ଉଇକିପିଡ଼ିଆ orwiki https://or.wikipedia.org/wiki/%E0%AC%AA%E0%AD%8D%E0%AC%B0%E0%AC%A7%E0%AC%BE%E0%AC%A8_%E0%AC%AA%E0%AD%83%E0%AC%B7%E0%AD%8D%E0%AC%A0%E0%AC%BE MediaWiki 1.47.0-wmf.4 first-letter ମାଧ୍ୟମ ବିଶେଷ ଆଲୋଚନା ବ୍ୟବହାରକାରୀ ବ୍ୟବହାରକାରୀଙ୍କ ଆଲୋଚନା ଉଇକିପିଡ଼ିଆ ଉଇକିପିଡ଼ିଆ ଆଲୋଚନା ଫାଇଲ ଫାଇଲ ଆଲୋଚନା ମିଡ଼ିଆଉଇକି ମିଡ଼ିଆଉଇକି ଆଲୋଚନା ଛାଞ୍ଚ ଛାଞ୍ଚ ଆଲୋଚନା ସହଯୋଗ ସହଯୋଗ ଆଲୋଚନା ଶ୍ରେଣୀ ଶ୍ରେଣୀ ଆଲୋଚନା ପୋର୍ଟାଲ ପୋର୍ଟାଲ ଆଲୋଚନା TimedText TimedText talk ମଡ୍ୟୁଲ ମଡ୍ୟୁଲ ଆଲୋଚନା Event Event talk ବିଷୟ 0 2621 595843 595075 2026-06-01T17:28:15Z SamyakSamantasinghar 42167 /* */ 595843 wikitext text/x-wiki {{Short description|ଭାରତର ଏକ ପୂର୍ବବର୍ତ୍ତୀ ରାଜ୍ୟ}} {{Infobox | title = ଓଡ଼ିଶା | subheader = ଓଡ଼ିଶା ରାଜ୍ୟ | image = <div style="display:table; width:270px; margin:0 auto; text-align:center;"><div style="display:table-row;"><div style="display:table-cell; padding:2px;">[[File:Konark Temple Panorama2.jpg|266px]]<br/>{{small|[[କୋଣାର୍କ ସୂର୍ଯ୍ୟ ମନ୍ଦିର]]}}</div></div></div><div style="display:table; width:270px; margin:0 auto; text-align:center;"><div style="display:table-row;"><div style="display:table-cell; padding:2px; width:133px;">[[File:Brahmeswar Temple, Bhubaneswar.JPG|131px]]<br/>{{small|[[ବ୍ରହ୍ମେଶ୍ୱର ମନ୍ଦିର]]}}</div><div style="display:table-cell; padding:2px; width:133px;">[[File:Muktesvar Temple.jpg|131px]]<br/>{{small|[[ମୁକ୍ତେଶ୍ୱର ମନ୍ଦିର]]}}</div></div><div style="display:table-row;"><div style="display:table-cell; padding:2px; width:133px;">[[File:Puri Ratha Yatra.jpg|131px]]<br/>{{small|[[ରଥଯାତ୍ରା]]}}</div><div style="display:table-cell; padding:2px; width:133px;">[[File:Shri Jagannath temple.jpg|131px]]<br/>{{small|[[ଜଗନ୍ନାଥ ମନ୍ଦିର, ପୁରୀ|ଜଗନ୍ନାଥ ମନ୍ଦିର]]}}</div></div><div style="display:table-row;"><div style="display:table-cell; padding:2px; width:133px;">[[File:Rajarani Temple 2.jpg|131px]]<br/>{{small|[[ରାଜାରାଣୀ ମନ୍ଦିର]]}}</div><div style="display:table-cell; padding:2px; width:133px;">[[File:Bhitarkanika Crocodile.jpg|131px]]<br/>{{small|[[ଭିତରକନିକା ଜାତୀୟ ଉଦ୍ୟାନ]]}}</div></div><div style="display:table-row;"><div style="display:table-cell; padding:2px; width:133px;">[[File:Ratnagiri (29).JPG|131px]]<br/>{{small|[[ରତ୍ନଗିରି, ଓଡ଼ିଶା|ରତ୍ନଗିରି]]}}</div><div style="display:table-cell; padding:2px; width:133px;">[[File:Lingaraj Temple complex at dusk during Shivratri 2020.jpg|131px]]<br/>{{small|[[ଲିଙ୍ଗରାଜ ମନ୍ଦିର]]}}</div></div></div><div style="display:table; width:270px; margin:0 auto; text-align:center;"><div style="display:table-row;"><div style="display:table-cell; padding:2px;">[[File:Khandagari and Udaygiri featured image.jpg|266px]]<br/>{{small|[[ଉଦୟଗିରି ଓ ଖଣ୍ଡଗିରି ଗୁମ୍ଫା|ଉଦୟଗିରି ଗୁମ୍ଫା]]}}</div></div></div> | image2 = [[File:Seal of Odisha.svg|120px|ଓଡ଼ିଶାର ରାଜପ୍ରତୀକ]]<br/>{{small|'''ଓଡ଼ିଶାର ରାଜପ୍ରତୀକ'''}}<br/><br/>'''ମୂଳମନ୍ତ୍ର:''' "[[ସତ୍ୟମେବ ଜୟତେ]]"<br/>{{small|("କେବଳ ସତ୍ୟର ହିଁ ଜୟ ହୁଏ")}}<br/><br/>'''ସଂଗୀତ:''' "[[ବନ୍ଦେ ଉତ୍କଳ ଜନନୀ]]"<br/>[[File:Bande Utkala Janani Odia.ogg|center]] | image3 = [[File:IN-OD.svg|250px|ଭାରତର ମାନଚିତ୍ରରେ ଓଡ଼ିଶାର ଅବସ୍ଥିତି]] | caption3 = ଭାରତର ମାନଚିତ୍ରରେ ଓଡ଼ିଶାର ଅବସ୍ଥିତି (ନାଲି ରଙ୍ଗରେ) | label1 = ଦେଶ | data1 = [[ଭାରତ]] | label2 = ଅଞ୍ଚଳ | data2 = [[ପୂର୍ବ ଭାରତ]] | label3 = ଗଠନ | data3 = ୧ ଅପ୍ରେଲ ୧୯୩୬<br/>([[ଓଡ଼ିଶା ଦିବସ|ଉତ୍କଳ ଦିବସ]]) | label4 = ରାଜଧାନୀ<br/>ଓ ବୃହତ୍ତମ ସହର | data4 = [[ଭୁବନେଶ୍ୱର]] | label5 = ଜିଲ୍ଲା | data5 = [[ଓଡ଼ିଶାର ଜିଲ୍ଲାମାନଙ୍କର ତାଲିକା|୩୦ (୩ଟି ବିଭାଗ)]] | header6 = ସରକାର | label7 = • ରାଜ୍ୟପାଳ | data7 = [[କମ୍ଭମ୍ପାଟି ହରିବାବୁ]] | label8 = • ମୁଖ୍ୟମନ୍ତ୍ରୀ | data8 = [[ମୋହନ ଚରଣ ମାଝୀ]] | label9 = • ଉପମୁଖ୍ୟମନ୍ତ୍ରୀ | data9 = [[କନକ ବର୍ଦ୍ଧନ ସିଂହଦେଓ]] <br/> [[ପ୍ରଭାତୀ ପରିଡ଼ା]] | label10 = • ବିଧାନ ମଣ୍ଡଳ | data10 = ଏକସଦନୀୟ<br/>[[ଓଡ଼ିଶା ବିଧାନ ସଭା]] (୧୪୭ ଆସନ) | label11 = • ଜାତୀୟ ସଂସଦ | data11 = [[ଭାରତୀୟ ସଂସଦ]]<br/>[[ରାଜ୍ୟ ସଭା]] (୧୦ ଆସନ)<br/>[[ଲୋକ ସଭା]] (୨୧ ଆସନ) | label12 = • ଉଚ୍ଚ ନ୍ୟାୟାଳୟ | data12 = [[ଓଡ଼ିଶା ଉଚ୍ଚ ନ୍ୟାୟାଳୟ]] | header13 = ଆୟତନ | label14 = • ମୋଟ | data14 = ୧,୫୫,୭୦୭ କି.ମି.^୨ (୮ମ) | label15 = • ଲମ୍ବ | data15 = ୫୦୦ କି.ମି. | label16 = • ଓସାର | data16 = ୧୦୩୦ କି.ମି. | label17 = • ସର୍ବୋଚ୍ଚ ଉଚ୍ଚତା | data17 = ୧,୬୭୨ ମି. ([[ଦେଓମାଳି (ପର୍ବତ)|ଦେଓମାଳି]]) | label18 = • ସର୍ବନିମ୍ନ ଉଚ୍ଚତା | data18 = ୦ ମି. ([[ବଙ୍ଗୋପସାଗର]]) | header19 = ଜନସଂଖ୍ୟା (୨୦୧୧) | label20 = • ମୋଟ | data20 = ୪,୧୯,୭୪,୨୧୮ (୧୧ଶ) | label21 = • ଘନତା | data21 = ୩୦୭/କି.ମି.^୨ | label22 = • ସହରାଞ୍ଚଳ | data22 = ୧୬.୬୮% | label23 = • ଗ୍ରାମାଞ୍ଚଳ | data23 = ୮୩.୩୨% | label24 = • ସାକ୍ଷରତା | data24 = ୭୯.୦% (୨୦୨୪, ୨୫ଶ) | label25 = • ଲିଙ୍ଗ ଅନୁପାତ | data25 = ୯୭୯ ♀/୧୦୦୦ ♂ (୯ମ) | header26 = ଅର୍ଥନୀତି (୨୦୨୬-୨୭) | label27 = • ମୋଟ ଘରୋଇ ଉତ୍ପାଦ | data27 = ₹୧୧.୦୭ ଲକ୍ଷ କୋଟି (୧୫ଶ) | label28 = • ମୁଣ୍ଡପିଛା ଆୟ | data28 = ₹୨,୧୦,୧୮୬ (୨୧ଶ) | header29 = ସାଧାରଣ ବିବରଣୀ | label30 = • ଭାଷା | data30 = [[ଓଡ଼ିଆ ଭାଷା|ଓଡ଼ିଆ]] ଏବଂ [[ଇଂରାଜୀ ଭାଷା|ଇଂରାଜୀ]] | label31 = • ଲିପି | data31 = [[ଓଡ଼ିଆ ଲିପି]] | label32 = • ଅଧିବାସୀ | data32 = [[ଓଡ଼ିଆ ଲୋକ|ଓଡ଼ିଆ]] | label33 = • ଗାଡ଼ି ପଞ୍ଜୀକରଣ | data33 = OD | label34 = • ୱେବସାଇଟ୍ | data34 = [https://odisha.gov.in/ odisha.gov.in] | header35 = ରାଜ୍ୟ ପ୍ରତୀକ | label36 = • ପଶୁ | data36 = [[ସମ୍ବର (ହରିଣ)|ସମ୍ବର]] | label37 = • ପକ୍ଷୀ | data37 = [[ଭଦଭଦଳିଆ]] | label38 = • ମାଛ | data38 = [[ମହାନଦୀ ମହାଶିର]] | label39 = • ଫୁଲ | data39 = [[ଅଶୋକ (ଫୁଲ)|ଅଶୋକ]] | label40 = • ଗଛ | data40 = [[ଅଶ୍ୱତ୍ଥ]] }} '''ଓଡ଼ିଶା''' ([[File:Or-ଓଡ଼ିଶା.oga|ଓଡ଼ିଶା]]), ଯାହା ୨୦୧୧ ମସିହା ପର୍ଯ୍ୟନ୍ତ ଇଂରାଜୀରେ '''Orissa''' ଭାବରେ ବନାନ କରାଯାଉଥିଲା, ହେଉଛି [[ପୂର୍ବ ଭାରତ]]ରେ ଅବସ୍ଥିତ ଭାରତର ଏକ [[ରାଜ୍ୟ]] । ଆୟତନ ଦୃଷ୍ଟିରୁ ଏହା ଅଷ୍ଟମ ବୃହତ୍ତମ ରାଜ୍ୟ ଏବଂ ଜନସଂଖ୍ୟା ଦୃଷ୍ଟିରୁ ୪ କୋଟି ୧୦ ଲକ୍ଷରୁ ଅଧିକ ଅଧିବାସୀଙ୍କ ସହିତ ଏହା ଏକାଦଶ ବୃହତ୍ତମ ରାଜ୍ୟ । ଏହି ରାଜ୍ୟରେ ଭାରତର ତୃତୀୟ ସର୍ବାଧିକ '''ଅନୁସୂଚିତ ଜନଜାତି''' ବାସ କରନ୍ତି ।<ref>{{cite web|url=http://www.stscodisha.gov.in/Aboutus.asp?GL=abt&PL=1|title=ST & SC Development, Minorities & Backward Classes Welfare Department:: Government of Odisha|website=stscodisha.gov.in|access-date=10 December 2018|archive-url=https://web.archive.org/web/20180901131912/http://www.stscodisha.gov.in/Aboutus.asp?GL=abt&PL=1|archive-date=1 September 2018|url-status=dead}}</ref> ଏହାର ଉତ୍ତରରେ [[ଝାଡ଼ଖଣ୍ଡ]] ଓ [[ପଶ୍ଚିମବଙ୍ଗ]], ପଶ୍ଚିମରେ [[ଛତିଶଗଡ଼]] ଏବଂ ଦକ୍ଷିଣରେ [[ଆନ୍ଧ୍ରପ୍ରଦେଶ]] ଅବସ୍ଥିତ । [[ଭାରତ ମହାସାଗର]]ର [[ବଙ୍ଗୋପସାଗର]] କୂଳରେ ଓଡ଼ିଶାର ୪୮୫ କି.ମି. ଦୀର୍ଘ ଉପକୂଳ ରହିଛି ।<ref name="CoastalSecurity">{{cite web |title=Coastal security |publisher=[[Odisha Police]] |url=http://odishapolice.gov.in/?q=node/163 |access-date=1 February 2015 |archive-url=https://web.archive.org/web/20150206043803/http://odishapolice.gov.in/?q=node%2F163 |archive-date=6 February 2015 |url-status=live }}</ref> ଏହି ଅଞ୍ଚଳକୁ '''ଉତ୍କଳ''' ନାମରେ ମଧ୍ୟ ଜଣାଯାଏ ଏବଂ ଭାରତର ଜାତୀୟ ସଂଗୀତ '[[ଜନ ଗଣ ମନ]]'ରେ ଏହି ନାମର ଉଲ୍ଲେଖ ରହିଛି । ପ୍ରାଚୀନ [[କଳିଙ୍ଗ]] ରାଜ୍ୟ, ଯାହା ଉପରେ ଖ୍ରୀଷ୍ଟପୂର୍ବ ୨୬୧ରେ [[ମୌର୍ଯ୍ୟ ସାମ୍ରାଜ୍ୟ|ମୌର୍ଯ୍ୟ]] ସମ୍ରାଟ [[ଅଶୋକ]] ଆକ୍ରମଣ କରିଥିଲେ ଏବଂ ଯାହାର ପରିଣାମ ସ୍ୱରୂପ [[କଳିଙ୍ଗ ଯୁଦ୍ଧ]] ହୋଇଥିଲା, ତାହାର ସୀମା ଆଧୁନିକ ଓଡ଼ିଶାର ସୀମା ସହିତ ସମାନ ।<ref name=GovHistory>{{cite web|title=Detail History of Orissa|url=http://www.orissa.gov.in/history1.htm|publisher=[[Government of Odisha]]|archive-url=https://web.archive.org/web/20061112195307/http://www.orissa.gov.in/history1.htm|archive-date=12 November 2006}}</ref> ଓଡ଼ିଶାର ଆଧୁନିକ ସୀମା ବ୍ରିଟିଶ ଭାରତୀୟ ସରକାରଙ୍କ ଦ୍ୱାରା ନିର୍ଦ୍ଧାରଣ କରାଯାଇଥିଲା । '''ବିହାର ଓ ଓଡ଼ିଶା ପ୍ରଦେଶ''', '''ମାଡ୍ରାସ ପ୍ରେସିଡେନ୍ସି''' ଏବଂ '''କେନ୍ଦ୍ରୀୟ ପ୍ରଦେଶ'''ର ଓଡ଼ିଆ ଭାଷାଭାଷୀ ଜିଲ୍ଲାଗୁଡ଼ିକୁ ନେଇ ୧ ଅପ୍ରେଲ ୧୯୩୬ ମସିହାରେ ଓଡ଼ିଶା ପ୍ରଦେଶ ଗଠନ କରାଯାଇଥିଲା ।<ref name=GovHistory /> ପ୍ରତିବର୍ଷ ୧ ଅପ୍ରେଲରେ [[ଓଡ଼ିଶା ଦିବସ|ଉତ୍କଳ ଦିବସ]] ପାଳନ କରାଯାଏ ।<ref name="FlavoursOfOdisha">{{cite news|title=Utkala Dibasa hails colours, flavours of Odisha|url=http://timesofindia.indiatimes.com/city/lucknow/Utkala-Dibasa-hails-colours-flavours-of-Odisha/articleshow/33095967.cms|access-date=1 February 2015|work=[[The Times of India]]|date=2 April 2014|archive-url=https://web.archive.org/web/20150708211533/http://timesofindia.indiatimes.com/city/lucknow/Utkala-Dibasa-hails-colours-flavours-of-Odisha/articleshow/33095967.cms|archive-date=8 July 2015|url-status=live}}</ref> ଆନୁମାନିକ ୧୧୩୫ ଖ୍ରୀଷ୍ଟାବ୍ଦରେ [[ଅନନ୍ତବର୍ମନ ଚୋଡ଼ଗଙ୍ଗ ଦେବ|ଅନନ୍ତବର୍ମନ ଚୋଡ଼ଗଙ୍ଗ]]ଙ୍କ ଦ୍ୱାରା କଟକକୁ ଏହି ଅଞ୍ଚଳର ରାଜଧାନୀ କରାଯାଇଥିଲା, ଯାହା ପରେ ଅନେକ ଶାସକଙ୍କ ଦ୍ୱାରା ଏବଂ ବ୍ରିଟିଶ ଯୁଗ ଦେଇ ୧୯୪୮ ମସିହା ପର୍ଯ୍ୟନ୍ତ ରାଜଧାନୀ ଭାବରେ ବ୍ୟବହୃତ ହୋଇଥିଲା ।<ref name="Chakraborty1985">{{cite book|author=Rabindra Nath Chakraborty|title=National Integration in Historical Perspective: A Cultural Regeneration in Eastern India|url=https://books.google.com/books?id=PItbvfAvVggC&pg=PA17|access-date=30 November 2012|year=1985|publisher=Mittal Publications|pages=17–|id=GGKEY:CNFHULBK119|archive-url=https://web.archive.org/web/20130515095045/http://books.google.com/books?id=PItbvfAvVggC&pg=PA17|archive-date=15 May 2013|url-status=live}}</ref> ଏହା ପରେ [[ଭୁବନେଶ୍ୱର]] ଓଡ଼ିଶାର ରାଜଧାନୀ ପାଲଟିଲା ।<ref name="Kalia1994">{{cite book|author=Ravi Kalia|title=Bhubaneswar: From a Temple Town to a Capital City|url=https://books.google.com/books?id=F2YSPiKbmHkC&pg=PA23|access-date=2 February 2015|year=1994|publisher=SIU Press|isbn=978-0-8093-1876-6|page=23|archive-url=https://web.archive.org/web/20160105110847/https://books.google.com/books?id=F2YSPiKbmHkC&pg=PA23|archive-date=5 January 2016|url-status=live}}</ref> == ନାମକରଣ == 'ଓଡ଼ିଶା' ଏବଂ 'Orissa' ଶବ୍ଦ ପ୍ରାଚୀନ ପ୍ରାକୃତ ଶବ୍ଦ "ଓଡ୍ର ବିଷୟ" (ବା "ଉଡ୍ର ବିଭାଷା" ବା "ଓଡ୍ର ବିଭାଷା")ରୁ ଉତ୍ପନ୍ନ ହୋଇଛି, ଯାହାକି ୧୦୨୫ ମସିହାର '''ପ୍ରଥମ ରାଜେନ୍ଦ୍ର ଚୋଳ'''ଙ୍କ ତିରୁମଲାଇ ଶିଳାଲେଖରେ ଦେଖିବାକୁ ମିଳେ ।<ref name=orissareview>{{cite book|last1=Patel|first1=C.B|title=Origin and Evolution of the Name ODISA|date=April 2010|publisher=I&PR Department, Government of Odisha|location=Bhubaneswar|pages=28, 29, 30|url=http://odisha.gov.in/e-magazine/Orissareview/2010/April/engpdf/28-30.pdf|access-date=19 June 2015|archive-url=https://web.archive.org/web/20150619163833/http://odisha.gov.in/e-magazine/Orissareview/2010/April/engpdf/28-30.pdf|archive-date=19 June 2015|url-status=dead}}</ref> ୧୫ଶ ଶତାବ୍ଦୀରେ ମୂଳ ମହାଭାରତକୁ ଓଡ଼ିଆରେ ଅନୁବାଦ କରିଥିବା କବି ସାରଳା ଦାସ, ଏହି ଅଞ୍ଚଳକୁ 'ଓଡ୍ର ରାଷ୍ଟ୍ର' ଏବଂ ଓଡ଼ିଶା ଭାବରେ ଉଲ୍ଲେଖ କରିଛନ୍ତି । ପୁରୀର ମନ୍ଦିର କାନ୍ଥରେ ଥିବା ଗଜପତି ରାଜା କପିଳେନ୍ଦ୍ର ଦେବ (୧୪୩୫-୧୪୬୭)ଙ୍କ ଶିଳାଲେଖରେ ଏହି ଅଞ୍ଚଳକୁ 'ଓଡ଼ିଶା' କିମ୍ବା 'ଓଡ଼ିଶା ରାଜ୍ୟ' ବୋଲି କୁହାଯାଇଛି ।<ref name="Acharya2008">{{cite book|author=Pritish Acharya|title=National Movement and Politics in Orissa, 1920–1929|url=https://books.google.com/books?id=LoaHAwAAQBAJ&pg=PR19|access-date=3 February 2015|date=11 March 2008|publisher=SAGE Publications|isbn=978-81-321-0001-0|page=19|archive-url=https://web.archive.org/web/20160105110846/https://books.google.com/books?id=LoaHAwAAQBAJ&pg=PR19|archive-date=5 January 2016|url-status=live}}</ref> ୨୦୧୧ ମସିହାରେ ଭାରତୀୟ ସଂସଦରେ 'ଓଡ଼ିଶା (ନାମ ପରିବର୍ତ୍ତନ) ବିଧେୟକ, ୨୦୧୦' ଏବଂ 'ସମ୍ବିଧାନ (୧୧୩ତମ ସଂଶୋଧନ) ବିଧେୟକ, ୨୦୧୦' ପାରିତ ହେବା ପରେ, ଇଂରାଜୀରେ 'ଓଡ଼ିଶା' ରାଜ୍ୟର ନାମ ବନାନ "Orissa"ରୁ "Odisha" ଏବଂ ଏହାର ଭାଷାର ନାମ "Oriya"ରୁ "Odia"କୁ ପରିବର୍ତ୍ତନ କରାଯାଇଥିଲା । ହିନ୍ଦୀ ଅନୁବାଦ 'ଉଡ଼ିସା'କୁ ମଧ୍ୟ 'ଓଡ଼ିଶା'କୁ ପରିବର୍ତ୍ତନ କରାଯାଇଥିଲା । ଏକ ସଂକ୍ଷିପ୍ତ ବିତର୍କ ପରେ ସଂସଦର ନିମ୍ନ ଗୃହ ଲୋକସଭା, ୯ ନଭେମ୍ବର ୨୦୧୦ରେ ଏହି ବିଧେୟକ ଏବଂ ସଂଶୋଧନକୁ ପାରିତ କରିଥିଲା ।<ref name=AmidClashBillPass>{{cite news|title=Amid clash, House passes Bills to rename Orissa, its language|url=http://www.thehindu.com/news/national/amid-clash-house-passes-bills-to-rename-orissa-its-language/article876145.ece|access-date=2 February 2015|work=[[The Hindu]]|date=9 November 2010|archive-url=https://web.archive.org/web/20151017164642/http://www.thehindu.com/news/national/amid-clash-house-passes-bills-to-rename-orissa-its-language/article876145.ece|archive-date=17 October 2015|url-status=live}}</ref> ୨୪ ମାର୍ଚ୍ଚ ୨୦୧୧ରେ, ସଂସଦର ଉଚ୍ଚ ଗୃହ ରାଜ୍ୟସଭା ମଧ୍ୟ ଏହି ବିଧେୟକ ଓ ସଂଶୋଧନକୁ ପାରିତ କରିଥିଲା ।<ref name=ChangeOrissaName>{{cite news|title=Parliament passes bill to change Orissa's name|url=http://www.ndtv.com/bhubaneshwar-news/parliament-passes-bill-to-change-orissas-name-451027|access-date=2 February 2015|publisher=[[NDTV]]|date=24 March 2011|archive-url=https://web.archive.org/web/20150203144151/http://www.ndtv.com/bhubaneshwar-news/parliament-passes-bill-to-change-orissas-name-451027|archive-date=3 February 2015|url-status=live}}</ref> ଇଂରାଜୀ ଏବଂ ହିନ୍ଦୀ ବନାନକୁ ମୂଳ ଓଡ଼ିଆ ଉଚ୍ଚାରଣ ସହିତ ସମାନ କରିବା ଉଦ୍ଦେଶ୍ୟରେ ଏହି ପରିବର୍ତ୍ତନ କରାଯାଇଥିଲା ।<ref>{{cite news|title=Orissa wants to change its name to Odisha|url=https://www.rediff.com/news/2008/jun/10orissa.htm|access-date=23 June 2020|publisher=[[Rediff.com]]|date=10 June 2008|archive-date=25 November 2020|archive-url=https://web.archive.org/web/20201125022611/https://www.rediff.com/news/2008/jun/10orissa.htm|url-status=live}}</ref> ତଥାପି, ସରକାରୀ ଜାତୀୟ ଲିପ୍ୟନ୍ତରଣ ମାନକ '''ହଣ୍ଟେରିଆନ୍ ଲିପ୍ୟନ୍ତରଣ''' ଅନୁଯାୟୀ ଓଡ଼ିଆ ଲେଖାକୁ ସଠିକ୍ ଭାବରେ ଲିପ୍ୟନ୍ତରଣ କରାଯାଇନଥିଲା, ଯେଉଁଥିରେ ସଠିକ୍ ଲିପ୍ୟନ୍ତରଣ ପ୍ରକୃତରେ 'Orisha' ଏବଂ 'Oria' ହୋଇଥାନ୍ତା । == ଇତିହାସ == {{Main|ଓଡ଼ିଶାର ଇତିହାସ}} [[ଫାଇଲ:Hatigumfa.jpg|thumb|right|150px|ଖାରବେଳଙ୍କ ତିଆରି ହାତୀଗୁମ୍ଫାରେ ଥିବା ଶିଳାଲେଖ, ଉଦୟଗିରି]] [[ଫାଇଲ:Kalinga battlefield daya river dhauli hills.jpg|thumb|right|150px|ଧଉଳିରୁ ଦୟା ନଦୀର ଦୃଶ୍ୟ]] [[ଫାଇଲ:Konark Temple.jpg|thumb|150px|ଗଙ୍ଗ ରାଜା ଲାଙ୍ଗୁଳା ନରସିଂହ ଦେବଙ୍କଦ୍ୱାରା ତିଆରି [[କୋଣାର୍କ ସୂର୍ଯ୍ୟ ମନ୍ଦିର]] , ଏହା ଏକ ବିଶ୍ୱ ଐତିହ୍ୟ ସ୍ଥଳୀ]] === ନାମକରଣ === ''ଓଡ଼ିଶା'' ଶବ୍ଦଟି ମୂଳ ଶବ୍ଦ '''ଓର/ଉର''' ବା ''ଓଡ୍ର, ଉଡ୍ର ଦେଶ''ରୁ, ''ସୁମେରୀୟ'', ''ଓଡ୍ର ବିଷୟ'' ଆଦି ପୁରାତନ ନାମରୁ ଆସିଅଛି । ଏହାର ପ୍ରମାଣ ଆକାରରେ ସବୁଠାରୁ ପୁରାତନ ଲେଖ 'ଉତ୍ତର ତୋଷାଳି' ଅନ୍ତର୍ଗତ ଓଡ଼ିଶାର [[ବାଲେଶ୍ୱର ଜିଲ୍ଲା]]ର [[ସୋର]]ଠାରୁ ମିଳିଥିବା ତମ୍ବାପଟାରେ ଓଡ୍ର ବିଷୟର ସୂଚନା ମିଳିଛି ।<ref>[http://orissa.gov.in/e-magazine/Orissareview/2010/April/engpdf/28-30.pdf Orissareview 2010 April]</ref> [[ପାଳି ଭାଷା|ପାଳି]] ଓ [[ସଂସ୍କୃତ ଭାଷା|ସଂସ୍କୃତ]] ସାହିତ୍ୟରେ [[ଓଡ଼ିଆ ଲୋକ]]ଙ୍କୁ ଯଥାକ୍ରମେ 'ଓଡ଼କ' ଓ 'ଓଡ୍ର' ନାମରେ ନାମିତ କରାଯାଇଛି । ପୁରାତନ ଲେଖକ ଓ ଗବେଷକ [[ପ୍ଲିନି ଦି ଏଲ୍ଡର]] ଓ [[ଟଲେମି]] ଓଡ୍ର ଜଣଙ୍କୁ 'ଓରେଟସ' ବୋଲି ନାମିତ କରିଛନ୍ତି । ==== ନାମ ବଦଳ ==== ଇଂରାଜୀ ଓ [[ହିନ୍ଦୀ ଭାଷା|ହିନ୍ଦୀ]]ରେ "ଓଡ଼ିଶା" ଓ "[[ଓଡ଼ିଆ ଭାଷା|ଓଡ଼ିଆ]]"କୁ Orissa ଓ Oriya ତଥା उड़ीसा ଓ उड़ीआ <!--ବଦଳରେ ओड़िशा ଓ ओड़ीआ--> ଭାବେ [[ଭାରତୀୟ ସମ୍ବିଧାନ|ସମ୍ବିଧାନ]]ରେ ତଥା ସାଧାରଣରେ ବ୍ୟବହାର କରାଯାଉଥିଲା । ୨୦୦୮ ମସିହା ଜୁନ ୯ରେ ପ୍ରଥମେ ରାଜ୍ୟ କ୍ୟାବିନେଟରେ ଓଡ଼ିଶା ଓ [[ଓଡ଼ିଆ ଭାଷା|ଓଡ଼ିଆ]]କୁ ଇଂରାଜୀରେ Orissa ଓ Oriya ବଦଳରେ Odisha ଓ Odia ତଥା [[ହିନ୍ଦୀ ଭାଷା|ହିନ୍ଦୀ]]ରେ उड़ीसा ଓ उड़ीआ ବଦଳରେ ओड़िशा ଓ ओड़ीआ ଲେଖିବା ପାଇଁ ପ୍ରସ୍ତାବ ଆଗତ କରାଯାଇଥିଲା । ୨୦୦୮ ଅଗଷ୍ଟରେ ରାଜ୍ୟ ବିଧାନ ସଭାରେ ଏହି ପ୍ରସ୍ତାବ ଆସିଥିଲା ଓ ବହୁମତରେ ଏହାକୁ ଗ୍ରହଣ କରାଯାଇଥିଲା । ପରେ ନୂଆ ଲୋକ ସଭା ଗଠନ ପରେ ଏହାକୁ ବିଧାନ ସଭାରେ ଆଉଥରେ ଆଗତ କରାଯାଇଥିଲା । ଏହି ସଂଶୋଧିତ ପ୍ରସ୍ତାବକୁ ୨୦୧୦ ବଜେଟ ଅଧିବେଶନରେ ଲୋକ ସଭାରେ ଆଗତ କରାଯାଇଥିଲା । ୨୦୧୦ ଶୀତକାଳୀନ ଅଧିବେଶନରେ ପ୍ରଥମ ଦିନ (ଅକ୍ଟୋବର ୯, ୨୦୧୦)ରେ ସ୍ୱରାଷ୍ଟ୍ର ମନ୍ତ୍ରୀ ପି. ଚିଦମ୍ବରମ ଏହାକୁ ଲୋକ ସଭାରେ ଆଗତ କରିଥିଲେ । ପରେ ଏହା [[ଭାରତର ରାଷ୍ଟ୍ରପତି|ରାଷ୍ଟ୍ରପତି]]ଙ୍କ ଅନୁମୋଦନ ପାଇଁ ପଠାଯାଇଥିଲା ଯାହା ୨୦୧୧ମସିହା ୪ ନଭେମ୍ବରରେ [[ଭାରତର ରାଷ୍ଟ୍ରପତି|ରାଷ୍ଟ୍ରପତି]]ଙ୍କ ଅନୁମୋଦନ ଲାଭ କରି [[ଓଡ଼ିଶା (ନାମ ପରିବର୍ତ୍ତନ) ଅଧିନିୟମ, ୨୦୧୧]] ନାମରେ କାର୍ଯ୍ୟକାରୀ ହୋଇଛି ।<ref>{{cite web |url=http://articles.economictimes.indiatimes.com/2011-09-06/news/30119350_1_odia-amendment-bill-odisha |title=Orissa becomes 'Odisha', Oriya is 'Odia' - Economic Times |publisher=Articles.economictimes.indiatimes.com |date=2011-09-06 |accessdate=2011-10-29 |archive-date=2014-12-18 |archive-url=https://web.archive.org/web/20141218021101/http://articles.economictimes.indiatimes.com/2011-09-06/news/30119350_1_odia-amendment-bill-odisha |url-status=dead }}</ref><ref name=Hindu>[http://www.thehindu.com/news/states/other-states/article2598999.ece It's now Odisha]. [[ଦି ହିନ୍ଦୁ]]. [[ଭୁବନେଶ୍ୱର]]. ୦୫ ନଭେମ୍ବର ୨୦୧୧</ref><ref>Akshaya Kumar Sahoo. [http://www.asianage.com/india/centre-notification-orissa-name-change-313 Centre notification on Orissa name change] {{Webarchive|url=https://web.archive.org/web/20120104140553/http://www.asianage.com/india/centre-notification-orissa-name-change-313 |date=2012-01-04 }}.Nov 05, 2011</ref><ref>[http://www.orissadiary.com/CurrentNews.asp?id=30113 No more Orissa-Oriya; Its Odisha-Odia officially : CM declares state holiday] {{Webarchive|url=https://web.archive.org/web/20141113151805/http://www.orissadiary.com/CurrentNews.asp?id=30113 |date=2014-11-13 }}.November 05, 2011</ref><ref>[http://hillpost.in/2011/11/04/orissa-changes-to-odisha-with-state-holiday/34164/news-2/hp_news_network Orissa changes to Odisha with state holiday] {{Webarchive|url=https://web.archive.org/web/20120517032359/http://hillpost.in/2011/11/04/orissa-changes-to-odisha-with-state-holiday/34164/news-2/hp_news_network |date=2012-05-17 }}.''The Hill Post'' November 4, 2011</ref><ref>[http://www.orissasambad.com/news_article.php?id=65943# ଅରିସା ହେଲା ଓଡ଼ିଶା, ରାଷ୍ଟ୍ରପତିଙ୍କ ମୋହର ବାଜିଲା] {{Webarchive|url=https://web.archive.org/web/20141113140454/http://www.orissasambad.com/news_article.php?id=65943 |date=2014-11-13 }}। [[ସମ୍ବାଦ (ଖବରକାଗଜ)]].୦୫ ନଭେମ୍ବର ୨୦୧୧</ref><ref>[http://hindi.webdunia.com/%E0%A4%93%E0%A4%A1%E0%A4%BF%E0%A4%B6%E0%A4%BE-%E0%A4%B8%E0%A4%82%E0%A4%B8%E0%A4%A6-%E0%A4%AE%E0%A4%82%E0%A4%9C%E0%A5%82%E0%A4%B0%E0%A5%80/%E0%A4%93%E0%A4%A1%E0%A4%BF%E0%A4%B6%E0%A4%BE-%E0%A4%95%E0%A5%8B-%E0%A4%AE%E0%A4%BF%E0%A4%B2%E0%A5%80-%E0%A4%B8%E0%A4%82%E0%A4%B8%E0%A4%A6-%E0%A4%95%E0%A5%80-%E0%A4%AE%E0%A4%82%E0%A4%9C%E0%A5%82%E0%A4%B0%E0%A5%80-1101109069_1.htm ओडिशा को मिली संसद की मंजूरी] (ହିନ୍ଦୀରେ)</ref> === ସଂକ୍ଷେପରେ === * ବୈଦିକ ଓଡ଼ିଶା - କୃଷ୍ଣ ଯଜୁର୍ବେଦ ବୌଧାୟନ କଳ୍ପସୂତ୍ର ଅନୁସାରେ (ଖ୍ରୀ.ପୂ. ଷଷ୍ଠ ଶତାବ୍ଦୀ), ବୈଦିକ ସଭ୍ୟତା ବାହାରେ [[କଳିଙ୍ଗ]] ଥିଲା ଭିନ୍ନ ଏକ ସଭ୍ୟତା (ନା ଆର୍ଯ୍ୟ ନା ଦ୍ରାବିଡ଼) * ପୌରାଣିକ ଓଡ଼ିଶା - [[ମହାଭାରତ]] ଅନୁସାରେ, [[କଳିଙ୍ଗ]] [[କୌରବ]]ଙ୍କ ପକ୍ଷରୁ ଯୁଦ୍ଧ ଲଢ଼ିଥିଲା । * କିମ୍ବଦନ୍ତୀରେ ଓଡ଼ିଶା - ଓଡ଼ିଶାରେ ପ୍ରଚଳିତ ଲୋକକଥା ଅନୁସାରେ ଏଠି କଳା ଓ ବାଣିଜ୍ୟର ସଂସ୍କୃତି ପ୍ରଭାବ ବିସ୍ତାର କରିଥିଲା । ଶ୍ରୀଲଙ୍କା (ସିଂହଳ), ଜାଭା(ଜବ ଦ୍ୱୀପ), ସୁମାତ୍ରା, ବାଲି, ମିଆଁମାର (ବ୍ରହ୍ମଦେଶ), ଥାଇଲାଣ୍ଡ (ସାମ), କାମ୍ବୋଡ଼ିଆ(କମ୍ବୋଜ), ଭିଏତନାମ (ଚମ୍ପା)), [[ଚୀନ]], [[ଜାପାନ]], କୋରିଆ (କୁକୁଟ), ମେକ୍ସିକୋ (ମକ୍କସିଖ), ଇଜିପ୍ଟ (ମିସର), ଆରବ (ସିମିଳି), ଇରାକ (ବାବିଲନ) ପ୍ରଭୃତି ସ୍ଥାନରେ କଳିଙ୍ଗ ସହ ନିର୍ମାଣ-କଳା ଓ ବାଣିଜ୍ୟ-ସଂସ୍କୃତି-ଇତିହାସ ଆଦି ସମ୍ବନ୍ଧ ଦେଖିବାକୁ ମିଳିଥାଏ । ଏଠାରେ ସମ୍ଭବତଃ ଲୋକତନ୍ତ୍ର ପ୍ରଚଳିତ ଥିଲା । * ଖ୍ରୀ.ପୂ. ୩୬୦-୨୬୦ - ନନ୍ଦ-ସାମ୍ରାଜ୍ୟରେ ଓଡ଼ିଶାର ଏକ ବଡ଼ ଭାଗ ଅନ୍ତର୍ଭୁକ୍ତ । * ଖ୍ରୀ.ପୂ. ୨୬୧ - ପୃଥିବୀ ବିଖ୍ୟାତ [[କଳିଙ୍ଗ]] ଯୁଦ୍ଧ * ଖ୍ରୀ.ପୂ. ୧ମ ଶତାବ୍ଦୀ - ଚେଦୀ ରାଜବଂଶର ସମ୍ରାଟ [[ଖାରବେଳ|ମହାମେଘବାହାନ ଐର ଖାରବେଳ]]ଙ୍କ ରାଜତ୍ୱ, କଳିଙ୍ଗର ପରିସୀମା ଆଗଙ୍ଗା-କାବେରୀ, ତଥା ପଶ୍ଚିମ ଓ ମଧ୍ୟ [[ଭାରତ]]କୁ ବିସ୍ତାରିତ । ଜୈନ ଧର୍ମର ପ୍ରସାର । * ୩ୟ-ଷଷ୍ଠ ଶତାବ୍ଦୀ - ଗୁପ୍ତ-ରାଜବଂଶ, ହର୍ଷବର୍ଦ୍ଧନ, ଦ୍ୱିତୀୟ ପୁଲକେଶୀ, ମାଠର, ଭୌମକର ଇତ୍ୟାଦି ବିଭିନ୍ନ ରାଜାଙ୍କ ଶାସନାଧୀନ * ୭୯୫ ଖ୍ରୀ. - କେଶରୀ ରାଜବଂଶ । ଯଯାତି କେଶରୀ [[କଳିଙ୍ଗ]], କୋଶଳ ଓ [[ଉତ୍କଳ]]କୁ ଏକତ୍ର କଲେ । [[ଯାଜପୁର]]ରେ ରାଜଧାନୀ ସ୍ଥାପନ । * ୧୦୭୮-୧୪୩୪ ଖ୍ରୀ. - ଗଙ୍ଗ ରାଜବଂଶ । ଅନନ୍ତବର୍ମା ଚୋଳଗଙ୍ଗ ଦେବଙ୍କ ରାଜତ୍ୱ ପ୍ରାରମ୍ଭ । *୧୦୭୮-୧୧୫୦ ଖ୍ରୀ. - ଚୋଳଗଙ୍ଗ ଦେବଙ୍କ ରାଜୁତି । [[ପୁରୀ]] ଶ୍ରୀ[[ଜଗନ୍ନାଥ ମନ୍ଦିର]] ନବୀକରଣ ପ୍ରାରମ୍ଭ । [[କଟକ]] ହେଲା ନୂଆ ରାଜଧାନୀ (ପ୍ରାୟ ୧୧୭୦ ଖ୍ରୀ.) । *୧୧୭୦-୧୧୯୮ ଖ୍ରୀ. - ଦ୍ୱିତୀୟ ଅନଙ୍ଗଭୀମଦେବ । [[ଜଗନ୍ନାଥ ମନ୍ଦିର]]ର ନିର୍ମାଣ କାର୍ଯ୍ୟ ସମାପ୍ତ । *୧୨୨୯ ଖ୍ରୀ. - ତୃତୀୟ ଅନଙ୍ଗଭୀମଦେବଙ୍କଦ୍ୱାରା [[ବାରବାଟି ଦୁର୍ଗ]] ନିର୍ମିତ । *୧୨୩୮-୧୨୬୪ ଖ୍ରୀ. - ଲାଙ୍ଗୁଳା ନରସିଂହଦେବ । [[କୋଣାର୍କ ସୂର୍ଯ୍ୟ ମନ୍ଦିର|କୋଣାର୍କ ସୂର୍ଯ୍ୟ-ମନ୍ଦିର]] ନିର୍ମିତ । *୧୪୩୫-୧୫୪୧ ଖ୍ରୀ. - ଗଜପତି ରାଜବଂଶ । ଆଗଙ୍ଗା-ଗୋଦାବରୀ ସାମ୍ରାଜ୍ୟ । *୧୪୩୫-୧୪୬୬ ଖ୍ରୀ. - (ନବକୋଟି କର୍ଣ୍ଣାଟ ଉତ୍କଳ ବର୍ଗେଶ୍ୱର) କପିଳେନ୍ଦ୍ରଦେବ । *୧୪୯୭-୧୫୪୧ ଖ୍ରୀ. - ରାଜା ପୁରୁଷୋତ୍ତମଦେବ ଓ ତାଙ୍କପରେ ପ୍ରତାପରୂଦ୍ରଦେବ । * ୧୫୬୮ ଖ୍ରୀ. - ଓଡ଼ିଶାର ଶେଷ ସ୍ୱାଧୀନ ହିନ୍ଦୁ ଶାସକ [[ମୁକୁନ୍ଦ ଦେବ]] ପରାସ୍ତ । ବଙ୍ଗର ମୁସଲିମ ଶାସକ ସୁଲେମାନ କରାଣୀ ତଥା ତାଙ୍କ ସେନାପତି 'କଳାପାହାଡ଼'ଦ୍ୱାରା ଓଡ଼ିଶା ଅଧିକୃତ । * ୧୫୭୬ ଖ୍ରୀ. - ମୋଗଲମାନଙ୍କର ଓଡ଼ିଶା ଅଧିକାର । * ୧୭୫୧ ଖ୍ରୀ. - ମରହଟ୍ଟାମାନଙ୍କର ଓଡ଼ିଶା ଅଧିକାର । * ୧୮୦୩ ଖ୍ରୀ. - ବ୍ରିଟିଶମାନଙ୍କର [[ଓଡ଼ିଶା ପ୍ରଦେଶ|ଓଡ଼ିଶା]] ଅଧିକାର(ଏହା ବ୍ରିଟିଶ ଅଧିକୃତ ଶେଷ ଭାରତୀୟ ରାଜ୍ୟ) । * ୧୯୧୨ ଖ୍ରୀ. - [[ବିହାର-ଓଡ଼ିଶା]] ବଙ୍ଗରୁ ଅଲଗା ପ୍ରାନ୍ତ ଭାବେ ଗଠିତ । * ୧୯୩୬ ଖ୍ରୀ. - ସ୍ୱତନ୍ତ୍ର [[ଓଡ଼ିଶା ପ୍ରଦେଶ|ଓଡ଼ିଶା]] ପ୍ରାନ୍ତ ଗଠିତ । ଭାଷା ଭିତ୍ତିରେ ଗଠିତ ପ୍ରଥମ ଭାରତୀୟ ରାଜ୍ୟ । * ୧୯୪୮ ଖ୍ରୀ. - ଭୁବନେଶ୍ୱର ନୂତନ ରାଜଧାନୀ (ଅପ୍ରେଲ ୧୩) । * ୧୯୫୦ ଖ୍ରୀ. - ସ୍ୱାଧୀନ ଭାରତରେ ଏକ ରାଜ୍ୟ ଭାବେ ଓଡ଼ିଶା ମାନ୍ୟତା-ପ୍ରାପ୍ତ । === ୭ ମ ଶତାବ୍ଦୀ === ୭ ମ ଶତାବ୍ଦୀ କାଳରେ ଓଡ଼ିଶାର ନିଜର ଶାସକମାନେ ସ୍ୱାଧୀନ ଥିଲେ । ସେତେବେଳେ ଗଙ୍ଗ ବଂଶର ରାଜାମାନେ ଓଡ଼ିଶାରେ ଶାସନ କରୁଥିଲେ, ୭୯୫ ଖ୍ରୀଷ୍ଟାବ୍ଦରେ ୨ୟ ଯଯାତି (ମହାସିବ ଗୁପ୍ତ) ସିଂହାସନ ଆରୋହଣ କରିଥିଲେ । ଓଡ଼ିଶା ଇତିହାସରେ ଏହାକୁ ସୁବର୍ଣ୍ଣ ଯୁଗ ବୋଲି କୁହାଯାଇଥାଏ । ସେ ସମ୍ରାଟ [[ଖାରବେଳ]]ଦେଇ ଅନୁପ୍ରାଣିତ ହୋଇ [[କଳିଙ୍ଗ]], [[କାରଗୋଡ଼ା]], [[ଉତ୍କଳ]] ଓ କୋଶଳ ଏହି ଚାରିଗୋଟି ଭୂଖଣ୍ଡକୁ ମିଶାଇ ବିଶାଳ ସାମ୍ରାଜ୍ୟ ଗଠନ କରିଥିଲେ । ଓଡ଼ିଶାରେ ଏହି ରାଜବଂଶର ଶାସନ ଖ୍ରୀ. ୩୫୦ରୁ ଆରମ୍ଭ କରି ସୋମ ବଂଶର ଶେଷ ପର୍ଯ୍ୟନ୍ତ ଥିଲା । ଏହି ରାଜ୍ୟକୁ ନେଇ ଗଠିତ ବିଶାଳ ଓଡ଼ିଶାରେ ଅନେକ ଜାତି ଓ ଉପଜାତିରେ ବିଭାଜିତ ହୋଇଥିବାରୁ ଏକ ବିଶେଷ ବଣିକ ଜାତି ଜନ୍ମ ହେଲା ଓ ସେମାନେ [[ସାଧବ]] ଭାବରେ ପରିଚିତ ହେଲେ । ଏପରିକି ପ୍ରଥମ ଜନ୍ମଜୟ ମହାଭବ ଗୁପ୍ତ ଗୁପ୍ତ (ଖ୍ରୀ. ୮୮୨-୯୨୨)ଙ୍କ [[ସୋନପୁର]] ଅଞ୍ଚଳରେ ପ୍ରଚୁର ବଣିକ ସଙ୍ଘ ଥିବାର ପ୍ରମାଣ ମିଳିଥାଏ । କିନ୍ତୁ ୮ ଶତାବ୍ଦୀରେ ପ୍ରଚୁର ସମ୍ବଳ ଯୋଗୁଁ ଏହି ବାହାର ବାଣିଜ୍ୟ ଲୋପ ପାଇଗଲା । ବୈଶ୍ୟ, ଶୂଦ୍ର ଜାତିର ଲୋକମାନେ ରାଜ୍ୟର ଅନ୍ତ-ବାଣିଜ୍ୟରେ ମୁଖ୍ୟ ଭୂମିକା ଗ୍ରହଣ କରୁଥିଲେ । ସେମାନେ ଚାଷୀମାନଙ୍କଠାରୁ କୃଷିଜାତ ସାମଗ୍ରୀ ଆଣି ପେସାଗତ ବେପାରୀଙ୍କୁ କୃଷିଜାତ ଓ ଶିଳ୍ପଜାତ ଦ୍ରବ୍ୟ ଯୋଗାଇବାରେ ସାହାଯ୍ୟ କରୁଥିଲେ । ଏହି କିଣା-ବିକାର ମୁଖ୍ୟ ମାଧ୍ୟମ ଥିଲା ସୁନା, ରୂପା, ମୁଦ୍ରା ଓ କଉଡ଼ି । ଏହି ସମୟରେ ବଙ୍ଗୋପସାଗର କୂଳରେ ଚରିତ୍ରପୁର ନାମକ ବନ୍ଦର ଖୁବ ପ୍ରସିଦ୍ଧି ଲାଭ କରିଥିଲ । ଏହି ବନ୍ଦରଟି ଦେଇ [[ଚୀନ]], [[ଶ୍ରୀଲଙ୍କା]], [[ଜବା ଦ୍ୱୀପ|ଜାଭା]] ଆଦି ସହ କଳିଙ୍ଗର ବେପାର ବଣିଜ ଚାଲୁଥିଲା । ଓଡ଼ିଶାରେ ଗଙ୍ଗବଂଶ ୧୪୩୪ ଯାଏଁ ଥିଲା । ତାହା ପରେ [[କପିଳେନ୍ଦ୍ରଦେବ]], [[ପ୍ରତାପରୁଦ୍ରଦେବ]], [[ଗୋବିନ୍ଦ ବିଦ୍ୟାଧର]], [[ମୁକୁନ୍ଦ ହରିଚନ୍ଦନ]] ଓଡ଼ିଶାର ଶାସକ ଥିଲେ । === ଆଫଗାନ ଓ ମୋଗଲ ଶାସନ === ପରେ ଓଡ଼ିଶା ଆଫଗାନମାନଙ୍କ ହାତକୁ ଆସିଲା ଓ ୧୫୬୮ରେ ଓଡ଼ିଶା ମୋଗଲମାନଙ୍କ ଶାସନାଧୀନ ହେଲା । ଏହି ସମୟରେ ୧୭୫୫ ଖ୍ରୀ. ବେଳକୁ ଓଡ଼ିଶାରେ ଅତ୍ୟାଚାର, ଲୁଣ୍ଠନ, ଅରାଜକତା ଆଦି ବହୁ ମାତ୍ରାରେ ବ୍ୟାପୀ ଯାଇଥିଲା । ୧୮୦୩ରେ ଇଂରେଜମାନେ ଓଡ଼ିଶା ଅଧିକାର କଲେ । 1817 ଖ୍ରୀ.ରେ [[ପାଇକ]]ମାନେ ଇଂରେଜ ବିରୋଧରେ ଲଢ଼େଇ ଆରମ୍ଭ କଲେ । ଇଂରେଜମାନେ ନିର୍ମମ ଭାବରେ ଏହି ବିଦ୍ରୋହକୁ ଦମନ କରିଥିଲେ । ୧୮୧୭ରେ [[ଖୋର୍ଦ୍ଧା]] ରାଜା ମୁକୁନ୍ଦଦେବ ବନ୍ଦୀ ବେଳେ ମୃତୁ ବରଣ କଲେ । ଯଦିଓ ୧୬ଶ ଓ ୧୭ଶ ଶତାବ୍ଦୀରେ ଓଡ଼ିଶାର ବାହାର-ବାଣିଜ୍ୟ ଉନ୍ନତି ସାଧନ କରିଥିଲା, ତଥାପି କେଇ ବର୍ଷର ରାଜନୀତିକ ଅସ୍ଥିରତା ସକାଶେ ଅର୍ଥନୀତିର ପ୍ରଗତି ବାଧା ପାଇଥିଲା । === ଇଂରେଜ ଶାସନ === ୧୮୦୩ ବେଳକୁ ଇଂରେଜମାନେ [[ଓଡ଼ିଶା ପ୍ରଦେଶ|ଓଡ଼ିଶା]] ଅଧିକାର କଲାବେଳକୁ ଓଡ଼ିଶାର ଏହି ଅର୍ଥନୀତିର ଅଧପତନ ଚରମ ସୀମାରେ ପହଞ୍ଚି ଥିଲା । ଇଂରେଜମାନେ ବନିକ ଥିଲେ, ତେଣୁ ଓଡ଼ିଶାକୁ ସେମାନେ ନିଜର କର ଆଦାୟର ମୁଖ୍ୟ ଭାବରେ ଗ୍ରହଣ କରି ୧୮୦୫ ମସିହା ବେଳକୁ ରେଗୁଲେସନ ଆକ୍ଟ (Regulation Act) ଓ ୧୮୦୮ରେ ଭୂରାଜସ୍ୱ ବନ୍ଦୋବସ୍ତ ପ୍ରଚଳନ କରିଥିଲେ । ୧୮୨୫ ବେଳକୁ ଏକାଧିକ ବନ୍ଦୋବସ୍ତ ପ୍ରଚଳନ ଫଳରେ ଓଡ଼ିଶା ଶିଳ୍ପ ଓ ବାଣିଜ୍ୟର ଧ୍ୱଂସ ସାଧନ ଲକ୍ଷ୍ୟରେ ଏଠାରୁ ବିଲାତକୁ କଞ୍ଚାମାଲ ନେଇ ସେଠାରୁ ଓଡ଼ିଶାକୁ କଳ କବଜା ଆମଦାନୀ ବାଣିଜ୍ୟ କାରବାର ଆରମ୍ଭ କରାଯାଇଥିଲା । ଏଠି ସହିତ ଲବଣ କର ଜନସାଧାରଣଙ୍କ ଉପରେ ଲାଗୁ କରାଯାଇଥିଲା ଯାହା ଓଡ଼ିଶାର ସାମାଜିକ ଓ ଅର୍ଥନୀତିର ମେରୁଦଣ୍ଡ ଭାଙ୍ଗି ଦେଇଥିଲା । ଇଂରେଜ ଅମଳରେ ସମଗ୍ର ଭାରତୀୟ ଉପମହାଦେଶରେ [[ମାରୁଆଡ଼ି]] ଓ [[ଗୁଜରାଟୀ]] ବେପାରୀ ଗୋଷ୍ଠୀର ଅଭୂଦୟ ହୋଇଥିଲା । ସେମାନେ ବିଶେଷ କରି ବଙ୍ଗାଳୀ ଓକିଲ ଓ ଅନ୍ୟ ବୁଦ୍ଧିଜୀବୀଙ୍କ ପ୍ରରୋଚନାରେ ଓଡ଼ିଶାର ବିଭିନ୍ନ ସ୍ଥାନରୁ କଞ୍ଚାମାଲ ସଂଗ୍ରହ କରି ଓଡ଼ିଶାର ଅର୍ଥନୀତିର ବଜାରକୁ ନିୟନ୍ତ୍ରଣ କରୁଥିଲେ । ଏଥିରେ ବିଦେଶୀମାନେ ହିଁ ଲାଭବାନ ହେଉଥିଲେ । <ref name=Gobinda>ଗୋବିନ୍ଦ ପ୍ରସାଦ ଭଟ୍ଟାଚାର୍ଯ୍ୟ. ଅଝାଲ ସିଲାଇ ନିମକ ମହାଲ. ଉନ୍ନୟନୀ (ବାଲେଶ୍ୱର). ୨୦୦୬ ପୃ. ୮୧-୮୨</ref> === ନଅଙ୍କ ଦୁର୍ଭିକ୍ଷ === ଓଡ଼ିଶାର ଅର୍ଥନୀତି, ସାମାଜିକ ବିଧିବ୍ୟବସ୍ଥା, ଧାର୍ମିକ ବିଶ୍ୱାସର ଅଧପତନ ଘଟାଇବାକୁ ଚେଷ୍ଟିତ ଇଂରେଜ କମ୍ପାନୀ ସରକାର ୧୮୬୬ରେ [[ନଅଙ୍କ ଦୁର୍ଭିକ୍ଷ]] ସୃଷ୍ଟି କରିଥିଲେ । ଯାହାଫଳରେ ଓଡ଼ିଶାର ଦୁଇତୃତୀୟାଂଶ ଲୋକ ଖାଇବାକୁ ନ ପାଇ ପୋକମାଛି ପରି ମରିଗଲେ କିମ୍ବା କଲିକତାରେ ବିକ୍ରି ହେଲେ ।<ref name="ସୁବ୍ରତ">ସୁବ୍ରତ କୁମାର ପୃଷ୍ଟି. ଓଡ଼ିଆ ଭାଷା ସାହିତ୍ୟ ପରିଚୟ. ଏ.କେ. ମିଶ୍ର ପବ୍ଲିକେଶନ୍ (କଟକ). ୨୦୧୧ ପୃ.୨୧୬</ref> == ଜିଲ୍ଲା == {{main|ଓଡ଼ିଶାର ଜିଲ୍ଲାମାନଙ୍କର ତାଲିକା}} ଓଡ଼ିଶାରେ ୩୦ଟି ଜିଲ୍ଲା ଅଛି --- [[ଅନୁଗୋଳ ଜିଲ୍ଲା|ଅନୁଗୋଳ]], [[ବୌଦ୍ଧ ଜିଲ୍ଲା|ବୌଦ୍ଧ]], [[ଭଦ୍ରକ ଜିଲ୍ଲା|ଭଦ୍ରକ]], [[ବଲାଙ୍ଗୀର ଜିଲ୍ଲା|ବଲାଙ୍ଗୀର]], [[ବରଗଡ଼ ଜିଲ୍ଲା|ବରଗଡ଼]], [[ବାଲେଶ୍ୱର ଜିଲ୍ଲା|ବାଲେଶ୍ୱର]], [[କଟକ ଜିଲ୍ଲା|କଟକ]], [[ଦେବଗଡ଼ ଜିଲ୍ଲା|ଦେବଗଡ଼]], [[ଢେଙ୍କାନାଳ ଜିଲ୍ଲା|ଢେଙ୍କାନାଳ]], [[ଗଞ୍ଜାମ ଜିଲ୍ଲା|ଗଞ୍ଜାମ]], [[ଗଜପତି ଜିଲ୍ଲା|ଗଜପତି]], [[ଝାରସୁଗୁଡ଼ା ଜିଲ୍ଲା|ଝାରସୁଗୁଡ଼ା]], [[ଯାଜପୁର ଜିଲ୍ଲା|ଯାଜପୁର]], [[ଜଗତସିଂହପୁର ଜିଲ୍ଲା|ଜଗତସିଂହପୁର]], [[ଖୋର୍ଦ୍ଧା ଜିଲ୍ଲା|ଖୋର୍ଦ୍ଧା]] , [[କେନ୍ଦୁଝର ଜିଲ୍ଲା|କେନ୍ଦୁଝର]], [[କଳାହାଣ୍ଡି ଜିଲ୍ଲା|କଳାହାଣ୍ଡି]], [[କନ୍ଧମାଳ ଜିଲ୍ଲା|କନ୍ଧମାଳ]], [[କୋରାପୁଟ ଜିଲ୍ଲା|କୋରାପୁଟ]], [[କେନ୍ଦ୍ରାପଡ଼ା ଜିଲ୍ଲା|କେନ୍ଦ୍ରାପଡ଼ା]], [[ମାଲକାନଗିରି ଜିଲ୍ଲା|ମାଲକାନଗିରି]], [[ମୟୁରଭଞ୍ଜ ଜିଲ୍ଲା|ମୟୂରଭଞ୍ଜ]], [[ନବରଙ୍ଗପୁର ଜିଲ୍ଲା|ନବରଙ୍ଗପୁର]], [[ନୂଆପଡ଼ା ଜିଲ୍ଲା|ନୂଆପଡ଼ା]], [[ନୟାଗଡ଼ ଜିଲ୍ଲା|ନୟାଗଡ଼]], [[ପୁରୀ]], [[ରାୟଗଡ଼ା ଜିଲ୍ଲା|ରାୟଗଡ]], [[ସମ୍ବଲପୁର ଜିଲ୍ଲା|ସମ୍ବଲପୁର]], [[ସୋନପୁର ଜିଲ୍ଲା|ସୁବର୍ଣ୍ଣପୁର]], [[ସୁନ୍ଦରଗଡ଼ ଜିଲ୍ଲା|ସୁନ୍ଦରଗଡ଼]] । ପ୍ରତି ଜିଲ୍ଲାର ଶାସନମୁଖ୍ୟଙ୍କୁ [[ଜିଲ୍ଲାପାଳ]] କୁହାଯାଏ । ଜିଲ୍ଲାପାଳ, ଭାରତୀୟ ପ୍ରଶାସନିକ ସେବା ଅଥବା ଓଡ଼ିଶା ପ୍ରଶାସନିକ ସେବା ମାଧ୍ୟମରେ ନିଯୁକ୍ତି ପାଆନ୍ତି । ଶାସନକଳର ସୁବିଧା ପାଇଁ ପ୍ରତିଟି ଜିଲ୍ଲାକୁ କେତେଗୁଡ଼ିଏ ଉପଖଣ୍ଡ (ସବ-ଡିଭିଜନ)ରେ, ପୁଣି, ପ୍ରତ୍ୟେକ ଉପଖଣ୍ଡକୁ କେତେଗୁଡ଼ିଏ ବ୍ଲକରେ ଏବଂ ପ୍ରତ୍ୟେକ ବ୍ଲକକୁ କେତେଗୁଡ଼ିଏ ପଞ୍ଚାୟତରେ ବିଭକ୍ତ କରାଯାଇଛି । ଓଡ଼ିଶାର ସବୁଠୁ ବଡ଼ ସହର ଭୁବନେଶ୍ୱର ଏହାର ରାଜଧାନୀ । ଅନ୍ୟ ମୁଖ୍ୟ ସହରମାନେ ହେଲେ [[କଟକ]], [[ବ୍ରହ୍ମପୁର]], [[ରାଉରକେଲା]], [[ସମ୍ବଲପୁର]], [[ବାଲେଶ୍ୱର]], [[ବାରିପଦା]], [[ବଲାଙ୍ଗୀର]] ଇତ୍ୟାଦି । == ଭୌଗୋଳିକ ସ୍ଥିତି == [[ଫାଇଲ:Chilika lake.png|right|thumb|200px|Map of [[lake Chilka]] with near-by settlement of [[Puri]].]] [[ଫାଇଲ:Mahanadi River.JPG|thumb|200px|right|Mahanadi River]] ଓଡ଼ିଶା ଭାରତର ପୂର୍ବ ଉପକୂଳରେ ଅବସ୍ଥିତ (୧୫୫୭୦୭ ବର୍ଗ କି. ମି) । ଏହାର ଦକ୍ଷିଣରେ [[ଆନ୍ଧ୍ର ପ୍ରଦେଶ]], ପଶ୍ଚିମରେ [[ଛତିଶଗଡ଼]], ଉତ୍ତରରେ [[ଝାଡ଼ଖଣ୍ଡ]] ଓ [[ପଶ୍ଚିମ ବଙ୍ଗ]] ଏବଂ ପୂର୍ବରେ [[ବଙ୍ଗୋପ ସାଗର]] ରହିଛି । ମନ୍ଦିରମାଳିନୀ ନଗରୀ ଭୁବନେଶ୍ୱର ଓଡ଼ିଶାର ରାଜଧାନୀ । ଓଡ଼ିଶାର ପୁରାତନ ରାଜଧାନୀ [[କଟକ]], [[ଭୁବନେଶ୍ୱର]]ରୁ ମାତ୍ର ୨୯ କି.ମି. ଦୂରରେ ଅବସ୍ଥିତ । ଏହି ଦୁଇ ସହରର କ୍ରମାଗତ ବିସ୍ତାର ଓ ଉତ୍ତମ ସଡ଼କ ଯୋଗାଯୋଗ କାରଣରୁ ଏହି ଦୁଇ ସହର ଦ୍ୱୈତ ନଗରୀ ନାମରେ ବିଖ୍ୟାତ । [[ପୁରୀ]], ଯାହାକି ଏକ ବିଶ୍ୱବିଖ୍ୟାତ ହିନ୍ଦୁ ଧର୍ମପୀଠ, ଏଠାରୁ ପ୍ରାୟ ୬୦ କି.ମି. ଦୂରରେ ବଙ୍ଗୋପସାଗର ଉପକୂଳରେ ଅବସ୍ଥିତ । ହିନ୍ଦୁଙ୍କ [[ଚାରିଧାମ]] ମଧ୍ୟରୁ ଏହା ଅନ୍ୟତମ । ଏହା ମଧ୍ୟ ପ୍ରଭୁ [[ଜଗନ୍ନାଥ]]ଙ୍କ [[ରଥଯାତ୍ରା]] ଲାଗି ବିଶ୍ୱବିଖ୍ୟାତ । ରାଜ୍ୟର ପଶ୍ଚିମ ଓ ଉତ୍ତରାଂଶ ଛୋଟନାଗପୁର ମାଳଭୂମିର ଅଂଶବିଶେଷ । ଉପକୂଳବର୍ତ୍ତୀ ଅଞ୍ଚଳ ଏବଂ ମହାନଦୀ, ବ୍ରାହ୍ମଣୀ ଓ ବୈତରଣୀ ନଦୀ ପ୍ରଭୃତିର ମୁହାଣରେ ଉର୍ବର ପଟୁମୃତ୍ତିକା ଯୁକ୍ତ ସମତଳ ଭୂମି ଦେଖାଯାଏ । ଏହି ସମତଳ ଭୂମିରେ ମୂଖ୍ୟତଃ ଧାନଚାଷ କରାଯାଏ । ଓଡ଼ିଶାର ପ୍ରାୟ ୩୪% ଭୂମି ଅରଣ୍ୟ ଆଚ୍ଛାଦିତ, କିନ୍ତୁ ବିଭିନ୍ନ କାରଣମାନଙ୍କ ହେତୁ ଏହା କ୍ରମାଗତ ଭାବେ ହ୍ରାସ ପା‍ଇ ଚାଲିଛି । ଓଡ଼ିଶାରେ ଅନେକ ଅଭୟାରଣ୍ୟମାନ ରହିଛି । ଏଥିମଧ୍ୟରୁ [[ଶିମିଳିପାଳ ଜାତୀୟ ଉଦ୍ୟାନ]] ବ୍ୟାଘ୍ର ସଂରକ୍ଷଣ କେନ୍ଦ୍ର ଭାବେ ପ୍ରସିଦ୍ଧ । ବ୍ୟାଘ୍ର ବ୍ୟତୀତ ଝରଣା ଓ ସବୁଜିମା ପୂର୍ଣ୍ଣ ଏହି ଜଙ୍ଗଲରେ ହାତୀ ଓ ଅନ୍ୟାନ୍ୟ ପଶୁପକ୍ଷୀ ବାସ କରନ୍ତି । [[ଭିତରକନିକା ଜାତୀୟ ଉଦ୍ୟାନ|ଭିତରକନିକା ଅଭୟାରଣ୍ୟ]] ୧୯୭୫ରୁ [[ଥଣ୍ଟିଆ କୁମ୍ଭୀର|ଘଡ଼ିଆଳ କୁମ୍ଭୀର]]<nowiki/>ମାନଙ୍କୁ ସୁରକ୍ଷା ଯୋଗାଇ ଆସୁଛି । ଗହୀରମଥା, [[ଦେବୀ ନଦୀ]] ଏବଂ [[ଋଷିକୁଲ୍ୟା ନଦୀ]] ମୁହାଣକୁ ପ୍ରତିବର୍ଷ ଲକ୍ଷାଧିକ ସଂଖ୍ୟାରେ [[ଅଲିଭ ରିଡ଼ଲେ]] କଇଁଛ ଅଣ୍ଡା ଦେବାପାଇଁ ଆସନ୍ତି । ମହାନଦୀର ଦକ୍ଷିଣ ମୁହାଣରେ ବଙ୍ଗୋପସାଗର ଉପକୂଳରେ ଅବସ୍ଥିତ ହ୍ରଦ [[ଚିଲିକା]] ହେଉଛି ଏସିଆ ମହାଦେଶର ସର୍ବବୃହତ୍ ଲବଣାକ୍ତ ହ୍ରଦ । ଏହାକୁ [[ଚିଲିକା ପକ୍ଷୀ ଅଭୟାରଣ୍ୟ|ପକ୍ଷୀ ଅଭୟାରଣ୍ୟ]] ଭାବରେ ଘୋଷଣା କରାଯାଇଛି । ଏଠାରେ ପ୍ରତିବର୍ଷ ପ୍ରାୟ ୧୬୦ ପ୍ରଜାତିର ସ୍ଥାନୀୟ ଓ ପ୍ରବାସୀ ପକ୍ଷୀଙ୍କ ସମାଗମ ହୋ‍ଇଥାଏ । ଚିଲିକାରେ ଏକ ନୌ-ପ୍ରଶିକ୍ଷଣ କେନ୍ଦ୍ର ମଧ୍ୟ ରହିଛି । ଓଡ଼ିଶାର ସର୍ବୋଚ୍ଚ ପର୍ବତ ଶୃଙ୍ଗ ହେଉଛି [[ଦେଓମାଳୀ]] (୧୬୭୨ ମି.) ଯାହାକି ଦକ୍ଷିଣ ଓଡ଼ିଶାର କୋରାପୁଟ ଜିଲ୍ଲାରେ ଅବସ୍ଥିତ ଏବଂ ଚନ୍ଦ୍ରଗିରି-ପଟ୍ଟାଙ୍ଗୀ ପର୍ବତମାଳାର ଅନ୍ତର୍ଗତ । ଏହା ମଧ୍ୟ [[ପୂର୍ବଘାଟ ପର୍ବତମାଳା]]ର ସର୍ବୋଚ୍ଚ ଶୃଙ୍ଗ । ଅବସ୍ଥିତି: ୧୮°୪୦'୩"ଉ ୮୨°୫୮'୫୯"ପୂ । === ପର୍ଯ୍ୟଟନ === ଓଡ଼ିଶାରେ ମୋଟ ୩୪୭ଟି ପର୍ଯ୍ୟଟନସ୍ଥଳୀ ରହିଛି ।<ref>{{cite news|title=ସଂଖ୍ୟା ବଢୁଛି, ବିକାଶ ହେଉନି|url=http://www.dharitri.com/Bhubaneswar/290216/p11.htm|accessdate=29 February 2016|newspaper=[[ଧରିତ୍ରୀ]]}}</ref> ନନ୍ଦନ କାନନ, ଚିଲିକା, ପୁରୀ, ଧଉଳି ଗିରି, ଖଣ୍ଡଗିରି, କୋଣାର୍କ, କାକଟପୁର, ଅସ୍ତରଙ୍ଗ, ରାମଚଣ୍ଡୀ, ନିମାପଡ଼ା, ବାରବାଟୀ, ଖଣ୍ଡାଧାର, ଗୁପ୍ତେଶ୍ୱର, ଦୁଡୁମା,ଘଟଗାଁ, ଶିମିଳିପାଳ, ଗହୀରମଥା, ଭିତରକନିକା, କପିଳାସ, ରତ୍ନଗିରି, ମଣିକ, ଲିଙ୍ଗରାଜ, ଗୋପାଳପୁର, ଦେଓମାଳି, ହରିଶଙ୍କର, ସମେଲସ୍ୱରୀ, ହୀରାକୁଦ, ଫୁଲ ଝରଣ, ନାରୟଣୀ, ଚାନ୍ଦିପୁର, ଭଟ୍ଟାରିକା, ଥେରୁବାଲି, ବେଦବ୍ୟାସ, ସାତକୋଶିଆ, ଟିକରପଡ଼ା, ସାତପଡ଼ା, ଅଲାରନାଥ, ତପ୍ତପାଣି, ତାରାତାରିଣୀ, ଚନ୍ଦକା, ଧବଳେଶ୍ୱର ଆଦି ଓଡ଼ିଶାର ମୁଖ୍ୟ ପର୍ଯ୍ୟଟନସ୍ଥଳୀ । ଓଡ଼ିଶା ଏହାର ମନ୍ଦିରମାନଙ୍କ ପାଇଁ ପୃଥିବୀ ପ୍ରସିଦ୍ଧ । ଓଡ଼ିଶାର ମନ୍ଦିରଗୁଡ଼ିକ ଆର୍ଯ୍ୟ ସଂପ୍ରଦାୟର ଏବଂ ଏଗୁଡିକ ସଂପ୍ରଦାୟର ଅନୁସାରେ ଦେଖିବାକୁ ଅଲଗା ଅଲଗା ପ୍ରକାରର । ଭୁବନେଶ୍ୱରର ଲିଙ୍ଗରାଜ ମନ୍ଦିରର ଉଚ୍ଚତା ୧୮୦ ଫୁଟ ଏବଂ ପୁରୀର ଜଗନ୍ନାଥ ମନ୍ଦିରର ଉଚ୍ଚତା ୨୧୪ ଫୁଟ, ଯାହାକି ଓଡ଼ିଶାର ସବୁଠାରୁୁ ଉଚ୍ଚତମ ମନ୍ଦିର । ଠିକ ସେହିପରି କୋଣାର୍କର ସୂର୍ଯ୍ୟ ମନ୍ଦିର ପୃଥିବୀ ପ୍ରସିଦ୍ଧ । ବୌଦ୍ଧ ଏବଂ ଜୈନ ମନ୍ଦିର ମାନଙ୍କ ପାଇଁ ମଧ୍ୟ ଓଡ଼ିଶା ପ୍ରସିଦ୍ଧ । ଭୁବନେଶ୍ୱରରେ ଖଣ୍ଡଗିରି ଏବଂ ଉଦୟଗିରି ନାମକ ଦୁଇଟି ଗୁମ୍ଫା ରହିଛି । ଯାହାକି ପୁରାତନ ବୌଦ୍ଧ ଧର୍ମର ମୂକସାକ୍ଷୀ । ଠିକ ସେହି ପରି ଧଉଳିଗିରିଠାରେ ଥିବା ବିଶାଳ ବୌଦ୍ଧ ମୂର୍ତି ପର୍ଯ୍ୟଟକଙ୍କୁ ଆକର୍ଷିତ କରିଥାଏ । ଠିକ ସେହି ପରି ଓଡ଼ିଶାର ଟିକରପଡା ଘଡ଼ିଆଳ କୁମ୍ଭୀର ପାଇଁ ପ୍ରସିଦ୍ଧ । === ଜନଗଣନା === ୨୦୧୧ ମସିହା ଭାରତର ଜନଗଣନା ଅନୁଯାଇ ଓଡ଼ିଶାର ସମୁଦାୟ ଜନସଂଖ୍ୟା ୪୧,୯୪୭,୩୫୮, ସେଥିମଧ୍ୟରୁ ୨୧,୨୦୧,୬୭୮ (୫୦.୫୪%)ଜଣ ପୁରୁଷ ଓ ୨୦,୭୪୫,୬୮୦ (୪୯.୪୬) ଜଣ ମହିଳା, ଏବଂ ପ୍ରତି ୧୦୦୦ ପୁରୁଷରେ ୯୭୮ ଜଣ ମହିଳା ଅଛନ୍ତି । ୨୦୦୧ ମସିହା ଜନଗଣନା ତୁଳନାରେ ୨୦୧୧ରେ ଜନସଂଖ୍ୟା ୧୩.୯୭% ବୃଦ୍ଧି ହୋଇଛି । ସବୁଠାରୁ ଅଧିକ ଓଡ଼ିଆ ଭାଷାଭାଷୀ ଲୋକ ଏଠାରେ ବାସ କରନ୍ତି ଓ ଓଡ଼ିଆ ଭାଷା ଏହି ରାଜ୍ୟର ମୁଖ୍ୟ ଭାଷା ରୂପେ ପରିଚିତ ଏବଂ ଏହି ରାଜ୍ୟର ୮୨ ପ୍ରତିଶତ ଲୋକ ଓଡ଼ିଆ ଭାଷାକୁ ନିଜର ମାତୃଭାଷା ରୂପେ ବ୍ୟବହାର କରନ୍ତି । ଏହି ରାଜ୍ୟର କେତେକ ଆଦିବାସୀ ଜନଜାତି ମଧ୍ୟରୁ ସାନ୍ତାଳ, ବଣ୍ଡା , ମୁଣ୍ଡା, ଓରାମ ଓ ମହାଲି ପ୍ରମୁଖ । ୨୦୧୧ ମସିହା ଜନଗଣନା ଅନୁଯାୟୀ ଏହି ରଜ୍ୟର ସାକ୍ଷରତା ହାର ୭୩.୪୫% ଏବଂ ୮୨.୪% ପୁରୁଷ ଓ ୬୪.୩୬ ମହିଳା ସାକ୍ଷର ଅଟନ୍ତି ।<ref>{{Cite web |title=Archive for the '2011' Category |url=https://www.orissalinks.com/orissagrowth/topics/census/2011 |access-date=2025-12-17}}</ref> == ପ୍ରଶାସନ ଓ ରାଜନୀତି == [[File:ORISSA SECRETARIAT.jpg|thumb|200px|[[ଭୁବନେଶ୍ୱର]]ରେ ଓଡ଼ିଶା ରାଜ୍ଯ ଲୋକସେବା ଭବନ]] {{Main|ଓଡ଼ିଶା ସରକାର}} ଭାରତରେ ସମସ୍ତ ରାଜ୍ଯରେ [[ସାର୍ବଜନୀନ ମତାଧିକାର]] ଆଧାରରେ [[ସଂସଦୀୟ ଗଣତନ୍ତ୍ର|ସଂସଦୀୟ ଗଣତାନ୍ତ୍ରିକ ସରକାର]] ସ୍ଥାପନ କରାଯାଇଛି ।<ref name="SenguptaCorbridge2013">{{cite book|author1=Chandan Sengupta|author2=Stuart Corbridge|title=Democracy, Development and Decentralisation in India: Continuing Debates|url=https://books.google.com/books?id=AXbYAQAAQBAJ&pg=PA8|access-date=15 February 2015|date=28 October 2013|publisher=Routledge|isbn=978-1-136-19848-9|page=8|archive-url=https://web.archive.org/web/20160105110846/https://books.google.com/books?id=AXbYAQAAQBAJ&pg=PA8|archive-date=5 January 2016|url-status=live}}</ref><ref name=OurParliament>{{cite web |title=Our Parliament |website=[[Lok Sabha]] |publisher=[[Government of India]] |url=http://164.100.47.132/LssNew/our%20parliament/Our%20Parliament.pdf |access-date=2 February 2015 |archive-url=https://web.archive.org/web/20150203104729/http://164.100.47.132/LssNew/our%20parliament/Our%20Parliament.pdf |archive-date=3 February 2015 |url-status=dead }}</ref> ଓଡ଼ିଶାର ରାଜନୀତିରେ ସକ୍ରିୟ ରାଜନୈତିକ ଦଳଗୁଡ଼ିକ ହେଲେ, [[ବିଜୁ ଜନତା ଦଳ]], [[ଭାରତୀୟ ଜାତୀୟ କଂଗ୍ରେସ]] ଏବଂ [[ଭାରତୀୟ ଜନତା ପାର୍ଟି]] । [[୨୦୧୯ ଓଡ଼ିଶା ବିଧାନ ସଭା ନିର୍ବାଚନ|ଓଡ଼ିଶା ରାଜ୍ଯ ସଭା ନିର୍ବାଚନ, ୨୦୧୯]] ପରେ, [[ନବୀନ ପଟ୍ଟନାୟକ]]ଙ୍କ ନେତୃତ୍ବରେ ବିଜେଡି ଷଷ୍ଠ ଥର ପାଇଁ କ୍ରମିକ ଭାବରେ କ୍ଷମତାରେ ରହିଲା । ୨୦୦୦ ମସିହାରୁ ନବୀନ ପଟ୍ଟନାୟକ ଓଡ଼ିଶାର ୧୪ତମ ମୁଖ୍ଯମନ୍ତ୍ରୀ ହେଲେ ।<ref name=BJDLandslide /> === ବିଧାନସଭା === {{Main|ଓଡ଼ିଶା ବିଧାନସଭା }} ଓଡ଼ିଶା ରାଜ୍ୟରେ ଏକ ଏକସଦନୀୟ ବିଧାନସଭା ଅଛି।<ref name="Finifter">{{cite book|author=Ada W. Finifter|author-link1=Ada Finifter|title=Political Science|date=1978 |url=https://books.google.com/books?id=KFk1K9_yf90C&pg=PA94|access-date=15 February 2015|publisher=FK Publications|isbn=978-81-89597-13-9|page=94|archive-url=https://web.archive.org/web/20160105110847/https://books.google.com/books?id=KFk1K9_yf90C&pg=PA94|archive-date=5 January 2016|url-status=live}}</ref> [[ଓଡ଼ିଶା ବିଧାନସଭା]] ୧୪୭ ଜଣ ନିର୍ବାଚିତ ସଦସ୍ୟଙ୍କୁ ନେଇ ଗଠିତ,<ref name=BJDLandslide>{{cite news|title=BJD's landslide victory in Odisha, wins 20 of 21 Lok Sabha seats|url=http://ibnlive.in.com/news/bjds-landslide-victory-in-odisha-wins-20-of-21-lok-sabha-seats/472363-3-234.html|access-date=18 March 2015|publisher=[[CNN-IBN]]|date=17 May 2014|archive-url=https://web.archive.org/web/20140908125021/http://ibnlive.in.com/news/bjds-landslide-victory-in-odisha-wins-20-of-21-lok-sabha-seats/472363-3-234.html|archive-date=8 September 2014|url-status=dead}}</ref> ଏବଂ ବିଶେଷ ପଦାଧିକାରୀମାନେ ମଧ୍ୟ ଅଛନ୍ତି, ଯେପରି ବାଚସ୍ପତି ଓ ଉପବାଚସ୍ପତି , ଯାହାଙ୍କୁ ସଦସ୍ୟମାନଙ୍କ ଦ୍ୱାରା ନିର୍ବାଚିତ କରାଯାଇଥାଏ । ବିଧାନସଭା ବୈଠକ ବାଚସ୍ପତିଙ୍କ ଦ୍ୱାରା କିମ୍ବା ବାଚସ୍ପତିଙ୍କ ଅନୁପସ୍ଥିତିରେ ଉପବାଚସ୍ପତିଙ୍କ ଦ୍ୱାରା ଅଧ୍ୟକ୍ଷତା କରାଯାଏ ।<ref name="Kumar">{{cite book|author=Rajesh Kumar|title=Universal's Guide to the Constitution of India|date=17 January 2024 |url=https://books.google.com/books?id=an78gq3JwzYC&pg=PA110|access-date=18 March 2015|publisher=Universal Law Publishing|isbn=978-93-5035-011-9|pages=107–110|archive-url=https://web.archive.org/web/20160105110846/https://books.google.com/books?id=an78gq3JwzYC&pg=PA110|archive-date=5 January 2016|url-status=live}}</ref>କାର୍ଯ୍ୟପାଳିକା କର୍ତ୍ତୃପକ୍ଷ ଓଡ଼ିଶାର ମୁଖ୍ୟମନ୍ତ୍ରୀଙ୍କ ନେତୃତ୍ୱରେ ମନ୍ତ୍ରୀ ପରିଷଦ ଉପରେ ନ୍ୟସ୍ତ , ଯଦିଓ ସରକାରର ମୁଖ୍ୟ ହେଉଛନ୍ତି ଓଡ଼ିଶାର ରାଜ୍ୟପାଳ । ରାଜ୍ୟପାଳଙ୍କୁ [[ଭାରତର ରାଷ୍ଟ୍ରପତି]] ନିଯୁକ୍ତ କରନ୍ତି । ବିଧାନସଭାରେ ସଂଖ୍ୟାଗରିଷ୍ଠତା ଥିବା ଦଳ କିମ୍ବା ମେଣ୍ଟର ନେତାଙ୍କୁ ରାଜ୍ୟପାଳ ମୁଖ୍ୟମନ୍ତ୍ରୀ ଭାବରେ ନିଯୁକ୍ତ କରନ୍ତି, ଏବଂ ମୁଖ୍ୟମନ୍ତ୍ରୀଙ୍କ ପରାମର୍ଶରେ ରାଜ୍ୟପାଳ ମନ୍ତ୍ରୀ ପରିଷଦକୁ ନିଯୁକ୍ତ କରନ୍ତି । ମନ୍ତ୍ରୀ ପରିଷଦ ବିଧାନସଭାକୁ ରିପୋର୍ଟ କରନ୍ତି ।<ref name="AroraGoyal1995">{{cite book|author1=Ramesh Kumar Arora|author2=Rajni Goyal|title=Indian Public Administration: Institutions and Issues|url=https://books.google.com/books?id=nvzcy7o4sgAC&pg=PA205|access-date=18 March 2015|year=1995|publisher=New Age International|isbn=978-81-7328-068-9|pages=205–207|archive-url=https://web.archive.org/web/20160105110846/https://books.google.com/books?id=nvzcy7o4sgAC&pg=PA205|archive-date=5 January 2016|url-status=live}}</ref> ୧୪୭ ଜଣ ନିର୍ବାଚିତ ପ୍ରତିନିଧିଙ୍କୁ ବିଧାନସଭାର ସଦସ୍ୟ ବା ବିଧାୟକ କୁହାଯାଏ । ରାଜ୍ୟପାଳଙ୍କ ଦ୍ୱାରା ଆଙ୍ଗ୍ଲୋ-ଇଣ୍ଡିଆନ ସମ୍ପ୍ରଦାୟରୁ ଜଣେ ବିଧାୟକଙ୍କୁ ମନୋନୀତ କରାଯାଇପାରେ ।<ref name="Shukla2008">{{cite book|author=Subhash Shukla|title=Issues in Indian Polity|url=https://books.google.com/books?id=CAs9PNOfL28C&pg=PA99|access-date=18 March 2015|year=2008|publisher=Anamika Pub. & distributors|isbn=978-81-7975-217-3|page=99|archive-url=https://web.archive.org/web/20160105110846/https://books.google.com/books?id=CAs9PNOfL28C&pg=PA99|archive-date=5 January 2016|url-status=live}}</ref> କାର୍ଯ୍ୟକାଳ ଶେଷ ହେବା ପୂର୍ବରୁ ବିଧାନସଭା ଭାଙ୍ଗି ନଗଲେ, ଏହି ପଦର କାର୍ଯ୍ୟକାଳ ପାଞ୍ଚ ବର୍ଷ ପାଇଁ ।<ref name="Kumar" /> ନ୍ୟାୟପାଳିକା କଟକରେ ଅବସ୍ଥିତ [[ଓଡ଼ିଶା ଉଚ୍ଚ ନ୍ୟାୟାଳୟ]] ଏବଂ ନିମ୍ନ ଅଦାଲତଗୁଡ଼ିକର ଏକ ବ୍ୟବସ୍ଥାକୁ ନେଇ ଗଠିତ । ==ଅର୍ଥନୀତି== === ସମଷ୍ଟି-ଅର୍ଥନୈତିକ ଧାରା === ଓଡ଼ିଶା ନିରନ୍ତର ଆର୍ଥିକ ଅଭିବୃଦ୍ଧିର ସମ୍ମୁଖୀନ ହେଉଛି । ରାଜ୍ୟର ମୋଟ ଘରୋଇ ଉତ୍ପାଦରେ ପ୍ରଭାବଶାଳୀ ଅଭିବୃଦ୍ଧି ପରିସଂଖ୍ୟାନ ଏବଂ କାର୍ଯ୍ୟକ୍ରମ କାର୍ଯ୍ୟାନ୍ୱୟନ ମନ୍ତ୍ରଣାଳୟ ରିପୋର୍ଟ କରିଛନ୍ତି । ଓଡ଼ିଶାର ଅଭିବୃଦ୍ଧି ହାର ଜାତୀୟ ହାରାହାରିରୁ ଅଧିକ । କେନ୍ଦ୍ର ସରକାରଙ୍କ ସହରୀ ବିକାଶ ମନ୍ତ୍ରଣାଳୟ ନିକଟରେ ସ୍ମାର୍ଟ ସିଟି ଭାବେ ବିକଶିତ ହେବାକୁ ଚୟନ ହୋଇଥିବା ୨୦ଟି ସହରର ନାମ ଘୋଷଣା କରିଛନ୍ତି । ରାଜ୍ୟ ରାଜଧାନୀ ଭୁବନେଶ୍ୱର ଜାନୁଆରୀ ୨୦୧୬ରେ ଜାରି ଥିବା ସ୍ମାର୍ଟ ସିଟି ତାଲିକାରେ ପ୍ରଥମ ସହର, ଯାହା ଭାରତ ସରକାରଙ୍କ ଏକ ଗୃହପାଳିତ ପଶୁ ପ୍ରକଳ୍ପ । ଏହି ଘୋଷଣାରେ ବିକାଶ ପାଇଁ ପାଞ୍ଚ ବର୍ଷ ମଧ୍ୟରେ ୫୦୮.୦୨ ବିଲିୟନ ଟଙ୍କା ମଞ୍ଜୁରି ଥିଲା । === ଶିଳ୍ପ ବିକାଶ === ଓଡ଼ିଶାରେ ପ୍ରଚୁର ପ୍ରାକୃତିକ ସମ୍ପଦ ଏବଂ ଏକ ବୃହତ ଉପକୂଳ ଅଛି | ପୁଞ୍ଜି ବିନିଯୋଗ ପ୍ରସ୍ତାବ ସହିତ ବିଦେଶୀ ପୁଞ୍ଜି ନିବେଶକାରୀଙ୍କ ପାଇଁ ଓଡ଼ିଶା ସର୍ବାଧିକ ପସନ୍ଦଯୋଗ୍ୟ ସ୍ଥାନ ଭାବରେ ଉଭା ହୋଇଛି। ଏଥିରେ ଭାରତର ଏକ କୋଇଲାର ଏକ ପଞ୍ଚମାଂଶ, ଏହାର ଏକ ଚତୁର୍ଥାଂଶ ଲୁହାପଥର, ବକ୍ସାଇଟ୍ ଭଣ୍ଡାରର ଏକ ତୃତୀୟାଂଶ ଏବଂ କ୍ରୋମାଇଟ୍ ରହିଛି | ଜର୍ମାନୀର ସହଯୋଗରେ ନିର୍ମିତ ଭାରତର ପବ୍ଲିକ୍ ସେକ୍ଟରରେ ରାଉରକେଲା ଷ୍ଟିଲ୍ ପ୍ଲାଣ୍ଟ ଥିଲା | ଆର୍ସେଲର-ମିତ୍ତଲ ୧୦ ବିଲିୟନ ଡଲାରର ଅନ୍ୟ ଏକ ମେଗା ଇସ୍ପାତ ପ୍ରକଳ୍ପରେ ବିନିଯୋଗ କରିବାକୁ ଯୋଜନା ଘୋଷଣା କରିଛନ୍ତି। Russian ଷର ପ୍ରମୁଖ ମ୍ୟାଗ୍ନିଟୋଗୋରସ୍କ୍ ଆଇରନ୍ ଆଣ୍ଡ ଷ୍ଟିଲ୍ କମ୍ପାନୀ (MMK) ମଧ୍ୟ ଓଡ଼ିଶାରେ ୧୦ଟି MT ଷ୍ଟିଲ୍ ପ୍ଲାଣ୍ଟ ସ୍ଥାପନ କରିବାକୁ ଯୋଜନା କରିଛି। ବୃନ୍ଦାବଲ ଓଡ଼ିଶାର ଖୋଲା କାଷ୍ଟ କୋଇଲା ଖଣିର ଏକ ପ୍ରମୁଖ କ୍ଷେତ୍ର | ଆଲୁମିନିୟମ, କୋଇଲା ଭିତ୍ତିକ ବିଦ୍ୟୁତ୍ ଉତ୍ପାଦନ କେନ୍ଦ୍ର, ପେଟ୍ରୋକେମିକାଲ୍ସ ଏବଂ ସୂଚନା ପ୍ରଯୁକ୍ତିବିଦ୍ୟାରେ ରାଜ୍ୟ ଅଦୃଶ୍ୟ ପରିମାଣର ପୁଞ୍ଜି ବିନିଯୋଗ କରୁଛି। ବିଦ୍ୟୁତ୍ ଉତ୍ପାଦନରେ ରିଲାଏନ୍ସ ପାୱାର୍ (ଅନିଲ ଅମ୍ବାନୀ ଗ୍ରୁପ୍) ଝାରସୁଗୁଡା ଜିଲ୍ଲାର ହିରମାଠାରେ ୧୩ ବିଲିୟନ ଆମେରିକୀୟ ଡଲାରର ପୁଞ୍ଜି ବିନିଯୋଗ ସହିତ ବିଶ୍ୱର ସର୍ବବୃହତ ବିଦ୍ୟୁତ୍ ଉତ୍ପାଦନ କେନ୍ଦ୍ର ସ୍ଥାପନ କରୁଛି। ୨୦୦୯ ମସିହାରେ ଓଡ଼ିଶା କର୍ପୋରେଟ ନିବେଶ ଉପରେ ଆସୋକମ୍ (ASSOCHAM) ଇନଭେଷ୍ଟମେଣ୍ଟ ମିଟର (AIM) ଅଧ୍ୟୟନର ବିଶ୍ଳେଷଣ ଅନୁଯାୟୀ ଗୁଜରାଟ ସହିତ ପ୍ରଥମ ଏବଂ ଆନ୍ଧ୍ରପ୍ରଦେଶ ତୃତୀୟ ସ୍ଥାନରେ ଥିଲା | ଦେଶରେ ମୋଟ ବିନିଯୋଗରେ ଓଡ଼ିଶାର ଅଂଶ ୧୨.୬ ପ୍ରତିଶତ ଥିଲା। ଏହା ମୂଲ୍ୟର ନିବେଶ ପ୍ରସ୍ତାବ ଗ୍ରହଣ କଲା | ଗତ ବର୍ଷରେ ୨,୦୦,୮୪୬ କୋଟି | ଇସ୍ପାତ ଏବଂ ଶକ୍ତି ସେହି କ୍ଷେତ୍ରଗୁଡିକ ମଧ୍ୟରେ ଥିଲା ଯାହା ରାଜ୍ୟରେ ସର୍ବାଧିକ ପୁଞ୍ଜି ବିନିଯୋଗ କରିଥିଲା। ==ସଂସ୍କୃତି== == ଓଡ଼ିଶାର ପର୍ବପର୍ବାଣି == ଓଡ଼ିଶାର ବିଭିନ୍ନ ଧର୍ମାବଲମ୍ବୀମାନେଦ୍ୱାରା ବିଭିନ୍ନ ପର୍ବପର୍ବାଣି ପାଳନ କରିଥାନ୍ତି । ଓଡ଼ିଶାରେ "ବାର ମାସରେ ତେର ପର୍ବ" ପାଳନ ହୁଏ ବୋଲି ପ୍ରବାଦ ରହିଛି ।<ref>{{Cite journal|last=Mohanty|first=P.P.|date=2018|title=Towards frameworking a strategic approach for festival tourism destination marketing and management: Case study of Odisha (India)|url=https://scindeks.ceon.rs/Article.aspx?artid=1450-66611804145M|journal=Turizam|language=en|volume=22|issue=4|pages=145–157|doi=10.5937/turizam22-17398|issn=1450-6661}}</ref> ପ୍ରମୁଖ ହିନ୍ଦୁ ପର୍ବ ମଧ୍ୟରେ [[ରଥଯାତ୍ରା]], [[ରଜ]], [[ପଣା ସଂକ୍ରାନ୍ତି]],[[ମକର ସଂକ୍ରାନ୍ତି]],[[ନୂଆଖାଇ]] ଓ ଅନେକ ଓଷା-ବ୍ରତ ସମେତ ଅନ୍ୟାନ୍ୟ ପର୍ବପର୍ବାଣି, ଇସଲାମ ପର୍ବପର୍ବାଣି ମଧ୍ୟରେ [[ଇଦ ଉଲ-ଫିତର]] ଓ [[ମହରମ]], ଖୀଷ୍ଟିଆନ ପର୍ବପର୍ବାଣି ମଧ୍ୟରେ [[ବଡ଼ଦିନ|ବଡ଼ ଦିନ]], [[ଇଷ୍ଟର]] ଓ [[ନବବର୍ଷ]], ବୌଦ୍ଧ ପର୍ବପର୍ବାଣି ମଧ୍ୟରେ [[ବୁଦ୍ଧ ପୂର୍ଣ୍ଣିମା]] ଆଦି ଅନ୍ୟତମ । ଓଡ଼ିଶାର ବିଭିନ୍ନ ଆଦିବାସୀ ଜନଜାତି ଭିତରେ ସାନ୍ତାଳୀ ଜନଜାତିର ସୋହରାଇ, ମାଘେ ପରବ (ହୋ ଜନଜାତିଦ୍ୱାରା ମଧ୍ୟ ପାଳିତ), ବାହା ପରବ (ବା ହୋ ଜନଜାତିର ବା' ପରବ) ଆଦି ଅନ୍ୟତମ | ==କ୍ରୀଡ଼ା== {{Main|ଓଡ଼ିଶାରେ କ୍ରୀଡ଼ା}} [[File:Barabati Stadium IPL Match Pune Warriors India vs. Deccan Chargers.jpg|thumb|ବାରବାଟୀ ଷ୍ଟାଡ଼ିୟମ ([[Barabati Stadium]]) , [[କଟକ]]]] ଓଡ଼ିଶା ରାଜ୍ୟ ୨୦୧୮ ପୁରୁଷ ହକି ବିଶ୍ୱକପ୍ ( [[2018 Men's Hockey World Cup]] ), ୨୦୨୨ ଫିଫା ୧୭ ବର୍ଷରୁ କମ୍ ମହିଳା ବିଶ୍ୱକପ୍ (2022 FIFA U-17 Women's World Cup) ଏବଂ ୨୦୨୩ ପୁରୁଷ ହକି ବିଶ୍ୱକପ୍ (2023 Men's Hockey World Cup) ସମେତ ଅନେକ ଅନ୍ତର୍ଜାତୀୟ କ୍ରୀଡା ଇଭେଣ୍ଟ ଆୟୋଜନ କରିଛି। ଓଡ଼ିଶାରେ ଥିବା କ୍ରୀଡ଼ା ଷ୍ଟାଡ଼ିୟମଗୁଡ଼ିକ ମଧ୍ୟରେ ଅନ୍ତର୍ଭୁକ୍ତ : # [[କଳିଙ୍ଗ ଷ୍ଟାଡ଼ିଅମ]] ( Kalinga Stadium ) # [[ବାରବାଟି ଷ୍ଟାଡ଼ିଅମ]] ( [[Barabati Stadium]] ) # ଜବାହରଲାଲ ନେହେରୁ ଇନଡୋର୍ ଷ୍ଟାଡ଼ିୟମ ( Jawaharlal Nehru Indoor Stadium ) # ଇଷ୍ଟ କୋଷ୍ଟ ରେଲୱେ ଷ୍ଟାଡ଼ିୟମ ( East Coast Railway Stadium ) # ବିଜୁ ପଟ୍ଟନାୟକ ହକି ଷ୍ଟାଡ଼ିୟମ ( Biju Patnaik Hockey Stadium ) # କିଟ୍ ଷ୍ଟାଡ଼ିୟମ ( KIIT Stadium ) # ବୀର ସୁରେନ୍ଦ୍ର ସାଏ ଷ୍ଟାଡ଼ିୟମ ( Veer Surendra Sai Stadium ) # ବିର୍ସା ମୁଣ୍ଡା ଆନ୍ତର୍ଜାତୀୟ ହକି ଷ୍ଟାଡ଼ିୟମ ( Birsa Munda International Hockey Stadium )<ref>{{Cite news|last=Suffian|first=Mohammad|date=16 February 2021|title=Odisha CM Lays Foundation of India's Largest Hockey Stadium named after 'Birsa Munda' In Rourkela|work=India Today|url=https://www.indiatoday.in/sports/hockey/story/odisha-cm-lays-foundation-of-india-s-largest-hockey-stadium-named-after-birsa-munda-in-rourkela-1769860-2021-02-16|access-date=3 June 2021|archive-date=3 June 2021|archive-url=https://web.archive.org/web/20210603040034/https://www.indiatoday.in/sports/hockey/story/odisha-cm-lays-foundation-of-india-s-largest-hockey-stadium-named-after-birsa-munda-in-rourkela-1769860-2021-02-16|url-status=live}}</ref> ରାଜ୍ୟରେ କିଛି ଉଚ୍ଚ ପ୍ରଦର୍ଶନ କେନ୍ଦ୍ର ମଧ୍ୟ ରହିଛି, ଯାହାକି ଓଡ଼ିଶାରେ ବିଭିନ୍ନ ଖେଳର ଉନ୍ନତି ପାଇଁ କଳିଙ୍ଗ ଷ୍ଟାଡ଼ିୟମରେ ସ୍ଥାପିତ କରାଯାଇଛି । କିଛି ଉଚ୍ଚ ପ୍ରଦର୍ଶନ କେନ୍ଦ୍ରଗୁଡ଼ିକ ହେଉଛି : * ଅଭିନବ ବିନ୍ଦ୍ରା ଟାର୍ଗେଟିଂ ପ୍ରଦର୍ଶନ ( Abhinav Bindra Targeting Performance (ABTP) ) * ଡାଲମିଆ ଭାରତ ଗୋପୀଚାନ୍ଦ ବ୍ୟାଡ଼ମିଣ୍ଟନ୍ ଏକାଡ଼େମୀ ( Dalmia Bharat Gopichand Badminton Academy ) * ଜେ.ଏସ୍.ଡବ୍ଲ୍ୟୁ. ସନ୍ତରଣ ଉଚ୍ଚ ପ୍ରଦର୍ଶନ କେନ୍ଦ୍ର ( JSW Swimming HPC ) * ଖେଲୋ ଇଣ୍ଡିଆ ଆଥଲେଟିକ୍ସ୍, ହକି ଏବଂ ଭାରୋତ୍ତୋଳନ ପାଇଁ ରାଜ୍ୟ ଉତ୍କର୍ଷ କେନ୍ଦ୍ର ( Khelo India State Centre of Excellence (KISCE) for Athletics, Hockey, and Weightlifting ) * ଭାରୋତ୍ତୋଳନ ପାଇଁ କେଜେଏସ ଆହଲୁୱାଲିଆ ଏବଂ ଟେନଭିକ୍ ସ୍ପୋର୍ଟସ୍ ଉଚ୍ଚ ପ୍ରଦର୍ଶନ କେନ୍ଦ୍ର ( KJS Ahluwalia and Tenvic Sports HPC for Weightlifting ) * ଓଡ଼ିଶା ନୌସେନା ଟାଟା ହକି ଉଚ୍ଚ ପ୍ରଦର୍ଶନ କେନ୍ଦ୍ର ( Odisha Naval Tata Hockey High Performance Centre (ONTHHPC) )<ref>{{cite web |url=https://kalingatv.com/state/naval-tata-hockey-academy-inaugurated-in-odisha-capital/ |title=Naval Tata Hockey Academy Inaugurated In Odisha Capital |website=Kalinga TV |date=13 August 2019 |access-date=13 August 2019 |archive-date=21 September 2022 |archive-url=https://web.archive.org/web/20220921054009/https://kalingatv.com/state/naval-tata-hockey-academy-inaugurated-in-odisha-capital/ |url-status=live }}</ref> * ଓଡ଼ିଶା ଆଦିତ୍ୟ ବିକ୍ରମ ବିର୍ଲା ଏବଂ ଗଗନ ନାରଙ୍ଗ ସୁଟିଂ ଉଚ୍ଚ ପ୍ରଦର୍ଶନ କେନ୍ଦ୍ର ( Odisha Aditya Birla and Gagan Narang Shooting HPC ) * ରିଲାଏନ୍ସ୍ ଫାଉଣ୍ଡେସନ୍ ଓଡ଼ିଶା ଆଥଲେଟିକ୍ସ୍ ଉଚ୍ଚ ପ୍ରଦର୍ଶନ କେନ୍ଦ୍ର ( Reliance Foundation Odisha Athletics HPC ) * ଭାରତୀୟ କ୍ରୀଡ଼ା ପ୍ରାଧିକରଣ ଆଞ୍ଚଳିକ ବ୍ୟାଡ଼ମିଣ୍ଟନ୍ ଏକାଡ଼େମୀ ( Sports Authority of India Regional Badminton Academy )<ref>{{Cite web|author=Minati Singha|date=15 May 2017|title=Odisha-SAI Regional Badminton Academy inaugurated in Bhubaneswar|url=https://timesofindia.indiatimes.com/city/bhubaneswar/odisha-sai-regional-badminton-academy-inaugurated-in-bhubaneswar/articleshow/58686446.cms|access-date=30 May 2021|website=The Times of India|language=en|archive-date=2 June 2021|archive-url=https://web.archive.org/web/20210602225427/https://timesofindia.indiatimes.com/city/bhubaneswar/odisha-sai-regional-badminton-academy-inaugurated-in-bhubaneswar/articleshow/58686446.cms|url-status=live}}</ref> * ଉଡ଼ାନ୍ ବ୍ୟାଡ଼ମିଣ୍ଟନ୍ ଏକାଡ଼େମୀ<ref>{{Cite web|title=Udaan Badminton Academy-HOME|url=https://www.theudaan.net/|access-date=30 May 2021|website=www.theudaan.net|archive-date=26 February 2021|archive-url=https://web.archive.org/web/20210226021003/https://www.theudaan.net/|url-status=dead}}</ref> * ଅଖିଳ ଭାରତୀୟ ଫୁଟବଲ୍ ସଂଘ ଉଚ୍ଚ ପ୍ରଦର୍ଶନ କେନ୍ଦ୍ର ( All India Football Federation High Performance Centre )<ref>{{Cite web|title=High Performance Centre deal a big boost for Odisha and AIFF {{!}} Goal.com|url=https://www.goal.com/en-in/news/odisha-aiff-high-performance-centre-big-boost/1cwe57j3pqvvu14c7f7q7a8r0d|access-date=7 June 2021|website=www.goal.com|archive-date=7 June 2021|archive-url=https://web.archive.org/web/20210607034811/https://www.goal.com/en-in/news/odisha-aiff-high-performance-centre-big-boost/1cwe57j3pqvvu14c7f7q7a8r0d|url-status=live}}</ref> == ପର୍ଯ୍ୟଟନ == === ବାଲୁକା କଳା === ଓଡ଼ିଶାର ପୁରୀରୁ ଆରମ୍ଭ ହୋଇ ରାଜ୍ୟର ଅନ୍ୟାନ୍ୟ ତଟବର୍ତ୍ତୀ ସ୍ଥାନରେ ବିକଶିତ ବାଲିରେ ମୂର୍ତ୍ତି ତିଆରି କଳା ଓଡ଼ିଶାର ଏକ ଆଧୁନିକ କଳା ମଧ୍ୟରୁ ଅନ୍ୟତମ । === ହସ୍ତଶିଳ୍ପ === ଓଡ଼ିଶାର ହସ୍ତଶିଳ୍ପ ମଧ୍ୟରେ ପିତ୍ତଳ, ସୁନା-ରୂପାର [[ତାରକସି କାମ]], ଟେରାକୋଟା କଳା ଏବଂ [[ଚାନ୍ଦୁଆ]] ଆଦି ଅନ୍ୟତମ । ==== ପିତ୍ତଳ ଏବଂ ବେଲ ଧାତୁ ସାମଗ୍ରୀ ==== ପିତ୍ତଳ ଏବଂ ବେଲମେଟାଲ୍ ବାସନ, ପିତ୍ତଳ ଚାନ୍ଦ ଏବଂ ହାଣ୍ଡି ଉପରେ ସୂକ୍ଷ୍ମ ଖୋଦନ ଓଡ଼ିଶା କଳାର ଏକ ଗୁରୁତ୍ୱପୂର୍ଣ୍ଣ ଦିଗ | ଧାତୁରେ ନିର୍ମିତ କଳାକୃତି ମଧ୍ୟରେ ପିତ୍ତଳ କାର୍ଯ ଦେବତାମାନଙ୍କର ପୂଜା ସମୟରେ ଦୀପ ଏବଂ ଦୀପଦାନୀରେ ଦେଖିବାକୁ ମିଳିଥାଏ | ପିତ୍ତଳରୁ ନିର୍ମିତ ଚାଉଳ ମାପିବା ପାତ୍ରଗୁଡିକ ଅନେକ ଘରେ ବ୍ୟବହୃତ ହେବା ବ୍ୟତୀତ ପିତ୍ତଳ ହାତୀ-ଘୋଡ଼ା ଆଦି ମଧ୍ୟ ଜଣାଶୁଣା । ବେଟେଲ-ଚେୟାର ପାଇଁ ପିତ୍ତଳର ପାତ୍ରଗୁଡ଼ିକ ଉଭୟ ଉପଯୋଗୀ ଏବଂ ଅଳଙ୍କାର ପାଇଁ ଡିଜାଇନ୍ ହୋଇଛି | ପିତ୍ତଳ ଏବଂ ଘଣ୍ଟି ଧାତୁରେ ନିର୍ମିତ ଘରୋଇ ସାମଗ୍ରୀ ଏବଂ ବାସନଗୁଡିକ ଅଛି ଏବଂ ସେଗୁଡ଼ିକ ବିଭିନ୍ନ ଆକୃତି ଏବଂ ଆକାରର | ଓଡ଼ିଶାର ପିତ୍ତଳ ସାମଗ୍ରୀ କାରିଗରମାନଙ୍କର ଉଚ୍ଚ କାରୁକାର୍ଯ୍ୟ ଏବଂ ନୂତନତ୍ୱ ପାଇଁ ସେମାନଙ୍କର ଚମତ୍କାରତାକୁ ପ୍ରକାଶ କରିଥାଏ | ==== ସିଲଭର ୱେୟାର ଏବଂ ଫିଲିଗ୍ରି କାମ ==== ଓଡ଼ିଶାର ସିଲଭରୱେର୍ ବହୁତ ଜଣାଶୁଣା | ତାଙ୍କର ଫିଲିଗ୍ରି କାର୍ଯ୍ୟଗୁଡ଼ିକ ଭାରତର ଅନ୍ୟ କୌଣସି ସ୍ଥାନରେ କ୍ୱଚିତ୍ ଦେଖାଯାଉଥିବା କଳାତ୍ମକ ଉତ୍କର୍ଷର ଅନନ୍ୟ ଉଦାହରଣ | ରୂପା ତାରଗୁଡ଼ିକ, ଅତ୍ୟନ୍ତ ସୂକ୍ଷ୍ମ, ଜଟିଳ ଡିଜାଇନ୍ରେ ଆକୃତିର | ପଶୁ ଏବଂ ପକ୍ଷୀମାନଙ୍କର ଫର୍ମ, ଭର୍ମିଲିୟନ୍ ରିସେପ୍ଟେକଲ୍ ପରି ଦୈନିକ ବ୍ୟବହାରର ପ୍ରବନ୍ଧଗୁଡ଼ିକ ମଧ୍ୟ ରୂପା ତାରରେ ନିର୍ମିତ - ଫିଲିଗ୍ରି ଅଳଙ୍କାର, ବିଶେଷତ ବ୍ରୋଚ୍ ଏବଂ କାନଫୁଲ ଭାରତୀୟ ମହିଳାମାନଙ୍କ ମଧ୍ୟରେ ବହୁତ ଲୋକପ୍ରିୟ | ସିଲିଗ୍ରି କାମ ପାଇଁ କଟକ ବିଶ୍ୱ ପ୍ରସିଦ୍ଧ | ମହାଭାରତର ଦୃଶ୍ୟଗୁଡ଼ିକ ବେଳେବେଳେ ରୂପାରେ ଚିତ୍ରିତ ହୋଇଥାଏ ବିଶେଷ ଆଗ୍ରହରେ ରୂପାଦ୍ୱାରା ନିର୍ମିତ ଭଗବାନ କୃଷ୍ଣଙ୍କଦ୍ୱାରା ପରିଚାଳିତ ଅର୍ଜୁନ ରଥ | ଜଣେ ଆଶ୍ଚର୍ଯ୍ୟ ଲାଗେ ଯେ ରଥ ଚକଗୁଡିକର ମିନିଟ୍ ସବିଶେଷ କାର୍ଯ୍ୟ ସହିତ କଶଳ ଦେଖ | ରଥର ସୌନ୍ଦର୍ଯ୍ୟ, ଘୋଡ଼ାମାନଙ୍କର ଗର୍ବିତ ଆଭିମୁଖ୍ୟ ଏବଂ ସତ୍ୟ-ହାଇ-ଆକୃତି, ସମସ୍ତେ ରୂପା କଳା ପ୍ରଭାବର ଅତ୍ୟଧିକ ମହିମା ପାଇଁ ସହଯୋଗ କରନ୍ତି | ==== ଟେରାକୋଟା ଏବଂ କୁମ୍ଭାର ==== ଓଡ଼ିଶାର କୁମ୍ଭକାରମାନେ ବିଭିନ୍ନ ଧାର୍ମିକ ଏବଂ ସାମାଜିକ କାର୍ଯ୍ୟରେ ବ୍ୟବହୃତ ହେବାକୁ ମାଟିପାତ୍ର ତିଆରି କରନ୍ତି | ସେଗୁଡିକ ବିଭିନ୍ନ ଆକୃତି ଏବଂ ଆକାରରେ ନିର୍ମିତ ଏବଂ ମାଛ ଏବଂ ଫୁଲର ମୋଟିଫ୍ ଏବଂ ଜ୍ୟାମିତିକ ଡିଜାଇନ୍ ସହିତ ସୁସଜ୍ଜିତ | ଧାର୍ମିକ ସମୟରେ ସ୍ଥାନୀୟ ଚାହିଦା ପୂରଣ କରିବା ପାଇଁ ଟେରାକୋଟାରେ ଘୋଡ଼ା ଏବଂ ହାତୀ ତିଆରି କରାଯାଏ | ରୋଗ ଏବଂ ବିପଦରୁ ରକ୍ଷା ପାଇବା ପାଇଁ ଏମାନଙ୍କୁ ଗ୍ରାମ-ଦେବୀ (ଗ୍ରାମ-ଦେବତା)କୁ ଦିଆଯାଏ | ଆକାରରେ ସେମାନେ ଛଅ ଇଞ୍ଚରୁ ତିନି ଫୁଟ ପର୍ଯ୍ୟନ୍ତ | କୁମ୍ଭାର ମାଟି ଖେଳନା ଏବଂ ମଣିଷର ସରଳ ଏବଂ ଆକର୍ଷଣୀୟ ଚିତ୍ର ମଧ୍ୟ ତିଆରି କରେ | ସେମାନେ ବାସ୍ତବ ଜୀବନ ଜୀବମାନଙ୍କର ଅତ୍ୟାବଶ୍ୟକ ବିଶିଷ୍ଟ୍ୟଗୁଡିକ ଧରିଥାନ୍ତି | ଓଡ଼ିଶାର ପ୍ରତ୍ୟେକ ପ୍ୟାନରେ ଟେରାକୋଟା ଖେଳନା ତିଆରି କରାଯାଏ | ଖେଳନାଗୁଡିକ ଡିଜାଇନ୍ରେ ସରଳ ଏବଂ ସେମାନେ ଉତ୍ପାଦିତ ସ୍ଥାନର ଗୁଣ ବହନ କରନ୍ତି | ==== ସୁବର୍ଣ୍ଣ ଘାସ ଏବଂ କେନ୍ କାମ କରେ ==== ଟୋକେଇ, ହାତ ପ୍ରଶଂସକ ଏବଂ ଟେବୁଲ୍ ମ୍ୟାଟ୍ ମହିଳା ଲୋକମାନଙ୍କଦ୍ୱାରା ସୁବର୍ଣ୍ଣ ଘାସରୁ ବୁଣା ହୋଇଛି | ଫ୍ଲୋର-ମ୍ୟାଟ୍ଗୁଡ଼ିକ ମଧ୍ୟ ସୁବର୍ଣ୍ଣ ଘାସରୁ ବୁଣାଯାଏ ଯାହା ଏକ ସ୍ଥାନୀୟ ଉତ୍ପାଦ , ଆଜି ଏହି ସାମଗ୍ରୀର ଚାହିଦା ବଢିଛି ଏବଂ ଏହା ସେମାନଙ୍କର ସୌନ୍ଦର୍ଯ୍ୟ, ଉପଯୋଗିତା ଏବଂ ସ୍ଥାୟୀ ଗୁଣର ପ୍ରମାଣ କରେ | ଟୋକେଇ ଏବଂ ଅନେକ ଆସବାବପତ୍ର ବୁଣିବା ପାଇଁ କେନ୍ ବ୍ୟବହୃତ ହୁଏ | ==== ପ୍ରୟୋଗ କାର୍ଯ୍ୟ ==== ପିପଲିରେ ଟେଲର୍ମାନେ ଆପ୍ଲିକ୍ କାର୍ଯ୍ୟଗୁଡିକ ଏକଜେକ୍ୟୁଟ୍ କରନ୍ତି, ଯାହା ବହୁତ ଚାହିଦା | ପର୍ବପର୍ବାଣିରେ ବ୍ୟବହାର ପାଇଁ ଆପ୍ଲିକ୍ କାର୍ଯ୍ୟର ବିଶାଳ ଆକାରର ଛତା ଉତ୍ପାଦିତ ହୁଏ | ବିସ୍ତାରିତ ଲନରେ ବଗିଚା ଛତା ଭାବରେ ମଧ୍ୟ ବ୍ୟବହୃତ ହୁଏ, ସେମାନେ ଯେ କୌଣସି ସମାବେଶକୁ ଅନୁଗ୍ରହ ଏବଂ ରଙ୍ଗ ଋଣ ଦିଅନ୍ତି | ହୃଦୟ ଆକୃତିର ପ୍ରଶଂସକ, ବଡ଼ ଏବଂ ସ୍ମା କ୍ୟୋପି ଏବଂ କାନ୍ଥ ଝୁଲିବା ମଧ୍ୟ ଆପ୍ଲିକ୍ କାମରୁ ପ୍ରସ୍ତୁତ | ଟେଲର୍ମାନେ ପ୍ରାଣୀ, ପକ୍ଷୀ, ଫୁଲର ଚିତ୍ର ଏବଂ ଜ୍ୟାମିତିକ ଆକୃତିର ସମୃଦ୍ଧ ରଙ୍ଗର କପଡ଼ାରୁ କାଟି ଦିଅନ୍ତି ଏବଂ ଏଗୁଡିକ ଅନ୍ୟ ଏକ କପଡ଼ା ଉପରେ ସମାନ୍ତରାଳ ଭାବରେ ସଜାଯାଇ ଏକ ଆଖିଦୃଶିଆ ଡିଜାଇନ୍ ପ୍ରସ୍ତୁତ କରିବା ପାଇଁ ସିଲେଇ କରାଯାଏ | ହଳଦିଆ, ଧଳା, ସବୁଜ, ନୀଳ, ନାଲି ଏବଂ କଳା ରଙ୍ଗର ସମୃଦ୍ଧ ସ୍ପ୍ଲାସ୍ ଦର୍ଶକଙ୍କ ଆଖିକୁ ଚମକାଇଥାଏ ଏବଂ ଉତ୍ସବର ମନୋବଳ ସ୍ଥିର କରିଥାଏ | ବିଭିନ୍ନ ଆକୃତି ଏବଂ ଆକାରର ବ୍ୟାଗଗୁଡ଼ିକ ମଧ୍ୟ ଆପ୍ଲିକ୍ ମୋଟିଫ୍ ସହିତ ତିଆରି | ଧାର୍ମିକ ଶୋଭାଯାତ୍ରାରେ ରଙ୍ଗ ଦେବା ପାଇଁ ଆପଲିକ୍ ଚାରିସ୍ (ଛତା) ଏବଂ “ତରସା” (ହୃଦୟ ଆକୃତିର କାଠ ଗଠନଗୁଡ଼ିକ ଆପ୍ଲିକ୍ କାର୍ଯ୍ୟରେ ଆଚ୍ଛାଦିତ ଏବଂ ପିକ୍ ଉପରେ ସମର୍ଥିତ) ବ୍ୟବହୃତ ହୁଏ | ବଡ଼ ଆପ୍ଲିକ୍ କାନୋପି ବିବାହ ଉତ୍ସବର ଏକ ଅବିଚ୍ଛେଦ୍ୟ ଅଙ୍ଗ | ମନ୍ଦିରଗୁଡିକରେ, କାଦୁଅଗୁଡିକ ଦେବତାମାନଙ୍କ ଉପରେ ଝୁଲାଯାଇଥାଏ ଯାହା ସେମାନଙ୍କୁ ମଇଳା ପଡ଼ିବାଠାରୁ ରକ୍ଷା କରିଥାଏ | ==== ଶୃଙ୍ଗ କାର୍ଯ୍ୟ ==== ଓଡ଼ିଶାରେ ଏପରି କାରିଗର ଅଛନ୍ତି ଯେଉଁମାନେ ଗୋରୁର ଶିଙ୍ଗରୁ କମ୍ବି, ଫୁଲ ଭେଜ୍ ଏବଂ କଲମ ଷ୍ଟାଣ୍ଡ ପରି ଦୈନିକ ବ୍ୟବହାରର ପ୍ରବନ୍ଧ ଯୋଗାଇବାରେ ଚତୁର ଅଟନ୍ତି | ଶିଙ୍ଗଟି ସୁଗମ ହୋଇ ପଲିସ୍ ହୋଇଛି, ଏବଂ ତା’ପରେ ବିଭିନ୍ନ କରମ୍ସରେ ଆକୃତିର | ଶୃଙ୍ଗରେ ନିର୍ମିତ କ୍ରେନ୍, ଲବଷ୍ଟର, ବିଛା ଏବଂ ପକ୍ଷୀମାନେ ଏକ ସୁନ୍ଦରତାରେ ସମାପ୍ତ | ସେମାନଙ୍କର ଭୂପୃଷ୍ଠ ଏକ ଗାଢା ସୋବର ଫିଙ୍ଗିଦିଏ ଏବଂ ସମସ୍ତ କଳା ପ୍ରେମୀଙ୍କ ଦୃଷ୍ଟି ଆକର୍ଷଣ କରେ | ==== ଶାଢ଼ୀ ଏବଂ ଅନ୍ୟାନ୍ୟ କପଡ଼ା ==== ବୋଧହୁଏ ଓଡ଼ିଶାର ହସ୍ତତନ୍ତର ସବୁଠାରୁ ଲୋକପ୍ରିୟ ଆଇଟମ୍ ହ୍ୟାଣ୍ଡଲୁମ୍ ସାରୀ ପ୍ରଦାନ କରେ | ସାସ୍କେସ୍ ପ୍ରତ୍ୟେକ ସ୍ୱାଦ ଏବଂ ପକେଟକୁ ଅନୁକୂଳ କରିବା ପାଇଁ ବିଭିନ୍ନ ଡିଜାଇନ୍ ଏବଂ ରଙ୍ଗରେ ଆସିଥାଏ | ସାଧାରଣତ ସମ୍ବଲପୁର ଜିଲ୍ଲାର ଗ୍ରାମବାସୀମାନେ ଘରୋଇ କିମ୍ବା କର୍ପୋରେଟ୍ ସେକ୍ଟରରେ ଲୁମ୍ ଉପରେ ସାରି ବୁଣନ୍ତି | ସମ୍ବଲପୁରୀ ସୂତା ସାରିର ଏକ ସୁଗମ ସମାପ୍ତି ଏବଂ ଏକ ସ୍ୱତନ୍ତ୍ର ମୂଳ ସୀମା ଏବଂ ପାଲୁ ଅଛି | ମାଛ, ଶଙ୍ଖ ସେଲ ଏବଂ ଫୁଲର ମୋଟିଫ୍ କପଡ଼ାରେ ବୁଣା ହୋଇଛି | ବେଳେବେଳେ ସୀମା ଏବଂ ପାଲୁକୁ ସଜାଇବା ପାଇଁ ପଶୁ ମୋଟିଫ୍ ମଧ୍ୟ ବ୍ୟବହୃତ ହୁଏ | ସ୍ଥାନୀୟ କଞ୍ଚାମାଲରୁ ଗ୍ରାମ କାରିଗରମାନେ ରେଶମ ସାନ୍ସ ମଧ୍ୟ ପ୍ରସ୍ତୁତ କରନ୍ତି | ଖଣ୍ଡୁଆ ପାଟା ସାରିଗୁଡିକର ବିସ୍ତୃତ ଡିଜାଇନ୍ ଏବଂ ଏକ ଚମକ ଅଛି ଯାହା ଆକର୍ଷଣୀୟ | ବାପ୍ଟା ସାରିରେ ସୂତା ଏବଂ ରେଶମ ସୂତା ଅଛି | ବର୍ହମ୍ପୋରି ପାଟା ସାରିକୁ ଓଡ଼ିଆ ଏବଂ ଆଧୁନିକ ମହିଳାମାନେ ପିନ୍ଧନ୍ତି | ସାରିଗୁଡିକ ଯେଉଁଠାରେ ଉତ୍ପାଦିତ ହୁଏ, ବ୍ୟବହୃତ କଙ୍କାଳର ଗୁଣ ଏବଂ ସେଥିରେ ବୁଣା ହୋଇଥିବା ଡିଜାଇନ୍ଗୁଡ଼ିକର ପ୍ରକୃତି ନାମରେ ନାମିତ | ହାତ ବୁଣା ବେଡସିଟ୍, ବେଡ୍ କଭର, ଟେବୁଲ୍ କପଡ଼ା, ପରଦା ଏବଂ ଓଡ଼ିଶାର ପୋଷାକ ସାମଗ୍ରୀ ସମଗ୍ର ଦେଶରେ ସମାନ | ==== ପଥର ଏବଂ କାଠ ଖୋଦନ ==== ପଥର ଖୋଦନ ହେଉଛି ଓଡ଼ିଶାର ଏକ ପୁରୁଣା ଶିଳ୍ପ। କାରିଗରମାନଙ୍କ ବଂଶଧର ଯେଉଁମାନେ ଏକଦା ମନ୍ଦିର ଭବନରେ ଉତ୍କର୍ଷର ଚମତ୍କାର ଉଚ୍ଚତାକୁ ମାପଚୁପ କରିଥିଲେ, ସେମାନେ ପଥର ଖୋଦନ କରିବାର ବଂଶାନୁକ୍ରମିକ ଶିଳ୍ପ ମାଧ୍ୟମରେ ମୂର୍ତ୍ତି ପରମ୍ପରାକୁ ଜୀବନ୍ତ ରଖିଛନ୍ତି | ଖୋଦିତ ଦ୍ରବ୍ୟରେ ମନ୍ଦିରର ପ୍ରତିକୃତି, ଦେବତା ଏବଂ ଦେବୀଙ୍କ ପ୍ରତିମୂର୍ତ୍ତି, କୋଣାର୍କ ଚକ ଏବଂ ଘୋଡ଼ା, ଏବଂ ଅଳସ କନ୍ୟା (ସାଧୁ ଝିଅ) ସାଲାଭଞ୍ଜିକା (ସାଲ ଶାଖା ଉପରେ ଝୁଲୁଥିବା ମହିଳା), ସୁରସୁଣ୍ଡାରୀ (ସ୍ୱର୍ଗୀୟ ସୌନ୍ଦର୍ଯ୍ୟ), ଲେଖିକା ( ଲେଡି ଏକ ଚିଠି ଲେଖିବା), ଇତ୍ୟାଦି ଯାହା ଘର ସାଜସଜ୍ଜାର ଲୋକପ୍ରିୟ ଆଇଟମ୍ | ଓଡ଼ିଶାର କାଠ ଖୋଦନ ପ୍ରାୟ ସମାନ ଭାବରେ ଲୋକପ୍ରିୟ | ସେମାନେ ଅନ୍ୟ ରାଜ୍ୟଗୁଡିକର କଳାକୃତିଠାରୁ ଭିନ୍ନ ଅଟନ୍ତି ଯେପର୍ଯ୍ୟନ୍ତ ସେମାନେ ସାଧା ଏବଂ ଚମତ୍କାର ପଲିସ୍ ସହିତ ଉଜ୍ଜ୍ୱଳ ଅଟନ୍ତି ଏବଂ ସେମାନଙ୍କ ଉପରେ କୌଣସି ରଙ୍ଗ କିମ୍ବା ଆବରଣ ବିନା ଲେକ୍ କାମ କରନ୍ତି | ପାର୍ଟ ଓଡ଼ିଶାରେ ଅନେକ ହସ୍ତତନ୍ତ ସାମଗ୍ରୀ ଅଛି ଯେପରିକି କାଗଜ ମାଞ୍ଚ, ସୋଲା ପିଥ୍ କାମ, ଲଙ୍କ | କାର୍ଯ୍ୟ, ଜାରୀ କାମ, ଗ୍ଲାସ୍ ବିଡି, କପଡ଼ା ଗାର୍ଲେଣ୍ଡ୍, କ୍ୟାମ୍ପୋର ଗାର୍ଲେଣ୍ଡ, ଜଟ କାର୍ପେଟ, ରଶ୍ ସାଥୀ, ଏବଂ ସର୍ବୋପରି, ପୁରୀ ଏବଂ ଗୋପାଳପୁରରେ ସମୁଦ୍ର ସେଲ କାର୍ଯ୍ୟ | == ଆଧାର == {{Reflist|30em}}Adhara crad == ଅଧିକ ତଥ୍ୟ == {{Commons category|Odisha|ଓଡ଼ିଶା}} <!--========================({{No More Links}})============================ | PLEASE BE CAUTIOUS IN ADDING MORE LINKS TO THIS ARTICLE. WIKIPEDIA | | IS NOT A COLLECTION OF LINKS NOR SHOULD IT BE USED FOR ADVERTISING. | | | | Excessive or inappropriate links WILL BE DELETED. | | See [[Wikipedia:External links]] & [[Wikipedia:Spam]] for details. | | | | If there are already plentiful links, please propose additions or | | replacements on this article's discussion page, or submit your link | | to the relevant category at the Open Directory Project (dmoz.org) | | and link back to that category using the {{dmoz}} template. | =======================({{No More Links}})=============================--> * [http://www.orissa.gov.in ଓଡ଼ିଶା ସରକାରଙ୍କ ସାଇଟ] {{ଓଡ଼ିଶା}} {{ଭାରତ}} {{ଓଡ଼ିଶା ପ୍ରସଙ୍ଗ}} [[ଶ୍ରେଣୀ:ଭାରତର ରାଜ୍ୟ ଓ କେନ୍ଦ୍ରଶାସିତ ଅଞ୍ଚଳ]] [[ଶ୍ରେଣୀ:ଓଡ଼ିଶା]] iwsxo8lcdcuodeu8qq1smjd77usgfnq 595844 595843 2026-06-01T17:35:06Z SamyakSamantasinghar 42167 /* */ 595844 wikitext text/x-wiki {{Short description|ଭାରତର ଏକ ପୂର୍ବବର୍ତ୍ତୀ ରାଜ୍ୟ}} {{Infobox | title = ଓଡ଼ିଶା | subheader = ଓଡ଼ିଶା ରାଜ୍ୟ | image = <div style="display:table; width:270px; margin:0 auto; text-align:center;"><div style="display:table-row;"><div style="display:table-cell; padding:2px;">[[File:Konark Temple Panorama2.jpg|266px]]<br/>{{small|[[କୋଣାର୍କ ସୂର୍ଯ୍ୟ ମନ୍ଦିର]]}}</div></div></div><div style="display:table; width:270px; margin:0 auto; text-align:center;"><div style="display:table-row;"><div style="display:table-cell; padding:2px; width:133px;">[[File:Brahmeswar Temple, Bhubaneswar.JPG|131px]]<br/>{{small|[[ବ୍ରହ୍ମେଶ୍ୱର ମନ୍ଦିର, ଭୁବନେଶ୍ୱର|ବ୍ରହ୍ମେଶ୍ୱର ମନ୍ଦିର]]}}</div><div style="display:table-cell; padding:2px; width:133px;">[[File:Muktesvar Temple.jpg|131px]]<br/>{{small|[[ମୁକ୍ତେଶ୍ୱର ମନ୍ଦିର]]}}</div></div><div style="display:table-row;"><div style="display:table-cell; padding:2px; width:133px;">[[File:Puri Ratha Yatra.jpg|131px]]<br/>{{small|[[ରଥଯାତ୍ରା]]}}</div><div style="display:table-cell; padding:2px; width:133px;">[[File:Shri Jagannath temple.jpg|131px]]<br/>{{small|[[ଜଗନ୍ନାଥ ମନ୍ଦିର]]}}</div></div><div style="display:table-row;"><div style="display:table-cell; padding:2px; width:133px;">[[File:Rajarani Temple 2.jpg|131px]]<br/>{{small|[[ରାଜାରାଣୀ ମନ୍ଦିର]]}}</div><div style="display:table-cell; padding:2px; width:133px;">[[File:Bhitarkanika Crocodile.jpg|131px]]<br/>{{small|[[ଭିତରକନିକା ଜାତୀୟ ଉଦ୍ୟାନ]]}}</div></div><div style="display:table-row;"><div style="display:table-cell; padding:2px; width:133px;">[[File:Ratnagiri (29).JPG|131px]]<br/>{{small|[[ରତ୍ନଗିରି]]}}</div><div style="display:table-cell; padding:2px; width:133px;">[[File:Lingaraj Temple complex at dusk during Shivratri 2020.jpg|131px]]<br/>{{small|[[ଲିଙ୍ଗରାଜ ମନ୍ଦିର]]}}</div></div></div><div style="display:table; width:270px; margin:0 auto; text-align:center;"><div style="display:table-row;"><div style="display:table-cell; padding:2px;">[[File:Khandagari and Udaygiri featured image.jpg|266px]]<br/>{{small|[[ଉଦୟଗିରି ଓ ଖଣ୍ଡଗିରି ଗୁମ୍ଫା|ଉଦୟଗିରି ଗୁମ୍ଫା]]}}</div></div></div> | image2 = [[File:Seal of Odisha.svg|120px|ଓଡ଼ିଶାର ରାଜପ୍ରତୀକ]]<br/>{{small|'''ଓଡ଼ିଶାର ରାଜପ୍ରତୀକ'''}}<br/><br/>'''ମୂଳମନ୍ତ୍ର:''' "[[ସତ୍ୟମେବ ଜୟତେ]]"<br/>{{small|("କେବଳ ସତ୍ୟର ହିଁ ଜୟ ହୁଏ")}}<br/><br/>'''ସଂଗୀତ:''' "[[ବନ୍ଦେ ଉତ୍କଳ ଜନନୀ]]"<br/>[[File:Bande Utkala Janani Odia.ogg|center]] | image3 = [[File:IN-OD.svg|250px|ଭାରତର ମାନଚିତ୍ରରେ ଓଡ଼ିଶାର ଅବସ୍ଥିତି]] | caption3 = ଭାରତର ମାନଚିତ୍ରରେ ଓଡ଼ିଶାର ଅବସ୍ଥିତି (ନାଲି ରଙ୍ଗରେ) | label1 = ଦେଶ | data1 = [[ଭାରତ]] | label2 = ଅଞ୍ଚଳ | data2 = [[ପୂର୍ବ ଭାରତ]] | label3 = ଗଠନ | data3 = ୧ ଅପ୍ରେଲ ୧୯୩୬<br/>([[ଓଡ଼ିଶା ଦିବସ|ଉତ୍କଳ ଦିବସ]]) | label4 = ରାଜଧାନୀ<br/>ଓ ବୃହତ୍ତମ ସହର | data4 = [[ଭୁବନେଶ୍ୱର]] | label5 = ଜିଲ୍ଲା | data5 = [[ଓଡ଼ିଶାର ଜିଲ୍ଲାମାନଙ୍କର ତାଲିକା|୩୦ (୩ଟି ବିଭାଗ)]] | header6 = ସରକାର | label7 = • ରାଜ୍ୟପାଳ | data7 = [[କମ୍ଭମପତି ହରି ବାବୁ]] | label8 = • ମୁଖ୍ୟମନ୍ତ୍ରୀ | data8 = [[ମୋହନ ଚରଣ ମାଝୀ]] | label9 = • ଉପମୁଖ୍ୟମନ୍ତ୍ରୀ | data9 = [[କନକ ବର୍ଦ୍ଧନ ସିଂହ ଦେଓ]] <br/> [[ପ୍ରଭାତୀ ପରିଡ଼ା]] | label10 = • ବିଧାନ ମଣ୍ଡଳ | data10 = ଏକସଦନୀୟ<br/>[[ଓଡ଼ିଶା ବିଧାନ ସଭା]] (୧୪୭ ଆସନ) | label11 = • ଜାତୀୟ ସଂସଦ | data11 = [[ଭାରତୀୟ ସଂସଦ]]<br/>[[ରାଜ୍ୟ ସଭା]] (୧୦ ଆସନ)<br/>[[ଲୋକ ସଭା]] (୨୧ ଆସନ) | label12 = • ଉଚ୍ଚ ନ୍ୟାୟାଳୟ | data12 = [[ଓଡ଼ିଶା ଉଚ୍ଚ ନ୍ୟାୟାଳୟ]] | header13 = ଆୟତନ | label14 = • ମୋଟ | data14 = ୧,୫୫,୭୦୭ କି.ମି.^୨ (୮ମ) | label15 = • ଲମ୍ବ | data15 = ୫୦୦ କି.ମି. | label16 = • ଓସାର | data16 = ୧୦୩୦ କି.ମି. | label17 = • ସର୍ବୋଚ୍ଚ ଉଚ୍ଚତା | data17 = ୧,୬୭୨ ମି. ([[ଦେଓମାଳୀ]]) | label18 = • ସର୍ବନିମ୍ନ ଉଚ୍ଚତା | data18 = ୦ ମି. ([[ବଙ୍ଗୋପସାଗର]]) | header19 = ଜନସଂଖ୍ୟା (୨୦୧୧) | label20 = • ମୋଟ | data20 = ୪,୧୯,୭୪,୨୧୮ (୧୧ଶ) | label21 = • ଘନତା | data21 = ୩୦୭/କି.ମି.^୨ | label22 = • ସହରାଞ୍ଚଳ | data22 = ୧୬.୬୮% | label23 = • ଗ୍ରାମାଞ୍ଚଳ | data23 = ୮୩.୩୨% | label24 = • ସାକ୍ଷରତା | data24 = ୭୯.୦% (୨୦୨୪, ୨୫ଶ) | label25 = • ଲିଙ୍ଗ ଅନୁପାତ | data25 = ୯୭୯ ♀/୧୦୦୦ ♂ (୯ମ) | header26 = ଅର୍ଥନୀତି (୨୦୨୬-୨୭) | label27 = • ମୋଟ ଘରୋଇ ଉତ୍ପାଦ | data27 = ₹୧୧.୦୭ ଲକ୍ଷ କୋଟି (୧୫ଶ) | label28 = • ମୁଣ୍ଡପିଛା ଆୟ | data28 = ₹୨,୧୦,୧୮୬ (୨୧ଶ) | header29 = ସାଧାରଣ ବିବରଣୀ | label30 = • ଭାଷା | data30 = [[ଓଡ଼ିଆ ଭାଷା|ଓଡ଼ିଆ]] ଏବଂ [[ଇଂରାଜୀ ଭାଷା|ଇଂରାଜୀ]] | label31 = • ଲିପି | data31 = [[ଓଡ଼ିଆ ଲିପି]] | label32 = • ଅଧିବାସୀ | data32 = [[ଓଡ଼ିଆ ଲୋକ|ଓଡ଼ିଆ]] | label33 = • ଗାଡ଼ି ପଞ୍ଜୀକରଣ | data33 = OD | label34 = • ୱେବସାଇଟ୍ | data34 = [https://odisha.gov.in/ odisha.gov.in] | header35 = ରାଜ୍ୟ ପ୍ରତୀକ | label36 = • ପଶୁ | data36 = [[ସମ୍ବର]] | label37 = • ପକ୍ଷୀ | data37 = [[ଭଦଭଦଳିଆ]] | label38 = • ମାଛ | data38 = [[ମହାନଦୀ ମହାଶିର]] | label39 = • ଫୁଲ | data39 = [[ଅଶୋକ (ଗଛ)|ଅଶୋକ]] | label40 = • ଗଛ | data40 = [[ଓସ୍ତ|ଅଶ୍ୱତ୍ଥ]] }} '''ଓଡ଼ିଶା''' ([[File:Or-ଓଡ଼ିଶା.oga|ଓଡ଼ିଶା]]), ଯାହା ୨୦୧୧ ମସିହା ପର୍ଯ୍ୟନ୍ତ ଇଂରାଜୀରେ '''Orissa''' ଭାବରେ ବନାନ କରାଯାଉଥିଲା, ହେଉଛି [[ପୂର୍ବ ଭାରତ]]ରେ ଅବସ୍ଥିତ ଭାରତର ଏକ [[ରାଜ୍ୟ]] । ଆୟତନ ଦୃଷ୍ଟିରୁ ଏହା ଅଷ୍ଟମ ବୃହତ୍ତମ ରାଜ୍ୟ ଏବଂ ଜନସଂଖ୍ୟା ଦୃଷ୍ଟିରୁ ୪ କୋଟି ୧୦ ଲକ୍ଷରୁ ଅଧିକ ଅଧିବାସୀଙ୍କ ସହିତ ଏହା ଏକାଦଶ ବୃହତ୍ତମ ରାଜ୍ୟ । ଏହି ରାଜ୍ୟରେ ଭାରତର ତୃତୀୟ ସର୍ବାଧିକ '''ଅନୁସୂଚିତ ଜନଜାତି''' ବାସ କରନ୍ତି ।<ref>{{cite web|url=http://www.stscodisha.gov.in/Aboutus.asp?GL=abt&PL=1|title=ST & SC Development, Minorities & Backward Classes Welfare Department:: Government of Odisha|website=stscodisha.gov.in|access-date=10 December 2018|archive-url=https://web.archive.org/web/20180901131912/http://www.stscodisha.gov.in/Aboutus.asp?GL=abt&PL=1|archive-date=1 September 2018|url-status=dead}}</ref> ଏହାର ଉତ୍ତରରେ [[ଝାଡ଼ଖଣ୍ଡ]] ଓ [[ପଶ୍ଚିମବଙ୍ଗ]], ପଶ୍ଚିମରେ [[ଛତିଶଗଡ଼]] ଏବଂ ଦକ୍ଷିଣରେ [[ଆନ୍ଧ୍ରପ୍ରଦେଶ]] ଅବସ୍ଥିତ । [[ଭାରତ ମହାସାଗର]]ର [[ବଙ୍ଗୋପସାଗର]] କୂଳରେ ଓଡ଼ିଶାର ୪୮୫ କି.ମି. ଦୀର୍ଘ ଉପକୂଳ ରହିଛି ।<ref name="CoastalSecurity">{{cite web |title=Coastal security |publisher=[[Odisha Police]] |url=http://odishapolice.gov.in/?q=node/163 |access-date=1 February 2015 |archive-url=https://web.archive.org/web/20150206043803/http://odishapolice.gov.in/?q=node%2F163 |archive-date=6 February 2015 |url-status=live }}</ref> ଏହି ଅଞ୍ଚଳକୁ '''ଉତ୍କଳ''' ନାମରେ ମଧ୍ୟ ଜଣାଯାଏ ଏବଂ ଭାରତର ଜାତୀୟ ସଂଗୀତ '[[ଜନ ଗଣ ମନ]]'ରେ ଏହି ନାମର ଉଲ୍ଲେଖ ରହିଛି । ପ୍ରାଚୀନ [[କଳିଙ୍ଗ]] ରାଜ୍ୟ, ଯାହା ଉପରେ ଖ୍ରୀଷ୍ଟପୂର୍ବ ୨୬୧ରେ [[ମୌର୍ଯ୍ୟ ସାମ୍ରାଜ୍ୟ|ମୌର୍ଯ୍ୟ]] ସମ୍ରାଟ [[ଅଶୋକ]] ଆକ୍ରମଣ କରିଥିଲେ ଏବଂ ଯାହାର ପରିଣାମ ସ୍ୱରୂପ [[କଳିଙ୍ଗ ଯୁଦ୍ଧ]] ହୋଇଥିଲା, ତାହାର ସୀମା ଆଧୁନିକ ଓଡ଼ିଶାର ସୀମା ସହିତ ସମାନ ।<ref name=GovHistory>{{cite web|title=Detail History of Orissa|url=http://www.orissa.gov.in/history1.htm|publisher=[[Government of Odisha]]|archive-url=https://web.archive.org/web/20061112195307/http://www.orissa.gov.in/history1.htm|archive-date=12 November 2006}}</ref> ଓଡ଼ିଶାର ଆଧୁନିକ ସୀମା ବ୍ରିଟିଶ ଭାରତୀୟ ସରକାରଙ୍କ ଦ୍ୱାରା ନିର୍ଦ୍ଧାରଣ କରାଯାଇଥିଲା । '''ବିହାର ଓ ଓଡ଼ିଶା ପ୍ରଦେଶ''', '''ମାଡ୍ରାସ ପ୍ରେସିଡେନ୍ସି''' ଏବଂ '''କେନ୍ଦ୍ରୀୟ ପ୍ରଦେଶ'''ର ଓଡ଼ିଆ ଭାଷାଭାଷୀ ଜିଲ୍ଲାଗୁଡ଼ିକୁ ନେଇ ୧ ଅପ୍ରେଲ ୧୯୩୬ ମସିହାରେ ଓଡ଼ିଶା ପ୍ରଦେଶ ଗଠନ କରାଯାଇଥିଲା ।<ref name=GovHistory /> ପ୍ରତିବର୍ଷ ୧ ଅପ୍ରେଲରେ [[ଓଡ଼ିଶା ଦିବସ|ଉତ୍କଳ ଦିବସ]] ପାଳନ କରାଯାଏ ।<ref name="FlavoursOfOdisha">{{cite news|title=Utkala Dibasa hails colours, flavours of Odisha|url=http://timesofindia.indiatimes.com/city/lucknow/Utkala-Dibasa-hails-colours-flavours-of-Odisha/articleshow/33095967.cms|access-date=1 February 2015|work=[[The Times of India]]|date=2 April 2014|archive-url=https://web.archive.org/web/20150708211533/http://timesofindia.indiatimes.com/city/lucknow/Utkala-Dibasa-hails-colours-flavours-of-Odisha/articleshow/33095967.cms|archive-date=8 July 2015|url-status=live}}</ref> ଆନୁମାନିକ ୧୧୩୫ ଖ୍ରୀଷ୍ଟାବ୍ଦରେ [[ଅନନ୍ତବର୍ମନ ଚୋଡ଼ଗଙ୍ଗ ଦେବ|ଅନନ୍ତବର୍ମନ ଚୋଡ଼ଗଙ୍ଗ]]ଙ୍କ ଦ୍ୱାରା କଟକକୁ ଏହି ଅଞ୍ଚଳର ରାଜଧାନୀ କରାଯାଇଥିଲା, ଯାହା ପରେ ଅନେକ ଶାସକଙ୍କ ଦ୍ୱାରା ଏବଂ ବ୍ରିଟିଶ ଯୁଗ ଦେଇ ୧୯୪୮ ମସିହା ପର୍ଯ୍ୟନ୍ତ ରାଜଧାନୀ ଭାବରେ ବ୍ୟବହୃତ ହୋଇଥିଲା ।<ref name="Chakraborty1985">{{cite book|author=Rabindra Nath Chakraborty|title=National Integration in Historical Perspective: A Cultural Regeneration in Eastern India|url=https://books.google.com/books?id=PItbvfAvVggC&pg=PA17|access-date=30 November 2012|year=1985|publisher=Mittal Publications|pages=17–|id=GGKEY:CNFHULBK119|archive-url=https://web.archive.org/web/20130515095045/http://books.google.com/books?id=PItbvfAvVggC&pg=PA17|archive-date=15 May 2013|url-status=live}}</ref> ଏହା ପରେ [[ଭୁବନେଶ୍ୱର]] ଓଡ଼ିଶାର ରାଜଧାନୀ ପାଲଟିଲା ।<ref name="Kalia1994">{{cite book|author=Ravi Kalia|title=Bhubaneswar: From a Temple Town to a Capital City|url=https://books.google.com/books?id=F2YSPiKbmHkC&pg=PA23|access-date=2 February 2015|year=1994|publisher=SIU Press|isbn=978-0-8093-1876-6|page=23|archive-url=https://web.archive.org/web/20160105110847/https://books.google.com/books?id=F2YSPiKbmHkC&pg=PA23|archive-date=5 January 2016|url-status=live}}</ref> == ନାମକରଣ == 'ଓଡ଼ିଶା' ଏବଂ 'Orissa' ଶବ୍ଦ ପ୍ରାଚୀନ ପ୍ରାକୃତ ଶବ୍ଦ "ଓଡ୍ର ବିଷୟ" (ବା "ଉଡ୍ର ବିଭାଷା" ବା "ଓଡ୍ର ବିଭାଷା")ରୁ ଉତ୍ପନ୍ନ ହୋଇଛି, ଯାହାକି ୧୦୨୫ ମସିହାର '''ପ୍ରଥମ ରାଜେନ୍ଦ୍ର ଚୋଳ'''ଙ୍କ ତିରୁମଲାଇ ଶିଳାଲେଖରେ ଦେଖିବାକୁ ମିଳେ ।<ref name=orissareview>{{cite book|last1=Patel|first1=C.B|title=Origin and Evolution of the Name ODISA|date=April 2010|publisher=I&PR Department, Government of Odisha|location=Bhubaneswar|pages=28, 29, 30|url=http://odisha.gov.in/e-magazine/Orissareview/2010/April/engpdf/28-30.pdf|access-date=19 June 2015|archive-url=https://web.archive.org/web/20150619163833/http://odisha.gov.in/e-magazine/Orissareview/2010/April/engpdf/28-30.pdf|archive-date=19 June 2015|url-status=dead}}</ref> ୧୫ଶ ଶତାବ୍ଦୀରେ ମୂଳ ମହାଭାରତକୁ ଓଡ଼ିଆରେ ଅନୁବାଦ କରିଥିବା କବି ସାରଳା ଦାସ, ଏହି ଅଞ୍ଚଳକୁ 'ଓଡ୍ର ରାଷ୍ଟ୍ର' ଏବଂ ଓଡ଼ିଶା ଭାବରେ ଉଲ୍ଲେଖ କରିଛନ୍ତି । ପୁରୀର ମନ୍ଦିର କାନ୍ଥରେ ଥିବା ଗଜପତି ରାଜା କପିଳେନ୍ଦ୍ର ଦେବ (୧୪୩୫-୧୪୬୭)ଙ୍କ ଶିଳାଲେଖରେ ଏହି ଅଞ୍ଚଳକୁ 'ଓଡ଼ିଶା' କିମ୍ବା 'ଓଡ଼ିଶା ରାଜ୍ୟ' ବୋଲି କୁହାଯାଇଛି ।<ref name="Acharya2008">{{cite book|author=Pritish Acharya|title=National Movement and Politics in Orissa, 1920–1929|url=https://books.google.com/books?id=LoaHAwAAQBAJ&pg=PR19|access-date=3 February 2015|date=11 March 2008|publisher=SAGE Publications|isbn=978-81-321-0001-0|page=19|archive-url=https://web.archive.org/web/20160105110846/https://books.google.com/books?id=LoaHAwAAQBAJ&pg=PR19|archive-date=5 January 2016|url-status=live}}</ref> ୨୦୧୧ ମସିହାରେ ଭାରତୀୟ ସଂସଦରେ 'ଓଡ଼ିଶା (ନାମ ପରିବର୍ତ୍ତନ) ବିଧେୟକ, ୨୦୧୦' ଏବଂ 'ସମ୍ବିଧାନ (୧୧୩ତମ ସଂଶୋଧନ) ବିଧେୟକ, ୨୦୧୦' ପାରିତ ହେବା ପରେ, ଇଂରାଜୀରେ 'ଓଡ଼ିଶା' ରାଜ୍ୟର ନାମ ବନାନ "Orissa"ରୁ "Odisha" ଏବଂ ଏହାର ଭାଷାର ନାମ "Oriya"ରୁ "Odia"କୁ ପରିବର୍ତ୍ତନ କରାଯାଇଥିଲା । ହିନ୍ଦୀ ଅନୁବାଦ 'ଉଡ଼ିସା'କୁ ମଧ୍ୟ 'ଓଡ଼ିଶା'କୁ ପରିବର୍ତ୍ତନ କରାଯାଇଥିଲା । ଏକ ସଂକ୍ଷିପ୍ତ ବିତର୍କ ପରେ ସଂସଦର ନିମ୍ନ ଗୃହ ଲୋକସଭା, ୯ ନଭେମ୍ବର ୨୦୧୦ରେ ଏହି ବିଧେୟକ ଏବଂ ସଂଶୋଧନକୁ ପାରିତ କରିଥିଲା ।<ref name=AmidClashBillPass>{{cite news|title=Amid clash, House passes Bills to rename Orissa, its language|url=http://www.thehindu.com/news/national/amid-clash-house-passes-bills-to-rename-orissa-its-language/article876145.ece|access-date=2 February 2015|work=[[The Hindu]]|date=9 November 2010|archive-url=https://web.archive.org/web/20151017164642/http://www.thehindu.com/news/national/amid-clash-house-passes-bills-to-rename-orissa-its-language/article876145.ece|archive-date=17 October 2015|url-status=live}}</ref> ୨୪ ମାର୍ଚ୍ଚ ୨୦୧୧ରେ, ସଂସଦର ଉଚ୍ଚ ଗୃହ ରାଜ୍ୟସଭା ମଧ୍ୟ ଏହି ବିଧେୟକ ଓ ସଂଶୋଧନକୁ ପାରିତ କରିଥିଲା ।<ref name=ChangeOrissaName>{{cite news|title=Parliament passes bill to change Orissa's name|url=http://www.ndtv.com/bhubaneshwar-news/parliament-passes-bill-to-change-orissas-name-451027|access-date=2 February 2015|publisher=[[NDTV]]|date=24 March 2011|archive-url=https://web.archive.org/web/20150203144151/http://www.ndtv.com/bhubaneshwar-news/parliament-passes-bill-to-change-orissas-name-451027|archive-date=3 February 2015|url-status=live}}</ref> ଇଂରାଜୀ ଏବଂ ହିନ୍ଦୀ ବନାନକୁ ମୂଳ ଓଡ଼ିଆ ଉଚ୍ଚାରଣ ସହିତ ସମାନ କରିବା ଉଦ୍ଦେଶ୍ୟରେ ଏହି ପରିବର୍ତ୍ତନ କରାଯାଇଥିଲା ।<ref>{{cite news|title=Orissa wants to change its name to Odisha|url=https://www.rediff.com/news/2008/jun/10orissa.htm|access-date=23 June 2020|publisher=[[Rediff.com]]|date=10 June 2008|archive-date=25 November 2020|archive-url=https://web.archive.org/web/20201125022611/https://www.rediff.com/news/2008/jun/10orissa.htm|url-status=live}}</ref> ତଥାପି, ସରକାରୀ ଜାତୀୟ ଲିପ୍ୟନ୍ତରଣ ମାନକ '''ହଣ୍ଟେରିଆନ୍ ଲିପ୍ୟନ୍ତରଣ''' ଅନୁଯାୟୀ ଓଡ଼ିଆ ଲେଖାକୁ ସଠିକ୍ ଭାବରେ ଲିପ୍ୟନ୍ତରଣ କରାଯାଇନଥିଲା, ଯେଉଁଥିରେ ସଠିକ୍ ଲିପ୍ୟନ୍ତରଣ ପ୍ରକୃତରେ 'Orisha' ଏବଂ 'Oria' ହୋଇଥାନ୍ତା । == ଇତିହାସ == {{Main|ଓଡ଼ିଶାର ଇତିହାସ}} [[ଫାଇଲ:Hatigumfa.jpg|thumb|right|150px|ଖାରବେଳଙ୍କ ତିଆରି ହାତୀଗୁମ୍ଫାରେ ଥିବା ଶିଳାଲେଖ, ଉଦୟଗିରି]] [[ଫାଇଲ:Kalinga battlefield daya river dhauli hills.jpg|thumb|right|150px|ଧଉଳିରୁ ଦୟା ନଦୀର ଦୃଶ୍ୟ]] [[ଫାଇଲ:Konark Temple.jpg|thumb|150px|ଗଙ୍ଗ ରାଜା ଲାଙ୍ଗୁଳା ନରସିଂହ ଦେବଙ୍କଦ୍ୱାରା ତିଆରି [[କୋଣାର୍କ ସୂର୍ଯ୍ୟ ମନ୍ଦିର]] , ଏହା ଏକ ବିଶ୍ୱ ଐତିହ୍ୟ ସ୍ଥଳୀ]] === ନାମକରଣ === ''ଓଡ଼ିଶା'' ଶବ୍ଦଟି ମୂଳ ଶବ୍ଦ '''ଓର/ଉର''' ବା ''ଓଡ୍ର, ଉଡ୍ର ଦେଶ''ରୁ, ''ସୁମେରୀୟ'', ''ଓଡ୍ର ବିଷୟ'' ଆଦି ପୁରାତନ ନାମରୁ ଆସିଅଛି । ଏହାର ପ୍ରମାଣ ଆକାରରେ ସବୁଠାରୁ ପୁରାତନ ଲେଖ 'ଉତ୍ତର ତୋଷାଳି' ଅନ୍ତର୍ଗତ ଓଡ଼ିଶାର [[ବାଲେଶ୍ୱର ଜିଲ୍ଲା]]ର [[ସୋର]]ଠାରୁ ମିଳିଥିବା ତମ୍ବାପଟାରେ ଓଡ୍ର ବିଷୟର ସୂଚନା ମିଳିଛି ।<ref>[http://orissa.gov.in/e-magazine/Orissareview/2010/April/engpdf/28-30.pdf Orissareview 2010 April]</ref> [[ପାଳି ଭାଷା|ପାଳି]] ଓ [[ସଂସ୍କୃତ ଭାଷା|ସଂସ୍କୃତ]] ସାହିତ୍ୟରେ [[ଓଡ଼ିଆ ଲୋକ]]ଙ୍କୁ ଯଥାକ୍ରମେ 'ଓଡ଼କ' ଓ 'ଓଡ୍ର' ନାମରେ ନାମିତ କରାଯାଇଛି । ପୁରାତନ ଲେଖକ ଓ ଗବେଷକ [[ପ୍ଲିନି ଦି ଏଲ୍ଡର]] ଓ [[ଟଲେମି]] ଓଡ୍ର ଜଣଙ୍କୁ 'ଓରେଟସ' ବୋଲି ନାମିତ କରିଛନ୍ତି । ==== ନାମ ବଦଳ ==== ଇଂରାଜୀ ଓ [[ହିନ୍ଦୀ ଭାଷା|ହିନ୍ଦୀ]]ରେ "ଓଡ଼ିଶା" ଓ "[[ଓଡ଼ିଆ ଭାଷା|ଓଡ଼ିଆ]]"କୁ Orissa ଓ Oriya ତଥା उड़ीसा ଓ उड़ीआ <!--ବଦଳରେ ओड़िशा ଓ ओड़ीआ--> ଭାବେ [[ଭାରତୀୟ ସମ୍ବିଧାନ|ସମ୍ବିଧାନ]]ରେ ତଥା ସାଧାରଣରେ ବ୍ୟବହାର କରାଯାଉଥିଲା । ୨୦୦୮ ମସିହା ଜୁନ ୯ରେ ପ୍ରଥମେ ରାଜ୍ୟ କ୍ୟାବିନେଟରେ ଓଡ଼ିଶା ଓ [[ଓଡ଼ିଆ ଭାଷା|ଓଡ଼ିଆ]]କୁ ଇଂରାଜୀରେ Orissa ଓ Oriya ବଦଳରେ Odisha ଓ Odia ତଥା [[ହିନ୍ଦୀ ଭାଷା|ହିନ୍ଦୀ]]ରେ उड़ीसा ଓ उड़ीआ ବଦଳରେ ओड़िशा ଓ ओड़ीआ ଲେଖିବା ପାଇଁ ପ୍ରସ୍ତାବ ଆଗତ କରାଯାଇଥିଲା । ୨୦୦୮ ଅଗଷ୍ଟରେ ରାଜ୍ୟ ବିଧାନ ସଭାରେ ଏହି ପ୍ରସ୍ତାବ ଆସିଥିଲା ଓ ବହୁମତରେ ଏହାକୁ ଗ୍ରହଣ କରାଯାଇଥିଲା । ପରେ ନୂଆ ଲୋକ ସଭା ଗଠନ ପରେ ଏହାକୁ ବିଧାନ ସଭାରେ ଆଉଥରେ ଆଗତ କରାଯାଇଥିଲା । ଏହି ସଂଶୋଧିତ ପ୍ରସ୍ତାବକୁ ୨୦୧୦ ବଜେଟ ଅଧିବେଶନରେ ଲୋକ ସଭାରେ ଆଗତ କରାଯାଇଥିଲା । ୨୦୧୦ ଶୀତକାଳୀନ ଅଧିବେଶନରେ ପ୍ରଥମ ଦିନ (ଅକ୍ଟୋବର ୯, ୨୦୧୦)ରେ ସ୍ୱରାଷ୍ଟ୍ର ମନ୍ତ୍ରୀ ପି. ଚିଦମ୍ବରମ ଏହାକୁ ଲୋକ ସଭାରେ ଆଗତ କରିଥିଲେ । ପରେ ଏହା [[ଭାରତର ରାଷ୍ଟ୍ରପତି|ରାଷ୍ଟ୍ରପତି]]ଙ୍କ ଅନୁମୋଦନ ପାଇଁ ପଠାଯାଇଥିଲା ଯାହା ୨୦୧୧ମସିହା ୪ ନଭେମ୍ବରରେ [[ଭାରତର ରାଷ୍ଟ୍ରପତି|ରାଷ୍ଟ୍ରପତି]]ଙ୍କ ଅନୁମୋଦନ ଲାଭ କରି [[ଓଡ଼ିଶା (ନାମ ପରିବର୍ତ୍ତନ) ଅଧିନିୟମ, ୨୦୧୧]] ନାମରେ କାର୍ଯ୍ୟକାରୀ ହୋଇଛି ।<ref>{{cite web |url=http://articles.economictimes.indiatimes.com/2011-09-06/news/30119350_1_odia-amendment-bill-odisha |title=Orissa becomes 'Odisha', Oriya is 'Odia' - Economic Times |publisher=Articles.economictimes.indiatimes.com |date=2011-09-06 |accessdate=2011-10-29 |archive-date=2014-12-18 |archive-url=https://web.archive.org/web/20141218021101/http://articles.economictimes.indiatimes.com/2011-09-06/news/30119350_1_odia-amendment-bill-odisha |url-status=dead }}</ref><ref name=Hindu>[http://www.thehindu.com/news/states/other-states/article2598999.ece It's now Odisha]. [[ଦି ହିନ୍ଦୁ]]. [[ଭୁବନେଶ୍ୱର]]. ୦୫ ନଭେମ୍ବର ୨୦୧୧</ref><ref>Akshaya Kumar Sahoo. [http://www.asianage.com/india/centre-notification-orissa-name-change-313 Centre notification on Orissa name change] {{Webarchive|url=https://web.archive.org/web/20120104140553/http://www.asianage.com/india/centre-notification-orissa-name-change-313 |date=2012-01-04 }}.Nov 05, 2011</ref><ref>[http://www.orissadiary.com/CurrentNews.asp?id=30113 No more Orissa-Oriya; Its Odisha-Odia officially : CM declares state holiday] {{Webarchive|url=https://web.archive.org/web/20141113151805/http://www.orissadiary.com/CurrentNews.asp?id=30113 |date=2014-11-13 }}.November 05, 2011</ref><ref>[http://hillpost.in/2011/11/04/orissa-changes-to-odisha-with-state-holiday/34164/news-2/hp_news_network Orissa changes to Odisha with state holiday] {{Webarchive|url=https://web.archive.org/web/20120517032359/http://hillpost.in/2011/11/04/orissa-changes-to-odisha-with-state-holiday/34164/news-2/hp_news_network |date=2012-05-17 }}.''The Hill Post'' November 4, 2011</ref><ref>[http://www.orissasambad.com/news_article.php?id=65943# ଅରିସା ହେଲା ଓଡ଼ିଶା, ରାଷ୍ଟ୍ରପତିଙ୍କ ମୋହର ବାଜିଲା] {{Webarchive|url=https://web.archive.org/web/20141113140454/http://www.orissasambad.com/news_article.php?id=65943 |date=2014-11-13 }}। [[ସମ୍ବାଦ (ଖବରକାଗଜ)]].୦୫ ନଭେମ୍ବର ୨୦୧୧</ref><ref>[http://hindi.webdunia.com/%E0%A4%93%E0%A4%A1%E0%A4%BF%E0%A4%B6%E0%A4%BE-%E0%A4%B8%E0%A4%82%E0%A4%B8%E0%A4%A6-%E0%A4%AE%E0%A4%82%E0%A4%9C%E0%A5%82%E0%A4%B0%E0%A5%80/%E0%A4%93%E0%A4%A1%E0%A4%BF%E0%A4%B6%E0%A4%BE-%E0%A4%95%E0%A5%8B-%E0%A4%AE%E0%A4%BF%E0%A4%B2%E0%A5%80-%E0%A4%B8%E0%A4%82%E0%A4%B8%E0%A4%A6-%E0%A4%95%E0%A5%80-%E0%A4%AE%E0%A4%82%E0%A4%9C%E0%A5%82%E0%A4%B0%E0%A5%80-1101109069_1.htm ओडिशा को मिली संसद की मंजूरी] (ହିନ୍ଦୀରେ)</ref> === ସଂକ୍ଷେପରେ === * ବୈଦିକ ଓଡ଼ିଶା - କୃଷ୍ଣ ଯଜୁର୍ବେଦ ବୌଧାୟନ କଳ୍ପସୂତ୍ର ଅନୁସାରେ (ଖ୍ରୀ.ପୂ. ଷଷ୍ଠ ଶତାବ୍ଦୀ), ବୈଦିକ ସଭ୍ୟତା ବାହାରେ [[କଳିଙ୍ଗ]] ଥିଲା ଭିନ୍ନ ଏକ ସଭ୍ୟତା (ନା ଆର୍ଯ୍ୟ ନା ଦ୍ରାବିଡ଼) * ପୌରାଣିକ ଓଡ଼ିଶା - [[ମହାଭାରତ]] ଅନୁସାରେ, [[କଳିଙ୍ଗ]] [[କୌରବ]]ଙ୍କ ପକ୍ଷରୁ ଯୁଦ୍ଧ ଲଢ଼ିଥିଲା । * କିମ୍ବଦନ୍ତୀରେ ଓଡ଼ିଶା - ଓଡ଼ିଶାରେ ପ୍ରଚଳିତ ଲୋକକଥା ଅନୁସାରେ ଏଠି କଳା ଓ ବାଣିଜ୍ୟର ସଂସ୍କୃତି ପ୍ରଭାବ ବିସ୍ତାର କରିଥିଲା । ଶ୍ରୀଲଙ୍କା (ସିଂହଳ), ଜାଭା(ଜବ ଦ୍ୱୀପ), ସୁମାତ୍ରା, ବାଲି, ମିଆଁମାର (ବ୍ରହ୍ମଦେଶ), ଥାଇଲାଣ୍ଡ (ସାମ), କାମ୍ବୋଡ଼ିଆ(କମ୍ବୋଜ), ଭିଏତନାମ (ଚମ୍ପା)), [[ଚୀନ]], [[ଜାପାନ]], କୋରିଆ (କୁକୁଟ), ମେକ୍ସିକୋ (ମକ୍କସିଖ), ଇଜିପ୍ଟ (ମିସର), ଆରବ (ସିମିଳି), ଇରାକ (ବାବିଲନ) ପ୍ରଭୃତି ସ୍ଥାନରେ କଳିଙ୍ଗ ସହ ନିର୍ମାଣ-କଳା ଓ ବାଣିଜ୍ୟ-ସଂସ୍କୃତି-ଇତିହାସ ଆଦି ସମ୍ବନ୍ଧ ଦେଖିବାକୁ ମିଳିଥାଏ । ଏଠାରେ ସମ୍ଭବତଃ ଲୋକତନ୍ତ୍ର ପ୍ରଚଳିତ ଥିଲା । * ଖ୍ରୀ.ପୂ. ୩୬୦-୨୬୦ - ନନ୍ଦ-ସାମ୍ରାଜ୍ୟରେ ଓଡ଼ିଶାର ଏକ ବଡ଼ ଭାଗ ଅନ୍ତର୍ଭୁକ୍ତ । * ଖ୍ରୀ.ପୂ. ୨୬୧ - ପୃଥିବୀ ବିଖ୍ୟାତ [[କଳିଙ୍ଗ]] ଯୁଦ୍ଧ * ଖ୍ରୀ.ପୂ. ୧ମ ଶତାବ୍ଦୀ - ଚେଦୀ ରାଜବଂଶର ସମ୍ରାଟ [[ଖାରବେଳ|ମହାମେଘବାହାନ ଐର ଖାରବେଳ]]ଙ୍କ ରାଜତ୍ୱ, କଳିଙ୍ଗର ପରିସୀମା ଆଗଙ୍ଗା-କାବେରୀ, ତଥା ପଶ୍ଚିମ ଓ ମଧ୍ୟ [[ଭାରତ]]କୁ ବିସ୍ତାରିତ । ଜୈନ ଧର୍ମର ପ୍ରସାର । * ୩ୟ-ଷଷ୍ଠ ଶତାବ୍ଦୀ - ଗୁପ୍ତ-ରାଜବଂଶ, ହର୍ଷବର୍ଦ୍ଧନ, ଦ୍ୱିତୀୟ ପୁଲକେଶୀ, ମାଠର, ଭୌମକର ଇତ୍ୟାଦି ବିଭିନ୍ନ ରାଜାଙ୍କ ଶାସନାଧୀନ * ୭୯୫ ଖ୍ରୀ. - କେଶରୀ ରାଜବଂଶ । ଯଯାତି କେଶରୀ [[କଳିଙ୍ଗ]], କୋଶଳ ଓ [[ଉତ୍କଳ]]କୁ ଏକତ୍ର କଲେ । [[ଯାଜପୁର]]ରେ ରାଜଧାନୀ ସ୍ଥାପନ । * ୧୦୭୮-୧୪୩୪ ଖ୍ରୀ. - ଗଙ୍ଗ ରାଜବଂଶ । ଅନନ୍ତବର୍ମା ଚୋଳଗଙ୍ଗ ଦେବଙ୍କ ରାଜତ୍ୱ ପ୍ରାରମ୍ଭ । *୧୦୭୮-୧୧୫୦ ଖ୍ରୀ. - ଚୋଳଗଙ୍ଗ ଦେବଙ୍କ ରାଜୁତି । [[ପୁରୀ]] ଶ୍ରୀ[[ଜଗନ୍ନାଥ ମନ୍ଦିର]] ନବୀକରଣ ପ୍ରାରମ୍ଭ । [[କଟକ]] ହେଲା ନୂଆ ରାଜଧାନୀ (ପ୍ରାୟ ୧୧୭୦ ଖ୍ରୀ.) । *୧୧୭୦-୧୧୯୮ ଖ୍ରୀ. - ଦ୍ୱିତୀୟ ଅନଙ୍ଗଭୀମଦେବ । [[ଜଗନ୍ନାଥ ମନ୍ଦିର]]ର ନିର୍ମାଣ କାର୍ଯ୍ୟ ସମାପ୍ତ । *୧୨୨୯ ଖ୍ରୀ. - ତୃତୀୟ ଅନଙ୍ଗଭୀମଦେବଙ୍କଦ୍ୱାରା [[ବାରବାଟି ଦୁର୍ଗ]] ନିର୍ମିତ । *୧୨୩୮-୧୨୬୪ ଖ୍ରୀ. - ଲାଙ୍ଗୁଳା ନରସିଂହଦେବ । [[କୋଣାର୍କ ସୂର୍ଯ୍ୟ ମନ୍ଦିର|କୋଣାର୍କ ସୂର୍ଯ୍ୟ-ମନ୍ଦିର]] ନିର୍ମିତ । *୧୪୩୫-୧୫୪୧ ଖ୍ରୀ. - ଗଜପତି ରାଜବଂଶ । ଆଗଙ୍ଗା-ଗୋଦାବରୀ ସାମ୍ରାଜ୍ୟ । *୧୪୩୫-୧୪୬୬ ଖ୍ରୀ. - (ନବକୋଟି କର୍ଣ୍ଣାଟ ଉତ୍କଳ ବର୍ଗେଶ୍ୱର) କପିଳେନ୍ଦ୍ରଦେବ । *୧୪୯୭-୧୫୪୧ ଖ୍ରୀ. - ରାଜା ପୁରୁଷୋତ୍ତମଦେବ ଓ ତାଙ୍କପରେ ପ୍ରତାପରୂଦ୍ରଦେବ । * ୧୫୬୮ ଖ୍ରୀ. - ଓଡ଼ିଶାର ଶେଷ ସ୍ୱାଧୀନ ହିନ୍ଦୁ ଶାସକ [[ମୁକୁନ୍ଦ ଦେବ]] ପରାସ୍ତ । ବଙ୍ଗର ମୁସଲିମ ଶାସକ ସୁଲେମାନ କରାଣୀ ତଥା ତାଙ୍କ ସେନାପତି 'କଳାପାହାଡ଼'ଦ୍ୱାରା ଓଡ଼ିଶା ଅଧିକୃତ । * ୧୫୭୬ ଖ୍ରୀ. - ମୋଗଲମାନଙ୍କର ଓଡ଼ିଶା ଅଧିକାର । * ୧୭୫୧ ଖ୍ରୀ. - ମରହଟ୍ଟାମାନଙ୍କର ଓଡ଼ିଶା ଅଧିକାର । * ୧୮୦୩ ଖ୍ରୀ. - ବ୍ରିଟିଶମାନଙ୍କର [[ଓଡ଼ିଶା ପ୍ରଦେଶ|ଓଡ଼ିଶା]] ଅଧିକାର(ଏହା ବ୍ରିଟିଶ ଅଧିକୃତ ଶେଷ ଭାରତୀୟ ରାଜ୍ୟ) । * ୧୯୧୨ ଖ୍ରୀ. - [[ବିହାର-ଓଡ଼ିଶା]] ବଙ୍ଗରୁ ଅଲଗା ପ୍ରାନ୍ତ ଭାବେ ଗଠିତ । * ୧୯୩୬ ଖ୍ରୀ. - ସ୍ୱତନ୍ତ୍ର [[ଓଡ଼ିଶା ପ୍ରଦେଶ|ଓଡ଼ିଶା]] ପ୍ରାନ୍ତ ଗଠିତ । ଭାଷା ଭିତ୍ତିରେ ଗଠିତ ପ୍ରଥମ ଭାରତୀୟ ରାଜ୍ୟ । * ୧୯୪୮ ଖ୍ରୀ. - ଭୁବନେଶ୍ୱର ନୂତନ ରାଜଧାନୀ (ଅପ୍ରେଲ ୧୩) । * ୧୯୫୦ ଖ୍ରୀ. - ସ୍ୱାଧୀନ ଭାରତରେ ଏକ ରାଜ୍ୟ ଭାବେ ଓଡ଼ିଶା ମାନ୍ୟତା-ପ୍ରାପ୍ତ । === ୭ ମ ଶତାବ୍ଦୀ === ୭ ମ ଶତାବ୍ଦୀ କାଳରେ ଓଡ଼ିଶାର ନିଜର ଶାସକମାନେ ସ୍ୱାଧୀନ ଥିଲେ । ସେତେବେଳେ ଗଙ୍ଗ ବଂଶର ରାଜାମାନେ ଓଡ଼ିଶାରେ ଶାସନ କରୁଥିଲେ, ୭୯୫ ଖ୍ରୀଷ୍ଟାବ୍ଦରେ ୨ୟ ଯଯାତି (ମହାସିବ ଗୁପ୍ତ) ସିଂହାସନ ଆରୋହଣ କରିଥିଲେ । ଓଡ଼ିଶା ଇତିହାସରେ ଏହାକୁ ସୁବର୍ଣ୍ଣ ଯୁଗ ବୋଲି କୁହାଯାଇଥାଏ । ସେ ସମ୍ରାଟ [[ଖାରବେଳ]]ଦେଇ ଅନୁପ୍ରାଣିତ ହୋଇ [[କଳିଙ୍ଗ]], [[କାରଗୋଡ଼ା]], [[ଉତ୍କଳ]] ଓ କୋଶଳ ଏହି ଚାରିଗୋଟି ଭୂଖଣ୍ଡକୁ ମିଶାଇ ବିଶାଳ ସାମ୍ରାଜ୍ୟ ଗଠନ କରିଥିଲେ । ଓଡ଼ିଶାରେ ଏହି ରାଜବଂଶର ଶାସନ ଖ୍ରୀ. ୩୫୦ରୁ ଆରମ୍ଭ କରି ସୋମ ବଂଶର ଶେଷ ପର୍ଯ୍ୟନ୍ତ ଥିଲା । ଏହି ରାଜ୍ୟକୁ ନେଇ ଗଠିତ ବିଶାଳ ଓଡ଼ିଶାରେ ଅନେକ ଜାତି ଓ ଉପଜାତିରେ ବିଭାଜିତ ହୋଇଥିବାରୁ ଏକ ବିଶେଷ ବଣିକ ଜାତି ଜନ୍ମ ହେଲା ଓ ସେମାନେ [[ସାଧବ]] ଭାବରେ ପରିଚିତ ହେଲେ । ଏପରିକି ପ୍ରଥମ ଜନ୍ମଜୟ ମହାଭବ ଗୁପ୍ତ ଗୁପ୍ତ (ଖ୍ରୀ. ୮୮୨-୯୨୨)ଙ୍କ [[ସୋନପୁର]] ଅଞ୍ଚଳରେ ପ୍ରଚୁର ବଣିକ ସଙ୍ଘ ଥିବାର ପ୍ରମାଣ ମିଳିଥାଏ । କିନ୍ତୁ ୮ ଶତାବ୍ଦୀରେ ପ୍ରଚୁର ସମ୍ବଳ ଯୋଗୁଁ ଏହି ବାହାର ବାଣିଜ୍ୟ ଲୋପ ପାଇଗଲା । ବୈଶ୍ୟ, ଶୂଦ୍ର ଜାତିର ଲୋକମାନେ ରାଜ୍ୟର ଅନ୍ତ-ବାଣିଜ୍ୟରେ ମୁଖ୍ୟ ଭୂମିକା ଗ୍ରହଣ କରୁଥିଲେ । ସେମାନେ ଚାଷୀମାନଙ୍କଠାରୁ କୃଷିଜାତ ସାମଗ୍ରୀ ଆଣି ପେସାଗତ ବେପାରୀଙ୍କୁ କୃଷିଜାତ ଓ ଶିଳ୍ପଜାତ ଦ୍ରବ୍ୟ ଯୋଗାଇବାରେ ସାହାଯ୍ୟ କରୁଥିଲେ । ଏହି କିଣା-ବିକାର ମୁଖ୍ୟ ମାଧ୍ୟମ ଥିଲା ସୁନା, ରୂପା, ମୁଦ୍ରା ଓ କଉଡ଼ି । ଏହି ସମୟରେ ବଙ୍ଗୋପସାଗର କୂଳରେ ଚରିତ୍ରପୁର ନାମକ ବନ୍ଦର ଖୁବ ପ୍ରସିଦ୍ଧି ଲାଭ କରିଥିଲ । ଏହି ବନ୍ଦରଟି ଦେଇ [[ଚୀନ]], [[ଶ୍ରୀଲଙ୍କା]], [[ଜବା ଦ୍ୱୀପ|ଜାଭା]] ଆଦି ସହ କଳିଙ୍ଗର ବେପାର ବଣିଜ ଚାଲୁଥିଲା । ଓଡ଼ିଶାରେ ଗଙ୍ଗବଂଶ ୧୪୩୪ ଯାଏଁ ଥିଲା । ତାହା ପରେ [[କପିଳେନ୍ଦ୍ରଦେବ]], [[ପ୍ରତାପରୁଦ୍ରଦେବ]], [[ଗୋବିନ୍ଦ ବିଦ୍ୟାଧର]], [[ମୁକୁନ୍ଦ ହରିଚନ୍ଦନ]] ଓଡ଼ିଶାର ଶାସକ ଥିଲେ । === ଆଫଗାନ ଓ ମୋଗଲ ଶାସନ === ପରେ ଓଡ଼ିଶା ଆଫଗାନମାନଙ୍କ ହାତକୁ ଆସିଲା ଓ ୧୫୬୮ରେ ଓଡ଼ିଶା ମୋଗଲମାନଙ୍କ ଶାସନାଧୀନ ହେଲା । ଏହି ସମୟରେ ୧୭୫୫ ଖ୍ରୀ. ବେଳକୁ ଓଡ଼ିଶାରେ ଅତ୍ୟାଚାର, ଲୁଣ୍ଠନ, ଅରାଜକତା ଆଦି ବହୁ ମାତ୍ରାରେ ବ୍ୟାପୀ ଯାଇଥିଲା । ୧୮୦୩ରେ ଇଂରେଜମାନେ ଓଡ଼ିଶା ଅଧିକାର କଲେ । 1817 ଖ୍ରୀ.ରେ [[ପାଇକ]]ମାନେ ଇଂରେଜ ବିରୋଧରେ ଲଢ଼େଇ ଆରମ୍ଭ କଲେ । ଇଂରେଜମାନେ ନିର୍ମମ ଭାବରେ ଏହି ବିଦ୍ରୋହକୁ ଦମନ କରିଥିଲେ । ୧୮୧୭ରେ [[ଖୋର୍ଦ୍ଧା]] ରାଜା ମୁକୁନ୍ଦଦେବ ବନ୍ଦୀ ବେଳେ ମୃତୁ ବରଣ କଲେ । ଯଦିଓ ୧୬ଶ ଓ ୧୭ଶ ଶତାବ୍ଦୀରେ ଓଡ଼ିଶାର ବାହାର-ବାଣିଜ୍ୟ ଉନ୍ନତି ସାଧନ କରିଥିଲା, ତଥାପି କେଇ ବର୍ଷର ରାଜନୀତିକ ଅସ୍ଥିରତା ସକାଶେ ଅର୍ଥନୀତିର ପ୍ରଗତି ବାଧା ପାଇଥିଲା । === ଇଂରେଜ ଶାସନ === ୧୮୦୩ ବେଳକୁ ଇଂରେଜମାନେ [[ଓଡ଼ିଶା ପ୍ରଦେଶ|ଓଡ଼ିଶା]] ଅଧିକାର କଲାବେଳକୁ ଓଡ଼ିଶାର ଏହି ଅର୍ଥନୀତିର ଅଧପତନ ଚରମ ସୀମାରେ ପହଞ୍ଚି ଥିଲା । ଇଂରେଜମାନେ ବନିକ ଥିଲେ, ତେଣୁ ଓଡ଼ିଶାକୁ ସେମାନେ ନିଜର କର ଆଦାୟର ମୁଖ୍ୟ ଭାବରେ ଗ୍ରହଣ କରି ୧୮୦୫ ମସିହା ବେଳକୁ ରେଗୁଲେସନ ଆକ୍ଟ (Regulation Act) ଓ ୧୮୦୮ରେ ଭୂରାଜସ୍ୱ ବନ୍ଦୋବସ୍ତ ପ୍ରଚଳନ କରିଥିଲେ । ୧୮୨୫ ବେଳକୁ ଏକାଧିକ ବନ୍ଦୋବସ୍ତ ପ୍ରଚଳନ ଫଳରେ ଓଡ଼ିଶା ଶିଳ୍ପ ଓ ବାଣିଜ୍ୟର ଧ୍ୱଂସ ସାଧନ ଲକ୍ଷ୍ୟରେ ଏଠାରୁ ବିଲାତକୁ କଞ୍ଚାମାଲ ନେଇ ସେଠାରୁ ଓଡ଼ିଶାକୁ କଳ କବଜା ଆମଦାନୀ ବାଣିଜ୍ୟ କାରବାର ଆରମ୍ଭ କରାଯାଇଥିଲା । ଏଠି ସହିତ ଲବଣ କର ଜନସାଧାରଣଙ୍କ ଉପରେ ଲାଗୁ କରାଯାଇଥିଲା ଯାହା ଓଡ଼ିଶାର ସାମାଜିକ ଓ ଅର୍ଥନୀତିର ମେରୁଦଣ୍ଡ ଭାଙ୍ଗି ଦେଇଥିଲା । ଇଂରେଜ ଅମଳରେ ସମଗ୍ର ଭାରତୀୟ ଉପମହାଦେଶରେ [[ମାରୁଆଡ଼ି]] ଓ [[ଗୁଜରାଟୀ]] ବେପାରୀ ଗୋଷ୍ଠୀର ଅଭୂଦୟ ହୋଇଥିଲା । ସେମାନେ ବିଶେଷ କରି ବଙ୍ଗାଳୀ ଓକିଲ ଓ ଅନ୍ୟ ବୁଦ୍ଧିଜୀବୀଙ୍କ ପ୍ରରୋଚନାରେ ଓଡ଼ିଶାର ବିଭିନ୍ନ ସ୍ଥାନରୁ କଞ୍ଚାମାଲ ସଂଗ୍ରହ କରି ଓଡ଼ିଶାର ଅର୍ଥନୀତିର ବଜାରକୁ ନିୟନ୍ତ୍ରଣ କରୁଥିଲେ । ଏଥିରେ ବିଦେଶୀମାନେ ହିଁ ଲାଭବାନ ହେଉଥିଲେ । <ref name=Gobinda>ଗୋବିନ୍ଦ ପ୍ରସାଦ ଭଟ୍ଟାଚାର୍ଯ୍ୟ. ଅଝାଲ ସିଲାଇ ନିମକ ମହାଲ. ଉନ୍ନୟନୀ (ବାଲେଶ୍ୱର). ୨୦୦୬ ପୃ. ୮୧-୮୨</ref> === ନଅଙ୍କ ଦୁର୍ଭିକ୍ଷ === ଓଡ଼ିଶାର ଅର୍ଥନୀତି, ସାମାଜିକ ବିଧିବ୍ୟବସ୍ଥା, ଧାର୍ମିକ ବିଶ୍ୱାସର ଅଧପତନ ଘଟାଇବାକୁ ଚେଷ୍ଟିତ ଇଂରେଜ କମ୍ପାନୀ ସରକାର ୧୮୬୬ରେ [[ନଅଙ୍କ ଦୁର୍ଭିକ୍ଷ]] ସୃଷ୍ଟି କରିଥିଲେ । ଯାହାଫଳରେ ଓଡ଼ିଶାର ଦୁଇତୃତୀୟାଂଶ ଲୋକ ଖାଇବାକୁ ନ ପାଇ ପୋକମାଛି ପରି ମରିଗଲେ କିମ୍ବା କଲିକତାରେ ବିକ୍ରି ହେଲେ ।<ref name="ସୁବ୍ରତ">ସୁବ୍ରତ କୁମାର ପୃଷ୍ଟି. ଓଡ଼ିଆ ଭାଷା ସାହିତ୍ୟ ପରିଚୟ. ଏ.କେ. ମିଶ୍ର ପବ୍ଲିକେଶନ୍ (କଟକ). ୨୦୧୧ ପୃ.୨୧୬</ref> == ଜିଲ୍ଲା == {{main|ଓଡ଼ିଶାର ଜିଲ୍ଲାମାନଙ୍କର ତାଲିକା}} ଓଡ଼ିଶାରେ ୩୦ଟି ଜିଲ୍ଲା ଅଛି --- [[ଅନୁଗୋଳ ଜିଲ୍ଲା|ଅନୁଗୋଳ]], [[ବୌଦ୍ଧ ଜିଲ୍ଲା|ବୌଦ୍ଧ]], [[ଭଦ୍ରକ ଜିଲ୍ଲା|ଭଦ୍ରକ]], [[ବଲାଙ୍ଗୀର ଜିଲ୍ଲା|ବଲାଙ୍ଗୀର]], [[ବରଗଡ଼ ଜିଲ୍ଲା|ବରଗଡ଼]], [[ବାଲେଶ୍ୱର ଜିଲ୍ଲା|ବାଲେଶ୍ୱର]], [[କଟକ ଜିଲ୍ଲା|କଟକ]], [[ଦେବଗଡ଼ ଜିଲ୍ଲା|ଦେବଗଡ଼]], [[ଢେଙ୍କାନାଳ ଜିଲ୍ଲା|ଢେଙ୍କାନାଳ]], [[ଗଞ୍ଜାମ ଜିଲ୍ଲା|ଗଞ୍ଜାମ]], [[ଗଜପତି ଜିଲ୍ଲା|ଗଜପତି]], [[ଝାରସୁଗୁଡ଼ା ଜିଲ୍ଲା|ଝାରସୁଗୁଡ଼ା]], [[ଯାଜପୁର ଜିଲ୍ଲା|ଯାଜପୁର]], [[ଜଗତସିଂହପୁର ଜିଲ୍ଲା|ଜଗତସିଂହପୁର]], [[ଖୋର୍ଦ୍ଧା ଜିଲ୍ଲା|ଖୋର୍ଦ୍ଧା]] , [[କେନ୍ଦୁଝର ଜିଲ୍ଲା|କେନ୍ଦୁଝର]], [[କଳାହାଣ୍ଡି ଜିଲ୍ଲା|କଳାହାଣ୍ଡି]], [[କନ୍ଧମାଳ ଜିଲ୍ଲା|କନ୍ଧମାଳ]], [[କୋରାପୁଟ ଜିଲ୍ଲା|କୋରାପୁଟ]], [[କେନ୍ଦ୍ରାପଡ଼ା ଜିଲ୍ଲା|କେନ୍ଦ୍ରାପଡ଼ା]], [[ମାଲକାନଗିରି ଜିଲ୍ଲା|ମାଲକାନଗିରି]], [[ମୟୁରଭଞ୍ଜ ଜିଲ୍ଲା|ମୟୂରଭଞ୍ଜ]], [[ନବରଙ୍ଗପୁର ଜିଲ୍ଲା|ନବରଙ୍ଗପୁର]], [[ନୂଆପଡ଼ା ଜିଲ୍ଲା|ନୂଆପଡ଼ା]], [[ନୟାଗଡ଼ ଜିଲ୍ଲା|ନୟାଗଡ଼]], [[ପୁରୀ]], [[ରାୟଗଡ଼ା ଜିଲ୍ଲା|ରାୟଗଡ]], [[ସମ୍ବଲପୁର ଜିଲ୍ଲା|ସମ୍ବଲପୁର]], [[ସୋନପୁର ଜିଲ୍ଲା|ସୁବର୍ଣ୍ଣପୁର]], [[ସୁନ୍ଦରଗଡ଼ ଜିଲ୍ଲା|ସୁନ୍ଦରଗଡ଼]] । ପ୍ରତି ଜିଲ୍ଲାର ଶାସନମୁଖ୍ୟଙ୍କୁ [[ଜିଲ୍ଲାପାଳ]] କୁହାଯାଏ । ଜିଲ୍ଲାପାଳ, ଭାରତୀୟ ପ୍ରଶାସନିକ ସେବା ଅଥବା ଓଡ଼ିଶା ପ୍ରଶାସନିକ ସେବା ମାଧ୍ୟମରେ ନିଯୁକ୍ତି ପାଆନ୍ତି । ଶାସନକଳର ସୁବିଧା ପାଇଁ ପ୍ରତିଟି ଜିଲ୍ଲାକୁ କେତେଗୁଡ଼ିଏ ଉପଖଣ୍ଡ (ସବ-ଡିଭିଜନ)ରେ, ପୁଣି, ପ୍ରତ୍ୟେକ ଉପଖଣ୍ଡକୁ କେତେଗୁଡ଼ିଏ ବ୍ଲକରେ ଏବଂ ପ୍ରତ୍ୟେକ ବ୍ଲକକୁ କେତେଗୁଡ଼ିଏ ପଞ୍ଚାୟତରେ ବିଭକ୍ତ କରାଯାଇଛି । ଓଡ଼ିଶାର ସବୁଠୁ ବଡ଼ ସହର ଭୁବନେଶ୍ୱର ଏହାର ରାଜଧାନୀ । ଅନ୍ୟ ମୁଖ୍ୟ ସହରମାନେ ହେଲେ [[କଟକ]], [[ବ୍ରହ୍ମପୁର]], [[ରାଉରକେଲା]], [[ସମ୍ବଲପୁର]], [[ବାଲେଶ୍ୱର]], [[ବାରିପଦା]], [[ବଲାଙ୍ଗୀର]] ଇତ୍ୟାଦି । == ଭୌଗୋଳିକ ସ୍ଥିତି == [[ଫାଇଲ:Chilika lake.png|right|thumb|200px|Map of [[lake Chilka]] with near-by settlement of [[Puri]].]] [[ଫାଇଲ:Mahanadi River.JPG|thumb|200px|right|Mahanadi River]] ଓଡ଼ିଶା ଭାରତର ପୂର୍ବ ଉପକୂଳରେ ଅବସ୍ଥିତ (୧୫୫୭୦୭ ବର୍ଗ କି. ମି) । ଏହାର ଦକ୍ଷିଣରେ [[ଆନ୍ଧ୍ର ପ୍ରଦେଶ]], ପଶ୍ଚିମରେ [[ଛତିଶଗଡ଼]], ଉତ୍ତରରେ [[ଝାଡ଼ଖଣ୍ଡ]] ଓ [[ପଶ୍ଚିମ ବଙ୍ଗ]] ଏବଂ ପୂର୍ବରେ [[ବଙ୍ଗୋପ ସାଗର]] ରହିଛି । ମନ୍ଦିରମାଳିନୀ ନଗରୀ ଭୁବନେଶ୍ୱର ଓଡ଼ିଶାର ରାଜଧାନୀ । ଓଡ଼ିଶାର ପୁରାତନ ରାଜଧାନୀ [[କଟକ]], [[ଭୁବନେଶ୍ୱର]]ରୁ ମାତ୍ର ୨୯ କି.ମି. ଦୂରରେ ଅବସ୍ଥିତ । ଏହି ଦୁଇ ସହରର କ୍ରମାଗତ ବିସ୍ତାର ଓ ଉତ୍ତମ ସଡ଼କ ଯୋଗାଯୋଗ କାରଣରୁ ଏହି ଦୁଇ ସହର ଦ୍ୱୈତ ନଗରୀ ନାମରେ ବିଖ୍ୟାତ । [[ପୁରୀ]], ଯାହାକି ଏକ ବିଶ୍ୱବିଖ୍ୟାତ ହିନ୍ଦୁ ଧର୍ମପୀଠ, ଏଠାରୁ ପ୍ରାୟ ୬୦ କି.ମି. ଦୂରରେ ବଙ୍ଗୋପସାଗର ଉପକୂଳରେ ଅବସ୍ଥିତ । ହିନ୍ଦୁଙ୍କ [[ଚାରିଧାମ]] ମଧ୍ୟରୁ ଏହା ଅନ୍ୟତମ । ଏହା ମଧ୍ୟ ପ୍ରଭୁ [[ଜଗନ୍ନାଥ]]ଙ୍କ [[ରଥଯାତ୍ରା]] ଲାଗି ବିଶ୍ୱବିଖ୍ୟାତ । ରାଜ୍ୟର ପଶ୍ଚିମ ଓ ଉତ୍ତରାଂଶ ଛୋଟନାଗପୁର ମାଳଭୂମିର ଅଂଶବିଶେଷ । ଉପକୂଳବର୍ତ୍ତୀ ଅଞ୍ଚଳ ଏବଂ ମହାନଦୀ, ବ୍ରାହ୍ମଣୀ ଓ ବୈତରଣୀ ନଦୀ ପ୍ରଭୃତିର ମୁହାଣରେ ଉର୍ବର ପଟୁମୃତ୍ତିକା ଯୁକ୍ତ ସମତଳ ଭୂମି ଦେଖାଯାଏ । ଏହି ସମତଳ ଭୂମିରେ ମୂଖ୍ୟତଃ ଧାନଚାଷ କରାଯାଏ । ଓଡ଼ିଶାର ପ୍ରାୟ ୩୪% ଭୂମି ଅରଣ୍ୟ ଆଚ୍ଛାଦିତ, କିନ୍ତୁ ବିଭିନ୍ନ କାରଣମାନଙ୍କ ହେତୁ ଏହା କ୍ରମାଗତ ଭାବେ ହ୍ରାସ ପା‍ଇ ଚାଲିଛି । ଓଡ଼ିଶାରେ ଅନେକ ଅଭୟାରଣ୍ୟମାନ ରହିଛି । ଏଥିମଧ୍ୟରୁ [[ଶିମିଳିପାଳ ଜାତୀୟ ଉଦ୍ୟାନ]] ବ୍ୟାଘ୍ର ସଂରକ୍ଷଣ କେନ୍ଦ୍ର ଭାବେ ପ୍ରସିଦ୍ଧ । ବ୍ୟାଘ୍ର ବ୍ୟତୀତ ଝରଣା ଓ ସବୁଜିମା ପୂର୍ଣ୍ଣ ଏହି ଜଙ୍ଗଲରେ ହାତୀ ଓ ଅନ୍ୟାନ୍ୟ ପଶୁପକ୍ଷୀ ବାସ କରନ୍ତି । [[ଭିତରକନିକା ଜାତୀୟ ଉଦ୍ୟାନ|ଭିତରକନିକା ଅଭୟାରଣ୍ୟ]] ୧୯୭୫ରୁ [[ଥଣ୍ଟିଆ କୁମ୍ଭୀର|ଘଡ଼ିଆଳ କୁମ୍ଭୀର]]<nowiki/>ମାନଙ୍କୁ ସୁରକ୍ଷା ଯୋଗାଇ ଆସୁଛି । ଗହୀରମଥା, [[ଦେବୀ ନଦୀ]] ଏବଂ [[ଋଷିକୁଲ୍ୟା ନଦୀ]] ମୁହାଣକୁ ପ୍ରତିବର୍ଷ ଲକ୍ଷାଧିକ ସଂଖ୍ୟାରେ [[ଅଲିଭ ରିଡ଼ଲେ]] କଇଁଛ ଅଣ୍ଡା ଦେବାପାଇଁ ଆସନ୍ତି । ମହାନଦୀର ଦକ୍ଷିଣ ମୁହାଣରେ ବଙ୍ଗୋପସାଗର ଉପକୂଳରେ ଅବସ୍ଥିତ ହ୍ରଦ [[ଚିଲିକା]] ହେଉଛି ଏସିଆ ମହାଦେଶର ସର୍ବବୃହତ୍ ଲବଣାକ୍ତ ହ୍ରଦ । ଏହାକୁ [[ଚିଲିକା ପକ୍ଷୀ ଅଭୟାରଣ୍ୟ|ପକ୍ଷୀ ଅଭୟାରଣ୍ୟ]] ଭାବରେ ଘୋଷଣା କରାଯାଇଛି । ଏଠାରେ ପ୍ରତିବର୍ଷ ପ୍ରାୟ ୧୬୦ ପ୍ରଜାତିର ସ୍ଥାନୀୟ ଓ ପ୍ରବାସୀ ପକ୍ଷୀଙ୍କ ସମାଗମ ହୋ‍ଇଥାଏ । ଚିଲିକାରେ ଏକ ନୌ-ପ୍ରଶିକ୍ଷଣ କେନ୍ଦ୍ର ମଧ୍ୟ ରହିଛି । ଓଡ଼ିଶାର ସର୍ବୋଚ୍ଚ ପର୍ବତ ଶୃଙ୍ଗ ହେଉଛି [[ଦେଓମାଳୀ]] (୧୬୭୨ ମି.) ଯାହାକି ଦକ୍ଷିଣ ଓଡ଼ିଶାର କୋରାପୁଟ ଜିଲ୍ଲାରେ ଅବସ୍ଥିତ ଏବଂ ଚନ୍ଦ୍ରଗିରି-ପଟ୍ଟାଙ୍ଗୀ ପର୍ବତମାଳାର ଅନ୍ତର୍ଗତ । ଏହା ମଧ୍ୟ [[ପୂର୍ବଘାଟ ପର୍ବତମାଳା]]ର ସର୍ବୋଚ୍ଚ ଶୃଙ୍ଗ । ଅବସ୍ଥିତି: ୧୮°୪୦'୩"ଉ ୮୨°୫୮'୫୯"ପୂ । === ପର୍ଯ୍ୟଟନ === ଓଡ଼ିଶାରେ ମୋଟ ୩୪୭ଟି ପର୍ଯ୍ୟଟନସ୍ଥଳୀ ରହିଛି ।<ref>{{cite news|title=ସଂଖ୍ୟା ବଢୁଛି, ବିକାଶ ହେଉନି|url=http://www.dharitri.com/Bhubaneswar/290216/p11.htm|accessdate=29 February 2016|newspaper=[[ଧରିତ୍ରୀ]]}}</ref> ନନ୍ଦନ କାନନ, ଚିଲିକା, ପୁରୀ, ଧଉଳି ଗିରି, ଖଣ୍ଡଗିରି, କୋଣାର୍କ, କାକଟପୁର, ଅସ୍ତରଙ୍ଗ, ରାମଚଣ୍ଡୀ, ନିମାପଡ଼ା, ବାରବାଟୀ, ଖଣ୍ଡାଧାର, ଗୁପ୍ତେଶ୍ୱର, ଦୁଡୁମା,ଘଟଗାଁ, ଶିମିଳିପାଳ, ଗହୀରମଥା, ଭିତରକନିକା, କପିଳାସ, ରତ୍ନଗିରି, ମଣିକ, ଲିଙ୍ଗରାଜ, ଗୋପାଳପୁର, ଦେଓମାଳି, ହରିଶଙ୍କର, ସମେଲସ୍ୱରୀ, ହୀରାକୁଦ, ଫୁଲ ଝରଣ, ନାରୟଣୀ, ଚାନ୍ଦିପୁର, ଭଟ୍ଟାରିକା, ଥେରୁବାଲି, ବେଦବ୍ୟାସ, ସାତକୋଶିଆ, ଟିକରପଡ଼ା, ସାତପଡ଼ା, ଅଲାରନାଥ, ତପ୍ତପାଣି, ତାରାତାରିଣୀ, ଚନ୍ଦକା, ଧବଳେଶ୍ୱର ଆଦି ଓଡ଼ିଶାର ମୁଖ୍ୟ ପର୍ଯ୍ୟଟନସ୍ଥଳୀ । ଓଡ଼ିଶା ଏହାର ମନ୍ଦିରମାନଙ୍କ ପାଇଁ ପୃଥିବୀ ପ୍ରସିଦ୍ଧ । ଓଡ଼ିଶାର ମନ୍ଦିରଗୁଡ଼ିକ ଆର୍ଯ୍ୟ ସଂପ୍ରଦାୟର ଏବଂ ଏଗୁଡିକ ସଂପ୍ରଦାୟର ଅନୁସାରେ ଦେଖିବାକୁ ଅଲଗା ଅଲଗା ପ୍ରକାରର । ଭୁବନେଶ୍ୱରର ଲିଙ୍ଗରାଜ ମନ୍ଦିରର ଉଚ୍ଚତା ୧୮୦ ଫୁଟ ଏବଂ ପୁରୀର ଜଗନ୍ନାଥ ମନ୍ଦିରର ଉଚ୍ଚତା ୨୧୪ ଫୁଟ, ଯାହାକି ଓଡ଼ିଶାର ସବୁଠାରୁୁ ଉଚ୍ଚତମ ମନ୍ଦିର । ଠିକ ସେହିପରି କୋଣାର୍କର ସୂର୍ଯ୍ୟ ମନ୍ଦିର ପୃଥିବୀ ପ୍ରସିଦ୍ଧ । ବୌଦ୍ଧ ଏବଂ ଜୈନ ମନ୍ଦିର ମାନଙ୍କ ପାଇଁ ମଧ୍ୟ ଓଡ଼ିଶା ପ୍ରସିଦ୍ଧ । ଭୁବନେଶ୍ୱରରେ ଖଣ୍ଡଗିରି ଏବଂ ଉଦୟଗିରି ନାମକ ଦୁଇଟି ଗୁମ୍ଫା ରହିଛି । ଯାହାକି ପୁରାତନ ବୌଦ୍ଧ ଧର୍ମର ମୂକସାକ୍ଷୀ । ଠିକ ସେହି ପରି ଧଉଳିଗିରିଠାରେ ଥିବା ବିଶାଳ ବୌଦ୍ଧ ମୂର୍ତି ପର୍ଯ୍ୟଟକଙ୍କୁ ଆକର୍ଷିତ କରିଥାଏ । ଠିକ ସେହି ପରି ଓଡ଼ିଶାର ଟିକରପଡା ଘଡ଼ିଆଳ କୁମ୍ଭୀର ପାଇଁ ପ୍ରସିଦ୍ଧ । === ଜନଗଣନା === ୨୦୧୧ ମସିହା ଭାରତର ଜନଗଣନା ଅନୁଯାଇ ଓଡ଼ିଶାର ସମୁଦାୟ ଜନସଂଖ୍ୟା ୪୧,୯୪୭,୩୫୮, ସେଥିମଧ୍ୟରୁ ୨୧,୨୦୧,୬୭୮ (୫୦.୫୪%)ଜଣ ପୁରୁଷ ଓ ୨୦,୭୪୫,୬୮୦ (୪୯.୪୬) ଜଣ ମହିଳା, ଏବଂ ପ୍ରତି ୧୦୦୦ ପୁରୁଷରେ ୯୭୮ ଜଣ ମହିଳା ଅଛନ୍ତି । ୨୦୦୧ ମସିହା ଜନଗଣନା ତୁଳନାରେ ୨୦୧୧ରେ ଜନସଂଖ୍ୟା ୧୩.୯୭% ବୃଦ୍ଧି ହୋଇଛି । ସବୁଠାରୁ ଅଧିକ ଓଡ଼ିଆ ଭାଷାଭାଷୀ ଲୋକ ଏଠାରେ ବାସ କରନ୍ତି ଓ ଓଡ଼ିଆ ଭାଷା ଏହି ରାଜ୍ୟର ମୁଖ୍ୟ ଭାଷା ରୂପେ ପରିଚିତ ଏବଂ ଏହି ରାଜ୍ୟର ୮୨ ପ୍ରତିଶତ ଲୋକ ଓଡ଼ିଆ ଭାଷାକୁ ନିଜର ମାତୃଭାଷା ରୂପେ ବ୍ୟବହାର କରନ୍ତି । ଏହି ରାଜ୍ୟର କେତେକ ଆଦିବାସୀ ଜନଜାତି ମଧ୍ୟରୁ ସାନ୍ତାଳ, ବଣ୍ଡା , ମୁଣ୍ଡା, ଓରାମ ଓ ମହାଲି ପ୍ରମୁଖ । ୨୦୧୧ ମସିହା ଜନଗଣନା ଅନୁଯାୟୀ ଏହି ରଜ୍ୟର ସାକ୍ଷରତା ହାର ୭୩.୪୫% ଏବଂ ୮୨.୪% ପୁରୁଷ ଓ ୬୪.୩୬ ମହିଳା ସାକ୍ଷର ଅଟନ୍ତି ।<ref>{{Cite web |title=Archive for the '2011' Category |url=https://www.orissalinks.com/orissagrowth/topics/census/2011 |access-date=2025-12-17}}</ref> == ପ୍ରଶାସନ ଓ ରାଜନୀତି == [[File:ORISSA SECRETARIAT.jpg|thumb|200px|[[ଭୁବନେଶ୍ୱର]]ରେ ଓଡ଼ିଶା ରାଜ୍ଯ ଲୋକସେବା ଭବନ]] {{Main|ଓଡ଼ିଶା ସରକାର}} ଭାରତରେ ସମସ୍ତ ରାଜ୍ଯରେ [[ସାର୍ବଜନୀନ ମତାଧିକାର]] ଆଧାରରେ [[ସଂସଦୀୟ ଗଣତନ୍ତ୍ର|ସଂସଦୀୟ ଗଣତାନ୍ତ୍ରିକ ସରକାର]] ସ୍ଥାପନ କରାଯାଇଛି ।<ref name="SenguptaCorbridge2013">{{cite book|author1=Chandan Sengupta|author2=Stuart Corbridge|title=Democracy, Development and Decentralisation in India: Continuing Debates|url=https://books.google.com/books?id=AXbYAQAAQBAJ&pg=PA8|access-date=15 February 2015|date=28 October 2013|publisher=Routledge|isbn=978-1-136-19848-9|page=8|archive-url=https://web.archive.org/web/20160105110846/https://books.google.com/books?id=AXbYAQAAQBAJ&pg=PA8|archive-date=5 January 2016|url-status=live}}</ref><ref name=OurParliament>{{cite web |title=Our Parliament |website=[[Lok Sabha]] |publisher=[[Government of India]] |url=http://164.100.47.132/LssNew/our%20parliament/Our%20Parliament.pdf |access-date=2 February 2015 |archive-url=https://web.archive.org/web/20150203104729/http://164.100.47.132/LssNew/our%20parliament/Our%20Parliament.pdf |archive-date=3 February 2015 |url-status=dead }}</ref> ଓଡ଼ିଶାର ରାଜନୀତିରେ ସକ୍ରିୟ ରାଜନୈତିକ ଦଳଗୁଡ଼ିକ ହେଲେ, [[ବିଜୁ ଜନତା ଦଳ]], [[ଭାରତୀୟ ଜାତୀୟ କଂଗ୍ରେସ]] ଏବଂ [[ଭାରତୀୟ ଜନତା ପାର୍ଟି]] । [[୨୦୧୯ ଓଡ଼ିଶା ବିଧାନ ସଭା ନିର୍ବାଚନ|ଓଡ଼ିଶା ରାଜ୍ଯ ସଭା ନିର୍ବାଚନ, ୨୦୧୯]] ପରେ, [[ନବୀନ ପଟ୍ଟନାୟକ]]ଙ୍କ ନେତୃତ୍ବରେ ବିଜେଡି ଷଷ୍ଠ ଥର ପାଇଁ କ୍ରମିକ ଭାବରେ କ୍ଷମତାରେ ରହିଲା । ୨୦୦୦ ମସିହାରୁ ନବୀନ ପଟ୍ଟନାୟକ ଓଡ଼ିଶାର ୧୪ତମ ମୁଖ୍ଯମନ୍ତ୍ରୀ ହେଲେ ।<ref name=BJDLandslide /> === ବିଧାନସଭା === {{Main|ଓଡ଼ିଶା ବିଧାନସଭା }} ଓଡ଼ିଶା ରାଜ୍ୟରେ ଏକ ଏକସଦନୀୟ ବିଧାନସଭା ଅଛି।<ref name="Finifter">{{cite book|author=Ada W. Finifter|author-link1=Ada Finifter|title=Political Science|date=1978 |url=https://books.google.com/books?id=KFk1K9_yf90C&pg=PA94|access-date=15 February 2015|publisher=FK Publications|isbn=978-81-89597-13-9|page=94|archive-url=https://web.archive.org/web/20160105110847/https://books.google.com/books?id=KFk1K9_yf90C&pg=PA94|archive-date=5 January 2016|url-status=live}}</ref> [[ଓଡ଼ିଶା ବିଧାନସଭା]] ୧୪୭ ଜଣ ନିର୍ବାଚିତ ସଦସ୍ୟଙ୍କୁ ନେଇ ଗଠିତ,<ref name=BJDLandslide>{{cite news|title=BJD's landslide victory in Odisha, wins 20 of 21 Lok Sabha seats|url=http://ibnlive.in.com/news/bjds-landslide-victory-in-odisha-wins-20-of-21-lok-sabha-seats/472363-3-234.html|access-date=18 March 2015|publisher=[[CNN-IBN]]|date=17 May 2014|archive-url=https://web.archive.org/web/20140908125021/http://ibnlive.in.com/news/bjds-landslide-victory-in-odisha-wins-20-of-21-lok-sabha-seats/472363-3-234.html|archive-date=8 September 2014|url-status=dead}}</ref> ଏବଂ ବିଶେଷ ପଦାଧିକାରୀମାନେ ମଧ୍ୟ ଅଛନ୍ତି, ଯେପରି ବାଚସ୍ପତି ଓ ଉପବାଚସ୍ପତି , ଯାହାଙ୍କୁ ସଦସ୍ୟମାନଙ୍କ ଦ୍ୱାରା ନିର୍ବାଚିତ କରାଯାଇଥାଏ । ବିଧାନସଭା ବୈଠକ ବାଚସ୍ପତିଙ୍କ ଦ୍ୱାରା କିମ୍ବା ବାଚସ୍ପତିଙ୍କ ଅନୁପସ୍ଥିତିରେ ଉପବାଚସ୍ପତିଙ୍କ ଦ୍ୱାରା ଅଧ୍ୟକ୍ଷତା କରାଯାଏ ।<ref name="Kumar">{{cite book|author=Rajesh Kumar|title=Universal's Guide to the Constitution of India|date=17 January 2024 |url=https://books.google.com/books?id=an78gq3JwzYC&pg=PA110|access-date=18 March 2015|publisher=Universal Law Publishing|isbn=978-93-5035-011-9|pages=107–110|archive-url=https://web.archive.org/web/20160105110846/https://books.google.com/books?id=an78gq3JwzYC&pg=PA110|archive-date=5 January 2016|url-status=live}}</ref>କାର୍ଯ୍ୟପାଳିକା କର୍ତ୍ତୃପକ୍ଷ ଓଡ଼ିଶାର ମୁଖ୍ୟମନ୍ତ୍ରୀଙ୍କ ନେତୃତ୍ୱରେ ମନ୍ତ୍ରୀ ପରିଷଦ ଉପରେ ନ୍ୟସ୍ତ , ଯଦିଓ ସରକାରର ମୁଖ୍ୟ ହେଉଛନ୍ତି ଓଡ଼ିଶାର ରାଜ୍ୟପାଳ । ରାଜ୍ୟପାଳଙ୍କୁ [[ଭାରତର ରାଷ୍ଟ୍ରପତି]] ନିଯୁକ୍ତ କରନ୍ତି । ବିଧାନସଭାରେ ସଂଖ୍ୟାଗରିଷ୍ଠତା ଥିବା ଦଳ କିମ୍ବା ମେଣ୍ଟର ନେତାଙ୍କୁ ରାଜ୍ୟପାଳ ମୁଖ୍ୟମନ୍ତ୍ରୀ ଭାବରେ ନିଯୁକ୍ତ କରନ୍ତି, ଏବଂ ମୁଖ୍ୟମନ୍ତ୍ରୀଙ୍କ ପରାମର୍ଶରେ ରାଜ୍ୟପାଳ ମନ୍ତ୍ରୀ ପରିଷଦକୁ ନିଯୁକ୍ତ କରନ୍ତି । ମନ୍ତ୍ରୀ ପରିଷଦ ବିଧାନସଭାକୁ ରିପୋର୍ଟ କରନ୍ତି ।<ref name="AroraGoyal1995">{{cite book|author1=Ramesh Kumar Arora|author2=Rajni Goyal|title=Indian Public Administration: Institutions and Issues|url=https://books.google.com/books?id=nvzcy7o4sgAC&pg=PA205|access-date=18 March 2015|year=1995|publisher=New Age International|isbn=978-81-7328-068-9|pages=205–207|archive-url=https://web.archive.org/web/20160105110846/https://books.google.com/books?id=nvzcy7o4sgAC&pg=PA205|archive-date=5 January 2016|url-status=live}}</ref> ୧୪୭ ଜଣ ନିର୍ବାଚିତ ପ୍ରତିନିଧିଙ୍କୁ ବିଧାନସଭାର ସଦସ୍ୟ ବା ବିଧାୟକ କୁହାଯାଏ । ରାଜ୍ୟପାଳଙ୍କ ଦ୍ୱାରା ଆଙ୍ଗ୍ଲୋ-ଇଣ୍ଡିଆନ ସମ୍ପ୍ରଦାୟରୁ ଜଣେ ବିଧାୟକଙ୍କୁ ମନୋନୀତ କରାଯାଇପାରେ ।<ref name="Shukla2008">{{cite book|author=Subhash Shukla|title=Issues in Indian Polity|url=https://books.google.com/books?id=CAs9PNOfL28C&pg=PA99|access-date=18 March 2015|year=2008|publisher=Anamika Pub. & distributors|isbn=978-81-7975-217-3|page=99|archive-url=https://web.archive.org/web/20160105110846/https://books.google.com/books?id=CAs9PNOfL28C&pg=PA99|archive-date=5 January 2016|url-status=live}}</ref> କାର୍ଯ୍ୟକାଳ ଶେଷ ହେବା ପୂର୍ବରୁ ବିଧାନସଭା ଭାଙ୍ଗି ନଗଲେ, ଏହି ପଦର କାର୍ଯ୍ୟକାଳ ପାଞ୍ଚ ବର୍ଷ ପାଇଁ ।<ref name="Kumar" /> ନ୍ୟାୟପାଳିକା କଟକରେ ଅବସ୍ଥିତ [[ଓଡ଼ିଶା ଉଚ୍ଚ ନ୍ୟାୟାଳୟ]] ଏବଂ ନିମ୍ନ ଅଦାଲତଗୁଡ଼ିକର ଏକ ବ୍ୟବସ୍ଥାକୁ ନେଇ ଗଠିତ । ==ଅର୍ଥନୀତି== === ସମଷ୍ଟି-ଅର୍ଥନୈତିକ ଧାରା === ଓଡ଼ିଶା ନିରନ୍ତର ଆର୍ଥିକ ଅଭିବୃଦ୍ଧିର ସମ୍ମୁଖୀନ ହେଉଛି । ରାଜ୍ୟର ମୋଟ ଘରୋଇ ଉତ୍ପାଦରେ ପ୍ରଭାବଶାଳୀ ଅଭିବୃଦ୍ଧି ପରିସଂଖ୍ୟାନ ଏବଂ କାର୍ଯ୍ୟକ୍ରମ କାର୍ଯ୍ୟାନ୍ୱୟନ ମନ୍ତ୍ରଣାଳୟ ରିପୋର୍ଟ କରିଛନ୍ତି । ଓଡ଼ିଶାର ଅଭିବୃଦ୍ଧି ହାର ଜାତୀୟ ହାରାହାରିରୁ ଅଧିକ । କେନ୍ଦ୍ର ସରକାରଙ୍କ ସହରୀ ବିକାଶ ମନ୍ତ୍ରଣାଳୟ ନିକଟରେ ସ୍ମାର୍ଟ ସିଟି ଭାବେ ବିକଶିତ ହେବାକୁ ଚୟନ ହୋଇଥିବା ୨୦ଟି ସହରର ନାମ ଘୋଷଣା କରିଛନ୍ତି । ରାଜ୍ୟ ରାଜଧାନୀ ଭୁବନେଶ୍ୱର ଜାନୁଆରୀ ୨୦୧୬ରେ ଜାରି ଥିବା ସ୍ମାର୍ଟ ସିଟି ତାଲିକାରେ ପ୍ରଥମ ସହର, ଯାହା ଭାରତ ସରକାରଙ୍କ ଏକ ଗୃହପାଳିତ ପଶୁ ପ୍ରକଳ୍ପ । ଏହି ଘୋଷଣାରେ ବିକାଶ ପାଇଁ ପାଞ୍ଚ ବର୍ଷ ମଧ୍ୟରେ ୫୦୮.୦୨ ବିଲିୟନ ଟଙ୍କା ମଞ୍ଜୁରି ଥିଲା । === ଶିଳ୍ପ ବିକାଶ === ଓଡ଼ିଶାରେ ପ୍ରଚୁର ପ୍ରାକୃତିକ ସମ୍ପଦ ଏବଂ ଏକ ବୃହତ ଉପକୂଳ ଅଛି | ପୁଞ୍ଜି ବିନିଯୋଗ ପ୍ରସ୍ତାବ ସହିତ ବିଦେଶୀ ପୁଞ୍ଜି ନିବେଶକାରୀଙ୍କ ପାଇଁ ଓଡ଼ିଶା ସର୍ବାଧିକ ପସନ୍ଦଯୋଗ୍ୟ ସ୍ଥାନ ଭାବରେ ଉଭା ହୋଇଛି। ଏଥିରେ ଭାରତର ଏକ କୋଇଲାର ଏକ ପଞ୍ଚମାଂଶ, ଏହାର ଏକ ଚତୁର୍ଥାଂଶ ଲୁହାପଥର, ବକ୍ସାଇଟ୍ ଭଣ୍ଡାରର ଏକ ତୃତୀୟାଂଶ ଏବଂ କ୍ରୋମାଇଟ୍ ରହିଛି | ଜର୍ମାନୀର ସହଯୋଗରେ ନିର୍ମିତ ଭାରତର ପବ୍ଲିକ୍ ସେକ୍ଟରରେ ରାଉରକେଲା ଷ୍ଟିଲ୍ ପ୍ଲାଣ୍ଟ ଥିଲା | ଆର୍ସେଲର-ମିତ୍ତଲ ୧୦ ବିଲିୟନ ଡଲାରର ଅନ୍ୟ ଏକ ମେଗା ଇସ୍ପାତ ପ୍ରକଳ୍ପରେ ବିନିଯୋଗ କରିବାକୁ ଯୋଜନା ଘୋଷଣା କରିଛନ୍ତି। Russian ଷର ପ୍ରମୁଖ ମ୍ୟାଗ୍ନିଟୋଗୋରସ୍କ୍ ଆଇରନ୍ ଆଣ୍ଡ ଷ୍ଟିଲ୍ କମ୍ପାନୀ (MMK) ମଧ୍ୟ ଓଡ଼ିଶାରେ ୧୦ଟି MT ଷ୍ଟିଲ୍ ପ୍ଲାଣ୍ଟ ସ୍ଥାପନ କରିବାକୁ ଯୋଜନା କରିଛି। ବୃନ୍ଦାବଲ ଓଡ଼ିଶାର ଖୋଲା କାଷ୍ଟ କୋଇଲା ଖଣିର ଏକ ପ୍ରମୁଖ କ୍ଷେତ୍ର | ଆଲୁମିନିୟମ, କୋଇଲା ଭିତ୍ତିକ ବିଦ୍ୟୁତ୍ ଉତ୍ପାଦନ କେନ୍ଦ୍ର, ପେଟ୍ରୋକେମିକାଲ୍ସ ଏବଂ ସୂଚନା ପ୍ରଯୁକ୍ତିବିଦ୍ୟାରେ ରାଜ୍ୟ ଅଦୃଶ୍ୟ ପରିମାଣର ପୁଞ୍ଜି ବିନିଯୋଗ କରୁଛି। ବିଦ୍ୟୁତ୍ ଉତ୍ପାଦନରେ ରିଲାଏନ୍ସ ପାୱାର୍ (ଅନିଲ ଅମ୍ବାନୀ ଗ୍ରୁପ୍) ଝାରସୁଗୁଡା ଜିଲ୍ଲାର ହିରମାଠାରେ ୧୩ ବିଲିୟନ ଆମେରିକୀୟ ଡଲାରର ପୁଞ୍ଜି ବିନିଯୋଗ ସହିତ ବିଶ୍ୱର ସର୍ବବୃହତ ବିଦ୍ୟୁତ୍ ଉତ୍ପାଦନ କେନ୍ଦ୍ର ସ୍ଥାପନ କରୁଛି। ୨୦୦୯ ମସିହାରେ ଓଡ଼ିଶା କର୍ପୋରେଟ ନିବେଶ ଉପରେ ଆସୋକମ୍ (ASSOCHAM) ଇନଭେଷ୍ଟମେଣ୍ଟ ମିଟର (AIM) ଅଧ୍ୟୟନର ବିଶ୍ଳେଷଣ ଅନୁଯାୟୀ ଗୁଜରାଟ ସହିତ ପ୍ରଥମ ଏବଂ ଆନ୍ଧ୍ରପ୍ରଦେଶ ତୃତୀୟ ସ୍ଥାନରେ ଥିଲା | ଦେଶରେ ମୋଟ ବିନିଯୋଗରେ ଓଡ଼ିଶାର ଅଂଶ ୧୨.୬ ପ୍ରତିଶତ ଥିଲା। ଏହା ମୂଲ୍ୟର ନିବେଶ ପ୍ରସ୍ତାବ ଗ୍ରହଣ କଲା | ଗତ ବର୍ଷରେ ୨,୦୦,୮୪୬ କୋଟି | ଇସ୍ପାତ ଏବଂ ଶକ୍ତି ସେହି କ୍ଷେତ୍ରଗୁଡିକ ମଧ୍ୟରେ ଥିଲା ଯାହା ରାଜ୍ୟରେ ସର୍ବାଧିକ ପୁଞ୍ଜି ବିନିଯୋଗ କରିଥିଲା। ==ସଂସ୍କୃତି== == ଓଡ଼ିଶାର ପର୍ବପର୍ବାଣି == ଓଡ଼ିଶାର ବିଭିନ୍ନ ଧର୍ମାବଲମ୍ବୀମାନେଦ୍ୱାରା ବିଭିନ୍ନ ପର୍ବପର୍ବାଣି ପାଳନ କରିଥାନ୍ତି । ଓଡ଼ିଶାରେ "ବାର ମାସରେ ତେର ପର୍ବ" ପାଳନ ହୁଏ ବୋଲି ପ୍ରବାଦ ରହିଛି ।<ref>{{Cite journal|last=Mohanty|first=P.P.|date=2018|title=Towards frameworking a strategic approach for festival tourism destination marketing and management: Case study of Odisha (India)|url=https://scindeks.ceon.rs/Article.aspx?artid=1450-66611804145M|journal=Turizam|language=en|volume=22|issue=4|pages=145–157|doi=10.5937/turizam22-17398|issn=1450-6661}}</ref> ପ୍ରମୁଖ ହିନ୍ଦୁ ପର୍ବ ମଧ୍ୟରେ [[ରଥଯାତ୍ରା]], [[ରଜ]], [[ପଣା ସଂକ୍ରାନ୍ତି]],[[ମକର ସଂକ୍ରାନ୍ତି]],[[ନୂଆଖାଇ]] ଓ ଅନେକ ଓଷା-ବ୍ରତ ସମେତ ଅନ୍ୟାନ୍ୟ ପର୍ବପର୍ବାଣି, ଇସଲାମ ପର୍ବପର୍ବାଣି ମଧ୍ୟରେ [[ଇଦ ଉଲ-ଫିତର]] ଓ [[ମହରମ]], ଖୀଷ୍ଟିଆନ ପର୍ବପର୍ବାଣି ମଧ୍ୟରେ [[ବଡ଼ଦିନ|ବଡ଼ ଦିନ]], [[ଇଷ୍ଟର]] ଓ [[ନବବର୍ଷ]], ବୌଦ୍ଧ ପର୍ବପର୍ବାଣି ମଧ୍ୟରେ [[ବୁଦ୍ଧ ପୂର୍ଣ୍ଣିମା]] ଆଦି ଅନ୍ୟତମ । ଓଡ଼ିଶାର ବିଭିନ୍ନ ଆଦିବାସୀ ଜନଜାତି ଭିତରେ ସାନ୍ତାଳୀ ଜନଜାତିର ସୋହରାଇ, ମାଘେ ପରବ (ହୋ ଜନଜାତିଦ୍ୱାରା ମଧ୍ୟ ପାଳିତ), ବାହା ପରବ (ବା ହୋ ଜନଜାତିର ବା' ପରବ) ଆଦି ଅନ୍ୟତମ | ==କ୍ରୀଡ଼ା== {{Main|ଓଡ଼ିଶାରେ କ୍ରୀଡ଼ା}} [[File:Barabati Stadium IPL Match Pune Warriors India vs. Deccan Chargers.jpg|thumb|ବାରବାଟୀ ଷ୍ଟାଡ଼ିୟମ ([[Barabati Stadium]]) , [[କଟକ]]]] ଓଡ଼ିଶା ରାଜ୍ୟ ୨୦୧୮ ପୁରୁଷ ହକି ବିଶ୍ୱକପ୍ ( [[2018 Men's Hockey World Cup]] ), ୨୦୨୨ ଫିଫା ୧୭ ବର୍ଷରୁ କମ୍ ମହିଳା ବିଶ୍ୱକପ୍ (2022 FIFA U-17 Women's World Cup) ଏବଂ ୨୦୨୩ ପୁରୁଷ ହକି ବିଶ୍ୱକପ୍ (2023 Men's Hockey World Cup) ସମେତ ଅନେକ ଅନ୍ତର୍ଜାତୀୟ କ୍ରୀଡା ଇଭେଣ୍ଟ ଆୟୋଜନ କରିଛି। ଓଡ଼ିଶାରେ ଥିବା କ୍ରୀଡ଼ା ଷ୍ଟାଡ଼ିୟମଗୁଡ଼ିକ ମଧ୍ୟରେ ଅନ୍ତର୍ଭୁକ୍ତ : # [[କଳିଙ୍ଗ ଷ୍ଟାଡ଼ିଅମ]] ( Kalinga Stadium ) # [[ବାରବାଟି ଷ୍ଟାଡ଼ିଅମ]] ( [[Barabati Stadium]] ) # ଜବାହରଲାଲ ନେହେରୁ ଇନଡୋର୍ ଷ୍ଟାଡ଼ିୟମ ( Jawaharlal Nehru Indoor Stadium ) # ଇଷ୍ଟ କୋଷ୍ଟ ରେଲୱେ ଷ୍ଟାଡ଼ିୟମ ( East Coast Railway Stadium ) # ବିଜୁ ପଟ୍ଟନାୟକ ହକି ଷ୍ଟାଡ଼ିୟମ ( Biju Patnaik Hockey Stadium ) # କିଟ୍ ଷ୍ଟାଡ଼ିୟମ ( KIIT Stadium ) # ବୀର ସୁରେନ୍ଦ୍ର ସାଏ ଷ୍ଟାଡ଼ିୟମ ( Veer Surendra Sai Stadium ) # ବିର୍ସା ମୁଣ୍ଡା ଆନ୍ତର୍ଜାତୀୟ ହକି ଷ୍ଟାଡ଼ିୟମ ( Birsa Munda International Hockey Stadium )<ref>{{Cite news|last=Suffian|first=Mohammad|date=16 February 2021|title=Odisha CM Lays Foundation of India's Largest Hockey Stadium named after 'Birsa Munda' In Rourkela|work=India Today|url=https://www.indiatoday.in/sports/hockey/story/odisha-cm-lays-foundation-of-india-s-largest-hockey-stadium-named-after-birsa-munda-in-rourkela-1769860-2021-02-16|access-date=3 June 2021|archive-date=3 June 2021|archive-url=https://web.archive.org/web/20210603040034/https://www.indiatoday.in/sports/hockey/story/odisha-cm-lays-foundation-of-india-s-largest-hockey-stadium-named-after-birsa-munda-in-rourkela-1769860-2021-02-16|url-status=live}}</ref> ରାଜ୍ୟରେ କିଛି ଉଚ୍ଚ ପ୍ରଦର୍ଶନ କେନ୍ଦ୍ର ମଧ୍ୟ ରହିଛି, ଯାହାକି ଓଡ଼ିଶାରେ ବିଭିନ୍ନ ଖେଳର ଉନ୍ନତି ପାଇଁ କଳିଙ୍ଗ ଷ୍ଟାଡ଼ିୟମରେ ସ୍ଥାପିତ କରାଯାଇଛି । କିଛି ଉଚ୍ଚ ପ୍ରଦର୍ଶନ କେନ୍ଦ୍ରଗୁଡ଼ିକ ହେଉଛି : * ଅଭିନବ ବିନ୍ଦ୍ରା ଟାର୍ଗେଟିଂ ପ୍ରଦର୍ଶନ ( Abhinav Bindra Targeting Performance (ABTP) ) * ଡାଲମିଆ ଭାରତ ଗୋପୀଚାନ୍ଦ ବ୍ୟାଡ଼ମିଣ୍ଟନ୍ ଏକାଡ଼େମୀ ( Dalmia Bharat Gopichand Badminton Academy ) * ଜେ.ଏସ୍.ଡବ୍ଲ୍ୟୁ. ସନ୍ତରଣ ଉଚ୍ଚ ପ୍ରଦର୍ଶନ କେନ୍ଦ୍ର ( JSW Swimming HPC ) * ଖେଲୋ ଇଣ୍ଡିଆ ଆଥଲେଟିକ୍ସ୍, ହକି ଏବଂ ଭାରୋତ୍ତୋଳନ ପାଇଁ ରାଜ୍ୟ ଉତ୍କର୍ଷ କେନ୍ଦ୍ର ( Khelo India State Centre of Excellence (KISCE) for Athletics, Hockey, and Weightlifting ) * ଭାରୋତ୍ତୋଳନ ପାଇଁ କେଜେଏସ ଆହଲୁୱାଲିଆ ଏବଂ ଟେନଭିକ୍ ସ୍ପୋର୍ଟସ୍ ଉଚ୍ଚ ପ୍ରଦର୍ଶନ କେନ୍ଦ୍ର ( KJS Ahluwalia and Tenvic Sports HPC for Weightlifting ) * ଓଡ଼ିଶା ନୌସେନା ଟାଟା ହକି ଉଚ୍ଚ ପ୍ରଦର୍ଶନ କେନ୍ଦ୍ର ( Odisha Naval Tata Hockey High Performance Centre (ONTHHPC) )<ref>{{cite web |url=https://kalingatv.com/state/naval-tata-hockey-academy-inaugurated-in-odisha-capital/ |title=Naval Tata Hockey Academy Inaugurated In Odisha Capital |website=Kalinga TV |date=13 August 2019 |access-date=13 August 2019 |archive-date=21 September 2022 |archive-url=https://web.archive.org/web/20220921054009/https://kalingatv.com/state/naval-tata-hockey-academy-inaugurated-in-odisha-capital/ |url-status=live }}</ref> * ଓଡ଼ିଶା ଆଦିତ୍ୟ ବିକ୍ରମ ବିର୍ଲା ଏବଂ ଗଗନ ନାରଙ୍ଗ ସୁଟିଂ ଉଚ୍ଚ ପ୍ରଦର୍ଶନ କେନ୍ଦ୍ର ( Odisha Aditya Birla and Gagan Narang Shooting HPC ) * ରିଲାଏନ୍ସ୍ ଫାଉଣ୍ଡେସନ୍ ଓଡ଼ିଶା ଆଥଲେଟିକ୍ସ୍ ଉଚ୍ଚ ପ୍ରଦର୍ଶନ କେନ୍ଦ୍ର ( Reliance Foundation Odisha Athletics HPC ) * ଭାରତୀୟ କ୍ରୀଡ଼ା ପ୍ରାଧିକରଣ ଆଞ୍ଚଳିକ ବ୍ୟାଡ଼ମିଣ୍ଟନ୍ ଏକାଡ଼େମୀ ( Sports Authority of India Regional Badminton Academy )<ref>{{Cite web|author=Minati Singha|date=15 May 2017|title=Odisha-SAI Regional Badminton Academy inaugurated in Bhubaneswar|url=https://timesofindia.indiatimes.com/city/bhubaneswar/odisha-sai-regional-badminton-academy-inaugurated-in-bhubaneswar/articleshow/58686446.cms|access-date=30 May 2021|website=The Times of India|language=en|archive-date=2 June 2021|archive-url=https://web.archive.org/web/20210602225427/https://timesofindia.indiatimes.com/city/bhubaneswar/odisha-sai-regional-badminton-academy-inaugurated-in-bhubaneswar/articleshow/58686446.cms|url-status=live}}</ref> * ଉଡ଼ାନ୍ ବ୍ୟାଡ଼ମିଣ୍ଟନ୍ ଏକାଡ଼େମୀ<ref>{{Cite web|title=Udaan Badminton Academy-HOME|url=https://www.theudaan.net/|access-date=30 May 2021|website=www.theudaan.net|archive-date=26 February 2021|archive-url=https://web.archive.org/web/20210226021003/https://www.theudaan.net/|url-status=dead}}</ref> * ଅଖିଳ ଭାରତୀୟ ଫୁଟବଲ୍ ସଂଘ ଉଚ୍ଚ ପ୍ରଦର୍ଶନ କେନ୍ଦ୍ର ( All India Football Federation High Performance Centre )<ref>{{Cite web|title=High Performance Centre deal a big boost for Odisha and AIFF {{!}} Goal.com|url=https://www.goal.com/en-in/news/odisha-aiff-high-performance-centre-big-boost/1cwe57j3pqvvu14c7f7q7a8r0d|access-date=7 June 2021|website=www.goal.com|archive-date=7 June 2021|archive-url=https://web.archive.org/web/20210607034811/https://www.goal.com/en-in/news/odisha-aiff-high-performance-centre-big-boost/1cwe57j3pqvvu14c7f7q7a8r0d|url-status=live}}</ref> == ପର୍ଯ୍ୟଟନ == === ବାଲୁକା କଳା === ଓଡ଼ିଶାର ପୁରୀରୁ ଆରମ୍ଭ ହୋଇ ରାଜ୍ୟର ଅନ୍ୟାନ୍ୟ ତଟବର୍ତ୍ତୀ ସ୍ଥାନରେ ବିକଶିତ ବାଲିରେ ମୂର୍ତ୍ତି ତିଆରି କଳା ଓଡ଼ିଶାର ଏକ ଆଧୁନିକ କଳା ମଧ୍ୟରୁ ଅନ୍ୟତମ । === ହସ୍ତଶିଳ୍ପ === ଓଡ଼ିଶାର ହସ୍ତଶିଳ୍ପ ମଧ୍ୟରେ ପିତ୍ତଳ, ସୁନା-ରୂପାର [[ତାରକସି କାମ]], ଟେରାକୋଟା କଳା ଏବଂ [[ଚାନ୍ଦୁଆ]] ଆଦି ଅନ୍ୟତମ । ==== ପିତ୍ତଳ ଏବଂ ବେଲ ଧାତୁ ସାମଗ୍ରୀ ==== ପିତ୍ତଳ ଏବଂ ବେଲମେଟାଲ୍ ବାସନ, ପିତ୍ତଳ ଚାନ୍ଦ ଏବଂ ହାଣ୍ଡି ଉପରେ ସୂକ୍ଷ୍ମ ଖୋଦନ ଓଡ଼ିଶା କଳାର ଏକ ଗୁରୁତ୍ୱପୂର୍ଣ୍ଣ ଦିଗ | ଧାତୁରେ ନିର୍ମିତ କଳାକୃତି ମଧ୍ୟରେ ପିତ୍ତଳ କାର୍ଯ ଦେବତାମାନଙ୍କର ପୂଜା ସମୟରେ ଦୀପ ଏବଂ ଦୀପଦାନୀରେ ଦେଖିବାକୁ ମିଳିଥାଏ | ପିତ୍ତଳରୁ ନିର୍ମିତ ଚାଉଳ ମାପିବା ପାତ୍ରଗୁଡିକ ଅନେକ ଘରେ ବ୍ୟବହୃତ ହେବା ବ୍ୟତୀତ ପିତ୍ତଳ ହାତୀ-ଘୋଡ଼ା ଆଦି ମଧ୍ୟ ଜଣାଶୁଣା । ବେଟେଲ-ଚେୟାର ପାଇଁ ପିତ୍ତଳର ପାତ୍ରଗୁଡ଼ିକ ଉଭୟ ଉପଯୋଗୀ ଏବଂ ଅଳଙ୍କାର ପାଇଁ ଡିଜାଇନ୍ ହୋଇଛି | ପିତ୍ତଳ ଏବଂ ଘଣ୍ଟି ଧାତୁରେ ନିର୍ମିତ ଘରୋଇ ସାମଗ୍ରୀ ଏବଂ ବାସନଗୁଡିକ ଅଛି ଏବଂ ସେଗୁଡ଼ିକ ବିଭିନ୍ନ ଆକୃତି ଏବଂ ଆକାରର | ଓଡ଼ିଶାର ପିତ୍ତଳ ସାମଗ୍ରୀ କାରିଗରମାନଙ୍କର ଉଚ୍ଚ କାରୁକାର୍ଯ୍ୟ ଏବଂ ନୂତନତ୍ୱ ପାଇଁ ସେମାନଙ୍କର ଚମତ୍କାରତାକୁ ପ୍ରକାଶ କରିଥାଏ | ==== ସିଲଭର ୱେୟାର ଏବଂ ଫିଲିଗ୍ରି କାମ ==== ଓଡ଼ିଶାର ସିଲଭରୱେର୍ ବହୁତ ଜଣାଶୁଣା | ତାଙ୍କର ଫିଲିଗ୍ରି କାର୍ଯ୍ୟଗୁଡ଼ିକ ଭାରତର ଅନ୍ୟ କୌଣସି ସ୍ଥାନରେ କ୍ୱଚିତ୍ ଦେଖାଯାଉଥିବା କଳାତ୍ମକ ଉତ୍କର୍ଷର ଅନନ୍ୟ ଉଦାହରଣ | ରୂପା ତାରଗୁଡ଼ିକ, ଅତ୍ୟନ୍ତ ସୂକ୍ଷ୍ମ, ଜଟିଳ ଡିଜାଇନ୍ରେ ଆକୃତିର | ପଶୁ ଏବଂ ପକ୍ଷୀମାନଙ୍କର ଫର୍ମ, ଭର୍ମିଲିୟନ୍ ରିସେପ୍ଟେକଲ୍ ପରି ଦୈନିକ ବ୍ୟବହାରର ପ୍ରବନ୍ଧଗୁଡ଼ିକ ମଧ୍ୟ ରୂପା ତାରରେ ନିର୍ମିତ - ଫିଲିଗ୍ରି ଅଳଙ୍କାର, ବିଶେଷତ ବ୍ରୋଚ୍ ଏବଂ କାନଫୁଲ ଭାରତୀୟ ମହିଳାମାନଙ୍କ ମଧ୍ୟରେ ବହୁତ ଲୋକପ୍ରିୟ | ସିଲିଗ୍ରି କାମ ପାଇଁ କଟକ ବିଶ୍ୱ ପ୍ରସିଦ୍ଧ | ମହାଭାରତର ଦୃଶ୍ୟଗୁଡ଼ିକ ବେଳେବେଳେ ରୂପାରେ ଚିତ୍ରିତ ହୋଇଥାଏ ବିଶେଷ ଆଗ୍ରହରେ ରୂପାଦ୍ୱାରା ନିର୍ମିତ ଭଗବାନ କୃଷ୍ଣଙ୍କଦ୍ୱାରା ପରିଚାଳିତ ଅର୍ଜୁନ ରଥ | ଜଣେ ଆଶ୍ଚର୍ଯ୍ୟ ଲାଗେ ଯେ ରଥ ଚକଗୁଡିକର ମିନିଟ୍ ସବିଶେଷ କାର୍ଯ୍ୟ ସହିତ କଶଳ ଦେଖ | ରଥର ସୌନ୍ଦର୍ଯ୍ୟ, ଘୋଡ଼ାମାନଙ୍କର ଗର୍ବିତ ଆଭିମୁଖ୍ୟ ଏବଂ ସତ୍ୟ-ହାଇ-ଆକୃତି, ସମସ୍ତେ ରୂପା କଳା ପ୍ରଭାବର ଅତ୍ୟଧିକ ମହିମା ପାଇଁ ସହଯୋଗ କରନ୍ତି | ==== ଟେରାକୋଟା ଏବଂ କୁମ୍ଭାର ==== ଓଡ଼ିଶାର କୁମ୍ଭକାରମାନେ ବିଭିନ୍ନ ଧାର୍ମିକ ଏବଂ ସାମାଜିକ କାର୍ଯ୍ୟରେ ବ୍ୟବହୃତ ହେବାକୁ ମାଟିପାତ୍ର ତିଆରି କରନ୍ତି | ସେଗୁଡିକ ବିଭିନ୍ନ ଆକୃତି ଏବଂ ଆକାରରେ ନିର୍ମିତ ଏବଂ ମାଛ ଏବଂ ଫୁଲର ମୋଟିଫ୍ ଏବଂ ଜ୍ୟାମିତିକ ଡିଜାଇନ୍ ସହିତ ସୁସଜ୍ଜିତ | ଧାର୍ମିକ ସମୟରେ ସ୍ଥାନୀୟ ଚାହିଦା ପୂରଣ କରିବା ପାଇଁ ଟେରାକୋଟାରେ ଘୋଡ଼ା ଏବଂ ହାତୀ ତିଆରି କରାଯାଏ | ରୋଗ ଏବଂ ବିପଦରୁ ରକ୍ଷା ପାଇବା ପାଇଁ ଏମାନଙ୍କୁ ଗ୍ରାମ-ଦେବୀ (ଗ୍ରାମ-ଦେବତା)କୁ ଦିଆଯାଏ | ଆକାରରେ ସେମାନେ ଛଅ ଇଞ୍ଚରୁ ତିନି ଫୁଟ ପର୍ଯ୍ୟନ୍ତ | କୁମ୍ଭାର ମାଟି ଖେଳନା ଏବଂ ମଣିଷର ସରଳ ଏବଂ ଆକର୍ଷଣୀୟ ଚିତ୍ର ମଧ୍ୟ ତିଆରି କରେ | ସେମାନେ ବାସ୍ତବ ଜୀବନ ଜୀବମାନଙ୍କର ଅତ୍ୟାବଶ୍ୟକ ବିଶିଷ୍ଟ୍ୟଗୁଡିକ ଧରିଥାନ୍ତି | ଓଡ଼ିଶାର ପ୍ରତ୍ୟେକ ପ୍ୟାନରେ ଟେରାକୋଟା ଖେଳନା ତିଆରି କରାଯାଏ | ଖେଳନାଗୁଡିକ ଡିଜାଇନ୍ରେ ସରଳ ଏବଂ ସେମାନେ ଉତ୍ପାଦିତ ସ୍ଥାନର ଗୁଣ ବହନ କରନ୍ତି | ==== ସୁବର୍ଣ୍ଣ ଘାସ ଏବଂ କେନ୍ କାମ କରେ ==== ଟୋକେଇ, ହାତ ପ୍ରଶଂସକ ଏବଂ ଟେବୁଲ୍ ମ୍ୟାଟ୍ ମହିଳା ଲୋକମାନଙ୍କଦ୍ୱାରା ସୁବର୍ଣ୍ଣ ଘାସରୁ ବୁଣା ହୋଇଛି | ଫ୍ଲୋର-ମ୍ୟାଟ୍ଗୁଡ଼ିକ ମଧ୍ୟ ସୁବର୍ଣ୍ଣ ଘାସରୁ ବୁଣାଯାଏ ଯାହା ଏକ ସ୍ଥାନୀୟ ଉତ୍ପାଦ , ଆଜି ଏହି ସାମଗ୍ରୀର ଚାହିଦା ବଢିଛି ଏବଂ ଏହା ସେମାନଙ୍କର ସୌନ୍ଦର୍ଯ୍ୟ, ଉପଯୋଗିତା ଏବଂ ସ୍ଥାୟୀ ଗୁଣର ପ୍ରମାଣ କରେ | ଟୋକେଇ ଏବଂ ଅନେକ ଆସବାବପତ୍ର ବୁଣିବା ପାଇଁ କେନ୍ ବ୍ୟବହୃତ ହୁଏ | ==== ପ୍ରୟୋଗ କାର୍ଯ୍ୟ ==== ପିପଲିରେ ଟେଲର୍ମାନେ ଆପ୍ଲିକ୍ କାର୍ଯ୍ୟଗୁଡିକ ଏକଜେକ୍ୟୁଟ୍ କରନ୍ତି, ଯାହା ବହୁତ ଚାହିଦା | ପର୍ବପର୍ବାଣିରେ ବ୍ୟବହାର ପାଇଁ ଆପ୍ଲିକ୍ କାର୍ଯ୍ୟର ବିଶାଳ ଆକାରର ଛତା ଉତ୍ପାଦିତ ହୁଏ | ବିସ୍ତାରିତ ଲନରେ ବଗିଚା ଛତା ଭାବରେ ମଧ୍ୟ ବ୍ୟବହୃତ ହୁଏ, ସେମାନେ ଯେ କୌଣସି ସମାବେଶକୁ ଅନୁଗ୍ରହ ଏବଂ ରଙ୍ଗ ଋଣ ଦିଅନ୍ତି | ହୃଦୟ ଆକୃତିର ପ୍ରଶଂସକ, ବଡ଼ ଏବଂ ସ୍ମା କ୍ୟୋପି ଏବଂ କାନ୍ଥ ଝୁଲିବା ମଧ୍ୟ ଆପ୍ଲିକ୍ କାମରୁ ପ୍ରସ୍ତୁତ | ଟେଲର୍ମାନେ ପ୍ରାଣୀ, ପକ୍ଷୀ, ଫୁଲର ଚିତ୍ର ଏବଂ ଜ୍ୟାମିତିକ ଆକୃତିର ସମୃଦ୍ଧ ରଙ୍ଗର କପଡ଼ାରୁ କାଟି ଦିଅନ୍ତି ଏବଂ ଏଗୁଡିକ ଅନ୍ୟ ଏକ କପଡ଼ା ଉପରେ ସମାନ୍ତରାଳ ଭାବରେ ସଜାଯାଇ ଏକ ଆଖିଦୃଶିଆ ଡିଜାଇନ୍ ପ୍ରସ୍ତୁତ କରିବା ପାଇଁ ସିଲେଇ କରାଯାଏ | ହଳଦିଆ, ଧଳା, ସବୁଜ, ନୀଳ, ନାଲି ଏବଂ କଳା ରଙ୍ଗର ସମୃଦ୍ଧ ସ୍ପ୍ଲାସ୍ ଦର୍ଶକଙ୍କ ଆଖିକୁ ଚମକାଇଥାଏ ଏବଂ ଉତ୍ସବର ମନୋବଳ ସ୍ଥିର କରିଥାଏ | ବିଭିନ୍ନ ଆକୃତି ଏବଂ ଆକାରର ବ୍ୟାଗଗୁଡ଼ିକ ମଧ୍ୟ ଆପ୍ଲିକ୍ ମୋଟିଫ୍ ସହିତ ତିଆରି | ଧାର୍ମିକ ଶୋଭାଯାତ୍ରାରେ ରଙ୍ଗ ଦେବା ପାଇଁ ଆପଲିକ୍ ଚାରିସ୍ (ଛତା) ଏବଂ “ତରସା” (ହୃଦୟ ଆକୃତିର କାଠ ଗଠନଗୁଡ଼ିକ ଆପ୍ଲିକ୍ କାର୍ଯ୍ୟରେ ଆଚ୍ଛାଦିତ ଏବଂ ପିକ୍ ଉପରେ ସମର୍ଥିତ) ବ୍ୟବହୃତ ହୁଏ | ବଡ଼ ଆପ୍ଲିକ୍ କାନୋପି ବିବାହ ଉତ୍ସବର ଏକ ଅବିଚ୍ଛେଦ୍ୟ ଅଙ୍ଗ | ମନ୍ଦିରଗୁଡିକରେ, କାଦୁଅଗୁଡିକ ଦେବତାମାନଙ୍କ ଉପରେ ଝୁଲାଯାଇଥାଏ ଯାହା ସେମାନଙ୍କୁ ମଇଳା ପଡ଼ିବାଠାରୁ ରକ୍ଷା କରିଥାଏ | ==== ଶୃଙ୍ଗ କାର୍ଯ୍ୟ ==== ଓଡ଼ିଶାରେ ଏପରି କାରିଗର ଅଛନ୍ତି ଯେଉଁମାନେ ଗୋରୁର ଶିଙ୍ଗରୁ କମ୍ବି, ଫୁଲ ଭେଜ୍ ଏବଂ କଲମ ଷ୍ଟାଣ୍ଡ ପରି ଦୈନିକ ବ୍ୟବହାରର ପ୍ରବନ୍ଧ ଯୋଗାଇବାରେ ଚତୁର ଅଟନ୍ତି | ଶିଙ୍ଗଟି ସୁଗମ ହୋଇ ପଲିସ୍ ହୋଇଛି, ଏବଂ ତା’ପରେ ବିଭିନ୍ନ କରମ୍ସରେ ଆକୃତିର | ଶୃଙ୍ଗରେ ନିର୍ମିତ କ୍ରେନ୍, ଲବଷ୍ଟର, ବିଛା ଏବଂ ପକ୍ଷୀମାନେ ଏକ ସୁନ୍ଦରତାରେ ସମାପ୍ତ | ସେମାନଙ୍କର ଭୂପୃଷ୍ଠ ଏକ ଗାଢା ସୋବର ଫିଙ୍ଗିଦିଏ ଏବଂ ସମସ୍ତ କଳା ପ୍ରେମୀଙ୍କ ଦୃଷ୍ଟି ଆକର୍ଷଣ କରେ | ==== ଶାଢ଼ୀ ଏବଂ ଅନ୍ୟାନ୍ୟ କପଡ଼ା ==== ବୋଧହୁଏ ଓଡ଼ିଶାର ହସ୍ତତନ୍ତର ସବୁଠାରୁ ଲୋକପ୍ରିୟ ଆଇଟମ୍ ହ୍ୟାଣ୍ଡଲୁମ୍ ସାରୀ ପ୍ରଦାନ କରେ | ସାସ୍କେସ୍ ପ୍ରତ୍ୟେକ ସ୍ୱାଦ ଏବଂ ପକେଟକୁ ଅନୁକୂଳ କରିବା ପାଇଁ ବିଭିନ୍ନ ଡିଜାଇନ୍ ଏବଂ ରଙ୍ଗରେ ଆସିଥାଏ | ସାଧାରଣତ ସମ୍ବଲପୁର ଜିଲ୍ଲାର ଗ୍ରାମବାସୀମାନେ ଘରୋଇ କିମ୍ବା କର୍ପୋରେଟ୍ ସେକ୍ଟରରେ ଲୁମ୍ ଉପରେ ସାରି ବୁଣନ୍ତି | ସମ୍ବଲପୁରୀ ସୂତା ସାରିର ଏକ ସୁଗମ ସମାପ୍ତି ଏବଂ ଏକ ସ୍ୱତନ୍ତ୍ର ମୂଳ ସୀମା ଏବଂ ପାଲୁ ଅଛି | ମାଛ, ଶଙ୍ଖ ସେଲ ଏବଂ ଫୁଲର ମୋଟିଫ୍ କପଡ଼ାରେ ବୁଣା ହୋଇଛି | ବେଳେବେଳେ ସୀମା ଏବଂ ପାଲୁକୁ ସଜାଇବା ପାଇଁ ପଶୁ ମୋଟିଫ୍ ମଧ୍ୟ ବ୍ୟବହୃତ ହୁଏ | ସ୍ଥାନୀୟ କଞ୍ଚାମାଲରୁ ଗ୍ରାମ କାରିଗରମାନେ ରେଶମ ସାନ୍ସ ମଧ୍ୟ ପ୍ରସ୍ତୁତ କରନ୍ତି | ଖଣ୍ଡୁଆ ପାଟା ସାରିଗୁଡିକର ବିସ୍ତୃତ ଡିଜାଇନ୍ ଏବଂ ଏକ ଚମକ ଅଛି ଯାହା ଆକର୍ଷଣୀୟ | ବାପ୍ଟା ସାରିରେ ସୂତା ଏବଂ ରେଶମ ସୂତା ଅଛି | ବର୍ହମ୍ପୋରି ପାଟା ସାରିକୁ ଓଡ଼ିଆ ଏବଂ ଆଧୁନିକ ମହିଳାମାନେ ପିନ୍ଧନ୍ତି | ସାରିଗୁଡିକ ଯେଉଁଠାରେ ଉତ୍ପାଦିତ ହୁଏ, ବ୍ୟବହୃତ କଙ୍କାଳର ଗୁଣ ଏବଂ ସେଥିରେ ବୁଣା ହୋଇଥିବା ଡିଜାଇନ୍ଗୁଡ଼ିକର ପ୍ରକୃତି ନାମରେ ନାମିତ | ହାତ ବୁଣା ବେଡସିଟ୍, ବେଡ୍ କଭର, ଟେବୁଲ୍ କପଡ଼ା, ପରଦା ଏବଂ ଓଡ଼ିଶାର ପୋଷାକ ସାମଗ୍ରୀ ସମଗ୍ର ଦେଶରେ ସମାନ | ==== ପଥର ଏବଂ କାଠ ଖୋଦନ ==== ପଥର ଖୋଦନ ହେଉଛି ଓଡ଼ିଶାର ଏକ ପୁରୁଣା ଶିଳ୍ପ। କାରିଗରମାନଙ୍କ ବଂଶଧର ଯେଉଁମାନେ ଏକଦା ମନ୍ଦିର ଭବନରେ ଉତ୍କର୍ଷର ଚମତ୍କାର ଉଚ୍ଚତାକୁ ମାପଚୁପ କରିଥିଲେ, ସେମାନେ ପଥର ଖୋଦନ କରିବାର ବଂଶାନୁକ୍ରମିକ ଶିଳ୍ପ ମାଧ୍ୟମରେ ମୂର୍ତ୍ତି ପରମ୍ପରାକୁ ଜୀବନ୍ତ ରଖିଛନ୍ତି | ଖୋଦିତ ଦ୍ରବ୍ୟରେ ମନ୍ଦିରର ପ୍ରତିକୃତି, ଦେବତା ଏବଂ ଦେବୀଙ୍କ ପ୍ରତିମୂର୍ତ୍ତି, କୋଣାର୍କ ଚକ ଏବଂ ଘୋଡ଼ା, ଏବଂ ଅଳସ କନ୍ୟା (ସାଧୁ ଝିଅ) ସାଲାଭଞ୍ଜିକା (ସାଲ ଶାଖା ଉପରେ ଝୁଲୁଥିବା ମହିଳା), ସୁରସୁଣ୍ଡାରୀ (ସ୍ୱର୍ଗୀୟ ସୌନ୍ଦର୍ଯ୍ୟ), ଲେଖିକା ( ଲେଡି ଏକ ଚିଠି ଲେଖିବା), ଇତ୍ୟାଦି ଯାହା ଘର ସାଜସଜ୍ଜାର ଲୋକପ୍ରିୟ ଆଇଟମ୍ | ଓଡ଼ିଶାର କାଠ ଖୋଦନ ପ୍ରାୟ ସମାନ ଭାବରେ ଲୋକପ୍ରିୟ | ସେମାନେ ଅନ୍ୟ ରାଜ୍ୟଗୁଡିକର କଳାକୃତିଠାରୁ ଭିନ୍ନ ଅଟନ୍ତି ଯେପର୍ଯ୍ୟନ୍ତ ସେମାନେ ସାଧା ଏବଂ ଚମତ୍କାର ପଲିସ୍ ସହିତ ଉଜ୍ଜ୍ୱଳ ଅଟନ୍ତି ଏବଂ ସେମାନଙ୍କ ଉପରେ କୌଣସି ରଙ୍ଗ କିମ୍ବା ଆବରଣ ବିନା ଲେକ୍ କାମ କରନ୍ତି | ପାର୍ଟ ଓଡ଼ିଶାରେ ଅନେକ ହସ୍ତତନ୍ତ ସାମଗ୍ରୀ ଅଛି ଯେପରିକି କାଗଜ ମାଞ୍ଚ, ସୋଲା ପିଥ୍ କାମ, ଲଙ୍କ | କାର୍ଯ୍ୟ, ଜାରୀ କାମ, ଗ୍ଲାସ୍ ବିଡି, କପଡ଼ା ଗାର୍ଲେଣ୍ଡ୍, କ୍ୟାମ୍ପୋର ଗାର୍ଲେଣ୍ଡ, ଜଟ କାର୍ପେଟ, ରଶ୍ ସାଥୀ, ଏବଂ ସର୍ବୋପରି, ପୁରୀ ଏବଂ ଗୋପାଳପୁରରେ ସମୁଦ୍ର ସେଲ କାର୍ଯ୍ୟ | == ଆଧାର == {{Reflist|30em}}Adhara crad == ଅଧିକ ତଥ୍ୟ == {{Commons category|Odisha|ଓଡ଼ିଶା}} <!--========================({{No More Links}})============================ | PLEASE BE CAUTIOUS IN ADDING MORE LINKS TO THIS ARTICLE. WIKIPEDIA | | IS NOT A COLLECTION OF LINKS NOR SHOULD IT BE USED FOR ADVERTISING. | | | | Excessive or inappropriate links WILL BE DELETED. | | See [[Wikipedia:External links]] & [[Wikipedia:Spam]] for details. | | | | If there are already plentiful links, please propose additions or | | replacements on this article's discussion page, or submit your link | | to the relevant category at the Open Directory Project (dmoz.org) | | and link back to that category using the {{dmoz}} template. | =======================({{No More Links}})=============================--> * [http://www.orissa.gov.in ଓଡ଼ିଶା ସରକାରଙ୍କ ସାଇଟ] {{ଓଡ଼ିଶା}} {{ଭାରତ}} {{ଓଡ଼ିଶା ପ୍ରସଙ୍ଗ}} [[ଶ୍ରେଣୀ:ଭାରତର ରାଜ୍ୟ ଓ କେନ୍ଦ୍ରଶାସିତ ଅଞ୍ଚଳ]] [[ଶ୍ରେଣୀ:ଓଡ଼ିଶା]] 0fr675uhvrdfesmeb0lbskv86io1qmv 595845 595844 2026-06-01T17:35:43Z SamyakSamantasinghar 42167 /* */ 595845 wikitext text/x-wiki {{Short description|ଭାରତର ଏକ ପୂର୍ବବର୍ତ୍ତୀ ରାଜ୍ୟ}} {{Infobox | title = ଓଡ଼ିଶା | subheader = ଓଡ଼ିଶା ରାଜ୍ୟ | image = <div style="display:table; width:270px; margin:0 auto; text-align:center;"><div style="display:table-row;"><div style="display:table-cell; padding:2px;">[[File:Konark Temple Panorama2.jpg|266px]]<br/>{{small|[[କୋଣାର୍କ ସୂର୍ଯ୍ୟ ମନ୍ଦିର]]}}</div></div></div><div style="display:table; width:270px; margin:0 auto; text-align:center;"><div style="display:table-row;"><div style="display:table-cell; padding:2px; width:133px;">[[File:Brahmeswar Temple, Bhubaneswar.JPG|131px]]<br/>{{small|[[ବ୍ରହ୍ମେଶ୍ୱର ମନ୍ଦିର, ଭୁବନେଶ୍ୱର|ବ୍ରହ୍ମେଶ୍ୱର ମନ୍ଦିର]]}}</div><div style="display:table-cell; padding:2px; width:133px;">[[File:Muktesvar Temple.jpg|131px]]<br/>{{small|[[ମୁକ୍ତେଶ୍ୱର ମନ୍ଦିର]]}}</div></div><div style="display:table-row;"><div style="display:table-cell; padding:2px; width:133px;">[[File:Puri Ratha Yatra.jpg|131px]]<br/>{{small|[[ରଥଯାତ୍ରା]]}}</div><div style="display:table-cell; padding:2px; width:133px;">[[File:Shri Jagannath temple.jpg|131px]]<br/>{{small|[[ଜଗନ୍ନାଥ ମନ୍ଦିର]]}}</div></div><div style="display:table-row;"><div style="display:table-cell; padding:2px; width:133px;">[[File:Rajarani Temple 2.jpg|131px]]<br/>{{small|[[ରାଜାରାଣୀ ମନ୍ଦିର]]}}</div><div style="display:table-cell; padding:2px; width:133px;">[[File:Bhitarkanika Crocodile.jpg|131px]]<br/>{{small|[[ଭିତରକନିକା ଜାତୀୟ ଉଦ୍ୟାନ]]}}</div></div><div style="display:table-row;"><div style="display:table-cell; padding:2px; width:133px;">[[File:Ratnagiri (29).JPG|131px]]<br/>{{small|[[ରତ୍ନଗିରି]]}}</div><div style="display:table-cell; padding:2px; width:133px;">[[File:Lingaraj Temple complex at dusk during Shivratri 2020.jpg|131px]]<br/>{{small|[[ଲିଙ୍ଗରାଜ ମନ୍ଦିର]]}}</div></div></div><div style="display:table; width:270px; margin:0 auto; text-align:center;"><div style="display:table-row;"><div style="display:table-cell; padding:2px;">[[File:Khandagari and Udaygiri featured image.jpg|266px]]<br/>{{small|[[ଉଦୟଗିରି ଓ ଖଣ୍ଡଗିରି ଗୁମ୍ଫା|ଉଦୟଗିରି ଗୁମ୍ଫା]]}}</div></div></div> | image2 = [[File:Seal of Odisha.svg|120px|ଓଡ଼ିଶାର ରାଜପ୍ରତୀକ]]<br/>{{small|'''ଓଡ଼ିଶାର ରାଜପ୍ରତୀକ'''}}<br/><br/>'''ମୂଳମନ୍ତ୍ର:''' "[[ସତ୍ୟମେବ ଜୟତେ]]"<br/>{{small|("କେବଳ ସତ୍ୟର ହିଁ ଜୟ ହୁଏ")}}<br/><br/>'''ସଂଗୀତ:''' "[[ବନ୍ଦେ ଉତ୍କଳ ଜନନୀ]]"<br/>[[File:Bande Utkala Janani Odia.ogg|center]] | image3 = [[File:IN-OD.svg|250px|ଭାରତର ମାନଚିତ୍ରରେ ଓଡ଼ିଶାର ଅବସ୍ଥିତି]] | caption3 = ଭାରତର ମାନଚିତ୍ରରେ ଓଡ଼ିଶାର ଅବସ୍ଥିତି (ନାଲି ରଙ୍ଗରେ) | label1 = ଦେଶ | data1 = [[ଭାରତ]] | label2 = ଅଞ୍ଚଳ | data2 = [[ପୂର୍ବ ଭାରତ]] | label3 = ଗଠନ | data3 = ୧ ଅପ୍ରେଲ ୧୯୩୬<br/>([[ଓଡ଼ିଶା ଦିବସ|ଉତ୍କଳ ଦିବସ]]) | label4 = ରାଜଧାନୀ<br/>ଓ ବୃହତ୍ତମ ସହର | data4 = [[ଭୁବନେଶ୍ୱର]] | label5 = ଜିଲ୍ଲା | data5 = [[ଓଡ଼ିଶାର ଜିଲ୍ଲାମାନଙ୍କର ତାଲିକା|୩୦ (୩ଟି ବିଭାଗ)]] | header6 = ସରକାର | label7 = • ରାଜ୍ୟପାଳ | data7 = [[କମ୍ଭମପତି ହରି ବାବୁ]] | label8 = • ମୁଖ୍ୟମନ୍ତ୍ରୀ | data8 = [[ମୋହନ ଚରଣ ମାଝୀ]] | label9 = • ଉପମୁଖ୍ୟମନ୍ତ୍ରୀ | data9 = [[କନକ ବର୍ଦ୍ଧନ ସିଂହ ଦେଓ]] <br/> [[ପ୍ରଭାତୀ ପରିଡ଼ା]] | label10 = • ବିଧାନ ମଣ୍ଡଳ | data10 = ଏକସଦନୀୟ<br/>[[ଓଡ଼ିଶା ବିଧାନ ସଭା]] (୧୪୭ ଆସନ) | label11 = • ଜାତୀୟ ସଂସଦ | data11 = [[ଭାରତୀୟ ସଂସଦ]]<br/>[[ରାଜ୍ୟ ସଭା]] (୧୦ ଆସନ)<br/>[[ଲୋକ ସଭା]] (୨୧ ଆସନ) | label12 = • ଉଚ୍ଚ ନ୍ୟାୟାଳୟ | data12 = [[ଓଡ଼ିଶା ଉଚ୍ଚ ନ୍ୟାୟାଳୟ]] | header13 = ଆୟତନ | label14 = • ମୋଟ | data14 = ୧,୫୫,୭୦୭ କି.ମି.^୨ (୮ମ) | label15 = • ଲମ୍ବ | data15 = ୫୦୦ କି.ମି. | label16 = • ଓସାର | data16 = ୧୦୩୦ କି.ମି. | label17 = • ସର୍ବୋଚ୍ଚ ଉଚ୍ଚତା | data17 = ୧,୬୭୨ ମି. ([[ଦେଓମାଳୀ]]) | label18 = • ସର୍ବନିମ୍ନ ଉଚ୍ଚତା | data18 = ୦ ମି. ([[ବଙ୍ଗୋପସାଗର]]) | header19 = ଜନସଂଖ୍ୟା (୨୦୧୧) | label20 = • ମୋଟ | data20 = ୪,୧୯,୭୪,୨୧୮ (୧୧ଶ) | label21 = • ଘନତା | data21 = ୩୦୭/କି.ମି.^୨ | label22 = • ସହରାଞ୍ଚଳ | data22 = ୧୬.୬୮% | label23 = • ଗ୍ରାମାଞ୍ଚଳ | data23 = ୮୩.୩୨% | label24 = • ସାକ୍ଷରତା | data24 = ୭୯.୦% (୨୦୨୪, ୨୫ଶ) | label25 = • ଲିଙ୍ଗ ଅନୁପାତ | data25 = ୯୭୯ ♀/୧୦୦୦ ♂ (୯ମ) | header26 = ଅର୍ଥନୀତି (୨୦୨୬-୨୭) | label27 = • ମୋଟ ଘରୋଇ ଉତ୍ପାଦ | data27 = ₹୧୧.୦୭ ଲକ୍ଷ କୋଟି (୧୫ଶ) | label28 = • ମୁଣ୍ଡପିଛା ଆୟ | data28 = ₹୨,୧୦,୧୮୬ (୨୧ଶ) | header29 = ସାଧାରଣ ବିବରଣୀ | label30 = • ଭାଷା | data30 = [[ଓଡ଼ିଆ ଭାଷା|ଓଡ଼ିଆ]] ଏବଂ [[ଇଂରାଜୀ ଭାଷା|ଇଂରାଜୀ]] | label31 = • ଲିପି | data31 = [[ଓଡ଼ିଆ ଲିପି]] | label32 = • ଅଧିବାସୀ | data32 = [[ଓଡ଼ିଆ ଲୋକ|ଓଡ଼ିଆ]] | label33 = • ଗାଡ଼ି ପଞ୍ଜୀକରଣ | data33 = OD | label34 = • ୱେବସାଇଟ୍ | data34 = [https://odisha.gov.in/ odisha.gov.in] | header35 = ରାଜ୍ୟ ପ୍ରତୀକ | label36 = • ପଶୁ | data36 = [[ସମ୍ବର]] | label37 = • ପକ୍ଷୀ | data37 = [[ଭଦଭଦଳିଆ]] | label38 = • ମାଛ | data38 = [[ମହାନଦୀ ମହାଶିର]] | label39 = • ଫୁଲ | data39 = [[ଅଶୋକ (ଗଛ)|ଅଶୋକ]] | label40 = • ଗଛ | data40 = [[ଓସ୍ତ|ଅଶ୍ୱତ୍ଥ]] }} '''ଓଡ଼ିଶା''' ([[File:Or-ଓଡ଼ିଶା.oga|ଓଡ଼ିଶା]]), ଯାହା ୨୦୧୧ ମସିହା ପର୍ଯ୍ୟନ୍ତ ଇଂରାଜୀରେ '''Orissa''' ଭାବରେ ବନାନ କରାଯାଉଥିଲା, ହେଉଛି [[ପୂର୍ବ ଭାରତ]]ରେ ଅବସ୍ଥିତ ଭାରତର ଏକ [[ରାଜ୍ୟ]] । ଆୟତନ ଦୃଷ୍ଟିରୁ ଏହା ଅଷ୍ଟମ ବୃହତ୍ତମ ରାଜ୍ୟ ଏବଂ ଜନସଂଖ୍ୟା ଦୃଷ୍ଟିରୁ ୪ କୋଟି ୧୦ ଲକ୍ଷରୁ ଅଧିକ ଅଧିବାସୀଙ୍କ ସହିତ ଏହା ଏକାଦଶ ବୃହତ୍ତମ ରାଜ୍ୟ । ଏହି ରାଜ୍ୟରେ ଭାରତର ତୃତୀୟ ସର୍ବାଧିକ '''ଅନୁସୂଚିତ ଜନଜାତି''' ବାସ କରନ୍ତି ।<ref>{{cite web|url=http://www.stscodisha.gov.in/Aboutus.asp?GL=abt&PL=1|title=ST & SC Development, Minorities & Backward Classes Welfare Department:: Government of Odisha|website=stscodisha.gov.in|access-date=10 December 2018|archive-url=https://web.archive.org/web/20180901131912/http://www.stscodisha.gov.in/Aboutus.asp?GL=abt&PL=1|archive-date=1 September 2018|url-status=dead}}</ref> ଏହାର ଉତ୍ତରରେ [[ଝାଡ଼ଖଣ୍ଡ]] ଓ [[ପଶ୍ଚିମବଙ୍ଗ]], ପଶ୍ଚିମରେ [[ଛତିଶଗଡ଼]] ଏବଂ ଦକ୍ଷିଣରେ [[ଆନ୍ଧ୍ରପ୍ରଦେଶ]] ଅବସ୍ଥିତ । ଭାରତ ମହାସାଗରର [[ବଙ୍ଗୋପସାଗର]] କୂଳରେ ଓଡ଼ିଶାର ୪୮୫ କି.ମି. ଦୀର୍ଘ ଉପକୂଳ ରହିଛି ।<ref name="CoastalSecurity">{{cite web |title=Coastal security |publisher=[[Odisha Police]] |url=http://odishapolice.gov.in/?q=node/163 |access-date=1 February 2015 |archive-url=https://web.archive.org/web/20150206043803/http://odishapolice.gov.in/?q=node%2F163 |archive-date=6 February 2015 |url-status=live }}</ref> ଏହି ଅଞ୍ଚଳକୁ '''ଉତ୍କଳ''' ନାମରେ ମଧ୍ୟ ଜଣାଯାଏ ଏବଂ ଭାରତର ଜାତୀୟ ସଂଗୀତ '[[ଜନ ଗଣ ମନ]]'ରେ ଏହି ନାମର ଉଲ୍ଲେଖ ରହିଛି । ପ୍ରାଚୀନ [[କଳିଙ୍ଗ]] ରାଜ୍ୟ, ଯାହା ଉପରେ ଖ୍ରୀଷ୍ଟପୂର୍ବ ୨୬୧ରେ [[ମୌର୍ଯ୍ୟ ସାମ୍ରାଜ୍ୟ|ମୌର୍ଯ୍ୟ]] ସମ୍ରାଟ [[ଅଶୋକ]] ଆକ୍ରମଣ କରିଥିଲେ ଏବଂ ଯାହାର ପରିଣାମ ସ୍ୱରୂପ [[କଳିଙ୍ଗ ଯୁଦ୍ଧ]] ହୋଇଥିଲା, ତାହାର ସୀମା ଆଧୁନିକ ଓଡ଼ିଶାର ସୀମା ସହିତ ସମାନ ।<ref name=GovHistory>{{cite web|title=Detail History of Orissa|url=http://www.orissa.gov.in/history1.htm|publisher=[[Government of Odisha]]|archive-url=https://web.archive.org/web/20061112195307/http://www.orissa.gov.in/history1.htm|archive-date=12 November 2006}}</ref> ଓଡ଼ିଶାର ଆଧୁନିକ ସୀମା ବ୍ରିଟିଶ ଭାରତୀୟ ସରକାରଙ୍କ ଦ୍ୱାରା ନିର୍ଦ୍ଧାରଣ କରାଯାଇଥିଲା । '''ବିହାର ଓ ଓଡ଼ିଶା ପ୍ରଦେଶ''', '''ମାଡ୍ରାସ ପ୍ରେସିଡେନ୍ସି''' ଏବଂ '''କେନ୍ଦ୍ରୀୟ ପ୍ରଦେଶ'''ର ଓଡ଼ିଆ ଭାଷାଭାଷୀ ଜିଲ୍ଲାଗୁଡ଼ିକୁ ନେଇ ୧ ଅପ୍ରେଲ ୧୯୩୬ ମସିହାରେ ଓଡ଼ିଶା ପ୍ରଦେଶ ଗଠନ କରାଯାଇଥିଲା ।<ref name=GovHistory /> ପ୍ରତିବର୍ଷ ୧ ଅପ୍ରେଲରେ [[ଓଡ଼ିଶା ଦିବସ|ଉତ୍କଳ ଦିବସ]] ପାଳନ କରାଯାଏ ।<ref name="FlavoursOfOdisha">{{cite news|title=Utkala Dibasa hails colours, flavours of Odisha|url=http://timesofindia.indiatimes.com/city/lucknow/Utkala-Dibasa-hails-colours-flavours-of-Odisha/articleshow/33095967.cms|access-date=1 February 2015|work=[[The Times of India]]|date=2 April 2014|archive-url=https://web.archive.org/web/20150708211533/http://timesofindia.indiatimes.com/city/lucknow/Utkala-Dibasa-hails-colours-flavours-of-Odisha/articleshow/33095967.cms|archive-date=8 July 2015|url-status=live}}</ref> ଆନୁମାନିକ ୧୧୩୫ ଖ୍ରୀଷ୍ଟାବ୍ଦରେ [[ଅନନ୍ତବର୍ମନ ଚୋଡ଼ଗଙ୍ଗ ଦେବ|ଅନନ୍ତବର୍ମନ ଚୋଡ଼ଗଙ୍ଗ]]ଙ୍କ ଦ୍ୱାରା କଟକକୁ ଏହି ଅଞ୍ଚଳର ରାଜଧାନୀ କରାଯାଇଥିଲା, ଯାହା ପରେ ଅନେକ ଶାସକଙ୍କ ଦ୍ୱାରା ଏବଂ ବ୍ରିଟିଶ ଯୁଗ ଦେଇ ୧୯୪୮ ମସିହା ପର୍ଯ୍ୟନ୍ତ ରାଜଧାନୀ ଭାବରେ ବ୍ୟବହୃତ ହୋଇଥିଲା ।<ref name="Chakraborty1985">{{cite book|author=Rabindra Nath Chakraborty|title=National Integration in Historical Perspective: A Cultural Regeneration in Eastern India|url=https://books.google.com/books?id=PItbvfAvVggC&pg=PA17|access-date=30 November 2012|year=1985|publisher=Mittal Publications|pages=17–|id=GGKEY:CNFHULBK119|archive-url=https://web.archive.org/web/20130515095045/http://books.google.com/books?id=PItbvfAvVggC&pg=PA17|archive-date=15 May 2013|url-status=live}}</ref> ଏହା ପରେ [[ଭୁବନେଶ୍ୱର]] ଓଡ଼ିଶାର ରାଜଧାନୀ ପାଲଟିଲା ।<ref name="Kalia1994">{{cite book|author=Ravi Kalia|title=Bhubaneswar: From a Temple Town to a Capital City|url=https://books.google.com/books?id=F2YSPiKbmHkC&pg=PA23|access-date=2 February 2015|year=1994|publisher=SIU Press|isbn=978-0-8093-1876-6|page=23|archive-url=https://web.archive.org/web/20160105110847/https://books.google.com/books?id=F2YSPiKbmHkC&pg=PA23|archive-date=5 January 2016|url-status=live}}</ref> == ନାମକରଣ == 'ଓଡ଼ିଶା' ଏବଂ 'Orissa' ଶବ୍ଦ ପ୍ରାଚୀନ ପ୍ରାକୃତ ଶବ୍ଦ "ଓଡ୍ର ବିଷୟ" (ବା "ଉଡ୍ର ବିଭାଷା" ବା "ଓଡ୍ର ବିଭାଷା")ରୁ ଉତ୍ପନ୍ନ ହୋଇଛି, ଯାହାକି ୧୦୨୫ ମସିହାର '''ପ୍ରଥମ ରାଜେନ୍ଦ୍ର ଚୋଳ'''ଙ୍କ ତିରୁମଲାଇ ଶିଳାଲେଖରେ ଦେଖିବାକୁ ମିଳେ ।<ref name=orissareview>{{cite book|last1=Patel|first1=C.B|title=Origin and Evolution of the Name ODISA|date=April 2010|publisher=I&PR Department, Government of Odisha|location=Bhubaneswar|pages=28, 29, 30|url=http://odisha.gov.in/e-magazine/Orissareview/2010/April/engpdf/28-30.pdf|access-date=19 June 2015|archive-url=https://web.archive.org/web/20150619163833/http://odisha.gov.in/e-magazine/Orissareview/2010/April/engpdf/28-30.pdf|archive-date=19 June 2015|url-status=dead}}</ref> ୧୫ଶ ଶତାବ୍ଦୀରେ ମୂଳ ମହାଭାରତକୁ ଓଡ଼ିଆରେ ଅନୁବାଦ କରିଥିବା କବି ସାରଳା ଦାସ, ଏହି ଅଞ୍ଚଳକୁ 'ଓଡ୍ର ରାଷ୍ଟ୍ର' ଏବଂ ଓଡ଼ିଶା ଭାବରେ ଉଲ୍ଲେଖ କରିଛନ୍ତି । ପୁରୀର ମନ୍ଦିର କାନ୍ଥରେ ଥିବା ଗଜପତି ରାଜା କପିଳେନ୍ଦ୍ର ଦେବ (୧୪୩୫-୧୪୬୭)ଙ୍କ ଶିଳାଲେଖରେ ଏହି ଅଞ୍ଚଳକୁ 'ଓଡ଼ିଶା' କିମ୍ବା 'ଓଡ଼ିଶା ରାଜ୍ୟ' ବୋଲି କୁହାଯାଇଛି ।<ref name="Acharya2008">{{cite book|author=Pritish Acharya|title=National Movement and Politics in Orissa, 1920–1929|url=https://books.google.com/books?id=LoaHAwAAQBAJ&pg=PR19|access-date=3 February 2015|date=11 March 2008|publisher=SAGE Publications|isbn=978-81-321-0001-0|page=19|archive-url=https://web.archive.org/web/20160105110846/https://books.google.com/books?id=LoaHAwAAQBAJ&pg=PR19|archive-date=5 January 2016|url-status=live}}</ref> ୨୦୧୧ ମସିହାରେ ଭାରତୀୟ ସଂସଦରେ 'ଓଡ଼ିଶା (ନାମ ପରିବର୍ତ୍ତନ) ବିଧେୟକ, ୨୦୧୦' ଏବଂ 'ସମ୍ବିଧାନ (୧୧୩ତମ ସଂଶୋଧନ) ବିଧେୟକ, ୨୦୧୦' ପାରିତ ହେବା ପରେ, ଇଂରାଜୀରେ 'ଓଡ଼ିଶା' ରାଜ୍ୟର ନାମ ବନାନ "Orissa"ରୁ "Odisha" ଏବଂ ଏହାର ଭାଷାର ନାମ "Oriya"ରୁ "Odia"କୁ ପରିବର୍ତ୍ତନ କରାଯାଇଥିଲା । ହିନ୍ଦୀ ଅନୁବାଦ 'ଉଡ଼ିସା'କୁ ମଧ୍ୟ 'ଓଡ଼ିଶା'କୁ ପରିବର୍ତ୍ତନ କରାଯାଇଥିଲା । ଏକ ସଂକ୍ଷିପ୍ତ ବିତର୍କ ପରେ ସଂସଦର ନିମ୍ନ ଗୃହ ଲୋକସଭା, ୯ ନଭେମ୍ବର ୨୦୧୦ରେ ଏହି ବିଧେୟକ ଏବଂ ସଂଶୋଧନକୁ ପାରିତ କରିଥିଲା ।<ref name=AmidClashBillPass>{{cite news|title=Amid clash, House passes Bills to rename Orissa, its language|url=http://www.thehindu.com/news/national/amid-clash-house-passes-bills-to-rename-orissa-its-language/article876145.ece|access-date=2 February 2015|work=[[The Hindu]]|date=9 November 2010|archive-url=https://web.archive.org/web/20151017164642/http://www.thehindu.com/news/national/amid-clash-house-passes-bills-to-rename-orissa-its-language/article876145.ece|archive-date=17 October 2015|url-status=live}}</ref> ୨୪ ମାର୍ଚ୍ଚ ୨୦୧୧ରେ, ସଂସଦର ଉଚ୍ଚ ଗୃହ ରାଜ୍ୟସଭା ମଧ୍ୟ ଏହି ବିଧେୟକ ଓ ସଂଶୋଧନକୁ ପାରିତ କରିଥିଲା ।<ref name=ChangeOrissaName>{{cite news|title=Parliament passes bill to change Orissa's name|url=http://www.ndtv.com/bhubaneshwar-news/parliament-passes-bill-to-change-orissas-name-451027|access-date=2 February 2015|publisher=[[NDTV]]|date=24 March 2011|archive-url=https://web.archive.org/web/20150203144151/http://www.ndtv.com/bhubaneshwar-news/parliament-passes-bill-to-change-orissas-name-451027|archive-date=3 February 2015|url-status=live}}</ref> ଇଂରାଜୀ ଏବଂ ହିନ୍ଦୀ ବନାନକୁ ମୂଳ ଓଡ଼ିଆ ଉଚ୍ଚାରଣ ସହିତ ସମାନ କରିବା ଉଦ୍ଦେଶ୍ୟରେ ଏହି ପରିବର୍ତ୍ତନ କରାଯାଇଥିଲା ।<ref>{{cite news|title=Orissa wants to change its name to Odisha|url=https://www.rediff.com/news/2008/jun/10orissa.htm|access-date=23 June 2020|publisher=[[Rediff.com]]|date=10 June 2008|archive-date=25 November 2020|archive-url=https://web.archive.org/web/20201125022611/https://www.rediff.com/news/2008/jun/10orissa.htm|url-status=live}}</ref> ତଥାପି, ସରକାରୀ ଜାତୀୟ ଲିପ୍ୟନ୍ତରଣ ମାନକ '''ହଣ୍ଟେରିଆନ୍ ଲିପ୍ୟନ୍ତରଣ''' ଅନୁଯାୟୀ ଓଡ଼ିଆ ଲେଖାକୁ ସଠିକ୍ ଭାବରେ ଲିପ୍ୟନ୍ତରଣ କରାଯାଇନଥିଲା, ଯେଉଁଥିରେ ସଠିକ୍ ଲିପ୍ୟନ୍ତରଣ ପ୍ରକୃତରେ 'Orisha' ଏବଂ 'Oria' ହୋଇଥାନ୍ତା । == ଇତିହାସ == {{Main|ଓଡ଼ିଶାର ଇତିହାସ}} [[ଫାଇଲ:Hatigumfa.jpg|thumb|right|150px|ଖାରବେଳଙ୍କ ତିଆରି ହାତୀଗୁମ୍ଫାରେ ଥିବା ଶିଳାଲେଖ, ଉଦୟଗିରି]] [[ଫାଇଲ:Kalinga battlefield daya river dhauli hills.jpg|thumb|right|150px|ଧଉଳିରୁ ଦୟା ନଦୀର ଦୃଶ୍ୟ]] [[ଫାଇଲ:Konark Temple.jpg|thumb|150px|ଗଙ୍ଗ ରାଜା ଲାଙ୍ଗୁଳା ନରସିଂହ ଦେବଙ୍କଦ୍ୱାରା ତିଆରି [[କୋଣାର୍କ ସୂର୍ଯ୍ୟ ମନ୍ଦିର]] , ଏହା ଏକ ବିଶ୍ୱ ଐତିହ୍ୟ ସ୍ଥଳୀ]] === ନାମକରଣ === ''ଓଡ଼ିଶା'' ଶବ୍ଦଟି ମୂଳ ଶବ୍ଦ '''ଓର/ଉର''' ବା ''ଓଡ୍ର, ଉଡ୍ର ଦେଶ''ରୁ, ''ସୁମେରୀୟ'', ''ଓଡ୍ର ବିଷୟ'' ଆଦି ପୁରାତନ ନାମରୁ ଆସିଅଛି । ଏହାର ପ୍ରମାଣ ଆକାରରେ ସବୁଠାରୁ ପୁରାତନ ଲେଖ 'ଉତ୍ତର ତୋଷାଳି' ଅନ୍ତର୍ଗତ ଓଡ଼ିଶାର [[ବାଲେଶ୍ୱର ଜିଲ୍ଲା]]ର [[ସୋର]]ଠାରୁ ମିଳିଥିବା ତମ୍ବାପଟାରେ ଓଡ୍ର ବିଷୟର ସୂଚନା ମିଳିଛି ।<ref>[http://orissa.gov.in/e-magazine/Orissareview/2010/April/engpdf/28-30.pdf Orissareview 2010 April]</ref> [[ପାଳି ଭାଷା|ପାଳି]] ଓ [[ସଂସ୍କୃତ ଭାଷା|ସଂସ୍କୃତ]] ସାହିତ୍ୟରେ [[ଓଡ଼ିଆ ଲୋକ]]ଙ୍କୁ ଯଥାକ୍ରମେ 'ଓଡ଼କ' ଓ 'ଓଡ୍ର' ନାମରେ ନାମିତ କରାଯାଇଛି । ପୁରାତନ ଲେଖକ ଓ ଗବେଷକ [[ପ୍ଲିନି ଦି ଏଲ୍ଡର]] ଓ [[ଟଲେମି]] ଓଡ୍ର ଜଣଙ୍କୁ 'ଓରେଟସ' ବୋଲି ନାମିତ କରିଛନ୍ତି । ==== ନାମ ବଦଳ ==== ଇଂରାଜୀ ଓ [[ହିନ୍ଦୀ ଭାଷା|ହିନ୍ଦୀ]]ରେ "ଓଡ଼ିଶା" ଓ "[[ଓଡ଼ିଆ ଭାଷା|ଓଡ଼ିଆ]]"କୁ Orissa ଓ Oriya ତଥା उड़ीसा ଓ उड़ीआ <!--ବଦଳରେ ओड़िशा ଓ ओड़ीआ--> ଭାବେ [[ଭାରତୀୟ ସମ୍ବିଧାନ|ସମ୍ବିଧାନ]]ରେ ତଥା ସାଧାରଣରେ ବ୍ୟବହାର କରାଯାଉଥିଲା । ୨୦୦୮ ମସିହା ଜୁନ ୯ରେ ପ୍ରଥମେ ରାଜ୍ୟ କ୍ୟାବିନେଟରେ ଓଡ଼ିଶା ଓ [[ଓଡ଼ିଆ ଭାଷା|ଓଡ଼ିଆ]]କୁ ଇଂରାଜୀରେ Orissa ଓ Oriya ବଦଳରେ Odisha ଓ Odia ତଥା [[ହିନ୍ଦୀ ଭାଷା|ହିନ୍ଦୀ]]ରେ उड़ीसा ଓ उड़ीआ ବଦଳରେ ओड़िशा ଓ ओड़ीआ ଲେଖିବା ପାଇଁ ପ୍ରସ୍ତାବ ଆଗତ କରାଯାଇଥିଲା । ୨୦୦୮ ଅଗଷ୍ଟରେ ରାଜ୍ୟ ବିଧାନ ସଭାରେ ଏହି ପ୍ରସ୍ତାବ ଆସିଥିଲା ଓ ବହୁମତରେ ଏହାକୁ ଗ୍ରହଣ କରାଯାଇଥିଲା । ପରେ ନୂଆ ଲୋକ ସଭା ଗଠନ ପରେ ଏହାକୁ ବିଧାନ ସଭାରେ ଆଉଥରେ ଆଗତ କରାଯାଇଥିଲା । ଏହି ସଂଶୋଧିତ ପ୍ରସ୍ତାବକୁ ୨୦୧୦ ବଜେଟ ଅଧିବେଶନରେ ଲୋକ ସଭାରେ ଆଗତ କରାଯାଇଥିଲା । ୨୦୧୦ ଶୀତକାଳୀନ ଅଧିବେଶନରେ ପ୍ରଥମ ଦିନ (ଅକ୍ଟୋବର ୯, ୨୦୧୦)ରେ ସ୍ୱରାଷ୍ଟ୍ର ମନ୍ତ୍ରୀ ପି. ଚିଦମ୍ବରମ ଏହାକୁ ଲୋକ ସଭାରେ ଆଗତ କରିଥିଲେ । ପରେ ଏହା [[ଭାରତର ରାଷ୍ଟ୍ରପତି|ରାଷ୍ଟ୍ରପତି]]ଙ୍କ ଅନୁମୋଦନ ପାଇଁ ପଠାଯାଇଥିଲା ଯାହା ୨୦୧୧ମସିହା ୪ ନଭେମ୍ବରରେ [[ଭାରତର ରାଷ୍ଟ୍ରପତି|ରାଷ୍ଟ୍ରପତି]]ଙ୍କ ଅନୁମୋଦନ ଲାଭ କରି [[ଓଡ଼ିଶା (ନାମ ପରିବର୍ତ୍ତନ) ଅଧିନିୟମ, ୨୦୧୧]] ନାମରେ କାର୍ଯ୍ୟକାରୀ ହୋଇଛି ।<ref>{{cite web |url=http://articles.economictimes.indiatimes.com/2011-09-06/news/30119350_1_odia-amendment-bill-odisha |title=Orissa becomes 'Odisha', Oriya is 'Odia' - Economic Times |publisher=Articles.economictimes.indiatimes.com |date=2011-09-06 |accessdate=2011-10-29 |archive-date=2014-12-18 |archive-url=https://web.archive.org/web/20141218021101/http://articles.economictimes.indiatimes.com/2011-09-06/news/30119350_1_odia-amendment-bill-odisha |url-status=dead }}</ref><ref name=Hindu>[http://www.thehindu.com/news/states/other-states/article2598999.ece It's now Odisha]. [[ଦି ହିନ୍ଦୁ]]. [[ଭୁବନେଶ୍ୱର]]. ୦୫ ନଭେମ୍ବର ୨୦୧୧</ref><ref>Akshaya Kumar Sahoo. [http://www.asianage.com/india/centre-notification-orissa-name-change-313 Centre notification on Orissa name change] {{Webarchive|url=https://web.archive.org/web/20120104140553/http://www.asianage.com/india/centre-notification-orissa-name-change-313 |date=2012-01-04 }}.Nov 05, 2011</ref><ref>[http://www.orissadiary.com/CurrentNews.asp?id=30113 No more Orissa-Oriya; Its Odisha-Odia officially : CM declares state holiday] {{Webarchive|url=https://web.archive.org/web/20141113151805/http://www.orissadiary.com/CurrentNews.asp?id=30113 |date=2014-11-13 }}.November 05, 2011</ref><ref>[http://hillpost.in/2011/11/04/orissa-changes-to-odisha-with-state-holiday/34164/news-2/hp_news_network Orissa changes to Odisha with state holiday] {{Webarchive|url=https://web.archive.org/web/20120517032359/http://hillpost.in/2011/11/04/orissa-changes-to-odisha-with-state-holiday/34164/news-2/hp_news_network |date=2012-05-17 }}.''The Hill Post'' November 4, 2011</ref><ref>[http://www.orissasambad.com/news_article.php?id=65943# ଅରିସା ହେଲା ଓଡ଼ିଶା, ରାଷ୍ଟ୍ରପତିଙ୍କ ମୋହର ବାଜିଲା] {{Webarchive|url=https://web.archive.org/web/20141113140454/http://www.orissasambad.com/news_article.php?id=65943 |date=2014-11-13 }}। [[ସମ୍ବାଦ (ଖବରକାଗଜ)]].୦୫ ନଭେମ୍ବର ୨୦୧୧</ref><ref>[http://hindi.webdunia.com/%E0%A4%93%E0%A4%A1%E0%A4%BF%E0%A4%B6%E0%A4%BE-%E0%A4%B8%E0%A4%82%E0%A4%B8%E0%A4%A6-%E0%A4%AE%E0%A4%82%E0%A4%9C%E0%A5%82%E0%A4%B0%E0%A5%80/%E0%A4%93%E0%A4%A1%E0%A4%BF%E0%A4%B6%E0%A4%BE-%E0%A4%95%E0%A5%8B-%E0%A4%AE%E0%A4%BF%E0%A4%B2%E0%A5%80-%E0%A4%B8%E0%A4%82%E0%A4%B8%E0%A4%A6-%E0%A4%95%E0%A5%80-%E0%A4%AE%E0%A4%82%E0%A4%9C%E0%A5%82%E0%A4%B0%E0%A5%80-1101109069_1.htm ओडिशा को मिली संसद की मंजूरी] (ହିନ୍ଦୀରେ)</ref> === ସଂକ୍ଷେପରେ === * ବୈଦିକ ଓଡ଼ିଶା - କୃଷ୍ଣ ଯଜୁର୍ବେଦ ବୌଧାୟନ କଳ୍ପସୂତ୍ର ଅନୁସାରେ (ଖ୍ରୀ.ପୂ. ଷଷ୍ଠ ଶତାବ୍ଦୀ), ବୈଦିକ ସଭ୍ୟତା ବାହାରେ [[କଳିଙ୍ଗ]] ଥିଲା ଭିନ୍ନ ଏକ ସଭ୍ୟତା (ନା ଆର୍ଯ୍ୟ ନା ଦ୍ରାବିଡ଼) * ପୌରାଣିକ ଓଡ଼ିଶା - [[ମହାଭାରତ]] ଅନୁସାରେ, [[କଳିଙ୍ଗ]] [[କୌରବ]]ଙ୍କ ପକ୍ଷରୁ ଯୁଦ୍ଧ ଲଢ଼ିଥିଲା । * କିମ୍ବଦନ୍ତୀରେ ଓଡ଼ିଶା - ଓଡ଼ିଶାରେ ପ୍ରଚଳିତ ଲୋକକଥା ଅନୁସାରେ ଏଠି କଳା ଓ ବାଣିଜ୍ୟର ସଂସ୍କୃତି ପ୍ରଭାବ ବିସ୍ତାର କରିଥିଲା । ଶ୍ରୀଲଙ୍କା (ସିଂହଳ), ଜାଭା(ଜବ ଦ୍ୱୀପ), ସୁମାତ୍ରା, ବାଲି, ମିଆଁମାର (ବ୍ରହ୍ମଦେଶ), ଥାଇଲାଣ୍ଡ (ସାମ), କାମ୍ବୋଡ଼ିଆ(କମ୍ବୋଜ), ଭିଏତନାମ (ଚମ୍ପା)), [[ଚୀନ]], [[ଜାପାନ]], କୋରିଆ (କୁକୁଟ), ମେକ୍ସିକୋ (ମକ୍କସିଖ), ଇଜିପ୍ଟ (ମିସର), ଆରବ (ସିମିଳି), ଇରାକ (ବାବିଲନ) ପ୍ରଭୃତି ସ୍ଥାନରେ କଳିଙ୍ଗ ସହ ନିର୍ମାଣ-କଳା ଓ ବାଣିଜ୍ୟ-ସଂସ୍କୃତି-ଇତିହାସ ଆଦି ସମ୍ବନ୍ଧ ଦେଖିବାକୁ ମିଳିଥାଏ । ଏଠାରେ ସମ୍ଭବତଃ ଲୋକତନ୍ତ୍ର ପ୍ରଚଳିତ ଥିଲା । * ଖ୍ରୀ.ପୂ. ୩୬୦-୨୬୦ - ନନ୍ଦ-ସାମ୍ରାଜ୍ୟରେ ଓଡ଼ିଶାର ଏକ ବଡ଼ ଭାଗ ଅନ୍ତର୍ଭୁକ୍ତ । * ଖ୍ରୀ.ପୂ. ୨୬୧ - ପୃଥିବୀ ବିଖ୍ୟାତ [[କଳିଙ୍ଗ]] ଯୁଦ୍ଧ * ଖ୍ରୀ.ପୂ. ୧ମ ଶତାବ୍ଦୀ - ଚେଦୀ ରାଜବଂଶର ସମ୍ରାଟ [[ଖାରବେଳ|ମହାମେଘବାହାନ ଐର ଖାରବେଳ]]ଙ୍କ ରାଜତ୍ୱ, କଳିଙ୍ଗର ପରିସୀମା ଆଗଙ୍ଗା-କାବେରୀ, ତଥା ପଶ୍ଚିମ ଓ ମଧ୍ୟ [[ଭାରତ]]କୁ ବିସ୍ତାରିତ । ଜୈନ ଧର୍ମର ପ୍ରସାର । * ୩ୟ-ଷଷ୍ଠ ଶତାବ୍ଦୀ - ଗୁପ୍ତ-ରାଜବଂଶ, ହର୍ଷବର୍ଦ୍ଧନ, ଦ୍ୱିତୀୟ ପୁଲକେଶୀ, ମାଠର, ଭୌମକର ଇତ୍ୟାଦି ବିଭିନ୍ନ ରାଜାଙ୍କ ଶାସନାଧୀନ * ୭୯୫ ଖ୍ରୀ. - କେଶରୀ ରାଜବଂଶ । ଯଯାତି କେଶରୀ [[କଳିଙ୍ଗ]], କୋଶଳ ଓ [[ଉତ୍କଳ]]କୁ ଏକତ୍ର କଲେ । [[ଯାଜପୁର]]ରେ ରାଜଧାନୀ ସ୍ଥାପନ । * ୧୦୭୮-୧୪୩୪ ଖ୍ରୀ. - ଗଙ୍ଗ ରାଜବଂଶ । ଅନନ୍ତବର୍ମା ଚୋଳଗଙ୍ଗ ଦେବଙ୍କ ରାଜତ୍ୱ ପ୍ରାରମ୍ଭ । *୧୦୭୮-୧୧୫୦ ଖ୍ରୀ. - ଚୋଳଗଙ୍ଗ ଦେବଙ୍କ ରାଜୁତି । [[ପୁରୀ]] ଶ୍ରୀ[[ଜଗନ୍ନାଥ ମନ୍ଦିର]] ନବୀକରଣ ପ୍ରାରମ୍ଭ । [[କଟକ]] ହେଲା ନୂଆ ରାଜଧାନୀ (ପ୍ରାୟ ୧୧୭୦ ଖ୍ରୀ.) । *୧୧୭୦-୧୧୯୮ ଖ୍ରୀ. - ଦ୍ୱିତୀୟ ଅନଙ୍ଗଭୀମଦେବ । [[ଜଗନ୍ନାଥ ମନ୍ଦିର]]ର ନିର୍ମାଣ କାର୍ଯ୍ୟ ସମାପ୍ତ । *୧୨୨୯ ଖ୍ରୀ. - ତୃତୀୟ ଅନଙ୍ଗଭୀମଦେବଙ୍କଦ୍ୱାରା [[ବାରବାଟି ଦୁର୍ଗ]] ନିର୍ମିତ । *୧୨୩୮-୧୨୬୪ ଖ୍ରୀ. - ଲାଙ୍ଗୁଳା ନରସିଂହଦେବ । [[କୋଣାର୍କ ସୂର୍ଯ୍ୟ ମନ୍ଦିର|କୋଣାର୍କ ସୂର୍ଯ୍ୟ-ମନ୍ଦିର]] ନିର୍ମିତ । *୧୪୩୫-୧୫୪୧ ଖ୍ରୀ. - ଗଜପତି ରାଜବଂଶ । ଆଗଙ୍ଗା-ଗୋଦାବରୀ ସାମ୍ରାଜ୍ୟ । *୧୪୩୫-୧୪୬୬ ଖ୍ରୀ. - (ନବକୋଟି କର୍ଣ୍ଣାଟ ଉତ୍କଳ ବର୍ଗେଶ୍ୱର) କପିଳେନ୍ଦ୍ରଦେବ । *୧୪୯୭-୧୫୪୧ ଖ୍ରୀ. - ରାଜା ପୁରୁଷୋତ୍ତମଦେବ ଓ ତାଙ୍କପରେ ପ୍ରତାପରୂଦ୍ରଦେବ । * ୧୫୬୮ ଖ୍ରୀ. - ଓଡ଼ିଶାର ଶେଷ ସ୍ୱାଧୀନ ହିନ୍ଦୁ ଶାସକ [[ମୁକୁନ୍ଦ ଦେବ]] ପରାସ୍ତ । ବଙ୍ଗର ମୁସଲିମ ଶାସକ ସୁଲେମାନ କରାଣୀ ତଥା ତାଙ୍କ ସେନାପତି 'କଳାପାହାଡ଼'ଦ୍ୱାରା ଓଡ଼ିଶା ଅଧିକୃତ । * ୧୫୭୬ ଖ୍ରୀ. - ମୋଗଲମାନଙ୍କର ଓଡ଼ିଶା ଅଧିକାର । * ୧୭୫୧ ଖ୍ରୀ. - ମରହଟ୍ଟାମାନଙ୍କର ଓଡ଼ିଶା ଅଧିକାର । * ୧୮୦୩ ଖ୍ରୀ. - ବ୍ରିଟିଶମାନଙ୍କର [[ଓଡ଼ିଶା ପ୍ରଦେଶ|ଓଡ଼ିଶା]] ଅଧିକାର(ଏହା ବ୍ରିଟିଶ ଅଧିକୃତ ଶେଷ ଭାରତୀୟ ରାଜ୍ୟ) । * ୧୯୧୨ ଖ୍ରୀ. - [[ବିହାର-ଓଡ଼ିଶା]] ବଙ୍ଗରୁ ଅଲଗା ପ୍ରାନ୍ତ ଭାବେ ଗଠିତ । * ୧୯୩୬ ଖ୍ରୀ. - ସ୍ୱତନ୍ତ୍ର [[ଓଡ଼ିଶା ପ୍ରଦେଶ|ଓଡ଼ିଶା]] ପ୍ରାନ୍ତ ଗଠିତ । ଭାଷା ଭିତ୍ତିରେ ଗଠିତ ପ୍ରଥମ ଭାରତୀୟ ରାଜ୍ୟ । * ୧୯୪୮ ଖ୍ରୀ. - ଭୁବନେଶ୍ୱର ନୂତନ ରାଜଧାନୀ (ଅପ୍ରେଲ ୧୩) । * ୧୯୫୦ ଖ୍ରୀ. - ସ୍ୱାଧୀନ ଭାରତରେ ଏକ ରାଜ୍ୟ ଭାବେ ଓଡ଼ିଶା ମାନ୍ୟତା-ପ୍ରାପ୍ତ । === ୭ ମ ଶତାବ୍ଦୀ === ୭ ମ ଶତାବ୍ଦୀ କାଳରେ ଓଡ଼ିଶାର ନିଜର ଶାସକମାନେ ସ୍ୱାଧୀନ ଥିଲେ । ସେତେବେଳେ ଗଙ୍ଗ ବଂଶର ରାଜାମାନେ ଓଡ଼ିଶାରେ ଶାସନ କରୁଥିଲେ, ୭୯୫ ଖ୍ରୀଷ୍ଟାବ୍ଦରେ ୨ୟ ଯଯାତି (ମହାସିବ ଗୁପ୍ତ) ସିଂହାସନ ଆରୋହଣ କରିଥିଲେ । ଓଡ଼ିଶା ଇତିହାସରେ ଏହାକୁ ସୁବର୍ଣ୍ଣ ଯୁଗ ବୋଲି କୁହାଯାଇଥାଏ । ସେ ସମ୍ରାଟ [[ଖାରବେଳ]]ଦେଇ ଅନୁପ୍ରାଣିତ ହୋଇ [[କଳିଙ୍ଗ]], [[କାରଗୋଡ଼ା]], [[ଉତ୍କଳ]] ଓ କୋଶଳ ଏହି ଚାରିଗୋଟି ଭୂଖଣ୍ଡକୁ ମିଶାଇ ବିଶାଳ ସାମ୍ରାଜ୍ୟ ଗଠନ କରିଥିଲେ । ଓଡ଼ିଶାରେ ଏହି ରାଜବଂଶର ଶାସନ ଖ୍ରୀ. ୩୫୦ରୁ ଆରମ୍ଭ କରି ସୋମ ବଂଶର ଶେଷ ପର୍ଯ୍ୟନ୍ତ ଥିଲା । ଏହି ରାଜ୍ୟକୁ ନେଇ ଗଠିତ ବିଶାଳ ଓଡ଼ିଶାରେ ଅନେକ ଜାତି ଓ ଉପଜାତିରେ ବିଭାଜିତ ହୋଇଥିବାରୁ ଏକ ବିଶେଷ ବଣିକ ଜାତି ଜନ୍ମ ହେଲା ଓ ସେମାନେ [[ସାଧବ]] ଭାବରେ ପରିଚିତ ହେଲେ । ଏପରିକି ପ୍ରଥମ ଜନ୍ମଜୟ ମହାଭବ ଗୁପ୍ତ ଗୁପ୍ତ (ଖ୍ରୀ. ୮୮୨-୯୨୨)ଙ୍କ [[ସୋନପୁର]] ଅଞ୍ଚଳରେ ପ୍ରଚୁର ବଣିକ ସଙ୍ଘ ଥିବାର ପ୍ରମାଣ ମିଳିଥାଏ । କିନ୍ତୁ ୮ ଶତାବ୍ଦୀରେ ପ୍ରଚୁର ସମ୍ବଳ ଯୋଗୁଁ ଏହି ବାହାର ବାଣିଜ୍ୟ ଲୋପ ପାଇଗଲା । ବୈଶ୍ୟ, ଶୂଦ୍ର ଜାତିର ଲୋକମାନେ ରାଜ୍ୟର ଅନ୍ତ-ବାଣିଜ୍ୟରେ ମୁଖ୍ୟ ଭୂମିକା ଗ୍ରହଣ କରୁଥିଲେ । ସେମାନେ ଚାଷୀମାନଙ୍କଠାରୁ କୃଷିଜାତ ସାମଗ୍ରୀ ଆଣି ପେସାଗତ ବେପାରୀଙ୍କୁ କୃଷିଜାତ ଓ ଶିଳ୍ପଜାତ ଦ୍ରବ୍ୟ ଯୋଗାଇବାରେ ସାହାଯ୍ୟ କରୁଥିଲେ । ଏହି କିଣା-ବିକାର ମୁଖ୍ୟ ମାଧ୍ୟମ ଥିଲା ସୁନା, ରୂପା, ମୁଦ୍ରା ଓ କଉଡ଼ି । ଏହି ସମୟରେ ବଙ୍ଗୋପସାଗର କୂଳରେ ଚରିତ୍ରପୁର ନାମକ ବନ୍ଦର ଖୁବ ପ୍ରସିଦ୍ଧି ଲାଭ କରିଥିଲ । ଏହି ବନ୍ଦରଟି ଦେଇ [[ଚୀନ]], [[ଶ୍ରୀଲଙ୍କା]], [[ଜବା ଦ୍ୱୀପ|ଜାଭା]] ଆଦି ସହ କଳିଙ୍ଗର ବେପାର ବଣିଜ ଚାଲୁଥିଲା । ଓଡ଼ିଶାରେ ଗଙ୍ଗବଂଶ ୧୪୩୪ ଯାଏଁ ଥିଲା । ତାହା ପରେ [[କପିଳେନ୍ଦ୍ରଦେବ]], [[ପ୍ରତାପରୁଦ୍ରଦେବ]], [[ଗୋବିନ୍ଦ ବିଦ୍ୟାଧର]], [[ମୁକୁନ୍ଦ ହରିଚନ୍ଦନ]] ଓଡ଼ିଶାର ଶାସକ ଥିଲେ । === ଆଫଗାନ ଓ ମୋଗଲ ଶାସନ === ପରେ ଓଡ଼ିଶା ଆଫଗାନମାନଙ୍କ ହାତକୁ ଆସିଲା ଓ ୧୫୬୮ରେ ଓଡ଼ିଶା ମୋଗଲମାନଙ୍କ ଶାସନାଧୀନ ହେଲା । ଏହି ସମୟରେ ୧୭୫୫ ଖ୍ରୀ. ବେଳକୁ ଓଡ଼ିଶାରେ ଅତ୍ୟାଚାର, ଲୁଣ୍ଠନ, ଅରାଜକତା ଆଦି ବହୁ ମାତ୍ରାରେ ବ୍ୟାପୀ ଯାଇଥିଲା । ୧୮୦୩ରେ ଇଂରେଜମାନେ ଓଡ଼ିଶା ଅଧିକାର କଲେ । 1817 ଖ୍ରୀ.ରେ [[ପାଇକ]]ମାନେ ଇଂରେଜ ବିରୋଧରେ ଲଢ଼େଇ ଆରମ୍ଭ କଲେ । ଇଂରେଜମାନେ ନିର୍ମମ ଭାବରେ ଏହି ବିଦ୍ରୋହକୁ ଦମନ କରିଥିଲେ । ୧୮୧୭ରେ [[ଖୋର୍ଦ୍ଧା]] ରାଜା ମୁକୁନ୍ଦଦେବ ବନ୍ଦୀ ବେଳେ ମୃତୁ ବରଣ କଲେ । ଯଦିଓ ୧୬ଶ ଓ ୧୭ଶ ଶତାବ୍ଦୀରେ ଓଡ଼ିଶାର ବାହାର-ବାଣିଜ୍ୟ ଉନ୍ନତି ସାଧନ କରିଥିଲା, ତଥାପି କେଇ ବର୍ଷର ରାଜନୀତିକ ଅସ୍ଥିରତା ସକାଶେ ଅର୍ଥନୀତିର ପ୍ରଗତି ବାଧା ପାଇଥିଲା । === ଇଂରେଜ ଶାସନ === ୧୮୦୩ ବେଳକୁ ଇଂରେଜମାନେ [[ଓଡ଼ିଶା ପ୍ରଦେଶ|ଓଡ଼ିଶା]] ଅଧିକାର କଲାବେଳକୁ ଓଡ଼ିଶାର ଏହି ଅର୍ଥନୀତିର ଅଧପତନ ଚରମ ସୀମାରେ ପହଞ୍ଚି ଥିଲା । ଇଂରେଜମାନେ ବନିକ ଥିଲେ, ତେଣୁ ଓଡ଼ିଶାକୁ ସେମାନେ ନିଜର କର ଆଦାୟର ମୁଖ୍ୟ ଭାବରେ ଗ୍ରହଣ କରି ୧୮୦୫ ମସିହା ବେଳକୁ ରେଗୁଲେସନ ଆକ୍ଟ (Regulation Act) ଓ ୧୮୦୮ରେ ଭୂରାଜସ୍ୱ ବନ୍ଦୋବସ୍ତ ପ୍ରଚଳନ କରିଥିଲେ । ୧୮୨୫ ବେଳକୁ ଏକାଧିକ ବନ୍ଦୋବସ୍ତ ପ୍ରଚଳନ ଫଳରେ ଓଡ଼ିଶା ଶିଳ୍ପ ଓ ବାଣିଜ୍ୟର ଧ୍ୱଂସ ସାଧନ ଲକ୍ଷ୍ୟରେ ଏଠାରୁ ବିଲାତକୁ କଞ୍ଚାମାଲ ନେଇ ସେଠାରୁ ଓଡ଼ିଶାକୁ କଳ କବଜା ଆମଦାନୀ ବାଣିଜ୍ୟ କାରବାର ଆରମ୍ଭ କରାଯାଇଥିଲା । ଏଠି ସହିତ ଲବଣ କର ଜନସାଧାରଣଙ୍କ ଉପରେ ଲାଗୁ କରାଯାଇଥିଲା ଯାହା ଓଡ଼ିଶାର ସାମାଜିକ ଓ ଅର୍ଥନୀତିର ମେରୁଦଣ୍ଡ ଭାଙ୍ଗି ଦେଇଥିଲା । ଇଂରେଜ ଅମଳରେ ସମଗ୍ର ଭାରତୀୟ ଉପମହାଦେଶରେ [[ମାରୁଆଡ଼ି]] ଓ [[ଗୁଜରାଟୀ]] ବେପାରୀ ଗୋଷ୍ଠୀର ଅଭୂଦୟ ହୋଇଥିଲା । ସେମାନେ ବିଶେଷ କରି ବଙ୍ଗାଳୀ ଓକିଲ ଓ ଅନ୍ୟ ବୁଦ୍ଧିଜୀବୀଙ୍କ ପ୍ରରୋଚନାରେ ଓଡ଼ିଶାର ବିଭିନ୍ନ ସ୍ଥାନରୁ କଞ୍ଚାମାଲ ସଂଗ୍ରହ କରି ଓଡ଼ିଶାର ଅର୍ଥନୀତିର ବଜାରକୁ ନିୟନ୍ତ୍ରଣ କରୁଥିଲେ । ଏଥିରେ ବିଦେଶୀମାନେ ହିଁ ଲାଭବାନ ହେଉଥିଲେ । <ref name=Gobinda>ଗୋବିନ୍ଦ ପ୍ରସାଦ ଭଟ୍ଟାଚାର୍ଯ୍ୟ. ଅଝାଲ ସିଲାଇ ନିମକ ମହାଲ. ଉନ୍ନୟନୀ (ବାଲେଶ୍ୱର). ୨୦୦୬ ପୃ. ୮୧-୮୨</ref> === ନଅଙ୍କ ଦୁର୍ଭିକ୍ଷ === ଓଡ଼ିଶାର ଅର୍ଥନୀତି, ସାମାଜିକ ବିଧିବ୍ୟବସ୍ଥା, ଧାର୍ମିକ ବିଶ୍ୱାସର ଅଧପତନ ଘଟାଇବାକୁ ଚେଷ୍ଟିତ ଇଂରେଜ କମ୍ପାନୀ ସରକାର ୧୮୬୬ରେ [[ନଅଙ୍କ ଦୁର୍ଭିକ୍ଷ]] ସୃଷ୍ଟି କରିଥିଲେ । ଯାହାଫଳରେ ଓଡ଼ିଶାର ଦୁଇତୃତୀୟାଂଶ ଲୋକ ଖାଇବାକୁ ନ ପାଇ ପୋକମାଛି ପରି ମରିଗଲେ କିମ୍ବା କଲିକତାରେ ବିକ୍ରି ହେଲେ ।<ref name="ସୁବ୍ରତ">ସୁବ୍ରତ କୁମାର ପୃଷ୍ଟି. ଓଡ଼ିଆ ଭାଷା ସାହିତ୍ୟ ପରିଚୟ. ଏ.କେ. ମିଶ୍ର ପବ୍ଲିକେଶନ୍ (କଟକ). ୨୦୧୧ ପୃ.୨୧୬</ref> == ଜିଲ୍ଲା == {{main|ଓଡ଼ିଶାର ଜିଲ୍ଲାମାନଙ୍କର ତାଲିକା}} ଓଡ଼ିଶାରେ ୩୦ଟି ଜିଲ୍ଲା ଅଛି --- [[ଅନୁଗୋଳ ଜିଲ୍ଲା|ଅନୁଗୋଳ]], [[ବୌଦ୍ଧ ଜିଲ୍ଲା|ବୌଦ୍ଧ]], [[ଭଦ୍ରକ ଜିଲ୍ଲା|ଭଦ୍ରକ]], [[ବଲାଙ୍ଗୀର ଜିଲ୍ଲା|ବଲାଙ୍ଗୀର]], [[ବରଗଡ଼ ଜିଲ୍ଲା|ବରଗଡ଼]], [[ବାଲେଶ୍ୱର ଜିଲ୍ଲା|ବାଲେଶ୍ୱର]], [[କଟକ ଜିଲ୍ଲା|କଟକ]], [[ଦେବଗଡ଼ ଜିଲ୍ଲା|ଦେବଗଡ଼]], [[ଢେଙ୍କାନାଳ ଜିଲ୍ଲା|ଢେଙ୍କାନାଳ]], [[ଗଞ୍ଜାମ ଜିଲ୍ଲା|ଗଞ୍ଜାମ]], [[ଗଜପତି ଜିଲ୍ଲା|ଗଜପତି]], [[ଝାରସୁଗୁଡ଼ା ଜିଲ୍ଲା|ଝାରସୁଗୁଡ଼ା]], [[ଯାଜପୁର ଜିଲ୍ଲା|ଯାଜପୁର]], [[ଜଗତସିଂହପୁର ଜିଲ୍ଲା|ଜଗତସିଂହପୁର]], [[ଖୋର୍ଦ୍ଧା ଜିଲ୍ଲା|ଖୋର୍ଦ୍ଧା]] , [[କେନ୍ଦୁଝର ଜିଲ୍ଲା|କେନ୍ଦୁଝର]], [[କଳାହାଣ୍ଡି ଜିଲ୍ଲା|କଳାହାଣ୍ଡି]], [[କନ୍ଧମାଳ ଜିଲ୍ଲା|କନ୍ଧମାଳ]], [[କୋରାପୁଟ ଜିଲ୍ଲା|କୋରାପୁଟ]], [[କେନ୍ଦ୍ରାପଡ଼ା ଜିଲ୍ଲା|କେନ୍ଦ୍ରାପଡ଼ା]], [[ମାଲକାନଗିରି ଜିଲ୍ଲା|ମାଲକାନଗିରି]], [[ମୟୁରଭଞ୍ଜ ଜିଲ୍ଲା|ମୟୂରଭଞ୍ଜ]], [[ନବରଙ୍ଗପୁର ଜିଲ୍ଲା|ନବରଙ୍ଗପୁର]], [[ନୂଆପଡ଼ା ଜିଲ୍ଲା|ନୂଆପଡ଼ା]], [[ନୟାଗଡ଼ ଜିଲ୍ଲା|ନୟାଗଡ଼]], [[ପୁରୀ]], [[ରାୟଗଡ଼ା ଜିଲ୍ଲା|ରାୟଗଡ]], [[ସମ୍ବଲପୁର ଜିଲ୍ଲା|ସମ୍ବଲପୁର]], [[ସୋନପୁର ଜିଲ୍ଲା|ସୁବର୍ଣ୍ଣପୁର]], [[ସୁନ୍ଦରଗଡ଼ ଜିଲ୍ଲା|ସୁନ୍ଦରଗଡ଼]] । ପ୍ରତି ଜିଲ୍ଲାର ଶାସନମୁଖ୍ୟଙ୍କୁ [[ଜିଲ୍ଲାପାଳ]] କୁହାଯାଏ । ଜିଲ୍ଲାପାଳ, ଭାରତୀୟ ପ୍ରଶାସନିକ ସେବା ଅଥବା ଓଡ଼ିଶା ପ୍ରଶାସନିକ ସେବା ମାଧ୍ୟମରେ ନିଯୁକ୍ତି ପାଆନ୍ତି । ଶାସନକଳର ସୁବିଧା ପାଇଁ ପ୍ରତିଟି ଜିଲ୍ଲାକୁ କେତେଗୁଡ଼ିଏ ଉପଖଣ୍ଡ (ସବ-ଡିଭିଜନ)ରେ, ପୁଣି, ପ୍ରତ୍ୟେକ ଉପଖଣ୍ଡକୁ କେତେଗୁଡ଼ିଏ ବ୍ଲକରେ ଏବଂ ପ୍ରତ୍ୟେକ ବ୍ଲକକୁ କେତେଗୁଡ଼ିଏ ପଞ୍ଚାୟତରେ ବିଭକ୍ତ କରାଯାଇଛି । ଓଡ଼ିଶାର ସବୁଠୁ ବଡ଼ ସହର ଭୁବନେଶ୍ୱର ଏହାର ରାଜଧାନୀ । ଅନ୍ୟ ମୁଖ୍ୟ ସହରମାନେ ହେଲେ [[କଟକ]], [[ବ୍ରହ୍ମପୁର]], [[ରାଉରକେଲା]], [[ସମ୍ବଲପୁର]], [[ବାଲେଶ୍ୱର]], [[ବାରିପଦା]], [[ବଲାଙ୍ଗୀର]] ଇତ୍ୟାଦି । == ଭୌଗୋଳିକ ସ୍ଥିତି == [[ଫାଇଲ:Chilika lake.png|right|thumb|200px|Map of [[lake Chilka]] with near-by settlement of [[Puri]].]] [[ଫାଇଲ:Mahanadi River.JPG|thumb|200px|right|Mahanadi River]] ଓଡ଼ିଶା ଭାରତର ପୂର୍ବ ଉପକୂଳରେ ଅବସ୍ଥିତ (୧୫୫୭୦୭ ବର୍ଗ କି. ମି) । ଏହାର ଦକ୍ଷିଣରେ [[ଆନ୍ଧ୍ର ପ୍ରଦେଶ]], ପଶ୍ଚିମରେ [[ଛତିଶଗଡ଼]], ଉତ୍ତରରେ [[ଝାଡ଼ଖଣ୍ଡ]] ଓ [[ପଶ୍ଚିମ ବଙ୍ଗ]] ଏବଂ ପୂର୍ବରେ [[ବଙ୍ଗୋପ ସାଗର]] ରହିଛି । ମନ୍ଦିରମାଳିନୀ ନଗରୀ ଭୁବନେଶ୍ୱର ଓଡ଼ିଶାର ରାଜଧାନୀ । ଓଡ଼ିଶାର ପୁରାତନ ରାଜଧାନୀ [[କଟକ]], [[ଭୁବନେଶ୍ୱର]]ରୁ ମାତ୍ର ୨୯ କି.ମି. ଦୂରରେ ଅବସ୍ଥିତ । ଏହି ଦୁଇ ସହରର କ୍ରମାଗତ ବିସ୍ତାର ଓ ଉତ୍ତମ ସଡ଼କ ଯୋଗାଯୋଗ କାରଣରୁ ଏହି ଦୁଇ ସହର ଦ୍ୱୈତ ନଗରୀ ନାମରେ ବିଖ୍ୟାତ । [[ପୁରୀ]], ଯାହାକି ଏକ ବିଶ୍ୱବିଖ୍ୟାତ ହିନ୍ଦୁ ଧର୍ମପୀଠ, ଏଠାରୁ ପ୍ରାୟ ୬୦ କି.ମି. ଦୂରରେ ବଙ୍ଗୋପସାଗର ଉପକୂଳରେ ଅବସ୍ଥିତ । ହିନ୍ଦୁଙ୍କ [[ଚାରିଧାମ]] ମଧ୍ୟରୁ ଏହା ଅନ୍ୟତମ । ଏହା ମଧ୍ୟ ପ୍ରଭୁ [[ଜଗନ୍ନାଥ]]ଙ୍କ [[ରଥଯାତ୍ରା]] ଲାଗି ବିଶ୍ୱବିଖ୍ୟାତ । ରାଜ୍ୟର ପଶ୍ଚିମ ଓ ଉତ୍ତରାଂଶ ଛୋଟନାଗପୁର ମାଳଭୂମିର ଅଂଶବିଶେଷ । ଉପକୂଳବର୍ତ୍ତୀ ଅଞ୍ଚଳ ଏବଂ ମହାନଦୀ, ବ୍ରାହ୍ମଣୀ ଓ ବୈତରଣୀ ନଦୀ ପ୍ରଭୃତିର ମୁହାଣରେ ଉର୍ବର ପଟୁମୃତ୍ତିକା ଯୁକ୍ତ ସମତଳ ଭୂମି ଦେଖାଯାଏ । ଏହି ସମତଳ ଭୂମିରେ ମୂଖ୍ୟତଃ ଧାନଚାଷ କରାଯାଏ । ଓଡ଼ିଶାର ପ୍ରାୟ ୩୪% ଭୂମି ଅରଣ୍ୟ ଆଚ୍ଛାଦିତ, କିନ୍ତୁ ବିଭିନ୍ନ କାରଣମାନଙ୍କ ହେତୁ ଏହା କ୍ରମାଗତ ଭାବେ ହ୍ରାସ ପା‍ଇ ଚାଲିଛି । ଓଡ଼ିଶାରେ ଅନେକ ଅଭୟାରଣ୍ୟମାନ ରହିଛି । ଏଥିମଧ୍ୟରୁ [[ଶିମିଳିପାଳ ଜାତୀୟ ଉଦ୍ୟାନ]] ବ୍ୟାଘ୍ର ସଂରକ୍ଷଣ କେନ୍ଦ୍ର ଭାବେ ପ୍ରସିଦ୍ଧ । ବ୍ୟାଘ୍ର ବ୍ୟତୀତ ଝରଣା ଓ ସବୁଜିମା ପୂର୍ଣ୍ଣ ଏହି ଜଙ୍ଗଲରେ ହାତୀ ଓ ଅନ୍ୟାନ୍ୟ ପଶୁପକ୍ଷୀ ବାସ କରନ୍ତି । [[ଭିତରକନିକା ଜାତୀୟ ଉଦ୍ୟାନ|ଭିତରକନିକା ଅଭୟାରଣ୍ୟ]] ୧୯୭୫ରୁ [[ଥଣ୍ଟିଆ କୁମ୍ଭୀର|ଘଡ଼ିଆଳ କୁମ୍ଭୀର]]<nowiki/>ମାନଙ୍କୁ ସୁରକ୍ଷା ଯୋଗାଇ ଆସୁଛି । ଗହୀରମଥା, [[ଦେବୀ ନଦୀ]] ଏବଂ [[ଋଷିକୁଲ୍ୟା ନଦୀ]] ମୁହାଣକୁ ପ୍ରତିବର୍ଷ ଲକ୍ଷାଧିକ ସଂଖ୍ୟାରେ [[ଅଲିଭ ରିଡ଼ଲେ]] କଇଁଛ ଅଣ୍ଡା ଦେବାପାଇଁ ଆସନ୍ତି । ମହାନଦୀର ଦକ୍ଷିଣ ମୁହାଣରେ ବଙ୍ଗୋପସାଗର ଉପକୂଳରେ ଅବସ୍ଥିତ ହ୍ରଦ [[ଚିଲିକା]] ହେଉଛି ଏସିଆ ମହାଦେଶର ସର୍ବବୃହତ୍ ଲବଣାକ୍ତ ହ୍ରଦ । ଏହାକୁ [[ଚିଲିକା ପକ୍ଷୀ ଅଭୟାରଣ୍ୟ|ପକ୍ଷୀ ଅଭୟାରଣ୍ୟ]] ଭାବରେ ଘୋଷଣା କରାଯାଇଛି । ଏଠାରେ ପ୍ରତିବର୍ଷ ପ୍ରାୟ ୧୬୦ ପ୍ରଜାତିର ସ୍ଥାନୀୟ ଓ ପ୍ରବାସୀ ପକ୍ଷୀଙ୍କ ସମାଗମ ହୋ‍ଇଥାଏ । ଚିଲିକାରେ ଏକ ନୌ-ପ୍ରଶିକ୍ଷଣ କେନ୍ଦ୍ର ମଧ୍ୟ ରହିଛି । ଓଡ଼ିଶାର ସର୍ବୋଚ୍ଚ ପର୍ବତ ଶୃଙ୍ଗ ହେଉଛି [[ଦେଓମାଳୀ]] (୧୬୭୨ ମି.) ଯାହାକି ଦକ୍ଷିଣ ଓଡ଼ିଶାର କୋରାପୁଟ ଜିଲ୍ଲାରେ ଅବସ୍ଥିତ ଏବଂ ଚନ୍ଦ୍ରଗିରି-ପଟ୍ଟାଙ୍ଗୀ ପର୍ବତମାଳାର ଅନ୍ତର୍ଗତ । ଏହା ମଧ୍ୟ [[ପୂର୍ବଘାଟ ପର୍ବତମାଳା]]ର ସର୍ବୋଚ୍ଚ ଶୃଙ୍ଗ । ଅବସ୍ଥିତି: ୧୮°୪୦'୩"ଉ ୮୨°୫୮'୫୯"ପୂ । === ପର୍ଯ୍ୟଟନ === ଓଡ଼ିଶାରେ ମୋଟ ୩୪୭ଟି ପର୍ଯ୍ୟଟନସ୍ଥଳୀ ରହିଛି ।<ref>{{cite news|title=ସଂଖ୍ୟା ବଢୁଛି, ବିକାଶ ହେଉନି|url=http://www.dharitri.com/Bhubaneswar/290216/p11.htm|accessdate=29 February 2016|newspaper=[[ଧରିତ୍ରୀ]]}}</ref> ନନ୍ଦନ କାନନ, ଚିଲିକା, ପୁରୀ, ଧଉଳି ଗିରି, ଖଣ୍ଡଗିରି, କୋଣାର୍କ, କାକଟପୁର, ଅସ୍ତରଙ୍ଗ, ରାମଚଣ୍ଡୀ, ନିମାପଡ଼ା, ବାରବାଟୀ, ଖଣ୍ଡାଧାର, ଗୁପ୍ତେଶ୍ୱର, ଦୁଡୁମା,ଘଟଗାଁ, ଶିମିଳିପାଳ, ଗହୀରମଥା, ଭିତରକନିକା, କପିଳାସ, ରତ୍ନଗିରି, ମଣିକ, ଲିଙ୍ଗରାଜ, ଗୋପାଳପୁର, ଦେଓମାଳି, ହରିଶଙ୍କର, ସମେଲସ୍ୱରୀ, ହୀରାକୁଦ, ଫୁଲ ଝରଣ, ନାରୟଣୀ, ଚାନ୍ଦିପୁର, ଭଟ୍ଟାରିକା, ଥେରୁବାଲି, ବେଦବ୍ୟାସ, ସାତକୋଶିଆ, ଟିକରପଡ଼ା, ସାତପଡ଼ା, ଅଲାରନାଥ, ତପ୍ତପାଣି, ତାରାତାରିଣୀ, ଚନ୍ଦକା, ଧବଳେଶ୍ୱର ଆଦି ଓଡ଼ିଶାର ମୁଖ୍ୟ ପର୍ଯ୍ୟଟନସ୍ଥଳୀ । ଓଡ଼ିଶା ଏହାର ମନ୍ଦିରମାନଙ୍କ ପାଇଁ ପୃଥିବୀ ପ୍ରସିଦ୍ଧ । ଓଡ଼ିଶାର ମନ୍ଦିରଗୁଡ଼ିକ ଆର୍ଯ୍ୟ ସଂପ୍ରଦାୟର ଏବଂ ଏଗୁଡିକ ସଂପ୍ରଦାୟର ଅନୁସାରେ ଦେଖିବାକୁ ଅଲଗା ଅଲଗା ପ୍ରକାରର । ଭୁବନେଶ୍ୱରର ଲିଙ୍ଗରାଜ ମନ୍ଦିରର ଉଚ୍ଚତା ୧୮୦ ଫୁଟ ଏବଂ ପୁରୀର ଜଗନ୍ନାଥ ମନ୍ଦିରର ଉଚ୍ଚତା ୨୧୪ ଫୁଟ, ଯାହାକି ଓଡ଼ିଶାର ସବୁଠାରୁୁ ଉଚ୍ଚତମ ମନ୍ଦିର । ଠିକ ସେହିପରି କୋଣାର୍କର ସୂର୍ଯ୍ୟ ମନ୍ଦିର ପୃଥିବୀ ପ୍ରସିଦ୍ଧ । ବୌଦ୍ଧ ଏବଂ ଜୈନ ମନ୍ଦିର ମାନଙ୍କ ପାଇଁ ମଧ୍ୟ ଓଡ଼ିଶା ପ୍ରସିଦ୍ଧ । ଭୁବନେଶ୍ୱରରେ ଖଣ୍ଡଗିରି ଏବଂ ଉଦୟଗିରି ନାମକ ଦୁଇଟି ଗୁମ୍ଫା ରହିଛି । ଯାହାକି ପୁରାତନ ବୌଦ୍ଧ ଧର୍ମର ମୂକସାକ୍ଷୀ । ଠିକ ସେହି ପରି ଧଉଳିଗିରିଠାରେ ଥିବା ବିଶାଳ ବୌଦ୍ଧ ମୂର୍ତି ପର୍ଯ୍ୟଟକଙ୍କୁ ଆକର୍ଷିତ କରିଥାଏ । ଠିକ ସେହି ପରି ଓଡ଼ିଶାର ଟିକରପଡା ଘଡ଼ିଆଳ କୁମ୍ଭୀର ପାଇଁ ପ୍ରସିଦ୍ଧ । === ଜନଗଣନା === ୨୦୧୧ ମସିହା ଭାରତର ଜନଗଣନା ଅନୁଯାଇ ଓଡ଼ିଶାର ସମୁଦାୟ ଜନସଂଖ୍ୟା ୪୧,୯୪୭,୩୫୮, ସେଥିମଧ୍ୟରୁ ୨୧,୨୦୧,୬୭୮ (୫୦.୫୪%)ଜଣ ପୁରୁଷ ଓ ୨୦,୭୪୫,୬୮୦ (୪୯.୪୬) ଜଣ ମହିଳା, ଏବଂ ପ୍ରତି ୧୦୦୦ ପୁରୁଷରେ ୯୭୮ ଜଣ ମହିଳା ଅଛନ୍ତି । ୨୦୦୧ ମସିହା ଜନଗଣନା ତୁଳନାରେ ୨୦୧୧ରେ ଜନସଂଖ୍ୟା ୧୩.୯୭% ବୃଦ୍ଧି ହୋଇଛି । ସବୁଠାରୁ ଅଧିକ ଓଡ଼ିଆ ଭାଷାଭାଷୀ ଲୋକ ଏଠାରେ ବାସ କରନ୍ତି ଓ ଓଡ଼ିଆ ଭାଷା ଏହି ରାଜ୍ୟର ମୁଖ୍ୟ ଭାଷା ରୂପେ ପରିଚିତ ଏବଂ ଏହି ରାଜ୍ୟର ୮୨ ପ୍ରତିଶତ ଲୋକ ଓଡ଼ିଆ ଭାଷାକୁ ନିଜର ମାତୃଭାଷା ରୂପେ ବ୍ୟବହାର କରନ୍ତି । ଏହି ରାଜ୍ୟର କେତେକ ଆଦିବାସୀ ଜନଜାତି ମଧ୍ୟରୁ ସାନ୍ତାଳ, ବଣ୍ଡା , ମୁଣ୍ଡା, ଓରାମ ଓ ମହାଲି ପ୍ରମୁଖ । ୨୦୧୧ ମସିହା ଜନଗଣନା ଅନୁଯାୟୀ ଏହି ରଜ୍ୟର ସାକ୍ଷରତା ହାର ୭୩.୪୫% ଏବଂ ୮୨.୪% ପୁରୁଷ ଓ ୬୪.୩୬ ମହିଳା ସାକ୍ଷର ଅଟନ୍ତି ।<ref>{{Cite web |title=Archive for the '2011' Category |url=https://www.orissalinks.com/orissagrowth/topics/census/2011 |access-date=2025-12-17}}</ref> == ପ୍ରଶାସନ ଓ ରାଜନୀତି == [[File:ORISSA SECRETARIAT.jpg|thumb|200px|[[ଭୁବନେଶ୍ୱର]]ରେ ଓଡ଼ିଶା ରାଜ୍ଯ ଲୋକସେବା ଭବନ]] {{Main|ଓଡ଼ିଶା ସରକାର}} ଭାରତରେ ସମସ୍ତ ରାଜ୍ଯରେ [[ସାର୍ବଜନୀନ ମତାଧିକାର]] ଆଧାରରେ [[ସଂସଦୀୟ ଗଣତନ୍ତ୍ର|ସଂସଦୀୟ ଗଣତାନ୍ତ୍ରିକ ସରକାର]] ସ୍ଥାପନ କରାଯାଇଛି ।<ref name="SenguptaCorbridge2013">{{cite book|author1=Chandan Sengupta|author2=Stuart Corbridge|title=Democracy, Development and Decentralisation in India: Continuing Debates|url=https://books.google.com/books?id=AXbYAQAAQBAJ&pg=PA8|access-date=15 February 2015|date=28 October 2013|publisher=Routledge|isbn=978-1-136-19848-9|page=8|archive-url=https://web.archive.org/web/20160105110846/https://books.google.com/books?id=AXbYAQAAQBAJ&pg=PA8|archive-date=5 January 2016|url-status=live}}</ref><ref name=OurParliament>{{cite web |title=Our Parliament |website=[[Lok Sabha]] |publisher=[[Government of India]] |url=http://164.100.47.132/LssNew/our%20parliament/Our%20Parliament.pdf |access-date=2 February 2015 |archive-url=https://web.archive.org/web/20150203104729/http://164.100.47.132/LssNew/our%20parliament/Our%20Parliament.pdf |archive-date=3 February 2015 |url-status=dead }}</ref> ଓଡ଼ିଶାର ରାଜନୀତିରେ ସକ୍ରିୟ ରାଜନୈତିକ ଦଳଗୁଡ଼ିକ ହେଲେ, [[ବିଜୁ ଜନତା ଦଳ]], [[ଭାରତୀୟ ଜାତୀୟ କଂଗ୍ରେସ]] ଏବଂ [[ଭାରତୀୟ ଜନତା ପାର୍ଟି]] । [[୨୦୧୯ ଓଡ଼ିଶା ବିଧାନ ସଭା ନିର୍ବାଚନ|ଓଡ଼ିଶା ରାଜ୍ଯ ସଭା ନିର୍ବାଚନ, ୨୦୧୯]] ପରେ, [[ନବୀନ ପଟ୍ଟନାୟକ]]ଙ୍କ ନେତୃତ୍ବରେ ବିଜେଡି ଷଷ୍ଠ ଥର ପାଇଁ କ୍ରମିକ ଭାବରେ କ୍ଷମତାରେ ରହିଲା । ୨୦୦୦ ମସିହାରୁ ନବୀନ ପଟ୍ଟନାୟକ ଓଡ଼ିଶାର ୧୪ତମ ମୁଖ୍ଯମନ୍ତ୍ରୀ ହେଲେ ।<ref name=BJDLandslide /> === ବିଧାନସଭା === {{Main|ଓଡ଼ିଶା ବିଧାନସଭା }} ଓଡ଼ିଶା ରାଜ୍ୟରେ ଏକ ଏକସଦନୀୟ ବିଧାନସଭା ଅଛି।<ref name="Finifter">{{cite book|author=Ada W. Finifter|author-link1=Ada Finifter|title=Political Science|date=1978 |url=https://books.google.com/books?id=KFk1K9_yf90C&pg=PA94|access-date=15 February 2015|publisher=FK Publications|isbn=978-81-89597-13-9|page=94|archive-url=https://web.archive.org/web/20160105110847/https://books.google.com/books?id=KFk1K9_yf90C&pg=PA94|archive-date=5 January 2016|url-status=live}}</ref> [[ଓଡ଼ିଶା ବିଧାନସଭା]] ୧୪୭ ଜଣ ନିର୍ବାଚିତ ସଦସ୍ୟଙ୍କୁ ନେଇ ଗଠିତ,<ref name=BJDLandslide>{{cite news|title=BJD's landslide victory in Odisha, wins 20 of 21 Lok Sabha seats|url=http://ibnlive.in.com/news/bjds-landslide-victory-in-odisha-wins-20-of-21-lok-sabha-seats/472363-3-234.html|access-date=18 March 2015|publisher=[[CNN-IBN]]|date=17 May 2014|archive-url=https://web.archive.org/web/20140908125021/http://ibnlive.in.com/news/bjds-landslide-victory-in-odisha-wins-20-of-21-lok-sabha-seats/472363-3-234.html|archive-date=8 September 2014|url-status=dead}}</ref> ଏବଂ ବିଶେଷ ପଦାଧିକାରୀମାନେ ମଧ୍ୟ ଅଛନ୍ତି, ଯେପରି ବାଚସ୍ପତି ଓ ଉପବାଚସ୍ପତି , ଯାହାଙ୍କୁ ସଦସ୍ୟମାନଙ୍କ ଦ୍ୱାରା ନିର୍ବାଚିତ କରାଯାଇଥାଏ । ବିଧାନସଭା ବୈଠକ ବାଚସ୍ପତିଙ୍କ ଦ୍ୱାରା କିମ୍ବା ବାଚସ୍ପତିଙ୍କ ଅନୁପସ୍ଥିତିରେ ଉପବାଚସ୍ପତିଙ୍କ ଦ୍ୱାରା ଅଧ୍ୟକ୍ଷତା କରାଯାଏ ।<ref name="Kumar">{{cite book|author=Rajesh Kumar|title=Universal's Guide to the Constitution of India|date=17 January 2024 |url=https://books.google.com/books?id=an78gq3JwzYC&pg=PA110|access-date=18 March 2015|publisher=Universal Law Publishing|isbn=978-93-5035-011-9|pages=107–110|archive-url=https://web.archive.org/web/20160105110846/https://books.google.com/books?id=an78gq3JwzYC&pg=PA110|archive-date=5 January 2016|url-status=live}}</ref>କାର୍ଯ୍ୟପାଳିକା କର୍ତ୍ତୃପକ୍ଷ ଓଡ଼ିଶାର ମୁଖ୍ୟମନ୍ତ୍ରୀଙ୍କ ନେତୃତ୍ୱରେ ମନ୍ତ୍ରୀ ପରିଷଦ ଉପରେ ନ୍ୟସ୍ତ , ଯଦିଓ ସରକାରର ମୁଖ୍ୟ ହେଉଛନ୍ତି ଓଡ଼ିଶାର ରାଜ୍ୟପାଳ । ରାଜ୍ୟପାଳଙ୍କୁ [[ଭାରତର ରାଷ୍ଟ୍ରପତି]] ନିଯୁକ୍ତ କରନ୍ତି । ବିଧାନସଭାରେ ସଂଖ୍ୟାଗରିଷ୍ଠତା ଥିବା ଦଳ କିମ୍ବା ମେଣ୍ଟର ନେତାଙ୍କୁ ରାଜ୍ୟପାଳ ମୁଖ୍ୟମନ୍ତ୍ରୀ ଭାବରେ ନିଯୁକ୍ତ କରନ୍ତି, ଏବଂ ମୁଖ୍ୟମନ୍ତ୍ରୀଙ୍କ ପରାମର୍ଶରେ ରାଜ୍ୟପାଳ ମନ୍ତ୍ରୀ ପରିଷଦକୁ ନିଯୁକ୍ତ କରନ୍ତି । ମନ୍ତ୍ରୀ ପରିଷଦ ବିଧାନସଭାକୁ ରିପୋର୍ଟ କରନ୍ତି ।<ref name="AroraGoyal1995">{{cite book|author1=Ramesh Kumar Arora|author2=Rajni Goyal|title=Indian Public Administration: Institutions and Issues|url=https://books.google.com/books?id=nvzcy7o4sgAC&pg=PA205|access-date=18 March 2015|year=1995|publisher=New Age International|isbn=978-81-7328-068-9|pages=205–207|archive-url=https://web.archive.org/web/20160105110846/https://books.google.com/books?id=nvzcy7o4sgAC&pg=PA205|archive-date=5 January 2016|url-status=live}}</ref> ୧୪୭ ଜଣ ନିର୍ବାଚିତ ପ୍ରତିନିଧିଙ୍କୁ ବିଧାନସଭାର ସଦସ୍ୟ ବା ବିଧାୟକ କୁହାଯାଏ । ରାଜ୍ୟପାଳଙ୍କ ଦ୍ୱାରା ଆଙ୍ଗ୍ଲୋ-ଇଣ୍ଡିଆନ ସମ୍ପ୍ରଦାୟରୁ ଜଣେ ବିଧାୟକଙ୍କୁ ମନୋନୀତ କରାଯାଇପାରେ ।<ref name="Shukla2008">{{cite book|author=Subhash Shukla|title=Issues in Indian Polity|url=https://books.google.com/books?id=CAs9PNOfL28C&pg=PA99|access-date=18 March 2015|year=2008|publisher=Anamika Pub. & distributors|isbn=978-81-7975-217-3|page=99|archive-url=https://web.archive.org/web/20160105110846/https://books.google.com/books?id=CAs9PNOfL28C&pg=PA99|archive-date=5 January 2016|url-status=live}}</ref> କାର୍ଯ୍ୟକାଳ ଶେଷ ହେବା ପୂର୍ବରୁ ବିଧାନସଭା ଭାଙ୍ଗି ନଗଲେ, ଏହି ପଦର କାର୍ଯ୍ୟକାଳ ପାଞ୍ଚ ବର୍ଷ ପାଇଁ ।<ref name="Kumar" /> ନ୍ୟାୟପାଳିକା କଟକରେ ଅବସ୍ଥିତ [[ଓଡ଼ିଶା ଉଚ୍ଚ ନ୍ୟାୟାଳୟ]] ଏବଂ ନିମ୍ନ ଅଦାଲତଗୁଡ଼ିକର ଏକ ବ୍ୟବସ୍ଥାକୁ ନେଇ ଗଠିତ । ==ଅର୍ଥନୀତି== === ସମଷ୍ଟି-ଅର୍ଥନୈତିକ ଧାରା === ଓଡ଼ିଶା ନିରନ୍ତର ଆର୍ଥିକ ଅଭିବୃଦ୍ଧିର ସମ୍ମୁଖୀନ ହେଉଛି । ରାଜ୍ୟର ମୋଟ ଘରୋଇ ଉତ୍ପାଦରେ ପ୍ରଭାବଶାଳୀ ଅଭିବୃଦ୍ଧି ପରିସଂଖ୍ୟାନ ଏବଂ କାର୍ଯ୍ୟକ୍ରମ କାର୍ଯ୍ୟାନ୍ୱୟନ ମନ୍ତ୍ରଣାଳୟ ରିପୋର୍ଟ କରିଛନ୍ତି । ଓଡ଼ିଶାର ଅଭିବୃଦ୍ଧି ହାର ଜାତୀୟ ହାରାହାରିରୁ ଅଧିକ । କେନ୍ଦ୍ର ସରକାରଙ୍କ ସହରୀ ବିକାଶ ମନ୍ତ୍ରଣାଳୟ ନିକଟରେ ସ୍ମାର୍ଟ ସିଟି ଭାବେ ବିକଶିତ ହେବାକୁ ଚୟନ ହୋଇଥିବା ୨୦ଟି ସହରର ନାମ ଘୋଷଣା କରିଛନ୍ତି । ରାଜ୍ୟ ରାଜଧାନୀ ଭୁବନେଶ୍ୱର ଜାନୁଆରୀ ୨୦୧୬ରେ ଜାରି ଥିବା ସ୍ମାର୍ଟ ସିଟି ତାଲିକାରେ ପ୍ରଥମ ସହର, ଯାହା ଭାରତ ସରକାରଙ୍କ ଏକ ଗୃହପାଳିତ ପଶୁ ପ୍ରକଳ୍ପ । ଏହି ଘୋଷଣାରେ ବିକାଶ ପାଇଁ ପାଞ୍ଚ ବର୍ଷ ମଧ୍ୟରେ ୫୦୮.୦୨ ବିଲିୟନ ଟଙ୍କା ମଞ୍ଜୁରି ଥିଲା । === ଶିଳ୍ପ ବିକାଶ === ଓଡ଼ିଶାରେ ପ୍ରଚୁର ପ୍ରାକୃତିକ ସମ୍ପଦ ଏବଂ ଏକ ବୃହତ ଉପକୂଳ ଅଛି | ପୁଞ୍ଜି ବିନିଯୋଗ ପ୍ରସ୍ତାବ ସହିତ ବିଦେଶୀ ପୁଞ୍ଜି ନିବେଶକାରୀଙ୍କ ପାଇଁ ଓଡ଼ିଶା ସର୍ବାଧିକ ପସନ୍ଦଯୋଗ୍ୟ ସ୍ଥାନ ଭାବରେ ଉଭା ହୋଇଛି। ଏଥିରେ ଭାରତର ଏକ କୋଇଲାର ଏକ ପଞ୍ଚମାଂଶ, ଏହାର ଏକ ଚତୁର୍ଥାଂଶ ଲୁହାପଥର, ବକ୍ସାଇଟ୍ ଭଣ୍ଡାରର ଏକ ତୃତୀୟାଂଶ ଏବଂ କ୍ରୋମାଇଟ୍ ରହିଛି | ଜର୍ମାନୀର ସହଯୋଗରେ ନିର୍ମିତ ଭାରତର ପବ୍ଲିକ୍ ସେକ୍ଟରରେ ରାଉରକେଲା ଷ୍ଟିଲ୍ ପ୍ଲାଣ୍ଟ ଥିଲା | ଆର୍ସେଲର-ମିତ୍ତଲ ୧୦ ବିଲିୟନ ଡଲାରର ଅନ୍ୟ ଏକ ମେଗା ଇସ୍ପାତ ପ୍ରକଳ୍ପରେ ବିନିଯୋଗ କରିବାକୁ ଯୋଜନା ଘୋଷଣା କରିଛନ୍ତି। Russian ଷର ପ୍ରମୁଖ ମ୍ୟାଗ୍ନିଟୋଗୋରସ୍କ୍ ଆଇରନ୍ ଆଣ୍ଡ ଷ୍ଟିଲ୍ କମ୍ପାନୀ (MMK) ମଧ୍ୟ ଓଡ଼ିଶାରେ ୧୦ଟି MT ଷ୍ଟିଲ୍ ପ୍ଲାଣ୍ଟ ସ୍ଥାପନ କରିବାକୁ ଯୋଜନା କରିଛି। ବୃନ୍ଦାବଲ ଓଡ଼ିଶାର ଖୋଲା କାଷ୍ଟ କୋଇଲା ଖଣିର ଏକ ପ୍ରମୁଖ କ୍ଷେତ୍ର | ଆଲୁମିନିୟମ, କୋଇଲା ଭିତ୍ତିକ ବିଦ୍ୟୁତ୍ ଉତ୍ପାଦନ କେନ୍ଦ୍ର, ପେଟ୍ରୋକେମିକାଲ୍ସ ଏବଂ ସୂଚନା ପ୍ରଯୁକ୍ତିବିଦ୍ୟାରେ ରାଜ୍ୟ ଅଦୃଶ୍ୟ ପରିମାଣର ପୁଞ୍ଜି ବିନିଯୋଗ କରୁଛି। ବିଦ୍ୟୁତ୍ ଉତ୍ପାଦନରେ ରିଲାଏନ୍ସ ପାୱାର୍ (ଅନିଲ ଅମ୍ବାନୀ ଗ୍ରୁପ୍) ଝାରସୁଗୁଡା ଜିଲ୍ଲାର ହିରମାଠାରେ ୧୩ ବିଲିୟନ ଆମେରିକୀୟ ଡଲାରର ପୁଞ୍ଜି ବିନିଯୋଗ ସହିତ ବିଶ୍ୱର ସର୍ବବୃହତ ବିଦ୍ୟୁତ୍ ଉତ୍ପାଦନ କେନ୍ଦ୍ର ସ୍ଥାପନ କରୁଛି। ୨୦୦୯ ମସିହାରେ ଓଡ଼ିଶା କର୍ପୋରେଟ ନିବେଶ ଉପରେ ଆସୋକମ୍ (ASSOCHAM) ଇନଭେଷ୍ଟମେଣ୍ଟ ମିଟର (AIM) ଅଧ୍ୟୟନର ବିଶ୍ଳେଷଣ ଅନୁଯାୟୀ ଗୁଜରାଟ ସହିତ ପ୍ରଥମ ଏବଂ ଆନ୍ଧ୍ରପ୍ରଦେଶ ତୃତୀୟ ସ୍ଥାନରେ ଥିଲା | ଦେଶରେ ମୋଟ ବିନିଯୋଗରେ ଓଡ଼ିଶାର ଅଂଶ ୧୨.୬ ପ୍ରତିଶତ ଥିଲା। ଏହା ମୂଲ୍ୟର ନିବେଶ ପ୍ରସ୍ତାବ ଗ୍ରହଣ କଲା | ଗତ ବର୍ଷରେ ୨,୦୦,୮୪୬ କୋଟି | ଇସ୍ପାତ ଏବଂ ଶକ୍ତି ସେହି କ୍ଷେତ୍ରଗୁଡିକ ମଧ୍ୟରେ ଥିଲା ଯାହା ରାଜ୍ୟରେ ସର୍ବାଧିକ ପୁଞ୍ଜି ବିନିଯୋଗ କରିଥିଲା। ==ସଂସ୍କୃତି== == ଓଡ଼ିଶାର ପର୍ବପର୍ବାଣି == ଓଡ଼ିଶାର ବିଭିନ୍ନ ଧର୍ମାବଲମ୍ବୀମାନେଦ୍ୱାରା ବିଭିନ୍ନ ପର୍ବପର୍ବାଣି ପାଳନ କରିଥାନ୍ତି । ଓଡ଼ିଶାରେ "ବାର ମାସରେ ତେର ପର୍ବ" ପାଳନ ହୁଏ ବୋଲି ପ୍ରବାଦ ରହିଛି ।<ref>{{Cite journal|last=Mohanty|first=P.P.|date=2018|title=Towards frameworking a strategic approach for festival tourism destination marketing and management: Case study of Odisha (India)|url=https://scindeks.ceon.rs/Article.aspx?artid=1450-66611804145M|journal=Turizam|language=en|volume=22|issue=4|pages=145–157|doi=10.5937/turizam22-17398|issn=1450-6661}}</ref> ପ୍ରମୁଖ ହିନ୍ଦୁ ପର୍ବ ମଧ୍ୟରେ [[ରଥଯାତ୍ରା]], [[ରଜ]], [[ପଣା ସଂକ୍ରାନ୍ତି]],[[ମକର ସଂକ୍ରାନ୍ତି]],[[ନୂଆଖାଇ]] ଓ ଅନେକ ଓଷା-ବ୍ରତ ସମେତ ଅନ୍ୟାନ୍ୟ ପର୍ବପର୍ବାଣି, ଇସଲାମ ପର୍ବପର୍ବାଣି ମଧ୍ୟରେ [[ଇଦ ଉଲ-ଫିତର]] ଓ [[ମହରମ]], ଖୀଷ୍ଟିଆନ ପର୍ବପର୍ବାଣି ମଧ୍ୟରେ [[ବଡ଼ଦିନ|ବଡ଼ ଦିନ]], [[ଇଷ୍ଟର]] ଓ [[ନବବର୍ଷ]], ବୌଦ୍ଧ ପର୍ବପର୍ବାଣି ମଧ୍ୟରେ [[ବୁଦ୍ଧ ପୂର୍ଣ୍ଣିମା]] ଆଦି ଅନ୍ୟତମ । ଓଡ଼ିଶାର ବିଭିନ୍ନ ଆଦିବାସୀ ଜନଜାତି ଭିତରେ ସାନ୍ତାଳୀ ଜନଜାତିର ସୋହରାଇ, ମାଘେ ପରବ (ହୋ ଜନଜାତିଦ୍ୱାରା ମଧ୍ୟ ପାଳିତ), ବାହା ପରବ (ବା ହୋ ଜନଜାତିର ବା' ପରବ) ଆଦି ଅନ୍ୟତମ | ==କ୍ରୀଡ଼ା== {{Main|ଓଡ଼ିଶାରେ କ୍ରୀଡ଼ା}} [[File:Barabati Stadium IPL Match Pune Warriors India vs. Deccan Chargers.jpg|thumb|ବାରବାଟୀ ଷ୍ଟାଡ଼ିୟମ ([[Barabati Stadium]]) , [[କଟକ]]]] ଓଡ଼ିଶା ରାଜ୍ୟ ୨୦୧୮ ପୁରୁଷ ହକି ବିଶ୍ୱକପ୍ ( [[2018 Men's Hockey World Cup]] ), ୨୦୨୨ ଫିଫା ୧୭ ବର୍ଷରୁ କମ୍ ମହିଳା ବିଶ୍ୱକପ୍ (2022 FIFA U-17 Women's World Cup) ଏବଂ ୨୦୨୩ ପୁରୁଷ ହକି ବିଶ୍ୱକପ୍ (2023 Men's Hockey World Cup) ସମେତ ଅନେକ ଅନ୍ତର୍ଜାତୀୟ କ୍ରୀଡା ଇଭେଣ୍ଟ ଆୟୋଜନ କରିଛି। ଓଡ଼ିଶାରେ ଥିବା କ୍ରୀଡ଼ା ଷ୍ଟାଡ଼ିୟମଗୁଡ଼ିକ ମଧ୍ୟରେ ଅନ୍ତର୍ଭୁକ୍ତ : # [[କଳିଙ୍ଗ ଷ୍ଟାଡ଼ିଅମ]] ( Kalinga Stadium ) # [[ବାରବାଟି ଷ୍ଟାଡ଼ିଅମ]] ( [[Barabati Stadium]] ) # ଜବାହରଲାଲ ନେହେରୁ ଇନଡୋର୍ ଷ୍ଟାଡ଼ିୟମ ( Jawaharlal Nehru Indoor Stadium ) # ଇଷ୍ଟ କୋଷ୍ଟ ରେଲୱେ ଷ୍ଟାଡ଼ିୟମ ( East Coast Railway Stadium ) # ବିଜୁ ପଟ୍ଟନାୟକ ହକି ଷ୍ଟାଡ଼ିୟମ ( Biju Patnaik Hockey Stadium ) # କିଟ୍ ଷ୍ଟାଡ଼ିୟମ ( KIIT Stadium ) # ବୀର ସୁରେନ୍ଦ୍ର ସାଏ ଷ୍ଟାଡ଼ିୟମ ( Veer Surendra Sai Stadium ) # ବିର୍ସା ମୁଣ୍ଡା ଆନ୍ତର୍ଜାତୀୟ ହକି ଷ୍ଟାଡ଼ିୟମ ( Birsa Munda International Hockey Stadium )<ref>{{Cite news|last=Suffian|first=Mohammad|date=16 February 2021|title=Odisha CM Lays Foundation of India's Largest Hockey Stadium named after 'Birsa Munda' In Rourkela|work=India Today|url=https://www.indiatoday.in/sports/hockey/story/odisha-cm-lays-foundation-of-india-s-largest-hockey-stadium-named-after-birsa-munda-in-rourkela-1769860-2021-02-16|access-date=3 June 2021|archive-date=3 June 2021|archive-url=https://web.archive.org/web/20210603040034/https://www.indiatoday.in/sports/hockey/story/odisha-cm-lays-foundation-of-india-s-largest-hockey-stadium-named-after-birsa-munda-in-rourkela-1769860-2021-02-16|url-status=live}}</ref> ରାଜ୍ୟରେ କିଛି ଉଚ୍ଚ ପ୍ରଦର୍ଶନ କେନ୍ଦ୍ର ମଧ୍ୟ ରହିଛି, ଯାହାକି ଓଡ଼ିଶାରେ ବିଭିନ୍ନ ଖେଳର ଉନ୍ନତି ପାଇଁ କଳିଙ୍ଗ ଷ୍ଟାଡ଼ିୟମରେ ସ୍ଥାପିତ କରାଯାଇଛି । କିଛି ଉଚ୍ଚ ପ୍ରଦର୍ଶନ କେନ୍ଦ୍ରଗୁଡ଼ିକ ହେଉଛି : * ଅଭିନବ ବିନ୍ଦ୍ରା ଟାର୍ଗେଟିଂ ପ୍ରଦର୍ଶନ ( Abhinav Bindra Targeting Performance (ABTP) ) * ଡାଲମିଆ ଭାରତ ଗୋପୀଚାନ୍ଦ ବ୍ୟାଡ଼ମିଣ୍ଟନ୍ ଏକାଡ଼େମୀ ( Dalmia Bharat Gopichand Badminton Academy ) * ଜେ.ଏସ୍.ଡବ୍ଲ୍ୟୁ. ସନ୍ତରଣ ଉଚ୍ଚ ପ୍ରଦର୍ଶନ କେନ୍ଦ୍ର ( JSW Swimming HPC ) * ଖେଲୋ ଇଣ୍ଡିଆ ଆଥଲେଟିକ୍ସ୍, ହକି ଏବଂ ଭାରୋତ୍ତୋଳନ ପାଇଁ ରାଜ୍ୟ ଉତ୍କର୍ଷ କେନ୍ଦ୍ର ( Khelo India State Centre of Excellence (KISCE) for Athletics, Hockey, and Weightlifting ) * ଭାରୋତ୍ତୋଳନ ପାଇଁ କେଜେଏସ ଆହଲୁୱାଲିଆ ଏବଂ ଟେନଭିକ୍ ସ୍ପୋର୍ଟସ୍ ଉଚ୍ଚ ପ୍ରଦର୍ଶନ କେନ୍ଦ୍ର ( KJS Ahluwalia and Tenvic Sports HPC for Weightlifting ) * ଓଡ଼ିଶା ନୌସେନା ଟାଟା ହକି ଉଚ୍ଚ ପ୍ରଦର୍ଶନ କେନ୍ଦ୍ର ( Odisha Naval Tata Hockey High Performance Centre (ONTHHPC) )<ref>{{cite web |url=https://kalingatv.com/state/naval-tata-hockey-academy-inaugurated-in-odisha-capital/ |title=Naval Tata Hockey Academy Inaugurated In Odisha Capital |website=Kalinga TV |date=13 August 2019 |access-date=13 August 2019 |archive-date=21 September 2022 |archive-url=https://web.archive.org/web/20220921054009/https://kalingatv.com/state/naval-tata-hockey-academy-inaugurated-in-odisha-capital/ |url-status=live }}</ref> * ଓଡ଼ିଶା ଆଦିତ୍ୟ ବିକ୍ରମ ବିର୍ଲା ଏବଂ ଗଗନ ନାରଙ୍ଗ ସୁଟିଂ ଉଚ୍ଚ ପ୍ରଦର୍ଶନ କେନ୍ଦ୍ର ( Odisha Aditya Birla and Gagan Narang Shooting HPC ) * ରିଲାଏନ୍ସ୍ ଫାଉଣ୍ଡେସନ୍ ଓଡ଼ିଶା ଆଥଲେଟିକ୍ସ୍ ଉଚ୍ଚ ପ୍ରଦର୍ଶନ କେନ୍ଦ୍ର ( Reliance Foundation Odisha Athletics HPC ) * ଭାରତୀୟ କ୍ରୀଡ଼ା ପ୍ରାଧିକରଣ ଆଞ୍ଚଳିକ ବ୍ୟାଡ଼ମିଣ୍ଟନ୍ ଏକାଡ଼େମୀ ( Sports Authority of India Regional Badminton Academy )<ref>{{Cite web|author=Minati Singha|date=15 May 2017|title=Odisha-SAI Regional Badminton Academy inaugurated in Bhubaneswar|url=https://timesofindia.indiatimes.com/city/bhubaneswar/odisha-sai-regional-badminton-academy-inaugurated-in-bhubaneswar/articleshow/58686446.cms|access-date=30 May 2021|website=The Times of India|language=en|archive-date=2 June 2021|archive-url=https://web.archive.org/web/20210602225427/https://timesofindia.indiatimes.com/city/bhubaneswar/odisha-sai-regional-badminton-academy-inaugurated-in-bhubaneswar/articleshow/58686446.cms|url-status=live}}</ref> * ଉଡ଼ାନ୍ ବ୍ୟାଡ଼ମିଣ୍ଟନ୍ ଏକାଡ଼େମୀ<ref>{{Cite web|title=Udaan Badminton Academy-HOME|url=https://www.theudaan.net/|access-date=30 May 2021|website=www.theudaan.net|archive-date=26 February 2021|archive-url=https://web.archive.org/web/20210226021003/https://www.theudaan.net/|url-status=dead}}</ref> * ଅଖିଳ ଭାରତୀୟ ଫୁଟବଲ୍ ସଂଘ ଉଚ୍ଚ ପ୍ରଦର୍ଶନ କେନ୍ଦ୍ର ( All India Football Federation High Performance Centre )<ref>{{Cite web|title=High Performance Centre deal a big boost for Odisha and AIFF {{!}} Goal.com|url=https://www.goal.com/en-in/news/odisha-aiff-high-performance-centre-big-boost/1cwe57j3pqvvu14c7f7q7a8r0d|access-date=7 June 2021|website=www.goal.com|archive-date=7 June 2021|archive-url=https://web.archive.org/web/20210607034811/https://www.goal.com/en-in/news/odisha-aiff-high-performance-centre-big-boost/1cwe57j3pqvvu14c7f7q7a8r0d|url-status=live}}</ref> == ପର୍ଯ୍ୟଟନ == === ବାଲୁକା କଳା === ଓଡ଼ିଶାର ପୁରୀରୁ ଆରମ୍ଭ ହୋଇ ରାଜ୍ୟର ଅନ୍ୟାନ୍ୟ ତଟବର୍ତ୍ତୀ ସ୍ଥାନରେ ବିକଶିତ ବାଲିରେ ମୂର୍ତ୍ତି ତିଆରି କଳା ଓଡ଼ିଶାର ଏକ ଆଧୁନିକ କଳା ମଧ୍ୟରୁ ଅନ୍ୟତମ । === ହସ୍ତଶିଳ୍ପ === ଓଡ଼ିଶାର ହସ୍ତଶିଳ୍ପ ମଧ୍ୟରେ ପିତ୍ତଳ, ସୁନା-ରୂପାର [[ତାରକସି କାମ]], ଟେରାକୋଟା କଳା ଏବଂ [[ଚାନ୍ଦୁଆ]] ଆଦି ଅନ୍ୟତମ । ==== ପିତ୍ତଳ ଏବଂ ବେଲ ଧାତୁ ସାମଗ୍ରୀ ==== ପିତ୍ତଳ ଏବଂ ବେଲମେଟାଲ୍ ବାସନ, ପିତ୍ତଳ ଚାନ୍ଦ ଏବଂ ହାଣ୍ଡି ଉପରେ ସୂକ୍ଷ୍ମ ଖୋଦନ ଓଡ଼ିଶା କଳାର ଏକ ଗୁରୁତ୍ୱପୂର୍ଣ୍ଣ ଦିଗ | ଧାତୁରେ ନିର୍ମିତ କଳାକୃତି ମଧ୍ୟରେ ପିତ୍ତଳ କାର୍ଯ ଦେବତାମାନଙ୍କର ପୂଜା ସମୟରେ ଦୀପ ଏବଂ ଦୀପଦାନୀରେ ଦେଖିବାକୁ ମିଳିଥାଏ | ପିତ୍ତଳରୁ ନିର୍ମିତ ଚାଉଳ ମାପିବା ପାତ୍ରଗୁଡିକ ଅନେକ ଘରେ ବ୍ୟବହୃତ ହେବା ବ୍ୟତୀତ ପିତ୍ତଳ ହାତୀ-ଘୋଡ଼ା ଆଦି ମଧ୍ୟ ଜଣାଶୁଣା । ବେଟେଲ-ଚେୟାର ପାଇଁ ପିତ୍ତଳର ପାତ୍ରଗୁଡ଼ିକ ଉଭୟ ଉପଯୋଗୀ ଏବଂ ଅଳଙ୍କାର ପାଇଁ ଡିଜାଇନ୍ ହୋଇଛି | ପିତ୍ତଳ ଏବଂ ଘଣ୍ଟି ଧାତୁରେ ନିର୍ମିତ ଘରୋଇ ସାମଗ୍ରୀ ଏବଂ ବାସନଗୁଡିକ ଅଛି ଏବଂ ସେଗୁଡ଼ିକ ବିଭିନ୍ନ ଆକୃତି ଏବଂ ଆକାରର | ଓଡ଼ିଶାର ପିତ୍ତଳ ସାମଗ୍ରୀ କାରିଗରମାନଙ୍କର ଉଚ୍ଚ କାରୁକାର୍ଯ୍ୟ ଏବଂ ନୂତନତ୍ୱ ପାଇଁ ସେମାନଙ୍କର ଚମତ୍କାରତାକୁ ପ୍ରକାଶ କରିଥାଏ | ==== ସିଲଭର ୱେୟାର ଏବଂ ଫିଲିଗ୍ରି କାମ ==== ଓଡ଼ିଶାର ସିଲଭରୱେର୍ ବହୁତ ଜଣାଶୁଣା | ତାଙ୍କର ଫିଲିଗ୍ରି କାର୍ଯ୍ୟଗୁଡ଼ିକ ଭାରତର ଅନ୍ୟ କୌଣସି ସ୍ଥାନରେ କ୍ୱଚିତ୍ ଦେଖାଯାଉଥିବା କଳାତ୍ମକ ଉତ୍କର୍ଷର ଅନନ୍ୟ ଉଦାହରଣ | ରୂପା ତାରଗୁଡ଼ିକ, ଅତ୍ୟନ୍ତ ସୂକ୍ଷ୍ମ, ଜଟିଳ ଡିଜାଇନ୍ରେ ଆକୃତିର | ପଶୁ ଏବଂ ପକ୍ଷୀମାନଙ୍କର ଫର୍ମ, ଭର୍ମିଲିୟନ୍ ରିସେପ୍ଟେକଲ୍ ପରି ଦୈନିକ ବ୍ୟବହାରର ପ୍ରବନ୍ଧଗୁଡ଼ିକ ମଧ୍ୟ ରୂପା ତାରରେ ନିର୍ମିତ - ଫିଲିଗ୍ରି ଅଳଙ୍କାର, ବିଶେଷତ ବ୍ରୋଚ୍ ଏବଂ କାନଫୁଲ ଭାରତୀୟ ମହିଳାମାନଙ୍କ ମଧ୍ୟରେ ବହୁତ ଲୋକପ୍ରିୟ | ସିଲିଗ୍ରି କାମ ପାଇଁ କଟକ ବିଶ୍ୱ ପ୍ରସିଦ୍ଧ | ମହାଭାରତର ଦୃଶ୍ୟଗୁଡ଼ିକ ବେଳେବେଳେ ରୂପାରେ ଚିତ୍ରିତ ହୋଇଥାଏ ବିଶେଷ ଆଗ୍ରହରେ ରୂପାଦ୍ୱାରା ନିର୍ମିତ ଭଗବାନ କୃଷ୍ଣଙ୍କଦ୍ୱାରା ପରିଚାଳିତ ଅର୍ଜୁନ ରଥ | ଜଣେ ଆଶ୍ଚର୍ଯ୍ୟ ଲାଗେ ଯେ ରଥ ଚକଗୁଡିକର ମିନିଟ୍ ସବିଶେଷ କାର୍ଯ୍ୟ ସହିତ କଶଳ ଦେଖ | ରଥର ସୌନ୍ଦର୍ଯ୍ୟ, ଘୋଡ଼ାମାନଙ୍କର ଗର୍ବିତ ଆଭିମୁଖ୍ୟ ଏବଂ ସତ୍ୟ-ହାଇ-ଆକୃତି, ସମସ୍ତେ ରୂପା କଳା ପ୍ରଭାବର ଅତ୍ୟଧିକ ମହିମା ପାଇଁ ସହଯୋଗ କରନ୍ତି | ==== ଟେରାକୋଟା ଏବଂ କୁମ୍ଭାର ==== ଓଡ଼ିଶାର କୁମ୍ଭକାରମାନେ ବିଭିନ୍ନ ଧାର୍ମିକ ଏବଂ ସାମାଜିକ କାର୍ଯ୍ୟରେ ବ୍ୟବହୃତ ହେବାକୁ ମାଟିପାତ୍ର ତିଆରି କରନ୍ତି | ସେଗୁଡିକ ବିଭିନ୍ନ ଆକୃତି ଏବଂ ଆକାରରେ ନିର୍ମିତ ଏବଂ ମାଛ ଏବଂ ଫୁଲର ମୋଟିଫ୍ ଏବଂ ଜ୍ୟାମିତିକ ଡିଜାଇନ୍ ସହିତ ସୁସଜ୍ଜିତ | ଧାର୍ମିକ ସମୟରେ ସ୍ଥାନୀୟ ଚାହିଦା ପୂରଣ କରିବା ପାଇଁ ଟେରାକୋଟାରେ ଘୋଡ଼ା ଏବଂ ହାତୀ ତିଆରି କରାଯାଏ | ରୋଗ ଏବଂ ବିପଦରୁ ରକ୍ଷା ପାଇବା ପାଇଁ ଏମାନଙ୍କୁ ଗ୍ରାମ-ଦେବୀ (ଗ୍ରାମ-ଦେବତା)କୁ ଦିଆଯାଏ | ଆକାରରେ ସେମାନେ ଛଅ ଇଞ୍ଚରୁ ତିନି ଫୁଟ ପର୍ଯ୍ୟନ୍ତ | କୁମ୍ଭାର ମାଟି ଖେଳନା ଏବଂ ମଣିଷର ସରଳ ଏବଂ ଆକର୍ଷଣୀୟ ଚିତ୍ର ମଧ୍ୟ ତିଆରି କରେ | ସେମାନେ ବାସ୍ତବ ଜୀବନ ଜୀବମାନଙ୍କର ଅତ୍ୟାବଶ୍ୟକ ବିଶିଷ୍ଟ୍ୟଗୁଡିକ ଧରିଥାନ୍ତି | ଓଡ଼ିଶାର ପ୍ରତ୍ୟେକ ପ୍ୟାନରେ ଟେରାକୋଟା ଖେଳନା ତିଆରି କରାଯାଏ | ଖେଳନାଗୁଡିକ ଡିଜାଇନ୍ରେ ସରଳ ଏବଂ ସେମାନେ ଉତ୍ପାଦିତ ସ୍ଥାନର ଗୁଣ ବହନ କରନ୍ତି | ==== ସୁବର୍ଣ୍ଣ ଘାସ ଏବଂ କେନ୍ କାମ କରେ ==== ଟୋକେଇ, ହାତ ପ୍ରଶଂସକ ଏବଂ ଟେବୁଲ୍ ମ୍ୟାଟ୍ ମହିଳା ଲୋକମାନଙ୍କଦ୍ୱାରା ସୁବର୍ଣ୍ଣ ଘାସରୁ ବୁଣା ହୋଇଛି | ଫ୍ଲୋର-ମ୍ୟାଟ୍ଗୁଡ଼ିକ ମଧ୍ୟ ସୁବର୍ଣ୍ଣ ଘାସରୁ ବୁଣାଯାଏ ଯାହା ଏକ ସ୍ଥାନୀୟ ଉତ୍ପାଦ , ଆଜି ଏହି ସାମଗ୍ରୀର ଚାହିଦା ବଢିଛି ଏବଂ ଏହା ସେମାନଙ୍କର ସୌନ୍ଦର୍ଯ୍ୟ, ଉପଯୋଗିତା ଏବଂ ସ୍ଥାୟୀ ଗୁଣର ପ୍ରମାଣ କରେ | ଟୋକେଇ ଏବଂ ଅନେକ ଆସବାବପତ୍ର ବୁଣିବା ପାଇଁ କେନ୍ ବ୍ୟବହୃତ ହୁଏ | ==== ପ୍ରୟୋଗ କାର୍ଯ୍ୟ ==== ପିପଲିରେ ଟେଲର୍ମାନେ ଆପ୍ଲିକ୍ କାର୍ଯ୍ୟଗୁଡିକ ଏକଜେକ୍ୟୁଟ୍ କରନ୍ତି, ଯାହା ବହୁତ ଚାହିଦା | ପର୍ବପର୍ବାଣିରେ ବ୍ୟବହାର ପାଇଁ ଆପ୍ଲିକ୍ କାର୍ଯ୍ୟର ବିଶାଳ ଆକାରର ଛତା ଉତ୍ପାଦିତ ହୁଏ | ବିସ୍ତାରିତ ଲନରେ ବଗିଚା ଛତା ଭାବରେ ମଧ୍ୟ ବ୍ୟବହୃତ ହୁଏ, ସେମାନେ ଯେ କୌଣସି ସମାବେଶକୁ ଅନୁଗ୍ରହ ଏବଂ ରଙ୍ଗ ଋଣ ଦିଅନ୍ତି | ହୃଦୟ ଆକୃତିର ପ୍ରଶଂସକ, ବଡ଼ ଏବଂ ସ୍ମା କ୍ୟୋପି ଏବଂ କାନ୍ଥ ଝୁଲିବା ମଧ୍ୟ ଆପ୍ଲିକ୍ କାମରୁ ପ୍ରସ୍ତୁତ | ଟେଲର୍ମାନେ ପ୍ରାଣୀ, ପକ୍ଷୀ, ଫୁଲର ଚିତ୍ର ଏବଂ ଜ୍ୟାମିତିକ ଆକୃତିର ସମୃଦ୍ଧ ରଙ୍ଗର କପଡ଼ାରୁ କାଟି ଦିଅନ୍ତି ଏବଂ ଏଗୁଡିକ ଅନ୍ୟ ଏକ କପଡ଼ା ଉପରେ ସମାନ୍ତରାଳ ଭାବରେ ସଜାଯାଇ ଏକ ଆଖିଦୃଶିଆ ଡିଜାଇନ୍ ପ୍ରସ୍ତୁତ କରିବା ପାଇଁ ସିଲେଇ କରାଯାଏ | ହଳଦିଆ, ଧଳା, ସବୁଜ, ନୀଳ, ନାଲି ଏବଂ କଳା ରଙ୍ଗର ସମୃଦ୍ଧ ସ୍ପ୍ଲାସ୍ ଦର୍ଶକଙ୍କ ଆଖିକୁ ଚମକାଇଥାଏ ଏବଂ ଉତ୍ସବର ମନୋବଳ ସ୍ଥିର କରିଥାଏ | ବିଭିନ୍ନ ଆକୃତି ଏବଂ ଆକାରର ବ୍ୟାଗଗୁଡ଼ିକ ମଧ୍ୟ ଆପ୍ଲିକ୍ ମୋଟିଫ୍ ସହିତ ତିଆରି | ଧାର୍ମିକ ଶୋଭାଯାତ୍ରାରେ ରଙ୍ଗ ଦେବା ପାଇଁ ଆପଲିକ୍ ଚାରିସ୍ (ଛତା) ଏବଂ “ତରସା” (ହୃଦୟ ଆକୃତିର କାଠ ଗଠନଗୁଡ଼ିକ ଆପ୍ଲିକ୍ କାର୍ଯ୍ୟରେ ଆଚ୍ଛାଦିତ ଏବଂ ପିକ୍ ଉପରେ ସମର୍ଥିତ) ବ୍ୟବହୃତ ହୁଏ | ବଡ଼ ଆପ୍ଲିକ୍ କାନୋପି ବିବାହ ଉତ୍ସବର ଏକ ଅବିଚ୍ଛେଦ୍ୟ ଅଙ୍ଗ | ମନ୍ଦିରଗୁଡିକରେ, କାଦୁଅଗୁଡିକ ଦେବତାମାନଙ୍କ ଉପରେ ଝୁଲାଯାଇଥାଏ ଯାହା ସେମାନଙ୍କୁ ମଇଳା ପଡ଼ିବାଠାରୁ ରକ୍ଷା କରିଥାଏ | ==== ଶୃଙ୍ଗ କାର୍ଯ୍ୟ ==== ଓଡ଼ିଶାରେ ଏପରି କାରିଗର ଅଛନ୍ତି ଯେଉଁମାନେ ଗୋରୁର ଶିଙ୍ଗରୁ କମ୍ବି, ଫୁଲ ଭେଜ୍ ଏବଂ କଲମ ଷ୍ଟାଣ୍ଡ ପରି ଦୈନିକ ବ୍ୟବହାରର ପ୍ରବନ୍ଧ ଯୋଗାଇବାରେ ଚତୁର ଅଟନ୍ତି | ଶିଙ୍ଗଟି ସୁଗମ ହୋଇ ପଲିସ୍ ହୋଇଛି, ଏବଂ ତା’ପରେ ବିଭିନ୍ନ କରମ୍ସରେ ଆକୃତିର | ଶୃଙ୍ଗରେ ନିର୍ମିତ କ୍ରେନ୍, ଲବଷ୍ଟର, ବିଛା ଏବଂ ପକ୍ଷୀମାନେ ଏକ ସୁନ୍ଦରତାରେ ସମାପ୍ତ | ସେମାନଙ୍କର ଭୂପୃଷ୍ଠ ଏକ ଗାଢା ସୋବର ଫିଙ୍ଗିଦିଏ ଏବଂ ସମସ୍ତ କଳା ପ୍ରେମୀଙ୍କ ଦୃଷ୍ଟି ଆକର୍ଷଣ କରେ | ==== ଶାଢ଼ୀ ଏବଂ ଅନ୍ୟାନ୍ୟ କପଡ଼ା ==== ବୋଧହୁଏ ଓଡ଼ିଶାର ହସ୍ତତନ୍ତର ସବୁଠାରୁ ଲୋକପ୍ରିୟ ଆଇଟମ୍ ହ୍ୟାଣ୍ଡଲୁମ୍ ସାରୀ ପ୍ରଦାନ କରେ | ସାସ୍କେସ୍ ପ୍ରତ୍ୟେକ ସ୍ୱାଦ ଏବଂ ପକେଟକୁ ଅନୁକୂଳ କରିବା ପାଇଁ ବିଭିନ୍ନ ଡିଜାଇନ୍ ଏବଂ ରଙ୍ଗରେ ଆସିଥାଏ | ସାଧାରଣତ ସମ୍ବଲପୁର ଜିଲ୍ଲାର ଗ୍ରାମବାସୀମାନେ ଘରୋଇ କିମ୍ବା କର୍ପୋରେଟ୍ ସେକ୍ଟରରେ ଲୁମ୍ ଉପରେ ସାରି ବୁଣନ୍ତି | ସମ୍ବଲପୁରୀ ସୂତା ସାରିର ଏକ ସୁଗମ ସମାପ୍ତି ଏବଂ ଏକ ସ୍ୱତନ୍ତ୍ର ମୂଳ ସୀମା ଏବଂ ପାଲୁ ଅଛି | ମାଛ, ଶଙ୍ଖ ସେଲ ଏବଂ ଫୁଲର ମୋଟିଫ୍ କପଡ଼ାରେ ବୁଣା ହୋଇଛି | ବେଳେବେଳେ ସୀମା ଏବଂ ପାଲୁକୁ ସଜାଇବା ପାଇଁ ପଶୁ ମୋଟିଫ୍ ମଧ୍ୟ ବ୍ୟବହୃତ ହୁଏ | ସ୍ଥାନୀୟ କଞ୍ଚାମାଲରୁ ଗ୍ରାମ କାରିଗରମାନେ ରେଶମ ସାନ୍ସ ମଧ୍ୟ ପ୍ରସ୍ତୁତ କରନ୍ତି | ଖଣ୍ଡୁଆ ପାଟା ସାରିଗୁଡିକର ବିସ୍ତୃତ ଡିଜାଇନ୍ ଏବଂ ଏକ ଚମକ ଅଛି ଯାହା ଆକର୍ଷଣୀୟ | ବାପ୍ଟା ସାରିରେ ସୂତା ଏବଂ ରେଶମ ସୂତା ଅଛି | ବର୍ହମ୍ପୋରି ପାଟା ସାରିକୁ ଓଡ଼ିଆ ଏବଂ ଆଧୁନିକ ମହିଳାମାନେ ପିନ୍ଧନ୍ତି | ସାରିଗୁଡିକ ଯେଉଁଠାରେ ଉତ୍ପାଦିତ ହୁଏ, ବ୍ୟବହୃତ କଙ୍କାଳର ଗୁଣ ଏବଂ ସେଥିରେ ବୁଣା ହୋଇଥିବା ଡିଜାଇନ୍ଗୁଡ଼ିକର ପ୍ରକୃତି ନାମରେ ନାମିତ | ହାତ ବୁଣା ବେଡସିଟ୍, ବେଡ୍ କଭର, ଟେବୁଲ୍ କପଡ଼ା, ପରଦା ଏବଂ ଓଡ଼ିଶାର ପୋଷାକ ସାମଗ୍ରୀ ସମଗ୍ର ଦେଶରେ ସମାନ | ==== ପଥର ଏବଂ କାଠ ଖୋଦନ ==== ପଥର ଖୋଦନ ହେଉଛି ଓଡ଼ିଶାର ଏକ ପୁରୁଣା ଶିଳ୍ପ। କାରିଗରମାନଙ୍କ ବଂଶଧର ଯେଉଁମାନେ ଏକଦା ମନ୍ଦିର ଭବନରେ ଉତ୍କର୍ଷର ଚମତ୍କାର ଉଚ୍ଚତାକୁ ମାପଚୁପ କରିଥିଲେ, ସେମାନେ ପଥର ଖୋଦନ କରିବାର ବଂଶାନୁକ୍ରମିକ ଶିଳ୍ପ ମାଧ୍ୟମରେ ମୂର୍ତ୍ତି ପରମ୍ପରାକୁ ଜୀବନ୍ତ ରଖିଛନ୍ତି | ଖୋଦିତ ଦ୍ରବ୍ୟରେ ମନ୍ଦିରର ପ୍ରତିକୃତି, ଦେବତା ଏବଂ ଦେବୀଙ୍କ ପ୍ରତିମୂର୍ତ୍ତି, କୋଣାର୍କ ଚକ ଏବଂ ଘୋଡ଼ା, ଏବଂ ଅଳସ କନ୍ୟା (ସାଧୁ ଝିଅ) ସାଲାଭଞ୍ଜିକା (ସାଲ ଶାଖା ଉପରେ ଝୁଲୁଥିବା ମହିଳା), ସୁରସୁଣ୍ଡାରୀ (ସ୍ୱର୍ଗୀୟ ସୌନ୍ଦର୍ଯ୍ୟ), ଲେଖିକା ( ଲେଡି ଏକ ଚିଠି ଲେଖିବା), ଇତ୍ୟାଦି ଯାହା ଘର ସାଜସଜ୍ଜାର ଲୋକପ୍ରିୟ ଆଇଟମ୍ | ଓଡ଼ିଶାର କାଠ ଖୋଦନ ପ୍ରାୟ ସମାନ ଭାବରେ ଲୋକପ୍ରିୟ | ସେମାନେ ଅନ୍ୟ ରାଜ୍ୟଗୁଡିକର କଳାକୃତିଠାରୁ ଭିନ୍ନ ଅଟନ୍ତି ଯେପର୍ଯ୍ୟନ୍ତ ସେମାନେ ସାଧା ଏବଂ ଚମତ୍କାର ପଲିସ୍ ସହିତ ଉଜ୍ଜ୍ୱଳ ଅଟନ୍ତି ଏବଂ ସେମାନଙ୍କ ଉପରେ କୌଣସି ରଙ୍ଗ କିମ୍ବା ଆବରଣ ବିନା ଲେକ୍ କାମ କରନ୍ତି | ପାର୍ଟ ଓଡ଼ିଶାରେ ଅନେକ ହସ୍ତତନ୍ତ ସାମଗ୍ରୀ ଅଛି ଯେପରିକି କାଗଜ ମାଞ୍ଚ, ସୋଲା ପିଥ୍ କାମ, ଲଙ୍କ | କାର୍ଯ୍ୟ, ଜାରୀ କାମ, ଗ୍ଲାସ୍ ବିଡି, କପଡ଼ା ଗାର୍ଲେଣ୍ଡ୍, କ୍ୟାମ୍ପୋର ଗାର୍ଲେଣ୍ଡ, ଜଟ କାର୍ପେଟ, ରଶ୍ ସାଥୀ, ଏବଂ ସର୍ବୋପରି, ପୁରୀ ଏବଂ ଗୋପାଳପୁରରେ ସମୁଦ୍ର ସେଲ କାର୍ଯ୍ୟ | == ଆଧାର == {{Reflist|30em}}Adhara crad == ଅଧିକ ତଥ୍ୟ == {{Commons category|Odisha|ଓଡ଼ିଶା}} <!--========================({{No More Links}})============================ | PLEASE BE CAUTIOUS IN ADDING MORE LINKS TO THIS ARTICLE. WIKIPEDIA | | IS NOT A COLLECTION OF LINKS NOR SHOULD IT BE USED FOR ADVERTISING. | | | | Excessive or inappropriate links WILL BE DELETED. | | See [[Wikipedia:External links]] & [[Wikipedia:Spam]] for details. | | | | If there are already plentiful links, please propose additions or | | replacements on this article's discussion page, or submit your link | | to the relevant category at the Open Directory Project (dmoz.org) | | and link back to that category using the {{dmoz}} template. | =======================({{No More Links}})=============================--> * [http://www.orissa.gov.in ଓଡ଼ିଶା ସରକାରଙ୍କ ସାଇଟ] {{ଓଡ଼ିଶା}} {{ଭାରତ}} {{ଓଡ଼ିଶା ପ୍ରସଙ୍ଗ}} [[ଶ୍ରେଣୀ:ଭାରତର ରାଜ୍ୟ ଓ କେନ୍ଦ୍ରଶାସିତ ଅଞ୍ଚଳ]] [[ଶ୍ରେଣୀ:ଓଡ଼ିଶା]] 25zc19xtx42nch1tixll8rz30jk3a06 595846 595845 2026-06-01T17:36:28Z SamyakSamantasinghar 42167 /* */ 595846 wikitext text/x-wiki {{Short description|ଭାରତର ଏକ ପୂର୍ବବର୍ତ୍ତୀ ରାଜ୍ୟ}} {{Infobox | title = ଓଡ଼ିଶା | subheader = ଓଡ଼ିଶା ରାଜ୍ୟ | image = <div style="display:table; width:270px; margin:0 auto; text-align:center;"><div style="display:table-row;"><div style="display:table-cell; padding:2px;">[[File:Konark Temple Panorama2.jpg|266px]]<br/>{{small|[[କୋଣାର୍କ ସୂର୍ଯ୍ୟ ମନ୍ଦିର]]}}</div></div></div><div style="display:table; width:270px; margin:0 auto; text-align:center;"><div style="display:table-row;"><div style="display:table-cell; padding:2px; width:133px;">[[File:Brahmeswar Temple, Bhubaneswar.JPG|131px]]<br/>{{small|[[ବ୍ରହ୍ମେଶ୍ୱର ମନ୍ଦିର, ଭୁବନେଶ୍ୱର|ବ୍ରହ୍ମେଶ୍ୱର ମନ୍ଦିର]]}}</div><div style="display:table-cell; padding:2px; width:133px;">[[File:Muktesvar Temple.jpg|131px]]<br/>{{small|[[ମୁକ୍ତେଶ୍ୱର ମନ୍ଦିର]]}}</div></div><div style="display:table-row;"><div style="display:table-cell; padding:2px; width:133px;">[[File:Puri Ratha Yatra.jpg|131px]]<br/>{{small|[[ରଥଯାତ୍ରା]]}}</div><div style="display:table-cell; padding:2px; width:133px;">[[File:Shri Jagannath temple.jpg|131px]]<br/>{{small|[[ଜଗନ୍ନାଥ ମନ୍ଦିର]]}}</div></div><div style="display:table-row;"><div style="display:table-cell; padding:2px; width:133px;">[[File:Rajarani Temple 2.jpg|131px]]<br/>{{small|[[ରାଜାରାଣୀ ମନ୍ଦିର]]}}</div><div style="display:table-cell; padding:2px; width:133px;">[[File:Bhitarkanika Crocodile.jpg|131px]]<br/>{{small|[[ଭିତରକନିକା ଜାତୀୟ ଉଦ୍ୟାନ]]}}</div></div><div style="display:table-row;"><div style="display:table-cell; padding:2px; width:133px;">[[File:Ratnagiri (29).JPG|131px]]<br/>{{small|[[ରତ୍ନଗିରି]]}}</div><div style="display:table-cell; padding:2px; width:133px;">[[File:Lingaraj Temple complex at dusk during Shivratri 2020.jpg|131px]]<br/>{{small|[[ଲିଙ୍ଗରାଜ ମନ୍ଦିର]]}}</div></div></div><div style="display:table; width:270px; margin:0 auto; text-align:center;"><div style="display:table-row;"><div style="display:table-cell; padding:2px;">[[File:Khandagari and Udaygiri featured image.jpg|266px]]<br/>{{small|[[ଉଦୟଗିରି ଓ ଖଣ୍ଡଗିରି ଗୁମ୍ଫା|ଉଦୟଗିରି ଗୁମ୍ଫା]]}}</div></div></div> | image2 = [[File:Seal of Odisha.svg|120px|ଓଡ଼ିଶାର ରାଜପ୍ରତୀକ]]<br/>{{small|'''ଓଡ଼ିଶାର ରାଜପ୍ରତୀକ'''}}<br/><br/>'''ମୂଳମନ୍ତ୍ର:''' "[[ସତ୍ୟମେବ ଜୟତେ]]"<br/>{{small|("କେବଳ ସତ୍ୟର ହିଁ ଜୟ ହୁଏ")}}<br/><br/>'''ସଂଗୀତ:''' "[[ବନ୍ଦେ ଉତ୍କଳ ଜନନୀ]]"<br/>[[File:Bande Utkala Janani Odia.ogg|center]] | image3 = [[File:IN-OD.svg|250px|ଭାରତର ମାନଚିତ୍ରରେ ଓଡ଼ିଶାର ଅବସ୍ଥିତି]] | caption3 = ଭାରତର ମାନଚିତ୍ରରେ ଓଡ଼ିଶାର ଅବସ୍ଥିତି (ନାଲି ରଙ୍ଗରେ) | label1 = ଦେଶ | data1 = [[ଭାରତ]] | label2 = ଅଞ୍ଚଳ | data2 = [[ପୂର୍ବ ଭାରତ]] | label3 = ଗଠନ | data3 = ୧ ଅପ୍ରେଲ ୧୯୩୬<br/>([[ଓଡ଼ିଶା ଦିବସ|ଉତ୍କଳ ଦିବସ]]) | label4 = ରାଜଧାନୀ<br/>ଓ ବୃହତ୍ତମ ସହର | data4 = [[ଭୁବନେଶ୍ୱର]] | label5 = ଜିଲ୍ଲା | data5 = [[ଓଡ଼ିଶାର ଜିଲ୍ଲାମାନଙ୍କର ତାଲିକା|୩୦ (୩ଟି ବିଭାଗ)]] | header6 = ସରକାର | label7 = • ରାଜ୍ୟପାଳ | data7 = [[କମ୍ଭମପତି ହରି ବାବୁ]] | label8 = • ମୁଖ୍ୟମନ୍ତ୍ରୀ | data8 = [[ମୋହନ ଚରଣ ମାଝୀ]] | label9 = • ଉପମୁଖ୍ୟମନ୍ତ୍ରୀ | data9 = [[କନକ ବର୍ଦ୍ଧନ ସିଂହ ଦେଓ]] <br/> [[ପ୍ରଭାତୀ ପରିଡ଼ା]] | label10 = • ବିଧାନ ମଣ୍ଡଳ | data10 = ଏକସଦନୀୟ<br/>[[ଓଡ଼ିଶା ବିଧାନ ସଭା]] (୧୪୭ ଆସନ) | label11 = • ଜାତୀୟ ସଂସଦ | data11 = [[ଭାରତୀୟ ସଂସଦ]]<br/>[[ରାଜ୍ୟ ସଭା]] (୧୦ ଆସନ)<br/>[[ଲୋକ ସଭା]] (୨୧ ଆସନ) | label12 = • ଉଚ୍ଚ ନ୍ୟାୟାଳୟ | data12 = [[ଓଡ଼ିଶା ଉଚ୍ଚ ନ୍ୟାୟାଳୟ]] | header13 = ଆୟତନ | label14 = • ମୋଟ | data14 = ୧,୫୫,୭୦୭ କି.ମି.^୨ (୮ମ) | label15 = • ଲମ୍ବ | data15 = ୫୦୦ କି.ମି. | label16 = • ଓସାର | data16 = ୧୦୩୦ କି.ମି. | label17 = • ସର୍ବୋଚ୍ଚ ଉଚ୍ଚତା | data17 = ୧,୬୭୨ ମି. ([[ଦେଓମାଳୀ]]) | label18 = • ସର୍ବନିମ୍ନ ଉଚ୍ଚତା | data18 = ୦ ମି. ([[ବଙ୍ଗୋପସାଗର]]) | header19 = ଜନସଂଖ୍ୟା (୨୦୧୧) | label20 = • ମୋଟ | data20 = ୪,୧୯,୭୪,୨୧୮ (୧୧ଶ) | label21 = • ଘନତା | data21 = ୩୦୭/କି.ମି.^୨ | label22 = • ସହରାଞ୍ଚଳ | data22 = ୧୬.୬୮% | label23 = • ଗ୍ରାମାଞ୍ଚଳ | data23 = ୮୩.୩୨% | label24 = • ସାକ୍ଷରତା | data24 = ୭୯.୦% (୨୦୨୪, ୨୫ଶ) | label25 = • ଲିଙ୍ଗ ଅନୁପାତ | data25 = ୯୭୯ ♀/୧୦୦୦ ♂ (୯ମ) | header26 = ଅର୍ଥନୀତି (୨୦୨୬-୨୭) | label27 = • ମୋଟ ଘରୋଇ ଉତ୍ପାଦ | data27 = ₹୧୧.୦୭ ଲକ୍ଷ କୋଟି (୧୫ଶ) | label28 = • ମୁଣ୍ଡପିଛା ଆୟ | data28 = ₹୨,୧୦,୧୮୬ (୨୧ଶ) | header29 = ସାଧାରଣ ବିବରଣୀ | label30 = • ଭାଷା | data30 = [[ଓଡ଼ିଆ ଭାଷା|ଓଡ଼ିଆ]] ଏବଂ [[ଇଂରାଜୀ ଭାଷା|ଇଂରାଜୀ]] | label31 = • ଲିପି | data31 = [[ଓଡ଼ିଆ ଲିପି]] | label32 = • ଅଧିବାସୀ | data32 = [[ଓଡ଼ିଆ ଲୋକ|ଓଡ଼ିଆ]] | label33 = • ଗାଡ଼ି ପଞ୍ଜୀକରଣ | data33 = OD | label34 = • ୱେବସାଇଟ୍ | data34 = [https://odisha.gov.in/ odisha.gov.in] | header35 = ରାଜ୍ୟ ପ୍ରତୀକ | label36 = • ପଶୁ | data36 = [[ସମ୍ବର]] | label37 = • ପକ୍ଷୀ | data37 = [[ଭଦଭଦଳିଆ]] | label38 = • ମାଛ | data38 = [[ମହାନଦୀ ମହାଶିର]] | label39 = • ଫୁଲ | data39 = [[ଅଶୋକ (ଗଛ)|ଅଶୋକ]] | label40 = • ଗଛ | data40 = [[ଓସ୍ତ|ଅଶ୍ୱତ୍ଥ]] }} '''ଓଡ଼ିଶା''' ([[File:Or-ଓଡ଼ିଶା.oga|ଓଡ଼ିଶା]]), ଯାହା ୨୦୧୧ ମସିହା ପର୍ଯ୍ୟନ୍ତ ଇଂରାଜୀରେ '''Orissa''' ଭାବରେ ବନାନ କରାଯାଉଥିଲା, ହେଉଛି [[ପୂର୍ବ ଭାରତ]]ରେ ଅବସ୍ଥିତ ଭାରତର ଏକ [[ରାଜ୍ୟ]] । ଆୟତନ ଦୃଷ୍ଟିରୁ ଏହା ଅଷ୍ଟମ ବୃହତ୍ତମ ରାଜ୍ୟ ଏବଂ ଜନସଂଖ୍ୟା ଦୃଷ୍ଟିରୁ ୪ କୋଟି ୧୦ ଲକ୍ଷରୁ ଅଧିକ ଅଧିବାସୀଙ୍କ ସହିତ ଏହା ଏକାଦଶ ବୃହତ୍ତମ ରାଜ୍ୟ । ଏହି ରାଜ୍ୟରେ ଭାରତର ତୃତୀୟ ସର୍ବାଧିକ '''ଅନୁସୂଚିତ ଜନଜାତି''' ବାସ କରନ୍ତି ।<ref>{{cite web|url=http://www.stscodisha.gov.in/Aboutus.asp?GL=abt&PL=1|title=ST & SC Development, Minorities & Backward Classes Welfare Department:: Government of Odisha|website=stscodisha.gov.in|access-date=10 December 2018|archive-url=https://web.archive.org/web/20180901131912/http://www.stscodisha.gov.in/Aboutus.asp?GL=abt&PL=1|archive-date=1 September 2018|url-status=dead}}</ref> ଏହାର ଉତ୍ତରରେ [[ଝାଡ଼ଖଣ୍ଡ]] ଓ [[ପଶ୍ଚିମବଙ୍ଗ]], ପଶ୍ଚିମରେ [[ଛତିଶଗଡ଼]] ଏବଂ ଦକ୍ଷିଣରେ [[ଆନ୍ଧ୍ରପ୍ରଦେଶ]] ଅବସ୍ଥିତ । [[ବଙ୍ଗୋପସାଗର]] କୂଳରେ ଓଡ଼ିଶାର ୪୮୫ କି.ମି. ଦୀର୍ଘ ଉପକୂଳ ରହିଛି ।<ref name="CoastalSecurity">{{cite web |title=Coastal security |publisher=[[Odisha Police]] |url=http://odishapolice.gov.in/?q=node/163 |access-date=1 February 2015 |archive-url=https://web.archive.org/web/20150206043803/http://odishapolice.gov.in/?q=node%2F163 |archive-date=6 February 2015 |url-status=live }}</ref> ଏହି ଅଞ୍ଚଳକୁ '''ଉତ୍କଳ''' ନାମରେ ମଧ୍ୟ ଜଣାଯାଏ ଏବଂ ଭାରତର ଜାତୀୟ ସଂଗୀତ '[[ଜନ ଗଣ ମନ]]'ରେ ଏହି ନାମର ଉଲ୍ଲେଖ ରହିଛି । ପ୍ରାଚୀନ [[କଳିଙ୍ଗ]] ରାଜ୍ୟ, ଯାହା ଉପରେ ଖ୍ରୀଷ୍ଟପୂର୍ବ ୨୬୧ରେ [[ମୌର୍ଯ୍ୟ ସାମ୍ରାଜ୍ୟ|ମୌର୍ଯ୍ୟ]] ସମ୍ରାଟ [[ଅଶୋକ]] ଆକ୍ରମଣ କରିଥିଲେ ଏବଂ ଯାହାର ପରିଣାମ ସ୍ୱରୂପ [[କଳିଙ୍ଗ ଯୁଦ୍ଧ]] ହୋଇଥିଲା, ତାହାର ସୀମା ଆଧୁନିକ ଓଡ଼ିଶାର ସୀମା ସହିତ ସମାନ ।<ref name=GovHistory>{{cite web|title=Detail History of Orissa|url=http://www.orissa.gov.in/history1.htm|publisher=[[Government of Odisha]]|archive-url=https://web.archive.org/web/20061112195307/http://www.orissa.gov.in/history1.htm|archive-date=12 November 2006}}</ref> ଓଡ଼ିଶାର ଆଧୁନିକ ସୀମା ବ୍ରିଟିଶ ଭାରତୀୟ ସରକାରଙ୍କ ଦ୍ୱାରା ନିର୍ଦ୍ଧାରଣ କରାଯାଇଥିଲା । '''ବିହାର ଓ ଓଡ଼ିଶା ପ୍ରଦେଶ''', '''ମାଡ୍ରାସ ପ୍ରେସିଡେନ୍ସି''' ଏବଂ '''କେନ୍ଦ୍ରୀୟ ପ୍ରଦେଶ'''ର ଓଡ଼ିଆ ଭାଷାଭାଷୀ ଜିଲ୍ଲାଗୁଡ଼ିକୁ ନେଇ ୧ ଅପ୍ରେଲ ୧୯୩୬ ମସିହାରେ ଓଡ଼ିଶା ପ୍ରଦେଶ ଗଠନ କରାଯାଇଥିଲା ।<ref name=GovHistory /> ପ୍ରତିବର୍ଷ ୧ ଅପ୍ରେଲରେ [[ଓଡ଼ିଶା ଦିବସ|ଉତ୍କଳ ଦିବସ]] ପାଳନ କରାଯାଏ ।<ref name="FlavoursOfOdisha">{{cite news|title=Utkala Dibasa hails colours, flavours of Odisha|url=http://timesofindia.indiatimes.com/city/lucknow/Utkala-Dibasa-hails-colours-flavours-of-Odisha/articleshow/33095967.cms|access-date=1 February 2015|work=[[The Times of India]]|date=2 April 2014|archive-url=https://web.archive.org/web/20150708211533/http://timesofindia.indiatimes.com/city/lucknow/Utkala-Dibasa-hails-colours-flavours-of-Odisha/articleshow/33095967.cms|archive-date=8 July 2015|url-status=live}}</ref> ଆନୁମାନିକ ୧୧୩୫ ଖ୍ରୀଷ୍ଟାବ୍ଦରେ [[ଅନନ୍ତବର୍ମନ ଚୋଡ଼ଗଙ୍ଗ ଦେବ|ଅନନ୍ତବର୍ମନ ଚୋଡ଼ଗଙ୍ଗ]]ଙ୍କ ଦ୍ୱାରା କଟକକୁ ଏହି ଅଞ୍ଚଳର ରାଜଧାନୀ କରାଯାଇଥିଲା, ଯାହା ପରେ ଅନେକ ଶାସକଙ୍କ ଦ୍ୱାରା ଏବଂ ବ୍ରିଟିଶ ଯୁଗ ଦେଇ ୧୯୪୮ ମସିହା ପର୍ଯ୍ୟନ୍ତ ରାଜଧାନୀ ଭାବରେ ବ୍ୟବହୃତ ହୋଇଥିଲା ।<ref name="Chakraborty1985">{{cite book|author=Rabindra Nath Chakraborty|title=National Integration in Historical Perspective: A Cultural Regeneration in Eastern India|url=https://books.google.com/books?id=PItbvfAvVggC&pg=PA17|access-date=30 November 2012|year=1985|publisher=Mittal Publications|pages=17–|id=GGKEY:CNFHULBK119|archive-url=https://web.archive.org/web/20130515095045/http://books.google.com/books?id=PItbvfAvVggC&pg=PA17|archive-date=15 May 2013|url-status=live}}</ref> ଏହା ପରେ [[ଭୁବନେଶ୍ୱର]] ଓଡ଼ିଶାର ରାଜଧାନୀ ପାଲଟିଲା ।<ref name="Kalia1994">{{cite book|author=Ravi Kalia|title=Bhubaneswar: From a Temple Town to a Capital City|url=https://books.google.com/books?id=F2YSPiKbmHkC&pg=PA23|access-date=2 February 2015|year=1994|publisher=SIU Press|isbn=978-0-8093-1876-6|page=23|archive-url=https://web.archive.org/web/20160105110847/https://books.google.com/books?id=F2YSPiKbmHkC&pg=PA23|archive-date=5 January 2016|url-status=live}}</ref> == ନାମକରଣ == 'ଓଡ଼ିଶା' ଏବଂ 'Orissa' ଶବ୍ଦ ପ୍ରାଚୀନ ପ୍ରାକୃତ ଶବ୍ଦ "ଓଡ୍ର ବିଷୟ" (ବା "ଉଡ୍ର ବିଭାଷା" ବା "ଓଡ୍ର ବିଭାଷା")ରୁ ଉତ୍ପନ୍ନ ହୋଇଛି, ଯାହାକି ୧୦୨୫ ମସିହାର '''ପ୍ରଥମ ରାଜେନ୍ଦ୍ର ଚୋଳ'''ଙ୍କ ତିରୁମଲାଇ ଶିଳାଲେଖରେ ଦେଖିବାକୁ ମିଳେ ।<ref name=orissareview>{{cite book|last1=Patel|first1=C.B|title=Origin and Evolution of the Name ODISA|date=April 2010|publisher=I&PR Department, Government of Odisha|location=Bhubaneswar|pages=28, 29, 30|url=http://odisha.gov.in/e-magazine/Orissareview/2010/April/engpdf/28-30.pdf|access-date=19 June 2015|archive-url=https://web.archive.org/web/20150619163833/http://odisha.gov.in/e-magazine/Orissareview/2010/April/engpdf/28-30.pdf|archive-date=19 June 2015|url-status=dead}}</ref> ୧୫ଶ ଶତାବ୍ଦୀରେ ମୂଳ ମହାଭାରତକୁ ଓଡ଼ିଆରେ ଅନୁବାଦ କରିଥିବା କବି ସାରଳା ଦାସ, ଏହି ଅଞ୍ଚଳକୁ 'ଓଡ୍ର ରାଷ୍ଟ୍ର' ଏବଂ ଓଡ଼ିଶା ଭାବରେ ଉଲ୍ଲେଖ କରିଛନ୍ତି । ପୁରୀର ମନ୍ଦିର କାନ୍ଥରେ ଥିବା ଗଜପତି ରାଜା କପିଳେନ୍ଦ୍ର ଦେବ (୧୪୩୫-୧୪୬୭)ଙ୍କ ଶିଳାଲେଖରେ ଏହି ଅଞ୍ଚଳକୁ 'ଓଡ଼ିଶା' କିମ୍ବା 'ଓଡ଼ିଶା ରାଜ୍ୟ' ବୋଲି କୁହାଯାଇଛି ।<ref name="Acharya2008">{{cite book|author=Pritish Acharya|title=National Movement and Politics in Orissa, 1920–1929|url=https://books.google.com/books?id=LoaHAwAAQBAJ&pg=PR19|access-date=3 February 2015|date=11 March 2008|publisher=SAGE Publications|isbn=978-81-321-0001-0|page=19|archive-url=https://web.archive.org/web/20160105110846/https://books.google.com/books?id=LoaHAwAAQBAJ&pg=PR19|archive-date=5 January 2016|url-status=live}}</ref> ୨୦୧୧ ମସିହାରେ ଭାରତୀୟ ସଂସଦରେ 'ଓଡ଼ିଶା (ନାମ ପରିବର୍ତ୍ତନ) ବିଧେୟକ, ୨୦୧୦' ଏବଂ 'ସମ୍ବିଧାନ (୧୧୩ତମ ସଂଶୋଧନ) ବିଧେୟକ, ୨୦୧୦' ପାରିତ ହେବା ପରେ, ଇଂରାଜୀରେ 'ଓଡ଼ିଶା' ରାଜ୍ୟର ନାମ ବନାନ "Orissa"ରୁ "Odisha" ଏବଂ ଏହାର ଭାଷାର ନାମ "Oriya"ରୁ "Odia"କୁ ପରିବର୍ତ୍ତନ କରାଯାଇଥିଲା । ହିନ୍ଦୀ ଅନୁବାଦ 'ଉଡ଼ିସା'କୁ ମଧ୍ୟ 'ଓଡ଼ିଶା'କୁ ପରିବର୍ତ୍ତନ କରାଯାଇଥିଲା । ଏକ ସଂକ୍ଷିପ୍ତ ବିତର୍କ ପରେ ସଂସଦର ନିମ୍ନ ଗୃହ ଲୋକସଭା, ୯ ନଭେମ୍ବର ୨୦୧୦ରେ ଏହି ବିଧେୟକ ଏବଂ ସଂଶୋଧନକୁ ପାରିତ କରିଥିଲା ।<ref name=AmidClashBillPass>{{cite news|title=Amid clash, House passes Bills to rename Orissa, its language|url=http://www.thehindu.com/news/national/amid-clash-house-passes-bills-to-rename-orissa-its-language/article876145.ece|access-date=2 February 2015|work=[[The Hindu]]|date=9 November 2010|archive-url=https://web.archive.org/web/20151017164642/http://www.thehindu.com/news/national/amid-clash-house-passes-bills-to-rename-orissa-its-language/article876145.ece|archive-date=17 October 2015|url-status=live}}</ref> ୨୪ ମାର୍ଚ୍ଚ ୨୦୧୧ରେ, ସଂସଦର ଉଚ୍ଚ ଗୃହ ରାଜ୍ୟସଭା ମଧ୍ୟ ଏହି ବିଧେୟକ ଓ ସଂଶୋଧନକୁ ପାରିତ କରିଥିଲା ।<ref name=ChangeOrissaName>{{cite news|title=Parliament passes bill to change Orissa's name|url=http://www.ndtv.com/bhubaneshwar-news/parliament-passes-bill-to-change-orissas-name-451027|access-date=2 February 2015|publisher=[[NDTV]]|date=24 March 2011|archive-url=https://web.archive.org/web/20150203144151/http://www.ndtv.com/bhubaneshwar-news/parliament-passes-bill-to-change-orissas-name-451027|archive-date=3 February 2015|url-status=live}}</ref> ଇଂରାଜୀ ଏବଂ ହିନ୍ଦୀ ବନାନକୁ ମୂଳ ଓଡ଼ିଆ ଉଚ୍ଚାରଣ ସହିତ ସମାନ କରିବା ଉଦ୍ଦେଶ୍ୟରେ ଏହି ପରିବର୍ତ୍ତନ କରାଯାଇଥିଲା ।<ref>{{cite news|title=Orissa wants to change its name to Odisha|url=https://www.rediff.com/news/2008/jun/10orissa.htm|access-date=23 June 2020|publisher=[[Rediff.com]]|date=10 June 2008|archive-date=25 November 2020|archive-url=https://web.archive.org/web/20201125022611/https://www.rediff.com/news/2008/jun/10orissa.htm|url-status=live}}</ref> ତଥାପି, ସରକାରୀ ଜାତୀୟ ଲିପ୍ୟନ୍ତରଣ ମାନକ '''ହଣ୍ଟେରିଆନ୍ ଲିପ୍ୟନ୍ତରଣ''' ଅନୁଯାୟୀ ଓଡ଼ିଆ ଲେଖାକୁ ସଠିକ୍ ଭାବରେ ଲିପ୍ୟନ୍ତରଣ କରାଯାଇନଥିଲା, ଯେଉଁଥିରେ ସଠିକ୍ ଲିପ୍ୟନ୍ତରଣ ପ୍ରକୃତରେ 'Orisha' ଏବଂ 'Oria' ହୋଇଥାନ୍ତା । == ଇତିହାସ == {{Main|ଓଡ଼ିଶାର ଇତିହାସ}} [[ଫାଇଲ:Hatigumfa.jpg|thumb|right|150px|ଖାରବେଳଙ୍କ ତିଆରି ହାତୀଗୁମ୍ଫାରେ ଥିବା ଶିଳାଲେଖ, ଉଦୟଗିରି]] [[ଫାଇଲ:Kalinga battlefield daya river dhauli hills.jpg|thumb|right|150px|ଧଉଳିରୁ ଦୟା ନଦୀର ଦୃଶ୍ୟ]] [[ଫାଇଲ:Konark Temple.jpg|thumb|150px|ଗଙ୍ଗ ରାଜା ଲାଙ୍ଗୁଳା ନରସିଂହ ଦେବଙ୍କଦ୍ୱାରା ତିଆରି [[କୋଣାର୍କ ସୂର୍ଯ୍ୟ ମନ୍ଦିର]] , ଏହା ଏକ ବିଶ୍ୱ ଐତିହ୍ୟ ସ୍ଥଳୀ]] === ନାମକରଣ === ''ଓଡ଼ିଶା'' ଶବ୍ଦଟି ମୂଳ ଶବ୍ଦ '''ଓର/ଉର''' ବା ''ଓଡ୍ର, ଉଡ୍ର ଦେଶ''ରୁ, ''ସୁମେରୀୟ'', ''ଓଡ୍ର ବିଷୟ'' ଆଦି ପୁରାତନ ନାମରୁ ଆସିଅଛି । ଏହାର ପ୍ରମାଣ ଆକାରରେ ସବୁଠାରୁ ପୁରାତନ ଲେଖ 'ଉତ୍ତର ତୋଷାଳି' ଅନ୍ତର୍ଗତ ଓଡ଼ିଶାର [[ବାଲେଶ୍ୱର ଜିଲ୍ଲା]]ର [[ସୋର]]ଠାରୁ ମିଳିଥିବା ତମ୍ବାପଟାରେ ଓଡ୍ର ବିଷୟର ସୂଚନା ମିଳିଛି ।<ref>[http://orissa.gov.in/e-magazine/Orissareview/2010/April/engpdf/28-30.pdf Orissareview 2010 April]</ref> [[ପାଳି ଭାଷା|ପାଳି]] ଓ [[ସଂସ୍କୃତ ଭାଷା|ସଂସ୍କୃତ]] ସାହିତ୍ୟରେ [[ଓଡ଼ିଆ ଲୋକ]]ଙ୍କୁ ଯଥାକ୍ରମେ 'ଓଡ଼କ' ଓ 'ଓଡ୍ର' ନାମରେ ନାମିତ କରାଯାଇଛି । ପୁରାତନ ଲେଖକ ଓ ଗବେଷକ [[ପ୍ଲିନି ଦି ଏଲ୍ଡର]] ଓ [[ଟଲେମି]] ଓଡ୍ର ଜଣଙ୍କୁ 'ଓରେଟସ' ବୋଲି ନାମିତ କରିଛନ୍ତି । ==== ନାମ ବଦଳ ==== ଇଂରାଜୀ ଓ [[ହିନ୍ଦୀ ଭାଷା|ହିନ୍ଦୀ]]ରେ "ଓଡ଼ିଶା" ଓ "[[ଓଡ଼ିଆ ଭାଷା|ଓଡ଼ିଆ]]"କୁ Orissa ଓ Oriya ତଥା उड़ीसा ଓ उड़ीआ <!--ବଦଳରେ ओड़िशा ଓ ओड़ीआ--> ଭାବେ [[ଭାରତୀୟ ସମ୍ବିଧାନ|ସମ୍ବିଧାନ]]ରେ ତଥା ସାଧାରଣରେ ବ୍ୟବହାର କରାଯାଉଥିଲା । ୨୦୦୮ ମସିହା ଜୁନ ୯ରେ ପ୍ରଥମେ ରାଜ୍ୟ କ୍ୟାବିନେଟରେ ଓଡ଼ିଶା ଓ [[ଓଡ଼ିଆ ଭାଷା|ଓଡ଼ିଆ]]କୁ ଇଂରାଜୀରେ Orissa ଓ Oriya ବଦଳରେ Odisha ଓ Odia ତଥା [[ହିନ୍ଦୀ ଭାଷା|ହିନ୍ଦୀ]]ରେ उड़ीसा ଓ उड़ीआ ବଦଳରେ ओड़िशा ଓ ओड़ीआ ଲେଖିବା ପାଇଁ ପ୍ରସ୍ତାବ ଆଗତ କରାଯାଇଥିଲା । ୨୦୦୮ ଅଗଷ୍ଟରେ ରାଜ୍ୟ ବିଧାନ ସଭାରେ ଏହି ପ୍ରସ୍ତାବ ଆସିଥିଲା ଓ ବହୁମତରେ ଏହାକୁ ଗ୍ରହଣ କରାଯାଇଥିଲା । ପରେ ନୂଆ ଲୋକ ସଭା ଗଠନ ପରେ ଏହାକୁ ବିଧାନ ସଭାରେ ଆଉଥରେ ଆଗତ କରାଯାଇଥିଲା । ଏହି ସଂଶୋଧିତ ପ୍ରସ୍ତାବକୁ ୨୦୧୦ ବଜେଟ ଅଧିବେଶନରେ ଲୋକ ସଭାରେ ଆଗତ କରାଯାଇଥିଲା । ୨୦୧୦ ଶୀତକାଳୀନ ଅଧିବେଶନରେ ପ୍ରଥମ ଦିନ (ଅକ୍ଟୋବର ୯, ୨୦୧୦)ରେ ସ୍ୱରାଷ୍ଟ୍ର ମନ୍ତ୍ରୀ ପି. ଚିଦମ୍ବରମ ଏହାକୁ ଲୋକ ସଭାରେ ଆଗତ କରିଥିଲେ । ପରେ ଏହା [[ଭାରତର ରାଷ୍ଟ୍ରପତି|ରାଷ୍ଟ୍ରପତି]]ଙ୍କ ଅନୁମୋଦନ ପାଇଁ ପଠାଯାଇଥିଲା ଯାହା ୨୦୧୧ମସିହା ୪ ନଭେମ୍ବରରେ [[ଭାରତର ରାଷ୍ଟ୍ରପତି|ରାଷ୍ଟ୍ରପତି]]ଙ୍କ ଅନୁମୋଦନ ଲାଭ କରି [[ଓଡ଼ିଶା (ନାମ ପରିବର୍ତ୍ତନ) ଅଧିନିୟମ, ୨୦୧୧]] ନାମରେ କାର୍ଯ୍ୟକାରୀ ହୋଇଛି ।<ref>{{cite web |url=http://articles.economictimes.indiatimes.com/2011-09-06/news/30119350_1_odia-amendment-bill-odisha |title=Orissa becomes 'Odisha', Oriya is 'Odia' - Economic Times |publisher=Articles.economictimes.indiatimes.com |date=2011-09-06 |accessdate=2011-10-29 |archive-date=2014-12-18 |archive-url=https://web.archive.org/web/20141218021101/http://articles.economictimes.indiatimes.com/2011-09-06/news/30119350_1_odia-amendment-bill-odisha |url-status=dead }}</ref><ref name=Hindu>[http://www.thehindu.com/news/states/other-states/article2598999.ece It's now Odisha]. [[ଦି ହିନ୍ଦୁ]]. [[ଭୁବନେଶ୍ୱର]]. ୦୫ ନଭେମ୍ବର ୨୦୧୧</ref><ref>Akshaya Kumar Sahoo. [http://www.asianage.com/india/centre-notification-orissa-name-change-313 Centre notification on Orissa name change] {{Webarchive|url=https://web.archive.org/web/20120104140553/http://www.asianage.com/india/centre-notification-orissa-name-change-313 |date=2012-01-04 }}.Nov 05, 2011</ref><ref>[http://www.orissadiary.com/CurrentNews.asp?id=30113 No more Orissa-Oriya; Its Odisha-Odia officially : CM declares state holiday] {{Webarchive|url=https://web.archive.org/web/20141113151805/http://www.orissadiary.com/CurrentNews.asp?id=30113 |date=2014-11-13 }}.November 05, 2011</ref><ref>[http://hillpost.in/2011/11/04/orissa-changes-to-odisha-with-state-holiday/34164/news-2/hp_news_network Orissa changes to Odisha with state holiday] {{Webarchive|url=https://web.archive.org/web/20120517032359/http://hillpost.in/2011/11/04/orissa-changes-to-odisha-with-state-holiday/34164/news-2/hp_news_network |date=2012-05-17 }}.''The Hill Post'' November 4, 2011</ref><ref>[http://www.orissasambad.com/news_article.php?id=65943# ଅରିସା ହେଲା ଓଡ଼ିଶା, ରାଷ୍ଟ୍ରପତିଙ୍କ ମୋହର ବାଜିଲା] {{Webarchive|url=https://web.archive.org/web/20141113140454/http://www.orissasambad.com/news_article.php?id=65943 |date=2014-11-13 }}। [[ସମ୍ବାଦ (ଖବରକାଗଜ)]].୦୫ ନଭେମ୍ବର ୨୦୧୧</ref><ref>[http://hindi.webdunia.com/%E0%A4%93%E0%A4%A1%E0%A4%BF%E0%A4%B6%E0%A4%BE-%E0%A4%B8%E0%A4%82%E0%A4%B8%E0%A4%A6-%E0%A4%AE%E0%A4%82%E0%A4%9C%E0%A5%82%E0%A4%B0%E0%A5%80/%E0%A4%93%E0%A4%A1%E0%A4%BF%E0%A4%B6%E0%A4%BE-%E0%A4%95%E0%A5%8B-%E0%A4%AE%E0%A4%BF%E0%A4%B2%E0%A5%80-%E0%A4%B8%E0%A4%82%E0%A4%B8%E0%A4%A6-%E0%A4%95%E0%A5%80-%E0%A4%AE%E0%A4%82%E0%A4%9C%E0%A5%82%E0%A4%B0%E0%A5%80-1101109069_1.htm ओडिशा को मिली संसद की मंजूरी] (ହିନ୍ଦୀରେ)</ref> === ସଂକ୍ଷେପରେ === * ବୈଦିକ ଓଡ଼ିଶା - କୃଷ୍ଣ ଯଜୁର୍ବେଦ ବୌଧାୟନ କଳ୍ପସୂତ୍ର ଅନୁସାରେ (ଖ୍ରୀ.ପୂ. ଷଷ୍ଠ ଶତାବ୍ଦୀ), ବୈଦିକ ସଭ୍ୟତା ବାହାରେ [[କଳିଙ୍ଗ]] ଥିଲା ଭିନ୍ନ ଏକ ସଭ୍ୟତା (ନା ଆର୍ଯ୍ୟ ନା ଦ୍ରାବିଡ଼) * ପୌରାଣିକ ଓଡ଼ିଶା - [[ମହାଭାରତ]] ଅନୁସାରେ, [[କଳିଙ୍ଗ]] [[କୌରବ]]ଙ୍କ ପକ୍ଷରୁ ଯୁଦ୍ଧ ଲଢ଼ିଥିଲା । * କିମ୍ବଦନ୍ତୀରେ ଓଡ଼ିଶା - ଓଡ଼ିଶାରେ ପ୍ରଚଳିତ ଲୋକକଥା ଅନୁସାରେ ଏଠି କଳା ଓ ବାଣିଜ୍ୟର ସଂସ୍କୃତି ପ୍ରଭାବ ବିସ୍ତାର କରିଥିଲା । ଶ୍ରୀଲଙ୍କା (ସିଂହଳ), ଜାଭା(ଜବ ଦ୍ୱୀପ), ସୁମାତ୍ରା, ବାଲି, ମିଆଁମାର (ବ୍ରହ୍ମଦେଶ), ଥାଇଲାଣ୍ଡ (ସାମ), କାମ୍ବୋଡ଼ିଆ(କମ୍ବୋଜ), ଭିଏତନାମ (ଚମ୍ପା)), [[ଚୀନ]], [[ଜାପାନ]], କୋରିଆ (କୁକୁଟ), ମେକ୍ସିକୋ (ମକ୍କସିଖ), ଇଜିପ୍ଟ (ମିସର), ଆରବ (ସିମିଳି), ଇରାକ (ବାବିଲନ) ପ୍ରଭୃତି ସ୍ଥାନରେ କଳିଙ୍ଗ ସହ ନିର୍ମାଣ-କଳା ଓ ବାଣିଜ୍ୟ-ସଂସ୍କୃତି-ଇତିହାସ ଆଦି ସମ୍ବନ୍ଧ ଦେଖିବାକୁ ମିଳିଥାଏ । ଏଠାରେ ସମ୍ଭବତଃ ଲୋକତନ୍ତ୍ର ପ୍ରଚଳିତ ଥିଲା । * ଖ୍ରୀ.ପୂ. ୩୬୦-୨୬୦ - ନନ୍ଦ-ସାମ୍ରାଜ୍ୟରେ ଓଡ଼ିଶାର ଏକ ବଡ଼ ଭାଗ ଅନ୍ତର୍ଭୁକ୍ତ । * ଖ୍ରୀ.ପୂ. ୨୬୧ - ପୃଥିବୀ ବିଖ୍ୟାତ [[କଳିଙ୍ଗ]] ଯୁଦ୍ଧ * ଖ୍ରୀ.ପୂ. ୧ମ ଶତାବ୍ଦୀ - ଚେଦୀ ରାଜବଂଶର ସମ୍ରାଟ [[ଖାରବେଳ|ମହାମେଘବାହାନ ଐର ଖାରବେଳ]]ଙ୍କ ରାଜତ୍ୱ, କଳିଙ୍ଗର ପରିସୀମା ଆଗଙ୍ଗା-କାବେରୀ, ତଥା ପଶ୍ଚିମ ଓ ମଧ୍ୟ [[ଭାରତ]]କୁ ବିସ୍ତାରିତ । ଜୈନ ଧର୍ମର ପ୍ରସାର । * ୩ୟ-ଷଷ୍ଠ ଶତାବ୍ଦୀ - ଗୁପ୍ତ-ରାଜବଂଶ, ହର୍ଷବର୍ଦ୍ଧନ, ଦ୍ୱିତୀୟ ପୁଲକେଶୀ, ମାଠର, ଭୌମକର ଇତ୍ୟାଦି ବିଭିନ୍ନ ରାଜାଙ୍କ ଶାସନାଧୀନ * ୭୯୫ ଖ୍ରୀ. - କେଶରୀ ରାଜବଂଶ । ଯଯାତି କେଶରୀ [[କଳିଙ୍ଗ]], କୋଶଳ ଓ [[ଉତ୍କଳ]]କୁ ଏକତ୍ର କଲେ । [[ଯାଜପୁର]]ରେ ରାଜଧାନୀ ସ୍ଥାପନ । * ୧୦୭୮-୧୪୩୪ ଖ୍ରୀ. - ଗଙ୍ଗ ରାଜବଂଶ । ଅନନ୍ତବର୍ମା ଚୋଳଗଙ୍ଗ ଦେବଙ୍କ ରାଜତ୍ୱ ପ୍ରାରମ୍ଭ । *୧୦୭୮-୧୧୫୦ ଖ୍ରୀ. - ଚୋଳଗଙ୍ଗ ଦେବଙ୍କ ରାଜୁତି । [[ପୁରୀ]] ଶ୍ରୀ[[ଜଗନ୍ନାଥ ମନ୍ଦିର]] ନବୀକରଣ ପ୍ରାରମ୍ଭ । [[କଟକ]] ହେଲା ନୂଆ ରାଜଧାନୀ (ପ୍ରାୟ ୧୧୭୦ ଖ୍ରୀ.) । *୧୧୭୦-୧୧୯୮ ଖ୍ରୀ. - ଦ୍ୱିତୀୟ ଅନଙ୍ଗଭୀମଦେବ । [[ଜଗନ୍ନାଥ ମନ୍ଦିର]]ର ନିର୍ମାଣ କାର୍ଯ୍ୟ ସମାପ୍ତ । *୧୨୨୯ ଖ୍ରୀ. - ତୃତୀୟ ଅନଙ୍ଗଭୀମଦେବଙ୍କଦ୍ୱାରା [[ବାରବାଟି ଦୁର୍ଗ]] ନିର୍ମିତ । *୧୨୩୮-୧୨୬୪ ଖ୍ରୀ. - ଲାଙ୍ଗୁଳା ନରସିଂହଦେବ । [[କୋଣାର୍କ ସୂର୍ଯ୍ୟ ମନ୍ଦିର|କୋଣାର୍କ ସୂର୍ଯ୍ୟ-ମନ୍ଦିର]] ନିର୍ମିତ । *୧୪୩୫-୧୫୪୧ ଖ୍ରୀ. - ଗଜପତି ରାଜବଂଶ । ଆଗଙ୍ଗା-ଗୋଦାବରୀ ସାମ୍ରାଜ୍ୟ । *୧୪୩୫-୧୪୬୬ ଖ୍ରୀ. - (ନବକୋଟି କର୍ଣ୍ଣାଟ ଉତ୍କଳ ବର୍ଗେଶ୍ୱର) କପିଳେନ୍ଦ୍ରଦେବ । *୧୪୯୭-୧୫୪୧ ଖ୍ରୀ. - ରାଜା ପୁରୁଷୋତ୍ତମଦେବ ଓ ତାଙ୍କପରେ ପ୍ରତାପରୂଦ୍ରଦେବ । * ୧୫୬୮ ଖ୍ରୀ. - ଓଡ଼ିଶାର ଶେଷ ସ୍ୱାଧୀନ ହିନ୍ଦୁ ଶାସକ [[ମୁକୁନ୍ଦ ଦେବ]] ପରାସ୍ତ । ବଙ୍ଗର ମୁସଲିମ ଶାସକ ସୁଲେମାନ କରାଣୀ ତଥା ତାଙ୍କ ସେନାପତି 'କଳାପାହାଡ଼'ଦ୍ୱାରା ଓଡ଼ିଶା ଅଧିକୃତ । * ୧୫୭୬ ଖ୍ରୀ. - ମୋଗଲମାନଙ୍କର ଓଡ଼ିଶା ଅଧିକାର । * ୧୭୫୧ ଖ୍ରୀ. - ମରହଟ୍ଟାମାନଙ୍କର ଓଡ଼ିଶା ଅଧିକାର । * ୧୮୦୩ ଖ୍ରୀ. - ବ୍ରିଟିଶମାନଙ୍କର [[ଓଡ଼ିଶା ପ୍ରଦେଶ|ଓଡ଼ିଶା]] ଅଧିକାର(ଏହା ବ୍ରିଟିଶ ଅଧିକୃତ ଶେଷ ଭାରତୀୟ ରାଜ୍ୟ) । * ୧୯୧୨ ଖ୍ରୀ. - [[ବିହାର-ଓଡ଼ିଶା]] ବଙ୍ଗରୁ ଅଲଗା ପ୍ରାନ୍ତ ଭାବେ ଗଠିତ । * ୧୯୩୬ ଖ୍ରୀ. - ସ୍ୱତନ୍ତ୍ର [[ଓଡ଼ିଶା ପ୍ରଦେଶ|ଓଡ଼ିଶା]] ପ୍ରାନ୍ତ ଗଠିତ । ଭାଷା ଭିତ୍ତିରେ ଗଠିତ ପ୍ରଥମ ଭାରତୀୟ ରାଜ୍ୟ । * ୧୯୪୮ ଖ୍ରୀ. - ଭୁବନେଶ୍ୱର ନୂତନ ରାଜଧାନୀ (ଅପ୍ରେଲ ୧୩) । * ୧୯୫୦ ଖ୍ରୀ. - ସ୍ୱାଧୀନ ଭାରତରେ ଏକ ରାଜ୍ୟ ଭାବେ ଓଡ଼ିଶା ମାନ୍ୟତା-ପ୍ରାପ୍ତ । === ୭ ମ ଶତାବ୍ଦୀ === ୭ ମ ଶତାବ୍ଦୀ କାଳରେ ଓଡ଼ିଶାର ନିଜର ଶାସକମାନେ ସ୍ୱାଧୀନ ଥିଲେ । ସେତେବେଳେ ଗଙ୍ଗ ବଂଶର ରାଜାମାନେ ଓଡ଼ିଶାରେ ଶାସନ କରୁଥିଲେ, ୭୯୫ ଖ୍ରୀଷ୍ଟାବ୍ଦରେ ୨ୟ ଯଯାତି (ମହାସିବ ଗୁପ୍ତ) ସିଂହାସନ ଆରୋହଣ କରିଥିଲେ । ଓଡ଼ିଶା ଇତିହାସରେ ଏହାକୁ ସୁବର୍ଣ୍ଣ ଯୁଗ ବୋଲି କୁହାଯାଇଥାଏ । ସେ ସମ୍ରାଟ [[ଖାରବେଳ]]ଦେଇ ଅନୁପ୍ରାଣିତ ହୋଇ [[କଳିଙ୍ଗ]], [[କାରଗୋଡ଼ା]], [[ଉତ୍କଳ]] ଓ କୋଶଳ ଏହି ଚାରିଗୋଟି ଭୂଖଣ୍ଡକୁ ମିଶାଇ ବିଶାଳ ସାମ୍ରାଜ୍ୟ ଗଠନ କରିଥିଲେ । ଓଡ଼ିଶାରେ ଏହି ରାଜବଂଶର ଶାସନ ଖ୍ରୀ. ୩୫୦ରୁ ଆରମ୍ଭ କରି ସୋମ ବଂଶର ଶେଷ ପର୍ଯ୍ୟନ୍ତ ଥିଲା । ଏହି ରାଜ୍ୟକୁ ନେଇ ଗଠିତ ବିଶାଳ ଓଡ଼ିଶାରେ ଅନେକ ଜାତି ଓ ଉପଜାତିରେ ବିଭାଜିତ ହୋଇଥିବାରୁ ଏକ ବିଶେଷ ବଣିକ ଜାତି ଜନ୍ମ ହେଲା ଓ ସେମାନେ [[ସାଧବ]] ଭାବରେ ପରିଚିତ ହେଲେ । ଏପରିକି ପ୍ରଥମ ଜନ୍ମଜୟ ମହାଭବ ଗୁପ୍ତ ଗୁପ୍ତ (ଖ୍ରୀ. ୮୮୨-୯୨୨)ଙ୍କ [[ସୋନପୁର]] ଅଞ୍ଚଳରେ ପ୍ରଚୁର ବଣିକ ସଙ୍ଘ ଥିବାର ପ୍ରମାଣ ମିଳିଥାଏ । କିନ୍ତୁ ୮ ଶତାବ୍ଦୀରେ ପ୍ରଚୁର ସମ୍ବଳ ଯୋଗୁଁ ଏହି ବାହାର ବାଣିଜ୍ୟ ଲୋପ ପାଇଗଲା । ବୈଶ୍ୟ, ଶୂଦ୍ର ଜାତିର ଲୋକମାନେ ରାଜ୍ୟର ଅନ୍ତ-ବାଣିଜ୍ୟରେ ମୁଖ୍ୟ ଭୂମିକା ଗ୍ରହଣ କରୁଥିଲେ । ସେମାନେ ଚାଷୀମାନଙ୍କଠାରୁ କୃଷିଜାତ ସାମଗ୍ରୀ ଆଣି ପେସାଗତ ବେପାରୀଙ୍କୁ କୃଷିଜାତ ଓ ଶିଳ୍ପଜାତ ଦ୍ରବ୍ୟ ଯୋଗାଇବାରେ ସାହାଯ୍ୟ କରୁଥିଲେ । ଏହି କିଣା-ବିକାର ମୁଖ୍ୟ ମାଧ୍ୟମ ଥିଲା ସୁନା, ରୂପା, ମୁଦ୍ରା ଓ କଉଡ଼ି । ଏହି ସମୟରେ ବଙ୍ଗୋପସାଗର କୂଳରେ ଚରିତ୍ରପୁର ନାମକ ବନ୍ଦର ଖୁବ ପ୍ରସିଦ୍ଧି ଲାଭ କରିଥିଲ । ଏହି ବନ୍ଦରଟି ଦେଇ [[ଚୀନ]], [[ଶ୍ରୀଲଙ୍କା]], [[ଜବା ଦ୍ୱୀପ|ଜାଭା]] ଆଦି ସହ କଳିଙ୍ଗର ବେପାର ବଣିଜ ଚାଲୁଥିଲା । ଓଡ଼ିଶାରେ ଗଙ୍ଗବଂଶ ୧୪୩୪ ଯାଏଁ ଥିଲା । ତାହା ପରେ [[କପିଳେନ୍ଦ୍ରଦେବ]], [[ପ୍ରତାପରୁଦ୍ରଦେବ]], [[ଗୋବିନ୍ଦ ବିଦ୍ୟାଧର]], [[ମୁକୁନ୍ଦ ହରିଚନ୍ଦନ]] ଓଡ଼ିଶାର ଶାସକ ଥିଲେ । === ଆଫଗାନ ଓ ମୋଗଲ ଶାସନ === ପରେ ଓଡ଼ିଶା ଆଫଗାନମାନଙ୍କ ହାତକୁ ଆସିଲା ଓ ୧୫୬୮ରେ ଓଡ଼ିଶା ମୋଗଲମାନଙ୍କ ଶାସନାଧୀନ ହେଲା । ଏହି ସମୟରେ ୧୭୫୫ ଖ୍ରୀ. ବେଳକୁ ଓଡ଼ିଶାରେ ଅତ୍ୟାଚାର, ଲୁଣ୍ଠନ, ଅରାଜକତା ଆଦି ବହୁ ମାତ୍ରାରେ ବ୍ୟାପୀ ଯାଇଥିଲା । ୧୮୦୩ରେ ଇଂରେଜମାନେ ଓଡ଼ିଶା ଅଧିକାର କଲେ । 1817 ଖ୍ରୀ.ରେ [[ପାଇକ]]ମାନେ ଇଂରେଜ ବିରୋଧରେ ଲଢ଼େଇ ଆରମ୍ଭ କଲେ । ଇଂରେଜମାନେ ନିର୍ମମ ଭାବରେ ଏହି ବିଦ୍ରୋହକୁ ଦମନ କରିଥିଲେ । ୧୮୧୭ରେ [[ଖୋର୍ଦ୍ଧା]] ରାଜା ମୁକୁନ୍ଦଦେବ ବନ୍ଦୀ ବେଳେ ମୃତୁ ବରଣ କଲେ । ଯଦିଓ ୧୬ଶ ଓ ୧୭ଶ ଶତାବ୍ଦୀରେ ଓଡ଼ିଶାର ବାହାର-ବାଣିଜ୍ୟ ଉନ୍ନତି ସାଧନ କରିଥିଲା, ତଥାପି କେଇ ବର୍ଷର ରାଜନୀତିକ ଅସ୍ଥିରତା ସକାଶେ ଅର୍ଥନୀତିର ପ୍ରଗତି ବାଧା ପାଇଥିଲା । === ଇଂରେଜ ଶାସନ === ୧୮୦୩ ବେଳକୁ ଇଂରେଜମାନେ [[ଓଡ଼ିଶା ପ୍ରଦେଶ|ଓଡ଼ିଶା]] ଅଧିକାର କଲାବେଳକୁ ଓଡ଼ିଶାର ଏହି ଅର୍ଥନୀତିର ଅଧପତନ ଚରମ ସୀମାରେ ପହଞ୍ଚି ଥିଲା । ଇଂରେଜମାନେ ବନିକ ଥିଲେ, ତେଣୁ ଓଡ଼ିଶାକୁ ସେମାନେ ନିଜର କର ଆଦାୟର ମୁଖ୍ୟ ଭାବରେ ଗ୍ରହଣ କରି ୧୮୦୫ ମସିହା ବେଳକୁ ରେଗୁଲେସନ ଆକ୍ଟ (Regulation Act) ଓ ୧୮୦୮ରେ ଭୂରାଜସ୍ୱ ବନ୍ଦୋବସ୍ତ ପ୍ରଚଳନ କରିଥିଲେ । ୧୮୨୫ ବେଳକୁ ଏକାଧିକ ବନ୍ଦୋବସ୍ତ ପ୍ରଚଳନ ଫଳରେ ଓଡ଼ିଶା ଶିଳ୍ପ ଓ ବାଣିଜ୍ୟର ଧ୍ୱଂସ ସାଧନ ଲକ୍ଷ୍ୟରେ ଏଠାରୁ ବିଲାତକୁ କଞ୍ଚାମାଲ ନେଇ ସେଠାରୁ ଓଡ଼ିଶାକୁ କଳ କବଜା ଆମଦାନୀ ବାଣିଜ୍ୟ କାରବାର ଆରମ୍ଭ କରାଯାଇଥିଲା । ଏଠି ସହିତ ଲବଣ କର ଜନସାଧାରଣଙ୍କ ଉପରେ ଲାଗୁ କରାଯାଇଥିଲା ଯାହା ଓଡ଼ିଶାର ସାମାଜିକ ଓ ଅର୍ଥନୀତିର ମେରୁଦଣ୍ଡ ଭାଙ୍ଗି ଦେଇଥିଲା । ଇଂରେଜ ଅମଳରେ ସମଗ୍ର ଭାରତୀୟ ଉପମହାଦେଶରେ [[ମାରୁଆଡ଼ି]] ଓ [[ଗୁଜରାଟୀ]] ବେପାରୀ ଗୋଷ୍ଠୀର ଅଭୂଦୟ ହୋଇଥିଲା । ସେମାନେ ବିଶେଷ କରି ବଙ୍ଗାଳୀ ଓକିଲ ଓ ଅନ୍ୟ ବୁଦ୍ଧିଜୀବୀଙ୍କ ପ୍ରରୋଚନାରେ ଓଡ଼ିଶାର ବିଭିନ୍ନ ସ୍ଥାନରୁ କଞ୍ଚାମାଲ ସଂଗ୍ରହ କରି ଓଡ଼ିଶାର ଅର୍ଥନୀତିର ବଜାରକୁ ନିୟନ୍ତ୍ରଣ କରୁଥିଲେ । ଏଥିରେ ବିଦେଶୀମାନେ ହିଁ ଲାଭବାନ ହେଉଥିଲେ । <ref name=Gobinda>ଗୋବିନ୍ଦ ପ୍ରସାଦ ଭଟ୍ଟାଚାର୍ଯ୍ୟ. ଅଝାଲ ସିଲାଇ ନିମକ ମହାଲ. ଉନ୍ନୟନୀ (ବାଲେଶ୍ୱର). ୨୦୦୬ ପୃ. ୮୧-୮୨</ref> === ନଅଙ୍କ ଦୁର୍ଭିକ୍ଷ === ଓଡ଼ିଶାର ଅର୍ଥନୀତି, ସାମାଜିକ ବିଧିବ୍ୟବସ୍ଥା, ଧାର୍ମିକ ବିଶ୍ୱାସର ଅଧପତନ ଘଟାଇବାକୁ ଚେଷ୍ଟିତ ଇଂରେଜ କମ୍ପାନୀ ସରକାର ୧୮୬୬ରେ [[ନଅଙ୍କ ଦୁର୍ଭିକ୍ଷ]] ସୃଷ୍ଟି କରିଥିଲେ । ଯାହାଫଳରେ ଓଡ଼ିଶାର ଦୁଇତୃତୀୟାଂଶ ଲୋକ ଖାଇବାକୁ ନ ପାଇ ପୋକମାଛି ପରି ମରିଗଲେ କିମ୍ବା କଲିକତାରେ ବିକ୍ରି ହେଲେ ।<ref name="ସୁବ୍ରତ">ସୁବ୍ରତ କୁମାର ପୃଷ୍ଟି. ଓଡ଼ିଆ ଭାଷା ସାହିତ୍ୟ ପରିଚୟ. ଏ.କେ. ମିଶ୍ର ପବ୍ଲିକେଶନ୍ (କଟକ). ୨୦୧୧ ପୃ.୨୧୬</ref> == ଜିଲ୍ଲା == {{main|ଓଡ଼ିଶାର ଜିଲ୍ଲାମାନଙ୍କର ତାଲିକା}} ଓଡ଼ିଶାରେ ୩୦ଟି ଜିଲ୍ଲା ଅଛି --- [[ଅନୁଗୋଳ ଜିଲ୍ଲା|ଅନୁଗୋଳ]], [[ବୌଦ୍ଧ ଜିଲ୍ଲା|ବୌଦ୍ଧ]], [[ଭଦ୍ରକ ଜିଲ୍ଲା|ଭଦ୍ରକ]], [[ବଲାଙ୍ଗୀର ଜିଲ୍ଲା|ବଲାଙ୍ଗୀର]], [[ବରଗଡ଼ ଜିଲ୍ଲା|ବରଗଡ଼]], [[ବାଲେଶ୍ୱର ଜିଲ୍ଲା|ବାଲେଶ୍ୱର]], [[କଟକ ଜିଲ୍ଲା|କଟକ]], [[ଦେବଗଡ଼ ଜିଲ୍ଲା|ଦେବଗଡ଼]], [[ଢେଙ୍କାନାଳ ଜିଲ୍ଲା|ଢେଙ୍କାନାଳ]], [[ଗଞ୍ଜାମ ଜିଲ୍ଲା|ଗଞ୍ଜାମ]], [[ଗଜପତି ଜିଲ୍ଲା|ଗଜପତି]], [[ଝାରସୁଗୁଡ଼ା ଜିଲ୍ଲା|ଝାରସୁଗୁଡ଼ା]], [[ଯାଜପୁର ଜିଲ୍ଲା|ଯାଜପୁର]], [[ଜଗତସିଂହପୁର ଜିଲ୍ଲା|ଜଗତସିଂହପୁର]], [[ଖୋର୍ଦ୍ଧା ଜିଲ୍ଲା|ଖୋର୍ଦ୍ଧା]] , [[କେନ୍ଦୁଝର ଜିଲ୍ଲା|କେନ୍ଦୁଝର]], [[କଳାହାଣ୍ଡି ଜିଲ୍ଲା|କଳାହାଣ୍ଡି]], [[କନ୍ଧମାଳ ଜିଲ୍ଲା|କନ୍ଧମାଳ]], [[କୋରାପୁଟ ଜିଲ୍ଲା|କୋରାପୁଟ]], [[କେନ୍ଦ୍ରାପଡ଼ା ଜିଲ୍ଲା|କେନ୍ଦ୍ରାପଡ଼ା]], [[ମାଲକାନଗିରି ଜିଲ୍ଲା|ମାଲକାନଗିରି]], [[ମୟୁରଭଞ୍ଜ ଜିଲ୍ଲା|ମୟୂରଭଞ୍ଜ]], [[ନବରଙ୍ଗପୁର ଜିଲ୍ଲା|ନବରଙ୍ଗପୁର]], [[ନୂଆପଡ଼ା ଜିଲ୍ଲା|ନୂଆପଡ଼ା]], [[ନୟାଗଡ଼ ଜିଲ୍ଲା|ନୟାଗଡ଼]], [[ପୁରୀ]], [[ରାୟଗଡ଼ା ଜିଲ୍ଲା|ରାୟଗଡ]], [[ସମ୍ବଲପୁର ଜିଲ୍ଲା|ସମ୍ବଲପୁର]], [[ସୋନପୁର ଜିଲ୍ଲା|ସୁବର୍ଣ୍ଣପୁର]], [[ସୁନ୍ଦରଗଡ଼ ଜିଲ୍ଲା|ସୁନ୍ଦରଗଡ଼]] । ପ୍ରତି ଜିଲ୍ଲାର ଶାସନମୁଖ୍ୟଙ୍କୁ [[ଜିଲ୍ଲାପାଳ]] କୁହାଯାଏ । ଜିଲ୍ଲାପାଳ, ଭାରତୀୟ ପ୍ରଶାସନିକ ସେବା ଅଥବା ଓଡ଼ିଶା ପ୍ରଶାସନିକ ସେବା ମାଧ୍ୟମରେ ନିଯୁକ୍ତି ପାଆନ୍ତି । ଶାସନକଳର ସୁବିଧା ପାଇଁ ପ୍ରତିଟି ଜିଲ୍ଲାକୁ କେତେଗୁଡ଼ିଏ ଉପଖଣ୍ଡ (ସବ-ଡିଭିଜନ)ରେ, ପୁଣି, ପ୍ରତ୍ୟେକ ଉପଖଣ୍ଡକୁ କେତେଗୁଡ଼ିଏ ବ୍ଲକରେ ଏବଂ ପ୍ରତ୍ୟେକ ବ୍ଲକକୁ କେତେଗୁଡ଼ିଏ ପଞ୍ଚାୟତରେ ବିଭକ୍ତ କରାଯାଇଛି । ଓଡ଼ିଶାର ସବୁଠୁ ବଡ଼ ସହର ଭୁବନେଶ୍ୱର ଏହାର ରାଜଧାନୀ । ଅନ୍ୟ ମୁଖ୍ୟ ସହରମାନେ ହେଲେ [[କଟକ]], [[ବ୍ରହ୍ମପୁର]], [[ରାଉରକେଲା]], [[ସମ୍ବଲପୁର]], [[ବାଲେଶ୍ୱର]], [[ବାରିପଦା]], [[ବଲାଙ୍ଗୀର]] ଇତ୍ୟାଦି । == ଭୌଗୋଳିକ ସ୍ଥିତି == [[ଫାଇଲ:Chilika lake.png|right|thumb|200px|Map of [[lake Chilka]] with near-by settlement of [[Puri]].]] [[ଫାଇଲ:Mahanadi River.JPG|thumb|200px|right|Mahanadi River]] ଓଡ଼ିଶା ଭାରତର ପୂର୍ବ ଉପକୂଳରେ ଅବସ୍ଥିତ (୧୫୫୭୦୭ ବର୍ଗ କି. ମି) । ଏହାର ଦକ୍ଷିଣରେ [[ଆନ୍ଧ୍ର ପ୍ରଦେଶ]], ପଶ୍ଚିମରେ [[ଛତିଶଗଡ଼]], ଉତ୍ତରରେ [[ଝାଡ଼ଖଣ୍ଡ]] ଓ [[ପଶ୍ଚିମ ବଙ୍ଗ]] ଏବଂ ପୂର୍ବରେ [[ବଙ୍ଗୋପ ସାଗର]] ରହିଛି । ମନ୍ଦିରମାଳିନୀ ନଗରୀ ଭୁବନେଶ୍ୱର ଓଡ଼ିଶାର ରାଜଧାନୀ । ଓଡ଼ିଶାର ପୁରାତନ ରାଜଧାନୀ [[କଟକ]], [[ଭୁବନେଶ୍ୱର]]ରୁ ମାତ୍ର ୨୯ କି.ମି. ଦୂରରେ ଅବସ୍ଥିତ । ଏହି ଦୁଇ ସହରର କ୍ରମାଗତ ବିସ୍ତାର ଓ ଉତ୍ତମ ସଡ଼କ ଯୋଗାଯୋଗ କାରଣରୁ ଏହି ଦୁଇ ସହର ଦ୍ୱୈତ ନଗରୀ ନାମରେ ବିଖ୍ୟାତ । [[ପୁରୀ]], ଯାହାକି ଏକ ବିଶ୍ୱବିଖ୍ୟାତ ହିନ୍ଦୁ ଧର୍ମପୀଠ, ଏଠାରୁ ପ୍ରାୟ ୬୦ କି.ମି. ଦୂରରେ ବଙ୍ଗୋପସାଗର ଉପକୂଳରେ ଅବସ୍ଥିତ । ହିନ୍ଦୁଙ୍କ [[ଚାରିଧାମ]] ମଧ୍ୟରୁ ଏହା ଅନ୍ୟତମ । ଏହା ମଧ୍ୟ ପ୍ରଭୁ [[ଜଗନ୍ନାଥ]]ଙ୍କ [[ରଥଯାତ୍ରା]] ଲାଗି ବିଶ୍ୱବିଖ୍ୟାତ । ରାଜ୍ୟର ପଶ୍ଚିମ ଓ ଉତ୍ତରାଂଶ ଛୋଟନାଗପୁର ମାଳଭୂମିର ଅଂଶବିଶେଷ । ଉପକୂଳବର୍ତ୍ତୀ ଅଞ୍ଚଳ ଏବଂ ମହାନଦୀ, ବ୍ରାହ୍ମଣୀ ଓ ବୈତରଣୀ ନଦୀ ପ୍ରଭୃତିର ମୁହାଣରେ ଉର୍ବର ପଟୁମୃତ୍ତିକା ଯୁକ୍ତ ସମତଳ ଭୂମି ଦେଖାଯାଏ । ଏହି ସମତଳ ଭୂମିରେ ମୂଖ୍ୟତଃ ଧାନଚାଷ କରାଯାଏ । ଓଡ଼ିଶାର ପ୍ରାୟ ୩୪% ଭୂମି ଅରଣ୍ୟ ଆଚ୍ଛାଦିତ, କିନ୍ତୁ ବିଭିନ୍ନ କାରଣମାନଙ୍କ ହେତୁ ଏହା କ୍ରମାଗତ ଭାବେ ହ୍ରାସ ପା‍ଇ ଚାଲିଛି । ଓଡ଼ିଶାରେ ଅନେକ ଅଭୟାରଣ୍ୟମାନ ରହିଛି । ଏଥିମଧ୍ୟରୁ [[ଶିମିଳିପାଳ ଜାତୀୟ ଉଦ୍ୟାନ]] ବ୍ୟାଘ୍ର ସଂରକ୍ଷଣ କେନ୍ଦ୍ର ଭାବେ ପ୍ରସିଦ୍ଧ । ବ୍ୟାଘ୍ର ବ୍ୟତୀତ ଝରଣା ଓ ସବୁଜିମା ପୂର୍ଣ୍ଣ ଏହି ଜଙ୍ଗଲରେ ହାତୀ ଓ ଅନ୍ୟାନ୍ୟ ପଶୁପକ୍ଷୀ ବାସ କରନ୍ତି । [[ଭିତରକନିକା ଜାତୀୟ ଉଦ୍ୟାନ|ଭିତରକନିକା ଅଭୟାରଣ୍ୟ]] ୧୯୭୫ରୁ [[ଥଣ୍ଟିଆ କୁମ୍ଭୀର|ଘଡ଼ିଆଳ କୁମ୍ଭୀର]]<nowiki/>ମାନଙ୍କୁ ସୁରକ୍ଷା ଯୋଗାଇ ଆସୁଛି । ଗହୀରମଥା, [[ଦେବୀ ନଦୀ]] ଏବଂ [[ଋଷିକୁଲ୍ୟା ନଦୀ]] ମୁହାଣକୁ ପ୍ରତିବର୍ଷ ଲକ୍ଷାଧିକ ସଂଖ୍ୟାରେ [[ଅଲିଭ ରିଡ଼ଲେ]] କଇଁଛ ଅଣ୍ଡା ଦେବାପାଇଁ ଆସନ୍ତି । ମହାନଦୀର ଦକ୍ଷିଣ ମୁହାଣରେ ବଙ୍ଗୋପସାଗର ଉପକୂଳରେ ଅବସ୍ଥିତ ହ୍ରଦ [[ଚିଲିକା]] ହେଉଛି ଏସିଆ ମହାଦେଶର ସର୍ବବୃହତ୍ ଲବଣାକ୍ତ ହ୍ରଦ । ଏହାକୁ [[ଚିଲିକା ପକ୍ଷୀ ଅଭୟାରଣ୍ୟ|ପକ୍ଷୀ ଅଭୟାରଣ୍ୟ]] ଭାବରେ ଘୋଷଣା କରାଯାଇଛି । ଏଠାରେ ପ୍ରତିବର୍ଷ ପ୍ରାୟ ୧୬୦ ପ୍ରଜାତିର ସ୍ଥାନୀୟ ଓ ପ୍ରବାସୀ ପକ୍ଷୀଙ୍କ ସମାଗମ ହୋ‍ଇଥାଏ । ଚିଲିକାରେ ଏକ ନୌ-ପ୍ରଶିକ୍ଷଣ କେନ୍ଦ୍ର ମଧ୍ୟ ରହିଛି । ଓଡ଼ିଶାର ସର୍ବୋଚ୍ଚ ପର୍ବତ ଶୃଙ୍ଗ ହେଉଛି [[ଦେଓମାଳୀ]] (୧୬୭୨ ମି.) ଯାହାକି ଦକ୍ଷିଣ ଓଡ଼ିଶାର କୋରାପୁଟ ଜିଲ୍ଲାରେ ଅବସ୍ଥିତ ଏବଂ ଚନ୍ଦ୍ରଗିରି-ପଟ୍ଟାଙ୍ଗୀ ପର୍ବତମାଳାର ଅନ୍ତର୍ଗତ । ଏହା ମଧ୍ୟ [[ପୂର୍ବଘାଟ ପର୍ବତମାଳା]]ର ସର୍ବୋଚ୍ଚ ଶୃଙ୍ଗ । ଅବସ୍ଥିତି: ୧୮°୪୦'୩"ଉ ୮୨°୫୮'୫୯"ପୂ । === ପର୍ଯ୍ୟଟନ === ଓଡ଼ିଶାରେ ମୋଟ ୩୪୭ଟି ପର୍ଯ୍ୟଟନସ୍ଥଳୀ ରହିଛି ।<ref>{{cite news|title=ସଂଖ୍ୟା ବଢୁଛି, ବିକାଶ ହେଉନି|url=http://www.dharitri.com/Bhubaneswar/290216/p11.htm|accessdate=29 February 2016|newspaper=[[ଧରିତ୍ରୀ]]}}</ref> ନନ୍ଦନ କାନନ, ଚିଲିକା, ପୁରୀ, ଧଉଳି ଗିରି, ଖଣ୍ଡଗିରି, କୋଣାର୍କ, କାକଟପୁର, ଅସ୍ତରଙ୍ଗ, ରାମଚଣ୍ଡୀ, ନିମାପଡ଼ା, ବାରବାଟୀ, ଖଣ୍ଡାଧାର, ଗୁପ୍ତେଶ୍ୱର, ଦୁଡୁମା,ଘଟଗାଁ, ଶିମିଳିପାଳ, ଗହୀରମଥା, ଭିତରକନିକା, କପିଳାସ, ରତ୍ନଗିରି, ମଣିକ, ଲିଙ୍ଗରାଜ, ଗୋପାଳପୁର, ଦେଓମାଳି, ହରିଶଙ୍କର, ସମେଲସ୍ୱରୀ, ହୀରାକୁଦ, ଫୁଲ ଝରଣ, ନାରୟଣୀ, ଚାନ୍ଦିପୁର, ଭଟ୍ଟାରିକା, ଥେରୁବାଲି, ବେଦବ୍ୟାସ, ସାତକୋଶିଆ, ଟିକରପଡ଼ା, ସାତପଡ଼ା, ଅଲାରନାଥ, ତପ୍ତପାଣି, ତାରାତାରିଣୀ, ଚନ୍ଦକା, ଧବଳେଶ୍ୱର ଆଦି ଓଡ଼ିଶାର ମୁଖ୍ୟ ପର୍ଯ୍ୟଟନସ୍ଥଳୀ । ଓଡ଼ିଶା ଏହାର ମନ୍ଦିରମାନଙ୍କ ପାଇଁ ପୃଥିବୀ ପ୍ରସିଦ୍ଧ । ଓଡ଼ିଶାର ମନ୍ଦିରଗୁଡ଼ିକ ଆର୍ଯ୍ୟ ସଂପ୍ରଦାୟର ଏବଂ ଏଗୁଡିକ ସଂପ୍ରଦାୟର ଅନୁସାରେ ଦେଖିବାକୁ ଅଲଗା ଅଲଗା ପ୍ରକାରର । ଭୁବନେଶ୍ୱରର ଲିଙ୍ଗରାଜ ମନ୍ଦିରର ଉଚ୍ଚତା ୧୮୦ ଫୁଟ ଏବଂ ପୁରୀର ଜଗନ୍ନାଥ ମନ୍ଦିରର ଉଚ୍ଚତା ୨୧୪ ଫୁଟ, ଯାହାକି ଓଡ଼ିଶାର ସବୁଠାରୁୁ ଉଚ୍ଚତମ ମନ୍ଦିର । ଠିକ ସେହିପରି କୋଣାର୍କର ସୂର୍ଯ୍ୟ ମନ୍ଦିର ପୃଥିବୀ ପ୍ରସିଦ୍ଧ । ବୌଦ୍ଧ ଏବଂ ଜୈନ ମନ୍ଦିର ମାନଙ୍କ ପାଇଁ ମଧ୍ୟ ଓଡ଼ିଶା ପ୍ରସିଦ୍ଧ । ଭୁବନେଶ୍ୱରରେ ଖଣ୍ଡଗିରି ଏବଂ ଉଦୟଗିରି ନାମକ ଦୁଇଟି ଗୁମ୍ଫା ରହିଛି । ଯାହାକି ପୁରାତନ ବୌଦ୍ଧ ଧର୍ମର ମୂକସାକ୍ଷୀ । ଠିକ ସେହି ପରି ଧଉଳିଗିରିଠାରେ ଥିବା ବିଶାଳ ବୌଦ୍ଧ ମୂର୍ତି ପର୍ଯ୍ୟଟକଙ୍କୁ ଆକର୍ଷିତ କରିଥାଏ । ଠିକ ସେହି ପରି ଓଡ଼ିଶାର ଟିକରପଡା ଘଡ଼ିଆଳ କୁମ୍ଭୀର ପାଇଁ ପ୍ରସିଦ୍ଧ । === ଜନଗଣନା === ୨୦୧୧ ମସିହା ଭାରତର ଜନଗଣନା ଅନୁଯାଇ ଓଡ଼ିଶାର ସମୁଦାୟ ଜନସଂଖ୍ୟା ୪୧,୯୪୭,୩୫୮, ସେଥିମଧ୍ୟରୁ ୨୧,୨୦୧,୬୭୮ (୫୦.୫୪%)ଜଣ ପୁରୁଷ ଓ ୨୦,୭୪୫,୬୮୦ (୪୯.୪୬) ଜଣ ମହିଳା, ଏବଂ ପ୍ରତି ୧୦୦୦ ପୁରୁଷରେ ୯୭୮ ଜଣ ମହିଳା ଅଛନ୍ତି । ୨୦୦୧ ମସିହା ଜନଗଣନା ତୁଳନାରେ ୨୦୧୧ରେ ଜନସଂଖ୍ୟା ୧୩.୯୭% ବୃଦ୍ଧି ହୋଇଛି । ସବୁଠାରୁ ଅଧିକ ଓଡ଼ିଆ ଭାଷାଭାଷୀ ଲୋକ ଏଠାରେ ବାସ କରନ୍ତି ଓ ଓଡ଼ିଆ ଭାଷା ଏହି ରାଜ୍ୟର ମୁଖ୍ୟ ଭାଷା ରୂପେ ପରିଚିତ ଏବଂ ଏହି ରାଜ୍ୟର ୮୨ ପ୍ରତିଶତ ଲୋକ ଓଡ଼ିଆ ଭାଷାକୁ ନିଜର ମାତୃଭାଷା ରୂପେ ବ୍ୟବହାର କରନ୍ତି । ଏହି ରାଜ୍ୟର କେତେକ ଆଦିବାସୀ ଜନଜାତି ମଧ୍ୟରୁ ସାନ୍ତାଳ, ବଣ୍ଡା , ମୁଣ୍ଡା, ଓରାମ ଓ ମହାଲି ପ୍ରମୁଖ । ୨୦୧୧ ମସିହା ଜନଗଣନା ଅନୁଯାୟୀ ଏହି ରଜ୍ୟର ସାକ୍ଷରତା ହାର ୭୩.୪୫% ଏବଂ ୮୨.୪% ପୁରୁଷ ଓ ୬୪.୩୬ ମହିଳା ସାକ୍ଷର ଅଟନ୍ତି ।<ref>{{Cite web |title=Archive for the '2011' Category |url=https://www.orissalinks.com/orissagrowth/topics/census/2011 |access-date=2025-12-17}}</ref> == ପ୍ରଶାସନ ଓ ରାଜନୀତି == [[File:ORISSA SECRETARIAT.jpg|thumb|200px|[[ଭୁବନେଶ୍ୱର]]ରେ ଓଡ଼ିଶା ରାଜ୍ଯ ଲୋକସେବା ଭବନ]] {{Main|ଓଡ଼ିଶା ସରକାର}} ଭାରତରେ ସମସ୍ତ ରାଜ୍ଯରେ [[ସାର୍ବଜନୀନ ମତାଧିକାର]] ଆଧାରରେ [[ସଂସଦୀୟ ଗଣତନ୍ତ୍ର|ସଂସଦୀୟ ଗଣତାନ୍ତ୍ରିକ ସରକାର]] ସ୍ଥାପନ କରାଯାଇଛି ।<ref name="SenguptaCorbridge2013">{{cite book|author1=Chandan Sengupta|author2=Stuart Corbridge|title=Democracy, Development and Decentralisation in India: Continuing Debates|url=https://books.google.com/books?id=AXbYAQAAQBAJ&pg=PA8|access-date=15 February 2015|date=28 October 2013|publisher=Routledge|isbn=978-1-136-19848-9|page=8|archive-url=https://web.archive.org/web/20160105110846/https://books.google.com/books?id=AXbYAQAAQBAJ&pg=PA8|archive-date=5 January 2016|url-status=live}}</ref><ref name=OurParliament>{{cite web |title=Our Parliament |website=[[Lok Sabha]] |publisher=[[Government of India]] |url=http://164.100.47.132/LssNew/our%20parliament/Our%20Parliament.pdf |access-date=2 February 2015 |archive-url=https://web.archive.org/web/20150203104729/http://164.100.47.132/LssNew/our%20parliament/Our%20Parliament.pdf |archive-date=3 February 2015 |url-status=dead }}</ref> ଓଡ଼ିଶାର ରାଜନୀତିରେ ସକ୍ରିୟ ରାଜନୈତିକ ଦଳଗୁଡ଼ିକ ହେଲେ, [[ବିଜୁ ଜନତା ଦଳ]], [[ଭାରତୀୟ ଜାତୀୟ କଂଗ୍ରେସ]] ଏବଂ [[ଭାରତୀୟ ଜନତା ପାର୍ଟି]] । [[୨୦୧୯ ଓଡ଼ିଶା ବିଧାନ ସଭା ନିର୍ବାଚନ|ଓଡ଼ିଶା ରାଜ୍ଯ ସଭା ନିର୍ବାଚନ, ୨୦୧୯]] ପରେ, [[ନବୀନ ପଟ୍ଟନାୟକ]]ଙ୍କ ନେତୃତ୍ବରେ ବିଜେଡି ଷଷ୍ଠ ଥର ପାଇଁ କ୍ରମିକ ଭାବରେ କ୍ଷମତାରେ ରହିଲା । ୨୦୦୦ ମସିହାରୁ ନବୀନ ପଟ୍ଟନାୟକ ଓଡ଼ିଶାର ୧୪ତମ ମୁଖ୍ଯମନ୍ତ୍ରୀ ହେଲେ ।<ref name=BJDLandslide /> === ବିଧାନସଭା === {{Main|ଓଡ଼ିଶା ବିଧାନସଭା }} ଓଡ଼ିଶା ରାଜ୍ୟରେ ଏକ ଏକସଦନୀୟ ବିଧାନସଭା ଅଛି।<ref name="Finifter">{{cite book|author=Ada W. Finifter|author-link1=Ada Finifter|title=Political Science|date=1978 |url=https://books.google.com/books?id=KFk1K9_yf90C&pg=PA94|access-date=15 February 2015|publisher=FK Publications|isbn=978-81-89597-13-9|page=94|archive-url=https://web.archive.org/web/20160105110847/https://books.google.com/books?id=KFk1K9_yf90C&pg=PA94|archive-date=5 January 2016|url-status=live}}</ref> [[ଓଡ଼ିଶା ବିଧାନସଭା]] ୧୪୭ ଜଣ ନିର୍ବାଚିତ ସଦସ୍ୟଙ୍କୁ ନେଇ ଗଠିତ,<ref name=BJDLandslide>{{cite news|title=BJD's landslide victory in Odisha, wins 20 of 21 Lok Sabha seats|url=http://ibnlive.in.com/news/bjds-landslide-victory-in-odisha-wins-20-of-21-lok-sabha-seats/472363-3-234.html|access-date=18 March 2015|publisher=[[CNN-IBN]]|date=17 May 2014|archive-url=https://web.archive.org/web/20140908125021/http://ibnlive.in.com/news/bjds-landslide-victory-in-odisha-wins-20-of-21-lok-sabha-seats/472363-3-234.html|archive-date=8 September 2014|url-status=dead}}</ref> ଏବଂ ବିଶେଷ ପଦାଧିକାରୀମାନେ ମଧ୍ୟ ଅଛନ୍ତି, ଯେପରି ବାଚସ୍ପତି ଓ ଉପବାଚସ୍ପତି , ଯାହାଙ୍କୁ ସଦସ୍ୟମାନଙ୍କ ଦ୍ୱାରା ନିର୍ବାଚିତ କରାଯାଇଥାଏ । ବିଧାନସଭା ବୈଠକ ବାଚସ୍ପତିଙ୍କ ଦ୍ୱାରା କିମ୍ବା ବାଚସ୍ପତିଙ୍କ ଅନୁପସ୍ଥିତିରେ ଉପବାଚସ୍ପତିଙ୍କ ଦ୍ୱାରା ଅଧ୍ୟକ୍ଷତା କରାଯାଏ ।<ref name="Kumar">{{cite book|author=Rajesh Kumar|title=Universal's Guide to the Constitution of India|date=17 January 2024 |url=https://books.google.com/books?id=an78gq3JwzYC&pg=PA110|access-date=18 March 2015|publisher=Universal Law Publishing|isbn=978-93-5035-011-9|pages=107–110|archive-url=https://web.archive.org/web/20160105110846/https://books.google.com/books?id=an78gq3JwzYC&pg=PA110|archive-date=5 January 2016|url-status=live}}</ref>କାର୍ଯ୍ୟପାଳିକା କର୍ତ୍ତୃପକ୍ଷ ଓଡ଼ିଶାର ମୁଖ୍ୟମନ୍ତ୍ରୀଙ୍କ ନେତୃତ୍ୱରେ ମନ୍ତ୍ରୀ ପରିଷଦ ଉପରେ ନ୍ୟସ୍ତ , ଯଦିଓ ସରକାରର ମୁଖ୍ୟ ହେଉଛନ୍ତି ଓଡ଼ିଶାର ରାଜ୍ୟପାଳ । ରାଜ୍ୟପାଳଙ୍କୁ [[ଭାରତର ରାଷ୍ଟ୍ରପତି]] ନିଯୁକ୍ତ କରନ୍ତି । ବିଧାନସଭାରେ ସଂଖ୍ୟାଗରିଷ୍ଠତା ଥିବା ଦଳ କିମ୍ବା ମେଣ୍ଟର ନେତାଙ୍କୁ ରାଜ୍ୟପାଳ ମୁଖ୍ୟମନ୍ତ୍ରୀ ଭାବରେ ନିଯୁକ୍ତ କରନ୍ତି, ଏବଂ ମୁଖ୍ୟମନ୍ତ୍ରୀଙ୍କ ପରାମର୍ଶରେ ରାଜ୍ୟପାଳ ମନ୍ତ୍ରୀ ପରିଷଦକୁ ନିଯୁକ୍ତ କରନ୍ତି । ମନ୍ତ୍ରୀ ପରିଷଦ ବିଧାନସଭାକୁ ରିପୋର୍ଟ କରନ୍ତି ।<ref name="AroraGoyal1995">{{cite book|author1=Ramesh Kumar Arora|author2=Rajni Goyal|title=Indian Public Administration: Institutions and Issues|url=https://books.google.com/books?id=nvzcy7o4sgAC&pg=PA205|access-date=18 March 2015|year=1995|publisher=New Age International|isbn=978-81-7328-068-9|pages=205–207|archive-url=https://web.archive.org/web/20160105110846/https://books.google.com/books?id=nvzcy7o4sgAC&pg=PA205|archive-date=5 January 2016|url-status=live}}</ref> ୧୪୭ ଜଣ ନିର୍ବାଚିତ ପ୍ରତିନିଧିଙ୍କୁ ବିଧାନସଭାର ସଦସ୍ୟ ବା ବିଧାୟକ କୁହାଯାଏ । ରାଜ୍ୟପାଳଙ୍କ ଦ୍ୱାରା ଆଙ୍ଗ୍ଲୋ-ଇଣ୍ଡିଆନ ସମ୍ପ୍ରଦାୟରୁ ଜଣେ ବିଧାୟକଙ୍କୁ ମନୋନୀତ କରାଯାଇପାରେ ।<ref name="Shukla2008">{{cite book|author=Subhash Shukla|title=Issues in Indian Polity|url=https://books.google.com/books?id=CAs9PNOfL28C&pg=PA99|access-date=18 March 2015|year=2008|publisher=Anamika Pub. & distributors|isbn=978-81-7975-217-3|page=99|archive-url=https://web.archive.org/web/20160105110846/https://books.google.com/books?id=CAs9PNOfL28C&pg=PA99|archive-date=5 January 2016|url-status=live}}</ref> କାର୍ଯ୍ୟକାଳ ଶେଷ ହେବା ପୂର୍ବରୁ ବିଧାନସଭା ଭାଙ୍ଗି ନଗଲେ, ଏହି ପଦର କାର୍ଯ୍ୟକାଳ ପାଞ୍ଚ ବର୍ଷ ପାଇଁ ।<ref name="Kumar" /> ନ୍ୟାୟପାଳିକା କଟକରେ ଅବସ୍ଥିତ [[ଓଡ଼ିଶା ଉଚ୍ଚ ନ୍ୟାୟାଳୟ]] ଏବଂ ନିମ୍ନ ଅଦାଲତଗୁଡ଼ିକର ଏକ ବ୍ୟବସ୍ଥାକୁ ନେଇ ଗଠିତ । ==ଅର୍ଥନୀତି== === ସମଷ୍ଟି-ଅର୍ଥନୈତିକ ଧାରା === ଓଡ଼ିଶା ନିରନ୍ତର ଆର୍ଥିକ ଅଭିବୃଦ୍ଧିର ସମ୍ମୁଖୀନ ହେଉଛି । ରାଜ୍ୟର ମୋଟ ଘରୋଇ ଉତ୍ପାଦରେ ପ୍ରଭାବଶାଳୀ ଅଭିବୃଦ୍ଧି ପରିସଂଖ୍ୟାନ ଏବଂ କାର୍ଯ୍ୟକ୍ରମ କାର୍ଯ୍ୟାନ୍ୱୟନ ମନ୍ତ୍ରଣାଳୟ ରିପୋର୍ଟ କରିଛନ୍ତି । ଓଡ଼ିଶାର ଅଭିବୃଦ୍ଧି ହାର ଜାତୀୟ ହାରାହାରିରୁ ଅଧିକ । କେନ୍ଦ୍ର ସରକାରଙ୍କ ସହରୀ ବିକାଶ ମନ୍ତ୍ରଣାଳୟ ନିକଟରେ ସ୍ମାର୍ଟ ସିଟି ଭାବେ ବିକଶିତ ହେବାକୁ ଚୟନ ହୋଇଥିବା ୨୦ଟି ସହରର ନାମ ଘୋଷଣା କରିଛନ୍ତି । ରାଜ୍ୟ ରାଜଧାନୀ ଭୁବନେଶ୍ୱର ଜାନୁଆରୀ ୨୦୧୬ରେ ଜାରି ଥିବା ସ୍ମାର୍ଟ ସିଟି ତାଲିକାରେ ପ୍ରଥମ ସହର, ଯାହା ଭାରତ ସରକାରଙ୍କ ଏକ ଗୃହପାଳିତ ପଶୁ ପ୍ରକଳ୍ପ । ଏହି ଘୋଷଣାରେ ବିକାଶ ପାଇଁ ପାଞ୍ଚ ବର୍ଷ ମଧ୍ୟରେ ୫୦୮.୦୨ ବିଲିୟନ ଟଙ୍କା ମଞ୍ଜୁରି ଥିଲା । === ଶିଳ୍ପ ବିକାଶ === ଓଡ଼ିଶାରେ ପ୍ରଚୁର ପ୍ରାକୃତିକ ସମ୍ପଦ ଏବଂ ଏକ ବୃହତ ଉପକୂଳ ଅଛି | ପୁଞ୍ଜି ବିନିଯୋଗ ପ୍ରସ୍ତାବ ସହିତ ବିଦେଶୀ ପୁଞ୍ଜି ନିବେଶକାରୀଙ୍କ ପାଇଁ ଓଡ଼ିଶା ସର୍ବାଧିକ ପସନ୍ଦଯୋଗ୍ୟ ସ୍ଥାନ ଭାବରେ ଉଭା ହୋଇଛି। ଏଥିରେ ଭାରତର ଏକ କୋଇଲାର ଏକ ପଞ୍ଚମାଂଶ, ଏହାର ଏକ ଚତୁର୍ଥାଂଶ ଲୁହାପଥର, ବକ୍ସାଇଟ୍ ଭଣ୍ଡାରର ଏକ ତୃତୀୟାଂଶ ଏବଂ କ୍ରୋମାଇଟ୍ ରହିଛି | ଜର୍ମାନୀର ସହଯୋଗରେ ନିର୍ମିତ ଭାରତର ପବ୍ଲିକ୍ ସେକ୍ଟରରେ ରାଉରକେଲା ଷ୍ଟିଲ୍ ପ୍ଲାଣ୍ଟ ଥିଲା | ଆର୍ସେଲର-ମିତ୍ତଲ ୧୦ ବିଲିୟନ ଡଲାରର ଅନ୍ୟ ଏକ ମେଗା ଇସ୍ପାତ ପ୍ରକଳ୍ପରେ ବିନିଯୋଗ କରିବାକୁ ଯୋଜନା ଘୋଷଣା କରିଛନ୍ତି। Russian ଷର ପ୍ରମୁଖ ମ୍ୟାଗ୍ନିଟୋଗୋରସ୍କ୍ ଆଇରନ୍ ଆଣ୍ଡ ଷ୍ଟିଲ୍ କମ୍ପାନୀ (MMK) ମଧ୍ୟ ଓଡ଼ିଶାରେ ୧୦ଟି MT ଷ୍ଟିଲ୍ ପ୍ଲାଣ୍ଟ ସ୍ଥାପନ କରିବାକୁ ଯୋଜନା କରିଛି। ବୃନ୍ଦାବଲ ଓଡ଼ିଶାର ଖୋଲା କାଷ୍ଟ କୋଇଲା ଖଣିର ଏକ ପ୍ରମୁଖ କ୍ଷେତ୍ର | ଆଲୁମିନିୟମ, କୋଇଲା ଭିତ୍ତିକ ବିଦ୍ୟୁତ୍ ଉତ୍ପାଦନ କେନ୍ଦ୍ର, ପେଟ୍ରୋକେମିକାଲ୍ସ ଏବଂ ସୂଚନା ପ୍ରଯୁକ୍ତିବିଦ୍ୟାରେ ରାଜ୍ୟ ଅଦୃଶ୍ୟ ପରିମାଣର ପୁଞ୍ଜି ବିନିଯୋଗ କରୁଛି। ବିଦ୍ୟୁତ୍ ଉତ୍ପାଦନରେ ରିଲାଏନ୍ସ ପାୱାର୍ (ଅନିଲ ଅମ୍ବାନୀ ଗ୍ରୁପ୍) ଝାରସୁଗୁଡା ଜିଲ୍ଲାର ହିରମାଠାରେ ୧୩ ବିଲିୟନ ଆମେରିକୀୟ ଡଲାରର ପୁଞ୍ଜି ବିନିଯୋଗ ସହିତ ବିଶ୍ୱର ସର୍ବବୃହତ ବିଦ୍ୟୁତ୍ ଉତ୍ପାଦନ କେନ୍ଦ୍ର ସ୍ଥାପନ କରୁଛି। ୨୦୦୯ ମସିହାରେ ଓଡ଼ିଶା କର୍ପୋରେଟ ନିବେଶ ଉପରେ ଆସୋକମ୍ (ASSOCHAM) ଇନଭେଷ୍ଟମେଣ୍ଟ ମିଟର (AIM) ଅଧ୍ୟୟନର ବିଶ୍ଳେଷଣ ଅନୁଯାୟୀ ଗୁଜରାଟ ସହିତ ପ୍ରଥମ ଏବଂ ଆନ୍ଧ୍ରପ୍ରଦେଶ ତୃତୀୟ ସ୍ଥାନରେ ଥିଲା | ଦେଶରେ ମୋଟ ବିନିଯୋଗରେ ଓଡ଼ିଶାର ଅଂଶ ୧୨.୬ ପ୍ରତିଶତ ଥିଲା। ଏହା ମୂଲ୍ୟର ନିବେଶ ପ୍ରସ୍ତାବ ଗ୍ରହଣ କଲା | ଗତ ବର୍ଷରେ ୨,୦୦,୮୪୬ କୋଟି | ଇସ୍ପାତ ଏବଂ ଶକ୍ତି ସେହି କ୍ଷେତ୍ରଗୁଡିକ ମଧ୍ୟରେ ଥିଲା ଯାହା ରାଜ୍ୟରେ ସର୍ବାଧିକ ପୁଞ୍ଜି ବିନିଯୋଗ କରିଥିଲା। ==ସଂସ୍କୃତି== == ଓଡ଼ିଶାର ପର୍ବପର୍ବାଣି == ଓଡ଼ିଶାର ବିଭିନ୍ନ ଧର୍ମାବଲମ୍ବୀମାନେଦ୍ୱାରା ବିଭିନ୍ନ ପର୍ବପର୍ବାଣି ପାଳନ କରିଥାନ୍ତି । ଓଡ଼ିଶାରେ "ବାର ମାସରେ ତେର ପର୍ବ" ପାଳନ ହୁଏ ବୋଲି ପ୍ରବାଦ ରହିଛି ।<ref>{{Cite journal|last=Mohanty|first=P.P.|date=2018|title=Towards frameworking a strategic approach for festival tourism destination marketing and management: Case study of Odisha (India)|url=https://scindeks.ceon.rs/Article.aspx?artid=1450-66611804145M|journal=Turizam|language=en|volume=22|issue=4|pages=145–157|doi=10.5937/turizam22-17398|issn=1450-6661}}</ref> ପ୍ରମୁଖ ହିନ୍ଦୁ ପର୍ବ ମଧ୍ୟରେ [[ରଥଯାତ୍ରା]], [[ରଜ]], [[ପଣା ସଂକ୍ରାନ୍ତି]],[[ମକର ସଂକ୍ରାନ୍ତି]],[[ନୂଆଖାଇ]] ଓ ଅନେକ ଓଷା-ବ୍ରତ ସମେତ ଅନ୍ୟାନ୍ୟ ପର୍ବପର୍ବାଣି, ଇସଲାମ ପର୍ବପର୍ବାଣି ମଧ୍ୟରେ [[ଇଦ ଉଲ-ଫିତର]] ଓ [[ମହରମ]], ଖୀଷ୍ଟିଆନ ପର୍ବପର୍ବାଣି ମଧ୍ୟରେ [[ବଡ଼ଦିନ|ବଡ଼ ଦିନ]], [[ଇଷ୍ଟର]] ଓ [[ନବବର୍ଷ]], ବୌଦ୍ଧ ପର୍ବପର୍ବାଣି ମଧ୍ୟରେ [[ବୁଦ୍ଧ ପୂର୍ଣ୍ଣିମା]] ଆଦି ଅନ୍ୟତମ । ଓଡ଼ିଶାର ବିଭିନ୍ନ ଆଦିବାସୀ ଜନଜାତି ଭିତରେ ସାନ୍ତାଳୀ ଜନଜାତିର ସୋହରାଇ, ମାଘେ ପରବ (ହୋ ଜନଜାତିଦ୍ୱାରା ମଧ୍ୟ ପାଳିତ), ବାହା ପରବ (ବା ହୋ ଜନଜାତିର ବା' ପରବ) ଆଦି ଅନ୍ୟତମ | ==କ୍ରୀଡ଼ା== {{Main|ଓଡ଼ିଶାରେ କ୍ରୀଡ଼ା}} [[File:Barabati Stadium IPL Match Pune Warriors India vs. Deccan Chargers.jpg|thumb|ବାରବାଟୀ ଷ୍ଟାଡ଼ିୟମ ([[Barabati Stadium]]) , [[କଟକ]]]] ଓଡ଼ିଶା ରାଜ୍ୟ ୨୦୧୮ ପୁରୁଷ ହକି ବିଶ୍ୱକପ୍ ( [[2018 Men's Hockey World Cup]] ), ୨୦୨୨ ଫିଫା ୧୭ ବର୍ଷରୁ କମ୍ ମହିଳା ବିଶ୍ୱକପ୍ (2022 FIFA U-17 Women's World Cup) ଏବଂ ୨୦୨୩ ପୁରୁଷ ହକି ବିଶ୍ୱକପ୍ (2023 Men's Hockey World Cup) ସମେତ ଅନେକ ଅନ୍ତର୍ଜାତୀୟ କ୍ରୀଡା ଇଭେଣ୍ଟ ଆୟୋଜନ କରିଛି। ଓଡ଼ିଶାରେ ଥିବା କ୍ରୀଡ଼ା ଷ୍ଟାଡ଼ିୟମଗୁଡ଼ିକ ମଧ୍ୟରେ ଅନ୍ତର୍ଭୁକ୍ତ : # [[କଳିଙ୍ଗ ଷ୍ଟାଡ଼ିଅମ]] ( Kalinga Stadium ) # [[ବାରବାଟି ଷ୍ଟାଡ଼ିଅମ]] ( [[Barabati Stadium]] ) # ଜବାହରଲାଲ ନେହେରୁ ଇନଡୋର୍ ଷ୍ଟାଡ଼ିୟମ ( Jawaharlal Nehru Indoor Stadium ) # ଇଷ୍ଟ କୋଷ୍ଟ ରେଲୱେ ଷ୍ଟାଡ଼ିୟମ ( East Coast Railway Stadium ) # ବିଜୁ ପଟ୍ଟନାୟକ ହକି ଷ୍ଟାଡ଼ିୟମ ( Biju Patnaik Hockey Stadium ) # କିଟ୍ ଷ୍ଟାଡ଼ିୟମ ( KIIT Stadium ) # ବୀର ସୁରେନ୍ଦ୍ର ସାଏ ଷ୍ଟାଡ଼ିୟମ ( Veer Surendra Sai Stadium ) # ବିର୍ସା ମୁଣ୍ଡା ଆନ୍ତର୍ଜାତୀୟ ହକି ଷ୍ଟାଡ଼ିୟମ ( Birsa Munda International Hockey Stadium )<ref>{{Cite news|last=Suffian|first=Mohammad|date=16 February 2021|title=Odisha CM Lays Foundation of India's Largest Hockey Stadium named after 'Birsa Munda' In Rourkela|work=India Today|url=https://www.indiatoday.in/sports/hockey/story/odisha-cm-lays-foundation-of-india-s-largest-hockey-stadium-named-after-birsa-munda-in-rourkela-1769860-2021-02-16|access-date=3 June 2021|archive-date=3 June 2021|archive-url=https://web.archive.org/web/20210603040034/https://www.indiatoday.in/sports/hockey/story/odisha-cm-lays-foundation-of-india-s-largest-hockey-stadium-named-after-birsa-munda-in-rourkela-1769860-2021-02-16|url-status=live}}</ref> ରାଜ୍ୟରେ କିଛି ଉଚ୍ଚ ପ୍ରଦର୍ଶନ କେନ୍ଦ୍ର ମଧ୍ୟ ରହିଛି, ଯାହାକି ଓଡ଼ିଶାରେ ବିଭିନ୍ନ ଖେଳର ଉନ୍ନତି ପାଇଁ କଳିଙ୍ଗ ଷ୍ଟାଡ଼ିୟମରେ ସ୍ଥାପିତ କରାଯାଇଛି । କିଛି ଉଚ୍ଚ ପ୍ରଦର୍ଶନ କେନ୍ଦ୍ରଗୁଡ଼ିକ ହେଉଛି : * ଅଭିନବ ବିନ୍ଦ୍ରା ଟାର୍ଗେଟିଂ ପ୍ରଦର୍ଶନ ( Abhinav Bindra Targeting Performance (ABTP) ) * ଡାଲମିଆ ଭାରତ ଗୋପୀଚାନ୍ଦ ବ୍ୟାଡ଼ମିଣ୍ଟନ୍ ଏକାଡ଼େମୀ ( Dalmia Bharat Gopichand Badminton Academy ) * ଜେ.ଏସ୍.ଡବ୍ଲ୍ୟୁ. ସନ୍ତରଣ ଉଚ୍ଚ ପ୍ରଦର୍ଶନ କେନ୍ଦ୍ର ( JSW Swimming HPC ) * ଖେଲୋ ଇଣ୍ଡିଆ ଆଥଲେଟିକ୍ସ୍, ହକି ଏବଂ ଭାରୋତ୍ତୋଳନ ପାଇଁ ରାଜ୍ୟ ଉତ୍କର୍ଷ କେନ୍ଦ୍ର ( Khelo India State Centre of Excellence (KISCE) for Athletics, Hockey, and Weightlifting ) * ଭାରୋତ୍ତୋଳନ ପାଇଁ କେଜେଏସ ଆହଲୁୱାଲିଆ ଏବଂ ଟେନଭିକ୍ ସ୍ପୋର୍ଟସ୍ ଉଚ୍ଚ ପ୍ରଦର୍ଶନ କେନ୍ଦ୍ର ( KJS Ahluwalia and Tenvic Sports HPC for Weightlifting ) * ଓଡ଼ିଶା ନୌସେନା ଟାଟା ହକି ଉଚ୍ଚ ପ୍ରଦର୍ଶନ କେନ୍ଦ୍ର ( Odisha Naval Tata Hockey High Performance Centre (ONTHHPC) )<ref>{{cite web |url=https://kalingatv.com/state/naval-tata-hockey-academy-inaugurated-in-odisha-capital/ |title=Naval Tata Hockey Academy Inaugurated In Odisha Capital |website=Kalinga TV |date=13 August 2019 |access-date=13 August 2019 |archive-date=21 September 2022 |archive-url=https://web.archive.org/web/20220921054009/https://kalingatv.com/state/naval-tata-hockey-academy-inaugurated-in-odisha-capital/ |url-status=live }}</ref> * ଓଡ଼ିଶା ଆଦିତ୍ୟ ବିକ୍ରମ ବିର୍ଲା ଏବଂ ଗଗନ ନାରଙ୍ଗ ସୁଟିଂ ଉଚ୍ଚ ପ୍ରଦର୍ଶନ କେନ୍ଦ୍ର ( Odisha Aditya Birla and Gagan Narang Shooting HPC ) * ରିଲାଏନ୍ସ୍ ଫାଉଣ୍ଡେସନ୍ ଓଡ଼ିଶା ଆଥଲେଟିକ୍ସ୍ ଉଚ୍ଚ ପ୍ରଦର୍ଶନ କେନ୍ଦ୍ର ( Reliance Foundation Odisha Athletics HPC ) * ଭାରତୀୟ କ୍ରୀଡ଼ା ପ୍ରାଧିକରଣ ଆଞ୍ଚଳିକ ବ୍ୟାଡ଼ମିଣ୍ଟନ୍ ଏକାଡ଼େମୀ ( Sports Authority of India Regional Badminton Academy )<ref>{{Cite web|author=Minati Singha|date=15 May 2017|title=Odisha-SAI Regional Badminton Academy inaugurated in Bhubaneswar|url=https://timesofindia.indiatimes.com/city/bhubaneswar/odisha-sai-regional-badminton-academy-inaugurated-in-bhubaneswar/articleshow/58686446.cms|access-date=30 May 2021|website=The Times of India|language=en|archive-date=2 June 2021|archive-url=https://web.archive.org/web/20210602225427/https://timesofindia.indiatimes.com/city/bhubaneswar/odisha-sai-regional-badminton-academy-inaugurated-in-bhubaneswar/articleshow/58686446.cms|url-status=live}}</ref> * ଉଡ଼ାନ୍ ବ୍ୟାଡ଼ମିଣ୍ଟନ୍ ଏକାଡ଼େମୀ<ref>{{Cite web|title=Udaan Badminton Academy-HOME|url=https://www.theudaan.net/|access-date=30 May 2021|website=www.theudaan.net|archive-date=26 February 2021|archive-url=https://web.archive.org/web/20210226021003/https://www.theudaan.net/|url-status=dead}}</ref> * ଅଖିଳ ଭାରତୀୟ ଫୁଟବଲ୍ ସଂଘ ଉଚ୍ଚ ପ୍ରଦର୍ଶନ କେନ୍ଦ୍ର ( All India Football Federation High Performance Centre )<ref>{{Cite web|title=High Performance Centre deal a big boost for Odisha and AIFF {{!}} Goal.com|url=https://www.goal.com/en-in/news/odisha-aiff-high-performance-centre-big-boost/1cwe57j3pqvvu14c7f7q7a8r0d|access-date=7 June 2021|website=www.goal.com|archive-date=7 June 2021|archive-url=https://web.archive.org/web/20210607034811/https://www.goal.com/en-in/news/odisha-aiff-high-performance-centre-big-boost/1cwe57j3pqvvu14c7f7q7a8r0d|url-status=live}}</ref> == ପର୍ଯ୍ୟଟନ == === ବାଲୁକା କଳା === ଓଡ଼ିଶାର ପୁରୀରୁ ଆରମ୍ଭ ହୋଇ ରାଜ୍ୟର ଅନ୍ୟାନ୍ୟ ତଟବର୍ତ୍ତୀ ସ୍ଥାନରେ ବିକଶିତ ବାଲିରେ ମୂର୍ତ୍ତି ତିଆରି କଳା ଓଡ଼ିଶାର ଏକ ଆଧୁନିକ କଳା ମଧ୍ୟରୁ ଅନ୍ୟତମ । === ହସ୍ତଶିଳ୍ପ === ଓଡ଼ିଶାର ହସ୍ତଶିଳ୍ପ ମଧ୍ୟରେ ପିତ୍ତଳ, ସୁନା-ରୂପାର [[ତାରକସି କାମ]], ଟେରାକୋଟା କଳା ଏବଂ [[ଚାନ୍ଦୁଆ]] ଆଦି ଅନ୍ୟତମ । ==== ପିତ୍ତଳ ଏବଂ ବେଲ ଧାତୁ ସାମଗ୍ରୀ ==== ପିତ୍ତଳ ଏବଂ ବେଲମେଟାଲ୍ ବାସନ, ପିତ୍ତଳ ଚାନ୍ଦ ଏବଂ ହାଣ୍ଡି ଉପରେ ସୂକ୍ଷ୍ମ ଖୋଦନ ଓଡ଼ିଶା କଳାର ଏକ ଗୁରୁତ୍ୱପୂର୍ଣ୍ଣ ଦିଗ | ଧାତୁରେ ନିର୍ମିତ କଳାକୃତି ମଧ୍ୟରେ ପିତ୍ତଳ କାର୍ଯ ଦେବତାମାନଙ୍କର ପୂଜା ସମୟରେ ଦୀପ ଏବଂ ଦୀପଦାନୀରେ ଦେଖିବାକୁ ମିଳିଥାଏ | ପିତ୍ତଳରୁ ନିର୍ମିତ ଚାଉଳ ମାପିବା ପାତ୍ରଗୁଡିକ ଅନେକ ଘରେ ବ୍ୟବହୃତ ହେବା ବ୍ୟତୀତ ପିତ୍ତଳ ହାତୀ-ଘୋଡ଼ା ଆଦି ମଧ୍ୟ ଜଣାଶୁଣା । ବେଟେଲ-ଚେୟାର ପାଇଁ ପିତ୍ତଳର ପାତ୍ରଗୁଡ଼ିକ ଉଭୟ ଉପଯୋଗୀ ଏବଂ ଅଳଙ୍କାର ପାଇଁ ଡିଜାଇନ୍ ହୋଇଛି | ପିତ୍ତଳ ଏବଂ ଘଣ୍ଟି ଧାତୁରେ ନିର୍ମିତ ଘରୋଇ ସାମଗ୍ରୀ ଏବଂ ବାସନଗୁଡିକ ଅଛି ଏବଂ ସେଗୁଡ଼ିକ ବିଭିନ୍ନ ଆକୃତି ଏବଂ ଆକାରର | ଓଡ଼ିଶାର ପିତ୍ତଳ ସାମଗ୍ରୀ କାରିଗରମାନଙ୍କର ଉଚ୍ଚ କାରୁକାର୍ଯ୍ୟ ଏବଂ ନୂତନତ୍ୱ ପାଇଁ ସେମାନଙ୍କର ଚମତ୍କାରତାକୁ ପ୍ରକାଶ କରିଥାଏ | ==== ସିଲଭର ୱେୟାର ଏବଂ ଫିଲିଗ୍ରି କାମ ==== ଓଡ଼ିଶାର ସିଲଭରୱେର୍ ବହୁତ ଜଣାଶୁଣା | ତାଙ୍କର ଫିଲିଗ୍ରି କାର୍ଯ୍ୟଗୁଡ଼ିକ ଭାରତର ଅନ୍ୟ କୌଣସି ସ୍ଥାନରେ କ୍ୱଚିତ୍ ଦେଖାଯାଉଥିବା କଳାତ୍ମକ ଉତ୍କର୍ଷର ଅନନ୍ୟ ଉଦାହରଣ | ରୂପା ତାରଗୁଡ଼ିକ, ଅତ୍ୟନ୍ତ ସୂକ୍ଷ୍ମ, ଜଟିଳ ଡିଜାଇନ୍ରେ ଆକୃତିର | ପଶୁ ଏବଂ ପକ୍ଷୀମାନଙ୍କର ଫର୍ମ, ଭର୍ମିଲିୟନ୍ ରିସେପ୍ଟେକଲ୍ ପରି ଦୈନିକ ବ୍ୟବହାରର ପ୍ରବନ୍ଧଗୁଡ଼ିକ ମଧ୍ୟ ରୂପା ତାରରେ ନିର୍ମିତ - ଫିଲିଗ୍ରି ଅଳଙ୍କାର, ବିଶେଷତ ବ୍ରୋଚ୍ ଏବଂ କାନଫୁଲ ଭାରତୀୟ ମହିଳାମାନଙ୍କ ମଧ୍ୟରେ ବହୁତ ଲୋକପ୍ରିୟ | ସିଲିଗ୍ରି କାମ ପାଇଁ କଟକ ବିଶ୍ୱ ପ୍ରସିଦ୍ଧ | ମହାଭାରତର ଦୃଶ୍ୟଗୁଡ଼ିକ ବେଳେବେଳେ ରୂପାରେ ଚିତ୍ରିତ ହୋଇଥାଏ ବିଶେଷ ଆଗ୍ରହରେ ରୂପାଦ୍ୱାରା ନିର୍ମିତ ଭଗବାନ କୃଷ୍ଣଙ୍କଦ୍ୱାରା ପରିଚାଳିତ ଅର୍ଜୁନ ରଥ | ଜଣେ ଆଶ୍ଚର୍ଯ୍ୟ ଲାଗେ ଯେ ରଥ ଚକଗୁଡିକର ମିନିଟ୍ ସବିଶେଷ କାର୍ଯ୍ୟ ସହିତ କଶଳ ଦେଖ | ରଥର ସୌନ୍ଦର୍ଯ୍ୟ, ଘୋଡ଼ାମାନଙ୍କର ଗର୍ବିତ ଆଭିମୁଖ୍ୟ ଏବଂ ସତ୍ୟ-ହାଇ-ଆକୃତି, ସମସ୍ତେ ରୂପା କଳା ପ୍ରଭାବର ଅତ୍ୟଧିକ ମହିମା ପାଇଁ ସହଯୋଗ କରନ୍ତି | ==== ଟେରାକୋଟା ଏବଂ କୁମ୍ଭାର ==== ଓଡ଼ିଶାର କୁମ୍ଭକାରମାନେ ବିଭିନ୍ନ ଧାର୍ମିକ ଏବଂ ସାମାଜିକ କାର୍ଯ୍ୟରେ ବ୍ୟବହୃତ ହେବାକୁ ମାଟିପାତ୍ର ତିଆରି କରନ୍ତି | ସେଗୁଡିକ ବିଭିନ୍ନ ଆକୃତି ଏବଂ ଆକାରରେ ନିର୍ମିତ ଏବଂ ମାଛ ଏବଂ ଫୁଲର ମୋଟିଫ୍ ଏବଂ ଜ୍ୟାମିତିକ ଡିଜାଇନ୍ ସହିତ ସୁସଜ୍ଜିତ | ଧାର୍ମିକ ସମୟରେ ସ୍ଥାନୀୟ ଚାହିଦା ପୂରଣ କରିବା ପାଇଁ ଟେରାକୋଟାରେ ଘୋଡ଼ା ଏବଂ ହାତୀ ତିଆରି କରାଯାଏ | ରୋଗ ଏବଂ ବିପଦରୁ ରକ୍ଷା ପାଇବା ପାଇଁ ଏମାନଙ୍କୁ ଗ୍ରାମ-ଦେବୀ (ଗ୍ରାମ-ଦେବତା)କୁ ଦିଆଯାଏ | ଆକାରରେ ସେମାନେ ଛଅ ଇଞ୍ଚରୁ ତିନି ଫୁଟ ପର୍ଯ୍ୟନ୍ତ | କୁମ୍ଭାର ମାଟି ଖେଳନା ଏବଂ ମଣିଷର ସରଳ ଏବଂ ଆକର୍ଷଣୀୟ ଚିତ୍ର ମଧ୍ୟ ତିଆରି କରେ | ସେମାନେ ବାସ୍ତବ ଜୀବନ ଜୀବମାନଙ୍କର ଅତ୍ୟାବଶ୍ୟକ ବିଶିଷ୍ଟ୍ୟଗୁଡିକ ଧରିଥାନ୍ତି | ଓଡ଼ିଶାର ପ୍ରତ୍ୟେକ ପ୍ୟାନରେ ଟେରାକୋଟା ଖେଳନା ତିଆରି କରାଯାଏ | ଖେଳନାଗୁଡିକ ଡିଜାଇନ୍ରେ ସରଳ ଏବଂ ସେମାନେ ଉତ୍ପାଦିତ ସ୍ଥାନର ଗୁଣ ବହନ କରନ୍ତି | ==== ସୁବର୍ଣ୍ଣ ଘାସ ଏବଂ କେନ୍ କାମ କରେ ==== ଟୋକେଇ, ହାତ ପ୍ରଶଂସକ ଏବଂ ଟେବୁଲ୍ ମ୍ୟାଟ୍ ମହିଳା ଲୋକମାନଙ୍କଦ୍ୱାରା ସୁବର୍ଣ୍ଣ ଘାସରୁ ବୁଣା ହୋଇଛି | ଫ୍ଲୋର-ମ୍ୟାଟ୍ଗୁଡ଼ିକ ମଧ୍ୟ ସୁବର୍ଣ୍ଣ ଘାସରୁ ବୁଣାଯାଏ ଯାହା ଏକ ସ୍ଥାନୀୟ ଉତ୍ପାଦ , ଆଜି ଏହି ସାମଗ୍ରୀର ଚାହିଦା ବଢିଛି ଏବଂ ଏହା ସେମାନଙ୍କର ସୌନ୍ଦର୍ଯ୍ୟ, ଉପଯୋଗିତା ଏବଂ ସ୍ଥାୟୀ ଗୁଣର ପ୍ରମାଣ କରେ | ଟୋକେଇ ଏବଂ ଅନେକ ଆସବାବପତ୍ର ବୁଣିବା ପାଇଁ କେନ୍ ବ୍ୟବହୃତ ହୁଏ | ==== ପ୍ରୟୋଗ କାର୍ଯ୍ୟ ==== ପିପଲିରେ ଟେଲର୍ମାନେ ଆପ୍ଲିକ୍ କାର୍ଯ୍ୟଗୁଡିକ ଏକଜେକ୍ୟୁଟ୍ କରନ୍ତି, ଯାହା ବହୁତ ଚାହିଦା | ପର୍ବପର୍ବାଣିରେ ବ୍ୟବହାର ପାଇଁ ଆପ୍ଲିକ୍ କାର୍ଯ୍ୟର ବିଶାଳ ଆକାରର ଛତା ଉତ୍ପାଦିତ ହୁଏ | ବିସ୍ତାରିତ ଲନରେ ବଗିଚା ଛତା ଭାବରେ ମଧ୍ୟ ବ୍ୟବହୃତ ହୁଏ, ସେମାନେ ଯେ କୌଣସି ସମାବେଶକୁ ଅନୁଗ୍ରହ ଏବଂ ରଙ୍ଗ ଋଣ ଦିଅନ୍ତି | ହୃଦୟ ଆକୃତିର ପ୍ରଶଂସକ, ବଡ଼ ଏବଂ ସ୍ମା କ୍ୟୋପି ଏବଂ କାନ୍ଥ ଝୁଲିବା ମଧ୍ୟ ଆପ୍ଲିକ୍ କାମରୁ ପ୍ରସ୍ତୁତ | ଟେଲର୍ମାନେ ପ୍ରାଣୀ, ପକ୍ଷୀ, ଫୁଲର ଚିତ୍ର ଏବଂ ଜ୍ୟାମିତିକ ଆକୃତିର ସମୃଦ୍ଧ ରଙ୍ଗର କପଡ଼ାରୁ କାଟି ଦିଅନ୍ତି ଏବଂ ଏଗୁଡିକ ଅନ୍ୟ ଏକ କପଡ଼ା ଉପରେ ସମାନ୍ତରାଳ ଭାବରେ ସଜାଯାଇ ଏକ ଆଖିଦୃଶିଆ ଡିଜାଇନ୍ ପ୍ରସ୍ତୁତ କରିବା ପାଇଁ ସିଲେଇ କରାଯାଏ | ହଳଦିଆ, ଧଳା, ସବୁଜ, ନୀଳ, ନାଲି ଏବଂ କଳା ରଙ୍ଗର ସମୃଦ୍ଧ ସ୍ପ୍ଲାସ୍ ଦର୍ଶକଙ୍କ ଆଖିକୁ ଚମକାଇଥାଏ ଏବଂ ଉତ୍ସବର ମନୋବଳ ସ୍ଥିର କରିଥାଏ | ବିଭିନ୍ନ ଆକୃତି ଏବଂ ଆକାରର ବ୍ୟାଗଗୁଡ଼ିକ ମଧ୍ୟ ଆପ୍ଲିକ୍ ମୋଟିଫ୍ ସହିତ ତିଆରି | ଧାର୍ମିକ ଶୋଭାଯାତ୍ରାରେ ରଙ୍ଗ ଦେବା ପାଇଁ ଆପଲିକ୍ ଚାରିସ୍ (ଛତା) ଏବଂ “ତରସା” (ହୃଦୟ ଆକୃତିର କାଠ ଗଠନଗୁଡ଼ିକ ଆପ୍ଲିକ୍ କାର୍ଯ୍ୟରେ ଆଚ୍ଛାଦିତ ଏବଂ ପିକ୍ ଉପରେ ସମର୍ଥିତ) ବ୍ୟବହୃତ ହୁଏ | ବଡ଼ ଆପ୍ଲିକ୍ କାନୋପି ବିବାହ ଉତ୍ସବର ଏକ ଅବିଚ୍ଛେଦ୍ୟ ଅଙ୍ଗ | ମନ୍ଦିରଗୁଡିକରେ, କାଦୁଅଗୁଡିକ ଦେବତାମାନଙ୍କ ଉପରେ ଝୁଲାଯାଇଥାଏ ଯାହା ସେମାନଙ୍କୁ ମଇଳା ପଡ଼ିବାଠାରୁ ରକ୍ଷା କରିଥାଏ | ==== ଶୃଙ୍ଗ କାର୍ଯ୍ୟ ==== ଓଡ଼ିଶାରେ ଏପରି କାରିଗର ଅଛନ୍ତି ଯେଉଁମାନେ ଗୋରୁର ଶିଙ୍ଗରୁ କମ୍ବି, ଫୁଲ ଭେଜ୍ ଏବଂ କଲମ ଷ୍ଟାଣ୍ଡ ପରି ଦୈନିକ ବ୍ୟବହାରର ପ୍ରବନ୍ଧ ଯୋଗାଇବାରେ ଚତୁର ଅଟନ୍ତି | ଶିଙ୍ଗଟି ସୁଗମ ହୋଇ ପଲିସ୍ ହୋଇଛି, ଏବଂ ତା’ପରେ ବିଭିନ୍ନ କରମ୍ସରେ ଆକୃତିର | ଶୃଙ୍ଗରେ ନିର୍ମିତ କ୍ରେନ୍, ଲବଷ୍ଟର, ବିଛା ଏବଂ ପକ୍ଷୀମାନେ ଏକ ସୁନ୍ଦରତାରେ ସମାପ୍ତ | ସେମାନଙ୍କର ଭୂପୃଷ୍ଠ ଏକ ଗାଢା ସୋବର ଫିଙ୍ଗିଦିଏ ଏବଂ ସମସ୍ତ କଳା ପ୍ରେମୀଙ୍କ ଦୃଷ୍ଟି ଆକର୍ଷଣ କରେ | ==== ଶାଢ଼ୀ ଏବଂ ଅନ୍ୟାନ୍ୟ କପଡ଼ା ==== ବୋଧହୁଏ ଓଡ଼ିଶାର ହସ୍ତତନ୍ତର ସବୁଠାରୁ ଲୋକପ୍ରିୟ ଆଇଟମ୍ ହ୍ୟାଣ୍ଡଲୁମ୍ ସାରୀ ପ୍ରଦାନ କରେ | ସାସ୍କେସ୍ ପ୍ରତ୍ୟେକ ସ୍ୱାଦ ଏବଂ ପକେଟକୁ ଅନୁକୂଳ କରିବା ପାଇଁ ବିଭିନ୍ନ ଡିଜାଇନ୍ ଏବଂ ରଙ୍ଗରେ ଆସିଥାଏ | ସାଧାରଣତ ସମ୍ବଲପୁର ଜିଲ୍ଲାର ଗ୍ରାମବାସୀମାନେ ଘରୋଇ କିମ୍ବା କର୍ପୋରେଟ୍ ସେକ୍ଟରରେ ଲୁମ୍ ଉପରେ ସାରି ବୁଣନ୍ତି | ସମ୍ବଲପୁରୀ ସୂତା ସାରିର ଏକ ସୁଗମ ସମାପ୍ତି ଏବଂ ଏକ ସ୍ୱତନ୍ତ୍ର ମୂଳ ସୀମା ଏବଂ ପାଲୁ ଅଛି | ମାଛ, ଶଙ୍ଖ ସେଲ ଏବଂ ଫୁଲର ମୋଟିଫ୍ କପଡ଼ାରେ ବୁଣା ହୋଇଛି | ବେଳେବେଳେ ସୀମା ଏବଂ ପାଲୁକୁ ସଜାଇବା ପାଇଁ ପଶୁ ମୋଟିଫ୍ ମଧ୍ୟ ବ୍ୟବହୃତ ହୁଏ | ସ୍ଥାନୀୟ କଞ୍ଚାମାଲରୁ ଗ୍ରାମ କାରିଗରମାନେ ରେଶମ ସାନ୍ସ ମଧ୍ୟ ପ୍ରସ୍ତୁତ କରନ୍ତି | ଖଣ୍ଡୁଆ ପାଟା ସାରିଗୁଡିକର ବିସ୍ତୃତ ଡିଜାଇନ୍ ଏବଂ ଏକ ଚମକ ଅଛି ଯାହା ଆକର୍ଷଣୀୟ | ବାପ୍ଟା ସାରିରେ ସୂତା ଏବଂ ରେଶମ ସୂତା ଅଛି | ବର୍ହମ୍ପୋରି ପାଟା ସାରିକୁ ଓଡ଼ିଆ ଏବଂ ଆଧୁନିକ ମହିଳାମାନେ ପିନ୍ଧନ୍ତି | ସାରିଗୁଡିକ ଯେଉଁଠାରେ ଉତ୍ପାଦିତ ହୁଏ, ବ୍ୟବହୃତ କଙ୍କାଳର ଗୁଣ ଏବଂ ସେଥିରେ ବୁଣା ହୋଇଥିବା ଡିଜାଇନ୍ଗୁଡ଼ିକର ପ୍ରକୃତି ନାମରେ ନାମିତ | ହାତ ବୁଣା ବେଡସିଟ୍, ବେଡ୍ କଭର, ଟେବୁଲ୍ କପଡ଼ା, ପରଦା ଏବଂ ଓଡ଼ିଶାର ପୋଷାକ ସାମଗ୍ରୀ ସମଗ୍ର ଦେଶରେ ସମାନ | ==== ପଥର ଏବଂ କାଠ ଖୋଦନ ==== ପଥର ଖୋଦନ ହେଉଛି ଓଡ଼ିଶାର ଏକ ପୁରୁଣା ଶିଳ୍ପ। କାରିଗରମାନଙ୍କ ବଂଶଧର ଯେଉଁମାନେ ଏକଦା ମନ୍ଦିର ଭବନରେ ଉତ୍କର୍ଷର ଚମତ୍କାର ଉଚ୍ଚତାକୁ ମାପଚୁପ କରିଥିଲେ, ସେମାନେ ପଥର ଖୋଦନ କରିବାର ବଂଶାନୁକ୍ରମିକ ଶିଳ୍ପ ମାଧ୍ୟମରେ ମୂର୍ତ୍ତି ପରମ୍ପରାକୁ ଜୀବନ୍ତ ରଖିଛନ୍ତି | ଖୋଦିତ ଦ୍ରବ୍ୟରେ ମନ୍ଦିରର ପ୍ରତିକୃତି, ଦେବତା ଏବଂ ଦେବୀଙ୍କ ପ୍ରତିମୂର୍ତ୍ତି, କୋଣାର୍କ ଚକ ଏବଂ ଘୋଡ଼ା, ଏବଂ ଅଳସ କନ୍ୟା (ସାଧୁ ଝିଅ) ସାଲାଭଞ୍ଜିକା (ସାଲ ଶାଖା ଉପରେ ଝୁଲୁଥିବା ମହିଳା), ସୁରସୁଣ୍ଡାରୀ (ସ୍ୱର୍ଗୀୟ ସୌନ୍ଦର୍ଯ୍ୟ), ଲେଖିକା ( ଲେଡି ଏକ ଚିଠି ଲେଖିବା), ଇତ୍ୟାଦି ଯାହା ଘର ସାଜସଜ୍ଜାର ଲୋକପ୍ରିୟ ଆଇଟମ୍ | ଓଡ଼ିଶାର କାଠ ଖୋଦନ ପ୍ରାୟ ସମାନ ଭାବରେ ଲୋକପ୍ରିୟ | ସେମାନେ ଅନ୍ୟ ରାଜ୍ୟଗୁଡିକର କଳାକୃତିଠାରୁ ଭିନ୍ନ ଅଟନ୍ତି ଯେପର୍ଯ୍ୟନ୍ତ ସେମାନେ ସାଧା ଏବଂ ଚମତ୍କାର ପଲିସ୍ ସହିତ ଉଜ୍ଜ୍ୱଳ ଅଟନ୍ତି ଏବଂ ସେମାନଙ୍କ ଉପରେ କୌଣସି ରଙ୍ଗ କିମ୍ବା ଆବରଣ ବିନା ଲେକ୍ କାମ କରନ୍ତି | ପାର୍ଟ ଓଡ଼ିଶାରେ ଅନେକ ହସ୍ତତନ୍ତ ସାମଗ୍ରୀ ଅଛି ଯେପରିକି କାଗଜ ମାଞ୍ଚ, ସୋଲା ପିଥ୍ କାମ, ଲଙ୍କ | କାର୍ଯ୍ୟ, ଜାରୀ କାମ, ଗ୍ଲାସ୍ ବିଡି, କପଡ଼ା ଗାର୍ଲେଣ୍ଡ୍, କ୍ୟାମ୍ପୋର ଗାର୍ଲେଣ୍ଡ, ଜଟ କାର୍ପେଟ, ରଶ୍ ସାଥୀ, ଏବଂ ସର୍ବୋପରି, ପୁରୀ ଏବଂ ଗୋପାଳପୁରରେ ସମୁଦ୍ର ସେଲ କାର୍ଯ୍ୟ | == ଆଧାର == {{Reflist|30em}}Adhara crad == ଅଧିକ ତଥ୍ୟ == {{Commons category|Odisha|ଓଡ଼ିଶା}} <!--========================({{No More Links}})============================ | PLEASE BE CAUTIOUS IN ADDING MORE LINKS TO THIS ARTICLE. WIKIPEDIA | | IS NOT A COLLECTION OF LINKS NOR SHOULD IT BE USED FOR ADVERTISING. | | | | Excessive or inappropriate links WILL BE DELETED. | | See [[Wikipedia:External links]] & [[Wikipedia:Spam]] for details. | | | | If there are already plentiful links, please propose additions or | | replacements on this article's discussion page, or submit your link | | to the relevant category at the Open Directory Project (dmoz.org) | | and link back to that category using the {{dmoz}} template. | =======================({{No More Links}})=============================--> * [http://www.orissa.gov.in ଓଡ଼ିଶା ସରକାରଙ୍କ ସାଇଟ] {{ଓଡ଼ିଶା}} {{ଭାରତ}} {{ଓଡ଼ିଶା ପ୍ରସଙ୍ଗ}} [[ଶ୍ରେଣୀ:ଭାରତର ରାଜ୍ୟ ଓ କେନ୍ଦ୍ରଶାସିତ ଅଞ୍ଚଳ]] [[ଶ୍ରେଣୀ:ଓଡ଼ିଶା]] sy9s9qmivuz1129pbxbcer4qha29rfd 595847 595846 2026-06-01T17:36:56Z SamyakSamantasinghar 42167 /* */ 595847 wikitext text/x-wiki {{Short description|ଭାରତର ଏକ ପୂର୍ବବର୍ତ୍ତୀ ରାଜ୍ୟ}} {{Infobox | title = ଓଡ଼ିଶା | subheader = ଓଡ଼ିଶା ରାଜ୍ୟ | image = <div style="display:table; width:270px; margin:0 auto; text-align:center;"><div style="display:table-row;"><div style="display:table-cell; padding:2px;">[[File:Konark Temple Panorama2.jpg|266px]]<br/>{{small|[[କୋଣାର୍କ ସୂର୍ଯ୍ୟ ମନ୍ଦିର]]}}</div></div></div><div style="display:table; width:270px; margin:0 auto; text-align:center;"><div style="display:table-row;"><div style="display:table-cell; padding:2px; width:133px;">[[File:Brahmeswar Temple, Bhubaneswar.JPG|131px]]<br/>{{small|[[ବ୍ରହ୍ମେଶ୍ୱର ମନ୍ଦିର, ଭୁବନେଶ୍ୱର|ବ୍ରହ୍ମେଶ୍ୱର ମନ୍ଦିର]]}}</div><div style="display:table-cell; padding:2px; width:133px;">[[File:Muktesvar Temple.jpg|131px]]<br/>{{small|[[ମୁକ୍ତେଶ୍ୱର ମନ୍ଦିର]]}}</div></div><div style="display:table-row;"><div style="display:table-cell; padding:2px; width:133px;">[[File:Puri Ratha Yatra.jpg|131px]]<br/>{{small|[[ରଥଯାତ୍ରା]]}}</div><div style="display:table-cell; padding:2px; width:133px;">[[File:Shri Jagannath temple.jpg|131px]]<br/>{{small|[[ଜଗନ୍ନାଥ ମନ୍ଦିର]]}}</div></div><div style="display:table-row;"><div style="display:table-cell; padding:2px; width:133px;">[[File:Rajarani Temple 2.jpg|131px]]<br/>{{small|[[ରାଜାରାଣୀ ମନ୍ଦିର]]}}</div><div style="display:table-cell; padding:2px; width:133px;">[[File:Bhitarkanika Crocodile.jpg|131px]]<br/>{{small|[[ଭିତରକନିକା ଜାତୀୟ ଉଦ୍ୟାନ]]}}</div></div><div style="display:table-row;"><div style="display:table-cell; padding:2px; width:133px;">[[File:Ratnagiri (29).JPG|131px]]<br/>{{small|[[ରତ୍ନଗିରି]]}}</div><div style="display:table-cell; padding:2px; width:133px;">[[File:Lingaraj Temple complex at dusk during Shivratri 2020.jpg|131px]]<br/>{{small|[[ଲିଙ୍ଗରାଜ ମନ୍ଦିର]]}}</div></div></div><div style="display:table; width:270px; margin:0 auto; text-align:center;"><div style="display:table-row;"><div style="display:table-cell; padding:2px;">[[File:Khandagari and Udaygiri featured image.jpg|266px]]<br/>{{small|[[ଉଦୟଗିରି ଓ ଖଣ୍ଡଗିରି ଗୁମ୍ଫା|ଉଦୟଗିରି ଗୁମ୍ଫା]]}}</div></div></div> | image2 = [[File:Seal of Odisha.svg|120px|ଓଡ଼ିଶାର ରାଜପ୍ରତୀକ]]<br/>{{small|'''ଓଡ଼ିଶାର ରାଜପ୍ରତୀକ'''}}<br/><br/>'''ମୂଳମନ୍ତ୍ର:''' "[[ସତ୍ୟମେବ ଜୟତେ]]"<br/>{{small|("କେବଳ ସତ୍ୟର ହିଁ ଜୟ ହୁଏ")}}<br/><br/>'''ସଂଗୀତ:''' "[[ବନ୍ଦେ ଉତ୍କଳ ଜନନୀ]]"<br/>[[File:Bande Utkala Janani Odia.ogg|center]] | image3 = [[File:IN-OD.svg|250px|ଭାରତର ମାନଚିତ୍ରରେ ଓଡ଼ିଶାର ଅବସ୍ଥିତି]] | caption3 = ଭାରତର ମାନଚିତ୍ରରେ ଓଡ଼ିଶାର ଅବସ୍ଥିତି (ନାଲି ରଙ୍ଗରେ) | label1 = ଦେଶ | data1 = [[ଭାରତ]] | label2 = ଅଞ୍ଚଳ | data2 = [[ପୂର୍ବ ଭାରତ]] | label3 = ଗଠନ | data3 = ୧ ଅପ୍ରେଲ ୧୯୩୬<br/>([[ଓଡ଼ିଶା ଦିବସ|ଉତ୍କଳ ଦିବସ]]) | label4 = ରାଜଧାନୀ<br/>ଓ ବୃହତ୍ତମ ସହର | data4 = [[ଭୁବନେଶ୍ୱର]] | label5 = ଜିଲ୍ଲା | data5 = [[ଓଡ଼ିଶାର ଜିଲ୍ଲାମାନଙ୍କର ତାଲିକା|୩୦ (୩ଟି ବିଭାଗ)]] | header6 = ସରକାର | label7 = • ରାଜ୍ୟପାଳ | data7 = [[କମ୍ଭମପତି ହରି ବାବୁ]] | label8 = • ମୁଖ୍ୟମନ୍ତ୍ରୀ | data8 = [[ମୋହନ ଚରଣ ମାଝୀ]] | label9 = • ଉପମୁଖ୍ୟମନ୍ତ୍ରୀ | data9 = [[କନକ ବର୍ଦ୍ଧନ ସିଂହ ଦେଓ]] <br/> [[ପ୍ରଭାତୀ ପରିଡ଼ା]] | label10 = • ବିଧାନ ମଣ୍ଡଳ | data10 = ଏକସଦନୀୟ<br/>[[ଓଡ଼ିଶା ବିଧାନ ସଭା]] (୧୪୭ ଆସନ) | label11 = • ଜାତୀୟ ସଂସଦ | data11 = [[ଭାରତୀୟ ସଂସଦ]]<br/>[[ରାଜ୍ୟ ସଭା]] (୧୦ ଆସନ)<br/>[[ଲୋକ ସଭା]] (୨୧ ଆସନ) | label12 = • ଉଚ୍ଚ ନ୍ୟାୟାଳୟ | data12 = [[ଓଡ଼ିଶା ଉଚ୍ଚ ନ୍ୟାୟାଳୟ]] | header13 = ଆୟତନ | label14 = • ମୋଟ | data14 = ୧,୫୫,୭୦୭ କି.ମି.^୨ (୮ମ) | label15 = • ଲମ୍ବ | data15 = ୫୦୦ କି.ମି. | label16 = • ଓସାର | data16 = ୧୦୩୦ କି.ମି. | label17 = • ସର୍ବୋଚ୍ଚ ଉଚ୍ଚତା | data17 = ୧,୬୭୨ ମି. ([[ଦେଓମାଳୀ]]) | label18 = • ସର୍ବନିମ୍ନ ଉଚ୍ଚତା | data18 = ୦ ମି. ([[ବଙ୍ଗୋପସାଗର]]) | header19 = ଜନସଂଖ୍ୟା (୨୦୧୧) | label20 = • ମୋଟ | data20 = ୪,୧୯,୭୪,୨୧୮ (୧୧ଶ) | label21 = • ଘନତା | data21 = ୩୦୭/କି.ମି.^୨ | label22 = • ସହରାଞ୍ଚଳ | data22 = ୧୬.୬୮% | label23 = • ଗ୍ରାମାଞ୍ଚଳ | data23 = ୮୩.୩୨% | label24 = • ସାକ୍ଷରତା | data24 = ୭୯.୦% (୨୦୨୪, ୨୫ଶ) | label25 = • ଲିଙ୍ଗ ଅନୁପାତ | data25 = ୯୭୯ ♀/୧୦୦୦ ♂ (୯ମ) | header26 = ଅର୍ଥନୀତି (୨୦୨୬-୨୭) | label27 = • ମୋଟ ଘରୋଇ ଉତ୍ପାଦ | data27 = ₹୧୧.୦୭ ଲକ୍ଷ କୋଟି (୧୫ଶ) | label28 = • ମୁଣ୍ଡପିଛା ଆୟ | data28 = ₹୨,୧୦,୧୮୬ (୨୧ଶ) | header29 = ସାଧାରଣ ବିବରଣୀ | label30 = • ଭାଷା | data30 = [[ଓଡ଼ିଆ ଭାଷା|ଓଡ଼ିଆ]] ଏବଂ [[ଇଂରାଜୀ ଭାଷା|ଇଂରାଜୀ]] | label31 = • ଲିପି | data31 = [[ଓଡ଼ିଆ ଲିପି]] | label32 = • ଅଧିବାସୀ | data32 = [[ଓଡ଼ିଆ ଲୋକ|ଓଡ଼ିଆ]] | label33 = • ଗାଡ଼ି ପଞ୍ଜୀକରଣ | data33 = OD | label34 = • ୱେବସାଇଟ୍ | data34 = [https://odisha.gov.in/ odisha.gov.in] | header35 = ରାଜ୍ୟ ପ୍ରତୀକ | label36 = • ପଶୁ | data36 = [[ସମ୍ବର]] | label37 = • ପକ୍ଷୀ | data37 = [[ଭଦଭଦଳିଆ]] | label38 = • ମାଛ | data38 = [[ମହାନଦୀ ମହାଶିର]] | label39 = • ଫୁଲ | data39 = [[ଅଶୋକ (ଗଛ)|ଅଶୋକ]] | label40 = • ଗଛ | data40 = [[ଓସ୍ତ|ଅଶ୍ୱତ୍ଥ]] }} '''ଓଡ଼ିଶା''' ([[File:Or-ଓଡ଼ିଶା.oga|ଓଡ଼ିଶା]]), ହେଉଛି [[ପୂର୍ବ ଭାରତ]]ରେ ଅବସ୍ଥିତ ଭାରତର ଏକ [[ରାଜ୍ୟ]] । ଆୟତନ ଦୃଷ୍ଟିରୁ ଏହା ଅଷ୍ଟମ ବୃହତ୍ତମ ରାଜ୍ୟ ଏବଂ ଜନସଂଖ୍ୟା ଦୃଷ୍ଟିରୁ ୪ କୋଟି ୧୦ ଲକ୍ଷରୁ ଅଧିକ ଅଧିବାସୀଙ୍କ ସହିତ ଏହା ଏକାଦଶ ବୃହତ୍ତମ ରାଜ୍ୟ । ଏହି ରାଜ୍ୟରେ ଭାରତର ତୃତୀୟ ସର୍ବାଧିକ '''ଅନୁସୂଚିତ ଜନଜାତି''' ବାସ କରନ୍ତି ।<ref>{{cite web|url=http://www.stscodisha.gov.in/Aboutus.asp?GL=abt&PL=1|title=ST & SC Development, Minorities & Backward Classes Welfare Department:: Government of Odisha|website=stscodisha.gov.in|access-date=10 December 2018|archive-url=https://web.archive.org/web/20180901131912/http://www.stscodisha.gov.in/Aboutus.asp?GL=abt&PL=1|archive-date=1 September 2018|url-status=dead}}</ref> ଏହାର ଉତ୍ତରରେ [[ଝାଡ଼ଖଣ୍ଡ]] ଓ [[ପଶ୍ଚିମବଙ୍ଗ]], ପଶ୍ଚିମରେ [[ଛତିଶଗଡ଼]] ଏବଂ ଦକ୍ଷିଣରେ [[ଆନ୍ଧ୍ରପ୍ରଦେଶ]] ଅବସ୍ଥିତ । [[ବଙ୍ଗୋପସାଗର]] କୂଳରେ ଓଡ଼ିଶାର ୪୮୫ କି.ମି. ଦୀର୍ଘ ଉପକୂଳ ରହିଛି ।<ref name="CoastalSecurity">{{cite web |title=Coastal security |publisher=[[Odisha Police]] |url=http://odishapolice.gov.in/?q=node/163 |access-date=1 February 2015 |archive-url=https://web.archive.org/web/20150206043803/http://odishapolice.gov.in/?q=node%2F163 |archive-date=6 February 2015 |url-status=live }}</ref> ଏହି ଅଞ୍ଚଳକୁ '''ଉତ୍କଳ''' ନାମରେ ମଧ୍ୟ ଜଣାଯାଏ ଏବଂ ଭାରତର ଜାତୀୟ ସଂଗୀତ '[[ଜନ ଗଣ ମନ]]'ରେ ଏହି ନାମର ଉଲ୍ଲେଖ ରହିଛି । ପ୍ରାଚୀନ [[କଳିଙ୍ଗ]] ରାଜ୍ୟ, ଯାହା ଉପରେ ଖ୍ରୀଷ୍ଟପୂର୍ବ ୨୬୧ରେ [[ମୌର୍ଯ୍ୟ ସାମ୍ରାଜ୍ୟ|ମୌର୍ଯ୍ୟ]] ସମ୍ରାଟ [[ଅଶୋକ]] ଆକ୍ରମଣ କରିଥିଲେ ଏବଂ ଯାହାର ପରିଣାମ ସ୍ୱରୂପ [[କଳିଙ୍ଗ ଯୁଦ୍ଧ]] ହୋଇଥିଲା, ତାହାର ସୀମା ଆଧୁନିକ ଓଡ଼ିଶାର ସୀମା ସହିତ ସମାନ ।<ref name=GovHistory>{{cite web|title=Detail History of Orissa|url=http://www.orissa.gov.in/history1.htm|publisher=[[Government of Odisha]]|archive-url=https://web.archive.org/web/20061112195307/http://www.orissa.gov.in/history1.htm|archive-date=12 November 2006}}</ref> ଓଡ଼ିଶାର ଆଧୁନିକ ସୀମା ବ୍ରିଟିଶ ଭାରତୀୟ ସରକାରଙ୍କ ଦ୍ୱାରା ନିର୍ଦ୍ଧାରଣ କରାଯାଇଥିଲା । '''ବିହାର ଓ ଓଡ଼ିଶା ପ୍ରଦେଶ''', '''ମାଡ୍ରାସ ପ୍ରେସିଡେନ୍ସି''' ଏବଂ '''କେନ୍ଦ୍ରୀୟ ପ୍ରଦେଶ'''ର ଓଡ଼ିଆ ଭାଷାଭାଷୀ ଜିଲ୍ଲାଗୁଡ଼ିକୁ ନେଇ ୧ ଅପ୍ରେଲ ୧୯୩୬ ମସିହାରେ ଓଡ଼ିଶା ପ୍ରଦେଶ ଗଠନ କରାଯାଇଥିଲା ।<ref name=GovHistory /> ପ୍ରତିବର୍ଷ ୧ ଅପ୍ରେଲରେ [[ଓଡ଼ିଶା ଦିବସ|ଉତ୍କଳ ଦିବସ]] ପାଳନ କରାଯାଏ ।<ref name="FlavoursOfOdisha">{{cite news|title=Utkala Dibasa hails colours, flavours of Odisha|url=http://timesofindia.indiatimes.com/city/lucknow/Utkala-Dibasa-hails-colours-flavours-of-Odisha/articleshow/33095967.cms|access-date=1 February 2015|work=[[The Times of India]]|date=2 April 2014|archive-url=https://web.archive.org/web/20150708211533/http://timesofindia.indiatimes.com/city/lucknow/Utkala-Dibasa-hails-colours-flavours-of-Odisha/articleshow/33095967.cms|archive-date=8 July 2015|url-status=live}}</ref> ଆନୁମାନିକ ୧୧୩୫ ଖ୍ରୀଷ୍ଟାବ୍ଦରେ [[ଅନନ୍ତବର୍ମନ ଚୋଡ଼ଗଙ୍ଗ ଦେବ|ଅନନ୍ତବର୍ମନ ଚୋଡ଼ଗଙ୍ଗ]]ଙ୍କ ଦ୍ୱାରା କଟକକୁ ଏହି ଅଞ୍ଚଳର ରାଜଧାନୀ କରାଯାଇଥିଲା, ଯାହା ପରେ ଅନେକ ଶାସକଙ୍କ ଦ୍ୱାରା ଏବଂ ବ୍ରିଟିଶ ଯୁଗ ଦେଇ ୧୯୪୮ ମସିହା ପର୍ଯ୍ୟନ୍ତ ରାଜଧାନୀ ଭାବରେ ବ୍ୟବହୃତ ହୋଇଥିଲା ।<ref name="Chakraborty1985">{{cite book|author=Rabindra Nath Chakraborty|title=National Integration in Historical Perspective: A Cultural Regeneration in Eastern India|url=https://books.google.com/books?id=PItbvfAvVggC&pg=PA17|access-date=30 November 2012|year=1985|publisher=Mittal Publications|pages=17–|id=GGKEY:CNFHULBK119|archive-url=https://web.archive.org/web/20130515095045/http://books.google.com/books?id=PItbvfAvVggC&pg=PA17|archive-date=15 May 2013|url-status=live}}</ref> ଏହା ପରେ [[ଭୁବନେଶ୍ୱର]] ଓଡ଼ିଶାର ରାଜଧାନୀ ପାଲଟିଲା ।<ref name="Kalia1994">{{cite book|author=Ravi Kalia|title=Bhubaneswar: From a Temple Town to a Capital City|url=https://books.google.com/books?id=F2YSPiKbmHkC&pg=PA23|access-date=2 February 2015|year=1994|publisher=SIU Press|isbn=978-0-8093-1876-6|page=23|archive-url=https://web.archive.org/web/20160105110847/https://books.google.com/books?id=F2YSPiKbmHkC&pg=PA23|archive-date=5 January 2016|url-status=live}}</ref> == ନାମକରଣ == 'ଓଡ଼ିଶା' ଏବଂ 'Orissa' ଶବ୍ଦ ପ୍ରାଚୀନ ପ୍ରାକୃତ ଶବ୍ଦ "ଓଡ୍ର ବିଷୟ" (ବା "ଉଡ୍ର ବିଭାଷା" ବା "ଓଡ୍ର ବିଭାଷା")ରୁ ଉତ୍ପନ୍ନ ହୋଇଛି, ଯାହାକି ୧୦୨୫ ମସିହାର '''ପ୍ରଥମ ରାଜେନ୍ଦ୍ର ଚୋଳ'''ଙ୍କ ତିରୁମଲାଇ ଶିଳାଲେଖରେ ଦେଖିବାକୁ ମିଳେ ।<ref name=orissareview>{{cite book|last1=Patel|first1=C.B|title=Origin and Evolution of the Name ODISA|date=April 2010|publisher=I&PR Department, Government of Odisha|location=Bhubaneswar|pages=28, 29, 30|url=http://odisha.gov.in/e-magazine/Orissareview/2010/April/engpdf/28-30.pdf|access-date=19 June 2015|archive-url=https://web.archive.org/web/20150619163833/http://odisha.gov.in/e-magazine/Orissareview/2010/April/engpdf/28-30.pdf|archive-date=19 June 2015|url-status=dead}}</ref> ୧୫ଶ ଶତାବ୍ଦୀରେ ମୂଳ ମହାଭାରତକୁ ଓଡ଼ିଆରେ ଅନୁବାଦ କରିଥିବା କବି ସାରଳା ଦାସ, ଏହି ଅଞ୍ଚଳକୁ 'ଓଡ୍ର ରାଷ୍ଟ୍ର' ଏବଂ ଓଡ଼ିଶା ଭାବରେ ଉଲ୍ଲେଖ କରିଛନ୍ତି । ପୁରୀର ମନ୍ଦିର କାନ୍ଥରେ ଥିବା ଗଜପତି ରାଜା କପିଳେନ୍ଦ୍ର ଦେବ (୧୪୩୫-୧୪୬୭)ଙ୍କ ଶିଳାଲେଖରେ ଏହି ଅଞ୍ଚଳକୁ 'ଓଡ଼ିଶା' କିମ୍ବା 'ଓଡ଼ିଶା ରାଜ୍ୟ' ବୋଲି କୁହାଯାଇଛି ।<ref name="Acharya2008">{{cite book|author=Pritish Acharya|title=National Movement and Politics in Orissa, 1920–1929|url=https://books.google.com/books?id=LoaHAwAAQBAJ&pg=PR19|access-date=3 February 2015|date=11 March 2008|publisher=SAGE Publications|isbn=978-81-321-0001-0|page=19|archive-url=https://web.archive.org/web/20160105110846/https://books.google.com/books?id=LoaHAwAAQBAJ&pg=PR19|archive-date=5 January 2016|url-status=live}}</ref> ୨୦୧୧ ମସିହାରେ ଭାରତୀୟ ସଂସଦରେ 'ଓଡ଼ିଶା (ନାମ ପରିବର୍ତ୍ତନ) ବିଧେୟକ, ୨୦୧୦' ଏବଂ 'ସମ୍ବିଧାନ (୧୧୩ତମ ସଂଶୋଧନ) ବିଧେୟକ, ୨୦୧୦' ପାରିତ ହେବା ପରେ, ଇଂରାଜୀରେ 'ଓଡ଼ିଶା' ରାଜ୍ୟର ନାମ ବନାନ "Orissa"ରୁ "Odisha" ଏବଂ ଏହାର ଭାଷାର ନାମ "Oriya"ରୁ "Odia"କୁ ପରିବର୍ତ୍ତନ କରାଯାଇଥିଲା । ହିନ୍ଦୀ ଅନୁବାଦ 'ଉଡ଼ିସା'କୁ ମଧ୍ୟ 'ଓଡ଼ିଶା'କୁ ପରିବର୍ତ୍ତନ କରାଯାଇଥିଲା । ଏକ ସଂକ୍ଷିପ୍ତ ବିତର୍କ ପରେ ସଂସଦର ନିମ୍ନ ଗୃହ ଲୋକସଭା, ୯ ନଭେମ୍ବର ୨୦୧୦ରେ ଏହି ବିଧେୟକ ଏବଂ ସଂଶୋଧନକୁ ପାରିତ କରିଥିଲା ।<ref name=AmidClashBillPass>{{cite news|title=Amid clash, House passes Bills to rename Orissa, its language|url=http://www.thehindu.com/news/national/amid-clash-house-passes-bills-to-rename-orissa-its-language/article876145.ece|access-date=2 February 2015|work=[[The Hindu]]|date=9 November 2010|archive-url=https://web.archive.org/web/20151017164642/http://www.thehindu.com/news/national/amid-clash-house-passes-bills-to-rename-orissa-its-language/article876145.ece|archive-date=17 October 2015|url-status=live}}</ref> ୨୪ ମାର୍ଚ୍ଚ ୨୦୧୧ରେ, ସଂସଦର ଉଚ୍ଚ ଗୃହ ରାଜ୍ୟସଭା ମଧ୍ୟ ଏହି ବିଧେୟକ ଓ ସଂଶୋଧନକୁ ପାରିତ କରିଥିଲା ।<ref name=ChangeOrissaName>{{cite news|title=Parliament passes bill to change Orissa's name|url=http://www.ndtv.com/bhubaneshwar-news/parliament-passes-bill-to-change-orissas-name-451027|access-date=2 February 2015|publisher=[[NDTV]]|date=24 March 2011|archive-url=https://web.archive.org/web/20150203144151/http://www.ndtv.com/bhubaneshwar-news/parliament-passes-bill-to-change-orissas-name-451027|archive-date=3 February 2015|url-status=live}}</ref> ଇଂରାଜୀ ଏବଂ ହିନ୍ଦୀ ବନାନକୁ ମୂଳ ଓଡ଼ିଆ ଉଚ୍ଚାରଣ ସହିତ ସମାନ କରିବା ଉଦ୍ଦେଶ୍ୟରେ ଏହି ପରିବର୍ତ୍ତନ କରାଯାଇଥିଲା ।<ref>{{cite news|title=Orissa wants to change its name to Odisha|url=https://www.rediff.com/news/2008/jun/10orissa.htm|access-date=23 June 2020|publisher=[[Rediff.com]]|date=10 June 2008|archive-date=25 November 2020|archive-url=https://web.archive.org/web/20201125022611/https://www.rediff.com/news/2008/jun/10orissa.htm|url-status=live}}</ref> ତଥାପି, ସରକାରୀ ଜାତୀୟ ଲିପ୍ୟନ୍ତରଣ ମାନକ '''ହଣ୍ଟେରିଆନ୍ ଲିପ୍ୟନ୍ତରଣ''' ଅନୁଯାୟୀ ଓଡ଼ିଆ ଲେଖାକୁ ସଠିକ୍ ଭାବରେ ଲିପ୍ୟନ୍ତରଣ କରାଯାଇନଥିଲା, ଯେଉଁଥିରେ ସଠିକ୍ ଲିପ୍ୟନ୍ତରଣ ପ୍ରକୃତରେ 'Orisha' ଏବଂ 'Oria' ହୋଇଥାନ୍ତା । == ଇତିହାସ == {{Main|ଓଡ଼ିଶାର ଇତିହାସ}} [[ଫାଇଲ:Hatigumfa.jpg|thumb|right|150px|ଖାରବେଳଙ୍କ ତିଆରି ହାତୀଗୁମ୍ଫାରେ ଥିବା ଶିଳାଲେଖ, ଉଦୟଗିରି]] [[ଫାଇଲ:Kalinga battlefield daya river dhauli hills.jpg|thumb|right|150px|ଧଉଳିରୁ ଦୟା ନଦୀର ଦୃଶ୍ୟ]] [[ଫାଇଲ:Konark Temple.jpg|thumb|150px|ଗଙ୍ଗ ରାଜା ଲାଙ୍ଗୁଳା ନରସିଂହ ଦେବଙ୍କଦ୍ୱାରା ତିଆରି [[କୋଣାର୍କ ସୂର୍ଯ୍ୟ ମନ୍ଦିର]] , ଏହା ଏକ ବିଶ୍ୱ ଐତିହ୍ୟ ସ୍ଥଳୀ]] === ନାମକରଣ === ''ଓଡ଼ିଶା'' ଶବ୍ଦଟି ମୂଳ ଶବ୍ଦ '''ଓର/ଉର''' ବା ''ଓଡ୍ର, ଉଡ୍ର ଦେଶ''ରୁ, ''ସୁମେରୀୟ'', ''ଓଡ୍ର ବିଷୟ'' ଆଦି ପୁରାତନ ନାମରୁ ଆସିଅଛି । ଏହାର ପ୍ରମାଣ ଆକାରରେ ସବୁଠାରୁ ପୁରାତନ ଲେଖ 'ଉତ୍ତର ତୋଷାଳି' ଅନ୍ତର୍ଗତ ଓଡ଼ିଶାର [[ବାଲେଶ୍ୱର ଜିଲ୍ଲା]]ର [[ସୋର]]ଠାରୁ ମିଳିଥିବା ତମ୍ବାପଟାରେ ଓଡ୍ର ବିଷୟର ସୂଚନା ମିଳିଛି ।<ref>[http://orissa.gov.in/e-magazine/Orissareview/2010/April/engpdf/28-30.pdf Orissareview 2010 April]</ref> [[ପାଳି ଭାଷା|ପାଳି]] ଓ [[ସଂସ୍କୃତ ଭାଷା|ସଂସ୍କୃତ]] ସାହିତ୍ୟରେ [[ଓଡ଼ିଆ ଲୋକ]]ଙ୍କୁ ଯଥାକ୍ରମେ 'ଓଡ଼କ' ଓ 'ଓଡ୍ର' ନାମରେ ନାମିତ କରାଯାଇଛି । ପୁରାତନ ଲେଖକ ଓ ଗବେଷକ [[ପ୍ଲିନି ଦି ଏଲ୍ଡର]] ଓ [[ଟଲେମି]] ଓଡ୍ର ଜଣଙ୍କୁ 'ଓରେଟସ' ବୋଲି ନାମିତ କରିଛନ୍ତି । ==== ନାମ ବଦଳ ==== ଇଂରାଜୀ ଓ [[ହିନ୍ଦୀ ଭାଷା|ହିନ୍ଦୀ]]ରେ "ଓଡ଼ିଶା" ଓ "[[ଓଡ଼ିଆ ଭାଷା|ଓଡ଼ିଆ]]"କୁ Orissa ଓ Oriya ତଥା उड़ीसा ଓ उड़ीआ <!--ବଦଳରେ ओड़िशा ଓ ओड़ीआ--> ଭାବେ [[ଭାରତୀୟ ସମ୍ବିଧାନ|ସମ୍ବିଧାନ]]ରେ ତଥା ସାଧାରଣରେ ବ୍ୟବହାର କରାଯାଉଥିଲା । ୨୦୦୮ ମସିହା ଜୁନ ୯ରେ ପ୍ରଥମେ ରାଜ୍ୟ କ୍ୟାବିନେଟରେ ଓଡ଼ିଶା ଓ [[ଓଡ଼ିଆ ଭାଷା|ଓଡ଼ିଆ]]କୁ ଇଂରାଜୀରେ Orissa ଓ Oriya ବଦଳରେ Odisha ଓ Odia ତଥା [[ହିନ୍ଦୀ ଭାଷା|ହିନ୍ଦୀ]]ରେ उड़ीसा ଓ उड़ीआ ବଦଳରେ ओड़िशा ଓ ओड़ीआ ଲେଖିବା ପାଇଁ ପ୍ରସ୍ତାବ ଆଗତ କରାଯାଇଥିଲା । ୨୦୦୮ ଅଗଷ୍ଟରେ ରାଜ୍ୟ ବିଧାନ ସଭାରେ ଏହି ପ୍ରସ୍ତାବ ଆସିଥିଲା ଓ ବହୁମତରେ ଏହାକୁ ଗ୍ରହଣ କରାଯାଇଥିଲା । ପରେ ନୂଆ ଲୋକ ସଭା ଗଠନ ପରେ ଏହାକୁ ବିଧାନ ସଭାରେ ଆଉଥରେ ଆଗତ କରାଯାଇଥିଲା । ଏହି ସଂଶୋଧିତ ପ୍ରସ୍ତାବକୁ ୨୦୧୦ ବଜେଟ ଅଧିବେଶନରେ ଲୋକ ସଭାରେ ଆଗତ କରାଯାଇଥିଲା । ୨୦୧୦ ଶୀତକାଳୀନ ଅଧିବେଶନରେ ପ୍ରଥମ ଦିନ (ଅକ୍ଟୋବର ୯, ୨୦୧୦)ରେ ସ୍ୱରାଷ୍ଟ୍ର ମନ୍ତ୍ରୀ ପି. ଚିଦମ୍ବରମ ଏହାକୁ ଲୋକ ସଭାରେ ଆଗତ କରିଥିଲେ । ପରେ ଏହା [[ଭାରତର ରାଷ୍ଟ୍ରପତି|ରାଷ୍ଟ୍ରପତି]]ଙ୍କ ଅନୁମୋଦନ ପାଇଁ ପଠାଯାଇଥିଲା ଯାହା ୨୦୧୧ମସିହା ୪ ନଭେମ୍ବରରେ [[ଭାରତର ରାଷ୍ଟ୍ରପତି|ରାଷ୍ଟ୍ରପତି]]ଙ୍କ ଅନୁମୋଦନ ଲାଭ କରି [[ଓଡ଼ିଶା (ନାମ ପରିବର୍ତ୍ତନ) ଅଧିନିୟମ, ୨୦୧୧]] ନାମରେ କାର୍ଯ୍ୟକାରୀ ହୋଇଛି ।<ref>{{cite web |url=http://articles.economictimes.indiatimes.com/2011-09-06/news/30119350_1_odia-amendment-bill-odisha |title=Orissa becomes 'Odisha', Oriya is 'Odia' - Economic Times |publisher=Articles.economictimes.indiatimes.com |date=2011-09-06 |accessdate=2011-10-29 |archive-date=2014-12-18 |archive-url=https://web.archive.org/web/20141218021101/http://articles.economictimes.indiatimes.com/2011-09-06/news/30119350_1_odia-amendment-bill-odisha |url-status=dead }}</ref><ref name=Hindu>[http://www.thehindu.com/news/states/other-states/article2598999.ece It's now Odisha]. [[ଦି ହିନ୍ଦୁ]]. [[ଭୁବନେଶ୍ୱର]]. ୦୫ ନଭେମ୍ବର ୨୦୧୧</ref><ref>Akshaya Kumar Sahoo. [http://www.asianage.com/india/centre-notification-orissa-name-change-313 Centre notification on Orissa name change] {{Webarchive|url=https://web.archive.org/web/20120104140553/http://www.asianage.com/india/centre-notification-orissa-name-change-313 |date=2012-01-04 }}.Nov 05, 2011</ref><ref>[http://www.orissadiary.com/CurrentNews.asp?id=30113 No more Orissa-Oriya; Its Odisha-Odia officially : CM declares state holiday] {{Webarchive|url=https://web.archive.org/web/20141113151805/http://www.orissadiary.com/CurrentNews.asp?id=30113 |date=2014-11-13 }}.November 05, 2011</ref><ref>[http://hillpost.in/2011/11/04/orissa-changes-to-odisha-with-state-holiday/34164/news-2/hp_news_network Orissa changes to Odisha with state holiday] {{Webarchive|url=https://web.archive.org/web/20120517032359/http://hillpost.in/2011/11/04/orissa-changes-to-odisha-with-state-holiday/34164/news-2/hp_news_network |date=2012-05-17 }}.''The Hill Post'' November 4, 2011</ref><ref>[http://www.orissasambad.com/news_article.php?id=65943# ଅରିସା ହେଲା ଓଡ଼ିଶା, ରାଷ୍ଟ୍ରପତିଙ୍କ ମୋହର ବାଜିଲା] {{Webarchive|url=https://web.archive.org/web/20141113140454/http://www.orissasambad.com/news_article.php?id=65943 |date=2014-11-13 }}। [[ସମ୍ବାଦ (ଖବରକାଗଜ)]].୦୫ ନଭେମ୍ବର ୨୦୧୧</ref><ref>[http://hindi.webdunia.com/%E0%A4%93%E0%A4%A1%E0%A4%BF%E0%A4%B6%E0%A4%BE-%E0%A4%B8%E0%A4%82%E0%A4%B8%E0%A4%A6-%E0%A4%AE%E0%A4%82%E0%A4%9C%E0%A5%82%E0%A4%B0%E0%A5%80/%E0%A4%93%E0%A4%A1%E0%A4%BF%E0%A4%B6%E0%A4%BE-%E0%A4%95%E0%A5%8B-%E0%A4%AE%E0%A4%BF%E0%A4%B2%E0%A5%80-%E0%A4%B8%E0%A4%82%E0%A4%B8%E0%A4%A6-%E0%A4%95%E0%A5%80-%E0%A4%AE%E0%A4%82%E0%A4%9C%E0%A5%82%E0%A4%B0%E0%A5%80-1101109069_1.htm ओडिशा को मिली संसद की मंजूरी] (ହିନ୍ଦୀରେ)</ref> === ସଂକ୍ଷେପରେ === * ବୈଦିକ ଓଡ଼ିଶା - କୃଷ୍ଣ ଯଜୁର୍ବେଦ ବୌଧାୟନ କଳ୍ପସୂତ୍ର ଅନୁସାରେ (ଖ୍ରୀ.ପୂ. ଷଷ୍ଠ ଶତାବ୍ଦୀ), ବୈଦିକ ସଭ୍ୟତା ବାହାରେ [[କଳିଙ୍ଗ]] ଥିଲା ଭିନ୍ନ ଏକ ସଭ୍ୟତା (ନା ଆର୍ଯ୍ୟ ନା ଦ୍ରାବିଡ଼) * ପୌରାଣିକ ଓଡ଼ିଶା - [[ମହାଭାରତ]] ଅନୁସାରେ, [[କଳିଙ୍ଗ]] [[କୌରବ]]ଙ୍କ ପକ୍ଷରୁ ଯୁଦ୍ଧ ଲଢ଼ିଥିଲା । * କିମ୍ବଦନ୍ତୀରେ ଓଡ଼ିଶା - ଓଡ଼ିଶାରେ ପ୍ରଚଳିତ ଲୋକକଥା ଅନୁସାରେ ଏଠି କଳା ଓ ବାଣିଜ୍ୟର ସଂସ୍କୃତି ପ୍ରଭାବ ବିସ୍ତାର କରିଥିଲା । ଶ୍ରୀଲଙ୍କା (ସିଂହଳ), ଜାଭା(ଜବ ଦ୍ୱୀପ), ସୁମାତ୍ରା, ବାଲି, ମିଆଁମାର (ବ୍ରହ୍ମଦେଶ), ଥାଇଲାଣ୍ଡ (ସାମ), କାମ୍ବୋଡ଼ିଆ(କମ୍ବୋଜ), ଭିଏତନାମ (ଚମ୍ପା)), [[ଚୀନ]], [[ଜାପାନ]], କୋରିଆ (କୁକୁଟ), ମେକ୍ସିକୋ (ମକ୍କସିଖ), ଇଜିପ୍ଟ (ମିସର), ଆରବ (ସିମିଳି), ଇରାକ (ବାବିଲନ) ପ୍ରଭୃତି ସ୍ଥାନରେ କଳିଙ୍ଗ ସହ ନିର୍ମାଣ-କଳା ଓ ବାଣିଜ୍ୟ-ସଂସ୍କୃତି-ଇତିହାସ ଆଦି ସମ୍ବନ୍ଧ ଦେଖିବାକୁ ମିଳିଥାଏ । ଏଠାରେ ସମ୍ଭବତଃ ଲୋକତନ୍ତ୍ର ପ୍ରଚଳିତ ଥିଲା । * ଖ୍ରୀ.ପୂ. ୩୬୦-୨୬୦ - ନନ୍ଦ-ସାମ୍ରାଜ୍ୟରେ ଓଡ଼ିଶାର ଏକ ବଡ଼ ଭାଗ ଅନ୍ତର୍ଭୁକ୍ତ । * ଖ୍ରୀ.ପୂ. ୨୬୧ - ପୃଥିବୀ ବିଖ୍ୟାତ [[କଳିଙ୍ଗ]] ଯୁଦ୍ଧ * ଖ୍ରୀ.ପୂ. ୧ମ ଶତାବ୍ଦୀ - ଚେଦୀ ରାଜବଂଶର ସମ୍ରାଟ [[ଖାରବେଳ|ମହାମେଘବାହାନ ଐର ଖାରବେଳ]]ଙ୍କ ରାଜତ୍ୱ, କଳିଙ୍ଗର ପରିସୀମା ଆଗଙ୍ଗା-କାବେରୀ, ତଥା ପଶ୍ଚିମ ଓ ମଧ୍ୟ [[ଭାରତ]]କୁ ବିସ୍ତାରିତ । ଜୈନ ଧର୍ମର ପ୍ରସାର । * ୩ୟ-ଷଷ୍ଠ ଶତାବ୍ଦୀ - ଗୁପ୍ତ-ରାଜବଂଶ, ହର୍ଷବର୍ଦ୍ଧନ, ଦ୍ୱିତୀୟ ପୁଲକେଶୀ, ମାଠର, ଭୌମକର ଇତ୍ୟାଦି ବିଭିନ୍ନ ରାଜାଙ୍କ ଶାସନାଧୀନ * ୭୯୫ ଖ୍ରୀ. - କେଶରୀ ରାଜବଂଶ । ଯଯାତି କେଶରୀ [[କଳିଙ୍ଗ]], କୋଶଳ ଓ [[ଉତ୍କଳ]]କୁ ଏକତ୍ର କଲେ । [[ଯାଜପୁର]]ରେ ରାଜଧାନୀ ସ୍ଥାପନ । * ୧୦୭୮-୧୪୩୪ ଖ୍ରୀ. - ଗଙ୍ଗ ରାଜବଂଶ । ଅନନ୍ତବର୍ମା ଚୋଳଗଙ୍ଗ ଦେବଙ୍କ ରାଜତ୍ୱ ପ୍ରାରମ୍ଭ । *୧୦୭୮-୧୧୫୦ ଖ୍ରୀ. - ଚୋଳଗଙ୍ଗ ଦେବଙ୍କ ରାଜୁତି । [[ପୁରୀ]] ଶ୍ରୀ[[ଜଗନ୍ନାଥ ମନ୍ଦିର]] ନବୀକରଣ ପ୍ରାରମ୍ଭ । [[କଟକ]] ହେଲା ନୂଆ ରାଜଧାନୀ (ପ୍ରାୟ ୧୧୭୦ ଖ୍ରୀ.) । *୧୧୭୦-୧୧୯୮ ଖ୍ରୀ. - ଦ୍ୱିତୀୟ ଅନଙ୍ଗଭୀମଦେବ । [[ଜଗନ୍ନାଥ ମନ୍ଦିର]]ର ନିର୍ମାଣ କାର୍ଯ୍ୟ ସମାପ୍ତ । *୧୨୨୯ ଖ୍ରୀ. - ତୃତୀୟ ଅନଙ୍ଗଭୀମଦେବଙ୍କଦ୍ୱାରା [[ବାରବାଟି ଦୁର୍ଗ]] ନିର୍ମିତ । *୧୨୩୮-୧୨୬୪ ଖ୍ରୀ. - ଲାଙ୍ଗୁଳା ନରସିଂହଦେବ । [[କୋଣାର୍କ ସୂର୍ଯ୍ୟ ମନ୍ଦିର|କୋଣାର୍କ ସୂର୍ଯ୍ୟ-ମନ୍ଦିର]] ନିର୍ମିତ । *୧୪୩୫-୧୫୪୧ ଖ୍ରୀ. - ଗଜପତି ରାଜବଂଶ । ଆଗଙ୍ଗା-ଗୋଦାବରୀ ସାମ୍ରାଜ୍ୟ । *୧୪୩୫-୧୪୬୬ ଖ୍ରୀ. - (ନବକୋଟି କର୍ଣ୍ଣାଟ ଉତ୍କଳ ବର୍ଗେଶ୍ୱର) କପିଳେନ୍ଦ୍ରଦେବ । *୧୪୯୭-୧୫୪୧ ଖ୍ରୀ. - ରାଜା ପୁରୁଷୋତ୍ତମଦେବ ଓ ତାଙ୍କପରେ ପ୍ରତାପରୂଦ୍ରଦେବ । * ୧୫୬୮ ଖ୍ରୀ. - ଓଡ଼ିଶାର ଶେଷ ସ୍ୱାଧୀନ ହିନ୍ଦୁ ଶାସକ [[ମୁକୁନ୍ଦ ଦେବ]] ପରାସ୍ତ । ବଙ୍ଗର ମୁସଲିମ ଶାସକ ସୁଲେମାନ କରାଣୀ ତଥା ତାଙ୍କ ସେନାପତି 'କଳାପାହାଡ଼'ଦ୍ୱାରା ଓଡ଼ିଶା ଅଧିକୃତ । * ୧୫୭୬ ଖ୍ରୀ. - ମୋଗଲମାନଙ୍କର ଓଡ଼ିଶା ଅଧିକାର । * ୧୭୫୧ ଖ୍ରୀ. - ମରହଟ୍ଟାମାନଙ୍କର ଓଡ଼ିଶା ଅଧିକାର । * ୧୮୦୩ ଖ୍ରୀ. - ବ୍ରିଟିଶମାନଙ୍କର [[ଓଡ଼ିଶା ପ୍ରଦେଶ|ଓଡ଼ିଶା]] ଅଧିକାର(ଏହା ବ୍ରିଟିଶ ଅଧିକୃତ ଶେଷ ଭାରତୀୟ ରାଜ୍ୟ) । * ୧୯୧୨ ଖ୍ରୀ. - [[ବିହାର-ଓଡ଼ିଶା]] ବଙ୍ଗରୁ ଅଲଗା ପ୍ରାନ୍ତ ଭାବେ ଗଠିତ । * ୧୯୩୬ ଖ୍ରୀ. - ସ୍ୱତନ୍ତ୍ର [[ଓଡ଼ିଶା ପ୍ରଦେଶ|ଓଡ଼ିଶା]] ପ୍ରାନ୍ତ ଗଠିତ । ଭାଷା ଭିତ୍ତିରେ ଗଠିତ ପ୍ରଥମ ଭାରତୀୟ ରାଜ୍ୟ । * ୧୯୪୮ ଖ୍ରୀ. - ଭୁବନେଶ୍ୱର ନୂତନ ରାଜଧାନୀ (ଅପ୍ରେଲ ୧୩) । * ୧୯୫୦ ଖ୍ରୀ. - ସ୍ୱାଧୀନ ଭାରତରେ ଏକ ରାଜ୍ୟ ଭାବେ ଓଡ଼ିଶା ମାନ୍ୟତା-ପ୍ରାପ୍ତ । === ୭ ମ ଶତାବ୍ଦୀ === ୭ ମ ଶତାବ୍ଦୀ କାଳରେ ଓଡ଼ିଶାର ନିଜର ଶାସକମାନେ ସ୍ୱାଧୀନ ଥିଲେ । ସେତେବେଳେ ଗଙ୍ଗ ବଂଶର ରାଜାମାନେ ଓଡ଼ିଶାରେ ଶାସନ କରୁଥିଲେ, ୭୯୫ ଖ୍ରୀଷ୍ଟାବ୍ଦରେ ୨ୟ ଯଯାତି (ମହାସିବ ଗୁପ୍ତ) ସିଂହାସନ ଆରୋହଣ କରିଥିଲେ । ଓଡ଼ିଶା ଇତିହାସରେ ଏହାକୁ ସୁବର୍ଣ୍ଣ ଯୁଗ ବୋଲି କୁହାଯାଇଥାଏ । ସେ ସମ୍ରାଟ [[ଖାରବେଳ]]ଦେଇ ଅନୁପ୍ରାଣିତ ହୋଇ [[କଳିଙ୍ଗ]], [[କାରଗୋଡ଼ା]], [[ଉତ୍କଳ]] ଓ କୋଶଳ ଏହି ଚାରିଗୋଟି ଭୂଖଣ୍ଡକୁ ମିଶାଇ ବିଶାଳ ସାମ୍ରାଜ୍ୟ ଗଠନ କରିଥିଲେ । ଓଡ଼ିଶାରେ ଏହି ରାଜବଂଶର ଶାସନ ଖ୍ରୀ. ୩୫୦ରୁ ଆରମ୍ଭ କରି ସୋମ ବଂଶର ଶେଷ ପର୍ଯ୍ୟନ୍ତ ଥିଲା । ଏହି ରାଜ୍ୟକୁ ନେଇ ଗଠିତ ବିଶାଳ ଓଡ଼ିଶାରେ ଅନେକ ଜାତି ଓ ଉପଜାତିରେ ବିଭାଜିତ ହୋଇଥିବାରୁ ଏକ ବିଶେଷ ବଣିକ ଜାତି ଜନ୍ମ ହେଲା ଓ ସେମାନେ [[ସାଧବ]] ଭାବରେ ପରିଚିତ ହେଲେ । ଏପରିକି ପ୍ରଥମ ଜନ୍ମଜୟ ମହାଭବ ଗୁପ୍ତ ଗୁପ୍ତ (ଖ୍ରୀ. ୮୮୨-୯୨୨)ଙ୍କ [[ସୋନପୁର]] ଅଞ୍ଚଳରେ ପ୍ରଚୁର ବଣିକ ସଙ୍ଘ ଥିବାର ପ୍ରମାଣ ମିଳିଥାଏ । କିନ୍ତୁ ୮ ଶତାବ୍ଦୀରେ ପ୍ରଚୁର ସମ୍ବଳ ଯୋଗୁଁ ଏହି ବାହାର ବାଣିଜ୍ୟ ଲୋପ ପାଇଗଲା । ବୈଶ୍ୟ, ଶୂଦ୍ର ଜାତିର ଲୋକମାନେ ରାଜ୍ୟର ଅନ୍ତ-ବାଣିଜ୍ୟରେ ମୁଖ୍ୟ ଭୂମିକା ଗ୍ରହଣ କରୁଥିଲେ । ସେମାନେ ଚାଷୀମାନଙ୍କଠାରୁ କୃଷିଜାତ ସାମଗ୍ରୀ ଆଣି ପେସାଗତ ବେପାରୀଙ୍କୁ କୃଷିଜାତ ଓ ଶିଳ୍ପଜାତ ଦ୍ରବ୍ୟ ଯୋଗାଇବାରେ ସାହାଯ୍ୟ କରୁଥିଲେ । ଏହି କିଣା-ବିକାର ମୁଖ୍ୟ ମାଧ୍ୟମ ଥିଲା ସୁନା, ରୂପା, ମୁଦ୍ରା ଓ କଉଡ଼ି । ଏହି ସମୟରେ ବଙ୍ଗୋପସାଗର କୂଳରେ ଚରିତ୍ରପୁର ନାମକ ବନ୍ଦର ଖୁବ ପ୍ରସିଦ୍ଧି ଲାଭ କରିଥିଲ । ଏହି ବନ୍ଦରଟି ଦେଇ [[ଚୀନ]], [[ଶ୍ରୀଲଙ୍କା]], [[ଜବା ଦ୍ୱୀପ|ଜାଭା]] ଆଦି ସହ କଳିଙ୍ଗର ବେପାର ବଣିଜ ଚାଲୁଥିଲା । ଓଡ଼ିଶାରେ ଗଙ୍ଗବଂଶ ୧୪୩୪ ଯାଏଁ ଥିଲା । ତାହା ପରେ [[କପିଳେନ୍ଦ୍ରଦେବ]], [[ପ୍ରତାପରୁଦ୍ରଦେବ]], [[ଗୋବିନ୍ଦ ବିଦ୍ୟାଧର]], [[ମୁକୁନ୍ଦ ହରିଚନ୍ଦନ]] ଓଡ଼ିଶାର ଶାସକ ଥିଲେ । === ଆଫଗାନ ଓ ମୋଗଲ ଶାସନ === ପରେ ଓଡ଼ିଶା ଆଫଗାନମାନଙ୍କ ହାତକୁ ଆସିଲା ଓ ୧୫୬୮ରେ ଓଡ଼ିଶା ମୋଗଲମାନଙ୍କ ଶାସନାଧୀନ ହେଲା । ଏହି ସମୟରେ ୧୭୫୫ ଖ୍ରୀ. ବେଳକୁ ଓଡ଼ିଶାରେ ଅତ୍ୟାଚାର, ଲୁଣ୍ଠନ, ଅରାଜକତା ଆଦି ବହୁ ମାତ୍ରାରେ ବ୍ୟାପୀ ଯାଇଥିଲା । ୧୮୦୩ରେ ଇଂରେଜମାନେ ଓଡ଼ିଶା ଅଧିକାର କଲେ । 1817 ଖ୍ରୀ.ରେ [[ପାଇକ]]ମାନେ ଇଂରେଜ ବିରୋଧରେ ଲଢ଼େଇ ଆରମ୍ଭ କଲେ । ଇଂରେଜମାନେ ନିର୍ମମ ଭାବରେ ଏହି ବିଦ୍ରୋହକୁ ଦମନ କରିଥିଲେ । ୧୮୧୭ରେ [[ଖୋର୍ଦ୍ଧା]] ରାଜା ମୁକୁନ୍ଦଦେବ ବନ୍ଦୀ ବେଳେ ମୃତୁ ବରଣ କଲେ । ଯଦିଓ ୧୬ଶ ଓ ୧୭ଶ ଶତାବ୍ଦୀରେ ଓଡ଼ିଶାର ବାହାର-ବାଣିଜ୍ୟ ଉନ୍ନତି ସାଧନ କରିଥିଲା, ତଥାପି କେଇ ବର୍ଷର ରାଜନୀତିକ ଅସ୍ଥିରତା ସକାଶେ ଅର୍ଥନୀତିର ପ୍ରଗତି ବାଧା ପାଇଥିଲା । === ଇଂରେଜ ଶାସନ === ୧୮୦୩ ବେଳକୁ ଇଂରେଜମାନେ [[ଓଡ଼ିଶା ପ୍ରଦେଶ|ଓଡ଼ିଶା]] ଅଧିକାର କଲାବେଳକୁ ଓଡ଼ିଶାର ଏହି ଅର୍ଥନୀତିର ଅଧପତନ ଚରମ ସୀମାରେ ପହଞ୍ଚି ଥିଲା । ଇଂରେଜମାନେ ବନିକ ଥିଲେ, ତେଣୁ ଓଡ଼ିଶାକୁ ସେମାନେ ନିଜର କର ଆଦାୟର ମୁଖ୍ୟ ଭାବରେ ଗ୍ରହଣ କରି ୧୮୦୫ ମସିହା ବେଳକୁ ରେଗୁଲେସନ ଆକ୍ଟ (Regulation Act) ଓ ୧୮୦୮ରେ ଭୂରାଜସ୍ୱ ବନ୍ଦୋବସ୍ତ ପ୍ରଚଳନ କରିଥିଲେ । ୧୮୨୫ ବେଳକୁ ଏକାଧିକ ବନ୍ଦୋବସ୍ତ ପ୍ରଚଳନ ଫଳରେ ଓଡ଼ିଶା ଶିଳ୍ପ ଓ ବାଣିଜ୍ୟର ଧ୍ୱଂସ ସାଧନ ଲକ୍ଷ୍ୟରେ ଏଠାରୁ ବିଲାତକୁ କଞ୍ଚାମାଲ ନେଇ ସେଠାରୁ ଓଡ଼ିଶାକୁ କଳ କବଜା ଆମଦାନୀ ବାଣିଜ୍ୟ କାରବାର ଆରମ୍ଭ କରାଯାଇଥିଲା । ଏଠି ସହିତ ଲବଣ କର ଜନସାଧାରଣଙ୍କ ଉପରେ ଲାଗୁ କରାଯାଇଥିଲା ଯାହା ଓଡ଼ିଶାର ସାମାଜିକ ଓ ଅର୍ଥନୀତିର ମେରୁଦଣ୍ଡ ଭାଙ୍ଗି ଦେଇଥିଲା । ଇଂରେଜ ଅମଳରେ ସମଗ୍ର ଭାରତୀୟ ଉପମହାଦେଶରେ [[ମାରୁଆଡ଼ି]] ଓ [[ଗୁଜରାଟୀ]] ବେପାରୀ ଗୋଷ୍ଠୀର ଅଭୂଦୟ ହୋଇଥିଲା । ସେମାନେ ବିଶେଷ କରି ବଙ୍ଗାଳୀ ଓକିଲ ଓ ଅନ୍ୟ ବୁଦ୍ଧିଜୀବୀଙ୍କ ପ୍ରରୋଚନାରେ ଓଡ଼ିଶାର ବିଭିନ୍ନ ସ୍ଥାନରୁ କଞ୍ଚାମାଲ ସଂଗ୍ରହ କରି ଓଡ଼ିଶାର ଅର୍ଥନୀତିର ବଜାରକୁ ନିୟନ୍ତ୍ରଣ କରୁଥିଲେ । ଏଥିରେ ବିଦେଶୀମାନେ ହିଁ ଲାଭବାନ ହେଉଥିଲେ । <ref name=Gobinda>ଗୋବିନ୍ଦ ପ୍ରସାଦ ଭଟ୍ଟାଚାର୍ଯ୍ୟ. ଅଝାଲ ସିଲାଇ ନିମକ ମହାଲ. ଉନ୍ନୟନୀ (ବାଲେଶ୍ୱର). ୨୦୦୬ ପୃ. ୮୧-୮୨</ref> === ନଅଙ୍କ ଦୁର୍ଭିକ୍ଷ === ଓଡ଼ିଶାର ଅର୍ଥନୀତି, ସାମାଜିକ ବିଧିବ୍ୟବସ୍ଥା, ଧାର୍ମିକ ବିଶ୍ୱାସର ଅଧପତନ ଘଟାଇବାକୁ ଚେଷ୍ଟିତ ଇଂରେଜ କମ୍ପାନୀ ସରକାର ୧୮୬୬ରେ [[ନଅଙ୍କ ଦୁର୍ଭିକ୍ଷ]] ସୃଷ୍ଟି କରିଥିଲେ । ଯାହାଫଳରେ ଓଡ଼ିଶାର ଦୁଇତୃତୀୟାଂଶ ଲୋକ ଖାଇବାକୁ ନ ପାଇ ପୋକମାଛି ପରି ମରିଗଲେ କିମ୍ବା କଲିକତାରେ ବିକ୍ରି ହେଲେ ।<ref name="ସୁବ୍ରତ">ସୁବ୍ରତ କୁମାର ପୃଷ୍ଟି. ଓଡ଼ିଆ ଭାଷା ସାହିତ୍ୟ ପରିଚୟ. ଏ.କେ. ମିଶ୍ର ପବ୍ଲିକେଶନ୍ (କଟକ). ୨୦୧୧ ପୃ.୨୧୬</ref> == ଜିଲ୍ଲା == {{main|ଓଡ଼ିଶାର ଜିଲ୍ଲାମାନଙ୍କର ତାଲିକା}} ଓଡ଼ିଶାରେ ୩୦ଟି ଜିଲ୍ଲା ଅଛି --- [[ଅନୁଗୋଳ ଜିଲ୍ଲା|ଅନୁଗୋଳ]], [[ବୌଦ୍ଧ ଜିଲ୍ଲା|ବୌଦ୍ଧ]], [[ଭଦ୍ରକ ଜିଲ୍ଲା|ଭଦ୍ରକ]], [[ବଲାଙ୍ଗୀର ଜିଲ୍ଲା|ବଲାଙ୍ଗୀର]], [[ବରଗଡ଼ ଜିଲ୍ଲା|ବରଗଡ଼]], [[ବାଲେଶ୍ୱର ଜିଲ୍ଲା|ବାଲେଶ୍ୱର]], [[କଟକ ଜିଲ୍ଲା|କଟକ]], [[ଦେବଗଡ଼ ଜିଲ୍ଲା|ଦେବଗଡ଼]], [[ଢେଙ୍କାନାଳ ଜିଲ୍ଲା|ଢେଙ୍କାନାଳ]], [[ଗଞ୍ଜାମ ଜିଲ୍ଲା|ଗଞ୍ଜାମ]], [[ଗଜପତି ଜିଲ୍ଲା|ଗଜପତି]], [[ଝାରସୁଗୁଡ଼ା ଜିଲ୍ଲା|ଝାରସୁଗୁଡ଼ା]], [[ଯାଜପୁର ଜିଲ୍ଲା|ଯାଜପୁର]], [[ଜଗତସିଂହପୁର ଜିଲ୍ଲା|ଜଗତସିଂହପୁର]], [[ଖୋର୍ଦ୍ଧା ଜିଲ୍ଲା|ଖୋର୍ଦ୍ଧା]] , [[କେନ୍ଦୁଝର ଜିଲ୍ଲା|କେନ୍ଦୁଝର]], [[କଳାହାଣ୍ଡି ଜିଲ୍ଲା|କଳାହାଣ୍ଡି]], [[କନ୍ଧମାଳ ଜିଲ୍ଲା|କନ୍ଧମାଳ]], [[କୋରାପୁଟ ଜିଲ୍ଲା|କୋରାପୁଟ]], [[କେନ୍ଦ୍ରାପଡ଼ା ଜିଲ୍ଲା|କେନ୍ଦ୍ରାପଡ଼ା]], [[ମାଲକାନଗିରି ଜିଲ୍ଲା|ମାଲକାନଗିରି]], [[ମୟୁରଭଞ୍ଜ ଜିଲ୍ଲା|ମୟୂରଭଞ୍ଜ]], [[ନବରଙ୍ଗପୁର ଜିଲ୍ଲା|ନବରଙ୍ଗପୁର]], [[ନୂଆପଡ଼ା ଜିଲ୍ଲା|ନୂଆପଡ଼ା]], [[ନୟାଗଡ଼ ଜିଲ୍ଲା|ନୟାଗଡ଼]], [[ପୁରୀ]], [[ରାୟଗଡ଼ା ଜିଲ୍ଲା|ରାୟଗଡ]], [[ସମ୍ବଲପୁର ଜିଲ୍ଲା|ସମ୍ବଲପୁର]], [[ସୋନପୁର ଜିଲ୍ଲା|ସୁବର୍ଣ୍ଣପୁର]], [[ସୁନ୍ଦରଗଡ଼ ଜିଲ୍ଲା|ସୁନ୍ଦରଗଡ଼]] । ପ୍ରତି ଜିଲ୍ଲାର ଶାସନମୁଖ୍ୟଙ୍କୁ [[ଜିଲ୍ଲାପାଳ]] କୁହାଯାଏ । ଜିଲ୍ଲାପାଳ, ଭାରତୀୟ ପ୍ରଶାସନିକ ସେବା ଅଥବା ଓଡ଼ିଶା ପ୍ରଶାସନିକ ସେବା ମାଧ୍ୟମରେ ନିଯୁକ୍ତି ପାଆନ୍ତି । ଶାସନକଳର ସୁବିଧା ପାଇଁ ପ୍ରତିଟି ଜିଲ୍ଲାକୁ କେତେଗୁଡ଼ିଏ ଉପଖଣ୍ଡ (ସବ-ଡିଭିଜନ)ରେ, ପୁଣି, ପ୍ରତ୍ୟେକ ଉପଖଣ୍ଡକୁ କେତେଗୁଡ଼ିଏ ବ୍ଲକରେ ଏବଂ ପ୍ରତ୍ୟେକ ବ୍ଲକକୁ କେତେଗୁଡ଼ିଏ ପଞ୍ଚାୟତରେ ବିଭକ୍ତ କରାଯାଇଛି । ଓଡ଼ିଶାର ସବୁଠୁ ବଡ଼ ସହର ଭୁବନେଶ୍ୱର ଏହାର ରାଜଧାନୀ । ଅନ୍ୟ ମୁଖ୍ୟ ସହରମାନେ ହେଲେ [[କଟକ]], [[ବ୍ରହ୍ମପୁର]], [[ରାଉରକେଲା]], [[ସମ୍ବଲପୁର]], [[ବାଲେଶ୍ୱର]], [[ବାରିପଦା]], [[ବଲାଙ୍ଗୀର]] ଇତ୍ୟାଦି । == ଭୌଗୋଳିକ ସ୍ଥିତି == [[ଫାଇଲ:Chilika lake.png|right|thumb|200px|Map of [[lake Chilka]] with near-by settlement of [[Puri]].]] [[ଫାଇଲ:Mahanadi River.JPG|thumb|200px|right|Mahanadi River]] ଓଡ଼ିଶା ଭାରତର ପୂର୍ବ ଉପକୂଳରେ ଅବସ୍ଥିତ (୧୫୫୭୦୭ ବର୍ଗ କି. ମି) । ଏହାର ଦକ୍ଷିଣରେ [[ଆନ୍ଧ୍ର ପ୍ରଦେଶ]], ପଶ୍ଚିମରେ [[ଛତିଶଗଡ଼]], ଉତ୍ତରରେ [[ଝାଡ଼ଖଣ୍ଡ]] ଓ [[ପଶ୍ଚିମ ବଙ୍ଗ]] ଏବଂ ପୂର୍ବରେ [[ବଙ୍ଗୋପ ସାଗର]] ରହିଛି । ମନ୍ଦିରମାଳିନୀ ନଗରୀ ଭୁବନେଶ୍ୱର ଓଡ଼ିଶାର ରାଜଧାନୀ । ଓଡ଼ିଶାର ପୁରାତନ ରାଜଧାନୀ [[କଟକ]], [[ଭୁବନେଶ୍ୱର]]ରୁ ମାତ୍ର ୨୯ କି.ମି. ଦୂରରେ ଅବସ୍ଥିତ । ଏହି ଦୁଇ ସହରର କ୍ରମାଗତ ବିସ୍ତାର ଓ ଉତ୍ତମ ସଡ଼କ ଯୋଗାଯୋଗ କାରଣରୁ ଏହି ଦୁଇ ସହର ଦ୍ୱୈତ ନଗରୀ ନାମରେ ବିଖ୍ୟାତ । [[ପୁରୀ]], ଯାହାକି ଏକ ବିଶ୍ୱବିଖ୍ୟାତ ହିନ୍ଦୁ ଧର୍ମପୀଠ, ଏଠାରୁ ପ୍ରାୟ ୬୦ କି.ମି. ଦୂରରେ ବଙ୍ଗୋପସାଗର ଉପକୂଳରେ ଅବସ୍ଥିତ । ହିନ୍ଦୁଙ୍କ [[ଚାରିଧାମ]] ମଧ୍ୟରୁ ଏହା ଅନ୍ୟତମ । ଏହା ମଧ୍ୟ ପ୍ରଭୁ [[ଜଗନ୍ନାଥ]]ଙ୍କ [[ରଥଯାତ୍ରା]] ଲାଗି ବିଶ୍ୱବିଖ୍ୟାତ । ରାଜ୍ୟର ପଶ୍ଚିମ ଓ ଉତ୍ତରାଂଶ ଛୋଟନାଗପୁର ମାଳଭୂମିର ଅଂଶବିଶେଷ । ଉପକୂଳବର୍ତ୍ତୀ ଅଞ୍ଚଳ ଏବଂ ମହାନଦୀ, ବ୍ରାହ୍ମଣୀ ଓ ବୈତରଣୀ ନଦୀ ପ୍ରଭୃତିର ମୁହାଣରେ ଉର୍ବର ପଟୁମୃତ୍ତିକା ଯୁକ୍ତ ସମତଳ ଭୂମି ଦେଖାଯାଏ । ଏହି ସମତଳ ଭୂମିରେ ମୂଖ୍ୟତଃ ଧାନଚାଷ କରାଯାଏ । ଓଡ଼ିଶାର ପ୍ରାୟ ୩୪% ଭୂମି ଅରଣ୍ୟ ଆଚ୍ଛାଦିତ, କିନ୍ତୁ ବିଭିନ୍ନ କାରଣମାନଙ୍କ ହେତୁ ଏହା କ୍ରମାଗତ ଭାବେ ହ୍ରାସ ପା‍ଇ ଚାଲିଛି । ଓଡ଼ିଶାରେ ଅନେକ ଅଭୟାରଣ୍ୟମାନ ରହିଛି । ଏଥିମଧ୍ୟରୁ [[ଶିମିଳିପାଳ ଜାତୀୟ ଉଦ୍ୟାନ]] ବ୍ୟାଘ୍ର ସଂରକ୍ଷଣ କେନ୍ଦ୍ର ଭାବେ ପ୍ରସିଦ୍ଧ । ବ୍ୟାଘ୍ର ବ୍ୟତୀତ ଝରଣା ଓ ସବୁଜିମା ପୂର୍ଣ୍ଣ ଏହି ଜଙ୍ଗଲରେ ହାତୀ ଓ ଅନ୍ୟାନ୍ୟ ପଶୁପକ୍ଷୀ ବାସ କରନ୍ତି । [[ଭିତରକନିକା ଜାତୀୟ ଉଦ୍ୟାନ|ଭିତରକନିକା ଅଭୟାରଣ୍ୟ]] ୧୯୭୫ରୁ [[ଥଣ୍ଟିଆ କୁମ୍ଭୀର|ଘଡ଼ିଆଳ କୁମ୍ଭୀର]]<nowiki/>ମାନଙ୍କୁ ସୁରକ୍ଷା ଯୋଗାଇ ଆସୁଛି । ଗହୀରମଥା, [[ଦେବୀ ନଦୀ]] ଏବଂ [[ଋଷିକୁଲ୍ୟା ନଦୀ]] ମୁହାଣକୁ ପ୍ରତିବର୍ଷ ଲକ୍ଷାଧିକ ସଂଖ୍ୟାରେ [[ଅଲିଭ ରିଡ଼ଲେ]] କଇଁଛ ଅଣ୍ଡା ଦେବାପାଇଁ ଆସନ୍ତି । ମହାନଦୀର ଦକ୍ଷିଣ ମୁହାଣରେ ବଙ୍ଗୋପସାଗର ଉପକୂଳରେ ଅବସ୍ଥିତ ହ୍ରଦ [[ଚିଲିକା]] ହେଉଛି ଏସିଆ ମହାଦେଶର ସର୍ବବୃହତ୍ ଲବଣାକ୍ତ ହ୍ରଦ । ଏହାକୁ [[ଚିଲିକା ପକ୍ଷୀ ଅଭୟାରଣ୍ୟ|ପକ୍ଷୀ ଅଭୟାରଣ୍ୟ]] ଭାବରେ ଘୋଷଣା କରାଯାଇଛି । ଏଠାରେ ପ୍ରତିବର୍ଷ ପ୍ରାୟ ୧୬୦ ପ୍ରଜାତିର ସ୍ଥାନୀୟ ଓ ପ୍ରବାସୀ ପକ୍ଷୀଙ୍କ ସମାଗମ ହୋ‍ଇଥାଏ । ଚିଲିକାରେ ଏକ ନୌ-ପ୍ରଶିକ୍ଷଣ କେନ୍ଦ୍ର ମଧ୍ୟ ରହିଛି । ଓଡ଼ିଶାର ସର୍ବୋଚ୍ଚ ପର୍ବତ ଶୃଙ୍ଗ ହେଉଛି [[ଦେଓମାଳୀ]] (୧୬୭୨ ମି.) ଯାହାକି ଦକ୍ଷିଣ ଓଡ଼ିଶାର କୋରାପୁଟ ଜିଲ୍ଲାରେ ଅବସ୍ଥିତ ଏବଂ ଚନ୍ଦ୍ରଗିରି-ପଟ୍ଟାଙ୍ଗୀ ପର୍ବତମାଳାର ଅନ୍ତର୍ଗତ । ଏହା ମଧ୍ୟ [[ପୂର୍ବଘାଟ ପର୍ବତମାଳା]]ର ସର୍ବୋଚ୍ଚ ଶୃଙ୍ଗ । ଅବସ୍ଥିତି: ୧୮°୪୦'୩"ଉ ୮୨°୫୮'୫୯"ପୂ । === ପର୍ଯ୍ୟଟନ === ଓଡ଼ିଶାରେ ମୋଟ ୩୪୭ଟି ପର୍ଯ୍ୟଟନସ୍ଥଳୀ ରହିଛି ।<ref>{{cite news|title=ସଂଖ୍ୟା ବଢୁଛି, ବିକାଶ ହେଉନି|url=http://www.dharitri.com/Bhubaneswar/290216/p11.htm|accessdate=29 February 2016|newspaper=[[ଧରିତ୍ରୀ]]}}</ref> ନନ୍ଦନ କାନନ, ଚିଲିକା, ପୁରୀ, ଧଉଳି ଗିରି, ଖଣ୍ଡଗିରି, କୋଣାର୍କ, କାକଟପୁର, ଅସ୍ତରଙ୍ଗ, ରାମଚଣ୍ଡୀ, ନିମାପଡ଼ା, ବାରବାଟୀ, ଖଣ୍ଡାଧାର, ଗୁପ୍ତେଶ୍ୱର, ଦୁଡୁମା,ଘଟଗାଁ, ଶିମିଳିପାଳ, ଗହୀରମଥା, ଭିତରକନିକା, କପିଳାସ, ରତ୍ନଗିରି, ମଣିକ, ଲିଙ୍ଗରାଜ, ଗୋପାଳପୁର, ଦେଓମାଳି, ହରିଶଙ୍କର, ସମେଲସ୍ୱରୀ, ହୀରାକୁଦ, ଫୁଲ ଝରଣ, ନାରୟଣୀ, ଚାନ୍ଦିପୁର, ଭଟ୍ଟାରିକା, ଥେରୁବାଲି, ବେଦବ୍ୟାସ, ସାତକୋଶିଆ, ଟିକରପଡ଼ା, ସାତପଡ଼ା, ଅଲାରନାଥ, ତପ୍ତପାଣି, ତାରାତାରିଣୀ, ଚନ୍ଦକା, ଧବଳେଶ୍ୱର ଆଦି ଓଡ଼ିଶାର ମୁଖ୍ୟ ପର୍ଯ୍ୟଟନସ୍ଥଳୀ । ଓଡ଼ିଶା ଏହାର ମନ୍ଦିରମାନଙ୍କ ପାଇଁ ପୃଥିବୀ ପ୍ରସିଦ୍ଧ । ଓଡ଼ିଶାର ମନ୍ଦିରଗୁଡ଼ିକ ଆର୍ଯ୍ୟ ସଂପ୍ରଦାୟର ଏବଂ ଏଗୁଡିକ ସଂପ୍ରଦାୟର ଅନୁସାରେ ଦେଖିବାକୁ ଅଲଗା ଅଲଗା ପ୍ରକାରର । ଭୁବନେଶ୍ୱରର ଲିଙ୍ଗରାଜ ମନ୍ଦିରର ଉଚ୍ଚତା ୧୮୦ ଫୁଟ ଏବଂ ପୁରୀର ଜଗନ୍ନାଥ ମନ୍ଦିରର ଉଚ୍ଚତା ୨୧୪ ଫୁଟ, ଯାହାକି ଓଡ଼ିଶାର ସବୁଠାରୁୁ ଉଚ୍ଚତମ ମନ୍ଦିର । ଠିକ ସେହିପରି କୋଣାର୍କର ସୂର୍ଯ୍ୟ ମନ୍ଦିର ପୃଥିବୀ ପ୍ରସିଦ୍ଧ । ବୌଦ୍ଧ ଏବଂ ଜୈନ ମନ୍ଦିର ମାନଙ୍କ ପାଇଁ ମଧ୍ୟ ଓଡ଼ିଶା ପ୍ରସିଦ୍ଧ । ଭୁବନେଶ୍ୱରରେ ଖଣ୍ଡଗିରି ଏବଂ ଉଦୟଗିରି ନାମକ ଦୁଇଟି ଗୁମ୍ଫା ରହିଛି । ଯାହାକି ପୁରାତନ ବୌଦ୍ଧ ଧର୍ମର ମୂକସାକ୍ଷୀ । ଠିକ ସେହି ପରି ଧଉଳିଗିରିଠାରେ ଥିବା ବିଶାଳ ବୌଦ୍ଧ ମୂର୍ତି ପର୍ଯ୍ୟଟକଙ୍କୁ ଆକର୍ଷିତ କରିଥାଏ । ଠିକ ସେହି ପରି ଓଡ଼ିଶାର ଟିକରପଡା ଘଡ଼ିଆଳ କୁମ୍ଭୀର ପାଇଁ ପ୍ରସିଦ୍ଧ । === ଜନଗଣନା === ୨୦୧୧ ମସିହା ଭାରତର ଜନଗଣନା ଅନୁଯାଇ ଓଡ଼ିଶାର ସମୁଦାୟ ଜନସଂଖ୍ୟା ୪୧,୯୪୭,୩୫୮, ସେଥିମଧ୍ୟରୁ ୨୧,୨୦୧,୬୭୮ (୫୦.୫୪%)ଜଣ ପୁରୁଷ ଓ ୨୦,୭୪୫,୬୮୦ (୪୯.୪୬) ଜଣ ମହିଳା, ଏବଂ ପ୍ରତି ୧୦୦୦ ପୁରୁଷରେ ୯୭୮ ଜଣ ମହିଳା ଅଛନ୍ତି । ୨୦୦୧ ମସିହା ଜନଗଣନା ତୁଳନାରେ ୨୦୧୧ରେ ଜନସଂଖ୍ୟା ୧୩.୯୭% ବୃଦ୍ଧି ହୋଇଛି । ସବୁଠାରୁ ଅଧିକ ଓଡ଼ିଆ ଭାଷାଭାଷୀ ଲୋକ ଏଠାରେ ବାସ କରନ୍ତି ଓ ଓଡ଼ିଆ ଭାଷା ଏହି ରାଜ୍ୟର ମୁଖ୍ୟ ଭାଷା ରୂପେ ପରିଚିତ ଏବଂ ଏହି ରାଜ୍ୟର ୮୨ ପ୍ରତିଶତ ଲୋକ ଓଡ଼ିଆ ଭାଷାକୁ ନିଜର ମାତୃଭାଷା ରୂପେ ବ୍ୟବହାର କରନ୍ତି । ଏହି ରାଜ୍ୟର କେତେକ ଆଦିବାସୀ ଜନଜାତି ମଧ୍ୟରୁ ସାନ୍ତାଳ, ବଣ୍ଡା , ମୁଣ୍ଡା, ଓରାମ ଓ ମହାଲି ପ୍ରମୁଖ । ୨୦୧୧ ମସିହା ଜନଗଣନା ଅନୁଯାୟୀ ଏହି ରଜ୍ୟର ସାକ୍ଷରତା ହାର ୭୩.୪୫% ଏବଂ ୮୨.୪% ପୁରୁଷ ଓ ୬୪.୩୬ ମହିଳା ସାକ୍ଷର ଅଟନ୍ତି ।<ref>{{Cite web |title=Archive for the '2011' Category |url=https://www.orissalinks.com/orissagrowth/topics/census/2011 |access-date=2025-12-17}}</ref> == ପ୍ରଶାସନ ଓ ରାଜନୀତି == [[File:ORISSA SECRETARIAT.jpg|thumb|200px|[[ଭୁବନେଶ୍ୱର]]ରେ ଓଡ଼ିଶା ରାଜ୍ଯ ଲୋକସେବା ଭବନ]] {{Main|ଓଡ଼ିଶା ସରକାର}} ଭାରତରେ ସମସ୍ତ ରାଜ୍ଯରେ [[ସାର୍ବଜନୀନ ମତାଧିକାର]] ଆଧାରରେ [[ସଂସଦୀୟ ଗଣତନ୍ତ୍ର|ସଂସଦୀୟ ଗଣତାନ୍ତ୍ରିକ ସରକାର]] ସ୍ଥାପନ କରାଯାଇଛି ।<ref name="SenguptaCorbridge2013">{{cite book|author1=Chandan Sengupta|author2=Stuart Corbridge|title=Democracy, Development and Decentralisation in India: Continuing Debates|url=https://books.google.com/books?id=AXbYAQAAQBAJ&pg=PA8|access-date=15 February 2015|date=28 October 2013|publisher=Routledge|isbn=978-1-136-19848-9|page=8|archive-url=https://web.archive.org/web/20160105110846/https://books.google.com/books?id=AXbYAQAAQBAJ&pg=PA8|archive-date=5 January 2016|url-status=live}}</ref><ref name=OurParliament>{{cite web |title=Our Parliament |website=[[Lok Sabha]] |publisher=[[Government of India]] |url=http://164.100.47.132/LssNew/our%20parliament/Our%20Parliament.pdf |access-date=2 February 2015 |archive-url=https://web.archive.org/web/20150203104729/http://164.100.47.132/LssNew/our%20parliament/Our%20Parliament.pdf |archive-date=3 February 2015 |url-status=dead }}</ref> ଓଡ଼ିଶାର ରାଜନୀତିରେ ସକ୍ରିୟ ରାଜନୈତିକ ଦଳଗୁଡ଼ିକ ହେଲେ, [[ବିଜୁ ଜନତା ଦଳ]], [[ଭାରତୀୟ ଜାତୀୟ କଂଗ୍ରେସ]] ଏବଂ [[ଭାରତୀୟ ଜନତା ପାର୍ଟି]] । [[୨୦୧୯ ଓଡ଼ିଶା ବିଧାନ ସଭା ନିର୍ବାଚନ|ଓଡ଼ିଶା ରାଜ୍ଯ ସଭା ନିର୍ବାଚନ, ୨୦୧୯]] ପରେ, [[ନବୀନ ପଟ୍ଟନାୟକ]]ଙ୍କ ନେତୃତ୍ବରେ ବିଜେଡି ଷଷ୍ଠ ଥର ପାଇଁ କ୍ରମିକ ଭାବରେ କ୍ଷମତାରେ ରହିଲା । ୨୦୦୦ ମସିହାରୁ ନବୀନ ପଟ୍ଟନାୟକ ଓଡ଼ିଶାର ୧୪ତମ ମୁଖ୍ଯମନ୍ତ୍ରୀ ହେଲେ ।<ref name=BJDLandslide /> === ବିଧାନସଭା === {{Main|ଓଡ଼ିଶା ବିଧାନସଭା }} ଓଡ଼ିଶା ରାଜ୍ୟରେ ଏକ ଏକସଦନୀୟ ବିଧାନସଭା ଅଛି।<ref name="Finifter">{{cite book|author=Ada W. Finifter|author-link1=Ada Finifter|title=Political Science|date=1978 |url=https://books.google.com/books?id=KFk1K9_yf90C&pg=PA94|access-date=15 February 2015|publisher=FK Publications|isbn=978-81-89597-13-9|page=94|archive-url=https://web.archive.org/web/20160105110847/https://books.google.com/books?id=KFk1K9_yf90C&pg=PA94|archive-date=5 January 2016|url-status=live}}</ref> [[ଓଡ଼ିଶା ବିଧାନସଭା]] ୧୪୭ ଜଣ ନିର୍ବାଚିତ ସଦସ୍ୟଙ୍କୁ ନେଇ ଗଠିତ,<ref name=BJDLandslide>{{cite news|title=BJD's landslide victory in Odisha, wins 20 of 21 Lok Sabha seats|url=http://ibnlive.in.com/news/bjds-landslide-victory-in-odisha-wins-20-of-21-lok-sabha-seats/472363-3-234.html|access-date=18 March 2015|publisher=[[CNN-IBN]]|date=17 May 2014|archive-url=https://web.archive.org/web/20140908125021/http://ibnlive.in.com/news/bjds-landslide-victory-in-odisha-wins-20-of-21-lok-sabha-seats/472363-3-234.html|archive-date=8 September 2014|url-status=dead}}</ref> ଏବଂ ବିଶେଷ ପଦାଧିକାରୀମାନେ ମଧ୍ୟ ଅଛନ୍ତି, ଯେପରି ବାଚସ୍ପତି ଓ ଉପବାଚସ୍ପତି , ଯାହାଙ୍କୁ ସଦସ୍ୟମାନଙ୍କ ଦ୍ୱାରା ନିର୍ବାଚିତ କରାଯାଇଥାଏ । ବିଧାନସଭା ବୈଠକ ବାଚସ୍ପତିଙ୍କ ଦ୍ୱାରା କିମ୍ବା ବାଚସ୍ପତିଙ୍କ ଅନୁପସ୍ଥିତିରେ ଉପବାଚସ୍ପତିଙ୍କ ଦ୍ୱାରା ଅଧ୍ୟକ୍ଷତା କରାଯାଏ ।<ref name="Kumar">{{cite book|author=Rajesh Kumar|title=Universal's Guide to the Constitution of India|date=17 January 2024 |url=https://books.google.com/books?id=an78gq3JwzYC&pg=PA110|access-date=18 March 2015|publisher=Universal Law Publishing|isbn=978-93-5035-011-9|pages=107–110|archive-url=https://web.archive.org/web/20160105110846/https://books.google.com/books?id=an78gq3JwzYC&pg=PA110|archive-date=5 January 2016|url-status=live}}</ref>କାର୍ଯ୍ୟପାଳିକା କର୍ତ୍ତୃପକ୍ଷ ଓଡ଼ିଶାର ମୁଖ୍ୟମନ୍ତ୍ରୀଙ୍କ ନେତୃତ୍ୱରେ ମନ୍ତ୍ରୀ ପରିଷଦ ଉପରେ ନ୍ୟସ୍ତ , ଯଦିଓ ସରକାରର ମୁଖ୍ୟ ହେଉଛନ୍ତି ଓଡ଼ିଶାର ରାଜ୍ୟପାଳ । ରାଜ୍ୟପାଳଙ୍କୁ [[ଭାରତର ରାଷ୍ଟ୍ରପତି]] ନିଯୁକ୍ତ କରନ୍ତି । ବିଧାନସଭାରେ ସଂଖ୍ୟାଗରିଷ୍ଠତା ଥିବା ଦଳ କିମ୍ବା ମେଣ୍ଟର ନେତାଙ୍କୁ ରାଜ୍ୟପାଳ ମୁଖ୍ୟମନ୍ତ୍ରୀ ଭାବରେ ନିଯୁକ୍ତ କରନ୍ତି, ଏବଂ ମୁଖ୍ୟମନ୍ତ୍ରୀଙ୍କ ପରାମର୍ଶରେ ରାଜ୍ୟପାଳ ମନ୍ତ୍ରୀ ପରିଷଦକୁ ନିଯୁକ୍ତ କରନ୍ତି । ମନ୍ତ୍ରୀ ପରିଷଦ ବିଧାନସଭାକୁ ରିପୋର୍ଟ କରନ୍ତି ।<ref name="AroraGoyal1995">{{cite book|author1=Ramesh Kumar Arora|author2=Rajni Goyal|title=Indian Public Administration: Institutions and Issues|url=https://books.google.com/books?id=nvzcy7o4sgAC&pg=PA205|access-date=18 March 2015|year=1995|publisher=New Age International|isbn=978-81-7328-068-9|pages=205–207|archive-url=https://web.archive.org/web/20160105110846/https://books.google.com/books?id=nvzcy7o4sgAC&pg=PA205|archive-date=5 January 2016|url-status=live}}</ref> ୧୪୭ ଜଣ ନିର୍ବାଚିତ ପ୍ରତିନିଧିଙ୍କୁ ବିଧାନସଭାର ସଦସ୍ୟ ବା ବିଧାୟକ କୁହାଯାଏ । ରାଜ୍ୟପାଳଙ୍କ ଦ୍ୱାରା ଆଙ୍ଗ୍ଲୋ-ଇଣ୍ଡିଆନ ସମ୍ପ୍ରଦାୟରୁ ଜଣେ ବିଧାୟକଙ୍କୁ ମନୋନୀତ କରାଯାଇପାରେ ।<ref name="Shukla2008">{{cite book|author=Subhash Shukla|title=Issues in Indian Polity|url=https://books.google.com/books?id=CAs9PNOfL28C&pg=PA99|access-date=18 March 2015|year=2008|publisher=Anamika Pub. & distributors|isbn=978-81-7975-217-3|page=99|archive-url=https://web.archive.org/web/20160105110846/https://books.google.com/books?id=CAs9PNOfL28C&pg=PA99|archive-date=5 January 2016|url-status=live}}</ref> କାର୍ଯ୍ୟକାଳ ଶେଷ ହେବା ପୂର୍ବରୁ ବିଧାନସଭା ଭାଙ୍ଗି ନଗଲେ, ଏହି ପଦର କାର୍ଯ୍ୟକାଳ ପାଞ୍ଚ ବର୍ଷ ପାଇଁ ।<ref name="Kumar" /> ନ୍ୟାୟପାଳିକା କଟକରେ ଅବସ୍ଥିତ [[ଓଡ଼ିଶା ଉଚ୍ଚ ନ୍ୟାୟାଳୟ]] ଏବଂ ନିମ୍ନ ଅଦାଲତଗୁଡ଼ିକର ଏକ ବ୍ୟବସ୍ଥାକୁ ନେଇ ଗଠିତ । ==ଅର୍ଥନୀତି== === ସମଷ୍ଟି-ଅର୍ଥନୈତିକ ଧାରା === ଓଡ଼ିଶା ନିରନ୍ତର ଆର୍ଥିକ ଅଭିବୃଦ୍ଧିର ସମ୍ମୁଖୀନ ହେଉଛି । ରାଜ୍ୟର ମୋଟ ଘରୋଇ ଉତ୍ପାଦରେ ପ୍ରଭାବଶାଳୀ ଅଭିବୃଦ୍ଧି ପରିସଂଖ୍ୟାନ ଏବଂ କାର୍ଯ୍ୟକ୍ରମ କାର୍ଯ୍ୟାନ୍ୱୟନ ମନ୍ତ୍ରଣାଳୟ ରିପୋର୍ଟ କରିଛନ୍ତି । ଓଡ଼ିଶାର ଅଭିବୃଦ୍ଧି ହାର ଜାତୀୟ ହାରାହାରିରୁ ଅଧିକ । କେନ୍ଦ୍ର ସରକାରଙ୍କ ସହରୀ ବିକାଶ ମନ୍ତ୍ରଣାଳୟ ନିକଟରେ ସ୍ମାର୍ଟ ସିଟି ଭାବେ ବିକଶିତ ହେବାକୁ ଚୟନ ହୋଇଥିବା ୨୦ଟି ସହରର ନାମ ଘୋଷଣା କରିଛନ୍ତି । ରାଜ୍ୟ ରାଜଧାନୀ ଭୁବନେଶ୍ୱର ଜାନୁଆରୀ ୨୦୧୬ରେ ଜାରି ଥିବା ସ୍ମାର୍ଟ ସିଟି ତାଲିକାରେ ପ୍ରଥମ ସହର, ଯାହା ଭାରତ ସରକାରଙ୍କ ଏକ ଗୃହପାଳିତ ପଶୁ ପ୍ରକଳ୍ପ । ଏହି ଘୋଷଣାରେ ବିକାଶ ପାଇଁ ପାଞ୍ଚ ବର୍ଷ ମଧ୍ୟରେ ୫୦୮.୦୨ ବିଲିୟନ ଟଙ୍କା ମଞ୍ଜୁରି ଥିଲା । === ଶିଳ୍ପ ବିକାଶ === ଓଡ଼ିଶାରେ ପ୍ରଚୁର ପ୍ରାକୃତିକ ସମ୍ପଦ ଏବଂ ଏକ ବୃହତ ଉପକୂଳ ଅଛି | ପୁଞ୍ଜି ବିନିଯୋଗ ପ୍ରସ୍ତାବ ସହିତ ବିଦେଶୀ ପୁଞ୍ଜି ନିବେଶକାରୀଙ୍କ ପାଇଁ ଓଡ଼ିଶା ସର୍ବାଧିକ ପସନ୍ଦଯୋଗ୍ୟ ସ୍ଥାନ ଭାବରେ ଉଭା ହୋଇଛି। ଏଥିରେ ଭାରତର ଏକ କୋଇଲାର ଏକ ପଞ୍ଚମାଂଶ, ଏହାର ଏକ ଚତୁର୍ଥାଂଶ ଲୁହାପଥର, ବକ୍ସାଇଟ୍ ଭଣ୍ଡାରର ଏକ ତୃତୀୟାଂଶ ଏବଂ କ୍ରୋମାଇଟ୍ ରହିଛି | ଜର୍ମାନୀର ସହଯୋଗରେ ନିର୍ମିତ ଭାରତର ପବ୍ଲିକ୍ ସେକ୍ଟରରେ ରାଉରକେଲା ଷ୍ଟିଲ୍ ପ୍ଲାଣ୍ଟ ଥିଲା | ଆର୍ସେଲର-ମିତ୍ତଲ ୧୦ ବିଲିୟନ ଡଲାରର ଅନ୍ୟ ଏକ ମେଗା ଇସ୍ପାତ ପ୍ରକଳ୍ପରେ ବିନିଯୋଗ କରିବାକୁ ଯୋଜନା ଘୋଷଣା କରିଛନ୍ତି। Russian ଷର ପ୍ରମୁଖ ମ୍ୟାଗ୍ନିଟୋଗୋରସ୍କ୍ ଆଇରନ୍ ଆଣ୍ଡ ଷ୍ଟିଲ୍ କମ୍ପାନୀ (MMK) ମଧ୍ୟ ଓଡ଼ିଶାରେ ୧୦ଟି MT ଷ୍ଟିଲ୍ ପ୍ଲାଣ୍ଟ ସ୍ଥାପନ କରିବାକୁ ଯୋଜନା କରିଛି। ବୃନ୍ଦାବଲ ଓଡ଼ିଶାର ଖୋଲା କାଷ୍ଟ କୋଇଲା ଖଣିର ଏକ ପ୍ରମୁଖ କ୍ଷେତ୍ର | ଆଲୁମିନିୟମ, କୋଇଲା ଭିତ୍ତିକ ବିଦ୍ୟୁତ୍ ଉତ୍ପାଦନ କେନ୍ଦ୍ର, ପେଟ୍ରୋକେମିକାଲ୍ସ ଏବଂ ସୂଚନା ପ୍ରଯୁକ୍ତିବିଦ୍ୟାରେ ରାଜ୍ୟ ଅଦୃଶ୍ୟ ପରିମାଣର ପୁଞ୍ଜି ବିନିଯୋଗ କରୁଛି। ବିଦ୍ୟୁତ୍ ଉତ୍ପାଦନରେ ରିଲାଏନ୍ସ ପାୱାର୍ (ଅନିଲ ଅମ୍ବାନୀ ଗ୍ରୁପ୍) ଝାରସୁଗୁଡା ଜିଲ୍ଲାର ହିରମାଠାରେ ୧୩ ବିଲିୟନ ଆମେରିକୀୟ ଡଲାରର ପୁଞ୍ଜି ବିନିଯୋଗ ସହିତ ବିଶ୍ୱର ସର୍ବବୃହତ ବିଦ୍ୟୁତ୍ ଉତ୍ପାଦନ କେନ୍ଦ୍ର ସ୍ଥାପନ କରୁଛି। ୨୦୦୯ ମସିହାରେ ଓଡ଼ିଶା କର୍ପୋରେଟ ନିବେଶ ଉପରେ ଆସୋକମ୍ (ASSOCHAM) ଇନଭେଷ୍ଟମେଣ୍ଟ ମିଟର (AIM) ଅଧ୍ୟୟନର ବିଶ୍ଳେଷଣ ଅନୁଯାୟୀ ଗୁଜରାଟ ସହିତ ପ୍ରଥମ ଏବଂ ଆନ୍ଧ୍ରପ୍ରଦେଶ ତୃତୀୟ ସ୍ଥାନରେ ଥିଲା | ଦେଶରେ ମୋଟ ବିନିଯୋଗରେ ଓଡ଼ିଶାର ଅଂଶ ୧୨.୬ ପ୍ରତିଶତ ଥିଲା। ଏହା ମୂଲ୍ୟର ନିବେଶ ପ୍ରସ୍ତାବ ଗ୍ରହଣ କଲା | ଗତ ବର୍ଷରେ ୨,୦୦,୮୪୬ କୋଟି | ଇସ୍ପାତ ଏବଂ ଶକ୍ତି ସେହି କ୍ଷେତ୍ରଗୁଡିକ ମଧ୍ୟରେ ଥିଲା ଯାହା ରାଜ୍ୟରେ ସର୍ବାଧିକ ପୁଞ୍ଜି ବିନିଯୋଗ କରିଥିଲା। ==ସଂସ୍କୃତି== == ଓଡ଼ିଶାର ପର୍ବପର୍ବାଣି == ଓଡ଼ିଶାର ବିଭିନ୍ନ ଧର୍ମାବଲମ୍ବୀମାନେଦ୍ୱାରା ବିଭିନ୍ନ ପର୍ବପର୍ବାଣି ପାଳନ କରିଥାନ୍ତି । ଓଡ଼ିଶାରେ "ବାର ମାସରେ ତେର ପର୍ବ" ପାଳନ ହୁଏ ବୋଲି ପ୍ରବାଦ ରହିଛି ।<ref>{{Cite journal|last=Mohanty|first=P.P.|date=2018|title=Towards frameworking a strategic approach for festival tourism destination marketing and management: Case study of Odisha (India)|url=https://scindeks.ceon.rs/Article.aspx?artid=1450-66611804145M|journal=Turizam|language=en|volume=22|issue=4|pages=145–157|doi=10.5937/turizam22-17398|issn=1450-6661}}</ref> ପ୍ରମୁଖ ହିନ୍ଦୁ ପର୍ବ ମଧ୍ୟରେ [[ରଥଯାତ୍ରା]], [[ରଜ]], [[ପଣା ସଂକ୍ରାନ୍ତି]],[[ମକର ସଂକ୍ରାନ୍ତି]],[[ନୂଆଖାଇ]] ଓ ଅନେକ ଓଷା-ବ୍ରତ ସମେତ ଅନ୍ୟାନ୍ୟ ପର୍ବପର୍ବାଣି, ଇସଲାମ ପର୍ବପର୍ବାଣି ମଧ୍ୟରେ [[ଇଦ ଉଲ-ଫିତର]] ଓ [[ମହରମ]], ଖୀଷ୍ଟିଆନ ପର୍ବପର୍ବାଣି ମଧ୍ୟରେ [[ବଡ଼ଦିନ|ବଡ଼ ଦିନ]], [[ଇଷ୍ଟର]] ଓ [[ନବବର୍ଷ]], ବୌଦ୍ଧ ପର୍ବପର୍ବାଣି ମଧ୍ୟରେ [[ବୁଦ୍ଧ ପୂର୍ଣ୍ଣିମା]] ଆଦି ଅନ୍ୟତମ । ଓଡ଼ିଶାର ବିଭିନ୍ନ ଆଦିବାସୀ ଜନଜାତି ଭିତରେ ସାନ୍ତାଳୀ ଜନଜାତିର ସୋହରାଇ, ମାଘେ ପରବ (ହୋ ଜନଜାତିଦ୍ୱାରା ମଧ୍ୟ ପାଳିତ), ବାହା ପରବ (ବା ହୋ ଜନଜାତିର ବା' ପରବ) ଆଦି ଅନ୍ୟତମ | ==କ୍ରୀଡ଼ା== {{Main|ଓଡ଼ିଶାରେ କ୍ରୀଡ଼ା}} [[File:Barabati Stadium IPL Match Pune Warriors India vs. Deccan Chargers.jpg|thumb|ବାରବାଟୀ ଷ୍ଟାଡ଼ିୟମ ([[Barabati Stadium]]) , [[କଟକ]]]] ଓଡ଼ିଶା ରାଜ୍ୟ ୨୦୧୮ ପୁରୁଷ ହକି ବିଶ୍ୱକପ୍ ( [[2018 Men's Hockey World Cup]] ), ୨୦୨୨ ଫିଫା ୧୭ ବର୍ଷରୁ କମ୍ ମହିଳା ବିଶ୍ୱକପ୍ (2022 FIFA U-17 Women's World Cup) ଏବଂ ୨୦୨୩ ପୁରୁଷ ହକି ବିଶ୍ୱକପ୍ (2023 Men's Hockey World Cup) ସମେତ ଅନେକ ଅନ୍ତର୍ଜାତୀୟ କ୍ରୀଡା ଇଭେଣ୍ଟ ଆୟୋଜନ କରିଛି। ଓଡ଼ିଶାରେ ଥିବା କ୍ରୀଡ଼ା ଷ୍ଟାଡ଼ିୟମଗୁଡ଼ିକ ମଧ୍ୟରେ ଅନ୍ତର୍ଭୁକ୍ତ : # [[କଳିଙ୍ଗ ଷ୍ଟାଡ଼ିଅମ]] ( Kalinga Stadium ) # [[ବାରବାଟି ଷ୍ଟାଡ଼ିଅମ]] ( [[Barabati Stadium]] ) # ଜବାହରଲାଲ ନେହେରୁ ଇନଡୋର୍ ଷ୍ଟାଡ଼ିୟମ ( Jawaharlal Nehru Indoor Stadium ) # ଇଷ୍ଟ କୋଷ୍ଟ ରେଲୱେ ଷ୍ଟାଡ଼ିୟମ ( East Coast Railway Stadium ) # ବିଜୁ ପଟ୍ଟନାୟକ ହକି ଷ୍ଟାଡ଼ିୟମ ( Biju Patnaik Hockey Stadium ) # କିଟ୍ ଷ୍ଟାଡ଼ିୟମ ( KIIT Stadium ) # ବୀର ସୁରେନ୍ଦ୍ର ସାଏ ଷ୍ଟାଡ଼ିୟମ ( Veer Surendra Sai Stadium ) # ବିର୍ସା ମୁଣ୍ଡା ଆନ୍ତର୍ଜାତୀୟ ହକି ଷ୍ଟାଡ଼ିୟମ ( Birsa Munda International Hockey Stadium )<ref>{{Cite news|last=Suffian|first=Mohammad|date=16 February 2021|title=Odisha CM Lays Foundation of India's Largest Hockey Stadium named after 'Birsa Munda' In Rourkela|work=India Today|url=https://www.indiatoday.in/sports/hockey/story/odisha-cm-lays-foundation-of-india-s-largest-hockey-stadium-named-after-birsa-munda-in-rourkela-1769860-2021-02-16|access-date=3 June 2021|archive-date=3 June 2021|archive-url=https://web.archive.org/web/20210603040034/https://www.indiatoday.in/sports/hockey/story/odisha-cm-lays-foundation-of-india-s-largest-hockey-stadium-named-after-birsa-munda-in-rourkela-1769860-2021-02-16|url-status=live}}</ref> ରାଜ୍ୟରେ କିଛି ଉଚ୍ଚ ପ୍ରଦର୍ଶନ କେନ୍ଦ୍ର ମଧ୍ୟ ରହିଛି, ଯାହାକି ଓଡ଼ିଶାରେ ବିଭିନ୍ନ ଖେଳର ଉନ୍ନତି ପାଇଁ କଳିଙ୍ଗ ଷ୍ଟାଡ଼ିୟମରେ ସ୍ଥାପିତ କରାଯାଇଛି । କିଛି ଉଚ୍ଚ ପ୍ରଦର୍ଶନ କେନ୍ଦ୍ରଗୁଡ଼ିକ ହେଉଛି : * ଅଭିନବ ବିନ୍ଦ୍ରା ଟାର୍ଗେଟିଂ ପ୍ରଦର୍ଶନ ( Abhinav Bindra Targeting Performance (ABTP) ) * ଡାଲମିଆ ଭାରତ ଗୋପୀଚାନ୍ଦ ବ୍ୟାଡ଼ମିଣ୍ଟନ୍ ଏକାଡ଼େମୀ ( Dalmia Bharat Gopichand Badminton Academy ) * ଜେ.ଏସ୍.ଡବ୍ଲ୍ୟୁ. ସନ୍ତରଣ ଉଚ୍ଚ ପ୍ରଦର୍ଶନ କେନ୍ଦ୍ର ( JSW Swimming HPC ) * ଖେଲୋ ଇଣ୍ଡିଆ ଆଥଲେଟିକ୍ସ୍, ହକି ଏବଂ ଭାରୋତ୍ତୋଳନ ପାଇଁ ରାଜ୍ୟ ଉତ୍କର୍ଷ କେନ୍ଦ୍ର ( Khelo India State Centre of Excellence (KISCE) for Athletics, Hockey, and Weightlifting ) * ଭାରୋତ୍ତୋଳନ ପାଇଁ କେଜେଏସ ଆହଲୁୱାଲିଆ ଏବଂ ଟେନଭିକ୍ ସ୍ପୋର୍ଟସ୍ ଉଚ୍ଚ ପ୍ରଦର୍ଶନ କେନ୍ଦ୍ର ( KJS Ahluwalia and Tenvic Sports HPC for Weightlifting ) * ଓଡ଼ିଶା ନୌସେନା ଟାଟା ହକି ଉଚ୍ଚ ପ୍ରଦର୍ଶନ କେନ୍ଦ୍ର ( Odisha Naval Tata Hockey High Performance Centre (ONTHHPC) )<ref>{{cite web |url=https://kalingatv.com/state/naval-tata-hockey-academy-inaugurated-in-odisha-capital/ |title=Naval Tata Hockey Academy Inaugurated In Odisha Capital |website=Kalinga TV |date=13 August 2019 |access-date=13 August 2019 |archive-date=21 September 2022 |archive-url=https://web.archive.org/web/20220921054009/https://kalingatv.com/state/naval-tata-hockey-academy-inaugurated-in-odisha-capital/ |url-status=live }}</ref> * ଓଡ଼ିଶା ଆଦିତ୍ୟ ବିକ୍ରମ ବିର୍ଲା ଏବଂ ଗଗନ ନାରଙ୍ଗ ସୁଟିଂ ଉଚ୍ଚ ପ୍ରଦର୍ଶନ କେନ୍ଦ୍ର ( Odisha Aditya Birla and Gagan Narang Shooting HPC ) * ରିଲାଏନ୍ସ୍ ଫାଉଣ୍ଡେସନ୍ ଓଡ଼ିଶା ଆଥଲେଟିକ୍ସ୍ ଉଚ୍ଚ ପ୍ରଦର୍ଶନ କେନ୍ଦ୍ର ( Reliance Foundation Odisha Athletics HPC ) * ଭାରତୀୟ କ୍ରୀଡ଼ା ପ୍ରାଧିକରଣ ଆଞ୍ଚଳିକ ବ୍ୟାଡ଼ମିଣ୍ଟନ୍ ଏକାଡ଼େମୀ ( Sports Authority of India Regional Badminton Academy )<ref>{{Cite web|author=Minati Singha|date=15 May 2017|title=Odisha-SAI Regional Badminton Academy inaugurated in Bhubaneswar|url=https://timesofindia.indiatimes.com/city/bhubaneswar/odisha-sai-regional-badminton-academy-inaugurated-in-bhubaneswar/articleshow/58686446.cms|access-date=30 May 2021|website=The Times of India|language=en|archive-date=2 June 2021|archive-url=https://web.archive.org/web/20210602225427/https://timesofindia.indiatimes.com/city/bhubaneswar/odisha-sai-regional-badminton-academy-inaugurated-in-bhubaneswar/articleshow/58686446.cms|url-status=live}}</ref> * ଉଡ଼ାନ୍ ବ୍ୟାଡ଼ମିଣ୍ଟନ୍ ଏକାଡ଼େମୀ<ref>{{Cite web|title=Udaan Badminton Academy-HOME|url=https://www.theudaan.net/|access-date=30 May 2021|website=www.theudaan.net|archive-date=26 February 2021|archive-url=https://web.archive.org/web/20210226021003/https://www.theudaan.net/|url-status=dead}}</ref> * ଅଖିଳ ଭାରତୀୟ ଫୁଟବଲ୍ ସଂଘ ଉଚ୍ଚ ପ୍ରଦର୍ଶନ କେନ୍ଦ୍ର ( All India Football Federation High Performance Centre )<ref>{{Cite web|title=High Performance Centre deal a big boost for Odisha and AIFF {{!}} Goal.com|url=https://www.goal.com/en-in/news/odisha-aiff-high-performance-centre-big-boost/1cwe57j3pqvvu14c7f7q7a8r0d|access-date=7 June 2021|website=www.goal.com|archive-date=7 June 2021|archive-url=https://web.archive.org/web/20210607034811/https://www.goal.com/en-in/news/odisha-aiff-high-performance-centre-big-boost/1cwe57j3pqvvu14c7f7q7a8r0d|url-status=live}}</ref> == ପର୍ଯ୍ୟଟନ == === ବାଲୁକା କଳା === ଓଡ଼ିଶାର ପୁରୀରୁ ଆରମ୍ଭ ହୋଇ ରାଜ୍ୟର ଅନ୍ୟାନ୍ୟ ତଟବର୍ତ୍ତୀ ସ୍ଥାନରେ ବିକଶିତ ବାଲିରେ ମୂର୍ତ୍ତି ତିଆରି କଳା ଓଡ଼ିଶାର ଏକ ଆଧୁନିକ କଳା ମଧ୍ୟରୁ ଅନ୍ୟତମ । === ହସ୍ତଶିଳ୍ପ === ଓଡ଼ିଶାର ହସ୍ତଶିଳ୍ପ ମଧ୍ୟରେ ପିତ୍ତଳ, ସୁନା-ରୂପାର [[ତାରକସି କାମ]], ଟେରାକୋଟା କଳା ଏବଂ [[ଚାନ୍ଦୁଆ]] ଆଦି ଅନ୍ୟତମ । ==== ପିତ୍ତଳ ଏବଂ ବେଲ ଧାତୁ ସାମଗ୍ରୀ ==== ପିତ୍ତଳ ଏବଂ ବେଲମେଟାଲ୍ ବାସନ, ପିତ୍ତଳ ଚାନ୍ଦ ଏବଂ ହାଣ୍ଡି ଉପରେ ସୂକ୍ଷ୍ମ ଖୋଦନ ଓଡ଼ିଶା କଳାର ଏକ ଗୁରୁତ୍ୱପୂର୍ଣ୍ଣ ଦିଗ | ଧାତୁରେ ନିର୍ମିତ କଳାକୃତି ମଧ୍ୟରେ ପିତ୍ତଳ କାର୍ଯ ଦେବତାମାନଙ୍କର ପୂଜା ସମୟରେ ଦୀପ ଏବଂ ଦୀପଦାନୀରେ ଦେଖିବାକୁ ମିଳିଥାଏ | ପିତ୍ତଳରୁ ନିର୍ମିତ ଚାଉଳ ମାପିବା ପାତ୍ରଗୁଡିକ ଅନେକ ଘରେ ବ୍ୟବହୃତ ହେବା ବ୍ୟତୀତ ପିତ୍ତଳ ହାତୀ-ଘୋଡ଼ା ଆଦି ମଧ୍ୟ ଜଣାଶୁଣା । ବେଟେଲ-ଚେୟାର ପାଇଁ ପିତ୍ତଳର ପାତ୍ରଗୁଡ଼ିକ ଉଭୟ ଉପଯୋଗୀ ଏବଂ ଅଳଙ୍କାର ପାଇଁ ଡିଜାଇନ୍ ହୋଇଛି | ପିତ୍ତଳ ଏବଂ ଘଣ୍ଟି ଧାତୁରେ ନିର୍ମିତ ଘରୋଇ ସାମଗ୍ରୀ ଏବଂ ବାସନଗୁଡିକ ଅଛି ଏବଂ ସେଗୁଡ଼ିକ ବିଭିନ୍ନ ଆକୃତି ଏବଂ ଆକାରର | ଓଡ଼ିଶାର ପିତ୍ତଳ ସାମଗ୍ରୀ କାରିଗରମାନଙ୍କର ଉଚ୍ଚ କାରୁକାର୍ଯ୍ୟ ଏବଂ ନୂତନତ୍ୱ ପାଇଁ ସେମାନଙ୍କର ଚମତ୍କାରତାକୁ ପ୍ରକାଶ କରିଥାଏ | ==== ସିଲଭର ୱେୟାର ଏବଂ ଫିଲିଗ୍ରି କାମ ==== ଓଡ଼ିଶାର ସିଲଭରୱେର୍ ବହୁତ ଜଣାଶୁଣା | ତାଙ୍କର ଫିଲିଗ୍ରି କାର୍ଯ୍ୟଗୁଡ଼ିକ ଭାରତର ଅନ୍ୟ କୌଣସି ସ୍ଥାନରେ କ୍ୱଚିତ୍ ଦେଖାଯାଉଥିବା କଳାତ୍ମକ ଉତ୍କର୍ଷର ଅନନ୍ୟ ଉଦାହରଣ | ରୂପା ତାରଗୁଡ଼ିକ, ଅତ୍ୟନ୍ତ ସୂକ୍ଷ୍ମ, ଜଟିଳ ଡିଜାଇନ୍ରେ ଆକୃତିର | ପଶୁ ଏବଂ ପକ୍ଷୀମାନଙ୍କର ଫର୍ମ, ଭର୍ମିଲିୟନ୍ ରିସେପ୍ଟେକଲ୍ ପରି ଦୈନିକ ବ୍ୟବହାରର ପ୍ରବନ୍ଧଗୁଡ଼ିକ ମଧ୍ୟ ରୂପା ତାରରେ ନିର୍ମିତ - ଫିଲିଗ୍ରି ଅଳଙ୍କାର, ବିଶେଷତ ବ୍ରୋଚ୍ ଏବଂ କାନଫୁଲ ଭାରତୀୟ ମହିଳାମାନଙ୍କ ମଧ୍ୟରେ ବହୁତ ଲୋକପ୍ରିୟ | ସିଲିଗ୍ରି କାମ ପାଇଁ କଟକ ବିଶ୍ୱ ପ୍ରସିଦ୍ଧ | ମହାଭାରତର ଦୃଶ୍ୟଗୁଡ଼ିକ ବେଳେବେଳେ ରୂପାରେ ଚିତ୍ରିତ ହୋଇଥାଏ ବିଶେଷ ଆଗ୍ରହରେ ରୂପାଦ୍ୱାରା ନିର୍ମିତ ଭଗବାନ କୃଷ୍ଣଙ୍କଦ୍ୱାରା ପରିଚାଳିତ ଅର୍ଜୁନ ରଥ | ଜଣେ ଆଶ୍ଚର୍ଯ୍ୟ ଲାଗେ ଯେ ରଥ ଚକଗୁଡିକର ମିନିଟ୍ ସବିଶେଷ କାର୍ଯ୍ୟ ସହିତ କଶଳ ଦେଖ | ରଥର ସୌନ୍ଦର୍ଯ୍ୟ, ଘୋଡ଼ାମାନଙ୍କର ଗର୍ବିତ ଆଭିମୁଖ୍ୟ ଏବଂ ସତ୍ୟ-ହାଇ-ଆକୃତି, ସମସ୍ତେ ରୂପା କଳା ପ୍ରଭାବର ଅତ୍ୟଧିକ ମହିମା ପାଇଁ ସହଯୋଗ କରନ୍ତି | ==== ଟେରାକୋଟା ଏବଂ କୁମ୍ଭାର ==== ଓଡ଼ିଶାର କୁମ୍ଭକାରମାନେ ବିଭିନ୍ନ ଧାର୍ମିକ ଏବଂ ସାମାଜିକ କାର୍ଯ୍ୟରେ ବ୍ୟବହୃତ ହେବାକୁ ମାଟିପାତ୍ର ତିଆରି କରନ୍ତି | ସେଗୁଡିକ ବିଭିନ୍ନ ଆକୃତି ଏବଂ ଆକାରରେ ନିର୍ମିତ ଏବଂ ମାଛ ଏବଂ ଫୁଲର ମୋଟିଫ୍ ଏବଂ ଜ୍ୟାମିତିକ ଡିଜାଇନ୍ ସହିତ ସୁସଜ୍ଜିତ | ଧାର୍ମିକ ସମୟରେ ସ୍ଥାନୀୟ ଚାହିଦା ପୂରଣ କରିବା ପାଇଁ ଟେରାକୋଟାରେ ଘୋଡ଼ା ଏବଂ ହାତୀ ତିଆରି କରାଯାଏ | ରୋଗ ଏବଂ ବିପଦରୁ ରକ୍ଷା ପାଇବା ପାଇଁ ଏମାନଙ୍କୁ ଗ୍ରାମ-ଦେବୀ (ଗ୍ରାମ-ଦେବତା)କୁ ଦିଆଯାଏ | ଆକାରରେ ସେମାନେ ଛଅ ଇଞ୍ଚରୁ ତିନି ଫୁଟ ପର୍ଯ୍ୟନ୍ତ | କୁମ୍ଭାର ମାଟି ଖେଳନା ଏବଂ ମଣିଷର ସରଳ ଏବଂ ଆକର୍ଷଣୀୟ ଚିତ୍ର ମଧ୍ୟ ତିଆରି କରେ | ସେମାନେ ବାସ୍ତବ ଜୀବନ ଜୀବମାନଙ୍କର ଅତ୍ୟାବଶ୍ୟକ ବିଶିଷ୍ଟ୍ୟଗୁଡିକ ଧରିଥାନ୍ତି | ଓଡ଼ିଶାର ପ୍ରତ୍ୟେକ ପ୍ୟାନରେ ଟେରାକୋଟା ଖେଳନା ତିଆରି କରାଯାଏ | ଖେଳନାଗୁଡିକ ଡିଜାଇନ୍ରେ ସରଳ ଏବଂ ସେମାନେ ଉତ୍ପାଦିତ ସ୍ଥାନର ଗୁଣ ବହନ କରନ୍ତି | ==== ସୁବର୍ଣ୍ଣ ଘାସ ଏବଂ କେନ୍ କାମ କରେ ==== ଟୋକେଇ, ହାତ ପ୍ରଶଂସକ ଏବଂ ଟେବୁଲ୍ ମ୍ୟାଟ୍ ମହିଳା ଲୋକମାନଙ୍କଦ୍ୱାରା ସୁବର୍ଣ୍ଣ ଘାସରୁ ବୁଣା ହୋଇଛି | ଫ୍ଲୋର-ମ୍ୟାଟ୍ଗୁଡ଼ିକ ମଧ୍ୟ ସୁବର୍ଣ୍ଣ ଘାସରୁ ବୁଣାଯାଏ ଯାହା ଏକ ସ୍ଥାନୀୟ ଉତ୍ପାଦ , ଆଜି ଏହି ସାମଗ୍ରୀର ଚାହିଦା ବଢିଛି ଏବଂ ଏହା ସେମାନଙ୍କର ସୌନ୍ଦର୍ଯ୍ୟ, ଉପଯୋଗିତା ଏବଂ ସ୍ଥାୟୀ ଗୁଣର ପ୍ରମାଣ କରେ | ଟୋକେଇ ଏବଂ ଅନେକ ଆସବାବପତ୍ର ବୁଣିବା ପାଇଁ କେନ୍ ବ୍ୟବହୃତ ହୁଏ | ==== ପ୍ରୟୋଗ କାର୍ଯ୍ୟ ==== ପିପଲିରେ ଟେଲର୍ମାନେ ଆପ୍ଲିକ୍ କାର୍ଯ୍ୟଗୁଡିକ ଏକଜେକ୍ୟୁଟ୍ କରନ୍ତି, ଯାହା ବହୁତ ଚାହିଦା | ପର୍ବପର୍ବାଣିରେ ବ୍ୟବହାର ପାଇଁ ଆପ୍ଲିକ୍ କାର୍ଯ୍ୟର ବିଶାଳ ଆକାରର ଛତା ଉତ୍ପାଦିତ ହୁଏ | ବିସ୍ତାରିତ ଲନରେ ବଗିଚା ଛତା ଭାବରେ ମଧ୍ୟ ବ୍ୟବହୃତ ହୁଏ, ସେମାନେ ଯେ କୌଣସି ସମାବେଶକୁ ଅନୁଗ୍ରହ ଏବଂ ରଙ୍ଗ ଋଣ ଦିଅନ୍ତି | ହୃଦୟ ଆକୃତିର ପ୍ରଶଂସକ, ବଡ଼ ଏବଂ ସ୍ମା କ୍ୟୋପି ଏବଂ କାନ୍ଥ ଝୁଲିବା ମଧ୍ୟ ଆପ୍ଲିକ୍ କାମରୁ ପ୍ରସ୍ତୁତ | ଟେଲର୍ମାନେ ପ୍ରାଣୀ, ପକ୍ଷୀ, ଫୁଲର ଚିତ୍ର ଏବଂ ଜ୍ୟାମିତିକ ଆକୃତିର ସମୃଦ୍ଧ ରଙ୍ଗର କପଡ଼ାରୁ କାଟି ଦିଅନ୍ତି ଏବଂ ଏଗୁଡିକ ଅନ୍ୟ ଏକ କପଡ଼ା ଉପରେ ସମାନ୍ତରାଳ ଭାବରେ ସଜାଯାଇ ଏକ ଆଖିଦୃଶିଆ ଡିଜାଇନ୍ ପ୍ରସ୍ତୁତ କରିବା ପାଇଁ ସିଲେଇ କରାଯାଏ | ହଳଦିଆ, ଧଳା, ସବୁଜ, ନୀଳ, ନାଲି ଏବଂ କଳା ରଙ୍ଗର ସମୃଦ୍ଧ ସ୍ପ୍ଲାସ୍ ଦର୍ଶକଙ୍କ ଆଖିକୁ ଚମକାଇଥାଏ ଏବଂ ଉତ୍ସବର ମନୋବଳ ସ୍ଥିର କରିଥାଏ | ବିଭିନ୍ନ ଆକୃତି ଏବଂ ଆକାରର ବ୍ୟାଗଗୁଡ଼ିକ ମଧ୍ୟ ଆପ୍ଲିକ୍ ମୋଟିଫ୍ ସହିତ ତିଆରି | ଧାର୍ମିକ ଶୋଭାଯାତ୍ରାରେ ରଙ୍ଗ ଦେବା ପାଇଁ ଆପଲିକ୍ ଚାରିସ୍ (ଛତା) ଏବଂ “ତରସା” (ହୃଦୟ ଆକୃତିର କାଠ ଗଠନଗୁଡ଼ିକ ଆପ୍ଲିକ୍ କାର୍ଯ୍ୟରେ ଆଚ୍ଛାଦିତ ଏବଂ ପିକ୍ ଉପରେ ସମର୍ଥିତ) ବ୍ୟବହୃତ ହୁଏ | ବଡ଼ ଆପ୍ଲିକ୍ କାନୋପି ବିବାହ ଉତ୍ସବର ଏକ ଅବିଚ୍ଛେଦ୍ୟ ଅଙ୍ଗ | ମନ୍ଦିରଗୁଡିକରେ, କାଦୁଅଗୁଡିକ ଦେବତାମାନଙ୍କ ଉପରେ ଝୁଲାଯାଇଥାଏ ଯାହା ସେମାନଙ୍କୁ ମଇଳା ପଡ଼ିବାଠାରୁ ରକ୍ଷା କରିଥାଏ | ==== ଶୃଙ୍ଗ କାର୍ଯ୍ୟ ==== ଓଡ଼ିଶାରେ ଏପରି କାରିଗର ଅଛନ୍ତି ଯେଉଁମାନେ ଗୋରୁର ଶିଙ୍ଗରୁ କମ୍ବି, ଫୁଲ ଭେଜ୍ ଏବଂ କଲମ ଷ୍ଟାଣ୍ଡ ପରି ଦୈନିକ ବ୍ୟବହାରର ପ୍ରବନ୍ଧ ଯୋଗାଇବାରେ ଚତୁର ଅଟନ୍ତି | ଶିଙ୍ଗଟି ସୁଗମ ହୋଇ ପଲିସ୍ ହୋଇଛି, ଏବଂ ତା’ପରେ ବିଭିନ୍ନ କରମ୍ସରେ ଆକୃତିର | ଶୃଙ୍ଗରେ ନିର୍ମିତ କ୍ରେନ୍, ଲବଷ୍ଟର, ବିଛା ଏବଂ ପକ୍ଷୀମାନେ ଏକ ସୁନ୍ଦରତାରେ ସମାପ୍ତ | ସେମାନଙ୍କର ଭୂପୃଷ୍ଠ ଏକ ଗାଢା ସୋବର ଫିଙ୍ଗିଦିଏ ଏବଂ ସମସ୍ତ କଳା ପ୍ରେମୀଙ୍କ ଦୃଷ୍ଟି ଆକର୍ଷଣ କରେ | ==== ଶାଢ଼ୀ ଏବଂ ଅନ୍ୟାନ୍ୟ କପଡ଼ା ==== ବୋଧହୁଏ ଓଡ଼ିଶାର ହସ୍ତତନ୍ତର ସବୁଠାରୁ ଲୋକପ୍ରିୟ ଆଇଟମ୍ ହ୍ୟାଣ୍ଡଲୁମ୍ ସାରୀ ପ୍ରଦାନ କରେ | ସାସ୍କେସ୍ ପ୍ରତ୍ୟେକ ସ୍ୱାଦ ଏବଂ ପକେଟକୁ ଅନୁକୂଳ କରିବା ପାଇଁ ବିଭିନ୍ନ ଡିଜାଇନ୍ ଏବଂ ରଙ୍ଗରେ ଆସିଥାଏ | ସାଧାରଣତ ସମ୍ବଲପୁର ଜିଲ୍ଲାର ଗ୍ରାମବାସୀମାନେ ଘରୋଇ କିମ୍ବା କର୍ପୋରେଟ୍ ସେକ୍ଟରରେ ଲୁମ୍ ଉପରେ ସାରି ବୁଣନ୍ତି | ସମ୍ବଲପୁରୀ ସୂତା ସାରିର ଏକ ସୁଗମ ସମାପ୍ତି ଏବଂ ଏକ ସ୍ୱତନ୍ତ୍ର ମୂଳ ସୀମା ଏବଂ ପାଲୁ ଅଛି | ମାଛ, ଶଙ୍ଖ ସେଲ ଏବଂ ଫୁଲର ମୋଟିଫ୍ କପଡ଼ାରେ ବୁଣା ହୋଇଛି | ବେଳେବେଳେ ସୀମା ଏବଂ ପାଲୁକୁ ସଜାଇବା ପାଇଁ ପଶୁ ମୋଟିଫ୍ ମଧ୍ୟ ବ୍ୟବହୃତ ହୁଏ | ସ୍ଥାନୀୟ କଞ୍ଚାମାଲରୁ ଗ୍ରାମ କାରିଗରମାନେ ରେଶମ ସାନ୍ସ ମଧ୍ୟ ପ୍ରସ୍ତୁତ କରନ୍ତି | ଖଣ୍ଡୁଆ ପାଟା ସାରିଗୁଡିକର ବିସ୍ତୃତ ଡିଜାଇନ୍ ଏବଂ ଏକ ଚମକ ଅଛି ଯାହା ଆକର୍ଷଣୀୟ | ବାପ୍ଟା ସାରିରେ ସୂତା ଏବଂ ରେଶମ ସୂତା ଅଛି | ବର୍ହମ୍ପୋରି ପାଟା ସାରିକୁ ଓଡ଼ିଆ ଏବଂ ଆଧୁନିକ ମହିଳାମାନେ ପିନ୍ଧନ୍ତି | ସାରିଗୁଡିକ ଯେଉଁଠାରେ ଉତ୍ପାଦିତ ହୁଏ, ବ୍ୟବହୃତ କଙ୍କାଳର ଗୁଣ ଏବଂ ସେଥିରେ ବୁଣା ହୋଇଥିବା ଡିଜାଇନ୍ଗୁଡ଼ିକର ପ୍ରକୃତି ନାମରେ ନାମିତ | ହାତ ବୁଣା ବେଡସିଟ୍, ବେଡ୍ କଭର, ଟେବୁଲ୍ କପଡ଼ା, ପରଦା ଏବଂ ଓଡ଼ିଶାର ପୋଷାକ ସାମଗ୍ରୀ ସମଗ୍ର ଦେଶରେ ସମାନ | ==== ପଥର ଏବଂ କାଠ ଖୋଦନ ==== ପଥର ଖୋଦନ ହେଉଛି ଓଡ଼ିଶାର ଏକ ପୁରୁଣା ଶିଳ୍ପ। କାରିଗରମାନଙ୍କ ବଂଶଧର ଯେଉଁମାନେ ଏକଦା ମନ୍ଦିର ଭବନରେ ଉତ୍କର୍ଷର ଚମତ୍କାର ଉଚ୍ଚତାକୁ ମାପଚୁପ କରିଥିଲେ, ସେମାନେ ପଥର ଖୋଦନ କରିବାର ବଂଶାନୁକ୍ରମିକ ଶିଳ୍ପ ମାଧ୍ୟମରେ ମୂର୍ତ୍ତି ପରମ୍ପରାକୁ ଜୀବନ୍ତ ରଖିଛନ୍ତି | ଖୋଦିତ ଦ୍ରବ୍ୟରେ ମନ୍ଦିରର ପ୍ରତିକୃତି, ଦେବତା ଏବଂ ଦେବୀଙ୍କ ପ୍ରତିମୂର୍ତ୍ତି, କୋଣାର୍କ ଚକ ଏବଂ ଘୋଡ଼ା, ଏବଂ ଅଳସ କନ୍ୟା (ସାଧୁ ଝିଅ) ସାଲାଭଞ୍ଜିକା (ସାଲ ଶାଖା ଉପରେ ଝୁଲୁଥିବା ମହିଳା), ସୁରସୁଣ୍ଡାରୀ (ସ୍ୱର୍ଗୀୟ ସୌନ୍ଦର୍ଯ୍ୟ), ଲେଖିକା ( ଲେଡି ଏକ ଚିଠି ଲେଖିବା), ଇତ୍ୟାଦି ଯାହା ଘର ସାଜସଜ୍ଜାର ଲୋକପ୍ରିୟ ଆଇଟମ୍ | ଓଡ଼ିଶାର କାଠ ଖୋଦନ ପ୍ରାୟ ସମାନ ଭାବରେ ଲୋକପ୍ରିୟ | ସେମାନେ ଅନ୍ୟ ରାଜ୍ୟଗୁଡିକର କଳାକୃତିଠାରୁ ଭିନ୍ନ ଅଟନ୍ତି ଯେପର୍ଯ୍ୟନ୍ତ ସେମାନେ ସାଧା ଏବଂ ଚମତ୍କାର ପଲିସ୍ ସହିତ ଉଜ୍ଜ୍ୱଳ ଅଟନ୍ତି ଏବଂ ସେମାନଙ୍କ ଉପରେ କୌଣସି ରଙ୍ଗ କିମ୍ବା ଆବରଣ ବିନା ଲେକ୍ କାମ କରନ୍ତି | ପାର୍ଟ ଓଡ଼ିଶାରେ ଅନେକ ହସ୍ତତନ୍ତ ସାମଗ୍ରୀ ଅଛି ଯେପରିକି କାଗଜ ମାଞ୍ଚ, ସୋଲା ପିଥ୍ କାମ, ଲଙ୍କ | କାର୍ଯ୍ୟ, ଜାରୀ କାମ, ଗ୍ଲାସ୍ ବିଡି, କପଡ଼ା ଗାର୍ଲେଣ୍ଡ୍, କ୍ୟାମ୍ପୋର ଗାର୍ଲେଣ୍ଡ, ଜଟ କାର୍ପେଟ, ରଶ୍ ସାଥୀ, ଏବଂ ସର୍ବୋପରି, ପୁରୀ ଏବଂ ଗୋପାଳପୁରରେ ସମୁଦ୍ର ସେଲ କାର୍ଯ୍ୟ | == ଆଧାର == {{Reflist|30em}}Adhara crad == ଅଧିକ ତଥ୍ୟ == {{Commons category|Odisha|ଓଡ଼ିଶା}} <!--========================({{No More Links}})============================ | PLEASE BE CAUTIOUS IN ADDING MORE LINKS TO THIS ARTICLE. WIKIPEDIA | | IS NOT A COLLECTION OF LINKS NOR SHOULD IT BE USED FOR ADVERTISING. | | | | Excessive or inappropriate links WILL BE DELETED. | | See [[Wikipedia:External links]] & [[Wikipedia:Spam]] for details. | | | | If there are already plentiful links, please propose additions or | | replacements on this article's discussion page, or submit your link | | to the relevant category at the Open Directory Project (dmoz.org) | | and link back to that category using the {{dmoz}} template. | =======================({{No More Links}})=============================--> * [http://www.orissa.gov.in ଓଡ଼ିଶା ସରକାରଙ୍କ ସାଇଟ] {{ଓଡ଼ିଶା}} {{ଭାରତ}} {{ଓଡ଼ିଶା ପ୍ରସଙ୍ଗ}} [[ଶ୍ରେଣୀ:ଭାରତର ରାଜ୍ୟ ଓ କେନ୍ଦ୍ରଶାସିତ ଅଞ୍ଚଳ]] [[ଶ୍ରେଣୀ:ଓଡ଼ିଶା]] ckyhy35bpls8z299ovvfdrkir96x2ew 595848 595847 2026-06-01T17:45:33Z SamyakSamantasinghar 42167 /* */ 595848 wikitext text/x-wiki {{Short description|ଭାରତର ଏକ ପୂର୍ବବର୍ତ୍ତୀ ରାଜ୍ୟ}} {{Infobox | title = ଓଡ଼ିଶା | subheader = ଓଡ଼ିଶା ରାଜ୍ୟ | image = <div style="display:table; width:270px; margin:0 auto; text-align:center;"><div style="display:table-row;"><div style="display:table-cell; padding:2px;">[[File:Konark Temple Panorama2.jpg|266px]]<br/>{{small|[[କୋଣାର୍କ ସୂର୍ଯ୍ୟ ମନ୍ଦିର]]}}</div></div></div><div style="display:table; width:270px; margin:0 auto; text-align:center;"><div style="display:table-row;"><div style="display:table-cell; padding:2px; width:133px;">[[File:Brahmeswar Temple, Bhubaneswar.JPG|131px]]<br/>{{small|[[ବ୍ରହ୍ମେଶ୍ୱର ମନ୍ଦିର, ଭୁବନେଶ୍ୱର|ବ୍ରହ୍ମେଶ୍ୱର ମନ୍ଦିର]]}}</div><div style="display:table-cell; padding:2px; width:133px;">[[File:Muktesvar Temple.jpg|131px]]<br/>{{small|[[ମୁକ୍ତେଶ୍ୱର ମନ୍ଦିର]]}}</div></div><div style="display:table-row;"><div style="display:table-cell; padding:2px; width:133px;">[[File:Puri Ratha Yatra.jpg|131px]]<br/>{{small|[[ରଥଯାତ୍ରା]]}}</div><div style="display:table-cell; padding:2px; width:133px;">[[File:Shri Jagannath temple.jpg|131px]]<br/>{{small|[[ଜଗନ୍ନାଥ ମନ୍ଦିର]]}}</div></div><div style="display:table-row;"><div style="display:table-cell; padding:2px; width:133px;">[[File:Rajarani Temple 2.jpg|131px]]<br/>{{small|[[ରାଜାରାଣୀ ମନ୍ଦିର]]}}</div><div style="display:table-cell; padding:2px; width:133px;">[[File:Bhitarkanika Crocodile.jpg|131px]]<br/>{{small|[[ଭିତରକନିକା ଜାତୀୟ ଉଦ୍ୟାନ]]}}</div></div><div style="display:table-row;"><div style="display:table-cell; padding:2px; width:133px;">[[File:Ratnagiri (29).JPG|131px]]<br/>{{small|[[ରତ୍ନଗିରି]]}}</div><div style="display:table-cell; padding:2px; width:133px;">[[File:Lingaraj Temple complex at dusk during Shivratri 2020.jpg|131px]]<br/>{{small|[[ଲିଙ୍ଗରାଜ ମନ୍ଦିର]]}}</div></div></div><div style="display:table; width:270px; margin:0 auto; text-align:center;"><div style="display:table-row;"><div style="display:table-cell; padding:2px;">[[File:Khandagari and Udaygiri featured image.jpg|266px]]<br/>{{small|[[ଉଦୟଗିରି ଓ ଖଣ୍ଡଗିରି ଗୁମ୍ଫା|ଉଦୟଗିରି ଗୁମ୍ଫା]]}}</div></div></div> | image2 = [[File:Seal of Odisha.svg|120px|ଓଡ଼ିଶାର ରାଜପ୍ରତୀକ]]<br/>{{small|'''ଓଡ଼ିଶାର ରାଜପ୍ରତୀକ'''}}<br/><br/>'''ମୂଳମନ୍ତ୍ର:''' "[[ସତ୍ୟମେବ ଜୟତେ]]"<br/>{{small|("କେବଳ ସତ୍ୟର ହିଁ ଜୟ ହୁଏ")}}<br/><br/>'''ସଂଗୀତ:''' "[[ବନ୍ଦେ ଉତ୍କଳ ଜନନୀ]]"<br/>[[File:Bande Utkala Janani Odia.ogg|center]] | image3 = [[File:IN-OD.svg|250px|ଭାରତର ମାନଚିତ୍ରରେ ଓଡ଼ିଶାର ଅବସ୍ଥିତି]] | caption3 = ଭାରତର ମାନଚିତ୍ରରେ ଓଡ଼ିଶାର ଅବସ୍ଥିତି (ନାଲି ରଙ୍ଗରେ) | label1 = ଦେଶ | data1 = [[ଭାରତ]] | label2 = ଅଞ୍ଚଳ | data2 = [[ପୂର୍ବ ଭାରତ]] | label3 = ଗଠନ | data3 = ୧ ଅପ୍ରେଲ ୧୯୩୬<br/>([[ଓଡ଼ିଶା ଦିବସ|ଉତ୍କଳ ଦିବସ]]) | label4 = ରାଜଧାନୀ<br/>ଓ ବୃହତ୍ତମ ସହର | data4 = [[ଭୁବନେଶ୍ୱର]] | label5 = ଜିଲ୍ଲା | data5 = [[ଓଡ଼ିଶାର ଜିଲ୍ଲାମାନଙ୍କର ତାଲିକା|୩୦ (୩ଟି ବିଭାଗ)]] | header6 = ସରକାର | label7 = • ରାଜ୍ୟପାଳ | data7 = [[କମ୍ଭମପତି ହରି ବାବୁ]] | label8 = • ମୁଖ୍ୟମନ୍ତ୍ରୀ | data8 = [[ମୋହନ ଚରଣ ମାଝୀ]] | label9 = • ଉପମୁଖ୍ୟମନ୍ତ୍ରୀ | data9 = [[କନକ ବର୍ଦ୍ଧନ ସିଂହ ଦେଓ]] <br/> [[ପ୍ରଭାତୀ ପରିଡ଼ା]] | label10 = • ବିଧାନ ମଣ୍ଡଳ | data10 = ଏକସଦନୀୟ<br/>[[ଓଡ଼ିଶା ବିଧାନ ସଭା]] (୧୪୭ ଆସନ) | label11 = • ଜାତୀୟ ସଂସଦ | data11 = [[ଭାରତୀୟ ସଂସଦ]]<br/>[[ରାଜ୍ୟ ସଭା]] (୧୦ ଆସନ)<br/>[[ଲୋକ ସଭା]] (୨୧ ଆସନ) | label12 = • ଉଚ୍ଚ ନ୍ୟାୟାଳୟ | data12 = [[ଓଡ଼ିଶା ଉଚ୍ଚ ନ୍ୟାୟାଳୟ]] | header13 = ଆୟତନ | label14 = • ମୋଟ | data14 = ୧,୫୫,୭୦୭ କି.ମି.^୨ (୮ମ) | label15 = • ଲମ୍ବ | data15 = ୫୦୦ କି.ମି. | label16 = • ଓସାର | data16 = ୧୦୩୦ କି.ମି. | label17 = • ସର୍ବୋଚ୍ଚ ଉଚ୍ଚତା | data17 = ୧,୬୭୨ ମି. ([[ଦେଓମାଳୀ]]) | label18 = • ସର୍ବନିମ୍ନ ଉଚ୍ଚତା | data18 = ୦ ମି. ([[ବଙ୍ଗୋପସାଗର]]) | header19 = ଜନସଂଖ୍ୟା (୨୦୧୧) | label20 = • ମୋଟ | data20 = ୪,୧୯,୭୪,୨୧୮ (୧୧ଶ) | label21 = • ଘନତା | data21 = ୩୦୭/କି.ମି.^୨ | label22 = • ସହରାଞ୍ଚଳ | data22 = ୧୬.୬୮% | label23 = • ଗ୍ରାମାଞ୍ଚଳ | data23 = ୮୩.୩୨% | label24 = • ସାକ୍ଷରତା | data24 = ୭୯.୦% (୨୦୨୪, ୨୫ଶ) | label25 = • ଲିଙ୍ଗ ଅନୁପାତ | data25 = ୯୭୯ ♀/୧୦୦୦ ♂ (୯ମ) | header26 = ଅର୍ଥନୀତି (୨୦୨୬-୨୭) | label27 = • ମୋଟ ଘରୋଇ ଉତ୍ପାଦ | data27 = ₹୧୧.୦୭ ଲକ୍ଷ କୋଟି (୧୫ଶ) | label28 = • ମୁଣ୍ଡପିଛା ଆୟ | data28 = ₹୨,୧୦,୧୮୬ (୨୧ଶ) | header29 = ସାଧାରଣ ବିବରଣୀ | label30 = • ଭାଷା | data30 = [[ଓଡ଼ିଆ ଭାଷା|ଓଡ଼ିଆ]] ଏବଂ [[ଇଂରାଜୀ ଭାଷା|ଇଂରାଜୀ]] | label31 = • ଲିପି | data31 = [[ଓଡ଼ିଆ ଲିପି]] | label32 = • ଅଧିବାସୀ | data32 = [[ଓଡ଼ିଆ ଲୋକ|ଓଡ଼ିଆ]] | label33 = • ଗାଡ଼ି ପଞ୍ଜୀକରଣ | data33 = OD | label34 = • ୱେବସାଇଟ୍ | data34 = [https://odisha.gov.in/ odisha.gov.in] | header35 = ରାଜ୍ୟ ପ୍ରତୀକ | label36 = • ପଶୁ | data36 = [[ସମ୍ବର]] | label37 = • ପକ୍ଷୀ | data37 = [[ଭଦଭଦଳିଆ]] | label38 = • ମାଛ | data38 = ମହାନଦୀ ମହାଶିର | label39 = • ଫୁଲ | data39 = [[ଅଶୋକ (ଗଛ)|ଅଶୋକ]] | label40 = • ଗଛ | data40 = [[ଓସ୍ତ|ଅଶ୍ୱତ୍ଥ]] }} '''ଓଡ଼ିଶା''' ([[File:Or-ଓଡ଼ିଶା.oga|ଓଡ଼ିଶା]]), ହେଉଛି [[ପୂର୍ବ ଭାରତ]]ରେ ଅବସ୍ଥିତ ଭାରତର ଏକ [[ରାଜ୍ୟ]] । ଆୟତନ ଦୃଷ୍ଟିରୁ ଏହା ଅଷ୍ଟମ ବୃହତ୍ତମ ରାଜ୍ୟ ଏବଂ ଜନସଂଖ୍ୟା ଦୃଷ୍ଟିରୁ ୪ କୋଟି ୧୦ ଲକ୍ଷରୁ ଅଧିକ ଅଧିବାସୀଙ୍କ ସହିତ ଏହା ଏକାଦଶ ବୃହତ୍ତମ ରାଜ୍ୟ । ଏହି ରାଜ୍ୟରେ ଭାରତର ତୃତୀୟ ସର୍ବାଧିକ '''ଅନୁସୂଚିତ ଜନଜାତି''' ବାସ କରନ୍ତି ।<ref>{{cite web|url=http://www.stscodisha.gov.in/Aboutus.asp?GL=abt&PL=1|title=ST & SC Development, Minorities & Backward Classes Welfare Department:: Government of Odisha|website=stscodisha.gov.in|access-date=10 December 2018|archive-url=https://web.archive.org/web/20180901131912/http://www.stscodisha.gov.in/Aboutus.asp?GL=abt&PL=1|archive-date=1 September 2018|url-status=dead}}</ref> ଏହାର ଉତ୍ତରରେ [[ଝାଡ଼ଖଣ୍ଡ]] ଓ [[ପଶ୍ଚିମବଙ୍ଗ]], ପଶ୍ଚିମରେ [[ଛତିଶଗଡ଼]] ଏବଂ ଦକ୍ଷିଣରେ [[ଆନ୍ଧ୍ରପ୍ରଦେଶ]] ଅବସ୍ଥିତ । [[ବଙ୍ଗୋପସାଗର]] କୂଳରେ ଓଡ଼ିଶାର ୪୮୫ କି.ମି. ଦୀର୍ଘ ଉପକୂଳ ରହିଛି ।<ref name="CoastalSecurity">{{cite web |title=Coastal security |publisher=[[Odisha Police]] |url=http://odishapolice.gov.in/?q=node/163 |access-date=1 February 2015 |archive-url=https://web.archive.org/web/20150206043803/http://odishapolice.gov.in/?q=node%2F163 |archive-date=6 February 2015 |url-status=live }}</ref> ଏହି ଅଞ୍ଚଳକୁ '''ଉତ୍କଳ''' ନାମରେ ମଧ୍ୟ ଜଣାଯାଏ ଏବଂ ଭାରତର ଜାତୀୟ ସଂଗୀତ '[[ଜନ ଗଣ ମନ]]'ରେ ଏହି ନାମର ଉଲ୍ଲେଖ ରହିଛି । ପ୍ରାଚୀନ [[କଳିଙ୍ଗ]] ରାଜ୍ୟ, ଯାହା ଉପରେ ଖ୍ରୀଷ୍ଟପୂର୍ବ ୨୬୧ରେ ମୌର୍ଯ୍ୟ ସାମ୍ରାଜ୍ୟ ସମ୍ରାଟ [[ଅଶୋକ]] ଆକ୍ରମଣ କରିଥିଲେ ଏବଂ ଯାହାର ପରିଣାମ ସ୍ୱରୂପ [[କଳିଙ୍ଗ ଯୁଦ୍ଧ]] ହୋଇଥିଲା, ତାହାର ସୀମା ଆଧୁନିକ ଓଡ଼ିଶାର ସୀମା ସହିତ ସମାନ ।<ref name=GovHistory>{{cite web|title=Detail History of Orissa|url=http://www.orissa.gov.in/history1.htm|publisher=[[Government of Odisha]]|archive-url=https://web.archive.org/web/20061112195307/http://www.orissa.gov.in/history1.htm|archive-date=12 November 2006}}</ref> ଓଡ଼ିଶାର ଆଧୁନିକ ସୀମା ବ୍ରିଟିଶ ଭାରତୀୟ ସରକାରଙ୍କ ଦ୍ୱାରା ନିର୍ଦ୍ଧାରଣ କରାଯାଇଥିଲା । '''ବିହାର ଓ ଓଡ଼ିଶା ପ୍ରଦେଶ''', '''ମାଡ୍ରାସ ପ୍ରେସିଡେନ୍ସି''' ଏବଂ '''କେନ୍ଦ୍ରୀୟ ପ୍ରଦେଶ'''ର ଓଡ଼ିଆ ଭାଷାଭାଷୀ ଜିଲ୍ଲାଗୁଡ଼ିକୁ ନେଇ ୧ ଅପ୍ରେଲ ୧୯୩୬ ମସିହାରେ ଓଡ଼ିଶା ପ୍ରଦେଶ ଗଠନ କରାଯାଇଥିଲା ।<ref name=GovHistory /> ପ୍ରତିବର୍ଷ ୧ ଅପ୍ରେଲରେ [[ଓଡ଼ିଶା ଦିବସ|ଉତ୍କଳ ଦିବସ]] ପାଳନ କରାଯାଏ ।<ref name="FlavoursOfOdisha">{{cite news|title=Utkala Dibasa hails colours, flavours of Odisha|url=http://timesofindia.indiatimes.com/city/lucknow/Utkala-Dibasa-hails-colours-flavours-of-Odisha/articleshow/33095967.cms|access-date=1 February 2015|work=[[The Times of India]]|date=2 April 2014|archive-url=https://web.archive.org/web/20150708211533/http://timesofindia.indiatimes.com/city/lucknow/Utkala-Dibasa-hails-colours-flavours-of-Odisha/articleshow/33095967.cms|archive-date=8 July 2015|url-status=live}}</ref> ଆନୁମାନିକ ୧୧୩୫ ଖ୍ରୀଷ୍ଟାବ୍ଦରେ [[ଅନନ୍ତବର୍ମନ ଚୋଡ଼ଗଙ୍ଗ ଦେବ|ଅନନ୍ତବର୍ମନ ଚୋଡ଼ଗଙ୍ଗ]]ଙ୍କ ଦ୍ୱାରା କଟକକୁ ଏହି ଅଞ୍ଚଳର ରାଜଧାନୀ କରାଯାଇଥିଲା, ଯାହା ପରେ ଅନେକ ଶାସକଙ୍କ ଦ୍ୱାରା ଏବଂ ବ୍ରିଟିଶ ଯୁଗ ଦେଇ ୧୯୪୮ ମସିହା ପର୍ଯ୍ୟନ୍ତ ରାଜଧାନୀ ଭାବରେ ବ୍ୟବହୃତ ହୋଇଥିଲା ।<ref name="Chakraborty1985">{{cite book|author=Rabindra Nath Chakraborty|title=National Integration in Historical Perspective: A Cultural Regeneration in Eastern India|url=https://books.google.com/books?id=PItbvfAvVggC&pg=PA17|access-date=30 November 2012|year=1985|publisher=Mittal Publications|pages=17–|id=GGKEY:CNFHULBK119|archive-url=https://web.archive.org/web/20130515095045/http://books.google.com/books?id=PItbvfAvVggC&pg=PA17|archive-date=15 May 2013|url-status=live}}</ref> ଏହା ପରେ [[ଭୁବନେଶ୍ୱର]] ଓଡ଼ିଶାର ରାଜଧାନୀ ପାଲଟିଲା ।<ref name="Kalia1994">{{cite book|author=Ravi Kalia|title=Bhubaneswar: From a Temple Town to a Capital City|url=https://books.google.com/books?id=F2YSPiKbmHkC&pg=PA23|access-date=2 February 2015|year=1994|publisher=SIU Press|isbn=978-0-8093-1876-6|page=23|archive-url=https://web.archive.org/web/20160105110847/https://books.google.com/books?id=F2YSPiKbmHkC&pg=PA23|archive-date=5 January 2016|url-status=live}}</ref> == ନାମକରଣ == 'ଓଡ଼ିଶା' ଏବଂ 'Orissa' ଶବ୍ଦ ପ୍ରାଚୀନ ପ୍ରାକୃତ ଶବ୍ଦ "ଓଡ୍ର ବିଷୟ" (ବା "ଉଡ୍ର ବିଭାଷା" ବା "ଓଡ୍ର ବିଭାଷା")ରୁ ଉତ୍ପନ୍ନ ହୋଇଛି, ଯାହାକି ୧୦୨୫ ମସିହାର '''ପ୍ରଥମ ରାଜେନ୍ଦ୍ର ଚୋଳ'''ଙ୍କ ତିରୁମଲାଇ ଶିଳାଲେଖରେ ଦେଖିବାକୁ ମିଳେ ।<ref name=orissareview>{{cite book|last1=Patel|first1=C.B|title=Origin and Evolution of the Name ODISA|date=April 2010|publisher=I&PR Department, Government of Odisha|location=Bhubaneswar|pages=28, 29, 30|url=http://odisha.gov.in/e-magazine/Orissareview/2010/April/engpdf/28-30.pdf|access-date=19 June 2015|archive-url=https://web.archive.org/web/20150619163833/http://odisha.gov.in/e-magazine/Orissareview/2010/April/engpdf/28-30.pdf|archive-date=19 June 2015|url-status=dead}}</ref> ୧୫ଶ ଶତାବ୍ଦୀରେ ମୂଳ ମହାଭାରତକୁ ଓଡ଼ିଆରେ ଅନୁବାଦ କରିଥିବା କବି ସାରଳା ଦାସ, ଏହି ଅଞ୍ଚଳକୁ 'ଓଡ୍ର ରାଷ୍ଟ୍ର' ଏବଂ ଓଡ଼ିଶା ଭାବରେ ଉଲ୍ଲେଖ କରିଛନ୍ତି । ପୁରୀର ମନ୍ଦିର କାନ୍ଥରେ ଥିବା ଗଜପତି ରାଜା କପିଳେନ୍ଦ୍ର ଦେବ (୧୪୩୫-୧୪୬୭)ଙ୍କ ଶିଳାଲେଖରେ ଏହି ଅଞ୍ଚଳକୁ 'ଓଡ଼ିଶା' କିମ୍ବା 'ଓଡ଼ିଶା ରାଜ୍ୟ' ବୋଲି କୁହାଯାଇଛି ।<ref name="Acharya2008">{{cite book|author=Pritish Acharya|title=National Movement and Politics in Orissa, 1920–1929|url=https://books.google.com/books?id=LoaHAwAAQBAJ&pg=PR19|access-date=3 February 2015|date=11 March 2008|publisher=SAGE Publications|isbn=978-81-321-0001-0|page=19|archive-url=https://web.archive.org/web/20160105110846/https://books.google.com/books?id=LoaHAwAAQBAJ&pg=PR19|archive-date=5 January 2016|url-status=live}}</ref> ୨୦୧୧ ମସିହାରେ ଭାରତୀୟ ସଂସଦରେ 'ଓଡ଼ିଶା (ନାମ ପରିବର୍ତ୍ତନ) ବିଧେୟକ, ୨୦୧୦' ଏବଂ 'ସମ୍ବିଧାନ (୧୧୩ତମ ସଂଶୋଧନ) ବିଧେୟକ, ୨୦୧୦' ପାରିତ ହେବା ପରେ, ଇଂରାଜୀରେ 'ଓଡ଼ିଶା' ରାଜ୍ୟର ନାମ ବନାନ "Orissa"ରୁ "Odisha" ଏବଂ ଏହାର ଭାଷାର ନାମ "Oriya"ରୁ "Odia"କୁ ପରିବର୍ତ୍ତନ କରାଯାଇଥିଲା । ହିନ୍ଦୀ ଅନୁବାଦ 'ଉଡ଼ିସା'କୁ ମଧ୍ୟ 'ଓଡ଼ିଶା'କୁ ପରିବର୍ତ୍ତନ କରାଯାଇଥିଲା । ଏକ ସଂକ୍ଷିପ୍ତ ବିତର୍କ ପରେ ସଂସଦର ନିମ୍ନ ଗୃହ ଲୋକସଭା, ୯ ନଭେମ୍ବର ୨୦୧୦ରେ ଏହି ବିଧେୟକ ଏବଂ ସଂଶୋଧନକୁ ପାରିତ କରିଥିଲା ।<ref name=AmidClashBillPass>{{cite news|title=Amid clash, House passes Bills to rename Orissa, its language|url=http://www.thehindu.com/news/national/amid-clash-house-passes-bills-to-rename-orissa-its-language/article876145.ece|access-date=2 February 2015|work=[[The Hindu]]|date=9 November 2010|archive-url=https://web.archive.org/web/20151017164642/http://www.thehindu.com/news/national/amid-clash-house-passes-bills-to-rename-orissa-its-language/article876145.ece|archive-date=17 October 2015|url-status=live}}</ref> ୨୪ ମାର୍ଚ୍ଚ ୨୦୧୧ରେ, ସଂସଦର ଉଚ୍ଚ ଗୃହ ରାଜ୍ୟସଭା ମଧ୍ୟ ଏହି ବିଧେୟକ ଓ ସଂଶୋଧନକୁ ପାରିତ କରିଥିଲା ।<ref name=ChangeOrissaName>{{cite news|title=Parliament passes bill to change Orissa's name|url=http://www.ndtv.com/bhubaneshwar-news/parliament-passes-bill-to-change-orissas-name-451027|access-date=2 February 2015|publisher=[[NDTV]]|date=24 March 2011|archive-url=https://web.archive.org/web/20150203144151/http://www.ndtv.com/bhubaneshwar-news/parliament-passes-bill-to-change-orissas-name-451027|archive-date=3 February 2015|url-status=live}}</ref> ଇଂରାଜୀ ଏବଂ ହିନ୍ଦୀ ବନାନକୁ ମୂଳ ଓଡ଼ିଆ ଉଚ୍ଚାରଣ ସହିତ ସମାନ କରିବା ଉଦ୍ଦେଶ୍ୟରେ ଏହି ପରିବର୍ତ୍ତନ କରାଯାଇଥିଲା ।<ref>{{cite news|title=Orissa wants to change its name to Odisha|url=https://www.rediff.com/news/2008/jun/10orissa.htm|access-date=23 June 2020|publisher=[[Rediff.com]]|date=10 June 2008|archive-date=25 November 2020|archive-url=https://web.archive.org/web/20201125022611/https://www.rediff.com/news/2008/jun/10orissa.htm|url-status=live}}</ref> ତଥାପି, ସରକାରୀ ଜାତୀୟ ଲିପ୍ୟନ୍ତରଣ ମାନକ '''ହଣ୍ଟେରିଆନ୍ ଲିପ୍ୟନ୍ତରଣ''' ଅନୁଯାୟୀ ଓଡ଼ିଆ ଲେଖାକୁ ସଠିକ୍ ଭାବରେ ଲିପ୍ୟନ୍ତରଣ କରାଯାଇନଥିଲା, ଯେଉଁଥିରେ ସଠିକ୍ ଲିପ୍ୟନ୍ତରଣ ପ୍ରକୃତରେ 'Orisha' ଏବଂ 'Oria' ହୋଇଥାନ୍ତା । == ଇତିହାସ == {{Main|ଓଡ଼ିଶାର ଇତିହାସ}} [[ଫାଇଲ:Hatigumfa.jpg|thumb|right|150px|ଖାରବେଳଙ୍କ ତିଆରି ହାତୀଗୁମ୍ଫାରେ ଥିବା ଶିଳାଲେଖ, ଉଦୟଗିରି]] [[ଫାଇଲ:Kalinga battlefield daya river dhauli hills.jpg|thumb|right|150px|ଧଉଳିରୁ ଦୟା ନଦୀର ଦୃଶ୍ୟ]] [[ଫାଇଲ:Konark Temple.jpg|thumb|150px|ଗଙ୍ଗ ରାଜା ଲାଙ୍ଗୁଳା ନରସିଂହ ଦେବଙ୍କଦ୍ୱାରା ତିଆରି [[କୋଣାର୍କ ସୂର୍ଯ୍ୟ ମନ୍ଦିର]] , ଏହା ଏକ ବିଶ୍ୱ ଐତିହ୍ୟ ସ୍ଥଳୀ]] === ନାମକରଣ === ''ଓଡ଼ିଶା'' ଶବ୍ଦଟି ମୂଳ ଶବ୍ଦ '''ଓର/ଉର''' ବା ''ଓଡ୍ର, ଉଡ୍ର ଦେଶ''ରୁ, ''ସୁମେରୀୟ'', ''ଓଡ୍ର ବିଷୟ'' ଆଦି ପୁରାତନ ନାମରୁ ଆସିଅଛି । ଏହାର ପ୍ରମାଣ ଆକାରରେ ସବୁଠାରୁ ପୁରାତନ ଲେଖ 'ଉତ୍ତର ତୋଷାଳି' ଅନ୍ତର୍ଗତ ଓଡ଼ିଶାର [[ବାଲେଶ୍ୱର ଜିଲ୍ଲା]]ର [[ସୋର]]ଠାରୁ ମିଳିଥିବା ତମ୍ବାପଟାରେ ଓଡ୍ର ବିଷୟର ସୂଚନା ମିଳିଛି ।<ref>[http://orissa.gov.in/e-magazine/Orissareview/2010/April/engpdf/28-30.pdf Orissareview 2010 April]</ref> [[ପାଳି ଭାଷା|ପାଳି]] ଓ [[ସଂସ୍କୃତ ଭାଷା|ସଂସ୍କୃତ]] ସାହିତ୍ୟରେ [[ଓଡ଼ିଆ ଲୋକ]]ଙ୍କୁ ଯଥାକ୍ରମେ 'ଓଡ଼କ' ଓ 'ଓଡ୍ର' ନାମରେ ନାମିତ କରାଯାଇଛି । ପୁରାତନ ଲେଖକ ଓ ଗବେଷକ [[ପ୍ଲିନି ଦି ଏଲ୍ଡର]] ଓ [[ଟଲେମି]] ଓଡ୍ର ଜଣଙ୍କୁ 'ଓରେଟସ' ବୋଲି ନାମିତ କରିଛନ୍ତି । ==== ନାମ ବଦଳ ==== ଇଂରାଜୀ ଓ [[ହିନ୍ଦୀ ଭାଷା|ହିନ୍ଦୀ]]ରେ "ଓଡ଼ିଶା" ଓ "[[ଓଡ଼ିଆ ଭାଷା|ଓଡ଼ିଆ]]"କୁ Orissa ଓ Oriya ତଥା उड़ीसा ଓ उड़ीआ <!--ବଦଳରେ ओड़िशा ଓ ओड़ीआ--> ଭାବେ [[ଭାରତୀୟ ସମ୍ବିଧାନ|ସମ୍ବିଧାନ]]ରେ ତଥା ସାଧାରଣରେ ବ୍ୟବହାର କରାଯାଉଥିଲା । ୨୦୦୮ ମସିହା ଜୁନ ୯ରେ ପ୍ରଥମେ ରାଜ୍ୟ କ୍ୟାବିନେଟରେ ଓଡ଼ିଶା ଓ [[ଓଡ଼ିଆ ଭାଷା|ଓଡ଼ିଆ]]କୁ ଇଂରାଜୀରେ Orissa ଓ Oriya ବଦଳରେ Odisha ଓ Odia ତଥା [[ହିନ୍ଦୀ ଭାଷା|ହିନ୍ଦୀ]]ରେ उड़ीसा ଓ उड़ीआ ବଦଳରେ ओड़िशा ଓ ओड़ीआ ଲେଖିବା ପାଇଁ ପ୍ରସ୍ତାବ ଆଗତ କରାଯାଇଥିଲା । ୨୦୦୮ ଅଗଷ୍ଟରେ ରାଜ୍ୟ ବିଧାନ ସଭାରେ ଏହି ପ୍ରସ୍ତାବ ଆସିଥିଲା ଓ ବହୁମତରେ ଏହାକୁ ଗ୍ରହଣ କରାଯାଇଥିଲା । ପରେ ନୂଆ ଲୋକ ସଭା ଗଠନ ପରେ ଏହାକୁ ବିଧାନ ସଭାରେ ଆଉଥରେ ଆଗତ କରାଯାଇଥିଲା । ଏହି ସଂଶୋଧିତ ପ୍ରସ୍ତାବକୁ ୨୦୧୦ ବଜେଟ ଅଧିବେଶନରେ ଲୋକ ସଭାରେ ଆଗତ କରାଯାଇଥିଲା । ୨୦୧୦ ଶୀତକାଳୀନ ଅଧିବେଶନରେ ପ୍ରଥମ ଦିନ (ଅକ୍ଟୋବର ୯, ୨୦୧୦)ରେ ସ୍ୱରାଷ୍ଟ୍ର ମନ୍ତ୍ରୀ ପି. ଚିଦମ୍ବରମ ଏହାକୁ ଲୋକ ସଭାରେ ଆଗତ କରିଥିଲେ । ପରେ ଏହା [[ଭାରତର ରାଷ୍ଟ୍ରପତି|ରାଷ୍ଟ୍ରପତି]]ଙ୍କ ଅନୁମୋଦନ ପାଇଁ ପଠାଯାଇଥିଲା ଯାହା ୨୦୧୧ମସିହା ୪ ନଭେମ୍ବରରେ [[ଭାରତର ରାଷ୍ଟ୍ରପତି|ରାଷ୍ଟ୍ରପତି]]ଙ୍କ ଅନୁମୋଦନ ଲାଭ କରି [[ଓଡ଼ିଶା (ନାମ ପରିବର୍ତ୍ତନ) ଅଧିନିୟମ, ୨୦୧୧]] ନାମରେ କାର୍ଯ୍ୟକାରୀ ହୋଇଛି ।<ref>{{cite web |url=http://articles.economictimes.indiatimes.com/2011-09-06/news/30119350_1_odia-amendment-bill-odisha |title=Orissa becomes 'Odisha', Oriya is 'Odia' - Economic Times |publisher=Articles.economictimes.indiatimes.com |date=2011-09-06 |accessdate=2011-10-29 |archive-date=2014-12-18 |archive-url=https://web.archive.org/web/20141218021101/http://articles.economictimes.indiatimes.com/2011-09-06/news/30119350_1_odia-amendment-bill-odisha |url-status=dead }}</ref><ref name=Hindu>[http://www.thehindu.com/news/states/other-states/article2598999.ece It's now Odisha]. [[ଦି ହିନ୍ଦୁ]]. [[ଭୁବନେଶ୍ୱର]]. ୦୫ ନଭେମ୍ବର ୨୦୧୧</ref><ref>Akshaya Kumar Sahoo. [http://www.asianage.com/india/centre-notification-orissa-name-change-313 Centre notification on Orissa name change] {{Webarchive|url=https://web.archive.org/web/20120104140553/http://www.asianage.com/india/centre-notification-orissa-name-change-313 |date=2012-01-04 }}.Nov 05, 2011</ref><ref>[http://www.orissadiary.com/CurrentNews.asp?id=30113 No more Orissa-Oriya; Its Odisha-Odia officially : CM declares state holiday] {{Webarchive|url=https://web.archive.org/web/20141113151805/http://www.orissadiary.com/CurrentNews.asp?id=30113 |date=2014-11-13 }}.November 05, 2011</ref><ref>[http://hillpost.in/2011/11/04/orissa-changes-to-odisha-with-state-holiday/34164/news-2/hp_news_network Orissa changes to Odisha with state holiday] {{Webarchive|url=https://web.archive.org/web/20120517032359/http://hillpost.in/2011/11/04/orissa-changes-to-odisha-with-state-holiday/34164/news-2/hp_news_network |date=2012-05-17 }}.''The Hill Post'' November 4, 2011</ref><ref>[http://www.orissasambad.com/news_article.php?id=65943# ଅରିସା ହେଲା ଓଡ଼ିଶା, ରାଷ୍ଟ୍ରପତିଙ୍କ ମୋହର ବାଜିଲା] {{Webarchive|url=https://web.archive.org/web/20141113140454/http://www.orissasambad.com/news_article.php?id=65943 |date=2014-11-13 }}। [[ସମ୍ବାଦ (ଖବରକାଗଜ)]].୦୫ ନଭେମ୍ବର ୨୦୧୧</ref><ref>[http://hindi.webdunia.com/%E0%A4%93%E0%A4%A1%E0%A4%BF%E0%A4%B6%E0%A4%BE-%E0%A4%B8%E0%A4%82%E0%A4%B8%E0%A4%A6-%E0%A4%AE%E0%A4%82%E0%A4%9C%E0%A5%82%E0%A4%B0%E0%A5%80/%E0%A4%93%E0%A4%A1%E0%A4%BF%E0%A4%B6%E0%A4%BE-%E0%A4%95%E0%A5%8B-%E0%A4%AE%E0%A4%BF%E0%A4%B2%E0%A5%80-%E0%A4%B8%E0%A4%82%E0%A4%B8%E0%A4%A6-%E0%A4%95%E0%A5%80-%E0%A4%AE%E0%A4%82%E0%A4%9C%E0%A5%82%E0%A4%B0%E0%A5%80-1101109069_1.htm ओडिशा को मिली संसद की मंजूरी] (ହିନ୍ଦୀରେ)</ref> === ସଂକ୍ଷେପରେ === * ବୈଦିକ ଓଡ଼ିଶା - କୃଷ୍ଣ ଯଜୁର୍ବେଦ ବୌଧାୟନ କଳ୍ପସୂତ୍ର ଅନୁସାରେ (ଖ୍ରୀ.ପୂ. ଷଷ୍ଠ ଶତାବ୍ଦୀ), ବୈଦିକ ସଭ୍ୟତା ବାହାରେ [[କଳିଙ୍ଗ]] ଥିଲା ଭିନ୍ନ ଏକ ସଭ୍ୟତା (ନା ଆର୍ଯ୍ୟ ନା ଦ୍ରାବିଡ଼) * ପୌରାଣିକ ଓଡ଼ିଶା - [[ମହାଭାରତ]] ଅନୁସାରେ, [[କଳିଙ୍ଗ]] [[କୌରବ]]ଙ୍କ ପକ୍ଷରୁ ଯୁଦ୍ଧ ଲଢ଼ିଥିଲା । * କିମ୍ବଦନ୍ତୀରେ ଓଡ଼ିଶା - ଓଡ଼ିଶାରେ ପ୍ରଚଳିତ ଲୋକକଥା ଅନୁସାରେ ଏଠି କଳା ଓ ବାଣିଜ୍ୟର ସଂସ୍କୃତି ପ୍ରଭାବ ବିସ୍ତାର କରିଥିଲା । ଶ୍ରୀଲଙ୍କା (ସିଂହଳ), ଜାଭା(ଜବ ଦ୍ୱୀପ), ସୁମାତ୍ରା, ବାଲି, ମିଆଁମାର (ବ୍ରହ୍ମଦେଶ), ଥାଇଲାଣ୍ଡ (ସାମ), କାମ୍ବୋଡ଼ିଆ(କମ୍ବୋଜ), ଭିଏତନାମ (ଚମ୍ପା)), [[ଚୀନ]], [[ଜାପାନ]], କୋରିଆ (କୁକୁଟ), ମେକ୍ସିକୋ (ମକ୍କସିଖ), ଇଜିପ୍ଟ (ମିସର), ଆରବ (ସିମିଳି), ଇରାକ (ବାବିଲନ) ପ୍ରଭୃତି ସ୍ଥାନରେ କଳିଙ୍ଗ ସହ ନିର୍ମାଣ-କଳା ଓ ବାଣିଜ୍ୟ-ସଂସ୍କୃତି-ଇତିହାସ ଆଦି ସମ୍ବନ୍ଧ ଦେଖିବାକୁ ମିଳିଥାଏ । ଏଠାରେ ସମ୍ଭବତଃ ଲୋକତନ୍ତ୍ର ପ୍ରଚଳିତ ଥିଲା । * ଖ୍ରୀ.ପୂ. ୩୬୦-୨୬୦ - ନନ୍ଦ-ସାମ୍ରାଜ୍ୟରେ ଓଡ଼ିଶାର ଏକ ବଡ଼ ଭାଗ ଅନ୍ତର୍ଭୁକ୍ତ । * ଖ୍ରୀ.ପୂ. ୨୬୧ - ପୃଥିବୀ ବିଖ୍ୟାତ [[କଳିଙ୍ଗ]] ଯୁଦ୍ଧ * ଖ୍ରୀ.ପୂ. ୧ମ ଶତାବ୍ଦୀ - ଚେଦୀ ରାଜବଂଶର ସମ୍ରାଟ [[ଖାରବେଳ|ମହାମେଘବାହାନ ଐର ଖାରବେଳ]]ଙ୍କ ରାଜତ୍ୱ, କଳିଙ୍ଗର ପରିସୀମା ଆଗଙ୍ଗା-କାବେରୀ, ତଥା ପଶ୍ଚିମ ଓ ମଧ୍ୟ [[ଭାରତ]]କୁ ବିସ୍ତାରିତ । ଜୈନ ଧର୍ମର ପ୍ରସାର । * ୩ୟ-ଷଷ୍ଠ ଶତାବ୍ଦୀ - ଗୁପ୍ତ-ରାଜବଂଶ, ହର୍ଷବର୍ଦ୍ଧନ, ଦ୍ୱିତୀୟ ପୁଲକେଶୀ, ମାଠର, ଭୌମକର ଇତ୍ୟାଦି ବିଭିନ୍ନ ରାଜାଙ୍କ ଶାସନାଧୀନ * ୭୯୫ ଖ୍ରୀ. - କେଶରୀ ରାଜବଂଶ । ଯଯାତି କେଶରୀ [[କଳିଙ୍ଗ]], କୋଶଳ ଓ [[ଉତ୍କଳ]]କୁ ଏକତ୍ର କଲେ । [[ଯାଜପୁର]]ରେ ରାଜଧାନୀ ସ୍ଥାପନ । * ୧୦୭୮-୧୪୩୪ ଖ୍ରୀ. - ଗଙ୍ଗ ରାଜବଂଶ । ଅନନ୍ତବର୍ମା ଚୋଳଗଙ୍ଗ ଦେବଙ୍କ ରାଜତ୍ୱ ପ୍ରାରମ୍ଭ । *୧୦୭୮-୧୧୫୦ ଖ୍ରୀ. - ଚୋଳଗଙ୍ଗ ଦେବଙ୍କ ରାଜୁତି । [[ପୁରୀ]] ଶ୍ରୀ[[ଜଗନ୍ନାଥ ମନ୍ଦିର]] ନବୀକରଣ ପ୍ରାରମ୍ଭ । [[କଟକ]] ହେଲା ନୂଆ ରାଜଧାନୀ (ପ୍ରାୟ ୧୧୭୦ ଖ୍ରୀ.) । *୧୧୭୦-୧୧୯୮ ଖ୍ରୀ. - ଦ୍ୱିତୀୟ ଅନଙ୍ଗଭୀମଦେବ । [[ଜଗନ୍ନାଥ ମନ୍ଦିର]]ର ନିର୍ମାଣ କାର୍ଯ୍ୟ ସମାପ୍ତ । *୧୨୨୯ ଖ୍ରୀ. - ତୃତୀୟ ଅନଙ୍ଗଭୀମଦେବଙ୍କଦ୍ୱାରା [[ବାରବାଟି ଦୁର୍ଗ]] ନିର୍ମିତ । *୧୨୩୮-୧୨୬୪ ଖ୍ରୀ. - ଲାଙ୍ଗୁଳା ନରସିଂହଦେବ । [[କୋଣାର୍କ ସୂର୍ଯ୍ୟ ମନ୍ଦିର|କୋଣାର୍କ ସୂର୍ଯ୍ୟ-ମନ୍ଦିର]] ନିର୍ମିତ । *୧୪୩୫-୧୫୪୧ ଖ୍ରୀ. - ଗଜପତି ରାଜବଂଶ । ଆଗଙ୍ଗା-ଗୋଦାବରୀ ସାମ୍ରାଜ୍ୟ । *୧୪୩୫-୧୪୬୬ ଖ୍ରୀ. - (ନବକୋଟି କର୍ଣ୍ଣାଟ ଉତ୍କଳ ବର୍ଗେଶ୍ୱର) କପିଳେନ୍ଦ୍ରଦେବ । *୧୪୯୭-୧୫୪୧ ଖ୍ରୀ. - ରାଜା ପୁରୁଷୋତ୍ତମଦେବ ଓ ତାଙ୍କପରେ ପ୍ରତାପରୂଦ୍ରଦେବ । * ୧୫୬୮ ଖ୍ରୀ. - ଓଡ଼ିଶାର ଶେଷ ସ୍ୱାଧୀନ ହିନ୍ଦୁ ଶାସକ [[ମୁକୁନ୍ଦ ଦେବ]] ପରାସ୍ତ । ବଙ୍ଗର ମୁସଲିମ ଶାସକ ସୁଲେମାନ କରାଣୀ ତଥା ତାଙ୍କ ସେନାପତି 'କଳାପାହାଡ଼'ଦ୍ୱାରା ଓଡ଼ିଶା ଅଧିକୃତ । * ୧୫୭୬ ଖ୍ରୀ. - ମୋଗଲମାନଙ୍କର ଓଡ଼ିଶା ଅଧିକାର । * ୧୭୫୧ ଖ୍ରୀ. - ମରହଟ୍ଟାମାନଙ୍କର ଓଡ଼ିଶା ଅଧିକାର । * ୧୮୦୩ ଖ୍ରୀ. - ବ୍ରିଟିଶମାନଙ୍କର [[ଓଡ଼ିଶା ପ୍ରଦେଶ|ଓଡ଼ିଶା]] ଅଧିକାର(ଏହା ବ୍ରିଟିଶ ଅଧିକୃତ ଶେଷ ଭାରତୀୟ ରାଜ୍ୟ) । * ୧୯୧୨ ଖ୍ରୀ. - [[ବିହାର-ଓଡ଼ିଶା]] ବଙ୍ଗରୁ ଅଲଗା ପ୍ରାନ୍ତ ଭାବେ ଗଠିତ । * ୧୯୩୬ ଖ୍ରୀ. - ସ୍ୱତନ୍ତ୍ର [[ଓଡ଼ିଶା ପ୍ରଦେଶ|ଓଡ଼ିଶା]] ପ୍ରାନ୍ତ ଗଠିତ । ଭାଷା ଭିତ୍ତିରେ ଗଠିତ ପ୍ରଥମ ଭାରତୀୟ ରାଜ୍ୟ । * ୧୯୪୮ ଖ୍ରୀ. - ଭୁବନେଶ୍ୱର ନୂତନ ରାଜଧାନୀ (ଅପ୍ରେଲ ୧୩) । * ୧୯୫୦ ଖ୍ରୀ. - ସ୍ୱାଧୀନ ଭାରତରେ ଏକ ରାଜ୍ୟ ଭାବେ ଓଡ଼ିଶା ମାନ୍ୟତା-ପ୍ରାପ୍ତ । === ୭ ମ ଶତାବ୍ଦୀ === ୭ ମ ଶତାବ୍ଦୀ କାଳରେ ଓଡ଼ିଶାର ନିଜର ଶାସକମାନେ ସ୍ୱାଧୀନ ଥିଲେ । ସେତେବେଳେ ଗଙ୍ଗ ବଂଶର ରାଜାମାନେ ଓଡ଼ିଶାରେ ଶାସନ କରୁଥିଲେ, ୭୯୫ ଖ୍ରୀଷ୍ଟାବ୍ଦରେ ୨ୟ ଯଯାତି (ମହାସିବ ଗୁପ୍ତ) ସିଂହାସନ ଆରୋହଣ କରିଥିଲେ । ଓଡ଼ିଶା ଇତିହାସରେ ଏହାକୁ ସୁବର୍ଣ୍ଣ ଯୁଗ ବୋଲି କୁହାଯାଇଥାଏ । ସେ ସମ୍ରାଟ [[ଖାରବେଳ]]ଦେଇ ଅନୁପ୍ରାଣିତ ହୋଇ [[କଳିଙ୍ଗ]], [[କାରଗୋଡ଼ା]], [[ଉତ୍କଳ]] ଓ କୋଶଳ ଏହି ଚାରିଗୋଟି ଭୂଖଣ୍ଡକୁ ମିଶାଇ ବିଶାଳ ସାମ୍ରାଜ୍ୟ ଗଠନ କରିଥିଲେ । ଓଡ଼ିଶାରେ ଏହି ରାଜବଂଶର ଶାସନ ଖ୍ରୀ. ୩୫୦ରୁ ଆରମ୍ଭ କରି ସୋମ ବଂଶର ଶେଷ ପର୍ଯ୍ୟନ୍ତ ଥିଲା । ଏହି ରାଜ୍ୟକୁ ନେଇ ଗଠିତ ବିଶାଳ ଓଡ଼ିଶାରେ ଅନେକ ଜାତି ଓ ଉପଜାତିରେ ବିଭାଜିତ ହୋଇଥିବାରୁ ଏକ ବିଶେଷ ବଣିକ ଜାତି ଜନ୍ମ ହେଲା ଓ ସେମାନେ [[ସାଧବ]] ଭାବରେ ପରିଚିତ ହେଲେ । ଏପରିକି ପ୍ରଥମ ଜନ୍ମଜୟ ମହାଭବ ଗୁପ୍ତ ଗୁପ୍ତ (ଖ୍ରୀ. ୮୮୨-୯୨୨)ଙ୍କ [[ସୋନପୁର]] ଅଞ୍ଚଳରେ ପ୍ରଚୁର ବଣିକ ସଙ୍ଘ ଥିବାର ପ୍ରମାଣ ମିଳିଥାଏ । କିନ୍ତୁ ୮ ଶତାବ୍ଦୀରେ ପ୍ରଚୁର ସମ୍ବଳ ଯୋଗୁଁ ଏହି ବାହାର ବାଣିଜ୍ୟ ଲୋପ ପାଇଗଲା । ବୈଶ୍ୟ, ଶୂଦ୍ର ଜାତିର ଲୋକମାନେ ରାଜ୍ୟର ଅନ୍ତ-ବାଣିଜ୍ୟରେ ମୁଖ୍ୟ ଭୂମିକା ଗ୍ରହଣ କରୁଥିଲେ । ସେମାନେ ଚାଷୀମାନଙ୍କଠାରୁ କୃଷିଜାତ ସାମଗ୍ରୀ ଆଣି ପେସାଗତ ବେପାରୀଙ୍କୁ କୃଷିଜାତ ଓ ଶିଳ୍ପଜାତ ଦ୍ରବ୍ୟ ଯୋଗାଇବାରେ ସାହାଯ୍ୟ କରୁଥିଲେ । ଏହି କିଣା-ବିକାର ମୁଖ୍ୟ ମାଧ୍ୟମ ଥିଲା ସୁନା, ରୂପା, ମୁଦ୍ରା ଓ କଉଡ଼ି । ଏହି ସମୟରେ ବଙ୍ଗୋପସାଗର କୂଳରେ ଚରିତ୍ରପୁର ନାମକ ବନ୍ଦର ଖୁବ ପ୍ରସିଦ୍ଧି ଲାଭ କରିଥିଲ । ଏହି ବନ୍ଦରଟି ଦେଇ [[ଚୀନ]], [[ଶ୍ରୀଲଙ୍କା]], [[ଜବା ଦ୍ୱୀପ|ଜାଭା]] ଆଦି ସହ କଳିଙ୍ଗର ବେପାର ବଣିଜ ଚାଲୁଥିଲା । ଓଡ଼ିଶାରେ ଗଙ୍ଗବଂଶ ୧୪୩୪ ଯାଏଁ ଥିଲା । ତାହା ପରେ [[କପିଳେନ୍ଦ୍ରଦେବ]], [[ପ୍ରତାପରୁଦ୍ରଦେବ]], [[ଗୋବିନ୍ଦ ବିଦ୍ୟାଧର]], [[ମୁକୁନ୍ଦ ହରିଚନ୍ଦନ]] ଓଡ଼ିଶାର ଶାସକ ଥିଲେ । === ଆଫଗାନ ଓ ମୋଗଲ ଶାସନ === ପରେ ଓଡ଼ିଶା ଆଫଗାନମାନଙ୍କ ହାତକୁ ଆସିଲା ଓ ୧୫୬୮ରେ ଓଡ଼ିଶା ମୋଗଲମାନଙ୍କ ଶାସନାଧୀନ ହେଲା । ଏହି ସମୟରେ ୧୭୫୫ ଖ୍ରୀ. ବେଳକୁ ଓଡ଼ିଶାରେ ଅତ୍ୟାଚାର, ଲୁଣ୍ଠନ, ଅରାଜକତା ଆଦି ବହୁ ମାତ୍ରାରେ ବ୍ୟାପୀ ଯାଇଥିଲା । ୧୮୦୩ରେ ଇଂରେଜମାନେ ଓଡ଼ିଶା ଅଧିକାର କଲେ । 1817 ଖ୍ରୀ.ରେ [[ପାଇକ]]ମାନେ ଇଂରେଜ ବିରୋଧରେ ଲଢ଼େଇ ଆରମ୍ଭ କଲେ । ଇଂରେଜମାନେ ନିର୍ମମ ଭାବରେ ଏହି ବିଦ୍ରୋହକୁ ଦମନ କରିଥିଲେ । ୧୮୧୭ରେ [[ଖୋର୍ଦ୍ଧା]] ରାଜା ମୁକୁନ୍ଦଦେବ ବନ୍ଦୀ ବେଳେ ମୃତୁ ବରଣ କଲେ । ଯଦିଓ ୧୬ଶ ଓ ୧୭ଶ ଶତାବ୍ଦୀରେ ଓଡ଼ିଶାର ବାହାର-ବାଣିଜ୍ୟ ଉନ୍ନତି ସାଧନ କରିଥିଲା, ତଥାପି କେଇ ବର୍ଷର ରାଜନୀତିକ ଅସ୍ଥିରତା ସକାଶେ ଅର୍ଥନୀତିର ପ୍ରଗତି ବାଧା ପାଇଥିଲା । === ଇଂରେଜ ଶାସନ === ୧୮୦୩ ବେଳକୁ ଇଂରେଜମାନେ [[ଓଡ଼ିଶା ପ୍ରଦେଶ|ଓଡ଼ିଶା]] ଅଧିକାର କଲାବେଳକୁ ଓଡ଼ିଶାର ଏହି ଅର୍ଥନୀତିର ଅଧପତନ ଚରମ ସୀମାରେ ପହଞ୍ଚି ଥିଲା । ଇଂରେଜମାନେ ବନିକ ଥିଲେ, ତେଣୁ ଓଡ଼ିଶାକୁ ସେମାନେ ନିଜର କର ଆଦାୟର ମୁଖ୍ୟ ଭାବରେ ଗ୍ରହଣ କରି ୧୮୦୫ ମସିହା ବେଳକୁ ରେଗୁଲେସନ ଆକ୍ଟ (Regulation Act) ଓ ୧୮୦୮ରେ ଭୂରାଜସ୍ୱ ବନ୍ଦୋବସ୍ତ ପ୍ରଚଳନ କରିଥିଲେ । ୧୮୨୫ ବେଳକୁ ଏକାଧିକ ବନ୍ଦୋବସ୍ତ ପ୍ରଚଳନ ଫଳରେ ଓଡ଼ିଶା ଶିଳ୍ପ ଓ ବାଣିଜ୍ୟର ଧ୍ୱଂସ ସାଧନ ଲକ୍ଷ୍ୟରେ ଏଠାରୁ ବିଲାତକୁ କଞ୍ଚାମାଲ ନେଇ ସେଠାରୁ ଓଡ଼ିଶାକୁ କଳ କବଜା ଆମଦାନୀ ବାଣିଜ୍ୟ କାରବାର ଆରମ୍ଭ କରାଯାଇଥିଲା । ଏଠି ସହିତ ଲବଣ କର ଜନସାଧାରଣଙ୍କ ଉପରେ ଲାଗୁ କରାଯାଇଥିଲା ଯାହା ଓଡ଼ିଶାର ସାମାଜିକ ଓ ଅର୍ଥନୀତିର ମେରୁଦଣ୍ଡ ଭାଙ୍ଗି ଦେଇଥିଲା । ଇଂରେଜ ଅମଳରେ ସମଗ୍ର ଭାରତୀୟ ଉପମହାଦେଶରେ [[ମାରୁଆଡ଼ି]] ଓ [[ଗୁଜରାଟୀ]] ବେପାରୀ ଗୋଷ୍ଠୀର ଅଭୂଦୟ ହୋଇଥିଲା । ସେମାନେ ବିଶେଷ କରି ବଙ୍ଗାଳୀ ଓକିଲ ଓ ଅନ୍ୟ ବୁଦ୍ଧିଜୀବୀଙ୍କ ପ୍ରରୋଚନାରେ ଓଡ଼ିଶାର ବିଭିନ୍ନ ସ୍ଥାନରୁ କଞ୍ଚାମାଲ ସଂଗ୍ରହ କରି ଓଡ଼ିଶାର ଅର୍ଥନୀତିର ବଜାରକୁ ନିୟନ୍ତ୍ରଣ କରୁଥିଲେ । ଏଥିରେ ବିଦେଶୀମାନେ ହିଁ ଲାଭବାନ ହେଉଥିଲେ । <ref name=Gobinda>ଗୋବିନ୍ଦ ପ୍ରସାଦ ଭଟ୍ଟାଚାର୍ଯ୍ୟ. ଅଝାଲ ସିଲାଇ ନିମକ ମହାଲ. ଉନ୍ନୟନୀ (ବାଲେଶ୍ୱର). ୨୦୦୬ ପୃ. ୮୧-୮୨</ref> === ନଅଙ୍କ ଦୁର୍ଭିକ୍ଷ === ଓଡ଼ିଶାର ଅର୍ଥନୀତି, ସାମାଜିକ ବିଧିବ୍ୟବସ୍ଥା, ଧାର୍ମିକ ବିଶ୍ୱାସର ଅଧପତନ ଘଟାଇବାକୁ ଚେଷ୍ଟିତ ଇଂରେଜ କମ୍ପାନୀ ସରକାର ୧୮୬୬ରେ [[ନଅଙ୍କ ଦୁର୍ଭିକ୍ଷ]] ସୃଷ୍ଟି କରିଥିଲେ । ଯାହାଫଳରେ ଓଡ଼ିଶାର ଦୁଇତୃତୀୟାଂଶ ଲୋକ ଖାଇବାକୁ ନ ପାଇ ପୋକମାଛି ପରି ମରିଗଲେ କିମ୍ବା କଲିକତାରେ ବିକ୍ରି ହେଲେ ।<ref name="ସୁବ୍ରତ">ସୁବ୍ରତ କୁମାର ପୃଷ୍ଟି. ଓଡ଼ିଆ ଭାଷା ସାହିତ୍ୟ ପରିଚୟ. ଏ.କେ. ମିଶ୍ର ପବ୍ଲିକେଶନ୍ (କଟକ). ୨୦୧୧ ପୃ.୨୧୬</ref> == ଜିଲ୍ଲା == {{main|ଓଡ଼ିଶାର ଜିଲ୍ଲାମାନଙ୍କର ତାଲିକା}} ଓଡ଼ିଶାରେ ୩୦ଟି ଜିଲ୍ଲା ଅଛି --- [[ଅନୁଗୋଳ ଜିଲ୍ଲା|ଅନୁଗୋଳ]], [[ବୌଦ୍ଧ ଜିଲ୍ଲା|ବୌଦ୍ଧ]], [[ଭଦ୍ରକ ଜିଲ୍ଲା|ଭଦ୍ରକ]], [[ବଲାଙ୍ଗୀର ଜିଲ୍ଲା|ବଲାଙ୍ଗୀର]], [[ବରଗଡ଼ ଜିଲ୍ଲା|ବରଗଡ଼]], [[ବାଲେଶ୍ୱର ଜିଲ୍ଲା|ବାଲେଶ୍ୱର]], [[କଟକ ଜିଲ୍ଲା|କଟକ]], [[ଦେବଗଡ଼ ଜିଲ୍ଲା|ଦେବଗଡ଼]], [[ଢେଙ୍କାନାଳ ଜିଲ୍ଲା|ଢେଙ୍କାନାଳ]], [[ଗଞ୍ଜାମ ଜିଲ୍ଲା|ଗଞ୍ଜାମ]], [[ଗଜପତି ଜିଲ୍ଲା|ଗଜପତି]], [[ଝାରସୁଗୁଡ଼ା ଜିଲ୍ଲା|ଝାରସୁଗୁଡ଼ା]], [[ଯାଜପୁର ଜିଲ୍ଲା|ଯାଜପୁର]], [[ଜଗତସିଂହପୁର ଜିଲ୍ଲା|ଜଗତସିଂହପୁର]], [[ଖୋର୍ଦ୍ଧା ଜିଲ୍ଲା|ଖୋର୍ଦ୍ଧା]] , [[କେନ୍ଦୁଝର ଜିଲ୍ଲା|କେନ୍ଦୁଝର]], [[କଳାହାଣ୍ଡି ଜିଲ୍ଲା|କଳାହାଣ୍ଡି]], [[କନ୍ଧମାଳ ଜିଲ୍ଲା|କନ୍ଧମାଳ]], [[କୋରାପୁଟ ଜିଲ୍ଲା|କୋରାପୁଟ]], [[କେନ୍ଦ୍ରାପଡ଼ା ଜିଲ୍ଲା|କେନ୍ଦ୍ରାପଡ଼ା]], [[ମାଲକାନଗିରି ଜିଲ୍ଲା|ମାଲକାନଗିରି]], [[ମୟୁରଭଞ୍ଜ ଜିଲ୍ଲା|ମୟୂରଭଞ୍ଜ]], [[ନବରଙ୍ଗପୁର ଜିଲ୍ଲା|ନବରଙ୍ଗପୁର]], [[ନୂଆପଡ଼ା ଜିଲ୍ଲା|ନୂଆପଡ଼ା]], [[ନୟାଗଡ଼ ଜିଲ୍ଲା|ନୟାଗଡ଼]], [[ପୁରୀ]], [[ରାୟଗଡ଼ା ଜିଲ୍ଲା|ରାୟଗଡ]], [[ସମ୍ବଲପୁର ଜିଲ୍ଲା|ସମ୍ବଲପୁର]], [[ସୋନପୁର ଜିଲ୍ଲା|ସୁବର୍ଣ୍ଣପୁର]], [[ସୁନ୍ଦରଗଡ଼ ଜିଲ୍ଲା|ସୁନ୍ଦରଗଡ଼]] । ପ୍ରତି ଜିଲ୍ଲାର ଶାସନମୁଖ୍ୟଙ୍କୁ [[ଜିଲ୍ଲାପାଳ]] କୁହାଯାଏ । ଜିଲ୍ଲାପାଳ, ଭାରତୀୟ ପ୍ରଶାସନିକ ସେବା ଅଥବା ଓଡ଼ିଶା ପ୍ରଶାସନିକ ସେବା ମାଧ୍ୟମରେ ନିଯୁକ୍ତି ପାଆନ୍ତି । ଶାସନକଳର ସୁବିଧା ପାଇଁ ପ୍ରତିଟି ଜିଲ୍ଲାକୁ କେତେଗୁଡ଼ିଏ ଉପଖଣ୍ଡ (ସବ-ଡିଭିଜନ)ରେ, ପୁଣି, ପ୍ରତ୍ୟେକ ଉପଖଣ୍ଡକୁ କେତେଗୁଡ଼ିଏ ବ୍ଲକରେ ଏବଂ ପ୍ରତ୍ୟେକ ବ୍ଲକକୁ କେତେଗୁଡ଼ିଏ ପଞ୍ଚାୟତରେ ବିଭକ୍ତ କରାଯାଇଛି । ଓଡ଼ିଶାର ସବୁଠୁ ବଡ଼ ସହର ଭୁବନେଶ୍ୱର ଏହାର ରାଜଧାନୀ । ଅନ୍ୟ ମୁଖ୍ୟ ସହରମାନେ ହେଲେ [[କଟକ]], [[ବ୍ରହ୍ମପୁର]], [[ରାଉରକେଲା]], [[ସମ୍ବଲପୁର]], [[ବାଲେଶ୍ୱର]], [[ବାରିପଦା]], [[ବଲାଙ୍ଗୀର]] ଇତ୍ୟାଦି । == ଭୌଗୋଳିକ ସ୍ଥିତି == [[ଫାଇଲ:Chilika lake.png|right|thumb|200px|Map of [[lake Chilka]] with near-by settlement of [[Puri]].]] [[ଫାଇଲ:Mahanadi River.JPG|thumb|200px|right|Mahanadi River]] ଓଡ଼ିଶା ଭାରତର ପୂର୍ବ ଉପକୂଳରେ ଅବସ୍ଥିତ (୧୫୫୭୦୭ ବର୍ଗ କି. ମି) । ଏହାର ଦକ୍ଷିଣରେ [[ଆନ୍ଧ୍ର ପ୍ରଦେଶ]], ପଶ୍ଚିମରେ [[ଛତିଶଗଡ଼]], ଉତ୍ତରରେ [[ଝାଡ଼ଖଣ୍ଡ]] ଓ [[ପଶ୍ଚିମ ବଙ୍ଗ]] ଏବଂ ପୂର୍ବରେ [[ବଙ୍ଗୋପ ସାଗର]] ରହିଛି । ମନ୍ଦିରମାଳିନୀ ନଗରୀ ଭୁବନେଶ୍ୱର ଓଡ଼ିଶାର ରାଜଧାନୀ । ଓଡ଼ିଶାର ପୁରାତନ ରାଜଧାନୀ [[କଟକ]], [[ଭୁବନେଶ୍ୱର]]ରୁ ମାତ୍ର ୨୯ କି.ମି. ଦୂରରେ ଅବସ୍ଥିତ । ଏହି ଦୁଇ ସହରର କ୍ରମାଗତ ବିସ୍ତାର ଓ ଉତ୍ତମ ସଡ଼କ ଯୋଗାଯୋଗ କାରଣରୁ ଏହି ଦୁଇ ସହର ଦ୍ୱୈତ ନଗରୀ ନାମରେ ବିଖ୍ୟାତ । [[ପୁରୀ]], ଯାହାକି ଏକ ବିଶ୍ୱବିଖ୍ୟାତ ହିନ୍ଦୁ ଧର୍ମପୀଠ, ଏଠାରୁ ପ୍ରାୟ ୬୦ କି.ମି. ଦୂରରେ ବଙ୍ଗୋପସାଗର ଉପକୂଳରେ ଅବସ୍ଥିତ । ହିନ୍ଦୁଙ୍କ [[ଚାରିଧାମ]] ମଧ୍ୟରୁ ଏହା ଅନ୍ୟତମ । ଏହା ମଧ୍ୟ ପ୍ରଭୁ [[ଜଗନ୍ନାଥ]]ଙ୍କ [[ରଥଯାତ୍ରା]] ଲାଗି ବିଶ୍ୱବିଖ୍ୟାତ । ରାଜ୍ୟର ପଶ୍ଚିମ ଓ ଉତ୍ତରାଂଶ ଛୋଟନାଗପୁର ମାଳଭୂମିର ଅଂଶବିଶେଷ । ଉପକୂଳବର୍ତ୍ତୀ ଅଞ୍ଚଳ ଏବଂ ମହାନଦୀ, ବ୍ରାହ୍ମଣୀ ଓ ବୈତରଣୀ ନଦୀ ପ୍ରଭୃତିର ମୁହାଣରେ ଉର୍ବର ପଟୁମୃତ୍ତିକା ଯୁକ୍ତ ସମତଳ ଭୂମି ଦେଖାଯାଏ । ଏହି ସମତଳ ଭୂମିରେ ମୂଖ୍ୟତଃ ଧାନଚାଷ କରାଯାଏ । ଓଡ଼ିଶାର ପ୍ରାୟ ୩୪% ଭୂମି ଅରଣ୍ୟ ଆଚ୍ଛାଦିତ, କିନ୍ତୁ ବିଭିନ୍ନ କାରଣମାନଙ୍କ ହେତୁ ଏହା କ୍ରମାଗତ ଭାବେ ହ୍ରାସ ପା‍ଇ ଚାଲିଛି । ଓଡ଼ିଶାରେ ଅନେକ ଅଭୟାରଣ୍ୟମାନ ରହିଛି । ଏଥିମଧ୍ୟରୁ [[ଶିମିଳିପାଳ ଜାତୀୟ ଉଦ୍ୟାନ]] ବ୍ୟାଘ୍ର ସଂରକ୍ଷଣ କେନ୍ଦ୍ର ଭାବେ ପ୍ରସିଦ୍ଧ । ବ୍ୟାଘ୍ର ବ୍ୟତୀତ ଝରଣା ଓ ସବୁଜିମା ପୂର୍ଣ୍ଣ ଏହି ଜଙ୍ଗଲରେ ହାତୀ ଓ ଅନ୍ୟାନ୍ୟ ପଶୁପକ୍ଷୀ ବାସ କରନ୍ତି । [[ଭିତରକନିକା ଜାତୀୟ ଉଦ୍ୟାନ|ଭିତରକନିକା ଅଭୟାରଣ୍ୟ]] ୧୯୭୫ରୁ [[ଥଣ୍ଟିଆ କୁମ୍ଭୀର|ଘଡ଼ିଆଳ କୁମ୍ଭୀର]]<nowiki/>ମାନଙ୍କୁ ସୁରକ୍ଷା ଯୋଗାଇ ଆସୁଛି । ଗହୀରମଥା, [[ଦେବୀ ନଦୀ]] ଏବଂ [[ଋଷିକୁଲ୍ୟା ନଦୀ]] ମୁହାଣକୁ ପ୍ରତିବର୍ଷ ଲକ୍ଷାଧିକ ସଂଖ୍ୟାରେ [[ଅଲିଭ ରିଡ଼ଲେ]] କଇଁଛ ଅଣ୍ଡା ଦେବାପାଇଁ ଆସନ୍ତି । ମହାନଦୀର ଦକ୍ଷିଣ ମୁହାଣରେ ବଙ୍ଗୋପସାଗର ଉପକୂଳରେ ଅବସ୍ଥିତ ହ୍ରଦ [[ଚିଲିକା]] ହେଉଛି ଏସିଆ ମହାଦେଶର ସର୍ବବୃହତ୍ ଲବଣାକ୍ତ ହ୍ରଦ । ଏହାକୁ [[ଚିଲିକା ପକ୍ଷୀ ଅଭୟାରଣ୍ୟ|ପକ୍ଷୀ ଅଭୟାରଣ୍ୟ]] ଭାବରେ ଘୋଷଣା କରାଯାଇଛି । ଏଠାରେ ପ୍ରତିବର୍ଷ ପ୍ରାୟ ୧୬୦ ପ୍ରଜାତିର ସ୍ଥାନୀୟ ଓ ପ୍ରବାସୀ ପକ୍ଷୀଙ୍କ ସମାଗମ ହୋ‍ଇଥାଏ । ଚିଲିକାରେ ଏକ ନୌ-ପ୍ରଶିକ୍ଷଣ କେନ୍ଦ୍ର ମଧ୍ୟ ରହିଛି । ଓଡ଼ିଶାର ସର୍ବୋଚ୍ଚ ପର୍ବତ ଶୃଙ୍ଗ ହେଉଛି [[ଦେଓମାଳୀ]] (୧୬୭୨ ମି.) ଯାହାକି ଦକ୍ଷିଣ ଓଡ଼ିଶାର କୋରାପୁଟ ଜିଲ୍ଲାରେ ଅବସ୍ଥିତ ଏବଂ ଚନ୍ଦ୍ରଗିରି-ପଟ୍ଟାଙ୍ଗୀ ପର୍ବତମାଳାର ଅନ୍ତର୍ଗତ । ଏହା ମଧ୍ୟ [[ପୂର୍ବଘାଟ ପର୍ବତମାଳା]]ର ସର୍ବୋଚ୍ଚ ଶୃଙ୍ଗ । ଅବସ୍ଥିତି: ୧୮°୪୦'୩"ଉ ୮୨°୫୮'୫୯"ପୂ । === ପର୍ଯ୍ୟଟନ === ଓଡ଼ିଶାରେ ମୋଟ ୩୪୭ଟି ପର୍ଯ୍ୟଟନସ୍ଥଳୀ ରହିଛି ।<ref>{{cite news|title=ସଂଖ୍ୟା ବଢୁଛି, ବିକାଶ ହେଉନି|url=http://www.dharitri.com/Bhubaneswar/290216/p11.htm|accessdate=29 February 2016|newspaper=[[ଧରିତ୍ରୀ]]}}</ref> ନନ୍ଦନ କାନନ, ଚିଲିକା, ପୁରୀ, ଧଉଳି ଗିରି, ଖଣ୍ଡଗିରି, କୋଣାର୍କ, କାକଟପୁର, ଅସ୍ତରଙ୍ଗ, ରାମଚଣ୍ଡୀ, ନିମାପଡ଼ା, ବାରବାଟୀ, ଖଣ୍ଡାଧାର, ଗୁପ୍ତେଶ୍ୱର, ଦୁଡୁମା,ଘଟଗାଁ, ଶିମିଳିପାଳ, ଗହୀରମଥା, ଭିତରକନିକା, କପିଳାସ, ରତ୍ନଗିରି, ମଣିକ, ଲିଙ୍ଗରାଜ, ଗୋପାଳପୁର, ଦେଓମାଳି, ହରିଶଙ୍କର, ସମେଲସ୍ୱରୀ, ହୀରାକୁଦ, ଫୁଲ ଝରଣ, ନାରୟଣୀ, ଚାନ୍ଦିପୁର, ଭଟ୍ଟାରିକା, ଥେରୁବାଲି, ବେଦବ୍ୟାସ, ସାତକୋଶିଆ, ଟିକରପଡ଼ା, ସାତପଡ଼ା, ଅଲାରନାଥ, ତପ୍ତପାଣି, ତାରାତାରିଣୀ, ଚନ୍ଦକା, ଧବଳେଶ୍ୱର ଆଦି ଓଡ଼ିଶାର ମୁଖ୍ୟ ପର୍ଯ୍ୟଟନସ୍ଥଳୀ । ଓଡ଼ିଶା ଏହାର ମନ୍ଦିରମାନଙ୍କ ପାଇଁ ପୃଥିବୀ ପ୍ରସିଦ୍ଧ । ଓଡ଼ିଶାର ମନ୍ଦିରଗୁଡ଼ିକ ଆର୍ଯ୍ୟ ସଂପ୍ରଦାୟର ଏବଂ ଏଗୁଡିକ ସଂପ୍ରଦାୟର ଅନୁସାରେ ଦେଖିବାକୁ ଅଲଗା ଅଲଗା ପ୍ରକାରର । ଭୁବନେଶ୍ୱରର ଲିଙ୍ଗରାଜ ମନ୍ଦିରର ଉଚ୍ଚତା ୧୮୦ ଫୁଟ ଏବଂ ପୁରୀର ଜଗନ୍ନାଥ ମନ୍ଦିରର ଉଚ୍ଚତା ୨୧୪ ଫୁଟ, ଯାହାକି ଓଡ଼ିଶାର ସବୁଠାରୁୁ ଉଚ୍ଚତମ ମନ୍ଦିର । ଠିକ ସେହିପରି କୋଣାର୍କର ସୂର୍ଯ୍ୟ ମନ୍ଦିର ପୃଥିବୀ ପ୍ରସିଦ୍ଧ । ବୌଦ୍ଧ ଏବଂ ଜୈନ ମନ୍ଦିର ମାନଙ୍କ ପାଇଁ ମଧ୍ୟ ଓଡ଼ିଶା ପ୍ରସିଦ୍ଧ । ଭୁବନେଶ୍ୱରରେ ଖଣ୍ଡଗିରି ଏବଂ ଉଦୟଗିରି ନାମକ ଦୁଇଟି ଗୁମ୍ଫା ରହିଛି । ଯାହାକି ପୁରାତନ ବୌଦ୍ଧ ଧର୍ମର ମୂକସାକ୍ଷୀ । ଠିକ ସେହି ପରି ଧଉଳିଗିରିଠାରେ ଥିବା ବିଶାଳ ବୌଦ୍ଧ ମୂର୍ତି ପର୍ଯ୍ୟଟକଙ୍କୁ ଆକର୍ଷିତ କରିଥାଏ । ଠିକ ସେହି ପରି ଓଡ଼ିଶାର ଟିକରପଡା ଘଡ଼ିଆଳ କୁମ୍ଭୀର ପାଇଁ ପ୍ରସିଦ୍ଧ । === ଜନଗଣନା === ୨୦୧୧ ମସିହା ଭାରତର ଜନଗଣନା ଅନୁଯାଇ ଓଡ଼ିଶାର ସମୁଦାୟ ଜନସଂଖ୍ୟା ୪୧,୯୪୭,୩୫୮, ସେଥିମଧ୍ୟରୁ ୨୧,୨୦୧,୬୭୮ (୫୦.୫୪%)ଜଣ ପୁରୁଷ ଓ ୨୦,୭୪୫,୬୮୦ (୪୯.୪୬) ଜଣ ମହିଳା, ଏବଂ ପ୍ରତି ୧୦୦୦ ପୁରୁଷରେ ୯୭୮ ଜଣ ମହିଳା ଅଛନ୍ତି । ୨୦୦୧ ମସିହା ଜନଗଣନା ତୁଳନାରେ ୨୦୧୧ରେ ଜନସଂଖ୍ୟା ୧୩.୯୭% ବୃଦ୍ଧି ହୋଇଛି । ସବୁଠାରୁ ଅଧିକ ଓଡ଼ିଆ ଭାଷାଭାଷୀ ଲୋକ ଏଠାରେ ବାସ କରନ୍ତି ଓ ଓଡ଼ିଆ ଭାଷା ଏହି ରାଜ୍ୟର ମୁଖ୍ୟ ଭାଷା ରୂପେ ପରିଚିତ ଏବଂ ଏହି ରାଜ୍ୟର ୮୨ ପ୍ରତିଶତ ଲୋକ ଓଡ଼ିଆ ଭାଷାକୁ ନିଜର ମାତୃଭାଷା ରୂପେ ବ୍ୟବହାର କରନ୍ତି । ଏହି ରାଜ୍ୟର କେତେକ ଆଦିବାସୀ ଜନଜାତି ମଧ୍ୟରୁ ସାନ୍ତାଳ, ବଣ୍ଡା , ମୁଣ୍ଡା, ଓରାମ ଓ ମହାଲି ପ୍ରମୁଖ । ୨୦୧୧ ମସିହା ଜନଗଣନା ଅନୁଯାୟୀ ଏହି ରଜ୍ୟର ସାକ୍ଷରତା ହାର ୭୩.୪୫% ଏବଂ ୮୨.୪% ପୁରୁଷ ଓ ୬୪.୩୬ ମହିଳା ସାକ୍ଷର ଅଟନ୍ତି ।<ref>{{Cite web |title=Archive for the '2011' Category |url=https://www.orissalinks.com/orissagrowth/topics/census/2011 |access-date=2025-12-17}}</ref> == ପ୍ରଶାସନ ଓ ରାଜନୀତି == [[File:ORISSA SECRETARIAT.jpg|thumb|200px|[[ଭୁବନେଶ୍ୱର]]ରେ ଓଡ଼ିଶା ରାଜ୍ଯ ଲୋକସେବା ଭବନ]] {{Main|ଓଡ଼ିଶା ସରକାର}} ଭାରତରେ ସମସ୍ତ ରାଜ୍ଯରେ [[ସାର୍ବଜନୀନ ମତାଧିକାର]] ଆଧାରରେ [[ସଂସଦୀୟ ଗଣତନ୍ତ୍ର|ସଂସଦୀୟ ଗଣତାନ୍ତ୍ରିକ ସରକାର]] ସ୍ଥାପନ କରାଯାଇଛି ।<ref name="SenguptaCorbridge2013">{{cite book|author1=Chandan Sengupta|author2=Stuart Corbridge|title=Democracy, Development and Decentralisation in India: Continuing Debates|url=https://books.google.com/books?id=AXbYAQAAQBAJ&pg=PA8|access-date=15 February 2015|date=28 October 2013|publisher=Routledge|isbn=978-1-136-19848-9|page=8|archive-url=https://web.archive.org/web/20160105110846/https://books.google.com/books?id=AXbYAQAAQBAJ&pg=PA8|archive-date=5 January 2016|url-status=live}}</ref><ref name=OurParliament>{{cite web |title=Our Parliament |website=[[Lok Sabha]] |publisher=[[Government of India]] |url=http://164.100.47.132/LssNew/our%20parliament/Our%20Parliament.pdf |access-date=2 February 2015 |archive-url=https://web.archive.org/web/20150203104729/http://164.100.47.132/LssNew/our%20parliament/Our%20Parliament.pdf |archive-date=3 February 2015 |url-status=dead }}</ref> ଓଡ଼ିଶାର ରାଜନୀତିରେ ସକ୍ରିୟ ରାଜନୈତିକ ଦଳଗୁଡ଼ିକ ହେଲେ, [[ବିଜୁ ଜନତା ଦଳ]], [[ଭାରତୀୟ ଜାତୀୟ କଂଗ୍ରେସ]] ଏବଂ [[ଭାରତୀୟ ଜନତା ପାର୍ଟି]] । [[୨୦୧୯ ଓଡ଼ିଶା ବିଧାନ ସଭା ନିର୍ବାଚନ|ଓଡ଼ିଶା ରାଜ୍ଯ ସଭା ନିର୍ବାଚନ, ୨୦୧୯]] ପରେ, [[ନବୀନ ପଟ୍ଟନାୟକ]]ଙ୍କ ନେତୃତ୍ବରେ ବିଜେଡି ଷଷ୍ଠ ଥର ପାଇଁ କ୍ରମିକ ଭାବରେ କ୍ଷମତାରେ ରହିଲା । ୨୦୦୦ ମସିହାରୁ ନବୀନ ପଟ୍ଟନାୟକ ଓଡ଼ିଶାର ୧୪ତମ ମୁଖ୍ଯମନ୍ତ୍ରୀ ହେଲେ ।<ref name=BJDLandslide /> === ବିଧାନସଭା === {{Main|ଓଡ଼ିଶା ବିଧାନସଭା }} ଓଡ଼ିଶା ରାଜ୍ୟରେ ଏକ ଏକସଦନୀୟ ବିଧାନସଭା ଅଛି।<ref name="Finifter">{{cite book|author=Ada W. Finifter|author-link1=Ada Finifter|title=Political Science|date=1978 |url=https://books.google.com/books?id=KFk1K9_yf90C&pg=PA94|access-date=15 February 2015|publisher=FK Publications|isbn=978-81-89597-13-9|page=94|archive-url=https://web.archive.org/web/20160105110847/https://books.google.com/books?id=KFk1K9_yf90C&pg=PA94|archive-date=5 January 2016|url-status=live}}</ref> [[ଓଡ଼ିଶା ବିଧାନସଭା]] ୧୪୭ ଜଣ ନିର୍ବାଚିତ ସଦସ୍ୟଙ୍କୁ ନେଇ ଗଠିତ,<ref name=BJDLandslide>{{cite news|title=BJD's landslide victory in Odisha, wins 20 of 21 Lok Sabha seats|url=http://ibnlive.in.com/news/bjds-landslide-victory-in-odisha-wins-20-of-21-lok-sabha-seats/472363-3-234.html|access-date=18 March 2015|publisher=[[CNN-IBN]]|date=17 May 2014|archive-url=https://web.archive.org/web/20140908125021/http://ibnlive.in.com/news/bjds-landslide-victory-in-odisha-wins-20-of-21-lok-sabha-seats/472363-3-234.html|archive-date=8 September 2014|url-status=dead}}</ref> ଏବଂ ବିଶେଷ ପଦାଧିକାରୀମାନେ ମଧ୍ୟ ଅଛନ୍ତି, ଯେପରି ବାଚସ୍ପତି ଓ ଉପବାଚସ୍ପତି , ଯାହାଙ୍କୁ ସଦସ୍ୟମାନଙ୍କ ଦ୍ୱାରା ନିର୍ବାଚିତ କରାଯାଇଥାଏ । ବିଧାନସଭା ବୈଠକ ବାଚସ୍ପତିଙ୍କ ଦ୍ୱାରା କିମ୍ବା ବାଚସ୍ପତିଙ୍କ ଅନୁପସ୍ଥିତିରେ ଉପବାଚସ୍ପତିଙ୍କ ଦ୍ୱାରା ଅଧ୍ୟକ୍ଷତା କରାଯାଏ ।<ref name="Kumar">{{cite book|author=Rajesh Kumar|title=Universal's Guide to the Constitution of India|date=17 January 2024 |url=https://books.google.com/books?id=an78gq3JwzYC&pg=PA110|access-date=18 March 2015|publisher=Universal Law Publishing|isbn=978-93-5035-011-9|pages=107–110|archive-url=https://web.archive.org/web/20160105110846/https://books.google.com/books?id=an78gq3JwzYC&pg=PA110|archive-date=5 January 2016|url-status=live}}</ref>କାର୍ଯ୍ୟପାଳିକା କର୍ତ୍ତୃପକ୍ଷ ଓଡ଼ିଶାର ମୁଖ୍ୟମନ୍ତ୍ରୀଙ୍କ ନେତୃତ୍ୱରେ ମନ୍ତ୍ରୀ ପରିଷଦ ଉପରେ ନ୍ୟସ୍ତ , ଯଦିଓ ସରକାରର ମୁଖ୍ୟ ହେଉଛନ୍ତି ଓଡ଼ିଶାର ରାଜ୍ୟପାଳ । ରାଜ୍ୟପାଳଙ୍କୁ [[ଭାରତର ରାଷ୍ଟ୍ରପତି]] ନିଯୁକ୍ତ କରନ୍ତି । ବିଧାନସଭାରେ ସଂଖ୍ୟାଗରିଷ୍ଠତା ଥିବା ଦଳ କିମ୍ବା ମେଣ୍ଟର ନେତାଙ୍କୁ ରାଜ୍ୟପାଳ ମୁଖ୍ୟମନ୍ତ୍ରୀ ଭାବରେ ନିଯୁକ୍ତ କରନ୍ତି, ଏବଂ ମୁଖ୍ୟମନ୍ତ୍ରୀଙ୍କ ପରାମର୍ଶରେ ରାଜ୍ୟପାଳ ମନ୍ତ୍ରୀ ପରିଷଦକୁ ନିଯୁକ୍ତ କରନ୍ତି । ମନ୍ତ୍ରୀ ପରିଷଦ ବିଧାନସଭାକୁ ରିପୋର୍ଟ କରନ୍ତି ।<ref name="AroraGoyal1995">{{cite book|author1=Ramesh Kumar Arora|author2=Rajni Goyal|title=Indian Public Administration: Institutions and Issues|url=https://books.google.com/books?id=nvzcy7o4sgAC&pg=PA205|access-date=18 March 2015|year=1995|publisher=New Age International|isbn=978-81-7328-068-9|pages=205–207|archive-url=https://web.archive.org/web/20160105110846/https://books.google.com/books?id=nvzcy7o4sgAC&pg=PA205|archive-date=5 January 2016|url-status=live}}</ref> ୧୪୭ ଜଣ ନିର୍ବାଚିତ ପ୍ରତିନିଧିଙ୍କୁ ବିଧାନସଭାର ସଦସ୍ୟ ବା ବିଧାୟକ କୁହାଯାଏ । ରାଜ୍ୟପାଳଙ୍କ ଦ୍ୱାରା ଆଙ୍ଗ୍ଲୋ-ଇଣ୍ଡିଆନ ସମ୍ପ୍ରଦାୟରୁ ଜଣେ ବିଧାୟକଙ୍କୁ ମନୋନୀତ କରାଯାଇପାରେ ।<ref name="Shukla2008">{{cite book|author=Subhash Shukla|title=Issues in Indian Polity|url=https://books.google.com/books?id=CAs9PNOfL28C&pg=PA99|access-date=18 March 2015|year=2008|publisher=Anamika Pub. & distributors|isbn=978-81-7975-217-3|page=99|archive-url=https://web.archive.org/web/20160105110846/https://books.google.com/books?id=CAs9PNOfL28C&pg=PA99|archive-date=5 January 2016|url-status=live}}</ref> କାର୍ଯ୍ୟକାଳ ଶେଷ ହେବା ପୂର୍ବରୁ ବିଧାନସଭା ଭାଙ୍ଗି ନଗଲେ, ଏହି ପଦର କାର୍ଯ୍ୟକାଳ ପାଞ୍ଚ ବର୍ଷ ପାଇଁ ।<ref name="Kumar" /> ନ୍ୟାୟପାଳିକା କଟକରେ ଅବସ୍ଥିତ [[ଓଡ଼ିଶା ଉଚ୍ଚ ନ୍ୟାୟାଳୟ]] ଏବଂ ନିମ୍ନ ଅଦାଲତଗୁଡ଼ିକର ଏକ ବ୍ୟବସ୍ଥାକୁ ନେଇ ଗଠିତ । ==ଅର୍ଥନୀତି== === ସମଷ୍ଟି-ଅର୍ଥନୈତିକ ଧାରା === ଓଡ଼ିଶା ନିରନ୍ତର ଆର୍ଥିକ ଅଭିବୃଦ୍ଧିର ସମ୍ମୁଖୀନ ହେଉଛି । ରାଜ୍ୟର ମୋଟ ଘରୋଇ ଉତ୍ପାଦରେ ପ୍ରଭାବଶାଳୀ ଅଭିବୃଦ୍ଧି ପରିସଂଖ୍ୟାନ ଏବଂ କାର୍ଯ୍ୟକ୍ରମ କାର୍ଯ୍ୟାନ୍ୱୟନ ମନ୍ତ୍ରଣାଳୟ ରିପୋର୍ଟ କରିଛନ୍ତି । ଓଡ଼ିଶାର ଅଭିବୃଦ୍ଧି ହାର ଜାତୀୟ ହାରାହାରିରୁ ଅଧିକ । କେନ୍ଦ୍ର ସରକାରଙ୍କ ସହରୀ ବିକାଶ ମନ୍ତ୍ରଣାଳୟ ନିକଟରେ ସ୍ମାର୍ଟ ସିଟି ଭାବେ ବିକଶିତ ହେବାକୁ ଚୟନ ହୋଇଥିବା ୨୦ଟି ସହରର ନାମ ଘୋଷଣା କରିଛନ୍ତି । ରାଜ୍ୟ ରାଜଧାନୀ ଭୁବନେଶ୍ୱର ଜାନୁଆରୀ ୨୦୧୬ରେ ଜାରି ଥିବା ସ୍ମାର୍ଟ ସିଟି ତାଲିକାରେ ପ୍ରଥମ ସହର, ଯାହା ଭାରତ ସରକାରଙ୍କ ଏକ ଗୃହପାଳିତ ପଶୁ ପ୍ରକଳ୍ପ । ଏହି ଘୋଷଣାରେ ବିକାଶ ପାଇଁ ପାଞ୍ଚ ବର୍ଷ ମଧ୍ୟରେ ୫୦୮.୦୨ ବିଲିୟନ ଟଙ୍କା ମଞ୍ଜୁରି ଥିଲା । === ଶିଳ୍ପ ବିକାଶ === ଓଡ଼ିଶାରେ ପ୍ରଚୁର ପ୍ରାକୃତିକ ସମ୍ପଦ ଏବଂ ଏକ ବୃହତ ଉପକୂଳ ଅଛି | ପୁଞ୍ଜି ବିନିଯୋଗ ପ୍ରସ୍ତାବ ସହିତ ବିଦେଶୀ ପୁଞ୍ଜି ନିବେଶକାରୀଙ୍କ ପାଇଁ ଓଡ଼ିଶା ସର୍ବାଧିକ ପସନ୍ଦଯୋଗ୍ୟ ସ୍ଥାନ ଭାବରେ ଉଭା ହୋଇଛି। ଏଥିରେ ଭାରତର ଏକ କୋଇଲାର ଏକ ପଞ୍ଚମାଂଶ, ଏହାର ଏକ ଚତୁର୍ଥାଂଶ ଲୁହାପଥର, ବକ୍ସାଇଟ୍ ଭଣ୍ଡାରର ଏକ ତୃତୀୟାଂଶ ଏବଂ କ୍ରୋମାଇଟ୍ ରହିଛି | ଜର୍ମାନୀର ସହଯୋଗରେ ନିର୍ମିତ ଭାରତର ପବ୍ଲିକ୍ ସେକ୍ଟରରେ ରାଉରକେଲା ଷ୍ଟିଲ୍ ପ୍ଲାଣ୍ଟ ଥିଲା | ଆର୍ସେଲର-ମିତ୍ତଲ ୧୦ ବିଲିୟନ ଡଲାରର ଅନ୍ୟ ଏକ ମେଗା ଇସ୍ପାତ ପ୍ରକଳ୍ପରେ ବିନିଯୋଗ କରିବାକୁ ଯୋଜନା ଘୋଷଣା କରିଛନ୍ତି। Russian ଷର ପ୍ରମୁଖ ମ୍ୟାଗ୍ନିଟୋଗୋରସ୍କ୍ ଆଇରନ୍ ଆଣ୍ଡ ଷ୍ଟିଲ୍ କମ୍ପାନୀ (MMK) ମଧ୍ୟ ଓଡ଼ିଶାରେ ୧୦ଟି MT ଷ୍ଟିଲ୍ ପ୍ଲାଣ୍ଟ ସ୍ଥାପନ କରିବାକୁ ଯୋଜନା କରିଛି। ବୃନ୍ଦାବଲ ଓଡ଼ିଶାର ଖୋଲା କାଷ୍ଟ କୋଇଲା ଖଣିର ଏକ ପ୍ରମୁଖ କ୍ଷେତ୍ର | ଆଲୁମିନିୟମ, କୋଇଲା ଭିତ୍ତିକ ବିଦ୍ୟୁତ୍ ଉତ୍ପାଦନ କେନ୍ଦ୍ର, ପେଟ୍ରୋକେମିକାଲ୍ସ ଏବଂ ସୂଚନା ପ୍ରଯୁକ୍ତିବିଦ୍ୟାରେ ରାଜ୍ୟ ଅଦୃଶ୍ୟ ପରିମାଣର ପୁଞ୍ଜି ବିନିଯୋଗ କରୁଛି। ବିଦ୍ୟୁତ୍ ଉତ୍ପାଦନରେ ରିଲାଏନ୍ସ ପାୱାର୍ (ଅନିଲ ଅମ୍ବାନୀ ଗ୍ରୁପ୍) ଝାରସୁଗୁଡା ଜିଲ୍ଲାର ହିରମାଠାରେ ୧୩ ବିଲିୟନ ଆମେରିକୀୟ ଡଲାରର ପୁଞ୍ଜି ବିନିଯୋଗ ସହିତ ବିଶ୍ୱର ସର୍ବବୃହତ ବିଦ୍ୟୁତ୍ ଉତ୍ପାଦନ କେନ୍ଦ୍ର ସ୍ଥାପନ କରୁଛି। ୨୦୦୯ ମସିହାରେ ଓଡ଼ିଶା କର୍ପୋରେଟ ନିବେଶ ଉପରେ ଆସୋକମ୍ (ASSOCHAM) ଇନଭେଷ୍ଟମେଣ୍ଟ ମିଟର (AIM) ଅଧ୍ୟୟନର ବିଶ୍ଳେଷଣ ଅନୁଯାୟୀ ଗୁଜରାଟ ସହିତ ପ୍ରଥମ ଏବଂ ଆନ୍ଧ୍ରପ୍ରଦେଶ ତୃତୀୟ ସ୍ଥାନରେ ଥିଲା | ଦେଶରେ ମୋଟ ବିନିଯୋଗରେ ଓଡ଼ିଶାର ଅଂଶ ୧୨.୬ ପ୍ରତିଶତ ଥିଲା। ଏହା ମୂଲ୍ୟର ନିବେଶ ପ୍ରସ୍ତାବ ଗ୍ରହଣ କଲା | ଗତ ବର୍ଷରେ ୨,୦୦,୮୪୬ କୋଟି | ଇସ୍ପାତ ଏବଂ ଶକ୍ତି ସେହି କ୍ଷେତ୍ରଗୁଡିକ ମଧ୍ୟରେ ଥିଲା ଯାହା ରାଜ୍ୟରେ ସର୍ବାଧିକ ପୁଞ୍ଜି ବିନିଯୋଗ କରିଥିଲା। ==ସଂସ୍କୃତି== == ଓଡ଼ିଶାର ପର୍ବପର୍ବାଣି == ଓଡ଼ିଶାର ବିଭିନ୍ନ ଧର୍ମାବଲମ୍ବୀମାନେଦ୍ୱାରା ବିଭିନ୍ନ ପର୍ବପର୍ବାଣି ପାଳନ କରିଥାନ୍ତି । ଓଡ଼ିଶାରେ "ବାର ମାସରେ ତେର ପର୍ବ" ପାଳନ ହୁଏ ବୋଲି ପ୍ରବାଦ ରହିଛି ।<ref>{{Cite journal|last=Mohanty|first=P.P.|date=2018|title=Towards frameworking a strategic approach for festival tourism destination marketing and management: Case study of Odisha (India)|url=https://scindeks.ceon.rs/Article.aspx?artid=1450-66611804145M|journal=Turizam|language=en|volume=22|issue=4|pages=145–157|doi=10.5937/turizam22-17398|issn=1450-6661}}</ref> ପ୍ରମୁଖ ହିନ୍ଦୁ ପର୍ବ ମଧ୍ୟରେ [[ରଥଯାତ୍ରା]], [[ରଜ]], [[ପଣା ସଂକ୍ରାନ୍ତି]],[[ମକର ସଂକ୍ରାନ୍ତି]],[[ନୂଆଖାଇ]] ଓ ଅନେକ ଓଷା-ବ୍ରତ ସମେତ ଅନ୍ୟାନ୍ୟ ପର୍ବପର୍ବାଣି, ଇସଲାମ ପର୍ବପର୍ବାଣି ମଧ୍ୟରେ [[ଇଦ ଉଲ-ଫିତର]] ଓ [[ମହରମ]], ଖୀଷ୍ଟିଆନ ପର୍ବପର୍ବାଣି ମଧ୍ୟରେ [[ବଡ଼ଦିନ|ବଡ଼ ଦିନ]], [[ଇଷ୍ଟର]] ଓ [[ନବବର୍ଷ]], ବୌଦ୍ଧ ପର୍ବପର୍ବାଣି ମଧ୍ୟରେ [[ବୁଦ୍ଧ ପୂର୍ଣ୍ଣିମା]] ଆଦି ଅନ୍ୟତମ । ଓଡ଼ିଶାର ବିଭିନ୍ନ ଆଦିବାସୀ ଜନଜାତି ଭିତରେ ସାନ୍ତାଳୀ ଜନଜାତିର ସୋହରାଇ, ମାଘେ ପରବ (ହୋ ଜନଜାତିଦ୍ୱାରା ମଧ୍ୟ ପାଳିତ), ବାହା ପରବ (ବା ହୋ ଜନଜାତିର ବା' ପରବ) ଆଦି ଅନ୍ୟତମ | ==କ୍ରୀଡ଼ା== {{Main|ଓଡ଼ିଶାରେ କ୍ରୀଡ଼ା}} [[File:Barabati Stadium IPL Match Pune Warriors India vs. Deccan Chargers.jpg|thumb|ବାରବାଟୀ ଷ୍ଟାଡ଼ିୟମ ([[Barabati Stadium]]) , [[କଟକ]]]] ଓଡ଼ିଶା ରାଜ୍ୟ ୨୦୧୮ ପୁରୁଷ ହକି ବିଶ୍ୱକପ୍ ( [[2018 Men's Hockey World Cup]] ), ୨୦୨୨ ଫିଫା ୧୭ ବର୍ଷରୁ କମ୍ ମହିଳା ବିଶ୍ୱକପ୍ (2022 FIFA U-17 Women's World Cup) ଏବଂ ୨୦୨୩ ପୁରୁଷ ହକି ବିଶ୍ୱକପ୍ (2023 Men's Hockey World Cup) ସମେତ ଅନେକ ଅନ୍ତର୍ଜାତୀୟ କ୍ରୀଡା ଇଭେଣ୍ଟ ଆୟୋଜନ କରିଛି। ଓଡ଼ିଶାରେ ଥିବା କ୍ରୀଡ଼ା ଷ୍ଟାଡ଼ିୟମଗୁଡ଼ିକ ମଧ୍ୟରେ ଅନ୍ତର୍ଭୁକ୍ତ : # [[କଳିଙ୍ଗ ଷ୍ଟାଡ଼ିଅମ]] ( Kalinga Stadium ) # [[ବାରବାଟି ଷ୍ଟାଡ଼ିଅମ]] ( [[Barabati Stadium]] ) # ଜବାହରଲାଲ ନେହେରୁ ଇନଡୋର୍ ଷ୍ଟାଡ଼ିୟମ ( Jawaharlal Nehru Indoor Stadium ) # ଇଷ୍ଟ କୋଷ୍ଟ ରେଲୱେ ଷ୍ଟାଡ଼ିୟମ ( East Coast Railway Stadium ) # ବିଜୁ ପଟ୍ଟନାୟକ ହକି ଷ୍ଟାଡ଼ିୟମ ( Biju Patnaik Hockey Stadium ) # କିଟ୍ ଷ୍ଟାଡ଼ିୟମ ( KIIT Stadium ) # ବୀର ସୁରେନ୍ଦ୍ର ସାଏ ଷ୍ଟାଡ଼ିୟମ ( Veer Surendra Sai Stadium ) # ବିର୍ସା ମୁଣ୍ଡା ଆନ୍ତର୍ଜାତୀୟ ହକି ଷ୍ଟାଡ଼ିୟମ ( Birsa Munda International Hockey Stadium )<ref>{{Cite news|last=Suffian|first=Mohammad|date=16 February 2021|title=Odisha CM Lays Foundation of India's Largest Hockey Stadium named after 'Birsa Munda' In Rourkela|work=India Today|url=https://www.indiatoday.in/sports/hockey/story/odisha-cm-lays-foundation-of-india-s-largest-hockey-stadium-named-after-birsa-munda-in-rourkela-1769860-2021-02-16|access-date=3 June 2021|archive-date=3 June 2021|archive-url=https://web.archive.org/web/20210603040034/https://www.indiatoday.in/sports/hockey/story/odisha-cm-lays-foundation-of-india-s-largest-hockey-stadium-named-after-birsa-munda-in-rourkela-1769860-2021-02-16|url-status=live}}</ref> ରାଜ୍ୟରେ କିଛି ଉଚ୍ଚ ପ୍ରଦର୍ଶନ କେନ୍ଦ୍ର ମଧ୍ୟ ରହିଛି, ଯାହାକି ଓଡ଼ିଶାରେ ବିଭିନ୍ନ ଖେଳର ଉନ୍ନତି ପାଇଁ କଳିଙ୍ଗ ଷ୍ଟାଡ଼ିୟମରେ ସ୍ଥାପିତ କରାଯାଇଛି । କିଛି ଉଚ୍ଚ ପ୍ରଦର୍ଶନ କେନ୍ଦ୍ରଗୁଡ଼ିକ ହେଉଛି : * ଅଭିନବ ବିନ୍ଦ୍ରା ଟାର୍ଗେଟିଂ ପ୍ରଦର୍ଶନ ( Abhinav Bindra Targeting Performance (ABTP) ) * ଡାଲମିଆ ଭାରତ ଗୋପୀଚାନ୍ଦ ବ୍ୟାଡ଼ମିଣ୍ଟନ୍ ଏକାଡ଼େମୀ ( Dalmia Bharat Gopichand Badminton Academy ) * ଜେ.ଏସ୍.ଡବ୍ଲ୍ୟୁ. ସନ୍ତରଣ ଉଚ୍ଚ ପ୍ରଦର୍ଶନ କେନ୍ଦ୍ର ( JSW Swimming HPC ) * ଖେଲୋ ଇଣ୍ଡିଆ ଆଥଲେଟିକ୍ସ୍, ହକି ଏବଂ ଭାରୋତ୍ତୋଳନ ପାଇଁ ରାଜ୍ୟ ଉତ୍କର୍ଷ କେନ୍ଦ୍ର ( Khelo India State Centre of Excellence (KISCE) for Athletics, Hockey, and Weightlifting ) * ଭାରୋତ୍ତୋଳନ ପାଇଁ କେଜେଏସ ଆହଲୁୱାଲିଆ ଏବଂ ଟେନଭିକ୍ ସ୍ପୋର୍ଟସ୍ ଉଚ୍ଚ ପ୍ରଦର୍ଶନ କେନ୍ଦ୍ର ( KJS Ahluwalia and Tenvic Sports HPC for Weightlifting ) * ଓଡ଼ିଶା ନୌସେନା ଟାଟା ହକି ଉଚ୍ଚ ପ୍ରଦର୍ଶନ କେନ୍ଦ୍ର ( Odisha Naval Tata Hockey High Performance Centre (ONTHHPC) )<ref>{{cite web |url=https://kalingatv.com/state/naval-tata-hockey-academy-inaugurated-in-odisha-capital/ |title=Naval Tata Hockey Academy Inaugurated In Odisha Capital |website=Kalinga TV |date=13 August 2019 |access-date=13 August 2019 |archive-date=21 September 2022 |archive-url=https://web.archive.org/web/20220921054009/https://kalingatv.com/state/naval-tata-hockey-academy-inaugurated-in-odisha-capital/ |url-status=live }}</ref> * ଓଡ଼ିଶା ଆଦିତ୍ୟ ବିକ୍ରମ ବିର୍ଲା ଏବଂ ଗଗନ ନାରଙ୍ଗ ସୁଟିଂ ଉଚ୍ଚ ପ୍ରଦର୍ଶନ କେନ୍ଦ୍ର ( Odisha Aditya Birla and Gagan Narang Shooting HPC ) * ରିଲାଏନ୍ସ୍ ଫାଉଣ୍ଡେସନ୍ ଓଡ଼ିଶା ଆଥଲେଟିକ୍ସ୍ ଉଚ୍ଚ ପ୍ରଦର୍ଶନ କେନ୍ଦ୍ର ( Reliance Foundation Odisha Athletics HPC ) * ଭାରତୀୟ କ୍ରୀଡ଼ା ପ୍ରାଧିକରଣ ଆଞ୍ଚଳିକ ବ୍ୟାଡ଼ମିଣ୍ଟନ୍ ଏକାଡ଼େମୀ ( Sports Authority of India Regional Badminton Academy )<ref>{{Cite web|author=Minati Singha|date=15 May 2017|title=Odisha-SAI Regional Badminton Academy inaugurated in Bhubaneswar|url=https://timesofindia.indiatimes.com/city/bhubaneswar/odisha-sai-regional-badminton-academy-inaugurated-in-bhubaneswar/articleshow/58686446.cms|access-date=30 May 2021|website=The Times of India|language=en|archive-date=2 June 2021|archive-url=https://web.archive.org/web/20210602225427/https://timesofindia.indiatimes.com/city/bhubaneswar/odisha-sai-regional-badminton-academy-inaugurated-in-bhubaneswar/articleshow/58686446.cms|url-status=live}}</ref> * ଉଡ଼ାନ୍ ବ୍ୟାଡ଼ମିଣ୍ଟନ୍ ଏକାଡ଼େମୀ<ref>{{Cite web|title=Udaan Badminton Academy-HOME|url=https://www.theudaan.net/|access-date=30 May 2021|website=www.theudaan.net|archive-date=26 February 2021|archive-url=https://web.archive.org/web/20210226021003/https://www.theudaan.net/|url-status=dead}}</ref> * ଅଖିଳ ଭାରତୀୟ ଫୁଟବଲ୍ ସଂଘ ଉଚ୍ଚ ପ୍ରଦର୍ଶନ କେନ୍ଦ୍ର ( All India Football Federation High Performance Centre )<ref>{{Cite web|title=High Performance Centre deal a big boost for Odisha and AIFF {{!}} Goal.com|url=https://www.goal.com/en-in/news/odisha-aiff-high-performance-centre-big-boost/1cwe57j3pqvvu14c7f7q7a8r0d|access-date=7 June 2021|website=www.goal.com|archive-date=7 June 2021|archive-url=https://web.archive.org/web/20210607034811/https://www.goal.com/en-in/news/odisha-aiff-high-performance-centre-big-boost/1cwe57j3pqvvu14c7f7q7a8r0d|url-status=live}}</ref> == ପର୍ଯ୍ୟଟନ == === ବାଲୁକା କଳା === ଓଡ଼ିଶାର ପୁରୀରୁ ଆରମ୍ଭ ହୋଇ ରାଜ୍ୟର ଅନ୍ୟାନ୍ୟ ତଟବର୍ତ୍ତୀ ସ୍ଥାନରେ ବିକଶିତ ବାଲିରେ ମୂର୍ତ୍ତି ତିଆରି କଳା ଓଡ଼ିଶାର ଏକ ଆଧୁନିକ କଳା ମଧ୍ୟରୁ ଅନ୍ୟତମ । === ହସ୍ତଶିଳ୍ପ === ଓଡ଼ିଶାର ହସ୍ତଶିଳ୍ପ ମଧ୍ୟରେ ପିତ୍ତଳ, ସୁନା-ରୂପାର [[ତାରକସି କାମ]], ଟେରାକୋଟା କଳା ଏବଂ [[ଚାନ୍ଦୁଆ]] ଆଦି ଅନ୍ୟତମ । ==== ପିତ୍ତଳ ଏବଂ ବେଲ ଧାତୁ ସାମଗ୍ରୀ ==== ପିତ୍ତଳ ଏବଂ ବେଲମେଟାଲ୍ ବାସନ, ପିତ୍ତଳ ଚାନ୍ଦ ଏବଂ ହାଣ୍ଡି ଉପରେ ସୂକ୍ଷ୍ମ ଖୋଦନ ଓଡ଼ିଶା କଳାର ଏକ ଗୁରୁତ୍ୱପୂର୍ଣ୍ଣ ଦିଗ | ଧାତୁରେ ନିର୍ମିତ କଳାକୃତି ମଧ୍ୟରେ ପିତ୍ତଳ କାର୍ଯ ଦେବତାମାନଙ୍କର ପୂଜା ସମୟରେ ଦୀପ ଏବଂ ଦୀପଦାନୀରେ ଦେଖିବାକୁ ମିଳିଥାଏ | ପିତ୍ତଳରୁ ନିର୍ମିତ ଚାଉଳ ମାପିବା ପାତ୍ରଗୁଡିକ ଅନେକ ଘରେ ବ୍ୟବହୃତ ହେବା ବ୍ୟତୀତ ପିତ୍ତଳ ହାତୀ-ଘୋଡ଼ା ଆଦି ମଧ୍ୟ ଜଣାଶୁଣା । ବେଟେଲ-ଚେୟାର ପାଇଁ ପିତ୍ତଳର ପାତ୍ରଗୁଡ଼ିକ ଉଭୟ ଉପଯୋଗୀ ଏବଂ ଅଳଙ୍କାର ପାଇଁ ଡିଜାଇନ୍ ହୋଇଛି | ପିତ୍ତଳ ଏବଂ ଘଣ୍ଟି ଧାତୁରେ ନିର୍ମିତ ଘରୋଇ ସାମଗ୍ରୀ ଏବଂ ବାସନଗୁଡିକ ଅଛି ଏବଂ ସେଗୁଡ଼ିକ ବିଭିନ୍ନ ଆକୃତି ଏବଂ ଆକାରର | ଓଡ଼ିଶାର ପିତ୍ତଳ ସାମଗ୍ରୀ କାରିଗରମାନଙ୍କର ଉଚ୍ଚ କାରୁକାର୍ଯ୍ୟ ଏବଂ ନୂତନତ୍ୱ ପାଇଁ ସେମାନଙ୍କର ଚମତ୍କାରତାକୁ ପ୍ରକାଶ କରିଥାଏ | ==== ସିଲଭର ୱେୟାର ଏବଂ ଫିଲିଗ୍ରି କାମ ==== ଓଡ଼ିଶାର ସିଲଭରୱେର୍ ବହୁତ ଜଣାଶୁଣା | ତାଙ୍କର ଫିଲିଗ୍ରି କାର୍ଯ୍ୟଗୁଡ଼ିକ ଭାରତର ଅନ୍ୟ କୌଣସି ସ୍ଥାନରେ କ୍ୱଚିତ୍ ଦେଖାଯାଉଥିବା କଳାତ୍ମକ ଉତ୍କର୍ଷର ଅନନ୍ୟ ଉଦାହରଣ | ରୂପା ତାରଗୁଡ଼ିକ, ଅତ୍ୟନ୍ତ ସୂକ୍ଷ୍ମ, ଜଟିଳ ଡିଜାଇନ୍ରେ ଆକୃତିର | ପଶୁ ଏବଂ ପକ୍ଷୀମାନଙ୍କର ଫର୍ମ, ଭର୍ମିଲିୟନ୍ ରିସେପ୍ଟେକଲ୍ ପରି ଦୈନିକ ବ୍ୟବହାରର ପ୍ରବନ୍ଧଗୁଡ଼ିକ ମଧ୍ୟ ରୂପା ତାରରେ ନିର୍ମିତ - ଫିଲିଗ୍ରି ଅଳଙ୍କାର, ବିଶେଷତ ବ୍ରୋଚ୍ ଏବଂ କାନଫୁଲ ଭାରତୀୟ ମହିଳାମାନଙ୍କ ମଧ୍ୟରେ ବହୁତ ଲୋକପ୍ରିୟ | ସିଲିଗ୍ରି କାମ ପାଇଁ କଟକ ବିଶ୍ୱ ପ୍ରସିଦ୍ଧ | ମହାଭାରତର ଦୃଶ୍ୟଗୁଡ଼ିକ ବେଳେବେଳେ ରୂପାରେ ଚିତ୍ରିତ ହୋଇଥାଏ ବିଶେଷ ଆଗ୍ରହରେ ରୂପାଦ୍ୱାରା ନିର୍ମିତ ଭଗବାନ କୃଷ୍ଣଙ୍କଦ୍ୱାରା ପରିଚାଳିତ ଅର୍ଜୁନ ରଥ | ଜଣେ ଆଶ୍ଚର୍ଯ୍ୟ ଲାଗେ ଯେ ରଥ ଚକଗୁଡିକର ମିନିଟ୍ ସବିଶେଷ କାର୍ଯ୍ୟ ସହିତ କଶଳ ଦେଖ | ରଥର ସୌନ୍ଦର୍ଯ୍ୟ, ଘୋଡ଼ାମାନଙ୍କର ଗର୍ବିତ ଆଭିମୁଖ୍ୟ ଏବଂ ସତ୍ୟ-ହାଇ-ଆକୃତି, ସମସ୍ତେ ରୂପା କଳା ପ୍ରଭାବର ଅତ୍ୟଧିକ ମହିମା ପାଇଁ ସହଯୋଗ କରନ୍ତି | ==== ଟେରାକୋଟା ଏବଂ କୁମ୍ଭାର ==== ଓଡ଼ିଶାର କୁମ୍ଭକାରମାନେ ବିଭିନ୍ନ ଧାର୍ମିକ ଏବଂ ସାମାଜିକ କାର୍ଯ୍ୟରେ ବ୍ୟବହୃତ ହେବାକୁ ମାଟିପାତ୍ର ତିଆରି କରନ୍ତି | ସେଗୁଡିକ ବିଭିନ୍ନ ଆକୃତି ଏବଂ ଆକାରରେ ନିର୍ମିତ ଏବଂ ମାଛ ଏବଂ ଫୁଲର ମୋଟିଫ୍ ଏବଂ ଜ୍ୟାମିତିକ ଡିଜାଇନ୍ ସହିତ ସୁସଜ୍ଜିତ | ଧାର୍ମିକ ସମୟରେ ସ୍ଥାନୀୟ ଚାହିଦା ପୂରଣ କରିବା ପାଇଁ ଟେରାକୋଟାରେ ଘୋଡ଼ା ଏବଂ ହାତୀ ତିଆରି କରାଯାଏ | ରୋଗ ଏବଂ ବିପଦରୁ ରକ୍ଷା ପାଇବା ପାଇଁ ଏମାନଙ୍କୁ ଗ୍ରାମ-ଦେବୀ (ଗ୍ରାମ-ଦେବତା)କୁ ଦିଆଯାଏ | ଆକାରରେ ସେମାନେ ଛଅ ଇଞ୍ଚରୁ ତିନି ଫୁଟ ପର୍ଯ୍ୟନ୍ତ | କୁମ୍ଭାର ମାଟି ଖେଳନା ଏବଂ ମଣିଷର ସରଳ ଏବଂ ଆକର୍ଷଣୀୟ ଚିତ୍ର ମଧ୍ୟ ତିଆରି କରେ | ସେମାନେ ବାସ୍ତବ ଜୀବନ ଜୀବମାନଙ୍କର ଅତ୍ୟାବଶ୍ୟକ ବିଶିଷ୍ଟ୍ୟଗୁଡିକ ଧରିଥାନ୍ତି | ଓଡ଼ିଶାର ପ୍ରତ୍ୟେକ ପ୍ୟାନରେ ଟେରାକୋଟା ଖେଳନା ତିଆରି କରାଯାଏ | ଖେଳନାଗୁଡିକ ଡିଜାଇନ୍ରେ ସରଳ ଏବଂ ସେମାନେ ଉତ୍ପାଦିତ ସ୍ଥାନର ଗୁଣ ବହନ କରନ୍ତି | ==== ସୁବର୍ଣ୍ଣ ଘାସ ଏବଂ କେନ୍ କାମ କରେ ==== ଟୋକେଇ, ହାତ ପ୍ରଶଂସକ ଏବଂ ଟେବୁଲ୍ ମ୍ୟାଟ୍ ମହିଳା ଲୋକମାନଙ୍କଦ୍ୱାରା ସୁବର୍ଣ୍ଣ ଘାସରୁ ବୁଣା ହୋଇଛି | ଫ୍ଲୋର-ମ୍ୟାଟ୍ଗୁଡ଼ିକ ମଧ୍ୟ ସୁବର୍ଣ୍ଣ ଘାସରୁ ବୁଣାଯାଏ ଯାହା ଏକ ସ୍ଥାନୀୟ ଉତ୍ପାଦ , ଆଜି ଏହି ସାମଗ୍ରୀର ଚାହିଦା ବଢିଛି ଏବଂ ଏହା ସେମାନଙ୍କର ସୌନ୍ଦର୍ଯ୍ୟ, ଉପଯୋଗିତା ଏବଂ ସ୍ଥାୟୀ ଗୁଣର ପ୍ରମାଣ କରେ | ଟୋକେଇ ଏବଂ ଅନେକ ଆସବାବପତ୍ର ବୁଣିବା ପାଇଁ କେନ୍ ବ୍ୟବହୃତ ହୁଏ | ==== ପ୍ରୟୋଗ କାର୍ଯ୍ୟ ==== ପିପଲିରେ ଟେଲର୍ମାନେ ଆପ୍ଲିକ୍ କାର୍ଯ୍ୟଗୁଡିକ ଏକଜେକ୍ୟୁଟ୍ କରନ୍ତି, ଯାହା ବହୁତ ଚାହିଦା | ପର୍ବପର୍ବାଣିରେ ବ୍ୟବହାର ପାଇଁ ଆପ୍ଲିକ୍ କାର୍ଯ୍ୟର ବିଶାଳ ଆକାରର ଛତା ଉତ୍ପାଦିତ ହୁଏ | ବିସ୍ତାରିତ ଲନରେ ବଗିଚା ଛତା ଭାବରେ ମଧ୍ୟ ବ୍ୟବହୃତ ହୁଏ, ସେମାନେ ଯେ କୌଣସି ସମାବେଶକୁ ଅନୁଗ୍ରହ ଏବଂ ରଙ୍ଗ ଋଣ ଦିଅନ୍ତି | ହୃଦୟ ଆକୃତିର ପ୍ରଶଂସକ, ବଡ଼ ଏବଂ ସ୍ମା କ୍ୟୋପି ଏବଂ କାନ୍ଥ ଝୁଲିବା ମଧ୍ୟ ଆପ୍ଲିକ୍ କାମରୁ ପ୍ରସ୍ତୁତ | ଟେଲର୍ମାନେ ପ୍ରାଣୀ, ପକ୍ଷୀ, ଫୁଲର ଚିତ୍ର ଏବଂ ଜ୍ୟାମିତିକ ଆକୃତିର ସମୃଦ୍ଧ ରଙ୍ଗର କପଡ଼ାରୁ କାଟି ଦିଅନ୍ତି ଏବଂ ଏଗୁଡିକ ଅନ୍ୟ ଏକ କପଡ଼ା ଉପରେ ସମାନ୍ତରାଳ ଭାବରେ ସଜାଯାଇ ଏକ ଆଖିଦୃଶିଆ ଡିଜାଇନ୍ ପ୍ରସ୍ତୁତ କରିବା ପାଇଁ ସିଲେଇ କରାଯାଏ | ହଳଦିଆ, ଧଳା, ସବୁଜ, ନୀଳ, ନାଲି ଏବଂ କଳା ରଙ୍ଗର ସମୃଦ୍ଧ ସ୍ପ୍ଲାସ୍ ଦର୍ଶକଙ୍କ ଆଖିକୁ ଚମକାଇଥାଏ ଏବଂ ଉତ୍ସବର ମନୋବଳ ସ୍ଥିର କରିଥାଏ | ବିଭିନ୍ନ ଆକୃତି ଏବଂ ଆକାରର ବ୍ୟାଗଗୁଡ଼ିକ ମଧ୍ୟ ଆପ୍ଲିକ୍ ମୋଟିଫ୍ ସହିତ ତିଆରି | ଧାର୍ମିକ ଶୋଭାଯାତ୍ରାରେ ରଙ୍ଗ ଦେବା ପାଇଁ ଆପଲିକ୍ ଚାରିସ୍ (ଛତା) ଏବଂ “ତରସା” (ହୃଦୟ ଆକୃତିର କାଠ ଗଠନଗୁଡ଼ିକ ଆପ୍ଲିକ୍ କାର୍ଯ୍ୟରେ ଆଚ୍ଛାଦିତ ଏବଂ ପିକ୍ ଉପରେ ସମର୍ଥିତ) ବ୍ୟବହୃତ ହୁଏ | ବଡ଼ ଆପ୍ଲିକ୍ କାନୋପି ବିବାହ ଉତ୍ସବର ଏକ ଅବିଚ୍ଛେଦ୍ୟ ଅଙ୍ଗ | ମନ୍ଦିରଗୁଡିକରେ, କାଦୁଅଗୁଡିକ ଦେବତାମାନଙ୍କ ଉପରେ ଝୁଲାଯାଇଥାଏ ଯାହା ସେମାନଙ୍କୁ ମଇଳା ପଡ଼ିବାଠାରୁ ରକ୍ଷା କରିଥାଏ | ==== ଶୃଙ୍ଗ କାର୍ଯ୍ୟ ==== ଓଡ଼ିଶାରେ ଏପରି କାରିଗର ଅଛନ୍ତି ଯେଉଁମାନେ ଗୋରୁର ଶିଙ୍ଗରୁ କମ୍ବି, ଫୁଲ ଭେଜ୍ ଏବଂ କଲମ ଷ୍ଟାଣ୍ଡ ପରି ଦୈନିକ ବ୍ୟବହାରର ପ୍ରବନ୍ଧ ଯୋଗାଇବାରେ ଚତୁର ଅଟନ୍ତି | ଶିଙ୍ଗଟି ସୁଗମ ହୋଇ ପଲିସ୍ ହୋଇଛି, ଏବଂ ତା’ପରେ ବିଭିନ୍ନ କରମ୍ସରେ ଆକୃତିର | ଶୃଙ୍ଗରେ ନିର୍ମିତ କ୍ରେନ୍, ଲବଷ୍ଟର, ବିଛା ଏବଂ ପକ୍ଷୀମାନେ ଏକ ସୁନ୍ଦରତାରେ ସମାପ୍ତ | ସେମାନଙ୍କର ଭୂପୃଷ୍ଠ ଏକ ଗାଢା ସୋବର ଫିଙ୍ଗିଦିଏ ଏବଂ ସମସ୍ତ କଳା ପ୍ରେମୀଙ୍କ ଦୃଷ୍ଟି ଆକର୍ଷଣ କରେ | ==== ଶାଢ଼ୀ ଏବଂ ଅନ୍ୟାନ୍ୟ କପଡ଼ା ==== ବୋଧହୁଏ ଓଡ଼ିଶାର ହସ୍ତତନ୍ତର ସବୁଠାରୁ ଲୋକପ୍ରିୟ ଆଇଟମ୍ ହ୍ୟାଣ୍ଡଲୁମ୍ ସାରୀ ପ୍ରଦାନ କରେ | ସାସ୍କେସ୍ ପ୍ରତ୍ୟେକ ସ୍ୱାଦ ଏବଂ ପକେଟକୁ ଅନୁକୂଳ କରିବା ପାଇଁ ବିଭିନ୍ନ ଡିଜାଇନ୍ ଏବଂ ରଙ୍ଗରେ ଆସିଥାଏ | ସାଧାରଣତ ସମ୍ବଲପୁର ଜିଲ୍ଲାର ଗ୍ରାମବାସୀମାନେ ଘରୋଇ କିମ୍ବା କର୍ପୋରେଟ୍ ସେକ୍ଟରରେ ଲୁମ୍ ଉପରେ ସାରି ବୁଣନ୍ତି | ସମ୍ବଲପୁରୀ ସୂତା ସାରିର ଏକ ସୁଗମ ସମାପ୍ତି ଏବଂ ଏକ ସ୍ୱତନ୍ତ୍ର ମୂଳ ସୀମା ଏବଂ ପାଲୁ ଅଛି | ମାଛ, ଶଙ୍ଖ ସେଲ ଏବଂ ଫୁଲର ମୋଟିଫ୍ କପଡ଼ାରେ ବୁଣା ହୋଇଛି | ବେଳେବେଳେ ସୀମା ଏବଂ ପାଲୁକୁ ସଜାଇବା ପାଇଁ ପଶୁ ମୋଟିଫ୍ ମଧ୍ୟ ବ୍ୟବହୃତ ହୁଏ | ସ୍ଥାନୀୟ କଞ୍ଚାମାଲରୁ ଗ୍ରାମ କାରିଗରମାନେ ରେଶମ ସାନ୍ସ ମଧ୍ୟ ପ୍ରସ୍ତୁତ କରନ୍ତି | ଖଣ୍ଡୁଆ ପାଟା ସାରିଗୁଡିକର ବିସ୍ତୃତ ଡିଜାଇନ୍ ଏବଂ ଏକ ଚମକ ଅଛି ଯାହା ଆକର୍ଷଣୀୟ | ବାପ୍ଟା ସାରିରେ ସୂତା ଏବଂ ରେଶମ ସୂତା ଅଛି | ବର୍ହମ୍ପୋରି ପାଟା ସାରିକୁ ଓଡ଼ିଆ ଏବଂ ଆଧୁନିକ ମହିଳାମାନେ ପିନ୍ଧନ୍ତି | ସାରିଗୁଡିକ ଯେଉଁଠାରେ ଉତ୍ପାଦିତ ହୁଏ, ବ୍ୟବହୃତ କଙ୍କାଳର ଗୁଣ ଏବଂ ସେଥିରେ ବୁଣା ହୋଇଥିବା ଡିଜାଇନ୍ଗୁଡ଼ିକର ପ୍ରକୃତି ନାମରେ ନାମିତ | ହାତ ବୁଣା ବେଡସିଟ୍, ବେଡ୍ କଭର, ଟେବୁଲ୍ କପଡ଼ା, ପରଦା ଏବଂ ଓଡ଼ିଶାର ପୋଷାକ ସାମଗ୍ରୀ ସମଗ୍ର ଦେଶରେ ସମାନ | ==== ପଥର ଏବଂ କାଠ ଖୋଦନ ==== ପଥର ଖୋଦନ ହେଉଛି ଓଡ଼ିଶାର ଏକ ପୁରୁଣା ଶିଳ୍ପ। କାରିଗରମାନଙ୍କ ବଂଶଧର ଯେଉଁମାନେ ଏକଦା ମନ୍ଦିର ଭବନରେ ଉତ୍କର୍ଷର ଚମତ୍କାର ଉଚ୍ଚତାକୁ ମାପଚୁପ କରିଥିଲେ, ସେମାନେ ପଥର ଖୋଦନ କରିବାର ବଂଶାନୁକ୍ରମିକ ଶିଳ୍ପ ମାଧ୍ୟମରେ ମୂର୍ତ୍ତି ପରମ୍ପରାକୁ ଜୀବନ୍ତ ରଖିଛନ୍ତି | ଖୋଦିତ ଦ୍ରବ୍ୟରେ ମନ୍ଦିରର ପ୍ରତିକୃତି, ଦେବତା ଏବଂ ଦେବୀଙ୍କ ପ୍ରତିମୂର୍ତ୍ତି, କୋଣାର୍କ ଚକ ଏବଂ ଘୋଡ଼ା, ଏବଂ ଅଳସ କନ୍ୟା (ସାଧୁ ଝିଅ) ସାଲାଭଞ୍ଜିକା (ସାଲ ଶାଖା ଉପରେ ଝୁଲୁଥିବା ମହିଳା), ସୁରସୁଣ୍ଡାରୀ (ସ୍ୱର୍ଗୀୟ ସୌନ୍ଦର୍ଯ୍ୟ), ଲେଖିକା ( ଲେଡି ଏକ ଚିଠି ଲେଖିବା), ଇତ୍ୟାଦି ଯାହା ଘର ସାଜସଜ୍ଜାର ଲୋକପ୍ରିୟ ଆଇଟମ୍ | ଓଡ଼ିଶାର କାଠ ଖୋଦନ ପ୍ରାୟ ସମାନ ଭାବରେ ଲୋକପ୍ରିୟ | ସେମାନେ ଅନ୍ୟ ରାଜ୍ୟଗୁଡିକର କଳାକୃତିଠାରୁ ଭିନ୍ନ ଅଟନ୍ତି ଯେପର୍ଯ୍ୟନ୍ତ ସେମାନେ ସାଧା ଏବଂ ଚମତ୍କାର ପଲିସ୍ ସହିତ ଉଜ୍ଜ୍ୱଳ ଅଟନ୍ତି ଏବଂ ସେମାନଙ୍କ ଉପରେ କୌଣସି ରଙ୍ଗ କିମ୍ବା ଆବରଣ ବିନା ଲେକ୍ କାମ କରନ୍ତି | ପାର୍ଟ ଓଡ଼ିଶାରେ ଅନେକ ହସ୍ତତନ୍ତ ସାମଗ୍ରୀ ଅଛି ଯେପରିକି କାଗଜ ମାଞ୍ଚ, ସୋଲା ପିଥ୍ କାମ, ଲଙ୍କ | କାର୍ଯ୍ୟ, ଜାରୀ କାମ, ଗ୍ଲାସ୍ ବିଡି, କପଡ଼ା ଗାର୍ଲେଣ୍ଡ୍, କ୍ୟାମ୍ପୋର ଗାର୍ଲେଣ୍ଡ, ଜଟ କାର୍ପେଟ, ରଶ୍ ସାଥୀ, ଏବଂ ସର୍ବୋପରି, ପୁରୀ ଏବଂ ଗୋପାଳପୁରରେ ସମୁଦ୍ର ସେଲ କାର୍ଯ୍ୟ | == ଆଧାର == {{Reflist|30em}}Adhara crad == ଅଧିକ ତଥ୍ୟ == {{Commons category|Odisha|ଓଡ଼ିଶା}} <!--========================({{No More Links}})============================ | PLEASE BE CAUTIOUS IN ADDING MORE LINKS TO THIS ARTICLE. WIKIPEDIA | | IS NOT A COLLECTION OF LINKS NOR SHOULD IT BE USED FOR ADVERTISING. | | | | Excessive or inappropriate links WILL BE DELETED. | | See [[Wikipedia:External links]] & [[Wikipedia:Spam]] for details. | | | | If there are already plentiful links, please propose additions or | | replacements on this article's discussion page, or submit your link | | to the relevant category at the Open Directory Project (dmoz.org) | | and link back to that category using the {{dmoz}} template. | =======================({{No More Links}})=============================--> * [http://www.orissa.gov.in ଓଡ଼ିଶା ସରକାରଙ୍କ ସାଇଟ] {{ଓଡ଼ିଶା}} {{ଭାରତ}} {{ଓଡ଼ିଶା ପ୍ରସଙ୍ଗ}} [[ଶ୍ରେଣୀ:ଭାରତର ରାଜ୍ୟ ଓ କେନ୍ଦ୍ରଶାସିତ ଅଞ୍ଚଳ]] [[ଶ୍ରେଣୀ:ଓଡ଼ିଶା]] ba9vn2w9xzi054kw5wkpmumi86t4ovq 595849 595848 2026-06-01T17:46:01Z SamyakSamantasinghar 42167 /* */ 595849 wikitext text/x-wiki {{Short description|ଭାରତର ଏକ ପୂର୍ବବର୍ତ୍ତୀ ରାଜ୍ୟ}} {{Infobox | title = ଓଡ଼ିଶା | subheader = ଓଡ଼ିଶା ରାଜ୍ୟ | image = <div style="display:table; width:270px; margin:0 auto; text-align:center;"><div style="display:table-row;"><div style="display:table-cell; padding:2px;">[[File:Konark Temple Panorama2.jpg|266px]]<br/>{{small|[[କୋଣାର୍କ ସୂର୍ଯ୍ୟ ମନ୍ଦିର]]}}</div></div></div><div style="display:table; width:270px; margin:0 auto; text-align:center;"><div style="display:table-row;"><div style="display:table-cell; padding:2px; width:133px;">[[File:Brahmeswar Temple, Bhubaneswar.JPG|131px]]<br/>{{small|[[ବ୍ରହ୍ମେଶ୍ୱର ମନ୍ଦିର, ଭୁବନେଶ୍ୱର|ବ୍ରହ୍ମେଶ୍ୱର ମନ୍ଦିର]]}}</div><div style="display:table-cell; padding:2px; width:133px;">[[File:Muktesvar Temple.jpg|131px]]<br/>{{small|[[ମୁକ୍ତେଶ୍ୱର ମନ୍ଦିର]]}}</div></div><div style="display:table-row;"><div style="display:table-cell; padding:2px; width:133px;">[[File:Puri Ratha Yatra.jpg|131px]]<br/>{{small|[[ରଥଯାତ୍ରା]]}}</div><div style="display:table-cell; padding:2px; width:133px;">[[File:Shri Jagannath temple.jpg|131px]]<br/>{{small|[[ଜଗନ୍ନାଥ ମନ୍ଦିର]]}}</div></div><div style="display:table-row;"><div style="display:table-cell; padding:2px; width:133px;">[[File:Rajarani Temple 2.jpg|131px]]<br/>{{small|[[ରାଜାରାଣୀ ମନ୍ଦିର]]}}</div><div style="display:table-cell; padding:2px; width:133px;">[[File:Bhitarkanika Crocodile.jpg|131px]]<br/>{{small|[[ଭିତରକନିକା ଜାତୀୟ ଉଦ୍ୟାନ]]}}</div></div><div style="display:table-row;"><div style="display:table-cell; padding:2px; width:133px;">[[File:Ratnagiri (29).JPG|131px]]<br/>{{small|[[ରତ୍ନଗିରି]]}}</div><div style="display:table-cell; padding:2px; width:133px;">[[File:Lingaraj Temple complex at dusk during Shivratri 2020.jpg|131px]]<br/>{{small|[[ଲିଙ୍ଗରାଜ ମନ୍ଦିର]]}}</div></div></div><div style="display:table; width:270px; margin:0 auto; text-align:center;"><div style="display:table-row;"><div style="display:table-cell; padding:2px;">[[File:Khandagari and Udaygiri featured image.jpg|266px]]<br/>{{small|[[ଉଦୟଗିରି ଓ ଖଣ୍ଡଗିରି ଗୁମ୍ଫା|ଉଦୟଗିରି ଗୁମ୍ଫା]]}}</div></div></div> | image2 = [[File:Seal of Odisha.svg|120px|ଓଡ଼ିଶାର ରାଜପ୍ରତୀକ]]<br/>{{small|'''ଓଡ଼ିଶାର ରାଜପ୍ରତୀକ'''}}<br/><br/>'''ମୂଳମନ୍ତ୍ର:''' "[[ସତ୍ୟମେବ ଜୟତେ]]"<br/>{{small|("କେବଳ ସତ୍ୟର ହିଁ ଜୟ ହୁଏ")}}<br/><br/>'''ସଂଗୀତ:''' "[[ବନ୍ଦେ ଉତ୍କଳ ଜନନୀ]]"<br/>[[File:Bande Utkala Janani Odia.ogg|center]] | image3 = [[File:IN-OD.svg|250px|ଭାରତର ମାନଚିତ୍ରରେ ଓଡ଼ିଶାର ଅବସ୍ଥିତି]] | caption3 = ଭାରତର ମାନଚିତ୍ରରେ ଓଡ଼ିଶାର ଅବସ୍ଥିତି (ନାଲି ରଙ୍ଗରେ) | label1 = ଦେଶ | data1 = [[ଭାରତ]] | label2 = ଅଞ୍ଚଳ | data2 = [[ପୂର୍ବ ଭାରତ]] | label3 = ଗଠନ | data3 = ୧ ଅପ୍ରେଲ ୧୯୩୬<br/>([[ଓଡ଼ିଶା ଦିବସ|ଉତ୍କଳ ଦିବସ]]) | label4 = ରାଜଧାନୀ<br/>ଓ ବୃହତ୍ତମ ସହର | data4 = [[ଭୁବନେଶ୍ୱର]] | label5 = ଜିଲ୍ଲା | data5 = [[ଓଡ଼ିଶାର ଜିଲ୍ଲାମାନଙ୍କର ତାଲିକା|୩୦ (୩ଟି ବିଭାଗ)]] | header6 = ସରକାର | label7 = • ରାଜ୍ୟପାଳ | data7 = [[କମ୍ଭମପତି ହରି ବାବୁ]] | label8 = • ମୁଖ୍ୟମନ୍ତ୍ରୀ | data8 = [[ମୋହନ ଚରଣ ମାଝୀ]] | label9 = • ଉପମୁଖ୍ୟମନ୍ତ୍ରୀ | data9 = [[କନକ ବର୍ଦ୍ଧନ ସିଂହ ଦେଓ]] <br/> [[ପ୍ରଭାତୀ ପରିଡ଼ା]] | label10 = • ବିଧାନ ମଣ୍ଡଳ | data10 = ଏକସଦନୀୟ<br/>[[ଓଡ଼ିଶା ବିଧାନ ସଭା]] (୧୪୭ ଆସନ) | label11 = • ଜାତୀୟ ସଂସଦ | data11 = [[ଭାରତୀୟ ସଂସଦ]]<br/>[[ରାଜ୍ୟ ସଭା]] (୧୦ ଆସନ)<br/>[[ଲୋକ ସଭା]] (୨୧ ଆସନ) | label12 = • ଉଚ୍ଚ ନ୍ୟାୟାଳୟ | data12 = [[ଓଡ଼ିଶା ଉଚ୍ଚ ନ୍ୟାୟାଳୟ]] | header13 = ଆୟତନ | label14 = • ମୋଟ | data14 = ୧,୫୫,୭୦୭ କି.ମି.^୨ (୮ମ) | label15 = • ଲମ୍ବ | data15 = ୫୦୦ କି.ମି. | label16 = • ଓସାର | data16 = ୧୦୩୦ କି.ମି. | label17 = • ସର୍ବୋଚ୍ଚ ଉଚ୍ଚତା | data17 = ୧,୬୭୨ ମି. ([[ଦେଓମାଳୀ]]) | label18 = • ସର୍ବନିମ୍ନ ଉଚ୍ଚତା | data18 = ୦ ମି. ([[ବଙ୍ଗୋପସାଗର]]) | header19 = ଜନସଂଖ୍ୟା (୨୦୧୧) | label20 = • ମୋଟ | data20 = ୪,୧୯,୭୪,୨୧୮ (୧୧ଶ) | label21 = • ଘନତା | data21 = ୩୦୭/କି.ମି.^୨ | label22 = • ସହରାଞ୍ଚଳ | data22 = ୧୬.୬୮% | label23 = • ଗ୍ରାମାଞ୍ଚଳ | data23 = ୮୩.୩୨% | label24 = • ସାକ୍ଷରତା | data24 = ୭୯.୦% (୨୦୨୪, ୨୫ଶ) | label25 = • ଲିଙ୍ଗ ଅନୁପାତ | data25 = ୯୭୯ ♀/୧୦୦୦ ♂ (୯ମ) | header26 = ଅର୍ଥନୀତି (୨୦୨୬-୨୭) | label27 = • ମୋଟ ଘରୋଇ ଉତ୍ପାଦ | data27 = ₹୧୧.୦୭ ଲକ୍ଷ କୋଟି (୧୫ଶ) | label28 = • ମୁଣ୍ଡପିଛା ଆୟ | data28 = ₹୨,୧୦,୧୮୬ (୨୧ଶ) | header29 = ସାଧାରଣ ବିବରଣୀ | label30 = • ଭାଷା | data30 = [[ଓଡ଼ିଆ ଭାଷା|ଓଡ଼ିଆ]] ଏବଂ [[ଇଂରାଜୀ ଭାଷା|ଇଂରାଜୀ]] | label31 = • ଲିପି | data31 = [[ଓଡ଼ିଆ ଲିପି]] | label32 = • ଅଧିବାସୀ | data32 = [[ଓଡ଼ିଆ ଲୋକ|ଓଡ଼ିଆ]] | label33 = • ଗାଡ଼ି ପଞ୍ଜୀକରଣ | data33 = OD | label34 = • ୱେବସାଇଟ୍ | data34 = [https://odisha.gov.in/ odisha.gov.in] | header35 = ରାଜ୍ୟ ପ୍ରତୀକ | label36 = • ପଶୁ | data36 = [[ସମ୍ବର]] | label37 = • ପକ୍ଷୀ | data37 = [[ଭଦଭଦଳିଆ]] | label38 = • ମାଛ | data38 = ମହାନଦୀ ମହାଶିର | label39 = • ଫୁଲ | data39 = [[ଅଶୋକ (ଗଛ)|ଅଶୋକ]] | label40 = • ଗଛ | data40 = [[ଓସ୍ତ|ଅଶ୍ୱତ୍ଥ]] }} '''ଓଡ଼ିଶା''' ([[File:Or-ଓଡ଼ିଶା.oga|ଓଡ଼ିଶା]]), ହେଉଛି [[ପୂର୍ବ ଭାରତ]]ରେ ଅବସ୍ଥିତ ଭାରତର ଏକ [[ରାଜ୍ୟ]] । ଆୟତନ ଦୃଷ୍ଟିରୁ ଏହା ଅଷ୍ଟମ ବୃହତ୍ତମ ରାଜ୍ୟ ଏବଂ ଜନସଂଖ୍ୟା ଦୃଷ୍ଟିରୁ ୪ କୋଟି ୧୦ ଲକ୍ଷରୁ ଅଧିକ ଅଧିବାସୀଙ୍କ ସହିତ ଏହା ଏକାଦଶ ବୃହତ୍ତମ ରାଜ୍ୟ । ଏହି ରାଜ୍ୟରେ ଭାରତର ତୃତୀୟ ସର୍ବାଧିକ '''ଅନୁସୂଚିତ ଜନଜାତି''' ବାସ କରନ୍ତି ।<ref>{{cite web|url=http://www.stscodisha.gov.in/Aboutus.asp?GL=abt&PL=1|title=ST & SC Development, Minorities & Backward Classes Welfare Department:: Government of Odisha|website=stscodisha.gov.in|access-date=10 December 2018|archive-url=https://web.archive.org/web/20180901131912/http://www.stscodisha.gov.in/Aboutus.asp?GL=abt&PL=1|archive-date=1 September 2018|url-status=dead}}</ref> ଏହାର ଉତ୍ତରରେ [[ଝାଡ଼ଖଣ୍ଡ]] ଓ [[ପଶ୍ଚିମବଙ୍ଗ]], ପଶ୍ଚିମରେ [[ଛତିଶଗଡ଼]] ଏବଂ ଦକ୍ଷିଣରେ [[ଆନ୍ଧ୍ରପ୍ରଦେଶ]] ଅବସ୍ଥିତ । [[ବଙ୍ଗୋପସାଗର]] କୂଳରେ ଓଡ଼ିଶାର ୪୮୫ କି.ମି. ଦୀର୍ଘ ଉପକୂଳ ରହିଛି ।<ref name="CoastalSecurity">{{cite web |title=Coastal security |publisher=[[Odisha Police]] |url=http://odishapolice.gov.in/?q=node/163 |access-date=1 February 2015 |archive-url=https://web.archive.org/web/20150206043803/http://odishapolice.gov.in/?q=node%2F163 |archive-date=6 February 2015 |url-status=live }}</ref> ଏହି ଅଞ୍ଚଳକୁ '''ଉତ୍କଳ''' ନାମରେ ମଧ୍ୟ ଜଣାଯାଏ ଏବଂ ଭାରତର ଜାତୀୟ ସଂଗୀତ '[[ଜନ ଗଣ ମନ]]'ରେ ଏହି ନାମର ଉଲ୍ଲେଖ ରହିଛି । ପ୍ରାଚୀନ [[କଳିଙ୍ଗ]] ରାଜ୍ୟ, ଯାହା ଉପରେ ଖ୍ରୀଷ୍ଟପୂର୍ବ ୨୬୧ରେ ମୌର୍ଯ୍ୟ ସାମ୍ରାଜ୍ୟ ସମ୍ରାଟ [[ଅଶୋକ]] ଆକ୍ରମଣ କରିଥିଲେ ଏବଂ ଯାହାର ପରିଣାମ ସ୍ୱରୂପ [[କଳିଙ୍ଗ ଯୁଦ୍ଧ]] ହୋଇଥିଲା, ତାହାର ସୀମା ଆଧୁନିକ ଓଡ଼ିଶାର ସୀମା ସହିତ ସମାନ ।<ref name=GovHistory>{{cite web|title=Detail History of Orissa|url=http://www.orissa.gov.in/history1.htm|publisher=[[Government of Odisha]]|archive-url=https://web.archive.org/web/20061112195307/http://www.orissa.gov.in/history1.htm|archive-date=12 November 2006}}</ref> ଓଡ଼ିଶାର ଆଧୁନିକ ସୀମା ବ୍ରିଟିଶ ଭାରତୀୟ ସରକାରଙ୍କ ଦ୍ୱାରା ନିର୍ଦ୍ଧାରଣ କରାଯାଇଥିଲା । '''ବିହାର ଓ ଓଡ଼ିଶା ପ୍ରଦେଶ''', '''ମାଡ୍ରାସ ପ୍ରେସିଡେନ୍ସି''' ଏବଂ '''କେନ୍ଦ୍ରୀୟ ପ୍ରଦେଶ'''ର ଓଡ଼ିଆ ଭାଷାଭାଷୀ ଜିଲ୍ଲାଗୁଡ଼ିକୁ ନେଇ ୧ ଅପ୍ରେଲ ୧୯୩୬ ମସିହାରେ ଓଡ଼ିଶା ପ୍ରଦେଶ ଗଠନ କରାଯାଇଥିଲା ।<ref name=GovHistory /> ପ୍ରତିବର୍ଷ ୧ ଅପ୍ରେଲରେ [[ଓଡ଼ିଶା ଦିବସ|ଉତ୍କଳ ଦିବସ]] ପାଳନ କରାଯାଏ ।<ref name="FlavoursOfOdisha">{{cite news|title=Utkala Dibasa hails colours, flavours of Odisha|url=http://timesofindia.indiatimes.com/city/lucknow/Utkala-Dibasa-hails-colours-flavours-of-Odisha/articleshow/33095967.cms|access-date=1 February 2015|work=[[The Times of India]]|date=2 April 2014|archive-url=https://web.archive.org/web/20150708211533/http://timesofindia.indiatimes.com/city/lucknow/Utkala-Dibasa-hails-colours-flavours-of-Odisha/articleshow/33095967.cms|archive-date=8 July 2015|url-status=live}}</ref> ଆନୁମାନିକ ୧୧୩୫ ଖ୍ରୀଷ୍ଟାବ୍ଦରେ ଅନନ୍ତବର୍ମନ ଚୋଡ଼ଗଙ୍ଗଙ୍କ ଦ୍ୱାରା କଟକକୁ ଏହି ଅଞ୍ଚଳର ରାଜଧାନୀ କରାଯାଇଥିଲା, ଯାହା ପରେ ଅନେକ ଶାସକଙ୍କ ଦ୍ୱାରା ଏବଂ ବ୍ରିଟିଶ ଯୁଗ ଦେଇ ୧୯୪୮ ମସିହା ପର୍ଯ୍ୟନ୍ତ ରାଜଧାନୀ ଭାବରେ ବ୍ୟବହୃତ ହୋଇଥିଲା ।<ref name="Chakraborty1985">{{cite book|author=Rabindra Nath Chakraborty|title=National Integration in Historical Perspective: A Cultural Regeneration in Eastern India|url=https://books.google.com/books?id=PItbvfAvVggC&pg=PA17|access-date=30 November 2012|year=1985|publisher=Mittal Publications|pages=17–|id=GGKEY:CNFHULBK119|archive-url=https://web.archive.org/web/20130515095045/http://books.google.com/books?id=PItbvfAvVggC&pg=PA17|archive-date=15 May 2013|url-status=live}}</ref> ଏହା ପରେ [[ଭୁବନେଶ୍ୱର]] ଓଡ଼ିଶାର ରାଜଧାନୀ ପାଲଟିଲା ।<ref name="Kalia1994">{{cite book|author=Ravi Kalia|title=Bhubaneswar: From a Temple Town to a Capital City|url=https://books.google.com/books?id=F2YSPiKbmHkC&pg=PA23|access-date=2 February 2015|year=1994|publisher=SIU Press|isbn=978-0-8093-1876-6|page=23|archive-url=https://web.archive.org/web/20160105110847/https://books.google.com/books?id=F2YSPiKbmHkC&pg=PA23|archive-date=5 January 2016|url-status=live}}</ref> == ନାମକରଣ == 'ଓଡ଼ିଶା' ଏବଂ 'Orissa' ଶବ୍ଦ ପ୍ରାଚୀନ ପ୍ରାକୃତ ଶବ୍ଦ "ଓଡ୍ର ବିଷୟ" (ବା "ଉଡ୍ର ବିଭାଷା" ବା "ଓଡ୍ର ବିଭାଷା")ରୁ ଉତ୍ପନ୍ନ ହୋଇଛି, ଯାହାକି ୧୦୨୫ ମସିହାର '''ପ୍ରଥମ ରାଜେନ୍ଦ୍ର ଚୋଳ'''ଙ୍କ ତିରୁମଲାଇ ଶିଳାଲେଖରେ ଦେଖିବାକୁ ମିଳେ ।<ref name=orissareview>{{cite book|last1=Patel|first1=C.B|title=Origin and Evolution of the Name ODISA|date=April 2010|publisher=I&PR Department, Government of Odisha|location=Bhubaneswar|pages=28, 29, 30|url=http://odisha.gov.in/e-magazine/Orissareview/2010/April/engpdf/28-30.pdf|access-date=19 June 2015|archive-url=https://web.archive.org/web/20150619163833/http://odisha.gov.in/e-magazine/Orissareview/2010/April/engpdf/28-30.pdf|archive-date=19 June 2015|url-status=dead}}</ref> ୧୫ଶ ଶତାବ୍ଦୀରେ ମୂଳ ମହାଭାରତକୁ ଓଡ଼ିଆରେ ଅନୁବାଦ କରିଥିବା କବି ସାରଳା ଦାସ, ଏହି ଅଞ୍ଚଳକୁ 'ଓଡ୍ର ରାଷ୍ଟ୍ର' ଏବଂ ଓଡ଼ିଶା ଭାବରେ ଉଲ୍ଲେଖ କରିଛନ୍ତି । ପୁରୀର ମନ୍ଦିର କାନ୍ଥରେ ଥିବା ଗଜପତି ରାଜା କପିଳେନ୍ଦ୍ର ଦେବ (୧୪୩୫-୧୪୬୭)ଙ୍କ ଶିଳାଲେଖରେ ଏହି ଅଞ୍ଚଳକୁ 'ଓଡ଼ିଶା' କିମ୍ବା 'ଓଡ଼ିଶା ରାଜ୍ୟ' ବୋଲି କୁହାଯାଇଛି ।<ref name="Acharya2008">{{cite book|author=Pritish Acharya|title=National Movement and Politics in Orissa, 1920–1929|url=https://books.google.com/books?id=LoaHAwAAQBAJ&pg=PR19|access-date=3 February 2015|date=11 March 2008|publisher=SAGE Publications|isbn=978-81-321-0001-0|page=19|archive-url=https://web.archive.org/web/20160105110846/https://books.google.com/books?id=LoaHAwAAQBAJ&pg=PR19|archive-date=5 January 2016|url-status=live}}</ref> ୨୦୧୧ ମସିହାରେ ଭାରତୀୟ ସଂସଦରେ 'ଓଡ଼ିଶା (ନାମ ପରିବର୍ତ୍ତନ) ବିଧେୟକ, ୨୦୧୦' ଏବଂ 'ସମ୍ବିଧାନ (୧୧୩ତମ ସଂଶୋଧନ) ବିଧେୟକ, ୨୦୧୦' ପାରିତ ହେବା ପରେ, ଇଂରାଜୀରେ 'ଓଡ଼ିଶା' ରାଜ୍ୟର ନାମ ବନାନ "Orissa"ରୁ "Odisha" ଏବଂ ଏହାର ଭାଷାର ନାମ "Oriya"ରୁ "Odia"କୁ ପରିବର୍ତ୍ତନ କରାଯାଇଥିଲା । ହିନ୍ଦୀ ଅନୁବାଦ 'ଉଡ଼ିସା'କୁ ମଧ୍ୟ 'ଓଡ଼ିଶା'କୁ ପରିବର୍ତ୍ତନ କରାଯାଇଥିଲା । ଏକ ସଂକ୍ଷିପ୍ତ ବିତର୍କ ପରେ ସଂସଦର ନିମ୍ନ ଗୃହ ଲୋକସଭା, ୯ ନଭେମ୍ବର ୨୦୧୦ରେ ଏହି ବିଧେୟକ ଏବଂ ସଂଶୋଧନକୁ ପାରିତ କରିଥିଲା ।<ref name=AmidClashBillPass>{{cite news|title=Amid clash, House passes Bills to rename Orissa, its language|url=http://www.thehindu.com/news/national/amid-clash-house-passes-bills-to-rename-orissa-its-language/article876145.ece|access-date=2 February 2015|work=[[The Hindu]]|date=9 November 2010|archive-url=https://web.archive.org/web/20151017164642/http://www.thehindu.com/news/national/amid-clash-house-passes-bills-to-rename-orissa-its-language/article876145.ece|archive-date=17 October 2015|url-status=live}}</ref> ୨୪ ମାର୍ଚ୍ଚ ୨୦୧୧ରେ, ସଂସଦର ଉଚ୍ଚ ଗୃହ ରାଜ୍ୟସଭା ମଧ୍ୟ ଏହି ବିଧେୟକ ଓ ସଂଶୋଧନକୁ ପାରିତ କରିଥିଲା ।<ref name=ChangeOrissaName>{{cite news|title=Parliament passes bill to change Orissa's name|url=http://www.ndtv.com/bhubaneshwar-news/parliament-passes-bill-to-change-orissas-name-451027|access-date=2 February 2015|publisher=[[NDTV]]|date=24 March 2011|archive-url=https://web.archive.org/web/20150203144151/http://www.ndtv.com/bhubaneshwar-news/parliament-passes-bill-to-change-orissas-name-451027|archive-date=3 February 2015|url-status=live}}</ref> ଇଂରାଜୀ ଏବଂ ହିନ୍ଦୀ ବନାନକୁ ମୂଳ ଓଡ଼ିଆ ଉଚ୍ଚାରଣ ସହିତ ସମାନ କରିବା ଉଦ୍ଦେଶ୍ୟରେ ଏହି ପରିବର୍ତ୍ତନ କରାଯାଇଥିଲା ।<ref>{{cite news|title=Orissa wants to change its name to Odisha|url=https://www.rediff.com/news/2008/jun/10orissa.htm|access-date=23 June 2020|publisher=[[Rediff.com]]|date=10 June 2008|archive-date=25 November 2020|archive-url=https://web.archive.org/web/20201125022611/https://www.rediff.com/news/2008/jun/10orissa.htm|url-status=live}}</ref> ତଥାପି, ସରକାରୀ ଜାତୀୟ ଲିପ୍ୟନ୍ତରଣ ମାନକ '''ହଣ୍ଟେରିଆନ୍ ଲିପ୍ୟନ୍ତରଣ''' ଅନୁଯାୟୀ ଓଡ଼ିଆ ଲେଖାକୁ ସଠିକ୍ ଭାବରେ ଲିପ୍ୟନ୍ତରଣ କରାଯାଇନଥିଲା, ଯେଉଁଥିରେ ସଠିକ୍ ଲିପ୍ୟନ୍ତରଣ ପ୍ରକୃତରେ 'Orisha' ଏବଂ 'Oria' ହୋଇଥାନ୍ତା । == ଇତିହାସ == {{Main|ଓଡ଼ିଶାର ଇତିହାସ}} [[ଫାଇଲ:Hatigumfa.jpg|thumb|right|150px|ଖାରବେଳଙ୍କ ତିଆରି ହାତୀଗୁମ୍ଫାରେ ଥିବା ଶିଳାଲେଖ, ଉଦୟଗିରି]] [[ଫାଇଲ:Kalinga battlefield daya river dhauli hills.jpg|thumb|right|150px|ଧଉଳିରୁ ଦୟା ନଦୀର ଦୃଶ୍ୟ]] [[ଫାଇଲ:Konark Temple.jpg|thumb|150px|ଗଙ୍ଗ ରାଜା ଲାଙ୍ଗୁଳା ନରସିଂହ ଦେବଙ୍କଦ୍ୱାରା ତିଆରି [[କୋଣାର୍କ ସୂର୍ଯ୍ୟ ମନ୍ଦିର]] , ଏହା ଏକ ବିଶ୍ୱ ଐତିହ୍ୟ ସ୍ଥଳୀ]] === ନାମକରଣ === ''ଓଡ଼ିଶା'' ଶବ୍ଦଟି ମୂଳ ଶବ୍ଦ '''ଓର/ଉର''' ବା ''ଓଡ୍ର, ଉଡ୍ର ଦେଶ''ରୁ, ''ସୁମେରୀୟ'', ''ଓଡ୍ର ବିଷୟ'' ଆଦି ପୁରାତନ ନାମରୁ ଆସିଅଛି । ଏହାର ପ୍ରମାଣ ଆକାରରେ ସବୁଠାରୁ ପୁରାତନ ଲେଖ 'ଉତ୍ତର ତୋଷାଳି' ଅନ୍ତର୍ଗତ ଓଡ଼ିଶାର [[ବାଲେଶ୍ୱର ଜିଲ୍ଲା]]ର [[ସୋର]]ଠାରୁ ମିଳିଥିବା ତମ୍ବାପଟାରେ ଓଡ୍ର ବିଷୟର ସୂଚନା ମିଳିଛି ।<ref>[http://orissa.gov.in/e-magazine/Orissareview/2010/April/engpdf/28-30.pdf Orissareview 2010 April]</ref> [[ପାଳି ଭାଷା|ପାଳି]] ଓ [[ସଂସ୍କୃତ ଭାଷା|ସଂସ୍କୃତ]] ସାହିତ୍ୟରେ [[ଓଡ଼ିଆ ଲୋକ]]ଙ୍କୁ ଯଥାକ୍ରମେ 'ଓଡ଼କ' ଓ 'ଓଡ୍ର' ନାମରେ ନାମିତ କରାଯାଇଛି । ପୁରାତନ ଲେଖକ ଓ ଗବେଷକ [[ପ୍ଲିନି ଦି ଏଲ୍ଡର]] ଓ [[ଟଲେମି]] ଓଡ୍ର ଜଣଙ୍କୁ 'ଓରେଟସ' ବୋଲି ନାମିତ କରିଛନ୍ତି । ==== ନାମ ବଦଳ ==== ଇଂରାଜୀ ଓ [[ହିନ୍ଦୀ ଭାଷା|ହିନ୍ଦୀ]]ରେ "ଓଡ଼ିଶା" ଓ "[[ଓଡ଼ିଆ ଭାଷା|ଓଡ଼ିଆ]]"କୁ Orissa ଓ Oriya ତଥା उड़ीसा ଓ उड़ीआ <!--ବଦଳରେ ओड़िशा ଓ ओड़ीआ--> ଭାବେ [[ଭାରତୀୟ ସମ୍ବିଧାନ|ସମ୍ବିଧାନ]]ରେ ତଥା ସାଧାରଣରେ ବ୍ୟବହାର କରାଯାଉଥିଲା । ୨୦୦୮ ମସିହା ଜୁନ ୯ରେ ପ୍ରଥମେ ରାଜ୍ୟ କ୍ୟାବିନେଟରେ ଓଡ଼ିଶା ଓ [[ଓଡ଼ିଆ ଭାଷା|ଓଡ଼ିଆ]]କୁ ଇଂରାଜୀରେ Orissa ଓ Oriya ବଦଳରେ Odisha ଓ Odia ତଥା [[ହିନ୍ଦୀ ଭାଷା|ହିନ୍ଦୀ]]ରେ उड़ीसा ଓ उड़ीआ ବଦଳରେ ओड़िशा ଓ ओड़ीआ ଲେଖିବା ପାଇଁ ପ୍ରସ୍ତାବ ଆଗତ କରାଯାଇଥିଲା । ୨୦୦୮ ଅଗଷ୍ଟରେ ରାଜ୍ୟ ବିଧାନ ସଭାରେ ଏହି ପ୍ରସ୍ତାବ ଆସିଥିଲା ଓ ବହୁମତରେ ଏହାକୁ ଗ୍ରହଣ କରାଯାଇଥିଲା । ପରେ ନୂଆ ଲୋକ ସଭା ଗଠନ ପରେ ଏହାକୁ ବିଧାନ ସଭାରେ ଆଉଥରେ ଆଗତ କରାଯାଇଥିଲା । ଏହି ସଂଶୋଧିତ ପ୍ରସ୍ତାବକୁ ୨୦୧୦ ବଜେଟ ଅଧିବେଶନରେ ଲୋକ ସଭାରେ ଆଗତ କରାଯାଇଥିଲା । ୨୦୧୦ ଶୀତକାଳୀନ ଅଧିବେଶନରେ ପ୍ରଥମ ଦିନ (ଅକ୍ଟୋବର ୯, ୨୦୧୦)ରେ ସ୍ୱରାଷ୍ଟ୍ର ମନ୍ତ୍ରୀ ପି. ଚିଦମ୍ବରମ ଏହାକୁ ଲୋକ ସଭାରେ ଆଗତ କରିଥିଲେ । ପରେ ଏହା [[ଭାରତର ରାଷ୍ଟ୍ରପତି|ରାଷ୍ଟ୍ରପତି]]ଙ୍କ ଅନୁମୋଦନ ପାଇଁ ପଠାଯାଇଥିଲା ଯାହା ୨୦୧୧ମସିହା ୪ ନଭେମ୍ବରରେ [[ଭାରତର ରାଷ୍ଟ୍ରପତି|ରାଷ୍ଟ୍ରପତି]]ଙ୍କ ଅନୁମୋଦନ ଲାଭ କରି [[ଓଡ଼ିଶା (ନାମ ପରିବର୍ତ୍ତନ) ଅଧିନିୟମ, ୨୦୧୧]] ନାମରେ କାର୍ଯ୍ୟକାରୀ ହୋଇଛି ।<ref>{{cite web |url=http://articles.economictimes.indiatimes.com/2011-09-06/news/30119350_1_odia-amendment-bill-odisha |title=Orissa becomes 'Odisha', Oriya is 'Odia' - Economic Times |publisher=Articles.economictimes.indiatimes.com |date=2011-09-06 |accessdate=2011-10-29 |archive-date=2014-12-18 |archive-url=https://web.archive.org/web/20141218021101/http://articles.economictimes.indiatimes.com/2011-09-06/news/30119350_1_odia-amendment-bill-odisha |url-status=dead }}</ref><ref name=Hindu>[http://www.thehindu.com/news/states/other-states/article2598999.ece It's now Odisha]. [[ଦି ହିନ୍ଦୁ]]. [[ଭୁବନେଶ୍ୱର]]. ୦୫ ନଭେମ୍ବର ୨୦୧୧</ref><ref>Akshaya Kumar Sahoo. [http://www.asianage.com/india/centre-notification-orissa-name-change-313 Centre notification on Orissa name change] {{Webarchive|url=https://web.archive.org/web/20120104140553/http://www.asianage.com/india/centre-notification-orissa-name-change-313 |date=2012-01-04 }}.Nov 05, 2011</ref><ref>[http://www.orissadiary.com/CurrentNews.asp?id=30113 No more Orissa-Oriya; Its Odisha-Odia officially : CM declares state holiday] {{Webarchive|url=https://web.archive.org/web/20141113151805/http://www.orissadiary.com/CurrentNews.asp?id=30113 |date=2014-11-13 }}.November 05, 2011</ref><ref>[http://hillpost.in/2011/11/04/orissa-changes-to-odisha-with-state-holiday/34164/news-2/hp_news_network Orissa changes to Odisha with state holiday] {{Webarchive|url=https://web.archive.org/web/20120517032359/http://hillpost.in/2011/11/04/orissa-changes-to-odisha-with-state-holiday/34164/news-2/hp_news_network |date=2012-05-17 }}.''The Hill Post'' November 4, 2011</ref><ref>[http://www.orissasambad.com/news_article.php?id=65943# ଅରିସା ହେଲା ଓଡ଼ିଶା, ରାଷ୍ଟ୍ରପତିଙ୍କ ମୋହର ବାଜିଲା] {{Webarchive|url=https://web.archive.org/web/20141113140454/http://www.orissasambad.com/news_article.php?id=65943 |date=2014-11-13 }}। [[ସମ୍ବାଦ (ଖବରକାଗଜ)]].୦୫ ନଭେମ୍ବର ୨୦୧୧</ref><ref>[http://hindi.webdunia.com/%E0%A4%93%E0%A4%A1%E0%A4%BF%E0%A4%B6%E0%A4%BE-%E0%A4%B8%E0%A4%82%E0%A4%B8%E0%A4%A6-%E0%A4%AE%E0%A4%82%E0%A4%9C%E0%A5%82%E0%A4%B0%E0%A5%80/%E0%A4%93%E0%A4%A1%E0%A4%BF%E0%A4%B6%E0%A4%BE-%E0%A4%95%E0%A5%8B-%E0%A4%AE%E0%A4%BF%E0%A4%B2%E0%A5%80-%E0%A4%B8%E0%A4%82%E0%A4%B8%E0%A4%A6-%E0%A4%95%E0%A5%80-%E0%A4%AE%E0%A4%82%E0%A4%9C%E0%A5%82%E0%A4%B0%E0%A5%80-1101109069_1.htm ओडिशा को मिली संसद की मंजूरी] (ହିନ୍ଦୀରେ)</ref> === ସଂକ୍ଷେପରେ === * ବୈଦିକ ଓଡ଼ିଶା - କୃଷ୍ଣ ଯଜୁର୍ବେଦ ବୌଧାୟନ କଳ୍ପସୂତ୍ର ଅନୁସାରେ (ଖ୍ରୀ.ପୂ. ଷଷ୍ଠ ଶତାବ୍ଦୀ), ବୈଦିକ ସଭ୍ୟତା ବାହାରେ [[କଳିଙ୍ଗ]] ଥିଲା ଭିନ୍ନ ଏକ ସଭ୍ୟତା (ନା ଆର୍ଯ୍ୟ ନା ଦ୍ରାବିଡ଼) * ପୌରାଣିକ ଓଡ଼ିଶା - [[ମହାଭାରତ]] ଅନୁସାରେ, [[କଳିଙ୍ଗ]] [[କୌରବ]]ଙ୍କ ପକ୍ଷରୁ ଯୁଦ୍ଧ ଲଢ଼ିଥିଲା । * କିମ୍ବଦନ୍ତୀରେ ଓଡ଼ିଶା - ଓଡ଼ିଶାରେ ପ୍ରଚଳିତ ଲୋକକଥା ଅନୁସାରେ ଏଠି କଳା ଓ ବାଣିଜ୍ୟର ସଂସ୍କୃତି ପ୍ରଭାବ ବିସ୍ତାର କରିଥିଲା । ଶ୍ରୀଲଙ୍କା (ସିଂହଳ), ଜାଭା(ଜବ ଦ୍ୱୀପ), ସୁମାତ୍ରା, ବାଲି, ମିଆଁମାର (ବ୍ରହ୍ମଦେଶ), ଥାଇଲାଣ୍ଡ (ସାମ), କାମ୍ବୋଡ଼ିଆ(କମ୍ବୋଜ), ଭିଏତନାମ (ଚମ୍ପା)), [[ଚୀନ]], [[ଜାପାନ]], କୋରିଆ (କୁକୁଟ), ମେକ୍ସିକୋ (ମକ୍କସିଖ), ଇଜିପ୍ଟ (ମିସର), ଆରବ (ସିମିଳି), ଇରାକ (ବାବିଲନ) ପ୍ରଭୃତି ସ୍ଥାନରେ କଳିଙ୍ଗ ସହ ନିର୍ମାଣ-କଳା ଓ ବାଣିଜ୍ୟ-ସଂସ୍କୃତି-ଇତିହାସ ଆଦି ସମ୍ବନ୍ଧ ଦେଖିବାକୁ ମିଳିଥାଏ । ଏଠାରେ ସମ୍ଭବତଃ ଲୋକତନ୍ତ୍ର ପ୍ରଚଳିତ ଥିଲା । * ଖ୍ରୀ.ପୂ. ୩୬୦-୨୬୦ - ନନ୍ଦ-ସାମ୍ରାଜ୍ୟରେ ଓଡ଼ିଶାର ଏକ ବଡ଼ ଭାଗ ଅନ୍ତର୍ଭୁକ୍ତ । * ଖ୍ରୀ.ପୂ. ୨୬୧ - ପୃଥିବୀ ବିଖ୍ୟାତ [[କଳିଙ୍ଗ]] ଯୁଦ୍ଧ * ଖ୍ରୀ.ପୂ. ୧ମ ଶତାବ୍ଦୀ - ଚେଦୀ ରାଜବଂଶର ସମ୍ରାଟ [[ଖାରବେଳ|ମହାମେଘବାହାନ ଐର ଖାରବେଳ]]ଙ୍କ ରାଜତ୍ୱ, କଳିଙ୍ଗର ପରିସୀମା ଆଗଙ୍ଗା-କାବେରୀ, ତଥା ପଶ୍ଚିମ ଓ ମଧ୍ୟ [[ଭାରତ]]କୁ ବିସ୍ତାରିତ । ଜୈନ ଧର୍ମର ପ୍ରସାର । * ୩ୟ-ଷଷ୍ଠ ଶତାବ୍ଦୀ - ଗୁପ୍ତ-ରାଜବଂଶ, ହର୍ଷବର୍ଦ୍ଧନ, ଦ୍ୱିତୀୟ ପୁଲକେଶୀ, ମାଠର, ଭୌମକର ଇତ୍ୟାଦି ବିଭିନ୍ନ ରାଜାଙ୍କ ଶାସନାଧୀନ * ୭୯୫ ଖ୍ରୀ. - କେଶରୀ ରାଜବଂଶ । ଯଯାତି କେଶରୀ [[କଳିଙ୍ଗ]], କୋଶଳ ଓ [[ଉତ୍କଳ]]କୁ ଏକତ୍ର କଲେ । [[ଯାଜପୁର]]ରେ ରାଜଧାନୀ ସ୍ଥାପନ । * ୧୦୭୮-୧୪୩୪ ଖ୍ରୀ. - ଗଙ୍ଗ ରାଜବଂଶ । ଅନନ୍ତବର୍ମା ଚୋଳଗଙ୍ଗ ଦେବଙ୍କ ରାଜତ୍ୱ ପ୍ରାରମ୍ଭ । *୧୦୭୮-୧୧୫୦ ଖ୍ରୀ. - ଚୋଳଗଙ୍ଗ ଦେବଙ୍କ ରାଜୁତି । [[ପୁରୀ]] ଶ୍ରୀ[[ଜଗନ୍ନାଥ ମନ୍ଦିର]] ନବୀକରଣ ପ୍ରାରମ୍ଭ । [[କଟକ]] ହେଲା ନୂଆ ରାଜଧାନୀ (ପ୍ରାୟ ୧୧୭୦ ଖ୍ରୀ.) । *୧୧୭୦-୧୧୯୮ ଖ୍ରୀ. - ଦ୍ୱିତୀୟ ଅନଙ୍ଗଭୀମଦେବ । [[ଜଗନ୍ନାଥ ମନ୍ଦିର]]ର ନିର୍ମାଣ କାର୍ଯ୍ୟ ସମାପ୍ତ । *୧୨୨୯ ଖ୍ରୀ. - ତୃତୀୟ ଅନଙ୍ଗଭୀମଦେବଙ୍କଦ୍ୱାରା [[ବାରବାଟି ଦୁର୍ଗ]] ନିର୍ମିତ । *୧୨୩୮-୧୨୬୪ ଖ୍ରୀ. - ଲାଙ୍ଗୁଳା ନରସିଂହଦେବ । [[କୋଣାର୍କ ସୂର୍ଯ୍ୟ ମନ୍ଦିର|କୋଣାର୍କ ସୂର୍ଯ୍ୟ-ମନ୍ଦିର]] ନିର୍ମିତ । *୧୪୩୫-୧୫୪୧ ଖ୍ରୀ. - ଗଜପତି ରାଜବଂଶ । ଆଗଙ୍ଗା-ଗୋଦାବରୀ ସାମ୍ରାଜ୍ୟ । *୧୪୩୫-୧୪୬୬ ଖ୍ରୀ. - (ନବକୋଟି କର୍ଣ୍ଣାଟ ଉତ୍କଳ ବର୍ଗେଶ୍ୱର) କପିଳେନ୍ଦ୍ରଦେବ । *୧୪୯୭-୧୫୪୧ ଖ୍ରୀ. - ରାଜା ପୁରୁଷୋତ୍ତମଦେବ ଓ ତାଙ୍କପରେ ପ୍ରତାପରୂଦ୍ରଦେବ । * ୧୫୬୮ ଖ୍ରୀ. - ଓଡ଼ିଶାର ଶେଷ ସ୍ୱାଧୀନ ହିନ୍ଦୁ ଶାସକ [[ମୁକୁନ୍ଦ ଦେବ]] ପରାସ୍ତ । ବଙ୍ଗର ମୁସଲିମ ଶାସକ ସୁଲେମାନ କରାଣୀ ତଥା ତାଙ୍କ ସେନାପତି 'କଳାପାହାଡ଼'ଦ୍ୱାରା ଓଡ଼ିଶା ଅଧିକୃତ । * ୧୫୭୬ ଖ୍ରୀ. - ମୋଗଲମାନଙ୍କର ଓଡ଼ିଶା ଅଧିକାର । * ୧୭୫୧ ଖ୍ରୀ. - ମରହଟ୍ଟାମାନଙ୍କର ଓଡ଼ିଶା ଅଧିକାର । * ୧୮୦୩ ଖ୍ରୀ. - ବ୍ରିଟିଶମାନଙ୍କର [[ଓଡ଼ିଶା ପ୍ରଦେଶ|ଓଡ଼ିଶା]] ଅଧିକାର(ଏହା ବ୍ରିଟିଶ ଅଧିକୃତ ଶେଷ ଭାରତୀୟ ରାଜ୍ୟ) । * ୧୯୧୨ ଖ୍ରୀ. - [[ବିହାର-ଓଡ଼ିଶା]] ବଙ୍ଗରୁ ଅଲଗା ପ୍ରାନ୍ତ ଭାବେ ଗଠିତ । * ୧୯୩୬ ଖ୍ରୀ. - ସ୍ୱତନ୍ତ୍ର [[ଓଡ଼ିଶା ପ୍ରଦେଶ|ଓଡ଼ିଶା]] ପ୍ରାନ୍ତ ଗଠିତ । ଭାଷା ଭିତ୍ତିରେ ଗଠିତ ପ୍ରଥମ ଭାରତୀୟ ରାଜ୍ୟ । * ୧୯୪୮ ଖ୍ରୀ. - ଭୁବନେଶ୍ୱର ନୂତନ ରାଜଧାନୀ (ଅପ୍ରେଲ ୧୩) । * ୧୯୫୦ ଖ୍ରୀ. - ସ୍ୱାଧୀନ ଭାରତରେ ଏକ ରାଜ୍ୟ ଭାବେ ଓଡ଼ିଶା ମାନ୍ୟତା-ପ୍ରାପ୍ତ । === ୭ ମ ଶତାବ୍ଦୀ === ୭ ମ ଶତାବ୍ଦୀ କାଳରେ ଓଡ଼ିଶାର ନିଜର ଶାସକମାନେ ସ୍ୱାଧୀନ ଥିଲେ । ସେତେବେଳେ ଗଙ୍ଗ ବଂଶର ରାଜାମାନେ ଓଡ଼ିଶାରେ ଶାସନ କରୁଥିଲେ, ୭୯୫ ଖ୍ରୀଷ୍ଟାବ୍ଦରେ ୨ୟ ଯଯାତି (ମହାସିବ ଗୁପ୍ତ) ସିଂହାସନ ଆରୋହଣ କରିଥିଲେ । ଓଡ଼ିଶା ଇତିହାସରେ ଏହାକୁ ସୁବର୍ଣ୍ଣ ଯୁଗ ବୋଲି କୁହାଯାଇଥାଏ । ସେ ସମ୍ରାଟ [[ଖାରବେଳ]]ଦେଇ ଅନୁପ୍ରାଣିତ ହୋଇ [[କଳିଙ୍ଗ]], [[କାରଗୋଡ଼ା]], [[ଉତ୍କଳ]] ଓ କୋଶଳ ଏହି ଚାରିଗୋଟି ଭୂଖଣ୍ଡକୁ ମିଶାଇ ବିଶାଳ ସାମ୍ରାଜ୍ୟ ଗଠନ କରିଥିଲେ । ଓଡ଼ିଶାରେ ଏହି ରାଜବଂଶର ଶାସନ ଖ୍ରୀ. ୩୫୦ରୁ ଆରମ୍ଭ କରି ସୋମ ବଂଶର ଶେଷ ପର୍ଯ୍ୟନ୍ତ ଥିଲା । ଏହି ରାଜ୍ୟକୁ ନେଇ ଗଠିତ ବିଶାଳ ଓଡ଼ିଶାରେ ଅନେକ ଜାତି ଓ ଉପଜାତିରେ ବିଭାଜିତ ହୋଇଥିବାରୁ ଏକ ବିଶେଷ ବଣିକ ଜାତି ଜନ୍ମ ହେଲା ଓ ସେମାନେ [[ସାଧବ]] ଭାବରେ ପରିଚିତ ହେଲେ । ଏପରିକି ପ୍ରଥମ ଜନ୍ମଜୟ ମହାଭବ ଗୁପ୍ତ ଗୁପ୍ତ (ଖ୍ରୀ. ୮୮୨-୯୨୨)ଙ୍କ [[ସୋନପୁର]] ଅଞ୍ଚଳରେ ପ୍ରଚୁର ବଣିକ ସଙ୍ଘ ଥିବାର ପ୍ରମାଣ ମିଳିଥାଏ । କିନ୍ତୁ ୮ ଶତାବ୍ଦୀରେ ପ୍ରଚୁର ସମ୍ବଳ ଯୋଗୁଁ ଏହି ବାହାର ବାଣିଜ୍ୟ ଲୋପ ପାଇଗଲା । ବୈଶ୍ୟ, ଶୂଦ୍ର ଜାତିର ଲୋକମାନେ ରାଜ୍ୟର ଅନ୍ତ-ବାଣିଜ୍ୟରେ ମୁଖ୍ୟ ଭୂମିକା ଗ୍ରହଣ କରୁଥିଲେ । ସେମାନେ ଚାଷୀମାନଙ୍କଠାରୁ କୃଷିଜାତ ସାମଗ୍ରୀ ଆଣି ପେସାଗତ ବେପାରୀଙ୍କୁ କୃଷିଜାତ ଓ ଶିଳ୍ପଜାତ ଦ୍ରବ୍ୟ ଯୋଗାଇବାରେ ସାହାଯ୍ୟ କରୁଥିଲେ । ଏହି କିଣା-ବିକାର ମୁଖ୍ୟ ମାଧ୍ୟମ ଥିଲା ସୁନା, ରୂପା, ମୁଦ୍ରା ଓ କଉଡ଼ି । ଏହି ସମୟରେ ବଙ୍ଗୋପସାଗର କୂଳରେ ଚରିତ୍ରପୁର ନାମକ ବନ୍ଦର ଖୁବ ପ୍ରସିଦ୍ଧି ଲାଭ କରିଥିଲ । ଏହି ବନ୍ଦରଟି ଦେଇ [[ଚୀନ]], [[ଶ୍ରୀଲଙ୍କା]], [[ଜବା ଦ୍ୱୀପ|ଜାଭା]] ଆଦି ସହ କଳିଙ୍ଗର ବେପାର ବଣିଜ ଚାଲୁଥିଲା । ଓଡ଼ିଶାରେ ଗଙ୍ଗବଂଶ ୧୪୩୪ ଯାଏଁ ଥିଲା । ତାହା ପରେ [[କପିଳେନ୍ଦ୍ରଦେବ]], [[ପ୍ରତାପରୁଦ୍ରଦେବ]], [[ଗୋବିନ୍ଦ ବିଦ୍ୟାଧର]], [[ମୁକୁନ୍ଦ ହରିଚନ୍ଦନ]] ଓଡ଼ିଶାର ଶାସକ ଥିଲେ । === ଆଫଗାନ ଓ ମୋଗଲ ଶାସନ === ପରେ ଓଡ଼ିଶା ଆଫଗାନମାନଙ୍କ ହାତକୁ ଆସିଲା ଓ ୧୫୬୮ରେ ଓଡ଼ିଶା ମୋଗଲମାନଙ୍କ ଶାସନାଧୀନ ହେଲା । ଏହି ସମୟରେ ୧୭୫୫ ଖ୍ରୀ. ବେଳକୁ ଓଡ଼ିଶାରେ ଅତ୍ୟାଚାର, ଲୁଣ୍ଠନ, ଅରାଜକତା ଆଦି ବହୁ ମାତ୍ରାରେ ବ୍ୟାପୀ ଯାଇଥିଲା । ୧୮୦୩ରେ ଇଂରେଜମାନେ ଓଡ଼ିଶା ଅଧିକାର କଲେ । 1817 ଖ୍ରୀ.ରେ [[ପାଇକ]]ମାନେ ଇଂରେଜ ବିରୋଧରେ ଲଢ଼େଇ ଆରମ୍ଭ କଲେ । ଇଂରେଜମାନେ ନିର୍ମମ ଭାବରେ ଏହି ବିଦ୍ରୋହକୁ ଦମନ କରିଥିଲେ । ୧୮୧୭ରେ [[ଖୋର୍ଦ୍ଧା]] ରାଜା ମୁକୁନ୍ଦଦେବ ବନ୍ଦୀ ବେଳେ ମୃତୁ ବରଣ କଲେ । ଯଦିଓ ୧୬ଶ ଓ ୧୭ଶ ଶତାବ୍ଦୀରେ ଓଡ଼ିଶାର ବାହାର-ବାଣିଜ୍ୟ ଉନ୍ନତି ସାଧନ କରିଥିଲା, ତଥାପି କେଇ ବର୍ଷର ରାଜନୀତିକ ଅସ୍ଥିରତା ସକାଶେ ଅର୍ଥନୀତିର ପ୍ରଗତି ବାଧା ପାଇଥିଲା । === ଇଂରେଜ ଶାସନ === ୧୮୦୩ ବେଳକୁ ଇଂରେଜମାନେ [[ଓଡ଼ିଶା ପ୍ରଦେଶ|ଓଡ଼ିଶା]] ଅଧିକାର କଲାବେଳକୁ ଓଡ଼ିଶାର ଏହି ଅର୍ଥନୀତିର ଅଧପତନ ଚରମ ସୀମାରେ ପହଞ୍ଚି ଥିଲା । ଇଂରେଜମାନେ ବନିକ ଥିଲେ, ତେଣୁ ଓଡ଼ିଶାକୁ ସେମାନେ ନିଜର କର ଆଦାୟର ମୁଖ୍ୟ ଭାବରେ ଗ୍ରହଣ କରି ୧୮୦୫ ମସିହା ବେଳକୁ ରେଗୁଲେସନ ଆକ୍ଟ (Regulation Act) ଓ ୧୮୦୮ରେ ଭୂରାଜସ୍ୱ ବନ୍ଦୋବସ୍ତ ପ୍ରଚଳନ କରିଥିଲେ । ୧୮୨୫ ବେଳକୁ ଏକାଧିକ ବନ୍ଦୋବସ୍ତ ପ୍ରଚଳନ ଫଳରେ ଓଡ଼ିଶା ଶିଳ୍ପ ଓ ବାଣିଜ୍ୟର ଧ୍ୱଂସ ସାଧନ ଲକ୍ଷ୍ୟରେ ଏଠାରୁ ବିଲାତକୁ କଞ୍ଚାମାଲ ନେଇ ସେଠାରୁ ଓଡ଼ିଶାକୁ କଳ କବଜା ଆମଦାନୀ ବାଣିଜ୍ୟ କାରବାର ଆରମ୍ଭ କରାଯାଇଥିଲା । ଏଠି ସହିତ ଲବଣ କର ଜନସାଧାରଣଙ୍କ ଉପରେ ଲାଗୁ କରାଯାଇଥିଲା ଯାହା ଓଡ଼ିଶାର ସାମାଜିକ ଓ ଅର୍ଥନୀତିର ମେରୁଦଣ୍ଡ ଭାଙ୍ଗି ଦେଇଥିଲା । ଇଂରେଜ ଅମଳରେ ସମଗ୍ର ଭାରତୀୟ ଉପମହାଦେଶରେ [[ମାରୁଆଡ଼ି]] ଓ [[ଗୁଜରାଟୀ]] ବେପାରୀ ଗୋଷ୍ଠୀର ଅଭୂଦୟ ହୋଇଥିଲା । ସେମାନେ ବିଶେଷ କରି ବଙ୍ଗାଳୀ ଓକିଲ ଓ ଅନ୍ୟ ବୁଦ୍ଧିଜୀବୀଙ୍କ ପ୍ରରୋଚନାରେ ଓଡ଼ିଶାର ବିଭିନ୍ନ ସ୍ଥାନରୁ କଞ୍ଚାମାଲ ସଂଗ୍ରହ କରି ଓଡ଼ିଶାର ଅର୍ଥନୀତିର ବଜାରକୁ ନିୟନ୍ତ୍ରଣ କରୁଥିଲେ । ଏଥିରେ ବିଦେଶୀମାନେ ହିଁ ଲାଭବାନ ହେଉଥିଲେ । <ref name=Gobinda>ଗୋବିନ୍ଦ ପ୍ରସାଦ ଭଟ୍ଟାଚାର୍ଯ୍ୟ. ଅଝାଲ ସିଲାଇ ନିମକ ମହାଲ. ଉନ୍ନୟନୀ (ବାଲେଶ୍ୱର). ୨୦୦୬ ପୃ. ୮୧-୮୨</ref> === ନଅଙ୍କ ଦୁର୍ଭିକ୍ଷ === ଓଡ଼ିଶାର ଅର୍ଥନୀତି, ସାମାଜିକ ବିଧିବ୍ୟବସ୍ଥା, ଧାର୍ମିକ ବିଶ୍ୱାସର ଅଧପତନ ଘଟାଇବାକୁ ଚେଷ୍ଟିତ ଇଂରେଜ କମ୍ପାନୀ ସରକାର ୧୮୬୬ରେ [[ନଅଙ୍କ ଦୁର୍ଭିକ୍ଷ]] ସୃଷ୍ଟି କରିଥିଲେ । ଯାହାଫଳରେ ଓଡ଼ିଶାର ଦୁଇତୃତୀୟାଂଶ ଲୋକ ଖାଇବାକୁ ନ ପାଇ ପୋକମାଛି ପରି ମରିଗଲେ କିମ୍ବା କଲିକତାରେ ବିକ୍ରି ହେଲେ ।<ref name="ସୁବ୍ରତ">ସୁବ୍ରତ କୁମାର ପୃଷ୍ଟି. ଓଡ଼ିଆ ଭାଷା ସାହିତ୍ୟ ପରିଚୟ. ଏ.କେ. ମିଶ୍ର ପବ୍ଲିକେଶନ୍ (କଟକ). ୨୦୧୧ ପୃ.୨୧୬</ref> == ଜିଲ୍ଲା == {{main|ଓଡ଼ିଶାର ଜିଲ୍ଲାମାନଙ୍କର ତାଲିକା}} ଓଡ଼ିଶାରେ ୩୦ଟି ଜିଲ୍ଲା ଅଛି --- [[ଅନୁଗୋଳ ଜିଲ୍ଲା|ଅନୁଗୋଳ]], [[ବୌଦ୍ଧ ଜିଲ୍ଲା|ବୌଦ୍ଧ]], [[ଭଦ୍ରକ ଜିଲ୍ଲା|ଭଦ୍ରକ]], [[ବଲାଙ୍ଗୀର ଜିଲ୍ଲା|ବଲାଙ୍ଗୀର]], [[ବରଗଡ଼ ଜିଲ୍ଲା|ବରଗଡ଼]], [[ବାଲେଶ୍ୱର ଜିଲ୍ଲା|ବାଲେଶ୍ୱର]], [[କଟକ ଜିଲ୍ଲା|କଟକ]], [[ଦେବଗଡ଼ ଜିଲ୍ଲା|ଦେବଗଡ଼]], [[ଢେଙ୍କାନାଳ ଜିଲ୍ଲା|ଢେଙ୍କାନାଳ]], [[ଗଞ୍ଜାମ ଜିଲ୍ଲା|ଗଞ୍ଜାମ]], [[ଗଜପତି ଜିଲ୍ଲା|ଗଜପତି]], [[ଝାରସୁଗୁଡ଼ା ଜିଲ୍ଲା|ଝାରସୁଗୁଡ଼ା]], [[ଯାଜପୁର ଜିଲ୍ଲା|ଯାଜପୁର]], [[ଜଗତସିଂହପୁର ଜିଲ୍ଲା|ଜଗତସିଂହପୁର]], [[ଖୋର୍ଦ୍ଧା ଜିଲ୍ଲା|ଖୋର୍ଦ୍ଧା]] , [[କେନ୍ଦୁଝର ଜିଲ୍ଲା|କେନ୍ଦୁଝର]], [[କଳାହାଣ୍ଡି ଜିଲ୍ଲା|କଳାହାଣ୍ଡି]], [[କନ୍ଧମାଳ ଜିଲ୍ଲା|କନ୍ଧମାଳ]], [[କୋରାପୁଟ ଜିଲ୍ଲା|କୋରାପୁଟ]], [[କେନ୍ଦ୍ରାପଡ଼ା ଜିଲ୍ଲା|କେନ୍ଦ୍ରାପଡ଼ା]], [[ମାଲକାନଗିରି ଜିଲ୍ଲା|ମାଲକାନଗିରି]], [[ମୟୁରଭଞ୍ଜ ଜିଲ୍ଲା|ମୟୂରଭଞ୍ଜ]], [[ନବରଙ୍ଗପୁର ଜିଲ୍ଲା|ନବରଙ୍ଗପୁର]], [[ନୂଆପଡ଼ା ଜିଲ୍ଲା|ନୂଆପଡ଼ା]], [[ନୟାଗଡ଼ ଜିଲ୍ଲା|ନୟାଗଡ଼]], [[ପୁରୀ]], [[ରାୟଗଡ଼ା ଜିଲ୍ଲା|ରାୟଗଡ]], [[ସମ୍ବଲପୁର ଜିଲ୍ଲା|ସମ୍ବଲପୁର]], [[ସୋନପୁର ଜିଲ୍ଲା|ସୁବର୍ଣ୍ଣପୁର]], [[ସୁନ୍ଦରଗଡ଼ ଜିଲ୍ଲା|ସୁନ୍ଦରଗଡ଼]] । ପ୍ରତି ଜିଲ୍ଲାର ଶାସନମୁଖ୍ୟଙ୍କୁ [[ଜିଲ୍ଲାପାଳ]] କୁହାଯାଏ । ଜିଲ୍ଲାପାଳ, ଭାରତୀୟ ପ୍ରଶାସନିକ ସେବା ଅଥବା ଓଡ଼ିଶା ପ୍ରଶାସନିକ ସେବା ମାଧ୍ୟମରେ ନିଯୁକ୍ତି ପାଆନ୍ତି । ଶାସନକଳର ସୁବିଧା ପାଇଁ ପ୍ରତିଟି ଜିଲ୍ଲାକୁ କେତେଗୁଡ଼ିଏ ଉପଖଣ୍ଡ (ସବ-ଡିଭିଜନ)ରେ, ପୁଣି, ପ୍ରତ୍ୟେକ ଉପଖଣ୍ଡକୁ କେତେଗୁଡ଼ିଏ ବ୍ଲକରେ ଏବଂ ପ୍ରତ୍ୟେକ ବ୍ଲକକୁ କେତେଗୁଡ଼ିଏ ପଞ୍ଚାୟତରେ ବିଭକ୍ତ କରାଯାଇଛି । ଓଡ଼ିଶାର ସବୁଠୁ ବଡ଼ ସହର ଭୁବନେଶ୍ୱର ଏହାର ରାଜଧାନୀ । ଅନ୍ୟ ମୁଖ୍ୟ ସହରମାନେ ହେଲେ [[କଟକ]], [[ବ୍ରହ୍ମପୁର]], [[ରାଉରକେଲା]], [[ସମ୍ବଲପୁର]], [[ବାଲେଶ୍ୱର]], [[ବାରିପଦା]], [[ବଲାଙ୍ଗୀର]] ଇତ୍ୟାଦି । == ଭୌଗୋଳିକ ସ୍ଥିତି == [[ଫାଇଲ:Chilika lake.png|right|thumb|200px|Map of [[lake Chilka]] with near-by settlement of [[Puri]].]] [[ଫାଇଲ:Mahanadi River.JPG|thumb|200px|right|Mahanadi River]] ଓଡ଼ିଶା ଭାରତର ପୂର୍ବ ଉପକୂଳରେ ଅବସ୍ଥିତ (୧୫୫୭୦୭ ବର୍ଗ କି. ମି) । ଏହାର ଦକ୍ଷିଣରେ [[ଆନ୍ଧ୍ର ପ୍ରଦେଶ]], ପଶ୍ଚିମରେ [[ଛତିଶଗଡ଼]], ଉତ୍ତରରେ [[ଝାଡ଼ଖଣ୍ଡ]] ଓ [[ପଶ୍ଚିମ ବଙ୍ଗ]] ଏବଂ ପୂର୍ବରେ [[ବଙ୍ଗୋପ ସାଗର]] ରହିଛି । ମନ୍ଦିରମାଳିନୀ ନଗରୀ ଭୁବନେଶ୍ୱର ଓଡ଼ିଶାର ରାଜଧାନୀ । ଓଡ଼ିଶାର ପୁରାତନ ରାଜଧାନୀ [[କଟକ]], [[ଭୁବନେଶ୍ୱର]]ରୁ ମାତ୍ର ୨୯ କି.ମି. ଦୂରରେ ଅବସ୍ଥିତ । ଏହି ଦୁଇ ସହରର କ୍ରମାଗତ ବିସ୍ତାର ଓ ଉତ୍ତମ ସଡ଼କ ଯୋଗାଯୋଗ କାରଣରୁ ଏହି ଦୁଇ ସହର ଦ୍ୱୈତ ନଗରୀ ନାମରେ ବିଖ୍ୟାତ । [[ପୁରୀ]], ଯାହାକି ଏକ ବିଶ୍ୱବିଖ୍ୟାତ ହିନ୍ଦୁ ଧର୍ମପୀଠ, ଏଠାରୁ ପ୍ରାୟ ୬୦ କି.ମି. ଦୂରରେ ବଙ୍ଗୋପସାଗର ଉପକୂଳରେ ଅବସ୍ଥିତ । ହିନ୍ଦୁଙ୍କ [[ଚାରିଧାମ]] ମଧ୍ୟରୁ ଏହା ଅନ୍ୟତମ । ଏହା ମଧ୍ୟ ପ୍ରଭୁ [[ଜଗନ୍ନାଥ]]ଙ୍କ [[ରଥଯାତ୍ରା]] ଲାଗି ବିଶ୍ୱବିଖ୍ୟାତ । ରାଜ୍ୟର ପଶ୍ଚିମ ଓ ଉତ୍ତରାଂଶ ଛୋଟନାଗପୁର ମାଳଭୂମିର ଅଂଶବିଶେଷ । ଉପକୂଳବର୍ତ୍ତୀ ଅଞ୍ଚଳ ଏବଂ ମହାନଦୀ, ବ୍ରାହ୍ମଣୀ ଓ ବୈତରଣୀ ନଦୀ ପ୍ରଭୃତିର ମୁହାଣରେ ଉର୍ବର ପଟୁମୃତ୍ତିକା ଯୁକ୍ତ ସମତଳ ଭୂମି ଦେଖାଯାଏ । ଏହି ସମତଳ ଭୂମିରେ ମୂଖ୍ୟତଃ ଧାନଚାଷ କରାଯାଏ । ଓଡ଼ିଶାର ପ୍ରାୟ ୩୪% ଭୂମି ଅରଣ୍ୟ ଆଚ୍ଛାଦିତ, କିନ୍ତୁ ବିଭିନ୍ନ କାରଣମାନଙ୍କ ହେତୁ ଏହା କ୍ରମାଗତ ଭାବେ ହ୍ରାସ ପା‍ଇ ଚାଲିଛି । ଓଡ଼ିଶାରେ ଅନେକ ଅଭୟାରଣ୍ୟମାନ ରହିଛି । ଏଥିମଧ୍ୟରୁ [[ଶିମିଳିପାଳ ଜାତୀୟ ଉଦ୍ୟାନ]] ବ୍ୟାଘ୍ର ସଂରକ୍ଷଣ କେନ୍ଦ୍ର ଭାବେ ପ୍ରସିଦ୍ଧ । ବ୍ୟାଘ୍ର ବ୍ୟତୀତ ଝରଣା ଓ ସବୁଜିମା ପୂର୍ଣ୍ଣ ଏହି ଜଙ୍ଗଲରେ ହାତୀ ଓ ଅନ୍ୟାନ୍ୟ ପଶୁପକ୍ଷୀ ବାସ କରନ୍ତି । [[ଭିତରକନିକା ଜାତୀୟ ଉଦ୍ୟାନ|ଭିତରକନିକା ଅଭୟାରଣ୍ୟ]] ୧୯୭୫ରୁ [[ଥଣ୍ଟିଆ କୁମ୍ଭୀର|ଘଡ଼ିଆଳ କୁମ୍ଭୀର]]<nowiki/>ମାନଙ୍କୁ ସୁରକ୍ଷା ଯୋଗାଇ ଆସୁଛି । ଗହୀରମଥା, [[ଦେବୀ ନଦୀ]] ଏବଂ [[ଋଷିକୁଲ୍ୟା ନଦୀ]] ମୁହାଣକୁ ପ୍ରତିବର୍ଷ ଲକ୍ଷାଧିକ ସଂଖ୍ୟାରେ [[ଅଲିଭ ରିଡ଼ଲେ]] କଇଁଛ ଅଣ୍ଡା ଦେବାପାଇଁ ଆସନ୍ତି । ମହାନଦୀର ଦକ୍ଷିଣ ମୁହାଣରେ ବଙ୍ଗୋପସାଗର ଉପକୂଳରେ ଅବସ୍ଥିତ ହ୍ରଦ [[ଚିଲିକା]] ହେଉଛି ଏସିଆ ମହାଦେଶର ସର୍ବବୃହତ୍ ଲବଣାକ୍ତ ହ୍ରଦ । ଏହାକୁ [[ଚିଲିକା ପକ୍ଷୀ ଅଭୟାରଣ୍ୟ|ପକ୍ଷୀ ଅଭୟାରଣ୍ୟ]] ଭାବରେ ଘୋଷଣା କରାଯାଇଛି । ଏଠାରେ ପ୍ରତିବର୍ଷ ପ୍ରାୟ ୧୬୦ ପ୍ରଜାତିର ସ୍ଥାନୀୟ ଓ ପ୍ରବାସୀ ପକ୍ଷୀଙ୍କ ସମାଗମ ହୋ‍ଇଥାଏ । ଚିଲିକାରେ ଏକ ନୌ-ପ୍ରଶିକ୍ଷଣ କେନ୍ଦ୍ର ମଧ୍ୟ ରହିଛି । ଓଡ଼ିଶାର ସର୍ବୋଚ୍ଚ ପର୍ବତ ଶୃଙ୍ଗ ହେଉଛି [[ଦେଓମାଳୀ]] (୧୬୭୨ ମି.) ଯାହାକି ଦକ୍ଷିଣ ଓଡ଼ିଶାର କୋରାପୁଟ ଜିଲ୍ଲାରେ ଅବସ୍ଥିତ ଏବଂ ଚନ୍ଦ୍ରଗିରି-ପଟ୍ଟାଙ୍ଗୀ ପର୍ବତମାଳାର ଅନ୍ତର୍ଗତ । ଏହା ମଧ୍ୟ [[ପୂର୍ବଘାଟ ପର୍ବତମାଳା]]ର ସର୍ବୋଚ୍ଚ ଶୃଙ୍ଗ । ଅବସ୍ଥିତି: ୧୮°୪୦'୩"ଉ ୮୨°୫୮'୫୯"ପୂ । === ପର୍ଯ୍ୟଟନ === ଓଡ଼ିଶାରେ ମୋଟ ୩୪୭ଟି ପର୍ଯ୍ୟଟନସ୍ଥଳୀ ରହିଛି ।<ref>{{cite news|title=ସଂଖ୍ୟା ବଢୁଛି, ବିକାଶ ହେଉନି|url=http://www.dharitri.com/Bhubaneswar/290216/p11.htm|accessdate=29 February 2016|newspaper=[[ଧରିତ୍ରୀ]]}}</ref> ନନ୍ଦନ କାନନ, ଚିଲିକା, ପୁରୀ, ଧଉଳି ଗିରି, ଖଣ୍ଡଗିରି, କୋଣାର୍କ, କାକଟପୁର, ଅସ୍ତରଙ୍ଗ, ରାମଚଣ୍ଡୀ, ନିମାପଡ଼ା, ବାରବାଟୀ, ଖଣ୍ଡାଧାର, ଗୁପ୍ତେଶ୍ୱର, ଦୁଡୁମା,ଘଟଗାଁ, ଶିମିଳିପାଳ, ଗହୀରମଥା, ଭିତରକନିକା, କପିଳାସ, ରତ୍ନଗିରି, ମଣିକ, ଲିଙ୍ଗରାଜ, ଗୋପାଳପୁର, ଦେଓମାଳି, ହରିଶଙ୍କର, ସମେଲସ୍ୱରୀ, ହୀରାକୁଦ, ଫୁଲ ଝରଣ, ନାରୟଣୀ, ଚାନ୍ଦିପୁର, ଭଟ୍ଟାରିକା, ଥେରୁବାଲି, ବେଦବ୍ୟାସ, ସାତକୋଶିଆ, ଟିକରପଡ଼ା, ସାତପଡ଼ା, ଅଲାରନାଥ, ତପ୍ତପାଣି, ତାରାତାରିଣୀ, ଚନ୍ଦକା, ଧବଳେଶ୍ୱର ଆଦି ଓଡ଼ିଶାର ମୁଖ୍ୟ ପର୍ଯ୍ୟଟନସ୍ଥଳୀ । ଓଡ଼ିଶା ଏହାର ମନ୍ଦିରମାନଙ୍କ ପାଇଁ ପୃଥିବୀ ପ୍ରସିଦ୍ଧ । ଓଡ଼ିଶାର ମନ୍ଦିରଗୁଡ଼ିକ ଆର୍ଯ୍ୟ ସଂପ୍ରଦାୟର ଏବଂ ଏଗୁଡିକ ସଂପ୍ରଦାୟର ଅନୁସାରେ ଦେଖିବାକୁ ଅଲଗା ଅଲଗା ପ୍ରକାରର । ଭୁବନେଶ୍ୱରର ଲିଙ୍ଗରାଜ ମନ୍ଦିରର ଉଚ୍ଚତା ୧୮୦ ଫୁଟ ଏବଂ ପୁରୀର ଜଗନ୍ନାଥ ମନ୍ଦିରର ଉଚ୍ଚତା ୨୧୪ ଫୁଟ, ଯାହାକି ଓଡ଼ିଶାର ସବୁଠାରୁୁ ଉଚ୍ଚତମ ମନ୍ଦିର । ଠିକ ସେହିପରି କୋଣାର୍କର ସୂର୍ଯ୍ୟ ମନ୍ଦିର ପୃଥିବୀ ପ୍ରସିଦ୍ଧ । ବୌଦ୍ଧ ଏବଂ ଜୈନ ମନ୍ଦିର ମାନଙ୍କ ପାଇଁ ମଧ୍ୟ ଓଡ଼ିଶା ପ୍ରସିଦ୍ଧ । ଭୁବନେଶ୍ୱରରେ ଖଣ୍ଡଗିରି ଏବଂ ଉଦୟଗିରି ନାମକ ଦୁଇଟି ଗୁମ୍ଫା ରହିଛି । ଯାହାକି ପୁରାତନ ବୌଦ୍ଧ ଧର୍ମର ମୂକସାକ୍ଷୀ । ଠିକ ସେହି ପରି ଧଉଳିଗିରିଠାରେ ଥିବା ବିଶାଳ ବୌଦ୍ଧ ମୂର୍ତି ପର୍ଯ୍ୟଟକଙ୍କୁ ଆକର୍ଷିତ କରିଥାଏ । ଠିକ ସେହି ପରି ଓଡ଼ିଶାର ଟିକରପଡା ଘଡ଼ିଆଳ କୁମ୍ଭୀର ପାଇଁ ପ୍ରସିଦ୍ଧ । === ଜନଗଣନା === ୨୦୧୧ ମସିହା ଭାରତର ଜନଗଣନା ଅନୁଯାଇ ଓଡ଼ିଶାର ସମୁଦାୟ ଜନସଂଖ୍ୟା ୪୧,୯୪୭,୩୫୮, ସେଥିମଧ୍ୟରୁ ୨୧,୨୦୧,୬୭୮ (୫୦.୫୪%)ଜଣ ପୁରୁଷ ଓ ୨୦,୭୪୫,୬୮୦ (୪୯.୪୬) ଜଣ ମହିଳା, ଏବଂ ପ୍ରତି ୧୦୦୦ ପୁରୁଷରେ ୯୭୮ ଜଣ ମହିଳା ଅଛନ୍ତି । ୨୦୦୧ ମସିହା ଜନଗଣନା ତୁଳନାରେ ୨୦୧୧ରେ ଜନସଂଖ୍ୟା ୧୩.୯୭% ବୃଦ୍ଧି ହୋଇଛି । ସବୁଠାରୁ ଅଧିକ ଓଡ଼ିଆ ଭାଷାଭାଷୀ ଲୋକ ଏଠାରେ ବାସ କରନ୍ତି ଓ ଓଡ଼ିଆ ଭାଷା ଏହି ରାଜ୍ୟର ମୁଖ୍ୟ ଭାଷା ରୂପେ ପରିଚିତ ଏବଂ ଏହି ରାଜ୍ୟର ୮୨ ପ୍ରତିଶତ ଲୋକ ଓଡ଼ିଆ ଭାଷାକୁ ନିଜର ମାତୃଭାଷା ରୂପେ ବ୍ୟବହାର କରନ୍ତି । ଏହି ରାଜ୍ୟର କେତେକ ଆଦିବାସୀ ଜନଜାତି ମଧ୍ୟରୁ ସାନ୍ତାଳ, ବଣ୍ଡା , ମୁଣ୍ଡା, ଓରାମ ଓ ମହାଲି ପ୍ରମୁଖ । ୨୦୧୧ ମସିହା ଜନଗଣନା ଅନୁଯାୟୀ ଏହି ରଜ୍ୟର ସାକ୍ଷରତା ହାର ୭୩.୪୫% ଏବଂ ୮୨.୪% ପୁରୁଷ ଓ ୬୪.୩୬ ମହିଳା ସାକ୍ଷର ଅଟନ୍ତି ।<ref>{{Cite web |title=Archive for the '2011' Category |url=https://www.orissalinks.com/orissagrowth/topics/census/2011 |access-date=2025-12-17}}</ref> == ପ୍ରଶାସନ ଓ ରାଜନୀତି == [[File:ORISSA SECRETARIAT.jpg|thumb|200px|[[ଭୁବନେଶ୍ୱର]]ରେ ଓଡ଼ିଶା ରାଜ୍ଯ ଲୋକସେବା ଭବନ]] {{Main|ଓଡ଼ିଶା ସରକାର}} ଭାରତରେ ସମସ୍ତ ରାଜ୍ଯରେ [[ସାର୍ବଜନୀନ ମତାଧିକାର]] ଆଧାରରେ [[ସଂସଦୀୟ ଗଣତନ୍ତ୍ର|ସଂସଦୀୟ ଗଣତାନ୍ତ୍ରିକ ସରକାର]] ସ୍ଥାପନ କରାଯାଇଛି ।<ref name="SenguptaCorbridge2013">{{cite book|author1=Chandan Sengupta|author2=Stuart Corbridge|title=Democracy, Development and Decentralisation in India: Continuing Debates|url=https://books.google.com/books?id=AXbYAQAAQBAJ&pg=PA8|access-date=15 February 2015|date=28 October 2013|publisher=Routledge|isbn=978-1-136-19848-9|page=8|archive-url=https://web.archive.org/web/20160105110846/https://books.google.com/books?id=AXbYAQAAQBAJ&pg=PA8|archive-date=5 January 2016|url-status=live}}</ref><ref name=OurParliament>{{cite web |title=Our Parliament |website=[[Lok Sabha]] |publisher=[[Government of India]] |url=http://164.100.47.132/LssNew/our%20parliament/Our%20Parliament.pdf |access-date=2 February 2015 |archive-url=https://web.archive.org/web/20150203104729/http://164.100.47.132/LssNew/our%20parliament/Our%20Parliament.pdf |archive-date=3 February 2015 |url-status=dead }}</ref> ଓଡ଼ିଶାର ରାଜନୀତିରେ ସକ୍ରିୟ ରାଜନୈତିକ ଦଳଗୁଡ଼ିକ ହେଲେ, [[ବିଜୁ ଜନତା ଦଳ]], [[ଭାରତୀୟ ଜାତୀୟ କଂଗ୍ରେସ]] ଏବଂ [[ଭାରତୀୟ ଜନତା ପାର୍ଟି]] । [[୨୦୧୯ ଓଡ଼ିଶା ବିଧାନ ସଭା ନିର୍ବାଚନ|ଓଡ଼ିଶା ରାଜ୍ଯ ସଭା ନିର୍ବାଚନ, ୨୦୧୯]] ପରେ, [[ନବୀନ ପଟ୍ଟନାୟକ]]ଙ୍କ ନେତୃତ୍ବରେ ବିଜେଡି ଷଷ୍ଠ ଥର ପାଇଁ କ୍ରମିକ ଭାବରେ କ୍ଷମତାରେ ରହିଲା । ୨୦୦୦ ମସିହାରୁ ନବୀନ ପଟ୍ଟନାୟକ ଓଡ଼ିଶାର ୧୪ତମ ମୁଖ୍ଯମନ୍ତ୍ରୀ ହେଲେ ।<ref name=BJDLandslide /> === ବିଧାନସଭା === {{Main|ଓଡ଼ିଶା ବିଧାନସଭା }} ଓଡ଼ିଶା ରାଜ୍ୟରେ ଏକ ଏକସଦନୀୟ ବିଧାନସଭା ଅଛି।<ref name="Finifter">{{cite book|author=Ada W. Finifter|author-link1=Ada Finifter|title=Political Science|date=1978 |url=https://books.google.com/books?id=KFk1K9_yf90C&pg=PA94|access-date=15 February 2015|publisher=FK Publications|isbn=978-81-89597-13-9|page=94|archive-url=https://web.archive.org/web/20160105110847/https://books.google.com/books?id=KFk1K9_yf90C&pg=PA94|archive-date=5 January 2016|url-status=live}}</ref> [[ଓଡ଼ିଶା ବିଧାନସଭା]] ୧୪୭ ଜଣ ନିର୍ବାଚିତ ସଦସ୍ୟଙ୍କୁ ନେଇ ଗଠିତ,<ref name=BJDLandslide>{{cite news|title=BJD's landslide victory in Odisha, wins 20 of 21 Lok Sabha seats|url=http://ibnlive.in.com/news/bjds-landslide-victory-in-odisha-wins-20-of-21-lok-sabha-seats/472363-3-234.html|access-date=18 March 2015|publisher=[[CNN-IBN]]|date=17 May 2014|archive-url=https://web.archive.org/web/20140908125021/http://ibnlive.in.com/news/bjds-landslide-victory-in-odisha-wins-20-of-21-lok-sabha-seats/472363-3-234.html|archive-date=8 September 2014|url-status=dead}}</ref> ଏବଂ ବିଶେଷ ପଦାଧିକାରୀମାନେ ମଧ୍ୟ ଅଛନ୍ତି, ଯେପରି ବାଚସ୍ପତି ଓ ଉପବାଚସ୍ପତି , ଯାହାଙ୍କୁ ସଦସ୍ୟମାନଙ୍କ ଦ୍ୱାରା ନିର୍ବାଚିତ କରାଯାଇଥାଏ । ବିଧାନସଭା ବୈଠକ ବାଚସ୍ପତିଙ୍କ ଦ୍ୱାରା କିମ୍ବା ବାଚସ୍ପତିଙ୍କ ଅନୁପସ୍ଥିତିରେ ଉପବାଚସ୍ପତିଙ୍କ ଦ୍ୱାରା ଅଧ୍ୟକ୍ଷତା କରାଯାଏ ।<ref name="Kumar">{{cite book|author=Rajesh Kumar|title=Universal's Guide to the Constitution of India|date=17 January 2024 |url=https://books.google.com/books?id=an78gq3JwzYC&pg=PA110|access-date=18 March 2015|publisher=Universal Law Publishing|isbn=978-93-5035-011-9|pages=107–110|archive-url=https://web.archive.org/web/20160105110846/https://books.google.com/books?id=an78gq3JwzYC&pg=PA110|archive-date=5 January 2016|url-status=live}}</ref>କାର୍ଯ୍ୟପାଳିକା କର୍ତ୍ତୃପକ୍ଷ ଓଡ଼ିଶାର ମୁଖ୍ୟମନ୍ତ୍ରୀଙ୍କ ନେତୃତ୍ୱରେ ମନ୍ତ୍ରୀ ପରିଷଦ ଉପରେ ନ୍ୟସ୍ତ , ଯଦିଓ ସରକାରର ମୁଖ୍ୟ ହେଉଛନ୍ତି ଓଡ଼ିଶାର ରାଜ୍ୟପାଳ । ରାଜ୍ୟପାଳଙ୍କୁ [[ଭାରତର ରାଷ୍ଟ୍ରପତି]] ନିଯୁକ୍ତ କରନ୍ତି । ବିଧାନସଭାରେ ସଂଖ୍ୟାଗରିଷ୍ଠତା ଥିବା ଦଳ କିମ୍ବା ମେଣ୍ଟର ନେତାଙ୍କୁ ରାଜ୍ୟପାଳ ମୁଖ୍ୟମନ୍ତ୍ରୀ ଭାବରେ ନିଯୁକ୍ତ କରନ୍ତି, ଏବଂ ମୁଖ୍ୟମନ୍ତ୍ରୀଙ୍କ ପରାମର୍ଶରେ ରାଜ୍ୟପାଳ ମନ୍ତ୍ରୀ ପରିଷଦକୁ ନିଯୁକ୍ତ କରନ୍ତି । ମନ୍ତ୍ରୀ ପରିଷଦ ବିଧାନସଭାକୁ ରିପୋର୍ଟ କରନ୍ତି ।<ref name="AroraGoyal1995">{{cite book|author1=Ramesh Kumar Arora|author2=Rajni Goyal|title=Indian Public Administration: Institutions and Issues|url=https://books.google.com/books?id=nvzcy7o4sgAC&pg=PA205|access-date=18 March 2015|year=1995|publisher=New Age International|isbn=978-81-7328-068-9|pages=205–207|archive-url=https://web.archive.org/web/20160105110846/https://books.google.com/books?id=nvzcy7o4sgAC&pg=PA205|archive-date=5 January 2016|url-status=live}}</ref> ୧୪୭ ଜଣ ନିର୍ବାଚିତ ପ୍ରତିନିଧିଙ୍କୁ ବିଧାନସଭାର ସଦସ୍ୟ ବା ବିଧାୟକ କୁହାଯାଏ । ରାଜ୍ୟପାଳଙ୍କ ଦ୍ୱାରା ଆଙ୍ଗ୍ଲୋ-ଇଣ୍ଡିଆନ ସମ୍ପ୍ରଦାୟରୁ ଜଣେ ବିଧାୟକଙ୍କୁ ମନୋନୀତ କରାଯାଇପାରେ ।<ref name="Shukla2008">{{cite book|author=Subhash Shukla|title=Issues in Indian Polity|url=https://books.google.com/books?id=CAs9PNOfL28C&pg=PA99|access-date=18 March 2015|year=2008|publisher=Anamika Pub. & distributors|isbn=978-81-7975-217-3|page=99|archive-url=https://web.archive.org/web/20160105110846/https://books.google.com/books?id=CAs9PNOfL28C&pg=PA99|archive-date=5 January 2016|url-status=live}}</ref> କାର୍ଯ୍ୟକାଳ ଶେଷ ହେବା ପୂର୍ବରୁ ବିଧାନସଭା ଭାଙ୍ଗି ନଗଲେ, ଏହି ପଦର କାର୍ଯ୍ୟକାଳ ପାଞ୍ଚ ବର୍ଷ ପାଇଁ ।<ref name="Kumar" /> ନ୍ୟାୟପାଳିକା କଟକରେ ଅବସ୍ଥିତ [[ଓଡ଼ିଶା ଉଚ୍ଚ ନ୍ୟାୟାଳୟ]] ଏବଂ ନିମ୍ନ ଅଦାଲତଗୁଡ଼ିକର ଏକ ବ୍ୟବସ୍ଥାକୁ ନେଇ ଗଠିତ । ==ଅର୍ଥନୀତି== === ସମଷ୍ଟି-ଅର୍ଥନୈତିକ ଧାରା === ଓଡ଼ିଶା ନିରନ୍ତର ଆର୍ଥିକ ଅଭିବୃଦ୍ଧିର ସମ୍ମୁଖୀନ ହେଉଛି । ରାଜ୍ୟର ମୋଟ ଘରୋଇ ଉତ୍ପାଦରେ ପ୍ରଭାବଶାଳୀ ଅଭିବୃଦ୍ଧି ପରିସଂଖ୍ୟାନ ଏବଂ କାର୍ଯ୍ୟକ୍ରମ କାର୍ଯ୍ୟାନ୍ୱୟନ ମନ୍ତ୍ରଣାଳୟ ରିପୋର୍ଟ କରିଛନ୍ତି । ଓଡ଼ିଶାର ଅଭିବୃଦ୍ଧି ହାର ଜାତୀୟ ହାରାହାରିରୁ ଅଧିକ । କେନ୍ଦ୍ର ସରକାରଙ୍କ ସହରୀ ବିକାଶ ମନ୍ତ୍ରଣାଳୟ ନିକଟରେ ସ୍ମାର୍ଟ ସିଟି ଭାବେ ବିକଶିତ ହେବାକୁ ଚୟନ ହୋଇଥିବା ୨୦ଟି ସହରର ନାମ ଘୋଷଣା କରିଛନ୍ତି । ରାଜ୍ୟ ରାଜଧାନୀ ଭୁବନେଶ୍ୱର ଜାନୁଆରୀ ୨୦୧୬ରେ ଜାରି ଥିବା ସ୍ମାର୍ଟ ସିଟି ତାଲିକାରେ ପ୍ରଥମ ସହର, ଯାହା ଭାରତ ସରକାରଙ୍କ ଏକ ଗୃହପାଳିତ ପଶୁ ପ୍ରକଳ୍ପ । ଏହି ଘୋଷଣାରେ ବିକାଶ ପାଇଁ ପାଞ୍ଚ ବର୍ଷ ମଧ୍ୟରେ ୫୦୮.୦୨ ବିଲିୟନ ଟଙ୍କା ମଞ୍ଜୁରି ଥିଲା । === ଶିଳ୍ପ ବିକାଶ === ଓଡ଼ିଶାରେ ପ୍ରଚୁର ପ୍ରାକୃତିକ ସମ୍ପଦ ଏବଂ ଏକ ବୃହତ ଉପକୂଳ ଅଛି | ପୁଞ୍ଜି ବିନିଯୋଗ ପ୍ରସ୍ତାବ ସହିତ ବିଦେଶୀ ପୁଞ୍ଜି ନିବେଶକାରୀଙ୍କ ପାଇଁ ଓଡ଼ିଶା ସର୍ବାଧିକ ପସନ୍ଦଯୋଗ୍ୟ ସ୍ଥାନ ଭାବରେ ଉଭା ହୋଇଛି। ଏଥିରେ ଭାରତର ଏକ କୋଇଲାର ଏକ ପଞ୍ଚମାଂଶ, ଏହାର ଏକ ଚତୁର୍ଥାଂଶ ଲୁହାପଥର, ବକ୍ସାଇଟ୍ ଭଣ୍ଡାରର ଏକ ତୃତୀୟାଂଶ ଏବଂ କ୍ରୋମାଇଟ୍ ରହିଛି | ଜର୍ମାନୀର ସହଯୋଗରେ ନିର୍ମିତ ଭାରତର ପବ୍ଲିକ୍ ସେକ୍ଟରରେ ରାଉରକେଲା ଷ୍ଟିଲ୍ ପ୍ଲାଣ୍ଟ ଥିଲା | ଆର୍ସେଲର-ମିତ୍ତଲ ୧୦ ବିଲିୟନ ଡଲାରର ଅନ୍ୟ ଏକ ମେଗା ଇସ୍ପାତ ପ୍ରକଳ୍ପରେ ବିନିଯୋଗ କରିବାକୁ ଯୋଜନା ଘୋଷଣା କରିଛନ୍ତି। Russian ଷର ପ୍ରମୁଖ ମ୍ୟାଗ୍ନିଟୋଗୋରସ୍କ୍ ଆଇରନ୍ ଆଣ୍ଡ ଷ୍ଟିଲ୍ କମ୍ପାନୀ (MMK) ମଧ୍ୟ ଓଡ଼ିଶାରେ ୧୦ଟି MT ଷ୍ଟିଲ୍ ପ୍ଲାଣ୍ଟ ସ୍ଥାପନ କରିବାକୁ ଯୋଜନା କରିଛି। ବୃନ୍ଦାବଲ ଓଡ଼ିଶାର ଖୋଲା କାଷ୍ଟ କୋଇଲା ଖଣିର ଏକ ପ୍ରମୁଖ କ୍ଷେତ୍ର | ଆଲୁମିନିୟମ, କୋଇଲା ଭିତ୍ତିକ ବିଦ୍ୟୁତ୍ ଉତ୍ପାଦନ କେନ୍ଦ୍ର, ପେଟ୍ରୋକେମିକାଲ୍ସ ଏବଂ ସୂଚନା ପ୍ରଯୁକ୍ତିବିଦ୍ୟାରେ ରାଜ୍ୟ ଅଦୃଶ୍ୟ ପରିମାଣର ପୁଞ୍ଜି ବିନିଯୋଗ କରୁଛି। ବିଦ୍ୟୁତ୍ ଉତ୍ପାଦନରେ ରିଲାଏନ୍ସ ପାୱାର୍ (ଅନିଲ ଅମ୍ବାନୀ ଗ୍ରୁପ୍) ଝାରସୁଗୁଡା ଜିଲ୍ଲାର ହିରମାଠାରେ ୧୩ ବିଲିୟନ ଆମେରିକୀୟ ଡଲାରର ପୁଞ୍ଜି ବିନିଯୋଗ ସହିତ ବିଶ୍ୱର ସର୍ବବୃହତ ବିଦ୍ୟୁତ୍ ଉତ୍ପାଦନ କେନ୍ଦ୍ର ସ୍ଥାପନ କରୁଛି। ୨୦୦୯ ମସିହାରେ ଓଡ଼ିଶା କର୍ପୋରେଟ ନିବେଶ ଉପରେ ଆସୋକମ୍ (ASSOCHAM) ଇନଭେଷ୍ଟମେଣ୍ଟ ମିଟର (AIM) ଅଧ୍ୟୟନର ବିଶ୍ଳେଷଣ ଅନୁଯାୟୀ ଗୁଜରାଟ ସହିତ ପ୍ରଥମ ଏବଂ ଆନ୍ଧ୍ରପ୍ରଦେଶ ତୃତୀୟ ସ୍ଥାନରେ ଥିଲା | ଦେଶରେ ମୋଟ ବିନିଯୋଗରେ ଓଡ଼ିଶାର ଅଂଶ ୧୨.୬ ପ୍ରତିଶତ ଥିଲା। ଏହା ମୂଲ୍ୟର ନିବେଶ ପ୍ରସ୍ତାବ ଗ୍ରହଣ କଲା | ଗତ ବର୍ଷରେ ୨,୦୦,୮୪୬ କୋଟି | ଇସ୍ପାତ ଏବଂ ଶକ୍ତି ସେହି କ୍ଷେତ୍ରଗୁଡିକ ମଧ୍ୟରେ ଥିଲା ଯାହା ରାଜ୍ୟରେ ସର୍ବାଧିକ ପୁଞ୍ଜି ବିନିଯୋଗ କରିଥିଲା। ==ସଂସ୍କୃତି== == ଓଡ଼ିଶାର ପର୍ବପର୍ବାଣି == ଓଡ଼ିଶାର ବିଭିନ୍ନ ଧର୍ମାବଲମ୍ବୀମାନେଦ୍ୱାରା ବିଭିନ୍ନ ପର୍ବପର୍ବାଣି ପାଳନ କରିଥାନ୍ତି । ଓଡ଼ିଶାରେ "ବାର ମାସରେ ତେର ପର୍ବ" ପାଳନ ହୁଏ ବୋଲି ପ୍ରବାଦ ରହିଛି ।<ref>{{Cite journal|last=Mohanty|first=P.P.|date=2018|title=Towards frameworking a strategic approach for festival tourism destination marketing and management: Case study of Odisha (India)|url=https://scindeks.ceon.rs/Article.aspx?artid=1450-66611804145M|journal=Turizam|language=en|volume=22|issue=4|pages=145–157|doi=10.5937/turizam22-17398|issn=1450-6661}}</ref> ପ୍ରମୁଖ ହିନ୍ଦୁ ପର୍ବ ମଧ୍ୟରେ [[ରଥଯାତ୍ରା]], [[ରଜ]], [[ପଣା ସଂକ୍ରାନ୍ତି]],[[ମକର ସଂକ୍ରାନ୍ତି]],[[ନୂଆଖାଇ]] ଓ ଅନେକ ଓଷା-ବ୍ରତ ସମେତ ଅନ୍ୟାନ୍ୟ ପର୍ବପର୍ବାଣି, ଇସଲାମ ପର୍ବପର୍ବାଣି ମଧ୍ୟରେ [[ଇଦ ଉଲ-ଫିତର]] ଓ [[ମହରମ]], ଖୀଷ୍ଟିଆନ ପର୍ବପର୍ବାଣି ମଧ୍ୟରେ [[ବଡ଼ଦିନ|ବଡ଼ ଦିନ]], [[ଇଷ୍ଟର]] ଓ [[ନବବର୍ଷ]], ବୌଦ୍ଧ ପର୍ବପର୍ବାଣି ମଧ୍ୟରେ [[ବୁଦ୍ଧ ପୂର୍ଣ୍ଣିମା]] ଆଦି ଅନ୍ୟତମ । ଓଡ଼ିଶାର ବିଭିନ୍ନ ଆଦିବାସୀ ଜନଜାତି ଭିତରେ ସାନ୍ତାଳୀ ଜନଜାତିର ସୋହରାଇ, ମାଘେ ପରବ (ହୋ ଜନଜାତିଦ୍ୱାରା ମଧ୍ୟ ପାଳିତ), ବାହା ପରବ (ବା ହୋ ଜନଜାତିର ବା' ପରବ) ଆଦି ଅନ୍ୟତମ | ==କ୍ରୀଡ଼ା== {{Main|ଓଡ଼ିଶାରେ କ୍ରୀଡ଼ା}} [[File:Barabati Stadium IPL Match Pune Warriors India vs. Deccan Chargers.jpg|thumb|ବାରବାଟୀ ଷ୍ଟାଡ଼ିୟମ ([[Barabati Stadium]]) , [[କଟକ]]]] ଓଡ଼ିଶା ରାଜ୍ୟ ୨୦୧୮ ପୁରୁଷ ହକି ବିଶ୍ୱକପ୍ ( [[2018 Men's Hockey World Cup]] ), ୨୦୨୨ ଫିଫା ୧୭ ବର୍ଷରୁ କମ୍ ମହିଳା ବିଶ୍ୱକପ୍ (2022 FIFA U-17 Women's World Cup) ଏବଂ ୨୦୨୩ ପୁରୁଷ ହକି ବିଶ୍ୱକପ୍ (2023 Men's Hockey World Cup) ସମେତ ଅନେକ ଅନ୍ତର୍ଜାତୀୟ କ୍ରୀଡା ଇଭେଣ୍ଟ ଆୟୋଜନ କରିଛି। ଓଡ଼ିଶାରେ ଥିବା କ୍ରୀଡ଼ା ଷ୍ଟାଡ଼ିୟମଗୁଡ଼ିକ ମଧ୍ୟରେ ଅନ୍ତର୍ଭୁକ୍ତ : # [[କଳିଙ୍ଗ ଷ୍ଟାଡ଼ିଅମ]] ( Kalinga Stadium ) # [[ବାରବାଟି ଷ୍ଟାଡ଼ିଅମ]] ( [[Barabati Stadium]] ) # ଜବାହରଲାଲ ନେହେରୁ ଇନଡୋର୍ ଷ୍ଟାଡ଼ିୟମ ( Jawaharlal Nehru Indoor Stadium ) # ଇଷ୍ଟ କୋଷ୍ଟ ରେଲୱେ ଷ୍ଟାଡ଼ିୟମ ( East Coast Railway Stadium ) # ବିଜୁ ପଟ୍ଟନାୟକ ହକି ଷ୍ଟାଡ଼ିୟମ ( Biju Patnaik Hockey Stadium ) # କିଟ୍ ଷ୍ଟାଡ଼ିୟମ ( KIIT Stadium ) # ବୀର ସୁରେନ୍ଦ୍ର ସାଏ ଷ୍ଟାଡ଼ିୟମ ( Veer Surendra Sai Stadium ) # ବିର୍ସା ମୁଣ୍ଡା ଆନ୍ତର୍ଜାତୀୟ ହକି ଷ୍ଟାଡ଼ିୟମ ( Birsa Munda International Hockey Stadium )<ref>{{Cite news|last=Suffian|first=Mohammad|date=16 February 2021|title=Odisha CM Lays Foundation of India's Largest Hockey Stadium named after 'Birsa Munda' In Rourkela|work=India Today|url=https://www.indiatoday.in/sports/hockey/story/odisha-cm-lays-foundation-of-india-s-largest-hockey-stadium-named-after-birsa-munda-in-rourkela-1769860-2021-02-16|access-date=3 June 2021|archive-date=3 June 2021|archive-url=https://web.archive.org/web/20210603040034/https://www.indiatoday.in/sports/hockey/story/odisha-cm-lays-foundation-of-india-s-largest-hockey-stadium-named-after-birsa-munda-in-rourkela-1769860-2021-02-16|url-status=live}}</ref> ରାଜ୍ୟରେ କିଛି ଉଚ୍ଚ ପ୍ରଦର୍ଶନ କେନ୍ଦ୍ର ମଧ୍ୟ ରହିଛି, ଯାହାକି ଓଡ଼ିଶାରେ ବିଭିନ୍ନ ଖେଳର ଉନ୍ନତି ପାଇଁ କଳିଙ୍ଗ ଷ୍ଟାଡ଼ିୟମରେ ସ୍ଥାପିତ କରାଯାଇଛି । କିଛି ଉଚ୍ଚ ପ୍ରଦର୍ଶନ କେନ୍ଦ୍ରଗୁଡ଼ିକ ହେଉଛି : * ଅଭିନବ ବିନ୍ଦ୍ରା ଟାର୍ଗେଟିଂ ପ୍ରଦର୍ଶନ ( Abhinav Bindra Targeting Performance (ABTP) ) * ଡାଲମିଆ ଭାରତ ଗୋପୀଚାନ୍ଦ ବ୍ୟାଡ଼ମିଣ୍ଟନ୍ ଏକାଡ଼େମୀ ( Dalmia Bharat Gopichand Badminton Academy ) * ଜେ.ଏସ୍.ଡବ୍ଲ୍ୟୁ. ସନ୍ତରଣ ଉଚ୍ଚ ପ୍ରଦର୍ଶନ କେନ୍ଦ୍ର ( JSW Swimming HPC ) * ଖେଲୋ ଇଣ୍ଡିଆ ଆଥଲେଟିକ୍ସ୍, ହକି ଏବଂ ଭାରୋତ୍ତୋଳନ ପାଇଁ ରାଜ୍ୟ ଉତ୍କର୍ଷ କେନ୍ଦ୍ର ( Khelo India State Centre of Excellence (KISCE) for Athletics, Hockey, and Weightlifting ) * ଭାରୋତ୍ତୋଳନ ପାଇଁ କେଜେଏସ ଆହଲୁୱାଲିଆ ଏବଂ ଟେନଭିକ୍ ସ୍ପୋର୍ଟସ୍ ଉଚ୍ଚ ପ୍ରଦର୍ଶନ କେନ୍ଦ୍ର ( KJS Ahluwalia and Tenvic Sports HPC for Weightlifting ) * ଓଡ଼ିଶା ନୌସେନା ଟାଟା ହକି ଉଚ୍ଚ ପ୍ରଦର୍ଶନ କେନ୍ଦ୍ର ( Odisha Naval Tata Hockey High Performance Centre (ONTHHPC) )<ref>{{cite web |url=https://kalingatv.com/state/naval-tata-hockey-academy-inaugurated-in-odisha-capital/ |title=Naval Tata Hockey Academy Inaugurated In Odisha Capital |website=Kalinga TV |date=13 August 2019 |access-date=13 August 2019 |archive-date=21 September 2022 |archive-url=https://web.archive.org/web/20220921054009/https://kalingatv.com/state/naval-tata-hockey-academy-inaugurated-in-odisha-capital/ |url-status=live }}</ref> * ଓଡ଼ିଶା ଆଦିତ୍ୟ ବିକ୍ରମ ବିର୍ଲା ଏବଂ ଗଗନ ନାରଙ୍ଗ ସୁଟିଂ ଉଚ୍ଚ ପ୍ରଦର୍ଶନ କେନ୍ଦ୍ର ( Odisha Aditya Birla and Gagan Narang Shooting HPC ) * ରିଲାଏନ୍ସ୍ ଫାଉଣ୍ଡେସନ୍ ଓଡ଼ିଶା ଆଥଲେଟିକ୍ସ୍ ଉଚ୍ଚ ପ୍ରଦର୍ଶନ କେନ୍ଦ୍ର ( Reliance Foundation Odisha Athletics HPC ) * ଭାରତୀୟ କ୍ରୀଡ଼ା ପ୍ରାଧିକରଣ ଆଞ୍ଚଳିକ ବ୍ୟାଡ଼ମିଣ୍ଟନ୍ ଏକାଡ଼େମୀ ( Sports Authority of India Regional Badminton Academy )<ref>{{Cite web|author=Minati Singha|date=15 May 2017|title=Odisha-SAI Regional Badminton Academy inaugurated in Bhubaneswar|url=https://timesofindia.indiatimes.com/city/bhubaneswar/odisha-sai-regional-badminton-academy-inaugurated-in-bhubaneswar/articleshow/58686446.cms|access-date=30 May 2021|website=The Times of India|language=en|archive-date=2 June 2021|archive-url=https://web.archive.org/web/20210602225427/https://timesofindia.indiatimes.com/city/bhubaneswar/odisha-sai-regional-badminton-academy-inaugurated-in-bhubaneswar/articleshow/58686446.cms|url-status=live}}</ref> * ଉଡ଼ାନ୍ ବ୍ୟାଡ଼ମିଣ୍ଟନ୍ ଏକାଡ଼େମୀ<ref>{{Cite web|title=Udaan Badminton Academy-HOME|url=https://www.theudaan.net/|access-date=30 May 2021|website=www.theudaan.net|archive-date=26 February 2021|archive-url=https://web.archive.org/web/20210226021003/https://www.theudaan.net/|url-status=dead}}</ref> * ଅଖିଳ ଭାରତୀୟ ଫୁଟବଲ୍ ସଂଘ ଉଚ୍ଚ ପ୍ରଦର୍ଶନ କେନ୍ଦ୍ର ( All India Football Federation High Performance Centre )<ref>{{Cite web|title=High Performance Centre deal a big boost for Odisha and AIFF {{!}} Goal.com|url=https://www.goal.com/en-in/news/odisha-aiff-high-performance-centre-big-boost/1cwe57j3pqvvu14c7f7q7a8r0d|access-date=7 June 2021|website=www.goal.com|archive-date=7 June 2021|archive-url=https://web.archive.org/web/20210607034811/https://www.goal.com/en-in/news/odisha-aiff-high-performance-centre-big-boost/1cwe57j3pqvvu14c7f7q7a8r0d|url-status=live}}</ref> == ପର୍ଯ୍ୟଟନ == === ବାଲୁକା କଳା === ଓଡ଼ିଶାର ପୁରୀରୁ ଆରମ୍ଭ ହୋଇ ରାଜ୍ୟର ଅନ୍ୟାନ୍ୟ ତଟବର୍ତ୍ତୀ ସ୍ଥାନରେ ବିକଶିତ ବାଲିରେ ମୂର୍ତ୍ତି ତିଆରି କଳା ଓଡ଼ିଶାର ଏକ ଆଧୁନିକ କଳା ମଧ୍ୟରୁ ଅନ୍ୟତମ । === ହସ୍ତଶିଳ୍ପ === ଓଡ଼ିଶାର ହସ୍ତଶିଳ୍ପ ମଧ୍ୟରେ ପିତ୍ତଳ, ସୁନା-ରୂପାର [[ତାରକସି କାମ]], ଟେରାକୋଟା କଳା ଏବଂ [[ଚାନ୍ଦୁଆ]] ଆଦି ଅନ୍ୟତମ । ==== ପିତ୍ତଳ ଏବଂ ବେଲ ଧାତୁ ସାମଗ୍ରୀ ==== ପିତ୍ତଳ ଏବଂ ବେଲମେଟାଲ୍ ବାସନ, ପିତ୍ତଳ ଚାନ୍ଦ ଏବଂ ହାଣ୍ଡି ଉପରେ ସୂକ୍ଷ୍ମ ଖୋଦନ ଓଡ଼ିଶା କଳାର ଏକ ଗୁରୁତ୍ୱପୂର୍ଣ୍ଣ ଦିଗ | ଧାତୁରେ ନିର୍ମିତ କଳାକୃତି ମଧ୍ୟରେ ପିତ୍ତଳ କାର୍ଯ ଦେବତାମାନଙ୍କର ପୂଜା ସମୟରେ ଦୀପ ଏବଂ ଦୀପଦାନୀରେ ଦେଖିବାକୁ ମିଳିଥାଏ | ପିତ୍ତଳରୁ ନିର୍ମିତ ଚାଉଳ ମାପିବା ପାତ୍ରଗୁଡିକ ଅନେକ ଘରେ ବ୍ୟବହୃତ ହେବା ବ୍ୟତୀତ ପିତ୍ତଳ ହାତୀ-ଘୋଡ଼ା ଆଦି ମଧ୍ୟ ଜଣାଶୁଣା । ବେଟେଲ-ଚେୟାର ପାଇଁ ପିତ୍ତଳର ପାତ୍ରଗୁଡ଼ିକ ଉଭୟ ଉପଯୋଗୀ ଏବଂ ଅଳଙ୍କାର ପାଇଁ ଡିଜାଇନ୍ ହୋଇଛି | ପିତ୍ତଳ ଏବଂ ଘଣ୍ଟି ଧାତୁରେ ନିର୍ମିତ ଘରୋଇ ସାମଗ୍ରୀ ଏବଂ ବାସନଗୁଡିକ ଅଛି ଏବଂ ସେଗୁଡ଼ିକ ବିଭିନ୍ନ ଆକୃତି ଏବଂ ଆକାରର | ଓଡ଼ିଶାର ପିତ୍ତଳ ସାମଗ୍ରୀ କାରିଗରମାନଙ୍କର ଉଚ୍ଚ କାରୁକାର୍ଯ୍ୟ ଏବଂ ନୂତନତ୍ୱ ପାଇଁ ସେମାନଙ୍କର ଚମତ୍କାରତାକୁ ପ୍ରକାଶ କରିଥାଏ | ==== ସିଲଭର ୱେୟାର ଏବଂ ଫିଲିଗ୍ରି କାମ ==== ଓଡ଼ିଶାର ସିଲଭରୱେର୍ ବହୁତ ଜଣାଶୁଣା | ତାଙ୍କର ଫିଲିଗ୍ରି କାର୍ଯ୍ୟଗୁଡ଼ିକ ଭାରତର ଅନ୍ୟ କୌଣସି ସ୍ଥାନରେ କ୍ୱଚିତ୍ ଦେଖାଯାଉଥିବା କଳାତ୍ମକ ଉତ୍କର୍ଷର ଅନନ୍ୟ ଉଦାହରଣ | ରୂପା ତାରଗୁଡ଼ିକ, ଅତ୍ୟନ୍ତ ସୂକ୍ଷ୍ମ, ଜଟିଳ ଡିଜାଇନ୍ରେ ଆକୃତିର | ପଶୁ ଏବଂ ପକ୍ଷୀମାନଙ୍କର ଫର୍ମ, ଭର୍ମିଲିୟନ୍ ରିସେପ୍ଟେକଲ୍ ପରି ଦୈନିକ ବ୍ୟବହାରର ପ୍ରବନ୍ଧଗୁଡ଼ିକ ମଧ୍ୟ ରୂପା ତାରରେ ନିର୍ମିତ - ଫିଲିଗ୍ରି ଅଳଙ୍କାର, ବିଶେଷତ ବ୍ରୋଚ୍ ଏବଂ କାନଫୁଲ ଭାରତୀୟ ମହିଳାମାନଙ୍କ ମଧ୍ୟରେ ବହୁତ ଲୋକପ୍ରିୟ | ସିଲିଗ୍ରି କାମ ପାଇଁ କଟକ ବିଶ୍ୱ ପ୍ରସିଦ୍ଧ | ମହାଭାରତର ଦୃଶ୍ୟଗୁଡ଼ିକ ବେଳେବେଳେ ରୂପାରେ ଚିତ୍ରିତ ହୋଇଥାଏ ବିଶେଷ ଆଗ୍ରହରେ ରୂପାଦ୍ୱାରା ନିର୍ମିତ ଭଗବାନ କୃଷ୍ଣଙ୍କଦ୍ୱାରା ପରିଚାଳିତ ଅର୍ଜୁନ ରଥ | ଜଣେ ଆଶ୍ଚର୍ଯ୍ୟ ଲାଗେ ଯେ ରଥ ଚକଗୁଡିକର ମିନିଟ୍ ସବିଶେଷ କାର୍ଯ୍ୟ ସହିତ କଶଳ ଦେଖ | ରଥର ସୌନ୍ଦର୍ଯ୍ୟ, ଘୋଡ଼ାମାନଙ୍କର ଗର୍ବିତ ଆଭିମୁଖ୍ୟ ଏବଂ ସତ୍ୟ-ହାଇ-ଆକୃତି, ସମସ୍ତେ ରୂପା କଳା ପ୍ରଭାବର ଅତ୍ୟଧିକ ମହିମା ପାଇଁ ସହଯୋଗ କରନ୍ତି | ==== ଟେରାକୋଟା ଏବଂ କୁମ୍ଭାର ==== ଓଡ଼ିଶାର କୁମ୍ଭକାରମାନେ ବିଭିନ୍ନ ଧାର୍ମିକ ଏବଂ ସାମାଜିକ କାର୍ଯ୍ୟରେ ବ୍ୟବହୃତ ହେବାକୁ ମାଟିପାତ୍ର ତିଆରି କରନ୍ତି | ସେଗୁଡିକ ବିଭିନ୍ନ ଆକୃତି ଏବଂ ଆକାରରେ ନିର୍ମିତ ଏବଂ ମାଛ ଏବଂ ଫୁଲର ମୋଟିଫ୍ ଏବଂ ଜ୍ୟାମିତିକ ଡିଜାଇନ୍ ସହିତ ସୁସଜ୍ଜିତ | ଧାର୍ମିକ ସମୟରେ ସ୍ଥାନୀୟ ଚାହିଦା ପୂରଣ କରିବା ପାଇଁ ଟେରାକୋଟାରେ ଘୋଡ଼ା ଏବଂ ହାତୀ ତିଆରି କରାଯାଏ | ରୋଗ ଏବଂ ବିପଦରୁ ରକ୍ଷା ପାଇବା ପାଇଁ ଏମାନଙ୍କୁ ଗ୍ରାମ-ଦେବୀ (ଗ୍ରାମ-ଦେବତା)କୁ ଦିଆଯାଏ | ଆକାରରେ ସେମାନେ ଛଅ ଇଞ୍ଚରୁ ତିନି ଫୁଟ ପର୍ଯ୍ୟନ୍ତ | କୁମ୍ଭାର ମାଟି ଖେଳନା ଏବଂ ମଣିଷର ସରଳ ଏବଂ ଆକର୍ଷଣୀୟ ଚିତ୍ର ମଧ୍ୟ ତିଆରି କରେ | ସେମାନେ ବାସ୍ତବ ଜୀବନ ଜୀବମାନଙ୍କର ଅତ୍ୟାବଶ୍ୟକ ବିଶିଷ୍ଟ୍ୟଗୁଡିକ ଧରିଥାନ୍ତି | ଓଡ଼ିଶାର ପ୍ରତ୍ୟେକ ପ୍ୟାନରେ ଟେରାକୋଟା ଖେଳନା ତିଆରି କରାଯାଏ | ଖେଳନାଗୁଡିକ ଡିଜାଇନ୍ରେ ସରଳ ଏବଂ ସେମାନେ ଉତ୍ପାଦିତ ସ୍ଥାନର ଗୁଣ ବହନ କରନ୍ତି | ==== ସୁବର୍ଣ୍ଣ ଘାସ ଏବଂ କେନ୍ କାମ କରେ ==== ଟୋକେଇ, ହାତ ପ୍ରଶଂସକ ଏବଂ ଟେବୁଲ୍ ମ୍ୟାଟ୍ ମହିଳା ଲୋକମାନଙ୍କଦ୍ୱାରା ସୁବର୍ଣ୍ଣ ଘାସରୁ ବୁଣା ହୋଇଛି | ଫ୍ଲୋର-ମ୍ୟାଟ୍ଗୁଡ଼ିକ ମଧ୍ୟ ସୁବର୍ଣ୍ଣ ଘାସରୁ ବୁଣାଯାଏ ଯାହା ଏକ ସ୍ଥାନୀୟ ଉତ୍ପାଦ , ଆଜି ଏହି ସାମଗ୍ରୀର ଚାହିଦା ବଢିଛି ଏବଂ ଏହା ସେମାନଙ୍କର ସୌନ୍ଦର୍ଯ୍ୟ, ଉପଯୋଗିତା ଏବଂ ସ୍ଥାୟୀ ଗୁଣର ପ୍ରମାଣ କରେ | ଟୋକେଇ ଏବଂ ଅନେକ ଆସବାବପତ୍ର ବୁଣିବା ପାଇଁ କେନ୍ ବ୍ୟବହୃତ ହୁଏ | ==== ପ୍ରୟୋଗ କାର୍ଯ୍ୟ ==== ପିପଲିରେ ଟେଲର୍ମାନେ ଆପ୍ଲିକ୍ କାର୍ଯ୍ୟଗୁଡିକ ଏକଜେକ୍ୟୁଟ୍ କରନ୍ତି, ଯାହା ବହୁତ ଚାହିଦା | ପର୍ବପର୍ବାଣିରେ ବ୍ୟବହାର ପାଇଁ ଆପ୍ଲିକ୍ କାର୍ଯ୍ୟର ବିଶାଳ ଆକାରର ଛତା ଉତ୍ପାଦିତ ହୁଏ | ବିସ୍ତାରିତ ଲନରେ ବଗିଚା ଛତା ଭାବରେ ମଧ୍ୟ ବ୍ୟବହୃତ ହୁଏ, ସେମାନେ ଯେ କୌଣସି ସମାବେଶକୁ ଅନୁଗ୍ରହ ଏବଂ ରଙ୍ଗ ଋଣ ଦିଅନ୍ତି | ହୃଦୟ ଆକୃତିର ପ୍ରଶଂସକ, ବଡ଼ ଏବଂ ସ୍ମା କ୍ୟୋପି ଏବଂ କାନ୍ଥ ଝୁଲିବା ମଧ୍ୟ ଆପ୍ଲିକ୍ କାମରୁ ପ୍ରସ୍ତୁତ | ଟେଲର୍ମାନେ ପ୍ରାଣୀ, ପକ୍ଷୀ, ଫୁଲର ଚିତ୍ର ଏବଂ ଜ୍ୟାମିତିକ ଆକୃତିର ସମୃଦ୍ଧ ରଙ୍ଗର କପଡ଼ାରୁ କାଟି ଦିଅନ୍ତି ଏବଂ ଏଗୁଡିକ ଅନ୍ୟ ଏକ କପଡ଼ା ଉପରେ ସମାନ୍ତରାଳ ଭାବରେ ସଜାଯାଇ ଏକ ଆଖିଦୃଶିଆ ଡିଜାଇନ୍ ପ୍ରସ୍ତୁତ କରିବା ପାଇଁ ସିଲେଇ କରାଯାଏ | ହଳଦିଆ, ଧଳା, ସବୁଜ, ନୀଳ, ନାଲି ଏବଂ କଳା ରଙ୍ଗର ସମୃଦ୍ଧ ସ୍ପ୍ଲାସ୍ ଦର୍ଶକଙ୍କ ଆଖିକୁ ଚମକାଇଥାଏ ଏବଂ ଉତ୍ସବର ମନୋବଳ ସ୍ଥିର କରିଥାଏ | ବିଭିନ୍ନ ଆକୃତି ଏବଂ ଆକାରର ବ୍ୟାଗଗୁଡ଼ିକ ମଧ୍ୟ ଆପ୍ଲିକ୍ ମୋଟିଫ୍ ସହିତ ତିଆରି | ଧାର୍ମିକ ଶୋଭାଯାତ୍ରାରେ ରଙ୍ଗ ଦେବା ପାଇଁ ଆପଲିକ୍ ଚାରିସ୍ (ଛତା) ଏବଂ “ତରସା” (ହୃଦୟ ଆକୃତିର କାଠ ଗଠନଗୁଡ଼ିକ ଆପ୍ଲିକ୍ କାର୍ଯ୍ୟରେ ଆଚ୍ଛାଦିତ ଏବଂ ପିକ୍ ଉପରେ ସମର୍ଥିତ) ବ୍ୟବହୃତ ହୁଏ | ବଡ଼ ଆପ୍ଲିକ୍ କାନୋପି ବିବାହ ଉତ୍ସବର ଏକ ଅବିଚ୍ଛେଦ୍ୟ ଅଙ୍ଗ | ମନ୍ଦିରଗୁଡିକରେ, କାଦୁଅଗୁଡିକ ଦେବତାମାନଙ୍କ ଉପରେ ଝୁଲାଯାଇଥାଏ ଯାହା ସେମାନଙ୍କୁ ମଇଳା ପଡ଼ିବାଠାରୁ ରକ୍ଷା କରିଥାଏ | ==== ଶୃଙ୍ଗ କାର୍ଯ୍ୟ ==== ଓଡ଼ିଶାରେ ଏପରି କାରିଗର ଅଛନ୍ତି ଯେଉଁମାନେ ଗୋରୁର ଶିଙ୍ଗରୁ କମ୍ବି, ଫୁଲ ଭେଜ୍ ଏବଂ କଲମ ଷ୍ଟାଣ୍ଡ ପରି ଦୈନିକ ବ୍ୟବହାରର ପ୍ରବନ୍ଧ ଯୋଗାଇବାରେ ଚତୁର ଅଟନ୍ତି | ଶିଙ୍ଗଟି ସୁଗମ ହୋଇ ପଲିସ୍ ହୋଇଛି, ଏବଂ ତା’ପରେ ବିଭିନ୍ନ କରମ୍ସରେ ଆକୃତିର | ଶୃଙ୍ଗରେ ନିର୍ମିତ କ୍ରେନ୍, ଲବଷ୍ଟର, ବିଛା ଏବଂ ପକ୍ଷୀମାନେ ଏକ ସୁନ୍ଦରତାରେ ସମାପ୍ତ | ସେମାନଙ୍କର ଭୂପୃଷ୍ଠ ଏକ ଗାଢା ସୋବର ଫିଙ୍ଗିଦିଏ ଏବଂ ସମସ୍ତ କଳା ପ୍ରେମୀଙ୍କ ଦୃଷ୍ଟି ଆକର୍ଷଣ କରେ | ==== ଶାଢ଼ୀ ଏବଂ ଅନ୍ୟାନ୍ୟ କପଡ଼ା ==== ବୋଧହୁଏ ଓଡ଼ିଶାର ହସ୍ତତନ୍ତର ସବୁଠାରୁ ଲୋକପ୍ରିୟ ଆଇଟମ୍ ହ୍ୟାଣ୍ଡଲୁମ୍ ସାରୀ ପ୍ରଦାନ କରେ | ସାସ୍କେସ୍ ପ୍ରତ୍ୟେକ ସ୍ୱାଦ ଏବଂ ପକେଟକୁ ଅନୁକୂଳ କରିବା ପାଇଁ ବିଭିନ୍ନ ଡିଜାଇନ୍ ଏବଂ ରଙ୍ଗରେ ଆସିଥାଏ | ସାଧାରଣତ ସମ୍ବଲପୁର ଜିଲ୍ଲାର ଗ୍ରାମବାସୀମାନେ ଘରୋଇ କିମ୍ବା କର୍ପୋରେଟ୍ ସେକ୍ଟରରେ ଲୁମ୍ ଉପରେ ସାରି ବୁଣନ୍ତି | ସମ୍ବଲପୁରୀ ସୂତା ସାରିର ଏକ ସୁଗମ ସମାପ୍ତି ଏବଂ ଏକ ସ୍ୱତନ୍ତ୍ର ମୂଳ ସୀମା ଏବଂ ପାଲୁ ଅଛି | ମାଛ, ଶଙ୍ଖ ସେଲ ଏବଂ ଫୁଲର ମୋଟିଫ୍ କପଡ଼ାରେ ବୁଣା ହୋଇଛି | ବେଳେବେଳେ ସୀମା ଏବଂ ପାଲୁକୁ ସଜାଇବା ପାଇଁ ପଶୁ ମୋଟିଫ୍ ମଧ୍ୟ ବ୍ୟବହୃତ ହୁଏ | ସ୍ଥାନୀୟ କଞ୍ଚାମାଲରୁ ଗ୍ରାମ କାରିଗରମାନେ ରେଶମ ସାନ୍ସ ମଧ୍ୟ ପ୍ରସ୍ତୁତ କରନ୍ତି | ଖଣ୍ଡୁଆ ପାଟା ସାରିଗୁଡିକର ବିସ୍ତୃତ ଡିଜାଇନ୍ ଏବଂ ଏକ ଚମକ ଅଛି ଯାହା ଆକର୍ଷଣୀୟ | ବାପ୍ଟା ସାରିରେ ସୂତା ଏବଂ ରେଶମ ସୂତା ଅଛି | ବର୍ହମ୍ପୋରି ପାଟା ସାରିକୁ ଓଡ଼ିଆ ଏବଂ ଆଧୁନିକ ମହିଳାମାନେ ପିନ୍ଧନ୍ତି | ସାରିଗୁଡିକ ଯେଉଁଠାରେ ଉତ୍ପାଦିତ ହୁଏ, ବ୍ୟବହୃତ କଙ୍କାଳର ଗୁଣ ଏବଂ ସେଥିରେ ବୁଣା ହୋଇଥିବା ଡିଜାଇନ୍ଗୁଡ଼ିକର ପ୍ରକୃତି ନାମରେ ନାମିତ | ହାତ ବୁଣା ବେଡସିଟ୍, ବେଡ୍ କଭର, ଟେବୁଲ୍ କପଡ଼ା, ପରଦା ଏବଂ ଓଡ଼ିଶାର ପୋଷାକ ସାମଗ୍ରୀ ସମଗ୍ର ଦେଶରେ ସମାନ | ==== ପଥର ଏବଂ କାଠ ଖୋଦନ ==== ପଥର ଖୋଦନ ହେଉଛି ଓଡ଼ିଶାର ଏକ ପୁରୁଣା ଶିଳ୍ପ। କାରିଗରମାନଙ୍କ ବଂଶଧର ଯେଉଁମାନେ ଏକଦା ମନ୍ଦିର ଭବନରେ ଉତ୍କର୍ଷର ଚମତ୍କାର ଉଚ୍ଚତାକୁ ମାପଚୁପ କରିଥିଲେ, ସେମାନେ ପଥର ଖୋଦନ କରିବାର ବଂଶାନୁକ୍ରମିକ ଶିଳ୍ପ ମାଧ୍ୟମରେ ମୂର୍ତ୍ତି ପରମ୍ପରାକୁ ଜୀବନ୍ତ ରଖିଛନ୍ତି | ଖୋଦିତ ଦ୍ରବ୍ୟରେ ମନ୍ଦିରର ପ୍ରତିକୃତି, ଦେବତା ଏବଂ ଦେବୀଙ୍କ ପ୍ରତିମୂର୍ତ୍ତି, କୋଣାର୍କ ଚକ ଏବଂ ଘୋଡ଼ା, ଏବଂ ଅଳସ କନ୍ୟା (ସାଧୁ ଝିଅ) ସାଲାଭଞ୍ଜିକା (ସାଲ ଶାଖା ଉପରେ ଝୁଲୁଥିବା ମହିଳା), ସୁରସୁଣ୍ଡାରୀ (ସ୍ୱର୍ଗୀୟ ସୌନ୍ଦର୍ଯ୍ୟ), ଲେଖିକା ( ଲେଡି ଏକ ଚିଠି ଲେଖିବା), ଇତ୍ୟାଦି ଯାହା ଘର ସାଜସଜ୍ଜାର ଲୋକପ୍ରିୟ ଆଇଟମ୍ | ଓଡ଼ିଶାର କାଠ ଖୋଦନ ପ୍ରାୟ ସମାନ ଭାବରେ ଲୋକପ୍ରିୟ | ସେମାନେ ଅନ୍ୟ ରାଜ୍ୟଗୁଡିକର କଳାକୃତିଠାରୁ ଭିନ୍ନ ଅଟନ୍ତି ଯେପର୍ଯ୍ୟନ୍ତ ସେମାନେ ସାଧା ଏବଂ ଚମତ୍କାର ପଲିସ୍ ସହିତ ଉଜ୍ଜ୍ୱଳ ଅଟନ୍ତି ଏବଂ ସେମାନଙ୍କ ଉପରେ କୌଣସି ରଙ୍ଗ କିମ୍ବା ଆବରଣ ବିନା ଲେକ୍ କାମ କରନ୍ତି | ପାର୍ଟ ଓଡ଼ିଶାରେ ଅନେକ ହସ୍ତତନ୍ତ ସାମଗ୍ରୀ ଅଛି ଯେପରିକି କାଗଜ ମାଞ୍ଚ, ସୋଲା ପିଥ୍ କାମ, ଲଙ୍କ | କାର୍ଯ୍ୟ, ଜାରୀ କାମ, ଗ୍ଲାସ୍ ବିଡି, କପଡ଼ା ଗାର୍ଲେଣ୍ଡ୍, କ୍ୟାମ୍ପୋର ଗାର୍ଲେଣ୍ଡ, ଜଟ କାର୍ପେଟ, ରଶ୍ ସାଥୀ, ଏବଂ ସର୍ବୋପରି, ପୁରୀ ଏବଂ ଗୋପାଳପୁରରେ ସମୁଦ୍ର ସେଲ କାର୍ଯ୍ୟ | == ଆଧାର == {{Reflist|30em}}Adhara crad == ଅଧିକ ତଥ୍ୟ == {{Commons category|Odisha|ଓଡ଼ିଶା}} <!--========================({{No More Links}})============================ | PLEASE BE CAUTIOUS IN ADDING MORE LINKS TO THIS ARTICLE. WIKIPEDIA | | IS NOT A COLLECTION OF LINKS NOR SHOULD IT BE USED FOR ADVERTISING. | | | | Excessive or inappropriate links WILL BE DELETED. | | See [[Wikipedia:External links]] & [[Wikipedia:Spam]] for details. | | | | If there are already plentiful links, please propose additions or | | replacements on this article's discussion page, or submit your link | | to the relevant category at the Open Directory Project (dmoz.org) | | and link back to that category using the {{dmoz}} template. | =======================({{No More Links}})=============================--> * [http://www.orissa.gov.in ଓଡ଼ିଶା ସରକାରଙ୍କ ସାଇଟ] {{ଓଡ଼ିଶା}} {{ଭାରତ}} {{ଓଡ଼ିଶା ପ୍ରସଙ୍ଗ}} [[ଶ୍ରେଣୀ:ଭାରତର ରାଜ୍ୟ ଓ କେନ୍ଦ୍ରଶାସିତ ଅଞ୍ଚଳ]] [[ଶ୍ରେଣୀ:ଓଡ଼ିଶା]] j5ygucyddvn3efrp00phq8av7sk30v4 595850 595849 2026-06-01T17:56:25Z SamyakSamantasinghar 42167 /* */ 595850 wikitext text/x-wiki {{Short description|ଭାରତର ଏକ ପୂର୍ବବର୍ତ୍ତୀ ରାଜ୍ୟ}} {{Infobox | title = ଓଡ଼ିଶା | subheader = ଓଡ଼ିଶା ରାଜ୍ୟ | image = <div style="display:table; width:270px; margin:0 auto; text-align:center;"><div style="display:table-row;"><div style="display:table-cell; padding:2px;">[[File:Konark Temple Panorama2.jpg|266px]]<br/>{{small|[[କୋଣାର୍କ ସୂର୍ଯ୍ୟ ମନ୍ଦିର]]}}</div></div></div><div style="display:table; width:270px; margin:0 auto; text-align:center;"><div style="display:table-row;"><div style="display:table-cell; padding:2px; width:133px;">[[File:Brahmeswar Temple, Bhubaneswar.JPG|131px]]<br/>{{small|[[ବ୍ରହ୍ମେଶ୍ୱର ମନ୍ଦିର, ଭୁବନେଶ୍ୱର|ବ୍ରହ୍ମେଶ୍ୱର ମନ୍ଦିର]]}}</div><div style="display:table-cell; padding:2px; width:133px;">[[File:Muktesvar Temple.jpg|131px]]<br/>{{small|[[ମୁକ୍ତେଶ୍ୱର ମନ୍ଦିର]]}}</div></div><div style="display:table-row;"><div style="display:table-cell; padding:2px; width:133px;">[[File:Puri Ratha Yatra.jpg|131px]]<br/>{{small|[[ରଥଯାତ୍ରା]]}}</div><div style="display:table-cell; padding:2px; width:133px;">[[File:Shri Jagannath temple.jpg|131px]]<br/>{{small|[[ଜଗନ୍ନାଥ ମନ୍ଦିର]]}}</div></div><div style="display:table-row;"><div style="display:table-cell; padding:2px; width:133px;">[[File:Rajarani Temple 2.jpg|131px]]<br/>{{small|[[ରାଜାରାଣୀ ମନ୍ଦିର]]}}</div><div style="display:table-cell; padding:2px; width:133px;">[[File:Bhitarkanika Crocodile.jpg|131px]]<br/>{{small|[[ଭିତରକନିକା ଜାତୀୟ ଉଦ୍ୟାନ]]}}</div></div><div style="display:table-row;"><div style="display:table-cell; padding:2px; width:133px;">[[File:Ratnagiri (29).JPG|131px]]<br/>{{small|[[ରତ୍ନଗିରି]]}}</div><div style="display:table-cell; padding:2px; width:133px;">[[File:Lingaraj Temple complex at dusk during Shivratri 2020.jpg|131px]]<br/>{{small|[[ଲିଙ୍ଗରାଜ ମନ୍ଦିର]]}}</div></div></div><div style="display:table; width:270px; margin:0 auto; text-align:center;"><div style="display:table-row;"><div style="display:table-cell; padding:2px;">[[File:Khandagari and Udaygiri featured image.jpg|266px]]<br/>{{small|[[ଉଦୟଗିରି ଓ ଖଣ୍ଡଗିରି ଗୁମ୍ଫା|ଉଦୟଗିରି ଗୁମ୍ଫା]]}}</div></div></div> | image2 = [[File:Seal of Odisha.svg|120px|ଓଡ଼ିଶାର ରାଜପ୍ରତୀକ]]<br/>{{small|'''ଓଡ଼ିଶାର ରାଜପ୍ରତୀକ'''}}<br/><br/>'''ମୂଳମନ୍ତ୍ର:''' "[[ସତ୍ୟମେବ ଜୟତେ]]"<br/>{{small|("କେବଳ ସତ୍ୟର ହିଁ ଜୟ ହୁଏ")}}<br/><br/>'''ସଂଗୀତ:''' "[[ବନ୍ଦେ ଉତ୍କଳ ଜନନୀ]]"<br/>[[File:Bande Utkala Janani Odia.ogg|center]] | image3 = [[File:IN-OD.svg|250px|ଭାରତର ମାନଚିତ୍ରରେ ଓଡ଼ିଶାର ଅବସ୍ଥିତି]] | caption3 = ଭାରତର ମାନଚିତ୍ରରେ ଓଡ଼ିଶାର ଅବସ୍ଥିତି (ନାଲି ରଙ୍ଗରେ) | label1 = ଦେଶ | data1 = [[ଭାରତ]] | label2 = ଅଞ୍ଚଳ | data2 = [[ପୂର୍ବ ଭାରତ]] | label3 = ଗଠନ | data3 = ୧ ଅପ୍ରେଲ ୧୯୩୬<br/>([[ଓଡ଼ିଶା ଦିବସ|ଉତ୍କଳ ଦିବସ]]) | label4 = ରାଜଧାନୀ<br/>ଓ ବୃହତ୍ତମ ସହର | data4 = [[ଭୁବନେଶ୍ୱର]] | label5 = ଜିଲ୍ଲା | data5 = [[ଓଡ଼ିଶାର ଜିଲ୍ଲାମାନଙ୍କର ତାଲିକା|୩୦ (୩ଟି ବିଭାଗ)]] | header6 = ସରକାର | label7 = • ରାଜ୍ୟପାଳ | data7 = [[କମ୍ଭମପତି ହରି ବାବୁ]] | label8 = • ମୁଖ୍ୟମନ୍ତ୍ରୀ | data8 = [[ମୋହନ ଚରଣ ମାଝୀ]] | label9 = • ଉପମୁଖ୍ୟମନ୍ତ୍ରୀ | data9 = [[କନକ ବର୍ଦ୍ଧନ ସିଂହ ଦେଓ]] <br/> [[ପ୍ରଭାତୀ ପରିଡ଼ା]] | label10 = • ବିଧାନ ମଣ୍ଡଳ | data10 = ଏକସଦନୀୟ<br/>[[ଓଡ଼ିଶା ବିଧାନ ସଭା]] (୧୪୭ ଆସନ) | label11 = • ଜାତୀୟ ସଂସଦ | data11 = [[ଭାରତୀୟ ସଂସଦ]]<br/>[[ରାଜ୍ୟ ସଭା]] (୧୦ ଆସନ)<br/>[[ଲୋକ ସଭା]] (୨୧ ଆସନ) | label12 = • ଉଚ୍ଚ ନ୍ୟାୟାଳୟ | data12 = [[ଓଡ଼ିଶା ଉଚ୍ଚ ନ୍ୟାୟାଳୟ]] | header13 = ଆୟତନ | label14 = • ମୋଟ | data14 = ୧,୫୫,୭୦୭ କି.ମି.^୨ (୮ମ) | label15 = • ଲମ୍ବ | data15 = ୫୦୦ କି.ମି. | label16 = • ଓସାର | data16 = ୧୦୩୦ କି.ମି. | label17 = • ସର୍ବୋଚ୍ଚ ଉଚ୍ଚତା | data17 = ୧,୬୭୨ ମି. ([[ଦେଓମାଳୀ]]) | label18 = • ସର୍ବନିମ୍ନ ଉଚ୍ଚତା | data18 = ୦ ମି. ([[ବଙ୍ଗୋପସାଗର]]) | header19 = ଜନସଂଖ୍ୟା (୨୦୧୧) | label20 = • ମୋଟ | data20 = ୪,୧୯,୭୪,୨୧୮ (୧୧ଶ) | label21 = • ଘନତା | data21 = ୩୦୭/କି.ମି.^୨ | label22 = • ସହରାଞ୍ଚଳ | data22 = ୧୬.୬୮% | label23 = • ଗ୍ରାମାଞ୍ଚଳ | data23 = ୮୩.୩୨% | label24 = • ସାକ୍ଷରତା | data24 = ୭୯.୦% (୨୦୨୪, ୨୫ଶ) | label25 = • ଲିଙ୍ଗ ଅନୁପାତ | data25 = ୯୭୯ ♀/୧୦୦୦ ♂ (୯ମ) | header26 = ଅର୍ଥନୀତି (୨୦୨୬-୨୭) | label27 = • ମୋଟ ଘରୋଇ ଉତ୍ପାଦ | data27 = ₹୧୧.୦୭ ଲକ୍ଷ କୋଟି (୧୫ଶ) | label28 = • ମୁଣ୍ଡପିଛା ଆୟ | data28 = ₹୨,୧୦,୧୮୬ (୨୧ଶ) | header29 = ସାଧାରଣ ବିବରଣୀ | label30 = • ଭାଷା | data30 = [[ଓଡ଼ିଆ ଭାଷା|ଓଡ଼ିଆ]] ଏବଂ [[ଇଂରାଜୀ ଭାଷା|ଇଂରାଜୀ]] | label31 = • ଲିପି | data31 = [[ଓଡ଼ିଆ ଲିପି]] | label32 = • ଅଧିବାସୀ | data32 = [[ଓଡ଼ିଆ ଲୋକ|ଓଡ଼ିଆ]] | label33 = • ଗାଡ଼ି ପଞ୍ଜୀକରଣ | data33 = OD | label34 = • ୱେବସାଇଟ୍ | data34 = [https://odisha.gov.in/ odisha.gov.in] | header35 = ରାଜ୍ୟ ପ୍ରତୀକ | label36 = • ପଶୁ | data36 = [[ସମ୍ବର]] | label37 = • ପକ୍ଷୀ | data37 = [[ଭଦଭଦଳିଆ]] | label38 = • ମାଛ | data38 = ମହାନଦୀ ମହାଶିର | label39 = • ଫୁଲ | data39 = [[ଅଶୋକ (ଗଛ)|ଅଶୋକ]] | label40 = • ଗଛ | data40 = [[ଓସ୍ତ|ଅଶ୍ୱତ୍ଥ]] }} '''ଓଡ଼ିଶା''', ହେଉଛି [[ପୂର୍ବ ଭାରତ]]ରେ ଅବସ୍ଥିତ ଭାରତର ଏକ [[ରାଜ୍ୟ]] । ଆୟତନ ଦୃଷ୍ଟିରୁ ଏହା ଅଷ୍ଟମ ବୃହତ୍ତମ ରାଜ୍ୟ ଏବଂ ଜନସଂଖ୍ୟା ଦୃଷ୍ଟିରୁ ୪ କୋଟି ୧୦ ଲକ୍ଷରୁ ଅଧିକ ଅଧିବାସୀଙ୍କ ସହିତ ଏହା ଏକାଦଶ ବୃହତ୍ତମ ରାଜ୍ୟ । ଏହି ରାଜ୍ୟରେ ଭାରତର ତୃତୀୟ ସର୍ବାଧିକ '''ଅନୁସୂଚିତ ଜନଜାତି''' ବାସ କରନ୍ତି ।<ref>{{cite web|url=http://www.stscodisha.gov.in/Aboutus.asp?GL=abt&PL=1|title=ST & SC Development, Minorities & Backward Classes Welfare Department:: Government of Odisha|website=stscodisha.gov.in|access-date=10 December 2018|archive-url=https://web.archive.org/web/20180901131912/http://www.stscodisha.gov.in/Aboutus.asp?GL=abt&PL=1|archive-date=1 September 2018|url-status=dead}}</ref> ଏହାର ଉତ୍ତରରେ [[ଝାଡ଼ଖଣ୍ଡ]] ଓ [[ପଶ୍ଚିମବଙ୍ଗ]], ପଶ୍ଚିମରେ [[ଛତିଶଗଡ଼]] ଏବଂ ଦକ୍ଷିଣରେ [[ଆନ୍ଧ୍ରପ୍ରଦେଶ]] ଅବସ୍ଥିତ । [[ବଙ୍ଗୋପସାଗର]] କୂଳରେ ଓଡ଼ିଶାର ୪୮୫ କି.ମି. ଦୀର୍ଘ ଉପକୂଳ ରହିଛି ।<ref name="CoastalSecurity">{{cite web |title=Coastal security |publisher=[[Odisha Police]] |url=http://odishapolice.gov.in/?q=node/163 |access-date=1 February 2015 |archive-url=https://web.archive.org/web/20150206043803/http://odishapolice.gov.in/?q=node%2F163 |archive-date=6 February 2015 |url-status=live }}</ref> ଏହି ଅଞ୍ଚଳକୁ '''ଉତ୍କଳ''' ନାମରେ ମଧ୍ୟ ଜଣାଯାଏ ଏବଂ ଭାରତର ଜାତୀୟ ସଂଗୀତ '[[ଜନ ଗଣ ମନ]]'ରେ ଏହି ନାମର ଉଲ୍ଲେଖ ରହିଛି । ପ୍ରାଚୀନ [[କଳିଙ୍ଗ]] ରାଜ୍ୟ, ଯାହା ଉପରେ ଖ୍ରୀଷ୍ଟପୂର୍ବ ୨୬୧ରେ ମୌର୍ଯ୍ୟ ସାମ୍ରାଜ୍ୟ ସମ୍ରାଟ [[ଅଶୋକ]] ଆକ୍ରମଣ କରିଥିଲେ ଏବଂ ଯାହାର ପରିଣାମ ସ୍ୱରୂପ [[କଳିଙ୍ଗ ଯୁଦ୍ଧ]] ହୋଇଥିଲା, ତାହାର ସୀମା ଆଧୁନିକ ଓଡ଼ିଶାର ସୀମା ସହିତ ସମାନ ।<ref name=GovHistory>{{cite web|title=Detail History of Orissa|url=http://www.orissa.gov.in/history1.htm|publisher=[[Government of Odisha]]|archive-url=https://web.archive.org/web/20061112195307/http://www.orissa.gov.in/history1.htm|archive-date=12 November 2006}}</ref> ଓଡ଼ିଶାର ଆଧୁନିକ ସୀମା ବ୍ରିଟିଶ ଭାରତୀୟ ସରକାରଙ୍କ ଦ୍ୱାରା ନିର୍ଦ୍ଧାରଣ କରାଯାଇଥିଲା । '''ବିହାର ଓ ଓଡ଼ିଶା ପ୍ରଦେଶ''', '''ମାଡ୍ରାସ ପ୍ରେସିଡେନ୍ସି''' ଏବଂ '''କେନ୍ଦ୍ରୀୟ ପ୍ରଦେଶ'''ର ଓଡ଼ିଆ ଭାଷାଭାଷୀ ଜିଲ୍ଲାଗୁଡ଼ିକୁ ନେଇ ୧ ଅପ୍ରେଲ ୧୯୩୬ ମସିହାରେ ଓଡ଼ିଶା ପ୍ରଦେଶ ଗଠନ କରାଯାଇଥିଲା ।<ref name=GovHistory /> ପ୍ରତିବର୍ଷ ୧ ଅପ୍ରେଲରେ [[ଓଡ଼ିଶା ଦିବସ|ଉତ୍କଳ ଦିବସ]] ପାଳନ କରାଯାଏ ।<ref name="FlavoursOfOdisha">{{cite news|title=Utkala Dibasa hails colours, flavours of Odisha|url=http://timesofindia.indiatimes.com/city/lucknow/Utkala-Dibasa-hails-colours-flavours-of-Odisha/articleshow/33095967.cms|access-date=1 February 2015|work=[[The Times of India]]|date=2 April 2014|archive-url=https://web.archive.org/web/20150708211533/http://timesofindia.indiatimes.com/city/lucknow/Utkala-Dibasa-hails-colours-flavours-of-Odisha/articleshow/33095967.cms|archive-date=8 July 2015|url-status=live}}</ref> ଆନୁମାନିକ ୧୧୩୫ ଖ୍ରୀଷ୍ଟାବ୍ଦରେ ଅନନ୍ତବର୍ମନ ଚୋଡ଼ଗଙ୍ଗଙ୍କ ଦ୍ୱାରା କଟକକୁ ଏହି ଅଞ୍ଚଳର ରାଜଧାନୀ କରାଯାଇଥିଲା, ଯାହା ପରେ ଅନେକ ଶାସକଙ୍କ ଦ୍ୱାରା ଏବଂ ବ୍ରିଟିଶ ଯୁଗ ଦେଇ ୧୯୪୮ ମସିହା ପର୍ଯ୍ୟନ୍ତ ରାଜଧାନୀ ଭାବରେ ବ୍ୟବହୃତ ହୋଇଥିଲା ।<ref name="Chakraborty1985">{{cite book|author=Rabindra Nath Chakraborty|title=National Integration in Historical Perspective: A Cultural Regeneration in Eastern India|url=https://books.google.com/books?id=PItbvfAvVggC&pg=PA17|access-date=30 November 2012|year=1985|publisher=Mittal Publications|pages=17–|id=GGKEY:CNFHULBK119|archive-url=https://web.archive.org/web/20130515095045/http://books.google.com/books?id=PItbvfAvVggC&pg=PA17|archive-date=15 May 2013|url-status=live}}</ref> ଏହା ପରେ [[ଭୁବନେଶ୍ୱର]] ଓଡ଼ିଶାର ରାଜଧାନୀ ପାଲଟିଲା ।<ref name="Kalia1994">{{cite book|author=Ravi Kalia|title=Bhubaneswar: From a Temple Town to a Capital City|url=https://books.google.com/books?id=F2YSPiKbmHkC&pg=PA23|access-date=2 February 2015|year=1994|publisher=SIU Press|isbn=978-0-8093-1876-6|page=23|archive-url=https://web.archive.org/web/20160105110847/https://books.google.com/books?id=F2YSPiKbmHkC&pg=PA23|archive-date=5 January 2016|url-status=live}}</ref> == ନାମକରଣ == 'ଓଡ଼ିଶା' ଏବଂ 'Orissa' ଶବ୍ଦ ପ୍ରାଚୀନ ପ୍ରାକୃତ ଶବ୍ଦ "ଓଡ୍ର ବିଷୟ" (ବା "ଉଡ୍ର ବିଭାଷା" ବା "ଓଡ୍ର ବିଭାଷା")ରୁ ଉତ୍ପନ୍ନ ହୋଇଛି, ଯାହାକି ୧୦୨୫ ମସିହାର '''ପ୍ରଥମ ରାଜେନ୍ଦ୍ର ଚୋଳ'''ଙ୍କ ତିରୁମଲାଇ ଶିଳାଲେଖରେ ଦେଖିବାକୁ ମିଳେ ।<ref name=orissareview>{{cite book|last1=Patel|first1=C.B|title=Origin and Evolution of the Name ODISA|date=April 2010|publisher=I&PR Department, Government of Odisha|location=Bhubaneswar|pages=28, 29, 30|url=http://odisha.gov.in/e-magazine/Orissareview/2010/April/engpdf/28-30.pdf|access-date=19 June 2015|archive-url=https://web.archive.org/web/20150619163833/http://odisha.gov.in/e-magazine/Orissareview/2010/April/engpdf/28-30.pdf|archive-date=19 June 2015|url-status=dead}}</ref> ୧୫ଶ ଶତାବ୍ଦୀରେ ମୂଳ ମହାଭାରତକୁ ଓଡ଼ିଆରେ ଅନୁବାଦ କରିଥିବା କବି ସାରଳା ଦାସ, ଏହି ଅଞ୍ଚଳକୁ 'ଓଡ୍ର ରାଷ୍ଟ୍ର' ଏବଂ ଓଡ଼ିଶା ଭାବରେ ଉଲ୍ଲେଖ କରିଛନ୍ତି । ପୁରୀର ମନ୍ଦିର କାନ୍ଥରେ ଥିବା ଗଜପତି ରାଜା କପିଳେନ୍ଦ୍ର ଦେବ (୧୪୩୫-୧୪୬୭)ଙ୍କ ଶିଳାଲେଖରେ ଏହି ଅଞ୍ଚଳକୁ 'ଓଡ଼ିଶା' କିମ୍ବା 'ଓଡ଼ିଶା ରାଜ୍ୟ' ବୋଲି କୁହାଯାଇଛି ।<ref name="Acharya2008">{{cite book|author=Pritish Acharya|title=National Movement and Politics in Orissa, 1920–1929|url=https://books.google.com/books?id=LoaHAwAAQBAJ&pg=PR19|access-date=3 February 2015|date=11 March 2008|publisher=SAGE Publications|isbn=978-81-321-0001-0|page=19|archive-url=https://web.archive.org/web/20160105110846/https://books.google.com/books?id=LoaHAwAAQBAJ&pg=PR19|archive-date=5 January 2016|url-status=live}}</ref> ୨୦୧୧ ମସିହାରେ ଭାରତୀୟ ସଂସଦରେ 'ଓଡ଼ିଶା (ନାମ ପରିବର୍ତ୍ତନ) ବିଧେୟକ, ୨୦୧୦' ଏବଂ 'ସମ୍ବିଧାନ (୧୧୩ତମ ସଂଶୋଧନ) ବିଧେୟକ, ୨୦୧୦' ପାରିତ ହେବା ପରେ, ଇଂରାଜୀରେ 'ଓଡ଼ିଶା' ରାଜ୍ୟର ନାମ ବନାନ "Orissa"ରୁ "Odisha" ଏବଂ ଏହାର ଭାଷାର ନାମ "Oriya"ରୁ "Odia"କୁ ପରିବର୍ତ୍ତନ କରାଯାଇଥିଲା । ହିନ୍ଦୀ ଅନୁବାଦ 'ଉଡ଼ିସା'କୁ ମଧ୍ୟ 'ଓଡ଼ିଶା'କୁ ପରିବର୍ତ୍ତନ କରାଯାଇଥିଲା । ଏକ ସଂକ୍ଷିପ୍ତ ବିତର୍କ ପରେ ସଂସଦର ନିମ୍ନ ଗୃହ ଲୋକସଭା, ୯ ନଭେମ୍ବର ୨୦୧୦ରେ ଏହି ବିଧେୟକ ଏବଂ ସଂଶୋଧନକୁ ପାରିତ କରିଥିଲା ।<ref name=AmidClashBillPass>{{cite news|title=Amid clash, House passes Bills to rename Orissa, its language|url=http://www.thehindu.com/news/national/amid-clash-house-passes-bills-to-rename-orissa-its-language/article876145.ece|access-date=2 February 2015|work=[[The Hindu]]|date=9 November 2010|archive-url=https://web.archive.org/web/20151017164642/http://www.thehindu.com/news/national/amid-clash-house-passes-bills-to-rename-orissa-its-language/article876145.ece|archive-date=17 October 2015|url-status=live}}</ref> ୨୪ ମାର୍ଚ୍ଚ ୨୦୧୧ରେ, ସଂସଦର ଉଚ୍ଚ ଗୃହ ରାଜ୍ୟସଭା ମଧ୍ୟ ଏହି ବିଧେୟକ ଓ ସଂଶୋଧନକୁ ପାରିତ କରିଥିଲା ।<ref name=ChangeOrissaName>{{cite news|title=Parliament passes bill to change Orissa's name|url=http://www.ndtv.com/bhubaneshwar-news/parliament-passes-bill-to-change-orissas-name-451027|access-date=2 February 2015|publisher=[[NDTV]]|date=24 March 2011|archive-url=https://web.archive.org/web/20150203144151/http://www.ndtv.com/bhubaneshwar-news/parliament-passes-bill-to-change-orissas-name-451027|archive-date=3 February 2015|url-status=live}}</ref> ଇଂରାଜୀ ଏବଂ ହିନ୍ଦୀ ବନାନକୁ ମୂଳ ଓଡ଼ିଆ ଉଚ୍ଚାରଣ ସହିତ ସମାନ କରିବା ଉଦ୍ଦେଶ୍ୟରେ ଏହି ପରିବର୍ତ୍ତନ କରାଯାଇଥିଲା ।<ref>{{cite news|title=Orissa wants to change its name to Odisha|url=https://www.rediff.com/news/2008/jun/10orissa.htm|access-date=23 June 2020|publisher=[[Rediff.com]]|date=10 June 2008|archive-date=25 November 2020|archive-url=https://web.archive.org/web/20201125022611/https://www.rediff.com/news/2008/jun/10orissa.htm|url-status=live}}</ref> ତଥାପି, ସରକାରୀ ଜାତୀୟ ଲିପ୍ୟନ୍ତରଣ ମାନକ '''ହଣ୍ଟେରିଆନ୍ ଲିପ୍ୟନ୍ତରଣ''' ଅନୁଯାୟୀ ଓଡ଼ିଆ ଲେଖାକୁ ସଠିକ୍ ଭାବରେ ଲିପ୍ୟନ୍ତରଣ କରାଯାଇନଥିଲା, ଯେଉଁଥିରେ ସଠିକ୍ ଲିପ୍ୟନ୍ତରଣ ପ୍ରକୃତରେ 'Orisha' ଏବଂ 'Oria' ହୋଇଥାନ୍ତା । == ଇତିହାସ == {{Main|ଓଡ଼ିଶାର ଇତିହାସ}} [[ଫାଇଲ:Hatigumfa.jpg|thumb|right|150px|ଖାରବେଳଙ୍କ ତିଆରି ହାତୀଗୁମ୍ଫାରେ ଥିବା ଶିଳାଲେଖ, ଉଦୟଗିରି]] [[ଫାଇଲ:Kalinga battlefield daya river dhauli hills.jpg|thumb|right|150px|ଧଉଳିରୁ ଦୟା ନଦୀର ଦୃଶ୍ୟ]] [[ଫାଇଲ:Konark Temple.jpg|thumb|150px|ଗଙ୍ଗ ରାଜା ଲାଙ୍ଗୁଳା ନରସିଂହ ଦେବଙ୍କଦ୍ୱାରା ତିଆରି [[କୋଣାର୍କ ସୂର୍ଯ୍ୟ ମନ୍ଦିର]] , ଏହା ଏକ ବିଶ୍ୱ ଐତିହ୍ୟ ସ୍ଥଳୀ]] === ନାମକରଣ === ''ଓଡ଼ିଶା'' ଶବ୍ଦଟି ମୂଳ ଶବ୍ଦ '''ଓର/ଉର''' ବା ''ଓଡ୍ର, ଉଡ୍ର ଦେଶ''ରୁ, ''ସୁମେରୀୟ'', ''ଓଡ୍ର ବିଷୟ'' ଆଦି ପୁରାତନ ନାମରୁ ଆସିଅଛି । ଏହାର ପ୍ରମାଣ ଆକାରରେ ସବୁଠାରୁ ପୁରାତନ ଲେଖ 'ଉତ୍ତର ତୋଷାଳି' ଅନ୍ତର୍ଗତ ଓଡ଼ିଶାର [[ବାଲେଶ୍ୱର ଜିଲ୍ଲା]]ର [[ସୋର]]ଠାରୁ ମିଳିଥିବା ତମ୍ବାପଟାରେ ଓଡ୍ର ବିଷୟର ସୂଚନା ମିଳିଛି ।<ref>[http://orissa.gov.in/e-magazine/Orissareview/2010/April/engpdf/28-30.pdf Orissareview 2010 April]</ref> [[ପାଳି ଭାଷା|ପାଳି]] ଓ [[ସଂସ୍କୃତ ଭାଷା|ସଂସ୍କୃତ]] ସାହିତ୍ୟରେ [[ଓଡ଼ିଆ ଲୋକ]]ଙ୍କୁ ଯଥାକ୍ରମେ 'ଓଡ଼କ' ଓ 'ଓଡ୍ର' ନାମରେ ନାମିତ କରାଯାଇଛି । ପୁରାତନ ଲେଖକ ଓ ଗବେଷକ [[ପ୍ଲିନି ଦି ଏଲ୍ଡର]] ଓ [[ଟଲେମି]] ଓଡ୍ର ଜଣଙ୍କୁ 'ଓରେଟସ' ବୋଲି ନାମିତ କରିଛନ୍ତି । ==== ନାମ ବଦଳ ==== ଇଂରାଜୀ ଓ [[ହିନ୍ଦୀ ଭାଷା|ହିନ୍ଦୀ]]ରେ "ଓଡ଼ିଶା" ଓ "[[ଓଡ଼ିଆ ଭାଷା|ଓଡ଼ିଆ]]"କୁ Orissa ଓ Oriya ତଥା उड़ीसा ଓ उड़ीआ <!--ବଦଳରେ ओड़िशा ଓ ओड़ीआ--> ଭାବେ [[ଭାରତୀୟ ସମ୍ବିଧାନ|ସମ୍ବିଧାନ]]ରେ ତଥା ସାଧାରଣରେ ବ୍ୟବହାର କରାଯାଉଥିଲା । ୨୦୦୮ ମସିହା ଜୁନ ୯ରେ ପ୍ରଥମେ ରାଜ୍ୟ କ୍ୟାବିନେଟରେ ଓଡ଼ିଶା ଓ [[ଓଡ଼ିଆ ଭାଷା|ଓଡ଼ିଆ]]କୁ ଇଂରାଜୀରେ Orissa ଓ Oriya ବଦଳରେ Odisha ଓ Odia ତଥା [[ହିନ୍ଦୀ ଭାଷା|ହିନ୍ଦୀ]]ରେ उड़ीसा ଓ उड़ीआ ବଦଳରେ ओड़िशा ଓ ओड़ीआ ଲେଖିବା ପାଇଁ ପ୍ରସ୍ତାବ ଆଗତ କରାଯାଇଥିଲା । ୨୦୦୮ ଅଗଷ୍ଟରେ ରାଜ୍ୟ ବିଧାନ ସଭାରେ ଏହି ପ୍ରସ୍ତାବ ଆସିଥିଲା ଓ ବହୁମତରେ ଏହାକୁ ଗ୍ରହଣ କରାଯାଇଥିଲା । ପରେ ନୂଆ ଲୋକ ସଭା ଗଠନ ପରେ ଏହାକୁ ବିଧାନ ସଭାରେ ଆଉଥରେ ଆଗତ କରାଯାଇଥିଲା । ଏହି ସଂଶୋଧିତ ପ୍ରସ୍ତାବକୁ ୨୦୧୦ ବଜେଟ ଅଧିବେଶନରେ ଲୋକ ସଭାରେ ଆଗତ କରାଯାଇଥିଲା । ୨୦୧୦ ଶୀତକାଳୀନ ଅଧିବେଶନରେ ପ୍ରଥମ ଦିନ (ଅକ୍ଟୋବର ୯, ୨୦୧୦)ରେ ସ୍ୱରାଷ୍ଟ୍ର ମନ୍ତ୍ରୀ ପି. ଚିଦମ୍ବରମ ଏହାକୁ ଲୋକ ସଭାରେ ଆଗତ କରିଥିଲେ । ପରେ ଏହା [[ଭାରତର ରାଷ୍ଟ୍ରପତି|ରାଷ୍ଟ୍ରପତି]]ଙ୍କ ଅନୁମୋଦନ ପାଇଁ ପଠାଯାଇଥିଲା ଯାହା ୨୦୧୧ମସିହା ୪ ନଭେମ୍ବରରେ [[ଭାରତର ରାଷ୍ଟ୍ରପତି|ରାଷ୍ଟ୍ରପତି]]ଙ୍କ ଅନୁମୋଦନ ଲାଭ କରି [[ଓଡ଼ିଶା (ନାମ ପରିବର୍ତ୍ତନ) ଅଧିନିୟମ, ୨୦୧୧]] ନାମରେ କାର୍ଯ୍ୟକାରୀ ହୋଇଛି ।<ref>{{cite web |url=http://articles.economictimes.indiatimes.com/2011-09-06/news/30119350_1_odia-amendment-bill-odisha |title=Orissa becomes 'Odisha', Oriya is 'Odia' - Economic Times |publisher=Articles.economictimes.indiatimes.com |date=2011-09-06 |accessdate=2011-10-29 |archive-date=2014-12-18 |archive-url=https://web.archive.org/web/20141218021101/http://articles.economictimes.indiatimes.com/2011-09-06/news/30119350_1_odia-amendment-bill-odisha |url-status=dead }}</ref><ref name=Hindu>[http://www.thehindu.com/news/states/other-states/article2598999.ece It's now Odisha]. [[ଦି ହିନ୍ଦୁ]]. [[ଭୁବନେଶ୍ୱର]]. ୦୫ ନଭେମ୍ବର ୨୦୧୧</ref><ref>Akshaya Kumar Sahoo. [http://www.asianage.com/india/centre-notification-orissa-name-change-313 Centre notification on Orissa name change] {{Webarchive|url=https://web.archive.org/web/20120104140553/http://www.asianage.com/india/centre-notification-orissa-name-change-313 |date=2012-01-04 }}.Nov 05, 2011</ref><ref>[http://www.orissadiary.com/CurrentNews.asp?id=30113 No more Orissa-Oriya; Its Odisha-Odia officially : CM declares state holiday] {{Webarchive|url=https://web.archive.org/web/20141113151805/http://www.orissadiary.com/CurrentNews.asp?id=30113 |date=2014-11-13 }}.November 05, 2011</ref><ref>[http://hillpost.in/2011/11/04/orissa-changes-to-odisha-with-state-holiday/34164/news-2/hp_news_network Orissa changes to Odisha with state holiday] {{Webarchive|url=https://web.archive.org/web/20120517032359/http://hillpost.in/2011/11/04/orissa-changes-to-odisha-with-state-holiday/34164/news-2/hp_news_network |date=2012-05-17 }}.''The Hill Post'' November 4, 2011</ref><ref>[http://www.orissasambad.com/news_article.php?id=65943# ଅରିସା ହେଲା ଓଡ଼ିଶା, ରାଷ୍ଟ୍ରପତିଙ୍କ ମୋହର ବାଜିଲା] {{Webarchive|url=https://web.archive.org/web/20141113140454/http://www.orissasambad.com/news_article.php?id=65943 |date=2014-11-13 }}। [[ସମ୍ବାଦ (ଖବରକାଗଜ)]].୦୫ ନଭେମ୍ବର ୨୦୧୧</ref><ref>[http://hindi.webdunia.com/%E0%A4%93%E0%A4%A1%E0%A4%BF%E0%A4%B6%E0%A4%BE-%E0%A4%B8%E0%A4%82%E0%A4%B8%E0%A4%A6-%E0%A4%AE%E0%A4%82%E0%A4%9C%E0%A5%82%E0%A4%B0%E0%A5%80/%E0%A4%93%E0%A4%A1%E0%A4%BF%E0%A4%B6%E0%A4%BE-%E0%A4%95%E0%A5%8B-%E0%A4%AE%E0%A4%BF%E0%A4%B2%E0%A5%80-%E0%A4%B8%E0%A4%82%E0%A4%B8%E0%A4%A6-%E0%A4%95%E0%A5%80-%E0%A4%AE%E0%A4%82%E0%A4%9C%E0%A5%82%E0%A4%B0%E0%A5%80-1101109069_1.htm ओडिशा को मिली संसद की मंजूरी] (ହିନ୍ଦୀରେ)</ref> === ସଂକ୍ଷେପରେ === * ବୈଦିକ ଓଡ଼ିଶା - କୃଷ୍ଣ ଯଜୁର୍ବେଦ ବୌଧାୟନ କଳ୍ପସୂତ୍ର ଅନୁସାରେ (ଖ୍ରୀ.ପୂ. ଷଷ୍ଠ ଶତାବ୍ଦୀ), ବୈଦିକ ସଭ୍ୟତା ବାହାରେ [[କଳିଙ୍ଗ]] ଥିଲା ଭିନ୍ନ ଏକ ସଭ୍ୟତା (ନା ଆର୍ଯ୍ୟ ନା ଦ୍ରାବିଡ଼) * ପୌରାଣିକ ଓଡ଼ିଶା - [[ମହାଭାରତ]] ଅନୁସାରେ, [[କଳିଙ୍ଗ]] [[କୌରବ]]ଙ୍କ ପକ୍ଷରୁ ଯୁଦ୍ଧ ଲଢ଼ିଥିଲା । * କିମ୍ବଦନ୍ତୀରେ ଓଡ଼ିଶା - ଓଡ଼ିଶାରେ ପ୍ରଚଳିତ ଲୋକକଥା ଅନୁସାରେ ଏଠି କଳା ଓ ବାଣିଜ୍ୟର ସଂସ୍କୃତି ପ୍ରଭାବ ବିସ୍ତାର କରିଥିଲା । ଶ୍ରୀଲଙ୍କା (ସିଂହଳ), ଜାଭା(ଜବ ଦ୍ୱୀପ), ସୁମାତ୍ରା, ବାଲି, ମିଆଁମାର (ବ୍ରହ୍ମଦେଶ), ଥାଇଲାଣ୍ଡ (ସାମ), କାମ୍ବୋଡ଼ିଆ(କମ୍ବୋଜ), ଭିଏତନାମ (ଚମ୍ପା)), [[ଚୀନ]], [[ଜାପାନ]], କୋରିଆ (କୁକୁଟ), ମେକ୍ସିକୋ (ମକ୍କସିଖ), ଇଜିପ୍ଟ (ମିସର), ଆରବ (ସିମିଳି), ଇରାକ (ବାବିଲନ) ପ୍ରଭୃତି ସ୍ଥାନରେ କଳିଙ୍ଗ ସହ ନିର୍ମାଣ-କଳା ଓ ବାଣିଜ୍ୟ-ସଂସ୍କୃତି-ଇତିହାସ ଆଦି ସମ୍ବନ୍ଧ ଦେଖିବାକୁ ମିଳିଥାଏ । ଏଠାରେ ସମ୍ଭବତଃ ଲୋକତନ୍ତ୍ର ପ୍ରଚଳିତ ଥିଲା । * ଖ୍ରୀ.ପୂ. ୩୬୦-୨୬୦ - ନନ୍ଦ-ସାମ୍ରାଜ୍ୟରେ ଓଡ଼ିଶାର ଏକ ବଡ଼ ଭାଗ ଅନ୍ତର୍ଭୁକ୍ତ । * ଖ୍ରୀ.ପୂ. ୨୬୧ - ପୃଥିବୀ ବିଖ୍ୟାତ [[କଳିଙ୍ଗ]] ଯୁଦ୍ଧ * ଖ୍ରୀ.ପୂ. ୧ମ ଶତାବ୍ଦୀ - ଚେଦୀ ରାଜବଂଶର ସମ୍ରାଟ [[ଖାରବେଳ|ମହାମେଘବାହାନ ଐର ଖାରବେଳ]]ଙ୍କ ରାଜତ୍ୱ, କଳିଙ୍ଗର ପରିସୀମା ଆଗଙ୍ଗା-କାବେରୀ, ତଥା ପଶ୍ଚିମ ଓ ମଧ୍ୟ [[ଭାରତ]]କୁ ବିସ୍ତାରିତ । ଜୈନ ଧର୍ମର ପ୍ରସାର । * ୩ୟ-ଷଷ୍ଠ ଶତାବ୍ଦୀ - ଗୁପ୍ତ-ରାଜବଂଶ, ହର୍ଷବର୍ଦ୍ଧନ, ଦ୍ୱିତୀୟ ପୁଲକେଶୀ, ମାଠର, ଭୌମକର ଇତ୍ୟାଦି ବିଭିନ୍ନ ରାଜାଙ୍କ ଶାସନାଧୀନ * ୭୯୫ ଖ୍ରୀ. - କେଶରୀ ରାଜବଂଶ । ଯଯାତି କେଶରୀ [[କଳିଙ୍ଗ]], କୋଶଳ ଓ [[ଉତ୍କଳ]]କୁ ଏକତ୍ର କଲେ । [[ଯାଜପୁର]]ରେ ରାଜଧାନୀ ସ୍ଥାପନ । * ୧୦୭୮-୧୪୩୪ ଖ୍ରୀ. - ଗଙ୍ଗ ରାଜବଂଶ । ଅନନ୍ତବର୍ମା ଚୋଳଗଙ୍ଗ ଦେବଙ୍କ ରାଜତ୍ୱ ପ୍ରାରମ୍ଭ । *୧୦୭୮-୧୧୫୦ ଖ୍ରୀ. - ଚୋଳଗଙ୍ଗ ଦେବଙ୍କ ରାଜୁତି । [[ପୁରୀ]] ଶ୍ରୀ[[ଜଗନ୍ନାଥ ମନ୍ଦିର]] ନବୀକରଣ ପ୍ରାରମ୍ଭ । [[କଟକ]] ହେଲା ନୂଆ ରାଜଧାନୀ (ପ୍ରାୟ ୧୧୭୦ ଖ୍ରୀ.) । *୧୧୭୦-୧୧୯୮ ଖ୍ରୀ. - ଦ୍ୱିତୀୟ ଅନଙ୍ଗଭୀମଦେବ । [[ଜଗନ୍ନାଥ ମନ୍ଦିର]]ର ନିର୍ମାଣ କାର୍ଯ୍ୟ ସମାପ୍ତ । *୧୨୨୯ ଖ୍ରୀ. - ତୃତୀୟ ଅନଙ୍ଗଭୀମଦେବଙ୍କଦ୍ୱାରା [[ବାରବାଟି ଦୁର୍ଗ]] ନିର୍ମିତ । *୧୨୩୮-୧୨୬୪ ଖ୍ରୀ. - ଲାଙ୍ଗୁଳା ନରସିଂହଦେବ । [[କୋଣାର୍କ ସୂର୍ଯ୍ୟ ମନ୍ଦିର|କୋଣାର୍କ ସୂର୍ଯ୍ୟ-ମନ୍ଦିର]] ନିର୍ମିତ । *୧୪୩୫-୧୫୪୧ ଖ୍ରୀ. - ଗଜପତି ରାଜବଂଶ । ଆଗଙ୍ଗା-ଗୋଦାବରୀ ସାମ୍ରାଜ୍ୟ । *୧୪୩୫-୧୪୬୬ ଖ୍ରୀ. - (ନବକୋଟି କର୍ଣ୍ଣାଟ ଉତ୍କଳ ବର୍ଗେଶ୍ୱର) କପିଳେନ୍ଦ୍ରଦେବ । *୧୪୯୭-୧୫୪୧ ଖ୍ରୀ. - ରାଜା ପୁରୁଷୋତ୍ତମଦେବ ଓ ତାଙ୍କପରେ ପ୍ରତାପରୂଦ୍ରଦେବ । * ୧୫୬୮ ଖ୍ରୀ. - ଓଡ଼ିଶାର ଶେଷ ସ୍ୱାଧୀନ ହିନ୍ଦୁ ଶାସକ [[ମୁକୁନ୍ଦ ଦେବ]] ପରାସ୍ତ । ବଙ୍ଗର ମୁସଲିମ ଶାସକ ସୁଲେମାନ କରାଣୀ ତଥା ତାଙ୍କ ସେନାପତି 'କଳାପାହାଡ଼'ଦ୍ୱାରା ଓଡ଼ିଶା ଅଧିକୃତ । * ୧୫୭୬ ଖ୍ରୀ. - ମୋଗଲମାନଙ୍କର ଓଡ଼ିଶା ଅଧିକାର । * ୧୭୫୧ ଖ୍ରୀ. - ମରହଟ୍ଟାମାନଙ୍କର ଓଡ଼ିଶା ଅଧିକାର । * ୧୮୦୩ ଖ୍ରୀ. - ବ୍ରିଟିଶମାନଙ୍କର [[ଓଡ଼ିଶା ପ୍ରଦେଶ|ଓଡ଼ିଶା]] ଅଧିକାର(ଏହା ବ୍ରିଟିଶ ଅଧିକୃତ ଶେଷ ଭାରତୀୟ ରାଜ୍ୟ) । * ୧୯୧୨ ଖ୍ରୀ. - [[ବିହାର-ଓଡ଼ିଶା]] ବଙ୍ଗରୁ ଅଲଗା ପ୍ରାନ୍ତ ଭାବେ ଗଠିତ । * ୧୯୩୬ ଖ୍ରୀ. - ସ୍ୱତନ୍ତ୍ର [[ଓଡ଼ିଶା ପ୍ରଦେଶ|ଓଡ଼ିଶା]] ପ୍ରାନ୍ତ ଗଠିତ । ଭାଷା ଭିତ୍ତିରେ ଗଠିତ ପ୍ରଥମ ଭାରତୀୟ ରାଜ୍ୟ । * ୧୯୪୮ ଖ୍ରୀ. - ଭୁବନେଶ୍ୱର ନୂତନ ରାଜଧାନୀ (ଅପ୍ରେଲ ୧୩) । * ୧୯୫୦ ଖ୍ରୀ. - ସ୍ୱାଧୀନ ଭାରତରେ ଏକ ରାଜ୍ୟ ଭାବେ ଓଡ଼ିଶା ମାନ୍ୟତା-ପ୍ରାପ୍ତ । === ୭ ମ ଶତାବ୍ଦୀ === ୭ ମ ଶତାବ୍ଦୀ କାଳରେ ଓଡ଼ିଶାର ନିଜର ଶାସକମାନେ ସ୍ୱାଧୀନ ଥିଲେ । ସେତେବେଳେ ଗଙ୍ଗ ବଂଶର ରାଜାମାନେ ଓଡ଼ିଶାରେ ଶାସନ କରୁଥିଲେ, ୭୯୫ ଖ୍ରୀଷ୍ଟାବ୍ଦରେ ୨ୟ ଯଯାତି (ମହାସିବ ଗୁପ୍ତ) ସିଂହାସନ ଆରୋହଣ କରିଥିଲେ । ଓଡ଼ିଶା ଇତିହାସରେ ଏହାକୁ ସୁବର୍ଣ୍ଣ ଯୁଗ ବୋଲି କୁହାଯାଇଥାଏ । ସେ ସମ୍ରାଟ [[ଖାରବେଳ]]ଦେଇ ଅନୁପ୍ରାଣିତ ହୋଇ [[କଳିଙ୍ଗ]], [[କାରଗୋଡ଼ା]], [[ଉତ୍କଳ]] ଓ କୋଶଳ ଏହି ଚାରିଗୋଟି ଭୂଖଣ୍ଡକୁ ମିଶାଇ ବିଶାଳ ସାମ୍ରାଜ୍ୟ ଗଠନ କରିଥିଲେ । ଓଡ଼ିଶାରେ ଏହି ରାଜବଂଶର ଶାସନ ଖ୍ରୀ. ୩୫୦ରୁ ଆରମ୍ଭ କରି ସୋମ ବଂଶର ଶେଷ ପର୍ଯ୍ୟନ୍ତ ଥିଲା । ଏହି ରାଜ୍ୟକୁ ନେଇ ଗଠିତ ବିଶାଳ ଓଡ଼ିଶାରେ ଅନେକ ଜାତି ଓ ଉପଜାତିରେ ବିଭାଜିତ ହୋଇଥିବାରୁ ଏକ ବିଶେଷ ବଣିକ ଜାତି ଜନ୍ମ ହେଲା ଓ ସେମାନେ [[ସାଧବ]] ଭାବରେ ପରିଚିତ ହେଲେ । ଏପରିକି ପ୍ରଥମ ଜନ୍ମଜୟ ମହାଭବ ଗୁପ୍ତ ଗୁପ୍ତ (ଖ୍ରୀ. ୮୮୨-୯୨୨)ଙ୍କ [[ସୋନପୁର]] ଅଞ୍ଚଳରେ ପ୍ରଚୁର ବଣିକ ସଙ୍ଘ ଥିବାର ପ୍ରମାଣ ମିଳିଥାଏ । କିନ୍ତୁ ୮ ଶତାବ୍ଦୀରେ ପ୍ରଚୁର ସମ୍ବଳ ଯୋଗୁଁ ଏହି ବାହାର ବାଣିଜ୍ୟ ଲୋପ ପାଇଗଲା । ବୈଶ୍ୟ, ଶୂଦ୍ର ଜାତିର ଲୋକମାନେ ରାଜ୍ୟର ଅନ୍ତ-ବାଣିଜ୍ୟରେ ମୁଖ୍ୟ ଭୂମିକା ଗ୍ରହଣ କରୁଥିଲେ । ସେମାନେ ଚାଷୀମାନଙ୍କଠାରୁ କୃଷିଜାତ ସାମଗ୍ରୀ ଆଣି ପେସାଗତ ବେପାରୀଙ୍କୁ କୃଷିଜାତ ଓ ଶିଳ୍ପଜାତ ଦ୍ରବ୍ୟ ଯୋଗାଇବାରେ ସାହାଯ୍ୟ କରୁଥିଲେ । ଏହି କିଣା-ବିକାର ମୁଖ୍ୟ ମାଧ୍ୟମ ଥିଲା ସୁନା, ରୂପା, ମୁଦ୍ରା ଓ କଉଡ଼ି । ଏହି ସମୟରେ ବଙ୍ଗୋପସାଗର କୂଳରେ ଚରିତ୍ରପୁର ନାମକ ବନ୍ଦର ଖୁବ ପ୍ରସିଦ୍ଧି ଲାଭ କରିଥିଲ । ଏହି ବନ୍ଦରଟି ଦେଇ [[ଚୀନ]], [[ଶ୍ରୀଲଙ୍କା]], [[ଜବା ଦ୍ୱୀପ|ଜାଭା]] ଆଦି ସହ କଳିଙ୍ଗର ବେପାର ବଣିଜ ଚାଲୁଥିଲା । ଓଡ଼ିଶାରେ ଗଙ୍ଗବଂଶ ୧୪୩୪ ଯାଏଁ ଥିଲା । ତାହା ପରେ [[କପିଳେନ୍ଦ୍ରଦେବ]], [[ପ୍ରତାପରୁଦ୍ରଦେବ]], [[ଗୋବିନ୍ଦ ବିଦ୍ୟାଧର]], [[ମୁକୁନ୍ଦ ହରିଚନ୍ଦନ]] ଓଡ଼ିଶାର ଶାସକ ଥିଲେ । === ଆଫଗାନ ଓ ମୋଗଲ ଶାସନ === ପରେ ଓଡ଼ିଶା ଆଫଗାନମାନଙ୍କ ହାତକୁ ଆସିଲା ଓ ୧୫୬୮ରେ ଓଡ଼ିଶା ମୋଗଲମାନଙ୍କ ଶାସନାଧୀନ ହେଲା । ଏହି ସମୟରେ ୧୭୫୫ ଖ୍ରୀ. ବେଳକୁ ଓଡ଼ିଶାରେ ଅତ୍ୟାଚାର, ଲୁଣ୍ଠନ, ଅରାଜକତା ଆଦି ବହୁ ମାତ୍ରାରେ ବ୍ୟାପୀ ଯାଇଥିଲା । ୧୮୦୩ରେ ଇଂରେଜମାନେ ଓଡ଼ିଶା ଅଧିକାର କଲେ । 1817 ଖ୍ରୀ.ରେ [[ପାଇକ]]ମାନେ ଇଂରେଜ ବିରୋଧରେ ଲଢ଼େଇ ଆରମ୍ଭ କଲେ । ଇଂରେଜମାନେ ନିର୍ମମ ଭାବରେ ଏହି ବିଦ୍ରୋହକୁ ଦମନ କରିଥିଲେ । ୧୮୧୭ରେ [[ଖୋର୍ଦ୍ଧା]] ରାଜା ମୁକୁନ୍ଦଦେବ ବନ୍ଦୀ ବେଳେ ମୃତୁ ବରଣ କଲେ । ଯଦିଓ ୧୬ଶ ଓ ୧୭ଶ ଶତାବ୍ଦୀରେ ଓଡ଼ିଶାର ବାହାର-ବାଣିଜ୍ୟ ଉନ୍ନତି ସାଧନ କରିଥିଲା, ତଥାପି କେଇ ବର୍ଷର ରାଜନୀତିକ ଅସ୍ଥିରତା ସକାଶେ ଅର୍ଥନୀତିର ପ୍ରଗତି ବାଧା ପାଇଥିଲା । === ଇଂରେଜ ଶାସନ === ୧୮୦୩ ବେଳକୁ ଇଂରେଜମାନେ [[ଓଡ଼ିଶା ପ୍ରଦେଶ|ଓଡ଼ିଶା]] ଅଧିକାର କଲାବେଳକୁ ଓଡ଼ିଶାର ଏହି ଅର୍ଥନୀତିର ଅଧପତନ ଚରମ ସୀମାରେ ପହଞ୍ଚି ଥିଲା । ଇଂରେଜମାନେ ବନିକ ଥିଲେ, ତେଣୁ ଓଡ଼ିଶାକୁ ସେମାନେ ନିଜର କର ଆଦାୟର ମୁଖ୍ୟ ଭାବରେ ଗ୍ରହଣ କରି ୧୮୦୫ ମସିହା ବେଳକୁ ରେଗୁଲେସନ ଆକ୍ଟ (Regulation Act) ଓ ୧୮୦୮ରେ ଭୂରାଜସ୍ୱ ବନ୍ଦୋବସ୍ତ ପ୍ରଚଳନ କରିଥିଲେ । ୧୮୨୫ ବେଳକୁ ଏକାଧିକ ବନ୍ଦୋବସ୍ତ ପ୍ରଚଳନ ଫଳରେ ଓଡ଼ିଶା ଶିଳ୍ପ ଓ ବାଣିଜ୍ୟର ଧ୍ୱଂସ ସାଧନ ଲକ୍ଷ୍ୟରେ ଏଠାରୁ ବିଲାତକୁ କଞ୍ଚାମାଲ ନେଇ ସେଠାରୁ ଓଡ଼ିଶାକୁ କଳ କବଜା ଆମଦାନୀ ବାଣିଜ୍ୟ କାରବାର ଆରମ୍ଭ କରାଯାଇଥିଲା । ଏଠି ସହିତ ଲବଣ କର ଜନସାଧାରଣଙ୍କ ଉପରେ ଲାଗୁ କରାଯାଇଥିଲା ଯାହା ଓଡ଼ିଶାର ସାମାଜିକ ଓ ଅର୍ଥନୀତିର ମେରୁଦଣ୍ଡ ଭାଙ୍ଗି ଦେଇଥିଲା । ଇଂରେଜ ଅମଳରେ ସମଗ୍ର ଭାରତୀୟ ଉପମହାଦେଶରେ [[ମାରୁଆଡ଼ି]] ଓ [[ଗୁଜରାଟୀ]] ବେପାରୀ ଗୋଷ୍ଠୀର ଅଭୂଦୟ ହୋଇଥିଲା । ସେମାନେ ବିଶେଷ କରି ବଙ୍ଗାଳୀ ଓକିଲ ଓ ଅନ୍ୟ ବୁଦ୍ଧିଜୀବୀଙ୍କ ପ୍ରରୋଚନାରେ ଓଡ଼ିଶାର ବିଭିନ୍ନ ସ୍ଥାନରୁ କଞ୍ଚାମାଲ ସଂଗ୍ରହ କରି ଓଡ଼ିଶାର ଅର୍ଥନୀତିର ବଜାରକୁ ନିୟନ୍ତ୍ରଣ କରୁଥିଲେ । ଏଥିରେ ବିଦେଶୀମାନେ ହିଁ ଲାଭବାନ ହେଉଥିଲେ । <ref name=Gobinda>ଗୋବିନ୍ଦ ପ୍ରସାଦ ଭଟ୍ଟାଚାର୍ଯ୍ୟ. ଅଝାଲ ସିଲାଇ ନିମକ ମହାଲ. ଉନ୍ନୟନୀ (ବାଲେଶ୍ୱର). ୨୦୦୬ ପୃ. ୮୧-୮୨</ref> === ନଅଙ୍କ ଦୁର୍ଭିକ୍ଷ === ଓଡ଼ିଶାର ଅର୍ଥନୀତି, ସାମାଜିକ ବିଧିବ୍ୟବସ୍ଥା, ଧାର୍ମିକ ବିଶ୍ୱାସର ଅଧପତନ ଘଟାଇବାକୁ ଚେଷ୍ଟିତ ଇଂରେଜ କମ୍ପାନୀ ସରକାର ୧୮୬୬ରେ [[ନଅଙ୍କ ଦୁର୍ଭିକ୍ଷ]] ସୃଷ୍ଟି କରିଥିଲେ । ଯାହାଫଳରେ ଓଡ଼ିଶାର ଦୁଇତୃତୀୟାଂଶ ଲୋକ ଖାଇବାକୁ ନ ପାଇ ପୋକମାଛି ପରି ମରିଗଲେ କିମ୍ବା କଲିକତାରେ ବିକ୍ରି ହେଲେ ।<ref name="ସୁବ୍ରତ">ସୁବ୍ରତ କୁମାର ପୃଷ୍ଟି. ଓଡ଼ିଆ ଭାଷା ସାହିତ୍ୟ ପରିଚୟ. ଏ.କେ. ମିଶ୍ର ପବ୍ଲିକେଶନ୍ (କଟକ). ୨୦୧୧ ପୃ.୨୧୬</ref> == ଜିଲ୍ଲା == {{main|ଓଡ଼ିଶାର ଜିଲ୍ଲାମାନଙ୍କର ତାଲିକା}} ଓଡ଼ିଶାରେ ୩୦ଟି ଜିଲ୍ଲା ଅଛି --- [[ଅନୁଗୋଳ ଜିଲ୍ଲା|ଅନୁଗୋଳ]], [[ବୌଦ୍ଧ ଜିଲ୍ଲା|ବୌଦ୍ଧ]], [[ଭଦ୍ରକ ଜିଲ୍ଲା|ଭଦ୍ରକ]], [[ବଲାଙ୍ଗୀର ଜିଲ୍ଲା|ବଲାଙ୍ଗୀର]], [[ବରଗଡ଼ ଜିଲ୍ଲା|ବରଗଡ଼]], [[ବାଲେଶ୍ୱର ଜିଲ୍ଲା|ବାଲେଶ୍ୱର]], [[କଟକ ଜିଲ୍ଲା|କଟକ]], [[ଦେବଗଡ଼ ଜିଲ୍ଲା|ଦେବଗଡ଼]], [[ଢେଙ୍କାନାଳ ଜିଲ୍ଲା|ଢେଙ୍କାନାଳ]], [[ଗଞ୍ଜାମ ଜିଲ୍ଲା|ଗଞ୍ଜାମ]], [[ଗଜପତି ଜିଲ୍ଲା|ଗଜପତି]], [[ଝାରସୁଗୁଡ଼ା ଜିଲ୍ଲା|ଝାରସୁଗୁଡ଼ା]], [[ଯାଜପୁର ଜିଲ୍ଲା|ଯାଜପୁର]], [[ଜଗତସିଂହପୁର ଜିଲ୍ଲା|ଜଗତସିଂହପୁର]], [[ଖୋର୍ଦ୍ଧା ଜିଲ୍ଲା|ଖୋର୍ଦ୍ଧା]] , [[କେନ୍ଦୁଝର ଜିଲ୍ଲା|କେନ୍ଦୁଝର]], [[କଳାହାଣ୍ଡି ଜିଲ୍ଲା|କଳାହାଣ୍ଡି]], [[କନ୍ଧମାଳ ଜିଲ୍ଲା|କନ୍ଧମାଳ]], [[କୋରାପୁଟ ଜିଲ୍ଲା|କୋରାପୁଟ]], [[କେନ୍ଦ୍ରାପଡ଼ା ଜିଲ୍ଲା|କେନ୍ଦ୍ରାପଡ଼ା]], [[ମାଲକାନଗିରି ଜିଲ୍ଲା|ମାଲକାନଗିରି]], [[ମୟୁରଭଞ୍ଜ ଜିଲ୍ଲା|ମୟୂରଭଞ୍ଜ]], [[ନବରଙ୍ଗପୁର ଜିଲ୍ଲା|ନବରଙ୍ଗପୁର]], [[ନୂଆପଡ଼ା ଜିଲ୍ଲା|ନୂଆପଡ଼ା]], [[ନୟାଗଡ଼ ଜିଲ୍ଲା|ନୟାଗଡ଼]], [[ପୁରୀ]], [[ରାୟଗଡ଼ା ଜିଲ୍ଲା|ରାୟଗଡ]], [[ସମ୍ବଲପୁର ଜିଲ୍ଲା|ସମ୍ବଲପୁର]], [[ସୋନପୁର ଜିଲ୍ଲା|ସୁବର୍ଣ୍ଣପୁର]], [[ସୁନ୍ଦରଗଡ଼ ଜିଲ୍ଲା|ସୁନ୍ଦରଗଡ଼]] । ପ୍ରତି ଜିଲ୍ଲାର ଶାସନମୁଖ୍ୟଙ୍କୁ [[ଜିଲ୍ଲାପାଳ]] କୁହାଯାଏ । ଜିଲ୍ଲାପାଳ, ଭାରତୀୟ ପ୍ରଶାସନିକ ସେବା ଅଥବା ଓଡ଼ିଶା ପ୍ରଶାସନିକ ସେବା ମାଧ୍ୟମରେ ନିଯୁକ୍ତି ପାଆନ୍ତି । ଶାସନକଳର ସୁବିଧା ପାଇଁ ପ୍ରତିଟି ଜିଲ୍ଲାକୁ କେତେଗୁଡ଼ିଏ ଉପଖଣ୍ଡ (ସବ-ଡିଭିଜନ)ରେ, ପୁଣି, ପ୍ରତ୍ୟେକ ଉପଖଣ୍ଡକୁ କେତେଗୁଡ଼ିଏ ବ୍ଲକରେ ଏବଂ ପ୍ରତ୍ୟେକ ବ୍ଲକକୁ କେତେଗୁଡ଼ିଏ ପଞ୍ଚାୟତରେ ବିଭକ୍ତ କରାଯାଇଛି । ଓଡ଼ିଶାର ସବୁଠୁ ବଡ଼ ସହର ଭୁବନେଶ୍ୱର ଏହାର ରାଜଧାନୀ । ଅନ୍ୟ ମୁଖ୍ୟ ସହରମାନେ ହେଲେ [[କଟକ]], [[ବ୍ରହ୍ମପୁର]], [[ରାଉରକେଲା]], [[ସମ୍ବଲପୁର]], [[ବାଲେଶ୍ୱର]], [[ବାରିପଦା]], [[ବଲାଙ୍ଗୀର]] ଇତ୍ୟାଦି । == ଭୌଗୋଳିକ ସ୍ଥିତି == [[ଫାଇଲ:Chilika lake.png|right|thumb|200px|Map of [[lake Chilka]] with near-by settlement of [[Puri]].]] [[ଫାଇଲ:Mahanadi River.JPG|thumb|200px|right|Mahanadi River]] ଓଡ଼ିଶା ଭାରତର ପୂର୍ବ ଉପକୂଳରେ ଅବସ୍ଥିତ (୧୫୫୭୦୭ ବର୍ଗ କି. ମି) । ଏହାର ଦକ୍ଷିଣରେ [[ଆନ୍ଧ୍ର ପ୍ରଦେଶ]], ପଶ୍ଚିମରେ [[ଛତିଶଗଡ଼]], ଉତ୍ତରରେ [[ଝାଡ଼ଖଣ୍ଡ]] ଓ [[ପଶ୍ଚିମ ବଙ୍ଗ]] ଏବଂ ପୂର୍ବରେ [[ବଙ୍ଗୋପ ସାଗର]] ରହିଛି । ମନ୍ଦିରମାଳିନୀ ନଗରୀ ଭୁବନେଶ୍ୱର ଓଡ଼ିଶାର ରାଜଧାନୀ । ଓଡ଼ିଶାର ପୁରାତନ ରାଜଧାନୀ [[କଟକ]], [[ଭୁବନେଶ୍ୱର]]ରୁ ମାତ୍ର ୨୯ କି.ମି. ଦୂରରେ ଅବସ୍ଥିତ । ଏହି ଦୁଇ ସହରର କ୍ରମାଗତ ବିସ୍ତାର ଓ ଉତ୍ତମ ସଡ଼କ ଯୋଗାଯୋଗ କାରଣରୁ ଏହି ଦୁଇ ସହର ଦ୍ୱୈତ ନଗରୀ ନାମରେ ବିଖ୍ୟାତ । [[ପୁରୀ]], ଯାହାକି ଏକ ବିଶ୍ୱବିଖ୍ୟାତ ହିନ୍ଦୁ ଧର୍ମପୀଠ, ଏଠାରୁ ପ୍ରାୟ ୬୦ କି.ମି. ଦୂରରେ ବଙ୍ଗୋପସାଗର ଉପକୂଳରେ ଅବସ୍ଥିତ । ହିନ୍ଦୁଙ୍କ [[ଚାରିଧାମ]] ମଧ୍ୟରୁ ଏହା ଅନ୍ୟତମ । ଏହା ମଧ୍ୟ ପ୍ରଭୁ [[ଜଗନ୍ନାଥ]]ଙ୍କ [[ରଥଯାତ୍ରା]] ଲାଗି ବିଶ୍ୱବିଖ୍ୟାତ । ରାଜ୍ୟର ପଶ୍ଚିମ ଓ ଉତ୍ତରାଂଶ ଛୋଟନାଗପୁର ମାଳଭୂମିର ଅଂଶବିଶେଷ । ଉପକୂଳବର୍ତ୍ତୀ ଅଞ୍ଚଳ ଏବଂ ମହାନଦୀ, ବ୍ରାହ୍ମଣୀ ଓ ବୈତରଣୀ ନଦୀ ପ୍ରଭୃତିର ମୁହାଣରେ ଉର୍ବର ପଟୁମୃତ୍ତିକା ଯୁକ୍ତ ସମତଳ ଭୂମି ଦେଖାଯାଏ । ଏହି ସମତଳ ଭୂମିରେ ମୂଖ୍ୟତଃ ଧାନଚାଷ କରାଯାଏ । ଓଡ଼ିଶାର ପ୍ରାୟ ୩୪% ଭୂମି ଅରଣ୍ୟ ଆଚ୍ଛାଦିତ, କିନ୍ତୁ ବିଭିନ୍ନ କାରଣମାନଙ୍କ ହେତୁ ଏହା କ୍ରମାଗତ ଭାବେ ହ୍ରାସ ପା‍ଇ ଚାଲିଛି । ଓଡ଼ିଶାରେ ଅନେକ ଅଭୟାରଣ୍ୟମାନ ରହିଛି । ଏଥିମଧ୍ୟରୁ [[ଶିମିଳିପାଳ ଜାତୀୟ ଉଦ୍ୟାନ]] ବ୍ୟାଘ୍ର ସଂରକ୍ଷଣ କେନ୍ଦ୍ର ଭାବେ ପ୍ରସିଦ୍ଧ । ବ୍ୟାଘ୍ର ବ୍ୟତୀତ ଝରଣା ଓ ସବୁଜିମା ପୂର୍ଣ୍ଣ ଏହି ଜଙ୍ଗଲରେ ହାତୀ ଓ ଅନ୍ୟାନ୍ୟ ପଶୁପକ୍ଷୀ ବାସ କରନ୍ତି । [[ଭିତରକନିକା ଜାତୀୟ ଉଦ୍ୟାନ|ଭିତରକନିକା ଅଭୟାରଣ୍ୟ]] ୧୯୭୫ରୁ [[ଥଣ୍ଟିଆ କୁମ୍ଭୀର|ଘଡ଼ିଆଳ କୁମ୍ଭୀର]]<nowiki/>ମାନଙ୍କୁ ସୁରକ୍ଷା ଯୋଗାଇ ଆସୁଛି । ଗହୀରମଥା, [[ଦେବୀ ନଦୀ]] ଏବଂ [[ଋଷିକୁଲ୍ୟା ନଦୀ]] ମୁହାଣକୁ ପ୍ରତିବର୍ଷ ଲକ୍ଷାଧିକ ସଂଖ୍ୟାରେ [[ଅଲିଭ ରିଡ଼ଲେ]] କଇଁଛ ଅଣ୍ଡା ଦେବାପାଇଁ ଆସନ୍ତି । ମହାନଦୀର ଦକ୍ଷିଣ ମୁହାଣରେ ବଙ୍ଗୋପସାଗର ଉପକୂଳରେ ଅବସ୍ଥିତ ହ୍ରଦ [[ଚିଲିକା]] ହେଉଛି ଏସିଆ ମହାଦେଶର ସର୍ବବୃହତ୍ ଲବଣାକ୍ତ ହ୍ରଦ । ଏହାକୁ [[ଚିଲିକା ପକ୍ଷୀ ଅଭୟାରଣ୍ୟ|ପକ୍ଷୀ ଅଭୟାରଣ୍ୟ]] ଭାବରେ ଘୋଷଣା କରାଯାଇଛି । ଏଠାରେ ପ୍ରତିବର୍ଷ ପ୍ରାୟ ୧୬୦ ପ୍ରଜାତିର ସ୍ଥାନୀୟ ଓ ପ୍ରବାସୀ ପକ୍ଷୀଙ୍କ ସମାଗମ ହୋ‍ଇଥାଏ । ଚିଲିକାରେ ଏକ ନୌ-ପ୍ରଶିକ୍ଷଣ କେନ୍ଦ୍ର ମଧ୍ୟ ରହିଛି । ଓଡ଼ିଶାର ସର୍ବୋଚ୍ଚ ପର୍ବତ ଶୃଙ୍ଗ ହେଉଛି [[ଦେଓମାଳୀ]] (୧୬୭୨ ମି.) ଯାହାକି ଦକ୍ଷିଣ ଓଡ଼ିଶାର କୋରାପୁଟ ଜିଲ୍ଲାରେ ଅବସ୍ଥିତ ଏବଂ ଚନ୍ଦ୍ରଗିରି-ପଟ୍ଟାଙ୍ଗୀ ପର୍ବତମାଳାର ଅନ୍ତର୍ଗତ । ଏହା ମଧ୍ୟ [[ପୂର୍ବଘାଟ ପର୍ବତମାଳା]]ର ସର୍ବୋଚ୍ଚ ଶୃଙ୍ଗ । ଅବସ୍ଥିତି: ୧୮°୪୦'୩"ଉ ୮୨°୫୮'୫୯"ପୂ । === ପର୍ଯ୍ୟଟନ === ଓଡ଼ିଶାରେ ମୋଟ ୩୪୭ଟି ପର୍ଯ୍ୟଟନସ୍ଥଳୀ ରହିଛି ।<ref>{{cite news|title=ସଂଖ୍ୟା ବଢୁଛି, ବିକାଶ ହେଉନି|url=http://www.dharitri.com/Bhubaneswar/290216/p11.htm|accessdate=29 February 2016|newspaper=[[ଧରିତ୍ରୀ]]}}</ref> ନନ୍ଦନ କାନନ, ଚିଲିକା, ପୁରୀ, ଧଉଳି ଗିରି, ଖଣ୍ଡଗିରି, କୋଣାର୍କ, କାକଟପୁର, ଅସ୍ତରଙ୍ଗ, ରାମଚଣ୍ଡୀ, ନିମାପଡ଼ା, ବାରବାଟୀ, ଖଣ୍ଡାଧାର, ଗୁପ୍ତେଶ୍ୱର, ଦୁଡୁମା,ଘଟଗାଁ, ଶିମିଳିପାଳ, ଗହୀରମଥା, ଭିତରକନିକା, କପିଳାସ, ରତ୍ନଗିରି, ମଣିକ, ଲିଙ୍ଗରାଜ, ଗୋପାଳପୁର, ଦେଓମାଳି, ହରିଶଙ୍କର, ସମେଲସ୍ୱରୀ, ହୀରାକୁଦ, ଫୁଲ ଝରଣ, ନାରୟଣୀ, ଚାନ୍ଦିପୁର, ଭଟ୍ଟାରିକା, ଥେରୁବାଲି, ବେଦବ୍ୟାସ, ସାତକୋଶିଆ, ଟିକରପଡ଼ା, ସାତପଡ଼ା, ଅଲାରନାଥ, ତପ୍ତପାଣି, ତାରାତାରିଣୀ, ଚନ୍ଦକା, ଧବଳେଶ୍ୱର ଆଦି ଓଡ଼ିଶାର ମୁଖ୍ୟ ପର୍ଯ୍ୟଟନସ୍ଥଳୀ । ଓଡ଼ିଶା ଏହାର ମନ୍ଦିରମାନଙ୍କ ପାଇଁ ପୃଥିବୀ ପ୍ରସିଦ୍ଧ । ଓଡ଼ିଶାର ମନ୍ଦିରଗୁଡ଼ିକ ଆର୍ଯ୍ୟ ସଂପ୍ରଦାୟର ଏବଂ ଏଗୁଡିକ ସଂପ୍ରଦାୟର ଅନୁସାରେ ଦେଖିବାକୁ ଅଲଗା ଅଲଗା ପ୍ରକାରର । ଭୁବନେଶ୍ୱରର ଲିଙ୍ଗରାଜ ମନ୍ଦିରର ଉଚ୍ଚତା ୧୮୦ ଫୁଟ ଏବଂ ପୁରୀର ଜଗନ୍ନାଥ ମନ୍ଦିରର ଉଚ୍ଚତା ୨୧୪ ଫୁଟ, ଯାହାକି ଓଡ଼ିଶାର ସବୁଠାରୁୁ ଉଚ୍ଚତମ ମନ୍ଦିର । ଠିକ ସେହିପରି କୋଣାର୍କର ସୂର୍ଯ୍ୟ ମନ୍ଦିର ପୃଥିବୀ ପ୍ରସିଦ୍ଧ । ବୌଦ୍ଧ ଏବଂ ଜୈନ ମନ୍ଦିର ମାନଙ୍କ ପାଇଁ ମଧ୍ୟ ଓଡ଼ିଶା ପ୍ରସିଦ୍ଧ । ଭୁବନେଶ୍ୱରରେ ଖଣ୍ଡଗିରି ଏବଂ ଉଦୟଗିରି ନାମକ ଦୁଇଟି ଗୁମ୍ଫା ରହିଛି । ଯାହାକି ପୁରାତନ ବୌଦ୍ଧ ଧର୍ମର ମୂକସାକ୍ଷୀ । ଠିକ ସେହି ପରି ଧଉଳିଗିରିଠାରେ ଥିବା ବିଶାଳ ବୌଦ୍ଧ ମୂର୍ତି ପର୍ଯ୍ୟଟକଙ୍କୁ ଆକର୍ଷିତ କରିଥାଏ । ଠିକ ସେହି ପରି ଓଡ଼ିଶାର ଟିକରପଡା ଘଡ଼ିଆଳ କୁମ୍ଭୀର ପାଇଁ ପ୍ରସିଦ୍ଧ । === ଜନଗଣନା === ୨୦୧୧ ମସିହା ଭାରତର ଜନଗଣନା ଅନୁଯାଇ ଓଡ଼ିଶାର ସମୁଦାୟ ଜନସଂଖ୍ୟା ୪୧,୯୪୭,୩୫୮, ସେଥିମଧ୍ୟରୁ ୨୧,୨୦୧,୬୭୮ (୫୦.୫୪%)ଜଣ ପୁରୁଷ ଓ ୨୦,୭୪୫,୬୮୦ (୪୯.୪୬) ଜଣ ମହିଳା, ଏବଂ ପ୍ରତି ୧୦୦୦ ପୁରୁଷରେ ୯୭୮ ଜଣ ମହିଳା ଅଛନ୍ତି । ୨୦୦୧ ମସିହା ଜନଗଣନା ତୁଳନାରେ ୨୦୧୧ରେ ଜନସଂଖ୍ୟା ୧୩.୯୭% ବୃଦ୍ଧି ହୋଇଛି । ସବୁଠାରୁ ଅଧିକ ଓଡ଼ିଆ ଭାଷାଭାଷୀ ଲୋକ ଏଠାରେ ବାସ କରନ୍ତି ଓ ଓଡ଼ିଆ ଭାଷା ଏହି ରାଜ୍ୟର ମୁଖ୍ୟ ଭାଷା ରୂପେ ପରିଚିତ ଏବଂ ଏହି ରାଜ୍ୟର ୮୨ ପ୍ରତିଶତ ଲୋକ ଓଡ଼ିଆ ଭାଷାକୁ ନିଜର ମାତୃଭାଷା ରୂପେ ବ୍ୟବହାର କରନ୍ତି । ଏହି ରାଜ୍ୟର କେତେକ ଆଦିବାସୀ ଜନଜାତି ମଧ୍ୟରୁ ସାନ୍ତାଳ, ବଣ୍ଡା , ମୁଣ୍ଡା, ଓରାମ ଓ ମହାଲି ପ୍ରମୁଖ । ୨୦୧୧ ମସିହା ଜନଗଣନା ଅନୁଯାୟୀ ଏହି ରଜ୍ୟର ସାକ୍ଷରତା ହାର ୭୩.୪୫% ଏବଂ ୮୨.୪% ପୁରୁଷ ଓ ୬୪.୩୬ ମହିଳା ସାକ୍ଷର ଅଟନ୍ତି ।<ref>{{Cite web |title=Archive for the '2011' Category |url=https://www.orissalinks.com/orissagrowth/topics/census/2011 |access-date=2025-12-17}}</ref> == ପ୍ରଶାସନ ଓ ରାଜନୀତି == [[File:ORISSA SECRETARIAT.jpg|thumb|200px|[[ଭୁବନେଶ୍ୱର]]ରେ ଓଡ଼ିଶା ରାଜ୍ଯ ଲୋକସେବା ଭବନ]] {{Main|ଓଡ଼ିଶା ସରକାର}} ଭାରତରେ ସମସ୍ତ ରାଜ୍ଯରେ [[ସାର୍ବଜନୀନ ମତାଧିକାର]] ଆଧାରରେ [[ସଂସଦୀୟ ଗଣତନ୍ତ୍ର|ସଂସଦୀୟ ଗଣତାନ୍ତ୍ରିକ ସରକାର]] ସ୍ଥାପନ କରାଯାଇଛି ।<ref name="SenguptaCorbridge2013">{{cite book|author1=Chandan Sengupta|author2=Stuart Corbridge|title=Democracy, Development and Decentralisation in India: Continuing Debates|url=https://books.google.com/books?id=AXbYAQAAQBAJ&pg=PA8|access-date=15 February 2015|date=28 October 2013|publisher=Routledge|isbn=978-1-136-19848-9|page=8|archive-url=https://web.archive.org/web/20160105110846/https://books.google.com/books?id=AXbYAQAAQBAJ&pg=PA8|archive-date=5 January 2016|url-status=live}}</ref><ref name=OurParliament>{{cite web |title=Our Parliament |website=[[Lok Sabha]] |publisher=[[Government of India]] |url=http://164.100.47.132/LssNew/our%20parliament/Our%20Parliament.pdf |access-date=2 February 2015 |archive-url=https://web.archive.org/web/20150203104729/http://164.100.47.132/LssNew/our%20parliament/Our%20Parliament.pdf |archive-date=3 February 2015 |url-status=dead }}</ref> ଓଡ଼ିଶାର ରାଜନୀତିରେ ସକ୍ରିୟ ରାଜନୈତିକ ଦଳଗୁଡ଼ିକ ହେଲେ, [[ବିଜୁ ଜନତା ଦଳ]], [[ଭାରତୀୟ ଜାତୀୟ କଂଗ୍ରେସ]] ଏବଂ [[ଭାରତୀୟ ଜନତା ପାର୍ଟି]] । [[୨୦୧୯ ଓଡ଼ିଶା ବିଧାନ ସଭା ନିର୍ବାଚନ|ଓଡ଼ିଶା ରାଜ୍ଯ ସଭା ନିର୍ବାଚନ, ୨୦୧୯]] ପରେ, [[ନବୀନ ପଟ୍ଟନାୟକ]]ଙ୍କ ନେତୃତ୍ବରେ ବିଜେଡି ଷଷ୍ଠ ଥର ପାଇଁ କ୍ରମିକ ଭାବରେ କ୍ଷମତାରେ ରହିଲା । ୨୦୦୦ ମସିହାରୁ ନବୀନ ପଟ୍ଟନାୟକ ଓଡ଼ିଶାର ୧୪ତମ ମୁଖ୍ଯମନ୍ତ୍ରୀ ହେଲେ ।<ref name=BJDLandslide /> === ବିଧାନସଭା === {{Main|ଓଡ଼ିଶା ବିଧାନସଭା }} ଓଡ଼ିଶା ରାଜ୍ୟରେ ଏକ ଏକସଦନୀୟ ବିଧାନସଭା ଅଛି।<ref name="Finifter">{{cite book|author=Ada W. Finifter|author-link1=Ada Finifter|title=Political Science|date=1978 |url=https://books.google.com/books?id=KFk1K9_yf90C&pg=PA94|access-date=15 February 2015|publisher=FK Publications|isbn=978-81-89597-13-9|page=94|archive-url=https://web.archive.org/web/20160105110847/https://books.google.com/books?id=KFk1K9_yf90C&pg=PA94|archive-date=5 January 2016|url-status=live}}</ref> [[ଓଡ଼ିଶା ବିଧାନସଭା]] ୧୪୭ ଜଣ ନିର୍ବାଚିତ ସଦସ୍ୟଙ୍କୁ ନେଇ ଗଠିତ,<ref name=BJDLandslide>{{cite news|title=BJD's landslide victory in Odisha, wins 20 of 21 Lok Sabha seats|url=http://ibnlive.in.com/news/bjds-landslide-victory-in-odisha-wins-20-of-21-lok-sabha-seats/472363-3-234.html|access-date=18 March 2015|publisher=[[CNN-IBN]]|date=17 May 2014|archive-url=https://web.archive.org/web/20140908125021/http://ibnlive.in.com/news/bjds-landslide-victory-in-odisha-wins-20-of-21-lok-sabha-seats/472363-3-234.html|archive-date=8 September 2014|url-status=dead}}</ref> ଏବଂ ବିଶେଷ ପଦାଧିକାରୀମାନେ ମଧ୍ୟ ଅଛନ୍ତି, ଯେପରି ବାଚସ୍ପତି ଓ ଉପବାଚସ୍ପତି , ଯାହାଙ୍କୁ ସଦସ୍ୟମାନଙ୍କ ଦ୍ୱାରା ନିର୍ବାଚିତ କରାଯାଇଥାଏ । ବିଧାନସଭା ବୈଠକ ବାଚସ୍ପତିଙ୍କ ଦ୍ୱାରା କିମ୍ବା ବାଚସ୍ପତିଙ୍କ ଅନୁପସ୍ଥିତିରେ ଉପବାଚସ୍ପତିଙ୍କ ଦ୍ୱାରା ଅଧ୍ୟକ୍ଷତା କରାଯାଏ ।<ref name="Kumar">{{cite book|author=Rajesh Kumar|title=Universal's Guide to the Constitution of India|date=17 January 2024 |url=https://books.google.com/books?id=an78gq3JwzYC&pg=PA110|access-date=18 March 2015|publisher=Universal Law Publishing|isbn=978-93-5035-011-9|pages=107–110|archive-url=https://web.archive.org/web/20160105110846/https://books.google.com/books?id=an78gq3JwzYC&pg=PA110|archive-date=5 January 2016|url-status=live}}</ref>କାର୍ଯ୍ୟପାଳିକା କର୍ତ୍ତୃପକ୍ଷ ଓଡ଼ିଶାର ମୁଖ୍ୟମନ୍ତ୍ରୀଙ୍କ ନେତୃତ୍ୱରେ ମନ୍ତ୍ରୀ ପରିଷଦ ଉପରେ ନ୍ୟସ୍ତ , ଯଦିଓ ସରକାରର ମୁଖ୍ୟ ହେଉଛନ୍ତି ଓଡ଼ିଶାର ରାଜ୍ୟପାଳ । ରାଜ୍ୟପାଳଙ୍କୁ [[ଭାରତର ରାଷ୍ଟ୍ରପତି]] ନିଯୁକ୍ତ କରନ୍ତି । ବିଧାନସଭାରେ ସଂଖ୍ୟାଗରିଷ୍ଠତା ଥିବା ଦଳ କିମ୍ବା ମେଣ୍ଟର ନେତାଙ୍କୁ ରାଜ୍ୟପାଳ ମୁଖ୍ୟମନ୍ତ୍ରୀ ଭାବରେ ନିଯୁକ୍ତ କରନ୍ତି, ଏବଂ ମୁଖ୍ୟମନ୍ତ୍ରୀଙ୍କ ପରାମର୍ଶରେ ରାଜ୍ୟପାଳ ମନ୍ତ୍ରୀ ପରିଷଦକୁ ନିଯୁକ୍ତ କରନ୍ତି । ମନ୍ତ୍ରୀ ପରିଷଦ ବିଧାନସଭାକୁ ରିପୋର୍ଟ କରନ୍ତି ।<ref name="AroraGoyal1995">{{cite book|author1=Ramesh Kumar Arora|author2=Rajni Goyal|title=Indian Public Administration: Institutions and Issues|url=https://books.google.com/books?id=nvzcy7o4sgAC&pg=PA205|access-date=18 March 2015|year=1995|publisher=New Age International|isbn=978-81-7328-068-9|pages=205–207|archive-url=https://web.archive.org/web/20160105110846/https://books.google.com/books?id=nvzcy7o4sgAC&pg=PA205|archive-date=5 January 2016|url-status=live}}</ref> ୧୪୭ ଜଣ ନିର୍ବାଚିତ ପ୍ରତିନିଧିଙ୍କୁ ବିଧାନସଭାର ସଦସ୍ୟ ବା ବିଧାୟକ କୁହାଯାଏ । ରାଜ୍ୟପାଳଙ୍କ ଦ୍ୱାରା ଆଙ୍ଗ୍ଲୋ-ଇଣ୍ଡିଆନ ସମ୍ପ୍ରଦାୟରୁ ଜଣେ ବିଧାୟକଙ୍କୁ ମନୋନୀତ କରାଯାଇପାରେ ।<ref name="Shukla2008">{{cite book|author=Subhash Shukla|title=Issues in Indian Polity|url=https://books.google.com/books?id=CAs9PNOfL28C&pg=PA99|access-date=18 March 2015|year=2008|publisher=Anamika Pub. & distributors|isbn=978-81-7975-217-3|page=99|archive-url=https://web.archive.org/web/20160105110846/https://books.google.com/books?id=CAs9PNOfL28C&pg=PA99|archive-date=5 January 2016|url-status=live}}</ref> କାର୍ଯ୍ୟକାଳ ଶେଷ ହେବା ପୂର୍ବରୁ ବିଧାନସଭା ଭାଙ୍ଗି ନଗଲେ, ଏହି ପଦର କାର୍ଯ୍ୟକାଳ ପାଞ୍ଚ ବର୍ଷ ପାଇଁ ।<ref name="Kumar" /> ନ୍ୟାୟପାଳିକା କଟକରେ ଅବସ୍ଥିତ [[ଓଡ଼ିଶା ଉଚ୍ଚ ନ୍ୟାୟାଳୟ]] ଏବଂ ନିମ୍ନ ଅଦାଲତଗୁଡ଼ିକର ଏକ ବ୍ୟବସ୍ଥାକୁ ନେଇ ଗଠିତ । ==ଅର୍ଥନୀତି== === ସମଷ୍ଟି-ଅର୍ଥନୈତିକ ଧାରା === ଓଡ଼ିଶା ନିରନ୍ତର ଆର୍ଥିକ ଅଭିବୃଦ୍ଧିର ସମ୍ମୁଖୀନ ହେଉଛି । ରାଜ୍ୟର ମୋଟ ଘରୋଇ ଉତ୍ପାଦରେ ପ୍ରଭାବଶାଳୀ ଅଭିବୃଦ୍ଧି ପରିସଂଖ୍ୟାନ ଏବଂ କାର୍ଯ୍ୟକ୍ରମ କାର୍ଯ୍ୟାନ୍ୱୟନ ମନ୍ତ୍ରଣାଳୟ ରିପୋର୍ଟ କରିଛନ୍ତି । ଓଡ଼ିଶାର ଅଭିବୃଦ୍ଧି ହାର ଜାତୀୟ ହାରାହାରିରୁ ଅଧିକ । କେନ୍ଦ୍ର ସରକାରଙ୍କ ସହରୀ ବିକାଶ ମନ୍ତ୍ରଣାଳୟ ନିକଟରେ ସ୍ମାର୍ଟ ସିଟି ଭାବେ ବିକଶିତ ହେବାକୁ ଚୟନ ହୋଇଥିବା ୨୦ଟି ସହରର ନାମ ଘୋଷଣା କରିଛନ୍ତି । ରାଜ୍ୟ ରାଜଧାନୀ ଭୁବନେଶ୍ୱର ଜାନୁଆରୀ ୨୦୧୬ରେ ଜାରି ଥିବା ସ୍ମାର୍ଟ ସିଟି ତାଲିକାରେ ପ୍ରଥମ ସହର, ଯାହା ଭାରତ ସରକାରଙ୍କ ଏକ ଗୃହପାଳିତ ପଶୁ ପ୍ରକଳ୍ପ । ଏହି ଘୋଷଣାରେ ବିକାଶ ପାଇଁ ପାଞ୍ଚ ବର୍ଷ ମଧ୍ୟରେ ୫୦୮.୦୨ ବିଲିୟନ ଟଙ୍କା ମଞ୍ଜୁରି ଥିଲା । === ଶିଳ୍ପ ବିକାଶ === ଓଡ଼ିଶାରେ ପ୍ରଚୁର ପ୍ରାକୃତିକ ସମ୍ପଦ ଏବଂ ଏକ ବୃହତ ଉପକୂଳ ଅଛି | ପୁଞ୍ଜି ବିନିଯୋଗ ପ୍ରସ୍ତାବ ସହିତ ବିଦେଶୀ ପୁଞ୍ଜି ନିବେଶକାରୀଙ୍କ ପାଇଁ ଓଡ଼ିଶା ସର୍ବାଧିକ ପସନ୍ଦଯୋଗ୍ୟ ସ୍ଥାନ ଭାବରେ ଉଭା ହୋଇଛି। ଏଥିରେ ଭାରତର ଏକ କୋଇଲାର ଏକ ପଞ୍ଚମାଂଶ, ଏହାର ଏକ ଚତୁର୍ଥାଂଶ ଲୁହାପଥର, ବକ୍ସାଇଟ୍ ଭଣ୍ଡାରର ଏକ ତୃତୀୟାଂଶ ଏବଂ କ୍ରୋମାଇଟ୍ ରହିଛି | ଜର୍ମାନୀର ସହଯୋଗରେ ନିର୍ମିତ ଭାରତର ପବ୍ଲିକ୍ ସେକ୍ଟରରେ ରାଉରକେଲା ଷ୍ଟିଲ୍ ପ୍ଲାଣ୍ଟ ଥିଲା | ଆର୍ସେଲର-ମିତ୍ତଲ ୧୦ ବିଲିୟନ ଡଲାରର ଅନ୍ୟ ଏକ ମେଗା ଇସ୍ପାତ ପ୍ରକଳ୍ପରେ ବିନିଯୋଗ କରିବାକୁ ଯୋଜନା ଘୋଷଣା କରିଛନ୍ତି। Russian ଷର ପ୍ରମୁଖ ମ୍ୟାଗ୍ନିଟୋଗୋରସ୍କ୍ ଆଇରନ୍ ଆଣ୍ଡ ଷ୍ଟିଲ୍ କମ୍ପାନୀ (MMK) ମଧ୍ୟ ଓଡ଼ିଶାରେ ୧୦ଟି MT ଷ୍ଟିଲ୍ ପ୍ଲାଣ୍ଟ ସ୍ଥାପନ କରିବାକୁ ଯୋଜନା କରିଛି। ବୃନ୍ଦାବଲ ଓଡ଼ିଶାର ଖୋଲା କାଷ୍ଟ କୋଇଲା ଖଣିର ଏକ ପ୍ରମୁଖ କ୍ଷେତ୍ର | ଆଲୁମିନିୟମ, କୋଇଲା ଭିତ୍ତିକ ବିଦ୍ୟୁତ୍ ଉତ୍ପାଦନ କେନ୍ଦ୍ର, ପେଟ୍ରୋକେମିକାଲ୍ସ ଏବଂ ସୂଚନା ପ୍ରଯୁକ୍ତିବିଦ୍ୟାରେ ରାଜ୍ୟ ଅଦୃଶ୍ୟ ପରିମାଣର ପୁଞ୍ଜି ବିନିଯୋଗ କରୁଛି। ବିଦ୍ୟୁତ୍ ଉତ୍ପାଦନରେ ରିଲାଏନ୍ସ ପାୱାର୍ (ଅନିଲ ଅମ୍ବାନୀ ଗ୍ରୁପ୍) ଝାରସୁଗୁଡା ଜିଲ୍ଲାର ହିରମାଠାରେ ୧୩ ବିଲିୟନ ଆମେରିକୀୟ ଡଲାରର ପୁଞ୍ଜି ବିନିଯୋଗ ସହିତ ବିଶ୍ୱର ସର୍ବବୃହତ ବିଦ୍ୟୁତ୍ ଉତ୍ପାଦନ କେନ୍ଦ୍ର ସ୍ଥାପନ କରୁଛି। ୨୦୦୯ ମସିହାରେ ଓଡ଼ିଶା କର୍ପୋରେଟ ନିବେଶ ଉପରେ ଆସୋକମ୍ (ASSOCHAM) ଇନଭେଷ୍ଟମେଣ୍ଟ ମିଟର (AIM) ଅଧ୍ୟୟନର ବିଶ୍ଳେଷଣ ଅନୁଯାୟୀ ଗୁଜରାଟ ସହିତ ପ୍ରଥମ ଏବଂ ଆନ୍ଧ୍ରପ୍ରଦେଶ ତୃତୀୟ ସ୍ଥାନରେ ଥିଲା | ଦେଶରେ ମୋଟ ବିନିଯୋଗରେ ଓଡ଼ିଶାର ଅଂଶ ୧୨.୬ ପ୍ରତିଶତ ଥିଲା। ଏହା ମୂଲ୍ୟର ନିବେଶ ପ୍ରସ୍ତାବ ଗ୍ରହଣ କଲା | ଗତ ବର୍ଷରେ ୨,୦୦,୮୪୬ କୋଟି | ଇସ୍ପାତ ଏବଂ ଶକ୍ତି ସେହି କ୍ଷେତ୍ରଗୁଡିକ ମଧ୍ୟରେ ଥିଲା ଯାହା ରାଜ୍ୟରେ ସର୍ବାଧିକ ପୁଞ୍ଜି ବିନିଯୋଗ କରିଥିଲା। ==ସଂସ୍କୃତି== == ଓଡ଼ିଶାର ପର୍ବପର୍ବାଣି == ଓଡ଼ିଶାର ବିଭିନ୍ନ ଧର୍ମାବଲମ୍ବୀମାନେଦ୍ୱାରା ବିଭିନ୍ନ ପର୍ବପର୍ବାଣି ପାଳନ କରିଥାନ୍ତି । ଓଡ଼ିଶାରେ "ବାର ମାସରେ ତେର ପର୍ବ" ପାଳନ ହୁଏ ବୋଲି ପ୍ରବାଦ ରହିଛି ।<ref>{{Cite journal|last=Mohanty|first=P.P.|date=2018|title=Towards frameworking a strategic approach for festival tourism destination marketing and management: Case study of Odisha (India)|url=https://scindeks.ceon.rs/Article.aspx?artid=1450-66611804145M|journal=Turizam|language=en|volume=22|issue=4|pages=145–157|doi=10.5937/turizam22-17398|issn=1450-6661}}</ref> ପ୍ରମୁଖ ହିନ୍ଦୁ ପର୍ବ ମଧ୍ୟରେ [[ରଥଯାତ୍ରା]], [[ରଜ]], [[ପଣା ସଂକ୍ରାନ୍ତି]],[[ମକର ସଂକ୍ରାନ୍ତି]],[[ନୂଆଖାଇ]] ଓ ଅନେକ ଓଷା-ବ୍ରତ ସମେତ ଅନ୍ୟାନ୍ୟ ପର୍ବପର୍ବାଣି, ଇସଲାମ ପର୍ବପର୍ବାଣି ମଧ୍ୟରେ [[ଇଦ ଉଲ-ଫିତର]] ଓ [[ମହରମ]], ଖୀଷ୍ଟିଆନ ପର୍ବପର୍ବାଣି ମଧ୍ୟରେ [[ବଡ଼ଦିନ|ବଡ଼ ଦିନ]], [[ଇଷ୍ଟର]] ଓ [[ନବବର୍ଷ]], ବୌଦ୍ଧ ପର୍ବପର୍ବାଣି ମଧ୍ୟରେ [[ବୁଦ୍ଧ ପୂର୍ଣ୍ଣିମା]] ଆଦି ଅନ୍ୟତମ । ଓଡ଼ିଶାର ବିଭିନ୍ନ ଆଦିବାସୀ ଜନଜାତି ଭିତରେ ସାନ୍ତାଳୀ ଜନଜାତିର ସୋହରାଇ, ମାଘେ ପରବ (ହୋ ଜନଜାତିଦ୍ୱାରା ମଧ୍ୟ ପାଳିତ), ବାହା ପରବ (ବା ହୋ ଜନଜାତିର ବା' ପରବ) ଆଦି ଅନ୍ୟତମ | ==କ୍ରୀଡ଼ା== {{Main|ଓଡ଼ିଶାରେ କ୍ରୀଡ଼ା}} [[File:Barabati Stadium IPL Match Pune Warriors India vs. Deccan Chargers.jpg|thumb|ବାରବାଟୀ ଷ୍ଟାଡ଼ିୟମ ([[Barabati Stadium]]) , [[କଟକ]]]] ଓଡ଼ିଶା ରାଜ୍ୟ ୨୦୧୮ ପୁରୁଷ ହକି ବିଶ୍ୱକପ୍ ( [[2018 Men's Hockey World Cup]] ), ୨୦୨୨ ଫିଫା ୧୭ ବର୍ଷରୁ କମ୍ ମହିଳା ବିଶ୍ୱକପ୍ (2022 FIFA U-17 Women's World Cup) ଏବଂ ୨୦୨୩ ପୁରୁଷ ହକି ବିଶ୍ୱକପ୍ (2023 Men's Hockey World Cup) ସମେତ ଅନେକ ଅନ୍ତର୍ଜାତୀୟ କ୍ରୀଡା ଇଭେଣ୍ଟ ଆୟୋଜନ କରିଛି। ଓଡ଼ିଶାରେ ଥିବା କ୍ରୀଡ଼ା ଷ୍ଟାଡ଼ିୟମଗୁଡ଼ିକ ମଧ୍ୟରେ ଅନ୍ତର୍ଭୁକ୍ତ : # [[କଳିଙ୍ଗ ଷ୍ଟାଡ଼ିଅମ]] ( Kalinga Stadium ) # [[ବାରବାଟି ଷ୍ଟାଡ଼ିଅମ]] ( [[Barabati Stadium]] ) # ଜବାହରଲାଲ ନେହେରୁ ଇନଡୋର୍ ଷ୍ଟାଡ଼ିୟମ ( Jawaharlal Nehru Indoor Stadium ) # ଇଷ୍ଟ କୋଷ୍ଟ ରେଲୱେ ଷ୍ଟାଡ଼ିୟମ ( East Coast Railway Stadium ) # ବିଜୁ ପଟ୍ଟନାୟକ ହକି ଷ୍ଟାଡ଼ିୟମ ( Biju Patnaik Hockey Stadium ) # କିଟ୍ ଷ୍ଟାଡ଼ିୟମ ( KIIT Stadium ) # ବୀର ସୁରେନ୍ଦ୍ର ସାଏ ଷ୍ଟାଡ଼ିୟମ ( Veer Surendra Sai Stadium ) # ବିର୍ସା ମୁଣ୍ଡା ଆନ୍ତର୍ଜାତୀୟ ହକି ଷ୍ଟାଡ଼ିୟମ ( Birsa Munda International Hockey Stadium )<ref>{{Cite news|last=Suffian|first=Mohammad|date=16 February 2021|title=Odisha CM Lays Foundation of India's Largest Hockey Stadium named after 'Birsa Munda' In Rourkela|work=India Today|url=https://www.indiatoday.in/sports/hockey/story/odisha-cm-lays-foundation-of-india-s-largest-hockey-stadium-named-after-birsa-munda-in-rourkela-1769860-2021-02-16|access-date=3 June 2021|archive-date=3 June 2021|archive-url=https://web.archive.org/web/20210603040034/https://www.indiatoday.in/sports/hockey/story/odisha-cm-lays-foundation-of-india-s-largest-hockey-stadium-named-after-birsa-munda-in-rourkela-1769860-2021-02-16|url-status=live}}</ref> ରାଜ୍ୟରେ କିଛି ଉଚ୍ଚ ପ୍ରଦର୍ଶନ କେନ୍ଦ୍ର ମଧ୍ୟ ରହିଛି, ଯାହାକି ଓଡ଼ିଶାରେ ବିଭିନ୍ନ ଖେଳର ଉନ୍ନତି ପାଇଁ କଳିଙ୍ଗ ଷ୍ଟାଡ଼ିୟମରେ ସ୍ଥାପିତ କରାଯାଇଛି । କିଛି ଉଚ୍ଚ ପ୍ରଦର୍ଶନ କେନ୍ଦ୍ରଗୁଡ଼ିକ ହେଉଛି : * ଅଭିନବ ବିନ୍ଦ୍ରା ଟାର୍ଗେଟିଂ ପ୍ରଦର୍ଶନ ( Abhinav Bindra Targeting Performance (ABTP) ) * ଡାଲମିଆ ଭାରତ ଗୋପୀଚାନ୍ଦ ବ୍ୟାଡ଼ମିଣ୍ଟନ୍ ଏକାଡ଼େମୀ ( Dalmia Bharat Gopichand Badminton Academy ) * ଜେ.ଏସ୍.ଡବ୍ଲ୍ୟୁ. ସନ୍ତରଣ ଉଚ୍ଚ ପ୍ରଦର୍ଶନ କେନ୍ଦ୍ର ( JSW Swimming HPC ) * ଖେଲୋ ଇଣ୍ଡିଆ ଆଥଲେଟିକ୍ସ୍, ହକି ଏବଂ ଭାରୋତ୍ତୋଳନ ପାଇଁ ରାଜ୍ୟ ଉତ୍କର୍ଷ କେନ୍ଦ୍ର ( Khelo India State Centre of Excellence (KISCE) for Athletics, Hockey, and Weightlifting ) * ଭାରୋତ୍ତୋଳନ ପାଇଁ କେଜେଏସ ଆହଲୁୱାଲିଆ ଏବଂ ଟେନଭିକ୍ ସ୍ପୋର୍ଟସ୍ ଉଚ୍ଚ ପ୍ରଦର୍ଶନ କେନ୍ଦ୍ର ( KJS Ahluwalia and Tenvic Sports HPC for Weightlifting ) * ଓଡ଼ିଶା ନୌସେନା ଟାଟା ହକି ଉଚ୍ଚ ପ୍ରଦର୍ଶନ କେନ୍ଦ୍ର ( Odisha Naval Tata Hockey High Performance Centre (ONTHHPC) )<ref>{{cite web |url=https://kalingatv.com/state/naval-tata-hockey-academy-inaugurated-in-odisha-capital/ |title=Naval Tata Hockey Academy Inaugurated In Odisha Capital |website=Kalinga TV |date=13 August 2019 |access-date=13 August 2019 |archive-date=21 September 2022 |archive-url=https://web.archive.org/web/20220921054009/https://kalingatv.com/state/naval-tata-hockey-academy-inaugurated-in-odisha-capital/ |url-status=live }}</ref> * ଓଡ଼ିଶା ଆଦିତ୍ୟ ବିକ୍ରମ ବିର୍ଲା ଏବଂ ଗଗନ ନାରଙ୍ଗ ସୁଟିଂ ଉଚ୍ଚ ପ୍ରଦର୍ଶନ କେନ୍ଦ୍ର ( Odisha Aditya Birla and Gagan Narang Shooting HPC ) * ରିଲାଏନ୍ସ୍ ଫାଉଣ୍ଡେସନ୍ ଓଡ଼ିଶା ଆଥଲେଟିକ୍ସ୍ ଉଚ୍ଚ ପ୍ରଦର୍ଶନ କେନ୍ଦ୍ର ( Reliance Foundation Odisha Athletics HPC ) * ଭାରତୀୟ କ୍ରୀଡ଼ା ପ୍ରାଧିକରଣ ଆଞ୍ଚଳିକ ବ୍ୟାଡ଼ମିଣ୍ଟନ୍ ଏକାଡ଼େମୀ ( Sports Authority of India Regional Badminton Academy )<ref>{{Cite web|author=Minati Singha|date=15 May 2017|title=Odisha-SAI Regional Badminton Academy inaugurated in Bhubaneswar|url=https://timesofindia.indiatimes.com/city/bhubaneswar/odisha-sai-regional-badminton-academy-inaugurated-in-bhubaneswar/articleshow/58686446.cms|access-date=30 May 2021|website=The Times of India|language=en|archive-date=2 June 2021|archive-url=https://web.archive.org/web/20210602225427/https://timesofindia.indiatimes.com/city/bhubaneswar/odisha-sai-regional-badminton-academy-inaugurated-in-bhubaneswar/articleshow/58686446.cms|url-status=live}}</ref> * ଉଡ଼ାନ୍ ବ୍ୟାଡ଼ମିଣ୍ଟନ୍ ଏକାଡ଼େମୀ<ref>{{Cite web|title=Udaan Badminton Academy-HOME|url=https://www.theudaan.net/|access-date=30 May 2021|website=www.theudaan.net|archive-date=26 February 2021|archive-url=https://web.archive.org/web/20210226021003/https://www.theudaan.net/|url-status=dead}}</ref> * ଅଖିଳ ଭାରତୀୟ ଫୁଟବଲ୍ ସଂଘ ଉଚ୍ଚ ପ୍ରଦର୍ଶନ କେନ୍ଦ୍ର ( All India Football Federation High Performance Centre )<ref>{{Cite web|title=High Performance Centre deal a big boost for Odisha and AIFF {{!}} Goal.com|url=https://www.goal.com/en-in/news/odisha-aiff-high-performance-centre-big-boost/1cwe57j3pqvvu14c7f7q7a8r0d|access-date=7 June 2021|website=www.goal.com|archive-date=7 June 2021|archive-url=https://web.archive.org/web/20210607034811/https://www.goal.com/en-in/news/odisha-aiff-high-performance-centre-big-boost/1cwe57j3pqvvu14c7f7q7a8r0d|url-status=live}}</ref> == ପର୍ଯ୍ୟଟନ == === ବାଲୁକା କଳା === ଓଡ଼ିଶାର ପୁରୀରୁ ଆରମ୍ଭ ହୋଇ ରାଜ୍ୟର ଅନ୍ୟାନ୍ୟ ତଟବର୍ତ୍ତୀ ସ୍ଥାନରେ ବିକଶିତ ବାଲିରେ ମୂର୍ତ୍ତି ତିଆରି କଳା ଓଡ଼ିଶାର ଏକ ଆଧୁନିକ କଳା ମଧ୍ୟରୁ ଅନ୍ୟତମ । === ହସ୍ତଶିଳ୍ପ === ଓଡ଼ିଶାର ହସ୍ତଶିଳ୍ପ ମଧ୍ୟରେ ପିତ୍ତଳ, ସୁନା-ରୂପାର [[ତାରକସି କାମ]], ଟେରାକୋଟା କଳା ଏବଂ [[ଚାନ୍ଦୁଆ]] ଆଦି ଅନ୍ୟତମ । ==== ପିତ୍ତଳ ଏବଂ ବେଲ ଧାତୁ ସାମଗ୍ରୀ ==== ପିତ୍ତଳ ଏବଂ ବେଲମେଟାଲ୍ ବାସନ, ପିତ୍ତଳ ଚାନ୍ଦ ଏବଂ ହାଣ୍ଡି ଉପରେ ସୂକ୍ଷ୍ମ ଖୋଦନ ଓଡ଼ିଶା କଳାର ଏକ ଗୁରୁତ୍ୱପୂର୍ଣ୍ଣ ଦିଗ | ଧାତୁରେ ନିର୍ମିତ କଳାକୃତି ମଧ୍ୟରେ ପିତ୍ତଳ କାର୍ଯ ଦେବତାମାନଙ୍କର ପୂଜା ସମୟରେ ଦୀପ ଏବଂ ଦୀପଦାନୀରେ ଦେଖିବାକୁ ମିଳିଥାଏ | ପିତ୍ତଳରୁ ନିର୍ମିତ ଚାଉଳ ମାପିବା ପାତ୍ରଗୁଡିକ ଅନେକ ଘରେ ବ୍ୟବହୃତ ହେବା ବ୍ୟତୀତ ପିତ୍ତଳ ହାତୀ-ଘୋଡ଼ା ଆଦି ମଧ୍ୟ ଜଣାଶୁଣା । ବେଟେଲ-ଚେୟାର ପାଇଁ ପିତ୍ତଳର ପାତ୍ରଗୁଡ଼ିକ ଉଭୟ ଉପଯୋଗୀ ଏବଂ ଅଳଙ୍କାର ପାଇଁ ଡିଜାଇନ୍ ହୋଇଛି | ପିତ୍ତଳ ଏବଂ ଘଣ୍ଟି ଧାତୁରେ ନିର୍ମିତ ଘରୋଇ ସାମଗ୍ରୀ ଏବଂ ବାସନଗୁଡିକ ଅଛି ଏବଂ ସେଗୁଡ଼ିକ ବିଭିନ୍ନ ଆକୃତି ଏବଂ ଆକାରର | ଓଡ଼ିଶାର ପିତ୍ତଳ ସାମଗ୍ରୀ କାରିଗରମାନଙ୍କର ଉଚ୍ଚ କାରୁକାର୍ଯ୍ୟ ଏବଂ ନୂତନତ୍ୱ ପାଇଁ ସେମାନଙ୍କର ଚମତ୍କାରତାକୁ ପ୍ରକାଶ କରିଥାଏ | ==== ସିଲଭର ୱେୟାର ଏବଂ ଫିଲିଗ୍ରି କାମ ==== ଓଡ଼ିଶାର ସିଲଭରୱେର୍ ବହୁତ ଜଣାଶୁଣା | ତାଙ୍କର ଫିଲିଗ୍ରି କାର୍ଯ୍ୟଗୁଡ଼ିକ ଭାରତର ଅନ୍ୟ କୌଣସି ସ୍ଥାନରେ କ୍ୱଚିତ୍ ଦେଖାଯାଉଥିବା କଳାତ୍ମକ ଉତ୍କର୍ଷର ଅନନ୍ୟ ଉଦାହରଣ | ରୂପା ତାରଗୁଡ଼ିକ, ଅତ୍ୟନ୍ତ ସୂକ୍ଷ୍ମ, ଜଟିଳ ଡିଜାଇନ୍ରେ ଆକୃତିର | ପଶୁ ଏବଂ ପକ୍ଷୀମାନଙ୍କର ଫର୍ମ, ଭର୍ମିଲିୟନ୍ ରିସେପ୍ଟେକଲ୍ ପରି ଦୈନିକ ବ୍ୟବହାରର ପ୍ରବନ୍ଧଗୁଡ଼ିକ ମଧ୍ୟ ରୂପା ତାରରେ ନିର୍ମିତ - ଫିଲିଗ୍ରି ଅଳଙ୍କାର, ବିଶେଷତ ବ୍ରୋଚ୍ ଏବଂ କାନଫୁଲ ଭାରତୀୟ ମହିଳାମାନଙ୍କ ମଧ୍ୟରେ ବହୁତ ଲୋକପ୍ରିୟ | ସିଲିଗ୍ରି କାମ ପାଇଁ କଟକ ବିଶ୍ୱ ପ୍ରସିଦ୍ଧ | ମହାଭାରତର ଦୃଶ୍ୟଗୁଡ଼ିକ ବେଳେବେଳେ ରୂପାରେ ଚିତ୍ରିତ ହୋଇଥାଏ ବିଶେଷ ଆଗ୍ରହରେ ରୂପାଦ୍ୱାରା ନିର୍ମିତ ଭଗବାନ କୃଷ୍ଣଙ୍କଦ୍ୱାରା ପରିଚାଳିତ ଅର୍ଜୁନ ରଥ | ଜଣେ ଆଶ୍ଚର୍ଯ୍ୟ ଲାଗେ ଯେ ରଥ ଚକଗୁଡିକର ମିନିଟ୍ ସବିଶେଷ କାର୍ଯ୍ୟ ସହିତ କଶଳ ଦେଖ | ରଥର ସୌନ୍ଦର୍ଯ୍ୟ, ଘୋଡ଼ାମାନଙ୍କର ଗର୍ବିତ ଆଭିମୁଖ୍ୟ ଏବଂ ସତ୍ୟ-ହାଇ-ଆକୃତି, ସମସ୍ତେ ରୂପା କଳା ପ୍ରଭାବର ଅତ୍ୟଧିକ ମହିମା ପାଇଁ ସହଯୋଗ କରନ୍ତି | ==== ଟେରାକୋଟା ଏବଂ କୁମ୍ଭାର ==== ଓଡ଼ିଶାର କୁମ୍ଭକାରମାନେ ବିଭିନ୍ନ ଧାର୍ମିକ ଏବଂ ସାମାଜିକ କାର୍ଯ୍ୟରେ ବ୍ୟବହୃତ ହେବାକୁ ମାଟିପାତ୍ର ତିଆରି କରନ୍ତି | ସେଗୁଡିକ ବିଭିନ୍ନ ଆକୃତି ଏବଂ ଆକାରରେ ନିର୍ମିତ ଏବଂ ମାଛ ଏବଂ ଫୁଲର ମୋଟିଫ୍ ଏବଂ ଜ୍ୟାମିତିକ ଡିଜାଇନ୍ ସହିତ ସୁସଜ୍ଜିତ | ଧାର୍ମିକ ସମୟରେ ସ୍ଥାନୀୟ ଚାହିଦା ପୂରଣ କରିବା ପାଇଁ ଟେରାକୋଟାରେ ଘୋଡ଼ା ଏବଂ ହାତୀ ତିଆରି କରାଯାଏ | ରୋଗ ଏବଂ ବିପଦରୁ ରକ୍ଷା ପାଇବା ପାଇଁ ଏମାନଙ୍କୁ ଗ୍ରାମ-ଦେବୀ (ଗ୍ରାମ-ଦେବତା)କୁ ଦିଆଯାଏ | ଆକାରରେ ସେମାନେ ଛଅ ଇଞ୍ଚରୁ ତିନି ଫୁଟ ପର୍ଯ୍ୟନ୍ତ | କୁମ୍ଭାର ମାଟି ଖେଳନା ଏବଂ ମଣିଷର ସରଳ ଏବଂ ଆକର୍ଷଣୀୟ ଚିତ୍ର ମଧ୍ୟ ତିଆରି କରେ | ସେମାନେ ବାସ୍ତବ ଜୀବନ ଜୀବମାନଙ୍କର ଅତ୍ୟାବଶ୍ୟକ ବିଶିଷ୍ଟ୍ୟଗୁଡିକ ଧରିଥାନ୍ତି | ଓଡ଼ିଶାର ପ୍ରତ୍ୟେକ ପ୍ୟାନରେ ଟେରାକୋଟା ଖେଳନା ତିଆରି କରାଯାଏ | ଖେଳନାଗୁଡିକ ଡିଜାଇନ୍ରେ ସରଳ ଏବଂ ସେମାନେ ଉତ୍ପାଦିତ ସ୍ଥାନର ଗୁଣ ବହନ କରନ୍ତି | ==== ସୁବର୍ଣ୍ଣ ଘାସ ଏବଂ କେନ୍ କାମ କରେ ==== ଟୋକେଇ, ହାତ ପ୍ରଶଂସକ ଏବଂ ଟେବୁଲ୍ ମ୍ୟାଟ୍ ମହିଳା ଲୋକମାନଙ୍କଦ୍ୱାରା ସୁବର୍ଣ୍ଣ ଘାସରୁ ବୁଣା ହୋଇଛି | ଫ୍ଲୋର-ମ୍ୟାଟ୍ଗୁଡ଼ିକ ମଧ୍ୟ ସୁବର୍ଣ୍ଣ ଘାସରୁ ବୁଣାଯାଏ ଯାହା ଏକ ସ୍ଥାନୀୟ ଉତ୍ପାଦ , ଆଜି ଏହି ସାମଗ୍ରୀର ଚାହିଦା ବଢିଛି ଏବଂ ଏହା ସେମାନଙ୍କର ସୌନ୍ଦର୍ଯ୍ୟ, ଉପଯୋଗିତା ଏବଂ ସ୍ଥାୟୀ ଗୁଣର ପ୍ରମାଣ କରେ | ଟୋକେଇ ଏବଂ ଅନେକ ଆସବାବପତ୍ର ବୁଣିବା ପାଇଁ କେନ୍ ବ୍ୟବହୃତ ହୁଏ | ==== ପ୍ରୟୋଗ କାର୍ଯ୍ୟ ==== ପିପଲିରେ ଟେଲର୍ମାନେ ଆପ୍ଲିକ୍ କାର୍ଯ୍ୟଗୁଡିକ ଏକଜେକ୍ୟୁଟ୍ କରନ୍ତି, ଯାହା ବହୁତ ଚାହିଦା | ପର୍ବପର୍ବାଣିରେ ବ୍ୟବହାର ପାଇଁ ଆପ୍ଲିକ୍ କାର୍ଯ୍ୟର ବିଶାଳ ଆକାରର ଛତା ଉତ୍ପାଦିତ ହୁଏ | ବିସ୍ତାରିତ ଲନରେ ବଗିଚା ଛତା ଭାବରେ ମଧ୍ୟ ବ୍ୟବହୃତ ହୁଏ, ସେମାନେ ଯେ କୌଣସି ସମାବେଶକୁ ଅନୁଗ୍ରହ ଏବଂ ରଙ୍ଗ ଋଣ ଦିଅନ୍ତି | ହୃଦୟ ଆକୃତିର ପ୍ରଶଂସକ, ବଡ଼ ଏବଂ ସ୍ମା କ୍ୟୋପି ଏବଂ କାନ୍ଥ ଝୁଲିବା ମଧ୍ୟ ଆପ୍ଲିକ୍ କାମରୁ ପ୍ରସ୍ତୁତ | ଟେଲର୍ମାନେ ପ୍ରାଣୀ, ପକ୍ଷୀ, ଫୁଲର ଚିତ୍ର ଏବଂ ଜ୍ୟାମିତିକ ଆକୃତିର ସମୃଦ୍ଧ ରଙ୍ଗର କପଡ଼ାରୁ କାଟି ଦିଅନ୍ତି ଏବଂ ଏଗୁଡିକ ଅନ୍ୟ ଏକ କପଡ଼ା ଉପରେ ସମାନ୍ତରାଳ ଭାବରେ ସଜାଯାଇ ଏକ ଆଖିଦୃଶିଆ ଡିଜାଇନ୍ ପ୍ରସ୍ତୁତ କରିବା ପାଇଁ ସିଲେଇ କରାଯାଏ | ହଳଦିଆ, ଧଳା, ସବୁଜ, ନୀଳ, ନାଲି ଏବଂ କଳା ରଙ୍ଗର ସମୃଦ୍ଧ ସ୍ପ୍ଲାସ୍ ଦର୍ଶକଙ୍କ ଆଖିକୁ ଚମକାଇଥାଏ ଏବଂ ଉତ୍ସବର ମନୋବଳ ସ୍ଥିର କରିଥାଏ | ବିଭିନ୍ନ ଆକୃତି ଏବଂ ଆକାରର ବ୍ୟାଗଗୁଡ଼ିକ ମଧ୍ୟ ଆପ୍ଲିକ୍ ମୋଟିଫ୍ ସହିତ ତିଆରି | ଧାର୍ମିକ ଶୋଭାଯାତ୍ରାରେ ରଙ୍ଗ ଦେବା ପାଇଁ ଆପଲିକ୍ ଚାରିସ୍ (ଛତା) ଏବଂ “ତରସା” (ହୃଦୟ ଆକୃତିର କାଠ ଗଠନଗୁଡ଼ିକ ଆପ୍ଲିକ୍ କାର୍ଯ୍ୟରେ ଆଚ୍ଛାଦିତ ଏବଂ ପିକ୍ ଉପରେ ସମର୍ଥିତ) ବ୍ୟବହୃତ ହୁଏ | ବଡ଼ ଆପ୍ଲିକ୍ କାନୋପି ବିବାହ ଉତ୍ସବର ଏକ ଅବିଚ୍ଛେଦ୍ୟ ଅଙ୍ଗ | ମନ୍ଦିରଗୁଡିକରେ, କାଦୁଅଗୁଡିକ ଦେବତାମାନଙ୍କ ଉପରେ ଝୁଲାଯାଇଥାଏ ଯାହା ସେମାନଙ୍କୁ ମଇଳା ପଡ଼ିବାଠାରୁ ରକ୍ଷା କରିଥାଏ | ==== ଶୃଙ୍ଗ କାର୍ଯ୍ୟ ==== ଓଡ଼ିଶାରେ ଏପରି କାରିଗର ଅଛନ୍ତି ଯେଉଁମାନେ ଗୋରୁର ଶିଙ୍ଗରୁ କମ୍ବି, ଫୁଲ ଭେଜ୍ ଏବଂ କଲମ ଷ୍ଟାଣ୍ଡ ପରି ଦୈନିକ ବ୍ୟବହାରର ପ୍ରବନ୍ଧ ଯୋଗାଇବାରେ ଚତୁର ଅଟନ୍ତି | ଶିଙ୍ଗଟି ସୁଗମ ହୋଇ ପଲିସ୍ ହୋଇଛି, ଏବଂ ତା’ପରେ ବିଭିନ୍ନ କରମ୍ସରେ ଆକୃତିର | ଶୃଙ୍ଗରେ ନିର୍ମିତ କ୍ରେନ୍, ଲବଷ୍ଟର, ବିଛା ଏବଂ ପକ୍ଷୀମାନେ ଏକ ସୁନ୍ଦରତାରେ ସମାପ୍ତ | ସେମାନଙ୍କର ଭୂପୃଷ୍ଠ ଏକ ଗାଢା ସୋବର ଫିଙ୍ଗିଦିଏ ଏବଂ ସମସ୍ତ କଳା ପ୍ରେମୀଙ୍କ ଦୃଷ୍ଟି ଆକର୍ଷଣ କରେ | ==== ଶାଢ଼ୀ ଏବଂ ଅନ୍ୟାନ୍ୟ କପଡ଼ା ==== ବୋଧହୁଏ ଓଡ଼ିଶାର ହସ୍ତତନ୍ତର ସବୁଠାରୁ ଲୋକପ୍ରିୟ ଆଇଟମ୍ ହ୍ୟାଣ୍ଡଲୁମ୍ ସାରୀ ପ୍ରଦାନ କରେ | ସାସ୍କେସ୍ ପ୍ରତ୍ୟେକ ସ୍ୱାଦ ଏବଂ ପକେଟକୁ ଅନୁକୂଳ କରିବା ପାଇଁ ବିଭିନ୍ନ ଡିଜାଇନ୍ ଏବଂ ରଙ୍ଗରେ ଆସିଥାଏ | ସାଧାରଣତ ସମ୍ବଲପୁର ଜିଲ୍ଲାର ଗ୍ରାମବାସୀମାନେ ଘରୋଇ କିମ୍ବା କର୍ପୋରେଟ୍ ସେକ୍ଟରରେ ଲୁମ୍ ଉପରେ ସାରି ବୁଣନ୍ତି | ସମ୍ବଲପୁରୀ ସୂତା ସାରିର ଏକ ସୁଗମ ସମାପ୍ତି ଏବଂ ଏକ ସ୍ୱତନ୍ତ୍ର ମୂଳ ସୀମା ଏବଂ ପାଲୁ ଅଛି | ମାଛ, ଶଙ୍ଖ ସେଲ ଏବଂ ଫୁଲର ମୋଟିଫ୍ କପଡ଼ାରେ ବୁଣା ହୋଇଛି | ବେଳେବେଳେ ସୀମା ଏବଂ ପାଲୁକୁ ସଜାଇବା ପାଇଁ ପଶୁ ମୋଟିଫ୍ ମଧ୍ୟ ବ୍ୟବହୃତ ହୁଏ | ସ୍ଥାନୀୟ କଞ୍ଚାମାଲରୁ ଗ୍ରାମ କାରିଗରମାନେ ରେଶମ ସାନ୍ସ ମଧ୍ୟ ପ୍ରସ୍ତୁତ କରନ୍ତି | ଖଣ୍ଡୁଆ ପାଟା ସାରିଗୁଡିକର ବିସ୍ତୃତ ଡିଜାଇନ୍ ଏବଂ ଏକ ଚମକ ଅଛି ଯାହା ଆକର୍ଷଣୀୟ | ବାପ୍ଟା ସାରିରେ ସୂତା ଏବଂ ରେଶମ ସୂତା ଅଛି | ବର୍ହମ୍ପୋରି ପାଟା ସାରିକୁ ଓଡ଼ିଆ ଏବଂ ଆଧୁନିକ ମହିଳାମାନେ ପିନ୍ଧନ୍ତି | ସାରିଗୁଡିକ ଯେଉଁଠାରେ ଉତ୍ପାଦିତ ହୁଏ, ବ୍ୟବହୃତ କଙ୍କାଳର ଗୁଣ ଏବଂ ସେଥିରେ ବୁଣା ହୋଇଥିବା ଡିଜାଇନ୍ଗୁଡ଼ିକର ପ୍ରକୃତି ନାମରେ ନାମିତ | ହାତ ବୁଣା ବେଡସିଟ୍, ବେଡ୍ କଭର, ଟେବୁଲ୍ କପଡ଼ା, ପରଦା ଏବଂ ଓଡ଼ିଶାର ପୋଷାକ ସାମଗ୍ରୀ ସମଗ୍ର ଦେଶରେ ସମାନ | ==== ପଥର ଏବଂ କାଠ ଖୋଦନ ==== ପଥର ଖୋଦନ ହେଉଛି ଓଡ଼ିଶାର ଏକ ପୁରୁଣା ଶିଳ୍ପ। କାରିଗରମାନଙ୍କ ବଂଶଧର ଯେଉଁମାନେ ଏକଦା ମନ୍ଦିର ଭବନରେ ଉତ୍କର୍ଷର ଚମତ୍କାର ଉଚ୍ଚତାକୁ ମାପଚୁପ କରିଥିଲେ, ସେମାନେ ପଥର ଖୋଦନ କରିବାର ବଂଶାନୁକ୍ରମିକ ଶିଳ୍ପ ମାଧ୍ୟମରେ ମୂର୍ତ୍ତି ପରମ୍ପରାକୁ ଜୀବନ୍ତ ରଖିଛନ୍ତି | ଖୋଦିତ ଦ୍ରବ୍ୟରେ ମନ୍ଦିରର ପ୍ରତିକୃତି, ଦେବତା ଏବଂ ଦେବୀଙ୍କ ପ୍ରତିମୂର୍ତ୍ତି, କୋଣାର୍କ ଚକ ଏବଂ ଘୋଡ଼ା, ଏବଂ ଅଳସ କନ୍ୟା (ସାଧୁ ଝିଅ) ସାଲାଭଞ୍ଜିକା (ସାଲ ଶାଖା ଉପରେ ଝୁଲୁଥିବା ମହିଳା), ସୁରସୁଣ୍ଡାରୀ (ସ୍ୱର୍ଗୀୟ ସୌନ୍ଦର୍ଯ୍ୟ), ଲେଖିକା ( ଲେଡି ଏକ ଚିଠି ଲେଖିବା), ଇତ୍ୟାଦି ଯାହା ଘର ସାଜସଜ୍ଜାର ଲୋକପ୍ରିୟ ଆଇଟମ୍ | ଓଡ଼ିଶାର କାଠ ଖୋଦନ ପ୍ରାୟ ସମାନ ଭାବରେ ଲୋକପ୍ରିୟ | ସେମାନେ ଅନ୍ୟ ରାଜ୍ୟଗୁଡିକର କଳାକୃତିଠାରୁ ଭିନ୍ନ ଅଟନ୍ତି ଯେପର୍ଯ୍ୟନ୍ତ ସେମାନେ ସାଧା ଏବଂ ଚମତ୍କାର ପଲିସ୍ ସହିତ ଉଜ୍ଜ୍ୱଳ ଅଟନ୍ତି ଏବଂ ସେମାନଙ୍କ ଉପରେ କୌଣସି ରଙ୍ଗ କିମ୍ବା ଆବରଣ ବିନା ଲେକ୍ କାମ କରନ୍ତି | ପାର୍ଟ ଓଡ଼ିଶାରେ ଅନେକ ହସ୍ତତନ୍ତ ସାମଗ୍ରୀ ଅଛି ଯେପରିକି କାଗଜ ମାଞ୍ଚ, ସୋଲା ପିଥ୍ କାମ, ଲଙ୍କ | କାର୍ଯ୍ୟ, ଜାରୀ କାମ, ଗ୍ଲାସ୍ ବିଡି, କପଡ଼ା ଗାର୍ଲେଣ୍ଡ୍, କ୍ୟାମ୍ପୋର ଗାର୍ଲେଣ୍ଡ, ଜଟ କାର୍ପେଟ, ରଶ୍ ସାଥୀ, ଏବଂ ସର୍ବୋପରି, ପୁରୀ ଏବଂ ଗୋପାଳପୁରରେ ସମୁଦ୍ର ସେଲ କାର୍ଯ୍ୟ | == ଆଧାର == {{Reflist|30em}}Adhara crad == ଅଧିକ ତଥ୍ୟ == {{Commons category|Odisha|ଓଡ଼ିଶା}} <!--========================({{No More Links}})============================ | PLEASE BE CAUTIOUS IN ADDING MORE LINKS TO THIS ARTICLE. WIKIPEDIA | | IS NOT A COLLECTION OF LINKS NOR SHOULD IT BE USED FOR ADVERTISING. | | | | Excessive or inappropriate links WILL BE DELETED. | | See [[Wikipedia:External links]] & [[Wikipedia:Spam]] for details. | | | | If there are already plentiful links, please propose additions or | | replacements on this article's discussion page, or submit your link | | to the relevant category at the Open Directory Project (dmoz.org) | | and link back to that category using the {{dmoz}} template. | =======================({{No More Links}})=============================--> * [http://www.orissa.gov.in ଓଡ଼ିଶା ସରକାରଙ୍କ ସାଇଟ] {{ଓଡ଼ିଶା}} {{ଭାରତ}} {{ଓଡ଼ିଶା ପ୍ରସଙ୍ଗ}} [[ଶ୍ରେଣୀ:ଭାରତର ରାଜ୍ୟ ଓ କେନ୍ଦ୍ରଶାସିତ ଅଞ୍ଚଳ]] [[ଶ୍ରେଣୀ:ଓଡ଼ିଶା]] lczqmopl0mul94vu16smncf576gkonw 595851 595850 2026-06-01T17:57:56Z SamyakSamantasinghar 42167 /* */ 595851 wikitext text/x-wiki {{Short description|ଭାରତର ଏକ ପୂର୍ବବର୍ତ୍ତୀ ରାଜ୍ୟ}} {{Infobox | title = ଓଡ଼ିଶା | subheader = ଓଡ଼ିଶା ରାଜ୍ୟ | image = <div style="display:table; width:270px; margin:0 auto; text-align:center;"><div style="display:table-row;"><div style="display:table-cell; padding:2px;">[[File:Konark Temple Panorama2.jpg|266px]]<br/>{{small|[[କୋଣାର୍କ ସୂର୍ଯ୍ୟ ମନ୍ଦିର]]}}</div></div></div><div style="display:table; width:270px; margin:0 auto; text-align:center;"><div style="display:table-row;"><div style="display:table-cell; padding:2px; width:133px;">[[File:Brahmeswar Temple, Bhubaneswar.JPG|131px]]<br/>{{small|[[ବ୍ରହ୍ମେଶ୍ୱର ମନ୍ଦିର, ଭୁବନେଶ୍ୱର|ବ୍ରହ୍ମେଶ୍ୱର ମନ୍ଦିର]]}}</div><div style="display:table-cell; padding:2px; width:133px;">[[File:Muktesvar Temple.jpg|131px]]<br/>{{small|[[ମୁକ୍ତେଶ୍ୱର ମନ୍ଦିର]]}}</div></div><div style="display:table-row;"><div style="display:table-cell; padding:2px; width:133px;">[[File:Puri Ratha Yatra.jpg|131px]]<br/>{{small|[[ରଥଯାତ୍ରା]]}}</div><div style="display:table-cell; padding:2px; width:133px;">[[File:Shri Jagannath temple.jpg|131px]]<br/>{{small|[[ଜଗନ୍ନାଥ ମନ୍ଦିର]]}}</div></div><div style="display:table-row;"><div style="display:table-cell; padding:2px; width:133px;">[[File:Rajarani Temple 2.jpg|131px]]<br/>{{small|[[ରାଜାରାଣୀ ମନ୍ଦିର]]}}</div><div style="display:table-cell; padding:2px; width:133px;">[[File:Bhitarkanika Crocodile.jpg|131px]]<br/>{{small|[[ଭିତରକନିକା ଜାତୀୟ ଉଦ୍ୟାନ]]}}</div></div><div style="display:table-row;"><div style="display:table-cell; padding:2px; width:133px;">[[File:Ratnagiri (29).JPG|131px]]<br/>{{small|[[ରତ୍ନଗିରି]]}}</div><div style="display:table-cell; padding:2px; width:133px;">[[File:Lingaraj Temple complex at dusk during Shivratri 2020.jpg|131px]]<br/>{{small|[[ଲିଙ୍ଗରାଜ ମନ୍ଦିର]]}}</div></div></div><div style="display:table; width:270px; margin:0 auto; text-align:center;"><div style="display:table-row;"><div style="display:table-cell; padding:2px;">[[File:Khandagari and Udaygiri featured image.jpg|266px]]<br/>{{small|[[ଉଦୟଗିରି ଓ ଖଣ୍ଡଗିରି ଗୁମ୍ଫା|ଉଦୟଗିରି ଗୁମ୍ଫା]]}}</div></div></div> | image2 = [[File:Seal of Odisha.svg|120px|ଓଡ଼ିଶାର ରାଜପ୍ରତୀକ]]<br/>{{small|'''ଓଡ଼ିଶାର ରାଜପ୍ରତୀକ'''}}<br/><br/>'''ମୂଳମନ୍ତ୍ର:''' "[[ସତ୍ୟମେବ ଜୟତେ]]"<br/>{{small|("କେବଳ ସତ୍ୟର ହିଁ ଜୟ ହୁଏ")}}<br/><br/>'''ସଂଗୀତ:''' "[[ବନ୍ଦେ ଉତ୍କଳ ଜନନୀ]]"<br/>[[File:Bande Utkala Janani Odia.ogg|center]] | image3 = [[File:IN-OD.svg|250px|ଭାରତର ମାନଚିତ୍ରରେ ଓଡ଼ିଶାର ଅବସ୍ଥିତି]] | caption3 = ଭାରତର ମାନଚିତ୍ରରେ ଓଡ଼ିଶାର ଅବସ୍ଥିତି (ନାଲି ରଙ୍ଗରେ) | label1 = ଦେଶ | data1 = [[ଭାରତ]] | label2 = ଅଞ୍ଚଳ | data2 = [[ପୂର୍ବ ଭାରତ]] | label3 = ଗଠନ | data3 = ୧ ଅପ୍ରେଲ ୧୯୩୬<br/>([[ଓଡ଼ିଶା ଦିବସ|ଉତ୍କଳ ଦିବସ]]) | label4 = ରାଜଧାନୀ<br/>ଓ ବୃହତ୍ତମ ସହର | data4 = [[ଭୁବନେଶ୍ୱର]] | label5 = ଜିଲ୍ଲା | data5 = [[ଓଡ଼ିଶାର ଜିଲ୍ଲାମାନଙ୍କର ତାଲିକା|୩୦ (୩ଟି ଖଣ୍ଡ)]] | header6 = ସରକାର | label7 = • ରାଜ୍ୟପାଳ | data7 = [[କମ୍ଭମପତି ହରି ବାବୁ]] | label8 = • ମୁଖ୍ୟମନ୍ତ୍ରୀ | data8 = [[ମୋହନ ଚରଣ ମାଝୀ]] | label9 = • ଉପମୁଖ୍ୟମନ୍ତ୍ରୀ | data9 = [[କନକ ବର୍ଦ୍ଧନ ସିଂହ ଦେଓ]] <br/> [[ପ୍ରଭାତୀ ପରିଡ଼ା]] | label10 = • ବିଧାନ ମଣ୍ଡଳ | data10 = ଏକସଦନୀୟ<br/>[[ଓଡ଼ିଶା ବିଧାନ ସଭା]] (୧୪୭ ଆସନ) | label11 = • ଜାତୀୟ ସଂସଦ | data11 = [[ଭାରତୀୟ ସଂସଦ]]<br/>[[ରାଜ୍ୟ ସଭା]] (୧୦ ଆସନ)<br/>[[ଲୋକ ସଭା]] (୨୧ ଆସନ) | label12 = • ଉଚ୍ଚ ନ୍ୟାୟାଳୟ | data12 = [[ଓଡ଼ିଶା ଉଚ୍ଚ ନ୍ୟାୟାଳୟ]] | header13 = ଆୟତନ | label14 = • ମୋଟ | data14 = ୧,୫୫,୭୦୭ କି.ମି.^୨ (୮ମ) | label15 = • ଲମ୍ବ | data15 = ୫୦୦ କି.ମି. | label16 = • ଓସାର | data16 = ୧୦୩୦ କି.ମି. | label17 = • ସର୍ବୋଚ୍ଚ ଉଚ୍ଚତା | data17 = ୧,୬୭୨ ମି. ([[ଦେଓମାଳୀ]]) | label18 = • ସର୍ବନିମ୍ନ ଉଚ୍ଚତା | data18 = ୦ ମି. ([[ବଙ୍ଗୋପସାଗର]]) | header19 = ଜନସଂଖ୍ୟା (୨୦୧୧) | label20 = • ମୋଟ | data20 = ୪,୧୯,୭୪,୨୧୮ (୧୧ଶ) | label21 = • ଘନତା | data21 = ୩୦୭/କି.ମି.^୨ | label22 = • ସହରାଞ୍ଚଳ | data22 = ୧୬.୬୮% | label23 = • ଗ୍ରାମାଞ୍ଚଳ | data23 = ୮୩.୩୨% | label24 = • ସାକ୍ଷରତା | data24 = ୭୯.୦% (୨୦୨୪, ୨୫ଶ) | label25 = • ଲିଙ୍ଗ ଅନୁପାତ | data25 = ୯୭୯ ♀/୧୦୦୦ ♂ (୯ମ) | header26 = ଅର୍ଥନୀତି (୨୦୨୬-୨୭) | label27 = • ମୋଟ ଘରୋଇ ଉତ୍ପାଦ | data27 = ₹୧୧.୦୭ ଲକ୍ଷ କୋଟି (୧୫ଶ) | label28 = • ମୁଣ୍ଡପିଛା ଆୟ | data28 = ₹୨,୧୦,୧୮୬ (୨୧ଶ) | header29 = ସାଧାରଣ ବିବରଣୀ | label30 = • ଭାଷା | data30 = [[ଓଡ଼ିଆ ଭାଷା|ଓଡ଼ିଆ]] ଏବଂ [[ଇଂରାଜୀ ଭାଷା|ଇଂରାଜୀ]] | label31 = • ଲିପି | data31 = [[ଓଡ଼ିଆ ଲିପି]] | label32 = • ଅଧିବାସୀ | data32 = [[ଓଡ଼ିଆ ଲୋକ|ଓଡ଼ିଆ]] | label33 = • ଗାଡ଼ି ପଞ୍ଜୀକରଣ | data33 = OD | label34 = • ୱେବସାଇଟ୍ | data34 = [https://odisha.gov.in/ odisha.gov.in] | header35 = ରାଜ୍ୟ ପ୍ରତୀକ | label36 = • ପଶୁ | data36 = [[ସମ୍ବର]] | label37 = • ପକ୍ଷୀ | data37 = [[ଭଦଭଦଳିଆ]] | label38 = • ମାଛ | data38 = ମହାନଦୀ ମହାଶିର | label39 = • ଫୁଲ | data39 = [[ଅଶୋକ (ଗଛ)|ଅଶୋକ]] | label40 = • ଗଛ | data40 = [[ଓସ୍ତ|ଅଶ୍ୱତ୍ଥ]] }} '''ଓଡ଼ିଶା''', ହେଉଛି [[ପୂର୍ବ ଭାରତ]]ରେ ଅବସ୍ଥିତ ଭାରତର ଏକ [[ରାଜ୍ୟ]] । ଆୟତନ ଦୃଷ୍ଟିରୁ ଏହା ଅଷ୍ଟମ ବୃହତ୍ତମ ରାଜ୍ୟ ଏବଂ ଜନସଂଖ୍ୟା ଦୃଷ୍ଟିରୁ ୪ କୋଟି ୧୦ ଲକ୍ଷରୁ ଅଧିକ ଅଧିବାସୀଙ୍କ ସହିତ ଏହା ଏକାଦଶ ବୃହତ୍ତମ ରାଜ୍ୟ । ଏହି ରାଜ୍ୟରେ ଭାରତର ତୃତୀୟ ସର୍ବାଧିକ '''ଅନୁସୂଚିତ ଜନଜାତି''' ବାସ କରନ୍ତି ।<ref>{{cite web|url=http://www.stscodisha.gov.in/Aboutus.asp?GL=abt&PL=1|title=ST & SC Development, Minorities & Backward Classes Welfare Department:: Government of Odisha|website=stscodisha.gov.in|access-date=10 December 2018|archive-url=https://web.archive.org/web/20180901131912/http://www.stscodisha.gov.in/Aboutus.asp?GL=abt&PL=1|archive-date=1 September 2018|url-status=dead}}</ref> ଏହାର ଉତ୍ତରରେ [[ଝାଡ଼ଖଣ୍ଡ]] ଓ [[ପଶ୍ଚିମବଙ୍ଗ]], ପଶ୍ଚିମରେ [[ଛତିଶଗଡ଼]] ଏବଂ ଦକ୍ଷିଣରେ [[ଆନ୍ଧ୍ରପ୍ରଦେଶ]] ଅବସ୍ଥିତ । [[ବଙ୍ଗୋପସାଗର]] କୂଳରେ ଓଡ଼ିଶାର ୪୮୫ କି.ମି. ଦୀର୍ଘ ଉପକୂଳ ରହିଛି ।<ref name="CoastalSecurity">{{cite web |title=Coastal security |publisher=[[Odisha Police]] |url=http://odishapolice.gov.in/?q=node/163 |access-date=1 February 2015 |archive-url=https://web.archive.org/web/20150206043803/http://odishapolice.gov.in/?q=node%2F163 |archive-date=6 February 2015 |url-status=live }}</ref> ଏହି ଅଞ୍ଚଳକୁ '''ଉତ୍କଳ''' ନାମରେ ମଧ୍ୟ ଜଣାଯାଏ ଏବଂ ଭାରତର ଜାତୀୟ ସଂଗୀତ '[[ଜନ ଗଣ ମନ]]'ରେ ଏହି ନାମର ଉଲ୍ଲେଖ ରହିଛି । ପ୍ରାଚୀନ [[କଳିଙ୍ଗ]] ରାଜ୍ୟ, ଯାହା ଉପରେ ଖ୍ରୀଷ୍ଟପୂର୍ବ ୨୬୧ରେ ମୌର୍ଯ୍ୟ ସାମ୍ରାଜ୍ୟ ସମ୍ରାଟ [[ଅଶୋକ]] ଆକ୍ରମଣ କରିଥିଲେ ଏବଂ ଯାହାର ପରିଣାମ ସ୍ୱରୂପ [[କଳିଙ୍ଗ ଯୁଦ୍ଧ]] ହୋଇଥିଲା, ତାହାର ସୀମା ଆଧୁନିକ ଓଡ଼ିଶାର ସୀମା ସହିତ ସମାନ ।<ref name=GovHistory>{{cite web|title=Detail History of Orissa|url=http://www.orissa.gov.in/history1.htm|publisher=[[Government of Odisha]]|archive-url=https://web.archive.org/web/20061112195307/http://www.orissa.gov.in/history1.htm|archive-date=12 November 2006}}</ref> ଓଡ଼ିଶାର ଆଧୁନିକ ସୀମା ବ୍ରିଟିଶ ଭାରତୀୟ ସରକାରଙ୍କ ଦ୍ୱାରା ନିର୍ଦ୍ଧାରଣ କରାଯାଇଥିଲା । '''ବିହାର ଓ ଓଡ଼ିଶା ପ୍ରଦେଶ''', '''ମାଡ୍ରାସ ପ୍ରେସିଡେନ୍ସି''' ଏବଂ '''କେନ୍ଦ୍ରୀୟ ପ୍ରଦେଶ'''ର ଓଡ଼ିଆ ଭାଷାଭାଷୀ ଜିଲ୍ଲାଗୁଡ଼ିକୁ ନେଇ ୧ ଅପ୍ରେଲ ୧୯୩୬ ମସିହାରେ ଓଡ଼ିଶା ପ୍ରଦେଶ ଗଠନ କରାଯାଇଥିଲା ।<ref name=GovHistory /> ପ୍ରତିବର୍ଷ ୧ ଅପ୍ରେଲରେ [[ଓଡ଼ିଶା ଦିବସ|ଉତ୍କଳ ଦିବସ]] ପାଳନ କରାଯାଏ ।<ref name="FlavoursOfOdisha">{{cite news|title=Utkala Dibasa hails colours, flavours of Odisha|url=http://timesofindia.indiatimes.com/city/lucknow/Utkala-Dibasa-hails-colours-flavours-of-Odisha/articleshow/33095967.cms|access-date=1 February 2015|work=[[The Times of India]]|date=2 April 2014|archive-url=https://web.archive.org/web/20150708211533/http://timesofindia.indiatimes.com/city/lucknow/Utkala-Dibasa-hails-colours-flavours-of-Odisha/articleshow/33095967.cms|archive-date=8 July 2015|url-status=live}}</ref> ଆନୁମାନିକ ୧୧୩୫ ଖ୍ରୀଷ୍ଟାବ୍ଦରେ ଅନନ୍ତବର୍ମନ ଚୋଡ଼ଗଙ୍ଗଙ୍କ ଦ୍ୱାରା କଟକକୁ ଏହି ଅଞ୍ଚଳର ରାଜଧାନୀ କରାଯାଇଥିଲା, ଯାହା ପରେ ଅନେକ ଶାସକଙ୍କ ଦ୍ୱାରା ଏବଂ ବ୍ରିଟିଶ ଯୁଗ ଦେଇ ୧୯୪୮ ମସିହା ପର୍ଯ୍ୟନ୍ତ ରାଜଧାନୀ ଭାବରେ ବ୍ୟବହୃତ ହୋଇଥିଲା ।<ref name="Chakraborty1985">{{cite book|author=Rabindra Nath Chakraborty|title=National Integration in Historical Perspective: A Cultural Regeneration in Eastern India|url=https://books.google.com/books?id=PItbvfAvVggC&pg=PA17|access-date=30 November 2012|year=1985|publisher=Mittal Publications|pages=17–|id=GGKEY:CNFHULBK119|archive-url=https://web.archive.org/web/20130515095045/http://books.google.com/books?id=PItbvfAvVggC&pg=PA17|archive-date=15 May 2013|url-status=live}}</ref> ଏହା ପରେ [[ଭୁବନେଶ୍ୱର]] ଓଡ଼ିଶାର ରାଜଧାନୀ ପାଲଟିଲା ।<ref name="Kalia1994">{{cite book|author=Ravi Kalia|title=Bhubaneswar: From a Temple Town to a Capital City|url=https://books.google.com/books?id=F2YSPiKbmHkC&pg=PA23|access-date=2 February 2015|year=1994|publisher=SIU Press|isbn=978-0-8093-1876-6|page=23|archive-url=https://web.archive.org/web/20160105110847/https://books.google.com/books?id=F2YSPiKbmHkC&pg=PA23|archive-date=5 January 2016|url-status=live}}</ref> == ନାମକରଣ == 'ଓଡ଼ିଶା' ଏବଂ 'Orissa' ଶବ୍ଦ ପ୍ରାଚୀନ ପ୍ରାକୃତ ଶବ୍ଦ "ଓଡ୍ର ବିଷୟ" (ବା "ଉଡ୍ର ବିଭାଷା" ବା "ଓଡ୍ର ବିଭାଷା")ରୁ ଉତ୍ପନ୍ନ ହୋଇଛି, ଯାହାକି ୧୦୨୫ ମସିହାର '''ପ୍ରଥମ ରାଜେନ୍ଦ୍ର ଚୋଳ'''ଙ୍କ ତିରୁମଲାଇ ଶିଳାଲେଖରେ ଦେଖିବାକୁ ମିଳେ ।<ref name=orissareview>{{cite book|last1=Patel|first1=C.B|title=Origin and Evolution of the Name ODISA|date=April 2010|publisher=I&PR Department, Government of Odisha|location=Bhubaneswar|pages=28, 29, 30|url=http://odisha.gov.in/e-magazine/Orissareview/2010/April/engpdf/28-30.pdf|access-date=19 June 2015|archive-url=https://web.archive.org/web/20150619163833/http://odisha.gov.in/e-magazine/Orissareview/2010/April/engpdf/28-30.pdf|archive-date=19 June 2015|url-status=dead}}</ref> ୧୫ଶ ଶତାବ୍ଦୀରେ ମୂଳ ମହାଭାରତକୁ ଓଡ଼ିଆରେ ଅନୁବାଦ କରିଥିବା କବି ସାରଳା ଦାସ, ଏହି ଅଞ୍ଚଳକୁ 'ଓଡ୍ର ରାଷ୍ଟ୍ର' ଏବଂ ଓଡ଼ିଶା ଭାବରେ ଉଲ୍ଲେଖ କରିଛନ୍ତି । ପୁରୀର ମନ୍ଦିର କାନ୍ଥରେ ଥିବା ଗଜପତି ରାଜା କପିଳେନ୍ଦ୍ର ଦେବ (୧୪୩୫-୧୪୬୭)ଙ୍କ ଶିଳାଲେଖରେ ଏହି ଅଞ୍ଚଳକୁ 'ଓଡ଼ିଶା' କିମ୍ବା 'ଓଡ଼ିଶା ରାଜ୍ୟ' ବୋଲି କୁହାଯାଇଛି ।<ref name="Acharya2008">{{cite book|author=Pritish Acharya|title=National Movement and Politics in Orissa, 1920–1929|url=https://books.google.com/books?id=LoaHAwAAQBAJ&pg=PR19|access-date=3 February 2015|date=11 March 2008|publisher=SAGE Publications|isbn=978-81-321-0001-0|page=19|archive-url=https://web.archive.org/web/20160105110846/https://books.google.com/books?id=LoaHAwAAQBAJ&pg=PR19|archive-date=5 January 2016|url-status=live}}</ref> ୨୦୧୧ ମସିହାରେ ଭାରତୀୟ ସଂସଦରେ 'ଓଡ଼ିଶା (ନାମ ପରିବର୍ତ୍ତନ) ବିଧେୟକ, ୨୦୧୦' ଏବଂ 'ସମ୍ବିଧାନ (୧୧୩ତମ ସଂଶୋଧନ) ବିଧେୟକ, ୨୦୧୦' ପାରିତ ହେବା ପରେ, ଇଂରାଜୀରେ 'ଓଡ଼ିଶା' ରାଜ୍ୟର ନାମ ବନାନ "Orissa"ରୁ "Odisha" ଏବଂ ଏହାର ଭାଷାର ନାମ "Oriya"ରୁ "Odia"କୁ ପରିବର୍ତ୍ତନ କରାଯାଇଥିଲା । ହିନ୍ଦୀ ଅନୁବାଦ 'ଉଡ଼ିସା'କୁ ମଧ୍ୟ 'ଓଡ଼ିଶା'କୁ ପରିବର୍ତ୍ତନ କରାଯାଇଥିଲା । ଏକ ସଂକ୍ଷିପ୍ତ ବିତର୍କ ପରେ ସଂସଦର ନିମ୍ନ ଗୃହ ଲୋକସଭା, ୯ ନଭେମ୍ବର ୨୦୧୦ରେ ଏହି ବିଧେୟକ ଏବଂ ସଂଶୋଧନକୁ ପାରିତ କରିଥିଲା ।<ref name=AmidClashBillPass>{{cite news|title=Amid clash, House passes Bills to rename Orissa, its language|url=http://www.thehindu.com/news/national/amid-clash-house-passes-bills-to-rename-orissa-its-language/article876145.ece|access-date=2 February 2015|work=[[The Hindu]]|date=9 November 2010|archive-url=https://web.archive.org/web/20151017164642/http://www.thehindu.com/news/national/amid-clash-house-passes-bills-to-rename-orissa-its-language/article876145.ece|archive-date=17 October 2015|url-status=live}}</ref> ୨୪ ମାର୍ଚ୍ଚ ୨୦୧୧ରେ, ସଂସଦର ଉଚ୍ଚ ଗୃହ ରାଜ୍ୟସଭା ମଧ୍ୟ ଏହି ବିଧେୟକ ଓ ସଂଶୋଧନକୁ ପାରିତ କରିଥିଲା ।<ref name=ChangeOrissaName>{{cite news|title=Parliament passes bill to change Orissa's name|url=http://www.ndtv.com/bhubaneshwar-news/parliament-passes-bill-to-change-orissas-name-451027|access-date=2 February 2015|publisher=[[NDTV]]|date=24 March 2011|archive-url=https://web.archive.org/web/20150203144151/http://www.ndtv.com/bhubaneshwar-news/parliament-passes-bill-to-change-orissas-name-451027|archive-date=3 February 2015|url-status=live}}</ref> ଇଂରାଜୀ ଏବଂ ହିନ୍ଦୀ ବନାନକୁ ମୂଳ ଓଡ଼ିଆ ଉଚ୍ଚାରଣ ସହିତ ସମାନ କରିବା ଉଦ୍ଦେଶ୍ୟରେ ଏହି ପରିବର୍ତ୍ତନ କରାଯାଇଥିଲା ।<ref>{{cite news|title=Orissa wants to change its name to Odisha|url=https://www.rediff.com/news/2008/jun/10orissa.htm|access-date=23 June 2020|publisher=[[Rediff.com]]|date=10 June 2008|archive-date=25 November 2020|archive-url=https://web.archive.org/web/20201125022611/https://www.rediff.com/news/2008/jun/10orissa.htm|url-status=live}}</ref> ତଥାପି, ସରକାରୀ ଜାତୀୟ ଲିପ୍ୟନ୍ତରଣ ମାନକ '''ହଣ୍ଟେରିଆନ୍ ଲିପ୍ୟନ୍ତରଣ''' ଅନୁଯାୟୀ ଓଡ଼ିଆ ଲେଖାକୁ ସଠିକ୍ ଭାବରେ ଲିପ୍ୟନ୍ତରଣ କରାଯାଇନଥିଲା, ଯେଉଁଥିରେ ସଠିକ୍ ଲିପ୍ୟନ୍ତରଣ ପ୍ରକୃତରେ 'Orisha' ଏବଂ 'Oria' ହୋଇଥାନ୍ତା । == ଇତିହାସ == {{Main|ଓଡ଼ିଶାର ଇତିହାସ}} [[ଫାଇଲ:Hatigumfa.jpg|thumb|right|150px|ଖାରବେଳଙ୍କ ତିଆରି ହାତୀଗୁମ୍ଫାରେ ଥିବା ଶିଳାଲେଖ, ଉଦୟଗିରି]] [[ଫାଇଲ:Kalinga battlefield daya river dhauli hills.jpg|thumb|right|150px|ଧଉଳିରୁ ଦୟା ନଦୀର ଦୃଶ୍ୟ]] [[ଫାଇଲ:Konark Temple.jpg|thumb|150px|ଗଙ୍ଗ ରାଜା ଲାଙ୍ଗୁଳା ନରସିଂହ ଦେବଙ୍କଦ୍ୱାରା ତିଆରି [[କୋଣାର୍କ ସୂର୍ଯ୍ୟ ମନ୍ଦିର]] , ଏହା ଏକ ବିଶ୍ୱ ଐତିହ୍ୟ ସ୍ଥଳୀ]] === ନାମକରଣ === ''ଓଡ଼ିଶା'' ଶବ୍ଦଟି ମୂଳ ଶବ୍ଦ '''ଓର/ଉର''' ବା ''ଓଡ୍ର, ଉଡ୍ର ଦେଶ''ରୁ, ''ସୁମେରୀୟ'', ''ଓଡ୍ର ବିଷୟ'' ଆଦି ପୁରାତନ ନାମରୁ ଆସିଅଛି । ଏହାର ପ୍ରମାଣ ଆକାରରେ ସବୁଠାରୁ ପୁରାତନ ଲେଖ 'ଉତ୍ତର ତୋଷାଳି' ଅନ୍ତର୍ଗତ ଓଡ଼ିଶାର [[ବାଲେଶ୍ୱର ଜିଲ୍ଲା]]ର [[ସୋର]]ଠାରୁ ମିଳିଥିବା ତମ୍ବାପଟାରେ ଓଡ୍ର ବିଷୟର ସୂଚନା ମିଳିଛି ।<ref>[http://orissa.gov.in/e-magazine/Orissareview/2010/April/engpdf/28-30.pdf Orissareview 2010 April]</ref> [[ପାଳି ଭାଷା|ପାଳି]] ଓ [[ସଂସ୍କୃତ ଭାଷା|ସଂସ୍କୃତ]] ସାହିତ୍ୟରେ [[ଓଡ଼ିଆ ଲୋକ]]ଙ୍କୁ ଯଥାକ୍ରମେ 'ଓଡ଼କ' ଓ 'ଓଡ୍ର' ନାମରେ ନାମିତ କରାଯାଇଛି । ପୁରାତନ ଲେଖକ ଓ ଗବେଷକ [[ପ୍ଲିନି ଦି ଏଲ୍ଡର]] ଓ [[ଟଲେମି]] ଓଡ୍ର ଜଣଙ୍କୁ 'ଓରେଟସ' ବୋଲି ନାମିତ କରିଛନ୍ତି । ==== ନାମ ବଦଳ ==== ଇଂରାଜୀ ଓ [[ହିନ୍ଦୀ ଭାଷା|ହିନ୍ଦୀ]]ରେ "ଓଡ଼ିଶା" ଓ "[[ଓଡ଼ିଆ ଭାଷା|ଓଡ଼ିଆ]]"କୁ Orissa ଓ Oriya ତଥା उड़ीसा ଓ उड़ीआ <!--ବଦଳରେ ओड़िशा ଓ ओड़ीआ--> ଭାବେ [[ଭାରତୀୟ ସମ୍ବିଧାନ|ସମ୍ବିଧାନ]]ରେ ତଥା ସାଧାରଣରେ ବ୍ୟବହାର କରାଯାଉଥିଲା । ୨୦୦୮ ମସିହା ଜୁନ ୯ରେ ପ୍ରଥମେ ରାଜ୍ୟ କ୍ୟାବିନେଟରେ ଓଡ଼ିଶା ଓ [[ଓଡ଼ିଆ ଭାଷା|ଓଡ଼ିଆ]]କୁ ଇଂରାଜୀରେ Orissa ଓ Oriya ବଦଳରେ Odisha ଓ Odia ତଥା [[ହିନ୍ଦୀ ଭାଷା|ହିନ୍ଦୀ]]ରେ उड़ीसा ଓ उड़ीआ ବଦଳରେ ओड़िशा ଓ ओड़ीआ ଲେଖିବା ପାଇଁ ପ୍ରସ୍ତାବ ଆଗତ କରାଯାଇଥିଲା । ୨୦୦୮ ଅଗଷ୍ଟରେ ରାଜ୍ୟ ବିଧାନ ସଭାରେ ଏହି ପ୍ରସ୍ତାବ ଆସିଥିଲା ଓ ବହୁମତରେ ଏହାକୁ ଗ୍ରହଣ କରାଯାଇଥିଲା । ପରେ ନୂଆ ଲୋକ ସଭା ଗଠନ ପରେ ଏହାକୁ ବିଧାନ ସଭାରେ ଆଉଥରେ ଆଗତ କରାଯାଇଥିଲା । ଏହି ସଂଶୋଧିତ ପ୍ରସ୍ତାବକୁ ୨୦୧୦ ବଜେଟ ଅଧିବେଶନରେ ଲୋକ ସଭାରେ ଆଗତ କରାଯାଇଥିଲା । ୨୦୧୦ ଶୀତକାଳୀନ ଅଧିବେଶନରେ ପ୍ରଥମ ଦିନ (ଅକ୍ଟୋବର ୯, ୨୦୧୦)ରେ ସ୍ୱରାଷ୍ଟ୍ର ମନ୍ତ୍ରୀ ପି. ଚିଦମ୍ବରମ ଏହାକୁ ଲୋକ ସଭାରେ ଆଗତ କରିଥିଲେ । ପରେ ଏହା [[ଭାରତର ରାଷ୍ଟ୍ରପତି|ରାଷ୍ଟ୍ରପତି]]ଙ୍କ ଅନୁମୋଦନ ପାଇଁ ପଠାଯାଇଥିଲା ଯାହା ୨୦୧୧ମସିହା ୪ ନଭେମ୍ବରରେ [[ଭାରତର ରାଷ୍ଟ୍ରପତି|ରାଷ୍ଟ୍ରପତି]]ଙ୍କ ଅନୁମୋଦନ ଲାଭ କରି [[ଓଡ଼ିଶା (ନାମ ପରିବର୍ତ୍ତନ) ଅଧିନିୟମ, ୨୦୧୧]] ନାମରେ କାର୍ଯ୍ୟକାରୀ ହୋଇଛି ।<ref>{{cite web |url=http://articles.economictimes.indiatimes.com/2011-09-06/news/30119350_1_odia-amendment-bill-odisha |title=Orissa becomes 'Odisha', Oriya is 'Odia' - Economic Times |publisher=Articles.economictimes.indiatimes.com |date=2011-09-06 |accessdate=2011-10-29 |archive-date=2014-12-18 |archive-url=https://web.archive.org/web/20141218021101/http://articles.economictimes.indiatimes.com/2011-09-06/news/30119350_1_odia-amendment-bill-odisha |url-status=dead }}</ref><ref name=Hindu>[http://www.thehindu.com/news/states/other-states/article2598999.ece It's now Odisha]. [[ଦି ହିନ୍ଦୁ]]. [[ଭୁବନେଶ୍ୱର]]. ୦୫ ନଭେମ୍ବର ୨୦୧୧</ref><ref>Akshaya Kumar Sahoo. [http://www.asianage.com/india/centre-notification-orissa-name-change-313 Centre notification on Orissa name change] {{Webarchive|url=https://web.archive.org/web/20120104140553/http://www.asianage.com/india/centre-notification-orissa-name-change-313 |date=2012-01-04 }}.Nov 05, 2011</ref><ref>[http://www.orissadiary.com/CurrentNews.asp?id=30113 No more Orissa-Oriya; Its Odisha-Odia officially : CM declares state holiday] {{Webarchive|url=https://web.archive.org/web/20141113151805/http://www.orissadiary.com/CurrentNews.asp?id=30113 |date=2014-11-13 }}.November 05, 2011</ref><ref>[http://hillpost.in/2011/11/04/orissa-changes-to-odisha-with-state-holiday/34164/news-2/hp_news_network Orissa changes to Odisha with state holiday] {{Webarchive|url=https://web.archive.org/web/20120517032359/http://hillpost.in/2011/11/04/orissa-changes-to-odisha-with-state-holiday/34164/news-2/hp_news_network |date=2012-05-17 }}.''The Hill Post'' November 4, 2011</ref><ref>[http://www.orissasambad.com/news_article.php?id=65943# ଅରିସା ହେଲା ଓଡ଼ିଶା, ରାଷ୍ଟ୍ରପତିଙ୍କ ମୋହର ବାଜିଲା] {{Webarchive|url=https://web.archive.org/web/20141113140454/http://www.orissasambad.com/news_article.php?id=65943 |date=2014-11-13 }}। [[ସମ୍ବାଦ (ଖବରକାଗଜ)]].୦୫ ନଭେମ୍ବର ୨୦୧୧</ref><ref>[http://hindi.webdunia.com/%E0%A4%93%E0%A4%A1%E0%A4%BF%E0%A4%B6%E0%A4%BE-%E0%A4%B8%E0%A4%82%E0%A4%B8%E0%A4%A6-%E0%A4%AE%E0%A4%82%E0%A4%9C%E0%A5%82%E0%A4%B0%E0%A5%80/%E0%A4%93%E0%A4%A1%E0%A4%BF%E0%A4%B6%E0%A4%BE-%E0%A4%95%E0%A5%8B-%E0%A4%AE%E0%A4%BF%E0%A4%B2%E0%A5%80-%E0%A4%B8%E0%A4%82%E0%A4%B8%E0%A4%A6-%E0%A4%95%E0%A5%80-%E0%A4%AE%E0%A4%82%E0%A4%9C%E0%A5%82%E0%A4%B0%E0%A5%80-1101109069_1.htm ओडिशा को मिली संसद की मंजूरी] (ହିନ୍ଦୀରେ)</ref> === ସଂକ୍ଷେପରେ === * ବୈଦିକ ଓଡ଼ିଶା - କୃଷ୍ଣ ଯଜୁର୍ବେଦ ବୌଧାୟନ କଳ୍ପସୂତ୍ର ଅନୁସାରେ (ଖ୍ରୀ.ପୂ. ଷଷ୍ଠ ଶତାବ୍ଦୀ), ବୈଦିକ ସଭ୍ୟତା ବାହାରେ [[କଳିଙ୍ଗ]] ଥିଲା ଭିନ୍ନ ଏକ ସଭ୍ୟତା (ନା ଆର୍ଯ୍ୟ ନା ଦ୍ରାବିଡ଼) * ପୌରାଣିକ ଓଡ଼ିଶା - [[ମହାଭାରତ]] ଅନୁସାରେ, [[କଳିଙ୍ଗ]] [[କୌରବ]]ଙ୍କ ପକ୍ଷରୁ ଯୁଦ୍ଧ ଲଢ଼ିଥିଲା । * କିମ୍ବଦନ୍ତୀରେ ଓଡ଼ିଶା - ଓଡ଼ିଶାରେ ପ୍ରଚଳିତ ଲୋକକଥା ଅନୁସାରେ ଏଠି କଳା ଓ ବାଣିଜ୍ୟର ସଂସ୍କୃତି ପ୍ରଭାବ ବିସ୍ତାର କରିଥିଲା । ଶ୍ରୀଲଙ୍କା (ସିଂହଳ), ଜାଭା(ଜବ ଦ୍ୱୀପ), ସୁମାତ୍ରା, ବାଲି, ମିଆଁମାର (ବ୍ରହ୍ମଦେଶ), ଥାଇଲାଣ୍ଡ (ସାମ), କାମ୍ବୋଡ଼ିଆ(କମ୍ବୋଜ), ଭିଏତନାମ (ଚମ୍ପା)), [[ଚୀନ]], [[ଜାପାନ]], କୋରିଆ (କୁକୁଟ), ମେକ୍ସିକୋ (ମକ୍କସିଖ), ଇଜିପ୍ଟ (ମିସର), ଆରବ (ସିମିଳି), ଇରାକ (ବାବିଲନ) ପ୍ରଭୃତି ସ୍ଥାନରେ କଳିଙ୍ଗ ସହ ନିର୍ମାଣ-କଳା ଓ ବାଣିଜ୍ୟ-ସଂସ୍କୃତି-ଇତିହାସ ଆଦି ସମ୍ବନ୍ଧ ଦେଖିବାକୁ ମିଳିଥାଏ । ଏଠାରେ ସମ୍ଭବତଃ ଲୋକତନ୍ତ୍ର ପ୍ରଚଳିତ ଥିଲା । * ଖ୍ରୀ.ପୂ. ୩୬୦-୨୬୦ - ନନ୍ଦ-ସାମ୍ରାଜ୍ୟରେ ଓଡ଼ିଶାର ଏକ ବଡ଼ ଭାଗ ଅନ୍ତର୍ଭୁକ୍ତ । * ଖ୍ରୀ.ପୂ. ୨୬୧ - ପୃଥିବୀ ବିଖ୍ୟାତ [[କଳିଙ୍ଗ]] ଯୁଦ୍ଧ * ଖ୍ରୀ.ପୂ. ୧ମ ଶତାବ୍ଦୀ - ଚେଦୀ ରାଜବଂଶର ସମ୍ରାଟ [[ଖାରବେଳ|ମହାମେଘବାହାନ ଐର ଖାରବେଳ]]ଙ୍କ ରାଜତ୍ୱ, କଳିଙ୍ଗର ପରିସୀମା ଆଗଙ୍ଗା-କାବେରୀ, ତଥା ପଶ୍ଚିମ ଓ ମଧ୍ୟ [[ଭାରତ]]କୁ ବିସ୍ତାରିତ । ଜୈନ ଧର୍ମର ପ୍ରସାର । * ୩ୟ-ଷଷ୍ଠ ଶତାବ୍ଦୀ - ଗୁପ୍ତ-ରାଜବଂଶ, ହର୍ଷବର୍ଦ୍ଧନ, ଦ୍ୱିତୀୟ ପୁଲକେଶୀ, ମାଠର, ଭୌମକର ଇତ୍ୟାଦି ବିଭିନ୍ନ ରାଜାଙ୍କ ଶାସନାଧୀନ * ୭୯୫ ଖ୍ରୀ. - କେଶରୀ ରାଜବଂଶ । ଯଯାତି କେଶରୀ [[କଳିଙ୍ଗ]], କୋଶଳ ଓ [[ଉତ୍କଳ]]କୁ ଏକତ୍ର କଲେ । [[ଯାଜପୁର]]ରେ ରାଜଧାନୀ ସ୍ଥାପନ । * ୧୦୭୮-୧୪୩୪ ଖ୍ରୀ. - ଗଙ୍ଗ ରାଜବଂଶ । ଅନନ୍ତବର୍ମା ଚୋଳଗଙ୍ଗ ଦେବଙ୍କ ରାଜତ୍ୱ ପ୍ରାରମ୍ଭ । *୧୦୭୮-୧୧୫୦ ଖ୍ରୀ. - ଚୋଳଗଙ୍ଗ ଦେବଙ୍କ ରାଜୁତି । [[ପୁରୀ]] ଶ୍ରୀ[[ଜଗନ୍ନାଥ ମନ୍ଦିର]] ନବୀକରଣ ପ୍ରାରମ୍ଭ । [[କଟକ]] ହେଲା ନୂଆ ରାଜଧାନୀ (ପ୍ରାୟ ୧୧୭୦ ଖ୍ରୀ.) । *୧୧୭୦-୧୧୯୮ ଖ୍ରୀ. - ଦ୍ୱିତୀୟ ଅନଙ୍ଗଭୀମଦେବ । [[ଜଗନ୍ନାଥ ମନ୍ଦିର]]ର ନିର୍ମାଣ କାର୍ଯ୍ୟ ସମାପ୍ତ । *୧୨୨୯ ଖ୍ରୀ. - ତୃତୀୟ ଅନଙ୍ଗଭୀମଦେବଙ୍କଦ୍ୱାରା [[ବାରବାଟି ଦୁର୍ଗ]] ନିର୍ମିତ । *୧୨୩୮-୧୨୬୪ ଖ୍ରୀ. - ଲାଙ୍ଗୁଳା ନରସିଂହଦେବ । [[କୋଣାର୍କ ସୂର୍ଯ୍ୟ ମନ୍ଦିର|କୋଣାର୍କ ସୂର୍ଯ୍ୟ-ମନ୍ଦିର]] ନିର୍ମିତ । *୧୪୩୫-୧୫୪୧ ଖ୍ରୀ. - ଗଜପତି ରାଜବଂଶ । ଆଗଙ୍ଗା-ଗୋଦାବରୀ ସାମ୍ରାଜ୍ୟ । *୧୪୩୫-୧୪୬୬ ଖ୍ରୀ. - (ନବକୋଟି କର୍ଣ୍ଣାଟ ଉତ୍କଳ ବର୍ଗେଶ୍ୱର) କପିଳେନ୍ଦ୍ରଦେବ । *୧୪୯୭-୧୫୪୧ ଖ୍ରୀ. - ରାଜା ପୁରୁଷୋତ୍ତମଦେବ ଓ ତାଙ୍କପରେ ପ୍ରତାପରୂଦ୍ରଦେବ । * ୧୫୬୮ ଖ୍ରୀ. - ଓଡ଼ିଶାର ଶେଷ ସ୍ୱାଧୀନ ହିନ୍ଦୁ ଶାସକ [[ମୁକୁନ୍ଦ ଦେବ]] ପରାସ୍ତ । ବଙ୍ଗର ମୁସଲିମ ଶାସକ ସୁଲେମାନ କରାଣୀ ତଥା ତାଙ୍କ ସେନାପତି 'କଳାପାହାଡ଼'ଦ୍ୱାରା ଓଡ଼ିଶା ଅଧିକୃତ । * ୧୫୭୬ ଖ୍ରୀ. - ମୋଗଲମାନଙ୍କର ଓଡ଼ିଶା ଅଧିକାର । * ୧୭୫୧ ଖ୍ରୀ. - ମରହଟ୍ଟାମାନଙ୍କର ଓଡ଼ିଶା ଅଧିକାର । * ୧୮୦୩ ଖ୍ରୀ. - ବ୍ରିଟିଶମାନଙ୍କର [[ଓଡ଼ିଶା ପ୍ରଦେଶ|ଓଡ଼ିଶା]] ଅଧିକାର(ଏହା ବ୍ରିଟିଶ ଅଧିକୃତ ଶେଷ ଭାରତୀୟ ରାଜ୍ୟ) । * ୧୯୧୨ ଖ୍ରୀ. - [[ବିହାର-ଓଡ଼ିଶା]] ବଙ୍ଗରୁ ଅଲଗା ପ୍ରାନ୍ତ ଭାବେ ଗଠିତ । * ୧୯୩୬ ଖ୍ରୀ. - ସ୍ୱତନ୍ତ୍ର [[ଓଡ଼ିଶା ପ୍ରଦେଶ|ଓଡ଼ିଶା]] ପ୍ରାନ୍ତ ଗଠିତ । ଭାଷା ଭିତ୍ତିରେ ଗଠିତ ପ୍ରଥମ ଭାରତୀୟ ରାଜ୍ୟ । * ୧୯୪୮ ଖ୍ରୀ. - ଭୁବନେଶ୍ୱର ନୂତନ ରାଜଧାନୀ (ଅପ୍ରେଲ ୧୩) । * ୧୯୫୦ ଖ୍ରୀ. - ସ୍ୱାଧୀନ ଭାରତରେ ଏକ ରାଜ୍ୟ ଭାବେ ଓଡ଼ିଶା ମାନ୍ୟତା-ପ୍ରାପ୍ତ । === ୭ ମ ଶତାବ୍ଦୀ === ୭ ମ ଶତାବ୍ଦୀ କାଳରେ ଓଡ଼ିଶାର ନିଜର ଶାସକମାନେ ସ୍ୱାଧୀନ ଥିଲେ । ସେତେବେଳେ ଗଙ୍ଗ ବଂଶର ରାଜାମାନେ ଓଡ଼ିଶାରେ ଶାସନ କରୁଥିଲେ, ୭୯୫ ଖ୍ରୀଷ୍ଟାବ୍ଦରେ ୨ୟ ଯଯାତି (ମହାସିବ ଗୁପ୍ତ) ସିଂହାସନ ଆରୋହଣ କରିଥିଲେ । ଓଡ଼ିଶା ଇତିହାସରେ ଏହାକୁ ସୁବର୍ଣ୍ଣ ଯୁଗ ବୋଲି କୁହାଯାଇଥାଏ । ସେ ସମ୍ରାଟ [[ଖାରବେଳ]]ଦେଇ ଅନୁପ୍ରାଣିତ ହୋଇ [[କଳିଙ୍ଗ]], [[କାରଗୋଡ଼ା]], [[ଉତ୍କଳ]] ଓ କୋଶଳ ଏହି ଚାରିଗୋଟି ଭୂଖଣ୍ଡକୁ ମିଶାଇ ବିଶାଳ ସାମ୍ରାଜ୍ୟ ଗଠନ କରିଥିଲେ । ଓଡ଼ିଶାରେ ଏହି ରାଜବଂଶର ଶାସନ ଖ୍ରୀ. ୩୫୦ରୁ ଆରମ୍ଭ କରି ସୋମ ବଂଶର ଶେଷ ପର୍ଯ୍ୟନ୍ତ ଥିଲା । ଏହି ରାଜ୍ୟକୁ ନେଇ ଗଠିତ ବିଶାଳ ଓଡ଼ିଶାରେ ଅନେକ ଜାତି ଓ ଉପଜାତିରେ ବିଭାଜିତ ହୋଇଥିବାରୁ ଏକ ବିଶେଷ ବଣିକ ଜାତି ଜନ୍ମ ହେଲା ଓ ସେମାନେ [[ସାଧବ]] ଭାବରେ ପରିଚିତ ହେଲେ । ଏପରିକି ପ୍ରଥମ ଜନ୍ମଜୟ ମହାଭବ ଗୁପ୍ତ ଗୁପ୍ତ (ଖ୍ରୀ. ୮୮୨-୯୨୨)ଙ୍କ [[ସୋନପୁର]] ଅଞ୍ଚଳରେ ପ୍ରଚୁର ବଣିକ ସଙ୍ଘ ଥିବାର ପ୍ରମାଣ ମିଳିଥାଏ । କିନ୍ତୁ ୮ ଶତାବ୍ଦୀରେ ପ୍ରଚୁର ସମ୍ବଳ ଯୋଗୁଁ ଏହି ବାହାର ବାଣିଜ୍ୟ ଲୋପ ପାଇଗଲା । ବୈଶ୍ୟ, ଶୂଦ୍ର ଜାତିର ଲୋକମାନେ ରାଜ୍ୟର ଅନ୍ତ-ବାଣିଜ୍ୟରେ ମୁଖ୍ୟ ଭୂମିକା ଗ୍ରହଣ କରୁଥିଲେ । ସେମାନେ ଚାଷୀମାନଙ୍କଠାରୁ କୃଷିଜାତ ସାମଗ୍ରୀ ଆଣି ପେସାଗତ ବେପାରୀଙ୍କୁ କୃଷିଜାତ ଓ ଶିଳ୍ପଜାତ ଦ୍ରବ୍ୟ ଯୋଗାଇବାରେ ସାହାଯ୍ୟ କରୁଥିଲେ । ଏହି କିଣା-ବିକାର ମୁଖ୍ୟ ମାଧ୍ୟମ ଥିଲା ସୁନା, ରୂପା, ମୁଦ୍ରା ଓ କଉଡ଼ି । ଏହି ସମୟରେ ବଙ୍ଗୋପସାଗର କୂଳରେ ଚରିତ୍ରପୁର ନାମକ ବନ୍ଦର ଖୁବ ପ୍ରସିଦ୍ଧି ଲାଭ କରିଥିଲ । ଏହି ବନ୍ଦରଟି ଦେଇ [[ଚୀନ]], [[ଶ୍ରୀଲଙ୍କା]], [[ଜବା ଦ୍ୱୀପ|ଜାଭା]] ଆଦି ସହ କଳିଙ୍ଗର ବେପାର ବଣିଜ ଚାଲୁଥିଲା । ଓଡ଼ିଶାରେ ଗଙ୍ଗବଂଶ ୧୪୩୪ ଯାଏଁ ଥିଲା । ତାହା ପରେ [[କପିଳେନ୍ଦ୍ରଦେବ]], [[ପ୍ରତାପରୁଦ୍ରଦେବ]], [[ଗୋବିନ୍ଦ ବିଦ୍ୟାଧର]], [[ମୁକୁନ୍ଦ ହରିଚନ୍ଦନ]] ଓଡ଼ିଶାର ଶାସକ ଥିଲେ । === ଆଫଗାନ ଓ ମୋଗଲ ଶାସନ === ପରେ ଓଡ଼ିଶା ଆଫଗାନମାନଙ୍କ ହାତକୁ ଆସିଲା ଓ ୧୫୬୮ରେ ଓଡ଼ିଶା ମୋଗଲମାନଙ୍କ ଶାସନାଧୀନ ହେଲା । ଏହି ସମୟରେ ୧୭୫୫ ଖ୍ରୀ. ବେଳକୁ ଓଡ଼ିଶାରେ ଅତ୍ୟାଚାର, ଲୁଣ୍ଠନ, ଅରାଜକତା ଆଦି ବହୁ ମାତ୍ରାରେ ବ୍ୟାପୀ ଯାଇଥିଲା । ୧୮୦୩ରେ ଇଂରେଜମାନେ ଓଡ଼ିଶା ଅଧିକାର କଲେ । 1817 ଖ୍ରୀ.ରେ [[ପାଇକ]]ମାନେ ଇଂରେଜ ବିରୋଧରେ ଲଢ଼େଇ ଆରମ୍ଭ କଲେ । ଇଂରେଜମାନେ ନିର୍ମମ ଭାବରେ ଏହି ବିଦ୍ରୋହକୁ ଦମନ କରିଥିଲେ । ୧୮୧୭ରେ [[ଖୋର୍ଦ୍ଧା]] ରାଜା ମୁକୁନ୍ଦଦେବ ବନ୍ଦୀ ବେଳେ ମୃତୁ ବରଣ କଲେ । ଯଦିଓ ୧୬ଶ ଓ ୧୭ଶ ଶତାବ୍ଦୀରେ ଓଡ଼ିଶାର ବାହାର-ବାଣିଜ୍ୟ ଉନ୍ନତି ସାଧନ କରିଥିଲା, ତଥାପି କେଇ ବର୍ଷର ରାଜନୀତିକ ଅସ୍ଥିରତା ସକାଶେ ଅର୍ଥନୀତିର ପ୍ରଗତି ବାଧା ପାଇଥିଲା । === ଇଂରେଜ ଶାସନ === ୧୮୦୩ ବେଳକୁ ଇଂରେଜମାନେ [[ଓଡ଼ିଶା ପ୍ରଦେଶ|ଓଡ଼ିଶା]] ଅଧିକାର କଲାବେଳକୁ ଓଡ଼ିଶାର ଏହି ଅର୍ଥନୀତିର ଅଧପତନ ଚରମ ସୀମାରେ ପହଞ୍ଚି ଥିଲା । ଇଂରେଜମାନେ ବନିକ ଥିଲେ, ତେଣୁ ଓଡ଼ିଶାକୁ ସେମାନେ ନିଜର କର ଆଦାୟର ମୁଖ୍ୟ ଭାବରେ ଗ୍ରହଣ କରି ୧୮୦୫ ମସିହା ବେଳକୁ ରେଗୁଲେସନ ଆକ୍ଟ (Regulation Act) ଓ ୧୮୦୮ରେ ଭୂରାଜସ୍ୱ ବନ୍ଦୋବସ୍ତ ପ୍ରଚଳନ କରିଥିଲେ । ୧୮୨୫ ବେଳକୁ ଏକାଧିକ ବନ୍ଦୋବସ୍ତ ପ୍ରଚଳନ ଫଳରେ ଓଡ଼ିଶା ଶିଳ୍ପ ଓ ବାଣିଜ୍ୟର ଧ୍ୱଂସ ସାଧନ ଲକ୍ଷ୍ୟରେ ଏଠାରୁ ବିଲାତକୁ କଞ୍ଚାମାଲ ନେଇ ସେଠାରୁ ଓଡ଼ିଶାକୁ କଳ କବଜା ଆମଦାନୀ ବାଣିଜ୍ୟ କାରବାର ଆରମ୍ଭ କରାଯାଇଥିଲା । ଏଠି ସହିତ ଲବଣ କର ଜନସାଧାରଣଙ୍କ ଉପରେ ଲାଗୁ କରାଯାଇଥିଲା ଯାହା ଓଡ଼ିଶାର ସାମାଜିକ ଓ ଅର୍ଥନୀତିର ମେରୁଦଣ୍ଡ ଭାଙ୍ଗି ଦେଇଥିଲା । ଇଂରେଜ ଅମଳରେ ସମଗ୍ର ଭାରତୀୟ ଉପମହାଦେଶରେ [[ମାରୁଆଡ଼ି]] ଓ [[ଗୁଜରାଟୀ]] ବେପାରୀ ଗୋଷ୍ଠୀର ଅଭୂଦୟ ହୋଇଥିଲା । ସେମାନେ ବିଶେଷ କରି ବଙ୍ଗାଳୀ ଓକିଲ ଓ ଅନ୍ୟ ବୁଦ୍ଧିଜୀବୀଙ୍କ ପ୍ରରୋଚନାରେ ଓଡ଼ିଶାର ବିଭିନ୍ନ ସ୍ଥାନରୁ କଞ୍ଚାମାଲ ସଂଗ୍ରହ କରି ଓଡ଼ିଶାର ଅର୍ଥନୀତିର ବଜାରକୁ ନିୟନ୍ତ୍ରଣ କରୁଥିଲେ । ଏଥିରେ ବିଦେଶୀମାନେ ହିଁ ଲାଭବାନ ହେଉଥିଲେ । <ref name=Gobinda>ଗୋବିନ୍ଦ ପ୍ରସାଦ ଭଟ୍ଟାଚାର୍ଯ୍ୟ. ଅଝାଲ ସିଲାଇ ନିମକ ମହାଲ. ଉନ୍ନୟନୀ (ବାଲେଶ୍ୱର). ୨୦୦୬ ପୃ. ୮୧-୮୨</ref> === ନଅଙ୍କ ଦୁର୍ଭିକ୍ଷ === ଓଡ଼ିଶାର ଅର୍ଥନୀତି, ସାମାଜିକ ବିଧିବ୍ୟବସ୍ଥା, ଧାର୍ମିକ ବିଶ୍ୱାସର ଅଧପତନ ଘଟାଇବାକୁ ଚେଷ୍ଟିତ ଇଂରେଜ କମ୍ପାନୀ ସରକାର ୧୮୬୬ରେ [[ନଅଙ୍କ ଦୁର୍ଭିକ୍ଷ]] ସୃଷ୍ଟି କରିଥିଲେ । ଯାହାଫଳରେ ଓଡ଼ିଶାର ଦୁଇତୃତୀୟାଂଶ ଲୋକ ଖାଇବାକୁ ନ ପାଇ ପୋକମାଛି ପରି ମରିଗଲେ କିମ୍ବା କଲିକତାରେ ବିକ୍ରି ହେଲେ ।<ref name="ସୁବ୍ରତ">ସୁବ୍ରତ କୁମାର ପୃଷ୍ଟି. ଓଡ଼ିଆ ଭାଷା ସାହିତ୍ୟ ପରିଚୟ. ଏ.କେ. ମିଶ୍ର ପବ୍ଲିକେଶନ୍ (କଟକ). ୨୦୧୧ ପୃ.୨୧୬</ref> == ଜିଲ୍ଲା == {{main|ଓଡ଼ିଶାର ଜିଲ୍ଲାମାନଙ୍କର ତାଲିକା}} ଓଡ଼ିଶାରେ ୩୦ଟି ଜିଲ୍ଲା ଅଛି --- [[ଅନୁଗୋଳ ଜିଲ୍ଲା|ଅନୁଗୋଳ]], [[ବୌଦ୍ଧ ଜିଲ୍ଲା|ବୌଦ୍ଧ]], [[ଭଦ୍ରକ ଜିଲ୍ଲା|ଭଦ୍ରକ]], [[ବଲାଙ୍ଗୀର ଜିଲ୍ଲା|ବଲାଙ୍ଗୀର]], [[ବରଗଡ଼ ଜିଲ୍ଲା|ବରଗଡ଼]], [[ବାଲେଶ୍ୱର ଜିଲ୍ଲା|ବାଲେଶ୍ୱର]], [[କଟକ ଜିଲ୍ଲା|କଟକ]], [[ଦେବଗଡ଼ ଜିଲ୍ଲା|ଦେବଗଡ଼]], [[ଢେଙ୍କାନାଳ ଜିଲ୍ଲା|ଢେଙ୍କାନାଳ]], [[ଗଞ୍ଜାମ ଜିଲ୍ଲା|ଗଞ୍ଜାମ]], [[ଗଜପତି ଜିଲ୍ଲା|ଗଜପତି]], [[ଝାରସୁଗୁଡ଼ା ଜିଲ୍ଲା|ଝାରସୁଗୁଡ଼ା]], [[ଯାଜପୁର ଜିଲ୍ଲା|ଯାଜପୁର]], [[ଜଗତସିଂହପୁର ଜିଲ୍ଲା|ଜଗତସିଂହପୁର]], [[ଖୋର୍ଦ୍ଧା ଜିଲ୍ଲା|ଖୋର୍ଦ୍ଧା]] , [[କେନ୍ଦୁଝର ଜିଲ୍ଲା|କେନ୍ଦୁଝର]], [[କଳାହାଣ୍ଡି ଜିଲ୍ଲା|କଳାହାଣ୍ଡି]], [[କନ୍ଧମାଳ ଜିଲ୍ଲା|କନ୍ଧମାଳ]], [[କୋରାପୁଟ ଜିଲ୍ଲା|କୋରାପୁଟ]], [[କେନ୍ଦ୍ରାପଡ଼ା ଜିଲ୍ଲା|କେନ୍ଦ୍ରାପଡ଼ା]], [[ମାଲକାନଗିରି ଜିଲ୍ଲା|ମାଲକାନଗିରି]], [[ମୟୁରଭଞ୍ଜ ଜିଲ୍ଲା|ମୟୂରଭଞ୍ଜ]], [[ନବରଙ୍ଗପୁର ଜିଲ୍ଲା|ନବରଙ୍ଗପୁର]], [[ନୂଆପଡ଼ା ଜିଲ୍ଲା|ନୂଆପଡ଼ା]], [[ନୟାଗଡ଼ ଜିଲ୍ଲା|ନୟାଗଡ଼]], [[ପୁରୀ]], [[ରାୟଗଡ଼ା ଜିଲ୍ଲା|ରାୟଗଡ]], [[ସମ୍ବଲପୁର ଜିଲ୍ଲା|ସମ୍ବଲପୁର]], [[ସୋନପୁର ଜିଲ୍ଲା|ସୁବର୍ଣ୍ଣପୁର]], [[ସୁନ୍ଦରଗଡ଼ ଜିଲ୍ଲା|ସୁନ୍ଦରଗଡ଼]] । ପ୍ରତି ଜିଲ୍ଲାର ଶାସନମୁଖ୍ୟଙ୍କୁ [[ଜିଲ୍ଲାପାଳ]] କୁହାଯାଏ । ଜିଲ୍ଲାପାଳ, ଭାରତୀୟ ପ୍ରଶାସନିକ ସେବା ଅଥବା ଓଡ଼ିଶା ପ୍ରଶାସନିକ ସେବା ମାଧ୍ୟମରେ ନିଯୁକ୍ତି ପାଆନ୍ତି । ଶାସନକଳର ସୁବିଧା ପାଇଁ ପ୍ରତିଟି ଜିଲ୍ଲାକୁ କେତେଗୁଡ଼ିଏ ଉପଖଣ୍ଡ (ସବ-ଡିଭିଜନ)ରେ, ପୁଣି, ପ୍ରତ୍ୟେକ ଉପଖଣ୍ଡକୁ କେତେଗୁଡ଼ିଏ ବ୍ଲକରେ ଏବଂ ପ୍ରତ୍ୟେକ ବ୍ଲକକୁ କେତେଗୁଡ଼ିଏ ପଞ୍ଚାୟତରେ ବିଭକ୍ତ କରାଯାଇଛି । ଓଡ଼ିଶାର ସବୁଠୁ ବଡ଼ ସହର ଭୁବନେଶ୍ୱର ଏହାର ରାଜଧାନୀ । ଅନ୍ୟ ମୁଖ୍ୟ ସହରମାନେ ହେଲେ [[କଟକ]], [[ବ୍ରହ୍ମପୁର]], [[ରାଉରକେଲା]], [[ସମ୍ବଲପୁର]], [[ବାଲେଶ୍ୱର]], [[ବାରିପଦା]], [[ବଲାଙ୍ଗୀର]] ଇତ୍ୟାଦି । == ଭୌଗୋଳିକ ସ୍ଥିତି == [[ଫାଇଲ:Chilika lake.png|right|thumb|200px|Map of [[lake Chilka]] with near-by settlement of [[Puri]].]] [[ଫାଇଲ:Mahanadi River.JPG|thumb|200px|right|Mahanadi River]] ଓଡ଼ିଶା ଭାରତର ପୂର୍ବ ଉପକୂଳରେ ଅବସ୍ଥିତ (୧୫୫୭୦୭ ବର୍ଗ କି. ମି) । ଏହାର ଦକ୍ଷିଣରେ [[ଆନ୍ଧ୍ର ପ୍ରଦେଶ]], ପଶ୍ଚିମରେ [[ଛତିଶଗଡ଼]], ଉତ୍ତରରେ [[ଝାଡ଼ଖଣ୍ଡ]] ଓ [[ପଶ୍ଚିମ ବଙ୍ଗ]] ଏବଂ ପୂର୍ବରେ [[ବଙ୍ଗୋପ ସାଗର]] ରହିଛି । ମନ୍ଦିରମାଳିନୀ ନଗରୀ ଭୁବନେଶ୍ୱର ଓଡ଼ିଶାର ରାଜଧାନୀ । ଓଡ଼ିଶାର ପୁରାତନ ରାଜଧାନୀ [[କଟକ]], [[ଭୁବନେଶ୍ୱର]]ରୁ ମାତ୍ର ୨୯ କି.ମି. ଦୂରରେ ଅବସ୍ଥିତ । ଏହି ଦୁଇ ସହରର କ୍ରମାଗତ ବିସ୍ତାର ଓ ଉତ୍ତମ ସଡ଼କ ଯୋଗାଯୋଗ କାରଣରୁ ଏହି ଦୁଇ ସହର ଦ୍ୱୈତ ନଗରୀ ନାମରେ ବିଖ୍ୟାତ । [[ପୁରୀ]], ଯାହାକି ଏକ ବିଶ୍ୱବିଖ୍ୟାତ ହିନ୍ଦୁ ଧର୍ମପୀଠ, ଏଠାରୁ ପ୍ରାୟ ୬୦ କି.ମି. ଦୂରରେ ବଙ୍ଗୋପସାଗର ଉପକୂଳରେ ଅବସ୍ଥିତ । ହିନ୍ଦୁଙ୍କ [[ଚାରିଧାମ]] ମଧ୍ୟରୁ ଏହା ଅନ୍ୟତମ । ଏହା ମଧ୍ୟ ପ୍ରଭୁ [[ଜଗନ୍ନାଥ]]ଙ୍କ [[ରଥଯାତ୍ରା]] ଲାଗି ବିଶ୍ୱବିଖ୍ୟାତ । ରାଜ୍ୟର ପଶ୍ଚିମ ଓ ଉତ୍ତରାଂଶ ଛୋଟନାଗପୁର ମାଳଭୂମିର ଅଂଶବିଶେଷ । ଉପକୂଳବର୍ତ୍ତୀ ଅଞ୍ଚଳ ଏବଂ ମହାନଦୀ, ବ୍ରାହ୍ମଣୀ ଓ ବୈତରଣୀ ନଦୀ ପ୍ରଭୃତିର ମୁହାଣରେ ଉର୍ବର ପଟୁମୃତ୍ତିକା ଯୁକ୍ତ ସମତଳ ଭୂମି ଦେଖାଯାଏ । ଏହି ସମତଳ ଭୂମିରେ ମୂଖ୍ୟତଃ ଧାନଚାଷ କରାଯାଏ । ଓଡ଼ିଶାର ପ୍ରାୟ ୩୪% ଭୂମି ଅରଣ୍ୟ ଆଚ୍ଛାଦିତ, କିନ୍ତୁ ବିଭିନ୍ନ କାରଣମାନଙ୍କ ହେତୁ ଏହା କ୍ରମାଗତ ଭାବେ ହ୍ରାସ ପା‍ଇ ଚାଲିଛି । ଓଡ଼ିଶାରେ ଅନେକ ଅଭୟାରଣ୍ୟମାନ ରହିଛି । ଏଥିମଧ୍ୟରୁ [[ଶିମିଳିପାଳ ଜାତୀୟ ଉଦ୍ୟାନ]] ବ୍ୟାଘ୍ର ସଂରକ୍ଷଣ କେନ୍ଦ୍ର ଭାବେ ପ୍ରସିଦ୍ଧ । ବ୍ୟାଘ୍ର ବ୍ୟତୀତ ଝରଣା ଓ ସବୁଜିମା ପୂର୍ଣ୍ଣ ଏହି ଜଙ୍ଗଲରେ ହାତୀ ଓ ଅନ୍ୟାନ୍ୟ ପଶୁପକ୍ଷୀ ବାସ କରନ୍ତି । [[ଭିତରକନିକା ଜାତୀୟ ଉଦ୍ୟାନ|ଭିତରକନିକା ଅଭୟାରଣ୍ୟ]] ୧୯୭୫ରୁ [[ଥଣ୍ଟିଆ କୁମ୍ଭୀର|ଘଡ଼ିଆଳ କୁମ୍ଭୀର]]<nowiki/>ମାନଙ୍କୁ ସୁରକ୍ଷା ଯୋଗାଇ ଆସୁଛି । ଗହୀରମଥା, [[ଦେବୀ ନଦୀ]] ଏବଂ [[ଋଷିକୁଲ୍ୟା ନଦୀ]] ମୁହାଣକୁ ପ୍ରତିବର୍ଷ ଲକ୍ଷାଧିକ ସଂଖ୍ୟାରେ [[ଅଲିଭ ରିଡ଼ଲେ]] କଇଁଛ ଅଣ୍ଡା ଦେବାପାଇଁ ଆସନ୍ତି । ମହାନଦୀର ଦକ୍ଷିଣ ମୁହାଣରେ ବଙ୍ଗୋପସାଗର ଉପକୂଳରେ ଅବସ୍ଥିତ ହ୍ରଦ [[ଚିଲିକା]] ହେଉଛି ଏସିଆ ମହାଦେଶର ସର୍ବବୃହତ୍ ଲବଣାକ୍ତ ହ୍ରଦ । ଏହାକୁ [[ଚିଲିକା ପକ୍ଷୀ ଅଭୟାରଣ୍ୟ|ପକ୍ଷୀ ଅଭୟାରଣ୍ୟ]] ଭାବରେ ଘୋଷଣା କରାଯାଇଛି । ଏଠାରେ ପ୍ରତିବର୍ଷ ପ୍ରାୟ ୧୬୦ ପ୍ରଜାତିର ସ୍ଥାନୀୟ ଓ ପ୍ରବାସୀ ପକ୍ଷୀଙ୍କ ସମାଗମ ହୋ‍ଇଥାଏ । ଚିଲିକାରେ ଏକ ନୌ-ପ୍ରଶିକ୍ଷଣ କେନ୍ଦ୍ର ମଧ୍ୟ ରହିଛି । ଓଡ଼ିଶାର ସର୍ବୋଚ୍ଚ ପର୍ବତ ଶୃଙ୍ଗ ହେଉଛି [[ଦେଓମାଳୀ]] (୧୬୭୨ ମି.) ଯାହାକି ଦକ୍ଷିଣ ଓଡ଼ିଶାର କୋରାପୁଟ ଜିଲ୍ଲାରେ ଅବସ୍ଥିତ ଏବଂ ଚନ୍ଦ୍ରଗିରି-ପଟ୍ଟାଙ୍ଗୀ ପର୍ବତମାଳାର ଅନ୍ତର୍ଗତ । ଏହା ମଧ୍ୟ [[ପୂର୍ବଘାଟ ପର୍ବତମାଳା]]ର ସର୍ବୋଚ୍ଚ ଶୃଙ୍ଗ । ଅବସ୍ଥିତି: ୧୮°୪୦'୩"ଉ ୮୨°୫୮'୫୯"ପୂ । === ପର୍ଯ୍ୟଟନ === ଓଡ଼ିଶାରେ ମୋଟ ୩୪୭ଟି ପର୍ଯ୍ୟଟନସ୍ଥଳୀ ରହିଛି ।<ref>{{cite news|title=ସଂଖ୍ୟା ବଢୁଛି, ବିକାଶ ହେଉନି|url=http://www.dharitri.com/Bhubaneswar/290216/p11.htm|accessdate=29 February 2016|newspaper=[[ଧରିତ୍ରୀ]]}}</ref> ନନ୍ଦନ କାନନ, ଚିଲିକା, ପୁରୀ, ଧଉଳି ଗିରି, ଖଣ୍ଡଗିରି, କୋଣାର୍କ, କାକଟପୁର, ଅସ୍ତରଙ୍ଗ, ରାମଚଣ୍ଡୀ, ନିମାପଡ଼ା, ବାରବାଟୀ, ଖଣ୍ଡାଧାର, ଗୁପ୍ତେଶ୍ୱର, ଦୁଡୁମା,ଘଟଗାଁ, ଶିମିଳିପାଳ, ଗହୀରମଥା, ଭିତରକନିକା, କପିଳାସ, ରତ୍ନଗିରି, ମଣିକ, ଲିଙ୍ଗରାଜ, ଗୋପାଳପୁର, ଦେଓମାଳି, ହରିଶଙ୍କର, ସମେଲସ୍ୱରୀ, ହୀରାକୁଦ, ଫୁଲ ଝରଣ, ନାରୟଣୀ, ଚାନ୍ଦିପୁର, ଭଟ୍ଟାରିକା, ଥେରୁବାଲି, ବେଦବ୍ୟାସ, ସାତକୋଶିଆ, ଟିକରପଡ଼ା, ସାତପଡ଼ା, ଅଲାରନାଥ, ତପ୍ତପାଣି, ତାରାତାରିଣୀ, ଚନ୍ଦକା, ଧବଳେଶ୍ୱର ଆଦି ଓଡ଼ିଶାର ମୁଖ୍ୟ ପର୍ଯ୍ୟଟନସ୍ଥଳୀ । ଓଡ଼ିଶା ଏହାର ମନ୍ଦିରମାନଙ୍କ ପାଇଁ ପୃଥିବୀ ପ୍ରସିଦ୍ଧ । ଓଡ଼ିଶାର ମନ୍ଦିରଗୁଡ଼ିକ ଆର୍ଯ୍ୟ ସଂପ୍ରଦାୟର ଏବଂ ଏଗୁଡିକ ସଂପ୍ରଦାୟର ଅନୁସାରେ ଦେଖିବାକୁ ଅଲଗା ଅଲଗା ପ୍ରକାରର । ଭୁବନେଶ୍ୱରର ଲିଙ୍ଗରାଜ ମନ୍ଦିରର ଉଚ୍ଚତା ୧୮୦ ଫୁଟ ଏବଂ ପୁରୀର ଜଗନ୍ନାଥ ମନ୍ଦିରର ଉଚ୍ଚତା ୨୧୪ ଫୁଟ, ଯାହାକି ଓଡ଼ିଶାର ସବୁଠାରୁୁ ଉଚ୍ଚତମ ମନ୍ଦିର । ଠିକ ସେହିପରି କୋଣାର୍କର ସୂର୍ଯ୍ୟ ମନ୍ଦିର ପୃଥିବୀ ପ୍ରସିଦ୍ଧ । ବୌଦ୍ଧ ଏବଂ ଜୈନ ମନ୍ଦିର ମାନଙ୍କ ପାଇଁ ମଧ୍ୟ ଓଡ଼ିଶା ପ୍ରସିଦ୍ଧ । ଭୁବନେଶ୍ୱରରେ ଖଣ୍ଡଗିରି ଏବଂ ଉଦୟଗିରି ନାମକ ଦୁଇଟି ଗୁମ୍ଫା ରହିଛି । ଯାହାକି ପୁରାତନ ବୌଦ୍ଧ ଧର୍ମର ମୂକସାକ୍ଷୀ । ଠିକ ସେହି ପରି ଧଉଳିଗିରିଠାରେ ଥିବା ବିଶାଳ ବୌଦ୍ଧ ମୂର୍ତି ପର୍ଯ୍ୟଟକଙ୍କୁ ଆକର୍ଷିତ କରିଥାଏ । ଠିକ ସେହି ପରି ଓଡ଼ିଶାର ଟିକରପଡା ଘଡ଼ିଆଳ କୁମ୍ଭୀର ପାଇଁ ପ୍ରସିଦ୍ଧ । === ଜନଗଣନା === ୨୦୧୧ ମସିହା ଭାରତର ଜନଗଣନା ଅନୁଯାଇ ଓଡ଼ିଶାର ସମୁଦାୟ ଜନସଂଖ୍ୟା ୪୧,୯୪୭,୩୫୮, ସେଥିମଧ୍ୟରୁ ୨୧,୨୦୧,୬୭୮ (୫୦.୫୪%)ଜଣ ପୁରୁଷ ଓ ୨୦,୭୪୫,୬୮୦ (୪୯.୪୬) ଜଣ ମହିଳା, ଏବଂ ପ୍ରତି ୧୦୦୦ ପୁରୁଷରେ ୯୭୮ ଜଣ ମହିଳା ଅଛନ୍ତି । ୨୦୦୧ ମସିହା ଜନଗଣନା ତୁଳନାରେ ୨୦୧୧ରେ ଜନସଂଖ୍ୟା ୧୩.୯୭% ବୃଦ୍ଧି ହୋଇଛି । ସବୁଠାରୁ ଅଧିକ ଓଡ଼ିଆ ଭାଷାଭାଷୀ ଲୋକ ଏଠାରେ ବାସ କରନ୍ତି ଓ ଓଡ଼ିଆ ଭାଷା ଏହି ରାଜ୍ୟର ମୁଖ୍ୟ ଭାଷା ରୂପେ ପରିଚିତ ଏବଂ ଏହି ରାଜ୍ୟର ୮୨ ପ୍ରତିଶତ ଲୋକ ଓଡ଼ିଆ ଭାଷାକୁ ନିଜର ମାତୃଭାଷା ରୂପେ ବ୍ୟବହାର କରନ୍ତି । ଏହି ରାଜ୍ୟର କେତେକ ଆଦିବାସୀ ଜନଜାତି ମଧ୍ୟରୁ ସାନ୍ତାଳ, ବଣ୍ଡା , ମୁଣ୍ଡା, ଓରାମ ଓ ମହାଲି ପ୍ରମୁଖ । ୨୦୧୧ ମସିହା ଜନଗଣନା ଅନୁଯାୟୀ ଏହି ରଜ୍ୟର ସାକ୍ଷରତା ହାର ୭୩.୪୫% ଏବଂ ୮୨.୪% ପୁରୁଷ ଓ ୬୪.୩୬ ମହିଳା ସାକ୍ଷର ଅଟନ୍ତି ।<ref>{{Cite web |title=Archive for the '2011' Category |url=https://www.orissalinks.com/orissagrowth/topics/census/2011 |access-date=2025-12-17}}</ref> == ପ୍ରଶାସନ ଓ ରାଜନୀତି == [[File:ORISSA SECRETARIAT.jpg|thumb|200px|[[ଭୁବନେଶ୍ୱର]]ରେ ଓଡ଼ିଶା ରାଜ୍ଯ ଲୋକସେବା ଭବନ]] {{Main|ଓଡ଼ିଶା ସରକାର}} ଭାରତରେ ସମସ୍ତ ରାଜ୍ଯରେ [[ସାର୍ବଜନୀନ ମତାଧିକାର]] ଆଧାରରେ [[ସଂସଦୀୟ ଗଣତନ୍ତ୍ର|ସଂସଦୀୟ ଗଣତାନ୍ତ୍ରିକ ସରକାର]] ସ୍ଥାପନ କରାଯାଇଛି ।<ref name="SenguptaCorbridge2013">{{cite book|author1=Chandan Sengupta|author2=Stuart Corbridge|title=Democracy, Development and Decentralisation in India: Continuing Debates|url=https://books.google.com/books?id=AXbYAQAAQBAJ&pg=PA8|access-date=15 February 2015|date=28 October 2013|publisher=Routledge|isbn=978-1-136-19848-9|page=8|archive-url=https://web.archive.org/web/20160105110846/https://books.google.com/books?id=AXbYAQAAQBAJ&pg=PA8|archive-date=5 January 2016|url-status=live}}</ref><ref name=OurParliament>{{cite web |title=Our Parliament |website=[[Lok Sabha]] |publisher=[[Government of India]] |url=http://164.100.47.132/LssNew/our%20parliament/Our%20Parliament.pdf |access-date=2 February 2015 |archive-url=https://web.archive.org/web/20150203104729/http://164.100.47.132/LssNew/our%20parliament/Our%20Parliament.pdf |archive-date=3 February 2015 |url-status=dead }}</ref> ଓଡ଼ିଶାର ରାଜନୀତିରେ ସକ୍ରିୟ ରାଜନୈତିକ ଦଳଗୁଡ଼ିକ ହେଲେ, [[ବିଜୁ ଜନତା ଦଳ]], [[ଭାରତୀୟ ଜାତୀୟ କଂଗ୍ରେସ]] ଏବଂ [[ଭାରତୀୟ ଜନତା ପାର୍ଟି]] । [[୨୦୧୯ ଓଡ଼ିଶା ବିଧାନ ସଭା ନିର୍ବାଚନ|ଓଡ଼ିଶା ରାଜ୍ଯ ସଭା ନିର୍ବାଚନ, ୨୦୧୯]] ପରେ, [[ନବୀନ ପଟ୍ଟନାୟକ]]ଙ୍କ ନେତୃତ୍ବରେ ବିଜେଡି ଷଷ୍ଠ ଥର ପାଇଁ କ୍ରମିକ ଭାବରେ କ୍ଷମତାରେ ରହିଲା । ୨୦୦୦ ମସିହାରୁ ନବୀନ ପଟ୍ଟନାୟକ ଓଡ଼ିଶାର ୧୪ତମ ମୁଖ୍ଯମନ୍ତ୍ରୀ ହେଲେ ।<ref name=BJDLandslide /> === ବିଧାନସଭା === {{Main|ଓଡ଼ିଶା ବିଧାନସଭା }} ଓଡ଼ିଶା ରାଜ୍ୟରେ ଏକ ଏକସଦନୀୟ ବିଧାନସଭା ଅଛି।<ref name="Finifter">{{cite book|author=Ada W. Finifter|author-link1=Ada Finifter|title=Political Science|date=1978 |url=https://books.google.com/books?id=KFk1K9_yf90C&pg=PA94|access-date=15 February 2015|publisher=FK Publications|isbn=978-81-89597-13-9|page=94|archive-url=https://web.archive.org/web/20160105110847/https://books.google.com/books?id=KFk1K9_yf90C&pg=PA94|archive-date=5 January 2016|url-status=live}}</ref> [[ଓଡ଼ିଶା ବିଧାନସଭା]] ୧୪୭ ଜଣ ନିର୍ବାଚିତ ସଦସ୍ୟଙ୍କୁ ନେଇ ଗଠିତ,<ref name=BJDLandslide>{{cite news|title=BJD's landslide victory in Odisha, wins 20 of 21 Lok Sabha seats|url=http://ibnlive.in.com/news/bjds-landslide-victory-in-odisha-wins-20-of-21-lok-sabha-seats/472363-3-234.html|access-date=18 March 2015|publisher=[[CNN-IBN]]|date=17 May 2014|archive-url=https://web.archive.org/web/20140908125021/http://ibnlive.in.com/news/bjds-landslide-victory-in-odisha-wins-20-of-21-lok-sabha-seats/472363-3-234.html|archive-date=8 September 2014|url-status=dead}}</ref> ଏବଂ ବିଶେଷ ପଦାଧିକାରୀମାନେ ମଧ୍ୟ ଅଛନ୍ତି, ଯେପରି ବାଚସ୍ପତି ଓ ଉପବାଚସ୍ପତି , ଯାହାଙ୍କୁ ସଦସ୍ୟମାନଙ୍କ ଦ୍ୱାରା ନିର୍ବାଚିତ କରାଯାଇଥାଏ । ବିଧାନସଭା ବୈଠକ ବାଚସ୍ପତିଙ୍କ ଦ୍ୱାରା କିମ୍ବା ବାଚସ୍ପତିଙ୍କ ଅନୁପସ୍ଥିତିରେ ଉପବାଚସ୍ପତିଙ୍କ ଦ୍ୱାରା ଅଧ୍ୟକ୍ଷତା କରାଯାଏ ।<ref name="Kumar">{{cite book|author=Rajesh Kumar|title=Universal's Guide to the Constitution of India|date=17 January 2024 |url=https://books.google.com/books?id=an78gq3JwzYC&pg=PA110|access-date=18 March 2015|publisher=Universal Law Publishing|isbn=978-93-5035-011-9|pages=107–110|archive-url=https://web.archive.org/web/20160105110846/https://books.google.com/books?id=an78gq3JwzYC&pg=PA110|archive-date=5 January 2016|url-status=live}}</ref>କାର୍ଯ୍ୟପାଳିକା କର୍ତ୍ତୃପକ୍ଷ ଓଡ଼ିଶାର ମୁଖ୍ୟମନ୍ତ୍ରୀଙ୍କ ନେତୃତ୍ୱରେ ମନ୍ତ୍ରୀ ପରିଷଦ ଉପରେ ନ୍ୟସ୍ତ , ଯଦିଓ ସରକାରର ମୁଖ୍ୟ ହେଉଛନ୍ତି ଓଡ଼ିଶାର ରାଜ୍ୟପାଳ । ରାଜ୍ୟପାଳଙ୍କୁ [[ଭାରତର ରାଷ୍ଟ୍ରପତି]] ନିଯୁକ୍ତ କରନ୍ତି । ବିଧାନସଭାରେ ସଂଖ୍ୟାଗରିଷ୍ଠତା ଥିବା ଦଳ କିମ୍ବା ମେଣ୍ଟର ନେତାଙ୍କୁ ରାଜ୍ୟପାଳ ମୁଖ୍ୟମନ୍ତ୍ରୀ ଭାବରେ ନିଯୁକ୍ତ କରନ୍ତି, ଏବଂ ମୁଖ୍ୟମନ୍ତ୍ରୀଙ୍କ ପରାମର୍ଶରେ ରାଜ୍ୟପାଳ ମନ୍ତ୍ରୀ ପରିଷଦକୁ ନିଯୁକ୍ତ କରନ୍ତି । ମନ୍ତ୍ରୀ ପରିଷଦ ବିଧାନସଭାକୁ ରିପୋର୍ଟ କରନ୍ତି ।<ref name="AroraGoyal1995">{{cite book|author1=Ramesh Kumar Arora|author2=Rajni Goyal|title=Indian Public Administration: Institutions and Issues|url=https://books.google.com/books?id=nvzcy7o4sgAC&pg=PA205|access-date=18 March 2015|year=1995|publisher=New Age International|isbn=978-81-7328-068-9|pages=205–207|archive-url=https://web.archive.org/web/20160105110846/https://books.google.com/books?id=nvzcy7o4sgAC&pg=PA205|archive-date=5 January 2016|url-status=live}}</ref> ୧୪୭ ଜଣ ନିର୍ବାଚିତ ପ୍ରତିନିଧିଙ୍କୁ ବିଧାନସଭାର ସଦସ୍ୟ ବା ବିଧାୟକ କୁହାଯାଏ । ରାଜ୍ୟପାଳଙ୍କ ଦ୍ୱାରା ଆଙ୍ଗ୍ଲୋ-ଇଣ୍ଡିଆନ ସମ୍ପ୍ରଦାୟରୁ ଜଣେ ବିଧାୟକଙ୍କୁ ମନୋନୀତ କରାଯାଇପାରେ ।<ref name="Shukla2008">{{cite book|author=Subhash Shukla|title=Issues in Indian Polity|url=https://books.google.com/books?id=CAs9PNOfL28C&pg=PA99|access-date=18 March 2015|year=2008|publisher=Anamika Pub. & distributors|isbn=978-81-7975-217-3|page=99|archive-url=https://web.archive.org/web/20160105110846/https://books.google.com/books?id=CAs9PNOfL28C&pg=PA99|archive-date=5 January 2016|url-status=live}}</ref> କାର୍ଯ୍ୟକାଳ ଶେଷ ହେବା ପୂର୍ବରୁ ବିଧାନସଭା ଭାଙ୍ଗି ନଗଲେ, ଏହି ପଦର କାର୍ଯ୍ୟକାଳ ପାଞ୍ଚ ବର୍ଷ ପାଇଁ ।<ref name="Kumar" /> ନ୍ୟାୟପାଳିକା କଟକରେ ଅବସ୍ଥିତ [[ଓଡ଼ିଶା ଉଚ୍ଚ ନ୍ୟାୟାଳୟ]] ଏବଂ ନିମ୍ନ ଅଦାଲତଗୁଡ଼ିକର ଏକ ବ୍ୟବସ୍ଥାକୁ ନେଇ ଗଠିତ । ==ଅର୍ଥନୀତି== === ସମଷ୍ଟି-ଅର୍ଥନୈତିକ ଧାରା === ଓଡ଼ିଶା ନିରନ୍ତର ଆର୍ଥିକ ଅଭିବୃଦ୍ଧିର ସମ୍ମୁଖୀନ ହେଉଛି । ରାଜ୍ୟର ମୋଟ ଘରୋଇ ଉତ୍ପାଦରେ ପ୍ରଭାବଶାଳୀ ଅଭିବୃଦ୍ଧି ପରିସଂଖ୍ୟାନ ଏବଂ କାର୍ଯ୍ୟକ୍ରମ କାର୍ଯ୍ୟାନ୍ୱୟନ ମନ୍ତ୍ରଣାଳୟ ରିପୋର୍ଟ କରିଛନ୍ତି । ଓଡ଼ିଶାର ଅଭିବୃଦ୍ଧି ହାର ଜାତୀୟ ହାରାହାରିରୁ ଅଧିକ । କେନ୍ଦ୍ର ସରକାରଙ୍କ ସହରୀ ବିକାଶ ମନ୍ତ୍ରଣାଳୟ ନିକଟରେ ସ୍ମାର୍ଟ ସିଟି ଭାବେ ବିକଶିତ ହେବାକୁ ଚୟନ ହୋଇଥିବା ୨୦ଟି ସହରର ନାମ ଘୋଷଣା କରିଛନ୍ତି । ରାଜ୍ୟ ରାଜଧାନୀ ଭୁବନେଶ୍ୱର ଜାନୁଆରୀ ୨୦୧୬ରେ ଜାରି ଥିବା ସ୍ମାର୍ଟ ସିଟି ତାଲିକାରେ ପ୍ରଥମ ସହର, ଯାହା ଭାରତ ସରକାରଙ୍କ ଏକ ଗୃହପାଳିତ ପଶୁ ପ୍ରକଳ୍ପ । ଏହି ଘୋଷଣାରେ ବିକାଶ ପାଇଁ ପାଞ୍ଚ ବର୍ଷ ମଧ୍ୟରେ ୫୦୮.୦୨ ବିଲିୟନ ଟଙ୍କା ମଞ୍ଜୁରି ଥିଲା । === ଶିଳ୍ପ ବିକାଶ === ଓଡ଼ିଶାରେ ପ୍ରଚୁର ପ୍ରାକୃତିକ ସମ୍ପଦ ଏବଂ ଏକ ବୃହତ ଉପକୂଳ ଅଛି | ପୁଞ୍ଜି ବିନିଯୋଗ ପ୍ରସ୍ତାବ ସହିତ ବିଦେଶୀ ପୁଞ୍ଜି ନିବେଶକାରୀଙ୍କ ପାଇଁ ଓଡ଼ିଶା ସର୍ବାଧିକ ପସନ୍ଦଯୋଗ୍ୟ ସ୍ଥାନ ଭାବରେ ଉଭା ହୋଇଛି। ଏଥିରେ ଭାରତର ଏକ କୋଇଲାର ଏକ ପଞ୍ଚମାଂଶ, ଏହାର ଏକ ଚତୁର୍ଥାଂଶ ଲୁହାପଥର, ବକ୍ସାଇଟ୍ ଭଣ୍ଡାରର ଏକ ତୃତୀୟାଂଶ ଏବଂ କ୍ରୋମାଇଟ୍ ରହିଛି | ଜର୍ମାନୀର ସହଯୋଗରେ ନିର୍ମିତ ଭାରତର ପବ୍ଲିକ୍ ସେକ୍ଟରରେ ରାଉରକେଲା ଷ୍ଟିଲ୍ ପ୍ଲାଣ୍ଟ ଥିଲା | ଆର୍ସେଲର-ମିତ୍ତଲ ୧୦ ବିଲିୟନ ଡଲାରର ଅନ୍ୟ ଏକ ମେଗା ଇସ୍ପାତ ପ୍ରକଳ୍ପରେ ବିନିଯୋଗ କରିବାକୁ ଯୋଜନା ଘୋଷଣା କରିଛନ୍ତି। Russian ଷର ପ୍ରମୁଖ ମ୍ୟାଗ୍ନିଟୋଗୋରସ୍କ୍ ଆଇରନ୍ ଆଣ୍ଡ ଷ୍ଟିଲ୍ କମ୍ପାନୀ (MMK) ମଧ୍ୟ ଓଡ଼ିଶାରେ ୧୦ଟି MT ଷ୍ଟିଲ୍ ପ୍ଲାଣ୍ଟ ସ୍ଥାପନ କରିବାକୁ ଯୋଜନା କରିଛି। ବୃନ୍ଦାବଲ ଓଡ଼ିଶାର ଖୋଲା କାଷ୍ଟ କୋଇଲା ଖଣିର ଏକ ପ୍ରମୁଖ କ୍ଷେତ୍ର | ଆଲୁମିନିୟମ, କୋଇଲା ଭିତ୍ତିକ ବିଦ୍ୟୁତ୍ ଉତ୍ପାଦନ କେନ୍ଦ୍ର, ପେଟ୍ରୋକେମିକାଲ୍ସ ଏବଂ ସୂଚନା ପ୍ରଯୁକ୍ତିବିଦ୍ୟାରେ ରାଜ୍ୟ ଅଦୃଶ୍ୟ ପରିମାଣର ପୁଞ୍ଜି ବିନିଯୋଗ କରୁଛି। ବିଦ୍ୟୁତ୍ ଉତ୍ପାଦନରେ ରିଲାଏନ୍ସ ପାୱାର୍ (ଅନିଲ ଅମ୍ବାନୀ ଗ୍ରୁପ୍) ଝାରସୁଗୁଡା ଜିଲ୍ଲାର ହିରମାଠାରେ ୧୩ ବିଲିୟନ ଆମେରିକୀୟ ଡଲାରର ପୁଞ୍ଜି ବିନିଯୋଗ ସହିତ ବିଶ୍ୱର ସର୍ବବୃହତ ବିଦ୍ୟୁତ୍ ଉତ୍ପାଦନ କେନ୍ଦ୍ର ସ୍ଥାପନ କରୁଛି। ୨୦୦୯ ମସିହାରେ ଓଡ଼ିଶା କର୍ପୋରେଟ ନିବେଶ ଉପରେ ଆସୋକମ୍ (ASSOCHAM) ଇନଭେଷ୍ଟମେଣ୍ଟ ମିଟର (AIM) ଅଧ୍ୟୟନର ବିଶ୍ଳେଷଣ ଅନୁଯାୟୀ ଗୁଜରାଟ ସହିତ ପ୍ରଥମ ଏବଂ ଆନ୍ଧ୍ରପ୍ରଦେଶ ତୃତୀୟ ସ୍ଥାନରେ ଥିଲା | ଦେଶରେ ମୋଟ ବିନିଯୋଗରେ ଓଡ଼ିଶାର ଅଂଶ ୧୨.୬ ପ୍ରତିଶତ ଥିଲା। ଏହା ମୂଲ୍ୟର ନିବେଶ ପ୍ରସ୍ତାବ ଗ୍ରହଣ କଲା | ଗତ ବର୍ଷରେ ୨,୦୦,୮୪୬ କୋଟି | ଇସ୍ପାତ ଏବଂ ଶକ୍ତି ସେହି କ୍ଷେତ୍ରଗୁଡିକ ମଧ୍ୟରେ ଥିଲା ଯାହା ରାଜ୍ୟରେ ସର୍ବାଧିକ ପୁଞ୍ଜି ବିନିଯୋଗ କରିଥିଲା। ==ସଂସ୍କୃତି== == ଓଡ଼ିଶାର ପର୍ବପର୍ବାଣି == ଓଡ଼ିଶାର ବିଭିନ୍ନ ଧର୍ମାବଲମ୍ବୀମାନେଦ୍ୱାରା ବିଭିନ୍ନ ପର୍ବପର୍ବାଣି ପାଳନ କରିଥାନ୍ତି । ଓଡ଼ିଶାରେ "ବାର ମାସରେ ତେର ପର୍ବ" ପାଳନ ହୁଏ ବୋଲି ପ୍ରବାଦ ରହିଛି ।<ref>{{Cite journal|last=Mohanty|first=P.P.|date=2018|title=Towards frameworking a strategic approach for festival tourism destination marketing and management: Case study of Odisha (India)|url=https://scindeks.ceon.rs/Article.aspx?artid=1450-66611804145M|journal=Turizam|language=en|volume=22|issue=4|pages=145–157|doi=10.5937/turizam22-17398|issn=1450-6661}}</ref> ପ୍ରମୁଖ ହିନ୍ଦୁ ପର୍ବ ମଧ୍ୟରେ [[ରଥଯାତ୍ରା]], [[ରଜ]], [[ପଣା ସଂକ୍ରାନ୍ତି]],[[ମକର ସଂକ୍ରାନ୍ତି]],[[ନୂଆଖାଇ]] ଓ ଅନେକ ଓଷା-ବ୍ରତ ସମେତ ଅନ୍ୟାନ୍ୟ ପର୍ବପର୍ବାଣି, ଇସଲାମ ପର୍ବପର୍ବାଣି ମଧ୍ୟରେ [[ଇଦ ଉଲ-ଫିତର]] ଓ [[ମହରମ]], ଖୀଷ୍ଟିଆନ ପର୍ବପର୍ବାଣି ମଧ୍ୟରେ [[ବଡ଼ଦିନ|ବଡ଼ ଦିନ]], [[ଇଷ୍ଟର]] ଓ [[ନବବର୍ଷ]], ବୌଦ୍ଧ ପର୍ବପର୍ବାଣି ମଧ୍ୟରେ [[ବୁଦ୍ଧ ପୂର୍ଣ୍ଣିମା]] ଆଦି ଅନ୍ୟତମ । ଓଡ଼ିଶାର ବିଭିନ୍ନ ଆଦିବାସୀ ଜନଜାତି ଭିତରେ ସାନ୍ତାଳୀ ଜନଜାତିର ସୋହରାଇ, ମାଘେ ପରବ (ହୋ ଜନଜାତିଦ୍ୱାରା ମଧ୍ୟ ପାଳିତ), ବାହା ପରବ (ବା ହୋ ଜନଜାତିର ବା' ପରବ) ଆଦି ଅନ୍ୟତମ | ==କ୍ରୀଡ଼ା== {{Main|ଓଡ଼ିଶାରେ କ୍ରୀଡ଼ା}} [[File:Barabati Stadium IPL Match Pune Warriors India vs. Deccan Chargers.jpg|thumb|ବାରବାଟୀ ଷ୍ଟାଡ଼ିୟମ ([[Barabati Stadium]]) , [[କଟକ]]]] ଓଡ଼ିଶା ରାଜ୍ୟ ୨୦୧୮ ପୁରୁଷ ହକି ବିଶ୍ୱକପ୍ ( [[2018 Men's Hockey World Cup]] ), ୨୦୨୨ ଫିଫା ୧୭ ବର୍ଷରୁ କମ୍ ମହିଳା ବିଶ୍ୱକପ୍ (2022 FIFA U-17 Women's World Cup) ଏବଂ ୨୦୨୩ ପୁରୁଷ ହକି ବିଶ୍ୱକପ୍ (2023 Men's Hockey World Cup) ସମେତ ଅନେକ ଅନ୍ତର୍ଜାତୀୟ କ୍ରୀଡା ଇଭେଣ୍ଟ ଆୟୋଜନ କରିଛି। ଓଡ଼ିଶାରେ ଥିବା କ୍ରୀଡ଼ା ଷ୍ଟାଡ଼ିୟମଗୁଡ଼ିକ ମଧ୍ୟରେ ଅନ୍ତର୍ଭୁକ୍ତ : # [[କଳିଙ୍ଗ ଷ୍ଟାଡ଼ିଅମ]] ( Kalinga Stadium ) # [[ବାରବାଟି ଷ୍ଟାଡ଼ିଅମ]] ( [[Barabati Stadium]] ) # ଜବାହରଲାଲ ନେହେରୁ ଇନଡୋର୍ ଷ୍ଟାଡ଼ିୟମ ( Jawaharlal Nehru Indoor Stadium ) # ଇଷ୍ଟ କୋଷ୍ଟ ରେଲୱେ ଷ୍ଟାଡ଼ିୟମ ( East Coast Railway Stadium ) # ବିଜୁ ପଟ୍ଟନାୟକ ହକି ଷ୍ଟାଡ଼ିୟମ ( Biju Patnaik Hockey Stadium ) # କିଟ୍ ଷ୍ଟାଡ଼ିୟମ ( KIIT Stadium ) # ବୀର ସୁରେନ୍ଦ୍ର ସାଏ ଷ୍ଟାଡ଼ିୟମ ( Veer Surendra Sai Stadium ) # ବିର୍ସା ମୁଣ୍ଡା ଆନ୍ତର୍ଜାତୀୟ ହକି ଷ୍ଟାଡ଼ିୟମ ( Birsa Munda International Hockey Stadium )<ref>{{Cite news|last=Suffian|first=Mohammad|date=16 February 2021|title=Odisha CM Lays Foundation of India's Largest Hockey Stadium named after 'Birsa Munda' In Rourkela|work=India Today|url=https://www.indiatoday.in/sports/hockey/story/odisha-cm-lays-foundation-of-india-s-largest-hockey-stadium-named-after-birsa-munda-in-rourkela-1769860-2021-02-16|access-date=3 June 2021|archive-date=3 June 2021|archive-url=https://web.archive.org/web/20210603040034/https://www.indiatoday.in/sports/hockey/story/odisha-cm-lays-foundation-of-india-s-largest-hockey-stadium-named-after-birsa-munda-in-rourkela-1769860-2021-02-16|url-status=live}}</ref> ରାଜ୍ୟରେ କିଛି ଉଚ୍ଚ ପ୍ରଦର୍ଶନ କେନ୍ଦ୍ର ମଧ୍ୟ ରହିଛି, ଯାହାକି ଓଡ଼ିଶାରେ ବିଭିନ୍ନ ଖେଳର ଉନ୍ନତି ପାଇଁ କଳିଙ୍ଗ ଷ୍ଟାଡ଼ିୟମରେ ସ୍ଥାପିତ କରାଯାଇଛି । କିଛି ଉଚ୍ଚ ପ୍ରଦର୍ଶନ କେନ୍ଦ୍ରଗୁଡ଼ିକ ହେଉଛି : * ଅଭିନବ ବିନ୍ଦ୍ରା ଟାର୍ଗେଟିଂ ପ୍ରଦର୍ଶନ ( Abhinav Bindra Targeting Performance (ABTP) ) * ଡାଲମିଆ ଭାରତ ଗୋପୀଚାନ୍ଦ ବ୍ୟାଡ଼ମିଣ୍ଟନ୍ ଏକାଡ଼େମୀ ( Dalmia Bharat Gopichand Badminton Academy ) * ଜେ.ଏସ୍.ଡବ୍ଲ୍ୟୁ. ସନ୍ତରଣ ଉଚ୍ଚ ପ୍ରଦର୍ଶନ କେନ୍ଦ୍ର ( JSW Swimming HPC ) * ଖେଲୋ ଇଣ୍ଡିଆ ଆଥଲେଟିକ୍ସ୍, ହକି ଏବଂ ଭାରୋତ୍ତୋଳନ ପାଇଁ ରାଜ୍ୟ ଉତ୍କର୍ଷ କେନ୍ଦ୍ର ( Khelo India State Centre of Excellence (KISCE) for Athletics, Hockey, and Weightlifting ) * ଭାରୋତ୍ତୋଳନ ପାଇଁ କେଜେଏସ ଆହଲୁୱାଲିଆ ଏବଂ ଟେନଭିକ୍ ସ୍ପୋର୍ଟସ୍ ଉଚ୍ଚ ପ୍ରଦର୍ଶନ କେନ୍ଦ୍ର ( KJS Ahluwalia and Tenvic Sports HPC for Weightlifting ) * ଓଡ଼ିଶା ନୌସେନା ଟାଟା ହକି ଉଚ୍ଚ ପ୍ରଦର୍ଶନ କେନ୍ଦ୍ର ( Odisha Naval Tata Hockey High Performance Centre (ONTHHPC) )<ref>{{cite web |url=https://kalingatv.com/state/naval-tata-hockey-academy-inaugurated-in-odisha-capital/ |title=Naval Tata Hockey Academy Inaugurated In Odisha Capital |website=Kalinga TV |date=13 August 2019 |access-date=13 August 2019 |archive-date=21 September 2022 |archive-url=https://web.archive.org/web/20220921054009/https://kalingatv.com/state/naval-tata-hockey-academy-inaugurated-in-odisha-capital/ |url-status=live }}</ref> * ଓଡ଼ିଶା ଆଦିତ୍ୟ ବିକ୍ରମ ବିର୍ଲା ଏବଂ ଗଗନ ନାରଙ୍ଗ ସୁଟିଂ ଉଚ୍ଚ ପ୍ରଦର୍ଶନ କେନ୍ଦ୍ର ( Odisha Aditya Birla and Gagan Narang Shooting HPC ) * ରିଲାଏନ୍ସ୍ ଫାଉଣ୍ଡେସନ୍ ଓଡ଼ିଶା ଆଥଲେଟିକ୍ସ୍ ଉଚ୍ଚ ପ୍ରଦର୍ଶନ କେନ୍ଦ୍ର ( Reliance Foundation Odisha Athletics HPC ) * ଭାରତୀୟ କ୍ରୀଡ଼ା ପ୍ରାଧିକରଣ ଆଞ୍ଚଳିକ ବ୍ୟାଡ଼ମିଣ୍ଟନ୍ ଏକାଡ଼େମୀ ( Sports Authority of India Regional Badminton Academy )<ref>{{Cite web|author=Minati Singha|date=15 May 2017|title=Odisha-SAI Regional Badminton Academy inaugurated in Bhubaneswar|url=https://timesofindia.indiatimes.com/city/bhubaneswar/odisha-sai-regional-badminton-academy-inaugurated-in-bhubaneswar/articleshow/58686446.cms|access-date=30 May 2021|website=The Times of India|language=en|archive-date=2 June 2021|archive-url=https://web.archive.org/web/20210602225427/https://timesofindia.indiatimes.com/city/bhubaneswar/odisha-sai-regional-badminton-academy-inaugurated-in-bhubaneswar/articleshow/58686446.cms|url-status=live}}</ref> * ଉଡ଼ାନ୍ ବ୍ୟାଡ଼ମିଣ୍ଟନ୍ ଏକାଡ଼େମୀ<ref>{{Cite web|title=Udaan Badminton Academy-HOME|url=https://www.theudaan.net/|access-date=30 May 2021|website=www.theudaan.net|archive-date=26 February 2021|archive-url=https://web.archive.org/web/20210226021003/https://www.theudaan.net/|url-status=dead}}</ref> * ଅଖିଳ ଭାରତୀୟ ଫୁଟବଲ୍ ସଂଘ ଉଚ୍ଚ ପ୍ରଦର୍ଶନ କେନ୍ଦ୍ର ( All India Football Federation High Performance Centre )<ref>{{Cite web|title=High Performance Centre deal a big boost for Odisha and AIFF {{!}} Goal.com|url=https://www.goal.com/en-in/news/odisha-aiff-high-performance-centre-big-boost/1cwe57j3pqvvu14c7f7q7a8r0d|access-date=7 June 2021|website=www.goal.com|archive-date=7 June 2021|archive-url=https://web.archive.org/web/20210607034811/https://www.goal.com/en-in/news/odisha-aiff-high-performance-centre-big-boost/1cwe57j3pqvvu14c7f7q7a8r0d|url-status=live}}</ref> == ପର୍ଯ୍ୟଟନ == === ବାଲୁକା କଳା === ଓଡ଼ିଶାର ପୁରୀରୁ ଆରମ୍ଭ ହୋଇ ରାଜ୍ୟର ଅନ୍ୟାନ୍ୟ ତଟବର୍ତ୍ତୀ ସ୍ଥାନରେ ବିକଶିତ ବାଲିରେ ମୂର୍ତ୍ତି ତିଆରି କଳା ଓଡ଼ିଶାର ଏକ ଆଧୁନିକ କଳା ମଧ୍ୟରୁ ଅନ୍ୟତମ । === ହସ୍ତଶିଳ୍ପ === ଓଡ଼ିଶାର ହସ୍ତଶିଳ୍ପ ମଧ୍ୟରେ ପିତ୍ତଳ, ସୁନା-ରୂପାର [[ତାରକସି କାମ]], ଟେରାକୋଟା କଳା ଏବଂ [[ଚାନ୍ଦୁଆ]] ଆଦି ଅନ୍ୟତମ । ==== ପିତ୍ତଳ ଏବଂ ବେଲ ଧାତୁ ସାମଗ୍ରୀ ==== ପିତ୍ତଳ ଏବଂ ବେଲମେଟାଲ୍ ବାସନ, ପିତ୍ତଳ ଚାନ୍ଦ ଏବଂ ହାଣ୍ଡି ଉପରେ ସୂକ୍ଷ୍ମ ଖୋଦନ ଓଡ଼ିଶା କଳାର ଏକ ଗୁରୁତ୍ୱପୂର୍ଣ୍ଣ ଦିଗ | ଧାତୁରେ ନିର୍ମିତ କଳାକୃତି ମଧ୍ୟରେ ପିତ୍ତଳ କାର୍ଯ ଦେବତାମାନଙ୍କର ପୂଜା ସମୟରେ ଦୀପ ଏବଂ ଦୀପଦାନୀରେ ଦେଖିବାକୁ ମିଳିଥାଏ | ପିତ୍ତଳରୁ ନିର୍ମିତ ଚାଉଳ ମାପିବା ପାତ୍ରଗୁଡିକ ଅନେକ ଘରେ ବ୍ୟବହୃତ ହେବା ବ୍ୟତୀତ ପିତ୍ତଳ ହାତୀ-ଘୋଡ଼ା ଆଦି ମଧ୍ୟ ଜଣାଶୁଣା । ବେଟେଲ-ଚେୟାର ପାଇଁ ପିତ୍ତଳର ପାତ୍ରଗୁଡ଼ିକ ଉଭୟ ଉପଯୋଗୀ ଏବଂ ଅଳଙ୍କାର ପାଇଁ ଡିଜାଇନ୍ ହୋଇଛି | ପିତ୍ତଳ ଏବଂ ଘଣ୍ଟି ଧାତୁରେ ନିର୍ମିତ ଘରୋଇ ସାମଗ୍ରୀ ଏବଂ ବାସନଗୁଡିକ ଅଛି ଏବଂ ସେଗୁଡ଼ିକ ବିଭିନ୍ନ ଆକୃତି ଏବଂ ଆକାରର | ଓଡ଼ିଶାର ପିତ୍ତଳ ସାମଗ୍ରୀ କାରିଗରମାନଙ୍କର ଉଚ୍ଚ କାରୁକାର୍ଯ୍ୟ ଏବଂ ନୂତନତ୍ୱ ପାଇଁ ସେମାନଙ୍କର ଚମତ୍କାରତାକୁ ପ୍ରକାଶ କରିଥାଏ | ==== ସିଲଭର ୱେୟାର ଏବଂ ଫିଲିଗ୍ରି କାମ ==== ଓଡ଼ିଶାର ସିଲଭରୱେର୍ ବହୁତ ଜଣାଶୁଣା | ତାଙ୍କର ଫିଲିଗ୍ରି କାର୍ଯ୍ୟଗୁଡ଼ିକ ଭାରତର ଅନ୍ୟ କୌଣସି ସ୍ଥାନରେ କ୍ୱଚିତ୍ ଦେଖାଯାଉଥିବା କଳାତ୍ମକ ଉତ୍କର୍ଷର ଅନନ୍ୟ ଉଦାହରଣ | ରୂପା ତାରଗୁଡ଼ିକ, ଅତ୍ୟନ୍ତ ସୂକ୍ଷ୍ମ, ଜଟିଳ ଡିଜାଇନ୍ରେ ଆକୃତିର | ପଶୁ ଏବଂ ପକ୍ଷୀମାନଙ୍କର ଫର୍ମ, ଭର୍ମିଲିୟନ୍ ରିସେପ୍ଟେକଲ୍ ପରି ଦୈନିକ ବ୍ୟବହାରର ପ୍ରବନ୍ଧଗୁଡ଼ିକ ମଧ୍ୟ ରୂପା ତାରରେ ନିର୍ମିତ - ଫିଲିଗ୍ରି ଅଳଙ୍କାର, ବିଶେଷତ ବ୍ରୋଚ୍ ଏବଂ କାନଫୁଲ ଭାରତୀୟ ମହିଳାମାନଙ୍କ ମଧ୍ୟରେ ବହୁତ ଲୋକପ୍ରିୟ | ସିଲିଗ୍ରି କାମ ପାଇଁ କଟକ ବିଶ୍ୱ ପ୍ରସିଦ୍ଧ | ମହାଭାରତର ଦୃଶ୍ୟଗୁଡ଼ିକ ବେଳେବେଳେ ରୂପାରେ ଚିତ୍ରିତ ହୋଇଥାଏ ବିଶେଷ ଆଗ୍ରହରେ ରୂପାଦ୍ୱାରା ନିର୍ମିତ ଭଗବାନ କୃଷ୍ଣଙ୍କଦ୍ୱାରା ପରିଚାଳିତ ଅର୍ଜୁନ ରଥ | ଜଣେ ଆଶ୍ଚର୍ଯ୍ୟ ଲାଗେ ଯେ ରଥ ଚକଗୁଡିକର ମିନିଟ୍ ସବିଶେଷ କାର୍ଯ୍ୟ ସହିତ କଶଳ ଦେଖ | ରଥର ସୌନ୍ଦର୍ଯ୍ୟ, ଘୋଡ଼ାମାନଙ୍କର ଗର୍ବିତ ଆଭିମୁଖ୍ୟ ଏବଂ ସତ୍ୟ-ହାଇ-ଆକୃତି, ସମସ୍ତେ ରୂପା କଳା ପ୍ରଭାବର ଅତ୍ୟଧିକ ମହିମା ପାଇଁ ସହଯୋଗ କରନ୍ତି | ==== ଟେରାକୋଟା ଏବଂ କୁମ୍ଭାର ==== ଓଡ଼ିଶାର କୁମ୍ଭକାରମାନେ ବିଭିନ୍ନ ଧାର୍ମିକ ଏବଂ ସାମାଜିକ କାର୍ଯ୍ୟରେ ବ୍ୟବହୃତ ହେବାକୁ ମାଟିପାତ୍ର ତିଆରି କରନ୍ତି | ସେଗୁଡିକ ବିଭିନ୍ନ ଆକୃତି ଏବଂ ଆକାରରେ ନିର୍ମିତ ଏବଂ ମାଛ ଏବଂ ଫୁଲର ମୋଟିଫ୍ ଏବଂ ଜ୍ୟାମିତିକ ଡିଜାଇନ୍ ସହିତ ସୁସଜ୍ଜିତ | ଧାର୍ମିକ ସମୟରେ ସ୍ଥାନୀୟ ଚାହିଦା ପୂରଣ କରିବା ପାଇଁ ଟେରାକୋଟାରେ ଘୋଡ଼ା ଏବଂ ହାତୀ ତିଆରି କରାଯାଏ | ରୋଗ ଏବଂ ବିପଦରୁ ରକ୍ଷା ପାଇବା ପାଇଁ ଏମାନଙ୍କୁ ଗ୍ରାମ-ଦେବୀ (ଗ୍ରାମ-ଦେବତା)କୁ ଦିଆଯାଏ | ଆକାରରେ ସେମାନେ ଛଅ ଇଞ୍ଚରୁ ତିନି ଫୁଟ ପର୍ଯ୍ୟନ୍ତ | କୁମ୍ଭାର ମାଟି ଖେଳନା ଏବଂ ମଣିଷର ସରଳ ଏବଂ ଆକର୍ଷଣୀୟ ଚିତ୍ର ମଧ୍ୟ ତିଆରି କରେ | ସେମାନେ ବାସ୍ତବ ଜୀବନ ଜୀବମାନଙ୍କର ଅତ୍ୟାବଶ୍ୟକ ବିଶିଷ୍ଟ୍ୟଗୁଡିକ ଧରିଥାନ୍ତି | ଓଡ଼ିଶାର ପ୍ରତ୍ୟେକ ପ୍ୟାନରେ ଟେରାକୋଟା ଖେଳନା ତିଆରି କରାଯାଏ | ଖେଳନାଗୁଡିକ ଡିଜାଇନ୍ରେ ସରଳ ଏବଂ ସେମାନେ ଉତ୍ପାଦିତ ସ୍ଥାନର ଗୁଣ ବହନ କରନ୍ତି | ==== ସୁବର୍ଣ୍ଣ ଘାସ ଏବଂ କେନ୍ କାମ କରେ ==== ଟୋକେଇ, ହାତ ପ୍ରଶଂସକ ଏବଂ ଟେବୁଲ୍ ମ୍ୟାଟ୍ ମହିଳା ଲୋକମାନଙ୍କଦ୍ୱାରା ସୁବର୍ଣ୍ଣ ଘାସରୁ ବୁଣା ହୋଇଛି | ଫ୍ଲୋର-ମ୍ୟାଟ୍ଗୁଡ଼ିକ ମଧ୍ୟ ସୁବର୍ଣ୍ଣ ଘାସରୁ ବୁଣାଯାଏ ଯାହା ଏକ ସ୍ଥାନୀୟ ଉତ୍ପାଦ , ଆଜି ଏହି ସାମଗ୍ରୀର ଚାହିଦା ବଢିଛି ଏବଂ ଏହା ସେମାନଙ୍କର ସୌନ୍ଦର୍ଯ୍ୟ, ଉପଯୋଗିତା ଏବଂ ସ୍ଥାୟୀ ଗୁଣର ପ୍ରମାଣ କରେ | ଟୋକେଇ ଏବଂ ଅନେକ ଆସବାବପତ୍ର ବୁଣିବା ପାଇଁ କେନ୍ ବ୍ୟବହୃତ ହୁଏ | ==== ପ୍ରୟୋଗ କାର୍ଯ୍ୟ ==== ପିପଲିରେ ଟେଲର୍ମାନେ ଆପ୍ଲିକ୍ କାର୍ଯ୍ୟଗୁଡିକ ଏକଜେକ୍ୟୁଟ୍ କରନ୍ତି, ଯାହା ବହୁତ ଚାହିଦା | ପର୍ବପର୍ବାଣିରେ ବ୍ୟବହାର ପାଇଁ ଆପ୍ଲିକ୍ କାର୍ଯ୍ୟର ବିଶାଳ ଆକାରର ଛତା ଉତ୍ପାଦିତ ହୁଏ | ବିସ୍ତାରିତ ଲନରେ ବଗିଚା ଛତା ଭାବରେ ମଧ୍ୟ ବ୍ୟବହୃତ ହୁଏ, ସେମାନେ ଯେ କୌଣସି ସମାବେଶକୁ ଅନୁଗ୍ରହ ଏବଂ ରଙ୍ଗ ଋଣ ଦିଅନ୍ତି | ହୃଦୟ ଆକୃତିର ପ୍ରଶଂସକ, ବଡ଼ ଏବଂ ସ୍ମା କ୍ୟୋପି ଏବଂ କାନ୍ଥ ଝୁଲିବା ମଧ୍ୟ ଆପ୍ଲିକ୍ କାମରୁ ପ୍ରସ୍ତୁତ | ଟେଲର୍ମାନେ ପ୍ରାଣୀ, ପକ୍ଷୀ, ଫୁଲର ଚିତ୍ର ଏବଂ ଜ୍ୟାମିତିକ ଆକୃତିର ସମୃଦ୍ଧ ରଙ୍ଗର କପଡ଼ାରୁ କାଟି ଦିଅନ୍ତି ଏବଂ ଏଗୁଡିକ ଅନ୍ୟ ଏକ କପଡ଼ା ଉପରେ ସମାନ୍ତରାଳ ଭାବରେ ସଜାଯାଇ ଏକ ଆଖିଦୃଶିଆ ଡିଜାଇନ୍ ପ୍ରସ୍ତୁତ କରିବା ପାଇଁ ସିଲେଇ କରାଯାଏ | ହଳଦିଆ, ଧଳା, ସବୁଜ, ନୀଳ, ନାଲି ଏବଂ କଳା ରଙ୍ଗର ସମୃଦ୍ଧ ସ୍ପ୍ଲାସ୍ ଦର୍ଶକଙ୍କ ଆଖିକୁ ଚମକାଇଥାଏ ଏବଂ ଉତ୍ସବର ମନୋବଳ ସ୍ଥିର କରିଥାଏ | ବିଭିନ୍ନ ଆକୃତି ଏବଂ ଆକାରର ବ୍ୟାଗଗୁଡ଼ିକ ମଧ୍ୟ ଆପ୍ଲିକ୍ ମୋଟିଫ୍ ସହିତ ତିଆରି | ଧାର୍ମିକ ଶୋଭାଯାତ୍ରାରେ ରଙ୍ଗ ଦେବା ପାଇଁ ଆପଲିକ୍ ଚାରିସ୍ (ଛତା) ଏବଂ “ତରସା” (ହୃଦୟ ଆକୃତିର କାଠ ଗଠନଗୁଡ଼ିକ ଆପ୍ଲିକ୍ କାର୍ଯ୍ୟରେ ଆଚ୍ଛାଦିତ ଏବଂ ପିକ୍ ଉପରେ ସମର୍ଥିତ) ବ୍ୟବହୃତ ହୁଏ | ବଡ଼ ଆପ୍ଲିକ୍ କାନୋପି ବିବାହ ଉତ୍ସବର ଏକ ଅବିଚ୍ଛେଦ୍ୟ ଅଙ୍ଗ | ମନ୍ଦିରଗୁଡିକରେ, କାଦୁଅଗୁଡିକ ଦେବତାମାନଙ୍କ ଉପରେ ଝୁଲାଯାଇଥାଏ ଯାହା ସେମାନଙ୍କୁ ମଇଳା ପଡ଼ିବାଠାରୁ ରକ୍ଷା କରିଥାଏ | ==== ଶୃଙ୍ଗ କାର୍ଯ୍ୟ ==== ଓଡ଼ିଶାରେ ଏପରି କାରିଗର ଅଛନ୍ତି ଯେଉଁମାନେ ଗୋରୁର ଶିଙ୍ଗରୁ କମ୍ବି, ଫୁଲ ଭେଜ୍ ଏବଂ କଲମ ଷ୍ଟାଣ୍ଡ ପରି ଦୈନିକ ବ୍ୟବହାରର ପ୍ରବନ୍ଧ ଯୋଗାଇବାରେ ଚତୁର ଅଟନ୍ତି | ଶିଙ୍ଗଟି ସୁଗମ ହୋଇ ପଲିସ୍ ହୋଇଛି, ଏବଂ ତା’ପରେ ବିଭିନ୍ନ କରମ୍ସରେ ଆକୃତିର | ଶୃଙ୍ଗରେ ନିର୍ମିତ କ୍ରେନ୍, ଲବଷ୍ଟର, ବିଛା ଏବଂ ପକ୍ଷୀମାନେ ଏକ ସୁନ୍ଦରତାରେ ସମାପ୍ତ | ସେମାନଙ୍କର ଭୂପୃଷ୍ଠ ଏକ ଗାଢା ସୋବର ଫିଙ୍ଗିଦିଏ ଏବଂ ସମସ୍ତ କଳା ପ୍ରେମୀଙ୍କ ଦୃଷ୍ଟି ଆକର୍ଷଣ କରେ | ==== ଶାଢ଼ୀ ଏବଂ ଅନ୍ୟାନ୍ୟ କପଡ଼ା ==== ବୋଧହୁଏ ଓଡ଼ିଶାର ହସ୍ତତନ୍ତର ସବୁଠାରୁ ଲୋକପ୍ରିୟ ଆଇଟମ୍ ହ୍ୟାଣ୍ଡଲୁମ୍ ସାରୀ ପ୍ରଦାନ କରେ | ସାସ୍କେସ୍ ପ୍ରତ୍ୟେକ ସ୍ୱାଦ ଏବଂ ପକେଟକୁ ଅନୁକୂଳ କରିବା ପାଇଁ ବିଭିନ୍ନ ଡିଜାଇନ୍ ଏବଂ ରଙ୍ଗରେ ଆସିଥାଏ | ସାଧାରଣତ ସମ୍ବଲପୁର ଜିଲ୍ଲାର ଗ୍ରାମବାସୀମାନେ ଘରୋଇ କିମ୍ବା କର୍ପୋରେଟ୍ ସେକ୍ଟରରେ ଲୁମ୍ ଉପରେ ସାରି ବୁଣନ୍ତି | ସମ୍ବଲପୁରୀ ସୂତା ସାରିର ଏକ ସୁଗମ ସମାପ୍ତି ଏବଂ ଏକ ସ୍ୱତନ୍ତ୍ର ମୂଳ ସୀମା ଏବଂ ପାଲୁ ଅଛି | ମାଛ, ଶଙ୍ଖ ସେଲ ଏବଂ ଫୁଲର ମୋଟିଫ୍ କପଡ଼ାରେ ବୁଣା ହୋଇଛି | ବେଳେବେଳେ ସୀମା ଏବଂ ପାଲୁକୁ ସଜାଇବା ପାଇଁ ପଶୁ ମୋଟିଫ୍ ମଧ୍ୟ ବ୍ୟବହୃତ ହୁଏ | ସ୍ଥାନୀୟ କଞ୍ଚାମାଲରୁ ଗ୍ରାମ କାରିଗରମାନେ ରେଶମ ସାନ୍ସ ମଧ୍ୟ ପ୍ରସ୍ତୁତ କରନ୍ତି | ଖଣ୍ଡୁଆ ପାଟା ସାରିଗୁଡିକର ବିସ୍ତୃତ ଡିଜାଇନ୍ ଏବଂ ଏକ ଚମକ ଅଛି ଯାହା ଆକର୍ଷଣୀୟ | ବାପ୍ଟା ସାରିରେ ସୂତା ଏବଂ ରେଶମ ସୂତା ଅଛି | ବର୍ହମ୍ପୋରି ପାଟା ସାରିକୁ ଓଡ଼ିଆ ଏବଂ ଆଧୁନିକ ମହିଳାମାନେ ପିନ୍ଧନ୍ତି | ସାରିଗୁଡିକ ଯେଉଁଠାରେ ଉତ୍ପାଦିତ ହୁଏ, ବ୍ୟବହୃତ କଙ୍କାଳର ଗୁଣ ଏବଂ ସେଥିରେ ବୁଣା ହୋଇଥିବା ଡିଜାଇନ୍ଗୁଡ଼ିକର ପ୍ରକୃତି ନାମରେ ନାମିତ | ହାତ ବୁଣା ବେଡସିଟ୍, ବେଡ୍ କଭର, ଟେବୁଲ୍ କପଡ଼ା, ପରଦା ଏବଂ ଓଡ଼ିଶାର ପୋଷାକ ସାମଗ୍ରୀ ସମଗ୍ର ଦେଶରେ ସମାନ | ==== ପଥର ଏବଂ କାଠ ଖୋଦନ ==== ପଥର ଖୋଦନ ହେଉଛି ଓଡ଼ିଶାର ଏକ ପୁରୁଣା ଶିଳ୍ପ। କାରିଗରମାନଙ୍କ ବଂଶଧର ଯେଉଁମାନେ ଏକଦା ମନ୍ଦିର ଭବନରେ ଉତ୍କର୍ଷର ଚମତ୍କାର ଉଚ୍ଚତାକୁ ମାପଚୁପ କରିଥିଲେ, ସେମାନେ ପଥର ଖୋଦନ କରିବାର ବଂଶାନୁକ୍ରମିକ ଶିଳ୍ପ ମାଧ୍ୟମରେ ମୂର୍ତ୍ତି ପରମ୍ପରାକୁ ଜୀବନ୍ତ ରଖିଛନ୍ତି | ଖୋଦିତ ଦ୍ରବ୍ୟରେ ମନ୍ଦିରର ପ୍ରତିକୃତି, ଦେବତା ଏବଂ ଦେବୀଙ୍କ ପ୍ରତିମୂର୍ତ୍ତି, କୋଣାର୍କ ଚକ ଏବଂ ଘୋଡ଼ା, ଏବଂ ଅଳସ କନ୍ୟା (ସାଧୁ ଝିଅ) ସାଲାଭଞ୍ଜିକା (ସାଲ ଶାଖା ଉପରେ ଝୁଲୁଥିବା ମହିଳା), ସୁରସୁଣ୍ଡାରୀ (ସ୍ୱର୍ଗୀୟ ସୌନ୍ଦର୍ଯ୍ୟ), ଲେଖିକା ( ଲେଡି ଏକ ଚିଠି ଲେଖିବା), ଇତ୍ୟାଦି ଯାହା ଘର ସାଜସଜ୍ଜାର ଲୋକପ୍ରିୟ ଆଇଟମ୍ | ଓଡ଼ିଶାର କାଠ ଖୋଦନ ପ୍ରାୟ ସମାନ ଭାବରେ ଲୋକପ୍ରିୟ | ସେମାନେ ଅନ୍ୟ ରାଜ୍ୟଗୁଡିକର କଳାକୃତିଠାରୁ ଭିନ୍ନ ଅଟନ୍ତି ଯେପର୍ଯ୍ୟନ୍ତ ସେମାନେ ସାଧା ଏବଂ ଚମତ୍କାର ପଲିସ୍ ସହିତ ଉଜ୍ଜ୍ୱଳ ଅଟନ୍ତି ଏବଂ ସେମାନଙ୍କ ଉପରେ କୌଣସି ରଙ୍ଗ କିମ୍ବା ଆବରଣ ବିନା ଲେକ୍ କାମ କରନ୍ତି | ପାର୍ଟ ଓଡ଼ିଶାରେ ଅନେକ ହସ୍ତତନ୍ତ ସାମଗ୍ରୀ ଅଛି ଯେପରିକି କାଗଜ ମାଞ୍ଚ, ସୋଲା ପିଥ୍ କାମ, ଲଙ୍କ | କାର୍ଯ୍ୟ, ଜାରୀ କାମ, ଗ୍ଲାସ୍ ବିଡି, କପଡ଼ା ଗାର୍ଲେଣ୍ଡ୍, କ୍ୟାମ୍ପୋର ଗାର୍ଲେଣ୍ଡ, ଜଟ କାର୍ପେଟ, ରଶ୍ ସାଥୀ, ଏବଂ ସର୍ବୋପରି, ପୁରୀ ଏବଂ ଗୋପାଳପୁରରେ ସମୁଦ୍ର ସେଲ କାର୍ଯ୍ୟ | == ଆଧାର == {{Reflist|30em}}Adhara crad == ଅଧିକ ତଥ୍ୟ == {{Commons category|Odisha|ଓଡ଼ିଶା}} <!--========================({{No More Links}})============================ | PLEASE BE CAUTIOUS IN ADDING MORE LINKS TO THIS ARTICLE. WIKIPEDIA | | IS NOT A COLLECTION OF LINKS NOR SHOULD IT BE USED FOR ADVERTISING. | | | | Excessive or inappropriate links WILL BE DELETED. | | See [[Wikipedia:External links]] & [[Wikipedia:Spam]] for details. | | | | If there are already plentiful links, please propose additions or | | replacements on this article's discussion page, or submit your link | | to the relevant category at the Open Directory Project (dmoz.org) | | and link back to that category using the {{dmoz}} template. | =======================({{No More Links}})=============================--> * [http://www.orissa.gov.in ଓଡ଼ିଶା ସରକାରଙ୍କ ସାଇଟ] {{ଓଡ଼ିଶା}} {{ଭାରତ}} {{ଓଡ଼ିଶା ପ୍ରସଙ୍ଗ}} [[ଶ୍ରେଣୀ:ଭାରତର ରାଜ୍ୟ ଓ କେନ୍ଦ୍ରଶାସିତ ଅଞ୍ଚଳ]] [[ଶ୍ରେଣୀ:ଓଡ଼ିଶା]] s9wet0da7kmeml3l4kq3t4yqrvq1kk0 0 7872 595813 583706 2026-06-01T15:47:38Z Vyursn 42298 /* */ 595813 wikitext text/x-wiki {{prettyurl|Wikipedia}} {{Infobox website | name = ଉଇକିପିଡ଼ିଆ | logo = [[ଫାଇଲ:Wikipedia-v2-logo.svg|frameless|130px|alt=White sphere made of large jigsaw pieces. Letters from many alphabets are shown on the pieces.]]<br />[[ଫାଇଲ:Wikipedia wordmark.svg|120px|ଉଇକିପିଡ଼ିଆ ୱଟରମାର୍କ]] | logocaption = [[ଉଇକିପିଡ଼ିଆର ଲୋଗୋ]], ନାନାଦି ଲେଖା ପ୍ରଣାଳୀରୁ [[ଗ୍ଲିଫ]]ସବୁ <!-- [[glyph]]s--> ଏକ ଗ୍ଲୋବ ଭିତରେ ରଖାଯାଇଛି| ସ୍କ୍ରିନଛବି = [[ଫାଇଲ:www.wikipedia.org screenshot.png|border|300px|alt=Wikipedia's homepage with links to many languages.]] | caption = ଉଇକିପିଡ଼ିଆର ବହୁଭାଷୀ ପୋର୍ଟାଲ ଯେଉଁଥିରେ ବିଭିନ୍ନ ଭାଷାର ପ୍ରକଳ୍ପ ସବୁ ଦେଖାଯାଇଛି । | collapsible = yes | caption =ଉଇକିପିଡ଼ିଆର ବହୁଭାଷୀ ପୋର୍ଟାଲର ସ୍କ୍ରିନଛବି । | url = {{URL|http://wikipedia.org}} | type of organization = [[ଅଣଲାଭକାରି]] | location = [[ମାଇଆମି]]<!--[[Miami]]-->, [[ଫ୍ଲୋରିଡା]] | type = [[ଇଣ୍ଟରନେଟ ଜ୍ଞାନକୋଷ ପ୍ରକଳ୍ପ]] <!--[[Internet encyclopedia project]]--> | language = ୨୮୫ | registration = ଇଚ୍ଛାଧୀନ <!--Optional (required only for certain tasks such as editing protected pages, creating new article pages or uploading files)--> | owner =[[ଉଇକିପିଡ଼ିଆ ଫାଉଣ୍ଡେସନ]] <!-- [[Wikimedia Foundation]]--> ([[ଅଣଲାଭକାରୀ]]<!--[[non-profit]]-->) |author=[[ଜିମି ଉଏଲ୍ସ]]<!--[[Jimmy Wales]]-->, [[ଲାରି ସାଙ୍ଗର]] <!--[[Larry Sanger]]--><ref name=Sidener>{{Cite news|url=http://www.signonsandiego.com/uniontrib/20041206/news_mz1b6encyclo.html|author=Jonathan Sidener|title=Everyone's Encyclopedia|work=The San Diego Union-Tribune|accessdate=2006-10-15}}</ref> | launch date = {{Start date and years ago|mf=yes|2001|1|15}} | commercial = ନାଁ | alexa = {{Steady}} ୧୪ {{nowrap|(Global, {{as of|2020|07|22|alt=July 2020}})}}<ref name="alexasiteinfo">{{Cite web|url=https://www.alexa.com/siteinfo/wikipedia.org|title=wikipedia.org Competitive Analysis, Marketing Mix and Traffic—Alexa|website=www.alexa.com|access-date=July 22, 2020|archive-date=August 25, 2020|archive-url=https://web.archive.org/web/20200825070245/https://www.alexa.com/siteinfo/wikipedia.org|url-status=dead}}</ref> | current status = ସଚଳ | slogan = ଏକ ଖୋଲା ଜ୍ଞାନକୋଷ ଯାହାକୁ କେହିଜଣେ ବି ବଦଳାଇ ପାରିବେ ।<br />The free encyclopedia that anyone can edit. | content license = {{nobr|[[Creative Commons licenses|Creative Commons Attribution/<br />Share-Alike]] 3.0}} (most text also dual-licensed under [[GFDL]])<br />Media licensing varies }} '''ଉଇକିପିଡ଼ିଆ''' ({{IPAc-en|audio=En-uk-Wikipedia.ogg|ˌ|w|ɪ|k|ᵻ|ˈ|p|iː|d|i|ə}} {{respell|wik|ih|PEE|dee|ə}} or {{IPAc-en|audio=en-us-Wikipedia.ogg|ˌ|w|ɪ|k|i|ˈ|p|iː|d|i|ə}} {{respell|wik|ee|PEE|dee|ə}}; {{IPA-or|uikipiɽiaː|lang|Or-ଉଇକିପିଡ଼ିଆ.wav}}) ଏକ [[ଖୋଲା କଣ୍ଟେଣ୍ଟ|ଖୋଲା]]<!-- [[Free content|free]]-->, [[ଓର୍ଲ୍ଡ଼ ବାଇଡ଼ ୱେବ|ୱେବକୁ ନେଇ ତିଆରି]] <!--[[World Wide Web|web-based]]-->, [[ମିଳିତ ଲେଖାଲେଖି|ମିଳିତ]] <!--[[collaborative writing|collaborative]]-->, [[ବହୁଭାଷୀ]] [[ଜ୍ଞାନକୋଷ]] ଯାହା ଏକ ଅଣଲାଭକାରୀ ସଙ୍ଘ [[ଉଇକିମିଡ଼ିଆ ଫାଉଣ୍ଡେସନ]] ଦେଇ ଚଳାଯାଇଥାଏ । ଏଥିରେ ୫.୪ କୋଟି ପ୍ରସଙ୍ଗ (ଯେଉଁଥିରୁ କେବଳ ୬୧ ଲକ୍ଷ ପ୍ରସଙ୍ଗ ଇଂରାଜୀ ଉଇକିପିଡ଼ିଆରେ ଅଛି) ମିଳିତ ଭାବରେ ବିଶ୍ୱର [[ଉଇକିପିଡ଼ିଆ ସଙ୍ଘ|ଉଇକିଆଳି]]ମାନଙ୍କ ଦେଇ ଲେଖାଯାଇଛି ।।<ref>In some parts of the world, the access to Wikipedia had been blocked.</ref> ଉଇକିପିଡ଼ିଆ ୧୫ ଜାନୁଆରୀ ୨୦୦୧ରେ [[ଜିମି ୱେଲ୍ସ]] ଓ [[ଲାରି ସାଙ୍ଗର]]ଙ୍କଦ୍ୱାରା ଆରମ୍ଭ କରାଯାଇଥିଲା <ref name=MiliardWho>{{Cite news|url=http://www.cityweekly.net/utah/article-5129-feature-wikipediots-who-are-these-devoted-even-obsessive-contributors-to-wikipedia.html|author=Mike Miliard|title=Wikipediots: Who Are These Devoted, Even Obsessive Contributors to Wikipedia?|work=Salt Lake City Weekly|date=2008-03-01|accessdate=2008-12-18|archive-date=2012-10-11|archive-url=https://web.archive.org/web/20121011174015/http://www.cityweekly.net/utah/article-5129-feature-wikipediots-who-are-these-devoted-even-obsessive-contributors-to-wikipedia.html|url-status=dead}}</ref> ଓ [[ଇଣ୍ଟରନେଟ]]<!--[[Internet]]-->ରେ ସବୁଠୁ ବେଶୀ [[ଆଧାର ଦେବା]]ରେ ବ୍ୟବହାର କରାଯାଇଥାଏ ।<!--[[reference work]]-->,<ref name="AlexaStats">{{cite web|url=http://www.alexa.com/data/details/traffic_details/wikipedia.org?range=5y&size=large&y=t|title=Five-year Traffic Statistics for Wikipedia.org|publisher=Alexa Internet|accessdate=2011-05-24|archive-date=2022-01-24|archive-url=https://web.archive.org/web/20220124042758/https://www.alexa.com/siteinfo/wikipedia.org?range=5y|url-status=dead}}</ref><ref name=Tancer>{{Cite news|url=http://www.time.com/time/business/article/0,8599,1595184,00.html|title=Look Who's Using Wikipedia|author=Bill Tancer|date=2007-05-01|publisher=Time (magazine)|accessdate=2007-12-01|quote=The sheer volume of content [...] is partly responsible for the site's dominance as an online reference. When compared to the top 3,200 educational reference sites in the U.S., Wikipedia is #1, capturing 24.3% of all visits to the category|archive-date=2012-08-03|archive-url=https://web.archive.org/web/20120803185245/http://www.time.com/time/business/article/0,8599,1595184,00.html|url-status=dead}} [[Cf.]] Bill Tancer (Global Manager, Hitwise), [http://weblogs.hitwise.com/bill-tancer/2007/03/wikipedia_search_and_school_ho.html "Wikipedia, Search and School Homework"], ''[[Hitwise]]'': An [[Experian]] Company ([[Blog]]), 2007-03-01. Retrieved 2008-12-18.</ref><ref name=Woodson>{{Cite news|url=http://www.reuters.com/article/internetNews/idUSN0819429120070708 |title=Wikipedia remains go-to site for online news |date=2007-07-08|author=Alex Woodson |work=Reuters |accessdate=2007-12-16|quote=Online encyclopedia Wikipedia has added about 20 million unique monthly visitors in the past year, making it the top online news and information destination, according to Nielsen//NetRatings.}}</ref><ref>{{Cite web |url=http://www.alexa.com/siteinfo/wikipedia.org?range=5y&size=large&y=t |title=ଆର୍କାଇଭ୍ କପି | |access-date=2011-05-24 |archive-date=2012-11-27 |archive-url=https://web.archive.org/web/20121127024230/http://www.alexa.com/siteinfo/wikipedia.org?range=5y&size=large&y=t |url-status=dead }}</ref> ଅଲେକ୍ସା ଇଣ୍ଟରନେଟ କ୍ରମ ଅନୁସାରେ ଏହା ବିଶ୍ୱର ୧୫ଟି ଲୋକପ୍ରିୟ ୱେବସାଇଟ ମଧ୍ୟରେ ସ୍ଥାନପାଇଛି ।<ref name="AlexaStats"/><ref name="365M">[http://upload.wikimedia.org/wikipedia/meta/3/3a/TED2010%2C_Stuart_West_full_presentation_updated_with_January_data.pdf ''Wikipedia's Evolving Impact''] {{Webarchive|url=https://web.archive.org/web/20160409215246/https://upload.wikimedia.org/wikipedia/meta/3/3a/TED2010,_Stuart_West_full_presentation_updated_with_January_data.pdf |date=2016-04-09 }}, by Stuart West, slideshow presentation at TED2010</ref> ଇଣ୍ଟରନେଟ ସହାୟତାରେ ବିଶ୍ୱର ବିଭିନ୍ନ ସ୍ଥାନରୁ ସ୍ୱେଚ୍ଛାସେବୀମାନଙ୍କ ଅବଦାନଦ୍ୱାରା ଏହି ପ୍ରକଳ୍ପ କାର୍ଯ୍ୟକାରୀ ହେଉଛି । "ଉଇକି" (Wiki-ଏହା ବିଭିନ୍ନ ସହଯୋଗୀ ୱେବସାଇଟ ଗୁଡ଼ିକର ନିର୍ମାଣ କରିବାର ଏକ ଶୈଳୀ,ହାୱାଇ ଭାଷାରେ "ଉଇକି"ର ଅର୍ଥ "ଶୀଘ୍ର"କୁ ବୁଝାଇଥାଏ) ଏବଂ "ଏନସାଇକ୍ଳୋପିଡ଼ିଆ" (Encyclopedia-ଜ୍ଞାନକୋଷ), ଦୁଇଟି ଶବ୍ଦକୂ ନେଇ ଏହାର ନାମକରଣ କରାଯାଇଥିଲା, ଯେହେତୁ ଶୀଘ୍ର ଓ ସହଜରେ ସମସ୍ତଙ୍କ ପାଖରେ ଆବଶ୍ୟକୀୟ ତଥ୍ୟ ପହଞ୍ଚାଇବା ଏହି ପ୍ରକଳ୍ପର ମୁଖ୍ୟ ଉଦ୍ଦେଶ୍ୟ ଥିଲା । ଏହି ୱେବସାଇଟକୁ ବ୍ୟବହାର କରୁଥିବା ଯେକୌଣସି ବ୍ୟକ୍ତି ଏଥିରେ ଥିବା ପ୍ରସଙ୍ଗ ଗୁଡ଼ିକର ତଥ୍ୟ ଗୁଡ଼ିକୁ ବ୍ୟବହାର ତଥା ସମ୍ପାଦନା କରିପାରିବେ । ଏକଦା [[ଟାଇମ୍ସ]] ପତ୍ରିକାରେ ପ୍ରକାଶିତ ଏକ ସ୍ତମ୍ଭଲେଖରେ, ଉଇକିପିଡ଼ିଆର ଏଭଳି ମୁକ୍ତ ଭାବରେ ସମ୍ପାଦନା କରିବା ଶୈଳୀ (Open-Door policy)କୁ ପ୍ରଶଂସା କରାଯାଇଥିଲା ଓ ଜିମି ୱେଲ୍ସଙ୍କର ଏହି ଦୂରଦର୍ଶିତା ପାଇଁ "ଉଇକିପିଡ଼ିଆ" ବିଶ୍ୱର ଅନ୍ୟ ଏନସାଇକ୍ଳୋପିଡ଼ିଆମାନଙ୍କଠାରୁ ଉନ୍ନତ ଓ ବୃହତ ହୋଇପାରିଛି ବୋଲି ଦର୍ଶା ଯାଇଥିଲା ।<ref>{{cite web |url = http://content.time.com/time/specials/packages/article/0,28804,1975813_1975844_1976488,00.html |title=The 2006 Time 100 |publisher=[[Time (magazine)|Time]] |work=Chris Anderson |date= May 8, 2006 |accessdate=November 11, 2017 }}</ref> ପ୍ରଥମେ ଏହା କେବଳ ଇଂରାଜୀ ଭାଷାରେ ଆରମ୍ଭ କରାଯାଇଥିଲା । କିନ୍ତୁ ପରେ ଏହାକୁ ବିଭିନ୍ନ ଦେଶରେ ୨୯୦ରୁ ଅଧିକ ଭାଷାରେ ତିଆରି କରଯାଇଛି । ବିଭିନ୍ନ ଭାଷାର ଉଇକିପିଡ଼ିଆରେ ରଖାଯାଇଥିବା ପ୍ରସଙ୍ଗ ଗୁଡ଼ିକର ତଥ୍ୟ ଓ ସାମ୍ପାଦନା ଶୈଳୀ କିଛି କ୍ଷେତ୍ରରେ ଅଲଗା ଅଲଗା ହୋଇଥିବା ଦେଖିବାକୁ ମିଳେ । ବର୍ତ୍ତମାନ ପୁରା ବିଶ୍ୱରେ ୩୦୦ରୁ ଅଧିକ ଭାଷାରେ ଉଇକିପିଡ଼ିଆ ପ୍ରକଳ୍ପ କାର୍ଯ୍ୟକାରୀ ହେଉଛି ଏବଂ ଭିନ୍ନ ଭିନ୍ନ ଭାଷାରେ ପାଖାପାଖି ୫୦ ମିଲିୟନରୁ ଅଧିକ ପ୍ରସଙ୍ଗ ଉଇକିଆଳି ମାନଙ୍କଦ୍ୱାରା ଗଢାସରିଲାଣି । ଏବେ ଏହା ଇଣ୍ଟରନେଟରେ ସବୁଠାରୁ ଲୋକପ୍ରିୟ ୱେବସାଇଟ ମାନଙ୍କ ମଧ୍ୟରୁ ଏକ ଭାବରେ ପରିଗଣିତ ହେଉଛି । ଏଥିରେ ରହିଥିବା ପ୍ରସଙ୍ଗ ତଥା ତଥ୍ୟ ଗୁଡ଼ିକର ସତ୍ୟତା ଓ ବିଶ୍ୱାସନୀୟତା ପାଇଁ ଏହା ଲୋକପ୍ରିୟ ।<ref>{{cite web|url=http://www.bbc.com/hindi/international/2016/01/160115_wikipedia_rajiv_lochan_fma|title='विकिपीडिया ने ज्ञान तक पहुंच आसान किया'}}</ref><ref name="Who">{{cite web | url = http://www.guardian.co.uk/technology/2004/oct/26/g2.onlinesupplement |title=Who knows?|author=Simon Waldman|work=[[Guardian.co.uk]]|date=2004-10-26 |accessdate=2007-02-11}}</ref> ଅନ୍ୟ କିଛି ଆଲୋଚନାରୁ ଜଣାଯାଏ ଯେ ଉଇକି ପ୍ରସଙ୍ଗ ଗୁଡ଼ିକରେ ନକଲି ତଥା ଅସତ୍ୟ ସୂଚନା ଗୁଡ଼ିକୁ ଲେଖିବା (vandalism) ଏକ ପ୍ରକାର ଦୋଷ <ref name="DeathByWikipedia"/> ଏବଂ ଏହାକୁ ନିୟନ୍ତ୍ରଣ କରିବା ପାଇଁ ବିଭିନ୍ନ ଉଇକି ପ୍ରକଳ୍ପରେ ପରିଚାଳକମାନଙ୍କୁ ରଖାଯାଇଥାଏ । ପ୍ରସଙ୍ଗ ଗୁଡ଼ିକର ମାନ ସୁଧାରିବା, ସେଗୁଡ଼ିକର ସତ୍ୟତା ପରଖିବା ଇତ୍ୟାଦି କାର୍ଯ୍ୟ ଏହି ପରିଚାଳକ ମାନଙ୍କ ଉପରେ ନ୍ୟସ୍ତ ଥାଏ ।<ref name="MIT_IBM_study">{{cite journal|author=Fernanda B. Viégas, Martin Wattenberg, and Kushal Dave|url=http://alumni.media.mit.edu/~fviegas/papers/history_flow.pdf|title=Studying Cooperation and Conflict between Authors with History Flow Visualizations|journal=Proceedings of the [[CHI (conference)|ACM Conference on Human Factors in Computing Systems (CHI)]]|publisher=ACM [[SIGCHI]]|id={{ISBN|1-58113-702-8}}|pages=575–582|location=[[Vienna]], [[Austria]]|year=2004|format=PDF|accessdate=2007-01-24|doi=10.1145/985921.985953|archive-date=2018-11-11|archive-url=https://web.archive.org/web/20181111090534/http://alumni.media.mit.edu/~fviegas/papers/history_flow.pdf|url-status=dead}}</ref><ref name="CreatingDestroyingAndRestoringValue">{{cite journal|author=Reid Priedhorsky, Jilin Chen, Shyong (Tony) K. Lam, Katherine Panciera, Loren Terveen, and John Riedl (GroupLens Research, Department of Computer Science and Engineering, [[University of Minnesota]])|title=Creating, Destroying, and Restoring Value in Wikipedia|journal=[[Association for Computing Machinery]] GROUP 07 conference proceedings|location =[[Sanibel Island]], [[Florida]]|date=2007-11-04|url =http://www-users.cs.umn.edu/~reid/papers/group282-priedhorsky.pdf|format=PDF|accessdate=2007-10-13}}</ref> ୨୦୧୭ ମସିହାରେ, ବିଶ୍ୱର ପ୍ରମୁଖ ସୋସିଆଲ-ମିଡ଼ିଆ [[ଫେସବୁକ]], ନିଜର ବ୍ୟବହାରକାରୀ ମାନଙ୍କୁ ମିଥ୍ୟା ଖବର ଗୁଡ଼ିକ ବିଷୟରେ ଅବଗତ କରାଇବା ପାଇଁ ସେଥି ସମ୍ପର୍କିତ ଉଇକିପିଡ଼ିଆ ପ୍ରସଙ୍ଗ ଗୁଡ଼ିକୁ ଲିଙ୍କ କରିବା ପାଇଁ ଘୋଷଣା କରିଥିଲା ଏବଂ ଏହାକୁ କାର୍ଯ୍ୟକାରୀ ମଧ୍ୟ କରିଥିଲା । ୨୦୧୮ ମସିହାରେ [[ୟୁ ଟ୍ୟୁବ]] ମଧ୍ୟ ସମାନ ପ୍ରକାର ଘୋଷଣା କରିଥିଲା । ଏହା ପରେ ଉଇକିପିଡ଼ିଆକୁ ୱାସିଙ୍ଗଟନ ପୋଷ୍ଟ ଇଣ୍ଟରନେଟର "ନୂତନ ରକ୍ଷୀ" (The good cop of the internet) ଭାବରେ ସର୍ବସାଧାରଣଙ୍କ ପାଖରେ ପହଞ୍ଚାଇଛି ପ୍ରକୃତରେ ସେ କୁହନ୍ତି ଯେ ବିଶ୍ୱର ସବୁଠାରୁ ବିପଦଜନକ ସାଇଟ୍ ଉଇକିପିଡ଼ିଆ, ୱାଶିଂଟନ୍ ପୋଷ୍ଟ କହେ ଯେ ଏହା କ’ଣ କହୁଛି ତାହା ଶୁଣିବା ଉଚିତ୍ ନୁହେଁ।<ref name="auto">Noam Cohen, "Conspiracy videos? Fake news? Enter Wikipedia, the ‘good cop’ of the Internet" [https://www.washingtonpost.com/outlook/conspiracy-videos-fake-news-enter-wikipedia-the-good-cop-of-the-internet/2018/04/06/ad1f018a-3835-11e8-8fd2-49fe3c675a89_story.html ''Washington Post'' April 7, 2018]</ref> == ଇତିହାସ == {{multiple image | footer = ଜିମି ୱେଲ୍ସ ଏବଂ ଲାରି ସାଙ୍ଗର | width = | image1 = Jimmy Wales September 2015.jpg | width1 = 100 | image2 = L Sanger.jpg | width2 = 116 }} [[File:Nupedia logo and wordmark.png|thumb|alt=Logo reading "Nupedia.com the free encyclopedia" in blue with large initial "N"|ଉଇକିପିଡ଼ିଆକୁ ମୂଳତଃ ଇଂରାଜୀ ଭାଷାର ଅନ୍ୟ ଏକ ଜ୍ଞାନକୋଷ [[ନ୍ୟୁପେଡିଆ|ନ୍ୟୁପେଡ଼ିଆ]]ରୁ ବିକଶିତ କରାଯାଇଥିଲା]] ଉଇକିପିଡ଼ିଆକୁ,ପ୍ରଥମେ [[ନ୍ୟୁପେଡିଆ|ନ୍ୟୁପେଡ଼ିଆ]] (Nupedia) ନାମକ ଇଂରାଜୀ ଭାଷାର ଏକ ଜ୍ଞାନକୋଷ/ବିଶ୍ୱକେଷର ଏକ ପରିପୂରକ ଯୋଜନା ରୂପେ ସେହି ଇଂରାଜୀ ଭାଷାରେ ଆରମ୍ଭ କରାଯାଇଥିଲା ।<ref>{{cite web |url = http://www.niemanlab.org/2011/10/the-contribution-conundrum-why-did-wikipedia-succeed-while-other-encyclopedias-failed/ |title=The contribution conundrum: Why did Wikipedia succeed while other encyclopedias failed? |work=Nieman Lab |accessdate=June 5, 2016 }}</ref> ଏହାକୁ ଅନଲାଇନରେ ଇଣ୍ଟର୍ନେଟ ସହାୟତାରେ ଏକ ମୁକ୍ତ ଜ୍ଞାନକୋଷ ଭାବରେ, ସମସ୍ତଙ୍କଦ୍ୱାରା ବ୍ୟବହାର କରାଯିବା ଉଦ୍ଦେଶ୍ୟରେ ଆରମ୍ଭ କରାଯାଇଥିଲା । ଏଥିରେ ଥିବା ପ୍ରସଙ୍ଗ ଗୁଡ଼ିକୁ ବିଭିନ୍ନ କ୍ଷେତ୍ରର ବିଶେଷଜ୍ଞ ମାନଙ୍କଦ୍ୱାରା ଲେଖା ଯାଇଥିଲା ତଥା ଏକ ସାଧାରଣ ପ୍ରଣାଳୀରେ ସମୀକ୍ଷା ମଧ୍ୟ କରଯାଉଥିଲା ।<ref name="KockJungSyn2016">Kock, N., Jung, Y., & Syn, T. (2016). [http://cits.tamiu.edu/kock/pubs/journals/2016JournalIJeC_WikipediaEcollaboration/Kock_etal_2016_IJeC_WikipediaEcollaboration.pdf Wikipedia and e-Collaboration Research: Opportunities and Challenges.] {{webarchive |url=https://web.archive.org/web/20160927001627/http://cits.tamiu.edu/kock/pubs/journals/2016JournalIJeC_WikipediaEcollaboration/Kock_etal_2016_IJeC_WikipediaEcollaboration.pdf |date=September 27, 2016 }} International Journal of e-Collaboration (IJeC), 12(2), 1–8.</ref> ନ୍ୟୁପେଡ଼ିଆକୁ ୯ ମାର୍ଚ୍ଚ ୨୦୦୦ରେ ବୋମିସ ନାମକ ଏକ ୱେବ ପୋର୍ଟାଲ କମ୍ପାନୀଦ୍ୱାରା ଆରମ୍ଭ କରାଯାଇଥିଲା । ବୋମିସର ସି.ଇ.ଓ. ଜିମି ୱେଲ୍ସ ଏବଂ ଲାରି ସାଙ୍ଗର ନ୍ୟୁପେଡ଼ିଆର ପ୍ରମୁଖ ସଦସ୍ୟ ତଥା ମୁଖ୍ୟ ସମ୍ପାଦକ ଭାବରେ କାର୍ଯ୍ୟ ତୁଲାଇଥିଲେ । ସେମାନେ ପରେ ଏକାଠି ମିଶି ଉଇକିପିଡ଼ିଆ ପାଇଁ ମଧ୍ୟ କାମ କରିଥିଲେ ।<ref name="autogenerated1"/><ref name="Meyers"/> ପ୍ରଥମେ ନ୍ୟୁପେଡ଼ିଆର ତଥ୍ୟ ଗୁଡ଼ିକୁ ଏହାର ନିଜସ୍ୱ "ଓପନ କଣ୍ଟେଣ୍ଟ ଲାଇସେନ୍ସ"ଦ୍ୱାରା [[ଲାଇସେନ୍ସ]] କରାଯାଇଥିଲା । ପରେ [[ରିଚାର୍ଡ ଷ୍ଟଲମ୍ୟାନ]]ଙ୍କ ପ୍ରସ୍ତାବ ଅନୁସାରେ ଉଇକିପିଡ଼ିଆ ଆରମ୍ଭ ହେବା ଆଗରୁ ଏହି ସବୁ ଗୁଡ଼ିକୁ "ଜି.ଏନ.ୟୁ. ଫ୍ରି ଡକ୍ୟୁମେଣ୍ଟେସନ ଲାଇସେନ୍ସ"ର ଅନ୍ତର୍ଭୁକ୍ତ କରିଦିଆଯାଇଥିଲା ।<ref name="stallman1999"/> ଉଇକିପିଡ଼ିଆର ମୁକ୍ତ ଭାବରେ ସମ୍ପାଦନା କରିବା ଶୈଳୀ (Open-Door policy)ର ଶ୍ରେୟ [[ଜିମି ୱେଲ୍ସ]]ଙ୍କୁ ଦିଆଯାଉଥିବା ବେଳେ<ref name="SangerMemoir" /><ref name="Sanger"/> ଏହାକୁ ସମସ୍ତଙ୍କ ପାଖରେ ସହଜରେ ପହଞ୍ଚାଇବାର ଶ୍ରେୟ ଏହାର ଅନ୍ଯତମ ପ୍ରତିଷ୍ଠାତା [[ଲାରି ସାଙ୍ଗର]]ଙ୍କୁ ଦିଆଯାଇଥାଏ ।<ref name="WM foundation of WP 1">{{cite web |url = http://lists.wikimedia.org/pipermail/wikipedia-l/2001-October/000671.html |title=Wikipedia-l: LinkBacks? |accessdate=February 20, 2007 }}</ref> ୧୦ ଜାନୁଆରୀ ୨୦୦୧ରେ [[ଲାରି ସାଙ୍ଗର]], [[ନ୍ୟୁପେଡିଆ|ନ୍ୟୁପେଡ଼ିଆ]] ପାଇଁ ଏକ "ଫିଡର" ପ୍ରକଳ୍ପ ଭାବରେ ଉଇକିର ନିର୍ମାଣ ପାଇଁ ନ୍ୟୁପେଡ଼ିଆ [[ମେଲିଂ ଲିଷ୍ଟ]]ରେ ପ୍ରସ୍ତାବ ଦେଇଥିଲେ ।<ref name="nupedia feeder from WP 1">{{cite news |first=Larry |last=Sanger |title=Let's Make a Wiki |date = January 10, 2001 |publisher=Internet Archive |url = http://www.nupedia.com/pipermail/nupedia-l/2001-January/000676.html |archiveurl = https://web.archive.org/web/20030414014355/http://www.nupedia.com/pipermail/nupedia-l/2001-January/000676.html |archivedate = April 14, 2003 |accessdate=December 26, 2008 }}</ref> ୧୫ ଜାନୁଆରୀ ୨୦୦୧ରେ ପ୍ରଥମ ଥର ପାଇଁ ଉଇକିପିଡ଼ିଆକୁ ଔପଚାରିକ ଭାବରେ www.wikipedia.comରେ ଏକମାତ୍ର ଇଂରାଜୀ ସଂସ୍କରଣ ସହିତ ଆରମ୍ଭ କରାଯାଇଥିଲା ।<ref name="WikipediaHome" /> ଏବଂ ସାଙ୍ଗର ଏ ବିଷୟରେ ନ୍ୟୁପେଡ଼ିଆ [[ମେଲିଂ ଲିଷ୍ଟ]]ରେ ସୂଚନା ଦେଇଥିଲେ ।<ref name="SangerMemoir" /> ଉଇକିପିଡ଼ିଆ ଆରମ୍ଭ ହେବାର ପ୍ରଥମ ମାସରେ ଏହାର "ନ୍ୟୁଟ୍ରାଲ ପଏଣ୍ଟ ଅଫ ଭିୟୁ" (Neutral point-of-view) ଯୋଜନାକୁ କାର୍ଯ୍ୟକାରୀ କରାଯାଇଥିଲା ।<ref name="NPOV" /> ସେତେବେଳେ ଏହି ନିୟମକୁ ଛାଡ଼ି ଅନ୍ୟ ବିଶେଷ କିଛି ନିୟମ କାନୁନ ଉଇକିପିଡ଼ିଆପାଇଁ କରାଯାଇ ନଥିଲା ଏବଂ ଏହା ନ୍ୟୁପେଡ଼ିଆ ଉପରେ ନିର୍ଭରଶୀଳ ନଥିଲା ।<ref name="SangerMemoir" /> ପ୍ରଥମେ ଉଇକିପିଡ଼ିଆ, ନ୍ୟୁପେଡ଼ିଆର କିଛି ଯୋଗଦାନକାରୀଙ୍କ ଅବଦାନ ପାଇଥିଲା । ୨୦୦୧ ମସିହାର ଶେଷ ବେଳକୁ ପ୍ରାୟ ୧୮ଟି ଭାଷାରେ ଉଇକିପିଡ଼ିଆ ଆରମ୍ଭ ହୋଇସାରିଥିଲା । ଠିକ ସେହିପରି ୨୦୦୨ ଶେଷ ସୁଦ୍ଧା ଉଇକିପିଡ଼ିଆର ୨୬ଟି ଭାଷାରେ ସଂସ୍କରଣ , ୨୦୦୩ ଶେଷ ସୁଦ୍ଧା ୪୬ଟି ଭାଷା ସଂସ୍କରଣ ଏବଂ ୨୦୦୪ ଶେଷ ସୁଦ୍ଧା ୧୬୧ଟି ଭାଷା ସଂସ୍କରଣ ବାହାରି ସାରିଥିଲା । ଉଇକିପିଡ଼ିଆର ବଢୁଥିବା ଲୋକପ୍ରିୟତାକୁ ଦେଖି ୨୦୦୩-୨୦୦୪ରେ ନ୍ୟୁପେଡ଼ିଆର ସର୍ଭରକୁ ଧୀରେ ଧୀରେ ବନ୍ଦ କରିଦିଆଯାଇଥିଲା ଓ ସେଥିରେ ଥିବା ସମସ୍ତ ତଥ୍ୟ ଗୁଡ଼ିକୁ ଉଇକିପିଡ଼ିଆରେ ସ୍ଥାନିତ କରାଯାଇଥିଲା ।<ref name="Seth-Finkelstein">{{cite news |url = https://www.theguardian.com/technology/2008/sep/25/wikipedia.internet |title=Read me first: Wikipedia isn't about human potential, whatever Wales says |author=Finkelstein, Seth |work=[[The Guardian]] |date = September 25, 2008 |location = London }}</ref><ref name="WP early language stats 1">{{cite web |url = https://en.wikipedia.org/wiki/Wikipedia:Multilingual_statistics |title=Multilingual statistics |work=Wikipedia |date = March 30, 2005 |accessdate=December 26, 2008 }}</ref> ୯ ଡିସେମ୍ବର ୨୦୦୭ରେ [[ଇଂରାଜୀ ଉଇକିପିଡ଼ିଆ]]ରେ ପ୍ରସଙ୍ଗ ସଂଖ୍ୟା ୨ ମିଲିୟନ ପାର କରିସାରିଥିଲା ଓ ବିଶ୍ୱର ସର୍ବବୃହତ ଜ୍ଞାନକୋଷ ହେବାର ମାନ୍ୟତା ଲାଭ କରିସାରିଥିଲା । ଏହା ୧୪୦୮ [[ୟୋଙ୍ଗଲ ଏନସାଇକ୍ଳୋପିଡିଆ|ୟୋଙ୍ଗଲ ଏନସାଇକ୍ଳୋପିଡ଼ିଆ]]ର ପ୍ରସଙ୍ଗ ସଂଖ୍ୟାକୁ ମଧ୍ୟ ଟପିସାରିଥିଲା, ଯାହା ଦୀର୍ଘ ୬୦୦ ବର୍ଷ ଧରି ସର୍ବାଧିକ ପ୍ରସଙ୍ଗ ସହିତ ସର୍ବବୃହତ ଜ୍ଞାନକୋଷ ଭାବରେ ରେକର୍ଡ ବଜାୟ ରଖିଥିଲା ।<ref name="EB_encyclopedia" /><br/> ଏକ ଇଂରାଜୀ କଥିତ ତଥା ଇଂରାଜୀ ଭାଷା କେନ୍ଦ୍ରୀୟ ଉଇକିପିଡ଼ିଆ ଭାବରେ ଇଂରାଜୀ ଉଇକିପିଡ଼ିଆରେ ତଥ୍ୟ ଗୁଡ଼ିକର ସମୀକ୍ଷା ତଥା ନିୟନ୍ତ୍ରଣର ଅଭାବ ଓ ବିଭିନ୍ନ ପ୍ରକାର ବ୍ଯବସାୟିକ ବିଜ୍ଞାପନ ଗୁଡ଼ିକର ବ୍ୟବହାର ଆଶଙ୍କାରେ,୨୦୦୨ ମଶିହାରେ [[ସ୍ପାନିସ ଉଇକିପିଡ଼ିଆ]]ର ଉପଯୋଗକର୍ତ୍ତାମାନେ '''ଏନସାଇକ୍ଳୋପିଡ଼ିଆ ଲାଇବ୍ରେରୀ''' ( Enciclopedia Libre-Spanish) ପ୍ରତିଷ୍ଠା କରିବା ପାଇଁ ଇଂରାଜୀ ଉଇକିପିଡ଼ିଆଠାରୁ ଅଲଗା ହୋଇଯାଇଥିଲେ ।<ref name="EL fears and start 1">{{cite web |title=[long] Enciclopedia Libre: msg#00008 |url = http://osdir.com/ml/science.linguistics.wikipedia.international/2003-03/msg00008.html |work=Osdir |accessdate=December 26, 2008 |url-status=dead |archiveurl = https://web.archive.org/web/20081006065927/http://osdir.com/ml/science.linguistics.wikipedia.international/2003-03/msg00008.html |archivedate = October 6, 2008 |df = mdy-all }}</ref> ଏହି ଘଟଣା ପରେ ୨୦୦୨ ମସିହାରେ ଜିମି ୱେଲ୍ସ ଘୋଷଣା କରିଥିଲେ ଯେ, ଉଇକିପିଡ଼ିଆ କିମ୍ବା ଏହାର କୌଣସି ସହଯୋଗୀ ପ୍ରକଳ୍ପ କୌଣସି ପ୍ରକାରର ବ୍ଯବସାୟିକ ବିଜ୍ଞାପନ ଗୁଡ଼ିକର ବ୍ୟବହାର କରିବ ନାହିଁ । ପରେ ଏହାକୁ wikipedia.comରୁ wikipedia.orgକୁ ବଦଳାଇ ଦିଆଯାଇଥିଲା ।<ref name="Shirky" /> ତା ପରଠାରୁ କେବେ କୌଣସି ପ୍ରକାରର ସମ୍ପାଦକୀୟ କାରଣରୁ ଉଇକିପିଡ଼ିଆର କୌଣସି ସହଯୋଗୀ ପ୍ରକଳ୍ପକୁ ଏହାଠାରୁ ଅଲଗା କରାଯାଇନାହିଁ । ୨୦୦୭ ମସିହା ହେବା ବେଳକୁ ଇଂରାଜୀ ଉଇକିପିଡ଼ିଆରେ ପ୍ରସଙ୍ଗ ଗୁଡ଼ିକର ସଂଖ୍ୟା କ୍ରମାଗତ ବଢିବାରେ ଲାଗିଥିଲା ଓ ୨୦୦୯ ମସିହା ବେଳକୁ ଏହା ୩ ମିଲିୟନ ଟପିସାରିଥିଲା ।<ref name="guardian WP user peak 1">{{cite news |url = https://www.theguardian.com/technology/2009/aug/12/wikipedia-deletionist-inclusionist |title=Wikipedia approaches its limits |author=Bobbie Johnson |work=The Guardian |location = London |date = August 12, 2009 |accessdate=March 31, 2010 }}</ref> ସେତେବେଳେ ଦିନକୁ ପ୍ରାୟ ୧୮୦୦ଟି ପ୍ରସଙ୍ଗ ଇଂରାଜୀ ଉଇକିପିଡ଼ିଆରେ ଲେଖାଯାଉଥିବାର ନଜିର ରହିଛି ।<ref name="WP growth modelling 1">{{srlink|Wikipedia:Modelling_Wikipedia_extended_growth}}</ref><br/> ଉଇକିପିଡ଼ିଆଠାରୁ ପ୍ରେରିତ ହୋଇ ପରେ ସାଇଟିଜେଣ୍ଡ଼ିୟମ (Citizendium), ସ୍କଲାରପିଡ଼ିଆ (Scholarpedia), କନଜର୍ଭପିଡ଼ିଆ (Conservapedia) ଏବଂ ଗୁଗୁଲ ନୋଲ (Knol) ଆଦି ପ୍ରକଳ୍ପ ଗୁଡ଼ିକର ପରିଯୋଜନା କରାଯାଇଥିଲା ।.<ref name="wikisym slowing growth 1">{{cite conference |url = http://www.wikisym.org/ws2009/procfiles/p108-suh.pdf |title=The Singularity is Not Near: Slowing Growth of Wikipedia |year=2009 |location = Orlando, Florida |conference = The International Symposium on Wikis |url-status=dead |archiveurl = https://web.archive.org/web/20110511110022/http://www.wikisym.org/ws2009/procfiles/p108-suh.pdf |archivedate = May 11, 2011 }}</ref> ଉଇକିପିଡ଼ିଆର କଥା କଥିତ ସୀମା ଗୁଡ଼ିକୁ ସମ୍ବୋଧିତ କରିବା ପାଇଁ ଏସବୁ ଗୁଡ଼ିକ ବ୍ୟବହାର କାରାଯାଉଥିଲା । ୨୦ ଜୁନ ୨୦୦୩ ମସିହାରେ ଉଇକିପିଡ଼ିଆ ଓ ନ୍ୟୁପେଡ଼ିଆର ମିଳିତ ସହଯୋଗରେ [[ଉଇକିମିଡ଼ିଆ ଫାଉଣ୍ଡେସନ]] ପ୍ରତିଷ୍ଠା କରାଯାଇଥିଲା ।<ref>जिमी वेल्स: [http://lists.wikimedia.org/pipermail/wikipedia-l/2003-June/010743.html "अनाउनसिंग विकिमीडिया फाउंडेशन"] 20 जून 2003, <Wikipedia-l@wikipedia.org></ref>ଏହା ଅନେକ ସ୍ୱେଚ୍ଛାସେବୀଙ୍କ ମିଳିତ ଚେଷ୍ଟାରେ ପରିଚାଳିତ ଅନଲାଇନ ଉଇକି ପ୍ରକଳ୍ପ ଯଥା; [[ଉଇକିପିଡ଼ିଆ]], [[ଉଇକିଅଭିଧାନ]], [[ଉଇକିକଥା]] , [[ଉଇକିପୋଥି]] , ଉଇକିଉତ୍ସ, [[ଉଇକିମିଡ଼ିଆ କମନ୍ସ]], [[ଉଇକିସ୍ପିସିସ]], [[ଉଇକିଖବର]], ଉଇକିମହାବିହାର, ଉଇକିମିଡ଼ିଆ ଇନକୁବେଟର, [[ମେଟା ଉଇକି]] ଓ ଏହାର ଅଚଳ ପ୍ରକଳ୍ପ, ନୁପେଡ଼ିଆ ଆଦିକୁ ପରିଚାଳନ କରିଥାଏ ।[[File:Wikipedia Edit 2014.webm|thumb|right|A promotional video of the Wikimedia Foundation that encourages viewers to edit Wikipedia, mostly reviewing 2014 via Wikipedia content]] == ଉଇକିପିଡ଼ିଆର ନିୟମ == [[File:Wikipedia editing interface.png|thumb|right|The editing interface of Wikipedia]] [[File:John Seigenthaler Sr. speaking.jpg|thumb|ଜନ ସିଜେନଥେଲର ଉଇକିପିଡ଼ିଆ ବିଷୟରେ ଆଲୋଚନା କରିବା ସମୟର ଏକ ଚିତ୍ର । ]] ଉଇକିପିଡ଼ିଆରେ ଥିବା ପ୍ରସଙ୍ଗ ଗୁଡ଼ିକର ଲେଖା ଗୁଡ଼ିକ କୌଣସି ପ୍ରାକାରର ଔପଚାରିକ ସହକର୍ମୀ ସମୀକ୍ଷା ପାଇଁ ରହି ନଥାନ୍ତି ଏବଂ ଏଗୁଡ଼ିକ ଯେକୌଣସି ମୁହୂର୍ତ୍ତରେ ବଦଳ କରାଯାଇପାରିବ । ତଥାପି ଏହା କଛି ନିର୍ଦ୍ଧାରିତ ନିୟମ କାନୁନ ସହାୟତାରେ ସୁରୁଖୁରୁରେ ପରିଚାଳିତ ହୋଇଥାଏ । କିଛି ପ୍ରମୁଖ ନିୟମ ଗୁଡ଼ିକ ହେଲା:- *କୌଣସି ପ୍ରସଙ୍ଗ ଉପରେ ଏହାର ମୂଳ ଲେଖକ କିମ୍ବା ଅନ୍ୟ କୌଣସି ସମ୍ପାଦକଙ୍କର ଅଧିକାର ନଥାଏ କିମ୍ବା କୌଣସି ନିର୍ଦ୍ଧିଷ୍ଟ ମାନ୍ୟତା ପ୍ରାପ୍ତ ବ୍ୟକ୍ତି/ ଅନୁଷ୍ଠାନ ଏହାକୁ ନିୟନ୍ତ୍ରଣ କରେନାହିଁ । *କିଛି କିଛି ଏପରି ପୃଷ୍ଠା, ଯେଉଁଥିରେ କି ଅସତ୍ୟ ସୂଚନା କିମ୍ବା ଜାଣିଶୁଣି କେହି ଭୁଲ ତଥ୍ୟ ଦେଇଥାଏ, ଅଥବା ଅଦରକାରୀ ଲେଖା ଥାଏ, ସେଗୁଡ଼ିକୁ ପରିଚାଳକ(ଆଡମିନ) ମାନଙ୍କଦ୍ୱାରା ସୁଧାର ପାଇଁ ରଖାଯାଏ କିମ୍ବା ଲିଭାଇ ଦିଆଯାଏ । ଉଇକି ବାଟବରଣକୁ ନିର୍ମଳ ରଖିବା ପାଇଁ ଏପରି କରାଯାଇଥାଏ । *ଯେକୌଣସି ପ୍ରସଙ୍ଗକୁ ସମ୍ପାଦନା କରିବା ପାଇଁ ଜଣେ ଏକ ଅଜଣା ନାମରେ ଆକାଉଣ୍ଟ ଖୋଲି ବ୍ୟବହାର କରିପାରିବ କିମ୍ବା ନିଜସ୍ୱ ନାମରେ ମଧ୍ୟ ସମ୍ପାଦନା ପାଇଁ ଆକାଉଣ୍ଟ ଖୋଲିପାରିବ । କେବଳ ସଠିକ ପଞ୍ଜୀକୃତ ହୋଇଥିବା ଅବଦନକାରୀମାନେ ଇଂରାଜୀ ଉଇକିପିଡ଼ିଆରେ ନୂଆ ପ୍ରସଙ୍ଗ ଗଢିପାରିବେ । *ଉଇକିପିଡ଼ିଆରେ ସମ୍ପାଦନାକାରୀ ମାନଙ୍କ ପରିଚୟ ଓ ନିଜସ୍ୱ ତଥ୍ୟ/ସମ୍ପାଦିତ ତଥ୍ୟ ଗୁଡ଼ିକର କେବଳ ସଦୁପଯୋଗ ହିଁ ହେବ ବୋଲି କିଛି ନିଶ୍ଚିତତା ନଥାଏ ।<ref>{{cite web |url=http://en.wikipedia.org/wiki/Wikipedia:General_disclaimer |title=Wikipedia:General disclaimer |publisher=English Wikipedia |accessdate=2008-04-22}}</ref> ଯଦିଓ ଏଥିରେ ସଭିଙ୍ଗ ଉଦ୍ଦେଶ୍ୟ ମହତ ରହିଥାଏ, ତଥାପି କିଛି ପ୍ରସଙ୍ଗ/ସୂଚନା ଏମିତି ବି ଉଇକିରେ ରହିଛି ଯାହାକୁ ଅନ୍ୟ ମାନଙ୍କଦ୍ୱାରା ସମାଲୋଚନା କରାଯାଇଥାଏ, ଆପତ୍ତିଜନକ ତଥା ଅଶ୍ଳୀଳ ଭାବରେ ବିଚାର କରାଯାଇଥାଏ ।<ref>{{cite news |url=http://www.news.com.au/technology/story/0,25642,24318423-5014239,00.html |title=Wikipedia users divided over sexual material |date=2008-09-09 |last=Schliebs |first=Mark |publisher=news.com.au |accessdate=2008-12-26 |archiveurl=https://web.archive.org/web/20080911235604/http://www.news.com.au/technology/story/0,25642,24318423-5014239,00.html |archivedate=2008-09-11 |url-status=dead }}</ref><ref>{{cite web |url=http://en.wikipedia.org/wiki/Wikipedia:Wikipedia_is_not#Wikipedia_is_not_censored |title=Wikipedia is not censored |publisher=Wikipedia |accessdate=2008-04-30}}</ref> *କୌଣସି ସମ୍ବେଦନଶୀଳ ଘଟଣା, ରାଜନୈତିକ ମତାମତ କିମ୍ବା ବ୍ୟକ୍ତିଗତ ମତ, କୌଣସି ଆକ୍ରମଣାତ୍ମକ ପ୍ରବୃତ୍ତିର ତଥ୍ୟ ଉଇକିପିଡ଼ିଆ ପ୍ରକଳ୍ପ ଅନ୍ତର୍ଭୁକ୍ତ କରିବାକୁ ପ୍ରଶ୍ରୟ ଦିଆଯାଏନାହିଁ । ବେଳେବେଳେ ଏହି କାରଣ ପାଇଁ କେତେକ ସ୍ଥାନରେ ଉଇକିପିଡ଼ିଆର କିଛି ଭାଗକୁ ପ୍ରାବନ୍ଧିତ(Ban) ମଧ୍ୟ କରିଦିଆଯାଏ ।<ref name="Taylor">{{cite web|url=http://in.reuters.com/article/technologyNews/idINIndia-32865420080405|title=China allows access to English Wikipedia|work=Reuters|author=Sophie Taylor|date=2008-04-05|accessdate=2008-07-29|archive-date=2008-07-06|archive-url=https://web.archive.org/web/20080706185131/http://in.reuters.com/article/technologyNews/idINIndia-32865420080405|url-status=dead}}</ref> *ଯେହେତୁ ଉଇକିପିଡ଼ିଆକୁ ଏକ ମୁକ୍ତ ଜ୍ଞାନକୋଷ ଭାବରେ ବିବେଚନା କରାଯାଏ, ତେଣୁକରି ଏଥିରେ କେବଳ ସେହିପରି ପ୍ରସଙ୍ଗ ଗୁଡ଼ିକୁ ରଖାଯାଏ ଯେଉଁଗୁଡ଼ିକ ଜ୍ଞାନକୋଷରେ ରହିବା ଯୋଗ୍ୟ କିମ୍ବା ଏହା ସମ୍ପର୍କିତ ହୋଇଥିବ ଅଥବା ଏହାର ଅବଦାନ ଜ୍ଞାନ ବିତରଣ ପାଇଁ ଉଲ୍ଲେଖନୀୟ ହୋଇଥିବ।<ref>{{cite web |url=http://en.wikipedia.org/wiki/Wikipedia:Notability |title=Wikipedia:Notability |accessdate=2008-02-13 |quote=A topic is presumed to be notable if it has received significant coverage in reliable secondary sources that are independent of the subject.}}</ref> *ଉଇକିପିଡ଼ିଆରେ କେବଳ ସେହି ତଥ୍ୟ ଗୁଡ଼ିକୁ ପ୍ରଦର୍ଶିତ କରିପାରିବ ଯେଉଁଗୁଡ଼ିକ ବିଷୟରେ ଆଗରୁ ବିଶ୍ୱସନୀୟ ସୂତ୍ରରୁ ସୂଚନା ପ୍ରଦାନ କରାଯାଇଛି ଏବଂ ଏହାକୁ ଆଧାର ଭାବରେ ପ୍ରସଙ୍ଗ ସହିତ ଯୋଡ଼ା ଯାଇଥାଏ ।<ref name="NOR">{{cite web |url=http://en.wikipedia.org/wiki/Wikipedia:No_original_research |title=Wikipedia:No original research |accessdate=2008-02-13|quote=Wikipedia does not publish original thought}}</ref> *ଯଦି ଏହାରି କିଛି ପୃଷ୍ଠା ଉଇକିପିଡ଼ିଆରେ ଅଛି ଯାହା ଉପରେ ଭବିଷ୍ୟତରେ ତର୍କ ବା ଅନୁସନ୍ଧାନ କରାଯାଇପାରେ, ତେବେ ଏଥିରେ ବିଶ୍ୱସନୀୟ ସୂତ୍ରରୁ ଆଧାର ଯୋଡ଼ିବା ନିହାତି ଜରୁରୀ ।<ref>{{cite web |url=http://en.wikipedia.org/wiki/Wikipedia:Verifiability |title=Wikipedia:Verifiability |accessdate=2008-02-13 |quote=Material challenged or likely to be challenged, and all quotations, must be attributed to a reliable, published source.}}</ref> *ଉଇକିପିଡ଼ିଆରେ କିଛି ନୂଆ ପୃଷ୍ଠା ତିଆରି କରିବା ଆଗରୁ କିମ୍ବା ନୂଆ ତଥ୍ୟ ଯୋଡ଼ିବା ଆଗରୁ ଉଇକିଆଳି ମାନଙ୍କୁ ସେହି ବିଷୟରେ ନିଜେ ଭଲ ଭାବରେ ଅନୁସନ୍ଧାନ କରି ସୂଚନା ଯୋଗାଡ କରି ନିଜ ଭାଷାରେ ବ୍ୟକ୍ତ କରିବାକୁ ପରାମର୍ଶ ଦିଆଯାଇଥାଏ । ଫଳରେ ଏହା ସମସ୍ତଙ୍କ ବୁଝିବା ପାଇଁ ସହଜ ହୋଇଥାଏ । *ଉଇକିପିଡ଼ିଆରେ ଥିବା ତଥ୍ୟ ଗୁଡ଼ିକୁ ସର୍ବଦା ନିରପେକ୍ଷ ରଖିବାକୁ ପ୍ରାଧାନ୍ଯ ଦିଆଯାଇଥାଏ ।<ref name="autogenerated2">{{cite web |url=http://en.wikipedia.org/wiki/Wikipedia:Neutral_point_of_view|title=Wikipedia:Neutral_point_of_view|accessdate=2008-02-13 |quote=All Wikipedia articles and other encyclopedic content must be written from a neutral point of view, representing significant views fairly, proportionately and without bias.}}</ref><ref>{{cite web |url=http://www.alternet.org/story/61365/?page=entire |title=Will Unethical Editing Destroy Wikipedia's Credibility? |author=Eric Haas |publisher=AlterNet.org |date=2007-10-26 |accessdate=2008-12-26}}</ref> *ଭିନ୍ନ ଭିନ୍ନ ଭାଷାର ଉଇକିଆଳି,ସମ୍ପାଦନକାରୀ ତଥା ପରିଚାଳକମାନେ ସମସ୍ତେ ମିଳି ମିଶି ଏକ ସଂପ୍ରଦାୟ ଭାବରେ କାମ କରନ୍ତି ଓ ସମୟେ ସମୟେ ନିଜ ଉଇକିପିଡ଼ିଆ ପାଇଁ ନୀତି/ ନିର୍ଦ୍ଦେଶନାମା ଗୁଡ଼ିକୁ ଲେଖନ୍ତି ବା ବଦଳ/ସଂଶୋଧିତ କରନ୍ତି ।<ref>{{cite web |url=http://www.pcworld.idg.com.au/index.php/id;1866322157;fp;2;fpid;2 |title=Who's behind Wikipedia? |publisher=PC World |date=2008-02-06 |accessdate=2008-02-07 |archive-date=2008-02-09 |archive-url=https://web.archive.org/web/20080209110303/http://www.pcworld.idg.com.au/index.php/id%3B1866322157%3Bfp%3B2%3Bfpid%3B2 |url-status=dead }}</ref> *ବିଭିନ୍ନ ଉଇକିପିଡ଼ିଆର ଆବଶ୍ୟକତା ଅନୁସାରେ ସେଥିରେ ନାନା ପ୍ରକାରର ଶ୍ରେଣୀ,ଛାଞ୍ଚ ତଥା ବିଭାଗ ଗୁଡ଼ିକୁ ବ୍ୟବହାର କରାଯାଇଥାଏ । ପ୍ରତ୍ଯେକ ଛାଞ୍ଚ ଓ ଶ୍ରେଣୀ ଗୁଡ଼ିକୁ ସମସ୍ତଙ୍କ ଅବଗତି ପାଇଁ ଭଲ ଭାବରେ ବ୍ୟାଖ୍ୟା ମଧ୍ୟ କାରାଯାଇଥାଏ । )<ref>{{cite news |title=The battle for Wikipedia's soul |url=http://www.economist.com/printedition/displaystory.cfm?story_id=10789354 |publisher=The Economist|date=2008-03-06 |accessdate=2008-03-07 }}</ref><ref>{{cite news |url=http://www.telegraph.co.uk/connected/main.jhtml?xml=/connected/2007/10/11/dlwiki11.xml |title=Wikipedia: an online encyclopedia torn apart |date=2007-11-10 |publisher=Daily Telegraph |accessdate=2008-03-11}}</ref> *ଅନ୍ଯାନ୍ଯ ପୁରୁଣା କୌଣସି ଏନସାଇକ୍ଳୋପିଡ଼ିଆ ମାନଙ୍କଠାରୁ ଅଲଗା ଭାବରେ ଉଇକିପିଡ଼ିଆ ନିଜର ତଥ୍ୟ ଗୁଡ଼ିକର ସୁରକ୍ଷା ପାଇଁ "ପ୍ରୋକ୍ରାଷ୍ଟିନେସନ ଶୈଳୀ" (The procrastination principle) ଆପଣାଇଥାଏ ।<ref group="notes">The procrastination principle dictates that you should wait for problems to arise before solving them.</ref><ref name=zittrain /><ref name=zittrain>{{cite book |last=Zittrain |first=Jonathan |title=The Future of the Internet and How to Stop It&nbsp;– Chapter 6: The Lessons of Wikipedia |author-link = Jonathan Zittrain |publisher=Yale University Press |year=2008 |url = http://yupnet.org/zittrain/archives/16 |isbn = 978-0-300-12487-3 |accessdate=December 26, 2008 |url-status=dead |archiveurl = https://web.archive.org/web/20090216015857/http://yupnet.org/zittrain/archives/16 |archivedate = February 16, 2009 }}</ref> *ଉଇକିପିଡ଼ିଆର ବଢୁଥିବା ଲୋକପ୍ରିୟତାକୁ ଦେଖି ଏହାର କେତେକ ଲୋକପ୍ରିୟ ସଂସ୍କରଣରେ ତଥ୍ୟ ଯୋଡିବା ଲାଗି କିଛି ପ୍ରକ୍ରିୟା ରଖାଯାଇଛି । ଯେପରିକି ଇଂରାଜୀ ଉଇକିପିଡ଼ିଆରେ କେବଳ ସଠିକ ଭାବରେ ପଞ୍ଜୀକୃତ ହୋଇଥିବା ଉଇକିଆଳିମାନେ ହିଁ ନୂଆ ପ୍ରସଙ୍ଗ ଗଢିପାରିବେ ।<ref>{{srlink|Wikipedia:Tutorial/Registration|Registration notes}}</ref> ଏହା ଛଡା କିଛି ଗୁଡ଼ିଏ ପ୍ରସଙ୍ଗର ସମ୍ବେଦନଶୀଳତା ଓ ଗୁରୁତ୍ୱକୁ ନେଇ ସେଗୁଡ଼ିକ ପୂର୍ଣ୍ଣ ନିରାପଦ ଭାବରେ ରଖାଯାଇଥାଏ ।<ref name="WP protection policy 1">{{srlink|Wikipedia:Protection policy|Protection Policy}}</ref><ref>{{cite news |last1 = Hafner |first1 = Katie |title=Growing Wikipedia Refines Its 'Anyone Can Edit' Policy |url = https://www.nytimes.com/2006/06/17/technology/17wiki.html |accessdate=December 5, 2016 |work=The New York Times |date = June 17, 2006 }}</ref> *୨୦୦୨ ପରଠାରୁ କିଛି କ୍ଷେତ୍ରରେ "ପେଣ୍ଡିଙ୍ଗ ଚେଞ୍ଜେସ" (Pending changes-ନୂଆ ଉଇକିଆଳିଙ୍କଦ୍ୱାରା କରାଯାଇଥିବା ବଦଳ ଗୁଟିକ ଆଉ ଥରେ ମାଇନା କରିବା) ପ୍ରଣାଳୀ ମଧ୍ୟ ବ୍ୟବହାର ହେବାର ଦେଖିବାକୁ ମିଳିଥାଏ ।<ref name="BInsider pending changes intro 1">{{cite news |url = http://www.businessinsider.com/pending-changes-safeguard-on-wikipedia-2012-12 |title=Wikipedia Has Figured Out A New Way To Stop Vandals In Their Tracks |work=Business Insider |author=William Henderson |date = December 10, 2012 }}</ref><ref>{{cite web |last=Frewin |first=Jonathan |url = http://www.bbc.com/news/10312095 |title=Wikipedia unlocks divisive pages for editing |publisher=BBC News |date = June 15, 2010 |accessdate=August 21, 2014 }}</ref> *ଯଦିଓ ଉଇକିପିଡ଼ିଆରେ କରାଯାଉଥିବା ସମସ୍ତ ବଦଳ ଗୁଡ଼ିକର ପୁନଃ ନିରୀକ୍ଷଣ ପାଇଁ କୌଣସି ପ୍ରକାରର ନିର୍ଦ୍ଧିଷ୍ଟ ପ୍ରଣାଳୀ ନାହିଁ, ତଥାପି ଉଇକିପିଡ଼ିଆରେ ବ୍ୟବହୃତ ଅନେକ ଗୁଡ଼ିଏ ସଫ୍ଟୱେର ଟୁଲଦ୍ୱାରା ସବୁ ବଦଳ ଗୁଡ଼ିକୁ ଦେଖାଯାଇପାରେ ଓ ବଦଳା ଯାଇପାରେ । ଉଇକିପିଡ଼ିଆର ସମସ୍ତ ଭାଗ ସହିତ ଜଡ଼ିତ '''ଇତିହାସ''' (History label)ଲେଖା ଏଥିରେ ମୁଖ୍ୟ ଭୂମିକା ନିଭାଇ ଥାଏ ।<ref group=notes>Revisions with libelous content, criminal threats, or copyright infringements [[WP:Suppression|may be removed completely]].</ref><ref name="Torsten_Kleinz" /> *ଉଇକି ପ୍ରସଙ୍ଗରେ କୌଣସି ପ୍ରକାର ବଦଳ, ଯାହାକି ଏହାର ତଥ୍ୟକୁ ନଷ୍ଟ କରେ ଅଥବା ବିପଥଗାମୀ କରିଥାଏ ବା ଉଇକିପିଡ଼ିଆର ନିୟମକୁ ଉଲ୍ଲଂଘନ କରିଥାଏ, ସେଗୁଡ଼ିକୁ ଉଇକିପିଡ଼ିଆ ନିୟମରେ [["ଭାଣ୍ଡାଲିଜିମ"]] (Vandalism) କୁହାଯାଇଥାଏ । ଯେକୌଣସି ପ୍ରକାର ଅଦରକାରୀ ତଥା ବିଜ୍ଞାପନ ଭିତ୍ତିକ ତଥ୍ୟ ରଖିବାକୁ, କିମ୍ବା କୌଣସି ପ୍ରସଙ୍ଗରୁ ସମସ୍ତ ଲେଖା ଗୁଡ଼ିକୁ ଲିଭାଇ ଦେବାକୁ ମଧ୍ୟ ଭାଣ୍ଡାଲିଜିମ କୁହାଯାଏ ।<ref name="upenn link spamming 1">{{cite conference |last1 = West |first1 = Andrew G. |last2 = Chang |first2 = Jian |last3 = Venkatasubramanian |first3 = Krishna |last4 = Sokolsky |first4 = Oleg |last5 = Lee |first5 = Insup |title=Link Spamming Wikipedia for Profit |conference = 8th Annual Collaboration, Electronic Messaging, Anti-Abuse, and Spam Conference |pages = 152–161 |date = 2011 |url = http://repository.upenn.edu/cgi/viewcontent.cgi?article=1508&context=cis_papers |doi = 10.1145/2030376.2030394 }}</ref><ref name="WP vandalism manipulation 1" /><br> ସାଧାରଣତଃ ଏହି ଭାଣ୍ଡାଲିଜିମ ଗୁଡ଼ିକୁ ଖୋଜି ସଜାଡିବାକୁ କିଛି ମିନିଟ ସମୟ ଲାଗିଥାଏ । କିନ୍ତୁ ବେଳେବେଳେ ଏହା ଅପେକ୍ଷାକୃତ ଭାବରେ ଅଧିକ ସମୟ ମଧ୍ୟ ନେଇଥାଏ ।<ref name="MIT_IBM_study" /><ref name="CreatingDestroyingAndRestoringValue" /> *ଉଇକିପିଡ଼ିଆରେ ପ୍ରସଙ୍ଗ ଗୁଡ଼ିକୁ ସମ୍ପାଦନା କରିବା ପାଇଁ ସମ୍ପାଦନର [[ଉଇକିପିଡ଼ିଆ:ପାଞ୍ଚଟି ସ୍ତମ୍ଭ|ପାଞ୍ଚଟି ସ୍ତମ୍ଭ]] ଓ ଏହା ସହିତ ସମ୍ପର୍କିତ ଅନେକ ନୀତିଗୁଡ଼ିକ ବିଷୟରେ ଜାଣିବାକୁ ପଡିଥାଏ । ଏହି ପଲିସି ଗୁଡ଼ିକୁ ସମୟେ ସମୟେ ପରିବର୍ତ୍ତନ ମଧ୍ୟ କରାଯାଇଥାଏ ।<ref name="pcworld who's behind WP">{{cite web |url = http://www.pcworld.idg.com.au/index.php/id;1866322157;fp;2;fpid;2 |title=Who's behind Wikipedia? |work=PC World |date = February 6, 2008 |accessdate=February 7, 2008 |url-status=dead |archiveurl = https://web.archive.org/web/20080209110303/http://www.pcworld.idg.com.au/index.php/id%3B1866322157%3Bfp%3B2%3Bfpid%3B2 |archivedate = February 9, 2008 |df = }}</ref> *ଉଇକିପିଡ଼ିଆ କେବଳ ସଠିକ ଭାବରେ ପ୍ରମାଣିତ ଓ ପ୍ରକାଶିତ ହୋଇଥିବା ତଥ୍ୟ ଗୁଡ଼ିକୁ ବ୍ୟବହାର କରିବାର ଅନୁମତି ଦିଏ ।<ref name="NOR" /> *ଉଇକିପିଡ଼ିଆ ସର୍ବଦା ନିରପେକ୍ଷ ରହିଥାଏ ।<ref name="autogenerated2" /> *ଯେ କୌଣସି ବ୍ୟକ୍ତିଗତ ମନ୍ତବ୍ୟ ଯାହା ଏକ ପ୍ରସଙ୍ଗ ବାହାର ଉତ୍ସରୁ ଅଣାଯାଇଥାଏ, ତାକୁ ନିରପେକ୍ଷ ଭାବରେ ସଠିକ ଆଧାର ସହିତ ପ୍ରସଙ୍ଗରେ ବ୍ୟବହାର କରାଯାଇପାରେ । ଏହାକୁ "ନ୍ୟୁଟ୍ରାଲ ପଏଣ୍ଟ ଅଫ ଭିୟୁ" (Neutral point of view-NPOV) କୁହାଯାଇଥାଏ ।<ref name="alternet WP unethical editing destroy's credibility 1">{{cite web |url = http://www.alternet.org/story/61365/?page=entire |title=Will Unethical Editing Destroy Wikipedia's Credibility? |author=Eric Haas |publisher=AlterNet |date = October 26, 2007 |accessdate=December 26, 2008 }}</ref> == ଉଇକି ସମ୍ପ୍ରଦାୟ == [[File:WIkimania-2006 010.jpg|thumb|right|ଉଇକିମାନିଆ]] [[File:Wikimania 2016 - group photo 03.jpg|thumb|ଉଇକିମାନିଆ ୨୦୧୬]] ଉଇକିପିଡ଼ିଆରେ ଥିବା ପ୍ରତ୍ଯେକ ପ୍ରସଙ୍ଗ/ପୃଷ୍ଠା ଓ ପ୍ରତ୍ଯେକ ଉଇକିଆଳିମାନଙ୍କର ଏକ ଆଲୋଚନା ପୃଷ୍ଠା ରହିଥାଏ । ଏହା ଉଇକିଆଳି ମାନଙ୍କ ମଧ୍ୟରେ ବିଭିନ୍ନ ପ୍ରକାର ଆଲୋଚନା ଓ ମତ ଆଦାନ-ପ୍ରଦାନ ପାଇଁ ବ୍ଯବହାର ହୋଇଥାଏ ।<ref>{{cite journal |url = http://www.research.ibm.com/visual/papers/wikipedia_coordination_final.pdf |format = PDF |author=[[Fernanda B. Viégas]] |author2 = [[Martin M. Wattenberg]] |author3 = Jesse Kriss |author4 = Frank van Ham |title=Talk Before You Type: Coordination in Wikipedia |publisher=Visual Communication Lab, [[IBM Research]] |date = January 3, 2007 |accessdate=June 27, 2008 }}</ref> ଉଇକିଆଳିମାନେ ବେଳେବେଳେ ପରସ୍ପରକୁ ଧନ୍ୟବାଦ ଜ୍ଞାପନ କରିବା ପାଇଁ ଅଥବା ସେମାନଙ୍କ କାମର ପ୍ରଶଂସା କରି ସେମାନଙ୍କୁ ଏହି ଆଲୋଚନା ପୃଷ୍ଠାରେ ଆଦର ସନ୍ଦେଶ ବା ବାର୍ଣ୍ଣଷ୍ଟାର ପ୍ରଦାନ କରିଥାନ୍ତି । ଏହା କେବଳ ସେମାନଙ୍କର ଉଇକିରେ ଲେଖା ବା ଅବଦାନ ପାଇଁ ନୁହେଁ ବରଂ କିଛି ନୂଆ ଜିନିଷ ଶିଖିବାରେ ସାହାଜ୍ଯ କରିବା, କୌଣସି କର୍ମଶାଳା ବା ଅନ୍ୟ କୌଣସି ଉଲ୍ଲେଖନୀୟ ଅବଦାନ ପାଇଁ ଦିଆଯାଇଥାଏ ।<ref>{{cite journal |title=Articulations of wikiwork: uncovering valued work in Wikipedia through barnstars |author=T. Kriplean |name-list-format = vanc |author2 = I. Beschastnikh |display-authors = 2 |last3 = McDonald |first3 = David W. |url = http://portal.acm.org/citation.cfm?id=1460563.1460573 |publisher=Proceedings of the ACM |year=2008 |doi = 10.1145/1460563.1460573 |page = 47 |isbn = 978-1-60558-007-4 |postscript = }} {{Subscription required|s}}</ref> ଉଇକିପିଡ଼ିଆରେ କୌଣସି ସମ୍ପାଦକ କିମ୍ବା ଅବଦନକାରୀ ମାନଙ୍କୁ ସେମାନଙ୍କ ପ୍ରକୃତ ପରିଚୟ ଦେବାକୁ ବାଧ୍ୟ କରାଯାଏନି । ଏହା ସେମାନଙ୍କର ସଂପୂର୍ଣ୍ଣ ବ୍ୟକ୍ତିଗତ ଇଚ୍ଛା ଯେ ସେମନେ ନିଜର ପରିଚୟ ପ୍ରକାଶ କରିବେ କି ନାହିଁ ।<ref name="user identification" />ସେଥିପାଇଁ ବେଳେବେଳେ "କେଉଁମାନେ ଉଇକିପିଡ଼ିଆରେ ସମ୍ପାଦନା କରିପାରିବେ ?" ବୋଲି ଏକ ପ୍ରମୁଖ ପ୍ରଶ୍ନ ସାମନାକୁ ଆସିଥାଏ ।<ref>{{cite web |url = http://citeseerx.ist.psu.edu/viewdoc/summary;jsessionid=5F2472BC3443736B94200AFDCECAC3C8?doi=10.1.1.212.8218 |title=Power of the Few vs. Wisdom of the Crowd: Wikipedia and the Rise of the Bourgeoisie |publisher=Viktoria Institute |first=Aniket |last=Kittur |format = PDF |accessdate=August 13, 2014 }</ref> ଉଇକିପିଡ଼ିଆରେ ଓ ଏହାର ସହ ପ୍ରକଳ୍ପ ଗୁଡ଼ିକରେ କିଛି ଅବଦାନକାରୀଙ୍କର ଗୋଟିଏ ଗୋଟିଏ ଦଳ ବିଶାଳ ପରିମାଣରେ ତଥ୍ୟ ଯୋଡି ଏହାକୁ ଅନ୍ୟ ପୁରୁଣା ଅନୁଷ୍ଠାନ ମାନଙ୍କ ସହିତ ସମକକ୍ଷ କରିପାରିଛନ୍ତି ବୋଲି ଏକଦା ଜିମି ୱେଲ୍ସ ମନ୍ତବ୍ୟ ଦେଇଥିଲେ ।<ref name="blodget">{{cite news |url = http://www.businessinsider.com/2009/1/who-the-hell-writes-wikipedia-anyway |title=Who The Hell Writes Wikipedia, Anyway? |first=Henry |last=Blodget |work=Business Insider |date = January 3, 2009 }}</ref> ୨୦୦୮ ମସିହାରେ "ସ୍ଳେଟ"(Slate) ନାମକ ପତ୍ରିକା == ଭାଷା ସଂସ୍କରଣ == [[File:User - demography.svg|thumb|left|upright=2.27|ବିଶ୍ୱର ବିଭିନ୍ନ ସ୍ଥାନରୁ ଉଇକିପିଡ଼ିଆର ବିଭିନ୍ନ ସଂସ୍କରଣ ଗୁଡ଼ିକର ଅବଦାନ ଗୁଡ଼ିକର ଏକ ଅନୁମାନ ]] == କାର୍ଯ୍ୟ ପ୍ରଣାଳୀ == [[File:Wikimedia Foundation RGB logo with text.svg|thumb|ଉଇକିମିଡ଼ିଆ ଫାଉଣ୍ଡେସନର ପ୍ରତୀକ]] == ସଂସ୍କୃତିକ ମହତ୍ୱ == == ସମ୍ପର୍କିତ ପ୍ରକଳ୍ପ == === ବୈଷୟିକ ଅଧ୍ୟୟନ === {{Main|Academic studies about Wikipedia}} * {{cite journal|first=Finn|last=Nielsen|url=http://www.firstmonday.org/issues/issue12_8/nielsen/index.html|title=Scientific Citations in Wikipedia|journal=[[First Monday]]|volume=12 |issue=8|month=August|year=2007|accessdate=2008-02-22}} * {{cite journal|last=Pfeil|first=Ulrike|co-authors=Panayiotis Zaphiris and Chee Siang Ang|year=2006|title=Cultural Differences in Collaborative Authoring of Wikipedia|journal=Journal of Computer-Mediated Communication|volume=12|issue=1|url=http://jcmc.indiana.edu./vol12/issue1/pfeil.html |accessdate=2008-12-26|doi=10.1111/j.1083-6101.2006.00316.x|page=88|pages=88}} * ପ୍ରିଡହୋରକୀ, ଜିଲିନ ଚେନ ,ଟୋନି.କେ. ଲ୍ୟାମ , କ୍ୟାଥେରିନ ପାଂସିଏରା, ଲୋରେନ ତରବୀନ ଏବଂ ଜନ ରିଏଡେଲ [http://portal.acm.org/citation.cfm?doid=1316624.1316663 ବର୍ଷ-୨୦୦୭, ଡ଼ି.ଓ.ଆଇ. : 1316624,131663. * {{cite web|author=Reagle, Joseph M., Jr.|title=Do As I Do: Leadership in the Wikipedia|url=http://reagle.org./joseph/2005/ethno/leadership.html|work=Wikipedia Drafts|year=2005|accessdate=2008-12-26}} * {{cite journal |url=http://www.firstmonday.org/issues/issue12_4/wilkinson/index.html |title=Assessing the Value of Cooperation in Wikipedia |first=Dennis M.|last=Wilkinson |co-author=Bernardo A. Huberman |journal=First Monday|volume=12|issue=4|month=April|year=2007|accessdate=2008-02-22}} === ପୁସ୍ତକ === * {{cite book|author=Phoebe Ayers, Charles Matthews, and Ben Yates|title=How Wikipedia Works: And How You Can Be a Part of It |publisher=No Starch Press |location=San Francisco |month=September |year=2008 |isbn=978-1-59327-176-3 |accessdate=2008-12-26}} * {{cite book |last=Broughton |first=John|title=[[Wikipedia - The Missing Manual]] |publisher=OReilly Media |location= |month= |year=2008 |isbn=0-596-51516-2 |accessdate=2008-12-26}} (ବେକରଙ୍କଦ୍ୱାରା ସଂଶୋଧିତ କରାଯାଇଥିବା ପୁସ୍ତକ बेकर) * {{cite book |last=Broughton |first=John |title=Wikipedia Reader's Guide |publisher=Pogue Press | location = Sebastopol |year=2008 | isbn = 059652174X }} * {{cite book |last=Lih |first=Andrew |title=[[The Wikipedia Revolution]] |publisher=Hyperion | location = New York |year=2009 | isbn = 1401303714 }} === ଅନ୍ଯାନ୍ଯ ମିଡ଼ିଆ ସ୍ରୋତରୁ === {{Main Article|List of films about Wikipedia}} {{Refbegin}} * [https://web.archive.org/web/20140209203337/http://www.wired.com/politics/onlinerights/news/2007/08/wiki_tracker?currentPage=all "ସି, ହୁ ଇଜ ଏଡିଟିଙ୍ଗ ଉଇକିପିଡ଼ିଆ – ''WIRED'', August 14, 2007.] * {{cite news |last=Balke |first=Jeff |url=http://blogs.chron.com/brokenrecord/2008/03/for_music_fans_wikipedia_myspa.html |title=For Music Fans: Wikipedia; MySpace |work=[[Houston Chronicle]] |agency=Broken Record (blog) |date=March 2008 |accessdate=December 17, 2008 |archive-date=December 29, 2008 |archive-url=https://web.archive.org/web/20081229164945/http://blogs.chron.com/brokenrecord/2008/03/for_music_fans_wikipedia_myspa.html |url-status=dead }} * {{cite news |url=https://www.nytimes.com/2007/07/01/magazine/01WIKIPEDIA-t.html |title=All the News That's Fit to Print Out |first=Jonathan |last=Dee |work=The New York Times Magazine |date=July 1, 2007 |accessdate=February 22, 2008 }} * {{cite news |first=Jim |last=Giles |title=Wikipedia 2.0&nbsp;– Now with Added Trust |url=https://www.newscientist.com/article/mg19526226.200 |date=September 20, 2007 |work=[[New Scientist]] |accessdate=January 14, 2008 }} * {{cite news |first=Chris |last=Taylor |url=http://www.time.com/time/magazine/article/0,9171,1066904-1,00.html |title=It's a Wiki, Wiki World |date=May 29, 2005 |work=[[Time (magazine)|Time]] |accessdate=February 22, 2008 |archive-date=October 29, 2009 |archive-url=https://web.archive.org/web/20091029161646/http://www.time.com/time/magazine/article/0,9171,1066904-1,00.html |url-status=dead }} * {{cite news |url = http://www.economist.com/science/tq/displaystory.cfm?story_id=11484062 |title = Technological Quarterly: Brain Scan: The Free-knowledge Fundamentalist |work = [[The Economist]] Web and [[Magazine|Print]] |date = June 5, 2008 |accessdate = June 5, 2008 |quote = Jimmy Wales changed the world with Wikipedia, the hugely popular online encyclopedia that anyone can edit. What will he do next? }} * [https://www.independent.co.uk/life-style/gadgets-and-tech/features/is-wikipedia-cracking-up-1543527.html "Is Wikipedia Cracking Up?" ''The Independent'', February 3, 2009.] * [http://www.bbc.co.uk/news/technology-24613608 "Wikipedia probe into paid-for 'sockpuppet' entries", BBC News', October 21, 2013.] * [http://www.technologyreview.com/featuredstory/520446/the-decline-of-wikipedia/ "The Decline of Wikipedia"] {{Webarchive|url=https://wayback.archive-it.org/all/20150619205842/http://www.technologyreview.com/featuredstory/520446/the-decline-of-wikipedia/ |date=2015-06-19 }}, ''MIT Technology Review'', October 22, 2013 * [http://www.capitalnewyork.com/article/city-hall/2015/03/8563947/edits-wikipedia-pages-bell-garner-diallo-traced-1-police-plaza Edits to Wikipedia pages on Bell, Garner, Diallo traced to 1 Police Plaza] (March 2015), ''[[Media in New York's Capital District|Capital]]'' {{Refend}} == ଆଧାର == {{ଆଧାର}} == ଅଧିକା ଲିଙ୍କ == {{ଉଇକିମିଡ଼ିଆ ଫାଉଣ୍ଡେସନ}} <!--{{Wikipedia}}--> <!--{{Wikipedias}}--> [[ଶ୍ରେଣୀ:ଉଇକିପିଡ଼ିଆ| ]] [[ଶ୍ରେଣୀ:ଖୋଲା ଜ୍ଞାନକୋଷ]] [[ଶ୍ରେଣୀ:ଉଇକିମିଡ଼ିଆ ପ୍ରକଳ୍ପ]] [[ଶ୍ରେଣୀ:ଉଇକିପ୍ରକଳ୍ପ କମ୍ପ୍ୟୁଟର ବିଜ୍ଞାନ]] [[ଶ୍ରେଣୀ:କମ୍ପ୍ୟୁଟର ବିଜ୍ଞାନ]] bghkhu4r6872mt9fgwt4lrjk0rlply5 0 10935 595806 575807 2026-06-01T15:18:19Z SamyakSamantasinghar 42167 /* ଓଡ଼ିଶାର ମୁଖ୍ୟମନ୍ତ୍ରୀମାନେ */ 595806 wikitext text/x-wiki {{prettyurl|Chief Ministers of Odisha}} <!--{{multiple image | perrow = 3 | total_width = 300 | image1 = Harekrushna-Mahtab.jpg | width1 = 500 | height1 = 600 | image2 = Nandini-Satapathy.jpg | width2 = 500 | height2 = 600 | image3 = RNS-Deo.jpg | width3 = 500 | height3 = 600 | image4 = Biswanath-Das.jpg | width4 = 500 | height4 = 600 | image5 = Biju-Patnaik.jpg | width5 = 500 | height5 = 600 | image6 = Hemananda-Biswal.jpg | width6 = 500 | height6 = 600 | image7 = NaveenPatnaik.jpg | width7 = 500 | height7 = 600 | image8 = Mohan Charan Majhi.jpg | width8 = 500 | height8 = 600 | footer = {{bulleted list |ଉପର ବାମ: [[ହରେକୃଷ୍ଣ ମହତାବ]] ଓଡ଼ିଶାର ପ୍ରଥମ ମୁଖ୍ୟମନ୍ତ୍ରୀ ଭାବେ କାର୍ଯ୍ୟ କରିଥିଲେ। |ଉପର ମଝି: [[ନନ୍ଦିନୀ ଶତପଥୀ]] ପ୍ରଥମ ମହିଳା ମୁଖ୍ୟମନ୍ତ୍ରୀ ଭାବେ କାର୍ଯ୍ୟ କରିଥିଲେ. |ଉପର ଡାହାଣ: [[ରାଜେନ୍ଦ୍ର ନାରାୟଣ ସିଂହଦେଓ]] ପ୍ରଥମ ଅଣ-[[କଂଗ୍ରେସ]] ମୁଖ୍ୟମନ୍ତ୍ରୀ ଭାବେ କାର୍ଯ୍ୟ କରିଥିଲେ। |ମଝି ବାମ: [[w:Biswanath Das|ବିଶ୍ୱନାଥ ଦାସ]] ପ୍ରଥମ ମୁଖ୍ୟମନ୍ତ୍ରୀ ଯିଏକି ସ୍ୱାଧୀନ ଭାବେ କାର୍ଯ୍ୟ କରିଥିଲେ। |ମଝି କେନ୍ଦ୍ର: [[ବିଜୁ ପଟ୍ଟନାୟକ]] ଥିଲେ ପ୍ରଥମ ଅଣ କଂଗ୍ରେସ ଦଳର ମୁଖ୍ୟମନ୍ତ୍ରୀ ଯିଏକି ୩ ଥର ମୁଖ୍ୟମନ୍ତ୍ରୀ ଭାବେ କାର୍ଯ୍ୟ କରିଥିଲେ। |ମଝି ଡାହାଣ: [[ହେମାନନ୍ଦ ବିଶ୍ୱାଳ]] ପ୍ରଥମ ଆଦିବାସୀ ମୁଖ୍ୟମନ୍ତ୍ରୀ। |ତଳ ବାମ: [[ନବୀନ ପଟ୍ଟନାୟକ]] ରାଜ୍ୟର ସବୁଠାରୁ ଅଧିକ ସମୟ ଧରି କାର୍ଯ୍ୟ କରିଥିବା ମୁଖ୍ୟମନ୍ତ୍ରୀ ଯିଏକି ୨୪ ବର୍ଷ ଧରି ଶାସନ କରିଥିଲେ। |ତଳ ଡାହାଣ: [[ମୋହନ ଚରଣ ମାଝୀ]] ରାଜ୍ୟର ପ୍ରଥମ [[ଭାରତୀୟ ଜନତା ପାର୍ଟି|ଭାଜପା]] ମୁଖ୍ୟମନ୍ତ୍ରୀ ତଥା ବର୍ତ୍ତମାନର ମୁଖ୍ୟମନ୍ତ୍ରୀ। }} | direction = horizontal }}--> == ପ୍ରଧାନମନ୍ତ୍ରୀଗଣ (୧୯୩୭-୧୯୪୭) == {| class="wikitable" !କ୍ରମିକ ସଂଖ୍ୟା !ନାମ !ଛବି !କାର୍ଯ୍ୟ ଆରମ୍ଭ !କାର୍ଯ୍ୟ ଶେଷ !ଦଳ !କାର୍ଯ୍ୟ କରିଥିବା ଦିନ !ବିଧାନ ସଭା |- align="center" |୧ |[[କୃଷ୍ଣଚନ୍ଦ୍ର ଗଜପତି ନାରାୟଣ ଦେବ]] ! [[ଫାଇଲ:CKCGN-Deo.jpg|125x125_ପିକସେଲ]] |୧ ଅପ୍ରେଲ ୧୯୩୭ |୧୯ ଜୁଲାଇ ୧୯୩୭ |ସ୍ୱାଧୀନ |୧୦୯ ଦିନ | rowspan="3" |[[ସ୍ୱାଧୀନତା ପୂର୍ବର ୧ମ ବିଧାନ ସଭା]] (୧୯୩୭-୧୯୪୫) |- align="center" |୨ |[[ବିଶ୍ୱନାଥ ଦାସ]] ![[ଫାଇଲ:Biswanath-Das.jpg|125x125_ପିକସେଲ]] |୧୯ ଜୁଲାଇ ୧୯୩୭ |୬ ନଭେମ୍ବର ୧୯୩୯ |ଭାରତୀୟ ଜାତୀୟ କଂଗ୍ରେସ |୨ ବର୍ଷ, ୧୦୮ ଦିନ |- align="center" |(୧) |[[କୃଷ୍ଣଚନ୍ଦ୍ର ଗଜପତି ନାରାୟଣ ଦେବ]] ![[ଫାଇଲ:CKCGN-Deo.jpg|125x125_ପିକସେଲ]] |୨୪ ନଭେମ୍ବର ୧୯୪୧ |୩୦ ଜୁନ ୧୯୪୪ |ସ୍ୱାଧୀନ |୨ ବର୍ଷ, ୨୧୩ ଦିନ |- align="center" |୩ |[[ହରେକୃଷ୍ଣ ମହତାବ]] ![[ଫାଇଲ:Harekrushna-Mahtab.jpg|125x125_ପିକସେଲ]] |୨୩ ଅପ୍ରେଲ ୧୯୪୬ |୧୫ ଅଗଷ୍ଟ ୧୯୪୭ |ଭାରତୀୟ ଜାତୀୟ କଂଗ୍ରେସ |୧ ବର୍ଷ, ୧୧୪ ଦିନ |[[ସ୍ୱାଧୀନତା ପୂର୍ବର ୨ୟ ବିଧାନ ସଭା]] (୧୯୪୬-୧୯୫୨) |- |} == ଓଡ଼ିଶାର ମୁଖ୍ୟମନ୍ତ୍ରୀମାନେ == {{clear}}<!-- Please don't style chief ministers' names. --> ;ଦଳଗୁଡ଼ିକ {{legend2|{{party color|Indian National Congress}}|[[Indian National Congress|ଭାରତୀୟ ଜାତୀୟ କଂଗ୍ରେସ]]|border=1px solid #AAAAAA}} (୮)<br>{{legend2|{{Party color|Indian National Congress (R)}}|[[Indian National Congress (Requisitionists)|ଭାରତୀୟ ଜାତୀୟ କଂଗ୍ରେସ (ଆର)]]|border=1px solid #AAAAAA}} (୨)<br>{{legend2|{{party color|Swatantra Party}}|[[Swatantra Party|ସ୍ୱତନ୍ତ୍ର ପାର୍ଟି]]|border=1px solid #AAAAAA}} (୧)<br>{{legend2|{{party color|Independent}}|[[Independent (politics)|ସ୍ୱାଧୀନ]]|border=1px solid #AAAAAA}} (୧)<br>{{legend2|{{party color|Janata Party}}|[[Janata Party|ଜନତା ପାର୍ଟି]]|border=1px solid #AAAAAA}} (୧)<br>{{legend2|{{party color|Janata Dal}}|[[Janata Dal|ଜନତା ଦଳ]]|border=1px solid #AAAAAA}} (୧)<br>{{legend2|{{party color|Biju Janata Dal}}|[[Biju Janata Dal|ବିଜୁ ଜନତା ଦଳ]]|border=1px solid #AAAAAA}} (୧)<br> {{legend2|{{party color|Bharatiya Janata Party}}|[[Bharatiya Janata Party|ଭାରତୀୟ ଜନତା ପାର୍ଟି]]|border=1px solid #AAAAAA}} (୧) {{sticky header}} {| class="wikitable sticky-header" width=100% ! colspan="2" width="2%" |କ୍ରମିକ ନଂ. ! width="75" |ଚିତ୍ର ! width="27%" |ନାମ<br />{{small|ନିର୍ବାଚନ ମଣ୍ଡଳୀ}} ! colspan="2" width="20%" |କାର୍ଯ୍ୟକାଳ<br />ନିର୍ବାଚନ ଜନାଦେଶ<br />ପଦବୀରେ ଥିବା ସମୟ ! width="27%" |ନିଯୁକ୍ତିଦାତା<br />{{small|(ରାଜ୍ୟପାଳ)}} ! width="10%" |ମୁଖ୍ୟମନ୍ତ୍ରୀଙ୍କ<br />ରାଜନୈତିକ ଦଳ ! colspan="2" width="10%" |ସରକାର |- bgcolor="#EEEEEE" | rowspan="4" style="background-color:{{party color|Indian National Congress}}" | | rowspan="4" align="center" | '''୧''' | rowspan="4" | [[File:Harekrushna_Mahatab_2000_stamp_of_India.jpg|80px]] | rowspan="4" align="center" | '''[[Harekrushna Mahatab|ହରେକୃଷ୍ଣ ମହତାବ]]'''<br />{{small|[[Bhadrak Assembly constituency|ପୂର୍ବ ଭଦ୍ରକ]]}} | {{small|୨୬ ଜାନୁଆରୀ}}<br />୧୯୫୦ | {{small|୧୨ ମଇ}}<br />୧୯୫୦ | rowspan="3" | {{small|[[Chandulal Madhavlal Trivedi|ଚାନ୍ଦୁଲାଲ ତ୍ରିବେଦୀ]]}} | rowspan="3" bgcolor="#CCF2FF" | {{small|[[Indian National Congress|ଭାରତୀୟ ଜାତୀୟ କଂଗ୍ରେସ]]}} | rowspan="3" bgcolor="#CCF2FF" | {{small|ମହତାବ ୧}} | rowspan="3" bgcolor="#CCF2FF" | {{small|[[2nd Orissa Pre Independence Provincial Assembly|୨ୟ ପ୍ରାଦେଶିକ]]}} |- bgcolor="#EEEEEE" | colspan="2" align="center" | [[1946 Indian provincial elections|୧୯୪୬]] |- bgcolor="#E9E9E9" | colspan="2" align="center" | {{small|{{Age in years and days|1950|1|26|1950|5|12}}}} |- | colspan="6" |{{small|ଓଡ଼ିଶାର ପ୍ରଥମ ମୁଖ୍ୟମନ୍ତ୍ରୀ ।}} |- bgcolor="#EEEEEE" | rowspan="4" style="background-color:{{party color|Indian National Congress}}" | | rowspan="4" align="center" | '''୨''' | rowspan="4" | [[File:Nabakrushna-Choudhury.jpg|80px]] | rowspan="4" align="center" | '''[[Nabakrushna Choudhuri|ନବକୃଷ୍ଣ ଚୌଧୁରୀ]]'''<br />{{small|[[Kendrapara Assembly constituency|ଉତ୍ତର କେନ୍ଦ୍ରାପଡ଼ା]]<br />[[Barchana Assembly constituency|ବଡ଼ଚଣା]]}} | {{small|୧୨ ମଇ}}<br />୧୯୫୦ | {{small|୧୯ ଅକ୍ଟୋବର}}<br />୧୯୫୬ | rowspan="3" | {{small|[[Asaf Ali|ଆସଫ ଅଲ୍ଲୀ]]}} | rowspan="3" bgcolor="#CCF2FF" | {{small|[[Indian National Congress|ଭାରତୀୟ ଜାତୀୟ କଂଗ୍ରେସ]]}} | rowspan="3" bgcolor="#CCF2FF" | {{small|ଚୌଧୁରୀ ୧<br />ଚୌଧୁରୀ ୨}} | rowspan="3" bgcolor="#CCF2FF" | {{small|[[1st Orissa Legislative Assembly|୧ମ]]}} |- bgcolor="#EEEEEE" | colspan="2" align="center" | [[1952 Odisha Legislative Assembly election|୧୯୫୨]] |- bgcolor="#E9E9E9" | colspan="2" align="center" | {{small|{{Age in years and days|1950|5|12|1956|10|19}}}} |- | colspan="6" |{{small|ପ୍ରଥମ ବିଧାନସଭା ନିର୍ବାଚନରେ ଦଳକୁ ବିଜୟୀ କରାଇଥିଲେ ।}} |- bgcolor="#EEEEEE" | rowspan="4" style="background-color:{{party color|Indian National Congress}}" | | rowspan="4" align="center" | '''(୧)''' | rowspan="4" | [[File:Harekrushna_Mahatab_2000_stamp_of_India.jpg|80px]] | rowspan="4" align="center" | '''[[Harekrushna Mahatab|ହରେକୃଷ୍ଣ ମହତାବ]]'''<br />{{small|''ପ୍ରତିଦ୍ୱନ୍ଦ୍ୱିତା କରିନଥିଲେ''<br />[[Soro Assembly constituency|ସୋର]]}} | {{small|୧୯ ଅକ୍ଟୋବର}}<br />୧୯୫୬ | {{small|୨୫ ଫେବୃଆରୀ}}<br />୧୯୬୧ | rowspan="3" | {{small|[[Bhim Sen Sachar|ଭୀମ ସେନ ସଚ୍ଚର]]}} | rowspan="3" bgcolor="#CCF2FF" | {{small|[[Indian National Congress|ଭାରତୀୟ ଜାତୀୟ କଂଗ୍ରେସ]]}} | rowspan="3" bgcolor="#CCF2FF" | {{small|ମହତାବ ୨<br />ମହତାବ ୩}} | rowspan="3" bgcolor="#CCF2FF" | {{small|[[2nd Orissa Legislative Assembly|୨ୟ]]}} |- bgcolor="#EEEEEE" | colspan="2" align="center" | [[1957 Odisha Legislative Assembly election|୧୯୫୭]] |- bgcolor="#E9E9E9" | colspan="2" align="center" | {{small|{{Age in years and days|1956|10|19|1961|2|25}}}} |- | colspan="6" |{{small|ରାଷ୍ଟ୍ରପତି ଶାସନ ଲାଗୁ ହେବା ପୂର୍ବରୁ ଦ୍ୱିତୀୟ ଥର ପାଇଁ କାର୍ଯ୍ୟଭାର ଗ୍ରହଣ କରିଥିଲେ ।}} |- bgcolor="#FFFFFF" | colspan="10" align="center" | '''ପଦବୀ ଖାଲି''' (୨୫ ଫେବୃଆରୀ ୧୯୬୧ – ୨୩ ଜୁନ ୧୯୬୧)<br />''ଏହି ସମୟରେ [[President's rule|ରାଷ୍ଟ୍ରପତି ଶାସନ]] ଲାଗୁ ହୋଇଥିଲା''<br />{{small|{{Age in years and days|1961|2|25|1961|6|23}}}} |- |- bgcolor="#EEEEEE" | rowspan="4" style="background-color:{{party color|Indian National Congress}}" | | rowspan="4" align="center" | '''୩''' | rowspan="4" | [[File:Biju-Patnaik.jpg|80px]] | rowspan="4" align="center" | '''[[Biju Patnaik|ବିଜୁ ପଟ୍ଟନାୟକ]]'''<br />{{small|[[Choudwar-Cuttack Assembly constituency|ଚୌଦ୍ୱାର]]}} | {{small|୨୩ ଜୁନ}}<br />୧୯୬୧ | {{small|୨ ଅକ୍ଟୋବର}}<br />୧୯୬୩ | rowspan="3" | {{small|[[Y. N. Sukthankar|ୱାଇ. ଏନ. ସୁକଥଙ୍କର]]}} | rowspan="3" bgcolor="#CCF2FF" | {{small|[[Indian National Congress|ଭାରତୀୟ ଜାତୀୟ କଂଗ୍ରେସ]]}} | rowspan="3" bgcolor="#CCF2FF" | {{small|ବିଜୁ ୧}} | rowspan="3" bgcolor="#CCF2FF" | {{small|[[3rd Orissa Legislative Assembly|୩ୟ]]}} |- bgcolor="#EEEEEE" | colspan="2" align="center" | [[1961 Odisha Legislative Assembly election|୧୯୬୧]] |- bgcolor="#E9E9E9" | colspan="2" align="center" | {{small|{{Age in years and days|1961|6|23|1963|10|2}}}} |- | colspan="6" |{{small|୧୯୬୧ ନିର୍ବାଚନ ପରେ କାର୍ଯ୍ୟଭାର ଗ୍ରହଣ କରିଥିଲେ ।}} |- bgcolor="#EEEEEE" | rowspan="4" style="background-color:{{party color|Indian National Congress}}" | | rowspan="4" align="center" | '''୪''' | rowspan="4" | [[File:Biren-Mitra.jpg|80px]] | rowspan="4" align="center" | '''[[Biren Mitra|ବୀରେନ ମିତ୍ର]]'''<br />{{small|[[Cuttack City Assembly constituency|କଟକ ସିଟି]]}} | {{small|୨ ଅକ୍ଟୋବର}}<br />୧୯୬୩ | {{small|୨୧ ଫେବୃଆରୀ}}<br />୧୯୬୫ | rowspan="3" | {{small|[[Ajudhiya Nath Khosla|ଅଯୋଧ୍ୟା ନାଥ ଖୋସଲା]]}} | rowspan="3" bgcolor="#CCF2FF" | {{small|[[Indian National Congress|ଭାରତୀୟ ଜାତୀୟ କଂଗ୍ରେସ]]}} | rowspan="3" bgcolor="#CCF2FF" | {{small|ମିତ୍ର}} | rowspan="3" bgcolor="#CCF2FF" | {{small|[[3rd Orissa Legislative Assembly|୩ୟ]]}} |- bgcolor="#EEEEEE" | colspan="2" align="center" | [[1961 Orissa Legislative Assembly election|୧୯୬୧]] |- bgcolor="#E9E9E9" | colspan="2" align="center" | {{small|{{Age in years and days|1963|10|2|1965|2|21}}}} |- | colspan="6" |{{small|୩ୟ ବିଧାନସଭା ସମୟରେ ପଟ୍ଟନାୟକଙ୍କ ଉତ୍ତରାଧିକାରୀ ହୋଇଥିଲେ ।}} |- bgcolor="#EEEEEE" | rowspan="4" style="background-color:{{party color|Indian National Congress}}" | | rowspan="4" align="center" | '''୫''' | rowspan="4" | [[File:Sadasiva-Tripathy.jpg|80px]] | rowspan="4" align="center" | '''[[Sadashiva Tripathy|ସଦାଶିବ ତ୍ରିପାଠୀ]]'''<br />{{small|[[Umerkote Assembly constituency|ଉମରକୋଟ]]}} | {{small|୨୧ ଫେବୃଆରୀ}}<br />୧୯୬୫ | {{small|୮ ମାର୍ଚ୍ଚ}}<br />୧୯୬୭ | rowspan="3" | {{small|[[Ajudhiya Nath Khosla|ଅଯୋଧ୍ୟା ନାଥ ଖୋସଲା]]}} | rowspan="3" bgcolor="#CCF2FF" | {{small|[[Indian National Congress|ଭାରତୀୟ ଜାତୀୟ କଂଗ୍ରେସ]]}} | rowspan="3" bgcolor="#CCF2FF" | {{small|ତ୍ରିପାଠୀ}} | rowspan="3" bgcolor="#CCF2FF" | {{small|[[3rd Orissa Legislative Assembly|୩ୟ]]}} |- bgcolor="#EEEEEE" | colspan="2" align="center" | [[1961 Orissa Legislative Assembly election|୧୯୬୧]] |- bgcolor="#E9E9E9" | colspan="2" align="center" | {{small|{{Age in years and days|1965|2|21|1967|3|8}}}} |- | colspan="6" |{{small|୩ୟ ବିଧାନସଭାର ଶେଷ ପର୍ଯ୍ୟନ୍ତ କାର୍ଯ୍ୟ କରିଥିଲେ ।}} |- bgcolor="#EEEEEE" | rowspan="4" style="background-color:{{party color|Swatantra Party}}" | | rowspan="4" align="center" | '''୬''' | rowspan="4" | [[File:RNS-Deo.jpg|80px]] | rowspan="4" align="center" | '''[[Rajendra Narayan Singh Deo|ରାଜେନ୍ଦ୍ର ନାରାୟଣ ସିଂହଦେଓ]]'''<br />{{small|[[Bolangir Assembly constituency|ବଲାଙ୍ଗୀର]]}} | {{small|୮ ମାର୍ଚ୍ଚ}}<br />୧୯୬୭ | {{small|୯ ଜାନୁଆରୀ}}<br />୧୯୭୧ | rowspan="3" | {{small|[[Ajudhiya Nath Khosla|ଅଯୋଧ୍ୟା ନାଥ ଖୋସଲା]]}} | rowspan="3" bgcolor="#CCE2FF" | {{small|[[Swatantra Party|ସ୍ୱତନ୍ତ୍ର ପାର୍ଟି]]}} | rowspan="3" bgcolor="#CCE2FF" | {{small|ସିଂହଦେଓ}} | rowspan="3" bgcolor="#CCE2FF" | {{small|[[4th Orissa Legislative Assembly|୪ର୍ଥ]]}} |- bgcolor="#EEEEEE" | colspan="2" align="center" | [[1967 Odisha Legislative Assembly election|୧୯୬୭]] |- bgcolor="#E9E9E9" | colspan="2" align="center" | {{small|{{Age in years and days|1967|3|8|1971|1|9}}}} |- | colspan="6" |{{small|ଓଡ଼ିଶାର ପ୍ରଥମ ଅଣ-କଂଗ୍ରେସ ମୁଖ୍ୟମନ୍ତ୍ରୀ ।}} |- bgcolor="#FFFFFF" | colspan="10" align="center" | '''ପଦବୀ ଖାଲି''' (୯ ଜାନୁଆରୀ ୧୯୭୧ – ୩ ଏପ୍ରିଲ ୧୯୭୧)<br />''ଏହି ସମୟରେ [[President's rule|ରାଷ୍ଟ୍ରପତି ଶାସନ]] ଲାଗୁ ହୋଇଥିଲା''<br />{{small|{{Age in years and days|1971|1|9|1971|4|3}}}} |- |- bgcolor="#EEEEEE" | rowspan="4" style="background-color:{{party color|Independent}}" | | rowspan="4" align="center" | '''୭''' | rowspan="4" | [[File:Biswanath-Das.jpg|80px]] | rowspan="4" align="center" | '''[[Bishwanath Das|ବିଶ୍ୱନାଥ ଦାସ]]'''<br />{{small|[[Rourkela Assembly constituency|ରାଉରକେଲା]]}} | {{small|୩ ଏପ୍ରିଲ}}<br />୧୯୭୧ | {{small|୧୪ ଜୁନ}}<br />୧୯୭୨ | rowspan="3" | {{small|[[Shaukatullah Shah Ansari|ଶୌକତୁଲ୍ଲା ଶାହ ଅନସାରୀ]]}} | rowspan="3" bgcolor="#EEEEEE" | {{small|[[Independent (politics)|ସ୍ୱାଧୀନ]]}} | rowspan="3" bgcolor="#EEEEEE" | {{small|ଦାସ ୨}} | rowspan="3" bgcolor="#EEEEEE" | {{small|[[5th Orissa Legislative Assembly|୫ମ]]}} |- bgcolor="#EEEEEE" | colspan="2" align="center" | [[1971 Odisha Legislative Assembly election|୧୯୭୧]] |- bgcolor="#E9E9E9" | colspan="2" align="center" | {{small|{{Age in years and days|1971|4|3|1972|6|14}}}} |- | colspan="6" |{{small|ଏକ ମେଣ୍ଟ ସରକାରର ନେତୃତ୍ୱ ନେଇଥିଲେ ।}} |- bgcolor="#EEEEEE" | rowspan="4" style="background-color:{{Party color|Indian National Congress (R)}}" | | rowspan="4" align="center" | '''୮''' | rowspan="4" | [[File:Nandini-Satapathy.jpg|80px]] | rowspan="4" align="center" | '''[[Nandini Satpathy|ନନ୍ଦିନୀ ଶତପଥୀ]]'''<br />{{small|[[Cuttack City Assembly constituency|କଟକ ସିଟି]]}} | {{small|୧୪ ଜୁନ}}<br />୧୯୭୨ | {{small|୩ ମାର୍ଚ୍ଚ}}<br />୧୯୭୩ | rowspan="3" | {{small|[[Jogendra Singh (politician)|ଯୋଗେନ୍ଦ୍ର ସିଂହ]]}} | rowspan="3" bgcolor="#CEFDF9" | {{small|[[Indian National Congress (Requisitionists)|ଭାରତୀୟ ଜାତୀୟ କଂଗ୍ରେସ (ଆର)]]}} | rowspan="3" bgcolor="#CEFDF9" | {{small|ଶତପଥୀ ୧}} | rowspan="3" bgcolor="#CEFDF9" | {{small|[[5th Orissa Legislative Assembly|୫ମ]]}} |- bgcolor="#EEEEEE" | colspan="2" align="center" | [[1971 Orissa Legislative Assembly election|୧୯୭୧]] |- bgcolor="#E9E9E9" | colspan="2" align="center" | {{small|{{Age in years and days|1972|6|14|1973|3|3}}}} |- | colspan="6" |{{small|ଓଡ଼ିଶାର ପ୍ରଥମ ମହିଳା ମୁଖ୍ୟମନ୍ତ୍ରୀ ।}} |- bgcolor="#FFFFFF" | colspan="10" align="center" | '''ପଦବୀ ଖାଲି''' (୩ ମାର୍ଚ୍ଚ ୧୯୭୩ – ୬ ମାର୍ଚ୍ଚ ୧୯୭୪)<br />''ଏହି ସମୟରେ [[President's rule|ରାଷ୍ଟ୍ରପତି ଶାସନ]] ଲାଗୁ ହୋଇଥିଲା''<br />{{small|{{Age in years and days|1973|3|3|1974|3|6}}}} |- |- bgcolor="#EEEEEE" | rowspan="4" style="background-color:{{Party color|Indian National Congress (R)}} " | | rowspan="4" align="center" | '''(୮)''' | rowspan="4" | [[File:Nandini-Satapathy.jpg|80px]] | rowspan="4" align="center" | '''[[Nandini Satpathy|ନନ୍ଦିନୀ ଶତପଥୀ]]'''<br />{{small|[[Dhenkanal Assembly constituency|ଢେଙ୍କାନାଳ]]}} | {{small|୬ ମାର୍ଚ୍ଚ}}<br />୧୯୭୪ | {{small|୧୬ ଡିସେମ୍ବର}}<br />୧୯୭୬ | rowspan="3" | {{small|[[B. D. Jatti|ବି. ଡି. ଜତ୍ତୀ]]}} | rowspan="3" bgcolor="#CEFDF9" | {{small|[[Indian National Congress (Requisitionists)|ଭାରତୀୟ ଜାତୀୟ କଂଗ୍ରେସ (ଆର)]]}} | rowspan="3" bgcolor="#CEFDF9" | {{small|ଶତପଥୀ ୨}} | rowspan="3" bgcolor="#CEFDF9" | {{small|[[6th Orissa Legislative Assembly|୬ଷ୍ଠ]]}} |- bgcolor="#EEEEEE" | colspan="2" align="center" | [[1974 Odisha Legislative Assembly election|୧୯୭୪]] |- bgcolor="#E9E9E9" | colspan="2" align="center" | {{small|{{Age in years and days|1974|3|6|1976|12|16}}}} |- | colspan="6" |{{small|ରାଷ୍ଟ୍ରପତି ଶାସନ ପରେ ପୁଣି କ୍ଷମତାକୁ ଫେରିଥିଲେ ।}} |- bgcolor="#FFFFFF" | colspan="10" align="center" | '''ପଦବୀ ଖାଲି''' (୧୬ ଡିସେମ୍ବର ୧୯୭୬ – ୨୯ ଡିସେମ୍ବର ୧୯୭୬)<br />''ଏହି ସମୟରେ [[President's rule|ରାଷ୍ଟ୍ରପତି ଶାସନ]] ଲାଗୁ ହୋଇଥିଲା''<br />{{small|{{Age in years and days|1976|12|16|1976|12|29}}}} |- |- bgcolor="#EEEEEE" | rowspan="4" style="background-color:{{Party color|Indian National Congress (R)}}" | | rowspan="4" align="center" | '''୯''' | rowspan="4" | [[File:Binayak Acharya.jpg|80px]] | rowspan="4" align="center" | '''[[Binayak Acharya|ବିନାୟକ ଆଚାର୍ଯ୍ୟ]]'''<br />{{small|[[Berhampur Assembly constituency|ବ୍ରହ୍ମପୁର]]}} | {{small|୨୯ ଡିସେମ୍ବର}}<br />୧୯୭୬ | {{small|୩୦ ଏପ୍ରିଲ}}<br />୧୯୭୭ | rowspan="3" | {{small|[[Siba Narain Sankar|ଶିବ ନାରାୟଣ ଶଙ୍କର]]}} | rowspan="3" bgcolor="#CEFDF9" | {{small|[[Indian National Congress (Requisitionists)|ଭାରତୀୟ ଜାତୀୟ କଂଗ୍ରେସ (ଆର)]]}} | rowspan="3" bgcolor="#CEFDF9" | {{small|ଆଚାର୍ଯ୍ୟ}} | rowspan="3" bgcolor="#CEFDF9" | {{small|[[6th Orissa Legislative Assembly|୬ଷ୍ଠ]]}} |- bgcolor="#EEEEEE" | colspan="2" align="center" | [[1974 Orissa Legislative Assembly election|୧୯୭୪]] |- bgcolor="#E9E9E9" | colspan="2" align="center" | {{small|{{Age in years and days|1976|12|29|1977|4|30}}}} |- | colspan="6" |{{small|ଆଉ ଏକ ରାଷ୍ଟ୍ରପତି ଶାସନ ଲାଗୁ ହେବା ପୂର୍ବରୁ ଅଳ୍ପ ସମୟ ପାଇଁ କାର୍ଯ୍ୟ କରିଥିଲେ ।}} |- bgcolor="#FFFFFF" | colspan="10" align="center" | '''ପଦବୀ ଖାଲି''' (୩୦ ଏପ୍ରିଲ ୧୯୭୭ – ୨୬ ଜୁନ ୧୯୭୭)<br />''ଏହି ସମୟରେ [[President's rule|ରାଷ୍ଟ୍ରପତି ଶାସନ]] ଲାଗୁ ହୋଇଥିଲା''<br />{{small|{{Age in years and days|1977|4|30|1977|6|26}}}} |- |- bgcolor="#EEEEEE" | rowspan="4" style="background-color:{{party color|Janata Party}}" | | rowspan="4" align="center" | '''୧୦''' | rowspan="4" | [[File:NilamaniRautray.jpg|80px]] | rowspan="4" align="center" | '''[[Nilamani Routray|ନୀଳମଣି ରାଉତରାୟ]]'''<br />{{small|[[Basudevpur Assembly constituency|ବାସୁଦେବପୁର]]}} | {{small|୨୬ ଜୁନ}}<br />୧୯୭୭ | {{small|୧୭ ଫେବୃଆରୀ}}<br />୧୯୮୦ | rowspan="3" | {{small|[[Harcharan Singh Brar|ହରଚରଣ ସିଂହ ବ୍ରାର]]}} | rowspan="3" bgcolor="#CCEAFF" | {{small|[[Janata Party|ଜନତା ପାର୍ଟି]]}} | rowspan="3" bgcolor="#CCEAFF" | {{small|ରାଉତରାୟ}} | rowspan="3" bgcolor="#CCEAFF" | {{small|[[7th Orissa Legislative Assembly|୭ମ]]}} |- bgcolor="#EEEEEE" | colspan="2" align="center" | [[1977 Odisha Legislative Assembly election|୧୯୭୭]] |- bgcolor="#E9E9E9" | colspan="2" align="center" | {{small|{{Age in years and days|1977|6|26|1980|2|17}}}} |- | colspan="6" |{{small|ଓଡ଼ିଶାର ପ୍ରଥମ ଜନତା ପାର୍ଟି ମୁଖ୍ୟମନ୍ତ୍ରୀ ।}} |- bgcolor="#FFFFFF" | colspan="10" align="center" | '''ପଦବୀ ଖାଲି''' (୧୭ ଫେବୃଆରୀ ୧୯୮୦ – ୯ ଜୁନ ୧୯୮୦)<br />''ଏହି ସମୟରେ [[President's rule|ରାଷ୍ଟ୍ରପତି ଶାସନ]] ଲାଗୁ ହୋଇଥିଲା''<br />{{small|{{Age in years and days|1980|2|17|1980|6|9}}}} |- |- bgcolor="#EEEEEE" | rowspan="4" style="background-color:{{party color|Indian National Congress}}" | | rowspan="4" align="center" | '''୧୧''' | rowspan="4" | [[File:J B Pattnaik, Governor of Assam.jpg|80px]] | rowspan="4" align="center" | '''[[Janaki Ballabh Patnaik|ଜାନକୀ ବଲ୍ଲଭ ପଟ୍ଟନାୟକ]]'''<br />{{small|[[Athagarh Assembly constituency|ଆଠଗଡ଼]]}} | {{small|୯ ଜୁନ}}<br />୧୯୮୦ | {{small|୭ ଡିସେମ୍ବର}}<br />୧୯୮୯ | rowspan="3" | {{small|[[C. M. Poonacha|ସି. ଏମ. ପୁନାଚା]]<br />[[Bishambhar Nath Pande|ବିଶମ୍ଭର ନାଥ ପାଣ୍ଡେ]]}} | rowspan="3" bgcolor="#CCF2FF" | {{small|[[Indian National Congress|ଭାରତୀୟ ଜାତୀୟ କଂଗ୍ରେସ]]}} | rowspan="3" bgcolor="#CCF2FF" | {{small|[[First Janaki Ballabh Patnaik ministry|ଜାନକୀ ୧]]<br />[[Second Janaki Ballabh Patnaik ministry|ଜାନକୀ ୨]]}} | rowspan="3" bgcolor="#CCF2FF" | {{small|[[8th Orissa Legislative Assembly|୮ମ]]<br />[[9th Orissa Legislative Assembly|୯ମ]]}} |- bgcolor="#EEEEEE" | colspan="2" align="center" | [[1980 Odisha Legislative Assembly election|୧୯୮୦]]<br />[[1985 Odisha Legislative Assembly election|୧୯୮୫]] |- bgcolor="#E9E9E9" | colspan="2" align="center" | {{small|{{Age in years and days|1980|6|9|1989|12|7}}}} |- | colspan="6" |{{small|ଲଗାତାର ଦୁଇଟି ପୂର୍ଣ୍ଣ କାର୍ଯ୍ୟକାଳ ପାଇଁ କାର୍ଯ୍ୟ କରିଥିଲେ ।}} |- bgcolor="#EEEEEE" | rowspan="4" style="background-color:{{party color|Indian National Congress}}" | | rowspan="4" align="center" | '''୧୨''' | rowspan="4" | [[File:Hemananda Biswal.jpg|80px]] | rowspan="4" align="center" | '''[[Hemananda Biswal|ହେମାନନ୍ଦ ବିଶ୍ୱାଳ]]'''<br />{{small|[[Laikera Assembly constituency|ଲଇକେରା]]}} | {{small|୭ ଡିସେମ୍ବର}}<br />୧୯୮୯ | {{small|୫ ମାର୍ଚ୍ଚ}}<br />୧୯୯୦ | rowspan="3" | {{small|[[Saiyid Nurul Hasan|ନୁରୁଲ ହାସନ]]}} | rowspan="3" bgcolor="#CCF2FF" | {{small|[[Indian National Congress|ଭାରତୀୟ ଜାତୀୟ କଂଗ୍ରେସ]]}} | rowspan="3" bgcolor="#CCF2FF" | {{small|[[First Biswal ministry|ବିଶ୍ୱାଳ ୧]]}} | rowspan="3" bgcolor="#CCF2FF" | {{small|[[9th Orissa Legislative Assembly|୯ମ]]}} |- bgcolor="#EEEEEE" | colspan="2" align="center" | [[1985 Orissa Legislative Assembly election|୧୯୮୫]] |- bgcolor="#E9E9E9" | colspan="2" align="center" | {{small|{{Age in years and days|1989|12|7|1990|3|5}}}} |- | colspan="6" |{{small|ଓଡ଼ିଶାର ପ୍ରଥମ ଆଦିବାସୀ ମୁଖ୍ୟମନ୍ତ୍ରୀ ।}} |- bgcolor="#EEEEEE" | rowspan="4" style="background-color:{{party color|Janata Dal}}" | | rowspan="4" align="center" | '''(୩)''' | rowspan="4" | [[File:Biju-Patnaik.jpg|80px]] | rowspan="4" align="center" | '''[[Biju Patnaik|ବିଜୁ ପଟ୍ଟନାୟକ]]'''<br />{{small|[[Bhubaneswar Assembly constituency|ଭୁବନେଶ୍ୱର]]}} | {{small|୫ ମାର୍ଚ୍ଚ}}<br />୧୯୯୦ | {{small|୧୫ ମାର୍ଚ୍ଚ}}<br />୧୯୯୫ | rowspan="3" | {{small|[[Yagya Dutt Sharma (Punjab politician)|ଯଜ୍ଞଦତ୍ତ ଶର୍ମା]]}} | rowspan="3" bgcolor="#D6ECE0" | {{small|[[Janata Dal|ଜନତା ଦଳ]]}} | rowspan="3" bgcolor="#D6ECE0" | {{small|[[Second Biju Patnaik ministry|ବିଜୁ ୨]]}} | rowspan="3" bgcolor="#D6ECE0" | {{small|[[10th Orissa Legislative Assembly|୧୦ମ]]}} |- bgcolor="#EEEEEE" | colspan="2" align="center" | [[1990 Odisha Legislative Assembly election|୧୯୯୦]] |- bgcolor="#E9E9E9" | colspan="2" align="center" | {{small|{{Age in years and days|1990|3|5|1995|3|15}}}} |- | colspan="6" |{{small|ଜନତା ଦଳ ବ୍ୟାନରରେ ପୁଣି କ୍ଷମତାକୁ ଫେରିଥିଲେ ।}} |- bgcolor="#EEEEEE" | rowspan="4" style="background-color:{{party color|Indian National Congress}}" | | rowspan="4" align="center" | '''(୧୧)''' | rowspan="4" | [[File:J B Pattnaik, Governor of Assam.jpg|80px]] | rowspan="4" align="center" | '''[[Janaki Ballabh Patnaik|ଜାନକୀ ବଲ୍ଲଭ ପଟ୍ଟନାୟକ]]'''<br />{{small|[[Begunia Assembly constituency|ବେଗୁନିଆ]]}} | {{small|୧୫ ମାର୍ଚ୍ଚ}}<br />୧୯୯୫ | {{small|୧୭ ଫେବୃଆରୀ}}<br />୧୯୯୯ | rowspan="3" | {{small|[[B. Satya Narayan Reddy|ବି. ସତ୍ୟ ନାରାୟଣ ରେଡ୍ଡୀ]]}} | rowspan="3" bgcolor="#CCF2FF" | {{small|[[Indian National Congress|ଭାରତୀୟ ଜାତୀୟ କଂଗ୍ରେସ]]}} | rowspan="3" bgcolor="#CCF2FF" | {{small|[[Third Janaki Ballabh Patnaik ministry|ଜାନକୀ ୩]]}} | rowspan="3" bgcolor="#CCF2FF" | {{small|[[11th Orissa Legislative Assembly|୧୧ଶ]]}} |- bgcolor="#EEEEEE" | colspan="2" align="center" | [[1995 Odisha Legislative Assembly election|୧୯୯୫]] |- bgcolor="#E9E9E9" | colspan="2" align="center" | {{small|{{Age in years and days|1995|3|15|1999|2|17}}}} |- | colspan="6" |{{small|ତୃତୀୟ ଥର ଅଣ-କ୍ରମାଗତ କାର୍ଯ୍ୟକାଳ ପାଇଁ ନିର୍ବାଚିତ ହୋଇଥିଲେ ।}} |- bgcolor="#EEEEEE" | rowspan="4" style="background-color:{{party color|Indian National Congress}}" | | rowspan="4" align="center" | '''୧୩''' | rowspan="4" | [[File:Giridhar Gamang.jpg|80px]] | rowspan="4" align="center" | '''[[Giridhar Gamang|ଗିରିଧର ଗମାଙ୍ଗ]]'''<br />{{small|[[Laxmipur Assembly constituency|ଲକ୍ଷ୍ମୀପୁର]]}} | {{small|୧୭ ଫେବୃଆରୀ}}<br />୧୯୯୯ | {{small|୬ ଡିସେମ୍ବର}}<br />୧୯୯୯ | rowspan="3" | {{small|[[C. Rangarajan|ସି. ରଙ୍ଗରାଜନ]]}} | rowspan="3" bgcolor="#CCF2FF" | {{small|[[Indian National Congress|ଭାରତୀୟ ଜାତୀୟ କଂଗ୍ରେସ]]}} | rowspan="3" bgcolor="#CCF2FF" | {{small|[[Gamang ministry|ଗମାଙ୍ଗ]]}} | rowspan="3" bgcolor="#CCF2FF" | {{small|[[11th Orissa Legislative Assembly|୧୧ଶ]]}} |- bgcolor="#EEEEEE" | colspan="2" align="center" | [[1995 Orissa Legislative Assembly election|୧୯୯୫]] |- bgcolor="#E9E9E9" | colspan="2" align="center" | {{small|{{Age in years and days|1999|2|17|1999|12|6}}}} |- | colspan="6" |{{small|୧୯୯୯ ମହାବାତ୍ୟା ପରେ ଇସ୍ତଫା ଦେଇଥିଲେ ।}} |- bgcolor="#EEEEEE" | rowspan="4" style="background-color:{{party color|Indian National Congress}}" | | rowspan="4" align="center" | '''(୧୨)''' | rowspan="4" | [[File:Hemananda Biswal.jpg|80px]] | rowspan="4" align="center" | '''[[Hemananda Biswal|ହେମାନନ୍ଦ ବିଶ୍ୱାଳ]]'''<br />{{small|[[Laikera Assembly constituency|ଲଇକେରା]]}} | {{small|୬ ଡିସେମ୍ବର}}<br />୧୯୯୯ | {{small|୫ ମାର୍ଚ୍ଚ}}<br />୨୦୦୦ | rowspan="3" | {{small|[[M. M. Rajendran|ଏମ. ଏମ. ରାଜେନ୍ଦ୍ରନ]]}} | rowspan="3" bgcolor="#CCF2FF" | {{small|[[Indian National Congress|ଭାରତୀୟ ଜାତୀୟ କଂଗ୍ରେସ]]}} | rowspan="3" bgcolor="#CCF2FF" | {{small|[[Second Biswal ministry|ବିଶ୍ୱାଳ ୨]]}} | rowspan="3" bgcolor="#CCF2FF" | {{small|[[11th Orissa Legislative Assembly|୧୧ଶ]]}} |- bgcolor="#EEEEEE" | colspan="2" align="center" | [[1995 Orissa Legislative Assembly election|୧୯୯୫]] |- bgcolor="#E9E9E9" | colspan="2" align="center" | {{small|{{Age in years and days|1999|12|6|2000|3|5}}}} |- | colspan="6" |{{small|୨୦୦୦ ନିର୍ବାଚନ ପୂର୍ବରୁ ଅଳ୍ପ ସମୟ ପାଇଁ କାର୍ଯ୍ୟ କରିଥିଲେ ।}} |- bgcolor="#EEEEEE" | rowspan="4" style="background-color:{{party color|Biju Janata Dal}}" | | rowspan="4" align="center" | '''୧୪''' | rowspan="4" | [[File:NaveenPatnaik.jpg|80px]] | rowspan="4" align="center" | '''[[Naveen Patnaik|ନବୀନ ପଟ୍ଟନାୟକ]]'''<br />{{small|[[Hinjili Assembly constituency|ହିଞ୍ଜିଳି]]}} | {{small|୫ ମାର୍ଚ୍ଚ}}<br />୨୦୦୦ | {{small|୧୨ ଜୁନ}}<br />୨୦୨୪ | rowspan="3" | {{small|[[M. M. Rajendran|ଏମ. ଏମ. ରାଜେନ୍ଦ୍ରନ]]<br />[[Murlidhar Chandrakant Bhandare|ମୁରଲୀଧର ଭଣ୍ଡାରେ]]<br />[[S. C. Jamir|ଏସ. ସି. ଜାମିର]]<br />[[Ganeshi Lal|ଗଣେଶୀ ଲାଲ]]}} | rowspan="3" bgcolor="#E3EDDC" | {{small|[[Biju Janata Dal|ବିଜୁ ଜନତା ଦଳ]]}} | rowspan="3" bgcolor="#E3EDDC" | {{small|[[First Naveen Patnaik ministry|ନବୀନ ୧]], [[Second Naveen Patnaik ministry|୨]], [[Third Naveen Patnaik ministry|୩]], [[Fourth Naveen Patnaik ministry|୪]], [[Fifth Naveen Patnaik ministry|୫]]}} | rowspan="3" bgcolor="#E3EDDC" | {{small|୧୨ଶ, ୧୩ଶ, ୧୪ଶ, ୧୫ଶ, ୧୬ଶ}} |- bgcolor="#EEEEEE" | colspan="2" align="center" | [[2000 Odisha Legislative Assembly election|୨୦୦୦]], [[2004 Odisha Legislative Assembly election|୨୦୦୪]], [[2009 Odisha Legislative Assembly election|୨୦୦୯]], [[2014 Odisha Legislative Assembly election|୨୦୧୪]], [[2019 Odisha Legislative Assembly election|୨୦୧୯]] |- bgcolor="#E9E9E9" | colspan="2" align="center" | {{small|{{Age in years and days|2000|3|5|2024|6|12}}}} |- | colspan="6" |{{small|ଓଡ଼ିଶାର ସବୁଠାରୁ ଦୀର୍ଘ ସମୟ ଧରି କାର୍ଯ୍ୟ କରିଥିବା ମୁଖ୍ୟମନ୍ତ୍ରୀ ।}} |- bgcolor="#EEEEEE" | rowspan="4" style="background-color:{{party color|Bharatiya Janata Party}}" | | rowspan="4" align="center" | '''୧୫''' | rowspan="4" | [[File:Shri Mohan Charan Majhi.jpg|80px]] | rowspan="4" align="center" | '''[[Mohan Charan Majhi|ମୋହନ ଚରଣ ମାଝୀ]]'''<br />{{small|[[Keonjhar Assembly constituency|କେନ୍ଦୁଝର]]}} | {{small|୧୨ ଜୁନ}}<br />୨୦୨୪ | ଅଦ୍ୟାବଧି | rowspan="3" | {{small|[[Raghubar Das|ରଘୁବର ଦାସ]]}} | rowspan="3" bgcolor="#FFE5CC" | {{small|[[Bharatiya Janata Party|ଭାରତୀୟ ଜନତା ପାର୍ଟି]]}} | rowspan="3" bgcolor="#FFE5CC" | {{small|[[Majhi ministry|ମାଝୀ]]}} | rowspan="3" bgcolor="#FFE5CC" | {{small|[[17th Odisha Legislative Assembly|୧୭ଶ]]}} |- bgcolor="#EEEEEE" | colspan="2" align="center" | [[2024 Odisha Legislative Assembly election|୨୦୨୪]] |- bgcolor="#E9E9E9" | colspan="2" align="center" | {{small|{{ayd|12 June 2024}}}} |- | colspan="6" |{{small|ଓଡ଼ିଶାର ପ୍ରଥମ ଭାରତୀୟ ଜନତା ପାର୍ଟି ମୁଖ୍ୟମନ୍ତ୍ରୀ ।}} |} == ଆହୁରି ଦେଖନ୍ତୁ == * [[ଓଡ଼ିଶାର ମନ୍ତ୍ରୀମଣ୍ଡଳ]] * [[ଓଡ଼ିଶାର ରାଜ୍ୟପାଳମାନଙ୍କର ତାଲିକା]] * [[ଓଡ଼ିଶାର ନେତାମାନଙ୍କର ତାଲିକା]] == ଆଧାର == # [http://www.orissa.gov.in/e-magazine/orissaannualreference/OR-Annual.../399-400.pdf Primie ministers and Chief ministers of Odisha] # [http://orissa.gov.in/cmorissa/cm.asp Odisha Chief Ministers List] {{ଓଡ଼ିଶାର ମୁଖ୍ୟମନ୍ତ୍ରୀ}} {{ଓଡ଼ିଶା ପ୍ରସଙ୍ଗ}} <!--ଅଲଗା ଭାଷାର ଉଇକିପିଡ଼ିଆରେ ଏହି ପ୍ରସଙ୍ଗ--> [[ଶ୍ରେଣୀ:ରାଜନୀତି]] [[ଶ୍ରେଣୀ:ଓଡ଼ିଶା ରାଜନୀତି]] [[ଶ୍ରେଣୀ:ତାଲିକା]] <references group="lower-alpha" /> les6dmjcb7wacb83wwcatxdbwzkd3r5 595807 595806 2026-06-01T15:28:57Z SamyakSamantasinghar 42167 /* ଓଡ଼ିଶାର ମୁଖ୍ୟମନ୍ତ୍ରୀମାନେ */ 595807 wikitext text/x-wiki {{prettyurl|Chief Ministers of Odisha}} <!--{{multiple image | perrow = 3 | total_width = 300 | image1 = Harekrushna-Mahtab.jpg | width1 = 500 | height1 = 600 | image2 = Nandini-Satapathy.jpg | width2 = 500 | height2 = 600 | image3 = RNS-Deo.jpg | width3 = 500 | height3 = 600 | image4 = Biswanath-Das.jpg | width4 = 500 | height4 = 600 | image5 = Biju-Patnaik.jpg | width5 = 500 | height5 = 600 | image6 = Hemananda-Biswal.jpg | width6 = 500 | height6 = 600 | image7 = NaveenPatnaik.jpg | width7 = 500 | height7 = 600 | image8 = Mohan Charan Majhi.jpg | width8 = 500 | height8 = 600 | footer = {{bulleted list |ଉପର ବାମ: [[ହରେକୃଷ୍ଣ ମହତାବ]] ଓଡ଼ିଶାର ପ୍ରଥମ ମୁଖ୍ୟମନ୍ତ୍ରୀ ଭାବେ କାର୍ଯ୍ୟ କରିଥିଲେ। |ଉପର ମଝି: [[ନନ୍ଦିନୀ ଶତପଥୀ]] ପ୍ରଥମ ମହିଳା ମୁଖ୍ୟମନ୍ତ୍ରୀ ଭାବେ କାର୍ଯ୍ୟ କରିଥିଲେ. |ଉପର ଡାହାଣ: [[ରାଜେନ୍ଦ୍ର ନାରାୟଣ ସିଂହଦେଓ]] ପ୍ରଥମ ଅଣ-[[କଂଗ୍ରେସ]] ମୁଖ୍ୟମନ୍ତ୍ରୀ ଭାବେ କାର୍ଯ୍ୟ କରିଥିଲେ। |ମଝି ବାମ: [[w:Biswanath Das|ବିଶ୍ୱନାଥ ଦାସ]] ପ୍ରଥମ ମୁଖ୍ୟମନ୍ତ୍ରୀ ଯିଏକି ସ୍ୱାଧୀନ ଭାବେ କାର୍ଯ୍ୟ କରିଥିଲେ। |ମଝି କେନ୍ଦ୍ର: [[ବିଜୁ ପଟ୍ଟନାୟକ]] ଥିଲେ ପ୍ରଥମ ଅଣ କଂଗ୍ରେସ ଦଳର ମୁଖ୍ୟମନ୍ତ୍ରୀ ଯିଏକି ୩ ଥର ମୁଖ୍ୟମନ୍ତ୍ରୀ ଭାବେ କାର୍ଯ୍ୟ କରିଥିଲେ। |ମଝି ଡାହାଣ: [[ହେମାନନ୍ଦ ବିଶ୍ୱାଳ]] ପ୍ରଥମ ଆଦିବାସୀ ମୁଖ୍ୟମନ୍ତ୍ରୀ। |ତଳ ବାମ: [[ନବୀନ ପଟ୍ଟନାୟକ]] ରାଜ୍ୟର ସବୁଠାରୁ ଅଧିକ ସମୟ ଧରି କାର୍ଯ୍ୟ କରିଥିବା ମୁଖ୍ୟମନ୍ତ୍ରୀ ଯିଏକି ୨୪ ବର୍ଷ ଧରି ଶାସନ କରିଥିଲେ। |ତଳ ଡାହାଣ: [[ମୋହନ ଚରଣ ମାଝୀ]] ରାଜ୍ୟର ପ୍ରଥମ [[ଭାରତୀୟ ଜନତା ପାର୍ଟି|ଭାଜପା]] ମୁଖ୍ୟମନ୍ତ୍ରୀ ତଥା ବର୍ତ୍ତମାନର ମୁଖ୍ୟମନ୍ତ୍ରୀ। }} | direction = horizontal }}--> == ପ୍ରଧାନମନ୍ତ୍ରୀଗଣ (୧୯୩୭-୧୯୪୭) == {| class="wikitable" !କ୍ରମିକ ସଂଖ୍ୟା !ନାମ !ଛବି !କାର୍ଯ୍ୟ ଆରମ୍ଭ !କାର୍ଯ୍ୟ ଶେଷ !ଦଳ !କାର୍ଯ୍ୟ କରିଥିବା ଦିନ !ବିଧାନ ସଭା |- align="center" |୧ |[[କୃଷ୍ଣଚନ୍ଦ୍ର ଗଜପତି ନାରାୟଣ ଦେବ]] ! [[ଫାଇଲ:CKCGN-Deo.jpg|125x125_ପିକସେଲ]] |୧ ଅପ୍ରେଲ ୧୯୩୭ |୧୯ ଜୁଲାଇ ୧୯୩୭ |ସ୍ୱାଧୀନ |୧୦୯ ଦିନ | rowspan="3" |[[ସ୍ୱାଧୀନତା ପୂର୍ବର ୧ମ ବିଧାନ ସଭା]] (୧୯୩୭-୧୯୪୫) |- align="center" |୨ |[[ବିଶ୍ୱନାଥ ଦାସ]] ![[ଫାଇଲ:Biswanath-Das.jpg|125x125_ପିକସେଲ]] |୧୯ ଜୁଲାଇ ୧୯୩୭ |୬ ନଭେମ୍ବର ୧୯୩୯ |ଭାରତୀୟ ଜାତୀୟ କଂଗ୍ରେସ |୨ ବର୍ଷ, ୧୦୮ ଦିନ |- align="center" |(୧) |[[କୃଷ୍ଣଚନ୍ଦ୍ର ଗଜପତି ନାରାୟଣ ଦେବ]] ![[ଫାଇଲ:CKCGN-Deo.jpg|125x125_ପିକସେଲ]] |୨୪ ନଭେମ୍ବର ୧୯୪୧ |୩୦ ଜୁନ ୧୯୪୪ |ସ୍ୱାଧୀନ |୨ ବର୍ଷ, ୨୧୩ ଦିନ |- align="center" |୩ |[[ହରେକୃଷ୍ଣ ମହତାବ]] ![[ଫାଇଲ:Harekrushna-Mahtab.jpg|125x125_ପିକସେଲ]] |୨୩ ଅପ୍ରେଲ ୧୯୪୬ |୧୫ ଅଗଷ୍ଟ ୧୯୪୭ |ଭାରତୀୟ ଜାତୀୟ କଂଗ୍ରେସ |୧ ବର୍ଷ, ୧୧୪ ଦିନ |[[ସ୍ୱାଧୀନତା ପୂର୍ବର ୨ୟ ବିଧାନ ସଭା]] (୧୯୪୬-୧୯୫୨) |- |} == ଓଡ଼ିଶାର ମୁଖ୍ୟମନ୍ତ୍ରୀଗଣ== {{clear}}'''ଦଳଗସମୂହ''' {{legend2|{{party color|Indian National Congress}}|[[Indian National Congress|ଭାରତୀୟ ଜାତୀୟ କଂଗ୍ରେସ]]|border=1px solid #AAAAAA}} (୮)<br>{{legend2|{{Party color|Indian National Congress (R)}}|[[Indian National Congress (Requisitionists)|ଭାରତୀୟ ଜାତୀୟ କଂଗ୍ରେସ (ଆର)]]|border=1px solid #AAAAAA}} (୨)<br>{{legend2|{{party color|Swatantra Party}}|[[Swatantra Party|ସ୍ୱତନ୍ତ୍ର ପାର୍ଟି]]|border=1px solid #AAAAAA}} (୧)<br>{{legend2|{{party color|Independent}}|[[Independent (politics)|ସ୍ୱାଧୀନ]]|border=1px solid #AAAAAA}} (୧)<br>{{legend2|{{party color|Janata Party}}|[[Janata Party|ଜନତା ପାର୍ଟି]]|border=1px solid #AAAAAA}} (୧)<br>{{legend2|{{party color|Janata Dal}}|[[Janata Dal|ଜନତା ଦଳ]]|border=1px solid #AAAAAA}} (୧)<br>{{legend2|{{party color|Biju Janata Dal}}|[[Biju Janata Dal|ବିଜୁ ଜନତା ଦଳ]]|border=1px solid #AAAAAA}} (୧)<br> {{legend2|{{party color|Bharatiya Janata Party}}|[[Bharatiya Janata Party|ଭାରତୀୟ ଜନତା ପାର୍ଟି]]|border=1px solid #AAAAAA}} (୧) {{sticky header}} {| class="wikitable sticky-header" width=100% ! colspan="2" width="2%" |କ୍ରମିକ ନଂ. ! width="75" |ଚିତ୍ର ! width="27%" |ନାମ<br />{{small|ନିର୍ବାଚନ ମଣ୍ଡଳୀ}} ! colspan="2" width="20%" |କାର୍ଯ୍ୟକାଳ<br />ନିର୍ବାଚନ ଜନାଦେଶ<br />ପଦବୀରେ ଥିବା ସମୟ ! width="27%" |ନିଯୁକ୍ତିଦାତା<br />{{small|(ରାଜ୍ୟପାଳ)}} ! width="10%" |ମୁଖ୍ୟମନ୍ତ୍ରୀଙ୍କ<br />ରାଜନୈତିକ ଦଳ ! colspan="2" width="10%" |ସରକାର |- bgcolor="#EEEEEE" | rowspan="4" style="background-color:{{party color|Indian National Congress}}" | | rowspan="4" align="center" | '''୧''' | rowspan="4" | [[File:Harekrushna_Mahatab_2000_stamp_of_India.jpg|80px]] | rowspan="4" align="center" | '''[[Harekrushna Mahatab|ହରେକୃଷ୍ଣ ମହତାବ]]'''<br />{{small|[[Bhadrak Assembly constituency|ପୂର୍ବ ଭଦ୍ରକ]]}} | {{small|୨୬ ଜାନୁଆରୀ}}<br />୧୯୫୦ | {{small|୧୨ ମଇ}}<br />୧୯୫୦ | rowspan="3" | {{small|[[Chandulal Madhavlal Trivedi|ଚାନ୍ଦୁଲାଲ ତ୍ରିବେଦୀ]]}} | rowspan="3" bgcolor="#CCF2FF" | {{small|[[Indian National Congress|ଭାରତୀୟ ଜାତୀୟ କଂଗ୍ରେସ]]}} | rowspan="3" bgcolor="#CCF2FF" | {{small|ମହତାବ ୧}} | rowspan="3" bgcolor="#CCF2FF" | {{small|[[2nd Orissa Pre Independence Provincial Assembly|୨ୟ ପ୍ରାଦେଶିକ]]}} |- bgcolor="#EEEEEE" | colspan="2" align="center" | [[1946 Indian provincial elections|୧୯୪୬]] |- bgcolor="#E9E9E9" | colspan="2" align="center" | {{small|୧୦୬ ଦିନ}} |- | colspan="6" |{{small|ଓଡ଼ିଶାର ପ୍ରଥମ ମୁଖ୍ୟମନ୍ତ୍ରୀ ।}} |- bgcolor="#EEEEEE" | rowspan="4" style="background-color:{{party color|Indian National Congress}}" | | rowspan="4" align="center" | '''୨''' | rowspan="4" | [[File:Nabakrushna-Choudhury.jpg|80px]] | rowspan="4" align="center" | '''[[Nabakrushna Choudhuri|ନବକୃଷ୍ଣ ଚୌଧୁରୀ]]'''<br />{{small|[[Kendrapara Assembly constituency|ଉତ୍ତର କେନ୍ଦ୍ରାପଡ଼ା]]<br />[[Barchana Assembly constituency|ବଡ଼ଚଣା]]}} | {{small|୧୨ ମଇ}}<br />୧୯୫୦ | {{small|୧୯ ଅକ୍ଟୋବର}}<br />୧୯୫୬ | rowspan="3" | {{small|[[Asaf Ali|ଆସଫ ଅଲ୍ଲୀ]]}} | rowspan="3" bgcolor="#CCF2FF" | {{small|[[Indian National Congress|ଭାରତୀୟ ଜାତୀୟ କଂଗ୍ରେସ]]}} | rowspan="3" bgcolor="#CCF2FF" | {{small|ଚୌଧୁରୀ ୧<br />ଚୌଧୁରୀ ୨}} | rowspan="3" bgcolor="#CCF2FF" | {{small|[[1st Orissa Legislative Assembly|୧ମ]]}} |- bgcolor="#EEEEEE" | colspan="2" align="center" | [[1952 Odisha Legislative Assembly election|୧୯୫୨]] |- bgcolor="#E9E9E9" | colspan="2" align="center" | {{small|୬ ବର୍ଷ, ୧୬୦ ଦିନ}} |- | colspan="6" |{{small|ପ୍ରଥମ ବିଧାନସଭା ନିର୍ବାଚନରେ ଦଳକୁ ବିଜୟୀ କରାଇଥିଲେ ।}} |- bgcolor="#EEEEEE" | rowspan="4" style="background-color:{{party color|Indian National Congress}}" | | rowspan="4" align="center" | '''(୧)''' | rowspan="4" | [[File:Harekrushna_Mahatab_2000_stamp_of_India.jpg|80px]] | rowspan="4" align="center" | '''[[Harekrushna Mahatab|ହରେକୃଷ୍ଣ ମହତାବ]]'''<br />{{small|''ପ୍ରତିଦ୍ୱନ୍ଦ୍ୱିତା କରିନଥିଲେ''<br />[[Soro Assembly constituency|ସୋର]]}} | {{small|୧୯ ଅକ୍ଟୋବର}}<br />୧୯୫୬ | {{small|୨୫ ଫେବୃଆରୀ}}<br />୧୯୬୧ | rowspan="3" | {{small|[[Bhim Sen Sachar|ଭୀମ ସେନ ସଚ୍ଚର]]}} | rowspan="3" bgcolor="#CCF2FF" | {{small|[[Indian National Congress|ଭାରତୀୟ ଜାତୀୟ କଂଗ୍ରେସ]]}} | rowspan="3" bgcolor="#CCF2FF" | {{small|ମହତାବ ୨<br />ମହତାବ ୩}} | rowspan="3" bgcolor="#CCF2FF" | {{small|[[2nd Orissa Legislative Assembly|୨ୟ]]}} |- bgcolor="#EEEEEE" | colspan="2" align="center" | [[1957 Odisha Legislative Assembly election|୧୯୫୭]] |- bgcolor="#E9E9E9" | colspan="2" align="center" | {{small|୪ ବର୍ଷ, ୧୨୯ ଦିନ}} |- | colspan="6" |{{small|ରାଷ୍ଟ୍ରପତି ଶାସନ ଲାଗୁ ହେବା ପୂର୍ବରୁ ଦ୍ୱିତୀୟ ଥର ପାଇଁ କାର୍ଯ୍ୟଭାର ଗ୍ରହଣ କରିଥିଲେ ।}} |- bgcolor="#FFFFFF" | colspan="10" align="center" | '''ପଦବୀ ଖାଲି''' (୨୫ ଫେବୃଆରୀ ୧୯୬୧ – ୨୩ ଜୁନ ୧୯୬୧)<br />''ଏହି ସମୟରେ [[President's rule|ରାଷ୍ଟ୍ରପତି ଶାସନ]] ଲାଗୁ ହୋଇଥିଲା''<br />{{small|୧୧୮ ଦିନ}} |- |- bgcolor="#EEEEEE" | rowspan="4" style="background-color:{{party color|Indian National Congress}}" | | rowspan="4" align="center" | '''୩''' | rowspan="4" | [[File:Biju-Patnaik.jpg|80px]] | rowspan="4" align="center" | '''[[Biju Patnaik|ବିଜୁ ପଟ୍ଟନାୟକ]]'''<br />{{small|[[Choudwar-Cuttack Assembly constituency|ଚୌଦ୍ୱାର]]}} | {{small|୨୩ ଜୁନ}}<br />୧୯୬୧ | {{small|୨ ଅକ୍ଟୋବର}}<br />୧୯୬୩ | rowspan="3" | {{small|[[Y. N. Sukthankar|ୱାଇ. ଏନ. ସୁକଥଙ୍କର]]}} | rowspan="3" bgcolor="#CCF2FF" | {{small|[[Indian National Congress|ଭାରତୀୟ ଜାତୀୟ କଂଗ୍ରେସ]]}} | rowspan="3" bgcolor="#CCF2FF" | {{small|ବିଜୁ ୧}} | rowspan="3" bgcolor="#CCF2FF" | {{small|[[3rd Orissa Legislative Assembly|୩ୟ]]}} |- bgcolor="#EEEEEE" | colspan="2" align="center" | [[1961 Odisha Legislative Assembly election|୧୯୬୧]] |- bgcolor="#E9E9E9" | colspan="2" align="center" | {{small|୨ ବର୍ଷ, ୧୦୧ ଦିନ}} |- | colspan="6" |{{small|୧୯୬୧ ନିର୍ବାଚନ ପରେ କାର୍ଯ୍ୟଭାର ଗ୍ରହଣ କରିଥିଲେ ।}} |- bgcolor="#EEEEEE" | rowspan="4" style="background-color:{{party color|Indian National Congress}}" | | rowspan="4" align="center" | '''୪''' | rowspan="4" | [[File:Biren-Mitra.jpg|80px]] | rowspan="4" align="center" | '''[[Biren Mitra|ବୀରେନ ମିତ୍ର]]'''<br />{{small|[[Cuttack City Assembly constituency|କଟକ ସିଟି]]}} | {{small|୨ ଅକ୍ଟୋବର}}<br />୧୯୬୩ | {{small|୨୧ ଫେବୃଆରୀ}}<br />୧୯୬୫ | rowspan="3" | {{small|[[Ajudhiya Nath Khosla|ଅଯୋଧ୍ୟା ନାଥ ଖୋସଲା]]}} | rowspan="3" bgcolor="#CCF2FF" | {{small|[[Indian National Congress|ଭାରତୀୟ ଜାତୀୟ କଂଗ୍ରେସ]]}} | rowspan="3" bgcolor="#CCF2FF" | {{small|ମିତ୍ର}} | rowspan="3" bgcolor="#CCF2FF" | {{small|[[3rd Orissa Legislative Assembly|୩ୟ]]}} |- bgcolor="#EEEEEE" | colspan="2" align="center" | [[1961 Orissa Legislative Assembly election|୧୯୬୧]] |- bgcolor="#E9E9E9" | colspan="2" align="center" | {{small|୧ ବର୍ଷ, ୧୪୨ ଦିନ}} |- | colspan="6" |{{small|୩ୟ ବିଧାନସଭା ସମୟରେ ପଟ୍ଟନାୟକଙ୍କ ଉତ୍ତରାଧିକାରୀ ହୋଇଥିଲେ ।}} |- bgcolor="#EEEEEE" | rowspan="4" style="background-color:{{party color|Indian National Congress}}" | | rowspan="4" align="center" | '''୫''' | rowspan="4" | [[File:Sadasiva-Tripathy.jpg|80px]] | rowspan="4" align="center" | '''[[Sadashiva Tripathy|ସଦାଶିବ ତ୍ରିପାଠୀ]]'''<br />{{small|[[Umerkote Assembly constituency|ଉମରକୋଟ]]}} | {{small|୨୧ ଫେବୃଆରୀ}}<br />୧୯୬୫ | {{small|୮ ମାର୍ଚ୍ଚ}}<br />୧୯୬୭ | rowspan="3" | {{small|[[Ajudhiya Nath Khosla|ଅଯୋଧ୍ୟା ନାଥ ଖୋସଲା]]}} | rowspan="3" bgcolor="#CCF2FF" | {{small|[[Indian National Congress|ଭାରତୀୟ ଜାତୀୟ କଂଗ୍ରେସ]]}} | rowspan="3" bgcolor="#CCF2FF" | {{small|ତ୍ରିପାଠୀ}} | rowspan="3" bgcolor="#CCF2FF" | {{small|[[3rd Orissa Legislative Assembly|୩ୟ]]}} |- bgcolor="#EEEEEE" | colspan="2" align="center" | [[1961 Orissa Legislative Assembly election|୧୯୬୧]] |- bgcolor="#E9E9E9" | colspan="2" align="center" | {{small|୨ ବର୍ଷ, ୧୫ ଦିନ}} |- | colspan="6" |{{small|୩ୟ ବିଧାନସଭାର ଶେଷ ପର୍ଯ୍ୟନ୍ତ କାର୍ଯ୍ୟ କରିଥିଲେ ।}} |- bgcolor="#EEEEEE" | rowspan="4" style="background-color:{{party color|Swatantra Party}}" | | rowspan="4" align="center" | '''୬''' | rowspan="4" | [[File:RNS-Deo.jpg|80px]] | rowspan="4" align="center" | '''[[Rajendra Narayan Singh Deo|ରାଜେନ୍ଦ୍ର ନାରାୟଣ ସିଂହଦେଓ]]'''<br />{{small|[[Bolangir Assembly constituency|ବଲାଙ୍ଗୀର]]}} | {{small|୮ ମାର୍ଚ୍ଚ}}<br />୧୯୬୭ | {{small|୯ ଜାନୁଆରୀ}}<br />୧୯୭୧ | rowspan="3" | {{small|[[Ajudhiya Nath Khosla|ଅଯୋଧ୍ୟା ନାଥ ଖୋସଲା]]}} | rowspan="3" bgcolor="#CCE2FF" | {{small|[[Swatantra Party|ସ୍ୱତନ୍ତ୍ର ପାର୍ଟି]]}} | rowspan="3" bgcolor="#CCE2FF" | {{small|ସିଂହଦେଓ}} | rowspan="3" bgcolor="#CCE2FF" | {{small|[[4th Orissa Legislative Assembly|୪ର୍ଥ]]}} |- bgcolor="#EEEEEE" | colspan="2" align="center" | [[1967 Odisha Legislative Assembly election|୧୯୬୭]] |- bgcolor="#E9E9E9" | colspan="2" align="center" | {{small|୩ ବର୍ଷ, ୩୦୭ ଦିନ}} |- | colspan="6" |{{small|ଓଡ଼ିଶାର ପ୍ରଥମ ଅଣ-କଂଗ୍ରେସ ମୁଖ୍ୟମନ୍ତ୍ରୀ ।}} |- bgcolor="#FFFFFF" | colspan="10" align="center" | '''ପଦବୀ ଖାଲି''' (୯ ଜାନୁଆରୀ ୧୯୭୧ – ୩ ଏପ୍ରିଲ ୧୯୭୧)<br />''ଏହି ସମୟରେ [[President's rule|ରାଷ୍ଟ୍ରପତି ଶାସନ]] ଲାଗୁ ହୋଇଥିଲା''<br />{{small|୮୪ ଦିନ}} |- |- bgcolor="#EEEEEE" | rowspan="4" style="background-color:{{party color|Independent}}" | | rowspan="4" align="center" | '''୭''' | rowspan="4" | [[File:Biswanath-Das.jpg|80px]] | rowspan="4" align="center" | '''[[Bishwanath Das|ବିଶ୍ୱନାଥ ଦାସ]]'''<br />{{small|[[Rourkela Assembly constituency|ରାଉରକେଲା]]}} | {{small|୩ ଏପ୍ରିଲ}}<br />୧୯୭୧ | {{small|୧୪ ଜୁନ}}<br />୧୯୭୨ | rowspan="3" | {{small|[[Shaukatullah Shah Ansari|ଶୌକତୁଲ୍ଲା ଶାହ ଅନସାରୀ]]}} | rowspan="3" bgcolor="#EEEEEE" | {{small|[[Independent (politics)|ସ୍ୱାଧୀନ]]}} | rowspan="3" bgcolor="#EEEEEE" | {{small|ଦାସ ୨}} | rowspan="3" bgcolor="#EEEEEE" | {{small|[[5th Orissa Legislative Assembly|୫ମ]]}} |- bgcolor="#EEEEEE" | colspan="2" align="center" | [[1971 Odisha Legislative Assembly election|୧୯୭୧]] |- bgcolor="#E9E9E9" | colspan="2" align="center" | {{small|୧ ବର୍ଷ, ୭୨ ଦିନ}} |- | colspan="6" |{{small|ଏକ ମେଣ୍ଟ ସରକାରର ନେତୃତ୍ୱ ନେଇଥିଲେ ।}} |- bgcolor="#EEEEEE" | rowspan="4" style="background-color:{{Party color|Indian National Congress (R)}}" | | rowspan="4" align="center" | '''୮''' | rowspan="4" | [[File:Nandini-Satapathy.jpg|80px]] | rowspan="4" align="center" | '''[[Nandini Satpathy|ନନ୍ଦିନୀ ଶତପଥୀ]]'''<br />{{small|[[Cuttack City Assembly constituency|କଟକ ସିଟି]]}} | {{small|୧୪ ଜୁନ}}<br />୧୯୭୨ | {{small|୩ ମାର୍ଚ୍ଚ}}<br />୧୯୭୩ | rowspan="3" | {{small|[[Jogendra Singh (politician)|ଯୋଗେନ୍ଦ୍ର ସିଂହ]]}} | rowspan="3" bgcolor="#CEFDF9" | {{small|[[Indian National Congress (Requisitionists)|ଭାରତୀୟ ଜାତୀୟ କଂଗ୍ରେସ (ଆର)]]}} | rowspan="3" bgcolor="#CEFDF9" | {{small|ଶତପଥୀ ୧}} | rowspan="3" bgcolor="#CEFDF9" | {{small|[[5th Orissa Legislative Assembly|୫ମ]]}} |- bgcolor="#EEEEEE" | colspan="2" align="center" | [[1971 Orissa Legislative Assembly election|୧୯୭୧]] |- bgcolor="#E9E9E9" | colspan="2" align="center" | {{small|୨୬୨ ଦିନ}} |- | colspan="6" |{{small|ଓଡ଼ିଶାର ପ୍ରଥମ ମହିଳା ମୁଖ୍ୟମନ୍ତ୍ରୀ ।}} |- bgcolor="#FFFFFF" | colspan="10" align="center" | '''ପଦବୀ ଖାଲି''' (୩ ମାର୍ଚ୍ଚ ୧୯୭୩ – ୬ ମାର୍ଚ୍ଚ ୧୯୭୪)<br />''ଏହି ସମୟରେ [[President's rule|ରାଷ୍ଟ୍ରପତି ଶାସନ]] ଲାଗୁ ହୋଇଥିଲା''<br />{{small|୧ ବର୍ଷ, ୩ ଦିନ}} |- |- bgcolor="#EEEEEE" | rowspan="4" style="background-color:{{Party color|Indian National Congress (R)}} " | | rowspan="4" align="center" | '''(୮)''' | rowspan="4" | [[File:Nandini-Satapathy.jpg|80px]] | rowspan="4" align="center" | '''[[Nandini Satpathy|ନନ୍ଦିନୀ ଶତପଥୀ]]'''<br />{{small|[[Dhenkanal Assembly constituency|ଢେଙ୍କାନାଳ]]}} | {{small|୬ ମାର୍ଚ୍ଚ}}<br />୧୯୭୪ | {{small|୧୬ ଡିସେମ୍ବର}}<br />୧୯୭୬ | rowspan="3" | {{small|[[B. D. Jatti|ବି. ଡି. ଜତ୍ତୀ]]}} | rowspan="3" bgcolor="#CEFDF9" | {{small|[[Indian National Congress (Requisitionists)|ଭାରତୀୟ ଜାତୀୟ କଂଗ୍ରେସ (ଆର)]]}} | rowspan="3" bgcolor="#CEFDF9" | {{small|ଶତପଥୀ ୨}} | rowspan="3" bgcolor="#CEFDF9" | {{small|[[6th Orissa Legislative Assembly|୬ଷ୍ଠ]]}} |- bgcolor="#EEEEEE" | colspan="2" align="center" | [[1974 Odisha Legislative Assembly election|୧୯୭୪]] |- bgcolor="#E9E9E9" | colspan="2" align="center" | {{small|୨ ବର୍ଷ, ୨୮୫ ଦିନ}} |- | colspan="6" |{{small|ରାଷ୍ଟ୍ରପତି ଶାସନ ପରେ ପୁଣି କ୍ଷମତାକୁ ଫେରିଥିଲେ ।}} |- bgcolor="#FFFFFF" | colspan="10" align="center" | '''ପଦବୀ ଖାଲି''' (୧୬ ଡିସେମ୍ବର ୧୯୭୬ – ୨୯ ଡିସେମ୍ବର ୧୯୭୬)<br />''ଏହି ସମୟରେ [[President's rule|ରାଷ୍ଟ୍ରପତି ଶାସନ]] ଲାଗୁ ହୋଇଥିଲା''<br />{{small|୧୩ ଦିନ}} |- |- bgcolor="#EEEEEE" | rowspan="4" style="background-color:{{Party color|Indian National Congress (R)}}" | | rowspan="4" align="center" | '''୯''' | rowspan="4" | [[File:Binayak Acharya.jpg|80px]] | rowspan="4" align="center" | '''[[Binayak Acharya|ବିନାୟକ ଆଚାର୍ଯ୍ୟ]]'''<br />{{small|[[Berhampur Assembly constituency|ବ୍ରହ୍ମପୁର]]}} | {{small|୨୯ ଡିସେମ୍ବର}}<br />୧୯୭୬ | {{small|୩୦ ଏପ୍ରିଲ}}<br />୧୯୭୭ | rowspan="3" | {{small|[[Siba Narain Sankar|ଶିବ ନାରାୟଣ ଶଙ୍କର]]}} | rowspan="3" bgcolor="#CEFDF9" | {{small|[[Indian National Congress (Requisitionists)|ଭାରତୀୟ ଜାତୀୟ କଂଗ୍ରେସ (ଆର)]]}} | rowspan="3" bgcolor="#CEFDF9" | {{small|ଆଚାର୍ଯ୍ୟ}} | rowspan="3" bgcolor="#CEFDF9" | {{small|[[6th Orissa Legislative Assembly|୬ଷ୍ଠ]]}} |- bgcolor="#EEEEEE" | colspan="2" align="center" | [[1974 Orissa Legislative Assembly election|୧୯୭୪]] |- bgcolor="#E9E9E9" | colspan="2" align="center" | {{small|୧୨୨ ଦିନ}} |- | colspan="6" |{{small|ଆଉ ଏକ ରାଷ୍ଟ୍ରପତି ଶାସନ ଲାଗୁ ହେବା ପୂର୍ବରୁ ଅଳ୍ପ ସମୟ ପାଇଁ କାର୍ଯ୍ୟ କରିଥିଲେ ।}} |- bgcolor="#FFFFFF" | colspan="10" align="center" | '''ପଦବୀ ଖାଲି''' (୩୦ ଏପ୍ରିଲ ୧୯୭୭ – ୨୬ ଜୁନ ୧୯୭୭)<br />''ଏହି ସମୟରେ [[President's rule|ରାଷ୍ଟ୍ରପତି ଶାସନ]] ଲାଗୁ ହୋଇଥିଲା''<br />{{small|୫୭ ଦିନ}} |- |- bgcolor="#EEEEEE" | rowspan="4" style="background-color:{{party color|Janata Party}}" | | rowspan="4" align="center" | '''୧୦''' | rowspan="4" | [[File:NilamaniRautray.jpg|80px]] | rowspan="4" align="center" | '''[[Nilamani Routray|ନୀଳମଣି ରାଉତରାୟ]]'''<br />{{small|[[Basudevpur Assembly constituency|ବାସୁଦେବପୁର]]}} | {{small|୨୬ ଜୁନ}}<br />୧୯୭୭ | {{small|୧୭ ଫେବୃଆରୀ}}<br />୧୯୮୦ | rowspan="3" | {{small|[[Harcharan Singh Brar|ହରଚରଣ ସିଂହ ବ୍ରାର]]}} | rowspan="3" bgcolor="#CCEAFF" | {{small|[[Janata Party|ଜନତା ପାର୍ଟି]]}} | rowspan="3" bgcolor="#CCEAFF" | {{small|ରାଉତରାୟ}} | rowspan="3" bgcolor="#CCEAFF" | {{small|[[7th Orissa Legislative Assembly|୭ମ]]}} |- bgcolor="#EEEEEE" | colspan="2" align="center" | [[1977 Odisha Legislative Assembly election|୧୯୭୭]] |- bgcolor="#E9E9E9" | colspan="2" align="center" | {{small|୨ ବର୍ଷ, ୨୩୬ ଦିନ}} |- | colspan="6" |{{small|ଓଡ଼ିଶାର ପ୍ରଥମ ଜନତା ପାର୍ଟି ମୁଖ୍ୟମନ୍ତ୍ରୀ ।}} |- bgcolor="#FFFFFF" | colspan="10" align="center" | '''ପଦବୀ ଖାଲି''' (୧୭ ଫେବୃଆରୀ ୧୯୮୦ – ୯ ଜୁନ ୧୯୮୦)<br />''ଏହି ସମୟରେ [[President's rule|ରାଷ୍ଟ୍ରପତି ଶାସନ]] ଲାଗୁ ହୋଇଥିଲା''<br />{{small|୧୧୩ ଦିନ}} |- |- bgcolor="#EEEEEE" | rowspan="4" style="background-color:{{party color|Indian National Congress}}" | | rowspan="4" align="center" | '''୧୧''' | rowspan="4" | [[File:J B Pattnaik, Governor of Assam.jpg|80px]] | rowspan="4" align="center" | '''[[Janaki Ballabh Patnaik|ଜାନକୀ ବଲ୍ଲଭ ପଟ୍ଟନାୟକ]]'''<br />{{small|[[Athagarh Assembly constituency|ଆଠଗଡ଼]]}} | {{small|୯ ଜୁନ}}<br />୧୯୮୦ | {{small|୭ ଡିସେମ୍ବର}}<br />୧୯୮୯ | rowspan="3" | {{small|[[C. M. Poonacha|ସି. ଏମ. ପୁନାଚା]]<br />[[Bishambhar Nath Pande|ବିଶମ୍ଭର ନାଥ ପାଣ୍ଡେ]]}} | rowspan="3" bgcolor="#CCF2FF" | {{small|[[Indian National Congress|ଭାରତୀୟ ଜାତୀୟ କଂଗ୍ରେସ]]}} | rowspan="3" bgcolor="#CCF2FF" | {{small|[[First Janaki Ballabh Patnaik ministry|ଜାନକୀ ୧]]<br />[[Second Janaki Ballabh Patnaik ministry|ଜାନକୀ ୨]]}} | rowspan="3" bgcolor="#CCF2FF" | {{small|[[8th Orissa Legislative Assembly|୮ମ]]<br />[[9th Orissa Legislative Assembly|୯ମ]]}} |- bgcolor="#EEEEEE" | colspan="2" align="center" | [[1980 Odisha Legislative Assembly election|୧୯୮୦]]<br />[[1985 Odisha Legislative Assembly election|୧୯୮୫]] |- bgcolor="#E9E9E9" | colspan="2" align="center" | {{small|୯ ବର୍ଷ, ୧୮୧ ଦିନ}} |- | colspan="6" |{{small|ଲଗାତାର ଦୁଇଟି ପୂର୍ଣ୍ଣ କାର୍ଯ୍ୟକାଳ ପାଇଁ କାର୍ଯ୍ୟ କରିଥିଲେ ।}} |- bgcolor="#EEEEEE" | rowspan="4" style="background-color:{{party color|Indian National Congress}}" | | rowspan="4" align="center" | '''୧୨''' | rowspan="4" | [[File:Hemananda Biswal.jpg|80px]] | rowspan="4" align="center" | '''[[Hemananda Biswal|ହେମାନନ୍ଦ ବିଶ୍ୱାଳ]]'''<br />{{small|[[Laikera Assembly constituency|ଲଇକେରା]]}} | {{small|୭ ଡିସେମ୍ବର}}<br />୧୯୮୯ | {{small|୫ ମାର୍ଚ୍ଚ}}<br />୧୯୯୦ | rowspan="3" | {{small|[[Saiyid Nurul Hasan|ନୁରୁଲ ହାସନ]]}} | rowspan="3" bgcolor="#CCF2FF" | {{small|[[Indian National Congress|ଭାରତୀୟ ଜାତୀୟ କଂଗ୍ରେସ]]}} | rowspan="3" bgcolor="#CCF2FF" | {{small|[[First Biswal ministry|ବିଶ୍ୱାଳ ୧]]}} | rowspan="3" bgcolor="#CCF2FF" | {{small|[[9th Orissa Legislative Assembly|୯ମ]]}} |- bgcolor="#EEEEEE" | colspan="2" align="center" | [[1985 Orissa Legislative Assembly election|୧୯୮୫]] |- bgcolor="#E9E9E9" | colspan="2" align="center" | {{small|୮୮ ଦିନ}} |- | colspan="6" |{{small|ଓଡ଼ିଶାର ପ୍ରଥମ ଆଦିବାସୀ ମୁଖ୍ୟମନ୍ତ୍ରୀ ।}} |- bgcolor="#EEEEEE" | rowspan="4" style="background-color:{{party color|Janata Dal}}" | | rowspan="4" align="center" | '''(୩)''' | rowspan="4" | [[File:Biju-Patnaik.jpg|80px]] | rowspan="4" align="center" | '''[[Biju Patnaik|ବିଜୁ ପଟ୍ଟନାୟକ]]'''<br />{{small|[[Bhubaneswar Assembly constituency|ଭୁବନେଶ୍ୱର]]}} | {{small|୫ ମାର୍ଚ୍ଚ}}<br />୧୯୯୦ | {{small|୧୫ ମାର୍ଚ୍ଚ}}<br />୧୯୯୫ | rowspan="3" | {{small|[[Yagya Dutt Sharma (Punjab politician)|ଯଜ୍ଞଦତ୍ତ ଶର୍ମା]]}} | rowspan="3" bgcolor="#D6ECE0" | {{small|[[Janata Dal|ଜନତା ଦଳ]]}} | rowspan="3" bgcolor="#D6ECE0" | {{small|[[Second Biju Patnaik ministry|ବିଜୁ ୨]]}} | rowspan="3" bgcolor="#D6ECE0" | {{small|[[10th Orissa Legislative Assembly|୧୦ମ]]}} |- bgcolor="#EEEEEE" | colspan="2" align="center" | [[1990 Odisha Legislative Assembly election|୧୯୯୦]] |- bgcolor="#E9E9E9" | colspan="2" align="center" | {{small|୫ ବର୍ଷ, ୧୦ ଦିନ}} |- | colspan="6" |{{small|ଜନତା ଦଳ ବ୍ୟାନରରେ ପୁଣି କ୍ଷମତାକୁ ଫେରିଥିଲେ ।}} |- bgcolor="#EEEEEE" | rowspan="4" style="background-color:{{party color|Indian National Congress}}" | | rowspan="4" align="center" | '''(୧୧)''' | rowspan="4" | [[File:J B Pattnaik, Governor of Assam.jpg|80px]] | rowspan="4" align="center" | '''[[Janaki Ballabh Patnaik|ଜାନକୀ ବଲ୍ଲଭ ପଟ୍ଟନାୟକ]]'''<br />{{small|[[Begunia Assembly constituency|ବେଗୁନିଆ]]}} | {{small|୧୫ ମାର୍ଚ୍ଚ}}<br />୧୯୯୫ | {{small|୧୭ ଫେବୃଆରୀ}}<br />୧୯୯୯ | rowspan="3" | {{small|[[B. Satya Narayan Reddy|ବି. ସତ୍ୟ ନାରାୟଣ ରେଡ୍ଡୀ]]}} | rowspan="3" bgcolor="#CCF2FF" | {{small|[[Indian National Congress|ଭାରତୀୟ ଜାତୀୟ କଂଗ୍ରେସ]]}} | rowspan="3" bgcolor="#CCF2FF" | {{small|[[Third Janaki Ballabh Patnaik ministry|ଜାନକୀ ୩]]}} | rowspan="3" bgcolor="#CCF2FF" | {{small|[[11th Orissa Legislative Assembly|୧୧ଶ]]}} |- bgcolor="#EEEEEE" | colspan="2" align="center" | [[1995 Odisha Legislative Assembly election|୧୯୯୫]] |- bgcolor="#E9E9E9" | colspan="2" align="center" | {{small|୩ ବର୍ଷ, ୩୩୯ ଦିନ}} |- | colspan="6" |{{small|ତୃତୀୟ ଥର ଅଣ-କ୍ରମାଗତ କାର୍ଯ୍ୟକାଳ ପାଇଁ ନିର୍ବାଚିତ ହୋଇଥିଲେ ।}} |- bgcolor="#EEEEEE" | rowspan="4" style="background-color:{{party color|Indian National Congress}}" | | rowspan="4" align="center" | '''୧୩''' | rowspan="4" | [[File:Giridhar Gamang.jpg|80px]] | rowspan="4" align="center" | '''[[Giridhar Gamang|ଗିରିଧର ଗମାଙ୍ଗ]]'''<br />{{small|[[Laxmipur Assembly constituency|ଲକ୍ଷ୍ମୀପୁର]]}} | {{small|୧୭ ଫେବୃଆରୀ}}<br />୧୯୯୯ | {{small|୬ ଡିସେମ୍ବର}}<br />୧୯୯୯ | rowspan="3" | {{small|[[C. Rangarajan|ସି. ରଙ୍ଗରାଜନ]]}} | rowspan="3" bgcolor="#CCF2FF" | {{small|[[Indian National Congress|ଭାରତୀୟ ଜାତୀୟ କଂଗ୍ରେସ]]}} | rowspan="3" bgcolor="#CCF2FF" | {{small|[[Gamang ministry|ଗମାଙ୍ଗ]]}} | rowspan="3" bgcolor="#CCF2FF" | {{small|[[11th Orissa Legislative Assembly|୧୧ଶ]]}} |- bgcolor="#EEEEEE" | colspan="2" align="center" | [[1995 Orissa Legislative Assembly election|୧୯୯୫]] |- bgcolor="#E9E9E9" | colspan="2" align="center" | {{small|୨୯୨ ଦିନ}} |- | colspan="6" |{{small|୧୯୯୯ ମହାବାତ୍ୟା ପରେ ଇସ୍ତଫା ଦେଇଥିଲେ ।}} |- bgcolor="#EEEEEE" | rowspan="4" style="background-color:{{party color|Indian National Congress}}" | | rowspan="4" align="center" | '''(୧୨)''' | rowspan="4" | [[File:Hemananda Biswal.jpg|80px]] | rowspan="4" align="center" | '''[[Hemananda Biswal|ହେମାନନ୍ଦ ବିଶ୍ୱାଳ]]'''<br />{{small|[[Laikera Assembly constituency|ଲଇକେରା]]}} | {{small|୬ ଡିସେମ୍ବର}}<br />୧୯୯୯ | {{small|୫ ମାର୍ଚ୍ଚ}}<br />୨୦୦୦ | rowspan="3" | {{small|[[M. M. Rajendran|ଏମ. ଏମ. ରାଜେନ୍ଦ୍ରନ]]}} | rowspan="3" bgcolor="#CCF2FF" | {{small|[[Indian National Congress|ଭାରତୀୟ ଜାତୀୟ କଂଗ୍ରେସ]]}} | rowspan="3" bgcolor="#CCF2FF" | {{small|[[Second Biswal ministry|ବିଶ୍ୱାଳ ୨]]}} | rowspan="3" bgcolor="#CCF2FF" | {{small|[[11th Orissa Legislative Assembly|୧୧ଶ]]}} |- bgcolor="#EEEEEE" | colspan="2" align="center" | [[1995 Orissa Legislative Assembly election|୧୯୯୫]] |- bgcolor="#E9E9E9" | colspan="2" align="center" | {{small|୯୦ ଦିନ}} |- | colspan="6" |{{small|୨୦୦୦ ନିର୍ବାଚନ ପୂର୍ବରୁ ଅଳ୍ପ ସମୟ ପାଇଁ କାର୍ଯ୍ୟ କରିଥିଲେ ।}} |- bgcolor="#EEEEEE" | rowspan="4" style="background-color:{{party color|Biju Janata Dal}}" | | rowspan="4" align="center" | '''୧୪''' | rowspan="4" | [[File:NaveenPatnaik.jpg|80px]] | rowspan="4" align="center" | '''[[Naveen Patnaik|ନବୀନ ପଟ୍ଟନାୟକ]]'''<br />{{small|[[Hinjili Assembly constituency|ହିଞ୍ଜିଳି]]}} | {{small|୫ ମାର୍ଚ୍ଚ}}<br />୨୦୦୦ | {{small|୧୨ ଜୁନ}}<br />୨୦୨୪ | rowspan="3" | {{small|[[M. M. Rajendran|ଏମ. ଏମ. ରାଜେନ୍ଦ୍ରନ]]<br />[[Murlidhar Chandrakant Bhandare|ମୁରଲୀଧର ଭଣ୍ଡାରେ]]<br />[[S. C. Jamir|ଏସ. ସି. ଜାମିର]]<br />[[Ganeshi Lal|ଗଣେଶୀ ଲାଲ]]}} | rowspan="3" bgcolor="#E3EDDC" | {{small|[[Biju Janata Dal|ବିଜୁ ଜନତା ଦଳ]]}} | rowspan="3" bgcolor="#E3EDDC" | {{small|[[First Naveen Patnaik ministry|ନବୀନ ୧]], [[Second Naveen Patnaik ministry|୨]], [[Third Naveen Patnaik ministry|୩]], [[Fourth Naveen Patnaik ministry|୪]], [[Fifth Naveen Patnaik ministry|୫]]}} | rowspan="3" bgcolor="#E3EDDC" | {{small|୧୨ଶ, ୧୩ଶ, ୧୪ଶ, ୧୫ଶ, ୧୬ଶ}} |- bgcolor="#EEEEEE" | colspan="2" align="center" | [[2000 Odisha Legislative Assembly election|୨୦୦୦]], [[2004 Odisha Legislative Assembly election|୨୦୦୪]], [[2009 Odisha Legislative Assembly election|୨୦୦୯]], [[2014 Odisha Legislative Assembly election|୨୦୧୪]], [[2019 Odisha Legislative Assembly election|୨୦୧୯]] |- bgcolor="#E9E9E9" | colspan="2" align="center" | {{small|୨୪ ବର୍ଷ, ୯୯ ଦିନ}} |- | colspan="6" |{{small|ଓଡ଼ିଶାର ସବୁଠାରୁ ଦୀର୍ଘ ସମୟ ଧରି କାର୍ଯ୍ୟ କରିଥିବା ମୁଖ୍ୟମନ୍ତ୍ରୀ ।}} |- bgcolor="#EEEEEE" | rowspan="4" style="background-color:{{party color|Bharatiya Janata Party}}" | | rowspan="4" align="center" | '''୧୫''' | rowspan="4" | [[File:Shri Mohan Charan Majhi.jpg|80px]] | rowspan="4" align="center" | '''[[Mohan Charan Majhi|ମୋହନ ଚରଣ ମାଝୀ]]'''<br />{{small|[[Keonjhar Assembly constituency|କେନ୍ଦୁଝର]]}} | {{small|୧୨ ଜୁନ}}<br />୨୦୨୪ | ଅଦ୍ୟାବଧି | rowspan="3" | {{small|[[Raghubar Das|ରଘୁବର ଦାସ]]}} | rowspan="3" bgcolor="#FFE5CC" | {{small|[[Bharatiya Janata Party|ଭାରତୀୟ ଜନତା ପାର୍ଟି]]}} | rowspan="3" bgcolor="#FFE5CC" | {{small|[[Majhi ministry|ମାଝୀ]]}} | rowspan="3" bgcolor="#FFE5CC" | {{small|[[17th Odisha Legislative Assembly|୧୭ଶ]]}} |- bgcolor="#EEEEEE" | colspan="2" align="center" | [[2024 Odisha Legislative Assembly election|୨୦୨୪]] |- bgcolor="#E9E9E9" | colspan="2" align="center" | {{small|୧ ବର୍ଷ, ୩୫୪ ଦିନ}} |- | colspan="6" |{{small|ଓଡ଼ିଶାର ପ୍ରଥମ ଭାରତୀୟ ଜନତା ପାର୍ଟି ମୁଖ୍ୟମନ୍ତ୍ରୀ ।}} |} == ଆହୁରି ଦେଖନ୍ତୁ == * [[ଓଡ଼ିଶାର ମନ୍ତ୍ରୀମଣ୍ଡଳ]] * [[ଓଡ଼ିଶାର ରାଜ୍ୟପାଳମାନଙ୍କର ତାଲିକା]] * [[ଓଡ଼ିଶାର ନେତାମାନଙ୍କର ତାଲିକା]] == ଆଧାର == # [http://www.orissa.gov.in/e-magazine/orissaannualreference/OR-Annual.../399-400.pdf Primie ministers and Chief ministers of Odisha] # [http://orissa.gov.in/cmorissa/cm.asp Odisha Chief Ministers List] {{ଓଡ଼ିଶାର ମୁଖ୍ୟମନ୍ତ୍ରୀ}} {{ଓଡ଼ିଶା ପ୍ରସଙ୍ଗ}} <!--ଅଲଗା ଭାଷାର ଉଇକିପିଡ଼ିଆରେ ଏହି ପ୍ରସଙ୍ଗ--> [[ଶ୍ରେଣୀ:ରାଜନୀତି]] [[ଶ୍ରେଣୀ:ଓଡ଼ିଶା ରାଜନୀତି]] [[ଶ୍ରେଣୀ:ତାଲିକା]] <references group="lower-alpha" /> j0jrkz8dsy7sdqblhnrymf4bdgkw8s8 595809 595807 2026-06-01T15:35:33Z SamyakSamantasinghar 42167 /* ଓଡ଼ିଶାର ମୁଖ୍ୟମନ୍ତ୍ରୀମାନେ */ 595809 wikitext text/x-wiki {{prettyurl|Chief Ministers of Odisha}} <!--{{multiple image | perrow = 3 | total_width = 300 | image1 = Harekrushna-Mahtab.jpg | width1 = 500 | height1 = 600 | image2 = Nandini-Satapathy.jpg | width2 = 500 | height2 = 600 | image3 = RNS-Deo.jpg | width3 = 500 | height3 = 600 | image4 = Biswanath-Das.jpg | width4 = 500 | height4 = 600 | image5 = Biju-Patnaik.jpg | width5 = 500 | height5 = 600 | image6 = Hemananda-Biswal.jpg | width6 = 500 | height6 = 600 | image7 = NaveenPatnaik.jpg | width7 = 500 | height7 = 600 | image8 = Mohan Charan Majhi.jpg | width8 = 500 | height8 = 600 | footer = {{bulleted list |ଉପର ବାମ: [[ହରେକୃଷ୍ଣ ମହତାବ]] ଓଡ଼ିଶାର ପ୍ରଥମ ମୁଖ୍ୟମନ୍ତ୍ରୀ ଭାବେ କାର୍ଯ୍ୟ କରିଥିଲେ। |ଉପର ମଝି: [[ନନ୍ଦିନୀ ଶତପଥୀ]] ପ୍ରଥମ ମହିଳା ମୁଖ୍ୟମନ୍ତ୍ରୀ ଭାବେ କାର୍ଯ୍ୟ କରିଥିଲେ. |ଉପର ଡାହାଣ: [[ରାଜେନ୍ଦ୍ର ନାରାୟଣ ସିଂହଦେଓ]] ପ୍ରଥମ ଅଣ-[[କଂଗ୍ରେସ]] ମୁଖ୍ୟମନ୍ତ୍ରୀ ଭାବେ କାର୍ଯ୍ୟ କରିଥିଲେ। |ମଝି ବାମ: [[w:Biswanath Das|ବିଶ୍ୱନାଥ ଦାସ]] ପ୍ରଥମ ମୁଖ୍ୟମନ୍ତ୍ରୀ ଯିଏକି ସ୍ୱାଧୀନ ଭାବେ କାର୍ଯ୍ୟ କରିଥିଲେ। |ମଝି କେନ୍ଦ୍ର: [[ବିଜୁ ପଟ୍ଟନାୟକ]] ଥିଲେ ପ୍ରଥମ ଅଣ କଂଗ୍ରେସ ଦଳର ମୁଖ୍ୟମନ୍ତ୍ରୀ ଯିଏକି ୩ ଥର ମୁଖ୍ୟମନ୍ତ୍ରୀ ଭାବେ କାର୍ଯ୍ୟ କରିଥିଲେ। |ମଝି ଡାହାଣ: [[ହେମାନନ୍ଦ ବିଶ୍ୱାଳ]] ପ୍ରଥମ ଆଦିବାସୀ ମୁଖ୍ୟମନ୍ତ୍ରୀ। |ତଳ ବାମ: [[ନବୀନ ପଟ୍ଟନାୟକ]] ରାଜ୍ୟର ସବୁଠାରୁ ଅଧିକ ସମୟ ଧରି କାର୍ଯ୍ୟ କରିଥିବା ମୁଖ୍ୟମନ୍ତ୍ରୀ ଯିଏକି ୨୪ ବର୍ଷ ଧରି ଶାସନ କରିଥିଲେ। |ତଳ ଡାହାଣ: [[ମୋହନ ଚରଣ ମାଝୀ]] ରାଜ୍ୟର ପ୍ରଥମ [[ଭାରତୀୟ ଜନତା ପାର୍ଟି|ଭାଜପା]] ମୁଖ୍ୟମନ୍ତ୍ରୀ ତଥା ବର୍ତ୍ତମାନର ମୁଖ୍ୟମନ୍ତ୍ରୀ। }} | direction = horizontal }}--> == ପ୍ରଧାନମନ୍ତ୍ରୀଗଣ (୧୯୩୭-୧୯୪୭) == {| class="wikitable" !କ୍ରମିକ ସଂଖ୍ୟା !ନାମ !ଛବି !କାର୍ଯ୍ୟ ଆରମ୍ଭ !କାର୍ଯ୍ୟ ଶେଷ !ଦଳ !କାର୍ଯ୍ୟ କରିଥିବା ଦିନ !ବିଧାନ ସଭା |- align="center" |୧ |[[କୃଷ୍ଣଚନ୍ଦ୍ର ଗଜପତି ନାରାୟଣ ଦେବ]] ! [[ଫାଇଲ:CKCGN-Deo.jpg|125x125_ପିକସେଲ]] |୧ ଅପ୍ରେଲ ୧୯୩୭ |୧୯ ଜୁଲାଇ ୧୯୩୭ |ସ୍ୱାଧୀନ |୧୦୯ ଦିନ | rowspan="3" |[[ସ୍ୱାଧୀନତା ପୂର୍ବର ୧ମ ବିଧାନ ସଭା]] (୧୯୩୭-୧୯୪୫) |- align="center" |୨ |[[ବିଶ୍ୱନାଥ ଦାସ]] ![[ଫାଇଲ:Biswanath-Das.jpg|125x125_ପିକସେଲ]] |୧୯ ଜୁଲାଇ ୧୯୩୭ |୬ ନଭେମ୍ବର ୧୯୩୯ |ଭାରତୀୟ ଜାତୀୟ କଂଗ୍ରେସ |୨ ବର୍ଷ, ୧୦୮ ଦିନ |- align="center" |(୧) |[[କୃଷ୍ଣଚନ୍ଦ୍ର ଗଜପତି ନାରାୟଣ ଦେବ]] ![[ଫାଇଲ:CKCGN-Deo.jpg|125x125_ପିକସେଲ]] |୨୪ ନଭେମ୍ବର ୧୯୪୧ |୩୦ ଜୁନ ୧୯୪୪ |ସ୍ୱାଧୀନ |୨ ବର୍ଷ, ୨୧୩ ଦିନ |- align="center" |୩ |[[ହରେକୃଷ୍ଣ ମହତାବ]] ![[ଫାଇଲ:Harekrushna-Mahtab.jpg|125x125_ପିକସେଲ]] |୨୩ ଅପ୍ରେଲ ୧୯୪୬ |୧୫ ଅଗଷ୍ଟ ୧୯୪୭ |ଭାରତୀୟ ଜାତୀୟ କଂଗ୍ରେସ |୧ ବର୍ଷ, ୧୧୪ ଦିନ |[[ସ୍ୱାଧୀନତା ପୂର୍ବର ୨ୟ ବିଧାନ ସଭା]] (୧୯୪୬-୧୯୫୨) |- |} == ଓଡ଼ିଶାର ମୁଖ୍ୟମନ୍ତ୍ରୀମାନେ == {{clear}} ;ଦଳଗୁଡ଼ିକ {{legend2|{{party color|Indian National Congress}}|[[ଭାରତୀୟ ଜାତୀୟ କଂଗ୍ରେସ]]|border=1px solid #AAAAAA}} (୮)<br>{{legend2|{{Party color|Indian National Congress (R)}}|'''ଭାରତୀୟ ଜାତୀୟ କଂଗ୍ରେସ (ଆର)'''|border=1px solid #AAAAAA}} (୨)<br>{{legend2|{{party color|Swatantra Party}}|'''ସ୍ୱତନ୍ତ୍ର ପାର୍ଟି'''|border=1px solid #AAAAAA}} (୧)<br>{{legend2|{{party color|Independent}}|'''ସ୍ୱାଧୀନ'''|border=1px solid #AAAAAA}} (୧)<br>{{legend2|{{party color|Janata Party}}|'''ଜନତା ପାର୍ଟି'''|border=1px solid #AAAAAA}} (୧)<br>{{legend2|{{party color|Janata Dal}}|[[ଜନତା ଦଳ]]|border=1px solid #AAAAAA}} (୧)<br>{{legend2|{{party color|Biju Janata Dal}}|[[ବିଜୁ ଜନତା ଦଳ]]|border=1px solid #AAAAAA}} (୧)<br> {{legend2|{{party color|Bharatiya Janata Party}}|[[ଭାରତୀୟ ଜନତା ପାର୍ଟି]]|border=1px solid #AAAAAA}} (୧) {{sticky header}} {| class="wikitable sticky-header" width=100% style="text-align:center;" ! colspan="2" width="5%" |କ୍ରମିକ ନଂ. ! width="10%" |ଚିତ୍ର ! width="20%" |ନାମ<br />{{small|ନିର୍ବାଚନ ମଣ୍ଡଳୀ}} ! colspan="2" width="20%" |କାର୍ଯ୍ୟକାଳ<br />ନିର୍ବାଚନ ଜନାଦେଶ<br />ପଦବୀରେ ଥିବା ସମୟ ! width="20%" |ନିଯୁକ୍ତିଦାତା<br />{{small|(ରାଜ୍ୟପାଳ)}} ! width="15%" |ମୁଖ୍ୟମନ୍ତ୍ରୀଙ୍କ<br />ରାଜନୈତିକ ଦଳ ! colspan="2" width="10%" |ସରକାର |- bgcolor="#EEEEEE" | rowspan="4" style="background-color:{{party color|Indian National Congress}}" | | rowspan="4" | '''୧''' | rowspan="4" | [[File:Harekrushna_Mahatab_2000_stamp_of_India.jpg|80px]] | rowspan="4" | '''[[ହରେକୃଷ୍ଣ ମହତାବ]]'''<br />{{small|'''ପୂର୍ବ ଭଦ୍ରକ'''}} | {{small|୨୬ ଜାନୁଆରୀ}}<br />୧୯୫୦ | {{small|୧୨ ମଇ}}<br />୧୯୫୦ | rowspan="3" | {{small|'''ଚାନ୍ଦୁଲାଲ ତ୍ରିବେଦୀ'''}} | rowspan="3" bgcolor="#CCF2FF" | {{small|[[ଭାରତୀୟ ଜାତୀୟ କଂଗ୍ରେସ]]}} | rowspan="3" bgcolor="#CCF2FF" | {{small|'''ମହତାବ ୧'''}} | rowspan="3" bgcolor="#CCF2FF" | {{small|'''୨ୟ ପ୍ରାଦେଶିକ'''}} |- bgcolor="#EEEEEE" | colspan="2" | '''୧୯୪୬''' |- bgcolor="#E9E9E9" | colspan="2" | {{small|୧୦୬ ଦିନ}} |- | colspan="6" align="left" |{{small|ଓଡ଼ିଶାର ପ୍ରଥମ ମୁଖ୍ୟମନ୍ତ୍ରୀ ।}} |- bgcolor="#EEEEEE" | rowspan="4" style="background-color:{{party color|Indian National Congress}}" | | rowspan="4" | '''୨''' | rowspan="4" | [[File:Nabakrushna-Choudhury.jpg|80px]] | rowspan="4" | '''[[ନବକୃଷ୍ଣ ଚୌଧୁରୀ]]'''<br />{{small|'''ଉତ୍ତର କେନ୍ଦ୍ରାପଡ଼ା'''<br />'''ବଡ଼ଚଣା'''}} | {{small|୧୨ ମଇ}}<br />୧୯୫୦ | {{small|୧୯ ଅକ୍ଟୋବର}}<br />୧୯୫୬ | rowspan="3" | {{small|'''ଆସଫ ଅଲ୍ଲୀ'''}} | rowspan="3" bgcolor="#CCF2FF" | {{small|[[ଭାରତୀୟ ଜାତୀୟ କଂଗ୍ରେସ]]}} | rowspan="3" bgcolor="#CCF2FF" | {{small|'''ଚୌଧୁରୀ ୧'''<br />'''ଚୌଧୁରୀ ୨'''}} | rowspan="3" bgcolor="#CCF2FF" | {{small|'''୧ମ'''}} |- bgcolor="#EEEEEE" | colspan="2" | '''୧୯୫୨''' |- bgcolor="#E9E9E9" | colspan="2" | {{small|୬ ବର୍ଷ, ୧୬୦ ଦିନ}} |- | colspan="6" align="left" |{{small|ପ୍ରଥମ ବିଧାନସଭା ନିର୍ବାଚନରେ ଦଳକୁ ବିଜୟୀ କରାଇଥିଲେ ।}} |- bgcolor="#EEEEEE" | rowspan="4" style="background-color:{{party color|Indian National Congress}}" | | rowspan="4" | '''(୧)''' | rowspan="4" | [[File:Harekrushna_Mahatab_2000_stamp_of_India.jpg|80px]] | rowspan="4" | '''[[ହରେକୃଷ୍ଣ ମହତାବ]]'''<br />{{small|''ପ୍ରତିଦ୍ୱନ୍ଦ୍ୱିତା କରିନଥିଲେ''<br />'''ସୋର'''}} | {{small|୧୯ ଅକ୍ଟୋବର}}<br />୧୯୫୬ | {{small|୨୫ ଫେବୃଆରୀ}}<br />୧୯୬୧ | rowspan="3" | {{small|'''ଭୀମ ସେନ ସଚ୍ଚର'''}} | rowspan="3" bgcolor="#CCF2FF" | {{small|[[ଭାରତୀୟ ଜାତୀୟ କଂଗ୍ରେସ]]}} | rowspan="3" bgcolor="#CCF2FF" | {{small|'''ମହତାବ ୨'''<br />'''ମହତାବ ୩'''}} | rowspan="3" bgcolor="#CCF2FF" | {{small|'''୨ୟ'''}} |- bgcolor="#EEEEEE" | colspan="2" | '''୧୯୫୭''' |- bgcolor="#E9E9E9" | colspan="2" | {{small|୪ ବର୍ଷ, ୧୨୯ ଦିନ}} |- | colspan="6" align="left" |{{small|ରାଷ୍ଟ୍ରପତି ଶାସନ ଲାଗୁ ହେବା ପୂର୍ବରୁ ଦ୍ୱିତୀୟ ଥର ପାଇଁ କାର୍ଯ୍ୟଭାର ଗ୍ରହଣ କରିଥିଲେ ।}} |- bgcolor="#FFFFFF" | colspan="10" | '''ପଦବୀ ଖାଲି''' (୨୫ ଫେବୃଆରୀ ୧୯୬୧ – ୨୩ ଜୁନ ୧୯୬୧)<br />''ଏହି ସମୟରେ [[ରାଷ୍ଟ୍ରପତି ଶାସନ]] ଲାଗୁ ହୋଇଥିଲା''<br />{{small|୧୧୮ ଦିନ}} |- |- bgcolor="#EEEEEE" | rowspan="4" style="background-color:{{party color|Indian National Congress}}" | | rowspan="4" | '''୩''' | rowspan="4" | [[File:Biju-Patnaik.jpg|80px]] | rowspan="4" | '''[[ବିଜୁ ପଟ୍ଟନାୟକ]]'''<br />{{small|'''ଚୌଦ୍ୱାର'''}} | {{small|୨୩ ଜୁନ}}<br />୧୯୬୧ | {{small|୨ ଅକ୍ଟୋବର}}<br />୧୯୬୩ | rowspan="3" | {{small|'''ୱାଇ. ଏନ. ସୁକଥଙ୍କର'''}} | rowspan="3" bgcolor="#CCF2FF" | {{small|[[ଭାରତୀୟ ଜାତୀୟ କଂଗ୍ରେସ]]}} | rowspan="3" bgcolor="#CCF2FF" | {{small|'''ବିଜୁ ୧'''}} | rowspan="3" bgcolor="#CCF2FF" | {{small|'''୩ୟ'''}} |- bgcolor="#EEEEEE" | colspan="2" | '''୧୯୬୧''' |- bgcolor="#E9E9E9" | colspan="2" | {{small|୨ ବର୍ଷ, ୧୦୧ ଦିନ}} |- | colspan="6" align="left" |{{small|୧୯୬୧ ନିର୍ବାଚନ ପରେ କାର୍ଯ୍ୟଭାର ଗ୍ରହଣ କରିଥିଲେ ।}} |- bgcolor="#EEEEEE" | rowspan="4" style="background-color:{{party color|Indian National Congress}}" | | rowspan="4" | '''୪''' | rowspan="4" | [[File:Biren-Mitra.jpg|80px]] | rowspan="4" | '''[[ବୀରେନ ମିତ୍ର]]'''<br />{{small|'''କଟକ ସିଟି'''}} | {{small|୨ ଅକ୍ଟୋବର}}<br />୧୯୬୩ | {{small|୨୧ ଫେବୃଆରୀ}}<br />୧୯୬୫ | rowspan="3" | {{small|'''ଅଯୋଧ୍ୟା ନାଥ ଖୋସଲା'''}} | rowspan="3" bgcolor="#CCF2FF" | {{small|[[ଭାରତୀୟ ଜାତୀୟ କଂଗ୍ରେସ]]}} | rowspan="3" bgcolor="#CCF2FF" | {{small|'''ମିତ୍ର'''}} | rowspan="3" bgcolor="#CCF2FF" | {{small|'''୩ୟ'''}} |- bgcolor="#EEEEEE" | colspan="2" | '''୧୯୬୧''' |- bgcolor="#E9E9E9" | colspan="2" | {{small|୧ ବର୍ଷ, ୧୪୨ ଦିନ}} |- | colspan="6" align="left" |{{small|୩ୟ ବିଧାନସଭା ସମୟରେ ପଟ୍ଟନାୟକଙ୍କ ଉତ୍ତରାଧିକାରୀ ହୋଇଥିଲେ ।}} |- bgcolor="#EEEEEE" | rowspan="4" style="background-color:{{party color|Indian National Congress}}" | | rowspan="4" | '''୫''' | rowspan="4" | [[File:Sadasiva-Tripathy.jpg|80px]] | rowspan="4" | '''[[ସଦାଶିବ ତ୍ରିପାଠୀ]]'''<br />{{small|'''ଉମରକୋଟ'''}} | {{small|୨୧ ଫେବୃଆରୀ}}<br />୧୯୬୫ | {{small|୮ ମାର୍ଚ୍ଚ}}<br />୧୯୬୭ | rowspan="3" | {{small|'''ଅଯୋଧ୍ୟା ନାଥ ଖୋସଲା'''}} | rowspan="3" bgcolor="#CCF2FF" | {{small|[[ଭାରତୀୟ ଜାତୀୟ କଂଗ୍ରେସ]]}} | rowspan="3" bgcolor="#CCF2FF" | {{small|'''ତ୍ରିପାଠୀ'''}} | rowspan="3" bgcolor="#CCF2FF" | {{small|'''୩ୟ'''}} |- bgcolor="#EEEEEE" | colspan="2" | '''୧୯୬୧''' |- bgcolor="#E9E9E9" | colspan="2" | {{small|୨ ବର୍ଷ, ୧୫ ଦିନ}} |- | colspan="6" align="left" |{{small|୩ୟ ବିଧାନସଭାର ଶେଷ ପର୍ଯ୍ୟନ୍ତ କାର୍ଯ୍ୟ କରିଥିଲେ ।}} |- bgcolor="#EEEEEE" | rowspan="4" style="background-color:{{party color|Swatantra Party}}" | | rowspan="4" | '''୬''' | rowspan="4" | [[File:RNS-Deo.jpg|80px]] | rowspan="4" | '''[[ରାଜେନ୍ଦ୍ର ନାରାୟଣ ସିଂହଦେଓ]]'''<br />{{small|'''ବଲାଙ୍ଗୀର'''}} | {{small|୮ ମାର୍ଚ୍ଚ}}<br />୧୯୬୭ | {{small|୯ ଜାନୁଆରୀ}}<br />୧୯୭୧ | rowspan="3" | {{small|'''ଅଯୋଧ୍ୟା ନାଥ ଖୋସଲା'''}} | rowspan="3" bgcolor="#CCE2FF" | {{small|'''ସ୍ୱତନ୍ତ୍ର ପାର୍ଟି'''}} | rowspan="3" bgcolor="#CCE2FF" | {{small|'''ସିଂହଦେଓ'''}} | rowspan="3" bgcolor="#CCE2FF" | {{small|'''୪ର୍ଥ'''}} |- bgcolor="#EEEEEE" | colspan="2" | '''୧୯୬୭''' |- bgcolor="#E9E9E9" | colspan="2" | {{small|୩ ବର୍ଷ, ୩୦୭ ଦିନ}} |- | colspan="6" align="left" |{{small|ଓଡ଼ିଶାର ପ୍ରଥମ ଅଣ-କଂଗ୍ରେସ ମୁଖ୍ୟମନ୍ତ୍ରୀ ।}} |- bgcolor="#FFFFFF" | colspan="10" | '''ପଦବୀ ଖାଲି''' (୯ ଜାନୁଆରୀ ୧୯୭୧ – ୩ ଏପ୍ରିଲ ୧୯୭୧)<br />''ଏହି ସମୟରେ [[ରାଷ୍ଟ୍ରପତି ଶାସନ]] ଲାଗୁ ହୋଇଥିଲା''<br />{{small|୮୪ ଦିନ}} |- |- bgcolor="#EEEEEE" | rowspan="4" style="background-color:{{party color|Independent}}" | | rowspan="4" | '''୭''' | rowspan="4" | [[File:Biswanath-Das.jpg|80px]] | rowspan="4" | '''[[ବିଶ୍ୱନାଥ ଦାସ]]'''<br />{{small|'''ରାଉରକେଲା'''}} | {{small|୩ ଏପ୍ରିଲ}}<br />୧୯୭୧ | {{small|୧୪ ଜୁନ}}<br />୧୯୭୨ | rowspan="3" | {{small|'''ଶୌକତୁଲ୍ଲା ଶାହ ଅନସାରୀ'''}} | rowspan="3" bgcolor="#EEEEEE" | {{small|'''ସ୍ୱାଧୀନ'''}} | rowspan="3" bgcolor="#EEEEEE" | {{small|'''ଦାସ ୨'''}} | rowspan="3" bgcolor="#EEEEEE" | {{small|'''୫ମ'''}} |- bgcolor="#EEEEEE" | colspan="2" | '''୧୯୭୧''' |- bgcolor="#E9E9E9" | colspan="2" | {{small|୧ ବର୍ଷ, ୭୨ ଦିନ}} |- | colspan="6" align="left" |{{small|ଏକ ମେଣ୍ଟ ସରକାରର ନେତୃତ୍ୱ ନେଇଥିଲେ ।}} |- bgcolor="#EEEEEE" | rowspan="4" style="background-color:{{Party color|Indian National Congress (R)}}" | | rowspan="4" | '''୮''' | rowspan="4" | [[File:Nandini-Satapathy.jpg|80px]] | rowspan="4" | '''[[ନନ୍ଦିନୀ ଶତପଥୀ]]'''<br />{{small|'''କଟକ ସିଟି'''}} | {{small|୧୪ ଜୁନ}}<br />୧୯୭୨ | {{small|୩ ମାର୍ଚ୍ଚ}}<br />୧୯୭୩ | rowspan="3" | {{small|'''ଯୋଗେନ୍ଦ୍ର ସିଂହ'''}} | rowspan="3" bgcolor="#CEFDF9" | {{small|'''ଭାରତୀୟ ଜାତୀୟ କଂଗ୍ରେସ (ଆର)'''}} | rowspan="3" bgcolor="#CEFDF9" | {{small|'''ଶତପଥୀ ୧'''}} | rowspan="3" bgcolor="#CEFDF9" | {{small|'''୫ମ'''}} |- bgcolor="#EEEEEE" | colspan="2" | '''୧୯୭୧''' |- bgcolor="#E9E9E9" | colspan="2" | {{small|୨୬୨ ଦିନ}} |- | colspan="6" align="left" |{{small|ଓଡ଼ିଶାର ପ୍ରଥମ ମହିଳା ମୁଖ୍ୟମନ୍ତ୍ରୀ ।}} |- bgcolor="#FFFFFF" | colspan="10" | '''ପଦବୀ ଖାଲି''' (୩ ମାର୍ଚ୍ଚ ୧୯୭୩ – ୬ ମାର୍ଚ୍ଚ ୧୯୭୪)<br />''ଏହି ସମୟରେ [[ରାଷ୍ଟ୍ରପତି ଶାସନ]] ଲାଗୁ ହୋଇଥିଲା''<br />{{small|୧ ବର୍ଷ, ୩ ଦିନ}} |- |- bgcolor="#EEEEEE" | rowspan="4" style="background-color:{{Party color|Indian National Congress (R)}} " | | rowspan="4" | '''(୮)''' | rowspan="4" | [[File:Nandini-Satapathy.jpg|80px]] | rowspan="4" | '''[[ନନ୍ଦିନୀ ଶତପଥୀ]]'''<br />{{small|'''ଢେଙ୍କାନାଳ'''}} | {{small|୬ ମାର୍ଚ୍ଚ}}<br />୧୯୭୪ | {{small|୧୬ ଡିସେମ୍ବର}}<br />୧୯୭୬ | rowspan="3" | {{small|'''ବି. ଡି. ଜତ୍ତୀ'''}} | rowspan="3" bgcolor="#CEFDF9" | {{small|'''ଭାରତୀୟ ଜାତୀୟ କଂଗ୍ରେସ (ଆର)'''}} | rowspan="3" bgcolor="#CEFDF9" | {{small|'''ଶତପଥୀ ୨'''}} | rowspan="3" bgcolor="#CEFDF9" | {{small|'''୬ଷ୍ଠ'''}} |- bgcolor="#EEEEEE" | colspan="2" | '''୧୯୭୪''' |- bgcolor="#E9E9E9" | colspan="2" | {{small|୨ ବର୍ଷ, ୨୮୫ ଦିନ}} |- | colspan="6" align="left" |{{small|ରାଷ୍ଟ୍ରପତି ଶାସନ ପରେ ପୁଣି କ୍ଷମତାକୁ ଫେରିଥିଲେ ।}} |- bgcolor="#FFFFFF" | colspan="10" | '''ପଦବୀ ଖାଲି''' (୧୬ ଡିସେମ୍ବର ୧୯୭୬ – ୨୯ ଡିସେମ୍ବର ୧୯୭୬)<br />''ଏହି ସମୟରେ [[ରାଷ୍ଟ୍ରପତି ଶାସନ]] ଲାଗୁ ହୋଇଥିଲା''<br />{{small|୧୩ ଦିନ}} |- |- bgcolor="#EEEEEE" | rowspan="4" style="background-color:{{Party color|Indian National Congress (R)}}" | | rowspan="4" | '''୯''' | rowspan="4" | [[File:Binayak Acharya.jpg|80px]] | rowspan="4" | '''[[ବିନାୟକ ଆଚାର୍ଯ୍ୟ]]'''<br />{{small|'''ବ୍ରହ୍ମପୁର'''}} | {{small|୨୯ ଡିସେମ୍ବର}}<br />୧୯୭୬ | {{small|୩୦ ଏପ୍ରିଲ}}<br />୧୯୭୭ | rowspan="3" | {{small|'''ଶିବ ନାରାୟଣ ଶଙ୍କର'''}} | rowspan="3" bgcolor="#CEFDF9" | {{small|'''ଭାରତୀୟ ଜାତୀୟ କଂଗ୍ରେସ (ଆର)'''}} | rowspan="3" bgcolor="#CEFDF9" | {{small|'''ଆଚାର୍ଯ୍ୟ'''}} | rowspan="3" bgcolor="#CEFDF9" | {{small|'''୬ଷ୍ଠ'''}} |- bgcolor="#EEEEEE" | colspan="2" | '''୧୯୭୪''' |- bgcolor="#E9E9E9" | colspan="2" | {{small|୧୨୨ ଦିନ}} |- | colspan="6" align="left" |{{small|ଆଉ ଏକ ରାଷ୍ଟ୍ରପତି ଶାସନ ଲାଗୁ ହେବା ପୂର୍ବରୁ ଅଳ୍ପ ସମୟ ପାଇଁ କାର୍ଯ୍ୟ କରିଥିଲେ ।}} |- bgcolor="#FFFFFF" | colspan="10" | '''ପଦବୀ ଖାଲି''' (୩୦ ଏପ୍ରିଲ ୧୯୭୭ – ୨୬ ଜୁନ ୧୯୭୭)<br />''ଏହି ସମୟରେ [[ରାଷ୍ଟ୍ରପତି ଶାସନ]] ଲାଗୁ ହୋଇଥିଲା''<br />{{small|୫୭ ଦିନ}} |- |- bgcolor="#EEEEEE" | rowspan="4" style="background-color:{{party color|Janata Party}}" | | rowspan="4" | '''୧୦''' | rowspan="4" | [[File:NilamaniRautray.jpg|80px]] | rowspan="4" | '''[[ନୀଳମଣି ରାଉତରାୟ]]'''<br />{{small|'''ବାସୁଦେବପୁର'''}} | {{small|୨୬ ଜୁନ}}<br />୧୯୭୭ | {{small|୧୭ ଫେବୃଆରୀ}}<br />୧୯୮୦ | rowspan="3" | {{small|'''ହରଚରଣ ସିଂହ ବ୍ରାର'''}} | rowspan="3" bgcolor="#CCEAFF" | {{small|'''ଜନତା ପାର୍ଟି'''}} | rowspan="3" bgcolor="#CCEAFF" | {{small|'''ରାଉତରାୟ'''}} | rowspan="3" bgcolor="#CCEAFF" | {{small|'''୭ମ'''}} |- bgcolor="#EEEEEE" | colspan="2" | '''୧୯୭୭''' |- bgcolor="#E9E9E9" | colspan="2" | {{small|୨ ବର୍ଷ, ୨୩୬ ଦିନ}} |- | colspan="6" align="left" |{{small|ଓଡ଼ିଶାର ପ୍ରଥମ ଜନତା ପାର୍ଟି ମୁଖ୍ୟମନ୍ତ୍ରୀ ।}} |- bgcolor="#FFFFFF" | colspan="10" | '''ପଦବୀ ଖାଲି''' (୧୭ ଫେବୃଆରୀ ୧୯୮୦ – ୯ ଜୁନ ୧୯୮୦)<br />''ଏହି ସମୟରେ [[ରାଷ୍ଟ୍ରପତି ଶାସନ]] ଲାଗୁ ହୋଇଥିଲା''<br />{{small|୧୧୩ ଦିନ}} |- |- bgcolor="#EEEEEE" | rowspan="4" style="background-color:{{party color|Indian National Congress}}" | | rowspan="4" | '''୧୧''' | rowspan="4" | [[File:J B Pattnaik, Governor of Assam.jpg|80px]] | rowspan="4" | '''[[ଜାନକୀ ବଲ୍ଲଭ ପଟ୍ଟନାୟକ]]'''<br />{{small|'''ଆଠଗଡ଼'''}} | {{small|୯ ଜୁନ}}<br />୧୯୮୦ | {{small|୭ ଡିସେମ୍ବର}}<br />୧୯୮୯ | rowspan="3" | {{small|'''ସି. ଏମ. ପୁନାଚା'''<br />'''ବିଶମ୍ଭର ନାଥ ପାଣ୍ଡେ'''}} | rowspan="3" bgcolor="#CCF2FF" | {{small|[[ଭାରତୀୟ ଜାତୀୟ କଂଗ୍ରେସ]]}} | rowspan="3" bgcolor="#CCF2FF" | {{small|'''ଜାନକୀ ୧'''<br />'''ଜାନକୀ ୨'''}} | rowspan="3" bgcolor="#CCF2FF" | {{small|'''୮ମ'''<br />'''୯ମ'''}} |- bgcolor="#EEEEEE" | colspan="2" | '''୧୯୮୦'''<br />'''୧୯୮୫''' |- bgcolor="#E9E9E9" | colspan="2" | {{small|୯ ବର୍ଷ, ୧୮୧ ଦିନ}} |- | colspan="6" align="left" |{{small|ଲଗାତାର ଦୁଇଟି ପୂର୍ଣ୍ଣ କାର୍ଯ୍ୟକାଳ ପାଇଁ କାର୍ଯ୍ୟ କରିଥିଲେ ।}} |- bgcolor="#EEEEEE" | rowspan="4" style="background-color:{{party color|Indian National Congress}}" | | rowspan="4" | '''୧୨''' | rowspan="4" | [[File:Hemananda Biswal.jpg|80px]] | rowspan="4" | '''[[ହେମାନନ୍ଦ ବିଶ୍ୱାଳ]]'''<br />{{small|'''ଲଇକେରା'''}} | {{small|୭ ଡିସେମ୍ବର}}<br />୧୯୮୯ | {{small|୫ ମାର୍ଚ୍ଚ}}<br />୧୯୯୦ | rowspan="3" | {{small|'''ନୁରୁଲ ହାସନ'''}} | rowspan="3" bgcolor="#CCF2FF" | {{small|[[ଭାରତୀୟ ଜାତୀୟ କଂଗ୍ରେସ]]}} | rowspan="3" bgcolor="#CCF2FF" | {{small|'''ବିଶ୍ୱାଳ ୧'''}} | rowspan="3" bgcolor="#CCF2FF" | {{small|'''୯ମ'''}} |- bgcolor="#EEEEEE" | colspan="2" | '''୧୯୮୫''' |- bgcolor="#E9E9E9" | colspan="2" | {{small|୮୮ ଦିନ}} |- | colspan="6" align="left" |{{small|ଓଡ଼ିଶାର ପ୍ରଥମ ଆଦିବାସୀ ମୁଖ୍ୟମନ୍ତ୍ରୀ ।}} |- bgcolor="#EEEEEE" | rowspan="4" style="background-color:{{party color|Janata Dal}}" | | rowspan="4" | '''(୩)''' | rowspan="4" | [[File:Biju-Patnaik.jpg|80px]] | rowspan="4" | '''[[ବିଜୁ ପଟ୍ଟନାୟକ]]'''<br />{{small|'''ଭୁବନେଶ୍ୱର'''}} | {{small|୫ ମାର୍ଚ୍ଚ}}<br />୧୯୯୦ | {{small|୧୫ ମାର୍ଚ୍ଚ}}<br />୧୯୯୫ | rowspan="3" | {{small|'''ଯଜ୍ଞଦତ୍ତ ଶର୍ମା'''}} | rowspan="3" bgcolor="#D6ECE0" | {{small|[[ଜନତା ଦଳ]]}} | rowspan="3" bgcolor="#D6ECE0" | {{small|'''ବିଜୁ ୨'''}} | rowspan="3" bgcolor="#D6ECE0" | {{small|'''୧୦ମ'''}} |- bgcolor="#EEEEEE" | colspan="2" | '''୧୯୯୦''' |- bgcolor="#E9E9E9" | colspan="2" | {{small|୫ ବର୍ଷ, ୧୦ ଦିନ}} |- | colspan="6" align="left" |{{small|ଜନତା ଦଳ ବ୍ୟାନରରେ ପୁଣି କ୍ଷମତାକୁ ଫେରିଥିଲେ ।}} |- bgcolor="#EEEEEE" | rowspan="4" style="background-color:{{party color|Indian National Congress}}" | | rowspan="4" | '''(୧୧)''' | rowspan="4" | [[File:J B Pattnaik, Governor of Assam.jpg|80px]] | rowspan="4" | '''[[ଜାନକୀ ବଲ୍ଲଭ ପଟ୍ଟନାୟକ]]'''<br />{{small|'''ବେଗୁନିଆ'''}} | {{small|୧୫ ମାର୍ଚ୍ଚ}}<br />୧୯୯୫ | {{small|୧୭ ଫେବୃଆରୀ}}<br />୧୯୯୯ | rowspan="3" | {{small|'''ବି. ସତ୍ୟ ନାରାୟଣ ରେଡ୍ଡୀ'''}} | rowspan="3" bgcolor="#CCF2FF" | {{small|[[ଭାରତୀୟ ଜାତୀୟ କଂଗ୍ରେସ]]}} | rowspan="3" bgcolor="#CCF2FF" | {{small|'''ଜାନକୀ ୩'''}} | rowspan="3" bgcolor="#CCF2FF" | {{small|'''୧୧ଶ'''}} |- bgcolor="#EEEEEE" | colspan="2" | '''୧୯୯୫''' |- bgcolor="#E9E9E9" | colspan="2" | {{small|୩ ବର୍ଷ, ୩୩୯ ଦିନ}} |- | colspan="6" align="left" |{{small|ତୃତୀୟ ଥର ଅଣ-କ୍ରମାଗତ କାର୍ଯ୍ୟକାଳ ପାଇଁ ନିର୍ବାଚିତ ହୋଇଥିଲେ ।}} |- bgcolor="#EEEEEE" | rowspan="4" style="background-color:{{party color|Indian National Congress}}" | | rowspan="4" | '''୧୩''' | rowspan="4" | [[File:Giridhar Gamang.jpg|80px]] | rowspan="4" | '''[[ଗିରିଧର ଗମାଙ୍ଗ]]'''<br />{{small|'''ଲକ୍ଷ୍ମୀପୁର'''}} | {{small|୧୭ ଫେବୃଆରୀ}}<br />୧୯୯୯ | {{small|୬ ଡିସେମ୍ବର}}<br />୧୯୯୯ | rowspan="3" | {{small|'''ସି. ରଙ୍ଗରାଜନ'''}} | rowspan="3" bgcolor="#CCF2FF" | {{small|[[ଭାରତୀୟ ଜାତୀୟ କଂଗ୍ରେସ]]}} | rowspan="3" bgcolor="#CCF2FF" | {{small|'''ଗମାଙ୍ଗ'''}} | rowspan="3" bgcolor="#CCF2FF" | {{small|'''୧୧ଶ'''}} |- bgcolor="#EEEEEE" | colspan="2" | '''୧୯୯୫''' |- bgcolor="#E9E9E9" | colspan="2" | {{small|୨୯୨ ଦିନ}} |- | colspan="6" align="left" |{{small|୧୯୯୯ ମହାବାତ୍ୟା ପରେ ଇସ୍ତଫା ଦେଇଥିଲେ ।}} |- bgcolor="#EEEEEE" | rowspan="4" style="background-color:{{party color|Indian National Congress}}" | | rowspan="4" | '''(୧୨)''' | rowspan="4" | [[File:Hemananda Biswal.jpg|80px]] | rowspan="4" | '''[[ହେମାନନ୍ଦ ବିଶ୍ୱାଳ]]'''<br />{{small|'''ଲଇକେରା'''}} | {{small|୬ ଡିସେମ୍ବର}}<br />୧୯୯୯ | {{small|୫ ମାର୍ଚ୍ଚ}}<br />୨୦୦୦ | rowspan="3" | {{small|'''ଏମ. ଏମ. ରାଜେନ୍ଦ୍ରନ'''}} | rowspan="3" bgcolor="#CCF2FF" | {{small|[[ଭାରତୀୟ ଜାତୀୟ କଂଗ୍ରେସ]]}} | rowspan="3" bgcolor="#CCF2FF" | {{small|'''ବିଶ୍ୱାଳ ୨'''}} | rowspan="3" bgcolor="#CCF2FF" | {{small|'''୧୧ଶ'''}} |- bgcolor="#EEEEEE" | colspan="2" | '''୧୯୯୫''' |- bgcolor="#E9E9E9" | colspan="2" | {{small|୯୦ ଦିନ}} |- | colspan="6" align="left" |{{small|୨୦୦୦ ନିର୍ବାଚନ ପୂର୍ବରୁ ଅଳ୍ପ ସମୟ ପାଇଁ କାର୍ଯ୍ୟ କରିଥିଲେ ।}} |- bgcolor="#EEEEEE" | rowspan="4" style="background-color:{{party color|Biju Janata Dal}}" | | rowspan="4" | '''୧୪''' | rowspan="4" | [[File:NaveenPatnaik.jpg|80px]] | rowspan="4" | '''[[ନବୀନ ପଟ୍ଟନାୟକ]]'''<br />{{small|'''ହିଞ୍ଜିଳି'''}} | {{small|୫ ମାର୍ଚ୍ଚ}}<br />୨୦୦୦ | {{small|୧୨ ଜୁନ}}<br />୨୦୨୪ | rowspan="3" | {{small|'''ଏମ. ଏମ. ରାଜେନ୍ଦ୍ରନ'''<br />'''ମୁରଲୀଧର ଭଣ୍ଡାରେ'''<br />'''ଏସ. ସି. ଜାମିର'''<br />'''ଗଣେଶୀ ଲାଲ'''}} | rowspan="3" bgcolor="#E3EDDC" | {{small|[[ବିଜୁ ଜନତା ଦଳ]]}} | rowspan="3" bgcolor="#E3EDDC" | {{small|'''ନବୀନ ୧, ୨, ୩, ୪, ୫'''}} | rowspan="3" bgcolor="#E3EDDC" | {{small|'''୧୨ଶ, ୧୩ଶ, ୧୪ଶ, ୧୫ଶ, ୧୬ଶ'''}} |- bgcolor="#EEEEEE" | colspan="2" | '''୨୦୦୦, ୨୦୦୪, ୨୦୦୯, ୨୦୧୪, ୨୦୧୯''' |- bgcolor="#E9E9E9" | colspan="2" | {{small|୨୪ ବର୍ଷ, ୯୯ ଦିନ}} |- | colspan="6" align="left" |{{small|ଓଡ଼ିଶାର ସବୁଠାରୁ ଦୀର୍ଘ ସମୟ ଧରି କାର୍ଯ୍ୟ କରିଥିବା ମୁଖ୍ୟମନ୍ତ୍ରୀ ।}} |- bgcolor="#EEEEEE" | rowspan="4" style="background-color:{{party color|Bharatiya Janata Party}}" | | rowspan="4" | '''୧୫''' | rowspan="4" | [[File:Shri Mohan Charan Majhi.jpg|80px]] | rowspan="4" | '''[[ମୋହନ ଚରଣ ମାଝୀ]]'''<br />{{small|'''କେନ୍ଦୁଝର'''}} | {{small|୧୨ ଜୁନ}}<br />୨୦୨୪ | ଅଦ୍ୟାବଧି | rowspan="3" | {{small|'''ରଘୁବର ଦାସ'''}} | rowspan="3" bgcolor="#FFE5CC" | {{small|[[ଭାରତୀୟ ଜନତା ପାର୍ଟି]]}} | rowspan="3" bgcolor="#FFE5CC" | {{small|'''ମାଝୀ'''}} | rowspan="3" bgcolor="#FFE5CC" | {{small|'''୧୭ଶ'''}} |- bgcolor="#EEEEEE" | colspan="2" | '''୨୦୨୪''' |- bgcolor="#E9E9E9" | colspan="2" | {{small|୧ ବର୍ଷ, ୩୫୪ ଦିନ}} |- | colspan="6" align="left" |{{small|ଓଡ଼ିଶାର ପ୍ରଥମ ଭାରତୀୟ ଜନତା ପାର୍ଟି ମୁଖ୍ୟମନ୍ତ୍ରୀ ।}} |} == ଆହୁରି ଦେଖନ୍ତୁ == * [[ଓଡ଼ିଶାର ମନ୍ତ୍ରୀମଣ୍ଡଳ]] * [[ଓଡ଼ିଶାର ରାଜ୍ୟପାଳମାନଙ୍କର ତାଲିକା]] * [[ଓଡ଼ିଶାର ନେତାମାନଙ୍କର ତାଲିକା]] == ଆଧାର == # [http://www.orissa.gov.in/e-magazine/orissaannualreference/OR-Annual.../399-400.pdf Primie ministers and Chief ministers of Odisha] # [http://orissa.gov.in/cmorissa/cm.asp Odisha Chief Ministers List] {{ଓଡ଼ିଶାର ମୁଖ୍ୟମନ୍ତ୍ରୀ}} {{ଓଡ଼ିଶା ପ୍ରସଙ୍ଗ}} <!--ଅଲଗା ଭାଷାର ଉଇକିପିଡ଼ିଆରେ ଏହି ପ୍ରସଙ୍ଗ--> [[ଶ୍ରେଣୀ:ରାଜନୀତି]] [[ଶ୍ରେଣୀ:ଓଡ଼ିଶା ରାଜନୀତି]] [[ଶ୍ରେଣୀ:ତାଲିକା]] <references group="lower-alpha" /> 2oc2qik48d594e3wphhi7f1zeqwykiv 595810 595809 2026-06-01T15:37:52Z SamyakSamantasinghar 42167 /* ଓଡ଼ିଶାର ମୁଖ୍ୟମନ୍ତ୍ରୀମାନେ */ 595810 wikitext text/x-wiki {{prettyurl|Chief Ministers of Odisha}} <!--{{multiple image | perrow = 3 | total_width = 300 | image1 = Harekrushna-Mahtab.jpg | width1 = 500 | height1 = 600 | image2 = Nandini-Satapathy.jpg | width2 = 500 | height2 = 600 | image3 = RNS-Deo.jpg | width3 = 500 | height3 = 600 | image4 = Biswanath-Das.jpg | width4 = 500 | height4 = 600 | image5 = Biju-Patnaik.jpg | width5 = 500 | height5 = 600 | image6 = Hemananda-Biswal.jpg | width6 = 500 | height6 = 600 | image7 = NaveenPatnaik.jpg | width7 = 500 | height7 = 600 | image8 = Mohan Charan Majhi.jpg | width8 = 500 | height8 = 600 | footer = {{bulleted list |ଉପର ବାମ: [[ହରେକୃଷ୍ଣ ମହତାବ]] ଓଡ଼ିଶାର ପ୍ରଥମ ମୁଖ୍ୟମନ୍ତ୍ରୀ ଭାବେ କାର୍ଯ୍ୟ କରିଥିଲେ। |ଉପର ମଝି: [[ନନ୍ଦିନୀ ଶତପଥୀ]] ପ୍ରଥମ ମହିଳା ମୁଖ୍ୟମନ୍ତ୍ରୀ ଭାବେ କାର୍ଯ୍ୟ କରିଥିଲେ. |ଉପର ଡାହାଣ: [[ରାଜେନ୍ଦ୍ର ନାରାୟଣ ସିଂହଦେଓ]] ପ୍ରଥମ ଅଣ-[[କଂଗ୍ରେସ]] ମୁଖ୍ୟମନ୍ତ୍ରୀ ଭାବେ କାର୍ଯ୍ୟ କରିଥିଲେ। |ମଝି ବାମ: [[w:Biswanath Das|ବିଶ୍ୱନାଥ ଦାସ]] ପ୍ରଥମ ମୁଖ୍ୟମନ୍ତ୍ରୀ ଯିଏକି ସ୍ୱାଧୀନ ଭାବେ କାର୍ଯ୍ୟ କରିଥିଲେ। |ମଝି କେନ୍ଦ୍ର: [[ବିଜୁ ପଟ୍ଟନାୟକ]] ଥିଲେ ପ୍ରଥମ ଅଣ କଂଗ୍ରେସ ଦଳର ମୁଖ୍ୟମନ୍ତ୍ରୀ ଯିଏକି ୩ ଥର ମୁଖ୍ୟମନ୍ତ୍ରୀ ଭାବେ କାର୍ଯ୍ୟ କରିଥିଲେ। |ମଝି ଡାହାଣ: [[ହେମାନନ୍ଦ ବିଶ୍ୱାଳ]] ପ୍ରଥମ ଆଦିବାସୀ ମୁଖ୍ୟମନ୍ତ୍ରୀ। |ତଳ ବାମ: [[ନବୀନ ପଟ୍ଟନାୟକ]] ରାଜ୍ୟର ସବୁଠାରୁ ଅଧିକ ସମୟ ଧରି କାର୍ଯ୍ୟ କରିଥିବା ମୁଖ୍ୟମନ୍ତ୍ରୀ ଯିଏକି ୨୪ ବର୍ଷ ଧରି ଶାସନ କରିଥିଲେ। |ତଳ ଡାହାଣ: [[ମୋହନ ଚରଣ ମାଝୀ]] ରାଜ୍ୟର ପ୍ରଥମ [[ଭାରତୀୟ ଜନତା ପାର୍ଟି|ଭାଜପା]] ମୁଖ୍ୟମନ୍ତ୍ରୀ ତଥା ବର୍ତ୍ତମାନର ମୁଖ୍ୟମନ୍ତ୍ରୀ। }} | direction = horizontal }}--> == ପ୍ରଧାନମନ୍ତ୍ରୀଗଣ (୧୯୩୭-୧୯୪୭) == {| class="wikitable" !କ୍ରମିକ ସଂଖ୍ୟା !ନାମ !ଛବି !କାର୍ଯ୍ୟ ଆରମ୍ଭ !କାର୍ଯ୍ୟ ଶେଷ !ଦଳ !କାର୍ଯ୍ୟ କରିଥିବା ଦିନ !ବିଧାନ ସଭା |- align="center" |୧ |[[କୃଷ୍ଣଚନ୍ଦ୍ର ଗଜପତି ନାରାୟଣ ଦେବ]] ! [[ଫାଇଲ:CKCGN-Deo.jpg|125x125_ପିକସେଲ]] |୧ ଅପ୍ରେଲ ୧୯୩୭ |୧୯ ଜୁଲାଇ ୧୯୩୭ |ସ୍ୱାଧୀନ |୧୦୯ ଦିନ | rowspan="3" |[[ସ୍ୱାଧୀନତା ପୂର୍ବର ୧ମ ବିଧାନ ସଭା]] (୧୯୩୭-୧୯୪୫) |- align="center" |୨ |[[ବିଶ୍ୱନାଥ ଦାସ]] ![[ଫାଇଲ:Biswanath-Das.jpg|125x125_ପିକସେଲ]] |୧୯ ଜୁଲାଇ ୧୯୩୭ |୬ ନଭେମ୍ବର ୧୯୩୯ |ଭାରତୀୟ ଜାତୀୟ କଂଗ୍ରେସ |୨ ବର୍ଷ, ୧୦୮ ଦିନ |- align="center" |(୧) |[[କୃଷ୍ଣଚନ୍ଦ୍ର ଗଜପତି ନାରାୟଣ ଦେବ]] ![[ଫାଇଲ:CKCGN-Deo.jpg|125x125_ପିକସେଲ]] |୨୪ ନଭେମ୍ବର ୧୯୪୧ |୩୦ ଜୁନ ୧୯୪୪ |ସ୍ୱାଧୀନ |୨ ବର୍ଷ, ୨୧୩ ଦିନ |- align="center" |୩ |[[ହରେକୃଷ୍ଣ ମହତାବ]] ![[ଫାଇଲ:Harekrushna-Mahtab.jpg|125x125_ପିକସେଲ]] |୨୩ ଅପ୍ରେଲ ୧୯୪୬ |୧୫ ଅଗଷ୍ଟ ୧୯୪୭ |ଭାରତୀୟ ଜାତୀୟ କଂଗ୍ରେସ |୧ ବର୍ଷ, ୧୧୪ ଦିନ |[[ସ୍ୱାଧୀନତା ପୂର୍ବର ୨ୟ ବିଧାନ ସଭା]] (୧୯୪୬-୧୯୫୨) |- |} == ଓଡ଼ିଶାର ମୁଖ୍ୟମନ୍ତ୍ରୀମାନେ == {{clear}} ;ଦଳଗୁଡ଼ିକ {{legend2|{{party color|Indian National Congress}}|[[ଭାରତୀୟ ଜାତୀୟ କଂଗ୍ରେସ]]|border=1px solid #AAAAAA}} (୮)<br>{{legend2|{{Party color|Indian National Congress (R)}}|'''ଭାରତୀୟ ଜାତୀୟ କଂଗ୍ରେସ (ଆର)'''|border=1px solid #AAAAAA}} (୨)<br>{{legend2|{{party color|Swatantra Party}}|'''ସ୍ୱତନ୍ତ୍ର ପାର୍ଟି'''|border=1px solid #AAAAAA}} (୧)<br>{{legend2|{{party color|Independent}}|'''ସ୍ୱାଧୀନ'''|border=1px solid #AAAAAA}} (୧)<br>{{legend2|{{party color|Janata Party}}|'''ଜନତା ପାର୍ଟି'''|border=1px solid #AAAAAA}} (୧)<br>{{legend2|{{party color|Janata Dal}}|'''ଜନତା ଦଳ'''|border=1px solid #AAAAAA}} (୧)<br>{{legend2|{{party color|Biju Janata Dal}}|[[ବିଜୁ ଜନତା ଦଳ]]|border=1px solid #AAAAAA}} (୧)<br>{{legend2|{{party color|Bharatiya Janata Party}}|[[ଭାରତୀୟ ଜନତା ପାର୍ଟି]]|border=1px solid #AAAAAA}} (୧) {| class="wikitable sticky-header" width=100% style="text-align:center;" ! colspan="2" width="5%" |କ୍ରମିକ ନଂ. ! width="10%" |ଚିତ୍ର ! width="20%" |ନାମ<br />{{small|ନିର୍ବାଚନ ମଣ୍ଡଳୀ}} ! colspan="2" width="20%" |କାର୍ଯ୍ୟକାଳ<br />ନିର୍ବାଚନ ଜନାଦେଶ<br />ପଦବୀରେ ଥିବା ସମୟ ! width="20%" |ନିଯୁକ୍ତିଦାତା<br />{{small|(ରାଜ୍ୟପାଳ)}} ! width="15%" |ମୁଖ୍ୟମନ୍ତ୍ରୀଙ୍କ<br />ରାଜନୈତିକ ଦଳ ! colspan="2" width="10%" |ସରକାର |- bgcolor="#EEEEEE" | rowspan="4" style="background-color:{{party color|Indian National Congress}}" | | rowspan="4" | '''୧''' | rowspan="4" | [[File:Harekrushna_Mahatab_2000_stamp_of_India.jpg|80px]] | rowspan="4" | '''[[ହରେକୃଷ୍ଣ ମହତାବ]]'''<br />{{small|'''ପୂର୍ବ ଭଦ୍ରକ'''}} | {{small|୨୬ ଜାନୁଆରୀ}}<br />୧୯୫୦ | {{small|୧୨ ମଇ}}<br />୧୯୫୦ | rowspan="3" | {{small|'''ଚାନ୍ଦୁଲାଲ ତ୍ରିବେଦୀ'''}} | rowspan="3" bgcolor="#CCF2FF" | {{small|[[ଭାରତୀୟ ଜାତୀୟ କଂଗ୍ରେସ]]}} | rowspan="3" bgcolor="#CCF2FF" | {{small|'''ମହତାବ ୧'''}} | rowspan="3" bgcolor="#CCF2FF" | {{small|'''୨ୟ ପ୍ରାଦେଶିକ'''}} |- bgcolor="#EEEEEE" | colspan="2" | '''୧୯୪୬''' |- bgcolor="#E9E9E9" | colspan="2" | {{small|୧୦୬ ଦିନ}} |- | colspan="6" align="left" |{{small|ଓଡ଼ିଶାର ପ୍ରଥମ ମୁଖ୍ୟମନ୍ତ୍ରୀ ।}} |- bgcolor="#EEEEEE" | rowspan="4" style="background-color:{{party color|Indian National Congress}}" | | rowspan="4" | '''୨''' | rowspan="4" | [[File:Nabakrushna-Choudhury.jpg|80px]] | rowspan="4" | '''[[ନବକୃଷ୍ଣ ଚୌଧୁରୀ]]'''<br />{{small|'''ଉତ୍ତର କେନ୍ଦ୍ରାପଡ଼ା'''<br />'''ବଡ଼ଚଣା'''}} | {{small|୧୨ ମଇ}}<br />୧୯୫୦ | {{small|୧୯ ଅକ୍ଟୋବର}}<br />୧୯୫୬ | rowspan="3" | {{small|'''ଆସଫ ଅଲ୍ଲୀ'''}} | rowspan="3" bgcolor="#CCF2FF" | {{small|[[ଭାରତୀୟ ଜାତୀୟ କଂଗ୍ରେସ]]}} | rowspan="3" bgcolor="#CCF2FF" | {{small|'''ଚୌଧୁରୀ ୧'''<br />'''ଚୌଧୁରୀ ୨'''}} | rowspan="3" bgcolor="#CCF2FF" | {{small|'''୧ମ'''}} |- bgcolor="#EEEEEE" | colspan="2" | '''୧୯୫୨''' |- bgcolor="#E9E9E9" | colspan="2" | {{small|୬ ବର୍ଷ, ୧୬୦ ଦିନ}} |- | colspan="6" align="left" |{{small|ପ୍ରଥମ ବିଧାନସଭା ନିର୍ବାଚନରେ ଦଳକୁ ବିଜୟୀ କରାଇଥିଲେ ।}} |- bgcolor="#EEEEEE" | rowspan="4" style="background-color:{{party color|Indian National Congress}}" | | rowspan="4" | '''(୧)''' | rowspan="4" | [[File:Harekrushna_Mahatab_2000_stamp_of_India.jpg|80px]] | rowspan="4" | '''[[ହରେକୃଷ୍ଣ ମହତାବ]]'''<br />{{small|''ପ୍ରତିଦ୍ୱନ୍ଦ୍ୱିତା କରିନଥିଲେ''<br />'''ସୋର'''}} | {{small|୧୯ ଅକ୍ଟୋବର}}<br />୧୯୫୬ | {{small|୨୫ ଫେବୃଆରୀ}}<br />୧୯୬୧ | rowspan="3" | {{small|'''ଭୀମ ସେନ ସଚ୍ଚର'''}} | rowspan="3" bgcolor="#CCF2FF" | {{small|[[ଭାରତୀୟ ଜାତୀୟ କଂଗ୍ରେସ]]}} | rowspan="3" bgcolor="#CCF2FF" | {{small|'''ମହତାବ ୨'''<br />'''ମହତାବ ୩'''}} | rowspan="3" bgcolor="#CCF2FF" | {{small|'''୨ୟ'''}} |- bgcolor="#EEEEEE" | colspan="2" | '''୧୯୫୭''' |- bgcolor="#E9E9E9" | colspan="2" | {{small|୪ ବର୍ଷ, ୧୨୯ ଦିନ}} |- | colspan="6" align="left" |{{small|ରାଷ୍ଟ୍ରପତି ଶାସନ ଲାଗୁ ହେବା ପୂର୍ବରୁ ଦ୍ୱିତୀୟ ଥର ପାଇଁ କାର୍ଯ୍ୟଭାର ଗ୍ରହଣ କରିଥିଲେ ।}} |- bgcolor="#FFFFFF" | colspan="10" | '''ପଦବୀ ଖାଲି''' (୨୫ ଫେବୃଆରୀ ୧୯୬୧ – ୨୩ ଜୁନ ୧୯୬୧)<br />''ଏହି ସମୟରେ '''ରାଷ୍ଟ୍ରପତି ଶାସନ''' ଲାଗୁ ହୋଇଥିଲା''<br />{{small|୧୧୮ ଦିନ}} |- |- bgcolor="#EEEEEE" | rowspan="4" style="background-color:{{party color|Indian National Congress}}" | | rowspan="4" | '''୩''' | rowspan="4" | [[File:Biju-Patnaik.jpg|80px]] | rowspan="4" | '''[[ବିଜୁ ପଟ୍ଟନାୟକ]]'''<br />{{small|'''ଚୌଦ୍ୱାର'''}} | {{small|୨୩ ଜୁନ}}<br />୧୯୬୧ | {{small|୨ ଅକ୍ଟୋବର}}<br />୧୯୬୩ | rowspan="3" | {{small|'''ୱାଇ. ଏନ. ସୁକଥଙ୍କର'''}} | rowspan="3" bgcolor="#CCF2FF" | {{small|[[ଭାରତୀୟ ଜାତୀୟ କଂଗ୍ରେସ]]}} | rowspan="3" bgcolor="#CCF2FF" | {{small|'''ବିଜୁ ୧'''}} | rowspan="3" bgcolor="#CCF2FF" | {{small|'''୩ୟ'''}} |- bgcolor="#EEEEEE" | colspan="2" | '''୧୯୬୧''' |- bgcolor="#E9E9E9" | colspan="2" | {{small|୨ ବର୍ଷ, ୧୦୧ ଦିନ}} |- | colspan="6" align="left" |{{small|୧୯୬୧ ନିର୍ବାଚନ ପରେ କାର୍ଯ୍ୟଭାର ଗ୍ରହଣ କରିଥିଲେ ।}} |- bgcolor="#EEEEEE" | rowspan="4" style="background-color:{{party color|Indian National Congress}}" | | rowspan="4" | '''୪''' | rowspan="4" | [[File:Biren-Mitra.jpg|80px]] | rowspan="4" | '''[[ବୀରେନ ମିତ୍ର]]'''<br />{{small|'''କଟକ ସିଟି'''}} | {{small|୨ ଅକ୍ଟୋବର}}<br />୧୯୬୩ | {{small|୨୧ ଫେବୃଆରୀ}}<br />୧୯୬୫ | rowspan="3" | {{small|'''ଅଯୋଧ୍ୟା ନାଥ ଖୋସଲା'''}} | rowspan="3" bgcolor="#CCF2FF" | {{small|[[ଭାରତୀୟ ଜାତୀୟ କଂଗ୍ରେସ]]}} | rowspan="3" bgcolor="#CCF2FF" | {{small|'''ମିତ୍ର'''}} | rowspan="3" bgcolor="#CCF2FF" | {{small|'''୩ୟ'''}} |- bgcolor="#EEEEEE" | colspan="2" | '''୧୯୬୧''' |- bgcolor="#E9E9E9" | colspan="2" | {{small|୧ ବର୍ଷ, ୧୪୨ ଦିନ}} |- | colspan="6" align="left" |{{small|୩ୟ ବିଧାନସଭା ସମୟରେ ପଟ୍ଟନାୟକଙ୍କ ଉତ୍ତରାଧିକାରୀ ହୋଇଥିଲେ ।}} |- bgcolor="#EEEEEE" | rowspan="4" style="background-color:{{party color|Indian National Congress}}" | | rowspan="4" | '''୫''' | rowspan="4" | [[File:Sadasiva-Tripathy.jpg|80px]] | rowspan="4" | '''[[ସଦାଶିବ ତ୍ରିପାଠୀ]]'''<br />{{small|'''ଉମରକୋଟ'''}} | {{small|୨୧ ଫେବୃଆରୀ}}<br />୧୯୬୫ | {{small|୮ ମାର୍ଚ୍ଚ}}<br />୧୯୬୭ | rowspan="3" | {{small|'''ଅଯୋଧ୍ୟା ନାଥ ଖୋସଲା'''}} | rowspan="3" bgcolor="#CCF2FF" | {{small|[[ଭାରତୀୟ ଜାତୀୟ କଂଗ୍ରେସ]]}} | rowspan="3" bgcolor="#CCF2FF" | {{small|'''ତ୍ରିପାଠୀ'''}} | rowspan="3" bgcolor="#CCF2FF" | {{small|'''୩ୟ'''}} |- bgcolor="#EEEEEE" | colspan="2" | '''୧୯୬୧''' |- bgcolor="#E9E9E9" | colspan="2" | {{small|୨ ବର୍ଷ, ୧୫ ଦିନ}} |- | colspan="6" align="left" |{{small|୩ୟ ବିଧାନସଭାର ଶେଷ ପର୍ଯ୍ୟନ୍ତ କାର୍ଯ୍ୟ କରିଥିଲେ ।}} |- bgcolor="#EEEEEE" | rowspan="4" style="background-color:{{party color|Swatantra Party}}" | | rowspan="4" | '''୬''' | rowspan="4" | [[File:RNS-Deo.jpg|80px]] | rowspan="4" | '''[[ରାଜେନ୍ଦ୍ର ନାରାୟଣ ସିଂହଦେଓ]]'''<br />{{small|'''ବଲାଙ୍ଗୀର'''}} | {{small|୮ ମାର୍ଚ୍ଚ}}<br />୧୯୬୭ | {{small|୯ ଜାନୁଆରୀ}}<br />୧୯୭୧ | rowspan="3" | {{small|'''ଅଯୋଧ୍ୟା ନାଥ ଖୋସଲା'''}} | rowspan="3" bgcolor="#CCE2FF" | {{small|'''ସ୍ୱତନ୍ତ୍ର ପାର୍ଟି'''}} | rowspan="3" bgcolor="#CCE2FF" | {{small|'''ସିଂହଦେଓ'''}} | rowspan="3" bgcolor="#CCE2FF" | {{small|'''୪ର୍ଥ'''}} |- bgcolor="#EEEEEE" | colspan="2" | '''୧୯୬୭''' |- bgcolor="#E9E9E9" | colspan="2" | {{small|୩ ବର୍ଷ, ୩୦୭ ଦିନ}} |- | colspan="6" align="left" |{{small|ଓଡ଼ିଶାର ପ୍ରଥମ ଅଣ-କଂଗ୍ରେସ ମୁଖ୍ୟମନ୍ତ୍ରୀ ।}} |- bgcolor="#FFFFFF" | colspan="10" | '''ପଦବୀ ଖାଲି''' (୯ ଜାନୁଆରୀ ୧୯୭୧ – ୩ ଏପ୍ରିଲ ୧୯୭୧)<br />''ଏହି ସମୟରେ '''ରାଷ୍ଟ୍ରପତି ଶାସନ''' ଲାଗୁ ହୋଇଥିଲା''<br />{{small|୮୪ ଦିନ}} |- |- bgcolor="#EEEEEE" | rowspan="4" style="background-color:{{party color|Independent}}" | | rowspan="4" | '''୭''' | rowspan="4" | [[File:Biswanath-Das.jpg|80px]] | rowspan="4" | '''[[ବିଶ୍ୱନାଥ ଦାସ]]'''<br />{{small|'''ରାଉରକେଲା'''}} | {{small|୩ ଏପ୍ରିଲ}}<br />୧୯୭୧ | {{small|୧୪ ଜୁନ}}<br />୧୯୭୨ | rowspan="3" | {{small|'''ଶୌକତୁଲ୍ଲା ଶାହ ଅନସାରୀ'''}} | rowspan="3" bgcolor="#EEEEEE" | {{small|'''ସ୍ୱାଧୀନ'''}} | rowspan="3" bgcolor="#EEEEEE" | {{small|'''ଦାସ ୨'''}} | rowspan="3" bgcolor="#EEEEEE" | {{small|'''୫ମ'''}} |- bgcolor="#EEEEEE" | colspan="2" | '''୧୯୭୧''' |- bgcolor="#E9E9E9" | colspan="2" | {{small|୧ ବର୍ଷ, ୭୨ ଦିନ}} |- | colspan="6" align="left" |{{small|ଏକ ମେଣ୍ଟ ସରକାରର ନେତୃତ୍ୱ ନେଇଥିଲେ ।}} |- bgcolor="#EEEEEE" | rowspan="4" style="background-color:{{Party color|Indian National Congress (R)}}" | | rowspan="4" | '''୮''' | rowspan="4" | [[File:Nandini-Satapathy.jpg|80px]] | rowspan="4" | '''[[ନନ୍ଦିନୀ ଶତପଥୀ]]'''<br />{{small|'''କଟକ ସିଟି'''}} | {{small|୧୪ ଜୁନ}}<br />୧୯୭୨ | {{small|୩ ମାର୍ଚ୍ଚ}}<br />୧୯୭୩ | rowspan="3" | {{small|'''ଯୋଗେନ୍ଦ୍ର ସିଂହ'''}} | rowspan="3" bgcolor="#CEFDF9" | {{small|'''ଭାରତୀୟ ଜାତୀୟ କଂଗ୍ରେସ (ଆର)'''}} | rowspan="3" bgcolor="#CEFDF9" | {{small|'''ଶତପଥୀ ୧'''}} | rowspan="3" bgcolor="#CEFDF9" | {{small|'''୫ମ'''}} |- bgcolor="#EEEEEE" | colspan="2" | '''୧୯୭୧''' |- bgcolor="#E9E9E9" | colspan="2" | {{small|୨୬୨ ଦିନ}} |- | colspan="6" align="left" |{{small|ଓଡ଼ିଶାର ପ୍ରଥମ ମହିଳା ମୁଖ୍ୟମନ୍ତ୍ରୀ ।}} |- bgcolor="#FFFFFF" | colspan="10" | '''ପଦବୀ ଖାଲି''' (୩ ମାର୍ଚ୍ଚ ୧୯୭୩ – ୬ ମାର୍ଚ୍ଚ ୧୯୭୪)<br />''ଏହି ସମୟରେ '''ରାଷ୍ଟ୍ରପତି ଶାସନ''' ଲାଗୁ ହୋଇଥିଲା''<br />{{small|୧ ବର୍ଷ, ୩ ଦିନ}} |- |- bgcolor="#EEEEEE" | rowspan="4" style="background-color:{{Party color|Indian National Congress (R)}} " | | rowspan="4" | '''(୮)''' | rowspan="4" | [[File:Nandini-Satapathy.jpg|80px]] | rowspan="4" | '''[[ନନ୍ଦିନୀ ଶତପଥୀ]]'''<br />{{small|'''ଢେଙ୍କାନାଳ'''}} | {{small|୬ ମାର୍ଚ୍ଚ}}<br />୧୯୭୪ | {{small|୧୬ ଡିସେମ୍ବର}}<br />୧୯୭୬ | rowspan="3" | {{small|'''ବି. ଡି. ଜତ୍ତୀ'''}} | rowspan="3" bgcolor="#CEFDF9" | {{small|'''ଭାରତୀୟ ଜାତୀୟ କଂଗ୍ରେସ (ଆର)'''}} | rowspan="3" bgcolor="#CEFDF9" | {{small|'''ଶତପଥୀ ୨'''}} | rowspan="3" bgcolor="#CEFDF9" | {{small|'''୬ଷ୍ଠ'''}} |- bgcolor="#EEEEEE" | colspan="2" | '''୧୯୭୪''' |- bgcolor="#E9E9E9" | colspan="2" | {{small|୨ ବର୍ଷ, ୨୮୫ ଦିନ}} |- | colspan="6" align="left" |{{small|ରାଷ୍ଟ୍ରପତି ଶାସନ ପରେ ପୁଣି କ୍ଷମତାକୁ ଫେରିଥିଲେ ।}} |- bgcolor="#FFFFFF" | colspan="10" | '''ପଦବୀ ଖାଲି''' (୧୬ ଡିସେମ୍ବର ୧୯୭୬ – ୨୯ ଡିସେମ୍ବର ୧୯୭୬)<br />''ଏହି ସମୟରେ '''ରାଷ୍ଟ୍ରପତି ଶାସନ''' ଲାଗୁ ହୋଇଥିଲା''<br />{{small|୧୩ ଦିନ}} |- |- bgcolor="#EEEEEE" | rowspan="4" style="background-color:{{Party color|Indian National Congress (R)}}" | | rowspan="4" | '''୯''' | rowspan="4" | [[File:Binayak Acharya.jpg|80px]] | rowspan="4" | '''[[ବିନାୟକ ଆଚାର୍ଯ୍ୟ]]'''<br />{{small|'''ବ୍ରହ୍ମପୁର'''}} | {{small|୨୯ ଡିସେମ୍ବର}}<br />୧୯୭୬ | {{small|୩୦ ଏପ୍ରିଲ}}<br />୧୯୭୭ | rowspan="3" | {{small|'''ଶିବ ନାରାୟଣ ଶଙ୍କର'''}} | rowspan="3" bgcolor="#CEFDF9" | {{small|'''ଭାରତୀୟ ଜାତୀୟ କଂଗ୍ରେସ (ଆର)'''}} | rowspan="3" bgcolor="#CEFDF9" | {{small|'''ଆଚାର୍ଯ୍ୟ'''}} | rowspan="3" bgcolor="#CEFDF9" | {{small|'''୬ଷ୍ଠ'''}} |- bgcolor="#EEEEEE" | colspan="2" | '''୧୯୭୪''' |- bgcolor="#E9E9E9" | colspan="2" | {{small|୧୨୨ ଦିନ}} |- | colspan="6" align="left" |{{small|ଆଉ ଏକ ରାଷ୍ଟ୍ରପତି ଶାସନ ଲାଗୁ ହେବା ପୂର୍ବରୁ ଅଳ୍ପ ସମୟ ପାଇଁ କାର୍ଯ୍ୟ କରିଥିଲେ ।}} |- bgcolor="#FFFFFF" | colspan="10" | '''ପଦବୀ ଖାଲି''' (୩୦ ଏପ୍ରିଲ ୧୯୭୭ – ୨୬ ଜୁନ ୧୯୭୭)<br />''ଏହି ସମୟରେ '''ରାଷ୍ଟ୍ରପତି ଶାସନ''' ଲାଗୁ ହୋଇଥିଲା''<br />{{small|୫୭ ଦିନ}} |- |- bgcolor="#EEEEEE" | rowspan="4" style="background-color:{{party color|Janata Party}}" | | rowspan="4" | '''୧୦''' | rowspan="4" | [[File:NilamaniRautray.jpg|80px]] | rowspan="4" | '''[[ନୀଳମଣି ରାଉତରାୟ]]'''<br />{{small|'''ବାସୁଦେବପୁର'''}} | {{small|୨୬ ଜୁନ}}<br />୧୯୭୭ | {{small|୧୭ ଫେବୃଆରୀ}}<br />୧୯୮୦ | rowspan="3" | {{small|'''ହରଚରଣ ସିଂହ ବ୍ରାର'''}} | rowspan="3" bgcolor="#CCEAFF" | {{small|'''ଜନତା ପାର୍ଟି'''}} | rowspan="3" bgcolor="#CCEAFF" | {{small|'''ରାଉତରାୟ'''}} | rowspan="3" bgcolor="#CCEAFF" | {{small|'''୭ମ'''}} |- bgcolor="#EEEEEE" | colspan="2" | '''୧୯୭୭''' |- bgcolor="#E9E9E9" | colspan="2" | {{small|୨ ବର୍ଷ, ୨୩୬ ଦିନ}} |- | colspan="6" align="left" |{{small|ଓଡ଼ିଶାର ପ୍ରଥମ ଜନତା ପାର୍ଟି ମୁଖ୍ୟମନ୍ତ୍ରୀ ।}} |- bgcolor="#FFFFFF" | colspan="10" | '''ପଦବୀ ଖାଲି''' (୧୭ ଫେବୃଆରୀ ୧୯୮୦ – ୯ ଜୁନ ୧୯୮୦)<br />''ଏହି ସମୟରେ '''ରାଷ୍ଟ୍ରପତି ଶାସନ''' ଲାଗୁ ହୋଇଥିଲା''<br />{{small|୧୧୩ ଦିନ}} |- |- bgcolor="#EEEEEE" | rowspan="4" style="background-color:{{party color|Indian National Congress}}" | | rowspan="4" | '''୧୧''' | rowspan="4" | [[File:J B Pattnaik, Governor of Assam.jpg|80px]] | rowspan="4" | '''[[ଜାନକୀ ବଲ୍ଲଭ ପଟ୍ଟନାୟକ]]'''<br />{{small|'''ଆଠଗଡ଼'''}} | {{small|୯ ଜୁନ}}<br />୧୯୮୦ | {{small|୭ ଡିସେମ୍ବର}}<br />୧୯୮୯ | rowspan="3" | {{small|'''ସି. ଏମ. ପୁନାଚା'''<br />'''ବିଶମ୍ଭର ନାଥ ପାଣ୍ଡେ'''}} | rowspan="3" bgcolor="#CCF2FF" | {{small|[[ଭାରତୀୟ ଜାତୀୟ କଂଗ୍ରେସ]]}} | rowspan="3" bgcolor="#CCF2FF" | {{small|'''ଜାନକୀ ୧'''<br />'''ଜାନକୀ ୨'''}} | rowspan="3" bgcolor="#CCF2FF" | {{small|'''୮ମ'''<br />'''୯ମ'''}} |- bgcolor="#EEEEEE" | colspan="2" | '''୧୯୮୦'''<br />'''୧୯୮୫''' |- bgcolor="#E9E9E9" | colspan="2" | {{small|୯ ବର୍ଷ, ୧୮୧ ଦିନ}} |- | colspan="6" align="left" |{{small|ଲଗାତାର ଦୁଇଟି ପୂର୍ଣ୍ଣ କାର୍ଯ୍ୟକାଳ ପାଇଁ କାର୍ଯ୍ୟ କରିଥିଲେ ।}} |- bgcolor="#EEEEEE" | rowspan="4" style="background-color:{{party color|Indian National Congress}}" | | rowspan="4" | '''୧୨''' | rowspan="4" | [[File:Hemananda Biswal.jpg|80px]] | rowspan="4" | '''[[ହେମାନନ୍ଦ ବିଶ୍ୱାଳ]]'''<br />{{small|'''ଲଇକେରା'''}} | {{small|୭ ଡିସେମ୍ବର}}<br />୧୯୮୯ | {{small|୫ ମାର୍ଚ୍ଚ}}<br />୧୯୯୦ | rowspan="3" | {{small|'''ନୁରୁଲ ହାସନ'''}} | rowspan="3" bgcolor="#CCF2FF" | {{small|[[ଭାରତୀୟ ଜାତୀୟ କଂଗ୍ରେସ]]}} | rowspan="3" bgcolor="#CCF2FF" | {{small|'''ବିଶ୍ୱାଳ ୧'''}} | rowspan="3" bgcolor="#CCF2FF" | {{small|'''୯ମ'''}} |- bgcolor="#EEEEEE" | colspan="2" | '''୧୯୮୫''' |- bgcolor="#E9E9E9" | colspan="2" | {{small|୮୮ ଦିନ}} |- | colspan="6" align="left" |{{small|ଓଡ଼ିଶାର ପ୍ରଥମ ଆଦିବାସୀ ମୁଖ୍ୟମନ୍ତ୍ରୀ ।}} |- bgcolor="#EEEEEE" | rowspan="4" style="background-color:{{party color|Janata Dal}}" | | rowspan="4" | '''(୩)''' | rowspan="4" | [[File:Biju-Patnaik.jpg|80px]] | rowspan="4" | '''[[ବିଜୁ ପଟ୍ଟନାୟକ]]'''<br />{{small|'''ଭୁବନେଶ୍ୱର'''}} | {{small|୫ ମାର୍ଚ୍ଚ}}<br />୧୯୯୦ | {{small|୧୫ ମାର୍ଚ୍ଚ}}<br />୧୯୯୫ | rowspan="3" | {{small|'''ଯଜ୍ଞଦତ୍ତ ଶର୍ମା'''}} | rowspan="3" bgcolor="#D6ECE0" | {{small|ଜନତା ଦଳ }} | rowspan="3" bgcolor="#D6ECE0" | {{small|'''ବିଜୁ ୨'''}} | rowspan="3" bgcolor="#D6ECE0" | {{small|'''୧୦ମ'''}} |- bgcolor="#EEEEEE" | colspan="2" | '''୧୯୯୦''' |- bgcolor="#E9E9E9" | colspan="2" | {{small|୫ ବର୍ଷ, ୧୦ ଦିନ}} |- | colspan="6" align="left" |{{small|ଜନତା ଦଳ ବ୍ୟାନରରେ ପୁଣି କ୍ଷମତାକୁ ଫେରିଥିଲେ ।}} |- bgcolor="#EEEEEE" | rowspan="4" style="background-color:{{party color|Indian National Congress}}" | | rowspan="4" | '''(୧୧)''' | rowspan="4" | [[File:J B Pattnaik, Governor of Assam.jpg|80px]] | rowspan="4" | '''[[ଜାନକୀ ବଲ୍ଲଭ ପଟ୍ଟନାୟକ]]'''<br />{{small|'''ବେଗୁନିଆ'''}} | {{small|୧୫ ମାର୍ଚ୍ଚ}}<br />୧୯୯୫ | {{small|୧୭ ଫେବୃଆରୀ}}<br />୧୯୯୯ | rowspan="3" | {{small|'''ବି. ସତ୍ୟ ନାରାୟଣ ରେଡ୍ଡୀ'''}} | rowspan="3" bgcolor="#CCF2FF" | {{small|[[ଭାରତୀୟ ଜାତୀୟ କଂଗ୍ରେସ]]}} | rowspan="3" bgcolor="#CCF2FF" | {{small|'''ଜାନକୀ ୩'''}} | rowspan="3" bgcolor="#CCF2FF" | {{small|'''୧୧ଶ'''}} |- bgcolor="#EEEEEE" | colspan="2" | '''୧୯୯୫''' |- bgcolor="#E9E9E9" | colspan="2" | {{small|୩ ବର୍ଷ, ୩୩୯ ଦିନ}} |- | colspan="6" align="left" |{{small|ତୃତୀୟ ଥର ଅଣ-କ୍ରମାଗତ କାର୍ଯ୍ୟକାଳ ପାଇଁ ନିର୍ବାଚିତ ହୋଇଥିଲେ ।}} |- bgcolor="#EEEEEE" | rowspan="4" style="background-color:{{party color|Indian National Congress}}" | | rowspan="4" | '''୧୩''' | rowspan="4" | [[File:Giridhar Gamang.jpg|80px]] | rowspan="4" | '''[[ଗିରିଧର ଗମାଙ୍ଗ]]'''<br />{{small|'''ଲକ୍ଷ୍ମୀପୁର'''}} | {{small|୧୭ ଫେବୃଆରୀ}}<br />୧୯୯୯ | {{small|୬ ଡିସେମ୍ବର}}<br />୧୯୯୯ | rowspan="3" | {{small|'''ସି. ରଙ୍ଗରାଜନ'''}} | rowspan="3" bgcolor="#CCF2FF" | {{small|[[ଭାରତୀୟ ଜାତୀୟ କଂଗ୍ରେସ]]}} | rowspan="3" bgcolor="#CCF2FF" | {{small|'''ଗମାଙ୍ଗ'''}} | rowspan="3" bgcolor="#CCF2FF" | {{small|'''୧୧ଶ'''}} |- bgcolor="#EEEEEE" | colspan="2" | '''୧୯୯୫''' |- bgcolor="#E9E9E9" | colspan="2" | {{small|୨୯୨ ଦିନ}} |- | colspan="6" align="left" |{{small|୧୯୯୯ ମହାବାତ୍ୟା ପରେ ଇସ୍ତଫା ଦେଇଥିଲେ ।}} |- bgcolor="#EEEEEE" | rowspan="4" style="background-color:{{party color|Indian National Congress}}" | | rowspan="4" | '''(୧୨)''' | rowspan="4" | [[File:Hemananda Biswal.jpg|80px]] | rowspan="4" | '''[[ହେମାନନ୍ଦ ବିଶ୍ୱାଳ]]'''<br />{{small|'''ଲଇକେରା'''}} | {{small|୬ ଡିସେମ୍ବର}}<br />୧୯୯୯ | {{small|୫ ମାର୍ଚ୍ଚ}}<br />୨୦୦୦ | rowspan="3" | {{small|'''ଏମ. ଏମ. ରାଜେନ୍ଦ୍ରନ'''}} | rowspan="3" bgcolor="#CCF2FF" | {{small|[[ଭାରତୀୟ ଜାତୀୟ କଂଗ୍ରେସ]]}} | rowspan="3" bgcolor="#CCF2FF" | {{small|'''ବିଶ୍ୱାଳ ୨'''}} | rowspan="3" bgcolor="#CCF2FF" | {{small|'''୧୧ଶ'''}} |- bgcolor="#EEEEEE" | colspan="2" | '''୧୯୯୫''' |- bgcolor="#E9E9E9" | colspan="2" | {{small|୯୦ ଦିନ}} |- | colspan="6" align="left" |{{small|୨୦୦୦ ନିର୍ବାଚନ ପୂର୍ବରୁ ଅଳ୍ପ ସମୟ ପାଇଁ କାର୍ଯ୍ୟ କରିଥିଲେ ।}} |- bgcolor="#EEEEEE" | rowspan="4" style="background-color:{{party color|Biju Janata Dal}}" | | rowspan="4" | '''୧୪''' | rowspan="4" | [[File:NaveenPatnaik.jpg|80px]] | rowspan="4" | '''[[ନବୀନ ପଟ୍ଟନାୟକ]]'''<br />{{small|'''ହିଞ୍ଜିଳି'''}} | {{small|୫ ମାର୍ଚ୍ଚ}}<br />୨୦୦୦ | {{small|୧୨ ଜୁନ}}<br />୨୦୨୪ | rowspan="3" | {{small|'''ଏମ. ଏମ. ରାଜେନ୍ଦ୍ରନ'''<br />'''ମୁରଲୀଧର ଭଣ୍ଡାରେ'''<br />'''ଏସ. ସି. ଜାମିର'''<br />'''ଗଣେଶୀ ଲାଲ'''}} | rowspan="3" bgcolor="#E3EDDC" | {{small|[[ବିଜୁ ଜନତା ଦଳ]]}} | rowspan="3" bgcolor="#E3EDDC" | {{small|'''ନବୀନ ୧, ୨, ୩, ୪, ୫'''}} | rowspan="3" bgcolor="#E3EDDC" | {{small|'''୧୨ଶ, ୧୩ଶ, ୧୪ଶ, ୧୫ଶ, ୧୬ଶ'''}} |- bgcolor="#EEEEEE" | colspan="2" | '''୨୦୦୦, ୨୦୦୪, ୨୦୦୯, ୨୦୧୪, ୨୦୧୯''' |- bgcolor="#E9E9E9" | colspan="2" | {{small|୨୪ ବର୍ଷ, ୯୯ ଦିନ}} |- | colspan="6" align="left" |{{small|ଓଡ଼ିଶାର ସବୁଠାରୁ ଦୀର୍ଘ ସମୟ ଧରି କାର୍ଯ୍ୟ କରିଥିବା ମୁଖ୍ୟମନ୍ତ୍ରୀ ।}} |- bgcolor="#EEEEEE" | rowspan="4" style="background-color:{{party color|Bharatiya Janata Party}}" | | rowspan="4" | '''୧୫''' | rowspan="4" | [[File:Shri Mohan Charan Majhi.jpg|80px]] | rowspan="4" | '''[[ମୋହନ ଚରଣ ମାଝୀ]]'''<br />{{small|'''କେନ୍ଦୁଝର'''}} | {{small|୧୨ ଜୁନ}}<br />୨୦୨୪ | ଅଦ୍ୟାବଧି | rowspan="3" | {{small|'''ରଘୁବର ଦାସ'''}} | rowspan="3" bgcolor="#FFE5CC" | {{small|[[ଭାରତୀୟ ଜନତା ପାର୍ଟି]]}} | rowspan="3" bgcolor="#FFE5CC" | {{small|'''ମାଝୀ'''}} | rowspan="3" bgcolor="#FFE5CC" | {{small|'''୧୭ଶ'''}} |- bgcolor="#EEEEEE" | colspan="2" | '''୨୦୨୪''' |- bgcolor="#E9E9E9" | colspan="2" | {{small|୧ ବର୍ଷ, ୩୫୪ ଦିନ}} |- | colspan="6" align="left" |{{small|ଓଡ଼ିଶାର ପ୍ରଥମ ଭାରତୀୟ ଜନତା ପାର୍ଟି ମୁଖ୍ୟମନ୍ତ୍ରୀ ।}} |} == ଆହୁରି ଦେଖନ୍ତୁ == * [[ଓଡ଼ିଶାର ମନ୍ତ୍ରୀମଣ୍ଡଳ]] * [[ଓଡ଼ିଶାର ରାଜ୍ୟପାଳମାନଙ୍କର ତାଲିକା]] * [[ଓଡ଼ିଶାର ନେତାମାନଙ୍କର ତାଲିକା]] == ଆଧାର == # [http://www.orissa.gov.in/e-magazine/orissaannualreference/OR-Annual.../399-400.pdf Primie ministers and Chief ministers of Odisha] # [http://orissa.gov.in/cmorissa/cm.asp Odisha Chief Ministers List] {{ଓଡ଼ିଶାର ମୁଖ୍ୟମନ୍ତ୍ରୀ}} {{ଓଡ଼ିଶା ପ୍ରସଙ୍ଗ}} <!--ଅଲଗା ଭାଷାର ଉଇକିପିଡ଼ିଆରେ ଏହି ପ୍ରସଙ୍ଗ--> [[ଶ୍ରେଣୀ:ରାଜନୀତି]] [[ଶ୍ରେଣୀ:ଓଡ଼ିଶା ରାଜନୀତି]] [[ଶ୍ରେଣୀ:ତାଲିକା]] <references group="lower-alpha" /> q7m2nqo6a79k3c272glntoiqlduz310 595811 595810 2026-06-01T15:38:15Z SamyakSamantasinghar 42167 /* ଓଡ଼ିଶାର ମୁଖ୍ୟମନ୍ତ୍ରୀମାନେ */ 595811 wikitext text/x-wiki {{prettyurl|Chief Ministers of Odisha}} <!--{{multiple image | perrow = 3 | total_width = 300 | image1 = Harekrushna-Mahtab.jpg | width1 = 500 | height1 = 600 | image2 = Nandini-Satapathy.jpg | width2 = 500 | height2 = 600 | image3 = RNS-Deo.jpg | width3 = 500 | height3 = 600 | image4 = Biswanath-Das.jpg | width4 = 500 | height4 = 600 | image5 = Biju-Patnaik.jpg | width5 = 500 | height5 = 600 | image6 = Hemananda-Biswal.jpg | width6 = 500 | height6 = 600 | image7 = NaveenPatnaik.jpg | width7 = 500 | height7 = 600 | image8 = Mohan Charan Majhi.jpg | width8 = 500 | height8 = 600 | footer = {{bulleted list |ଉପର ବାମ: [[ହରେକୃଷ୍ଣ ମହତାବ]] ଓଡ଼ିଶାର ପ୍ରଥମ ମୁଖ୍ୟମନ୍ତ୍ରୀ ଭାବେ କାର୍ଯ୍ୟ କରିଥିଲେ। |ଉପର ମଝି: [[ନନ୍ଦିନୀ ଶତପଥୀ]] ପ୍ରଥମ ମହିଳା ମୁଖ୍ୟମନ୍ତ୍ରୀ ଭାବେ କାର୍ଯ୍ୟ କରିଥିଲେ. |ଉପର ଡାହାଣ: [[ରାଜେନ୍ଦ୍ର ନାରାୟଣ ସିଂହଦେଓ]] ପ୍ରଥମ ଅଣ-[[କଂଗ୍ରେସ]] ମୁଖ୍ୟମନ୍ତ୍ରୀ ଭାବେ କାର୍ଯ୍ୟ କରିଥିଲେ। |ମଝି ବାମ: [[w:Biswanath Das|ବିଶ୍ୱନାଥ ଦାସ]] ପ୍ରଥମ ମୁଖ୍ୟମନ୍ତ୍ରୀ ଯିଏକି ସ୍ୱାଧୀନ ଭାବେ କାର୍ଯ୍ୟ କରିଥିଲେ। |ମଝି କେନ୍ଦ୍ର: [[ବିଜୁ ପଟ୍ଟନାୟକ]] ଥିଲେ ପ୍ରଥମ ଅଣ କଂଗ୍ରେସ ଦଳର ମୁଖ୍ୟମନ୍ତ୍ରୀ ଯିଏକି ୩ ଥର ମୁଖ୍ୟମନ୍ତ୍ରୀ ଭାବେ କାର୍ଯ୍ୟ କରିଥିଲେ। |ମଝି ଡାହାଣ: [[ହେମାନନ୍ଦ ବିଶ୍ୱାଳ]] ପ୍ରଥମ ଆଦିବାସୀ ମୁଖ୍ୟମନ୍ତ୍ରୀ। |ତଳ ବାମ: [[ନବୀନ ପଟ୍ଟନାୟକ]] ରାଜ୍ୟର ସବୁଠାରୁ ଅଧିକ ସମୟ ଧରି କାର୍ଯ୍ୟ କରିଥିବା ମୁଖ୍ୟମନ୍ତ୍ରୀ ଯିଏକି ୨୪ ବର୍ଷ ଧରି ଶାସନ କରିଥିଲେ। |ତଳ ଡାହାଣ: [[ମୋହନ ଚରଣ ମାଝୀ]] ରାଜ୍ୟର ପ୍ରଥମ [[ଭାରତୀୟ ଜନତା ପାର୍ଟି|ଭାଜପା]] ମୁଖ୍ୟମନ୍ତ୍ରୀ ତଥା ବର୍ତ୍ତମାନର ମୁଖ୍ୟମନ୍ତ୍ରୀ। }} | direction = horizontal }}--> == ପ୍ରଧାନମନ୍ତ୍ରୀଗଣ (୧୯୩୭-୧୯୪୭) == {| class="wikitable" !କ୍ରମିକ ସଂଖ୍ୟା !ନାମ !ଛବି !କାର୍ଯ୍ୟ ଆରମ୍ଭ !କାର୍ଯ୍ୟ ଶେଷ !ଦଳ !କାର୍ଯ୍ୟ କରିଥିବା ଦିନ !ବିଧାନ ସଭା |- align="center" |୧ |[[କୃଷ୍ଣଚନ୍ଦ୍ର ଗଜପତି ନାରାୟଣ ଦେବ]] ! [[ଫାଇଲ:CKCGN-Deo.jpg|125x125_ପିକସେଲ]] |୧ ଅପ୍ରେଲ ୧୯୩୭ |୧୯ ଜୁଲାଇ ୧୯୩୭ |ସ୍ୱାଧୀନ |୧୦୯ ଦିନ | rowspan="3" |[[ସ୍ୱାଧୀନତା ପୂର୍ବର ୧ମ ବିଧାନ ସଭା]] (୧୯୩୭-୧୯୪୫) |- align="center" |୨ |[[ବିଶ୍ୱନାଥ ଦାସ]] ![[ଫାଇଲ:Biswanath-Das.jpg|125x125_ପିକସେଲ]] |୧୯ ଜୁଲାଇ ୧୯୩୭ |୬ ନଭେମ୍ବର ୧୯୩୯ |ଭାରତୀୟ ଜାତୀୟ କଂଗ୍ରେସ |୨ ବର୍ଷ, ୧୦୮ ଦିନ |- align="center" |(୧) |[[କୃଷ୍ଣଚନ୍ଦ୍ର ଗଜପତି ନାରାୟଣ ଦେବ]] ![[ଫାଇଲ:CKCGN-Deo.jpg|125x125_ପିକସେଲ]] |୨୪ ନଭେମ୍ବର ୧୯୪୧ |୩୦ ଜୁନ ୧୯୪୪ |ସ୍ୱାଧୀନ |୨ ବର୍ଷ, ୨୧୩ ଦିନ |- align="center" |୩ |[[ହରେକୃଷ୍ଣ ମହତାବ]] ![[ଫାଇଲ:Harekrushna-Mahtab.jpg|125x125_ପିକସେଲ]] |୨୩ ଅପ୍ରେଲ ୧୯୪୬ |୧୫ ଅଗଷ୍ଟ ୧୯୪୭ |ଭାରତୀୟ ଜାତୀୟ କଂଗ୍ରେସ |୧ ବର୍ଷ, ୧୧୪ ଦିନ |[[ସ୍ୱାଧୀନତା ପୂର୍ବର ୨ୟ ବିଧାନ ସଭା]] (୧୯୪୬-୧୯୫୨) |- |} == ଓଡ଼ିଶାର ମୁଖ୍ୟମନ୍ତ୍ରୀଗଣ == {{clear}} ;ଦଳସମୂହ {{legend2|{{party color|Indian National Congress}}|[[ଭାରତୀୟ ଜାତୀୟ କଂଗ୍ରେସ]]|border=1px solid #AAAAAA}} (୮)<br>{{legend2|{{Party color|Indian National Congress (R)}}|'''ଭାରତୀୟ ଜାତୀୟ କଂଗ୍ରେସ (ଆର)'''|border=1px solid #AAAAAA}} (୨)<br>{{legend2|{{party color|Swatantra Party}}|'''ସ୍ୱତନ୍ତ୍ର ପାର୍ଟି'''|border=1px solid #AAAAAA}} (୧)<br>{{legend2|{{party color|Independent}}|'''ସ୍ୱାଧୀନ'''|border=1px solid #AAAAAA}} (୧)<br>{{legend2|{{party color|Janata Party}}|'''ଜନତା ପାର୍ଟି'''|border=1px solid #AAAAAA}} (୧)<br>{{legend2|{{party color|Janata Dal}}|'''ଜନତା ଦଳ'''|border=1px solid #AAAAAA}} (୧)<br>{{legend2|{{party color|Biju Janata Dal}}|[[ବିଜୁ ଜନତା ଦଳ]]|border=1px solid #AAAAAA}} (୧)<br>{{legend2|{{party color|Bharatiya Janata Party}}|[[ଭାରତୀୟ ଜନତା ପାର୍ଟି]]|border=1px solid #AAAAAA}} (୧) {| class="wikitable sticky-header" width=100% style="text-align:center;" ! colspan="2" width="5%" |କ୍ରମିକ ନଂ. ! width="10%" |ଚିତ୍ର ! width="20%" |ନାମ<br />{{small|ନିର୍ବାଚନ ମଣ୍ଡଳୀ}} ! colspan="2" width="20%" |କାର୍ଯ୍ୟକାଳ<br />ନିର୍ବାଚନ ଜନାଦେଶ<br />ପଦବୀରେ ଥିବା ସମୟ ! width="20%" |ନିଯୁକ୍ତିଦାତା<br />{{small|(ରାଜ୍ୟପାଳ)}} ! width="15%" |ମୁଖ୍ୟମନ୍ତ୍ରୀଙ୍କ<br />ରାଜନୈତିକ ଦଳ ! colspan="2" width="10%" |ସରକାର |- bgcolor="#EEEEEE" | rowspan="4" style="background-color:{{party color|Indian National Congress}}" | | rowspan="4" | '''୧''' | rowspan="4" | [[File:Harekrushna_Mahatab_2000_stamp_of_India.jpg|80px]] | rowspan="4" | '''[[ହରେକୃଷ୍ଣ ମହତାବ]]'''<br />{{small|'''ପୂର୍ବ ଭଦ୍ରକ'''}} | {{small|୨୬ ଜାନୁଆରୀ}}<br />୧୯୫୦ | {{small|୧୨ ମଇ}}<br />୧୯୫୦ | rowspan="3" | {{small|'''ଚାନ୍ଦୁଲାଲ ତ୍ରିବେଦୀ'''}} | rowspan="3" bgcolor="#CCF2FF" | {{small|[[ଭାରତୀୟ ଜାତୀୟ କଂଗ୍ରେସ]]}} | rowspan="3" bgcolor="#CCF2FF" | {{small|'''ମହତାବ ୧'''}} | rowspan="3" bgcolor="#CCF2FF" | {{small|'''୨ୟ ପ୍ରାଦେଶିକ'''}} |- bgcolor="#EEEEEE" | colspan="2" | '''୧୯୪୬''' |- bgcolor="#E9E9E9" | colspan="2" | {{small|୧୦୬ ଦିନ}} |- | colspan="6" align="left" |{{small|ଓଡ଼ିଶାର ପ୍ରଥମ ମୁଖ୍ୟମନ୍ତ୍ରୀ ।}} |- bgcolor="#EEEEEE" | rowspan="4" style="background-color:{{party color|Indian National Congress}}" | | rowspan="4" | '''୨''' | rowspan="4" | [[File:Nabakrushna-Choudhury.jpg|80px]] | rowspan="4" | '''[[ନବକୃଷ୍ଣ ଚୌଧୁରୀ]]'''<br />{{small|'''ଉତ୍ତର କେନ୍ଦ୍ରାପଡ଼ା'''<br />'''ବଡ଼ଚଣା'''}} | {{small|୧୨ ମଇ}}<br />୧୯୫୦ | {{small|୧୯ ଅକ୍ଟୋବର}}<br />୧୯୫୬ | rowspan="3" | {{small|'''ଆସଫ ଅଲ୍ଲୀ'''}} | rowspan="3" bgcolor="#CCF2FF" | {{small|[[ଭାରତୀୟ ଜାତୀୟ କଂଗ୍ରେସ]]}} | rowspan="3" bgcolor="#CCF2FF" | {{small|'''ଚୌଧୁରୀ ୧'''<br />'''ଚୌଧୁରୀ ୨'''}} | rowspan="3" bgcolor="#CCF2FF" | {{small|'''୧ମ'''}} |- bgcolor="#EEEEEE" | colspan="2" | '''୧୯୫୨''' |- bgcolor="#E9E9E9" | colspan="2" | {{small|୬ ବର୍ଷ, ୧୬୦ ଦିନ}} |- | colspan="6" align="left" |{{small|ପ୍ରଥମ ବିଧାନସଭା ନିର୍ବାଚନରେ ଦଳକୁ ବିଜୟୀ କରାଇଥିଲେ ।}} |- bgcolor="#EEEEEE" | rowspan="4" style="background-color:{{party color|Indian National Congress}}" | | rowspan="4" | '''(୧)''' | rowspan="4" | [[File:Harekrushna_Mahatab_2000_stamp_of_India.jpg|80px]] | rowspan="4" | '''[[ହରେକୃଷ୍ଣ ମହତାବ]]'''<br />{{small|''ପ୍ରତିଦ୍ୱନ୍ଦ୍ୱିତା କରିନଥିଲେ''<br />'''ସୋର'''}} | {{small|୧୯ ଅକ୍ଟୋବର}}<br />୧୯୫୬ | {{small|୨୫ ଫେବୃଆରୀ}}<br />୧୯୬୧ | rowspan="3" | {{small|'''ଭୀମ ସେନ ସଚ୍ଚର'''}} | rowspan="3" bgcolor="#CCF2FF" | {{small|[[ଭାରତୀୟ ଜାତୀୟ କଂଗ୍ରେସ]]}} | rowspan="3" bgcolor="#CCF2FF" | {{small|'''ମହତାବ ୨'''<br />'''ମହତାବ ୩'''}} | rowspan="3" bgcolor="#CCF2FF" | {{small|'''୨ୟ'''}} |- bgcolor="#EEEEEE" | colspan="2" | '''୧୯୫୭''' |- bgcolor="#E9E9E9" | colspan="2" | {{small|୪ ବର୍ଷ, ୧୨୯ ଦିନ}} |- | colspan="6" align="left" |{{small|ରାଷ୍ଟ୍ରପତି ଶାସନ ଲାଗୁ ହେବା ପୂର୍ବରୁ ଦ୍ୱିତୀୟ ଥର ପାଇଁ କାର୍ଯ୍ୟଭାର ଗ୍ରହଣ କରିଥିଲେ ।}} |- bgcolor="#FFFFFF" | colspan="10" | '''ପଦବୀ ଖାଲି''' (୨୫ ଫେବୃଆରୀ ୧୯୬୧ – ୨୩ ଜୁନ ୧୯୬୧)<br />''ଏହି ସମୟରେ '''ରାଷ୍ଟ୍ରପତି ଶାସନ''' ଲାଗୁ ହୋଇଥିଲା''<br />{{small|୧୧୮ ଦିନ}} |- |- bgcolor="#EEEEEE" | rowspan="4" style="background-color:{{party color|Indian National Congress}}" | | rowspan="4" | '''୩''' | rowspan="4" | [[File:Biju-Patnaik.jpg|80px]] | rowspan="4" | '''[[ବିଜୁ ପଟ୍ଟନାୟକ]]'''<br />{{small|'''ଚୌଦ୍ୱାର'''}} | {{small|୨୩ ଜୁନ}}<br />୧୯୬୧ | {{small|୨ ଅକ୍ଟୋବର}}<br />୧୯୬୩ | rowspan="3" | {{small|'''ୱାଇ. ଏନ. ସୁକଥଙ୍କର'''}} | rowspan="3" bgcolor="#CCF2FF" | {{small|[[ଭାରତୀୟ ଜାତୀୟ କଂଗ୍ରେସ]]}} | rowspan="3" bgcolor="#CCF2FF" | {{small|'''ବିଜୁ ୧'''}} | rowspan="3" bgcolor="#CCF2FF" | {{small|'''୩ୟ'''}} |- bgcolor="#EEEEEE" | colspan="2" | '''୧୯୬୧''' |- bgcolor="#E9E9E9" | colspan="2" | {{small|୨ ବର୍ଷ, ୧୦୧ ଦିନ}} |- | colspan="6" align="left" |{{small|୧୯୬୧ ନିର୍ବାଚନ ପରେ କାର୍ଯ୍ୟଭାର ଗ୍ରହଣ କରିଥିଲେ ।}} |- bgcolor="#EEEEEE" | rowspan="4" style="background-color:{{party color|Indian National Congress}}" | | rowspan="4" | '''୪''' | rowspan="4" | [[File:Biren-Mitra.jpg|80px]] | rowspan="4" | '''[[ବୀରେନ ମିତ୍ର]]'''<br />{{small|'''କଟକ ସିଟି'''}} | {{small|୨ ଅକ୍ଟୋବର}}<br />୧୯୬୩ | {{small|୨୧ ଫେବୃଆରୀ}}<br />୧୯୬୫ | rowspan="3" | {{small|'''ଅଯୋଧ୍ୟା ନାଥ ଖୋସଲା'''}} | rowspan="3" bgcolor="#CCF2FF" | {{small|[[ଭାରତୀୟ ଜାତୀୟ କଂଗ୍ରେସ]]}} | rowspan="3" bgcolor="#CCF2FF" | {{small|'''ମିତ୍ର'''}} | rowspan="3" bgcolor="#CCF2FF" | {{small|'''୩ୟ'''}} |- bgcolor="#EEEEEE" | colspan="2" | '''୧୯୬୧''' |- bgcolor="#E9E9E9" | colspan="2" | {{small|୧ ବର୍ଷ, ୧୪୨ ଦିନ}} |- | colspan="6" align="left" |{{small|୩ୟ ବିଧାନସଭା ସମୟରେ ପଟ୍ଟନାୟକଙ୍କ ଉତ୍ତରାଧିକାରୀ ହୋଇଥିଲେ ।}} |- bgcolor="#EEEEEE" | rowspan="4" style="background-color:{{party color|Indian National Congress}}" | | rowspan="4" | '''୫''' | rowspan="4" | [[File:Sadasiva-Tripathy.jpg|80px]] | rowspan="4" | '''[[ସଦାଶିବ ତ୍ରିପାଠୀ]]'''<br />{{small|'''ଉମରକୋଟ'''}} | {{small|୨୧ ଫେବୃଆରୀ}}<br />୧୯୬୫ | {{small|୮ ମାର୍ଚ୍ଚ}}<br />୧୯୬୭ | rowspan="3" | {{small|'''ଅଯୋଧ୍ୟା ନାଥ ଖୋସଲା'''}} | rowspan="3" bgcolor="#CCF2FF" | {{small|[[ଭାରତୀୟ ଜାତୀୟ କଂଗ୍ରେସ]]}} | rowspan="3" bgcolor="#CCF2FF" | {{small|'''ତ୍ରିପାଠୀ'''}} | rowspan="3" bgcolor="#CCF2FF" | {{small|'''୩ୟ'''}} |- bgcolor="#EEEEEE" | colspan="2" | '''୧୯୬୧''' |- bgcolor="#E9E9E9" | colspan="2" | {{small|୨ ବର୍ଷ, ୧୫ ଦିନ}} |- | colspan="6" align="left" |{{small|୩ୟ ବିଧାନସଭାର ଶେଷ ପର୍ଯ୍ୟନ୍ତ କାର୍ଯ୍ୟ କରିଥିଲେ ।}} |- bgcolor="#EEEEEE" | rowspan="4" style="background-color:{{party color|Swatantra Party}}" | | rowspan="4" | '''୬''' | rowspan="4" | [[File:RNS-Deo.jpg|80px]] | rowspan="4" | '''[[ରାଜେନ୍ଦ୍ର ନାରାୟଣ ସିଂହଦେଓ]]'''<br />{{small|'''ବଲାଙ୍ଗୀର'''}} | {{small|୮ ମାର୍ଚ୍ଚ}}<br />୧୯୬୭ | {{small|୯ ଜାନୁଆରୀ}}<br />୧୯୭୧ | rowspan="3" | {{small|'''ଅଯୋଧ୍ୟା ନାଥ ଖୋସଲା'''}} | rowspan="3" bgcolor="#CCE2FF" | {{small|'''ସ୍ୱତନ୍ତ୍ର ପାର୍ଟି'''}} | rowspan="3" bgcolor="#CCE2FF" | {{small|'''ସିଂହଦେଓ'''}} | rowspan="3" bgcolor="#CCE2FF" | {{small|'''୪ର୍ଥ'''}} |- bgcolor="#EEEEEE" | colspan="2" | '''୧୯୬୭''' |- bgcolor="#E9E9E9" | colspan="2" | {{small|୩ ବର୍ଷ, ୩୦୭ ଦିନ}} |- | colspan="6" align="left" |{{small|ଓଡ଼ିଶାର ପ୍ରଥମ ଅଣ-କଂଗ୍ରେସ ମୁଖ୍ୟମନ୍ତ୍ରୀ ।}} |- bgcolor="#FFFFFF" | colspan="10" | '''ପଦବୀ ଖାଲି''' (୯ ଜାନୁଆରୀ ୧୯୭୧ – ୩ ଏପ୍ରିଲ ୧୯୭୧)<br />''ଏହି ସମୟରେ '''ରାଷ୍ଟ୍ରପତି ଶାସନ''' ଲାଗୁ ହୋଇଥିଲା''<br />{{small|୮୪ ଦିନ}} |- |- bgcolor="#EEEEEE" | rowspan="4" style="background-color:{{party color|Independent}}" | | rowspan="4" | '''୭''' | rowspan="4" | [[File:Biswanath-Das.jpg|80px]] | rowspan="4" | '''[[ବିଶ୍ୱନାଥ ଦାସ]]'''<br />{{small|'''ରାଉରକେଲା'''}} | {{small|୩ ଏପ୍ରିଲ}}<br />୧୯୭୧ | {{small|୧୪ ଜୁନ}}<br />୧୯୭୨ | rowspan="3" | {{small|'''ଶୌକତୁଲ୍ଲା ଶାହ ଅନସାରୀ'''}} | rowspan="3" bgcolor="#EEEEEE" | {{small|'''ସ୍ୱାଧୀନ'''}} | rowspan="3" bgcolor="#EEEEEE" | {{small|'''ଦାସ ୨'''}} | rowspan="3" bgcolor="#EEEEEE" | {{small|'''୫ମ'''}} |- bgcolor="#EEEEEE" | colspan="2" | '''୧୯୭୧''' |- bgcolor="#E9E9E9" | colspan="2" | {{small|୧ ବର୍ଷ, ୭୨ ଦିନ}} |- | colspan="6" align="left" |{{small|ଏକ ମେଣ୍ଟ ସରକାରର ନେତୃତ୍ୱ ନେଇଥିଲେ ।}} |- bgcolor="#EEEEEE" | rowspan="4" style="background-color:{{Party color|Indian National Congress (R)}}" | | rowspan="4" | '''୮''' | rowspan="4" | [[File:Nandini-Satapathy.jpg|80px]] | rowspan="4" | '''[[ନନ୍ଦିନୀ ଶତପଥୀ]]'''<br />{{small|'''କଟକ ସିଟି'''}} | {{small|୧୪ ଜୁନ}}<br />୧୯୭୨ | {{small|୩ ମାର୍ଚ୍ଚ}}<br />୧୯୭୩ | rowspan="3" | {{small|'''ଯୋଗେନ୍ଦ୍ର ସିଂହ'''}} | rowspan="3" bgcolor="#CEFDF9" | {{small|'''ଭାରତୀୟ ଜାତୀୟ କଂଗ୍ରେସ (ଆର)'''}} | rowspan="3" bgcolor="#CEFDF9" | {{small|'''ଶତପଥୀ ୧'''}} | rowspan="3" bgcolor="#CEFDF9" | {{small|'''୫ମ'''}} |- bgcolor="#EEEEEE" | colspan="2" | '''୧୯୭୧''' |- bgcolor="#E9E9E9" | colspan="2" | {{small|୨୬୨ ଦିନ}} |- | colspan="6" align="left" |{{small|ଓଡ଼ିଶାର ପ୍ରଥମ ମହିଳା ମୁଖ୍ୟମନ୍ତ୍ରୀ ।}} |- bgcolor="#FFFFFF" | colspan="10" | '''ପଦବୀ ଖାଲି''' (୩ ମାର୍ଚ୍ଚ ୧୯୭୩ – ୬ ମାର୍ଚ୍ଚ ୧୯୭୪)<br />''ଏହି ସମୟରେ '''ରାଷ୍ଟ୍ରପତି ଶାସନ''' ଲାଗୁ ହୋଇଥିଲା''<br />{{small|୧ ବର୍ଷ, ୩ ଦିନ}} |- |- bgcolor="#EEEEEE" | rowspan="4" style="background-color:{{Party color|Indian National Congress (R)}} " | | rowspan="4" | '''(୮)''' | rowspan="4" | [[File:Nandini-Satapathy.jpg|80px]] | rowspan="4" | '''[[ନନ୍ଦିନୀ ଶତପଥୀ]]'''<br />{{small|'''ଢେଙ୍କାନାଳ'''}} | {{small|୬ ମାର୍ଚ୍ଚ}}<br />୧୯୭୪ | {{small|୧୬ ଡିସେମ୍ବର}}<br />୧୯୭୬ | rowspan="3" | {{small|'''ବି. ଡି. ଜତ୍ତୀ'''}} | rowspan="3" bgcolor="#CEFDF9" | {{small|'''ଭାରତୀୟ ଜାତୀୟ କଂଗ୍ରେସ (ଆର)'''}} | rowspan="3" bgcolor="#CEFDF9" | {{small|'''ଶତପଥୀ ୨'''}} | rowspan="3" bgcolor="#CEFDF9" | {{small|'''୬ଷ୍ଠ'''}} |- bgcolor="#EEEEEE" | colspan="2" | '''୧୯୭୪''' |- bgcolor="#E9E9E9" | colspan="2" | {{small|୨ ବର୍ଷ, ୨୮୫ ଦିନ}} |- | colspan="6" align="left" |{{small|ରାଷ୍ଟ୍ରପତି ଶାସନ ପରେ ପୁଣି କ୍ଷମତାକୁ ଫେରିଥିଲେ ।}} |- bgcolor="#FFFFFF" | colspan="10" | '''ପଦବୀ ଖାଲି''' (୧୬ ଡିସେମ୍ବର ୧୯୭୬ – ୨୯ ଡିସେମ୍ବର ୧୯୭୬)<br />''ଏହି ସମୟରେ '''ରାଷ୍ଟ୍ରପତି ଶାସନ''' ଲାଗୁ ହୋଇଥିଲା''<br />{{small|୧୩ ଦିନ}} |- |- bgcolor="#EEEEEE" | rowspan="4" style="background-color:{{Party color|Indian National Congress (R)}}" | | rowspan="4" | '''୯''' | rowspan="4" | [[File:Binayak Acharya.jpg|80px]] | rowspan="4" | '''[[ବିନାୟକ ଆଚାର୍ଯ୍ୟ]]'''<br />{{small|'''ବ୍ରହ୍ମପୁର'''}} | {{small|୨୯ ଡିସେମ୍ବର}}<br />୧୯୭୬ | {{small|୩୦ ଏପ୍ରିଲ}}<br />୧୯୭୭ | rowspan="3" | {{small|'''ଶିବ ନାରାୟଣ ଶଙ୍କର'''}} | rowspan="3" bgcolor="#CEFDF9" | {{small|'''ଭାରତୀୟ ଜାତୀୟ କଂଗ୍ରେସ (ଆର)'''}} | rowspan="3" bgcolor="#CEFDF9" | {{small|'''ଆଚାର୍ଯ୍ୟ'''}} | rowspan="3" bgcolor="#CEFDF9" | {{small|'''୬ଷ୍ଠ'''}} |- bgcolor="#EEEEEE" | colspan="2" | '''୧୯୭୪''' |- bgcolor="#E9E9E9" | colspan="2" | {{small|୧୨୨ ଦିନ}} |- | colspan="6" align="left" |{{small|ଆଉ ଏକ ରାଷ୍ଟ୍ରପତି ଶାସନ ଲାଗୁ ହେବା ପୂର୍ବରୁ ଅଳ୍ପ ସମୟ ପାଇଁ କାର୍ଯ୍ୟ କରିଥିଲେ ।}} |- bgcolor="#FFFFFF" | colspan="10" | '''ପଦବୀ ଖାଲି''' (୩୦ ଏପ୍ରିଲ ୧୯୭୭ – ୨୬ ଜୁନ ୧୯୭୭)<br />''ଏହି ସମୟରେ '''ରାଷ୍ଟ୍ରପତି ଶାସନ''' ଲାଗୁ ହୋଇଥିଲା''<br />{{small|୫୭ ଦିନ}} |- |- bgcolor="#EEEEEE" | rowspan="4" style="background-color:{{party color|Janata Party}}" | | rowspan="4" | '''୧୦''' | rowspan="4" | [[File:NilamaniRautray.jpg|80px]] | rowspan="4" | '''[[ନୀଳମଣି ରାଉତରାୟ]]'''<br />{{small|'''ବାସୁଦେବପୁର'''}} | {{small|୨୬ ଜୁନ}}<br />୧୯୭୭ | {{small|୧୭ ଫେବୃଆରୀ}}<br />୧୯୮୦ | rowspan="3" | {{small|'''ହରଚରଣ ସିଂହ ବ୍ରାର'''}} | rowspan="3" bgcolor="#CCEAFF" | {{small|'''ଜନତା ପାର୍ଟି'''}} | rowspan="3" bgcolor="#CCEAFF" | {{small|'''ରାଉତରାୟ'''}} | rowspan="3" bgcolor="#CCEAFF" | {{small|'''୭ମ'''}} |- bgcolor="#EEEEEE" | colspan="2" | '''୧୯୭୭''' |- bgcolor="#E9E9E9" | colspan="2" | {{small|୨ ବର୍ଷ, ୨୩୬ ଦିନ}} |- | colspan="6" align="left" |{{small|ଓଡ଼ିଶାର ପ୍ରଥମ ଜନତା ପାର୍ଟି ମୁଖ୍ୟମନ୍ତ୍ରୀ ।}} |- bgcolor="#FFFFFF" | colspan="10" | '''ପଦବୀ ଖାଲି''' (୧୭ ଫେବୃଆରୀ ୧୯୮୦ – ୯ ଜୁନ ୧୯୮୦)<br />''ଏହି ସମୟରେ '''ରାଷ୍ଟ୍ରପତି ଶାସନ''' ଲାଗୁ ହୋଇଥିଲା''<br />{{small|୧୧୩ ଦିନ}} |- |- bgcolor="#EEEEEE" | rowspan="4" style="background-color:{{party color|Indian National Congress}}" | | rowspan="4" | '''୧୧''' | rowspan="4" | [[File:J B Pattnaik, Governor of Assam.jpg|80px]] | rowspan="4" | '''[[ଜାନକୀ ବଲ୍ଲଭ ପଟ୍ଟନାୟକ]]'''<br />{{small|'''ଆଠଗଡ଼'''}} | {{small|୯ ଜୁନ}}<br />୧୯୮୦ | {{small|୭ ଡିସେମ୍ବର}}<br />୧୯୮୯ | rowspan="3" | {{small|'''ସି. ଏମ. ପୁନାଚା'''<br />'''ବିଶମ୍ଭର ନାଥ ପାଣ୍ଡେ'''}} | rowspan="3" bgcolor="#CCF2FF" | {{small|[[ଭାରତୀୟ ଜାତୀୟ କଂଗ୍ରେସ]]}} | rowspan="3" bgcolor="#CCF2FF" | {{small|'''ଜାନକୀ ୧'''<br />'''ଜାନକୀ ୨'''}} | rowspan="3" bgcolor="#CCF2FF" | {{small|'''୮ମ'''<br />'''୯ମ'''}} |- bgcolor="#EEEEEE" | colspan="2" | '''୧୯୮୦'''<br />'''୧୯୮୫''' |- bgcolor="#E9E9E9" | colspan="2" | {{small|୯ ବର୍ଷ, ୧୮୧ ଦିନ}} |- | colspan="6" align="left" |{{small|ଲଗାତାର ଦୁଇଟି ପୂର୍ଣ୍ଣ କାର୍ଯ୍ୟକାଳ ପାଇଁ କାର୍ଯ୍ୟ କରିଥିଲେ ।}} |- bgcolor="#EEEEEE" | rowspan="4" style="background-color:{{party color|Indian National Congress}}" | | rowspan="4" | '''୧୨''' | rowspan="4" | [[File:Hemananda Biswal.jpg|80px]] | rowspan="4" | '''[[ହେମାନନ୍ଦ ବିଶ୍ୱାଳ]]'''<br />{{small|'''ଲଇକେରା'''}} | {{small|୭ ଡିସେମ୍ବର}}<br />୧୯୮୯ | {{small|୫ ମାର୍ଚ୍ଚ}}<br />୧୯୯୦ | rowspan="3" | {{small|'''ନୁରୁଲ ହାସନ'''}} | rowspan="3" bgcolor="#CCF2FF" | {{small|[[ଭାରତୀୟ ଜାତୀୟ କଂଗ୍ରେସ]]}} | rowspan="3" bgcolor="#CCF2FF" | {{small|'''ବିଶ୍ୱାଳ ୧'''}} | rowspan="3" bgcolor="#CCF2FF" | {{small|'''୯ମ'''}} |- bgcolor="#EEEEEE" | colspan="2" | '''୧୯୮୫''' |- bgcolor="#E9E9E9" | colspan="2" | {{small|୮୮ ଦିନ}} |- | colspan="6" align="left" |{{small|ଓଡ଼ିଶାର ପ୍ରଥମ ଆଦିବାସୀ ମୁଖ୍ୟମନ୍ତ୍ରୀ ।}} |- bgcolor="#EEEEEE" | rowspan="4" style="background-color:{{party color|Janata Dal}}" | | rowspan="4" | '''(୩)''' | rowspan="4" | [[File:Biju-Patnaik.jpg|80px]] | rowspan="4" | '''[[ବିଜୁ ପଟ୍ଟନାୟକ]]'''<br />{{small|'''ଭୁବନେଶ୍ୱର'''}} | {{small|୫ ମାର୍ଚ୍ଚ}}<br />୧୯୯୦ | {{small|୧୫ ମାର୍ଚ୍ଚ}}<br />୧୯୯୫ | rowspan="3" | {{small|'''ଯଜ୍ଞଦତ୍ତ ଶର୍ମା'''}} | rowspan="3" bgcolor="#D6ECE0" | {{small|ଜନତା ଦଳ }} | rowspan="3" bgcolor="#D6ECE0" | {{small|'''ବିଜୁ ୨'''}} | rowspan="3" bgcolor="#D6ECE0" | {{small|'''୧୦ମ'''}} |- bgcolor="#EEEEEE" | colspan="2" | '''୧୯୯୦''' |- bgcolor="#E9E9E9" | colspan="2" | {{small|୫ ବର୍ଷ, ୧୦ ଦିନ}} |- | colspan="6" align="left" |{{small|ଜନତା ଦଳ ବ୍ୟାନରରେ ପୁଣି କ୍ଷମତାକୁ ଫେରିଥିଲେ ।}} |- bgcolor="#EEEEEE" | rowspan="4" style="background-color:{{party color|Indian National Congress}}" | | rowspan="4" | '''(୧୧)''' | rowspan="4" | [[File:J B Pattnaik, Governor of Assam.jpg|80px]] | rowspan="4" | '''[[ଜାନକୀ ବଲ୍ଲଭ ପଟ୍ଟନାୟକ]]'''<br />{{small|'''ବେଗୁନିଆ'''}} | {{small|୧୫ ମାର୍ଚ୍ଚ}}<br />୧୯୯୫ | {{small|୧୭ ଫେବୃଆରୀ}}<br />୧୯୯୯ | rowspan="3" | {{small|'''ବି. ସତ୍ୟ ନାରାୟଣ ରେଡ୍ଡୀ'''}} | rowspan="3" bgcolor="#CCF2FF" | {{small|[[ଭାରତୀୟ ଜାତୀୟ କଂଗ୍ରେସ]]}} | rowspan="3" bgcolor="#CCF2FF" | {{small|'''ଜାନକୀ ୩'''}} | rowspan="3" bgcolor="#CCF2FF" | {{small|'''୧୧ଶ'''}} |- bgcolor="#EEEEEE" | colspan="2" | '''୧୯୯୫''' |- bgcolor="#E9E9E9" | colspan="2" | {{small|୩ ବର୍ଷ, ୩୩୯ ଦିନ}} |- | colspan="6" align="left" |{{small|ତୃତୀୟ ଥର ଅଣ-କ୍ରମାଗତ କାର୍ଯ୍ୟକାଳ ପାଇଁ ନିର୍ବାଚିତ ହୋଇଥିଲେ ।}} |- bgcolor="#EEEEEE" | rowspan="4" style="background-color:{{party color|Indian National Congress}}" | | rowspan="4" | '''୧୩''' | rowspan="4" | [[File:Giridhar Gamang.jpg|80px]] | rowspan="4" | '''[[ଗିରିଧର ଗମାଙ୍ଗ]]'''<br />{{small|'''ଲକ୍ଷ୍ମୀପୁର'''}} | {{small|୧୭ ଫେବୃଆରୀ}}<br />୧୯୯୯ | {{small|୬ ଡିସେମ୍ବର}}<br />୧୯୯୯ | rowspan="3" | {{small|'''ସି. ରଙ୍ଗରାଜନ'''}} | rowspan="3" bgcolor="#CCF2FF" | {{small|[[ଭାରତୀୟ ଜାତୀୟ କଂଗ୍ରେସ]]}} | rowspan="3" bgcolor="#CCF2FF" | {{small|'''ଗମାଙ୍ଗ'''}} | rowspan="3" bgcolor="#CCF2FF" | {{small|'''୧୧ଶ'''}} |- bgcolor="#EEEEEE" | colspan="2" | '''୧୯୯୫''' |- bgcolor="#E9E9E9" | colspan="2" | {{small|୨୯୨ ଦିନ}} |- | colspan="6" align="left" |{{small|୧୯୯୯ ମହାବାତ୍ୟା ପରେ ଇସ୍ତଫା ଦେଇଥିଲେ ।}} |- bgcolor="#EEEEEE" | rowspan="4" style="background-color:{{party color|Indian National Congress}}" | | rowspan="4" | '''(୧୨)''' | rowspan="4" | [[File:Hemananda Biswal.jpg|80px]] | rowspan="4" | '''[[ହେମାନନ୍ଦ ବିଶ୍ୱାଳ]]'''<br />{{small|'''ଲଇକେରା'''}} | {{small|୬ ଡିସେମ୍ବର}}<br />୧୯୯୯ | {{small|୫ ମାର୍ଚ୍ଚ}}<br />୨୦୦୦ | rowspan="3" | {{small|'''ଏମ. ଏମ. ରାଜେନ୍ଦ୍ରନ'''}} | rowspan="3" bgcolor="#CCF2FF" | {{small|[[ଭାରତୀୟ ଜାତୀୟ କଂଗ୍ରେସ]]}} | rowspan="3" bgcolor="#CCF2FF" | {{small|'''ବିଶ୍ୱାଳ ୨'''}} | rowspan="3" bgcolor="#CCF2FF" | {{small|'''୧୧ଶ'''}} |- bgcolor="#EEEEEE" | colspan="2" | '''୧୯୯୫''' |- bgcolor="#E9E9E9" | colspan="2" | {{small|୯୦ ଦିନ}} |- | colspan="6" align="left" |{{small|୨୦୦୦ ନିର୍ବାଚନ ପୂର୍ବରୁ ଅଳ୍ପ ସମୟ ପାଇଁ କାର୍ଯ୍ୟ କରିଥିଲେ ।}} |- bgcolor="#EEEEEE" | rowspan="4" style="background-color:{{party color|Biju Janata Dal}}" | | rowspan="4" | '''୧୪''' | rowspan="4" | [[File:NaveenPatnaik.jpg|80px]] | rowspan="4" | '''[[ନବୀନ ପଟ୍ଟନାୟକ]]'''<br />{{small|'''ହିଞ୍ଜିଳି'''}} | {{small|୫ ମାର୍ଚ୍ଚ}}<br />୨୦୦୦ | {{small|୧୨ ଜୁନ}}<br />୨୦୨୪ | rowspan="3" | {{small|'''ଏମ. ଏମ. ରାଜେନ୍ଦ୍ରନ'''<br />'''ମୁରଲୀଧର ଭଣ୍ଡାରେ'''<br />'''ଏସ. ସି. ଜାମିର'''<br />'''ଗଣେଶୀ ଲାଲ'''}} | rowspan="3" bgcolor="#E3EDDC" | {{small|[[ବିଜୁ ଜନତା ଦଳ]]}} | rowspan="3" bgcolor="#E3EDDC" | {{small|'''ନବୀନ ୧, ୨, ୩, ୪, ୫'''}} | rowspan="3" bgcolor="#E3EDDC" | {{small|'''୧୨ଶ, ୧୩ଶ, ୧୪ଶ, ୧୫ଶ, ୧୬ଶ'''}} |- bgcolor="#EEEEEE" | colspan="2" | '''୨୦୦୦, ୨୦୦୪, ୨୦୦୯, ୨୦୧୪, ୨୦୧୯''' |- bgcolor="#E9E9E9" | colspan="2" | {{small|୨୪ ବର୍ଷ, ୯୯ ଦିନ}} |- | colspan="6" align="left" |{{small|ଓଡ଼ିଶାର ସବୁଠାରୁ ଦୀର୍ଘ ସମୟ ଧରି କାର୍ଯ୍ୟ କରିଥିବା ମୁଖ୍ୟମନ୍ତ୍ରୀ ।}} |- bgcolor="#EEEEEE" | rowspan="4" style="background-color:{{party color|Bharatiya Janata Party}}" | | rowspan="4" | '''୧୫''' | rowspan="4" | [[File:Shri Mohan Charan Majhi.jpg|80px]] | rowspan="4" | '''[[ମୋହନ ଚରଣ ମାଝୀ]]'''<br />{{small|'''କେନ୍ଦୁଝର'''}} | {{small|୧୨ ଜୁନ}}<br />୨୦୨୪ | ଅଦ୍ୟାବଧି | rowspan="3" | {{small|'''ରଘୁବର ଦାସ'''}} | rowspan="3" bgcolor="#FFE5CC" | {{small|[[ଭାରତୀୟ ଜନତା ପାର୍ଟି]]}} | rowspan="3" bgcolor="#FFE5CC" | {{small|'''ମାଝୀ'''}} | rowspan="3" bgcolor="#FFE5CC" | {{small|'''୧୭ଶ'''}} |- bgcolor="#EEEEEE" | colspan="2" | '''୨୦୨୪''' |- bgcolor="#E9E9E9" | colspan="2" | {{small|୧ ବର୍ଷ, ୩୫୪ ଦିନ}} |- | colspan="6" align="left" |{{small|ଓଡ଼ିଶାର ପ୍ରଥମ ଭାରତୀୟ ଜନତା ପାର୍ଟି ମୁଖ୍ୟମନ୍ତ୍ରୀ ।}} |} == ଆହୁରି ଦେଖନ୍ତୁ == * [[ଓଡ଼ିଶାର ମନ୍ତ୍ରୀମଣ୍ଡଳ]] * [[ଓଡ଼ିଶାର ରାଜ୍ୟପାଳମାନଙ୍କର ତାଲିକା]] * [[ଓଡ଼ିଶାର ନେତାମାନଙ୍କର ତାଲିକା]] == ଆଧାର == # [http://www.orissa.gov.in/e-magazine/orissaannualreference/OR-Annual.../399-400.pdf Primie ministers and Chief ministers of Odisha] # [http://orissa.gov.in/cmorissa/cm.asp Odisha Chief Ministers List] {{ଓଡ଼ିଶାର ମୁଖ୍ୟମନ୍ତ୍ରୀ}} {{ଓଡ଼ିଶା ପ୍ରସଙ୍ଗ}} <!--ଅଲଗା ଭାଷାର ଉଇକିପିଡ଼ିଆରେ ଏହି ପ୍ରସଙ୍ଗ--> [[ଶ୍ରେଣୀ:ରାଜନୀତି]] [[ଶ୍ରେଣୀ:ଓଡ଼ିଶା ରାଜନୀତି]] [[ଶ୍ରେଣୀ:ତାଲିକା]] <references group="lower-alpha" /> m49u8n74bxlgznrq6zijtqwxr3m6ii0 595812 595811 2026-06-01T15:45:43Z SamyakSamantasinghar 42167 595812 wikitext text/x-wiki {{prettyurl|Chief Ministers of Odisha}} <!--{{multiple image | perrow = 3 | total_width = 300 | image1 = Harekrushna-Mahtab.jpg | width1 = 500 | height1 = 600 | image2 = Nandini-Satapathy.jpg | width2 = 500 | height2 = 600 | image3 = RNS-Deo.jpg | width3 = 500 | height3 = 600 | image4 = Biswanath-Das.jpg | width4 = 500 | height4 = 600 | image5 = Biju-Patnaik.jpg | width5 = 500 | height5 = 600 | image6 = Hemananda-Biswal.jpg | width6 = 500 | height6 = 600 | image7 = NaveenPatnaik.jpg | width7 = 500 | height7 = 600 | image8 = Mohan Charan Majhi.jpg | width8 = 500 | height8 = 600 | footer = {{bulleted list |ଉପର ବାମ: [[ହରେକୃଷ୍ଣ ମହତାବ]] ଓଡ଼ିଶାର ପ୍ରଥମ ମୁଖ୍ୟମନ୍ତ୍ରୀ ଭାବେ କାର୍ଯ୍ୟ କରିଥିଲେ। |ଉପର ମଝି: [[ନନ୍ଦିନୀ ଶତପଥୀ]] ପ୍ରଥମ ମହିଳା ମୁଖ୍ୟମନ୍ତ୍ରୀ ଭାବେ କାର୍ଯ୍ୟ କରିଥିଲେ. |ଉପର ଡାହାଣ: [[ରାଜେନ୍ଦ୍ର ନାରାୟଣ ସିଂହଦେଓ]] ପ୍ରଥମ ଅଣ-[[କଂଗ୍ରେସ]] ମୁଖ୍ୟମନ୍ତ୍ରୀ ଭାବେ କାର୍ଯ୍ୟ କରିଥିଲେ। |ମଝି ବାମ: [[w:Biswanath Das|ବିଶ୍ୱନାଥ ଦାସ]] ପ୍ରଥମ ମୁଖ୍ୟମନ୍ତ୍ରୀ ଯିଏକି ସ୍ୱାଧୀନ ଭାବେ କାର୍ଯ୍ୟ କରିଥିଲେ। |ମଝି କେନ୍ଦ୍ର: [[ବିଜୁ ପଟ୍ଟନାୟକ]] ଥିଲେ ପ୍ରଥମ ଅଣ କଂଗ୍ରେସ ଦଳର ମୁଖ୍ୟମନ୍ତ୍ରୀ ଯିଏକି ୩ ଥର ମୁଖ୍ୟମନ୍ତ୍ରୀ ଭାବେ କାର୍ଯ୍ୟ କରିଥିଲେ। |ମଝି ଡାହାଣ: [[ହେମାନନ୍ଦ ବିଶ୍ୱାଳ]] ପ୍ରଥମ ଆଦିବାସୀ ମୁଖ୍ୟମନ୍ତ୍ରୀ। |ତଳ ବାମ: [[ନବୀନ ପଟ୍ଟନାୟକ]] ରାଜ୍ୟର ସବୁଠାରୁ ଅଧିକ ସମୟ ଧରି କାର୍ଯ୍ୟ କରିଥିବା ମୁଖ୍ୟମନ୍ତ୍ରୀ ଯିଏକି ୨୪ ବର୍ଷ ଧରି ଶାସନ କରିଥିଲେ। |ତଳ ଡାହାଣ: [[ମୋହନ ଚରଣ ମାଝୀ]] ରାଜ୍ୟର ପ୍ରଥମ [[ଭାରତୀୟ ଜନତା ପାର୍ଟି|ଭାଜପା]] ମୁଖ୍ୟମନ୍ତ୍ରୀ ତଥା ବର୍ତ୍ତମାନର ମୁଖ୍ୟମନ୍ତ୍ରୀ। }} | direction = horizontal }}--> == ଓଡ଼ିଶା ପ୍ରଦେଶର ପ୍ରଧାନମନ୍ତ୍ରୀଗଣ == {{clear}} ;ଦଳଗୁଡ଼ିକ {{legend2|#FFFF00|'''ଜାତୀୟ ଦଳ'''|border=1px solid #AAAAAA}} (୧)<br> {{legend2|#00BCFF|[[ଭାରତୀୟ ଜାତୀୟ କଂଗ୍ରେସ]]|border=1px solid #AAAAAA}} (୨) {{sticky header}} {| class="wikitable sticky-header" width=100% style="text-align:center;" ! colspan="2" width="5%" |କ୍ରମିକ ନଂ. ! width="10%" |ଚିତ୍ର ! width="20%" |ନାମ<br />{{small|ନିର୍ବାଚନ ମଣ୍ଡଳୀ}} ! colspan="2" width="20%" |କାର୍ଯ୍ୟକାଳ<br />ନିର୍ବାଚନ ଜନାଦେଶ<br />ପଦବୀରେ ଥିବା ସମୟ ! width="20%" |ନିଯୁକ୍ତିଦାତା<br />{{small|(ରାଜ୍ୟପାଳ)}} ! width="15%" |ପ୍ରଧାନମନ୍ତ୍ରୀଙ୍କ<br />ରାଜନୈତିକ ଦଳ ! colspan="2" width="10%" |ସରକାର |- bgcolor="#EEEEEE" | rowspan="4" style="background-color:#FFFF00" | | rowspan="4" | '''୧''' | rowspan="4" | [[File:1780327795893.jpeg|80px]] | rowspan="4" | '''[[କୃଷ୍ଣଚନ୍ଦ୍ର ଗଜପତି ନାରାୟଣ ଦେବ]]'''<br />{{small|'''ପାରଳାଖେମୁଣ୍ଡି'''}} | {{small|୧ ଅପ୍ରେଲ}}<br />୧୯୩୭ | {{small|୧୯ ଜୁଲାଇ}}<br />୧୯୩୭ | rowspan="3" | {{small|'''ସାର ଜନ ଅଷ୍ଟେନ ହବ୍ୟାକ'''}} | rowspan="3" bgcolor="#FFFFCC" | {{small|'''ଜାତୀୟ ଦଳ'''}} | rowspan="3" bgcolor="#FFFFCC" | {{small|'''ଗଜପତି ୧'''}} | rowspan="3" bgcolor="#FFFFCC" | {{small|'''୧ମ ପ୍ରାଦେଶିକ'''}} |- bgcolor="#EEEEEE" | colspan="2" | '''୧୯୩୭''' |- bgcolor="#E9E9E9" | colspan="2" | {{small|୧୦୯ ଦିନ}} |- | colspan="6" align="left" |{{small|ଓଡ଼ିଶା ପ୍ରଦେଶର ପ୍ରଥମ ପ୍ରଧାନମନ୍ତ୍ରୀ ।}} |- bgcolor="#EEEEEE" | rowspan="4" style="background-color:#00BCFF" | | rowspan="4" | '''୨''' | rowspan="4" | [[File:Biswanath-Das.jpg|80px]] | rowspan="4" | '''[[ବିଶ୍ୱନାଥ ଦାସ]]'''<br />{{small|'''ଘୁମୁସର'''}} | {{small|୧୯ ଜୁଲାଇ}}<br />୧୯୩୭ | {{small|୬ ନଭେମ୍ବର}}<br />୧୯୩୯ | rowspan="3" | {{small|'''ସାର ଜନ ଅଷ୍ଟେନ ହବ୍ୟାକ'''}} | rowspan="3" bgcolor="#CCF2FF" | {{small|[[ଭାରତୀୟ ଜାତୀୟ କଂଗ୍ରେସ]]}} | rowspan="3" bgcolor="#CCF2FF" | {{small|'''ଦାସ ୧'''}} | rowspan="3" bgcolor="#CCF2FF" | {{small|'''୧ମ ପ୍ରାଦେଶିକ'''}} |- bgcolor="#EEEEEE" | colspan="2" | '''୧୯୩୭''' |- bgcolor="#E9E9E9" | colspan="2" | {{small|୨ ବର୍ଷ, ୧୧୦ ଦିନ}} |- | colspan="6" align="left" |{{small|ପ୍ରଦେଶରେ ପ୍ରଥମ କଂଗ୍ରେସ ସରକାର ଗଠନ କରିଥିଲେ ।}} |- bgcolor="#EEEEEE" | rowspan="4" style="background-color:#FFFF00" | | rowspan="4" | '''(୧)''' | rowspan="4" | [[File:1780327795893.jpeg|80px]] | rowspan="4" | '''[[କୃଷ୍ଣଚନ୍ଦ୍ର ଗଜପତି ନାରାୟଣ ଦେବ]]'''<br />{{small|'''ପାରଳାଖେମୁଣ୍ଡି'''}} | {{small|୨୪ ନଭେମ୍ବର}}<br />୧୯୪୧ | {{small|୩୦ ଜୁନ}}<br />୧୯୪୪ | rowspan="3" | {{small|'''ସାର ୱିଲିୟମ ହଥର୍ନ ଲୁଇସ'''}} | rowspan="3" bgcolor="#FFFFCC" | {{small|'''ଜାତୀୟ ଦଳ'''}} | rowspan="3" bgcolor="#FFFFCC" | {{small|'''ଗଜପତି ୨'''}} | rowspan="3" bgcolor="#FFFFCC" | {{small|'''୧ମ ପ୍ରାଦେଶିକ'''}} |- bgcolor="#EEEEEE" | colspan="2" | '''୧୯୩୭''' |- bgcolor="#E9E9E9" | colspan="2" | {{small|୨ ବର୍ଷ, ୨୧୯ ଦିନ}} |- | colspan="6" align="left" |{{small|ଏକ ଅଣ-କଂଗ୍ରେସ ମେଣ୍ଟ ସହିତ ଦ୍ୱିତୀୟ ଥର ପାଇଁ ପ୍ରଧାନମନ୍ତ୍ରୀ ଭାବରେ ପ୍ରତ୍ୟାବର୍ତ୍ତନ କରିଥିଲେ ।}} |- bgcolor="#EEEEEE" | rowspan="4" style="background-color:#00BCFF" | | rowspan="4" | '''୩''' | rowspan="4" | [[File:Harekrushna_Mahatab_2000_stamp_of_India.jpg|80px]] | rowspan="4" | '''[[ହରେକୃଷ୍ଣ ମହତାବ]]'''<br />{{small|'''ପୂର୍ବ ଭଦ୍ରକ'''}} | {{small|୨୩ ଅପ୍ରେଲ}}<br />୧୯୪୬ | {{small|୨୬ ଜାନୁଆରୀ}}<br />୧୯୫୦ | rowspan="3" | {{small|'''ଚାନ୍ଦୁଲାଲ ତ୍ରିବେଦୀ'''}} | rowspan="3" bgcolor="#CCF2FF" | {{small|[[ଭାରତୀୟ ଜାତୀୟ କଂଗ୍ରେସ]]}} | rowspan="3" bgcolor="#CCF2FF" | {{small|'''ମହତାବ ୧'''}} | rowspan="3" bgcolor="#CCF2FF" | {{small|'''୨ୟ ପ୍ରାଦେଶିକ'''}} |- bgcolor="#EEEEEE" | colspan="2" | '''୧୯୪୬''' |- bgcolor="#E9E9E9" | colspan="2" | {{small|୩ ବର୍ଷ, ୨୭୮ ଦିନ}} |- | colspan="6" align="left" |{{small|ଓଡ଼ିଶା ପ୍ରଦେଶର ଶେଷ ପ୍ରଧାନମନ୍ତ୍ରୀ (ଏହା ପରେ ଏହି ପଦବୀକୁ ଓଡ଼ିଶାର ମୁଖ୍ୟମନ୍ତ୍ରୀ ପଦରେ ପରିବର୍ତ୍ତନ କରାଯାଇଥିଲା) ।}} |} == ଓଡ଼ିଶାର ମୁଖ୍ୟମନ୍ତ୍ରୀଗଣ == {{clear}} ;ଦଳସମୂହ {{legend2|{{party color|Indian National Congress}}|[[ଭାରତୀୟ ଜାତୀୟ କଂଗ୍ରେସ]]|border=1px solid #AAAAAA}} (୮)<br>{{legend2|{{Party color|Indian National Congress (R)}}|'''ଭାରତୀୟ ଜାତୀୟ କଂଗ୍ରେସ (ଆର)'''|border=1px solid #AAAAAA}} (୨)<br>{{legend2|{{party color|Swatantra Party}}|'''ସ୍ୱତନ୍ତ୍ର ପାର୍ଟି'''|border=1px solid #AAAAAA}} (୧)<br>{{legend2|{{party color|Independent}}|'''ସ୍ୱାଧୀନ'''|border=1px solid #AAAAAA}} (୧)<br>{{legend2|{{party color|Janata Party}}|'''ଜନତା ପାର୍ଟି'''|border=1px solid #AAAAAA}} (୧)<br>{{legend2|{{party color|Janata Dal}}|'''ଜନତା ଦଳ'''|border=1px solid #AAAAAA}} (୧)<br>{{legend2|{{party color|Biju Janata Dal}}|[[ବିଜୁ ଜନତା ଦଳ]]|border=1px solid #AAAAAA}} (୧)<br>{{legend2|{{party color|Bharatiya Janata Party}}|[[ଭାରତୀୟ ଜନତା ପାର୍ଟି]]|border=1px solid #AAAAAA}} (୧) {| class="wikitable sticky-header" width=100% style="text-align:center;" ! colspan="2" width="5%" |କ୍ରମିକ ନଂ. ! width="10%" |ଚିତ୍ର ! width="20%" |ନାମ<br />{{small|ନିର୍ବାଚନ ମଣ୍ଡଳୀ}} ! colspan="2" width="20%" |କାର୍ଯ୍ୟକାଳ<br />ନିର୍ବାଚନ ଜନାଦେଶ<br />ପଦବୀରେ ଥିବା ସମୟ ! width="20%" |ନିଯୁକ୍ତିଦାତା<br />{{small|(ରାଜ୍ୟପାଳ)}} ! width="15%" |ମୁଖ୍ୟମନ୍ତ୍ରୀଙ୍କ<br />ରାଜନୈତିକ ଦଳ ! colspan="2" width="10%" |ସରକାର |- bgcolor="#EEEEEE" | rowspan="4" style="background-color:{{party color|Indian National Congress}}" | | rowspan="4" | '''୧''' | rowspan="4" | [[File:Harekrushna_Mahatab_2000_stamp_of_India.jpg|80px]] | rowspan="4" | '''[[ହରେକୃଷ୍ଣ ମହତାବ]]'''<br />{{small|'''ପୂର୍ବ ଭଦ୍ରକ'''}} | {{small|୨୬ ଜାନୁଆରୀ}}<br />୧୯୫୦ | {{small|୧୨ ମଇ}}<br />୧୯୫୦ | rowspan="3" | {{small|'''ଚାନ୍ଦୁଲାଲ ତ୍ରିବେଦୀ'''}} | rowspan="3" bgcolor="#CCF2FF" | {{small|[[ଭାରତୀୟ ଜାତୀୟ କଂଗ୍ରେସ]]}} | rowspan="3" bgcolor="#CCF2FF" | {{small|'''ମହତାବ ୧'''}} | rowspan="3" bgcolor="#CCF2FF" | {{small|'''୨ୟ ପ୍ରାଦେଶିକ'''}} |- bgcolor="#EEEEEE" | colspan="2" | '''୧୯୪୬''' |- bgcolor="#E9E9E9" | colspan="2" | {{small|୧୦୬ ଦିନ}} |- | colspan="6" align="left" |{{small|ଓଡ଼ିଶାର ପ୍ରଥମ ମୁଖ୍ୟମନ୍ତ୍ରୀ ।}} |- bgcolor="#EEEEEE" | rowspan="4" style="background-color:{{party color|Indian National Congress}}" | | rowspan="4" | '''୨''' | rowspan="4" | [[File:Nabakrushna-Choudhury.jpg|80px]] | rowspan="4" | '''[[ନବକୃଷ୍ଣ ଚୌଧୁରୀ]]'''<br />{{small|'''ଉତ୍ତର କେନ୍ଦ୍ରାପଡ଼ା'''<br />'''ବଡ଼ଚଣା'''}} | {{small|୧୨ ମଇ}}<br />୧୯୫୦ | {{small|୧୯ ଅକ୍ଟୋବର}}<br />୧୯୫୬ | rowspan="3" | {{small|'''ଆସଫ ଅଲ୍ଲୀ'''}} | rowspan="3" bgcolor="#CCF2FF" | {{small|[[ଭାରତୀୟ ଜାତୀୟ କଂଗ୍ରେସ]]}} | rowspan="3" bgcolor="#CCF2FF" | {{small|'''ଚୌଧୁରୀ ୧'''<br />'''ଚୌଧୁରୀ ୨'''}} | rowspan="3" bgcolor="#CCF2FF" | {{small|'''୧ମ'''}} |- bgcolor="#EEEEEE" | colspan="2" | '''୧୯୫୨''' |- bgcolor="#E9E9E9" | colspan="2" | {{small|୬ ବର୍ଷ, ୧୬୦ ଦିନ}} |- | colspan="6" align="left" |{{small|ପ୍ରଥମ ବିଧାନସଭା ନିର୍ବାଚନରେ ଦଳକୁ ବିଜୟୀ କରାଇଥିଲେ ।}} |- bgcolor="#EEEEEE" | rowspan="4" style="background-color:{{party color|Indian National Congress}}" | | rowspan="4" | '''(୧)''' | rowspan="4" | [[File:Harekrushna_Mahatab_2000_stamp_of_India.jpg|80px]] | rowspan="4" | '''[[ହରେକୃଷ୍ଣ ମହତାବ]]'''<br />{{small|''ପ୍ରତିଦ୍ୱନ୍ଦ୍ୱିତା କରିନଥିଲେ''<br />'''ସୋର'''}} | {{small|୧୯ ଅକ୍ଟୋବର}}<br />୧୯୫୬ | {{small|୨୫ ଫେବୃଆରୀ}}<br />୧୯୬୧ | rowspan="3" | {{small|'''ଭୀମ ସେନ ସଚ୍ଚର'''}} | rowspan="3" bgcolor="#CCF2FF" | {{small|[[ଭାରତୀୟ ଜାତୀୟ କଂଗ୍ରେସ]]}} | rowspan="3" bgcolor="#CCF2FF" | {{small|'''ମହତାବ ୨'''<br />'''ମହତାବ ୩'''}} | rowspan="3" bgcolor="#CCF2FF" | {{small|'''୨ୟ'''}} |- bgcolor="#EEEEEE" | colspan="2" | '''୧୯୫୭''' |- bgcolor="#E9E9E9" | colspan="2" | {{small|୪ ବର୍ଷ, ୧୨୯ ଦିନ}} |- | colspan="6" align="left" |{{small|ରାଷ୍ଟ୍ରପତି ଶାସନ ଲାଗୁ ହେବା ପୂର୍ବରୁ ଦ୍ୱିତୀୟ ଥର ପାଇଁ କାର୍ଯ୍ୟଭାର ଗ୍ରହଣ କରିଥିଲେ ।}} |- bgcolor="#FFFFFF" | colspan="10" | '''ପଦବୀ ଖାଲି''' (୨୫ ଫେବୃଆରୀ ୧୯୬୧ – ୨୩ ଜୁନ ୧୯୬୧)<br />''ଏହି ସମୟରେ '''ରାଷ୍ଟ୍ରପତି ଶାସନ''' ଲାଗୁ ହୋଇଥିଲା''<br />{{small|୧୧୮ ଦିନ}} |- |- bgcolor="#EEEEEE" | rowspan="4" style="background-color:{{party color|Indian National Congress}}" | | rowspan="4" | '''୩''' | rowspan="4" | [[File:Biju-Patnaik.jpg|80px]] | rowspan="4" | '''[[ବିଜୁ ପଟ୍ଟନାୟକ]]'''<br />{{small|'''ଚୌଦ୍ୱାର'''}} | {{small|୨୩ ଜୁନ}}<br />୧୯୬୧ | {{small|୨ ଅକ୍ଟୋବର}}<br />୧୯୬୩ | rowspan="3" | {{small|'''ୱାଇ. ଏନ. ସୁକଥଙ୍କର'''}} | rowspan="3" bgcolor="#CCF2FF" | {{small|[[ଭାରତୀୟ ଜାତୀୟ କଂଗ୍ରେସ]]}} | rowspan="3" bgcolor="#CCF2FF" | {{small|'''ବିଜୁ ୧'''}} | rowspan="3" bgcolor="#CCF2FF" | {{small|'''୩ୟ'''}} |- bgcolor="#EEEEEE" | colspan="2" | '''୧୯୬୧''' |- bgcolor="#E9E9E9" | colspan="2" | {{small|୨ ବର୍ଷ, ୧୦୧ ଦିନ}} |- | colspan="6" align="left" |{{small|୧୯୬୧ ନିର୍ବାଚନ ପରେ କାର୍ଯ୍ୟଭାର ଗ୍ରହଣ କରିଥିଲେ ।}} |- bgcolor="#EEEEEE" | rowspan="4" style="background-color:{{party color|Indian National Congress}}" | | rowspan="4" | '''୪''' | rowspan="4" | [[File:Biren-Mitra.jpg|80px]] | rowspan="4" | '''[[ବୀରେନ ମିତ୍ର]]'''<br />{{small|'''କଟକ ସିଟି'''}} | {{small|୨ ଅକ୍ଟୋବର}}<br />୧୯୬୩ | {{small|୨୧ ଫେବୃଆରୀ}}<br />୧୯୬୫ | rowspan="3" | {{small|'''ଅଯୋଧ୍ୟା ନାଥ ଖୋସଲା'''}} | rowspan="3" bgcolor="#CCF2FF" | {{small|[[ଭାରତୀୟ ଜାତୀୟ କଂଗ୍ରେସ]]}} | rowspan="3" bgcolor="#CCF2FF" | {{small|'''ମିତ୍ର'''}} | rowspan="3" bgcolor="#CCF2FF" | {{small|'''୩ୟ'''}} |- bgcolor="#EEEEEE" | colspan="2" | '''୧୯୬୧''' |- bgcolor="#E9E9E9" | colspan="2" | {{small|୧ ବର୍ଷ, ୧୪୨ ଦିନ}} |- | colspan="6" align="left" |{{small|୩ୟ ବିଧାନସଭା ସମୟରେ ପଟ୍ଟନାୟକଙ୍କ ଉତ୍ତରାଧିକାରୀ ହୋଇଥିଲେ ।}} |- bgcolor="#EEEEEE" | rowspan="4" style="background-color:{{party color|Indian National Congress}}" | | rowspan="4" | '''୫''' | rowspan="4" | [[File:Sadasiva-Tripathy.jpg|80px]] | rowspan="4" | '''[[ସଦାଶିବ ତ୍ରିପାଠୀ]]'''<br />{{small|'''ଉମରକୋଟ'''}} | {{small|୨୧ ଫେବୃଆରୀ}}<br />୧୯୬୫ | {{small|୮ ମାର୍ଚ୍ଚ}}<br />୧୯୬୭ | rowspan="3" | {{small|'''ଅଯୋଧ୍ୟା ନାଥ ଖୋସଲା'''}} | rowspan="3" bgcolor="#CCF2FF" | {{small|[[ଭାରତୀୟ ଜାତୀୟ କଂଗ୍ରେସ]]}} | rowspan="3" bgcolor="#CCF2FF" | {{small|'''ତ୍ରିପାଠୀ'''}} | rowspan="3" bgcolor="#CCF2FF" | {{small|'''୩ୟ'''}} |- bgcolor="#EEEEEE" | colspan="2" | '''୧୯୬୧''' |- bgcolor="#E9E9E9" | colspan="2" | {{small|୨ ବର୍ଷ, ୧୫ ଦିନ}} |- | colspan="6" align="left" |{{small|୩ୟ ବିଧାନସଭାର ଶେଷ ପର୍ଯ୍ୟନ୍ତ କାର୍ଯ୍ୟ କରିଥିଲେ ।}} |- bgcolor="#EEEEEE" | rowspan="4" style="background-color:{{party color|Swatantra Party}}" | | rowspan="4" | '''୬''' | rowspan="4" | [[File:RNS-Deo.jpg|80px]] | rowspan="4" | '''[[ରାଜେନ୍ଦ୍ର ନାରାୟଣ ସିଂହଦେଓ]]'''<br />{{small|'''ବଲାଙ୍ଗୀର'''}} | {{small|୮ ମାର୍ଚ୍ଚ}}<br />୧୯୬୭ | {{small|୯ ଜାନୁଆରୀ}}<br />୧୯୭୧ | rowspan="3" | {{small|'''ଅଯୋଧ୍ୟା ନାଥ ଖୋସଲା'''}} | rowspan="3" bgcolor="#CCE2FF" | {{small|'''ସ୍ୱତନ୍ତ୍ର ପାର୍ଟି'''}} | rowspan="3" bgcolor="#CCE2FF" | {{small|'''ସିଂହଦେଓ'''}} | rowspan="3" bgcolor="#CCE2FF" | {{small|'''୪ର୍ଥ'''}} |- bgcolor="#EEEEEE" | colspan="2" | '''୧୯୬୭''' |- bgcolor="#E9E9E9" | colspan="2" | {{small|୩ ବର୍ଷ, ୩୦୭ ଦିନ}} |- | colspan="6" align="left" |{{small|ଓଡ଼ିଶାର ପ୍ରଥମ ଅଣ-କଂଗ୍ରେସ ମୁଖ୍ୟମନ୍ତ୍ରୀ ।}} |- bgcolor="#FFFFFF" | colspan="10" | '''ପଦବୀ ଖାଲି''' (୯ ଜାନୁଆରୀ ୧୯୭୧ – ୩ ଏପ୍ରିଲ ୧୯୭୧)<br />''ଏହି ସମୟରେ '''ରାଷ୍ଟ୍ରପତି ଶାସନ''' ଲାଗୁ ହୋଇଥିଲା''<br />{{small|୮୪ ଦିନ}} |- |- bgcolor="#EEEEEE" | rowspan="4" style="background-color:{{party color|Independent}}" | | rowspan="4" | '''୭''' | rowspan="4" | [[File:Biswanath-Das.jpg|80px]] | rowspan="4" | '''[[ବିଶ୍ୱନାଥ ଦାସ]]'''<br />{{small|'''ରାଉରକେଲା'''}} | {{small|୩ ଏପ୍ରିଲ}}<br />୧୯୭୧ | {{small|୧୪ ଜୁନ}}<br />୧୯୭୨ | rowspan="3" | {{small|'''ଶୌକତୁଲ୍ଲା ଶାହ ଅନସାରୀ'''}} | rowspan="3" bgcolor="#EEEEEE" | {{small|'''ସ୍ୱାଧୀନ'''}} | rowspan="3" bgcolor="#EEEEEE" | {{small|'''ଦାସ ୨'''}} | rowspan="3" bgcolor="#EEEEEE" | {{small|'''୫ମ'''}} |- bgcolor="#EEEEEE" | colspan="2" | '''୧୯୭୧''' |- bgcolor="#E9E9E9" | colspan="2" | {{small|୧ ବର୍ଷ, ୭୨ ଦିନ}} |- | colspan="6" align="left" |{{small|ଏକ ମେଣ୍ଟ ସରକାରର ନେତୃତ୍ୱ ନେଇଥିଲେ ।}} |- bgcolor="#EEEEEE" | rowspan="4" style="background-color:{{Party color|Indian National Congress (R)}}" | | rowspan="4" | '''୮''' | rowspan="4" | [[File:Nandini-Satapathy.jpg|80px]] | rowspan="4" | '''[[ନନ୍ଦିନୀ ଶତପଥୀ]]'''<br />{{small|'''କଟକ ସିଟି'''}} | {{small|୧୪ ଜୁନ}}<br />୧୯୭୨ | {{small|୩ ମାର୍ଚ୍ଚ}}<br />୧୯୭୩ | rowspan="3" | {{small|'''ଯୋଗେନ୍ଦ୍ର ସିଂହ'''}} | rowspan="3" bgcolor="#CEFDF9" | {{small|'''ଭାରତୀୟ ଜାତୀୟ କଂଗ୍ରେସ (ଆର)'''}} | rowspan="3" bgcolor="#CEFDF9" | {{small|'''ଶତପଥୀ ୧'''}} | rowspan="3" bgcolor="#CEFDF9" | {{small|'''୫ମ'''}} |- bgcolor="#EEEEEE" | colspan="2" | '''୧୯୭୧''' |- bgcolor="#E9E9E9" | colspan="2" | {{small|୨୬୨ ଦିନ}} |- | colspan="6" align="left" |{{small|ଓଡ଼ିଶାର ପ୍ରଥମ ମହିଳା ମୁଖ୍ୟମନ୍ତ୍ରୀ ।}} |- bgcolor="#FFFFFF" | colspan="10" | '''ପଦବୀ ଖାଲି''' (୩ ମାର୍ଚ୍ଚ ୧୯୭୩ – ୬ ମାର୍ଚ୍ଚ ୧୯୭୪)<br />''ଏହି ସମୟରେ '''ରାଷ୍ଟ୍ରପତି ଶାସନ''' ଲାଗୁ ହୋଇଥିଲା''<br />{{small|୧ ବର୍ଷ, ୩ ଦିନ}} |- |- bgcolor="#EEEEEE" | rowspan="4" style="background-color:{{Party color|Indian National Congress (R)}} " | | rowspan="4" | '''(୮)''' | rowspan="4" | [[File:Nandini-Satapathy.jpg|80px]] | rowspan="4" | '''[[ନନ୍ଦିନୀ ଶତପଥୀ]]'''<br />{{small|'''ଢେଙ୍କାନାଳ'''}} | {{small|୬ ମାର୍ଚ୍ଚ}}<br />୧୯୭୪ | {{small|୧୬ ଡିସେମ୍ବର}}<br />୧୯୭୬ | rowspan="3" | {{small|'''ବି. ଡି. ଜତ୍ତୀ'''}} | rowspan="3" bgcolor="#CEFDF9" | {{small|'''ଭାରତୀୟ ଜାତୀୟ କଂଗ୍ରେସ (ଆର)'''}} | rowspan="3" bgcolor="#CEFDF9" | {{small|'''ଶତପଥୀ ୨'''}} | rowspan="3" bgcolor="#CEFDF9" | {{small|'''୬ଷ୍ଠ'''}} |- bgcolor="#EEEEEE" | colspan="2" | '''୧୯୭୪''' |- bgcolor="#E9E9E9" | colspan="2" | {{small|୨ ବର୍ଷ, ୨୮୫ ଦିନ}} |- | colspan="6" align="left" |{{small|ରାଷ୍ଟ୍ରପତି ଶାସନ ପରେ ପୁଣି କ୍ଷମତାକୁ ଫେରିଥିଲେ ।}} |- bgcolor="#FFFFFF" | colspan="10" | '''ପଦବୀ ଖାଲି''' (୧୬ ଡିସେମ୍ବର ୧୯୭୬ – ୨୯ ଡିସେମ୍ବର ୧୯୭୬)<br />''ଏହି ସମୟରେ '''ରାଷ୍ଟ୍ରପତି ଶାସନ''' ଲାଗୁ ହୋଇଥିଲା''<br />{{small|୧୩ ଦିନ}} |- |- bgcolor="#EEEEEE" | rowspan="4" style="background-color:{{Party color|Indian National Congress (R)}}" | | rowspan="4" | '''୯''' | rowspan="4" | [[File:Binayak Acharya.jpg|80px]] | rowspan="4" | '''[[ବିନାୟକ ଆଚାର୍ଯ୍ୟ]]'''<br />{{small|'''ବ୍ରହ୍ମପୁର'''}} | {{small|୨୯ ଡିସେମ୍ବର}}<br />୧୯୭୬ | {{small|୩୦ ଏପ୍ରିଲ}}<br />୧୯୭୭ | rowspan="3" | {{small|'''ଶିବ ନାରାୟଣ ଶଙ୍କର'''}} | rowspan="3" bgcolor="#CEFDF9" | {{small|'''ଭାରତୀୟ ଜାତୀୟ କଂଗ୍ରେସ (ଆର)'''}} | rowspan="3" bgcolor="#CEFDF9" | {{small|'''ଆଚାର୍ଯ୍ୟ'''}} | rowspan="3" bgcolor="#CEFDF9" | {{small|'''୬ଷ୍ଠ'''}} |- bgcolor="#EEEEEE" | colspan="2" | '''୧୯୭୪''' |- bgcolor="#E9E9E9" | colspan="2" | {{small|୧୨୨ ଦିନ}} |- | colspan="6" align="left" |{{small|ଆଉ ଏକ ରାଷ୍ଟ୍ରପତି ଶାସନ ଲାଗୁ ହେବା ପୂର୍ବରୁ ଅଳ୍ପ ସମୟ ପାଇଁ କାର୍ଯ୍ୟ କରିଥିଲେ ।}} |- bgcolor="#FFFFFF" | colspan="10" | '''ପଦବୀ ଖାଲି''' (୩୦ ଏପ୍ରିଲ ୧୯୭୭ – ୨୬ ଜୁନ ୧୯୭୭)<br />''ଏହି ସମୟରେ '''ରାଷ୍ଟ୍ରପତି ଶାସନ''' ଲାଗୁ ହୋଇଥିଲା''<br />{{small|୫୭ ଦିନ}} |- |- bgcolor="#EEEEEE" | rowspan="4" style="background-color:{{party color|Janata Party}}" | | rowspan="4" | '''୧୦''' | rowspan="4" | [[File:NilamaniRautray.jpg|80px]] | rowspan="4" | '''[[ନୀଳମଣି ରାଉତରାୟ]]'''<br />{{small|'''ବାସୁଦେବପୁର'''}} | {{small|୨୬ ଜୁନ}}<br />୧୯୭୭ | {{small|୧୭ ଫେବୃଆରୀ}}<br />୧୯୮୦ | rowspan="3" | {{small|'''ହରଚରଣ ସିଂହ ବ୍ରାର'''}} | rowspan="3" bgcolor="#CCEAFF" | {{small|'''ଜନତା ପାର୍ଟି'''}} | rowspan="3" bgcolor="#CCEAFF" | {{small|'''ରାଉତରାୟ'''}} | rowspan="3" bgcolor="#CCEAFF" | {{small|'''୭ମ'''}} |- bgcolor="#EEEEEE" | colspan="2" | '''୧୯୭୭''' |- bgcolor="#E9E9E9" | colspan="2" | {{small|୨ ବର୍ଷ, ୨୩୬ ଦିନ}} |- | colspan="6" align="left" |{{small|ଓଡ଼ିଶାର ପ୍ରଥମ ଜନତା ପାର୍ଟି ମୁଖ୍ୟମନ୍ତ୍ରୀ ।}} |- bgcolor="#FFFFFF" | colspan="10" | '''ପଦବୀ ଖାଲି''' (୧୭ ଫେବୃଆରୀ ୧୯୮୦ – ୯ ଜୁନ ୧୯୮୦)<br />''ଏହି ସମୟରେ '''ରାଷ୍ଟ୍ରପତି ଶାସନ''' ଲାଗୁ ହୋଇଥିଲା''<br />{{small|୧୧୩ ଦିନ}} |- |- bgcolor="#EEEEEE" | rowspan="4" style="background-color:{{party color|Indian National Congress}}" | | rowspan="4" | '''୧୧''' | rowspan="4" | [[File:J B Pattnaik, Governor of Assam.jpg|80px]] | rowspan="4" | '''[[ଜାନକୀ ବଲ୍ଲଭ ପଟ୍ଟନାୟକ]]'''<br />{{small|'''ଆଠଗଡ଼'''}} | {{small|୯ ଜୁନ}}<br />୧୯୮୦ | {{small|୭ ଡିସେମ୍ବର}}<br />୧୯୮୯ | rowspan="3" | {{small|'''ସି. ଏମ. ପୁନାଚା'''<br />'''ବିଶମ୍ଭର ନାଥ ପାଣ୍ଡେ'''}} | rowspan="3" bgcolor="#CCF2FF" | {{small|[[ଭାରତୀୟ ଜାତୀୟ କଂଗ୍ରେସ]]}} | rowspan="3" bgcolor="#CCF2FF" | {{small|'''ଜାନକୀ ୧'''<br />'''ଜାନକୀ ୨'''}} | rowspan="3" bgcolor="#CCF2FF" | {{small|'''୮ମ'''<br />'''୯ମ'''}} |- bgcolor="#EEEEEE" | colspan="2" | '''୧୯୮୦'''<br />'''୧୯୮୫''' |- bgcolor="#E9E9E9" | colspan="2" | {{small|୯ ବର୍ଷ, ୧୮୧ ଦିନ}} |- | colspan="6" align="left" |{{small|ଲଗାତାର ଦୁଇଟି ପୂର୍ଣ୍ଣ କାର୍ଯ୍ୟକାଳ ପାଇଁ କାର୍ଯ୍ୟ କରିଥିଲେ ।}} |- bgcolor="#EEEEEE" | rowspan="4" style="background-color:{{party color|Indian National Congress}}" | | rowspan="4" | '''୧୨''' | rowspan="4" | [[File:Hemananda Biswal.jpg|80px]] | rowspan="4" | '''[[ହେମାନନ୍ଦ ବିଶ୍ୱାଳ]]'''<br />{{small|'''ଲଇକେରା'''}} | {{small|୭ ଡିସେମ୍ବର}}<br />୧୯୮୯ | {{small|୫ ମାର୍ଚ୍ଚ}}<br />୧୯୯୦ | rowspan="3" | {{small|'''ନୁରୁଲ ହାସନ'''}} | rowspan="3" bgcolor="#CCF2FF" | {{small|[[ଭାରତୀୟ ଜାତୀୟ କଂଗ୍ରେସ]]}} | rowspan="3" bgcolor="#CCF2FF" | {{small|'''ବିଶ୍ୱାଳ ୧'''}} | rowspan="3" bgcolor="#CCF2FF" | {{small|'''୯ମ'''}} |- bgcolor="#EEEEEE" | colspan="2" | '''୧୯୮୫''' |- bgcolor="#E9E9E9" | colspan="2" | {{small|୮୮ ଦିନ}} |- | colspan="6" align="left" |{{small|ଓଡ଼ିଶାର ପ୍ରଥମ ଆଦିବାସୀ ମୁଖ୍ୟମନ୍ତ୍ରୀ ।}} |- bgcolor="#EEEEEE" | rowspan="4" style="background-color:{{party color|Janata Dal}}" | | rowspan="4" | '''(୩)''' | rowspan="4" | [[File:Biju-Patnaik.jpg|80px]] | rowspan="4" | '''[[ବିଜୁ ପଟ୍ଟନାୟକ]]'''<br />{{small|'''ଭୁବନେଶ୍ୱର'''}} | {{small|୫ ମାର୍ଚ୍ଚ}}<br />୧୯୯୦ | {{small|୧୫ ମାର୍ଚ୍ଚ}}<br />୧୯୯୫ | rowspan="3" | {{small|'''ଯଜ୍ଞଦତ୍ତ ଶର୍ମା'''}} | rowspan="3" bgcolor="#D6ECE0" | {{small|ଜନତା ଦଳ }} | rowspan="3" bgcolor="#D6ECE0" | {{small|'''ବିଜୁ ୨'''}} | rowspan="3" bgcolor="#D6ECE0" | {{small|'''୧୦ମ'''}} |- bgcolor="#EEEEEE" | colspan="2" | '''୧୯୯୦''' |- bgcolor="#E9E9E9" | colspan="2" | {{small|୫ ବର୍ଷ, ୧୦ ଦିନ}} |- | colspan="6" align="left" |{{small|ଜନତା ଦଳ ବ୍ୟାନରରେ ପୁଣି କ୍ଷମତାକୁ ଫେରିଥିଲେ ।}} |- bgcolor="#EEEEEE" | rowspan="4" style="background-color:{{party color|Indian National Congress}}" | | rowspan="4" | '''(୧୧)''' | rowspan="4" | [[File:J B Pattnaik, Governor of Assam.jpg|80px]] | rowspan="4" | '''[[ଜାନକୀ ବଲ୍ଲଭ ପଟ୍ଟନାୟକ]]'''<br />{{small|'''ବେଗୁନିଆ'''}} | {{small|୧୫ ମାର୍ଚ୍ଚ}}<br />୧୯୯୫ | {{small|୧୭ ଫେବୃଆରୀ}}<br />୧୯୯୯ | rowspan="3" | {{small|'''ବି. ସତ୍ୟ ନାରାୟଣ ରେଡ୍ଡୀ'''}} | rowspan="3" bgcolor="#CCF2FF" | {{small|[[ଭାରତୀୟ ଜାତୀୟ କଂଗ୍ରେସ]]}} | rowspan="3" bgcolor="#CCF2FF" | {{small|'''ଜାନକୀ ୩'''}} | rowspan="3" bgcolor="#CCF2FF" | {{small|'''୧୧ଶ'''}} |- bgcolor="#EEEEEE" | colspan="2" | '''୧୯୯୫''' |- bgcolor="#E9E9E9" | colspan="2" | {{small|୩ ବର୍ଷ, ୩୩୯ ଦିନ}} |- | colspan="6" align="left" |{{small|ତୃତୀୟ ଥର ଅଣ-କ୍ରମାଗତ କାର୍ଯ୍ୟକାଳ ପାଇଁ ନିର୍ବାଚିତ ହୋଇଥିଲେ ।}} |- bgcolor="#EEEEEE" | rowspan="4" style="background-color:{{party color|Indian National Congress}}" | | rowspan="4" | '''୧୩''' | rowspan="4" | [[File:Giridhar Gamang.jpg|80px]] | rowspan="4" | '''[[ଗିରିଧର ଗମାଙ୍ଗ]]'''<br />{{small|'''ଲକ୍ଷ୍ମୀପୁର'''}} | {{small|୧୭ ଫେବୃଆରୀ}}<br />୧୯୯୯ | {{small|୬ ଡିସେମ୍ବର}}<br />୧୯୯୯ | rowspan="3" | {{small|'''ସି. ରଙ୍ଗରାଜନ'''}} | rowspan="3" bgcolor="#CCF2FF" | {{small|[[ଭାରତୀୟ ଜାତୀୟ କଂଗ୍ରେସ]]}} | rowspan="3" bgcolor="#CCF2FF" | {{small|'''ଗମାଙ୍ଗ'''}} | rowspan="3" bgcolor="#CCF2FF" | {{small|'''୧୧ଶ'''}} |- bgcolor="#EEEEEE" | colspan="2" | '''୧୯୯୫''' |- bgcolor="#E9E9E9" | colspan="2" | {{small|୨୯୨ ଦିନ}} |- | colspan="6" align="left" |{{small|୧୯୯୯ ମହାବାତ୍ୟା ପରେ ଇସ୍ତଫା ଦେଇଥିଲେ ।}} |- bgcolor="#EEEEEE" | rowspan="4" style="background-color:{{party color|Indian National Congress}}" | | rowspan="4" | '''(୧୨)''' | rowspan="4" | [[File:Hemananda Biswal.jpg|80px]] | rowspan="4" | '''[[ହେମାନନ୍ଦ ବିଶ୍ୱାଳ]]'''<br />{{small|'''ଲଇକେରା'''}} | {{small|୬ ଡିସେମ୍ବର}}<br />୧୯୯୯ | {{small|୫ ମାର୍ଚ୍ଚ}}<br />୨୦୦୦ | rowspan="3" | {{small|'''ଏମ. ଏମ. ରାଜେନ୍ଦ୍ରନ'''}} | rowspan="3" bgcolor="#CCF2FF" | {{small|[[ଭାରତୀୟ ଜାତୀୟ କଂଗ୍ରେସ]]}} | rowspan="3" bgcolor="#CCF2FF" | {{small|'''ବିଶ୍ୱାଳ ୨'''}} | rowspan="3" bgcolor="#CCF2FF" | {{small|'''୧୧ଶ'''}} |- bgcolor="#EEEEEE" | colspan="2" | '''୧୯୯୫''' |- bgcolor="#E9E9E9" | colspan="2" | {{small|୯୦ ଦିନ}} |- | colspan="6" align="left" |{{small|୨୦୦୦ ନିର୍ବାଚନ ପୂର୍ବରୁ ଅଳ୍ପ ସମୟ ପାଇଁ କାର୍ଯ୍ୟ କରିଥିଲେ ।}} |- bgcolor="#EEEEEE" | rowspan="4" style="background-color:{{party color|Biju Janata Dal}}" | | rowspan="4" | '''୧୪''' | rowspan="4" | [[File:NaveenPatnaik.jpg|80px]] | rowspan="4" | '''[[ନବୀନ ପଟ୍ଟନାୟକ]]'''<br />{{small|'''ହିଞ୍ଜିଳି'''}} | {{small|୫ ମାର୍ଚ୍ଚ}}<br />୨୦୦୦ | {{small|୧୨ ଜୁନ}}<br />୨୦୨୪ | rowspan="3" | {{small|'''ଏମ. ଏମ. ରାଜେନ୍ଦ୍ରନ'''<br />'''ମୁରଲୀଧର ଭଣ୍ଡାରେ'''<br />'''ଏସ. ସି. ଜାମିର'''<br />'''ଗଣେଶୀ ଲାଲ'''}} | rowspan="3" bgcolor="#E3EDDC" | {{small|[[ବିଜୁ ଜନତା ଦଳ]]}} | rowspan="3" bgcolor="#E3EDDC" | {{small|'''ନବୀନ ୧, ୨, ୩, ୪, ୫'''}} | rowspan="3" bgcolor="#E3EDDC" | {{small|'''୧୨ଶ, ୧୩ଶ, ୧୪ଶ, ୧୫ଶ, ୧୬ଶ'''}} |- bgcolor="#EEEEEE" | colspan="2" | '''୨୦୦୦, ୨୦୦୪, ୨୦୦୯, ୨୦୧୪, ୨୦୧୯''' |- bgcolor="#E9E9E9" | colspan="2" | {{small|୨୪ ବର୍ଷ, ୯୯ ଦିନ}} |- | colspan="6" align="left" |{{small|ଓଡ଼ିଶାର ସବୁଠାରୁ ଦୀର୍ଘ ସମୟ ଧରି କାର୍ଯ୍ୟ କରିଥିବା ମୁଖ୍ୟମନ୍ତ୍ରୀ ।}} |- bgcolor="#EEEEEE" | rowspan="4" style="background-color:{{party color|Bharatiya Janata Party}}" | | rowspan="4" | '''୧୫''' | rowspan="4" | [[File:Shri Mohan Charan Majhi.jpg|80px]] | rowspan="4" | '''[[ମୋହନ ଚରଣ ମାଝୀ]]'''<br />{{small|'''କେନ୍ଦୁଝର'''}} | {{small|୧୨ ଜୁନ}}<br />୨୦୨୪ | ଅଦ୍ୟାବଧି | rowspan="3" | {{small|'''ରଘୁବର ଦାସ'''}} | rowspan="3" bgcolor="#FFE5CC" | {{small|[[ଭାରତୀୟ ଜନତା ପାର୍ଟି]]}} | rowspan="3" bgcolor="#FFE5CC" | {{small|'''ମାଝୀ'''}} | rowspan="3" bgcolor="#FFE5CC" | {{small|'''୧୭ଶ'''}} |- bgcolor="#EEEEEE" | colspan="2" | '''୨୦୨୪''' |- bgcolor="#E9E9E9" | colspan="2" | {{small|୧ ବର୍ଷ, ୩୫୪ ଦିନ}} |- | colspan="6" align="left" |{{small|ଓଡ଼ିଶାର ପ୍ରଥମ ଭାରତୀୟ ଜନତା ପାର୍ଟି ମୁଖ୍ୟମନ୍ତ୍ରୀ ।}} |} == ଆହୁରି ଦେଖନ୍ତୁ == * [[ଓଡ଼ିଶାର ମନ୍ତ୍ରୀମଣ୍ଡଳ]] * [[ଓଡ଼ିଶାର ରାଜ୍ୟପାଳମାନଙ୍କର ତାଲିକା]] * [[ଓଡ଼ିଶାର ନେତାମାନଙ୍କର ତାଲିକା]] == ଆଧାର == # [http://www.orissa.gov.in/e-magazine/orissaannualreference/OR-Annual.../399-400.pdf Primie ministers and Chief ministers of Odisha] # [http://orissa.gov.in/cmorissa/cm.asp Odisha Chief Ministers List] {{ଓଡ଼ିଶାର ମୁଖ୍ୟମନ୍ତ୍ରୀ}} {{ଓଡ଼ିଶା ପ୍ରସଙ୍ଗ}} <!--ଅଲଗା ଭାଷାର ଉଇକିପିଡ଼ିଆରେ ଏହି ପ୍ରସଙ୍ଗ--> [[ଶ୍ରେଣୀ:ରାଜନୀତି]] [[ଶ୍ରେଣୀ:ଓଡ଼ିଶା ରାଜନୀତି]] [[ଶ୍ରେଣୀ:ତାଲିକା]] <references group="lower-alpha" /> 4bpzrw8lebnd7ylb6mllnu0bhpr5rco 595814 595812 2026-06-01T15:47:56Z SamyakSamantasinghar 42167 /* ଓଡ଼ିଶା ପ୍ରଦେଶର ପ୍ରଧାନମନ୍ତ୍ରୀଗଣ */ 595814 wikitext text/x-wiki {{prettyurl|Chief Ministers of Odisha}} <!--{{multiple image | perrow = 3 | total_width = 300 | image1 = Harekrushna-Mahtab.jpg | width1 = 500 | height1 = 600 | image2 = Nandini-Satapathy.jpg | width2 = 500 | height2 = 600 | image3 = RNS-Deo.jpg | width3 = 500 | height3 = 600 | image4 = Biswanath-Das.jpg | width4 = 500 | height4 = 600 | image5 = Biju-Patnaik.jpg | width5 = 500 | height5 = 600 | image6 = Hemananda-Biswal.jpg | width6 = 500 | height6 = 600 | image7 = NaveenPatnaik.jpg | width7 = 500 | height7 = 600 | image8 = Mohan Charan Majhi.jpg | width8 = 500 | height8 = 600 | footer = {{bulleted list |ଉପର ବାମ: [[ହରେକୃଷ୍ଣ ମହତାବ]] ଓଡ଼ିଶାର ପ୍ରଥମ ମୁଖ୍ୟମନ୍ତ୍ରୀ ଭାବେ କାର୍ଯ୍ୟ କରିଥିଲେ। |ଉପର ମଝି: [[ନନ୍ଦିନୀ ଶତପଥୀ]] ପ୍ରଥମ ମହିଳା ମୁଖ୍ୟମନ୍ତ୍ରୀ ଭାବେ କାର୍ଯ୍ୟ କରିଥିଲେ. |ଉପର ଡାହାଣ: [[ରାଜେନ୍ଦ୍ର ନାରାୟଣ ସିଂହଦେଓ]] ପ୍ରଥମ ଅଣ-[[କଂଗ୍ରେସ]] ମୁଖ୍ୟମନ୍ତ୍ରୀ ଭାବେ କାର୍ଯ୍ୟ କରିଥିଲେ। |ମଝି ବାମ: [[w:Biswanath Das|ବିଶ୍ୱନାଥ ଦାସ]] ପ୍ରଥମ ମୁଖ୍ୟମନ୍ତ୍ରୀ ଯିଏକି ସ୍ୱାଧୀନ ଭାବେ କାର୍ଯ୍ୟ କରିଥିଲେ। |ମଝି କେନ୍ଦ୍ର: [[ବିଜୁ ପଟ୍ଟନାୟକ]] ଥିଲେ ପ୍ରଥମ ଅଣ କଂଗ୍ରେସ ଦଳର ମୁଖ୍ୟମନ୍ତ୍ରୀ ଯିଏକି ୩ ଥର ମୁଖ୍ୟମନ୍ତ୍ରୀ ଭାବେ କାର୍ଯ୍ୟ କରିଥିଲେ। |ମଝି ଡାହାଣ: [[ହେମାନନ୍ଦ ବିଶ୍ୱାଳ]] ପ୍ରଥମ ଆଦିବାସୀ ମୁଖ୍ୟମନ୍ତ୍ରୀ। |ତଳ ବାମ: [[ନବୀନ ପଟ୍ଟନାୟକ]] ରାଜ୍ୟର ସବୁଠାରୁ ଅଧିକ ସମୟ ଧରି କାର୍ଯ୍ୟ କରିଥିବା ମୁଖ୍ୟମନ୍ତ୍ରୀ ଯିଏକି ୨୪ ବର୍ଷ ଧରି ଶାସନ କରିଥିଲେ। |ତଳ ଡାହାଣ: [[ମୋହନ ଚରଣ ମାଝୀ]] ରାଜ୍ୟର ପ୍ରଥମ [[ଭାରତୀୟ ଜନତା ପାର୍ଟି|ଭାଜପା]] ମୁଖ୍ୟମନ୍ତ୍ରୀ ତଥା ବର୍ତ୍ତମାନର ମୁଖ୍ୟମନ୍ତ୍ରୀ। }} | direction = horizontal }}--> == ଓଡ଼ିଶା ପ୍ରଦେଶର ପ୍ରଧାନମନ୍ତ୍ରୀଗଣ == {{clear}}ଦଳସମୂହ {{legend2|#FFFF00|'''ଜାତୀୟ ଦଳ'''|border=1px solid #AAAAAA}} (୧)<br> {{legend2|#00BCFF|[[ଭାରତୀୟ ଜାତୀୟ କଂଗ୍ରେସ]]|border=1px solid #AAAAAA}} (୨) {| class="wikitable sticky-header" width=100% style="text-align:center;" ! colspan="2" width="5%" |କ୍ରମିକ ନଂ. ! width="10%" |ଚିତ୍ର ! width="20%" |ନାମ<br />{{small|ନିର୍ବାଚନ ମଣ୍ଡଳୀ}} ! colspan="2" width="20%" |କାର୍ଯ୍ୟକାଳ<br />ନିର୍ବାଚନ ଜନାଦେଶ<br />ପଦବୀରେ ଥିବା ସମୟ ! width="20%" |ନିଯୁକ୍ତିଦାତା<br />{{small|(ରାଜ୍ୟପାଳ)}} ! width="15%" |ପ୍ରଧାନମନ୍ତ୍ରୀଙ୍କ<br />ରାଜନୈତିକ ଦଳ ! colspan="2" width="10%" |ସରକାର |- bgcolor="#EEEEEE" | rowspan="4" style="background-color:#FFFF00" | | rowspan="4" | '''୧''' | rowspan="4" | [[File:CKCGN-Deo.jpg|100px]] | rowspan="4" | '''[[କୃଷ୍ଣଚନ୍ଦ୍ର ଗଜପତି ନାରାୟଣ ଦେବ]]'''<br />{{small|'''ପାରଳାଖେମୁଣ୍ଡି'''}} | {{small|୧ ଅପ୍ରେଲ}}<br />୧୯୩୭ | {{small|୧୯ ଜୁଲାଇ}}<br />୧୯୩୭ | rowspan="3" | {{small|'''ସାର ଜନ ଅଷ୍ଟେନ ହବ୍ୟାକ'''}} | rowspan="3" bgcolor="#FFFFCC" | {{small|'''ଜାତୀୟ ଦଳ'''}} | rowspan="3" bgcolor="#FFFFCC" | {{small|'''ଗଜପତି ୧'''}} | rowspan="3" bgcolor="#FFFFCC" | {{small|'''୧ମ ପ୍ରାଦେଶିକ'''}} |- bgcolor="#EEEEEE" | colspan="2" | '''୧୯୩୭''' |- bgcolor="#E9E9E9" | colspan="2" | {{small|୧୦୯ ଦିନ}} |- | colspan="6" align="left" |{{small|ଓଡ଼ିଶା ପ୍ରଦେଶର ପ୍ରଥମ ପ୍ରଧାନମନ୍ତ୍ରୀ ।}} |- bgcolor="#EEEEEE" | rowspan="4" style="background-color:#00BCFF" | | rowspan="4" | '''୨''' | rowspan="4" | [[File:Biswanath-Das.jpg|80px]] | rowspan="4" | '''[[ବିଶ୍ୱନାଥ ଦାସ]]'''<br />{{small|'''ଘୁମୁସର'''}} | {{small|୧୯ ଜୁଲାଇ}}<br />୧୯୩୭ | {{small|୬ ନଭେମ୍ବର}}<br />୧୯୩୯ | rowspan="3" | {{small|'''ସାର ଜନ ଅଷ୍ଟେନ ହବ୍ୟାକ'''}} | rowspan="3" bgcolor="#CCF2FF" | {{small|[[ଭାରତୀୟ ଜାତୀୟ କଂଗ୍ରେସ]]}} | rowspan="3" bgcolor="#CCF2FF" | {{small|'''ଦାସ ୧'''}} | rowspan="3" bgcolor="#CCF2FF" | {{small|'''୧ମ ପ୍ରାଦେଶିକ'''}} |- bgcolor="#EEEEEE" | colspan="2" | '''୧୯୩୭''' |- bgcolor="#E9E9E9" | colspan="2" | {{small|୨ ବର୍ଷ, ୧୧୦ ଦିନ}} |- | colspan="6" align="left" |{{small|ପ୍ରଦେଶରେ ପ୍ରଥମ କଂଗ୍ରେସ ସରକାର ଗଠନ କରିଥିଲେ ।}} |- bgcolor="#EEEEEE" | rowspan="4" style="background-color:#FFFF00" | | rowspan="4" | '''(୧)''' | rowspan="4" | [[File:CKCGN-Deo.jpg|100px]] | rowspan="4" | '''[[କୃଷ୍ଣଚନ୍ଦ୍ର ଗଜପତି ନାରାୟଣ ଦେବ]]'''<br />{{small|'''ପାରଳାଖେମୁଣ୍ଡି'''}} | {{small|୨୪ ନଭେମ୍ବର}}<br />୧୯୪୧ | {{small|୩୦ ଜୁନ}}<br />୧୯୪୪ | rowspan="3" | {{small|'''ସାର ୱିଲିୟମ ହଥର୍ନ ଲୁଇସ'''}} | rowspan="3" bgcolor="#FFFFCC" | {{small|'''ଜାତୀୟ ଦଳ'''}} | rowspan="3" bgcolor="#FFFFCC" | {{small|'''ଗଜପତି ୨'''}} | rowspan="3" bgcolor="#FFFFCC" | {{small|'''୧ମ ପ୍ରାଦେଶିକ'''}} |- bgcolor="#EEEEEE" | colspan="2" | '''୧୯୩୭''' |- bgcolor="#E9E9E9" | colspan="2" | {{small|୨ ବର୍ଷ, ୨୧୯ ଦିନ}} |- | colspan="6" align="left" |{{small|ଏକ ଅଣ-କଂଗ୍ରେସ ମେଣ୍ଟ ସହିତ ଦ୍ୱିତୀୟ ଥର ପାଇଁ ପ୍ରଧାନମନ୍ତ୍ରୀ ଭାବରେ ପ୍ରତ୍ୟାବର୍ତ୍ତନ କରିଥିଲେ ।}} |- bgcolor="#EEEEEE" | rowspan="4" style="background-color:#00BCFF" | | rowspan="4" | '''୩''' | rowspan="4" | [[File:Harekrushna_Mahatab_2000_stamp_of_India.jpg|80px]] | rowspan="4" | '''[[ହରେକୃଷ୍ଣ ମହତାବ]]'''<br />{{small|'''ପୂର୍ବ ଭଦ୍ରକ'''}} | {{small|୨୩ ଅପ୍ରେଲ}}<br />୧୯୪୬ | {{small|୨୬ ଜାନୁଆରୀ}}<br />୧୯୫୦ | rowspan="3" | {{small|'''ଚାନ୍ଦୁଲାଲ ତ୍ରିବେଦୀ'''}} | rowspan="3" bgcolor="#CCF2FF" | {{small|[[ଭାରତୀୟ ଜାତୀୟ କଂଗ୍ରେସ]]}} | rowspan="3" bgcolor="#CCF2FF" | {{small|'''ମହତାବ ୧'''}} | rowspan="3" bgcolor="#CCF2FF" | {{small|'''୨ୟ ପ୍ରାଦେଶିକ'''}} |- bgcolor="#EEEEEE" | colspan="2" | '''୧୯୪୬''' |- bgcolor="#E9E9E9" | colspan="2" | {{small|୩ ବର୍ଷ, ୨୭୮ ଦିନ}} |- | colspan="6" align="left" |{{small|ଓଡ଼ିଶା ପ୍ରଦେଶର ଶେଷ ପ୍ରଧାନମନ୍ତ୍ରୀ (ଏହା ପରେ ଏହି ପଦବୀକୁ ଓଡ଼ିଶାର ମୁଖ୍ୟମନ୍ତ୍ରୀ ପଦରେ ପରିବର୍ତ୍ତନ କରାଯାଇଥିଲା) ।}} |} == ଓଡ଼ିଶାର ମୁଖ୍ୟମନ୍ତ୍ରୀଗଣ == {{clear}} ;ଦଳସମୂହ {{legend2|{{party color|Indian National Congress}}|[[ଭାରତୀୟ ଜାତୀୟ କଂଗ୍ରେସ]]|border=1px solid #AAAAAA}} (୮)<br>{{legend2|{{Party color|Indian National Congress (R)}}|'''ଭାରତୀୟ ଜାତୀୟ କଂଗ୍ରେସ (ଆର)'''|border=1px solid #AAAAAA}} (୨)<br>{{legend2|{{party color|Swatantra Party}}|'''ସ୍ୱତନ୍ତ୍ର ପାର୍ଟି'''|border=1px solid #AAAAAA}} (୧)<br>{{legend2|{{party color|Independent}}|'''ସ୍ୱାଧୀନ'''|border=1px solid #AAAAAA}} (୧)<br>{{legend2|{{party color|Janata Party}}|'''ଜନତା ପାର୍ଟି'''|border=1px solid #AAAAAA}} (୧)<br>{{legend2|{{party color|Janata Dal}}|'''ଜନତା ଦଳ'''|border=1px solid #AAAAAA}} (୧)<br>{{legend2|{{party color|Biju Janata Dal}}|[[ବିଜୁ ଜନତା ଦଳ]]|border=1px solid #AAAAAA}} (୧)<br>{{legend2|{{party color|Bharatiya Janata Party}}|[[ଭାରତୀୟ ଜନତା ପାର୍ଟି]]|border=1px solid #AAAAAA}} (୧) {| class="wikitable sticky-header" width=100% style="text-align:center;" ! colspan="2" width="5%" |କ୍ରମିକ ନଂ. ! width="10%" |ଚିତ୍ର ! width="20%" |ନାମ<br />{{small|ନିର୍ବାଚନ ମଣ୍ଡଳୀ}} ! colspan="2" width="20%" |କାର୍ଯ୍ୟକାଳ<br />ନିର୍ବାଚନ ଜନାଦେଶ<br />ପଦବୀରେ ଥିବା ସମୟ ! width="20%" |ନିଯୁକ୍ତିଦାତା<br />{{small|(ରାଜ୍ୟପାଳ)}} ! width="15%" |ମୁଖ୍ୟମନ୍ତ୍ରୀଙ୍କ<br />ରାଜନୈତିକ ଦଳ ! colspan="2" width="10%" |ସରକାର |- bgcolor="#EEEEEE" | rowspan="4" style="background-color:{{party color|Indian National Congress}}" | | rowspan="4" | '''୧''' | rowspan="4" | [[File:Harekrushna_Mahatab_2000_stamp_of_India.jpg|80px]] | rowspan="4" | '''[[ହରେକୃଷ୍ଣ ମହତାବ]]'''<br />{{small|'''ପୂର୍ବ ଭଦ୍ରକ'''}} | {{small|୨୬ ଜାନୁଆରୀ}}<br />୧୯୫୦ | {{small|୧୨ ମଇ}}<br />୧୯୫୦ | rowspan="3" | {{small|'''ଚାନ୍ଦୁଲାଲ ତ୍ରିବେଦୀ'''}} | rowspan="3" bgcolor="#CCF2FF" | {{small|[[ଭାରତୀୟ ଜାତୀୟ କଂଗ୍ରେସ]]}} | rowspan="3" bgcolor="#CCF2FF" | {{small|'''ମହତାବ ୧'''}} | rowspan="3" bgcolor="#CCF2FF" | {{small|'''୨ୟ ପ୍ରାଦେଶିକ'''}} |- bgcolor="#EEEEEE" | colspan="2" | '''୧୯୪୬''' |- bgcolor="#E9E9E9" | colspan="2" | {{small|୧୦୬ ଦିନ}} |- | colspan="6" align="left" |{{small|ଓଡ଼ିଶାର ପ୍ରଥମ ମୁଖ୍ୟମନ୍ତ୍ରୀ ।}} |- bgcolor="#EEEEEE" | rowspan="4" style="background-color:{{party color|Indian National Congress}}" | | rowspan="4" | '''୨''' | rowspan="4" | [[File:Nabakrushna-Choudhury.jpg|80px]] | rowspan="4" | '''[[ନବକୃଷ୍ଣ ଚୌଧୁରୀ]]'''<br />{{small|'''ଉତ୍ତର କେନ୍ଦ୍ରାପଡ଼ା'''<br />'''ବଡ଼ଚଣା'''}} | {{small|୧୨ ମଇ}}<br />୧୯୫୦ | {{small|୧୯ ଅକ୍ଟୋବର}}<br />୧୯୫୬ | rowspan="3" | {{small|'''ଆସଫ ଅଲ୍ଲୀ'''}} | rowspan="3" bgcolor="#CCF2FF" | {{small|[[ଭାରତୀୟ ଜାତୀୟ କଂଗ୍ରେସ]]}} | rowspan="3" bgcolor="#CCF2FF" | {{small|'''ଚୌଧୁରୀ ୧'''<br />'''ଚୌଧୁରୀ ୨'''}} | rowspan="3" bgcolor="#CCF2FF" | {{small|'''୧ମ'''}} |- bgcolor="#EEEEEE" | colspan="2" | '''୧୯୫୨''' |- bgcolor="#E9E9E9" | colspan="2" | {{small|୬ ବର୍ଷ, ୧୬୦ ଦିନ}} |- | colspan="6" align="left" |{{small|ପ୍ରଥମ ବିଧାନସଭା ନିର୍ବାଚନରେ ଦଳକୁ ବିଜୟୀ କରାଇଥିଲେ ।}} |- bgcolor="#EEEEEE" | rowspan="4" style="background-color:{{party color|Indian National Congress}}" | | rowspan="4" | '''(୧)''' | rowspan="4" | [[File:Harekrushna_Mahatab_2000_stamp_of_India.jpg|80px]] | rowspan="4" | '''[[ହରେକୃଷ୍ଣ ମହତାବ]]'''<br />{{small|''ପ୍ରତିଦ୍ୱନ୍ଦ୍ୱିତା କରିନଥିଲେ''<br />'''ସୋର'''}} | {{small|୧୯ ଅକ୍ଟୋବର}}<br />୧୯୫୬ | {{small|୨୫ ଫେବୃଆରୀ}}<br />୧୯୬୧ | rowspan="3" | {{small|'''ଭୀମ ସେନ ସଚ୍ଚର'''}} | rowspan="3" bgcolor="#CCF2FF" | {{small|[[ଭାରତୀୟ ଜାତୀୟ କଂଗ୍ରେସ]]}} | rowspan="3" bgcolor="#CCF2FF" | {{small|'''ମହତାବ ୨'''<br />'''ମହତାବ ୩'''}} | rowspan="3" bgcolor="#CCF2FF" | {{small|'''୨ୟ'''}} |- bgcolor="#EEEEEE" | colspan="2" | '''୧୯୫୭''' |- bgcolor="#E9E9E9" | colspan="2" | {{small|୪ ବର୍ଷ, ୧୨୯ ଦିନ}} |- | colspan="6" align="left" |{{small|ରାଷ୍ଟ୍ରପତି ଶାସନ ଲାଗୁ ହେବା ପୂର୍ବରୁ ଦ୍ୱିତୀୟ ଥର ପାଇଁ କାର୍ଯ୍ୟଭାର ଗ୍ରହଣ କରିଥିଲେ ।}} |- bgcolor="#FFFFFF" | colspan="10" | '''ପଦବୀ ଖାଲି''' (୨୫ ଫେବୃଆରୀ ୧୯୬୧ – ୨୩ ଜୁନ ୧୯୬୧)<br />''ଏହି ସମୟରେ '''ରାଷ୍ଟ୍ରପତି ଶାସନ''' ଲାଗୁ ହୋଇଥିଲା''<br />{{small|୧୧୮ ଦିନ}} |- |- bgcolor="#EEEEEE" | rowspan="4" style="background-color:{{party color|Indian National Congress}}" | | rowspan="4" | '''୩''' | rowspan="4" | [[File:Biju-Patnaik.jpg|80px]] | rowspan="4" | '''[[ବିଜୁ ପଟ୍ଟନାୟକ]]'''<br />{{small|'''ଚୌଦ୍ୱାର'''}} | {{small|୨୩ ଜୁନ}}<br />୧୯୬୧ | {{small|୨ ଅକ୍ଟୋବର}}<br />୧୯୬୩ | rowspan="3" | {{small|'''ୱାଇ. ଏନ. ସୁକଥଙ୍କର'''}} | rowspan="3" bgcolor="#CCF2FF" | {{small|[[ଭାରତୀୟ ଜାତୀୟ କଂଗ୍ରେସ]]}} | rowspan="3" bgcolor="#CCF2FF" | {{small|'''ବିଜୁ ୧'''}} | rowspan="3" bgcolor="#CCF2FF" | {{small|'''୩ୟ'''}} |- bgcolor="#EEEEEE" | colspan="2" | '''୧୯୬୧''' |- bgcolor="#E9E9E9" | colspan="2" | {{small|୨ ବର୍ଷ, ୧୦୧ ଦିନ}} |- | colspan="6" align="left" |{{small|୧୯୬୧ ନିର୍ବାଚନ ପରେ କାର୍ଯ୍ୟଭାର ଗ୍ରହଣ କରିଥିଲେ ।}} |- bgcolor="#EEEEEE" | rowspan="4" style="background-color:{{party color|Indian National Congress}}" | | rowspan="4" | '''୪''' | rowspan="4" | [[File:Biren-Mitra.jpg|80px]] | rowspan="4" | '''[[ବୀରେନ ମିତ୍ର]]'''<br />{{small|'''କଟକ ସିଟି'''}} | {{small|୨ ଅକ୍ଟୋବର}}<br />୧୯୬୩ | {{small|୨୧ ଫେବୃଆରୀ}}<br />୧୯୬୫ | rowspan="3" | {{small|'''ଅଯୋଧ୍ୟା ନାଥ ଖୋସଲା'''}} | rowspan="3" bgcolor="#CCF2FF" | {{small|[[ଭାରତୀୟ ଜାତୀୟ କଂଗ୍ରେସ]]}} | rowspan="3" bgcolor="#CCF2FF" | {{small|'''ମିତ୍ର'''}} | rowspan="3" bgcolor="#CCF2FF" | {{small|'''୩ୟ'''}} |- bgcolor="#EEEEEE" | colspan="2" | '''୧୯୬୧''' |- bgcolor="#E9E9E9" | colspan="2" | {{small|୧ ବର୍ଷ, ୧୪୨ ଦିନ}} |- | colspan="6" align="left" |{{small|୩ୟ ବିଧାନସଭା ସମୟରେ ପଟ୍ଟନାୟକଙ୍କ ଉତ୍ତରାଧିକାରୀ ହୋଇଥିଲେ ।}} |- bgcolor="#EEEEEE" | rowspan="4" style="background-color:{{party color|Indian National Congress}}" | | rowspan="4" | '''୫''' | rowspan="4" | [[File:Sadasiva-Tripathy.jpg|80px]] | rowspan="4" | '''[[ସଦାଶିବ ତ୍ରିପାଠୀ]]'''<br />{{small|'''ଉମରକୋଟ'''}} | {{small|୨୧ ଫେବୃଆରୀ}}<br />୧୯୬୫ | {{small|୮ ମାର୍ଚ୍ଚ}}<br />୧୯୬୭ | rowspan="3" | {{small|'''ଅଯୋଧ୍ୟା ନାଥ ଖୋସଲା'''}} | rowspan="3" bgcolor="#CCF2FF" | {{small|[[ଭାରତୀୟ ଜାତୀୟ କଂଗ୍ରେସ]]}} | rowspan="3" bgcolor="#CCF2FF" | {{small|'''ତ୍ରିପାଠୀ'''}} | rowspan="3" bgcolor="#CCF2FF" | {{small|'''୩ୟ'''}} |- bgcolor="#EEEEEE" | colspan="2" | '''୧୯୬୧''' |- bgcolor="#E9E9E9" | colspan="2" | {{small|୨ ବର୍ଷ, ୧୫ ଦିନ}} |- | colspan="6" align="left" |{{small|୩ୟ ବିଧାନସଭାର ଶେଷ ପର୍ଯ୍ୟନ୍ତ କାର୍ଯ୍ୟ କରିଥିଲେ ।}} |- bgcolor="#EEEEEE" | rowspan="4" style="background-color:{{party color|Swatantra Party}}" | | rowspan="4" | '''୬''' | rowspan="4" | [[File:RNS-Deo.jpg|80px]] | rowspan="4" | '''[[ରାଜେନ୍ଦ୍ର ନାରାୟଣ ସିଂହଦେଓ]]'''<br />{{small|'''ବଲାଙ୍ଗୀର'''}} | {{small|୮ ମାର୍ଚ୍ଚ}}<br />୧୯୬୭ | {{small|୯ ଜାନୁଆରୀ}}<br />୧୯୭୧ | rowspan="3" | {{small|'''ଅଯୋଧ୍ୟା ନାଥ ଖୋସଲା'''}} | rowspan="3" bgcolor="#CCE2FF" | {{small|'''ସ୍ୱତନ୍ତ୍ର ପାର୍ଟି'''}} | rowspan="3" bgcolor="#CCE2FF" | {{small|'''ସିଂହଦେଓ'''}} | rowspan="3" bgcolor="#CCE2FF" | {{small|'''୪ର୍ଥ'''}} |- bgcolor="#EEEEEE" | colspan="2" | '''୧୯୬୭''' |- bgcolor="#E9E9E9" | colspan="2" | {{small|୩ ବର୍ଷ, ୩୦୭ ଦିନ}} |- | colspan="6" align="left" |{{small|ଓଡ଼ିଶାର ପ୍ରଥମ ଅଣ-କଂଗ୍ରେସ ମୁଖ୍ୟମନ୍ତ୍ରୀ ।}} |- bgcolor="#FFFFFF" | colspan="10" | '''ପଦବୀ ଖାଲି''' (୯ ଜାନୁଆରୀ ୧୯୭୧ – ୩ ଏପ୍ରିଲ ୧୯୭୧)<br />''ଏହି ସମୟରେ '''ରାଷ୍ଟ୍ରପତି ଶାସନ''' ଲାଗୁ ହୋଇଥିଲା''<br />{{small|୮୪ ଦିନ}} |- |- bgcolor="#EEEEEE" | rowspan="4" style="background-color:{{party color|Independent}}" | | rowspan="4" | '''୭''' | rowspan="4" | [[File:Biswanath-Das.jpg|80px]] | rowspan="4" | '''[[ବିଶ୍ୱନାଥ ଦାସ]]'''<br />{{small|'''ରାଉରକେଲା'''}} | {{small|୩ ଏପ୍ରିଲ}}<br />୧୯୭୧ | {{small|୧୪ ଜୁନ}}<br />୧୯୭୨ | rowspan="3" | {{small|'''ଶୌକତୁଲ୍ଲା ଶାହ ଅନସାରୀ'''}} | rowspan="3" bgcolor="#EEEEEE" | {{small|'''ସ୍ୱାଧୀନ'''}} | rowspan="3" bgcolor="#EEEEEE" | {{small|'''ଦାସ ୨'''}} | rowspan="3" bgcolor="#EEEEEE" | {{small|'''୫ମ'''}} |- bgcolor="#EEEEEE" | colspan="2" | '''୧୯୭୧''' |- bgcolor="#E9E9E9" | colspan="2" | {{small|୧ ବର୍ଷ, ୭୨ ଦିନ}} |- | colspan="6" align="left" |{{small|ଏକ ମେଣ୍ଟ ସରକାରର ନେତୃତ୍ୱ ନେଇଥିଲେ ।}} |- bgcolor="#EEEEEE" | rowspan="4" style="background-color:{{Party color|Indian National Congress (R)}}" | | rowspan="4" | '''୮''' | rowspan="4" | [[File:Nandini-Satapathy.jpg|80px]] | rowspan="4" | '''[[ନନ୍ଦିନୀ ଶତପଥୀ]]'''<br />{{small|'''କଟକ ସିଟି'''}} | {{small|୧୪ ଜୁନ}}<br />୧୯୭୨ | {{small|୩ ମାର୍ଚ୍ଚ}}<br />୧୯୭୩ | rowspan="3" | {{small|'''ଯୋଗେନ୍ଦ୍ର ସିଂହ'''}} | rowspan="3" bgcolor="#CEFDF9" | {{small|'''ଭାରତୀୟ ଜାତୀୟ କଂଗ୍ରେସ (ଆର)'''}} | rowspan="3" bgcolor="#CEFDF9" | {{small|'''ଶତପଥୀ ୧'''}} | rowspan="3" bgcolor="#CEFDF9" | {{small|'''୫ମ'''}} |- bgcolor="#EEEEEE" | colspan="2" | '''୧୯୭୧''' |- bgcolor="#E9E9E9" | colspan="2" | {{small|୨୬୨ ଦିନ}} |- | colspan="6" align="left" |{{small|ଓଡ଼ିଶାର ପ୍ରଥମ ମହିଳା ମୁଖ୍ୟମନ୍ତ୍ରୀ ।}} |- bgcolor="#FFFFFF" | colspan="10" | '''ପଦବୀ ଖାଲି''' (୩ ମାର୍ଚ୍ଚ ୧୯୭୩ – ୬ ମାର୍ଚ୍ଚ ୧୯୭୪)<br />''ଏହି ସମୟରେ '''ରାଷ୍ଟ୍ରପତି ଶାସନ''' ଲାଗୁ ହୋଇଥିଲା''<br />{{small|୧ ବର୍ଷ, ୩ ଦିନ}} |- |- bgcolor="#EEEEEE" | rowspan="4" style="background-color:{{Party color|Indian National Congress (R)}} " | | rowspan="4" | '''(୮)''' | rowspan="4" | [[File:Nandini-Satapathy.jpg|80px]] | rowspan="4" | '''[[ନନ୍ଦିନୀ ଶତପଥୀ]]'''<br />{{small|'''ଢେଙ୍କାନାଳ'''}} | {{small|୬ ମାର୍ଚ୍ଚ}}<br />୧୯୭୪ | {{small|୧୬ ଡିସେମ୍ବର}}<br />୧୯୭୬ | rowspan="3" | {{small|'''ବି. ଡି. ଜତ୍ତୀ'''}} | rowspan="3" bgcolor="#CEFDF9" | {{small|'''ଭାରତୀୟ ଜାତୀୟ କଂଗ୍ରେସ (ଆର)'''}} | rowspan="3" bgcolor="#CEFDF9" | {{small|'''ଶତପଥୀ ୨'''}} | rowspan="3" bgcolor="#CEFDF9" | {{small|'''୬ଷ୍ଠ'''}} |- bgcolor="#EEEEEE" | colspan="2" | '''୧୯୭୪''' |- bgcolor="#E9E9E9" | colspan="2" | {{small|୨ ବର୍ଷ, ୨୮୫ ଦିନ}} |- | colspan="6" align="left" |{{small|ରାଷ୍ଟ୍ରପତି ଶାସନ ପରେ ପୁଣି କ୍ଷମତାକୁ ଫେରିଥିଲେ ।}} |- bgcolor="#FFFFFF" | colspan="10" | '''ପଦବୀ ଖାଲି''' (୧୬ ଡିସେମ୍ବର ୧୯୭୬ – ୨୯ ଡିସେମ୍ବର ୧୯୭୬)<br />''ଏହି ସମୟରେ '''ରାଷ୍ଟ୍ରପତି ଶାସନ''' ଲାଗୁ ହୋଇଥିଲା''<br />{{small|୧୩ ଦିନ}} |- |- bgcolor="#EEEEEE" | rowspan="4" style="background-color:{{Party color|Indian National Congress (R)}}" | | rowspan="4" | '''୯''' | rowspan="4" | [[File:Binayak Acharya.jpg|80px]] | rowspan="4" | '''[[ବିନାୟକ ଆଚାର୍ଯ୍ୟ]]'''<br />{{small|'''ବ୍ରହ୍ମପୁର'''}} | {{small|୨୯ ଡିସେମ୍ବର}}<br />୧୯୭୬ | {{small|୩୦ ଏପ୍ରିଲ}}<br />୧୯୭୭ | rowspan="3" | {{small|'''ଶିବ ନାରାୟଣ ଶଙ୍କର'''}} | rowspan="3" bgcolor="#CEFDF9" | {{small|'''ଭାରତୀୟ ଜାତୀୟ କଂଗ୍ରେସ (ଆର)'''}} | rowspan="3" bgcolor="#CEFDF9" | {{small|'''ଆଚାର୍ଯ୍ୟ'''}} | rowspan="3" bgcolor="#CEFDF9" | {{small|'''୬ଷ୍ଠ'''}} |- bgcolor="#EEEEEE" | colspan="2" | '''୧୯୭୪''' |- bgcolor="#E9E9E9" | colspan="2" | {{small|୧୨୨ ଦିନ}} |- | colspan="6" align="left" |{{small|ଆଉ ଏକ ରାଷ୍ଟ୍ରପତି ଶାସନ ଲାଗୁ ହେବା ପୂର୍ବରୁ ଅଳ୍ପ ସମୟ ପାଇଁ କାର୍ଯ୍ୟ କରିଥିଲେ ।}} |- bgcolor="#FFFFFF" | colspan="10" | '''ପଦବୀ ଖାଲି''' (୩୦ ଏପ୍ରିଲ ୧୯୭୭ – ୨୬ ଜୁନ ୧୯୭୭)<br />''ଏହି ସମୟରେ '''ରାଷ୍ଟ୍ରପତି ଶାସନ''' ଲାଗୁ ହୋଇଥିଲା''<br />{{small|୫୭ ଦିନ}} |- |- bgcolor="#EEEEEE" | rowspan="4" style="background-color:{{party color|Janata Party}}" | | rowspan="4" | '''୧୦''' | rowspan="4" | [[File:NilamaniRautray.jpg|80px]] | rowspan="4" | '''[[ନୀଳମଣି ରାଉତରାୟ]]'''<br />{{small|'''ବାସୁଦେବପୁର'''}} | {{small|୨୬ ଜୁନ}}<br />୧୯୭୭ | {{small|୧୭ ଫେବୃଆରୀ}}<br />୧୯୮୦ | rowspan="3" | {{small|'''ହରଚରଣ ସିଂହ ବ୍ରାର'''}} | rowspan="3" bgcolor="#CCEAFF" | {{small|'''ଜନତା ପାର୍ଟି'''}} | rowspan="3" bgcolor="#CCEAFF" | {{small|'''ରାଉତରାୟ'''}} | rowspan="3" bgcolor="#CCEAFF" | {{small|'''୭ମ'''}} |- bgcolor="#EEEEEE" | colspan="2" | '''୧୯୭୭''' |- bgcolor="#E9E9E9" | colspan="2" | {{small|୨ ବର୍ଷ, ୨୩୬ ଦିନ}} |- | colspan="6" align="left" |{{small|ଓଡ଼ିଶାର ପ୍ରଥମ ଜନତା ପାର୍ଟି ମୁଖ୍ୟମନ୍ତ୍ରୀ ।}} |- bgcolor="#FFFFFF" | colspan="10" | '''ପଦବୀ ଖାଲି''' (୧୭ ଫେବୃଆରୀ ୧୯୮୦ – ୯ ଜୁନ ୧୯୮୦)<br />''ଏହି ସମୟରେ '''ରାଷ୍ଟ୍ରପତି ଶାସନ''' ଲାଗୁ ହୋଇଥିଲା''<br />{{small|୧୧୩ ଦିନ}} |- |- bgcolor="#EEEEEE" | rowspan="4" style="background-color:{{party color|Indian National Congress}}" | | rowspan="4" | '''୧୧''' | rowspan="4" | [[File:J B Pattnaik, Governor of Assam.jpg|80px]] | rowspan="4" | '''[[ଜାନକୀ ବଲ୍ଲଭ ପଟ୍ଟନାୟକ]]'''<br />{{small|'''ଆଠଗଡ଼'''}} | {{small|୯ ଜୁନ}}<br />୧୯୮୦ | {{small|୭ ଡିସେମ୍ବର}}<br />୧୯୮୯ | rowspan="3" | {{small|'''ସି. ଏମ. ପୁନାଚା'''<br />'''ବିଶମ୍ଭର ନାଥ ପାଣ୍ଡେ'''}} | rowspan="3" bgcolor="#CCF2FF" | {{small|[[ଭାରତୀୟ ଜାତୀୟ କଂଗ୍ରେସ]]}} | rowspan="3" bgcolor="#CCF2FF" | {{small|'''ଜାନକୀ ୧'''<br />'''ଜାନକୀ ୨'''}} | rowspan="3" bgcolor="#CCF2FF" | {{small|'''୮ମ'''<br />'''୯ମ'''}} |- bgcolor="#EEEEEE" | colspan="2" | '''୧୯୮୦'''<br />'''୧୯୮୫''' |- bgcolor="#E9E9E9" | colspan="2" | {{small|୯ ବର୍ଷ, ୧୮୧ ଦିନ}} |- | colspan="6" align="left" |{{small|ଲଗାତାର ଦୁଇଟି ପୂର୍ଣ୍ଣ କାର୍ଯ୍ୟକାଳ ପାଇଁ କାର୍ଯ୍ୟ କରିଥିଲେ ।}} |- bgcolor="#EEEEEE" | rowspan="4" style="background-color:{{party color|Indian National Congress}}" | | rowspan="4" | '''୧୨''' | rowspan="4" | [[File:Hemananda Biswal.jpg|80px]] | rowspan="4" | '''[[ହେମାନନ୍ଦ ବିଶ୍ୱାଳ]]'''<br />{{small|'''ଲଇକେରା'''}} | {{small|୭ ଡିସେମ୍ବର}}<br />୧୯୮୯ | {{small|୫ ମାର୍ଚ୍ଚ}}<br />୧୯୯୦ | rowspan="3" | {{small|'''ନୁରୁଲ ହାସନ'''}} | rowspan="3" bgcolor="#CCF2FF" | {{small|[[ଭାରତୀୟ ଜାତୀୟ କଂଗ୍ରେସ]]}} | rowspan="3" bgcolor="#CCF2FF" | {{small|'''ବିଶ୍ୱାଳ ୧'''}} | rowspan="3" bgcolor="#CCF2FF" | {{small|'''୯ମ'''}} |- bgcolor="#EEEEEE" | colspan="2" | '''୧୯୮୫''' |- bgcolor="#E9E9E9" | colspan="2" | {{small|୮୮ ଦିନ}} |- | colspan="6" align="left" |{{small|ଓଡ଼ିଶାର ପ୍ରଥମ ଆଦିବାସୀ ମୁଖ୍ୟମନ୍ତ୍ରୀ ।}} |- bgcolor="#EEEEEE" | rowspan="4" style="background-color:{{party color|Janata Dal}}" | | rowspan="4" | '''(୩)''' | rowspan="4" | [[File:Biju-Patnaik.jpg|80px]] | rowspan="4" | '''[[ବିଜୁ ପଟ୍ଟନାୟକ]]'''<br />{{small|'''ଭୁବନେଶ୍ୱର'''}} | {{small|୫ ମାର୍ଚ୍ଚ}}<br />୧୯୯୦ | {{small|୧୫ ମାର୍ଚ୍ଚ}}<br />୧୯୯୫ | rowspan="3" | {{small|'''ଯଜ୍ଞଦତ୍ତ ଶର୍ମା'''}} | rowspan="3" bgcolor="#D6ECE0" | {{small|ଜନତା ଦଳ }} | rowspan="3" bgcolor="#D6ECE0" | {{small|'''ବିଜୁ ୨'''}} | rowspan="3" bgcolor="#D6ECE0" | {{small|'''୧୦ମ'''}} |- bgcolor="#EEEEEE" | colspan="2" | '''୧୯୯୦''' |- bgcolor="#E9E9E9" | colspan="2" | {{small|୫ ବର୍ଷ, ୧୦ ଦିନ}} |- | colspan="6" align="left" |{{small|ଜନତା ଦଳ ବ୍ୟାନରରେ ପୁଣି କ୍ଷମତାକୁ ଫେରିଥିଲେ ।}} |- bgcolor="#EEEEEE" | rowspan="4" style="background-color:{{party color|Indian National Congress}}" | | rowspan="4" | '''(୧୧)''' | rowspan="4" | [[File:J B Pattnaik, Governor of Assam.jpg|80px]] | rowspan="4" | '''[[ଜାନକୀ ବଲ୍ଲଭ ପଟ୍ଟନାୟକ]]'''<br />{{small|'''ବେଗୁନିଆ'''}} | {{small|୧୫ ମାର୍ଚ୍ଚ}}<br />୧୯୯୫ | {{small|୧୭ ଫେବୃଆରୀ}}<br />୧୯୯୯ | rowspan="3" | {{small|'''ବି. ସତ୍ୟ ନାରାୟଣ ରେଡ୍ଡୀ'''}} | rowspan="3" bgcolor="#CCF2FF" | {{small|[[ଭାରତୀୟ ଜାତୀୟ କଂଗ୍ରେସ]]}} | rowspan="3" bgcolor="#CCF2FF" | {{small|'''ଜାନକୀ ୩'''}} | rowspan="3" bgcolor="#CCF2FF" | {{small|'''୧୧ଶ'''}} |- bgcolor="#EEEEEE" | colspan="2" | '''୧୯୯୫''' |- bgcolor="#E9E9E9" | colspan="2" | {{small|୩ ବର୍ଷ, ୩୩୯ ଦିନ}} |- | colspan="6" align="left" |{{small|ତୃତୀୟ ଥର ଅଣ-କ୍ରମାଗତ କାର୍ଯ୍ୟକାଳ ପାଇଁ ନିର୍ବାଚିତ ହୋଇଥିଲେ ।}} |- bgcolor="#EEEEEE" | rowspan="4" style="background-color:{{party color|Indian National Congress}}" | | rowspan="4" | '''୧୩''' | rowspan="4" | [[File:Giridhar Gamang.jpg|80px]] | rowspan="4" | '''[[ଗିରିଧର ଗମାଙ୍ଗ]]'''<br />{{small|'''ଲକ୍ଷ୍ମୀପୁର'''}} | {{small|୧୭ ଫେବୃଆରୀ}}<br />୧୯୯୯ | {{small|୬ ଡିସେମ୍ବର}}<br />୧୯୯୯ | rowspan="3" | {{small|'''ସି. ରଙ୍ଗରାଜନ'''}} | rowspan="3" bgcolor="#CCF2FF" | {{small|[[ଭାରତୀୟ ଜାତୀୟ କଂଗ୍ରେସ]]}} | rowspan="3" bgcolor="#CCF2FF" | {{small|'''ଗମାଙ୍ଗ'''}} | rowspan="3" bgcolor="#CCF2FF" | {{small|'''୧୧ଶ'''}} |- bgcolor="#EEEEEE" | colspan="2" | '''୧୯୯୫''' |- bgcolor="#E9E9E9" | colspan="2" | {{small|୨୯୨ ଦିନ}} |- | colspan="6" align="left" |{{small|୧୯୯୯ ମହାବାତ୍ୟା ପରେ ଇସ୍ତଫା ଦେଇଥିଲେ ।}} |- bgcolor="#EEEEEE" | rowspan="4" style="background-color:{{party color|Indian National Congress}}" | | rowspan="4" | '''(୧୨)''' | rowspan="4" | [[File:Hemananda Biswal.jpg|80px]] | rowspan="4" | '''[[ହେମାନନ୍ଦ ବିଶ୍ୱାଳ]]'''<br />{{small|'''ଲଇକେରା'''}} | {{small|୬ ଡିସେମ୍ବର}}<br />୧୯୯୯ | {{small|୫ ମାର୍ଚ୍ଚ}}<br />୨୦୦୦ | rowspan="3" | {{small|'''ଏମ. ଏମ. ରାଜେନ୍ଦ୍ରନ'''}} | rowspan="3" bgcolor="#CCF2FF" | {{small|[[ଭାରତୀୟ ଜାତୀୟ କଂଗ୍ରେସ]]}} | rowspan="3" bgcolor="#CCF2FF" | {{small|'''ବିଶ୍ୱାଳ ୨'''}} | rowspan="3" bgcolor="#CCF2FF" | {{small|'''୧୧ଶ'''}} |- bgcolor="#EEEEEE" | colspan="2" | '''୧୯୯୫''' |- bgcolor="#E9E9E9" | colspan="2" | {{small|୯୦ ଦିନ}} |- | colspan="6" align="left" |{{small|୨୦୦୦ ନିର୍ବାଚନ ପୂର୍ବରୁ ଅଳ୍ପ ସମୟ ପାଇଁ କାର୍ଯ୍ୟ କରିଥିଲେ ।}} |- bgcolor="#EEEEEE" | rowspan="4" style="background-color:{{party color|Biju Janata Dal}}" | | rowspan="4" | '''୧୪''' | rowspan="4" | [[File:NaveenPatnaik.jpg|80px]] | rowspan="4" | '''[[ନବୀନ ପଟ୍ଟନାୟକ]]'''<br />{{small|'''ହିଞ୍ଜିଳି'''}} | {{small|୫ ମାର୍ଚ୍ଚ}}<br />୨୦୦୦ | {{small|୧୨ ଜୁନ}}<br />୨୦୨୪ | rowspan="3" | {{small|'''ଏମ. ଏମ. ରାଜେନ୍ଦ୍ରନ'''<br />'''ମୁରଲୀଧର ଭଣ୍ଡାରେ'''<br />'''ଏସ. ସି. ଜାମିର'''<br />'''ଗଣେଶୀ ଲାଲ'''}} | rowspan="3" bgcolor="#E3EDDC" | {{small|[[ବିଜୁ ଜନତା ଦଳ]]}} | rowspan="3" bgcolor="#E3EDDC" | {{small|'''ନବୀନ ୧, ୨, ୩, ୪, ୫'''}} | rowspan="3" bgcolor="#E3EDDC" | {{small|'''୧୨ଶ, ୧୩ଶ, ୧୪ଶ, ୧୫ଶ, ୧୬ଶ'''}} |- bgcolor="#EEEEEE" | colspan="2" | '''୨୦୦୦, ୨୦୦୪, ୨୦୦୯, ୨୦୧୪, ୨୦୧୯''' |- bgcolor="#E9E9E9" | colspan="2" | {{small|୨୪ ବର୍ଷ, ୯୯ ଦିନ}} |- | colspan="6" align="left" |{{small|ଓଡ଼ିଶାର ସବୁଠାରୁ ଦୀର୍ଘ ସମୟ ଧରି କାର୍ଯ୍ୟ କରିଥିବା ମୁଖ୍ୟମନ୍ତ୍ରୀ ।}} |- bgcolor="#EEEEEE" | rowspan="4" style="background-color:{{party color|Bharatiya Janata Party}}" | | rowspan="4" | '''୧୫''' | rowspan="4" | [[File:Shri Mohan Charan Majhi.jpg|80px]] | rowspan="4" | '''[[ମୋହନ ଚରଣ ମାଝୀ]]'''<br />{{small|'''କେନ୍ଦୁଝର'''}} | {{small|୧୨ ଜୁନ}}<br />୨୦୨୪ | ଅଦ୍ୟାବଧି | rowspan="3" | {{small|'''ରଘୁବର ଦାସ'''}} | rowspan="3" bgcolor="#FFE5CC" | {{small|[[ଭାରତୀୟ ଜନତା ପାର୍ଟି]]}} | rowspan="3" bgcolor="#FFE5CC" | {{small|'''ମାଝୀ'''}} | rowspan="3" bgcolor="#FFE5CC" | {{small|'''୧୭ଶ'''}} |- bgcolor="#EEEEEE" | colspan="2" | '''୨୦୨୪''' |- bgcolor="#E9E9E9" | colspan="2" | {{small|୧ ବର୍ଷ, ୩୫୪ ଦିନ}} |- | colspan="6" align="left" |{{small|ଓଡ଼ିଶାର ପ୍ରଥମ ଭାରତୀୟ ଜନତା ପାର୍ଟି ମୁଖ୍ୟମନ୍ତ୍ରୀ ।}} |} == ଆହୁରି ଦେଖନ୍ତୁ == * [[ଓଡ଼ିଶାର ମନ୍ତ୍ରୀମଣ୍ଡଳ]] * [[ଓଡ଼ିଶାର ରାଜ୍ୟପାଳମାନଙ୍କର ତାଲିକା]] * [[ଓଡ଼ିଶାର ନେତାମାନଙ୍କର ତାଲିକା]] == ଆଧାର == # [http://www.orissa.gov.in/e-magazine/orissaannualreference/OR-Annual.../399-400.pdf Primie ministers and Chief ministers of Odisha] # [http://orissa.gov.in/cmorissa/cm.asp Odisha Chief Ministers List] {{ଓଡ଼ିଶାର ମୁଖ୍ୟମନ୍ତ୍ରୀ}} {{ଓଡ଼ିଶା ପ୍ରସଙ୍ଗ}} <!--ଅଲଗା ଭାଷାର ଉଇକିପିଡ଼ିଆରେ ଏହି ପ୍ରସଙ୍ଗ--> [[ଶ୍ରେଣୀ:ରାଜନୀତି]] [[ଶ୍ରେଣୀ:ଓଡ଼ିଶା ରାଜନୀତି]] [[ଶ୍ରେଣୀ:ତାଲିକା]] <references group="lower-alpha" /> qrwf5wueqathupxy0jpy2ssnesawt1e 595815 595814 2026-06-01T15:51:26Z SamyakSamantasinghar 42167 /* ଓଡ଼ିଶା ପ୍ରଦେଶର ପ୍ରଧାନମନ୍ତ୍ରୀଗଣ */ 595815 wikitext text/x-wiki {{prettyurl|Chief Ministers of Odisha}} <!--{{multiple image | perrow = 3 | total_width = 300 | image1 = Harekrushna-Mahtab.jpg | width1 = 500 | height1 = 600 | image2 = Nandini-Satapathy.jpg | width2 = 500 | height2 = 600 | image3 = RNS-Deo.jpg | width3 = 500 | height3 = 600 | image4 = Biswanath-Das.jpg | width4 = 500 | height4 = 600 | image5 = Biju-Patnaik.jpg | width5 = 500 | height5 = 600 | image6 = Hemananda-Biswal.jpg | width6 = 500 | height6 = 600 | image7 = NaveenPatnaik.jpg | width7 = 500 | height7 = 600 | image8 = Mohan Charan Majhi.jpg | width8 = 500 | height8 = 600 | footer = {{bulleted list |ଉପର ବାମ: [[ହରେକୃଷ୍ଣ ମହତାବ]] ଓଡ଼ିଶାର ପ୍ରଥମ ମୁଖ୍ୟମନ୍ତ୍ରୀ ଭାବେ କାର୍ଯ୍ୟ କରିଥିଲେ। |ଉପର ମଝି: [[ନନ୍ଦିନୀ ଶତପଥୀ]] ପ୍ରଥମ ମହିଳା ମୁଖ୍ୟମନ୍ତ୍ରୀ ଭାବେ କାର୍ଯ୍ୟ କରିଥିଲେ. |ଉପର ଡାହାଣ: [[ରାଜେନ୍ଦ୍ର ନାରାୟଣ ସିଂହଦେଓ]] ପ୍ରଥମ ଅଣ-[[କଂଗ୍ରେସ]] ମୁଖ୍ୟମନ୍ତ୍ରୀ ଭାବେ କାର୍ଯ୍ୟ କରିଥିଲେ। |ମଝି ବାମ: [[w:Biswanath Das|ବିଶ୍ୱନାଥ ଦାସ]] ପ୍ରଥମ ମୁଖ୍ୟମନ୍ତ୍ରୀ ଯିଏକି ସ୍ୱାଧୀନ ଭାବେ କାର୍ଯ୍ୟ କରିଥିଲେ। |ମଝି କେନ୍ଦ୍ର: [[ବିଜୁ ପଟ୍ଟନାୟକ]] ଥିଲେ ପ୍ରଥମ ଅଣ କଂଗ୍ରେସ ଦଳର ମୁଖ୍ୟମନ୍ତ୍ରୀ ଯିଏକି ୩ ଥର ମୁଖ୍ୟମନ୍ତ୍ରୀ ଭାବେ କାର୍ଯ୍ୟ କରିଥିଲେ। |ମଝି ଡାହାଣ: [[ହେମାନନ୍ଦ ବିଶ୍ୱାଳ]] ପ୍ରଥମ ଆଦିବାସୀ ମୁଖ୍ୟମନ୍ତ୍ରୀ। |ତଳ ବାମ: [[ନବୀନ ପଟ୍ଟନାୟକ]] ରାଜ୍ୟର ସବୁଠାରୁ ଅଧିକ ସମୟ ଧରି କାର୍ଯ୍ୟ କରିଥିବା ମୁଖ୍ୟମନ୍ତ୍ରୀ ଯିଏକି ୨୪ ବର୍ଷ ଧରି ଶାସନ କରିଥିଲେ। |ତଳ ଡାହାଣ: [[ମୋହନ ଚରଣ ମାଝୀ]] ରାଜ୍ୟର ପ୍ରଥମ [[ଭାରତୀୟ ଜନତା ପାର୍ଟି|ଭାଜପା]] ମୁଖ୍ୟମନ୍ତ୍ରୀ ତଥା ବର୍ତ୍ତମାନର ମୁଖ୍ୟମନ୍ତ୍ରୀ। }} | direction = horizontal }}--> == ଓଡ଼ିଶା ପ୍ରଦେଶର ପ୍ରଧାନମନ୍ତ୍ରୀଗଣ == {{clear}} ;ଦଳସମୂହ {{legend2|#FFFF00|'''ଜାତୀୟ ଦଳ'''|border=1px solid #AAAAAA}} (୧)<br> {{legend2|#00BCFF|[[ଭାରତୀୟ ଜାତୀୟ କଂଗ୍ରେସ]]|border=1px solid #AAAAAA}} (୨) {| class="wikitable sticky-header" width=100% style="text-align:center;" ! colspan="2" width="5%" |କ୍ରମିକ ନଂ. ! width="10%" |ଚିତ୍ର ! width="20%" |ନାମ<br />{{small|ନିର୍ବାଚନ ମଣ୍ଡଳୀ}} ! colspan="2" width="20%" |କାର୍ଯ୍ୟକାଳ<br />ନିର୍ବାଚନ ଜନାଦେଶ<br />ପଦବୀରେ ଥିବା ସମୟ ! width="20%" |ନିଯୁକ୍ତିଦାତା<br />{{small|(ରାଜ୍ୟପାଳ)}} ! width="15%" |ପ୍ରଧାନମନ୍ତ୍ରୀଙ୍କ<br />ରାଜନୈତିକ ଦଳ ! colspan="2" width="10%" |ସରକାର |- bgcolor="#EEEEEE" | rowspan="4" style="background-color:#FFFF00" | | rowspan="4" | '''୧''' | rowspan="4" | [[File:CKCGN-Deo.jpg|100px]] | rowspan="4" | '''[[କୃଷ୍ଣଚନ୍ଦ୍ର ଗଜପତି ନାରାୟଣ ଦେବ]]'''<br />{{small|'''ପାରଳାଖେମୁଣ୍ଡି'''}} | {{small|୧ ଅପ୍ରେଲ}}<br />୧୯୩୭ | {{small|୧୯ ଜୁଲାଇ}}<br />୧୯୩୭ | rowspan="3" | {{small|'''ସାର ଜନ ଅଷ୍ଟେନ ହବ୍ୟାକ'''}} | rowspan="3" bgcolor="#FFFFCC" | {{small|'''ଜାତୀୟ ଦଳ'''}} | rowspan="3" bgcolor="#FFFFCC" | {{small|'''ଗଜପତି ୧'''}} | rowspan="3" bgcolor="#FFFFCC" | {{small|'''୧ମ ପ୍ରାଦେଶିକ'''}} |- bgcolor="#EEEEEE" | colspan="2" | '''୧୯୩୭''' |- bgcolor="#E9E9E9" | colspan="2" | {{small|୧୦୯ ଦିନ}} |- | colspan="6" align="left" |{{small|ଓଡ଼ିଶା ପ୍ରଦେଶର ପ୍ରଥମ ପ୍ରଧାନମନ୍ତ୍ରୀ ।}} |- bgcolor="#EEEEEE" | rowspan="4" style="background-color:#00BCFF" | | rowspan="4" | '''୨''' | rowspan="4" | [[File:Biswanath-Das.jpg|80px]] | rowspan="4" | '''[[ବିଶ୍ୱନାଥ ଦାସ]]'''<br />{{small|'''ଘୁମୁସର'''}} | {{small|୧୯ ଜୁଲାଇ}}<br />୧୯୩୭ | {{small|୬ ନଭେମ୍ବର}}<br />୧୯୩୯ | rowspan="3" | {{small|'''ସାର ଜନ ଅଷ୍ଟେନ ହବ୍ୟାକ'''}} | rowspan="3" bgcolor="#CCF2FF" | {{small|[[ଭାରତୀୟ ଜାତୀୟ କଂଗ୍ରେସ]]}} | rowspan="3" bgcolor="#CCF2FF" | {{small|'''ଦାସ ୧'''}} | rowspan="3" bgcolor="#CCF2FF" | {{small|'''୧ମ ପ୍ରାଦେଶିକ'''}} |- bgcolor="#EEEEEE" | colspan="2" | '''୧୯୩୭''' |- bgcolor="#E9E9E9" | colspan="2" | {{small|୨ ବର୍ଷ, ୧୧୦ ଦିନ}} |- | colspan="6" align="left" |{{small|ପ୍ରଦେଶରେ ପ୍ରଥମ କଂଗ୍ରେସ ସରକାର ଗଠନ କରିଥିଲେ ।}} |- bgcolor="#EEEEEE" | rowspan="4" style="background-color:#FFFF00" | | rowspan="4" | '''(୧)''' | rowspan="4" | [[File:CKCGN-Deo.jpg|100px]] | rowspan="4" | '''[[କୃଷ୍ଣଚନ୍ଦ୍ର ଗଜପତି ନାରାୟଣ ଦେବ]]'''<br />{{small|'''ପାରଳାଖେମୁଣ୍ଡି'''}} | {{small|୨୪ ନଭେମ୍ବର}}<br />୧୯୪୧ | {{small|୩୦ ଜୁନ}}<br />୧୯୪୪ | rowspan="3" | {{small|'''ସାର ୱିଲିୟମ ହଥର୍ନ ଲୁଇସ'''}} | rowspan="3" bgcolor="#FFFFCC" | {{small|'''ଜାତୀୟ ଦଳ'''}} | rowspan="3" bgcolor="#FFFFCC" | {{small|'''ଗଜପତି ୨'''}} | rowspan="3" bgcolor="#FFFFCC" | {{small|'''୧ମ ପ୍ରାଦେଶିକ'''}} |- bgcolor="#EEEEEE" | colspan="2" | '''୧୯୩୭''' |- bgcolor="#E9E9E9" | colspan="2" | {{small|୨ ବର୍ଷ, ୨୧୯ ଦିନ}} |- | colspan="6" align="left" |{{small|ଏକ ଅଣ-କଂଗ୍ରେସ ମେଣ୍ଟ ସହିତ ଦ୍ୱିତୀୟ ଥର ପାଇଁ ପ୍ରଧାନମନ୍ତ୍ରୀ ଭାବରେ ପ୍ରତ୍ୟାବର୍ତ୍ତନ କରିଥିଲେ ।}} |- bgcolor="#EEEEEE" | rowspan="4" style="background-color:#00BCFF" | | rowspan="4" | '''୩''' | rowspan="4" | [[File:Harekrushna_Mahatab_2000_stamp_of_India.jpg|80px]] | rowspan="4" | '''[[ହରେକୃଷ୍ଣ ମହତାବ]]'''<br />{{small|'''ପୂର୍ବ ଭଦ୍ରକ'''}} | {{small|୨୩ ଅପ୍ରେଲ}}<br />୧୯୪୬ | {{small|୨୬ ଜାନୁଆରୀ}}<br />୧୯୫୦ | rowspan="3" | {{small|'''ଚାନ୍ଦୁଲାଲ ତ୍ରିବେଦୀ'''}} | rowspan="3" bgcolor="#CCF2FF" | {{small|[[ଭାରତୀୟ ଜାତୀୟ କଂଗ୍ରେସ]]}} | rowspan="3" bgcolor="#CCF2FF" | {{small|'''ମହତାବ ୧'''}} | rowspan="3" bgcolor="#CCF2FF" | {{small|'''୨ୟ ପ୍ରାଦେଶିକ'''}} |- bgcolor="#EEEEEE" | colspan="2" | '''୧୯୪୬''' |- bgcolor="#E9E9E9" | colspan="2" | {{small|୩ ବର୍ଷ, ୨୭୮ ଦିନ}} |- | colspan="6" align="left" |{{small|ଓଡ଼ିଶା ପ୍ରଦେଶର ଶେଷ ପ୍ରଧାନମନ୍ତ୍ରୀ (ଏହା ପରେ ଏହି ପଦବୀକୁ ଓଡ଼ିଶାର ମୁଖ୍ୟମନ୍ତ୍ରୀ ପଦରେ ପରିବର୍ତ୍ତନ କରାଯାଇଥିଲା) ।}} |} == ଓଡ଼ିଶାର ମୁଖ୍ୟମନ୍ତ୍ରୀଗଣ == {{clear}} ;ଦଳସମୂହ {{legend2|{{party color|Indian National Congress}}|[[ଭାରତୀୟ ଜାତୀୟ କଂଗ୍ରେସ]]|border=1px solid #AAAAAA}} (୮)<br>{{legend2|{{Party color|Indian National Congress (R)}}|'''ଭାରତୀୟ ଜାତୀୟ କଂଗ୍ରେସ (ଆର)'''|border=1px solid #AAAAAA}} (୨)<br>{{legend2|{{party color|Swatantra Party}}|'''ସ୍ୱତନ୍ତ୍ର ପାର୍ଟି'''|border=1px solid #AAAAAA}} (୧)<br>{{legend2|{{party color|Independent}}|'''ସ୍ୱାଧୀନ'''|border=1px solid #AAAAAA}} (୧)<br>{{legend2|{{party color|Janata Party}}|'''ଜନତା ପାର୍ଟି'''|border=1px solid #AAAAAA}} (୧)<br>{{legend2|{{party color|Janata Dal}}|'''ଜନତା ଦଳ'''|border=1px solid #AAAAAA}} (୧)<br>{{legend2|{{party color|Biju Janata Dal}}|[[ବିଜୁ ଜନତା ଦଳ]]|border=1px solid #AAAAAA}} (୧)<br>{{legend2|{{party color|Bharatiya Janata Party}}|[[ଭାରତୀୟ ଜନତା ପାର୍ଟି]]|border=1px solid #AAAAAA}} (୧) {| class="wikitable sticky-header" width=100% style="text-align:center;" ! colspan="2" width="5%" |କ୍ରମିକ ନଂ. ! width="10%" |ଚିତ୍ର ! width="20%" |ନାମ<br />{{small|ନିର୍ବାଚନ ମଣ୍ଡଳୀ}} ! colspan="2" width="20%" |କାର୍ଯ୍ୟକାଳ<br />ନିର୍ବାଚନ ଜନାଦେଶ<br />ପଦବୀରେ ଥିବା ସମୟ ! width="20%" |ନିଯୁକ୍ତିଦାତା<br />{{small|(ରାଜ୍ୟପାଳ)}} ! width="15%" |ମୁଖ୍ୟମନ୍ତ୍ରୀଙ୍କ<br />ରାଜନୈତିକ ଦଳ ! colspan="2" width="10%" |ସରକାର |- bgcolor="#EEEEEE" | rowspan="4" style="background-color:{{party color|Indian National Congress}}" | | rowspan="4" | '''୧''' | rowspan="4" | [[File:Harekrushna_Mahatab_2000_stamp_of_India.jpg|80px]] | rowspan="4" | '''[[ହରେକୃଷ୍ଣ ମହତାବ]]'''<br />{{small|'''ପୂର୍ବ ଭଦ୍ରକ'''}} | {{small|୨୬ ଜାନୁଆରୀ}}<br />୧୯୫୦ | {{small|୧୨ ମଇ}}<br />୧୯୫୦ | rowspan="3" | {{small|'''ଚାନ୍ଦୁଲାଲ ତ୍ରିବେଦୀ'''}} | rowspan="3" bgcolor="#CCF2FF" | {{small|[[ଭାରତୀୟ ଜାତୀୟ କଂଗ୍ରେସ]]}} | rowspan="3" bgcolor="#CCF2FF" | {{small|'''ମହତାବ ୧'''}} | rowspan="3" bgcolor="#CCF2FF" | {{small|'''୨ୟ ପ୍ରାଦେଶିକ'''}} |- bgcolor="#EEEEEE" | colspan="2" | '''୧୯୪୬''' |- bgcolor="#E9E9E9" | colspan="2" | {{small|୧୦୬ ଦିନ}} |- | colspan="6" align="left" |{{small|ଓଡ଼ିଶାର ପ୍ରଥମ ମୁଖ୍ୟମନ୍ତ୍ରୀ ।}} |- bgcolor="#EEEEEE" | rowspan="4" style="background-color:{{party color|Indian National Congress}}" | | rowspan="4" | '''୨''' | rowspan="4" | [[File:Nabakrushna-Choudhury.jpg|80px]] | rowspan="4" | '''[[ନବକୃଷ୍ଣ ଚୌଧୁରୀ]]'''<br />{{small|'''ଉତ୍ତର କେନ୍ଦ୍ରାପଡ଼ା'''<br />'''ବଡ଼ଚଣା'''}} | {{small|୧୨ ମଇ}}<br />୧୯୫୦ | {{small|୧୯ ଅକ୍ଟୋବର}}<br />୧୯୫୬ | rowspan="3" | {{small|'''ଆସଫ ଅଲ୍ଲୀ'''}} | rowspan="3" bgcolor="#CCF2FF" | {{small|[[ଭାରତୀୟ ଜାତୀୟ କଂଗ୍ରେସ]]}} | rowspan="3" bgcolor="#CCF2FF" | {{small|'''ଚୌଧୁରୀ ୧'''<br />'''ଚୌଧୁରୀ ୨'''}} | rowspan="3" bgcolor="#CCF2FF" | {{small|'''୧ମ'''}} |- bgcolor="#EEEEEE" | colspan="2" | '''୧୯୫୨''' |- bgcolor="#E9E9E9" | colspan="2" | {{small|୬ ବର୍ଷ, ୧୬୦ ଦିନ}} |- | colspan="6" align="left" |{{small|ପ୍ରଥମ ବିଧାନସଭା ନିର୍ବାଚନରେ ଦଳକୁ ବିଜୟୀ କରାଇଥିଲେ ।}} |- bgcolor="#EEEEEE" | rowspan="4" style="background-color:{{party color|Indian National Congress}}" | | rowspan="4" | '''(୧)''' | rowspan="4" | [[File:Harekrushna_Mahatab_2000_stamp_of_India.jpg|80px]] | rowspan="4" | '''[[ହରେକୃଷ୍ଣ ମହତାବ]]'''<br />{{small|''ପ୍ରତିଦ୍ୱନ୍ଦ୍ୱିତା କରିନଥିଲେ''<br />'''ସୋର'''}} | {{small|୧୯ ଅକ୍ଟୋବର}}<br />୧୯୫୬ | {{small|୨୫ ଫେବୃଆରୀ}}<br />୧୯୬୧ | rowspan="3" | {{small|'''ଭୀମ ସେନ ସଚ୍ଚର'''}} | rowspan="3" bgcolor="#CCF2FF" | {{small|[[ଭାରତୀୟ ଜାତୀୟ କଂଗ୍ରେସ]]}} | rowspan="3" bgcolor="#CCF2FF" | {{small|'''ମହତାବ ୨'''<br />'''ମହତାବ ୩'''}} | rowspan="3" bgcolor="#CCF2FF" | {{small|'''୨ୟ'''}} |- bgcolor="#EEEEEE" | colspan="2" | '''୧୯୫୭''' |- bgcolor="#E9E9E9" | colspan="2" | {{small|୪ ବର୍ଷ, ୧୨୯ ଦିନ}} |- | colspan="6" align="left" |{{small|ରାଷ୍ଟ୍ରପତି ଶାସନ ଲାଗୁ ହେବା ପୂର୍ବରୁ ଦ୍ୱିତୀୟ ଥର ପାଇଁ କାର୍ଯ୍ୟଭାର ଗ୍ରହଣ କରିଥିଲେ ।}} |- bgcolor="#FFFFFF" | colspan="10" | '''ପଦବୀ ଖାଲି''' (୨୫ ଫେବୃଆରୀ ୧୯୬୧ – ୨୩ ଜୁନ ୧୯୬୧)<br />''ଏହି ସମୟରେ '''ରାଷ୍ଟ୍ରପତି ଶାସନ''' ଲାଗୁ ହୋଇଥିଲା''<br />{{small|୧୧୮ ଦିନ}} |- |- bgcolor="#EEEEEE" | rowspan="4" style="background-color:{{party color|Indian National Congress}}" | | rowspan="4" | '''୩''' | rowspan="4" | [[File:Biju-Patnaik.jpg|80px]] | rowspan="4" | '''[[ବିଜୁ ପଟ୍ଟନାୟକ]]'''<br />{{small|'''ଚୌଦ୍ୱାର'''}} | {{small|୨୩ ଜୁନ}}<br />୧୯୬୧ | {{small|୨ ଅକ୍ଟୋବର}}<br />୧୯୬୩ | rowspan="3" | {{small|'''ୱାଇ. ଏନ. ସୁକଥଙ୍କର'''}} | rowspan="3" bgcolor="#CCF2FF" | {{small|[[ଭାରତୀୟ ଜାତୀୟ କଂଗ୍ରେସ]]}} | rowspan="3" bgcolor="#CCF2FF" | {{small|'''ବିଜୁ ୧'''}} | rowspan="3" bgcolor="#CCF2FF" | {{small|'''୩ୟ'''}} |- bgcolor="#EEEEEE" | colspan="2" | '''୧୯୬୧''' |- bgcolor="#E9E9E9" | colspan="2" | {{small|୨ ବର୍ଷ, ୧୦୧ ଦିନ}} |- | colspan="6" align="left" |{{small|୧୯୬୧ ନିର୍ବାଚନ ପରେ କାର୍ଯ୍ୟଭାର ଗ୍ରହଣ କରିଥିଲେ ।}} |- bgcolor="#EEEEEE" | rowspan="4" style="background-color:{{party color|Indian National Congress}}" | | rowspan="4" | '''୪''' | rowspan="4" | [[File:Biren-Mitra.jpg|80px]] | rowspan="4" | '''[[ବୀରେନ ମିତ୍ର]]'''<br />{{small|'''କଟକ ସିଟି'''}} | {{small|୨ ଅକ୍ଟୋବର}}<br />୧୯୬୩ | {{small|୨୧ ଫେବୃଆରୀ}}<br />୧୯୬୫ | rowspan="3" | {{small|'''ଅଯୋଧ୍ୟା ନାଥ ଖୋସଲା'''}} | rowspan="3" bgcolor="#CCF2FF" | {{small|[[ଭାରତୀୟ ଜାତୀୟ କଂଗ୍ରେସ]]}} | rowspan="3" bgcolor="#CCF2FF" | {{small|'''ମିତ୍ର'''}} | rowspan="3" bgcolor="#CCF2FF" | {{small|'''୩ୟ'''}} |- bgcolor="#EEEEEE" | colspan="2" | '''୧୯୬୧''' |- bgcolor="#E9E9E9" | colspan="2" | {{small|୧ ବର୍ଷ, ୧୪୨ ଦିନ}} |- | colspan="6" align="left" |{{small|୩ୟ ବିଧାନସଭା ସମୟରେ ପଟ୍ଟନାୟକଙ୍କ ଉତ୍ତରାଧିକାରୀ ହୋଇଥିଲେ ।}} |- bgcolor="#EEEEEE" | rowspan="4" style="background-color:{{party color|Indian National Congress}}" | | rowspan="4" | '''୫''' | rowspan="4" | [[File:Sadasiva-Tripathy.jpg|80px]] | rowspan="4" | '''[[ସଦାଶିବ ତ୍ରିପାଠୀ]]'''<br />{{small|'''ଉମରକୋଟ'''}} | {{small|୨୧ ଫେବୃଆରୀ}}<br />୧୯୬୫ | {{small|୮ ମାର୍ଚ୍ଚ}}<br />୧୯୬୭ | rowspan="3" | {{small|'''ଅଯୋଧ୍ୟା ନାଥ ଖୋସଲା'''}} | rowspan="3" bgcolor="#CCF2FF" | {{small|[[ଭାରତୀୟ ଜାତୀୟ କଂଗ୍ରେସ]]}} | rowspan="3" bgcolor="#CCF2FF" | {{small|'''ତ୍ରିପାଠୀ'''}} | rowspan="3" bgcolor="#CCF2FF" | {{small|'''୩ୟ'''}} |- bgcolor="#EEEEEE" | colspan="2" | '''୧୯୬୧''' |- bgcolor="#E9E9E9" | colspan="2" | {{small|୨ ବର୍ଷ, ୧୫ ଦିନ}} |- | colspan="6" align="left" |{{small|୩ୟ ବିଧାନସଭାର ଶେଷ ପର୍ଯ୍ୟନ୍ତ କାର୍ଯ୍ୟ କରିଥିଲେ ।}} |- bgcolor="#EEEEEE" | rowspan="4" style="background-color:{{party color|Swatantra Party}}" | | rowspan="4" | '''୬''' | rowspan="4" | [[File:RNS-Deo.jpg|80px]] | rowspan="4" | '''[[ରାଜେନ୍ଦ୍ର ନାରାୟଣ ସିଂହଦେଓ]]'''<br />{{small|'''ବଲାଙ୍ଗୀର'''}} | {{small|୮ ମାର୍ଚ୍ଚ}}<br />୧୯୬୭ | {{small|୯ ଜାନୁଆରୀ}}<br />୧୯୭୧ | rowspan="3" | {{small|'''ଅଯୋଧ୍ୟା ନାଥ ଖୋସଲା'''}} | rowspan="3" bgcolor="#CCE2FF" | {{small|'''ସ୍ୱତନ୍ତ୍ର ପାର୍ଟି'''}} | rowspan="3" bgcolor="#CCE2FF" | {{small|'''ସିଂହଦେଓ'''}} | rowspan="3" bgcolor="#CCE2FF" | {{small|'''୪ର୍ଥ'''}} |- bgcolor="#EEEEEE" | colspan="2" | '''୧୯୬୭''' |- bgcolor="#E9E9E9" | colspan="2" | {{small|୩ ବର୍ଷ, ୩୦୭ ଦିନ}} |- | colspan="6" align="left" |{{small|ଓଡ଼ିଶାର ପ୍ରଥମ ଅଣ-କଂଗ୍ରେସ ମୁଖ୍ୟମନ୍ତ୍ରୀ ।}} |- bgcolor="#FFFFFF" | colspan="10" | '''ପଦବୀ ଖାଲି''' (୯ ଜାନୁଆରୀ ୧୯୭୧ – ୩ ଏପ୍ରିଲ ୧୯୭୧)<br />''ଏହି ସମୟରେ '''ରାଷ୍ଟ୍ରପତି ଶାସନ''' ଲାଗୁ ହୋଇଥିଲା''<br />{{small|୮୪ ଦିନ}} |- |- bgcolor="#EEEEEE" | rowspan="4" style="background-color:{{party color|Independent}}" | | rowspan="4" | '''୭''' | rowspan="4" | [[File:Biswanath-Das.jpg|80px]] | rowspan="4" | '''[[ବିଶ୍ୱନାଥ ଦାସ]]'''<br />{{small|'''ରାଉରକେଲା'''}} | {{small|୩ ଏପ୍ରିଲ}}<br />୧୯୭୧ | {{small|୧୪ ଜୁନ}}<br />୧୯୭୨ | rowspan="3" | {{small|'''ଶୌକତୁଲ୍ଲା ଶାହ ଅନସାରୀ'''}} | rowspan="3" bgcolor="#EEEEEE" | {{small|'''ସ୍ୱାଧୀନ'''}} | rowspan="3" bgcolor="#EEEEEE" | {{small|'''ଦାସ ୨'''}} | rowspan="3" bgcolor="#EEEEEE" | {{small|'''୫ମ'''}} |- bgcolor="#EEEEEE" | colspan="2" | '''୧୯୭୧''' |- bgcolor="#E9E9E9" | colspan="2" | {{small|୧ ବର୍ଷ, ୭୨ ଦିନ}} |- | colspan="6" align="left" |{{small|ଏକ ମେଣ୍ଟ ସରକାରର ନେତୃତ୍ୱ ନେଇଥିଲେ ।}} |- bgcolor="#EEEEEE" | rowspan="4" style="background-color:{{Party color|Indian National Congress (R)}}" | | rowspan="4" | '''୮''' | rowspan="4" | [[File:Nandini-Satapathy.jpg|80px]] | rowspan="4" | '''[[ନନ୍ଦିନୀ ଶତପଥୀ]]'''<br />{{small|'''କଟକ ସିଟି'''}} | {{small|୧୪ ଜୁନ}}<br />୧୯୭୨ | {{small|୩ ମାର୍ଚ୍ଚ}}<br />୧୯୭୩ | rowspan="3" | {{small|'''ଯୋଗେନ୍ଦ୍ର ସିଂହ'''}} | rowspan="3" bgcolor="#CEFDF9" | {{small|'''ଭାରତୀୟ ଜାତୀୟ କଂଗ୍ରେସ (ଆର)'''}} | rowspan="3" bgcolor="#CEFDF9" | {{small|'''ଶତପଥୀ ୧'''}} | rowspan="3" bgcolor="#CEFDF9" | {{small|'''୫ମ'''}} |- bgcolor="#EEEEEE" | colspan="2" | '''୧୯୭୧''' |- bgcolor="#E9E9E9" | colspan="2" | {{small|୨୬୨ ଦିନ}} |- | colspan="6" align="left" |{{small|ଓଡ଼ିଶାର ପ୍ରଥମ ମହିଳା ମୁଖ୍ୟମନ୍ତ୍ରୀ ।}} |- bgcolor="#FFFFFF" | colspan="10" | '''ପଦବୀ ଖାଲି''' (୩ ମାର୍ଚ୍ଚ ୧୯୭୩ – ୬ ମାର୍ଚ୍ଚ ୧୯୭୪)<br />''ଏହି ସମୟରେ '''ରାଷ୍ଟ୍ରପତି ଶାସନ''' ଲାଗୁ ହୋଇଥିଲା''<br />{{small|୧ ବର୍ଷ, ୩ ଦିନ}} |- |- bgcolor="#EEEEEE" | rowspan="4" style="background-color:{{Party color|Indian National Congress (R)}} " | | rowspan="4" | '''(୮)''' | rowspan="4" | [[File:Nandini-Satapathy.jpg|80px]] | rowspan="4" | '''[[ନନ୍ଦିନୀ ଶତପଥୀ]]'''<br />{{small|'''ଢେଙ୍କାନାଳ'''}} | {{small|୬ ମାର୍ଚ୍ଚ}}<br />୧୯୭୪ | {{small|୧୬ ଡିସେମ୍ବର}}<br />୧୯୭୬ | rowspan="3" | {{small|'''ବି. ଡି. ଜତ୍ତୀ'''}} | rowspan="3" bgcolor="#CEFDF9" | {{small|'''ଭାରତୀୟ ଜାତୀୟ କଂଗ୍ରେସ (ଆର)'''}} | rowspan="3" bgcolor="#CEFDF9" | {{small|'''ଶତପଥୀ ୨'''}} | rowspan="3" bgcolor="#CEFDF9" | {{small|'''୬ଷ୍ଠ'''}} |- bgcolor="#EEEEEE" | colspan="2" | '''୧୯୭୪''' |- bgcolor="#E9E9E9" | colspan="2" | {{small|୨ ବର୍ଷ, ୨୮୫ ଦିନ}} |- | colspan="6" align="left" |{{small|ରାଷ୍ଟ୍ରପତି ଶାସନ ପରେ ପୁଣି କ୍ଷମତାକୁ ଫେରିଥିଲେ ।}} |- bgcolor="#FFFFFF" | colspan="10" | '''ପଦବୀ ଖାଲି''' (୧୬ ଡିସେମ୍ବର ୧୯୭୬ – ୨୯ ଡିସେମ୍ବର ୧୯୭୬)<br />''ଏହି ସମୟରେ '''ରାଷ୍ଟ୍ରପତି ଶାସନ''' ଲାଗୁ ହୋଇଥିଲା''<br />{{small|୧୩ ଦିନ}} |- |- bgcolor="#EEEEEE" | rowspan="4" style="background-color:{{Party color|Indian National Congress (R)}}" | | rowspan="4" | '''୯''' | rowspan="4" | [[File:Binayak Acharya.jpg|80px]] | rowspan="4" | '''[[ବିନାୟକ ଆଚାର୍ଯ୍ୟ]]'''<br />{{small|'''ବ୍ରହ୍ମପୁର'''}} | {{small|୨୯ ଡିସେମ୍ବର}}<br />୧୯୭୬ | {{small|୩୦ ଏପ୍ରିଲ}}<br />୧୯୭୭ | rowspan="3" | {{small|'''ଶିବ ନାରାୟଣ ଶଙ୍କର'''}} | rowspan="3" bgcolor="#CEFDF9" | {{small|'''ଭାରତୀୟ ଜାତୀୟ କଂଗ୍ରେସ (ଆର)'''}} | rowspan="3" bgcolor="#CEFDF9" | {{small|'''ଆଚାର୍ଯ୍ୟ'''}} | rowspan="3" bgcolor="#CEFDF9" | {{small|'''୬ଷ୍ଠ'''}} |- bgcolor="#EEEEEE" | colspan="2" | '''୧୯୭୪''' |- bgcolor="#E9E9E9" | colspan="2" | {{small|୧୨୨ ଦିନ}} |- | colspan="6" align="left" |{{small|ଆଉ ଏକ ରାଷ୍ଟ୍ରପତି ଶାସନ ଲାଗୁ ହେବା ପୂର୍ବରୁ ଅଳ୍ପ ସମୟ ପାଇଁ କାର୍ଯ୍ୟ କରିଥିଲେ ।}} |- bgcolor="#FFFFFF" | colspan="10" | '''ପଦବୀ ଖାଲି''' (୩୦ ଏପ୍ରିଲ ୧୯୭୭ – ୨୬ ଜୁନ ୧୯୭୭)<br />''ଏହି ସମୟରେ '''ରାଷ୍ଟ୍ରପତି ଶାସନ''' ଲାଗୁ ହୋଇଥିଲା''<br />{{small|୫୭ ଦିନ}} |- |- bgcolor="#EEEEEE" | rowspan="4" style="background-color:{{party color|Janata Party}}" | | rowspan="4" | '''୧୦''' | rowspan="4" | [[File:NilamaniRautray.jpg|80px]] | rowspan="4" | '''[[ନୀଳମଣି ରାଉତରାୟ]]'''<br />{{small|'''ବାସୁଦେବପୁର'''}} | {{small|୨୬ ଜୁନ}}<br />୧୯୭୭ | {{small|୧୭ ଫେବୃଆରୀ}}<br />୧୯୮୦ | rowspan="3" | {{small|'''ହରଚରଣ ସିଂହ ବ୍ରାର'''}} | rowspan="3" bgcolor="#CCEAFF" | {{small|'''ଜନତା ପାର୍ଟି'''}} | rowspan="3" bgcolor="#CCEAFF" | {{small|'''ରାଉତରାୟ'''}} | rowspan="3" bgcolor="#CCEAFF" | {{small|'''୭ମ'''}} |- bgcolor="#EEEEEE" | colspan="2" | '''୧୯୭୭''' |- bgcolor="#E9E9E9" | colspan="2" | {{small|୨ ବର୍ଷ, ୨୩୬ ଦିନ}} |- | colspan="6" align="left" |{{small|ଓଡ଼ିଶାର ପ୍ରଥମ ଜନତା ପାର୍ଟି ମୁଖ୍ୟମନ୍ତ୍ରୀ ।}} |- bgcolor="#FFFFFF" | colspan="10" | '''ପଦବୀ ଖାଲି''' (୧୭ ଫେବୃଆରୀ ୧୯୮୦ – ୯ ଜୁନ ୧୯୮୦)<br />''ଏହି ସମୟରେ '''ରାଷ୍ଟ୍ରପତି ଶାସନ''' ଲାଗୁ ହୋଇଥିଲା''<br />{{small|୧୧୩ ଦିନ}} |- |- bgcolor="#EEEEEE" | rowspan="4" style="background-color:{{party color|Indian National Congress}}" | | rowspan="4" | '''୧୧''' | rowspan="4" | [[File:J B Pattnaik, Governor of Assam.jpg|80px]] | rowspan="4" | '''[[ଜାନକୀ ବଲ୍ଲଭ ପଟ୍ଟନାୟକ]]'''<br />{{small|'''ଆଠଗଡ଼'''}} | {{small|୯ ଜୁନ}}<br />୧୯୮୦ | {{small|୭ ଡିସେମ୍ବର}}<br />୧୯୮୯ | rowspan="3" | {{small|'''ସି. ଏମ. ପୁନାଚା'''<br />'''ବିଶମ୍ଭର ନାଥ ପାଣ୍ଡେ'''}} | rowspan="3" bgcolor="#CCF2FF" | {{small|[[ଭାରତୀୟ ଜାତୀୟ କଂଗ୍ରେସ]]}} | rowspan="3" bgcolor="#CCF2FF" | {{small|'''ଜାନକୀ ୧'''<br />'''ଜାନକୀ ୨'''}} | rowspan="3" bgcolor="#CCF2FF" | {{small|'''୮ମ'''<br />'''୯ମ'''}} |- bgcolor="#EEEEEE" | colspan="2" | '''୧୯୮୦'''<br />'''୧୯୮୫''' |- bgcolor="#E9E9E9" | colspan="2" | {{small|୯ ବର୍ଷ, ୧୮୧ ଦିନ}} |- | colspan="6" align="left" |{{small|ଲଗାତାର ଦୁଇଟି ପୂର୍ଣ୍ଣ କାର୍ଯ୍ୟକାଳ ପାଇଁ କାର୍ଯ୍ୟ କରିଥିଲେ ।}} |- bgcolor="#EEEEEE" | rowspan="4" style="background-color:{{party color|Indian National Congress}}" | | rowspan="4" | '''୧୨''' | rowspan="4" | [[File:Hemananda Biswal.jpg|80px]] | rowspan="4" | '''[[ହେମାନନ୍ଦ ବିଶ୍ୱାଳ]]'''<br />{{small|'''ଲଇକେରା'''}} | {{small|୭ ଡିସେମ୍ବର}}<br />୧୯୮୯ | {{small|୫ ମାର୍ଚ୍ଚ}}<br />୧୯୯୦ | rowspan="3" | {{small|'''ନୁରୁଲ ହାସନ'''}} | rowspan="3" bgcolor="#CCF2FF" | {{small|[[ଭାରତୀୟ ଜାତୀୟ କଂଗ୍ରେସ]]}} | rowspan="3" bgcolor="#CCF2FF" | {{small|'''ବିଶ୍ୱାଳ ୧'''}} | rowspan="3" bgcolor="#CCF2FF" | {{small|'''୯ମ'''}} |- bgcolor="#EEEEEE" | colspan="2" | '''୧୯୮୫''' |- bgcolor="#E9E9E9" | colspan="2" | {{small|୮୮ ଦିନ}} |- | colspan="6" align="left" |{{small|ଓଡ଼ିଶାର ପ୍ରଥମ ଆଦିବାସୀ ମୁଖ୍ୟମନ୍ତ୍ରୀ ।}} |- bgcolor="#EEEEEE" | rowspan="4" style="background-color:{{party color|Janata Dal}}" | | rowspan="4" | '''(୩)''' | rowspan="4" | [[File:Biju-Patnaik.jpg|80px]] | rowspan="4" | '''[[ବିଜୁ ପଟ୍ଟନାୟକ]]'''<br />{{small|'''ଭୁବନେଶ୍ୱର'''}} | {{small|୫ ମାର୍ଚ୍ଚ}}<br />୧୯୯୦ | {{small|୧୫ ମାର୍ଚ୍ଚ}}<br />୧୯୯୫ | rowspan="3" | {{small|'''ଯଜ୍ଞଦତ୍ତ ଶର୍ମା'''}} | rowspan="3" bgcolor="#D6ECE0" | {{small|ଜନତା ଦଳ }} | rowspan="3" bgcolor="#D6ECE0" | {{small|'''ବିଜୁ ୨'''}} | rowspan="3" bgcolor="#D6ECE0" | {{small|'''୧୦ମ'''}} |- bgcolor="#EEEEEE" | colspan="2" | '''୧୯୯୦''' |- bgcolor="#E9E9E9" | colspan="2" | {{small|୫ ବର୍ଷ, ୧୦ ଦିନ}} |- | colspan="6" align="left" |{{small|ଜନତା ଦଳ ବ୍ୟାନରରେ ପୁଣି କ୍ଷମତାକୁ ଫେରିଥିଲେ ।}} |- bgcolor="#EEEEEE" | rowspan="4" style="background-color:{{party color|Indian National Congress}}" | | rowspan="4" | '''(୧୧)''' | rowspan="4" | [[File:J B Pattnaik, Governor of Assam.jpg|80px]] | rowspan="4" | '''[[ଜାନକୀ ବଲ୍ଲଭ ପଟ୍ଟନାୟକ]]'''<br />{{small|'''ବେଗୁନିଆ'''}} | {{small|୧୫ ମାର୍ଚ୍ଚ}}<br />୧୯୯୫ | {{small|୧୭ ଫେବୃଆରୀ}}<br />୧୯୯୯ | rowspan="3" | {{small|'''ବି. ସତ୍ୟ ନାରାୟଣ ରେଡ୍ଡୀ'''}} | rowspan="3" bgcolor="#CCF2FF" | {{small|[[ଭାରତୀୟ ଜାତୀୟ କଂଗ୍ରେସ]]}} | rowspan="3" bgcolor="#CCF2FF" | {{small|'''ଜାନକୀ ୩'''}} | rowspan="3" bgcolor="#CCF2FF" | {{small|'''୧୧ଶ'''}} |- bgcolor="#EEEEEE" | colspan="2" | '''୧୯୯୫''' |- bgcolor="#E9E9E9" | colspan="2" | {{small|୩ ବର୍ଷ, ୩୩୯ ଦିନ}} |- | colspan="6" align="left" |{{small|ତୃତୀୟ ଥର ଅଣ-କ୍ରମାଗତ କାର୍ଯ୍ୟକାଳ ପାଇଁ ନିର୍ବାଚିତ ହୋଇଥିଲେ ।}} |- bgcolor="#EEEEEE" | rowspan="4" style="background-color:{{party color|Indian National Congress}}" | | rowspan="4" | '''୧୩''' | rowspan="4" | [[File:Giridhar Gamang.jpg|80px]] | rowspan="4" | '''[[ଗିରିଧର ଗମାଙ୍ଗ]]'''<br />{{small|'''ଲକ୍ଷ୍ମୀପୁର'''}} | {{small|୧୭ ଫେବୃଆରୀ}}<br />୧୯୯୯ | {{small|୬ ଡିସେମ୍ବର}}<br />୧୯୯୯ | rowspan="3" | {{small|'''ସି. ରଙ୍ଗରାଜନ'''}} | rowspan="3" bgcolor="#CCF2FF" | {{small|[[ଭାରତୀୟ ଜାତୀୟ କଂଗ୍ରେସ]]}} | rowspan="3" bgcolor="#CCF2FF" | {{small|'''ଗମାଙ୍ଗ'''}} | rowspan="3" bgcolor="#CCF2FF" | {{small|'''୧୧ଶ'''}} |- bgcolor="#EEEEEE" | colspan="2" | '''୧୯୯୫''' |- bgcolor="#E9E9E9" | colspan="2" | {{small|୨୯୨ ଦିନ}} |- | colspan="6" align="left" |{{small|୧୯୯୯ ମହାବାତ୍ୟା ପରେ ଇସ୍ତଫା ଦେଇଥିଲେ ।}} |- bgcolor="#EEEEEE" | rowspan="4" style="background-color:{{party color|Indian National Congress}}" | | rowspan="4" | '''(୧୨)''' | rowspan="4" | [[File:Hemananda Biswal.jpg|80px]] | rowspan="4" | '''[[ହେମାନନ୍ଦ ବିଶ୍ୱାଳ]]'''<br />{{small|'''ଲଇକେରା'''}} | {{small|୬ ଡିସେମ୍ବର}}<br />୧୯୯୯ | {{small|୫ ମାର୍ଚ୍ଚ}}<br />୨୦୦୦ | rowspan="3" | {{small|'''ଏମ. ଏମ. ରାଜେନ୍ଦ୍ରନ'''}} | rowspan="3" bgcolor="#CCF2FF" | {{small|[[ଭାରତୀୟ ଜାତୀୟ କଂଗ୍ରେସ]]}} | rowspan="3" bgcolor="#CCF2FF" | {{small|'''ବିଶ୍ୱାଳ ୨'''}} | rowspan="3" bgcolor="#CCF2FF" | {{small|'''୧୧ଶ'''}} |- bgcolor="#EEEEEE" | colspan="2" | '''୧୯୯୫''' |- bgcolor="#E9E9E9" | colspan="2" | {{small|୯୦ ଦିନ}} |- | colspan="6" align="left" |{{small|୨୦୦୦ ନିର୍ବାଚନ ପୂର୍ବରୁ ଅଳ୍ପ ସମୟ ପାଇଁ କାର୍ଯ୍ୟ କରିଥିଲେ ।}} |- bgcolor="#EEEEEE" | rowspan="4" style="background-color:{{party color|Biju Janata Dal}}" | | rowspan="4" | '''୧୪''' | rowspan="4" | [[File:NaveenPatnaik.jpg|80px]] | rowspan="4" | '''[[ନବୀନ ପଟ୍ଟନାୟକ]]'''<br />{{small|'''ହିଞ୍ଜିଳି'''}} | {{small|୫ ମାର୍ଚ୍ଚ}}<br />୨୦୦୦ | {{small|୧୨ ଜୁନ}}<br />୨୦୨୪ | rowspan="3" | {{small|'''ଏମ. ଏମ. ରାଜେନ୍ଦ୍ରନ'''<br />'''ମୁରଲୀଧର ଭଣ୍ଡାରେ'''<br />'''ଏସ. ସି. ଜାମିର'''<br />'''ଗଣେଶୀ ଲାଲ'''}} | rowspan="3" bgcolor="#E3EDDC" | {{small|[[ବିଜୁ ଜନତା ଦଳ]]}} | rowspan="3" bgcolor="#E3EDDC" | {{small|'''ନବୀନ ୧, ୨, ୩, ୪, ୫'''}} | rowspan="3" bgcolor="#E3EDDC" | {{small|'''୧୨ଶ, ୧୩ଶ, ୧୪ଶ, ୧୫ଶ, ୧୬ଶ'''}} |- bgcolor="#EEEEEE" | colspan="2" | '''୨୦୦୦, ୨୦୦୪, ୨୦୦୯, ୨୦୧୪, ୨୦୧୯''' |- bgcolor="#E9E9E9" | colspan="2" | {{small|୨୪ ବର୍ଷ, ୯୯ ଦିନ}} |- | colspan="6" align="left" |{{small|ଓଡ଼ିଶାର ସବୁଠାରୁ ଦୀର୍ଘ ସମୟ ଧରି କାର୍ଯ୍ୟ କରିଥିବା ମୁଖ୍ୟମନ୍ତ୍ରୀ ।}} |- bgcolor="#EEEEEE" | rowspan="4" style="background-color:{{party color|Bharatiya Janata Party}}" | | rowspan="4" | '''୧୫''' | rowspan="4" | [[File:Shri Mohan Charan Majhi.jpg|80px]] | rowspan="4" | '''[[ମୋହନ ଚରଣ ମାଝୀ]]'''<br />{{small|'''କେନ୍ଦୁଝର'''}} | {{small|୧୨ ଜୁନ}}<br />୨୦୨୪ | ଅଦ୍ୟାବଧି | rowspan="3" | {{small|'''ରଘୁବର ଦାସ'''}} | rowspan="3" bgcolor="#FFE5CC" | {{small|[[ଭାରତୀୟ ଜନତା ପାର୍ଟି]]}} | rowspan="3" bgcolor="#FFE5CC" | {{small|'''ମାଝୀ'''}} | rowspan="3" bgcolor="#FFE5CC" | {{small|'''୧୭ଶ'''}} |- bgcolor="#EEEEEE" | colspan="2" | '''୨୦୨୪''' |- bgcolor="#E9E9E9" | colspan="2" | {{small|୧ ବର୍ଷ, ୩୫୪ ଦିନ}} |- | colspan="6" align="left" |{{small|ଓଡ଼ିଶାର ପ୍ରଥମ ଭାରତୀୟ ଜନତା ପାର୍ଟି ମୁଖ୍ୟମନ୍ତ୍ରୀ ।}} |} == ଆହୁରି ଦେଖନ୍ତୁ == * [[ଓଡ଼ିଶାର ମନ୍ତ୍ରୀମଣ୍ଡଳ]] * [[ଓଡ଼ିଶାର ରାଜ୍ୟପାଳମାନଙ୍କର ତାଲିକା]] * [[ଓଡ଼ିଶାର ନେତାମାନଙ୍କର ତାଲିକା]] == ଆଧାର == # [http://www.orissa.gov.in/e-magazine/orissaannualreference/OR-Annual.../399-400.pdf Primie ministers and Chief ministers of Odisha] # [http://orissa.gov.in/cmorissa/cm.asp Odisha Chief Ministers List] {{ଓଡ଼ିଶାର ମୁଖ୍ୟମନ୍ତ୍ରୀ}} {{ଓଡ଼ିଶା ପ୍ରସଙ୍ଗ}} <!--ଅଲଗା ଭାଷାର ଉଇକିପିଡ଼ିଆରେ ଏହି ପ୍ରସଙ୍ଗ--> [[ଶ୍ରେଣୀ:ରାଜନୀତି]] [[ଶ୍ରେଣୀ:ଓଡ଼ିଶା ରାଜନୀତି]] [[ଶ୍ରେଣୀ:ତାଲିକା]] <references group="lower-alpha" /> ae5ap8ni9jlrcm7250xg6qzmevkx6oa 595816 595815 2026-06-01T15:51:47Z SamyakSamantasinghar 42167 595816 wikitext text/x-wiki {{prettyurl|Chief Ministers of Odisha}} <!--{{multiple image | perrow = 3 | total_width = 300 | image1 = Harekrushna-Mahtab.jpg | width1 = 500 | height1 = 600 | image2 = Nandini-Satapathy.jpg | width2 = 500 | height2 = 600 | image3 = RNS-Deo.jpg | width3 = 500 | height3 = 600 | image4 = Biswanath-Das.jpg | width4 = 500 | height4 = 600 | image5 = Biju-Patnaik.jpg | width5 = 500 | height5 = 600 | image6 = Hemananda-Biswal.jpg | width6 = 500 | height6 = 600 | image7 = NaveenPatnaik.jpg | width7 = 500 | height7 = 600 | image8 = Mohan Charan Majhi.jpg | width8 = 500 | height8 = 600 | footer = {{bulleted list |ଉପର ବାମ: [[ହରେକୃଷ୍ଣ ମହତାବ]] ଓଡ଼ିଶାର ପ୍ରଥମ ମୁଖ୍ୟମନ୍ତ୍ରୀ ଭାବେ କାର୍ଯ୍ୟ କରିଥିଲେ। |ଉପର ମଝି: [[ନନ୍ଦିନୀ ଶତପଥୀ]] ପ୍ରଥମ ମହିଳା ମୁଖ୍ୟମନ୍ତ୍ରୀ ଭାବେ କାର୍ଯ୍ୟ କରିଥିଲେ. |ଉପର ଡାହାଣ: [[ରାଜେନ୍ଦ୍ର ନାରାୟଣ ସିଂହଦେଓ]] ପ୍ରଥମ ଅଣ-[[କଂଗ୍ରେସ]] ମୁଖ୍ୟମନ୍ତ୍ରୀ ଭାବେ କାର୍ଯ୍ୟ କରିଥିଲେ। |ମଝି ବାମ: [[w:Biswanath Das|ବିଶ୍ୱନାଥ ଦାସ]] ପ୍ରଥମ ମୁଖ୍ୟମନ୍ତ୍ରୀ ଯିଏକି ସ୍ୱାଧୀନ ଭାବେ କାର୍ଯ୍ୟ କରିଥିଲେ। |ମଝି କେନ୍ଦ୍ର: [[ବିଜୁ ପଟ୍ଟନାୟକ]] ଥିଲେ ପ୍ରଥମ ଅଣ କଂଗ୍ରେସ ଦଳର ମୁଖ୍ୟମନ୍ତ୍ରୀ ଯିଏକି ୩ ଥର ମୁଖ୍ୟମନ୍ତ୍ରୀ ଭାବେ କାର୍ଯ୍ୟ କରିଥିଲେ। |ମଝି ଡାହାଣ: [[ହେମାନନ୍ଦ ବିଶ୍ୱାଳ]] ପ୍ରଥମ ଆଦିବାସୀ ମୁଖ୍ୟମନ୍ତ୍ରୀ। |ତଳ ବାମ: [[ନବୀନ ପଟ୍ଟନାୟକ]] ରାଜ୍ୟର ସବୁଠାରୁ ଅଧିକ ସମୟ ଧରି କାର୍ଯ୍ୟ କରିଥିବା ମୁଖ୍ୟମନ୍ତ୍ରୀ ଯିଏକି ୨୪ ବର୍ଷ ଧରି ଶାସନ କରିଥିଲେ। |ତଳ ଡାହାଣ: [[ମୋହନ ଚରଣ ମାଝୀ]] ରାଜ୍ୟର ପ୍ରଥମ [[ଭାରତୀୟ ଜନତା ପାର୍ଟି|ଭାଜପା]] ମୁଖ୍ୟମନ୍ତ୍ରୀ ତଥା ବର୍ତ୍ତମାନର ମୁଖ୍ୟମନ୍ତ୍ରୀ। }} | direction = horizontal }}--> == ଓଡ଼ିଶା ପ୍ରଦେଶର ପ୍ରଧାନମନ୍ତ୍ରୀଗଣ == {{clear}} ;ଦଳସମୂହ {{legend2|#FFFF00|'''ଜାତୀୟ ଦଳ'''|border=1px solid #AAAAAA}} (୧)<br> {{legend2|#00BCFF|[[ଭାରତୀୟ ଜାତୀୟ କଂଗ୍ରେସ]]|border=1px solid #AAAAAA}} (୨) {| class="wikitable sticky-header" width=100% style="text-align:center;" ! colspan="2" width="5%" |କ୍ରମିକ ନଂ. ! width="10%" |ଚିତ୍ର ! width="20%" |ନାମ<br />{{small|ନିର୍ବାଚନ ମଣ୍ଡଳୀ}} ! colspan="2" width="20%" |କାର୍ଯ୍ୟକାଳ<br />ନିର୍ବାଚନ ଜନାଦେଶ<br />ପଦବୀରେ ଥିବା ସମୟ ! width="20%" |ନିଯୁକ୍ତିଦାତା<br />{{small|(ରାଜ୍ୟପାଳ)}} ! width="15%" |ପ୍ରଧାନମନ୍ତ୍ରୀଙ୍କ<br />ରାଜନୈତିକ ଦଳ ! colspan="2" width="10%" |ସରକାର |- bgcolor="#EEEEEE" | rowspan="4" style="background-color:#FFFF00" | | rowspan="4" | '''୧''' | rowspan="4" | [[File:CKCGN-Deo.jpg|100px]] | rowspan="4" | '''[[କୃଷ୍ଣଚନ୍ଦ୍ର ଗଜପତି ନାରାୟଣ ଦେବ]]'''<br />{{small|'''ପାରଳାଖେମୁଣ୍ଡି'''}} | {{small|୧ ଅପ୍ରେଲ}}<br />୧୯୩୭ | {{small|୧୯ ଜୁଲାଇ}}<br />୧୯୩୭ | rowspan="3" | {{small|'''ସାର ଜନ ଅଷ୍ଟେନ ହବ୍ୟାକ'''}} | rowspan="3" bgcolor="#FFFFCC" | {{small|'''ଜାତୀୟ ଦଳ'''}} | rowspan="3" bgcolor="#FFFFCC" | {{small|'''ଗଜପତି ୧'''}} | rowspan="3" bgcolor="#FFFFCC" | {{small|'''୧ମ ପ୍ରାଦେଶିକ'''}} |- bgcolor="#EEEEEE" | colspan="2" | '''୧୯୩୭''' |- bgcolor="#E9E9E9" | colspan="2" | {{small|୧୦୯ ଦିନ}} |- | colspan="6" align="left" |{{small|ଓଡ଼ିଶା ପ୍ରଦେଶର ପ୍ରଥମ ପ୍ରଧାନମନ୍ତ୍ରୀ ।}} |- bgcolor="#EEEEEE" | rowspan="4" style="background-color:#00BCFF" | | rowspan="4" | '''୨''' | rowspan="4" | [[File:Biswanath-Das.jpg|80px]] | rowspan="4" | '''[[ବିଶ୍ୱନାଥ ଦାସ]]'''<br />{{small|'''ଘୁମୁସର'''}} | {{small|୧୯ ଜୁଲାଇ}}<br />୧୯୩୭ | {{small|୬ ନଭେମ୍ବର}}<br />୧୯୩୯ | rowspan="3" | {{small|'''ସାର ଜନ ଅଷ୍ଟେନ ହବ୍ୟାକ'''}} | rowspan="3" bgcolor="#CCF2FF" | {{small|[[ଭାରତୀୟ ଜାତୀୟ କଂଗ୍ରେସ]]}} | rowspan="3" bgcolor="#CCF2FF" | {{small|'''ଦାସ ୧'''}} | rowspan="3" bgcolor="#CCF2FF" | {{small|'''୧ମ ପ୍ରାଦେଶିକ'''}} |- bgcolor="#EEEEEE" | colspan="2" | '''୧୯୩୭''' |- bgcolor="#E9E9E9" | colspan="2" | {{small|୨ ବର୍ଷ, ୧୧୦ ଦିନ}} |- | colspan="6" align="left" |{{small|ପ୍ରଦେଶରେ ପ୍ରଥମ କଂଗ୍ରେସ ସରକାର ଗଠନ କରିଥିଲେ ।}} |- bgcolor="#EEEEEE" | rowspan="4" style="background-color:#FFFF00" | | rowspan="4" | '''(୧)''' | rowspan="4" | [[File:CKCGN-Deo.jpg|100px]] | rowspan="4" | '''[[କୃଷ୍ଣଚନ୍ଦ୍ର ଗଜପତି ନାରାୟଣ ଦେବ]]'''<br />{{small|'''ପାରଳାଖେମୁଣ୍ଡି'''}} | {{small|୨୪ ନଭେମ୍ବର}}<br />୧୯୪୧ | {{small|୩୦ ଜୁନ}}<br />୧୯୪୪ | rowspan="3" | {{small|'''ସାର ୱିଲିୟମ ହଥର୍ନ ଲୁଇସ'''}} | rowspan="3" bgcolor="#FFFFCC" | {{small|'''ଜାତୀୟ ଦଳ'''}} | rowspan="3" bgcolor="#FFFFCC" | {{small|'''ଗଜପତି ୨'''}} | rowspan="3" bgcolor="#FFFFCC" | {{small|'''୧ମ ପ୍ରାଦେଶିକ'''}} |- bgcolor="#EEEEEE" | colspan="2" | '''୧୯୩୭''' |- bgcolor="#E9E9E9" | colspan="2" | {{small|୨ ବର୍ଷ, ୨୧୯ ଦିନ}} |- | colspan="6" align="left" |{{small|ଏକ ଅଣ-କଂଗ୍ରେସ ମେଣ୍ଟ ସହିତ ଦ୍ୱିତୀୟ ଥର ପାଇଁ ପ୍ରଧାନମନ୍ତ୍ରୀ ଭାବରେ ପ୍ରତ୍ୟାବର୍ତ୍ତନ କରିଥିଲେ ।}} |- bgcolor="#EEEEEE" | rowspan="4" style="background-color:#00BCFF" | | rowspan="4" | '''୩''' | rowspan="4" | [[File:Harekrushna_Mahatab_2000_stamp_of_India.jpg|80px]] | rowspan="4" | '''[[ହରେକୃଷ୍ଣ ମହତାବ]]'''<br />{{small|'''ପୂର୍ବ ଭଦ୍ରକ'''}} | {{small|୨୩ ଅପ୍ରେଲ}}<br />୧୯୪୬ | {{small|୨୬ ଜାନୁଆରୀ}}<br />୧୯୫୦ | rowspan="3" | {{small|'''ଚାନ୍ଦୁଲାଲ ତ୍ରିବେଦୀ'''}} | rowspan="3" bgcolor="#CCF2FF" | {{small|[[ଭାରତୀୟ ଜାତୀୟ କଂଗ୍ରେସ]]}} | rowspan="3" bgcolor="#CCF2FF" | {{small|'''ମହତାବ ୧'''}} | rowspan="3" bgcolor="#CCF2FF" | {{small|'''୨ୟ ପ୍ରାଦେଶିକ'''}} |- bgcolor="#EEEEEE" | colspan="2" | '''୧୯୪୬''' |- bgcolor="#E9E9E9" | colspan="2" | {{small|୩ ବର୍ଷ, ୨୭୮ ଦିନ}} |- | colspan="6" align="left" |{{small|ଓଡ଼ିଶା ପ୍ରଦେଶର ଶେଷ ପ୍ରଧାନମନ୍ତ୍ରୀ (ଏହା ପରେ ଏହି ପଦବୀକୁ ଓଡ଼ିଶାର ମୁଖ୍ୟମନ୍ତ୍ରୀ ପଦରେ ପରିବର୍ତ୍ତନ କରାଯାଇଥିଲା) ।}} |} == ଓଡ଼ିଶାର ରାଜ୍ୟର ମୁଖ୍ୟମନ୍ତ୍ରୀଗଣ == {{clear}} ;ଦଳସମୂହ {{legend2|{{party color|Indian National Congress}}|[[ଭାରତୀୟ ଜାତୀୟ କଂଗ୍ରେସ]]|border=1px solid #AAAAAA}} (୮)<br>{{legend2|{{Party color|Indian National Congress (R)}}|'''ଭାରତୀୟ ଜାତୀୟ କଂଗ୍ରେସ (ଆର)'''|border=1px solid #AAAAAA}} (୨)<br>{{legend2|{{party color|Swatantra Party}}|'''ସ୍ୱତନ୍ତ୍ର ପାର୍ଟି'''|border=1px solid #AAAAAA}} (୧)<br>{{legend2|{{party color|Independent}}|'''ସ୍ୱାଧୀନ'''|border=1px solid #AAAAAA}} (୧)<br>{{legend2|{{party color|Janata Party}}|'''ଜନତା ପାର୍ଟି'''|border=1px solid #AAAAAA}} (୧)<br>{{legend2|{{party color|Janata Dal}}|'''ଜନତା ଦଳ'''|border=1px solid #AAAAAA}} (୧)<br>{{legend2|{{party color|Biju Janata Dal}}|[[ବିଜୁ ଜନତା ଦଳ]]|border=1px solid #AAAAAA}} (୧)<br>{{legend2|{{party color|Bharatiya Janata Party}}|[[ଭାରତୀୟ ଜନତା ପାର୍ଟି]]|border=1px solid #AAAAAA}} (୧) {| class="wikitable sticky-header" width=100% style="text-align:center;" ! colspan="2" width="5%" |କ୍ରମିକ ନଂ. ! width="10%" |ଚିତ୍ର ! width="20%" |ନାମ<br />{{small|ନିର୍ବାଚନ ମଣ୍ଡଳୀ}} ! colspan="2" width="20%" |କାର୍ଯ୍ୟକାଳ<br />ନିର୍ବାଚନ ଜନାଦେଶ<br />ପଦବୀରେ ଥିବା ସମୟ ! width="20%" |ନିଯୁକ୍ତିଦାତା<br />{{small|(ରାଜ୍ୟପାଳ)}} ! width="15%" |ମୁଖ୍ୟମନ୍ତ୍ରୀଙ୍କ<br />ରାଜନୈତିକ ଦଳ ! colspan="2" width="10%" |ସରକାର |- bgcolor="#EEEEEE" | rowspan="4" style="background-color:{{party color|Indian National Congress}}" | | rowspan="4" | '''୧''' | rowspan="4" | [[File:Harekrushna_Mahatab_2000_stamp_of_India.jpg|80px]] | rowspan="4" | '''[[ହରେକୃଷ୍ଣ ମହତାବ]]'''<br />{{small|'''ପୂର୍ବ ଭଦ୍ରକ'''}} | {{small|୨୬ ଜାନୁଆରୀ}}<br />୧୯୫୦ | {{small|୧୨ ମଇ}}<br />୧୯୫୦ | rowspan="3" | {{small|'''ଚାନ୍ଦୁଲାଲ ତ୍ରିବେଦୀ'''}} | rowspan="3" bgcolor="#CCF2FF" | {{small|[[ଭାରତୀୟ ଜାତୀୟ କଂଗ୍ରେସ]]}} | rowspan="3" bgcolor="#CCF2FF" | {{small|'''ମହତାବ ୧'''}} | rowspan="3" bgcolor="#CCF2FF" | {{small|'''୨ୟ ପ୍ରାଦେଶିକ'''}} |- bgcolor="#EEEEEE" | colspan="2" | '''୧୯୪୬''' |- bgcolor="#E9E9E9" | colspan="2" | {{small|୧୦୬ ଦିନ}} |- | colspan="6" align="left" |{{small|ଓଡ଼ିଶାର ପ୍ରଥମ ମୁଖ୍ୟମନ୍ତ୍ରୀ ।}} |- bgcolor="#EEEEEE" | rowspan="4" style="background-color:{{party color|Indian National Congress}}" | | rowspan="4" | '''୨''' | rowspan="4" | [[File:Nabakrushna-Choudhury.jpg|80px]] | rowspan="4" | '''[[ନବକୃଷ୍ଣ ଚୌଧୁରୀ]]'''<br />{{small|'''ଉତ୍ତର କେନ୍ଦ୍ରାପଡ଼ା'''<br />'''ବଡ଼ଚଣା'''}} | {{small|୧୨ ମଇ}}<br />୧୯୫୦ | {{small|୧୯ ଅକ୍ଟୋବର}}<br />୧୯୫୬ | rowspan="3" | {{small|'''ଆସଫ ଅଲ୍ଲୀ'''}} | rowspan="3" bgcolor="#CCF2FF" | {{small|[[ଭାରତୀୟ ଜାତୀୟ କଂଗ୍ରେସ]]}} | rowspan="3" bgcolor="#CCF2FF" | {{small|'''ଚୌଧୁରୀ ୧'''<br />'''ଚୌଧୁରୀ ୨'''}} | rowspan="3" bgcolor="#CCF2FF" | {{small|'''୧ମ'''}} |- bgcolor="#EEEEEE" | colspan="2" | '''୧୯୫୨''' |- bgcolor="#E9E9E9" | colspan="2" | {{small|୬ ବର୍ଷ, ୧୬୦ ଦିନ}} |- | colspan="6" align="left" |{{small|ପ୍ରଥମ ବିଧାନସଭା ନିର୍ବାଚନରେ ଦଳକୁ ବିଜୟୀ କରାଇଥିଲେ ।}} |- bgcolor="#EEEEEE" | rowspan="4" style="background-color:{{party color|Indian National Congress}}" | | rowspan="4" | '''(୧)''' | rowspan="4" | [[File:Harekrushna_Mahatab_2000_stamp_of_India.jpg|80px]] | rowspan="4" | '''[[ହରେକୃଷ୍ଣ ମହତାବ]]'''<br />{{small|''ପ୍ରତିଦ୍ୱନ୍ଦ୍ୱିତା କରିନଥିଲେ''<br />'''ସୋର'''}} | {{small|୧୯ ଅକ୍ଟୋବର}}<br />୧୯୫୬ | {{small|୨୫ ଫେବୃଆରୀ}}<br />୧୯୬୧ | rowspan="3" | {{small|'''ଭୀମ ସେନ ସଚ୍ଚର'''}} | rowspan="3" bgcolor="#CCF2FF" | {{small|[[ଭାରତୀୟ ଜାତୀୟ କଂଗ୍ରେସ]]}} | rowspan="3" bgcolor="#CCF2FF" | {{small|'''ମହତାବ ୨'''<br />'''ମହତାବ ୩'''}} | rowspan="3" bgcolor="#CCF2FF" | {{small|'''୨ୟ'''}} |- bgcolor="#EEEEEE" | colspan="2" | '''୧୯୫୭''' |- bgcolor="#E9E9E9" | colspan="2" | {{small|୪ ବର୍ଷ, ୧୨୯ ଦିନ}} |- | colspan="6" align="left" |{{small|ରାଷ୍ଟ୍ରପତି ଶାସନ ଲାଗୁ ହେବା ପୂର୍ବରୁ ଦ୍ୱିତୀୟ ଥର ପାଇଁ କାର୍ଯ୍ୟଭାର ଗ୍ରହଣ କରିଥିଲେ ।}} |- bgcolor="#FFFFFF" | colspan="10" | '''ପଦବୀ ଖାଲି''' (୨୫ ଫେବୃଆରୀ ୧୯୬୧ – ୨୩ ଜୁନ ୧୯୬୧)<br />''ଏହି ସମୟରେ '''ରାଷ୍ଟ୍ରପତି ଶାସନ''' ଲାଗୁ ହୋଇଥିଲା''<br />{{small|୧୧୮ ଦିନ}} |- |- bgcolor="#EEEEEE" | rowspan="4" style="background-color:{{party color|Indian National Congress}}" | | rowspan="4" | '''୩''' | rowspan="4" | [[File:Biju-Patnaik.jpg|80px]] | rowspan="4" | '''[[ବିଜୁ ପଟ୍ଟନାୟକ]]'''<br />{{small|'''ଚୌଦ୍ୱାର'''}} | {{small|୨୩ ଜୁନ}}<br />୧୯୬୧ | {{small|୨ ଅକ୍ଟୋବର}}<br />୧୯୬୩ | rowspan="3" | {{small|'''ୱାଇ. ଏନ. ସୁକଥଙ୍କର'''}} | rowspan="3" bgcolor="#CCF2FF" | {{small|[[ଭାରତୀୟ ଜାତୀୟ କଂଗ୍ରେସ]]}} | rowspan="3" bgcolor="#CCF2FF" | {{small|'''ବିଜୁ ୧'''}} | rowspan="3" bgcolor="#CCF2FF" | {{small|'''୩ୟ'''}} |- bgcolor="#EEEEEE" | colspan="2" | '''୧୯୬୧''' |- bgcolor="#E9E9E9" | colspan="2" | {{small|୨ ବର୍ଷ, ୧୦୧ ଦିନ}} |- | colspan="6" align="left" |{{small|୧୯୬୧ ନିର୍ବାଚନ ପରେ କାର୍ଯ୍ୟଭାର ଗ୍ରହଣ କରିଥିଲେ ।}} |- bgcolor="#EEEEEE" | rowspan="4" style="background-color:{{party color|Indian National Congress}}" | | rowspan="4" | '''୪''' | rowspan="4" | [[File:Biren-Mitra.jpg|80px]] | rowspan="4" | '''[[ବୀରେନ ମିତ୍ର]]'''<br />{{small|'''କଟକ ସିଟି'''}} | {{small|୨ ଅକ୍ଟୋବର}}<br />୧୯୬୩ | {{small|୨୧ ଫେବୃଆରୀ}}<br />୧୯୬୫ | rowspan="3" | {{small|'''ଅଯୋଧ୍ୟା ନାଥ ଖୋସଲା'''}} | rowspan="3" bgcolor="#CCF2FF" | {{small|[[ଭାରତୀୟ ଜାତୀୟ କଂଗ୍ରେସ]]}} | rowspan="3" bgcolor="#CCF2FF" | {{small|'''ମିତ୍ର'''}} | rowspan="3" bgcolor="#CCF2FF" | {{small|'''୩ୟ'''}} |- bgcolor="#EEEEEE" | colspan="2" | '''୧୯୬୧''' |- bgcolor="#E9E9E9" | colspan="2" | {{small|୧ ବର୍ଷ, ୧୪୨ ଦିନ}} |- | colspan="6" align="left" |{{small|୩ୟ ବିଧାନସଭା ସମୟରେ ପଟ୍ଟନାୟକଙ୍କ ଉତ୍ତରାଧିକାରୀ ହୋଇଥିଲେ ।}} |- bgcolor="#EEEEEE" | rowspan="4" style="background-color:{{party color|Indian National Congress}}" | | rowspan="4" | '''୫''' | rowspan="4" | [[File:Sadasiva-Tripathy.jpg|80px]] | rowspan="4" | '''[[ସଦାଶିବ ତ୍ରିପାଠୀ]]'''<br />{{small|'''ଉମରକୋଟ'''}} | {{small|୨୧ ଫେବୃଆରୀ}}<br />୧୯୬୫ | {{small|୮ ମାର୍ଚ୍ଚ}}<br />୧୯୬୭ | rowspan="3" | {{small|'''ଅଯୋଧ୍ୟା ନାଥ ଖୋସଲା'''}} | rowspan="3" bgcolor="#CCF2FF" | {{small|[[ଭାରତୀୟ ଜାତୀୟ କଂଗ୍ରେସ]]}} | rowspan="3" bgcolor="#CCF2FF" | {{small|'''ତ୍ରିପାଠୀ'''}} | rowspan="3" bgcolor="#CCF2FF" | {{small|'''୩ୟ'''}} |- bgcolor="#EEEEEE" | colspan="2" | '''୧୯୬୧''' |- bgcolor="#E9E9E9" | colspan="2" | {{small|୨ ବର୍ଷ, ୧୫ ଦିନ}} |- | colspan="6" align="left" |{{small|୩ୟ ବିଧାନସଭାର ଶେଷ ପର୍ଯ୍ୟନ୍ତ କାର୍ଯ୍ୟ କରିଥିଲେ ।}} |- bgcolor="#EEEEEE" | rowspan="4" style="background-color:{{party color|Swatantra Party}}" | | rowspan="4" | '''୬''' | rowspan="4" | [[File:RNS-Deo.jpg|80px]] | rowspan="4" | '''[[ରାଜେନ୍ଦ୍ର ନାରାୟଣ ସିଂହଦେଓ]]'''<br />{{small|'''ବଲାଙ୍ଗୀର'''}} | {{small|୮ ମାର୍ଚ୍ଚ}}<br />୧୯୬୭ | {{small|୯ ଜାନୁଆରୀ}}<br />୧୯୭୧ | rowspan="3" | {{small|'''ଅଯୋଧ୍ୟା ନାଥ ଖୋସଲା'''}} | rowspan="3" bgcolor="#CCE2FF" | {{small|'''ସ୍ୱତନ୍ତ୍ର ପାର୍ଟି'''}} | rowspan="3" bgcolor="#CCE2FF" | {{small|'''ସିଂହଦେଓ'''}} | rowspan="3" bgcolor="#CCE2FF" | {{small|'''୪ର୍ଥ'''}} |- bgcolor="#EEEEEE" | colspan="2" | '''୧୯୬୭''' |- bgcolor="#E9E9E9" | colspan="2" | {{small|୩ ବର୍ଷ, ୩୦୭ ଦିନ}} |- | colspan="6" align="left" |{{small|ଓଡ଼ିଶାର ପ୍ରଥମ ଅଣ-କଂଗ୍ରେସ ମୁଖ୍ୟମନ୍ତ୍ରୀ ।}} |- bgcolor="#FFFFFF" | colspan="10" | '''ପଦବୀ ଖାଲି''' (୯ ଜାନୁଆରୀ ୧୯୭୧ – ୩ ଏପ୍ରିଲ ୧୯୭୧)<br />''ଏହି ସମୟରେ '''ରାଷ୍ଟ୍ରପତି ଶାସନ''' ଲାଗୁ ହୋଇଥିଲା''<br />{{small|୮୪ ଦିନ}} |- |- bgcolor="#EEEEEE" | rowspan="4" style="background-color:{{party color|Independent}}" | | rowspan="4" | '''୭''' | rowspan="4" | [[File:Biswanath-Das.jpg|80px]] | rowspan="4" | '''[[ବିଶ୍ୱନାଥ ଦାସ]]'''<br />{{small|'''ରାଉରକେଲା'''}} | {{small|୩ ଏପ୍ରିଲ}}<br />୧୯୭୧ | {{small|୧୪ ଜୁନ}}<br />୧୯୭୨ | rowspan="3" | {{small|'''ଶୌକତୁଲ୍ଲା ଶାହ ଅନସାରୀ'''}} | rowspan="3" bgcolor="#EEEEEE" | {{small|'''ସ୍ୱାଧୀନ'''}} | rowspan="3" bgcolor="#EEEEEE" | {{small|'''ଦାସ ୨'''}} | rowspan="3" bgcolor="#EEEEEE" | {{small|'''୫ମ'''}} |- bgcolor="#EEEEEE" | colspan="2" | '''୧୯୭୧''' |- bgcolor="#E9E9E9" | colspan="2" | {{small|୧ ବର୍ଷ, ୭୨ ଦିନ}} |- | colspan="6" align="left" |{{small|ଏକ ମେଣ୍ଟ ସରକାରର ନେତୃତ୍ୱ ନେଇଥିଲେ ।}} |- bgcolor="#EEEEEE" | rowspan="4" style="background-color:{{Party color|Indian National Congress (R)}}" | | rowspan="4" | '''୮''' | rowspan="4" | [[File:Nandini-Satapathy.jpg|80px]] | rowspan="4" | '''[[ନନ୍ଦିନୀ ଶତପଥୀ]]'''<br />{{small|'''କଟକ ସିଟି'''}} | {{small|୧୪ ଜୁନ}}<br />୧୯୭୨ | {{small|୩ ମାର୍ଚ୍ଚ}}<br />୧୯୭୩ | rowspan="3" | {{small|'''ଯୋଗେନ୍ଦ୍ର ସିଂହ'''}} | rowspan="3" bgcolor="#CEFDF9" | {{small|'''ଭାରତୀୟ ଜାତୀୟ କଂଗ୍ରେସ (ଆର)'''}} | rowspan="3" bgcolor="#CEFDF9" | {{small|'''ଶତପଥୀ ୧'''}} | rowspan="3" bgcolor="#CEFDF9" | {{small|'''୫ମ'''}} |- bgcolor="#EEEEEE" | colspan="2" | '''୧୯୭୧''' |- bgcolor="#E9E9E9" | colspan="2" | {{small|୨୬୨ ଦିନ}} |- | colspan="6" align="left" |{{small|ଓଡ଼ିଶାର ପ୍ରଥମ ମହିଳା ମୁଖ୍ୟମନ୍ତ୍ରୀ ।}} |- bgcolor="#FFFFFF" | colspan="10" | '''ପଦବୀ ଖାଲି''' (୩ ମାର୍ଚ୍ଚ ୧୯୭୩ – ୬ ମାର୍ଚ୍ଚ ୧୯୭୪)<br />''ଏହି ସମୟରେ '''ରାଷ୍ଟ୍ରପତି ଶାସନ''' ଲାଗୁ ହୋଇଥିଲା''<br />{{small|୧ ବର୍ଷ, ୩ ଦିନ}} |- |- bgcolor="#EEEEEE" | rowspan="4" style="background-color:{{Party color|Indian National Congress (R)}} " | | rowspan="4" | '''(୮)''' | rowspan="4" | [[File:Nandini-Satapathy.jpg|80px]] | rowspan="4" | '''[[ନନ୍ଦିନୀ ଶତପଥୀ]]'''<br />{{small|'''ଢେଙ୍କାନାଳ'''}} | {{small|୬ ମାର୍ଚ୍ଚ}}<br />୧୯୭୪ | {{small|୧୬ ଡିସେମ୍ବର}}<br />୧୯୭୬ | rowspan="3" | {{small|'''ବି. ଡି. ଜତ୍ତୀ'''}} | rowspan="3" bgcolor="#CEFDF9" | {{small|'''ଭାରତୀୟ ଜାତୀୟ କଂଗ୍ରେସ (ଆର)'''}} | rowspan="3" bgcolor="#CEFDF9" | {{small|'''ଶତପଥୀ ୨'''}} | rowspan="3" bgcolor="#CEFDF9" | {{small|'''୬ଷ୍ଠ'''}} |- bgcolor="#EEEEEE" | colspan="2" | '''୧୯୭୪''' |- bgcolor="#E9E9E9" | colspan="2" | {{small|୨ ବର୍ଷ, ୨୮୫ ଦିନ}} |- | colspan="6" align="left" |{{small|ରାଷ୍ଟ୍ରପତି ଶାସନ ପରେ ପୁଣି କ୍ଷମତାକୁ ଫେରିଥିଲେ ।}} |- bgcolor="#FFFFFF" | colspan="10" | '''ପଦବୀ ଖାଲି''' (୧୬ ଡିସେମ୍ବର ୧୯୭୬ – ୨୯ ଡିସେମ୍ବର ୧୯୭୬)<br />''ଏହି ସମୟରେ '''ରାଷ୍ଟ୍ରପତି ଶାସନ''' ଲାଗୁ ହୋଇଥିଲା''<br />{{small|୧୩ ଦିନ}} |- |- bgcolor="#EEEEEE" | rowspan="4" style="background-color:{{Party color|Indian National Congress (R)}}" | | rowspan="4" | '''୯''' | rowspan="4" | [[File:Binayak Acharya.jpg|80px]] | rowspan="4" | '''[[ବିନାୟକ ଆଚାର୍ଯ୍ୟ]]'''<br />{{small|'''ବ୍ରହ୍ମପୁର'''}} | {{small|୨୯ ଡିସେମ୍ବର}}<br />୧୯୭୬ | {{small|୩୦ ଏପ୍ରିଲ}}<br />୧୯୭୭ | rowspan="3" | {{small|'''ଶିବ ନାରାୟଣ ଶଙ୍କର'''}} | rowspan="3" bgcolor="#CEFDF9" | {{small|'''ଭାରତୀୟ ଜାତୀୟ କଂଗ୍ରେସ (ଆର)'''}} | rowspan="3" bgcolor="#CEFDF9" | {{small|'''ଆଚାର୍ଯ୍ୟ'''}} | rowspan="3" bgcolor="#CEFDF9" | {{small|'''୬ଷ୍ଠ'''}} |- bgcolor="#EEEEEE" | colspan="2" | '''୧୯୭୪''' |- bgcolor="#E9E9E9" | colspan="2" | {{small|୧୨୨ ଦିନ}} |- | colspan="6" align="left" |{{small|ଆଉ ଏକ ରାଷ୍ଟ୍ରପତି ଶାସନ ଲାଗୁ ହେବା ପୂର୍ବରୁ ଅଳ୍ପ ସମୟ ପାଇଁ କାର୍ଯ୍ୟ କରିଥିଲେ ।}} |- bgcolor="#FFFFFF" | colspan="10" | '''ପଦବୀ ଖାଲି''' (୩୦ ଏପ୍ରିଲ ୧୯୭୭ – ୨୬ ଜୁନ ୧୯୭୭)<br />''ଏହି ସମୟରେ '''ରାଷ୍ଟ୍ରପତି ଶାସନ''' ଲାଗୁ ହୋଇଥିଲା''<br />{{small|୫୭ ଦିନ}} |- |- bgcolor="#EEEEEE" | rowspan="4" style="background-color:{{party color|Janata Party}}" | | rowspan="4" | '''୧୦''' | rowspan="4" | [[File:NilamaniRautray.jpg|80px]] | rowspan="4" | '''[[ନୀଳମଣି ରାଉତରାୟ]]'''<br />{{small|'''ବାସୁଦେବପୁର'''}} | {{small|୨୬ ଜୁନ}}<br />୧୯୭୭ | {{small|୧୭ ଫେବୃଆରୀ}}<br />୧୯୮୦ | rowspan="3" | {{small|'''ହରଚରଣ ସିଂହ ବ୍ରାର'''}} | rowspan="3" bgcolor="#CCEAFF" | {{small|'''ଜନତା ପାର୍ଟି'''}} | rowspan="3" bgcolor="#CCEAFF" | {{small|'''ରାଉତରାୟ'''}} | rowspan="3" bgcolor="#CCEAFF" | {{small|'''୭ମ'''}} |- bgcolor="#EEEEEE" | colspan="2" | '''୧୯୭୭''' |- bgcolor="#E9E9E9" | colspan="2" | {{small|୨ ବର୍ଷ, ୨୩୬ ଦିନ}} |- | colspan="6" align="left" |{{small|ଓଡ଼ିଶାର ପ୍ରଥମ ଜନତା ପାର୍ଟି ମୁଖ୍ୟମନ୍ତ୍ରୀ ।}} |- bgcolor="#FFFFFF" | colspan="10" | '''ପଦବୀ ଖାଲି''' (୧୭ ଫେବୃଆରୀ ୧୯୮୦ – ୯ ଜୁନ ୧୯୮୦)<br />''ଏହି ସମୟରେ '''ରାଷ୍ଟ୍ରପତି ଶାସନ''' ଲାଗୁ ହୋଇଥିଲା''<br />{{small|୧୧୩ ଦିନ}} |- |- bgcolor="#EEEEEE" | rowspan="4" style="background-color:{{party color|Indian National Congress}}" | | rowspan="4" | '''୧୧''' | rowspan="4" | [[File:J B Pattnaik, Governor of Assam.jpg|80px]] | rowspan="4" | '''[[ଜାନକୀ ବଲ୍ଲଭ ପଟ୍ଟନାୟକ]]'''<br />{{small|'''ଆଠଗଡ଼'''}} | {{small|୯ ଜୁନ}}<br />୧୯୮୦ | {{small|୭ ଡିସେମ୍ବର}}<br />୧୯୮୯ | rowspan="3" | {{small|'''ସି. ଏମ. ପୁନାଚା'''<br />'''ବିଶମ୍ଭର ନାଥ ପାଣ୍ଡେ'''}} | rowspan="3" bgcolor="#CCF2FF" | {{small|[[ଭାରତୀୟ ଜାତୀୟ କଂଗ୍ରେସ]]}} | rowspan="3" bgcolor="#CCF2FF" | {{small|'''ଜାନକୀ ୧'''<br />'''ଜାନକୀ ୨'''}} | rowspan="3" bgcolor="#CCF2FF" | {{small|'''୮ମ'''<br />'''୯ମ'''}} |- bgcolor="#EEEEEE" | colspan="2" | '''୧୯୮୦'''<br />'''୧୯୮୫''' |- bgcolor="#E9E9E9" | colspan="2" | {{small|୯ ବର୍ଷ, ୧୮୧ ଦିନ}} |- | colspan="6" align="left" |{{small|ଲଗାତାର ଦୁଇଟି ପୂର୍ଣ୍ଣ କାର୍ଯ୍ୟକାଳ ପାଇଁ କାର୍ଯ୍ୟ କରିଥିଲେ ।}} |- bgcolor="#EEEEEE" | rowspan="4" style="background-color:{{party color|Indian National Congress}}" | | rowspan="4" | '''୧୨''' | rowspan="4" | [[File:Hemananda Biswal.jpg|80px]] | rowspan="4" | '''[[ହେମାନନ୍ଦ ବିଶ୍ୱାଳ]]'''<br />{{small|'''ଲଇକେରା'''}} | {{small|୭ ଡିସେମ୍ବର}}<br />୧୯୮୯ | {{small|୫ ମାର୍ଚ୍ଚ}}<br />୧୯୯୦ | rowspan="3" | {{small|'''ନୁରୁଲ ହାସନ'''}} | rowspan="3" bgcolor="#CCF2FF" | {{small|[[ଭାରତୀୟ ଜାତୀୟ କଂଗ୍ରେସ]]}} | rowspan="3" bgcolor="#CCF2FF" | {{small|'''ବିଶ୍ୱାଳ ୧'''}} | rowspan="3" bgcolor="#CCF2FF" | {{small|'''୯ମ'''}} |- bgcolor="#EEEEEE" | colspan="2" | '''୧୯୮୫''' |- bgcolor="#E9E9E9" | colspan="2" | {{small|୮୮ ଦିନ}} |- | colspan="6" align="left" |{{small|ଓଡ଼ିଶାର ପ୍ରଥମ ଆଦିବାସୀ ମୁଖ୍ୟମନ୍ତ୍ରୀ ।}} |- bgcolor="#EEEEEE" | rowspan="4" style="background-color:{{party color|Janata Dal}}" | | rowspan="4" | '''(୩)''' | rowspan="4" | [[File:Biju-Patnaik.jpg|80px]] | rowspan="4" | '''[[ବିଜୁ ପଟ୍ଟନାୟକ]]'''<br />{{small|'''ଭୁବନେଶ୍ୱର'''}} | {{small|୫ ମାର୍ଚ୍ଚ}}<br />୧୯୯୦ | {{small|୧୫ ମାର୍ଚ୍ଚ}}<br />୧୯୯୫ | rowspan="3" | {{small|'''ଯଜ୍ଞଦତ୍ତ ଶର୍ମା'''}} | rowspan="3" bgcolor="#D6ECE0" | {{small|ଜନତା ଦଳ }} | rowspan="3" bgcolor="#D6ECE0" | {{small|'''ବିଜୁ ୨'''}} | rowspan="3" bgcolor="#D6ECE0" | {{small|'''୧୦ମ'''}} |- bgcolor="#EEEEEE" | colspan="2" | '''୧୯୯୦''' |- bgcolor="#E9E9E9" | colspan="2" | {{small|୫ ବର୍ଷ, ୧୦ ଦିନ}} |- | colspan="6" align="left" |{{small|ଜନତା ଦଳ ବ୍ୟାନରରେ ପୁଣି କ୍ଷମତାକୁ ଫେରିଥିଲେ ।}} |- bgcolor="#EEEEEE" | rowspan="4" style="background-color:{{party color|Indian National Congress}}" | | rowspan="4" | '''(୧୧)''' | rowspan="4" | [[File:J B Pattnaik, Governor of Assam.jpg|80px]] | rowspan="4" | '''[[ଜାନକୀ ବଲ୍ଲଭ ପଟ୍ଟନାୟକ]]'''<br />{{small|'''ବେଗୁନିଆ'''}} | {{small|୧୫ ମାର୍ଚ୍ଚ}}<br />୧୯୯୫ | {{small|୧୭ ଫେବୃଆରୀ}}<br />୧୯୯୯ | rowspan="3" | {{small|'''ବି. ସତ୍ୟ ନାରାୟଣ ରେଡ୍ଡୀ'''}} | rowspan="3" bgcolor="#CCF2FF" | {{small|[[ଭାରତୀୟ ଜାତୀୟ କଂଗ୍ରେସ]]}} | rowspan="3" bgcolor="#CCF2FF" | {{small|'''ଜାନକୀ ୩'''}} | rowspan="3" bgcolor="#CCF2FF" | {{small|'''୧୧ଶ'''}} |- bgcolor="#EEEEEE" | colspan="2" | '''୧୯୯୫''' |- bgcolor="#E9E9E9" | colspan="2" | {{small|୩ ବର୍ଷ, ୩୩୯ ଦିନ}} |- | colspan="6" align="left" |{{small|ତୃତୀୟ ଥର ଅଣ-କ୍ରମାଗତ କାର୍ଯ୍ୟକାଳ ପାଇଁ ନିର୍ବାଚିତ ହୋଇଥିଲେ ।}} |- bgcolor="#EEEEEE" | rowspan="4" style="background-color:{{party color|Indian National Congress}}" | | rowspan="4" | '''୧୩''' | rowspan="4" | [[File:Giridhar Gamang.jpg|80px]] | rowspan="4" | '''[[ଗିରିଧର ଗମାଙ୍ଗ]]'''<br />{{small|'''ଲକ୍ଷ୍ମୀପୁର'''}} | {{small|୧୭ ଫେବୃଆରୀ}}<br />୧୯୯୯ | {{small|୬ ଡିସେମ୍ବର}}<br />୧୯୯୯ | rowspan="3" | {{small|'''ସି. ରଙ୍ଗରାଜନ'''}} | rowspan="3" bgcolor="#CCF2FF" | {{small|[[ଭାରତୀୟ ଜାତୀୟ କଂଗ୍ରେସ]]}} | rowspan="3" bgcolor="#CCF2FF" | {{small|'''ଗମାଙ୍ଗ'''}} | rowspan="3" bgcolor="#CCF2FF" | {{small|'''୧୧ଶ'''}} |- bgcolor="#EEEEEE" | colspan="2" | '''୧୯୯୫''' |- bgcolor="#E9E9E9" | colspan="2" | {{small|୨୯୨ ଦିନ}} |- | colspan="6" align="left" |{{small|୧୯୯୯ ମହାବାତ୍ୟା ପରେ ଇସ୍ତଫା ଦେଇଥିଲେ ।}} |- bgcolor="#EEEEEE" | rowspan="4" style="background-color:{{party color|Indian National Congress}}" | | rowspan="4" | '''(୧୨)''' | rowspan="4" | [[File:Hemananda Biswal.jpg|80px]] | rowspan="4" | '''[[ହେମାନନ୍ଦ ବିଶ୍ୱାଳ]]'''<br />{{small|'''ଲଇକେରା'''}} | {{small|୬ ଡିସେମ୍ବର}}<br />୧୯୯୯ | {{small|୫ ମାର୍ଚ୍ଚ}}<br />୨୦୦୦ | rowspan="3" | {{small|'''ଏମ. ଏମ. ରାଜେନ୍ଦ୍ରନ'''}} | rowspan="3" bgcolor="#CCF2FF" | {{small|[[ଭାରତୀୟ ଜାତୀୟ କଂଗ୍ରେସ]]}} | rowspan="3" bgcolor="#CCF2FF" | {{small|'''ବିଶ୍ୱାଳ ୨'''}} | rowspan="3" bgcolor="#CCF2FF" | {{small|'''୧୧ଶ'''}} |- bgcolor="#EEEEEE" | colspan="2" | '''୧୯୯୫''' |- bgcolor="#E9E9E9" | colspan="2" | {{small|୯୦ ଦିନ}} |- | colspan="6" align="left" |{{small|୨୦୦୦ ନିର୍ବାଚନ ପୂର୍ବରୁ ଅଳ୍ପ ସମୟ ପାଇଁ କାର୍ଯ୍ୟ କରିଥିଲେ ।}} |- bgcolor="#EEEEEE" | rowspan="4" style="background-color:{{party color|Biju Janata Dal}}" | | rowspan="4" | '''୧୪''' | rowspan="4" | [[File:NaveenPatnaik.jpg|80px]] | rowspan="4" | '''[[ନବୀନ ପଟ୍ଟନାୟକ]]'''<br />{{small|'''ହିଞ୍ଜିଳି'''}} | {{small|୫ ମାର୍ଚ୍ଚ}}<br />୨୦୦୦ | {{small|୧୨ ଜୁନ}}<br />୨୦୨୪ | rowspan="3" | {{small|'''ଏମ. ଏମ. ରାଜେନ୍ଦ୍ରନ'''<br />'''ମୁରଲୀଧର ଭଣ୍ଡାରେ'''<br />'''ଏସ. ସି. ଜାମିର'''<br />'''ଗଣେଶୀ ଲାଲ'''}} | rowspan="3" bgcolor="#E3EDDC" | {{small|[[ବିଜୁ ଜନତା ଦଳ]]}} | rowspan="3" bgcolor="#E3EDDC" | {{small|'''ନବୀନ ୧, ୨, ୩, ୪, ୫'''}} | rowspan="3" bgcolor="#E3EDDC" | {{small|'''୧୨ଶ, ୧୩ଶ, ୧୪ଶ, ୧୫ଶ, ୧୬ଶ'''}} |- bgcolor="#EEEEEE" | colspan="2" | '''୨୦୦୦, ୨୦୦୪, ୨୦୦୯, ୨୦୧୪, ୨୦୧୯''' |- bgcolor="#E9E9E9" | colspan="2" | {{small|୨୪ ବର୍ଷ, ୯୯ ଦିନ}} |- | colspan="6" align="left" |{{small|ଓଡ଼ିଶାର ସବୁଠାରୁ ଦୀର୍ଘ ସମୟ ଧରି କାର୍ଯ୍ୟ କରିଥିବା ମୁଖ୍ୟମନ୍ତ୍ରୀ ।}} |- bgcolor="#EEEEEE" | rowspan="4" style="background-color:{{party color|Bharatiya Janata Party}}" | | rowspan="4" | '''୧୫''' | rowspan="4" | [[File:Shri Mohan Charan Majhi.jpg|80px]] | rowspan="4" | '''[[ମୋହନ ଚରଣ ମାଝୀ]]'''<br />{{small|'''କେନ୍ଦୁଝର'''}} | {{small|୧୨ ଜୁନ}}<br />୨୦୨୪ | ଅଦ୍ୟାବଧି | rowspan="3" | {{small|'''ରଘୁବର ଦାସ'''}} | rowspan="3" bgcolor="#FFE5CC" | {{small|[[ଭାରତୀୟ ଜନତା ପାର୍ଟି]]}} | rowspan="3" bgcolor="#FFE5CC" | {{small|'''ମାଝୀ'''}} | rowspan="3" bgcolor="#FFE5CC" | {{small|'''୧୭ଶ'''}} |- bgcolor="#EEEEEE" | colspan="2" | '''୨୦୨୪''' |- bgcolor="#E9E9E9" | colspan="2" | {{small|୧ ବର୍ଷ, ୩୫୪ ଦିନ}} |- | colspan="6" align="left" |{{small|ଓଡ଼ିଶାର ପ୍ରଥମ ଭାରତୀୟ ଜନତା ପାର୍ଟି ମୁଖ୍ୟମନ୍ତ୍ରୀ ।}} |} == ଆହୁରି ଦେଖନ୍ତୁ == * [[ଓଡ଼ିଶାର ମନ୍ତ୍ରୀମଣ୍ଡଳ]] * [[ଓଡ଼ିଶାର ରାଜ୍ୟପାଳମାନଙ୍କର ତାଲିକା]] * [[ଓଡ଼ିଶାର ନେତାମାନଙ୍କର ତାଲିକା]] == ଆଧାର == # [http://www.orissa.gov.in/e-magazine/orissaannualreference/OR-Annual.../399-400.pdf Primie ministers and Chief ministers of Odisha] # [http://orissa.gov.in/cmorissa/cm.asp Odisha Chief Ministers List] {{ଓଡ଼ିଶାର ମୁଖ୍ୟମନ୍ତ୍ରୀ}} {{ଓଡ଼ିଶା ପ୍ରସଙ୍ଗ}} <!--ଅଲଗା ଭାଷାର ଉଇକିପିଡ଼ିଆରେ ଏହି ପ୍ରସଙ୍ଗ--> [[ଶ୍ରେଣୀ:ରାଜନୀତି]] [[ଶ୍ରେଣୀ:ଓଡ଼ିଶା ରାଜନୀତି]] [[ଶ୍ରେଣୀ:ତାଲିକା]] <references group="lower-alpha" /> d2m6px8rx5t7xn2nfhhfe484tjjfc51 595818 595816 2026-06-01T16:13:45Z SamyakSamantasinghar 42167 /* */ 595818 wikitext text/x-wiki {{Short description|ଓଡ଼ିଶା ସରକାରଙ୍କ କାର୍ଯ୍ୟନିର୍ବାହୀ ଶାଖାର ମୁଖ୍ୟ}} {{Use dmy dates|date=December 2025}} {{Infobox | title = ଓଡ଼ିଶାର ମୁଖ୍ୟମନ୍ତ୍ରୀ | image = [[File:Flag of India.svg|100px|border|ଭାରତର ଜାତୀୟ ପତାକା]] | caption = '''ଭାରତର ଜାତୀୟ ପତାକା''' | image2 = [[File:Seal_of_Odisha.png|125px|ଓଡ଼ିଶାର ରାଜପ୍ରତୀକ]] | caption2 = '''ଓଡ଼ିଶାର ରାଜପ୍ରତୀକ''' | image3 = [[File:Shri Mohan Charan Majhi.jpg|250px|ମୋହନ ଚରଣ ମାଝୀ]] | caption3 = '''ବର୍ତ୍ତମାନ ପଦାଧିକାରୀ'''<br/>[[ମୋହନ ଚରଣ ମାଝୀ]]<br/>{{small|୧୨ ଜୁନ ୨୦୨୪ ଠାରୁ}} | label1 = ସମ୍ବୋଧନ | data1 = '''ମାନ୍ୟବର''' | label2 = ସଂକ୍ଷିପ୍ତ ନାମ | data2 = CMoOdisha | label3 = ବିଭାଗ | data3 = '''ମୁଖ୍ୟମନ୍ତ୍ରୀଙ୍କ କାର୍ଯ୍ୟାଳୟ'''<br/>'''ଓଡ଼ିଶା ସରକାର''' | label4 = ସଦସ୍ୟ | data4 = '''ଓଡ଼ିଶା ବିଧାନ ସଭା'''<br/>'''ରାଜ୍ୟ କ୍ୟାବିନେଟ୍''' | label5 = ଉତ୍ତରଦାୟୀ | data5 = '''ଓଡ଼ିଶାର ରାଜ୍ୟପାଳ'''<br/>'''ଓଡ଼ିଶା ବିଧାନ ସଭା''' | label6 = ବାସଭବନ | data6 = [[ଭୁବନେଶ୍ୱର]] | label7 = କାର୍ଯ୍ୟାଳୟ | data7 = [[ଲୋକସେବା ଭବନ]], [[ଭୁବନେଶ୍ୱର]] | label8 = ନାମାଙ୍କନକାରୀ | data8 = ସଂଖ୍ୟାଗରିଷ୍ଠ ଦଳ ବା ମେଣ୍ଟର ବିଧାୟକଗଣ | label9 = ନିଯୁକ୍ତିଦାତା | data9 = '''ଓଡ଼ିଶାର ରାଜ୍ୟପାଳ'''<br/>{{small|'''ଓଡ଼ିଶା ବିଧାନ ସଭା'''ରେ ସଂଖ୍ୟାଗରିଷ୍ଠତା ପ୍ରମାଣ କରିବାର ଦକ୍ଷତା ଭିତ୍ତିରେ ପାରମ୍ପରିକ ନିୟମ ଅନୁଯାୟୀ}} | label10 = କାର୍ଯ୍ୟକାଳ ସୀମା | data10 = ବିଧାନସଭାରେ ଆସ୍ଥା ଥିବା ପର୍ଯ୍ୟନ୍ତ;<br/>ସାଧାରଣତଃ ପାଞ୍ଚ ବର୍ଷ ଏବଂ କୌଣସି ନିର୍ଦ୍ଦିଷ୍ଟ କାର୍ଯ୍ୟକାଳ ସୀମା ନାହିଁ | label11 = ପୂର୍ବବର୍ତ୍ତୀ ପଦବୀ | data11 = ଓଡ଼ିଶା ପ୍ରଦେଶର ପ୍ରଧାନମନ୍ତ୍ରୀ | label12 = ପ୍ରଥମ ପଦାଧିକାରୀ | data12 = [[ହରେକୃଷ୍ଣ ମହତାବ]] | label13 = ଗଠନ | data13 = ୧ ଅପ୍ରେଲ ୧୯୩୬ (୯୦ ବର୍ଷ ପୂର୍ବେ) | label14 = ଉପମୁଖ୍ୟମନ୍ତ୍ରୀ | data14 = '''ଓଡ଼ିଶାର ଉପମୁଖ୍ୟମନ୍ତ୍ରୀ''' | label15 = ଦରମା | data15 = ₹୯୮,୦୦୦/ମାସିକ<br/>₹୧୧,୭୬,୦୦୦/ବାର୍ଷିକ | label16 = ୱେବସାଇଟ୍ | data16 = [https://cm.odisha.gov.in/ cm.odisha.gov.in] }} '''ଓଡ଼ିଶାର ମୁଖ୍ୟମନ୍ତ୍ରୀ''' ହେଉଛନ୍ତି [[ଭାରତ]]ର ଏକ '''ରାଜ୍ୟ''' '''ଓଡ଼ିଶା ସରକାର'''ଙ୍କ ମୁଖ୍ୟ । [[ଭାରତର ସମ୍ବିଧାନ]] ଅନୁଯାୟୀ, ରାଜ୍ୟର '''ରାଜ୍ୟପାଳ''' ହେଉଛନ୍ତି ନାମମାତ୍ର ('''''ଡି ଜୁରେ''''') ମୁଖ୍ୟ, କିନ୍ତୁ ପ୍ରକୃତ ('''''ଡି ଫ୍ୟାକ୍ଟୋ''''') କାର୍ଯ୍ୟନିର୍ବାହୀ କ୍ଷମତା ମୁଖ୍ୟମନ୍ତ୍ରୀଙ୍କ ହାତରେ ନ୍ୟସ୍ତ ଥାଏ । '''ଓଡ଼ିଶା ବିଧାନ ସଭା''' ନିର୍ବାଚନ ପରେ, ରାଜ୍ୟପାଳ ସାଧାରଣତଃ ସଂଖ୍ୟାଗରିଷ୍ଠତା ହାସଲ କରିଥିବା ଦଳ (କିମ୍ବା ମେଣ୍ଟ)କୁ ସରକାର ଗଠନ କରିବା ପାଇଁ ଆମନ୍ତ୍ରଣ କରିଥାନ୍ତି । ରାଜ୍ୟପାଳ ମୁଖ୍ୟମନ୍ତ୍ରୀଙ୍କୁ ନିଯୁକ୍ତ କରନ୍ତି, ଯାହାଙ୍କ '''ମନ୍ତ୍ରୀପରିଷଦ''' ବିଧାନସଭା ପ୍ରତି '''ସାମୂହିକ ଭାବେ ଉତ୍ତରଦାୟୀ''' ରହିଥାନ୍ତି । ବିଧାନସଭାରେ ଆସ୍ଥା ଥିବା ପର୍ଯ୍ୟନ୍ତ ମୁଖ୍ୟମନ୍ତ୍ରୀଙ୍କ କାର୍ଯ୍ୟକାଳ ପାଞ୍ଚ ବର୍ଷ ପାଇଁ ରହିଥାଏ ଏବଂ ଏହି ପଦବୀ ପାଇଁ କୌଣସି କାର୍ଯ୍ୟକାଳ ସୀମା ବା ନିର୍ଦ୍ଦିଷ୍ଟ ସମୟ ସୀମା ନାହିଁ ।<ref name="term1">'''ଦୁର୍ଗା ଦାସ ବସୁ'''. ''Introduction to the Constitution of India''. ୧୯୬୦. ୨୦ଶ ସଂସ୍କରଣ, ୨୦୧୧ ପୁନଃମୁଦ୍ରଣ. ପୃଷ୍ଠା- ୨୪୧, ୨୪୫. LexisNexis Butterworths Wadhwa Nagpur. {{ISBN|978-81-8038-559-9}}. ବି.ଦ୍ର.: ଯଦିଓ ଏହି ପୁସ୍ତକଟି ସାଧାରଣ ଭାବରେ ଭାରତୀୟ ରାଜ୍ୟ ସରକାରଙ୍କ ବିଷୟରେ ବର୍ଣ୍ଣନା କରେ, ଏହା ଓଡ଼ିଶା ପାଇଁ ମଧ୍ୟ ସମାନ ଭାବେ ପ୍ରଯୁଜ୍ୟ ।</ref> ମୁଖ୍ୟମନ୍ତ୍ରୀ ବିଧାନସଭାରେ ଗୃହର ନେତା ଭାବରେ ମଧ୍ୟ କାର୍ଯ୍ୟ କରନ୍ତି ।<ref>https://apuat21.cgg.gov.in/web/legislative-assembly/leader-of-the-house</ref> == ଓଡ଼ିଶା ପ୍ରଦେଶର ପ୍ରଧାନମନ୍ତ୍ରୀଗଣ == {{clear}} ;ଦଳସମୂହ {{legend2|#FFFF00|'''ଜାତୀୟ ଦଳ'''|border=1px solid #AAAAAA}} (୧)<br> {{legend2|#00BCFF|[[ଭାରତୀୟ ଜାତୀୟ କଂଗ୍ରେସ]]|border=1px solid #AAAAAA}} (୨) {| class="wikitable sticky-header" width=100% style="text-align:center;" ! colspan="2" width="5%" |କ୍ରମିକ ନଂ. ! width="10%" |ଚିତ୍ର ! width="20%" |ନାମ<br />{{small|ନିର୍ବାଚନ ମଣ୍ଡଳୀ}} ! colspan="2" width="20%" |କାର୍ଯ୍ୟକାଳ<br />ନିର୍ବାଚନ ଜନାଦେଶ<br />ପଦବୀରେ ଥିବା ସମୟ ! width="20%" |ନିଯୁକ୍ତିଦାତା<br />{{small|(ରାଜ୍ୟପାଳ)}} ! width="15%" |ପ୍ରଧାନମନ୍ତ୍ରୀଙ୍କ<br />ରାଜନୈତିକ ଦଳ ! colspan="2" width="10%" |ସରକାର |- bgcolor="#EEEEEE" | rowspan="4" style="background-color:#FFFF00" | | rowspan="4" | '''୧''' | rowspan="4" | [[File:CKCGN-Deo.jpg|100px]] | rowspan="4" | '''[[କୃଷ୍ଣଚନ୍ଦ୍ର ଗଜପତି ନାରାୟଣ ଦେବ]]'''<br />{{small|'''ପାରଳାଖେମୁଣ୍ଡି'''}} | {{small|୧ ଅପ୍ରେଲ}}<br />୧୯୩୭ | {{small|୧୯ ଜୁଲାଇ}}<br />୧୯୩୭ | rowspan="3" | {{small|'''ସାର ଜନ ଅଷ୍ଟେନ ହବ୍ୟାକ'''}} | rowspan="3" bgcolor="#FFFFCC" | {{small|'''ଜାତୀୟ ଦଳ'''}} | rowspan="3" bgcolor="#FFFFCC" | {{small|'''ଗଜପତି ୧'''}} | rowspan="3" bgcolor="#FFFFCC" | {{small|'''୧ମ ପ୍ରାଦେଶିକ'''}} |- bgcolor="#EEEEEE" | colspan="2" | '''୧୯୩୭''' |- bgcolor="#E9E9E9" | colspan="2" | {{small|୧୦୯ ଦିନ}} |- | colspan="6" align="left" |{{small|ଓଡ଼ିଶା ପ୍ରଦେଶର ପ୍ରଥମ ପ୍ରଧାନମନ୍ତ୍ରୀ ।}} |- bgcolor="#EEEEEE" | rowspan="4" style="background-color:#00BCFF" | | rowspan="4" | '''୨''' | rowspan="4" | [[File:Biswanath-Das.jpg|80px]] | rowspan="4" | '''[[ବିଶ୍ୱନାଥ ଦାସ]]'''<br />{{small|'''ଘୁମୁସର'''}} | {{small|୧୯ ଜୁଲାଇ}}<br />୧୯୩୭ | {{small|୬ ନଭେମ୍ବର}}<br />୧୯୩୯ | rowspan="3" | {{small|'''ସାର ଜନ ଅଷ୍ଟେନ ହବ୍ୟାକ'''}} | rowspan="3" bgcolor="#CCF2FF" | {{small|[[ଭାରତୀୟ ଜାତୀୟ କଂଗ୍ରେସ]]}} | rowspan="3" bgcolor="#CCF2FF" | {{small|'''ଦାସ ୧'''}} | rowspan="3" bgcolor="#CCF2FF" | {{small|'''୧ମ ପ୍ରାଦେଶିକ'''}} |- bgcolor="#EEEEEE" | colspan="2" | '''୧୯୩୭''' |- bgcolor="#E9E9E9" | colspan="2" | {{small|୨ ବର୍ଷ, ୧୧୦ ଦିନ}} |- | colspan="6" align="left" |{{small|ପ୍ରଦେଶରେ ପ୍ରଥମ କଂଗ୍ରେସ ସରକାର ଗଠନ କରିଥିଲେ ।}} |- bgcolor="#EEEEEE" | rowspan="4" style="background-color:#FFFF00" | | rowspan="4" | '''(୧)''' | rowspan="4" | [[File:CKCGN-Deo.jpg|100px]] | rowspan="4" | '''[[କୃଷ୍ଣଚନ୍ଦ୍ର ଗଜପତି ନାରାୟଣ ଦେବ]]'''<br />{{small|'''ପାରଳାଖେମୁଣ୍ଡି'''}} | {{small|୨୪ ନଭେମ୍ବର}}<br />୧୯୪୧ | {{small|୩୦ ଜୁନ}}<br />୧୯୪୪ | rowspan="3" | {{small|'''ସାର ୱିଲିୟମ ହଥର୍ନ ଲୁଇସ'''}} | rowspan="3" bgcolor="#FFFFCC" | {{small|'''ଜାତୀୟ ଦଳ'''}} | rowspan="3" bgcolor="#FFFFCC" | {{small|'''ଗଜପତି ୨'''}} | rowspan="3" bgcolor="#FFFFCC" | {{small|'''୧ମ ପ୍ରାଦେଶିକ'''}} |- bgcolor="#EEEEEE" | colspan="2" | '''୧୯୩୭''' |- bgcolor="#E9E9E9" | colspan="2" | {{small|୨ ବର୍ଷ, ୨୧୯ ଦିନ}} |- | colspan="6" align="left" |{{small|ଏକ ଅଣ-କଂଗ୍ରେସ ମେଣ୍ଟ ସହିତ ଦ୍ୱିତୀୟ ଥର ପାଇଁ ପ୍ରଧାନମନ୍ତ୍ରୀ ଭାବରେ ପ୍ରତ୍ୟାବର୍ତ୍ତନ କରିଥିଲେ ।}} |- bgcolor="#EEEEEE" | rowspan="4" style="background-color:#00BCFF" | | rowspan="4" | '''୩''' | rowspan="4" | [[File:Harekrushna_Mahatab_2000_stamp_of_India.jpg|80px]] | rowspan="4" | '''[[ହରେକୃଷ୍ଣ ମହତାବ]]'''<br />{{small|'''ପୂର୍ବ ଭଦ୍ରକ'''}} | {{small|୨୩ ଅପ୍ରେଲ}}<br />୧୯୪୬ | {{small|୨୬ ଜାନୁଆରୀ}}<br />୧୯୫୦ | rowspan="3" | {{small|'''ଚାନ୍ଦୁଲାଲ ତ୍ରିବେଦୀ'''}} | rowspan="3" bgcolor="#CCF2FF" | {{small|[[ଭାରତୀୟ ଜାତୀୟ କଂଗ୍ରେସ]]}} | rowspan="3" bgcolor="#CCF2FF" | {{small|'''ମହତାବ ୧'''}} | rowspan="3" bgcolor="#CCF2FF" | {{small|'''୨ୟ ପ୍ରାଦେଶିକ'''}} |- bgcolor="#EEEEEE" | colspan="2" | '''୧୯୪୬''' |- bgcolor="#E9E9E9" | colspan="2" | {{small|୩ ବର୍ଷ, ୨୭୮ ଦିନ}} |- | colspan="6" align="left" |{{small|ଓଡ଼ିଶା ପ୍ରଦେଶର ଶେଷ ପ୍ରଧାନମନ୍ତ୍ରୀ (ଏହା ପରେ ଏହି ପଦବୀକୁ ଓଡ଼ିଶାର ମୁଖ୍ୟମନ୍ତ୍ରୀ ପଦରେ ପରିବର୍ତ୍ତନ କରାଯାଇଥିଲା) ।}} |} == ଓଡ଼ିଶାର ରାଜ୍ୟର ମୁଖ୍ୟମନ୍ତ୍ରୀଗଣ == {{clear}} ;ଦଳସମୂହ {{legend2|{{party color|Indian National Congress}}|[[ଭାରତୀୟ ଜାତୀୟ କଂଗ୍ରେସ]]|border=1px solid #AAAAAA}} (୮)<br>{{legend2|{{Party color|Indian National Congress (R)}}|'''ଭାରତୀୟ ଜାତୀୟ କଂଗ୍ରେସ (ଆର)'''|border=1px solid #AAAAAA}} (୨)<br>{{legend2|{{party color|Swatantra Party}}|'''ସ୍ୱତନ୍ତ୍ର ପାର୍ଟି'''|border=1px solid #AAAAAA}} (୧)<br>{{legend2|{{party color|Independent}}|'''ସ୍ୱାଧୀନ'''|border=1px solid #AAAAAA}} (୧)<br>{{legend2|{{party color|Janata Party}}|'''ଜନତା ପାର୍ଟି'''|border=1px solid #AAAAAA}} (୧)<br>{{legend2|{{party color|Janata Dal}}|'''ଜନତା ଦଳ'''|border=1px solid #AAAAAA}} (୧)<br>{{legend2|{{party color|Biju Janata Dal}}|[[ବିଜୁ ଜନତା ଦଳ]]|border=1px solid #AAAAAA}} (୧)<br>{{legend2|{{party color|Bharatiya Janata Party}}|[[ଭାରତୀୟ ଜନତା ପାର୍ଟି]]|border=1px solid #AAAAAA}} (୧) {| class="wikitable sticky-header" width=100% style="text-align:center;" ! colspan="2" width="5%" |କ୍ରମିକ ନଂ. ! width="10%" |ଚିତ୍ର ! width="20%" |ନାମ<br />{{small|ନିର୍ବାଚନ ମଣ୍ଡଳୀ}} ! colspan="2" width="20%" |କାର୍ଯ୍ୟକାଳ<br />ନିର୍ବାଚନ ଜନାଦେଶ<br />ପଦବୀରେ ଥିବା ସମୟ ! width="20%" |ନିଯୁକ୍ତିଦାତା<br />{{small|(ରାଜ୍ୟପାଳ)}} ! width="15%" |ମୁଖ୍ୟମନ୍ତ୍ରୀଙ୍କ<br />ରାଜନୈତିକ ଦଳ ! colspan="2" width="10%" |ସରକାର |- bgcolor="#EEEEEE" | rowspan="4" style="background-color:{{party color|Indian National Congress}}" | | rowspan="4" | '''୧''' | rowspan="4" | [[File:Harekrushna_Mahatab_2000_stamp_of_India.jpg|80px]] | rowspan="4" | '''[[ହରେକୃଷ୍ଣ ମହତାବ]]'''<br />{{small|'''ପୂର୍ବ ଭଦ୍ରକ'''}} | {{small|୨୬ ଜାନୁଆରୀ}}<br />୧୯୫୦ | {{small|୧୨ ମଇ}}<br />୧୯୫୦ | rowspan="3" | {{small|'''ଚାନ୍ଦୁଲାଲ ତ୍ରିବେଦୀ'''}} | rowspan="3" bgcolor="#CCF2FF" | {{small|[[ଭାରତୀୟ ଜାତୀୟ କଂଗ୍ରେସ]]}} | rowspan="3" bgcolor="#CCF2FF" | {{small|'''ମହତାବ ୧'''}} | rowspan="3" bgcolor="#CCF2FF" | {{small|'''୨ୟ ପ୍ରାଦେଶିକ'''}} |- bgcolor="#EEEEEE" | colspan="2" | '''୧୯୪୬''' |- bgcolor="#E9E9E9" | colspan="2" | {{small|୧୦୬ ଦିନ}} |- | colspan="6" align="left" |{{small|ଓଡ଼ିଶାର ପ୍ରଥମ ମୁଖ୍ୟମନ୍ତ୍ରୀ ।}} |- bgcolor="#EEEEEE" | rowspan="4" style="background-color:{{party color|Indian National Congress}}" | | rowspan="4" | '''୨''' | rowspan="4" | [[File:Nabakrushna-Choudhury.jpg|80px]] | rowspan="4" | '''[[ନବକୃଷ୍ଣ ଚୌଧୁରୀ]]'''<br />{{small|'''ଉତ୍ତର କେନ୍ଦ୍ରାପଡ଼ା'''<br />'''ବଡ଼ଚଣା'''}} | {{small|୧୨ ମଇ}}<br />୧୯୫୦ | {{small|୧୯ ଅକ୍ଟୋବର}}<br />୧୯୫୬ | rowspan="3" | {{small|'''ଆସଫ ଅଲ୍ଲୀ'''}} | rowspan="3" bgcolor="#CCF2FF" | {{small|[[ଭାରତୀୟ ଜାତୀୟ କଂଗ୍ରେସ]]}} | rowspan="3" bgcolor="#CCF2FF" | {{small|'''ଚୌଧୁରୀ ୧'''<br />'''ଚୌଧୁରୀ ୨'''}} | rowspan="3" bgcolor="#CCF2FF" | {{small|'''୧ମ'''}} |- bgcolor="#EEEEEE" | colspan="2" | '''୧୯୫୨''' |- bgcolor="#E9E9E9" | colspan="2" | {{small|୬ ବର୍ଷ, ୧୬୦ ଦିନ}} |- | colspan="6" align="left" |{{small|ପ୍ରଥମ ବିଧାନସଭା ନିର୍ବାଚନରେ ଦଳକୁ ବିଜୟୀ କରାଇଥିଲେ ।}} |- bgcolor="#EEEEEE" | rowspan="4" style="background-color:{{party color|Indian National Congress}}" | | rowspan="4" | '''(୧)''' | rowspan="4" | [[File:Harekrushna_Mahatab_2000_stamp_of_India.jpg|80px]] | rowspan="4" | '''[[ହରେକୃଷ୍ଣ ମହତାବ]]'''<br />{{small|''ପ୍ରତିଦ୍ୱନ୍ଦ୍ୱିତା କରିନଥିଲେ''<br />'''ସୋର'''}} | {{small|୧୯ ଅକ୍ଟୋବର}}<br />୧୯୫୬ | {{small|୨୫ ଫେବୃଆରୀ}}<br />୧୯୬୧ | rowspan="3" | {{small|'''ଭୀମ ସେନ ସଚ୍ଚର'''}} | rowspan="3" bgcolor="#CCF2FF" | {{small|[[ଭାରତୀୟ ଜାତୀୟ କଂଗ୍ରେସ]]}} | rowspan="3" bgcolor="#CCF2FF" | {{small|'''ମହତାବ ୨'''<br />'''ମହତାବ ୩'''}} | rowspan="3" bgcolor="#CCF2FF" | {{small|'''୨ୟ'''}} |- bgcolor="#EEEEEE" | colspan="2" | '''୧୯୫୭''' |- bgcolor="#E9E9E9" | colspan="2" | {{small|୪ ବର୍ଷ, ୧୨୯ ଦିନ}} |- | colspan="6" align="left" |{{small|ରାଷ୍ଟ୍ରପତି ଶାସନ ଲାଗୁ ହେବା ପୂର୍ବରୁ ଦ୍ୱିତୀୟ ଥର ପାଇଁ କାର୍ଯ୍ୟଭାର ଗ୍ରହଣ କରିଥିଲେ ।}} |- bgcolor="#FFFFFF" | colspan="10" | '''ପଦବୀ ଖାଲି''' (୨୫ ଫେବୃଆରୀ ୧୯୬୧ – ୨୩ ଜୁନ ୧୯୬୧)<br />''ଏହି ସମୟରେ '''ରାଷ୍ଟ୍ରପତି ଶାସନ''' ଲାଗୁ ହୋଇଥିଲା''<br />{{small|୧୧୮ ଦିନ}} |- |- bgcolor="#EEEEEE" | rowspan="4" style="background-color:{{party color|Indian National Congress}}" | | rowspan="4" | '''୩''' | rowspan="4" | [[File:Biju-Patnaik.jpg|80px]] | rowspan="4" | '''[[ବିଜୁ ପଟ୍ଟନାୟକ]]'''<br />{{small|'''ଚୌଦ୍ୱାର'''}} | {{small|୨୩ ଜୁନ}}<br />୧୯୬୧ | {{small|୨ ଅକ୍ଟୋବର}}<br />୧୯୬୩ | rowspan="3" | {{small|'''ୱାଇ. ଏନ. ସୁକଥଙ୍କର'''}} | rowspan="3" bgcolor="#CCF2FF" | {{small|[[ଭାରତୀୟ ଜାତୀୟ କଂଗ୍ରେସ]]}} | rowspan="3" bgcolor="#CCF2FF" | {{small|'''ବିଜୁ ୧'''}} | rowspan="3" bgcolor="#CCF2FF" | {{small|'''୩ୟ'''}} |- bgcolor="#EEEEEE" | colspan="2" | '''୧୯୬୧''' |- bgcolor="#E9E9E9" | colspan="2" | {{small|୨ ବର୍ଷ, ୧୦୧ ଦିନ}} |- | colspan="6" align="left" |{{small|୧୯୬୧ ନିର୍ବାଚନ ପରେ କାର୍ଯ୍ୟଭାର ଗ୍ରହଣ କରିଥିଲେ ।}} |- bgcolor="#EEEEEE" | rowspan="4" style="background-color:{{party color|Indian National Congress}}" | | rowspan="4" | '''୪''' | rowspan="4" | [[File:Biren-Mitra.jpg|80px]] | rowspan="4" | '''[[ବୀରେନ ମିତ୍ର]]'''<br />{{small|'''କଟକ ସିଟି'''}} | {{small|୨ ଅକ୍ଟୋବର}}<br />୧୯୬୩ | {{small|୨୧ ଫେବୃଆରୀ}}<br />୧୯୬୫ | rowspan="3" | {{small|'''ଅଯୋଧ୍ୟା ନାଥ ଖୋସଲା'''}} | rowspan="3" bgcolor="#CCF2FF" | {{small|[[ଭାରତୀୟ ଜାତୀୟ କଂଗ୍ରେସ]]}} | rowspan="3" bgcolor="#CCF2FF" | {{small|'''ମିତ୍ର'''}} | rowspan="3" bgcolor="#CCF2FF" | {{small|'''୩ୟ'''}} |- bgcolor="#EEEEEE" | colspan="2" | '''୧୯୬୧''' |- bgcolor="#E9E9E9" | colspan="2" | {{small|୧ ବର୍ଷ, ୧୪୨ ଦିନ}} |- | colspan="6" align="left" |{{small|୩ୟ ବିଧାନସଭା ସମୟରେ ପଟ୍ଟନାୟକଙ୍କ ଉତ୍ତରାଧିକାରୀ ହୋଇଥିଲେ ।}} |- bgcolor="#EEEEEE" | rowspan="4" style="background-color:{{party color|Indian National Congress}}" | | rowspan="4" | '''୫''' | rowspan="4" | [[File:Sadasiva-Tripathy.jpg|80px]] | rowspan="4" | '''[[ସଦାଶିବ ତ୍ରିପାଠୀ]]'''<br />{{small|'''ଉମରକୋଟ'''}} | {{small|୨୧ ଫେବୃଆରୀ}}<br />୧୯୬୫ | {{small|୮ ମାର୍ଚ୍ଚ}}<br />୧୯୬୭ | rowspan="3" | {{small|'''ଅଯୋଧ୍ୟା ନାଥ ଖୋସଲା'''}} | rowspan="3" bgcolor="#CCF2FF" | {{small|[[ଭାରତୀୟ ଜାତୀୟ କଂଗ୍ରେସ]]}} | rowspan="3" bgcolor="#CCF2FF" | {{small|'''ତ୍ରିପାଠୀ'''}} | rowspan="3" bgcolor="#CCF2FF" | {{small|'''୩ୟ'''}} |- bgcolor="#EEEEEE" | colspan="2" | '''୧୯୬୧''' |- bgcolor="#E9E9E9" | colspan="2" | {{small|୨ ବର୍ଷ, ୧୫ ଦିନ}} |- | colspan="6" align="left" |{{small|୩ୟ ବିଧାନସଭାର ଶେଷ ପର୍ଯ୍ୟନ୍ତ କାର୍ଯ୍ୟ କରିଥିଲେ ।}} |- bgcolor="#EEEEEE" | rowspan="4" style="background-color:{{party color|Swatantra Party}}" | | rowspan="4" | '''୬''' | rowspan="4" | [[File:RNS-Deo.jpg|80px]] | rowspan="4" | '''[[ରାଜେନ୍ଦ୍ର ନାରାୟଣ ସିଂହଦେଓ]]'''<br />{{small|'''ବଲାଙ୍ଗୀର'''}} | {{small|୮ ମାର୍ଚ୍ଚ}}<br />୧୯୬୭ | {{small|୯ ଜାନୁଆରୀ}}<br />୧୯୭୧ | rowspan="3" | {{small|'''ଅଯୋଧ୍ୟା ନାଥ ଖୋସଲା'''}} | rowspan="3" bgcolor="#CCE2FF" | {{small|'''ସ୍ୱତନ୍ତ୍ର ପାର୍ଟି'''}} | rowspan="3" bgcolor="#CCE2FF" | {{small|'''ସିଂହଦେଓ'''}} | rowspan="3" bgcolor="#CCE2FF" | {{small|'''୪ର୍ଥ'''}} |- bgcolor="#EEEEEE" | colspan="2" | '''୧୯୬୭''' |- bgcolor="#E9E9E9" | colspan="2" | {{small|୩ ବର୍ଷ, ୩୦୭ ଦିନ}} |- | colspan="6" align="left" |{{small|ଓଡ଼ିଶାର ପ୍ରଥମ ଅଣ-କଂଗ୍ରେସ ମୁଖ୍ୟମନ୍ତ୍ରୀ ।}} |- bgcolor="#FFFFFF" | colspan="10" | '''ପଦବୀ ଖାଲି''' (୯ ଜାନୁଆରୀ ୧୯୭୧ – ୩ ଏପ୍ରିଲ ୧୯୭୧)<br />''ଏହି ସମୟରେ '''ରାଷ୍ଟ୍ରପତି ଶାସନ''' ଲାଗୁ ହୋଇଥିଲା''<br />{{small|୮୪ ଦିନ}} |- |- bgcolor="#EEEEEE" | rowspan="4" style="background-color:{{party color|Independent}}" | | rowspan="4" | '''୭''' | rowspan="4" | [[File:Biswanath-Das.jpg|80px]] | rowspan="4" | '''[[ବିଶ୍ୱନାଥ ଦାସ]]'''<br />{{small|'''ରାଉରକେଲା'''}} | {{small|୩ ଏପ୍ରିଲ}}<br />୧୯୭୧ | {{small|୧୪ ଜୁନ}}<br />୧୯୭୨ | rowspan="3" | {{small|'''ଶୌକତୁଲ୍ଲା ଶାହ ଅନସାରୀ'''}} | rowspan="3" bgcolor="#EEEEEE" | {{small|'''ସ୍ୱାଧୀନ'''}} | rowspan="3" bgcolor="#EEEEEE" | {{small|'''ଦାସ ୨'''}} | rowspan="3" bgcolor="#EEEEEE" | {{small|'''୫ମ'''}} |- bgcolor="#EEEEEE" | colspan="2" | '''୧୯୭୧''' |- bgcolor="#E9E9E9" | colspan="2" | {{small|୧ ବର୍ଷ, ୭୨ ଦିନ}} |- | colspan="6" align="left" |{{small|ଏକ ମେଣ୍ଟ ସରକାରର ନେତୃତ୍ୱ ନେଇଥିଲେ ।}} |- bgcolor="#EEEEEE" | rowspan="4" style="background-color:{{Party color|Indian National Congress (R)}}" | | rowspan="4" | '''୮''' | rowspan="4" | [[File:Nandini-Satapathy.jpg|80px]] | rowspan="4" | '''[[ନନ୍ଦିନୀ ଶତପଥୀ]]'''<br />{{small|'''କଟକ ସିଟି'''}} | {{small|୧୪ ଜୁନ}}<br />୧୯୭୨ | {{small|୩ ମାର୍ଚ୍ଚ}}<br />୧୯୭୩ | rowspan="3" | {{small|'''ଯୋଗେନ୍ଦ୍ର ସିଂହ'''}} | rowspan="3" bgcolor="#CEFDF9" | {{small|'''ଭାରତୀୟ ଜାତୀୟ କଂଗ୍ରେସ (ଆର)'''}} | rowspan="3" bgcolor="#CEFDF9" | {{small|'''ଶତପଥୀ ୧'''}} | rowspan="3" bgcolor="#CEFDF9" | {{small|'''୫ମ'''}} |- bgcolor="#EEEEEE" | colspan="2" | '''୧୯୭୧''' |- bgcolor="#E9E9E9" | colspan="2" | {{small|୨୬୨ ଦିନ}} |- | colspan="6" align="left" |{{small|ଓଡ଼ିଶାର ପ୍ରଥମ ମହିଳା ମୁଖ୍ୟମନ୍ତ୍ରୀ ।}} |- bgcolor="#FFFFFF" | colspan="10" | '''ପଦବୀ ଖାଲି''' (୩ ମାର୍ଚ୍ଚ ୧୯୭୩ – ୬ ମାର୍ଚ୍ଚ ୧୯୭୪)<br />''ଏହି ସମୟରେ '''ରାଷ୍ଟ୍ରପତି ଶାସନ''' ଲାଗୁ ହୋଇଥିଲା''<br />{{small|୧ ବର୍ଷ, ୩ ଦିନ}} |- |- bgcolor="#EEEEEE" | rowspan="4" style="background-color:{{Party color|Indian National Congress (R)}} " | | rowspan="4" | '''(୮)''' | rowspan="4" | [[File:Nandini-Satapathy.jpg|80px]] | rowspan="4" | '''[[ନନ୍ଦିନୀ ଶତପଥୀ]]'''<br />{{small|'''ଢେଙ୍କାନାଳ'''}} | {{small|୬ ମାର୍ଚ୍ଚ}}<br />୧୯୭୪ | {{small|୧୬ ଡିସେମ୍ବର}}<br />୧୯୭୬ | rowspan="3" | {{small|'''ବି. ଡି. ଜତ୍ତୀ'''}} | rowspan="3" bgcolor="#CEFDF9" | {{small|'''ଭାରତୀୟ ଜାତୀୟ କଂଗ୍ରେସ (ଆର)'''}} | rowspan="3" bgcolor="#CEFDF9" | {{small|'''ଶତପଥୀ ୨'''}} | rowspan="3" bgcolor="#CEFDF9" | {{small|'''୬ଷ୍ଠ'''}} |- bgcolor="#EEEEEE" | colspan="2" | '''୧୯୭୪''' |- bgcolor="#E9E9E9" | colspan="2" | {{small|୨ ବର୍ଷ, ୨୮୫ ଦିନ}} |- | colspan="6" align="left" |{{small|ରାଷ୍ଟ୍ରପତି ଶାସନ ପରେ ପୁଣି କ୍ଷମତାକୁ ଫେରିଥିଲେ ।}} |- bgcolor="#FFFFFF" | colspan="10" | '''ପଦବୀ ଖାଲି''' (୧୬ ଡିସେମ୍ବର ୧୯୭୬ – ୨୯ ଡିସେମ୍ବର ୧୯୭୬)<br />''ଏହି ସମୟରେ '''ରାଷ୍ଟ୍ରପତି ଶାସନ''' ଲାଗୁ ହୋଇଥିଲା''<br />{{small|୧୩ ଦିନ}} |- |- bgcolor="#EEEEEE" | rowspan="4" style="background-color:{{Party color|Indian National Congress (R)}}" | | rowspan="4" | '''୯''' | rowspan="4" | [[File:Binayak Acharya.jpg|80px]] | rowspan="4" | '''[[ବିନାୟକ ଆଚାର୍ଯ୍ୟ]]'''<br />{{small|'''ବ୍ରହ୍ମପୁର'''}} | {{small|୨୯ ଡିସେମ୍ବର}}<br />୧୯୭୬ | {{small|୩୦ ଏପ୍ରିଲ}}<br />୧୯୭୭ | rowspan="3" | {{small|'''ଶିବ ନାରାୟଣ ଶଙ୍କର'''}} | rowspan="3" bgcolor="#CEFDF9" | {{small|'''ଭାରତୀୟ ଜାତୀୟ କଂଗ୍ରେସ (ଆର)'''}} | rowspan="3" bgcolor="#CEFDF9" | {{small|'''ଆଚାର୍ଯ୍ୟ'''}} | rowspan="3" bgcolor="#CEFDF9" | {{small|'''୬ଷ୍ଠ'''}} |- bgcolor="#EEEEEE" | colspan="2" | '''୧୯୭୪''' |- bgcolor="#E9E9E9" | colspan="2" | {{small|୧୨୨ ଦିନ}} |- | colspan="6" align="left" |{{small|ଆଉ ଏକ ରାଷ୍ଟ୍ରପତି ଶାସନ ଲାଗୁ ହେବା ପୂର୍ବରୁ ଅଳ୍ପ ସମୟ ପାଇଁ କାର୍ଯ୍ୟ କରିଥିଲେ ।}} |- bgcolor="#FFFFFF" | colspan="10" | '''ପଦବୀ ଖାଲି''' (୩୦ ଏପ୍ରିଲ ୧୯୭୭ – ୨୬ ଜୁନ ୧୯୭୭)<br />''ଏହି ସମୟରେ '''ରାଷ୍ଟ୍ରପତି ଶାସନ''' ଲାଗୁ ହୋଇଥିଲା''<br />{{small|୫୭ ଦିନ}} |- |- bgcolor="#EEEEEE" | rowspan="4" style="background-color:{{party color|Janata Party}}" | | rowspan="4" | '''୧୦''' | rowspan="4" | [[File:NilamaniRautray.jpg|80px]] | rowspan="4" | '''[[ନୀଳମଣି ରାଉତରାୟ]]'''<br />{{small|'''ବାସୁଦେବପୁର'''}} | {{small|୨୬ ଜୁନ}}<br />୧୯୭୭ | {{small|୧୭ ଫେବୃଆରୀ}}<br />୧୯୮୦ | rowspan="3" | {{small|'''ହରଚରଣ ସିଂହ ବ୍ରାର'''}} | rowspan="3" bgcolor="#CCEAFF" | {{small|'''ଜନତା ପାର୍ଟି'''}} | rowspan="3" bgcolor="#CCEAFF" | {{small|'''ରାଉତରାୟ'''}} | rowspan="3" bgcolor="#CCEAFF" | {{small|'''୭ମ'''}} |- bgcolor="#EEEEEE" | colspan="2" | '''୧୯୭୭''' |- bgcolor="#E9E9E9" | colspan="2" | {{small|୨ ବର୍ଷ, ୨୩୬ ଦିନ}} |- | colspan="6" align="left" |{{small|ଓଡ଼ିଶାର ପ୍ରଥମ ଜନତା ପାର୍ଟି ମୁଖ୍ୟମନ୍ତ୍ରୀ ।}} |- bgcolor="#FFFFFF" | colspan="10" | '''ପଦବୀ ଖାଲି''' (୧୭ ଫେବୃଆରୀ ୧୯୮୦ – ୯ ଜୁନ ୧୯୮୦)<br />''ଏହି ସମୟରେ '''ରାଷ୍ଟ୍ରପତି ଶାସନ''' ଲାଗୁ ହୋଇଥିଲା''<br />{{small|୧୧୩ ଦିନ}} |- |- bgcolor="#EEEEEE" | rowspan="4" style="background-color:{{party color|Indian National Congress}}" | | rowspan="4" | '''୧୧''' | rowspan="4" | [[File:J B Pattnaik, Governor of Assam.jpg|80px]] | rowspan="4" | '''[[ଜାନକୀ ବଲ୍ଲଭ ପଟ୍ଟନାୟକ]]'''<br />{{small|'''ଆଠଗଡ଼'''}} | {{small|୯ ଜୁନ}}<br />୧୯୮୦ | {{small|୭ ଡିସେମ୍ବର}}<br />୧୯୮୯ | rowspan="3" | {{small|'''ସି. ଏମ. ପୁନାଚା'''<br />'''ବିଶମ୍ଭର ନାଥ ପାଣ୍ଡେ'''}} | rowspan="3" bgcolor="#CCF2FF" | {{small|[[ଭାରତୀୟ ଜାତୀୟ କଂଗ୍ରେସ]]}} | rowspan="3" bgcolor="#CCF2FF" | {{small|'''ଜାନକୀ ୧'''<br />'''ଜାନକୀ ୨'''}} | rowspan="3" bgcolor="#CCF2FF" | {{small|'''୮ମ'''<br />'''୯ମ'''}} |- bgcolor="#EEEEEE" | colspan="2" | '''୧୯୮୦'''<br />'''୧୯୮୫''' |- bgcolor="#E9E9E9" | colspan="2" | {{small|୯ ବର୍ଷ, ୧୮୧ ଦିନ}} |- | colspan="6" align="left" |{{small|ଲଗାତାର ଦୁଇଟି ପୂର୍ଣ୍ଣ କାର୍ଯ୍ୟକାଳ ପାଇଁ କାର୍ଯ୍ୟ କରିଥିଲେ ।}} |- bgcolor="#EEEEEE" | rowspan="4" style="background-color:{{party color|Indian National Congress}}" | | rowspan="4" | '''୧୨''' | rowspan="4" | [[File:Hemananda Biswal.jpg|80px]] | rowspan="4" | '''[[ହେମାନନ୍ଦ ବିଶ୍ୱାଳ]]'''<br />{{small|'''ଲଇକେରା'''}} | {{small|୭ ଡିସେମ୍ବର}}<br />୧୯୮୯ | {{small|୫ ମାର୍ଚ୍ଚ}}<br />୧୯୯୦ | rowspan="3" | {{small|'''ନୁରୁଲ ହାସନ'''}} | rowspan="3" bgcolor="#CCF2FF" | {{small|[[ଭାରତୀୟ ଜାତୀୟ କଂଗ୍ରେସ]]}} | rowspan="3" bgcolor="#CCF2FF" | {{small|'''ବିଶ୍ୱାଳ ୧'''}} | rowspan="3" bgcolor="#CCF2FF" | {{small|'''୯ମ'''}} |- bgcolor="#EEEEEE" | colspan="2" | '''୧୯୮୫''' |- bgcolor="#E9E9E9" | colspan="2" | {{small|୮୮ ଦିନ}} |- | colspan="6" align="left" |{{small|ଓଡ଼ିଶାର ପ୍ରଥମ ଆଦିବାସୀ ମୁଖ୍ୟମନ୍ତ୍ରୀ ।}} |- bgcolor="#EEEEEE" | rowspan="4" style="background-color:{{party color|Janata Dal}}" | | rowspan="4" | '''(୩)''' | rowspan="4" | [[File:Biju-Patnaik.jpg|80px]] | rowspan="4" | '''[[ବିଜୁ ପଟ୍ଟନାୟକ]]'''<br />{{small|'''ଭୁବନେଶ୍ୱର'''}} | {{small|୫ ମାର୍ଚ୍ଚ}}<br />୧୯୯୦ | {{small|୧୫ ମାର୍ଚ୍ଚ}}<br />୧୯୯୫ | rowspan="3" | {{small|'''ଯଜ୍ଞଦତ୍ତ ଶର୍ମା'''}} | rowspan="3" bgcolor="#D6ECE0" | {{small|ଜନତା ଦଳ }} | rowspan="3" bgcolor="#D6ECE0" | {{small|'''ବିଜୁ ୨'''}} | rowspan="3" bgcolor="#D6ECE0" | {{small|'''୧୦ମ'''}} |- bgcolor="#EEEEEE" | colspan="2" | '''୧୯୯୦''' |- bgcolor="#E9E9E9" | colspan="2" | {{small|୫ ବର୍ଷ, ୧୦ ଦିନ}} |- | colspan="6" align="left" |{{small|ଜନତା ଦଳ ବ୍ୟାନରରେ ପୁଣି କ୍ଷମତାକୁ ଫେରିଥିଲେ ।}} |- bgcolor="#EEEEEE" | rowspan="4" style="background-color:{{party color|Indian National Congress}}" | | rowspan="4" | '''(୧୧)''' | rowspan="4" | [[File:J B Pattnaik, Governor of Assam.jpg|80px]] | rowspan="4" | '''[[ଜାନକୀ ବଲ୍ଲଭ ପଟ୍ଟନାୟକ]]'''<br />{{small|'''ବେଗୁନିଆ'''}} | {{small|୧୫ ମାର୍ଚ୍ଚ}}<br />୧୯୯୫ | {{small|୧୭ ଫେବୃଆରୀ}}<br />୧୯୯୯ | rowspan="3" | {{small|'''ବି. ସତ୍ୟ ନାରାୟଣ ରେଡ୍ଡୀ'''}} | rowspan="3" bgcolor="#CCF2FF" | {{small|[[ଭାରତୀୟ ଜାତୀୟ କଂଗ୍ରେସ]]}} | rowspan="3" bgcolor="#CCF2FF" | {{small|'''ଜାନକୀ ୩'''}} | rowspan="3" bgcolor="#CCF2FF" | {{small|'''୧୧ଶ'''}} |- bgcolor="#EEEEEE" | colspan="2" | '''୧୯୯୫''' |- bgcolor="#E9E9E9" | colspan="2" | {{small|୩ ବର୍ଷ, ୩୩୯ ଦିନ}} |- | colspan="6" align="left" |{{small|ତୃତୀୟ ଥର ଅଣ-କ୍ରମାଗତ କାର୍ଯ୍ୟକାଳ ପାଇଁ ନିର୍ବାଚିତ ହୋଇଥିଲେ ।}} |- bgcolor="#EEEEEE" | rowspan="4" style="background-color:{{party color|Indian National Congress}}" | | rowspan="4" | '''୧୩''' | rowspan="4" | [[File:Giridhar Gamang.jpg|80px]] | rowspan="4" | '''[[ଗିରିଧର ଗମାଙ୍ଗ]]'''<br />{{small|'''ଲକ୍ଷ୍ମୀପୁର'''}} | {{small|୧୭ ଫେବୃଆରୀ}}<br />୧୯୯୯ | {{small|୬ ଡିସେମ୍ବର}}<br />୧୯୯୯ | rowspan="3" | {{small|'''ସି. ରଙ୍ଗରାଜନ'''}} | rowspan="3" bgcolor="#CCF2FF" | {{small|[[ଭାରତୀୟ ଜାତୀୟ କଂଗ୍ରେସ]]}} | rowspan="3" bgcolor="#CCF2FF" | {{small|'''ଗମାଙ୍ଗ'''}} | rowspan="3" bgcolor="#CCF2FF" | {{small|'''୧୧ଶ'''}} |- bgcolor="#EEEEEE" | colspan="2" | '''୧୯୯୫''' |- bgcolor="#E9E9E9" | colspan="2" | {{small|୨୯୨ ଦିନ}} |- | colspan="6" align="left" |{{small|୧୯୯୯ ମହାବାତ୍ୟା ପରେ ଇସ୍ତଫା ଦେଇଥିଲେ ।}} |- bgcolor="#EEEEEE" | rowspan="4" style="background-color:{{party color|Indian National Congress}}" | | rowspan="4" | '''(୧୨)''' | rowspan="4" | [[File:Hemananda Biswal.jpg|80px]] | rowspan="4" | '''[[ହେମାନନ୍ଦ ବିଶ୍ୱାଳ]]'''<br />{{small|'''ଲଇକେରା'''}} | {{small|୬ ଡିସେମ୍ବର}}<br />୧୯୯୯ | {{small|୫ ମାର୍ଚ୍ଚ}}<br />୨୦୦୦ | rowspan="3" | {{small|'''ଏମ. ଏମ. ରାଜେନ୍ଦ୍ରନ'''}} | rowspan="3" bgcolor="#CCF2FF" | {{small|[[ଭାରତୀୟ ଜାତୀୟ କଂଗ୍ରେସ]]}} | rowspan="3" bgcolor="#CCF2FF" | {{small|'''ବିଶ୍ୱାଳ ୨'''}} | rowspan="3" bgcolor="#CCF2FF" | {{small|'''୧୧ଶ'''}} |- bgcolor="#EEEEEE" | colspan="2" | '''୧୯୯୫''' |- bgcolor="#E9E9E9" | colspan="2" | {{small|୯୦ ଦିନ}} |- | colspan="6" align="left" |{{small|୨୦୦୦ ନିର୍ବାଚନ ପୂର୍ବରୁ ଅଳ୍ପ ସମୟ ପାଇଁ କାର୍ଯ୍ୟ କରିଥିଲେ ।}} |- bgcolor="#EEEEEE" | rowspan="4" style="background-color:{{party color|Biju Janata Dal}}" | | rowspan="4" | '''୧୪''' | rowspan="4" | [[File:NaveenPatnaik.jpg|80px]] | rowspan="4" | '''[[ନବୀନ ପଟ୍ଟନାୟକ]]'''<br />{{small|'''ହିଞ୍ଜିଳି'''}} | {{small|୫ ମାର୍ଚ୍ଚ}}<br />୨୦୦୦ | {{small|୧୨ ଜୁନ}}<br />୨୦୨୪ | rowspan="3" | {{small|'''ଏମ. ଏମ. ରାଜେନ୍ଦ୍ରନ'''<br />'''ମୁରଲୀଧର ଭଣ୍ଡାରେ'''<br />'''ଏସ. ସି. ଜାମିର'''<br />'''ଗଣେଶୀ ଲାଲ'''}} | rowspan="3" bgcolor="#E3EDDC" | {{small|[[ବିଜୁ ଜନତା ଦଳ]]}} | rowspan="3" bgcolor="#E3EDDC" | {{small|'''ନବୀନ ୧, ୨, ୩, ୪, ୫'''}} | rowspan="3" bgcolor="#E3EDDC" | {{small|'''୧୨ଶ, ୧୩ଶ, ୧୪ଶ, ୧୫ଶ, ୧୬ଶ'''}} |- bgcolor="#EEEEEE" | colspan="2" | '''୨୦୦୦, ୨୦୦୪, ୨୦୦୯, ୨୦୧୪, ୨୦୧୯''' |- bgcolor="#E9E9E9" | colspan="2" | {{small|୨୪ ବର୍ଷ, ୯୯ ଦିନ}} |- | colspan="6" align="left" |{{small|ଓଡ଼ିଶାର ସବୁଠାରୁ ଦୀର୍ଘ ସମୟ ଧରି କାର୍ଯ୍ୟ କରିଥିବା ମୁଖ୍ୟମନ୍ତ୍ରୀ ।}} |- bgcolor="#EEEEEE" | rowspan="4" style="background-color:{{party color|Bharatiya Janata Party}}" | | rowspan="4" | '''୧୫''' | rowspan="4" | [[File:Shri Mohan Charan Majhi.jpg|80px]] | rowspan="4" | '''[[ମୋହନ ଚରଣ ମାଝୀ]]'''<br />{{small|'''କେନ୍ଦୁଝର'''}} | {{small|୧୨ ଜୁନ}}<br />୨୦୨୪ | ଅଦ୍ୟାବଧି | rowspan="3" | {{small|'''ରଘୁବର ଦାସ'''}} | rowspan="3" bgcolor="#FFE5CC" | {{small|[[ଭାରତୀୟ ଜନତା ପାର୍ଟି]]}} | rowspan="3" bgcolor="#FFE5CC" | {{small|'''ମାଝୀ'''}} | rowspan="3" bgcolor="#FFE5CC" | {{small|'''୧୭ଶ'''}} |- bgcolor="#EEEEEE" | colspan="2" | '''୨୦୨୪''' |- bgcolor="#E9E9E9" | colspan="2" | {{small|୧ ବର୍ଷ, ୩୫୪ ଦିନ}} |- | colspan="6" align="left" |{{small|ଓଡ଼ିଶାର ପ୍ରଥମ ଭାରତୀୟ ଜନତା ପାର୍ଟି ମୁଖ୍ୟମନ୍ତ୍ରୀ ।}} |} == ଆହୁରି ଦେଖନ୍ତୁ == * [[ଓଡ଼ିଶାର ମନ୍ତ୍ରୀମଣ୍ଡଳ]] * [[ଓଡ଼ିଶାର ରାଜ୍ୟପାଳମାନଙ୍କର ତାଲିକା]] * [[ଓଡ଼ିଶାର ନେତାମାନଙ୍କର ତାଲିକା]] == ଆଧାର == # [http://www.orissa.gov.in/e-magazine/orissaannualreference/OR-Annual.../399-400.pdf Primie ministers and Chief ministers of Odisha] # [http://orissa.gov.in/cmorissa/cm.asp Odisha Chief Ministers List] {{ଓଡ଼ିଶାର ମୁଖ୍ୟମନ୍ତ୍ରୀ}} {{ଓଡ଼ିଶା ପ୍ରସଙ୍ଗ}} <!--ଅଲଗା ଭାଷାର ଉଇକିପିଡ଼ିଆରେ ଏହି ପ୍ରସଙ୍ଗ--> [[ଶ୍ରେଣୀ:ରାଜନୀତି]] [[ଶ୍ରେଣୀ:ଓଡ଼ିଶା ରାଜନୀତି]] [[ଶ୍ରେଣୀ:ତାଲିକା]] <references group="lower-alpha" /> hq906wp3860ohte49j022sztbajl1fq 595819 595818 2026-06-01T16:19:24Z SamyakSamantasinghar 42167 /* ସଂକ୍ଷିପ୍ତ ଇତିହାସ */ 595819 wikitext text/x-wiki {{Short description|ଓଡ଼ିଶା ସରକାରଙ୍କ କାର୍ଯ୍ୟନିର୍ବାହୀ ଶାଖାର ମୁଖ୍ୟ}} {{Use dmy dates|date=December 2025}} {{Infobox | title = ଓଡ଼ିଶାର ମୁଖ୍ୟମନ୍ତ୍ରୀ | image = [[File:Flag of India.svg|100px|border|ଭାରତର ଜାତୀୟ ପତାକା]] | caption = '''ଭାରତର ଜାତୀୟ ପତାକା''' | image2 = [[File:Seal_of_Odisha.png|125px|ଓଡ଼ିଶାର ରାଜପ୍ରତୀକ]] | caption2 = '''ଓଡ଼ିଶାର ରାଜପ୍ରତୀକ''' | image3 = [[File:Shri Mohan Charan Majhi.jpg|250px|ମୋହନ ଚରଣ ମାଝୀ]] | caption3 = '''ବର୍ତ୍ତମାନ ପଦାଧିକାରୀ'''<br/>[[ମୋହନ ଚରଣ ମାଝୀ]]<br/>{{small|୧୨ ଜୁନ ୨୦୨୪ ଠାରୁ}} | label1 = ସମ୍ବୋଧନ | data1 = '''ମାନ୍ୟବର''' | label2 = ସଂକ୍ଷିପ୍ତ ନାମ | data2 = CMoOdisha | label3 = ବିଭାଗ | data3 = '''ମୁଖ୍ୟମନ୍ତ୍ରୀଙ୍କ କାର୍ଯ୍ୟାଳୟ'''<br/>'''ଓଡ଼ିଶା ସରକାର''' | label4 = ସଦସ୍ୟ | data4 = '''ଓଡ଼ିଶା ବିଧାନ ସଭା'''<br/>'''ରାଜ୍ୟ କ୍ୟାବିନେଟ୍''' | label5 = ଉତ୍ତରଦାୟୀ | data5 = '''ଓଡ଼ିଶାର ରାଜ୍ୟପାଳ'''<br/>'''ଓଡ଼ିଶା ବିଧାନ ସଭା''' | label6 = ବାସଭବନ | data6 = [[ଭୁବନେଶ୍ୱର]] | label7 = କାର୍ଯ୍ୟାଳୟ | data7 = [[ଲୋକସେବା ଭବନ]], [[ଭୁବନେଶ୍ୱର]] | label8 = ନାମାଙ୍କନକାରୀ | data8 = ସଂଖ୍ୟାଗରିଷ୍ଠ ଦଳ ବା ମେଣ୍ଟର ବିଧାୟକଗଣ | label9 = ନିଯୁକ୍ତିଦାତା | data9 = '''ଓଡ଼ିଶାର ରାଜ୍ୟପାଳ'''<br/>{{small|'''ଓଡ଼ିଶା ବିଧାନ ସଭା'''ରେ ସଂଖ୍ୟାଗରିଷ୍ଠତା ପ୍ରମାଣ କରିବାର ଦକ୍ଷତା ଭିତ୍ତିରେ ପାରମ୍ପରିକ ନିୟମ ଅନୁଯାୟୀ}} | label10 = କାର୍ଯ୍ୟକାଳ ସୀମା | data10 = ବିଧାନସଭାରେ ଆସ୍ଥା ଥିବା ପର୍ଯ୍ୟନ୍ତ;<br/>ସାଧାରଣତଃ ପାଞ୍ଚ ବର୍ଷ ଏବଂ କୌଣସି ନିର୍ଦ୍ଦିଷ୍ଟ କାର୍ଯ୍ୟକାଳ ସୀମା ନାହିଁ | label11 = ପୂର୍ବବର୍ତ୍ତୀ ପଦବୀ | data11 = ଓଡ଼ିଶା ପ୍ରଦେଶର ପ୍ରଧାନମନ୍ତ୍ରୀ | label12 = ପ୍ରଥମ ପଦାଧିକାରୀ | data12 = [[ହରେକୃଷ୍ଣ ମହତାବ]] | label13 = ଗଠନ | data13 = ୧ ଅପ୍ରେଲ ୧୯୩୬ (୯୦ ବର୍ଷ ପୂର୍ବେ) | label14 = ଉପମୁଖ୍ୟମନ୍ତ୍ରୀ | data14 = '''ଓଡ଼ିଶାର ଉପମୁଖ୍ୟମନ୍ତ୍ରୀ''' | label15 = ଦରମା | data15 = ₹୯୮,୦୦୦/ମାସିକ<br/>₹୧୧,୭୬,୦୦୦/ବାର୍ଷିକ | label16 = ୱେବସାଇଟ୍ | data16 = [https://cm.odisha.gov.in/ cm.odisha.gov.in] }} '''ଓଡ଼ିଶାର ମୁଖ୍ୟମନ୍ତ୍ରୀ''' ହେଉଛନ୍ତି [[ଭାରତ]]ର ଏକ '''ରାଜ୍ୟ''' '''ଓଡ଼ିଶା ସରକାର'''ଙ୍କ ମୁଖ୍ୟ । [[ଭାରତର ସମ୍ବିଧାନ]] ଅନୁଯାୟୀ, ରାଜ୍ୟର '''ରାଜ୍ୟପାଳ''' ହେଉଛନ୍ତି ନାମମାତ୍ର ('''''ଡି ଜୁରେ''''') ମୁଖ୍ୟ, କିନ୍ତୁ ପ୍ରକୃତ ('''''ଡି ଫ୍ୟାକ୍ଟୋ''''') କାର୍ଯ୍ୟନିର୍ବାହୀ କ୍ଷମତା ମୁଖ୍ୟମନ୍ତ୍ରୀଙ୍କ ହାତରେ ନ୍ୟସ୍ତ ଥାଏ । '''ଓଡ଼ିଶା ବିଧାନ ସଭା''' ନିର୍ବାଚନ ପରେ, ରାଜ୍ୟପାଳ ସାଧାରଣତଃ ସଂଖ୍ୟାଗରିଷ୍ଠତା ହାସଲ କରିଥିବା ଦଳ (କିମ୍ବା ମେଣ୍ଟ)କୁ ସରକାର ଗଠନ କରିବା ପାଇଁ ଆମନ୍ତ୍ରଣ କରିଥାନ୍ତି । ରାଜ୍ୟପାଳ ମୁଖ୍ୟମନ୍ତ୍ରୀଙ୍କୁ ନିଯୁକ୍ତ କରନ୍ତି, ଯାହାଙ୍କ '''ମନ୍ତ୍ରୀପରିଷଦ''' ବିଧାନସଭା ପ୍ରତି '''ସାମୂହିକ ଭାବେ ଉତ୍ତରଦାୟୀ''' ରହିଥାନ୍ତି । ବିଧାନସଭାରେ ଆସ୍ଥା ଥିବା ପର୍ଯ୍ୟନ୍ତ ମୁଖ୍ୟମନ୍ତ୍ରୀଙ୍କ କାର୍ଯ୍ୟକାଳ ପାଞ୍ଚ ବର୍ଷ ପାଇଁ ରହିଥାଏ ଏବଂ ଏହି ପଦବୀ ପାଇଁ କୌଣସି କାର୍ଯ୍ୟକାଳ ସୀମା ବା ନିର୍ଦ୍ଦିଷ୍ଟ ସମୟ ସୀମା ନାହିଁ ।<ref name="term1">'''ଦୁର୍ଗା ଦାସ ବସୁ'''. ''Introduction to the Constitution of India''. ୧୯୬୦. ୨୦ଶ ସଂସ୍କରଣ, ୨୦୧୧ ପୁନଃମୁଦ୍ରଣ. ପୃଷ୍ଠା- ୨୪୧, ୨୪୫. LexisNexis Butterworths Wadhwa Nagpur. {{ISBN|978-81-8038-559-9}}. ବି.ଦ୍ର.: ଯଦିଓ ଏହି ପୁସ୍ତକଟି ସାଧାରଣ ଭାବରେ ଭାରତୀୟ ରାଜ୍ୟ ସରକାରଙ୍କ ବିଷୟରେ ବର୍ଣ୍ଣନା କରେ, ଏହା ଓଡ଼ିଶା ପାଇଁ ମଧ୍ୟ ସମାନ ଭାବେ ପ୍ରଯୁଜ୍ୟ ।</ref> ମୁଖ୍ୟମନ୍ତ୍ରୀ ବିଧାନସଭାରେ ଗୃହର ନେତା ଭାବରେ ମଧ୍ୟ କାର୍ଯ୍ୟ କରନ୍ତି ।<ref>https://apuat21.cgg.gov.in/web/legislative-assembly/leader-of-the-house</ref> == ସଂକ୍ଷିପ୍ତ ଇତିହାସ == ୧ ଅପ୍ରେଲ ୧୯୩୬ ମସିହାରେ '''ଓଡ଼ିଶା ପ୍ରଦେଶ''' ଗଠନ କରାଯାଇଥିଲା । [[କୃଷ୍ଣଚନ୍ଦ୍ର ଗଜପତି ନାରାୟଣ ଦେବ|ମହାରାଜା କୃଷ୍ଣଚନ୍ଦ୍ର ଗଜପତି ନାରାୟଣ ଦେବ]]ଙ୍କ ପ୍ରଧାନମନ୍ତ୍ରୀତ୍ୱରେ ପ୍ରଥମ ପ୍ରାଦେଶିକ ସରକାର ଗଠନ କରାଯାଇଥିଲା । ସେ ଜୁଲାଇ ୧୯୩୭ ପର୍ଯ୍ୟନ୍ତ ଶାସନ କରିଥିଲେ । ଏହା ପରେ [[ଭାରତୀୟ ଜାତୀୟ କଂଗ୍ରେସ|ସର୍ବଭାରତୀୟ କଂଗ୍ରେସ ଦଳ]]ର ନେତା [[ବିଶ୍ୱନାଥ ଦାସ]] ଆଉ ଦୁଇ ବର୍ଷ ପାଇଁ ପ୍ରଧାନମନ୍ତ୍ରୀ ଦାୟିତ୍ୱ ଗ୍ରହଣ କରିଥିଲେ । ୧୯୪୬ ମସିହାରେ [[ହରେକୃଷ୍ଣ ମହତାବ|ଡଃ ହରେକୃଷ୍ଣ ମହତାବ]]ଙ୍କୁ ଦାୟିତ୍ୱ ହସ୍ତାନ୍ତର କରିବା ପୂର୍ବରୁ ମହାରାଜା କୃଷ୍ଣଚନ୍ଦ୍ର ଗଜପତି ପୁଣିଥରେ ଏହି କାର୍ଯ୍ୟଭାର ଗ୍ରହଣ କରିଥିଲେ । ଭାରତ ସ୍ୱାଧୀନତା ଲାଭ କରିବା ପରେ ନୂତନ ବ୍ୟବସ୍ଥା ଅଧୀନରେ ପ୍ରାଦେଶିକ ସରକାରଗୁଡ଼ିକର ପ୍ରଧାନମନ୍ତ୍ରୀ ପଦବୀକୁ ଉଚ୍ଛେଦ କରାଯାଇ ୧୯୫୦ ମସିହାରେ ମୁଖ୍ୟମନ୍ତ୍ରୀ ପଦବୀ ସୃଷ୍ଟି କରାଯାଇଥିଲା । ସ୍ୱାଧୀନତା ପରବର୍ତ୍ତୀ ପ୍ରଥମ ନିର୍ବାଚନ ପର୍ଯ୍ୟନ୍ତ [[ହରେକୃଷ୍ଣ ମହତାବ|ଡଃ ହରେକୃଷ୍ଣ ମହତାବ]] ଓଡ଼ିଶାର ମୁଖ୍ୟମନ୍ତ୍ରୀ ଭାବରେ ଅବ୍ୟାହତ ରହିଥିଲେ ଏବଂ ତାଙ୍କ ପରେ [[ନବକୃଷ୍ଣ ଚୌଧୁରୀ]] ଏହି ଦାୟିତ୍ୱ ଗ୍ରହଣ କରିଥିଲେ । ୧୯୪୬ ମସିହା ଠାରୁ ଓଡ଼ିଶାର ମୁଖ୍ୟମନ୍ତ୍ରୀମାନଙ୍କର ତାଲିକା ନିମ୍ନରେ ପ୍ରଦାନ କରାଯାଇଛି । ୧୯୪୬ ଠାରୁ ଓଡ଼ିଶାରେ ସର୍ବମୋଟ ୧୫ ଜଣ ମୁଖ୍ୟମନ୍ତ୍ରୀ ହୋଇଛନ୍ତି । ୨୦୦୦ ମସିହାରୁ ୨୦୨୪ ପର୍ଯ୍ୟନ୍ତ କାର୍ଯ୍ୟ କରିଥିବା [[ବିଜୁ ଜନତା ଦଳ]]ର [[ନବୀନ ପଟ୍ଟନାୟକ]] ହେଉଛନ୍ତି ଓଡ଼ିଶା ଇତିହାସରେ ସବୁଠାରୁ ଦୀର୍ଘ ସମୟ ଧରି କାର୍ଯ୍ୟ କରିଥିବା ମୁଖ୍ୟମନ୍ତ୍ରୀ (ଏହି ପଦବୀ ଅଳଙ୍କୃତ କରିବାରେ ସେ ହେଉଛନ୍ତି ପ୍ରଥମ ବ୍ୟକ୍ତି ଯାହାଙ୍କର କଦାପି ଭାରତୀୟ ଜାତୀୟ କଂଗ୍ରେସ ସହିତ କୌଣସି ସମ୍ପର୍କ ନଥିଲା) । ୧୨ ଜୁନ ୨୦୨୪ ଠାରୁ [[ଭାରତୀୟ ଜନତା ପାର୍ଟି]]ର [[ମୋହନ ଚରଣ ମାଝୀ]] ହେଉଛନ୍ତି ଓଡ଼ିଶାର ବର୍ତ୍ତମାନର ମୁଖ୍ୟମନ୍ତ୍ରୀ । == ଓଡ଼ିଶା ପ୍ରଦେଶର ପ୍ରଧାନମନ୍ତ୍ରୀଗଣ == {{clear}} ;ଦଳସମୂହ {{legend2|#FFFF00|'''ଜାତୀୟ ଦଳ'''|border=1px solid #AAAAAA}} (୧)<br> {{legend2|#00BCFF|[[ଭାରତୀୟ ଜାତୀୟ କଂଗ୍ରେସ]]|border=1px solid #AAAAAA}} (୨) {| class="wikitable sticky-header" width=100% style="text-align:center;" ! colspan="2" width="5%" |କ୍ରମିକ ନଂ. ! width="10%" |ଚିତ୍ର ! width="20%" |ନାମ<br />{{small|ନିର୍ବାଚନ ମଣ୍ଡଳୀ}} ! colspan="2" width="20%" |କାର୍ଯ୍ୟକାଳ<br />ନିର୍ବାଚନ ଜନାଦେଶ<br />ପଦବୀରେ ଥିବା ସମୟ ! width="20%" |ନିଯୁକ୍ତିଦାତା<br />{{small|(ରାଜ୍ୟପାଳ)}} ! width="15%" |ପ୍ରଧାନମନ୍ତ୍ରୀଙ୍କ<br />ରାଜନୈତିକ ଦଳ ! colspan="2" width="10%" |ସରକାର |- bgcolor="#EEEEEE" | rowspan="4" style="background-color:#FFFF00" | | rowspan="4" | '''୧''' | rowspan="4" | [[File:CKCGN-Deo.jpg|100px]] | rowspan="4" | '''[[କୃଷ୍ଣଚନ୍ଦ୍ର ଗଜପତି ନାରାୟଣ ଦେବ]]'''<br />{{small|'''ପାରଳାଖେମୁଣ୍ଡି'''}} | {{small|୧ ଅପ୍ରେଲ}}<br />୧୯୩୭ | {{small|୧୯ ଜୁଲାଇ}}<br />୧୯୩୭ | rowspan="3" | {{small|'''ସାର ଜନ ଅଷ୍ଟେନ ହବ୍ୟାକ'''}} | rowspan="3" bgcolor="#FFFFCC" | {{small|'''ଜାତୀୟ ଦଳ'''}} | rowspan="3" bgcolor="#FFFFCC" | {{small|'''ଗଜପତି ୧'''}} | rowspan="3" bgcolor="#FFFFCC" | {{small|'''୧ମ ପ୍ରାଦେଶିକ'''}} |- bgcolor="#EEEEEE" | colspan="2" | '''୧୯୩୭''' |- bgcolor="#E9E9E9" | colspan="2" | {{small|୧୦୯ ଦିନ}} |- | colspan="6" align="left" |{{small|ଓଡ଼ିଶା ପ୍ରଦେଶର ପ୍ରଥମ ପ୍ରଧାନମନ୍ତ୍ରୀ ।}} |- bgcolor="#EEEEEE" | rowspan="4" style="background-color:#00BCFF" | | rowspan="4" | '''୨''' | rowspan="4" | [[File:Biswanath-Das.jpg|80px]] | rowspan="4" | '''[[ବିଶ୍ୱନାଥ ଦାସ]]'''<br />{{small|'''ଘୁମୁସର'''}} | {{small|୧୯ ଜୁଲାଇ}}<br />୧୯୩୭ | {{small|୬ ନଭେମ୍ବର}}<br />୧୯୩୯ | rowspan="3" | {{small|'''ସାର ଜନ ଅଷ୍ଟେନ ହବ୍ୟାକ'''}} | rowspan="3" bgcolor="#CCF2FF" | {{small|[[ଭାରତୀୟ ଜାତୀୟ କଂଗ୍ରେସ]]}} | rowspan="3" bgcolor="#CCF2FF" | {{small|'''ଦାସ ୧'''}} | rowspan="3" bgcolor="#CCF2FF" | {{small|'''୧ମ ପ୍ରାଦେଶିକ'''}} |- bgcolor="#EEEEEE" | colspan="2" | '''୧୯୩୭''' |- bgcolor="#E9E9E9" | colspan="2" | {{small|୨ ବର୍ଷ, ୧୧୦ ଦିନ}} |- | colspan="6" align="left" |{{small|ପ୍ରଦେଶରେ ପ୍ରଥମ କଂଗ୍ରେସ ସରକାର ଗଠନ କରିଥିଲେ ।}} |- bgcolor="#EEEEEE" | rowspan="4" style="background-color:#FFFF00" | | rowspan="4" | '''(୧)''' | rowspan="4" | [[File:CKCGN-Deo.jpg|100px]] | rowspan="4" | '''[[କୃଷ୍ଣଚନ୍ଦ୍ର ଗଜପତି ନାରାୟଣ ଦେବ]]'''<br />{{small|'''ପାରଳାଖେମୁଣ୍ଡି'''}} | {{small|୨୪ ନଭେମ୍ବର}}<br />୧୯୪୧ | {{small|୩୦ ଜୁନ}}<br />୧୯୪୪ | rowspan="3" | {{small|'''ସାର ୱିଲିୟମ ହଥର୍ନ ଲୁଇସ'''}} | rowspan="3" bgcolor="#FFFFCC" | {{small|'''ଜାତୀୟ ଦଳ'''}} | rowspan="3" bgcolor="#FFFFCC" | {{small|'''ଗଜପତି ୨'''}} | rowspan="3" bgcolor="#FFFFCC" | {{small|'''୧ମ ପ୍ରାଦେଶିକ'''}} |- bgcolor="#EEEEEE" | colspan="2" | '''୧୯୩୭''' |- bgcolor="#E9E9E9" | colspan="2" | {{small|୨ ବର୍ଷ, ୨୧୯ ଦିନ}} |- | colspan="6" align="left" |{{small|ଏକ ଅଣ-କଂଗ୍ରେସ ମେଣ୍ଟ ସହିତ ଦ୍ୱିତୀୟ ଥର ପାଇଁ ପ୍ରଧାନମନ୍ତ୍ରୀ ଭାବରେ ପ୍ରତ୍ୟାବର୍ତ୍ତନ କରିଥିଲେ ।}} |- bgcolor="#EEEEEE" | rowspan="4" style="background-color:#00BCFF" | | rowspan="4" | '''୩''' | rowspan="4" | [[File:Harekrushna_Mahatab_2000_stamp_of_India.jpg|80px]] | rowspan="4" | '''[[ହରେକୃଷ୍ଣ ମହତାବ]]'''<br />{{small|'''ପୂର୍ବ ଭଦ୍ରକ'''}} | {{small|୨୩ ଅପ୍ରେଲ}}<br />୧୯୪୬ | {{small|୨୬ ଜାନୁଆରୀ}}<br />୧୯୫୦ | rowspan="3" | {{small|'''ଚାନ୍ଦୁଲାଲ ତ୍ରିବେଦୀ'''}} | rowspan="3" bgcolor="#CCF2FF" | {{small|[[ଭାରତୀୟ ଜାତୀୟ କଂଗ୍ରେସ]]}} | rowspan="3" bgcolor="#CCF2FF" | {{small|'''ମହତାବ ୧'''}} | rowspan="3" bgcolor="#CCF2FF" | {{small|'''୨ୟ ପ୍ରାଦେଶିକ'''}} |- bgcolor="#EEEEEE" | colspan="2" | '''୧୯୪୬''' |- bgcolor="#E9E9E9" | colspan="2" | {{small|୩ ବର୍ଷ, ୨୭୮ ଦିନ}} |- | colspan="6" align="left" |{{small|ଓଡ଼ିଶା ପ୍ରଦେଶର ଶେଷ ପ୍ରଧାନମନ୍ତ୍ରୀ (ଏହା ପରେ ଏହି ପଦବୀକୁ ଓଡ଼ିଶାର ମୁଖ୍ୟମନ୍ତ୍ରୀ ପଦରେ ପରିବର୍ତ୍ତନ କରାଯାଇଥିଲା) ।}} |} == ଓଡ଼ିଶାର ରାଜ୍ୟର ମୁଖ୍ୟମନ୍ତ୍ରୀଗଣ == {{clear}} ;ଦଳସମୂହ {{legend2|{{party color|Indian National Congress}}|[[ଭାରତୀୟ ଜାତୀୟ କଂଗ୍ରେସ]]|border=1px solid #AAAAAA}} (୮)<br>{{legend2|{{Party color|Indian National Congress (R)}}|'''ଭାରତୀୟ ଜାତୀୟ କଂଗ୍ରେସ (ଆର)'''|border=1px solid #AAAAAA}} (୨)<br>{{legend2|{{party color|Swatantra Party}}|'''ସ୍ୱତନ୍ତ୍ର ପାର୍ଟି'''|border=1px solid #AAAAAA}} (୧)<br>{{legend2|{{party color|Independent}}|'''ସ୍ୱାଧୀନ'''|border=1px solid #AAAAAA}} (୧)<br>{{legend2|{{party color|Janata Party}}|'''ଜନତା ପାର୍ଟି'''|border=1px solid #AAAAAA}} (୧)<br>{{legend2|{{party color|Janata Dal}}|'''ଜନତା ଦଳ'''|border=1px solid #AAAAAA}} (୧)<br>{{legend2|{{party color|Biju Janata Dal}}|[[ବିଜୁ ଜନତା ଦଳ]]|border=1px solid #AAAAAA}} (୧)<br>{{legend2|{{party color|Bharatiya Janata Party}}|[[ଭାରତୀୟ ଜନତା ପାର୍ଟି]]|border=1px solid #AAAAAA}} (୧) {| class="wikitable sticky-header" width=100% style="text-align:center;" ! colspan="2" width="5%" |କ୍ରମିକ ନଂ. ! width="10%" |ଚିତ୍ର ! width="20%" |ନାମ<br />{{small|ନିର୍ବାଚନ ମଣ୍ଡଳୀ}} ! colspan="2" width="20%" |କାର୍ଯ୍ୟକାଳ<br />ନିର୍ବାଚନ ଜନାଦେଶ<br />ପଦବୀରେ ଥିବା ସମୟ ! width="20%" |ନିଯୁକ୍ତିଦାତା<br />{{small|(ରାଜ୍ୟପାଳ)}} ! width="15%" |ମୁଖ୍ୟମନ୍ତ୍ରୀଙ୍କ<br />ରାଜନୈତିକ ଦଳ ! colspan="2" width="10%" |ସରକାର |- bgcolor="#EEEEEE" | rowspan="4" style="background-color:{{party color|Indian National Congress}}" | | rowspan="4" | '''୧''' | rowspan="4" | [[File:Harekrushna_Mahatab_2000_stamp_of_India.jpg|80px]] | rowspan="4" | '''[[ହରେକୃଷ୍ଣ ମହତାବ]]'''<br />{{small|'''ପୂର୍ବ ଭଦ୍ରକ'''}} | {{small|୨୬ ଜାନୁଆରୀ}}<br />୧୯୫୦ | {{small|୧୨ ମଇ}}<br />୧୯୫୦ | rowspan="3" | {{small|'''ଚାନ୍ଦୁଲାଲ ତ୍ରିବେଦୀ'''}} | rowspan="3" bgcolor="#CCF2FF" | {{small|[[ଭାରତୀୟ ଜାତୀୟ କଂଗ୍ରେସ]]}} | rowspan="3" bgcolor="#CCF2FF" | {{small|'''ମହତାବ ୧'''}} | rowspan="3" bgcolor="#CCF2FF" | {{small|'''୨ୟ ପ୍ରାଦେଶିକ'''}} |- bgcolor="#EEEEEE" | colspan="2" | '''୧୯୪୬''' |- bgcolor="#E9E9E9" | colspan="2" | {{small|୧୦୬ ଦିନ}} |- | colspan="6" align="left" |{{small|ଓଡ଼ିଶାର ପ୍ରଥମ ମୁଖ୍ୟମନ୍ତ୍ରୀ ।}} |- bgcolor="#EEEEEE" | rowspan="4" style="background-color:{{party color|Indian National Congress}}" | | rowspan="4" | '''୨''' | rowspan="4" | [[File:Nabakrushna-Choudhury.jpg|80px]] | rowspan="4" | '''[[ନବକୃଷ୍ଣ ଚୌଧୁରୀ]]'''<br />{{small|'''ଉତ୍ତର କେନ୍ଦ୍ରାପଡ଼ା'''<br />'''ବଡ଼ଚଣା'''}} | {{small|୧୨ ମଇ}}<br />୧୯୫୦ | {{small|୧୯ ଅକ୍ଟୋବର}}<br />୧୯୫୬ | rowspan="3" | {{small|'''ଆସଫ ଅଲ୍ଲୀ'''}} | rowspan="3" bgcolor="#CCF2FF" | {{small|[[ଭାରତୀୟ ଜାତୀୟ କଂଗ୍ରେସ]]}} | rowspan="3" bgcolor="#CCF2FF" | {{small|'''ଚୌଧୁରୀ ୧'''<br />'''ଚୌଧୁରୀ ୨'''}} | rowspan="3" bgcolor="#CCF2FF" | {{small|'''୧ମ'''}} |- bgcolor="#EEEEEE" | colspan="2" | '''୧୯୫୨''' |- bgcolor="#E9E9E9" | colspan="2" | {{small|୬ ବର୍ଷ, ୧୬୦ ଦିନ}} |- | colspan="6" align="left" |{{small|ପ୍ରଥମ ବିଧାନସଭା ନିର୍ବାଚନରେ ଦଳକୁ ବିଜୟୀ କରାଇଥିଲେ ।}} |- bgcolor="#EEEEEE" | rowspan="4" style="background-color:{{party color|Indian National Congress}}" | | rowspan="4" | '''(୧)''' | rowspan="4" | [[File:Harekrushna_Mahatab_2000_stamp_of_India.jpg|80px]] | rowspan="4" | '''[[ହରେକୃଷ୍ଣ ମହତାବ]]'''<br />{{small|''ପ୍ରତିଦ୍ୱନ୍ଦ୍ୱିତା କରିନଥିଲେ''<br />'''ସୋର'''}} | {{small|୧୯ ଅକ୍ଟୋବର}}<br />୧୯୫୬ | {{small|୨୫ ଫେବୃଆରୀ}}<br />୧୯୬୧ | rowspan="3" | {{small|'''ଭୀମ ସେନ ସଚ୍ଚର'''}} | rowspan="3" bgcolor="#CCF2FF" | {{small|[[ଭାରତୀୟ ଜାତୀୟ କଂଗ୍ରେସ]]}} | rowspan="3" bgcolor="#CCF2FF" | {{small|'''ମହତାବ ୨'''<br />'''ମହତାବ ୩'''}} | rowspan="3" bgcolor="#CCF2FF" | {{small|'''୨ୟ'''}} |- bgcolor="#EEEEEE" | colspan="2" | '''୧୯୫୭''' |- bgcolor="#E9E9E9" | colspan="2" | {{small|୪ ବର୍ଷ, ୧୨୯ ଦିନ}} |- | colspan="6" align="left" |{{small|ରାଷ୍ଟ୍ରପତି ଶାସନ ଲାଗୁ ହେବା ପୂର୍ବରୁ ଦ୍ୱିତୀୟ ଥର ପାଇଁ କାର୍ଯ୍ୟଭାର ଗ୍ରହଣ କରିଥିଲେ ।}} |- bgcolor="#FFFFFF" | colspan="10" | '''ପଦବୀ ଖାଲି''' (୨୫ ଫେବୃଆରୀ ୧୯୬୧ – ୨୩ ଜୁନ ୧୯୬୧)<br />''ଏହି ସମୟରେ '''ରାଷ୍ଟ୍ରପତି ଶାସନ''' ଲାଗୁ ହୋଇଥିଲା''<br />{{small|୧୧୮ ଦିନ}} |- |- bgcolor="#EEEEEE" | rowspan="4" style="background-color:{{party color|Indian National Congress}}" | | rowspan="4" | '''୩''' | rowspan="4" | [[File:Biju-Patnaik.jpg|80px]] | rowspan="4" | '''[[ବିଜୁ ପଟ୍ଟନାୟକ]]'''<br />{{small|'''ଚୌଦ୍ୱାର'''}} | {{small|୨୩ ଜୁନ}}<br />୧୯୬୧ | {{small|୨ ଅକ୍ଟୋବର}}<br />୧୯୬୩ | rowspan="3" | {{small|'''ୱାଇ. ଏନ. ସୁକଥଙ୍କର'''}} | rowspan="3" bgcolor="#CCF2FF" | {{small|[[ଭାରତୀୟ ଜାତୀୟ କଂଗ୍ରେସ]]}} | rowspan="3" bgcolor="#CCF2FF" | {{small|'''ବିଜୁ ୧'''}} | rowspan="3" bgcolor="#CCF2FF" | {{small|'''୩ୟ'''}} |- bgcolor="#EEEEEE" | colspan="2" | '''୧୯୬୧''' |- bgcolor="#E9E9E9" | colspan="2" | {{small|୨ ବର୍ଷ, ୧୦୧ ଦିନ}} |- | colspan="6" align="left" |{{small|୧୯୬୧ ନିର୍ବାଚନ ପରେ କାର୍ଯ୍ୟଭାର ଗ୍ରହଣ କରିଥିଲେ ।}} |- bgcolor="#EEEEEE" | rowspan="4" style="background-color:{{party color|Indian National Congress}}" | | rowspan="4" | '''୪''' | rowspan="4" | [[File:Biren-Mitra.jpg|80px]] | rowspan="4" | '''[[ବୀରେନ ମିତ୍ର]]'''<br />{{small|'''କଟକ ସିଟି'''}} | {{small|୨ ଅକ୍ଟୋବର}}<br />୧୯୬୩ | {{small|୨୧ ଫେବୃଆରୀ}}<br />୧୯୬୫ | rowspan="3" | {{small|'''ଅଯୋଧ୍ୟା ନାଥ ଖୋସଲା'''}} | rowspan="3" bgcolor="#CCF2FF" | {{small|[[ଭାରତୀୟ ଜାତୀୟ କଂଗ୍ରେସ]]}} | rowspan="3" bgcolor="#CCF2FF" | {{small|'''ମିତ୍ର'''}} | rowspan="3" bgcolor="#CCF2FF" | {{small|'''୩ୟ'''}} |- bgcolor="#EEEEEE" | colspan="2" | '''୧୯୬୧''' |- bgcolor="#E9E9E9" | colspan="2" | {{small|୧ ବର୍ଷ, ୧୪୨ ଦିନ}} |- | colspan="6" align="left" |{{small|୩ୟ ବିଧାନସଭା ସମୟରେ ପଟ୍ଟନାୟକଙ୍କ ଉତ୍ତରାଧିକାରୀ ହୋଇଥିଲେ ।}} |- bgcolor="#EEEEEE" | rowspan="4" style="background-color:{{party color|Indian National Congress}}" | | rowspan="4" | '''୫''' | rowspan="4" | [[File:Sadasiva-Tripathy.jpg|80px]] | rowspan="4" | '''[[ସଦାଶିବ ତ୍ରିପାଠୀ]]'''<br />{{small|'''ଉମରକୋଟ'''}} | {{small|୨୧ ଫେବୃଆରୀ}}<br />୧୯୬୫ | {{small|୮ ମାର୍ଚ୍ଚ}}<br />୧୯୬୭ | rowspan="3" | {{small|'''ଅଯୋଧ୍ୟା ନାଥ ଖୋସଲା'''}} | rowspan="3" bgcolor="#CCF2FF" | {{small|[[ଭାରତୀୟ ଜାତୀୟ କଂଗ୍ରେସ]]}} | rowspan="3" bgcolor="#CCF2FF" | {{small|'''ତ୍ରିପାଠୀ'''}} | rowspan="3" bgcolor="#CCF2FF" | {{small|'''୩ୟ'''}} |- bgcolor="#EEEEEE" | colspan="2" | '''୧୯୬୧''' |- bgcolor="#E9E9E9" | colspan="2" | {{small|୨ ବର୍ଷ, ୧୫ ଦିନ}} |- | colspan="6" align="left" |{{small|୩ୟ ବିଧାନସଭାର ଶେଷ ପର୍ଯ୍ୟନ୍ତ କାର୍ଯ୍ୟ କରିଥିଲେ ।}} |- bgcolor="#EEEEEE" | rowspan="4" style="background-color:{{party color|Swatantra Party}}" | | rowspan="4" | '''୬''' | rowspan="4" | [[File:RNS-Deo.jpg|80px]] | rowspan="4" | '''[[ରାଜେନ୍ଦ୍ର ନାରାୟଣ ସିଂହଦେଓ]]'''<br />{{small|'''ବଲାଙ୍ଗୀର'''}} | {{small|୮ ମାର୍ଚ୍ଚ}}<br />୧୯୬୭ | {{small|୯ ଜାନୁଆରୀ}}<br />୧୯୭୧ | rowspan="3" | {{small|'''ଅଯୋଧ୍ୟା ନାଥ ଖୋସଲା'''}} | rowspan="3" bgcolor="#CCE2FF" | {{small|'''ସ୍ୱତନ୍ତ୍ର ପାର୍ଟି'''}} | rowspan="3" bgcolor="#CCE2FF" | {{small|'''ସିଂହଦେଓ'''}} | rowspan="3" bgcolor="#CCE2FF" | {{small|'''୪ର୍ଥ'''}} |- bgcolor="#EEEEEE" | colspan="2" | '''୧୯୬୭''' |- bgcolor="#E9E9E9" | colspan="2" | {{small|୩ ବର୍ଷ, ୩୦୭ ଦିନ}} |- | colspan="6" align="left" |{{small|ଓଡ଼ିଶାର ପ୍ରଥମ ଅଣ-କଂଗ୍ରେସ ମୁଖ୍ୟମନ୍ତ୍ରୀ ।}} |- bgcolor="#FFFFFF" | colspan="10" | '''ପଦବୀ ଖାଲି''' (୯ ଜାନୁଆରୀ ୧୯୭୧ – ୩ ଏପ୍ରିଲ ୧୯୭୧)<br />''ଏହି ସମୟରେ '''ରାଷ୍ଟ୍ରପତି ଶାସନ''' ଲାଗୁ ହୋଇଥିଲା''<br />{{small|୮୪ ଦିନ}} |- |- bgcolor="#EEEEEE" | rowspan="4" style="background-color:{{party color|Independent}}" | | rowspan="4" | '''୭''' | rowspan="4" | [[File:Biswanath-Das.jpg|80px]] | rowspan="4" | '''[[ବିଶ୍ୱନାଥ ଦାସ]]'''<br />{{small|'''ରାଉରକେଲା'''}} | {{small|୩ ଏପ୍ରିଲ}}<br />୧୯୭୧ | {{small|୧୪ ଜୁନ}}<br />୧୯୭୨ | rowspan="3" | {{small|'''ଶୌକତୁଲ୍ଲା ଶାହ ଅନସାରୀ'''}} | rowspan="3" bgcolor="#EEEEEE" | {{small|'''ସ୍ୱାଧୀନ'''}} | rowspan="3" bgcolor="#EEEEEE" | {{small|'''ଦାସ ୨'''}} | rowspan="3" bgcolor="#EEEEEE" | {{small|'''୫ମ'''}} |- bgcolor="#EEEEEE" | colspan="2" | '''୧୯୭୧''' |- bgcolor="#E9E9E9" | colspan="2" | {{small|୧ ବର୍ଷ, ୭୨ ଦିନ}} |- | colspan="6" align="left" |{{small|ଏକ ମେଣ୍ଟ ସରକାରର ନେତୃତ୍ୱ ନେଇଥିଲେ ।}} |- bgcolor="#EEEEEE" | rowspan="4" style="background-color:{{Party color|Indian National Congress (R)}}" | | rowspan="4" | '''୮''' | rowspan="4" | [[File:Nandini-Satapathy.jpg|80px]] | rowspan="4" | '''[[ନନ୍ଦିନୀ ଶତପଥୀ]]'''<br />{{small|'''କଟକ ସିଟି'''}} | {{small|୧୪ ଜୁନ}}<br />୧୯୭୨ | {{small|୩ ମାର୍ଚ୍ଚ}}<br />୧୯୭୩ | rowspan="3" | {{small|'''ଯୋଗେନ୍ଦ୍ର ସିଂହ'''}} | rowspan="3" bgcolor="#CEFDF9" | {{small|'''ଭାରତୀୟ ଜାତୀୟ କଂଗ୍ରେସ (ଆର)'''}} | rowspan="3" bgcolor="#CEFDF9" | {{small|'''ଶତପଥୀ ୧'''}} | rowspan="3" bgcolor="#CEFDF9" | {{small|'''୫ମ'''}} |- bgcolor="#EEEEEE" | colspan="2" | '''୧୯୭୧''' |- bgcolor="#E9E9E9" | colspan="2" | {{small|୨୬୨ ଦିନ}} |- | colspan="6" align="left" |{{small|ଓଡ଼ିଶାର ପ୍ରଥମ ମହିଳା ମୁଖ୍ୟମନ୍ତ୍ରୀ ।}} |- bgcolor="#FFFFFF" | colspan="10" | '''ପଦବୀ ଖାଲି''' (୩ ମାର୍ଚ୍ଚ ୧୯୭୩ – ୬ ମାର୍ଚ୍ଚ ୧୯୭୪)<br />''ଏହି ସମୟରେ '''ରାଷ୍ଟ୍ରପତି ଶାସନ''' ଲାଗୁ ହୋଇଥିଲା''<br />{{small|୧ ବର୍ଷ, ୩ ଦିନ}} |- |- bgcolor="#EEEEEE" | rowspan="4" style="background-color:{{Party color|Indian National Congress (R)}} " | | rowspan="4" | '''(୮)''' | rowspan="4" | [[File:Nandini-Satapathy.jpg|80px]] | rowspan="4" | '''[[ନନ୍ଦିନୀ ଶତପଥୀ]]'''<br />{{small|'''ଢେଙ୍କାନାଳ'''}} | {{small|୬ ମାର୍ଚ୍ଚ}}<br />୧୯୭୪ | {{small|୧୬ ଡିସେମ୍ବର}}<br />୧୯୭୬ | rowspan="3" | {{small|'''ବି. ଡି. ଜତ୍ତୀ'''}} | rowspan="3" bgcolor="#CEFDF9" | {{small|'''ଭାରତୀୟ ଜାତୀୟ କଂଗ୍ରେସ (ଆର)'''}} | rowspan="3" bgcolor="#CEFDF9" | {{small|'''ଶତପଥୀ ୨'''}} | rowspan="3" bgcolor="#CEFDF9" | {{small|'''୬ଷ୍ଠ'''}} |- bgcolor="#EEEEEE" | colspan="2" | '''୧୯୭୪''' |- bgcolor="#E9E9E9" | colspan="2" | {{small|୨ ବର୍ଷ, ୨୮୫ ଦିନ}} |- | colspan="6" align="left" |{{small|ରାଷ୍ଟ୍ରପତି ଶାସନ ପରେ ପୁଣି କ୍ଷମତାକୁ ଫେରିଥିଲେ ।}} |- bgcolor="#FFFFFF" | colspan="10" | '''ପଦବୀ ଖାଲି''' (୧୬ ଡିସେମ୍ବର ୧୯୭୬ – ୨୯ ଡିସେମ୍ବର ୧୯୭୬)<br />''ଏହି ସମୟରେ '''ରାଷ୍ଟ୍ରପତି ଶାସନ''' ଲାଗୁ ହୋଇଥିଲା''<br />{{small|୧୩ ଦିନ}} |- |- bgcolor="#EEEEEE" | rowspan="4" style="background-color:{{Party color|Indian National Congress (R)}}" | | rowspan="4" | '''୯''' | rowspan="4" | [[File:Binayak Acharya.jpg|80px]] | rowspan="4" | '''[[ବିନାୟକ ଆଚାର୍ଯ୍ୟ]]'''<br />{{small|'''ବ୍ରହ୍ମପୁର'''}} | {{small|୨୯ ଡିସେମ୍ବର}}<br />୧୯୭୬ | {{small|୩୦ ଏପ୍ରିଲ}}<br />୧୯୭୭ | rowspan="3" | {{small|'''ଶିବ ନାରାୟଣ ଶଙ୍କର'''}} | rowspan="3" bgcolor="#CEFDF9" | {{small|'''ଭାରତୀୟ ଜାତୀୟ କଂଗ୍ରେସ (ଆର)'''}} | rowspan="3" bgcolor="#CEFDF9" | {{small|'''ଆଚାର୍ଯ୍ୟ'''}} | rowspan="3" bgcolor="#CEFDF9" | {{small|'''୬ଷ୍ଠ'''}} |- bgcolor="#EEEEEE" | colspan="2" | '''୧୯୭୪''' |- bgcolor="#E9E9E9" | colspan="2" | {{small|୧୨୨ ଦିନ}} |- | colspan="6" align="left" |{{small|ଆଉ ଏକ ରାଷ୍ଟ୍ରପତି ଶାସନ ଲାଗୁ ହେବା ପୂର୍ବରୁ ଅଳ୍ପ ସମୟ ପାଇଁ କାର୍ଯ୍ୟ କରିଥିଲେ ।}} |- bgcolor="#FFFFFF" | colspan="10" | '''ପଦବୀ ଖାଲି''' (୩୦ ଏପ୍ରିଲ ୧୯୭୭ – ୨୬ ଜୁନ ୧୯୭୭)<br />''ଏହି ସମୟରେ '''ରାଷ୍ଟ୍ରପତି ଶାସନ''' ଲାଗୁ ହୋଇଥିଲା''<br />{{small|୫୭ ଦିନ}} |- |- bgcolor="#EEEEEE" | rowspan="4" style="background-color:{{party color|Janata Party}}" | | rowspan="4" | '''୧୦''' | rowspan="4" | [[File:NilamaniRautray.jpg|80px]] | rowspan="4" | '''[[ନୀଳମଣି ରାଉତରାୟ]]'''<br />{{small|'''ବାସୁଦେବପୁର'''}} | {{small|୨୬ ଜୁନ}}<br />୧୯୭୭ | {{small|୧୭ ଫେବୃଆରୀ}}<br />୧୯୮୦ | rowspan="3" | {{small|'''ହରଚରଣ ସିଂହ ବ୍ରାର'''}} | rowspan="3" bgcolor="#CCEAFF" | {{small|'''ଜନତା ପାର୍ଟି'''}} | rowspan="3" bgcolor="#CCEAFF" | {{small|'''ରାଉତରାୟ'''}} | rowspan="3" bgcolor="#CCEAFF" | {{small|'''୭ମ'''}} |- bgcolor="#EEEEEE" | colspan="2" | '''୧୯୭୭''' |- bgcolor="#E9E9E9" | colspan="2" | {{small|୨ ବର୍ଷ, ୨୩୬ ଦିନ}} |- | colspan="6" align="left" |{{small|ଓଡ଼ିଶାର ପ୍ରଥମ ଜନତା ପାର୍ଟି ମୁଖ୍ୟମନ୍ତ୍ରୀ ।}} |- bgcolor="#FFFFFF" | colspan="10" | '''ପଦବୀ ଖାଲି''' (୧୭ ଫେବୃଆରୀ ୧୯୮୦ – ୯ ଜୁନ ୧୯୮୦)<br />''ଏହି ସମୟରେ '''ରାଷ୍ଟ୍ରପତି ଶାସନ''' ଲାଗୁ ହୋଇଥିଲା''<br />{{small|୧୧୩ ଦିନ}} |- |- bgcolor="#EEEEEE" | rowspan="4" style="background-color:{{party color|Indian National Congress}}" | | rowspan="4" | '''୧୧''' | rowspan="4" | [[File:J B Pattnaik, Governor of Assam.jpg|80px]] | rowspan="4" | '''[[ଜାନକୀ ବଲ୍ଲଭ ପଟ୍ଟନାୟକ]]'''<br />{{small|'''ଆଠଗଡ଼'''}} | {{small|୯ ଜୁନ}}<br />୧୯୮୦ | {{small|୭ ଡିସେମ୍ବର}}<br />୧୯୮୯ | rowspan="3" | {{small|'''ସି. ଏମ. ପୁନାଚା'''<br />'''ବିଶମ୍ଭର ନାଥ ପାଣ୍ଡେ'''}} | rowspan="3" bgcolor="#CCF2FF" | {{small|[[ଭାରତୀୟ ଜାତୀୟ କଂଗ୍ରେସ]]}} | rowspan="3" bgcolor="#CCF2FF" | {{small|'''ଜାନକୀ ୧'''<br />'''ଜାନକୀ ୨'''}} | rowspan="3" bgcolor="#CCF2FF" | {{small|'''୮ମ'''<br />'''୯ମ'''}} |- bgcolor="#EEEEEE" | colspan="2" | '''୧୯୮୦'''<br />'''୧୯୮୫''' |- bgcolor="#E9E9E9" | colspan="2" | {{small|୯ ବର୍ଷ, ୧୮୧ ଦିନ}} |- | colspan="6" align="left" |{{small|ଲଗାତାର ଦୁଇଟି ପୂର୍ଣ୍ଣ କାର୍ଯ୍ୟକାଳ ପାଇଁ କାର୍ଯ୍ୟ କରିଥିଲେ ।}} |- bgcolor="#EEEEEE" | rowspan="4" style="background-color:{{party color|Indian National Congress}}" | | rowspan="4" | '''୧୨''' | rowspan="4" | [[File:Hemananda Biswal.jpg|80px]] | rowspan="4" | '''[[ହେମାନନ୍ଦ ବିଶ୍ୱାଳ]]'''<br />{{small|'''ଲଇକେରା'''}} | {{small|୭ ଡିସେମ୍ବର}}<br />୧୯୮୯ | {{small|୫ ମାର୍ଚ୍ଚ}}<br />୧୯୯୦ | rowspan="3" | {{small|'''ନୁରୁଲ ହାସନ'''}} | rowspan="3" bgcolor="#CCF2FF" | {{small|[[ଭାରତୀୟ ଜାତୀୟ କଂଗ୍ରେସ]]}} | rowspan="3" bgcolor="#CCF2FF" | {{small|'''ବିଶ୍ୱାଳ ୧'''}} | rowspan="3" bgcolor="#CCF2FF" | {{small|'''୯ମ'''}} |- bgcolor="#EEEEEE" | colspan="2" | '''୧୯୮୫''' |- bgcolor="#E9E9E9" | colspan="2" | {{small|୮୮ ଦିନ}} |- | colspan="6" align="left" |{{small|ଓଡ଼ିଶାର ପ୍ରଥମ ଆଦିବାସୀ ମୁଖ୍ୟମନ୍ତ୍ରୀ ।}} |- bgcolor="#EEEEEE" | rowspan="4" style="background-color:{{party color|Janata Dal}}" | | rowspan="4" | '''(୩)''' | rowspan="4" | [[File:Biju-Patnaik.jpg|80px]] | rowspan="4" | '''[[ବିଜୁ ପଟ୍ଟନାୟକ]]'''<br />{{small|'''ଭୁବନେଶ୍ୱର'''}} | {{small|୫ ମାର୍ଚ୍ଚ}}<br />୧୯୯୦ | {{small|୧୫ ମାର୍ଚ୍ଚ}}<br />୧୯୯୫ | rowspan="3" | {{small|'''ଯଜ୍ଞଦତ୍ତ ଶର୍ମା'''}} | rowspan="3" bgcolor="#D6ECE0" | {{small|ଜନତା ଦଳ }} | rowspan="3" bgcolor="#D6ECE0" | {{small|'''ବିଜୁ ୨'''}} | rowspan="3" bgcolor="#D6ECE0" | {{small|'''୧୦ମ'''}} |- bgcolor="#EEEEEE" | colspan="2" | '''୧୯୯୦''' |- bgcolor="#E9E9E9" | colspan="2" | {{small|୫ ବର୍ଷ, ୧୦ ଦିନ}} |- | colspan="6" align="left" |{{small|ଜନତା ଦଳ ବ୍ୟାନରରେ ପୁଣି କ୍ଷମତାକୁ ଫେରିଥିଲେ ।}} |- bgcolor="#EEEEEE" | rowspan="4" style="background-color:{{party color|Indian National Congress}}" | | rowspan="4" | '''(୧୧)''' | rowspan="4" | [[File:J B Pattnaik, Governor of Assam.jpg|80px]] | rowspan="4" | '''[[ଜାନକୀ ବଲ୍ଲଭ ପଟ୍ଟନାୟକ]]'''<br />{{small|'''ବେଗୁନିଆ'''}} | {{small|୧୫ ମାର୍ଚ୍ଚ}}<br />୧୯୯୫ | {{small|୧୭ ଫେବୃଆରୀ}}<br />୧୯୯୯ | rowspan="3" | {{small|'''ବି. ସତ୍ୟ ନାରାୟଣ ରେଡ୍ଡୀ'''}} | rowspan="3" bgcolor="#CCF2FF" | {{small|[[ଭାରତୀୟ ଜାତୀୟ କଂଗ୍ରେସ]]}} | rowspan="3" bgcolor="#CCF2FF" | {{small|'''ଜାନକୀ ୩'''}} | rowspan="3" bgcolor="#CCF2FF" | {{small|'''୧୧ଶ'''}} |- bgcolor="#EEEEEE" | colspan="2" | '''୧୯୯୫''' |- bgcolor="#E9E9E9" | colspan="2" | {{small|୩ ବର୍ଷ, ୩୩୯ ଦିନ}} |- | colspan="6" align="left" |{{small|ତୃତୀୟ ଥର ଅଣ-କ୍ରମାଗତ କାର୍ଯ୍ୟକାଳ ପାଇଁ ନିର୍ବାଚିତ ହୋଇଥିଲେ ।}} |- bgcolor="#EEEEEE" | rowspan="4" style="background-color:{{party color|Indian National Congress}}" | | rowspan="4" | '''୧୩''' | rowspan="4" | [[File:Giridhar Gamang.jpg|80px]] | rowspan="4" | '''[[ଗିରିଧର ଗମାଙ୍ଗ]]'''<br />{{small|'''ଲକ୍ଷ୍ମୀପୁର'''}} | {{small|୧୭ ଫେବୃଆରୀ}}<br />୧୯୯୯ | {{small|୬ ଡିସେମ୍ବର}}<br />୧୯୯୯ | rowspan="3" | {{small|'''ସି. ରଙ୍ଗରାଜନ'''}} | rowspan="3" bgcolor="#CCF2FF" | {{small|[[ଭାରତୀୟ ଜାତୀୟ କଂଗ୍ରେସ]]}} | rowspan="3" bgcolor="#CCF2FF" | {{small|'''ଗମାଙ୍ଗ'''}} | rowspan="3" bgcolor="#CCF2FF" | {{small|'''୧୧ଶ'''}} |- bgcolor="#EEEEEE" | colspan="2" | '''୧୯୯୫''' |- bgcolor="#E9E9E9" | colspan="2" | {{small|୨୯୨ ଦିନ}} |- | colspan="6" align="left" |{{small|୧୯୯୯ ମହାବାତ୍ୟା ପରେ ଇସ୍ତଫା ଦେଇଥିଲେ ।}} |- bgcolor="#EEEEEE" | rowspan="4" style="background-color:{{party color|Indian National Congress}}" | | rowspan="4" | '''(୧୨)''' | rowspan="4" | [[File:Hemananda Biswal.jpg|80px]] | rowspan="4" | '''[[ହେମାନନ୍ଦ ବିଶ୍ୱାଳ]]'''<br />{{small|'''ଲଇକେରା'''}} | {{small|୬ ଡିସେମ୍ବର}}<br />୧୯୯୯ | {{small|୫ ମାର୍ଚ୍ଚ}}<br />୨୦୦୦ | rowspan="3" | {{small|'''ଏମ. ଏମ. ରାଜେନ୍ଦ୍ରନ'''}} | rowspan="3" bgcolor="#CCF2FF" | {{small|[[ଭାରତୀୟ ଜାତୀୟ କଂଗ୍ରେସ]]}} | rowspan="3" bgcolor="#CCF2FF" | {{small|'''ବିଶ୍ୱାଳ ୨'''}} | rowspan="3" bgcolor="#CCF2FF" | {{small|'''୧୧ଶ'''}} |- bgcolor="#EEEEEE" | colspan="2" | '''୧୯୯୫''' |- bgcolor="#E9E9E9" | colspan="2" | {{small|୯୦ ଦିନ}} |- | colspan="6" align="left" |{{small|୨୦୦୦ ନିର୍ବାଚନ ପୂର୍ବରୁ ଅଳ୍ପ ସମୟ ପାଇଁ କାର୍ଯ୍ୟ କରିଥିଲେ ।}} |- bgcolor="#EEEEEE" | rowspan="4" style="background-color:{{party color|Biju Janata Dal}}" | | rowspan="4" | '''୧୪''' | rowspan="4" | [[File:NaveenPatnaik.jpg|80px]] | rowspan="4" | '''[[ନବୀନ ପଟ୍ଟନାୟକ]]'''<br />{{small|'''ହିଞ୍ଜିଳି'''}} | {{small|୫ ମାର୍ଚ୍ଚ}}<br />୨୦୦୦ | {{small|୧୨ ଜୁନ}}<br />୨୦୨୪ | rowspan="3" | {{small|'''ଏମ. ଏମ. ରାଜେନ୍ଦ୍ରନ'''<br />'''ମୁରଲୀଧର ଭଣ୍ଡାରେ'''<br />'''ଏସ. ସି. ଜାମିର'''<br />'''ଗଣେଶୀ ଲାଲ'''}} | rowspan="3" bgcolor="#E3EDDC" | {{small|[[ବିଜୁ ଜନତା ଦଳ]]}} | rowspan="3" bgcolor="#E3EDDC" | {{small|'''ନବୀନ ୧, ୨, ୩, ୪, ୫'''}} | rowspan="3" bgcolor="#E3EDDC" | {{small|'''୧୨ଶ, ୧୩ଶ, ୧୪ଶ, ୧୫ଶ, ୧୬ଶ'''}} |- bgcolor="#EEEEEE" | colspan="2" | '''୨୦୦୦, ୨୦୦୪, ୨୦୦୯, ୨୦୧୪, ୨୦୧୯''' |- bgcolor="#E9E9E9" | colspan="2" | {{small|୨୪ ବର୍ଷ, ୯୯ ଦିନ}} |- | colspan="6" align="left" |{{small|ଓଡ଼ିଶାର ସବୁଠାରୁ ଦୀର୍ଘ ସମୟ ଧରି କାର୍ଯ୍ୟ କରିଥିବା ମୁଖ୍ୟମନ୍ତ୍ରୀ ।}} |- bgcolor="#EEEEEE" | rowspan="4" style="background-color:{{party color|Bharatiya Janata Party}}" | | rowspan="4" | '''୧୫''' | rowspan="4" | [[File:Shri Mohan Charan Majhi.jpg|80px]] | rowspan="4" | '''[[ମୋହନ ଚରଣ ମାଝୀ]]'''<br />{{small|'''କେନ୍ଦୁଝର'''}} | {{small|୧୨ ଜୁନ}}<br />୨୦୨୪ | ଅଦ୍ୟାବଧି | rowspan="3" | {{small|'''ରଘୁବର ଦାସ'''}} | rowspan="3" bgcolor="#FFE5CC" | {{small|[[ଭାରତୀୟ ଜନତା ପାର୍ଟି]]}} | rowspan="3" bgcolor="#FFE5CC" | {{small|'''ମାଝୀ'''}} | rowspan="3" bgcolor="#FFE5CC" | {{small|'''୧୭ଶ'''}} |- bgcolor="#EEEEEE" | colspan="2" | '''୨୦୨୪''' |- bgcolor="#E9E9E9" | colspan="2" | {{small|୧ ବର୍ଷ, ୩୫୪ ଦିନ}} |- | colspan="6" align="left" |{{small|ଓଡ଼ିଶାର ପ୍ରଥମ ଭାରତୀୟ ଜନତା ପାର୍ଟି ମୁଖ୍ୟମନ୍ତ୍ରୀ ।}} |} == ଆହୁରି ଦେଖନ୍ତୁ == * [[ଓଡ଼ିଶାର ମନ୍ତ୍ରୀମଣ୍ଡଳ]] * [[ଓଡ଼ିଶାର ରାଜ୍ୟପାଳମାନଙ୍କର ତାଲିକା]] * [[ଓଡ଼ିଶାର ନେତାମାନଙ୍କର ତାଲିକା]] == ଆଧାର == # [http://www.orissa.gov.in/e-magazine/orissaannualreference/OR-Annual.../399-400.pdf Primie ministers and Chief ministers of Odisha] # [http://orissa.gov.in/cmorissa/cm.asp Odisha Chief Ministers List] {{ଓଡ଼ିଶାର ମୁଖ୍ୟମନ୍ତ୍ରୀ}} {{ଓଡ଼ିଶା ପ୍ରସଙ୍ଗ}} <!--ଅଲଗା ଭାଷାର ଉଇକିପିଡ଼ିଆରେ ଏହି ପ୍ରସଙ୍ଗ--> [[ଶ୍ରେଣୀ:ରାଜନୀତି]] [[ଶ୍ରେଣୀ:ଓଡ଼ିଶା ରାଜନୀତି]] [[ଶ୍ରେଣୀ:ତାଲିକା]] <references group="lower-alpha" /> 5p233l5yslfh8azxg1aojj2fiaynb6u 595820 595819 2026-06-01T16:20:36Z SamyakSamantasinghar 42167 595820 wikitext text/x-wiki {{Short description|ଓଡ଼ିଶା ସରକାରଙ୍କ କାର୍ଯ୍ୟନିର୍ବାହୀ ଶାଖାର ମୁଖ୍ୟ}} {{Use dmy dates|date=December 2025}} {{Infobox | title = ଓଡ଼ିଶାର ମୁଖ୍ୟମନ୍ତ୍ରୀ | image = [[File:Flag of India.svg|100px|border|ଭାରତର ଜାତୀୟ ପତାକା]] | caption = '''ଭାରତର ଜାତୀୟ ପତାକା''' | image2 = [[File:Seal_of_Odisha.png|125px|ଓଡ଼ିଶାର ରାଜପ୍ରତୀକ]] | caption2 = '''ଓଡ଼ିଶାର ରାଜପ୍ରତୀକ''' | image3 = [[File:Shri Mohan Charan Majhi.jpg|250px|ମୋହନ ଚରଣ ମାଝୀ]] | caption3 = '''ବର୍ତ୍ତମାନ ପଦାଧିକାରୀ'''<br/>[[ମୋହନ ଚରଣ ମାଝୀ]]<br/>{{small|୧୨ ଜୁନ ୨୦୨୪ ଠାରୁ}} | label1 = ସମ୍ବୋଧନ | data1 = '''ମାନ୍ୟବର''' | label2 = ସଂକ୍ଷିପ୍ତ ନାମ | data2 = CMoOdisha | label3 = ବିଭାଗ | data3 = '''ମୁଖ୍ୟମନ୍ତ୍ରୀଙ୍କ କାର୍ଯ୍ୟାଳୟ'''<br/>'''ଓଡ଼ିଶା ସରକାର''' | label4 = ସଦସ୍ୟ | data4 = '''ଓଡ଼ିଶା ବିଧାନ ସଭା'''<br/>'''ରାଜ୍ୟ କ୍ୟାବିନେଟ୍''' | label5 = ଉତ୍ତରଦାୟୀ | data5 = '''ଓଡ଼ିଶାର ରାଜ୍ୟପାଳ'''<br/>'''ଓଡ଼ିଶା ବିଧାନ ସଭା''' | label6 = ବାସଭବନ | data6 = [[ଭୁବନେଶ୍ୱର]] | label7 = କାର୍ଯ୍ୟାଳୟ | data7 = [[ଲୋକସେବା ଭବନ]], [[ଭୁବନେଶ୍ୱର]] | label8 = ନାମାଙ୍କନକାରୀ | data8 = ସଂଖ୍ୟାଗରିଷ୍ଠ ଦଳ ବା ମେଣ୍ଟର ବିଧାୟକଗଣ | label9 = ନିଯୁକ୍ତିଦାତା | data9 = '''ଓଡ଼ିଶାର ରାଜ୍ୟପାଳ'''<br/>{{small|'''ଓଡ଼ିଶା ବିଧାନ ସଭା'''ରେ ସଂଖ୍ୟାଗରିଷ୍ଠତା ପ୍ରମାଣ କରିବାର ଦକ୍ଷତା ଭିତ୍ତିରେ ପାରମ୍ପରିକ ନିୟମ ଅନୁଯାୟୀ}} | label10 = କାର୍ଯ୍ୟକାଳ ସୀମା | data10 = ବିଧାନସଭାରେ ଆସ୍ଥା ଥିବା ପର୍ଯ୍ୟନ୍ତ;<br/>ସାଧାରଣତଃ ପାଞ୍ଚ ବର୍ଷ ଏବଂ କୌଣସି ନିର୍ଦ୍ଦିଷ୍ଟ କାର୍ଯ୍ୟକାଳ ସୀମା ନାହିଁ | label11 = ପୂର୍ବବର୍ତ୍ତୀ ପଦବୀ | data11 = ଓଡ଼ିଶା ପ୍ରଦେଶର ପ୍ରଧାନମନ୍ତ୍ରୀ | label12 = ପ୍ରଥମ ପଦାଧିକାରୀ | data12 = [[ହରେକୃଷ୍ଣ ମହତାବ]] | label13 = ଗଠନ | data13 = ୧ ଅପ୍ରେଲ ୧୯୩୬ (୯୦ ବର୍ଷ ପୂର୍ବେ) | label14 = ଉପମୁଖ୍ୟମନ୍ତ୍ରୀ | data14 = '''ଓଡ଼ିଶାର ଉପମୁଖ୍ୟମନ୍ତ୍ରୀ''' | label15 = ଦରମା | data15 = ₹୯୮,୦୦୦/ମାସିକ<br/>₹୧୧,୭୬,୦୦୦/ବାର୍ଷିକ | label16 = ୱେବସାଇଟ୍ | data16 = [https://cm.odisha.gov.in/ cm.odisha.gov.in] }} '''ଓଡ଼ିଶାର ମୁଖ୍ୟମନ୍ତ୍ରୀ''' ହେଉଛନ୍ତି [[ଭାରତ]]ର ଏକ '''ରାଜ୍ୟ''' '''ଓଡ଼ିଶା ସରକାର'''ଙ୍କ ମୁଖ୍ୟ । [[ଭାରତର ସମ୍ବିଧାନ]] ଅନୁଯାୟୀ, ରାଜ୍ୟର '''ରାଜ୍ୟପାଳ''' ହେଉଛନ୍ତି ନାମମାତ୍ର ('''''ଡି ଜୁରେ''''') ମୁଖ୍ୟ, କିନ୍ତୁ ପ୍ରକୃତ ('''''ଡି ଫ୍ୟାକ୍ଟୋ''''') କାର୍ଯ୍ୟନିର୍ବାହୀ କ୍ଷମତା ମୁଖ୍ୟମନ୍ତ୍ରୀଙ୍କ ହାତରେ ନ୍ୟସ୍ତ ଥାଏ । '''ଓଡ଼ିଶା ବିଧାନ ସଭା''' ନିର୍ବାଚନ ପରେ, ରାଜ୍ୟପାଳ ସାଧାରଣତଃ ସଂଖ୍ୟାଗରିଷ୍ଠତା ହାସଲ କରିଥିବା ଦଳ (କିମ୍ବା ମେଣ୍ଟ)କୁ ସରକାର ଗଠନ କରିବା ପାଇଁ ଆମନ୍ତ୍ରଣ କରିଥାନ୍ତି । ରାଜ୍ୟପାଳ ମୁଖ୍ୟମନ୍ତ୍ରୀଙ୍କୁ ନିଯୁକ୍ତ କରନ୍ତି, ଯାହାଙ୍କ '''ମନ୍ତ୍ରୀପରିଷଦ''' ବିଧାନସଭା ପ୍ରତି '''ସାମୂହିକ ଭାବେ ଉତ୍ତରଦାୟୀ''' ରହିଥାନ୍ତି । ବିଧାନସଭାରେ ଆସ୍ଥା ଥିବା ପର୍ଯ୍ୟନ୍ତ ମୁଖ୍ୟମନ୍ତ୍ରୀଙ୍କ କାର୍ଯ୍ୟକାଳ ପାଞ୍ଚ ବର୍ଷ ପାଇଁ ରହିଥାଏ ଏବଂ ଏହି ପଦବୀ ପାଇଁ କୌଣସି କାର୍ଯ୍ୟକାଳ ସୀମା ବା ନିର୍ଦ୍ଦିଷ୍ଟ ସମୟ ସୀମା ନାହିଁ ।<ref name="term1">'''ଦୁର୍ଗା ଦାସ ବସୁ'''. ''Introduction to the Constitution of India''. ୧୯୬୦. ୨୦ଶ ସଂସ୍କରଣ, ୨୦୧୧ ପୁନଃମୁଦ୍ରଣ. ପୃଷ୍ଠା- ୨୪୧, ୨୪୫. LexisNexis Butterworths Wadhwa Nagpur. {{ISBN|978-81-8038-559-9}}. ବି.ଦ୍ର.: ଯଦିଓ ଏହି ପୁସ୍ତକଟି ସାଧାରଣ ଭାବରେ ଭାରତୀୟ ରାଜ୍ୟ ସରକାରଙ୍କ ବିଷୟରେ ବର୍ଣ୍ଣନା କରେ, ଏହା ଓଡ଼ିଶା ପାଇଁ ମଧ୍ୟ ସମାନ ଭାବେ ପ୍ରଯୁଜ୍ୟ ।</ref> ମୁଖ୍ୟମନ୍ତ୍ରୀ ବିଧାନସଭାରେ ଗୃହର ନେତା ଭାବରେ ମଧ୍ୟ କାର୍ଯ୍ୟ କରନ୍ତି ।<ref>https://apuat21.cgg.gov.in/web/legislative-assembly/leader-of-the-house</ref> == ସଂକ୍ଷିପ୍ତ ଇତିହାସ == ୧ ଅପ୍ରେଲ ୧୯୩୬ ମସିହାରେ '''ଓଡ଼ିଶା ପ୍ରଦେଶ''' ଗଠନ କରାଯାଇଥିଲା । [[କୃଷ୍ଣଚନ୍ଦ୍ର ଗଜପତି ନାରାୟଣ ଦେବ|ମହାରାଜା କୃଷ୍ଣଚନ୍ଦ୍ର ଗଜପତି ନାରାୟଣ ଦେବ]]ଙ୍କ ପ୍ରଧାନମନ୍ତ୍ରୀତ୍ୱରେ ପ୍ରଥମ ପ୍ରାଦେଶିକ ସରକାର ଗଠନ କରାଯାଇଥିଲା । ସେ ଜୁଲାଇ ୧୯୩୭ ପର୍ଯ୍ୟନ୍ତ ଶାସନ କରିଥିଲେ । ଏହା ପରେ [[ଭାରତୀୟ ଜାତୀୟ କଂଗ୍ରେସ|ସର୍ବଭାରତୀୟ କଂଗ୍ରେସ ଦଳ]]ର ନେତା [[ବିଶ୍ୱନାଥ ଦାସ]] ଆଉ ଦୁଇ ବର୍ଷ ପାଇଁ ପ୍ରଧାନମନ୍ତ୍ରୀ ଦାୟିତ୍ୱ ଗ୍ରହଣ କରିଥିଲେ । ୧୯୪୬ ମସିହାରେ [[ହରେକୃଷ୍ଣ ମହତାବ|ଡଃ ହରେକୃଷ୍ଣ ମହତାବ]]ଙ୍କୁ ଦାୟିତ୍ୱ ହସ୍ତାନ୍ତର କରିବା ପୂର୍ବରୁ ମହାରାଜା କୃଷ୍ଣଚନ୍ଦ୍ର ଗଜପତି ପୁଣିଥରେ ଏହି କାର୍ଯ୍ୟଭାର ଗ୍ରହଣ କରିଥିଲେ । ଭାରତ ସ୍ୱାଧୀନତା ଲାଭ କରିବା ପରେ ନୂତନ ବ୍ୟବସ୍ଥା ଅଧୀନରେ ପ୍ରାଦେଶିକ ସରକାରଗୁଡ଼ିକର ପ୍ରଧାନମନ୍ତ୍ରୀ ପଦବୀକୁ ଉଚ୍ଛେଦ କରାଯାଇ ୧୯୫୦ ମସିହାରେ ମୁଖ୍ୟମନ୍ତ୍ରୀ ପଦବୀ ସୃଷ୍ଟି କରାଯାଇଥିଲା । ସ୍ୱାଧୀନତା ପରବର୍ତ୍ତୀ ପ୍ରଥମ ନିର୍ବାଚନ ପର୍ଯ୍ୟନ୍ତ [[ହରେକୃଷ୍ଣ ମହତାବ|ଡଃ ହରେକୃଷ୍ଣ ମହତାବ]] ଓଡ଼ିଶାର ମୁଖ୍ୟମନ୍ତ୍ରୀ ଭାବରେ ଅବ୍ୟାହତ ରହିଥିଲେ ଏବଂ ତାଙ୍କ ପରେ [[ନବକୃଷ୍ଣ ଚୌଧୁରୀ]] ଏହି ଦାୟିତ୍ୱ ଗ୍ରହଣ କରିଥିଲେ । ୧୯୪୬ ମସିହା ଠାରୁ ଓଡ଼ିଶାର ମୁଖ୍ୟମନ୍ତ୍ରୀମାନଙ୍କର ତାଲିକା ନିମ୍ନରେ ପ୍ରଦାନ କରାଯାଇଛି । ୧୯୪୬ ଠାରୁ ଓଡ଼ିଶାରେ ସର୍ବମୋଟ ୧୫ ଜଣ ମୁଖ୍ୟମନ୍ତ୍ରୀ ହୋଇଛନ୍ତି । ୨୦୦୦ ମସିହାରୁ ୨୦୨୪ ପର୍ଯ୍ୟନ୍ତ କାର୍ଯ୍ୟ କରିଥିବା [[ବିଜୁ ଜନତା ଦଳ]]ର [[ନବୀନ ପଟ୍ଟନାୟକ]] ହେଉଛନ୍ତି ଓଡ଼ିଶା ଇତିହାସରେ ସବୁଠାରୁ ଦୀର୍ଘ ସମୟ ଧରି କାର୍ଯ୍ୟ କରିଥିବା ମୁଖ୍ୟମନ୍ତ୍ରୀ (ଏହି ପଦବୀ ଅଳଙ୍କୃତ କରିବାରେ ସେ ହେଉଛନ୍ତି ପ୍ରଥମ ବ୍ୟକ୍ତି ଯାହାଙ୍କର କଦାପି ଭାରତୀୟ ଜାତୀୟ କଂଗ୍ରେସ ସହିତ କୌଣସି ସମ୍ପର୍କ ନଥିଲା) । ୧୨ ଜୁନ ୨୦୨୪ ଠାରୁ [[ଭାରତୀୟ ଜନତା ପାର୍ଟି]]ର [[ମୋହନ ଚରଣ ମାଝୀ]] ହେଉଛନ୍ତି ଓଡ଼ିଶାର ବର୍ତ୍ତମାନର ମୁଖ୍ୟମନ୍ତ୍ରୀ । == ମୁଖ୍ୟମନ୍ତ୍ରୀ ଭାବରେ ଶପଥ == ପଦ ଗ୍ରହଣ ପୂର୍ବରୁ ମୁଖ୍ୟମନ୍ତ୍ରୀ ରାଜ୍ୟପାଳଙ୍କ ସମ୍ମୁଖରେ ଭାରତର ସମ୍ବିଧାନର ତୃତୀୟ ଅନୁସୂଚି ଅନୁଯାୟୀ ପଦବୀ ଓ ଗୋପନୀୟତାର ଶପଥ ଗ୍ରହଣ କରନ୍ତି। ==== ପଦବୀର ଶପଥ ==== {{Blockquote|text=ମୁଁ, <ମୁଖ୍ୟମନ୍ତ୍ରୀଙ୍କ ନାମ>, ଈଶ୍ଵରଙ୍କ ନାମରେ ଶପଥ କରୁଛି ଯେ / ଦୃଢ଼ତାର ସହିତ ନିଷ୍ଠାପର ଘୋଷଣା କରୁଛି ଯେ ମୁଁ ବିଧି ଦ୍ୱାରା ସ୍ଥାପିତ ଭାରତର ସମ୍ବିଧାନ ପ୍ରତି ପ୍ରକୃତ ବିଶ୍ୱାସ ଓ ଅନୁଗତ୍ୟ ରଖିବି, ଭାରତର ସାର୍ବଭୌମତ୍ୱ ଓ ଅଖଣ୍ଡତା ରକ୍ଷା କରିବି, [ରାଜ୍ୟର ନାମ] ରାଜ୍ୟର ମୁଖ୍ୟମନ୍ତ୍ରୀ ଭାବରେ ମୋର କର୍ତ୍ତବ୍ୟ ନିଷ୍ଠାପର ଓ ବିବେକପୂର୍ଣ୍ଣ ଭାବରେ ପାଳନ କରିବି ଏବଂ ଭୟ, ପକ୍ଷପାତ, ଅନୁରାଗ କିମ୍ବା ବିଦ୍ୱେଷ ବିନା ସମ୍ବିଧାନ ଓ ଆଇନ ଅନୁସାରେ ସମସ୍ତଙ୍କ ପ୍ରତି ନ୍ୟାୟ କରିବି।}} ==== ଗୋପନୀୟତାର ଶପଥ ==== {{Blockquote|text=ମୁଁ, <ମୁଖ୍ୟମନ୍ତ୍ରୀଙ୍କ ନାମ>, ଈଶ୍ଵରଙ୍କ ନାମରେ ଶପଥ କରୁଛି ଯେ / ଦୃଢ଼ତାର ସହିତ ନିଷ୍ଠାପର ଘୋଷଣା କରୁଛି ଯେ ମୁଖ୍ୟମନ୍ତ୍ରୀ ଭାବରେ ମୋର ବିଚାରାର୍ଥ ଆସୁଥିବା କିମ୍ବା ମୋତେ ଜଣାପଡୁଥିବା କୌଣସି ବିଷୟକୁ, ମୋର କର୍ତ୍ତବ୍ୟର ଯଥୋଚିତ ପାଳନ ପାଇଁ ଆବଶ୍ୟକ ହେବା ବ୍ୟତୀତ, ମୁଁ ପ୍ରତ୍ୟକ୍ଷ କିମ୍ବା ପରୋକ୍ଷ ଭାବରେ କାହାକୁ ପ୍ରକାଶ କରିବି ନାହିଁ।}} == ଓଡ଼ିଶା ପ୍ରଦେଶର ପ୍ରଧାନମନ୍ତ୍ରୀଗଣ == {{clear}} ;ଦଳସମୂହ {{legend2|#FFFF00|'''ଜାତୀୟ ଦଳ'''|border=1px solid #AAAAAA}} (୧)<br> {{legend2|#00BCFF|[[ଭାରତୀୟ ଜାତୀୟ କଂଗ୍ରେସ]]|border=1px solid #AAAAAA}} (୨) {| class="wikitable sticky-header" width=100% style="text-align:center;" ! colspan="2" width="5%" |କ୍ରମିକ ନଂ. ! width="10%" |ଚିତ୍ର ! width="20%" |ନାମ<br />{{small|ନିର୍ବାଚନ ମଣ୍ଡଳୀ}} ! colspan="2" width="20%" |କାର୍ଯ୍ୟକାଳ<br />ନିର୍ବାଚନ ଜନାଦେଶ<br />ପଦବୀରେ ଥିବା ସମୟ ! width="20%" |ନିଯୁକ୍ତିଦାତା<br />{{small|(ରାଜ୍ୟପାଳ)}} ! width="15%" |ପ୍ରଧାନମନ୍ତ୍ରୀଙ୍କ<br />ରାଜନୈତିକ ଦଳ ! colspan="2" width="10%" |ସରକାର |- bgcolor="#EEEEEE" | rowspan="4" style="background-color:#FFFF00" | | rowspan="4" | '''୧''' | rowspan="4" | [[File:CKCGN-Deo.jpg|100px]] | rowspan="4" | '''[[କୃଷ୍ଣଚନ୍ଦ୍ର ଗଜପତି ନାରାୟଣ ଦେବ]]'''<br />{{small|'''ପାରଳାଖେମୁଣ୍ଡି'''}} | {{small|୧ ଅପ୍ରେଲ}}<br />୧୯୩୭ | {{small|୧୯ ଜୁଲାଇ}}<br />୧୯୩୭ | rowspan="3" | {{small|'''ସାର ଜନ ଅଷ୍ଟେନ ହବ୍ୟାକ'''}} | rowspan="3" bgcolor="#FFFFCC" | {{small|'''ଜାତୀୟ ଦଳ'''}} | rowspan="3" bgcolor="#FFFFCC" | {{small|'''ଗଜପତି ୧'''}} | rowspan="3" bgcolor="#FFFFCC" | {{small|'''୧ମ ପ୍ରାଦେଶିକ'''}} |- bgcolor="#EEEEEE" | colspan="2" | '''୧୯୩୭''' |- bgcolor="#E9E9E9" | colspan="2" | {{small|୧୦୯ ଦିନ}} |- | colspan="6" align="left" |{{small|ଓଡ଼ିଶା ପ୍ରଦେଶର ପ୍ରଥମ ପ୍ରଧାନମନ୍ତ୍ରୀ ।}} |- bgcolor="#EEEEEE" | rowspan="4" style="background-color:#00BCFF" | | rowspan="4" | '''୨''' | rowspan="4" | [[File:Biswanath-Das.jpg|80px]] | rowspan="4" | '''[[ବିଶ୍ୱନାଥ ଦାସ]]'''<br />{{small|'''ଘୁମୁସର'''}} | {{small|୧୯ ଜୁଲାଇ}}<br />୧୯୩୭ | {{small|୬ ନଭେମ୍ବର}}<br />୧୯୩୯ | rowspan="3" | {{small|'''ସାର ଜନ ଅଷ୍ଟେନ ହବ୍ୟାକ'''}} | rowspan="3" bgcolor="#CCF2FF" | {{small|[[ଭାରତୀୟ ଜାତୀୟ କଂଗ୍ରେସ]]}} | rowspan="3" bgcolor="#CCF2FF" | {{small|'''ଦାସ ୧'''}} | rowspan="3" bgcolor="#CCF2FF" | {{small|'''୧ମ ପ୍ରାଦେଶିକ'''}} |- bgcolor="#EEEEEE" | colspan="2" | '''୧୯୩୭''' |- bgcolor="#E9E9E9" | colspan="2" | {{small|୨ ବର୍ଷ, ୧୧୦ ଦିନ}} |- | colspan="6" align="left" |{{small|ପ୍ରଦେଶରେ ପ୍ରଥମ କଂଗ୍ରେସ ସରକାର ଗଠନ କରିଥିଲେ ।}} |- bgcolor="#EEEEEE" | rowspan="4" style="background-color:#FFFF00" | | rowspan="4" | '''(୧)''' | rowspan="4" | [[File:CKCGN-Deo.jpg|100px]] | rowspan="4" | '''[[କୃଷ୍ଣଚନ୍ଦ୍ର ଗଜପତି ନାରାୟଣ ଦେବ]]'''<br />{{small|'''ପାରଳାଖେମୁଣ୍ଡି'''}} | {{small|୨୪ ନଭେମ୍ବର}}<br />୧୯୪୧ | {{small|୩୦ ଜୁନ}}<br />୧୯୪୪ | rowspan="3" | {{small|'''ସାର ୱିଲିୟମ ହଥର୍ନ ଲୁଇସ'''}} | rowspan="3" bgcolor="#FFFFCC" | {{small|'''ଜାତୀୟ ଦଳ'''}} | rowspan="3" bgcolor="#FFFFCC" | {{small|'''ଗଜପତି ୨'''}} | rowspan="3" bgcolor="#FFFFCC" | {{small|'''୧ମ ପ୍ରାଦେଶିକ'''}} |- bgcolor="#EEEEEE" | colspan="2" | '''୧୯୩୭''' |- bgcolor="#E9E9E9" | colspan="2" | {{small|୨ ବର୍ଷ, ୨୧୯ ଦିନ}} |- | colspan="6" align="left" |{{small|ଏକ ଅଣ-କଂଗ୍ରେସ ମେଣ୍ଟ ସହିତ ଦ୍ୱିତୀୟ ଥର ପାଇଁ ପ୍ରଧାନମନ୍ତ୍ରୀ ଭାବରେ ପ୍ରତ୍ୟାବର୍ତ୍ତନ କରିଥିଲେ ।}} |- bgcolor="#EEEEEE" | rowspan="4" style="background-color:#00BCFF" | | rowspan="4" | '''୩''' | rowspan="4" | [[File:Harekrushna_Mahatab_2000_stamp_of_India.jpg|80px]] | rowspan="4" | '''[[ହରେକୃଷ୍ଣ ମହତାବ]]'''<br />{{small|'''ପୂର୍ବ ଭଦ୍ରକ'''}} | {{small|୨୩ ଅପ୍ରେଲ}}<br />୧୯୪୬ | {{small|୨୬ ଜାନୁଆରୀ}}<br />୧୯୫୦ | rowspan="3" | {{small|'''ଚାନ୍ଦୁଲାଲ ତ୍ରିବେଦୀ'''}} | rowspan="3" bgcolor="#CCF2FF" | {{small|[[ଭାରତୀୟ ଜାତୀୟ କଂଗ୍ରେସ]]}} | rowspan="3" bgcolor="#CCF2FF" | {{small|'''ମହତାବ ୧'''}} | rowspan="3" bgcolor="#CCF2FF" | {{small|'''୨ୟ ପ୍ରାଦେଶିକ'''}} |- bgcolor="#EEEEEE" | colspan="2" | '''୧୯୪୬''' |- bgcolor="#E9E9E9" | colspan="2" | {{small|୩ ବର୍ଷ, ୨୭୮ ଦିନ}} |- | colspan="6" align="left" |{{small|ଓଡ଼ିଶା ପ୍ରଦେଶର ଶେଷ ପ୍ରଧାନମନ୍ତ୍ରୀ (ଏହା ପରେ ଏହି ପଦବୀକୁ ଓଡ଼ିଶାର ମୁଖ୍ୟମନ୍ତ୍ରୀ ପଦରେ ପରିବର୍ତ୍ତନ କରାଯାଇଥିଲା) ।}} |} == ଓଡ଼ିଶାର ରାଜ୍ୟର ମୁଖ୍ୟମନ୍ତ୍ରୀଗଣ == {{clear}} ;ଦଳସମୂହ {{legend2|{{party color|Indian National Congress}}|[[ଭାରତୀୟ ଜାତୀୟ କଂଗ୍ରେସ]]|border=1px solid #AAAAAA}} (୮)<br>{{legend2|{{Party color|Indian National Congress (R)}}|'''ଭାରତୀୟ ଜାତୀୟ କଂଗ୍ରେସ (ଆର)'''|border=1px solid #AAAAAA}} (୨)<br>{{legend2|{{party color|Swatantra Party}}|'''ସ୍ୱତନ୍ତ୍ର ପାର୍ଟି'''|border=1px solid #AAAAAA}} (୧)<br>{{legend2|{{party color|Independent}}|'''ସ୍ୱାଧୀନ'''|border=1px solid #AAAAAA}} (୧)<br>{{legend2|{{party color|Janata Party}}|'''ଜନତା ପାର୍ଟି'''|border=1px solid #AAAAAA}} (୧)<br>{{legend2|{{party color|Janata Dal}}|'''ଜନତା ଦଳ'''|border=1px solid #AAAAAA}} (୧)<br>{{legend2|{{party color|Biju Janata Dal}}|[[ବିଜୁ ଜନତା ଦଳ]]|border=1px solid #AAAAAA}} (୧)<br>{{legend2|{{party color|Bharatiya Janata Party}}|[[ଭାରତୀୟ ଜନତା ପାର୍ଟି]]|border=1px solid #AAAAAA}} (୧) {| class="wikitable sticky-header" width=100% style="text-align:center;" ! colspan="2" width="5%" |କ୍ରମିକ ନଂ. ! width="10%" |ଚିତ୍ର ! width="20%" |ନାମ<br />{{small|ନିର୍ବାଚନ ମଣ୍ଡଳୀ}} ! colspan="2" width="20%" |କାର୍ଯ୍ୟକାଳ<br />ନିର୍ବାଚନ ଜନାଦେଶ<br />ପଦବୀରେ ଥିବା ସମୟ ! width="20%" |ନିଯୁକ୍ତିଦାତା<br />{{small|(ରାଜ୍ୟପାଳ)}} ! width="15%" |ମୁଖ୍ୟମନ୍ତ୍ରୀଙ୍କ<br />ରାଜନୈତିକ ଦଳ ! colspan="2" width="10%" |ସରକାର |- bgcolor="#EEEEEE" | rowspan="4" style="background-color:{{party color|Indian National Congress}}" | | rowspan="4" | '''୧''' | rowspan="4" | [[File:Harekrushna_Mahatab_2000_stamp_of_India.jpg|80px]] | rowspan="4" | '''[[ହରେକୃଷ୍ଣ ମହତାବ]]'''<br />{{small|'''ପୂର୍ବ ଭଦ୍ରକ'''}} | {{small|୨୬ ଜାନୁଆରୀ}}<br />୧୯୫୦ | {{small|୧୨ ମଇ}}<br />୧୯୫୦ | rowspan="3" | {{small|'''ଚାନ୍ଦୁଲାଲ ତ୍ରିବେଦୀ'''}} | rowspan="3" bgcolor="#CCF2FF" | {{small|[[ଭାରତୀୟ ଜାତୀୟ କଂଗ୍ରେସ]]}} | rowspan="3" bgcolor="#CCF2FF" | {{small|'''ମହତାବ ୧'''}} | rowspan="3" bgcolor="#CCF2FF" | {{small|'''୨ୟ ପ୍ରାଦେଶିକ'''}} |- bgcolor="#EEEEEE" | colspan="2" | '''୧୯୪୬''' |- bgcolor="#E9E9E9" | colspan="2" | {{small|୧୦୬ ଦିନ}} |- | colspan="6" align="left" |{{small|ଓଡ଼ିଶାର ପ୍ରଥମ ମୁଖ୍ୟମନ୍ତ୍ରୀ ।}} |- bgcolor="#EEEEEE" | rowspan="4" style="background-color:{{party color|Indian National Congress}}" | | rowspan="4" | '''୨''' | rowspan="4" | [[File:Nabakrushna-Choudhury.jpg|80px]] | rowspan="4" | '''[[ନବକୃଷ୍ଣ ଚୌଧୁରୀ]]'''<br />{{small|'''ଉତ୍ତର କେନ୍ଦ୍ରାପଡ଼ା'''<br />'''ବଡ଼ଚଣା'''}} | {{small|୧୨ ମଇ}}<br />୧୯୫୦ | {{small|୧୯ ଅକ୍ଟୋବର}}<br />୧୯୫୬ | rowspan="3" | {{small|'''ଆସଫ ଅଲ୍ଲୀ'''}} | rowspan="3" bgcolor="#CCF2FF" | {{small|[[ଭାରତୀୟ ଜାତୀୟ କଂଗ୍ରେସ]]}} | rowspan="3" bgcolor="#CCF2FF" | {{small|'''ଚୌଧୁରୀ ୧'''<br />'''ଚୌଧୁରୀ ୨'''}} | rowspan="3" bgcolor="#CCF2FF" | {{small|'''୧ମ'''}} |- bgcolor="#EEEEEE" | colspan="2" | '''୧୯୫୨''' |- bgcolor="#E9E9E9" | colspan="2" | {{small|୬ ବର୍ଷ, ୧୬୦ ଦିନ}} |- | colspan="6" align="left" |{{small|ପ୍ରଥମ ବିଧାନସଭା ନିର୍ବାଚନରେ ଦଳକୁ ବିଜୟୀ କରାଇଥିଲେ ।}} |- bgcolor="#EEEEEE" | rowspan="4" style="background-color:{{party color|Indian National Congress}}" | | rowspan="4" | '''(୧)''' | rowspan="4" | [[File:Harekrushna_Mahatab_2000_stamp_of_India.jpg|80px]] | rowspan="4" | '''[[ହରେକୃଷ୍ଣ ମହତାବ]]'''<br />{{small|''ପ୍ରତିଦ୍ୱନ୍ଦ୍ୱିତା କରିନଥିଲେ''<br />'''ସୋର'''}} | {{small|୧୯ ଅକ୍ଟୋବର}}<br />୧୯୫୬ | {{small|୨୫ ଫେବୃଆରୀ}}<br />୧୯୬୧ | rowspan="3" | {{small|'''ଭୀମ ସେନ ସଚ୍ଚର'''}} | rowspan="3" bgcolor="#CCF2FF" | {{small|[[ଭାରତୀୟ ଜାତୀୟ କଂଗ୍ରେସ]]}} | rowspan="3" bgcolor="#CCF2FF" | {{small|'''ମହତାବ ୨'''<br />'''ମହତାବ ୩'''}} | rowspan="3" bgcolor="#CCF2FF" | {{small|'''୨ୟ'''}} |- bgcolor="#EEEEEE" | colspan="2" | '''୧୯୫୭''' |- bgcolor="#E9E9E9" | colspan="2" | {{small|୪ ବର୍ଷ, ୧୨୯ ଦିନ}} |- | colspan="6" align="left" |{{small|ରାଷ୍ଟ୍ରପତି ଶାସନ ଲାଗୁ ହେବା ପୂର୍ବରୁ ଦ୍ୱିତୀୟ ଥର ପାଇଁ କାର୍ଯ୍ୟଭାର ଗ୍ରହଣ କରିଥିଲେ ।}} |- bgcolor="#FFFFFF" | colspan="10" | '''ପଦବୀ ଖାଲି''' (୨୫ ଫେବୃଆରୀ ୧୯୬୧ – ୨୩ ଜୁନ ୧୯୬୧)<br />''ଏହି ସମୟରେ '''ରାଷ୍ଟ୍ରପତି ଶାସନ''' ଲାଗୁ ହୋଇଥିଲା''<br />{{small|୧୧୮ ଦିନ}} |- |- bgcolor="#EEEEEE" | rowspan="4" style="background-color:{{party color|Indian National Congress}}" | | rowspan="4" | '''୩''' | rowspan="4" | [[File:Biju-Patnaik.jpg|80px]] | rowspan="4" | '''[[ବିଜୁ ପଟ୍ଟନାୟକ]]'''<br />{{small|'''ଚୌଦ୍ୱାର'''}} | {{small|୨୩ ଜୁନ}}<br />୧୯୬୧ | {{small|୨ ଅକ୍ଟୋବର}}<br />୧୯୬୩ | rowspan="3" | {{small|'''ୱାଇ. ଏନ. ସୁକଥଙ୍କର'''}} | rowspan="3" bgcolor="#CCF2FF" | {{small|[[ଭାରତୀୟ ଜାତୀୟ କଂଗ୍ରେସ]]}} | rowspan="3" bgcolor="#CCF2FF" | {{small|'''ବିଜୁ ୧'''}} | rowspan="3" bgcolor="#CCF2FF" | {{small|'''୩ୟ'''}} |- bgcolor="#EEEEEE" | colspan="2" | '''୧୯୬୧''' |- bgcolor="#E9E9E9" | colspan="2" | {{small|୨ ବର୍ଷ, ୧୦୧ ଦିନ}} |- | colspan="6" align="left" |{{small|୧୯୬୧ ନିର୍ବାଚନ ପରେ କାର୍ଯ୍ୟଭାର ଗ୍ରହଣ କରିଥିଲେ ।}} |- bgcolor="#EEEEEE" | rowspan="4" style="background-color:{{party color|Indian National Congress}}" | | rowspan="4" | '''୪''' | rowspan="4" | [[File:Biren-Mitra.jpg|80px]] | rowspan="4" | '''[[ବୀରେନ ମିତ୍ର]]'''<br />{{small|'''କଟକ ସିଟି'''}} | {{small|୨ ଅକ୍ଟୋବର}}<br />୧୯୬୩ | {{small|୨୧ ଫେବୃଆରୀ}}<br />୧୯୬୫ | rowspan="3" | {{small|'''ଅଯୋଧ୍ୟା ନାଥ ଖୋସଲା'''}} | rowspan="3" bgcolor="#CCF2FF" | {{small|[[ଭାରତୀୟ ଜାତୀୟ କଂଗ୍ରେସ]]}} | rowspan="3" bgcolor="#CCF2FF" | {{small|'''ମିତ୍ର'''}} | rowspan="3" bgcolor="#CCF2FF" | {{small|'''୩ୟ'''}} |- bgcolor="#EEEEEE" | colspan="2" | '''୧୯୬୧''' |- bgcolor="#E9E9E9" | colspan="2" | {{small|୧ ବର୍ଷ, ୧୪୨ ଦିନ}} |- | colspan="6" align="left" |{{small|୩ୟ ବିଧାନସଭା ସମୟରେ ପଟ୍ଟନାୟକଙ୍କ ଉତ୍ତରାଧିକାରୀ ହୋଇଥିଲେ ।}} |- bgcolor="#EEEEEE" | rowspan="4" style="background-color:{{party color|Indian National Congress}}" | | rowspan="4" | '''୫''' | rowspan="4" | [[File:Sadasiva-Tripathy.jpg|80px]] | rowspan="4" | '''[[ସଦାଶିବ ତ୍ରିପାଠୀ]]'''<br />{{small|'''ଉମରକୋଟ'''}} | {{small|୨୧ ଫେବୃଆରୀ}}<br />୧୯୬୫ | {{small|୮ ମାର୍ଚ୍ଚ}}<br />୧୯୬୭ | rowspan="3" | {{small|'''ଅଯୋଧ୍ୟା ନାଥ ଖୋସଲା'''}} | rowspan="3" bgcolor="#CCF2FF" | {{small|[[ଭାରତୀୟ ଜାତୀୟ କଂଗ୍ରେସ]]}} | rowspan="3" bgcolor="#CCF2FF" | {{small|'''ତ୍ରିପାଠୀ'''}} | rowspan="3" bgcolor="#CCF2FF" | {{small|'''୩ୟ'''}} |- bgcolor="#EEEEEE" | colspan="2" | '''୧୯୬୧''' |- bgcolor="#E9E9E9" | colspan="2" | {{small|୨ ବର୍ଷ, ୧୫ ଦିନ}} |- | colspan="6" align="left" |{{small|୩ୟ ବିଧାନସଭାର ଶେଷ ପର୍ଯ୍ୟନ୍ତ କାର୍ଯ୍ୟ କରିଥିଲେ ।}} |- bgcolor="#EEEEEE" | rowspan="4" style="background-color:{{party color|Swatantra Party}}" | | rowspan="4" | '''୬''' | rowspan="4" | [[File:RNS-Deo.jpg|80px]] | rowspan="4" | '''[[ରାଜେନ୍ଦ୍ର ନାରାୟଣ ସିଂହଦେଓ]]'''<br />{{small|'''ବଲାଙ୍ଗୀର'''}} | {{small|୮ ମାର୍ଚ୍ଚ}}<br />୧୯୬୭ | {{small|୯ ଜାନୁଆରୀ}}<br />୧୯୭୧ | rowspan="3" | {{small|'''ଅଯୋଧ୍ୟା ନାଥ ଖୋସଲା'''}} | rowspan="3" bgcolor="#CCE2FF" | {{small|'''ସ୍ୱତନ୍ତ୍ର ପାର୍ଟି'''}} | rowspan="3" bgcolor="#CCE2FF" | {{small|'''ସିଂହଦେଓ'''}} | rowspan="3" bgcolor="#CCE2FF" | {{small|'''୪ର୍ଥ'''}} |- bgcolor="#EEEEEE" | colspan="2" | '''୧୯୬୭''' |- bgcolor="#E9E9E9" | colspan="2" | {{small|୩ ବର୍ଷ, ୩୦୭ ଦିନ}} |- | colspan="6" align="left" |{{small|ଓଡ଼ିଶାର ପ୍ରଥମ ଅଣ-କଂଗ୍ରେସ ମୁଖ୍ୟମନ୍ତ୍ରୀ ।}} |- bgcolor="#FFFFFF" | colspan="10" | '''ପଦବୀ ଖାଲି''' (୯ ଜାନୁଆରୀ ୧୯୭୧ – ୩ ଏପ୍ରିଲ ୧୯୭୧)<br />''ଏହି ସମୟରେ '''ରାଷ୍ଟ୍ରପତି ଶାସନ''' ଲାଗୁ ହୋଇଥିଲା''<br />{{small|୮୪ ଦିନ}} |- |- bgcolor="#EEEEEE" | rowspan="4" style="background-color:{{party color|Independent}}" | | rowspan="4" | '''୭''' | rowspan="4" | [[File:Biswanath-Das.jpg|80px]] | rowspan="4" | '''[[ବିଶ୍ୱନାଥ ଦାସ]]'''<br />{{small|'''ରାଉରକେଲା'''}} | {{small|୩ ଏପ୍ରିଲ}}<br />୧୯୭୧ | {{small|୧୪ ଜୁନ}}<br />୧୯୭୨ | rowspan="3" | {{small|'''ଶୌକତୁଲ୍ଲା ଶାହ ଅନସାରୀ'''}} | rowspan="3" bgcolor="#EEEEEE" | {{small|'''ସ୍ୱାଧୀନ'''}} | rowspan="3" bgcolor="#EEEEEE" | {{small|'''ଦାସ ୨'''}} | rowspan="3" bgcolor="#EEEEEE" | {{small|'''୫ମ'''}} |- bgcolor="#EEEEEE" | colspan="2" | '''୧୯୭୧''' |- bgcolor="#E9E9E9" | colspan="2" | {{small|୧ ବର୍ଷ, ୭୨ ଦିନ}} |- | colspan="6" align="left" |{{small|ଏକ ମେଣ୍ଟ ସରକାରର ନେତୃତ୍ୱ ନେଇଥିଲେ ।}} |- bgcolor="#EEEEEE" | rowspan="4" style="background-color:{{Party color|Indian National Congress (R)}}" | | rowspan="4" | '''୮''' | rowspan="4" | [[File:Nandini-Satapathy.jpg|80px]] | rowspan="4" | '''[[ନନ୍ଦିନୀ ଶତପଥୀ]]'''<br />{{small|'''କଟକ ସିଟି'''}} | {{small|୧୪ ଜୁନ}}<br />୧୯୭୨ | {{small|୩ ମାର୍ଚ୍ଚ}}<br />୧୯୭୩ | rowspan="3" | {{small|'''ଯୋଗେନ୍ଦ୍ର ସିଂହ'''}} | rowspan="3" bgcolor="#CEFDF9" | {{small|'''ଭାରତୀୟ ଜାତୀୟ କଂଗ୍ରେସ (ଆର)'''}} | rowspan="3" bgcolor="#CEFDF9" | {{small|'''ଶତପଥୀ ୧'''}} | rowspan="3" bgcolor="#CEFDF9" | {{small|'''୫ମ'''}} |- bgcolor="#EEEEEE" | colspan="2" | '''୧୯୭୧''' |- bgcolor="#E9E9E9" | colspan="2" | {{small|୨୬୨ ଦିନ}} |- | colspan="6" align="left" |{{small|ଓଡ଼ିଶାର ପ୍ରଥମ ମହିଳା ମୁଖ୍ୟମନ୍ତ୍ରୀ ।}} |- bgcolor="#FFFFFF" | colspan="10" | '''ପଦବୀ ଖାଲି''' (୩ ମାର୍ଚ୍ଚ ୧୯୭୩ – ୬ ମାର୍ଚ୍ଚ ୧୯୭୪)<br />''ଏହି ସମୟରେ '''ରାଷ୍ଟ୍ରପତି ଶାସନ''' ଲାଗୁ ହୋଇଥିଲା''<br />{{small|୧ ବର୍ଷ, ୩ ଦିନ}} |- |- bgcolor="#EEEEEE" | rowspan="4" style="background-color:{{Party color|Indian National Congress (R)}} " | | rowspan="4" | '''(୮)''' | rowspan="4" | [[File:Nandini-Satapathy.jpg|80px]] | rowspan="4" | '''[[ନନ୍ଦିନୀ ଶତପଥୀ]]'''<br />{{small|'''ଢେଙ୍କାନାଳ'''}} | {{small|୬ ମାର୍ଚ୍ଚ}}<br />୧୯୭୪ | {{small|୧୬ ଡିସେମ୍ବର}}<br />୧୯୭୬ | rowspan="3" | {{small|'''ବି. ଡି. ଜତ୍ତୀ'''}} | rowspan="3" bgcolor="#CEFDF9" | {{small|'''ଭାରତୀୟ ଜାତୀୟ କଂଗ୍ରେସ (ଆର)'''}} | rowspan="3" bgcolor="#CEFDF9" | {{small|'''ଶତପଥୀ ୨'''}} | rowspan="3" bgcolor="#CEFDF9" | {{small|'''୬ଷ୍ଠ'''}} |- bgcolor="#EEEEEE" | colspan="2" | '''୧୯୭୪''' |- bgcolor="#E9E9E9" | colspan="2" | {{small|୨ ବର୍ଷ, ୨୮୫ ଦିନ}} |- | colspan="6" align="left" |{{small|ରାଷ୍ଟ୍ରପତି ଶାସନ ପରେ ପୁଣି କ୍ଷମତାକୁ ଫେରିଥିଲେ ।}} |- bgcolor="#FFFFFF" | colspan="10" | '''ପଦବୀ ଖାଲି''' (୧୬ ଡିସେମ୍ବର ୧୯୭୬ – ୨୯ ଡିସେମ୍ବର ୧୯୭୬)<br />''ଏହି ସମୟରେ '''ରାଷ୍ଟ୍ରପତି ଶାସନ''' ଲାଗୁ ହୋଇଥିଲା''<br />{{small|୧୩ ଦିନ}} |- |- bgcolor="#EEEEEE" | rowspan="4" style="background-color:{{Party color|Indian National Congress (R)}}" | | rowspan="4" | '''୯''' | rowspan="4" | [[File:Binayak Acharya.jpg|80px]] | rowspan="4" | '''[[ବିନାୟକ ଆଚାର୍ଯ୍ୟ]]'''<br />{{small|'''ବ୍ରହ୍ମପୁର'''}} | {{small|୨୯ ଡିସେମ୍ବର}}<br />୧୯୭୬ | {{small|୩୦ ଏପ୍ରିଲ}}<br />୧୯୭୭ | rowspan="3" | {{small|'''ଶିବ ନାରାୟଣ ଶଙ୍କର'''}} | rowspan="3" bgcolor="#CEFDF9" | {{small|'''ଭାରତୀୟ ଜାତୀୟ କଂଗ୍ରେସ (ଆର)'''}} | rowspan="3" bgcolor="#CEFDF9" | {{small|'''ଆଚାର୍ଯ୍ୟ'''}} | rowspan="3" bgcolor="#CEFDF9" | {{small|'''୬ଷ୍ଠ'''}} |- bgcolor="#EEEEEE" | colspan="2" | '''୧୯୭୪''' |- bgcolor="#E9E9E9" | colspan="2" | {{small|୧୨୨ ଦିନ}} |- | colspan="6" align="left" |{{small|ଆଉ ଏକ ରାଷ୍ଟ୍ରପତି ଶାସନ ଲାଗୁ ହେବା ପୂର୍ବରୁ ଅଳ୍ପ ସମୟ ପାଇଁ କାର୍ଯ୍ୟ କରିଥିଲେ ।}} |- bgcolor="#FFFFFF" | colspan="10" | '''ପଦବୀ ଖାଲି''' (୩୦ ଏପ୍ରିଲ ୧୯୭୭ – ୨୬ ଜୁନ ୧୯୭୭)<br />''ଏହି ସମୟରେ '''ରାଷ୍ଟ୍ରପତି ଶାସନ''' ଲାଗୁ ହୋଇଥିଲା''<br />{{small|୫୭ ଦିନ}} |- |- bgcolor="#EEEEEE" | rowspan="4" style="background-color:{{party color|Janata Party}}" | | rowspan="4" | '''୧୦''' | rowspan="4" | [[File:NilamaniRautray.jpg|80px]] | rowspan="4" | '''[[ନୀଳମଣି ରାଉତରାୟ]]'''<br />{{small|'''ବାସୁଦେବପୁର'''}} | {{small|୨୬ ଜୁନ}}<br />୧୯୭୭ | {{small|୧୭ ଫେବୃଆରୀ}}<br />୧୯୮୦ | rowspan="3" | {{small|'''ହରଚରଣ ସିଂହ ବ୍ରାର'''}} | rowspan="3" bgcolor="#CCEAFF" | {{small|'''ଜନତା ପାର୍ଟି'''}} | rowspan="3" bgcolor="#CCEAFF" | {{small|'''ରାଉତରାୟ'''}} | rowspan="3" bgcolor="#CCEAFF" | {{small|'''୭ମ'''}} |- bgcolor="#EEEEEE" | colspan="2" | '''୧୯୭୭''' |- bgcolor="#E9E9E9" | colspan="2" | {{small|୨ ବର୍ଷ, ୨୩୬ ଦିନ}} |- | colspan="6" align="left" |{{small|ଓଡ଼ିଶାର ପ୍ରଥମ ଜନତା ପାର୍ଟି ମୁଖ୍ୟମନ୍ତ୍ରୀ ।}} |- bgcolor="#FFFFFF" | colspan="10" | '''ପଦବୀ ଖାଲି''' (୧୭ ଫେବୃଆରୀ ୧୯୮୦ – ୯ ଜୁନ ୧୯୮୦)<br />''ଏହି ସମୟରେ '''ରାଷ୍ଟ୍ରପତି ଶାସନ''' ଲାଗୁ ହୋଇଥିଲା''<br />{{small|୧୧୩ ଦିନ}} |- |- bgcolor="#EEEEEE" | rowspan="4" style="background-color:{{party color|Indian National Congress}}" | | rowspan="4" | '''୧୧''' | rowspan="4" | [[File:J B Pattnaik, Governor of Assam.jpg|80px]] | rowspan="4" | '''[[ଜାନକୀ ବଲ୍ଲଭ ପଟ୍ଟନାୟକ]]'''<br />{{small|'''ଆଠଗଡ଼'''}} | {{small|୯ ଜୁନ}}<br />୧୯୮୦ | {{small|୭ ଡିସେମ୍ବର}}<br />୧୯୮୯ | rowspan="3" | {{small|'''ସି. ଏମ. ପୁନାଚା'''<br />'''ବିଶମ୍ଭର ନାଥ ପାଣ୍ଡେ'''}} | rowspan="3" bgcolor="#CCF2FF" | {{small|[[ଭାରତୀୟ ଜାତୀୟ କଂଗ୍ରେସ]]}} | rowspan="3" bgcolor="#CCF2FF" | {{small|'''ଜାନକୀ ୧'''<br />'''ଜାନକୀ ୨'''}} | rowspan="3" bgcolor="#CCF2FF" | {{small|'''୮ମ'''<br />'''୯ମ'''}} |- bgcolor="#EEEEEE" | colspan="2" | '''୧୯୮୦'''<br />'''୧୯୮୫''' |- bgcolor="#E9E9E9" | colspan="2" | {{small|୯ ବର୍ଷ, ୧୮୧ ଦିନ}} |- | colspan="6" align="left" |{{small|ଲଗାତାର ଦୁଇଟି ପୂର୍ଣ୍ଣ କାର୍ଯ୍ୟକାଳ ପାଇଁ କାର୍ଯ୍ୟ କରିଥିଲେ ।}} |- bgcolor="#EEEEEE" | rowspan="4" style="background-color:{{party color|Indian National Congress}}" | | rowspan="4" | '''୧୨''' | rowspan="4" | [[File:Hemananda Biswal.jpg|80px]] | rowspan="4" | '''[[ହେମାନନ୍ଦ ବିଶ୍ୱାଳ]]'''<br />{{small|'''ଲଇକେରା'''}} | {{small|୭ ଡିସେମ୍ବର}}<br />୧୯୮୯ | {{small|୫ ମାର୍ଚ୍ଚ}}<br />୧୯୯୦ | rowspan="3" | {{small|'''ନୁରୁଲ ହାସନ'''}} | rowspan="3" bgcolor="#CCF2FF" | {{small|[[ଭାରତୀୟ ଜାତୀୟ କଂଗ୍ରେସ]]}} | rowspan="3" bgcolor="#CCF2FF" | {{small|'''ବିଶ୍ୱାଳ ୧'''}} | rowspan="3" bgcolor="#CCF2FF" | {{small|'''୯ମ'''}} |- bgcolor="#EEEEEE" | colspan="2" | '''୧୯୮୫''' |- bgcolor="#E9E9E9" | colspan="2" | {{small|୮୮ ଦିନ}} |- | colspan="6" align="left" |{{small|ଓଡ଼ିଶାର ପ୍ରଥମ ଆଦିବାସୀ ମୁଖ୍ୟମନ୍ତ୍ରୀ ।}} |- bgcolor="#EEEEEE" | rowspan="4" style="background-color:{{party color|Janata Dal}}" | | rowspan="4" | '''(୩)''' | rowspan="4" | [[File:Biju-Patnaik.jpg|80px]] | rowspan="4" | '''[[ବିଜୁ ପଟ୍ଟନାୟକ]]'''<br />{{small|'''ଭୁବନେଶ୍ୱର'''}} | {{small|୫ ମାର୍ଚ୍ଚ}}<br />୧୯୯୦ | {{small|୧୫ ମାର୍ଚ୍ଚ}}<br />୧୯୯୫ | rowspan="3" | {{small|'''ଯଜ୍ଞଦତ୍ତ ଶର୍ମା'''}} | rowspan="3" bgcolor="#D6ECE0" | {{small|ଜନତା ଦଳ }} | rowspan="3" bgcolor="#D6ECE0" | {{small|'''ବିଜୁ ୨'''}} | rowspan="3" bgcolor="#D6ECE0" | {{small|'''୧୦ମ'''}} |- bgcolor="#EEEEEE" | colspan="2" | '''୧୯୯୦''' |- bgcolor="#E9E9E9" | colspan="2" | {{small|୫ ବର୍ଷ, ୧୦ ଦିନ}} |- | colspan="6" align="left" |{{small|ଜନତା ଦଳ ବ୍ୟାନରରେ ପୁଣି କ୍ଷମତାକୁ ଫେରିଥିଲେ ।}} |- bgcolor="#EEEEEE" | rowspan="4" style="background-color:{{party color|Indian National Congress}}" | | rowspan="4" | '''(୧୧)''' | rowspan="4" | [[File:J B Pattnaik, Governor of Assam.jpg|80px]] | rowspan="4" | '''[[ଜାନକୀ ବଲ୍ଲଭ ପଟ୍ଟନାୟକ]]'''<br />{{small|'''ବେଗୁନିଆ'''}} | {{small|୧୫ ମାର୍ଚ୍ଚ}}<br />୧୯୯୫ | {{small|୧୭ ଫେବୃଆରୀ}}<br />୧୯୯୯ | rowspan="3" | {{small|'''ବି. ସତ୍ୟ ନାରାୟଣ ରେଡ୍ଡୀ'''}} | rowspan="3" bgcolor="#CCF2FF" | {{small|[[ଭାରତୀୟ ଜାତୀୟ କଂଗ୍ରେସ]]}} | rowspan="3" bgcolor="#CCF2FF" | {{small|'''ଜାନକୀ ୩'''}} | rowspan="3" bgcolor="#CCF2FF" | {{small|'''୧୧ଶ'''}} |- bgcolor="#EEEEEE" | colspan="2" | '''୧୯୯୫''' |- bgcolor="#E9E9E9" | colspan="2" | {{small|୩ ବର୍ଷ, ୩୩୯ ଦିନ}} |- | colspan="6" align="left" |{{small|ତୃତୀୟ ଥର ଅଣ-କ୍ରମାଗତ କାର୍ଯ୍ୟକାଳ ପାଇଁ ନିର୍ବାଚିତ ହୋଇଥିଲେ ।}} |- bgcolor="#EEEEEE" | rowspan="4" style="background-color:{{party color|Indian National Congress}}" | | rowspan="4" | '''୧୩''' | rowspan="4" | [[File:Giridhar Gamang.jpg|80px]] | rowspan="4" | '''[[ଗିରିଧର ଗମାଙ୍ଗ]]'''<br />{{small|'''ଲକ୍ଷ୍ମୀପୁର'''}} | {{small|୧୭ ଫେବୃଆରୀ}}<br />୧୯୯୯ | {{small|୬ ଡିସେମ୍ବର}}<br />୧୯୯୯ | rowspan="3" | {{small|'''ସି. ରଙ୍ଗରାଜନ'''}} | rowspan="3" bgcolor="#CCF2FF" | {{small|[[ଭାରତୀୟ ଜାତୀୟ କଂଗ୍ରେସ]]}} | rowspan="3" bgcolor="#CCF2FF" | {{small|'''ଗମାଙ୍ଗ'''}} | rowspan="3" bgcolor="#CCF2FF" | {{small|'''୧୧ଶ'''}} |- bgcolor="#EEEEEE" | colspan="2" | '''୧୯୯୫''' |- bgcolor="#E9E9E9" | colspan="2" | {{small|୨୯୨ ଦିନ}} |- | colspan="6" align="left" |{{small|୧୯୯୯ ମହାବାତ୍ୟା ପରେ ଇସ୍ତଫା ଦେଇଥିଲେ ।}} |- bgcolor="#EEEEEE" | rowspan="4" style="background-color:{{party color|Indian National Congress}}" | | rowspan="4" | '''(୧୨)''' | rowspan="4" | [[File:Hemananda Biswal.jpg|80px]] | rowspan="4" | '''[[ହେମାନନ୍ଦ ବିଶ୍ୱାଳ]]'''<br />{{small|'''ଲଇକେରା'''}} | {{small|୬ ଡିସେମ୍ବର}}<br />୧୯୯୯ | {{small|୫ ମାର୍ଚ୍ଚ}}<br />୨୦୦୦ | rowspan="3" | {{small|'''ଏମ. ଏମ. ରାଜେନ୍ଦ୍ରନ'''}} | rowspan="3" bgcolor="#CCF2FF" | {{small|[[ଭାରତୀୟ ଜାତୀୟ କଂଗ୍ରେସ]]}} | rowspan="3" bgcolor="#CCF2FF" | {{small|'''ବିଶ୍ୱାଳ ୨'''}} | rowspan="3" bgcolor="#CCF2FF" | {{small|'''୧୧ଶ'''}} |- bgcolor="#EEEEEE" | colspan="2" | '''୧୯୯୫''' |- bgcolor="#E9E9E9" | colspan="2" | {{small|୯୦ ଦିନ}} |- | colspan="6" align="left" |{{small|୨୦୦୦ ନିର୍ବାଚନ ପୂର୍ବରୁ ଅଳ୍ପ ସମୟ ପାଇଁ କାର୍ଯ୍ୟ କରିଥିଲେ ।}} |- bgcolor="#EEEEEE" | rowspan="4" style="background-color:{{party color|Biju Janata Dal}}" | | rowspan="4" | '''୧୪''' | rowspan="4" | [[File:NaveenPatnaik.jpg|80px]] | rowspan="4" | '''[[ନବୀନ ପଟ୍ଟନାୟକ]]'''<br />{{small|'''ହିଞ୍ଜିଳି'''}} | {{small|୫ ମାର୍ଚ୍ଚ}}<br />୨୦୦୦ | {{small|୧୨ ଜୁନ}}<br />୨୦୨୪ | rowspan="3" | {{small|'''ଏମ. ଏମ. ରାଜେନ୍ଦ୍ରନ'''<br />'''ମୁରଲୀଧର ଭଣ୍ଡାରେ'''<br />'''ଏସ. ସି. ଜାମିର'''<br />'''ଗଣେଶୀ ଲାଲ'''}} | rowspan="3" bgcolor="#E3EDDC" | {{small|[[ବିଜୁ ଜନତା ଦଳ]]}} | rowspan="3" bgcolor="#E3EDDC" | {{small|'''ନବୀନ ୧, ୨, ୩, ୪, ୫'''}} | rowspan="3" bgcolor="#E3EDDC" | {{small|'''୧୨ଶ, ୧୩ଶ, ୧୪ଶ, ୧୫ଶ, ୧୬ଶ'''}} |- bgcolor="#EEEEEE" | colspan="2" | '''୨୦୦୦, ୨୦୦୪, ୨୦୦୯, ୨୦୧୪, ୨୦୧୯''' |- bgcolor="#E9E9E9" | colspan="2" | {{small|୨୪ ବର୍ଷ, ୯୯ ଦିନ}} |- | colspan="6" align="left" |{{small|ଓଡ଼ିଶାର ସବୁଠାରୁ ଦୀର୍ଘ ସମୟ ଧରି କାର୍ଯ୍ୟ କରିଥିବା ମୁଖ୍ୟମନ୍ତ୍ରୀ ।}} |- bgcolor="#EEEEEE" | rowspan="4" style="background-color:{{party color|Bharatiya Janata Party}}" | | rowspan="4" | '''୧୫''' | rowspan="4" | [[File:Shri Mohan Charan Majhi.jpg|80px]] | rowspan="4" | '''[[ମୋହନ ଚରଣ ମାଝୀ]]'''<br />{{small|'''କେନ୍ଦୁଝର'''}} | {{small|୧୨ ଜୁନ}}<br />୨୦୨୪ | ଅଦ୍ୟାବଧି | rowspan="3" | {{small|'''ରଘୁବର ଦାସ'''}} | rowspan="3" bgcolor="#FFE5CC" | {{small|[[ଭାରତୀୟ ଜନତା ପାର୍ଟି]]}} | rowspan="3" bgcolor="#FFE5CC" | {{small|'''ମାଝୀ'''}} | rowspan="3" bgcolor="#FFE5CC" | {{small|'''୧୭ଶ'''}} |- bgcolor="#EEEEEE" | colspan="2" | '''୨୦୨୪''' |- bgcolor="#E9E9E9" | colspan="2" | {{small|୧ ବର୍ଷ, ୩୫୪ ଦିନ}} |- | colspan="6" align="left" |{{small|ଓଡ଼ିଶାର ପ୍ରଥମ ଭାରତୀୟ ଜନତା ପାର୍ଟି ମୁଖ୍ୟମନ୍ତ୍ରୀ ।}} |} == ଆହୁରି ଦେଖନ୍ତୁ == * [[ଓଡ଼ିଶାର ମନ୍ତ୍ରୀମଣ୍ଡଳ]] * [[ଓଡ଼ିଶାର ରାଜ୍ୟପାଳମାନଙ୍କର ତାଲିକା]] * [[ଓଡ଼ିଶାର ନେତାମାନଙ୍କର ତାଲିକା]] == ଆଧାର == # [http://www.orissa.gov.in/e-magazine/orissaannualreference/OR-Annual.../399-400.pdf Primie ministers and Chief ministers of Odisha] # [http://orissa.gov.in/cmorissa/cm.asp Odisha Chief Ministers List] {{ଓଡ଼ିଶାର ମୁଖ୍ୟମନ୍ତ୍ରୀ}} {{ଓଡ଼ିଶା ପ୍ରସଙ୍ଗ}} <!--ଅଲଗା ଭାଷାର ଉଇକିପିଡ଼ିଆରେ ଏହି ପ୍ରସଙ୍ଗ--> [[ଶ୍ରେଣୀ:ରାଜନୀତି]] [[ଶ୍ରେଣୀ:ଓଡ଼ିଶା ରାଜନୀତି]] [[ଶ୍ରେଣୀ:ତାଲିକା]] <references group="lower-alpha" /> 55v9mdvp0u2b7cu9gkgu8k0fozuzar2 595821 595820 2026-06-01T16:21:21Z SamyakSamantasinghar 42167 595821 wikitext text/x-wiki {{Short description|ଓଡ଼ିଶା ସରକାରଙ୍କ କାର୍ଯ୍ୟନିର୍ବାହୀ ଶାଖାର ମୁଖ୍ୟ}} {{Use dmy dates|date=December 2025}} {{Infobox | title = ଓଡ଼ିଶାର ମୁଖ୍ୟମନ୍ତ୍ରୀ | image = [[File:Flag of India.svg|100px|border|ଭାରତର ଜାତୀୟ ପତାକା]] | caption = '''ଭାରତର ଜାତୀୟ ପତାକା''' | image2 = [[File:Seal_of_Odisha.png|125px|ଓଡ଼ିଶାର ରାଜପ୍ରତୀକ]] | caption2 = '''ଓଡ଼ିଶାର ରାଜପ୍ରତୀକ''' | image3 = [[File:Shri Mohan Charan Majhi.jpg|250px|ମୋହନ ଚରଣ ମାଝୀ]] | caption3 = '''ବର୍ତ୍ତମାନ ପଦାଧିକାରୀ'''<br/>[[ମୋହନ ଚରଣ ମାଝୀ]]<br/>{{small|୧୨ ଜୁନ ୨୦୨୪ ଠାରୁ}} | label1 = ସମ୍ବୋଧନ | data1 = '''ମାନ୍ୟବର''' | label2 = ସଂକ୍ଷିପ୍ତ ନାମ | data2 = CMoOdisha | label3 = ବିଭାଗ | data3 = '''ମୁଖ୍ୟମନ୍ତ୍ରୀଙ୍କ କାର୍ଯ୍ୟାଳୟ'''<br/>'''ଓଡ଼ିଶା ସରକାର''' | label4 = ସଦସ୍ୟ | data4 = '''ଓଡ଼ିଶା ବିଧାନ ସଭା'''<br/>'''ରାଜ୍ୟ କ୍ୟାବିନେଟ୍''' | label5 = ଉତ୍ତରଦାୟୀ | data5 = '''ଓଡ଼ିଶାର ରାଜ୍ୟପାଳ'''<br/>'''ଓଡ଼ିଶା ବିଧାନ ସଭା''' | label6 = ବାସଭବନ | data6 = [[ଭୁବନେଶ୍ୱର]] | label7 = କାର୍ଯ୍ୟାଳୟ | data7 = [[ଲୋକସେବା ଭବନ]], [[ଭୁବନେଶ୍ୱର]] | label8 = ନାମାଙ୍କନକାରୀ | data8 = ସଂଖ୍ୟାଗରିଷ୍ଠ ଦଳ ବା ମେଣ୍ଟର ବିଧାୟକଗଣ | label9 = ନିଯୁକ୍ତିଦାତା | data9 = '''ଓଡ଼ିଶାର ରାଜ୍ୟପାଳ'''<br/>{{small|'''ଓଡ଼ିଶା ବିଧାନ ସଭା'''ରେ ସଂଖ୍ୟାଗରିଷ୍ଠତା ପ୍ରମାଣ କରିବାର ଦକ୍ଷତା ଭିତ୍ତିରେ ପାରମ୍ପରିକ ନିୟମ ଅନୁଯାୟୀ}} | label10 = କାର୍ଯ୍ୟକାଳ ସୀମା | data10 = ବିଧାନସଭାରେ ଆସ୍ଥା ଥିବା ପର୍ଯ୍ୟନ୍ତ;<br/>ସାଧାରଣତଃ ପାଞ୍ଚ ବର୍ଷ ଏବଂ କୌଣସି ନିର୍ଦ୍ଦିଷ୍ଟ କାର୍ଯ୍ୟକାଳ ସୀମା ନାହିଁ | label11 = ପୂର୍ବବର୍ତ୍ତୀ ପଦବୀ | data11 = ଓଡ଼ିଶା ପ୍ରଦେଶର ପ୍ରଧାନମନ୍ତ୍ରୀ | label12 = ପ୍ରଥମ ପଦାଧିକାରୀ | data12 = [[ହରେକୃଷ୍ଣ ମହତାବ]] | label13 = ଗଠନ | data13 = ୧ ଅପ୍ରେଲ ୧୯୩୬ (୯୦ ବର୍ଷ ପୂର୍ବେ) | label14 = ଉପମୁଖ୍ୟମନ୍ତ୍ରୀ | data14 = '''ଓଡ଼ିଶାର ଉପମୁଖ୍ୟମନ୍ତ୍ରୀ''' | label15 = ଦରମା | data15 = ₹୯୮,୦୦୦/ମାସିକ<br/>₹୧୧,୭୬,୦୦୦/ବାର୍ଷିକ | label16 = ୱେବସାଇଟ୍ | data16 = [https://cm.odisha.gov.in/ cm.odisha.gov.in] }} '''ଓଡ଼ିଶାର ମୁଖ୍ୟମନ୍ତ୍ରୀ''' ହେଉଛନ୍ତି [[ଭାରତ]]ର ଏକ '''ରାଜ୍ୟ''' '''ଓଡ଼ିଶା ସରକାର'''ଙ୍କ ମୁଖ୍ୟ । [[ଭାରତର ସମ୍ବିଧାନ]] ଅନୁଯାୟୀ, ରାଜ୍ୟର '''ରାଜ୍ୟପାଳ''' ହେଉଛନ୍ତି ନାମମାତ୍ର ('''''ଡି ଜୁରେ''''') ମୁଖ୍ୟ, କିନ୍ତୁ ପ୍ରକୃତ ('''''ଡି ଫ୍ୟାକ୍ଟୋ''''') କାର୍ଯ୍ୟନିର୍ବାହୀ କ୍ଷମତା ମୁଖ୍ୟମନ୍ତ୍ରୀଙ୍କ ହାତରେ ନ୍ୟସ୍ତ ଥାଏ । '''ଓଡ଼ିଶା ବିଧାନ ସଭା''' ନିର୍ବାଚନ ପରେ, ରାଜ୍ୟପାଳ ସାଧାରଣତଃ ସଂଖ୍ୟାଗରିଷ୍ଠତା ହାସଲ କରିଥିବା ଦଳ (କିମ୍ବା ମେଣ୍ଟ)କୁ ସରକାର ଗଠନ କରିବା ପାଇଁ ଆମନ୍ତ୍ରଣ କରିଥାନ୍ତି । ରାଜ୍ୟପାଳ ମୁଖ୍ୟମନ୍ତ୍ରୀଙ୍କୁ ନିଯୁକ୍ତ କରନ୍ତି, ଯାହାଙ୍କ '''ମନ୍ତ୍ରୀପରିଷଦ''' ବିଧାନସଭା ପ୍ରତି '''ସାମୂହିକ ଭାବେ ଉତ୍ତରଦାୟୀ''' ରହିଥାନ୍ତି । ବିଧାନସଭାରେ ଆସ୍ଥା ଥିବା ପର୍ଯ୍ୟନ୍ତ ମୁଖ୍ୟମନ୍ତ୍ରୀଙ୍କ କାର୍ଯ୍ୟକାଳ ପାଞ୍ଚ ବର୍ଷ ପାଇଁ ରହିଥାଏ ଏବଂ ଏହି ପଦବୀ ପାଇଁ କୌଣସି କାର୍ଯ୍ୟକାଳ ସୀମା ବା ନିର୍ଦ୍ଦିଷ୍ଟ ସମୟ ସୀମା ନାହିଁ ।<ref name="term1">'''ଦୁର୍ଗା ଦାସ ବସୁ'''. ''Introduction to the Constitution of India''. ୧୯୬୦. ୨୦ଶ ସଂସ୍କରଣ, ୨୦୧୧ ପୁନଃମୁଦ୍ରଣ. ପୃଷ୍ଠା- ୨୪୧, ୨୪୫. LexisNexis Butterworths Wadhwa Nagpur. {{ISBN|978-81-8038-559-9}}. ବି.ଦ୍ର.: ଯଦିଓ ଏହି ପୁସ୍ତକଟି ସାଧାରଣ ଭାବରେ ଭାରତୀୟ ରାଜ୍ୟ ସରକାରଙ୍କ ବିଷୟରେ ବର୍ଣ୍ଣନା କରେ, ଏହା ଓଡ଼ିଶା ପାଇଁ ମଧ୍ୟ ସମାନ ଭାବେ ପ୍ରଯୁଜ୍ୟ ।</ref> ମୁଖ୍ୟମନ୍ତ୍ରୀ ବିଧାନସଭାରେ ଗୃହର ନେତା ଭାବରେ ମଧ୍ୟ କାର୍ଯ୍ୟ କରନ୍ତି ।<ref>https://apuat21.cgg.gov.in/web/legislative-assembly/leader-of-the-house</ref> == ସଂକ୍ଷିପ୍ତ ଇତିହାସ == ୧ ଅପ୍ରେଲ ୧୯୩୬ ମସିହାରେ '''ଓଡ଼ିଶା ପ୍ରଦେଶ''' ଗଠନ କରାଯାଇଥିଲା । [[କୃଷ୍ଣଚନ୍ଦ୍ର ଗଜପତି ନାରାୟଣ ଦେବ|ମହାରାଜା କୃଷ୍ଣଚନ୍ଦ୍ର ଗଜପତି ନାରାୟଣ ଦେବ]]ଙ୍କ ପ୍ରଧାନମନ୍ତ୍ରୀତ୍ୱରେ ପ୍ରଥମ ପ୍ରାଦେଶିକ ସରକାର ଗଠନ କରାଯାଇଥିଲା । ସେ ଜୁଲାଇ ୧୯୩୭ ପର୍ଯ୍ୟନ୍ତ ଶାସନ କରିଥିଲେ । ଏହା ପରେ [[ଭାରତୀୟ ଜାତୀୟ କଂଗ୍ରେସ|ସର୍ବଭାରତୀୟ କଂଗ୍ରେସ ଦଳ]]ର ନେତା [[ବିଶ୍ୱନାଥ ଦାସ]] ଆଉ ଦୁଇ ବର୍ଷ ପାଇଁ ପ୍ରଧାନମନ୍ତ୍ରୀ ଦାୟିତ୍ୱ ଗ୍ରହଣ କରିଥିଲେ । ୧୯୪୬ ମସିହାରେ [[ହରେକୃଷ୍ଣ ମହତାବ|ଡଃ ହରେକୃଷ୍ଣ ମହତାବ]]ଙ୍କୁ ଦାୟିତ୍ୱ ହସ୍ତାନ୍ତର କରିବା ପୂର୍ବରୁ ମହାରାଜା କୃଷ୍ଣଚନ୍ଦ୍ର ଗଜପତି ପୁଣିଥରେ ଏହି କାର୍ଯ୍ୟଭାର ଗ୍ରହଣ କରିଥିଲେ । ଭାରତ ସ୍ୱାଧୀନତା ଲାଭ କରିବା ପରେ ନୂତନ ବ୍ୟବସ୍ଥା ଅଧୀନରେ ପ୍ରାଦେଶିକ ସରକାରଗୁଡ଼ିକର ପ୍ରଧାନମନ୍ତ୍ରୀ ପଦବୀକୁ ଉଚ୍ଛେଦ କରାଯାଇ ୧୯୫୦ ମସିହାରେ ମୁଖ୍ୟମନ୍ତ୍ରୀ ପଦବୀ ସୃଷ୍ଟି କରାଯାଇଥିଲା । ସ୍ୱାଧୀନତା ପରବର୍ତ୍ତୀ ପ୍ରଥମ ନିର୍ବାଚନ ପର୍ଯ୍ୟନ୍ତ [[ହରେକୃଷ୍ଣ ମହତାବ|ଡଃ ହରେକୃଷ୍ଣ ମହତାବ]] ଓଡ଼ିଶାର ମୁଖ୍ୟମନ୍ତ୍ରୀ ଭାବରେ ଅବ୍ୟାହତ ରହିଥିଲେ ଏବଂ ତାଙ୍କ ପରେ [[ନବକୃଷ୍ଣ ଚୌଧୁରୀ]] ଏହି ଦାୟିତ୍ୱ ଗ୍ରହଣ କରିଥିଲେ । ୧୯୪୬ ମସିହା ଠାରୁ ଓଡ଼ିଶାର ମୁଖ୍ୟମନ୍ତ୍ରୀମାନଙ୍କର ତାଲିକା ନିମ୍ନରେ ପ୍ରଦାନ କରାଯାଇଛି । ୧୯୪୬ ଠାରୁ ଓଡ଼ିଶାରେ ସର୍ବମୋଟ ୧୫ ଜଣ ମୁଖ୍ୟମନ୍ତ୍ରୀ ହୋଇଛନ୍ତି । ୨୦୦୦ ମସିହାରୁ ୨୦୨୪ ପର୍ଯ୍ୟନ୍ତ କାର୍ଯ୍ୟ କରିଥିବା [[ବିଜୁ ଜନତା ଦଳ]]ର [[ନବୀନ ପଟ୍ଟନାୟକ]] ହେଉଛନ୍ତି ଓଡ଼ିଶା ଇତିହାସରେ ସବୁଠାରୁ ଦୀର୍ଘ ସମୟ ଧରି କାର୍ଯ୍ୟ କରିଥିବା ମୁଖ୍ୟମନ୍ତ୍ରୀ (ଏହି ପଦବୀ ଅଳଙ୍କୃତ କରିବାରେ ସେ ହେଉଛନ୍ତି ପ୍ରଥମ ବ୍ୟକ୍ତି ଯାହାଙ୍କର କଦାପି ଭାରତୀୟ ଜାତୀୟ କଂଗ୍ରେସ ସହିତ କୌଣସି ସମ୍ପର୍କ ନଥିଲା) । ୧୨ ଜୁନ ୨୦୨୪ ଠାରୁ [[ଭାରତୀୟ ଜନତା ପାର୍ଟି]]ର [[ମୋହନ ଚରଣ ମାଝୀ]] ହେଉଛନ୍ତି ଓଡ଼ିଶାର ବର୍ତ୍ତମାନର ମୁଖ୍ୟମନ୍ତ୍ରୀ । == ମୁଖ୍ୟମନ୍ତ୍ରୀ ଭାବରେ ଶପଥ == ପଦ ଗ୍ରହଣ ପୂର୍ବରୁ ମୁଖ୍ୟମନ୍ତ୍ରୀ ରାଜ୍ୟପାଳଙ୍କ ସମ୍ମୁଖରେ ଭାରତର ସମ୍ବିଧାନର ତୃତୀୟ ଅନୁସୂଚି ଅନୁଯାୟୀ ପଦବୀ ଓ ଗୋପନୀୟତାର ଶପଥ ଗ୍ରହଣ କରନ୍ତି। ==== ପଦବୀର ଶପଥ ==== {{Blockquote|text=ମୁଁ, <ମୁଖ୍ୟମନ୍ତ୍ରୀଙ୍କ ନାମ>, ଈଶ୍ଵରଙ୍କ ନାମରେ ଶପଥ କରୁଛି ଯେ / ଦୃଢ଼ତାର ସହିତ ନିଷ୍ଠାପର ଘୋଷଣା କରୁଛି ଯେ ମୁଁ ବିଧି ଦ୍ୱାରା ସ୍ଥାପିତ ଭାରତର ସମ୍ବିଧାନ ପ୍ରତି ପ୍ରକୃତ ବିଶ୍ୱାସ ଓ ଅନୁଗତ୍ୟ ରଖିବି, ଭାରତର ସାର୍ବଭୌମତ୍ୱ ଓ ଅଖଣ୍ଡତା ରକ୍ଷା କରିବି, ଓଡ଼ିଶା ରାଜ୍ୟର ମୁଖ୍ୟମନ୍ତ୍ରୀ ଭାବରେ ମୋର କର୍ତ୍ତବ୍ୟ ନିଷ୍ଠାପର ଓ ବିବେକପୂର୍ଣ୍ଣ ଭାବରେ ପାଳନ କରିବି ଏବଂ ଭୟ, ପକ୍ଷପାତ, ଅନୁରାଗ କିମ୍ବା ବିଦ୍ୱେଷ ବିନା ସମ୍ବିଧାନ ଓ ଆଇନ ଅନୁସାରେ ସମସ୍ତଙ୍କ ପ୍ରତି ନ୍ୟାୟ କରିବି।}} ==== ଗୋପନୀୟତାର ଶପଥ ==== {{Blockquote|text=ମୁଁ, <ମୁଖ୍ୟମନ୍ତ୍ରୀଙ୍କ ନାମ>, ଈଶ୍ଵରଙ୍କ ନାମରେ ଶପଥ କରୁଛି ଯେ / ଦୃଢ଼ତାର ସହିତ ନିଷ୍ଠାପର ଘୋଷଣା କରୁଛି ଯେ ମୁଖ୍ୟମନ୍ତ୍ରୀ ଭାବରେ ମୋର ବିଚାରାର୍ଥ ଆସୁଥିବା କିମ୍ବା ମୋତେ ଜଣାପଡୁଥିବା କୌଣସି ବିଷୟକୁ, ମୋର କର୍ତ୍ତବ୍ୟର ଯଥୋଚିତ ପାଳନ ପାଇଁ ଆବଶ୍ୟକ ହେବା ବ୍ୟତୀତ, ମୁଁ ପ୍ରତ୍ୟକ୍ଷ କିମ୍ବା ପରୋକ୍ଷ ଭାବରେ କାହାକୁ ପ୍ରକାଶ କରିବି ନାହିଁ।}} == ଓଡ଼ିଶା ପ୍ରଦେଶର ପ୍ରଧାନମନ୍ତ୍ରୀଗଣ == {{clear}} ;ଦଳସମୂହ {{legend2|#FFFF00|'''ଜାତୀୟ ଦଳ'''|border=1px solid #AAAAAA}} (୧)<br> {{legend2|#00BCFF|[[ଭାରତୀୟ ଜାତୀୟ କଂଗ୍ରେସ]]|border=1px solid #AAAAAA}} (୨) {| class="wikitable sticky-header" width=100% style="text-align:center;" ! colspan="2" width="5%" |କ୍ରମିକ ନଂ. ! width="10%" |ଚିତ୍ର ! width="20%" |ନାମ<br />{{small|ନିର୍ବାଚନ ମଣ୍ଡଳୀ}} ! colspan="2" width="20%" |କାର୍ଯ୍ୟକାଳ<br />ନିର୍ବାଚନ ଜନାଦେଶ<br />ପଦବୀରେ ଥିବା ସମୟ ! width="20%" |ନିଯୁକ୍ତିଦାତା<br />{{small|(ରାଜ୍ୟପାଳ)}} ! width="15%" |ପ୍ରଧାନମନ୍ତ୍ରୀଙ୍କ<br />ରାଜନୈତିକ ଦଳ ! colspan="2" width="10%" |ସରକାର |- bgcolor="#EEEEEE" | rowspan="4" style="background-color:#FFFF00" | | rowspan="4" | '''୧''' | rowspan="4" | [[File:CKCGN-Deo.jpg|100px]] | rowspan="4" | '''[[କୃଷ୍ଣଚନ୍ଦ୍ର ଗଜପତି ନାରାୟଣ ଦେବ]]'''<br />{{small|'''ପାରଳାଖେମୁଣ୍ଡି'''}} | {{small|୧ ଅପ୍ରେଲ}}<br />୧୯୩୭ | {{small|୧୯ ଜୁଲାଇ}}<br />୧୯୩୭ | rowspan="3" | {{small|'''ସାର ଜନ ଅଷ୍ଟେନ ହବ୍ୟାକ'''}} | rowspan="3" bgcolor="#FFFFCC" | {{small|'''ଜାତୀୟ ଦଳ'''}} | rowspan="3" bgcolor="#FFFFCC" | {{small|'''ଗଜପତି ୧'''}} | rowspan="3" bgcolor="#FFFFCC" | {{small|'''୧ମ ପ୍ରାଦେଶିକ'''}} |- bgcolor="#EEEEEE" | colspan="2" | '''୧୯୩୭''' |- bgcolor="#E9E9E9" | colspan="2" | {{small|୧୦୯ ଦିନ}} |- | colspan="6" align="left" |{{small|ଓଡ଼ିଶା ପ୍ରଦେଶର ପ୍ରଥମ ପ୍ରଧାନମନ୍ତ୍ରୀ ।}} |- bgcolor="#EEEEEE" | rowspan="4" style="background-color:#00BCFF" | | rowspan="4" | '''୨''' | rowspan="4" | [[File:Biswanath-Das.jpg|80px]] | rowspan="4" | '''[[ବିଶ୍ୱନାଥ ଦାସ]]'''<br />{{small|'''ଘୁମୁସର'''}} | {{small|୧୯ ଜୁଲାଇ}}<br />୧୯୩୭ | {{small|୬ ନଭେମ୍ବର}}<br />୧୯୩୯ | rowspan="3" | {{small|'''ସାର ଜନ ଅଷ୍ଟେନ ହବ୍ୟାକ'''}} | rowspan="3" bgcolor="#CCF2FF" | {{small|[[ଭାରତୀୟ ଜାତୀୟ କଂଗ୍ରେସ]]}} | rowspan="3" bgcolor="#CCF2FF" | {{small|'''ଦାସ ୧'''}} | rowspan="3" bgcolor="#CCF2FF" | {{small|'''୧ମ ପ୍ରାଦେଶିକ'''}} |- bgcolor="#EEEEEE" | colspan="2" | '''୧୯୩୭''' |- bgcolor="#E9E9E9" | colspan="2" | {{small|୨ ବର୍ଷ, ୧୧୦ ଦିନ}} |- | colspan="6" align="left" |{{small|ପ୍ରଦେଶରେ ପ୍ରଥମ କଂଗ୍ରେସ ସରକାର ଗଠନ କରିଥିଲେ ।}} |- bgcolor="#EEEEEE" | rowspan="4" style="background-color:#FFFF00" | | rowspan="4" | '''(୧)''' | rowspan="4" | [[File:CKCGN-Deo.jpg|100px]] | rowspan="4" | '''[[କୃଷ୍ଣଚନ୍ଦ୍ର ଗଜପତି ନାରାୟଣ ଦେବ]]'''<br />{{small|'''ପାରଳାଖେମୁଣ୍ଡି'''}} | {{small|୨୪ ନଭେମ୍ବର}}<br />୧୯୪୧ | {{small|୩୦ ଜୁନ}}<br />୧୯୪୪ | rowspan="3" | {{small|'''ସାର ୱିଲିୟମ ହଥର୍ନ ଲୁଇସ'''}} | rowspan="3" bgcolor="#FFFFCC" | {{small|'''ଜାତୀୟ ଦଳ'''}} | rowspan="3" bgcolor="#FFFFCC" | {{small|'''ଗଜପତି ୨'''}} | rowspan="3" bgcolor="#FFFFCC" | {{small|'''୧ମ ପ୍ରାଦେଶିକ'''}} |- bgcolor="#EEEEEE" | colspan="2" | '''୧୯୩୭''' |- bgcolor="#E9E9E9" | colspan="2" | {{small|୨ ବର୍ଷ, ୨୧୯ ଦିନ}} |- | colspan="6" align="left" |{{small|ଏକ ଅଣ-କଂଗ୍ରେସ ମେଣ୍ଟ ସହିତ ଦ୍ୱିତୀୟ ଥର ପାଇଁ ପ୍ରଧାନମନ୍ତ୍ରୀ ଭାବରେ ପ୍ରତ୍ୟାବର୍ତ୍ତନ କରିଥିଲେ ।}} |- bgcolor="#EEEEEE" | rowspan="4" style="background-color:#00BCFF" | | rowspan="4" | '''୩''' | rowspan="4" | [[File:Harekrushna_Mahatab_2000_stamp_of_India.jpg|80px]] | rowspan="4" | '''[[ହରେକୃଷ୍ଣ ମହତାବ]]'''<br />{{small|'''ପୂର୍ବ ଭଦ୍ରକ'''}} | {{small|୨୩ ଅପ୍ରେଲ}}<br />୧୯୪୬ | {{small|୨୬ ଜାନୁଆରୀ}}<br />୧୯୫୦ | rowspan="3" | {{small|'''ଚାନ୍ଦୁଲାଲ ତ୍ରିବେଦୀ'''}} | rowspan="3" bgcolor="#CCF2FF" | {{small|[[ଭାରତୀୟ ଜାତୀୟ କଂଗ୍ରେସ]]}} | rowspan="3" bgcolor="#CCF2FF" | {{small|'''ମହତାବ ୧'''}} | rowspan="3" bgcolor="#CCF2FF" | {{small|'''୨ୟ ପ୍ରାଦେଶିକ'''}} |- bgcolor="#EEEEEE" | colspan="2" | '''୧୯୪୬''' |- bgcolor="#E9E9E9" | colspan="2" | {{small|୩ ବର୍ଷ, ୨୭୮ ଦିନ}} |- | colspan="6" align="left" |{{small|ଓଡ଼ିଶା ପ୍ରଦେଶର ଶେଷ ପ୍ରଧାନମନ୍ତ୍ରୀ (ଏହା ପରେ ଏହି ପଦବୀକୁ ଓଡ଼ିଶାର ମୁଖ୍ୟମନ୍ତ୍ରୀ ପଦରେ ପରିବର୍ତ୍ତନ କରାଯାଇଥିଲା) ।}} |} == ଓଡ଼ିଶାର ରାଜ୍ୟର ମୁଖ୍ୟମନ୍ତ୍ରୀଗଣ == {{clear}} ;ଦଳସମୂହ {{legend2|{{party color|Indian National Congress}}|[[ଭାରତୀୟ ଜାତୀୟ କଂଗ୍ରେସ]]|border=1px solid #AAAAAA}} (୮)<br>{{legend2|{{Party color|Indian National Congress (R)}}|'''ଭାରତୀୟ ଜାତୀୟ କଂଗ୍ରେସ (ଆର)'''|border=1px solid #AAAAAA}} (୨)<br>{{legend2|{{party color|Swatantra Party}}|'''ସ୍ୱତନ୍ତ୍ର ପାର୍ଟି'''|border=1px solid #AAAAAA}} (୧)<br>{{legend2|{{party color|Independent}}|'''ସ୍ୱାଧୀନ'''|border=1px solid #AAAAAA}} (୧)<br>{{legend2|{{party color|Janata Party}}|'''ଜନତା ପାର୍ଟି'''|border=1px solid #AAAAAA}} (୧)<br>{{legend2|{{party color|Janata Dal}}|'''ଜନତା ଦଳ'''|border=1px solid #AAAAAA}} (୧)<br>{{legend2|{{party color|Biju Janata Dal}}|[[ବିଜୁ ଜନତା ଦଳ]]|border=1px solid #AAAAAA}} (୧)<br>{{legend2|{{party color|Bharatiya Janata Party}}|[[ଭାରତୀୟ ଜନତା ପାର୍ଟି]]|border=1px solid #AAAAAA}} (୧) {| class="wikitable sticky-header" width=100% style="text-align:center;" ! colspan="2" width="5%" |କ୍ରମିକ ନଂ. ! width="10%" |ଚିତ୍ର ! width="20%" |ନାମ<br />{{small|ନିର୍ବାଚନ ମଣ୍ଡଳୀ}} ! colspan="2" width="20%" |କାର୍ଯ୍ୟକାଳ<br />ନିର୍ବାଚନ ଜନାଦେଶ<br />ପଦବୀରେ ଥିବା ସମୟ ! width="20%" |ନିଯୁକ୍ତିଦାତା<br />{{small|(ରାଜ୍ୟପାଳ)}} ! width="15%" |ମୁଖ୍ୟମନ୍ତ୍ରୀଙ୍କ<br />ରାଜନୈତିକ ଦଳ ! colspan="2" width="10%" |ସରକାର |- bgcolor="#EEEEEE" | rowspan="4" style="background-color:{{party color|Indian National Congress}}" | | rowspan="4" | '''୧''' | rowspan="4" | [[File:Harekrushna_Mahatab_2000_stamp_of_India.jpg|80px]] | rowspan="4" | '''[[ହରେକୃଷ୍ଣ ମହତାବ]]'''<br />{{small|'''ପୂର୍ବ ଭଦ୍ରକ'''}} | {{small|୨୬ ଜାନୁଆରୀ}}<br />୧୯୫୦ | {{small|୧୨ ମଇ}}<br />୧୯୫୦ | rowspan="3" | {{small|'''ଚାନ୍ଦୁଲାଲ ତ୍ରିବେଦୀ'''}} | rowspan="3" bgcolor="#CCF2FF" | {{small|[[ଭାରତୀୟ ଜାତୀୟ କଂଗ୍ରେସ]]}} | rowspan="3" bgcolor="#CCF2FF" | {{small|'''ମହତାବ ୧'''}} | rowspan="3" bgcolor="#CCF2FF" | {{small|'''୨ୟ ପ୍ରାଦେଶିକ'''}} |- bgcolor="#EEEEEE" | colspan="2" | '''୧୯୪୬''' |- bgcolor="#E9E9E9" | colspan="2" | {{small|୧୦୬ ଦିନ}} |- | colspan="6" align="left" |{{small|ଓଡ଼ିଶାର ପ୍ରଥମ ମୁଖ୍ୟମନ୍ତ୍ରୀ ।}} |- bgcolor="#EEEEEE" | rowspan="4" style="background-color:{{party color|Indian National Congress}}" | | rowspan="4" | '''୨''' | rowspan="4" | [[File:Nabakrushna-Choudhury.jpg|80px]] | rowspan="4" | '''[[ନବକୃଷ୍ଣ ଚୌଧୁରୀ]]'''<br />{{small|'''ଉତ୍ତର କେନ୍ଦ୍ରାପଡ଼ା'''<br />'''ବଡ଼ଚଣା'''}} | {{small|୧୨ ମଇ}}<br />୧୯୫୦ | {{small|୧୯ ଅକ୍ଟୋବର}}<br />୧୯୫୬ | rowspan="3" | {{small|'''ଆସଫ ଅଲ୍ଲୀ'''}} | rowspan="3" bgcolor="#CCF2FF" | {{small|[[ଭାରତୀୟ ଜାତୀୟ କଂଗ୍ରେସ]]}} | rowspan="3" bgcolor="#CCF2FF" | {{small|'''ଚୌଧୁରୀ ୧'''<br />'''ଚୌଧୁରୀ ୨'''}} | rowspan="3" bgcolor="#CCF2FF" | {{small|'''୧ମ'''}} |- bgcolor="#EEEEEE" | colspan="2" | '''୧୯୫୨''' |- bgcolor="#E9E9E9" | colspan="2" | {{small|୬ ବର୍ଷ, ୧୬୦ ଦିନ}} |- | colspan="6" align="left" |{{small|ପ୍ରଥମ ବିଧାନସଭା ନିର୍ବାଚନରେ ଦଳକୁ ବିଜୟୀ କରାଇଥିଲେ ।}} |- bgcolor="#EEEEEE" | rowspan="4" style="background-color:{{party color|Indian National Congress}}" | | rowspan="4" | '''(୧)''' | rowspan="4" | [[File:Harekrushna_Mahatab_2000_stamp_of_India.jpg|80px]] | rowspan="4" | '''[[ହରେକୃଷ୍ଣ ମହତାବ]]'''<br />{{small|''ପ୍ରତିଦ୍ୱନ୍ଦ୍ୱିତା କରିନଥିଲେ''<br />'''ସୋର'''}} | {{small|୧୯ ଅକ୍ଟୋବର}}<br />୧୯୫୬ | {{small|୨୫ ଫେବୃଆରୀ}}<br />୧୯୬୧ | rowspan="3" | {{small|'''ଭୀମ ସେନ ସଚ୍ଚର'''}} | rowspan="3" bgcolor="#CCF2FF" | {{small|[[ଭାରତୀୟ ଜାତୀୟ କଂଗ୍ରେସ]]}} | rowspan="3" bgcolor="#CCF2FF" | {{small|'''ମହତାବ ୨'''<br />'''ମହତାବ ୩'''}} | rowspan="3" bgcolor="#CCF2FF" | {{small|'''୨ୟ'''}} |- bgcolor="#EEEEEE" | colspan="2" | '''୧୯୫୭''' |- bgcolor="#E9E9E9" | colspan="2" | {{small|୪ ବର୍ଷ, ୧୨୯ ଦିନ}} |- | colspan="6" align="left" |{{small|ରାଷ୍ଟ୍ରପତି ଶାସନ ଲାଗୁ ହେବା ପୂର୍ବରୁ ଦ୍ୱିତୀୟ ଥର ପାଇଁ କାର୍ଯ୍ୟଭାର ଗ୍ରହଣ କରିଥିଲେ ।}} |- bgcolor="#FFFFFF" | colspan="10" | '''ପଦବୀ ଖାଲି''' (୨୫ ଫେବୃଆରୀ ୧୯୬୧ – ୨୩ ଜୁନ ୧୯୬୧)<br />''ଏହି ସମୟରେ '''ରାଷ୍ଟ୍ରପତି ଶାସନ''' ଲାଗୁ ହୋଇଥିଲା''<br />{{small|୧୧୮ ଦିନ}} |- |- bgcolor="#EEEEEE" | rowspan="4" style="background-color:{{party color|Indian National Congress}}" | | rowspan="4" | '''୩''' | rowspan="4" | [[File:Biju-Patnaik.jpg|80px]] | rowspan="4" | '''[[ବିଜୁ ପଟ୍ଟନାୟକ]]'''<br />{{small|'''ଚୌଦ୍ୱାର'''}} | {{small|୨୩ ଜୁନ}}<br />୧୯୬୧ | {{small|୨ ଅକ୍ଟୋବର}}<br />୧୯୬୩ | rowspan="3" | {{small|'''ୱାଇ. ଏନ. ସୁକଥଙ୍କର'''}} | rowspan="3" bgcolor="#CCF2FF" | {{small|[[ଭାରତୀୟ ଜାତୀୟ କଂଗ୍ରେସ]]}} | rowspan="3" bgcolor="#CCF2FF" | {{small|'''ବିଜୁ ୧'''}} | rowspan="3" bgcolor="#CCF2FF" | {{small|'''୩ୟ'''}} |- bgcolor="#EEEEEE" | colspan="2" | '''୧୯୬୧''' |- bgcolor="#E9E9E9" | colspan="2" | {{small|୨ ବର୍ଷ, ୧୦୧ ଦିନ}} |- | colspan="6" align="left" |{{small|୧୯୬୧ ନିର୍ବାଚନ ପରେ କାର୍ଯ୍ୟଭାର ଗ୍ରହଣ କରିଥିଲେ ।}} |- bgcolor="#EEEEEE" | rowspan="4" style="background-color:{{party color|Indian National Congress}}" | | rowspan="4" | '''୪''' | rowspan="4" | [[File:Biren-Mitra.jpg|80px]] | rowspan="4" | '''[[ବୀରେନ ମିତ୍ର]]'''<br />{{small|'''କଟକ ସିଟି'''}} | {{small|୨ ଅକ୍ଟୋବର}}<br />୧୯୬୩ | {{small|୨୧ ଫେବୃଆରୀ}}<br />୧୯୬୫ | rowspan="3" | {{small|'''ଅଯୋଧ୍ୟା ନାଥ ଖୋସଲା'''}} | rowspan="3" bgcolor="#CCF2FF" | {{small|[[ଭାରତୀୟ ଜାତୀୟ କଂଗ୍ରେସ]]}} | rowspan="3" bgcolor="#CCF2FF" | {{small|'''ମିତ୍ର'''}} | rowspan="3" bgcolor="#CCF2FF" | {{small|'''୩ୟ'''}} |- bgcolor="#EEEEEE" | colspan="2" | '''୧୯୬୧''' |- bgcolor="#E9E9E9" | colspan="2" | {{small|୧ ବର୍ଷ, ୧୪୨ ଦିନ}} |- | colspan="6" align="left" |{{small|୩ୟ ବିଧାନସଭା ସମୟରେ ପଟ୍ଟନାୟକଙ୍କ ଉତ୍ତରାଧିକାରୀ ହୋଇଥିଲେ ।}} |- bgcolor="#EEEEEE" | rowspan="4" style="background-color:{{party color|Indian National Congress}}" | | rowspan="4" | '''୫''' | rowspan="4" | [[File:Sadasiva-Tripathy.jpg|80px]] | rowspan="4" | '''[[ସଦାଶିବ ତ୍ରିପାଠୀ]]'''<br />{{small|'''ଉମରକୋଟ'''}} | {{small|୨୧ ଫେବୃଆରୀ}}<br />୧୯୬୫ | {{small|୮ ମାର୍ଚ୍ଚ}}<br />୧୯୬୭ | rowspan="3" | {{small|'''ଅଯୋଧ୍ୟା ନାଥ ଖୋସଲା'''}} | rowspan="3" bgcolor="#CCF2FF" | {{small|[[ଭାରତୀୟ ଜାତୀୟ କଂଗ୍ରେସ]]}} | rowspan="3" bgcolor="#CCF2FF" | {{small|'''ତ୍ରିପାଠୀ'''}} | rowspan="3" bgcolor="#CCF2FF" | {{small|'''୩ୟ'''}} |- bgcolor="#EEEEEE" | colspan="2" | '''୧୯୬୧''' |- bgcolor="#E9E9E9" | colspan="2" | {{small|୨ ବର୍ଷ, ୧୫ ଦିନ}} |- | colspan="6" align="left" |{{small|୩ୟ ବିଧାନସଭାର ଶେଷ ପର୍ଯ୍ୟନ୍ତ କାର୍ଯ୍ୟ କରିଥିଲେ ।}} |- bgcolor="#EEEEEE" | rowspan="4" style="background-color:{{party color|Swatantra Party}}" | | rowspan="4" | '''୬''' | rowspan="4" | [[File:RNS-Deo.jpg|80px]] | rowspan="4" | '''[[ରାଜେନ୍ଦ୍ର ନାରାୟଣ ସିଂହଦେଓ]]'''<br />{{small|'''ବଲାଙ୍ଗୀର'''}} | {{small|୮ ମାର୍ଚ୍ଚ}}<br />୧୯୬୭ | {{small|୯ ଜାନୁଆରୀ}}<br />୧୯୭୧ | rowspan="3" | {{small|'''ଅଯୋଧ୍ୟା ନାଥ ଖୋସଲା'''}} | rowspan="3" bgcolor="#CCE2FF" | {{small|'''ସ୍ୱତନ୍ତ୍ର ପାର୍ଟି'''}} | rowspan="3" bgcolor="#CCE2FF" | {{small|'''ସିଂହଦେଓ'''}} | rowspan="3" bgcolor="#CCE2FF" | {{small|'''୪ର୍ଥ'''}} |- bgcolor="#EEEEEE" | colspan="2" | '''୧୯୬୭''' |- bgcolor="#E9E9E9" | colspan="2" | {{small|୩ ବର୍ଷ, ୩୦୭ ଦିନ}} |- | colspan="6" align="left" |{{small|ଓଡ଼ିଶାର ପ୍ରଥମ ଅଣ-କଂଗ୍ରେସ ମୁଖ୍ୟମନ୍ତ୍ରୀ ।}} |- bgcolor="#FFFFFF" | colspan="10" | '''ପଦବୀ ଖାଲି''' (୯ ଜାନୁଆରୀ ୧୯୭୧ – ୩ ଏପ୍ରିଲ ୧୯୭୧)<br />''ଏହି ସମୟରେ '''ରାଷ୍ଟ୍ରପତି ଶାସନ''' ଲାଗୁ ହୋଇଥିଲା''<br />{{small|୮୪ ଦିନ}} |- |- bgcolor="#EEEEEE" | rowspan="4" style="background-color:{{party color|Independent}}" | | rowspan="4" | '''୭''' | rowspan="4" | [[File:Biswanath-Das.jpg|80px]] | rowspan="4" | '''[[ବିଶ୍ୱନାଥ ଦାସ]]'''<br />{{small|'''ରାଉରକେଲା'''}} | {{small|୩ ଏପ୍ରିଲ}}<br />୧୯୭୧ | {{small|୧୪ ଜୁନ}}<br />୧୯୭୨ | rowspan="3" | {{small|'''ଶୌକତୁଲ୍ଲା ଶାହ ଅନସାରୀ'''}} | rowspan="3" bgcolor="#EEEEEE" | {{small|'''ସ୍ୱାଧୀନ'''}} | rowspan="3" bgcolor="#EEEEEE" | {{small|'''ଦାସ ୨'''}} | rowspan="3" bgcolor="#EEEEEE" | {{small|'''୫ମ'''}} |- bgcolor="#EEEEEE" | colspan="2" | '''୧୯୭୧''' |- bgcolor="#E9E9E9" | colspan="2" | {{small|୧ ବର୍ଷ, ୭୨ ଦିନ}} |- | colspan="6" align="left" |{{small|ଏକ ମେଣ୍ଟ ସରକାରର ନେତୃତ୍ୱ ନେଇଥିଲେ ।}} |- bgcolor="#EEEEEE" | rowspan="4" style="background-color:{{Party color|Indian National Congress (R)}}" | | rowspan="4" | '''୮''' | rowspan="4" | [[File:Nandini-Satapathy.jpg|80px]] | rowspan="4" | '''[[ନନ୍ଦିନୀ ଶତପଥୀ]]'''<br />{{small|'''କଟକ ସିଟି'''}} | {{small|୧୪ ଜୁନ}}<br />୧୯୭୨ | {{small|୩ ମାର୍ଚ୍ଚ}}<br />୧୯୭୩ | rowspan="3" | {{small|'''ଯୋଗେନ୍ଦ୍ର ସିଂହ'''}} | rowspan="3" bgcolor="#CEFDF9" | {{small|'''ଭାରତୀୟ ଜାତୀୟ କଂଗ୍ରେସ (ଆର)'''}} | rowspan="3" bgcolor="#CEFDF9" | {{small|'''ଶତପଥୀ ୧'''}} | rowspan="3" bgcolor="#CEFDF9" | {{small|'''୫ମ'''}} |- bgcolor="#EEEEEE" | colspan="2" | '''୧୯୭୧''' |- bgcolor="#E9E9E9" | colspan="2" | {{small|୨୬୨ ଦିନ}} |- | colspan="6" align="left" |{{small|ଓଡ଼ିଶାର ପ୍ରଥମ ମହିଳା ମୁଖ୍ୟମନ୍ତ୍ରୀ ।}} |- bgcolor="#FFFFFF" | colspan="10" | '''ପଦବୀ ଖାଲି''' (୩ ମାର୍ଚ୍ଚ ୧୯୭୩ – ୬ ମାର୍ଚ୍ଚ ୧୯୭୪)<br />''ଏହି ସମୟରେ '''ରାଷ୍ଟ୍ରପତି ଶାସନ''' ଲାଗୁ ହୋଇଥିଲା''<br />{{small|୧ ବର୍ଷ, ୩ ଦିନ}} |- |- bgcolor="#EEEEEE" | rowspan="4" style="background-color:{{Party color|Indian National Congress (R)}} " | | rowspan="4" | '''(୮)''' | rowspan="4" | [[File:Nandini-Satapathy.jpg|80px]] | rowspan="4" | '''[[ନନ୍ଦିନୀ ଶତପଥୀ]]'''<br />{{small|'''ଢେଙ୍କାନାଳ'''}} | {{small|୬ ମାର୍ଚ୍ଚ}}<br />୧୯୭୪ | {{small|୧୬ ଡିସେମ୍ବର}}<br />୧୯୭୬ | rowspan="3" | {{small|'''ବି. ଡି. ଜତ୍ତୀ'''}} | rowspan="3" bgcolor="#CEFDF9" | {{small|'''ଭାରତୀୟ ଜାତୀୟ କଂଗ୍ରେସ (ଆର)'''}} | rowspan="3" bgcolor="#CEFDF9" | {{small|'''ଶତପଥୀ ୨'''}} | rowspan="3" bgcolor="#CEFDF9" | {{small|'''୬ଷ୍ଠ'''}} |- bgcolor="#EEEEEE" | colspan="2" | '''୧୯୭୪''' |- bgcolor="#E9E9E9" | colspan="2" | {{small|୨ ବର୍ଷ, ୨୮୫ ଦିନ}} |- | colspan="6" align="left" |{{small|ରାଷ୍ଟ୍ରପତି ଶାସନ ପରେ ପୁଣି କ୍ଷମତାକୁ ଫେରିଥିଲେ ।}} |- bgcolor="#FFFFFF" | colspan="10" | '''ପଦବୀ ଖାଲି''' (୧୬ ଡିସେମ୍ବର ୧୯୭୬ – ୨୯ ଡିସେମ୍ବର ୧୯୭୬)<br />''ଏହି ସମୟରେ '''ରାଷ୍ଟ୍ରପତି ଶାସନ''' ଲାଗୁ ହୋଇଥିଲା''<br />{{small|୧୩ ଦିନ}} |- |- bgcolor="#EEEEEE" | rowspan="4" style="background-color:{{Party color|Indian National Congress (R)}}" | | rowspan="4" | '''୯''' | rowspan="4" | [[File:Binayak Acharya.jpg|80px]] | rowspan="4" | '''[[ବିନାୟକ ଆଚାର୍ଯ୍ୟ]]'''<br />{{small|'''ବ୍ରହ୍ମପୁର'''}} | {{small|୨୯ ଡିସେମ୍ବର}}<br />୧୯୭୬ | {{small|୩୦ ଏପ୍ରିଲ}}<br />୧୯୭୭ | rowspan="3" | {{small|'''ଶିବ ନାରାୟଣ ଶଙ୍କର'''}} | rowspan="3" bgcolor="#CEFDF9" | {{small|'''ଭାରତୀୟ ଜାତୀୟ କଂଗ୍ରେସ (ଆର)'''}} | rowspan="3" bgcolor="#CEFDF9" | {{small|'''ଆଚାର୍ଯ୍ୟ'''}} | rowspan="3" bgcolor="#CEFDF9" | {{small|'''୬ଷ୍ଠ'''}} |- bgcolor="#EEEEEE" | colspan="2" | '''୧୯୭୪''' |- bgcolor="#E9E9E9" | colspan="2" | {{small|୧୨୨ ଦିନ}} |- | colspan="6" align="left" |{{small|ଆଉ ଏକ ରାଷ୍ଟ୍ରପତି ଶାସନ ଲାଗୁ ହେବା ପୂର୍ବରୁ ଅଳ୍ପ ସମୟ ପାଇଁ କାର୍ଯ୍ୟ କରିଥିଲେ ।}} |- bgcolor="#FFFFFF" | colspan="10" | '''ପଦବୀ ଖାଲି''' (୩୦ ଏପ୍ରିଲ ୧୯୭୭ – ୨୬ ଜୁନ ୧୯୭୭)<br />''ଏହି ସମୟରେ '''ରାଷ୍ଟ୍ରପତି ଶାସନ''' ଲାଗୁ ହୋଇଥିଲା''<br />{{small|୫୭ ଦିନ}} |- |- bgcolor="#EEEEEE" | rowspan="4" style="background-color:{{party color|Janata Party}}" | | rowspan="4" | '''୧୦''' | rowspan="4" | [[File:NilamaniRautray.jpg|80px]] | rowspan="4" | '''[[ନୀଳମଣି ରାଉତରାୟ]]'''<br />{{small|'''ବାସୁଦେବପୁର'''}} | {{small|୨୬ ଜୁନ}}<br />୧୯୭୭ | {{small|୧୭ ଫେବୃଆରୀ}}<br />୧୯୮୦ | rowspan="3" | {{small|'''ହରଚରଣ ସିଂହ ବ୍ରାର'''}} | rowspan="3" bgcolor="#CCEAFF" | {{small|'''ଜନତା ପାର୍ଟି'''}} | rowspan="3" bgcolor="#CCEAFF" | {{small|'''ରାଉତରାୟ'''}} | rowspan="3" bgcolor="#CCEAFF" | {{small|'''୭ମ'''}} |- bgcolor="#EEEEEE" | colspan="2" | '''୧୯୭୭''' |- bgcolor="#E9E9E9" | colspan="2" | {{small|୨ ବର୍ଷ, ୨୩୬ ଦିନ}} |- | colspan="6" align="left" |{{small|ଓଡ଼ିଶାର ପ୍ରଥମ ଜନତା ପାର୍ଟି ମୁଖ୍ୟମନ୍ତ୍ରୀ ।}} |- bgcolor="#FFFFFF" | colspan="10" | '''ପଦବୀ ଖାଲି''' (୧୭ ଫେବୃଆରୀ ୧୯୮୦ – ୯ ଜୁନ ୧୯୮୦)<br />''ଏହି ସମୟରେ '''ରାଷ୍ଟ୍ରପତି ଶାସନ''' ଲାଗୁ ହୋଇଥିଲା''<br />{{small|୧୧୩ ଦିନ}} |- |- bgcolor="#EEEEEE" | rowspan="4" style="background-color:{{party color|Indian National Congress}}" | | rowspan="4" | '''୧୧''' | rowspan="4" | [[File:J B Pattnaik, Governor of Assam.jpg|80px]] | rowspan="4" | '''[[ଜାନକୀ ବଲ୍ଲଭ ପଟ୍ଟନାୟକ]]'''<br />{{small|'''ଆଠଗଡ଼'''}} | {{small|୯ ଜୁନ}}<br />୧୯୮୦ | {{small|୭ ଡିସେମ୍ବର}}<br />୧୯୮୯ | rowspan="3" | {{small|'''ସି. ଏମ. ପୁନାଚା'''<br />'''ବିଶମ୍ଭର ନାଥ ପାଣ୍ଡେ'''}} | rowspan="3" bgcolor="#CCF2FF" | {{small|[[ଭାରତୀୟ ଜାତୀୟ କଂଗ୍ରେସ]]}} | rowspan="3" bgcolor="#CCF2FF" | {{small|'''ଜାନକୀ ୧'''<br />'''ଜାନକୀ ୨'''}} | rowspan="3" bgcolor="#CCF2FF" | {{small|'''୮ମ'''<br />'''୯ମ'''}} |- bgcolor="#EEEEEE" | colspan="2" | '''୧୯୮୦'''<br />'''୧୯୮୫''' |- bgcolor="#E9E9E9" | colspan="2" | {{small|୯ ବର୍ଷ, ୧୮୧ ଦିନ}} |- | colspan="6" align="left" |{{small|ଲଗାତାର ଦୁଇଟି ପୂର୍ଣ୍ଣ କାର୍ଯ୍ୟକାଳ ପାଇଁ କାର୍ଯ୍ୟ କରିଥିଲେ ।}} |- bgcolor="#EEEEEE" | rowspan="4" style="background-color:{{party color|Indian National Congress}}" | | rowspan="4" | '''୧୨''' | rowspan="4" | [[File:Hemananda Biswal.jpg|80px]] | rowspan="4" | '''[[ହେମାନନ୍ଦ ବିଶ୍ୱାଳ]]'''<br />{{small|'''ଲଇକେରା'''}} | {{small|୭ ଡିସେମ୍ବର}}<br />୧୯୮୯ | {{small|୫ ମାର୍ଚ୍ଚ}}<br />୧୯୯୦ | rowspan="3" | {{small|'''ନୁରୁଲ ହାସନ'''}} | rowspan="3" bgcolor="#CCF2FF" | {{small|[[ଭାରତୀୟ ଜାତୀୟ କଂଗ୍ରେସ]]}} | rowspan="3" bgcolor="#CCF2FF" | {{small|'''ବିଶ୍ୱାଳ ୧'''}} | rowspan="3" bgcolor="#CCF2FF" | {{small|'''୯ମ'''}} |- bgcolor="#EEEEEE" | colspan="2" | '''୧୯୮୫''' |- bgcolor="#E9E9E9" | colspan="2" | {{small|୮୮ ଦିନ}} |- | colspan="6" align="left" |{{small|ଓଡ଼ିଶାର ପ୍ରଥମ ଆଦିବାସୀ ମୁଖ୍ୟମନ୍ତ୍ରୀ ।}} |- bgcolor="#EEEEEE" | rowspan="4" style="background-color:{{party color|Janata Dal}}" | | rowspan="4" | '''(୩)''' | rowspan="4" | [[File:Biju-Patnaik.jpg|80px]] | rowspan="4" | '''[[ବିଜୁ ପଟ୍ଟନାୟକ]]'''<br />{{small|'''ଭୁବନେଶ୍ୱର'''}} | {{small|୫ ମାର୍ଚ୍ଚ}}<br />୧୯୯୦ | {{small|୧୫ ମାର୍ଚ୍ଚ}}<br />୧୯୯୫ | rowspan="3" | {{small|'''ଯଜ୍ଞଦତ୍ତ ଶର୍ମା'''}} | rowspan="3" bgcolor="#D6ECE0" | {{small|ଜନତା ଦଳ }} | rowspan="3" bgcolor="#D6ECE0" | {{small|'''ବିଜୁ ୨'''}} | rowspan="3" bgcolor="#D6ECE0" | {{small|'''୧୦ମ'''}} |- bgcolor="#EEEEEE" | colspan="2" | '''୧୯୯୦''' |- bgcolor="#E9E9E9" | colspan="2" | {{small|୫ ବର୍ଷ, ୧୦ ଦିନ}} |- | colspan="6" align="left" |{{small|ଜନତା ଦଳ ବ୍ୟାନରରେ ପୁଣି କ୍ଷମତାକୁ ଫେରିଥିଲେ ।}} |- bgcolor="#EEEEEE" | rowspan="4" style="background-color:{{party color|Indian National Congress}}" | | rowspan="4" | '''(୧୧)''' | rowspan="4" | [[File:J B Pattnaik, Governor of Assam.jpg|80px]] | rowspan="4" | '''[[ଜାନକୀ ବଲ୍ଲଭ ପଟ୍ଟନାୟକ]]'''<br />{{small|'''ବେଗୁନିଆ'''}} | {{small|୧୫ ମାର୍ଚ୍ଚ}}<br />୧୯୯୫ | {{small|୧୭ ଫେବୃଆରୀ}}<br />୧୯୯୯ | rowspan="3" | {{small|'''ବି. ସତ୍ୟ ନାରାୟଣ ରେଡ୍ଡୀ'''}} | rowspan="3" bgcolor="#CCF2FF" | {{small|[[ଭାରତୀୟ ଜାତୀୟ କଂଗ୍ରେସ]]}} | rowspan="3" bgcolor="#CCF2FF" | {{small|'''ଜାନକୀ ୩'''}} | rowspan="3" bgcolor="#CCF2FF" | {{small|'''୧୧ଶ'''}} |- bgcolor="#EEEEEE" | colspan="2" | '''୧୯୯୫''' |- bgcolor="#E9E9E9" | colspan="2" | {{small|୩ ବର୍ଷ, ୩୩୯ ଦିନ}} |- | colspan="6" align="left" |{{small|ତୃତୀୟ ଥର ଅଣ-କ୍ରମାଗତ କାର୍ଯ୍ୟକାଳ ପାଇଁ ନିର୍ବାଚିତ ହୋଇଥିଲେ ।}} |- bgcolor="#EEEEEE" | rowspan="4" style="background-color:{{party color|Indian National Congress}}" | | rowspan="4" | '''୧୩''' | rowspan="4" | [[File:Giridhar Gamang.jpg|80px]] | rowspan="4" | '''[[ଗିରିଧର ଗମାଙ୍ଗ]]'''<br />{{small|'''ଲକ୍ଷ୍ମୀପୁର'''}} | {{small|୧୭ ଫେବୃଆରୀ}}<br />୧୯୯୯ | {{small|୬ ଡିସେମ୍ବର}}<br />୧୯୯୯ | rowspan="3" | {{small|'''ସି. ରଙ୍ଗରାଜନ'''}} | rowspan="3" bgcolor="#CCF2FF" | {{small|[[ଭାରତୀୟ ଜାତୀୟ କଂଗ୍ରେସ]]}} | rowspan="3" bgcolor="#CCF2FF" | {{small|'''ଗମାଙ୍ଗ'''}} | rowspan="3" bgcolor="#CCF2FF" | {{small|'''୧୧ଶ'''}} |- bgcolor="#EEEEEE" | colspan="2" | '''୧୯୯୫''' |- bgcolor="#E9E9E9" | colspan="2" | {{small|୨୯୨ ଦିନ}} |- | colspan="6" align="left" |{{small|୧୯୯୯ ମହାବାତ୍ୟା ପରେ ଇସ୍ତଫା ଦେଇଥିଲେ ।}} |- bgcolor="#EEEEEE" | rowspan="4" style="background-color:{{party color|Indian National Congress}}" | | rowspan="4" | '''(୧୨)''' | rowspan="4" | [[File:Hemananda Biswal.jpg|80px]] | rowspan="4" | '''[[ହେମାନନ୍ଦ ବିଶ୍ୱାଳ]]'''<br />{{small|'''ଲଇକେରା'''}} | {{small|୬ ଡିସେମ୍ବର}}<br />୧୯୯୯ | {{small|୫ ମାର୍ଚ୍ଚ}}<br />୨୦୦୦ | rowspan="3" | {{small|'''ଏମ. ଏମ. ରାଜେନ୍ଦ୍ରନ'''}} | rowspan="3" bgcolor="#CCF2FF" | {{small|[[ଭାରତୀୟ ଜାତୀୟ କଂଗ୍ରେସ]]}} | rowspan="3" bgcolor="#CCF2FF" | {{small|'''ବିଶ୍ୱାଳ ୨'''}} | rowspan="3" bgcolor="#CCF2FF" | {{small|'''୧୧ଶ'''}} |- bgcolor="#EEEEEE" | colspan="2" | '''୧୯୯୫''' |- bgcolor="#E9E9E9" | colspan="2" | {{small|୯୦ ଦିନ}} |- | colspan="6" align="left" |{{small|୨୦୦୦ ନିର୍ବାଚନ ପୂର୍ବରୁ ଅଳ୍ପ ସମୟ ପାଇଁ କାର୍ଯ୍ୟ କରିଥିଲେ ।}} |- bgcolor="#EEEEEE" | rowspan="4" style="background-color:{{party color|Biju Janata Dal}}" | | rowspan="4" | '''୧୪''' | rowspan="4" | [[File:NaveenPatnaik.jpg|80px]] | rowspan="4" | '''[[ନବୀନ ପଟ୍ଟନାୟକ]]'''<br />{{small|'''ହିଞ୍ଜିଳି'''}} | {{small|୫ ମାର୍ଚ୍ଚ}}<br />୨୦୦୦ | {{small|୧୨ ଜୁନ}}<br />୨୦୨୪ | rowspan="3" | {{small|'''ଏମ. ଏମ. ରାଜେନ୍ଦ୍ରନ'''<br />'''ମୁରଲୀଧର ଭଣ୍ଡାରେ'''<br />'''ଏସ. ସି. ଜାମିର'''<br />'''ଗଣେଶୀ ଲାଲ'''}} | rowspan="3" bgcolor="#E3EDDC" | {{small|[[ବିଜୁ ଜନତା ଦଳ]]}} | rowspan="3" bgcolor="#E3EDDC" | {{small|'''ନବୀନ ୧, ୨, ୩, ୪, ୫'''}} | rowspan="3" bgcolor="#E3EDDC" | {{small|'''୧୨ଶ, ୧୩ଶ, ୧୪ଶ, ୧୫ଶ, ୧୬ଶ'''}} |- bgcolor="#EEEEEE" | colspan="2" | '''୨୦୦୦, ୨୦୦୪, ୨୦୦୯, ୨୦୧୪, ୨୦୧୯''' |- bgcolor="#E9E9E9" | colspan="2" | {{small|୨୪ ବର୍ଷ, ୯୯ ଦିନ}} |- | colspan="6" align="left" |{{small|ଓଡ଼ିଶାର ସବୁଠାରୁ ଦୀର୍ଘ ସମୟ ଧରି କାର୍ଯ୍ୟ କରିଥିବା ମୁଖ୍ୟମନ୍ତ୍ରୀ ।}} |- bgcolor="#EEEEEE" | rowspan="4" style="background-color:{{party color|Bharatiya Janata Party}}" | | rowspan="4" | '''୧୫''' | rowspan="4" | [[File:Shri Mohan Charan Majhi.jpg|80px]] | rowspan="4" | '''[[ମୋହନ ଚରଣ ମାଝୀ]]'''<br />{{small|'''କେନ୍ଦୁଝର'''}} | {{small|୧୨ ଜୁନ}}<br />୨୦୨୪ | ଅଦ୍ୟାବଧି | rowspan="3" | {{small|'''ରଘୁବର ଦାସ'''}} | rowspan="3" bgcolor="#FFE5CC" | {{small|[[ଭାରତୀୟ ଜନତା ପାର୍ଟି]]}} | rowspan="3" bgcolor="#FFE5CC" | {{small|'''ମାଝୀ'''}} | rowspan="3" bgcolor="#FFE5CC" | {{small|'''୧୭ଶ'''}} |- bgcolor="#EEEEEE" | colspan="2" | '''୨୦୨୪''' |- bgcolor="#E9E9E9" | colspan="2" | {{small|୧ ବର୍ଷ, ୩୫୪ ଦିନ}} |- | colspan="6" align="left" |{{small|ଓଡ଼ିଶାର ପ୍ରଥମ ଭାରତୀୟ ଜନତା ପାର୍ଟି ମୁଖ୍ୟମନ୍ତ୍ରୀ ।}} |} == ଆହୁରି ଦେଖନ୍ତୁ == * [[ଓଡ଼ିଶାର ମନ୍ତ୍ରୀମଣ୍ଡଳ]] * [[ଓଡ଼ିଶାର ରାଜ୍ୟପାଳମାନଙ୍କର ତାଲିକା]] * [[ଓଡ଼ିଶାର ନେତାମାନଙ୍କର ତାଲିକା]] == ଆଧାର == # [http://www.orissa.gov.in/e-magazine/orissaannualreference/OR-Annual.../399-400.pdf Primie ministers and Chief ministers of Odisha] # [http://orissa.gov.in/cmorissa/cm.asp Odisha Chief Ministers List] {{ଓଡ଼ିଶାର ମୁଖ୍ୟମନ୍ତ୍ରୀ}} {{ଓଡ଼ିଶା ପ୍ରସଙ୍ଗ}} <!--ଅଲଗା ଭାଷାର ଉଇକିପିଡ଼ିଆରେ ଏହି ପ୍ରସଙ୍ଗ--> [[ଶ୍ରେଣୀ:ରାଜନୀତି]] [[ଶ୍ରେଣୀ:ଓଡ଼ିଶା ରାଜନୀତି]] [[ଶ୍ରେଣୀ:ତାଲିକା]] <references group="lower-alpha" /> g52v4l9icmmaax0tt49rekh4jposeyd 595823 595821 2026-06-01T16:24:33Z SamyakSamantasinghar 42167 595823 wikitext text/x-wiki {{Short description|ଓଡ଼ିଶା ସରକାରଙ୍କ କାର୍ଯ୍ୟନିର୍ବାହୀ ଶାଖାର ମୁଖ୍ୟ}} {{Use dmy dates|date=December 2025}} {{Infobox | title = ଓଡ଼ିଶାର ମୁଖ୍ୟମନ୍ତ୍ରୀ | image = [[File:Flag of India.svg|100px|border|ଭାରତର ଜାତୀୟ ପତାକା]] | caption = '''ଭାରତର ଜାତୀୟ ପତାକା''' | image2 = [[File:Seal_of_Odisha.png|125px|ଓଡ଼ିଶାର ରାଜପ୍ରତୀକ]] | caption2 = '''ଓଡ଼ିଶାର ରାଜପ୍ରତୀକ''' | image3 = [[File:Shri Mohan Charan Majhi.jpg|250px|ମୋହନ ଚରଣ ମାଝୀ]] | caption3 = '''ବର୍ତ୍ତମାନ ପଦାଧିକାରୀ'''<br/>[[ମୋହନ ଚରଣ ମାଝୀ]]<br/>{{small|୧୨ ଜୁନ ୨୦୨୪ ଠାରୁ}} | label1 = ସମ୍ବୋଧନ | data1 = '''ମାନ୍ୟବର''' | label2 = ସଂକ୍ଷିପ୍ତ ନାମ | data2 = CMoOdisha | label3 = ବିଭାଗ | data3 = '''ମୁଖ୍ୟମନ୍ତ୍ରୀଙ୍କ କାର୍ଯ୍ୟାଳୟ'''<br/>'''ଓଡ଼ିଶା ସରକାର''' | label4 = ସଦସ୍ୟ | data4 = '''ଓଡ଼ିଶା ବିଧାନ ସଭା'''<br/>'''ରାଜ୍ୟ କ୍ୟାବିନେଟ୍''' | label5 = ଉତ୍ତରଦାୟୀ | data5 = '''ଓଡ଼ିଶାର ରାଜ୍ୟପାଳ'''<br/>'''ଓଡ଼ିଶା ବିଧାନ ସଭା''' | label6 = ବାସଭବନ | data6 = [[ଭୁବନେଶ୍ୱର]] | label7 = କାର୍ଯ୍ୟାଳୟ | data7 = [[ଲୋକସେବା ଭବନ]], [[ଭୁବନେଶ୍ୱର]] | label8 = ନାମାଙ୍କନକାରୀ | data8 = ସଂଖ୍ୟାଗରିଷ୍ଠ ଦଳ ବା ମେଣ୍ଟର ବିଧାୟକଗଣ | label9 = ନିଯୁକ୍ତିଦାତା | data9 = '''ଓଡ଼ିଶାର ରାଜ୍ୟପାଳ'''<br/>{{small|'''ଓଡ଼ିଶା ବିଧାନ ସଭା'''ରେ ସଂଖ୍ୟାଗରିଷ୍ଠତା ପ୍ରମାଣ କରିବାର ଦକ୍ଷତା ଭିତ୍ତିରେ ପାରମ୍ପରିକ ନିୟମ ଅନୁଯାୟୀ}} | label10 = କାର୍ଯ୍ୟକାଳ ସୀମା | data10 = ବିଧାନସଭାରେ ଆସ୍ଥା ଥିବା ପର୍ଯ୍ୟନ୍ତ;<br/>ସାଧାରଣତଃ ପାଞ୍ଚ ବର୍ଷ ଏବଂ କୌଣସି ନିର୍ଦ୍ଦିଷ୍ଟ କାର୍ଯ୍ୟକାଳ ସୀମା ନାହିଁ | label11 = ପୂର୍ବବର୍ତ୍ତୀ ପଦବୀ | data11 = ଓଡ଼ିଶା ପ୍ରଦେଶର ପ୍ରଧାନମନ୍ତ୍ରୀ | label12 = ପ୍ରଥମ ପଦାଧିକାରୀ | data12 = [[ହରେକୃଷ୍ଣ ମହତାବ]] | label13 = ଗଠନ | data13 = ୧ ଅପ୍ରେଲ ୧୯୩୬ (୯୦ ବର୍ଷ ପୂର୍ବେ) | label14 = ଉପମୁଖ୍ୟମନ୍ତ୍ରୀ | data14 = '''ଓଡ଼ିଶାର ଉପମୁଖ୍ୟମନ୍ତ୍ରୀ''' | label15 = ଦରମା | data15 = ₹୯୮,୦୦୦/ମାସିକ<br/>₹୧୧,୭୬,୦୦୦/ବାର୍ଷିକ | label16 = ୱେବସାଇଟ୍ | data16 = [https://cm.odisha.gov.in/ cm.odisha.gov.in] }} '''ଓଡ଼ିଶାର ମୁଖ୍ୟମନ୍ତ୍ରୀ''' ହେଉଛନ୍ତି [[ଭାରତ]]ର ଏକ '''ରାଜ୍ୟ''' '''ଓଡ଼ିଶା ସରକାର'''ଙ୍କ ମୁଖ୍ୟ । [[ଭାରତର ସମ୍ବିଧାନ]] ଅନୁଯାୟୀ, ରାଜ୍ୟର '''ରାଜ୍ୟପାଳ''' ହେଉଛନ୍ତି ନାମମାତ୍ର ('''''ଡି ଜୁରେ''''') ମୁଖ୍ୟ, କିନ୍ତୁ ପ୍ରକୃତ ('''''ଡି ଫ୍ୟାକ୍ଟୋ''''') କାର୍ଯ୍ୟନିର୍ବାହୀ କ୍ଷମତା ମୁଖ୍ୟମନ୍ତ୍ରୀଙ୍କ ହାତରେ ନ୍ୟସ୍ତ ଥାଏ । '''ଓଡ଼ିଶା ବିଧାନ ସଭା''' ନିର୍ବାଚନ ପରେ, ରାଜ୍ୟପାଳ ସାଧାରଣତଃ ସଂଖ୍ୟାଗରିଷ୍ଠତା ହାସଲ କରିଥିବା ଦଳ (କିମ୍ବା ମେଣ୍ଟ)କୁ ସରକାର ଗଠନ କରିବା ପାଇଁ ଆମନ୍ତ୍ରଣ କରିଥାନ୍ତି । ରାଜ୍ୟପାଳ ମୁଖ୍ୟମନ୍ତ୍ରୀଙ୍କୁ ନିଯୁକ୍ତ କରନ୍ତି, ଯାହାଙ୍କ '''ମନ୍ତ୍ରୀପରିଷଦ''' ବିଧାନସଭା ପ୍ରତି '''ସାମୂହିକ ଭାବେ ଉତ୍ତରଦାୟୀ''' ରହିଥାନ୍ତି । ବିଧାନସଭାରେ ଆସ୍ଥା ଥିବା ପର୍ଯ୍ୟନ୍ତ ମୁଖ୍ୟମନ୍ତ୍ରୀଙ୍କ କାର୍ଯ୍ୟକାଳ ପାଞ୍ଚ ବର୍ଷ ପାଇଁ ରହିଥାଏ ଏବଂ ଏହି ପଦବୀ ପାଇଁ କୌଣସି କାର୍ଯ୍ୟକାଳ ସୀମା ବା ନିର୍ଦ୍ଦିଷ୍ଟ ସମୟ ସୀମା ନାହିଁ ।<ref name="term1">'''ଦୁର୍ଗା ଦାସ ବସୁ'''. ''Introduction to the Constitution of India''. ୧୯୬୦. ୨୦ଶ ସଂସ୍କରଣ, ୨୦୧୧ ପୁନଃମୁଦ୍ରଣ. ପୃଷ୍ଠା- ୨୪୧, ୨୪୫. LexisNexis Butterworths Wadhwa Nagpur. {{ISBN|978-81-8038-559-9}}. ବି.ଦ୍ର.: ଯଦିଓ ଏହି ପୁସ୍ତକଟି ସାଧାରଣ ଭାବରେ ଭାରତୀୟ ରାଜ୍ୟ ସରକାରଙ୍କ ବିଷୟରେ ବର୍ଣ୍ଣନା କରେ, ଏହା ଓଡ଼ିଶା ପାଇଁ ମଧ୍ୟ ସମାନ ଭାବେ ପ୍ରଯୁଜ୍ୟ ।</ref> ମୁଖ୍ୟମନ୍ତ୍ରୀ ବିଧାନସଭାରେ ଗୃହର ନେତା ଭାବରେ ମଧ୍ୟ କାର୍ଯ୍ୟ କରନ୍ତି ।<ref>https://apuat21.cgg.gov.in/web/legislative-assembly/leader-of-the-house</ref> == ସଂକ୍ଷିପ୍ତ ଇତିହାସ == ୧ ଅପ୍ରେଲ ୧୯୩୬ ମସିହାରେ '''ଓଡ଼ିଶା ପ୍ରଦେଶ''' ଗଠନ କରାଯାଇଥିଲା । [[କୃଷ୍ଣଚନ୍ଦ୍ର ଗଜପତି ନାରାୟଣ ଦେବ|ମହାରାଜା କୃଷ୍ଣଚନ୍ଦ୍ର ଗଜପତି ନାରାୟଣ ଦେବ]]ଙ୍କ ପ୍ରଧାନମନ୍ତ୍ରୀତ୍ୱରେ ପ୍ରଥମ ପ୍ରାଦେଶିକ ସରକାର ଗଠନ କରାଯାଇଥିଲା । ସେ ଜୁଲାଇ ୧୯୩୭ ପର୍ଯ୍ୟନ୍ତ ଶାସନ କରିଥିଲେ । ଏହା ପରେ [[ଭାରତୀୟ ଜାତୀୟ କଂଗ୍ରେସ|ସର୍ବଭାରତୀୟ କଂଗ୍ରେସ ଦଳ]]ର ନେତା [[ବିଶ୍ୱନାଥ ଦାସ]] ଆଉ ଦୁଇ ବର୍ଷ ପାଇଁ ପ୍ରଧାନମନ୍ତ୍ରୀ ଦାୟିତ୍ୱ ଗ୍ରହଣ କରିଥିଲେ । ୧୯୪୬ ମସିହାରେ [[ହରେକୃଷ୍ଣ ମହତାବ|ଡଃ ହରେକୃଷ୍ଣ ମହତାବ]]ଙ୍କୁ ଦାୟିତ୍ୱ ହସ୍ତାନ୍ତର କରିବା ପୂର୍ବରୁ ମହାରାଜା କୃଷ୍ଣଚନ୍ଦ୍ର ଗଜପତି ପୁଣିଥରେ ଏହି କାର୍ଯ୍ୟଭାର ଗ୍ରହଣ କରିଥିଲେ । ଭାରତ ସ୍ୱାଧୀନତା ଲାଭ କରିବା ପରେ ନୂତନ ବ୍ୟବସ୍ଥା ଅଧୀନରେ ପ୍ରାଦେଶିକ ସରକାରଗୁଡ଼ିକର ପ୍ରଧାନମନ୍ତ୍ରୀ ପଦବୀକୁ ଉଚ୍ଛେଦ କରାଯାଇ ୧୯୫୦ ମସିହାରେ ମୁଖ୍ୟମନ୍ତ୍ରୀ ପଦବୀ ସୃଷ୍ଟି କରାଯାଇଥିଲା । ସ୍ୱାଧୀନତା ପରବର୍ତ୍ତୀ ପ୍ରଥମ ନିର୍ବାଚନ ପର୍ଯ୍ୟନ୍ତ [[ହରେକୃଷ୍ଣ ମହତାବ|ଡଃ ହରେକୃଷ୍ଣ ମହତାବ]] ଓଡ଼ିଶାର ମୁଖ୍ୟମନ୍ତ୍ରୀ ଭାବରେ ଅବ୍ୟାହତ ରହିଥିଲେ ଏବଂ ତାଙ୍କ ପରେ [[ନବକୃଷ୍ଣ ଚୌଧୁରୀ]] ଏହି ଦାୟିତ୍ୱ ଗ୍ରହଣ କରିଥିଲେ । ୧୯୪୬ ମସିହା ଠାରୁ ଓଡ଼ିଶାର ମୁଖ୍ୟମନ୍ତ୍ରୀମାନଙ୍କର ତାଲିକା ନିମ୍ନରେ ପ୍ରଦାନ କରାଯାଇଛି । ୧୯୪୬ ଠାରୁ ଓଡ଼ିଶାରେ ସର୍ବମୋଟ ୧୫ ଜଣ ମୁଖ୍ୟମନ୍ତ୍ରୀ ହୋଇଛନ୍ତି । ୨୦୦୦ ମସିହାରୁ ୨୦୨୪ ପର୍ଯ୍ୟନ୍ତ କାର୍ଯ୍ୟ କରିଥିବା [[ବିଜୁ ଜନତା ଦଳ]]ର [[ନବୀନ ପଟ୍ଟନାୟକ]] ହେଉଛନ୍ତି ଓଡ଼ିଶା ଇତିହାସରେ ସବୁଠାରୁ ଦୀର୍ଘ ସମୟ ଧରି କାର୍ଯ୍ୟ କରିଥିବା ମୁଖ୍ୟମନ୍ତ୍ରୀ (ଏହି ପଦବୀ ଅଳଙ୍କୃତ କରିବାରେ ସେ ହେଉଛନ୍ତି ପ୍ରଥମ ବ୍ୟକ୍ତି ଯାହାଙ୍କର କଦାପି ଭାରତୀୟ ଜାତୀୟ କଂଗ୍ରେସ ସହିତ କୌଣସି ସମ୍ପର୍କ ନଥିଲା) । ୧୨ ଜୁନ ୨୦୨୪ ଠାରୁ [[ଭାରତୀୟ ଜନତା ପାର୍ଟି]]ର [[ମୋହନ ଚରଣ ମାଝୀ]] ହେଉଛନ୍ତି ଓଡ଼ିଶାର ବର୍ତ୍ତମାନର ମୁଖ୍ୟମନ୍ତ୍ରୀ । == ମୁଖ୍ୟମନ୍ତ୍ରୀ ଭାବରେ ଶପଥ == ପଦ ଗ୍ରହଣ ପୂର୍ବରୁ ମୁଖ୍ୟମନ୍ତ୍ରୀ ରାଜ୍ୟପାଳଙ୍କ ସମ୍ମୁଖରେ ଭାରତର ସମ୍ବିଧାନର ତୃତୀୟ ଅନୁସୂଚି ଅନୁଯାୟୀ ପଦବୀ ଓ ଗୋପନୀୟତାର ଶପଥ ଗ୍ରହଣ କରନ୍ତି। ==== ପଦବୀର ଶପଥ ==== {{Blockquote|text=ମୁଁ, <ମୁଖ୍ୟମନ୍ତ୍ରୀଙ୍କ ନାମ>, ଈଶ୍ଵରଙ୍କ ନାମରେ ଶପଥ କରୁଛି ଯେ / ଦୃଢ଼ତାର ସହିତ ନିଷ୍ଠାପର ଘୋଷଣା କରୁଛି ଯେ ମୁଁ ବିଧି ଦ୍ୱାରା ସ୍ଥାପିତ ଭାରତର ସମ୍ବିଧାନ ପ୍ରତି ପ୍ରକୃତ ବିଶ୍ୱାସ ଓ ଅନୁଗତ୍ୟ ରଖିବି, ଭାରତର ସାର୍ବଭୌମତ୍ୱ ଓ ଅଖଣ୍ଡତା ରକ୍ଷା କରିବି, ଓଡ଼ିଶା ରାଜ୍ୟର ମୁଖ୍ୟମନ୍ତ୍ରୀ ଭାବରେ ମୋର କର୍ତ୍ତବ୍ୟ ନିଷ୍ଠାପର ଓ ବିବେକପୂର୍ଣ୍ଣ ଭାବରେ ପାଳନ କରିବି ଏବଂ ଭୟ, ପକ୍ଷପାତ, ଅନୁରାଗ କିମ୍ବା ବିଦ୍ୱେଷ ବିନା ସମ୍ବିଧାନ ଓ ଆଇନ ଅନୁସାରେ ସମସ୍ତଙ୍କ ପ୍ରତି ନ୍ୟାୟ କରିବି।}} ==== ଗୋପନୀୟତାର ଶପଥ ==== {{Blockquote|text=ମୁଁ, <ମୁଖ୍ୟମନ୍ତ୍ରୀଙ୍କ ନାମ>, ଈଶ୍ଵରଙ୍କ ନାମରେ ଶପଥ କରୁଛି ଯେ / ଦୃଢ଼ତାର ସହିତ ନିଷ୍ଠାପର ଘୋଷଣା କରୁଛି ଯେ ମୁଖ୍ୟମନ୍ତ୍ରୀ ଭାବରେ ମୋର ବିଚାରାର୍ଥ ଆସୁଥିବା କିମ୍ବା ମୋତେ ଜଣାପଡୁଥିବା କୌଣସି ବିଷୟକୁ, ମୋର କର୍ତ୍ତବ୍ୟର ଯଥୋଚିତ ପାଳନ ପାଇଁ ଆବଶ୍ୟକ ହେବା ବ୍ୟତୀତ, ମୁଁ ପ୍ରତ୍ୟକ୍ଷ କିମ୍ବା ପରୋକ୍ଷ ଭାବରେ କାହାକୁ ପ୍ରକାଶ କରିବି ନାହିଁ।}} == ଓଡ଼ିଶା ପ୍ରଦେଶର ପ୍ରଧାନମନ୍ତ୍ରୀଗଣ == {{clear}} ;ଦଳସମୂହ {{legend2|#FFFF00|'''ଜାତୀୟ ଦଳ'''|border=1px solid #AAAAAA}} (୧)<br> {{legend2|#00BCFF|[[ଭାରତୀୟ ଜାତୀୟ କଂଗ୍ରେସ]]|border=1px solid #AAAAAA}} (୨) {| class="wikitable sticky-header" width=100% style="text-align:center;" ! colspan="2" width="5%" |କ୍ରମିକ ନଂ. ! width="10%" |ଚିତ୍ର ! width="20%" |ନାମ<br />{{small|ନିର୍ବାଚନ ମଣ୍ଡଳୀ}} ! colspan="2" width="20%" |କାର୍ଯ୍ୟକାଳ<br />ନିର୍ବାଚନ ଜନାଦେଶ<br />ପଦବୀରେ ଥିବା ସମୟ ! width="20%" |ନିଯୁକ୍ତିଦାତା<br />{{small|(ରାଜ୍ୟପାଳ)}} ! width="15%" |ପ୍ରଧାନମନ୍ତ୍ରୀଙ୍କ<br />ରାଜନୈତିକ ଦଳ ! colspan="2" width="10%" |ସରକାର |- bgcolor="#EEEEEE" | rowspan="4" style="background-color:#FFFF00" | | rowspan="4" | '''୧''' | rowspan="4" | [[File:CKCGN-Deo.jpg|100px]] | rowspan="4" | '''[[କୃଷ୍ଣଚନ୍ଦ୍ର ଗଜପତି ନାରାୟଣ ଦେବ]]'''<br />{{small|'''ପାରଳାଖେମୁଣ୍ଡି'''}} | {{small|୧ ଅପ୍ରେଲ}}<br />୧୯୩୭ | {{small|୧୯ ଜୁଲାଇ}}<br />୧୯୩୭ | rowspan="3" | {{small|'''ସାର ଜନ ଅଷ୍ଟେନ ହବ୍ୟାକ'''}} | rowspan="3" bgcolor="#FFFFCC" | {{small|'''ଜାତୀୟ ଦଳ'''}} | rowspan="3" bgcolor="#FFFFCC" | {{small|'''ଗଜପତି ୧'''}} | rowspan="3" bgcolor="#FFFFCC" | {{small|'''୧ମ ପ୍ରାଦେଶିକ'''}} |- bgcolor="#EEEEEE" | colspan="2" | '''୧୯୩୭''' |- bgcolor="#E9E9E9" | colspan="2" | {{small|୧୦୯ ଦିନ}} |- | colspan="6" align="left" |{{small|ଓଡ଼ିଶା ପ୍ରଦେଶର ପ୍ରଥମ ପ୍ରଧାନମନ୍ତ୍ରୀ ।}} |- bgcolor="#EEEEEE" | rowspan="4" style="background-color:#00BCFF" | | rowspan="4" | '''୨''' | rowspan="4" | [[File:Biswanath-Das.jpg|80px]] | rowspan="4" | '''[[ବିଶ୍ୱନାଥ ଦାସ]]'''<br />{{small|'''ଘୁମୁସର'''}} | {{small|୧୯ ଜୁଲାଇ}}<br />୧୯୩୭ | {{small|୬ ନଭେମ୍ବର}}<br />୧୯୩୯ | rowspan="3" | {{small|'''ସାର ଜନ ଅଷ୍ଟେନ ହବ୍ୟାକ'''}} | rowspan="3" bgcolor="#CCF2FF" | {{small|[[ଭାରତୀୟ ଜାତୀୟ କଂଗ୍ରେସ]]}} | rowspan="3" bgcolor="#CCF2FF" | {{small|'''ଦାସ ୧'''}} | rowspan="3" bgcolor="#CCF2FF" | {{small|'''୧ମ ପ୍ରାଦେଶିକ'''}} |- bgcolor="#EEEEEE" | colspan="2" | '''୧୯୩୭''' |- bgcolor="#E9E9E9" | colspan="2" | {{small|୨ ବର୍ଷ, ୧୧୦ ଦିନ}} |- | colspan="6" align="left" |{{small|ପ୍ରଦେଶରେ ପ୍ରଥମ କଂଗ୍ରେସ ସରକାର ଗଠନ କରିଥିଲେ ।}} |- bgcolor="#EEEEEE" | rowspan="4" style="background-color:#FFFF00" | | rowspan="4" | '''(୧)''' | rowspan="4" | [[File:CKCGN-Deo.jpg|100px]] | rowspan="4" | '''[[କୃଷ୍ଣଚନ୍ଦ୍ର ଗଜପତି ନାରାୟଣ ଦେବ]]'''<br />{{small|'''ପାରଳାଖେମୁଣ୍ଡି'''}} | {{small|୨୪ ନଭେମ୍ବର}}<br />୧୯୪୧ | {{small|୩୦ ଜୁନ}}<br />୧୯୪୪ | rowspan="3" | {{small|'''ସାର ୱିଲିୟମ ହଥର୍ନ ଲୁଇସ'''}} | rowspan="3" bgcolor="#FFFFCC" | {{small|'''ଜାତୀୟ ଦଳ'''}} | rowspan="3" bgcolor="#FFFFCC" | {{small|'''ଗଜପତି ୨'''}} | rowspan="3" bgcolor="#FFFFCC" | {{small|'''୧ମ ପ୍ରାଦେଶିକ'''}} |- bgcolor="#EEEEEE" | colspan="2" | '''୧୯୩୭''' |- bgcolor="#E9E9E9" | colspan="2" | {{small|୨ ବର୍ଷ, ୨୧୯ ଦିନ}} |- | colspan="6" align="left" |{{small|ଏକ ଅଣ-କଂଗ୍ରେସ ମେଣ୍ଟ ସହିତ ଦ୍ୱିତୀୟ ଥର ପାଇଁ ପ୍ରଧାନମନ୍ତ୍ରୀ ଭାବରେ ପ୍ରତ୍ୟାବର୍ତ୍ତନ କରିଥିଲେ ।}} |- bgcolor="#EEEEEE" | rowspan="4" style="background-color:#00BCFF" | | rowspan="4" | '''୩''' | rowspan="4" | [[File:Harekrushna_Mahatab_2000_stamp_of_India.jpg|80px]] | rowspan="4" | '''[[ହରେକୃଷ୍ଣ ମହତାବ]]'''<br />{{small|'''ପୂର୍ବ ଭଦ୍ରକ'''}} | {{small|୨୩ ଅପ୍ରେଲ}}<br />୧୯୪୬ | {{small|୨୬ ଜାନୁଆରୀ}}<br />୧୯୫୦ | rowspan="3" | {{small|'''ଚାନ୍ଦୁଲାଲ ତ୍ରିବେଦୀ'''}} | rowspan="3" bgcolor="#CCF2FF" | {{small|[[ଭାରତୀୟ ଜାତୀୟ କଂଗ୍ରେସ]]}} | rowspan="3" bgcolor="#CCF2FF" | {{small|'''ମହତାବ ୧'''}} | rowspan="3" bgcolor="#CCF2FF" | {{small|'''୨ୟ ପ୍ରାଦେଶିକ'''}} |- bgcolor="#EEEEEE" | colspan="2" | '''୧୯୪୬''' |- bgcolor="#E9E9E9" | colspan="2" | {{small|୩ ବର୍ଷ, ୨୭୮ ଦିନ}} |- | colspan="6" align="left" |{{small|ଓଡ଼ିଶା ପ୍ରଦେଶର ଶେଷ ପ୍ରଧାନମନ୍ତ୍ରୀ (ଏହା ପରେ ଏହି ପଦବୀକୁ ଓଡ଼ିଶାର ମୁଖ୍ୟମନ୍ତ୍ରୀ ପଦରେ ପରିବର୍ତ୍ତନ କରାଯାଇଥିଲା) ।}} |} == ଓଡ଼ିଶାର ରାଜ୍ୟର ମୁଖ୍ୟମନ୍ତ୍ରୀଗଣ == {{clear}} ;ଦଳସମୂହ {{legend2|{{party color|Indian National Congress}}|[[ଭାରତୀୟ ଜାତୀୟ କଂଗ୍ରେସ]]|border=1px solid #AAAAAA}} (୮)<br>{{legend2|{{Party color|Indian National Congress (R)}}|'''ଭାରତୀୟ ଜାତୀୟ କଂଗ୍ରେସ (ଆର)'''|border=1px solid #AAAAAA}} (୨)<br>{{legend2|{{party color|Swatantra Party}}|'''ସ୍ୱତନ୍ତ୍ର ପାର୍ଟି'''|border=1px solid #AAAAAA}} (୧)<br>{{legend2|{{party color|Independent}}|'''ସ୍ୱାଧୀନ'''|border=1px solid #AAAAAA}} (୧)<br>{{legend2|{{party color|Janata Party}}|'''ଜନତା ପାର୍ଟି'''|border=1px solid #AAAAAA}} (୧)<br>{{legend2|{{party color|Janata Dal}}|'''ଜନତା ଦଳ'''|border=1px solid #AAAAAA}} (୧)<br>{{legend2|{{party color|Biju Janata Dal}}|[[ବିଜୁ ଜନତା ଦଳ]]|border=1px solid #AAAAAA}} (୧)<br>{{legend2|{{party color|Bharatiya Janata Party}}|[[ଭାରତୀୟ ଜନତା ପାର୍ଟି]]|border=1px solid #AAAAAA}} (୧) {| class="wikitable sticky-header" width=100% style="text-align:center;" ! colspan="2" width="5%" |କ୍ରମିକ ନଂ. ! width="10%" |ଚିତ୍ର ! width="20%" |ନାମ<br />{{small|ନିର୍ବାଚନ ମଣ୍ଡଳୀ}} ! colspan="2" width="20%" |କାର୍ଯ୍ୟକାଳ<br />ନିର୍ବାଚନ ଜନାଦେଶ<br />ପଦବୀରେ ଥିବା ସମୟ ! width="20%" |ନିଯୁକ୍ତିଦାତା<br />{{small|(ରାଜ୍ୟପାଳ)}} ! width="15%" |ମୁଖ୍ୟମନ୍ତ୍ରୀଙ୍କ<br />ରାଜନୈତିକ ଦଳ ! colspan="2" width="10%" |ସରକାର |- bgcolor="#EEEEEE" | rowspan="4" style="background-color:{{party color|Indian National Congress}}" | | rowspan="4" | '''୧''' | rowspan="4" | [[File:Harekrushna_Mahatab_2000_stamp_of_India.jpg|80px]] | rowspan="4" | '''[[ହରେକୃଷ୍ଣ ମହତାବ]]'''<br />{{small|'''ପୂର୍ବ ଭଦ୍ରକ'''}} | {{small|୨୬ ଜାନୁଆରୀ}}<br />୧୯୫୦ | {{small|୧୨ ମଇ}}<br />୧୯୫୦ | rowspan="3" | {{small|'''ଚାନ୍ଦୁଲାଲ ତ୍ରିବେଦୀ'''}} | rowspan="3" bgcolor="#CCF2FF" | {{small|[[ଭାରତୀୟ ଜାତୀୟ କଂଗ୍ରେସ]]}} | rowspan="3" bgcolor="#CCF2FF" | {{small|'''ମହତାବ ୧'''}} | rowspan="3" bgcolor="#CCF2FF" | {{small|'''୨ୟ ପ୍ରାଦେଶିକ'''}} |- bgcolor="#EEEEEE" | colspan="2" | '''୧୯୪୬''' |- bgcolor="#E9E9E9" | colspan="2" | {{small|୧୦୬ ଦିନ}} |- | colspan="6" align="left" |{{small|ଓଡ଼ିଶାର ପ୍ରଥମ ମୁଖ୍ୟମନ୍ତ୍ରୀ ।}} |- bgcolor="#EEEEEE" | rowspan="4" style="background-color:{{party color|Indian National Congress}}" | | rowspan="4" | '''୨''' | rowspan="4" | [[File:Nabakrushna-Choudhury.jpg|80px]] | rowspan="4" | '''[[ନବକୃଷ୍ଣ ଚୌଧୁରୀ]]'''<br />{{small|'''ଉତ୍ତର କେନ୍ଦ୍ରାପଡ଼ା'''<br />'''ବଡ଼ଚଣା'''}} | {{small|୧୨ ମଇ}}<br />୧୯୫୦ | {{small|୧୯ ଅକ୍ଟୋବର}}<br />୧୯୫୬ | rowspan="3" | {{small|'''ଆସଫ ଅଲ୍ଲୀ'''}} | rowspan="3" bgcolor="#CCF2FF" | {{small|[[ଭାରତୀୟ ଜାତୀୟ କଂଗ୍ରେସ]]}} | rowspan="3" bgcolor="#CCF2FF" | {{small|'''ଚୌଧୁରୀ ୧'''<br />'''ଚୌଧୁରୀ ୨'''}} | rowspan="3" bgcolor="#CCF2FF" | {{small|'''୧ମ'''}} |- bgcolor="#EEEEEE" | colspan="2" | '''୧୯୫୨''' |- bgcolor="#E9E9E9" | colspan="2" | {{small|୬ ବର୍ଷ, ୧୬୦ ଦିନ}} |- | colspan="6" align="left" |{{small|ପ୍ରଥମ ବିଧାନସଭା ନିର୍ବାଚନରେ ଦଳକୁ ବିଜୟୀ କରାଇଥିଲେ ।}} |- bgcolor="#EEEEEE" | rowspan="4" style="background-color:{{party color|Indian National Congress}}" | | rowspan="4" | '''(୧)''' | rowspan="4" | [[File:Harekrushna_Mahatab_2000_stamp_of_India.jpg|80px]] | rowspan="4" | '''[[ହରେକୃଷ୍ଣ ମହତାବ]]'''<br />{{small|''ପ୍ରତିଦ୍ୱନ୍ଦ୍ୱିତା କରିନଥିଲେ''<br />'''ସୋର'''}} | {{small|୧୯ ଅକ୍ଟୋବର}}<br />୧୯୫୬ | {{small|୨୫ ଫେବୃଆରୀ}}<br />୧୯୬୧ | rowspan="3" | {{small|'''ଭୀମ ସେନ ସଚ୍ଚର'''}} | rowspan="3" bgcolor="#CCF2FF" | {{small|[[ଭାରତୀୟ ଜାତୀୟ କଂଗ୍ରେସ]]}} | rowspan="3" bgcolor="#CCF2FF" | {{small|'''ମହତାବ ୨'''<br />'''ମହତାବ ୩'''}} | rowspan="3" bgcolor="#CCF2FF" | {{small|'''୨ୟ'''}} |- bgcolor="#EEEEEE" | colspan="2" | '''୧୯୫୭''' |- bgcolor="#E9E9E9" | colspan="2" | {{small|୪ ବର୍ଷ, ୧୨୯ ଦିନ}} |- | colspan="6" align="left" |{{small|ରାଷ୍ଟ୍ରପତି ଶାସନ ଲାଗୁ ହେବା ପୂର୍ବରୁ ଦ୍ୱିତୀୟ ଥର ପାଇଁ କାର୍ଯ୍ୟଭାର ଗ୍ରହଣ କରିଥିଲେ ।}} |- bgcolor="#FFFFFF" | colspan="10" | '''ପଦବୀ ଖାଲି''' (୨୫ ଫେବୃଆରୀ ୧୯୬୧ – ୨୩ ଜୁନ ୧୯୬୧)<br />''ଏହି ସମୟରେ '''ରାଷ୍ଟ୍ରପତି ଶାସନ''' ଲାଗୁ ହୋଇଥିଲା''<br />{{small|୧୧୮ ଦିନ}} |- |- bgcolor="#EEEEEE" | rowspan="4" style="background-color:{{party color|Indian National Congress}}" | | rowspan="4" | '''୩''' | rowspan="4" | [[File:Biju-Patnaik.jpg|80px]] | rowspan="4" | '''[[ବିଜୁ ପଟ୍ଟନାୟକ]]'''<br />{{small|'''ଚୌଦ୍ୱାର'''}} | {{small|୨୩ ଜୁନ}}<br />୧୯୬୧ | {{small|୨ ଅକ୍ଟୋବର}}<br />୧୯୬୩ | rowspan="3" | {{small|'''ୱାଇ. ଏନ. ସୁକଥଙ୍କର'''}} | rowspan="3" bgcolor="#CCF2FF" | {{small|[[ଭାରତୀୟ ଜାତୀୟ କଂଗ୍ରେସ]]}} | rowspan="3" bgcolor="#CCF2FF" | {{small|'''ବିଜୁ ୧'''}} | rowspan="3" bgcolor="#CCF2FF" | {{small|'''୩ୟ'''}} |- bgcolor="#EEEEEE" | colspan="2" | '''୧୯୬୧''' |- bgcolor="#E9E9E9" | colspan="2" | {{small|୨ ବର୍ଷ, ୧୦୧ ଦିନ}} |- | colspan="6" align="left" |{{small|୧୯୬୧ ନିର୍ବାଚନ ପରେ କାର୍ଯ୍ୟଭାର ଗ୍ରହଣ କରିଥିଲେ ।}} |- bgcolor="#EEEEEE" | rowspan="4" style="background-color:{{party color|Indian National Congress}}" | | rowspan="4" | '''୪''' | rowspan="4" | [[File:Biren-Mitra.jpg|80px]] | rowspan="4" | '''[[ବୀରେନ ମିତ୍ର]]'''<br />{{small|'''କଟକ ସିଟି'''}} | {{small|୨ ଅକ୍ଟୋବର}}<br />୧୯୬୩ | {{small|୨୧ ଫେବୃଆରୀ}}<br />୧୯୬୫ | rowspan="3" | {{small|'''ଅଯୋଧ୍ୟା ନାଥ ଖୋସଲା'''}} | rowspan="3" bgcolor="#CCF2FF" | {{small|[[ଭାରତୀୟ ଜାତୀୟ କଂଗ୍ରେସ]]}} | rowspan="3" bgcolor="#CCF2FF" | {{small|'''ମିତ୍ର'''}} | rowspan="3" bgcolor="#CCF2FF" | {{small|'''୩ୟ'''}} |- bgcolor="#EEEEEE" | colspan="2" | '''୧୯୬୧''' |- bgcolor="#E9E9E9" | colspan="2" | {{small|୧ ବର୍ଷ, ୧୪୨ ଦିନ}} |- | colspan="6" align="left" |{{small|୩ୟ ବିଧାନସଭା ସମୟରେ ପଟ୍ଟନାୟକଙ୍କ ଉତ୍ତରାଧିକାରୀ ହୋଇଥିଲେ ।}} |- bgcolor="#EEEEEE" | rowspan="4" style="background-color:{{party color|Indian National Congress}}" | | rowspan="4" | '''୫''' | rowspan="4" | [[File:Sadasiva-Tripathy.jpg|80px]] | rowspan="4" | '''[[ସଦାଶିବ ତ୍ରିପାଠୀ]]'''<br />{{small|'''ଉମରକୋଟ'''}} | {{small|୨୧ ଫେବୃଆରୀ}}<br />୧୯୬୫ | {{small|୮ ମାର୍ଚ୍ଚ}}<br />୧୯୬୭ | rowspan="3" | {{small|'''ଅଯୋଧ୍ୟା ନାଥ ଖୋସଲା'''}} | rowspan="3" bgcolor="#CCF2FF" | {{small|[[ଭାରତୀୟ ଜାତୀୟ କଂଗ୍ରେସ]]}} | rowspan="3" bgcolor="#CCF2FF" | {{small|'''ତ୍ରିପାଠୀ'''}} | rowspan="3" bgcolor="#CCF2FF" | {{small|'''୩ୟ'''}} |- bgcolor="#EEEEEE" | colspan="2" | '''୧୯୬୧''' |- bgcolor="#E9E9E9" | colspan="2" | {{small|୨ ବର୍ଷ, ୧୫ ଦିନ}} |- | colspan="6" align="left" |{{small|୩ୟ ବିଧାନସଭାର ଶେଷ ପର୍ଯ୍ୟନ୍ତ କାର୍ଯ୍ୟ କରିଥିଲେ ।}} |- bgcolor="#EEEEEE" | rowspan="4" style="background-color:{{party color|Swatantra Party}}" | | rowspan="4" | '''୬''' | rowspan="4" | [[File:RNS-Deo.jpg|80px]] | rowspan="4" | '''[[ରାଜେନ୍ଦ୍ର ନାରାୟଣ ସିଂହଦେଓ]]'''<br />{{small|'''ବଲାଙ୍ଗୀର'''}} | {{small|୮ ମାର୍ଚ୍ଚ}}<br />୧୯୬୭ | {{small|୯ ଜାନୁଆରୀ}}<br />୧୯୭୧ | rowspan="3" | {{small|'''ଅଯୋଧ୍ୟା ନାଥ ଖୋସଲା'''}} | rowspan="3" bgcolor="#CCE2FF" | {{small|'''ସ୍ୱତନ୍ତ୍ର ପାର୍ଟି'''}} | rowspan="3" bgcolor="#CCE2FF" | {{small|'''ସିଂହଦେଓ'''}} | rowspan="3" bgcolor="#CCE2FF" | {{small|'''୪ର୍ଥ'''}} |- bgcolor="#EEEEEE" | colspan="2" | '''୧୯୬୭''' |- bgcolor="#E9E9E9" | colspan="2" | {{small|୩ ବର୍ଷ, ୩୦୭ ଦିନ}} |- | colspan="6" align="left" |{{small|ଓଡ଼ିଶାର ପ୍ରଥମ ଅଣ-କଂଗ୍ରେସ ମୁଖ୍ୟମନ୍ତ୍ରୀ ।}} |- bgcolor="#FFFFFF" | colspan="10" | '''ପଦବୀ ଖାଲି''' (୯ ଜାନୁଆରୀ ୧୯୭୧ – ୩ ଏପ୍ରିଲ ୧୯୭୧)<br />''ଏହି ସମୟରେ '''ରାଷ୍ଟ୍ରପତି ଶାସନ''' ଲାଗୁ ହୋଇଥିଲା''<br />{{small|୮୪ ଦିନ}} |- |- bgcolor="#EEEEEE" | rowspan="4" style="background-color:{{party color|Independent}}" | | rowspan="4" | '''୭''' | rowspan="4" | [[File:Biswanath-Das.jpg|80px]] | rowspan="4" | '''[[ବିଶ୍ୱନାଥ ଦାସ]]'''<br />{{small|'''ରାଉରକେଲା'''}} | {{small|୩ ଏପ୍ରିଲ}}<br />୧୯୭୧ | {{small|୧୪ ଜୁନ}}<br />୧୯୭୨ | rowspan="3" | {{small|'''ଶୌକତୁଲ୍ଲା ଶାହ ଅନସାରୀ'''}} | rowspan="3" bgcolor="#EEEEEE" | {{small|'''ସ୍ୱାଧୀନ'''}} | rowspan="3" bgcolor="#EEEEEE" | {{small|'''ଦାସ ୨'''}} | rowspan="3" bgcolor="#EEEEEE" | {{small|'''୫ମ'''}} |- bgcolor="#EEEEEE" | colspan="2" | '''୧୯୭୧''' |- bgcolor="#E9E9E9" | colspan="2" | {{small|୧ ବର୍ଷ, ୭୨ ଦିନ}} |- | colspan="6" align="left" |{{small|ଏକ ମେଣ୍ଟ ସରକାରର ନେତୃତ୍ୱ ନେଇଥିଲେ ।}} |- bgcolor="#EEEEEE" | rowspan="4" style="background-color:{{Party color|Indian National Congress (R)}}" | | rowspan="4" | '''୮''' | rowspan="4" | [[File:Nandini-Satapathy.jpg|80px]] | rowspan="4" | '''[[ନନ୍ଦିନୀ ଶତପଥୀ]]'''<br />{{small|'''କଟକ ସିଟି'''}} | {{small|୧୪ ଜୁନ}}<br />୧୯୭୨ | {{small|୩ ମାର୍ଚ୍ଚ}}<br />୧୯୭୩ | rowspan="3" | {{small|'''ଯୋଗେନ୍ଦ୍ର ସିଂହ'''}} | rowspan="3" bgcolor="#CEFDF9" | {{small|'''ଭାରତୀୟ ଜାତୀୟ କଂଗ୍ରେସ (ଆର)'''}} | rowspan="3" bgcolor="#CEFDF9" | {{small|'''ଶତପଥୀ ୧'''}} | rowspan="3" bgcolor="#CEFDF9" | {{small|'''୫ମ'''}} |- bgcolor="#EEEEEE" | colspan="2" | '''୧୯୭୧''' |- bgcolor="#E9E9E9" | colspan="2" | {{small|୨୬୨ ଦିନ}} |- | colspan="6" align="left" |{{small|ଓଡ଼ିଶାର ପ୍ରଥମ ମହିଳା ମୁଖ୍ୟମନ୍ତ୍ରୀ ।}} |- bgcolor="#FFFFFF" | colspan="10" | '''ପଦବୀ ଖାଲି''' (୩ ମାର୍ଚ୍ଚ ୧୯୭୩ – ୬ ମାର୍ଚ୍ଚ ୧୯୭୪)<br />''ଏହି ସମୟରେ '''ରାଷ୍ଟ୍ରପତି ଶାସନ''' ଲାଗୁ ହୋଇଥିଲା''<br />{{small|୧ ବର୍ଷ, ୩ ଦିନ}} |- |- bgcolor="#EEEEEE" | rowspan="4" style="background-color:{{Party color|Indian National Congress (R)}} " | | rowspan="4" | '''(୮)''' | rowspan="4" | [[File:Nandini-Satapathy.jpg|80px]] | rowspan="4" | '''[[ନନ୍ଦିନୀ ଶତପଥୀ]]'''<br />{{small|'''ଢେଙ୍କାନାଳ'''}} | {{small|୬ ମାର୍ଚ୍ଚ}}<br />୧୯୭୪ | {{small|୧୬ ଡିସେମ୍ବର}}<br />୧୯୭୬ | rowspan="3" | {{small|'''ବି. ଡି. ଜତ୍ତୀ'''}} | rowspan="3" bgcolor="#CEFDF9" | {{small|'''ଭାରତୀୟ ଜାତୀୟ କଂଗ୍ରେସ (ଆର)'''}} | rowspan="3" bgcolor="#CEFDF9" | {{small|'''ଶତପଥୀ ୨'''}} | rowspan="3" bgcolor="#CEFDF9" | {{small|'''୬ଷ୍ଠ'''}} |- bgcolor="#EEEEEE" | colspan="2" | '''୧୯୭୪''' |- bgcolor="#E9E9E9" | colspan="2" | {{small|୨ ବର୍ଷ, ୨୮୫ ଦିନ}} |- | colspan="6" align="left" |{{small|ରାଷ୍ଟ୍ରପତି ଶାସନ ପରେ ପୁଣି କ୍ଷମତାକୁ ଫେରିଥିଲେ ।}} |- bgcolor="#FFFFFF" | colspan="10" | '''ପଦବୀ ଖାଲି''' (୧୬ ଡିସେମ୍ବର ୧୯୭୬ – ୨୯ ଡିସେମ୍ବର ୧୯୭୬)<br />''ଏହି ସମୟରେ '''ରାଷ୍ଟ୍ରପତି ଶାସନ''' ଲାଗୁ ହୋଇଥିଲା''<br />{{small|୧୩ ଦିନ}} |- |- bgcolor="#EEEEEE" | rowspan="4" style="background-color:{{Party color|Indian National Congress (R)}}" | | rowspan="4" | '''୯''' | rowspan="4" | [[File:Binayak Acharya.jpg|80px]] | rowspan="4" | '''[[ବିନାୟକ ଆଚାର୍ଯ୍ୟ]]'''<br />{{small|'''ବ୍ରହ୍ମପୁର'''}} | {{small|୨୯ ଡିସେମ୍ବର}}<br />୧୯୭୬ | {{small|୩୦ ଏପ୍ରିଲ}}<br />୧୯୭୭ | rowspan="3" | {{small|'''ଶିବ ନାରାୟଣ ଶଙ୍କର'''}} | rowspan="3" bgcolor="#CEFDF9" | {{small|'''ଭାରତୀୟ ଜାତୀୟ କଂଗ୍ରେସ (ଆର)'''}} | rowspan="3" bgcolor="#CEFDF9" | {{small|'''ଆଚାର୍ଯ୍ୟ'''}} | rowspan="3" bgcolor="#CEFDF9" | {{small|'''୬ଷ୍ଠ'''}} |- bgcolor="#EEEEEE" | colspan="2" | '''୧୯୭୪''' |- bgcolor="#E9E9E9" | colspan="2" | {{small|୧୨୨ ଦିନ}} |- | colspan="6" align="left" |{{small|ଆଉ ଏକ ରାଷ୍ଟ୍ରପତି ଶାସନ ଲାଗୁ ହେବା ପୂର୍ବରୁ ଅଳ୍ପ ସମୟ ପାଇଁ କାର୍ଯ୍ୟ କରିଥିଲେ ।}} |- bgcolor="#FFFFFF" | colspan="10" | '''ପଦବୀ ଖାଲି''' (୩୦ ଏପ୍ରିଲ ୧୯୭୭ – ୨୬ ଜୁନ ୧୯୭୭)<br />''ଏହି ସମୟରେ '''ରାଷ୍ଟ୍ରପତି ଶାସନ''' ଲାଗୁ ହୋଇଥିଲା''<br />{{small|୫୭ ଦିନ}} |- |- bgcolor="#EEEEEE" | rowspan="4" style="background-color:{{party color|Janata Party}}" | | rowspan="4" | '''୧୦''' | rowspan="4" | [[File:NilamaniRautray.jpg|80px]] | rowspan="4" | '''[[ନୀଳମଣି ରାଉତରାୟ]]'''<br />{{small|'''ବାସୁଦେବପୁର'''}} | {{small|୨୬ ଜୁନ}}<br />୧୯୭୭ | {{small|୧୭ ଫେବୃଆରୀ}}<br />୧୯୮୦ | rowspan="3" | {{small|'''ହରଚରଣ ସିଂହ ବ୍ରାର'''}} | rowspan="3" bgcolor="#CCEAFF" | {{small|'''ଜନତା ପାର୍ଟି'''}} | rowspan="3" bgcolor="#CCEAFF" | {{small|'''ରାଉତରାୟ'''}} | rowspan="3" bgcolor="#CCEAFF" | {{small|'''୭ମ'''}} |- bgcolor="#EEEEEE" | colspan="2" | '''୧୯୭୭''' |- bgcolor="#E9E9E9" | colspan="2" | {{small|୨ ବର୍ଷ, ୨୩୬ ଦିନ}} |- | colspan="6" align="left" |{{small|ଓଡ଼ିଶାର ପ୍ରଥମ ଜନତା ପାର୍ଟି ମୁଖ୍ୟମନ୍ତ୍ରୀ ।}} |- bgcolor="#FFFFFF" | colspan="10" | '''ପଦବୀ ଖାଲି''' (୧୭ ଫେବୃଆରୀ ୧୯୮୦ – ୯ ଜୁନ ୧୯୮୦)<br />''ଏହି ସମୟରେ '''ରାଷ୍ଟ୍ରପତି ଶାସନ''' ଲାଗୁ ହୋଇଥିଲା''<br />{{small|୧୧୩ ଦିନ}} |- |- bgcolor="#EEEEEE" | rowspan="4" style="background-color:{{party color|Indian National Congress}}" | | rowspan="4" | '''୧୧''' | rowspan="4" | [[File:J B Pattnaik, Governor of Assam.jpg|80px]] | rowspan="4" | '''[[ଜାନକୀ ବଲ୍ଲଭ ପଟ୍ଟନାୟକ]]'''<br />{{small|'''ଆଠଗଡ଼'''}} | {{small|୯ ଜୁନ}}<br />୧୯୮୦ | {{small|୭ ଡିସେମ୍ବର}}<br />୧୯୮୯ | rowspan="3" | {{small|'''ସି. ଏମ. ପୁନାଚା'''<br />'''ବିଶମ୍ଭର ନାଥ ପାଣ୍ଡେ'''}} | rowspan="3" bgcolor="#CCF2FF" | {{small|[[ଭାରତୀୟ ଜାତୀୟ କଂଗ୍ରେସ]]}} | rowspan="3" bgcolor="#CCF2FF" | {{small|'''ଜାନକୀ ୧'''<br />'''ଜାନକୀ ୨'''}} | rowspan="3" bgcolor="#CCF2FF" | {{small|'''୮ମ'''<br />'''୯ମ'''}} |- bgcolor="#EEEEEE" | colspan="2" | '''୧୯୮୦'''<br />'''୧୯୮୫''' |- bgcolor="#E9E9E9" | colspan="2" | {{small|୯ ବର୍ଷ, ୧୮୧ ଦିନ}} |- | colspan="6" align="left" |{{small|ଲଗାତାର ଦୁଇଟି ପୂର୍ଣ୍ଣ କାର୍ଯ୍ୟକାଳ ପାଇଁ କାର୍ଯ୍ୟ କରିଥିଲେ ।}} |- bgcolor="#EEEEEE" | rowspan="4" style="background-color:{{party color|Indian National Congress}}" | | rowspan="4" | '''୧୨''' | rowspan="4" | [[File:Hemananda Biswal.jpg|80px]] | rowspan="4" | '''[[ହେମାନନ୍ଦ ବିଶ୍ୱାଳ]]'''<br />{{small|'''ଲଇକେରା'''}} | {{small|୭ ଡିସେମ୍ବର}}<br />୧୯୮୯ | {{small|୫ ମାର୍ଚ୍ଚ}}<br />୧୯୯୦ | rowspan="3" | {{small|'''ନୁରୁଲ ହାସନ'''}} | rowspan="3" bgcolor="#CCF2FF" | {{small|[[ଭାରତୀୟ ଜାତୀୟ କଂଗ୍ରେସ]]}} | rowspan="3" bgcolor="#CCF2FF" | {{small|'''ବିଶ୍ୱାଳ ୧'''}} | rowspan="3" bgcolor="#CCF2FF" | {{small|'''୯ମ'''}} |- bgcolor="#EEEEEE" | colspan="2" | '''୧୯୮୫''' |- bgcolor="#E9E9E9" | colspan="2" | {{small|୮୮ ଦିନ}} |- | colspan="6" align="left" |{{small|ଓଡ଼ିଶାର ପ୍ରଥମ ଆଦିବାସୀ ମୁଖ୍ୟମନ୍ତ୍ରୀ ।}} |- bgcolor="#EEEEEE" | rowspan="4" style="background-color:{{party color|Janata Dal}}" | | rowspan="4" | '''(୩)''' | rowspan="4" | [[File:Biju-Patnaik.jpg|80px]] | rowspan="4" | '''[[ବିଜୁ ପଟ୍ଟନାୟକ]]'''<br />{{small|'''ଭୁବନେଶ୍ୱର'''}} | {{small|୫ ମାର୍ଚ୍ଚ}}<br />୧୯୯୦ | {{small|୧୫ ମାର୍ଚ୍ଚ}}<br />୧୯୯୫ | rowspan="3" | {{small|'''ଯଜ୍ଞଦତ୍ତ ଶର୍ମା'''}} | rowspan="3" bgcolor="#D6ECE0" | {{small|ଜନତା ଦଳ }} | rowspan="3" bgcolor="#D6ECE0" | {{small|'''ବିଜୁ ୨'''}} | rowspan="3" bgcolor="#D6ECE0" | {{small|'''୧୦ମ'''}} |- bgcolor="#EEEEEE" | colspan="2" | '''୧୯୯୦''' |- bgcolor="#E9E9E9" | colspan="2" | {{small|୫ ବର୍ଷ, ୧୦ ଦିନ}} |- | colspan="6" align="left" |{{small|ଜନତା ଦଳ ବ୍ୟାନରରେ ପୁଣି କ୍ଷମତାକୁ ଫେରିଥିଲେ ।}} |- bgcolor="#EEEEEE" | rowspan="4" style="background-color:{{party color|Indian National Congress}}" | | rowspan="4" | '''(୧୧)''' | rowspan="4" | [[File:J B Pattnaik, Governor of Assam.jpg|80px]] | rowspan="4" | '''[[ଜାନକୀ ବଲ୍ଲଭ ପଟ୍ଟନାୟକ]]'''<br />{{small|'''ବେଗୁନିଆ'''}} | {{small|୧୫ ମାର୍ଚ୍ଚ}}<br />୧୯୯୫ | {{small|୧୭ ଫେବୃଆରୀ}}<br />୧୯୯୯ | rowspan="3" | {{small|'''ବି. ସତ୍ୟ ନାରାୟଣ ରେଡ୍ଡୀ'''}} | rowspan="3" bgcolor="#CCF2FF" | {{small|[[ଭାରତୀୟ ଜାତୀୟ କଂଗ୍ରେସ]]}} | rowspan="3" bgcolor="#CCF2FF" | {{small|'''ଜାନକୀ ୩'''}} | rowspan="3" bgcolor="#CCF2FF" | {{small|'''୧୧ଶ'''}} |- bgcolor="#EEEEEE" | colspan="2" | '''୧୯୯୫''' |- bgcolor="#E9E9E9" | colspan="2" | {{small|୩ ବର୍ଷ, ୩୩୯ ଦିନ}} |- | colspan="6" align="left" |{{small|ତୃତୀୟ ଥର ଅଣ-କ୍ରମାଗତ କାର୍ଯ୍ୟକାଳ ପାଇଁ ନିର୍ବାଚିତ ହୋଇଥିଲେ ।}} |- bgcolor="#EEEEEE" | rowspan="4" style="background-color:{{party color|Indian National Congress}}" | | rowspan="4" | '''୧୩''' | rowspan="4" | [[File:Giridhar Gamang.jpg|80px]] | rowspan="4" | '''[[ଗିରିଧର ଗମାଙ୍ଗ]]'''<br />{{small|'''ଲକ୍ଷ୍ମୀପୁର'''}} | {{small|୧୭ ଫେବୃଆରୀ}}<br />୧୯୯୯ | {{small|୬ ଡିସେମ୍ବର}}<br />୧୯୯୯ | rowspan="3" | {{small|'''ସି. ରଙ୍ଗରାଜନ'''}} | rowspan="3" bgcolor="#CCF2FF" | {{small|[[ଭାରତୀୟ ଜାତୀୟ କଂଗ୍ରେସ]]}} | rowspan="3" bgcolor="#CCF2FF" | {{small|'''ଗମାଙ୍ଗ'''}} | rowspan="3" bgcolor="#CCF2FF" | {{small|'''୧୧ଶ'''}} |- bgcolor="#EEEEEE" | colspan="2" | '''୧୯୯୫''' |- bgcolor="#E9E9E9" | colspan="2" | {{small|୨୯୨ ଦିନ}} |- | colspan="6" align="left" |{{small|୧୯୯୯ ମହାବାତ୍ୟା ପରେ ଇସ୍ତଫା ଦେଇଥିଲେ ।}} |- bgcolor="#EEEEEE" | rowspan="4" style="background-color:{{party color|Indian National Congress}}" | | rowspan="4" | '''(୧୨)''' | rowspan="4" | [[File:Hemananda Biswal.jpg|80px]] | rowspan="4" | '''[[ହେମାନନ୍ଦ ବିଶ୍ୱାଳ]]'''<br />{{small|'''ଲଇକେରା'''}} | {{small|୬ ଡିସେମ୍ବର}}<br />୧୯୯୯ | {{small|୫ ମାର୍ଚ୍ଚ}}<br />୨୦୦୦ | rowspan="3" | {{small|'''ଏମ. ଏମ. ରାଜେନ୍ଦ୍ରନ'''}} | rowspan="3" bgcolor="#CCF2FF" | {{small|[[ଭାରତୀୟ ଜାତୀୟ କଂଗ୍ରେସ]]}} | rowspan="3" bgcolor="#CCF2FF" | {{small|'''ବିଶ୍ୱାଳ ୨'''}} | rowspan="3" bgcolor="#CCF2FF" | {{small|'''୧୧ଶ'''}} |- bgcolor="#EEEEEE" | colspan="2" | '''୧୯୯୫''' |- bgcolor="#E9E9E9" | colspan="2" | {{small|୯୦ ଦିନ}} |- | colspan="6" align="left" |{{small|୨୦୦୦ ନିର୍ବାଚନ ପୂର୍ବରୁ ଅଳ୍ପ ସମୟ ପାଇଁ କାର୍ଯ୍ୟ କରିଥିଲେ ।}} |- bgcolor="#EEEEEE" | rowspan="4" style="background-color:{{party color|Biju Janata Dal}}" | | rowspan="4" | '''୧୪''' | rowspan="4" | [[File:NaveenPatnaik.jpg|80px]] | rowspan="4" | '''[[ନବୀନ ପଟ୍ଟନାୟକ]]'''<br />{{small|'''ହିଞ୍ଜିଳି'''}} | {{small|୫ ମାର୍ଚ୍ଚ}}<br />୨୦୦୦ | {{small|୧୨ ଜୁନ}}<br />୨୦୨୪ | rowspan="3" | {{small|'''ଏମ. ଏମ. ରାଜେନ୍ଦ୍ରନ'''<br />'''ମୁରଲୀଧର ଭଣ୍ଡାରେ'''<br />'''ଏସ. ସି. ଜାମିର'''<br />'''ଗଣେଶୀ ଲାଲ'''}} | rowspan="3" bgcolor="#E3EDDC" | {{small|[[ବିଜୁ ଜନତା ଦଳ]]}} | rowspan="3" bgcolor="#E3EDDC" | {{small|'''ନବୀନ ୧, ୨, ୩, ୪, ୫'''}} | rowspan="3" bgcolor="#E3EDDC" | {{small|'''୧୨ଶ, ୧୩ଶ, ୧୪ଶ, ୧୫ଶ, ୧୬ଶ'''}} |- bgcolor="#EEEEEE" | colspan="2" | '''୨୦୦୦, ୨୦୦୪, ୨୦୦୯, ୨୦୧୪, ୨୦୧୯''' |- bgcolor="#E9E9E9" | colspan="2" | {{small|୨୪ ବର୍ଷ, ୯୯ ଦିନ}} |- | colspan="6" align="left" |{{small|ଓଡ଼ିଶାର ସବୁଠାରୁ ଦୀର୍ଘ ସମୟ ଧରି କାର୍ଯ୍ୟ କରିଥିବା ମୁଖ୍ୟମନ୍ତ୍ରୀ ।}} |- bgcolor="#EEEEEE" | rowspan="4" style="background-color:{{party color|Bharatiya Janata Party}}" | | rowspan="4" | '''୧୫''' | rowspan="4" | [[File:Shri Mohan Charan Majhi.jpg|80px]] | rowspan="4" | '''[[ମୋହନ ଚରଣ ମାଝୀ]]'''<br />{{small|'''କେନ୍ଦୁଝର'''}} | {{small|୧୨ ଜୁନ}}<br />୨୦୨୪ | ଅଦ୍ୟାବଧି | rowspan="3" | {{small|'''ରଘୁବର ଦାସ'''}} | rowspan="3" bgcolor="#FFE5CC" | {{small|[[ଭାରତୀୟ ଜନତା ପାର୍ଟି]]}} | rowspan="3" bgcolor="#FFE5CC" | {{small|'''ମାଝୀ'''}} | rowspan="3" bgcolor="#FFE5CC" | {{small|'''୧୭ଶ'''}} |- bgcolor="#EEEEEE" | colspan="2" | '''୨୦୨୪''' |- bgcolor="#E9E9E9" | colspan="2" | {{small|୧ ବର୍ଷ, ୩୫୪ ଦିନ}} |- | colspan="6" align="left" |{{small|ଓଡ଼ିଶାର ପ୍ରଥମ ଭାରତୀୟ ଜନତା ପାର୍ଟି ମୁଖ୍ୟମନ୍ତ୍ରୀ ।}} |} == ପରିସଂଖ୍ୟାନ == {{Pie chart | caption = ୧ ଜୁନ ୨୦୨୬ ସୁଦ୍ଧା ଓଡ଼ିଶାରେ ବିଭିନ୍ନ ଦଳର ପ୍ରଧାନମନ୍ତ୍ରୀ/ମୁଖ୍ୟମନ୍ତ୍ରୀ ପଦବୀରେ ରହିବାର ସମୟର ଅନୁପାତ | thumb = right | label1 = [[ଭାରତୀୟ ଜାତୀୟ କଂଗ୍ରେସ]] | value1 = 42.124170965 | color1 = #00BCFF | label2 = [[ବିଜୁ ଜନତା ଦଳ]] | value2 = 27.219970523 | color2 = #77A04D | label3 = '''ରାଷ୍ଟ୍ରପତି ଶାସନ / ରାଜ୍ୟପାଳ ଶାସନ''' | value3 = 6.644559076 | color3 = #000000 | label4 = [[ଜନତା ଦଳ]] | value4 = 5.637435520 | color4 = #249256 | label5 = '''ସ୍ୱତନ୍ତ୍ର ପାର୍ଟି''' | value5 = 4.307909605 | color5 = #0400FF | label6 = '''ଭାରତୀୟ ଜାତୀୟ କଂଗ୍ରେସ (ଆର)''' | value6 = 4.298698109 | color6 = #00FFFF | label7 = '''ଜାତୀୟ ଦଳ''' | value7 = 3.248587571 | color7 = #ffff00 | label8 = '''ଜନତା ପାର୍ଟି''' | value8 = 2.966090641 | color8 = #2478FF | label9 = [[ଭାରତୀୟ ଜନତା ପାର୍ଟି]] | value9 = 2.207688529 | color9 = #FF9933 | label10 = '''ସ୍ୱାଧୀନ''' | value10 = 1.344878408 | color10 = #CCCCCC }} {| class="wikitable sortable" style="text-align:center" ! data-sort-type="number" rowspan="2" |କ୍ରମିକ ନଂ. ! rowspan="2" |ମୁଖ୍ୟମନ୍ତ୍ରୀ ! rowspan="2" colspan="2" |ଦଳ ! colspan="2" |କାର୍ଯ୍ୟକାଳ |- ! ସର୍ବାଧିକ କାର୍ଯ୍ୟକାଳ ! ମୋଟ କାର୍ଯ୍ୟକାଳ |- ! data-sort-value="1" | ୧ | [[ନବୀନ ପଟ୍ଟନାୟକ]] | style="background-color:#77A04D;" | | style="text-align:left;" | [[ବିଜୁ ଜନତା ଦଳ]] | ୨୪ ବର୍ଷ, ୯୯ ଦିନ | ୨୪ ବର୍ଷ, ୯୯ ଦିନ |- ! data-sort-value="2" | ୨ | [[ଜାନକୀ ବଲ୍ଲଭ ପଟ୍ଟନାୟକ]] | style="background-color:#00BCFF;" | | style="text-align:left;" | [[ଭାରତୀୟ ଜାତୀୟ କଂଗ୍ରେସ]] | ୯ ବର୍ଷ, ୧୮୧ ଦିନ | ୧୩ ବର୍ଷ, ୧୫୫ ଦିନ |- ! data-sort-value="3" | ୩ | [[ହରେକୃଷ୍ଣ ମହତାବ]] | style="background-color:#00BCFF;" | | style="text-align:left;" | [[ଭାରତୀୟ ଜାତୀୟ କଂଗ୍ରେସ]] | ୪ ବର୍ଷ, ୧୨୯ ଦିନ | ୮ ବର୍ଷ, ୧୪୮ ଦିନ |- ! data-sort-value="4" | ୪ | [[ବିଜୁ ପଟ୍ଟନାୟକ]] | style="background-color:#249256;" | | style="text-align:left;" | [[ଜନତା ଦଳ]]/'''କଂଗ୍ରେସ''' | ୫ ବର୍ଷ, ୧୦ ଦିନ | ୭ ବର୍ଷ, ୧୧୧ ଦିନ |- ! data-sort-value="5" | ୫ | [[ନବକୃଷ୍ଣ ଚୌଧୁରୀ]] | style="background-color:#00BCFF;" | | style="text-align:left;" | [[ଭାରତୀୟ ଜାତୀୟ କଂଗ୍ରେସ]] | ୬ ବର୍ଷ, ୧୬୦ ଦିନ | ୬ ବର୍ଷ, ୧୬୦ ଦିନ |- ! data-sort-value="6" | ୬ | [[ରାଜେନ୍ଦ୍ର ନାରାୟଣ ସିଂହଦେଓ]] | style="background-color:#0400FF;" | | style="text-align:left;" | '''ସ୍ୱତନ୍ତ୍ର ପାର୍ଟି''' | ୩ ବର୍ଷ, ୩୦୭ ଦିନ | ୩ ବର୍ଷ, ୩୦୭ ଦିନ |- ! data-sort-value="7" | ୭ | [[ବିଶ୍ୱନାଥ ଦାସ]] | style="background-color:#CCCCCC;" | | style="text-align:left;" | '''ସ୍ୱାଧୀନ'''/'''କଂଗ୍ରେସ''' | ୨ ବର୍ଷ, ୧୧୦ ଦିନ | ୩ ବର୍ଷ, ୧୮୨ ଦିନ |- ! data-sort-value="8" | ୮ | [[ନନ୍ଦିନୀ ଶତପଥୀ]] | style="background-color:#00FFFF;" | | style="text-align:left;" | '''ଭାରତୀୟ ଜାତୀୟ କଂଗ୍ରେସ (ଆର)''' | ୨ ବର୍ଷ, ୨୮୫ ଦିନ | ୩ ବର୍ଷ, ୧୮୨ ଦିନ |- ! data-sort-value="9" | ୯ | [[କୃଷ୍ଣଚନ୍ଦ୍ର ଗଜପତି ନାରାୟଣ ଦେବ]] | style="background-color:#FFFF00;" | | style="text-align:left;" | '''ଜାତୀୟ ଦଳ'''/'''ସ୍ୱାଧୀନ''' | ୨ ବର୍ଷ, ୨୧୯ ଦିନ | ୨ ବର୍ଷ, ୩୨୮ ଦିନ |- ! data-sort-value="10" | ୧୦ | [[ନୀଳମଣି ରାଉତରାୟ]] | style="background-color:#2478FF;" | | style="text-align:left;" | '''ଜନତା ପାର୍ଟି''' | ୨ ବର୍ଷ, ୨୩୬ ଦିନ | ୨ ବର୍ଷ, ୨୩୬ ଦିନ |- ! data-sort-value="11" | ୧୧ | [[ସଦାଶିବ ତ୍ରିପାଠୀ]] | style="background-color:#00BCFF;" | | style="text-align:left;" | [[ଭାରତୀୟ ଜାତୀୟ କଂଗ୍ରେସ]] | ୨ ବର୍ଷ, ୧୫ ଦିନ | ୨ ବର୍ଷ, ୧୫ ଦିନ |- ! data-sort-value="12" | ୧୨ | '''[[ମୋହନ ଚରଣ ମାଝୀ]]''' | style="background-color:#FF9933;" | | style="text-align:left;" | [[ଭାରତୀୟ ଜନତା ପାର୍ଟି]] | '''୧ ବର୍ଷ, ୩୫୪ ଦିନ''' | '''୧ ବର୍ଷ, ୩୫୪ ଦିନ''' |- ! data-sort-value="13" | ୧୩ | [[ବୀରେନ ମିତ୍ର]] | style="background-color:#00BCFF;" | | style="text-align:left;" | [[ଭାରତୀୟ ଜାତୀୟ କଂଗ୍ରେସ]] | ୧ ବର୍ଷ, ୧୪୨ ଦିନ | ୧ ବର୍ଷ, ୧୪୨ ଦିନ |- ! data-sort-value="14" | ୧୪ | [[ଗିରିଧର ଗମାଙ୍ଗ]] | style="background-color:#00BCFF;" | | style="text-align:left;" | [[ଭାରତୀୟ ଜାତୀୟ କଂଗ୍ରେସ]] | ୨୯୨ ଦିନ | ୨୯୨ ଦିନ |- ! data-sort-value="15" | ୧୫ | [[ହେମାନନ୍ଦ ବିଶ୍ୱାଳ]] | style="background-color:#00BCFF;" | | style="text-align:left;" | [[ଭାରତୀୟ ଜାତୀୟ କଂଗ୍ରେସ]] | ୯୦ ଦିନ | ୧୭୮ ଦିନ |- ! data-sort-value="16" | ୧୬ | [[ବିନାୟକ ଆଚାର୍ଯ୍ୟ]] | style="background-color:#00FFFF;" | | style="text-align:left;" | '''ଭାରତୀୟ ଜାତୀୟ କଂଗ୍ରେସ (ଆର)''' | ୧୨୨ ଦିନ | ୧୨୨ ଦିନ |} == ଆହୁରି ଦେଖନ୍ତୁ == * [[ଓଡ଼ିଶାର ମନ୍ତ୍ରୀମଣ୍ଡଳ]] * [[ଓଡ଼ିଶାର ରାଜ୍ୟପାଳମାନଙ୍କର ତାଲିକା]] * [[ଓଡ଼ିଶାର ନେତାମାନଙ୍କର ତାଲିକା]] == ଆଧାର == # [http://www.orissa.gov.in/e-magazine/orissaannualreference/OR-Annual.../399-400.pdf Primie ministers and Chief ministers of Odisha] # [http://orissa.gov.in/cmorissa/cm.asp Odisha Chief Ministers List] {{ଓଡ଼ିଶାର ମୁଖ୍ୟମନ୍ତ୍ରୀ}} {{ଓଡ଼ିଶା ପ୍ରସଙ୍ଗ}} <!--ଅଲଗା ଭାଷାର ଉଇକିପିଡ଼ିଆରେ ଏହି ପ୍ରସଙ୍ଗ--> [[ଶ୍ରେଣୀ:ରାଜନୀତି]] [[ଶ୍ରେଣୀ:ଓଡ଼ିଶା ରାଜନୀତି]] [[ଶ୍ରେଣୀ:ତାଲିକା]] <references group="lower-alpha" /> 2a7lg81lv47iuwus89f5t9nw8gt4yyv 595824 595823 2026-06-01T16:28:11Z SamyakSamantasinghar 42167 /* ପରିସଂଖ୍ୟାନ */ 595824 wikitext text/x-wiki {{Short description|ଓଡ଼ିଶା ସରକାରଙ୍କ କାର୍ଯ୍ୟନିର୍ବାହୀ ଶାଖାର ମୁଖ୍ୟ}} {{Use dmy dates|date=December 2025}} {{Infobox | title = ଓଡ଼ିଶାର ମୁଖ୍ୟମନ୍ତ୍ରୀ | image = [[File:Flag of India.svg|100px|border|ଭାରତର ଜାତୀୟ ପତାକା]] | caption = '''ଭାରତର ଜାତୀୟ ପତାକା''' | image2 = [[File:Seal_of_Odisha.png|125px|ଓଡ଼ିଶାର ରାଜପ୍ରତୀକ]] | caption2 = '''ଓଡ଼ିଶାର ରାଜପ୍ରତୀକ''' | image3 = [[File:Shri Mohan Charan Majhi.jpg|250px|ମୋହନ ଚରଣ ମାଝୀ]] | caption3 = '''ବର୍ତ୍ତମାନ ପଦାଧିକାରୀ'''<br/>[[ମୋହନ ଚରଣ ମାଝୀ]]<br/>{{small|୧୨ ଜୁନ ୨୦୨୪ ଠାରୁ}} | label1 = ସମ୍ବୋଧନ | data1 = '''ମାନ୍ୟବର''' | label2 = ସଂକ୍ଷିପ୍ତ ନାମ | data2 = CMoOdisha | label3 = ବିଭାଗ | data3 = '''ମୁଖ୍ୟମନ୍ତ୍ରୀଙ୍କ କାର୍ଯ୍ୟାଳୟ'''<br/>'''ଓଡ଼ିଶା ସରକାର''' | label4 = ସଦସ୍ୟ | data4 = '''ଓଡ଼ିଶା ବିଧାନ ସଭା'''<br/>'''ରାଜ୍ୟ କ୍ୟାବିନେଟ୍''' | label5 = ଉତ୍ତରଦାୟୀ | data5 = '''ଓଡ଼ିଶାର ରାଜ୍ୟପାଳ'''<br/>'''ଓଡ଼ିଶା ବିଧାନ ସଭା''' | label6 = ବାସଭବନ | data6 = [[ଭୁବନେଶ୍ୱର]] | label7 = କାର୍ଯ୍ୟାଳୟ | data7 = [[ଲୋକସେବା ଭବନ]], [[ଭୁବନେଶ୍ୱର]] | label8 = ନାମାଙ୍କନକାରୀ | data8 = ସଂଖ୍ୟାଗରିଷ୍ଠ ଦଳ ବା ମେଣ୍ଟର ବିଧାୟକଗଣ | label9 = ନିଯୁକ୍ତିଦାତା | data9 = '''ଓଡ଼ିଶାର ରାଜ୍ୟପାଳ'''<br/>{{small|'''ଓଡ଼ିଶା ବିଧାନ ସଭା'''ରେ ସଂଖ୍ୟାଗରିଷ୍ଠତା ପ୍ରମାଣ କରିବାର ଦକ୍ଷତା ଭିତ୍ତିରେ ପାରମ୍ପରିକ ନିୟମ ଅନୁଯାୟୀ}} | label10 = କାର୍ଯ୍ୟକାଳ ସୀମା | data10 = ବିଧାନସଭାରେ ଆସ୍ଥା ଥିବା ପର୍ଯ୍ୟନ୍ତ;<br/>ସାଧାରଣତଃ ପାଞ୍ଚ ବର୍ଷ ଏବଂ କୌଣସି ନିର୍ଦ୍ଦିଷ୍ଟ କାର୍ଯ୍ୟକାଳ ସୀମା ନାହିଁ | label11 = ପୂର୍ବବର୍ତ୍ତୀ ପଦବୀ | data11 = ଓଡ଼ିଶା ପ୍ରଦେଶର ପ୍ରଧାନମନ୍ତ୍ରୀ | label12 = ପ୍ରଥମ ପଦାଧିକାରୀ | data12 = [[ହରେକୃଷ୍ଣ ମହତାବ]] | label13 = ଗଠନ | data13 = ୧ ଅପ୍ରେଲ ୧୯୩୬ (୯୦ ବର୍ଷ ପୂର୍ବେ) | label14 = ଉପମୁଖ୍ୟମନ୍ତ୍ରୀ | data14 = '''ଓଡ଼ିଶାର ଉପମୁଖ୍ୟମନ୍ତ୍ରୀ''' | label15 = ଦରମା | data15 = ₹୯୮,୦୦୦/ମାସିକ<br/>₹୧୧,୭୬,୦୦୦/ବାର୍ଷିକ | label16 = ୱେବସାଇଟ୍ | data16 = [https://cm.odisha.gov.in/ cm.odisha.gov.in] }} '''ଓଡ଼ିଶାର ମୁଖ୍ୟମନ୍ତ୍ରୀ''' ହେଉଛନ୍ତି [[ଭାରତ]]ର ଏକ '''ରାଜ୍ୟ''' '''ଓଡ଼ିଶା ସରକାର'''ଙ୍କ ମୁଖ୍ୟ । [[ଭାରତର ସମ୍ବିଧାନ]] ଅନୁଯାୟୀ, ରାଜ୍ୟର '''ରାଜ୍ୟପାଳ''' ହେଉଛନ୍ତି ନାମମାତ୍ର ('''''ଡି ଜୁରେ''''') ମୁଖ୍ୟ, କିନ୍ତୁ ପ୍ରକୃତ ('''''ଡି ଫ୍ୟାକ୍ଟୋ''''') କାର୍ଯ୍ୟନିର୍ବାହୀ କ୍ଷମତା ମୁଖ୍ୟମନ୍ତ୍ରୀଙ୍କ ହାତରେ ନ୍ୟସ୍ତ ଥାଏ । '''ଓଡ଼ିଶା ବିଧାନ ସଭା''' ନିର୍ବାଚନ ପରେ, ରାଜ୍ୟପାଳ ସାଧାରଣତଃ ସଂଖ୍ୟାଗରିଷ୍ଠତା ହାସଲ କରିଥିବା ଦଳ (କିମ୍ବା ମେଣ୍ଟ)କୁ ସରକାର ଗଠନ କରିବା ପାଇଁ ଆମନ୍ତ୍ରଣ କରିଥାନ୍ତି । ରାଜ୍ୟପାଳ ମୁଖ୍ୟମନ୍ତ୍ରୀଙ୍କୁ ନିଯୁକ୍ତ କରନ୍ତି, ଯାହାଙ୍କ '''ମନ୍ତ୍ରୀପରିଷଦ''' ବିଧାନସଭା ପ୍ରତି '''ସାମୂହିକ ଭାବେ ଉତ୍ତରଦାୟୀ''' ରହିଥାନ୍ତି । ବିଧାନସଭାରେ ଆସ୍ଥା ଥିବା ପର୍ଯ୍ୟନ୍ତ ମୁଖ୍ୟମନ୍ତ୍ରୀଙ୍କ କାର୍ଯ୍ୟକାଳ ପାଞ୍ଚ ବର୍ଷ ପାଇଁ ରହିଥାଏ ଏବଂ ଏହି ପଦବୀ ପାଇଁ କୌଣସି କାର୍ଯ୍ୟକାଳ ସୀମା ବା ନିର୍ଦ୍ଦିଷ୍ଟ ସମୟ ସୀମା ନାହିଁ ।<ref name="term1">'''ଦୁର୍ଗା ଦାସ ବସୁ'''. ''Introduction to the Constitution of India''. ୧୯୬୦. ୨୦ଶ ସଂସ୍କରଣ, ୨୦୧୧ ପୁନଃମୁଦ୍ରଣ. ପୃଷ୍ଠା- ୨୪୧, ୨୪୫. LexisNexis Butterworths Wadhwa Nagpur. {{ISBN|978-81-8038-559-9}}. ବି.ଦ୍ର.: ଯଦିଓ ଏହି ପୁସ୍ତକଟି ସାଧାରଣ ଭାବରେ ଭାରତୀୟ ରାଜ୍ୟ ସରକାରଙ୍କ ବିଷୟରେ ବର୍ଣ୍ଣନା କରେ, ଏହା ଓଡ଼ିଶା ପାଇଁ ମଧ୍ୟ ସମାନ ଭାବେ ପ୍ରଯୁଜ୍ୟ ।</ref> ମୁଖ୍ୟମନ୍ତ୍ରୀ ବିଧାନସଭାରେ ଗୃହର ନେତା ଭାବରେ ମଧ୍ୟ କାର୍ଯ୍ୟ କରନ୍ତି ।<ref>https://apuat21.cgg.gov.in/web/legislative-assembly/leader-of-the-house</ref> == ସଂକ୍ଷିପ୍ତ ଇତିହାସ == ୧ ଅପ୍ରେଲ ୧୯୩୬ ମସିହାରେ '''ଓଡ଼ିଶା ପ୍ରଦେଶ''' ଗଠନ କରାଯାଇଥିଲା । [[କୃଷ୍ଣଚନ୍ଦ୍ର ଗଜପତି ନାରାୟଣ ଦେବ|ମହାରାଜା କୃଷ୍ଣଚନ୍ଦ୍ର ଗଜପତି ନାରାୟଣ ଦେବ]]ଙ୍କ ପ୍ରଧାନମନ୍ତ୍ରୀତ୍ୱରେ ପ୍ରଥମ ପ୍ରାଦେଶିକ ସରକାର ଗଠନ କରାଯାଇଥିଲା । ସେ ଜୁଲାଇ ୧୯୩୭ ପର୍ଯ୍ୟନ୍ତ ଶାସନ କରିଥିଲେ । ଏହା ପରେ [[ଭାରତୀୟ ଜାତୀୟ କଂଗ୍ରେସ|ସର୍ବଭାରତୀୟ କଂଗ୍ରେସ ଦଳ]]ର ନେତା [[ବିଶ୍ୱନାଥ ଦାସ]] ଆଉ ଦୁଇ ବର୍ଷ ପାଇଁ ପ୍ରଧାନମନ୍ତ୍ରୀ ଦାୟିତ୍ୱ ଗ୍ରହଣ କରିଥିଲେ । ୧୯୪୬ ମସିହାରେ [[ହରେକୃଷ୍ଣ ମହତାବ|ଡଃ ହରେକୃଷ୍ଣ ମହତାବ]]ଙ୍କୁ ଦାୟିତ୍ୱ ହସ୍ତାନ୍ତର କରିବା ପୂର୍ବରୁ ମହାରାଜା କୃଷ୍ଣଚନ୍ଦ୍ର ଗଜପତି ପୁଣିଥରେ ଏହି କାର୍ଯ୍ୟଭାର ଗ୍ରହଣ କରିଥିଲେ । ଭାରତ ସ୍ୱାଧୀନତା ଲାଭ କରିବା ପରେ ନୂତନ ବ୍ୟବସ୍ଥା ଅଧୀନରେ ପ୍ରାଦେଶିକ ସରକାରଗୁଡ଼ିକର ପ୍ରଧାନମନ୍ତ୍ରୀ ପଦବୀକୁ ଉଚ୍ଛେଦ କରାଯାଇ ୧୯୫୦ ମସିହାରେ ମୁଖ୍ୟମନ୍ତ୍ରୀ ପଦବୀ ସୃଷ୍ଟି କରାଯାଇଥିଲା । ସ୍ୱାଧୀନତା ପରବର୍ତ୍ତୀ ପ୍ରଥମ ନିର୍ବାଚନ ପର୍ଯ୍ୟନ୍ତ [[ହରେକୃଷ୍ଣ ମହତାବ|ଡଃ ହରେକୃଷ୍ଣ ମହତାବ]] ଓଡ଼ିଶାର ମୁଖ୍ୟମନ୍ତ୍ରୀ ଭାବରେ ଅବ୍ୟାହତ ରହିଥିଲେ ଏବଂ ତାଙ୍କ ପରେ [[ନବକୃଷ୍ଣ ଚୌଧୁରୀ]] ଏହି ଦାୟିତ୍ୱ ଗ୍ରହଣ କରିଥିଲେ । ୧୯୪୬ ମସିହା ଠାରୁ ଓଡ଼ିଶାର ମୁଖ୍ୟମନ୍ତ୍ରୀମାନଙ୍କର ତାଲିକା ନିମ୍ନରେ ପ୍ରଦାନ କରାଯାଇଛି । ୧୯୪୬ ଠାରୁ ଓଡ଼ିଶାରେ ସର୍ବମୋଟ ୧୫ ଜଣ ମୁଖ୍ୟମନ୍ତ୍ରୀ ହୋଇଛନ୍ତି । ୨୦୦୦ ମସିହାରୁ ୨୦୨୪ ପର୍ଯ୍ୟନ୍ତ କାର୍ଯ୍ୟ କରିଥିବା [[ବିଜୁ ଜନତା ଦଳ]]ର [[ନବୀନ ପଟ୍ଟନାୟକ]] ହେଉଛନ୍ତି ଓଡ଼ିଶା ଇତିହାସରେ ସବୁଠାରୁ ଦୀର୍ଘ ସମୟ ଧରି କାର୍ଯ୍ୟ କରିଥିବା ମୁଖ୍ୟମନ୍ତ୍ରୀ (ଏହି ପଦବୀ ଅଳଙ୍କୃତ କରିବାରେ ସେ ହେଉଛନ୍ତି ପ୍ରଥମ ବ୍ୟକ୍ତି ଯାହାଙ୍କର କଦାପି ଭାରତୀୟ ଜାତୀୟ କଂଗ୍ରେସ ସହିତ କୌଣସି ସମ୍ପର୍କ ନଥିଲା) । ୧୨ ଜୁନ ୨୦୨୪ ଠାରୁ [[ଭାରତୀୟ ଜନତା ପାର୍ଟି]]ର [[ମୋହନ ଚରଣ ମାଝୀ]] ହେଉଛନ୍ତି ଓଡ଼ିଶାର ବର୍ତ୍ତମାନର ମୁଖ୍ୟମନ୍ତ୍ରୀ । == ମୁଖ୍ୟମନ୍ତ୍ରୀ ଭାବରେ ଶପଥ == ପଦ ଗ୍ରହଣ ପୂର୍ବରୁ ମୁଖ୍ୟମନ୍ତ୍ରୀ ରାଜ୍ୟପାଳଙ୍କ ସମ୍ମୁଖରେ ଭାରତର ସମ୍ବିଧାନର ତୃତୀୟ ଅନୁସୂଚି ଅନୁଯାୟୀ ପଦବୀ ଓ ଗୋପନୀୟତାର ଶପଥ ଗ୍ରହଣ କରନ୍ତି। ==== ପଦବୀର ଶପଥ ==== {{Blockquote|text=ମୁଁ, <ମୁଖ୍ୟମନ୍ତ୍ରୀଙ୍କ ନାମ>, ଈଶ୍ଵରଙ୍କ ନାମରେ ଶପଥ କରୁଛି ଯେ / ଦୃଢ଼ତାର ସହିତ ନିଷ୍ଠାପର ଘୋଷଣା କରୁଛି ଯେ ମୁଁ ବିଧି ଦ୍ୱାରା ସ୍ଥାପିତ ଭାରତର ସମ୍ବିଧାନ ପ୍ରତି ପ୍ରକୃତ ବିଶ୍ୱାସ ଓ ଅନୁଗତ୍ୟ ରଖିବି, ଭାରତର ସାର୍ବଭୌମତ୍ୱ ଓ ଅଖଣ୍ଡତା ରକ୍ଷା କରିବି, ଓଡ଼ିଶା ରାଜ୍ୟର ମୁଖ୍ୟମନ୍ତ୍ରୀ ଭାବରେ ମୋର କର୍ତ୍ତବ୍ୟ ନିଷ୍ଠାପର ଓ ବିବେକପୂର୍ଣ୍ଣ ଭାବରେ ପାଳନ କରିବି ଏବଂ ଭୟ, ପକ୍ଷପାତ, ଅନୁରାଗ କିମ୍ବା ବିଦ୍ୱେଷ ବିନା ସମ୍ବିଧାନ ଓ ଆଇନ ଅନୁସାରେ ସମସ୍ତଙ୍କ ପ୍ରତି ନ୍ୟାୟ କରିବି।}} ==== ଗୋପନୀୟତାର ଶପଥ ==== {{Blockquote|text=ମୁଁ, <ମୁଖ୍ୟମନ୍ତ୍ରୀଙ୍କ ନାମ>, ଈଶ୍ଵରଙ୍କ ନାମରେ ଶପଥ କରୁଛି ଯେ / ଦୃଢ଼ତାର ସହିତ ନିଷ୍ଠାପର ଘୋଷଣା କରୁଛି ଯେ ମୁଖ୍ୟମନ୍ତ୍ରୀ ଭାବରେ ମୋର ବିଚାରାର୍ଥ ଆସୁଥିବା କିମ୍ବା ମୋତେ ଜଣାପଡୁଥିବା କୌଣସି ବିଷୟକୁ, ମୋର କର୍ତ୍ତବ୍ୟର ଯଥୋଚିତ ପାଳନ ପାଇଁ ଆବଶ୍ୟକ ହେବା ବ୍ୟତୀତ, ମୁଁ ପ୍ରତ୍ୟକ୍ଷ କିମ୍ବା ପରୋକ୍ଷ ଭାବରେ କାହାକୁ ପ୍ରକାଶ କରିବି ନାହିଁ।}} == ଓଡ଼ିଶା ପ୍ରଦେଶର ପ୍ରଧାନମନ୍ତ୍ରୀଗଣ == {{clear}} ;ଦଳସମୂହ {{legend2|#FFFF00|'''ଜାତୀୟ ଦଳ'''|border=1px solid #AAAAAA}} (୧)<br> {{legend2|#00BCFF|[[ଭାରତୀୟ ଜାତୀୟ କଂଗ୍ରେସ]]|border=1px solid #AAAAAA}} (୨) {| class="wikitable sticky-header" width=100% style="text-align:center;" ! colspan="2" width="5%" |କ୍ରମିକ ନଂ. ! width="10%" |ଚିତ୍ର ! width="20%" |ନାମ<br />{{small|ନିର୍ବାଚନ ମଣ୍ଡଳୀ}} ! colspan="2" width="20%" |କାର୍ଯ୍ୟକାଳ<br />ନିର୍ବାଚନ ଜନାଦେଶ<br />ପଦବୀରେ ଥିବା ସମୟ ! width="20%" |ନିଯୁକ୍ତିଦାତା<br />{{small|(ରାଜ୍ୟପାଳ)}} ! width="15%" |ପ୍ରଧାନମନ୍ତ୍ରୀଙ୍କ<br />ରାଜନୈତିକ ଦଳ ! colspan="2" width="10%" |ସରକାର |- bgcolor="#EEEEEE" | rowspan="4" style="background-color:#FFFF00" | | rowspan="4" | '''୧''' | rowspan="4" | [[File:CKCGN-Deo.jpg|100px]] | rowspan="4" | '''[[କୃଷ୍ଣଚନ୍ଦ୍ର ଗଜପତି ନାରାୟଣ ଦେବ]]'''<br />{{small|'''ପାରଳାଖେମୁଣ୍ଡି'''}} | {{small|୧ ଅପ୍ରେଲ}}<br />୧୯୩୭ | {{small|୧୯ ଜୁଲାଇ}}<br />୧୯୩୭ | rowspan="3" | {{small|'''ସାର ଜନ ଅଷ୍ଟେନ ହବ୍ୟାକ'''}} | rowspan="3" bgcolor="#FFFFCC" | {{small|'''ଜାତୀୟ ଦଳ'''}} | rowspan="3" bgcolor="#FFFFCC" | {{small|'''ଗଜପତି ୧'''}} | rowspan="3" bgcolor="#FFFFCC" | {{small|'''୧ମ ପ୍ରାଦେଶିକ'''}} |- bgcolor="#EEEEEE" | colspan="2" | '''୧୯୩୭''' |- bgcolor="#E9E9E9" | colspan="2" | {{small|୧୦୯ ଦିନ}} |- | colspan="6" align="left" |{{small|ଓଡ଼ିଶା ପ୍ରଦେଶର ପ୍ରଥମ ପ୍ରଧାନମନ୍ତ୍ରୀ ।}} |- bgcolor="#EEEEEE" | rowspan="4" style="background-color:#00BCFF" | | rowspan="4" | '''୨''' | rowspan="4" | [[File:Biswanath-Das.jpg|80px]] | rowspan="4" | '''[[ବିଶ୍ୱନାଥ ଦାସ]]'''<br />{{small|'''ଘୁମୁସର'''}} | {{small|୧୯ ଜୁଲାଇ}}<br />୧୯୩୭ | {{small|୬ ନଭେମ୍ବର}}<br />୧୯୩୯ | rowspan="3" | {{small|'''ସାର ଜନ ଅଷ୍ଟେନ ହବ୍ୟାକ'''}} | rowspan="3" bgcolor="#CCF2FF" | {{small|[[ଭାରତୀୟ ଜାତୀୟ କଂଗ୍ରେସ]]}} | rowspan="3" bgcolor="#CCF2FF" | {{small|'''ଦାସ ୧'''}} | rowspan="3" bgcolor="#CCF2FF" | {{small|'''୧ମ ପ୍ରାଦେଶିକ'''}} |- bgcolor="#EEEEEE" | colspan="2" | '''୧୯୩୭''' |- bgcolor="#E9E9E9" | colspan="2" | {{small|୨ ବର୍ଷ, ୧୧୦ ଦିନ}} |- | colspan="6" align="left" |{{small|ପ୍ରଦେଶରେ ପ୍ରଥମ କଂଗ୍ରେସ ସରକାର ଗଠନ କରିଥିଲେ ।}} |- bgcolor="#EEEEEE" | rowspan="4" style="background-color:#FFFF00" | | rowspan="4" | '''(୧)''' | rowspan="4" | [[File:CKCGN-Deo.jpg|100px]] | rowspan="4" | '''[[କୃଷ୍ଣଚନ୍ଦ୍ର ଗଜପତି ନାରାୟଣ ଦେବ]]'''<br />{{small|'''ପାରଳାଖେମୁଣ୍ଡି'''}} | {{small|୨୪ ନଭେମ୍ବର}}<br />୧୯୪୧ | {{small|୩୦ ଜୁନ}}<br />୧୯୪୪ | rowspan="3" | {{small|'''ସାର ୱିଲିୟମ ହଥର୍ନ ଲୁଇସ'''}} | rowspan="3" bgcolor="#FFFFCC" | {{small|'''ଜାତୀୟ ଦଳ'''}} | rowspan="3" bgcolor="#FFFFCC" | {{small|'''ଗଜପତି ୨'''}} | rowspan="3" bgcolor="#FFFFCC" | {{small|'''୧ମ ପ୍ରାଦେଶିକ'''}} |- bgcolor="#EEEEEE" | colspan="2" | '''୧୯୩୭''' |- bgcolor="#E9E9E9" | colspan="2" | {{small|୨ ବର୍ଷ, ୨୧୯ ଦିନ}} |- | colspan="6" align="left" |{{small|ଏକ ଅଣ-କଂଗ୍ରେସ ମେଣ୍ଟ ସହିତ ଦ୍ୱିତୀୟ ଥର ପାଇଁ ପ୍ରଧାନମନ୍ତ୍ରୀ ଭାବରେ ପ୍ରତ୍ୟାବର୍ତ୍ତନ କରିଥିଲେ ।}} |- bgcolor="#EEEEEE" | rowspan="4" style="background-color:#00BCFF" | | rowspan="4" | '''୩''' | rowspan="4" | [[File:Harekrushna_Mahatab_2000_stamp_of_India.jpg|80px]] | rowspan="4" | '''[[ହରେକୃଷ୍ଣ ମହତାବ]]'''<br />{{small|'''ପୂର୍ବ ଭଦ୍ରକ'''}} | {{small|୨୩ ଅପ୍ରେଲ}}<br />୧୯୪୬ | {{small|୨୬ ଜାନୁଆରୀ}}<br />୧୯୫୦ | rowspan="3" | {{small|'''ଚାନ୍ଦୁଲାଲ ତ୍ରିବେଦୀ'''}} | rowspan="3" bgcolor="#CCF2FF" | {{small|[[ଭାରତୀୟ ଜାତୀୟ କଂଗ୍ରେସ]]}} | rowspan="3" bgcolor="#CCF2FF" | {{small|'''ମହତାବ ୧'''}} | rowspan="3" bgcolor="#CCF2FF" | {{small|'''୨ୟ ପ୍ରାଦେଶିକ'''}} |- bgcolor="#EEEEEE" | colspan="2" | '''୧୯୪୬''' |- bgcolor="#E9E9E9" | colspan="2" | {{small|୩ ବର୍ଷ, ୨୭୮ ଦିନ}} |- | colspan="6" align="left" |{{small|ଓଡ଼ିଶା ପ୍ରଦେଶର ଶେଷ ପ୍ରଧାନମନ୍ତ୍ରୀ (ଏହା ପରେ ଏହି ପଦବୀକୁ ଓଡ଼ିଶାର ମୁଖ୍ୟମନ୍ତ୍ରୀ ପଦରେ ପରିବର୍ତ୍ତନ କରାଯାଇଥିଲା) ।}} |} == ଓଡ଼ିଶାର ରାଜ୍ୟର ମୁଖ୍ୟମନ୍ତ୍ରୀଗଣ == {{clear}} ;ଦଳସମୂହ {{legend2|{{party color|Indian National Congress}}|[[ଭାରତୀୟ ଜାତୀୟ କଂଗ୍ରେସ]]|border=1px solid #AAAAAA}} (୮)<br>{{legend2|{{Party color|Indian National Congress (R)}}|'''ଭାରତୀୟ ଜାତୀୟ କଂଗ୍ରେସ (ଆର)'''|border=1px solid #AAAAAA}} (୨)<br>{{legend2|{{party color|Swatantra Party}}|'''ସ୍ୱତନ୍ତ୍ର ପାର୍ଟି'''|border=1px solid #AAAAAA}} (୧)<br>{{legend2|{{party color|Independent}}|'''ସ୍ୱାଧୀନ'''|border=1px solid #AAAAAA}} (୧)<br>{{legend2|{{party color|Janata Party}}|'''ଜନତା ପାର୍ଟି'''|border=1px solid #AAAAAA}} (୧)<br>{{legend2|{{party color|Janata Dal}}|'''ଜନତା ଦଳ'''|border=1px solid #AAAAAA}} (୧)<br>{{legend2|{{party color|Biju Janata Dal}}|[[ବିଜୁ ଜନତା ଦଳ]]|border=1px solid #AAAAAA}} (୧)<br>{{legend2|{{party color|Bharatiya Janata Party}}|[[ଭାରତୀୟ ଜନତା ପାର୍ଟି]]|border=1px solid #AAAAAA}} (୧) {| class="wikitable sticky-header" width=100% style="text-align:center;" ! colspan="2" width="5%" |କ୍ରମିକ ନଂ. ! width="10%" |ଚିତ୍ର ! width="20%" |ନାମ<br />{{small|ନିର୍ବାଚନ ମଣ୍ଡଳୀ}} ! colspan="2" width="20%" |କାର୍ଯ୍ୟକାଳ<br />ନିର୍ବାଚନ ଜନାଦେଶ<br />ପଦବୀରେ ଥିବା ସମୟ ! width="20%" |ନିଯୁକ୍ତିଦାତା<br />{{small|(ରାଜ୍ୟପାଳ)}} ! width="15%" |ମୁଖ୍ୟମନ୍ତ୍ରୀଙ୍କ<br />ରାଜନୈତିକ ଦଳ ! colspan="2" width="10%" |ସରକାର |- bgcolor="#EEEEEE" | rowspan="4" style="background-color:{{party color|Indian National Congress}}" | | rowspan="4" | '''୧''' | rowspan="4" | [[File:Harekrushna_Mahatab_2000_stamp_of_India.jpg|80px]] | rowspan="4" | '''[[ହରେକୃଷ୍ଣ ମହତାବ]]'''<br />{{small|'''ପୂର୍ବ ଭଦ୍ରକ'''}} | {{small|୨୬ ଜାନୁଆରୀ}}<br />୧୯୫୦ | {{small|୧୨ ମଇ}}<br />୧୯୫୦ | rowspan="3" | {{small|'''ଚାନ୍ଦୁଲାଲ ତ୍ରିବେଦୀ'''}} | rowspan="3" bgcolor="#CCF2FF" | {{small|[[ଭାରତୀୟ ଜାତୀୟ କଂଗ୍ରେସ]]}} | rowspan="3" bgcolor="#CCF2FF" | {{small|'''ମହତାବ ୧'''}} | rowspan="3" bgcolor="#CCF2FF" | {{small|'''୨ୟ ପ୍ରାଦେଶିକ'''}} |- bgcolor="#EEEEEE" | colspan="2" | '''୧୯୪୬''' |- bgcolor="#E9E9E9" | colspan="2" | {{small|୧୦୬ ଦିନ}} |- | colspan="6" align="left" |{{small|ଓଡ଼ିଶାର ପ୍ରଥମ ମୁଖ୍ୟମନ୍ତ୍ରୀ ।}} |- bgcolor="#EEEEEE" | rowspan="4" style="background-color:{{party color|Indian National Congress}}" | | rowspan="4" | '''୨''' | rowspan="4" | [[File:Nabakrushna-Choudhury.jpg|80px]] | rowspan="4" | '''[[ନବକୃଷ୍ଣ ଚୌଧୁରୀ]]'''<br />{{small|'''ଉତ୍ତର କେନ୍ଦ୍ରାପଡ଼ା'''<br />'''ବଡ଼ଚଣା'''}} | {{small|୧୨ ମଇ}}<br />୧୯୫୦ | {{small|୧୯ ଅକ୍ଟୋବର}}<br />୧୯୫୬ | rowspan="3" | {{small|'''ଆସଫ ଅଲ୍ଲୀ'''}} | rowspan="3" bgcolor="#CCF2FF" | {{small|[[ଭାରତୀୟ ଜାତୀୟ କଂଗ୍ରେସ]]}} | rowspan="3" bgcolor="#CCF2FF" | {{small|'''ଚୌଧୁରୀ ୧'''<br />'''ଚୌଧୁରୀ ୨'''}} | rowspan="3" bgcolor="#CCF2FF" | {{small|'''୧ମ'''}} |- bgcolor="#EEEEEE" | colspan="2" | '''୧୯୫୨''' |- bgcolor="#E9E9E9" | colspan="2" | {{small|୬ ବର୍ଷ, ୧୬୦ ଦିନ}} |- | colspan="6" align="left" |{{small|ପ୍ରଥମ ବିଧାନସଭା ନିର୍ବାଚନରେ ଦଳକୁ ବିଜୟୀ କରାଇଥିଲେ ।}} |- bgcolor="#EEEEEE" | rowspan="4" style="background-color:{{party color|Indian National Congress}}" | | rowspan="4" | '''(୧)''' | rowspan="4" | [[File:Harekrushna_Mahatab_2000_stamp_of_India.jpg|80px]] | rowspan="4" | '''[[ହରେକୃଷ୍ଣ ମହତାବ]]'''<br />{{small|''ପ୍ରତିଦ୍ୱନ୍ଦ୍ୱିତା କରିନଥିଲେ''<br />'''ସୋର'''}} | {{small|୧୯ ଅକ୍ଟୋବର}}<br />୧୯୫୬ | {{small|୨୫ ଫେବୃଆରୀ}}<br />୧୯୬୧ | rowspan="3" | {{small|'''ଭୀମ ସେନ ସଚ୍ଚର'''}} | rowspan="3" bgcolor="#CCF2FF" | {{small|[[ଭାରତୀୟ ଜାତୀୟ କଂଗ୍ରେସ]]}} | rowspan="3" bgcolor="#CCF2FF" | {{small|'''ମହତାବ ୨'''<br />'''ମହତାବ ୩'''}} | rowspan="3" bgcolor="#CCF2FF" | {{small|'''୨ୟ'''}} |- bgcolor="#EEEEEE" | colspan="2" | '''୧୯୫୭''' |- bgcolor="#E9E9E9" | colspan="2" | {{small|୪ ବର୍ଷ, ୧୨୯ ଦିନ}} |- | colspan="6" align="left" |{{small|ରାଷ୍ଟ୍ରପତି ଶାସନ ଲାଗୁ ହେବା ପୂର୍ବରୁ ଦ୍ୱିତୀୟ ଥର ପାଇଁ କାର୍ଯ୍ୟଭାର ଗ୍ରହଣ କରିଥିଲେ ।}} |- bgcolor="#FFFFFF" | colspan="10" | '''ପଦବୀ ଖାଲି''' (୨୫ ଫେବୃଆରୀ ୧୯୬୧ – ୨୩ ଜୁନ ୧୯୬୧)<br />''ଏହି ସମୟରେ '''ରାଷ୍ଟ୍ରପତି ଶାସନ''' ଲାଗୁ ହୋଇଥିଲା''<br />{{small|୧୧୮ ଦିନ}} |- |- bgcolor="#EEEEEE" | rowspan="4" style="background-color:{{party color|Indian National Congress}}" | | rowspan="4" | '''୩''' | rowspan="4" | [[File:Biju-Patnaik.jpg|80px]] | rowspan="4" | '''[[ବିଜୁ ପଟ୍ଟନାୟକ]]'''<br />{{small|'''ଚୌଦ୍ୱାର'''}} | {{small|୨୩ ଜୁନ}}<br />୧୯୬୧ | {{small|୨ ଅକ୍ଟୋବର}}<br />୧୯୬୩ | rowspan="3" | {{small|'''ୱାଇ. ଏନ. ସୁକଥଙ୍କର'''}} | rowspan="3" bgcolor="#CCF2FF" | {{small|[[ଭାରତୀୟ ଜାତୀୟ କଂଗ୍ରେସ]]}} | rowspan="3" bgcolor="#CCF2FF" | {{small|'''ବିଜୁ ୧'''}} | rowspan="3" bgcolor="#CCF2FF" | {{small|'''୩ୟ'''}} |- bgcolor="#EEEEEE" | colspan="2" | '''୧୯୬୧''' |- bgcolor="#E9E9E9" | colspan="2" | {{small|୨ ବର୍ଷ, ୧୦୧ ଦିନ}} |- | colspan="6" align="left" |{{small|୧୯୬୧ ନିର୍ବାଚନ ପରେ କାର୍ଯ୍ୟଭାର ଗ୍ରହଣ କରିଥିଲେ ।}} |- bgcolor="#EEEEEE" | rowspan="4" style="background-color:{{party color|Indian National Congress}}" | | rowspan="4" | '''୪''' | rowspan="4" | [[File:Biren-Mitra.jpg|80px]] | rowspan="4" | '''[[ବୀରେନ ମିତ୍ର]]'''<br />{{small|'''କଟକ ସିଟି'''}} | {{small|୨ ଅକ୍ଟୋବର}}<br />୧୯୬୩ | {{small|୨୧ ଫେବୃଆରୀ}}<br />୧୯୬୫ | rowspan="3" | {{small|'''ଅଯୋଧ୍ୟା ନାଥ ଖୋସଲା'''}} | rowspan="3" bgcolor="#CCF2FF" | {{small|[[ଭାରତୀୟ ଜାତୀୟ କଂଗ୍ରେସ]]}} | rowspan="3" bgcolor="#CCF2FF" | {{small|'''ମିତ୍ର'''}} | rowspan="3" bgcolor="#CCF2FF" | {{small|'''୩ୟ'''}} |- bgcolor="#EEEEEE" | colspan="2" | '''୧୯୬୧''' |- bgcolor="#E9E9E9" | colspan="2" | {{small|୧ ବର୍ଷ, ୧୪୨ ଦିନ}} |- | colspan="6" align="left" |{{small|୩ୟ ବିଧାନସଭା ସମୟରେ ପଟ୍ଟନାୟକଙ୍କ ଉତ୍ତରାଧିକାରୀ ହୋଇଥିଲେ ।}} |- bgcolor="#EEEEEE" | rowspan="4" style="background-color:{{party color|Indian National Congress}}" | | rowspan="4" | '''୫''' | rowspan="4" | [[File:Sadasiva-Tripathy.jpg|80px]] | rowspan="4" | '''[[ସଦାଶିବ ତ୍ରିପାଠୀ]]'''<br />{{small|'''ଉମରକୋଟ'''}} | {{small|୨୧ ଫେବୃଆରୀ}}<br />୧୯୬୫ | {{small|୮ ମାର୍ଚ୍ଚ}}<br />୧୯୬୭ | rowspan="3" | {{small|'''ଅଯୋଧ୍ୟା ନାଥ ଖୋସଲା'''}} | rowspan="3" bgcolor="#CCF2FF" | {{small|[[ଭାରତୀୟ ଜାତୀୟ କଂଗ୍ରେସ]]}} | rowspan="3" bgcolor="#CCF2FF" | {{small|'''ତ୍ରିପାଠୀ'''}} | rowspan="3" bgcolor="#CCF2FF" | {{small|'''୩ୟ'''}} |- bgcolor="#EEEEEE" | colspan="2" | '''୧୯୬୧''' |- bgcolor="#E9E9E9" | colspan="2" | {{small|୨ ବର୍ଷ, ୧୫ ଦିନ}} |- | colspan="6" align="left" |{{small|୩ୟ ବିଧାନସଭାର ଶେଷ ପର୍ଯ୍ୟନ୍ତ କାର୍ଯ୍ୟ କରିଥିଲେ ।}} |- bgcolor="#EEEEEE" | rowspan="4" style="background-color:{{party color|Swatantra Party}}" | | rowspan="4" | '''୬''' | rowspan="4" | [[File:RNS-Deo.jpg|80px]] | rowspan="4" | '''[[ରାଜେନ୍ଦ୍ର ନାରାୟଣ ସିଂହଦେଓ]]'''<br />{{small|'''ବଲାଙ୍ଗୀର'''}} | {{small|୮ ମାର୍ଚ୍ଚ}}<br />୧୯୬୭ | {{small|୯ ଜାନୁଆରୀ}}<br />୧୯୭୧ | rowspan="3" | {{small|'''ଅଯୋଧ୍ୟା ନାଥ ଖୋସଲା'''}} | rowspan="3" bgcolor="#CCE2FF" | {{small|'''ସ୍ୱତନ୍ତ୍ର ପାର୍ଟି'''}} | rowspan="3" bgcolor="#CCE2FF" | {{small|'''ସିଂହଦେଓ'''}} | rowspan="3" bgcolor="#CCE2FF" | {{small|'''୪ର୍ଥ'''}} |- bgcolor="#EEEEEE" | colspan="2" | '''୧୯୬୭''' |- bgcolor="#E9E9E9" | colspan="2" | {{small|୩ ବର୍ଷ, ୩୦୭ ଦିନ}} |- | colspan="6" align="left" |{{small|ଓଡ଼ିଶାର ପ୍ରଥମ ଅଣ-କଂଗ୍ରେସ ମୁଖ୍ୟମନ୍ତ୍ରୀ ।}} |- bgcolor="#FFFFFF" | colspan="10" | '''ପଦବୀ ଖାଲି''' (୯ ଜାନୁଆରୀ ୧୯୭୧ – ୩ ଏପ୍ରିଲ ୧୯୭୧)<br />''ଏହି ସମୟରେ '''ରାଷ୍ଟ୍ରପତି ଶାସନ''' ଲାଗୁ ହୋଇଥିଲା''<br />{{small|୮୪ ଦିନ}} |- |- bgcolor="#EEEEEE" | rowspan="4" style="background-color:{{party color|Independent}}" | | rowspan="4" | '''୭''' | rowspan="4" | [[File:Biswanath-Das.jpg|80px]] | rowspan="4" | '''[[ବିଶ୍ୱନାଥ ଦାସ]]'''<br />{{small|'''ରାଉରକେଲା'''}} | {{small|୩ ଏପ୍ରିଲ}}<br />୧୯୭୧ | {{small|୧୪ ଜୁନ}}<br />୧୯୭୨ | rowspan="3" | {{small|'''ଶୌକତୁଲ୍ଲା ଶାହ ଅନସାରୀ'''}} | rowspan="3" bgcolor="#EEEEEE" | {{small|'''ସ୍ୱାଧୀନ'''}} | rowspan="3" bgcolor="#EEEEEE" | {{small|'''ଦାସ ୨'''}} | rowspan="3" bgcolor="#EEEEEE" | {{small|'''୫ମ'''}} |- bgcolor="#EEEEEE" | colspan="2" | '''୧୯୭୧''' |- bgcolor="#E9E9E9" | colspan="2" | {{small|୧ ବର୍ଷ, ୭୨ ଦିନ}} |- | colspan="6" align="left" |{{small|ଏକ ମେଣ୍ଟ ସରକାରର ନେତୃତ୍ୱ ନେଇଥିଲେ ।}} |- bgcolor="#EEEEEE" | rowspan="4" style="background-color:{{Party color|Indian National Congress (R)}}" | | rowspan="4" | '''୮''' | rowspan="4" | [[File:Nandini-Satapathy.jpg|80px]] | rowspan="4" | '''[[ନନ୍ଦିନୀ ଶତପଥୀ]]'''<br />{{small|'''କଟକ ସିଟି'''}} | {{small|୧୪ ଜୁନ}}<br />୧୯୭୨ | {{small|୩ ମାର୍ଚ୍ଚ}}<br />୧୯୭୩ | rowspan="3" | {{small|'''ଯୋଗେନ୍ଦ୍ର ସିଂହ'''}} | rowspan="3" bgcolor="#CEFDF9" | {{small|'''ଭାରତୀୟ ଜାତୀୟ କଂଗ୍ରେସ (ଆର)'''}} | rowspan="3" bgcolor="#CEFDF9" | {{small|'''ଶତପଥୀ ୧'''}} | rowspan="3" bgcolor="#CEFDF9" | {{small|'''୫ମ'''}} |- bgcolor="#EEEEEE" | colspan="2" | '''୧୯୭୧''' |- bgcolor="#E9E9E9" | colspan="2" | {{small|୨୬୨ ଦିନ}} |- | colspan="6" align="left" |{{small|ଓଡ଼ିଶାର ପ୍ରଥମ ମହିଳା ମୁଖ୍ୟମନ୍ତ୍ରୀ ।}} |- bgcolor="#FFFFFF" | colspan="10" | '''ପଦବୀ ଖାଲି''' (୩ ମାର୍ଚ୍ଚ ୧୯୭୩ – ୬ ମାର୍ଚ୍ଚ ୧୯୭୪)<br />''ଏହି ସମୟରେ '''ରାଷ୍ଟ୍ରପତି ଶାସନ''' ଲାଗୁ ହୋଇଥିଲା''<br />{{small|୧ ବର୍ଷ, ୩ ଦିନ}} |- |- bgcolor="#EEEEEE" | rowspan="4" style="background-color:{{Party color|Indian National Congress (R)}} " | | rowspan="4" | '''(୮)''' | rowspan="4" | [[File:Nandini-Satapathy.jpg|80px]] | rowspan="4" | '''[[ନନ୍ଦିନୀ ଶତପଥୀ]]'''<br />{{small|'''ଢେଙ୍କାନାଳ'''}} | {{small|୬ ମାର୍ଚ୍ଚ}}<br />୧୯୭୪ | {{small|୧୬ ଡିସେମ୍ବର}}<br />୧୯୭୬ | rowspan="3" | {{small|'''ବି. ଡି. ଜତ୍ତୀ'''}} | rowspan="3" bgcolor="#CEFDF9" | {{small|'''ଭାରତୀୟ ଜାତୀୟ କଂଗ୍ରେସ (ଆର)'''}} | rowspan="3" bgcolor="#CEFDF9" | {{small|'''ଶତପଥୀ ୨'''}} | rowspan="3" bgcolor="#CEFDF9" | {{small|'''୬ଷ୍ଠ'''}} |- bgcolor="#EEEEEE" | colspan="2" | '''୧୯୭୪''' |- bgcolor="#E9E9E9" | colspan="2" | {{small|୨ ବର୍ଷ, ୨୮୫ ଦିନ}} |- | colspan="6" align="left" |{{small|ରାଷ୍ଟ୍ରପତି ଶାସନ ପରେ ପୁଣି କ୍ଷମତାକୁ ଫେରିଥିଲେ ।}} |- bgcolor="#FFFFFF" | colspan="10" | '''ପଦବୀ ଖାଲି''' (୧୬ ଡିସେମ୍ବର ୧୯୭୬ – ୨୯ ଡିସେମ୍ବର ୧୯୭୬)<br />''ଏହି ସମୟରେ '''ରାଷ୍ଟ୍ରପତି ଶାସନ''' ଲାଗୁ ହୋଇଥିଲା''<br />{{small|୧୩ ଦିନ}} |- |- bgcolor="#EEEEEE" | rowspan="4" style="background-color:{{Party color|Indian National Congress (R)}}" | | rowspan="4" | '''୯''' | rowspan="4" | [[File:Binayak Acharya.jpg|80px]] | rowspan="4" | '''[[ବିନାୟକ ଆଚାର୍ଯ୍ୟ]]'''<br />{{small|'''ବ୍ରହ୍ମପୁର'''}} | {{small|୨୯ ଡିସେମ୍ବର}}<br />୧୯୭୬ | {{small|୩୦ ଏପ୍ରିଲ}}<br />୧୯୭୭ | rowspan="3" | {{small|'''ଶିବ ନାରାୟଣ ଶଙ୍କର'''}} | rowspan="3" bgcolor="#CEFDF9" | {{small|'''ଭାରତୀୟ ଜାତୀୟ କଂଗ୍ରେସ (ଆର)'''}} | rowspan="3" bgcolor="#CEFDF9" | {{small|'''ଆଚାର୍ଯ୍ୟ'''}} | rowspan="3" bgcolor="#CEFDF9" | {{small|'''୬ଷ୍ଠ'''}} |- bgcolor="#EEEEEE" | colspan="2" | '''୧୯୭୪''' |- bgcolor="#E9E9E9" | colspan="2" | {{small|୧୨୨ ଦିନ}} |- | colspan="6" align="left" |{{small|ଆଉ ଏକ ରାଷ୍ଟ୍ରପତି ଶାସନ ଲାଗୁ ହେବା ପୂର୍ବରୁ ଅଳ୍ପ ସମୟ ପାଇଁ କାର୍ଯ୍ୟ କରିଥିଲେ ।}} |- bgcolor="#FFFFFF" | colspan="10" | '''ପଦବୀ ଖାଲି''' (୩୦ ଏପ୍ରିଲ ୧୯୭୭ – ୨୬ ଜୁନ ୧୯୭୭)<br />''ଏହି ସମୟରେ '''ରାଷ୍ଟ୍ରପତି ଶାସନ''' ଲାଗୁ ହୋଇଥିଲା''<br />{{small|୫୭ ଦିନ}} |- |- bgcolor="#EEEEEE" | rowspan="4" style="background-color:{{party color|Janata Party}}" | | rowspan="4" | '''୧୦''' | rowspan="4" | [[File:NilamaniRautray.jpg|80px]] | rowspan="4" | '''[[ନୀଳମଣି ରାଉତରାୟ]]'''<br />{{small|'''ବାସୁଦେବପୁର'''}} | {{small|୨୬ ଜୁନ}}<br />୧୯୭୭ | {{small|୧୭ ଫେବୃଆରୀ}}<br />୧୯୮୦ | rowspan="3" | {{small|'''ହରଚରଣ ସିଂହ ବ୍ରାର'''}} | rowspan="3" bgcolor="#CCEAFF" | {{small|'''ଜନତା ପାର୍ଟି'''}} | rowspan="3" bgcolor="#CCEAFF" | {{small|'''ରାଉତରାୟ'''}} | rowspan="3" bgcolor="#CCEAFF" | {{small|'''୭ମ'''}} |- bgcolor="#EEEEEE" | colspan="2" | '''୧୯୭୭''' |- bgcolor="#E9E9E9" | colspan="2" | {{small|୨ ବର୍ଷ, ୨୩୬ ଦିନ}} |- | colspan="6" align="left" |{{small|ଓଡ଼ିଶାର ପ୍ରଥମ ଜନତା ପାର୍ଟି ମୁଖ୍ୟମନ୍ତ୍ରୀ ।}} |- bgcolor="#FFFFFF" | colspan="10" | '''ପଦବୀ ଖାଲି''' (୧୭ ଫେବୃଆରୀ ୧୯୮୦ – ୯ ଜୁନ ୧୯୮୦)<br />''ଏହି ସମୟରେ '''ରାଷ୍ଟ୍ରପତି ଶାସନ''' ଲାଗୁ ହୋଇଥିଲା''<br />{{small|୧୧୩ ଦିନ}} |- |- bgcolor="#EEEEEE" | rowspan="4" style="background-color:{{party color|Indian National Congress}}" | | rowspan="4" | '''୧୧''' | rowspan="4" | [[File:J B Pattnaik, Governor of Assam.jpg|80px]] | rowspan="4" | '''[[ଜାନକୀ ବଲ୍ଲଭ ପଟ୍ଟନାୟକ]]'''<br />{{small|'''ଆଠଗଡ଼'''}} | {{small|୯ ଜୁନ}}<br />୧୯୮୦ | {{small|୭ ଡିସେମ୍ବର}}<br />୧୯୮୯ | rowspan="3" | {{small|'''ସି. ଏମ. ପୁନାଚା'''<br />'''ବିଶମ୍ଭର ନାଥ ପାଣ୍ଡେ'''}} | rowspan="3" bgcolor="#CCF2FF" | {{small|[[ଭାରତୀୟ ଜାତୀୟ କଂଗ୍ରେସ]]}} | rowspan="3" bgcolor="#CCF2FF" | {{small|'''ଜାନକୀ ୧'''<br />'''ଜାନକୀ ୨'''}} | rowspan="3" bgcolor="#CCF2FF" | {{small|'''୮ମ'''<br />'''୯ମ'''}} |- bgcolor="#EEEEEE" | colspan="2" | '''୧୯୮୦'''<br />'''୧୯୮୫''' |- bgcolor="#E9E9E9" | colspan="2" | {{small|୯ ବର୍ଷ, ୧୮୧ ଦିନ}} |- | colspan="6" align="left" |{{small|ଲଗାତାର ଦୁଇଟି ପୂର୍ଣ୍ଣ କାର୍ଯ୍ୟକାଳ ପାଇଁ କାର୍ଯ୍ୟ କରିଥିଲେ ।}} |- bgcolor="#EEEEEE" | rowspan="4" style="background-color:{{party color|Indian National Congress}}" | | rowspan="4" | '''୧୨''' | rowspan="4" | [[File:Hemananda Biswal.jpg|80px]] | rowspan="4" | '''[[ହେମାନନ୍ଦ ବିଶ୍ୱାଳ]]'''<br />{{small|'''ଲଇକେରା'''}} | {{small|୭ ଡିସେମ୍ବର}}<br />୧୯୮୯ | {{small|୫ ମାର୍ଚ୍ଚ}}<br />୧୯୯୦ | rowspan="3" | {{small|'''ନୁରୁଲ ହାସନ'''}} | rowspan="3" bgcolor="#CCF2FF" | {{small|[[ଭାରତୀୟ ଜାତୀୟ କଂଗ୍ରେସ]]}} | rowspan="3" bgcolor="#CCF2FF" | {{small|'''ବିଶ୍ୱାଳ ୧'''}} | rowspan="3" bgcolor="#CCF2FF" | {{small|'''୯ମ'''}} |- bgcolor="#EEEEEE" | colspan="2" | '''୧୯୮୫''' |- bgcolor="#E9E9E9" | colspan="2" | {{small|୮୮ ଦିନ}} |- | colspan="6" align="left" |{{small|ଓଡ଼ିଶାର ପ୍ରଥମ ଆଦିବାସୀ ମୁଖ୍ୟମନ୍ତ୍ରୀ ।}} |- bgcolor="#EEEEEE" | rowspan="4" style="background-color:{{party color|Janata Dal}}" | | rowspan="4" | '''(୩)''' | rowspan="4" | [[File:Biju-Patnaik.jpg|80px]] | rowspan="4" | '''[[ବିଜୁ ପଟ୍ଟନାୟକ]]'''<br />{{small|'''ଭୁବନେଶ୍ୱର'''}} | {{small|୫ ମାର୍ଚ୍ଚ}}<br />୧୯୯୦ | {{small|୧୫ ମାର୍ଚ୍ଚ}}<br />୧୯୯୫ | rowspan="3" | {{small|'''ଯଜ୍ଞଦତ୍ତ ଶର୍ମା'''}} | rowspan="3" bgcolor="#D6ECE0" | {{small|ଜନତା ଦଳ }} | rowspan="3" bgcolor="#D6ECE0" | {{small|'''ବିଜୁ ୨'''}} | rowspan="3" bgcolor="#D6ECE0" | {{small|'''୧୦ମ'''}} |- bgcolor="#EEEEEE" | colspan="2" | '''୧୯୯୦''' |- bgcolor="#E9E9E9" | colspan="2" | {{small|୫ ବର୍ଷ, ୧୦ ଦିନ}} |- | colspan="6" align="left" |{{small|ଜନତା ଦଳ ବ୍ୟାନରରେ ପୁଣି କ୍ଷମତାକୁ ଫେରିଥିଲେ ।}} |- bgcolor="#EEEEEE" | rowspan="4" style="background-color:{{party color|Indian National Congress}}" | | rowspan="4" | '''(୧୧)''' | rowspan="4" | [[File:J B Pattnaik, Governor of Assam.jpg|80px]] | rowspan="4" | '''[[ଜାନକୀ ବଲ୍ଲଭ ପଟ୍ଟନାୟକ]]'''<br />{{small|'''ବେଗୁନିଆ'''}} | {{small|୧୫ ମାର୍ଚ୍ଚ}}<br />୧୯୯୫ | {{small|୧୭ ଫେବୃଆରୀ}}<br />୧୯୯୯ | rowspan="3" | {{small|'''ବି. ସତ୍ୟ ନାରାୟଣ ରେଡ୍ଡୀ'''}} | rowspan="3" bgcolor="#CCF2FF" | {{small|[[ଭାରତୀୟ ଜାତୀୟ କଂଗ୍ରେସ]]}} | rowspan="3" bgcolor="#CCF2FF" | {{small|'''ଜାନକୀ ୩'''}} | rowspan="3" bgcolor="#CCF2FF" | {{small|'''୧୧ଶ'''}} |- bgcolor="#EEEEEE" | colspan="2" | '''୧୯୯୫''' |- bgcolor="#E9E9E9" | colspan="2" | {{small|୩ ବର୍ଷ, ୩୩୯ ଦିନ}} |- | colspan="6" align="left" |{{small|ତୃତୀୟ ଥର ଅଣ-କ୍ରମାଗତ କାର୍ଯ୍ୟକାଳ ପାଇଁ ନିର୍ବାଚିତ ହୋଇଥିଲେ ।}} |- bgcolor="#EEEEEE" | rowspan="4" style="background-color:{{party color|Indian National Congress}}" | | rowspan="4" | '''୧୩''' | rowspan="4" | [[File:Giridhar Gamang.jpg|80px]] | rowspan="4" | '''[[ଗିରିଧର ଗମାଙ୍ଗ]]'''<br />{{small|'''ଲକ୍ଷ୍ମୀପୁର'''}} | {{small|୧୭ ଫେବୃଆରୀ}}<br />୧୯୯୯ | {{small|୬ ଡିସେମ୍ବର}}<br />୧୯୯୯ | rowspan="3" | {{small|'''ସି. ରଙ୍ଗରାଜନ'''}} | rowspan="3" bgcolor="#CCF2FF" | {{small|[[ଭାରତୀୟ ଜାତୀୟ କଂଗ୍ରେସ]]}} | rowspan="3" bgcolor="#CCF2FF" | {{small|'''ଗମାଙ୍ଗ'''}} | rowspan="3" bgcolor="#CCF2FF" | {{small|'''୧୧ଶ'''}} |- bgcolor="#EEEEEE" | colspan="2" | '''୧୯୯୫''' |- bgcolor="#E9E9E9" | colspan="2" | {{small|୨୯୨ ଦିନ}} |- | colspan="6" align="left" |{{small|୧୯୯୯ ମହାବାତ୍ୟା ପରେ ଇସ୍ତଫା ଦେଇଥିଲେ ।}} |- bgcolor="#EEEEEE" | rowspan="4" style="background-color:{{party color|Indian National Congress}}" | | rowspan="4" | '''(୧୨)''' | rowspan="4" | [[File:Hemananda Biswal.jpg|80px]] | rowspan="4" | '''[[ହେମାନନ୍ଦ ବିଶ୍ୱାଳ]]'''<br />{{small|'''ଲଇକେରା'''}} | {{small|୬ ଡିସେମ୍ବର}}<br />୧୯୯୯ | {{small|୫ ମାର୍ଚ୍ଚ}}<br />୨୦୦୦ | rowspan="3" | {{small|'''ଏମ. ଏମ. ରାଜେନ୍ଦ୍ରନ'''}} | rowspan="3" bgcolor="#CCF2FF" | {{small|[[ଭାରତୀୟ ଜାତୀୟ କଂଗ୍ରେସ]]}} | rowspan="3" bgcolor="#CCF2FF" | {{small|'''ବିଶ୍ୱାଳ ୨'''}} | rowspan="3" bgcolor="#CCF2FF" | {{small|'''୧୧ଶ'''}} |- bgcolor="#EEEEEE" | colspan="2" | '''୧୯୯୫''' |- bgcolor="#E9E9E9" | colspan="2" | {{small|୯୦ ଦିନ}} |- | colspan="6" align="left" |{{small|୨୦୦୦ ନିର୍ବାଚନ ପୂର୍ବରୁ ଅଳ୍ପ ସମୟ ପାଇଁ କାର୍ଯ୍ୟ କରିଥିଲେ ।}} |- bgcolor="#EEEEEE" | rowspan="4" style="background-color:{{party color|Biju Janata Dal}}" | | rowspan="4" | '''୧୪''' | rowspan="4" | [[File:NaveenPatnaik.jpg|80px]] | rowspan="4" | '''[[ନବୀନ ପଟ୍ଟନାୟକ]]'''<br />{{small|'''ହିଞ୍ଜିଳି'''}} | {{small|୫ ମାର୍ଚ୍ଚ}}<br />୨୦୦୦ | {{small|୧୨ ଜୁନ}}<br />୨୦୨୪ | rowspan="3" | {{small|'''ଏମ. ଏମ. ରାଜେନ୍ଦ୍ରନ'''<br />'''ମୁରଲୀଧର ଭଣ୍ଡାରେ'''<br />'''ଏସ. ସି. ଜାମିର'''<br />'''ଗଣେଶୀ ଲାଲ'''}} | rowspan="3" bgcolor="#E3EDDC" | {{small|[[ବିଜୁ ଜନତା ଦଳ]]}} | rowspan="3" bgcolor="#E3EDDC" | {{small|'''ନବୀନ ୧, ୨, ୩, ୪, ୫'''}} | rowspan="3" bgcolor="#E3EDDC" | {{small|'''୧୨ଶ, ୧୩ଶ, ୧୪ଶ, ୧୫ଶ, ୧୬ଶ'''}} |- bgcolor="#EEEEEE" | colspan="2" | '''୨୦୦୦, ୨୦୦୪, ୨୦୦୯, ୨୦୧୪, ୨୦୧୯''' |- bgcolor="#E9E9E9" | colspan="2" | {{small|୨୪ ବର୍ଷ, ୯୯ ଦିନ}} |- | colspan="6" align="left" |{{small|ଓଡ଼ିଶାର ସବୁଠାରୁ ଦୀର୍ଘ ସମୟ ଧରି କାର୍ଯ୍ୟ କରିଥିବା ମୁଖ୍ୟମନ୍ତ୍ରୀ ।}} |- bgcolor="#EEEEEE" | rowspan="4" style="background-color:{{party color|Bharatiya Janata Party}}" | | rowspan="4" | '''୧୫''' | rowspan="4" | [[File:Shri Mohan Charan Majhi.jpg|80px]] | rowspan="4" | '''[[ମୋହନ ଚରଣ ମାଝୀ]]'''<br />{{small|'''କେନ୍ଦୁଝର'''}} | {{small|୧୨ ଜୁନ}}<br />୨୦୨୪ | ଅଦ୍ୟାବଧି | rowspan="3" | {{small|'''ରଘୁବର ଦାସ'''}} | rowspan="3" bgcolor="#FFE5CC" | {{small|[[ଭାରତୀୟ ଜନତା ପାର୍ଟି]]}} | rowspan="3" bgcolor="#FFE5CC" | {{small|'''ମାଝୀ'''}} | rowspan="3" bgcolor="#FFE5CC" | {{small|'''୧୭ଶ'''}} |- bgcolor="#EEEEEE" | colspan="2" | '''୨୦୨୪''' |- bgcolor="#E9E9E9" | colspan="2" | {{small|୧ ବର୍ଷ, ୩୫୪ ଦିନ}} |- | colspan="6" align="left" |{{small|ଓଡ଼ିଶାର ପ୍ରଥମ ଭାରତୀୟ ଜନତା ପାର୍ଟି ମୁଖ୍ୟମନ୍ତ୍ରୀ ।}} |} == ପରିସଂଖ୍ୟାନ == {| class="wikitable sortable" style="text-align:center" ! data-sort-type="number" rowspan="2" |କ୍ରମିକ ନଂ. ! rowspan="2" |ମୁଖ୍ୟମନ୍ତ୍ରୀ ! rowspan="2" colspan="2" |ଦଳ ! colspan="2" |କାର୍ଯ୍ୟକାଳ |- ! ସର୍ବାଧିକ କାର୍ଯ୍ୟକାଳ ! ମୋଟ କାର୍ଯ୍ୟକାଳ |- ! data-sort-value="1" | ୧ | [[ନବୀନ ପଟ୍ଟନାୟକ]] | style="background-color:#77A04D;" | | style="text-align:left;" | [[ବିଜୁ ଜନତା ଦଳ]] | ୨୪ ବର୍ଷ, ୯୯ ଦିନ | ୨୪ ବର୍ଷ, ୯୯ ଦିନ |- ! data-sort-value="2" | ୨ | [[ଜାନକୀ ବଲ୍ଲଭ ପଟ୍ଟନାୟକ]] | style="background-color:#00BCFF;" | | style="text-align:left;" | [[ଭାରତୀୟ ଜାତୀୟ କଂଗ୍ରେସ]] | ୯ ବର୍ଷ, ୧୮୧ ଦିନ | ୧୩ ବର୍ଷ, ୧୫୫ ଦିନ |- ! data-sort-value="3" | ୩ | [[ହରେକୃଷ୍ଣ ମହତାବ]] | style="background-color:#00BCFF;" | | style="text-align:left;" | [[ଭାରତୀୟ ଜାତୀୟ କଂଗ୍ରେସ]] | ୪ ବର୍ଷ, ୧୨୯ ଦିନ | ୮ ବର୍ଷ, ୧୪୮ ଦିନ |- ! data-sort-value="4" | ୪ | [[ବିଜୁ ପଟ୍ଟନାୟକ]] | style="background-color:#249256;" | | style="text-align:left;" | [[ଜନତା ଦଳ]]/'''କଂଗ୍ରେସ''' | ୫ ବର୍ଷ, ୧୦ ଦିନ | ୭ ବର୍ଷ, ୧୧୧ ଦିନ |- ! data-sort-value="5" | ୫ | [[ନବକୃଷ୍ଣ ଚୌଧୁରୀ]] | style="background-color:#00BCFF;" | | style="text-align:left;" | [[ଭାରତୀୟ ଜାତୀୟ କଂଗ୍ରେସ]] | ୬ ବର୍ଷ, ୧୬୦ ଦିନ | ୬ ବର୍ଷ, ୧୬୦ ଦିନ |- ! data-sort-value="6" | ୬ | [[ରାଜେନ୍ଦ୍ର ନାରାୟଣ ସିଂହଦେଓ]] | style="background-color:#0400FF;" | | style="text-align:left;" | '''ସ୍ୱତନ୍ତ୍ର ପାର୍ଟି''' | ୩ ବର୍ଷ, ୩୦୭ ଦିନ | ୩ ବର୍ଷ, ୩୦୭ ଦିନ |- ! data-sort-value="7" | ୭ | [[ବିଶ୍ୱନାଥ ଦାସ]] | style="background-color:#CCCCCC;" | | style="text-align:left;" | '''ସ୍ୱାଧୀନ'''/'''କଂଗ୍ରେସ''' | ୨ ବର୍ଷ, ୧୧୦ ଦିନ | ୩ ବର୍ଷ, ୧୮୨ ଦିନ |- ! data-sort-value="8" | ୮ | [[ନନ୍ଦିନୀ ଶତପଥୀ]] | style="background-color:#00FFFF;" | | style="text-align:left;" | '''ଭାରତୀୟ ଜାତୀୟ କଂଗ୍ରେସ (ଆର)''' | ୨ ବର୍ଷ, ୨୮୫ ଦିନ | ୩ ବର୍ଷ, ୧୮୨ ଦିନ |- ! data-sort-value="9" | ୯ | [[କୃଷ୍ଣଚନ୍ଦ୍ର ଗଜପତି ନାରାୟଣ ଦେବ]] | style="background-color:#FFFF00;" | | style="text-align:left;" | '''ଜାତୀୟ ଦଳ'''/'''ସ୍ୱାଧୀନ''' | ୨ ବର୍ଷ, ୨୧୯ ଦିନ | ୨ ବର୍ଷ, ୩୨୮ ଦିନ |- ! data-sort-value="10" | ୧୦ | [[ନୀଳମଣି ରାଉତରାୟ]] | style="background-color:#2478FF;" | | style="text-align:left;" | '''ଜନତା ପାର୍ଟି''' | ୨ ବର୍ଷ, ୨୩୬ ଦିନ | ୨ ବର୍ଷ, ୨୩୬ ଦିନ |- ! data-sort-value="11" | ୧୧ | [[ସଦାଶିବ ତ୍ରିପାଠୀ]] | style="background-color:#00BCFF;" | | style="text-align:left;" | [[ଭାରତୀୟ ଜାତୀୟ କଂଗ୍ରେସ]] | ୨ ବର୍ଷ, ୧୫ ଦିନ | ୨ ବର୍ଷ, ୧୫ ଦିନ |- ! data-sort-value="12" | ୧୨ | '''[[ମୋହନ ଚରଣ ମାଝୀ]]''' | style="background-color:#FF9933;" | | style="text-align:left;" | [[ଭାରତୀୟ ଜନତା ପାର୍ଟି]] | '''୧ ବର୍ଷ, ୩୫୪ ଦିନ''' | '''୧ ବର୍ଷ, ୩୫୪ ଦିନ''' |- ! data-sort-value="13" | ୧୩ | [[ବୀରେନ ମିତ୍ର]] | style="background-color:#00BCFF;" | | style="text-align:left;" | [[ଭାରତୀୟ ଜାତୀୟ କଂଗ୍ରେସ]] | ୧ ବର୍ଷ, ୧୪୨ ଦିନ | ୧ ବର୍ଷ, ୧୪୨ ଦିନ |- ! data-sort-value="14" | ୧୪ | [[ଗିରିଧର ଗମାଙ୍ଗ]] | style="background-color:#00BCFF;" | | style="text-align:left;" | [[ଭାରତୀୟ ଜାତୀୟ କଂଗ୍ରେସ]] | ୨୯୨ ଦିନ | ୨୯୨ ଦିନ |- ! data-sort-value="15" | ୧୫ | [[ହେମାନନ୍ଦ ବିଶ୍ୱାଳ]] | style="background-color:#00BCFF;" | | style="text-align:left;" | [[ଭାରତୀୟ ଜାତୀୟ କଂଗ୍ରେସ]] | ୯୦ ଦିନ | ୧୭୮ ଦିନ |- ! data-sort-value="16" | ୧୬ | [[ବିନାୟକ ଆଚାର୍ଯ୍ୟ]] | style="background-color:#00FFFF;" | | style="text-align:left;" | '''ଭାରତୀୟ ଜାତୀୟ କଂଗ୍ରେସ (ଆର)''' | ୧୨୨ ଦିନ | ୧୨୨ ଦିନ |} == ଆହୁରି ଦେଖନ୍ତୁ == * [[ଓଡ଼ିଶାର ମନ୍ତ୍ରୀମଣ୍ଡଳ]] * [[ଓଡ଼ିଶାର ରାଜ୍ୟପାଳମାନଙ୍କର ତାଲିକା]] * [[ଓଡ଼ିଶାର ନେତାମାନଙ୍କର ତାଲିକା]] == ଆଧାର == # [http://www.orissa.gov.in/e-magazine/orissaannualreference/OR-Annual.../399-400.pdf Primie ministers and Chief ministers of Odisha] # [http://orissa.gov.in/cmorissa/cm.asp Odisha Chief Ministers List] {{ଓଡ଼ିଶାର ମୁଖ୍ୟମନ୍ତ୍ରୀ}} {{ଓଡ଼ିଶା ପ୍ରସଙ୍ଗ}} <!--ଅଲଗା ଭାଷାର ଉଇକିପିଡ଼ିଆରେ ଏହି ପ୍ରସଙ୍ଗ--> [[ଶ୍ରେଣୀ:ରାଜନୀତି]] [[ଶ୍ରେଣୀ:ଓଡ଼ିଶା ରାଜନୀତି]] [[ଶ୍ରେଣୀ:ତାଲିକା]] <references group="lower-alpha" /> bp7mw0x16crxbiafkb71w5kwyyk9h35 595825 595824 2026-06-01T16:29:22Z SamyakSamantasinghar 42167 595825 wikitext text/x-wiki {{Short description|ଓଡ଼ିଶା ସରକାରଙ୍କ କାର୍ଯ୍ୟନିର୍ବାହୀ ଶାଖାର ମୁଖ୍ୟ}} {{Use dmy dates|date=December 2025}} {{Infobox | title = ଓଡ଼ିଶାର ମୁଖ୍ୟମନ୍ତ୍ରୀ | image = [[File:Flag of India.svg|100px|border|ଭାରତର ଜାତୀୟ ପତାକା]] | caption = '''ଭାରତର ଜାତୀୟ ପତାକା''' | image2 = [[File:Seal_of_Odisha.png|125px|ଓଡ଼ିଶାର ରାଜପ୍ରତୀକ]] | caption2 = '''ଓଡ଼ିଶାର ରାଜପ୍ରତୀକ''' | image3 = [[File:Shri Mohan Charan Majhi.jpg|250px|ମୋହନ ଚରଣ ମାଝୀ]] | caption3 = '''ବର୍ତ୍ତମାନ ପଦାଧିକାରୀ'''<br/>[[ମୋହନ ଚରଣ ମାଝୀ]]<br/>{{small|୧୨ ଜୁନ ୨୦୨୪ ଠାରୁ}} | label1 = ସମ୍ବୋଧନ | data1 = '''ମାନ୍ୟବର''' | label2 = ସଂକ୍ଷିପ୍ତ ନାମ | data2 = CMoOdisha | label3 = ବିଭାଗ | data3 = '''ମୁଖ୍ୟମନ୍ତ୍ରୀଙ୍କ କାର୍ଯ୍ୟାଳୟ'''<br/>'''ଓଡ଼ିଶା ସରକାର''' | label4 = ସଦସ୍ୟ | data4 = '''ଓଡ଼ିଶା ବିଧାନ ସଭା'''<br/>'''ରାଜ୍ୟ କ୍ୟାବିନେଟ୍''' | label5 = ଉତ୍ତରଦାୟୀ | data5 = '''ଓଡ଼ିଶାର ରାଜ୍ୟପାଳ'''<br/>'''ଓଡ଼ିଶା ବିଧାନ ସଭା''' | label6 = ବାସଭବନ | data6 = [[ଭୁବନେଶ୍ୱର]] | label7 = କାର୍ଯ୍ୟାଳୟ | data7 = [[ଲୋକସେବା ଭବନ]], [[ଭୁବନେଶ୍ୱର]] | label8 = ନାମାଙ୍କନକାରୀ | data8 = ସଂଖ୍ୟାଗରିଷ୍ଠ ଦଳ ବା ମେଣ୍ଟର ବିଧାୟକଗଣ | label9 = ନିଯୁକ୍ତିଦାତା | data9 = '''ଓଡ଼ିଶାର ରାଜ୍ୟପାଳ'''<br/>{{small|'''ଓଡ଼ିଶା ବିଧାନ ସଭା'''ରେ ସଂଖ୍ୟାଗରିଷ୍ଠତା ପ୍ରମାଣ କରିବାର ଦକ୍ଷତା ଭିତ୍ତିରେ ପାରମ୍ପରିକ ନିୟମ ଅନୁଯାୟୀ}} | label10 = କାର୍ଯ୍ୟକାଳ ସୀମା | data10 = ବିଧାନସଭାରେ ଆସ୍ଥା ଥିବା ପର୍ଯ୍ୟନ୍ତ;<br/>ସାଧାରଣତଃ ପାଞ୍ଚ ବର୍ଷ ଏବଂ କୌଣସି ନିର୍ଦ୍ଦିଷ୍ଟ କାର୍ଯ୍ୟକାଳ ସୀମା ନାହିଁ | label11 = ପୂର୍ବବର୍ତ୍ତୀ ପଦବୀ | data11 = ଓଡ଼ିଶା ପ୍ରଦେଶର ପ୍ରଧାନମନ୍ତ୍ରୀ | label12 = ପ୍ରଥମ ପଦାଧିକାରୀ | data12 = [[ହରେକୃଷ୍ଣ ମହତାବ]] | label13 = ଗଠନ | data13 = ୧ ଅପ୍ରେଲ ୧୯୩୬ (୯୦ ବର୍ଷ ପୂର୍ବେ) | label14 = ଉପମୁଖ୍ୟମନ୍ତ୍ରୀ | data14 = '''ଓଡ଼ିଶାର ଉପମୁଖ୍ୟମନ୍ତ୍ରୀ''' | label15 = ଦରମା | data15 = ₹୯୮,୦୦୦/ମାସିକ<br/>₹୧୧,୭୬,୦୦୦/ବାର୍ଷିକ | label16 = ୱେବସାଇଟ୍ | data16 = [https://cm.odisha.gov.in/ cm.odisha.gov.in] }} '''ଓଡ଼ିଶାର ମୁଖ୍ୟମନ୍ତ୍ରୀ''' ହେଉଛନ୍ତି [[ଭାରତ]]ର ଏକ '''ରାଜ୍ୟ''' '''ଓଡ଼ିଶା ସରକାର'''ଙ୍କ ମୁଖ୍ୟ । [[ଭାରତର ସମ୍ବିଧାନ]] ଅନୁଯାୟୀ, ରାଜ୍ୟର '''ରାଜ୍ୟପାଳ''' ହେଉଛନ୍ତି ନାମମାତ୍ର ('''''ଡି ଜୁରେ''''') ମୁଖ୍ୟ, କିନ୍ତୁ ପ୍ରକୃତ ('''''ଡି ଫ୍ୟାକ୍ଟୋ''''') କାର୍ଯ୍ୟନିର୍ବାହୀ କ୍ଷମତା ମୁଖ୍ୟମନ୍ତ୍ରୀଙ୍କ ହାତରେ ନ୍ୟସ୍ତ ଥାଏ । '''ଓଡ଼ିଶା ବିଧାନ ସଭା''' ନିର୍ବାଚନ ପରେ, ରାଜ୍ୟପାଳ ସାଧାରଣତଃ ସଂଖ୍ୟାଗରିଷ୍ଠତା ହାସଲ କରିଥିବା ଦଳ (କିମ୍ବା ମେଣ୍ଟ)କୁ ସରକାର ଗଠନ କରିବା ପାଇଁ ଆମନ୍ତ୍ରଣ କରିଥାନ୍ତି । ରାଜ୍ୟପାଳ ମୁଖ୍ୟମନ୍ତ୍ରୀଙ୍କୁ ନିଯୁକ୍ତ କରନ୍ତି, ଯାହାଙ୍କ '''ମନ୍ତ୍ରୀପରିଷଦ''' ବିଧାନସଭା ପ୍ରତି '''ସାମୂହିକ ଭାବେ ଉତ୍ତରଦାୟୀ''' ରହିଥାନ୍ତି । ବିଧାନସଭାରେ ଆସ୍ଥା ଥିବା ପର୍ଯ୍ୟନ୍ତ ମୁଖ୍ୟମନ୍ତ୍ରୀଙ୍କ କାର୍ଯ୍ୟକାଳ ପାଞ୍ଚ ବର୍ଷ ପାଇଁ ରହିଥାଏ ଏବଂ ଏହି ପଦବୀ ପାଇଁ କୌଣସି କାର୍ଯ୍ୟକାଳ ସୀମା ବା ନିର୍ଦ୍ଦିଷ୍ଟ ସମୟ ସୀମା ନାହିଁ ।<ref name="term1">'''ଦୁର୍ଗା ଦାସ ବସୁ'''. ''Introduction to the Constitution of India''. ୧୯୬୦. ୨୦ଶ ସଂସ୍କରଣ, ୨୦୧୧ ପୁନଃମୁଦ୍ରଣ. ପୃଷ୍ଠା- ୨୪୧, ୨୪୫. LexisNexis Butterworths Wadhwa Nagpur. {{ISBN|978-81-8038-559-9}}. ବି.ଦ୍ର.: ଯଦିଓ ଏହି ପୁସ୍ତକଟି ସାଧାରଣ ଭାବରେ ଭାରତୀୟ ରାଜ୍ୟ ସରକାରଙ୍କ ବିଷୟରେ ବର୍ଣ୍ଣନା କରେ, ଏହା ଓଡ଼ିଶା ପାଇଁ ମଧ୍ୟ ସମାନ ଭାବେ ପ୍ରଯୁଜ୍ୟ ।</ref> ମୁଖ୍ୟମନ୍ତ୍ରୀ ବିଧାନସଭାରେ ଗୃହର ନେତା ଭାବରେ ମଧ୍ୟ କାର୍ଯ୍ୟ କରନ୍ତି ।<ref>https://apuat21.cgg.gov.in/web/legislative-assembly/leader-of-the-house</ref> == ସଂକ୍ଷିପ୍ତ ଇତିହାସ == ୧ ଅପ୍ରେଲ ୧୯୩୬ ମସିହାରେ '''ଓଡ଼ିଶା ପ୍ରଦେଶ''' ଗଠନ କରାଯାଇଥିଲା । [[କୃଷ୍ଣଚନ୍ଦ୍ର ଗଜପତି ନାରାୟଣ ଦେବ|ମହାରାଜା କୃଷ୍ଣଚନ୍ଦ୍ର ଗଜପତି ନାରାୟଣ ଦେବ]]ଙ୍କ ପ୍ରଧାନମନ୍ତ୍ରୀତ୍ୱରେ ପ୍ରଥମ ପ୍ରାଦେଶିକ ସରକାର ଗଠନ କରାଯାଇଥିଲା । ସେ ଜୁଲାଇ ୧୯୩୭ ପର୍ଯ୍ୟନ୍ତ ଶାସନ କରିଥିଲେ । ଏହା ପରେ [[ଭାରତୀୟ ଜାତୀୟ କଂଗ୍ରେସ|ସର୍ବଭାରତୀୟ କଂଗ୍ରେସ ଦଳ]]ର ନେତା [[ବିଶ୍ୱନାଥ ଦାସ]] ଆଉ ଦୁଇ ବର୍ଷ ପାଇଁ ପ୍ରଧାନମନ୍ତ୍ରୀ ଦାୟିତ୍ୱ ଗ୍ରହଣ କରିଥିଲେ । ୧୯୪୬ ମସିହାରେ [[ହରେକୃଷ୍ଣ ମହତାବ|ଡଃ ହରେକୃଷ୍ଣ ମହତାବ]]ଙ୍କୁ ଦାୟିତ୍ୱ ହସ୍ତାନ୍ତର କରିବା ପୂର୍ବରୁ ମହାରାଜା କୃଷ୍ଣଚନ୍ଦ୍ର ଗଜପତି ପୁଣିଥରେ ଏହି କାର୍ଯ୍ୟଭାର ଗ୍ରହଣ କରିଥିଲେ । ଭାରତ ସ୍ୱାଧୀନତା ଲାଭ କରିବା ପରେ ନୂତନ ବ୍ୟବସ୍ଥା ଅଧୀନରେ ପ୍ରାଦେଶିକ ସରକାରଗୁଡ଼ିକର ପ୍ରଧାନମନ୍ତ୍ରୀ ପଦବୀକୁ ଉଚ୍ଛେଦ କରାଯାଇ ୧୯୫୦ ମସିହାରେ ମୁଖ୍ୟମନ୍ତ୍ରୀ ପଦବୀ ସୃଷ୍ଟି କରାଯାଇଥିଲା । ସ୍ୱାଧୀନତା ପରବର୍ତ୍ତୀ ପ୍ରଥମ ନିର୍ବାଚନ ପର୍ଯ୍ୟନ୍ତ [[ହରେକୃଷ୍ଣ ମହତାବ|ଡଃ ହରେକୃଷ୍ଣ ମହତାବ]] ଓଡ଼ିଶାର ମୁଖ୍ୟମନ୍ତ୍ରୀ ଭାବରେ ଅବ୍ୟାହତ ରହିଥିଲେ ଏବଂ ତାଙ୍କ ପରେ [[ନବକୃଷ୍ଣ ଚୌଧୁରୀ]] ଏହି ଦାୟିତ୍ୱ ଗ୍ରହଣ କରିଥିଲେ । ୧୯୪୬ ମସିହା ଠାରୁ ଓଡ଼ିଶାର ମୁଖ୍ୟମନ୍ତ୍ରୀମାନଙ୍କର ତାଲିକା ନିମ୍ନରେ ପ୍ରଦାନ କରାଯାଇଛି । ୧୯୪୬ ଠାରୁ ଓଡ଼ିଶାରେ ସର୍ବମୋଟ ୧୫ ଜଣ ମୁଖ୍ୟମନ୍ତ୍ରୀ ହୋଇଛନ୍ତି । ୨୦୦୦ ମସିହାରୁ ୨୦୨୪ ପର୍ଯ୍ୟନ୍ତ କାର୍ଯ୍ୟ କରିଥିବା [[ବିଜୁ ଜନତା ଦଳ]]ର [[ନବୀନ ପଟ୍ଟନାୟକ]] ହେଉଛନ୍ତି ଓଡ଼ିଶା ଇତିହାସରେ ସବୁଠାରୁ ଦୀର୍ଘ ସମୟ ଧରି କାର୍ଯ୍ୟ କରିଥିବା ମୁଖ୍ୟମନ୍ତ୍ରୀ (ଏହି ପଦବୀ ଅଳଙ୍କୃତ କରିବାରେ ସେ ହେଉଛନ୍ତି ପ୍ରଥମ ବ୍ୟକ୍ତି ଯାହାଙ୍କର କଦାପି ଭାରତୀୟ ଜାତୀୟ କଂଗ୍ରେସ ସହିତ କୌଣସି ସମ୍ପର୍କ ନଥିଲା) । ୧୨ ଜୁନ ୨୦୨୪ ଠାରୁ [[ଭାରତୀୟ ଜନତା ପାର୍ଟି]]ର [[ମୋହନ ଚରଣ ମାଝୀ]] ହେଉଛନ୍ତି ଓଡ଼ିଶାର ବର୍ତ୍ତମାନର ମୁଖ୍ୟମନ୍ତ୍ରୀ । ==ଶପଥ== ପଦ ଗ୍ରହଣ ପୂର୍ବରୁ ମୁଖ୍ୟମନ୍ତ୍ରୀ ରାଜ୍ୟପାଳଙ୍କ ସମ୍ମୁଖରେ ଭାରତର ସମ୍ବିଧାନର ତୃତୀୟ ଅନୁସୂଚି ଅନୁଯାୟୀ ପଦବୀ ଓ ଗୋପନୀୟତାର ଶପଥ ଗ୍ରହଣ କରନ୍ତି। ==== ପଦବୀର ଶପଥ ==== {{Blockquote|text=ମୁଁ, <ମୁଖ୍ୟମନ୍ତ୍ରୀଙ୍କ ନାମ>, ଈଶ୍ଵରଙ୍କ ନାମରେ ଶପଥ କରୁଛି ଯେ / ଦୃଢ଼ତାର ସହିତ ନିଷ୍ଠାପର ଘୋଷଣା କରୁଛି ଯେ ମୁଁ ବିଧି ଦ୍ୱାରା ସ୍ଥାପିତ ଭାରତର ସମ୍ବିଧାନ ପ୍ରତି ପ୍ରକୃତ ବିଶ୍ୱାସ ଓ ଅନୁଗତ୍ୟ ରଖିବି, ଭାରତର ସାର୍ବଭୌମତ୍ୱ ଓ ଅଖଣ୍ଡତା ରକ୍ଷା କରିବି, ଓଡ଼ିଶା ରାଜ୍ୟର ମୁଖ୍ୟମନ୍ତ୍ରୀ ଭାବରେ ମୋର କର୍ତ୍ତବ୍ୟ ନିଷ୍ଠାପର ଓ ବିବେକପୂର୍ଣ୍ଣ ଭାବରେ ପାଳନ କରିବି ଏବଂ ଭୟ, ପକ୍ଷପାତ, ଅନୁରାଗ କିମ୍ବା ବିଦ୍ୱେଷ ବିନା ସମ୍ବିଧାନ ଓ ଆଇନ ଅନୁସାରେ ସମସ୍ତଙ୍କ ପ୍ରତି ନ୍ୟାୟ କରିବି।}} ==== ଗୋପନୀୟତାର ଶପଥ ==== {{Blockquote|text=ମୁଁ, <ମୁଖ୍ୟମନ୍ତ୍ରୀଙ୍କ ନାମ>, ଈଶ୍ଵରଙ୍କ ନାମରେ ଶପଥ କରୁଛି ଯେ / ଦୃଢ଼ତାର ସହିତ ନିଷ୍ଠାପର ଘୋଷଣା କରୁଛି ଯେ ମୁଖ୍ୟମନ୍ତ୍ରୀ ଭାବରେ ମୋର ବିଚାରାର୍ଥ ଆସୁଥିବା କିମ୍ବା ମୋତେ ଜଣାପଡୁଥିବା କୌଣସି ବିଷୟକୁ, ମୋର କର୍ତ୍ତବ୍ୟର ଯଥୋଚିତ ପାଳନ ପାଇଁ ଆବଶ୍ୟକ ହେବା ବ୍ୟତୀତ, ମୁଁ ପ୍ରତ୍ୟକ୍ଷ କିମ୍ବା ପରୋକ୍ଷ ଭାବରେ କାହାକୁ ପ୍ରକାଶ କରିବି ନାହିଁ।}} == ଓଡ଼ିଶା ପ୍ରଦେଶର ପ୍ରଧାନମନ୍ତ୍ରୀଗଣ == {{clear}} ;ଦଳସମୂହ {{legend2|#FFFF00|'''ଜାତୀୟ ଦଳ'''|border=1px solid #AAAAAA}} (୧)<br> {{legend2|#00BCFF|[[ଭାରତୀୟ ଜାତୀୟ କଂଗ୍ରେସ]]|border=1px solid #AAAAAA}} (୨) {| class="wikitable sticky-header" width=100% style="text-align:center;" ! colspan="2" width="5%" |କ୍ରମିକ ନଂ. ! width="10%" |ଚିତ୍ର ! width="20%" |ନାମ<br />{{small|ନିର୍ବାଚନ ମଣ୍ଡଳୀ}} ! colspan="2" width="20%" |କାର୍ଯ୍ୟକାଳ<br />ନିର୍ବାଚନ ଜନାଦେଶ<br />ପଦବୀରେ ଥିବା ସମୟ ! width="20%" |ନିଯୁକ୍ତିଦାତା<br />{{small|(ରାଜ୍ୟପାଳ)}} ! width="15%" |ପ୍ରଧାନମନ୍ତ୍ରୀଙ୍କ<br />ରାଜନୈତିକ ଦଳ ! colspan="2" width="10%" |ସରକାର |- bgcolor="#EEEEEE" | rowspan="4" style="background-color:#FFFF00" | | rowspan="4" | '''୧''' | rowspan="4" | [[File:CKCGN-Deo.jpg|100px]] | rowspan="4" | '''[[କୃଷ୍ଣଚନ୍ଦ୍ର ଗଜପତି ନାରାୟଣ ଦେବ]]'''<br />{{small|'''ପାରଳାଖେମୁଣ୍ଡି'''}} | {{small|୧ ଅପ୍ରେଲ}}<br />୧୯୩୭ | {{small|୧୯ ଜୁଲାଇ}}<br />୧୯୩୭ | rowspan="3" | {{small|'''ସାର ଜନ ଅଷ୍ଟେନ ହବ୍ୟାକ'''}} | rowspan="3" bgcolor="#FFFFCC" | {{small|'''ଜାତୀୟ ଦଳ'''}} | rowspan="3" bgcolor="#FFFFCC" | {{small|'''ଗଜପତି ୧'''}} | rowspan="3" bgcolor="#FFFFCC" | {{small|'''୧ମ ପ୍ରାଦେଶିକ'''}} |- bgcolor="#EEEEEE" | colspan="2" | '''୧୯୩୭''' |- bgcolor="#E9E9E9" | colspan="2" | {{small|୧୦୯ ଦିନ}} |- | colspan="6" align="left" |{{small|ଓଡ଼ିଶା ପ୍ରଦେଶର ପ୍ରଥମ ପ୍ରଧାନମନ୍ତ୍ରୀ ।}} |- bgcolor="#EEEEEE" | rowspan="4" style="background-color:#00BCFF" | | rowspan="4" | '''୨''' | rowspan="4" | [[File:Biswanath-Das.jpg|80px]] | rowspan="4" | '''[[ବିଶ୍ୱନାଥ ଦାସ]]'''<br />{{small|'''ଘୁମୁସର'''}} | {{small|୧୯ ଜୁଲାଇ}}<br />୧୯୩୭ | {{small|୬ ନଭେମ୍ବର}}<br />୧୯୩୯ | rowspan="3" | {{small|'''ସାର ଜନ ଅଷ୍ଟେନ ହବ୍ୟାକ'''}} | rowspan="3" bgcolor="#CCF2FF" | {{small|[[ଭାରତୀୟ ଜାତୀୟ କଂଗ୍ରେସ]]}} | rowspan="3" bgcolor="#CCF2FF" | {{small|'''ଦାସ ୧'''}} | rowspan="3" bgcolor="#CCF2FF" | {{small|'''୧ମ ପ୍ରାଦେଶିକ'''}} |- bgcolor="#EEEEEE" | colspan="2" | '''୧୯୩୭''' |- bgcolor="#E9E9E9" | colspan="2" | {{small|୨ ବର୍ଷ, ୧୧୦ ଦିନ}} |- | colspan="6" align="left" |{{small|ପ୍ରଦେଶରେ ପ୍ରଥମ କଂଗ୍ରେସ ସରକାର ଗଠନ କରିଥିଲେ ।}} |- bgcolor="#EEEEEE" | rowspan="4" style="background-color:#FFFF00" | | rowspan="4" | '''(୧)''' | rowspan="4" | [[File:CKCGN-Deo.jpg|100px]] | rowspan="4" | '''[[କୃଷ୍ଣଚନ୍ଦ୍ର ଗଜପତି ନାରାୟଣ ଦେବ]]'''<br />{{small|'''ପାରଳାଖେମୁଣ୍ଡି'''}} | {{small|୨୪ ନଭେମ୍ବର}}<br />୧୯୪୧ | {{small|୩୦ ଜୁନ}}<br />୧୯୪୪ | rowspan="3" | {{small|'''ସାର ୱିଲିୟମ ହଥର୍ନ ଲୁଇସ'''}} | rowspan="3" bgcolor="#FFFFCC" | {{small|'''ଜାତୀୟ ଦଳ'''}} | rowspan="3" bgcolor="#FFFFCC" | {{small|'''ଗଜପତି ୨'''}} | rowspan="3" bgcolor="#FFFFCC" | {{small|'''୧ମ ପ୍ରାଦେଶିକ'''}} |- bgcolor="#EEEEEE" | colspan="2" | '''୧୯୩୭''' |- bgcolor="#E9E9E9" | colspan="2" | {{small|୨ ବର୍ଷ, ୨୧୯ ଦିନ}} |- | colspan="6" align="left" |{{small|ଏକ ଅଣ-କଂଗ୍ରେସ ମେଣ୍ଟ ସହିତ ଦ୍ୱିତୀୟ ଥର ପାଇଁ ପ୍ରଧାନମନ୍ତ୍ରୀ ଭାବରେ ପ୍ରତ୍ୟାବର୍ତ୍ତନ କରିଥିଲେ ।}} |- bgcolor="#EEEEEE" | rowspan="4" style="background-color:#00BCFF" | | rowspan="4" | '''୩''' | rowspan="4" | [[File:Harekrushna_Mahatab_2000_stamp_of_India.jpg|80px]] | rowspan="4" | '''[[ହରେକୃଷ୍ଣ ମହତାବ]]'''<br />{{small|'''ପୂର୍ବ ଭଦ୍ରକ'''}} | {{small|୨୩ ଅପ୍ରେଲ}}<br />୧୯୪୬ | {{small|୨୬ ଜାନୁଆରୀ}}<br />୧୯୫୦ | rowspan="3" | {{small|'''ଚାନ୍ଦୁଲାଲ ତ୍ରିବେଦୀ'''}} | rowspan="3" bgcolor="#CCF2FF" | {{small|[[ଭାରତୀୟ ଜାତୀୟ କଂଗ୍ରେସ]]}} | rowspan="3" bgcolor="#CCF2FF" | {{small|'''ମହତାବ ୧'''}} | rowspan="3" bgcolor="#CCF2FF" | {{small|'''୨ୟ ପ୍ରାଦେଶିକ'''}} |- bgcolor="#EEEEEE" | colspan="2" | '''୧୯୪୬''' |- bgcolor="#E9E9E9" | colspan="2" | {{small|୩ ବର୍ଷ, ୨୭୮ ଦିନ}} |- | colspan="6" align="left" |{{small|ଓଡ଼ିଶା ପ୍ରଦେଶର ଶେଷ ପ୍ରଧାନମନ୍ତ୍ରୀ (ଏହା ପରେ ଏହି ପଦବୀକୁ ଓଡ଼ିଶାର ମୁଖ୍ୟମନ୍ତ୍ରୀ ପଦରେ ପରିବର୍ତ୍ତନ କରାଯାଇଥିଲା) ।}} |} == ଓଡ଼ିଶାର ରାଜ୍ୟର ମୁଖ୍ୟମନ୍ତ୍ରୀଗଣ == {{clear}} ;ଦଳସମୂହ {{legend2|{{party color|Indian National Congress}}|[[ଭାରତୀୟ ଜାତୀୟ କଂଗ୍ରେସ]]|border=1px solid #AAAAAA}} (୮)<br>{{legend2|{{Party color|Indian National Congress (R)}}|'''ଭାରତୀୟ ଜାତୀୟ କଂଗ୍ରେସ (ଆର)'''|border=1px solid #AAAAAA}} (୨)<br>{{legend2|{{party color|Swatantra Party}}|'''ସ୍ୱତନ୍ତ୍ର ପାର୍ଟି'''|border=1px solid #AAAAAA}} (୧)<br>{{legend2|{{party color|Independent}}|'''ସ୍ୱାଧୀନ'''|border=1px solid #AAAAAA}} (୧)<br>{{legend2|{{party color|Janata Party}}|'''ଜନତା ପାର୍ଟି'''|border=1px solid #AAAAAA}} (୧)<br>{{legend2|{{party color|Janata Dal}}|'''ଜନତା ଦଳ'''|border=1px solid #AAAAAA}} (୧)<br>{{legend2|{{party color|Biju Janata Dal}}|[[ବିଜୁ ଜନତା ଦଳ]]|border=1px solid #AAAAAA}} (୧)<br>{{legend2|{{party color|Bharatiya Janata Party}}|[[ଭାରତୀୟ ଜନତା ପାର୍ଟି]]|border=1px solid #AAAAAA}} (୧) {| class="wikitable sticky-header" width=100% style="text-align:center;" ! colspan="2" width="5%" |କ୍ରମିକ ନଂ. ! width="10%" |ଚିତ୍ର ! width="20%" |ନାମ<br />{{small|ନିର୍ବାଚନ ମଣ୍ଡଳୀ}} ! colspan="2" width="20%" |କାର୍ଯ୍ୟକାଳ<br />ନିର୍ବାଚନ ଜନାଦେଶ<br />ପଦବୀରେ ଥିବା ସମୟ ! width="20%" |ନିଯୁକ୍ତିଦାତା<br />{{small|(ରାଜ୍ୟପାଳ)}} ! width="15%" |ମୁଖ୍ୟମନ୍ତ୍ରୀଙ୍କ<br />ରାଜନୈତିକ ଦଳ ! colspan="2" width="10%" |ସରକାର |- bgcolor="#EEEEEE" | rowspan="4" style="background-color:{{party color|Indian National Congress}}" | | rowspan="4" | '''୧''' | rowspan="4" | [[File:Harekrushna_Mahatab_2000_stamp_of_India.jpg|80px]] | rowspan="4" | '''[[ହରେକୃଷ୍ଣ ମହତାବ]]'''<br />{{small|'''ପୂର୍ବ ଭଦ୍ରକ'''}} | {{small|୨୬ ଜାନୁଆରୀ}}<br />୧୯୫୦ | {{small|୧୨ ମଇ}}<br />୧୯୫୦ | rowspan="3" | {{small|'''ଚାନ୍ଦୁଲାଲ ତ୍ରିବେଦୀ'''}} | rowspan="3" bgcolor="#CCF2FF" | {{small|[[ଭାରତୀୟ ଜାତୀୟ କଂଗ୍ରେସ]]}} | rowspan="3" bgcolor="#CCF2FF" | {{small|'''ମହତାବ ୧'''}} | rowspan="3" bgcolor="#CCF2FF" | {{small|'''୨ୟ ପ୍ରାଦେଶିକ'''}} |- bgcolor="#EEEEEE" | colspan="2" | '''୧୯୪୬''' |- bgcolor="#E9E9E9" | colspan="2" | {{small|୧୦୬ ଦିନ}} |- | colspan="6" align="left" |{{small|ଓଡ଼ିଶାର ପ୍ରଥମ ମୁଖ୍ୟମନ୍ତ୍ରୀ ।}} |- bgcolor="#EEEEEE" | rowspan="4" style="background-color:{{party color|Indian National Congress}}" | | rowspan="4" | '''୨''' | rowspan="4" | [[File:Nabakrushna-Choudhury.jpg|80px]] | rowspan="4" | '''[[ନବକୃଷ୍ଣ ଚୌଧୁରୀ]]'''<br />{{small|'''ଉତ୍ତର କେନ୍ଦ୍ରାପଡ଼ା'''<br />'''ବଡ଼ଚଣା'''}} | {{small|୧୨ ମଇ}}<br />୧୯୫୦ | {{small|୧୯ ଅକ୍ଟୋବର}}<br />୧୯୫୬ | rowspan="3" | {{small|'''ଆସଫ ଅଲ୍ଲୀ'''}} | rowspan="3" bgcolor="#CCF2FF" | {{small|[[ଭାରତୀୟ ଜାତୀୟ କଂଗ୍ରେସ]]}} | rowspan="3" bgcolor="#CCF2FF" | {{small|'''ଚୌଧୁରୀ ୧'''<br />'''ଚୌଧୁରୀ ୨'''}} | rowspan="3" bgcolor="#CCF2FF" | {{small|'''୧ମ'''}} |- bgcolor="#EEEEEE" | colspan="2" | '''୧୯୫୨''' |- bgcolor="#E9E9E9" | colspan="2" | {{small|୬ ବର୍ଷ, ୧୬୦ ଦିନ}} |- | colspan="6" align="left" |{{small|ପ୍ରଥମ ବିଧାନସଭା ନିର୍ବାଚନରେ ଦଳକୁ ବିଜୟୀ କରାଇଥିଲେ ।}} |- bgcolor="#EEEEEE" | rowspan="4" style="background-color:{{party color|Indian National Congress}}" | | rowspan="4" | '''(୧)''' | rowspan="4" | [[File:Harekrushna_Mahatab_2000_stamp_of_India.jpg|80px]] | rowspan="4" | '''[[ହରେକୃଷ୍ଣ ମହତାବ]]'''<br />{{small|''ପ୍ରତିଦ୍ୱନ୍ଦ୍ୱିତା କରିନଥିଲେ''<br />'''ସୋର'''}} | {{small|୧୯ ଅକ୍ଟୋବର}}<br />୧୯୫୬ | {{small|୨୫ ଫେବୃଆରୀ}}<br />୧୯୬୧ | rowspan="3" | {{small|'''ଭୀମ ସେନ ସଚ୍ଚର'''}} | rowspan="3" bgcolor="#CCF2FF" | {{small|[[ଭାରତୀୟ ଜାତୀୟ କଂଗ୍ରେସ]]}} | rowspan="3" bgcolor="#CCF2FF" | {{small|'''ମହତାବ ୨'''<br />'''ମହତାବ ୩'''}} | rowspan="3" bgcolor="#CCF2FF" | {{small|'''୨ୟ'''}} |- bgcolor="#EEEEEE" | colspan="2" | '''୧୯୫୭''' |- bgcolor="#E9E9E9" | colspan="2" | {{small|୪ ବର୍ଷ, ୧୨୯ ଦିନ}} |- | colspan="6" align="left" |{{small|ରାଷ୍ଟ୍ରପତି ଶାସନ ଲାଗୁ ହେବା ପୂର୍ବରୁ ଦ୍ୱିତୀୟ ଥର ପାଇଁ କାର୍ଯ୍ୟଭାର ଗ୍ରହଣ କରିଥିଲେ ।}} |- bgcolor="#FFFFFF" | colspan="10" | '''ପଦବୀ ଖାଲି''' (୨୫ ଫେବୃଆରୀ ୧୯୬୧ – ୨୩ ଜୁନ ୧୯୬୧)<br />''ଏହି ସମୟରେ '''ରାଷ୍ଟ୍ରପତି ଶାସନ''' ଲାଗୁ ହୋଇଥିଲା''<br />{{small|୧୧୮ ଦିନ}} |- |- bgcolor="#EEEEEE" | rowspan="4" style="background-color:{{party color|Indian National Congress}}" | | rowspan="4" | '''୩''' | rowspan="4" | [[File:Biju-Patnaik.jpg|80px]] | rowspan="4" | '''[[ବିଜୁ ପଟ୍ଟନାୟକ]]'''<br />{{small|'''ଚୌଦ୍ୱାର'''}} | {{small|୨୩ ଜୁନ}}<br />୧୯୬୧ | {{small|୨ ଅକ୍ଟୋବର}}<br />୧୯୬୩ | rowspan="3" | {{small|'''ୱାଇ. ଏନ. ସୁକଥଙ୍କର'''}} | rowspan="3" bgcolor="#CCF2FF" | {{small|[[ଭାରତୀୟ ଜାତୀୟ କଂଗ୍ରେସ]]}} | rowspan="3" bgcolor="#CCF2FF" | {{small|'''ବିଜୁ ୧'''}} | rowspan="3" bgcolor="#CCF2FF" | {{small|'''୩ୟ'''}} |- bgcolor="#EEEEEE" | colspan="2" | '''୧୯୬୧''' |- bgcolor="#E9E9E9" | colspan="2" | {{small|୨ ବର୍ଷ, ୧୦୧ ଦିନ}} |- | colspan="6" align="left" |{{small|୧୯୬୧ ନିର୍ବାଚନ ପରେ କାର୍ଯ୍ୟଭାର ଗ୍ରହଣ କରିଥିଲେ ।}} |- bgcolor="#EEEEEE" | rowspan="4" style="background-color:{{party color|Indian National Congress}}" | | rowspan="4" | '''୪''' | rowspan="4" | [[File:Biren-Mitra.jpg|80px]] | rowspan="4" | '''[[ବୀରେନ ମିତ୍ର]]'''<br />{{small|'''କଟକ ସିଟି'''}} | {{small|୨ ଅକ୍ଟୋବର}}<br />୧୯୬୩ | {{small|୨୧ ଫେବୃଆରୀ}}<br />୧୯୬୫ | rowspan="3" | {{small|'''ଅଯୋଧ୍ୟା ନାଥ ଖୋସଲା'''}} | rowspan="3" bgcolor="#CCF2FF" | {{small|[[ଭାରତୀୟ ଜାତୀୟ କଂଗ୍ରେସ]]}} | rowspan="3" bgcolor="#CCF2FF" | {{small|'''ମିତ୍ର'''}} | rowspan="3" bgcolor="#CCF2FF" | {{small|'''୩ୟ'''}} |- bgcolor="#EEEEEE" | colspan="2" | '''୧୯୬୧''' |- bgcolor="#E9E9E9" | colspan="2" | {{small|୧ ବର୍ଷ, ୧୪୨ ଦିନ}} |- | colspan="6" align="left" |{{small|୩ୟ ବିଧାନସଭା ସମୟରେ ପଟ୍ଟନାୟକଙ୍କ ଉତ୍ତରାଧିକାରୀ ହୋଇଥିଲେ ।}} |- bgcolor="#EEEEEE" | rowspan="4" style="background-color:{{party color|Indian National Congress}}" | | rowspan="4" | '''୫''' | rowspan="4" | [[File:Sadasiva-Tripathy.jpg|80px]] | rowspan="4" | '''[[ସଦାଶିବ ତ୍ରିପାଠୀ]]'''<br />{{small|'''ଉମରକୋଟ'''}} | {{small|୨୧ ଫେବୃଆରୀ}}<br />୧୯୬୫ | {{small|୮ ମାର୍ଚ୍ଚ}}<br />୧୯୬୭ | rowspan="3" | {{small|'''ଅଯୋଧ୍ୟା ନାଥ ଖୋସଲା'''}} | rowspan="3" bgcolor="#CCF2FF" | {{small|[[ଭାରତୀୟ ଜାତୀୟ କଂଗ୍ରେସ]]}} | rowspan="3" bgcolor="#CCF2FF" | {{small|'''ତ୍ରିପାଠୀ'''}} | rowspan="3" bgcolor="#CCF2FF" | {{small|'''୩ୟ'''}} |- bgcolor="#EEEEEE" | colspan="2" | '''୧୯୬୧''' |- bgcolor="#E9E9E9" | colspan="2" | {{small|୨ ବର୍ଷ, ୧୫ ଦିନ}} |- | colspan="6" align="left" |{{small|୩ୟ ବିଧାନସଭାର ଶେଷ ପର୍ଯ୍ୟନ୍ତ କାର୍ଯ୍ୟ କରିଥିଲେ ।}} |- bgcolor="#EEEEEE" | rowspan="4" style="background-color:{{party color|Swatantra Party}}" | | rowspan="4" | '''୬''' | rowspan="4" | [[File:RNS-Deo.jpg|80px]] | rowspan="4" | '''[[ରାଜେନ୍ଦ୍ର ନାରାୟଣ ସିଂହଦେଓ]]'''<br />{{small|'''ବଲାଙ୍ଗୀର'''}} | {{small|୮ ମାର୍ଚ୍ଚ}}<br />୧୯୬୭ | {{small|୯ ଜାନୁଆରୀ}}<br />୧୯୭୧ | rowspan="3" | {{small|'''ଅଯୋଧ୍ୟା ନାଥ ଖୋସଲା'''}} | rowspan="3" bgcolor="#CCE2FF" | {{small|'''ସ୍ୱତନ୍ତ୍ର ପାର୍ଟି'''}} | rowspan="3" bgcolor="#CCE2FF" | {{small|'''ସିଂହଦେଓ'''}} | rowspan="3" bgcolor="#CCE2FF" | {{small|'''୪ର୍ଥ'''}} |- bgcolor="#EEEEEE" | colspan="2" | '''୧୯୬୭''' |- bgcolor="#E9E9E9" | colspan="2" | {{small|୩ ବର୍ଷ, ୩୦୭ ଦିନ}} |- | colspan="6" align="left" |{{small|ଓଡ଼ିଶାର ପ୍ରଥମ ଅଣ-କଂଗ୍ରେସ ମୁଖ୍ୟମନ୍ତ୍ରୀ ।}} |- bgcolor="#FFFFFF" | colspan="10" | '''ପଦବୀ ଖାଲି''' (୯ ଜାନୁଆରୀ ୧୯୭୧ – ୩ ଏପ୍ରିଲ ୧୯୭୧)<br />''ଏହି ସମୟରେ '''ରାଷ୍ଟ୍ରପତି ଶାସନ''' ଲାଗୁ ହୋଇଥିଲା''<br />{{small|୮୪ ଦିନ}} |- |- bgcolor="#EEEEEE" | rowspan="4" style="background-color:{{party color|Independent}}" | | rowspan="4" | '''୭''' | rowspan="4" | [[File:Biswanath-Das.jpg|80px]] | rowspan="4" | '''[[ବିଶ୍ୱନାଥ ଦାସ]]'''<br />{{small|'''ରାଉରକେଲା'''}} | {{small|୩ ଏପ୍ରିଲ}}<br />୧୯୭୧ | {{small|୧୪ ଜୁନ}}<br />୧୯୭୨ | rowspan="3" | {{small|'''ଶୌକତୁଲ୍ଲା ଶାହ ଅନସାରୀ'''}} | rowspan="3" bgcolor="#EEEEEE" | {{small|'''ସ୍ୱାଧୀନ'''}} | rowspan="3" bgcolor="#EEEEEE" | {{small|'''ଦାସ ୨'''}} | rowspan="3" bgcolor="#EEEEEE" | {{small|'''୫ମ'''}} |- bgcolor="#EEEEEE" | colspan="2" | '''୧୯୭୧''' |- bgcolor="#E9E9E9" | colspan="2" | {{small|୧ ବର୍ଷ, ୭୨ ଦିନ}} |- | colspan="6" align="left" |{{small|ଏକ ମେଣ୍ଟ ସରକାରର ନେତୃତ୍ୱ ନେଇଥିଲେ ।}} |- bgcolor="#EEEEEE" | rowspan="4" style="background-color:{{Party color|Indian National Congress (R)}}" | | rowspan="4" | '''୮''' | rowspan="4" | [[File:Nandini-Satapathy.jpg|80px]] | rowspan="4" | '''[[ନନ୍ଦିନୀ ଶତପଥୀ]]'''<br />{{small|'''କଟକ ସିଟି'''}} | {{small|୧୪ ଜୁନ}}<br />୧୯୭୨ | {{small|୩ ମାର୍ଚ୍ଚ}}<br />୧୯୭୩ | rowspan="3" | {{small|'''ଯୋଗେନ୍ଦ୍ର ସିଂହ'''}} | rowspan="3" bgcolor="#CEFDF9" | {{small|'''ଭାରତୀୟ ଜାତୀୟ କଂଗ୍ରେସ (ଆର)'''}} | rowspan="3" bgcolor="#CEFDF9" | {{small|'''ଶତପଥୀ ୧'''}} | rowspan="3" bgcolor="#CEFDF9" | {{small|'''୫ମ'''}} |- bgcolor="#EEEEEE" | colspan="2" | '''୧୯୭୧''' |- bgcolor="#E9E9E9" | colspan="2" | {{small|୨୬୨ ଦିନ}} |- | colspan="6" align="left" |{{small|ଓଡ଼ିଶାର ପ୍ରଥମ ମହିଳା ମୁଖ୍ୟମନ୍ତ୍ରୀ ।}} |- bgcolor="#FFFFFF" | colspan="10" | '''ପଦବୀ ଖାଲି''' (୩ ମାର୍ଚ୍ଚ ୧୯୭୩ – ୬ ମାର୍ଚ୍ଚ ୧୯୭୪)<br />''ଏହି ସମୟରେ '''ରାଷ୍ଟ୍ରପତି ଶାସନ''' ଲାଗୁ ହୋଇଥିଲା''<br />{{small|୧ ବର୍ଷ, ୩ ଦିନ}} |- |- bgcolor="#EEEEEE" | rowspan="4" style="background-color:{{Party color|Indian National Congress (R)}} " | | rowspan="4" | '''(୮)''' | rowspan="4" | [[File:Nandini-Satapathy.jpg|80px]] | rowspan="4" | '''[[ନନ୍ଦିନୀ ଶତପଥୀ]]'''<br />{{small|'''ଢେଙ୍କାନାଳ'''}} | {{small|୬ ମାର୍ଚ୍ଚ}}<br />୧୯୭୪ | {{small|୧୬ ଡିସେମ୍ବର}}<br />୧୯୭୬ | rowspan="3" | {{small|'''ବି. ଡି. ଜତ୍ତୀ'''}} | rowspan="3" bgcolor="#CEFDF9" | {{small|'''ଭାରତୀୟ ଜାତୀୟ କଂଗ୍ରେସ (ଆର)'''}} | rowspan="3" bgcolor="#CEFDF9" | {{small|'''ଶତପଥୀ ୨'''}} | rowspan="3" bgcolor="#CEFDF9" | {{small|'''୬ଷ୍ଠ'''}} |- bgcolor="#EEEEEE" | colspan="2" | '''୧୯୭୪''' |- bgcolor="#E9E9E9" | colspan="2" | {{small|୨ ବର୍ଷ, ୨୮୫ ଦିନ}} |- | colspan="6" align="left" |{{small|ରାଷ୍ଟ୍ରପତି ଶାସନ ପରେ ପୁଣି କ୍ଷମତାକୁ ଫେରିଥିଲେ ।}} |- bgcolor="#FFFFFF" | colspan="10" | '''ପଦବୀ ଖାଲି''' (୧୬ ଡିସେମ୍ବର ୧୯୭୬ – ୨୯ ଡିସେମ୍ବର ୧୯୭୬)<br />''ଏହି ସମୟରେ '''ରାଷ୍ଟ୍ରପତି ଶାସନ''' ଲାଗୁ ହୋଇଥିଲା''<br />{{small|୧୩ ଦିନ}} |- |- bgcolor="#EEEEEE" | rowspan="4" style="background-color:{{Party color|Indian National Congress (R)}}" | | rowspan="4" | '''୯''' | rowspan="4" | [[File:Binayak Acharya.jpg|80px]] | rowspan="4" | '''[[ବିନାୟକ ଆଚାର୍ଯ୍ୟ]]'''<br />{{small|'''ବ୍ରହ୍ମପୁର'''}} | {{small|୨୯ ଡିସେମ୍ବର}}<br />୧୯୭୬ | {{small|୩୦ ଏପ୍ରିଲ}}<br />୧୯୭୭ | rowspan="3" | {{small|'''ଶିବ ନାରାୟଣ ଶଙ୍କର'''}} | rowspan="3" bgcolor="#CEFDF9" | {{small|'''ଭାରତୀୟ ଜାତୀୟ କଂଗ୍ରେସ (ଆର)'''}} | rowspan="3" bgcolor="#CEFDF9" | {{small|'''ଆଚାର୍ଯ୍ୟ'''}} | rowspan="3" bgcolor="#CEFDF9" | {{small|'''୬ଷ୍ଠ'''}} |- bgcolor="#EEEEEE" | colspan="2" | '''୧୯୭୪''' |- bgcolor="#E9E9E9" | colspan="2" | {{small|୧୨୨ ଦିନ}} |- | colspan="6" align="left" |{{small|ଆଉ ଏକ ରାଷ୍ଟ୍ରପତି ଶାସନ ଲାଗୁ ହେବା ପୂର୍ବରୁ ଅଳ୍ପ ସମୟ ପାଇଁ କାର୍ଯ୍ୟ କରିଥିଲେ ।}} |- bgcolor="#FFFFFF" | colspan="10" | '''ପଦବୀ ଖାଲି''' (୩୦ ଏପ୍ରିଲ ୧୯୭୭ – ୨୬ ଜୁନ ୧୯୭୭)<br />''ଏହି ସମୟରେ '''ରାଷ୍ଟ୍ରପତି ଶାସନ''' ଲାଗୁ ହୋଇଥିଲା''<br />{{small|୫୭ ଦିନ}} |- |- bgcolor="#EEEEEE" | rowspan="4" style="background-color:{{party color|Janata Party}}" | | rowspan="4" | '''୧୦''' | rowspan="4" | [[File:NilamaniRautray.jpg|80px]] | rowspan="4" | '''[[ନୀଳମଣି ରାଉତରାୟ]]'''<br />{{small|'''ବାସୁଦେବପୁର'''}} | {{small|୨୬ ଜୁନ}}<br />୧୯୭୭ | {{small|୧୭ ଫେବୃଆରୀ}}<br />୧୯୮୦ | rowspan="3" | {{small|'''ହରଚରଣ ସିଂହ ବ୍ରାର'''}} | rowspan="3" bgcolor="#CCEAFF" | {{small|'''ଜନତା ପାର୍ଟି'''}} | rowspan="3" bgcolor="#CCEAFF" | {{small|'''ରାଉତରାୟ'''}} | rowspan="3" bgcolor="#CCEAFF" | {{small|'''୭ମ'''}} |- bgcolor="#EEEEEE" | colspan="2" | '''୧୯୭୭''' |- bgcolor="#E9E9E9" | colspan="2" | {{small|୨ ବର୍ଷ, ୨୩୬ ଦିନ}} |- | colspan="6" align="left" |{{small|ଓଡ଼ିଶାର ପ୍ରଥମ ଜନତା ପାର୍ଟି ମୁଖ୍ୟମନ୍ତ୍ରୀ ।}} |- bgcolor="#FFFFFF" | colspan="10" | '''ପଦବୀ ଖାଲି''' (୧୭ ଫେବୃଆରୀ ୧୯୮୦ – ୯ ଜୁନ ୧୯୮୦)<br />''ଏହି ସମୟରେ '''ରାଷ୍ଟ୍ରପତି ଶାସନ''' ଲାଗୁ ହୋଇଥିଲା''<br />{{small|୧୧୩ ଦିନ}} |- |- bgcolor="#EEEEEE" | rowspan="4" style="background-color:{{party color|Indian National Congress}}" | | rowspan="4" | '''୧୧''' | rowspan="4" | [[File:J B Pattnaik, Governor of Assam.jpg|80px]] | rowspan="4" | '''[[ଜାନକୀ ବଲ୍ଲଭ ପଟ୍ଟନାୟକ]]'''<br />{{small|'''ଆଠଗଡ଼'''}} | {{small|୯ ଜୁନ}}<br />୧୯୮୦ | {{small|୭ ଡିସେମ୍ବର}}<br />୧୯୮୯ | rowspan="3" | {{small|'''ସି. ଏମ. ପୁନାଚା'''<br />'''ବିଶମ୍ଭର ନାଥ ପାଣ୍ଡେ'''}} | rowspan="3" bgcolor="#CCF2FF" | {{small|[[ଭାରତୀୟ ଜାତୀୟ କଂଗ୍ରେସ]]}} | rowspan="3" bgcolor="#CCF2FF" | {{small|'''ଜାନକୀ ୧'''<br />'''ଜାନକୀ ୨'''}} | rowspan="3" bgcolor="#CCF2FF" | {{small|'''୮ମ'''<br />'''୯ମ'''}} |- bgcolor="#EEEEEE" | colspan="2" | '''୧୯୮୦'''<br />'''୧୯୮୫''' |- bgcolor="#E9E9E9" | colspan="2" | {{small|୯ ବର୍ଷ, ୧୮୧ ଦିନ}} |- | colspan="6" align="left" |{{small|ଲଗାତାର ଦୁଇଟି ପୂର୍ଣ୍ଣ କାର୍ଯ୍ୟକାଳ ପାଇଁ କାର୍ଯ୍ୟ କରିଥିଲେ ।}} |- bgcolor="#EEEEEE" | rowspan="4" style="background-color:{{party color|Indian National Congress}}" | | rowspan="4" | '''୧୨''' | rowspan="4" | [[File:Hemananda Biswal.jpg|80px]] | rowspan="4" | '''[[ହେମାନନ୍ଦ ବିଶ୍ୱାଳ]]'''<br />{{small|'''ଲଇକେରା'''}} | {{small|୭ ଡିସେମ୍ବର}}<br />୧୯୮୯ | {{small|୫ ମାର୍ଚ୍ଚ}}<br />୧୯୯୦ | rowspan="3" | {{small|'''ନୁରୁଲ ହାସନ'''}} | rowspan="3" bgcolor="#CCF2FF" | {{small|[[ଭାରତୀୟ ଜାତୀୟ କଂଗ୍ରେସ]]}} | rowspan="3" bgcolor="#CCF2FF" | {{small|'''ବିଶ୍ୱାଳ ୧'''}} | rowspan="3" bgcolor="#CCF2FF" | {{small|'''୯ମ'''}} |- bgcolor="#EEEEEE" | colspan="2" | '''୧୯୮୫''' |- bgcolor="#E9E9E9" | colspan="2" | {{small|୮୮ ଦିନ}} |- | colspan="6" align="left" |{{small|ଓଡ଼ିଶାର ପ୍ରଥମ ଆଦିବାସୀ ମୁଖ୍ୟମନ୍ତ୍ରୀ ।}} |- bgcolor="#EEEEEE" | rowspan="4" style="background-color:{{party color|Janata Dal}}" | | rowspan="4" | '''(୩)''' | rowspan="4" | [[File:Biju-Patnaik.jpg|80px]] | rowspan="4" | '''[[ବିଜୁ ପଟ୍ଟନାୟକ]]'''<br />{{small|'''ଭୁବନେଶ୍ୱର'''}} | {{small|୫ ମାର୍ଚ୍ଚ}}<br />୧୯୯୦ | {{small|୧୫ ମାର୍ଚ୍ଚ}}<br />୧୯୯୫ | rowspan="3" | {{small|'''ଯଜ୍ଞଦତ୍ତ ଶର୍ମା'''}} | rowspan="3" bgcolor="#D6ECE0" | {{small|ଜନତା ଦଳ }} | rowspan="3" bgcolor="#D6ECE0" | {{small|'''ବିଜୁ ୨'''}} | rowspan="3" bgcolor="#D6ECE0" | {{small|'''୧୦ମ'''}} |- bgcolor="#EEEEEE" | colspan="2" | '''୧୯୯୦''' |- bgcolor="#E9E9E9" | colspan="2" | {{small|୫ ବର୍ଷ, ୧୦ ଦିନ}} |- | colspan="6" align="left" |{{small|ଜନତା ଦଳ ବ୍ୟାନରରେ ପୁଣି କ୍ଷମତାକୁ ଫେରିଥିଲେ ।}} |- bgcolor="#EEEEEE" | rowspan="4" style="background-color:{{party color|Indian National Congress}}" | | rowspan="4" | '''(୧୧)''' | rowspan="4" | [[File:J B Pattnaik, Governor of Assam.jpg|80px]] | rowspan="4" | '''[[ଜାନକୀ ବଲ୍ଲଭ ପଟ୍ଟନାୟକ]]'''<br />{{small|'''ବେଗୁନିଆ'''}} | {{small|୧୫ ମାର୍ଚ୍ଚ}}<br />୧୯୯୫ | {{small|୧୭ ଫେବୃଆରୀ}}<br />୧୯୯୯ | rowspan="3" | {{small|'''ବି. ସତ୍ୟ ନାରାୟଣ ରେଡ୍ଡୀ'''}} | rowspan="3" bgcolor="#CCF2FF" | {{small|[[ଭାରତୀୟ ଜାତୀୟ କଂଗ୍ରେସ]]}} | rowspan="3" bgcolor="#CCF2FF" | {{small|'''ଜାନକୀ ୩'''}} | rowspan="3" bgcolor="#CCF2FF" | {{small|'''୧୧ଶ'''}} |- bgcolor="#EEEEEE" | colspan="2" | '''୧୯୯୫''' |- bgcolor="#E9E9E9" | colspan="2" | {{small|୩ ବର୍ଷ, ୩୩୯ ଦିନ}} |- | colspan="6" align="left" |{{small|ତୃତୀୟ ଥର ଅଣ-କ୍ରମାଗତ କାର୍ଯ୍ୟକାଳ ପାଇଁ ନିର୍ବାଚିତ ହୋଇଥିଲେ ।}} |- bgcolor="#EEEEEE" | rowspan="4" style="background-color:{{party color|Indian National Congress}}" | | rowspan="4" | '''୧୩''' | rowspan="4" | [[File:Giridhar Gamang.jpg|80px]] | rowspan="4" | '''[[ଗିରିଧର ଗମାଙ୍ଗ]]'''<br />{{small|'''ଲକ୍ଷ୍ମୀପୁର'''}} | {{small|୧୭ ଫେବୃଆରୀ}}<br />୧୯୯୯ | {{small|୬ ଡିସେମ୍ବର}}<br />୧୯୯୯ | rowspan="3" | {{small|'''ସି. ରଙ୍ଗରାଜନ'''}} | rowspan="3" bgcolor="#CCF2FF" | {{small|[[ଭାରତୀୟ ଜାତୀୟ କଂଗ୍ରେସ]]}} | rowspan="3" bgcolor="#CCF2FF" | {{small|'''ଗମାଙ୍ଗ'''}} | rowspan="3" bgcolor="#CCF2FF" | {{small|'''୧୧ଶ'''}} |- bgcolor="#EEEEEE" | colspan="2" | '''୧୯୯୫''' |- bgcolor="#E9E9E9" | colspan="2" | {{small|୨୯୨ ଦିନ}} |- | colspan="6" align="left" |{{small|୧୯୯୯ ମହାବାତ୍ୟା ପରେ ଇସ୍ତଫା ଦେଇଥିଲେ ।}} |- bgcolor="#EEEEEE" | rowspan="4" style="background-color:{{party color|Indian National Congress}}" | | rowspan="4" | '''(୧୨)''' | rowspan="4" | [[File:Hemananda Biswal.jpg|80px]] | rowspan="4" | '''[[ହେମାନନ୍ଦ ବିଶ୍ୱାଳ]]'''<br />{{small|'''ଲଇକେରା'''}} | {{small|୬ ଡିସେମ୍ବର}}<br />୧୯୯୯ | {{small|୫ ମାର୍ଚ୍ଚ}}<br />୨୦୦୦ | rowspan="3" | {{small|'''ଏମ. ଏମ. ରାଜେନ୍ଦ୍ରନ'''}} | rowspan="3" bgcolor="#CCF2FF" | {{small|[[ଭାରତୀୟ ଜାତୀୟ କଂଗ୍ରେସ]]}} | rowspan="3" bgcolor="#CCF2FF" | {{small|'''ବିଶ୍ୱାଳ ୨'''}} | rowspan="3" bgcolor="#CCF2FF" | {{small|'''୧୧ଶ'''}} |- bgcolor="#EEEEEE" | colspan="2" | '''୧୯୯୫''' |- bgcolor="#E9E9E9" | colspan="2" | {{small|୯୦ ଦିନ}} |- | colspan="6" align="left" |{{small|୨୦୦୦ ନିର୍ବାଚନ ପୂର୍ବରୁ ଅଳ୍ପ ସମୟ ପାଇଁ କାର୍ଯ୍ୟ କରିଥିଲେ ।}} |- bgcolor="#EEEEEE" | rowspan="4" style="background-color:{{party color|Biju Janata Dal}}" | | rowspan="4" | '''୧୪''' | rowspan="4" | [[File:NaveenPatnaik.jpg|80px]] | rowspan="4" | '''[[ନବୀନ ପଟ୍ଟନାୟକ]]'''<br />{{small|'''ହିଞ୍ଜିଳି'''}} | {{small|୫ ମାର୍ଚ୍ଚ}}<br />୨୦୦୦ | {{small|୧୨ ଜୁନ}}<br />୨୦୨୪ | rowspan="3" | {{small|'''ଏମ. ଏମ. ରାଜେନ୍ଦ୍ରନ'''<br />'''ମୁରଲୀଧର ଭଣ୍ଡାରେ'''<br />'''ଏସ. ସି. ଜାମିର'''<br />'''ଗଣେଶୀ ଲାଲ'''}} | rowspan="3" bgcolor="#E3EDDC" | {{small|[[ବିଜୁ ଜନତା ଦଳ]]}} | rowspan="3" bgcolor="#E3EDDC" | {{small|'''ନବୀନ ୧, ୨, ୩, ୪, ୫'''}} | rowspan="3" bgcolor="#E3EDDC" | {{small|'''୧୨ଶ, ୧୩ଶ, ୧୪ଶ, ୧୫ଶ, ୧୬ଶ'''}} |- bgcolor="#EEEEEE" | colspan="2" | '''୨୦୦୦, ୨୦୦୪, ୨୦୦୯, ୨୦୧୪, ୨୦୧୯''' |- bgcolor="#E9E9E9" | colspan="2" | {{small|୨୪ ବର୍ଷ, ୯୯ ଦିନ}} |- | colspan="6" align="left" |{{small|ଓଡ଼ିଶାର ସବୁଠାରୁ ଦୀର୍ଘ ସମୟ ଧରି କାର୍ଯ୍ୟ କରିଥିବା ମୁଖ୍ୟମନ୍ତ୍ରୀ ।}} |- bgcolor="#EEEEEE" | rowspan="4" style="background-color:{{party color|Bharatiya Janata Party}}" | | rowspan="4" | '''୧୫''' | rowspan="4" | [[File:Shri Mohan Charan Majhi.jpg|80px]] | rowspan="4" | '''[[ମୋହନ ଚରଣ ମାଝୀ]]'''<br />{{small|'''କେନ୍ଦୁଝର'''}} | {{small|୧୨ ଜୁନ}}<br />୨୦୨୪ | ଅଦ୍ୟାବଧି | rowspan="3" | {{small|'''ରଘୁବର ଦାସ'''}} | rowspan="3" bgcolor="#FFE5CC" | {{small|[[ଭାରତୀୟ ଜନତା ପାର୍ଟି]]}} | rowspan="3" bgcolor="#FFE5CC" | {{small|'''ମାଝୀ'''}} | rowspan="3" bgcolor="#FFE5CC" | {{small|'''୧୭ଶ'''}} |- bgcolor="#EEEEEE" | colspan="2" | '''୨୦୨୪''' |- bgcolor="#E9E9E9" | colspan="2" | {{small|୧ ବର୍ଷ, ୩୫୪ ଦିନ}} |- | colspan="6" align="left" |{{small|ଓଡ଼ିଶାର ପ୍ରଥମ ଭାରତୀୟ ଜନତା ପାର୍ଟି ମୁଖ୍ୟମନ୍ତ୍ରୀ ।}} |} == ପରିସଂଖ୍ୟାନ == {| class="wikitable sortable" style="text-align:center" ! data-sort-type="number" rowspan="2" |କ୍ରମିକ ନଂ. ! rowspan="2" |ମୁଖ୍ୟମନ୍ତ୍ରୀ ! rowspan="2" colspan="2" |ଦଳ ! colspan="2" |କାର୍ଯ୍ୟକାଳ |- ! ସର୍ବାଧିକ କାର୍ଯ୍ୟକାଳ ! ମୋଟ କାର୍ଯ୍ୟକାଳ |- ! data-sort-value="1" | ୧ | [[ନବୀନ ପଟ୍ଟନାୟକ]] | style="background-color:#77A04D;" | | style="text-align:left;" | [[ବିଜୁ ଜନତା ଦଳ]] | ୨୪ ବର୍ଷ, ୯୯ ଦିନ | ୨୪ ବର୍ଷ, ୯୯ ଦିନ |- ! data-sort-value="2" | ୨ | [[ଜାନକୀ ବଲ୍ଲଭ ପଟ୍ଟନାୟକ]] | style="background-color:#00BCFF;" | | style="text-align:left;" | [[ଭାରତୀୟ ଜାତୀୟ କଂଗ୍ରେସ]] | ୯ ବର୍ଷ, ୧୮୧ ଦିନ | ୧୩ ବର୍ଷ, ୧୫୫ ଦିନ |- ! data-sort-value="3" | ୩ | [[ହରେକୃଷ୍ଣ ମହତାବ]] | style="background-color:#00BCFF;" | | style="text-align:left;" | [[ଭାରତୀୟ ଜାତୀୟ କଂଗ୍ରେସ]] | ୪ ବର୍ଷ, ୧୨୯ ଦିନ | ୮ ବର୍ଷ, ୧୪୮ ଦିନ |- ! data-sort-value="4" | ୪ | [[ବିଜୁ ପଟ୍ଟନାୟକ]] | style="background-color:#249256;" | | style="text-align:left;" | [[ଜନତା ଦଳ]]/'''କଂଗ୍ରେସ''' | ୫ ବର୍ଷ, ୧୦ ଦିନ | ୭ ବର୍ଷ, ୧୧୧ ଦିନ |- ! data-sort-value="5" | ୫ | [[ନବକୃଷ୍ଣ ଚୌଧୁରୀ]] | style="background-color:#00BCFF;" | | style="text-align:left;" | [[ଭାରତୀୟ ଜାତୀୟ କଂଗ୍ରେସ]] | ୬ ବର୍ଷ, ୧୬୦ ଦିନ | ୬ ବର୍ଷ, ୧୬୦ ଦିନ |- ! data-sort-value="6" | ୬ | [[ରାଜେନ୍ଦ୍ର ନାରାୟଣ ସିଂହଦେଓ]] | style="background-color:#0400FF;" | | style="text-align:left;" | '''ସ୍ୱତନ୍ତ୍ର ପାର୍ଟି''' | ୩ ବର୍ଷ, ୩୦୭ ଦିନ | ୩ ବର୍ଷ, ୩୦୭ ଦିନ |- ! data-sort-value="7" | ୭ | [[ବିଶ୍ୱନାଥ ଦାସ]] | style="background-color:#CCCCCC;" | | style="text-align:left;" | '''ସ୍ୱାଧୀନ'''/'''କଂଗ୍ରେସ''' | ୨ ବର୍ଷ, ୧୧୦ ଦିନ | ୩ ବର୍ଷ, ୧୮୨ ଦିନ |- ! data-sort-value="8" | ୮ | [[ନନ୍ଦିନୀ ଶତପଥୀ]] | style="background-color:#00FFFF;" | | style="text-align:left;" | '''ଭାରତୀୟ ଜାତୀୟ କଂଗ୍ରେସ (ଆର)''' | ୨ ବର୍ଷ, ୨୮୫ ଦିନ | ୩ ବର୍ଷ, ୧୮୨ ଦିନ |- ! data-sort-value="9" | ୯ | [[କୃଷ୍ଣଚନ୍ଦ୍ର ଗଜପତି ନାରାୟଣ ଦେବ]] | style="background-color:#FFFF00;" | | style="text-align:left;" | '''ଜାତୀୟ ଦଳ'''/'''ସ୍ୱାଧୀନ''' | ୨ ବର୍ଷ, ୨୧୯ ଦିନ | ୨ ବର୍ଷ, ୩୨୮ ଦିନ |- ! data-sort-value="10" | ୧୦ | [[ନୀଳମଣି ରାଉତରାୟ]] | style="background-color:#2478FF;" | | style="text-align:left;" | '''ଜନତା ପାର୍ଟି''' | ୨ ବର୍ଷ, ୨୩୬ ଦିନ | ୨ ବର୍ଷ, ୨୩୬ ଦିନ |- ! data-sort-value="11" | ୧୧ | [[ସଦାଶିବ ତ୍ରିପାଠୀ]] | style="background-color:#00BCFF;" | | style="text-align:left;" | [[ଭାରତୀୟ ଜାତୀୟ କଂଗ୍ରେସ]] | ୨ ବର୍ଷ, ୧୫ ଦିନ | ୨ ବର୍ଷ, ୧୫ ଦିନ |- ! data-sort-value="12" | ୧୨ | '''[[ମୋହନ ଚରଣ ମାଝୀ]]''' | style="background-color:#FF9933;" | | style="text-align:left;" | [[ଭାରତୀୟ ଜନତା ପାର୍ଟି]] | '''୧ ବର୍ଷ, ୩୫୪ ଦିନ''' | '''୧ ବର୍ଷ, ୩୫୪ ଦିନ''' |- ! data-sort-value="13" | ୧୩ | [[ବୀରେନ ମିତ୍ର]] | style="background-color:#00BCFF;" | | style="text-align:left;" | [[ଭାରତୀୟ ଜାତୀୟ କଂଗ୍ରେସ]] | ୧ ବର୍ଷ, ୧୪୨ ଦିନ | ୧ ବର୍ଷ, ୧୪୨ ଦିନ |- ! data-sort-value="14" | ୧୪ | [[ଗିରିଧର ଗମାଙ୍ଗ]] | style="background-color:#00BCFF;" | | style="text-align:left;" | [[ଭାରତୀୟ ଜାତୀୟ କଂଗ୍ରେସ]] | ୨୯୨ ଦିନ | ୨୯୨ ଦିନ |- ! data-sort-value="15" | ୧୫ | [[ହେମାନନ୍ଦ ବିଶ୍ୱାଳ]] | style="background-color:#00BCFF;" | | style="text-align:left;" | [[ଭାରତୀୟ ଜାତୀୟ କଂଗ୍ରେସ]] | ୯୦ ଦିନ | ୧୭୮ ଦିନ |- ! data-sort-value="16" | ୧୬ | [[ବିନାୟକ ଆଚାର୍ଯ୍ୟ]] | style="background-color:#00FFFF;" | | style="text-align:left;" | '''ଭାରତୀୟ ଜାତୀୟ କଂଗ୍ରେସ (ଆର)''' | ୧୨୨ ଦିନ | ୧୨୨ ଦିନ |} == ଆହୁରି ଦେଖନ୍ତୁ == * [[ଓଡ଼ିଶାର ମନ୍ତ୍ରୀମଣ୍ଡଳ]] * [[ଓଡ଼ିଶାର ରାଜ୍ୟପାଳମାନଙ୍କର ତାଲିକା]] * [[ଓଡ଼ିଶାର ନେତାମାନଙ୍କର ତାଲିକା]] == ଆଧାର == # [http://www.orissa.gov.in/e-magazine/orissaannualreference/OR-Annual.../399-400.pdf Primie ministers and Chief ministers of Odisha] # [http://orissa.gov.in/cmorissa/cm.asp Odisha Chief Ministers List] {{ଓଡ଼ିଶାର ମୁଖ୍ୟମନ୍ତ୍ରୀ}} {{ଓଡ଼ିଶା ପ୍ରସଙ୍ଗ}} <!--ଅଲଗା ଭାଷାର ଉଇକିପିଡ଼ିଆରେ ଏହି ପ୍ରସଙ୍ଗ--> [[ଶ୍ରେଣୀ:ରାଜନୀତି]] [[ଶ୍ରେଣୀ:ଓଡ଼ିଶା ରାଜନୀତି]] [[ଶ୍ରେଣୀ:ତାଲିକା]] <references group="lower-alpha" /> 2a8lvz19fpmfukesjyt8ygzzoetdhzn 595826 595825 2026-06-01T16:30:01Z SamyakSamantasinghar 42167 /* ପରିସଂଖ୍ୟାନ */ 595826 wikitext text/x-wiki {{Short description|ଓଡ଼ିଶା ସରକାରଙ୍କ କାର୍ଯ୍ୟନିର୍ବାହୀ ଶାଖାର ମୁଖ୍ୟ}} {{Use dmy dates|date=December 2025}} {{Infobox | title = ଓଡ଼ିଶାର ମୁଖ୍ୟମନ୍ତ୍ରୀ | image = [[File:Flag of India.svg|100px|border|ଭାରତର ଜାତୀୟ ପତାକା]] | caption = '''ଭାରତର ଜାତୀୟ ପତାକା''' | image2 = [[File:Seal_of_Odisha.png|125px|ଓଡ଼ିଶାର ରାଜପ୍ରତୀକ]] | caption2 = '''ଓଡ଼ିଶାର ରାଜପ୍ରତୀକ''' | image3 = [[File:Shri Mohan Charan Majhi.jpg|250px|ମୋହନ ଚରଣ ମାଝୀ]] | caption3 = '''ବର୍ତ୍ତମାନ ପଦାଧିକାରୀ'''<br/>[[ମୋହନ ଚରଣ ମାଝୀ]]<br/>{{small|୧୨ ଜୁନ ୨୦୨୪ ଠାରୁ}} | label1 = ସମ୍ବୋଧନ | data1 = '''ମାନ୍ୟବର''' | label2 = ସଂକ୍ଷିପ୍ତ ନାମ | data2 = CMoOdisha | label3 = ବିଭାଗ | data3 = '''ମୁଖ୍ୟମନ୍ତ୍ରୀଙ୍କ କାର୍ଯ୍ୟାଳୟ'''<br/>'''ଓଡ଼ିଶା ସରକାର''' | label4 = ସଦସ୍ୟ | data4 = '''ଓଡ଼ିଶା ବିଧାନ ସଭା'''<br/>'''ରାଜ୍ୟ କ୍ୟାବିନେଟ୍''' | label5 = ଉତ୍ତରଦାୟୀ | data5 = '''ଓଡ଼ିଶାର ରାଜ୍ୟପାଳ'''<br/>'''ଓଡ଼ିଶା ବିଧାନ ସଭା''' | label6 = ବାସଭବନ | data6 = [[ଭୁବନେଶ୍ୱର]] | label7 = କାର୍ଯ୍ୟାଳୟ | data7 = [[ଲୋକସେବା ଭବନ]], [[ଭୁବନେଶ୍ୱର]] | label8 = ନାମାଙ୍କନକାରୀ | data8 = ସଂଖ୍ୟାଗରିଷ୍ଠ ଦଳ ବା ମେଣ୍ଟର ବିଧାୟକଗଣ | label9 = ନିଯୁକ୍ତିଦାତା | data9 = '''ଓଡ଼ିଶାର ରାଜ୍ୟପାଳ'''<br/>{{small|'''ଓଡ଼ିଶା ବିଧାନ ସଭା'''ରେ ସଂଖ୍ୟାଗରିଷ୍ଠତା ପ୍ରମାଣ କରିବାର ଦକ୍ଷତା ଭିତ୍ତିରେ ପାରମ୍ପରିକ ନିୟମ ଅନୁଯାୟୀ}} | label10 = କାର୍ଯ୍ୟକାଳ ସୀମା | data10 = ବିଧାନସଭାରେ ଆସ୍ଥା ଥିବା ପର୍ଯ୍ୟନ୍ତ;<br/>ସାଧାରଣତଃ ପାଞ୍ଚ ବର୍ଷ ଏବଂ କୌଣସି ନିର୍ଦ୍ଦିଷ୍ଟ କାର୍ଯ୍ୟକାଳ ସୀମା ନାହିଁ | label11 = ପୂର୍ବବର୍ତ୍ତୀ ପଦବୀ | data11 = ଓଡ଼ିଶା ପ୍ରଦେଶର ପ୍ରଧାନମନ୍ତ୍ରୀ | label12 = ପ୍ରଥମ ପଦାଧିକାରୀ | data12 = [[ହରେକୃଷ୍ଣ ମହତାବ]] | label13 = ଗଠନ | data13 = ୧ ଅପ୍ରେଲ ୧୯୩୬ (୯୦ ବର୍ଷ ପୂର୍ବେ) | label14 = ଉପମୁଖ୍ୟମନ୍ତ୍ରୀ | data14 = '''ଓଡ଼ିଶାର ଉପମୁଖ୍ୟମନ୍ତ୍ରୀ''' | label15 = ଦରମା | data15 = ₹୯୮,୦୦୦/ମାସିକ<br/>₹୧୧,୭୬,୦୦୦/ବାର୍ଷିକ | label16 = ୱେବସାଇଟ୍ | data16 = [https://cm.odisha.gov.in/ cm.odisha.gov.in] }} '''ଓଡ଼ିଶାର ମୁଖ୍ୟମନ୍ତ୍ରୀ''' ହେଉଛନ୍ତି [[ଭାରତ]]ର ଏକ '''ରାଜ୍ୟ''' '''ଓଡ଼ିଶା ସରକାର'''ଙ୍କ ମୁଖ୍ୟ । [[ଭାରତର ସମ୍ବିଧାନ]] ଅନୁଯାୟୀ, ରାଜ୍ୟର '''ରାଜ୍ୟପାଳ''' ହେଉଛନ୍ତି ନାମମାତ୍ର ('''''ଡି ଜୁରେ''''') ମୁଖ୍ୟ, କିନ୍ତୁ ପ୍ରକୃତ ('''''ଡି ଫ୍ୟାକ୍ଟୋ''''') କାର୍ଯ୍ୟନିର୍ବାହୀ କ୍ଷମତା ମୁଖ୍ୟମନ୍ତ୍ରୀଙ୍କ ହାତରେ ନ୍ୟସ୍ତ ଥାଏ । '''ଓଡ଼ିଶା ବିଧାନ ସଭା''' ନିର୍ବାଚନ ପରେ, ରାଜ୍ୟପାଳ ସାଧାରଣତଃ ସଂଖ୍ୟାଗରିଷ୍ଠତା ହାସଲ କରିଥିବା ଦଳ (କିମ୍ବା ମେଣ୍ଟ)କୁ ସରକାର ଗଠନ କରିବା ପାଇଁ ଆମନ୍ତ୍ରଣ କରିଥାନ୍ତି । ରାଜ୍ୟପାଳ ମୁଖ୍ୟମନ୍ତ୍ରୀଙ୍କୁ ନିଯୁକ୍ତ କରନ୍ତି, ଯାହାଙ୍କ '''ମନ୍ତ୍ରୀପରିଷଦ''' ବିଧାନସଭା ପ୍ରତି '''ସାମୂହିକ ଭାବେ ଉତ୍ତରଦାୟୀ''' ରହିଥାନ୍ତି । ବିଧାନସଭାରେ ଆସ୍ଥା ଥିବା ପର୍ଯ୍ୟନ୍ତ ମୁଖ୍ୟମନ୍ତ୍ରୀଙ୍କ କାର୍ଯ୍ୟକାଳ ପାଞ୍ଚ ବର୍ଷ ପାଇଁ ରହିଥାଏ ଏବଂ ଏହି ପଦବୀ ପାଇଁ କୌଣସି କାର୍ଯ୍ୟକାଳ ସୀମା ବା ନିର୍ଦ୍ଦିଷ୍ଟ ସମୟ ସୀମା ନାହିଁ ।<ref name="term1">'''ଦୁର୍ଗା ଦାସ ବସୁ'''. ''Introduction to the Constitution of India''. ୧୯୬୦. ୨୦ଶ ସଂସ୍କରଣ, ୨୦୧୧ ପୁନଃମୁଦ୍ରଣ. ପୃଷ୍ଠା- ୨୪୧, ୨୪୫. LexisNexis Butterworths Wadhwa Nagpur. {{ISBN|978-81-8038-559-9}}. ବି.ଦ୍ର.: ଯଦିଓ ଏହି ପୁସ୍ତକଟି ସାଧାରଣ ଭାବରେ ଭାରତୀୟ ରାଜ୍ୟ ସରକାରଙ୍କ ବିଷୟରେ ବର୍ଣ୍ଣନା କରେ, ଏହା ଓଡ଼ିଶା ପାଇଁ ମଧ୍ୟ ସମାନ ଭାବେ ପ୍ରଯୁଜ୍ୟ ।</ref> ମୁଖ୍ୟମନ୍ତ୍ରୀ ବିଧାନସଭାରେ ଗୃହର ନେତା ଭାବରେ ମଧ୍ୟ କାର୍ଯ୍ୟ କରନ୍ତି ।<ref>https://apuat21.cgg.gov.in/web/legislative-assembly/leader-of-the-house</ref> == ସଂକ୍ଷିପ୍ତ ଇତିହାସ == ୧ ଅପ୍ରେଲ ୧୯୩୬ ମସିହାରେ '''ଓଡ଼ିଶା ପ୍ରଦେଶ''' ଗଠନ କରାଯାଇଥିଲା । [[କୃଷ୍ଣଚନ୍ଦ୍ର ଗଜପତି ନାରାୟଣ ଦେବ|ମହାରାଜା କୃଷ୍ଣଚନ୍ଦ୍ର ଗଜପତି ନାରାୟଣ ଦେବ]]ଙ୍କ ପ୍ରଧାନମନ୍ତ୍ରୀତ୍ୱରେ ପ୍ରଥମ ପ୍ରାଦେଶିକ ସରକାର ଗଠନ କରାଯାଇଥିଲା । ସେ ଜୁଲାଇ ୧୯୩୭ ପର୍ଯ୍ୟନ୍ତ ଶାସନ କରିଥିଲେ । ଏହା ପରେ [[ଭାରତୀୟ ଜାତୀୟ କଂଗ୍ରେସ|ସର୍ବଭାରତୀୟ କଂଗ୍ରେସ ଦଳ]]ର ନେତା [[ବିଶ୍ୱନାଥ ଦାସ]] ଆଉ ଦୁଇ ବର୍ଷ ପାଇଁ ପ୍ରଧାନମନ୍ତ୍ରୀ ଦାୟିତ୍ୱ ଗ୍ରହଣ କରିଥିଲେ । ୧୯୪୬ ମସିହାରେ [[ହରେକୃଷ୍ଣ ମହତାବ|ଡଃ ହରେକୃଷ୍ଣ ମହତାବ]]ଙ୍କୁ ଦାୟିତ୍ୱ ହସ୍ତାନ୍ତର କରିବା ପୂର୍ବରୁ ମହାରାଜା କୃଷ୍ଣଚନ୍ଦ୍ର ଗଜପତି ପୁଣିଥରେ ଏହି କାର୍ଯ୍ୟଭାର ଗ୍ରହଣ କରିଥିଲେ । ଭାରତ ସ୍ୱାଧୀନତା ଲାଭ କରିବା ପରେ ନୂତନ ବ୍ୟବସ୍ଥା ଅଧୀନରେ ପ୍ରାଦେଶିକ ସରକାରଗୁଡ଼ିକର ପ୍ରଧାନମନ୍ତ୍ରୀ ପଦବୀକୁ ଉଚ୍ଛେଦ କରାଯାଇ ୧୯୫୦ ମସିହାରେ ମୁଖ୍ୟମନ୍ତ୍ରୀ ପଦବୀ ସୃଷ୍ଟି କରାଯାଇଥିଲା । ସ୍ୱାଧୀନତା ପରବର୍ତ୍ତୀ ପ୍ରଥମ ନିର୍ବାଚନ ପର୍ଯ୍ୟନ୍ତ [[ହରେକୃଷ୍ଣ ମହତାବ|ଡଃ ହରେକୃଷ୍ଣ ମହତାବ]] ଓଡ଼ିଶାର ମୁଖ୍ୟମନ୍ତ୍ରୀ ଭାବରେ ଅବ୍ୟାହତ ରହିଥିଲେ ଏବଂ ତାଙ୍କ ପରେ [[ନବକୃଷ୍ଣ ଚୌଧୁରୀ]] ଏହି ଦାୟିତ୍ୱ ଗ୍ରହଣ କରିଥିଲେ । ୧୯୪୬ ମସିହା ଠାରୁ ଓଡ଼ିଶାର ମୁଖ୍ୟମନ୍ତ୍ରୀମାନଙ୍କର ତାଲିକା ନିମ୍ନରେ ପ୍ରଦାନ କରାଯାଇଛି । ୧୯୪୬ ଠାରୁ ଓଡ଼ିଶାରେ ସର୍ବମୋଟ ୧୫ ଜଣ ମୁଖ୍ୟମନ୍ତ୍ରୀ ହୋଇଛନ୍ତି । ୨୦୦୦ ମସିହାରୁ ୨୦୨୪ ପର୍ଯ୍ୟନ୍ତ କାର୍ଯ୍ୟ କରିଥିବା [[ବିଜୁ ଜନତା ଦଳ]]ର [[ନବୀନ ପଟ୍ଟନାୟକ]] ହେଉଛନ୍ତି ଓଡ଼ିଶା ଇତିହାସରେ ସବୁଠାରୁ ଦୀର୍ଘ ସମୟ ଧରି କାର୍ଯ୍ୟ କରିଥିବା ମୁଖ୍ୟମନ୍ତ୍ରୀ (ଏହି ପଦବୀ ଅଳଙ୍କୃତ କରିବାରେ ସେ ହେଉଛନ୍ତି ପ୍ରଥମ ବ୍ୟକ୍ତି ଯାହାଙ୍କର କଦାପି ଭାରତୀୟ ଜାତୀୟ କଂଗ୍ରେସ ସହିତ କୌଣସି ସମ୍ପର୍କ ନଥିଲା) । ୧୨ ଜୁନ ୨୦୨୪ ଠାରୁ [[ଭାରତୀୟ ଜନତା ପାର୍ଟି]]ର [[ମୋହନ ଚରଣ ମାଝୀ]] ହେଉଛନ୍ତି ଓଡ଼ିଶାର ବର୍ତ୍ତମାନର ମୁଖ୍ୟମନ୍ତ୍ରୀ । ==ଶପଥ== ପଦ ଗ୍ରହଣ ପୂର୍ବରୁ ମୁଖ୍ୟମନ୍ତ୍ରୀ ରାଜ୍ୟପାଳଙ୍କ ସମ୍ମୁଖରେ ଭାରତର ସମ୍ବିଧାନର ତୃତୀୟ ଅନୁସୂଚି ଅନୁଯାୟୀ ପଦବୀ ଓ ଗୋପନୀୟତାର ଶପଥ ଗ୍ରହଣ କରନ୍ତି। ==== ପଦବୀର ଶପଥ ==== {{Blockquote|text=ମୁଁ, <ମୁଖ୍ୟମନ୍ତ୍ରୀଙ୍କ ନାମ>, ଈଶ୍ଵରଙ୍କ ନାମରେ ଶପଥ କରୁଛି ଯେ / ଦୃଢ଼ତାର ସହିତ ନିଷ୍ଠାପର ଘୋଷଣା କରୁଛି ଯେ ମୁଁ ବିଧି ଦ୍ୱାରା ସ୍ଥାପିତ ଭାରତର ସମ୍ବିଧାନ ପ୍ରତି ପ୍ରକୃତ ବିଶ୍ୱାସ ଓ ଅନୁଗତ୍ୟ ରଖିବି, ଭାରତର ସାର୍ବଭୌମତ୍ୱ ଓ ଅଖଣ୍ଡତା ରକ୍ଷା କରିବି, ଓଡ଼ିଶା ରାଜ୍ୟର ମୁଖ୍ୟମନ୍ତ୍ରୀ ଭାବରେ ମୋର କର୍ତ୍ତବ୍ୟ ନିଷ୍ଠାପର ଓ ବିବେକପୂର୍ଣ୍ଣ ଭାବରେ ପାଳନ କରିବି ଏବଂ ଭୟ, ପକ୍ଷପାତ, ଅନୁରାଗ କିମ୍ବା ବିଦ୍ୱେଷ ବିନା ସମ୍ବିଧାନ ଓ ଆଇନ ଅନୁସାରେ ସମସ୍ତଙ୍କ ପ୍ରତି ନ୍ୟାୟ କରିବି।}} ==== ଗୋପନୀୟତାର ଶପଥ ==== {{Blockquote|text=ମୁଁ, <ମୁଖ୍ୟମନ୍ତ୍ରୀଙ୍କ ନାମ>, ଈଶ୍ଵରଙ୍କ ନାମରେ ଶପଥ କରୁଛି ଯେ / ଦୃଢ଼ତାର ସହିତ ନିଷ୍ଠାପର ଘୋଷଣା କରୁଛି ଯେ ମୁଖ୍ୟମନ୍ତ୍ରୀ ଭାବରେ ମୋର ବିଚାରାର୍ଥ ଆସୁଥିବା କିମ୍ବା ମୋତେ ଜଣାପଡୁଥିବା କୌଣସି ବିଷୟକୁ, ମୋର କର୍ତ୍ତବ୍ୟର ଯଥୋଚିତ ପାଳନ ପାଇଁ ଆବଶ୍ୟକ ହେବା ବ୍ୟତୀତ, ମୁଁ ପ୍ରତ୍ୟକ୍ଷ କିମ୍ବା ପରୋକ୍ଷ ଭାବରେ କାହାକୁ ପ୍ରକାଶ କରିବି ନାହିଁ।}} == ଓଡ଼ିଶା ପ୍ରଦେଶର ପ୍ରଧାନମନ୍ତ୍ରୀଗଣ == {{clear}} ;ଦଳସମୂହ {{legend2|#FFFF00|'''ଜାତୀୟ ଦଳ'''|border=1px solid #AAAAAA}} (୧)<br> {{legend2|#00BCFF|[[ଭାରତୀୟ ଜାତୀୟ କଂଗ୍ରେସ]]|border=1px solid #AAAAAA}} (୨) {| class="wikitable sticky-header" width=100% style="text-align:center;" ! colspan="2" width="5%" |କ୍ରମିକ ନଂ. ! width="10%" |ଚିତ୍ର ! width="20%" |ନାମ<br />{{small|ନିର୍ବାଚନ ମଣ୍ଡଳୀ}} ! colspan="2" width="20%" |କାର୍ଯ୍ୟକାଳ<br />ନିର୍ବାଚନ ଜନାଦେଶ<br />ପଦବୀରେ ଥିବା ସମୟ ! width="20%" |ନିଯୁକ୍ତିଦାତା<br />{{small|(ରାଜ୍ୟପାଳ)}} ! width="15%" |ପ୍ରଧାନମନ୍ତ୍ରୀଙ୍କ<br />ରାଜନୈତିକ ଦଳ ! colspan="2" width="10%" |ସରକାର |- bgcolor="#EEEEEE" | rowspan="4" style="background-color:#FFFF00" | | rowspan="4" | '''୧''' | rowspan="4" | [[File:CKCGN-Deo.jpg|100px]] | rowspan="4" | '''[[କୃଷ୍ଣଚନ୍ଦ୍ର ଗଜପତି ନାରାୟଣ ଦେବ]]'''<br />{{small|'''ପାରଳାଖେମୁଣ୍ଡି'''}} | {{small|୧ ଅପ୍ରେଲ}}<br />୧୯୩୭ | {{small|୧୯ ଜୁଲାଇ}}<br />୧୯୩୭ | rowspan="3" | {{small|'''ସାର ଜନ ଅଷ୍ଟେନ ହବ୍ୟାକ'''}} | rowspan="3" bgcolor="#FFFFCC" | {{small|'''ଜାତୀୟ ଦଳ'''}} | rowspan="3" bgcolor="#FFFFCC" | {{small|'''ଗଜପତି ୧'''}} | rowspan="3" bgcolor="#FFFFCC" | {{small|'''୧ମ ପ୍ରାଦେଶିକ'''}} |- bgcolor="#EEEEEE" | colspan="2" | '''୧୯୩୭''' |- bgcolor="#E9E9E9" | colspan="2" | {{small|୧୦୯ ଦିନ}} |- | colspan="6" align="left" |{{small|ଓଡ଼ିଶା ପ୍ରଦେଶର ପ୍ରଥମ ପ୍ରଧାନମନ୍ତ୍ରୀ ।}} |- bgcolor="#EEEEEE" | rowspan="4" style="background-color:#00BCFF" | | rowspan="4" | '''୨''' | rowspan="4" | [[File:Biswanath-Das.jpg|80px]] | rowspan="4" | '''[[ବିଶ୍ୱନାଥ ଦାସ]]'''<br />{{small|'''ଘୁମୁସର'''}} | {{small|୧୯ ଜୁଲାଇ}}<br />୧୯୩୭ | {{small|୬ ନଭେମ୍ବର}}<br />୧୯୩୯ | rowspan="3" | {{small|'''ସାର ଜନ ଅଷ୍ଟେନ ହବ୍ୟାକ'''}} | rowspan="3" bgcolor="#CCF2FF" | {{small|[[ଭାରତୀୟ ଜାତୀୟ କଂଗ୍ରେସ]]}} | rowspan="3" bgcolor="#CCF2FF" | {{small|'''ଦାସ ୧'''}} | rowspan="3" bgcolor="#CCF2FF" | {{small|'''୧ମ ପ୍ରାଦେଶିକ'''}} |- bgcolor="#EEEEEE" | colspan="2" | '''୧୯୩୭''' |- bgcolor="#E9E9E9" | colspan="2" | {{small|୨ ବର୍ଷ, ୧୧୦ ଦିନ}} |- | colspan="6" align="left" |{{small|ପ୍ରଦେଶରେ ପ୍ରଥମ କଂଗ୍ରେସ ସରକାର ଗଠନ କରିଥିଲେ ।}} |- bgcolor="#EEEEEE" | rowspan="4" style="background-color:#FFFF00" | | rowspan="4" | '''(୧)''' | rowspan="4" | [[File:CKCGN-Deo.jpg|100px]] | rowspan="4" | '''[[କୃଷ୍ଣଚନ୍ଦ୍ର ଗଜପତି ନାରାୟଣ ଦେବ]]'''<br />{{small|'''ପାରଳାଖେମୁଣ୍ଡି'''}} | {{small|୨୪ ନଭେମ୍ବର}}<br />୧୯୪୧ | {{small|୩୦ ଜୁନ}}<br />୧୯୪୪ | rowspan="3" | {{small|'''ସାର ୱିଲିୟମ ହଥର୍ନ ଲୁଇସ'''}} | rowspan="3" bgcolor="#FFFFCC" | {{small|'''ଜାତୀୟ ଦଳ'''}} | rowspan="3" bgcolor="#FFFFCC" | {{small|'''ଗଜପତି ୨'''}} | rowspan="3" bgcolor="#FFFFCC" | {{small|'''୧ମ ପ୍ରାଦେଶିକ'''}} |- bgcolor="#EEEEEE" | colspan="2" | '''୧୯୩୭''' |- bgcolor="#E9E9E9" | colspan="2" | {{small|୨ ବର୍ଷ, ୨୧୯ ଦିନ}} |- | colspan="6" align="left" |{{small|ଏକ ଅଣ-କଂଗ୍ରେସ ମେଣ୍ଟ ସହିତ ଦ୍ୱିତୀୟ ଥର ପାଇଁ ପ୍ରଧାନମନ୍ତ୍ରୀ ଭାବରେ ପ୍ରତ୍ୟାବର୍ତ୍ତନ କରିଥିଲେ ।}} |- bgcolor="#EEEEEE" | rowspan="4" style="background-color:#00BCFF" | | rowspan="4" | '''୩''' | rowspan="4" | [[File:Harekrushna_Mahatab_2000_stamp_of_India.jpg|80px]] | rowspan="4" | '''[[ହରେକୃଷ୍ଣ ମହତାବ]]'''<br />{{small|'''ପୂର୍ବ ଭଦ୍ରକ'''}} | {{small|୨୩ ଅପ୍ରେଲ}}<br />୧୯୪୬ | {{small|୨୬ ଜାନୁଆରୀ}}<br />୧୯୫୦ | rowspan="3" | {{small|'''ଚାନ୍ଦୁଲାଲ ତ୍ରିବେଦୀ'''}} | rowspan="3" bgcolor="#CCF2FF" | {{small|[[ଭାରତୀୟ ଜାତୀୟ କଂଗ୍ରେସ]]}} | rowspan="3" bgcolor="#CCF2FF" | {{small|'''ମହତାବ ୧'''}} | rowspan="3" bgcolor="#CCF2FF" | {{small|'''୨ୟ ପ୍ରାଦେଶିକ'''}} |- bgcolor="#EEEEEE" | colspan="2" | '''୧୯୪୬''' |- bgcolor="#E9E9E9" | colspan="2" | {{small|୩ ବର୍ଷ, ୨୭୮ ଦିନ}} |- | colspan="6" align="left" |{{small|ଓଡ଼ିଶା ପ୍ରଦେଶର ଶେଷ ପ୍ରଧାନମନ୍ତ୍ରୀ (ଏହା ପରେ ଏହି ପଦବୀକୁ ଓଡ଼ିଶାର ମୁଖ୍ୟମନ୍ତ୍ରୀ ପଦରେ ପରିବର୍ତ୍ତନ କରାଯାଇଥିଲା) ।}} |} == ଓଡ଼ିଶାର ରାଜ୍ୟର ମୁଖ୍ୟମନ୍ତ୍ରୀଗଣ == {{clear}} ;ଦଳସମୂହ {{legend2|{{party color|Indian National Congress}}|[[ଭାରତୀୟ ଜାତୀୟ କଂଗ୍ରେସ]]|border=1px solid #AAAAAA}} (୮)<br>{{legend2|{{Party color|Indian National Congress (R)}}|'''ଭାରତୀୟ ଜାତୀୟ କଂଗ୍ରେସ (ଆର)'''|border=1px solid #AAAAAA}} (୨)<br>{{legend2|{{party color|Swatantra Party}}|'''ସ୍ୱତନ୍ତ୍ର ପାର୍ଟି'''|border=1px solid #AAAAAA}} (୧)<br>{{legend2|{{party color|Independent}}|'''ସ୍ୱାଧୀନ'''|border=1px solid #AAAAAA}} (୧)<br>{{legend2|{{party color|Janata Party}}|'''ଜନତା ପାର୍ଟି'''|border=1px solid #AAAAAA}} (୧)<br>{{legend2|{{party color|Janata Dal}}|'''ଜନତା ଦଳ'''|border=1px solid #AAAAAA}} (୧)<br>{{legend2|{{party color|Biju Janata Dal}}|[[ବିଜୁ ଜନତା ଦଳ]]|border=1px solid #AAAAAA}} (୧)<br>{{legend2|{{party color|Bharatiya Janata Party}}|[[ଭାରତୀୟ ଜନତା ପାର୍ଟି]]|border=1px solid #AAAAAA}} (୧) {| class="wikitable sticky-header" width=100% style="text-align:center;" ! colspan="2" width="5%" |କ୍ରମିକ ନଂ. ! width="10%" |ଚିତ୍ର ! width="20%" |ନାମ<br />{{small|ନିର୍ବାଚନ ମଣ୍ଡଳୀ}} ! colspan="2" width="20%" |କାର୍ଯ୍ୟକାଳ<br />ନିର୍ବାଚନ ଜନାଦେଶ<br />ପଦବୀରେ ଥିବା ସମୟ ! width="20%" |ନିଯୁକ୍ତିଦାତା<br />{{small|(ରାଜ୍ୟପାଳ)}} ! width="15%" |ମୁଖ୍ୟମନ୍ତ୍ରୀଙ୍କ<br />ରାଜନୈତିକ ଦଳ ! colspan="2" width="10%" |ସରକାର |- bgcolor="#EEEEEE" | rowspan="4" style="background-color:{{party color|Indian National Congress}}" | | rowspan="4" | '''୧''' | rowspan="4" | [[File:Harekrushna_Mahatab_2000_stamp_of_India.jpg|80px]] | rowspan="4" | '''[[ହରେକୃଷ୍ଣ ମହତାବ]]'''<br />{{small|'''ପୂର୍ବ ଭଦ୍ରକ'''}} | {{small|୨୬ ଜାନୁଆରୀ}}<br />୧୯୫୦ | {{small|୧୨ ମଇ}}<br />୧୯୫୦ | rowspan="3" | {{small|'''ଚାନ୍ଦୁଲାଲ ତ୍ରିବେଦୀ'''}} | rowspan="3" bgcolor="#CCF2FF" | {{small|[[ଭାରତୀୟ ଜାତୀୟ କଂଗ୍ରେସ]]}} | rowspan="3" bgcolor="#CCF2FF" | {{small|'''ମହତାବ ୧'''}} | rowspan="3" bgcolor="#CCF2FF" | {{small|'''୨ୟ ପ୍ରାଦେଶିକ'''}} |- bgcolor="#EEEEEE" | colspan="2" | '''୧୯୪୬''' |- bgcolor="#E9E9E9" | colspan="2" | {{small|୧୦୬ ଦିନ}} |- | colspan="6" align="left" |{{small|ଓଡ଼ିଶାର ପ୍ରଥମ ମୁଖ୍ୟମନ୍ତ୍ରୀ ।}} |- bgcolor="#EEEEEE" | rowspan="4" style="background-color:{{party color|Indian National Congress}}" | | rowspan="4" | '''୨''' | rowspan="4" | [[File:Nabakrushna-Choudhury.jpg|80px]] | rowspan="4" | '''[[ନବକୃଷ୍ଣ ଚୌଧୁରୀ]]'''<br />{{small|'''ଉତ୍ତର କେନ୍ଦ୍ରାପଡ଼ା'''<br />'''ବଡ଼ଚଣା'''}} | {{small|୧୨ ମଇ}}<br />୧୯୫୦ | {{small|୧୯ ଅକ୍ଟୋବର}}<br />୧୯୫୬ | rowspan="3" | {{small|'''ଆସଫ ଅଲ୍ଲୀ'''}} | rowspan="3" bgcolor="#CCF2FF" | {{small|[[ଭାରତୀୟ ଜାତୀୟ କଂଗ୍ରେସ]]}} | rowspan="3" bgcolor="#CCF2FF" | {{small|'''ଚୌଧୁରୀ ୧'''<br />'''ଚୌଧୁରୀ ୨'''}} | rowspan="3" bgcolor="#CCF2FF" | {{small|'''୧ମ'''}} |- bgcolor="#EEEEEE" | colspan="2" | '''୧୯୫୨''' |- bgcolor="#E9E9E9" | colspan="2" | {{small|୬ ବର୍ଷ, ୧୬୦ ଦିନ}} |- | colspan="6" align="left" |{{small|ପ୍ରଥମ ବିଧାନସଭା ନିର୍ବାଚନରେ ଦଳକୁ ବିଜୟୀ କରାଇଥିଲେ ।}} |- bgcolor="#EEEEEE" | rowspan="4" style="background-color:{{party color|Indian National Congress}}" | | rowspan="4" | '''(୧)''' | rowspan="4" | [[File:Harekrushna_Mahatab_2000_stamp_of_India.jpg|80px]] | rowspan="4" | '''[[ହରେକୃଷ୍ଣ ମହତାବ]]'''<br />{{small|''ପ୍ରତିଦ୍ୱନ୍ଦ୍ୱିତା କରିନଥିଲେ''<br />'''ସୋର'''}} | {{small|୧୯ ଅକ୍ଟୋବର}}<br />୧୯୫୬ | {{small|୨୫ ଫେବୃଆରୀ}}<br />୧୯୬୧ | rowspan="3" | {{small|'''ଭୀମ ସେନ ସଚ୍ଚର'''}} | rowspan="3" bgcolor="#CCF2FF" | {{small|[[ଭାରତୀୟ ଜାତୀୟ କଂଗ୍ରେସ]]}} | rowspan="3" bgcolor="#CCF2FF" | {{small|'''ମହତାବ ୨'''<br />'''ମହତାବ ୩'''}} | rowspan="3" bgcolor="#CCF2FF" | {{small|'''୨ୟ'''}} |- bgcolor="#EEEEEE" | colspan="2" | '''୧୯୫୭''' |- bgcolor="#E9E9E9" | colspan="2" | {{small|୪ ବର୍ଷ, ୧୨୯ ଦିନ}} |- | colspan="6" align="left" |{{small|ରାଷ୍ଟ୍ରପତି ଶାସନ ଲାଗୁ ହେବା ପୂର୍ବରୁ ଦ୍ୱିତୀୟ ଥର ପାଇଁ କାର୍ଯ୍ୟଭାର ଗ୍ରହଣ କରିଥିଲେ ।}} |- bgcolor="#FFFFFF" | colspan="10" | '''ପଦବୀ ଖାଲି''' (୨୫ ଫେବୃଆରୀ ୧୯୬୧ – ୨୩ ଜୁନ ୧୯୬୧)<br />''ଏହି ସମୟରେ '''ରାଷ୍ଟ୍ରପତି ଶାସନ''' ଲାଗୁ ହୋଇଥିଲା''<br />{{small|୧୧୮ ଦିନ}} |- |- bgcolor="#EEEEEE" | rowspan="4" style="background-color:{{party color|Indian National Congress}}" | | rowspan="4" | '''୩''' | rowspan="4" | [[File:Biju-Patnaik.jpg|80px]] | rowspan="4" | '''[[ବିଜୁ ପଟ୍ଟନାୟକ]]'''<br />{{small|'''ଚୌଦ୍ୱାର'''}} | {{small|୨୩ ଜୁନ}}<br />୧୯୬୧ | {{small|୨ ଅକ୍ଟୋବର}}<br />୧୯୬୩ | rowspan="3" | {{small|'''ୱାଇ. ଏନ. ସୁକଥଙ୍କର'''}} | rowspan="3" bgcolor="#CCF2FF" | {{small|[[ଭାରତୀୟ ଜାତୀୟ କଂଗ୍ରେସ]]}} | rowspan="3" bgcolor="#CCF2FF" | {{small|'''ବିଜୁ ୧'''}} | rowspan="3" bgcolor="#CCF2FF" | {{small|'''୩ୟ'''}} |- bgcolor="#EEEEEE" | colspan="2" | '''୧୯୬୧''' |- bgcolor="#E9E9E9" | colspan="2" | {{small|୨ ବର୍ଷ, ୧୦୧ ଦିନ}} |- | colspan="6" align="left" |{{small|୧୯୬୧ ନିର୍ବାଚନ ପରେ କାର୍ଯ୍ୟଭାର ଗ୍ରହଣ କରିଥିଲେ ।}} |- bgcolor="#EEEEEE" | rowspan="4" style="background-color:{{party color|Indian National Congress}}" | | rowspan="4" | '''୪''' | rowspan="4" | [[File:Biren-Mitra.jpg|80px]] | rowspan="4" | '''[[ବୀରେନ ମିତ୍ର]]'''<br />{{small|'''କଟକ ସିଟି'''}} | {{small|୨ ଅକ୍ଟୋବର}}<br />୧୯୬୩ | {{small|୨୧ ଫେବୃଆରୀ}}<br />୧୯୬୫ | rowspan="3" | {{small|'''ଅଯୋଧ୍ୟା ନାଥ ଖୋସଲା'''}} | rowspan="3" bgcolor="#CCF2FF" | {{small|[[ଭାରତୀୟ ଜାତୀୟ କଂଗ୍ରେସ]]}} | rowspan="3" bgcolor="#CCF2FF" | {{small|'''ମିତ୍ର'''}} | rowspan="3" bgcolor="#CCF2FF" | {{small|'''୩ୟ'''}} |- bgcolor="#EEEEEE" | colspan="2" | '''୧୯୬୧''' |- bgcolor="#E9E9E9" | colspan="2" | {{small|୧ ବର୍ଷ, ୧୪୨ ଦିନ}} |- | colspan="6" align="left" |{{small|୩ୟ ବିଧାନସଭା ସମୟରେ ପଟ୍ଟନାୟକଙ୍କ ଉତ୍ତରାଧିକାରୀ ହୋଇଥିଲେ ।}} |- bgcolor="#EEEEEE" | rowspan="4" style="background-color:{{party color|Indian National Congress}}" | | rowspan="4" | '''୫''' | rowspan="4" | [[File:Sadasiva-Tripathy.jpg|80px]] | rowspan="4" | '''[[ସଦାଶିବ ତ୍ରିପାଠୀ]]'''<br />{{small|'''ଉମରକୋଟ'''}} | {{small|୨୧ ଫେବୃଆରୀ}}<br />୧୯୬୫ | {{small|୮ ମାର୍ଚ୍ଚ}}<br />୧୯୬୭ | rowspan="3" | {{small|'''ଅଯୋଧ୍ୟା ନାଥ ଖୋସଲା'''}} | rowspan="3" bgcolor="#CCF2FF" | {{small|[[ଭାରତୀୟ ଜାତୀୟ କଂଗ୍ରେସ]]}} | rowspan="3" bgcolor="#CCF2FF" | {{small|'''ତ୍ରିପାଠୀ'''}} | rowspan="3" bgcolor="#CCF2FF" | {{small|'''୩ୟ'''}} |- bgcolor="#EEEEEE" | colspan="2" | '''୧୯୬୧''' |- bgcolor="#E9E9E9" | colspan="2" | {{small|୨ ବର୍ଷ, ୧୫ ଦିନ}} |- | colspan="6" align="left" |{{small|୩ୟ ବିଧାନସଭାର ଶେଷ ପର୍ଯ୍ୟନ୍ତ କାର୍ଯ୍ୟ କରିଥିଲେ ।}} |- bgcolor="#EEEEEE" | rowspan="4" style="background-color:{{party color|Swatantra Party}}" | | rowspan="4" | '''୬''' | rowspan="4" | [[File:RNS-Deo.jpg|80px]] | rowspan="4" | '''[[ରାଜେନ୍ଦ୍ର ନାରାୟଣ ସିଂହଦେଓ]]'''<br />{{small|'''ବଲାଙ୍ଗୀର'''}} | {{small|୮ ମାର୍ଚ୍ଚ}}<br />୧୯୬୭ | {{small|୯ ଜାନୁଆରୀ}}<br />୧୯୭୧ | rowspan="3" | {{small|'''ଅଯୋଧ୍ୟା ନାଥ ଖୋସଲା'''}} | rowspan="3" bgcolor="#CCE2FF" | {{small|'''ସ୍ୱତନ୍ତ୍ର ପାର୍ଟି'''}} | rowspan="3" bgcolor="#CCE2FF" | {{small|'''ସିଂହଦେଓ'''}} | rowspan="3" bgcolor="#CCE2FF" | {{small|'''୪ର୍ଥ'''}} |- bgcolor="#EEEEEE" | colspan="2" | '''୧୯୬୭''' |- bgcolor="#E9E9E9" | colspan="2" | {{small|୩ ବର୍ଷ, ୩୦୭ ଦିନ}} |- | colspan="6" align="left" |{{small|ଓଡ଼ିଶାର ପ୍ରଥମ ଅଣ-କଂଗ୍ରେସ ମୁଖ୍ୟମନ୍ତ୍ରୀ ।}} |- bgcolor="#FFFFFF" | colspan="10" | '''ପଦବୀ ଖାଲି''' (୯ ଜାନୁଆରୀ ୧୯୭୧ – ୩ ଏପ୍ରିଲ ୧୯୭୧)<br />''ଏହି ସମୟରେ '''ରାଷ୍ଟ୍ରପତି ଶାସନ''' ଲାଗୁ ହୋଇଥିଲା''<br />{{small|୮୪ ଦିନ}} |- |- bgcolor="#EEEEEE" | rowspan="4" style="background-color:{{party color|Independent}}" | | rowspan="4" | '''୭''' | rowspan="4" | [[File:Biswanath-Das.jpg|80px]] | rowspan="4" | '''[[ବିଶ୍ୱନାଥ ଦାସ]]'''<br />{{small|'''ରାଉରକେଲା'''}} | {{small|୩ ଏପ୍ରିଲ}}<br />୧୯୭୧ | {{small|୧୪ ଜୁନ}}<br />୧୯୭୨ | rowspan="3" | {{small|'''ଶୌକତୁଲ୍ଲା ଶାହ ଅନସାରୀ'''}} | rowspan="3" bgcolor="#EEEEEE" | {{small|'''ସ୍ୱାଧୀନ'''}} | rowspan="3" bgcolor="#EEEEEE" | {{small|'''ଦାସ ୨'''}} | rowspan="3" bgcolor="#EEEEEE" | {{small|'''୫ମ'''}} |- bgcolor="#EEEEEE" | colspan="2" | '''୧୯୭୧''' |- bgcolor="#E9E9E9" | colspan="2" | {{small|୧ ବର୍ଷ, ୭୨ ଦିନ}} |- | colspan="6" align="left" |{{small|ଏକ ମେଣ୍ଟ ସରକାରର ନେତୃତ୍ୱ ନେଇଥିଲେ ।}} |- bgcolor="#EEEEEE" | rowspan="4" style="background-color:{{Party color|Indian National Congress (R)}}" | | rowspan="4" | '''୮''' | rowspan="4" | [[File:Nandini-Satapathy.jpg|80px]] | rowspan="4" | '''[[ନନ୍ଦିନୀ ଶତପଥୀ]]'''<br />{{small|'''କଟକ ସିଟି'''}} | {{small|୧୪ ଜୁନ}}<br />୧୯୭୨ | {{small|୩ ମାର୍ଚ୍ଚ}}<br />୧୯୭୩ | rowspan="3" | {{small|'''ଯୋଗେନ୍ଦ୍ର ସିଂହ'''}} | rowspan="3" bgcolor="#CEFDF9" | {{small|'''ଭାରତୀୟ ଜାତୀୟ କଂଗ୍ରେସ (ଆର)'''}} | rowspan="3" bgcolor="#CEFDF9" | {{small|'''ଶତପଥୀ ୧'''}} | rowspan="3" bgcolor="#CEFDF9" | {{small|'''୫ମ'''}} |- bgcolor="#EEEEEE" | colspan="2" | '''୧୯୭୧''' |- bgcolor="#E9E9E9" | colspan="2" | {{small|୨୬୨ ଦିନ}} |- | colspan="6" align="left" |{{small|ଓଡ଼ିଶାର ପ୍ରଥମ ମହିଳା ମୁଖ୍ୟମନ୍ତ୍ରୀ ।}} |- bgcolor="#FFFFFF" | colspan="10" | '''ପଦବୀ ଖାଲି''' (୩ ମାର୍ଚ୍ଚ ୧୯୭୩ – ୬ ମାର୍ଚ୍ଚ ୧୯୭୪)<br />''ଏହି ସମୟରେ '''ରାଷ୍ଟ୍ରପତି ଶାସନ''' ଲାଗୁ ହୋଇଥିଲା''<br />{{small|୧ ବର୍ଷ, ୩ ଦିନ}} |- |- bgcolor="#EEEEEE" | rowspan="4" style="background-color:{{Party color|Indian National Congress (R)}} " | | rowspan="4" | '''(୮)''' | rowspan="4" | [[File:Nandini-Satapathy.jpg|80px]] | rowspan="4" | '''[[ନନ୍ଦିନୀ ଶତପଥୀ]]'''<br />{{small|'''ଢେଙ୍କାନାଳ'''}} | {{small|୬ ମାର୍ଚ୍ଚ}}<br />୧୯୭୪ | {{small|୧୬ ଡିସେମ୍ବର}}<br />୧୯୭୬ | rowspan="3" | {{small|'''ବି. ଡି. ଜତ୍ତୀ'''}} | rowspan="3" bgcolor="#CEFDF9" | {{small|'''ଭାରତୀୟ ଜାତୀୟ କଂଗ୍ରେସ (ଆର)'''}} | rowspan="3" bgcolor="#CEFDF9" | {{small|'''ଶତପଥୀ ୨'''}} | rowspan="3" bgcolor="#CEFDF9" | {{small|'''୬ଷ୍ଠ'''}} |- bgcolor="#EEEEEE" | colspan="2" | '''୧୯୭୪''' |- bgcolor="#E9E9E9" | colspan="2" | {{small|୨ ବର୍ଷ, ୨୮୫ ଦିନ}} |- | colspan="6" align="left" |{{small|ରାଷ୍ଟ୍ରପତି ଶାସନ ପରେ ପୁଣି କ୍ଷମତାକୁ ଫେରିଥିଲେ ।}} |- bgcolor="#FFFFFF" | colspan="10" | '''ପଦବୀ ଖାଲି''' (୧୬ ଡିସେମ୍ବର ୧୯୭୬ – ୨୯ ଡିସେମ୍ବର ୧୯୭୬)<br />''ଏହି ସମୟରେ '''ରାଷ୍ଟ୍ରପତି ଶାସନ''' ଲାଗୁ ହୋଇଥିଲା''<br />{{small|୧୩ ଦିନ}} |- |- bgcolor="#EEEEEE" | rowspan="4" style="background-color:{{Party color|Indian National Congress (R)}}" | | rowspan="4" | '''୯''' | rowspan="4" | [[File:Binayak Acharya.jpg|80px]] | rowspan="4" | '''[[ବିନାୟକ ଆଚାର୍ଯ୍ୟ]]'''<br />{{small|'''ବ୍ରହ୍ମପୁର'''}} | {{small|୨୯ ଡିସେମ୍ବର}}<br />୧୯୭୬ | {{small|୩୦ ଏପ୍ରିଲ}}<br />୧୯୭୭ | rowspan="3" | {{small|'''ଶିବ ନାରାୟଣ ଶଙ୍କର'''}} | rowspan="3" bgcolor="#CEFDF9" | {{small|'''ଭାରତୀୟ ଜାତୀୟ କଂଗ୍ରେସ (ଆର)'''}} | rowspan="3" bgcolor="#CEFDF9" | {{small|'''ଆଚାର୍ଯ୍ୟ'''}} | rowspan="3" bgcolor="#CEFDF9" | {{small|'''୬ଷ୍ଠ'''}} |- bgcolor="#EEEEEE" | colspan="2" | '''୧୯୭୪''' |- bgcolor="#E9E9E9" | colspan="2" | {{small|୧୨୨ ଦିନ}} |- | colspan="6" align="left" |{{small|ଆଉ ଏକ ରାଷ୍ଟ୍ରପତି ଶାସନ ଲାଗୁ ହେବା ପୂର୍ବରୁ ଅଳ୍ପ ସମୟ ପାଇଁ କାର୍ଯ୍ୟ କରିଥିଲେ ।}} |- bgcolor="#FFFFFF" | colspan="10" | '''ପଦବୀ ଖାଲି''' (୩୦ ଏପ୍ରିଲ ୧୯୭୭ – ୨୬ ଜୁନ ୧୯୭୭)<br />''ଏହି ସମୟରେ '''ରାଷ୍ଟ୍ରପତି ଶାସନ''' ଲାଗୁ ହୋଇଥିଲା''<br />{{small|୫୭ ଦିନ}} |- |- bgcolor="#EEEEEE" | rowspan="4" style="background-color:{{party color|Janata Party}}" | | rowspan="4" | '''୧୦''' | rowspan="4" | [[File:NilamaniRautray.jpg|80px]] | rowspan="4" | '''[[ନୀଳମଣି ରାଉତରାୟ]]'''<br />{{small|'''ବାସୁଦେବପୁର'''}} | {{small|୨୬ ଜୁନ}}<br />୧୯୭୭ | {{small|୧୭ ଫେବୃଆରୀ}}<br />୧୯୮୦ | rowspan="3" | {{small|'''ହରଚରଣ ସିଂହ ବ୍ରାର'''}} | rowspan="3" bgcolor="#CCEAFF" | {{small|'''ଜନତା ପାର୍ଟି'''}} | rowspan="3" bgcolor="#CCEAFF" | {{small|'''ରାଉତରାୟ'''}} | rowspan="3" bgcolor="#CCEAFF" | {{small|'''୭ମ'''}} |- bgcolor="#EEEEEE" | colspan="2" | '''୧୯୭୭''' |- bgcolor="#E9E9E9" | colspan="2" | {{small|୨ ବର୍ଷ, ୨୩୬ ଦିନ}} |- | colspan="6" align="left" |{{small|ଓଡ଼ିଶାର ପ୍ରଥମ ଜନତା ପାର୍ଟି ମୁଖ୍ୟମନ୍ତ୍ରୀ ।}} |- bgcolor="#FFFFFF" | colspan="10" | '''ପଦବୀ ଖାଲି''' (୧୭ ଫେବୃଆରୀ ୧୯୮୦ – ୯ ଜୁନ ୧୯୮୦)<br />''ଏହି ସମୟରେ '''ରାଷ୍ଟ୍ରପତି ଶାସନ''' ଲାଗୁ ହୋଇଥିଲା''<br />{{small|୧୧୩ ଦିନ}} |- |- bgcolor="#EEEEEE" | rowspan="4" style="background-color:{{party color|Indian National Congress}}" | | rowspan="4" | '''୧୧''' | rowspan="4" | [[File:J B Pattnaik, Governor of Assam.jpg|80px]] | rowspan="4" | '''[[ଜାନକୀ ବଲ୍ଲଭ ପଟ୍ଟନାୟକ]]'''<br />{{small|'''ଆଠଗଡ଼'''}} | {{small|୯ ଜୁନ}}<br />୧୯୮୦ | {{small|୭ ଡିସେମ୍ବର}}<br />୧୯୮୯ | rowspan="3" | {{small|'''ସି. ଏମ. ପୁନାଚା'''<br />'''ବିଶମ୍ଭର ନାଥ ପାଣ୍ଡେ'''}} | rowspan="3" bgcolor="#CCF2FF" | {{small|[[ଭାରତୀୟ ଜାତୀୟ କଂଗ୍ରେସ]]}} | rowspan="3" bgcolor="#CCF2FF" | {{small|'''ଜାନକୀ ୧'''<br />'''ଜାନକୀ ୨'''}} | rowspan="3" bgcolor="#CCF2FF" | {{small|'''୮ମ'''<br />'''୯ମ'''}} |- bgcolor="#EEEEEE" | colspan="2" | '''୧୯୮୦'''<br />'''୧୯୮୫''' |- bgcolor="#E9E9E9" | colspan="2" | {{small|୯ ବର୍ଷ, ୧୮୧ ଦିନ}} |- | colspan="6" align="left" |{{small|ଲଗାତାର ଦୁଇଟି ପୂର୍ଣ୍ଣ କାର୍ଯ୍ୟକାଳ ପାଇଁ କାର୍ଯ୍ୟ କରିଥିଲେ ।}} |- bgcolor="#EEEEEE" | rowspan="4" style="background-color:{{party color|Indian National Congress}}" | | rowspan="4" | '''୧୨''' | rowspan="4" | [[File:Hemananda Biswal.jpg|80px]] | rowspan="4" | '''[[ହେମାନନ୍ଦ ବିଶ୍ୱାଳ]]'''<br />{{small|'''ଲଇକେରା'''}} | {{small|୭ ଡିସେମ୍ବର}}<br />୧୯୮୯ | {{small|୫ ମାର୍ଚ୍ଚ}}<br />୧୯୯୦ | rowspan="3" | {{small|'''ନୁରୁଲ ହାସନ'''}} | rowspan="3" bgcolor="#CCF2FF" | {{small|[[ଭାରତୀୟ ଜାତୀୟ କଂଗ୍ରେସ]]}} | rowspan="3" bgcolor="#CCF2FF" | {{small|'''ବିଶ୍ୱାଳ ୧'''}} | rowspan="3" bgcolor="#CCF2FF" | {{small|'''୯ମ'''}} |- bgcolor="#EEEEEE" | colspan="2" | '''୧୯୮୫''' |- bgcolor="#E9E9E9" | colspan="2" | {{small|୮୮ ଦିନ}} |- | colspan="6" align="left" |{{small|ଓଡ଼ିଶାର ପ୍ରଥମ ଆଦିବାସୀ ମୁଖ୍ୟମନ୍ତ୍ରୀ ।}} |- bgcolor="#EEEEEE" | rowspan="4" style="background-color:{{party color|Janata Dal}}" | | rowspan="4" | '''(୩)''' | rowspan="4" | [[File:Biju-Patnaik.jpg|80px]] | rowspan="4" | '''[[ବିଜୁ ପଟ୍ଟନାୟକ]]'''<br />{{small|'''ଭୁବନେଶ୍ୱର'''}} | {{small|୫ ମାର୍ଚ୍ଚ}}<br />୧୯୯୦ | {{small|୧୫ ମାର୍ଚ୍ଚ}}<br />୧୯୯୫ | rowspan="3" | {{small|'''ଯଜ୍ଞଦତ୍ତ ଶର୍ମା'''}} | rowspan="3" bgcolor="#D6ECE0" | {{small|ଜନତା ଦଳ }} | rowspan="3" bgcolor="#D6ECE0" | {{small|'''ବିଜୁ ୨'''}} | rowspan="3" bgcolor="#D6ECE0" | {{small|'''୧୦ମ'''}} |- bgcolor="#EEEEEE" | colspan="2" | '''୧୯୯୦''' |- bgcolor="#E9E9E9" | colspan="2" | {{small|୫ ବର୍ଷ, ୧୦ ଦିନ}} |- | colspan="6" align="left" |{{small|ଜନତା ଦଳ ବ୍ୟାନରରେ ପୁଣି କ୍ଷମତାକୁ ଫେରିଥିଲେ ।}} |- bgcolor="#EEEEEE" | rowspan="4" style="background-color:{{party color|Indian National Congress}}" | | rowspan="4" | '''(୧୧)''' | rowspan="4" | [[File:J B Pattnaik, Governor of Assam.jpg|80px]] | rowspan="4" | '''[[ଜାନକୀ ବଲ୍ଲଭ ପଟ୍ଟନାୟକ]]'''<br />{{small|'''ବେଗୁନିଆ'''}} | {{small|୧୫ ମାର୍ଚ୍ଚ}}<br />୧୯୯୫ | {{small|୧୭ ଫେବୃଆରୀ}}<br />୧୯୯୯ | rowspan="3" | {{small|'''ବି. ସତ୍ୟ ନାରାୟଣ ରେଡ୍ଡୀ'''}} | rowspan="3" bgcolor="#CCF2FF" | {{small|[[ଭାରତୀୟ ଜାତୀୟ କଂଗ୍ରେସ]]}} | rowspan="3" bgcolor="#CCF2FF" | {{small|'''ଜାନକୀ ୩'''}} | rowspan="3" bgcolor="#CCF2FF" | {{small|'''୧୧ଶ'''}} |- bgcolor="#EEEEEE" | colspan="2" | '''୧୯୯୫''' |- bgcolor="#E9E9E9" | colspan="2" | {{small|୩ ବର୍ଷ, ୩୩୯ ଦିନ}} |- | colspan="6" align="left" |{{small|ତୃତୀୟ ଥର ଅଣ-କ୍ରମାଗତ କାର୍ଯ୍ୟକାଳ ପାଇଁ ନିର୍ବାଚିତ ହୋଇଥିଲେ ।}} |- bgcolor="#EEEEEE" | rowspan="4" style="background-color:{{party color|Indian National Congress}}" | | rowspan="4" | '''୧୩''' | rowspan="4" | [[File:Giridhar Gamang.jpg|80px]] | rowspan="4" | '''[[ଗିରିଧର ଗମାଙ୍ଗ]]'''<br />{{small|'''ଲକ୍ଷ୍ମୀପୁର'''}} | {{small|୧୭ ଫେବୃଆରୀ}}<br />୧୯୯୯ | {{small|୬ ଡିସେମ୍ବର}}<br />୧୯୯୯ | rowspan="3" | {{small|'''ସି. ରଙ୍ଗରାଜନ'''}} | rowspan="3" bgcolor="#CCF2FF" | {{small|[[ଭାରତୀୟ ଜାତୀୟ କଂଗ୍ରେସ]]}} | rowspan="3" bgcolor="#CCF2FF" | {{small|'''ଗମାଙ୍ଗ'''}} | rowspan="3" bgcolor="#CCF2FF" | {{small|'''୧୧ଶ'''}} |- bgcolor="#EEEEEE" | colspan="2" | '''୧୯୯୫''' |- bgcolor="#E9E9E9" | colspan="2" | {{small|୨୯୨ ଦିନ}} |- | colspan="6" align="left" |{{small|୧୯୯୯ ମହାବାତ୍ୟା ପରେ ଇସ୍ତଫା ଦେଇଥିଲେ ।}} |- bgcolor="#EEEEEE" | rowspan="4" style="background-color:{{party color|Indian National Congress}}" | | rowspan="4" | '''(୧୨)''' | rowspan="4" | [[File:Hemananda Biswal.jpg|80px]] | rowspan="4" | '''[[ହେମାନନ୍ଦ ବିଶ୍ୱାଳ]]'''<br />{{small|'''ଲଇକେରା'''}} | {{small|୬ ଡିସେମ୍ବର}}<br />୧୯୯୯ | {{small|୫ ମାର୍ଚ୍ଚ}}<br />୨୦୦୦ | rowspan="3" | {{small|'''ଏମ. ଏମ. ରାଜେନ୍ଦ୍ରନ'''}} | rowspan="3" bgcolor="#CCF2FF" | {{small|[[ଭାରତୀୟ ଜାତୀୟ କଂଗ୍ରେସ]]}} | rowspan="3" bgcolor="#CCF2FF" | {{small|'''ବିଶ୍ୱାଳ ୨'''}} | rowspan="3" bgcolor="#CCF2FF" | {{small|'''୧୧ଶ'''}} |- bgcolor="#EEEEEE" | colspan="2" | '''୧୯୯୫''' |- bgcolor="#E9E9E9" | colspan="2" | {{small|୯୦ ଦିନ}} |- | colspan="6" align="left" |{{small|୨୦୦୦ ନିର୍ବାଚନ ପୂର୍ବରୁ ଅଳ୍ପ ସମୟ ପାଇଁ କାର୍ଯ୍ୟ କରିଥିଲେ ।}} |- bgcolor="#EEEEEE" | rowspan="4" style="background-color:{{party color|Biju Janata Dal}}" | | rowspan="4" | '''୧୪''' | rowspan="4" | [[File:NaveenPatnaik.jpg|80px]] | rowspan="4" | '''[[ନବୀନ ପଟ୍ଟନାୟକ]]'''<br />{{small|'''ହିଞ୍ଜିଳି'''}} | {{small|୫ ମାର୍ଚ୍ଚ}}<br />୨୦୦୦ | {{small|୧୨ ଜୁନ}}<br />୨୦୨୪ | rowspan="3" | {{small|'''ଏମ. ଏମ. ରାଜେନ୍ଦ୍ରନ'''<br />'''ମୁରଲୀଧର ଭଣ୍ଡାରେ'''<br />'''ଏସ. ସି. ଜାମିର'''<br />'''ଗଣେଶୀ ଲାଲ'''}} | rowspan="3" bgcolor="#E3EDDC" | {{small|[[ବିଜୁ ଜନତା ଦଳ]]}} | rowspan="3" bgcolor="#E3EDDC" | {{small|'''ନବୀନ ୧, ୨, ୩, ୪, ୫'''}} | rowspan="3" bgcolor="#E3EDDC" | {{small|'''୧୨ଶ, ୧୩ଶ, ୧୪ଶ, ୧୫ଶ, ୧୬ଶ'''}} |- bgcolor="#EEEEEE" | colspan="2" | '''୨୦୦୦, ୨୦୦୪, ୨୦୦୯, ୨୦୧୪, ୨୦୧୯''' |- bgcolor="#E9E9E9" | colspan="2" | {{small|୨୪ ବର୍ଷ, ୯୯ ଦିନ}} |- | colspan="6" align="left" |{{small|ଓଡ଼ିଶାର ସବୁଠାରୁ ଦୀର୍ଘ ସମୟ ଧରି କାର୍ଯ୍ୟ କରିଥିବା ମୁଖ୍ୟମନ୍ତ୍ରୀ ।}} |- bgcolor="#EEEEEE" | rowspan="4" style="background-color:{{party color|Bharatiya Janata Party}}" | | rowspan="4" | '''୧୫''' | rowspan="4" | [[File:Shri Mohan Charan Majhi.jpg|80px]] | rowspan="4" | '''[[ମୋହନ ଚରଣ ମାଝୀ]]'''<br />{{small|'''କେନ୍ଦୁଝର'''}} | {{small|୧୨ ଜୁନ}}<br />୨୦୨୪ | ଅଦ୍ୟାବଧି | rowspan="3" | {{small|'''ରଘୁବର ଦାସ'''}} | rowspan="3" bgcolor="#FFE5CC" | {{small|[[ଭାରତୀୟ ଜନତା ପାର୍ଟି]]}} | rowspan="3" bgcolor="#FFE5CC" | {{small|'''ମାଝୀ'''}} | rowspan="3" bgcolor="#FFE5CC" | {{small|'''୧୭ଶ'''}} |- bgcolor="#EEEEEE" | colspan="2" | '''୨୦୨୪''' |- bgcolor="#E9E9E9" | colspan="2" | {{small|୧ ବର୍ଷ, ୩୫୪ ଦିନ}} |- | colspan="6" align="left" |{{small|ଓଡ଼ିଶାର ପ୍ରଥମ ଭାରତୀୟ ଜନତା ପାର୍ଟି ମୁଖ୍ୟମନ୍ତ୍ରୀ ।}} |} == ପରିସଂଖ୍ୟାନ == {| class="wikitable" style="width:100%; max-width:700px; text-align:left; font-size:95%;" |+ ୧ ଜୁନ ୨୦୨୬ ସୁଦ୍ଧା ଓଡ଼ିଶାରେ ବିଭିନ୍ନ ଦଳର ଶାସନ କାଳର ଅନୁପାତ |- ! width="35%" | ରାଜନୈତିକ ଦଳ / ଶାସନ ! width="50%" | ସମୟର ଅନୁପାତ (ବାର୍ ଚାର୍ଟ) ! width="15%" | ପ୍ରତିଶତ (%) |- | [[ଭାରତୀୟ ଜାତୀୟ କଂଗ୍ରେସ]] | <div style="width:84.24%; background-color:#00BCFF; height:1.4em; border:1px solid #aaa; border-radius:3px;"></div> | ୪୨.୧୨% |- | [[ବିଜୁ ଜନତା ଦଳ]] | <div style="width:54.44%; background-color:#77A04D; height:1.4em; border:1px solid #aaa; border-radius:3px;"></div> | ୨୭.୨୨% |- | '''ରାଷ୍ଟ୍ରପତି ଶାସନ / ରାଜ୍ୟପାଳ ଶାସନ''' | <div style="width:13.28%; background-color:#000000; height:1.4em; border:1px solid #aaa; border-radius:3px;"></div> | ୬.୬୪% |- | [[ଜନତା ଦଳ]] | <div style="width:11.28%; background-color:#249256; height:1.4em; border:1px solid #aaa; border-radius:3px;"></div> | ୫.୬୪% |- | '''ସ୍ୱତନ୍ତ୍ର ପାର୍ଟି''' | <div style="width:8.62%; background-color:#0400FF; height:1.4em; border:1px solid #aaa; border-radius:3px;"></div> | ୪.୩୧% |- | '''ଭାରତୀୟ ଜାତୀୟ କଂଗ୍ରେସ (ଆର)''' | <div style="width:8.60%; background-color:#00FFFF; height:1.4em; border:1px solid #aaa; border-radius:3px;"></div> | ୪.୩୦% |- | '''ଜାତୀୟ ଦଳ''' | <div style="width:6.50%; background-color:#ffff00; height:1.4em; border:1px solid #aaa; border-radius:3px;"></div> | ୩.୨୫% |- | '''ଜନତା ପାର୍ଟି''' | <div style="width:5.94%; background-color:#2478FF; height:1.4em; border:1px solid #aaa; border-radius:3px;"></div> | ୨.୯୭% |- | [[ଭାରତୀୟ ଜନତା ପାର୍ଟି]] | <div style="width:4.42%; background-color:#FF9933; height:1.4em; border:1px solid #aaa; border-radius:3px;"></div> | ୨.୨୧% |- | '''ସ୍ୱାଧୀନ''' | <div style="width:2.68%; background-color:#CCCCCC; height:1.4em; border:1px solid #aaa; border-radius:3px;"></div> | ୧.୩୪% |} {| class="wikitable sortable" style="text-align:center" ! data-sort-type="number" rowspan="2" |କ୍ରମିକ ନଂ. ! rowspan="2" |ମୁଖ୍ୟମନ୍ତ୍ରୀ ! rowspan="2" colspan="2" |ଦଳ ! colspan="2" |କାର୍ଯ୍ୟକାଳ |- ! ସର୍ବାଧିକ କାର୍ଯ୍ୟକାଳ ! ମୋଟ କାର୍ଯ୍ୟକାଳ |- ! data-sort-value="1" | ୧ | [[ନବୀନ ପଟ୍ଟନାୟକ]] | style="background-color:#77A04D;" | | style="text-align:left;" | [[ବିଜୁ ଜନତା ଦଳ]] | ୨୪ ବର୍ଷ, ୯୯ ଦିନ | ୨୪ ବର୍ଷ, ୯୯ ଦିନ |- ! data-sort-value="2" | ୨ | [[ଜାନକୀ ବଲ୍ଲଭ ପଟ୍ଟନାୟକ]] | style="background-color:#00BCFF;" | | style="text-align:left;" | [[ଭାରତୀୟ ଜାତୀୟ କଂଗ୍ରେସ]] | ୯ ବର୍ଷ, ୧୮୧ ଦିନ | ୧୩ ବର୍ଷ, ୧୫୫ ଦିନ |- ! data-sort-value="3" | ୩ | [[ହରେକୃଷ୍ଣ ମହତାବ]] | style="background-color:#00BCFF;" | | style="text-align:left;" | [[ଭାରତୀୟ ଜାତୀୟ କଂଗ୍ରେସ]] | ୪ ବର୍ଷ, ୧୨୯ ଦିନ | ୮ ବର୍ଷ, ୧୪୮ ଦିନ |- ! data-sort-value="4" | ୪ | [[ବିଜୁ ପଟ୍ଟନାୟକ]] | style="background-color:#249256;" | | style="text-align:left;" | [[ଜନତା ଦଳ]]/'''କଂଗ୍ରେସ''' | ୫ ବର୍ଷ, ୧୦ ଦିନ | ୭ ବର୍ଷ, ୧୧୧ ଦିନ |- ! data-sort-value="5" | ୫ | [[ନବକୃଷ୍ଣ ଚୌଧୁରୀ]] | style="background-color:#00BCFF;" | | style="text-align:left;" | [[ଭାରତୀୟ ଜାତୀୟ କଂଗ୍ରେସ]] | ୬ ବର୍ଷ, ୧୬୦ ଦିନ | ୬ ବର୍ଷ, ୧୬୦ ଦିନ |- ! data-sort-value="6" | ୬ | [[ରାଜେନ୍ଦ୍ର ନାରାୟଣ ସିଂହଦେଓ]] | style="background-color:#0400FF;" | | style="text-align:left;" | '''ସ୍ୱତନ୍ତ୍ର ପାର୍ଟି''' | ୩ ବର୍ଷ, ୩୦୭ ଦିନ | ୩ ବର୍ଷ, ୩୦୭ ଦିନ |- ! data-sort-value="7" | ୭ | [[ବିଶ୍ୱନାଥ ଦାସ]] | style="background-color:#CCCCCC;" | | style="text-align:left;" | '''ସ୍ୱାଧୀନ'''/'''କଂଗ୍ରେସ''' | ୨ ବର୍ଷ, ୧୧୦ ଦିନ | ୩ ବର୍ଷ, ୧୮୨ ଦିନ |- ! data-sort-value="8" | ୮ | [[ନନ୍ଦିନୀ ଶତପଥୀ]] | style="background-color:#00FFFF;" | | style="text-align:left;" | '''ଭାରତୀୟ ଜାତୀୟ କଂଗ୍ରେସ (ଆର)''' | ୨ ବର୍ଷ, ୨୮୫ ଦିନ | ୩ ବର୍ଷ, ୧୮୨ ଦିନ |- ! data-sort-value="9" | ୯ | [[କୃଷ୍ଣଚନ୍ଦ୍ର ଗଜପତି ନାରାୟଣ ଦେବ]] | style="background-color:#FFFF00;" | | style="text-align:left;" | '''ଜାତୀୟ ଦଳ'''/'''ସ୍ୱାଧୀନ''' | ୨ ବର୍ଷ, ୨୧୯ ଦିନ | ୨ ବର୍ଷ, ୩୨୮ ଦିନ |- ! data-sort-value="10" | ୧୦ | [[ନୀଳମଣି ରାଉତରାୟ]] | style="background-color:#2478FF;" | | style="text-align:left;" | '''ଜନତା ପାର୍ଟି''' | ୨ ବର୍ଷ, ୨୩୬ ଦିନ | ୨ ବର୍ଷ, ୨୩୬ ଦିନ |- ! data-sort-value="11" | ୧୧ | [[ସଦାଶିବ ତ୍ରିପାଠୀ]] | style="background-color:#00BCFF;" | | style="text-align:left;" | [[ଭାରତୀୟ ଜାତୀୟ କଂଗ୍ରେସ]] | ୨ ବର୍ଷ, ୧୫ ଦିନ | ୨ ବର୍ଷ, ୧୫ ଦିନ |- ! data-sort-value="12" | ୧୨ | '''[[ମୋହନ ଚରଣ ମାଝୀ]]''' | style="background-color:#FF9933;" | | style="text-align:left;" | [[ଭାରତୀୟ ଜନତା ପାର୍ଟି]] | '''୧ ବର୍ଷ, ୩୫୪ ଦିନ''' | '''୧ ବର୍ଷ, ୩୫୪ ଦିନ''' |- ! data-sort-value="13" | ୧୩ | [[ବୀରେନ ମିତ୍ର]] | style="background-color:#00BCFF;" | | style="text-align:left;" | [[ଭାରତୀୟ ଜାତୀୟ କଂଗ୍ରେସ]] | ୧ ବର୍ଷ, ୧୪୨ ଦିନ | ୧ ବର୍ଷ, ୧୪୨ ଦିନ |- ! data-sort-value="14" | ୧୪ | [[ଗିରିଧର ଗମାଙ୍ଗ]] | style="background-color:#00BCFF;" | | style="text-align:left;" | [[ଭାରତୀୟ ଜାତୀୟ କଂଗ୍ରେସ]] | ୨୯୨ ଦିନ | ୨୯୨ ଦିନ |- ! data-sort-value="15" | ୧୫ | [[ହେମାନନ୍ଦ ବିଶ୍ୱାଳ]] | style="background-color:#00BCFF;" | | style="text-align:left;" | [[ଭାରତୀୟ ଜାତୀୟ କଂଗ୍ରେସ]] | ୯୦ ଦିନ | ୧୭୮ ଦିନ |- ! data-sort-value="16" | ୧୬ | [[ବିନାୟକ ଆଚାର୍ଯ୍ୟ]] | style="background-color:#00FFFF;" | | style="text-align:left;" | '''ଭାରତୀୟ ଜାତୀୟ କଂଗ୍ରେସ (ଆର)''' | ୧୨୨ ଦିନ | ୧୨୨ ଦିନ |} == ଆହୁରି ଦେଖନ୍ତୁ == * [[ଓଡ଼ିଶାର ମନ୍ତ୍ରୀମଣ୍ଡଳ]] * [[ଓଡ଼ିଶାର ରାଜ୍ୟପାଳମାନଙ୍କର ତାଲିକା]] * [[ଓଡ଼ିଶାର ନେତାମାନଙ୍କର ତାଲିକା]] == ଆଧାର == # [http://www.orissa.gov.in/e-magazine/orissaannualreference/OR-Annual.../399-400.pdf Primie ministers and Chief ministers of Odisha] # [http://orissa.gov.in/cmorissa/cm.asp Odisha Chief Ministers List] {{ଓଡ଼ିଶାର ମୁଖ୍ୟମନ୍ତ୍ରୀ}} {{ଓଡ଼ିଶା ପ୍ରସଙ୍ଗ}} <!--ଅଲଗା ଭାଷାର ଉଇକିପିଡ଼ିଆରେ ଏହି ପ୍ରସଙ୍ଗ--> [[ଶ୍ରେଣୀ:ରାଜନୀତି]] [[ଶ୍ରେଣୀ:ଓଡ଼ିଶା ରାଜନୀତି]] [[ଶ୍ରେଣୀ:ତାଲିକା]] <references group="lower-alpha" /> hurhx1te1zjv4eafvdpxkxi1bx8bfpb 595827 595826 2026-06-01T16:35:53Z SamyakSamantasinghar 42167 /* ପରିସଂଖ୍ୟାନ */ 595827 wikitext text/x-wiki {{Short description|ଓଡ଼ିଶା ସରକାରଙ୍କ କାର୍ଯ୍ୟନିର୍ବାହୀ ଶାଖାର ମୁଖ୍ୟ}} {{Use dmy dates|date=December 2025}} {{Infobox | title = ଓଡ଼ିଶାର ମୁଖ୍ୟମନ୍ତ୍ରୀ | image = [[File:Flag of India.svg|100px|border|ଭାରତର ଜାତୀୟ ପତାକା]] | caption = '''ଭାରତର ଜାତୀୟ ପତାକା''' | image2 = [[File:Seal_of_Odisha.png|125px|ଓଡ଼ିଶାର ରାଜପ୍ରତୀକ]] | caption2 = '''ଓଡ଼ିଶାର ରାଜପ୍ରତୀକ''' | image3 = [[File:Shri Mohan Charan Majhi.jpg|250px|ମୋହନ ଚରଣ ମାଝୀ]] | caption3 = '''ବର୍ତ୍ତମାନ ପଦାଧିକାରୀ'''<br/>[[ମୋହନ ଚରଣ ମାଝୀ]]<br/>{{small|୧୨ ଜୁନ ୨୦୨୪ ଠାରୁ}} | label1 = ସମ୍ବୋଧନ | data1 = '''ମାନ୍ୟବର''' | label2 = ସଂକ୍ଷିପ୍ତ ନାମ | data2 = CMoOdisha | label3 = ବିଭାଗ | data3 = '''ମୁଖ୍ୟମନ୍ତ୍ରୀଙ୍କ କାର୍ଯ୍ୟାଳୟ'''<br/>'''ଓଡ଼ିଶା ସରକାର''' | label4 = ସଦସ୍ୟ | data4 = '''ଓଡ଼ିଶା ବିଧାନ ସଭା'''<br/>'''ରାଜ୍ୟ କ୍ୟାବିନେଟ୍''' | label5 = ଉତ୍ତରଦାୟୀ | data5 = '''ଓଡ଼ିଶାର ରାଜ୍ୟପାଳ'''<br/>'''ଓଡ଼ିଶା ବିଧାନ ସଭା''' | label6 = ବାସଭବନ | data6 = [[ଭୁବନେଶ୍ୱର]] | label7 = କାର୍ଯ୍ୟାଳୟ | data7 = [[ଲୋକସେବା ଭବନ]], [[ଭୁବନେଶ୍ୱର]] | label8 = ନାମାଙ୍କନକାରୀ | data8 = ସଂଖ୍ୟାଗରିଷ୍ଠ ଦଳ ବା ମେଣ୍ଟର ବିଧାୟକଗଣ | label9 = ନିଯୁକ୍ତିଦାତା | data9 = '''ଓଡ଼ିଶାର ରାଜ୍ୟପାଳ'''<br/>{{small|'''ଓଡ଼ିଶା ବିଧାନ ସଭା'''ରେ ସଂଖ୍ୟାଗରିଷ୍ଠତା ପ୍ରମାଣ କରିବାର ଦକ୍ଷତା ଭିତ୍ତିରେ ପାରମ୍ପରିକ ନିୟମ ଅନୁଯାୟୀ}} | label10 = କାର୍ଯ୍ୟକାଳ ସୀମା | data10 = ବିଧାନସଭାରେ ଆସ୍ଥା ଥିବା ପର୍ଯ୍ୟନ୍ତ;<br/>ସାଧାରଣତଃ ପାଞ୍ଚ ବର୍ଷ ଏବଂ କୌଣସି ନିର୍ଦ୍ଦିଷ୍ଟ କାର୍ଯ୍ୟକାଳ ସୀମା ନାହିଁ | label11 = ପୂର୍ବବର୍ତ୍ତୀ ପଦବୀ | data11 = ଓଡ଼ିଶା ପ୍ରଦେଶର ପ୍ରଧାନମନ୍ତ୍ରୀ | label12 = ପ୍ରଥମ ପଦାଧିକାରୀ | data12 = [[ହରେକୃଷ୍ଣ ମହତାବ]] | label13 = ଗଠନ | data13 = ୧ ଅପ୍ରେଲ ୧୯୩୬ (୯୦ ବର୍ଷ ପୂର୍ବେ) | label14 = ଉପମୁଖ୍ୟମନ୍ତ୍ରୀ | data14 = '''ଓଡ଼ିଶାର ଉପମୁଖ୍ୟମନ୍ତ୍ରୀ''' | label15 = ଦରମା | data15 = ₹୯୮,୦୦୦/ମାସିକ<br/>₹୧୧,୭୬,୦୦୦/ବାର୍ଷିକ | label16 = ୱେବସାଇଟ୍ | data16 = [https://cm.odisha.gov.in/ cm.odisha.gov.in] }} '''ଓଡ଼ିଶାର ମୁଖ୍ୟମନ୍ତ୍ରୀ''' ହେଉଛନ୍ତି [[ଭାରତ]]ର ଏକ '''ରାଜ୍ୟ''' '''ଓଡ଼ିଶା ସରକାର'''ଙ୍କ ମୁଖ୍ୟ । [[ଭାରତର ସମ୍ବିଧାନ]] ଅନୁଯାୟୀ, ରାଜ୍ୟର '''ରାଜ୍ୟପାଳ''' ହେଉଛନ୍ତି ନାମମାତ୍ର ('''''ଡି ଜୁରେ''''') ମୁଖ୍ୟ, କିନ୍ତୁ ପ୍ରକୃତ ('''''ଡି ଫ୍ୟାକ୍ଟୋ''''') କାର୍ଯ୍ୟନିର୍ବାହୀ କ୍ଷମତା ମୁଖ୍ୟମନ୍ତ୍ରୀଙ୍କ ହାତରେ ନ୍ୟସ୍ତ ଥାଏ । '''ଓଡ଼ିଶା ବିଧାନ ସଭା''' ନିର୍ବାଚନ ପରେ, ରାଜ୍ୟପାଳ ସାଧାରଣତଃ ସଂଖ୍ୟାଗରିଷ୍ଠତା ହାସଲ କରିଥିବା ଦଳ (କିମ୍ବା ମେଣ୍ଟ)କୁ ସରକାର ଗଠନ କରିବା ପାଇଁ ଆମନ୍ତ୍ରଣ କରିଥାନ୍ତି । ରାଜ୍ୟପାଳ ମୁଖ୍ୟମନ୍ତ୍ରୀଙ୍କୁ ନିଯୁକ୍ତ କରନ୍ତି, ଯାହାଙ୍କ '''ମନ୍ତ୍ରୀପରିଷଦ''' ବିଧାନସଭା ପ୍ରତି '''ସାମୂହିକ ଭାବେ ଉତ୍ତରଦାୟୀ''' ରହିଥାନ୍ତି । ବିଧାନସଭାରେ ଆସ୍ଥା ଥିବା ପର୍ଯ୍ୟନ୍ତ ମୁଖ୍ୟମନ୍ତ୍ରୀଙ୍କ କାର୍ଯ୍ୟକାଳ ପାଞ୍ଚ ବର୍ଷ ପାଇଁ ରହିଥାଏ ଏବଂ ଏହି ପଦବୀ ପାଇଁ କୌଣସି କାର୍ଯ୍ୟକାଳ ସୀମା ବା ନିର୍ଦ୍ଦିଷ୍ଟ ସମୟ ସୀମା ନାହିଁ ।<ref name="term1">'''ଦୁର୍ଗା ଦାସ ବସୁ'''. ''Introduction to the Constitution of India''. ୧୯୬୦. ୨୦ଶ ସଂସ୍କରଣ, ୨୦୧୧ ପୁନଃମୁଦ୍ରଣ. ପୃଷ୍ଠା- ୨୪୧, ୨୪୫. LexisNexis Butterworths Wadhwa Nagpur. {{ISBN|978-81-8038-559-9}}. ବି.ଦ୍ର.: ଯଦିଓ ଏହି ପୁସ୍ତକଟି ସାଧାରଣ ଭାବରେ ଭାରତୀୟ ରାଜ୍ୟ ସରକାରଙ୍କ ବିଷୟରେ ବର୍ଣ୍ଣନା କରେ, ଏହା ଓଡ଼ିଶା ପାଇଁ ମଧ୍ୟ ସମାନ ଭାବେ ପ୍ରଯୁଜ୍ୟ ।</ref> ମୁଖ୍ୟମନ୍ତ୍ରୀ ବିଧାନସଭାରେ ଗୃହର ନେତା ଭାବରେ ମଧ୍ୟ କାର୍ଯ୍ୟ କରନ୍ତି ।<ref>https://apuat21.cgg.gov.in/web/legislative-assembly/leader-of-the-house</ref> == ସଂକ୍ଷିପ୍ତ ଇତିହାସ == ୧ ଅପ୍ରେଲ ୧୯୩୬ ମସିହାରେ '''ଓଡ଼ିଶା ପ୍ରଦେଶ''' ଗଠନ କରାଯାଇଥିଲା । [[କୃଷ୍ଣଚନ୍ଦ୍ର ଗଜପତି ନାରାୟଣ ଦେବ|ମହାରାଜା କୃଷ୍ଣଚନ୍ଦ୍ର ଗଜପତି ନାରାୟଣ ଦେବ]]ଙ୍କ ପ୍ରଧାନମନ୍ତ୍ରୀତ୍ୱରେ ପ୍ରଥମ ପ୍ରାଦେଶିକ ସରକାର ଗଠନ କରାଯାଇଥିଲା । ସେ ଜୁଲାଇ ୧୯୩୭ ପର୍ଯ୍ୟନ୍ତ ଶାସନ କରିଥିଲେ । ଏହା ପରେ [[ଭାରତୀୟ ଜାତୀୟ କଂଗ୍ରେସ|ସର୍ବଭାରତୀୟ କଂଗ୍ରେସ ଦଳ]]ର ନେତା [[ବିଶ୍ୱନାଥ ଦାସ]] ଆଉ ଦୁଇ ବର୍ଷ ପାଇଁ ପ୍ରଧାନମନ୍ତ୍ରୀ ଦାୟିତ୍ୱ ଗ୍ରହଣ କରିଥିଲେ । ୧୯୪୬ ମସିହାରେ [[ହରେକୃଷ୍ଣ ମହତାବ|ଡଃ ହରେକୃଷ୍ଣ ମହତାବ]]ଙ୍କୁ ଦାୟିତ୍ୱ ହସ୍ତାନ୍ତର କରିବା ପୂର୍ବରୁ ମହାରାଜା କୃଷ୍ଣଚନ୍ଦ୍ର ଗଜପତି ପୁଣିଥରେ ଏହି କାର୍ଯ୍ୟଭାର ଗ୍ରହଣ କରିଥିଲେ । ଭାରତ ସ୍ୱାଧୀନତା ଲାଭ କରିବା ପରେ ନୂତନ ବ୍ୟବସ୍ଥା ଅଧୀନରେ ପ୍ରାଦେଶିକ ସରକାରଗୁଡ଼ିକର ପ୍ରଧାନମନ୍ତ୍ରୀ ପଦବୀକୁ ଉଚ୍ଛେଦ କରାଯାଇ ୧୯୫୦ ମସିହାରେ ମୁଖ୍ୟମନ୍ତ୍ରୀ ପଦବୀ ସୃଷ୍ଟି କରାଯାଇଥିଲା । ସ୍ୱାଧୀନତା ପରବର୍ତ୍ତୀ ପ୍ରଥମ ନିର୍ବାଚନ ପର୍ଯ୍ୟନ୍ତ [[ହରେକୃଷ୍ଣ ମହତାବ|ଡଃ ହରେକୃଷ୍ଣ ମହତାବ]] ଓଡ଼ିଶାର ମୁଖ୍ୟମନ୍ତ୍ରୀ ଭାବରେ ଅବ୍ୟାହତ ରହିଥିଲେ ଏବଂ ତାଙ୍କ ପରେ [[ନବକୃଷ୍ଣ ଚୌଧୁରୀ]] ଏହି ଦାୟିତ୍ୱ ଗ୍ରହଣ କରିଥିଲେ । ୧୯୪୬ ମସିହା ଠାରୁ ଓଡ଼ିଶାର ମୁଖ୍ୟମନ୍ତ୍ରୀମାନଙ୍କର ତାଲିକା ନିମ୍ନରେ ପ୍ରଦାନ କରାଯାଇଛି । ୧୯୪୬ ଠାରୁ ଓଡ଼ିଶାରେ ସର୍ବମୋଟ ୧୫ ଜଣ ମୁଖ୍ୟମନ୍ତ୍ରୀ ହୋଇଛନ୍ତି । ୨୦୦୦ ମସିହାରୁ ୨୦୨୪ ପର୍ଯ୍ୟନ୍ତ କାର୍ଯ୍ୟ କରିଥିବା [[ବିଜୁ ଜନତା ଦଳ]]ର [[ନବୀନ ପଟ୍ଟନାୟକ]] ହେଉଛନ୍ତି ଓଡ଼ିଶା ଇତିହାସରେ ସବୁଠାରୁ ଦୀର୍ଘ ସମୟ ଧରି କାର୍ଯ୍ୟ କରିଥିବା ମୁଖ୍ୟମନ୍ତ୍ରୀ (ଏହି ପଦବୀ ଅଳଙ୍କୃତ କରିବାରେ ସେ ହେଉଛନ୍ତି ପ୍ରଥମ ବ୍ୟକ୍ତି ଯାହାଙ୍କର କଦାପି ଭାରତୀୟ ଜାତୀୟ କଂଗ୍ରେସ ସହିତ କୌଣସି ସମ୍ପର୍କ ନଥିଲା) । ୧୨ ଜୁନ ୨୦୨୪ ଠାରୁ [[ଭାରତୀୟ ଜନତା ପାର୍ଟି]]ର [[ମୋହନ ଚରଣ ମାଝୀ]] ହେଉଛନ୍ତି ଓଡ଼ିଶାର ବର୍ତ୍ତମାନର ମୁଖ୍ୟମନ୍ତ୍ରୀ । ==ଶପଥ== ପଦ ଗ୍ରହଣ ପୂର୍ବରୁ ମୁଖ୍ୟମନ୍ତ୍ରୀ ରାଜ୍ୟପାଳଙ୍କ ସମ୍ମୁଖରେ ଭାରତର ସମ୍ବିଧାନର ତୃତୀୟ ଅନୁସୂଚି ଅନୁଯାୟୀ ପଦବୀ ଓ ଗୋପନୀୟତାର ଶପଥ ଗ୍ରହଣ କରନ୍ତି। ==== ପଦବୀର ଶପଥ ==== {{Blockquote|text=ମୁଁ, <ମୁଖ୍ୟମନ୍ତ୍ରୀଙ୍କ ନାମ>, ଈଶ୍ଵରଙ୍କ ନାମରେ ଶପଥ କରୁଛି ଯେ / ଦୃଢ଼ତାର ସହିତ ନିଷ୍ଠାପର ଘୋଷଣା କରୁଛି ଯେ ମୁଁ ବିଧି ଦ୍ୱାରା ସ୍ଥାପିତ ଭାରତର ସମ୍ବିଧାନ ପ୍ରତି ପ୍ରକୃତ ବିଶ୍ୱାସ ଓ ଅନୁଗତ୍ୟ ରଖିବି, ଭାରତର ସାର୍ବଭୌମତ୍ୱ ଓ ଅଖଣ୍ଡତା ରକ୍ଷା କରିବି, ଓଡ଼ିଶା ରାଜ୍ୟର ମୁଖ୍ୟମନ୍ତ୍ରୀ ଭାବରେ ମୋର କର୍ତ୍ତବ୍ୟ ନିଷ୍ଠାପର ଓ ବିବେକପୂର୍ଣ୍ଣ ଭାବରେ ପାଳନ କରିବି ଏବଂ ଭୟ, ପକ୍ଷପାତ, ଅନୁରାଗ କିମ୍ବା ବିଦ୍ୱେଷ ବିନା ସମ୍ବିଧାନ ଓ ଆଇନ ଅନୁସାରେ ସମସ୍ତଙ୍କ ପ୍ରତି ନ୍ୟାୟ କରିବି।}} ==== ଗୋପନୀୟତାର ଶପଥ ==== {{Blockquote|text=ମୁଁ, <ମୁଖ୍ୟମନ୍ତ୍ରୀଙ୍କ ନାମ>, ଈଶ୍ଵରଙ୍କ ନାମରେ ଶପଥ କରୁଛି ଯେ / ଦୃଢ଼ତାର ସହିତ ନିଷ୍ଠାପର ଘୋଷଣା କରୁଛି ଯେ ମୁଖ୍ୟମନ୍ତ୍ରୀ ଭାବରେ ମୋର ବିଚାରାର୍ଥ ଆସୁଥିବା କିମ୍ବା ମୋତେ ଜଣାପଡୁଥିବା କୌଣସି ବିଷୟକୁ, ମୋର କର୍ତ୍ତବ୍ୟର ଯଥୋଚିତ ପାଳନ ପାଇଁ ଆବଶ୍ୟକ ହେବା ବ୍ୟତୀତ, ମୁଁ ପ୍ରତ୍ୟକ୍ଷ କିମ୍ବା ପରୋକ୍ଷ ଭାବରେ କାହାକୁ ପ୍ରକାଶ କରିବି ନାହିଁ।}} == ଓଡ଼ିଶା ପ୍ରଦେଶର ପ୍ରଧାନମନ୍ତ୍ରୀଗଣ == {{clear}} ;ଦଳସମୂହ {{legend2|#FFFF00|'''ଜାତୀୟ ଦଳ'''|border=1px solid #AAAAAA}} (୧)<br> {{legend2|#00BCFF|[[ଭାରତୀୟ ଜାତୀୟ କଂଗ୍ରେସ]]|border=1px solid #AAAAAA}} (୨) {| class="wikitable sticky-header" width=100% style="text-align:center;" ! colspan="2" width="5%" |କ୍ରମିକ ନଂ. ! width="10%" |ଚିତ୍ର ! width="20%" |ନାମ<br />{{small|ନିର୍ବାଚନ ମଣ୍ଡଳୀ}} ! colspan="2" width="20%" |କାର୍ଯ୍ୟକାଳ<br />ନିର୍ବାଚନ ଜନାଦେଶ<br />ପଦବୀରେ ଥିବା ସମୟ ! width="20%" |ନିଯୁକ୍ତିଦାତା<br />{{small|(ରାଜ୍ୟପାଳ)}} ! width="15%" |ପ୍ରଧାନମନ୍ତ୍ରୀଙ୍କ<br />ରାଜନୈତିକ ଦଳ ! colspan="2" width="10%" |ସରକାର |- bgcolor="#EEEEEE" | rowspan="4" style="background-color:#FFFF00" | | rowspan="4" | '''୧''' | rowspan="4" | [[File:CKCGN-Deo.jpg|100px]] | rowspan="4" | '''[[କୃଷ୍ଣଚନ୍ଦ୍ର ଗଜପତି ନାରାୟଣ ଦେବ]]'''<br />{{small|'''ପାରଳାଖେମୁଣ୍ଡି'''}} | {{small|୧ ଅପ୍ରେଲ}}<br />୧୯୩୭ | {{small|୧୯ ଜୁଲାଇ}}<br />୧୯୩୭ | rowspan="3" | {{small|'''ସାର ଜନ ଅଷ୍ଟେନ ହବ୍ୟାକ'''}} | rowspan="3" bgcolor="#FFFFCC" | {{small|'''ଜାତୀୟ ଦଳ'''}} | rowspan="3" bgcolor="#FFFFCC" | {{small|'''ଗଜପତି ୧'''}} | rowspan="3" bgcolor="#FFFFCC" | {{small|'''୧ମ ପ୍ରାଦେଶିକ'''}} |- bgcolor="#EEEEEE" | colspan="2" | '''୧୯୩୭''' |- bgcolor="#E9E9E9" | colspan="2" | {{small|୧୦୯ ଦିନ}} |- | colspan="6" align="left" |{{small|ଓଡ଼ିଶା ପ୍ରଦେଶର ପ୍ରଥମ ପ୍ରଧାନମନ୍ତ୍ରୀ ।}} |- bgcolor="#EEEEEE" | rowspan="4" style="background-color:#00BCFF" | | rowspan="4" | '''୨''' | rowspan="4" | [[File:Biswanath-Das.jpg|80px]] | rowspan="4" | '''[[ବିଶ୍ୱନାଥ ଦାସ]]'''<br />{{small|'''ଘୁମୁସର'''}} | {{small|୧୯ ଜୁଲାଇ}}<br />୧୯୩୭ | {{small|୬ ନଭେମ୍ବର}}<br />୧୯୩୯ | rowspan="3" | {{small|'''ସାର ଜନ ଅଷ୍ଟେନ ହବ୍ୟାକ'''}} | rowspan="3" bgcolor="#CCF2FF" | {{small|[[ଭାରତୀୟ ଜାତୀୟ କଂଗ୍ରେସ]]}} | rowspan="3" bgcolor="#CCF2FF" | {{small|'''ଦାସ ୧'''}} | rowspan="3" bgcolor="#CCF2FF" | {{small|'''୧ମ ପ୍ରାଦେଶିକ'''}} |- bgcolor="#EEEEEE" | colspan="2" | '''୧୯୩୭''' |- bgcolor="#E9E9E9" | colspan="2" | {{small|୨ ବର୍ଷ, ୧୧୦ ଦିନ}} |- | colspan="6" align="left" |{{small|ପ୍ରଦେଶରେ ପ୍ରଥମ କଂଗ୍ରେସ ସରକାର ଗଠନ କରିଥିଲେ ।}} |- bgcolor="#EEEEEE" | rowspan="4" style="background-color:#FFFF00" | | rowspan="4" | '''(୧)''' | rowspan="4" | [[File:CKCGN-Deo.jpg|100px]] | rowspan="4" | '''[[କୃଷ୍ଣଚନ୍ଦ୍ର ଗଜପତି ନାରାୟଣ ଦେବ]]'''<br />{{small|'''ପାରଳାଖେମୁଣ୍ଡି'''}} | {{small|୨୪ ନଭେମ୍ବର}}<br />୧୯୪୧ | {{small|୩୦ ଜୁନ}}<br />୧୯୪୪ | rowspan="3" | {{small|'''ସାର ୱିଲିୟମ ହଥର୍ନ ଲୁଇସ'''}} | rowspan="3" bgcolor="#FFFFCC" | {{small|'''ଜାତୀୟ ଦଳ'''}} | rowspan="3" bgcolor="#FFFFCC" | {{small|'''ଗଜପତି ୨'''}} | rowspan="3" bgcolor="#FFFFCC" | {{small|'''୧ମ ପ୍ରାଦେଶିକ'''}} |- bgcolor="#EEEEEE" | colspan="2" | '''୧୯୩୭''' |- bgcolor="#E9E9E9" | colspan="2" | {{small|୨ ବର୍ଷ, ୨୧୯ ଦିନ}} |- | colspan="6" align="left" |{{small|ଏକ ଅଣ-କଂଗ୍ରେସ ମେଣ୍ଟ ସହିତ ଦ୍ୱିତୀୟ ଥର ପାଇଁ ପ୍ରଧାନମନ୍ତ୍ରୀ ଭାବରେ ପ୍ରତ୍ୟାବର୍ତ୍ତନ କରିଥିଲେ ।}} |- bgcolor="#EEEEEE" | rowspan="4" style="background-color:#00BCFF" | | rowspan="4" | '''୩''' | rowspan="4" | [[File:Harekrushna_Mahatab_2000_stamp_of_India.jpg|80px]] | rowspan="4" | '''[[ହରେକୃଷ୍ଣ ମହତାବ]]'''<br />{{small|'''ପୂର୍ବ ଭଦ୍ରକ'''}} | {{small|୨୩ ଅପ୍ରେଲ}}<br />୧୯୪୬ | {{small|୨୬ ଜାନୁଆରୀ}}<br />୧୯୫୦ | rowspan="3" | {{small|'''ଚାନ୍ଦୁଲାଲ ତ୍ରିବେଦୀ'''}} | rowspan="3" bgcolor="#CCF2FF" | {{small|[[ଭାରତୀୟ ଜାତୀୟ କଂଗ୍ରେସ]]}} | rowspan="3" bgcolor="#CCF2FF" | {{small|'''ମହତାବ ୧'''}} | rowspan="3" bgcolor="#CCF2FF" | {{small|'''୨ୟ ପ୍ରାଦେଶିକ'''}} |- bgcolor="#EEEEEE" | colspan="2" | '''୧୯୪୬''' |- bgcolor="#E9E9E9" | colspan="2" | {{small|୩ ବର୍ଷ, ୨୭୮ ଦିନ}} |- | colspan="6" align="left" |{{small|ଓଡ଼ିଶା ପ୍ରଦେଶର ଶେଷ ପ୍ରଧାନମନ୍ତ୍ରୀ (ଏହା ପରେ ଏହି ପଦବୀକୁ ଓଡ଼ିଶାର ମୁଖ୍ୟମନ୍ତ୍ରୀ ପଦରେ ପରିବର୍ତ୍ତନ କରାଯାଇଥିଲା) ।}} |} == ଓଡ଼ିଶାର ରାଜ୍ୟର ମୁଖ୍ୟମନ୍ତ୍ରୀଗଣ == {{clear}} ;ଦଳସମୂହ {{legend2|{{party color|Indian National Congress}}|[[ଭାରତୀୟ ଜାତୀୟ କଂଗ୍ରେସ]]|border=1px solid #AAAAAA}} (୮)<br>{{legend2|{{Party color|Indian National Congress (R)}}|'''ଭାରତୀୟ ଜାତୀୟ କଂଗ୍ରେସ (ଆର)'''|border=1px solid #AAAAAA}} (୨)<br>{{legend2|{{party color|Swatantra Party}}|'''ସ୍ୱତନ୍ତ୍ର ପାର୍ଟି'''|border=1px solid #AAAAAA}} (୧)<br>{{legend2|{{party color|Independent}}|'''ସ୍ୱାଧୀନ'''|border=1px solid #AAAAAA}} (୧)<br>{{legend2|{{party color|Janata Party}}|'''ଜନତା ପାର୍ଟି'''|border=1px solid #AAAAAA}} (୧)<br>{{legend2|{{party color|Janata Dal}}|'''ଜନତା ଦଳ'''|border=1px solid #AAAAAA}} (୧)<br>{{legend2|{{party color|Biju Janata Dal}}|[[ବିଜୁ ଜନତା ଦଳ]]|border=1px solid #AAAAAA}} (୧)<br>{{legend2|{{party color|Bharatiya Janata Party}}|[[ଭାରତୀୟ ଜନତା ପାର୍ଟି]]|border=1px solid #AAAAAA}} (୧) {| class="wikitable sticky-header" width=100% style="text-align:center;" ! colspan="2" width="5%" |କ୍ରମିକ ନଂ. ! width="10%" |ଚିତ୍ର ! width="20%" |ନାମ<br />{{small|ନିର୍ବାଚନ ମଣ୍ଡଳୀ}} ! colspan="2" width="20%" |କାର୍ଯ୍ୟକାଳ<br />ନିର୍ବାଚନ ଜନାଦେଶ<br />ପଦବୀରେ ଥିବା ସମୟ ! width="20%" |ନିଯୁକ୍ତିଦାତା<br />{{small|(ରାଜ୍ୟପାଳ)}} ! width="15%" |ମୁଖ୍ୟମନ୍ତ୍ରୀଙ୍କ<br />ରାଜନୈତିକ ଦଳ ! colspan="2" width="10%" |ସରକାର |- bgcolor="#EEEEEE" | rowspan="4" style="background-color:{{party color|Indian National Congress}}" | | rowspan="4" | '''୧''' | rowspan="4" | [[File:Harekrushna_Mahatab_2000_stamp_of_India.jpg|80px]] | rowspan="4" | '''[[ହରେକୃଷ୍ଣ ମହତାବ]]'''<br />{{small|'''ପୂର୍ବ ଭଦ୍ରକ'''}} | {{small|୨୬ ଜାନୁଆରୀ}}<br />୧୯୫୦ | {{small|୧୨ ମଇ}}<br />୧୯୫୦ | rowspan="3" | {{small|'''ଚାନ୍ଦୁଲାଲ ତ୍ରିବେଦୀ'''}} | rowspan="3" bgcolor="#CCF2FF" | {{small|[[ଭାରତୀୟ ଜାତୀୟ କଂଗ୍ରେସ]]}} | rowspan="3" bgcolor="#CCF2FF" | {{small|'''ମହତାବ ୧'''}} | rowspan="3" bgcolor="#CCF2FF" | {{small|'''୨ୟ ପ୍ରାଦେଶିକ'''}} |- bgcolor="#EEEEEE" | colspan="2" | '''୧୯୪୬''' |- bgcolor="#E9E9E9" | colspan="2" | {{small|୧୦୬ ଦିନ}} |- | colspan="6" align="left" |{{small|ଓଡ଼ିଶାର ପ୍ରଥମ ମୁଖ୍ୟମନ୍ତ୍ରୀ ।}} |- bgcolor="#EEEEEE" | rowspan="4" style="background-color:{{party color|Indian National Congress}}" | | rowspan="4" | '''୨''' | rowspan="4" | [[File:Nabakrushna-Choudhury.jpg|80px]] | rowspan="4" | '''[[ନବକୃଷ୍ଣ ଚୌଧୁରୀ]]'''<br />{{small|'''ଉତ୍ତର କେନ୍ଦ୍ରାପଡ଼ା'''<br />'''ବଡ଼ଚଣା'''}} | {{small|୧୨ ମଇ}}<br />୧୯୫୦ | {{small|୧୯ ଅକ୍ଟୋବର}}<br />୧୯୫୬ | rowspan="3" | {{small|'''ଆସଫ ଅଲ୍ଲୀ'''}} | rowspan="3" bgcolor="#CCF2FF" | {{small|[[ଭାରତୀୟ ଜାତୀୟ କଂଗ୍ରେସ]]}} | rowspan="3" bgcolor="#CCF2FF" | {{small|'''ଚୌଧୁରୀ ୧'''<br />'''ଚୌଧୁରୀ ୨'''}} | rowspan="3" bgcolor="#CCF2FF" | {{small|'''୧ମ'''}} |- bgcolor="#EEEEEE" | colspan="2" | '''୧୯୫୨''' |- bgcolor="#E9E9E9" | colspan="2" | {{small|୬ ବର୍ଷ, ୧୬୦ ଦିନ}} |- | colspan="6" align="left" |{{small|ପ୍ରଥମ ବିଧାନସଭା ନିର୍ବାଚନରେ ଦଳକୁ ବିଜୟୀ କରାଇଥିଲେ ।}} |- bgcolor="#EEEEEE" | rowspan="4" style="background-color:{{party color|Indian National Congress}}" | | rowspan="4" | '''(୧)''' | rowspan="4" | [[File:Harekrushna_Mahatab_2000_stamp_of_India.jpg|80px]] | rowspan="4" | '''[[ହରେକୃଷ୍ଣ ମହତାବ]]'''<br />{{small|''ପ୍ରତିଦ୍ୱନ୍ଦ୍ୱିତା କରିନଥିଲେ''<br />'''ସୋର'''}} | {{small|୧୯ ଅକ୍ଟୋବର}}<br />୧୯୫୬ | {{small|୨୫ ଫେବୃଆରୀ}}<br />୧୯୬୧ | rowspan="3" | {{small|'''ଭୀମ ସେନ ସଚ୍ଚର'''}} | rowspan="3" bgcolor="#CCF2FF" | {{small|[[ଭାରତୀୟ ଜାତୀୟ କଂଗ୍ରେସ]]}} | rowspan="3" bgcolor="#CCF2FF" | {{small|'''ମହତାବ ୨'''<br />'''ମହତାବ ୩'''}} | rowspan="3" bgcolor="#CCF2FF" | {{small|'''୨ୟ'''}} |- bgcolor="#EEEEEE" | colspan="2" | '''୧୯୫୭''' |- bgcolor="#E9E9E9" | colspan="2" | {{small|୪ ବର୍ଷ, ୧୨୯ ଦିନ}} |- | colspan="6" align="left" |{{small|ରାଷ୍ଟ୍ରପତି ଶାସନ ଲାଗୁ ହେବା ପୂର୍ବରୁ ଦ୍ୱିତୀୟ ଥର ପାଇଁ କାର୍ଯ୍ୟଭାର ଗ୍ରହଣ କରିଥିଲେ ।}} |- bgcolor="#FFFFFF" | colspan="10" | '''ପଦବୀ ଖାଲି''' (୨୫ ଫେବୃଆରୀ ୧୯୬୧ – ୨୩ ଜୁନ ୧୯୬୧)<br />''ଏହି ସମୟରେ '''ରାଷ୍ଟ୍ରପତି ଶାସନ''' ଲାଗୁ ହୋଇଥିଲା''<br />{{small|୧୧୮ ଦିନ}} |- |- bgcolor="#EEEEEE" | rowspan="4" style="background-color:{{party color|Indian National Congress}}" | | rowspan="4" | '''୩''' | rowspan="4" | [[File:Biju-Patnaik.jpg|80px]] | rowspan="4" | '''[[ବିଜୁ ପଟ୍ଟନାୟକ]]'''<br />{{small|'''ଚୌଦ୍ୱାର'''}} | {{small|୨୩ ଜୁନ}}<br />୧୯୬୧ | {{small|୨ ଅକ୍ଟୋବର}}<br />୧୯୬୩ | rowspan="3" | {{small|'''ୱାଇ. ଏନ. ସୁକଥଙ୍କର'''}} | rowspan="3" bgcolor="#CCF2FF" | {{small|[[ଭାରତୀୟ ଜାତୀୟ କଂଗ୍ରେସ]]}} | rowspan="3" bgcolor="#CCF2FF" | {{small|'''ବିଜୁ ୧'''}} | rowspan="3" bgcolor="#CCF2FF" | {{small|'''୩ୟ'''}} |- bgcolor="#EEEEEE" | colspan="2" | '''୧୯୬୧''' |- bgcolor="#E9E9E9" | colspan="2" | {{small|୨ ବର୍ଷ, ୧୦୧ ଦିନ}} |- | colspan="6" align="left" |{{small|୧୯୬୧ ନିର୍ବାଚନ ପରେ କାର୍ଯ୍ୟଭାର ଗ୍ରହଣ କରିଥିଲେ ।}} |- bgcolor="#EEEEEE" | rowspan="4" style="background-color:{{party color|Indian National Congress}}" | | rowspan="4" | '''୪''' | rowspan="4" | [[File:Biren-Mitra.jpg|80px]] | rowspan="4" | '''[[ବୀରେନ ମିତ୍ର]]'''<br />{{small|'''କଟକ ସିଟି'''}} | {{small|୨ ଅକ୍ଟୋବର}}<br />୧୯୬୩ | {{small|୨୧ ଫେବୃଆରୀ}}<br />୧୯୬୫ | rowspan="3" | {{small|'''ଅଯୋଧ୍ୟା ନାଥ ଖୋସଲା'''}} | rowspan="3" bgcolor="#CCF2FF" | {{small|[[ଭାରତୀୟ ଜାତୀୟ କଂଗ୍ରେସ]]}} | rowspan="3" bgcolor="#CCF2FF" | {{small|'''ମିତ୍ର'''}} | rowspan="3" bgcolor="#CCF2FF" | {{small|'''୩ୟ'''}} |- bgcolor="#EEEEEE" | colspan="2" | '''୧୯୬୧''' |- bgcolor="#E9E9E9" | colspan="2" | {{small|୧ ବର୍ଷ, ୧୪୨ ଦିନ}} |- | colspan="6" align="left" |{{small|୩ୟ ବିଧାନସଭା ସମୟରେ ପଟ୍ଟନାୟକଙ୍କ ଉତ୍ତରାଧିକାରୀ ହୋଇଥିଲେ ।}} |- bgcolor="#EEEEEE" | rowspan="4" style="background-color:{{party color|Indian National Congress}}" | | rowspan="4" | '''୫''' | rowspan="4" | [[File:Sadasiva-Tripathy.jpg|80px]] | rowspan="4" | '''[[ସଦାଶିବ ତ୍ରିପାଠୀ]]'''<br />{{small|'''ଉମରକୋଟ'''}} | {{small|୨୧ ଫେବୃଆରୀ}}<br />୧୯୬୫ | {{small|୮ ମାର୍ଚ୍ଚ}}<br />୧୯୬୭ | rowspan="3" | {{small|'''ଅଯୋଧ୍ୟା ନାଥ ଖୋସଲା'''}} | rowspan="3" bgcolor="#CCF2FF" | {{small|[[ଭାରତୀୟ ଜାତୀୟ କଂଗ୍ରେସ]]}} | rowspan="3" bgcolor="#CCF2FF" | {{small|'''ତ୍ରିପାଠୀ'''}} | rowspan="3" bgcolor="#CCF2FF" | {{small|'''୩ୟ'''}} |- bgcolor="#EEEEEE" | colspan="2" | '''୧୯୬୧''' |- bgcolor="#E9E9E9" | colspan="2" | {{small|୨ ବର୍ଷ, ୧୫ ଦିନ}} |- | colspan="6" align="left" |{{small|୩ୟ ବିଧାନସଭାର ଶେଷ ପର୍ଯ୍ୟନ୍ତ କାର୍ଯ୍ୟ କରିଥିଲେ ।}} |- bgcolor="#EEEEEE" | rowspan="4" style="background-color:{{party color|Swatantra Party}}" | | rowspan="4" | '''୬''' | rowspan="4" | [[File:RNS-Deo.jpg|80px]] | rowspan="4" | '''[[ରାଜେନ୍ଦ୍ର ନାରାୟଣ ସିଂହଦେଓ]]'''<br />{{small|'''ବଲାଙ୍ଗୀର'''}} | {{small|୮ ମାର୍ଚ୍ଚ}}<br />୧୯୬୭ | {{small|୯ ଜାନୁଆରୀ}}<br />୧୯୭୧ | rowspan="3" | {{small|'''ଅଯୋଧ୍ୟା ନାଥ ଖୋସଲା'''}} | rowspan="3" bgcolor="#CCE2FF" | {{small|'''ସ୍ୱତନ୍ତ୍ର ପାର୍ଟି'''}} | rowspan="3" bgcolor="#CCE2FF" | {{small|'''ସିଂହଦେଓ'''}} | rowspan="3" bgcolor="#CCE2FF" | {{small|'''୪ର୍ଥ'''}} |- bgcolor="#EEEEEE" | colspan="2" | '''୧୯୬୭''' |- bgcolor="#E9E9E9" | colspan="2" | {{small|୩ ବର୍ଷ, ୩୦୭ ଦିନ}} |- | colspan="6" align="left" |{{small|ଓଡ଼ିଶାର ପ୍ରଥମ ଅଣ-କଂଗ୍ରେସ ମୁଖ୍ୟମନ୍ତ୍ରୀ ।}} |- bgcolor="#FFFFFF" | colspan="10" | '''ପଦବୀ ଖାଲି''' (୯ ଜାନୁଆରୀ ୧୯୭୧ – ୩ ଏପ୍ରିଲ ୧୯୭୧)<br />''ଏହି ସମୟରେ '''ରାଷ୍ଟ୍ରପତି ଶାସନ''' ଲାଗୁ ହୋଇଥିଲା''<br />{{small|୮୪ ଦିନ}} |- |- bgcolor="#EEEEEE" | rowspan="4" style="background-color:{{party color|Independent}}" | | rowspan="4" | '''୭''' | rowspan="4" | [[File:Biswanath-Das.jpg|80px]] | rowspan="4" | '''[[ବିଶ୍ୱନାଥ ଦାସ]]'''<br />{{small|'''ରାଉରକେଲା'''}} | {{small|୩ ଏପ୍ରିଲ}}<br />୧୯୭୧ | {{small|୧୪ ଜୁନ}}<br />୧୯୭୨ | rowspan="3" | {{small|'''ଶୌକତୁଲ୍ଲା ଶାହ ଅନସାରୀ'''}} | rowspan="3" bgcolor="#EEEEEE" | {{small|'''ସ୍ୱାଧୀନ'''}} | rowspan="3" bgcolor="#EEEEEE" | {{small|'''ଦାସ ୨'''}} | rowspan="3" bgcolor="#EEEEEE" | {{small|'''୫ମ'''}} |- bgcolor="#EEEEEE" | colspan="2" | '''୧୯୭୧''' |- bgcolor="#E9E9E9" | colspan="2" | {{small|୧ ବର୍ଷ, ୭୨ ଦିନ}} |- | colspan="6" align="left" |{{small|ଏକ ମେଣ୍ଟ ସରକାରର ନେତୃତ୍ୱ ନେଇଥିଲେ ।}} |- bgcolor="#EEEEEE" | rowspan="4" style="background-color:{{Party color|Indian National Congress (R)}}" | | rowspan="4" | '''୮''' | rowspan="4" | [[File:Nandini-Satapathy.jpg|80px]] | rowspan="4" | '''[[ନନ୍ଦିନୀ ଶତପଥୀ]]'''<br />{{small|'''କଟକ ସିଟି'''}} | {{small|୧୪ ଜୁନ}}<br />୧୯୭୨ | {{small|୩ ମାର୍ଚ୍ଚ}}<br />୧୯୭୩ | rowspan="3" | {{small|'''ଯୋଗେନ୍ଦ୍ର ସିଂହ'''}} | rowspan="3" bgcolor="#CEFDF9" | {{small|'''ଭାରତୀୟ ଜାତୀୟ କଂଗ୍ରେସ (ଆର)'''}} | rowspan="3" bgcolor="#CEFDF9" | {{small|'''ଶତପଥୀ ୧'''}} | rowspan="3" bgcolor="#CEFDF9" | {{small|'''୫ମ'''}} |- bgcolor="#EEEEEE" | colspan="2" | '''୧୯୭୧''' |- bgcolor="#E9E9E9" | colspan="2" | {{small|୨୬୨ ଦିନ}} |- | colspan="6" align="left" |{{small|ଓଡ଼ିଶାର ପ୍ରଥମ ମହିଳା ମୁଖ୍ୟମନ୍ତ୍ରୀ ।}} |- bgcolor="#FFFFFF" | colspan="10" | '''ପଦବୀ ଖାଲି''' (୩ ମାର୍ଚ୍ଚ ୧୯୭୩ – ୬ ମାର୍ଚ୍ଚ ୧୯୭୪)<br />''ଏହି ସମୟରେ '''ରାଷ୍ଟ୍ରପତି ଶାସନ''' ଲାଗୁ ହୋଇଥିଲା''<br />{{small|୧ ବର୍ଷ, ୩ ଦିନ}} |- |- bgcolor="#EEEEEE" | rowspan="4" style="background-color:{{Party color|Indian National Congress (R)}} " | | rowspan="4" | '''(୮)''' | rowspan="4" | [[File:Nandini-Satapathy.jpg|80px]] | rowspan="4" | '''[[ନନ୍ଦିନୀ ଶତପଥୀ]]'''<br />{{small|'''ଢେଙ୍କାନାଳ'''}} | {{small|୬ ମାର୍ଚ୍ଚ}}<br />୧୯୭୪ | {{small|୧୬ ଡିସେମ୍ବର}}<br />୧୯୭୬ | rowspan="3" | {{small|'''ବି. ଡି. ଜତ୍ତୀ'''}} | rowspan="3" bgcolor="#CEFDF9" | {{small|'''ଭାରତୀୟ ଜାତୀୟ କଂଗ୍ରେସ (ଆର)'''}} | rowspan="3" bgcolor="#CEFDF9" | {{small|'''ଶତପଥୀ ୨'''}} | rowspan="3" bgcolor="#CEFDF9" | {{small|'''୬ଷ୍ଠ'''}} |- bgcolor="#EEEEEE" | colspan="2" | '''୧୯୭୪''' |- bgcolor="#E9E9E9" | colspan="2" | {{small|୨ ବର୍ଷ, ୨୮୫ ଦିନ}} |- | colspan="6" align="left" |{{small|ରାଷ୍ଟ୍ରପତି ଶାସନ ପରେ ପୁଣି କ୍ଷମତାକୁ ଫେରିଥିଲେ ।}} |- bgcolor="#FFFFFF" | colspan="10" | '''ପଦବୀ ଖାଲି''' (୧୬ ଡିସେମ୍ବର ୧୯୭୬ – ୨୯ ଡିସେମ୍ବର ୧୯୭୬)<br />''ଏହି ସମୟରେ '''ରାଷ୍ଟ୍ରପତି ଶାସନ''' ଲାଗୁ ହୋଇଥିଲା''<br />{{small|୧୩ ଦିନ}} |- |- bgcolor="#EEEEEE" | rowspan="4" style="background-color:{{Party color|Indian National Congress (R)}}" | | rowspan="4" | '''୯''' | rowspan="4" | [[File:Binayak Acharya.jpg|80px]] | rowspan="4" | '''[[ବିନାୟକ ଆଚାର୍ଯ୍ୟ]]'''<br />{{small|'''ବ୍ରହ୍ମପୁର'''}} | {{small|୨୯ ଡିସେମ୍ବର}}<br />୧୯୭୬ | {{small|୩୦ ଏପ୍ରିଲ}}<br />୧୯୭୭ | rowspan="3" | {{small|'''ଶିବ ନାରାୟଣ ଶଙ୍କର'''}} | rowspan="3" bgcolor="#CEFDF9" | {{small|'''ଭାରତୀୟ ଜାତୀୟ କଂଗ୍ରେସ (ଆର)'''}} | rowspan="3" bgcolor="#CEFDF9" | {{small|'''ଆଚାର୍ଯ୍ୟ'''}} | rowspan="3" bgcolor="#CEFDF9" | {{small|'''୬ଷ୍ଠ'''}} |- bgcolor="#EEEEEE" | colspan="2" | '''୧୯୭୪''' |- bgcolor="#E9E9E9" | colspan="2" | {{small|୧୨୨ ଦିନ}} |- | colspan="6" align="left" |{{small|ଆଉ ଏକ ରାଷ୍ଟ୍ରପତି ଶାସନ ଲାଗୁ ହେବା ପୂର୍ବରୁ ଅଳ୍ପ ସମୟ ପାଇଁ କାର୍ଯ୍ୟ କରିଥିଲେ ।}} |- bgcolor="#FFFFFF" | colspan="10" | '''ପଦବୀ ଖାଲି''' (୩୦ ଏପ୍ରିଲ ୧୯୭୭ – ୨୬ ଜୁନ ୧୯୭୭)<br />''ଏହି ସମୟରେ '''ରାଷ୍ଟ୍ରପତି ଶାସନ''' ଲାଗୁ ହୋଇଥିଲା''<br />{{small|୫୭ ଦିନ}} |- |- bgcolor="#EEEEEE" | rowspan="4" style="background-color:{{party color|Janata Party}}" | | rowspan="4" | '''୧୦''' | rowspan="4" | [[File:NilamaniRautray.jpg|80px]] | rowspan="4" | '''[[ନୀଳମଣି ରାଉତରାୟ]]'''<br />{{small|'''ବାସୁଦେବପୁର'''}} | {{small|୨୬ ଜୁନ}}<br />୧୯୭୭ | {{small|୧୭ ଫେବୃଆରୀ}}<br />୧୯୮୦ | rowspan="3" | {{small|'''ହରଚରଣ ସିଂହ ବ୍ରାର'''}} | rowspan="3" bgcolor="#CCEAFF" | {{small|'''ଜନତା ପାର୍ଟି'''}} | rowspan="3" bgcolor="#CCEAFF" | {{small|'''ରାଉତରାୟ'''}} | rowspan="3" bgcolor="#CCEAFF" | {{small|'''୭ମ'''}} |- bgcolor="#EEEEEE" | colspan="2" | '''୧୯୭୭''' |- bgcolor="#E9E9E9" | colspan="2" | {{small|୨ ବର୍ଷ, ୨୩୬ ଦିନ}} |- | colspan="6" align="left" |{{small|ଓଡ଼ିଶାର ପ୍ରଥମ ଜନତା ପାର୍ଟି ମୁଖ୍ୟମନ୍ତ୍ରୀ ।}} |- bgcolor="#FFFFFF" | colspan="10" | '''ପଦବୀ ଖାଲି''' (୧୭ ଫେବୃଆରୀ ୧୯୮୦ – ୯ ଜୁନ ୧୯୮୦)<br />''ଏହି ସମୟରେ '''ରାଷ୍ଟ୍ରପତି ଶାସନ''' ଲାଗୁ ହୋଇଥିଲା''<br />{{small|୧୧୩ ଦିନ}} |- |- bgcolor="#EEEEEE" | rowspan="4" style="background-color:{{party color|Indian National Congress}}" | | rowspan="4" | '''୧୧''' | rowspan="4" | [[File:J B Pattnaik, Governor of Assam.jpg|80px]] | rowspan="4" | '''[[ଜାନକୀ ବଲ୍ଲଭ ପଟ୍ଟନାୟକ]]'''<br />{{small|'''ଆଠଗଡ଼'''}} | {{small|୯ ଜୁନ}}<br />୧୯୮୦ | {{small|୭ ଡିସେମ୍ବର}}<br />୧୯୮୯ | rowspan="3" | {{small|'''ସି. ଏମ. ପୁନାଚା'''<br />'''ବିଶମ୍ଭର ନାଥ ପାଣ୍ଡେ'''}} | rowspan="3" bgcolor="#CCF2FF" | {{small|[[ଭାରତୀୟ ଜାତୀୟ କଂଗ୍ରେସ]]}} | rowspan="3" bgcolor="#CCF2FF" | {{small|'''ଜାନକୀ ୧'''<br />'''ଜାନକୀ ୨'''}} | rowspan="3" bgcolor="#CCF2FF" | {{small|'''୮ମ'''<br />'''୯ମ'''}} |- bgcolor="#EEEEEE" | colspan="2" | '''୧୯୮୦'''<br />'''୧୯୮୫''' |- bgcolor="#E9E9E9" | colspan="2" | {{small|୯ ବର୍ଷ, ୧୮୧ ଦିନ}} |- | colspan="6" align="left" |{{small|ଲଗାତାର ଦୁଇଟି ପୂର୍ଣ୍ଣ କାର୍ଯ୍ୟକାଳ ପାଇଁ କାର୍ଯ୍ୟ କରିଥିଲେ ।}} |- bgcolor="#EEEEEE" | rowspan="4" style="background-color:{{party color|Indian National Congress}}" | | rowspan="4" | '''୧୨''' | rowspan="4" | [[File:Hemananda Biswal.jpg|80px]] | rowspan="4" | '''[[ହେମାନନ୍ଦ ବିଶ୍ୱାଳ]]'''<br />{{small|'''ଲଇକେରା'''}} | {{small|୭ ଡିସେମ୍ବର}}<br />୧୯୮୯ | {{small|୫ ମାର୍ଚ୍ଚ}}<br />୧୯୯୦ | rowspan="3" | {{small|'''ନୁରୁଲ ହାସନ'''}} | rowspan="3" bgcolor="#CCF2FF" | {{small|[[ଭାରତୀୟ ଜାତୀୟ କଂଗ୍ରେସ]]}} | rowspan="3" bgcolor="#CCF2FF" | {{small|'''ବିଶ୍ୱାଳ ୧'''}} | rowspan="3" bgcolor="#CCF2FF" | {{small|'''୯ମ'''}} |- bgcolor="#EEEEEE" | colspan="2" | '''୧୯୮୫''' |- bgcolor="#E9E9E9" | colspan="2" | {{small|୮୮ ଦିନ}} |- | colspan="6" align="left" |{{small|ଓଡ଼ିଶାର ପ୍ରଥମ ଆଦିବାସୀ ମୁଖ୍ୟମନ୍ତ୍ରୀ ।}} |- bgcolor="#EEEEEE" | rowspan="4" style="background-color:{{party color|Janata Dal}}" | | rowspan="4" | '''(୩)''' | rowspan="4" | [[File:Biju-Patnaik.jpg|80px]] | rowspan="4" | '''[[ବିଜୁ ପଟ୍ଟନାୟକ]]'''<br />{{small|'''ଭୁବନେଶ୍ୱର'''}} | {{small|୫ ମାର୍ଚ୍ଚ}}<br />୧୯୯୦ | {{small|୧୫ ମାର୍ଚ୍ଚ}}<br />୧୯୯୫ | rowspan="3" | {{small|'''ଯଜ୍ଞଦତ୍ତ ଶର୍ମା'''}} | rowspan="3" bgcolor="#D6ECE0" | {{small|ଜନତା ଦଳ }} | rowspan="3" bgcolor="#D6ECE0" | {{small|'''ବିଜୁ ୨'''}} | rowspan="3" bgcolor="#D6ECE0" | {{small|'''୧୦ମ'''}} |- bgcolor="#EEEEEE" | colspan="2" | '''୧୯୯୦''' |- bgcolor="#E9E9E9" | colspan="2" | {{small|୫ ବର୍ଷ, ୧୦ ଦିନ}} |- | colspan="6" align="left" |{{small|ଜନତା ଦଳ ବ୍ୟାନରରେ ପୁଣି କ୍ଷମତାକୁ ଫେରିଥିଲେ ।}} |- bgcolor="#EEEEEE" | rowspan="4" style="background-color:{{party color|Indian National Congress}}" | | rowspan="4" | '''(୧୧)''' | rowspan="4" | [[File:J B Pattnaik, Governor of Assam.jpg|80px]] | rowspan="4" | '''[[ଜାନକୀ ବଲ୍ଲଭ ପଟ୍ଟନାୟକ]]'''<br />{{small|'''ବେଗୁନିଆ'''}} | {{small|୧୫ ମାର୍ଚ୍ଚ}}<br />୧୯୯୫ | {{small|୧୭ ଫେବୃଆରୀ}}<br />୧୯୯୯ | rowspan="3" | {{small|'''ବି. ସତ୍ୟ ନାରାୟଣ ରେଡ୍ଡୀ'''}} | rowspan="3" bgcolor="#CCF2FF" | {{small|[[ଭାରତୀୟ ଜାତୀୟ କଂଗ୍ରେସ]]}} | rowspan="3" bgcolor="#CCF2FF" | {{small|'''ଜାନକୀ ୩'''}} | rowspan="3" bgcolor="#CCF2FF" | {{small|'''୧୧ଶ'''}} |- bgcolor="#EEEEEE" | colspan="2" | '''୧୯୯୫''' |- bgcolor="#E9E9E9" | colspan="2" | {{small|୩ ବର୍ଷ, ୩୩୯ ଦିନ}} |- | colspan="6" align="left" |{{small|ତୃତୀୟ ଥର ଅଣ-କ୍ରମାଗତ କାର୍ଯ୍ୟକାଳ ପାଇଁ ନିର୍ବାଚିତ ହୋଇଥିଲେ ।}} |- bgcolor="#EEEEEE" | rowspan="4" style="background-color:{{party color|Indian National Congress}}" | | rowspan="4" | '''୧୩''' | rowspan="4" | [[File:Giridhar Gamang.jpg|80px]] | rowspan="4" | '''[[ଗିରିଧର ଗମାଙ୍ଗ]]'''<br />{{small|'''ଲକ୍ଷ୍ମୀପୁର'''}} | {{small|୧୭ ଫେବୃଆରୀ}}<br />୧୯୯୯ | {{small|୬ ଡିସେମ୍ବର}}<br />୧୯୯୯ | rowspan="3" | {{small|'''ସି. ରଙ୍ଗରାଜନ'''}} | rowspan="3" bgcolor="#CCF2FF" | {{small|[[ଭାରତୀୟ ଜାତୀୟ କଂଗ୍ରେସ]]}} | rowspan="3" bgcolor="#CCF2FF" | {{small|'''ଗମାଙ୍ଗ'''}} | rowspan="3" bgcolor="#CCF2FF" | {{small|'''୧୧ଶ'''}} |- bgcolor="#EEEEEE" | colspan="2" | '''୧୯୯୫''' |- bgcolor="#E9E9E9" | colspan="2" | {{small|୨୯୨ ଦିନ}} |- | colspan="6" align="left" |{{small|୧୯୯୯ ମହାବାତ୍ୟା ପରେ ଇସ୍ତଫା ଦେଇଥିଲେ ।}} |- bgcolor="#EEEEEE" | rowspan="4" style="background-color:{{party color|Indian National Congress}}" | | rowspan="4" | '''(୧୨)''' | rowspan="4" | [[File:Hemananda Biswal.jpg|80px]] | rowspan="4" | '''[[ହେମାନନ୍ଦ ବିଶ୍ୱାଳ]]'''<br />{{small|'''ଲଇକେରା'''}} | {{small|୬ ଡିସେମ୍ବର}}<br />୧୯୯୯ | {{small|୫ ମାର୍ଚ୍ଚ}}<br />୨୦୦୦ | rowspan="3" | {{small|'''ଏମ. ଏମ. ରାଜେନ୍ଦ୍ରନ'''}} | rowspan="3" bgcolor="#CCF2FF" | {{small|[[ଭାରତୀୟ ଜାତୀୟ କଂଗ୍ରେସ]]}} | rowspan="3" bgcolor="#CCF2FF" | {{small|'''ବିଶ୍ୱାଳ ୨'''}} | rowspan="3" bgcolor="#CCF2FF" | {{small|'''୧୧ଶ'''}} |- bgcolor="#EEEEEE" | colspan="2" | '''୧୯୯୫''' |- bgcolor="#E9E9E9" | colspan="2" | {{small|୯୦ ଦିନ}} |- | colspan="6" align="left" |{{small|୨୦୦୦ ନିର୍ବାଚନ ପୂର୍ବରୁ ଅଳ୍ପ ସମୟ ପାଇଁ କାର୍ଯ୍ୟ କରିଥିଲେ ।}} |- bgcolor="#EEEEEE" | rowspan="4" style="background-color:{{party color|Biju Janata Dal}}" | | rowspan="4" | '''୧୪''' | rowspan="4" | [[File:NaveenPatnaik.jpg|80px]] | rowspan="4" | '''[[ନବୀନ ପଟ୍ଟନାୟକ]]'''<br />{{small|'''ହିଞ୍ଜିଳି'''}} | {{small|୫ ମାର୍ଚ୍ଚ}}<br />୨୦୦୦ | {{small|୧୨ ଜୁନ}}<br />୨୦୨୪ | rowspan="3" | {{small|'''ଏମ. ଏମ. ରାଜେନ୍ଦ୍ରନ'''<br />'''ମୁରଲୀଧର ଭଣ୍ଡାରେ'''<br />'''ଏସ. ସି. ଜାମିର'''<br />'''ଗଣେଶୀ ଲାଲ'''}} | rowspan="3" bgcolor="#E3EDDC" | {{small|[[ବିଜୁ ଜନତା ଦଳ]]}} | rowspan="3" bgcolor="#E3EDDC" | {{small|'''ନବୀନ ୧, ୨, ୩, ୪, ୫'''}} | rowspan="3" bgcolor="#E3EDDC" | {{small|'''୧୨ଶ, ୧୩ଶ, ୧୪ଶ, ୧୫ଶ, ୧୬ଶ'''}} |- bgcolor="#EEEEEE" | colspan="2" | '''୨୦୦୦, ୨୦୦୪, ୨୦୦୯, ୨୦୧୪, ୨୦୧୯''' |- bgcolor="#E9E9E9" | colspan="2" | {{small|୨୪ ବର୍ଷ, ୯୯ ଦିନ}} |- | colspan="6" align="left" |{{small|ଓଡ଼ିଶାର ସବୁଠାରୁ ଦୀର୍ଘ ସମୟ ଧରି କାର୍ଯ୍ୟ କରିଥିବା ମୁଖ୍ୟମନ୍ତ୍ରୀ ।}} |- bgcolor="#EEEEEE" | rowspan="4" style="background-color:{{party color|Bharatiya Janata Party}}" | | rowspan="4" | '''୧୫''' | rowspan="4" | [[File:Shri Mohan Charan Majhi.jpg|80px]] | rowspan="4" | '''[[ମୋହନ ଚରଣ ମାଝୀ]]'''<br />{{small|'''କେନ୍ଦୁଝର'''}} | {{small|୧୨ ଜୁନ}}<br />୨୦୨୪ | ଅଦ୍ୟାବଧି | rowspan="3" | {{small|'''ରଘୁବର ଦାସ'''}} | rowspan="3" bgcolor="#FFE5CC" | {{small|[[ଭାରତୀୟ ଜନତା ପାର୍ଟି]]}} | rowspan="3" bgcolor="#FFE5CC" | {{small|'''ମାଝୀ'''}} | rowspan="3" bgcolor="#FFE5CC" | {{small|'''୧୭ଶ'''}} |- bgcolor="#EEEEEE" | colspan="2" | '''୨୦୨୪''' |- bgcolor="#E9E9E9" | colspan="2" | {{small|୧ ବର୍ଷ, ୩୫୪ ଦିନ}} |- | colspan="6" align="left" |{{small|ଓଡ଼ିଶାର ପ୍ରଥମ ଭାରତୀୟ ଜନତା ପାର୍ଟି ମୁଖ୍ୟମନ୍ତ୍ରୀ ।}} |} == ପରିସଂଖ୍ୟାନ == {| class="wikitable" style="width:100%; max-width:700px; text-align:left; font-size:95%;" |+ ୧ ଜୁନ ୨୦୨୬ ସୁଦ୍ଧା ଓଡ଼ିଶାରେ ବିଭିନ୍ନ ଦଳର ଶାସନ କାଳର ଅନୁପାତ |- ! width="35%" | ରାଜନୈତିକ ଦଳ / ଶାସନ ! width="50%" | ସମୟର ଅନୁପାତ (ବାର୍ ଚାର୍ଟ) ! width="15%" | ପ୍ରତିଶତ (%) |- | [[ଭାରତୀୟ ଜାତୀୟ କଂଗ୍ରେସ]] | <div style="width:84.24%; background-color:#00BCFF; height:1.4em; border:1px solid #aaa; border-radius:3px;"></div> | ୪୨.୧୨% |- | [[ବିଜୁ ଜନତା ଦଳ]] | <div style="width:54.44%; background-color:#77A04D; height:1.4em; border:1px solid #aaa; border-radius:3px;"></div> | ୨୭.୨୨% |- | '''ରାଷ୍ଟ୍ରପତି ଶାସନ / ରାଜ୍ୟପାଳ ଶାସନ''' | <div style="width:13.28%; background-color:#000000; height:1.4em; border:1px solid #aaa; border-radius:3px;"></div> | ୬.୬୪% |- | [[ଜନତା ଦଳ]] | <div style="width:11.28%; background-color:#249256; height:1.4em; border:1px solid #aaa; border-radius:3px;"></div> | ୫.୬୪% |- | '''ସ୍ୱତନ୍ତ୍ର ପାର୍ଟି''' | <div style="width:8.62%; background-color:#0400FF; height:1.4em; border:1px solid #aaa; border-radius:3px;"></div> | ୪.୩୧% |- | '''ଭାରତୀୟ ଜାତୀୟ କଂଗ୍ରେସ (ଆର)''' | <div style="width:8.60%; background-color:#00FFFF; height:1.4em; border:1px solid #aaa; border-radius:3px;"></div> | ୪.୩୦% |- | '''ଜାତୀୟ ଦଳ''' | <div style="width:6.50%; background-color:#ffff00; height:1.4em; border:1px solid #aaa; border-radius:3px;"></div> | ୩.୨୫% |- | '''ଜନତା ପାର୍ଟି''' | <div style="width:5.94%; background-color:#2478FF; height:1.4em; border:1px solid #aaa; border-radius:3px;"></div> | ୨.୯୭% |- | [[ଭାରତୀୟ ଜନତା ପାର୍ଟି]] | <div style="width:4.42%; background-color:#FF9933; height:1.4em; border:1px solid #aaa; border-radius:3px;"></div> | ୨.୨୧% |- | '''ସ୍ୱାଧୀନ''' | <div style="width:2.68%; background-color:#CCCCCC; height:1.4em; border:1px solid #aaa; border-radius:3px;"></div> | ୧.୩୪% |} {| class="wikitable sortable" style="text-align:center" ! data-sort-type="number" rowspan="2" |କ୍ରମିକ ନଂ. ! rowspan="2" |ମୁଖ୍ୟମନ୍ତ୍ରୀ ! rowspan="2" colspan="2" |ଦଳ ! colspan="2" |କାର୍ଯ୍ୟକାଳ |- ! ସର୍ବାଧିକ କାର୍ଯ୍ୟକାଳ ! ମୋଟ କାର୍ଯ୍ୟକାଳ |- ! data-sort-value="1" | ୧ | [[ନବୀନ ପଟ୍ଟନାୟକ]] | style="background-color:#77A04D;" | | style="text-align:left;" | [[ବିଜୁ ଜନତା ଦଳ]] | ୨୪ ବର୍ଷ, ୯୯ ଦିନ | ୨୪ ବର୍ଷ, ୯୯ ଦିନ |- ! data-sort-value="2" | ୨ | [[ଜାନକୀ ବଲ୍ଲଭ ପଟ୍ଟନାୟକ]] | style="background-color:#00BCFF;" | | style="text-align:left;" | [[ଭାରତୀୟ ଜାତୀୟ କଂଗ୍ରେସ]] | ୯ ବର୍ଷ, ୧୮୧ ଦିନ | ୧୩ ବର୍ଷ, ୧୫୫ ଦିନ |- ! data-sort-value="3" | ୩ | [[ହରେକୃଷ୍ଣ ମହତାବ]] | style="background-color:#00BCFF;" | | style="text-align:left;" | [[ଭାରତୀୟ ଜାତୀୟ କଂଗ୍ରେସ]] | ୪ ବର୍ଷ, ୧୨୯ ଦିନ | ୮ ବର୍ଷ, ୧୪୮ ଦିନ |- ! data-sort-value="4" | ୪ | [[ବିଜୁ ପଟ୍ଟନାୟକ]] | style="background-color:#249256;" | | style="text-align:left;" | [[ଜନତା ଦଳ]]/'''କଂଗ୍ରେସ''' | ୫ ବର୍ଷ, ୧୦ ଦିନ | ୭ ବର୍ଷ, ୧୧୧ ଦିନ |- ! data-sort-value="5" | ୫ | [[ନବକୃଷ୍ଣ ଚୌଧୁରୀ]] | style="background-color:#00BCFF;" | | style="text-align:left;" | [[ଭାରତୀୟ ଜାତୀୟ କଂଗ୍ରେସ]] | ୬ ବର୍ଷ, ୧୬୦ ଦିନ | ୬ ବର୍ଷ, ୧୬୦ ଦିନ |- ! data-sort-value="6" | ୬ | [[ରାଜେନ୍ଦ୍ର ନାରାୟଣ ସିଂହଦେଓ]] | style="background-color:#0400FF;" | | style="text-align:left;" | '''ସ୍ୱତନ୍ତ୍ର ପାର୍ଟି''' | ୩ ବର୍ଷ, ୩୦୭ ଦିନ | ୩ ବର୍ଷ, ୩୦୭ ଦିନ |- ! data-sort-value="7" | ୭ | [[ବିଶ୍ୱନାଥ ଦାସ]] | style="background-color:#CCCCCC;" | | style="text-align:left;" | '''ସ୍ୱାଧୀନ'''/'''କଂଗ୍ରେସ''' | ୨ ବର୍ଷ, ୧୧୦ ଦିନ | ୩ ବର୍ଷ, ୧୮୨ ଦିନ |- ! data-sort-value="8" | ୮ | [[ନନ୍ଦିନୀ ଶତପଥୀ]] | style="background-color:#00FFFF;" | | style="text-align:left;" | '''ଭାରତୀୟ ଜାତୀୟ କଂଗ୍ରେସ (ଆର)''' | ୨ ବର୍ଷ, ୨୮୫ ଦିନ | ୩ ବର୍ଷ, ୧୮୨ ଦିନ |- ! data-sort-value="9" | ୯ | [[କୃଷ୍ଣଚନ୍ଦ୍ର ଗଜପତି ନାରାୟଣ ଦେବ]] | style="background-color:#FFFF00;" | | style="text-align:left;" | '''ଜାତୀୟ ଦଳ'''/'''ସ୍ୱାଧୀନ''' | ୨ ବର୍ଷ, ୨୧୯ ଦିନ | ୨ ବର୍ଷ, ୩୨୮ ଦିନ |- ! data-sort-value="10" | ୧୦ | [[ନୀଳମଣି ରାଉତରାୟ]] | style="background-color:#2478FF;" | | style="text-align:left;" | '''ଜନତା ପାର୍ଟି''' | ୨ ବର୍ଷ, ୨୩୬ ଦିନ | ୨ ବର୍ଷ, ୨୩୬ ଦିନ |- ! data-sort-value="11" | ୧୧ | [[ସଦାଶିବ ତ୍ରିପାଠୀ]] | style="background-color:#00BCFF;" | | style="text-align:left;" | [[ଭାରତୀୟ ଜାତୀୟ କଂଗ୍ରେସ]] | ୨ ବର୍ଷ, ୧୫ ଦିନ | ୨ ବର୍ଷ, ୧୫ ଦିନ |- ! data-sort-value="12" | ୧୨ | '''[[ମୋହନ ଚରଣ ମାଝୀ]]''' | style="background-color:#FF9933;" | | style="text-align:left;" | [[ଭାରତୀୟ ଜନତା ପାର୍ଟି]] | '''''କାର୍ଯ୍ୟରତ''''' | '''''କାର୍ଯ୍ୟରତ''''' |- ! data-sort-value="13" | ୧୩ | [[ବୀରେନ ମିତ୍ର]] | style="background-color:#00BCFF;" | | style="text-align:left;" | [[ଭାରତୀୟ ଜାତୀୟ କଂଗ୍ରେସ]] | ୧ ବର୍ଷ, ୧୪୨ ଦିନ | ୧ ବର୍ଷ, ୧୪୨ ଦିନ |- ! data-sort-value="14" | ୧୪ | [[ଗିରିଧର ଗମାଙ୍ଗ]] | style="background-color:#00BCFF;" | | style="text-align:left;" | [[ଭାରତୀୟ ଜାତୀୟ କଂଗ୍ରେସ]] | ୨୯୨ ଦିନ | ୨୯୨ ଦିନ |- ! data-sort-value="15" | ୧୫ | [[ହେମାନନ୍ଦ ବିଶ୍ୱାଳ]] | style="background-color:#00BCFF;" | | style="text-align:left;" | [[ଭାରତୀୟ ଜାତୀୟ କଂଗ୍ରେସ]] | ୯୦ ଦିନ | ୧୭୮ ଦିନ |- ! data-sort-value="16" | ୧୬ | [[ବିନାୟକ ଆଚାର୍ଯ୍ୟ]] | style="background-color:#00FFFF;" | | style="text-align:left;" | '''ଭାରତୀୟ ଜାତୀୟ କଂଗ୍ରେସ (ଆର)''' | ୧୨୨ ଦିନ | ୧୨୨ ଦିନ |} == ଆହୁରି ଦେଖନ୍ତୁ == * [[ଓଡ଼ିଶାର ମନ୍ତ୍ରୀମଣ୍ଡଳ]] * [[ଓଡ଼ିଶାର ରାଜ୍ୟପାଳମାନଙ୍କର ତାଲିକା]] * [[ଓଡ଼ିଶାର ନେତାମାନଙ୍କର ତାଲିକା]] == ଆଧାର == # [http://www.orissa.gov.in/e-magazine/orissaannualreference/OR-Annual.../399-400.pdf Primie ministers and Chief ministers of Odisha] # [http://orissa.gov.in/cmorissa/cm.asp Odisha Chief Ministers List] {{ଓଡ଼ିଶାର ମୁଖ୍ୟମନ୍ତ୍ରୀ}} {{ଓଡ଼ିଶା ପ୍ରସଙ୍ଗ}} <!--ଅଲଗା ଭାଷାର ଉଇକିପିଡ଼ିଆରେ ଏହି ପ୍ରସଙ୍ଗ--> [[ଶ୍ରେଣୀ:ରାଜନୀତି]] [[ଶ୍ରେଣୀ:ଓଡ଼ିଶା ରାଜନୀତି]] [[ଶ୍ରେଣୀ:ତାଲିକା]] <references group="lower-alpha" /> lntv1efsysil89rilkn4bzyzfimwdam 595828 595827 2026-06-01T16:43:38Z SamyakSamantasinghar 42167 /* ସମୟରେଖା */ 595828 wikitext text/x-wiki {{Short description|ଓଡ଼ିଶା ସରକାରଙ୍କ କାର୍ଯ୍ୟନିର୍ବାହୀ ଶାଖାର ମୁଖ୍ୟ}} {{Use dmy dates|date=December 2025}} {{Infobox | title = ଓଡ଼ିଶାର ମୁଖ୍ୟମନ୍ତ୍ରୀ | image = [[File:Flag of India.svg|100px|border|ଭାରତର ଜାତୀୟ ପତାକା]] | caption = '''ଭାରତର ଜାତୀୟ ପତାକା''' | image2 = [[File:Seal_of_Odisha.png|125px|ଓଡ଼ିଶାର ରାଜପ୍ରତୀକ]] | caption2 = '''ଓଡ଼ିଶାର ରାଜପ୍ରତୀକ''' | image3 = [[File:Shri Mohan Charan Majhi.jpg|250px|ମୋହନ ଚରଣ ମାଝୀ]] | caption3 = '''ବର୍ତ୍ତମାନ ପଦାଧିକାରୀ'''<br/>[[ମୋହନ ଚରଣ ମାଝୀ]]<br/>{{small|୧୨ ଜୁନ ୨୦୨୪ ଠାରୁ}} | label1 = ସମ୍ବୋଧନ | data1 = '''ମାନ୍ୟବର''' | label2 = ସଂକ୍ଷିପ୍ତ ନାମ | data2 = CMoOdisha | label3 = ବିଭାଗ | data3 = '''ମୁଖ୍ୟମନ୍ତ୍ରୀଙ୍କ କାର୍ଯ୍ୟାଳୟ'''<br/>'''ଓଡ଼ିଶା ସରକାର''' | label4 = ସଦସ୍ୟ | data4 = '''ଓଡ଼ିଶା ବିଧାନ ସଭା'''<br/>'''ରାଜ୍ୟ କ୍ୟାବିନେଟ୍''' | label5 = ଉତ୍ତରଦାୟୀ | data5 = '''ଓଡ଼ିଶାର ରାଜ୍ୟପାଳ'''<br/>'''ଓଡ଼ିଶା ବିଧାନ ସଭା''' | label6 = ବାସଭବନ | data6 = [[ଭୁବନେଶ୍ୱର]] | label7 = କାର୍ଯ୍ୟାଳୟ | data7 = [[ଲୋକସେବା ଭବନ]], [[ଭୁବନେଶ୍ୱର]] | label8 = ନାମାଙ୍କନକାରୀ | data8 = ସଂଖ୍ୟାଗରିଷ୍ଠ ଦଳ ବା ମେଣ୍ଟର ବିଧାୟକଗଣ | label9 = ନିଯୁକ୍ତିଦାତା | data9 = '''ଓଡ଼ିଶାର ରାଜ୍ୟପାଳ'''<br/>{{small|'''ଓଡ଼ିଶା ବିଧାନ ସଭା'''ରେ ସଂଖ୍ୟାଗରିଷ୍ଠତା ପ୍ରମାଣ କରିବାର ଦକ୍ଷତା ଭିତ୍ତିରେ ପାରମ୍ପରିକ ନିୟମ ଅନୁଯାୟୀ}} | label10 = କାର୍ଯ୍ୟକାଳ ସୀମା | data10 = ବିଧାନସଭାରେ ଆସ୍ଥା ଥିବା ପର୍ଯ୍ୟନ୍ତ;<br/>ସାଧାରଣତଃ ପାଞ୍ଚ ବର୍ଷ ଏବଂ କୌଣସି ନିର୍ଦ୍ଦିଷ୍ଟ କାର୍ଯ୍ୟକାଳ ସୀମା ନାହିଁ | label11 = ପୂର୍ବବର୍ତ୍ତୀ ପଦବୀ | data11 = ଓଡ଼ିଶା ପ୍ରଦେଶର ପ୍ରଧାନମନ୍ତ୍ରୀ | label12 = ପ୍ରଥମ ପଦାଧିକାରୀ | data12 = [[ହରେକୃଷ୍ଣ ମହତାବ]] | label13 = ଗଠନ | data13 = ୧ ଅପ୍ରେଲ ୧୯୩୬ (୯୦ ବର୍ଷ ପୂର୍ବେ) | label14 = ଉପମୁଖ୍ୟମନ୍ତ୍ରୀ | data14 = '''ଓଡ଼ିଶାର ଉପମୁଖ୍ୟମନ୍ତ୍ରୀ''' | label15 = ଦରମା | data15 = ₹୯୮,୦୦୦/ମାସିକ<br/>₹୧୧,୭୬,୦୦୦/ବାର୍ଷିକ | label16 = ୱେବସାଇଟ୍ | data16 = [https://cm.odisha.gov.in/ cm.odisha.gov.in] }} '''ଓଡ଼ିଶାର ମୁଖ୍ୟମନ୍ତ୍ରୀ''' ହେଉଛନ୍ତି [[ଭାରତ]]ର ଏକ '''ରାଜ୍ୟ''' '''ଓଡ଼ିଶା ସରକାର'''ଙ୍କ ମୁଖ୍ୟ । [[ଭାରତର ସମ୍ବିଧାନ]] ଅନୁଯାୟୀ, ରାଜ୍ୟର '''ରାଜ୍ୟପାଳ''' ହେଉଛନ୍ତି ନାମମାତ୍ର ('''''ଡି ଜୁରେ''''') ମୁଖ୍ୟ, କିନ୍ତୁ ପ୍ରକୃତ ('''''ଡି ଫ୍ୟାକ୍ଟୋ''''') କାର୍ଯ୍ୟନିର୍ବାହୀ କ୍ଷମତା ମୁଖ୍ୟମନ୍ତ୍ରୀଙ୍କ ହାତରେ ନ୍ୟସ୍ତ ଥାଏ । '''ଓଡ଼ିଶା ବିଧାନ ସଭା''' ନିର୍ବାଚନ ପରେ, ରାଜ୍ୟପାଳ ସାଧାରଣତଃ ସଂଖ୍ୟାଗରିଷ୍ଠତା ହାସଲ କରିଥିବା ଦଳ (କିମ୍ବା ମେଣ୍ଟ)କୁ ସରକାର ଗଠନ କରିବା ପାଇଁ ଆମନ୍ତ୍ରଣ କରିଥାନ୍ତି । ରାଜ୍ୟପାଳ ମୁଖ୍ୟମନ୍ତ୍ରୀଙ୍କୁ ନିଯୁକ୍ତ କରନ୍ତି, ଯାହାଙ୍କ '''ମନ୍ତ୍ରୀପରିଷଦ''' ବିଧାନସଭା ପ୍ରତି '''ସାମୂହିକ ଭାବେ ଉତ୍ତରଦାୟୀ''' ରହିଥାନ୍ତି । ବିଧାନସଭାରେ ଆସ୍ଥା ଥିବା ପର୍ଯ୍ୟନ୍ତ ମୁଖ୍ୟମନ୍ତ୍ରୀଙ୍କ କାର୍ଯ୍ୟକାଳ ପାଞ୍ଚ ବର୍ଷ ପାଇଁ ରହିଥାଏ ଏବଂ ଏହି ପଦବୀ ପାଇଁ କୌଣସି କାର୍ଯ୍ୟକାଳ ସୀମା ବା ନିର୍ଦ୍ଦିଷ୍ଟ ସମୟ ସୀମା ନାହିଁ ।<ref name="term1">'''ଦୁର୍ଗା ଦାସ ବସୁ'''. ''Introduction to the Constitution of India''. ୧୯୬୦. ୨୦ଶ ସଂସ୍କରଣ, ୨୦୧୧ ପୁନଃମୁଦ୍ରଣ. ପୃଷ୍ଠା- ୨୪୧, ୨୪୫. LexisNexis Butterworths Wadhwa Nagpur. {{ISBN|978-81-8038-559-9}}. ବି.ଦ୍ର.: ଯଦିଓ ଏହି ପୁସ୍ତକଟି ସାଧାରଣ ଭାବରେ ଭାରତୀୟ ରାଜ୍ୟ ସରକାରଙ୍କ ବିଷୟରେ ବର୍ଣ୍ଣନା କରେ, ଏହା ଓଡ଼ିଶା ପାଇଁ ମଧ୍ୟ ସମାନ ଭାବେ ପ୍ରଯୁଜ୍ୟ ।</ref> ମୁଖ୍ୟମନ୍ତ୍ରୀ ବିଧାନସଭାରେ ଗୃହର ନେତା ଭାବରେ ମଧ୍ୟ କାର୍ଯ୍ୟ କରନ୍ତି ।<ref>https://apuat21.cgg.gov.in/web/legislative-assembly/leader-of-the-house</ref> == ସଂକ୍ଷିପ୍ତ ଇତିହାସ == ୧ ଅପ୍ରେଲ ୧୯୩୬ ମସିହାରେ '''ଓଡ଼ିଶା ପ୍ରଦେଶ''' ଗଠନ କରାଯାଇଥିଲା । [[କୃଷ୍ଣଚନ୍ଦ୍ର ଗଜପତି ନାରାୟଣ ଦେବ|ମହାରାଜା କୃଷ୍ଣଚନ୍ଦ୍ର ଗଜପତି ନାରାୟଣ ଦେବ]]ଙ୍କ ପ୍ରଧାନମନ୍ତ୍ରୀତ୍ୱରେ ପ୍ରଥମ ପ୍ରାଦେଶିକ ସରକାର ଗଠନ କରାଯାଇଥିଲା । ସେ ଜୁଲାଇ ୧୯୩୭ ପର୍ଯ୍ୟନ୍ତ ଶାସନ କରିଥିଲେ । ଏହା ପରେ [[ଭାରତୀୟ ଜାତୀୟ କଂଗ୍ରେସ|ସର୍ବଭାରତୀୟ କଂଗ୍ରେସ ଦଳ]]ର ନେତା [[ବିଶ୍ୱନାଥ ଦାସ]] ଆଉ ଦୁଇ ବର୍ଷ ପାଇଁ ପ୍ରଧାନମନ୍ତ୍ରୀ ଦାୟିତ୍ୱ ଗ୍ରହଣ କରିଥିଲେ । ୧୯୪୬ ମସିହାରେ [[ହରେକୃଷ୍ଣ ମହତାବ|ଡଃ ହରେକୃଷ୍ଣ ମହତାବ]]ଙ୍କୁ ଦାୟିତ୍ୱ ହସ୍ତାନ୍ତର କରିବା ପୂର୍ବରୁ ମହାରାଜା କୃଷ୍ଣଚନ୍ଦ୍ର ଗଜପତି ପୁଣିଥରେ ଏହି କାର୍ଯ୍ୟଭାର ଗ୍ରହଣ କରିଥିଲେ । ଭାରତ ସ୍ୱାଧୀନତା ଲାଭ କରିବା ପରେ ନୂତନ ବ୍ୟବସ୍ଥା ଅଧୀନରେ ପ୍ରାଦେଶିକ ସରକାରଗୁଡ଼ିକର ପ୍ରଧାନମନ୍ତ୍ରୀ ପଦବୀକୁ ଉଚ୍ଛେଦ କରାଯାଇ ୧୯୫୦ ମସିହାରେ ମୁଖ୍ୟମନ୍ତ୍ରୀ ପଦବୀ ସୃଷ୍ଟି କରାଯାଇଥିଲା । ସ୍ୱାଧୀନତା ପରବର୍ତ୍ତୀ ପ୍ରଥମ ନିର୍ବାଚନ ପର୍ଯ୍ୟନ୍ତ [[ହରେକୃଷ୍ଣ ମହତାବ|ଡଃ ହରେକୃଷ୍ଣ ମହତାବ]] ଓଡ଼ିଶାର ମୁଖ୍ୟମନ୍ତ୍ରୀ ଭାବରେ ଅବ୍ୟାହତ ରହିଥିଲେ ଏବଂ ତାଙ୍କ ପରେ [[ନବକୃଷ୍ଣ ଚୌଧୁରୀ]] ଏହି ଦାୟିତ୍ୱ ଗ୍ରହଣ କରିଥିଲେ । ୧୯୪୬ ମସିହା ଠାରୁ ଓଡ଼ିଶାର ମୁଖ୍ୟମନ୍ତ୍ରୀମାନଙ୍କର ତାଲିକା ନିମ୍ନରେ ପ୍ରଦାନ କରାଯାଇଛି । ୧୯୪୬ ଠାରୁ ଓଡ଼ିଶାରେ ସର୍ବମୋଟ ୧୫ ଜଣ ମୁଖ୍ୟମନ୍ତ୍ରୀ ହୋଇଛନ୍ତି । ୨୦୦୦ ମସିହାରୁ ୨୦୨୪ ପର୍ଯ୍ୟନ୍ତ କାର୍ଯ୍ୟ କରିଥିବା [[ବିଜୁ ଜନତା ଦଳ]]ର [[ନବୀନ ପଟ୍ଟନାୟକ]] ହେଉଛନ୍ତି ଓଡ଼ିଶା ଇତିହାସରେ ସବୁଠାରୁ ଦୀର୍ଘ ସମୟ ଧରି କାର୍ଯ୍ୟ କରିଥିବା ମୁଖ୍ୟମନ୍ତ୍ରୀ (ଏହି ପଦବୀ ଅଳଙ୍କୃତ କରିବାରେ ସେ ହେଉଛନ୍ତି ପ୍ରଥମ ବ୍ୟକ୍ତି ଯାହାଙ୍କର କଦାପି ଭାରତୀୟ ଜାତୀୟ କଂଗ୍ରେସ ସହିତ କୌଣସି ସମ୍ପର୍କ ନଥିଲା) । ୧୨ ଜୁନ ୨୦୨୪ ଠାରୁ [[ଭାରତୀୟ ଜନତା ପାର୍ଟି]]ର [[ମୋହନ ଚରଣ ମାଝୀ]] ହେଉଛନ୍ତି ଓଡ଼ିଶାର ବର୍ତ୍ତମାନର ମୁଖ୍ୟମନ୍ତ୍ରୀ । ==ଶପଥ== ପଦ ଗ୍ରହଣ ପୂର୍ବରୁ ମୁଖ୍ୟମନ୍ତ୍ରୀ ରାଜ୍ୟପାଳଙ୍କ ସମ୍ମୁଖରେ ଭାରତର ସମ୍ବିଧାନର ତୃତୀୟ ଅନୁସୂଚି ଅନୁଯାୟୀ ପଦବୀ ଓ ଗୋପନୀୟତାର ଶପଥ ଗ୍ରହଣ କରନ୍ତି। ==== ପଦବୀର ଶପଥ ==== {{Blockquote|text=ମୁଁ, <ମୁଖ୍ୟମନ୍ତ୍ରୀଙ୍କ ନାମ>, ଈଶ୍ଵରଙ୍କ ନାମରେ ଶପଥ କରୁଛି ଯେ / ଦୃଢ଼ତାର ସହିତ ନିଷ୍ଠାପର ଘୋଷଣା କରୁଛି ଯେ ମୁଁ ବିଧି ଦ୍ୱାରା ସ୍ଥାପିତ ଭାରତର ସମ୍ବିଧାନ ପ୍ରତି ପ୍ରକୃତ ବିଶ୍ୱାସ ଓ ଅନୁଗତ୍ୟ ରଖିବି, ଭାରତର ସାର୍ବଭୌମତ୍ୱ ଓ ଅଖଣ୍ଡତା ରକ୍ଷା କରିବି, ଓଡ଼ିଶା ରାଜ୍ୟର ମୁଖ୍ୟମନ୍ତ୍ରୀ ଭାବରେ ମୋର କର୍ତ୍ତବ୍ୟ ନିଷ୍ଠାପର ଓ ବିବେକପୂର୍ଣ୍ଣ ଭାବରେ ପାଳନ କରିବି ଏବଂ ଭୟ, ପକ୍ଷପାତ, ଅନୁରାଗ କିମ୍ବା ବିଦ୍ୱେଷ ବିନା ସମ୍ବିଧାନ ଓ ଆଇନ ଅନୁସାରେ ସମସ୍ତଙ୍କ ପ୍ରତି ନ୍ୟାୟ କରିବି।}} ==== ଗୋପନୀୟତାର ଶପଥ ==== {{Blockquote|text=ମୁଁ, <ମୁଖ୍ୟମନ୍ତ୍ରୀଙ୍କ ନାମ>, ଈଶ୍ଵରଙ୍କ ନାମରେ ଶପଥ କରୁଛି ଯେ / ଦୃଢ଼ତାର ସହିତ ନିଷ୍ଠାପର ଘୋଷଣା କରୁଛି ଯେ ମୁଖ୍ୟମନ୍ତ୍ରୀ ଭାବରେ ମୋର ବିଚାରାର୍ଥ ଆସୁଥିବା କିମ୍ବା ମୋତେ ଜଣାପଡୁଥିବା କୌଣସି ବିଷୟକୁ, ମୋର କର୍ତ୍ତବ୍ୟର ଯଥୋଚିତ ପାଳନ ପାଇଁ ଆବଶ୍ୟକ ହେବା ବ୍ୟତୀତ, ମୁଁ ପ୍ରତ୍ୟକ୍ଷ କିମ୍ବା ପରୋକ୍ଷ ଭାବରେ କାହାକୁ ପ୍ରକାଶ କରିବି ନାହିଁ।}} == ଓଡ଼ିଶା ପ୍ରଦେଶର ପ୍ରଧାନମନ୍ତ୍ରୀଗଣ == {{clear}} ;ଦଳସମୂହ {{legend2|#FFFF00|'''ଜାତୀୟ ଦଳ'''|border=1px solid #AAAAAA}} (୧)<br> {{legend2|#00BCFF|[[ଭାରତୀୟ ଜାତୀୟ କଂଗ୍ରେସ]]|border=1px solid #AAAAAA}} (୨) {| class="wikitable sticky-header" width=100% style="text-align:center;" ! colspan="2" width="5%" |କ୍ରମିକ ନଂ. ! width="10%" |ଚିତ୍ର ! width="20%" |ନାମ<br />{{small|ନିର୍ବାଚନ ମଣ୍ଡଳୀ}} ! colspan="2" width="20%" |କାର୍ଯ୍ୟକାଳ<br />ନିର୍ବାଚନ ଜନାଦେଶ<br />ପଦବୀରେ ଥିବା ସମୟ ! width="20%" |ନିଯୁକ୍ତିଦାତା<br />{{small|(ରାଜ୍ୟପାଳ)}} ! width="15%" |ପ୍ରଧାନମନ୍ତ୍ରୀଙ୍କ<br />ରାଜନୈତିକ ଦଳ ! colspan="2" width="10%" |ସରକାର |- bgcolor="#EEEEEE" | rowspan="4" style="background-color:#FFFF00" | | rowspan="4" | '''୧''' | rowspan="4" | [[File:CKCGN-Deo.jpg|100px]] | rowspan="4" | '''[[କୃଷ୍ଣଚନ୍ଦ୍ର ଗଜପତି ନାରାୟଣ ଦେବ]]'''<br />{{small|'''ପାରଳାଖେମୁଣ୍ଡି'''}} | {{small|୧ ଅପ୍ରେଲ}}<br />୧୯୩୭ | {{small|୧୯ ଜୁଲାଇ}}<br />୧୯୩୭ | rowspan="3" | {{small|'''ସାର ଜନ ଅଷ୍ଟେନ ହବ୍ୟାକ'''}} | rowspan="3" bgcolor="#FFFFCC" | {{small|'''ଜାତୀୟ ଦଳ'''}} | rowspan="3" bgcolor="#FFFFCC" | {{small|'''ଗଜପତି ୧'''}} | rowspan="3" bgcolor="#FFFFCC" | {{small|'''୧ମ ପ୍ରାଦେଶିକ'''}} |- bgcolor="#EEEEEE" | colspan="2" | '''୧୯୩୭''' |- bgcolor="#E9E9E9" | colspan="2" | {{small|୧୦୯ ଦିନ}} |- | colspan="6" align="left" |{{small|ଓଡ଼ିଶା ପ୍ରଦେଶର ପ୍ରଥମ ପ୍ରଧାନମନ୍ତ୍ରୀ ।}} |- bgcolor="#EEEEEE" | rowspan="4" style="background-color:#00BCFF" | | rowspan="4" | '''୨''' | rowspan="4" | [[File:Biswanath-Das.jpg|80px]] | rowspan="4" | '''[[ବିଶ୍ୱନାଥ ଦାସ]]'''<br />{{small|'''ଘୁମୁସର'''}} | {{small|୧୯ ଜୁଲାଇ}}<br />୧୯୩୭ | {{small|୬ ନଭେମ୍ବର}}<br />୧୯୩୯ | rowspan="3" | {{small|'''ସାର ଜନ ଅଷ୍ଟେନ ହବ୍ୟାକ'''}} | rowspan="3" bgcolor="#CCF2FF" | {{small|[[ଭାରତୀୟ ଜାତୀୟ କଂଗ୍ରେସ]]}} | rowspan="3" bgcolor="#CCF2FF" | {{small|'''ଦାସ ୧'''}} | rowspan="3" bgcolor="#CCF2FF" | {{small|'''୧ମ ପ୍ରାଦେଶିକ'''}} |- bgcolor="#EEEEEE" | colspan="2" | '''୧୯୩୭''' |- bgcolor="#E9E9E9" | colspan="2" | {{small|୨ ବର୍ଷ, ୧୧୦ ଦିନ}} |- | colspan="6" align="left" |{{small|ପ୍ରଦେଶରେ ପ୍ରଥମ କଂଗ୍ରେସ ସରକାର ଗଠନ କରିଥିଲେ ।}} |- bgcolor="#EEEEEE" | rowspan="4" style="background-color:#FFFF00" | | rowspan="4" | '''(୧)''' | rowspan="4" | [[File:CKCGN-Deo.jpg|100px]] | rowspan="4" | '''[[କୃଷ୍ଣଚନ୍ଦ୍ର ଗଜପତି ନାରାୟଣ ଦେବ]]'''<br />{{small|'''ପାରଳାଖେମୁଣ୍ଡି'''}} | {{small|୨୪ ନଭେମ୍ବର}}<br />୧୯୪୧ | {{small|୩୦ ଜୁନ}}<br />୧୯୪୪ | rowspan="3" | {{small|'''ସାର ୱିଲିୟମ ହଥର୍ନ ଲୁଇସ'''}} | rowspan="3" bgcolor="#FFFFCC" | {{small|'''ଜାତୀୟ ଦଳ'''}} | rowspan="3" bgcolor="#FFFFCC" | {{small|'''ଗଜପତି ୨'''}} | rowspan="3" bgcolor="#FFFFCC" | {{small|'''୧ମ ପ୍ରାଦେଶିକ'''}} |- bgcolor="#EEEEEE" | colspan="2" | '''୧୯୩୭''' |- bgcolor="#E9E9E9" | colspan="2" | {{small|୨ ବର୍ଷ, ୨୧୯ ଦିନ}} |- | colspan="6" align="left" |{{small|ଏକ ଅଣ-କଂଗ୍ରେସ ମେଣ୍ଟ ସହିତ ଦ୍ୱିତୀୟ ଥର ପାଇଁ ପ୍ରଧାନମନ୍ତ୍ରୀ ଭାବରେ ପ୍ରତ୍ୟାବର୍ତ୍ତନ କରିଥିଲେ ।}} |- bgcolor="#EEEEEE" | rowspan="4" style="background-color:#00BCFF" | | rowspan="4" | '''୩''' | rowspan="4" | [[File:Harekrushna_Mahatab_2000_stamp_of_India.jpg|80px]] | rowspan="4" | '''[[ହରେକୃଷ୍ଣ ମହତାବ]]'''<br />{{small|'''ପୂର୍ବ ଭଦ୍ରକ'''}} | {{small|୨୩ ଅପ୍ରେଲ}}<br />୧୯୪୬ | {{small|୨୬ ଜାନୁଆରୀ}}<br />୧୯୫୦ | rowspan="3" | {{small|'''ଚାନ୍ଦୁଲାଲ ତ୍ରିବେଦୀ'''}} | rowspan="3" bgcolor="#CCF2FF" | {{small|[[ଭାରତୀୟ ଜାତୀୟ କଂଗ୍ରେସ]]}} | rowspan="3" bgcolor="#CCF2FF" | {{small|'''ମହତାବ ୧'''}} | rowspan="3" bgcolor="#CCF2FF" | {{small|'''୨ୟ ପ୍ରାଦେଶିକ'''}} |- bgcolor="#EEEEEE" | colspan="2" | '''୧୯୪୬''' |- bgcolor="#E9E9E9" | colspan="2" | {{small|୩ ବର୍ଷ, ୨୭୮ ଦିନ}} |- | colspan="6" align="left" |{{small|ଓଡ଼ିଶା ପ୍ରଦେଶର ଶେଷ ପ୍ରଧାନମନ୍ତ୍ରୀ (ଏହା ପରେ ଏହି ପଦବୀକୁ ଓଡ଼ିଶାର ମୁଖ୍ୟମନ୍ତ୍ରୀ ପଦରେ ପରିବର୍ତ୍ତନ କରାଯାଇଥିଲା) ।}} |} == ଓଡ଼ିଶାର ରାଜ୍ୟର ମୁଖ୍ୟମନ୍ତ୍ରୀଗଣ == {{clear}} ;ଦଳସମୂହ {{legend2|{{party color|Indian National Congress}}|[[ଭାରତୀୟ ଜାତୀୟ କଂଗ୍ରେସ]]|border=1px solid #AAAAAA}} (୮)<br>{{legend2|{{Party color|Indian National Congress (R)}}|'''ଭାରତୀୟ ଜାତୀୟ କଂଗ୍ରେସ (ଆର)'''|border=1px solid #AAAAAA}} (୨)<br>{{legend2|{{party color|Swatantra Party}}|'''ସ୍ୱତନ୍ତ୍ର ପାର୍ଟି'''|border=1px solid #AAAAAA}} (୧)<br>{{legend2|{{party color|Independent}}|'''ସ୍ୱାଧୀନ'''|border=1px solid #AAAAAA}} (୧)<br>{{legend2|{{party color|Janata Party}}|'''ଜନତା ପାର୍ଟି'''|border=1px solid #AAAAAA}} (୧)<br>{{legend2|{{party color|Janata Dal}}|'''ଜନତା ଦଳ'''|border=1px solid #AAAAAA}} (୧)<br>{{legend2|{{party color|Biju Janata Dal}}|[[ବିଜୁ ଜନତା ଦଳ]]|border=1px solid #AAAAAA}} (୧)<br>{{legend2|{{party color|Bharatiya Janata Party}}|[[ଭାରତୀୟ ଜନତା ପାର୍ଟି]]|border=1px solid #AAAAAA}} (୧) {| class="wikitable sticky-header" width=100% style="text-align:center;" ! colspan="2" width="5%" |କ୍ରମିକ ନଂ. ! width="10%" |ଚିତ୍ର ! width="20%" |ନାମ<br />{{small|ନିର୍ବାଚନ ମଣ୍ଡଳୀ}} ! colspan="2" width="20%" |କାର୍ଯ୍ୟକାଳ<br />ନିର୍ବାଚନ ଜନାଦେଶ<br />ପଦବୀରେ ଥିବା ସମୟ ! width="20%" |ନିଯୁକ୍ତିଦାତା<br />{{small|(ରାଜ୍ୟପାଳ)}} ! width="15%" |ମୁଖ୍ୟମନ୍ତ୍ରୀଙ୍କ<br />ରାଜନୈତିକ ଦଳ ! colspan="2" width="10%" |ସରକାର |- bgcolor="#EEEEEE" | rowspan="4" style="background-color:{{party color|Indian National Congress}}" | | rowspan="4" | '''୧''' | rowspan="4" | [[File:Harekrushna_Mahatab_2000_stamp_of_India.jpg|80px]] | rowspan="4" | '''[[ହରେକୃଷ୍ଣ ମହତାବ]]'''<br />{{small|'''ପୂର୍ବ ଭଦ୍ରକ'''}} | {{small|୨୬ ଜାନୁଆରୀ}}<br />୧୯୫୦ | {{small|୧୨ ମଇ}}<br />୧୯୫୦ | rowspan="3" | {{small|'''ଚାନ୍ଦୁଲାଲ ତ୍ରିବେଦୀ'''}} | rowspan="3" bgcolor="#CCF2FF" | {{small|[[ଭାରତୀୟ ଜାତୀୟ କଂଗ୍ରେସ]]}} | rowspan="3" bgcolor="#CCF2FF" | {{small|'''ମହତାବ ୧'''}} | rowspan="3" bgcolor="#CCF2FF" | {{small|'''୨ୟ ପ୍ରାଦେଶିକ'''}} |- bgcolor="#EEEEEE" | colspan="2" | '''୧୯୪୬''' |- bgcolor="#E9E9E9" | colspan="2" | {{small|୧୦୬ ଦିନ}} |- | colspan="6" align="left" |{{small|ଓଡ଼ିଶାର ପ୍ରଥମ ମୁଖ୍ୟମନ୍ତ୍ରୀ ।}} |- bgcolor="#EEEEEE" | rowspan="4" style="background-color:{{party color|Indian National Congress}}" | | rowspan="4" | '''୨''' | rowspan="4" | [[File:Nabakrushna-Choudhury.jpg|80px]] | rowspan="4" | '''[[ନବକୃଷ୍ଣ ଚୌଧୁରୀ]]'''<br />{{small|'''ଉତ୍ତର କେନ୍ଦ୍ରାପଡ଼ା'''<br />'''ବଡ଼ଚଣା'''}} | {{small|୧୨ ମଇ}}<br />୧୯୫୦ | {{small|୧୯ ଅକ୍ଟୋବର}}<br />୧୯୫୬ | rowspan="3" | {{small|'''ଆସଫ ଅଲ୍ଲୀ'''}} | rowspan="3" bgcolor="#CCF2FF" | {{small|[[ଭାରତୀୟ ଜାତୀୟ କଂଗ୍ରେସ]]}} | rowspan="3" bgcolor="#CCF2FF" | {{small|'''ଚୌଧୁରୀ ୧'''<br />'''ଚୌଧୁରୀ ୨'''}} | rowspan="3" bgcolor="#CCF2FF" | {{small|'''୧ମ'''}} |- bgcolor="#EEEEEE" | colspan="2" | '''୧୯୫୨''' |- bgcolor="#E9E9E9" | colspan="2" | {{small|୬ ବର୍ଷ, ୧୬୦ ଦିନ}} |- | colspan="6" align="left" |{{small|ପ୍ରଥମ ବିଧାନସଭା ନିର୍ବାଚନରେ ଦଳକୁ ବିଜୟୀ କରାଇଥିଲେ ।}} |- bgcolor="#EEEEEE" | rowspan="4" style="background-color:{{party color|Indian National Congress}}" | | rowspan="4" | '''(୧)''' | rowspan="4" | [[File:Harekrushna_Mahatab_2000_stamp_of_India.jpg|80px]] | rowspan="4" | '''[[ହରେକୃଷ୍ଣ ମହତାବ]]'''<br />{{small|''ପ୍ରତିଦ୍ୱନ୍ଦ୍ୱିତା କରିନଥିଲେ''<br />'''ସୋର'''}} | {{small|୧୯ ଅକ୍ଟୋବର}}<br />୧୯୫୬ | {{small|୨୫ ଫେବୃଆରୀ}}<br />୧୯୬୧ | rowspan="3" | {{small|'''ଭୀମ ସେନ ସଚ୍ଚର'''}} | rowspan="3" bgcolor="#CCF2FF" | {{small|[[ଭାରତୀୟ ଜାତୀୟ କଂଗ୍ରେସ]]}} | rowspan="3" bgcolor="#CCF2FF" | {{small|'''ମହତାବ ୨'''<br />'''ମହତାବ ୩'''}} | rowspan="3" bgcolor="#CCF2FF" | {{small|'''୨ୟ'''}} |- bgcolor="#EEEEEE" | colspan="2" | '''୧୯୫୭''' |- bgcolor="#E9E9E9" | colspan="2" | {{small|୪ ବର୍ଷ, ୧୨୯ ଦିନ}} |- | colspan="6" align="left" |{{small|ରାଷ୍ଟ୍ରପତି ଶାସନ ଲାଗୁ ହେବା ପୂର୍ବରୁ ଦ୍ୱିତୀୟ ଥର ପାଇଁ କାର୍ଯ୍ୟଭାର ଗ୍ରହଣ କରିଥିଲେ ।}} |- bgcolor="#FFFFFF" | colspan="10" | '''ପଦବୀ ଖାଲି''' (୨୫ ଫେବୃଆରୀ ୧୯୬୧ – ୨୩ ଜୁନ ୧୯୬୧)<br />''ଏହି ସମୟରେ '''ରାଷ୍ଟ୍ରପତି ଶାସନ''' ଲାଗୁ ହୋଇଥିଲା''<br />{{small|୧୧୮ ଦିନ}} |- |- bgcolor="#EEEEEE" | rowspan="4" style="background-color:{{party color|Indian National Congress}}" | | rowspan="4" | '''୩''' | rowspan="4" | [[File:Biju-Patnaik.jpg|80px]] | rowspan="4" | '''[[ବିଜୁ ପଟ୍ଟନାୟକ]]'''<br />{{small|'''ଚୌଦ୍ୱାର'''}} | {{small|୨୩ ଜୁନ}}<br />୧୯୬୧ | {{small|୨ ଅକ୍ଟୋବର}}<br />୧୯୬୩ | rowspan="3" | {{small|'''ୱାଇ. ଏନ. ସୁକଥଙ୍କର'''}} | rowspan="3" bgcolor="#CCF2FF" | {{small|[[ଭାରତୀୟ ଜାତୀୟ କଂଗ୍ରେସ]]}} | rowspan="3" bgcolor="#CCF2FF" | {{small|'''ବିଜୁ ୧'''}} | rowspan="3" bgcolor="#CCF2FF" | {{small|'''୩ୟ'''}} |- bgcolor="#EEEEEE" | colspan="2" | '''୧୯୬୧''' |- bgcolor="#E9E9E9" | colspan="2" | {{small|୨ ବର୍ଷ, ୧୦୧ ଦିନ}} |- | colspan="6" align="left" |{{small|୧୯୬୧ ନିର୍ବାଚନ ପରେ କାର୍ଯ୍ୟଭାର ଗ୍ରହଣ କରିଥିଲେ ।}} |- bgcolor="#EEEEEE" | rowspan="4" style="background-color:{{party color|Indian National Congress}}" | | rowspan="4" | '''୪''' | rowspan="4" | [[File:Biren-Mitra.jpg|80px]] | rowspan="4" | '''[[ବୀରେନ ମିତ୍ର]]'''<br />{{small|'''କଟକ ସିଟି'''}} | {{small|୨ ଅକ୍ଟୋବର}}<br />୧୯୬୩ | {{small|୨୧ ଫେବୃଆରୀ}}<br />୧୯୬୫ | rowspan="3" | {{small|'''ଅଯୋଧ୍ୟା ନାଥ ଖୋସଲା'''}} | rowspan="3" bgcolor="#CCF2FF" | {{small|[[ଭାରତୀୟ ଜାତୀୟ କଂଗ୍ରେସ]]}} | rowspan="3" bgcolor="#CCF2FF" | {{small|'''ମିତ୍ର'''}} | rowspan="3" bgcolor="#CCF2FF" | {{small|'''୩ୟ'''}} |- bgcolor="#EEEEEE" | colspan="2" | '''୧୯୬୧''' |- bgcolor="#E9E9E9" | colspan="2" | {{small|୧ ବର୍ଷ, ୧୪୨ ଦିନ}} |- | colspan="6" align="left" |{{small|୩ୟ ବିଧାନସଭା ସମୟରେ ପଟ୍ଟନାୟକଙ୍କ ଉତ୍ତରାଧିକାରୀ ହୋଇଥିଲେ ।}} |- bgcolor="#EEEEEE" | rowspan="4" style="background-color:{{party color|Indian National Congress}}" | | rowspan="4" | '''୫''' | rowspan="4" | [[File:Sadasiva-Tripathy.jpg|80px]] | rowspan="4" | '''[[ସଦାଶିବ ତ୍ରିପାଠୀ]]'''<br />{{small|'''ଉମରକୋଟ'''}} | {{small|୨୧ ଫେବୃଆରୀ}}<br />୧୯୬୫ | {{small|୮ ମାର୍ଚ୍ଚ}}<br />୧୯୬୭ | rowspan="3" | {{small|'''ଅଯୋଧ୍ୟା ନାଥ ଖୋସଲା'''}} | rowspan="3" bgcolor="#CCF2FF" | {{small|[[ଭାରତୀୟ ଜାତୀୟ କଂଗ୍ରେସ]]}} | rowspan="3" bgcolor="#CCF2FF" | {{small|'''ତ୍ରିପାଠୀ'''}} | rowspan="3" bgcolor="#CCF2FF" | {{small|'''୩ୟ'''}} |- bgcolor="#EEEEEE" | colspan="2" | '''୧୯୬୧''' |- bgcolor="#E9E9E9" | colspan="2" | {{small|୨ ବର୍ଷ, ୧୫ ଦିନ}} |- | colspan="6" align="left" |{{small|୩ୟ ବିଧାନସଭାର ଶେଷ ପର୍ଯ୍ୟନ୍ତ କାର୍ଯ୍ୟ କରିଥିଲେ ।}} |- bgcolor="#EEEEEE" | rowspan="4" style="background-color:{{party color|Swatantra Party}}" | | rowspan="4" | '''୬''' | rowspan="4" | [[File:RNS-Deo.jpg|80px]] | rowspan="4" | '''[[ରାଜେନ୍ଦ୍ର ନାରାୟଣ ସିଂହଦେଓ]]'''<br />{{small|'''ବଲାଙ୍ଗୀର'''}} | {{small|୮ ମାର୍ଚ୍ଚ}}<br />୧୯୬୭ | {{small|୯ ଜାନୁଆରୀ}}<br />୧୯୭୧ | rowspan="3" | {{small|'''ଅଯୋଧ୍ୟା ନାଥ ଖୋସଲା'''}} | rowspan="3" bgcolor="#CCE2FF" | {{small|'''ସ୍ୱତନ୍ତ୍ର ପାର୍ଟି'''}} | rowspan="3" bgcolor="#CCE2FF" | {{small|'''ସିଂହଦେଓ'''}} | rowspan="3" bgcolor="#CCE2FF" | {{small|'''୪ର୍ଥ'''}} |- bgcolor="#EEEEEE" | colspan="2" | '''୧୯୬୭''' |- bgcolor="#E9E9E9" | colspan="2" | {{small|୩ ବର୍ଷ, ୩୦୭ ଦିନ}} |- | colspan="6" align="left" |{{small|ଓଡ଼ିଶାର ପ୍ରଥମ ଅଣ-କଂଗ୍ରେସ ମୁଖ୍ୟମନ୍ତ୍ରୀ ।}} |- bgcolor="#FFFFFF" | colspan="10" | '''ପଦବୀ ଖାଲି''' (୯ ଜାନୁଆରୀ ୧୯୭୧ – ୩ ଏପ୍ରିଲ ୧୯୭୧)<br />''ଏହି ସମୟରେ '''ରାଷ୍ଟ୍ରପତି ଶାସନ''' ଲାଗୁ ହୋଇଥିଲା''<br />{{small|୮୪ ଦିନ}} |- |- bgcolor="#EEEEEE" | rowspan="4" style="background-color:{{party color|Independent}}" | | rowspan="4" | '''୭''' | rowspan="4" | [[File:Biswanath-Das.jpg|80px]] | rowspan="4" | '''[[ବିଶ୍ୱନାଥ ଦାସ]]'''<br />{{small|'''ରାଉରକେଲା'''}} | {{small|୩ ଏପ୍ରିଲ}}<br />୧୯୭୧ | {{small|୧୪ ଜୁନ}}<br />୧୯୭୨ | rowspan="3" | {{small|'''ଶୌକତୁଲ୍ଲା ଶାହ ଅନସାରୀ'''}} | rowspan="3" bgcolor="#EEEEEE" | {{small|'''ସ୍ୱାଧୀନ'''}} | rowspan="3" bgcolor="#EEEEEE" | {{small|'''ଦାସ ୨'''}} | rowspan="3" bgcolor="#EEEEEE" | {{small|'''୫ମ'''}} |- bgcolor="#EEEEEE" | colspan="2" | '''୧୯୭୧''' |- bgcolor="#E9E9E9" | colspan="2" | {{small|୧ ବର୍ଷ, ୭୨ ଦିନ}} |- | colspan="6" align="left" |{{small|ଏକ ମେଣ୍ଟ ସରକାରର ନେତୃତ୍ୱ ନେଇଥିଲେ ।}} |- bgcolor="#EEEEEE" | rowspan="4" style="background-color:{{Party color|Indian National Congress (R)}}" | | rowspan="4" | '''୮''' | rowspan="4" | [[File:Nandini-Satapathy.jpg|80px]] | rowspan="4" | '''[[ନନ୍ଦିନୀ ଶତପଥୀ]]'''<br />{{small|'''କଟକ ସିଟି'''}} | {{small|୧୪ ଜୁନ}}<br />୧୯୭୨ | {{small|୩ ମାର୍ଚ୍ଚ}}<br />୧୯୭୩ | rowspan="3" | {{small|'''ଯୋଗେନ୍ଦ୍ର ସିଂହ'''}} | rowspan="3" bgcolor="#CEFDF9" | {{small|'''ଭାରତୀୟ ଜାତୀୟ କଂଗ୍ରେସ (ଆର)'''}} | rowspan="3" bgcolor="#CEFDF9" | {{small|'''ଶତପଥୀ ୧'''}} | rowspan="3" bgcolor="#CEFDF9" | {{small|'''୫ମ'''}} |- bgcolor="#EEEEEE" | colspan="2" | '''୧୯୭୧''' |- bgcolor="#E9E9E9" | colspan="2" | {{small|୨୬୨ ଦିନ}} |- | colspan="6" align="left" |{{small|ଓଡ଼ିଶାର ପ୍ରଥମ ମହିଳା ମୁଖ୍ୟମନ୍ତ୍ରୀ ।}} |- bgcolor="#FFFFFF" | colspan="10" | '''ପଦବୀ ଖାଲି''' (୩ ମାର୍ଚ୍ଚ ୧୯୭୩ – ୬ ମାର୍ଚ୍ଚ ୧୯୭୪)<br />''ଏହି ସମୟରେ '''ରାଷ୍ଟ୍ରପତି ଶାସନ''' ଲାଗୁ ହୋଇଥିଲା''<br />{{small|୧ ବର୍ଷ, ୩ ଦିନ}} |- |- bgcolor="#EEEEEE" | rowspan="4" style="background-color:{{Party color|Indian National Congress (R)}} " | | rowspan="4" | '''(୮)''' | rowspan="4" | [[File:Nandini-Satapathy.jpg|80px]] | rowspan="4" | '''[[ନନ୍ଦିନୀ ଶତପଥୀ]]'''<br />{{small|'''ଢେଙ୍କାନାଳ'''}} | {{small|୬ ମାର୍ଚ୍ଚ}}<br />୧୯୭୪ | {{small|୧୬ ଡିସେମ୍ବର}}<br />୧୯୭୬ | rowspan="3" | {{small|'''ବି. ଡି. ଜତ୍ତୀ'''}} | rowspan="3" bgcolor="#CEFDF9" | {{small|'''ଭାରତୀୟ ଜାତୀୟ କଂଗ୍ରେସ (ଆର)'''}} | rowspan="3" bgcolor="#CEFDF9" | {{small|'''ଶତପଥୀ ୨'''}} | rowspan="3" bgcolor="#CEFDF9" | {{small|'''୬ଷ୍ଠ'''}} |- bgcolor="#EEEEEE" | colspan="2" | '''୧୯୭୪''' |- bgcolor="#E9E9E9" | colspan="2" | {{small|୨ ବର୍ଷ, ୨୮୫ ଦିନ}} |- | colspan="6" align="left" |{{small|ରାଷ୍ଟ୍ରପତି ଶାସନ ପରେ ପୁଣି କ୍ଷମତାକୁ ଫେରିଥିଲେ ।}} |- bgcolor="#FFFFFF" | colspan="10" | '''ପଦବୀ ଖାଲି''' (୧୬ ଡିସେମ୍ବର ୧୯୭୬ – ୨୯ ଡିସେମ୍ବର ୧୯୭୬)<br />''ଏହି ସମୟରେ '''ରାଷ୍ଟ୍ରପତି ଶାସନ''' ଲାଗୁ ହୋଇଥିଲା''<br />{{small|୧୩ ଦିନ}} |- |- bgcolor="#EEEEEE" | rowspan="4" style="background-color:{{Party color|Indian National Congress (R)}}" | | rowspan="4" | '''୯''' | rowspan="4" | [[File:Binayak Acharya.jpg|80px]] | rowspan="4" | '''[[ବିନାୟକ ଆଚାର୍ଯ୍ୟ]]'''<br />{{small|'''ବ୍ରହ୍ମପୁର'''}} | {{small|୨୯ ଡିସେମ୍ବର}}<br />୧୯୭୬ | {{small|୩୦ ଏପ୍ରିଲ}}<br />୧୯୭୭ | rowspan="3" | {{small|'''ଶିବ ନାରାୟଣ ଶଙ୍କର'''}} | rowspan="3" bgcolor="#CEFDF9" | {{small|'''ଭାରତୀୟ ଜାତୀୟ କଂଗ୍ରେସ (ଆର)'''}} | rowspan="3" bgcolor="#CEFDF9" | {{small|'''ଆଚାର୍ଯ୍ୟ'''}} | rowspan="3" bgcolor="#CEFDF9" | {{small|'''୬ଷ୍ଠ'''}} |- bgcolor="#EEEEEE" | colspan="2" | '''୧୯୭୪''' |- bgcolor="#E9E9E9" | colspan="2" | {{small|୧୨୨ ଦିନ}} |- | colspan="6" align="left" |{{small|ଆଉ ଏକ ରାଷ୍ଟ୍ରପତି ଶାସନ ଲାଗୁ ହେବା ପୂର୍ବରୁ ଅଳ୍ପ ସମୟ ପାଇଁ କାର୍ଯ୍ୟ କରିଥିଲେ ।}} |- bgcolor="#FFFFFF" | colspan="10" | '''ପଦବୀ ଖାଲି''' (୩୦ ଏପ୍ରିଲ ୧୯୭୭ – ୨୬ ଜୁନ ୧୯୭୭)<br />''ଏହି ସମୟରେ '''ରାଷ୍ଟ୍ରପତି ଶାସନ''' ଲାଗୁ ହୋଇଥିଲା''<br />{{small|୫୭ ଦିନ}} |- |- bgcolor="#EEEEEE" | rowspan="4" style="background-color:{{party color|Janata Party}}" | | rowspan="4" | '''୧୦''' | rowspan="4" | [[File:NilamaniRautray.jpg|80px]] | rowspan="4" | '''[[ନୀଳମଣି ରାଉତରାୟ]]'''<br />{{small|'''ବାସୁଦେବପୁର'''}} | {{small|୨୬ ଜୁନ}}<br />୧୯୭୭ | {{small|୧୭ ଫେବୃଆରୀ}}<br />୧୯୮୦ | rowspan="3" | {{small|'''ହରଚରଣ ସିଂହ ବ୍ରାର'''}} | rowspan="3" bgcolor="#CCEAFF" | {{small|'''ଜନତା ପାର୍ଟି'''}} | rowspan="3" bgcolor="#CCEAFF" | {{small|'''ରାଉତରାୟ'''}} | rowspan="3" bgcolor="#CCEAFF" | {{small|'''୭ମ'''}} |- bgcolor="#EEEEEE" | colspan="2" | '''୧୯୭୭''' |- bgcolor="#E9E9E9" | colspan="2" | {{small|୨ ବର୍ଷ, ୨୩୬ ଦିନ}} |- | colspan="6" align="left" |{{small|ଓଡ଼ିଶାର ପ୍ରଥମ ଜନତା ପାର୍ଟି ମୁଖ୍ୟମନ୍ତ୍ରୀ ।}} |- bgcolor="#FFFFFF" | colspan="10" | '''ପଦବୀ ଖାଲି''' (୧୭ ଫେବୃଆରୀ ୧୯୮୦ – ୯ ଜୁନ ୧୯୮୦)<br />''ଏହି ସମୟରେ '''ରାଷ୍ଟ୍ରପତି ଶାସନ''' ଲାଗୁ ହୋଇଥିଲା''<br />{{small|୧୧୩ ଦିନ}} |- |- bgcolor="#EEEEEE" | rowspan="4" style="background-color:{{party color|Indian National Congress}}" | | rowspan="4" | '''୧୧''' | rowspan="4" | [[File:J B Pattnaik, Governor of Assam.jpg|80px]] | rowspan="4" | '''[[ଜାନକୀ ବଲ୍ଲଭ ପଟ୍ଟନାୟକ]]'''<br />{{small|'''ଆଠଗଡ଼'''}} | {{small|୯ ଜୁନ}}<br />୧୯୮୦ | {{small|୭ ଡିସେମ୍ବର}}<br />୧୯୮୯ | rowspan="3" | {{small|'''ସି. ଏମ. ପୁନାଚା'''<br />'''ବିଶମ୍ଭର ନାଥ ପାଣ୍ଡେ'''}} | rowspan="3" bgcolor="#CCF2FF" | {{small|[[ଭାରତୀୟ ଜାତୀୟ କଂଗ୍ରେସ]]}} | rowspan="3" bgcolor="#CCF2FF" | {{small|'''ଜାନକୀ ୧'''<br />'''ଜାନକୀ ୨'''}} | rowspan="3" bgcolor="#CCF2FF" | {{small|'''୮ମ'''<br />'''୯ମ'''}} |- bgcolor="#EEEEEE" | colspan="2" | '''୧୯୮୦'''<br />'''୧୯୮୫''' |- bgcolor="#E9E9E9" | colspan="2" | {{small|୯ ବର୍ଷ, ୧୮୧ ଦିନ}} |- | colspan="6" align="left" |{{small|ଲଗାତାର ଦୁଇଟି ପୂର୍ଣ୍ଣ କାର୍ଯ୍ୟକାଳ ପାଇଁ କାର୍ଯ୍ୟ କରିଥିଲେ ।}} |- bgcolor="#EEEEEE" | rowspan="4" style="background-color:{{party color|Indian National Congress}}" | | rowspan="4" | '''୧୨''' | rowspan="4" | [[File:Hemananda Biswal.jpg|80px]] | rowspan="4" | '''[[ହେମାନନ୍ଦ ବିଶ୍ୱାଳ]]'''<br />{{small|'''ଲଇକେରା'''}} | {{small|୭ ଡିସେମ୍ବର}}<br />୧୯୮୯ | {{small|୫ ମାର୍ଚ୍ଚ}}<br />୧୯୯୦ | rowspan="3" | {{small|'''ନୁରୁଲ ହାସନ'''}} | rowspan="3" bgcolor="#CCF2FF" | {{small|[[ଭାରତୀୟ ଜାତୀୟ କଂଗ୍ରେସ]]}} | rowspan="3" bgcolor="#CCF2FF" | {{small|'''ବିଶ୍ୱାଳ ୧'''}} | rowspan="3" bgcolor="#CCF2FF" | {{small|'''୯ମ'''}} |- bgcolor="#EEEEEE" | colspan="2" | '''୧୯୮୫''' |- bgcolor="#E9E9E9" | colspan="2" | {{small|୮୮ ଦିନ}} |- | colspan="6" align="left" |{{small|ଓଡ଼ିଶାର ପ୍ରଥମ ଆଦିବାସୀ ମୁଖ୍ୟମନ୍ତ୍ରୀ ।}} |- bgcolor="#EEEEEE" | rowspan="4" style="background-color:{{party color|Janata Dal}}" | | rowspan="4" | '''(୩)''' | rowspan="4" | [[File:Biju-Patnaik.jpg|80px]] | rowspan="4" | '''[[ବିଜୁ ପଟ୍ଟନାୟକ]]'''<br />{{small|'''ଭୁବନେଶ୍ୱର'''}} | {{small|୫ ମାର୍ଚ୍ଚ}}<br />୧୯୯୦ | {{small|୧୫ ମାର୍ଚ୍ଚ}}<br />୧୯୯୫ | rowspan="3" | {{small|'''ଯଜ୍ଞଦତ୍ତ ଶର୍ମା'''}} | rowspan="3" bgcolor="#D6ECE0" | {{small|ଜନତା ଦଳ }} | rowspan="3" bgcolor="#D6ECE0" | {{small|'''ବିଜୁ ୨'''}} | rowspan="3" bgcolor="#D6ECE0" | {{small|'''୧୦ମ'''}} |- bgcolor="#EEEEEE" | colspan="2" | '''୧୯୯୦''' |- bgcolor="#E9E9E9" | colspan="2" | {{small|୫ ବର୍ଷ, ୧୦ ଦିନ}} |- | colspan="6" align="left" |{{small|ଜନତା ଦଳ ବ୍ୟାନରରେ ପୁଣି କ୍ଷମତାକୁ ଫେରିଥିଲେ ।}} |- bgcolor="#EEEEEE" | rowspan="4" style="background-color:{{party color|Indian National Congress}}" | | rowspan="4" | '''(୧୧)''' | rowspan="4" | [[File:J B Pattnaik, Governor of Assam.jpg|80px]] | rowspan="4" | '''[[ଜାନକୀ ବଲ୍ଲଭ ପଟ୍ଟନାୟକ]]'''<br />{{small|'''ବେଗୁନିଆ'''}} | {{small|୧୫ ମାର୍ଚ୍ଚ}}<br />୧୯୯୫ | {{small|୧୭ ଫେବୃଆରୀ}}<br />୧୯୯୯ | rowspan="3" | {{small|'''ବି. ସତ୍ୟ ନାରାୟଣ ରେଡ୍ଡୀ'''}} | rowspan="3" bgcolor="#CCF2FF" | {{small|[[ଭାରତୀୟ ଜାତୀୟ କଂଗ୍ରେସ]]}} | rowspan="3" bgcolor="#CCF2FF" | {{small|'''ଜାନକୀ ୩'''}} | rowspan="3" bgcolor="#CCF2FF" | {{small|'''୧୧ଶ'''}} |- bgcolor="#EEEEEE" | colspan="2" | '''୧୯୯୫''' |- bgcolor="#E9E9E9" | colspan="2" | {{small|୩ ବର୍ଷ, ୩୩୯ ଦିନ}} |- | colspan="6" align="left" |{{small|ତୃତୀୟ ଥର ଅଣ-କ୍ରମାଗତ କାର୍ଯ୍ୟକାଳ ପାଇଁ ନିର୍ବାଚିତ ହୋଇଥିଲେ ।}} |- bgcolor="#EEEEEE" | rowspan="4" style="background-color:{{party color|Indian National Congress}}" | | rowspan="4" | '''୧୩''' | rowspan="4" | [[File:Giridhar Gamang.jpg|80px]] | rowspan="4" | '''[[ଗିରିଧର ଗମାଙ୍ଗ]]'''<br />{{small|'''ଲକ୍ଷ୍ମୀପୁର'''}} | {{small|୧୭ ଫେବୃଆରୀ}}<br />୧୯୯୯ | {{small|୬ ଡିସେମ୍ବର}}<br />୧୯୯୯ | rowspan="3" | {{small|'''ସି. ରଙ୍ଗରାଜନ'''}} | rowspan="3" bgcolor="#CCF2FF" | {{small|[[ଭାରତୀୟ ଜାତୀୟ କଂଗ୍ରେସ]]}} | rowspan="3" bgcolor="#CCF2FF" | {{small|'''ଗମାଙ୍ଗ'''}} | rowspan="3" bgcolor="#CCF2FF" | {{small|'''୧୧ଶ'''}} |- bgcolor="#EEEEEE" | colspan="2" | '''୧୯୯୫''' |- bgcolor="#E9E9E9" | colspan="2" | {{small|୨୯୨ ଦିନ}} |- | colspan="6" align="left" |{{small|୧୯୯୯ ମହାବାତ୍ୟା ପରେ ଇସ୍ତଫା ଦେଇଥିଲେ ।}} |- bgcolor="#EEEEEE" | rowspan="4" style="background-color:{{party color|Indian National Congress}}" | | rowspan="4" | '''(୧୨)''' | rowspan="4" | [[File:Hemananda Biswal.jpg|80px]] | rowspan="4" | '''[[ହେମାନନ୍ଦ ବିଶ୍ୱାଳ]]'''<br />{{small|'''ଲଇକେରା'''}} | {{small|୬ ଡିସେମ୍ବର}}<br />୧୯୯୯ | {{small|୫ ମାର୍ଚ୍ଚ}}<br />୨୦୦୦ | rowspan="3" | {{small|'''ଏମ. ଏମ. ରାଜେନ୍ଦ୍ରନ'''}} | rowspan="3" bgcolor="#CCF2FF" | {{small|[[ଭାରତୀୟ ଜାତୀୟ କଂଗ୍ରେସ]]}} | rowspan="3" bgcolor="#CCF2FF" | {{small|'''ବିଶ୍ୱାଳ ୨'''}} | rowspan="3" bgcolor="#CCF2FF" | {{small|'''୧୧ଶ'''}} |- bgcolor="#EEEEEE" | colspan="2" | '''୧୯୯୫''' |- bgcolor="#E9E9E9" | colspan="2" | {{small|୯୦ ଦିନ}} |- | colspan="6" align="left" |{{small|୨୦୦୦ ନିର୍ବାଚନ ପୂର୍ବରୁ ଅଳ୍ପ ସମୟ ପାଇଁ କାର୍ଯ୍ୟ କରିଥିଲେ ।}} |- bgcolor="#EEEEEE" | rowspan="4" style="background-color:{{party color|Biju Janata Dal}}" | | rowspan="4" | '''୧୪''' | rowspan="4" | [[File:NaveenPatnaik.jpg|80px]] | rowspan="4" | '''[[ନବୀନ ପଟ୍ଟନାୟକ]]'''<br />{{small|'''ହିଞ୍ଜିଳି'''}} | {{small|୫ ମାର୍ଚ୍ଚ}}<br />୨୦୦୦ | {{small|୧୨ ଜୁନ}}<br />୨୦୨୪ | rowspan="3" | {{small|'''ଏମ. ଏମ. ରାଜେନ୍ଦ୍ରନ'''<br />'''ମୁରଲୀଧର ଭଣ୍ଡାରେ'''<br />'''ଏସ. ସି. ଜାମିର'''<br />'''ଗଣେଶୀ ଲାଲ'''}} | rowspan="3" bgcolor="#E3EDDC" | {{small|[[ବିଜୁ ଜନତା ଦଳ]]}} | rowspan="3" bgcolor="#E3EDDC" | {{small|'''ନବୀନ ୧, ୨, ୩, ୪, ୫'''}} | rowspan="3" bgcolor="#E3EDDC" | {{small|'''୧୨ଶ, ୧୩ଶ, ୧୪ଶ, ୧୫ଶ, ୧୬ଶ'''}} |- bgcolor="#EEEEEE" | colspan="2" | '''୨୦୦୦, ୨୦୦୪, ୨୦୦୯, ୨୦୧୪, ୨୦୧୯''' |- bgcolor="#E9E9E9" | colspan="2" | {{small|୨୪ ବର୍ଷ, ୯୯ ଦିନ}} |- | colspan="6" align="left" |{{small|ଓଡ଼ିଶାର ସବୁଠାରୁ ଦୀର୍ଘ ସମୟ ଧରି କାର୍ଯ୍ୟ କରିଥିବା ମୁଖ୍ୟମନ୍ତ୍ରୀ ।}} |- bgcolor="#EEEEEE" | rowspan="4" style="background-color:{{party color|Bharatiya Janata Party}}" | | rowspan="4" | '''୧୫''' | rowspan="4" | [[File:Shri Mohan Charan Majhi.jpg|80px]] | rowspan="4" | '''[[ମୋହନ ଚରଣ ମାଝୀ]]'''<br />{{small|'''କେନ୍ଦୁଝର'''}} | {{small|୧୨ ଜୁନ}}<br />୨୦୨୪ | ଅଦ୍ୟାବଧି | rowspan="3" | {{small|'''ରଘୁବର ଦାସ'''}} | rowspan="3" bgcolor="#FFE5CC" | {{small|[[ଭାରତୀୟ ଜନତା ପାର୍ଟି]]}} | rowspan="3" bgcolor="#FFE5CC" | {{small|'''ମାଝୀ'''}} | rowspan="3" bgcolor="#FFE5CC" | {{small|'''୧୭ଶ'''}} |- bgcolor="#EEEEEE" | colspan="2" | '''୨୦୨୪''' |- bgcolor="#E9E9E9" | colspan="2" | {{small|୧ ବର୍ଷ, ୩୫୪ ଦିନ}} |- | colspan="6" align="left" |{{small|ଓଡ଼ିଶାର ପ୍ରଥମ ଭାରତୀୟ ଜନତା ପାର୍ଟି ମୁଖ୍ୟମନ୍ତ୍ରୀ ।}} |} == ପରିସଂଖ୍ୟାନ == {| class="wikitable" style="width:100%; max-width:700px; text-align:left; font-size:95%;" |+ ୧ ଜୁନ ୨୦୨୬ ସୁଦ୍ଧା ଓଡ଼ିଶାରେ ବିଭିନ୍ନ ଦଳର ଶାସନ କାଳର ଅନୁପାତ |- ! width="35%" | ରାଜନୈତିକ ଦଳ / ଶାସନ ! width="50%" | ସମୟର ଅନୁପାତ (ବାର୍ ଚାର୍ଟ) ! width="15%" | ପ୍ରତିଶତ (%) |- | [[ଭାରତୀୟ ଜାତୀୟ କଂଗ୍ରେସ]] | <div style="width:84.24%; background-color:#00BCFF; height:1.4em; border:1px solid #aaa; border-radius:3px;"></div> | ୪୨.୧୨% |- | [[ବିଜୁ ଜନତା ଦଳ]] | <div style="width:54.44%; background-color:#77A04D; height:1.4em; border:1px solid #aaa; border-radius:3px;"></div> | ୨୭.୨୨% |- | '''ରାଷ୍ଟ୍ରପତି ଶାସନ / ରାଜ୍ୟପାଳ ଶାସନ''' | <div style="width:13.28%; background-color:#000000; height:1.4em; border:1px solid #aaa; border-radius:3px;"></div> | ୬.୬୪% |- | [[ଜନତା ଦଳ]] | <div style="width:11.28%; background-color:#249256; height:1.4em; border:1px solid #aaa; border-radius:3px;"></div> | ୫.୬୪% |- | '''ସ୍ୱତନ୍ତ୍ର ପାର୍ଟି''' | <div style="width:8.62%; background-color:#0400FF; height:1.4em; border:1px solid #aaa; border-radius:3px;"></div> | ୪.୩୧% |- | '''ଭାରତୀୟ ଜାତୀୟ କଂଗ୍ରେସ (ଆର)''' | <div style="width:8.60%; background-color:#00FFFF; height:1.4em; border:1px solid #aaa; border-radius:3px;"></div> | ୪.୩୦% |- | '''ଜାତୀୟ ଦଳ''' | <div style="width:6.50%; background-color:#ffff00; height:1.4em; border:1px solid #aaa; border-radius:3px;"></div> | ୩.୨୫% |- | '''ଜନତା ପାର୍ଟି''' | <div style="width:5.94%; background-color:#2478FF; height:1.4em; border:1px solid #aaa; border-radius:3px;"></div> | ୨.୯୭% |- | [[ଭାରତୀୟ ଜନତା ପାର୍ଟି]] | <div style="width:4.42%; background-color:#FF9933; height:1.4em; border:1px solid #aaa; border-radius:3px;"></div> | ୨.୨୧% |- | '''ସ୍ୱାଧୀନ''' | <div style="width:2.68%; background-color:#CCCCCC; height:1.4em; border:1px solid #aaa; border-radius:3px;"></div> | ୧.୩୪% |} {| class="wikitable sortable" style="text-align:center" ! data-sort-type="number" rowspan="2" |କ୍ରମିକ ନଂ. ! rowspan="2" |ମୁଖ୍ୟମନ୍ତ୍ରୀ ! rowspan="2" colspan="2" |ଦଳ ! colspan="2" |କାର୍ଯ୍ୟକାଳ |- ! ସର୍ବାଧିକ କାର୍ଯ୍ୟକାଳ ! ମୋଟ କାର୍ଯ୍ୟକାଳ |- ! data-sort-value="1" | ୧ | [[ନବୀନ ପଟ୍ଟନାୟକ]] | style="background-color:#77A04D;" | | style="text-align:left;" | [[ବିଜୁ ଜନତା ଦଳ]] | ୨୪ ବର୍ଷ, ୯୯ ଦିନ | ୨୪ ବର୍ଷ, ୯୯ ଦିନ |- ! data-sort-value="2" | ୨ | [[ଜାନକୀ ବଲ୍ଲଭ ପଟ୍ଟନାୟକ]] | style="background-color:#00BCFF;" | | style="text-align:left;" | [[ଭାରତୀୟ ଜାତୀୟ କଂଗ୍ରେସ]] | ୯ ବର୍ଷ, ୧୮୧ ଦିନ | ୧୩ ବର୍ଷ, ୧୫୫ ଦିନ |- ! data-sort-value="3" | ୩ | [[ହରେକୃଷ୍ଣ ମହତାବ]] | style="background-color:#00BCFF;" | | style="text-align:left;" | [[ଭାରତୀୟ ଜାତୀୟ କଂଗ୍ରେସ]] | ୪ ବର୍ଷ, ୧୨୯ ଦିନ | ୮ ବର୍ଷ, ୧୪୮ ଦିନ |- ! data-sort-value="4" | ୪ | [[ବିଜୁ ପଟ୍ଟନାୟକ]] | style="background-color:#249256;" | | style="text-align:left;" | [[ଜନତା ଦଳ]]/'''କଂଗ୍ରେସ''' | ୫ ବର୍ଷ, ୧୦ ଦିନ | ୭ ବର୍ଷ, ୧୧୧ ଦିନ |- ! data-sort-value="5" | ୫ | [[ନବକୃଷ୍ଣ ଚୌଧୁରୀ]] | style="background-color:#00BCFF;" | | style="text-align:left;" | [[ଭାରତୀୟ ଜାତୀୟ କଂଗ୍ରେସ]] | ୬ ବର୍ଷ, ୧୬୦ ଦିନ | ୬ ବର୍ଷ, ୧୬୦ ଦିନ |- ! data-sort-value="6" | ୬ | [[ରାଜେନ୍ଦ୍ର ନାରାୟଣ ସିଂହଦେଓ]] | style="background-color:#0400FF;" | | style="text-align:left;" | '''ସ୍ୱତନ୍ତ୍ର ପାର୍ଟି''' | ୩ ବର୍ଷ, ୩୦୭ ଦିନ | ୩ ବର୍ଷ, ୩୦୭ ଦିନ |- ! data-sort-value="7" | ୭ | [[ବିଶ୍ୱନାଥ ଦାସ]] | style="background-color:#CCCCCC;" | | style="text-align:left;" | '''ସ୍ୱାଧୀନ'''/'''କଂଗ୍ରେସ''' | ୨ ବର୍ଷ, ୧୧୦ ଦିନ | ୩ ବର୍ଷ, ୧୮୨ ଦିନ |- ! data-sort-value="8" | ୮ | [[ନନ୍ଦିନୀ ଶତପଥୀ]] | style="background-color:#00FFFF;" | | style="text-align:left;" | '''ଭାରତୀୟ ଜାତୀୟ କଂଗ୍ରେସ (ଆର)''' | ୨ ବର୍ଷ, ୨୮୫ ଦିନ | ୩ ବର୍ଷ, ୧୮୨ ଦିନ |- ! data-sort-value="9" | ୯ | [[କୃଷ୍ଣଚନ୍ଦ୍ର ଗଜପତି ନାରାୟଣ ଦେବ]] | style="background-color:#FFFF00;" | | style="text-align:left;" | '''ଜାତୀୟ ଦଳ'''/'''ସ୍ୱାଧୀନ''' | ୨ ବର୍ଷ, ୨୧୯ ଦିନ | ୨ ବର୍ଷ, ୩୨୮ ଦିନ |- ! data-sort-value="10" | ୧୦ | [[ନୀଳମଣି ରାଉତରାୟ]] | style="background-color:#2478FF;" | | style="text-align:left;" | '''ଜନତା ପାର୍ଟି''' | ୨ ବର୍ଷ, ୨୩୬ ଦିନ | ୨ ବର୍ଷ, ୨୩୬ ଦିନ |- ! data-sort-value="11" | ୧୧ | [[ସଦାଶିବ ତ୍ରିପାଠୀ]] | style="background-color:#00BCFF;" | | style="text-align:left;" | [[ଭାରତୀୟ ଜାତୀୟ କଂଗ୍ରେସ]] | ୨ ବର୍ଷ, ୧୫ ଦିନ | ୨ ବର୍ଷ, ୧୫ ଦିନ |- ! data-sort-value="12" | ୧୨ | '''[[ମୋହନ ଚରଣ ମାଝୀ]]''' | style="background-color:#FF9933;" | | style="text-align:left;" | [[ଭାରତୀୟ ଜନତା ପାର୍ଟି]] | '''''କାର୍ଯ୍ୟରତ''''' | '''''କାର୍ଯ୍ୟରତ''''' |- ! data-sort-value="13" | ୧୩ | [[ବୀରେନ ମିତ୍ର]] | style="background-color:#00BCFF;" | | style="text-align:left;" | [[ଭାରତୀୟ ଜାତୀୟ କଂଗ୍ରେସ]] | ୧ ବର୍ଷ, ୧୪୨ ଦିନ | ୧ ବର୍ଷ, ୧୪୨ ଦିନ |- ! data-sort-value="14" | ୧୪ | [[ଗିରିଧର ଗମାଙ୍ଗ]] | style="background-color:#00BCFF;" | | style="text-align:left;" | [[ଭାରତୀୟ ଜାତୀୟ କଂଗ୍ରେସ]] | ୨୯୨ ଦିନ | ୨୯୨ ଦିନ |- ! data-sort-value="15" | ୧୫ | [[ହେମାନନ୍ଦ ବିଶ୍ୱାଳ]] | style="background-color:#00BCFF;" | | style="text-align:left;" | [[ଭାରତୀୟ ଜାତୀୟ କଂଗ୍ରେସ]] | ୯୦ ଦିନ | ୧୭୮ ଦିନ |- ! data-sort-value="16" | ୧୬ | [[ବିନାୟକ ଆଚାର୍ଯ୍ୟ]] | style="background-color:#00FFFF;" | | style="text-align:left;" | '''ଭାରତୀୟ ଜାତୀୟ କଂଗ୍ରେସ (ଆର)''' | ୧୨୨ ଦିନ | ୧୨୨ ଦିନ |} == ସମୟରେଖା == {| role="presentation" class="wikitable mw-collapsible mw-collapsed" | <strong>ଓଡ଼ିଶାର ମୁଖ୍ୟମନ୍ତ୍ରୀମାନଙ୍କର ସମୟରେଖା</strong> |- | {{#tag:timeline| ImageSize = width:1000 height:auto barincrement:13 PlotArea = top:10 bottom:70 right:150 left:20 AlignBars = late Colors = id:inc value:rgb(0.1,0.67,0.93) legend:Indian_National_Congress id:inc_r value:rgb(0.25,0.88,0.82) legend:INC_(R) id:swa value:rgb(0,0,1) legend:Swatantra_Party id:jp value:rgb(0.07,0.5,1) legend:Janata_Party id:jd value:rgb(0,0.52,0.31) legend:Janata_Dal id:bjd value:rgb(0.44,0.61,0.25) legend:Biju_Janata_Dal id:bjp value:rgb(1,0.6,0.2) legend:Bharatiya_Janata_Party id:ind value:rgb(0.8,0.8,0.8) legend:Independent id:gray1 value:gray(0.7) id:gray2 value:gray(0.9) Define $today = {{#time:d/m/Y||en}} DateFormat = dd/mm/yyyy Period = from:01/04/1936 till:$today TimeAxis = orientation:horizontal ScaleMajor = gridcolor:gray1 unit:year increment:10 start:1940 ScaleMinor = gridcolor:gray2 unit:year increment:2 start:1938 BarData = bar:KCGajapati bar:BDas bar:HMahatab bar:NChoudhuri bar:BPatnaik bar:BMitra bar:STripathy bar:RNSinghDeo bar:NSatpathy bar:BAcharya bar:NRoutray bar:JBPatnaik bar:HBiswal bar:GGamang bar:NPatnaik bar:MCMajhi PlotData= width:5 align:left fontsize:8 shift:(5,-4) anchor:till bar:KCGajapati from: 01/04/1937 till: 19/07/1937 color:ind from: 24/11/1941 till: 29/06/1944 color:ind text:"[[କୃଷ୍ଣଚନ୍ଦ୍ର ଗଜପତି ନାରାୟଣ ଦେବ|K. C. Gajapati]]" bar:BDas from: 19/07/1937 till: 04/11/1939 color:inc from: 03/04/1971 till: 14/06/1972 color:ind text:"[[ବିଶ୍ୱନାଥ ଦାସ|Bishwanath Das]]" bar:HMahatab from: 23/04/1946 till: 12/05/1950 color:inc from: 19/10/1956 till: 25/02/1961 color:inc text:"[[ହରେକୃଷ୍ଣ ମହତାବ|Harekrushna Mahatab]]" bar:NChoudhuri from: 12/05/1950 till: 19/10/1956 color:inc text:"[[ନବକୃଷ୍ଣ ଚୌଧୁରୀ|Nabakrushna Choudhuri]]" bar:BPatnaik from: 23/06/1961 till: 02/10/1963 color:inc from: 05/03/1990 till: 15/03/1995 color:jd text:"[[ବିଜୁ ପଟ୍ଟନାୟକ|Biju Patnaik]]" bar:BMitra from: 02/10/1963 till: 21/02/1965 color:inc text:"[[ବୀରେନ ମିତ୍ର|Biren Mitra]]" bar:STripathy from: 21/02/1965 till: 08/03/1967 color:inc text:"[[ସଦାଶିବ ତ୍ରିପାଠୀ|Sadashiva Tripathy]]" bar:RNSinghDeo from: 08/03/1967 till: 09/01/1971 color:swa text:"[[ରାଜେନ୍ଦ୍ର ନାରାୟଣ ସିଂହଦେଓ|R. N. Singh Deo]]" bar:NSatpathy from: 14/06/1972 till: 03/03/1973 color:inc_r from: 06/03/1974 till: 16/12/1976 color:inc text:"[[ନନ୍ଦିନୀ ଶତପଥୀ|Nandini Satpathy]]" bar:BAcharya from: 29/12/1976 till: 30/04/1977 color:inc text:"[[ବିନାୟକ ଆଚାର୍ଯ୍ୟ|Binayak Acharya]]" bar:NRoutray from: 26/06/1977 till: 17/02/1980 color:jp text:"[[ନୀଳମଣି ରାଉତରାୟ|Nilamani Routray]]" bar:JBPatnaik from: 09/06/1980 till: 07/12/1989 color:inc from: 15/03/1995 till: 17/02/1999 color:inc text:"[[ଜାନକୀ ବଲ୍ଲଭ ପଟ୍ଟନାୟକ|Janaki Ballabh Patnaik]]" bar:HBiswal from: 07/12/1989 till: 05/03/1990 color:inc from: 06/12/1999 till: 05/03/2000 color:inc text:"[[ହେମାନନ୍ଦ ବିଶ୍ == ଆହୁରି ଦେଖନ୍ତୁ == * [[ଓଡ଼ିଶାର ମନ୍ତ୍ରୀମଣ୍ଡଳ]] * [[ଓଡ଼ିଶାର ରାଜ୍ୟପାଳମାନଙ୍କର ତାଲିକା]] * [[ଓଡ଼ିଶାର ନେତାମାନଙ୍କର ତାଲିକା]] == ଆଧାର == # [http://www.orissa.gov.in/e-magazine/orissaannualreference/OR-Annual.../399-400.pdf Primie ministers and Chief ministers of Odisha] # [http://orissa.gov.in/cmorissa/cm.asp Odisha Chief Ministers List] {{ଓଡ଼ିଶାର ମୁଖ୍ୟମନ୍ତ୍ରୀ}} {{ଓଡ଼ିଶା ପ୍ରସଙ୍ଗ}} <!--ଅଲଗା ଭାଷାର ଉଇକିପିଡ଼ିଆରେ ଏହି ପ୍ରସଙ୍ଗ--> [[ଶ୍ରେଣୀ:ରାଜନୀତି]] [[ଶ୍ରେଣୀ:ଓଡ଼ିଶା ରାଜନୀତି]] [[ଶ୍ରେଣୀ:ତାଲିକା]] <references group="lower-alpha" /> niwypcodz9sn64jraloegal8s8razyb 595829 595828 2026-06-01T16:44:41Z SamyakSamantasinghar 42167 [[Special:Contributions/SamyakSamantasinghar|SamyakSamantasinghar]] ([[User talk:SamyakSamantasinghar|ଆଲୋଚନା]]) ଙ୍କ ଦେଇ କରାଯାଇଥିବା [[Special:Diff/595828|595828]] ସଙ୍କଳନଟି ପଛକୁ ଫେରାଇନିଆଗଲା 595829 wikitext text/x-wiki {{Short description|ଓଡ଼ିଶା ସରକାରଙ୍କ କାର୍ଯ୍ୟନିର୍ବାହୀ ଶାଖାର ମୁଖ୍ୟ}} {{Use dmy dates|date=December 2025}} {{Infobox | title = ଓଡ଼ିଶାର ମୁଖ୍ୟମନ୍ତ୍ରୀ | image = [[File:Flag of India.svg|100px|border|ଭାରତର ଜାତୀୟ ପତାକା]] | caption = '''ଭାରତର ଜାତୀୟ ପତାକା''' | image2 = [[File:Seal_of_Odisha.png|125px|ଓଡ଼ିଶାର ରାଜପ୍ରତୀକ]] | caption2 = '''ଓଡ଼ିଶାର ରାଜପ୍ରତୀକ''' | image3 = [[File:Shri Mohan Charan Majhi.jpg|250px|ମୋହନ ଚରଣ ମାଝୀ]] | caption3 = '''ବର୍ତ୍ତମାନ ପଦାଧିକାରୀ'''<br/>[[ମୋହନ ଚରଣ ମାଝୀ]]<br/>{{small|୧୨ ଜୁନ ୨୦୨୪ ଠାରୁ}} | label1 = ସମ୍ବୋଧନ | data1 = '''ମାନ୍ୟବର''' | label2 = ସଂକ୍ଷିପ୍ତ ନାମ | data2 = CMoOdisha | label3 = ବିଭାଗ | data3 = '''ମୁଖ୍ୟମନ୍ତ୍ରୀଙ୍କ କାର୍ଯ୍ୟାଳୟ'''<br/>'''ଓଡ଼ିଶା ସରକାର''' | label4 = ସଦସ୍ୟ | data4 = '''ଓଡ଼ିଶା ବିଧାନ ସଭା'''<br/>'''ରାଜ୍ୟ କ୍ୟାବିନେଟ୍''' | label5 = ଉତ୍ତରଦାୟୀ | data5 = '''ଓଡ଼ିଶାର ରାଜ୍ୟପାଳ'''<br/>'''ଓଡ଼ିଶା ବିଧାନ ସଭା''' | label6 = ବାସଭବନ | data6 = [[ଭୁବନେଶ୍ୱର]] | label7 = କାର୍ଯ୍ୟାଳୟ | data7 = [[ଲୋକସେବା ଭବନ]], [[ଭୁବନେଶ୍ୱର]] | label8 = ନାମାଙ୍କନକାରୀ | data8 = ସଂଖ୍ୟାଗରିଷ୍ଠ ଦଳ ବା ମେଣ୍ଟର ବିଧାୟକଗଣ | label9 = ନିଯୁକ୍ତିଦାତା | data9 = '''ଓଡ଼ିଶାର ରାଜ୍ୟପାଳ'''<br/>{{small|'''ଓଡ଼ିଶା ବିଧାନ ସଭା'''ରେ ସଂଖ୍ୟାଗରିଷ୍ଠତା ପ୍ରମାଣ କରିବାର ଦକ୍ଷତା ଭିତ୍ତିରେ ପାରମ୍ପରିକ ନିୟମ ଅନୁଯାୟୀ}} | label10 = କାର୍ଯ୍ୟକାଳ ସୀମା | data10 = ବିଧାନସଭାରେ ଆସ୍ଥା ଥିବା ପର୍ଯ୍ୟନ୍ତ;<br/>ସାଧାରଣତଃ ପାଞ୍ଚ ବର୍ଷ ଏବଂ କୌଣସି ନିର୍ଦ୍ଦିଷ୍ଟ କାର୍ଯ୍ୟକାଳ ସୀମା ନାହିଁ | label11 = ପୂର୍ବବର୍ତ୍ତୀ ପଦବୀ | data11 = ଓଡ଼ିଶା ପ୍ରଦେଶର ପ୍ରଧାନମନ୍ତ୍ରୀ | label12 = ପ୍ରଥମ ପଦାଧିକାରୀ | data12 = [[ହରେକୃଷ୍ଣ ମହତାବ]] | label13 = ଗଠନ | data13 = ୧ ଅପ୍ରେଲ ୧୯୩୬ (୯୦ ବର୍ଷ ପୂର୍ବେ) | label14 = ଉପମୁଖ୍ୟମନ୍ତ୍ରୀ | data14 = '''ଓଡ଼ିଶାର ଉପମୁଖ୍ୟମନ୍ତ୍ରୀ''' | label15 = ଦରମା | data15 = ₹୯୮,୦୦୦/ମାସିକ<br/>₹୧୧,୭୬,୦୦୦/ବାର୍ଷିକ | label16 = ୱେବସାଇଟ୍ | data16 = [https://cm.odisha.gov.in/ cm.odisha.gov.in] }} '''ଓଡ଼ିଶାର ମୁଖ୍ୟମନ୍ତ୍ରୀ''' ହେଉଛନ୍ତି [[ଭାରତ]]ର ଏକ '''ରାଜ୍ୟ''' '''ଓଡ଼ିଶା ସରକାର'''ଙ୍କ ମୁଖ୍ୟ । [[ଭାରତର ସମ୍ବିଧାନ]] ଅନୁଯାୟୀ, ରାଜ୍ୟର '''ରାଜ୍ୟପାଳ''' ହେଉଛନ୍ତି ନାମମାତ୍ର ('''''ଡି ଜୁରେ''''') ମୁଖ୍ୟ, କିନ୍ତୁ ପ୍ରକୃତ ('''''ଡି ଫ୍ୟାକ୍ଟୋ''''') କାର୍ଯ୍ୟନିର୍ବାହୀ କ୍ଷମତା ମୁଖ୍ୟମନ୍ତ୍ରୀଙ୍କ ହାତରେ ନ୍ୟସ୍ତ ଥାଏ । '''ଓଡ଼ିଶା ବିଧାନ ସଭା''' ନିର୍ବାଚନ ପରେ, ରାଜ୍ୟପାଳ ସାଧାରଣତଃ ସଂଖ୍ୟାଗରିଷ୍ଠତା ହାସଲ କରିଥିବା ଦଳ (କିମ୍ବା ମେଣ୍ଟ)କୁ ସରକାର ଗଠନ କରିବା ପାଇଁ ଆମନ୍ତ୍ରଣ କରିଥାନ୍ତି । ରାଜ୍ୟପାଳ ମୁଖ୍ୟମନ୍ତ୍ରୀଙ୍କୁ ନିଯୁକ୍ତ କରନ୍ତି, ଯାହାଙ୍କ '''ମନ୍ତ୍ରୀପରିଷଦ''' ବିଧାନସଭା ପ୍ରତି '''ସାମୂହିକ ଭାବେ ଉତ୍ତରଦାୟୀ''' ରହିଥାନ୍ତି । ବିଧାନସଭାରେ ଆସ୍ଥା ଥିବା ପର୍ଯ୍ୟନ୍ତ ମୁଖ୍ୟମନ୍ତ୍ରୀଙ୍କ କାର୍ଯ୍ୟକାଳ ପାଞ୍ଚ ବର୍ଷ ପାଇଁ ରହିଥାଏ ଏବଂ ଏହି ପଦବୀ ପାଇଁ କୌଣସି କାର୍ଯ୍ୟକାଳ ସୀମା ବା ନିର୍ଦ୍ଦିଷ୍ଟ ସମୟ ସୀମା ନାହିଁ ।<ref name="term1">'''ଦୁର୍ଗା ଦାସ ବସୁ'''. ''Introduction to the Constitution of India''. ୧୯୬୦. ୨୦ଶ ସଂସ୍କରଣ, ୨୦୧୧ ପୁନଃମୁଦ୍ରଣ. ପୃଷ୍ଠା- ୨୪୧, ୨୪୫. LexisNexis Butterworths Wadhwa Nagpur. {{ISBN|978-81-8038-559-9}}. ବି.ଦ୍ର.: ଯଦିଓ ଏହି ପୁସ୍ତକଟି ସାଧାରଣ ଭାବରେ ଭାରତୀୟ ରାଜ୍ୟ ସରକାରଙ୍କ ବିଷୟରେ ବର୍ଣ୍ଣନା କରେ, ଏହା ଓଡ଼ିଶା ପାଇଁ ମଧ୍ୟ ସମାନ ଭାବେ ପ୍ରଯୁଜ୍ୟ ।</ref> ମୁଖ୍ୟମନ୍ତ୍ରୀ ବିଧାନସଭାରେ ଗୃହର ନେତା ଭାବରେ ମଧ୍ୟ କାର୍ଯ୍ୟ କରନ୍ତି ।<ref>https://apuat21.cgg.gov.in/web/legislative-assembly/leader-of-the-house</ref> == ସଂକ୍ଷିପ୍ତ ଇତିହାସ == ୧ ଅପ୍ରେଲ ୧୯୩୬ ମସିହାରେ '''ଓଡ଼ିଶା ପ୍ରଦେଶ''' ଗଠନ କରାଯାଇଥିଲା । [[କୃଷ୍ଣଚନ୍ଦ୍ର ଗଜପତି ନାରାୟଣ ଦେବ|ମହାରାଜା କୃଷ୍ଣଚନ୍ଦ୍ର ଗଜପତି ନାରାୟଣ ଦେବ]]ଙ୍କ ପ୍ରଧାନମନ୍ତ୍ରୀତ୍ୱରେ ପ୍ରଥମ ପ୍ରାଦେଶିକ ସରକାର ଗଠନ କରାଯାଇଥିଲା । ସେ ଜୁଲାଇ ୧୯୩୭ ପର୍ଯ୍ୟନ୍ତ ଶାସନ କରିଥିଲେ । ଏହା ପରେ [[ଭାରତୀୟ ଜାତୀୟ କଂଗ୍ରେସ|ସର୍ବଭାରତୀୟ କଂଗ୍ରେସ ଦଳ]]ର ନେତା [[ବିଶ୍ୱନାଥ ଦାସ]] ଆଉ ଦୁଇ ବର୍ଷ ପାଇଁ ପ୍ରଧାନମନ୍ତ୍ରୀ ଦାୟିତ୍ୱ ଗ୍ରହଣ କରିଥିଲେ । ୧୯୪୬ ମସିହାରେ [[ହରେକୃଷ୍ଣ ମହତାବ|ଡଃ ହରେକୃଷ୍ଣ ମହତାବ]]ଙ୍କୁ ଦାୟିତ୍ୱ ହସ୍ତାନ୍ତର କରିବା ପୂର୍ବରୁ ମହାରାଜା କୃଷ୍ଣଚନ୍ଦ୍ର ଗଜପତି ପୁଣିଥରେ ଏହି କାର୍ଯ୍ୟଭାର ଗ୍ରହଣ କରିଥିଲେ । ଭାରତ ସ୍ୱାଧୀନତା ଲାଭ କରିବା ପରେ ନୂତନ ବ୍ୟବସ୍ଥା ଅଧୀନରେ ପ୍ରାଦେଶିକ ସରକାରଗୁଡ଼ିକର ପ୍ରଧାନମନ୍ତ୍ରୀ ପଦବୀକୁ ଉଚ୍ଛେଦ କରାଯାଇ ୧୯୫୦ ମସିହାରେ ମୁଖ୍ୟମନ୍ତ୍ରୀ ପଦବୀ ସୃଷ୍ଟି କରାଯାଇଥିଲା । ସ୍ୱାଧୀନତା ପରବର୍ତ୍ତୀ ପ୍ରଥମ ନିର୍ବାଚନ ପର୍ଯ୍ୟନ୍ତ [[ହରେକୃଷ୍ଣ ମହତାବ|ଡଃ ହରେକୃଷ୍ଣ ମହତାବ]] ଓଡ଼ିଶାର ମୁଖ୍ୟମନ୍ତ୍ରୀ ଭାବରେ ଅବ୍ୟାହତ ରହିଥିଲେ ଏବଂ ତାଙ୍କ ପରେ [[ନବକୃଷ୍ଣ ଚୌଧୁରୀ]] ଏହି ଦାୟିତ୍ୱ ଗ୍ରହଣ କରିଥିଲେ । ୧୯୪୬ ମସିହା ଠାରୁ ଓଡ଼ିଶାର ମୁଖ୍ୟମନ୍ତ୍ରୀମାନଙ୍କର ତାଲିକା ନିମ୍ନରେ ପ୍ରଦାନ କରାଯାଇଛି । ୧୯୪୬ ଠାରୁ ଓଡ଼ିଶାରେ ସର୍ବମୋଟ ୧୫ ଜଣ ମୁଖ୍ୟମନ୍ତ୍ରୀ ହୋଇଛନ୍ତି । ୨୦୦୦ ମସିହାରୁ ୨୦୨୪ ପର୍ଯ୍ୟନ୍ତ କାର୍ଯ୍ୟ କରିଥିବା [[ବିଜୁ ଜନତା ଦଳ]]ର [[ନବୀନ ପଟ୍ଟନାୟକ]] ହେଉଛନ୍ତି ଓଡ଼ିଶା ଇତିହାସରେ ସବୁଠାରୁ ଦୀର୍ଘ ସମୟ ଧରି କାର୍ଯ୍ୟ କରିଥିବା ମୁଖ୍ୟମନ୍ତ୍ରୀ (ଏହି ପଦବୀ ଅଳଙ୍କୃତ କରିବାରେ ସେ ହେଉଛନ୍ତି ପ୍ରଥମ ବ୍ୟକ୍ତି ଯାହାଙ୍କର କଦାପି ଭାରତୀୟ ଜାତୀୟ କଂଗ୍ରେସ ସହିତ କୌଣସି ସମ୍ପର୍କ ନଥିଲା) । ୧୨ ଜୁନ ୨୦୨୪ ଠାରୁ [[ଭାରତୀୟ ଜନତା ପାର୍ଟି]]ର [[ମୋହନ ଚରଣ ମାଝୀ]] ହେଉଛନ୍ତି ଓଡ଼ିଶାର ବର୍ତ୍ତମାନର ମୁଖ୍ୟମନ୍ତ୍ରୀ । ==ଶପଥ== ପଦ ଗ୍ରହଣ ପୂର୍ବରୁ ମୁଖ୍ୟମନ୍ତ୍ରୀ ରାଜ୍ୟପାଳଙ୍କ ସମ୍ମୁଖରେ ଭାରତର ସମ୍ବିଧାନର ତୃତୀୟ ଅନୁସୂଚି ଅନୁଯାୟୀ ପଦବୀ ଓ ଗୋପନୀୟତାର ଶପଥ ଗ୍ରହଣ କରନ୍ତି। ==== ପଦବୀର ଶପଥ ==== {{Blockquote|text=ମୁଁ, <ମୁଖ୍ୟମନ୍ତ୍ରୀଙ୍କ ନାମ>, ଈଶ୍ଵରଙ୍କ ନାମରେ ଶପଥ କରୁଛି ଯେ / ଦୃଢ଼ତାର ସହିତ ନିଷ୍ଠାପର ଘୋଷଣା କରୁଛି ଯେ ମୁଁ ବିଧି ଦ୍ୱାରା ସ୍ଥାପିତ ଭାରତର ସମ୍ବିଧାନ ପ୍ରତି ପ୍ରକୃତ ବିଶ୍ୱାସ ଓ ଅନୁଗତ୍ୟ ରଖିବି, ଭାରତର ସାର୍ବଭୌମତ୍ୱ ଓ ଅଖଣ୍ଡତା ରକ୍ଷା କରିବି, ଓଡ଼ିଶା ରାଜ୍ୟର ମୁଖ୍ୟମନ୍ତ୍ରୀ ଭାବରେ ମୋର କର୍ତ୍ତବ୍ୟ ନିଷ୍ଠାପର ଓ ବିବେକପୂର୍ଣ୍ଣ ଭାବରେ ପାଳନ କରିବି ଏବଂ ଭୟ, ପକ୍ଷପାତ, ଅନୁରାଗ କିମ୍ବା ବିଦ୍ୱେଷ ବିନା ସମ୍ବିଧାନ ଓ ଆଇନ ଅନୁସାରେ ସମସ୍ତଙ୍କ ପ୍ରତି ନ୍ୟାୟ କରିବି।}} ==== ଗୋପନୀୟତାର ଶପଥ ==== {{Blockquote|text=ମୁଁ, <ମୁଖ୍ୟମନ୍ତ୍ରୀଙ୍କ ନାମ>, ଈଶ୍ଵରଙ୍କ ନାମରେ ଶପଥ କରୁଛି ଯେ / ଦୃଢ଼ତାର ସହିତ ନିଷ୍ଠାପର ଘୋଷଣା କରୁଛି ଯେ ମୁଖ୍ୟମନ୍ତ୍ରୀ ଭାବରେ ମୋର ବିଚାରାର୍ଥ ଆସୁଥିବା କିମ୍ବା ମୋତେ ଜଣାପଡୁଥିବା କୌଣସି ବିଷୟକୁ, ମୋର କର୍ତ୍ତବ୍ୟର ଯଥୋଚିତ ପାଳନ ପାଇଁ ଆବଶ୍ୟକ ହେବା ବ୍ୟତୀତ, ମୁଁ ପ୍ରତ୍ୟକ୍ଷ କିମ୍ବା ପରୋକ୍ଷ ଭାବରେ କାହାକୁ ପ୍ରକାଶ କରିବି ନାହିଁ।}} == ଓଡ଼ିଶା ପ୍ରଦେଶର ପ୍ରଧାନମନ୍ତ୍ରୀଗଣ == {{clear}} ;ଦଳସମୂହ {{legend2|#FFFF00|'''ଜାତୀୟ ଦଳ'''|border=1px solid #AAAAAA}} (୧)<br> {{legend2|#00BCFF|[[ଭାରତୀୟ ଜାତୀୟ କଂଗ୍ରେସ]]|border=1px solid #AAAAAA}} (୨) {| class="wikitable sticky-header" width=100% style="text-align:center;" ! colspan="2" width="5%" |କ୍ରମିକ ନଂ. ! width="10%" |ଚିତ୍ର ! width="20%" |ନାମ<br />{{small|ନିର୍ବାଚନ ମଣ୍ଡଳୀ}} ! colspan="2" width="20%" |କାର୍ଯ୍ୟକାଳ<br />ନିର୍ବାଚନ ଜନାଦେଶ<br />ପଦବୀରେ ଥିବା ସମୟ ! width="20%" |ନିଯୁକ୍ତିଦାତା<br />{{small|(ରାଜ୍ୟପାଳ)}} ! width="15%" |ପ୍ରଧାନମନ୍ତ୍ରୀଙ୍କ<br />ରାଜନୈତିକ ଦଳ ! colspan="2" width="10%" |ସରକାର |- bgcolor="#EEEEEE" | rowspan="4" style="background-color:#FFFF00" | | rowspan="4" | '''୧''' | rowspan="4" | [[File:CKCGN-Deo.jpg|100px]] | rowspan="4" | '''[[କୃଷ୍ଣଚନ୍ଦ୍ର ଗଜପତି ନାରାୟଣ ଦେବ]]'''<br />{{small|'''ପାରଳାଖେମୁଣ୍ଡି'''}} | {{small|୧ ଅପ୍ରେଲ}}<br />୧୯୩୭ | {{small|୧୯ ଜୁଲାଇ}}<br />୧୯୩୭ | rowspan="3" | {{small|'''ସାର ଜନ ଅଷ୍ଟେନ ହବ୍ୟାକ'''}} | rowspan="3" bgcolor="#FFFFCC" | {{small|'''ଜାତୀୟ ଦଳ'''}} | rowspan="3" bgcolor="#FFFFCC" | {{small|'''ଗଜପତି ୧'''}} | rowspan="3" bgcolor="#FFFFCC" | {{small|'''୧ମ ପ୍ରାଦେଶିକ'''}} |- bgcolor="#EEEEEE" | colspan="2" | '''୧୯୩୭''' |- bgcolor="#E9E9E9" | colspan="2" | {{small|୧୦୯ ଦିନ}} |- | colspan="6" align="left" |{{small|ଓଡ଼ିଶା ପ୍ରଦେଶର ପ୍ରଥମ ପ୍ରଧାନମନ୍ତ୍ରୀ ।}} |- bgcolor="#EEEEEE" | rowspan="4" style="background-color:#00BCFF" | | rowspan="4" | '''୨''' | rowspan="4" | [[File:Biswanath-Das.jpg|80px]] | rowspan="4" | '''[[ବିଶ୍ୱନାଥ ଦାସ]]'''<br />{{small|'''ଘୁମୁସର'''}} | {{small|୧୯ ଜୁଲାଇ}}<br />୧୯୩୭ | {{small|୬ ନଭେମ୍ବର}}<br />୧୯୩୯ | rowspan="3" | {{small|'''ସାର ଜନ ଅଷ୍ଟେନ ହବ୍ୟାକ'''}} | rowspan="3" bgcolor="#CCF2FF" | {{small|[[ଭାରତୀୟ ଜାତୀୟ କଂଗ୍ରେସ]]}} | rowspan="3" bgcolor="#CCF2FF" | {{small|'''ଦାସ ୧'''}} | rowspan="3" bgcolor="#CCF2FF" | {{small|'''୧ମ ପ୍ରାଦେଶିକ'''}} |- bgcolor="#EEEEEE" | colspan="2" | '''୧୯୩୭''' |- bgcolor="#E9E9E9" | colspan="2" | {{small|୨ ବର୍ଷ, ୧୧୦ ଦିନ}} |- | colspan="6" align="left" |{{small|ପ୍ରଦେଶରେ ପ୍ରଥମ କଂଗ୍ରେସ ସରକାର ଗଠନ କରିଥିଲେ ।}} |- bgcolor="#EEEEEE" | rowspan="4" style="background-color:#FFFF00" | | rowspan="4" | '''(୧)''' | rowspan="4" | [[File:CKCGN-Deo.jpg|100px]] | rowspan="4" | '''[[କୃଷ୍ଣଚନ୍ଦ୍ର ଗଜପତି ନାରାୟଣ ଦେବ]]'''<br />{{small|'''ପାରଳାଖେମୁଣ୍ଡି'''}} | {{small|୨୪ ନଭେମ୍ବର}}<br />୧୯୪୧ | {{small|୩୦ ଜୁନ}}<br />୧୯୪୪ | rowspan="3" | {{small|'''ସାର ୱିଲିୟମ ହଥର୍ନ ଲୁଇସ'''}} | rowspan="3" bgcolor="#FFFFCC" | {{small|'''ଜାତୀୟ ଦଳ'''}} | rowspan="3" bgcolor="#FFFFCC" | {{small|'''ଗଜପତି ୨'''}} | rowspan="3" bgcolor="#FFFFCC" | {{small|'''୧ମ ପ୍ରାଦେଶିକ'''}} |- bgcolor="#EEEEEE" | colspan="2" | '''୧୯୩୭''' |- bgcolor="#E9E9E9" | colspan="2" | {{small|୨ ବର୍ଷ, ୨୧୯ ଦିନ}} |- | colspan="6" align="left" |{{small|ଏକ ଅଣ-କଂଗ୍ରେସ ମେଣ୍ଟ ସହିତ ଦ୍ୱିତୀୟ ଥର ପାଇଁ ପ୍ରଧାନମନ୍ତ୍ରୀ ଭାବରେ ପ୍ରତ୍ୟାବର୍ତ୍ତନ କରିଥିଲେ ।}} |- bgcolor="#EEEEEE" | rowspan="4" style="background-color:#00BCFF" | | rowspan="4" | '''୩''' | rowspan="4" | [[File:Harekrushna_Mahatab_2000_stamp_of_India.jpg|80px]] | rowspan="4" | '''[[ହରେକୃଷ୍ଣ ମହତାବ]]'''<br />{{small|'''ପୂର୍ବ ଭଦ୍ରକ'''}} | {{small|୨୩ ଅପ୍ରେଲ}}<br />୧୯୪୬ | {{small|୨୬ ଜାନୁଆରୀ}}<br />୧୯୫୦ | rowspan="3" | {{small|'''ଚାନ୍ଦୁଲାଲ ତ୍ରିବେଦୀ'''}} | rowspan="3" bgcolor="#CCF2FF" | {{small|[[ଭାରତୀୟ ଜାତୀୟ କଂଗ୍ରେସ]]}} | rowspan="3" bgcolor="#CCF2FF" | {{small|'''ମହତାବ ୧'''}} | rowspan="3" bgcolor="#CCF2FF" | {{small|'''୨ୟ ପ୍ରାଦେଶିକ'''}} |- bgcolor="#EEEEEE" | colspan="2" | '''୧୯୪୬''' |- bgcolor="#E9E9E9" | colspan="2" | {{small|୩ ବର୍ଷ, ୨୭୮ ଦିନ}} |- | colspan="6" align="left" |{{small|ଓଡ଼ିଶା ପ୍ରଦେଶର ଶେଷ ପ୍ରଧାନମନ୍ତ୍ରୀ (ଏହା ପରେ ଏହି ପଦବୀକୁ ଓଡ଼ିଶାର ମୁଖ୍ୟମନ୍ତ୍ରୀ ପଦରେ ପରିବର୍ତ୍ତନ କରାଯାଇଥିଲା) ।}} |} == ଓଡ଼ିଶାର ରାଜ୍ୟର ମୁଖ୍ୟମନ୍ତ୍ରୀଗଣ == {{clear}} ;ଦଳସମୂହ {{legend2|{{party color|Indian National Congress}}|[[ଭାରତୀୟ ଜାତୀୟ କଂଗ୍ରେସ]]|border=1px solid #AAAAAA}} (୮)<br>{{legend2|{{Party color|Indian National Congress (R)}}|'''ଭାରତୀୟ ଜାତୀୟ କଂଗ୍ରେସ (ଆର)'''|border=1px solid #AAAAAA}} (୨)<br>{{legend2|{{party color|Swatantra Party}}|'''ସ୍ୱତନ୍ତ୍ର ପାର୍ଟି'''|border=1px solid #AAAAAA}} (୧)<br>{{legend2|{{party color|Independent}}|'''ସ୍ୱାଧୀନ'''|border=1px solid #AAAAAA}} (୧)<br>{{legend2|{{party color|Janata Party}}|'''ଜନତା ପାର୍ଟି'''|border=1px solid #AAAAAA}} (୧)<br>{{legend2|{{party color|Janata Dal}}|'''ଜନତା ଦଳ'''|border=1px solid #AAAAAA}} (୧)<br>{{legend2|{{party color|Biju Janata Dal}}|[[ବିଜୁ ଜନତା ଦଳ]]|border=1px solid #AAAAAA}} (୧)<br>{{legend2|{{party color|Bharatiya Janata Party}}|[[ଭାରତୀୟ ଜନତା ପାର୍ଟି]]|border=1px solid #AAAAAA}} (୧) {| class="wikitable sticky-header" width=100% style="text-align:center;" ! colspan="2" width="5%" |କ୍ରମିକ ନଂ. ! width="10%" |ଚିତ୍ର ! width="20%" |ନାମ<br />{{small|ନିର୍ବାଚନ ମଣ୍ଡଳୀ}} ! colspan="2" width="20%" |କାର୍ଯ୍ୟକାଳ<br />ନିର୍ବାଚନ ଜନାଦେଶ<br />ପଦବୀରେ ଥିବା ସମୟ ! width="20%" |ନିଯୁକ୍ତିଦାତା<br />{{small|(ରାଜ୍ୟପାଳ)}} ! width="15%" |ମୁଖ୍ୟମନ୍ତ୍ରୀଙ୍କ<br />ରାଜନୈତିକ ଦଳ ! colspan="2" width="10%" |ସରକାର |- bgcolor="#EEEEEE" | rowspan="4" style="background-color:{{party color|Indian National Congress}}" | | rowspan="4" | '''୧''' | rowspan="4" | [[File:Harekrushna_Mahatab_2000_stamp_of_India.jpg|80px]] | rowspan="4" | '''[[ହରେକୃଷ୍ଣ ମହତାବ]]'''<br />{{small|'''ପୂର୍ବ ଭଦ୍ରକ'''}} | {{small|୨୬ ଜାନୁଆରୀ}}<br />୧୯୫୦ | {{small|୧୨ ମଇ}}<br />୧୯୫୦ | rowspan="3" | {{small|'''ଚାନ୍ଦୁଲାଲ ତ୍ରିବେଦୀ'''}} | rowspan="3" bgcolor="#CCF2FF" | {{small|[[ଭାରତୀୟ ଜାତୀୟ କଂଗ୍ରେସ]]}} | rowspan="3" bgcolor="#CCF2FF" | {{small|'''ମହତାବ ୧'''}} | rowspan="3" bgcolor="#CCF2FF" | {{small|'''୨ୟ ପ୍ରାଦେଶିକ'''}} |- bgcolor="#EEEEEE" | colspan="2" | '''୧୯୪୬''' |- bgcolor="#E9E9E9" | colspan="2" | {{small|୧୦୬ ଦିନ}} |- | colspan="6" align="left" |{{small|ଓଡ଼ିଶାର ପ୍ରଥମ ମୁଖ୍ୟମନ୍ତ୍ରୀ ।}} |- bgcolor="#EEEEEE" | rowspan="4" style="background-color:{{party color|Indian National Congress}}" | | rowspan="4" | '''୨''' | rowspan="4" | [[File:Nabakrushna-Choudhury.jpg|80px]] | rowspan="4" | '''[[ନବକୃଷ୍ଣ ଚୌଧୁରୀ]]'''<br />{{small|'''ଉତ୍ତର କେନ୍ଦ୍ରାପଡ଼ା'''<br />'''ବଡ଼ଚଣା'''}} | {{small|୧୨ ମଇ}}<br />୧୯୫୦ | {{small|୧୯ ଅକ୍ଟୋବର}}<br />୧୯୫୬ | rowspan="3" | {{small|'''ଆସଫ ଅଲ୍ଲୀ'''}} | rowspan="3" bgcolor="#CCF2FF" | {{small|[[ଭାରତୀୟ ଜାତୀୟ କଂଗ୍ରେସ]]}} | rowspan="3" bgcolor="#CCF2FF" | {{small|'''ଚୌଧୁରୀ ୧'''<br />'''ଚୌଧୁରୀ ୨'''}} | rowspan="3" bgcolor="#CCF2FF" | {{small|'''୧ମ'''}} |- bgcolor="#EEEEEE" | colspan="2" | '''୧୯୫୨''' |- bgcolor="#E9E9E9" | colspan="2" | {{small|୬ ବର୍ଷ, ୧୬୦ ଦିନ}} |- | colspan="6" align="left" |{{small|ପ୍ରଥମ ବିଧାନସଭା ନିର୍ବାଚନରେ ଦଳକୁ ବିଜୟୀ କରାଇଥିଲେ ।}} |- bgcolor="#EEEEEE" | rowspan="4" style="background-color:{{party color|Indian National Congress}}" | | rowspan="4" | '''(୧)''' | rowspan="4" | [[File:Harekrushna_Mahatab_2000_stamp_of_India.jpg|80px]] | rowspan="4" | '''[[ହରେକୃଷ୍ଣ ମହତାବ]]'''<br />{{small|''ପ୍ରତିଦ୍ୱନ୍ଦ୍ୱିତା କରିନଥିଲେ''<br />'''ସୋର'''}} | {{small|୧୯ ଅକ୍ଟୋବର}}<br />୧୯୫୬ | {{small|୨୫ ଫେବୃଆରୀ}}<br />୧୯୬୧ | rowspan="3" | {{small|'''ଭୀମ ସେନ ସଚ୍ଚର'''}} | rowspan="3" bgcolor="#CCF2FF" | {{small|[[ଭାରତୀୟ ଜାତୀୟ କଂଗ୍ରେସ]]}} | rowspan="3" bgcolor="#CCF2FF" | {{small|'''ମହତାବ ୨'''<br />'''ମହତାବ ୩'''}} | rowspan="3" bgcolor="#CCF2FF" | {{small|'''୨ୟ'''}} |- bgcolor="#EEEEEE" | colspan="2" | '''୧୯୫୭''' |- bgcolor="#E9E9E9" | colspan="2" | {{small|୪ ବର୍ଷ, ୧୨୯ ଦିନ}} |- | colspan="6" align="left" |{{small|ରାଷ୍ଟ୍ରପତି ଶାସନ ଲାଗୁ ହେବା ପୂର୍ବରୁ ଦ୍ୱିତୀୟ ଥର ପାଇଁ କାର୍ଯ୍ୟଭାର ଗ୍ରହଣ କରିଥିଲେ ।}} |- bgcolor="#FFFFFF" | colspan="10" | '''ପଦବୀ ଖାଲି''' (୨୫ ଫେବୃଆରୀ ୧୯୬୧ – ୨୩ ଜୁନ ୧୯୬୧)<br />''ଏହି ସମୟରେ '''ରାଷ୍ଟ୍ରପତି ଶାସନ''' ଲାଗୁ ହୋଇଥିଲା''<br />{{small|୧୧୮ ଦିନ}} |- |- bgcolor="#EEEEEE" | rowspan="4" style="background-color:{{party color|Indian National Congress}}" | | rowspan="4" | '''୩''' | rowspan="4" | [[File:Biju-Patnaik.jpg|80px]] | rowspan="4" | '''[[ବିଜୁ ପଟ୍ଟନାୟକ]]'''<br />{{small|'''ଚୌଦ୍ୱାର'''}} | {{small|୨୩ ଜୁନ}}<br />୧୯୬୧ | {{small|୨ ଅକ୍ଟୋବର}}<br />୧୯୬୩ | rowspan="3" | {{small|'''ୱାଇ. ଏନ. ସୁକଥଙ୍କର'''}} | rowspan="3" bgcolor="#CCF2FF" | {{small|[[ଭାରତୀୟ ଜାତୀୟ କଂଗ୍ରେସ]]}} | rowspan="3" bgcolor="#CCF2FF" | {{small|'''ବିଜୁ ୧'''}} | rowspan="3" bgcolor="#CCF2FF" | {{small|'''୩ୟ'''}} |- bgcolor="#EEEEEE" | colspan="2" | '''୧୯୬୧''' |- bgcolor="#E9E9E9" | colspan="2" | {{small|୨ ବର୍ଷ, ୧୦୧ ଦିନ}} |- | colspan="6" align="left" |{{small|୧୯୬୧ ନିର୍ବାଚନ ପରେ କାର୍ଯ୍ୟଭାର ଗ୍ରହଣ କରିଥିଲେ ।}} |- bgcolor="#EEEEEE" | rowspan="4" style="background-color:{{party color|Indian National Congress}}" | | rowspan="4" | '''୪''' | rowspan="4" | [[File:Biren-Mitra.jpg|80px]] | rowspan="4" | '''[[ବୀରେନ ମିତ୍ର]]'''<br />{{small|'''କଟକ ସିଟି'''}} | {{small|୨ ଅକ୍ଟୋବର}}<br />୧୯୬୩ | {{small|୨୧ ଫେବୃଆରୀ}}<br />୧୯୬୫ | rowspan="3" | {{small|'''ଅଯୋଧ୍ୟା ନାଥ ଖୋସଲା'''}} | rowspan="3" bgcolor="#CCF2FF" | {{small|[[ଭାରତୀୟ ଜାତୀୟ କଂଗ୍ରେସ]]}} | rowspan="3" bgcolor="#CCF2FF" | {{small|'''ମିତ୍ର'''}} | rowspan="3" bgcolor="#CCF2FF" | {{small|'''୩ୟ'''}} |- bgcolor="#EEEEEE" | colspan="2" | '''୧୯୬୧''' |- bgcolor="#E9E9E9" | colspan="2" | {{small|୧ ବର୍ଷ, ୧୪୨ ଦିନ}} |- | colspan="6" align="left" |{{small|୩ୟ ବିଧାନସଭା ସମୟରେ ପଟ୍ଟନାୟକଙ୍କ ଉତ୍ତରାଧିକାରୀ ହୋଇଥିଲେ ।}} |- bgcolor="#EEEEEE" | rowspan="4" style="background-color:{{party color|Indian National Congress}}" | | rowspan="4" | '''୫''' | rowspan="4" | [[File:Sadasiva-Tripathy.jpg|80px]] | rowspan="4" | '''[[ସଦାଶିବ ତ୍ରିପାଠୀ]]'''<br />{{small|'''ଉମରକୋଟ'''}} | {{small|୨୧ ଫେବୃଆରୀ}}<br />୧୯୬୫ | {{small|୮ ମାର୍ଚ୍ଚ}}<br />୧୯୬୭ | rowspan="3" | {{small|'''ଅଯୋଧ୍ୟା ନାଥ ଖୋସଲା'''}} | rowspan="3" bgcolor="#CCF2FF" | {{small|[[ଭାରତୀୟ ଜାତୀୟ କଂଗ୍ରେସ]]}} | rowspan="3" bgcolor="#CCF2FF" | {{small|'''ତ୍ରିପାଠୀ'''}} | rowspan="3" bgcolor="#CCF2FF" | {{small|'''୩ୟ'''}} |- bgcolor="#EEEEEE" | colspan="2" | '''୧୯୬୧''' |- bgcolor="#E9E9E9" | colspan="2" | {{small|୨ ବର୍ଷ, ୧୫ ଦିନ}} |- | colspan="6" align="left" |{{small|୩ୟ ବିଧାନସଭାର ଶେଷ ପର୍ଯ୍ୟନ୍ତ କାର୍ଯ୍ୟ କରିଥିଲେ ।}} |- bgcolor="#EEEEEE" | rowspan="4" style="background-color:{{party color|Swatantra Party}}" | | rowspan="4" | '''୬''' | rowspan="4" | [[File:RNS-Deo.jpg|80px]] | rowspan="4" | '''[[ରାଜେନ୍ଦ୍ର ନାରାୟଣ ସିଂହଦେଓ]]'''<br />{{small|'''ବଲାଙ୍ଗୀର'''}} | {{small|୮ ମାର୍ଚ୍ଚ}}<br />୧୯୬୭ | {{small|୯ ଜାନୁଆରୀ}}<br />୧୯୭୧ | rowspan="3" | {{small|'''ଅଯୋଧ୍ୟା ନାଥ ଖୋସଲା'''}} | rowspan="3" bgcolor="#CCE2FF" | {{small|'''ସ୍ୱତନ୍ତ୍ର ପାର୍ଟି'''}} | rowspan="3" bgcolor="#CCE2FF" | {{small|'''ସିଂହଦେଓ'''}} | rowspan="3" bgcolor="#CCE2FF" | {{small|'''୪ର୍ଥ'''}} |- bgcolor="#EEEEEE" | colspan="2" | '''୧୯୬୭''' |- bgcolor="#E9E9E9" | colspan="2" | {{small|୩ ବର୍ଷ, ୩୦୭ ଦିନ}} |- | colspan="6" align="left" |{{small|ଓଡ଼ିଶାର ପ୍ରଥମ ଅଣ-କଂଗ୍ରେସ ମୁଖ୍ୟମନ୍ତ୍ରୀ ।}} |- bgcolor="#FFFFFF" | colspan="10" | '''ପଦବୀ ଖାଲି''' (୯ ଜାନୁଆରୀ ୧୯୭୧ – ୩ ଏପ୍ରିଲ ୧୯୭୧)<br />''ଏହି ସମୟରେ '''ରାଷ୍ଟ୍ରପତି ଶାସନ''' ଲାଗୁ ହୋଇଥିଲା''<br />{{small|୮୪ ଦିନ}} |- |- bgcolor="#EEEEEE" | rowspan="4" style="background-color:{{party color|Independent}}" | | rowspan="4" | '''୭''' | rowspan="4" | [[File:Biswanath-Das.jpg|80px]] | rowspan="4" | '''[[ବିଶ୍ୱନାଥ ଦାସ]]'''<br />{{small|'''ରାଉରକେଲା'''}} | {{small|୩ ଏପ୍ରିଲ}}<br />୧୯୭୧ | {{small|୧୪ ଜୁନ}}<br />୧୯୭୨ | rowspan="3" | {{small|'''ଶୌକତୁଲ୍ଲା ଶାହ ଅନସାରୀ'''}} | rowspan="3" bgcolor="#EEEEEE" | {{small|'''ସ୍ୱାଧୀନ'''}} | rowspan="3" bgcolor="#EEEEEE" | {{small|'''ଦାସ ୨'''}} | rowspan="3" bgcolor="#EEEEEE" | {{small|'''୫ମ'''}} |- bgcolor="#EEEEEE" | colspan="2" | '''୧୯୭୧''' |- bgcolor="#E9E9E9" | colspan="2" | {{small|୧ ବର୍ଷ, ୭୨ ଦିନ}} |- | colspan="6" align="left" |{{small|ଏକ ମେଣ୍ଟ ସରକାରର ନେତୃତ୍ୱ ନେଇଥିଲେ ।}} |- bgcolor="#EEEEEE" | rowspan="4" style="background-color:{{Party color|Indian National Congress (R)}}" | | rowspan="4" | '''୮''' | rowspan="4" | [[File:Nandini-Satapathy.jpg|80px]] | rowspan="4" | '''[[ନନ୍ଦିନୀ ଶତପଥୀ]]'''<br />{{small|'''କଟକ ସିଟି'''}} | {{small|୧୪ ଜୁନ}}<br />୧୯୭୨ | {{small|୩ ମାର୍ଚ୍ଚ}}<br />୧୯୭୩ | rowspan="3" | {{small|'''ଯୋଗେନ୍ଦ୍ର ସିଂହ'''}} | rowspan="3" bgcolor="#CEFDF9" | {{small|'''ଭାରତୀୟ ଜାତୀୟ କଂଗ୍ରେସ (ଆର)'''}} | rowspan="3" bgcolor="#CEFDF9" | {{small|'''ଶତପଥୀ ୧'''}} | rowspan="3" bgcolor="#CEFDF9" | {{small|'''୫ମ'''}} |- bgcolor="#EEEEEE" | colspan="2" | '''୧୯୭୧''' |- bgcolor="#E9E9E9" | colspan="2" | {{small|୨୬୨ ଦିନ}} |- | colspan="6" align="left" |{{small|ଓଡ଼ିଶାର ପ୍ରଥମ ମହିଳା ମୁଖ୍ୟମନ୍ତ୍ରୀ ।}} |- bgcolor="#FFFFFF" | colspan="10" | '''ପଦବୀ ଖାଲି''' (୩ ମାର୍ଚ୍ଚ ୧୯୭୩ – ୬ ମାର୍ଚ୍ଚ ୧୯୭୪)<br />''ଏହି ସମୟରେ '''ରାଷ୍ଟ୍ରପତି ଶାସନ''' ଲାଗୁ ହୋଇଥିଲା''<br />{{small|୧ ବର୍ଷ, ୩ ଦିନ}} |- |- bgcolor="#EEEEEE" | rowspan="4" style="background-color:{{Party color|Indian National Congress (R)}} " | | rowspan="4" | '''(୮)''' | rowspan="4" | [[File:Nandini-Satapathy.jpg|80px]] | rowspan="4" | '''[[ନନ୍ଦିନୀ ଶତପଥୀ]]'''<br />{{small|'''ଢେଙ୍କାନାଳ'''}} | {{small|୬ ମାର୍ଚ୍ଚ}}<br />୧୯୭୪ | {{small|୧୬ ଡିସେମ୍ବର}}<br />୧୯୭୬ | rowspan="3" | {{small|'''ବି. ଡି. ଜତ୍ତୀ'''}} | rowspan="3" bgcolor="#CEFDF9" | {{small|'''ଭାରତୀୟ ଜାତୀୟ କଂଗ୍ରେସ (ଆର)'''}} | rowspan="3" bgcolor="#CEFDF9" | {{small|'''ଶତପଥୀ ୨'''}} | rowspan="3" bgcolor="#CEFDF9" | {{small|'''୬ଷ୍ଠ'''}} |- bgcolor="#EEEEEE" | colspan="2" | '''୧୯୭୪''' |- bgcolor="#E9E9E9" | colspan="2" | {{small|୨ ବର୍ଷ, ୨୮୫ ଦିନ}} |- | colspan="6" align="left" |{{small|ରାଷ୍ଟ୍ରପତି ଶାସନ ପରେ ପୁଣି କ୍ଷମତାକୁ ଫେରିଥିଲେ ।}} |- bgcolor="#FFFFFF" | colspan="10" | '''ପଦବୀ ଖାଲି''' (୧୬ ଡିସେମ୍ବର ୧୯୭୬ – ୨୯ ଡିସେମ୍ବର ୧୯୭୬)<br />''ଏହି ସମୟରେ '''ରାଷ୍ଟ୍ରପତି ଶାସନ''' ଲାଗୁ ହୋଇଥିଲା''<br />{{small|୧୩ ଦିନ}} |- |- bgcolor="#EEEEEE" | rowspan="4" style="background-color:{{Party color|Indian National Congress (R)}}" | | rowspan="4" | '''୯''' | rowspan="4" | [[File:Binayak Acharya.jpg|80px]] | rowspan="4" | '''[[ବିନାୟକ ଆଚାର୍ଯ୍ୟ]]'''<br />{{small|'''ବ୍ରହ୍ମପୁର'''}} | {{small|୨୯ ଡିସେମ୍ବର}}<br />୧୯୭୬ | {{small|୩୦ ଏପ୍ରିଲ}}<br />୧୯୭୭ | rowspan="3" | {{small|'''ଶିବ ନାରାୟଣ ଶଙ୍କର'''}} | rowspan="3" bgcolor="#CEFDF9" | {{small|'''ଭାରତୀୟ ଜାତୀୟ କଂଗ୍ରେସ (ଆର)'''}} | rowspan="3" bgcolor="#CEFDF9" | {{small|'''ଆଚାର୍ଯ୍ୟ'''}} | rowspan="3" bgcolor="#CEFDF9" | {{small|'''୬ଷ୍ଠ'''}} |- bgcolor="#EEEEEE" | colspan="2" | '''୧୯୭୪''' |- bgcolor="#E9E9E9" | colspan="2" | {{small|୧୨୨ ଦିନ}} |- | colspan="6" align="left" |{{small|ଆଉ ଏକ ରାଷ୍ଟ୍ରପତି ଶାସନ ଲାଗୁ ହେବା ପୂର୍ବରୁ ଅଳ୍ପ ସମୟ ପାଇଁ କାର୍ଯ୍ୟ କରିଥିଲେ ।}} |- bgcolor="#FFFFFF" | colspan="10" | '''ପଦବୀ ଖାଲି''' (୩୦ ଏପ୍ରିଲ ୧୯୭୭ – ୨୬ ଜୁନ ୧୯୭୭)<br />''ଏହି ସମୟରେ '''ରାଷ୍ଟ୍ରପତି ଶାସନ''' ଲାଗୁ ହୋଇଥିଲା''<br />{{small|୫୭ ଦିନ}} |- |- bgcolor="#EEEEEE" | rowspan="4" style="background-color:{{party color|Janata Party}}" | | rowspan="4" | '''୧୦''' | rowspan="4" | [[File:NilamaniRautray.jpg|80px]] | rowspan="4" | '''[[ନୀଳମଣି ରାଉତରାୟ]]'''<br />{{small|'''ବାସୁଦେବପୁର'''}} | {{small|୨୬ ଜୁନ}}<br />୧୯୭୭ | {{small|୧୭ ଫେବୃଆରୀ}}<br />୧୯୮୦ | rowspan="3" | {{small|'''ହରଚରଣ ସିଂହ ବ୍ରାର'''}} | rowspan="3" bgcolor="#CCEAFF" | {{small|'''ଜନତା ପାର୍ଟି'''}} | rowspan="3" bgcolor="#CCEAFF" | {{small|'''ରାଉତରାୟ'''}} | rowspan="3" bgcolor="#CCEAFF" | {{small|'''୭ମ'''}} |- bgcolor="#EEEEEE" | colspan="2" | '''୧୯୭୭''' |- bgcolor="#E9E9E9" | colspan="2" | {{small|୨ ବର୍ଷ, ୨୩୬ ଦିନ}} |- | colspan="6" align="left" |{{small|ଓଡ଼ିଶାର ପ୍ରଥମ ଜନତା ପାର୍ଟି ମୁଖ୍ୟମନ୍ତ୍ରୀ ।}} |- bgcolor="#FFFFFF" | colspan="10" | '''ପଦବୀ ଖାଲି''' (୧୭ ଫେବୃଆରୀ ୧୯୮୦ – ୯ ଜୁନ ୧୯୮୦)<br />''ଏହି ସମୟରେ '''ରାଷ୍ଟ୍ରପତି ଶାସନ''' ଲାଗୁ ହୋଇଥିଲା''<br />{{small|୧୧୩ ଦିନ}} |- |- bgcolor="#EEEEEE" | rowspan="4" style="background-color:{{party color|Indian National Congress}}" | | rowspan="4" | '''୧୧''' | rowspan="4" | [[File:J B Pattnaik, Governor of Assam.jpg|80px]] | rowspan="4" | '''[[ଜାନକୀ ବଲ୍ଲଭ ପଟ୍ଟନାୟକ]]'''<br />{{small|'''ଆଠଗଡ଼'''}} | {{small|୯ ଜୁନ}}<br />୧୯୮୦ | {{small|୭ ଡିସେମ୍ବର}}<br />୧୯୮୯ | rowspan="3" | {{small|'''ସି. ଏମ. ପୁନାଚା'''<br />'''ବିଶମ୍ଭର ନାଥ ପାଣ୍ଡେ'''}} | rowspan="3" bgcolor="#CCF2FF" | {{small|[[ଭାରତୀୟ ଜାତୀୟ କଂଗ୍ରେସ]]}} | rowspan="3" bgcolor="#CCF2FF" | {{small|'''ଜାନକୀ ୧'''<br />'''ଜାନକୀ ୨'''}} | rowspan="3" bgcolor="#CCF2FF" | {{small|'''୮ମ'''<br />'''୯ମ'''}} |- bgcolor="#EEEEEE" | colspan="2" | '''୧୯୮୦'''<br />'''୧୯୮୫''' |- bgcolor="#E9E9E9" | colspan="2" | {{small|୯ ବର୍ଷ, ୧୮୧ ଦିନ}} |- | colspan="6" align="left" |{{small|ଲଗାତାର ଦୁଇଟି ପୂର୍ଣ୍ଣ କାର୍ଯ୍ୟକାଳ ପାଇଁ କାର୍ଯ୍ୟ କରିଥିଲେ ।}} |- bgcolor="#EEEEEE" | rowspan="4" style="background-color:{{party color|Indian National Congress}}" | | rowspan="4" | '''୧୨''' | rowspan="4" | [[File:Hemananda Biswal.jpg|80px]] | rowspan="4" | '''[[ହେମାନନ୍ଦ ବିଶ୍ୱାଳ]]'''<br />{{small|'''ଲଇକେରା'''}} | {{small|୭ ଡିସେମ୍ବର}}<br />୧୯୮୯ | {{small|୫ ମାର୍ଚ୍ଚ}}<br />୧୯୯୦ | rowspan="3" | {{small|'''ନୁରୁଲ ହାସନ'''}} | rowspan="3" bgcolor="#CCF2FF" | {{small|[[ଭାରତୀୟ ଜାତୀୟ କଂଗ୍ରେସ]]}} | rowspan="3" bgcolor="#CCF2FF" | {{small|'''ବିଶ୍ୱାଳ ୧'''}} | rowspan="3" bgcolor="#CCF2FF" | {{small|'''୯ମ'''}} |- bgcolor="#EEEEEE" | colspan="2" | '''୧୯୮୫''' |- bgcolor="#E9E9E9" | colspan="2" | {{small|୮୮ ଦିନ}} |- | colspan="6" align="left" |{{small|ଓଡ଼ିଶାର ପ୍ରଥମ ଆଦିବାସୀ ମୁଖ୍ୟମନ୍ତ୍ରୀ ।}} |- bgcolor="#EEEEEE" | rowspan="4" style="background-color:{{party color|Janata Dal}}" | | rowspan="4" | '''(୩)''' | rowspan="4" | [[File:Biju-Patnaik.jpg|80px]] | rowspan="4" | '''[[ବିଜୁ ପଟ୍ଟନାୟକ]]'''<br />{{small|'''ଭୁବନେଶ୍ୱର'''}} | {{small|୫ ମାର୍ଚ୍ଚ}}<br />୧୯୯୦ | {{small|୧୫ ମାର୍ଚ୍ଚ}}<br />୧୯୯୫ | rowspan="3" | {{small|'''ଯଜ୍ଞଦତ୍ତ ଶର୍ମା'''}} | rowspan="3" bgcolor="#D6ECE0" | {{small|ଜନତା ଦଳ }} | rowspan="3" bgcolor="#D6ECE0" | {{small|'''ବିଜୁ ୨'''}} | rowspan="3" bgcolor="#D6ECE0" | {{small|'''୧୦ମ'''}} |- bgcolor="#EEEEEE" | colspan="2" | '''୧୯୯୦''' |- bgcolor="#E9E9E9" | colspan="2" | {{small|୫ ବର୍ଷ, ୧୦ ଦିନ}} |- | colspan="6" align="left" |{{small|ଜନତା ଦଳ ବ୍ୟାନରରେ ପୁଣି କ୍ଷମତାକୁ ଫେରିଥିଲେ ।}} |- bgcolor="#EEEEEE" | rowspan="4" style="background-color:{{party color|Indian National Congress}}" | | rowspan="4" | '''(୧୧)''' | rowspan="4" | [[File:J B Pattnaik, Governor of Assam.jpg|80px]] | rowspan="4" | '''[[ଜାନକୀ ବଲ୍ଲଭ ପଟ୍ଟନାୟକ]]'''<br />{{small|'''ବେଗୁନିଆ'''}} | {{small|୧୫ ମାର୍ଚ୍ଚ}}<br />୧୯୯୫ | {{small|୧୭ ଫେବୃଆରୀ}}<br />୧୯୯୯ | rowspan="3" | {{small|'''ବି. ସତ୍ୟ ନାରାୟଣ ରେଡ୍ଡୀ'''}} | rowspan="3" bgcolor="#CCF2FF" | {{small|[[ଭାରତୀୟ ଜାତୀୟ କଂଗ୍ରେସ]]}} | rowspan="3" bgcolor="#CCF2FF" | {{small|'''ଜାନକୀ ୩'''}} | rowspan="3" bgcolor="#CCF2FF" | {{small|'''୧୧ଶ'''}} |- bgcolor="#EEEEEE" | colspan="2" | '''୧୯୯୫''' |- bgcolor="#E9E9E9" | colspan="2" | {{small|୩ ବର୍ଷ, ୩୩୯ ଦିନ}} |- | colspan="6" align="left" |{{small|ତୃତୀୟ ଥର ଅଣ-କ୍ରମାଗତ କାର୍ଯ୍ୟକାଳ ପାଇଁ ନିର୍ବାଚିତ ହୋଇଥିଲେ ।}} |- bgcolor="#EEEEEE" | rowspan="4" style="background-color:{{party color|Indian National Congress}}" | | rowspan="4" | '''୧୩''' | rowspan="4" | [[File:Giridhar Gamang.jpg|80px]] | rowspan="4" | '''[[ଗିରିଧର ଗମାଙ୍ଗ]]'''<br />{{small|'''ଲକ୍ଷ୍ମୀପୁର'''}} | {{small|୧୭ ଫେବୃଆରୀ}}<br />୧୯୯୯ | {{small|୬ ଡିସେମ୍ବର}}<br />୧୯୯୯ | rowspan="3" | {{small|'''ସି. ରଙ୍ଗରାଜନ'''}} | rowspan="3" bgcolor="#CCF2FF" | {{small|[[ଭାରତୀୟ ଜାତୀୟ କଂଗ୍ରେସ]]}} | rowspan="3" bgcolor="#CCF2FF" | {{small|'''ଗମାଙ୍ଗ'''}} | rowspan="3" bgcolor="#CCF2FF" | {{small|'''୧୧ଶ'''}} |- bgcolor="#EEEEEE" | colspan="2" | '''୧୯୯୫''' |- bgcolor="#E9E9E9" | colspan="2" | {{small|୨୯୨ ଦିନ}} |- | colspan="6" align="left" |{{small|୧୯୯୯ ମହାବାତ୍ୟା ପରେ ଇସ୍ତଫା ଦେଇଥିଲେ ।}} |- bgcolor="#EEEEEE" | rowspan="4" style="background-color:{{party color|Indian National Congress}}" | | rowspan="4" | '''(୧୨)''' | rowspan="4" | [[File:Hemananda Biswal.jpg|80px]] | rowspan="4" | '''[[ହେମାନନ୍ଦ ବିଶ୍ୱାଳ]]'''<br />{{small|'''ଲଇକେରା'''}} | {{small|୬ ଡିସେମ୍ବର}}<br />୧୯୯୯ | {{small|୫ ମାର୍ଚ୍ଚ}}<br />୨୦୦୦ | rowspan="3" | {{small|'''ଏମ. ଏମ. ରାଜେନ୍ଦ୍ରନ'''}} | rowspan="3" bgcolor="#CCF2FF" | {{small|[[ଭାରତୀୟ ଜାତୀୟ କଂଗ୍ରେସ]]}} | rowspan="3" bgcolor="#CCF2FF" | {{small|'''ବିଶ୍ୱାଳ ୨'''}} | rowspan="3" bgcolor="#CCF2FF" | {{small|'''୧୧ଶ'''}} |- bgcolor="#EEEEEE" | colspan="2" | '''୧୯୯୫''' |- bgcolor="#E9E9E9" | colspan="2" | {{small|୯୦ ଦିନ}} |- | colspan="6" align="left" |{{small|୨୦୦୦ ନିର୍ବାଚନ ପୂର୍ବରୁ ଅଳ୍ପ ସମୟ ପାଇଁ କାର୍ଯ୍ୟ କରିଥିଲେ ।}} |- bgcolor="#EEEEEE" | rowspan="4" style="background-color:{{party color|Biju Janata Dal}}" | | rowspan="4" | '''୧୪''' | rowspan="4" | [[File:NaveenPatnaik.jpg|80px]] | rowspan="4" | '''[[ନବୀନ ପଟ୍ଟନାୟକ]]'''<br />{{small|'''ହିଞ୍ଜିଳି'''}} | {{small|୫ ମାର୍ଚ୍ଚ}}<br />୨୦୦୦ | {{small|୧୨ ଜୁନ}}<br />୨୦୨୪ | rowspan="3" | {{small|'''ଏମ. ଏମ. ରାଜେନ୍ଦ୍ରନ'''<br />'''ମୁରଲୀଧର ଭଣ୍ଡାରେ'''<br />'''ଏସ. ସି. ଜାମିର'''<br />'''ଗଣେଶୀ ଲାଲ'''}} | rowspan="3" bgcolor="#E3EDDC" | {{small|[[ବିଜୁ ଜନତା ଦଳ]]}} | rowspan="3" bgcolor="#E3EDDC" | {{small|'''ନବୀନ ୧, ୨, ୩, ୪, ୫'''}} | rowspan="3" bgcolor="#E3EDDC" | {{small|'''୧୨ଶ, ୧୩ଶ, ୧୪ଶ, ୧୫ଶ, ୧୬ଶ'''}} |- bgcolor="#EEEEEE" | colspan="2" | '''୨୦୦୦, ୨୦୦୪, ୨୦୦୯, ୨୦୧୪, ୨୦୧୯''' |- bgcolor="#E9E9E9" | colspan="2" | {{small|୨୪ ବର୍ଷ, ୯୯ ଦିନ}} |- | colspan="6" align="left" |{{small|ଓଡ଼ିଶାର ସବୁଠାରୁ ଦୀର୍ଘ ସମୟ ଧରି କାର୍ଯ୍ୟ କରିଥିବା ମୁଖ୍ୟମନ୍ତ୍ରୀ ।}} |- bgcolor="#EEEEEE" | rowspan="4" style="background-color:{{party color|Bharatiya Janata Party}}" | | rowspan="4" | '''୧୫''' | rowspan="4" | [[File:Shri Mohan Charan Majhi.jpg|80px]] | rowspan="4" | '''[[ମୋହନ ଚରଣ ମାଝୀ]]'''<br />{{small|'''କେନ୍ଦୁଝର'''}} | {{small|୧୨ ଜୁନ}}<br />୨୦୨୪ | ଅଦ୍ୟାବଧି | rowspan="3" | {{small|'''ରଘୁବର ଦାସ'''}} | rowspan="3" bgcolor="#FFE5CC" | {{small|[[ଭାରତୀୟ ଜନତା ପାର୍ଟି]]}} | rowspan="3" bgcolor="#FFE5CC" | {{small|'''ମାଝୀ'''}} | rowspan="3" bgcolor="#FFE5CC" | {{small|'''୧୭ଶ'''}} |- bgcolor="#EEEEEE" | colspan="2" | '''୨୦୨୪''' |- bgcolor="#E9E9E9" | colspan="2" | {{small|୧ ବର୍ଷ, ୩୫୪ ଦିନ}} |- | colspan="6" align="left" |{{small|ଓଡ଼ିଶାର ପ୍ରଥମ ଭାରତୀୟ ଜନତା ପାର୍ଟି ମୁଖ୍ୟମନ୍ତ୍ରୀ ।}} |} == ପରିସଂଖ୍ୟାନ == {| class="wikitable" style="width:100%; max-width:700px; text-align:left; font-size:95%;" |+ ୧ ଜୁନ ୨୦୨୬ ସୁଦ୍ଧା ଓଡ଼ିଶାରେ ବିଭିନ୍ନ ଦଳର ଶାସନ କାଳର ଅନୁପାତ |- ! width="35%" | ରାଜନୈତିକ ଦଳ / ଶାସନ ! width="50%" | ସମୟର ଅନୁପାତ (ବାର୍ ଚାର୍ଟ) ! width="15%" | ପ୍ରତିଶତ (%) |- | [[ଭାରତୀୟ ଜାତୀୟ କଂଗ୍ରେସ]] | <div style="width:84.24%; background-color:#00BCFF; height:1.4em; border:1px solid #aaa; border-radius:3px;"></div> | ୪୨.୧୨% |- | [[ବିଜୁ ଜନତା ଦଳ]] | <div style="width:54.44%; background-color:#77A04D; height:1.4em; border:1px solid #aaa; border-radius:3px;"></div> | ୨୭.୨୨% |- | '''ରାଷ୍ଟ୍ରପତି ଶାସନ / ରାଜ୍ୟପାଳ ଶାସନ''' | <div style="width:13.28%; background-color:#000000; height:1.4em; border:1px solid #aaa; border-radius:3px;"></div> | ୬.୬୪% |- | [[ଜନତା ଦଳ]] | <div style="width:11.28%; background-color:#249256; height:1.4em; border:1px solid #aaa; border-radius:3px;"></div> | ୫.୬୪% |- | '''ସ୍ୱତନ୍ତ୍ର ପାର୍ଟି''' | <div style="width:8.62%; background-color:#0400FF; height:1.4em; border:1px solid #aaa; border-radius:3px;"></div> | ୪.୩୧% |- | '''ଭାରତୀୟ ଜାତୀୟ କଂଗ୍ରେସ (ଆର)''' | <div style="width:8.60%; background-color:#00FFFF; height:1.4em; border:1px solid #aaa; border-radius:3px;"></div> | ୪.୩୦% |- | '''ଜାତୀୟ ଦଳ''' | <div style="width:6.50%; background-color:#ffff00; height:1.4em; border:1px solid #aaa; border-radius:3px;"></div> | ୩.୨୫% |- | '''ଜନତା ପାର୍ଟି''' | <div style="width:5.94%; background-color:#2478FF; height:1.4em; border:1px solid #aaa; border-radius:3px;"></div> | ୨.୯୭% |- | [[ଭାରତୀୟ ଜନତା ପାର୍ଟି]] | <div style="width:4.42%; background-color:#FF9933; height:1.4em; border:1px solid #aaa; border-radius:3px;"></div> | ୨.୨୧% |- | '''ସ୍ୱାଧୀନ''' | <div style="width:2.68%; background-color:#CCCCCC; height:1.4em; border:1px solid #aaa; border-radius:3px;"></div> | ୧.୩୪% |} {| class="wikitable sortable" style="text-align:center" ! data-sort-type="number" rowspan="2" |କ୍ରମିକ ନଂ. ! rowspan="2" |ମୁଖ୍ୟମନ୍ତ୍ରୀ ! rowspan="2" colspan="2" |ଦଳ ! colspan="2" |କାର୍ଯ୍ୟକାଳ |- ! ସର୍ବାଧିକ କାର୍ଯ୍ୟକାଳ ! ମୋଟ କାର୍ଯ୍ୟକାଳ |- ! data-sort-value="1" | ୧ | [[ନବୀନ ପଟ୍ଟନାୟକ]] | style="background-color:#77A04D;" | | style="text-align:left;" | [[ବିଜୁ ଜନତା ଦଳ]] | ୨୪ ବର୍ଷ, ୯୯ ଦିନ | ୨୪ ବର୍ଷ, ୯୯ ଦିନ |- ! data-sort-value="2" | ୨ | [[ଜାନକୀ ବଲ୍ଲଭ ପଟ୍ଟନାୟକ]] | style="background-color:#00BCFF;" | | style="text-align:left;" | [[ଭାରତୀୟ ଜାତୀୟ କଂଗ୍ରେସ]] | ୯ ବର୍ଷ, ୧୮୧ ଦିନ | ୧୩ ବର୍ଷ, ୧୫୫ ଦିନ |- ! data-sort-value="3" | ୩ | [[ହରେକୃଷ୍ଣ ମହତାବ]] | style="background-color:#00BCFF;" | | style="text-align:left;" | [[ଭାରତୀୟ ଜାତୀୟ କଂଗ୍ରେସ]] | ୪ ବର୍ଷ, ୧୨୯ ଦିନ | ୮ ବର୍ଷ, ୧୪୮ ଦିନ |- ! data-sort-value="4" | ୪ | [[ବିଜୁ ପଟ୍ଟନାୟକ]] | style="background-color:#249256;" | | style="text-align:left;" | [[ଜନତା ଦଳ]]/'''କଂଗ୍ରେସ''' | ୫ ବର୍ଷ, ୧୦ ଦିନ | ୭ ବର୍ଷ, ୧୧୧ ଦିନ |- ! data-sort-value="5" | ୫ | [[ନବକୃଷ୍ଣ ଚୌଧୁରୀ]] | style="background-color:#00BCFF;" | | style="text-align:left;" | [[ଭାରତୀୟ ଜାତୀୟ କଂଗ୍ରେସ]] | ୬ ବର୍ଷ, ୧୬୦ ଦିନ | ୬ ବର୍ଷ, ୧୬୦ ଦିନ |- ! data-sort-value="6" | ୬ | [[ରାଜେନ୍ଦ୍ର ନାରାୟଣ ସିଂହଦେଓ]] | style="background-color:#0400FF;" | | style="text-align:left;" | '''ସ୍ୱତନ୍ତ୍ର ପାର୍ଟି''' | ୩ ବର୍ଷ, ୩୦୭ ଦିନ | ୩ ବର୍ଷ, ୩୦୭ ଦିନ |- ! data-sort-value="7" | ୭ | [[ବିଶ୍ୱନାଥ ଦାସ]] | style="background-color:#CCCCCC;" | | style="text-align:left;" | '''ସ୍ୱାଧୀନ'''/'''କଂଗ୍ରେସ''' | ୨ ବର୍ଷ, ୧୧୦ ଦିନ | ୩ ବର୍ଷ, ୧୮୨ ଦିନ |- ! data-sort-value="8" | ୮ | [[ନନ୍ଦିନୀ ଶତପଥୀ]] | style="background-color:#00FFFF;" | | style="text-align:left;" | '''ଭାରତୀୟ ଜାତୀୟ କଂଗ୍ରେସ (ଆର)''' | ୨ ବର୍ଷ, ୨୮୫ ଦିନ | ୩ ବର୍ଷ, ୧୮୨ ଦିନ |- ! data-sort-value="9" | ୯ | [[କୃଷ୍ଣଚନ୍ଦ୍ର ଗଜପତି ନାରାୟଣ ଦେବ]] | style="background-color:#FFFF00;" | | style="text-align:left;" | '''ଜାତୀୟ ଦଳ'''/'''ସ୍ୱାଧୀନ''' | ୨ ବର୍ଷ, ୨୧୯ ଦିନ | ୨ ବର୍ଷ, ୩୨୮ ଦିନ |- ! data-sort-value="10" | ୧୦ | [[ନୀଳମଣି ରାଉତରାୟ]] | style="background-color:#2478FF;" | | style="text-align:left;" | '''ଜନତା ପାର୍ଟି''' | ୨ ବର୍ଷ, ୨୩୬ ଦିନ | ୨ ବର୍ଷ, ୨୩୬ ଦିନ |- ! data-sort-value="11" | ୧୧ | [[ସଦାଶିବ ତ୍ରିପାଠୀ]] | style="background-color:#00BCFF;" | | style="text-align:left;" | [[ଭାରତୀୟ ଜାତୀୟ କଂଗ୍ରେସ]] | ୨ ବର୍ଷ, ୧୫ ଦିନ | ୨ ବର୍ଷ, ୧୫ ଦିନ |- ! data-sort-value="12" | ୧୨ | '''[[ମୋହନ ଚରଣ ମାଝୀ]]''' | style="background-color:#FF9933;" | | style="text-align:left;" | [[ଭାରତୀୟ ଜନତା ପାର୍ଟି]] | '''''କାର୍ଯ୍ୟରତ''''' | '''''କାର୍ଯ୍ୟରତ''''' |- ! data-sort-value="13" | ୧୩ | [[ବୀରେନ ମିତ୍ର]] | style="background-color:#00BCFF;" | | style="text-align:left;" | [[ଭାରତୀୟ ଜାତୀୟ କଂଗ୍ରେସ]] | ୧ ବର୍ଷ, ୧୪୨ ଦିନ | ୧ ବର୍ଷ, ୧୪୨ ଦିନ |- ! data-sort-value="14" | ୧୪ | [[ଗିରିଧର ଗମାଙ୍ଗ]] | style="background-color:#00BCFF;" | | style="text-align:left;" | [[ଭାରତୀୟ ଜାତୀୟ କଂଗ୍ରେସ]] | ୨୯୨ ଦିନ | ୨୯୨ ଦିନ |- ! data-sort-value="15" | ୧୫ | [[ହେମାନନ୍ଦ ବିଶ୍ୱାଳ]] | style="background-color:#00BCFF;" | | style="text-align:left;" | [[ଭାରତୀୟ ଜାତୀୟ କଂଗ୍ରେସ]] | ୯୦ ଦିନ | ୧୭୮ ଦିନ |- ! data-sort-value="16" | ୧୬ | [[ବିନାୟକ ଆଚାର୍ଯ୍ୟ]] | style="background-color:#00FFFF;" | | style="text-align:left;" | '''ଭାରତୀୟ ଜାତୀୟ କଂଗ୍ରେସ (ଆର)''' | ୧୨୨ ଦିନ | ୧୨୨ ଦିନ |} == ଆହୁରି ଦେଖନ୍ତୁ == * [[ଓଡ଼ିଶାର ମନ୍ତ୍ରୀମଣ୍ଡଳ]] * [[ଓଡ଼ିଶାର ରାଜ୍ୟପାଳମାନଙ୍କର ତାଲିକା]] * [[ଓଡ଼ିଶାର ନେତାମାନଙ୍କର ତାଲିକା]] == ଆଧାର == # [http://www.orissa.gov.in/e-magazine/orissaannualreference/OR-Annual.../399-400.pdf Primie ministers and Chief ministers of Odisha] # [http://orissa.gov.in/cmorissa/cm.asp Odisha Chief Ministers List] {{ଓଡ଼ିଶାର ମୁଖ୍ୟମନ୍ତ୍ରୀ}} {{ଓଡ଼ିଶା ପ୍ରସଙ୍ଗ}} <!--ଅଲଗା ଭାଷାର ଉଇକିପିଡ଼ିଆରେ ଏହି ପ୍ରସଙ୍ଗ--> [[ଶ୍ରେଣୀ:ରାଜନୀତି]] [[ଶ୍ରେଣୀ:ଓଡ଼ିଶା ରାଜନୀତି]] [[ଶ୍ରେଣୀ:ତାଲିକା]] <references group="lower-alpha" /> lntv1efsysil89rilkn4bzyzfimwdam 595830 595829 2026-06-01T16:46:28Z SamyakSamantasinghar 42167 /* ପରିସଂଖ୍ୟାନ */ 595830 wikitext text/x-wiki {{Short description|ଓଡ଼ିଶା ସରକାରଙ୍କ କାର୍ଯ୍ୟନିର୍ବାହୀ ଶାଖାର ମୁଖ୍ୟ}} {{Use dmy dates|date=December 2025}} {{Infobox | title = ଓଡ଼ିଶାର ମୁଖ୍ୟମନ୍ତ୍ରୀ | image = [[File:Flag of India.svg|100px|border|ଭାରତର ଜାତୀୟ ପତାକା]] | caption = '''ଭାରତର ଜାତୀୟ ପତାକା''' | image2 = [[File:Seal_of_Odisha.png|125px|ଓଡ଼ିଶାର ରାଜପ୍ରତୀକ]] | caption2 = '''ଓଡ଼ିଶାର ରାଜପ୍ରତୀକ''' | image3 = [[File:Shri Mohan Charan Majhi.jpg|250px|ମୋହନ ଚରଣ ମାଝୀ]] | caption3 = '''ବର୍ତ୍ତମାନ ପଦାଧିକାରୀ'''<br/>[[ମୋହନ ଚରଣ ମାଝୀ]]<br/>{{small|୧୨ ଜୁନ ୨୦୨୪ ଠାରୁ}} | label1 = ସମ୍ବୋଧନ | data1 = '''ମାନ୍ୟବର''' | label2 = ସଂକ୍ଷିପ୍ତ ନାମ | data2 = CMoOdisha | label3 = ବିଭାଗ | data3 = '''ମୁଖ୍ୟମନ୍ତ୍ରୀଙ୍କ କାର୍ଯ୍ୟାଳୟ'''<br/>'''ଓଡ଼ିଶା ସରକାର''' | label4 = ସଦସ୍ୟ | data4 = '''ଓଡ଼ିଶା ବିଧାନ ସଭା'''<br/>'''ରାଜ୍ୟ କ୍ୟାବିନେଟ୍''' | label5 = ଉତ୍ତରଦାୟୀ | data5 = '''ଓଡ଼ିଶାର ରାଜ୍ୟପାଳ'''<br/>'''ଓଡ଼ିଶା ବିଧାନ ସଭା''' | label6 = ବାସଭବନ | data6 = [[ଭୁବନେଶ୍ୱର]] | label7 = କାର୍ଯ୍ୟାଳୟ | data7 = [[ଲୋକସେବା ଭବନ]], [[ଭୁବନେଶ୍ୱର]] | label8 = ନାମାଙ୍କନକାରୀ | data8 = ସଂଖ୍ୟାଗରିଷ୍ଠ ଦଳ ବା ମେଣ୍ଟର ବିଧାୟକଗଣ | label9 = ନିଯୁକ୍ତିଦାତା | data9 = '''ଓଡ଼ିଶାର ରାଜ୍ୟପାଳ'''<br/>{{small|'''ଓଡ଼ିଶା ବିଧାନ ସଭା'''ରେ ସଂଖ୍ୟାଗରିଷ୍ଠତା ପ୍ରମାଣ କରିବାର ଦକ୍ଷତା ଭିତ୍ତିରେ ପାରମ୍ପରିକ ନିୟମ ଅନୁଯାୟୀ}} | label10 = କାର୍ଯ୍ୟକାଳ ସୀମା | data10 = ବିଧାନସଭାରେ ଆସ୍ଥା ଥିବା ପର୍ଯ୍ୟନ୍ତ;<br/>ସାଧାରଣତଃ ପାଞ୍ଚ ବର୍ଷ ଏବଂ କୌଣସି ନିର୍ଦ୍ଦିଷ୍ଟ କାର୍ଯ୍ୟକାଳ ସୀମା ନାହିଁ | label11 = ପୂର୍ବବର୍ତ୍ତୀ ପଦବୀ | data11 = ଓଡ଼ିଶା ପ୍ରଦେଶର ପ୍ରଧାନମନ୍ତ୍ରୀ | label12 = ପ୍ରଥମ ପଦାଧିକାରୀ | data12 = [[ହରେକୃଷ୍ଣ ମହତାବ]] | label13 = ଗଠନ | data13 = ୧ ଅପ୍ରେଲ ୧୯୩୬ (୯୦ ବର୍ଷ ପୂର୍ବେ) | label14 = ଉପମୁଖ୍ୟମନ୍ତ୍ରୀ | data14 = '''ଓଡ଼ିଶାର ଉପମୁଖ୍ୟମନ୍ତ୍ରୀ''' | label15 = ଦରମା | data15 = ₹୯୮,୦୦୦/ମାସିକ<br/>₹୧୧,୭୬,୦୦୦/ବାର୍ଷିକ | label16 = ୱେବସାଇଟ୍ | data16 = [https://cm.odisha.gov.in/ cm.odisha.gov.in] }} '''ଓଡ଼ିଶାର ମୁଖ୍ୟମନ୍ତ୍ରୀ''' ହେଉଛନ୍ତି [[ଭାରତ]]ର ଏକ '''ରାଜ୍ୟ''' '''ଓଡ଼ିଶା ସରକାର'''ଙ୍କ ମୁଖ୍ୟ । [[ଭାରତର ସମ୍ବିଧାନ]] ଅନୁଯାୟୀ, ରାଜ୍ୟର '''ରାଜ୍ୟପାଳ''' ହେଉଛନ୍ତି ନାମମାତ୍ର ('''''ଡି ଜୁରେ''''') ମୁଖ୍ୟ, କିନ୍ତୁ ପ୍ରକୃତ ('''''ଡି ଫ୍ୟାକ୍ଟୋ''''') କାର୍ଯ୍ୟନିର୍ବାହୀ କ୍ଷମତା ମୁଖ୍ୟମନ୍ତ୍ରୀଙ୍କ ହାତରେ ନ୍ୟସ୍ତ ଥାଏ । '''ଓଡ଼ିଶା ବିଧାନ ସଭା''' ନିର୍ବାଚନ ପରେ, ରାଜ୍ୟପାଳ ସାଧାରଣତଃ ସଂଖ୍ୟାଗରିଷ୍ଠତା ହାସଲ କରିଥିବା ଦଳ (କିମ୍ବା ମେଣ୍ଟ)କୁ ସରକାର ଗଠନ କରିବା ପାଇଁ ଆମନ୍ତ୍ରଣ କରିଥାନ୍ତି । ରାଜ୍ୟପାଳ ମୁଖ୍ୟମନ୍ତ୍ରୀଙ୍କୁ ନିଯୁକ୍ତ କରନ୍ତି, ଯାହାଙ୍କ '''ମନ୍ତ୍ରୀପରିଷଦ''' ବିଧାନସଭା ପ୍ରତି '''ସାମୂହିକ ଭାବେ ଉତ୍ତରଦାୟୀ''' ରହିଥାନ୍ତି । ବିଧାନସଭାରେ ଆସ୍ଥା ଥିବା ପର୍ଯ୍ୟନ୍ତ ମୁଖ୍ୟମନ୍ତ୍ରୀଙ୍କ କାର୍ଯ୍ୟକାଳ ପାଞ୍ଚ ବର୍ଷ ପାଇଁ ରହିଥାଏ ଏବଂ ଏହି ପଦବୀ ପାଇଁ କୌଣସି କାର୍ଯ୍ୟକାଳ ସୀମା ବା ନିର୍ଦ୍ଦିଷ୍ଟ ସମୟ ସୀମା ନାହିଁ ।<ref name="term1">'''ଦୁର୍ଗା ଦାସ ବସୁ'''. ''Introduction to the Constitution of India''. ୧୯୬୦. ୨୦ଶ ସଂସ୍କରଣ, ୨୦୧୧ ପୁନଃମୁଦ୍ରଣ. ପୃଷ୍ଠା- ୨୪୧, ୨୪୫. LexisNexis Butterworths Wadhwa Nagpur. {{ISBN|978-81-8038-559-9}}. ବି.ଦ୍ର.: ଯଦିଓ ଏହି ପୁସ୍ତକଟି ସାଧାରଣ ଭାବରେ ଭାରତୀୟ ରାଜ୍ୟ ସରକାରଙ୍କ ବିଷୟରେ ବର୍ଣ୍ଣନା କରେ, ଏହା ଓଡ଼ିଶା ପାଇଁ ମଧ୍ୟ ସମାନ ଭାବେ ପ୍ରଯୁଜ୍ୟ ।</ref> ମୁଖ୍ୟମନ୍ତ୍ରୀ ବିଧାନସଭାରେ ଗୃହର ନେତା ଭାବରେ ମଧ୍ୟ କାର୍ଯ୍ୟ କରନ୍ତି ।<ref>https://apuat21.cgg.gov.in/web/legislative-assembly/leader-of-the-house</ref> == ସଂକ୍ଷିପ୍ତ ଇତିହାସ == ୧ ଅପ୍ରେଲ ୧୯୩୬ ମସିହାରେ '''ଓଡ଼ିଶା ପ୍ରଦେଶ''' ଗଠନ କରାଯାଇଥିଲା । [[କୃଷ୍ଣଚନ୍ଦ୍ର ଗଜପତି ନାରାୟଣ ଦେବ|ମହାରାଜା କୃଷ୍ଣଚନ୍ଦ୍ର ଗଜପତି ନାରାୟଣ ଦେବ]]ଙ୍କ ପ୍ରଧାନମନ୍ତ୍ରୀତ୍ୱରେ ପ୍ରଥମ ପ୍ରାଦେଶିକ ସରକାର ଗଠନ କରାଯାଇଥିଲା । ସେ ଜୁଲାଇ ୧୯୩୭ ପର୍ଯ୍ୟନ୍ତ ଶାସନ କରିଥିଲେ । ଏହା ପରେ [[ଭାରତୀୟ ଜାତୀୟ କଂଗ୍ରେସ|ସର୍ବଭାରତୀୟ କଂଗ୍ରେସ ଦଳ]]ର ନେତା [[ବିଶ୍ୱନାଥ ଦାସ]] ଆଉ ଦୁଇ ବର୍ଷ ପାଇଁ ପ୍ରଧାନମନ୍ତ୍ରୀ ଦାୟିତ୍ୱ ଗ୍ରହଣ କରିଥିଲେ । ୧୯୪୬ ମସିହାରେ [[ହରେକୃଷ୍ଣ ମହତାବ|ଡଃ ହରେକୃଷ୍ଣ ମହତାବ]]ଙ୍କୁ ଦାୟିତ୍ୱ ହସ୍ତାନ୍ତର କରିବା ପୂର୍ବରୁ ମହାରାଜା କୃଷ୍ଣଚନ୍ଦ୍ର ଗଜପତି ପୁଣିଥରେ ଏହି କାର୍ଯ୍ୟଭାର ଗ୍ରହଣ କରିଥିଲେ । ଭାରତ ସ୍ୱାଧୀନତା ଲାଭ କରିବା ପରେ ନୂତନ ବ୍ୟବସ୍ଥା ଅଧୀନରେ ପ୍ରାଦେଶିକ ସରକାରଗୁଡ଼ିକର ପ୍ରଧାନମନ୍ତ୍ରୀ ପଦବୀକୁ ଉଚ୍ଛେଦ କରାଯାଇ ୧୯୫୦ ମସିହାରେ ମୁଖ୍ୟମନ୍ତ୍ରୀ ପଦବୀ ସୃଷ୍ଟି କରାଯାଇଥିଲା । ସ୍ୱାଧୀନତା ପରବର୍ତ୍ତୀ ପ୍ରଥମ ନିର୍ବାଚନ ପର୍ଯ୍ୟନ୍ତ [[ହରେକୃଷ୍ଣ ମହତାବ|ଡଃ ହରେକୃଷ୍ଣ ମହତାବ]] ଓଡ଼ିଶାର ମୁଖ୍ୟମନ୍ତ୍ରୀ ଭାବରେ ଅବ୍ୟାହତ ରହିଥିଲେ ଏବଂ ତାଙ୍କ ପରେ [[ନବକୃଷ୍ଣ ଚୌଧୁରୀ]] ଏହି ଦାୟିତ୍ୱ ଗ୍ରହଣ କରିଥିଲେ । ୧୯୪୬ ମସିହା ଠାରୁ ଓଡ଼ିଶାର ମୁଖ୍ୟମନ୍ତ୍ରୀମାନଙ୍କର ତାଲିକା ନିମ୍ନରେ ପ୍ରଦାନ କରାଯାଇଛି । ୧୯୪୬ ଠାରୁ ଓଡ଼ିଶାରେ ସର୍ବମୋଟ ୧୫ ଜଣ ମୁଖ୍ୟମନ୍ତ୍ରୀ ହୋଇଛନ୍ତି । ୨୦୦୦ ମସିହାରୁ ୨୦୨୪ ପର୍ଯ୍ୟନ୍ତ କାର୍ଯ୍ୟ କରିଥିବା [[ବିଜୁ ଜନତା ଦଳ]]ର [[ନବୀନ ପଟ୍ଟନାୟକ]] ହେଉଛନ୍ତି ଓଡ଼ିଶା ଇତିହାସରେ ସବୁଠାରୁ ଦୀର୍ଘ ସମୟ ଧରି କାର୍ଯ୍ୟ କରିଥିବା ମୁଖ୍ୟମନ୍ତ୍ରୀ (ଏହି ପଦବୀ ଅଳଙ୍କୃତ କରିବାରେ ସେ ହେଉଛନ୍ତି ପ୍ରଥମ ବ୍ୟକ୍ତି ଯାହାଙ୍କର କଦାପି ଭାରତୀୟ ଜାତୀୟ କଂଗ୍ରେସ ସହିତ କୌଣସି ସମ୍ପର୍କ ନଥିଲା) । ୧୨ ଜୁନ ୨୦୨୪ ଠାରୁ [[ଭାରତୀୟ ଜନତା ପାର୍ଟି]]ର [[ମୋହନ ଚରଣ ମାଝୀ]] ହେଉଛନ୍ତି ଓଡ଼ିଶାର ବର୍ତ୍ତମାନର ମୁଖ୍ୟମନ୍ତ୍ରୀ । ==ଶପଥ== ପଦ ଗ୍ରହଣ ପୂର୍ବରୁ ମୁଖ୍ୟମନ୍ତ୍ରୀ ରାଜ୍ୟପାଳଙ୍କ ସମ୍ମୁଖରେ ଭାରତର ସମ୍ବିଧାନର ତୃତୀୟ ଅନୁସୂଚି ଅନୁଯାୟୀ ପଦବୀ ଓ ଗୋପନୀୟତାର ଶପଥ ଗ୍ରହଣ କରନ୍ତି। ==== ପଦବୀର ଶପଥ ==== {{Blockquote|text=ମୁଁ, <ମୁଖ୍ୟମନ୍ତ୍ରୀଙ୍କ ନାମ>, ଈଶ୍ଵରଙ୍କ ନାମରେ ଶପଥ କରୁଛି ଯେ / ଦୃଢ଼ତାର ସହିତ ନିଷ୍ଠାପର ଘୋଷଣା କରୁଛି ଯେ ମୁଁ ବିଧି ଦ୍ୱାରା ସ୍ଥାପିତ ଭାରତର ସମ୍ବିଧାନ ପ୍ରତି ପ୍ରକୃତ ବିଶ୍ୱାସ ଓ ଅନୁଗତ୍ୟ ରଖିବି, ଭାରତର ସାର୍ବଭୌମତ୍ୱ ଓ ଅଖଣ୍ଡତା ରକ୍ଷା କରିବି, ଓଡ଼ିଶା ରାଜ୍ୟର ମୁଖ୍ୟମନ୍ତ୍ରୀ ଭାବରେ ମୋର କର୍ତ୍ତବ୍ୟ ନିଷ୍ଠାପର ଓ ବିବେକପୂର୍ଣ୍ଣ ଭାବରେ ପାଳନ କରିବି ଏବଂ ଭୟ, ପକ୍ଷପାତ, ଅନୁରାଗ କିମ୍ବା ବିଦ୍ୱେଷ ବିନା ସମ୍ବିଧାନ ଓ ଆଇନ ଅନୁସାରେ ସମସ୍ତଙ୍କ ପ୍ରତି ନ୍ୟାୟ କରିବି।}} ==== ଗୋପନୀୟତାର ଶପଥ ==== {{Blockquote|text=ମୁଁ, <ମୁଖ୍ୟମନ୍ତ୍ରୀଙ୍କ ନାମ>, ଈଶ୍ଵରଙ୍କ ନାମରେ ଶପଥ କରୁଛି ଯେ / ଦୃଢ଼ତାର ସହିତ ନିଷ୍ଠାପର ଘୋଷଣା କରୁଛି ଯେ ମୁଖ୍ୟମନ୍ତ୍ରୀ ଭାବରେ ମୋର ବିଚାରାର୍ଥ ଆସୁଥିବା କିମ୍ବା ମୋତେ ଜଣାପଡୁଥିବା କୌଣସି ବିଷୟକୁ, ମୋର କର୍ତ୍ତବ୍ୟର ଯଥୋଚିତ ପାଳନ ପାଇଁ ଆବଶ୍ୟକ ହେବା ବ୍ୟତୀତ, ମୁଁ ପ୍ରତ୍ୟକ୍ଷ କିମ୍ବା ପରୋକ୍ଷ ଭାବରେ କାହାକୁ ପ୍ରକାଶ କରିବି ନାହିଁ।}} == ଓଡ଼ିଶା ପ୍ରଦେଶର ପ୍ରଧାନମନ୍ତ୍ରୀଗଣ == {{clear}} ;ଦଳସମୂହ {{legend2|#FFFF00|'''ଜାତୀୟ ଦଳ'''|border=1px solid #AAAAAA}} (୧)<br> {{legend2|#00BCFF|[[ଭାରତୀୟ ଜାତୀୟ କଂଗ୍ରେସ]]|border=1px solid #AAAAAA}} (୨) {| class="wikitable sticky-header" width=100% style="text-align:center;" ! colspan="2" width="5%" |କ୍ରମିକ ନଂ. ! width="10%" |ଚିତ୍ର ! width="20%" |ନାମ<br />{{small|ନିର୍ବାଚନ ମଣ୍ଡଳୀ}} ! colspan="2" width="20%" |କାର୍ଯ୍ୟକାଳ<br />ନିର୍ବାଚନ ଜନାଦେଶ<br />ପଦବୀରେ ଥିବା ସମୟ ! width="20%" |ନିଯୁକ୍ତିଦାତା<br />{{small|(ରାଜ୍ୟପାଳ)}} ! width="15%" |ପ୍ରଧାନମନ୍ତ୍ରୀଙ୍କ<br />ରାଜନୈତିକ ଦଳ ! colspan="2" width="10%" |ସରକାର |- bgcolor="#EEEEEE" | rowspan="4" style="background-color:#FFFF00" | | rowspan="4" | '''୧''' | rowspan="4" | [[File:CKCGN-Deo.jpg|100px]] | rowspan="4" | '''[[କୃଷ୍ଣଚନ୍ଦ୍ର ଗଜପତି ନାରାୟଣ ଦେବ]]'''<br />{{small|'''ପାରଳାଖେମୁଣ୍ଡି'''}} | {{small|୧ ଅପ୍ରେଲ}}<br />୧୯୩୭ | {{small|୧୯ ଜୁଲାଇ}}<br />୧୯୩୭ | rowspan="3" | {{small|'''ସାର ଜନ ଅଷ୍ଟେନ ହବ୍ୟାକ'''}} | rowspan="3" bgcolor="#FFFFCC" | {{small|'''ଜାତୀୟ ଦଳ'''}} | rowspan="3" bgcolor="#FFFFCC" | {{small|'''ଗଜପତି ୧'''}} | rowspan="3" bgcolor="#FFFFCC" | {{small|'''୧ମ ପ୍ରାଦେଶିକ'''}} |- bgcolor="#EEEEEE" | colspan="2" | '''୧୯୩୭''' |- bgcolor="#E9E9E9" | colspan="2" | {{small|୧୦୯ ଦିନ}} |- | colspan="6" align="left" |{{small|ଓଡ଼ିଶା ପ୍ରଦେଶର ପ୍ରଥମ ପ୍ରଧାନମନ୍ତ୍ରୀ ।}} |- bgcolor="#EEEEEE" | rowspan="4" style="background-color:#00BCFF" | | rowspan="4" | '''୨''' | rowspan="4" | [[File:Biswanath-Das.jpg|80px]] | rowspan="4" | '''[[ବିଶ୍ୱନାଥ ଦାସ]]'''<br />{{small|'''ଘୁମୁସର'''}} | {{small|୧୯ ଜୁଲାଇ}}<br />୧୯୩୭ | {{small|୬ ନଭେମ୍ବର}}<br />୧୯୩୯ | rowspan="3" | {{small|'''ସାର ଜନ ଅଷ୍ଟେନ ହବ୍ୟାକ'''}} | rowspan="3" bgcolor="#CCF2FF" | {{small|[[ଭାରତୀୟ ଜାତୀୟ କଂଗ୍ରେସ]]}} | rowspan="3" bgcolor="#CCF2FF" | {{small|'''ଦାସ ୧'''}} | rowspan="3" bgcolor="#CCF2FF" | {{small|'''୧ମ ପ୍ରାଦେଶିକ'''}} |- bgcolor="#EEEEEE" | colspan="2" | '''୧୯୩୭''' |- bgcolor="#E9E9E9" | colspan="2" | {{small|୨ ବର୍ଷ, ୧୧୦ ଦିନ}} |- | colspan="6" align="left" |{{small|ପ୍ରଦେଶରେ ପ୍ରଥମ କଂଗ୍ରେସ ସରକାର ଗଠନ କରିଥିଲେ ।}} |- bgcolor="#EEEEEE" | rowspan="4" style="background-color:#FFFF00" | | rowspan="4" | '''(୧)''' | rowspan="4" | [[File:CKCGN-Deo.jpg|100px]] | rowspan="4" | '''[[କୃଷ୍ଣଚନ୍ଦ୍ର ଗଜପତି ନାରାୟଣ ଦେବ]]'''<br />{{small|'''ପାରଳାଖେମୁଣ୍ଡି'''}} | {{small|୨୪ ନଭେମ୍ବର}}<br />୧୯୪୧ | {{small|୩୦ ଜୁନ}}<br />୧୯୪୪ | rowspan="3" | {{small|'''ସାର ୱିଲିୟମ ହଥର୍ନ ଲୁଇସ'''}} | rowspan="3" bgcolor="#FFFFCC" | {{small|'''ଜାତୀୟ ଦଳ'''}} | rowspan="3" bgcolor="#FFFFCC" | {{small|'''ଗଜପତି ୨'''}} | rowspan="3" bgcolor="#FFFFCC" | {{small|'''୧ମ ପ୍ରାଦେଶିକ'''}} |- bgcolor="#EEEEEE" | colspan="2" | '''୧୯୩୭''' |- bgcolor="#E9E9E9" | colspan="2" | {{small|୨ ବର୍ଷ, ୨୧୯ ଦିନ}} |- | colspan="6" align="left" |{{small|ଏକ ଅଣ-କଂଗ୍ରେସ ମେଣ୍ଟ ସହିତ ଦ୍ୱିତୀୟ ଥର ପାଇଁ ପ୍ରଧାନମନ୍ତ୍ରୀ ଭାବରେ ପ୍ରତ୍ୟାବର୍ତ୍ତନ କରିଥିଲେ ।}} |- bgcolor="#EEEEEE" | rowspan="4" style="background-color:#00BCFF" | | rowspan="4" | '''୩''' | rowspan="4" | [[File:Harekrushna_Mahatab_2000_stamp_of_India.jpg|80px]] | rowspan="4" | '''[[ହରେକୃଷ୍ଣ ମହତାବ]]'''<br />{{small|'''ପୂର୍ବ ଭଦ୍ରକ'''}} | {{small|୨୩ ଅପ୍ରେଲ}}<br />୧୯୪୬ | {{small|୨୬ ଜାନୁଆରୀ}}<br />୧୯୫୦ | rowspan="3" | {{small|'''ଚାନ୍ଦୁଲାଲ ତ୍ରିବେଦୀ'''}} | rowspan="3" bgcolor="#CCF2FF" | {{small|[[ଭାରତୀୟ ଜାତୀୟ କଂଗ୍ରେସ]]}} | rowspan="3" bgcolor="#CCF2FF" | {{small|'''ମହତାବ ୧'''}} | rowspan="3" bgcolor="#CCF2FF" | {{small|'''୨ୟ ପ୍ରାଦେଶିକ'''}} |- bgcolor="#EEEEEE" | colspan="2" | '''୧୯୪୬''' |- bgcolor="#E9E9E9" | colspan="2" | {{small|୩ ବର୍ଷ, ୨୭୮ ଦିନ}} |- | colspan="6" align="left" |{{small|ଓଡ଼ିଶା ପ୍ରଦେଶର ଶେଷ ପ୍ରଧାନମନ୍ତ୍ରୀ (ଏହା ପରେ ଏହି ପଦବୀକୁ ଓଡ଼ିଶାର ମୁଖ୍ୟମନ୍ତ୍ରୀ ପଦରେ ପରିବର୍ତ୍ତନ କରାଯାଇଥିଲା) ।}} |} == ଓଡ଼ିଶାର ରାଜ୍ୟର ମୁଖ୍ୟମନ୍ତ୍ରୀଗଣ == {{clear}} ;ଦଳସମୂହ {{legend2|{{party color|Indian National Congress}}|[[ଭାରତୀୟ ଜାତୀୟ କଂଗ୍ରେସ]]|border=1px solid #AAAAAA}} (୮)<br>{{legend2|{{Party color|Indian National Congress (R)}}|'''ଭାରତୀୟ ଜାତୀୟ କଂଗ୍ରେସ (ଆର)'''|border=1px solid #AAAAAA}} (୨)<br>{{legend2|{{party color|Swatantra Party}}|'''ସ୍ୱତନ୍ତ୍ର ପାର୍ଟି'''|border=1px solid #AAAAAA}} (୧)<br>{{legend2|{{party color|Independent}}|'''ସ୍ୱାଧୀନ'''|border=1px solid #AAAAAA}} (୧)<br>{{legend2|{{party color|Janata Party}}|'''ଜନତା ପାର୍ଟି'''|border=1px solid #AAAAAA}} (୧)<br>{{legend2|{{party color|Janata Dal}}|'''ଜନତା ଦଳ'''|border=1px solid #AAAAAA}} (୧)<br>{{legend2|{{party color|Biju Janata Dal}}|[[ବିଜୁ ଜନତା ଦଳ]]|border=1px solid #AAAAAA}} (୧)<br>{{legend2|{{party color|Bharatiya Janata Party}}|[[ଭାରତୀୟ ଜନତା ପାର୍ଟି]]|border=1px solid #AAAAAA}} (୧) {| class="wikitable sticky-header" width=100% style="text-align:center;" ! colspan="2" width="5%" |କ୍ରମିକ ନଂ. ! width="10%" |ଚିତ୍ର ! width="20%" |ନାମ<br />{{small|ନିର୍ବାଚନ ମଣ୍ଡଳୀ}} ! colspan="2" width="20%" |କାର୍ଯ୍ୟକାଳ<br />ନିର୍ବାଚନ ଜନାଦେଶ<br />ପଦବୀରେ ଥିବା ସମୟ ! width="20%" |ନିଯୁକ୍ତିଦାତା<br />{{small|(ରାଜ୍ୟପାଳ)}} ! width="15%" |ମୁଖ୍ୟମନ୍ତ୍ରୀଙ୍କ<br />ରାଜନୈତିକ ଦଳ ! colspan="2" width="10%" |ସରକାର |- bgcolor="#EEEEEE" | rowspan="4" style="background-color:{{party color|Indian National Congress}}" | | rowspan="4" | '''୧''' | rowspan="4" | [[File:Harekrushna_Mahatab_2000_stamp_of_India.jpg|80px]] | rowspan="4" | '''[[ହରେକୃଷ୍ଣ ମହତାବ]]'''<br />{{small|'''ପୂର୍ବ ଭଦ୍ରକ'''}} | {{small|୨୬ ଜାନୁଆରୀ}}<br />୧୯୫୦ | {{small|୧୨ ମଇ}}<br />୧୯୫୦ | rowspan="3" | {{small|'''ଚାନ୍ଦୁଲାଲ ତ୍ରିବେଦୀ'''}} | rowspan="3" bgcolor="#CCF2FF" | {{small|[[ଭାରତୀୟ ଜାତୀୟ କଂଗ୍ରେସ]]}} | rowspan="3" bgcolor="#CCF2FF" | {{small|'''ମହତାବ ୧'''}} | rowspan="3" bgcolor="#CCF2FF" | {{small|'''୨ୟ ପ୍ରାଦେଶିକ'''}} |- bgcolor="#EEEEEE" | colspan="2" | '''୧୯୪୬''' |- bgcolor="#E9E9E9" | colspan="2" | {{small|୧୦୬ ଦିନ}} |- | colspan="6" align="left" |{{small|ଓଡ଼ିଶାର ପ୍ରଥମ ମୁଖ୍ୟମନ୍ତ୍ରୀ ।}} |- bgcolor="#EEEEEE" | rowspan="4" style="background-color:{{party color|Indian National Congress}}" | | rowspan="4" | '''୨''' | rowspan="4" | [[File:Nabakrushna-Choudhury.jpg|80px]] | rowspan="4" | '''[[ନବକୃଷ୍ଣ ଚୌଧୁରୀ]]'''<br />{{small|'''ଉତ୍ତର କେନ୍ଦ୍ରାପଡ଼ା'''<br />'''ବଡ଼ଚଣା'''}} | {{small|୧୨ ମଇ}}<br />୧୯୫୦ | {{small|୧୯ ଅକ୍ଟୋବର}}<br />୧୯୫୬ | rowspan="3" | {{small|'''ଆସଫ ଅଲ୍ଲୀ'''}} | rowspan="3" bgcolor="#CCF2FF" | {{small|[[ଭାରତୀୟ ଜାତୀୟ କଂଗ୍ରେସ]]}} | rowspan="3" bgcolor="#CCF2FF" | {{small|'''ଚୌଧୁରୀ ୧'''<br />'''ଚୌଧୁରୀ ୨'''}} | rowspan="3" bgcolor="#CCF2FF" | {{small|'''୧ମ'''}} |- bgcolor="#EEEEEE" | colspan="2" | '''୧୯୫୨''' |- bgcolor="#E9E9E9" | colspan="2" | {{small|୬ ବର୍ଷ, ୧୬୦ ଦିନ}} |- | colspan="6" align="left" |{{small|ପ୍ରଥମ ବିଧାନସଭା ନିର୍ବାଚନରେ ଦଳକୁ ବିଜୟୀ କରାଇଥିଲେ ।}} |- bgcolor="#EEEEEE" | rowspan="4" style="background-color:{{party color|Indian National Congress}}" | | rowspan="4" | '''(୧)''' | rowspan="4" | [[File:Harekrushna_Mahatab_2000_stamp_of_India.jpg|80px]] | rowspan="4" | '''[[ହରେକୃଷ୍ଣ ମହତାବ]]'''<br />{{small|''ପ୍ରତିଦ୍ୱନ୍ଦ୍ୱିତା କରିନଥିଲେ''<br />'''ସୋର'''}} | {{small|୧୯ ଅକ୍ଟୋବର}}<br />୧୯୫୬ | {{small|୨୫ ଫେବୃଆରୀ}}<br />୧୯୬୧ | rowspan="3" | {{small|'''ଭୀମ ସେନ ସଚ୍ଚର'''}} | rowspan="3" bgcolor="#CCF2FF" | {{small|[[ଭାରତୀୟ ଜାତୀୟ କଂଗ୍ରେସ]]}} | rowspan="3" bgcolor="#CCF2FF" | {{small|'''ମହତାବ ୨'''<br />'''ମହତାବ ୩'''}} | rowspan="3" bgcolor="#CCF2FF" | {{small|'''୨ୟ'''}} |- bgcolor="#EEEEEE" | colspan="2" | '''୧୯୫୭''' |- bgcolor="#E9E9E9" | colspan="2" | {{small|୪ ବର୍ଷ, ୧୨୯ ଦିନ}} |- | colspan="6" align="left" |{{small|ରାଷ୍ଟ୍ରପତି ଶାସନ ଲାଗୁ ହେବା ପୂର୍ବରୁ ଦ୍ୱିତୀୟ ଥର ପାଇଁ କାର୍ଯ୍ୟଭାର ଗ୍ରହଣ କରିଥିଲେ ।}} |- bgcolor="#FFFFFF" | colspan="10" | '''ପଦବୀ ଖାଲି''' (୨୫ ଫେବୃଆରୀ ୧୯୬୧ – ୨୩ ଜୁନ ୧୯୬୧)<br />''ଏହି ସମୟରେ '''ରାଷ୍ଟ୍ରପତି ଶାସନ''' ଲାଗୁ ହୋଇଥିଲା''<br />{{small|୧୧୮ ଦିନ}} |- |- bgcolor="#EEEEEE" | rowspan="4" style="background-color:{{party color|Indian National Congress}}" | | rowspan="4" | '''୩''' | rowspan="4" | [[File:Biju-Patnaik.jpg|80px]] | rowspan="4" | '''[[ବିଜୁ ପଟ୍ଟନାୟକ]]'''<br />{{small|'''ଚୌଦ୍ୱାର'''}} | {{small|୨୩ ଜୁନ}}<br />୧୯୬୧ | {{small|୨ ଅକ୍ଟୋବର}}<br />୧୯୬୩ | rowspan="3" | {{small|'''ୱାଇ. ଏନ. ସୁକଥଙ୍କର'''}} | rowspan="3" bgcolor="#CCF2FF" | {{small|[[ଭାରତୀୟ ଜାତୀୟ କଂଗ୍ରେସ]]}} | rowspan="3" bgcolor="#CCF2FF" | {{small|'''ବିଜୁ ୧'''}} | rowspan="3" bgcolor="#CCF2FF" | {{small|'''୩ୟ'''}} |- bgcolor="#EEEEEE" | colspan="2" | '''୧୯୬୧''' |- bgcolor="#E9E9E9" | colspan="2" | {{small|୨ ବର୍ଷ, ୧୦୧ ଦିନ}} |- | colspan="6" align="left" |{{small|୧୯୬୧ ନିର୍ବାଚନ ପରେ କାର୍ଯ୍ୟଭାର ଗ୍ରହଣ କରିଥିଲେ ।}} |- bgcolor="#EEEEEE" | rowspan="4" style="background-color:{{party color|Indian National Congress}}" | | rowspan="4" | '''୪''' | rowspan="4" | [[File:Biren-Mitra.jpg|80px]] | rowspan="4" | '''[[ବୀରେନ ମିତ୍ର]]'''<br />{{small|'''କଟକ ସିଟି'''}} | {{small|୨ ଅକ୍ଟୋବର}}<br />୧୯୬୩ | {{small|୨୧ ଫେବୃଆରୀ}}<br />୧୯୬୫ | rowspan="3" | {{small|'''ଅଯୋଧ୍ୟା ନାଥ ଖୋସଲା'''}} | rowspan="3" bgcolor="#CCF2FF" | {{small|[[ଭାରତୀୟ ଜାତୀୟ କଂଗ୍ରେସ]]}} | rowspan="3" bgcolor="#CCF2FF" | {{small|'''ମିତ୍ର'''}} | rowspan="3" bgcolor="#CCF2FF" | {{small|'''୩ୟ'''}} |- bgcolor="#EEEEEE" | colspan="2" | '''୧୯୬୧''' |- bgcolor="#E9E9E9" | colspan="2" | {{small|୧ ବର୍ଷ, ୧୪୨ ଦିନ}} |- | colspan="6" align="left" |{{small|୩ୟ ବିଧାନସଭା ସମୟରେ ପଟ୍ଟନାୟକଙ୍କ ଉତ୍ତରାଧିକାରୀ ହୋଇଥିଲେ ।}} |- bgcolor="#EEEEEE" | rowspan="4" style="background-color:{{party color|Indian National Congress}}" | | rowspan="4" | '''୫''' | rowspan="4" | [[File:Sadasiva-Tripathy.jpg|80px]] | rowspan="4" | '''[[ସଦାଶିବ ତ୍ରିପାଠୀ]]'''<br />{{small|'''ଉମରକୋଟ'''}} | {{small|୨୧ ଫେବୃଆରୀ}}<br />୧୯୬୫ | {{small|୮ ମାର୍ଚ୍ଚ}}<br />୧୯୬୭ | rowspan="3" | {{small|'''ଅଯୋଧ୍ୟା ନାଥ ଖୋସଲା'''}} | rowspan="3" bgcolor="#CCF2FF" | {{small|[[ଭାରତୀୟ ଜାତୀୟ କଂଗ୍ରେସ]]}} | rowspan="3" bgcolor="#CCF2FF" | {{small|'''ତ୍ରିପାଠୀ'''}} | rowspan="3" bgcolor="#CCF2FF" | {{small|'''୩ୟ'''}} |- bgcolor="#EEEEEE" | colspan="2" | '''୧୯୬୧''' |- bgcolor="#E9E9E9" | colspan="2" | {{small|୨ ବର୍ଷ, ୧୫ ଦିନ}} |- | colspan="6" align="left" |{{small|୩ୟ ବିଧାନସଭାର ଶେଷ ପର୍ଯ୍ୟନ୍ତ କାର୍ଯ୍ୟ କରିଥିଲେ ।}} |- bgcolor="#EEEEEE" | rowspan="4" style="background-color:{{party color|Swatantra Party}}" | | rowspan="4" | '''୬''' | rowspan="4" | [[File:RNS-Deo.jpg|80px]] | rowspan="4" | '''[[ରାଜେନ୍ଦ୍ର ନାରାୟଣ ସିଂହଦେଓ]]'''<br />{{small|'''ବଲାଙ୍ଗୀର'''}} | {{small|୮ ମାର୍ଚ୍ଚ}}<br />୧୯୬୭ | {{small|୯ ଜାନୁଆରୀ}}<br />୧୯୭୧ | rowspan="3" | {{small|'''ଅଯୋଧ୍ୟା ନାଥ ଖୋସଲା'''}} | rowspan="3" bgcolor="#CCE2FF" | {{small|'''ସ୍ୱତନ୍ତ୍ର ପାର୍ଟି'''}} | rowspan="3" bgcolor="#CCE2FF" | {{small|'''ସିଂହଦେଓ'''}} | rowspan="3" bgcolor="#CCE2FF" | {{small|'''୪ର୍ଥ'''}} |- bgcolor="#EEEEEE" | colspan="2" | '''୧୯୬୭''' |- bgcolor="#E9E9E9" | colspan="2" | {{small|୩ ବର୍ଷ, ୩୦୭ ଦିନ}} |- | colspan="6" align="left" |{{small|ଓଡ଼ିଶାର ପ୍ରଥମ ଅଣ-କଂଗ୍ରେସ ମୁଖ୍ୟମନ୍ତ୍ରୀ ।}} |- bgcolor="#FFFFFF" | colspan="10" | '''ପଦବୀ ଖାଲି''' (୯ ଜାନୁଆରୀ ୧୯୭୧ – ୩ ଏପ୍ରିଲ ୧୯୭୧)<br />''ଏହି ସମୟରେ '''ରାଷ୍ଟ୍ରପତି ଶାସନ''' ଲାଗୁ ହୋଇଥିଲା''<br />{{small|୮୪ ଦିନ}} |- |- bgcolor="#EEEEEE" | rowspan="4" style="background-color:{{party color|Independent}}" | | rowspan="4" | '''୭''' | rowspan="4" | [[File:Biswanath-Das.jpg|80px]] | rowspan="4" | '''[[ବିଶ୍ୱନାଥ ଦାସ]]'''<br />{{small|'''ରାଉରକେଲା'''}} | {{small|୩ ଏପ୍ରିଲ}}<br />୧୯୭୧ | {{small|୧୪ ଜୁନ}}<br />୧୯୭୨ | rowspan="3" | {{small|'''ଶୌକତୁଲ୍ଲା ଶାହ ଅନସାରୀ'''}} | rowspan="3" bgcolor="#EEEEEE" | {{small|'''ସ୍ୱାଧୀନ'''}} | rowspan="3" bgcolor="#EEEEEE" | {{small|'''ଦାସ ୨'''}} | rowspan="3" bgcolor="#EEEEEE" | {{small|'''୫ମ'''}} |- bgcolor="#EEEEEE" | colspan="2" | '''୧୯୭୧''' |- bgcolor="#E9E9E9" | colspan="2" | {{small|୧ ବର୍ଷ, ୭୨ ଦିନ}} |- | colspan="6" align="left" |{{small|ଏକ ମେଣ୍ଟ ସରକାରର ନେତୃତ୍ୱ ନେଇଥିଲେ ।}} |- bgcolor="#EEEEEE" | rowspan="4" style="background-color:{{Party color|Indian National Congress (R)}}" | | rowspan="4" | '''୮''' | rowspan="4" | [[File:Nandini-Satapathy.jpg|80px]] | rowspan="4" | '''[[ନନ୍ଦିନୀ ଶତପଥୀ]]'''<br />{{small|'''କଟକ ସିଟି'''}} | {{small|୧୪ ଜୁନ}}<br />୧୯୭୨ | {{small|୩ ମାର୍ଚ୍ଚ}}<br />୧୯୭୩ | rowspan="3" | {{small|'''ଯୋଗେନ୍ଦ୍ର ସିଂହ'''}} | rowspan="3" bgcolor="#CEFDF9" | {{small|'''ଭାରତୀୟ ଜାତୀୟ କଂଗ୍ରେସ (ଆର)'''}} | rowspan="3" bgcolor="#CEFDF9" | {{small|'''ଶତପଥୀ ୧'''}} | rowspan="3" bgcolor="#CEFDF9" | {{small|'''୫ମ'''}} |- bgcolor="#EEEEEE" | colspan="2" | '''୧୯୭୧''' |- bgcolor="#E9E9E9" | colspan="2" | {{small|୨୬୨ ଦିନ}} |- | colspan="6" align="left" |{{small|ଓଡ଼ିଶାର ପ୍ରଥମ ମହିଳା ମୁଖ୍ୟମନ୍ତ୍ରୀ ।}} |- bgcolor="#FFFFFF" | colspan="10" | '''ପଦବୀ ଖାଲି''' (୩ ମାର୍ଚ୍ଚ ୧୯୭୩ – ୬ ମାର୍ଚ୍ଚ ୧୯୭୪)<br />''ଏହି ସମୟରେ '''ରାଷ୍ଟ୍ରପତି ଶାସନ''' ଲାଗୁ ହୋଇଥିଲା''<br />{{small|୧ ବର୍ଷ, ୩ ଦିନ}} |- |- bgcolor="#EEEEEE" | rowspan="4" style="background-color:{{Party color|Indian National Congress (R)}} " | | rowspan="4" | '''(୮)''' | rowspan="4" | [[File:Nandini-Satapathy.jpg|80px]] | rowspan="4" | '''[[ନନ୍ଦିନୀ ଶତପଥୀ]]'''<br />{{small|'''ଢେଙ୍କାନାଳ'''}} | {{small|୬ ମାର୍ଚ୍ଚ}}<br />୧୯୭୪ | {{small|୧୬ ଡିସେମ୍ବର}}<br />୧୯୭୬ | rowspan="3" | {{small|'''ବି. ଡି. ଜତ୍ତୀ'''}} | rowspan="3" bgcolor="#CEFDF9" | {{small|'''ଭାରତୀୟ ଜାତୀୟ କଂଗ୍ରେସ (ଆର)'''}} | rowspan="3" bgcolor="#CEFDF9" | {{small|'''ଶତପଥୀ ୨'''}} | rowspan="3" bgcolor="#CEFDF9" | {{small|'''୬ଷ୍ଠ'''}} |- bgcolor="#EEEEEE" | colspan="2" | '''୧୯୭୪''' |- bgcolor="#E9E9E9" | colspan="2" | {{small|୨ ବର୍ଷ, ୨୮୫ ଦିନ}} |- | colspan="6" align="left" |{{small|ରାଷ୍ଟ୍ରପତି ଶାସନ ପରେ ପୁଣି କ୍ଷମତାକୁ ଫେରିଥିଲେ ।}} |- bgcolor="#FFFFFF" | colspan="10" | '''ପଦବୀ ଖାଲି''' (୧୬ ଡିସେମ୍ବର ୧୯୭୬ – ୨୯ ଡିସେମ୍ବର ୧୯୭୬)<br />''ଏହି ସମୟରେ '''ରାଷ୍ଟ୍ରପତି ଶାସନ''' ଲାଗୁ ହୋଇଥିଲା''<br />{{small|୧୩ ଦିନ}} |- |- bgcolor="#EEEEEE" | rowspan="4" style="background-color:{{Party color|Indian National Congress (R)}}" | | rowspan="4" | '''୯''' | rowspan="4" | [[File:Binayak Acharya.jpg|80px]] | rowspan="4" | '''[[ବିନାୟକ ଆଚାର୍ଯ୍ୟ]]'''<br />{{small|'''ବ୍ରହ୍ମପୁର'''}} | {{small|୨୯ ଡିସେମ୍ବର}}<br />୧୯୭୬ | {{small|୩୦ ଏପ୍ରିଲ}}<br />୧୯୭୭ | rowspan="3" | {{small|'''ଶିବ ନାରାୟଣ ଶଙ୍କର'''}} | rowspan="3" bgcolor="#CEFDF9" | {{small|'''ଭାରତୀୟ ଜାତୀୟ କଂଗ୍ରେସ (ଆର)'''}} | rowspan="3" bgcolor="#CEFDF9" | {{small|'''ଆଚାର୍ଯ୍ୟ'''}} | rowspan="3" bgcolor="#CEFDF9" | {{small|'''୬ଷ୍ଠ'''}} |- bgcolor="#EEEEEE" | colspan="2" | '''୧୯୭୪''' |- bgcolor="#E9E9E9" | colspan="2" | {{small|୧୨୨ ଦିନ}} |- | colspan="6" align="left" |{{small|ଆଉ ଏକ ରାଷ୍ଟ୍ରପତି ଶାସନ ଲାଗୁ ହେବା ପୂର୍ବରୁ ଅଳ୍ପ ସମୟ ପାଇଁ କାର୍ଯ୍ୟ କରିଥିଲେ ।}} |- bgcolor="#FFFFFF" | colspan="10" | '''ପଦବୀ ଖାଲି''' (୩୦ ଏପ୍ରିଲ ୧୯୭୭ – ୨୬ ଜୁନ ୧୯୭୭)<br />''ଏହି ସମୟରେ '''ରାଷ୍ଟ୍ରପତି ଶାସନ''' ଲାଗୁ ହୋଇଥିଲା''<br />{{small|୫୭ ଦିନ}} |- |- bgcolor="#EEEEEE" | rowspan="4" style="background-color:{{party color|Janata Party}}" | | rowspan="4" | '''୧୦''' | rowspan="4" | [[File:NilamaniRautray.jpg|80px]] | rowspan="4" | '''[[ନୀଳମଣି ରାଉତରାୟ]]'''<br />{{small|'''ବାସୁଦେବପୁର'''}} | {{small|୨୬ ଜୁନ}}<br />୧୯୭୭ | {{small|୧୭ ଫେବୃଆରୀ}}<br />୧୯୮୦ | rowspan="3" | {{small|'''ହରଚରଣ ସିଂହ ବ୍ରାର'''}} | rowspan="3" bgcolor="#CCEAFF" | {{small|'''ଜନତା ପାର୍ଟି'''}} | rowspan="3" bgcolor="#CCEAFF" | {{small|'''ରାଉତରାୟ'''}} | rowspan="3" bgcolor="#CCEAFF" | {{small|'''୭ମ'''}} |- bgcolor="#EEEEEE" | colspan="2" | '''୧୯୭୭''' |- bgcolor="#E9E9E9" | colspan="2" | {{small|୨ ବର୍ଷ, ୨୩୬ ଦିନ}} |- | colspan="6" align="left" |{{small|ଓଡ଼ିଶାର ପ୍ରଥମ ଜନତା ପାର୍ଟି ମୁଖ୍ୟମନ୍ତ୍ରୀ ।}} |- bgcolor="#FFFFFF" | colspan="10" | '''ପଦବୀ ଖାଲି''' (୧୭ ଫେବୃଆରୀ ୧୯୮୦ – ୯ ଜୁନ ୧୯୮୦)<br />''ଏହି ସମୟରେ '''ରାଷ୍ଟ୍ରପତି ଶାସନ''' ଲାଗୁ ହୋଇଥିଲା''<br />{{small|୧୧୩ ଦିନ}} |- |- bgcolor="#EEEEEE" | rowspan="4" style="background-color:{{party color|Indian National Congress}}" | | rowspan="4" | '''୧୧''' | rowspan="4" | [[File:J B Pattnaik, Governor of Assam.jpg|80px]] | rowspan="4" | '''[[ଜାନକୀ ବଲ୍ଲଭ ପଟ୍ଟନାୟକ]]'''<br />{{small|'''ଆଠଗଡ଼'''}} | {{small|୯ ଜୁନ}}<br />୧୯୮୦ | {{small|୭ ଡିସେମ୍ବର}}<br />୧୯୮୯ | rowspan="3" | {{small|'''ସି. ଏମ. ପୁନାଚା'''<br />'''ବିଶମ୍ଭର ନାଥ ପାଣ୍ଡେ'''}} | rowspan="3" bgcolor="#CCF2FF" | {{small|[[ଭାରତୀୟ ଜାତୀୟ କଂଗ୍ରେସ]]}} | rowspan="3" bgcolor="#CCF2FF" | {{small|'''ଜାନକୀ ୧'''<br />'''ଜାନକୀ ୨'''}} | rowspan="3" bgcolor="#CCF2FF" | {{small|'''୮ମ'''<br />'''୯ମ'''}} |- bgcolor="#EEEEEE" | colspan="2" | '''୧୯୮୦'''<br />'''୧୯୮୫''' |- bgcolor="#E9E9E9" | colspan="2" | {{small|୯ ବର୍ଷ, ୧୮୧ ଦିନ}} |- | colspan="6" align="left" |{{small|ଲଗାତାର ଦୁଇଟି ପୂର୍ଣ୍ଣ କାର୍ଯ୍ୟକାଳ ପାଇଁ କାର୍ଯ୍ୟ କରିଥିଲେ ।}} |- bgcolor="#EEEEEE" | rowspan="4" style="background-color:{{party color|Indian National Congress}}" | | rowspan="4" | '''୧୨''' | rowspan="4" | [[File:Hemananda Biswal.jpg|80px]] | rowspan="4" | '''[[ହେମାନନ୍ଦ ବିଶ୍ୱାଳ]]'''<br />{{small|'''ଲଇକେରା'''}} | {{small|୭ ଡିସେମ୍ବର}}<br />୧୯୮୯ | {{small|୫ ମାର୍ଚ୍ଚ}}<br />୧୯୯୦ | rowspan="3" | {{small|'''ନୁରୁଲ ହାସନ'''}} | rowspan="3" bgcolor="#CCF2FF" | {{small|[[ଭାରତୀୟ ଜାତୀୟ କଂଗ୍ରେସ]]}} | rowspan="3" bgcolor="#CCF2FF" | {{small|'''ବିଶ୍ୱାଳ ୧'''}} | rowspan="3" bgcolor="#CCF2FF" | {{small|'''୯ମ'''}} |- bgcolor="#EEEEEE" | colspan="2" | '''୧୯୮୫''' |- bgcolor="#E9E9E9" | colspan="2" | {{small|୮୮ ଦିନ}} |- | colspan="6" align="left" |{{small|ଓଡ଼ିଶାର ପ୍ରଥମ ଆଦିବାସୀ ମୁଖ୍ୟମନ୍ତ୍ରୀ ।}} |- bgcolor="#EEEEEE" | rowspan="4" style="background-color:{{party color|Janata Dal}}" | | rowspan="4" | '''(୩)''' | rowspan="4" | [[File:Biju-Patnaik.jpg|80px]] | rowspan="4" | '''[[ବିଜୁ ପଟ୍ଟନାୟକ]]'''<br />{{small|'''ଭୁବନେଶ୍ୱର'''}} | {{small|୫ ମାର୍ଚ୍ଚ}}<br />୧୯୯୦ | {{small|୧୫ ମାର୍ଚ୍ଚ}}<br />୧୯୯୫ | rowspan="3" | {{small|'''ଯଜ୍ଞଦତ୍ତ ଶର୍ମା'''}} | rowspan="3" bgcolor="#D6ECE0" | {{small|ଜନତା ଦଳ }} | rowspan="3" bgcolor="#D6ECE0" | {{small|'''ବିଜୁ ୨'''}} | rowspan="3" bgcolor="#D6ECE0" | {{small|'''୧୦ମ'''}} |- bgcolor="#EEEEEE" | colspan="2" | '''୧୯୯୦''' |- bgcolor="#E9E9E9" | colspan="2" | {{small|୫ ବର୍ଷ, ୧୦ ଦିନ}} |- | colspan="6" align="left" |{{small|ଜନତା ଦଳ ବ୍ୟାନରରେ ପୁଣି କ୍ଷମତାକୁ ଫେରିଥିଲେ ।}} |- bgcolor="#EEEEEE" | rowspan="4" style="background-color:{{party color|Indian National Congress}}" | | rowspan="4" | '''(୧୧)''' | rowspan="4" | [[File:J B Pattnaik, Governor of Assam.jpg|80px]] | rowspan="4" | '''[[ଜାନକୀ ବଲ୍ଲଭ ପଟ୍ଟନାୟକ]]'''<br />{{small|'''ବେଗୁନିଆ'''}} | {{small|୧୫ ମାର୍ଚ୍ଚ}}<br />୧୯୯୫ | {{small|୧୭ ଫେବୃଆରୀ}}<br />୧୯୯୯ | rowspan="3" | {{small|'''ବି. ସତ୍ୟ ନାରାୟଣ ରେଡ୍ଡୀ'''}} | rowspan="3" bgcolor="#CCF2FF" | {{small|[[ଭାରତୀୟ ଜାତୀୟ କଂଗ୍ରେସ]]}} | rowspan="3" bgcolor="#CCF2FF" | {{small|'''ଜାନକୀ ୩'''}} | rowspan="3" bgcolor="#CCF2FF" | {{small|'''୧୧ଶ'''}} |- bgcolor="#EEEEEE" | colspan="2" | '''୧୯୯୫''' |- bgcolor="#E9E9E9" | colspan="2" | {{small|୩ ବର୍ଷ, ୩୩୯ ଦିନ}} |- | colspan="6" align="left" |{{small|ତୃତୀୟ ଥର ଅଣ-କ୍ରମାଗତ କାର୍ଯ୍ୟକାଳ ପାଇଁ ନିର୍ବାଚିତ ହୋଇଥିଲେ ।}} |- bgcolor="#EEEEEE" | rowspan="4" style="background-color:{{party color|Indian National Congress}}" | | rowspan="4" | '''୧୩''' | rowspan="4" | [[File:Giridhar Gamang.jpg|80px]] | rowspan="4" | '''[[ଗିରିଧର ଗମାଙ୍ଗ]]'''<br />{{small|'''ଲକ୍ଷ୍ମୀପୁର'''}} | {{small|୧୭ ଫେବୃଆରୀ}}<br />୧୯୯୯ | {{small|୬ ଡିସେମ୍ବର}}<br />୧୯୯୯ | rowspan="3" | {{small|'''ସି. ରଙ୍ଗରାଜନ'''}} | rowspan="3" bgcolor="#CCF2FF" | {{small|[[ଭାରତୀୟ ଜାତୀୟ କଂଗ୍ରେସ]]}} | rowspan="3" bgcolor="#CCF2FF" | {{small|'''ଗମାଙ୍ଗ'''}} | rowspan="3" bgcolor="#CCF2FF" | {{small|'''୧୧ଶ'''}} |- bgcolor="#EEEEEE" | colspan="2" | '''୧୯୯୫''' |- bgcolor="#E9E9E9" | colspan="2" | {{small|୨୯୨ ଦିନ}} |- | colspan="6" align="left" |{{small|୧୯୯୯ ମହାବାତ୍ୟା ପରେ ଇସ୍ତଫା ଦେଇଥିଲେ ।}} |- bgcolor="#EEEEEE" | rowspan="4" style="background-color:{{party color|Indian National Congress}}" | | rowspan="4" | '''(୧୨)''' | rowspan="4" | [[File:Hemananda Biswal.jpg|80px]] | rowspan="4" | '''[[ହେମାନନ୍ଦ ବିଶ୍ୱାଳ]]'''<br />{{small|'''ଲଇକେରା'''}} | {{small|୬ ଡିସେମ୍ବର}}<br />୧୯୯୯ | {{small|୫ ମାର୍ଚ୍ଚ}}<br />୨୦୦୦ | rowspan="3" | {{small|'''ଏମ. ଏମ. ରାଜେନ୍ଦ୍ରନ'''}} | rowspan="3" bgcolor="#CCF2FF" | {{small|[[ଭାରତୀୟ ଜାତୀୟ କଂଗ୍ରେସ]]}} | rowspan="3" bgcolor="#CCF2FF" | {{small|'''ବିଶ୍ୱାଳ ୨'''}} | rowspan="3" bgcolor="#CCF2FF" | {{small|'''୧୧ଶ'''}} |- bgcolor="#EEEEEE" | colspan="2" | '''୧୯୯୫''' |- bgcolor="#E9E9E9" | colspan="2" | {{small|୯୦ ଦିନ}} |- | colspan="6" align="left" |{{small|୨୦୦୦ ନିର୍ବାଚନ ପୂର୍ବରୁ ଅଳ୍ପ ସମୟ ପାଇଁ କାର୍ଯ୍ୟ କରିଥିଲେ ।}} |- bgcolor="#EEEEEE" | rowspan="4" style="background-color:{{party color|Biju Janata Dal}}" | | rowspan="4" | '''୧୪''' | rowspan="4" | [[File:NaveenPatnaik.jpg|80px]] | rowspan="4" | '''[[ନବୀନ ପଟ୍ଟନାୟକ]]'''<br />{{small|'''ହିଞ୍ଜିଳି'''}} | {{small|୫ ମାର୍ଚ୍ଚ}}<br />୨୦୦୦ | {{small|୧୨ ଜୁନ}}<br />୨୦୨୪ | rowspan="3" | {{small|'''ଏମ. ଏମ. ରାଜେନ୍ଦ୍ରନ'''<br />'''ମୁରଲୀଧର ଭଣ୍ଡାରେ'''<br />'''ଏସ. ସି. ଜାମିର'''<br />'''ଗଣେଶୀ ଲାଲ'''}} | rowspan="3" bgcolor="#E3EDDC" | {{small|[[ବିଜୁ ଜନତା ଦଳ]]}} | rowspan="3" bgcolor="#E3EDDC" | {{small|'''ନବୀନ ୧, ୨, ୩, ୪, ୫'''}} | rowspan="3" bgcolor="#E3EDDC" | {{small|'''୧୨ଶ, ୧୩ଶ, ୧୪ଶ, ୧୫ଶ, ୧୬ଶ'''}} |- bgcolor="#EEEEEE" | colspan="2" | '''୨୦୦୦, ୨୦୦୪, ୨୦୦୯, ୨୦୧୪, ୨୦୧୯''' |- bgcolor="#E9E9E9" | colspan="2" | {{small|୨୪ ବର୍ଷ, ୯୯ ଦିନ}} |- | colspan="6" align="left" |{{small|ଓଡ଼ିଶାର ସବୁଠାରୁ ଦୀର୍ଘ ସମୟ ଧରି କାର୍ଯ୍ୟ କରିଥିବା ମୁଖ୍ୟମନ୍ତ୍ରୀ ।}} |- bgcolor="#EEEEEE" | rowspan="4" style="background-color:{{party color|Bharatiya Janata Party}}" | | rowspan="4" | '''୧୫''' | rowspan="4" | [[File:Shri Mohan Charan Majhi.jpg|80px]] | rowspan="4" | '''[[ମୋହନ ଚରଣ ମାଝୀ]]'''<br />{{small|'''କେନ୍ଦୁଝର'''}} | {{small|୧୨ ଜୁନ}}<br />୨୦୨୪ | ଅଦ୍ୟାବଧି | rowspan="3" | {{small|'''ରଘୁବର ଦାସ'''}} | rowspan="3" bgcolor="#FFE5CC" | {{small|[[ଭାରତୀୟ ଜନତା ପାର୍ଟି]]}} | rowspan="3" bgcolor="#FFE5CC" | {{small|'''ମାଝୀ'''}} | rowspan="3" bgcolor="#FFE5CC" | {{small|'''୧୭ଶ'''}} |- bgcolor="#EEEEEE" | colspan="2" | '''୨୦୨୪''' |- bgcolor="#E9E9E9" | colspan="2" | {{small|୧ ବର୍ଷ, ୩୫୪ ଦିନ}} |- | colspan="6" align="left" |{{small|ଓଡ଼ିଶାର ପ୍ରଥମ ଭାରତୀୟ ଜନତା ପାର୍ଟି ମୁଖ୍ୟମନ୍ତ୍ରୀ ।}} |} == ପରିସଂଖ୍ୟାନ == {| class="wikitable" style="width:100%; max-width:700px; text-align:left; font-size:95%;" |+ ୧ ଜୁନ ୨୦୨୬ ସୁଦ୍ଧା ଓଡ଼ିଶାରେ ବିଭିନ୍ନ ଦଳର ଶାସନ କାଳର ଅନୁପାତ |- ! width="35%" | ରାଜନୈତିକ ଦଳ / ଶାସନ ! width="50%" | ସମୟର ଅନୁପାତ (ବାର୍ ଚାର୍ଟ) ! width="15%" | ପ୍ରତିଶତ (%) |- | [[ଭାରତୀୟ ଜାତୀୟ କଂଗ୍ରେସ]] | <div style="width:84.24%; background-color:#00BCFF; height:1.4em; border:1px solid #aaa; border-radius:3px;"></div> | ୪୨.୧୨% |- | [[ବିଜୁ ଜନତା ଦଳ]] | <div style="width:54.44%; background-color:#77A04D; height:1.4em; border:1px solid #aaa; border-radius:3px;"></div> | ୨୭.୨୨% |- | '''ରାଷ୍ଟ୍ରପତି ଶାସନ / ରାଜ୍ୟପାଳ ଶାସନ''' | <div style="width:13.28%; background-color:#000000; height:1.4em; border:1px solid #aaa; border-radius:3px;"></div> | ୬.୬୪% |- | [[ଜନତା ଦଳ]] | <div style="width:11.28%; background-color:#249256; height:1.4em; border:1px solid #aaa; border-radius:3px;"></div> | ୫.୬୪% |- | '''ସ୍ୱତନ୍ତ୍ର ପାର୍ଟି''' | <div style="width:8.62%; background-color:#0400FF; height:1.4em; border:1px solid #aaa; border-radius:3px;"></div> | ୪.୩୧% |- | '''ଭାରତୀୟ ଜାତୀୟ କଂଗ୍ରେସ (ଆର)''' | <div style="width:8.60%; background-color:#00FFFF; height:1.4em; border:1px solid #aaa; border-radius:3px;"></div> | ୪.୩୦% |- | '''ଜାତୀୟ ଦଳ''' | <div style="width:6.50%; background-color:#ffff00; height:1.4em; border:1px solid #aaa; border-radius:3px;"></div> | ୩.୨୫% |- | '''ଜନତା ପାର୍ଟି''' | <div style="width:5.94%; background-color:#2478FF; height:1.4em; border:1px solid #aaa; border-radius:3px;"></div> | ୨.୯୭% |- | '''''[[ଭାରତୀୟ ଜନତା ପାର୍ଟି]]''''' | <div style="width:4.42%; background-color:#FF9933; height:1.4em; border:1px solid #aaa; border-radius:3px;"></div> | ୨.୨୧% |- | '''ସ୍ୱାଧୀନ''' | <div style="width:2.68%; background-color:#CCCCCC; height:1.4em; border:1px solid #aaa; border-radius:3px;"></div> | ୧.୩୪% |} {| class="wikitable sortable" style="text-align:center" ! data-sort-type="number" rowspan="2" |କ୍ରମିକ ନଂ. ! rowspan="2" |ମୁଖ୍ୟମନ୍ତ୍ରୀ ! rowspan="2" colspan="2" |ଦଳ ! colspan="2" |କାର୍ଯ୍ୟକାଳ |- ! ସର୍ବାଧିକ କାର୍ଯ୍ୟକାଳ ! ମୋଟ କାର୍ଯ୍ୟକାଳ |- ! data-sort-value="1" | ୧ | [[ନବୀନ ପଟ୍ଟନାୟକ]] | style="background-color:#77A04D;" | | style="text-align:left;" | [[ବିଜୁ ଜନତା ଦଳ]] | ୨୪ ବର୍ଷ, ୯୯ ଦିନ | ୨୪ ବର୍ଷ, ୯୯ ଦିନ |- ! data-sort-value="2" | ୨ | [[ଜାନକୀ ବଲ୍ଲଭ ପଟ୍ଟନାୟକ]] | style="background-color:#00BCFF;" | | style="text-align:left;" | [[ଭାରତୀୟ ଜାତୀୟ କଂଗ୍ରେସ]] | ୯ ବର୍ଷ, ୧୮୧ ଦିନ | ୧୩ ବର୍ଷ, ୧୫୫ ଦିନ |- ! data-sort-value="3" | ୩ | [[ହରେକୃଷ୍ଣ ମହତାବ]] | style="background-color:#00BCFF;" | | style="text-align:left;" | [[ଭାରତୀୟ ଜାତୀୟ କଂଗ୍ରେସ]] | ୪ ବର୍ଷ, ୧୨୯ ଦିନ | ୮ ବର୍ଷ, ୧୪୮ ଦିନ |- ! data-sort-value="4" | ୪ | [[ବିଜୁ ପଟ୍ଟନାୟକ]] | style="background-color:#249256;" | | style="text-align:left;" | [[ଜନତା ଦଳ]]/'''କଂଗ୍ରେସ''' | ୫ ବର୍ଷ, ୧୦ ଦିନ | ୭ ବର୍ଷ, ୧୧୧ ଦିନ |- ! data-sort-value="5" | ୫ | [[ନବକୃଷ୍ଣ ଚୌଧୁରୀ]] | style="background-color:#00BCFF;" | | style="text-align:left;" | [[ଭାରତୀୟ ଜାତୀୟ କଂଗ୍ରେସ]] | ୬ ବର୍ଷ, ୧୬୦ ଦିନ | ୬ ବର୍ଷ, ୧୬୦ ଦିନ |- ! data-sort-value="6" | ୬ | [[ରାଜେନ୍ଦ୍ର ନାରାୟଣ ସିଂହଦେଓ]] | style="background-color:#0400FF;" | | style="text-align:left;" | '''ସ୍ୱତନ୍ତ୍ର ପାର୍ଟି''' | ୩ ବର୍ଷ, ୩୦୭ ଦିନ | ୩ ବର୍ଷ, ୩୦୭ ଦିନ |- ! data-sort-value="7" | ୭ | [[ବିଶ୍ୱନାଥ ଦାସ]] | style="background-color:#CCCCCC;" | | style="text-align:left;" | '''ସ୍ୱାଧୀନ'''/'''କଂଗ୍ରେସ''' | ୨ ବର୍ଷ, ୧୧୦ ଦିନ | ୩ ବର୍ଷ, ୧୮୨ ଦିନ |- ! data-sort-value="8" | ୮ | [[ନନ୍ଦିନୀ ଶତପଥୀ]] | style="background-color:#00FFFF;" | | style="text-align:left;" | '''ଭାରତୀୟ ଜାତୀୟ କଂଗ୍ରେସ (ଆର)''' | ୨ ବର୍ଷ, ୨୮୫ ଦିନ | ୩ ବର୍ଷ, ୧୮୨ ଦିନ |- ! data-sort-value="9" | ୯ | [[କୃଷ୍ଣଚନ୍ଦ୍ର ଗଜପତି ନାରାୟଣ ଦେବ]] | style="background-color:#FFFF00;" | | style="text-align:left;" | '''ଜାତୀୟ ଦଳ'''/'''ସ୍ୱାଧୀନ''' | ୨ ବର୍ଷ, ୨୧୯ ଦିନ | ୨ ବର୍ଷ, ୩୨୮ ଦିନ |- ! data-sort-value="10" | ୧୦ | [[ନୀଳମଣି ରାଉତରାୟ]] | style="background-color:#2478FF;" | | style="text-align:left;" | '''ଜନତା ପାର୍ଟି''' | ୨ ବର୍ଷ, ୨୩୬ ଦିନ | ୨ ବର୍ଷ, ୨୩୬ ଦିନ |- ! data-sort-value="11" | ୧୧ | [[ସଦାଶିବ ତ୍ରିପାଠୀ]] | style="background-color:#00BCFF;" | | style="text-align:left;" | [[ଭାରତୀୟ ଜାତୀୟ କଂଗ୍ରେସ]] | ୨ ବର୍ଷ, ୧୫ ଦିନ | ୨ ବର୍ଷ, ୧୫ ଦିନ |- ! data-sort-value="12" | ୧୨ | '''[[ମୋହନ ଚରଣ ମାଝୀ]]''' | style="background-color:#FF9933;" | | style="text-align:left;" | [[ଭାରତୀୟ ଜନତା ପାର୍ଟି]] | '''''କାର୍ଯ୍ୟରତ''''' | '''''କାର୍ଯ୍ୟରତ''''' |- ! data-sort-value="13" | ୧୩ | [[ବୀରେନ ମିତ୍ର]] | style="background-color:#00BCFF;" | | style="text-align:left;" | [[ଭାରତୀୟ ଜାତୀୟ କଂଗ୍ରେସ]] | ୧ ବର୍ଷ, ୧୪୨ ଦିନ | ୧ ବର୍ଷ, ୧୪୨ ଦିନ |- ! data-sort-value="14" | ୧୪ | [[ଗିରିଧର ଗମାଙ୍ଗ]] | style="background-color:#00BCFF;" | | style="text-align:left;" | [[ଭାରତୀୟ ଜାତୀୟ କଂଗ୍ରେସ]] | ୨୯୨ ଦିନ | ୨୯୨ ଦିନ |- ! data-sort-value="15" | ୧୫ | [[ହେମାନନ୍ଦ ବିଶ୍ୱାଳ]] | style="background-color:#00BCFF;" | | style="text-align:left;" | [[ଭାରତୀୟ ଜାତୀୟ କଂଗ୍ରେସ]] | ୯୦ ଦିନ | ୧୭୮ ଦିନ |- ! data-sort-value="16" | ୧୬ | [[ବିନାୟକ ଆଚାର୍ଯ୍ୟ]] | style="background-color:#00FFFF;" | | style="text-align:left;" | '''ଭାରତୀୟ ଜାତୀୟ କଂଗ୍ରେସ (ଆର)''' | ୧୨୨ ଦିନ | ୧୨୨ ଦିନ |} == ଆହୁରି ଦେଖନ୍ତୁ == * [[ଓଡ଼ିଶାର ମନ୍ତ୍ରୀମଣ୍ଡଳ]] * [[ଓଡ଼ିଶାର ରାଜ୍ୟପାଳମାନଙ୍କର ତାଲିକା]] * [[ଓଡ଼ିଶାର ନେତାମାନଙ୍କର ତାଲିକା]] == ଆଧାର == # [http://www.orissa.gov.in/e-magazine/orissaannualreference/OR-Annual.../399-400.pdf Primie ministers and Chief ministers of Odisha] # [http://orissa.gov.in/cmorissa/cm.asp Odisha Chief Ministers List] {{ଓଡ଼ିଶାର ମୁଖ୍ୟମନ୍ତ୍ରୀ}} {{ଓଡ଼ିଶା ପ୍ରସଙ୍ଗ}} <!--ଅଲଗା ଭାଷାର ଉଇକିପିଡ଼ିଆରେ ଏହି ପ୍ରସଙ୍ଗ--> [[ଶ୍ରେଣୀ:ରାଜନୀତି]] [[ଶ୍ରେଣୀ:ଓଡ଼ିଶା ରାଜନୀତି]] [[ଶ୍ରେଣୀ:ତାଲିକା]] <references group="lower-alpha" /> 2j71koxtrmkbps1lao7vb90imks7hci 595831 595830 2026-06-01T16:47:05Z SamyakSamantasinghar 42167 /* ପରିସଂଖ୍ୟାନ */ 595831 wikitext text/x-wiki {{Short description|ଓଡ଼ିଶା ସରକାରଙ୍କ କାର୍ଯ୍ୟନିର୍ବାହୀ ଶାଖାର ମୁଖ୍ୟ}} {{Use dmy dates|date=December 2025}} {{Infobox | title = ଓଡ଼ିଶାର ମୁଖ୍ୟମନ୍ତ୍ରୀ | image = [[File:Flag of India.svg|100px|border|ଭାରତର ଜାତୀୟ ପତାକା]] | caption = '''ଭାରତର ଜାତୀୟ ପତାକା''' | image2 = [[File:Seal_of_Odisha.png|125px|ଓଡ଼ିଶାର ରାଜପ୍ରତୀକ]] | caption2 = '''ଓଡ଼ିଶାର ରାଜପ୍ରତୀକ''' | image3 = [[File:Shri Mohan Charan Majhi.jpg|250px|ମୋହନ ଚରଣ ମାଝୀ]] | caption3 = '''ବର୍ତ୍ତମାନ ପଦାଧିକାରୀ'''<br/>[[ମୋହନ ଚରଣ ମାଝୀ]]<br/>{{small|୧୨ ଜୁନ ୨୦୨୪ ଠାରୁ}} | label1 = ସମ୍ବୋଧନ | data1 = '''ମାନ୍ୟବର''' | label2 = ସଂକ୍ଷିପ୍ତ ନାମ | data2 = CMoOdisha | label3 = ବିଭାଗ | data3 = '''ମୁଖ୍ୟମନ୍ତ୍ରୀଙ୍କ କାର୍ଯ୍ୟାଳୟ'''<br/>'''ଓଡ଼ିଶା ସରକାର''' | label4 = ସଦସ୍ୟ | data4 = '''ଓଡ଼ିଶା ବିଧାନ ସଭା'''<br/>'''ରାଜ୍ୟ କ୍ୟାବିନେଟ୍''' | label5 = ଉତ୍ତରଦାୟୀ | data5 = '''ଓଡ଼ିଶାର ରାଜ୍ୟପାଳ'''<br/>'''ଓଡ଼ିଶା ବିଧାନ ସଭା''' | label6 = ବାସଭବନ | data6 = [[ଭୁବନେଶ୍ୱର]] | label7 = କାର୍ଯ୍ୟାଳୟ | data7 = [[ଲୋକସେବା ଭବନ]], [[ଭୁବନେଶ୍ୱର]] | label8 = ନାମାଙ୍କନକାରୀ | data8 = ସଂଖ୍ୟାଗରିଷ୍ଠ ଦଳ ବା ମେଣ୍ଟର ବିଧାୟକଗଣ | label9 = ନିଯୁକ୍ତିଦାତା | data9 = '''ଓଡ଼ିଶାର ରାଜ୍ୟପାଳ'''<br/>{{small|'''ଓଡ଼ିଶା ବିଧାନ ସଭା'''ରେ ସଂଖ୍ୟାଗରିଷ୍ଠତା ପ୍ରମାଣ କରିବାର ଦକ୍ଷତା ଭିତ୍ତିରେ ପାରମ୍ପରିକ ନିୟମ ଅନୁଯାୟୀ}} | label10 = କାର୍ଯ୍ୟକାଳ ସୀମା | data10 = ବିଧାନସଭାରେ ଆସ୍ଥା ଥିବା ପର୍ଯ୍ୟନ୍ତ;<br/>ସାଧାରଣତଃ ପାଞ୍ଚ ବର୍ଷ ଏବଂ କୌଣସି ନିର୍ଦ୍ଦିଷ୍ଟ କାର୍ଯ୍ୟକାଳ ସୀମା ନାହିଁ | label11 = ପୂର୍ବବର୍ତ୍ତୀ ପଦବୀ | data11 = ଓଡ଼ିଶା ପ୍ରଦେଶର ପ୍ରଧାନମନ୍ତ୍ରୀ | label12 = ପ୍ରଥମ ପଦାଧିକାରୀ | data12 = [[ହରେକୃଷ୍ଣ ମହତାବ]] | label13 = ଗଠନ | data13 = ୧ ଅପ୍ରେଲ ୧୯୩୬ (୯୦ ବର୍ଷ ପୂର୍ବେ) | label14 = ଉପମୁଖ୍ୟମନ୍ତ୍ରୀ | data14 = '''ଓଡ଼ିଶାର ଉପମୁଖ୍ୟମନ୍ତ୍ରୀ''' | label15 = ଦରମା | data15 = ₹୯୮,୦୦୦/ମାସିକ<br/>₹୧୧,୭୬,୦୦୦/ବାର୍ଷିକ | label16 = ୱେବସାଇଟ୍ | data16 = [https://cm.odisha.gov.in/ cm.odisha.gov.in] }} '''ଓଡ଼ିଶାର ମୁଖ୍ୟମନ୍ତ୍ରୀ''' ହେଉଛନ୍ତି [[ଭାରତ]]ର ଏକ '''ରାଜ୍ୟ''' '''ଓଡ଼ିଶା ସରକାର'''ଙ୍କ ମୁଖ୍ୟ । [[ଭାରତର ସମ୍ବିଧାନ]] ଅନୁଯାୟୀ, ରାଜ୍ୟର '''ରାଜ୍ୟପାଳ''' ହେଉଛନ୍ତି ନାମମାତ୍ର ('''''ଡି ଜୁରେ''''') ମୁଖ୍ୟ, କିନ୍ତୁ ପ୍ରକୃତ ('''''ଡି ଫ୍ୟାକ୍ଟୋ''''') କାର୍ଯ୍ୟନିର୍ବାହୀ କ୍ଷମତା ମୁଖ୍ୟମନ୍ତ୍ରୀଙ୍କ ହାତରେ ନ୍ୟସ୍ତ ଥାଏ । '''ଓଡ଼ିଶା ବିଧାନ ସଭା''' ନିର୍ବାଚନ ପରେ, ରାଜ୍ୟପାଳ ସାଧାରଣତଃ ସଂଖ୍ୟାଗରିଷ୍ଠତା ହାସଲ କରିଥିବା ଦଳ (କିମ୍ବା ମେଣ୍ଟ)କୁ ସରକାର ଗଠନ କରିବା ପାଇଁ ଆମନ୍ତ୍ରଣ କରିଥାନ୍ତି । ରାଜ୍ୟପାଳ ମୁଖ୍ୟମନ୍ତ୍ରୀଙ୍କୁ ନିଯୁକ୍ତ କରନ୍ତି, ଯାହାଙ୍କ '''ମନ୍ତ୍ରୀପରିଷଦ''' ବିଧାନସଭା ପ୍ରତି '''ସାମୂହିକ ଭାବେ ଉତ୍ତରଦାୟୀ''' ରହିଥାନ୍ତି । ବିଧାନସଭାରେ ଆସ୍ଥା ଥିବା ପର୍ଯ୍ୟନ୍ତ ମୁଖ୍ୟମନ୍ତ୍ରୀଙ୍କ କାର୍ଯ୍ୟକାଳ ପାଞ୍ଚ ବର୍ଷ ପାଇଁ ରହିଥାଏ ଏବଂ ଏହି ପଦବୀ ପାଇଁ କୌଣସି କାର୍ଯ୍ୟକାଳ ସୀମା ବା ନିର୍ଦ୍ଦିଷ୍ଟ ସମୟ ସୀମା ନାହିଁ ।<ref name="term1">'''ଦୁର୍ଗା ଦାସ ବସୁ'''. ''Introduction to the Constitution of India''. ୧୯୬୦. ୨୦ଶ ସଂସ୍କରଣ, ୨୦୧୧ ପୁନଃମୁଦ୍ରଣ. ପୃଷ୍ଠା- ୨୪୧, ୨୪୫. LexisNexis Butterworths Wadhwa Nagpur. {{ISBN|978-81-8038-559-9}}. ବି.ଦ୍ର.: ଯଦିଓ ଏହି ପୁସ୍ତକଟି ସାଧାରଣ ଭାବରେ ଭାରତୀୟ ରାଜ୍ୟ ସରକାରଙ୍କ ବିଷୟରେ ବର୍ଣ୍ଣନା କରେ, ଏହା ଓଡ଼ିଶା ପାଇଁ ମଧ୍ୟ ସମାନ ଭାବେ ପ୍ରଯୁଜ୍ୟ ।</ref> ମୁଖ୍ୟମନ୍ତ୍ରୀ ବିଧାନସଭାରେ ଗୃହର ନେତା ଭାବରେ ମଧ୍ୟ କାର୍ଯ୍ୟ କରନ୍ତି ।<ref>https://apuat21.cgg.gov.in/web/legislative-assembly/leader-of-the-house</ref> == ସଂକ୍ଷିପ୍ତ ଇତିହାସ == ୧ ଅପ୍ରେଲ ୧୯୩୬ ମସିହାରେ '''ଓଡ଼ିଶା ପ୍ରଦେଶ''' ଗଠନ କରାଯାଇଥିଲା । [[କୃଷ୍ଣଚନ୍ଦ୍ର ଗଜପତି ନାରାୟଣ ଦେବ|ମହାରାଜା କୃଷ୍ଣଚନ୍ଦ୍ର ଗଜପତି ନାରାୟଣ ଦେବ]]ଙ୍କ ପ୍ରଧାନମନ୍ତ୍ରୀତ୍ୱରେ ପ୍ରଥମ ପ୍ରାଦେଶିକ ସରକାର ଗଠନ କରାଯାଇଥିଲା । ସେ ଜୁଲାଇ ୧୯୩୭ ପର୍ଯ୍ୟନ୍ତ ଶାସନ କରିଥିଲେ । ଏହା ପରେ [[ଭାରତୀୟ ଜାତୀୟ କଂଗ୍ରେସ|ସର୍ବଭାରତୀୟ କଂଗ୍ରେସ ଦଳ]]ର ନେତା [[ବିଶ୍ୱନାଥ ଦାସ]] ଆଉ ଦୁଇ ବର୍ଷ ପାଇଁ ପ୍ରଧାନମନ୍ତ୍ରୀ ଦାୟିତ୍ୱ ଗ୍ରହଣ କରିଥିଲେ । ୧୯୪୬ ମସିହାରେ [[ହରେକୃଷ୍ଣ ମହତାବ|ଡଃ ହରେକୃଷ୍ଣ ମହତାବ]]ଙ୍କୁ ଦାୟିତ୍ୱ ହସ୍ତାନ୍ତର କରିବା ପୂର୍ବରୁ ମହାରାଜା କୃଷ୍ଣଚନ୍ଦ୍ର ଗଜପତି ପୁଣିଥରେ ଏହି କାର୍ଯ୍ୟଭାର ଗ୍ରହଣ କରିଥିଲେ । ଭାରତ ସ୍ୱାଧୀନତା ଲାଭ କରିବା ପରେ ନୂତନ ବ୍ୟବସ୍ଥା ଅଧୀନରେ ପ୍ରାଦେଶିକ ସରକାରଗୁଡ଼ିକର ପ୍ରଧାନମନ୍ତ୍ରୀ ପଦବୀକୁ ଉଚ୍ଛେଦ କରାଯାଇ ୧୯୫୦ ମସିହାରେ ମୁଖ୍ୟମନ୍ତ୍ରୀ ପଦବୀ ସୃଷ୍ଟି କରାଯାଇଥିଲା । ସ୍ୱାଧୀନତା ପରବର୍ତ୍ତୀ ପ୍ରଥମ ନିର୍ବାଚନ ପର୍ଯ୍ୟନ୍ତ [[ହରେକୃଷ୍ଣ ମହତାବ|ଡଃ ହରେକୃଷ୍ଣ ମହତାବ]] ଓଡ଼ିଶାର ମୁଖ୍ୟମନ୍ତ୍ରୀ ଭାବରେ ଅବ୍ୟାହତ ରହିଥିଲେ ଏବଂ ତାଙ୍କ ପରେ [[ନବକୃଷ୍ଣ ଚୌଧୁରୀ]] ଏହି ଦାୟିତ୍ୱ ଗ୍ରହଣ କରିଥିଲେ । ୧୯୪୬ ମସିହା ଠାରୁ ଓଡ଼ିଶାର ମୁଖ୍ୟମନ୍ତ୍ରୀମାନଙ୍କର ତାଲିକା ନିମ୍ନରେ ପ୍ରଦାନ କରାଯାଇଛି । ୧୯୪୬ ଠାରୁ ଓଡ଼ିଶାରେ ସର୍ବମୋଟ ୧୫ ଜଣ ମୁଖ୍ୟମନ୍ତ୍ରୀ ହୋଇଛନ୍ତି । ୨୦୦୦ ମସିହାରୁ ୨୦୨୪ ପର୍ଯ୍ୟନ୍ତ କାର୍ଯ୍ୟ କରିଥିବା [[ବିଜୁ ଜନତା ଦଳ]]ର [[ନବୀନ ପଟ୍ଟନାୟକ]] ହେଉଛନ୍ତି ଓଡ଼ିଶା ଇତିହାସରେ ସବୁଠାରୁ ଦୀର୍ଘ ସମୟ ଧରି କାର୍ଯ୍ୟ କରିଥିବା ମୁଖ୍ୟମନ୍ତ୍ରୀ (ଏହି ପଦବୀ ଅଳଙ୍କୃତ କରିବାରେ ସେ ହେଉଛନ୍ତି ପ୍ରଥମ ବ୍ୟକ୍ତି ଯାହାଙ୍କର କଦାପି ଭାରତୀୟ ଜାତୀୟ କଂଗ୍ରେସ ସହିତ କୌଣସି ସମ୍ପର୍କ ନଥିଲା) । ୧୨ ଜୁନ ୨୦୨୪ ଠାରୁ [[ଭାରତୀୟ ଜନତା ପାର୍ଟି]]ର [[ମୋହନ ଚରଣ ମାଝୀ]] ହେଉଛନ୍ତି ଓଡ଼ିଶାର ବର୍ତ୍ତମାନର ମୁଖ୍ୟମନ୍ତ୍ରୀ । ==ଶପଥ== ପଦ ଗ୍ରହଣ ପୂର୍ବରୁ ମୁଖ୍ୟମନ୍ତ୍ରୀ ରାଜ୍ୟପାଳଙ୍କ ସମ୍ମୁଖରେ ଭାରତର ସମ୍ବିଧାନର ତୃତୀୟ ଅନୁସୂଚି ଅନୁଯାୟୀ ପଦବୀ ଓ ଗୋପନୀୟତାର ଶପଥ ଗ୍ରହଣ କରନ୍ତି। ==== ପଦବୀର ଶପଥ ==== {{Blockquote|text=ମୁଁ, <ମୁଖ୍ୟମନ୍ତ୍ରୀଙ୍କ ନାମ>, ଈଶ୍ଵରଙ୍କ ନାମରେ ଶପଥ କରୁଛି ଯେ / ଦୃଢ଼ତାର ସହିତ ନିଷ୍ଠାପର ଘୋଷଣା କରୁଛି ଯେ ମୁଁ ବିଧି ଦ୍ୱାରା ସ୍ଥାପିତ ଭାରତର ସମ୍ବିଧାନ ପ୍ରତି ପ୍ରକୃତ ବିଶ୍ୱାସ ଓ ଅନୁଗତ୍ୟ ରଖିବି, ଭାରତର ସାର୍ବଭୌମତ୍ୱ ଓ ଅଖଣ୍ଡତା ରକ୍ଷା କରିବି, ଓଡ଼ିଶା ରାଜ୍ୟର ମୁଖ୍ୟମନ୍ତ୍ରୀ ଭାବରେ ମୋର କର୍ତ୍ତବ୍ୟ ନିଷ୍ଠାପର ଓ ବିବେକପୂର୍ଣ୍ଣ ଭାବରେ ପାଳନ କରିବି ଏବଂ ଭୟ, ପକ୍ଷପାତ, ଅନୁରାଗ କିମ୍ବା ବିଦ୍ୱେଷ ବିନା ସମ୍ବିଧାନ ଓ ଆଇନ ଅନୁସାରେ ସମସ୍ତଙ୍କ ପ୍ରତି ନ୍ୟାୟ କରିବି।}} ==== ଗୋପନୀୟତାର ଶପଥ ==== {{Blockquote|text=ମୁଁ, <ମୁଖ୍ୟମନ୍ତ୍ରୀଙ୍କ ନାମ>, ଈଶ୍ଵରଙ୍କ ନାମରେ ଶପଥ କରୁଛି ଯେ / ଦୃଢ଼ତାର ସହିତ ନିଷ୍ଠାପର ଘୋଷଣା କରୁଛି ଯେ ମୁଖ୍ୟମନ୍ତ୍ରୀ ଭାବରେ ମୋର ବିଚାରାର୍ଥ ଆସୁଥିବା କିମ୍ବା ମୋତେ ଜଣାପଡୁଥିବା କୌଣସି ବିଷୟକୁ, ମୋର କର୍ତ୍ତବ୍ୟର ଯଥୋଚିତ ପାଳନ ପାଇଁ ଆବଶ୍ୟକ ହେବା ବ୍ୟତୀତ, ମୁଁ ପ୍ରତ୍ୟକ୍ଷ କିମ୍ବା ପରୋକ୍ଷ ଭାବରେ କାହାକୁ ପ୍ରକାଶ କରିବି ନାହିଁ।}} == ଓଡ଼ିଶା ପ୍ରଦେଶର ପ୍ରଧାନମନ୍ତ୍ରୀଗଣ == {{clear}} ;ଦଳସମୂହ {{legend2|#FFFF00|'''ଜାତୀୟ ଦଳ'''|border=1px solid #AAAAAA}} (୧)<br> {{legend2|#00BCFF|[[ଭାରତୀୟ ଜାତୀୟ କଂଗ୍ରେସ]]|border=1px solid #AAAAAA}} (୨) {| class="wikitable sticky-header" width=100% style="text-align:center;" ! colspan="2" width="5%" |କ୍ରମିକ ନଂ. ! width="10%" |ଚିତ୍ର ! width="20%" |ନାମ<br />{{small|ନିର୍ବାଚନ ମଣ୍ଡଳୀ}} ! colspan="2" width="20%" |କାର୍ଯ୍ୟକାଳ<br />ନିର୍ବାଚନ ଜନାଦେଶ<br />ପଦବୀରେ ଥିବା ସମୟ ! width="20%" |ନିଯୁକ୍ତିଦାତା<br />{{small|(ରାଜ୍ୟପାଳ)}} ! width="15%" |ପ୍ରଧାନମନ୍ତ୍ରୀଙ୍କ<br />ରାଜନୈତିକ ଦଳ ! colspan="2" width="10%" |ସରକାର |- bgcolor="#EEEEEE" | rowspan="4" style="background-color:#FFFF00" | | rowspan="4" | '''୧''' | rowspan="4" | [[File:CKCGN-Deo.jpg|100px]] | rowspan="4" | '''[[କୃଷ୍ଣଚନ୍ଦ୍ର ଗଜପତି ନାରାୟଣ ଦେବ]]'''<br />{{small|'''ପାରଳାଖେମୁଣ୍ଡି'''}} | {{small|୧ ଅପ୍ରେଲ}}<br />୧୯୩୭ | {{small|୧୯ ଜୁଲାଇ}}<br />୧୯୩୭ | rowspan="3" | {{small|'''ସାର ଜନ ଅଷ୍ଟେନ ହବ୍ୟାକ'''}} | rowspan="3" bgcolor="#FFFFCC" | {{small|'''ଜାତୀୟ ଦଳ'''}} | rowspan="3" bgcolor="#FFFFCC" | {{small|'''ଗଜପତି ୧'''}} | rowspan="3" bgcolor="#FFFFCC" | {{small|'''୧ମ ପ୍ରାଦେଶିକ'''}} |- bgcolor="#EEEEEE" | colspan="2" | '''୧୯୩୭''' |- bgcolor="#E9E9E9" | colspan="2" | {{small|୧୦୯ ଦିନ}} |- | colspan="6" align="left" |{{small|ଓଡ଼ିଶା ପ୍ରଦେଶର ପ୍ରଥମ ପ୍ରଧାନମନ୍ତ୍ରୀ ।}} |- bgcolor="#EEEEEE" | rowspan="4" style="background-color:#00BCFF" | | rowspan="4" | '''୨''' | rowspan="4" | [[File:Biswanath-Das.jpg|80px]] | rowspan="4" | '''[[ବିଶ୍ୱନାଥ ଦାସ]]'''<br />{{small|'''ଘୁମୁସର'''}} | {{small|୧୯ ଜୁଲାଇ}}<br />୧୯୩୭ | {{small|୬ ନଭେମ୍ବର}}<br />୧୯୩୯ | rowspan="3" | {{small|'''ସାର ଜନ ଅଷ୍ଟେନ ହବ୍ୟାକ'''}} | rowspan="3" bgcolor="#CCF2FF" | {{small|[[ଭାରତୀୟ ଜାତୀୟ କଂଗ୍ରେସ]]}} | rowspan="3" bgcolor="#CCF2FF" | {{small|'''ଦାସ ୧'''}} | rowspan="3" bgcolor="#CCF2FF" | {{small|'''୧ମ ପ୍ରାଦେଶିକ'''}} |- bgcolor="#EEEEEE" | colspan="2" | '''୧୯୩୭''' |- bgcolor="#E9E9E9" | colspan="2" | {{small|୨ ବର୍ଷ, ୧୧୦ ଦିନ}} |- | colspan="6" align="left" |{{small|ପ୍ରଦେଶରେ ପ୍ରଥମ କଂଗ୍ରେସ ସରକାର ଗଠନ କରିଥିଲେ ।}} |- bgcolor="#EEEEEE" | rowspan="4" style="background-color:#FFFF00" | | rowspan="4" | '''(୧)''' | rowspan="4" | [[File:CKCGN-Deo.jpg|100px]] | rowspan="4" | '''[[କୃଷ୍ଣଚନ୍ଦ୍ର ଗଜପତି ନାରାୟଣ ଦେବ]]'''<br />{{small|'''ପାରଳାଖେମୁଣ୍ଡି'''}} | {{small|୨୪ ନଭେମ୍ବର}}<br />୧୯୪୧ | {{small|୩୦ ଜୁନ}}<br />୧୯୪୪ | rowspan="3" | {{small|'''ସାର ୱିଲିୟମ ହଥର୍ନ ଲୁଇସ'''}} | rowspan="3" bgcolor="#FFFFCC" | {{small|'''ଜାତୀୟ ଦଳ'''}} | rowspan="3" bgcolor="#FFFFCC" | {{small|'''ଗଜପତି ୨'''}} | rowspan="3" bgcolor="#FFFFCC" | {{small|'''୧ମ ପ୍ରାଦେଶିକ'''}} |- bgcolor="#EEEEEE" | colspan="2" | '''୧୯୩୭''' |- bgcolor="#E9E9E9" | colspan="2" | {{small|୨ ବର୍ଷ, ୨୧୯ ଦିନ}} |- | colspan="6" align="left" |{{small|ଏକ ଅଣ-କଂଗ୍ରେସ ମେଣ୍ଟ ସହିତ ଦ୍ୱିତୀୟ ଥର ପାଇଁ ପ୍ରଧାନମନ୍ତ୍ରୀ ଭାବରେ ପ୍ରତ୍ୟାବର୍ତ୍ତନ କରିଥିଲେ ।}} |- bgcolor="#EEEEEE" | rowspan="4" style="background-color:#00BCFF" | | rowspan="4" | '''୩''' | rowspan="4" | [[File:Harekrushna_Mahatab_2000_stamp_of_India.jpg|80px]] | rowspan="4" | '''[[ହରେକୃଷ୍ଣ ମହତାବ]]'''<br />{{small|'''ପୂର୍ବ ଭଦ୍ରକ'''}} | {{small|୨୩ ଅପ୍ରେଲ}}<br />୧୯୪୬ | {{small|୨୬ ଜାନୁଆରୀ}}<br />୧୯୫୦ | rowspan="3" | {{small|'''ଚାନ୍ଦୁଲାଲ ତ୍ରିବେଦୀ'''}} | rowspan="3" bgcolor="#CCF2FF" | {{small|[[ଭାରତୀୟ ଜାତୀୟ କଂଗ୍ରେସ]]}} | rowspan="3" bgcolor="#CCF2FF" | {{small|'''ମହତାବ ୧'''}} | rowspan="3" bgcolor="#CCF2FF" | {{small|'''୨ୟ ପ୍ରାଦେଶିକ'''}} |- bgcolor="#EEEEEE" | colspan="2" | '''୧୯୪୬''' |- bgcolor="#E9E9E9" | colspan="2" | {{small|୩ ବର୍ଷ, ୨୭୮ ଦିନ}} |- | colspan="6" align="left" |{{small|ଓଡ଼ିଶା ପ୍ରଦେଶର ଶେଷ ପ୍ରଧାନମନ୍ତ୍ରୀ (ଏହା ପରେ ଏହି ପଦବୀକୁ ଓଡ଼ିଶାର ମୁଖ୍ୟମନ୍ତ୍ରୀ ପଦରେ ପରିବର୍ତ୍ତନ କରାଯାଇଥିଲା) ।}} |} == ଓଡ଼ିଶାର ରାଜ୍ୟର ମୁଖ୍ୟମନ୍ତ୍ରୀଗଣ == {{clear}} ;ଦଳସମୂହ {{legend2|{{party color|Indian National Congress}}|[[ଭାରତୀୟ ଜାତୀୟ କଂଗ୍ରେସ]]|border=1px solid #AAAAAA}} (୮)<br>{{legend2|{{Party color|Indian National Congress (R)}}|'''ଭାରତୀୟ ଜାତୀୟ କଂଗ୍ରେସ (ଆର)'''|border=1px solid #AAAAAA}} (୨)<br>{{legend2|{{party color|Swatantra Party}}|'''ସ୍ୱତନ୍ତ୍ର ପାର୍ଟି'''|border=1px solid #AAAAAA}} (୧)<br>{{legend2|{{party color|Independent}}|'''ସ୍ୱାଧୀନ'''|border=1px solid #AAAAAA}} (୧)<br>{{legend2|{{party color|Janata Party}}|'''ଜନତା ପାର୍ଟି'''|border=1px solid #AAAAAA}} (୧)<br>{{legend2|{{party color|Janata Dal}}|'''ଜନତା ଦଳ'''|border=1px solid #AAAAAA}} (୧)<br>{{legend2|{{party color|Biju Janata Dal}}|[[ବିଜୁ ଜନତା ଦଳ]]|border=1px solid #AAAAAA}} (୧)<br>{{legend2|{{party color|Bharatiya Janata Party}}|[[ଭାରତୀୟ ଜନତା ପାର୍ଟି]]|border=1px solid #AAAAAA}} (୧) {| class="wikitable sticky-header" width=100% style="text-align:center;" ! colspan="2" width="5%" |କ୍ରମିକ ନଂ. ! width="10%" |ଚିତ୍ର ! width="20%" |ନାମ<br />{{small|ନିର୍ବାଚନ ମଣ୍ଡଳୀ}} ! colspan="2" width="20%" |କାର୍ଯ୍ୟକାଳ<br />ନିର୍ବାଚନ ଜନାଦେଶ<br />ପଦବୀରେ ଥିବା ସମୟ ! width="20%" |ନିଯୁକ୍ତିଦାତା<br />{{small|(ରାଜ୍ୟପାଳ)}} ! width="15%" |ମୁଖ୍ୟମନ୍ତ୍ରୀଙ୍କ<br />ରାଜନୈତିକ ଦଳ ! colspan="2" width="10%" |ସରକାର |- bgcolor="#EEEEEE" | rowspan="4" style="background-color:{{party color|Indian National Congress}}" | | rowspan="4" | '''୧''' | rowspan="4" | [[File:Harekrushna_Mahatab_2000_stamp_of_India.jpg|80px]] | rowspan="4" | '''[[ହରେକୃଷ୍ଣ ମହତାବ]]'''<br />{{small|'''ପୂର୍ବ ଭଦ୍ରକ'''}} | {{small|୨୬ ଜାନୁଆରୀ}}<br />୧୯୫୦ | {{small|୧୨ ମଇ}}<br />୧୯୫୦ | rowspan="3" | {{small|'''ଚାନ୍ଦୁଲାଲ ତ୍ରିବେଦୀ'''}} | rowspan="3" bgcolor="#CCF2FF" | {{small|[[ଭାରତୀୟ ଜାତୀୟ କଂଗ୍ରେସ]]}} | rowspan="3" bgcolor="#CCF2FF" | {{small|'''ମହତାବ ୧'''}} | rowspan="3" bgcolor="#CCF2FF" | {{small|'''୨ୟ ପ୍ରାଦେଶିକ'''}} |- bgcolor="#EEEEEE" | colspan="2" | '''୧୯୪୬''' |- bgcolor="#E9E9E9" | colspan="2" | {{small|୧୦୬ ଦିନ}} |- | colspan="6" align="left" |{{small|ଓଡ଼ିଶାର ପ୍ରଥମ ମୁଖ୍ୟମନ୍ତ୍ରୀ ।}} |- bgcolor="#EEEEEE" | rowspan="4" style="background-color:{{party color|Indian National Congress}}" | | rowspan="4" | '''୨''' | rowspan="4" | [[File:Nabakrushna-Choudhury.jpg|80px]] | rowspan="4" | '''[[ନବକୃଷ୍ଣ ଚୌଧୁରୀ]]'''<br />{{small|'''ଉତ୍ତର କେନ୍ଦ୍ରାପଡ଼ା'''<br />'''ବଡ଼ଚଣା'''}} | {{small|୧୨ ମଇ}}<br />୧୯୫୦ | {{small|୧୯ ଅକ୍ଟୋବର}}<br />୧୯୫୬ | rowspan="3" | {{small|'''ଆସଫ ଅଲ୍ଲୀ'''}} | rowspan="3" bgcolor="#CCF2FF" | {{small|[[ଭାରତୀୟ ଜାତୀୟ କଂଗ୍ରେସ]]}} | rowspan="3" bgcolor="#CCF2FF" | {{small|'''ଚୌଧୁରୀ ୧'''<br />'''ଚୌଧୁରୀ ୨'''}} | rowspan="3" bgcolor="#CCF2FF" | {{small|'''୧ମ'''}} |- bgcolor="#EEEEEE" | colspan="2" | '''୧୯୫୨''' |- bgcolor="#E9E9E9" | colspan="2" | {{small|୬ ବର୍ଷ, ୧୬୦ ଦିନ}} |- | colspan="6" align="left" |{{small|ପ୍ରଥମ ବିଧାନସଭା ନିର୍ବାଚନରେ ଦଳକୁ ବିଜୟୀ କରାଇଥିଲେ ।}} |- bgcolor="#EEEEEE" | rowspan="4" style="background-color:{{party color|Indian National Congress}}" | | rowspan="4" | '''(୧)''' | rowspan="4" | [[File:Harekrushna_Mahatab_2000_stamp_of_India.jpg|80px]] | rowspan="4" | '''[[ହରେକୃଷ୍ଣ ମହତାବ]]'''<br />{{small|''ପ୍ରତିଦ୍ୱନ୍ଦ୍ୱିତା କରିନଥିଲେ''<br />'''ସୋର'''}} | {{small|୧୯ ଅକ୍ଟୋବର}}<br />୧୯୫୬ | {{small|୨୫ ଫେବୃଆରୀ}}<br />୧୯୬୧ | rowspan="3" | {{small|'''ଭୀମ ସେନ ସଚ୍ଚର'''}} | rowspan="3" bgcolor="#CCF2FF" | {{small|[[ଭାରତୀୟ ଜାତୀୟ କଂଗ୍ରେସ]]}} | rowspan="3" bgcolor="#CCF2FF" | {{small|'''ମହତାବ ୨'''<br />'''ମହତାବ ୩'''}} | rowspan="3" bgcolor="#CCF2FF" | {{small|'''୨ୟ'''}} |- bgcolor="#EEEEEE" | colspan="2" | '''୧୯୫୭''' |- bgcolor="#E9E9E9" | colspan="2" | {{small|୪ ବର୍ଷ, ୧୨୯ ଦିନ}} |- | colspan="6" align="left" |{{small|ରାଷ୍ଟ୍ରପତି ଶାସନ ଲାଗୁ ହେବା ପୂର୍ବରୁ ଦ୍ୱିତୀୟ ଥର ପାଇଁ କାର୍ଯ୍ୟଭାର ଗ୍ରହଣ କରିଥିଲେ ।}} |- bgcolor="#FFFFFF" | colspan="10" | '''ପଦବୀ ଖାଲି''' (୨୫ ଫେବୃଆରୀ ୧୯୬୧ – ୨୩ ଜୁନ ୧୯୬୧)<br />''ଏହି ସମୟରେ '''ରାଷ୍ଟ୍ରପତି ଶାସନ''' ଲାଗୁ ହୋଇଥିଲା''<br />{{small|୧୧୮ ଦିନ}} |- |- bgcolor="#EEEEEE" | rowspan="4" style="background-color:{{party color|Indian National Congress}}" | | rowspan="4" | '''୩''' | rowspan="4" | [[File:Biju-Patnaik.jpg|80px]] | rowspan="4" | '''[[ବିଜୁ ପଟ୍ଟନାୟକ]]'''<br />{{small|'''ଚୌଦ୍ୱାର'''}} | {{small|୨୩ ଜୁନ}}<br />୧୯୬୧ | {{small|୨ ଅକ୍ଟୋବର}}<br />୧୯୬୩ | rowspan="3" | {{small|'''ୱାଇ. ଏନ. ସୁକଥଙ୍କର'''}} | rowspan="3" bgcolor="#CCF2FF" | {{small|[[ଭାରତୀୟ ଜାତୀୟ କଂଗ୍ରେସ]]}} | rowspan="3" bgcolor="#CCF2FF" | {{small|'''ବିଜୁ ୧'''}} | rowspan="3" bgcolor="#CCF2FF" | {{small|'''୩ୟ'''}} |- bgcolor="#EEEEEE" | colspan="2" | '''୧୯୬୧''' |- bgcolor="#E9E9E9" | colspan="2" | {{small|୨ ବର୍ଷ, ୧୦୧ ଦିନ}} |- | colspan="6" align="left" |{{small|୧୯୬୧ ନିର୍ବାଚନ ପରେ କାର୍ଯ୍ୟଭାର ଗ୍ରହଣ କରିଥିଲେ ।}} |- bgcolor="#EEEEEE" | rowspan="4" style="background-color:{{party color|Indian National Congress}}" | | rowspan="4" | '''୪''' | rowspan="4" | [[File:Biren-Mitra.jpg|80px]] | rowspan="4" | '''[[ବୀରେନ ମିତ୍ର]]'''<br />{{small|'''କଟକ ସିଟି'''}} | {{small|୨ ଅକ୍ଟୋବର}}<br />୧୯୬୩ | {{small|୨୧ ଫେବୃଆରୀ}}<br />୧୯୬୫ | rowspan="3" | {{small|'''ଅଯୋଧ୍ୟା ନାଥ ଖୋସଲା'''}} | rowspan="3" bgcolor="#CCF2FF" | {{small|[[ଭାରତୀୟ ଜାତୀୟ କଂଗ୍ରେସ]]}} | rowspan="3" bgcolor="#CCF2FF" | {{small|'''ମିତ୍ର'''}} | rowspan="3" bgcolor="#CCF2FF" | {{small|'''୩ୟ'''}} |- bgcolor="#EEEEEE" | colspan="2" | '''୧୯୬୧''' |- bgcolor="#E9E9E9" | colspan="2" | {{small|୧ ବର୍ଷ, ୧୪୨ ଦିନ}} |- | colspan="6" align="left" |{{small|୩ୟ ବିଧାନସଭା ସମୟରେ ପଟ୍ଟନାୟକଙ୍କ ଉତ୍ତରାଧିକାରୀ ହୋଇଥିଲେ ।}} |- bgcolor="#EEEEEE" | rowspan="4" style="background-color:{{party color|Indian National Congress}}" | | rowspan="4" | '''୫''' | rowspan="4" | [[File:Sadasiva-Tripathy.jpg|80px]] | rowspan="4" | '''[[ସଦାଶିବ ତ୍ରିପାଠୀ]]'''<br />{{small|'''ଉମରକୋଟ'''}} | {{small|୨୧ ଫେବୃଆରୀ}}<br />୧୯୬୫ | {{small|୮ ମାର୍ଚ୍ଚ}}<br />୧୯୬୭ | rowspan="3" | {{small|'''ଅଯୋଧ୍ୟା ନାଥ ଖୋସଲା'''}} | rowspan="3" bgcolor="#CCF2FF" | {{small|[[ଭାରତୀୟ ଜାତୀୟ କଂଗ୍ରେସ]]}} | rowspan="3" bgcolor="#CCF2FF" | {{small|'''ତ୍ରିପାଠୀ'''}} | rowspan="3" bgcolor="#CCF2FF" | {{small|'''୩ୟ'''}} |- bgcolor="#EEEEEE" | colspan="2" | '''୧୯୬୧''' |- bgcolor="#E9E9E9" | colspan="2" | {{small|୨ ବର୍ଷ, ୧୫ ଦିନ}} |- | colspan="6" align="left" |{{small|୩ୟ ବିଧାନସଭାର ଶେଷ ପର୍ଯ୍ୟନ୍ତ କାର୍ଯ୍ୟ କରିଥିଲେ ।}} |- bgcolor="#EEEEEE" | rowspan="4" style="background-color:{{party color|Swatantra Party}}" | | rowspan="4" | '''୬''' | rowspan="4" | [[File:RNS-Deo.jpg|80px]] | rowspan="4" | '''[[ରାଜେନ୍ଦ୍ର ନାରାୟଣ ସିଂହଦେଓ]]'''<br />{{small|'''ବଲାଙ୍ଗୀର'''}} | {{small|୮ ମାର୍ଚ୍ଚ}}<br />୧୯୬୭ | {{small|୯ ଜାନୁଆରୀ}}<br />୧୯୭୧ | rowspan="3" | {{small|'''ଅଯୋଧ୍ୟା ନାଥ ଖୋସଲା'''}} | rowspan="3" bgcolor="#CCE2FF" | {{small|'''ସ୍ୱତନ୍ତ୍ର ପାର୍ଟି'''}} | rowspan="3" bgcolor="#CCE2FF" | {{small|'''ସିଂହଦେଓ'''}} | rowspan="3" bgcolor="#CCE2FF" | {{small|'''୪ର୍ଥ'''}} |- bgcolor="#EEEEEE" | colspan="2" | '''୧୯୬୭''' |- bgcolor="#E9E9E9" | colspan="2" | {{small|୩ ବର୍ଷ, ୩୦୭ ଦିନ}} |- | colspan="6" align="left" |{{small|ଓଡ଼ିଶାର ପ୍ରଥମ ଅଣ-କଂଗ୍ରେସ ମୁଖ୍ୟମନ୍ତ୍ରୀ ।}} |- bgcolor="#FFFFFF" | colspan="10" | '''ପଦବୀ ଖାଲି''' (୯ ଜାନୁଆରୀ ୧୯୭୧ – ୩ ଏପ୍ରିଲ ୧୯୭୧)<br />''ଏହି ସମୟରେ '''ରାଷ୍ଟ୍ରପତି ଶାସନ''' ଲାଗୁ ହୋଇଥିଲା''<br />{{small|୮୪ ଦିନ}} |- |- bgcolor="#EEEEEE" | rowspan="4" style="background-color:{{party color|Independent}}" | | rowspan="4" | '''୭''' | rowspan="4" | [[File:Biswanath-Das.jpg|80px]] | rowspan="4" | '''[[ବିଶ୍ୱନାଥ ଦାସ]]'''<br />{{small|'''ରାଉରକେଲା'''}} | {{small|୩ ଏପ୍ରିଲ}}<br />୧୯୭୧ | {{small|୧୪ ଜୁନ}}<br />୧୯୭୨ | rowspan="3" | {{small|'''ଶୌକତୁଲ୍ଲା ଶାହ ଅନସାରୀ'''}} | rowspan="3" bgcolor="#EEEEEE" | {{small|'''ସ୍ୱାଧୀନ'''}} | rowspan="3" bgcolor="#EEEEEE" | {{small|'''ଦାସ ୨'''}} | rowspan="3" bgcolor="#EEEEEE" | {{small|'''୫ମ'''}} |- bgcolor="#EEEEEE" | colspan="2" | '''୧୯୭୧''' |- bgcolor="#E9E9E9" | colspan="2" | {{small|୧ ବର୍ଷ, ୭୨ ଦିନ}} |- | colspan="6" align="left" |{{small|ଏକ ମେଣ୍ଟ ସରକାରର ନେତୃତ୍ୱ ନେଇଥିଲେ ।}} |- bgcolor="#EEEEEE" | rowspan="4" style="background-color:{{Party color|Indian National Congress (R)}}" | | rowspan="4" | '''୮''' | rowspan="4" | [[File:Nandini-Satapathy.jpg|80px]] | rowspan="4" | '''[[ନନ୍ଦିନୀ ଶତପଥୀ]]'''<br />{{small|'''କଟକ ସିଟି'''}} | {{small|୧୪ ଜୁନ}}<br />୧୯୭୨ | {{small|୩ ମାର୍ଚ୍ଚ}}<br />୧୯୭୩ | rowspan="3" | {{small|'''ଯୋଗେନ୍ଦ୍ର ସିଂହ'''}} | rowspan="3" bgcolor="#CEFDF9" | {{small|'''ଭାରତୀୟ ଜାତୀୟ କଂଗ୍ରେସ (ଆର)'''}} | rowspan="3" bgcolor="#CEFDF9" | {{small|'''ଶତପଥୀ ୧'''}} | rowspan="3" bgcolor="#CEFDF9" | {{small|'''୫ମ'''}} |- bgcolor="#EEEEEE" | colspan="2" | '''୧୯୭୧''' |- bgcolor="#E9E9E9" | colspan="2" | {{small|୨୬୨ ଦିନ}} |- | colspan="6" align="left" |{{small|ଓଡ଼ିଶାର ପ୍ରଥମ ମହିଳା ମୁଖ୍ୟମନ୍ତ୍ରୀ ।}} |- bgcolor="#FFFFFF" | colspan="10" | '''ପଦବୀ ଖାଲି''' (୩ ମାର୍ଚ୍ଚ ୧୯୭୩ – ୬ ମାର୍ଚ୍ଚ ୧୯୭୪)<br />''ଏହି ସମୟରେ '''ରାଷ୍ଟ୍ରପତି ଶାସନ''' ଲାଗୁ ହୋଇଥିଲା''<br />{{small|୧ ବର୍ଷ, ୩ ଦିନ}} |- |- bgcolor="#EEEEEE" | rowspan="4" style="background-color:{{Party color|Indian National Congress (R)}} " | | rowspan="4" | '''(୮)''' | rowspan="4" | [[File:Nandini-Satapathy.jpg|80px]] | rowspan="4" | '''[[ନନ୍ଦିନୀ ଶତପଥୀ]]'''<br />{{small|'''ଢେଙ୍କାନାଳ'''}} | {{small|୬ ମାର୍ଚ୍ଚ}}<br />୧୯୭୪ | {{small|୧୬ ଡିସେମ୍ବର}}<br />୧୯୭୬ | rowspan="3" | {{small|'''ବି. ଡି. ଜତ୍ତୀ'''}} | rowspan="3" bgcolor="#CEFDF9" | {{small|'''ଭାରତୀୟ ଜାତୀୟ କଂଗ୍ରେସ (ଆର)'''}} | rowspan="3" bgcolor="#CEFDF9" | {{small|'''ଶତପଥୀ ୨'''}} | rowspan="3" bgcolor="#CEFDF9" | {{small|'''୬ଷ୍ଠ'''}} |- bgcolor="#EEEEEE" | colspan="2" | '''୧୯୭୪''' |- bgcolor="#E9E9E9" | colspan="2" | {{small|୨ ବର୍ଷ, ୨୮୫ ଦିନ}} |- | colspan="6" align="left" |{{small|ରାଷ୍ଟ୍ରପତି ଶାସନ ପରେ ପୁଣି କ୍ଷମତାକୁ ଫେରିଥିଲେ ।}} |- bgcolor="#FFFFFF" | colspan="10" | '''ପଦବୀ ଖାଲି''' (୧୬ ଡିସେମ୍ବର ୧୯୭୬ – ୨୯ ଡିସେମ୍ବର ୧୯୭୬)<br />''ଏହି ସମୟରେ '''ରାଷ୍ଟ୍ରପତି ଶାସନ''' ଲାଗୁ ହୋଇଥିଲା''<br />{{small|୧୩ ଦିନ}} |- |- bgcolor="#EEEEEE" | rowspan="4" style="background-color:{{Party color|Indian National Congress (R)}}" | | rowspan="4" | '''୯''' | rowspan="4" | [[File:Binayak Acharya.jpg|80px]] | rowspan="4" | '''[[ବିନାୟକ ଆଚାର୍ଯ୍ୟ]]'''<br />{{small|'''ବ୍ରହ୍ମପୁର'''}} | {{small|୨୯ ଡିସେମ୍ବର}}<br />୧୯୭୬ | {{small|୩୦ ଏପ୍ରିଲ}}<br />୧୯୭୭ | rowspan="3" | {{small|'''ଶିବ ନାରାୟଣ ଶଙ୍କର'''}} | rowspan="3" bgcolor="#CEFDF9" | {{small|'''ଭାରତୀୟ ଜାତୀୟ କଂଗ୍ରେସ (ଆର)'''}} | rowspan="3" bgcolor="#CEFDF9" | {{small|'''ଆଚାର୍ଯ୍ୟ'''}} | rowspan="3" bgcolor="#CEFDF9" | {{small|'''୬ଷ୍ଠ'''}} |- bgcolor="#EEEEEE" | colspan="2" | '''୧୯୭୪''' |- bgcolor="#E9E9E9" | colspan="2" | {{small|୧୨୨ ଦିନ}} |- | colspan="6" align="left" |{{small|ଆଉ ଏକ ରାଷ୍ଟ୍ରପତି ଶାସନ ଲାଗୁ ହେବା ପୂର୍ବରୁ ଅଳ୍ପ ସମୟ ପାଇଁ କାର୍ଯ୍ୟ କରିଥିଲେ ।}} |- bgcolor="#FFFFFF" | colspan="10" | '''ପଦବୀ ଖାଲି''' (୩୦ ଏପ୍ରିଲ ୧୯୭୭ – ୨୬ ଜୁନ ୧୯୭୭)<br />''ଏହି ସମୟରେ '''ରାଷ୍ଟ୍ରପତି ଶାସନ''' ଲାଗୁ ହୋଇଥିଲା''<br />{{small|୫୭ ଦିନ}} |- |- bgcolor="#EEEEEE" | rowspan="4" style="background-color:{{party color|Janata Party}}" | | rowspan="4" | '''୧୦''' | rowspan="4" | [[File:NilamaniRautray.jpg|80px]] | rowspan="4" | '''[[ନୀଳମଣି ରାଉତରାୟ]]'''<br />{{small|'''ବାସୁଦେବପୁର'''}} | {{small|୨୬ ଜୁନ}}<br />୧୯୭୭ | {{small|୧୭ ଫେବୃଆରୀ}}<br />୧୯୮୦ | rowspan="3" | {{small|'''ହରଚରଣ ସିଂହ ବ୍ରାର'''}} | rowspan="3" bgcolor="#CCEAFF" | {{small|'''ଜନତା ପାର୍ଟି'''}} | rowspan="3" bgcolor="#CCEAFF" | {{small|'''ରାଉତରାୟ'''}} | rowspan="3" bgcolor="#CCEAFF" | {{small|'''୭ମ'''}} |- bgcolor="#EEEEEE" | colspan="2" | '''୧୯୭୭''' |- bgcolor="#E9E9E9" | colspan="2" | {{small|୨ ବର୍ଷ, ୨୩୬ ଦିନ}} |- | colspan="6" align="left" |{{small|ଓଡ଼ିଶାର ପ୍ରଥମ ଜନତା ପାର୍ଟି ମୁଖ୍ୟମନ୍ତ୍ରୀ ।}} |- bgcolor="#FFFFFF" | colspan="10" | '''ପଦବୀ ଖାଲି''' (୧୭ ଫେବୃଆରୀ ୧୯୮୦ – ୯ ଜୁନ ୧୯୮୦)<br />''ଏହି ସମୟରେ '''ରାଷ୍ଟ୍ରପତି ଶାସନ''' ଲାଗୁ ହୋଇଥିଲା''<br />{{small|୧୧୩ ଦିନ}} |- |- bgcolor="#EEEEEE" | rowspan="4" style="background-color:{{party color|Indian National Congress}}" | | rowspan="4" | '''୧୧''' | rowspan="4" | [[File:J B Pattnaik, Governor of Assam.jpg|80px]] | rowspan="4" | '''[[ଜାନକୀ ବଲ୍ଲଭ ପଟ୍ଟନାୟକ]]'''<br />{{small|'''ଆଠଗଡ଼'''}} | {{small|୯ ଜୁନ}}<br />୧୯୮୦ | {{small|୭ ଡିସେମ୍ବର}}<br />୧୯୮୯ | rowspan="3" | {{small|'''ସି. ଏମ. ପୁନାଚା'''<br />'''ବିଶମ୍ଭର ନାଥ ପାଣ୍ଡେ'''}} | rowspan="3" bgcolor="#CCF2FF" | {{small|[[ଭାରତୀୟ ଜାତୀୟ କଂଗ୍ରେସ]]}} | rowspan="3" bgcolor="#CCF2FF" | {{small|'''ଜାନକୀ ୧'''<br />'''ଜାନକୀ ୨'''}} | rowspan="3" bgcolor="#CCF2FF" | {{small|'''୮ମ'''<br />'''୯ମ'''}} |- bgcolor="#EEEEEE" | colspan="2" | '''୧୯୮୦'''<br />'''୧୯୮୫''' |- bgcolor="#E9E9E9" | colspan="2" | {{small|୯ ବର୍ଷ, ୧୮୧ ଦିନ}} |- | colspan="6" align="left" |{{small|ଲଗାତାର ଦୁଇଟି ପୂର୍ଣ୍ଣ କାର୍ଯ୍ୟକାଳ ପାଇଁ କାର୍ଯ୍ୟ କରିଥିଲେ ।}} |- bgcolor="#EEEEEE" | rowspan="4" style="background-color:{{party color|Indian National Congress}}" | | rowspan="4" | '''୧୨''' | rowspan="4" | [[File:Hemananda Biswal.jpg|80px]] | rowspan="4" | '''[[ହେମାନନ୍ଦ ବିଶ୍ୱାଳ]]'''<br />{{small|'''ଲଇକେରା'''}} | {{small|୭ ଡିସେମ୍ବର}}<br />୧୯୮୯ | {{small|୫ ମାର୍ଚ୍ଚ}}<br />୧୯୯୦ | rowspan="3" | {{small|'''ନୁରୁଲ ହାସନ'''}} | rowspan="3" bgcolor="#CCF2FF" | {{small|[[ଭାରତୀୟ ଜାତୀୟ କଂଗ୍ରେସ]]}} | rowspan="3" bgcolor="#CCF2FF" | {{small|'''ବିଶ୍ୱାଳ ୧'''}} | rowspan="3" bgcolor="#CCF2FF" | {{small|'''୯ମ'''}} |- bgcolor="#EEEEEE" | colspan="2" | '''୧୯୮୫''' |- bgcolor="#E9E9E9" | colspan="2" | {{small|୮୮ ଦିନ}} |- | colspan="6" align="left" |{{small|ଓଡ଼ିଶାର ପ୍ରଥମ ଆଦିବାସୀ ମୁଖ୍ୟମନ୍ତ୍ରୀ ।}} |- bgcolor="#EEEEEE" | rowspan="4" style="background-color:{{party color|Janata Dal}}" | | rowspan="4" | '''(୩)''' | rowspan="4" | [[File:Biju-Patnaik.jpg|80px]] | rowspan="4" | '''[[ବିଜୁ ପଟ୍ଟନାୟକ]]'''<br />{{small|'''ଭୁବନେଶ୍ୱର'''}} | {{small|୫ ମାର୍ଚ୍ଚ}}<br />୧୯୯୦ | {{small|୧୫ ମାର୍ଚ୍ଚ}}<br />୧୯୯୫ | rowspan="3" | {{small|'''ଯଜ୍ଞଦତ୍ତ ଶର୍ମା'''}} | rowspan="3" bgcolor="#D6ECE0" | {{small|ଜନତା ଦଳ }} | rowspan="3" bgcolor="#D6ECE0" | {{small|'''ବିଜୁ ୨'''}} | rowspan="3" bgcolor="#D6ECE0" | {{small|'''୧୦ମ'''}} |- bgcolor="#EEEEEE" | colspan="2" | '''୧୯୯୦''' |- bgcolor="#E9E9E9" | colspan="2" | {{small|୫ ବର୍ଷ, ୧୦ ଦିନ}} |- | colspan="6" align="left" |{{small|ଜନତା ଦଳ ବ୍ୟାନରରେ ପୁଣି କ୍ଷମତାକୁ ଫେରିଥିଲେ ।}} |- bgcolor="#EEEEEE" | rowspan="4" style="background-color:{{party color|Indian National Congress}}" | | rowspan="4" | '''(୧୧)''' | rowspan="4" | [[File:J B Pattnaik, Governor of Assam.jpg|80px]] | rowspan="4" | '''[[ଜାନକୀ ବଲ୍ଲଭ ପଟ୍ଟନାୟକ]]'''<br />{{small|'''ବେଗୁନିଆ'''}} | {{small|୧୫ ମାର୍ଚ୍ଚ}}<br />୧୯୯୫ | {{small|୧୭ ଫେବୃଆରୀ}}<br />୧୯୯୯ | rowspan="3" | {{small|'''ବି. ସତ୍ୟ ନାରାୟଣ ରେଡ୍ଡୀ'''}} | rowspan="3" bgcolor="#CCF2FF" | {{small|[[ଭାରତୀୟ ଜାତୀୟ କଂଗ୍ରେସ]]}} | rowspan="3" bgcolor="#CCF2FF" | {{small|'''ଜାନକୀ ୩'''}} | rowspan="3" bgcolor="#CCF2FF" | {{small|'''୧୧ଶ'''}} |- bgcolor="#EEEEEE" | colspan="2" | '''୧୯୯୫''' |- bgcolor="#E9E9E9" | colspan="2" | {{small|୩ ବର୍ଷ, ୩୩୯ ଦିନ}} |- | colspan="6" align="left" |{{small|ତୃତୀୟ ଥର ଅଣ-କ୍ରମାଗତ କାର୍ଯ୍ୟକାଳ ପାଇଁ ନିର୍ବାଚିତ ହୋଇଥିଲେ ।}} |- bgcolor="#EEEEEE" | rowspan="4" style="background-color:{{party color|Indian National Congress}}" | | rowspan="4" | '''୧୩''' | rowspan="4" | [[File:Giridhar Gamang.jpg|80px]] | rowspan="4" | '''[[ଗିରିଧର ଗମାଙ୍ଗ]]'''<br />{{small|'''ଲକ୍ଷ୍ମୀପୁର'''}} | {{small|୧୭ ଫେବୃଆରୀ}}<br />୧୯୯୯ | {{small|୬ ଡିସେମ୍ବର}}<br />୧୯୯୯ | rowspan="3" | {{small|'''ସି. ରଙ୍ଗରାଜନ'''}} | rowspan="3" bgcolor="#CCF2FF" | {{small|[[ଭାରତୀୟ ଜାତୀୟ କଂଗ୍ରେସ]]}} | rowspan="3" bgcolor="#CCF2FF" | {{small|'''ଗମାଙ୍ଗ'''}} | rowspan="3" bgcolor="#CCF2FF" | {{small|'''୧୧ଶ'''}} |- bgcolor="#EEEEEE" | colspan="2" | '''୧୯୯୫''' |- bgcolor="#E9E9E9" | colspan="2" | {{small|୨୯୨ ଦିନ}} |- | colspan="6" align="left" |{{small|୧୯୯୯ ମହାବାତ୍ୟା ପରେ ଇସ୍ତଫା ଦେଇଥିଲେ ।}} |- bgcolor="#EEEEEE" | rowspan="4" style="background-color:{{party color|Indian National Congress}}" | | rowspan="4" | '''(୧୨)''' | rowspan="4" | [[File:Hemananda Biswal.jpg|80px]] | rowspan="4" | '''[[ହେମାନନ୍ଦ ବିଶ୍ୱାଳ]]'''<br />{{small|'''ଲଇକେରା'''}} | {{small|୬ ଡିସେମ୍ବର}}<br />୧୯୯୯ | {{small|୫ ମାର୍ଚ୍ଚ}}<br />୨୦୦୦ | rowspan="3" | {{small|'''ଏମ. ଏମ. ରାଜେନ୍ଦ୍ରନ'''}} | rowspan="3" bgcolor="#CCF2FF" | {{small|[[ଭାରତୀୟ ଜାତୀୟ କଂଗ୍ରେସ]]}} | rowspan="3" bgcolor="#CCF2FF" | {{small|'''ବିଶ୍ୱାଳ ୨'''}} | rowspan="3" bgcolor="#CCF2FF" | {{small|'''୧୧ଶ'''}} |- bgcolor="#EEEEEE" | colspan="2" | '''୧୯୯୫''' |- bgcolor="#E9E9E9" | colspan="2" | {{small|୯୦ ଦିନ}} |- | colspan="6" align="left" |{{small|୨୦୦୦ ନିର୍ବାଚନ ପୂର୍ବରୁ ଅଳ୍ପ ସମୟ ପାଇଁ କାର୍ଯ୍ୟ କରିଥିଲେ ।}} |- bgcolor="#EEEEEE" | rowspan="4" style="background-color:{{party color|Biju Janata Dal}}" | | rowspan="4" | '''୧୪''' | rowspan="4" | [[File:NaveenPatnaik.jpg|80px]] | rowspan="4" | '''[[ନବୀନ ପଟ୍ଟନାୟକ]]'''<br />{{small|'''ହିଞ୍ଜିଳି'''}} | {{small|୫ ମାର୍ଚ୍ଚ}}<br />୨୦୦୦ | {{small|୧୨ ଜୁନ}}<br />୨୦୨୪ | rowspan="3" | {{small|'''ଏମ. ଏମ. ରାଜେନ୍ଦ୍ରନ'''<br />'''ମୁରଲୀଧର ଭଣ୍ଡାରେ'''<br />'''ଏସ. ସି. ଜାମିର'''<br />'''ଗଣେଶୀ ଲାଲ'''}} | rowspan="3" bgcolor="#E3EDDC" | {{small|[[ବିଜୁ ଜନତା ଦଳ]]}} | rowspan="3" bgcolor="#E3EDDC" | {{small|'''ନବୀନ ୧, ୨, ୩, ୪, ୫'''}} | rowspan="3" bgcolor="#E3EDDC" | {{small|'''୧୨ଶ, ୧୩ଶ, ୧୪ଶ, ୧୫ଶ, ୧୬ଶ'''}} |- bgcolor="#EEEEEE" | colspan="2" | '''୨୦୦୦, ୨୦୦୪, ୨୦୦୯, ୨୦୧୪, ୨୦୧୯''' |- bgcolor="#E9E9E9" | colspan="2" | {{small|୨୪ ବର୍ଷ, ୯୯ ଦିନ}} |- | colspan="6" align="left" |{{small|ଓଡ଼ିଶାର ସବୁଠାରୁ ଦୀର୍ଘ ସମୟ ଧରି କାର୍ଯ୍ୟ କରିଥିବା ମୁଖ୍ୟମନ୍ତ୍ରୀ ।}} |- bgcolor="#EEEEEE" | rowspan="4" style="background-color:{{party color|Bharatiya Janata Party}}" | | rowspan="4" | '''୧୫''' | rowspan="4" | [[File:Shri Mohan Charan Majhi.jpg|80px]] | rowspan="4" | '''[[ମୋହନ ଚରଣ ମାଝୀ]]'''<br />{{small|'''କେନ୍ଦୁଝର'''}} | {{small|୧୨ ଜୁନ}}<br />୨୦୨୪ | ଅଦ୍ୟାବଧି | rowspan="3" | {{small|'''ରଘୁବର ଦାସ'''}} | rowspan="3" bgcolor="#FFE5CC" | {{small|[[ଭାରତୀୟ ଜନତା ପାର୍ଟି]]}} | rowspan="3" bgcolor="#FFE5CC" | {{small|'''ମାଝୀ'''}} | rowspan="3" bgcolor="#FFE5CC" | {{small|'''୧୭ଶ'''}} |- bgcolor="#EEEEEE" | colspan="2" | '''୨୦୨୪''' |- bgcolor="#E9E9E9" | colspan="2" | {{small|୧ ବର୍ଷ, ୩୫୪ ଦିନ}} |- | colspan="6" align="left" |{{small|ଓଡ଼ିଶାର ପ୍ରଥମ ଭାରତୀୟ ଜନତା ପାର୍ଟି ମୁଖ୍ୟମନ୍ତ୍ରୀ ।}} |} == ପରିସଂଖ୍ୟାନ == {| class="wikitable" style="width:100%; max-width:700px; text-align:left; font-size:95%;" |+ ୧ ଜୁନ ୨୦୨୬ ସୁଦ୍ଧା ଓଡ଼ିଶାରେ ବିଭିନ୍ନ ଦଳର ଶାସନ କାଳର ଅନୁପାତ |- ! width="35%" | ରାଜନୈତିକ ଦଳ / ଶାସନ ! width="50%" | ସମୟର ଅନୁପାତ (ବାର୍ ଚାର୍ଟ) ! width="15%" | ପ୍ରତିଶତ (%) |- | [[ଭାରତୀୟ ଜାତୀୟ କଂଗ୍ରେସ]] | <div style="width:84.24%; background-color:#00BCFF; height:1.4em; border:1px solid #aaa; border-radius:3px;"></div> | ୪୨.୧୨% |- | [[ବିଜୁ ଜନତା ଦଳ]] | <div style="width:54.44%; background-color:#77A04D; height:1.4em; border:1px solid #aaa; border-radius:3px;"></div> | ୨୭.୨୨% |- | '''ରାଷ୍ଟ୍ରପତି ଶାସନ / ରାଜ୍ୟପାଳ ଶାସନ''' | <div style="width:13.28%; background-color:#000000; height:1.4em; border:1px solid #aaa; border-radius:3px;"></div> | ୬.୬୪% |- | '''ଜନତା ଦଳ''' | <div style="width:11.28%; background-color:#249256; height:1.4em; border:1px solid #aaa; border-radius:3px;"></div> | ୫.୬୪% |- | '''ସ୍ୱତନ୍ତ୍ର ପାର୍ଟି''' | <div style="width:8.62%; background-color:#0400FF; height:1.4em; border:1px solid #aaa; border-radius:3px;"></div> | ୪.୩୧% |- | '''ଭାରତୀୟ ଜାତୀୟ କଂଗ୍ରେସ (ଆର)''' | <div style="width:8.60%; background-color:#00FFFF; height:1.4em; border:1px solid #aaa; border-radius:3px;"></div> | ୪.୩୦% |- | '''ଜାତୀୟ ଦଳ''' | <div style="width:6.50%; background-color:#ffff00; height:1.4em; border:1px solid #aaa; border-radius:3px;"></div> | ୩.୨୫% |- | '''ଜନତା ପାର୍ଟି''' | <div style="width:5.94%; background-color:#2478FF; height:1.4em; border:1px solid #aaa; border-radius:3px;"></div> | ୨.୯୭% |- | '''''[[ଭାରତୀୟ ଜନତା ପାର୍ଟି]]''''' | <div style="width:4.42%; background-color:#FF9933; height:1.4em; border:1px solid #aaa; border-radius:3px;"></div> | ୨.୨୧% |- | '''ସ୍ୱାଧୀନ''' | <div style="width:2.68%; background-color:#CCCCCC; height:1.4em; border:1px solid #aaa; border-radius:3px;"></div> | ୧.୩୪% |} {| class="wikitable sortable" style="text-align:center" ! data-sort-type="number" rowspan="2" |କ୍ରମିକ ନଂ. ! rowspan="2" |ମୁଖ୍ୟମନ୍ତ୍ରୀ ! rowspan="2" colspan="2" |ଦଳ ! colspan="2" |କାର୍ଯ୍ୟକାଳ |- ! ସର୍ବାଧିକ କାର୍ଯ୍ୟକାଳ ! ମୋଟ କାର୍ଯ୍ୟକାଳ |- ! data-sort-value="1" | ୧ | [[ନବୀନ ପଟ୍ଟନାୟକ]] | style="background-color:#77A04D;" | | style="text-align:left;" | [[ବିଜୁ ଜନତା ଦଳ]] | ୨୪ ବର୍ଷ, ୯୯ ଦିନ | ୨୪ ବର୍ଷ, ୯୯ ଦିନ |- ! data-sort-value="2" | ୨ | [[ଜାନକୀ ବଲ୍ଲଭ ପଟ୍ଟନାୟକ]] | style="background-color:#00BCFF;" | | style="text-align:left;" | [[ଭାରତୀୟ ଜାତୀୟ କଂଗ୍ରେସ]] | ୯ ବର୍ଷ, ୧୮୧ ଦିନ | ୧୩ ବର୍ଷ, ୧୫୫ ଦିନ |- ! data-sort-value="3" | ୩ | [[ହରେକୃଷ୍ଣ ମହତାବ]] | style="background-color:#00BCFF;" | | style="text-align:left;" | [[ଭାରତୀୟ ଜାତୀୟ କଂଗ୍ରେସ]] | ୪ ବର୍ଷ, ୧୨୯ ଦିନ | ୮ ବର୍ଷ, ୧୪୮ ଦିନ |- ! data-sort-value="4" | ୪ | [[ବିଜୁ ପଟ୍ଟନାୟକ]] | style="background-color:#249256;" | | style="text-align:left;" | '''ଜନତା ଦଳ/କଂଗ୍ରେସ''' | ୫ ବର୍ଷ, ୧୦ ଦିନ | ୭ ବର୍ଷ, ୧୧୧ ଦିନ |- ! data-sort-value="5" | ୫ | [[ନବକୃଷ୍ଣ ଚୌଧୁରୀ]] | style="background-color:#00BCFF;" | | style="text-align:left;" | [[ଭାରତୀୟ ଜାତୀୟ କଂଗ୍ରେସ]] | ୬ ବର୍ଷ, ୧୬୦ ଦିନ | ୬ ବର୍ଷ, ୧୬୦ ଦିନ |- ! data-sort-value="6" | ୬ | [[ରାଜେନ୍ଦ୍ର ନାରାୟଣ ସିଂହଦେଓ]] | style="background-color:#0400FF;" | | style="text-align:left;" | '''ସ୍ୱତନ୍ତ୍ର ପାର୍ଟି''' | ୩ ବର୍ଷ, ୩୦୭ ଦିନ | ୩ ବର୍ଷ, ୩୦୭ ଦିନ |- ! data-sort-value="7" | ୭ | [[ବିଶ୍ୱନାଥ ଦାସ]] | style="background-color:#CCCCCC;" | | style="text-align:left;" | '''ସ୍ୱାଧୀନ'''/'''କଂଗ୍ରେସ''' | ୨ ବର୍ଷ, ୧୧୦ ଦିନ | ୩ ବର୍ଷ, ୧୮୨ ଦିନ |- ! data-sort-value="8" | ୮ | [[ନନ୍ଦିନୀ ଶତପଥୀ]] | style="background-color:#00FFFF;" | | style="text-align:left;" | '''ଭାରତୀୟ ଜାତୀୟ କଂଗ୍ରେସ (ଆର)''' | ୨ ବର୍ଷ, ୨୮୫ ଦିନ | ୩ ବର୍ଷ, ୧୮୨ ଦିନ |- ! data-sort-value="9" | ୯ | [[କୃଷ୍ଣଚନ୍ଦ୍ର ଗଜପତି ନାରାୟଣ ଦେବ]] | style="background-color:#FFFF00;" | | style="text-align:left;" | '''ଜାତୀୟ ଦଳ'''/'''ସ୍ୱାଧୀନ''' | ୨ ବର୍ଷ, ୨୧୯ ଦିନ | ୨ ବର୍ଷ, ୩୨୮ ଦିନ |- ! data-sort-value="10" | ୧୦ | [[ନୀଳମଣି ରାଉତରାୟ]] | style="background-color:#2478FF;" | | style="text-align:left;" | '''ଜନତା ପାର୍ଟି''' | ୨ ବର୍ଷ, ୨୩୬ ଦିନ | ୨ ବର୍ଷ, ୨୩୬ ଦିନ |- ! data-sort-value="11" | ୧୧ | [[ସଦାଶିବ ତ୍ରିପାଠୀ]] | style="background-color:#00BCFF;" | | style="text-align:left;" | [[ଭାରତୀୟ ଜାତୀୟ କଂଗ୍ରେସ]] | ୨ ବର୍ଷ, ୧୫ ଦିନ | ୨ ବର୍ଷ, ୧୫ ଦିନ |- ! data-sort-value="12" | ୧୨ | '''[[ମୋହନ ଚରଣ ମାଝୀ]]''' | style="background-color:#FF9933;" | | style="text-align:left;" | [[ଭାରତୀୟ ଜନତା ପାର୍ଟି]] | '''''କାର୍ଯ୍ୟରତ''''' | '''''କାର୍ଯ୍ୟରତ''''' |- ! data-sort-value="13" | ୧୩ | [[ବୀରେନ ମିତ୍ର]] | style="background-color:#00BCFF;" | | style="text-align:left;" | [[ଭାରତୀୟ ଜାତୀୟ କଂଗ୍ରେସ]] | ୧ ବର୍ଷ, ୧୪୨ ଦିନ | ୧ ବର୍ଷ, ୧୪୨ ଦିନ |- ! data-sort-value="14" | ୧୪ | [[ଗିରିଧର ଗମାଙ୍ଗ]] | style="background-color:#00BCFF;" | | style="text-align:left;" | [[ଭାରତୀୟ ଜାତୀୟ କଂଗ୍ରେସ]] | ୨୯୨ ଦିନ | ୨୯୨ ଦିନ |- ! data-sort-value="15" | ୧୫ | [[ହେମାନନ୍ଦ ବିଶ୍ୱାଳ]] | style="background-color:#00BCFF;" | | style="text-align:left;" | [[ଭାରତୀୟ ଜାତୀୟ କଂଗ୍ରେସ]] | ୯୦ ଦିନ | ୧୭୮ ଦିନ |- ! data-sort-value="16" | ୧୬ | [[ବିନାୟକ ଆଚାର୍ଯ୍ୟ]] | style="background-color:#00FFFF;" | | style="text-align:left;" | '''ଭାରତୀୟ ଜାତୀୟ କଂଗ୍ରେସ (ଆର)''' | ୧୨୨ ଦିନ | ୧୨୨ ଦିନ |} == ଆହୁରି ଦେଖନ୍ତୁ == * [[ଓଡ଼ିଶାର ମନ୍ତ୍ରୀମଣ୍ଡଳ]] * [[ଓଡ଼ିଶାର ରାଜ୍ୟପାଳମାନଙ୍କର ତାଲିକା]] * [[ଓଡ଼ିଶାର ନେତାମାନଙ୍କର ତାଲିକା]] == ଆଧାର == # [http://www.orissa.gov.in/e-magazine/orissaannualreference/OR-Annual.../399-400.pdf Primie ministers and Chief ministers of Odisha] # [http://orissa.gov.in/cmorissa/cm.asp Odisha Chief Ministers List] {{ଓଡ଼ିଶାର ମୁଖ୍ୟମନ୍ତ୍ରୀ}} {{ଓଡ଼ିଶା ପ୍ରସଙ୍ଗ}} <!--ଅଲଗା ଭାଷାର ଉଇକିପିଡ଼ିଆରେ ଏହି ପ୍ରସଙ୍ଗ--> [[ଶ୍ରେଣୀ:ରାଜନୀତି]] [[ଶ୍ରେଣୀ:ଓଡ଼ିଶା ରାଜନୀତି]] [[ଶ୍ରେଣୀ:ତାଲିକା]] <references group="lower-alpha" /> 3ua5i4679hzjqt4pbtjnyfn026ah6ia 0 10966 595832 572151 2026-06-01T16:50:37Z SamyakSamantasinghar 42167 /* */ 595832 wikitext text/x-wiki {{Short description|ଓଡ଼ିଶାର ରାଜ୍ୟପାଳ, ଭାରତର ପୂର୍ବବର୍ତ୍ତୀ ରାଜ୍ୟ}} {{Use dmy dates|date=December 2025}} {{Infobox | title = ଓଡ଼ିଶାର ରାଜ୍ୟପାଳ | image = [[File:Seal of Odisha.png|120px|ଓଡ଼ିଶାର ରାଜପ୍ରତୀକ]] | caption = '''ଓଡ଼ିଶାର ରାଜପ୍ରତୀକ''' | image2 = [[File:GTaYHuVaAAAc5dU.jpg|200px|କମ୍ଭମ୍ପାଟି ହରିବାବୁ]] | caption2 = '''ବର୍ତ୍ତମାନ ପଦାଧିକାରୀ'''<br/>[[କମ୍ଭମ୍ପାଟି ହରିବାବୁ]]<br/>{{small|୩ ଜାନୁଆରୀ ୨୦୨୫ ଠାରୁ}} | label1 = ସମ୍ବୋଧନ | data1 = '''ମହାମହିମ'''<br/>ମାନ୍ୟବର ରାଜ୍ୟପାଳ ମହୋଦୟ / ମହୋଦୟା | label2 = ବାସଭବନ | data2 = [[ଲୋକ ଭବନ, ଭୁବନେଶ୍ୱର]]<br/>[[ଲୋକ ଭବନ, ପୁରୀ]] | label3 = ନିଯୁକ୍ତିଦାତା | data3 = '''[[ଭାରତର ରାଷ୍ଟ୍ରପତି]]''' | label4 = କାର୍ଯ୍ୟକାଳ ସୀମା | data4 = ରାଷ୍ଟ୍ରପତିଙ୍କ ଇଚ୍ଛାଧୀନ | label5 = ଗଠନ | data5 = ୧ ଅପ୍ରେଲ ୧୯୩୬ | label6 = ପ୍ରଥମ ପଦାଧିକାରୀ | data6 = [[ସାର୍ ଜନ୍ ଅଷ୍ଟେନ୍ ହବ୍ୟାକ୍]] | label7 = ଦରମା | data7 = ₹୩,୫୦,୦୦୦/ମାସିକ<br/>₹୪୨,୦୦,୦୦୦/ବାର୍ଷିକ | label8 = ୱେବସାଇଟ୍ | data8 = [http://www.rajbhavanodisha.gov.in/ rajbhavanodisha.gov.in] }} '''ଓଡ଼ିଶାର ରାଜ୍ୟପାଳ''' ହେଉଛନ୍ତି [[ଭାରତ]]ର ଏକ ରାଜ୍ୟ [[ଓଡ଼ିଶା]]ର ସାମ୍ବିଧାନିକ ମୁଖ୍ୟ । କେନ୍ଦ୍ର ସ୍ତରରେ ଭାରତର ରାଷ୍ଟ୍ରପତିଙ୍କର ଯେପରି କ୍ଷମତା ଓ କାର୍ଯ୍ୟାବଳୀ ରହିଛି, ରାଜ୍ୟ ସ୍ତରରେ ରାଜ୍ୟପାଳଙ୍କର ମଧ୍ୟ ସମାନ କ୍ଷମତା ଓ କାର୍ଯ୍ୟାବଳୀ ରହିଥାଏ । ସେମାନେ ଭାରତର ରାଷ୍ଟ୍ରପତିଙ୍କ ଦ୍ୱାରା ନିଯୁକ୍ତ ହୋଇ ରାଜ୍ୟରେ ଅବସ୍ଥାପିତ ହୁଅନ୍ତି ଏବଂ ସାଧାରଣତଃ ସେମାନେ ଯେଉଁ ରାଜ୍ୟର ଶାସନ ଦାୟିତ୍ୱରେ ଥାଆନ୍ତି, ସେହି ରାଜ୍ୟର ସ୍ଥାନୀୟ ବାସିନ୍ଦା ହୋଇନଥାନ୍ତି । ରାଷ୍ଟ୍ରପତି କେଉଁ ଆଧାରରେ ପ୍ରାର୍ଥୀମାନଙ୍କୁ ମୂଲ୍ୟାୟନ କରନ୍ତି, ସେହି ବିଷୟରେ [[ଭାରତର ସମ୍ବିଧାନ]]ରେ କୌଣସି ଉଲ୍ଲେଖ ନାହିଁ । ରାଜ୍ୟପାଳ ନାମମାତ୍ର ମୁଖ୍ୟ ଭାବରେ କାର୍ଯ୍ୟ କରୁଥିବା ବେଳେ ପ୍ରକୃତ କ୍ଷମତା [[ଓଡ଼ିଶାର ମୁଖ୍ୟମନ୍ତ୍ରୀମାନଙ୍କର ତାଲିକା|ରାଜ୍ୟର ମୁଖ୍ୟମନ୍ତ୍ରୀ]] ଏବଂ ତାଙ୍କ ମନ୍ତ୍ରୀପରିଷଦଙ୍କ ହାତରେ ନ୍ୟସ୍ତ ଥାଏ । ୩ ଜାନୁଆରୀ ୨୦୨୫ ଠାରୁ [[କମ୍ଭମ୍ପାଟି ହରିବାବୁ]] ବର୍ତ୍ତମାନର ରାଜ୍ୟପାଳ ଭାବରେ ଦାୟିତ୍ୱ ନିର୍ବାହ କରୁଛନ୍ତି । ଯଦି ୮ ଜଣ କାର୍ଯ୍ୟକାରୀ ରାଜ୍ୟପାଳ ଏବଂ ୧ ଜଣ ଅତିରିକ୍ତ ଦାୟିତ୍ୱରେ ଥିବା ରାଜ୍ୟପାଳଙ୍କୁ ହିସାବକୁ ନିଆଯାଏ, ତେବେ ଓଡ଼ିଶାରେ ସର୍ବମୋଟ ୩୬ ଜଣ ରାଜ୍ୟପାଳ କାର୍ଯ୍ୟ କରିଛନ୍ତି । {{ଛୋଟ|Governors of Odisha}} ୧୯୩୬ରେ ଓଡ଼ିଶା ସ୍ୱତନ୍ତ୍ର ରାଜ୍ୟ ଗଠନ ହେବା ପରେ ରାଜ୍ୟପାଳ ଭାବେ ଦାୟିତ୍ୱ ନିର୍ବାହ କରିଥିବା ବ୍ୟକ୍ତି ବିଶେଷଙ୍କ ତାଲିକା:<ref>{{cite web|title=List of Governors of Odisha (ଓଡ଼ିଶାର ରାଜ୍ୟପାଳମାନଙ୍କର ତାଲିକା - ଓଡ଼ିଆରେ) [1936 to 2018]|url=http://pathasala.odiaportal.in/2018/05/List-of-Governors-of-Odisha-General-Knowledge.html|accessdate=27 May 2018}}</ref> {| class="wikitable sortable" ! ନାମ!!କାର୍ଯ୍ୟକାଳ!!ସୂଚନା |- |[[ହରିବାବୁ କମ୍ଭମପତି]] |୦୩.୦୧.୨୦୨୫ ଠାରୁ ଏପର୍ଯ୍ୟନ୍ତ | |- |[[ରଘୁବର ଦାସ]] |୧୮ ଅକ୍ଟୋବର ୨୦୨୩ ଠାରୁ ୦୨.୦୧.୨୦୨୫ | |- |[[ଗଣେଶୀ ଲାଲ]] |୨୬.୦୫.୨୦୧୮<ref>{{cite news|title=ଓଡ଼ିଶାର ରାଜ୍ୟପାଳ ହେଲେ ଗଣେଶୀ ଲାଲ|url=http://odishareader.in/%E0%AC%B0%E0%AC%BE%E0%AC%9C%E0%AD%8D%E0%AD%9F/ganeshi-lal-appointed-odisha-new-governer/|accessdate=27 May 2018|newspaper=ଓଡ଼ିଶା ରିଡର}}{{Dead link|date=October 2023 |bot=InternetArchiveBot |fix-attempted=yes }}</ref>ଠାରୁ ୧୮ ଅକ୍ଟୋବର ୨୦୨୩ | |- |ସତ୍ୟ ପାଳ ମଲିକ |୨୧.୦୩.୨୦୧୮ଠାରୁ ୨୫.୦୫.୨୦୧୮ |ଅତିରିକ୍ତ ଦାୟିତ୍ୱ |- ||[[ଏସ. ସି. ଜମିର]]||୦୯.୦୩.୨୦୧୩ଠାରୁ ୨୦.୦୩.୨୦୧୮|| |- ||[[ମୁରଲୀଧର ଚନ୍ଦ୍ରକାନ୍ତ ଭଣ୍ଡାରେ]]||୨୧ ଅଗଷ୍ଟ ୨୦୦୭ଠାରୁ ୯ ମାର୍ଚ୍ଚ ୨୦୧୩|| |- ||ରାମେଶ୍ୱର ଠାକୁର||୧୭ ନଭେମ୍ବର ୨୦୦୪ଠାରୁ ୨୧ ଅଗଷ୍ଟ ୨୦୦୭|| |- ||ଏମ୍.ଏମ୍. ରାଜେନ୍ଦ୍ରନ||୧୫.୧୧.୧୯୯୯ଠାରୁ ୧୭.୧୧.୨୦୦୪|| |- ||ସି. ରଙ୍ଗରାଜନ||୨୭.୦୪.୧୯୯୮ଠାରୁ ୧୪ ନଭେମ୍ବର ୧୯୯୯|| |- ||କେ. ଭି. ରଘୁନାଥ ରେଡ୍ଡୀ||୧୩.୧୨.୧୯୯୭ଠାରୁ ୨୭.୦୪.୧୯୯୮|| |- ||ଗୋପାଳ ରାମାନୁଜମ||୧୩.୦୨.୧୯୯୭ଠାରୁ ୧୩.୧୨.୧୯୯୭|| |- ||କେ. ଭି. ରଘୁନାଥ ରେଡ୍ଡୀ||୩୧ ଜାନୁଆରୀ ୧୯୯୭ଠାରୁ ୧୨ ଫେବୃଆରୀ ୧୯୯୭|| |- ||ଗୋପାଳ ରାମାନୁଜମ||୧୮.୦୬.୧୯୯୫ଠାରୁ ୩୦ ଜାନୁଆରୀ ୧୯୯୭|| |- ||ବି. ସତ୍ୟନାରାୟଣ ରେଡ୍ଡୀ||୦୧.୦୬.୧୯୯୩ଠାରୁ ୧୭.୦୬.୧୯୯୫|| |- ||ସୟଦ ନୁରୁଲ ହାସନ||୦୧.୦୨.୧୯୯୩ଠାରୁ ୩୧.୦୫.୧୯୯୩|| |- ||ଯଜ୍ଞଦତ୍ତ ଶର୍ମା||୦୭.୦୨.୧୯୯୦ଠାରୁ ୦୧.୦୨.୧୯୯୩|| |- ||ସୟଦ ନୁରୁଲ ହାସନ||୨୦.୧୧.୧୯୮୮ଠାରୁ ୦୬.୦୨.୧୯୯୦|| |- ||ବିଶ୍ୱମ୍ବର ନାଥ ପାଣ୍ଡେ||୧୭.୦୮.୧୯୮୩ଠାରୁ ୨୦.୧୧.୧୯୮୮|| |- ||ଚେପ୍ପୁଦିର ମୁଥାନ ପୂନାଚା||୦୧.୦୯.୧୯୮୨ଠାରୁ ୧୭ ଅଗଷ୍ଟ ୧୯୮୩|| |- ||[[ରଙ୍ଗନାଥ ମିଶ୍ର]]||୨୫ ଜୁନ ୧୯୮୨ଠାରୁ ୩୧ ଅଗଷ୍ଟ ୧୯୮୨||କାର୍ଯ୍ୟକାରୀ |- ||ଚେପ୍ପୁଦିର ମୁଥାନ ପୂନାଚା||୦୪.୧୧.୧୯୮୦ଠାରୁ ୨୪.୦୬.୧୯୮୨|| |- ||ସୁକାନ୍ତ କିଶୋର ରାୟ||୦୧.୧୦.୧୯୮୦ଠାରୁ ୦୩.୧୧.୧୯୮୦|| କାର୍ଯ୍ୟକାରୀ |- ||ଚେପ୍ପୁଦିର ମୁଥାନ ପୂନାଚା||୩୦.୦୪.୧୯୮୦ଠାରୁ ୩୦.୦୯.୧୯୮୦|| |- ||ଭଗବତ ଦୟାଲ ଶର୍ମା||୨୩.୦୯.୧୯୭୭ଠାରୁ ୩୦.୦୪.୧୯୮୦|| |- ||ହରିଚରଣ ସିଂହ ବ୍ରାର||୦୭.୦୨.୧୯୭୭ଠାରୁ ୨୨.୦୯.୧୯୭୭|| |- ||ଶିବ ନାରାୟଣ ଶଙ୍କର||୧୭.୦୪.୧୯୭୬ଠାରୁ ୦୭.୦୨.୧୯୭୭|| |- ||ଆକବର ଅଲୀ ଖାଁ||୨୫.୧୦.୧୯୭୪ଠାରୁ ୧୭.୦୪.୧୯୭୬|| |- ||[[ଗତିକୃଷ୍ଣ ମିଶ୍ର]]||୨୧.୦୮.୧୯୭୪ଠାରୁ ୨୫.୧୦.୧୯୭୪|| କାର୍ଯ୍ୟକାରୀ |- ||ବସପ୍ପା ଦନପ୍ପା ଜତ୍ତି||୦୮.୧୧.୧୯୭୨ଠାରୁ ୨୦.୦୮.୧୯୭୪|| |- ||ଗତିକୃଷ୍ଣ ମିଶ୍ର||୦୧.୦୭.୧୯୭୨ଠାରୁ ୦୮.୧୧.୧୯୭୨|| କାର୍ଯ୍ୟକାରୀ |- ||ଯୋଜେନ୍ଦ୍ର ସିଂହ||୨୦.୦୯.୧୯୭୧ଠାରୁ ୩୦.୦୬.୧୯୭୨|| |- ||ଶକୁନ୍ତଳା ଶାହ ଅନ୍ସାରୀ||୩୧.୦୧.୧୯୬୮ଠାରୁ ୨୦.୦୯.୧୯୭୧|| |- ||ଅଯୋଧ୍ୟା ନାଥ ଖୋସ୍ଲା||୧୨.୦୯.୧୯୬୬ଠାରୁ ୩୦.୦୧.୧୯୬୮|| |- ||ଖଲୀଲ୍ଲ ଅହମ୍ମଦ||୦୫.୦୮.୧୯୬୬ଠାରୁ ୧୧.୦୯.୧୯୬୬|| |- ||ଅଯୋଧ୍ୟା ନାଥ ଖୋସ୍ଲା||୧୬.୦୯.୧୯୬୨ଠାରୁ ୦୫.୦୮.୧୯୬୬|| |- ||ଯଶବନ୍ତ ନାରାୟଣ ସୁକ୍ଥାଙ୍କର||୩୧.୦୭.୧୯୫୭ଠାରୁ ୧୫.୦୯.୧୯୬୨|| |- ||ଭୀମସେନ ସଚାରା||୧୨.୦୯.୧୯୫୬ଠାରୁ ୩୧.୦୭.୧୯୫୭|| |- ||ପି. ଏସ୍. କୁମାରସ୍ୱାମିରାଜା||୧୦.୦୨.୧୯୫୪ଠାରୁ ୧୧.୦୯.୧୯୫୬|| |- ||ସୟିଦ ଫଜଲ ଅଲି||୦୭.୦୬.୧୯୫୨ଠାରୁ ୦୯.୦୨.୧୯୫୪|| |- ||ଏମ୍. ଆସଫ ଅଲି||୧୮.୦୭.୧୯୫୧ଠାରୁ ୦୬.୦୬.୧୯୫୨|| |- ||ଭି. ପି. ମେନନ||୦୬.୦୫.୧୯୫୧ଠାରୁ ୧୭.୦୭.୧୯୫୧|| |- ||ଏମ୍. ଆସଫ ଅଲି||୨୧.୦୬.୧୯୪୮ଠାରୁ ୦୫.୦୫.୧୯୫୧|| |- ||କୈଳାସ ନାଥ କାଟଜୁ||୧୫.୦୮.୧୯୪୭ଠାରୁ ୨୦.୦୬.୧୯୪୮|| |- ||ଚନ୍ଦୁଲାଲ ତ୍ରିବେଦୀ||୦୧.୦୪.୧୯୪୬ଠାରୁ ୧୪.୦୮.୧୯୪୭|| |- ||ହାଥୋର୍ନ ଲୁଇସ||୦୧.୦୪.୧୯.୪୧ଠାରୁ ୩୧.୦୩.୧୯୪୬|| |- ||ଜନ ଅଷ୍ଟିନ ହବ୍ୱାକ||୦୮.୧୨.୦୯୩୮ଠାରୁ ୩୧.୦୩.୧୯୪୧|| |- ||ଜର୍ଜ ଟାଉନ୍ସେଣ୍ଡ ବଙ୍ଗ||୧୧.୦୮.୧୯୩୮ଠାରୁ ୦୭.୧୨.୧୯୩୮|| |- ||ଜନ ଅଷ୍ଟିନ ହବ୍ୱାକ||୦୧.୦୪.୦୯୩୬ଠାରୁ ୧୧.୦୮.୧୯୩୮|| |} == ଆଧାର == {{ଆଧାର}} {{ଓଡ଼ିଶା}} {{ଓଡ଼ିଶା ପ୍ରସଙ୍ଗ}} {{ଓଡ଼ିଶାର ରାଜ୍ୟପାଳ}} [[ଶ୍ରେଣୀ:ଓଡ଼ିଶାର ରାଜ୍ୟପାଳ]] [[ଶ୍ରେଣୀ:ତାଲିକା]] oid1v2njf9s233qbomtbgmn0thmh55g 595833 595832 2026-06-01T16:52:43Z SamyakSamantasinghar 42167 /* */ 595833 wikitext text/x-wiki {{Short description|ଓଡ଼ିଶାର ରାଜ୍ୟପାଳ, ଭାରତର ପୂର୍ବବର୍ତ୍ତୀ ରାଜ୍ୟ}} {{Use dmy dates|date=December 2025}} {{Infobox | title = ଓଡ଼ିଶାର ରାଜ୍ୟପାଳ | image = [[File:Seal of Odisha.png|120px|ଓଡ଼ିଶାର ରାଜପ୍ରତୀକ]] | caption = '''ଓଡ଼ିଶାର ରାଜପ୍ରତୀକ''' | image2 = [[File:GTaYHuVaAAAc5dU.jpg|200px|କମ୍ଭମ୍ପାଟି ହରିବାବୁ]] | caption2 = '''ବର୍ତ୍ତମାନ ପଦାଧିକାରୀ'''<br/>[[କମ୍ଭମ୍ପାଟି ହରିବାବୁ]]<br/>{{small|୩ ଜାନୁଆରୀ ୨୦୨୫ ଠାରୁ}} | label1 = ସମ୍ବୋଧନ | data1 = '''ମହାମହିମ'''<br/>ମାନ୍ୟବର ରାଜ୍ୟପାଳ ମହୋଦୟ / ମହୋଦୟା | label2 = ବାସଭବନ | data2 = [[ଲୋକ ଭବନ, ଭୁବନେଶ୍ୱର]]<br/>[[ଲୋକ ଭବନ, ପୁରୀ]] | label3 = ନିଯୁକ୍ତିଦାତା | data3 = '''[[ଭାରତର ରାଷ୍ଟ୍ରପତି]]''' | label4 = କାର୍ଯ୍ୟକାଳ ସୀମା | data4 = ରାଷ୍ଟ୍ରପତିଙ୍କ ଇଚ୍ଛାଧୀନ | label5 = ଗଠନ | data5 = ୧ ଅପ୍ରେଲ ୧୯୩୬ | label6 = ପ୍ରଥମ ପଦାଧିକାରୀ | data6 = [[ସାର୍ ଜନ୍ ଅଷ୍ଟେନ୍ ହବ୍ୟାକ୍]] | label7 = ଦରମା | data7 = ₹୩,୫୦,୦୦୦/ମାସିକ<br/>₹୪୨,୦୦,୦୦୦/ବାର୍ଷିକ | label8 = ୱେବସାଇଟ୍ | data8 = [http://www.rajbhavanodisha.gov.in/ rajbhavanodisha.gov.in] }} '''ଓଡ଼ିଶାର ରାଜ୍ୟପାଳ''' ହେଉଛନ୍ତି [[ଭାରତ]]ର ଏକ ରାଜ୍ୟ [[ଓଡ଼ିଶା]]ର ସାମ୍ବିଧାନିକ ମୁଖ୍ୟ । କେନ୍ଦ୍ର ସ୍ତରରେ ଭାରତର ରାଷ୍ଟ୍ରପତିଙ୍କର ଯେପରି କ୍ଷମତା ଓ କାର୍ଯ୍ୟାବଳୀ ରହିଛି, ରାଜ୍ୟ ସ୍ତରରେ ରାଜ୍ୟପାଳଙ୍କର ମଧ୍ୟ ସମାନ କ୍ଷମତା ଓ କାର୍ଯ୍ୟାବଳୀ ରହିଥାଏ । ସେମାନେ ଭାରତର ରାଷ୍ଟ୍ରପତିଙ୍କ ଦ୍ୱାରା ନିଯୁକ୍ତ ହୋଇ ରାଜ୍ୟରେ ଅବସ୍ଥାପିତ ହୁଅନ୍ତି ଏବଂ ସାଧାରଣତଃ ସେମାନେ ଯେଉଁ ରାଜ୍ୟର ଶାସନ ଦାୟିତ୍ୱରେ ଥାଆନ୍ତି, ସେହି ରାଜ୍ୟର ସ୍ଥାନୀୟ ବାସିନ୍ଦା ହୋଇନଥାନ୍ତି । ରାଷ୍ଟ୍ରପତି କେଉଁ ଆଧାରରେ ପ୍ରାର୍ଥୀମାନଙ୍କୁ ମୂଲ୍ୟାୟନ କରନ୍ତି, ସେହି ବିଷୟରେ [[ଭାରତର ସମ୍ବିଧାନ]]ରେ କୌଣସି ଉଲ୍ଲେଖ ନାହିଁ । ରାଜ୍ୟପାଳ ନାମମାତ୍ର ମୁଖ୍ୟ ଭାବରେ କାର୍ଯ୍ୟ କରୁଥିବା ବେଳେ ପ୍ରକୃତ କ୍ଷମତା [[ଓଡ଼ିଶାର ମୁଖ୍ୟମନ୍ତ୍ରୀମାନଙ୍କର ତାଲିକା|ରାଜ୍ୟର ମୁଖ୍ୟମନ୍ତ୍ରୀ]] ଏବଂ ତାଙ୍କ ମନ୍ତ୍ରୀପରିଷଦଙ୍କ ହାତରେ ନ୍ୟସ୍ତ ଥାଏ । ୩ ଜାନୁଆରୀ ୨୦୨୫ ଠାରୁ ହରିବାବୁ କମ୍ଭମପତି ବର୍ତ୍ତମାନର ରାଜ୍ୟପାଳ ଭାବରେ ଦାୟିତ୍ୱ ନିର୍ବାହ କରୁଛନ୍ତି । ଯଦି ୮ ଜଣ କାର୍ଯ୍ୟକାରୀ ରାଜ୍ୟପାଳ ଏବଂ ୧ ଜଣ ଅତିରିକ୍ତ ଦାୟିତ୍ୱରେ ଥିବା ରାଜ୍ୟପାଳଙ୍କୁ ହିସାବକୁ ନିଆଯାଏ, ତେବେ ଓଡ଼ିଶାରେ ସର୍ବମୋଟ ୩୬ ଜଣ ରାଜ୍ୟପାଳ କାର୍ଯ୍ୟ କରିଛନ୍ତି । {{ଛୋଟ|Governors of Odisha}} ୧୯୩୬ରେ ଓଡ଼ିଶା ସ୍ୱତନ୍ତ୍ର ରାଜ୍ୟ ଗଠନ ହେବା ପରେ ରାଜ୍ୟପାଳ ଭାବେ ଦାୟିତ୍ୱ ନିର୍ବାହ କରିଥିବା ବ୍ୟକ୍ତି ବିଶେଷଙ୍କ ତାଲିକା:<ref>{{cite web|title=List of Governors of Odisha (ଓଡ଼ିଶାର ରାଜ୍ୟପାଳମାନଙ୍କର ତାଲିକା - ଓଡ଼ିଆରେ) [1936 to 2018]|url=http://pathasala.odiaportal.in/2018/05/List-of-Governors-of-Odisha-General-Knowledge.html|accessdate=27 May 2018}}</ref> {| class="wikitable sortable" ! ନାମ!!କାର୍ଯ୍ୟକାଳ!!ସୂଚନା |- |[[ହରିବାବୁ କମ୍ଭମପତି]] |୦୩.୦୧.୨୦୨୫ ଠାରୁ ଏପର୍ଯ୍ୟନ୍ତ | |- |[[ରଘୁବର ଦାସ]] |୧୮ ଅକ୍ଟୋବର ୨୦୨୩ ଠାରୁ ୦୨.୦୧.୨୦୨୫ | |- |[[ଗଣେଶୀ ଲାଲ]] |୨୬.୦୫.୨୦୧୮<ref>{{cite news|title=ଓଡ଼ିଶାର ରାଜ୍ୟପାଳ ହେଲେ ଗଣେଶୀ ଲାଲ|url=http://odishareader.in/%E0%AC%B0%E0%AC%BE%E0%AC%9C%E0%AD%8D%E0%AD%9F/ganeshi-lal-appointed-odisha-new-governer/|accessdate=27 May 2018|newspaper=ଓଡ଼ିଶା ରିଡର}}{{Dead link|date=October 2023 |bot=InternetArchiveBot |fix-attempted=yes }}</ref>ଠାରୁ ୧୮ ଅକ୍ଟୋବର ୨୦୨୩ | |- |ସତ୍ୟ ପାଳ ମଲିକ |୨୧.୦୩.୨୦୧୮ଠାରୁ ୨୫.୦୫.୨୦୧୮ |ଅତିରିକ୍ତ ଦାୟିତ୍ୱ |- ||[[ଏସ. ସି. ଜମିର]]||୦୯.୦୩.୨୦୧୩ଠାରୁ ୨୦.୦୩.୨୦୧୮|| |- ||[[ମୁରଲୀଧର ଚନ୍ଦ୍ରକାନ୍ତ ଭଣ୍ଡାରେ]]||୨୧ ଅଗଷ୍ଟ ୨୦୦୭ଠାରୁ ୯ ମାର୍ଚ୍ଚ ୨୦୧୩|| |- ||ରାମେଶ୍ୱର ଠାକୁର||୧୭ ନଭେମ୍ବର ୨୦୦୪ଠାରୁ ୨୧ ଅଗଷ୍ଟ ୨୦୦୭|| |- ||ଏମ୍.ଏମ୍. ରାଜେନ୍ଦ୍ରନ||୧୫.୧୧.୧୯୯୯ଠାରୁ ୧୭.୧୧.୨୦୦୪|| |- ||ସି. ରଙ୍ଗରାଜନ||୨୭.୦୪.୧୯୯୮ଠାରୁ ୧୪ ନଭେମ୍ବର ୧୯୯୯|| |- ||କେ. ଭି. ରଘୁନାଥ ରେଡ୍ଡୀ||୧୩.୧୨.୧୯୯୭ଠାରୁ ୨୭.୦୪.୧୯୯୮|| |- ||ଗୋପାଳ ରାମାନୁଜମ||୧୩.୦୨.୧୯୯୭ଠାରୁ ୧୩.୧୨.୧୯୯୭|| |- ||କେ. ଭି. ରଘୁନାଥ ରେଡ୍ଡୀ||୩୧ ଜାନୁଆରୀ ୧୯୯୭ଠାରୁ ୧୨ ଫେବୃଆରୀ ୧୯୯୭|| |- ||ଗୋପାଳ ରାମାନୁଜମ||୧୮.୦୬.୧୯୯୫ଠାରୁ ୩୦ ଜାନୁଆରୀ ୧୯୯୭|| |- ||ବି. ସତ୍ୟନାରାୟଣ ରେଡ୍ଡୀ||୦୧.୦୬.୧୯୯୩ଠାରୁ ୧୭.୦୬.୧୯୯୫|| |- ||ସୟଦ ନୁରୁଲ ହାସନ||୦୧.୦୨.୧୯୯୩ଠାରୁ ୩୧.୦୫.୧୯୯୩|| |- ||ଯଜ୍ଞଦତ୍ତ ଶର୍ମା||୦୭.୦୨.୧୯୯୦ଠାରୁ ୦୧.୦୨.୧୯୯୩|| |- ||ସୟଦ ନୁରୁଲ ହାସନ||୨୦.୧୧.୧୯୮୮ଠାରୁ ୦୬.୦୨.୧୯୯୦|| |- ||ବିଶ୍ୱମ୍ବର ନାଥ ପାଣ୍ଡେ||୧୭.୦୮.୧୯୮୩ଠାରୁ ୨୦.୧୧.୧୯୮୮|| |- ||ଚେପ୍ପୁଦିର ମୁଥାନ ପୂନାଚା||୦୧.୦୯.୧୯୮୨ଠାରୁ ୧୭ ଅଗଷ୍ଟ ୧୯୮୩|| |- ||[[ରଙ୍ଗନାଥ ମିଶ୍ର]]||୨୫ ଜୁନ ୧୯୮୨ଠାରୁ ୩୧ ଅଗଷ୍ଟ ୧୯୮୨||କାର୍ଯ୍ୟକାରୀ |- ||ଚେପ୍ପୁଦିର ମୁଥାନ ପୂନାଚା||୦୪.୧୧.୧୯୮୦ଠାରୁ ୨୪.୦୬.୧୯୮୨|| |- ||ସୁକାନ୍ତ କିଶୋର ରାୟ||୦୧.୧୦.୧୯୮୦ଠାରୁ ୦୩.୧୧.୧୯୮୦|| କାର୍ଯ୍ୟକାରୀ |- ||ଚେପ୍ପୁଦିର ମୁଥାନ ପୂନାଚା||୩୦.୦୪.୧୯୮୦ଠାରୁ ୩୦.୦୯.୧୯୮୦|| |- ||ଭଗବତ ଦୟାଲ ଶର୍ମା||୨୩.୦୯.୧୯୭୭ଠାରୁ ୩୦.୦୪.୧୯୮୦|| |- ||ହରିଚରଣ ସିଂହ ବ୍ରାର||୦୭.୦୨.୧୯୭୭ଠାରୁ ୨୨.୦୯.୧୯୭୭|| |- ||ଶିବ ନାରାୟଣ ଶଙ୍କର||୧୭.୦୪.୧୯୭୬ଠାରୁ ୦୭.୦୨.୧୯୭୭|| |- ||ଆକବର ଅଲୀ ଖାଁ||୨୫.୧୦.୧୯୭୪ଠାରୁ ୧୭.୦୪.୧୯୭୬|| |- ||[[ଗତିକୃଷ୍ଣ ମିଶ୍ର]]||୨୧.୦୮.୧୯୭୪ଠାରୁ ୨୫.୧୦.୧୯୭୪|| କାର୍ଯ୍ୟକାରୀ |- ||ବସପ୍ପା ଦନପ୍ପା ଜତ୍ତି||୦୮.୧୧.୧୯୭୨ଠାରୁ ୨୦.୦୮.୧୯୭୪|| |- ||ଗତିକୃଷ୍ଣ ମିଶ୍ର||୦୧.୦୭.୧୯୭୨ଠାରୁ ୦୮.୧୧.୧୯୭୨|| କାର୍ଯ୍ୟକାରୀ |- ||ଯୋଜେନ୍ଦ୍ର ସିଂହ||୨୦.୦୯.୧୯୭୧ଠାରୁ ୩୦.୦୬.୧୯୭୨|| |- ||ଶକୁନ୍ତଳା ଶାହ ଅନ୍ସାରୀ||୩୧.୦୧.୧୯୬୮ଠାରୁ ୨୦.୦୯.୧୯୭୧|| |- ||ଅଯୋଧ୍ୟା ନାଥ ଖୋସ୍ଲା||୧୨.୦୯.୧୯୬୬ଠାରୁ ୩୦.୦୧.୧୯୬୮|| |- ||ଖଲୀଲ୍ଲ ଅହମ୍ମଦ||୦୫.୦୮.୧୯୬୬ଠାରୁ ୧୧.୦୯.୧୯୬୬|| |- ||ଅଯୋଧ୍ୟା ନାଥ ଖୋସ୍ଲା||୧୬.୦୯.୧୯୬୨ଠାରୁ ୦୫.୦୮.୧୯୬୬|| |- ||ଯଶବନ୍ତ ନାରାୟଣ ସୁକ୍ଥାଙ୍କର||୩୧.୦୭.୧୯୫୭ଠାରୁ ୧୫.୦୯.୧୯୬୨|| |- ||ଭୀମସେନ ସଚାରା||୧୨.୦୯.୧୯୫୬ଠାରୁ ୩୧.୦୭.୧୯୫୭|| |- ||ପି. ଏସ୍. କୁମାରସ୍ୱାମିରାଜା||୧୦.୦୨.୧୯୫୪ଠାରୁ ୧୧.୦୯.୧୯୫୬|| |- ||ସୟିଦ ଫଜଲ ଅଲି||୦୭.୦୬.୧୯୫୨ଠାରୁ ୦୯.୦୨.୧୯୫୪|| |- ||ଏମ୍. ଆସଫ ଅଲି||୧୮.୦୭.୧୯୫୧ଠାରୁ ୦୬.୦୬.୧୯୫୨|| |- ||ଭି. ପି. ମେନନ||୦୬.୦୫.୧୯୫୧ଠାରୁ ୧୭.୦୭.୧୯୫୧|| |- ||ଏମ୍. ଆସଫ ଅଲି||୨୧.୦୬.୧୯୪୮ଠାରୁ ୦୫.୦୫.୧୯୫୧|| |- ||କୈଳାସ ନାଥ କାଟଜୁ||୧୫.୦୮.୧୯୪୭ଠାରୁ ୨୦.୦୬.୧୯୪୮|| |- ||ଚନ୍ଦୁଲାଲ ତ୍ରିବେଦୀ||୦୧.୦୪.୧୯୪୬ଠାରୁ ୧୪.୦୮.୧୯୪୭|| |- ||ହାଥୋର୍ନ ଲୁଇସ||୦୧.୦୪.୧୯.୪୧ଠାରୁ ୩୧.୦୩.୧୯୪୬|| |- ||ଜନ ଅଷ୍ଟିନ ହବ୍ୱାକ||୦୮.୧୨.୦୯୩୮ଠାରୁ ୩୧.୦୩.୧୯୪୧|| |- ||ଜର୍ଜ ଟାଉନ୍ସେଣ୍ଡ ବଙ୍ଗ||୧୧.୦୮.୧୯୩୮ଠାରୁ ୦୭.୧୨.୧୯୩୮|| |- ||ଜନ ଅଷ୍ଟିନ ହବ୍ୱାକ||୦୧.୦୪.୦୯୩୬ଠାରୁ ୧୧.୦୮.୧୯୩୮|| |} == ଆଧାର == {{ଆଧାର}} {{ଓଡ଼ିଶା}} {{ଓଡ଼ିଶା ପ୍ରସଙ୍ଗ}} {{ଓଡ଼ିଶାର ରାଜ୍ୟପାଳ}} [[ଶ୍ରେଣୀ:ଓଡ଼ିଶାର ରାଜ୍ୟପାଳ]] [[ଶ୍ରେଣୀ:ତାଲିକା]] ra4ynkoi8rgf72qfdgivqwo286jmqhq 595834 595833 2026-06-01T16:53:09Z SamyakSamantasinghar 42167 /* */ 595834 wikitext text/x-wiki {{Short description|ଓଡ଼ିଶାର ରାଜ୍ୟପାଳ, ଭାରତର ପୂର୍ବବର୍ତ୍ତୀ ରାଜ୍ୟ}} {{Use dmy dates|date=December 2025}} {{Infobox | title = ଓଡ଼ିଶାର ରାଜ୍ୟପାଳ | image = [[File:Seal of Odisha.png|120px|ଓଡ଼ିଶାର ରାଜପ୍ରତୀକ]] | caption = '''ଓଡ଼ିଶାର ରାଜପ୍ରତୀକ''' | image2 = [[File:GTaYHuVaAAAc5dU.jpg|200px|କମ୍ଭମ୍ପାଟି ହରିବାବୁ]] | caption2 = '''ବର୍ତ୍ତମାନ ପଦାଧିକାରୀ'''<br/>[[କମ୍ଭମ୍ପାଟି ହରିବାବୁ]]<br/>{{small|୩ ଜାନୁଆରୀ ୨୦୨୫ ଠାରୁ}} | label1 = ସମ୍ବୋଧନ | data1 = '''ମହାମହିମ'''<br/>ମାନ୍ୟବର ରାଜ୍ୟପାଳ ମହୋଦୟ / ମହୋଦୟା | label2 = ବାସଭବନ | data2 = [[ଲୋକ ଭବନ, ଭୁବନେଶ୍ୱର]]<br/>[[ଲୋକ ଭବନ, ପୁରୀ]] | label3 = ନିଯୁକ୍ତିଦାତା | data3 = '''[[ଭାରତର ରାଷ୍ଟ୍ରପତି]]''' | label4 = କାର୍ଯ୍ୟକାଳ ସୀମା | data4 = ରାଷ୍ଟ୍ରପତିଙ୍କ ଇଚ୍ଛାଧୀନ | label5 = ଗଠନ | data5 = ୧ ଅପ୍ରେଲ ୧୯୩୬ | label6 = ପ୍ରଥମ ପଦାଧିକାରୀ | data6 = [[ସାର୍ ଜନ୍ ଅଷ୍ଟେନ୍ ହବ୍ୟାକ୍]] | label7 = ଦରମା | data7 = ₹୩,୫୦,୦୦୦/ମାସିକ<br/>₹୪୨,୦୦,୦୦୦/ବାର୍ଷିକ | label8 = ୱେବସାଇଟ୍ | data8 = [http://www.rajbhavanodisha.gov.in/ rajbhavanodisha.gov.in] }} '''ଓଡ଼ିଶାର ରାଜ୍ୟପାଳ''' ହେଉଛନ୍ତି [[ଭାରତ]]ର ଏକ ରାଜ୍ୟ [[ଓଡ଼ିଶା]]ର ସାମ୍ବିଧାନିକ ମୁଖ୍ୟ । କେନ୍ଦ୍ର ସ୍ତରରେ ଭାରତର ରାଷ୍ଟ୍ରପତିଙ୍କର ଯେପରି କ୍ଷମତା ଓ କାର୍ଯ୍ୟାବଳୀ ରହିଛି, ରାଜ୍ୟ ସ୍ତରରେ ରାଜ୍ୟପାଳଙ୍କର ମଧ୍ୟ ସମାନ କ୍ଷମତା ଓ କାର୍ଯ୍ୟାବଳୀ ରହିଥାଏ । ସେମାନେ ଭାରତର ରାଷ୍ଟ୍ରପତିଙ୍କ ଦ୍ୱାରା ନିଯୁକ୍ତ ହୋଇ ରାଜ୍ୟରେ ଅବସ୍ଥାପିତ ହୁଅନ୍ତି ଏବଂ ସାଧାରଣତଃ ସେମାନେ ଯେଉଁ ରାଜ୍ୟର ଶାସନ ଦାୟିତ୍ୱରେ ଥାଆନ୍ତି, ସେହି ରାଜ୍ୟର ସ୍ଥାନୀୟ ବାସିନ୍ଦା ହୋଇନଥାନ୍ତି । ରାଷ୍ଟ୍ରପତି କେଉଁ ଆଧାରରେ ପ୍ରାର୍ଥୀମାନଙ୍କୁ ମୂଲ୍ୟାୟନ କରନ୍ତି, ସେହି ବିଷୟରେ [[ଭାରତର ସମ୍ବିଧାନ]]ରେ କୌଣସି ଉଲ୍ଲେଖ ନାହିଁ । ରାଜ୍ୟପାଳ ନାମମାତ୍ର ମୁଖ୍ୟ ଭାବରେ କାର୍ଯ୍ୟ କରୁଥିବା ବେଳେ ପ୍ରକୃତ କ୍ଷମତା [[ଓଡ଼ିଶାର ମୁଖ୍ୟମନ୍ତ୍ରୀମାନଙ୍କର ତାଲିକା|ରାଜ୍ୟର ମୁଖ୍ୟମନ୍ତ୍ରୀ]] ଏବଂ ତାଙ୍କ ମନ୍ତ୍ରୀପରିଷଦଙ୍କ ହାତରେ ନ୍ୟସ୍ତ ଥାଏ । ୩ ଜାନୁଆରୀ ୨୦୨୫ ଠାରୁ '''ହରିବାବୁ କମ୍ଭମପତି''' ବର୍ତ୍ତମାନର ରାଜ୍ୟପାଳ ଭାବରେ ଦାୟିତ୍ୱ ନିର୍ବାହ କରୁଛନ୍ତି । ଯଦି ୮ ଜଣ କାର୍ଯ୍ୟକାରୀ ରାଜ୍ୟପାଳ ଏବଂ ୧ ଜଣ ଅତିରିକ୍ତ ଦାୟିତ୍ୱରେ ଥିବା ରାଜ୍ୟପାଳଙ୍କୁ ହିସାବକୁ ନିଆଯାଏ, ତେବେ ଓଡ଼ିଶାରେ ସର୍ବମୋଟ ୩୬ ଜଣ ରାଜ୍ୟପାଳ କାର୍ଯ୍ୟ କରିଛନ୍ତି । {{ଛୋଟ|Governors of Odisha}} ୧୯୩୬ରେ ଓଡ଼ିଶା ସ୍ୱତନ୍ତ୍ର ରାଜ୍ୟ ଗଠନ ହେବା ପରେ ରାଜ୍ୟପାଳ ଭାବେ ଦାୟିତ୍ୱ ନିର୍ବାହ କରିଥିବା ବ୍ୟକ୍ତି ବିଶେଷଙ୍କ ତାଲିକା:<ref>{{cite web|title=List of Governors of Odisha (ଓଡ଼ିଶାର ରାଜ୍ୟପାଳମାନଙ୍କର ତାଲିକା - ଓଡ଼ିଆରେ) [1936 to 2018]|url=http://pathasala.odiaportal.in/2018/05/List-of-Governors-of-Odisha-General-Knowledge.html|accessdate=27 May 2018}}</ref> {| class="wikitable sortable" ! ନାମ!!କାର୍ଯ୍ୟକାଳ!!ସୂଚନା |- |[[ହରିବାବୁ କମ୍ଭମପତି]] |୦୩.୦୧.୨୦୨୫ ଠାରୁ ଏପର୍ଯ୍ୟନ୍ତ | |- |[[ରଘୁବର ଦାସ]] |୧୮ ଅକ୍ଟୋବର ୨୦୨୩ ଠାରୁ ୦୨.୦୧.୨୦୨୫ | |- |[[ଗଣେଶୀ ଲାଲ]] |୨୬.୦୫.୨୦୧୮<ref>{{cite news|title=ଓଡ଼ିଶାର ରାଜ୍ୟପାଳ ହେଲେ ଗଣେଶୀ ଲାଲ|url=http://odishareader.in/%E0%AC%B0%E0%AC%BE%E0%AC%9C%E0%AD%8D%E0%AD%9F/ganeshi-lal-appointed-odisha-new-governer/|accessdate=27 May 2018|newspaper=ଓଡ଼ିଶା ରିଡର}}{{Dead link|date=October 2023 |bot=InternetArchiveBot |fix-attempted=yes }}</ref>ଠାରୁ ୧୮ ଅକ୍ଟୋବର ୨୦୨୩ | |- |ସତ୍ୟ ପାଳ ମଲିକ |୨୧.୦୩.୨୦୧୮ଠାରୁ ୨୫.୦୫.୨୦୧୮ |ଅତିରିକ୍ତ ଦାୟିତ୍ୱ |- ||[[ଏସ. ସି. ଜମିର]]||୦୯.୦୩.୨୦୧୩ଠାରୁ ୨୦.୦୩.୨୦୧୮|| |- ||[[ମୁରଲୀଧର ଚନ୍ଦ୍ରକାନ୍ତ ଭଣ୍ଡାରେ]]||୨୧ ଅଗଷ୍ଟ ୨୦୦୭ଠାରୁ ୯ ମାର୍ଚ୍ଚ ୨୦୧୩|| |- ||ରାମେଶ୍ୱର ଠାକୁର||୧୭ ନଭେମ୍ବର ୨୦୦୪ଠାରୁ ୨୧ ଅଗଷ୍ଟ ୨୦୦୭|| |- ||ଏମ୍.ଏମ୍. ରାଜେନ୍ଦ୍ରନ||୧୫.୧୧.୧୯୯୯ଠାରୁ ୧୭.୧୧.୨୦୦୪|| |- ||ସି. ରଙ୍ଗରାଜନ||୨୭.୦୪.୧୯୯୮ଠାରୁ ୧୪ ନଭେମ୍ବର ୧୯୯୯|| |- ||କେ. ଭି. ରଘୁନାଥ ରେଡ୍ଡୀ||୧୩.୧୨.୧୯୯୭ଠାରୁ ୨୭.୦୪.୧୯୯୮|| |- ||ଗୋପାଳ ରାମାନୁଜମ||୧୩.୦୨.୧୯୯୭ଠାରୁ ୧୩.୧୨.୧୯୯୭|| |- ||କେ. ଭି. ରଘୁନାଥ ରେଡ୍ଡୀ||୩୧ ଜାନୁଆରୀ ୧୯୯୭ଠାରୁ ୧୨ ଫେବୃଆରୀ ୧୯୯୭|| |- ||ଗୋପାଳ ରାମାନୁଜମ||୧୮.୦୬.୧୯୯୫ଠାରୁ ୩୦ ଜାନୁଆରୀ ୧୯୯୭|| |- ||ବି. ସତ୍ୟନାରାୟଣ ରେଡ୍ଡୀ||୦୧.୦୬.୧୯୯୩ଠାରୁ ୧୭.୦୬.୧୯୯୫|| |- ||ସୟଦ ନୁରୁଲ ହାସନ||୦୧.୦୨.୧୯୯୩ଠାରୁ ୩୧.୦୫.୧୯୯୩|| |- ||ଯଜ୍ଞଦତ୍ତ ଶର୍ମା||୦୭.୦୨.୧୯୯୦ଠାରୁ ୦୧.୦୨.୧୯୯୩|| |- ||ସୟଦ ନୁରୁଲ ହାସନ||୨୦.୧୧.୧୯୮୮ଠାରୁ ୦୬.୦୨.୧୯୯୦|| |- ||ବିଶ୍ୱମ୍ବର ନାଥ ପାଣ୍ଡେ||୧୭.୦୮.୧୯୮୩ଠାରୁ ୨୦.୧୧.୧୯୮୮|| |- ||ଚେପ୍ପୁଦିର ମୁଥାନ ପୂନାଚା||୦୧.୦୯.୧୯୮୨ଠାରୁ ୧୭ ଅଗଷ୍ଟ ୧୯୮୩|| |- ||[[ରଙ୍ଗନାଥ ମିଶ୍ର]]||୨୫ ଜୁନ ୧୯୮୨ଠାରୁ ୩୧ ଅଗଷ୍ଟ ୧୯୮୨||କାର୍ଯ୍ୟକାରୀ |- ||ଚେପ୍ପୁଦିର ମୁଥାନ ପୂନାଚା||୦୪.୧୧.୧୯୮୦ଠାରୁ ୨୪.୦୬.୧୯୮୨|| |- ||ସୁକାନ୍ତ କିଶୋର ରାୟ||୦୧.୧୦.୧୯୮୦ଠାରୁ ୦୩.୧୧.୧୯୮୦|| କାର୍ଯ୍ୟକାରୀ |- ||ଚେପ୍ପୁଦିର ମୁଥାନ ପୂନାଚା||୩୦.୦୪.୧୯୮୦ଠାରୁ ୩୦.୦୯.୧୯୮୦|| |- ||ଭଗବତ ଦୟାଲ ଶର୍ମା||୨୩.୦୯.୧୯୭୭ଠାରୁ ୩୦.୦୪.୧୯୮୦|| |- ||ହରିଚରଣ ସିଂହ ବ୍ରାର||୦୭.୦୨.୧୯୭୭ଠାରୁ ୨୨.୦୯.୧୯୭୭|| |- ||ଶିବ ନାରାୟଣ ଶଙ୍କର||୧୭.୦୪.୧୯୭୬ଠାରୁ ୦୭.୦୨.୧୯୭୭|| |- ||ଆକବର ଅଲୀ ଖାଁ||୨୫.୧୦.୧୯୭୪ଠାରୁ ୧୭.୦୪.୧୯୭୬|| |- ||[[ଗତିକୃଷ୍ଣ ମିଶ୍ର]]||୨୧.୦୮.୧୯୭୪ଠାରୁ ୨୫.୧୦.୧୯୭୪|| କାର୍ଯ୍ୟକାରୀ |- ||ବସପ୍ପା ଦନପ୍ପା ଜତ୍ତି||୦୮.୧୧.୧୯୭୨ଠାରୁ ୨୦.୦୮.୧୯୭୪|| |- ||ଗତିକୃଷ୍ଣ ମିଶ୍ର||୦୧.୦୭.୧୯୭୨ଠାରୁ ୦୮.୧୧.୧୯୭୨|| କାର୍ଯ୍ୟକାରୀ |- ||ଯୋଜେନ୍ଦ୍ର ସିଂହ||୨୦.୦୯.୧୯୭୧ଠାରୁ ୩୦.୦୬.୧୯୭୨|| |- ||ଶକୁନ୍ତଳା ଶାହ ଅନ୍ସାରୀ||୩୧.୦୧.୧୯୬୮ଠାରୁ ୨୦.୦୯.୧୯୭୧|| |- ||ଅଯୋଧ୍ୟା ନାଥ ଖୋସ୍ଲା||୧୨.୦୯.୧୯୬୬ଠାରୁ ୩୦.୦୧.୧୯୬୮|| |- ||ଖଲୀଲ୍ଲ ଅହମ୍ମଦ||୦୫.୦୮.୧୯୬୬ଠାରୁ ୧୧.୦୯.୧୯୬୬|| |- ||ଅଯୋଧ୍ୟା ନାଥ ଖୋସ୍ଲା||୧୬.୦୯.୧୯୬୨ଠାରୁ ୦୫.୦୮.୧୯୬୬|| |- ||ଯଶବନ୍ତ ନାରାୟଣ ସୁକ୍ଥାଙ୍କର||୩୧.୦୭.୧୯୫୭ଠାରୁ ୧୫.୦୯.୧୯୬୨|| |- ||ଭୀମସେନ ସଚାରା||୧୨.୦୯.୧୯୫୬ଠାରୁ ୩୧.୦୭.୧୯୫୭|| |- ||ପି. ଏସ୍. କୁମାରସ୍ୱାମିରାଜା||୧୦.୦୨.୧୯୫୪ଠାରୁ ୧୧.୦୯.୧୯୫୬|| |- ||ସୟିଦ ଫଜଲ ଅଲି||୦୭.୦୬.୧୯୫୨ଠାରୁ ୦୯.୦୨.୧୯୫୪|| |- ||ଏମ୍. ଆସଫ ଅଲି||୧୮.୦୭.୧୯୫୧ଠାରୁ ୦୬.୦୬.୧୯୫୨|| |- ||ଭି. ପି. ମେନନ||୦୬.୦୫.୧୯୫୧ଠାରୁ ୧୭.୦୭.୧୯୫୧|| |- ||ଏମ୍. ଆସଫ ଅଲି||୨୧.୦୬.୧୯୪୮ଠାରୁ ୦୫.୦୫.୧୯୫୧|| |- ||କୈଳାସ ନାଥ କାଟଜୁ||୧୫.୦୮.୧୯୪୭ଠାରୁ ୨୦.୦୬.୧୯୪୮|| |- ||ଚନ୍ଦୁଲାଲ ତ୍ରିବେଦୀ||୦୧.୦୪.୧୯୪୬ଠାରୁ ୧୪.୦୮.୧୯୪୭|| |- ||ହାଥୋର୍ନ ଲୁଇସ||୦୧.୦୪.୧୯.୪୧ଠାରୁ ୩୧.୦୩.୧୯୪୬|| |- ||ଜନ ଅଷ୍ଟିନ ହବ୍ୱାକ||୦୮.୧୨.୦୯୩୮ଠାରୁ ୩୧.୦୩.୧୯୪୧|| |- ||ଜର୍ଜ ଟାଉନ୍ସେଣ୍ଡ ବଙ୍ଗ||୧୧.୦୮.୧୯୩୮ଠାରୁ ୦୭.୧୨.୧୯୩୮|| |- ||ଜନ ଅଷ୍ଟିନ ହବ୍ୱାକ||୦୧.୦୪.୦୯୩୬ଠାରୁ ୧୧.୦୮.୧୯୩୮|| |} == ଆଧାର == {{ଆଧାର}} {{ଓଡ଼ିଶା}} {{ଓଡ଼ିଶା ପ୍ରସଙ୍ଗ}} {{ଓଡ଼ିଶାର ରାଜ୍ୟପାଳ}} [[ଶ୍ରେଣୀ:ଓଡ଼ିଶାର ରାଜ୍ୟପାଳ]] [[ଶ୍ରେଣୀ:ତାଲିକା]] cne8ddhdp6whh5c7mwqa2oj4wq34s48 595836 595834 2026-06-01T16:54:18Z SamyakSamantasinghar 42167 /* */ 595836 wikitext text/x-wiki {{Short description|ଓଡ଼ିଶାର ରାଜ୍ୟପାଳ, ଭାରତର ପୂର୍ବବର୍ତ୍ତୀ ରାଜ୍ୟ}} {{Use dmy dates|date=December 2025}} {{Infobox | title = ଓଡ଼ିଶାର ରାଜ୍ୟପାଳ | image = [[File:Seal of Odisha.png|120px|ଓଡ଼ିଶାର ରାଜପ୍ରତୀକ]] | caption = '''ଓଡ଼ିଶାର ରାଜପ୍ରତୀକ''' | image2 = [[File:GTaYHuVaAAAc5dU.jpg|200px|କମ୍ଭମ୍ପାଟି ହରିବାବୁ]] | caption2 = '''ବର୍ତ୍ତମାନ ପଦାଧିକାରୀ'''<br/>[[କମ୍ଭମ୍ପାଟି ହରିବାବୁ]]<br/>{{small|୩ ଜାନୁଆରୀ ୨୦୨୫ ଠାରୁ}} | label1 = ସମ୍ବୋଧନ | data1 = '''ମହାମହିମ'''<br/>ମାନ୍ୟବର ରାଜ୍ୟପାଳ ମହୋଦୟ / ମହୋଦୟା | label2 = ବାସଭବନ | data2 = [[ଲୋକ ଭବନ, ଭୁବନେଶ୍ୱର]]<br/>[[ଲୋକ ଭବନ, ପୁରୀ]] | label3 = ନିଯୁକ୍ତିଦାତା | data3 = '''[[ଭାରତର ରାଷ୍ଟ୍ରପତି]]''' | label4 = କାର୍ଯ୍ୟକାଳ ସୀମା | data4 = ରାଷ୍ଟ୍ରପତିଙ୍କ ଇଚ୍ଛାଧୀନ | label5 = ଗଠନ | data5 = ୧ ଅପ୍ରେଲ ୧୯୩୬ | label6 = ପ୍ରଥମ ପଦାଧିକାରୀ | data6 = [[ସାର୍ ଜନ୍ ଅଷ୍ଟେନ୍ ହବ୍ୟାକ୍]] | label7 = ଦରମା | data7 = ₹୩,୫୦,୦୦୦/ମାସିକ<br/>₹୪୨,୦୦,୦୦୦/ବାର୍ଷିକ | label8 = ୱେବସାଇଟ୍ | data8 = [http://www.rajbhavanodisha.gov.in/ rajbhavanodisha.gov.in] }} '''ଓଡ଼ିଶାର ରାଜ୍ୟପାଳ''' ହେଉଛନ୍ତି [[ଭାରତ]]ର ଏକ ରାଜ୍ୟ [[ଓଡ଼ିଶା]]ର ସାମ୍ବିଧାନିକ ମୁଖ୍ୟ । କେନ୍ଦ୍ର ସ୍ତରରେ ଭାରତର ରାଷ୍ଟ୍ରପତିଙ୍କର ଯେପରି କ୍ଷମତା ଓ କାର୍ଯ୍ୟାବଳୀ ରହିଛି, ରାଜ୍ୟ ସ୍ତରରେ ରାଜ୍ୟପାଳଙ୍କର ମଧ୍ୟ ସମାନ କ୍ଷମତା ଓ କାର୍ଯ୍ୟାବଳୀ ରହିଥାଏ । ସେମାନେ ଭାରତର ରାଷ୍ଟ୍ରପତିଙ୍କ ଦ୍ୱାରା ନିଯୁକ୍ତ ହୋଇ ରାଜ୍ୟରେ ଅବସ୍ଥାପିତ ହୁଅନ୍ତି ଏବଂ ସାଧାରଣତଃ ସେମାନେ ଯେଉଁ ରାଜ୍ୟର ଶାସନ ଦାୟିତ୍ୱରେ ଥାଆନ୍ତି, ସେହି ରାଜ୍ୟର ସ୍ଥାନୀୟ ବାସିନ୍ଦା ହୋଇନଥାନ୍ତି । ରାଷ୍ଟ୍ରପତି କେଉଁ ଆଧାରରେ ପ୍ରାର୍ଥୀମାନଙ୍କୁ ମୂଲ୍ୟାୟନ କରନ୍ତି, ସେହି ବିଷୟରେ [[ଭାରତର ସମ୍ବିଧାନ]]ରେ କୌଣସି ଉଲ୍ଲେଖ ନାହିଁ । ରାଜ୍ୟପାଳ ନାମମାତ୍ର ମୁଖ୍ୟ ଭାବରେ କାର୍ଯ୍ୟ କରୁଥିବା ବେଳେ ପ୍ରକୃତ କ୍ଷମତା [[ଓଡ଼ିଶାର ମୁଖ୍ୟମନ୍ତ୍ରୀମାନଙ୍କର ତାଲିକା|ରାଜ୍ୟର ମୁଖ୍ୟମନ୍ତ୍ରୀ]] ଏବଂ ତାଙ୍କ ମନ୍ତ୍ରୀପରିଷଦଙ୍କ ହାତରେ ନ୍ୟସ୍ତ ଥାଏ । ୩ ଜାନୁଆରୀ ୨୦୨୫ ଠାରୁ '''ହରିବାବୁ କମ୍ଭମପତି''' ବର୍ତ୍ତମାନର ରାଜ୍ୟପାଳ ଭାବରେ ଦାୟିତ୍ୱ ନିର୍ବାହ କରୁଛନ୍ତି । ଯଦି ୮ ଜଣ କାର୍ଯ୍ୟକାରୀ ରାଜ୍ୟପାଳ ଏବଂ ୧ ଜଣ ଅତିରିକ୍ତ ଦାୟିତ୍ୱରେ ଥିବା ରାଜ୍ୟପାଳଙ୍କୁ ହିସାବକୁ ନିଆଯାଏ, ତେବେ ଓଡ଼ିଶାରେ ସର୍ବମୋଟ ୩୬ ଜଣ ରାଜ୍ୟପାଳ କାର୍ଯ୍ୟ କରିଛନ୍ତି । == ତାଲିକା == ;ସୂଚୀ *{{note label|†|†|†}} କାର୍ଯ୍ୟକାଳ ସମୟରେ ମୃତ୍ୟୁ *{{note label|§|§|§}} ବଦଳି *{{note label|‡|‡|‡}} ଇସ୍ତଫା/ବହିଷ୍କୃତ ;ରଙ୍ଗ ସୂଚୀ *{{legend2|wheat}} ଗହମ ରଙ୍ଗ (wheat) କାର୍ଯ୍ୟକାରୀ/ଅତିରିକ୍ତ ଦାୟିତ୍ୱକୁ ଦର୍ଶାଉଛି {| class="wikitable sortable" style="text-align:center; border:1px #aaf solid;" ! rowspan="2"| କ୍ରମିକ ନଂ. ! rowspan="2" class="unsortable"| ଚିତ୍ର ! rowspan="2" style="width:14em" | ନାମ<br>{{small|(ଜୀବନକାଳ) <br/> ପୂର୍ବ ପଦବୀ}} ! rowspan="2" style="width:7em" | ଗୃହ ରାଜ୍ୟ ! colspan="3"| କାର୍ଯ୍ୟକାଳ ! rowspan="2" style="width:7em" | ନିଯୁକ୍ତିଦାତା<br/>([[ଭାରତର ରାଷ୍ଟ୍ରପତି|ରାଷ୍ଟ୍ରପତି]]) |- ! style="width:7em"| କାର୍ଯ୍ୟଭାର ଆରମ୍ଭ ! style="width:7em"| କାର୍ଯ୍ୟଭାର ଶେଷ ! style="width:5em"| ପଦବୀରେ ଥିବା ସମୟ |- ! colspan="8" |ଓଡ଼ିଶା ପ୍ରଦେଶ, ବ୍ରିଟିଶ ଭାରତ (୧୯୩୬ - ୧୯୪୭) |- !୧ | | [[ସାର୍ ଜନ୍ ଅଷ୍ଟେନ୍ ହବ୍ୟାକ୍]] <br/> {{small|(୧୮୭୮{{ndash}}୧୯୬୮)}} | rowspan="4" |[[ଯୁକ୍ତରାଜ୍ୟ]] | ୧ ଅପ୍ରେଲ ୧୯୩୬ | ୧୧ ଅଗଷ୍ଟ ୧୯୩୮ | '''୨ ବର୍ଷ, ୧୩୨ ଦିନ''' |[[ଫ୍ରିମ୍ୟାନ୍ ଥୋମାସ୍]]<br />{{small|([[ଭାଇସରୟ]])}} |- !- | bgcolor="wheat"| | bgcolor="wheat"| [[ଜର୍ଜ ଟାଉନସେଣ୍ଡ ବୋଗ୍]]<br/> {{small|{{post-nominals|country=GBR|CSI|CSE}} {{post-nominals|list=[[Indian Civil Service|ICS]]}} <br/> (୧୮୮୪{{ndash}}୧୯୬୯) <br/>(କାର୍ଯ୍ୟକାରୀ)}} | bgcolor="wheat"| ୧୧ ଅଗଷ୍ଟ ୧୯୩୮ | bgcolor="wheat"| ୭ ଡିସେମ୍ବର ୧୯୩୮ | bgcolor="wheat"| '''୧୮୮ ଦିନ''' | rowspan="3" |[[ଭିକ୍ଟର ହୋପ୍]]<br />{{small|([[ଭାଇସରୟ]])}} |- !୨ | |[[ସାର୍ ଜନ୍ ଅଷ୍ଟେନ୍ ହବ୍ୟାକ୍]] <br/> {{small|(୧୮୭୮{{ndash}}୧୯୬୮)}} | ୮ ଡିସେମ୍ବର ୧୯୩୮ | ୩୧ ମାର୍ଚ୍ଚ ୧୯୪୧ | '''୨ ବର୍ଷ, ୧୧୩ ଦିନ'''<br />'''{{small|(ମୋଟ ୪ ବର୍ଷ, ୨୪୫ ଦିନ)}}''' |- !୩ | | [[ସାର୍ ହଥର୍ଣ୍ଣ ଲୁଇସ୍]]<br/>{{small|{{post-nominals|country=GBR|KCST|KCIE}} {{post-nominals|list=[[Indian Civil Service|ICS]]}} <br/> (୧୮୮୮{{ndash}}୧୯୭୦)}} | ୧ ଅପ୍ରେଲ ୧୯୪୧ | ୩୧ ମାର୍ଚ୍ଚ ୧୯୪୬ | '''୪ ବର୍ଷ, ୩୬୪ ଦିନ''' |- !୪ | [[File:Chandulal_Madhavlal_Trivedi.png|103x103px]] | [[ଚାନ୍ଦୁଲାଲ ମାଧବଲାଲ ତ୍ରିବେଦୀ]]<br/> {{small|{{post-nominals|country=GBR|KCS|CIE|}} {{post-nominals|country=GBR|OBE}} {{post-nominals|list=[[Indian Civil Service|ICS]]}} <br/> (୧୮୯୩{{ndash}}୧୯୮୦) <br/> ଯୁଦ୍ଧ ବିଭାଗରେ ସଚିବ}} | [[ଗୁଜରାଟ]] | ୧ ଅପ୍ରେଲ ୧୯୪୬ | ୧୪ ଅଗଷ୍ଟ ୧୯୪୭ | '''୧ ବର୍ଷ, ୧୩୫ ଦିନ''' | [[ଆର୍କିବାଲ୍ଡ ୱାଭେଲ]]<br />{{small|([[ଭାଇସରୟ]])}} |- ! colspan="8" |ଓଡ଼ିଶା ପ୍ରଦେଶ, ଭାରତୀୟ ଅଧିରାଜ୍ୟ (୧୯୪୭ - ୧୯୫୦) |- ! ୧ | [[File:Kailash Nath Katju.jpg|70px]] | '''[[କୈଳାସ ନାଥ କାଟଜୁ]]'''<br /> {{small|(୧୮୮୭{{ndash}}୧୯୬୮)<br/> [[ଯୁକ୍ତପ୍ରଦେଶ]]ର ଅସ୍ଥାୟୀ ସରକାରରେ ମନ୍ତ୍ରୀ}} | [[କେନ୍ଦ୍ରୀୟ ପ୍ରଦେଶ ଓ ବେରାର]] | ୧୫ ଅଗଷ୍ଟ ୧୯୪୭ | ୨୦ ଜୁନ ୧୯୪୮{{ref label|§|§|§}}{{efn-lg|ପଶ୍ଚିମବଙ୍ଗର ରାଜ୍ୟପାଳ ଭାବରେ ବଦଳି ହୋଇଥିଲେ}} | '''୩୧୦ ଦିନ''' | rowspan="2" | [[ଲର୍ଡ ମାଉଣ୍ଟବ୍ୟାଟେନ]]<br />{{small|([[ଗଭର୍ଣ୍ଣର ଜେନେରାଲ]])}} |- ! ୨ | [[File:Asaf Ali 1949.jpg|70px]] | '''[[ଆସଫ ଅଲ୍ଲୀ]]'''<br />{{small|(୧୮୮୮{{ndash}}୧୯୫୩)<br/> ଆମେରିକାରେ ଭାରତର ରାଷ୍ଟ୍ରଦୂତ}} | [[ଯୁକ୍ତପ୍ରଦେଶ]] | ୨୧ ଜୁନ ୧୯୪୮ | ୨୫ ଜାନୁଆରୀ ୧୯୫୦ | '''୧ ବର୍ଷ, ୨୧୮ ଦିନ''' |- ! colspan="8" |ଓଡ଼ିଶା ରାଜ୍ୟ, ଭାରତୀୟ ଗଣରାଜ୍ୟ (୧୯୫୦ ପରେ) |- !୧ | [[File:Asaf Ali 1949.jpg|70px]] |'''[[ଆସଫ ଅଲ୍ଲୀ]]'''<br />{{small|(୧୮୮୮{{ndash}}୧୯୫୩)<br/> ଆମେରିକାରେ ଭାରତର ରାଷ୍ଟ୍ରଦୂତ}} |[[ଯୁକ୍ତପ୍ରଦେଶ]] |୨୬ ଜାନୁଆରୀ ୧୯୫୦ |୫ ମଇ ୧୯୫୧ |'''୧ ବର୍ଷ, ୯୯ ଦିନ''' |[[ଲର୍ଡ ମାଉଣ୍ଟବ୍ୟାଟେନ]]<br />{{small|([[ଗଭର୍ଣ୍ଣର ଜେନେରାଲ]])}} |- ! ୨ | bgcolor="wheat"| [[File:Blank.svg|70px]] | bgcolor="wheat"| '''[[ଭି. ପି. ମେନନ]]'''<br/>{{small|{{post-nominals|country=GBR|CSI|CIE}}<br/>(୧୮୯୩{{ndash}}୧୯୬୫)<br/> ରାଜ୍ୟ ମନ୍ତ୍ରଣାଳୟରେ ସଚିବ<br/> (କାର୍ଯ୍ୟକାରୀ)}} | bgcolor="wheat"| [[ମାଡ୍ରାସ ରାଜ୍ୟ]] | bgcolor="wheat"| ୬ ମଇ ୧୯୫୧ | bgcolor="wheat"| ୧୭ ଜୁଲାଇ ୧୯୫୧ | bgcolor="wheat"| '''୭୨ ଦିନ''' | rowspan="2" | [[ରାଜେନ୍ଦ୍ର ପ୍ରସାଦ]]<br/>{{small|(କାର୍ଯ୍ୟକାରୀ)}} |- ! ୩ | [[File:Asaf Ali 1949.jpg|70px]] | '''[[ଆସଫ ଅଲ୍ଲୀ]]'''<br/>{{small|(୧୮୮୮{{ndash}}୧୯୫୩)<br/> ଆମେରିକାରେ ଭାରତର ରାଷ୍ଟ୍ରଦୂତ}} | [[ଯୁକ୍ତପ୍ରଦେଶ]] | ୧୮ ଜୁଲାଇ ୧୯୫୧ | ୬ ଜୁନ ୧୯୫୨ | '''୩୨୪ ଦିନ'''<br/>'''{{small|(ମୋଟ ୩ ବର୍ଷ, ୨୭୬ ଦିନ)}}''' |- ! ୪ | [[File:Saiyid Fazl Ali.jpg|70px]] | {{small|ବିଚାରପତି (ଅବସରପ୍ରାପ୍ତ)}}<br/>'''[[ସୟଦ ଫଜଲ ଅଲ୍ଲୀ]]'''<br/>{{small|(୧୮୮୬{{ndash}}୧୯୫୯)<br/> ଭାରତର ସର୍ବୋଚ୍ଚ ନ୍ୟାୟାଳୟର ବିଚାରପତି}} | [[ବିହାର]] | ୭ ଜୁନ ୧୯୫୨ | ୯ ଫେବୃଆରୀ ୧୯୫୪ | '''୧ ବର୍ଷ, ୨୪୭ ଦିନ''' | rowspan="4" |[[ରାଜେନ୍ଦ୍ର ପ୍ରସାଦ]] |- ! ୫ | [[File:Kumarasami raja.jpg|70px]] | '''[[ପି. ଏସ୍. କୁମାରସ୍ୱାମୀ ରାଜା]]'''<br/>{{small|(୧୮୯୮{{ndash}}୧୯୫୭)<br/> ମାଡ୍ରାସ ରାଜ୍ୟର ମୁଖ୍ୟମନ୍ତ୍ରୀ}} | [[ମାଡ୍ରାସ ରାଜ୍ୟ]] | ୧୦ ଫେବୃଆରୀ ୧୯୫୪ | ୧୧ ସେପ୍ଟେମ୍ବର ୧୯୫୬ | '''୨ ବର୍ଷ, ୨୧୪ ଦିନ''' |- ! ୬ | [[File:Bhim Sen Sachar.png|70px]] | '''[[ଭୀମ ସେନ ସଚ୍ଚର]]'''<br/>{{small|(୧୮୯୪{{ndash}}୧୯୭୮)<br/> ପଞ୍ଜାବର ମୁଖ୍ୟମନ୍ତ୍ରୀ}} | [[ପଞ୍ଜାବ]] | ୧୨ ସେପ୍ଟେମ୍ବର ୧୯୫୬ | ୩୧ ଜୁଲାଇ ୧୯୫୭{{ref label|§|§|§}}{{efn-lg|ଆନ୍ଧ୍ରପ୍ରଦେଶର ରାଜ୍ୟପାଳ ଭାବରେ ବଦଳି ହୋଇଥିଲେ}} | '''୩୨୨ ଦିନ''' |- ! ୭ | [[File:Y N Sukhtankar.jpg|70px]] | '''[[ଯଶୋବନ୍ତ ନାରାୟଣ ସୁକଥଙ୍କର]]'''<br/>{{post-nominals|country=GBR|CIE}} {{post-nominals|list=[[Indian Civil Service|ICS]]}} {{small|(ଅବସରପ୍ରାପ୍ତ)<br/>(୧୮୯୭{{ndash}}୧୯୭୩)<br/> ଭାରତର କ୍ୟାବିନେଟ୍ ସଚିବ}} | [[ବମ୍ବେ ରାଜ୍ୟ]] | ୩୧ ଜୁଲାଇ ୧୯୫୭ | ୧୫ ସେପ୍ଟେମ୍ବର ୧୯୬୨ | '''୫ ବର୍ଷ, ୪୬ ଦିନ''' |- ! ୮ | [[File:Ajudhia Nath Khosla.jpg|70px]] | '''[[ଅଯୋଧ୍ୟା ନାଥ ଖୋସଲା]]'''<br/>{{small|(୧୮୯୨{{ndash}}୧୯୮୪)<br/> ରାଜ୍ୟସଭା ସାଂସଦ}} | [[ପଞ୍ଜାବ]] | ୧୬ ସେପ୍ଟେମ୍ବର ୧୯୬୨ | ୫ ଅଗଷ୍ଟ ୧୯୬୬ | '''୩ ବର୍ଷ, ୩୨୩ ଦିନ''' | rowspan="3"| [[ସର୍ବପଲ୍ଲୀ ରାଧାକୃଷ୍ଣନ]] |- bgcolor="wheat" ! ୯ | [[File: Justice Khaleel Ahmed.jpg|70px]] | {{small|ବିଚାରପତି}}<br/>'''[[ଖଲିଲ ଅହମ୍ମଦ]]'''<br/>{{small|(୧୯୦୭{{ndash}}କାର୍ଯ୍ୟକାଳ ସମୟରେ ମୃତ୍ୟୁ)<br/>ଓଡ଼ିଶା ଉଚ୍ଚ ନ୍ୟାୟାଳୟର ମୁଖ୍ୟ ବିଚାରପତି<br/>(କାର୍ଯ୍ୟକାରୀ)}} | [[ବିହାର]] | ୫ ଅଗଷ୍ଟ ୧୯୬୬ | ୧୧ ସେପ୍ଟେମ୍ବର ୧୯୬୬ | '''୩୭ ଦିନ''' |- ! ୧୦ | [[File:Ajudhia Nath Khosla.jpg|70px]] | '''[[ଅଯୋଧ୍ୟା ନାଥ ଖୋସଲା]]'''<br/>{{small|(୧୮୯୨{{ndash}}୧୯୮୪)<br/> ରାଜ୍ୟସଭା ସାଂସଦ}} | [[ପଞ୍ଜାବ]] | ୧୨ ସେପ୍ଟେମ୍ବର ୧୯୬୬ | ୩୦ ଜାନୁଆରୀ ୧୯୬୮ | '''୧ ବର୍ଷ, ୧୪୦ ଦିନ'''<br />'''{{small|(ମୋଟ ୫ ବର୍ଷ, ୯୮ ଦିନ)}}''' |- ! ୧୧ | [[File:Shaukatullah Shah Ansari.jpg|70px]] | '''[[ଶୌକତୁଲ୍ଲା ଶାହ ଅନସାରୀ]]'''<br/>{{small|(୧୯୦୮{{ndash}}୧୯୭୨)<br/> ବିଦର (କର୍ଣ୍ଣାଟକ)ର ଲୋକସଭା ସାଂସଦ}} | [[ଉତ୍ତରପ୍ରଦେଶ]] | ୩୧ ଜାନୁଆରୀ ୧୯୬୮ | ୨୦ ସେପ୍ଟେମ୍ବର ୧୯୭୧ | '''୩ ବର୍ଷ, ୨୩୨ ଦିନ''' | [[ଜାକିର ହୁସେନ]] |- ! ୧୨ | bgcolor="wheat"| [[File:Jogendra Singh (politician).jpg|70px]] | bgcolor="wheat"| '''[[ସର୍ଦ୍ଦାର ଯୋଗେନ୍ଦ୍ର ସିଂହ]]'''<br/>{{small|(୧୯୦୩{{ndash}}୧୯୭୯)<br/> ବହରାଇଚ (ଉତ୍ତରପ୍ରଦେଶ)ର ଲୋକସଭା ସାଂସଦ <br/> (କାର୍ଯ୍ୟକାରୀ)}} | bgcolor="wheat"| [[ଉତ୍ତରପ୍ରଦେଶ]] | bgcolor="wheat"| ୨୦ ସେପ୍ଟେମ୍ବର ୧୯୭୧ | bgcolor="wheat"| ୩୦ ଜୁନ ୧୯୭୨{{ref label|§|§|§}}{{efn-lg|ରାଜସ୍ଥାନର ରାଜ୍ୟପାଳ ଭାବରେ ବଦଳି ହୋଇଥିଲେ}} | bgcolor="wheat"| '''୨୮୪ ଦିନ''' | rowspan="4"| [[ଭି. ଭି. ଗିରି]] |- bgcolor="wheat" ! ୧୩ | [[File:Gati Krushna Misra.jpg|70px]] | {{small|ବିଚାରପତି}}<br/>'''[[ଗତିକୃଷ୍ଣ ମିଶ୍ର]]'''<br/>{{small|(ମୃତ୍ୟୁ. ୨୦୦୯)<br/>ଓଡ଼ିଶା ଉଚ୍ଚ ନ୍ୟାୟାଳୟର ମୁଖ୍ୟ ବିଚାରପତି<br/>(କାର୍ଯ୍ୟକାରୀ)}} | [[ଓଡ଼ିଶା]] | ୧ ଜୁଲାଇ ୧୯୭୨ | ୮ ନଭେମ୍ବର ୧୯୭୨ | '''୧୩୦ ଦିନ''' |- ! ୧୪ | [[File:Basappa Danappa Jatti, 5th Vice President of India.jpg|70px]] | '''[[ବି. ଡି. ଜତ୍ତୀ]]'''<br/>{{small|(୧୯୧୨{{ndash}}୨୦୦୨)<br/> ମହୀଶୂର ରାଜ୍ୟର ମୁଖ୍ୟମନ୍ତ୍ରୀ}} | [[କର୍ଣ୍ଣାଟକ]] | ୮ ନଭେମ୍ବର ୧୯୭୨ | ୨୦ ଅଗଷ୍ଟ ୧୯୭୪{{ref label|‡|‡|‡}}{{efn-lg|ଭାରତର ଉପରାଷ୍ଟ୍ରପତି ହେବା ପାଇଁ ଇସ୍ତଫା ଦେଇଥିଲେ}} | '''୧ ବର୍ଷ, ୨୮୫ ଦିନ''' |- bgcolor="wheat" ! (୧୩) | [[File:Gati Krushna Misra.jpg|70px]] | {{small|ବିଚାରପତି}}<br/>'''[[ଗତିକୃଷ୍ଣ ମିଶ୍ର]]'''<br/>{{small|(ମୃତ୍ୟୁ. ୨୦୦୯)<br/>ଓଡ଼ିଶା ଉଚ୍ଚ ନ୍ୟାୟାଳୟର ମୁଖ୍ୟ ବିଚାରପତି<br/>(କାର୍ଯ୍ୟକାରୀ)}} | [[ଓଡ଼ିଶା]] | ୨୧ ଅଗଷ୍ଟ ୧୯୭୪ | ୨୫ ଅକ୍ଟୋବର ୧୯୭୪ | '''୬୫ ଦିନ'''<br/>'''{{small|(ମୋଟ ୧୯୫ ଦିନ)}}''' |- ! ୧୫ | [[File:Photo Akbar Ali Khan.jpg|70px]] | '''[[ଆକବର ଅଲ୍ଲୀ ଖାନ]]'''<br/>{{small|(୧୮୯୯{{ndash}}୧୯୯୪)<br/>ଉତ୍ତରପ୍ରଦେଶର ରାଜ୍ୟପାଳ}} | [[ଆନ୍ଧ୍ରପ୍ରଦେଶ]] | ୨୫ ଅକ୍ଟୋବର ୧୯୭୪ | ୧୭ ଅପ୍ରେଲ ୧୯୭୬{{ref label|‡|‡|‡}} | '''୧ ବର୍ଷ, ୧୭୫ ଦିନ''' | rowspan="3"| [[ଫକରୁଦ୍ଦିନ ଅଲ୍ଲୀ ଅହମ୍ମଦ]] |- bgcolor="wheat" ! ୧୬ | [[File:Siba Narain Sankar.jpg|70px]] | {{small|ବିଚାରପତି}}<br/>'''[[ଶିବ ନାରାୟଣ ଶଙ୍କର]]'''<br/>{{small|(୧୯୧୫{{ndash}}କାର୍ଯ୍ୟକାଳ ସମୟରେ ମୃତ୍ୟୁ)<br/>ଓଡ଼ିଶା ଉଚ୍ଚ ନ୍ୟାୟାଳୟର ମୁଖ୍ୟ ବିଚାରପତି<br/>(କାର୍ଯ୍ୟକାରୀ)}} | [[ଦିଲ୍ଲୀ]] | ୧୭ ଅପ୍ରେଲ ୧୯୭୬ | ୭ ଫେବୃଆରୀ ୧୯୭୭ | '''୨୯୬ ଦିନ''' |- ! ୧୭ | [[File:Harcharan Singh Brar ex CM.png|70px]] | '''[[ହରଚରଣ ସିଂହ ବ୍ରାର]]'''<br/>{{small|(୧୯୨୨{{ndash}}୨୦୦୯)<br/> ପଞ୍ଜାବର ବିଧାୟକ}} | [[ପଞ୍ଜାବ]] | ୭ ଫେବୃଆରୀ ୧୯୭୭ | ୨୨ ସେପ୍ଟେମ୍ବର ୧୯୭୭{{ref label|§|§|§}}{{efn-lg|ହରିଆଣାର ରାଜ୍ୟପାଳ ଭାବରେ ବଦଳି ହୋଇଥିଲେ}} | '''୨୨୭ ଦିନ''' |- ! ୧୮ | [[File:Pt Bhagwat Dayal Sharma.JPG|70px]] | '''[[ଭଗବତ ଦୟାଲ ଶର୍ମା]]'''<br/>{{small|(୧୯୧୮{{ndash}}୧୯୯୩)<br/> ହରିଆଣାର ମୁଖ୍ୟମନ୍ତ୍ରୀ}} | [[ହରିଆଣା]] | ୨୩ ସେପ୍ଟେମ୍ବର ୧୯୭୭ | ୩୦ ଅପ୍ରେଲ ୧୯୮୦{{ref label|§|§|§}}{{efn-lg|ମଧ୍ୟପ୍ରଦେଶର ରାଜ୍ୟପାଳ ଭାବରେ ବଦଳି ହୋଇଥିଲେ}} | '''୨ ବର୍ଷ, ୨୨୦ ଦିନ''' | rowspan="5"| [[ନୀଲମ ସଞ୍ଜୀବ ରେଡ୍ଡୀ]] |- ! ୧୯ | [[File:C M Poonacha.gif|70px]] | '''[[ସି. ଏମ. ପୁନାଚା]]'''<br/>{{small|(୧୯୧୦{{ndash}}୧୯୯୦)<br/>ମଧ୍ୟପ୍ରଦେଶର ରାଜ୍ୟପାଳ}} | [[କର୍ଣ୍ଣାଟକ]] | ୩୦ ଅପ୍ରେଲ ୧୯୮୦ | ୩୦ ସେପ୍ଟେମ୍ବର ୧୯୮୦ | '''୧୫୩ ଦିନ''' |- bgcolor="wheat" ! ୨୦ | [[File: Justice SK Ray.jpg|70px]] | {{small|ବିଚାରପତି}}<br/>'''[[ସୁକାନ୍ତ କିଶୋର ରାୟ]]'''<br/>{{small|(୧୯୧୮{{ndash}}୨୦୦୨)<br/>ଓଡ଼ିଶା ଉଚ୍ଚ ନ୍ୟାୟାଳୟର ମୁଖ୍ୟ ବିଚାରପତି<br/>(କାର୍ଯ୍ୟକାରୀ)}} | [[ଓଡ଼ିଶା]] | ୧ ଅକ୍ଟୋବର ୧୯୮୦ | ୩ ନଭେମ୍ବର ୧୯୮୦ | '''୩୩ ଦିନ''' |- ! (୧୯) | [[File:C M Poonacha.gif|70px]] | '''[[ସି. ଏମ. ପୁନାଚା]]'''<br/>{{small|(୧୯୧୦{{ndash}}୧୯୯୦)<br/> ମଧ୍ୟପ୍ରଦେଶର ରାଜ୍ୟପାଳ}} | [[କର୍ଣ୍ଣାଟକ]] | ୪ ନଭେମ୍ବର ୧୯୮୦ | ୨୪ ଜୁନ ୧୯୮୨ | '''୧ ବର୍ଷ, ୨୩୨ ଦିନ''' |- bgcolor="wheat" ! ୨୧ | [[File:Ranganath Mishra.png|70px]] | {{small|ବିଚାରପତି}}<br/>'''[[ରଙ୍ଗନାଥ ମିଶ୍ର]]'''<br/>{{small|(୧୯୨୬{{ndash}}୨୦୧୨)<br/>ଓଡ଼ିଶା ଉଚ୍ଚ ନ୍ୟାୟାଳୟର ମୁଖ୍ୟ ବିଚାରପତି<br/>(କାର୍ଯ୍ୟକାରୀ)}} | [[ଓଡ଼ିଶା]] | ୨୫ ଜୁନ ୧୯୮୨ | ୩୧ ଅଗଷ୍ଟ ୧୯୮୨ | '''୬୭ ଦିନ''' |- ! (୧୯) | [[File:C M Poonacha.gif|70px]] | '''[[ସି. ଏମ. ପୁନାଚା]]'''<br/>{{small|(୧୯୧୦{{ndash}}୧୯୯୦)<br/>ମଧ୍ୟପ୍ରଦେଶର ରାଜ୍ୟପାଳ}} | [[କର୍ଣ୍ଣାଟକ]] | ୧ ସେପ୍ଟେମ୍ବର ୧୯୮୨ | ୧୭ ଅଗଷ୍ଟ ୧୯୮୩ | '''୩୫୦ ଦିନ'''<br/>'''{{small|(ମୋଟ ୩ ବର୍ଷ, ୫ ଦିନ)}}''' | rowspan="2"| [[ଜ୍ଞାନୀ ଜୈଲ ସିଂହ]] |- ! ୨୨ | [[File:Bishambhar Nath Pande.jpg|70px]] | '''[[ବିଶମ୍ଭର ନାଥ ପାଣ୍ଡେ]]'''<br/>{{small|(୧୯୦୬{{ndash}}୧୯୯୮)<br/> ରାଜ୍ୟସଭା ସାଂସଦ, ଉତ୍ତରପ୍ରଦେଶ}} | [[ଉତ୍ତରପ୍ରଦେଶ]] | ୧୭ ଅଗଷ୍ଟ ୧୯୮୩ | ୨୦ ନଭେମ୍ବର ୧୯୮୮{{ref label|‡|‡|‡}} | '''୫ ବର୍ଷ, ୯୫ ଦିନ''' |- ! ୨୩ |[[File:Saiyid Nurul Hasan 16 (cropped).jpg|70px]] |'''[[ସୟଦ ନୁରୁଲ ହାସନ]]'''<br/>{{small|(୧୯୨୧{{ndash}}୧୯୯୩)<br/>ପଶ୍ଚିମବଙ୍ଗର ରାଜ୍ୟପାଳ}}<small>(୨୦ ମାର୍ଚ୍ଚ ୧୯୮୯ ପର୍ଯ୍ୟନ୍ତ କାର୍ଯ୍ୟକାରୀ)</small> |[[ଉତ୍ତରପ୍ରଦେଶ]] | ୨୦ ନଭେମ୍ବର ୧୯୮୮ | ୬ ଫେବୃଆରୀ ୧୯୯୦{{ref label|§|§|§}}{{efn-lg|ପଶ୍ଚିମବଙ୍ଗର ରାଜ୍ୟପାଳ ଭାବରେ ବଦଳି ହୋଇଥିଲେ}} |'''୧ ବର୍ଷ, ୭୮ ଦିନ''' | rowspan="2" |[[ରାମସ୍ୱାମୀ ଭେଙ୍କଟରମଣ]] |- ! ୨୪ | [[File:Yagya Dutt Sharma.jpg|70px]] | '''[[ଯଜ୍ଞ ଦତ୍ତ ଶର୍ମା]]'''<br/>{{small|(୧୯୨୨{{ndash}}୧୯୯୬)<br/> ଗୁରୁଦାସପୁରର ଲୋକସଭା ସାଂସଦ, ପଞ୍ଜାବ}} | [[ପଞ୍ଜାବ]] | ୭ ଫେବୃଆରୀ ୧୯୯୦ | ୧ ଫେବୃଆରୀ ୧୯୯୩{{ref label|‡|‡|‡}} | '''୨ ବର୍ଷ, ୩୬୦ ଦିନ''' |- ! (୨୩) | bgcolor="wheat"| [[File:Saiyid Nurul Hasan 16 (cropped).jpg|70px]] | bgcolor="wheat"| '''[[ସୟଦ ନୁରୁଲ ହାସନ]]'''<br/>{{small|(୧୯୨୧{{ndash}}୧୯୯୩)<br/>ପଶ୍ଚିମବଙ୍ଗର ରାଜ୍ୟପାଳ<br/>(ଅତିରିକ୍ତ ଦାୟିତ୍ୱ)}} | bgcolor="wheat"| [[ଉତ୍ତରପ୍ରଦେଶ]] | bgcolor="wheat"| ୧ ଫେବୃଆରୀ ୧୯୯୩ | bgcolor="wheat"| ୩୧ ମଇ ୧୯୯୩ | bgcolor="wheat"| '''୧୧୯ ଦିନ'''<br/>'''{{small|(ମୋଟ ୧ ବର୍ଷ, ୧୯୭ ଦିନ)}}''' | rowspan="5"| [[ଶଙ୍କର ଦୟାଲ ଶର୍ମା]] |- ! ୨୫ | [[File:B. Satya Narayan Reddy portrait.jpg|70px]] | '''[[ବି. ସତ୍ୟ ନାରାୟଣ ରେଡ୍ଡୀ]]'''<br/>{{small|(୧୯୨୭{{ndash}}୨୦୧୨)<br/>ଉତ୍ତରପ୍ରଦେଶର ରାଜ୍ୟପାଳ}} | [[ଆନ୍ଧ୍ରପ୍ରଦେଶ]] | ୧ ଜୁନ ୧୯୯୩ | ୧୭ ଜୁନ ୧୯୯୫ | '''୨ ବର୍ଷ, ୧୬ ଦିନ''' |- ! ୨୬ | [[File:Gopala Ramanujam.jpg|70px]] | '''[[ଗୋପାଳ ରାମାନୁଜମ୍]]'''<br/>{{small|(୧୯୧୫{{ndash}}୨୦୦୧)<br/> ଗୋଆର ରାଜ୍ୟପାଳ}} | [[ତାମିଲନାଡୁ]] | ୧୮ ଜୁନ ୧୯୯୫ | ୩୦ ଜାନୁଆରୀ ୧୯୯୭ | '''୧ ବର୍ଷ, ୨୨୬ ଦିନ''' |- ! ୨୭ | bgcolor="wheat"| [[File:K. V. Raghunatha Reddy (cropped).jpg|70px]] | bgcolor="wheat"| '''[[କେ. ଭି. ରଘୁନାଥ ରେଡ୍ଡୀ]]'''<br/>{{small|(୧୯୨୪{{ndash}}୨୦୦୨)<br/>ପଶ୍ଚିମବଙ୍ଗର ରାଜ୍ୟପାଳ}}<br/>{{small|(ଅତିରିକ୍ତ ଦାୟିତ୍ୱ)}} | bgcolor="wheat"| [[ଆନ୍ଧ୍ରପ୍ରଦେଶ]] | bgcolor="wheat"| ୩୧ ଜାନୁଆରୀ ୧୯୯୭ | bgcolor="wheat"| ୧୨ ଫେବୃଆରୀ ୧୯୯୭ | bgcolor="wheat"| '''୧୨ ଦିନ''' |- ! (୨୬) | [[File:Gopala Ramanujam.jpg|70px]] | '''[[ଗୋପାଳ ରାମାନୁଜମ୍]]'''<br/>{{small|(୧୯୧୫{{ndash}}୨୦୦୧)<br/>ଗୋଆର ରାଜ୍ୟପାଳ}} | [[ତାମିଲନାଡୁ]] | ୧୩ ଫେବୃଆରୀ ୧୯୯୭ | ୧୩ ଡିସେମ୍ବର ୧୯୯୭ | '''୩୦୩ ଦିନ'''<br/>'''{{small|(ମୋଟ ୨ ବର୍ଷ, ୧୬୪ ଦିନ)}}''' |- ! (୨୭) | bgcolor="wheat"| [[File:K. V. Raghunatha Reddy (cropped).jpg|70px]] | bgcolor="wheat"| '''[[କେ. ଭି. ରଘୁନାଥ ରେଡ୍ଡୀ]]'''<br/>{{small|(୧୯୨୪{{ndash}}୨୦୦୨)<br/>ପଶ୍ଚିମବଙ୍ଗର ରାଜ୍ୟପାଳ<br/>(ଅତିରିକ୍ତ ଦାୟିତ୍ୱ)}} | bgcolor="wheat"| [[ଆନ୍ଧ୍ରପ୍ରଦେଶ]] | bgcolor="wheat"| ୧୩ ଡିସେମ୍ବର ୧୯୯୭ | bgcolor="wheat"| ୨୭ ଅପ୍ରେଲ ୧୯୯୮ | bgcolor="wheat"| '''୧୩୫ ଦିନ''' | rowspan="5"| [[କେ. ଆର୍. ନାରାୟଣନ]] |- bgcolor="wheat" ! ୨୮ | [[File:The Chairman, Economic Advisory Council to the Prime Minister, Dr. C. Rangarajan addressing a press conference on ‘Economic Review 2012-13’, in New Delhi on April 23, 2013 (cropped).jpg|70px]] | '''[[ସି. ରଙ୍ଗରାଜନ]]'''<br/>{{small|(ଜନ୍ମ. ୧୯୩୨)<br/>ଆନ୍ଧ୍ରପ୍ରଦେଶର ରାଜ୍ୟପାଳ<br/>(ଅତିରିକ୍ତ ଦାୟିତ୍ୱ)}} | [[ତାମିଲନାଡୁ]] | ୨୭ ଅପ୍ରେଲ ୧୯୯୮ | ୧୪ ନଭେମ୍ବର ୧୯୯୯ | '''୧ ବର୍ଷ, ୨୦୧ ଦିନ''' |- ! ୨୯ | [[File:Colour photo of M M Rajendran.png|70px]] | '''[[ଏମ୍. ଏମ୍. ରାଜେନ୍ଦ୍ରନ]]'''<br/>{{small|ଆଇ.ଏ.ଏସ୍. (ଅବସରପ୍ରାପ୍ତ)<br/>(୧୯୩୫{{ndash}}୨୦୨୩)<br/> ତାମିଲନାଡୁର ମୁଖ୍ୟ ଶାସନ ସଚିବ}} | [[ତାମିଲନାଡୁ]] | ୧୫ ନଭେମ୍ବର ୧୯୯୯ | ୩ ମାର୍ଚ୍ଚ ୨୦୦୩ | '''୩ ବର୍ଷ, ୧୦୮ ଦିନ''' |- ! ୩୦ | [[File:The Vice President, Shri Mohd. Hamid Ansari with the Governor of Tamil Nadu, Shri Surjit Singh Barnala and the Chief Minister of Tamil Nadu, Dr. Kalaignar M. Karunanidhi (cropped) (Surjit Singh Barnala).png|70px]] | '''[[ସୁରଜିତ ସିଂହ ବରନାଲା]]'''<br/>{{small|(୧୯୨୫{{ndash}}୨୦୧୭)<br/> ପଞ୍ଜାବର ମୁଖ୍ୟମନ୍ତ୍ରୀ}} | [[ପଞ୍ଜାବ]] | ୪ ମାର୍ଚ୍ଚ ୨୦୦୩ | ୧୬ ନଭେମ୍ବର ୨୦୦୩ | '''୨୫୭ ଦିନ''' |- ! (୨୯) | [[File:Colour photo of M M Rajendran.png|70px]] | '''[[ଏମ୍. ଏମ୍. ରାଜେନ୍ଦ୍ରନ]]'''<br/>{{small|ଆଇ.ଏ.ଏସ୍. (ଅବସରପ୍ରାପ୍ତ)<br/>(୧୯୩୫{{ndash}}୨୦୨୩)<br/> ତାମିଲନାଡୁର ମୁଖ୍ୟ ଶାସନ ସଚିବ}} | [[ତାମିଲନାଡୁ]] | ୧୬ ନଭେମ୍ବର ୨୦୦୩ | ୧୭ ନଭେମ୍ବର ୨୦୦୪ | '''୧ ବର୍ଷ, ୧ ଦିନ''' |- ! ୩୧ | [[File:The Governor of Karnataka, Shri Rameshwar Thakur in Bangalore on January 13, 2008.jpg|70px]] | '''[[ରାମେଶ୍ୱର ଠାକୁର]]'''<br/>{{small|(୧୯୨୫{{ndash}}୨୦୧୫)<br/>କେନ୍ଦ୍ର ଅର୍ଥ ରାଷ୍ଟ୍ରମନ୍ତ୍ରୀ}} | [[ଝାଡ଼ଖଣ୍ଡ]] | ୧୮ ନଭେମ୍ବର ୨୦୦୪ | ୨୧ ଅଗଷ୍ଟ ୨୦୦୭{{ref label|§|§|§}}{{efn-lg|କର୍ଣ୍ଣାଟକର ରାଜ୍ୟପାଳ ଭାବରେ ବଦଳି ହୋଇଥିଲେ}} | '''୨ ବର୍ଷ, ୨୭୬ ଦିନ''' | [[ଏ. ପି. ଜେ. ଅବଦୁଲ କଲାମ]] |- ! ୩୨ | [[File:Murlidhar Chandrakant Bhandare 1.jpg|70px]] | '''[[ମୁରଲୀଧର ଚନ୍ଦ୍ରକାନ୍ତ ଭଣ୍ଡାରେ]]'''<br/>{{small|(୧୯୨୮{{ndash}}୨୦୨୪)<br/> ରାଜ୍ୟସଭା ସାଂସଦ, ମହାରାଷ୍ଟ୍ର}} | [[ମହାରାଷ୍ଟ୍ର]] | ୨୧ ଅଗଷ୍ଟ ୨୦୦୭ | ୨୦ ମାର୍ଚ୍ଚ ୨୦୧୩ | '''୫ ବର୍ଷ, ୨୧୧ ଦିନ''' | [[ପ୍ରତିଭା ପାଟିଲ]] |- ! ୩୩ | [[File:Governor S. C. Jamir with CM Naveen Patnaik and President Kovind (cropped).jpg|70px]] | '''[[ଏସ୍. ସି. ଜାମିର]]'''<br/>{{small|(ଜନ୍ମ. ୧୯୩୧)<br/>ନାଗାଲାଣ୍ଡର ମୁଖ୍ୟମନ୍ତ୍ରୀ}} | [[ନାଗାଲାଣ୍ଡ]] | ୨୧ ମାର୍ଚ୍ଚ ୨୦୧୩ | ୨୦ ମାର୍ଚ୍ଚ ୨୦୧୮ | '''୪ ବର୍ଷ, ୩୬୪ ଦିନ''' | [[ପ୍ରଣବ ମୁଖାର୍ଜୀ]] |- ! ୩୪ | bgcolor="wheat"| [[File:The Governor of Jammu and Kashmir, Shri Satya Pal Malik calling on the Union Home Minister, Shri Rajnath Singh, in New Delhi on October 10, 2018 (cropped).JPG|70px]] | bgcolor="wheat"| '''[[ସତ୍ୟପାଲ ମଲିକ]]'''<br/>{{small|(୧୯୪୬{{ndash}}୨୦୨୫)<br/>ବିହାରର ରାଜ୍ୟପାଳ<br/>(ଅତିରିକ୍ତ ଦାୟିତ୍ୱ)}} | bgcolor="wheat"| [[ଉତ୍ତରପ୍ରଦେଶ]] | bgcolor="wheat"| ୨୧ ମାର୍ଚ୍ଚ ୨୦୧୮ | bgcolor="wheat"| ୨୮ ମଇ ୨୦୧୮ | bgcolor="wheat"| '''୬୮ ଦିନ''' | rowspan="2"| [[ରାମ ନାଥ କୋବିନ୍ଦ]] |- ! ୩୫ | [[File:Prof. Ganeshi Lal.jpg|70x70px]] | '''[[ଗଣେଶୀ ଲାଲ]]'''<br/>{{small|(ଜନ୍ମ. ୧୯୪୧)<br/> ହରିଆଣାର ବିଧାୟକ}} | [[ହରିଆଣା]] | ୨୯ ମଇ ୨୦୧୮ | ୩୦ ଅକ୍ଟୋବର ୨୦୨୩ | '''୫ ବର୍ଷ, ୧୫୪ ଦିନ''' |- ! ୩୬ | [[File:Raghubar Das with Jual Oram (cropped).jpg|70px]] | '''[[ରଘୁବର ଦାସ]]'''<br/>{{small|(ଜନ୍ମ. ୧୯୫୫)<br/>ଝାଡ଼ଖଣ୍ଡର ମୁଖ୍ୟମନ୍ତ୍ରୀ}} | [[ଝାଡ଼ଖଣ୍ଡ]] | ୩୧ ଅକ୍ଟୋବର ୨୦୨୩ | ୩ ଜାନୁଆରୀ ୨୦୨୫{{ref label|‡|‡|‡}} | '''୧ ବର୍ଷ, ୬୪ ଦିନ''' | rowspan="2"| [[ଦ୍ରୌପଦୀ ମୁର୍ମୁ]] |- ! ୩୭ | [[File:GTaYHuVaAAAc5dU.jpg|93x93px]] | '''[[କମ୍ଭମ୍ପାଟି ହରିବାବୁ]]'''<br/>{{small|(ଜନ୍ମ. ୧୯୫୩)<br/> ମିଜୋରାମର ରାଜ୍ୟପାଳ}} | [[ଆନ୍ଧ୍ରପ୍ରଦେଶ]] | ୩ ଜାନୁଆରୀ ୨୦୨୫ | ''ବର୍ତ୍ତମାନ ପଦାଧିକାରୀ'' | '''{{#expr: floor( ( {{#time:U}} - {{#time:U|2025-01-03}} ) / 31536000 ) }} ବର୍ଷ, {{#expr: floor( ( ( {{#time:U}} - {{#time:U|2025-01-03}} ) mod 31536000 ) / 86400 ) }} ଦିନ''' |} {{div col|colwidth=35em}} {{reflist|group=lower-greek}} {{div col end}} == ଆଧାର == {{ଆଧାର}} {{ଓଡ଼ିଶା}} {{ଓଡ଼ିଶା ପ୍ରସଙ୍ଗ}} {{ଓଡ଼ିଶାର ରାଜ୍ୟପାଳ}} [[ଶ୍ରେଣୀ:ଓଡ଼ିଶାର ରାଜ୍ୟପାଳ]] [[ଶ୍ରେଣୀ:ତାଲିକା]] rsau5w5cwt7c14cn5p0luzrey4fzcq9 595838 595836 2026-06-01T16:58:38Z SamyakSamantasinghar 42167 /* ତାଲିକା */ 595838 wikitext text/x-wiki {{Short description|ଓଡ଼ିଶାର ରାଜ୍ୟପାଳ, ଭାରତର ପୂର୍ବବର୍ତ୍ତୀ ରାଜ୍ୟ}} {{Use dmy dates|date=December 2025}} {{Infobox | title = ଓଡ଼ିଶାର ରାଜ୍ୟପାଳ | image = [[File:Seal of Odisha.png|120px|ଓଡ଼ିଶାର ରାଜପ୍ରତୀକ]] | caption = '''ଓଡ଼ିଶାର ରାଜପ୍ରତୀକ''' | image2 = [[File:GTaYHuVaAAAc5dU.jpg|200px|କମ୍ଭମ୍ପାଟି ହରିବାବୁ]] | caption2 = '''ବର୍ତ୍ତମାନ ପଦାଧିକାରୀ'''<br/>[[କମ୍ଭମ୍ପାଟି ହରିବାବୁ]]<br/>{{small|୩ ଜାନୁଆରୀ ୨୦୨୫ ଠାରୁ}} | label1 = ସମ୍ବୋଧନ | data1 = '''ମହାମହିମ'''<br/>ମାନ୍ୟବର ରାଜ୍ୟପାଳ ମହୋଦୟ / ମହୋଦୟା | label2 = ବାସଭବନ | data2 = [[ଲୋକ ଭବନ, ଭୁବନେଶ୍ୱର]]<br/>[[ଲୋକ ଭବନ, ପୁରୀ]] | label3 = ନିଯୁକ୍ତିଦାତା | data3 = '''[[ଭାରତର ରାଷ୍ଟ୍ରପତି]]''' | label4 = କାର୍ଯ୍ୟକାଳ ସୀମା | data4 = ରାଷ୍ଟ୍ରପତିଙ୍କ ଇଚ୍ଛାଧୀନ | label5 = ଗଠନ | data5 = ୧ ଅପ୍ରେଲ ୧୯୩୬ | label6 = ପ୍ରଥମ ପଦାଧିକାରୀ | data6 = [[ସାର୍ ଜନ୍ ଅଷ୍ଟେନ୍ ହବ୍ୟାକ୍]] | label7 = ଦରମା | data7 = ₹୩,୫୦,୦୦୦/ମାସିକ<br/>₹୪୨,୦୦,୦୦୦/ବାର୍ଷିକ | label8 = ୱେବସାଇଟ୍ | data8 = [http://www.rajbhavanodisha.gov.in/ rajbhavanodisha.gov.in] }} '''ଓଡ଼ିଶାର ରାଜ୍ୟପାଳ''' ହେଉଛନ୍ତି [[ଭାରତ]]ର ଏକ ରାଜ୍ୟ [[ଓଡ଼ିଶା]]ର ସାମ୍ବିଧାନିକ ମୁଖ୍ୟ । କେନ୍ଦ୍ର ସ୍ତରରେ ଭାରତର ରାଷ୍ଟ୍ରପତିଙ୍କର ଯେପରି କ୍ଷମତା ଓ କାର୍ଯ୍ୟାବଳୀ ରହିଛି, ରାଜ୍ୟ ସ୍ତରରେ ରାଜ୍ୟପାଳଙ୍କର ମଧ୍ୟ ସମାନ କ୍ଷମତା ଓ କାର୍ଯ୍ୟାବଳୀ ରହିଥାଏ । ସେମାନେ ଭାରତର ରାଷ୍ଟ୍ରପତିଙ୍କ ଦ୍ୱାରା ନିଯୁକ୍ତ ହୋଇ ରାଜ୍ୟରେ ଅବସ୍ଥାପିତ ହୁଅନ୍ତି ଏବଂ ସାଧାରଣତଃ ସେମାନେ ଯେଉଁ ରାଜ୍ୟର ଶାସନ ଦାୟିତ୍ୱରେ ଥାଆନ୍ତି, ସେହି ରାଜ୍ୟର ସ୍ଥାନୀୟ ବାସିନ୍ଦା ହୋଇନଥାନ୍ତି । ରାଷ୍ଟ୍ରପତି କେଉଁ ଆଧାରରେ ପ୍ରାର୍ଥୀମାନଙ୍କୁ ମୂଲ୍ୟାୟନ କରନ୍ତି, ସେହି ବିଷୟରେ [[ଭାରତର ସମ୍ବିଧାନ]]ରେ କୌଣସି ଉଲ୍ଲେଖ ନାହିଁ । ରାଜ୍ୟପାଳ ନାମମାତ୍ର ମୁଖ୍ୟ ଭାବରେ କାର୍ଯ୍ୟ କରୁଥିବା ବେଳେ ପ୍ରକୃତ କ୍ଷମତା [[ଓଡ଼ିଶାର ମୁଖ୍ୟମନ୍ତ୍ରୀମାନଙ୍କର ତାଲିକା|ରାଜ୍ୟର ମୁଖ୍ୟମନ୍ତ୍ରୀ]] ଏବଂ ତାଙ୍କ ମନ୍ତ୍ରୀପରିଷଦଙ୍କ ହାତରେ ନ୍ୟସ୍ତ ଥାଏ । ୩ ଜାନୁଆରୀ ୨୦୨୫ ଠାରୁ '''ହରିବାବୁ କମ୍ଭମପତି''' ବର୍ତ୍ତମାନର ରାଜ୍ୟପାଳ ଭାବରେ ଦାୟିତ୍ୱ ନିର୍ବାହ କରୁଛନ୍ତି । ଯଦି ୮ ଜଣ କାର୍ଯ୍ୟକାରୀ ରାଜ୍ୟପାଳ ଏବଂ ୧ ଜଣ ଅତିରିକ୍ତ ଦାୟିତ୍ୱରେ ଥିବା ରାଜ୍ୟପାଳଙ୍କୁ ହିସାବକୁ ନିଆଯାଏ, ତେବେ ଓଡ଼ିଶାରେ ସର୍ବମୋଟ ୩୬ ଜଣ ରାଜ୍ୟପାଳ କାର୍ଯ୍ୟ କରିଛନ୍ତି । == ତାଲିକା == ;ସୂଚୀ *{{note label|†|†|†}} କାର୍ଯ୍ୟକାଳ ସମୟରେ ମୃତ୍ୟୁ *{{note label|§|§|§}} ବଦଳି *{{note label|‡|‡|‡}} ଇସ୍ତଫା/ବହିଷ୍କୃତ ;ରଙ୍ଗ ସୂଚୀ *{{legend2|wheat}} ଗହମ ରଙ୍ଗ (wheat) କାର୍ଯ୍ୟକାରୀ/ଅତିରିକ୍ତ ଦାୟିତ୍ୱକୁ ଦର୍ଶାଉଛି {| class="wikitable sortable" style="text-align:center; border:1px #aaf solid;" ! rowspan="2"| କ୍ରମିକ ନଂ. ! rowspan="2" class="unsortable"| ଚିତ୍ର ! rowspan="2" style="width:14em" | ନାମ<br>{{small|(ଜୀବନକାଳ) <br/> ପୂର୍ବ ପଦବୀ}} ! rowspan="2" style="width:7em" | ଗୃହ ରାଜ୍ୟ ! colspan="3"| କାର୍ଯ୍ୟକାଳ ! rowspan="2" style="width:7em" | ନିଯୁକ୍ତିଦାତା<br/>([[ଭାରତର ରାଷ୍ଟ୍ରପତି|ରାଷ୍ଟ୍ରପତି]]) |- ! style="width:7em"| କାର୍ଯ୍ୟଭାର ଆରମ୍ଭ ! style="width:7em"| କାର୍ଯ୍ୟଭାର ଶେଷ ! style="width:5em"| ପଦବୀରେ ଥିବା ସମୟ |- ! colspan="8" |ଓଡ଼ିଶା ପ୍ରଦେଶ, ବ୍ରିଟିଶ ଭାରତ (୧୯୩୬ - ୧୯୪୭) |- !୧ | | [[ସାର୍ ଜନ୍ ଅଷ୍ଟେନ୍ ହବ୍ୟାକ୍]] <br/> {{small|(୧୮୭୮{{ndash}}୧୯୬୮)}} | rowspan="4" |[[ଯୁକ୍ତରାଜ୍ୟ]] | ୧ ଅପ୍ରେଲ ୧୯୩୬ | ୧୧ ଅଗଷ୍ଟ ୧୯୩୮ | '''୨ ବର୍ଷ, ୧୩୨ ଦିନ''' |[[ଫ୍ରିମ୍ୟାନ୍ ଥୋମାସ୍]]<br />{{small|([[ଭାଇସରୟ]])}} |- !- | bgcolor="wheat"| | bgcolor="wheat"| [[ଜର୍ଜ ଟାଉନସେଣ୍ଡ ବୋଗ୍]]<br/> {{small|{{post-nominals|country=GBR|CSI|CSE}} {{post-nominals|list=[[Indian Civil Service|ICS]]}} <br/> (୧୮୮୪{{ndash}}୧୯୬୯) <br/>(କାର୍ଯ୍ୟକାରୀ)}} | bgcolor="wheat"| ୧୧ ଅଗଷ୍ଟ ୧୯୩୮ | bgcolor="wheat"| ୭ ଡିସେମ୍ବର ୧୯୩୮ | bgcolor="wheat"| '''୧୮୮ ଦିନ''' | rowspan="3" |[[ଭିକ୍ଟର ହୋପ୍]]<br />{{small|([[ଭାଇସରୟ]])}} |- !୨ | |[[ସାର୍ ଜନ୍ ଅଷ୍ଟେନ୍ ହବ୍ୟାକ୍]] <br/> {{small|(୧୮୭୮{{ndash}}୧୯୬୮)}} | ୮ ଡିସେମ୍ବର ୧୯୩୮ | ୩୧ ମାର୍ଚ୍ଚ ୧୯୪୧ | '''୨ ବର୍ଷ, ୧୧୩ ଦିନ'''<br />'''{{small|(ମୋଟ ୪ ବର୍ଷ, ୨୪୫ ଦିନ)}}''' |- !୩ | | [[ସାର୍ ହଥର୍ଣ୍ଣ ଲୁଇସ୍]]<br/>{{small|{{post-nominals|country=GBR|KCST|KCIE}} {{post-nominals|list=[[Indian Civil Service|ICS]]}} <br/> (୧୮୮୮{{ndash}}୧୯୭୦)}} | ୧ ଅପ୍ରେଲ ୧୯୪୧ | ୩୧ ମାର୍ଚ୍ଚ ୧୯୪୬ | '''୪ ବର୍ଷ, ୩୬୪ ଦିନ''' |- !୪ | [[File:Chandulal_Madhavlal_Trivedi.png|103x103px]] | [[ଚାନ୍ଦୁଲାଲ ମାଧବଲାଲ ତ୍ରିବେଦୀ]]<br/> {{small|{{post-nominals|country=GBR|KCS|CIE|}} {{post-nominals|country=GBR|OBE}} {{post-nominals|list=[[Indian Civil Service|ICS]]}} <br/> (୧୮୯୩{{ndash}}୧୯୮୦) <br/> ଯୁଦ୍ଧ ବିଭାଗରେ ସଚିବ}} | [[ଗୁଜରାଟ]] | ୧ ଅପ୍ରେଲ ୧୯୪୬ | ୧୪ ଅଗଷ୍ଟ ୧୯୪୭ | '''୧ ବର୍ଷ, ୧୩୫ ଦିନ''' | [[ଆର୍କିବାଲ୍ଡ ୱାଭେଲ]]<br />{{small|([[ଭାଇସରୟ]])}} |- ! colspan="8" |ଓଡ଼ିଶା ପ୍ରଦେଶ, ଭାରତୀୟ ଅଧିରାଜ୍ୟ (୧୯୪୭ - ୧୯୫୦) |- ! ୧ | [[File:Kailash Nath Katju.jpg|70px]] | '''[[କୈଳାସ ନାଥ କାଟଜୁ]]'''<br /> {{small|(୧୮୮୭{{ndash}}୧୯୬୮)<br/> [[ଯୁକ୍ତପ୍ରଦେଶ]]ର ଅସ୍ଥାୟୀ ସରକାରରେ ମନ୍ତ୍ରୀ}} | [[କେନ୍ଦ୍ରୀୟ ପ୍ରଦେଶ ଓ ବେରାର]] | ୧୫ ଅଗଷ୍ଟ ୧୯୪୭ | ୨୦ ଜୁନ ୧୯୪୮{{ref label|§|§|§}}{{efn-lg|ପଶ୍ଚିମବଙ୍ଗର ରାଜ୍ୟପାଳ ଭାବରେ ବଦଳି ହୋଇଥିଲେ}} | '''୩୧୦ ଦିନ''' | rowspan="2" | [[ଲର୍ଡ ମାଉଣ୍ଟବ୍ୟାଟେନ]]<br />{{small|([[ଗଭର୍ଣ୍ଣର ଜେନେରାଲ]])}} |- ! ୨ | [[File:Asaf Ali 1949.jpg|70px]] | '''[[ଆସଫ ଅଲ୍ଲୀ]]'''<br />{{small|(୧୮୮୮{{ndash}}୧୯୫୩)<br/> ଆମେରିକାରେ ଭାରତର ରାଷ୍ଟ୍ରଦୂତ}} | [[ଯୁକ୍ତପ୍ରଦେଶ]] | ୨୧ ଜୁନ ୧୯୪୮ | ୨୫ ଜାନୁଆରୀ ୧୯୫୦ | '''୧ ବର୍ଷ, ୨୧୮ ଦିନ''' |- ! colspan="8" |ଓଡ଼ିଶା ରାଜ୍ୟ, ଭାରତୀୟ ଗଣରାଜ୍ୟ (୧୯୫୦ ପରେ) |- !୧ | [[File:Asaf Ali 1949.jpg|70px]] |'''[[ଆସଫ ଅଲ୍ଲୀ]]'''<br />{{small|(୧୮୮୮{{ndash}}୧୯୫୩)<br/> ଆମେରିକାରେ ଭାରତର ରାଷ୍ଟ୍ରଦୂତ}} |[[ଯୁକ୍ତପ୍ରଦେଶ]] |୨୬ ଜାନୁଆରୀ ୧୯୫୦ |୫ ମଇ ୧୯୫୧ |'''୧ ବର୍ଷ, ୯୯ ଦିନ''' |[[ଲର୍ଡ ମାଉଣ୍ଟବ୍ୟାଟେନ]]<br />{{small|([[ଗଭର୍ଣ୍ଣର ଜେନେରାଲ]])}} |- ! ୨ | bgcolor="wheat"| [[File:Blank.svg|70px]] | bgcolor="wheat"| '''[[ଭି. ପି. ମେନନ]]'''<br/>{{small|{{post-nominals|country=GBR|CSI|CIE}}<br/>(୧୮୯୩{{ndash}}୧୯୬୫)<br/> ରାଜ୍ୟ ମନ୍ତ୍ରଣାଳୟରେ ସଚିବ<br/> (କାର୍ଯ୍ୟକାରୀ)}} | bgcolor="wheat"| [[ମାଡ୍ରାସ ରାଜ୍ୟ]] | bgcolor="wheat"| ୬ ମଇ ୧୯୫୧ | bgcolor="wheat"| ୧୭ ଜୁଲାଇ ୧୯୫୧ | bgcolor="wheat"| '''୭୨ ଦିନ''' | rowspan="2" | [[ରାଜେନ୍ଦ୍ର ପ୍ରସାଦ]]<br/>{{small|(କାର୍ଯ୍ୟକାରୀ)}} |- ! ୩ | [[File:Asaf Ali 1949.jpg|70px]] | '''[[ଆସଫ ଅଲ୍ଲୀ]]'''<br/>{{small|(୧୮୮୮{{ndash}}୧୯୫୩)<br/> ଆମେରିକାରେ ଭାରତର ରାଷ୍ଟ୍ରଦୂତ}} | [[ଯୁକ୍ତପ୍ରଦେଶ]] | ୧୮ ଜୁଲାଇ ୧୯୫୧ | ୬ ଜୁନ ୧୯୫୨ | '''୩୨୪ ଦିନ'''<br/>'''{{small|(ମୋଟ ୩ ବର୍ଷ, ୨୭୬ ଦିନ)}}''' |- ! ୪ | [[File:Saiyid Fazl Ali.jpg|70px]] | {{small|ବିଚାରପତି (ଅବସରପ୍ରାପ୍ତ)}}<br/>'''[[ସୟଦ ଫଜଲ ଅଲ୍ଲୀ]]'''<br/>{{small|(୧୮୮୬{{ndash}}୧୯୫୯)<br/> ଭାରତର ସର୍ବୋଚ୍ଚ ନ୍ୟାୟାଳୟର ବିଚାରପତି}} | [[ବିହାର]] | ୭ ଜୁନ ୧୯୫୨ | ୯ ଫେବୃଆରୀ ୧୯୫୪ | '''୧ ବର୍ଷ, ୨୪୭ ଦିନ''' | rowspan="4" |[[ରାଜେନ୍ଦ୍ର ପ୍ରସାଦ]] |- ! ୫ | [[File:Kumarasami raja.jpg|70px]] | '''[[ପି. ଏସ୍. କୁମାରସ୍ୱାମୀ ରାଜା]]'''<br/>{{small|(୧୮୯୮{{ndash}}୧୯୫୭)<br/> ମାଡ୍ରାସ ରାଜ୍ୟର ମୁଖ୍ୟମନ୍ତ୍ରୀ}} | [[ମାଡ୍ରାସ ରାଜ୍ୟ]] | ୧୦ ଫେବୃଆରୀ ୧୯୫୪ | ୧୧ ସେପ୍ଟେମ୍ବର ୧୯୫୬ | '''୨ ବର୍ଷ, ୨୧୪ ଦିନ''' |- ! ୬ | [[File:Bhim Sen Sachar.png|70px]] | '''[[ଭୀମ ସେନ ସଚ୍ଚର]]'''<br/>{{small|(୧୮୯୪{{ndash}}୧୯୭୮)<br/> ପଞ୍ଜାବର ମୁଖ୍ୟମନ୍ତ୍ରୀ}} | [[ପଞ୍ଜାବ]] | ୧୨ ସେପ୍ଟେମ୍ବର ୧୯୫୬ | ୩୧ ଜୁଲାଇ ୧୯୫୭{{ref label|§|§|§}}{{efn-lg|ଆନ୍ଧ୍ରପ୍ରଦେଶର ରାଜ୍ୟପାଳ ଭାବରେ ବଦଳି ହୋଇଥିଲେ}} | '''୩୨୨ ଦିନ''' |- ! ୭ | [[File:Y N Sukhtankar.jpg|70px]] | '''[[ଯଶୋବନ୍ତ ନାରାୟଣ ସୁକଥଙ୍କର]]'''<br/>{{post-nominals|country=GBR|CIE}} {{post-nominals|list=[[Indian Civil Service|ICS]]}} {{small|(ଅବସରପ୍ରାପ୍ତ)<br/>(୧୮୯୭{{ndash}}୧୯୭୩)<br/> ଭାରତର କ୍ୟାବିନେଟ୍ ସଚିବ}} | [[ବମ୍ବେ ରାଜ୍ୟ]] | ୩୧ ଜୁଲାଇ ୧୯୫୭ | ୧୫ ସେପ୍ଟେମ୍ବର ୧୯୬୨ | '''୫ ବର୍ଷ, ୪୬ ଦିନ''' |- ! ୮ | [[File:Ajudhia Nath Khosla.jpg|70px]] | '''[[ଅଯୋଧ୍ୟା ନାଥ ଖୋସଲା]]'''<br/>{{small|(୧୮୯୨{{ndash}}୧୯୮୪)<br/> ରାଜ୍ୟସଭା ସାଂସଦ}} | [[ପଞ୍ଜାବ]] | ୧୬ ସେପ୍ଟେମ୍ବର ୧୯୬୨ | ୫ ଅଗଷ୍ଟ ୧୯୬୬ | '''୩ ବର୍ଷ, ୩୨୩ ଦିନ''' | rowspan="3"| [[ସର୍ବପଲ୍ଲୀ ରାଧାକୃଷ୍ଣନ]] |- bgcolor="wheat" ! ୯ | [[File: Justice Khaleel Ahmed.jpg|70px]] | {{small|ବିଚାରପତି}}<br/>'''[[ଖଲିଲ ଅହମ୍ମଦ]]'''<br/>{{small|(୧୯୦୭{{ndash}}କାର୍ଯ୍ୟକାଳ ସମୟରେ ମୃତ୍ୟୁ)<br/>ଓଡ଼ିଶା ଉଚ୍ଚ ନ୍ୟାୟାଳୟର ମୁଖ୍ୟ ବିଚାରପତି<br/>(କାର୍ଯ୍ୟକାରୀ)}} | [[ବିହାର]] | ୫ ଅଗଷ୍ଟ ୧୯୬୬ | ୧୧ ସେପ୍ଟେମ୍ବର ୧୯୬୬ | '''୩୭ ଦିନ''' |- ! ୧୦ | [[File:Ajudhia Nath Khosla.jpg|70px]] | '''[[ଅଯୋଧ୍ୟା ନାଥ ଖୋସଲା]]'''<br/>{{small|(୧୮୯୨{{ndash}}୧୯୮୪)<br/> ରାଜ୍ୟସଭା ସାଂସଦ}} | [[ପଞ୍ଜାବ]] | ୧୨ ସେପ୍ଟେମ୍ବର ୧୯୬୬ | ୩୦ ଜାନୁଆରୀ ୧୯୬୮ | '''୧ ବର୍ଷ, ୧୪୦ ଦିନ'''<br />'''{{small|(ମୋଟ ୫ ବର୍ଷ, ୯୮ ଦିନ)}}''' |- ! ୧୧ | [[File:Shaukatullah Shah Ansari.jpg|70px]] | '''[[ଶୌକତୁଲ୍ଲା ଶାହ ଅନସାରୀ]]'''<br/>{{small|(୧୯୦୮{{ndash}}୧୯୭୨)<br/> ବିଦର (କର୍ଣ୍ଣାଟକ)ର ଲୋକସଭା ସାଂସଦ}} | [[ଉତ୍ତରପ୍ରଦେଶ]] | ୩୧ ଜାନୁଆରୀ ୧୯୬୮ | ୨୦ ସେପ୍ଟେମ୍ବର ୧୯୭୧ | '''୩ ବର୍ଷ, ୨୩୨ ଦିନ''' | [[ଜାକିର ହୁସେନ]] |- ! ୧୨ | bgcolor="wheat"| [[File:Jogendra Singh (politician).jpg|70px]] | bgcolor="wheat"| '''[[ସର୍ଦ୍ଦାର ଯୋଗେନ୍ଦ୍ର ସିଂହ]]'''<br/>{{small|(୧୯୦୩{{ndash}}୧୯୭୯)<br/> ବହରାଇଚ (ଉତ୍ତରପ୍ରଦେଶ)ର ଲୋକସଭା ସାଂସଦ <br/> (କାର୍ଯ୍ୟକାରୀ)}} | bgcolor="wheat"| [[ଉତ୍ତରପ୍ରଦେଶ]] | bgcolor="wheat"| ୨୦ ସେପ୍ଟେମ୍ବର ୧୯୭୧ | bgcolor="wheat"| ୩୦ ଜୁନ ୧୯୭୨{{ref label|§|§|§}}{{efn-lg|ରାଜସ୍ଥାନର ରାଜ୍ୟପାଳ ଭାବରେ ବଦଳି ହୋଇଥିଲେ}} | bgcolor="wheat"| '''୨୮୪ ଦିନ''' | rowspan="4"| [[ଭି. ଭି. ଗିରି]] |- bgcolor="wheat" ! ୧୩ | [[File:Gati Krushna Misra.jpg|70px]] | {{small|ବିଚାରପତି}}<br/>'''[[ଗତିକୃଷ୍ଣ ମିଶ୍ର]]'''<br/>{{small|(ମୃତ୍ୟୁ. ୨୦୦୯)<br/>ଓଡ଼ିଶା ଉଚ୍ଚ ନ୍ୟାୟାଳୟର ମୁଖ୍ୟ ବିଚାରପତି<br/>(କାର୍ଯ୍ୟକାରୀ)}} | [[ଓଡ଼ିଶା]] | ୧ ଜୁଲାଇ ୧୯୭୨ | ୮ ନଭେମ୍ବର ୧୯୭୨ | '''୧୩୦ ଦିନ''' |- ! ୧୪ | [[File:Basappa Danappa Jatti, 5th Vice President of India.jpg|70px]] | '''[[ବି. ଡି. ଜତ୍ତୀ]]'''<br/>{{small|(୧୯୧୨{{ndash}}୨୦୦୨)<br/> ମହୀଶୂର ରାଜ୍ୟର ମୁଖ୍ୟମନ୍ତ୍ରୀ}} | [[କର୍ଣ୍ଣାଟକ]] | ୮ ନଭେମ୍ବର ୧୯୭୨ | ୨୦ ଅଗଷ୍ଟ ୧୯୭୪{{ref label|‡|‡|‡}}{{efn-lg|ଭାରତର ଉପରାଷ୍ଟ୍ରପତି ହେବା ପାଇଁ ଇସ୍ତଫା ଦେଇଥିଲେ}} | '''୧ ବର୍ଷ, ୨୮୫ ଦିନ''' |- bgcolor="wheat" ! (୧୩) | [[File:Gati Krushna Misra.jpg|70px]] | {{small|ବିଚାରପତି}}<br/>'''[[ଗତିକୃଷ୍ଣ ମିଶ୍ର]]'''<br/>{{small|(ମୃତ୍ୟୁ. ୨୦୦୯)<br/>ଓଡ଼ିଶା ଉଚ୍ଚ ନ୍ୟାୟାଳୟର ମୁଖ୍ୟ ବିଚାରପତି<br/>(କାର୍ଯ୍ୟକାରୀ)}} | [[ଓଡ଼ିଶା]] | ୨୧ ଅଗଷ୍ଟ ୧୯୭୪ | ୨୫ ଅକ୍ଟୋବର ୧୯୭୪ | '''୬୫ ଦିନ'''<br/>'''{{small|(ମୋଟ ୧୯୫ ଦିନ)}}''' |- ! ୧୫ | [[File:Photo Akbar Ali Khan.jpg|70px]] | '''[[ଆକବର ଅଲ୍ଲୀ ଖାନ]]'''<br/>{{small|(୧୮୯୯{{ndash}}୧୯୯୪)<br/>ଉତ୍ତରପ୍ରଦେଶର ରାଜ୍ୟପାଳ}} | [[ଆନ୍ଧ୍ରପ୍ରଦେଶ]] | ୨୫ ଅକ୍ଟୋବର ୧୯୭୪ | ୧୭ ଅପ୍ରେଲ ୧୯୭୬{{ref label|‡|‡|‡}} | '''୧ ବର୍ଷ, ୧୭୫ ଦିନ''' | rowspan="3"| [[ଫକରୁଦ୍ଦିନ ଅଲ୍ଲୀ ଅହମ୍ମଦ]] |- bgcolor="wheat" ! ୧୬ | [[File:Siba Narain Sankar.jpg|70px]] | {{small|ବିଚାରପତି}}<br/>'''[[ଶିବ ନାରାୟଣ ଶଙ୍କର]]'''<br/>{{small|(୧୯୧୫{{ndash}}କାର୍ଯ୍ୟକାଳ ସମୟରେ ମୃତ୍ୟୁ)<br/>ଓଡ଼ିଶା ଉଚ୍ଚ ନ୍ୟାୟାଳୟର ମୁଖ୍ୟ ବିଚାରପତି<br/>(କାର୍ଯ୍ୟକାରୀ)}} | [[ଦିଲ୍ଲୀ]] | ୧୭ ଅପ୍ରେଲ ୧୯୭୬ | ୭ ଫେବୃଆରୀ ୧୯୭୭ | '''୨୯୬ ଦିନ''' |- ! ୧୭ | [[File:Harcharan Singh Brar ex CM.png|70px]] | '''[[ହରଚରଣ ସିଂହ ବ୍ରାର]]'''<br/>{{small|(୧୯୨୨{{ndash}}୨୦୦୯)<br/> ପଞ୍ଜାବର ବିଧାୟକ}} | [[ପଞ୍ଜାବ]] | ୭ ଫେବୃଆରୀ ୧୯୭୭ | ୨୨ ସେପ୍ଟେମ୍ବର ୧୯୭୭{{ref label|§|§|§}}{{efn-lg|ହରିଆଣାର ରାଜ୍ୟପାଳ ଭାବରେ ବଦଳି ହୋଇଥିଲେ}} | '''୨୨୭ ଦିନ''' |- ! ୧୮ | [[File:Pt Bhagwat Dayal Sharma.JPG|70px]] | '''[[ଭଗବତ ଦୟାଲ ଶର୍ମା]]'''<br/>{{small|(୧୯୧୮{{ndash}}୧୯୯୩)<br/> ହରିଆଣାର ମୁଖ୍ୟମନ୍ତ୍ରୀ}} | [[ହରିଆଣା]] | ୨୩ ସେପ୍ଟେମ୍ବର ୧୯୭୭ | ୩୦ ଅପ୍ରେଲ ୧୯୮୦{{ref label|§|§|§}}{{efn-lg|ମଧ୍ୟପ୍ରଦେଶର ରାଜ୍ୟପାଳ ଭାବରେ ବଦଳି ହୋଇଥିଲେ}} | '''୨ ବର୍ଷ, ୨୨୦ ଦିନ''' | rowspan="5"| [[ନୀଲମ ସଞ୍ଜୀବ ରେଡ୍ଡୀ]] |- ! ୧୯ | [[File:C M Poonacha.gif|70px]] | '''[[ସି. ଏମ. ପୁନାଚା]]'''<br/>{{small|(୧୯୧୦{{ndash}}୧୯୯୦)<br/>ମଧ୍ୟପ୍ରଦେଶର ରାଜ୍ୟପାଳ}} | [[କର୍ଣ୍ଣାଟକ]] | ୩୦ ଅପ୍ରେଲ ୧୯୮୦ | ୩୦ ସେପ୍ଟେମ୍ବର ୧୯୮୦ | '''୧୫୩ ଦିନ''' |- bgcolor="wheat" ! ୨୦ | [[File: Justice SK Ray.jpg|70px]] | {{small|ବିଚାରପତି}}<br/>'''[[ସୁକାନ୍ତ କିଶୋର ରାୟ]]'''<br/>{{small|(୧୯୧୮{{ndash}}୨୦୦୨)<br/>ଓଡ଼ିଶା ଉଚ୍ଚ ନ୍ୟାୟାଳୟର ମୁଖ୍ୟ ବିଚାରପତି<br/>(କାର୍ଯ୍ୟକାରୀ)}} | [[ଓଡ଼ିଶା]] | ୧ ଅକ୍ଟୋବର ୧୯୮୦ | ୩ ନଭେମ୍ବର ୧୯୮୦ | '''୩୩ ଦିନ''' |- ! (୧୯) | [[File:C M Poonacha.gif|70px]] | '''[[ସି. ଏମ. ପୁନାଚା]]'''<br/>{{small|(୧୯୧୦{{ndash}}୧୯୯୦)<br/> ମଧ୍ୟପ୍ରଦେଶର ରାଜ୍ୟପାଳ}} | [[କର୍ଣ୍ଣାଟକ]] | ୪ ନଭେମ୍ବର ୧୯୮୦ | ୨୪ ଜୁନ ୧୯୮୨ | '''୧ ବର୍ଷ, ୨୩୨ ଦିନ''' |- bgcolor="wheat" ! ୨୧ | [[File:Ranganath Mishra.png|70px]] | {{small|ବିଚାରପତି}}<br/>'''[[ରଙ୍ଗନାଥ ମିଶ୍ର]]'''<br/>{{small|(୧୯୨୬{{ndash}}୨୦୧୨)<br/>ଓଡ଼ିଶା ଉଚ୍ଚ ନ୍ୟାୟାଳୟର ମୁଖ୍ୟ ବିଚାରପତି<br/>(କାର୍ଯ୍ୟକାରୀ)}} | [[ଓଡ଼ିଶା]] | ୨୫ ଜୁନ ୧୯୮୨ | ୩୧ ଅଗଷ୍ଟ ୧୯୮୨ | '''୬୭ ଦିନ''' |- ! (୧୯) | [[File:C M Poonacha.gif|70px]] | '''[[ସି. ଏମ. ପୁନାଚା]]'''<br/>{{small|(୧୯୧୦{{ndash}}୧୯୯୦)<br/>ମଧ୍ୟପ୍ରଦେଶର ରାଜ୍ୟପାଳ}} | [[କର୍ଣ୍ଣାଟକ]] | ୧ ସେପ୍ଟେମ୍ବର ୧୯୮୨ | ୧୭ ଅଗଷ୍ଟ ୧୯୮୩ | '''୩୫୦ ଦିନ'''<br/>'''{{small|(ମୋଟ ୩ ବର୍ଷ, ୫ ଦିନ)}}''' | rowspan="2"| [[ଜ୍ଞାନୀ ଜୈଲ ସିଂହ]] |- ! ୨୨ | [[File:Bishambhar Nath Pande.jpg|70px]] | '''[[ବିଶମ୍ଭର ନାଥ ପାଣ୍ଡେ]]'''<br/>{{small|(୧୯୦୬{{ndash}}୧୯୯୮)<br/> ରାଜ୍ୟସଭା ସାଂସଦ, ଉତ୍ତରପ୍ରଦେଶ}} | [[ଉତ୍ତରପ୍ରଦେଶ]] | ୧୭ ଅଗଷ୍ଟ ୧୯୮୩ | ୨୦ ନଭେମ୍ବର ୧୯୮୮{{ref label|‡|‡|‡}} | '''୫ ବର୍ଷ, ୯୫ ଦିନ''' |- ! ୨୩ |[[File:Saiyid Nurul Hasan 16 (cropped).jpg|70px]] |'''[[ସୟଦ ନୁରୁଲ ହାସନ]]'''<br/>{{small|(୧୯୨୧{{ndash}}୧୯୯୩)<br/>ପଶ୍ଚିମବଙ୍ଗର ରାଜ୍ୟପାଳ}}<small>(୨୦ ମାର୍ଚ୍ଚ ୧୯୮୯ ପର୍ଯ୍ୟନ୍ତ କାର୍ଯ୍ୟକାରୀ)</small> |[[ଉତ୍ତରପ୍ରଦେଶ]] | ୨୦ ନଭେମ୍ବର ୧୯୮୮ | ୬ ଫେବୃଆରୀ ୧୯୯୦{{ref label|§|§|§}}{{efn-lg|ପଶ୍ଚିମବଙ୍ଗର ରାଜ୍ୟପାଳ ଭାବରେ ବଦଳି ହୋଇଥିଲେ}} |'''୧ ବର୍ଷ, ୭୮ ଦିନ''' | rowspan="2" |[[ରାମସ୍ୱାମୀ ଭେଙ୍କଟରମଣ]] |- ! ୨୪ | [[File:Yagya Dutt Sharma.jpg|70px]] | '''[[ଯଜ୍ଞ ଦତ୍ତ ଶର୍ମା]]'''<br/>{{small|(୧୯୨୨{{ndash}}୧୯୯୬)<br/> ଗୁରୁଦାସପୁରର ଲୋକସଭା ସାଂସଦ, ପଞ୍ଜାବ}} | [[ପଞ୍ଜାବ]] | ୭ ଫେବୃଆରୀ ୧୯୯୦ | ୧ ଫେବୃଆରୀ ୧୯୯୩{{ref label|‡|‡|‡}} | '''୨ ବର୍ଷ, ୩୬୦ ଦିନ''' |- ! (୨୩) | bgcolor="wheat"| [[File:Saiyid Nurul Hasan 16 (cropped).jpg|70px]] | bgcolor="wheat"| '''[[ସୟଦ ନୁରୁଲ ହାସନ]]'''<br/>{{small|(୧୯୨୧{{ndash}}୧୯୯୩)<br/>ପଶ୍ଚିମବଙ୍ଗର ରାଜ୍ୟପାଳ<br/>(ଅତିରିକ୍ତ ଦାୟିତ୍ୱ)}} | bgcolor="wheat"| [[ଉତ୍ତରପ୍ରଦେଶ]] | bgcolor="wheat"| ୧ ଫେବୃଆରୀ ୧୯୯୩ | bgcolor="wheat"| ୩୧ ମଇ ୧୯୯୩ | bgcolor="wheat"| '''୧୧୯ ଦିନ'''<br/>'''{{small|(ମୋଟ ୧ ବର୍ଷ, ୧୯୭ ଦିନ)}}''' | rowspan="5"| [[ଶଙ୍କର ଦୟାଲ ଶର୍ମା]] |- ! ୨୫ | [[File:B. Satya Narayan Reddy portrait.jpg|70px]] | '''[[ବି. ସତ୍ୟ ନାରାୟଣ ରେଡ୍ଡୀ]]'''<br/>{{small|(୧୯୨୭{{ndash}}୨୦୧୨)<br/>ଉତ୍ତରପ୍ରଦେଶର ରାଜ୍ୟପାଳ}} | [[ଆନ୍ଧ୍ରପ୍ରଦେଶ]] | ୧ ଜୁନ ୧୯୯୩ | ୧୭ ଜୁନ ୧୯୯୫ | '''୨ ବର୍ଷ, ୧୬ ଦିନ''' |- ! ୨୬ | [[File:Gopala Ramanujam.jpg|70px]] | '''[[ଗୋପାଳ ରାମାନୁଜମ୍]]'''<br/>{{small|(୧୯୧୫{{ndash}}୨୦୦୧)<br/> ଗୋଆର ରାଜ୍ୟପାଳ}} | [[ତାମିଲନାଡୁ]] | ୧୮ ଜୁନ ୧୯୯୫ | ୩୦ ଜାନୁଆରୀ ୧୯୯୭ | '''୧ ବର୍ଷ, ୨୨୬ ଦିନ''' |- ! ୨୭ | bgcolor="wheat"| [[File:K. V. Raghunatha Reddy (cropped).jpg|70px]] | bgcolor="wheat"| '''[[କେ. ଭି. ରଘୁନାଥ ରେଡ୍ଡୀ]]'''<br/>{{small|(୧୯୨୪{{ndash}}୨୦୦୨)<br/>ପଶ୍ଚିମବଙ୍ଗର ରାଜ୍ୟପାଳ}}<br/>{{small|(ଅତିରିକ୍ତ ଦାୟିତ୍ୱ)}} | bgcolor="wheat"| [[ଆନ୍ଧ୍ରପ୍ରଦେଶ]] | bgcolor="wheat"| ୩୧ ଜାନୁଆରୀ ୧୯୯୭ | bgcolor="wheat"| ୧୨ ଫେବୃଆରୀ ୧୯୯୭ | bgcolor="wheat"| '''୧୨ ଦିନ''' |- ! (୨୬) | [[File:Gopala Ramanujam.jpg|70px]] | '''[[ଗୋପାଳ ରାମାନୁଜମ୍]]'''<br/>{{small|(୧୯୧୫{{ndash}}୨୦୦୧)<br/>ଗୋଆର ରାଜ୍ୟପାଳ}} | [[ତାମିଲନାଡୁ]] | ୧୩ ଫେବୃଆରୀ ୧୯୯୭ | ୧୩ ଡିସେମ୍ବର ୧୯୯୭ | '''୩୦୩ ଦିନ'''<br/>'''{{small|(ମୋଟ ୨ ବର୍ଷ, ୧୬୪ ଦିନ)}}''' |- ! (୨୭) | bgcolor="wheat"| [[File:K. V. Raghunatha Reddy (cropped).jpg|70px]] | bgcolor="wheat"| '''[[କେ. ଭି. ରଘୁନାଥ ରେଡ୍ଡୀ]]'''<br/>{{small|(୧୯୨୪{{ndash}}୨୦୦୨)<br/>ପଶ୍ଚିମବଙ୍ଗର ରାଜ୍ୟପାଳ<br/>(ଅତିରିକ୍ତ ଦାୟିତ୍ୱ)}} | bgcolor="wheat"| [[ଆନ୍ଧ୍ରପ୍ରଦେଶ]] | bgcolor="wheat"| ୧୩ ଡିସେମ୍ବର ୧୯୯୭ | bgcolor="wheat"| ୨୭ ଅପ୍ରେଲ ୧୯୯୮ | bgcolor="wheat"| '''୧୩୫ ଦିନ''' | rowspan="5"| [[କେ. ଆର୍. ନାରାୟଣନ]] |- bgcolor="wheat" ! ୨୮ | [[File:The Chairman, Economic Advisory Council to the Prime Minister, Dr. C. Rangarajan addressing a press conference on ‘Economic Review 2012-13’, in New Delhi on April 23, 2013 (cropped).jpg|70px]] | '''[[ସି. ରଙ୍ଗରାଜନ]]'''<br/>{{small|(ଜନ୍ମ. ୧୯୩୨)<br/>ଆନ୍ଧ୍ରପ୍ରଦେଶର ରାଜ୍ୟପାଳ<br/>(ଅତିରିକ୍ତ ଦାୟିତ୍ୱ)}} | [[ତାମିଲନାଡୁ]] | ୨୭ ଅପ୍ରେଲ ୧୯୯୮ | ୧୪ ନଭେମ୍ବର ୧୯୯୯ | '''୧ ବର୍ଷ, ୨୦୧ ଦିନ''' |- ! ୨୯ | [[File:Colour photo of M M Rajendran.png|70px]] | '''[[ଏମ୍. ଏମ୍. ରାଜେନ୍ଦ୍ରନ]]'''<br/>{{small|ଆଇ.ଏ.ଏସ୍. (ଅବସରପ୍ରାପ୍ତ)<br/>(୧୯୩୫{{ndash}}୨୦୨୩)<br/> ତାମିଲନାଡୁର ମୁଖ୍ୟ ଶାସନ ସଚିବ}} | [[ତାମିଲନାଡୁ]] | ୧୫ ନଭେମ୍ବର ୧୯୯୯ | ୩ ମାର୍ଚ୍ଚ ୨୦୦୩ | '''୩ ବର୍ଷ, ୧୦୮ ଦିନ''' |- ! ୩୦ | [[File:The Vice President, Shri Mohd. Hamid Ansari with the Governor of Tamil Nadu, Shri Surjit Singh Barnala and the Chief Minister of Tamil Nadu, Dr. Kalaignar M. Karunanidhi (cropped) (Surjit Singh Barnala).png|70px]] | '''[[ସୁରଜିତ ସିଂହ ବରନାଲା]]'''<br/>{{small|(୧୯୨୫{{ndash}}୨୦୧୭)<br/> ପଞ୍ଜାବର ମୁଖ୍ୟମନ୍ତ୍ରୀ}} | [[ପଞ୍ଜାବ]] | ୪ ମାର୍ଚ୍ଚ ୨୦୦୩ | ୧୬ ନଭେମ୍ବର ୨୦୦୩ | '''୨୫୭ ଦିନ''' |- ! (୨୯) | [[File:Colour photo of M M Rajendran.png|70px]] | '''[[ଏମ୍. ଏମ୍. ରାଜେନ୍ଦ୍ରନ]]'''<br/>{{small|ଆଇ.ଏ.ଏସ୍. (ଅବସରପ୍ରାପ୍ତ)<br/>(୧୯୩୫{{ndash}}୨୦୨୩)<br/> ତାମିଲନାଡୁର ମୁଖ୍ୟ ଶାସନ ସଚିବ}} | [[ତାମିଲନାଡୁ]] | ୧୬ ନଭେମ୍ବର ୨୦୦୩ | ୧୭ ନଭେମ୍ବର ୨୦୦୪ | '''୧ ବର୍ଷ, ୧ ଦିନ''' |- ! ୩୧ | [[File:The Governor of Karnataka, Shri Rameshwar Thakur in Bangalore on January 13, 2008.jpg|70px]] | '''[[ରାମେଶ୍ୱର ଠାକୁର]]'''<br/>{{small|(୧୯୨୫{{ndash}}୨୦୧୫)<br/>କେନ୍ଦ୍ର ଅର୍ଥ ରାଷ୍ଟ୍ରମନ୍ତ୍ରୀ}} | [[ଝାଡ଼ଖଣ୍ଡ]] | ୧୮ ନଭେମ୍ବର ୨୦୦୪ | ୨୧ ଅଗଷ୍ଟ ୨୦୦୭{{ref label|§|§|§}}{{efn-lg|କର୍ଣ୍ଣାଟକର ରାଜ୍ୟପାଳ ଭାବରେ ବଦଳି ହୋଇଥିଲେ}} | '''୨ ବର୍ଷ, ୨୭୬ ଦିନ''' | [[ଏ. ପି. ଜେ. ଅବଦୁଲ କଲାମ]] |- ! ୩୨ | [[File:Murlidhar Chandrakant Bhandare 1.jpg|70px]] | '''[[ମୁରଲୀଧର ଚନ୍ଦ୍ରକାନ୍ତ ଭଣ୍ଡାରେ]]'''<br/>{{small|(୧୯୨୮{{ndash}}୨୦୨୪)<br/> ରାଜ୍ୟସଭା ସାଂସଦ, ମହାରାଷ୍ଟ୍ର}} | [[ମହାରାଷ୍ଟ୍ର]] | ୨୧ ଅଗଷ୍ଟ ୨୦୦୭ | ୨୦ ମାର୍ଚ୍ଚ ୨୦୧୩ | '''୫ ବର୍ଷ, ୨୧୧ ଦିନ''' | [[ପ୍ରତିଭା ପାଟିଲ]] |- ! ୩୩ | [[File:Governor S. C. Jamir with CM Naveen Patnaik and President Kovind (cropped).jpg|70px]] | '''[[ଏସ୍. ସି. ଜାମିର]]'''<br/>{{small|(ଜନ୍ମ. ୧୯୩୧)<br/>ନାଗାଲାଣ୍ଡର ମୁଖ୍ୟମନ୍ତ୍ରୀ}} | [[ନାଗାଲାଣ୍ଡ]] | ୨୧ ମାର୍ଚ୍ଚ ୨୦୧୩ | ୨୦ ମାର୍ଚ୍ଚ ୨୦୧୮ | '''୪ ବର୍ଷ, ୩୬୪ ଦିନ''' | [[ପ୍ରଣବ ମୁଖାର୍ଜୀ]] |- ! ୩୪ | bgcolor="wheat"| [[File:The Governor of Jammu and Kashmir, Shri Satya Pal Malik calling on the Union Home Minister, Shri Rajnath Singh, in New Delhi on October 10, 2018 (cropped).JPG|70px]] | bgcolor="wheat"| '''[[ସତ୍ୟପାଲ ମଲିକ]]'''<br/>{{small|(୧୯୪୬{{ndash}}୨୦୨୫)<br/>ବିହାରର ରାଜ୍ୟପାଳ<br/>(ଅତିରିକ୍ତ ଦାୟିତ୍ୱ)}} | bgcolor="wheat"| [[ଉତ୍ତରପ୍ରଦେଶ]] | bgcolor="wheat"| ୨୧ ମାର୍ଚ୍ଚ ୨୦୧୮ | bgcolor="wheat"| ୨୮ ମଇ ୨୦୧୮ | bgcolor="wheat"| '''୬୮ ଦିନ''' | rowspan="2"| [[ରାମ ନାଥ କୋବିନ୍ଦ]] |- ! ୩୫ | [[File:Prof. Ganeshi Lal.jpg|70x70px]] | '''[[ଗଣେଶୀ ଲାଲ]]'''<br/>{{small|(ଜନ୍ମ. ୧୯୪୧)<br/> ହରିଆଣାର ବିଧାୟକ}} | [[ହରିଆଣା]] | ୨୯ ମଇ ୨୦୧୮ | ୩୦ ଅକ୍ଟୋବର ୨୦୨୩ | '''୫ ବର୍ଷ, ୧୫୪ ଦିନ''' |- ! ୩୬ | [[File:Raghubar Das with Jual Oram (cropped).jpg|70px]] | '''[[ରଘୁବର ଦାସ]]'''<br/>{{small|(ଜନ୍ମ. ୧୯୫୫)<br/>ଝାଡ଼ଖଣ୍ଡର ମୁଖ୍ୟମନ୍ତ୍ରୀ}} | [[ଝାଡ଼ଖଣ୍ଡ]] | ୩୧ ଅକ୍ଟୋବର ୨୦୨୩ | ୩ ଜାନୁଆରୀ ୨୦୨୫{{ref label|‡|‡|‡}} | '''୧ ବର୍ଷ, ୬୪ ଦିନ''' | rowspan="2"| [[ଦ୍ରୌପଦୀ ମୁର୍ମୁ]] |- ! ୩୭ | [[File:GTaYHuVaAAAc5dU.jpg|93x93px]] | '''[[କମ୍ଭମ୍ପାଟି ହରିବାବୁ]]'''<br/>{{small|(ଜନ୍ମ. ୧୯୫୩)<br/> ମିଜୋରାମର ରାଜ୍ୟପାଳ}} | [[ଆନ୍ଧ୍ରପ୍ରଦେଶ]] | ୩ ଜାନୁଆରୀ ୨୦୨୫ | ''ବର୍ତ୍ତମାନ ପଦାଧିକାରୀ'' | '''{{#expr: floor( ( {{#time:U||en}} - {{#time:U|2025-01-03|en}} ) / 31536000 ) }} ବର୍ଷ, {{#expr: floor( ( ( {{#time:U||en}} - {{#time:U|2025-01-03|en}} ) mod 31536000 ) / 86400 ) }} ଦିନ''' |} {{div col|colwidth=35em}} {{reflist|group=lower-greek}} {{div col end}} == ଆଧାର == {{ଆଧାର}} {{ଓଡ଼ିଶା}} {{ଓଡ଼ିଶା ପ୍ରସଙ୍ଗ}} {{ଓଡ଼ିଶାର ରାଜ୍ୟପାଳ}} [[ଶ୍ରେଣୀ:ଓଡ଼ିଶାର ରାଜ୍ୟପାଳ]] [[ଶ୍ରେଣୀ:ତାଲିକା]] 641ur0divwcs8jkb5tfxwhm5stupvu0 595839 595838 2026-06-01T17:03:44Z SamyakSamantasinghar 42167 /* ତାଲିକା */ 595839 wikitext text/x-wiki {{Short description|ଓଡ଼ିଶାର ରାଜ୍ୟପାଳ, ଭାରତର ପୂର୍ବବର୍ତ୍ତୀ ରାଜ୍ୟ}} {{Use dmy dates|date=December 2025}} {{Infobox | title = ଓଡ଼ିଶାର ରାଜ୍ୟପାଳ | image = [[File:Seal of Odisha.png|120px|ଓଡ଼ିଶାର ରାଜପ୍ରତୀକ]] | caption = '''ଓଡ଼ିଶାର ରାଜପ୍ରତୀକ''' | image2 = [[File:GTaYHuVaAAAc5dU.jpg|200px|କମ୍ଭମ୍ପାଟି ହରିବାବୁ]] | caption2 = '''ବର୍ତ୍ତମାନ ପଦାଧିକାରୀ'''<br/>[[କମ୍ଭମ୍ପାଟି ହରିବାବୁ]]<br/>{{small|୩ ଜାନୁଆରୀ ୨୦୨୫ ଠାରୁ}} | label1 = ସମ୍ବୋଧନ | data1 = '''ମହାମହିମ'''<br/>ମାନ୍ୟବର ରାଜ୍ୟପାଳ ମହୋଦୟ / ମହୋଦୟା | label2 = ବାସଭବନ | data2 = [[ଲୋକ ଭବନ, ଭୁବନେଶ୍ୱର]]<br/>[[ଲୋକ ଭବନ, ପୁରୀ]] | label3 = ନିଯୁକ୍ତିଦାତା | data3 = '''[[ଭାରତର ରାଷ୍ଟ୍ରପତି]]''' | label4 = କାର୍ଯ୍ୟକାଳ ସୀମା | data4 = ରାଷ୍ଟ୍ରପତିଙ୍କ ଇଚ୍ଛାଧୀନ | label5 = ଗଠନ | data5 = ୧ ଅପ୍ରେଲ ୧୯୩୬ | label6 = ପ୍ରଥମ ପଦାଧିକାରୀ | data6 = [[ସାର୍ ଜନ୍ ଅଷ୍ଟେନ୍ ହବ୍ୟାକ୍]] | label7 = ଦରମା | data7 = ₹୩,୫୦,୦୦୦/ମାସିକ<br/>₹୪୨,୦୦,୦୦୦/ବାର୍ଷିକ | label8 = ୱେବସାଇଟ୍ | data8 = [http://www.rajbhavanodisha.gov.in/ rajbhavanodisha.gov.in] }} '''ଓଡ଼ିଶାର ରାଜ୍ୟପାଳ''' ହେଉଛନ୍ତି [[ଭାରତ]]ର ଏକ ରାଜ୍ୟ [[ଓଡ଼ିଶା]]ର ସାମ୍ବିଧାନିକ ମୁଖ୍ୟ । କେନ୍ଦ୍ର ସ୍ତରରେ ଭାରତର ରାଷ୍ଟ୍ରପତିଙ୍କର ଯେପରି କ୍ଷମତା ଓ କାର୍ଯ୍ୟାବଳୀ ରହିଛି, ରାଜ୍ୟ ସ୍ତରରେ ରାଜ୍ୟପାଳଙ୍କର ମଧ୍ୟ ସମାନ କ୍ଷମତା ଓ କାର୍ଯ୍ୟାବଳୀ ରହିଥାଏ । ସେମାନେ ଭାରତର ରାଷ୍ଟ୍ରପତିଙ୍କ ଦ୍ୱାରା ନିଯୁକ୍ତ ହୋଇ ରାଜ୍ୟରେ ଅବସ୍ଥାପିତ ହୁଅନ୍ତି ଏବଂ ସାଧାରଣତଃ ସେମାନେ ଯେଉଁ ରାଜ୍ୟର ଶାସନ ଦାୟିତ୍ୱରେ ଥାଆନ୍ତି, ସେହି ରାଜ୍ୟର ସ୍ଥାନୀୟ ବାସିନ୍ଦା ହୋଇନଥାନ୍ତି । ରାଷ୍ଟ୍ରପତି କେଉଁ ଆଧାରରେ ପ୍ରାର୍ଥୀମାନଙ୍କୁ ମୂଲ୍ୟାୟନ କରନ୍ତି, ସେହି ବିଷୟରେ [[ଭାରତର ସମ୍ବିଧାନ]]ରେ କୌଣସି ଉଲ୍ଲେଖ ନାହିଁ । ରାଜ୍ୟପାଳ ନାମମାତ୍ର ମୁଖ୍ୟ ଭାବରେ କାର୍ଯ୍ୟ କରୁଥିବା ବେଳେ ପ୍ରକୃତ କ୍ଷମତା [[ଓଡ଼ିଶାର ମୁଖ୍ୟମନ୍ତ୍ରୀମାନଙ୍କର ତାଲିକା|ରାଜ୍ୟର ମୁଖ୍ୟମନ୍ତ୍ରୀ]] ଏବଂ ତାଙ୍କ ମନ୍ତ୍ରୀପରିଷଦଙ୍କ ହାତରେ ନ୍ୟସ୍ତ ଥାଏ । ୩ ଜାନୁଆରୀ ୨୦୨୫ ଠାରୁ '''ହରିବାବୁ କମ୍ଭମପତି''' ବର୍ତ୍ତମାନର ରାଜ୍ୟପାଳ ଭାବରେ ଦାୟିତ୍ୱ ନିର୍ବାହ କରୁଛନ୍ତି । ଯଦି ୮ ଜଣ କାର୍ଯ୍ୟକାରୀ ରାଜ୍ୟପାଳ ଏବଂ ୧ ଜଣ ଅତିରିକ୍ତ ଦାୟିତ୍ୱରେ ଥିବା ରାଜ୍ୟପାଳଙ୍କୁ ହିସାବକୁ ନିଆଯାଏ, ତେବେ ଓଡ଼ିଶାରେ ସର୍ବମୋଟ ୩୬ ଜଣ ରାଜ୍ୟପାଳ କାର୍ଯ୍ୟ କରିଛନ୍ତି । == ତାଲିକା == ;ସୂଚୀ *{{note label|†|†|†}} କାର୍ଯ୍ୟକାଳ ସମୟରେ ମୃତ୍ୟୁ *{{note label|§|§|§}} ବଦଳି *{{note label|‡|‡|‡}} ଇସ୍ତଫା/ବହିଷ୍କୃତ ;ରଙ୍ଗ ସୂଚୀ *{{legend2|wheat}} ଗହମ ରଙ୍ଗ (wheat) କାର୍ଯ୍ୟକାରୀ/ଅତିରିକ୍ତ ଦାୟିତ୍ୱକୁ ଦର୍ଶାଉଛି {| class="wikitable sortable" style="text-align:center; border:1px #aaf solid;" ! rowspan="2"| କ୍ରମିକ ନଂ. ! rowspan="2" class="unsortable"| ଚିତ୍ର ! rowspan="2" style="width:14em" | ନାମ<br>{{small|(ଜୀବନକାଳ) <br/> ପୂର୍ବ ପଦବୀ}} ! rowspan="2" style="width:7em" | ଗୃହ ରାଜ୍ୟ ! colspan="3"| କାର୍ଯ୍ୟକାଳ ! rowspan="2" style="width:7em" | ନିଯୁକ୍ତିଦାତା<br/>([[ଭାରତର ରାଷ୍ଟ୍ରପତି|ରାଷ୍ଟ୍ରପତି]]) |- ! style="width:7em"| କାର୍ଯ୍ୟଭାର ଆରମ୍ଭ ! style="width:7em"| କାର୍ଯ୍ୟଭାର ଶେଷ ! style="width:5em"| ପଦବୀରେ ଥିବା ସମୟ |- ! colspan="8" |ଓଡ଼ିଶା ପ୍ରଦେଶ, ବ୍ରିଟିଶ ଭାରତ (୧୯୩୬ - ୧୯୪୭) |- !୧ | | '''ସାର୍ ଜନ୍ ଅଷ୍ଟେନ୍ ହବ୍ୟାକ୍''' <br/> {{small|(୧୮୭୮{{ndash}}୧୯୬୮)}} | rowspan="4" |'''ଯୁକ୍ତରାଜ୍ୟ (UK)''' | ୧ ଅପ୍ରେଲ ୧୯୩୬ | ୧୧ ଅଗଷ୍ଟ ୧୯୩୮ | '''୨ ବର୍ଷ, ୧୩୨ ଦିନ''' |'''ଫ୍ରିମ୍ୟାନ୍ ଥୋମାସ୍'''<br />{{small|('''ଭାଇସରୟ''')}} |- !- | bgcolor="wheat"| | bgcolor="wheat"| '''ଜର୍ଜ ଟାଉନସେଣ୍ଡ ବୋଗ୍'''<br/> {{small|CSI, CSE, ICS<br/> (୧୮୮୪{{ndash}}୧୯୬୯) <br/>(କାର୍ଯ୍ୟକାରୀ)}} | bgcolor="wheat"| ୧୧ ଅଗଷ୍ଟ ୧୯୩୮ | bgcolor="wheat"| ୭ ଡିସେମ୍ବର ୧୯୩୮ | bgcolor="wheat"| '''୧୮୮ ଦିନ''' | rowspan="3" |'''ଭିକ୍ଟର ହୋପ୍'''<br />{{small|('''ଭାଇସରୟ''')}} |- !୨ | |'''ସାର୍ ଜନ୍ ଅଷ୍ଟେନ୍ ହବ୍ୟାକ୍''' <br/> {{small|(୧୮୭୮{{ndash}}୧୯୬୮)}} | ୮ ଡିସେମ୍ବର ୧୯୩୮ | ୩୧ ମାର୍ଚ୍ଚ ୧୯୪୧ | '''୨ ବର୍ଷ, ୧୧୩ ଦିନ'''<br />'''{{small|(ମୋଟ ୪ ବର୍ଷ, ୨୪୫ ଦିନ)}}''' |- !୩ | | '''ସାର୍ ହଥର୍ଣ୍ଣ ଲୁଇସ୍'''<br/>{{small|KCST, KCIE, ICS<br/> (୧୮୮୮{{ndash}}୧୯୭୦)}} | ୧ ଅପ୍ରେଲ ୧୯୪୧ | ୩୧ ମାର୍ଚ୍ଚ ୧୯୪୬ | '''୪ ବର୍ଷ, ୩୬୪ ଦିନ''' |- !୪ | [[File:Chandulal_Madhavlal_Trivedi.png|103x103px]] | '''ଚାନ୍ଦୁଲାଲ ମାଧବଲାଲ ତ୍ରିବେଦୀ'''<br/> {{small|KCS, CIE, OBE, ICS<br/> (୧୮୯୩{{ndash}}୧୯୮୦) <br/> ଯୁଦ୍ଧ ବିଭାଗରେ ସଚିବ}} | [[ଗୁଜରାଟ]] | ୧ ଅପ୍ରେଲ ୧୯୪୬ | ୧୪ ଅଗଷ୍ଟ ୧୯୪୭ | '''୧ ବର୍ଷ, ୧୩୫ ଦିନ''' | '''ଆର୍କିବାଲ୍ଡ ୱାଭେଲ'''<br />{{small|('''ଭାଇସରୟ''')}} |- ! colspan="8" |ଓଡ଼ିଶା ପ୍ରଦେଶ, ଭାରତୀୟ ଅଧିରାଜ୍ୟ (୧୯୪୭ - ୧୯୫୦) |- ! ୧ | [[File:Kailash Nath Katju.jpg|70px]] | '''କୈଳାସ ନାଥ କାଟଜୁ'''<br /> {{small|(୧୮୮୭{{ndash}}୧୯୬୮)<br/> '''ଯୁକ୍ତପ୍ରଦେଶ'''ର ଅସ୍ଥାୟୀ ସରକାରରେ ମନ୍ତ୍ରୀ}} | '''କେନ୍ଦ୍ରୀୟ ପ୍ରଦେଶ ଓ ବେରାର''' | ୧୫ ଅଗଷ୍ଟ ୧୯୪୭ | ୨୦ ଜୁନ ୧୯୪୮{{ref label|§|§|§}}{{efn-lg|ପଶ୍ଚିମବଙ୍ଗର ରାଜ୍ୟପାଳ ଭାବରେ ବଦଳି ହୋଇଥିଲେ}} | '''୩୧୦ ଦିନ''' | rowspan="2" | '''ଲର୍ଡ ମାଉଣ୍ଟବ୍ୟାଟେନ'''<br />{{small|('''ଗଭର୍ଣ୍ଣର ଜେନେରାଲ''')}} |- ! ୨ | [[File:Asaf Ali 1949.jpg|70px]] | '''ଆସଫ ଅଲ୍ଲୀ'''<br />{{small|(୧୮୮୮{{ndash}}୧୯୫୩)<br/> ଆମେରିକାରେ ଭାରତର ରାଷ୍ଟ୍ରଦୂତ}} | '''ଯୁକ୍ତପ୍ରଦେଶ''' | ୨୧ ଜୁନ ୧୯୪୮ | ୨୫ ଜାନୁଆରୀ ୧୯୫୦ | '''୧ ବର୍ଷ, ୨୧୮ ଦିନ''' |- ! colspan="8" |ଓଡ଼ିଶା ରାଜ୍ୟ, ଭାରତୀୟ ଗଣରାଜ୍ୟ (୧୯୫୦ ପରେ) |- !୧ | [[File:Asaf Ali 1949.jpg|70px]] |'''ଆସଫ ଅଲ୍ଲୀ'''<br />{{small|(୧୮୮୮{{ndash}}୧୯୫୩)<br/> ଆମେରିକାରେ ଭାରତର ରାଷ୍ଟ୍ରଦୂତ}} |'''ଯୁକ୍ତପ୍ରଦେଶ''' |୨୬ ଜାନୁଆରୀ ୧୯୫୦ |୫ ମଇ ୧୯୫୧ |'''୧ ବର୍ଷ, ୯୯ ଦିନ''' |'''ଲର୍ଡ ମାଉଣ୍ଟବ୍ୟାଟେନ'''<br />{{small|('''ଗଭର୍ଣ୍ଣର ଜେନେରାଲ''')}} |- ! ୨ | bgcolor="wheat"| [[File:Blank.svg|70px]] | bgcolor="wheat"| '''ଭି. ପି. ମେନନ'''<br/>{{small|CSI, CIE<br/>(୧୮୯୩{{ndash}}୧୯୬୫)<br/> ରାଜ୍ୟ ମନ୍ତ୍ରଣାଳୟରେ ସଚିବ<br/> (କାର୍ଯ୍ୟକାରୀ)}} | bgcolor="wheat"| '''ମାଡ୍ରାସ ରାଜ୍ୟ''' | bgcolor="wheat"| ୬ ମଇ ୧୯୫୧ | bgcolor="wheat"| ୧୭ ଜୁଲାଇ ୧୯୫୧ | bgcolor="wheat"| '''୭୨ ଦିନ''' | rowspan="2" | [[ରାଜେନ୍ଦ୍ର ପ୍ରସାଦ]]<br/>{{small|(କାର୍ଯ୍ୟକାରୀ)}} |- ! ୩ | [[File:Asaf Ali 1949.jpg|70px]] | '''ଆସଫ ଅଲ୍ଲୀ'''<br/>{{small|(୧୮୮୮{{ndash}}୧୯୫୩)<br/> ଆମେରିକାରେ ଭାରତର ରାଷ୍ଟ୍ରଦୂତ}} | '''ଯୁକ୍ତପ୍ରଦେଶ''' | ୧୮ ଜୁଲାଇ ୧୯୫୧ | ୬ ଜୁନ ୧୯୫୨ | '''୩୨୪ ଦିନ'''<br/>'''{{small|(ମୋଟ ୩ ବର୍ଷ, ୨୭୬ ଦିନ)}}''' |- ! ୪ | [[File:Saiyid Fazl Ali.jpg|70px]] | {{small|ବିଚାରପତି (ଅବସରପ୍ରାପ୍ତ)}}<br/>'''ସୟଦ ଫଜଲ ଅଲ୍ଲୀ'''<br/>{{small|(୧୮୮୬{{ndash}}୧୯୫୯)<br/> ଭାରତର ସର୍ବୋଚ୍ଚ ନ୍ୟାୟାଳୟର ବିଚାରପତି}} | [[ବିହାର]] | ୭ ଜୁନ ୧୯୫୨ | ୯ ଫେବୃଆରୀ ୧୯୫୪ | '''୧ ବର୍ଷ, ୨୪୭ ଦିନ''' | rowspan="4" |[[ରାଜେନ୍ଦ୍ର ପ୍ରସାଦ]] |- ! ୫ | [[File:Kumarasami raja.jpg|70px]] | '''ପି. ଏସ୍. କୁମାରସ୍ୱାମୀ ରାଜା'''<br/>{{small|(୧୮୯୮{{ndash}}୧୯୫୭)<br/> ମାଡ୍ରାସ ରାଜ୍ୟର ମୁଖ୍ୟମନ୍ତ୍ରୀ}} | '''ମାଡ୍ରାସ ରାଜ୍ୟ''' | ୧୦ ଫେବୃଆରୀ ୧୯୫୪ | ୧୧ ସେପ୍ଟେମ୍ବର ୧୯୫୬ | '''୨ ବର୍ଷ, ୨୧୪ ଦିନ''' |- ! ୬ | [[File:Bhim Sen Sachar.png|70px]] | '''ଭୀମ ସେନ ସଚ୍ଚର'''<br/>{{small|(୧୮୯୪{{ndash}}୧୯୭୮)<br/> ପଞ୍ଜାବର ମୁଖ୍ୟମନ୍ତ୍ରୀ}} | [[ପଞ୍ଜାବ]] | ୧୨ ସେପ୍ଟେମ୍ବର ୧୯୫୬ | ୩୧ ଜୁଲାଇ ୧୯୫୭{{ref label|§|§|§}}{{efn-lg|ଆନ୍ଧ୍ରପ୍ରଦେଶର ରାଜ୍ୟପାଳ ଭାବରେ ବଦଳି ହୋଇଥିଲେ}} | '''୩୨୨ ଦିନ''' |- ! ୭ | [[File:Y N Sukhtankar.jpg|70px]] | '''ଯଶୋବନ୍ତ ନାରାୟଣ ସୁକଥଙ୍କର'''<br/>{{small|CIE, ICS (ଅବସରପ୍ରାପ୍ତ)<br/>(୧୮୯୭{{ndash}}୧୯୭୩)<br/> ଭାରତର କ୍ୟାବିନେଟ୍ ସଚିବ}} | '''ବମ୍ବେ ରାଜ୍ୟ''' | ୩୧ ଜୁଲାଇ ୧୯୫୭ | ୧୫ ସେପ୍ଟେମ୍ବର ୧୯୬୨ | '''୫ ବର୍ଷ, ୪୬ ଦିନ''' |- ! ୮ | [[File:Ajudhia Nath Khosla.jpg|70px]] | '''ଅଯୋଧ୍ୟା ନାଥ ଖୋସଲା'''<br/>{{small|(୧୮୯୨{{ndash}}୧୯୮୪)<br/> ରାଜ୍ୟସଭା ସାଂସଦ}} | [[ପଞ୍ଜାବ]] | ୧୬ ସେପ୍ଟେମ୍ବର ୧୯୬୨ | ୫ ଅଗଷ୍ଟ ୧୯୬୬ | '''୩ ବର୍ଷ, ୩୨୩ ଦିନ''' | rowspan="3"| [[ସର୍ବପଲ୍ଲୀ ରାଧାକୃଷ୍ଣନ]] |- bgcolor="wheat" ! ୯ | [[File: Justice Khaleel Ahmed.jpg|70px]] | {{small|ବିଚାରପତି}}<br/>'''ଖଲିଲ ଅହମ୍ମଦ'''<br/>{{small|(୧୯୦୭{{ndash}}କାର୍ଯ୍ୟକାଳ ସମୟରେ ମୃତ୍ୟୁ)<br/>ଓଡ଼ିଶା ଉଚ୍ଚ ନ୍ୟାୟାଳୟର ମୁଖ୍ୟ ବିଚାରପତି<br/>(କାର୍ଯ୍ୟକାରୀ)}} | [[ବିହାର]] | ୫ ଅଗଷ୍ଟ ୧୯୬୬ | ୧୧ ସେପ୍ଟେମ୍ବର ୧୯୬୬ | '''୩୭ ଦିନ''' |- ! ୧୦ | [[File:Ajudhia Nath Khosla.jpg|70px]] | '''ଅଯୋଧ୍ୟା ନାଥ ଖୋସଲା'''<br/>{{small|(୧୮୯୨{{ndash}}୧୯୮୪)<br/> ରାଜ୍ୟସଭା ସାଂସଦ}} | [[ପଞ୍ଜାବ]] | ୧୨ ସେପ୍ଟେମ୍ବର ୧୯୬୬ | ୩୦ ଜାନୁଆରୀ ୧୯୬୮ | '''୧ ବର୍ଷ, ୧୪୦ ଦିନ'''<br />'''{{small|(ମୋଟ ୫ ବର୍ଷ, ୯୮ ଦିନ)}}''' |- ! ୧୧ | [[File:Shaukatullah Shah Ansari.jpg|70px]] | '''ଶୌକତୁଲ୍ଲା ଶାହ ଅନସାରୀ'''<br/>{{small|(୧୯୦୮{{ndash}}୧୯୭୨)<br/> ବିଦର (କର୍ଣ୍ଣାଟକ)ର ଲୋକସଭା ସାଂସଦ}} | [[ଉତ୍ତରପ୍ରଦେଶ]] | ୩୧ ଜାନୁଆରୀ ୧୯୬୮ | ୨୦ ସେପ୍ଟେମ୍ବର ୧୯୭୧ | '''୩ ବର୍ଷ, ୨୩୨ ଦିନ''' | [[ଜାକିର ହୁସେନ]] |- ! ୧୨ | bgcolor="wheat"| [[File:Jogendra Singh (politician).jpg|70px]] | bgcolor="wheat"| '''ସର୍ଦ୍ଦାର ଯୋଗେନ୍ଦ୍ର ସିଂହ'''<br/>{{small|(୧୯୦୩{{ndash}}୧୯୭୯)<br/> ବହରାଇଚ (ଉତ୍ତରପ୍ରଦେଶ)ର ଲୋକସଭା ସାଂସଦ <br/> (କାର୍ଯ୍ୟକାରୀ)}} | bgcolor="wheat"| [[ଉତ୍ତରପ୍ରଦେଶ]] | bgcolor="wheat"| ୨୦ ସେପ୍ଟେମ୍ବର ୧୯୭୧ | bgcolor="wheat"| ୩୦ ଜୁନ ୧୯୭୨{{ref label|§|§|§}}{{efn-lg|ରାଜସ୍ଥାନର ରାଜ୍ୟପାଳ ଭାବରେ ବଦଳି ହୋଇଥିଲେ}} | bgcolor="wheat"| '''୨୮୪ ଦିନ''' | rowspan="4"| [[ଭି. ଭି. ଗିରି]] |- bgcolor="wheat" ! ୧୩ | [[File:Gati Krushna Misra.jpg|70px]] | {{small|ବିଚାରପତି}}<br/>'''ଗତିକୃଷ୍ଣ ମିଶ୍ର'''<br/>{{small|(ମୃତ୍ୟୁ. ୨୦୦୯)<br/>ଓଡ଼ିଶା ଉଚ୍ଚ ନ୍ୟାୟାଳୟର ମୁଖ୍ୟ ବିଚାରପତି<br/>(କାର୍ଯ୍ୟକାରୀ)}} | [[ଓଡ଼ିଶା]] | ୧ ଜୁଲାଇ ୧୯୭୨ | ୮ ନଭେମ୍ବର ୧୯୭୨ | '''୧୩୦ ଦିନ''' |- ! ୧୪ | [[File:Basappa Danappa Jatti, 5th Vice President of India.jpg|70px]] | '''ବି. ଡି. ଜତ୍ତୀ'''<br/>{{small|(୧୯୧୨{{ndash}}୨୦୦୨)<br/> ମହୀଶୂର ରାଜ୍ୟର ମୁଖ୍ୟମନ୍ତ୍ରୀ}} | [[କର୍ଣ୍ଣାଟକ]] | ୮ ନଭେମ୍ବର ୧୯୭୨ | ୨୦ ଅଗଷ୍ଟ ୧୯୭୪{{ref label|‡|‡|‡}}{{efn-lg|ଭାରତର ଉପରାଷ୍ଟ୍ରପତି ହେବା ପାଇଁ ଇସ୍ତଫା ଦେଇଥିଲେ}} | '''୧ ବର୍ଷ, ୨୮୫ ଦିନ''' |- bgcolor="wheat" ! (୧୩) | [[File:Gati Krushna Misra.jpg|70px]] | {{small|ବିଚାରପତି}}<br/>'''ଗତିକୃଷ୍ଣ ମିଶ୍ର'''<br/>{{small|(ମୃତ୍ୟୁ. ୨୦୦୯)<br/>ଓଡ଼ିଶା ଉଚ୍ଚ ନ୍ୟାୟାଳୟର ମୁଖ୍ୟ ବିଚାରପତି<br/>(କାର୍ଯ୍ୟକାରୀ)}} | [[ଓଡ଼ିଶା]] | ୨୧ ଅଗଷ୍ଟ ୧୯୭୪ | ୨୫ ଅକ୍ଟୋବର ୧୯୭୪ | '''୬୫ ଦିନ'''<br/>'''{{small|(ମୋଟ ୧୯୫ ଦିନ)}}''' |- ! ୧୫ | [[File:Photo Akbar Ali Khan.jpg|70px]] | '''ଆକବର ଅଲ୍ଲୀ ଖାନ'''<br/>{{small|(୧୮୯୯{{ndash}}୧୯୯୪)<br/>ଉତ୍ତରପ୍ରଦେଶର ରାଜ୍ୟପାଳ}} | [[ଆନ୍ଧ୍ରପ୍ରଦେଶ]] | ୨୫ ଅକ୍ଟୋବର ୧୯୭୪ | ୧୭ ଅପ୍ରେଲ ୧୯୭୬{{ref label|‡|‡|‡}} | '''୧ ବର୍ଷ, ୧୭୫ ଦିନ''' | rowspan="3"| [[ଫକରୁଦ୍ଦିନ ଅଲ୍ଲୀ ଅହମ୍ମଦ]] |- bgcolor="wheat" ! ୧୬ | [[File:Siba Narain Sankar.jpg|70px]] | {{small|ବିଚାରପତି}}<br/>'''ଶିବ ନାରାୟଣ ଶଙ୍କର'''<br/>{{small|(୧୯୧୫{{ndash}}କାର୍ଯ୍ୟକାଳ ସମୟରେ ମୃତ୍ୟୁ)<br/>ଓଡ଼ିଶା ଉଚ୍ଚ ନ୍ୟାୟାଳୟର ମୁଖ୍ୟ ବିଚାରପତି<br/>(କାର୍ଯ୍ୟକାରୀ)}} | [[ଦିଲ୍ଲୀ]] | ୧୭ ଅପ୍ରେଲ ୧୯୭୬ | ୭ ଫେବୃଆରୀ ୧୯୭୭ | '''୨୯୬ ଦିନ''' |- ! ୧୭ | [[File:Harcharan Singh Brar ex CM.png|70px]] | '''ହରଚରଣ ସିଂହ ବ୍ରାର'''<br/>{{small|(୧୯୨୨{{ndash}}୨୦୦୯)<br/> ପଞ୍ଜାବର ବିଧାୟକ}} | [[ପଞ୍ଜାବ]] | ୭ ଫେବୃଆରୀ ୧୯୭୭ | ୨୨ ସେପ୍ଟେମ୍ବର ୧୯୭୭{{ref label|§|§|§}}{{efn-lg|ହରିଆଣାର ରାଜ୍ୟପାଳ ଭାବରେ ବଦଳି ହୋଇଥିଲେ}} | '''୨୨୭ ଦିନ''' |- ! ୧୮ | [[File:Pt Bhagwat Dayal Sharma.JPG|70px]] | '''ଭଗବତ ଦୟାଲ ଶର୍ମା'''<br/>{{small|(୧୯୧୮{{ndash}}୧୯୯୩)<br/> ହରିଆଣାର ମୁଖ୍ୟମନ୍ତ୍ରୀ}} | [[ହରିଆଣା]] | ୨୩ ସେପ୍ଟେମ୍ବର ୧୯୭୭ | ୩୦ ଅପ୍ରେଲ ୧୯୮୦{{ref label|§|§|§}}{{efn-lg|ମଧ୍ୟପ୍ରଦେଶର ରାଜ୍ୟପାଳ ଭାବରେ ବଦଳି ହୋଇଥିଲେ}} | '''୨ ବର୍ଷ, ୨୨୦ ଦିନ''' | rowspan="5"| [[ନୀଲମ ସଞ୍ଜୀବ ରେଡ୍ଡୀ]] |- ! ୧୯ | [[File:C M Poonacha.gif|70px]] | '''ସି. ଏମ. ପୁନାଚା'''<br/>{{small|(୧୯୧୦{{ndash}}୧୯୯୦)<br/>ମଧ୍ୟପ୍ରଦେଶର ରାଜ୍ୟପାଳ}} | [[କର୍ଣ୍ଣାଟକ]] | ୩୦ ଅପ୍ରେଲ ୧୯୮୦ | ୩୦ ସେପ୍ଟେମ୍ବର ୧୯୮୦ | '''୧୫୩ ଦିନ''' |- bgcolor="wheat" ! ୨୦ | [[File: Justice SK Ray.jpg|70px]] | {{small|ବିଚାରପତି}}<br/>'''ସୁକାନ୍ତ କିଶୋର ରାୟ'''<br/>{{small|(୧୯୧୮{{ndash}}୨୦୦୨)<br/>ଓଡ଼ିଶା ଉଚ୍ଚ ନ୍ୟାୟାଳୟର ମୁଖ୍ୟ ବିଚାରପତି<br/>(କାର୍ଯ୍ୟକାରୀ)}} | [[ଓଡ଼ିଶା]] | ୧ ଅକ୍ଟୋବର ୧୯୮୦ | ୩ ନଭେମ୍ବର ୧୯୮୦ | '''୩୩ ଦିନ''' |- ! (୧୯) | [[File:C M Poonacha.gif|70px]] | '''ସି. ଏମ. ପୁନାଚା'''<br/>{{small|(୧୯୧୦{{ndash}}୧୯୯୦)<br/> ମଧ୍ୟପ୍ରଦେଶର ରାଜ୍ୟପାଳ}} | [[କର୍ଣ୍ଣାଟକ]] | ୪ ନଭେମ୍ବର ୧୯୮୦ | ୨୪ ଜୁନ ୧୯୮୨ | '''୧ ବର୍ଷ, ୨୩୨ ଦିନ''' |- bgcolor="wheat" ! ୨୧ | [[File:Ranganath Mishra.png|70px]] | {{small|ବିଚାରପତି}}<br/>'''ରଙ୍ଗନାଥ ମିଶ୍ର'''<br/>{{small|(୧୯୨୬{{ndash}}୨୦୧୨)<br/>ଓଡ଼ିଶା ଉଚ୍ଚ ନ୍ୟାୟାଳୟର ମୁଖ୍ୟ ବିଚାରପତି<br/>(କାର୍ଯ୍ୟକାରୀ)}} | [[ଓଡ଼ିଶା]] | ୨୫ ଜୁନ ୧୯୮୨ | ୩୧ ଅଗଷ୍ଟ ୧୯୮୨ | '''୬୭ ଦିନ''' |- ! (୧୯) | [[File:C M Poonacha.gif|70px]] | '''ସି. ଏମ. ପୁନାଚା'''<br/>{{small|(୧୯୧୦{{ndash}}୧୯୯୦)<br/>ମଧ୍ୟପ୍ରଦେଶର ରାଜ୍ୟପାଳ}} | [[କର୍ଣ୍ଣାଟକ]] | ୧ ସେପ୍ଟେମ୍ବର ୧୯୮୨ | ୧୭ ଅଗଷ୍ଟ ୧୯୮୩ | '''୩୫୦ ଦିନ'''<br/>'''{{small|(ମୋଟ ୩ ବର୍ଷ, ୫ ଦିନ)}}''' | rowspan="2"| [[ଜ୍ଞାନୀ ଜୈଲ ସିଂହ]] |- ! ୨୨ | [[File:Bishambhar Nath Pande.jpg|70px]] | '''ବିଶମ୍ଭର ନାଥ ପାଣ୍ଡେ'''<br/>{{small|(୧୯୦୬{{ndash}}୧୯୯୮)<br/> ରାଜ୍ୟସଭା ସାଂସଦ, ଉତ୍ତରପ୍ରଦେଶ}} | [[ଉତ୍ତରପ୍ରଦେଶ]] | ୧୭ ଅଗଷ୍ଟ ୧୯୮୩ | ୨୦ ନଭେମ୍ବର ୧୯୮୮{{ref label|‡|‡|‡}} | '''୫ ବର୍ଷ, ୯୫ ଦିନ''' |- ! ୨୩ |[[File:Saiyid Nurul Hasan 16 (cropped).jpg|70px]] |'''ସୟଦ ନୁରୁଲ ହାସନ'''<br/>{{small|(୧୯୨୧{{ndash}}୧୯୯୩)<br/>ପଶ୍ଚିମବଙ୍ଗର ରାଜ୍ୟପାଳ}}<br/><small>(୨୦ ମାର୍ଚ୍ଚ ୧୯୮୯ ପର୍ଯ୍ୟନ୍ତ କାର୍ଯ୍ୟକାରୀ)</small> |[[ଉତ୍ତରପ୍ରଦେଶ]] | ୨୦ ନଭେମ୍ବର ୧୯୮୮ | ୬ ଫେବୃଆରୀ ୧୯୯୦{{ref label|§|§|§}}{{efn-lg|ପଶ୍ଚିମବଙ୍ଗର ରାଜ୍ୟପାଳ ଭାବରେ ବଦଳି ହୋଇଥିଲେ}} |'''୧ ବର୍ଷ, ୭୮ ଦିନ''' | rowspan="2" |[[ରାମସ୍ୱାମୀ ଭେଙ୍କଟରମଣ]] |- ! ୨୪ | [[File:Yagya Dutt Sharma.jpg|70px]] | '''ଯଜ୍ଞ ଦତ୍ତ ଶର୍ମା'''<br/>{{small|(୧୯୨୨{{ndash}}୧୯୯୬)<br/> ଗୁରୁଦାସପୁରର ଲୋକସଭା ସାଂସଦ, ପଞ୍ଜାବ}} | [[ପଞ୍ଜାବ]] | ୭ ଫେବୃଆରୀ ୧୯୯୦ | ୧ ଫେବୃଆରୀ ୧୯୯୩{{ref label|‡|‡|‡}} | '''୨ ବର୍ଷ, ୩୬୦ ଦିନ''' |- ! (୨୩) | bgcolor="wheat"| [[File:Saiyid Nurul Hasan 16 (cropped).jpg|70px]] | bgcolor="wheat"| '''ସୟଦ ନୁରୁଲ ହାସନ'''<br/>{{small|(୧୯୨୧{{ndash}}୧୯୯୩)<br/>ପଶ୍ଚିମବଙ୍ଗର ରାଜ୍ୟପାଳ<br/>(ଅତିରିକ୍ତ ଦାୟିତ୍ୱ)}} | bgcolor="wheat"| [[ଉତ୍ତରପ୍ରଦେଶ]] | bgcolor="wheat"| ୧ ଫେବୃଆରୀ ୧୯୯୩ | bgcolor="wheat"| ୩୧ ମଇ ୧୯୯୩ | bgcolor="wheat"| '''୧୧୯ ଦିନ'''<br/>'''{{small|(ମୋଟ ୧ ବର୍ଷ, ୧୯୭ ଦିନ)}}''' | rowspan="5"| [[ଶଙ୍କର ଦୟାଲ ଶର୍ମା]] |- ! ୨୫ | [[File:B. Satya Narayan Reddy portrait.jpg|70px]] | '''ବି. ସତ୍ୟ ନାରାୟଣ ରେଡ୍ଡୀ'''<br/>{{small|(୧୯୨୭{{ndash}}୨୦୧୨)<br/>ଉତ୍ତରପ୍ରଦେଶର ରାଜ୍ୟପାଳ}} | [[ଆନ୍ଧ୍ରପ୍ରଦେଶ]] | ୧ ଜୁନ ୧୯୯୩ | ୧୭ ଜୁନ ୧୯୯୫ | '''୨ ବର୍ଷ, ୧୬ ଦିନ''' |- ! ୨୬ | [[File:Gopala Ramanujam.jpg|70px]] | '''ଗୋପାଳ ରାମାନୁଜମ୍'''<br/>{{small|(୧୯୧୫{{ndash}}୨୦୦୧)<br/> ଗୋଆର ରାଜ୍ୟପାଳ}} | [[ତାମିଲନାଡୁ]] | ୧୮ ଜୁନ ୧୯୯୫ | ୩୦ ଜାନୁଆରୀ ୧୯୯୭ | '''୧ ବର୍ଷ, ୨୨୬ ଦିନ''' |- ! ୨୭ | bgcolor="wheat"| [[File:K. V. Raghunatha Reddy (cropped).jpg|70px]] | bgcolor="wheat"| '''କେ. ଭି. ରଘୁନାଥ ରେଡ୍ଡୀ'''<br/>{{small|(୧୯୨୪{{ndash}}୨୦୦୨)<br/>ପଶ୍ଚିମବଙ୍ଗର ରାଜ୍ୟପାଳ}}<br/>{{small|(ଅତିରିକ୍ତ ଦାୟିତ୍ୱ)}} | bgcolor="wheat"| [[ଆନ୍ଧ୍ରପ୍ରଦେଶ]] | bgcolor="wheat"| ୩୧ ଜାନୁଆରୀ ୧୯୯୭ | bgcolor="wheat"| ୧୨ ଫେବୃଆରୀ ୧୯୯୭ | bgcolor="wheat"| '''୧୨ ଦିନ''' |- ! (୨୬) | [[File:Gopala Ramanujam.jpg|70px]] | '''ଗୋପାଳ ରାମାନୁଜମ୍'''<br/>{{small|(୧୯୧୫{{ndash}}୨୦୦୧)<br/>ଗୋଆର ରାଜ୍ୟପାଳ}} | [[ତାମିଲନାଡୁ]] | ୧୩ ଫେବୃଆରୀ ୧୯୯୭ | ୧୩ ଡିସେମ୍ବର ୧୯୯୭ | '''୩୦୩ ଦିନ'''<br/>'''{{small|(ମୋଟ ୨ ବର୍ଷ, ୧୬୪ ଦିନ)}}''' |- ! (୨୭) | bgcolor="wheat"| [[File:K. V. Raghunatha Reddy (cropped).jpg|70px]] | bgcolor="wheat"| '''କେ. ଭି. ରଘୁନାଥ ରେଡ୍ଡୀ'''<br/>{{small|(୧୯୨୪{{ndash}}୨୦୦୨)<br/>ପଶ୍ଚିମବଙ୍ଗର ରାଜ୍ୟପାଳ<br/>(ଅତିରିକ୍ତ ଦାୟିତ୍ୱ)}} | bgcolor="wheat"| [[ଆନ୍ଧ୍ରପ୍ରଦେଶ]] | bgcolor="wheat"| ୧୩ ଡିସେମ୍ବର ୧୯୯୭ | bgcolor="wheat"| ୨୭ ଅପ୍ରେଲ ୧୯୯୮ | bgcolor="wheat"| '''୧୩୫ ଦିନ''' | rowspan="5"| [[କେ. ଆର୍. ନାରାୟଣନ]] |- bgcolor="wheat" ! ୨୮ | [[File:The Chairman, Economic Advisory Council to the Prime Minister, Dr. C. Rangarajan addressing a press conference on ‘Economic Review 2012-13’, in New Delhi on April 23, 2013 (cropped).jpg|70px]] | '''ସି. ରଙ୍ଗରାଜନ'''<br/>{{small|(ଜନ୍ମ. ୧୯୩୨)<br/>ଆନ୍ଧ୍ରପ୍ରଦେଶର ରାଜ୍ୟପାଳ<br/>(ଅତିରିକ୍ତ ଦାୟିତ୍ୱ)}} | [[ତାମିଲନାଡୁ]] | ୨୭ ଅପ୍ରେଲ ୧୯୯୮ | ୧୪ ନଭେମ୍ବର ୧୯୯୯ | '''୧ ବର୍ଷ, ୨୦୧ ଦିନ''' |- ! ୨୯ | [[File:Colour photo of M M Rajendran.png|70px]] | '''ଏମ୍. ଏମ୍. ରାଜେନ୍ଦ୍ରନ'''<br/>{{small|ଆଇ.ଏ.ଏସ୍. (ଅବସରପ୍ରାପ୍ତ)<br/>(୧୯୩୫{{ndash}}୨୦୨୩)<br/> ତାମିଲନାଡୁର ମୁଖ୍ୟ ଶାସନ ସଚିବ}} | [[ତାମିଲନାଡୁ]] | ୧୫ ନଭେମ୍ବର ୧୯୯୯ | ୩ ମାର୍ଚ୍ଚ ୨୦୦୩ | '''୩ ବର୍ଷ, ୧୦୮ ଦିନ''' |- ! ୩୦ | [[File:The Vice President, Shri Mohd. Hamid Ansari with the Governor of Tamil Nadu, Shri Surjit Singh Barnala and the Chief Minister of Tamil Nadu, Dr. Kalaignar M. Karunanidhi (cropped) (Surjit Singh Barnala).png|70px]] | '''ସୁରଜିତ ସିଂହ ବରନାଲା'''<br/>{{small|(୧୯୨୫{{ndash}}୨୦୧୭)<br/> ପଞ୍ଜାବର ମୁଖ୍ୟମନ୍ତ୍ରୀ}} | [[ପଞ୍ଜାବ]] | ୪ ମାର୍ଚ୍ଚ ୨୦୦୩ | ୧୬ ନଭେମ୍ବର ୨୦୦୩ | '''୨୫୭ ଦିନ''' |- ! (୨୯) | [[File:Colour photo of M M Rajendran.png|70px]] | '''ଏମ୍. ଏମ୍. ରାଜେନ୍ଦ୍ରନ'''<br/>{{small|ଆଇ.ଏ.ଏସ୍. (ଅବସରପ୍ରାପ୍ତ)<br/>(୧୯୩୫{{ndash}}୨୦୨୩)<br/> ତାମିଲନାଡୁର ମୁଖ୍ୟ ଶାସନ ସଚିବ}} | [[ତାମିଲନାଡୁ]] | ୧୬ ନଭେମ୍ବର ୨୦୦୩ | ୧୭ ନଭେମ୍ବର ୨୦୦୪ | '''୧ ବର୍ଷ, ୧ ଦିନ''' |- ! ୩୧ | [[File:The Governor of Karnataka, Shri Rameshwar Thakur in Bangalore on January 13, 2008.jpg|70px]] | '''ରାମେଶ୍ୱର ଠାକୁର'''<br/>{{small|(୧୯୨୫{{ndash}}୨୦୧୫)<br/>କେନ୍ଦ୍ର ଅର୍ଥ ରାଷ୍ଟ୍ରମନ୍ତ୍ରୀ}} | [[ଝାଡ଼ଖଣ୍ଡ]] | ୧୮ ନଭେମ୍ବର ୨୦୦୪ | ୨୧ ଅଗଷ୍ଟ ୨୦୦୭{{ref label|§|§|§}}{{efn-lg|କର୍ଣ୍ଣାଟକର ରାଜ୍ୟପାଳ ଭାବରେ ବଦଳି ହୋଇଥିଲେ}} | '''୨ ବର୍ଷ, ୨୭୬ ଦିନ''' | [[ଏ. ପି. ଜେ. ଅବଦୁଲ କଲାମ]] |- ! ୩୨ | [[File:Murlidhar Chandrakant Bhandare 1.jpg|70px]] | '''ମୁରଲୀଧର ଚନ୍ଦ୍ରକାନ୍ତ ଭଣ୍ଡାରେ'''<br/>{{small|(୧୯୨୮{{ndash}}୨୦୨୪)<br/> ରାଜ୍ୟସଭା ସାଂସଦ, ମହାରାଷ୍ଟ୍ର}} | [[ମହାରାଷ୍ଟ୍ର]] | ୨୧ ଅଗଷ୍ଟ ୨୦୦୭ | ୨୦ ମାର୍ଚ୍ଚ ୨୦୧୩ | '''୫ ବର୍ଷ, ୨୧୧ ଦିନ''' | [[ପ୍ରତିଭା ପାଟିଲ]] |- ! ୩୩ | [[File:Governor S. C. Jamir with CM Naveen Patnaik and President Kovind (cropped).jpg|70px]] | '''ଏସ୍. ସି. ଜାମିର'''<br/>{{small|(ଜନ୍ମ. ୧୯୩୧)<br/>ନାଗାଲାଣ୍ଡର ମୁଖ୍ୟମନ୍ତ୍ରୀ}} | [[ନାଗାଲାଣ୍ଡ]] | ୨୧ ମାର୍ଚ୍ଚ ୨୦୧୩ | ୨୦ ମାର୍ଚ୍ଚ ୨୦୧୮ | '''୪ ବର୍ଷ, ୩୬୪ ଦିନ''' | [[ପ୍ରଣବ ମୁଖାର୍ଜୀ]] |- ! ୩୪ | bgcolor="wheat"| [[File:The Governor of Jammu and Kashmir, Shri Satya Pal Malik calling on the Union Home Minister, Shri Rajnath Singh, in New Delhi on October 10, 2018 (cropped).JPG|70px]] | bgcolor="wheat"| '''ସତ୍ୟପାଲ ମଲିକ'''<br/>{{small|(୧୯୪୬{{ndash}}୨୦୨୫)<br/>ବିହାରର ରାଜ୍ୟପାଳ<br/>(ଅତିରିକ୍ତ ଦାୟିତ୍ୱ)}} | bgcolor="wheat"| [[ଉତ୍ତରପ୍ରଦେଶ]] | bgcolor="wheat"| ୨୧ ମାର୍ଚ୍ଚ ୨୦୧୮ | bgcolor="wheat"| ୨୮ ମଇ ୨୦୧୮ | bgcolor="wheat"| '''୬୮ ଦିନ''' | rowspan="2"| [[ରାମ ନାଥ କୋବିନ୍ଦ]] |- ! ୩୫ | [[File:Prof. Ganeshi Lal.jpg|70x70px]] | '''ଗଣେଶୀ ଲାଲ'''<br/>{{small|(ଜନ୍ମ. ୧୯୪୧)<br/> ହରିଆଣାର ବିଧାୟକ}} | [[ହରିଆଣା]] | ୨୯ ମଇ ୨୦୧୮ | ୩୦ ଅକ୍ଟୋବର ୨୦୨୩ | '''୫ ବର୍ଷ, ୧୫୪ ଦିନ''' |- ! ୩୬ | [[File:Raghubar Das with Jual Oram (cropped).jpg|70px]] | '''ରଘୁବର ଦାସ'''<br/>{{small|(ଜନ୍ମ. ୧୯୫୫)<br/>ଝାଡ଼ଖଣ୍ଡର ମୁଖ୍ୟମନ୍ତ୍ରୀ}} | [[ଝାଡ଼ଖଣ୍ଡ]] | ୩୧ ଅକ୍ଟୋବର ୨୦୨୩ | ୩ ଜାନୁଆରୀ ୨୦୨୫{{ref label|‡|‡|‡}} | '''୧ ବର୍ଷ, ୬୪ ଦିନ''' | rowspan="2"| [[ଦ୍ରୌପଦୀ ମୁର୍ମୁ]] |- ! ୩୭ | [[File:GTaYHuVaAAAc5dU.jpg|93x93px]] | '''କମ୍ଭମ୍ପାଟି ହରିବାବୁ'''<br/>{{small|(ଜନ୍ମ. ୧୯୫୩)<br/> ମିଜୋରାମର ରାଜ୍ୟପାଳ}} | [[ଆନ୍ଧ୍ରପ୍ରଦେଶ]] | ୩ ଜାନୁଆରୀ ୨୦୨୫ | ''ବର୍ତ୍ତମାନ ପଦାଧିକାରୀ'' | '''{{#expr: floor( ( {{#time:U||en}} - {{#time:U|2025-01-03|en}} ) / 31536000 ) }} ବର୍ଷ, {{#expr: floor( ( ( {{#time:U||en}} - {{#time:U|2025-01-03|en}} ) mod 31536000 ) / 86400 ) }} ଦିନ''' |} {{div col|colwidth=35em}} {{reflist|group=lower-greek}} {{div col end}} == ଆଧାର == {{ଆଧାର}} {{ଓଡ଼ିଶା}} {{ଓଡ଼ିଶା ପ୍ରସଙ୍ଗ}} {{ଓଡ଼ିଶାର ରାଜ୍ୟପାଳ}} [[ଶ୍ରେଣୀ:ଓଡ଼ିଶାର ରାଜ୍ୟପାଳ]] [[ଶ୍ରେଣୀ:ତାଲିକା]] pkifo0r9xzkxzzn8voxb79c7w3uq8w0 595840 595839 2026-06-01T17:05:06Z SamyakSamantasinghar 42167 /* ତାଲିକା */ 595840 wikitext text/x-wiki {{Short description|ଓଡ଼ିଶାର ରାଜ୍ୟପାଳ, ଭାରତର ପୂର୍ବବର୍ତ୍ତୀ ରାଜ୍ୟ}} {{Use dmy dates|date=December 2025}} {{Infobox | title = ଓଡ଼ିଶାର ରାଜ୍ୟପାଳ | image = [[File:Seal of Odisha.png|120px|ଓଡ଼ିଶାର ରାଜପ୍ରତୀକ]] | caption = '''ଓଡ଼ିଶାର ରାଜପ୍ରତୀକ''' | image2 = [[File:GTaYHuVaAAAc5dU.jpg|200px|କମ୍ଭମ୍ପାଟି ହରିବାବୁ]] | caption2 = '''ବର୍ତ୍ତମାନ ପଦାଧିକାରୀ'''<br/>[[କମ୍ଭମ୍ପାଟି ହରିବାବୁ]]<br/>{{small|୩ ଜାନୁଆରୀ ୨୦୨୫ ଠାରୁ}} | label1 = ସମ୍ବୋଧନ | data1 = '''ମହାମହିମ'''<br/>ମାନ୍ୟବର ରାଜ୍ୟପାଳ ମହୋଦୟ / ମହୋଦୟା | label2 = ବାସଭବନ | data2 = [[ଲୋକ ଭବନ, ଭୁବନେଶ୍ୱର]]<br/>[[ଲୋକ ଭବନ, ପୁରୀ]] | label3 = ନିଯୁକ୍ତିଦାତା | data3 = '''[[ଭାରତର ରାଷ୍ଟ୍ରପତି]]''' | label4 = କାର୍ଯ୍ୟକାଳ ସୀମା | data4 = ରାଷ୍ଟ୍ରପତିଙ୍କ ଇଚ୍ଛାଧୀନ | label5 = ଗଠନ | data5 = ୧ ଅପ୍ରେଲ ୧୯୩୬ | label6 = ପ୍ରଥମ ପଦାଧିକାରୀ | data6 = [[ସାର୍ ଜନ୍ ଅଷ୍ଟେନ୍ ହବ୍ୟାକ୍]] | label7 = ଦରମା | data7 = ₹୩,୫୦,୦୦୦/ମାସିକ<br/>₹୪୨,୦୦,୦୦୦/ବାର୍ଷିକ | label8 = ୱେବସାଇଟ୍ | data8 = [http://www.rajbhavanodisha.gov.in/ rajbhavanodisha.gov.in] }} '''ଓଡ଼ିଶାର ରାଜ୍ୟପାଳ''' ହେଉଛନ୍ତି [[ଭାରତ]]ର ଏକ ରାଜ୍ୟ [[ଓଡ଼ିଶା]]ର ସାମ୍ବିଧାନିକ ମୁଖ୍ୟ । କେନ୍ଦ୍ର ସ୍ତରରେ ଭାରତର ରାଷ୍ଟ୍ରପତିଙ୍କର ଯେପରି କ୍ଷମତା ଓ କାର୍ଯ୍ୟାବଳୀ ରହିଛି, ରାଜ୍ୟ ସ୍ତରରେ ରାଜ୍ୟପାଳଙ୍କର ମଧ୍ୟ ସମାନ କ୍ଷମତା ଓ କାର୍ଯ୍ୟାବଳୀ ରହିଥାଏ । ସେମାନେ ଭାରତର ରାଷ୍ଟ୍ରପତିଙ୍କ ଦ୍ୱାରା ନିଯୁକ୍ତ ହୋଇ ରାଜ୍ୟରେ ଅବସ୍ଥାପିତ ହୁଅନ୍ତି ଏବଂ ସାଧାରଣତଃ ସେମାନେ ଯେଉଁ ରାଜ୍ୟର ଶାସନ ଦାୟିତ୍ୱରେ ଥାଆନ୍ତି, ସେହି ରାଜ୍ୟର ସ୍ଥାନୀୟ ବାସିନ୍ଦା ହୋଇନଥାନ୍ତି । ରାଷ୍ଟ୍ରପତି କେଉଁ ଆଧାରରେ ପ୍ରାର୍ଥୀମାନଙ୍କୁ ମୂଲ୍ୟାୟନ କରନ୍ତି, ସେହି ବିଷୟରେ [[ଭାରତର ସମ୍ବିଧାନ]]ରେ କୌଣସି ଉଲ୍ଲେଖ ନାହିଁ । ରାଜ୍ୟପାଳ ନାମମାତ୍ର ମୁଖ୍ୟ ଭାବରେ କାର୍ଯ୍ୟ କରୁଥିବା ବେଳେ ପ୍ରକୃତ କ୍ଷମତା [[ଓଡ଼ିଶାର ମୁଖ୍ୟମନ୍ତ୍ରୀମାନଙ୍କର ତାଲିକା|ରାଜ୍ୟର ମୁଖ୍ୟମନ୍ତ୍ରୀ]] ଏବଂ ତାଙ୍କ ମନ୍ତ୍ରୀପରିଷଦଙ୍କ ହାତରେ ନ୍ୟସ୍ତ ଥାଏ । ୩ ଜାନୁଆରୀ ୨୦୨୫ ଠାରୁ '''ହରିବାବୁ କମ୍ଭମପତି''' ବର୍ତ୍ତମାନର ରାଜ୍ୟପାଳ ଭାବରେ ଦାୟିତ୍ୱ ନିର୍ବାହ କରୁଛନ୍ତି । ଯଦି ୮ ଜଣ କାର୍ଯ୍ୟକାରୀ ରାଜ୍ୟପାଳ ଏବଂ ୧ ଜଣ ଅତିରିକ୍ତ ଦାୟିତ୍ୱରେ ଥିବା ରାଜ୍ୟପାଳଙ୍କୁ ହିସାବକୁ ନିଆଯାଏ, ତେବେ ଓଡ଼ିଶାରେ ସର୍ବମୋଟ ୩୬ ଜଣ ରାଜ୍ୟପାଳ କାର୍ଯ୍ୟ କରିଛନ୍ତି । == ତାଲିକା == ;ସୂଚୀ *{{note label|†|†|†}} କାର୍ଯ୍ୟକାଳ ସମୟରେ ମୃତ୍ୟୁ *{{note label|§|§|§}} ବଦଳି *{{note label|‡|‡|‡}} ଇସ୍ତଫା/ବହିଷ୍କୃତ ;ରଙ୍ଗ ସୂଚୀ *{{legend2|#E6F2FF}} ହାଲୁକା ନୀଳ ରଙ୍ଗ କାର୍ଯ୍ୟକାରୀ/ଅତିରିକ୍ତ ଦାୟିତ୍ୱକୁ ଦର୍ଶାଉଛି {| class="wikitable sortable" style="text-align:center; border:1px #aaf solid;" ! rowspan="2"| କ୍ରମିକ ନଂ. ! rowspan="2" class="unsortable"| ଚିତ୍ର ! rowspan="2" style="width:14em" | ନାମ<br>{{small|(ଜୀବନକାଳ) <br/> ପୂର୍ବ ପଦବୀ}} ! rowspan="2" style="width:7em" | ଗୃହ ରାଜ୍ୟ ! colspan="3"| କାର୍ଯ୍ୟକାଳ ! rowspan="2" style="width:7em" | ନିଯୁକ୍ତିଦାତା<br/>([[ଭାରତର ରାଷ୍ଟ୍ରପତି|ରାଷ୍ଟ୍ରପତି]]) |- ! style="width:7em"| କାର୍ଯ୍ୟଭାର ଆରମ୍ଭ ! style="width:7em"| କାର୍ଯ୍ୟଭାର ଶେଷ ! style="width:5em"| ପଦବୀରେ ଥିବା ସମୟ |- ! colspan="8" |ଓଡ଼ିଶା ପ୍ରଦେଶ, ବ୍ରିଟିଶ ଭାରତ (୧୯୩୬ - ୧୯୪୭) |- !୧ | | '''ସାର୍ ଜନ୍ ଅଷ୍ଟେନ୍ ହବ୍ୟାକ୍''' <br/> {{small|(୧୮୭୮{{ndash}}୧୯୬୮)}} | rowspan="4" |'''ଯୁକ୍ତରାଜ୍ୟ (UK)''' | ୧ ଅପ୍ରେଲ ୧୯୩୬ | ୧୧ ଅଗଷ୍ଟ ୧୯୩୮ | '''୨ ବର୍ଷ, ୧୩୨ ଦିନ''' |'''ଫ୍ରିମ୍ୟାନ୍ ଥୋମାସ୍'''<br />{{small|('''ଭାଇସରୟ''')}} |- !- | bgcolor="#E6F2FF"| | bgcolor="#E6F2FF"| '''ଜର୍ଜ ଟାଉନସେଣ୍ଡ ବୋଗ୍'''<br/> {{small|CSI, CSE, ICS<br/> (୧୮୮୪{{ndash}}୧୯୬୯) <br/>(କାର୍ଯ୍ୟକାରୀ)}} | bgcolor="#E6F2FF"| ୧୧ ଅଗଷ୍ଟ ୧୯୩୮ | bgcolor="#E6F2FF"| ୭ ଡିସେମ୍ବର ୧୯୩୮ | bgcolor="#E6F2FF"| '''୧୮୮ ଦିନ''' | rowspan="3" |'''ଭିକ୍ଟର ହୋପ୍'''<br />{{small|('''ଭାଇସରୟ''')}} |- !୨ | |'''ସାର୍ ଜନ୍ ଅଷ୍ଟେନ୍ ହବ୍ୟାକ୍''' <br/> {{small|(୧୮୭୮{{ndash}}୧୯୬୮)}} | ୮ ଡିସେମ୍ବର ୧୯୩୮ | ୩୧ ମାର୍ଚ୍ଚ ୧୯୪୧ | '''୨ ବର୍ଷ, ୧୧୩ ଦିନ'''<br />'''{{small|(ମୋଟ ୪ ବର୍ଷ, ୨୪୫ ଦିନ)}}''' |- !୩ | | '''ସାର୍ ହଥର୍ଣ୍ଣ ଲୁଇସ୍'''<br/>{{small|KCST, KCIE, ICS<br/> (୧୮୮୮{{ndash}}୧୯୭୦)}} | ୧ ଅପ୍ରେଲ ୧୯୪୧ | ୩୧ ମାର୍ଚ୍ଚ ୧୯୪୬ | '''୪ ବର୍ଷ, ୩୬୪ ଦିନ''' |- !୪ | [[File:Chandulal_Madhavlal_Trivedi.png|103x103px]] | '''ଚାନ୍ଦୁଲାଲ ମାଧବଲାଲ ତ୍ରିବେଦୀ'''<br/> {{small|KCS, CIE, OBE, ICS<br/> (୧୮୯୩{{ndash}}୧୯୮୦) <br/> ଯୁଦ୍ଧ ବିଭାଗରେ ସଚିବ}} | [[ଗୁଜରାଟ]] | ୧ ଅପ୍ରେଲ ୧୯୪୬ | ୧୪ ଅଗଷ୍ଟ ୧୯୪୭ | '''୧ ବର୍ଷ, ୧୩୫ ଦିନ''' | '''ଆର୍କିବାଲ୍ଡ ୱାଭେଲ'''<br />{{small|('''ଭାଇସରୟ''')}} |- ! colspan="8" |ଓଡ଼ିଶା ପ୍ରଦେଶ, ଭାରତୀୟ ଅଧିରାଜ୍ୟ (୧୯୪୭ - ୧୯୫୦) |- ! ୧ | [[File:Kailash Nath Katju.jpg|70px]] | '''କୈଳାସ ନାଥ କାଟଜୁ'''<br /> {{small|(୧୮୮୭{{ndash}}୧୯୬୮)<br/> '''ଯୁକ୍ତପ୍ରଦେଶ'''ର ଅସ୍ଥାୟୀ ସରକାରରେ ମନ୍ତ୍ରୀ}} | '''କେନ୍ଦ୍ରୀୟ ପ୍ରଦେଶ ଓ ବେରାର''' | ୧୫ ଅଗଷ୍ଟ ୧୯୪୭ | ୨୦ ଜୁନ ୧୯୪୮{{ref label|§|§|§}}{{efn-lg|ପଶ୍ଚିମବଙ୍ଗର ରାଜ୍ୟପାଳ ଭାବରେ ବଦଳି ହୋଇଥିଲେ}} | '''୩୧୦ ଦିନ''' | rowspan="2" | '''ଲର୍ଡ ମାଉଣ୍ଟବ୍ୟାଟେନ'''<br />{{small|('''ଗଭର୍ଣ୍ଣର ଜେନେରାଲ''')}} |- ! ୨ | [[File:Asaf Ali 1949.jpg|70px]] | '''ଆସଫ ଅଲ୍ଲୀ'''<br />{{small|(୧୮୮୮{{ndash}}୧୯୫୩)<br/> ଆମେରିକାରେ ଭାରତର ରାଷ୍ଟ୍ରଦୂତ}} | '''ଯୁକ୍ତପ୍ରଦେଶ''' | ୨୧ ଜୁନ ୧୯୪୮ | ୨୫ ଜାନୁଆରୀ ୧୯୫୦ | '''୧ ବର୍ଷ, ୨୧୮ ଦିନ''' |- ! colspan="8" |ଓଡ଼ିଶା ରାଜ୍ୟ, ଭାରତୀୟ ଗଣରାଜ୍ୟ (୧୯୫୦ ପରେ) |- !୧ | [[File:Asaf Ali 1949.jpg|70px]] |'''ଆସଫ ଅଲ୍ଲୀ'''<br />{{small|(୧୮୮୮{{ndash}}୧୯୫୩)<br/> ଆମେରିକାରେ ଭାରତର ରାଷ୍ଟ୍ରଦୂତ}} |'''ଯୁକ୍ତପ୍ରଦେଶ''' |୨୬ ଜାନୁଆରୀ ୧୯୫୦ |୫ ମଇ ୧୯୫୧ |'''୧ ବର୍ଷ, ୯୯ ଦିନ''' |'''ଲର୍ଡ ମାଉଣ୍ଟବ୍ୟାଟେନ'''<br />{{small|('''ଗଭର୍ଣ୍ଣର ଜେନେରାଲ''')}} |- ! ୨ | bgcolor="#E6F2FF"| [[File:Blank.svg|70px]] | bgcolor="#E6F2FF"| '''ଭି. ପି. ମେନନ'''<br/>{{small|CSI, CIE<br/>(୧୮୯୩{{ndash}}୧୯୬୫)<br/> ରାଜ୍ୟ ମନ୍ତ୍ରଣାଳୟରେ ସଚିବ<br/> (କାର୍ଯ୍ୟକାରୀ)}} | bgcolor="#E6F2FF"| '''ମାଡ୍ରାସ ରାଜ୍ୟ''' | bgcolor="#E6F2FF"| ୬ ମଇ ୧୯୫୧ | bgcolor="#E6F2FF"| ୧୭ ଜୁଲାଇ ୧୯୫୧ | bgcolor="#E6F2FF"| '''୭୨ ଦିନ''' | rowspan="2" | [[ରାଜେନ୍ଦ୍ର ପ୍ରସାଦ]]<br/>{{small|(କାର୍ଯ୍ୟକାରୀ)}} |- ! ୩ | [[File:Asaf Ali 1949.jpg|70px]] | '''ଆସଫ ଅଲ୍ଲୀ'''<br/>{{small|(୧୮୮୮{{ndash}}୧୯୫୩)<br/> ଆମେରିକାରେ ଭାରତର ରାଷ୍ଟ୍ରଦୂତ}} | '''ଯୁକ୍ତପ୍ରଦେଶ''' | ୧୮ ଜୁଲାଇ ୧୯୫୧ | ୬ ଜୁନ ୧୯୫୨ | '''୩୨୪ ଦିନ'''<br/>'''{{small|(ମୋଟ ୩ ବର୍ଷ, ୨୭୬ ଦିନ)}}''' |- ! ୪ | [[File:Saiyid Fazl Ali.jpg|70px]] | {{small|ବିଚାରପତି (ଅବସରପ୍ରାପ୍ତ)}}<br/>'''ସୟଦ ଫଜଲ ଅଲ୍ଲୀ'''<br/>{{small|(୧୮୮୬{{ndash}}୧୯୫୯)<br/> ଭାରତର ସର୍ବୋଚ୍ଚ ନ୍ୟାୟାଳୟର ବିଚାରପତି}} | [[ବିହାର]] | ୭ ଜୁନ ୧୯୫୨ | ୯ ଫେବୃଆରୀ ୧୯୫୪ | '''୧ ବର୍ଷ, ୨୪୭ ଦିନ''' | rowspan="4" |[[ରାଜେନ୍ଦ୍ର ପ୍ରସାଦ]] |- ! ୫ | [[File:Kumarasami raja.jpg|70px]] | '''ପି. ଏସ୍. କୁମାରସ୍ୱାମୀ ରାଜା'''<br/>{{small|(୧୮୯୮{{ndash}}୧୯୫୭)<br/> ମାଡ୍ରାସ ରାଜ୍ୟର ମୁଖ୍ୟମନ୍ତ୍ରୀ}} | '''ମାଡ୍ରାସ ରାଜ୍ୟ''' | ୧୦ ଫେବୃଆରୀ ୧୯୫୪ | ୧୧ ସେପ୍ଟେମ୍ବର ୧୯୫୬ | '''୨ ବର୍ଷ, ୨୧୪ ଦିନ''' |- ! ୬ | [[File:Bhim Sen Sachar.png|70px]] | '''ଭୀମ ସେନ ସଚ୍ଚର'''<br/>{{small|(୧୮୯୪{{ndash}}୧୯୭୮)<br/> ପଞ୍ଜାବର ମୁଖ୍ୟମନ୍ତ୍ରୀ}} | [[ପଞ୍ଜାବ]] | ୧୨ ସେପ୍ଟେମ୍ବର ୧୯୫୬ | ୩୧ ଜୁଲାଇ ୧୯୫୭{{ref label|§|§|§}}{{efn-lg|ଆନ୍ଧ୍ରପ୍ରଦେଶର ରାଜ୍ୟପାଳ ଭାବରେ ବଦଳି ହୋଇଥିଲେ}} | '''୩୨୨ ଦିନ''' |- ! ୭ | [[File:Y N Sukhtankar.jpg|70px]] | '''ଯଶୋବନ୍ତ ନାରାୟଣ ସୁକଥଙ୍କର'''<br/>{{small|CIE, ICS (ଅବସରପ୍ରାପ୍ତ)<br/>(୧୮୯୭{{ndash}}୧୯୭୩)<br/> ଭାରତର କ୍ୟାବିନେଟ୍ ସଚିବ}} | '''ବମ୍ବେ ରାଜ୍ୟ''' | ୩୧ ଜୁଲାଇ ୧୯୫୭ | ୧୫ ସେପ୍ଟେମ୍ବର ୧୯୬୨ | '''୫ ବର୍ଷ, ୪୬ ଦିନ''' |- ! ୮ | [[File:Ajudhia Nath Khosla.jpg|70px]] | '''ଅଯୋଧ୍ୟା ନାଥ ଖୋସଲା'''<br/>{{small|(୧୮୯୨{{ndash}}୧୯୮୪)<br/> ରାଜ୍ୟସଭା ସାଂସଦ}} | [[ପଞ୍ଜାବ]] | ୧୬ ସେପ୍ଟେମ୍ବର ୧୯୬୨ | ୫ ଅଗଷ୍ଟ ୧୯୬୬ | '''୩ ବର୍ଷ, ୩୨୩ ଦିନ''' | rowspan="3"| [[ସର୍ବପଲ୍ଲୀ ରାଧାକୃଷ୍ଣନ]] |- bgcolor="#E6F2FF" ! ୯ | [[File: Justice Khaleel Ahmed.jpg|70px]] | {{small|ବିଚାରପତି}}<br/>'''ଖଲିଲ ଅହମ୍ମଦ'''<br/>{{small|(୧୯୦୭{{ndash}}କାର୍ଯ୍ୟକାଳ ସମୟରେ ମୃତ୍ୟୁ)<br/>ଓଡ଼ିଶା ଉଚ୍ଚ ନ୍ୟାୟାଳୟର ମୁଖ୍ୟ ବିଚାରପତି<br/>(କାର୍ଯ୍ୟକାରୀ)}} | [[ବିହାର]] | ୫ ଅଗଷ୍ଟ ୧୯୬୬ | ୧୧ ସେପ୍ଟେମ୍ବର ୧୯୬୬ | '''୩୭ ଦିନ''' |- ! ୧୦ | [[File:Ajudhia Nath Khosla.jpg|70px]] | '''ଅଯୋଧ୍ୟା ନାଥ ଖୋସଲା'''<br/>{{small|(୧୮୯୨{{ndash}}୧୯୮୪)<br/> ରାଜ୍ୟସଭା ସାଂସଦ}} | [[ପଞ୍ଜାବ]] | ୧୨ ସେପ୍ଟେମ୍ବର ୧୯୬୬ | ୩୦ ଜାନୁଆରୀ ୧୯୬୮ | '''୧ ବର୍ଷ, ୧୪୦ ଦିନ'''<br />'''{{small|(ମୋଟ ୫ ବର୍ଷ, ୯୮ ଦିନ)}}''' |- ! ୧୧ | [[File:Shaukatullah Shah Ansari.jpg|70px]] | '''ଶୌକତୁଲ୍ଲା ଶାହ ଅନସାରୀ'''<br/>{{small|(୧୯୦୮{{ndash}}୧୯୭୨)<br/> ବିଦର (କର୍ଣ୍ଣାଟକ)ର ଲୋକସଭା ସାଂସଦ}} | [[ଉତ୍ତରପ୍ରଦେଶ]] | ୩୧ ଜାନୁଆରୀ ୧୯୬୮ | ୨୦ ସେପ୍ଟେମ୍ବର ୧୯୭୧ | '''୩ ବର୍ଷ, ୨୩୨ ଦିନ''' | [[ଜାକିର ହୁସେନ]] |- ! ୧୨ | bgcolor="#E6F2FF"| [[File:Jogendra Singh (politician).jpg|70px]] | bgcolor="#E6F2FF"| '''ସର୍ଦ୍ଦାର ଯୋଗେନ୍ଦ୍ର ସିଂହ'''<br/>{{small|(୧୯୦୩{{ndash}}୧୯୭୯)<br/> ବହରାଇଚ (ଉତ୍ତରପ୍ରଦେଶ)ର ଲୋକସଭା ସାଂସଦ <br/> (କାର୍ଯ୍ୟକାରୀ)}} | bgcolor="#E6F2FF"| [[ଉତ୍ତରପ୍ରଦେଶ]] | bgcolor="#E6F2FF"| ୨୦ ସେପ୍ଟେମ୍ବର ୧୯୭୧ | bgcolor="#E6F2FF"| ୩୦ ଜୁନ ୧୯୭୨{{ref label|§|§|§}}{{efn-lg|ରାଜସ୍ଥାନର ରାଜ୍ୟପାଳ ଭାବରେ ବଦଳି ହୋଇଥିଲେ}} | bgcolor="#E6F2FF"| '''୨୮୪ ଦିନ''' | rowspan="4"| [[ଭି. ଭି. ଗିରି]] |- bgcolor="#E6F2FF" ! ୧୩ | [[File:Gati Krushna Misra.jpg|70px]] | {{small|ବିଚାରପତି}}<br/>'''ଗତିକୃଷ୍ଣ ମିଶ୍ର'''<br/>{{small|(ମୃତ୍ୟୁ. ୨୦୦୯)<br/>ଓଡ଼ିଶା ଉଚ୍ଚ ନ୍ୟାୟାଳୟର ମୁଖ୍ୟ ବିଚାରପତି<br/>(କାର୍ଯ୍ୟକାରୀ)}} | [[ଓଡ଼ିଶା]] | ୧ ଜୁଲାଇ ୧୯୭୨ | ୮ ନଭେମ୍ବର ୧୯୭୨ | '''୧୩୦ ଦିନ''' |- ! ୧୪ | [[File:Basappa Danappa Jatti, 5th Vice President of India.jpg|70px]] | '''ବି. ଡି. ଜତ୍ତୀ'''<br/>{{small|(୧୯୧୨{{ndash}}୨୦୦୨)<br/> ମହୀଶୂର ରାଜ୍ୟର ମୁଖ୍ୟମନ୍ତ୍ରୀ}} | [[କର୍ଣ୍ଣାଟକ]] | ୮ ନଭେମ୍ବର ୧୯୭୨ | ୨୦ ଅଗଷ୍ଟ ୧୯୭୪{{ref label|‡|‡|‡}}{{efn-lg|ଭାରତର ଉପରାଷ୍ଟ୍ରପତି ହେବା ପାଇଁ ଇସ୍ତଫା ଦେଇଥିଲେ}} | '''୧ ବର୍ଷ, ୨୮୫ ଦିନ''' |- bgcolor="#E6F2FF" ! (୧୩) | [[File:Gati Krushna Misra.jpg|70px]] | {{small|ବିଚାରପତି}}<br/>'''ଗତିକୃଷ୍ଣ ମିଶ୍ର'''<br/>{{small|(ମୃତ୍ୟୁ. ୨୦୦୯)<br/>ଓଡ଼ିଶା ଉଚ୍ଚ ନ୍ୟାୟାଳୟର ମୁଖ୍ୟ ବିଚାରପତି<br/>(କାର୍ଯ୍ୟକାରୀ)}} | [[ଓଡ଼ିଶା]] | ୨୧ ଅଗଷ୍ଟ ୧୯୭୪ | ୨୫ ଅକ୍ଟୋବର ୧୯୭୪ | '''୬୫ ଦିନ'''<br/>'''{{small|(ମୋଟ ୧୯୫ ଦିନ)}}''' |- ! ୧୫ | [[File:Photo Akbar Ali Khan.jpg|70px]] | '''ଆକବର ଅଲ୍ଲୀ ଖାନ'''<br/>{{small|(୧୮୯୯{{ndash}}୧୯୯୪)<br/>ଉତ୍ତରପ୍ରଦେଶର ରାଜ୍ୟପାଳ}} | [[ଆନ୍ଧ୍ରପ୍ରଦେଶ]] | ୨୫ ଅକ୍ଟୋବର ୧୯୭୪ | ୧୭ ଅପ୍ରେଲ ୧୯୭୬{{ref label|‡|‡|‡}} | '''୧ ବର୍ଷ, ୧୭୫ ଦିନ''' | rowspan="3"| [[ଫକରୁଦ୍ଦିନ ଅଲ୍ଲୀ ଅହମ୍ମଦ]] |- bgcolor="#E6F2FF" ! ୧୬ | [[File:Siba Narain Sankar.jpg|70px]] | {{small|ବିଚାରପତି}}<br/>'''ଶିବ ନାରାୟଣ ଶଙ୍କର'''<br/>{{small|(୧୯୧୫{{ndash}}କାର୍ଯ୍ୟକାଳ ସମୟରେ ମୃତ୍ୟୁ)<br/>ଓଡ଼ିଶା ଉଚ୍ଚ ନ୍ୟାୟାଳୟର ମୁଖ୍ୟ ବିଚାରପତି<br/>(କାର୍ଯ୍ୟକାରୀ)}} | [[ଦିଲ୍ଲୀ]] | ୧୭ ଅପ୍ରେଲ ୧୯୭୬ | ୭ ଫେବୃଆରୀ ୧୯୭୭ | '''୨୯୬ ଦିନ''' |- ! ୧୭ | [[File:Harcharan Singh Brar ex CM.png|70px]] | '''ହରଚରଣ ସିଂହ ବ୍ରାର'''<br/>{{small|(୧୯୨୨{{ndash}}୨୦୦୯)<br/> ପଞ୍ଜାବର ବିଧାୟକ}} | [[ପଞ୍ଜାବ]] | ୭ ଫେବୃଆରୀ ୧୯୭୭ | ୨୨ ସେପ୍ଟେମ୍ବର ୧୯୭୭{{ref label|§|§|§}}{{efn-lg|ହରିଆଣାର ରାଜ୍ୟପାଳ ଭାବରେ ବଦଳି ହୋଇଥିଲେ}} | '''୨୨୭ ଦିନ''' |- ! ୧୮ | [[File:Pt Bhagwat Dayal Sharma.JPG|70px]] | '''ଭଗବତ ଦୟାଲ ଶର୍ମା'''<br/>{{small|(୧୯୧୮{{ndash}}୧୯୯୩)<br/> ହରିଆଣାର ମୁଖ୍ୟମନ୍ତ୍ରୀ}} | [[ହରିଆଣା]] | ୨୩ ସେପ୍ଟେମ୍ବର ୧୯୭୭ | ୩୦ ଅପ୍ରେଲ ୧୯୮୦{{ref label|§|§|§}}{{efn-lg|ମଧ୍ୟପ୍ରଦେଶର ରାଜ୍ୟପାଳ ଭାବରେ ବଦଳି ହୋଇଥିଲେ}} | '''୨ ବର୍ଷ, ୨୨୦ ଦିନ''' | rowspan="5"| [[ନୀଲମ ସଞ୍ଜୀବ ରେଡ୍ଡୀ]] |- ! ୧୯ | [[File:C M Poonacha.gif|70px]] | '''ସି. ଏମ. ପୁନାଚା'''<br/>{{small|(୧୯୧୦{{ndash}}୧୯୯୦)<br/>ମଧ୍ୟପ୍ରଦେଶର ରାଜ୍ୟପାଳ}} | [[କର୍ଣ୍ଣାଟକ]] | ୩୦ ଅପ୍ରେଲ ୧୯୮୦ | ୩୦ ସେପ୍ଟେମ୍ବର ୧୯୮୦ | '''୧୫୩ ଦିନ''' |- bgcolor="#E6F2FF" ! ୨୦ | [[File: Justice SK Ray.jpg|70px]] | {{small|ବିଚାରପତି}}<br/>'''ସୁକାନ୍ତ କିଶୋର ରାୟ'''<br/>{{small|(୧୯୧୮{{ndash}}୨୦୦୨)<br/>ଓଡ଼ିଶା ଉଚ୍ଚ ନ୍ୟାୟାଳୟର ମୁଖ୍ୟ ବିଚାରପତି<br/>(କାର୍ଯ୍ୟକାରୀ)}} | [[ଓଡ଼ିଶା]] | ୧ ଅକ୍ଟୋବର ୧୯୮୦ | ୩ ନଭେମ୍ବର ୧୯୮୦ | '''୩୩ ଦିନ''' |- ! (୧୯) | [[File:C M Poonacha.gif|70px]] | '''ସି. ଏମ. ପୁନାଚା'''<br/>{{small|(୧୯୧୦{{ndash}}୧୯୯୦)<br/> ମଧ୍ୟପ୍ରଦେଶର ରାଜ୍ୟପାଳ}} | [[କର୍ଣ୍ଣାଟକ]] | ୪ ନଭେମ୍ବର ୧୯୮୦ | ୨୪ ଜୁନ ୧୯୮୨ | '''୧ ବର୍ଷ, ୨୩୨ ଦିନ''' |- bgcolor="#E6F2FF" ! ୨୧ | [[File:Ranganath Mishra.png|70px]] | {{small|ବିଚାରପତି}}<br/>'''ରଙ୍ଗନାଥ ମିଶ୍ର'''<br/>{{small|(୧୯୨୬{{ndash}}୨୦୧୨)<br/>ଓଡ଼ିଶା ଉଚ୍ଚ ନ୍ୟାୟାଳୟର ମୁଖ୍ୟ ବିଚାରପତି<br/>(କାର୍ଯ୍ୟକାରୀ)}} | [[ଓଡ଼ିଶା]] | ୨୫ ଜୁନ ୧୯୮୨ | ୩୧ ଅଗଷ୍ଟ ୧୯୮୨ | '''୬୭ ଦିନ''' |- ! (୧୯) | [[File:C M Poonacha.gif|70px]] | '''ସି. ଏମ. ପୁନାଚା'''<br/>{{small|(୧୯୧୦{{ndash}}୧୯୯୦)<br/>ମଧ୍ୟପ୍ରଦେଶର ରାଜ୍ୟପାଳ}} | [[କର୍ଣ୍ଣାଟକ]] | ୧ ସେପ୍ଟେମ୍ବର ୧୯୮୨ | ୧୭ ଅଗଷ୍ଟ ୧୯୮୩ | '''୩୫୦ ଦିନ'''<br/>'''{{small|(ମୋଟ ୩ ବର୍ଷ, ୫ ଦିନ)}}''' | rowspan="2"| [[ଜ୍ଞାନୀ ଜୈଲ ସିଂହ]] |- ! ୨୨ | [[File:Bishambhar Nath Pande.jpg|70px]] | '''ବିଶମ୍ଭର ନାଥ ପାଣ୍ଡେ'''<br/>{{small|(୧୯୦୬{{ndash}}୧୯୯୮)<br/> ରାଜ୍ୟସଭା ସାଂସଦ, ଉତ୍ତରପ୍ରଦେଶ}} | [[ଉତ୍ତରପ୍ରଦେଶ]] | ୧୭ ଅଗଷ୍ଟ ୧୯୮୩ | ୨୦ ନଭେମ୍ବର ୧୯୮୮{{ref label|‡|‡|‡}} | '''୫ ବର୍ଷ, ୯୫ ଦିନ''' |- ! ୨୩ |[[File:Saiyid Nurul Hasan 16 (cropped).jpg|70px]] |'''ସୟଦ ନୁରୁଲ ହାସନ'''<br/>{{small|(୧୯୨୧{{ndash}}୧୯୯୩)<br/>ପଶ୍ଚିମବଙ୍ଗର ରାଜ୍ୟପାଳ}}<br/><small>(୨୦ ମାର୍ଚ୍ଚ ୧୯୮୯ ପର୍ଯ୍ୟନ୍ତ କାର୍ଯ୍ୟକାରୀ)</small> |[[ଉତ୍ତରପ୍ରଦେଶ]] | ୨୦ ନଭେମ୍ବର ୧୯୮୮ | ୬ ଫେବୃଆରୀ ୧୯୯୦{{ref label|§|§|§}}{{efn-lg|ପଶ୍ଚିମବଙ୍ଗର ରାଜ୍ୟପାଳ ଭାବରେ ବଦଳି ହୋଇଥିଲେ}} |'''୧ ବର୍ଷ, ୭୮ ଦିନ''' | rowspan="2" |[[ରାମସ୍ୱାମୀ ଭେଙ୍କଟରମଣ]] |- ! ୨୪ | [[File:Yagya Dutt Sharma.jpg|70px]] | '''ଯଜ୍ଞ ଦତ୍ତ ଶର୍ମା'''<br/>{{small|(୧୯୨୨{{ndash}}୧୯୯୬)<br/> ଗୁରୁଦାସପୁରର ଲୋକସଭା ସାଂସଦ, ପଞ୍ଜାବ}} | [[ପଞ୍ଜାବ]] | ୭ ଫେବୃଆରୀ ୧୯୯୦ | ୧ ଫେବୃଆରୀ ୧୯୯୩{{ref label|‡|‡|‡}} | '''୨ ବର୍ଷ, ୩୬୦ ଦିନ''' |- ! (୨୩) | bgcolor="#E6F2FF"| [[File:Saiyid Nurul Hasan 16 (cropped).jpg|70px]] | bgcolor="#E6F2FF"| '''ସୟଦ ନୁରୁଲ ହାସନ'''<br/>{{small|(୧୯୨୧{{ndash}}୧୯୯୩)<br/>ପଶ୍ଚିମବଙ୍ଗର ରାଜ୍ୟପାଳ<br/>(ଅତିରିକ୍ତ ଦାୟିତ୍ୱ)}} | bgcolor="#E6F2FF"| [[ଉତ୍ତରପ୍ରଦେଶ]] | bgcolor="#E6F2FF"| ୧ ଫେବୃଆରୀ ୧୯୯୩ | bgcolor="#E6F2FF"| ୩୧ ମଇ ୧୯୯୩ | bgcolor="#E6F2FF"| '''୧୧୯ ଦିନ'''<br/>'''{{small|(ମୋଟ ୧ ବର୍ଷ, ୧୯୭ ଦିନ)}}''' | rowspan="5"| [[ଶଙ୍କର ଦୟାଲ ଶର୍ମା]] |- ! ୨୫ | [[File:B. Satya Narayan Reddy portrait.jpg|70px]] | '''ବି. ସତ୍ୟ ନାରାୟଣ ରେଡ୍ଡୀ'''<br/>{{small|(୧୯୨୭{{ndash}}୨୦୧୨)<br/>ଉତ୍ତରପ୍ରଦେଶର ରାଜ୍ୟପାଳ}} | [[ଆନ୍ଧ୍ରପ୍ରଦେଶ]] | ୧ ଜୁନ ୧୯୯୩ | ୧୭ ଜୁନ ୧୯୯୫ | '''୨ ବର୍ଷ, ୧୬ ଦିନ''' |- ! ୨୬ | [[File:Gopala Ramanujam.jpg|70px]] | '''ଗୋପାଳ ରାମାନୁଜମ୍'''<br/>{{small|(୧୯୧୫{{ndash}}୨୦୦୧)<br/> ଗୋଆର ରାଜ୍ୟପାଳ}} | [[ତାମିଲନାଡୁ]] | ୧୮ ଜୁନ ୧୯୯୫ | ୩୦ ଜାନୁଆରୀ ୧୯୯୭ | '''୧ ବର୍ଷ, ୨୨୬ ଦିନ''' |- ! ୨୭ | bgcolor="#E6F2FF"| [[File:K. V. Raghunatha Reddy (cropped).jpg|70px]] | bgcolor="#E6F2FF"| '''କେ. ଭି. ରଘୁନାଥ ରେଡ୍ଡୀ'''<br/>{{small|(୧୯୨୪{{ndash}}୨୦୦୨)<br/>ପଶ୍ଚିମବଙ୍ଗର ରାଜ୍ୟପାଳ}}<br/>{{small|(ଅତିରିକ୍ତ ଦାୟିତ୍ୱ)}} | bgcolor="#E6F2FF"| [[ଆନ୍ଧ୍ରପ୍ରଦେଶ]] | bgcolor="#E6F2FF"| ୩୧ ଜାନୁଆରୀ ୧୯୯୭ | bgcolor="#E6F2FF"| ୧୨ ଫେବୃଆରୀ ୧୯୯୭ | bgcolor="#E6F2FF"| '''୧୨ ଦିନ''' |- ! (୨୬) | [[File:Gopala Ramanujam.jpg|70px]] | '''ଗୋପାଳ ରାମାନୁଜମ୍'''<br/>{{small|(୧୯୧୫{{ndash}}୨୦୦୧)<br/>ଗୋଆର ରାଜ୍ୟପାଳ}} | [[ତାମିଲନାଡୁ]] | ୧୩ ଫେବୃଆରୀ ୧୯୯୭ | ୧୩ ଡିସେମ୍ବର ୧୯୯୭ | '''୩୦୩ ଦିନ'''<br/>'''{{small|(ମୋଟ ୨ ବର୍ଷ, ୧୬୪ ଦିନ)}}''' |- ! (୨୭) | bgcolor="#E6F2FF"| [[File:K. V. Raghunatha Reddy (cropped).jpg|70px]] | bgcolor="#E6F2FF"| '''କେ. ଭି. ରଘୁନାଥ ରେଡ୍ଡୀ'''<br/>{{small|(୧୯୨୪{{ndash}}୨୦୦୨)<br/>ପଶ୍ଚିମବଙ୍ଗର ରାଜ୍ୟପାଳ<br/>(ଅତିରିକ୍ତ ଦାୟିତ୍ୱ)}} | bgcolor="#E6F2FF"| [[ଆନ୍ଧ୍ରପ୍ରଦେଶ]] | bgcolor="#E6F2FF"| ୧୩ ଡିସେମ୍ବର ୧୯୯୭ | bgcolor="#E6F2FF"| ୨୭ ଅପ୍ରେଲ ୧୯୯୮ | bgcolor="#E6F2FF"| '''୧୩୫ ଦିନ''' | rowspan="5"| [[କେ. ଆର୍. ନାରାୟଣନ]] |- bgcolor="#E6F2FF" ! ୨୮ | [[File:The Chairman, Economic Advisory Council to the Prime Minister, Dr. C. Rangarajan addressing a press conference on ‘Economic Review 2012-13’, in New Delhi on April 23, 2013 (cropped).jpg|70px]] | '''ସି. ରଙ୍ଗରାଜନ'''<br/>{{small|(ଜନ୍ମ. ୧୯୩୨)<br/>ଆନ୍ଧ୍ରପ୍ରଦେଶର ରାଜ୍ୟପାଳ<br/>(ଅତିରିକ୍ତ ଦାୟିତ୍ୱ)}} | [[ତାମିଲନାଡୁ]] | ୨୭ ଅପ୍ରେଲ ୧୯୯୮ | ୧୪ ନଭେମ୍ବର ୧୯୯୯ | '''୧ ବର୍ଷ, ୨୦୧ ଦିନ''' |- ! ୨୯ | [[File:Colour photo of M M Rajendran.png|70px]] | '''ଏମ୍. ଏମ୍. ରାଜେନ୍ଦ୍ରନ'''<br/>{{small|ଆଇ.ଏ.ଏସ୍. (ଅବସରପ୍ରାପ୍ତ)<br/>(୧୯୩୫{{ndash}}୨୦୨୩)<br/> ତାମିଲନାଡୁର ମୁଖ୍ୟ ଶାସନ ସଚିବ}} | [[ତାମିଲନାଡୁ]] | ୧୫ ନଭେମ୍ବର ୧୯୯୯ | ୩ ମାର୍ଚ୍ଚ ୨୦୦୩ | '''୩ ବର୍ଷ, ୧୦୮ ଦିନ''' |- ! ୩୦ | [[File:The Vice President, Shri Mohd. Hamid Ansari with the Governor of Tamil Nadu, Shri Surjit Singh Barnala and the Chief Minister of Tamil Nadu, Dr. Kalaignar M. Karunanidhi (cropped) (Surjit Singh Barnala).png|70px]] | '''ସୁରଜିତ ସିଂହ ବରନାଲା'''<br/>{{small|(୧୯୨୫{{ndash}}୨୦୧୭)<br/> ପଞ୍ଜାବର ମୁଖ୍ୟମନ୍ତ୍ରୀ}} | [[ପଞ୍ଜାବ]] | ୪ ମାର୍ଚ୍ଚ ୨୦୦୩ | ୧୬ ନଭେମ୍ବର ୨୦୦୩ | '''୨୫୭ ଦିନ''' |- ! (୨୯) | [[File:Colour photo of M M Rajendran.png|70px]] | '''ଏମ୍. ଏମ୍. ରାଜେନ୍ଦ୍ରନ'''<br/>{{small|ଆଇ.ଏ.ଏସ୍. (ଅବସରପ୍ରାପ୍ତ)<br/>(୧୯୩୫{{ndash}}୨୦୨୩)<br/> ତାମିଲନାଡୁର ମୁଖ୍ୟ ଶାସନ ସଚିବ}} | [[ତାମିଲନାଡୁ]] | ୧୬ ନଭେମ୍ବର ୨୦୦୩ | ୧୭ ନଭେମ୍ବର ୨୦୦୪ | '''୧ ବର୍ଷ, ୧ ଦିନ''' |- ! ୩୧ | [[File:The Governor of Karnataka, Shri Rameshwar Thakur in Bangalore on January 13, 2008.jpg|70px]] | '''ରାମେଶ୍ୱର ଠାକୁର'''<br/>{{small|(୧୯୨୫{{ndash}}୨୦୧୫)<br/>କେନ୍ଦ୍ର ଅର୍ଥ ରାଷ୍ଟ୍ରମନ୍ତ୍ରୀ}} | [[ଝାଡ଼ଖଣ୍ଡ]] | ୧୮ ନଭେମ୍ବର ୨୦୦୪ | ୨୧ ଅଗଷ୍ଟ ୨୦୦୭{{ref label|§|§|§}}{{efn-lg|କର୍ଣ୍ଣାଟକର ରାଜ୍ୟପାଳ ଭାବରେ ବଦଳି ହୋଇଥିଲେ}} | '''୨ ବର୍ଷ, ୨୭୬ ଦିନ''' | [[ଏ. ପି. ଜେ. ଅବଦୁଲ କଲାମ]] |- ! ୩୨ | [[File:Murlidhar Chandrakant Bhandare 1.jpg|70px]] | '''ମୁରଲୀଧର ଚନ୍ଦ୍ରକାନ୍ତ ଭଣ୍ଡାରେ'''<br/>{{small|(୧୯୨୮{{ndash}}୨୦୨୪)<br/> ରାଜ୍ୟସଭା ସାଂସଦ, ମହାରାଷ୍ଟ୍ର}} | [[ମହାରାଷ୍ଟ୍ର]] | ୨୧ ଅଗଷ୍ଟ ୨୦୦୭ | ୨୦ ମାର୍ଚ୍ଚ ୨୦୧୩ | '''୫ ବର୍ଷ, ୨୧୧ ଦିନ''' | [[ପ୍ରତିଭା ପାଟିଲ]] |- ! ୩୩ | [[File:Governor S. C. Jamir with CM Naveen Patnaik and President Kovind (cropped).jpg|70px]] | '''ଏସ୍. ସି. ଜାମିର'''<br/>{{small|(ଜନ୍ମ. ୧୯୩୧)<br/>ନାଗାଲାଣ୍ଡର ମୁଖ୍ୟମନ୍ତ୍ରୀ}} | [[ନାଗାଲାଣ୍ଡ]] | ୨୧ ମାର୍ଚ୍ଚ ୨୦୧୩ | ୨୦ ମାର୍ଚ୍ଚ ୨୦୧୮ | '''୪ ବର୍ଷ, ୩୬୪ ଦିନ''' | [[ପ୍ରଣବ ମୁଖାର୍ଜୀ]] |- ! ୩୪ | bgcolor="#E6F2FF"| [[File:The Governor of Jammu and Kashmir, Shri Satya Pal Malik calling on the Union Home Minister, Shri Rajnath Singh, in New Delhi on October 10, 2018 (cropped).JPG|70px]] | bgcolor="#E6F2FF"| '''ସତ୍ୟପାଲ ମଲିକ'''<br/>{{small|(୧୯୪୬{{ndash}}୨୦୨୫)<br/>ବିହାରର ରାଜ୍ୟପାଳ<br/>(ଅତିରିକ୍ତ ଦାୟିତ୍ୱ)}} | bgcolor="#E6F2FF"| [[ଉତ୍ତରପ୍ରଦେଶ]] | bgcolor="#E6F2FF"| ୨୧ ମାର୍ଚ୍ଚ ୨୦୧୮ | bgcolor="#E6F2FF"| ୨୮ ମଇ ୨୦୧୮ | bgcolor="#E6F2FF"| '''୬୮ ଦିନ''' | rowspan="2"| [[ରାମ ନାଥ କୋବିନ୍ଦ]] |- ! ୩୫ | [[File:Prof. Ganeshi Lal.jpg|70x70px]] | '''ଗଣେଶୀ ଲାଲ'''<br/>{{small|(ଜନ୍ମ. ୧୯୪୧)<br/> ହରିଆଣାର ବିଧାୟକ}} | [[ହରିଆଣା]] | ୨୯ ମଇ ୨୦୧୮ | ୩୦ ଅକ୍ଟୋବର ୨୦୨୩ | '''୫ ବର୍ଷ, ୧୫୪ ଦିନ''' |- ! ୩୬ | [[File:Raghubar Das with Jual Oram (cropped).jpg|70px]] | '''ରଘୁବର ଦାସ'''<br/>{{small|(ଜନ୍ମ. ୧୯୫୫)<br/>ଝାଡ଼ଖଣ୍ଡର ମୁଖ୍ୟମନ୍ତ୍ରୀ}} | [[ଝାଡ଼ଖଣ୍ଡ]] | ୩୧ ଅକ୍ଟୋବର ୨୦୨୩ | ୩ ଜାନୁଆରୀ ୨୦୨୫{{ref label|‡|‡|‡}} | '''୧ ବର୍ଷ, ୬୪ ଦିନ''' | rowspan="2"| [[ଦ୍ରୌପଦୀ ମୁର୍ମୁ]] |- ! ୩୭ | [[File:GTaYHuVaAAAc5dU.jpg|93x93px]] | '''କମ୍ଭମ୍ପାଟି ହରିବାବୁ'''<br/>{{small|(ଜନ୍ମ. ୧୯୫୩)<br/> ମିଜୋରାମର ରାଜ୍ୟପାଳ}} | [[ଆନ୍ଧ୍ରପ୍ରଦେଶ]] | ୩ ଜାନୁଆରୀ ୨୦୨୫ | ''ବର୍ତ୍ତମାନ ପଦାଧିକାରୀ'' | '''{{#expr: floor( ( {{#time:U||en}} - {{#time:U|2025-01-03|en}} ) / 31536000 ) }} ବର୍ଷ, {{#expr: floor( ( ( {{#time:U||en}} - {{#time:U|2025-01-03|en}} ) mod 31536000 ) / 86400 ) }} ଦିନ''' |} {{div col|colwidth=35em}} {{reflist|group=lower-greek}} {{div col end}} == ଆଧାର == {{ଆଧାର}} {{ଓଡ଼ିଶା}} {{ଓଡ଼ିଶା ପ୍ରସଙ୍ଗ}} {{ଓଡ଼ିଶାର ରାଜ୍ୟପାଳ}} [[ଶ୍ରେଣୀ:ଓଡ଼ିଶାର ରାଜ୍ୟପାଳ]] [[ଶ୍ରେଣୀ:ତାଲିକା]] 2vbs4lqxpeh2eijhjsjnoobwcgkzonz 595841 595840 2026-06-01T17:05:40Z SamyakSamantasinghar 42167 /* ତାଲିକା */ 595841 wikitext text/x-wiki {{Short description|ଓଡ଼ିଶାର ରାଜ୍ୟପାଳ, ଭାରତର ପୂର୍ବବର୍ତ୍ତୀ ରାଜ୍ୟ}} {{Use dmy dates|date=December 2025}} {{Infobox | title = ଓଡ଼ିଶାର ରାଜ୍ୟପାଳ | image = [[File:Seal of Odisha.png|120px|ଓଡ଼ିଶାର ରାଜପ୍ରତୀକ]] | caption = '''ଓଡ଼ିଶାର ରାଜପ୍ରତୀକ''' | image2 = [[File:GTaYHuVaAAAc5dU.jpg|200px|କମ୍ଭମ୍ପାଟି ହରିବାବୁ]] | caption2 = '''ବର୍ତ୍ତମାନ ପଦାଧିକାରୀ'''<br/>[[କମ୍ଭମ୍ପାଟି ହରିବାବୁ]]<br/>{{small|୩ ଜାନୁଆରୀ ୨୦୨୫ ଠାରୁ}} | label1 = ସମ୍ବୋଧନ | data1 = '''ମହାମହିମ'''<br/>ମାନ୍ୟବର ରାଜ୍ୟପାଳ ମହୋଦୟ / ମହୋଦୟା | label2 = ବାସଭବନ | data2 = [[ଲୋକ ଭବନ, ଭୁବନେଶ୍ୱର]]<br/>[[ଲୋକ ଭବନ, ପୁରୀ]] | label3 = ନିଯୁକ୍ତିଦାତା | data3 = '''[[ଭାରତର ରାଷ୍ଟ୍ରପତି]]''' | label4 = କାର୍ଯ୍ୟକାଳ ସୀମା | data4 = ରାଷ୍ଟ୍ରପତିଙ୍କ ଇଚ୍ଛାଧୀନ | label5 = ଗଠନ | data5 = ୧ ଅପ୍ରେଲ ୧୯୩୬ | label6 = ପ୍ରଥମ ପଦାଧିକାରୀ | data6 = [[ସାର୍ ଜନ୍ ଅଷ୍ଟେନ୍ ହବ୍ୟାକ୍]] | label7 = ଦରମା | data7 = ₹୩,୫୦,୦୦୦/ମାସିକ<br/>₹୪୨,୦୦,୦୦୦/ବାର୍ଷିକ | label8 = ୱେବସାଇଟ୍ | data8 = [http://www.rajbhavanodisha.gov.in/ rajbhavanodisha.gov.in] }} '''ଓଡ଼ିଶାର ରାଜ୍ୟପାଳ''' ହେଉଛନ୍ତି [[ଭାରତ]]ର ଏକ ରାଜ୍ୟ [[ଓଡ଼ିଶା]]ର ସାମ୍ବିଧାନିକ ମୁଖ୍ୟ । କେନ୍ଦ୍ର ସ୍ତରରେ ଭାରତର ରାଷ୍ଟ୍ରପତିଙ୍କର ଯେପରି କ୍ଷମତା ଓ କାର୍ଯ୍ୟାବଳୀ ରହିଛି, ରାଜ୍ୟ ସ୍ତରରେ ରାଜ୍ୟପାଳଙ୍କର ମଧ୍ୟ ସମାନ କ୍ଷମତା ଓ କାର୍ଯ୍ୟାବଳୀ ରହିଥାଏ । ସେମାନେ ଭାରତର ରାଷ୍ଟ୍ରପତିଙ୍କ ଦ୍ୱାରା ନିଯୁକ୍ତ ହୋଇ ରାଜ୍ୟରେ ଅବସ୍ଥାପିତ ହୁଅନ୍ତି ଏବଂ ସାଧାରଣତଃ ସେମାନେ ଯେଉଁ ରାଜ୍ୟର ଶାସନ ଦାୟିତ୍ୱରେ ଥାଆନ୍ତି, ସେହି ରାଜ୍ୟର ସ୍ଥାନୀୟ ବାସିନ୍ଦା ହୋଇନଥାନ୍ତି । ରାଷ୍ଟ୍ରପତି କେଉଁ ଆଧାରରେ ପ୍ରାର୍ଥୀମାନଙ୍କୁ ମୂଲ୍ୟାୟନ କରନ୍ତି, ସେହି ବିଷୟରେ [[ଭାରତର ସମ୍ବିଧାନ]]ରେ କୌଣସି ଉଲ୍ଲେଖ ନାହିଁ । ରାଜ୍ୟପାଳ ନାମମାତ୍ର ମୁଖ୍ୟ ଭାବରେ କାର୍ଯ୍ୟ କରୁଥିବା ବେଳେ ପ୍ରକୃତ କ୍ଷମତା [[ଓଡ଼ିଶାର ମୁଖ୍ୟମନ୍ତ୍ରୀମାନଙ୍କର ତାଲିକା|ରାଜ୍ୟର ମୁଖ୍ୟମନ୍ତ୍ରୀ]] ଏବଂ ତାଙ୍କ ମନ୍ତ୍ରୀପରିଷଦଙ୍କ ହାତରେ ନ୍ୟସ୍ତ ଥାଏ । ୩ ଜାନୁଆରୀ ୨୦୨୫ ଠାରୁ '''ହରିବାବୁ କମ୍ଭମପତି''' ବର୍ତ୍ତମାନର ରାଜ୍ୟପାଳ ଭାବରେ ଦାୟିତ୍ୱ ନିର୍ବାହ କରୁଛନ୍ତି । ଯଦି ୮ ଜଣ କାର୍ଯ୍ୟକାରୀ ରାଜ୍ୟପାଳ ଏବଂ ୧ ଜଣ ଅତିରିକ୍ତ ଦାୟିତ୍ୱରେ ଥିବା ରାଜ୍ୟପାଳଙ୍କୁ ହିସାବକୁ ନିଆଯାଏ, ତେବେ ଓଡ଼ିଶାରେ ସର୍ବମୋଟ ୩୬ ଜଣ ରାଜ୍ୟପାଳ କାର୍ଯ୍ୟ କରିଛନ୍ତି । == ତାଲିକା == ;ସୂଚୀ *{{note label|†|†|†}} କାର୍ଯ୍ୟକାଳ ସମୟରେ ମୃତ୍ୟୁ *{{note label|§|§|§}} ବଦଳି *{{note label|‡|‡|‡}} ଇସ୍ତଫା/ବହିଷ୍କୃତ ;ରଙ୍ଗ ସୂଚୀ *{{legend2|#E6F2FF}} ହାଲୁକା ନୀଳ ରଙ୍ଗ କାର୍ଯ୍ୟକାରୀ/ଅତିରିକ୍ତ ଦାୟିତ୍ୱକୁ ଦର୍ଶାଉଛି {| class="wikitable sortable" style="text-align:center; border:1px #aaf solid;" ! rowspan="2"| କ୍ରମିକ ନଂ. ! rowspan="2" class="unsortable"| ଚିତ୍ର ! rowspan="2" style="width:14em" | ନାମ<br>{{small|(ଜୀବନକାଳ) <br/> ପୂର୍ବ ପଦବୀ}} ! rowspan="2" style="width:7em" | ଗୃହ ରାଜ୍ୟ ! colspan="3"| କାର୍ଯ୍ୟକାଳ ! rowspan="2" style="width:7em" | ନିଯୁକ୍ତିଦାତା<br/>([[ଭାରତର ରାଷ୍ଟ୍ରପତି|ରାଷ୍ଟ୍ରପତି]]) |- ! style="width:7em"| କାର୍ଯ୍ୟଭାର ଆରମ୍ଭ ! style="width:7em"| କାର୍ଯ୍ୟଭାର ଶେଷ ! style="width:5em"| ପଦବୀରେ ଥିବା ସମୟ |- ! colspan="8" |ଓଡ଼ିଶା ପ୍ରଦେଶ, ବ୍ରିଟିଶ ଭାରତ (୧୯୩୬ - ୧୯୪୭) |- !୧ | | '''ସାର୍ ଜନ୍ ଅଷ୍ଟେନ୍ ହବ୍ୟାକ୍''' <br/> {{small|(୧୮୭୮{{ndash}}୧୯୬୮)}} | rowspan="4" |'''ଯୁକ୍ତରାଜ୍ୟ (UK)''' | ୧ ଅପ୍ରେଲ ୧୯୩୬ | ୧୧ ଅଗଷ୍ଟ ୧୯୩୮ | '''୨ ବର୍ଷ, ୧୩୨ ଦିନ''' |'''ଫ୍ରିମ୍ୟାନ୍ ଥୋମାସ୍'''<br />{{small|('''ଭାଇସରୟ''')}} |- !- | bgcolor="#E6F2FF"| | bgcolor="#E6F2FF"| '''ଜର୍ଜ ଟାଉନସେଣ୍ଡ ବୋଗ୍'''<br/> {{small|CSI, CSE, ICS<br/> (୧୮୮୪{{ndash}}୧୯୬୯) <br/>(କାର୍ଯ୍ୟକାରୀ)}} | bgcolor="#E6F2FF"| ୧୧ ଅଗଷ୍ଟ ୧୯୩୮ | bgcolor="#E6F2FF"| ୭ ଡିସେମ୍ବର ୧୯୩୮ | bgcolor="#E6F2FF"| '''୧୮୮ ଦିନ''' | rowspan="3" |'''ଭିକ୍ଟର ହୋପ୍'''<br />{{small|('''ଭାଇସରୟ''')}} |- !୨ | |'''ସାର୍ ଜନ୍ ଅଷ୍ଟେନ୍ ହବ୍ୟାକ୍''' <br/> {{small|(୧୮୭୮{{ndash}}୧୯୬୮)}} | ୮ ଡିସେମ୍ବର ୧୯୩୮ | ୩୧ ମାର୍ଚ୍ଚ ୧୯୪୧ | '''୨ ବର୍ଷ, ୧୧୩ ଦିନ'''<br />'''{{small|(ମୋଟ ୪ ବର୍ଷ, ୨୪୫ ଦିନ)}}''' |- !୩ | | '''ସାର୍ ହଥର୍ଣ୍ଣ ଲୁଇସ୍'''<br/>{{small|KCST, KCIE, ICS<br/> (୧୮୮୮{{ndash}}୧୯୭୦)}} | ୧ ଅପ୍ରେଲ ୧୯୪୧ | ୩୧ ମାର୍ଚ୍ଚ ୧୯୪୬ | '''୪ ବର୍ଷ, ୩୬୪ ଦିନ''' |- !୪ | [[File:Chandulal_Madhavlal_Trivedi.png|103x103px]] | '''ଚାନ୍ଦୁଲାଲ ମାଧବଲାଲ ତ୍ରିବେଦୀ'''<br/> {{small|KCS, CIE, OBE, ICS<br/> (୧୮୯୩{{ndash}}୧୯୮୦) <br/> ଯୁଦ୍ଧ ବିଭାଗରେ ସଚିବ}} | [[ଗୁଜରାଟ]] | ୧ ଅପ୍ରେଲ ୧୯୪୬ | ୧୪ ଅଗଷ୍ଟ ୧୯୪୭ | '''୧ ବର୍ଷ, ୧୩୫ ଦିନ''' | '''ଆର୍କିବାଲ୍ଡ ୱାଭେଲ'''<br />{{small|('''ଭାଇସରୟ''')}} |- ! colspan="8" |ଓଡ଼ିଶା ପ୍ରଦେଶ, ଭାରତୀୟ ଅଧିରାଜ୍ୟ (୧୯୪୭ - ୧୯୫୦) |- ! ୧ | [[File:Kailash Nath Katju.jpg|70px]] | '''କୈଳାସ ନାଥ କାଟଜୁ'''<br /> {{small|(୧୮୮୭{{ndash}}୧୯୬୮)<br/> '''ଯୁକ୍ତପ୍ରଦେଶ'''ର ଅସ୍ଥାୟୀ ସରକାରରେ ମନ୍ତ୍ରୀ}} | '''କେନ୍ଦ୍ରୀୟ ପ୍ରଦେଶ ଓ ବେରାର''' | ୧୫ ଅଗଷ୍ଟ ୧୯୪୭ | ୨୦ ଜୁନ ୧୯୪୮{{ref label|§|§|§}}{{efn-lg|ପଶ୍ଚିମବଙ୍ଗର ରାଜ୍ୟପାଳ ଭାବରେ ବଦଳି ହୋଇଥିଲେ}} | '''୩୧୦ ଦିନ''' | rowspan="2" | '''ଲର୍ଡ ମାଉଣ୍ଟବ୍ୟାଟେନ'''<br />{{small|('''ଗଭର୍ଣ୍ଣର ଜେନେରାଲ''')}} |- ! ୨ | [[File:Asaf Ali 1949.jpg|70px]] | '''ଆସଫ ଅଲ୍ଲୀ'''<br />{{small|(୧୮୮୮{{ndash}}୧୯୫୩)<br/> ଆମେରିକାରେ ଭାରତର ରାଷ୍ଟ୍ରଦୂତ}} | '''ଯୁକ୍ତପ୍ରଦେଶ''' | ୨୧ ଜୁନ ୧୯୪୮ | ୨୫ ଜାନୁଆରୀ ୧୯୫୦ | '''୧ ବର୍ଷ, ୨୧୮ ଦିନ''' |- ! colspan="8" |ଓଡ଼ିଶା ରାଜ୍ୟ, ଭାରତୀୟ ଗଣରାଜ୍ୟ (୧୯୫୦ ପରେ) |- !୧ | [[File:Asaf Ali 1949.jpg|70px]] |'''ଆସଫ ଅଲ୍ଲୀ'''<br />{{small|(୧୮୮୮{{ndash}}୧୯୫୩)<br/> ଆମେରିକାରେ ଭାରତର ରାଷ୍ଟ୍ରଦୂତ}} |'''ଯୁକ୍ତପ୍ରଦେଶ''' |୨୬ ଜାନୁଆରୀ ୧୯୫୦ |୫ ମଇ ୧୯୫୧ |'''୧ ବର୍ଷ, ୯୯ ଦିନ''' |'''ଲର୍ଡ ମାଉଣ୍ଟବ୍ୟାଟେନ'''<br />{{small|('''ଗଭର୍ଣ୍ଣର ଜେନେରାଲ''')}} |- ! ୨ | bgcolor="#E6F2FF"| [[File:Blank.svg|70px]] | bgcolor="#E6F2FF"| '''ଭି. ପି. ମେନନ'''<br/>{{small|CSI, CIE<br/>(୧୮୯୩{{ndash}}୧୯୬୫)<br/> ରାଜ୍ୟ ମନ୍ତ୍ରଣାଳୟରେ ସଚିବ<br/> (କାର୍ଯ୍ୟକାରୀ)}} | bgcolor="#E6F2FF"| '''ମାଡ୍ରାସ ରାଜ୍ୟ''' | bgcolor="#E6F2FF"| ୬ ମଇ ୧୯୫୧ | bgcolor="#E6F2FF"| ୧୭ ଜୁଲାଇ ୧୯୫୧ | bgcolor="#E6F2FF"| '''୭୨ ଦିନ''' | rowspan="2" | [[ରାଜେନ୍ଦ୍ର ପ୍ରସାଦ]]<br/>{{small|(କାର୍ଯ୍ୟକାରୀ)}} |- ! ୩ | [[File:Asaf Ali 1949.jpg|70px]] | '''ଆସଫ ଅଲ୍ଲୀ'''<br/>{{small|(୧୮୮୮{{ndash}}୧୯୫୩)<br/> ଆମେରିକାରେ ଭାରତର ରାଷ୍ଟ୍ରଦୂତ}} | '''ଯୁକ୍ତପ୍ରଦେଶ''' | ୧୮ ଜୁଲାଇ ୧୯୫୧ | ୬ ଜୁନ ୧୯୫୨ | '''୩୨୪ ଦିନ'''<br/>'''{{small|(ମୋଟ ୩ ବର୍ଷ, ୨୭୬ ଦିନ)}}''' |- ! ୪ | [[File:Saiyid Fazl Ali.jpg|70px]] | {{small|ବିଚାରପତି (ଅବସରପ୍ରାପ୍ତ)}}<br/>'''ସୟଦ ଫଜଲ ଅଲ୍ଲୀ'''<br/>{{small|(୧୮୮୬{{ndash}}୧୯୫୯)<br/> ଭାରତର ସର୍ବୋଚ୍ଚ ନ୍ୟାୟାଳୟର ବିଚାରପତି}} | [[ବିହାର]] | ୭ ଜୁନ ୧୯୫୨ | ୯ ଫେବୃଆରୀ ୧୯୫୪ | '''୧ ବର୍ଷ, ୨୪୭ ଦିନ''' | rowspan="4" |[[ରାଜେନ୍ଦ୍ର ପ୍ରସାଦ]] |- ! ୫ | [[File:Kumarasami raja.jpg|70px]] | '''ପି. ଏସ୍. କୁମାରସ୍ୱାମୀ ରାଜା'''<br/>{{small|(୧୮୯୮{{ndash}}୧୯୫୭)<br/> ମାଡ୍ରାସ ରାଜ୍ୟର ମୁଖ୍ୟମନ୍ତ୍ରୀ}} | '''ମାଡ୍ରାସ ରାଜ୍ୟ''' | ୧୦ ଫେବୃଆରୀ ୧୯୫୪ | ୧୧ ସେପ୍ଟେମ୍ବର ୧୯୫୬ | '''୨ ବର୍ଷ, ୨୧୪ ଦିନ''' |- ! ୬ | [[File:Bhim Sen Sachar.png|70px]] | '''ଭୀମ ସେନ ସଚ୍ଚର'''<br/>{{small|(୧୮୯୪{{ndash}}୧୯୭୮)<br/> ପଞ୍ଜାବର ମୁଖ୍ୟମନ୍ତ୍ରୀ}} | [[ପଞ୍ଜାବ]] | ୧୨ ସେପ୍ଟେମ୍ବର ୧୯୫୬ | ୩୧ ଜୁଲାଇ ୧୯୫୭{{ref label|§|§|§}}{{efn-lg|ଆନ୍ଧ୍ରପ୍ରଦେଶର ରାଜ୍ୟପାଳ ଭାବରେ ବଦଳି ହୋଇଥିଲେ}} | '''୩୨୨ ଦିନ''' |- ! ୭ | [[File:Y N Sukhtankar.jpg|70px]] | '''ଯଶୋବନ୍ତ ନାରାୟଣ ସୁକଥଙ୍କର'''<br/>{{small|CIE, ICS (ଅବସରପ୍ରାପ୍ତ)<br/>(୧୮୯୭{{ndash}}୧୯୭୩)<br/> ଭାରତର କ୍ୟାବିନେଟ୍ ସଚିବ}} | '''ବମ୍ବେ ରାଜ୍ୟ''' | ୩୧ ଜୁଲାଇ ୧୯୫୭ | ୧୫ ସେପ୍ଟେମ୍ବର ୧୯୬୨ | '''୫ ବର୍ଷ, ୪୬ ଦିନ''' |- ! ୮ | [[File:Ajudhia Nath Khosla.jpg|70px]] | '''ଅଯୋଧ୍ୟା ନାଥ ଖୋସଲା'''<br/>{{small|(୧୮୯୨{{ndash}}୧୯୮୪)<br/> ରାଜ୍ୟସଭା ସାଂସଦ}} | [[ପଞ୍ଜାବ]] | ୧୬ ସେପ୍ଟେମ୍ବର ୧୯୬୨ | ୫ ଅଗଷ୍ଟ ୧୯୬୬ | '''୩ ବର୍ଷ, ୩୨୩ ଦିନ''' | rowspan="3"| [[ସର୍ବପଲ୍ଲୀ ରାଧାକୃଷ୍ଣନ]] |- bgcolor="#E6F2FF" ! ୯ | [[File: Justice Khaleel Ahmed.jpg|70px]] | {{small|ବିଚାରପତି}}<br/>'''ଖଲିଲ ଅହମ୍ମଦ'''<br/>{{small|(୧୯୦୭{{ndash}}କାର୍ଯ୍ୟକାଳ ସମୟରେ ମୃତ୍ୟୁ)<br/>ଓଡ଼ିଶା ଉଚ୍ଚ ନ୍ୟାୟାଳୟର ମୁଖ୍ୟ ବିଚାରପତି<br/>(କାର୍ଯ୍ୟକାରୀ)}} | [[ବିହାର]] | ୫ ଅଗଷ୍ଟ ୧୯୬୬ | ୧୧ ସେପ୍ଟେମ୍ବର ୧୯୬୬ | '''୩୭ ଦିନ''' |- ! ୧୦ | [[File:Ajudhia Nath Khosla.jpg|70px]] | '''ଅଯୋଧ୍ୟା ନାଥ ଖୋସଲା'''<br/>{{small|(୧୮୯୨{{ndash}}୧୯୮୪)<br/> ରାଜ୍ୟସଭା ସାଂସଦ}} | [[ପଞ୍ଜାବ]] | ୧୨ ସେପ୍ଟେମ୍ବର ୧୯୬୬ | ୩୦ ଜାନୁଆରୀ ୧୯୬୮ | '''୧ ବର୍ଷ, ୧୪୦ ଦିନ'''<br />'''{{small|(ମୋଟ ୫ ବର୍ଷ, ୯୮ ଦିନ)}}''' |- ! ୧୧ | [[File:Shaukatullah Shah Ansari.jpg|70px]] | '''ଶୌକତୁଲ୍ଲା ଶାହ ଅନସାରୀ'''<br/>{{small|(୧୯୦୮{{ndash}}୧୯୭୨)<br/> ବିଦର (କର୍ଣ୍ଣାଟକ)ର ଲୋକସଭା ସାଂସଦ}} | [[ଉତ୍ତରପ୍ରଦେଶ]] | ୩୧ ଜାନୁଆରୀ ୧୯୬୮ | ୨୦ ସେପ୍ଟେମ୍ବର ୧୯୭୧ | '''୩ ବର୍ଷ, ୨୩୨ ଦିନ''' | [[ଜାକିର ହୁସେନ]] |- ! ୧୨ | bgcolor="#E6F2FF"| [[File:Jogendra Singh (politician).jpg|70px]] | bgcolor="#E6F2FF"| '''ସର୍ଦ୍ଦାର ଯୋଗେନ୍ଦ୍ର ସିଂହ'''<br/>{{small|(୧୯୦୩{{ndash}}୧୯୭୯)<br/> ବହରାଇଚ (ଉତ୍ତରପ୍ରଦେଶ)ର ଲୋକସଭା ସାଂସଦ <br/> (କାର୍ଯ୍ୟକାରୀ)}} | bgcolor="#E6F2FF"| [[ଉତ୍ତରପ୍ରଦେଶ]] | bgcolor="#E6F2FF"| ୨୦ ସେପ୍ଟେମ୍ବର ୧୯୭୧ | bgcolor="#E6F2FF"| ୩୦ ଜୁନ ୧୯୭୨{{ref label|§|§|§}}{{efn-lg|ରାଜସ୍ଥାନର ରାଜ୍ୟପାଳ ଭାବରେ ବଦଳି ହୋଇଥିଲେ}} | bgcolor="#E6F2FF"| '''୨୮୪ ଦିନ''' | rowspan="4"| [[ଭି. ଭି. ଗିରି]] |- bgcolor="#E6F2FF" ! ୧୩ | [[File:Gati Krushna Misra.jpg|70px]] | {{small|ବିଚାରପତି}}<br/>'''ଗତିକୃଷ୍ଣ ମିଶ୍ର'''<br/>{{small|(ମୃତ୍ୟୁ. ୨୦୦୯)<br/>ଓଡ଼ିଶା ଉଚ୍ଚ ନ୍ୟାୟାଳୟର ମୁଖ୍ୟ ବିଚାରପତି<br/>(କାର୍ଯ୍ୟକାରୀ)}} | [[ଓଡ଼ିଶା]] | ୧ ଜୁଲାଇ ୧୯୭୨ | ୮ ନଭେମ୍ବର ୧୯୭୨ | '''୧୩୦ ଦିନ''' |- ! ୧୪ | [[File:Basappa Danappa Jatti, 5th Vice President of India.jpg|70px]] | '''ବି. ଡି. ଜତ୍ତୀ'''<br/>{{small|(୧୯୧୨{{ndash}}୨୦୦୨)<br/> ମହୀଶୂର ରାଜ୍ୟର ମୁଖ୍ୟମନ୍ତ୍ରୀ}} | [[କର୍ଣ୍ଣାଟକ]] | ୮ ନଭେମ୍ବର ୧୯୭୨ | ୨୦ ଅଗଷ୍ଟ ୧୯୭୪{{ref label|‡|‡|‡}}{{efn-lg|ଭାରତର ଉପରାଷ୍ଟ୍ରପତି ହେବା ପାଇଁ ଇସ୍ତଫା ଦେଇଥିଲେ}} | '''୧ ବର୍ଷ, ୨୮୫ ଦିନ''' |- bgcolor="#E6F2FF" ! (୧୩) | [[File:Gati Krushna Misra.jpg|70px]] | {{small|ବିଚାରପତି}}<br/>'''ଗତିକୃଷ୍ଣ ମିଶ୍ର'''<br/>{{small|(ମୃତ୍ୟୁ. ୨୦୦୯)<br/>ଓଡ଼ିଶା ଉଚ୍ଚ ନ୍ୟାୟାଳୟର ମୁଖ୍ୟ ବିଚାରପତି<br/>(କାର୍ଯ୍ୟକାରୀ)}} | [[ଓଡ଼ିଶା]] | ୨୧ ଅଗଷ୍ଟ ୧୯୭୪ | ୨୫ ଅକ୍ଟୋବର ୧୯୭୪ | '''୬୫ ଦିନ'''<br/>'''{{small|(ମୋଟ ୧୯୫ ଦିନ)}}''' |- ! ୧୫ | [[File:Photo Akbar Ali Khan.jpg|70px]] | '''ଆକବର ଅଲ୍ଲୀ ଖାନ'''<br/>{{small|(୧୮୯୯{{ndash}}୧୯୯୪)<br/>ଉତ୍ତରପ୍ରଦେଶର ରାଜ୍ୟପାଳ}} | [[ଆନ୍ଧ୍ରପ୍ରଦେଶ]] | ୨୫ ଅକ୍ଟୋବର ୧୯୭୪ | ୧୭ ଅପ୍ରେଲ ୧୯୭୬{{ref label|‡|‡|‡}} | '''୧ ବର୍ଷ, ୧୭୫ ଦିନ''' | rowspan="3"| [[ଫକରୁଦ୍ଦିନ ଅଲ୍ଲୀ ଅହମ୍ମଦ]] |- bgcolor="#E6F2FF" ! ୧୬ | [[File:Siba Narain Sankar.jpg|70px]] | {{small|ବିଚାରପତି}}<br/>'''ଶିବ ନାରାୟଣ ଶଙ୍କର'''<br/>{{small|(୧୯୧୫{{ndash}}କାର୍ଯ୍ୟକାଳ ସମୟରେ ମୃତ୍ୟୁ)<br/>ଓଡ଼ିଶା ଉଚ୍ଚ ନ୍ୟାୟାଳୟର ମୁଖ୍ୟ ବିଚାରପତି<br/>(କାର୍ଯ୍ୟକାରୀ)}} | [[ଦିଲ୍ଲୀ]] | ୧୭ ଅପ୍ରେଲ ୧୯୭୬ | ୭ ଫେବୃଆରୀ ୧୯୭୭ | '''୨୯୬ ଦିନ''' |- ! ୧୭ | [[File:Harcharan Singh Brar ex CM.png|70px]] | '''ହରଚରଣ ସିଂହ ବ୍ରାର'''<br/>{{small|(୧୯୨୨{{ndash}}୨୦୦୯)<br/> ପଞ୍ଜାବର ବିଧାୟକ}} | [[ପଞ୍ଜାବ]] | ୭ ଫେବୃଆରୀ ୧୯୭୭ | ୨୨ ସେପ୍ଟେମ୍ବର ୧୯୭୭{{ref label|§|§|§}}{{efn-lg|ହରିଆଣାର ରାଜ୍ୟପାଳ ଭାବରେ ବଦଳି ହୋଇଥିଲେ}} | '''୨୨୭ ଦିନ''' |- ! ୧୮ | [[File:Pt Bhagwat Dayal Sharma.JPG|70px]] | '''ଭଗବତ ଦୟାଲ ଶର୍ମା'''<br/>{{small|(୧୯୧୮{{ndash}}୧୯୯୩)<br/> ହରିଆଣାର ମୁଖ୍ୟମନ୍ତ୍ରୀ}} | [[ହରିଆଣା]] | ୨୩ ସେପ୍ଟେମ୍ବର ୧୯୭୭ | ୩୦ ଅପ୍ରେଲ ୧୯୮୦{{ref label|§|§|§}}{{efn-lg|ମଧ୍ୟପ୍ରଦେଶର ରାଜ୍ୟପାଳ ଭାବରେ ବଦଳି ହୋଇଥିଲେ}} | '''୨ ବର୍ଷ, ୨୨୦ ଦିନ''' | rowspan="5"| [[ନୀଲମ ସଞ୍ଜୀବ ରେଡ୍ଡୀ]] |- ! ୧୯ | [[File:C M Poonacha.gif|70px]] | '''ସି. ଏମ. ପୁନାଚା'''<br/>{{small|(୧୯୧୦{{ndash}}୧୯୯୦)<br/>ମଧ୍ୟପ୍ରଦେଶର ରାଜ୍ୟପାଳ}} | [[କର୍ଣ୍ଣାଟକ]] | ୩୦ ଅପ୍ରେଲ ୧୯୮୦ | ୩୦ ସେପ୍ଟେମ୍ବର ୧୯୮୦ | '''୧୫୩ ଦିନ''' |- bgcolor="#E6F2FF" ! ୨୦ | [[File: Justice SK Ray.jpg|70px]] | {{small|ବିଚାରପତି}}<br/>'''ସୁକାନ୍ତ କିଶୋର ରାୟ'''<br/>{{small|(୧୯୧୮{{ndash}}୨୦୦୨)<br/>ଓଡ଼ିଶା ଉଚ୍ଚ ନ୍ୟାୟାଳୟର ମୁଖ୍ୟ ବିଚାରପତି<br/>(କାର୍ଯ୍ୟକାରୀ)}} | [[ଓଡ଼ିଶା]] | ୧ ଅକ୍ଟୋବର ୧୯୮୦ | ୩ ନଭେମ୍ବର ୧୯୮୦ | '''୩୩ ଦିନ''' |- ! (୧୯) | [[File:C M Poonacha.gif|70px]] | '''ସି. ଏମ. ପୁନାଚା'''<br/>{{small|(୧୯୧୦{{ndash}}୧୯୯୦)<br/> ମଧ୍ୟପ୍ରଦେଶର ରାଜ୍ୟପାଳ}} | [[କର୍ଣ୍ଣାଟକ]] | ୪ ନଭେମ୍ବର ୧୯୮୦ | ୨୪ ଜୁନ ୧୯୮୨ | '''୧ ବର୍ଷ, ୨୩୨ ଦିନ''' |- bgcolor="#E6F2FF" ! ୨୧ | [[File:Ranganath Mishra.png|70px]] | {{small|ବିଚାରପତି}}<br/>'''ରଙ୍ଗନାଥ ମିଶ୍ର'''<br/>{{small|(୧୯୨୬{{ndash}}୨୦୧୨)<br/>ଓଡ଼ିଶା ଉଚ୍ଚ ନ୍ୟାୟାଳୟର ମୁଖ୍ୟ ବିଚାରପତି<br/>(କାର୍ଯ୍ୟକାରୀ)}} | [[ଓଡ଼ିଶା]] | ୨୫ ଜୁନ ୧୯୮୨ | ୩୧ ଅଗଷ୍ଟ ୧୯୮୨ | '''୬୭ ଦିନ''' |- ! (୧୯) | [[File:C M Poonacha.gif|70px]] | '''ସି. ଏମ. ପୁନାଚା'''<br/>{{small|(୧୯୧୦{{ndash}}୧୯୯୦)<br/>ମଧ୍ୟପ୍ରଦେଶର ରାଜ୍ୟପାଳ}} | [[କର୍ଣ୍ଣାଟକ]] | ୧ ସେପ୍ଟେମ୍ବର ୧୯୮୨ | ୧୭ ଅଗଷ୍ଟ ୧୯୮୩ | '''୩୫୦ ଦିନ'''<br/>'''{{small|(ମୋଟ ୩ ବର୍ଷ, ୫ ଦିନ)}}''' | rowspan="2"| [[ଜ୍ଞାନୀ ଜୈଲ ସିଂହ]] |- ! ୨୨ | [[File:Bishambhar Nath Pande.jpg|70px]] | '''ବିଶମ୍ଭର ନାଥ ପାଣ୍ଡେ'''<br/>{{small|(୧୯୦୬{{ndash}}୧୯୯୮)<br/> ରାଜ୍ୟସଭା ସାଂସଦ, ଉତ୍ତରପ୍ରଦେଶ}} | [[ଉତ୍ତରପ୍ରଦେଶ]] | ୧୭ ଅଗଷ୍ଟ ୧୯୮୩ | ୨୦ ନଭେମ୍ବର ୧୯୮୮{{ref label|‡|‡|‡}} | '''୫ ବର୍ଷ, ୯୫ ଦିନ''' |- ! ୨୩ |[[File:Saiyid Nurul Hasan 16 (cropped).jpg|70px]] |'''ସୟଦ ନୁରୁଲ ହାସନ'''<br/>{{small|(୧୯୨୧{{ndash}}୧୯୯୩)<br/>ପଶ୍ଚିମବଙ୍ଗର ରାଜ୍ୟପାଳ}}<br/><small>(୨୦ ମାର୍ଚ୍ଚ ୧୯୮୯ ପର୍ଯ୍ୟନ୍ତ କାର୍ଯ୍ୟକାରୀ)</small> |[[ଉତ୍ତରପ୍ରଦେଶ]] | ୨୦ ନଭେମ୍ବର ୧୯୮୮ | ୬ ଫେବୃଆରୀ ୧୯୯୦{{ref label|§|§|§}}{{efn-lg|ପଶ୍ଚିମବଙ୍ଗର ରାଜ୍ୟପାଳ ଭାବରେ ବଦଳି ହୋଇଥିଲେ}} |'''୧ ବର୍ଷ, ୭୮ ଦିନ''' | rowspan="2" |[[ରାମସ୍ୱାମୀ ଭେଙ୍କଟରମଣ]] |- ! ୨୪ | [[File:Yagya Dutt Sharma.jpg|70px]] | '''ଯଜ୍ଞ ଦତ୍ତ ଶର୍ମା'''<br/>{{small|(୧୯୨୨{{ndash}}୧୯୯୬)<br/> ଗୁରୁଦାସପୁରର ଲୋକସଭା ସାଂସଦ, ପଞ୍ଜାବ}} | [[ପଞ୍ଜାବ]] | ୭ ଫେବୃଆରୀ ୧୯୯୦ | ୧ ଫେବୃଆରୀ ୧୯୯୩{{ref label|‡|‡|‡}} | '''୨ ବର୍ଷ, ୩୬୦ ଦିନ''' |- ! (୨୩) | bgcolor="#E6F2FF"| [[File:Saiyid Nurul Hasan 16 (cropped).jpg|70px]] | bgcolor="#E6F2FF"| '''ସୟଦ ନୁରୁଲ ହାସନ'''<br/>{{small|(୧୯୨୧{{ndash}}୧୯୯୩)<br/>ପଶ୍ଚିମବଙ୍ଗର ରାଜ୍ୟପାଳ<br/>(ଅତିରିକ୍ତ ଦାୟିତ୍ୱ)}} | bgcolor="#E6F2FF"| [[ଉତ୍ତରପ୍ରଦେଶ]] | bgcolor="#E6F2FF"| ୧ ଫେବୃଆରୀ ୧୯୯୩ | bgcolor="#E6F2FF"| ୩୧ ମଇ ୧୯୯୩ | bgcolor="#E6F2FF"| '''୧୧୯ ଦିନ'''<br/>'''{{small|(ମୋଟ ୧ ବର୍ଷ, ୧୯୭ ଦିନ)}}''' | rowspan="5"| [[ଶଙ୍କର ଦୟାଲ ଶର୍ମା]] |- ! ୨୫ | [[File:B. Satya Narayan Reddy portrait.jpg|70px]] | '''ବି. ସତ୍ୟ ନାରାୟଣ ରେଡ୍ଡୀ'''<br/>{{small|(୧୯୨୭{{ndash}}୨୦୧୨)<br/>ଉତ୍ତରପ୍ରଦେଶର ରାଜ୍ୟପାଳ}} | [[ଆନ୍ଧ୍ରପ୍ରଦେଶ]] | ୧ ଜୁନ ୧୯୯୩ | ୧୭ ଜୁନ ୧୯୯୫ | '''୨ ବର୍ଷ, ୧୬ ଦିନ''' |- ! ୨୬ | [[File:Gopala Ramanujam.jpg|70px]] | '''ଗୋପାଳ ରାମାନୁଜମ୍'''<br/>{{small|(୧୯୧୫{{ndash}}୨୦୦୧)<br/> ଗୋଆର ରାଜ୍ୟପାଳ}} | [[ତାମିଲନାଡୁ]] | ୧୮ ଜୁନ ୧୯୯୫ | ୩୦ ଜାନୁଆରୀ ୧୯୯୭ | '''୧ ବର୍ଷ, ୨୨୬ ଦିନ''' |- ! ୨୭ | bgcolor="#E6F2FF"| [[File:K. V. Raghunatha Reddy (cropped).jpg|70px]] | bgcolor="#E6F2FF"| '''କେ. ଭି. ରଘୁନାଥ ରେଡ୍ଡୀ'''<br/>{{small|(୧୯୨୪{{ndash}}୨୦୦୨)<br/>ପଶ୍ଚିମବଙ୍ଗର ରାଜ୍ୟପାଳ}}<br/>{{small|(ଅତିରିକ୍ତ ଦାୟିତ୍ୱ)}} | bgcolor="#E6F2FF"| [[ଆନ୍ଧ୍ରପ୍ରଦେଶ]] | bgcolor="#E6F2FF"| ୩୧ ଜାନୁଆରୀ ୧୯୯୭ | bgcolor="#E6F2FF"| ୧୨ ଫେବୃଆରୀ ୧୯୯୭ | bgcolor="#E6F2FF"| '''୧୨ ଦିନ''' |- ! (୨୬) | [[File:Gopala Ramanujam.jpg|70px]] | '''ଗୋପାଳ ରାମାନୁଜମ୍'''<br/>{{small|(୧୯୧୫{{ndash}}୨୦୦୧)<br/>ଗୋଆର ରାଜ୍ୟପାଳ}} | [[ତାମିଲନାଡୁ]] | ୧୩ ଫେବୃଆରୀ ୧୯୯୭ | ୧୩ ଡିସେମ୍ବର ୧୯୯୭ | '''୩୦୩ ଦିନ'''<br/>'''{{small|(ମୋଟ ୨ ବର୍ଷ, ୧୬୪ ଦିନ)}}''' |- ! (୨୭) | bgcolor="#E6F2FF"| [[File:K. V. Raghunatha Reddy (cropped).jpg|70px]] | bgcolor="#E6F2FF"| '''କେ. ଭି. ରଘୁନାଥ ରେଡ୍ଡୀ'''<br/>{{small|(୧୯୨୪{{ndash}}୨୦୦୨)<br/>ପଶ୍ଚିମବଙ୍ଗର ରାଜ୍ୟପାଳ<br/>(ଅତିରିକ୍ତ ଦାୟିତ୍ୱ)}} | bgcolor="#E6F2FF"| [[ଆନ୍ଧ୍ରପ୍ରଦେଶ]] | bgcolor="#E6F2FF"| ୧୩ ଡିସେମ୍ବର ୧୯୯୭ | bgcolor="#E6F2FF"| ୨୭ ଅପ୍ରେଲ ୧୯୯୮ | bgcolor="#E6F2FF"| '''୧୩୫ ଦିନ''' | rowspan="5"| [[କେ. ଆର୍. ନାରାୟଣନ]] |- bgcolor="#E6F2FF" ! ୨୮ | [[File:The Chairman, Economic Advisory Council to the Prime Minister, Dr. C. Rangarajan addressing a press conference on ‘Economic Review 2012-13’, in New Delhi on April 23, 2013 (cropped).jpg|70px]] | '''ସି. ରଙ୍ଗରାଜନ'''<br/>{{small|(ଜନ୍ମ. ୧୯୩୨)<br/>ଆନ୍ଧ୍ରପ୍ରଦେଶର ରାଜ୍ୟପାଳ<br/>(ଅତିରିକ୍ତ ଦାୟିତ୍ୱ)}} | [[ତାମିଲନାଡୁ]] | ୨୭ ଅପ୍ରେଲ ୧୯୯୮ | ୧୪ ନଭେମ୍ବର ୧୯୯୯ | '''୧ ବର୍ଷ, ୨୦୧ ଦିନ''' |- ! ୨୯ | [[File:Colour photo of M M Rajendran.png|70px]] | '''ଏମ୍. ଏମ୍. ରାଜେନ୍ଦ୍ରନ'''<br/>{{small|ଆଇ.ଏ.ଏସ୍. (ଅବସରପ୍ରାପ୍ତ)<br/>(୧୯୩୫{{ndash}}୨୦୨୩)<br/> ତାମିଲନାଡୁର ମୁଖ୍ୟ ଶାସନ ସଚିବ}} | [[ତାମିଲନାଡୁ]] | ୧୫ ନଭେମ୍ବର ୧୯୯୯ | ୩ ମାର୍ଚ୍ଚ ୨୦୦୩ | '''୩ ବର୍ଷ, ୧୦୮ ଦିନ''' |- ! ୩୦ | [[File:The Vice President, Shri Mohd. Hamid Ansari with the Governor of Tamil Nadu, Shri Surjit Singh Barnala and the Chief Minister of Tamil Nadu, Dr. Kalaignar M. Karunanidhi (cropped) (Surjit Singh Barnala).png|70px]] | '''ସୁରଜିତ ସିଂହ ବରନାଲା'''<br/>{{small|(୧୯୨୫{{ndash}}୨୦୧୭)<br/> ପଞ୍ଜାବର ମୁଖ୍ୟମନ୍ତ୍ରୀ}} | [[ପଞ୍ଜାବ]] | ୪ ମାର୍ଚ୍ଚ ୨୦୦୩ | ୧୬ ନଭେମ୍ବର ୨୦୦୩ | '''୨୫୭ ଦିନ''' |- ! (୨୯) | [[File:Colour photo of M M Rajendran.png|70px]] | '''ଏମ୍. ଏମ୍. ରାଜେନ୍ଦ୍ରନ'''<br/>{{small|ଆଇ.ଏ.ଏସ୍. (ଅବସରପ୍ରାପ୍ତ)<br/>(୧୯୩୫{{ndash}}୨୦୨୩)<br/> ତାମିଲନାଡୁର ମୁଖ୍ୟ ଶାସନ ସଚିବ}} | [[ତାମିଲନାଡୁ]] | ୧୬ ନଭେମ୍ବର ୨୦୦୩ | ୧୭ ନଭେମ୍ବର ୨୦୦୪ | '''୧ ବର୍ଷ, ୧ ଦିନ''' |- ! ୩୧ | [[File:The Governor of Karnataka, Shri Rameshwar Thakur in Bangalore on January 13, 2008.jpg|70px]] | '''ରାମେଶ୍ୱର ଠାକୁର'''<br/>{{small|(୧୯୨୫{{ndash}}୨୦୧୫)<br/>କେନ୍ଦ୍ର ଅର୍ଥ ରାଷ୍ଟ୍ରମନ୍ତ୍ରୀ}} | [[ଝାଡ଼ଖଣ୍ଡ]] | ୧୮ ନଭେମ୍ବର ୨୦୦୪ | ୨୧ ଅଗଷ୍ଟ ୨୦୦୭{{ref label|§|§|§}}{{efn-lg|କର୍ଣ୍ଣାଟକର ରାଜ୍ୟପାଳ ଭାବରେ ବଦଳି ହୋଇଥିଲେ}} | '''୨ ବର୍ଷ, ୨୭୬ ଦିନ''' | [[ଏ. ପି. ଜେ. ଅବଦୁଲ କଲାମ]] |- ! ୩୨ | [[File:Murlidhar Chandrakant Bhandare 1.jpg|70px]] | '''ମୁରଲୀଧର ଚନ୍ଦ୍ରକାନ୍ତ ଭଣ୍ଡାରେ'''<br/>{{small|(୧୯୨୮{{ndash}}୨୦୨୪)<br/> ରାଜ୍ୟସଭା ସାଂସଦ, ମହାରାଷ୍ଟ୍ର}} | [[ମହାରାଷ୍ଟ୍ର]] | ୨୧ ଅଗଷ୍ଟ ୨୦୦୭ | ୨୦ ମାର୍ଚ୍ଚ ୨୦୧୩ | '''୫ ବର୍ଷ, ୨୧୧ ଦିନ''' | [[ପ୍ରତିଭା ପାଟିଲ]] |- ! ୩୩ | [[File:Governor S. C. Jamir with CM Naveen Patnaik and President Kovind (cropped).jpg|70px]] | '''ଏସ୍. ସି. ଜାମିର'''<br/>{{small|(ଜନ୍ମ. ୧୯୩୧)<br/>ନାଗାଲାଣ୍ଡର ମୁଖ୍ୟମନ୍ତ୍ରୀ}} | [[ନାଗାଲାଣ୍ଡ]] | ୨୧ ମାର୍ଚ୍ଚ ୨୦୧୩ | ୨୦ ମାର୍ଚ୍ଚ ୨୦୧୮ | '''୪ ବର୍ଷ, ୩୬୪ ଦିନ''' | [[ପ୍ରଣବ ମୁଖାର୍ଜୀ]] |- ! ୩୪ | bgcolor="#E6F2FF"| [[File:The Governor of Jammu and Kashmir, Shri Satya Pal Malik calling on the Union Home Minister, Shri Rajnath Singh, in New Delhi on October 10, 2018 (cropped).JPG|70px]] | bgcolor="#E6F2FF"| '''ସତ୍ୟପାଲ ମଲିକ'''<br/>{{small|(୧୯୪୬{{ndash}}୨୦୨୫)<br/>ବିହାରର ରାଜ୍ୟପାଳ<br/>(ଅତିରିକ୍ତ ଦାୟିତ୍ୱ)}} | bgcolor="#E6F2FF"| [[ଉତ୍ତରପ୍ରଦେଶ]] | bgcolor="#E6F2FF"| ୨୧ ମାର୍ଚ୍ଚ ୨୦୧୮ | bgcolor="#E6F2FF"| ୨୮ ମଇ ୨୦୧୮ | bgcolor="#E6F2FF"| '''୬୮ ଦିନ''' | rowspan="2"| [[ରାମ ନାଥ କୋବିନ୍ଦ]] |- ! ୩୫ | [[File:Prof. Ganeshi Lal.jpg|70x70px]] | '''ଗଣେଶୀ ଲାଲ'''<br/>{{small|(ଜନ୍ମ. ୧୯୪୧)<br/> ହରିଆଣାର ବିଧାୟକ}} | [[ହରିଆଣା]] | ୨୯ ମଇ ୨୦୧୮ | ୩୦ ଅକ୍ଟୋବର ୨୦୨୩ | '''୫ ବର୍ଷ, ୧୫୪ ଦିନ''' |- ! ୩୬ | [[File:Raghubar Das with Jual Oram (cropped).jpg|70px]] | '''ରଘୁବର ଦାସ'''<br/>{{small|(ଜନ୍ମ. ୧୯୫୫)<br/>ଝାଡ଼ଖଣ୍ଡର ମୁଖ୍ୟମନ୍ତ୍ରୀ}} | [[ଝାଡ଼ଖଣ୍ଡ]] | ୩୧ ଅକ୍ଟୋବର ୨୦୨୩ | ୩ ଜାନୁଆରୀ ୨୦୨୫{{ref label|‡|‡|‡}} | '''୧ ବର୍ଷ, ୬୪ ଦିନ''' | rowspan="2"| [[ଦ୍ରୌପଦୀ ମୁର୍ମୁ]] |- ! ୩୭ | [[File:GTaYHuVaAAAc5dU.jpg|93x93px]] | '''ହରିବାବୁ କମ୍ଭମପତି'''<br/>{{small|(ଜନ୍ମ. ୧୯୫୩)<br/> ମିଜୋରାମର ରାଜ୍ୟପାଳ}} | [[ଆନ୍ଧ୍ରପ୍ରଦେଶ]] | ୩ ଜାନୁଆରୀ ୨୦୨୫ | ''ବର୍ତ୍ତମାନ ପଦାଧିକାରୀ'' | '''{{#expr: floor( ( {{#time:U||en}} - {{#time:U|2025-01-03|en}} ) / 31536000 ) }} ବର୍ଷ, {{#expr: floor( ( ( {{#time:U||en}} - {{#time:U|2025-01-03|en}} ) mod 31536000 ) / 86400 ) }} ଦିନ''' |} {{div col|colwidth=35em}} {{reflist|group=lower-greek}} {{div col end}} == ଆଧାର == {{ଆଧାର}} {{ଓଡ଼ିଶା}} {{ଓଡ଼ିଶା ପ୍ରସଙ୍ଗ}} {{ଓଡ଼ିଶାର ରାଜ୍ୟପାଳ}} [[ଶ୍ରେଣୀ:ଓଡ଼ିଶାର ରାଜ୍ୟପାଳ]] [[ଶ୍ରେଣୀ:ତାଲିକା]] otn5xci3p3yybi921eyxku6zd1p0ifg 595842 595841 2026-06-01T17:08:42Z SamyakSamantasinghar 42167 /* */ 595842 wikitext text/x-wiki {{Short description|ଓଡ଼ିଶାର ରାଜ୍ୟପାଳ, ଭାରତର ପୂର୍ବବର୍ତ୍ତୀ ରାଜ୍ୟ}} {{Use dmy dates|date=December 2025}} {{Infobox | title = ଓଡ଼ିଶାର ରାଜ୍ୟପାଳ | image = [[File:Seal of Odisha.png|120px|ଓଡ଼ିଶାର ରାଜପ୍ରତୀକ]] | caption = '''ଓଡ଼ିଶାର ରାଜପ୍ରତୀକ''' | image2 = [[File:GTaYHuVaAAAc5dU.jpg|200px|କମ୍ଭମ୍ପାଟି ହରିବାବୁ]] | caption2 = '''ବର୍ତ୍ତମାନ ପଦାଧିକାରୀ'''<br/>'''ହରିବାବୁ କମ୍ଭମପତି'''<br/>{{small|୩ ଜାନୁଆରୀ ୨୦୨୫ ଠାରୁ}} | label1 = ସମ୍ବୋଧନ | data1 = '''ମହାମହିମ'''<br/>ମାନ୍ୟବର ରାଜ୍ୟପାଳ ମହୋଦୟ / ମହୋଦୟା | label2 = ବାସଭବନ | data2 = ଲୋକ ଭବନ, ଭୁବନେଶ୍ୱର<br/>ଲୋକ ଭବନ, ପୁରୀ | label3 = ନିଯୁକ୍ତିଦାତା | data3 = '''[[ଭାରତର ରାଷ୍ଟ୍ରପତି]]''' | label4 = କାର୍ଯ୍ୟକାଳ ସୀମା | data4 = ରାଷ୍ଟ୍ରପତିଙ୍କ ଇଚ୍ଛାଧୀନ | label5 = ଗଠନ | data5 = ୧ ଅପ୍ରେଲ ୧୯୩୬ | label6 = ପ୍ରଥମ ପଦାଧିକାରୀ | data6 = ସାର୍ ଜନ୍ ଅଷ୍ଟେନ୍ ହବ୍ୟାକ୍ | label7 = ଦରମା | data7 = ₹୩,୫୦,୦୦୦/ମାସିକ<br/>₹୪୨,୦୦,୦୦୦/ବାର୍ଷିକ | label8 = ୱେବସାଇଟ୍ | data8 = [http://www.rajbhavanodisha.gov.in/ rajbhavanodisha.gov.in] }} '''ଓଡ଼ିଶାର ରାଜ୍ୟପାଳ''' ହେଉଛନ୍ତି [[ଭାରତ]]ର ଏକ ରାଜ୍ୟ [[ଓଡ଼ିଶା]]ର ସାମ୍ବିଧାନିକ ମୁଖ୍ୟ । କେନ୍ଦ୍ର ସ୍ତରରେ ଭାରତର ରାଷ୍ଟ୍ରପତିଙ୍କର ଯେପରି କ୍ଷମତା ଓ କାର୍ଯ୍ୟାବଳୀ ରହିଛି, ରାଜ୍ୟ ସ୍ତରରେ ରାଜ୍ୟପାଳଙ୍କର ମଧ୍ୟ ସମାନ କ୍ଷମତା ଓ କାର୍ଯ୍ୟାବଳୀ ରହିଥାଏ । ସେମାନେ ଭାରତର ରାଷ୍ଟ୍ରପତିଙ୍କ ଦ୍ୱାରା ନିଯୁକ୍ତ ହୋଇ ରାଜ୍ୟରେ ଅବସ୍ଥାପିତ ହୁଅନ୍ତି ଏବଂ ସାଧାରଣତଃ ସେମାନେ ଯେଉଁ ରାଜ୍ୟର ଶାସନ ଦାୟିତ୍ୱରେ ଥାଆନ୍ତି, ସେହି ରାଜ୍ୟର ସ୍ଥାନୀୟ ବାସିନ୍ଦା ହୋଇନଥାନ୍ତି । ରାଷ୍ଟ୍ରପତି କେଉଁ ଆଧାରରେ ପ୍ରାର୍ଥୀମାନଙ୍କୁ ମୂଲ୍ୟାୟନ କରନ୍ତି, ସେହି ବିଷୟରେ [[ଭାରତର ସମ୍ବିଧାନ]]ରେ କୌଣସି ଉଲ୍ଲେଖ ନାହିଁ । ରାଜ୍ୟପାଳ ନାମମାତ୍ର ମୁଖ୍ୟ ଭାବରେ କାର୍ଯ୍ୟ କରୁଥିବା ବେଳେ ପ୍ରକୃତ କ୍ଷମତା [[ଓଡ଼ିଶାର ମୁଖ୍ୟମନ୍ତ୍ରୀମାନଙ୍କର ତାଲିକା|ରାଜ୍ୟର ମୁଖ୍ୟମନ୍ତ୍ରୀ]] ଏବଂ ତାଙ୍କ ମନ୍ତ୍ରୀପରିଷଦଙ୍କ ହାତରେ ନ୍ୟସ୍ତ ଥାଏ । ୩ ଜାନୁଆରୀ ୨୦୨୫ ଠାରୁ '''ହରିବାବୁ କମ୍ଭମପତି''' ବର୍ତ୍ତମାନର ରାଜ୍ୟପାଳ ଭାବରେ ଦାୟିତ୍ୱ ନିର୍ବାହ କରୁଛନ୍ତି । ଯଦି ୮ ଜଣ କାର୍ଯ୍ୟକାରୀ ରାଜ୍ୟପାଳ ଏବଂ ୧ ଜଣ ଅତିରିକ୍ତ ଦାୟିତ୍ୱରେ ଥିବା ରାଜ୍ୟପାଳଙ୍କୁ ହିସାବକୁ ନିଆଯାଏ, ତେବେ ଓଡ଼ିଶାରେ ସର୍ବମୋଟ ୩୬ ଜଣ ରାଜ୍ୟପାଳ କାର୍ଯ୍ୟ କରିଛନ୍ତି । == ତାଲିକା == ;ସୂଚୀ *{{note label|†|†|†}} କାର୍ଯ୍ୟକାଳ ସମୟରେ ମୃତ୍ୟୁ *{{note label|§|§|§}} ବଦଳି *{{note label|‡|‡|‡}} ଇସ୍ତଫା/ବହିଷ୍କୃତ ;ରଙ୍ଗ ସୂଚୀ *{{legend2|#E6F2FF}} ହାଲୁକା ନୀଳ ରଙ୍ଗ କାର୍ଯ୍ୟକାରୀ/ଅତିରିକ୍ତ ଦାୟିତ୍ୱକୁ ଦର୍ଶାଉଛି {| class="wikitable sortable" style="text-align:center; border:1px #aaf solid;" ! rowspan="2"| କ୍ରମିକ ନଂ. ! rowspan="2" class="unsortable"| ଚିତ୍ର ! rowspan="2" style="width:14em" | ନାମ<br>{{small|(ଜୀବନକାଳ) <br/> ପୂର୍ବ ପଦବୀ}} ! rowspan="2" style="width:7em" | ଗୃହ ରାଜ୍ୟ ! colspan="3"| କାର୍ଯ୍ୟକାଳ ! rowspan="2" style="width:7em" | ନିଯୁକ୍ତିଦାତା<br/>([[ଭାରତର ରାଷ୍ଟ୍ରପତି|ରାଷ୍ଟ୍ରପତି]]) |- ! style="width:7em"| କାର୍ଯ୍ୟଭାର ଆରମ୍ଭ ! style="width:7em"| କାର୍ଯ୍ୟଭାର ଶେଷ ! style="width:5em"| ପଦବୀରେ ଥିବା ସମୟ |- ! colspan="8" |ଓଡ଼ିଶା ପ୍ରଦେଶ, ବ୍ରିଟିଶ ଭାରତ (୧୯୩୬ - ୧୯୪୭) |- !୧ | | '''ସାର୍ ଜନ୍ ଅଷ୍ଟେନ୍ ହବ୍ୟାକ୍''' <br/> {{small|(୧୮୭୮{{ndash}}୧୯୬୮)}} | rowspan="4" |'''ଯୁକ୍ତରାଜ୍ୟ (UK)''' | ୧ ଅପ୍ରେଲ ୧୯୩୬ | ୧୧ ଅଗଷ୍ଟ ୧୯୩୮ | '''୨ ବର୍ଷ, ୧୩୨ ଦିନ''' |'''ଫ୍ରିମ୍ୟାନ୍ ଥୋମାସ୍'''<br />{{small|('''ଭାଇସରୟ''')}} |- !- | bgcolor="#E6F2FF"| | bgcolor="#E6F2FF"| '''ଜର୍ଜ ଟାଉନସେଣ୍ଡ ବୋଗ୍'''<br/> {{small|CSI, CSE, ICS<br/> (୧୮୮୪{{ndash}}୧୯୬୯) <br/>(କାର୍ଯ୍ୟକାରୀ)}} | bgcolor="#E6F2FF"| ୧୧ ଅଗଷ୍ଟ ୧୯୩୮ | bgcolor="#E6F2FF"| ୭ ଡିସେମ୍ବର ୧୯୩୮ | bgcolor="#E6F2FF"| '''୧୮୮ ଦିନ''' | rowspan="3" |'''ଭିକ୍ଟର ହୋପ୍'''<br />{{small|('''ଭାଇସରୟ''')}} |- !୨ | |'''ସାର୍ ଜନ୍ ଅଷ୍ଟେନ୍ ହବ୍ୟାକ୍''' <br/> {{small|(୧୮୭୮{{ndash}}୧୯୬୮)}} | ୮ ଡିସେମ୍ବର ୧୯୩୮ | ୩୧ ମାର୍ଚ୍ଚ ୧୯୪୧ | '''୨ ବର୍ଷ, ୧୧୩ ଦିନ'''<br />'''{{small|(ମୋଟ ୪ ବର୍ଷ, ୨୪୫ ଦିନ)}}''' |- !୩ | | '''ସାର୍ ହଥର୍ଣ୍ଣ ଲୁଇସ୍'''<br/>{{small|KCST, KCIE, ICS<br/> (୧୮୮୮{{ndash}}୧୯୭୦)}} | ୧ ଅପ୍ରେଲ ୧୯୪୧ | ୩୧ ମାର୍ଚ୍ଚ ୧୯୪୬ | '''୪ ବର୍ଷ, ୩୬୪ ଦିନ''' |- !୪ | [[File:Chandulal_Madhavlal_Trivedi.png|103x103px]] | '''ଚାନ୍ଦୁଲାଲ ମାଧବଲାଲ ତ୍ରିବେଦୀ'''<br/> {{small|KCS, CIE, OBE, ICS<br/> (୧୮୯୩{{ndash}}୧୯୮୦) <br/> ଯୁଦ୍ଧ ବିଭାଗରେ ସଚିବ}} | [[ଗୁଜରାଟ]] | ୧ ଅପ୍ରେଲ ୧୯୪୬ | ୧୪ ଅଗଷ୍ଟ ୧୯୪୭ | '''୧ ବର୍ଷ, ୧୩୫ ଦିନ''' | '''ଆର୍କିବାଲ୍ଡ ୱାଭେଲ'''<br />{{small|('''ଭାଇସରୟ''')}} |- ! colspan="8" |ଓଡ଼ିଶା ପ୍ରଦେଶ, ଭାରତୀୟ ଅଧିରାଜ୍ୟ (୧୯୪୭ - ୧୯୫୦) |- ! ୧ | [[File:Kailash Nath Katju.jpg|70px]] | '''କୈଳାସ ନାଥ କାଟଜୁ'''<br /> {{small|(୧୮୮୭{{ndash}}୧୯୬୮)<br/> '''ଯୁକ୍ତପ୍ରଦେଶ'''ର ଅସ୍ଥାୟୀ ସରକାରରେ ମନ୍ତ୍ରୀ}} | '''କେନ୍ଦ୍ରୀୟ ପ୍ରଦେଶ ଓ ବେରାର''' | ୧୫ ଅଗଷ୍ଟ ୧୯୪୭ | ୨୦ ଜୁନ ୧୯୪୮{{ref label|§|§|§}}{{efn-lg|ପଶ୍ଚିମବଙ୍ଗର ରାଜ୍ୟପାଳ ଭାବରେ ବଦଳି ହୋଇଥିଲେ}} | '''୩୧୦ ଦିନ''' | rowspan="2" | '''ଲର୍ଡ ମାଉଣ୍ଟବ୍ୟାଟେନ'''<br />{{small|('''ଗଭର୍ଣ୍ଣର ଜେନେରାଲ''')}} |- ! ୨ | [[File:Asaf Ali 1949.jpg|70px]] | '''ଆସଫ ଅଲ୍ଲୀ'''<br />{{small|(୧୮୮୮{{ndash}}୧୯୫୩)<br/> ଆମେରିକାରେ ଭାରତର ରାଷ୍ଟ୍ରଦୂତ}} | '''ଯୁକ୍ତପ୍ରଦେଶ''' | ୨୧ ଜୁନ ୧୯୪୮ | ୨୫ ଜାନୁଆରୀ ୧୯୫୦ | '''୧ ବର୍ଷ, ୨୧୮ ଦିନ''' |- ! colspan="8" |ଓଡ଼ିଶା ରାଜ୍ୟ, ଭାରତୀୟ ଗଣରାଜ୍ୟ (୧୯୫୦ ପରେ) |- !୧ | [[File:Asaf Ali 1949.jpg|70px]] |'''ଆସଫ ଅଲ୍ଲୀ'''<br />{{small|(୧୮୮୮{{ndash}}୧୯୫୩)<br/> ଆମେରିକାରେ ଭାରତର ରାଷ୍ଟ୍ରଦୂତ}} |'''ଯୁକ୍ତପ୍ରଦେଶ''' |୨୬ ଜାନୁଆରୀ ୧୯୫୦ |୫ ମଇ ୧୯୫୧ |'''୧ ବର୍ଷ, ୯୯ ଦିନ''' |'''ଲର୍ଡ ମାଉଣ୍ଟବ୍ୟାଟେନ'''<br />{{small|('''ଗଭର୍ଣ୍ଣର ଜେନେରାଲ''')}} |- ! ୨ | bgcolor="#E6F2FF"| [[File:Blank.svg|70px]] | bgcolor="#E6F2FF"| '''ଭି. ପି. ମେନନ'''<br/>{{small|CSI, CIE<br/>(୧୮୯୩{{ndash}}୧୯୬୫)<br/> ରାଜ୍ୟ ମନ୍ତ୍ରଣାଳୟରେ ସଚିବ<br/> (କାର୍ଯ୍ୟକାରୀ)}} | bgcolor="#E6F2FF"| '''ମାଡ୍ରାସ ରାଜ୍ୟ''' | bgcolor="#E6F2FF"| ୬ ମଇ ୧୯୫୧ | bgcolor="#E6F2FF"| ୧୭ ଜୁଲାଇ ୧୯୫୧ | bgcolor="#E6F2FF"| '''୭୨ ଦିନ''' | rowspan="2" | [[ରାଜେନ୍ଦ୍ର ପ୍ରସାଦ]]<br/>{{small|(କାର୍ଯ୍ୟକାରୀ)}} |- ! ୩ | [[File:Asaf Ali 1949.jpg|70px]] | '''ଆସଫ ଅଲ୍ଲୀ'''<br/>{{small|(୧୮୮୮{{ndash}}୧୯୫୩)<br/> ଆମେରିକାରେ ଭାରତର ରାଷ୍ଟ୍ରଦୂତ}} | '''ଯୁକ୍ତପ୍ରଦେଶ''' | ୧୮ ଜୁଲାଇ ୧୯୫୧ | ୬ ଜୁନ ୧୯୫୨ | '''୩୨୪ ଦିନ'''<br/>'''{{small|(ମୋଟ ୩ ବର୍ଷ, ୨୭୬ ଦିନ)}}''' |- ! ୪ | [[File:Saiyid Fazl Ali.jpg|70px]] | {{small|ବିଚାରପତି (ଅବସରପ୍ରାପ୍ତ)}}<br/>'''ସୟଦ ଫଜଲ ଅଲ୍ଲୀ'''<br/>{{small|(୧୮୮୬{{ndash}}୧୯୫୯)<br/> ଭାରତର ସର୍ବୋଚ୍ଚ ନ୍ୟାୟାଳୟର ବିଚାରପତି}} | [[ବିହାର]] | ୭ ଜୁନ ୧୯୫୨ | ୯ ଫେବୃଆରୀ ୧୯୫୪ | '''୧ ବର୍ଷ, ୨୪୭ ଦିନ''' | rowspan="4" |[[ରାଜେନ୍ଦ୍ର ପ୍ରସାଦ]] |- ! ୫ | [[File:Kumarasami raja.jpg|70px]] | '''ପି. ଏସ୍. କୁମାରସ୍ୱାମୀ ରାଜା'''<br/>{{small|(୧୮୯୮{{ndash}}୧୯୫୭)<br/> ମାଡ୍ରାସ ରାଜ୍ୟର ମୁଖ୍ୟମନ୍ତ୍ରୀ}} | '''ମାଡ୍ରାସ ରାଜ୍ୟ''' | ୧୦ ଫେବୃଆରୀ ୧୯୫୪ | ୧୧ ସେପ୍ଟେମ୍ବର ୧୯୫୬ | '''୨ ବର୍ଷ, ୨୧୪ ଦିନ''' |- ! ୬ | [[File:Bhim Sen Sachar.png|70px]] | '''ଭୀମ ସେନ ସଚ୍ଚର'''<br/>{{small|(୧୮୯୪{{ndash}}୧୯୭୮)<br/> ପଞ୍ଜାବର ମୁଖ୍ୟମନ୍ତ୍ରୀ}} | [[ପଞ୍ଜାବ]] | ୧୨ ସେପ୍ଟେମ୍ବର ୧୯୫୬ | ୩୧ ଜୁଲାଇ ୧୯୫୭{{ref label|§|§|§}}{{efn-lg|ଆନ୍ଧ୍ରପ୍ରଦେଶର ରାଜ୍ୟପାଳ ଭାବରେ ବଦଳି ହୋଇଥିଲେ}} | '''୩୨୨ ଦିନ''' |- ! ୭ | [[File:Y N Sukhtankar.jpg|70px]] | '''ଯଶୋବନ୍ତ ନାରାୟଣ ସୁକଥଙ୍କର'''<br/>{{small|CIE, ICS (ଅବସରପ୍ରାପ୍ତ)<br/>(୧୮୯୭{{ndash}}୧୯୭୩)<br/> ଭାରତର କ୍ୟାବିନେଟ୍ ସଚିବ}} | '''ବମ୍ବେ ରାଜ୍ୟ''' | ୩୧ ଜୁଲାଇ ୧୯୫୭ | ୧୫ ସେପ୍ଟେମ୍ବର ୧୯୬୨ | '''୫ ବର୍ଷ, ୪୬ ଦିନ''' |- ! ୮ | [[File:Ajudhia Nath Khosla.jpg|70px]] | '''ଅଯୋଧ୍ୟା ନାଥ ଖୋସଲା'''<br/>{{small|(୧୮୯୨{{ndash}}୧୯୮୪)<br/> ରାଜ୍ୟସଭା ସାଂସଦ}} | [[ପଞ୍ଜାବ]] | ୧୬ ସେପ୍ଟେମ୍ବର ୧୯୬୨ | ୫ ଅଗଷ୍ଟ ୧୯୬୬ | '''୩ ବର୍ଷ, ୩୨୩ ଦିନ''' | rowspan="3"| [[ସର୍ବପଲ୍ଲୀ ରାଧାକୃଷ୍ଣନ]] |- bgcolor="#E6F2FF" ! ୯ | [[File: Justice Khaleel Ahmed.jpg|70px]] | {{small|ବିଚାରପତି}}<br/>'''ଖଲିଲ ଅହମ୍ମଦ'''<br/>{{small|(୧୯୦୭{{ndash}}କାର୍ଯ୍ୟକାଳ ସମୟରେ ମୃତ୍ୟୁ)<br/>ଓଡ଼ିଶା ଉଚ୍ଚ ନ୍ୟାୟାଳୟର ମୁଖ୍ୟ ବିଚାରପତି<br/>(କାର୍ଯ୍ୟକାରୀ)}} | [[ବିହାର]] | ୫ ଅଗଷ୍ଟ ୧୯୬୬ | ୧୧ ସେପ୍ଟେମ୍ବର ୧୯୬୬ | '''୩୭ ଦିନ''' |- ! ୧୦ | [[File:Ajudhia Nath Khosla.jpg|70px]] | '''ଅଯୋଧ୍ୟା ନାଥ ଖୋସଲା'''<br/>{{small|(୧୮୯୨{{ndash}}୧୯୮୪)<br/> ରାଜ୍ୟସଭା ସାଂସଦ}} | [[ପଞ୍ଜାବ]] | ୧୨ ସେପ୍ଟେମ୍ବର ୧୯୬୬ | ୩୦ ଜାନୁଆରୀ ୧୯୬୮ | '''୧ ବର୍ଷ, ୧୪୦ ଦିନ'''<br />'''{{small|(ମୋଟ ୫ ବର୍ଷ, ୯୮ ଦିନ)}}''' |- ! ୧୧ | [[File:Shaukatullah Shah Ansari.jpg|70px]] | '''ଶୌକତୁଲ୍ଲା ଶାହ ଅନସାରୀ'''<br/>{{small|(୧୯୦୮{{ndash}}୧୯୭୨)<br/> ବିଦର (କର୍ଣ୍ଣାଟକ)ର ଲୋକସଭା ସାଂସଦ}} | [[ଉତ୍ତରପ୍ରଦେଶ]] | ୩୧ ଜାନୁଆରୀ ୧୯୬୮ | ୨୦ ସେପ୍ଟେମ୍ବର ୧୯୭୧ | '''୩ ବର୍ଷ, ୨୩୨ ଦିନ''' | [[ଜାକିର ହୁସେନ]] |- ! ୧୨ | bgcolor="#E6F2FF"| [[File:Jogendra Singh (politician).jpg|70px]] | bgcolor="#E6F2FF"| '''ସର୍ଦ୍ଦାର ଯୋଗେନ୍ଦ୍ର ସିଂହ'''<br/>{{small|(୧୯୦୩{{ndash}}୧୯୭୯)<br/> ବହରାଇଚ (ଉତ୍ତରପ୍ରଦେଶ)ର ଲୋକସଭା ସାଂସଦ <br/> (କାର୍ଯ୍ୟକାରୀ)}} | bgcolor="#E6F2FF"| [[ଉତ୍ତରପ୍ରଦେଶ]] | bgcolor="#E6F2FF"| ୨୦ ସେପ୍ଟେମ୍ବର ୧୯୭୧ | bgcolor="#E6F2FF"| ୩୦ ଜୁନ ୧୯୭୨{{ref label|§|§|§}}{{efn-lg|ରାଜସ୍ଥାନର ରାଜ୍ୟପାଳ ଭାବରେ ବଦଳି ହୋଇଥିଲେ}} | bgcolor="#E6F2FF"| '''୨୮୪ ଦିନ''' | rowspan="4"| [[ଭି. ଭି. ଗିରି]] |- bgcolor="#E6F2FF" ! ୧୩ | [[File:Gati Krushna Misra.jpg|70px]] | {{small|ବିଚାରପତି}}<br/>'''ଗତିକୃଷ୍ଣ ମିଶ୍ର'''<br/>{{small|(ମୃତ୍ୟୁ. ୨୦୦୯)<br/>ଓଡ଼ିଶା ଉଚ୍ଚ ନ୍ୟାୟାଳୟର ମୁଖ୍ୟ ବିଚାରପତି<br/>(କାର୍ଯ୍ୟକାରୀ)}} | [[ଓଡ଼ିଶା]] | ୧ ଜୁଲାଇ ୧୯୭୨ | ୮ ନଭେମ୍ବର ୧୯୭୨ | '''୧୩୦ ଦିନ''' |- ! ୧୪ | [[File:Basappa Danappa Jatti, 5th Vice President of India.jpg|70px]] | '''ବି. ଡି. ଜତ୍ତୀ'''<br/>{{small|(୧୯୧୨{{ndash}}୨୦୦୨)<br/> ମହୀଶୂର ରାଜ୍ୟର ମୁଖ୍ୟମନ୍ତ୍ରୀ}} | [[କର୍ଣ୍ଣାଟକ]] | ୮ ନଭେମ୍ବର ୧୯୭୨ | ୨୦ ଅଗଷ୍ଟ ୧୯୭୪{{ref label|‡|‡|‡}}{{efn-lg|ଭାରତର ଉପରାଷ୍ଟ୍ରପତି ହେବା ପାଇଁ ଇସ୍ତଫା ଦେଇଥିଲେ}} | '''୧ ବର୍ଷ, ୨୮୫ ଦିନ''' |- bgcolor="#E6F2FF" ! (୧୩) | [[File:Gati Krushna Misra.jpg|70px]] | {{small|ବିଚାରପତି}}<br/>'''ଗତିକୃଷ୍ଣ ମିଶ୍ର'''<br/>{{small|(ମୃତ୍ୟୁ. ୨୦୦୯)<br/>ଓଡ଼ିଶା ଉଚ୍ଚ ନ୍ୟାୟାଳୟର ମୁଖ୍ୟ ବିଚାରପତି<br/>(କାର୍ଯ୍ୟକାରୀ)}} | [[ଓଡ଼ିଶା]] | ୨୧ ଅଗଷ୍ଟ ୧୯୭୪ | ୨୫ ଅକ୍ଟୋବର ୧୯୭୪ | '''୬୫ ଦିନ'''<br/>'''{{small|(ମୋଟ ୧୯୫ ଦିନ)}}''' |- ! ୧୫ | [[File:Photo Akbar Ali Khan.jpg|70px]] | '''ଆକବର ଅଲ୍ଲୀ ଖାନ'''<br/>{{small|(୧୮୯୯{{ndash}}୧୯୯୪)<br/>ଉତ୍ତରପ୍ରଦେଶର ରାଜ୍ୟପାଳ}} | [[ଆନ୍ଧ୍ରପ୍ରଦେଶ]] | ୨୫ ଅକ୍ଟୋବର ୧୯୭୪ | ୧୭ ଅପ୍ରେଲ ୧୯୭୬{{ref label|‡|‡|‡}} | '''୧ ବର୍ଷ, ୧୭୫ ଦିନ''' | rowspan="3"| [[ଫକରୁଦ୍ଦିନ ଅଲ୍ଲୀ ଅହମ୍ମଦ]] |- bgcolor="#E6F2FF" ! ୧୬ | [[File:Siba Narain Sankar.jpg|70px]] | {{small|ବିଚାରପତି}}<br/>'''ଶିବ ନାରାୟଣ ଶଙ୍କର'''<br/>{{small|(୧୯୧୫{{ndash}}କାର୍ଯ୍ୟକାଳ ସମୟରେ ମୃତ୍ୟୁ)<br/>ଓଡ଼ିଶା ଉଚ୍ଚ ନ୍ୟାୟାଳୟର ମୁଖ୍ୟ ବିଚାରପତି<br/>(କାର୍ଯ୍ୟକାରୀ)}} | [[ଦିଲ୍ଲୀ]] | ୧୭ ଅପ୍ରେଲ ୧୯୭୬ | ୭ ଫେବୃଆରୀ ୧୯୭୭ | '''୨୯୬ ଦିନ''' |- ! ୧୭ | [[File:Harcharan Singh Brar ex CM.png|70px]] | '''ହରଚରଣ ସିଂହ ବ୍ରାର'''<br/>{{small|(୧୯୨୨{{ndash}}୨୦୦୯)<br/> ପଞ୍ଜାବର ବିଧାୟକ}} | [[ପଞ୍ଜାବ]] | ୭ ଫେବୃଆରୀ ୧୯୭୭ | ୨୨ ସେପ୍ଟେମ୍ବର ୧୯୭୭{{ref label|§|§|§}}{{efn-lg|ହରିଆଣାର ରାଜ୍ୟପାଳ ଭାବରେ ବଦଳି ହୋଇଥିଲେ}} | '''୨୨୭ ଦିନ''' |- ! ୧୮ | [[File:Pt Bhagwat Dayal Sharma.JPG|70px]] | '''ଭଗବତ ଦୟାଲ ଶର୍ମା'''<br/>{{small|(୧୯୧୮{{ndash}}୧୯୯୩)<br/> ହରିଆଣାର ମୁଖ୍ୟମନ୍ତ୍ରୀ}} | [[ହରିଆଣା]] | ୨୩ ସେପ୍ଟେମ୍ବର ୧୯୭୭ | ୩୦ ଅପ୍ରେଲ ୧୯୮୦{{ref label|§|§|§}}{{efn-lg|ମଧ୍ୟପ୍ରଦେଶର ରାଜ୍ୟପାଳ ଭାବରେ ବଦଳି ହୋଇଥିଲେ}} | '''୨ ବର୍ଷ, ୨୨୦ ଦିନ''' | rowspan="5"| [[ନୀଲମ ସଞ୍ଜୀବ ରେଡ୍ଡୀ]] |- ! ୧୯ | [[File:C M Poonacha.gif|70px]] | '''ସି. ଏମ. ପୁନାଚା'''<br/>{{small|(୧୯୧୦{{ndash}}୧୯୯୦)<br/>ମଧ୍ୟପ୍ରଦେଶର ରାଜ୍ୟପାଳ}} | [[କର୍ଣ୍ଣାଟକ]] | ୩୦ ଅପ୍ରେଲ ୧୯୮୦ | ୩୦ ସେପ୍ଟେମ୍ବର ୧୯୮୦ | '''୧୫୩ ଦିନ''' |- bgcolor="#E6F2FF" ! ୨୦ | [[File: Justice SK Ray.jpg|70px]] | {{small|ବିଚାରପତି}}<br/>'''ସୁକାନ୍ତ କିଶୋର ରାୟ'''<br/>{{small|(୧୯୧୮{{ndash}}୨୦୦୨)<br/>ଓଡ଼ିଶା ଉଚ୍ଚ ନ୍ୟାୟାଳୟର ମୁଖ୍ୟ ବିଚାରପତି<br/>(କାର୍ଯ୍ୟକାରୀ)}} | [[ଓଡ଼ିଶା]] | ୧ ଅକ୍ଟୋବର ୧୯୮୦ | ୩ ନଭେମ୍ବର ୧୯୮୦ | '''୩୩ ଦିନ''' |- ! (୧୯) | [[File:C M Poonacha.gif|70px]] | '''ସି. ଏମ. ପୁନାଚା'''<br/>{{small|(୧୯୧୦{{ndash}}୧୯୯୦)<br/> ମଧ୍ୟପ୍ରଦେଶର ରାଜ୍ୟପାଳ}} | [[କର୍ଣ୍ଣାଟକ]] | ୪ ନଭେମ୍ବର ୧୯୮୦ | ୨୪ ଜୁନ ୧୯୮୨ | '''୧ ବର୍ଷ, ୨୩୨ ଦିନ''' |- bgcolor="#E6F2FF" ! ୨୧ | [[File:Ranganath Mishra.png|70px]] | {{small|ବିଚାରପତି}}<br/>'''ରଙ୍ଗନାଥ ମିଶ୍ର'''<br/>{{small|(୧୯୨୬{{ndash}}୨୦୧୨)<br/>ଓଡ଼ିଶା ଉଚ୍ଚ ନ୍ୟାୟାଳୟର ମୁଖ୍ୟ ବିଚାରପତି<br/>(କାର୍ଯ୍ୟକାରୀ)}} | [[ଓଡ଼ିଶା]] | ୨୫ ଜୁନ ୧୯୮୨ | ୩୧ ଅଗଷ୍ଟ ୧୯୮୨ | '''୬୭ ଦିନ''' |- ! (୧୯) | [[File:C M Poonacha.gif|70px]] | '''ସି. ଏମ. ପୁନାଚା'''<br/>{{small|(୧୯୧୦{{ndash}}୧୯୯୦)<br/>ମଧ୍ୟପ୍ରଦେଶର ରାଜ୍ୟପାଳ}} | [[କର୍ଣ୍ଣାଟକ]] | ୧ ସେପ୍ଟେମ୍ବର ୧୯୮୨ | ୧୭ ଅଗଷ୍ଟ ୧୯୮୩ | '''୩୫୦ ଦିନ'''<br/>'''{{small|(ମୋଟ ୩ ବର୍ଷ, ୫ ଦିନ)}}''' | rowspan="2"| [[ଜ୍ଞାନୀ ଜୈଲ ସିଂହ]] |- ! ୨୨ | [[File:Bishambhar Nath Pande.jpg|70px]] | '''ବିଶମ୍ଭର ନାଥ ପାଣ୍ଡେ'''<br/>{{small|(୧୯୦୬{{ndash}}୧୯୯୮)<br/> ରାଜ୍ୟସଭା ସାଂସଦ, ଉତ୍ତରପ୍ରଦେଶ}} | [[ଉତ୍ତରପ୍ରଦେଶ]] | ୧୭ ଅଗଷ୍ଟ ୧୯୮୩ | ୨୦ ନଭେମ୍ବର ୧୯୮୮{{ref label|‡|‡|‡}} | '''୫ ବର୍ଷ, ୯୫ ଦିନ''' |- ! ୨୩ |[[File:Saiyid Nurul Hasan 16 (cropped).jpg|70px]] |'''ସୟଦ ନୁରୁଲ ହାସନ'''<br/>{{small|(୧୯୨୧{{ndash}}୧୯୯୩)<br/>ପଶ୍ଚିମବଙ୍ଗର ରାଜ୍ୟପାଳ}}<br/><small>(୨୦ ମାର୍ଚ୍ଚ ୧୯୮୯ ପର୍ଯ୍ୟନ୍ତ କାର୍ଯ୍ୟକାରୀ)</small> |[[ଉତ୍ତରପ୍ରଦେଶ]] | ୨୦ ନଭେମ୍ବର ୧୯୮୮ | ୬ ଫେବୃଆରୀ ୧୯୯୦{{ref label|§|§|§}}{{efn-lg|ପଶ୍ଚିମବଙ୍ଗର ରାଜ୍ୟପାଳ ଭାବରେ ବଦଳି ହୋଇଥିଲେ}} |'''୧ ବର୍ଷ, ୭୮ ଦିନ''' | rowspan="2" |[[ରାମସ୍ୱାମୀ ଭେଙ୍କଟରମଣ]] |- ! ୨୪ | [[File:Yagya Dutt Sharma.jpg|70px]] | '''ଯଜ୍ଞ ଦତ୍ତ ଶର୍ମା'''<br/>{{small|(୧୯୨୨{{ndash}}୧୯୯୬)<br/> ଗୁରୁଦାସପୁରର ଲୋକସଭା ସାଂସଦ, ପଞ୍ଜାବ}} | [[ପଞ୍ଜାବ]] | ୭ ଫେବୃଆରୀ ୧୯୯୦ | ୧ ଫେବୃଆରୀ ୧୯୯୩{{ref label|‡|‡|‡}} | '''୨ ବର୍ଷ, ୩୬୦ ଦିନ''' |- ! (୨୩) | bgcolor="#E6F2FF"| [[File:Saiyid Nurul Hasan 16 (cropped).jpg|70px]] | bgcolor="#E6F2FF"| '''ସୟଦ ନୁରୁଲ ହାସନ'''<br/>{{small|(୧୯୨୧{{ndash}}୧୯୯୩)<br/>ପଶ୍ଚିମବଙ୍ଗର ରାଜ୍ୟପାଳ<br/>(ଅତିରିକ୍ତ ଦାୟିତ୍ୱ)}} | bgcolor="#E6F2FF"| [[ଉତ୍ତରପ୍ରଦେଶ]] | bgcolor="#E6F2FF"| ୧ ଫେବୃଆରୀ ୧୯୯୩ | bgcolor="#E6F2FF"| ୩୧ ମଇ ୧୯୯୩ | bgcolor="#E6F2FF"| '''୧୧୯ ଦିନ'''<br/>'''{{small|(ମୋଟ ୧ ବର୍ଷ, ୧୯୭ ଦିନ)}}''' | rowspan="5"| [[ଶଙ୍କର ଦୟାଲ ଶର୍ମା]] |- ! ୨୫ | [[File:B. Satya Narayan Reddy portrait.jpg|70px]] | '''ବି. ସତ୍ୟ ନାରାୟଣ ରେଡ୍ଡୀ'''<br/>{{small|(୧୯୨୭{{ndash}}୨୦୧୨)<br/>ଉତ୍ତରପ୍ରଦେଶର ରାଜ୍ୟପାଳ}} | [[ଆନ୍ଧ୍ରପ୍ରଦେଶ]] | ୧ ଜୁନ ୧୯୯୩ | ୧୭ ଜୁନ ୧୯୯୫ | '''୨ ବର୍ଷ, ୧୬ ଦିନ''' |- ! ୨୬ | [[File:Gopala Ramanujam.jpg|70px]] | '''ଗୋପାଳ ରାମାନୁଜମ୍'''<br/>{{small|(୧୯୧୫{{ndash}}୨୦୦୧)<br/> ଗୋଆର ରାଜ୍ୟପାଳ}} | [[ତାମିଲନାଡୁ]] | ୧୮ ଜୁନ ୧୯୯୫ | ୩୦ ଜାନୁଆରୀ ୧୯୯୭ | '''୧ ବର୍ଷ, ୨୨୬ ଦିନ''' |- ! ୨୭ | bgcolor="#E6F2FF"| [[File:K. V. Raghunatha Reddy (cropped).jpg|70px]] | bgcolor="#E6F2FF"| '''କେ. ଭି. ରଘୁନାଥ ରେଡ୍ଡୀ'''<br/>{{small|(୧୯୨୪{{ndash}}୨୦୦୨)<br/>ପଶ୍ଚିମବଙ୍ଗର ରାଜ୍ୟପାଳ}}<br/>{{small|(ଅତିରିକ୍ତ ଦାୟିତ୍ୱ)}} | bgcolor="#E6F2FF"| [[ଆନ୍ଧ୍ରପ୍ରଦେଶ]] | bgcolor="#E6F2FF"| ୩୧ ଜାନୁଆରୀ ୧୯୯୭ | bgcolor="#E6F2FF"| ୧୨ ଫେବୃଆରୀ ୧୯୯୭ | bgcolor="#E6F2FF"| '''୧୨ ଦିନ''' |- ! (୨୬) | [[File:Gopala Ramanujam.jpg|70px]] | '''ଗୋପାଳ ରାମାନୁଜମ୍'''<br/>{{small|(୧୯୧୫{{ndash}}୨୦୦୧)<br/>ଗୋଆର ରାଜ୍ୟପାଳ}} | [[ତାମିଲନାଡୁ]] | ୧୩ ଫେବୃଆରୀ ୧୯୯୭ | ୧୩ ଡିସେମ୍ବର ୧୯୯୭ | '''୩୦୩ ଦିନ'''<br/>'''{{small|(ମୋଟ ୨ ବର୍ଷ, ୧୬୪ ଦିନ)}}''' |- ! (୨୭) | bgcolor="#E6F2FF"| [[File:K. V. Raghunatha Reddy (cropped).jpg|70px]] | bgcolor="#E6F2FF"| '''କେ. ଭି. ରଘୁନାଥ ରେଡ୍ଡୀ'''<br/>{{small|(୧୯୨୪{{ndash}}୨୦୦୨)<br/>ପଶ୍ଚିମବଙ୍ଗର ରାଜ୍ୟପାଳ<br/>(ଅତିରିକ୍ତ ଦାୟିତ୍ୱ)}} | bgcolor="#E6F2FF"| [[ଆନ୍ଧ୍ରପ୍ରଦେଶ]] | bgcolor="#E6F2FF"| ୧୩ ଡିସେମ୍ବର ୧୯୯୭ | bgcolor="#E6F2FF"| ୨୭ ଅପ୍ରେଲ ୧୯୯୮ | bgcolor="#E6F2FF"| '''୧୩୫ ଦିନ''' | rowspan="5"| [[କେ. ଆର୍. ନାରାୟଣନ]] |- bgcolor="#E6F2FF" ! ୨୮ | [[File:The Chairman, Economic Advisory Council to the Prime Minister, Dr. C. Rangarajan addressing a press conference on ‘Economic Review 2012-13’, in New Delhi on April 23, 2013 (cropped).jpg|70px]] | '''ସି. ରଙ୍ଗରାଜନ'''<br/>{{small|(ଜନ୍ମ. ୧୯୩୨)<br/>ଆନ୍ଧ୍ରପ୍ରଦେଶର ରାଜ୍ୟପାଳ<br/>(ଅତିରିକ୍ତ ଦାୟିତ୍ୱ)}} | [[ତାମିଲନାଡୁ]] | ୨୭ ଅପ୍ରେଲ ୧୯୯୮ | ୧୪ ନଭେମ୍ବର ୧୯୯୯ | '''୧ ବର୍ଷ, ୨୦୧ ଦିନ''' |- ! ୨୯ | [[File:Colour photo of M M Rajendran.png|70px]] | '''ଏମ୍. ଏମ୍. ରାଜେନ୍ଦ୍ରନ'''<br/>{{small|ଆଇ.ଏ.ଏସ୍. (ଅବସରପ୍ରାପ୍ତ)<br/>(୧୯୩୫{{ndash}}୨୦୨୩)<br/> ତାମିଲନାଡୁର ମୁଖ୍ୟ ଶାସନ ସଚିବ}} | [[ତାମିଲନାଡୁ]] | ୧୫ ନଭେମ୍ବର ୧୯୯୯ | ୩ ମାର୍ଚ୍ଚ ୨୦୦୩ | '''୩ ବର୍ଷ, ୧୦୮ ଦିନ''' |- ! ୩୦ | [[File:The Vice President, Shri Mohd. Hamid Ansari with the Governor of Tamil Nadu, Shri Surjit Singh Barnala and the Chief Minister of Tamil Nadu, Dr. Kalaignar M. Karunanidhi (cropped) (Surjit Singh Barnala).png|70px]] | '''ସୁରଜିତ ସିଂହ ବରନାଲା'''<br/>{{small|(୧୯୨୫{{ndash}}୨୦୧୭)<br/> ପଞ୍ଜାବର ମୁଖ୍ୟମନ୍ତ୍ରୀ}} | [[ପଞ୍ଜାବ]] | ୪ ମାର୍ଚ୍ଚ ୨୦୦୩ | ୧୬ ନଭେମ୍ବର ୨୦୦୩ | '''୨୫୭ ଦିନ''' |- ! (୨୯) | [[File:Colour photo of M M Rajendran.png|70px]] | '''ଏମ୍. ଏମ୍. ରାଜେନ୍ଦ୍ରନ'''<br/>{{small|ଆଇ.ଏ.ଏସ୍. (ଅବସରପ୍ରାପ୍ତ)<br/>(୧୯୩୫{{ndash}}୨୦୨୩)<br/> ତାମିଲନାଡୁର ମୁଖ୍ୟ ଶାସନ ସଚିବ}} | [[ତାମିଲନାଡୁ]] | ୧୬ ନଭେମ୍ବର ୨୦୦୩ | ୧୭ ନଭେମ୍ବର ୨୦୦୪ | '''୧ ବର୍ଷ, ୧ ଦିନ''' |- ! ୩୧ | [[File:The Governor of Karnataka, Shri Rameshwar Thakur in Bangalore on January 13, 2008.jpg|70px]] | '''ରାମେଶ୍ୱର ଠାକୁର'''<br/>{{small|(୧୯୨୫{{ndash}}୨୦୧୫)<br/>କେନ୍ଦ୍ର ଅର୍ଥ ରାଷ୍ଟ୍ରମନ୍ତ୍ରୀ}} | [[ଝାଡ଼ଖଣ୍ଡ]] | ୧୮ ନଭେମ୍ବର ୨୦୦୪ | ୨୧ ଅଗଷ୍ଟ ୨୦୦୭{{ref label|§|§|§}}{{efn-lg|କର୍ଣ୍ଣାଟକର ରାଜ୍ୟପାଳ ଭାବରେ ବଦଳି ହୋଇଥିଲେ}} | '''୨ ବର୍ଷ, ୨୭୬ ଦିନ''' | [[ଏ. ପି. ଜେ. ଅବଦୁଲ କଲାମ]] |- ! ୩୨ | [[File:Murlidhar Chandrakant Bhandare 1.jpg|70px]] | '''ମୁରଲୀଧର ଚନ୍ଦ୍ରକାନ୍ତ ଭଣ୍ଡାରେ'''<br/>{{small|(୧୯୨୮{{ndash}}୨୦୨୪)<br/> ରାଜ୍ୟସଭା ସାଂସଦ, ମହାରାଷ୍ଟ୍ର}} | [[ମହାରାଷ୍ଟ୍ର]] | ୨୧ ଅଗଷ୍ଟ ୨୦୦୭ | ୨୦ ମାର୍ଚ୍ଚ ୨୦୧୩ | '''୫ ବର୍ଷ, ୨୧୧ ଦିନ''' | [[ପ୍ରତିଭା ପାଟିଲ]] |- ! ୩୩ | [[File:Governor S. C. Jamir with CM Naveen Patnaik and President Kovind (cropped).jpg|70px]] | '''ଏସ୍. ସି. ଜାମିର'''<br/>{{small|(ଜନ୍ମ. ୧୯୩୧)<br/>ନାଗାଲାଣ୍ଡର ମୁଖ୍ୟମନ୍ତ୍ରୀ}} | [[ନାଗାଲାଣ୍ଡ]] | ୨୧ ମାର୍ଚ୍ଚ ୨୦୧୩ | ୨୦ ମାର୍ଚ୍ଚ ୨୦୧୮ | '''୪ ବର୍ଷ, ୩୬୪ ଦିନ''' | [[ପ୍ରଣବ ମୁଖାର୍ଜୀ]] |- ! ୩୪ | bgcolor="#E6F2FF"| [[File:The Governor of Jammu and Kashmir, Shri Satya Pal Malik calling on the Union Home Minister, Shri Rajnath Singh, in New Delhi on October 10, 2018 (cropped).JPG|70px]] | bgcolor="#E6F2FF"| '''ସତ୍ୟପାଲ ମଲିକ'''<br/>{{small|(୧୯୪୬{{ndash}}୨୦୨୫)<br/>ବିହାରର ରାଜ୍ୟପାଳ<br/>(ଅତିରିକ୍ତ ଦାୟିତ୍ୱ)}} | bgcolor="#E6F2FF"| [[ଉତ୍ତରପ୍ରଦେଶ]] | bgcolor="#E6F2FF"| ୨୧ ମାର୍ଚ୍ଚ ୨୦୧୮ | bgcolor="#E6F2FF"| ୨୮ ମଇ ୨୦୧୮ | bgcolor="#E6F2FF"| '''୬୮ ଦିନ''' | rowspan="2"| [[ରାମ ନାଥ କୋବିନ୍ଦ]] |- ! ୩୫ | [[File:Prof. Ganeshi Lal.jpg|70x70px]] | '''ଗଣେଶୀ ଲାଲ'''<br/>{{small|(ଜନ୍ମ. ୧୯୪୧)<br/> ହରିଆଣାର ବିଧାୟକ}} | [[ହରିଆଣା]] | ୨୯ ମଇ ୨୦୧୮ | ୩୦ ଅକ୍ଟୋବର ୨୦୨୩ | '''୫ ବର୍ଷ, ୧୫୪ ଦିନ''' |- ! ୩୬ | [[File:Raghubar Das with Jual Oram (cropped).jpg|70px]] | '''ରଘୁବର ଦାସ'''<br/>{{small|(ଜନ୍ମ. ୧୯୫୫)<br/>ଝାଡ଼ଖଣ୍ଡର ମୁଖ୍ୟମନ୍ତ୍ରୀ}} | [[ଝାଡ଼ଖଣ୍ଡ]] | ୩୧ ଅକ୍ଟୋବର ୨୦୨୩ | ୩ ଜାନୁଆରୀ ୨୦୨୫{{ref label|‡|‡|‡}} | '''୧ ବର୍ଷ, ୬୪ ଦିନ''' | rowspan="2"| [[ଦ୍ରୌପଦୀ ମୁର୍ମୁ]] |- ! ୩୭ | [[File:GTaYHuVaAAAc5dU.jpg|93x93px]] | '''ହରିବାବୁ କମ୍ଭମପତି'''<br/>{{small|(ଜନ୍ମ. ୧୯୫୩)<br/> ମିଜୋରାମର ରାଜ୍ୟପାଳ}} | [[ଆନ୍ଧ୍ରପ୍ରଦେଶ]] | ୩ ଜାନୁଆରୀ ୨୦୨୫ | ''ବର୍ତ୍ତମାନ ପଦାଧିକାରୀ'' | '''{{#expr: floor( ( {{#time:U||en}} - {{#time:U|2025-01-03|en}} ) / 31536000 ) }} ବର୍ଷ, {{#expr: floor( ( ( {{#time:U||en}} - {{#time:U|2025-01-03|en}} ) mod 31536000 ) / 86400 ) }} ଦିନ''' |} {{div col|colwidth=35em}} {{reflist|group=lower-greek}} {{div col end}} == ଆଧାର == {{ଆଧାର}} {{ଓଡ଼ିଶା}} {{ଓଡ଼ିଶା ପ୍ରସଙ୍ଗ}} {{ଓଡ଼ିଶାର ରାଜ୍ୟପାଳ}} [[ଶ୍ରେଣୀ:ଓଡ଼ିଶାର ରାଜ୍ୟପାଳ]] [[ଶ୍ରେଣୀ:ତାଲିକା]] 8d6674dzq5ux06lwqafxzkvt5xxlf61 595852 595842 2026-06-01T18:11:01Z SamyakSamantasinghar 42167 595852 wikitext text/x-wiki {{Short description|ଓଡ଼ିଶାର ରାଜ୍ୟପାଳ, ଭାରତର ପୂର୍ବବର୍ତ୍ତୀ ରାଜ୍ୟ}} {{Use dmy dates|date=December 2025}} {{Infobox | title = ଓଡ଼ିଶାର ରାଜ୍ୟପାଳ | image = [[File:Seal of Odisha.png|120px|ଓଡ଼ିଶାର ରାଜପ୍ରତୀକ]] | caption = '''ଓଡ଼ିଶାର ରାଜପ୍ରତୀକ''' | image2 = [[File:GTaYHuVaAAAc5dU.jpg|200px|କମ୍ଭମ୍ପାଟି ହରିବାବୁ]] | caption2 = '''ବର୍ତ୍ତମାନ ପଦାଧିକାରୀ'''<br/>'''ହରିବାବୁ କମ୍ଭମପତି'''<br/>{{small|୩ ଜାନୁଆରୀ ୨୦୨୫ ଠାରୁ}} | label1 = ସମ୍ବୋଧନ | data1 = '''ମହାମହିମ'''<br/>ମାନ୍ୟବର ରାଜ୍ୟପାଳ ମହୋଦୟ / ମହୋଦୟା | label2 = ବାସଭବନ | data2 = ଲୋକ ଭବନ, ଭୁବନେଶ୍ୱର<br/>ଲୋକ ଭବନ, ପୁରୀ | label3 = ନିଯୁକ୍ତିଦାତା | data3 = '''[[ଭାରତର ରାଷ୍ଟ୍ରପତି]]''' | label4 = କାର୍ଯ୍ୟକାଳ ସୀମା | data4 = ରାଷ୍ଟ୍ରପତିଙ୍କ ଇଚ୍ଛାଧୀନ | label5 = ଗଠନ | data5 = ୧ ଅପ୍ରେଲ ୧୯୩୬ | label6 = ପ୍ରଥମ ପଦାଧିକାରୀ | data6 = ସାର୍ ଜନ୍ ଅଷ୍ଟେନ୍ ହବ୍ୟାକ୍ | label7 = ଦରମା | data7 = ₹୩,୫୦,୦୦୦/ମାସିକ<br/>₹୪୨,୦୦,୦୦୦/ବାର୍ଷିକ | label8 = ୱେବସାଇଟ୍ | data8 = [http://www.rajbhavanodisha.gov.in/ rajbhavanodisha.gov.in] }} '''ଓଡ଼ିଶାର ରାଜ୍ୟପାଳ''' ହେଉଛନ୍ତି [[ଭାରତ]]ର ଏକ ରାଜ୍ୟ [[ଓଡ଼ିଶା]]ର ସାମ୍ବିଧାନିକ ମୁଖ୍ୟ । କେନ୍ଦ୍ର ସ୍ତରରେ ଭାରତର ରାଷ୍ଟ୍ରପତିଙ୍କର ଯେପରି କ୍ଷମତା ଓ କାର୍ଯ୍ୟାବଳୀ ରହିଛି, ରାଜ୍ୟ ସ୍ତରରେ ରାଜ୍ୟପାଳଙ୍କର ମଧ୍ୟ ସମାନ କ୍ଷମତା ଓ କାର୍ଯ୍ୟାବଳୀ ରହିଥାଏ । ସେମାନେ ଭାରତର ରାଷ୍ଟ୍ରପତିଙ୍କ ଦ୍ୱାରା ନିଯୁକ୍ତ ହୋଇ ରାଜ୍ୟରେ ଅବସ୍ଥାପିତ ହୁଅନ୍ତି ଏବଂ ସାଧାରଣତଃ ସେମାନେ ଯେଉଁ ରାଜ୍ୟର ଶାସନ ଦାୟିତ୍ୱରେ ଥାଆନ୍ତି, ସେହି ରାଜ୍ୟର ସ୍ଥାନୀୟ ବାସିନ୍ଦା ହୋଇନଥାନ୍ତି । ରାଷ୍ଟ୍ରପତି କେଉଁ ଆଧାରରେ ପ୍ରାର୍ଥୀମାନଙ୍କୁ ମୂଲ୍ୟାୟନ କରନ୍ତି, ସେହି ବିଷୟରେ [[ଭାରତର ସମ୍ବିଧାନ]]ରେ କୌଣସି ଉଲ୍ଲେଖ ନାହିଁ । ରାଜ୍ୟପାଳ ନାମମାତ୍ର ମୁଖ୍ୟ ଭାବରେ କାର୍ଯ୍ୟ କରୁଥିବା ବେଳେ ପ୍ରକୃତ କ୍ଷମତା [[ଓଡ଼ିଶାର ମୁଖ୍ୟମନ୍ତ୍ରୀମାନଙ୍କର ତାଲିକା|ରାଜ୍ୟର ମୁଖ୍ୟମନ୍ତ୍ରୀ]] ଏବଂ ତାଙ୍କ ମନ୍ତ୍ରୀପରିଷଦଙ୍କ ହାତରେ ନ୍ୟସ୍ତ ଥାଏ । ୩ ଜାନୁଆରୀ ୨୦୨୫ ଠାରୁ '''ହରିବାବୁ କମ୍ଭମପତି''' ବର୍ତ୍ତମାନର ରାଜ୍ୟପାଳ ଭାବରେ ଦାୟିତ୍ୱ ନିର୍ବାହ କରୁଛନ୍ତି । ଯଦି ୮ ଜଣ କାର୍ଯ୍ୟକାରୀ ରାଜ୍ୟପାଳ ଏବଂ ୧ ଜଣ ଅତିରିକ୍ତ ଦାୟିତ୍ୱରେ ଥିବା ରାଜ୍ୟପାଳଙ୍କୁ ହିସାବକୁ ନିଆଯାଏ, ତେବେ ଓଡ଼ିଶାରେ ସର୍ବମୋଟ ୩୬ ଜଣ ରାଜ୍ୟପାଳ କାର୍ଯ୍ୟ କରିଛନ୍ତି । == ତାଲିକା == ;ସୂଚୀ *{{note label|†|†|†}} କାର୍ଯ୍ୟକାଳ ସମୟରେ ମୃତ୍ୟୁ *{{note label|§|§|§}} ବଦଳି *{{note label|‡|‡|‡}} ଇସ୍ତଫା/ବହିଷ୍କୃତ ;ରଙ୍ଗ ସୂଚୀ *{{legend2|#E6F2FF}} ହାଲୁକା ନୀଳ ରଙ୍ଗ କାର୍ଯ୍ୟକାରୀ/ଅତିରିକ୍ତ ଦାୟିତ୍ୱକୁ ଦର୍ଶାଉଛି {| class="wikitable sortable" style="text-align:center; border:1px #aaf solid;" ! rowspan="2"| କ୍ରମିକ ନଂ. ! rowspan="2" class="unsortable"| ଚିତ୍ର ! rowspan="2" style="width:14em" | ନାମ<br>{{small|(ଜୀବନକାଳ) <br/> ପୂର୍ବ ପଦବୀ}} ! rowspan="2" style="width:7em" | ଗୃହ ରାଜ୍ୟ ! colspan="3"| କାର୍ଯ୍ୟକାଳ ! rowspan="2" style="width:7em" | ନିଯୁକ୍ତିଦାତା<br/>([[ଭାରତର ରାଷ୍ଟ୍ରପତି|ରାଷ୍ଟ୍ରପତି]]) |- ! style="width:7em"| କାର୍ଯ୍ୟଭାର ଆରମ୍ଭ ! style="width:7em"| କାର୍ଯ୍ୟଭାର ଶେଷ ! style="width:5em"| ପଦବୀରେ ଥିବା ସମୟ |- ! colspan="8" |ଓଡ଼ିଶା ପ୍ରଦେଶ, ବ୍ରିଟିଶ ଭାରତ (୧୯୩୬ - ୧୯୪୭) |- !୧ | | '''ସାର୍ ଜନ୍ ଅଷ୍ଟେନ୍ ହବ୍ୟାକ୍''' <br/> {{small|(୧୮୭୮{{ndash}}୧୯୬୮)}} | rowspan="4" |'''ଯୁକ୍ତରାଜ୍ୟ (UK)''' | ୧ ଅପ୍ରେଲ ୧୯୩୬ | ୧୧ ଅଗଷ୍ଟ ୧୯୩୮ | '''୨ ବର୍ଷ, ୧୩୨ ଦିନ''' |'''ଫ୍ରିମ୍ୟାନ୍ ଥୋମାସ୍'''<br />{{small|('''ଭାଇସରୟ''')}} |- !- | bgcolor="#E6F2FF"| | bgcolor="#E6F2FF"| '''ଜର୍ଜ ଟାଉନସେଣ୍ଡ ବୋଗ୍'''<br/> {{small|CSI, CSE, ICS<br/> (୧୮୮୪{{ndash}}୧୯୬୯) <br/>(କାର୍ଯ୍ୟକାରୀ)}} | bgcolor="#E6F2FF"| ୧୧ ଅଗଷ୍ଟ ୧୯୩୮ | bgcolor="#E6F2FF"| ୭ ଡିସେମ୍ବର ୧୯୩୮ | bgcolor="#E6F2FF"| '''୧୮୮ ଦିନ''' | rowspan="3" |'''ଭିକ୍ଟର ହୋପ୍'''<br />{{small|('''ଭାଇସରୟ''')}} |- !୨ | |'''ସାର୍ ଜନ୍ ଅଷ୍ଟେନ୍ ହବ୍ୟାକ୍''' <br/> {{small|(୧୮୭୮{{ndash}}୧୯୬୮)}} | ୮ ଡିସେମ୍ବର ୧୯୩୮ | ୩୧ ମାର୍ଚ୍ଚ ୧୯୪୧ | '''୨ ବର୍ଷ, ୧୧୩ ଦିନ'''<br />'''{{small|(ମୋଟ ୪ ବର୍ଷ, ୨୪୫ ଦିନ)}}''' |- !୩ | | '''ସାର୍ ହଥର୍ଣ୍ଣ ଲୁଇସ୍'''<br/>{{small|KCST, KCIE, ICS<br/> (୧୮୮୮{{ndash}}୧୯୭୦)}} | ୧ ଅପ୍ରେଲ ୧୯୪୧ | ୩୧ ମାର୍ଚ୍ଚ ୧୯୪୬ | '''୪ ବର୍ଷ, ୩୬୪ ଦିନ''' |- !୪ | [[File:Chandulal_Madhavlal_Trivedi.png|103x103px]] | '''ଚାନ୍ଦୁଲାଲ ମାଧବଲାଲ ତ୍ରିବେଦୀ'''<br/> {{small|KCS, CIE, OBE, ICS<br/> (୧୮୯୩{{ndash}}୧୯୮୦) <br/> ଯୁଦ୍ଧ ବିଭାଗରେ ସଚିବ}} | [[ଗୁଜରାଟ]] | ୧ ଅପ୍ରେଲ ୧୯୪୬ | ୧୪ ଅଗଷ୍ଟ ୧୯୪୭ | '''୧ ବର୍ଷ, ୧୩୫ ଦିନ''' | '''ଆର୍କିବାଲ୍ଡ ୱାଭେଲ'''<br />{{small|('''ଭାଇସରୟ''')}} |- ! colspan="8" |ଓଡ଼ିଶା ପ୍ରଦେଶ, ଭାରତୀୟ ଅଧିରାଜ୍ୟ (୧୯୪୭ - ୧୯୫୦) |- ! ୧ | [[File:Kailash Nath Katju.jpg|70px]] | '''କୈଳାସ ନାଥ କାଟଜୁ'''<br /> {{small|(୧୮୮୭{{ndash}}୧୯୬୮)<br/> '''ଯୁକ୍ତପ୍ରଦେଶ'''ର ଅସ୍ଥାୟୀ ସରକାରରେ ମନ୍ତ୍ରୀ}} | '''କେନ୍ଦ୍ରୀୟ ପ୍ରଦେଶ ଓ ବେରାର''' | ୧୫ ଅଗଷ୍ଟ ୧୯୪୭ | ୨୦ ଜୁନ ୧୯୪୮{{ref label|§|§|§}}{{efn-lg|ପଶ୍ଚିମବଙ୍ଗର ରାଜ୍ୟପାଳ ଭାବରେ ବଦଳି ହୋଇଥିଲେ}} | '''୩୧୦ ଦିନ''' | rowspan="2" | '''ଲର୍ଡ ମାଉଣ୍ଟବ୍ୟାଟେନ'''<br />{{small|('''ଗଭର୍ଣ୍ଣର ଜେନେରାଲ''')}} |- ! ୨ | [[File:Asaf Ali 1949.jpg|70px]] | '''ଆସଫ ଅଲ୍ଲୀ'''<br />{{small|(୧୮୮୮{{ndash}}୧୯୫୩)<br/> ଆମେରିକାରେ ଭାରତର ରାଷ୍ଟ୍ରଦୂତ}} | '''ଯୁକ୍ତପ୍ରଦେଶ''' | ୨୧ ଜୁନ ୧୯୪୮ | ୨୫ ଜାନୁଆରୀ ୧୯୫୦ | '''୧ ବର୍ଷ, ୨୧୮ ଦିନ''' |- ! colspan="8" |ଓଡ଼ିଶା ରାଜ୍ୟ, ଭାରତୀୟ ଗଣରାଜ୍ୟ (୧୯୫୦ ପରେ) |- !୧ | [[File:Asaf Ali 1949.jpg|70px]] |'''ଆସଫ ଅଲ୍ଲୀ'''<br />{{small|(୧୮୮୮{{ndash}}୧୯୫୩)<br/> ଆମେରିକାରେ ଭାରତର ରାଷ୍ଟ୍ରଦୂତ}} |'''ଯୁକ୍ତପ୍ରଦେଶ''' |୨୬ ଜାନୁଆରୀ ୧୯୫୦ |୫ ମଇ ୧୯୫୧ |'''୧ ବର୍ଷ, ୯୯ ଦିନ''' |'''ଲର୍ଡ ମାଉଣ୍ଟବ୍ୟାଟେନ'''<br />{{small|('''ଗଭର୍ଣ୍ଣର ଜେନେରାଲ''')}} |- ! ୨ | bgcolor="#E6F2FF"| [[File:V. P. Menon.jpg|100px]] | bgcolor="#E6F2FF"| '''ଭି. ପି. ମେନନ'''<br/>{{small|CSI, CIE<br/>(୧୮୯୩{{ndash}}୧୯୬୫)<br/> ରାଜ୍ୟ ମନ୍ତ୍ରଣାଳୟରେ ସଚିବ<br/> (କାର୍ଯ୍ୟକାରୀ)}} | bgcolor="#E6F2FF"| '''ମାଡ୍ରାସ ରାଜ୍ୟ''' | bgcolor="#E6F2FF"| ୬ ମଇ ୧୯୫୧ | bgcolor="#E6F2FF"| ୧୭ ଜୁଲାଇ ୧୯୫୧ | bgcolor="#E6F2FF"| '''୭୨ ଦିନ''' | rowspan="2" | [[ରାଜେନ୍ଦ୍ର ପ୍ରସାଦ]]<br/>{{small|(କାର୍ଯ୍ୟକାରୀ)}} |- ! ୩ | [[File:Asaf Ali 1949.jpg|70px]] | '''ଆସଫ ଅଲ୍ଲୀ'''<br/>{{small|(୧୮୮୮{{ndash}}୧୯୫୩)<br/> ଆମେରିକାରେ ଭାରତର ରାଷ୍ଟ୍ରଦୂତ}} | '''ଯୁକ୍ତପ୍ରଦେଶ''' | ୧୮ ଜୁଲାଇ ୧୯୫୧ | ୬ ଜୁନ ୧୯୫୨ | '''୩୨୪ ଦିନ'''<br/>'''{{small|(ମୋଟ ୩ ବର୍ଷ, ୨୭୬ ଦିନ)}}''' |- ! ୪ | [[File:Saiyid Fazl Ali.jpg|70px]] | {{small|ବିଚାରପତି (ଅବସରପ୍ରାପ୍ତ)}}<br/>'''ସୟଦ ଫଜଲ ଅଲ୍ଲୀ'''<br/>{{small|(୧୮୮୬{{ndash}}୧୯୫୯)<br/> ଭାରତର ସର୍ବୋଚ୍ଚ ନ୍ୟାୟାଳୟର ବିଚାରପତି}} | [[ବିହାର]] | ୭ ଜୁନ ୧୯୫୨ | ୯ ଫେବୃଆରୀ ୧୯୫୪ | '''୧ ବର୍ଷ, ୨୪୭ ଦିନ''' | rowspan="4" |[[ରାଜେନ୍ଦ୍ର ପ୍ରସାଦ]] |- ! ୫ | [[File:Kumarasami raja.jpg|70px]] | '''ପି. ଏସ୍. କୁମାରସ୍ୱାମୀ ରାଜା'''<br/>{{small|(୧୮୯୮{{ndash}}୧୯୫୭)<br/> ମାଡ୍ରାସ ରାଜ୍ୟର ମୁଖ୍ୟମନ୍ତ୍ରୀ}} | '''ମାଡ୍ରାସ ରାଜ୍ୟ''' | ୧୦ ଫେବୃଆରୀ ୧୯୫୪ | ୧୧ ସେପ୍ଟେମ୍ବର ୧୯୫୬ | '''୨ ବର୍ଷ, ୨୧୪ ଦିନ''' |- ! ୬ | [[File:Bhim Sen Sachar.png|70px]] | '''ଭୀମ ସେନ ସଚ୍ଚର'''<br/>{{small|(୧୮୯୪{{ndash}}୧୯୭୮)<br/> ପଞ୍ଜାବର ମୁଖ୍ୟମନ୍ତ୍ରୀ}} | [[ପଞ୍ଜାବ]] | ୧୨ ସେପ୍ଟେମ୍ବର ୧୯୫୬ | ୩୧ ଜୁଲାଇ ୧୯୫୭{{ref label|§|§|§}}{{efn-lg|ଆନ୍ଧ୍ରପ୍ରଦେଶର ରାଜ୍ୟପାଳ ଭାବରେ ବଦଳି ହୋଇଥିଲେ}} | '''୩୨୨ ଦିନ''' |- ! ୭ | [[File:Y N Sukhtankar.jpg|70px]] | '''ଯଶୋବନ୍ତ ନାରାୟଣ ସୁକଥଙ୍କର'''<br/>{{small|CIE, ICS (ଅବସରପ୍ରାପ୍ତ)<br/>(୧୮୯୭{{ndash}}୧୯୭୩)<br/> ଭାରତର କ୍ୟାବିନେଟ୍ ସଚିବ}} | '''ବମ୍ବେ ରାଜ୍ୟ''' | ୩୧ ଜୁଲାଇ ୧୯୫୭ | ୧୫ ସେପ୍ଟେମ୍ବର ୧୯୬୨ | '''୫ ବର୍ଷ, ୪୬ ଦିନ''' |- ! ୮ | [[File:Ajudhia Nath Khosla.jpg|70px]] | '''ଅଯୋଧ୍ୟା ନାଥ ଖୋସଲା'''<br/>{{small|(୧୮୯୨{{ndash}}୧୯୮୪)<br/> ରାଜ୍ୟସଭା ସାଂସଦ}} | [[ପଞ୍ଜାବ]] | ୧୬ ସେପ୍ଟେମ୍ବର ୧୯୬୨ | ୫ ଅଗଷ୍ଟ ୧୯୬୬ | '''୩ ବର୍ଷ, ୩୨୩ ଦିନ''' | rowspan="3"| [[ସର୍ବପଲ୍ଲୀ ରାଧାକୃଷ୍ଣନ]] |- bgcolor="#E6F2FF" ! ୯ | [[File: Justice Khaleel Ahmed.jpg|70px]] | {{small|ବିଚାରପତି}}<br/>'''ଖଲିଲ ଅହମ୍ମଦ'''<br/>{{small|(୧୯୦୭{{ndash}}କାର୍ଯ୍ୟକାଳ ସମୟରେ ମୃତ୍ୟୁ)<br/>ଓଡ଼ିଶା ଉଚ୍ଚ ନ୍ୟାୟାଳୟର ମୁଖ୍ୟ ବିଚାରପତି<br/>(କାର୍ଯ୍ୟକାରୀ)}} | [[ବିହାର]] | ୫ ଅଗଷ୍ଟ ୧୯୬୬ | ୧୧ ସେପ୍ଟେମ୍ବର ୧୯୬୬ | '''୩୭ ଦିନ''' |- ! ୧୦ | [[File:Ajudhia Nath Khosla.jpg|70px]] | '''ଅଯୋଧ୍ୟା ନାଥ ଖୋସଲା'''<br/>{{small|(୧୮୯୨{{ndash}}୧୯୮୪)<br/> ରାଜ୍ୟସଭା ସାଂସଦ}} | [[ପଞ୍ଜାବ]] | ୧୨ ସେପ୍ଟେମ୍ବର ୧୯୬୬ | ୩୦ ଜାନୁଆରୀ ୧୯୬୮ | '''୧ ବର୍ଷ, ୧୪୦ ଦିନ'''<br />'''{{small|(ମୋଟ ୫ ବର୍ଷ, ୯୮ ଦିନ)}}''' |- ! ୧୧ | [[File:Shaukatullah Shah Ansari.jpg|70px]] | '''ଶୌକତୁଲ୍ଲା ଶାହ ଅନସାରୀ'''<br/>{{small|(୧୯୦୮{{ndash}}୧୯୭୨)<br/> ବିଦର (କର୍ଣ୍ଣାଟକ)ର ଲୋକସଭା ସାଂସଦ}} | [[ଉତ୍ତରପ୍ରଦେଶ]] | ୩୧ ଜାନୁଆରୀ ୧୯୬୮ | ୨୦ ସେପ୍ଟେମ୍ବର ୧୯୭୧ | '''୩ ବର୍ଷ, ୨୩୨ ଦିନ''' | [[ଜାକିର ହୁସେନ]] |- ! ୧୨ | bgcolor="#E6F2FF"| [[File:Jogendra Singh (politician).jpg|70px]] | bgcolor="#E6F2FF"| '''ସର୍ଦ୍ଦାର ଯୋଗେନ୍ଦ୍ର ସିଂହ'''<br/>{{small|(୧୯୦୩{{ndash}}୧୯୭୯)<br/> ବହରାଇଚ (ଉତ୍ତରପ୍ରଦେଶ)ର ଲୋକସଭା ସାଂସଦ <br/> (କାର୍ଯ୍ୟକାରୀ)}} | bgcolor="#E6F2FF"| [[ଉତ୍ତରପ୍ରଦେଶ]] | bgcolor="#E6F2FF"| ୨୦ ସେପ୍ଟେମ୍ବର ୧୯୭୧ | bgcolor="#E6F2FF"| ୩୦ ଜୁନ ୧୯୭୨{{ref label|§|§|§}}{{efn-lg|ରାଜସ୍ଥାନର ରାଜ୍ୟପାଳ ଭାବରେ ବଦଳି ହୋଇଥିଲେ}} | bgcolor="#E6F2FF"| '''୨୮୪ ଦିନ''' | rowspan="4"| [[ଭି. ଭି. ଗିରି]] |- bgcolor="#E6F2FF" ! ୧୩ | [[File:Gati Krushna Misra.jpg|70px]] | {{small|ବିଚାରପତି}}<br/>'''ଗତିକୃଷ୍ଣ ମିଶ୍ର'''<br/>{{small|(ମୃତ୍ୟୁ. ୨୦୦୯)<br/>ଓଡ଼ିଶା ଉଚ୍ଚ ନ୍ୟାୟାଳୟର ମୁଖ୍ୟ ବିଚାରପତି<br/>(କାର୍ଯ୍ୟକାରୀ)}} | [[ଓଡ଼ିଶା]] | ୧ ଜୁଲାଇ ୧୯୭୨ | ୮ ନଭେମ୍ବର ୧୯୭୨ | '''୧୩୦ ଦିନ''' |- ! ୧୪ | [[File:Basappa Danappa Jatti, 5th Vice President of India.jpg|70px]] | '''ବି. ଡି. ଜତ୍ତୀ'''<br/>{{small|(୧୯୧୨{{ndash}}୨୦୦୨)<br/> ମହୀଶୂର ରାଜ୍ୟର ମୁଖ୍ୟମନ୍ତ୍ରୀ}} | [[କର୍ଣ୍ଣାଟକ]] | ୮ ନଭେମ୍ବର ୧୯୭୨ | ୨୦ ଅଗଷ୍ଟ ୧୯୭୪{{ref label|‡|‡|‡}}{{efn-lg|ଭାରତର ଉପରାଷ୍ଟ୍ରପତି ହେବା ପାଇଁ ଇସ୍ତଫା ଦେଇଥିଲେ}} | '''୧ ବର୍ଷ, ୨୮୫ ଦିନ''' |- bgcolor="#E6F2FF" ! (୧୩) | [[File:Gati Krushna Misra.jpg|70px]] | {{small|ବିଚାରପତି}}<br/>'''ଗତିକୃଷ୍ଣ ମିଶ୍ର'''<br/>{{small|(ମୃତ୍ୟୁ. ୨୦୦୯)<br/>ଓଡ଼ିଶା ଉଚ୍ଚ ନ୍ୟାୟାଳୟର ମୁଖ୍ୟ ବିଚାରପତି<br/>(କାର୍ଯ୍ୟକାରୀ)}} | [[ଓଡ଼ିଶା]] | ୨୧ ଅଗଷ୍ଟ ୧୯୭୪ | ୨୫ ଅକ୍ଟୋବର ୧୯୭୪ | '''୬୫ ଦିନ'''<br/>'''{{small|(ମୋଟ ୧୯୫ ଦିନ)}}''' |- ! ୧୫ | [[File:Photo Akbar Ali Khan.jpg|70px]] | '''ଆକବର ଅଲ୍ଲୀ ଖାନ'''<br/>{{small|(୧୮୯୯{{ndash}}୧୯୯୪)<br/>ଉତ୍ତରପ୍ରଦେଶର ରାଜ୍ୟପାଳ}} | [[ଆନ୍ଧ୍ରପ୍ରଦେଶ]] | ୨୫ ଅକ୍ଟୋବର ୧୯୭୪ | ୧୭ ଅପ୍ରେଲ ୧୯୭୬{{ref label|‡|‡|‡}} | '''୧ ବର୍ଷ, ୧୭୫ ଦିନ''' | rowspan="3"| [[ଫକରୁଦ୍ଦିନ ଅଲ୍ଲୀ ଅହମ୍ମଦ]] |- bgcolor="#E6F2FF" ! ୧୬ | [[File:Siba Narain Sankar.jpg|70px]] | {{small|ବିଚାରପତି}}<br/>'''ଶିବ ନାରାୟଣ ଶଙ୍କର'''<br/>{{small|(୧୯୧୫{{ndash}}କାର୍ଯ୍ୟକାଳ ସମୟରେ ମୃତ୍ୟୁ)<br/>ଓଡ଼ିଶା ଉଚ୍ଚ ନ୍ୟାୟାଳୟର ମୁଖ୍ୟ ବିଚାରପତି<br/>(କାର୍ଯ୍ୟକାରୀ)}} | [[ଦିଲ୍ଲୀ]] | ୧୭ ଅପ୍ରେଲ ୧୯୭୬ | ୭ ଫେବୃଆରୀ ୧୯୭୭ | '''୨୯୬ ଦିନ''' |- ! ୧୭ | [[File:Harcharan Singh Brar ex CM.png|70px]] | '''ହରଚରଣ ସିଂହ ବ୍ରାର'''<br/>{{small|(୧୯୨୨{{ndash}}୨୦୦୯)<br/> ପଞ୍ଜାବର ବିଧାୟକ}} | [[ପଞ୍ଜାବ]] | ୭ ଫେବୃଆରୀ ୧୯୭୭ | ୨୨ ସେପ୍ଟେମ୍ବର ୧୯୭୭{{ref label|§|§|§}}{{efn-lg|ହରିଆଣାର ରାଜ୍ୟପାଳ ଭାବରେ ବଦଳି ହୋଇଥିଲେ}} | '''୨୨୭ ଦିନ''' |- ! ୧୮ | [[File:Pt Bhagwat Dayal Sharma.JPG|70px]] | '''ଭଗବତ ଦୟାଲ ଶର୍ମା'''<br/>{{small|(୧୯୧୮{{ndash}}୧୯୯୩)<br/> ହରିଆଣାର ମୁଖ୍ୟମନ୍ତ୍ରୀ}} | [[ହରିଆଣା]] | ୨୩ ସେପ୍ଟେମ୍ବର ୧୯୭୭ | ୩୦ ଅପ୍ରେଲ ୧୯୮୦{{ref label|§|§|§}}{{efn-lg|ମଧ୍ୟପ୍ରଦେଶର ରାଜ୍ୟପାଳ ଭାବରେ ବଦଳି ହୋଇଥିଲେ}} | '''୨ ବର୍ଷ, ୨୨୦ ଦିନ''' | rowspan="5"| [[ନୀଲମ ସଞ୍ଜୀବ ରେଡ୍ଡୀ]] |- ! ୧୯ | [[File:C M Poonacha.gif|70px]] | '''ସି. ଏମ. ପୁନାଚା'''<br/>{{small|(୧୯୧୦{{ndash}}୧୯୯୦)<br/>ମଧ୍ୟପ୍ରଦେଶର ରାଜ୍ୟପାଳ}} | [[କର୍ଣ୍ଣାଟକ]] | ୩୦ ଅପ୍ରେଲ ୧୯୮୦ | ୩୦ ସେପ୍ଟେମ୍ବର ୧୯୮୦ | '''୧୫୩ ଦିନ''' |- bgcolor="#E6F2FF" ! ୨୦ | [[File: Justice SK Ray.jpg|70px]] | {{small|ବିଚାରପତି}}<br/>'''ସୁକାନ୍ତ କିଶୋର ରାୟ'''<br/>{{small|(୧୯୧୮{{ndash}}୨୦୦୨)<br/>ଓଡ଼ିଶା ଉଚ୍ଚ ନ୍ୟାୟାଳୟର ମୁଖ୍ୟ ବିଚାରପତି<br/>(କାର୍ଯ୍ୟକାରୀ)}} | [[ଓଡ଼ିଶା]] | ୧ ଅକ୍ଟୋବର ୧୯୮୦ | ୩ ନଭେମ୍ବର ୧୯୮୦ | '''୩୩ ଦିନ''' |- ! (୧୯) | [[File:C M Poonacha.gif|70px]] | '''ସି. ଏମ. ପୁନାଚା'''<br/>{{small|(୧୯୧୦{{ndash}}୧୯୯୦)<br/> ମଧ୍ୟପ୍ରଦେଶର ରାଜ୍ୟପାଳ}} | [[କର୍ଣ୍ଣାଟକ]] | ୪ ନଭେମ୍ବର ୧୯୮୦ | ୨୪ ଜୁନ ୧୯୮୨ | '''୧ ବର୍ଷ, ୨୩୨ ଦିନ''' |- bgcolor="#E6F2FF" ! ୨୧ | [[File:Ranganath Mishra.png|70px]] | {{small|ବିଚାରପତି}}<br/>'''ରଙ୍ଗନାଥ ମିଶ୍ର'''<br/>{{small|(୧୯୨୬{{ndash}}୨୦୧୨)<br/>ଓଡ଼ିଶା ଉଚ୍ଚ ନ୍ୟାୟାଳୟର ମୁଖ୍ୟ ବିଚାରପତି<br/>(କାର୍ଯ୍ୟକାରୀ)}} | [[ଓଡ଼ିଶା]] | ୨୫ ଜୁନ ୧୯୮୨ | ୩୧ ଅଗଷ୍ଟ ୧୯୮୨ | '''୬୭ ଦିନ''' |- ! (୧୯) | [[File:C M Poonacha.gif|70px]] | '''ସି. ଏମ. ପୁନାଚା'''<br/>{{small|(୧୯୧୦{{ndash}}୧୯୯୦)<br/>ମଧ୍ୟପ୍ରଦେଶର ରାଜ୍ୟପାଳ}} | [[କର୍ଣ୍ଣାଟକ]] | ୧ ସେପ୍ଟେମ୍ବର ୧୯୮୨ | ୧୭ ଅଗଷ୍ଟ ୧୯୮୩ | '''୩୫୦ ଦିନ'''<br/>'''{{small|(ମୋଟ ୩ ବର୍ଷ, ୫ ଦିନ)}}''' | rowspan="2"| [[ଜ୍ଞାନୀ ଜୈଲ ସିଂହ]] |- ! ୨୨ | [[File:Bishambhar Nath Pande.jpg|70px]] | '''ବିଶମ୍ଭର ନାଥ ପାଣ୍ଡେ'''<br/>{{small|(୧୯୦୬{{ndash}}୧୯୯୮)<br/> ରାଜ୍ୟସଭା ସାଂସଦ, ଉତ୍ତରପ୍ରଦେଶ}} | [[ଉତ୍ତରପ୍ରଦେଶ]] | ୧୭ ଅଗଷ୍ଟ ୧୯୮୩ | ୨୦ ନଭେମ୍ବର ୧୯୮୮{{ref label|‡|‡|‡}} | '''୫ ବର୍ଷ, ୯୫ ଦିନ''' |- ! ୨୩ |[[File:Saiyid Nurul Hasan 16 (cropped).jpg|70px]] |'''ସୟଦ ନୁରୁଲ ହାସନ'''<br/>{{small|(୧୯୨୧{{ndash}}୧୯୯୩)<br/>ପଶ୍ଚିମବଙ୍ଗର ରାଜ୍ୟପାଳ}}<br/><small>(୨୦ ମାର୍ଚ୍ଚ ୧୯୮୯ ପର୍ଯ୍ୟନ୍ତ କାର୍ଯ୍ୟକାରୀ)</small> |[[ଉତ୍ତରପ୍ରଦେଶ]] | ୨୦ ନଭେମ୍ବର ୧୯୮୮ | ୬ ଫେବୃଆରୀ ୧୯୯୦{{ref label|§|§|§}}{{efn-lg|ପଶ୍ଚିମବଙ୍ଗର ରାଜ୍ୟପାଳ ଭାବରେ ବଦଳି ହୋଇଥିଲେ}} |'''୧ ବର୍ଷ, ୭୮ ଦିନ''' | rowspan="2" |[[ରାମସ୍ୱାମୀ ଭେଙ୍କଟରମଣ]] |- ! ୨୪ | [[File:Yagya Dutt Sharma.jpg|70px]] | '''ଯଜ୍ଞ ଦତ୍ତ ଶର୍ମା'''<br/>{{small|(୧୯୨୨{{ndash}}୧୯୯୬)<br/> ଗୁରୁଦାସପୁରର ଲୋକସଭା ସାଂସଦ, ପଞ୍ଜାବ}} | [[ପଞ୍ଜାବ]] | ୭ ଫେବୃଆରୀ ୧୯୯୦ | ୧ ଫେବୃଆରୀ ୧୯୯୩{{ref label|‡|‡|‡}} | '''୨ ବର୍ଷ, ୩୬୦ ଦିନ''' |- ! (୨୩) | bgcolor="#E6F2FF"| [[File:Saiyid Nurul Hasan 16 (cropped).jpg|70px]] | bgcolor="#E6F2FF"| '''ସୟଦ ନୁରୁଲ ହାସନ'''<br/>{{small|(୧୯୨୧{{ndash}}୧୯୯୩)<br/>ପଶ୍ଚିମବଙ୍ଗର ରାଜ୍ୟପାଳ<br/>(ଅତିରିକ୍ତ ଦାୟିତ୍ୱ)}} | bgcolor="#E6F2FF"| [[ଉତ୍ତରପ୍ରଦେଶ]] | bgcolor="#E6F2FF"| ୧ ଫେବୃଆରୀ ୧୯୯୩ | bgcolor="#E6F2FF"| ୩୧ ମଇ ୧୯୯୩ | bgcolor="#E6F2FF"| '''୧୧୯ ଦିନ'''<br/>'''{{small|(ମୋଟ ୧ ବର୍ଷ, ୧୯୭ ଦିନ)}}''' | rowspan="5"| [[ଶଙ୍କର ଦୟାଲ ଶର୍ମା]] |- ! ୨୫ | [[File:B. Satya Narayan Reddy portrait.jpg|70px]] | '''ବି. ସତ୍ୟ ନାରାୟଣ ରେଡ୍ଡୀ'''<br/>{{small|(୧୯୨୭{{ndash}}୨୦୧୨)<br/>ଉତ୍ତରପ୍ରଦେଶର ରାଜ୍ୟପାଳ}} | [[ଆନ୍ଧ୍ରପ୍ରଦେଶ]] | ୧ ଜୁନ ୧୯୯୩ | ୧୭ ଜୁନ ୧୯୯୫ | '''୨ ବର୍ଷ, ୧୬ ଦିନ''' |- ! ୨୬ | [[File:Gopala Ramanujam.jpg|70px]] | '''ଗୋପାଳ ରାମାନୁଜମ୍'''<br/>{{small|(୧୯୧୫{{ndash}}୨୦୦୧)<br/> ଗୋଆର ରାଜ୍ୟପାଳ}} | [[ତାମିଲନାଡୁ]] | ୧୮ ଜୁନ ୧୯୯୫ | ୩୦ ଜାନୁଆରୀ ୧୯୯୭ | '''୧ ବର୍ଷ, ୨୨୬ ଦିନ''' |- ! ୨୭ | bgcolor="#E6F2FF"| [[File:K. V. Raghunatha Reddy (cropped).jpg|70px]] | bgcolor="#E6F2FF"| '''କେ. ଭି. ରଘୁନାଥ ରେଡ୍ଡୀ'''<br/>{{small|(୧୯୨୪{{ndash}}୨୦୦୨)<br/>ପଶ୍ଚିମବଙ୍ଗର ରାଜ୍ୟପାଳ}}<br/>{{small|(ଅତିରିକ୍ତ ଦାୟିତ୍ୱ)}} | bgcolor="#E6F2FF"| [[ଆନ୍ଧ୍ରପ୍ରଦେଶ]] | bgcolor="#E6F2FF"| ୩୧ ଜାନୁଆରୀ ୧୯୯୭ | bgcolor="#E6F2FF"| ୧୨ ଫେବୃଆରୀ ୧୯୯୭ | bgcolor="#E6F2FF"| '''୧୨ ଦିନ''' |- ! (୨୬) | [[File:Gopala Ramanujam.jpg|70px]] | '''ଗୋପାଳ ରାମାନୁଜମ୍'''<br/>{{small|(୧୯୧୫{{ndash}}୨୦୦୧)<br/>ଗୋଆର ରାଜ୍ୟପାଳ}} | [[ତାମିଲନାଡୁ]] | ୧୩ ଫେବୃଆରୀ ୧୯୯୭ | ୧୩ ଡିସେମ୍ବର ୧୯୯୭ | '''୩୦୩ ଦିନ'''<br/>'''{{small|(ମୋଟ ୨ ବର୍ଷ, ୧୬୪ ଦିନ)}}''' |- ! (୨୭) | bgcolor="#E6F2FF"| [[File:K. V. Raghunatha Reddy (cropped).jpg|70px]] | bgcolor="#E6F2FF"| '''କେ. ଭି. ରଘୁନାଥ ରେଡ୍ଡୀ'''<br/>{{small|(୧୯୨୪{{ndash}}୨୦୦୨)<br/>ପଶ୍ଚିମବଙ୍ଗର ରାଜ୍ୟପାଳ<br/>(ଅତିରିକ୍ତ ଦାୟିତ୍ୱ)}} | bgcolor="#E6F2FF"| [[ଆନ୍ଧ୍ରପ୍ରଦେଶ]] | bgcolor="#E6F2FF"| ୧୩ ଡିସେମ୍ବର ୧୯୯୭ | bgcolor="#E6F2FF"| ୨୭ ଅପ୍ରେଲ ୧୯୯୮ | bgcolor="#E6F2FF"| '''୧୩୫ ଦିନ''' | rowspan="5"| [[କେ. ଆର୍. ନାରାୟଣନ]] |- bgcolor="#E6F2FF" ! ୨୮ | [[File:The Chairman, Economic Advisory Council to the Prime Minister, Dr. C. Rangarajan addressing a press conference on ‘Economic Review 2012-13’, in New Delhi on April 23, 2013 (cropped).jpg|70px]] | '''ସି. ରଙ୍ଗରାଜନ'''<br/>{{small|(ଜନ୍ମ. ୧୯୩୨)<br/>ଆନ୍ଧ୍ରପ୍ରଦେଶର ରାଜ୍ୟପାଳ<br/>(ଅତିରିକ୍ତ ଦାୟିତ୍ୱ)}} | [[ତାମିଲନାଡୁ]] | ୨୭ ଅପ୍ରେଲ ୧୯୯୮ | ୧୪ ନଭେମ୍ବର ୧୯୯୯ | '''୧ ବର୍ଷ, ୨୦୧ ଦିନ''' |- ! ୨୯ | [[File:Colour photo of M M Rajendran.png|70px]] | '''ଏମ୍. ଏମ୍. ରାଜେନ୍ଦ୍ରନ'''<br/>{{small|ଆଇ.ଏ.ଏସ୍. (ଅବସରପ୍ରାପ୍ତ)<br/>(୧୯୩୫{{ndash}}୨୦୨୩)<br/> ତାମିଲନାଡୁର ମୁଖ୍ୟ ଶାସନ ସଚିବ}} | [[ତାମିଲନାଡୁ]] | ୧୫ ନଭେମ୍ବର ୧୯୯୯ | ୩ ମାର୍ଚ୍ଚ ୨୦୦୩ | '''୩ ବର୍ଷ, ୧୦୮ ଦିନ''' |- ! ୩୦ | [[File:The Vice President, Shri Mohd. Hamid Ansari with the Governor of Tamil Nadu, Shri Surjit Singh Barnala and the Chief Minister of Tamil Nadu, Dr. Kalaignar M. Karunanidhi (cropped) (Surjit Singh Barnala).png|70px]] | '''ସୁରଜିତ ସିଂହ ବରନାଲା'''<br/>{{small|(୧୯୨୫{{ndash}}୨୦୧୭)<br/> ପଞ୍ଜାବର ମୁଖ୍ୟମନ୍ତ୍ରୀ}} | [[ପଞ୍ଜାବ]] | ୪ ମାର୍ଚ୍ଚ ୨୦୦୩ | ୧୬ ନଭେମ୍ବର ୨୦୦୩ | '''୨୫୭ ଦିନ''' |- ! (୨୯) | [[File:Colour photo of M M Rajendran.png|70px]] | '''ଏମ୍. ଏମ୍. ରାଜେନ୍ଦ୍ରନ'''<br/>{{small|ଆଇ.ଏ.ଏସ୍. (ଅବସରପ୍ରାପ୍ତ)<br/>(୧୯୩୫{{ndash}}୨୦୨୩)<br/> ତାମିଲନାଡୁର ମୁଖ୍ୟ ଶାସନ ସଚିବ}} | [[ତାମିଲନାଡୁ]] | ୧୬ ନଭେମ୍ବର ୨୦୦୩ | ୧୭ ନଭେମ୍ବର ୨୦୦୪ | '''୧ ବର୍ଷ, ୧ ଦିନ''' |- ! ୩୧ | [[File:The Governor of Karnataka, Shri Rameshwar Thakur in Bangalore on January 13, 2008.jpg|70px]] | '''ରାମେଶ୍ୱର ଠାକୁର'''<br/>{{small|(୧୯୨୫{{ndash}}୨୦୧୫)<br/>କେନ୍ଦ୍ର ଅର୍ଥ ରାଷ୍ଟ୍ରମନ୍ତ୍ରୀ}} | [[ଝାଡ଼ଖଣ୍ଡ]] | ୧୮ ନଭେମ୍ବର ୨୦୦୪ | ୨୧ ଅଗଷ୍ଟ ୨୦୦୭{{ref label|§|§|§}}{{efn-lg|କର୍ଣ୍ଣାଟକର ରାଜ୍ୟପାଳ ଭାବରେ ବଦଳି ହୋଇଥିଲେ}} | '''୨ ବର୍ଷ, ୨୭୬ ଦିନ''' | [[ଏ. ପି. ଜେ. ଅବଦୁଲ କଲାମ]] |- ! ୩୨ | [[File:Murlidhar Chandrakant Bhandare 1.jpg|70px]] | '''ମୁରଲୀଧର ଚନ୍ଦ୍ରକାନ୍ତ ଭଣ୍ଡାରେ'''<br/>{{small|(୧୯୨୮{{ndash}}୨୦୨୪)<br/> ରାଜ୍ୟସଭା ସାଂସଦ, ମହାରାଷ୍ଟ୍ର}} | [[ମହାରାଷ୍ଟ୍ର]] | ୨୧ ଅଗଷ୍ଟ ୨୦୦୭ | ୨୦ ମାର୍ଚ୍ଚ ୨୦୧୩ | '''୫ ବର୍ଷ, ୨୧୧ ଦିନ''' | [[ପ୍ରତିଭା ପାଟିଲ]] |- ! ୩୩ | [[File:Governor S. C. Jamir with CM Naveen Patnaik and President Kovind (cropped).jpg|70px]] | '''ଏସ୍. ସି. ଜାମିର'''<br/>{{small|(ଜନ୍ମ. ୧୯୩୧)<br/>ନାଗାଲାଣ୍ଡର ମୁଖ୍ୟମନ୍ତ୍ରୀ}} | [[ନାଗାଲାଣ୍ଡ]] | ୨୧ ମାର୍ଚ୍ଚ ୨୦୧୩ | ୨୦ ମାର୍ଚ୍ଚ ୨୦୧୮ | '''୪ ବର୍ଷ, ୩୬୪ ଦିନ''' | [[ପ୍ରଣବ ମୁଖାର୍ଜୀ]] |- ! ୩୪ | bgcolor="#E6F2FF"| [[File:The Governor of Jammu and Kashmir, Shri Satya Pal Malik calling on the Union Home Minister, Shri Rajnath Singh, in New Delhi on October 10, 2018 (cropped).JPG|70px]] | bgcolor="#E6F2FF"| '''ସତ୍ୟପାଲ ମଲିକ'''<br/>{{small|(୧୯୪୬{{ndash}}୨୦୨୫)<br/>ବିହାରର ରାଜ୍ୟପାଳ<br/>(ଅତିରିକ୍ତ ଦାୟିତ୍ୱ)}} | bgcolor="#E6F2FF"| [[ଉତ୍ତରପ୍ରଦେଶ]] | bgcolor="#E6F2FF"| ୨୧ ମାର୍ଚ୍ଚ ୨୦୧୮ | bgcolor="#E6F2FF"| ୨୮ ମଇ ୨୦୧୮ | bgcolor="#E6F2FF"| '''୬୮ ଦିନ''' | rowspan="2"| [[ରାମ ନାଥ କୋବିନ୍ଦ]] |- ! ୩୫ | [[File:Prof. Ganeshi Lal.jpg|70x70px]] | '''ଗଣେଶୀ ଲାଲ'''<br/>{{small|(ଜନ୍ମ. ୧୯୪୧)<br/> ହରିଆଣାର ବିଧାୟକ}} | [[ହରିଆଣା]] | ୨୯ ମଇ ୨୦୧୮ | ୩୦ ଅକ୍ଟୋବର ୨୦୨୩ | '''୫ ବର୍ଷ, ୧୫୪ ଦିନ''' |- ! ୩୬ | [[File:Raghubar Das with Jual Oram (cropped).jpg|70px]] | '''ରଘୁବର ଦାସ'''<br/>{{small|(ଜନ୍ମ. ୧୯୫୫)<br/>ଝାଡ଼ଖଣ୍ଡର ମୁଖ୍ୟମନ୍ତ୍ରୀ}} | [[ଝାଡ଼ଖଣ୍ଡ]] | ୩୧ ଅକ୍ଟୋବର ୨୦୨୩ | ୩ ଜାନୁଆରୀ ୨୦୨୫{{ref label|‡|‡|‡}} | '''୧ ବର୍ଷ, ୬୪ ଦିନ''' | rowspan="2"| [[ଦ୍ରୌପଦୀ ମୁର୍ମୁ]] |- ! ୩୭ | [[File:GTaYHuVaAAAc5dU.jpg|93x93px]] | '''ହରିବାବୁ କମ୍ଭମପତି'''<br/>{{small|(ଜନ୍ମ. ୧୯୫୩)<br/> ମିଜୋରାମର ରାଜ୍ୟପାଳ}} | [[ଆନ୍ଧ୍ରପ୍ରଦେଶ]] | ୩ ଜାନୁଆରୀ ୨୦୨୫ | ''ବର୍ତ୍ତମାନ ପଦାଧିକାରୀ'' | '''{{#expr: floor( ( {{#time:U||en}} - {{#time:U|2025-01-03|en}} ) / 31536000 ) }} ବର୍ଷ, {{#expr: floor( ( ( {{#time:U||en}} - {{#time:U|2025-01-03|en}} ) mod 31536000 ) / 86400 ) }} ଦିନ''' |} {{div col|colwidth=35em}} {{reflist|group=lower-greek}} {{div col end}} == ଆଧାର == {{ଆଧାର}} {{ଓଡ଼ିଶା}} {{ଓଡ଼ିଶା ପ୍ରସଙ୍ଗ}} {{ଓଡ଼ିଶାର ରାଜ୍ୟପାଳ}} [[ଶ୍ରେଣୀ:ଓଡ଼ିଶାର ରାଜ୍ୟପାଳ]] [[ଶ୍ରେଣୀ:ତାଲିକା]] nsm3krku32jaj0pdjm6na5b9ts0936l 595853 595852 2026-06-01T18:12:42Z SamyakSamantasinghar 42167 /* ତାଲିକା */ 595853 wikitext text/x-wiki {{Short description|ଓଡ଼ିଶାର ରାଜ୍ୟପାଳ, ଭାରତର ପୂର୍ବବର୍ତ୍ତୀ ରାଜ୍ୟ}} {{Use dmy dates|date=December 2025}} {{Infobox | title = ଓଡ଼ିଶାର ରାଜ୍ୟପାଳ | image = [[File:Seal of Odisha.png|120px|ଓଡ଼ିଶାର ରାଜପ୍ରତୀକ]] | caption = '''ଓଡ଼ିଶାର ରାଜପ୍ରତୀକ''' | image2 = [[File:GTaYHuVaAAAc5dU.jpg|200px|କମ୍ଭମ୍ପାଟି ହରିବାବୁ]] | caption2 = '''ବର୍ତ୍ତମାନ ପଦାଧିକାରୀ'''<br/>'''ହରିବାବୁ କମ୍ଭମପତି'''<br/>{{small|୩ ଜାନୁଆରୀ ୨୦୨୫ ଠାରୁ}} | label1 = ସମ୍ବୋଧନ | data1 = '''ମହାମହିମ'''<br/>ମାନ୍ୟବର ରାଜ୍ୟପାଳ ମହୋଦୟ / ମହୋଦୟା | label2 = ବାସଭବନ | data2 = ଲୋକ ଭବନ, ଭୁବନେଶ୍ୱର<br/>ଲୋକ ଭବନ, ପୁରୀ | label3 = ନିଯୁକ୍ତିଦାତା | data3 = '''[[ଭାରତର ରାଷ୍ଟ୍ରପତି]]''' | label4 = କାର୍ଯ୍ୟକାଳ ସୀମା | data4 = ରାଷ୍ଟ୍ରପତିଙ୍କ ଇଚ୍ଛାଧୀନ | label5 = ଗଠନ | data5 = ୧ ଅପ୍ରେଲ ୧୯୩୬ | label6 = ପ୍ରଥମ ପଦାଧିକାରୀ | data6 = ସାର୍ ଜନ୍ ଅଷ୍ଟେନ୍ ହବ୍ୟାକ୍ | label7 = ଦରମା | data7 = ₹୩,୫୦,୦୦୦/ମାସିକ<br/>₹୪୨,୦୦,୦୦୦/ବାର୍ଷିକ | label8 = ୱେବସାଇଟ୍ | data8 = [http://www.rajbhavanodisha.gov.in/ rajbhavanodisha.gov.in] }} '''ଓଡ଼ିଶାର ରାଜ୍ୟପାଳ''' ହେଉଛନ୍ତି [[ଭାରତ]]ର ଏକ ରାଜ୍ୟ [[ଓଡ଼ିଶା]]ର ସାମ୍ବିଧାନିକ ମୁଖ୍ୟ । କେନ୍ଦ୍ର ସ୍ତରରେ ଭାରତର ରାଷ୍ଟ୍ରପତିଙ୍କର ଯେପରି କ୍ଷମତା ଓ କାର୍ଯ୍ୟାବଳୀ ରହିଛି, ରାଜ୍ୟ ସ୍ତରରେ ରାଜ୍ୟପାଳଙ୍କର ମଧ୍ୟ ସମାନ କ୍ଷମତା ଓ କାର୍ଯ୍ୟାବଳୀ ରହିଥାଏ । ସେମାନେ ଭାରତର ରାଷ୍ଟ୍ରପତିଙ୍କ ଦ୍ୱାରା ନିଯୁକ୍ତ ହୋଇ ରାଜ୍ୟରେ ଅବସ୍ଥାପିତ ହୁଅନ୍ତି ଏବଂ ସାଧାରଣତଃ ସେମାନେ ଯେଉଁ ରାଜ୍ୟର ଶାସନ ଦାୟିତ୍ୱରେ ଥାଆନ୍ତି, ସେହି ରାଜ୍ୟର ସ୍ଥାନୀୟ ବାସିନ୍ଦା ହୋଇନଥାନ୍ତି । ରାଷ୍ଟ୍ରପତି କେଉଁ ଆଧାରରେ ପ୍ରାର୍ଥୀମାନଙ୍କୁ ମୂଲ୍ୟାୟନ କରନ୍ତି, ସେହି ବିଷୟରେ [[ଭାରତର ସମ୍ବିଧାନ]]ରେ କୌଣସି ଉଲ୍ଲେଖ ନାହିଁ । ରାଜ୍ୟପାଳ ନାମମାତ୍ର ମୁଖ୍ୟ ଭାବରେ କାର୍ଯ୍ୟ କରୁଥିବା ବେଳେ ପ୍ରକୃତ କ୍ଷମତା [[ଓଡ଼ିଶାର ମୁଖ୍ୟମନ୍ତ୍ରୀମାନଙ୍କର ତାଲିକା|ରାଜ୍ୟର ମୁଖ୍ୟମନ୍ତ୍ରୀ]] ଏବଂ ତାଙ୍କ ମନ୍ତ୍ରୀପରିଷଦଙ୍କ ହାତରେ ନ୍ୟସ୍ତ ଥାଏ । ୩ ଜାନୁଆରୀ ୨୦୨୫ ଠାରୁ '''ହରିବାବୁ କମ୍ଭମପତି''' ବର୍ତ୍ତମାନର ରାଜ୍ୟପାଳ ଭାବରେ ଦାୟିତ୍ୱ ନିର୍ବାହ କରୁଛନ୍ତି । ଯଦି ୮ ଜଣ କାର୍ଯ୍ୟକାରୀ ରାଜ୍ୟପାଳ ଏବଂ ୧ ଜଣ ଅତିରିକ୍ତ ଦାୟିତ୍ୱରେ ଥିବା ରାଜ୍ୟପାଳଙ୍କୁ ହିସାବକୁ ନିଆଯାଏ, ତେବେ ଓଡ଼ିଶାରେ ସର୍ବମୋଟ ୩୬ ଜଣ ରାଜ୍ୟପାଳ କାର୍ଯ୍ୟ କରିଛନ୍ତି । == ତାଲିକା == ;ସୂଚୀ *{{note label|†|†|†}} କାର୍ଯ୍ୟକାଳ ସମୟରେ ମୃତ୍ୟୁ *{{note label|§|§|§}} ବଦଳି *{{note label|‡|‡|‡}} ଇସ୍ତଫା/ବହିଷ୍କୃତ ;ରଙ୍ଗ ସୂଚୀ *{{legend2|#E6F2FF}} ହାଲୁକା ନୀଳ ରଙ୍ଗ କାର୍ଯ୍ୟକାରୀ/ଅତିରିକ୍ତ ଦାୟିତ୍ୱକୁ ଦର୍ଶାଉଛି {| class="wikitable sortable" style="text-align:center; border:1px #aaf solid;" ! rowspan="2"| କ୍ରମିକ ନଂ. ! rowspan="2" class="unsortable"| ଚିତ୍ର ! rowspan="2" style="width:14em" | ନାମ<br>{{small|(ଜୀବନକାଳ) <br/> ପୂର୍ବ ପଦବୀ}} ! rowspan="2" style="width:7em" | ଗୃହ ରାଜ୍ୟ ! colspan="3"| କାର୍ଯ୍ୟକାଳ ! rowspan="2" style="width:7em" | ନିଯୁକ୍ତିଦାତା<br/>([[ଭାରତର ରାଷ୍ଟ୍ରପତି|ରାଷ୍ଟ୍ରପତି]]) |- ! style="width:7em"| କାର୍ଯ୍ୟଭାର ଆରମ୍ଭ ! style="width:7em"| କାର୍ଯ୍ୟଭାର ଶେଷ ! style="width:5em"| ପଦବୀରେ ଥିବା ସମୟ |- ! colspan="8" |ଓଡ଼ିଶା ପ୍ରଦେଶ, ବ୍ରିଟିଶ ଭାରତ (୧୯୩୬ - ୧୯୪୭) |- !୧ | | '''ସାର୍ ଜନ୍ ଅଷ୍ଟେନ୍ ହବ୍ୟାକ୍''' <br/> {{small|(୧୮୭୮{{ndash}}୧୯୬୮)}} | rowspan="4" |'''ଯୁକ୍ତରାଜ୍ୟ (UK)''' | ୧ ଅପ୍ରେଲ ୧୯୩୬ | ୧୧ ଅଗଷ୍ଟ ୧୯୩୮ | '''୨ ବର୍ଷ, ୧୩୨ ଦିନ''' |'''ଫ୍ରିମ୍ୟାନ୍ ଥୋମାସ୍'''<br />{{small|('''ଭାଇସରୟ''')}} |- !- | bgcolor="#E6F2FF"| | bgcolor="#E6F2FF"| '''ଜର୍ଜ ଟାଉନସେଣ୍ଡ ବୋଗ୍'''<br/> {{small|CSI, CSE, ICS<br/> (୧୮୮୪{{ndash}}୧୯୬୯) <br/>(କାର୍ଯ୍ୟକାରୀ)}} | bgcolor="#E6F2FF"| ୧୧ ଅଗଷ୍ଟ ୧୯୩୮ | bgcolor="#E6F2FF"| ୭ ଡିସେମ୍ବର ୧୯୩୮ | bgcolor="#E6F2FF"| '''୧୮୮ ଦିନ''' | rowspan="3" |'''ଭିକ୍ଟର ହୋପ୍'''<br />{{small|('''ଭାଇସରୟ''')}} |- !୨ | |'''ସାର୍ ଜନ୍ ଅଷ୍ଟେନ୍ ହବ୍ୟାକ୍''' <br/> {{small|(୧୮୭୮{{ndash}}୧୯୬୮)}} | ୮ ଡିସେମ୍ବର ୧୯୩୮ | ୩୧ ମାର୍ଚ୍ଚ ୧୯୪୧ | '''୨ ବର୍ଷ, ୧୧୩ ଦିନ'''<br />'''{{small|(ମୋଟ ୪ ବର୍ଷ, ୨୪୫ ଦିନ)}}''' |- !୩ | | '''ସାର୍ ହଥର୍ଣ୍ଣ ଲୁଇସ୍'''<br/>{{small|KCST, KCIE, ICS<br/> (୧୮୮୮{{ndash}}୧୯୭୦)}} | ୧ ଅପ୍ରେଲ ୧୯୪୧ | ୩୧ ମାର୍ଚ୍ଚ ୧୯୪୬ | '''୪ ବର୍ଷ, ୩୬୪ ଦିନ''' |- !୪ | [[File:Chandulal_Madhavlal_Trivedi.png|103x103px]] | '''ଚାନ୍ଦୁଲାଲ ମାଧବଲାଲ ତ୍ରିବେଦୀ'''<br/> {{small|KCS, CIE, OBE, ICS<br/> (୧୮୯୩{{ndash}}୧୯୮୦) <br/> ଯୁଦ୍ଧ ବିଭାଗରେ ସଚିବ}} | [[ଗୁଜରାଟ]] | ୧ ଅପ୍ରେଲ ୧୯୪୬ | ୧୪ ଅଗଷ୍ଟ ୧୯୪୭ | '''୧ ବର୍ଷ, ୧୩୫ ଦିନ''' | '''ଆର୍କିବାଲ୍ଡ ୱାଭେଲ'''<br />{{small|('''ଭାଇସରୟ''')}} |- ! colspan="8" |ଓଡ଼ିଶା ପ୍ରଦେଶ, ଭାରତୀୟ ଅଧିରାଜ୍ୟ (୧୯୪୭ - ୧୯୫୦) |- ! ୧ | [[File:Kailash Nath Katju.jpg|70px]] | '''କୈଳାସ ନାଥ କାଟଜୁ'''<br /> {{small|(୧୮୮୭{{ndash}}୧୯୬୮)<br/> '''ଯୁକ୍ତପ୍ରଦେଶ'''ର ଅସ୍ଥାୟୀ ସରକାରରେ ମନ୍ତ୍ରୀ}} | '''କେନ୍ଦ୍ରୀୟ ପ୍ରଦେଶ ଓ ବେରାର''' | ୧୫ ଅଗଷ୍ଟ ୧୯୪୭ | ୨୦ ଜୁନ ୧୯୪୮{{ref label|§|§|§}}{{efn-lg|ପଶ୍ଚିମବଙ୍ଗର ରାଜ୍ୟପାଳ ଭାବରେ ବଦଳି ହୋଇଥିଲେ}} | '''୩୧୦ ଦିନ''' | rowspan="2" | '''ଲର୍ଡ ମାଉଣ୍ଟବ୍ୟାଟେନ'''<br />{{small|('''ଗଭର୍ଣ୍ଣର ଜେନେରାଲ''')}} |- ! ୨ | [[File:Asaf Ali 1949.jpg|70px]] | '''ଆସଫ ଅଲ୍ଲୀ'''<br />{{small|(୧୮୮୮{{ndash}}୧୯୫୩)<br/> ଆମେରିକାରେ ଭାରତର ରାଷ୍ଟ୍ରଦୂତ}} | '''ଯୁକ୍ତପ୍ରଦେଶ''' | ୨୧ ଜୁନ ୧୯୪୮ | ୨୫ ଜାନୁଆରୀ ୧୯୫୦ | '''୧ ବର୍ଷ, ୨୧୮ ଦିନ''' |- ! colspan="8" |ଓଡ଼ିଶା ରାଜ୍ୟ, ଭାରତୀୟ ଗଣରାଜ୍ୟ (୧୯୫୦ ପରେ) |- !୧ | [[File:Asaf Ali 1949.jpg|70px]] |'''ଆସଫ ଅଲ୍ଲୀ'''<br />{{small|(୧୮୮୮{{ndash}}୧୯୫୩)<br/> ଆମେରିକାରେ ଭାରତର ରାଷ୍ଟ୍ରଦୂତ}} |'''ଯୁକ୍ତପ୍ରଦେଶ''' |୨୬ ଜାନୁଆରୀ ୧୯୫୦ |୫ ମଇ ୧୯୫୧ |'''୧ ବର୍ଷ, ୯୯ ଦିନ''' |'''ଲର୍ଡ ମାଉଣ୍ଟବ୍ୟାଟେନ'''<br />{{small|('''ଗଭର୍ଣ୍ଣର ଜେନେରାଲ''')}} |- ! ୨ | bgcolor="#E6F2FF"|[[File:V. P. Menon.jpg|100px]] | bgcolor="#E6F2FF"| '''ଭି. ପି. ମେନନ'''<br/>{{small|CSI, CIE<br/>(୧୮୯୩{{ndash}}୧୯୬୫)<br/> ରାଜ୍ୟ ମନ୍ତ୍ରଣାଳୟରେ ସଚିବ<br/> (କାର୍ଯ୍ୟକାରୀ)}} | bgcolor="#E6F2FF"| '''ମାଡ୍ରାସ ରାଜ୍ୟ''' | bgcolor="#E6F2FF"| ୬ ମଇ ୧୯୫୧ | bgcolor="#E6F2FF"| ୧୭ ଜୁଲାଇ ୧୯୫୧ | bgcolor="#E6F2FF"| '''୭୨ ଦିନ''' | rowspan="2" | [[ରାଜେନ୍ଦ୍ର ପ୍ରସାଦ]]<br/>{{small|(କାର୍ଯ୍ୟକାରୀ)}} |- ! ୩ | [[File:Asaf Ali 1949.jpg|70px]] | '''ଆସଫ ଅଲ୍ଲୀ'''<br/>{{small|(୧୮୮୮{{ndash}}୧୯୫୩)<br/> ଆମେରିକାରେ ଭାରତର ରାଷ୍ଟ୍ରଦୂତ}} | '''ଯୁକ୍ତପ୍ରଦେଶ''' | ୧୮ ଜୁଲାଇ ୧୯୫୧ | ୬ ଜୁନ ୧୯୫୨ | '''୩୨୪ ଦିନ'''<br/>'''{{small|(ମୋଟ ୩ ବର୍ଷ, ୨୭୬ ଦିନ)}}''' |- ! ୪ | [[File:Saiyid Fazl Ali.jpg|70px]] | {{small|ବିଚାରପତି (ଅବସରପ୍ରାପ୍ତ)}}<br/>'''ସୟଦ ଫଜଲ ଅଲ୍ଲୀ'''<br/>{{small|(୧୮୮୬{{ndash}}୧୯୫୯)<br/> ଭାରତର ସର୍ବୋଚ୍ଚ ନ୍ୟାୟାଳୟର ବିଚାରପତି}} | [[ବିହାର]] | ୭ ଜୁନ ୧୯୫୨ | ୯ ଫେବୃଆରୀ ୧୯୫୪ | '''୧ ବର୍ଷ, ୨୪୭ ଦିନ''' | rowspan="4" |[[ରାଜେନ୍ଦ୍ର ପ୍ରସାଦ]] |- ! ୫ | [[File:Kumarasami raja.jpg|70px]] | '''ପି. ଏସ୍. କୁମାରସ୍ୱାମୀ ରାଜା'''<br/>{{small|(୧୮୯୮{{ndash}}୧୯୫୭)<br/> ମାଡ୍ରାସ ରାଜ୍ୟର ମୁଖ୍ୟମନ୍ତ୍ରୀ}} | '''ମାଡ୍ରାସ ରାଜ୍ୟ''' | ୧୦ ଫେବୃଆରୀ ୧୯୫୪ | ୧୧ ସେପ୍ଟେମ୍ବର ୧୯୫୬ | '''୨ ବର୍ଷ, ୨୧୪ ଦିନ''' |- ! ୬ | [[File:Bhim Sen Sachar.png|70px]] | '''ଭୀମ ସେନ ସଚ୍ଚର'''<br/>{{small|(୧୮୯୪{{ndash}}୧୯୭୮)<br/> ପଞ୍ଜାବର ମୁଖ୍ୟମନ୍ତ୍ରୀ}} | [[ପଞ୍ଜାବ]] | ୧୨ ସେପ୍ଟେମ୍ବର ୧୯୫୬ | ୩୧ ଜୁଲାଇ ୧୯୫୭{{ref label|§|§|§}}{{efn-lg|ଆନ୍ଧ୍ରପ୍ରଦେଶର ରାଜ୍ୟପାଳ ଭାବରେ ବଦଳି ହୋଇଥିଲେ}} | '''୩୨୨ ଦିନ''' |- ! ୭ | [[File:Y N Sukhtankar.jpg|70px]] | '''ଯଶୋବନ୍ତ ନାରାୟଣ ସୁକଥଙ୍କର'''<br/>{{small|CIE, ICS (ଅବସରପ୍ରାପ୍ତ)<br/>(୧୮୯୭{{ndash}}୧୯୭୩)<br/> ଭାରତର କ୍ୟାବିନେଟ୍ ସଚିବ}} | '''ବମ୍ବେ ରାଜ୍ୟ''' | ୩୧ ଜୁଲାଇ ୧୯୫୭ | ୧୫ ସେପ୍ଟେମ୍ବର ୧୯୬୨ | '''୫ ବର୍ଷ, ୪୬ ଦିନ''' |- ! ୮ | [[File:Ajudhia Nath Khosla.jpg|70px]] | '''ଅଯୋଧ୍ୟା ନାଥ ଖୋସଲା'''<br/>{{small|(୧୮୯୨{{ndash}}୧୯୮୪)<br/> ରାଜ୍ୟସଭା ସାଂସଦ}} | [[ପଞ୍ଜାବ]] | ୧୬ ସେପ୍ଟେମ୍ବର ୧୯୬୨ | ୫ ଅଗଷ୍ଟ ୧୯୬୬ | '''୩ ବର୍ଷ, ୩୨୩ ଦିନ''' | rowspan="3"| [[ସର୍ବପଲ୍ଲୀ ରାଧାକୃଷ୍ଣନ]] |- bgcolor="#E6F2FF" ! ୯ | [[File: Justice Khaleel Ahmed.jpg|70px]] | {{small|ବିଚାରପତି}}<br/>'''ଖଲିଲ ଅହମ୍ମଦ'''<br/>{{small|(୧୯୦୭{{ndash}}କାର୍ଯ୍ୟକାଳ ସମୟରେ ମୃତ୍ୟୁ)<br/>ଓଡ଼ିଶା ଉଚ୍ଚ ନ୍ୟାୟାଳୟର ମୁଖ୍ୟ ବିଚାରପତି<br/>(କାର୍ଯ୍ୟକାରୀ)}} | [[ବିହାର]] | ୫ ଅଗଷ୍ଟ ୧୯୬୬ | ୧୧ ସେପ୍ଟେମ୍ବର ୧୯୬୬ | '''୩୭ ଦିନ''' |- ! ୧୦ | [[File:Ajudhia Nath Khosla.jpg|70px]] | '''ଅଯୋଧ୍ୟା ନାଥ ଖୋସଲା'''<br/>{{small|(୧୮୯୨{{ndash}}୧୯୮୪)<br/> ରାଜ୍ୟସଭା ସାଂସଦ}} | [[ପଞ୍ଜାବ]] | ୧୨ ସେପ୍ଟେମ୍ବର ୧୯୬୬ | ୩୦ ଜାନୁଆରୀ ୧୯୬୮ | '''୧ ବର୍ଷ, ୧୪୦ ଦିନ'''<br />'''{{small|(ମୋଟ ୫ ବର୍ଷ, ୯୮ ଦିନ)}}''' |- ! ୧୧ | [[File:Shaukatullah Shah Ansari.jpg|70px]] | '''ଶୌକତୁଲ୍ଲା ଶାହ ଅନସାରୀ'''<br/>{{small|(୧୯୦୮{{ndash}}୧୯୭୨)<br/> ବିଦର (କର୍ଣ୍ଣାଟକ)ର ଲୋକସଭା ସାଂସଦ}} | [[ଉତ୍ତରପ୍ରଦେଶ]] | ୩୧ ଜାନୁଆରୀ ୧୯୬୮ | ୨୦ ସେପ୍ଟେମ୍ବର ୧୯୭୧ | '''୩ ବର୍ଷ, ୨୩୨ ଦିନ''' | [[ଜାକିର ହୁସେନ]] |- ! ୧୨ | bgcolor="#E6F2FF"| [[File:Jogendra Singh (politician).jpg|70px]] | bgcolor="#E6F2FF"| '''ସର୍ଦ୍ଦାର ଯୋଗେନ୍ଦ୍ର ସିଂହ'''<br/>{{small|(୧୯୦୩{{ndash}}୧୯୭୯)<br/> ବହରାଇଚ (ଉତ୍ତରପ୍ରଦେଶ)ର ଲୋକସଭା ସାଂସଦ <br/> (କାର୍ଯ୍ୟକାରୀ)}} | bgcolor="#E6F2FF"| [[ଉତ୍ତରପ୍ରଦେଶ]] | bgcolor="#E6F2FF"| ୨୦ ସେପ୍ଟେମ୍ବର ୧୯୭୧ | bgcolor="#E6F2FF"| ୩୦ ଜୁନ ୧୯୭୨{{ref label|§|§|§}}{{efn-lg|ରାଜସ୍ଥାନର ରାଜ୍ୟପାଳ ଭାବରେ ବଦଳି ହୋଇଥିଲେ}} | bgcolor="#E6F2FF"| '''୨୮୪ ଦିନ''' | rowspan="4"| [[ଭି. ଭି. ଗିରି]] |- bgcolor="#E6F2FF" ! ୧୩ | [[File:Gati Krushna Misra.jpg|70px]] | {{small|ବିଚାରପତି}}<br/>'''ଗତିକୃଷ୍ଣ ମିଶ୍ର'''<br/>{{small|(ମୃତ୍ୟୁ. ୨୦୦୯)<br/>ଓଡ଼ିଶା ଉଚ୍ଚ ନ୍ୟାୟାଳୟର ମୁଖ୍ୟ ବିଚାରପତି<br/>(କାର୍ଯ୍ୟକାରୀ)}} | [[ଓଡ଼ିଶା]] | ୧ ଜୁଲାଇ ୧୯୭୨ | ୮ ନଭେମ୍ବର ୧୯୭୨ | '''୧୩୦ ଦିନ''' |- ! ୧୪ | [[File:Basappa Danappa Jatti, 5th Vice President of India.jpg|70px]] | '''ବି. ଡି. ଜତ୍ତୀ'''<br/>{{small|(୧୯୧୨{{ndash}}୨୦୦୨)<br/> ମହୀଶୂର ରାଜ୍ୟର ମୁଖ୍ୟମନ୍ତ୍ରୀ}} | [[କର୍ଣ୍ଣାଟକ]] | ୮ ନଭେମ୍ବର ୧୯୭୨ | ୨୦ ଅଗଷ୍ଟ ୧୯୭୪{{ref label|‡|‡|‡}}{{efn-lg|ଭାରତର ଉପରାଷ୍ଟ୍ରପତି ହେବା ପାଇଁ ଇସ୍ତଫା ଦେଇଥିଲେ}} | '''୧ ବର୍ଷ, ୨୮୫ ଦିନ''' |- bgcolor="#E6F2FF" ! (୧୩) | [[File:Gati Krushna Misra.jpg|70px]] | {{small|ବିଚାରପତି}}<br/>'''ଗତିକୃଷ୍ଣ ମିଶ୍ର'''<br/>{{small|(ମୃତ୍ୟୁ. ୨୦୦୯)<br/>ଓଡ଼ିଶା ଉଚ୍ଚ ନ୍ୟାୟାଳୟର ମୁଖ୍ୟ ବିଚାରପତି<br/>(କାର୍ଯ୍ୟକାରୀ)}} | [[ଓଡ଼ିଶା]] | ୨୧ ଅଗଷ୍ଟ ୧୯୭୪ | ୨୫ ଅକ୍ଟୋବର ୧୯୭୪ | '''୬୫ ଦିନ'''<br/>'''{{small|(ମୋଟ ୧୯୫ ଦିନ)}}''' |- ! ୧୫ | [[File:Photo Akbar Ali Khan.jpg|70px]] | '''ଆକବର ଅଲ୍ଲୀ ଖାନ'''<br/>{{small|(୧୮୯୯{{ndash}}୧୯୯୪)<br/>ଉତ୍ତରପ୍ରଦେଶର ରାଜ୍ୟପାଳ}} | [[ଆନ୍ଧ୍ରପ୍ରଦେଶ]] | ୨୫ ଅକ୍ଟୋବର ୧୯୭୪ | ୧୭ ଅପ୍ରେଲ ୧୯୭୬{{ref label|‡|‡|‡}} | '''୧ ବର୍ଷ, ୧୭୫ ଦିନ''' | rowspan="3"| [[ଫକରୁଦ୍ଦିନ ଅଲ୍ଲୀ ଅହମ୍ମଦ]] |- bgcolor="#E6F2FF" ! ୧୬ | [[File:Siba Narain Sankar.jpg|70px]] | {{small|ବିଚାରପତି}}<br/>'''ଶିବ ନାରାୟଣ ଶଙ୍କର'''<br/>{{small|(୧୯୧୫{{ndash}}କାର୍ଯ୍ୟକାଳ ସମୟରେ ମୃତ୍ୟୁ)<br/>ଓଡ଼ିଶା ଉଚ୍ଚ ନ୍ୟାୟାଳୟର ମୁଖ୍ୟ ବିଚାରପତି<br/>(କାର୍ଯ୍ୟକାରୀ)}} | [[ଦିଲ୍ଲୀ]] | ୧୭ ଅପ୍ରେଲ ୧୯୭୬ | ୭ ଫେବୃଆରୀ ୧୯୭୭ | '''୨୯୬ ଦିନ''' |- ! ୧୭ | [[File:Harcharan Singh Brar ex CM.png|70px]] | '''ହରଚରଣ ସିଂହ ବ୍ରାର'''<br/>{{small|(୧୯୨୨{{ndash}}୨୦୦୯)<br/> ପଞ୍ଜାବର ବିଧାୟକ}} | [[ପଞ୍ଜାବ]] | ୭ ଫେବୃଆରୀ ୧୯୭୭ | ୨୨ ସେପ୍ଟେମ୍ବର ୧୯୭୭{{ref label|§|§|§}}{{efn-lg|ହରିଆଣାର ରାଜ୍ୟପାଳ ଭାବରେ ବଦଳି ହୋଇଥିଲେ}} | '''୨୨୭ ଦିନ''' |- ! ୧୮ | [[File:Pt Bhagwat Dayal Sharma.JPG|70px]] | '''ଭଗବତ ଦୟାଲ ଶର୍ମା'''<br/>{{small|(୧୯୧୮{{ndash}}୧୯୯୩)<br/> ହରିଆଣାର ମୁଖ୍ୟମନ୍ତ୍ରୀ}} | [[ହରିଆଣା]] | ୨୩ ସେପ୍ଟେମ୍ବର ୧୯୭୭ | ୩୦ ଅପ୍ରେଲ ୧୯୮୦{{ref label|§|§|§}}{{efn-lg|ମଧ୍ୟପ୍ରଦେଶର ରାଜ୍ୟପାଳ ଭାବରେ ବଦଳି ହୋଇଥିଲେ}} | '''୨ ବର୍ଷ, ୨୨୦ ଦିନ''' | rowspan="5"| [[ନୀଲମ ସଞ୍ଜୀବ ରେଡ୍ଡୀ]] |- ! ୧୯ | [[File:C M Poonacha.gif|70px]] | '''ସି. ଏମ. ପୁନାଚା'''<br/>{{small|(୧୯୧୦{{ndash}}୧୯୯୦)<br/>ମଧ୍ୟପ୍ରଦେଶର ରାଜ୍ୟପାଳ}} | [[କର୍ଣ୍ଣାଟକ]] | ୩୦ ଅପ୍ରେଲ ୧୯୮୦ | ୩୦ ସେପ୍ଟେମ୍ବର ୧୯୮୦ | '''୧୫୩ ଦିନ''' |- bgcolor="#E6F2FF" ! ୨୦ | [[File: Justice SK Ray.jpg|70px]] | {{small|ବିଚାରପତି}}<br/>'''ସୁକାନ୍ତ କିଶୋର ରାୟ'''<br/>{{small|(୧୯୧୮{{ndash}}୨୦୦୨)<br/>ଓଡ଼ିଶା ଉଚ୍ଚ ନ୍ୟାୟାଳୟର ମୁଖ୍ୟ ବିଚାରପତି<br/>(କାର୍ଯ୍ୟକାରୀ)}} | [[ଓଡ଼ିଶା]] | ୧ ଅକ୍ଟୋବର ୧୯୮୦ | ୩ ନଭେମ୍ବର ୧୯୮୦ | '''୩୩ ଦିନ''' |- ! (୧୯) | [[File:C M Poonacha.gif|70px]] | '''ସି. ଏମ. ପୁନାଚା'''<br/>{{small|(୧୯୧୦{{ndash}}୧୯୯୦)<br/> ମଧ୍ୟପ୍ରଦେଶର ରାଜ୍ୟପାଳ}} | [[କର୍ଣ୍ଣାଟକ]] | ୪ ନଭେମ୍ବର ୧୯୮୦ | ୨୪ ଜୁନ ୧୯୮୨ | '''୧ ବର୍ଷ, ୨୩୨ ଦିନ''' |- bgcolor="#E6F2FF" ! ୨୧ | [[File:Ranganath Mishra.png|70px]] | {{small|ବିଚାରପତି}}<br/>'''ରଙ୍ଗନାଥ ମିଶ୍ର'''<br/>{{small|(୧୯୨୬{{ndash}}୨୦୧୨)<br/>ଓଡ଼ିଶା ଉଚ୍ଚ ନ୍ୟାୟାଳୟର ମୁଖ୍ୟ ବିଚାରପତି<br/>(କାର୍ଯ୍ୟକାରୀ)}} | [[ଓଡ଼ିଶା]] | ୨୫ ଜୁନ ୧୯୮୨ | ୩୧ ଅଗଷ୍ଟ ୧୯୮୨ | '''୬୭ ଦିନ''' |- ! (୧୯) | [[File:C M Poonacha.gif|70px]] | '''ସି. ଏମ. ପୁନାଚା'''<br/>{{small|(୧୯୧୦{{ndash}}୧୯୯୦)<br/>ମଧ୍ୟପ୍ରଦେଶର ରାଜ୍ୟପାଳ}} | [[କର୍ଣ୍ଣାଟକ]] | ୧ ସେପ୍ଟେମ୍ବର ୧୯୮୨ | ୧୭ ଅଗଷ୍ଟ ୧୯୮୩ | '''୩୫୦ ଦିନ'''<br/>'''{{small|(ମୋଟ ୩ ବର୍ଷ, ୫ ଦିନ)}}''' | rowspan="2"| [[ଜ୍ଞାନୀ ଜୈଲ ସିଂହ]] |- ! ୨୨ | [[File:Bishambhar Nath Pande.jpg|70px]] | '''ବିଶମ୍ଭର ନାଥ ପାଣ୍ଡେ'''<br/>{{small|(୧୯୦୬{{ndash}}୧୯୯୮)<br/> ରାଜ୍ୟସଭା ସାଂସଦ, ଉତ୍ତରପ୍ରଦେଶ}} | [[ଉତ୍ତରପ୍ରଦେଶ]] | ୧୭ ଅଗଷ୍ଟ ୧୯୮୩ | ୨୦ ନଭେମ୍ବର ୧୯୮୮{{ref label|‡|‡|‡}} | '''୫ ବର୍ଷ, ୯୫ ଦିନ''' |- ! ୨୩ |[[File:Saiyid Nurul Hasan 16 (cropped).jpg|70px]] |'''ସୟଦ ନୁରୁଲ ହାସନ'''<br/>{{small|(୧୯୨୧{{ndash}}୧୯୯୩)<br/>ପଶ୍ଚିମବଙ୍ଗର ରାଜ୍ୟପାଳ}}<br/><small>(୨୦ ମାର୍ଚ୍ଚ ୧୯୮୯ ପର୍ଯ୍ୟନ୍ତ କାର୍ଯ୍ୟକାରୀ)</small> |[[ଉତ୍ତରପ୍ରଦେଶ]] | ୨୦ ନଭେମ୍ବର ୧୯୮୮ | ୬ ଫେବୃଆରୀ ୧୯୯୦{{ref label|§|§|§}}{{efn-lg|ପଶ୍ଚିମବଙ୍ଗର ରାଜ୍ୟପାଳ ଭାବରେ ବଦଳି ହୋଇଥିଲେ}} |'''୧ ବର୍ଷ, ୭୮ ଦିନ''' | rowspan="2" |[[ରାମସ୍ୱାମୀ ଭେଙ୍କଟରମଣ]] |- ! ୨୪ | [[File:Yagya Dutt Sharma.jpg|70px]] | '''ଯଜ୍ଞ ଦତ୍ତ ଶର୍ମା'''<br/>{{small|(୧୯୨୨{{ndash}}୧୯୯୬)<br/> ଗୁରୁଦାସପୁରର ଲୋକସଭା ସାଂସଦ, ପଞ୍ଜାବ}} | [[ପଞ୍ଜାବ]] | ୭ ଫେବୃଆରୀ ୧୯୯୦ | ୧ ଫେବୃଆରୀ ୧୯୯୩{{ref label|‡|‡|‡}} | '''୨ ବର୍ଷ, ୩୬୦ ଦିନ''' |- ! (୨୩) | bgcolor="#E6F2FF"| [[File:Saiyid Nurul Hasan 16 (cropped).jpg|70px]] | bgcolor="#E6F2FF"| '''ସୟଦ ନୁରୁଲ ହାସନ'''<br/>{{small|(୧୯୨୧{{ndash}}୧୯୯୩)<br/>ପଶ୍ଚିମବଙ୍ଗର ରାଜ୍ୟପାଳ<br/>(ଅତିରିକ୍ତ ଦାୟିତ୍ୱ)}} | bgcolor="#E6F2FF"| [[ଉତ୍ତରପ୍ରଦେଶ]] | bgcolor="#E6F2FF"| ୧ ଫେବୃଆରୀ ୧୯୯୩ | bgcolor="#E6F2FF"| ୩୧ ମଇ ୧୯୯୩ | bgcolor="#E6F2FF"| '''୧୧୯ ଦିନ'''<br/>'''{{small|(ମୋଟ ୧ ବର୍ଷ, ୧୯୭ ଦିନ)}}''' | rowspan="5"| [[ଶଙ୍କର ଦୟାଲ ଶର୍ମା]] |- ! ୨୫ | [[File:B. Satya Narayan Reddy portrait.jpg|70px]] | '''ବି. ସତ୍ୟ ନାରାୟଣ ରେଡ୍ଡୀ'''<br/>{{small|(୧୯୨୭{{ndash}}୨୦୧୨)<br/>ଉତ୍ତରପ୍ରଦେଶର ରାଜ୍ୟପାଳ}} | [[ଆନ୍ଧ୍ରପ୍ରଦେଶ]] | ୧ ଜୁନ ୧୯୯୩ | ୧୭ ଜୁନ ୧୯୯୫ | '''୨ ବର୍ଷ, ୧୬ ଦିନ''' |- ! ୨୬ | [[File:Gopala Ramanujam.jpg|70px]] | '''ଗୋପାଳ ରାମାନୁଜମ୍'''<br/>{{small|(୧୯୧୫{{ndash}}୨୦୦୧)<br/> ଗୋଆର ରାଜ୍ୟପାଳ}} | [[ତାମିଲନାଡୁ]] | ୧୮ ଜୁନ ୧୯୯୫ | ୩୦ ଜାନୁଆରୀ ୧୯୯୭ | '''୧ ବର୍ଷ, ୨୨୬ ଦିନ''' |- ! ୨୭ | bgcolor="#E6F2FF"| [[File:K. V. Raghunatha Reddy (cropped).jpg|70px]] | bgcolor="#E6F2FF"| '''କେ. ଭି. ରଘୁନାଥ ରେଡ୍ଡୀ'''<br/>{{small|(୧୯୨୪{{ndash}}୨୦୦୨)<br/>ପଶ୍ଚିମବଙ୍ଗର ରାଜ୍ୟପାଳ}}<br/>{{small|(ଅତିରିକ୍ତ ଦାୟିତ୍ୱ)}} | bgcolor="#E6F2FF"| [[ଆନ୍ଧ୍ରପ୍ରଦେଶ]] | bgcolor="#E6F2FF"| ୩୧ ଜାନୁଆରୀ ୧୯୯୭ | bgcolor="#E6F2FF"| ୧୨ ଫେବୃଆରୀ ୧୯୯୭ | bgcolor="#E6F2FF"| '''୧୨ ଦିନ''' |- ! (୨୬) | [[File:Gopala Ramanujam.jpg|70px]] | '''ଗୋପାଳ ରାମାନୁଜମ୍'''<br/>{{small|(୧୯୧୫{{ndash}}୨୦୦୧)<br/>ଗୋଆର ରାଜ୍ୟପାଳ}} | [[ତାମିଲନାଡୁ]] | ୧୩ ଫେବୃଆରୀ ୧୯୯୭ | ୧୩ ଡିସେମ୍ବର ୧୯୯୭ | '''୩୦୩ ଦିନ'''<br/>'''{{small|(ମୋଟ ୨ ବର୍ଷ, ୧୬୪ ଦିନ)}}''' |- ! (୨୭) | bgcolor="#E6F2FF"| [[File:K. V. Raghunatha Reddy (cropped).jpg|70px]] | bgcolor="#E6F2FF"| '''କେ. ଭି. ରଘୁନାଥ ରେଡ୍ଡୀ'''<br/>{{small|(୧୯୨୪{{ndash}}୨୦୦୨)<br/>ପଶ୍ଚିମବଙ୍ଗର ରାଜ୍ୟପାଳ<br/>(ଅତିରିକ୍ତ ଦାୟିତ୍ୱ)}} | bgcolor="#E6F2FF"| [[ଆନ୍ଧ୍ରପ୍ରଦେଶ]] | bgcolor="#E6F2FF"| ୧୩ ଡିସେମ୍ବର ୧୯୯୭ | bgcolor="#E6F2FF"| ୨୭ ଅପ୍ରେଲ ୧୯୯୮ | bgcolor="#E6F2FF"| '''୧୩୫ ଦିନ''' | rowspan="5"| [[କେ. ଆର୍. ନାରାୟଣନ]] |- bgcolor="#E6F2FF" ! ୨୮ | [[File:The Chairman, Economic Advisory Council to the Prime Minister, Dr. C. Rangarajan addressing a press conference on ‘Economic Review 2012-13’, in New Delhi on April 23, 2013 (cropped).jpg|70px]] | '''ସି. ରଙ୍ଗରାଜନ'''<br/>{{small|(ଜନ୍ମ. ୧୯୩୨)<br/>ଆନ୍ଧ୍ରପ୍ରଦେଶର ରାଜ୍ୟପାଳ<br/>(ଅତିରିକ୍ତ ଦାୟିତ୍ୱ)}} | [[ତାମିଲନାଡୁ]] | ୨୭ ଅପ୍ରେଲ ୧୯୯୮ | ୧୪ ନଭେମ୍ବର ୧୯୯୯ | '''୧ ବର୍ଷ, ୨୦୧ ଦିନ''' |- ! ୨୯ | [[File:Colour photo of M M Rajendran.png|70px]] | '''ଏମ୍. ଏମ୍. ରାଜେନ୍ଦ୍ରନ'''<br/>{{small|ଆଇ.ଏ.ଏସ୍. (ଅବସରପ୍ରାପ୍ତ)<br/>(୧୯୩୫{{ndash}}୨୦୨୩)<br/> ତାମିଲନାଡୁର ମୁଖ୍ୟ ଶାସନ ସଚିବ}} | [[ତାମିଲନାଡୁ]] | ୧୫ ନଭେମ୍ବର ୧୯୯୯ | ୩ ମାର୍ଚ୍ଚ ୨୦୦୩ | '''୩ ବର୍ଷ, ୧୦୮ ଦିନ''' |- ! ୩୦ | [[File:The Vice President, Shri Mohd. Hamid Ansari with the Governor of Tamil Nadu, Shri Surjit Singh Barnala and the Chief Minister of Tamil Nadu, Dr. Kalaignar M. Karunanidhi (cropped) (Surjit Singh Barnala).png|70px]] | '''ସୁରଜିତ ସିଂହ ବରନାଲା'''<br/>{{small|(୧୯୨୫{{ndash}}୨୦୧୭)<br/> ପଞ୍ଜାବର ମୁଖ୍ୟମନ୍ତ୍ରୀ}} | [[ପଞ୍ଜାବ]] | ୪ ମାର୍ଚ୍ଚ ୨୦୦୩ | ୧୬ ନଭେମ୍ବର ୨୦୦୩ | '''୨୫୭ ଦିନ''' |- ! (୨୯) | [[File:Colour photo of M M Rajendran.png|70px]] | '''ଏମ୍. ଏମ୍. ରାଜେନ୍ଦ୍ରନ'''<br/>{{small|ଆଇ.ଏ.ଏସ୍. (ଅବସରପ୍ରାପ୍ତ)<br/>(୧୯୩୫{{ndash}}୨୦୨୩)<br/> ତାମିଲନାଡୁର ମୁଖ୍ୟ ଶାସନ ସଚିବ}} | [[ତାମିଲନାଡୁ]] | ୧୬ ନଭେମ୍ବର ୨୦୦୩ | ୧୭ ନଭେମ୍ବର ୨୦୦୪ | '''୧ ବର୍ଷ, ୧ ଦିନ''' |- ! ୩୧ | [[File:The Governor of Karnataka, Shri Rameshwar Thakur in Bangalore on January 13, 2008.jpg|70px]] | '''ରାମେଶ୍ୱର ଠାକୁର'''<br/>{{small|(୧୯୨୫{{ndash}}୨୦୧୫)<br/>କେନ୍ଦ୍ର ଅର୍ଥ ରାଷ୍ଟ୍ରମନ୍ତ୍ରୀ}} | [[ଝାଡ଼ଖଣ୍ଡ]] | ୧୮ ନଭେମ୍ବର ୨୦୦୪ | ୨୧ ଅଗଷ୍ଟ ୨୦୦୭{{ref label|§|§|§}}{{efn-lg|କର୍ଣ୍ଣାଟକର ରାଜ୍ୟପାଳ ଭାବରେ ବଦଳି ହୋଇଥିଲେ}} | '''୨ ବର୍ଷ, ୨୭୬ ଦିନ''' | [[ଏ. ପି. ଜେ. ଅବଦୁଲ କଲାମ]] |- ! ୩୨ | [[File:Murlidhar Chandrakant Bhandare 1.jpg|70px]] | '''ମୁରଲୀଧର ଚନ୍ଦ୍ରକାନ୍ତ ଭଣ୍ଡାରେ'''<br/>{{small|(୧୯୨୮{{ndash}}୨୦୨୪)<br/> ରାଜ୍ୟସଭା ସାଂସଦ, ମହାରାଷ୍ଟ୍ର}} | [[ମହାରାଷ୍ଟ୍ର]] | ୨୧ ଅଗଷ୍ଟ ୨୦୦୭ | ୨୦ ମାର୍ଚ୍ଚ ୨୦୧୩ | '''୫ ବର୍ଷ, ୨୧୧ ଦିନ''' | [[ପ୍ରତିଭା ପାଟିଲ]] |- ! ୩୩ | [[File:Governor S. C. Jamir with CM Naveen Patnaik and President Kovind (cropped).jpg|70px]] | '''ଏସ୍. ସି. ଜାମିର'''<br/>{{small|(ଜନ୍ମ. ୧୯୩୧)<br/>ନାଗାଲାଣ୍ଡର ମୁଖ୍ୟମନ୍ତ୍ରୀ}} | [[ନାଗାଲାଣ୍ଡ]] | ୨୧ ମାର୍ଚ୍ଚ ୨୦୧୩ | ୨୦ ମାର୍ଚ୍ଚ ୨୦୧୮ | '''୪ ବର୍ଷ, ୩୬୪ ଦିନ''' | [[ପ୍ରଣବ ମୁଖାର୍ଜୀ]] |- ! ୩୪ | bgcolor="#E6F2FF"| [[File:The Governor of Jammu and Kashmir, Shri Satya Pal Malik calling on the Union Home Minister, Shri Rajnath Singh, in New Delhi on October 10, 2018 (cropped).JPG|70px]] | bgcolor="#E6F2FF"| '''ସତ୍ୟପାଲ ମଲିକ'''<br/>{{small|(୧୯୪୬{{ndash}}୨୦୨୫)<br/>ବିହାରର ରାଜ୍ୟପାଳ<br/>(ଅତିରିକ୍ତ ଦାୟିତ୍ୱ)}} | bgcolor="#E6F2FF"| [[ଉତ୍ତରପ୍ରଦେଶ]] | bgcolor="#E6F2FF"| ୨୧ ମାର୍ଚ୍ଚ ୨୦୧୮ | bgcolor="#E6F2FF"| ୨୮ ମଇ ୨୦୧୮ | bgcolor="#E6F2FF"| '''୬୮ ଦିନ''' | rowspan="2"| [[ରାମ ନାଥ କୋବିନ୍ଦ]] |- ! ୩୫ | [[File:Prof. Ganeshi Lal.jpg|70x70px]] | '''ଗଣେଶୀ ଲାଲ'''<br/>{{small|(ଜନ୍ମ. ୧୯୪୧)<br/> ହରିଆଣାର ବିଧାୟକ}} | [[ହରିଆଣା]] | ୨୯ ମଇ ୨୦୧୮ | ୩୦ ଅକ୍ଟୋବର ୨୦୨୩ | '''୫ ବର୍ଷ, ୧୫୪ ଦିନ''' |- ! ୩୬ | [[File:Raghubar Das with Jual Oram (cropped).jpg|70px]] | '''ରଘୁବର ଦାସ'''<br/>{{small|(ଜନ୍ମ. ୧୯୫୫)<br/>ଝାଡ଼ଖଣ୍ଡର ମୁଖ୍ୟମନ୍ତ୍ରୀ}} | [[ଝାଡ଼ଖଣ୍ଡ]] | ୩୧ ଅକ୍ଟୋବର ୨୦୨୩ | ୩ ଜାନୁଆରୀ ୨୦୨୫{{ref label|‡|‡|‡}} | '''୧ ବର୍ଷ, ୬୪ ଦିନ''' | rowspan="2"| [[ଦ୍ରୌପଦୀ ମୁର୍ମୁ]] |- ! ୩୭ | [[File:GTaYHuVaAAAc5dU.jpg|93x93px]] | '''ହରିବାବୁ କମ୍ଭମପତି'''<br/>{{small|(ଜନ୍ମ. ୧୯୫୩)<br/> ମିଜୋରାମର ରାଜ୍ୟପାଳ}} | [[ଆନ୍ଧ୍ରପ୍ରଦେଶ]] | ୩ ଜାନୁଆରୀ ୨୦୨୫ | ''ବର୍ତ୍ତମାନ ପଦାଧିକାରୀ'' | '''{{#expr: floor( ( {{#time:U||en}} - {{#time:U|2025-01-03|en}} ) / 31536000 ) }} ବର୍ଷ, {{#expr: floor( ( ( {{#time:U||en}} - {{#time:U|2025-01-03|en}} ) mod 31536000 ) / 86400 ) }} ଦିନ''' |} {{div col|colwidth=35em}} {{reflist|group=lower-greek}} {{div col end}} == ଆଧାର == {{ଆଧାର}} {{ଓଡ଼ିଶା}} {{ଓଡ଼ିଶା ପ୍ରସଙ୍ଗ}} {{ଓଡ଼ିଶାର ରାଜ୍ୟପାଳ}} [[ଶ୍ରେଣୀ:ଓଡ଼ିଶାର ରାଜ୍ୟପାଳ]] [[ଶ୍ରେଣୀ:ତାଲିକା]] 2fdcjwj5mk4sfo5fy6j205m6660fjx3 595854 595853 2026-06-01T18:14:22Z SamyakSamantasinghar 42167 /* */ 595854 wikitext text/x-wiki {{Short description|ଓଡ଼ିଶାର ରାଜ୍ୟପାଳ, ଭାରତର ପୂର୍ବବର୍ତ୍ତୀ ରାଜ୍ୟ}} {{Use dmy dates|date=December 2025}} {{Infobox | title = ଓଡ଼ିଶାର ରାଜ୍ୟପାଳ | image = [[File:Seal of Odisha.png|120px|ଓଡ଼ିଶାର ରାଜପ୍ରତୀକ]] | caption = '''ଓଡ଼ିଶାର ରାଜପ୍ରତୀକ''' | image2 = [[File:GTaYHuVaAAAc5dU.jpg|200px|କମ୍ଭମ୍ପାଟି ହରିବାବୁ]] | caption2 = '''ବର୍ତ୍ତମାନ ପଦାଧିକାରୀ'''<br/>'''ହରିବାବୁ କମ୍ଭମପତି'''<br/>{{small|୩ ଜାନୁଆରୀ ୨୦୨୫ ଠାରୁ}} | label1 = ସମ୍ବୋଧନ | data1 = '''ମହାମହିମ'''<br/>ମାନ୍ୟବର ରାଜ୍ୟପାଳ ମହୋଦୟ / ମହୋଦୟା | label2 = ବାସଭବନ | data2 = ଲୋକ ଭବନ, ଭୁବନେଶ୍ୱର<br/>ଲୋକ ଭବନ, ପୁରୀ | label3 = ନିଯୁକ୍ତିଦାତା | data3 = '''[[ଭାରତର ରାଷ୍ଟ୍ରପତି]]''' | label4 = କାର୍ଯ୍ୟକାଳ ସୀମା | data4 = ରାଷ୍ଟ୍ରପତିଙ୍କ ଇଚ୍ଛାଧୀନ | label5 = ଗଠନ | data5 = ୧ ଅପ୍ରେଲ ୧୯୩୬ | label6 = ପ୍ରଥମ ପଦାଧିକାରୀ | data6 = ସାର୍ ଜନ୍ ଅଷ୍ଟେନ୍ ହବ୍ୟାକ୍ | label7 = ଦରମା | data7 = ₹୩,୫୦,୦୦୦/ମାସିକ<br/>₹୪୨,୦୦,୦୦୦/ବାର୍ଷିକ | label8 = ୱେବସାଇଟ୍ | data8 = [http://www.rajbhavanodisha.gov.in/ rajbhavanodisha.gov.in] }} '''ଓଡ଼ିଶାର ରାଜ୍ୟପାଳ''' ହେଉଛନ୍ତି [[ଭାରତ]]ର ଏକ ରାଜ୍ୟ [[ଓଡ଼ିଶା]]ର ସାମ୍ବିଧାନିକ ମୁଖ୍ୟ । କେନ୍ଦ୍ର ସ୍ତରରେ ଭାରତର ରାଷ୍ଟ୍ରପତିଙ୍କର ଯେପରି କ୍ଷମତା ଓ କାର୍ଯ୍ୟାବଳୀ ରହିଛି, ରାଜ୍ୟ ସ୍ତରରେ ରାଜ୍ୟପାଳଙ୍କର ମଧ୍ୟ ସମାନ କ୍ଷମତା ଓ କାର୍ଯ୍ୟାବଳୀ ରହିଥାଏ । ସେମାନେ ଭାରତର ରାଷ୍ଟ୍ରପତିଙ୍କ ଦ୍ୱାରା ନିଯୁକ୍ତ ହୋଇ ରାଜ୍ୟରେ ଅବସ୍ଥାପିତ ହୁଅନ୍ତି ଏବଂ ସାଧାରଣତଃ ସେମାନେ ଯେଉଁ ରାଜ୍ୟର ଶାସନ ଦାୟିତ୍ୱରେ ଥାଆନ୍ତି, ସେହି ରାଜ୍ୟର ସ୍ଥାନୀୟ ବାସିନ୍ଦା ହୋଇନଥାନ୍ତି । ରାଷ୍ଟ୍ରପତି କେଉଁ ଆଧାରରେ ପ୍ରାର୍ଥୀମାନଙ୍କୁ ମୂଲ୍ୟାୟନ କରନ୍ତି, ସେହି ବିଷୟରେ [[ଭାରତର ସମ୍ବିଧାନ]]ରେ କୌଣସି ଉଲ୍ଲେଖ ନାହିଁ । ରାଜ୍ୟପାଳ ନାମମାତ୍ର ମୁଖ୍ୟ ଭାବରେ କାର୍ଯ୍ୟ କରୁଥିବା ବେଳେ ପ୍ରକୃତ କ୍ଷମତା [[ଓଡ଼ିଶାର ମୁଖ୍ୟମନ୍ତ୍ରୀମାନଙ୍କର ତାଲିକା|ରାଜ୍ୟର ମୁଖ୍ୟମନ୍ତ୍ରୀ]] ଏବଂ ତାଙ୍କ ମନ୍ତ୍ରୀପରିଷଦଙ୍କ ହାତରେ ନ୍ୟସ୍ତ ଥାଏ । ୩ ଜାନୁଆରୀ ୨୦୨୫ ଠାରୁ '''ହରିବାବୁ କମ୍ଭମପତି''' ବର୍ତ୍ତମାନର ରାଜ୍ୟପାଳ ଭାବରେ ଦାୟିତ୍ୱ ନିର୍ବାହ କରୁଛନ୍ତି । ଯଦି ୮ ଜଣ କାମଚଳା ରାଜ୍ୟପାଳ ଏବଂ ୧ ଜଣ ଅତିରିକ୍ତ ଦାୟିତ୍ୱରେ ଥିବା ରାଜ୍ୟପାଳଙ୍କୁ ହିସାବକୁ ନିଆଯାଏ, ତେବେ ଓଡ଼ିଶାରେ ସର୍ବମୋଟ ୩୬ ଜଣ ରାଜ୍ୟପାଳ କାର୍ଯ୍ୟ କରିଛନ୍ତି । == ତାଲିକା == ;ସୂଚୀ *{{note label|†|†|†}} କାର୍ଯ୍ୟକାଳ ସମୟରେ ମୃତ୍ୟୁ *{{note label|§|§|§}} ବଦଳି *{{note label|‡|‡|‡}} ଇସ୍ତଫା/ବହିଷ୍କୃତ ;ରଙ୍ଗ ସୂଚୀ *{{legend2|#E6F2FF}} ହାଲୁକା ନୀଳ ରଙ୍ଗ କାର୍ଯ୍ୟକାରୀ/ଅତିରିକ୍ତ ଦାୟିତ୍ୱକୁ ଦର୍ଶାଉଛି {| class="wikitable sortable" style="text-align:center; border:1px #aaf solid;" ! rowspan="2"| କ୍ରମିକ ନଂ. ! rowspan="2" class="unsortable"| ଚିତ୍ର ! rowspan="2" style="width:14em" | ନାମ<br>{{small|(ଜୀବନକାଳ) <br/> ପୂର୍ବ ପଦବୀ}} ! rowspan="2" style="width:7em" | ଗୃହ ରାଜ୍ୟ ! colspan="3"| କାର୍ଯ୍ୟକାଳ ! rowspan="2" style="width:7em" | ନିଯୁକ୍ତିଦାତା<br/>([[ଭାରତର ରାଷ୍ଟ୍ରପତି|ରାଷ୍ଟ୍ରପତି]]) |- ! style="width:7em"| କାର୍ଯ୍ୟଭାର ଆରମ୍ଭ ! style="width:7em"| କାର୍ଯ୍ୟଭାର ଶେଷ ! style="width:5em"| ପଦବୀରେ ଥିବା ସମୟ |- ! colspan="8" |ଓଡ଼ିଶା ପ୍ରଦେଶ, ବ୍ରିଟିଶ ଭାରତ (୧୯୩୬ - ୧୯୪୭) |- !୧ | | '''ସାର୍ ଜନ୍ ଅଷ୍ଟେନ୍ ହବ୍ୟାକ୍''' <br/> {{small|(୧୮୭୮{{ndash}}୧୯୬୮)}} | rowspan="4" |'''ଯୁକ୍ତରାଜ୍ୟ (UK)''' | ୧ ଅପ୍ରେଲ ୧୯୩୬ | ୧୧ ଅଗଷ୍ଟ ୧୯୩୮ | '''୨ ବର୍ଷ, ୧୩୨ ଦିନ''' |'''ଫ୍ରିମ୍ୟାନ୍ ଥୋମାସ୍'''<br />{{small|('''ଭାଇସରୟ''')}} |- !- | bgcolor="#E6F2FF"| | bgcolor="#E6F2FF"| '''ଜର୍ଜ ଟାଉନସେଣ୍ଡ ବୋଗ୍'''<br/> {{small|CSI, CSE, ICS<br/> (୧୮୮୪{{ndash}}୧୯୬୯) <br/>(କାର୍ଯ୍ୟକାରୀ)}} | bgcolor="#E6F2FF"| ୧୧ ଅଗଷ୍ଟ ୧୯୩୮ | bgcolor="#E6F2FF"| ୭ ଡିସେମ୍ବର ୧୯୩୮ | bgcolor="#E6F2FF"| '''୧୮୮ ଦିନ''' | rowspan="3" |'''ଭିକ୍ଟର ହୋପ୍'''<br />{{small|('''ଭାଇସରୟ''')}} |- !୨ | |'''ସାର୍ ଜନ୍ ଅଷ୍ଟେନ୍ ହବ୍ୟାକ୍''' <br/> {{small|(୧୮୭୮{{ndash}}୧୯୬୮)}} | ୮ ଡିସେମ୍ବର ୧୯୩୮ | ୩୧ ମାର୍ଚ୍ଚ ୧୯୪୧ | '''୨ ବର୍ଷ, ୧୧୩ ଦିନ'''<br />'''{{small|(ମୋଟ ୪ ବର୍ଷ, ୨୪୫ ଦିନ)}}''' |- !୩ | | '''ସାର୍ ହଥର୍ଣ୍ଣ ଲୁଇସ୍'''<br/>{{small|KCST, KCIE, ICS<br/> (୧୮୮୮{{ndash}}୧୯୭୦)}} | ୧ ଅପ୍ରେଲ ୧୯୪୧ | ୩୧ ମାର୍ଚ୍ଚ ୧୯୪୬ | '''୪ ବର୍ଷ, ୩୬୪ ଦିନ''' |- !୪ | [[File:Chandulal_Madhavlal_Trivedi.png|103x103px]] | '''ଚାନ୍ଦୁଲାଲ ମାଧବଲାଲ ତ୍ରିବେଦୀ'''<br/> {{small|KCS, CIE, OBE, ICS<br/> (୧୮୯୩{{ndash}}୧୯୮୦) <br/> ଯୁଦ୍ଧ ବିଭାଗରେ ସଚିବ}} | [[ଗୁଜରାଟ]] | ୧ ଅପ୍ରେଲ ୧୯୪୬ | ୧୪ ଅଗଷ୍ଟ ୧୯୪୭ | '''୧ ବର୍ଷ, ୧୩୫ ଦିନ''' | '''ଆର୍କିବାଲ୍ଡ ୱାଭେଲ'''<br />{{small|('''ଭାଇସରୟ''')}} |- ! colspan="8" |ଓଡ଼ିଶା ପ୍ରଦେଶ, ଭାରତୀୟ ଅଧିରାଜ୍ୟ (୧୯୪୭ - ୧୯୫୦) |- ! ୧ | [[File:Kailash Nath Katju.jpg|70px]] | '''କୈଳାସ ନାଥ କାଟଜୁ'''<br /> {{small|(୧୮୮୭{{ndash}}୧୯୬୮)<br/> '''ଯୁକ୍ତପ୍ରଦେଶ'''ର ଅସ୍ଥାୟୀ ସରକାରରେ ମନ୍ତ୍ରୀ}} | '''କେନ୍ଦ୍ରୀୟ ପ୍ରଦେଶ ଓ ବେରାର''' | ୧୫ ଅଗଷ୍ଟ ୧୯୪୭ | ୨୦ ଜୁନ ୧୯୪୮{{ref label|§|§|§}}{{efn-lg|ପଶ୍ଚିମବଙ୍ଗର ରାଜ୍ୟପାଳ ଭାବରେ ବଦଳି ହୋଇଥିଲେ}} | '''୩୧୦ ଦିନ''' | rowspan="2" | '''ଲର୍ଡ ମାଉଣ୍ଟବ୍ୟାଟେନ'''<br />{{small|('''ଗଭର୍ଣ୍ଣର ଜେନେରାଲ''')}} |- ! ୨ | [[File:Asaf Ali 1949.jpg|70px]] | '''ଆସଫ ଅଲ୍ଲୀ'''<br />{{small|(୧୮୮୮{{ndash}}୧୯୫୩)<br/> ଆମେରିକାରେ ଭାରତର ରାଷ୍ଟ୍ରଦୂତ}} | '''ଯୁକ୍ତପ୍ରଦେଶ''' | ୨୧ ଜୁନ ୧୯୪୮ | ୨୫ ଜାନୁଆରୀ ୧୯୫୦ | '''୧ ବର୍ଷ, ୨୧୮ ଦିନ''' |- ! colspan="8" |ଓଡ଼ିଶା ରାଜ୍ୟ, ଭାରତୀୟ ଗଣରାଜ୍ୟ (୧୯୫୦ ପରେ) |- !୧ | [[File:Asaf Ali 1949.jpg|70px]] |'''ଆସଫ ଅଲ୍ଲୀ'''<br />{{small|(୧୮୮୮{{ndash}}୧୯୫୩)<br/> ଆମେରିକାରେ ଭାରତର ରାଷ୍ଟ୍ରଦୂତ}} |'''ଯୁକ୍ତପ୍ରଦେଶ''' |୨୬ ଜାନୁଆରୀ ୧୯୫୦ |୫ ମଇ ୧୯୫୧ |'''୧ ବର୍ଷ, ୯୯ ଦିନ''' |'''ଲର୍ଡ ମାଉଣ୍ଟବ୍ୟାଟେନ'''<br />{{small|('''ଗଭର୍ଣ୍ଣର ଜେନେରାଲ''')}} |- ! ୨ | bgcolor="#E6F2FF"|[[File:V. P. Menon.jpg|100px]] | bgcolor="#E6F2FF"| '''ଭି. ପି. ମେନନ'''<br/>{{small|CSI, CIE<br/>(୧୮୯୩{{ndash}}୧୯୬୫)<br/> ରାଜ୍ୟ ମନ୍ତ୍ରଣାଳୟରେ ସଚିବ<br/> (କାର୍ଯ୍ୟକାରୀ)}} | bgcolor="#E6F2FF"| '''ମାଡ୍ରାସ ରାଜ୍ୟ''' | bgcolor="#E6F2FF"| ୬ ମଇ ୧୯୫୧ | bgcolor="#E6F2FF"| ୧୭ ଜୁଲାଇ ୧୯୫୧ | bgcolor="#E6F2FF"| '''୭୨ ଦିନ''' | rowspan="2" | [[ରାଜେନ୍ଦ୍ର ପ୍ରସାଦ]]<br/>{{small|(କାର୍ଯ୍ୟକାରୀ)}} |- ! ୩ | [[File:Asaf Ali 1949.jpg|70px]] | '''ଆସଫ ଅଲ୍ଲୀ'''<br/>{{small|(୧୮୮୮{{ndash}}୧୯୫୩)<br/> ଆମେରିକାରେ ଭାରତର ରାଷ୍ଟ୍ରଦୂତ}} | '''ଯୁକ୍ତପ୍ରଦେଶ''' | ୧୮ ଜୁଲାଇ ୧୯୫୧ | ୬ ଜୁନ ୧୯୫୨ | '''୩୨୪ ଦିନ'''<br/>'''{{small|(ମୋଟ ୩ ବର୍ଷ, ୨୭୬ ଦିନ)}}''' |- ! ୪ | [[File:Saiyid Fazl Ali.jpg|70px]] | {{small|ବିଚାରପତି (ଅବସରପ୍ରାପ୍ତ)}}<br/>'''ସୟଦ ଫଜଲ ଅଲ୍ଲୀ'''<br/>{{small|(୧୮୮୬{{ndash}}୧୯୫୯)<br/> ଭାରତର ସର୍ବୋଚ୍ଚ ନ୍ୟାୟାଳୟର ବିଚାରପତି}} | [[ବିହାର]] | ୭ ଜୁନ ୧୯୫୨ | ୯ ଫେବୃଆରୀ ୧୯୫୪ | '''୧ ବର୍ଷ, ୨୪୭ ଦିନ''' | rowspan="4" |[[ରାଜେନ୍ଦ୍ର ପ୍ରସାଦ]] |- ! ୫ | [[File:Kumarasami raja.jpg|70px]] | '''ପି. ଏସ୍. କୁମାରସ୍ୱାମୀ ରାଜା'''<br/>{{small|(୧୮୯୮{{ndash}}୧୯୫୭)<br/> ମାଡ୍ରାସ ରାଜ୍ୟର ମୁଖ୍ୟମନ୍ତ୍ରୀ}} | '''ମାଡ୍ରାସ ରାଜ୍ୟ''' | ୧୦ ଫେବୃଆରୀ ୧୯୫୪ | ୧୧ ସେପ୍ଟେମ୍ବର ୧୯୫୬ | '''୨ ବର୍ଷ, ୨୧୪ ଦିନ''' |- ! ୬ | [[File:Bhim Sen Sachar.png|70px]] | '''ଭୀମ ସେନ ସଚ୍ଚର'''<br/>{{small|(୧୮୯୪{{ndash}}୧୯୭୮)<br/> ପଞ୍ଜାବର ମୁଖ୍ୟମନ୍ତ୍ରୀ}} | [[ପଞ୍ଜାବ]] | ୧୨ ସେପ୍ଟେମ୍ବର ୧୯୫୬ | ୩୧ ଜୁଲାଇ ୧୯୫୭{{ref label|§|§|§}}{{efn-lg|ଆନ୍ଧ୍ରପ୍ରଦେଶର ରାଜ୍ୟପାଳ ଭାବରେ ବଦଳି ହୋଇଥିଲେ}} | '''୩୨୨ ଦିନ''' |- ! ୭ | [[File:Y N Sukhtankar.jpg|70px]] | '''ଯଶୋବନ୍ତ ନାରାୟଣ ସୁକଥଙ୍କର'''<br/>{{small|CIE, ICS (ଅବସରପ୍ରାପ୍ତ)<br/>(୧୮୯୭{{ndash}}୧୯୭୩)<br/> ଭାରତର କ୍ୟାବିନେଟ୍ ସଚିବ}} | '''ବମ୍ବେ ରାଜ୍ୟ''' | ୩୧ ଜୁଲାଇ ୧୯୫୭ | ୧୫ ସେପ୍ଟେମ୍ବର ୧୯୬୨ | '''୫ ବର୍ଷ, ୪୬ ଦିନ''' |- ! ୮ | [[File:Ajudhia Nath Khosla.jpg|70px]] | '''ଅଯୋଧ୍ୟା ନାଥ ଖୋସଲା'''<br/>{{small|(୧୮୯୨{{ndash}}୧୯୮୪)<br/> ରାଜ୍ୟସଭା ସାଂସଦ}} | [[ପଞ୍ଜାବ]] | ୧୬ ସେପ୍ଟେମ୍ବର ୧୯୬୨ | ୫ ଅଗଷ୍ଟ ୧୯୬୬ | '''୩ ବର୍ଷ, ୩୨୩ ଦିନ''' | rowspan="3"| [[ସର୍ବପଲ୍ଲୀ ରାଧାକୃଷ୍ଣନ]] |- bgcolor="#E6F2FF" ! ୯ | [[File: Justice Khaleel Ahmed.jpg|70px]] | {{small|ବିଚାରପତି}}<br/>'''ଖଲିଲ ଅହମ୍ମଦ'''<br/>{{small|(୧୯୦୭{{ndash}}କାର୍ଯ୍ୟକାଳ ସମୟରେ ମୃତ୍ୟୁ)<br/>ଓଡ଼ିଶା ଉଚ୍ଚ ନ୍ୟାୟାଳୟର ମୁଖ୍ୟ ବିଚାରପତି<br/>(କାର୍ଯ୍ୟକାରୀ)}} | [[ବିହାର]] | ୫ ଅଗଷ୍ଟ ୧୯୬୬ | ୧୧ ସେପ୍ଟେମ୍ବର ୧୯୬୬ | '''୩୭ ଦିନ''' |- ! ୧୦ | [[File:Ajudhia Nath Khosla.jpg|70px]] | '''ଅଯୋଧ୍ୟା ନାଥ ଖୋସଲା'''<br/>{{small|(୧୮୯୨{{ndash}}୧୯୮୪)<br/> ରାଜ୍ୟସଭା ସାଂସଦ}} | [[ପଞ୍ଜାବ]] | ୧୨ ସେପ୍ଟେମ୍ବର ୧୯୬୬ | ୩୦ ଜାନୁଆରୀ ୧୯୬୮ | '''୧ ବର୍ଷ, ୧୪୦ ଦିନ'''<br />'''{{small|(ମୋଟ ୫ ବର୍ଷ, ୯୮ ଦିନ)}}''' |- ! ୧୧ | [[File:Shaukatullah Shah Ansari.jpg|70px]] | '''ଶୌକତୁଲ୍ଲା ଶାହ ଅନସାରୀ'''<br/>{{small|(୧୯୦୮{{ndash}}୧୯୭୨)<br/> ବିଦର (କର୍ଣ୍ଣାଟକ)ର ଲୋକସଭା ସାଂସଦ}} | [[ଉତ୍ତରପ୍ରଦେଶ]] | ୩୧ ଜାନୁଆରୀ ୧୯୬୮ | ୨୦ ସେପ୍ଟେମ୍ବର ୧୯୭୧ | '''୩ ବର୍ଷ, ୨୩୨ ଦିନ''' | [[ଜାକିର ହୁସେନ]] |- ! ୧୨ | bgcolor="#E6F2FF"| [[File:Jogendra Singh (politician).jpg|70px]] | bgcolor="#E6F2FF"| '''ସର୍ଦ୍ଦାର ଯୋଗେନ୍ଦ୍ର ସିଂହ'''<br/>{{small|(୧୯୦୩{{ndash}}୧୯୭୯)<br/> ବହରାଇଚ (ଉତ୍ତରପ୍ରଦେଶ)ର ଲୋକସଭା ସାଂସଦ <br/> (କାର୍ଯ୍ୟକାରୀ)}} | bgcolor="#E6F2FF"| [[ଉତ୍ତରପ୍ରଦେଶ]] | bgcolor="#E6F2FF"| ୨୦ ସେପ୍ଟେମ୍ବର ୧୯୭୧ | bgcolor="#E6F2FF"| ୩୦ ଜୁନ ୧୯୭୨{{ref label|§|§|§}}{{efn-lg|ରାଜସ୍ଥାନର ରାଜ୍ୟପାଳ ଭାବରେ ବଦଳି ହୋଇଥିଲେ}} | bgcolor="#E6F2FF"| '''୨୮୪ ଦିନ''' | rowspan="4"| [[ଭି. ଭି. ଗିରି]] |- bgcolor="#E6F2FF" ! ୧୩ | [[File:Gati Krushna Misra.jpg|70px]] | {{small|ବିଚାରପତି}}<br/>'''ଗତିକୃଷ୍ଣ ମିଶ୍ର'''<br/>{{small|(ମୃତ୍ୟୁ. ୨୦୦୯)<br/>ଓଡ଼ିଶା ଉଚ୍ଚ ନ୍ୟାୟାଳୟର ମୁଖ୍ୟ ବିଚାରପତି<br/>(କାର୍ଯ୍ୟକାରୀ)}} | [[ଓଡ଼ିଶା]] | ୧ ଜୁଲାଇ ୧୯୭୨ | ୮ ନଭେମ୍ବର ୧୯୭୨ | '''୧୩୦ ଦିନ''' |- ! ୧୪ | [[File:Basappa Danappa Jatti, 5th Vice President of India.jpg|70px]] | '''ବି. ଡି. ଜତ୍ତୀ'''<br/>{{small|(୧୯୧୨{{ndash}}୨୦୦୨)<br/> ମହୀଶୂର ରାଜ୍ୟର ମୁଖ୍ୟମନ୍ତ୍ରୀ}} | [[କର୍ଣ୍ଣାଟକ]] | ୮ ନଭେମ୍ବର ୧୯୭୨ | ୨୦ ଅଗଷ୍ଟ ୧୯୭୪{{ref label|‡|‡|‡}}{{efn-lg|ଭାରତର ଉପରାଷ୍ଟ୍ରପତି ହେବା ପାଇଁ ଇସ୍ତଫା ଦେଇଥିଲେ}} | '''୧ ବର୍ଷ, ୨୮୫ ଦିନ''' |- bgcolor="#E6F2FF" ! (୧୩) | [[File:Gati Krushna Misra.jpg|70px]] | {{small|ବିଚାରପତି}}<br/>'''ଗତିକୃଷ୍ଣ ମିଶ୍ର'''<br/>{{small|(ମୃତ୍ୟୁ. ୨୦୦୯)<br/>ଓଡ଼ିଶା ଉଚ୍ଚ ନ୍ୟାୟାଳୟର ମୁଖ୍ୟ ବିଚାରପତି<br/>(କାର୍ଯ୍ୟକାରୀ)}} | [[ଓଡ଼ିଶା]] | ୨୧ ଅଗଷ୍ଟ ୧୯୭୪ | ୨୫ ଅକ୍ଟୋବର ୧୯୭୪ | '''୬୫ ଦିନ'''<br/>'''{{small|(ମୋଟ ୧୯୫ ଦିନ)}}''' |- ! ୧୫ | [[File:Photo Akbar Ali Khan.jpg|70px]] | '''ଆକବର ଅଲ୍ଲୀ ଖାନ'''<br/>{{small|(୧୮୯୯{{ndash}}୧୯୯୪)<br/>ଉତ୍ତରପ୍ରଦେଶର ରାଜ୍ୟପାଳ}} | [[ଆନ୍ଧ୍ରପ୍ରଦେଶ]] | ୨୫ ଅକ୍ଟୋବର ୧୯୭୪ | ୧୭ ଅପ୍ରେଲ ୧୯୭୬{{ref label|‡|‡|‡}} | '''୧ ବର୍ଷ, ୧୭୫ ଦିନ''' | rowspan="3"| [[ଫକରୁଦ୍ଦିନ ଅଲ୍ଲୀ ଅହମ୍ମଦ]] |- bgcolor="#E6F2FF" ! ୧୬ | [[File:Siba Narain Sankar.jpg|70px]] | {{small|ବିଚାରପତି}}<br/>'''ଶିବ ନାରାୟଣ ଶଙ୍କର'''<br/>{{small|(୧୯୧୫{{ndash}}କାର୍ଯ୍ୟକାଳ ସମୟରେ ମୃତ୍ୟୁ)<br/>ଓଡ଼ିଶା ଉଚ୍ଚ ନ୍ୟାୟାଳୟର ମୁଖ୍ୟ ବିଚାରପତି<br/>(କାର୍ଯ୍ୟକାରୀ)}} | [[ଦିଲ୍ଲୀ]] | ୧୭ ଅପ୍ରେଲ ୧୯୭୬ | ୭ ଫେବୃଆରୀ ୧୯୭୭ | '''୨୯୬ ଦିନ''' |- ! ୧୭ | [[File:Harcharan Singh Brar ex CM.png|70px]] | '''ହରଚରଣ ସିଂହ ବ୍ରାର'''<br/>{{small|(୧୯୨୨{{ndash}}୨୦୦୯)<br/> ପଞ୍ଜାବର ବିଧାୟକ}} | [[ପଞ୍ଜାବ]] | ୭ ଫେବୃଆରୀ ୧୯୭୭ | ୨୨ ସେପ୍ଟେମ୍ବର ୧୯୭୭{{ref label|§|§|§}}{{efn-lg|ହରିଆଣାର ରାଜ୍ୟପାଳ ଭାବରେ ବଦଳି ହୋଇଥିଲେ}} | '''୨୨୭ ଦିନ''' |- ! ୧୮ | [[File:Pt Bhagwat Dayal Sharma.JPG|70px]] | '''ଭଗବତ ଦୟାଲ ଶର୍ମା'''<br/>{{small|(୧୯୧୮{{ndash}}୧୯୯୩)<br/> ହରିଆଣାର ମୁଖ୍ୟମନ୍ତ୍ରୀ}} | [[ହରିଆଣା]] | ୨୩ ସେପ୍ଟେମ୍ବର ୧୯୭୭ | ୩୦ ଅପ୍ରେଲ ୧୯୮୦{{ref label|§|§|§}}{{efn-lg|ମଧ୍ୟପ୍ରଦେଶର ରାଜ୍ୟପାଳ ଭାବରେ ବଦଳି ହୋଇଥିଲେ}} | '''୨ ବର୍ଷ, ୨୨୦ ଦିନ''' | rowspan="5"| [[ନୀଲମ ସଞ୍ଜୀବ ରେଡ୍ଡୀ]] |- ! ୧୯ | [[File:C M Poonacha.gif|70px]] | '''ସି. ଏମ. ପୁନାଚା'''<br/>{{small|(୧୯୧୦{{ndash}}୧୯୯୦)<br/>ମଧ୍ୟପ୍ରଦେଶର ରାଜ୍ୟପାଳ}} | [[କର୍ଣ୍ଣାଟକ]] | ୩୦ ଅପ୍ରେଲ ୧୯୮୦ | ୩୦ ସେପ୍ଟେମ୍ବର ୧୯୮୦ | '''୧୫୩ ଦିନ''' |- bgcolor="#E6F2FF" ! ୨୦ | [[File: Justice SK Ray.jpg|70px]] | {{small|ବିଚାରପତି}}<br/>'''ସୁକାନ୍ତ କିଶୋର ରାୟ'''<br/>{{small|(୧୯୧୮{{ndash}}୨୦୦୨)<br/>ଓଡ଼ିଶା ଉଚ୍ଚ ନ୍ୟାୟାଳୟର ମୁଖ୍ୟ ବିଚାରପତି<br/>(କାର୍ଯ୍ୟକାରୀ)}} | [[ଓଡ଼ିଶା]] | ୧ ଅକ୍ଟୋବର ୧୯୮୦ | ୩ ନଭେମ୍ବର ୧୯୮୦ | '''୩୩ ଦିନ''' |- ! (୧୯) | [[File:C M Poonacha.gif|70px]] | '''ସି. ଏମ. ପୁନାଚା'''<br/>{{small|(୧୯୧୦{{ndash}}୧୯୯୦)<br/> ମଧ୍ୟପ୍ରଦେଶର ରାଜ୍ୟପାଳ}} | [[କର୍ଣ୍ଣାଟକ]] | ୪ ନଭେମ୍ବର ୧୯୮୦ | ୨୪ ଜୁନ ୧୯୮୨ | '''୧ ବର୍ଷ, ୨୩୨ ଦିନ''' |- bgcolor="#E6F2FF" ! ୨୧ | [[File:Ranganath Mishra.png|70px]] | {{small|ବିଚାରପତି}}<br/>'''ରଙ୍ଗନାଥ ମିଶ୍ର'''<br/>{{small|(୧୯୨୬{{ndash}}୨୦୧୨)<br/>ଓଡ଼ିଶା ଉଚ୍ଚ ନ୍ୟାୟାଳୟର ମୁଖ୍ୟ ବିଚାରପତି<br/>(କାର୍ଯ୍ୟକାରୀ)}} | [[ଓଡ଼ିଶା]] | ୨୫ ଜୁନ ୧୯୮୨ | ୩୧ ଅଗଷ୍ଟ ୧୯୮୨ | '''୬୭ ଦିନ''' |- ! (୧୯) | [[File:C M Poonacha.gif|70px]] | '''ସି. ଏମ. ପୁନାଚା'''<br/>{{small|(୧୯୧୦{{ndash}}୧୯୯୦)<br/>ମଧ୍ୟପ୍ରଦେଶର ରାଜ୍ୟପାଳ}} | [[କର୍ଣ୍ଣାଟକ]] | ୧ ସେପ୍ଟେମ୍ବର ୧୯୮୨ | ୧୭ ଅଗଷ୍ଟ ୧୯୮୩ | '''୩୫୦ ଦିନ'''<br/>'''{{small|(ମୋଟ ୩ ବର୍ଷ, ୫ ଦିନ)}}''' | rowspan="2"| [[ଜ୍ଞାନୀ ଜୈଲ ସିଂହ]] |- ! ୨୨ | [[File:Bishambhar Nath Pande.jpg|70px]] | '''ବିଶମ୍ଭର ନାଥ ପାଣ୍ଡେ'''<br/>{{small|(୧୯୦୬{{ndash}}୧୯୯୮)<br/> ରାଜ୍ୟସଭା ସାଂସଦ, ଉତ୍ତରପ୍ରଦେଶ}} | [[ଉତ୍ତରପ୍ରଦେଶ]] | ୧୭ ଅଗଷ୍ଟ ୧୯୮୩ | ୨୦ ନଭେମ୍ବର ୧୯୮୮{{ref label|‡|‡|‡}} | '''୫ ବର୍ଷ, ୯୫ ଦିନ''' |- ! ୨୩ |[[File:Saiyid Nurul Hasan 16 (cropped).jpg|70px]] |'''ସୟଦ ନୁରୁଲ ହାସନ'''<br/>{{small|(୧୯୨୧{{ndash}}୧୯୯୩)<br/>ପଶ୍ଚିମବଙ୍ଗର ରାଜ୍ୟପାଳ}}<br/><small>(୨୦ ମାର୍ଚ୍ଚ ୧୯୮୯ ପର୍ଯ୍ୟନ୍ତ କାର୍ଯ୍ୟକାରୀ)</small> |[[ଉତ୍ତରପ୍ରଦେଶ]] | ୨୦ ନଭେମ୍ବର ୧୯୮୮ | ୬ ଫେବୃଆରୀ ୧୯୯୦{{ref label|§|§|§}}{{efn-lg|ପଶ୍ଚିମବଙ୍ଗର ରାଜ୍ୟପାଳ ଭାବରେ ବଦଳି ହୋଇଥିଲେ}} |'''୧ ବର୍ଷ, ୭୮ ଦିନ''' | rowspan="2" |[[ରାମସ୍ୱାମୀ ଭେଙ୍କଟରମଣ]] |- ! ୨୪ | [[File:Yagya Dutt Sharma.jpg|70px]] | '''ଯଜ୍ଞ ଦତ୍ତ ଶର୍ମା'''<br/>{{small|(୧୯୨୨{{ndash}}୧୯୯୬)<br/> ଗୁରୁଦାସପୁରର ଲୋକସଭା ସାଂସଦ, ପଞ୍ଜାବ}} | [[ପଞ୍ଜାବ]] | ୭ ଫେବୃଆରୀ ୧୯୯୦ | ୧ ଫେବୃଆରୀ ୧୯୯୩{{ref label|‡|‡|‡}} | '''୨ ବର୍ଷ, ୩୬୦ ଦିନ''' |- ! (୨୩) | bgcolor="#E6F2FF"| [[File:Saiyid Nurul Hasan 16 (cropped).jpg|70px]] | bgcolor="#E6F2FF"| '''ସୟଦ ନୁରୁଲ ହାସନ'''<br/>{{small|(୧୯୨୧{{ndash}}୧୯୯୩)<br/>ପଶ୍ଚିମବଙ୍ଗର ରାଜ୍ୟପାଳ<br/>(ଅତିରିକ୍ତ ଦାୟିତ୍ୱ)}} | bgcolor="#E6F2FF"| [[ଉତ୍ତରପ୍ରଦେଶ]] | bgcolor="#E6F2FF"| ୧ ଫେବୃଆରୀ ୧୯୯୩ | bgcolor="#E6F2FF"| ୩୧ ମଇ ୧୯୯୩ | bgcolor="#E6F2FF"| '''୧୧୯ ଦିନ'''<br/>'''{{small|(ମୋଟ ୧ ବର୍ଷ, ୧୯୭ ଦିନ)}}''' | rowspan="5"| [[ଶଙ୍କର ଦୟାଲ ଶର୍ମା]] |- ! ୨୫ | [[File:B. Satya Narayan Reddy portrait.jpg|70px]] | '''ବି. ସତ୍ୟ ନାରାୟଣ ରେଡ୍ଡୀ'''<br/>{{small|(୧୯୨୭{{ndash}}୨୦୧୨)<br/>ଉତ୍ତରପ୍ରଦେଶର ରାଜ୍ୟପାଳ}} | [[ଆନ୍ଧ୍ରପ୍ରଦେଶ]] | ୧ ଜୁନ ୧୯୯୩ | ୧୭ ଜୁନ ୧୯୯୫ | '''୨ ବର୍ଷ, ୧୬ ଦିନ''' |- ! ୨୬ | [[File:Gopala Ramanujam.jpg|70px]] | '''ଗୋପାଳ ରାମାନୁଜମ୍'''<br/>{{small|(୧୯୧୫{{ndash}}୨୦୦୧)<br/> ଗୋଆର ରାଜ୍ୟପାଳ}} | [[ତାମିଲନାଡୁ]] | ୧୮ ଜୁନ ୧୯୯୫ | ୩୦ ଜାନୁଆରୀ ୧୯୯୭ | '''୧ ବର୍ଷ, ୨୨୬ ଦିନ''' |- ! ୨୭ | bgcolor="#E6F2FF"| [[File:K. V. Raghunatha Reddy (cropped).jpg|70px]] | bgcolor="#E6F2FF"| '''କେ. ଭି. ରଘୁନାଥ ରେଡ୍ଡୀ'''<br/>{{small|(୧୯୨୪{{ndash}}୨୦୦୨)<br/>ପଶ୍ଚିମବଙ୍ଗର ରାଜ୍ୟପାଳ}}<br/>{{small|(ଅତିରିକ୍ତ ଦାୟିତ୍ୱ)}} | bgcolor="#E6F2FF"| [[ଆନ୍ଧ୍ରପ୍ରଦେଶ]] | bgcolor="#E6F2FF"| ୩୧ ଜାନୁଆରୀ ୧୯୯୭ | bgcolor="#E6F2FF"| ୧୨ ଫେବୃଆରୀ ୧୯୯୭ | bgcolor="#E6F2FF"| '''୧୨ ଦିନ''' |- ! (୨୬) | [[File:Gopala Ramanujam.jpg|70px]] | '''ଗୋପାଳ ରାମାନୁଜମ୍'''<br/>{{small|(୧୯୧୫{{ndash}}୨୦୦୧)<br/>ଗୋଆର ରାଜ୍ୟପାଳ}} | [[ତାମିଲନାଡୁ]] | ୧୩ ଫେବୃଆରୀ ୧୯୯୭ | ୧୩ ଡିସେମ୍ବର ୧୯୯୭ | '''୩୦୩ ଦିନ'''<br/>'''{{small|(ମୋଟ ୨ ବର୍ଷ, ୧୬୪ ଦିନ)}}''' |- ! (୨୭) | bgcolor="#E6F2FF"| [[File:K. V. Raghunatha Reddy (cropped).jpg|70px]] | bgcolor="#E6F2FF"| '''କେ. ଭି. ରଘୁନାଥ ରେଡ୍ଡୀ'''<br/>{{small|(୧୯୨୪{{ndash}}୨୦୦୨)<br/>ପଶ୍ଚିମବଙ୍ଗର ରାଜ୍ୟପାଳ<br/>(ଅତିରିକ୍ତ ଦାୟିତ୍ୱ)}} | bgcolor="#E6F2FF"| [[ଆନ୍ଧ୍ରପ୍ରଦେଶ]] | bgcolor="#E6F2FF"| ୧୩ ଡିସେମ୍ବର ୧୯୯୭ | bgcolor="#E6F2FF"| ୨୭ ଅପ୍ରେଲ ୧୯୯୮ | bgcolor="#E6F2FF"| '''୧୩୫ ଦିନ''' | rowspan="5"| [[କେ. ଆର୍. ନାରାୟଣନ]] |- bgcolor="#E6F2FF" ! ୨୮ | [[File:The Chairman, Economic Advisory Council to the Prime Minister, Dr. C. Rangarajan addressing a press conference on ‘Economic Review 2012-13’, in New Delhi on April 23, 2013 (cropped).jpg|70px]] | '''ସି. ରଙ୍ଗରାଜନ'''<br/>{{small|(ଜନ୍ମ. ୧୯୩୨)<br/>ଆନ୍ଧ୍ରପ୍ରଦେଶର ରାଜ୍ୟପାଳ<br/>(ଅତିରିକ୍ତ ଦାୟିତ୍ୱ)}} | [[ତାମିଲନାଡୁ]] | ୨୭ ଅପ୍ରେଲ ୧୯୯୮ | ୧୪ ନଭେମ୍ବର ୧୯୯୯ | '''୧ ବର୍ଷ, ୨୦୧ ଦିନ''' |- ! ୨୯ | [[File:Colour photo of M M Rajendran.png|70px]] | '''ଏମ୍. ଏମ୍. ରାଜେନ୍ଦ୍ରନ'''<br/>{{small|ଆଇ.ଏ.ଏସ୍. (ଅବସରପ୍ରାପ୍ତ)<br/>(୧୯୩୫{{ndash}}୨୦୨୩)<br/> ତାମିଲନାଡୁର ମୁଖ୍ୟ ଶାସନ ସଚିବ}} | [[ତାମିଲନାଡୁ]] | ୧୫ ନଭେମ୍ବର ୧୯୯୯ | ୩ ମାର୍ଚ୍ଚ ୨୦୦୩ | '''୩ ବର୍ଷ, ୧୦୮ ଦିନ''' |- ! ୩୦ | [[File:The Vice President, Shri Mohd. Hamid Ansari with the Governor of Tamil Nadu, Shri Surjit Singh Barnala and the Chief Minister of Tamil Nadu, Dr. Kalaignar M. Karunanidhi (cropped) (Surjit Singh Barnala).png|70px]] | '''ସୁରଜିତ ସିଂହ ବରନାଲା'''<br/>{{small|(୧୯୨୫{{ndash}}୨୦୧୭)<br/> ପଞ୍ଜାବର ମୁଖ୍ୟମନ୍ତ୍ରୀ}} | [[ପଞ୍ଜାବ]] | ୪ ମାର୍ଚ୍ଚ ୨୦୦୩ | ୧୬ ନଭେମ୍ବର ୨୦୦୩ | '''୨୫୭ ଦିନ''' |- ! (୨୯) | [[File:Colour photo of M M Rajendran.png|70px]] | '''ଏମ୍. ଏମ୍. ରାଜେନ୍ଦ୍ରନ'''<br/>{{small|ଆଇ.ଏ.ଏସ୍. (ଅବସରପ୍ରାପ୍ତ)<br/>(୧୯୩୫{{ndash}}୨୦୨୩)<br/> ତାମିଲନାଡୁର ମୁଖ୍ୟ ଶାସନ ସଚିବ}} | [[ତାମିଲନାଡୁ]] | ୧୬ ନଭେମ୍ବର ୨୦୦୩ | ୧୭ ନଭେମ୍ବର ୨୦୦୪ | '''୧ ବର୍ଷ, ୧ ଦିନ''' |- ! ୩୧ | [[File:The Governor of Karnataka, Shri Rameshwar Thakur in Bangalore on January 13, 2008.jpg|70px]] | '''ରାମେଶ୍ୱର ଠାକୁର'''<br/>{{small|(୧୯୨୫{{ndash}}୨୦୧୫)<br/>କେନ୍ଦ୍ର ଅର୍ଥ ରାଷ୍ଟ୍ରମନ୍ତ୍ରୀ}} | [[ଝାଡ଼ଖଣ୍ଡ]] | ୧୮ ନଭେମ୍ବର ୨୦୦୪ | ୨୧ ଅଗଷ୍ଟ ୨୦୦୭{{ref label|§|§|§}}{{efn-lg|କର୍ଣ୍ଣାଟକର ରାଜ୍ୟପାଳ ଭାବରେ ବଦଳି ହୋଇଥିଲେ}} | '''୨ ବର୍ଷ, ୨୭୬ ଦିନ''' | [[ଏ. ପି. ଜେ. ଅବଦୁଲ କଲାମ]] |- ! ୩୨ | [[File:Murlidhar Chandrakant Bhandare 1.jpg|70px]] | '''ମୁରଲୀଧର ଚନ୍ଦ୍ରକାନ୍ତ ଭଣ୍ଡାରେ'''<br/>{{small|(୧୯୨୮{{ndash}}୨୦୨୪)<br/> ରାଜ୍ୟସଭା ସାଂସଦ, ମହାରାଷ୍ଟ୍ର}} | [[ମହାରାଷ୍ଟ୍ର]] | ୨୧ ଅଗଷ୍ଟ ୨୦୦୭ | ୨୦ ମାର୍ଚ୍ଚ ୨୦୧୩ | '''୫ ବର୍ଷ, ୨୧୧ ଦିନ''' | [[ପ୍ରତିଭା ପାଟିଲ]] |- ! ୩୩ | [[File:Governor S. C. Jamir with CM Naveen Patnaik and President Kovind (cropped).jpg|70px]] | '''ଏସ୍. ସି. ଜାମିର'''<br/>{{small|(ଜନ୍ମ. ୧୯୩୧)<br/>ନାଗାଲାଣ୍ଡର ମୁଖ୍ୟମନ୍ତ୍ରୀ}} | [[ନାଗାଲାଣ୍ଡ]] | ୨୧ ମାର୍ଚ୍ଚ ୨୦୧୩ | ୨୦ ମାର୍ଚ୍ଚ ୨୦୧୮ | '''୪ ବର୍ଷ, ୩୬୪ ଦିନ''' | [[ପ୍ରଣବ ମୁଖାର୍ଜୀ]] |- ! ୩୪ | bgcolor="#E6F2FF"| [[File:The Governor of Jammu and Kashmir, Shri Satya Pal Malik calling on the Union Home Minister, Shri Rajnath Singh, in New Delhi on October 10, 2018 (cropped).JPG|70px]] | bgcolor="#E6F2FF"| '''ସତ୍ୟପାଲ ମଲିକ'''<br/>{{small|(୧୯୪୬{{ndash}}୨୦୨୫)<br/>ବିହାରର ରାଜ୍ୟପାଳ<br/>(ଅତିରିକ୍ତ ଦାୟିତ୍ୱ)}} | bgcolor="#E6F2FF"| [[ଉତ୍ତରପ୍ରଦେଶ]] | bgcolor="#E6F2FF"| ୨୧ ମାର୍ଚ୍ଚ ୨୦୧୮ | bgcolor="#E6F2FF"| ୨୮ ମଇ ୨୦୧୮ | bgcolor="#E6F2FF"| '''୬୮ ଦିନ''' | rowspan="2"| [[ରାମ ନାଥ କୋବିନ୍ଦ]] |- ! ୩୫ | [[File:Prof. Ganeshi Lal.jpg|70x70px]] | '''ଗଣେଶୀ ଲାଲ'''<br/>{{small|(ଜନ୍ମ. ୧୯୪୧)<br/> ହରିଆଣାର ବିଧାୟକ}} | [[ହରିଆଣା]] | ୨୯ ମଇ ୨୦୧୮ | ୩୦ ଅକ୍ଟୋବର ୨୦୨୩ | '''୫ ବର୍ଷ, ୧୫୪ ଦିନ''' |- ! ୩୬ | [[File:Raghubar Das with Jual Oram (cropped).jpg|70px]] | '''ରଘୁବର ଦାସ'''<br/>{{small|(ଜନ୍ମ. ୧୯୫୫)<br/>ଝାଡ଼ଖଣ୍ଡର ମୁଖ୍ୟମନ୍ତ୍ରୀ}} | [[ଝାଡ଼ଖଣ୍ଡ]] | ୩୧ ଅକ୍ଟୋବର ୨୦୨୩ | ୩ ଜାନୁଆରୀ ୨୦୨୫{{ref label|‡|‡|‡}} | '''୧ ବର୍ଷ, ୬୪ ଦିନ''' | rowspan="2"| [[ଦ୍ରୌପଦୀ ମୁର୍ମୁ]] |- ! ୩୭ | [[File:GTaYHuVaAAAc5dU.jpg|93x93px]] | '''ହରିବାବୁ କମ୍ଭମପତି'''<br/>{{small|(ଜନ୍ମ. ୧୯୫୩)<br/> ମିଜୋରାମର ରାଜ୍ୟପାଳ}} | [[ଆନ୍ଧ୍ରପ୍ରଦେଶ]] | ୩ ଜାନୁଆରୀ ୨୦୨୫ | ''ବର୍ତ୍ତମାନ ପଦାଧିକାରୀ'' | '''{{#expr: floor( ( {{#time:U||en}} - {{#time:U|2025-01-03|en}} ) / 31536000 ) }} ବର୍ଷ, {{#expr: floor( ( ( {{#time:U||en}} - {{#time:U|2025-01-03|en}} ) mod 31536000 ) / 86400 ) }} ଦିନ''' |} {{div col|colwidth=35em}} {{reflist|group=lower-greek}} {{div col end}} == ଆଧାର == {{ଆଧାର}} {{ଓଡ଼ିଶା}} {{ଓଡ଼ିଶା ପ୍ରସଙ୍ଗ}} {{ଓଡ଼ିଶାର ରାଜ୍ୟପାଳ}} [[ଶ୍ରେଣୀ:ଓଡ଼ିଶାର ରାଜ୍ୟପାଳ]] [[ଶ୍ରେଣୀ:ତାଲିକା]] b3c58wsczanp7qwga29bzkynwog7ff4 595855 595854 2026-06-01T18:16:19Z SamyakSamantasinghar 42167 595855 wikitext text/x-wiki {{Short description|ଓଡ଼ିଶାର ରାଜ୍ୟପାଳ, ଭାରତର ପୂର୍ବବର୍ତ୍ତୀ ରାଜ୍ୟ}} {{Use dmy dates|date=December 2025}} {{Infobox | title = ଓଡ଼ିଶାର ରାଜ୍ୟପାଳ | image = [[File:Seal of Odisha.png|120px|ଓଡ଼ିଶାର ରାଜପ୍ରତୀକ]] | caption = '''ଓଡ଼ିଶାର ରାଜପ୍ରତୀକ''' | image2 = [[File:GTaYHuVaAAAc5dU.jpg|200px|କମ୍ଭମ୍ପାଟି ହରିବାବୁ]] | caption2 = '''ବର୍ତ୍ତମାନ ପଦାଧିକାରୀ'''<br/>'''ହରିବାବୁ କମ୍ଭମପତି'''<br/>{{small|୩ ଜାନୁଆରୀ ୨୦୨୫ ଠାରୁ}} | label1 = ସମ୍ବୋଧନ | data1 = '''ମହାମହିମ'''<br/>ମାନ୍ୟବର ରାଜ୍ୟପାଳ ମହୋଦୟ / ମହୋଦୟା | label2 = ବାସଭବନ | data2 = ଲୋକ ଭବନ, ଭୁବନେଶ୍ୱର<br/>ଲୋକ ଭବନ, ପୁରୀ | label3 = ନିଯୁକ୍ତିଦାତା | data3 = '''[[ଭାରତର ରାଷ୍ଟ୍ରପତି]]''' | label4 = କାର୍ଯ୍ୟକାଳ ସୀମା | data4 = ରାଷ୍ଟ୍ରପତିଙ୍କ ଇଚ୍ଛାଧୀନ | label5 = ଗଠନ | data5 = ୧ ଅପ୍ରେଲ ୧୯୩୬ | label6 = ପ୍ରଥମ ପଦାଧିକାରୀ | data6 = ସାର୍ ଜନ୍ ଅଷ୍ଟେନ୍ ହବ୍ୟାକ୍ | label7 = ଦରମା | data7 = ₹୩,୫୦,୦୦୦/ମାସିକ<br/>₹୪୨,୦୦,୦୦୦/ବାର୍ଷିକ | label8 = ୱେବସାଇଟ୍ | data8 = [http://www.rajbhavanodisha.gov.in/ rajbhavanodisha.gov.in] }} '''ଓଡ଼ିଶାର ରାଜ୍ୟପାଳ''' ହେଉଛନ୍ତି [[ଭାରତ]]ର ଏକ ରାଜ୍ୟ [[ଓଡ଼ିଶା]]ର ସାମ୍ବିଧାନିକ ମୁଖ୍ୟ । କେନ୍ଦ୍ର ସ୍ତରରେ ଭାରତର ରାଷ୍ଟ୍ରପତିଙ୍କର ଯେପରି କ୍ଷମତା ଓ କାର୍ଯ୍ୟାବଳୀ ରହିଛି, ରାଜ୍ୟ ସ୍ତରରେ ରାଜ୍ୟପାଳଙ୍କର ମଧ୍ୟ ସମାନ କ୍ଷମତା ଓ କାର୍ଯ୍ୟାବଳୀ ରହିଥାଏ । ସେମାନେ ଭାରତର ରାଷ୍ଟ୍ରପତିଙ୍କ ଦ୍ୱାରା ନିଯୁକ୍ତ ହୋଇ ରାଜ୍ୟରେ ଅବସ୍ଥାପିତ ହୁଅନ୍ତି ଏବଂ ସାଧାରଣତଃ ସେମାନେ ଯେଉଁ ରାଜ୍ୟର ଶାସନ ଦାୟିତ୍ୱରେ ଥାଆନ୍ତି, ସେହି ରାଜ୍ୟର ସ୍ଥାନୀୟ ବାସିନ୍ଦା ହୋଇନଥାନ୍ତି । ରାଷ୍ଟ୍ରପତି କେଉଁ ଆଧାରରେ ପ୍ରାର୍ଥୀମାନଙ୍କୁ ମୂଲ୍ୟାୟନ କରନ୍ତି, ସେହି ବିଷୟରେ [[ଭାରତର ସମ୍ବିଧାନ]]ରେ କୌଣସି ଉଲ୍ଲେଖ ନାହିଁ । ରାଜ୍ୟପାଳ ନାମମାତ୍ର ମୁଖ୍ୟ ଭାବରେ କାର୍ଯ୍ୟ କରୁଥିବା ବେଳେ ପ୍ରକୃତ କ୍ଷମତା [[ଓଡ଼ିଶାର ମୁଖ୍ୟମନ୍ତ୍ରୀମାନଙ୍କର ତାଲିକା|ରାଜ୍ୟର ମୁଖ୍ୟମନ୍ତ୍ରୀ]] ଏବଂ ତାଙ୍କ ମନ୍ତ୍ରୀପରିଷଦଙ୍କ ହାତରେ ନ୍ୟସ୍ତ ଥାଏ । ୩ ଜାନୁଆରୀ ୨୦୨୫ ଠାରୁ '''ହରିବାବୁ କମ୍ଭମପତି''' ବର୍ତ୍ତମାନର ରାଜ୍ୟପାଳ ଭାବରେ ଦାୟିତ୍ୱ ନିର୍ବାହ କରୁଛନ୍ତି । ଯଦି ୮ ଜଣ କାମଚଳା ରାଜ୍ୟପାଳ ଏବଂ ୧ ଜଣ ଅତିରିକ୍ତ ଦାୟିତ୍ୱରେ ଥିବା ରାଜ୍ୟପାଳଙ୍କୁ ହିସାବକୁ ନିଆଯାଏ, ତେବେ ଓଡ଼ିଶାରେ ସର୍ବମୋଟ ୩୬ ଜଣ ରାଜ୍ୟପାଳ କାର୍ଯ୍ୟ କରିଛନ୍ତି । == ତାଲିକା == ;ସୂଚୀ *{{note label|†|†|†}} କାର୍ଯ୍ୟକାଳ ସମୟରେ ମୃତ୍ୟୁ *{{note label|§|§|§}} ବଦଳି *{{note label|‡|‡|‡}} ଇସ୍ତଫା/ବହିଷ୍କୃତ ;ରଙ୍ଗ ସୂଚୀ *{{legend2|#E6F2FF}} ହାଲୁକା ନୀଳ ରଙ୍ଗ କାମଚଳା/ଅତିରିକ୍ତ ଦାୟିତ୍ୱକୁ ଦର୍ଶାଉଛି {| class="wikitable sortable" style="text-align:center; border:1px #aaf solid;" ! rowspan="2"| କ୍ରମିକ ନଂ. ! rowspan="2" class="unsortable"| ଚିତ୍ର ! rowspan="2" style="width:14em" | ନାମ<br>{{small|(ଜୀବନକାଳ) <br/> ପୂର୍ବ ପଦବୀ}} ! rowspan="2" style="width:7em" | ଗୃହ ରାଜ୍ୟ ! colspan="3"| କାର୍ଯ୍ୟକାଳ ! rowspan="2" style="width:7em" | ନିଯୁକ୍ତିଦାତା<br/>([[ଭାରତର ରାଷ୍ଟ୍ରପତି|ରାଷ୍ଟ୍ରପତି]]) |- ! style="width:7em"| କାର୍ଯ୍ୟଭାର ଆରମ୍ଭ ! style="width:7em"| କାର୍ଯ୍ୟଭାର ଶେଷ ! style="width:5em"| ପଦବୀରେ ଥିବା ସମୟ |- ! colspan="8" |ଓଡ଼ିଶା ପ୍ରଦେଶ, ବ୍ରିଟିଶ ଭାରତ (୧୯୩୬ - ୧୯୪୭) |- !୧ | | '''ସାର୍ ଜନ୍ ଅଷ୍ଟେନ୍ ହବ୍ୟାକ୍''' <br/> {{small|(୧୮୭୮{{ndash}}୧୯୬୮)}} | rowspan="4" |'''ଯୁକ୍ତରାଜ୍ୟ (UK)''' | ୧ ଅପ୍ରେଲ ୧୯୩୬ | ୧୧ ଅଗଷ୍ଟ ୧୯୩୮ | '''୨ ବର୍ଷ, ୧୩୨ ଦିନ''' |'''ଫ୍ରିମ୍ୟାନ୍ ଥୋମାସ୍'''<br />{{small|('''ଭାଇସରୟ''')}} |- !- | bgcolor="#E6F2FF"| | bgcolor="#E6F2FF"| '''ଜର୍ଜ ଟାଉନସେଣ୍ଡ ବୋଗ୍'''<br/> {{small|CSI, CSE, ICS<br/> (୧୮୮୪{{ndash}}୧୯୬୯) <br/>(କାମଚଳା)}} | bgcolor="#E6F2FF"| ୧୧ ଅଗଷ୍ଟ ୧୯୩୮ | bgcolor="#E6F2FF"| ୭ ଡିସେମ୍ବର ୧୯୩୮ | bgcolor="#E6F2FF"| '''୧୮୮ ଦିନ''' | rowspan="3" |'''ଭିକ୍ଟର ହୋପ୍'''<br />{{small|('''ଭାଇସରୟ''')}} |- !୨ | |'''ସାର୍ ଜନ୍ ଅଷ୍ଟେନ୍ ହବ୍ୟାକ୍''' <br/> {{small|(୧୮୭୮{{ndash}}୧୯୬୮)}} | ୮ ଡିସେମ୍ବର ୧୯୩୮ | ୩୧ ମାର୍ଚ୍ଚ ୧୯୪୧ | '''୨ ବର୍ଷ, ୧୧୩ ଦିନ'''<br />'''{{small|(ମୋଟ ୪ ବର୍ଷ, ୨୪୫ ଦିନ)}}''' |- !୩ | | '''ସାର୍ ହଥର୍ଣ୍ଣ ଲୁଇସ୍'''<br/>{{small|KCST, KCIE, ICS<br/> (୧୮୮୮{{ndash}}୧୯୭୦)}} | ୧ ଅପ୍ରେଲ ୧୯୪୧ | ୩୧ ମାର୍ଚ୍ଚ ୧୯୪୬ | '''୪ ବର୍ଷ, ୩୬୪ ଦିନ''' |- !୪ | [[File:Chandulal_Madhavlal_Trivedi.png|103x103px]] | '''ଚାନ୍ଦୁଲାଲ ମାଧବଲାଲ ତ୍ରିବେଦୀ'''<br/> {{small|KCS, CIE, OBE, ICS<br/> (୧୮୯୩{{ndash}}୧୯୮୦) <br/> ଯୁଦ୍ଧ ବିଭାଗରେ ସଚିବ}} | [[ଗୁଜରାଟ]] | ୧ ଅପ୍ରେଲ ୧୯୪୬ | ୧୪ ଅଗଷ୍ଟ ୧୯୪୭ | '''୧ ବର୍ଷ, ୧୩୫ ଦିନ''' | '''ଆର୍କିବାଲ୍ଡ ୱାଭେଲ'''<br />{{small|('''ଭାଇସରୟ''')}} |- ! colspan="8" |ଓଡ଼ିଶା ପ୍ରଦେଶ, ଭାରତୀୟ ଅଧିରାଜ୍ୟ (୧୯୪୭ - ୧୯୫୦) |- ! ୧ | [[File:Kailash Nath Katju.jpg|70px]] | '''କୈଳାସ ନାଥ କାଟଜୁ'''<br /> {{small|(୧୮୮୭{{ndash}}୧୯୬୮)<br/> '''ଯୁକ୍ତପ୍ରଦେଶ'''ର ଅସ୍ଥାୟୀ ସରକାରରେ ମନ୍ତ୍ରୀ}} | '''କେନ୍ଦ୍ରୀୟ ପ୍ରଦେଶ ଓ ବେରାର''' | ୧୫ ଅଗଷ୍ଟ ୧୯୪୭ | ୨୦ ଜୁନ ୧୯୪୮{{ref label|§|§|§}}{{efn-lg|ପଶ୍ଚିମବଙ୍ଗର ରାଜ୍ୟପାଳ ଭାବରେ ବଦଳି ହୋଇଥିଲେ}} | '''୩୧୦ ଦିନ''' | rowspan="2" | '''ଲର୍ଡ ମାଉଣ୍ଟବ୍ୟାଟେନ'''<br />{{small|('''ଗଭର୍ଣ୍ଣର ଜେନେରାଲ''')}} |- ! ୨ | [[File:Asaf Ali 1949.jpg|70px]] | '''ଆସଫ ଅଲ୍ଲୀ'''<br />{{small|(୧୮୮୮{{ndash}}୧୯୫୩)<br/> ଆମେରିକାରେ ଭାରତର ରାଷ୍ଟ୍ରଦୂତ}} | '''ଯୁକ୍ତପ୍ରଦେଶ''' | ୨୧ ଜୁନ ୧୯୪୮ | ୨୫ ଜାନୁଆରୀ ୧୯୫୦ | '''୧ ବର୍ଷ, ୨୧୮ ଦିନ''' |- ! colspan="8" |ଓଡ଼ିଶା ରାଜ୍ୟ, ଭାରତୀୟ ଗଣରାଜ୍ୟ (୧୯୫୦ ପରେ) |- !୧ | [[File:Asaf Ali 1949.jpg|70px]] |'''ଆସଫ ଅଲ୍ଲୀ'''<br />{{small|(୧୮୮୮{{ndash}}୧୯୫୩)<br/> ଆମେରିକାରେ ଭାରତର ରାଷ୍ଟ୍ରଦୂତ}} |'''ଯୁକ୍ତପ୍ରଦେଶ''' |୨୬ ଜାନୁଆରୀ ୧୯୫୦ |୫ ମଇ ୧୯୫୧ |'''୧ ବର୍ଷ, ୯୯ ଦିନ''' |'''ଲର୍ଡ ମାଉଣ୍ଟବ୍ୟାଟେନ'''<br />{{small|('''ଗଭର୍ଣ୍ଣର ଜେନେରାଲ''')}} |- ! ୨ | bgcolor="#E6F2FF"|[[File:V. P. Menon.jpg|100px]] | bgcolor="#E6F2FF"| '''ଭି. ପି. ମେନନ'''<br/>{{small|CSI, CIE<br/>(୧୮୯୩{{ndash}}୧୯୬୫)<br/> ରାଜ୍ୟ ମନ୍ତ୍ରଣାଳୟରେ ସଚିବ<br/> (କାମଚଳା)}} | bgcolor="#E6F2FF"| '''ମାଡ୍ରାସ ରାଜ୍ୟ''' | bgcolor="#E6F2FF"| ୬ ମଇ ୧୯୫୧ | bgcolor="#E6F2FF"| ୧୭ ଜୁଲାଇ ୧୯୫୧ | bgcolor="#E6F2FF"| '''୭୨ ଦିନ''' | rowspan="2" | [[ରାଜେନ୍ଦ୍ର ପ୍ରସାଦ]]<br/>{{small|(କାମଚଳା)}} |- ! ୩ | [[File:Asaf Ali 1949.jpg|70px]] | '''ଆସଫ ଅଲ୍ଲୀ'''<br/>{{small|(୧୮୮୮{{ndash}}୧୯୫୩)<br/> ଆମେରିକାରେ ଭାରତର ରାଷ୍ଟ୍ରଦୂତ}} | '''ଯୁକ୍ତପ୍ରଦେଶ''' | ୧୮ ଜୁଲାଇ ୧୯୫୧ | ୬ ଜୁନ ୧୯୫୨ | '''୩୨୪ ଦିନ'''<br/>'''{{small|(ମୋଟ ୩ ବର୍ଷ, ୨୭୬ ଦିନ)}}''' |- ! ୪ | [[File:Saiyid Fazl Ali.jpg|70px]] | {{small|ବିଚାରପତି (ଅବସରପ୍ରାପ୍ତ)}}<br/>'''ସୟଦ ଫଜଲ ଅଲ୍ଲୀ'''<br/>{{small|(୧୮୮୬{{ndash}}୧୯୫୯)<br/> ଭାରତର ସର୍ବୋଚ୍ଚ ନ୍ୟାୟାଳୟର ବିଚାରପତି}} | [[ବିହାର]] | ୭ ଜୁନ ୧୯୫୨ | ୯ ଫେବୃଆରୀ ୧୯୫୪ | '''୧ ବର୍ଷ, ୨୪୭ ଦିନ''' | rowspan="4" |[[ରାଜେନ୍ଦ୍ର ପ୍ରସାଦ]] |- ! ୫ | [[File:Kumarasami raja.jpg|70px]] | '''ପି. ଏସ୍. କୁମାରସ୍ୱାମୀ ରାଜା'''<br/>{{small|(୧୮୯୮{{ndash}}୧୯୫୭)<br/> ମାଡ୍ରାସ ରାଜ୍ୟର ମୁଖ୍ୟମନ୍ତ୍ରୀ}} | '''ମାଡ୍ରାସ ରାଜ୍ୟ''' | ୧୦ ଫେବୃଆରୀ ୧୯୫୪ | ୧୧ ସେପ୍ଟେମ୍ବର ୧୯୫୬ | '''୨ ବର୍ଷ, ୨୧୪ ଦିନ''' |- ! ୬ | [[File:Bhim Sen Sachar.png|70px]] | '''ଭୀମ ସେନ ସଚ୍ଚର'''<br/>{{small|(୧୮୯୪{{ndash}}୧୯୭୮)<br/> ପଞ୍ଜାବର ମୁଖ୍ୟମନ୍ତ୍ରୀ}} | [[ପଞ୍ଜାବ]] | ୧୨ ସେପ୍ଟେମ୍ବର ୧୯୫୬ | ୩୧ ଜୁଲାଇ ୧୯୫୭{{ref label|§|§|§}}{{efn-lg|ଆନ୍ଧ୍ରପ୍ରଦେଶର ରାଜ୍ୟପାଳ ଭାବରେ ବଦଳି ହୋଇଥିଲେ}} | '''୩୨୨ ଦିନ''' |- ! ୭ | [[File:Y N Sukhtankar.jpg|70px]] | '''ଯଶୋବନ୍ତ ନାରାୟଣ ସୁକଥଙ୍କର'''<br/>{{small|CIE, ICS (ଅବସରପ୍ରାପ୍ତ)<br/>(୧୮୯୭{{ndash}}୧୯୭୩)<br/> ଭାରତର କ୍ୟାବିନେଟ୍ ସଚିବ}} | '''ବମ୍ବେ ରାଜ୍ୟ''' | ୩୧ ଜୁଲାଇ ୧୯୫୭ | ୧୫ ସେପ୍ଟେମ୍ବର ୧୯୬୨ | '''୫ ବର୍ଷ, ୪୬ ଦିନ''' |- ! ୮ | [[File:Ajudhia Nath Khosla.jpg|70px]] | '''ଅଯୋଧ୍ୟା ନାଥ ଖୋସଲା'''<br/>{{small|(୧୮୯୨{{ndash}}୧୯୮୪)<br/> ରାଜ୍ୟସଭା ସାଂସଦ}} | [[ପଞ୍ଜାବ]] | ୧୬ ସେପ୍ଟେମ୍ବର ୧୯୬୨ | ୫ ଅଗଷ୍ଟ ୧୯୬୬ | '''୩ ବର୍ଷ, ୩୨୩ ଦିନ''' | rowspan="3"| [[ସର୍ବପଲ୍ଲୀ ରାଧାକୃଷ୍ଣନ]] |- bgcolor="#E6F2FF" ! ୯ | [[File: Justice Khaleel Ahmed.jpg|70px]] | {{small|ବିଚାରପତି}}<br/>'''ଖଲିଲ ଅହମ୍ମଦ'''<br/>{{small|(୧୯୦୭{{ndash}}କାର୍ଯ୍ୟକାଳ ସମୟରେ ମୃତ୍ୟୁ)<br/>ଓଡ଼ିଶା ଉଚ୍ଚ ନ୍ୟାୟାଳୟର ମୁଖ୍ୟ ବିଚାରପତି<br/>(କାମଚଳା)}} | [[ବିହାର]] | ୫ ଅଗଷ୍ଟ ୧୯୬୬ | ୧୧ ସେପ୍ଟେମ୍ବର ୧୯୬୬ | '''୩୭ ଦିନ''' |- ! ୧୦ | [[File:Ajudhia Nath Khosla.jpg|70px]] | '''ଅଯୋଧ୍ୟା ନାଥ ଖୋସଲା'''<br/>{{small|(୧୮୯୨{{ndash}}୧୯୮୪)<br/> ରାଜ୍ୟସଭା ସାଂସଦ}} | [[ପଞ୍ଜାବ]] | ୧୨ ସେପ୍ଟେମ୍ବର ୧୯୬୬ | ୩୦ ଜାନୁଆରୀ ୧୯୬୮ | '''୧ ବର୍ଷ, ୧୪୦ ଦିନ'''<br />'''{{small|(ମୋଟ ୫ ବର୍ଷ, ୯୮ ଦିନ)}}''' |- ! ୧୧ | [[File:Shaukatullah Shah Ansari.jpg|70px]] | '''ଶୌକତୁଲ୍ଲା ଶାହ ଅନସାରୀ'''<br/>{{small|(୧୯୦୮{{ndash}}୧୯୭୨)<br/> ବିଦର (କର୍ଣ୍ଣାଟକ)ର ଲୋକସଭା ସାଂସଦ}} | [[ଉତ୍ତରପ୍ରଦେଶ]] | ୩୧ ଜାନୁଆରୀ ୧୯୬୮ | ୨୦ ସେପ୍ଟେମ୍ବର ୧୯୭୧ | '''୩ ବର୍ଷ, ୨୩୨ ଦିନ''' | [[ଜାକିର ହୁସେନ]] |- ! ୧୨ | bgcolor="#E6F2FF"| [[File:Jogendra Singh (politician).jpg|70px]] | bgcolor="#E6F2FF"| '''ସର୍ଦ୍ଦାର ଯୋଗେନ୍ଦ୍ର ସିଂହ'''<br/>{{small|(୧୯୦୩{{ndash}}୧୯୭୯)<br/> ବହରାଇଚ (ଉତ୍ତରପ୍ରଦେଶ)ର ଲୋକସଭା ସାଂସଦ <br/> (କାମଚଳା)}} | bgcolor="#E6F2FF"| [[ଉତ୍ତରପ୍ରଦେଶ]] | bgcolor="#E6F2FF"| ୨୦ ସେପ୍ଟେମ୍ବର ୧୯୭୧ | bgcolor="#E6F2FF"| ୩୦ ଜୁନ ୧୯୭୨{{ref label|§|§|§}}{{efn-lg|ରାଜସ୍ଥାନର ରାଜ୍ୟପାଳ ଭାବରେ ବଦଳି ହୋଇଥିଲେ}} | bgcolor="#E6F2FF"| '''୨୮୪ ଦିନ''' | rowspan="4"| [[ଭି. ଭି. ଗିରି]] |- bgcolor="#E6F2FF" ! ୧୩ | [[File:Gati Krushna Misra.jpg|70px]] | {{small|ବିଚାରପତି}}<br/>'''ଗତିକୃଷ୍ଣ ମିଶ୍ର'''<br/>{{small|(ମୃତ୍ୟୁ. ୨୦୦୯)<br/>ଓଡ଼ିଶା ଉଚ୍ଚ ନ୍ୟାୟାଳୟର ମୁଖ୍ୟ ବିଚାରପତି<br/>(କାମଚଳା)}} | [[ଓଡ଼ିଶା]] | ୧ ଜୁଲାଇ ୧୯୭୨ | ୮ ନଭେମ୍ବର ୧୯୭୨ | '''୧୩୦ ଦିନ''' |- ! ୧୪ | [[File:Basappa Danappa Jatti, 5th Vice President of India.jpg|70px]] | '''ବି. ଡି. ଜତ୍ତୀ'''<br/>{{small|(୧୯୧୨{{ndash}}୨୦୦୨)<br/> ମହୀଶୂର ରାଜ୍ୟର ମୁଖ୍ୟମନ୍ତ୍ରୀ}} | [[କର୍ଣ୍ଣାଟକ]] | ୮ ନଭେମ୍ବର ୧୯୭୨ | ୨୦ ଅଗଷ୍ଟ ୧୯୭୪{{ref label|‡|‡|‡}}{{efn-lg|ଭାରତର ଉପରାଷ୍ଟ୍ରପତି ହେବା ପାଇଁ ଇସ୍ତଫା ଦେଇଥିଲେ}} | '''୧ ବର୍ଷ, ୨୮୫ ଦିନ''' |- bgcolor="#E6F2FF" ! (୧୩) | [[File:Gati Krushna Misra.jpg|70px]] | {{small|ବିଚାରପତି}}<br/>'''ଗତିକୃଷ୍ଣ ମିଶ୍ର'''<br/>{{small|(ମୃତ୍ୟୁ. ୨୦୦୯)<br/>ଓଡ଼ିଶା ଉଚ୍ଚ ନ୍ୟାୟାଳୟର ମୁଖ୍ୟ ବିଚାରପତି<br/>(କାମଚଳା)}} | [[ଓଡ଼ିଶା]] | ୨୧ ଅଗଷ୍ଟ ୧୯୭୪ | ୨୫ ଅକ୍ଟୋବର ୧୯୭୪ | '''୬୫ ଦିନ'''<br/>'''{{small|(ମୋଟ ୧୯୫ ଦିନ)}}''' |- ! ୧୫ | [[File:Photo Akbar Ali Khan.jpg|70px]] | '''ଆକବର ଅଲ୍ଲୀ ଖାନ'''<br/>{{small|(୧୮୯୯{{ndash}}୧୯୯୪)<br/>ଉତ୍ତରପ୍ରଦେଶର ରାଜ୍ୟପାଳ}} | [[ଆନ୍ଧ୍ରପ୍ରଦେଶ]] | ୨୫ ଅକ୍ଟୋବର ୧୯୭୪ | ୧୭ ଅପ୍ରେଲ ୧୯୭୬{{ref label|‡|‡|‡}} | '''୧ ବର୍ଷ, ୧୭୫ ଦିନ''' | rowspan="3"| [[ଫକରୁଦ୍ଦିନ ଅଲ୍ଲୀ ଅହମ୍ମଦ]] |- bgcolor="#E6F2FF" ! ୧୬ | [[File:Siba Narain Sankar.jpg|70px]] | {{small|ବିଚାରପତି}}<br/>'''ଶିବ ନାରାୟଣ ଶଙ୍କର'''<br/>{{small|(୧୯୧୫{{ndash}}କାର୍ଯ୍ୟକାଳ ସମୟରେ ମୃତ୍ୟୁ)<br/>ଓଡ଼ିଶା ଉଚ୍ଚ ନ୍ୟାୟାଳୟର ମୁଖ୍ୟ ବିଚାରପତି<br/>(କାମଚଳା)}} | [[ଦିଲ୍ଲୀ]] | ୧୭ ଅପ୍ରେଲ ୧୯୭୬ | ୭ ଫେବୃଆରୀ ୧୯୭୭ | '''୨୯୬ ଦିନ''' |- ! ୧୭ | [[File:Harcharan Singh Brar ex CM.png|70px]] | '''ହରଚରଣ ସିଂହ ବ୍ରାର'''<br/>{{small|(୧୯୨୨{{ndash}}୨୦୦୯)<br/> ପଞ୍ଜାବର ବିଧାୟକ}} | [[ପଞ୍ଜାବ]] | ୭ ଫେବୃଆରୀ ୧୯୭୭ | ୨୨ ସେପ୍ଟେମ୍ବର ୧୯୭୭{{ref label|§|§|§}}{{efn-lg|ହରିଆଣାର ରାଜ୍ୟପାଳ ଭାବରେ ବଦଳି ହୋଇଥିଲେ}} | '''୨୨୭ ଦିନ''' |- ! ୧୮ | [[File:Pt Bhagwat Dayal Sharma.JPG|70px]] | '''ଭଗବତ ଦୟାଲ ଶର୍ମା'''<br/>{{small|(୧୯୧୮{{ndash}}୧୯୯୩)<br/> ହରିଆଣାର ମୁଖ୍ୟମନ୍ତ୍ରୀ}} | [[ହରିଆଣା]] | ୨୩ ସେପ୍ଟେମ୍ବର ୧୯୭୭ | ୩୦ ଅପ୍ରେଲ ୧୯୮୦{{ref label|§|§|§}}{{efn-lg|ମଧ୍ୟପ୍ରଦେଶର ରାଜ୍ୟପାଳ ଭାବରେ ବଦଳି ହୋଇଥିଲେ}} | '''୨ ବର୍ଷ, ୨୨୦ ଦିନ''' | rowspan="5"| [[ନୀଲମ ସଞ୍ଜୀବ ରେଡ୍ଡୀ]] |- ! ୧୯ | [[File:C M Poonacha.gif|70px]] | '''ସି. ଏମ. ପୁନାଚା'''<br/>{{small|(୧୯୧୦{{ndash}}୧୯୯୦)<br/>ମଧ୍ୟପ୍ରଦେଶର ରାଜ୍ୟପାଳ}} | [[କର୍ଣ୍ଣାଟକ]] | ୩୦ ଅପ୍ରେଲ ୧୯୮୦ | ୩୦ ସେପ୍ଟେମ୍ବର ୧୯୮୦ | '''୧୫୩ ଦିନ''' |- bgcolor="#E6F2FF" ! ୨୦ | [[File: Justice SK Ray.jpg|70px]] | {{small|ବିଚାରପତି}}<br/>'''ସୁକାନ୍ତ କିଶୋର ରାୟ'''<br/>{{small|(୧୯୧୮{{ndash}}୨୦୦୨)<br/>ଓଡ଼ିଶା ଉଚ୍ଚ ନ୍ୟାୟାଳୟର ମୁଖ୍ୟ ବିଚାରପତି<br/>(କାମଚଳା)}} | [[ଓଡ଼ିଶା]] | ୧ ଅକ୍ଟୋବର ୧୯୮୦ | ୩ ନଭେମ୍ବର ୧୯୮୦ | '''୩୩ ଦିନ''' |- ! (୧୯) | [[File:C M Poonacha.gif|70px]] | '''ସି. ଏମ. ପୁନାଚା'''<br/>{{small|(୧୯୧୦{{ndash}}୧୯୯୦)<br/> ମଧ୍ୟପ୍ରଦେଶର ରାଜ୍ୟପାଳ}} | [[କର୍ଣ୍ଣାଟକ]] | ୪ ନଭେମ୍ବର ୧୯୮୦ | ୨୪ ଜୁନ ୧୯୮୨ | '''୧ ବର୍ଷ, ୨୩୨ ଦିନ''' |- bgcolor="#E6F2FF" ! ୨୧ | [[File:Ranganath Mishra.png|70px]] | {{small|ବିଚାରପତି}}<br/>'''ରଙ୍ଗନାଥ ମିଶ୍ର'''<br/>{{small|(୧୯୨୬{{ndash}}୨୦୧୨)<br/>ଓଡ଼ିଶା ଉଚ୍ଚ ନ୍ୟାୟାଳୟର ମୁଖ୍ୟ ବିଚାରପତି<br/>(କାମଚଳା)}} | [[ଓଡ଼ିଶା]] | ୨୫ ଜୁନ ୧୯୮୨ | ୩୧ ଅଗଷ୍ଟ ୧୯୮୨ | '''୬୭ ଦିନ''' |- ! (୧୯) | [[File:C M Poonacha.gif|70px]] | '''ସି. ଏମ. ପୁନାଚା'''<br/>{{small|(୧୯୧୦{{ndash}}୧୯୯୦)<br/>ମଧ୍ୟପ୍ରଦେଶର ରାଜ୍ୟପାଳ}} | [[କର୍ଣ୍ଣାଟକ]] | ୧ ସେପ୍ଟେମ୍ବର ୧୯୮୨ | ୧୭ ଅଗଷ୍ଟ ୧୯୮୩ | '''୩୫୦ ଦିନ'''<br/>'''{{small|(ମୋଟ ୩ ବର୍ଷ, ୫ ଦିନ)}}''' | rowspan="2"| [[ଜ୍ଞାନୀ ଜୈଲ ସିଂହ]] |- ! ୨୨ | [[File:Bishambhar Nath Pande.jpg|70px]] | '''ବିଶମ୍ଭର ନାଥ ପାଣ୍ଡେ'''<br/>{{small|(୧୯୦୬{{ndash}}୧୯୯୮)<br/> ରାଜ୍ୟସଭା ସାଂସଦ, ଉତ୍ତରପ୍ରଦେଶ}} | [[ଉତ୍ତରପ୍ରଦେଶ]] | ୧୭ ଅଗଷ୍ଟ ୧୯୮୩ | ୨୦ ନଭେମ୍ବର ୧୯୮୮{{ref label|‡|‡|‡}} | '''୫ ବର୍ଷ, ୯୫ ଦିନ''' |- ! ୨୩ |[[File:Saiyid Nurul Hasan 16 (cropped).jpg|70px]] |'''ସୟଦ ନୁରୁଲ ହାସନ'''<br/>{{small|(୧୯୨୧{{ndash}}୧୯୯୩)<br/>ପଶ୍ଚିମବଙ୍ଗର ରାଜ୍ୟପାଳ}}<br/><small>(୨୦ ମାର୍ଚ୍ଚ ୧୯୮୯ ପର୍ଯ୍ୟନ୍ତ କାମଚଳା)</small> |[[ଉତ୍ତରପ୍ରଦେଶ]] | ୨୦ ନଭେମ୍ବର ୧୯୮୮ | ୬ ଫେବୃଆରୀ ୧୯୯୦{{ref label|§|§|§}}{{efn-lg|ପଶ୍ଚିମବଙ୍ଗର ରାଜ୍ୟପାଳ ଭାବରେ ବଦଳି ହୋଇଥିଲେ}} |'''୧ ବର୍ଷ, ୭୮ ଦିନ''' | rowspan="2" |[[ରାମସ୍ୱାମୀ ଭେଙ୍କଟରମଣ]] |- ! ୨୪ | [[File:Yagya Dutt Sharma.jpg|70px]] | '''ଯଜ୍ଞ ଦତ୍ତ ଶର୍ମା'''<br/>{{small|(୧୯୨୨{{ndash}}୧୯୯୬)<br/> ଗୁରୁଦାସପୁରର ଲୋକସଭା ସାଂସଦ, ପଞ୍ଜାବ}} | [[ପଞ୍ଜାବ]] | ୭ ଫେବୃଆରୀ ୧୯୯୦ | ୧ ଫେବୃଆରୀ ୧୯୯୩{{ref label|‡|‡|‡}} | '''୨ ବର୍ଷ, ୩୬୦ ଦିନ''' |- ! (୨୩) | bgcolor="#E6F2FF"| [[File:Saiyid Nurul Hasan 16 (cropped).jpg|70px]] | bgcolor="#E6F2FF"| '''ସୟଦ ନୁରୁଲ ହାସନ'''<br/>{{small|(୧୯୨୧{{ndash}}୧୯୯୩)<br/>ପଶ୍ଚିମବଙ୍ଗର ରାଜ୍ୟପାଳ<br/>(ଅତିରିକ୍ତ ଦାୟିତ୍ୱ)}} | bgcolor="#E6F2FF"| [[ଉତ୍ତରପ୍ରଦେଶ]] | bgcolor="#E6F2FF"| ୧ ଫେବୃଆରୀ ୧୯୯୩ | bgcolor="#E6F2FF"| ୩୧ ମଇ ୧୯୯୩ | bgcolor="#E6F2FF"| '''୧୧୯ ଦିନ'''<br/>'''{{small|(ମୋଟ ୧ ବର୍ଷ, ୧୯୭ ଦିନ)}}''' | rowspan="5"| [[ଶଙ୍କର ଦୟାଲ ଶର୍ମା]] |- ! ୨୫ | [[File:B. Satya Narayan Reddy portrait.jpg|70px]] | '''ବି. ସତ୍ୟ ନାରାୟଣ ରେଡ୍ଡୀ'''<br/>{{small|(୧୯୨୭{{ndash}}୨୦୧୨)<br/>ଉତ୍ତରପ୍ରଦେଶର ରାଜ୍ୟପାଳ}} | [[ଆନ୍ଧ୍ରପ୍ରଦେଶ]] | ୧ ଜୁନ ୧୯୯୩ | ୧୭ ଜୁନ ୧୯୯୫ | '''୨ ବର୍ଷ, ୧୬ ଦିନ''' |- ! ୨୬ | [[File:Gopala Ramanujam.jpg|70px]] | '''ଗୋପାଳ ରାମାନୁଜମ୍'''<br/>{{small|(୧୯୧୫{{ndash}}୨୦୦୧)<br/> ଗୋଆର ରାଜ୍ୟପାଳ}} | [[ତାମିଲନାଡୁ]] | ୧୮ ଜୁନ ୧୯୯୫ | ୩୦ ଜାନୁଆରୀ ୧୯୯୭ | '''୧ ବର୍ଷ, ୨୨୬ ଦିନ''' |- ! ୨୭ | bgcolor="#E6F2FF"| [[File:K. V. Raghunatha Reddy (cropped).jpg|70px]] | bgcolor="#E6F2FF"| '''କେ. ଭି. ରଘୁନାଥ ରେଡ୍ଡୀ'''<br/>{{small|(୧୯୨୪{{ndash}}୨୦୦୨)<br/>ପଶ୍ଚିମବଙ୍ଗର ରାଜ୍ୟପାଳ}}<br/>{{small|(ଅତିରିକ୍ତ ଦାୟିତ୍ୱ)}} | bgcolor="#E6F2FF"| [[ଆନ୍ଧ୍ରପ୍ରଦେଶ]] | bgcolor="#E6F2FF"| ୩୧ ଜାନୁଆରୀ ୧୯୯୭ | bgcolor="#E6F2FF"| ୧୨ ଫେବୃଆରୀ ୧୯୯୭ | bgcolor="#E6F2FF"| '''୧୨ ଦିନ''' |- ! (୨୬) | [[File:Gopala Ramanujam.jpg|70px]] | '''ଗୋପାଳ ରାମାନୁଜମ୍'''<br/>{{small|(୧୯୧୫{{ndash}}୨୦୦୧)<br/>ଗୋଆର ରାଜ୍ୟପାଳ}} | [[ତାମିଲନାଡୁ]] | ୧୩ ଫେବୃଆରୀ ୧୯୯୭ | ୧୩ ଡିସେମ୍ବର ୧୯୯୭ | '''୩୦୩ ଦିନ'''<br/>'''{{small|(ମୋଟ ୨ ବର୍ଷ, ୧୬୪ ଦିନ)}}''' |- ! (୨୭) | bgcolor="#E6F2FF"| [[File:K. V. Raghunatha Reddy (cropped).jpg|70px]] | bgcolor="#E6F2FF"| '''କେ. ଭି. ରଘୁନାଥ ରେଡ୍ଡୀ'''<br/>{{small|(୧୯୨୪{{ndash}}୨୦୦୨)<br/>ପଶ୍ଚିମବଙ୍ଗର ରାଜ୍ୟପାଳ<br/>(ଅତିରିକ୍ତ ଦାୟିତ୍ୱ)}} | bgcolor="#E6F2FF"| [[ଆନ୍ଧ୍ରପ୍ରଦେଶ]] | bgcolor="#E6F2FF"| ୧୩ ଡିସେମ୍ବର ୧୯୯୭ | bgcolor="#E6F2FF"| ୨୭ ଅପ୍ରେଲ ୧୯୯୮ | bgcolor="#E6F2FF"| '''୧୩୫ ଦିନ''' | rowspan="5"| [[କେ. ଆର୍. ନାରାୟଣନ]] |- bgcolor="#E6F2FF" ! ୨୮ | [[File:The Chairman, Economic Advisory Council to the Prime Minister, Dr. C. Rangarajan addressing a press conference on ‘Economic Review 2012-13’, in New Delhi on April 23, 2013 (cropped).jpg|70px]] | '''ସି. ରଙ୍ଗରାଜନ'''<br/>{{small|(ଜନ୍ମ. ୧୯୩୨)<br/>ଆନ୍ଧ୍ରପ୍ରଦେଶର ରାଜ୍ୟପାଳ<br/>(ଅତିରିକ୍ତ ଦାୟିତ୍ୱ)}} | [[ତାମିଲନାଡୁ]] | ୨୭ ଅପ୍ରେଲ ୧୯୯୮ | ୧୪ ନଭେମ୍ବର ୧୯୯୯ | '''୧ ବର୍ଷ, ୨୦୧ ଦିନ''' |- ! ୨୯ | [[File:Colour photo of M M Rajendran.png|70px]] | '''ଏମ୍. ଏମ୍. ରାଜେନ୍ଦ୍ରନ'''<br/>{{small|ଆଇ.ଏ.ଏସ୍. (ଅବସରପ୍ରାପ୍ତ)<br/>(୧୯୩୫{{ndash}}୨୦୨୩)<br/> ତାମିଲନାଡୁର ମୁଖ୍ୟ ଶାସନ ସଚିବ}} | [[ତାମିଲନାଡୁ]] | ୧୫ ନଭେମ୍ବର ୧୯୯୯ | ୩ ମାର୍ଚ୍ଚ ୨୦୦୩ | '''୩ ବର୍ଷ, ୧୦୮ ଦିନ''' |- ! ୩୦ | [[File:The Vice President, Shri Mohd. Hamid Ansari with the Governor of Tamil Nadu, Shri Surjit Singh Barnala and the Chief Minister of Tamil Nadu, Dr. Kalaignar M. Karunanidhi (cropped) (Surjit Singh Barnala).png|70px]] | '''ସୁରଜିତ ସିଂହ ବରନାଲା'''<br/>{{small|(୧୯୨୫{{ndash}}୨୦୧୭)<br/> ପଞ୍ଜାବର ମୁଖ୍ୟମନ୍ତ୍ରୀ}} | [[ପଞ୍ଜାବ]] | ୪ ମାର୍ଚ୍ଚ ୨୦୦୩ | ୧୬ ନଭେମ୍ବର ୨୦୦୩ | '''୨୫୭ ଦିନ''' |- ! (୨୯) | [[File:Colour photo of M M Rajendran.png|70px]] | '''ଏମ୍. ଏମ୍. ରାଜେନ୍ଦ୍ରନ'''<br/>{{small|ଆଇ.ଏ.ଏସ୍. (ଅବସରପ୍ରାପ୍ତ)<br/>(୧୯୩୫{{ndash}}୨୦୨୩)<br/> ତାମିଲନାଡୁର ମୁଖ୍ୟ ଶାସନ ସଚିବ}} | [[ତାମିଲନାଡୁ]] | ୧୬ ନଭେମ୍ବର ୨୦୦୩ | ୧୭ ନଭେମ୍ବର ୨୦୦୪ | '''୧ ବର୍ଷ, ୧ ଦିନ''' |- ! ୩୧ | [[File:The Governor of Karnataka, Shri Rameshwar Thakur in Bangalore on January 13, 2008.jpg|70px]] | '''ରାମେଶ୍ୱର ଠାକୁର'''<br/>{{small|(୧୯୨୫{{ndash}}୨୦୧୫)<br/>କେନ୍ଦ୍ର ଅର୍ଥ ରାଷ୍ଟ୍ରମନ୍ତ୍ରୀ}} | [[ଝାଡ଼ଖଣ୍ଡ]] | ୧୮ ନଭେମ୍ବର ୨୦୦୪ | ୨୧ ଅଗଷ୍ଟ ୨୦୦୭{{ref label|§|§|§}}{{efn-lg|କର୍ଣ୍ଣାଟକର ରାଜ୍ୟପାଳ ଭାବରେ ବଦଳି ହୋଇଥିଲେ}} | '''୨ ବର୍ଷ, ୨୭୬ ଦିନ''' | [[ଏ. ପି. ଜେ. ଅବଦୁଲ କଲାମ]] |- ! ୩୨ | [[File:Murlidhar Chandrakant Bhandare 1.jpg|70px]] | '''ମୁରଲୀଧର ଚନ୍ଦ୍ରକାନ୍ତ ଭଣ୍ଡାରେ'''<br/>{{small|(୧୯୨୮{{ndash}}୨୦୨୪)<br/> ରାଜ୍ୟସଭା ସାଂସଦ, ମହାରାଷ୍ଟ୍ର}} | [[ମହାରାଷ୍ଟ୍ର]] | ୨୧ ଅଗଷ୍ଟ ୨୦୦୭ | ୨୦ ମାର୍ଚ୍ଚ ୨୦୧୩ | '''୫ ବର୍ଷ, ୨୧୧ ଦିନ''' | [[ପ୍ରତିଭା ପାଟିଲ]] |- ! ୩୩ | [[File:Governor S. C. Jamir with CM Naveen Patnaik and President Kovind (cropped).jpg|70px]] | '''ଏସ୍. ସି. ଜାମିର'''<br/>{{small|(ଜନ୍ମ. ୧୯୩୧)<br/>ନାଗାଲାଣ୍ଡର ମୁଖ୍ୟମନ୍ତ୍ରୀ}} | [[ନାଗାଲାଣ୍ଡ]] | ୨୧ ମାର୍ଚ୍ଚ ୨୦୧୩ | ୨୦ ମାର୍ଚ୍ଚ ୨୦୧୮ | '''୪ ବର୍ଷ, ୩୬୪ ଦିନ''' | [[ପ୍ରଣବ ମୁଖାର୍ଜୀ]] |- ! ୩୪ | bgcolor="#E6F2FF"| [[File:The Governor of Jammu and Kashmir, Shri Satya Pal Malik calling on the Union Home Minister, Shri Rajnath Singh, in New Delhi on October 10, 2018 (cropped).JPG|70px]] | bgcolor="#E6F2FF"| '''ସତ୍ୟପାଲ ମଲିକ'''<br/>{{small|(୧୯୪୬{{ndash}}୨୦୨୫)<br/>ବିହାରର ରାଜ୍ୟପାଳ<br/>(ଅତିରିକ୍ତ ଦାୟିତ୍ୱ)}} | bgcolor="#E6F2FF"| [[ଉତ୍ତରପ୍ରଦେଶ]] | bgcolor="#E6F2FF"| ୨୧ ମାର୍ଚ୍ଚ ୨୦୧୮ | bgcolor="#E6F2FF"| ୨୮ ମଇ ୨୦୧୮ | bgcolor="#E6F2FF"| '''୬୮ ଦିନ''' | rowspan="2"| [[ରାମ ନାଥ କୋବିନ୍ଦ]] |- ! ୩୫ | [[File:Prof. Ganeshi Lal.jpg|70x70px]] | '''ଗଣେଶୀ ଲାଲ'''<br/>{{small|(ଜନ୍ମ. ୧୯୪୧)<br/> ହରିଆଣାର ବିଧାୟକ}} | [[ହରିଆଣା]] | ୨୯ ମଇ ୨୦୧୮ | ୩୦ ଅକ୍ଟୋବର ୨୦୨୩ | '''୫ ବର୍ଷ, ୧୫୪ ଦିନ''' |- ! ୩୬ | [[File:Raghubar Das with Jual Oram (cropped).jpg|70px]] | '''ରଘୁବର ଦାସ'''<br/>{{small|(ଜନ୍ମ. ୧୯୫୫)<br/>ଝାଡ଼ଖଣ୍ଡର ମୁଖ୍ୟମନ୍ତ୍ରୀ}} | [[ଝାଡ଼ଖଣ୍ଡ]] | ୩୧ ଅକ୍ଟୋବର ୨୦୨୩ | ୩ ଜାନୁଆରୀ ୨୦୨୫{{ref label|‡|‡|‡}} | '''୧ ବର୍ଷ, ୬୪ ଦିନ''' | rowspan="2"| [[ଦ୍ରୌପଦୀ ମୁର୍ମୁ]] |- ! ୩୭ | [[File:GTaYHuVaAAAc5dU.jpg|93x93px]] | '''ହରିବାବୁ କମ୍ଭମପତି'''<br/>{{small|(ଜନ୍ମ. ୧୯୫୩)<br/> ମିଜୋରାମର ରାଜ୍ୟପାଳ}} | [[ଆନ୍ଧ୍ରପ୍ରଦେଶ]] | ୩ ଜାନୁଆରୀ ୨୦୨୫ | ''ବର୍ତ୍ତମାନ ପଦାଧିକାରୀ'' | '''{{#expr: floor( ( {{#time:U||en}} - {{#time:U|2025-01-03|en}} ) / 31536000 ) }} ବର୍ଷ, {{#expr: floor( ( ( {{#time:U||en}} - {{#time:U|2025-01-03|en}} ) mod 31536000 ) / 86400 ) }} ଦିନ''' |} {{div col|colwidth=35em}} {{reflist|group=lower-greek}} {{div col end}} == ଆଧାର == {{ଆଧାର}} {{ଓଡ଼ିଶା}} {{ଓଡ଼ିଶା ପ୍ରସଙ୍ଗ}} {{ଓଡ଼ିଶାର ରାଜ୍ୟପାଳ}} [[ଶ୍ରେଣୀ:ଓଡ଼ିଶାର ରାଜ୍ୟପାଳ]] [[ଶ୍ରେଣୀ:ତାଲିକା]] qr5elwow67xnlrtdtontq876vcsl6ow 595867 595855 2026-06-01T19:35:17Z ~2026-32708-49 42300 /* ତାଲିକା */ removed dead link 595867 wikitext text/x-wiki {{Short description|ଓଡ଼ିଶାର ରାଜ୍ୟପାଳ, ଭାରତର ପୂର୍ବବର୍ତ୍ତୀ ରାଜ୍ୟ}} {{Use dmy dates|date=December 2025}} {{Infobox | title = ଓଡ଼ିଶାର ରାଜ୍ୟପାଳ | image = [[File:Seal of Odisha.png|120px|ଓଡ଼ିଶାର ରାଜପ୍ରତୀକ]] | caption = '''ଓଡ଼ିଶାର ରାଜପ୍ରତୀକ''' | image2 = [[File:GTaYHuVaAAAc5dU.jpg|200px|କମ୍ଭମ୍ପାଟି ହରିବାବୁ]] | caption2 = '''ବର୍ତ୍ତମାନ ପଦାଧିକାରୀ'''<br/>'''ହରିବାବୁ କମ୍ଭମପତି'''<br/>{{small|୩ ଜାନୁଆରୀ ୨୦୨୫ ଠାରୁ}} | label1 = ସମ୍ବୋଧନ | data1 = '''ମହାମହିମ'''<br/>ମାନ୍ୟବର ରାଜ୍ୟପାଳ ମହୋଦୟ / ମହୋଦୟା | label2 = ବାସଭବନ | data2 = ଲୋକ ଭବନ, ଭୁବନେଶ୍ୱର<br/>ଲୋକ ଭବନ, ପୁରୀ | label3 = ନିଯୁକ୍ତିଦାତା | data3 = '''[[ଭାରତର ରାଷ୍ଟ୍ରପତି]]''' | label4 = କାର୍ଯ୍ୟକାଳ ସୀମା | data4 = ରାଷ୍ଟ୍ରପତିଙ୍କ ଇଚ୍ଛାଧୀନ | label5 = ଗଠନ | data5 = ୧ ଅପ୍ରେଲ ୧୯୩୬ | label6 = ପ୍ରଥମ ପଦାଧିକାରୀ | data6 = ସାର୍ ଜନ୍ ଅଷ୍ଟେନ୍ ହବ୍ୟାକ୍ | label7 = ଦରମା | data7 = ₹୩,୫୦,୦୦୦/ମାସିକ<br/>₹୪୨,୦୦,୦୦୦/ବାର୍ଷିକ | label8 = ୱେବସାଇଟ୍ | data8 = [http://www.rajbhavanodisha.gov.in/ rajbhavanodisha.gov.in] }} '''ଓଡ଼ିଶାର ରାଜ୍ୟପାଳ''' ହେଉଛନ୍ତି [[ଭାରତ]]ର ଏକ ରାଜ୍ୟ [[ଓଡ଼ିଶା]]ର ସାମ୍ବିଧାନିକ ମୁଖ୍ୟ । କେନ୍ଦ୍ର ସ୍ତରରେ ଭାରତର ରାଷ୍ଟ୍ରପତିଙ୍କର ଯେପରି କ୍ଷମତା ଓ କାର୍ଯ୍ୟାବଳୀ ରହିଛି, ରାଜ୍ୟ ସ୍ତରରେ ରାଜ୍ୟପାଳଙ୍କର ମଧ୍ୟ ସମାନ କ୍ଷମତା ଓ କାର୍ଯ୍ୟାବଳୀ ରହିଥାଏ । ସେମାନେ ଭାରତର ରାଷ୍ଟ୍ରପତିଙ୍କ ଦ୍ୱାରା ନିଯୁକ୍ତ ହୋଇ ରାଜ୍ୟରେ ଅବସ୍ଥାପିତ ହୁଅନ୍ତି ଏବଂ ସାଧାରଣତଃ ସେମାନେ ଯେଉଁ ରାଜ୍ୟର ଶାସନ ଦାୟିତ୍ୱରେ ଥାଆନ୍ତି, ସେହି ରାଜ୍ୟର ସ୍ଥାନୀୟ ବାସିନ୍ଦା ହୋଇନଥାନ୍ତି । ରାଷ୍ଟ୍ରପତି କେଉଁ ଆଧାରରେ ପ୍ରାର୍ଥୀମାନଙ୍କୁ ମୂଲ୍ୟାୟନ କରନ୍ତି, ସେହି ବିଷୟରେ [[ଭାରତର ସମ୍ବିଧାନ]]ରେ କୌଣସି ଉଲ୍ଲେଖ ନାହିଁ । ରାଜ୍ୟପାଳ ନାମମାତ୍ର ମୁଖ୍ୟ ଭାବରେ କାର୍ଯ୍ୟ କରୁଥିବା ବେଳେ ପ୍ରକୃତ କ୍ଷମତା [[ଓଡ଼ିଶାର ମୁଖ୍ୟମନ୍ତ୍ରୀମାନଙ୍କର ତାଲିକା|ରାଜ୍ୟର ମୁଖ୍ୟମନ୍ତ୍ରୀ]] ଏବଂ ତାଙ୍କ ମନ୍ତ୍ରୀପରିଷଦଙ୍କ ହାତରେ ନ୍ୟସ୍ତ ଥାଏ । ୩ ଜାନୁଆରୀ ୨୦୨୫ ଠାରୁ '''ହରିବାବୁ କମ୍ଭମପତି''' ବର୍ତ୍ତମାନର ରାଜ୍ୟପାଳ ଭାବରେ ଦାୟିତ୍ୱ ନିର୍ବାହ କରୁଛନ୍ତି । ଯଦି ୮ ଜଣ କାମଚଳା ରାଜ୍ୟପାଳ ଏବଂ ୧ ଜଣ ଅତିରିକ୍ତ ଦାୟିତ୍ୱରେ ଥିବା ରାଜ୍ୟପାଳଙ୍କୁ ହିସାବକୁ ନିଆଯାଏ, ତେବେ ଓଡ଼ିଶାରେ ସର୍ବମୋଟ ୩୬ ଜଣ ରାଜ୍ୟପାଳ କାର୍ଯ୍ୟ କରିଛନ୍ତି । == ତାଲିକା == ;ସୂଚୀ *{{note label|†|†|†}} କାର୍ଯ୍ୟକାଳ ସମୟରେ ମୃତ୍ୟୁ *{{note label|§|§|§}} ବଦଳି *{{note label|‡|‡|‡}} ଇସ୍ତଫା/ବହିଷ୍କୃତ ;ରଙ୍ଗ ସୂଚୀ *{{legend2|#E6F2FF}} ହାଲୁକା ନୀଳ ରଙ୍ଗ କାମଚଳା/ଅତିରିକ୍ତ ଦାୟିତ୍ୱକୁ ଦର୍ଶାଉଛି {| class="wikitable sortable" style="text-align:center; border:1px #aaf solid;" ! rowspan="2"| କ୍ରମିକ ନଂ. ! rowspan="2" class="unsortable"| ଚିତ୍ର ! rowspan="2" style="width:14em" | ନାମ<br>{{small|(ଜୀବନକାଳ) <br/> ପୂର୍ବ ପଦବୀ}} ! rowspan="2" style="width:7em" | ଗୃହ ରାଜ୍ୟ ! colspan="3"| କାର୍ଯ୍ୟକାଳ ! rowspan="2" style="width:7em" | ନିଯୁକ୍ତିଦାତା<br/>([[ଭାରତର ରାଷ୍ଟ୍ରପତି|ରାଷ୍ଟ୍ରପତି]]) |- ! style="width:7em"| କାର୍ଯ୍ୟଭାର ଆରମ୍ଭ ! style="width:7em"| କାର୍ଯ୍ୟଭାର ଶେଷ ! style="width:5em"| ପଦବୀରେ ଥିବା ସମୟ |- ! colspan="8" |ଓଡ଼ିଶା ପ୍ରଦେଶ, ବ୍ରିଟିଶ ଭାରତ (୧୯୩୬ - ୧୯୪୭) |- !୧ | | '''ସାର୍ ଜନ୍ ଅଷ୍ଟେନ୍ ହବ୍ୟାକ୍''' <br/> {{small|(୧୮୭୮{{ndash}}୧୯୬୮)}} | rowspan="4" |'''ଯୁକ୍ତରାଜ୍ୟ (UK)''' | ୧ ଅପ୍ରେଲ ୧୯୩୬ | ୧୧ ଅଗଷ୍ଟ ୧୯୩୮ | '''୨ ବର୍ଷ, ୧୩୨ ଦିନ''' |'''ଫ୍ରିମ୍ୟାନ୍ ଥୋମାସ୍'''<br />{{small|('''ଭାଇସରୟ''')}} |- !- | bgcolor="#E6F2FF"| | bgcolor="#E6F2FF"| '''ଜର୍ଜ ଟାଉନସେଣ୍ଡ ବୋଗ୍'''<br/> {{small|CSI, CSE, ICS<br/> (୧୮୮୪{{ndash}}୧୯୬୯) <br/>(କାମଚଳା)}} | bgcolor="#E6F2FF"| ୧୧ ଅଗଷ୍ଟ ୧୯୩୮ | bgcolor="#E6F2FF"| ୭ ଡିସେମ୍ବର ୧୯୩୮ | bgcolor="#E6F2FF"| '''୧୮୮ ଦିନ''' | rowspan="3" |'''ଭିକ୍ଟର ହୋପ୍'''<br />{{small|('''ଭାଇସରୟ''')}} |- !୨ | |'''ସାର୍ ଜନ୍ ଅଷ୍ଟେନ୍ ହବ୍ୟାକ୍''' <br/> {{small|(୧୮୭୮{{ndash}}୧୯୬୮)}} | ୮ ଡିସେମ୍ବର ୧୯୩୮ | ୩୧ ମାର୍ଚ୍ଚ ୧୯୪୧ | '''୨ ବର୍ଷ, ୧୧୩ ଦିନ'''<br />'''{{small|(ମୋଟ ୪ ବର୍ଷ, ୨୪୫ ଦିନ)}}''' |- !୩ | | '''ସାର୍ ହଥର୍ଣ୍ଣ ଲୁଇସ୍'''<br/>{{small|KCST, KCIE, ICS<br/> (୧୮୮୮{{ndash}}୧୯୭୦)}} | ୧ ଅପ୍ରେଲ ୧୯୪୧ | ୩୧ ମାର୍ଚ୍ଚ ୧୯୪୬ | '''୪ ବର୍ଷ, ୩୬୪ ଦିନ''' |- !୪ | [[File:Chandulal_Madhavlal_Trivedi.png|103x103px]] | '''ଚାନ୍ଦୁଲାଲ ମାଧବଲାଲ ତ୍ରିବେଦୀ'''<br/> {{small|KCS, CIE, OBE, ICS<br/> (୧୮୯୩{{ndash}}୧୯୮୦) <br/> ଯୁଦ୍ଧ ବିଭାଗରେ ସଚିବ}} | [[ଗୁଜରାଟ]] | ୧ ଅପ୍ରେଲ ୧୯୪୬ | ୧୪ ଅଗଷ୍ଟ ୧୯୪୭ | '''୧ ବର୍ଷ, ୧୩୫ ଦିନ''' | '''ଆର୍କିବାଲ୍ଡ ୱାଭେଲ'''<br />{{small|('''ଭାଇସରୟ''')}} |- ! colspan="8" |ଓଡ଼ିଶା ପ୍ରଦେଶ, ଭାରତୀୟ ଅଧିରାଜ୍ୟ (୧୯୪୭ - ୧୯୫୦) |- ! ୧ | [[File:Kailash Nath Katju.jpg|70px]] | '''କୈଳାସ ନାଥ କାଟଜୁ'''<br /> {{small|(୧୮୮୭{{ndash}}୧୯୬୮)<br/> '''ଯୁକ୍ତପ୍ରଦେଶ'''ର ଅସ୍ଥାୟୀ ସରକାରରେ ମନ୍ତ୍ରୀ}} | '''କେନ୍ଦ୍ରୀୟ ପ୍ରଦେଶ ଓ ବେରାର''' | ୧୫ ଅଗଷ୍ଟ ୧୯୪୭ | ୨୦ ଜୁନ ୧୯୪୮{{ref label|§|§|§}}{{efn-lg|ପଶ୍ଚିମବଙ୍ଗର ରାଜ୍ୟପାଳ ଭାବରେ ବଦଳି ହୋଇଥିଲେ}} | '''୩୧୦ ଦିନ''' | rowspan="2" | '''ଲର୍ଡ ମାଉଣ୍ଟବ୍ୟାଟେନ'''<br />{{small|('''ଗଭର୍ଣ୍ଣର ଜେନେରାଲ''')}} |- ! ୨ | [[File:Asaf Ali 1949.jpg|70px]] | '''ଆସଫ ଅଲ୍ଲୀ'''<br />{{small|(୧୮୮୮{{ndash}}୧୯୫୩)<br/> ଆମେରିକାରେ ଭାରତର ରାଷ୍ଟ୍ରଦୂତ}} | '''ଯୁକ୍ତପ୍ରଦେଶ''' | ୨୧ ଜୁନ ୧୯୪୮ | ୨୫ ଜାନୁଆରୀ ୧୯୫୦ | '''୧ ବର୍ଷ, ୨୧୮ ଦିନ''' |- ! colspan="8" |ଓଡ଼ିଶା ରାଜ୍ୟ, ଭାରତୀୟ ଗଣରାଜ୍ୟ (୧୯୫୦ ପରେ) |- !୧ | [[File:Asaf Ali 1949.jpg|70px]] |'''ଆସଫ ଅଲ୍ଲୀ'''<br />{{small|(୧୮୮୮{{ndash}}୧୯୫୩)<br/> ଆମେରିକାରେ ଭାରତର ରାଷ୍ଟ୍ରଦୂତ}} |'''ଯୁକ୍ତପ୍ରଦେଶ''' |୨୬ ଜାନୁଆରୀ ୧୯୫୦ |୫ ମଇ ୧୯୫୧ |'''୧ ବର୍ଷ, ୯୯ ଦିନ''' |'''ଲର୍ଡ ମାଉଣ୍ଟବ୍ୟାଟେନ'''<br />{{small|('''ଗଭର୍ଣ୍ଣର ଜେନେରାଲ''')}} |- ! ୨ | bgcolor="#E6F2FF"| | bgcolor="#E6F2FF"| '''ଭି. ପି. ମେନନ'''<br/>{{small|CSI, CIE<br/>(୧୮୯୩{{ndash}}୧୯୬୫)<br/> ରାଜ୍ୟ ମନ୍ତ୍ରଣାଳୟରେ ସଚିବ<br/> (କାମଚଳା)}} | bgcolor="#E6F2FF"| '''ମାଡ୍ରାସ ରାଜ୍ୟ''' | bgcolor="#E6F2FF"| ୬ ମଇ ୧୯୫୧ | bgcolor="#E6F2FF"| ୧୭ ଜୁଲାଇ ୧୯୫୧ | bgcolor="#E6F2FF"| '''୭୨ ଦିନ''' | rowspan="2" | [[ରାଜେନ୍ଦ୍ର ପ୍ରସାଦ]]<br/>{{small|(କାମଚଳା)}} |- ! ୩ | [[File:Asaf Ali 1949.jpg|70px]] | '''ଆସଫ ଅଲ୍ଲୀ'''<br/>{{small|(୧୮୮୮{{ndash}}୧୯୫୩)<br/> ଆମେରିକାରେ ଭାରତର ରାଷ୍ଟ୍ରଦୂତ}} | '''ଯୁକ୍ତପ୍ରଦେଶ''' | ୧୮ ଜୁଲାଇ ୧୯୫୧ | ୬ ଜୁନ ୧୯୫୨ | '''୩୨୪ ଦିନ'''<br/>'''{{small|(ମୋଟ ୩ ବର୍ଷ, ୨୭୬ ଦିନ)}}''' |- ! ୪ | [[File:Saiyid Fazl Ali.jpg|70px]] | {{small|ବିଚାରପତି (ଅବସରପ୍ରାପ୍ତ)}}<br/>'''ସୟଦ ଫଜଲ ଅଲ୍ଲୀ'''<br/>{{small|(୧୮୮୬{{ndash}}୧୯୫୯)<br/> ଭାରତର ସର୍ବୋଚ୍ଚ ନ୍ୟାୟାଳୟର ବିଚାରପତି}} | [[ବିହାର]] | ୭ ଜୁନ ୧୯୫୨ | ୯ ଫେବୃଆରୀ ୧୯୫୪ | '''୧ ବର୍ଷ, ୨୪୭ ଦିନ''' | rowspan="4" |[[ରାଜେନ୍ଦ୍ର ପ୍ରସାଦ]] |- ! ୫ | [[File:Kumarasami raja.jpg|70px]] | '''ପି. ଏସ୍. କୁମାରସ୍ୱାମୀ ରାଜା'''<br/>{{small|(୧୮୯୮{{ndash}}୧୯୫୭)<br/> ମାଡ୍ରାସ ରାଜ୍ୟର ମୁଖ୍ୟମନ୍ତ୍ରୀ}} | '''ମାଡ୍ରାସ ରାଜ୍ୟ''' | ୧୦ ଫେବୃଆରୀ ୧୯୫୪ | ୧୧ ସେପ୍ଟେମ୍ବର ୧୯୫୬ | '''୨ ବର୍ଷ, ୨୧୪ ଦିନ''' |- ! ୬ | [[File:Bhim Sen Sachar.png|70px]] | '''ଭୀମ ସେନ ସଚ୍ଚର'''<br/>{{small|(୧୮୯୪{{ndash}}୧୯୭୮)<br/> ପଞ୍ଜାବର ମୁଖ୍ୟମନ୍ତ୍ରୀ}} | [[ପଞ୍ଜାବ]] | ୧୨ ସେପ୍ଟେମ୍ବର ୧୯୫୬ | ୩୧ ଜୁଲାଇ ୧୯୫୭{{ref label|§|§|§}}{{efn-lg|ଆନ୍ଧ୍ରପ୍ରଦେଶର ରାଜ୍ୟପାଳ ଭାବରେ ବଦଳି ହୋଇଥିଲେ}} | '''୩୨୨ ଦିନ''' |- ! ୭ | [[File:Y N Sukhtankar.jpg|70px]] | '''ଯଶୋବନ୍ତ ନାରାୟଣ ସୁକଥଙ୍କର'''<br/>{{small|CIE, ICS (ଅବସରପ୍ରାପ୍ତ)<br/>(୧୮୯୭{{ndash}}୧୯୭୩)<br/> ଭାରତର କ୍ୟାବିନେଟ୍ ସଚିବ}} | '''ବମ୍ବେ ରାଜ୍ୟ''' | ୩୧ ଜୁଲାଇ ୧୯୫୭ | ୧୫ ସେପ୍ଟେମ୍ବର ୧୯୬୨ | '''୫ ବର୍ଷ, ୪୬ ଦିନ''' |- ! ୮ | [[File:Ajudhia Nath Khosla.jpg|70px]] | '''ଅଯୋଧ୍ୟା ନାଥ ଖୋସଲା'''<br/>{{small|(୧୮୯୨{{ndash}}୧୯୮୪)<br/> ରାଜ୍ୟସଭା ସାଂସଦ}} | [[ପଞ୍ଜାବ]] | ୧୬ ସେପ୍ଟେମ୍ବର ୧୯୬୨ | ୫ ଅଗଷ୍ଟ ୧୯୬୬ | '''୩ ବର୍ଷ, ୩୨୩ ଦିନ''' | rowspan="3"| [[ସର୍ବପଲ୍ଲୀ ରାଧାକୃଷ୍ଣନ]] |- bgcolor="#E6F2FF" ! ୯ | [[File: Justice Khaleel Ahmed.jpg|70px]] | {{small|ବିଚାରପତି}}<br/>'''ଖଲିଲ ଅହମ୍ମଦ'''<br/>{{small|(୧୯୦୭{{ndash}}କାର୍ଯ୍ୟକାଳ ସମୟରେ ମୃତ୍ୟୁ)<br/>ଓଡ଼ିଶା ଉଚ୍ଚ ନ୍ୟାୟାଳୟର ମୁଖ୍ୟ ବିଚାରପତି<br/>(କାମଚଳା)}} | [[ବିହାର]] | ୫ ଅଗଷ୍ଟ ୧୯୬୬ | ୧୧ ସେପ୍ଟେମ୍ବର ୧୯୬୬ | '''୩୭ ଦିନ''' |- ! ୧୦ | [[File:Ajudhia Nath Khosla.jpg|70px]] | '''ଅଯୋଧ୍ୟା ନାଥ ଖୋସଲା'''<br/>{{small|(୧୮୯୨{{ndash}}୧୯୮୪)<br/> ରାଜ୍ୟସଭା ସାଂସଦ}} | [[ପଞ୍ଜାବ]] | ୧୨ ସେପ୍ଟେମ୍ବର ୧୯୬୬ | ୩୦ ଜାନୁଆରୀ ୧୯୬୮ | '''୧ ବର୍ଷ, ୧୪୦ ଦିନ'''<br />'''{{small|(ମୋଟ ୫ ବର୍ଷ, ୯୮ ଦିନ)}}''' |- ! ୧୧ | [[File:Shaukatullah Shah Ansari.jpg|70px]] | '''ଶୌକତୁଲ୍ଲା ଶାହ ଅନସାରୀ'''<br/>{{small|(୧୯୦୮{{ndash}}୧୯୭୨)<br/> ବିଦର (କର୍ଣ୍ଣାଟକ)ର ଲୋକସଭା ସାଂସଦ}} | [[ଉତ୍ତରପ୍ରଦେଶ]] | ୩୧ ଜାନୁଆରୀ ୧୯୬୮ | ୨୦ ସେପ୍ଟେମ୍ବର ୧୯୭୧ | '''୩ ବର୍ଷ, ୨୩୨ ଦିନ''' | [[ଜାକିର ହୁସେନ]] |- ! ୧୨ | bgcolor="#E6F2FF"| [[File:Jogendra Singh (politician).jpg|70px]] | bgcolor="#E6F2FF"| '''ସର୍ଦ୍ଦାର ଯୋଗେନ୍ଦ୍ର ସିଂହ'''<br/>{{small|(୧୯୦୩{{ndash}}୧୯୭୯)<br/> ବହରାଇଚ (ଉତ୍ତରପ୍ରଦେଶ)ର ଲୋକସଭା ସାଂସଦ <br/> (କାମଚଳା)}} | bgcolor="#E6F2FF"| [[ଉତ୍ତରପ୍ରଦେଶ]] | bgcolor="#E6F2FF"| ୨୦ ସେପ୍ଟେମ୍ବର ୧୯୭୧ | bgcolor="#E6F2FF"| ୩୦ ଜୁନ ୧୯୭୨{{ref label|§|§|§}}{{efn-lg|ରାଜସ୍ଥାନର ରାଜ୍ୟପାଳ ଭାବରେ ବଦଳି ହୋଇଥିଲେ}} | bgcolor="#E6F2FF"| '''୨୮୪ ଦିନ''' | rowspan="4"| [[ଭି. ଭି. ଗିରି]] |- bgcolor="#E6F2FF" ! ୧୩ | [[File:Gati Krushna Misra.jpg|70px]] | {{small|ବିଚାରପତି}}<br/>'''ଗତିକୃଷ୍ଣ ମିଶ୍ର'''<br/>{{small|(ମୃତ୍ୟୁ. ୨୦୦୯)<br/>ଓଡ଼ିଶା ଉଚ୍ଚ ନ୍ୟାୟାଳୟର ମୁଖ୍ୟ ବିଚାରପତି<br/>(କାମଚଳା)}} | [[ଓଡ଼ିଶା]] | ୧ ଜୁଲାଇ ୧୯୭୨ | ୮ ନଭେମ୍ବର ୧୯୭୨ | '''୧୩୦ ଦିନ''' |- ! ୧୪ | [[File:Basappa Danappa Jatti, 5th Vice President of India.jpg|70px]] | '''ବି. ଡି. ଜତ୍ତୀ'''<br/>{{small|(୧୯୧୨{{ndash}}୨୦୦୨)<br/> ମହୀଶୂର ରାଜ୍ୟର ମୁଖ୍ୟମନ୍ତ୍ରୀ}} | [[କର୍ଣ୍ଣାଟକ]] | ୮ ନଭେମ୍ବର ୧୯୭୨ | ୨୦ ଅଗଷ୍ଟ ୧୯୭୪{{ref label|‡|‡|‡}}{{efn-lg|ଭାରତର ଉପରାଷ୍ଟ୍ରପତି ହେବା ପାଇଁ ଇସ୍ତଫା ଦେଇଥିଲେ}} | '''୧ ବର୍ଷ, ୨୮୫ ଦିନ''' |- bgcolor="#E6F2FF" ! (୧୩) | [[File:Gati Krushna Misra.jpg|70px]] | {{small|ବିଚାରପତି}}<br/>'''ଗତିକୃଷ୍ଣ ମିଶ୍ର'''<br/>{{small|(ମୃତ୍ୟୁ. ୨୦୦୯)<br/>ଓଡ଼ିଶା ଉଚ୍ଚ ନ୍ୟାୟାଳୟର ମୁଖ୍ୟ ବିଚାରପତି<br/>(କାମଚଳା)}} | [[ଓଡ଼ିଶା]] | ୨୧ ଅଗଷ୍ଟ ୧୯୭୪ | ୨୫ ଅକ୍ଟୋବର ୧୯୭୪ | '''୬୫ ଦିନ'''<br/>'''{{small|(ମୋଟ ୧୯୫ ଦିନ)}}''' |- ! ୧୫ | [[File:Photo Akbar Ali Khan.jpg|70px]] | '''ଆକବର ଅଲ୍ଲୀ ଖାନ'''<br/>{{small|(୧୮୯୯{{ndash}}୧୯୯୪)<br/>ଉତ୍ତରପ୍ରଦେଶର ରାଜ୍ୟପାଳ}} | [[ଆନ୍ଧ୍ରପ୍ରଦେଶ]] | ୨୫ ଅକ୍ଟୋବର ୧୯୭୪ | ୧୭ ଅପ୍ରେଲ ୧୯୭୬{{ref label|‡|‡|‡}} | '''୧ ବର୍ଷ, ୧୭୫ ଦିନ''' | rowspan="3"| [[ଫକରୁଦ୍ଦିନ ଅଲ୍ଲୀ ଅହମ୍ମଦ]] |- bgcolor="#E6F2FF" ! ୧୬ | [[File:Siba Narain Sankar.jpg|70px]] | {{small|ବିଚାରପତି}}<br/>'''ଶିବ ନାରାୟଣ ଶଙ୍କର'''<br/>{{small|(୧୯୧୫{{ndash}}କାର୍ଯ୍ୟକାଳ ସମୟରେ ମୃତ୍ୟୁ)<br/>ଓଡ଼ିଶା ଉଚ୍ଚ ନ୍ୟାୟାଳୟର ମୁଖ୍ୟ ବିଚାରପତି<br/>(କାମଚଳା)}} | [[ଦିଲ୍ଲୀ]] | ୧୭ ଅପ୍ରେଲ ୧୯୭୬ | ୭ ଫେବୃଆରୀ ୧୯୭୭ | '''୨୯୬ ଦିନ''' |- ! ୧୭ | [[File:Harcharan Singh Brar ex CM.png|70px]] | '''ହରଚରଣ ସିଂହ ବ୍ରାର'''<br/>{{small|(୧୯୨୨{{ndash}}୨୦୦୯)<br/> ପଞ୍ଜାବର ବିଧାୟକ}} | [[ପଞ୍ଜାବ]] | ୭ ଫେବୃଆରୀ ୧୯୭୭ | ୨୨ ସେପ୍ଟେମ୍ବର ୧୯୭୭{{ref label|§|§|§}}{{efn-lg|ହରିଆଣାର ରାଜ୍ୟପାଳ ଭାବରେ ବଦଳି ହୋଇଥିଲେ}} | '''୨୨୭ ଦିନ''' |- ! ୧୮ | [[File:Pt Bhagwat Dayal Sharma.JPG|70px]] | '''ଭଗବତ ଦୟାଲ ଶର୍ମା'''<br/>{{small|(୧୯୧୮{{ndash}}୧୯୯୩)<br/> ହରିଆଣାର ମୁଖ୍ୟମନ୍ତ୍ରୀ}} | [[ହରିଆଣା]] | ୨୩ ସେପ୍ଟେମ୍ବର ୧୯୭୭ | ୩୦ ଅପ୍ରେଲ ୧୯୮୦{{ref label|§|§|§}}{{efn-lg|ମଧ୍ୟପ୍ରଦେଶର ରାଜ୍ୟପାଳ ଭାବରେ ବଦଳି ହୋଇଥିଲେ}} | '''୨ ବର୍ଷ, ୨୨୦ ଦିନ''' | rowspan="5"| [[ନୀଲମ ସଞ୍ଜୀବ ରେଡ୍ଡୀ]] |- ! ୧୯ | [[File:C M Poonacha.gif|70px]] | '''ସି. ଏମ. ପୁନାଚା'''<br/>{{small|(୧୯୧୦{{ndash}}୧୯୯୦)<br/>ମଧ୍ୟପ୍ରଦେଶର ରାଜ୍ୟପାଳ}} | [[କର୍ଣ୍ଣାଟକ]] | ୩୦ ଅପ୍ରେଲ ୧୯୮୦ | ୩୦ ସେପ୍ଟେମ୍ବର ୧୯୮୦ | '''୧୫୩ ଦିନ''' |- bgcolor="#E6F2FF" ! ୨୦ | [[File: Justice SK Ray.jpg|70px]] | {{small|ବିଚାରପତି}}<br/>'''ସୁକାନ୍ତ କିଶୋର ରାୟ'''<br/>{{small|(୧୯୧୮{{ndash}}୨୦୦୨)<br/>ଓଡ଼ିଶା ଉଚ୍ଚ ନ୍ୟାୟାଳୟର ମୁଖ୍ୟ ବିଚାରପତି<br/>(କାମଚଳା)}} | [[ଓଡ଼ିଶା]] | ୧ ଅକ୍ଟୋବର ୧୯୮୦ | ୩ ନଭେମ୍ବର ୧୯୮୦ | '''୩୩ ଦିନ''' |- ! (୧୯) | [[File:C M Poonacha.gif|70px]] | '''ସି. ଏମ. ପୁନାଚା'''<br/>{{small|(୧୯୧୦{{ndash}}୧୯୯୦)<br/> ମଧ୍ୟପ୍ରଦେଶର ରାଜ୍ୟପାଳ}} | [[କର୍ଣ୍ଣାଟକ]] | ୪ ନଭେମ୍ବର ୧୯୮୦ | ୨୪ ଜୁନ ୧୯୮୨ | '''୧ ବର୍ଷ, ୨୩୨ ଦିନ''' |- bgcolor="#E6F2FF" ! ୨୧ | [[File:Ranganath Mishra.png|70px]] | {{small|ବିଚାରପତି}}<br/>'''ରଙ୍ଗନାଥ ମିଶ୍ର'''<br/>{{small|(୧୯୨୬{{ndash}}୨୦୧୨)<br/>ଓଡ଼ିଶା ଉଚ୍ଚ ନ୍ୟାୟାଳୟର ମୁଖ୍ୟ ବିଚାରପତି<br/>(କାମଚଳା)}} | [[ଓଡ଼ିଶା]] | ୨୫ ଜୁନ ୧୯୮୨ | ୩୧ ଅଗଷ୍ଟ ୧୯୮୨ | '''୬୭ ଦିନ''' |- ! (୧୯) | [[File:C M Poonacha.gif|70px]] | '''ସି. ଏମ. ପୁନାଚା'''<br/>{{small|(୧୯୧୦{{ndash}}୧୯୯୦)<br/>ମଧ୍ୟପ୍ରଦେଶର ରାଜ୍ୟପାଳ}} | [[କର୍ଣ୍ଣାଟକ]] | ୧ ସେପ୍ଟେମ୍ବର ୧୯୮୨ | ୧୭ ଅଗଷ୍ଟ ୧୯୮୩ | '''୩୫୦ ଦିନ'''<br/>'''{{small|(ମୋଟ ୩ ବର୍ଷ, ୫ ଦିନ)}}''' | rowspan="2"| [[ଜ୍ଞାନୀ ଜୈଲ ସିଂହ]] |- ! ୨୨ | [[File:Bishambhar Nath Pande.jpg|70px]] | '''ବିଶମ୍ଭର ନାଥ ପାଣ୍ଡେ'''<br/>{{small|(୧୯୦୬{{ndash}}୧୯୯୮)<br/> ରାଜ୍ୟସଭା ସାଂସଦ, ଉତ୍ତରପ୍ରଦେଶ}} | [[ଉତ୍ତରପ୍ରଦେଶ]] | ୧୭ ଅଗଷ୍ଟ ୧୯୮୩ | ୨୦ ନଭେମ୍ବର ୧୯୮୮{{ref label|‡|‡|‡}} | '''୫ ବର୍ଷ, ୯୫ ଦିନ''' |- ! ୨୩ |[[File:Saiyid Nurul Hasan 16 (cropped).jpg|70px]] |'''ସୟଦ ନୁରୁଲ ହାସନ'''<br/>{{small|(୧୯୨୧{{ndash}}୧୯୯୩)<br/>ପଶ୍ଚିମବଙ୍ଗର ରାଜ୍ୟପାଳ}}<br/><small>(୨୦ ମାର୍ଚ୍ଚ ୧୯୮୯ ପର୍ଯ୍ୟନ୍ତ କାମଚଳା)</small> |[[ଉତ୍ତରପ୍ରଦେଶ]] | ୨୦ ନଭେମ୍ବର ୧୯୮୮ | ୬ ଫେବୃଆରୀ ୧୯୯୦{{ref label|§|§|§}}{{efn-lg|ପଶ୍ଚିମବଙ୍ଗର ରାଜ୍ୟପାଳ ଭାବରେ ବଦଳି ହୋଇଥିଲେ}} |'''୧ ବର୍ଷ, ୭୮ ଦିନ''' | rowspan="2" |[[ରାମସ୍ୱାମୀ ଭେଙ୍କଟରମଣ]] |- ! ୨୪ | [[File:Yagya Dutt Sharma.jpg|70px]] | '''ଯଜ୍ଞ ଦତ୍ତ ଶର୍ମା'''<br/>{{small|(୧୯୨୨{{ndash}}୧୯୯୬)<br/> ଗୁରୁଦାସପୁରର ଲୋକସଭା ସାଂସଦ, ପଞ୍ଜାବ}} | [[ପଞ୍ଜାବ]] | ୭ ଫେବୃଆରୀ ୧୯୯୦ | ୧ ଫେବୃଆରୀ ୧୯୯୩{{ref label|‡|‡|‡}} | '''୨ ବର୍ଷ, ୩୬୦ ଦିନ''' |- ! (୨୩) | bgcolor="#E6F2FF"| [[File:Saiyid Nurul Hasan 16 (cropped).jpg|70px]] | bgcolor="#E6F2FF"| '''ସୟଦ ନୁରୁଲ ହାସନ'''<br/>{{small|(୧୯୨୧{{ndash}}୧୯୯୩)<br/>ପଶ୍ଚିମବଙ୍ଗର ରାଜ୍ୟପାଳ<br/>(ଅତିରିକ୍ତ ଦାୟିତ୍ୱ)}} | bgcolor="#E6F2FF"| [[ଉତ୍ତରପ୍ରଦେଶ]] | bgcolor="#E6F2FF"| ୧ ଫେବୃଆରୀ ୧୯୯୩ | bgcolor="#E6F2FF"| ୩୧ ମଇ ୧୯୯୩ | bgcolor="#E6F2FF"| '''୧୧୯ ଦିନ'''<br/>'''{{small|(ମୋଟ ୧ ବର୍ଷ, ୧୯୭ ଦିନ)}}''' | rowspan="5"| [[ଶଙ୍କର ଦୟାଲ ଶର୍ମା]] |- ! ୨୫ | [[File:B. Satya Narayan Reddy portrait.jpg|70px]] | '''ବି. ସତ୍ୟ ନାରାୟଣ ରେଡ୍ଡୀ'''<br/>{{small|(୧୯୨୭{{ndash}}୨୦୧୨)<br/>ଉତ୍ତରପ୍ରଦେଶର ରାଜ୍ୟପାଳ}} | [[ଆନ୍ଧ୍ରପ୍ରଦେଶ]] | ୧ ଜୁନ ୧୯୯୩ | ୧୭ ଜୁନ ୧୯୯୫ | '''୨ ବର୍ଷ, ୧୬ ଦିନ''' |- ! ୨୬ | [[File:Gopala Ramanujam.jpg|70px]] | '''ଗୋପାଳ ରାମାନୁଜମ୍'''<br/>{{small|(୧୯୧୫{{ndash}}୨୦୦୧)<br/> ଗୋଆର ରାଜ୍ୟପାଳ}} | [[ତାମିଲନାଡୁ]] | ୧୮ ଜୁନ ୧୯୯୫ | ୩୦ ଜାନୁଆରୀ ୧୯୯୭ | '''୧ ବର୍ଷ, ୨୨୬ ଦିନ''' |- ! ୨୭ | bgcolor="#E6F2FF"| [[File:K. V. Raghunatha Reddy (cropped).jpg|70px]] | bgcolor="#E6F2FF"| '''କେ. ଭି. ରଘୁନାଥ ରେଡ୍ଡୀ'''<br/>{{small|(୧୯୨୪{{ndash}}୨୦୦୨)<br/>ପଶ୍ଚିମବଙ୍ଗର ରାଜ୍ୟପାଳ}}<br/>{{small|(ଅତିରିକ୍ତ ଦାୟିତ୍ୱ)}} | bgcolor="#E6F2FF"| [[ଆନ୍ଧ୍ରପ୍ରଦେଶ]] | bgcolor="#E6F2FF"| ୩୧ ଜାନୁଆରୀ ୧୯୯୭ | bgcolor="#E6F2FF"| ୧୨ ଫେବୃଆରୀ ୧୯୯୭ | bgcolor="#E6F2FF"| '''୧୨ ଦିନ''' |- ! (୨୬) | [[File:Gopala Ramanujam.jpg|70px]] | '''ଗୋପାଳ ରାମାନୁଜମ୍'''<br/>{{small|(୧୯୧୫{{ndash}}୨୦୦୧)<br/>ଗୋଆର ରାଜ୍ୟପାଳ}} | [[ତାମିଲନାଡୁ]] | ୧୩ ଫେବୃଆରୀ ୧୯୯୭ | ୧୩ ଡିସେମ୍ବର ୧୯୯୭ | '''୩୦୩ ଦିନ'''<br/>'''{{small|(ମୋଟ ୨ ବର୍ଷ, ୧୬୪ ଦିନ)}}''' |- ! (୨୭) | bgcolor="#E6F2FF"| [[File:K. V. Raghunatha Reddy (cropped).jpg|70px]] | bgcolor="#E6F2FF"| '''କେ. ଭି. ରଘୁନାଥ ରେଡ୍ଡୀ'''<br/>{{small|(୧୯୨୪{{ndash}}୨୦୦୨)<br/>ପଶ୍ଚିମବଙ୍ଗର ରାଜ୍ୟପାଳ<br/>(ଅତିରିକ୍ତ ଦାୟିତ୍ୱ)}} | bgcolor="#E6F2FF"| [[ଆନ୍ଧ୍ରପ୍ରଦେଶ]] | bgcolor="#E6F2FF"| ୧୩ ଡିସେମ୍ବର ୧୯୯୭ | bgcolor="#E6F2FF"| ୨୭ ଅପ୍ରେଲ ୧୯୯୮ | bgcolor="#E6F2FF"| '''୧୩୫ ଦିନ''' | rowspan="5"| [[କେ. ଆର୍. ନାରାୟଣନ]] |- bgcolor="#E6F2FF" ! ୨୮ | [[File:The Chairman, Economic Advisory Council to the Prime Minister, Dr. C. Rangarajan addressing a press conference on ‘Economic Review 2012-13’, in New Delhi on April 23, 2013 (cropped).jpg|70px]] | '''ସି. ରଙ୍ଗରାଜନ'''<br/>{{small|(ଜନ୍ମ. ୧୯୩୨)<br/>ଆନ୍ଧ୍ରପ୍ରଦେଶର ରାଜ୍ୟପାଳ<br/>(ଅତିରିକ୍ତ ଦାୟିତ୍ୱ)}} | [[ତାମିଲନାଡୁ]] | ୨୭ ଅପ୍ରେଲ ୧୯୯୮ | ୧୪ ନଭେମ୍ବର ୧୯୯୯ | '''୧ ବର୍ଷ, ୨୦୧ ଦିନ''' |- ! ୨୯ | [[File:Colour photo of M M Rajendran.png|70px]] | '''ଏମ୍. ଏମ୍. ରାଜେନ୍ଦ୍ରନ'''<br/>{{small|ଆଇ.ଏ.ଏସ୍. (ଅବସରପ୍ରାପ୍ତ)<br/>(୧୯୩୫{{ndash}}୨୦୨୩)<br/> ତାମିଲନାଡୁର ମୁଖ୍ୟ ଶାସନ ସଚିବ}} | [[ତାମିଲନାଡୁ]] | ୧୫ ନଭେମ୍ବର ୧୯୯୯ | ୩ ମାର୍ଚ୍ଚ ୨୦୦୩ | '''୩ ବର୍ଷ, ୧୦୮ ଦିନ''' |- ! ୩୦ | [[File:The Vice President, Shri Mohd. Hamid Ansari with the Governor of Tamil Nadu, Shri Surjit Singh Barnala and the Chief Minister of Tamil Nadu, Dr. Kalaignar M. Karunanidhi (cropped) (Surjit Singh Barnala).png|70px]] | '''ସୁରଜିତ ସିଂହ ବରନାଲା'''<br/>{{small|(୧୯୨୫{{ndash}}୨୦୧୭)<br/> ପଞ୍ଜାବର ମୁଖ୍ୟମନ୍ତ୍ରୀ}} | [[ପଞ୍ଜାବ]] | ୪ ମାର୍ଚ୍ଚ ୨୦୦୩ | ୧୬ ନଭେମ୍ବର ୨୦୦୩ | '''୨୫୭ ଦିନ''' |- ! (୨୯) | [[File:Colour photo of M M Rajendran.png|70px]] | '''ଏମ୍. ଏମ୍. ରାଜେନ୍ଦ୍ରନ'''<br/>{{small|ଆଇ.ଏ.ଏସ୍. (ଅବସରପ୍ରାପ୍ତ)<br/>(୧୯୩୫{{ndash}}୨୦୨୩)<br/> ତାମିଲନାଡୁର ମୁଖ୍ୟ ଶାସନ ସଚିବ}} | [[ତାମିଲନାଡୁ]] | ୧୬ ନଭେମ୍ବର ୨୦୦୩ | ୧୭ ନଭେମ୍ବର ୨୦୦୪ | '''୧ ବର୍ଷ, ୧ ଦିନ''' |- ! ୩୧ | [[File:The Governor of Karnataka, Shri Rameshwar Thakur in Bangalore on January 13, 2008.jpg|70px]] | '''ରାମେଶ୍ୱର ଠାକୁର'''<br/>{{small|(୧୯୨୫{{ndash}}୨୦୧୫)<br/>କେନ୍ଦ୍ର ଅର୍ଥ ରାଷ୍ଟ୍ରମନ୍ତ୍ରୀ}} | [[ଝାଡ଼ଖଣ୍ଡ]] | ୧୮ ନଭେମ୍ବର ୨୦୦୪ | ୨୧ ଅଗଷ୍ଟ ୨୦୦୭{{ref label|§|§|§}}{{efn-lg|କର୍ଣ୍ଣାଟକର ରାଜ୍ୟପାଳ ଭାବରେ ବଦଳି ହୋଇଥିଲେ}} | '''୨ ବର୍ଷ, ୨୭୬ ଦିନ''' | [[ଏ. ପି. ଜେ. ଅବଦୁଲ କଲାମ]] |- ! ୩୨ | [[File:Murlidhar Chandrakant Bhandare 1.jpg|70px]] | '''ମୁରଲୀଧର ଚନ୍ଦ୍ରକାନ୍ତ ଭଣ୍ଡାରେ'''<br/>{{small|(୧୯୨୮{{ndash}}୨୦୨୪)<br/> ରାଜ୍ୟସଭା ସାଂସଦ, ମହାରାଷ୍ଟ୍ର}} | [[ମହାରାଷ୍ଟ୍ର]] | ୨୧ ଅଗଷ୍ଟ ୨୦୦୭ | ୨୦ ମାର୍ଚ୍ଚ ୨୦୧୩ | '''୫ ବର୍ଷ, ୨୧୧ ଦିନ''' | [[ପ୍ରତିଭା ପାଟିଲ]] |- ! ୩୩ | [[File:Governor S. C. Jamir with CM Naveen Patnaik and President Kovind (cropped).jpg|70px]] | '''ଏସ୍. ସି. ଜାମିର'''<br/>{{small|(ଜନ୍ମ. ୧୯୩୧)<br/>ନାଗାଲାଣ୍ଡର ମୁଖ୍ୟମନ୍ତ୍ରୀ}} | [[ନାଗାଲାଣ୍ଡ]] | ୨୧ ମାର୍ଚ୍ଚ ୨୦୧୩ | ୨୦ ମାର୍ଚ୍ଚ ୨୦୧୮ | '''୪ ବର୍ଷ, ୩୬୪ ଦିନ''' | [[ପ୍ରଣବ ମୁଖାର୍ଜୀ]] |- ! ୩୪ | bgcolor="#E6F2FF"| [[File:The Governor of Jammu and Kashmir, Shri Satya Pal Malik calling on the Union Home Minister, Shri Rajnath Singh, in New Delhi on October 10, 2018 (cropped).JPG|70px]] | bgcolor="#E6F2FF"| '''ସତ୍ୟପାଲ ମଲିକ'''<br/>{{small|(୧୯୪୬{{ndash}}୨୦୨୫)<br/>ବିହାରର ରାଜ୍ୟପାଳ<br/>(ଅତିରିକ୍ତ ଦାୟିତ୍ୱ)}} | bgcolor="#E6F2FF"| [[ଉତ୍ତରପ୍ରଦେଶ]] | bgcolor="#E6F2FF"| ୨୧ ମାର୍ଚ୍ଚ ୨୦୧୮ | bgcolor="#E6F2FF"| ୨୮ ମଇ ୨୦୧୮ | bgcolor="#E6F2FF"| '''୬୮ ଦିନ''' | rowspan="2"| [[ରାମ ନାଥ କୋବିନ୍ଦ]] |- ! ୩୫ | [[File:Prof. Ganeshi Lal.jpg|70x70px]] | '''ଗଣେଶୀ ଲାଲ'''<br/>{{small|(ଜନ୍ମ. ୧୯୪୧)<br/> ହରିଆଣାର ବିଧାୟକ}} | [[ହରିଆଣା]] | ୨୯ ମଇ ୨୦୧୮ | ୩୦ ଅକ୍ଟୋବର ୨୦୨୩ | '''୫ ବର୍ଷ, ୧୫୪ ଦିନ''' |- ! ୩୬ | [[File:Raghubar Das with Jual Oram (cropped).jpg|70px]] | '''ରଘୁବର ଦାସ'''<br/>{{small|(ଜନ୍ମ. ୧୯୫୫)<br/>ଝାଡ଼ଖଣ୍ଡର ମୁଖ୍ୟମନ୍ତ୍ରୀ}} | [[ଝାଡ଼ଖଣ୍ଡ]] | ୩୧ ଅକ୍ଟୋବର ୨୦୨୩ | ୩ ଜାନୁଆରୀ ୨୦୨୫{{ref label|‡|‡|‡}} | '''୧ ବର୍ଷ, ୬୪ ଦିନ''' | rowspan="2"| [[ଦ୍ରୌପଦୀ ମୁର୍ମୁ]] |- ! ୩୭ | [[File:GTaYHuVaAAAc5dU.jpg|93x93px]] | '''ହରିବାବୁ କମ୍ଭମପତି'''<br/>{{small|(ଜନ୍ମ. ୧୯୫୩)<br/> ମିଜୋରାମର ରାଜ୍ୟପାଳ}} | [[ଆନ୍ଧ୍ରପ୍ରଦେଶ]] | ୩ ଜାନୁଆରୀ ୨୦୨୫ | ''ବର୍ତ୍ତମାନ ପଦାଧିକାରୀ'' | '''{{#expr: floor( ( {{#time:U||en}} - {{#time:U|2025-01-03|en}} ) / 31536000 ) }} ବର୍ଷ, {{#expr: floor( ( ( {{#time:U||en}} - {{#time:U|2025-01-03|en}} ) mod 31536000 ) / 86400 ) }} ଦିନ''' |} {{div col|colwidth=35em}} {{reflist|group=lower-greek}} {{div col end}} == ଆଧାର == {{ଆଧାର}} {{ଓଡ଼ିଶା}} {{ଓଡ଼ିଶା ପ୍ରସଙ୍ଗ}} {{ଓଡ଼ିଶାର ରାଜ୍ୟପାଳ}} [[ଶ୍ରେଣୀ:ଓଡ଼ିଶାର ରାଜ୍ୟପାଳ]] [[ଶ୍ରେଣୀ:ତାଲିକା]] o9d9rzi0wrrzl89vbjbhtovy4qhwmzc 0 15464 595870 548135 2026-06-01T21:02:35Z Omarius257 42120 /* */ ସୌରମଣ୍ଡଳର ପ୍ରକୃତ ରଙ୍ଗର ଚିତ୍ର ଯୋଡ଼ାଗଲା 595870 wikitext text/x-wiki {{ଛୋଟ|Solar System}} [[ଫାଇଲ:Solar System size to scale mul.svg|thumb|upright=1.5|ସୌରଜଗତ<!--[[Planet]]s and [[dwarf planet]]s of the Solar System. Sizes are to scale, but relative distances from the Sun are not.-->]] [[ଫାଇଲ:Solar System True Color OR.png|thumb|upright=1.5|500px|ସୌର ଜଗତ ପ୍ରକୃତ ରଙ୍ଗ, ଚିତ୍ର ଏବଂ ଆକାରରେ]] [[ସୂର୍ଯ୍ୟ]] ଏବଂ ଏହା ଅନ୍ତର୍ଗତ ୮ଟି [[ଗ୍ରହ]], [[ନକ୍ଷତ୍ର]], [[ଗ୍ରହାଣୁପୁଞ୍ଜ]] ଇତ୍ୟାଦିଙ୍କୁ ନେଇ '''ସୌରଜଗତ''' ଗଠିତ । ୮ଟି ଗ୍ରହ ଯଥା ବୁଧ, ଶୁକ୍ର, ପୃଥିବୀ, ମଙ୍ଗଳ, ବୃହସ୍ପତି, ଶନି, ୟୁରେନସ୍ ଓ ନେପଚୁନ୍ ସୂର୍ଯ୍ୟକୁ ଅଣ୍ଡାକାର ପଥରେ ପରିକ୍ରମା କରନ୍ତି। ଆଗରୁ ଗ୍ରହ କୁହାଯାଉଥିବା ପ୍ଲୁଟୋକୁ ଏବେ ଗ୍ରହ ମାନ୍ୟତାରୁ ବାହାର କରି ବାମନ ଗ୍ରହ କୁହାଯାଉଛି। ସୂର୍ଯ୍ୟଙ୍କ ନିକଟତମ ୪ଟି ଗ୍ରହ ଯଥା ବୁଧ, ଶୁକ୍ର, ପୃଥିବୀ ଓ ମଙ୍ଗଳ ମୁଖ୍ୟତଃ କଠିନ ହୋଇଥିବା ସ୍ଥଳେ ଦୂରବର୍ତ୍ତୀ ୪ଟି ଗ୍ରହ ଯଥା ବୃହସ୍ପତି, ଶନି, ଦାନବ ଗାସୀୟ ପିଣ୍ଡ ଏବଂ ୟୁରେନସ୍ ଓ ନେପଚୁନ୍ ବରଫ ଗ୍ରହ ଭାବରେ ପରିଚିତ। == ଆବିଷ୍କାର == ମାନବ ଇତିହାସର ଅଧିକାଂଶ ସମୟ ପୃଥିବୀକୁ ବ୍ରହ୍ମାଣ୍ଡର କେନ୍ଦ୍ର ଭାବେ ବିବେଚିତ କରାଯାଇଛି। ପୁରାତନ ସମୟରେ ସାଧାରଣ ମଣିଷମାନେ ସୂର୍ଯ୍ୟ, ଚନ୍ଦ୍ର ଓ ତାରାମାନଙ୍କୁ ପୃଥିବୀ ଚାରିପାଖେ ଘୂରୁଥିବାର ଦେଖି ଏପରି ଅନୁମାନ କରିବା କିଛି ବିଚିତ୍ର ନଥିଲା। ମଧ୍ୟଯୁଗରେ ପ୍ରମାଣିତ ହେଲା ଯେ ପୃଥିବୀ ବ୍ରହ୍ମାଣ୍ଡର କେନ୍ଦ୍ରରେ ନାହିଁ। ଏହା ଅନ୍ୟ ୮ଟି ଗ୍ରହ (ସେତେବେଳେ ପ୍ଲୁଟୋ ଏକ ଗ୍ରହ ଧରାଯାଉଥିଲା) ପରି ସୂର୍ଯ୍ୟଙ୍କୁ ପରିକ୍ରମା କରୁଛି। ଏଥିପାଇଁ ନିକୋଲାସ୍ କୋପରନିକସ୍, ଗାଲିଲିଓ ଗାଲେଲି, ୟୋହାନସ୍ କେପ୍ଲର୍, ଆଇଜାକ୍ ନ୍ୟୁଟନ୍ ଆଦି ବୈଜ୍ଞାନିକମାନଙ୍କ ଅବଦାନ ସ୍ମରଣୀୟ। == ଉପାଦାନ == ସ୍ଔରମଣ୍ଡଳକୁ ମୁଖ୍ୟତଃ ଦୁଇ ଭାଗରେ ବିଭକ୍ତ କରାଯାଇପାରେ - ଆଭ୍ୟନ୍ତରୀଣ ମଣ୍ଡଳ ଓ ବାହ୍ୟ ସ୍ଔରମଣ୍ଡଳ। ଆଭ୍ୟନ୍ତରୀଣ ସ୍ଔରମଣ୍ଡଳର ଗ୍ରହ ଗୁଡି଼କ ସାଧାରଣତଃ କଠିନ, ଅଧିକାଂଶ ଧାତବ ଓ ବାୟୁମଣ୍ଡଳ ଧାରଣ କରନ୍ତି। ବାୟୁମଣ୍ଡଳର ଉପସ୍ଥିତି ଯୋଗୁ ପାଣିପାଗ ସୃଷ୍ଟି ହେବା ସ୍ୱାଭାବିକ। କଠିନ ଭୂତ୍ୱକ୍ ଯୋଗୁ ଭୂତ୍ୱକ୍ ଚଳନ ଓ ଆଗ୍ନେୟ ଉଦ୍ଗୀରଣ ଏହି ଗ୍ରହମାନଙ୍କରେ ଦେଖାଯାଏ। ଆଭ୍ୟନ୍ତରୀଣ ଗ୍ରହମାନଙ୍କର ବଳୟ ନାହିଁ। ===[[File:mercury symbol (planetary color).svg|frameless|upright=0.25|☿]] ବୁଧ === ବୁଧ ସୂର୍ଯ୍ୟଙ୍କ ନିକଟତମ ଓ ସ୍ଔରମଣ୍ଡଳର କ୍ଷୁଦ୍ରତମ ଗ୍ରହ ଅଟେ। ବୁଧର କ୍ଔଣସି ପ୍ରାକୃତିକ ଉପଗ୍ରହ ନାହିଁ। ଏହାର ବାୟୁମଣ୍ଡଳ ଅତି ପତଳା। ବୁଧର ବସ୍ତୁତ୍ୱ ପୃଥିବୀର ୦.୦୫୫ ଭାଗ। ===[[File:venus symbol (planetary color).svg|frameless|upright=0.25|♀]] ଶୁକ୍ର === ଏହା ସୂର୍ଯ୍ୟ ପାଖରୁ ଦ୍ୱିତୀୟ ଗ୍ରହ। ଶୁକ୍ରର ବସ୍ତୁତ୍ୱ ପୃଥିବୀର ୦.୮୧୫ ଭାଗ ଓ ବାୟୁମଣ୍ଡଳ ପୃଥିବୀର ୯୦ଗୁଣା ଅଟେ। ଏହାର କ୍ଔଣସି ପ୍ରାକୃତିକ ଉପଗ୍ରହ ନାହିଁ। ଶୁକ୍ର ସ୍ଔରମଣ୍ଡଳର ସବୁଠାରୁ ଉତ୍ତପ୍ତ ଗ୍ରହ, ଯାହାର ପୃଷ୍ଠ ତାପମାତ୍ରା ପ୍ରାୟ ୪୦୦° ସେଲସିୟସ୍ ଅଟେ। ଶୁକ୍ରର ଆଗ୍ନେୟ ଉଦ୍ଗୀରଣରୁ ବାହାରୁଥିବା ସବୁଜ କୋଠରୀ ଗ୍ୟାସମାନଙ୍କ ଯୋଗୁ ଶୁକ୍ରର ଏପରି ସ୍ଥିତି ହୋଇଥିବା ଜଣାଯାଏ। କିଛି ବୈଜ୍ଞାନିକ ଶୁକ୍ରର ସ୍ଥିତି ଦେଖି ପୃଥିବୀର ସବୁଜ କୋଠରୀ ଗ୍ୟାସକୁ ନିୟନ୍ତ୍ରଣରେ ରଖିବା ସପକ୍ଷରେ ମତ ଦିଅନ୍ତି। ===[[File:earth symbol (planetary color).svg|frameless|upright=0.25|🜨]][[File:moon symbol (planetary color).svg|frameless|upright=0.2|☾]] ପୃଥିବୀ === ଏହା ସବୁଠାରୁ ବଡ଼ ଏବଂ ସାନ୍ଦ୍ର କଠିନ ଗ୍ରହ ଅଟେ। ଆଜି ପର୍ଯ୍ୟନ୍ତ ଜଣା ଯାଇଥିବା ତଥ୍ୟ ଅନୁସାରେ କେବଳ ପୃଥିବୀରେ ଜୀବନର ଉପସ୍ଥିତି ଅଛି। ଏହାର ଜଳମଣ୍ଡଳ ସ୍ଔରଜଗତରେ ଅନନ୍ୟ ଏବଂ ଜୀବନ ଧାରଣର ସର୍ବୋତ୍କୃଷ୍ଟ ସ୍ଥାନ ବୋଲି ବିବେଚନା କରାଯାଏ। ପୃଥିବୀର ଏକମାତ୍ର ପ୍ରାକୃତିକ ଉପଗ୍ରହ, ଚନ୍ଦ୍ର ଓ ସହସ୍ରାଧିକ କୃତ୍ରିମ ଉପଗ୍ରହ ଅଛି। ଗ୍ରହ ଓ ଉପଗ୍ରହ ବସ୍ତୁତ୍ୱ ତୁଳନା କଲେ ଚନ୍ଦ୍ର ସ୍ଔରଜଗତରେ ବୃହତ୍ତମ ବୋଲି ଜଣାଯାଏ। ===[[File:mars symbol (planetary color).svg|frameless|upright=0.25|♂]] ମଙ୍ଗଳ === ମଙ୍ଗଳ ଅନ୍ୟ ସ୍ଔରଜଗତର ଗ୍ରହମାନଙ୍କ ଅପେକ୍ଷା ଅନେକାଂଶ ପୃଥିବୀ ପରି, ଯଦିଓ ଏହାର ବସ୍ତୁତ୍ୱ ପୃଥିବୀର ୦.୧୦୭ ଭାଗ ଓ ଏହାର ବାୟୁମଣ୍ଡଳ ପୃଥିବୀର ୦.୬% ଅଟେ। ମଙ୍ଗଳ ପୃଷ୍ଠରେ ଥିବା ଲ୍ଔହ ଅକ୍ସାଇଡ୍ ଯୋଗୁ ଏହା ଲାଲ୍ ଦେଖାଯାଏ। ମନ୍ଗଳର ଦୁଇଟି ଛୋଟ ପ୍ରାକୃତିକ ଉପଗ୍ରହ ଅଛି। ===[[File:ceres symbol (planetary color).svg|frameless|upright=0.2|⚳]][[File:vesta symbol (planetary color).svg|frameless|upright=0.2|⚶]] ଗ୍ରହାଣୁ ବଳୟ === ଆଭ୍ୟନ୍ତରୀଣ ସୌରମଣ୍ଡଳର ଶେଷରେ ଗ୍ରହାଣୁମାନେ ସୂର୍ଯ୍ୟଙ୍କୁ ପରିକ୍ରମା କରିଥା'ନ୍ତି। === ବାହ୍ୟ ସ୍ଔରମଣ୍ଡଳ === ସୂର୍ଯ୍ୟଠାରୁ ଦୂରରେ ଥିବା ୪ଟି ଗ୍ରହ ବୃହସ୍ପତି, ଶନି, ୟୁରେନସ୍ ଓ ନେପଚୁନ୍କୁ ଦାନବ ଗ୍ରହ ମଧ୍ୟ କୁହାଯାଏ। ବୃହସ୍ପତି ଓ ଶନି ମୁଖ୍ୟତଃ ଗ୍ୟାସୀୟ ହୋଇଥିବା ବେଳେ ୟୁରେନସ୍ ଓ ନେପଚୁନ୍ ଅତି ମାତ୍ରାରେ ଥଣ୍ଡା ଓ ବରଫାବୃତ ଅଟନ୍ତି। ଏ ସମସ୍ତ ଗ୍ରହର ବଳୟ ଅଛି, ଯଦିଓ ଶନିର ବଳୟ ସୁଦୃଶ୍ୟ ଅଟେ। ସୂର୍ଯଙ୍କୁ ପରିକ୍ରମା କରୁଥିବା ସମସ୍ତ ବସ୍ତୁତ୍ୱର ୯୯% ଏହି ଚାରିଟି ଗ୍ରହ ଧାରଣ କରନ୍ତି। === [[File:Jupiter symbol (planetary color).svg|frameless|upright=0.25|♃]] ବୃହସ୍ପତି === ଏହି ଗ୍ୟାସୀୟ ପିଣ୍ଡଟି ମୁଖ୍ୟତଃ ଉଦଜାନ ଓ ହିଲିୟମରେ ଗଠିତ। ଏହା ସ୍ଔରଜଗତର ସବୁଠାରୁ ବଡ଼ ଗ୍ରହ (ପୃଥିବୀର ୩୧୮ଗୁଣା) ଅଟେ। ବୃହସ୍ପତିର ୬୭ଟି ଜଣାଥିବା ପ୍ରାକୃତିକ ଉପଗ୍ରହ ଅଛି। ଗ୍ରହ ପୃଷ୍ଠରେ ଅନେକ ଝଡ଼ ଚାଲୁଥିବାର ଦେଖିବାକୁ ମିଳେ। ବୃହସ୍ପତିର ବିଶାଳ ଲୋହିତ ଝଡ଼ ପୃଥିବୀ ଆକାରର ପ୍ରାୟ ୩ ଗୁଣା ବଡ଼ ଅଟେ। ===[[File:saturn symbol (planetary color).svg|frameless|upright=0.25|♄]] ଶନି === ଶନି ନିଜର ବୃହତ ବଳୟ ଯୋଗୁ ପରିଚିତ। ଶନିର ୮୨ଟି ବରଫାବୃତ ପ୍ରାକୃତିକ ଉପଗ୍ରହ ଥିବାର ଜଣାଯାଏ। ତା' ଛଡା଼ ଶନି ବଳୟ ଗଠନ କରୁଥିବା ବରଫ ଓ ପଥର ଖଣ୍ଡଗୁଡି଼କୁ ଶନିର ଅତି କ୍ଷୁଦ୍ର ଉପଗ୍ରହ ବୋଲି କୁହାଯାଇପାରେ। ପୃଥିବୀ ବସ୍ତୁତ୍ୱର ୯୫ଗୁଣା ହେଲେ ସୁଦ୍ଧା ଶନି ଜଳଠାରୁ ମଧ୍ୟ କମ୍ ସାନ୍ଦ୍ର। ===[[File:uranus symbol (planetary color).svg|frameless|upright=0.25|♅]] ୟୁରେନସ୍ === ଏହା ବାହ୍ୟ ଗ୍ରହମାନଙ୍କ ମଧ୍ୟରେ ସବୁଠୁ ଛୋଟ ଓ ଏହାର ବସ୍ତୁତ୍ୱ ପୃଥିବୀର ୧୪ ଗୁଣା ଅଟେ। ଗ୍ରହ ପୃଷ୍ଠତଳ ମୁଖ୍ୟତଃ ବରଫାବୃତ। ୟୁରେନସର ୨୭ଟି ଜଣାଥିବା ଉପଗ୍ରହ ଅଛି। ===[[File:neptune symbol (planetary color).svg|frameless|upright=0.25|♆]] ନେପଚୁନ୍ === ଏହା ପୃଥିବୀ ବସ୍ତୁତ୍ୱର ୧୭ ଗୁଣା ଅଟେ। ନେପଚୁନର ୧୪ଟି ଜଣାଥିବା ଉପଗ୍ରହ ଅଛି। ===[[File:pluto symbol (planetary color).svg|frameless|upright=0.2|⯓]][[File:eris symbol (planetary color).svg|frameless|upright=0.2|⯰]] ଧୂମକେତୁ === ସ୍ଔରଜଗତର ଏହି ସଦଶ୍ୟମାନେ ଛୋଟ ଓ ବରଫାବୃତ ଅଟନ୍ତି। ଏମାନଙ୍କ ପରିକ୍ରମଣ ପଥ ବେଶୀ ଚେପଟା ଯେମିତି ସର୍ବାଧିକ ଦୂରତା ପ୍ଲୁଟୋ ବାହାରେ ଓ ସର୍ବନିମ୍ନ ଦୂରତା ଆଭ୍ୟନ୍ତରୀଣ ସ୍ଔରମଣ୍ଡଳରେ ଥାଏ। ଆଭ୍ୟନ୍ତରୀଣ ସ୍ଔରମଣ୍ଡଳରେ ପ୍ରବେଶ କଲେ ସ୍ଔର ଉତ୍ତାପ ଯୋଗୁ ଘନୀଭୂତ ବରଫ ବାଷ୍ପରେ ପରିଣତ ହୋଇ ସୁଦୃଶ୍ୟ ଲାଞ୍ଜ ତିଆରି କରେ। ସେଥିପାଇଁ ଏମାନଙ୍କୁ ଲଞ୍ଜାତାରା କୁହାଯାଏ। == ଗ୍ୟାଲେରି == {{wide image|Earth's Location in the Universe (JPEG).jpg|2000px|ଦୃଶ୍ୟମାନ ବ୍ରହ୍ମାଣ୍ଡରେ ପୃଥିବୀର ଉପସ୍ଥିତି}} {| class="wikitable" style="font-weight: bold; margin-left: auto; margin-right: auto; text-align: center;" |+Solar System |[[ଫାଇଲ:Sun_in_February_(black_version).jpg|କେନ୍ଦ୍ର|frameless|upright=0.4]] |[[ଫାଇଲ:Jupiter_and_its_shrunken_Great_Red_Spot_(cropped).jpg|କେନ୍ଦ୍ର|frameless|upright=0.4]] |[[ଫାଇଲ:Saturn closeup.jpg|କେନ୍ଦ୍ର|frameless|upright=0.4]]<!---[[File:Saturn during Equinox.jpg|center|frameless|upright=0.4]]--> <!-- [[File:Saturn (planet) large.jpg|center|frameless|upright=0.4]]--> |[[ଫାଇଲ:Uranus2_(cropped)-1.jpg|କେନ୍ଦ୍ର|frameless|upright=0.4]] |[[ଫାଇଲ:Neptune Voyager2 color calibrated.png|କେନ୍ଦ୍ର|frameless|upright=0.4]] |[[ଫାଇଲ:Africa_and_Europe_from_a_Million_Miles_Away_(cropped).png|frameless|upright=0.4]] |[[ଫାଇଲ:Venus-real_color.jpg|frameless|upright=0.4]] |- |ସୂର୍ଯ୍ୟ <small>(ତାରକା)</small> |[[Jupiter|ବୃହସ୍ପତି]]<small>(ଗ୍ରହ)</small> |ଶନି <small>(ଗ୍ରହ)</small> |ୟୁରେନସ୍ <small>(ଗ୍ରହ)</small> |ନେପଚୁନ୍ <small>(ଗ୍ରହ)</small> |ପୃଥିବୀ <small>(ଗ୍ରହ)</small> |[[Venus|ଶୁକ୍ର]]<small>(ଗ୍ରହ)</small> |- style="background: black;" |[[ଫାଇଲ:Mars_23_aug_2003_hubble_(cropped).jpg|କେନ୍ଦ୍ର|frameless|upright=0.4]] |[[ଫାଇଲ:Ganymede_g1_true-edit1.jpg|କେନ୍ଦ୍ର|frameless|upright=0.4]] |[[ଫାଇଲ:Two_Halves_of_Titan.png|କେନ୍ଦ୍ର|frameless|upright=0.4]] |[[ଫାଇଲ:Mercury_in_color_-_Prockter07-edit1.jpg|କେନ୍ଦ୍ର|frameless|upright=0.4]] |[[ଫାଇଲ:Callisto_(cropped)-1.jpg|କେନ୍ଦ୍ର|frameless|upright=0.4]] |[[ଫାଇଲ:Io_highest_resolution_true_color.jpg|କେନ୍ଦ୍ର|frameless|upright=0.4]] |[[ଫାଇଲ:FullMoon2010_(cropped)-1.jpg|କେନ୍ଦ୍ର|frameless|upright=0.4]] |- |ମଙ୍ଗଳ <small>(ଗ୍ରହ)</small> |ଗାନିମେଡ୍ <small>(ବୃହସ୍ପତିର ଉପଗ୍ରହ)</small> |ଟାଇଟନ୍ <small>(ଶନିର ଉପଗ୍ରହ)</small> |ବୁଧ <small>(ଗ୍ରହ)</small> |[[Callisto (moon)|କାଲିଷ୍ଟୋ]]<small>(ବୃହସ୍ପତିର ଉପଗ୍ରହ)</small> |[[Io (moon)|ଲୋ]]<small>(ବୃହସ୍ପତିର ଉପଗ୍ରହ)</small> |[[Moon|ଚନ୍ଦ୍ର]]<small>(ପୃଥିବୀର ଉପଗ୍ରହ)</small> |- style="background: black;" |[[ଫାଇଲ:Europa-moon.jpg|କେନ୍ଦ୍ର|frameless|upright=0.4]] |[[ଫାଇଲ:Neptune’s Moon Triton Fosters Rare Icy Union (gemini1903a) (square crop).jpg|କେନ୍ଦ୍ର|frameless|upright=0.4]] |[[ଫାଇଲ:Nh-pluto-in-true-color_2x_JPEG-edit.jpg|frameless|upright=0.4]] |[[ଫାଇଲ:Titania_(moon)_color_cropped.jpg|କେନ୍ଦ୍ର|frameless|upright=0.4]] |[[ଫାଇଲ:PIA07763_Rhea_full_globe5.jpg|କେନ୍ଦ୍ର|frameless|upright=0.4]] |[[ଫାଇଲ:Voyager_2_picture_of_Oberon.jpg|କେନ୍ଦ୍ର|frameless|upright=0.4]] |[[ଫାଇଲ:Iapetus_as_seen_by_the_Cassini_probe_-_20071008_(cropped).jpg|କେନ୍ଦ୍ର|frameless|upright=0.4]] |- |[[Europa (moon)|ୟୁରୋପା]]<small>(ବୃହସ୍ପତିର ଉପଗ୍ରହ)</small> |[[Triton (moon)|ଟ୍ରାଇଟନ୍]]<small>(ନେପଚୁନର ଉପଗ୍ରହ)</small> |ପ୍ଲୁଟୋ <small>(ବାମନ ଗ୍ରହ)</small> |ଟାଇଟାନିଆ <small>(ୟୁରେନସର ଉପଗ୍ରହ)</small> |ରିଆ <small>(ଶନିର ଉପଗ୍ରହ)</small> |[[Oberon (moon)|ଓବେରନ୍]]<small>(ୟୁରେନସର ଉପଗ୍ରହ)</small> |[[Iapetus (moon)|ଲାପେଟସ୍]]<small>(ଶନିର ଉପଗ୍ରହ)</small> |- style="background: black;" |[[ଫାଇଲ:Charon_in_Color_(HQ).jpg|କେନ୍ଦ୍ର|frameless|upright=0.4]] |[[ଫାଇଲ:PIA00040_Umbrielx2.47.jpg|କେନ୍ଦ୍ର|frameless|upright=0.4]] |[[ଫାଇଲ:Ariel_in_monochrome.jpg|କେନ୍ଦ୍ର|frameless|upright=0.4]] |[[ଫାଇଲ:Dione_color_south.jpg|କେନ୍ଦ୍ର|frameless|upright=0.4]] |[[ଫାଇଲ:PIA18317-SaturnMoon-Tethys-Cassini-20150411.jpg|କେନ୍ଦ୍ର|frameless|upright=0.4]] |[[ଫାଇଲ:PIA19562-Ceres-DwarfPlanet-Dawn-RC3-image19-20150506.jpg|କେନ୍ଦ୍ର|frameless|upright=0.4]] |[[ଫାଇଲ:Vesta_full_mosaic.jpg|କେନ୍ଦ୍ର|frameless|upright=0.4]] |- |ଚାରନ୍ <small>(ପ୍ଲୁଟୋର ଉପଗ୍ରହ)</small> |ଅମ୍ବ୍ରିଏଲ୍ <small>(ୟୁରେନସର ଉପଗ୍ରହ)</small> |ଏରିଏଲ୍ <small>(ୟୁରେନସର</small> ର |ାୟୋନ୍ <small>(ଶନିର ଉପଗ୍ରହ)</small> |ଟେଥିସ୍ <small>(ଶନିର ଉପଗ୍ରହ)</small> |[[Ceres (dwarf planet)|ସେରେସ୍]]<small>(ଗ୍ରହାଣୁ)</small> |ଭେଷ୍ଟା <small>(ଗ୍ରହାଣୁ)</small> |- style="background: black;" |[[ଫାଇଲ:PIA17202-SaturnMoon-Enceladus-ApproachingFlyby-20151028-cropped.jpg|କେନ୍ଦ୍ର|frameless|upright=0.4]] |[[ଫାଇଲ:PIA18185 Miranda's Icy Face.jpg|କେନ୍ଦ୍ର|frameless|upright=0.4]] |[[ଫାଇଲ:Proteus_Voyager_2_cropped.jpg|କେନ୍ଦ୍ର|frameless|upright=0.4]] |[[ଫାଇଲ:Mimas_PIA12568.jpg|କେନ୍ଦ୍ର|frameless|upright=0.4]] |[[ଫାଇଲ:Hyperion_in_natural_colours.jpg|କେନ୍ଦ୍ର|frameless|upright=0.4]] |[[ଫାଇଲ:Phoebe_cassini.jpg|କେନ୍ଦ୍ର|frameless|upright=0.4]] |[[ଫାଇଲ:PIA12714_Janus_crop.jpg|କେନ୍ଦ୍ର|frameless|upright=0.4]] |- |ଏନସେଲାଡସ୍ <small>(ଶନିର ଉପଗ୍ରହ)</small> |ମିରାଣ୍ଡା <small>(ୟୁରେନସର ଉପଗ୍ରହ)</small> |ପ୍ରୋଟିଉସ୍ <small>(ନେପଚୁନର ଉପଗ୍ରହ)</small> |ମିମାସ୍ <small>(ଶନିର ଉପଗ୍ରହ)</small> |ହାଇପେରିଅନ୍ <small>(ଶନିର ଉପଗ୍ରହ)</small> |ଫୋଏବ୍ <small>(ଶନିର ଉପଗ୍ରହ)</small> |ଜାନସ୍ <small>(ଶନିର ଉପଗ୍ରହ)</small> |- style="background: black;" |[[ଫାଇଲ:PIA09813_Epimetheus_S._polar_region.jpg|କେନ୍ଦ୍ର|frameless|upright=0.4]] |[[ଫାଇଲ:Rosetta_triumphs_at_asteroid_Lutetia.jpg|କେନ୍ଦ୍ର|frameless|upright=0.4]] |[[ଫାଇଲ:Prometheus_12-26-09a.jpg|କେନ୍ଦ୍ର|frameless|upright=0.4]] |[[ଫାଇଲ:Flying_By_Pandora.jpg|କେନ୍ଦ୍ର|frameless|upright=0.4]] |[[ଫାଇଲ:(253)_mathilde_crop.jpg|କେନ୍ଦ୍ର|frameless|upright=0.4]] |[[ଫାଇଲ:Leading_hemisphere_of_Helene_-_20110618.jpg|କେନ୍ଦ୍ର|frameless|upright=0.4]] |[[ଫାଇଲ:243_Ida_large.jpg|କେନ୍ଦ୍ର|frameless|upright=0.4]] |- |ଏପିମେଥିଅସ୍ <small>(ଶନିର ଉପଗ୍ରହ)</small> |ଲୁସେଟିଆ <small>(ଗ୍ରହାଣୁ)</small> |ପ୍ରୋମେଥିଅସ୍ <small>(ଶନିର ଉପଗ୍ରହ)</small> |ପାଣ୍ଡୋରା <small>(ଶନିର ଉପଗ୍ରହ)</small> |ମାଟିଲଡେ <small>(ଗ୍ରହାଣୁ)</small> |ହେଲେନ୍ <small>(ଶନିର ଉପଗ୍ରହ)</small> |ଇଡା <small>(ଗ୍ରହାଣୁ)</small> |- style="font-weight: normal" |- | colspan="7" |{{navbar|SolarSummary}} |- |} {| class="wikitable" style="margin:0.5em auto; width:600px;" !ପୃଥିବୀରୁ ୬ ଅର୍ବୁଦ କିମି ଦୂରରେ ଭୟେଜର୍ ୧ ନେଇଥିବା ଚିତ୍ର |- | style="font-size:88%" |[[ଫାଇଲ:PIA00453-SolarSystem-VenusEarthJupiterSaturnUranusNeptune-Voyager1-19960913.jpg|frameless|center|upright=2]]<center>[[Venus|ଶୁକ୍ର, ପୃଥିବୀ, ବୃହସ୍ପତି, ଶନି, ୟୁରେନସ୍ ଓ ନେପଚୁନ୍]] (୧୩ ସେପ୍ଟେମ୍ବର ୧୯୯୬).</center> |} == ଆଧାର == {{ଆଧାର}} == ଅଧିକ ତଥ୍ୟ == {{Sister project links|Solar System}} * [http://solarsystem.nasa.gov/planets/profile.cfm?Object=SolarSys&Display=Overview Solar System Profile] by [http://solarsystem.nasa.gov/index.cfm NASA's Solar System Exploration] * [http://space.jpl.nasa.gov NASA's Solar System Simulator] * [http://www.jpl.nasa.gov/solar_system NASA/JPL Solar System main page] {{ସୌର ଜଗତ}} {{ମୁଣ୍ଡିଆ}} [[ଶ୍ରେଣୀ:ସୌରଜଗତ]] 3c53nrqr22f70shgpv7tusvkd5hghq2 3 16928 595835 595150 2026-06-01T16:53:31Z MediaWiki message delivery 5929 /* This Month in Education: May 2026 */ ନୂଆ ଭାଗ 595835 wikitext text/x-wiki [[Image:Vegan chocolate chip cookies on dish with floral designs.jpg|thumb|250px|କିଛି କୁକିଜ ସହିତ ଆପଣଙ୍କୁ ସ୍ଵାଗତ କରୁଛୁ! [[File:Face-smile.svg|20px]]]] '''ପାଛୋଟା!'''<br /> ଓଳିଗି, Saileshpat [[ଉଇକିପିଡ଼ିଆ:Introduction|ଓଡ଼ିଆ ଉଇକିପିଡ଼ିଆକୁ ଆପଣଙ୍କୁ ପାଛୋଟି ନେଉଛୁ]], [[Special:Contributions/Saileshpat|ଆପଣଙ୍କ ଅବଦାନ]] ପାଇଁ ଢେର ବଧାଇ ଆପଣ ଯାହା କରିଛନ୍ତି । ମୁଁ ଭାବୁଛି ଆପଣଙ୍କୁ ଏହି ଜାଗାଟି ଭଲ ଲାଗିବ ଆଉ ଆପଣ ଏଇଠି କିଛି କାମ କରିବାକୁ ଭଲ ପାଇବେ । ଏଇ କିଛି ଫରଦ ଆପଣଙ୍କୁ ଭଲ ଲାଗିପାରେ: *[[Wikipedia:Five pillars|ଉଇକିପିଡ଼ିଆର ପାଞ୍ଚଟି ଖମ୍ବ]] *[[Wikipedia:Tutorial|ଶିକ୍ଷଣ]] *[[Wikipedia:How to edit a page|ଫରଦଟିଏ କେମିତି ବଦଳାଇବେ]] ଓ [[Wikipedia:Article development|ଲେଖା ଗୁଡ଼ିକ କେମିତି ବଦଳାଇବେ]] *[[Wikipedia:Your first article|ନିଜର ପ୍ରଥମ ଲେଖାଟି କେମିତି ଲେଖିବେ]] *[[Wikipedia:Manual of Style|ମାନୁଆଲର ଶୈଳୀ]] ମୁଁ ଭାବୁଛି ଆପଣଙ୍କୁ ଏଠାରେ [[Wikipedia:Wikipedians|ଉଇକିଆଳି]]ଟିଏ ହୋଇ ଲେଖା ଲେଖି କରିବାକୁ ଭଲ ଲାଗୁଛି ! ଟିକେ [[:en:Help:Using talk pages|ଆଲୋଚନା]] ଫରଦରେ [[Wikipedia:Signatures|ନିଜ ନାଁ ଟା]] ଲେଖିଦିଅନ୍ତେ ଜଦି ଭଲ ହୁଅନ୍ତା ଆପଣଙ୍କ ଲେଖା ପରେ ଚାରୋଟି <!-- [[tilde|-->ଟିଲଡ଼େ ଚିନ୍ହ<!--]]--> ଦିଅନ୍ତୁ ({{4~}}); ଏଇଠି ଆପଣଙ୍କ ନାଆଁ ଆଉ ତାରିଖ ଆପେ ଆପେ ଲେଖିଦେବ । କିଛି ସାହାଜ୍ୟ ଦରକାର ପଡ଼ିଲେ, [[Wikipedia:Questions|ପ୍ରଶ୍ନ]]ଟିଏ ପଚାରି ପାରିବେ, ମୋ ଆଲୋଚନା ଫରଦ କୁ ଯାଇ ମୋତେ ପଚାରିପାରିବେ, ନହେଲେ ଏଇ ଫରଦରେ ପ୍ରଶ୍ନ ଆଗରୁ ଏଇ କୋଡ <code><nowiki>{{help me}}</nowiki></code> କପି କରି ପକାଇଦିଅନ୍ତୁ । ଆଉଥରେ, ପାଛୋଟି ନେଉଛି! <!-- Template:Welcome -->---[[User:Odisha1|<font face="Curlz MT" size="4.5" style="color:#000000;color:#FF4500"><i>Srikant</i></font>]]&nbsp;[[user_talk:Odisha1|<font face="Curlz MT" size="4.5" style="color:#000000;color:#008000"><i>Kedia</i></font>]] ୧୧:୩୮, ୧ ଏପ୍ରିଲ ୨୦୧୨ (UTC) == ଗୋଟେ ୨କେଜିକିଆ ଚକୋଲେଟ ପାଇ ସହିତ ତୁମକୁ ପାଛୋଟି ନଉଛୁ == {| style="background-color: #fdffe7; border: 1px solid #fceb92;" |style="vertical-align: middle; padding: 5px;" | [[File:A very beautiful Nectarine Pie.jpg|120px]] |style="vertical-align: middle; padding: 3px;" | '''ପାଛୋଟା!'''<br /> ଓଳିଗି, Saileshpat [[ଉଇକିପିଡ଼ିଆ:Introduction|ଓଡ଼ିଆ ଉଇକିପିଡ଼ିଆକୁ ଆପଣଙ୍କୁ ପାଛୋଟି ନେଉଛୁ]], [[Special:Contributions/Saileshpat|ଆପଣଙ୍କ ଅବଦାନ]] ପାଇଁ ଢେର ବଧାଇ ଆପଣ ଯାହା କରିଛନ୍ତି । ମୁଁ ଭାବୁଛି ଆପଣଙ୍କୁ ଏହି ଜାଗାଟି ଭଲ ଲାଗିବ ଆଉ ଆପଣ ଏଇଠି କିଛି କାମ କରିବାକୁ ଭଲ ପାଇବେ । ଏଇ କିଛି ଫରଦ ଆପଣଙ୍କୁ ଭଲ ଲାଗିପାରେ: *[[Wikipedia:Five pillars|ଉଇକିପିଡ଼ିଆର ପାଞ୍ଚଟି ଖମ୍ବ]] *[[Wikipedia:Tutorial|ଶିକ୍ଷଣ]] *[[Wikipedia:How to edit a page|ଫରଦଟିଏ କେମିତି ବଦଳାଇବେ]] ଓ [[Wikipedia:Article development|ଲେଖା ଗୁଡ଼ିକ କେମିତି ବଦଳାଇବେ]] *[[Wikipedia:Your first article|ନିଜର ପ୍ରଥମ ଲେଖାଟି କେମିତି ଲେଖିବେ]] *[[Wikipedia:Manual of Style|ମାନୁଆଲର ଶୈଳୀ]] [[User:ManXiii|ManXiii]] ([[User talk:ManXiii|ମୋ ଆଲୋଚନା]]) ୧୪:୦୪, ୪ ଏପ୍ରିଲ ୨୦୧୨ (UTC) |} == All the Best == Hi Sailesh. It was good meeting you. Keep up the good work and get back to Odia Wikipedia after your exams. I hope you have remembered the promise you made to me about growing the Odia Wikipedia [[user:Visdaviva|Vishnu]] ([[user_talk:Visdaviva|talk]])୧୨:୦୭, ୨୧ ମାର୍ଚ୍ଚ ୨୦୧୩ (UTC) == ଓଡ଼ିଆ ଉଇକିପିଡ଼ିଆର ୧୦ମ ଜନ୍ମତିଥି ପାଳନ ନିମନ୍ତେ ନିମନ୍ତ୍ରଣ == <div style="margin: 0.5em; border: 2px black solid; padding: 1em;background-color:azure" > <br> <center><span style="font-family:'Century Gothic',Verdana,sans-serif;font-size:180%;padding:.4em 0 .4em 0;margin-bottom:0;border-bottom:none;font-weight:bold;color:#069"> [[ଉଇକିପିଡ଼ିଆ:ମେଳଣ/ଓଡ଼ିଆ ଉଇକିପିଡ଼ିଆର ୧୦ମ ଜନ୍ମତିଥି|ଓଡ଼ିଆ ଉଇକିପିଡ଼ିଆ ଦଶମ ଜନ୍ମତିଥି ପାଳନ]]</span></center><br> {| style="background:white;border:1px black solid; padding:2em; border-collapse:collapse; width:100%;" | [[File:10piece-odia-L k blue.svg|100px|left]] | ଆଦରର Saileshpat, ଆଗାମୀ ଜାନୁଆରୀ ୨୮ ଓ ୨୯ ତାରିଖରେ ଓଡ଼ିଆ ଉଇକିପିଡ଼ିଆ ଏହାର '''ଦଶମ ଜନ୍ମ ବାର୍ଷିକୀ ପାଳନ''' କରୁଛି । ୧୦ ବର୍ଷ ତଳେ ଜାନୁଆରୀ ୨୯ ରେ ଓଡ଼ିଆ ଉଇକିପିଡ଼ିଆରେ ପ୍ରଥମ ସମ୍ପାଦନା ହେଇଥିଲା । ଏ ବର୍ଷ ଜାନୁଆରୀ ୨୮ ତାରିଖରେ ଭୁବନେଶ୍ଵରର [https://www.facebook.com/events/733436916668439/?ref=2&ref_dashboard_filter=upcoming KISS] ଓ ୨୯ ତାରିଖରେ ଢେଙ୍କାନାଳ [https://www.facebook.com/events/188459624695406/?ref=2&ref_dashboard_filter=upcoming IIMC] ଠାରେ ଜନ୍ମବାର୍ଷିକୀ ପାଳନ କରିବାର ଯୋଜନା କରାଯାଇଛି । ଆପଣଙ୍କ ପାଇଁ ନିମନ୍ତ୍ରଣ ରହିଲା । [[ଉଇକିପିଡ଼ିଆ:ମେଳଣ/ଓଡ଼ିଆ ଉଇକିପିଡ଼ିଆର ୧୦ମ ଜନ୍ମତିଥି|ଏଠାରେ]] ନିଜ ନାମ ଲେଖିବା ପାଇଁ ଅନୁରୋଧ । ଆପଣ ଯଦି ଦୂର ସ୍ଥାନରୁ ଆସୁଛନ୍ତି, ତା ହେଲେ ଆଗୁଆ ଜଣାଇଲେ ଆମେ ଆପଣଙ୍କ ରହିବା ବ୍ୟବସ୍ଥା କରିପାରିବୁ । ୨୮-୨୯ ଜାନୁଆରୀ ଆପଣଙ୍କୁ ଭେଟିବା ଅପେକ୍ଷାରେ । ଧନ୍ୟବାଦ ସହ । |} </div> --<span style="font-family:Trebuchet MS">[[User:Aditya Mahar|<span style="color:#800020">ଆଦିତ୍ୟ ମହାର</span>]] <small>([[User talk:Aditya Mahar|<span style="color:#CFB53B">ମୋ ଆଲୋଚନା</span>]])</small></span> ୧୫:୪୯, ୨୫ ଜାନୁଆରୀ ୨୦୧୪ (UTC) ==Wikimedians Speak== <div style="margin: 0.5em; border: 2px black solid; padding: 1em;background-color:#E3F0F4" > {| style="border:1px black solid; padding:2em; border-collapse:collapse; width:100%;" |- {| style="width:100%; font-family: serif; border:1px solid #C7D0F8; font-size:75%; -moz-border-radius:1em; -webkit-border-radius:1em;border-radius:1em;" | valign="top" style="padding:12px 17px 12px 17px" | <center><div style="font-size:210%; border:none; margin:0; padding:.1em; color:#3B444B">{{space|10}}[[File:CIS-A2K Wikimedians Speak logo.png|center|250px|link=:commons:WikipediansSpeak]]<br/><center>''An initiative to bring the voices of Indian Wikimedians to the world''</center> |} |- ! style="background-color:#FAFAFA; color:#1C2069; padding-left:2em; padding-top:.5em;" align=left |Hi {{BASEPAGENAME}}, <span class="plainlinks"> I am writing as Community Communications Consultant at CIS-A2K. I would like to interview you. It will be a great pleasure to interview you and to capture your experiences of being a wikipedian. You can reach me at rahim@cis-india.org or call me on +91-7795949838 if you would like to coordinate this offline.</span> We would very much like to showcase your work to the rest of the world. Some of the previous interviews can be seen [[:commons:Category:WikipediansSpeak|here]]. Thank you! --[[ବ୍ୟବହାରକାରୀ:రహ్మానుద్దీన్|Rahmanuddin Shaik]] ([[ବ୍ୟବହାରକାରୀଙ୍କ ଆଲୋଚନା:రహ్మానుద్దీన్|ମୋ ଆଲୋଚନା]]) ୦୬:୫୨, ୨୧ ମାର୍ଚ୍ଚ ୨୦୧୪ (UTC) |}</div> == ସ୍ଵାଗତ ସନ୍ଦେଶ ବିଷୟରେ == ଏ ଯେଉଁ ସ୍ଵାଗତ ସନ୍ଦେଶ ଦେଇଛ [[ବ୍ୟବହାରକାରୀଙ୍କ_ଆଲୋଚନା:Aparida1295]] ଓ [[ବ୍ୟବହାରକାରୀଙ୍କ_ଆଲୋଚନା:Jagruti_Bhujabal]] ଙ୍କୁ ଦେଖିଲ କଣ ଲେଖାହେଇଛି! "ନମସ୍କାର NahidSultan, .." !! ସବୁଆଡେ କପି ପେସ୍ଟ ରେ କି କାମ ହେବ ? ଟିକେ ଠିକ କରିଦେବ । "ସ୍ଵାଗତ" ଛାଞ୍ଚ ବ୍ୟବହାର କର ସ୍ଵାଗତ କରିବା ପାଇଁ । --&nbsp;[[User:ansumang|<font color="#FF4F00">ଅଂଶୁମାନ</font>]]&nbsp;[[User talk:ansumang|<font color="#007FFF"><span title="Shoot!" style="cursor: crosshair;">^{ତାର ଯୋଡ଼ିବେ?}</span></font>]] ୧୬:୩୬, ୯ ଡିସେମ୍ବର ୨୦୧୪ (UTC) # *କ୍ଷମା କରିବେ ଭାଇ , ମୁଁ ଆଗରୁ ସ୍ବାଗତ ଛାଞ୍ଚ ହି ବ୍ୟବହାର କରୁଥିଲି , କର ଭାଇଙ୍କ ସ୍ବାଗତ ସଂଦେଶ ଟି ଭଲ ଲାଗିଲା ତାକୁ try କରିବାକୁ ଯାଇ ଭୁଲ ହେଇଗଲା। == Collaboration discussion among Indic language communities in Bengali Wiki Conference == Hi, There will be a open collaborative discussion among all attending Indic language community members at Bengali Wikipedia 10th Anniversary Conference to be held at Kolkata on 9th and 10th January. If you want to take part in the discussion, please list out the topics you want to discuss for future collaborative projects and explain in brief at [[:meta:Talk:Bengali Wikipedia 10th Anniversary Celebration Kolkata/Programs/Collaboration among Indic language communities|this meta page]]. Please select the language community also with whom you want to discuss. Thanks. -- [[ବ୍ୟବହାରକାରୀ:Bodhisattwa|Bodhisattwa]] ([[ବ୍ୟବହାରକାରୀଙ୍କ ଆଲୋଚନା:Bodhisattwa|ମୋ ଆଲୋଚନା]]) ୨୦:୫୪, ୨୯ ଡିସେମ୍ବର ୨୦୧୪ (UTC) ଧନ୍ୟବାଦ ଭାଇ । == ଧନ୍ୟବାଦ == ଭାଇ ଧନ୍ୟବାଦ । Sailenroutray[[ବ୍ୟବହାରକାରୀ:Sailenroutray|Sailenroutray]] ([[ବ୍ୟବହାରକାରୀଙ୍କ ଆଲୋଚନା:Sailenroutray|ମୋ ଆଲୋଚନା]]) ୧୧:୦୬, ୮ ଫେବୃଆରୀ ୨୦୧୫ (UTC) == Wikiproject 288 on Catalan Wikipedia == Hi Saileshpat. First of all thanks for your interest. Let me explain you a little bit more about the project: On feb 21 is international Mother language day so we thought (Amical Wikimedia, the themathic org promoting Catalan Wikiprojects and culture) we could do something to promote mother languages in general. So we agreed with our community of editors to create a 2 weeks wikiproject to improve content on Wikipedia articles related to languages which have a Wikipedia version (288 in total). Challenge is to double size of articles. For example: improving the [[:ca:Oriya|Oriya]] language article on Catalan wiki. This way we promote languages among our own wikis. The idea is that- after 2 weeks- the wikiproject "tours" to another language wikipedia. For example, it will be working on Catalan wikipedia from feb 21 to march 10 and then to oriya wikipedia from march 11 to march 26. The "issue" is that this project is still on draft (we will have the page updated next week) and that's why page is still not finished. Btw, are you interested in "hosting" the wikiproject after Catalan wikipedia? :-) Please answer me in my home wiki [[:w:ca:Usuari:Kippelboy]]--[[ବ୍ୟବହାରକାରୀ:Kippelboy|Kippelboy]] ([[ବ୍ୟବହାରକାରୀଙ୍କ ଆଲୋଚନା:Kippelboy|ମୋ ଆଲୋଚନା]]) ୧୦:୧୭, ୧୩ ଫେବୃଆରୀ ୨୦୧୫ (UTC) == ଧନ୍ୟବାଦ == ଶୈଳେଶ ଭାଇ, ଧନ୍ୟବାଦ । ଏ ବାବଦରେ ମୁଁ ଏକ ଲେଖା ନିର୍ବାଚନ କରୁଛି । [[ବ୍ୟବହାରକାରୀ:Hpsatapathy|Hpsatapathy]] ([[ବ୍ୟବହାରକାରୀଙ୍କ ଆଲୋଚନା:Hpsatapathy|ମୋ ଆଲୋଚନା]]) ୧୪:୩୩, ୧୦ ମାର୍ଚ୍ଚ ୨୦୧୫ (UTC) == ଧନ୍ୟବାଦ == ଓଡିଆ ଉଇକିକୁ ଆଗେଇନେବାରେ ଆପଣଙ୍କ ଉଦ୍ୟମ ପ୍ରଶଂସନୀୟ । [[ବ୍ୟବହାରକାରୀ:Hpsatapathy|Hpsatapathy]] ([[ବ୍ୟବହାରକାରୀଙ୍କ ଆଲୋଚନା:Hpsatapathy|ମୋ ଆଲୋଚନା]]) ୦୨:୪୩, ୨୪ ମାର୍ଚ୍ଚ ୨୦୧୫ (UTC) == ତମ ଉତ୍ସାହ ଆଉ ଏ ନିରନ୍ତର ଉଦ୍ୟମ ପାଇଁ ଏ ଦି ଢମା ଛେନାଗଜା== {| style="background-color: #fdffe7; border: 1px solid #fceb92;" |rowspan="2" style="vertical-align: middle; padding: 5px;" | [[File:Chenagaja.jpg|300px]] |style="font-size: x-large; padding: 3px 3px 0 3px; height: 1.5em;" | '''''ଦାନ୍ତରେ ପୋକ ଲାଗିଲେ କୁମ୍ପାନି ଦାୟୀ ନୁହେଁ''''' |- |style="vertical-align: middle; padding: 3px;" | ସାଆନ୍ତେ, ତମ ଉତ୍ସାହ ପାଇ ଉଇକିପିଡ଼ିଆରେ ଅନେକ ନୂଆ ନୂଆ ପ୍ରକଳ୍ପ ଆରମ୍ଭ ହେଲାଣି । ଆଉ ଆଗକୁ ଅନେକ ମଧ୍ୟ ହେବାକୁ ଅଣ୍ଟା ସଳଖିଲେଣି । ଏ ଏକ ସୁଦିନର ଆଭାସ। ସଭିଏଁ ଯଦିଓ ନିଜେ ନିଜେ ସବୁ କରିବାରେ ଆଗଭର ଥିବା ବେଳେ ସେତେ ସେତେ ଅଧିକ ସମୟ ବାକିମାନଙ୍କ ପାଇଁ ଦେଇ ପାରିନଥିଲେ । ତେବେ ତମର ସବୁଯାକ କାମ ସଭିଙ୍କୁ ନେଇ କରିବା । ଏଇ ଜିନିଷଟି ମୋତେ ଭାରି ପ୍ରେରଣା ଦେଉଛି । ତମେ ବାରମ୍ବାର ବିଭିନ୍ନ ଜିନିଷ ପଚାରିବା ଉଭୟ ମଜା ଆଉ ଆନନ୍ଦବୋଧକ । ତେବେ ଏ କାମ ଭିତରେ ତମ ମେଡିକାଲ ଏଣ୍ଟ୍ରାନ୍ସ ପାଇଁ ପଢ଼ାରେ ହେଳା କରୁନଥିବ, ଆଗୁଆ ଅଳ ଦି ବେସଟ କହି ଦେଲି ସେଥିପାଇଁ । ଆଉ ତମେ ଆଗଭର ହୋଇ ASI ଆଉ ଆଦିବାସୀ ମିଉଜିଅମ ସହ ମିଳିତ ଯୋଜନା ଯେଉଁ ଆରମ୍ଭ କରିଛ ସେଥିରେ ମୁଁ ନିଶ୍ଚେ ସମୟ ଦେବି । ତମେ ଏ କାମ ଜାରୀ ରଖିଥ, କେବେ ହେଁ ଛାଡ଼ିବ ନାହିଁ ଯେମିତି । ବାକି କଥା ଭେଟାଭେଟି ହେଲେ । [[ବ୍ୟବହାରକାରୀ:Psubhashish|ସୁଭାସିସ ପାଣିଗାହି]] ^{[[User_talk:Psubhashish|(ଆଳାପ)]]} ୦୮:୨୮, ୨୭ ମାର୍ଚ୍ଚ ୨୦୧୫ (UTC) |} ଯୁକ୍ତାଁକ୍ଷର ସୈଳେଶ୍ ଭାଈ, ଯୁକ୍ତାକ୍ଷର ଲେଖିବାରେ ମୋରୋ ଅସୁବିଧା ହେଉଛି। [[ବ୍ୟବହାରକାରୀ:Santosh.mbahrm|Santosh.mbahrm]] ([[ବ୍ୟବହାରକାରୀଙ୍କ ଆଲୋଚନା:Santosh.mbahrm|ମୋ ଆଲୋଚନା]]) ୧୫:୧୯, ୬ ଜୁଲାଇ ୨୦୧୫ (UTC) ମନଚିତ୍ର ଓଡିଶାର ସଠିକ୍ ମାନଚିତ୍ର ଉଇକିପିଡିଆ ପ୍ରୁଷ୍ଠାରେ କେମିତି ଜୋଡିହେବ??ଦୁର୍ଗୀ ଓଡିଆ ପ୍ରୁଷ୍ଠାର ଓଡିଶା ମାନଚିତ୍ରଟି ଜଳଭାଗ ଭିତରକୁ ପଶିଜାଇଛି, ଏହା କିପରି ସଜଡି ହେବ ଦୟାକରି ବୁଝାଇ ଦିଅନ୍ତୁ। [[ବ୍ୟବହାରକାରୀ:Santosh.mbahrm|Santosh.mbahrm]] ([[ବ୍ୟବହାରକାରୀଙ୍କ ଆଲୋଚନା:Santosh.mbahrm|ମୋ ଆଲୋଚନା]]) ୧୫:୩୦, ୬ ଜୁଲାଇ ୨୦୧୫ (UTC) --{{Ping| Santosh.mbahrm}} , ଆପଣ ଭୁବନେଶ୍ଵର ରେ ରୁହନ୍ତି କି? ନହେଲେ ସମୟ ଦେଖିକି ମତେ କଲ୍ କରନ୍ତୁ ମୁଁ ବୁଝେଇପାରିବି।-- == A cup of coffee for you! == {| style="background-color: #fdffe7; border: 1px solid #fceb92;" |style="vertical-align: middle; padding: 5px;" | [[File:A small cup of coffee.JPG|120px]] |style="vertical-align: middle; padding: 3px;" | ସଂଶୋଧନ କରିଥିବା ଯୋଗୁଁ ବହୁତ୍ ବହୁତ୍ ଧନ୍ୟବାଦ୍... ଆପଣଙ୍କୁ ଲେଖାଟି କେମିତି ଲାଗିଲା??? [[ବ୍ୟବହାରକାରୀ:Santosh.mbahrm|Santosh.mbahrm]] ([[ବ୍ୟବହାରକାରୀଙ୍କ ଆଲୋଚନା:Santosh.mbahrm|ମୋ ଆଲୋଚନା]]) ୧୫:୪୪, ୧୧ ଜୁଲାଇ ୨୦୧୫ (UTC) |} == ଦୟାକରି କେନେଡ଼ି ପ୍ରସଙ୍ଗ ସମ୍ପାଦନା କରନ୍ତୁ ନାହିଁ == ମୁଁ ଜାଣିଛି ଏବେ ପ୍ରସଙ୍ଗଟିରେ ଫଟୋ କିମ୍ବା ଆଧାର ନାହଁ, କିନ୍ତୁ ଲେଖା ସରିଲା ପରେ ମୁଁ ଭଲ ଭାବେ ସେ ଗୁଡ଼ିକୁ ଯୋଡ଼ିବି। ମୁଁ ବୁଝୁଛି ଯେ ଆପଣ କେବଳ ସାହାଯ୍ୟ କରିବାକୁ ଚାହୁଁଥିଲେ କିନ୍ତୁ ମୁଁ ଯେହେତୁ Notepad ରେ ଲେଖି bulk ରେ କପି କରୁଛି ତେଣୁ ଆପଣଙ୍କ Edit ଟି ମୁଁ ଲିଭେଇ ଦେଇ ପାରେ। ତେଣିକି ଭୁଲ ବୁଝିବେ ନାହିଁ, ମୁଁ ଲେଖାର ମୁଣ୍ଡି ମାରି ସାରିଲା ପରେ Edit କରିବାକୁ ସ୍ୱାଗତ। <span style="font-family:Georgia;"> <span style="color:deeppink;">''Swagatika''</span>^{<span style="color:firebrick;"><span style="background-color:blanchedalmond;color:;">'''''91'''''</span></span>}</span> ୧୭:୪୫, ୧୫ ଅକ୍ଟୋବର ୨୦୧୫ (UTC) ::ମୁଁ ଗତକାଲି ପୁରା ଲେଖିବାକୁ ସମୟ ପାଇଲି ନାହିଁ, ଆପଣ କାଳେ ଭୁଲ ବୁଝିଥିବେ ଏଣୁ ମୁଁ ବିଶଦ ଭାବେ କହିବା ଦରକାର। ମୁଁ ଓଡ଼ିଆରେ ଲେଖିବା ଲାଗି ସାଇଟରେ ଥିବା IME ବଦଳରେ ଅନ୍ୟ ଏକ ସ୍ୱତନ୍ତ୍ର Application ବ୍ୟବହାର କରେ, ତେଣୁ ମୋତେ ସେଇ ଆପ୍ ରେ ହିଁ ଲେଖା ଏଡ଼ିଟ କରିବାକୁ ହୁଏ। ମୁଁ ଏଯାଏଁ ଲେଖାଟିର ସଂଶୋଧନ (proofreading) କରିନାହିଁ। ପୁରା ପ୍ରସଙ୍ଗ ଟି ସରିଲେ ଯେବେ ବା କରିବି, ମୁଁ ସେଇ ଆପ୍ ରେ ହିଁ କରିବି ଓ ପୁରା ଲେଖାଟି ସେଇଠୁ କପି କରିବି। ଆପଣ ଯଦି ମଝିରେ ଗୋଟେ କି ଦି ଧାଡ଼ି ପୁରାଇବେ ମୋତେ ଖୋଜି ତାକୁ ମୋ ଆପ୍ କୁ କପି କରିବାକୁ ହେବ। ଉଭୟଙ୍କୁ ଅଯଥା ଅସୁବିଧା। ମୁଁ ଜାଣେ ଯେ ଉଇକି ମୋ ବ୍ୟକ୍ତିଗତ ସମ୍ପତ୍ତି ନୁହଁ ତେଣୁ ଆପଣଙ୍କୁ ମନା କରିବାର ଅଧିକାର ନାହିଁ, ଏଇଟା କେବଳ ଗୋଟେ ଅନୁରୋଧ। ଧନ୍ୟବାଦ। <span style="font-family:Georgia;"> <span style="color:deeppink;">''Swagatika''</span>^{<span style="color:firebrick;"><span style="background-color:blanchedalmond;color:;">'''''91'''''</span></span>}</span> ୦୬:୧୧, ୧୬ ଅକ୍ଟୋବର ୨୦୧୫ (UTC) == A barnstar for you! == {| style="background-color: #fdffe7; border: 1px solid #fceb92;" |rowspan="2" style="vertical-align: middle; padding: 5px;" | [[File:Real Life Barnstar.jpg|100px]] |style="font-size: x-large; padding: 3px 3px 0 3px; height: 1.5em;" | '''The Real Life Barnstar''' |- |style="vertical-align: middle; padding: 3px;" | ଶୈଳେଶ ଭାଇ, ପୁରୀ ଉଇକିଅଳିଙ୍କ ପ୍ରତି ଅପଣଙ୍କ ଅବଦାନ ପାଇଁ ଅପଣଙ୍କୁ ଏକ ଛୋଟ ଉପାଧି । ଅମେ ଅଶା କାରୁଛୁ ଆପଣ ଭାବିସ୍ୟତରେ ବି ଅମକୁ ଏମିତି ସାହାଯ୍ୟ କରିବେ ବୋଲି । [[ବ୍ୟବହାରକାରୀ:Th3snehasish|Th3snehasish]] ([[ବ୍ୟବହାରକାରୀଙ୍କ ଆଲୋଚନା:Th3snehasish|ମୋ ଆଲୋଚନା]]) ୨୦:୧୭, ୨୬ ଡିସେମ୍ବର ୨୦୧୫ (UTC) |} == GI edit-a-thon 2016 updates == Geographical Indications in India Edit-a-thon 2016 has started, here are a few updates: # More than 80 Wikipedians have joined this edit-a-thon # More than 35 articles have been created/expanded already (this may not be the exact number, see "Ideas" section #1 below) # [[:en:Template:Infobox geographical indication|Infobox geographical indication]] has been started on English Wikipedia. You may help to create a similar template for on your Wikipedia. [[File:Spinning Ashoka Chakra.gif|right|150px]] ; Become GI edit-a-thon language ambassador If you are an experienced editor, [[:meta:CIS-A2K/Events/Geographical Indications in India Edit-a-thon/Ambassadors|become an ambassador]]. Ambassadors are community representatives and they will review articles created/expanded during this edit-a-thon, and perform a few other administrative tasks. ; Translate the Meta event page Please translate [[:meta:CIS-A2K/Events/Geographical Indications in India Edit-a-thon|this event page]] into your own language. Event page has been started in [[:bn:উইকিপিডিয়া:অনলাইন এডিটাথন/২০১৬/ভারতীয় ভৌগোলিক স্বীকৃতি এডিটাথন|Bengali]], [[:en:Wikipedia:WikiProject India/Events/Geographical Indications in India Edit-a-thon|English]] and [[:te:వికీపీడియా:వికీప్రాజెక్టు/జాగ్రఫికల్ ఇండికేషన్స్ ఇన్ ఇండియా ఎడిట్-అ-థాన్|Telugu]], please start a similar page on your event page too. ; Ideas # Please report the articles you are creating or expanding [[:meta:CIS-A2K/Events/Geographical Indications in India Edit-a-thon|here]] (or on your local Wikipedia, if there is an event page here). It'll be difficult for us to count or review articles unless you report it. # These articles may also be created or expanded: :* Geographical indication ([[:en:Geographical indication]]) :* List of Geographical Indications in India ([[:en:List of Geographical Indications in India]]) :* Geographical Indications of Goods (Registration and Protection) Act, 1999 ([[:en:Geographical Indications of Goods (Registration and Protection) Act, 1999]]) See more ideas and share your own [[:meta:Talk:CIS-A2K/Events/Geographical_Indications_in_India_Edit-a-thon#Ideas|here]]. ; Media coverages Please see a few media coverages on this event: [http://timesofindia.indiatimes.com/city/bengaluru/Wikipedia-initiative-Celebrating-legacy-of-Bangalore-Blue-grapes-online/articleshow/50739468.cms The Times of India], [http://indiaeducationdiary.in/Shownews.asp?newsid=37394 IndiaEducationDiary], [http://www.thehindu.com/news/cities/Kochi/gitagged-products-to-get-wiki-pages/article8153825.ece The Hindu]. ; Further updates Please keep checking [[:meta:CIS-A2K/Events/Geographical Indications in India Edit-a-thon|the Meta-Wiki event page]] for latest updates. All the best and keep on creating and expanding articles. :) --[[ବ୍ୟବହାରକାରୀ:MediaWiki message delivery|MediaWiki message delivery]] ([[ବ୍ୟବହାରକାରୀଙ୍କ ଆଲୋଚନା:MediaWiki message delivery|ମୋ ଆଲୋଚନା]]) ୦୨:୧୬, ୨୮ ଜାନୁଆରୀ ୨୦୧୬ (IST) <!-- Message sent by User:Titodutta@metawiki using the list at https://meta.wikimedia.org/w/index.php?title=User:Titodutta/lists/GI_participants&oldid=15282198 --> == 7 more days to create or expand articles == [[File:Seven 7 Days.svg|right|250px]] Hello, thanks a lot for participating in [[:meta:CIS-A2K/Events/Geographical Indications in India Edit-a-thon|Geographical Indications in India Edit-a-thon]]. We understand that perhaps 7 days (i.e. 25 January to 31 January) were not sufficient to write on a topic like this, and/or you may need some more time to create/improve articles, so let's extend this event for a few more days. '''The edit-a-thon will continue till 10 February 2016''' and that means you have got 7 more days to create or expand articles (or imprpove the articles you have already created or expanded). ; Rules The [[:meta:CIS-A2K/Events/Geographical_Indications_in_India_Edit-a-thon#Rules|rules]] remain unchanged. Please [[:meta:CIS-A2K/Events/Geographical_Indications_in_India_Edit-a-thon|report your created or expanded articles]]. ; Joining now Editors, who have not joined this edit-a-thon, may [[:meta:CIS-A2K/Events/Geographical Indications in India Edit-a-thon/Participants|also join now]]. [[File:Original Barnstar Hires.png|150px|right]] ; Reviewing articles Reviewing of all articles should be done before the end of this month (i.e. February 2016). We'll keep you informed. You may also [[:meta:CIS-A2K/Events/Geographical Indications in India Edit-a-thon|check the event page]] for more details. ; Prizes/Awards A special barnstar will be given to all the participants who will create or expand articles during this edit-a-thon. The editors, who will perform exceptionally well, may be given an Indic [[:en:List of Geographical Indications in India|Geographical Indication product or object]]. However, please note, nothing other than the barnstar has been finalized or guaranteed. We'll keep you informed. ; Questions? Feel free to ask question(s) [[:meta:Talk:CIS-A2K/Events/Geographical Indications in India Edit-a-thon|here]]. -- [[User:Titodutta]] ([[:meta:User talk:Titodutta|talk]]) sent using [[ବ୍ୟବହାରକାରୀ:MediaWiki message delivery|MediaWiki message delivery]] ([[ବ୍ୟବହାରକାରୀଙ୍କ ଆଲୋଚନା:MediaWiki message delivery|ମୋ ଆଲୋଚନା]]) ୧୬:୩୮, ୨ ଫେବୃଆରୀ ୨୦୧୬ (IST) <!-- Message sent by User:Titodutta@metawiki using the list at https://meta.wikimedia.org/w/index.php?title=User:Titodutta/lists/GI_participants&oldid=15282198 --> == GI edit-a-thon updates == [[File:Geographical Indications in India collage.jpg|right|200px]] Thank you for participating in the [[:meta:CIS-A2K/Events/Geographical_Indications_in_India_Edit-a-thon|Geographical Indications in India]] edit-a-thon. The review of the articles have started and we hope that it'll finish in next 2-3 weeks. # '''Report articles:''' Please report all the articles you have created or expanded during the edit-a-thon '''[[:meta:CIS-A2K/Events/Geographical_Indications_in_India_Edit-a-thon|here]]''' before 22 February. # '''Become an ambassador''' You are also encouraged to '''[[:meta:CIS-A2K/Events/Geographical Indications in India Edit-a-thon/Ambassadors|become an ambassador]]''' and review the articles submitted by your community. ; Prizes/Awards Prizes/awards have not been finalized still. These are the current ideas: # A special barnstar will be given to all the participants who will create or expand articles during this edit-a-thon; # GI special postcards may be sent to successful participants; # A selected number of Book voucher/Flipkart/Amazon coupons will be given to the editors who performed exceptionally during this edit-a-thon. We'll keep you informed. ; Train-a-Wikipedian [[File:Biology-icon.png|20px]] We also want to inform you about the program '''[[:meta:CIS-A2K/Train-a-Wikipedian|Train-a-Wikipedian]]'''. It is an empowerment program where groom Wikipedians and help them to become better editors. This trainings will mostly be online, we may conduct offline workshops/sessions as well. More than 10 editors from 5 Indic-language Wikipedias have already joined the program. We request you to have a look and '''[[:meta:CIS-A2K/Train-a-Wikipedian#Join_now|consider joining]]'''. -- [[User:Titodutta|Titodutta (CIS-A2K)]] using [[ବ୍ୟବହାରକାରୀ:MediaWiki message delivery|MediaWiki message delivery]] ([[ବ୍ୟବହାରକାରୀଙ୍କ ଆଲୋଚନା:MediaWiki message delivery|ମୋ ଆଲୋଚନା]]) ୦୧:୩୧, ୧୮ ଫେବୃଆରୀ ୨୦୧୬ (IST) <!-- Message sent by User:Titodutta@metawiki using the list at https://meta.wikimedia.org/w/index.php?title=User:Titodutta/lists/GI_participants&oldid=15355753 --> ==ଭୁବନେଶ୍ୱର ଉଇକିଟୁଙ୍ଗୀ ସମ୍ବନ୍ଧରେ== ଆଇ ଜି ପାର୍କରେ କାଲି କେତେବେଳେ ହବ ମିଟିଂ ଆଉ କିଏ ସବୁ ନୂଆ ଆସୁଛନ୍ତି ? :କଲି ୪ଟା ବେଳେ ଅଛି {{U|Abha S Pradhan}} ଦିଦି। ଏବେ ଜାଇଁ ଜଣା ନାହିଁ ବଧେ ୨-୩ ଜଣା ନୁଆ ଆସିବେ।[[User:Saileshpat|Sailesh Patnaik <span style="border: 1px; border-style:solid">&nbsp;ଶୈଳେଶ</span> ]] ([[User talk:Saileshpat|ମୋ ଆଲୋଚନା]]) ୦୦:୨୨, ୧୦ ଅପ୍ରେଲ ୨୦୧୬ (IST) == ବନାନ୍ ସମ୍ପର୍କରେ == ବିଶାଖାପଟନମ୍ କୁ ବିଶାଖାପାଟଣା ନାଁରେ ତିଆରି କରାଯାଇଛି, ତାକୁ ବିଶାଖାପଟନମ୍ କରିଦେବି ? କାରଣ ଆମେ ଓଡିଆରେ କଣ କହୁଛୁ ଅଲଗା ପ୍ରକୃତରେ ସେଇଟା ବିଶାଖାପଟନମ୍ :ଏଟା ସେହି ପୃଷ୍ଠାର ଆଲୋଚନାରେ ଆଲୋଚନା କର ଦିଦି। ସଦାବେଳେ ଆଲୋଚନାରେ କିଛି ଲେଖିଲା ପରେ <nowiki>~~~~</nowiki> ଦିଅ ନିଜର ଦସ୍ତଖତ ପାଇଁ।--[[User:Saileshpat|Sailesh Patnaik <span style="border: 1px; border-style:solid">&nbsp;ଶୈଳେଶ</span> ]] ([[User talk:Saileshpat|ମୋ ଆଲୋଚନା]]) ୧୨:୪୭, ୧୨ ଅପ୍ରେଲ ୨୦୧୬ (IST) == Gup chup for you! == {| style="background-color: #fdffe7; border: 1px solid #fceb92;" |style="vertical-align: middle; padding: 5px;" | [[File:Indian cuisine-Panipuri-03.jpg|120px]] |style="vertical-align: middle; padding: 3px;" | ଓଡ଼ିଆ ଉଇକିପିଡ଼ିଆ ରେ ଆପଣଙ୍କର ଅବଦାନ ପାଇଁ ଅଶେଷ ଧନ୍ୟବାଦ । ନିଜର ମାତୃଭାଷାକୁ ସମୃଦ୍ଧ କରିବାରେ ଆପଣଙ୍କର ଅଦମ୍ୟ ଚେଷ୍ଟା ଓ ଏହାର ଉନ୍ନତି ପାଇଁ ଆପଣଙ୍କର ଅବଦାନ , ଅନ୍ୟ ଉଇକିଆଳି ମାନଙ୍କ ପାଇଁ ମଧ୍ୟ ପ୍ରେରଣା ଯୋଗାଇଛି । ମୋ ତରଫରୁ ଏଇଟି ଏକ ଛୋଟ ଓ ମଜାଦାର ଉପହାର ଆପଣଙ୍କ ପାଇଁ । [[ବ୍ୟବହାରକାରୀ:Chinmayee Mishra|Chinmayee Mishra]] ([[ବ୍ୟବହାରକାରୀଙ୍କ ଆଲୋଚନା:Chinmayee Mishra|ମୋ ଆଲୋଚନା]]) ୦୦:୩୦, ୧୭ ଅପ୍ରେଲ ୨୦୧୬ (IST) |} == Rio Olympics Edit-a-thon == Dear Friends & Wikipedians, Celebrate the world's biggest sporting festival on Wikipedia. The Rio Olympics Edit-a-thon aims to pay tribute to Indian athletes and sportsperson who represent India at Olympics. Please find more details '''[[:m:WMIN/Events/India At Rio Olympics 2016 Edit-a-thon/Articles|here]]'''. The Athlete who represent their country at Olympics, often fail to attain their due recognition. They bring glory to the nation. Let's write articles on them, as a mark of tribute. For every 20 articles created collectively, a tree will be planted. Similarly, when an editor completes 20 articles, a book will be awarded to him/her. Check the main page for more details. Thank you. [[:en:User:Abhinav619|Abhinav619]] <small>(sent using [[ବ୍ୟବହାରକାରୀ:MediaWiki message delivery|MediaWiki message delivery]] ([[ବ୍ୟବହାରକାରୀଙ୍କ ଆଲୋଚନା:MediaWiki message delivery|ମୋ ଆଲୋଚନା]]) ୨୨:୨୪, ୧୬ ଅଗଷ୍ଟ ୨୦୧୬ (IST), [[:m:User:Abhinav619/UserNamesList|subscribe/unsubscribe]])</small> <!-- Message sent by User:Titodutta@metawiki using the list at https://meta.wikimedia.org/w/index.php?title=User:Abhinav619/UserNamesList&oldid=15842813 --> == This Month in Education: [September 2016] == <section begin="education-newsletter"/><div style="border: 1px gray solid; padding: 1em; padding-top: 2em; font-family: Times New Roman; font-size:1.15em;"> <hr /> <div style="font-size: 1.5em; text-align: center; ">[[outreach:Special:MyLanguage/Education/Newsletter/September 2016|<font color="black"> Wikimedia Education Newsletter – Volume 5, Issue 3, September 2016</font>]]</div> <hr /> <center> <div style="margin-top:10px; font-family:Georgia, Palatino, Palatino Linotype, Times, Times New Roman, serif; font-size:90%;"> '''[[outreach:Special:MyLanguage/Education/Newsletter/September_2016|Headlines]] &middot; [[outreach:Education/Newsletter/September_2016/Highlights|Highlights]] &middot; [[outreach:Education/Newsletter/September 2016/Single|Single page]] &middot; [[outreach:Education/Newsletter/Newsroom|Newsroom]] &middot; [[outreach:Education/Newsletter/Archives|Archives]] &middot; [[m:Global_message_delivery/Targets/This_Month_in_Education|Unsubscribe]]'''</div> </center> <hr /> <br /> <div style="text-align: left; column-count: 2; column-width: 35em; -moz-column-count: 2; -moz-column-width: 35em; -webkit-column-count: 2; -webkit-column-width: 35em;"> * [[Outreach:Education/Newsletter/September 2016/Armenian students inspire their parents to join Wikipedia|'''Armenia:''' Armenian students inspire their parents to join Wikipedia]] * [[Outreach:Education/Newsletter/September 2016/Brazilian Wikimedians interview editor of academic journal ''Wiki Studies''|'''Brazil:''' Brazilian Wikimedians interview editor of academic journal ''Wiki Studies'']] * [[Outreach:Education/Newsletter/September 2016/Cairo University students wrap up their eighth term and start their ninth term on WEP|'''Egypt:''' Cairo University students wrap up their eighth term and start their ninth term on WEP]] * [[Outreach:Education/Newsletter/September 2016/Egyptian Wikimedians celebrate eighth WEP conference|'''Egypt:''' Egyptian Wikimedians celebrate eighth WEP conference]] * [[Outreach:Education/Newsletter/September 2016/Online wiki training for educators in Greece|'''Greece:''' Online wiki training for educators in Greece]] * [[Outreach:Education/Newsletter/September 2016/Outcomes report on a Wikipedia Course “Skills for Producing and Consuming Knowledge”, Tel Aviv University|'''Israel:''' Outcomes report on a Wikipedia Course “Skills for Producing and Consuming Knowledge”, Tel Aviv University]] * [[Outreach:Education/Newsletter/September 2016/Wikipedia as a Teaching and Learning Tool in Medical Education at IAMSE Medical Education Conference|'''Israel:''' Wikipedia as a Teaching and Learning Tool in Medical Education at IAMSE Medical Education Conference]] * [[Outreach:Education/Newsletter/September 2016/"Writing a new article is a special experience that feels new every time"|'''Israel:''' "Writing a new article is a special experience that feels new every time"]] * [[Outreach:Education/Newsletter/September 2016/Video projects redefine student Wiki work and student community service|'''Mexico:''' Video projects redefine student Wiki work and student community service]] * [[Outreach:Education/Newsletter/September 2016/Wiki Workshop at Saint Petersburg Internet Conference 2016 in Russia|'''Russia:''' Wiki Workshop at Saint Petersburg Internet Conference 2016 in Russia]] * [[Outreach:Education/Newsletter/September 2016/Swedish National Agency of Education endorses Wikipedia Education Program|'''Sweden:''' Swedish National Agency of Education endorses Wikipedia Education Program]] * [[Outreach:Education/Newsletter/September 2016/Psychology students of Uludag University are very proud of contributing Turkish Wikipedia|'''Turkey:''' Psychology students of Uludag University are very proud of contributing Turkish Wikipedia]] * [[Outreach:Education/Newsletter/September 2016/West African schools will test Kiwix, the offline Wikipedia reader|'''West Africa:''' West African schools will test Kiwix, the offline Wikipedia reader]] * [[Outreach:Education/Newsletter/September 2016/Programs and Events Dashboard Update|'''Global:''' Programs and Events Dashboard Update]] * [[Outreach:Education/Newsletter/September 2016/Articles of interest in other publications|'''Global:''' Articles of interest in other publications]] <div style="margin-top:10px; font-size:90%; padding-left:5px; font-family:Georgia, Palatino, Palatino Linotype, Times, Times New Roman, serif;"> If this message is not on your home wiki's talk page, [[m:Global message delivery/Targets/This Month in Education|update your subscription]]. </div> </div></div> We hope you enjoy the newest issue of the Education Newsletter.-- [[User:Saileshpat|Sailesh Patnaik]] using [[ବ୍ୟବହାରକାରୀ:MediaWiki message delivery|MediaWiki message delivery]] ([[ବ୍ୟବହାରକାରୀଙ୍କ ଆଲୋଚନା:MediaWiki message delivery|ମୋ ଆଲୋଚନା]]) ୧୮:୩୦, ୧ ସେପ୍ଟେମ୍ବର ୨୦୧୬ (IST) <!-- Message sent by User:Saileshpat@metawiki using the list at https://meta.wikimedia.org/w/index.php?title=Global_message_delivery/Targets/Wikimedia_Education_Newsletter&oldid=15874487 --> == WAM Organizers Update (Nov.5) == Hi WAM Organizer! Hopefully everything works just fine so far! '''[[:m:User_talk:AddisWang|Need Help Button''', post in any language is fine]] * Here are some recent updates for you, and as always, let me know if you have any idea, thought or question. ** IMPORTANT: Asian Language Wikipedia will exclude the language speaking country from the Asian Month so we can encourage editors write something about other part of Asia. E.g., Chinese Wikipedia will exclude Mainland China, Taiwan, Hong Kong, and Macau. Indian language Wikipedia will exclude India. If you have problems with that, please let me know. ** I've posted the tool instruction and newest postcard rules on each Wiki' event page. Make sure you translate it. In short: 4 articles get one card, 15 get another one (Special one), and the Ambassador gets another one. ** We will still allow two Ambassadors if top and second contributors have more than 30 accepted articles, just like last year. Please send this information to high-quantity participant to encourage them. ** Please create [[:en:Template:WAM talk 2016|'''this talk page template''']] and linked in Wikidata. Judging tool will add this template to submitted articles automatically. ** The judging tool should work fine. If not, talk to me. ** You may put this template on your user page if you like it. [[:en:Template:User WAM organizer]] ** Optional: Judging Tool Interface may not available in your language. If you feel needed, you can [https://meta.wikimedia.org/w/index.php?title=Special:Translate&group=page-Wikipedia+Asian+Month%2FTool+Interface&language=en&action=page&filter= translate the interface at here]. ** Invite some active contributors from your wiki to participate. And please encourage editors who can speak more than one language participate to other WAM edition. ** Indic Community: [[:m:CIS-A2K|CIS-A2K]] will provide fund if you would like to organize an offline event of Wikipedia Asian Month. [[:m:Talk:CIS-A2K/Requests|Apply at here]]. Best Wishes, <br/> Addis Wang<br/> <small>Sent by [[ବ୍ୟବହାରକାରୀ:MediaWiki message delivery|MediaWiki message delivery]] ([[ବ୍ୟବହାରକାରୀଙ୍କ ଆଲୋଚନା:MediaWiki message delivery|ମୋ ଆଲୋଚନା]]) ୦୦:୨୫, ୬ ନଭେମ୍ବର ୨୦୧୬ (IST) </small> <!-- Message sent by User:AddisWang@metawiki using the list at https://meta.wikimedia.org/w/index.php?title=Wikipedia_Asian_Month/2016_Organizers&oldid=16034645 --> == WAM Organizers Update (Nov.12) == Hi WAM Organizer! Hopefully everything works just fine so far! '''[[:m:User_talk:AddisWang|Need Help Button''', post in any language is fine]] * Here are some recent updates for you, and as always, let me know if you have any idea, thought or question. ** Additional souvenirs (e.g. Stickers, bookmarks) will sent to Ambassadors and active organizers. ** I'm doing some basic statistics at [[:m:Wikipedia Asian Month/Results|Result page]] every week, in case you are interested. * I've already sent noticfication to global top 20 users that WMF will give global top 3 contributors a free Wikimedia T-shirt. Here are the rules: ** A participant's article count is combined on all language Wikipedias they have contributed to ** Only Wikipedia Asian Month on Wikipedia projects will count (no WikiQuote, etc.) ** The global top 3 article count will only be eligible on Wikipedias where the WAM article requirement is at least 3,000 Bytes and 300 words. ** Please make sure enforce the rules, such as proper references, notability, and length. ** International organizers will double check the top 3 users' accepted articles, so if your articles are not fulfilling the rules, you might be disqualified. We don't want it happened so please don't let us make such a decision. ** Rest of Global top 10 users will also get some WAM souvenirs. Best Wishes, <br/> Addis Wang <br/> <small>Sent by [[ବ୍ୟବହାରକାରୀ:MediaWiki message delivery|MediaWiki message delivery]] ([[ବ୍ୟବହାରକାରୀଙ୍କ ଆଲୋଚନା:MediaWiki message delivery|ମୋ ଆଲୋଚନା]]) ୦୮:୩୧, ୧୩ ନଭେମ୍ବର ୨୦୧୬ (IST)</small> <!-- Message sent by User:AddisWang@metawiki using the list at https://meta.wikimedia.org/w/index.php?title=Wikipedia_Asian_Month/2016_Organizers&oldid=16058010 --> == WAM Tool Update == Hi WAM organizers, due to unexpected maintenance on wmfLabs, which host our judging tool, the tool is currently down and can not be used in around next 48 hours or less. Please inform local participants for such problem, and tell them they can submit their contribution after the maintenance. I will send another update when the tool comes back. If you have further questions regarding the tool, please feel free to reach [[:m:User:AddisWang|me]] or the tool developer [[User talk:Ле Лой|Le Loi]]. Best, Addis Wang/ sent by [[ବ୍ୟବହାରକାରୀ:MediaWiki message delivery|MediaWiki message delivery]] ([[ବ୍ୟବହାରକାରୀଙ୍କ ଆଲୋଚନା:MediaWiki message delivery|ମୋ ଆଲୋଚନା]]) ୦୩:୩୭, ୧୫ ନଭେମ୍ବର ୨୦୧୬ (IST) <!-- Message sent by User:AddisWang@metawiki using the list at https://meta.wikimedia.org/w/index.php?title=Wikipedia_Asian_Month/2016_Organizers&oldid=16058010 --> == Update (Nov. 16) == [[File:Asia_(orthographic_projection).svg|right|200px]] Hi WAM organizers! It's now half way! Good job! Here are some updates: * As many of you may notice, that the judging tool has came back to normal. * I've set up a result page with some numbers in it. It may not accurate, just as a reference at this time. * WAM should get more media coverage. If you can help (either locally or internationally), please let me know! * Please considering start judging articles if you have not yet. it's really important to give feedbacks to participants so they can improve articles or get motivated. * With your help, I may start the first round of address collection before WAM ends for who already have four accepted articles and organizers, as I promised to improve the postcard sending process this year. * Feel free to reach out to me for any question! At [[:m:User_talk:AddisWang|my meta talk page]]. Best Wishes, <br/> Adds Wang <br/> <small>sent by [[ବ୍ୟବହାରକାରୀ:MediaWiki message delivery|MediaWiki message delivery]] ([[ବ୍ୟବହାରକାରୀଙ୍କ ଆଲୋଚନା:MediaWiki message delivery|ମୋ ଆଲୋଚନା]]) ୧୧:୦୧, ୧୬ ନଭେମ୍ବର ୨୦୧୬ (IST)</small> <!-- Message sent by User:AddisWang@metawiki using the list at https://meta.wikimedia.org/w/index.php?title=Wikipedia_Asian_Month/2016_Organizers&oldid=16066143 --> == What's Next (WAM) == Congratulations! The Wikipedia Asian Month is almost ending and you've done amazing work of organizing. What we've got and what's next? ;Here are some number I would like to share with you (by UTC Nov. 30 2am) :Total submitted: 7289; 669 unique users ; Tool problem :If you can not submit articles via judging tool, use [[:m:Wikipedia Asian Month/late submit|'''this meta page''']] to do so. Please spread this message with local participants. ; Here are what will come after the end of WAM * Make sure you judge all articles before December 5th, and participants who can improve their contribution (not submit) before December 10th. * Participates still can submit their contribution in November before December 2nd at [[:m:Wikipedia Asian Month/late submit|'''this page''']]. Please let your local wiki participates know. Once you finish the judging, please update [[:m:Wikipedia Asian Month/Status|'''this page''']] after December 5th * There will be three round of address collection scheduled: December 2nd, December 7th, and December 20th. * Please report the local Wikipedia Asian Ambassador (who has most accepted articles) [[:m:Wikipedia Asian Month/2016 Ambassadors|'''on this page''']], if the 2nd participants has more than 30 accepted articles, you will have two ambassadors. * I will announce the name of Wikipedians who will able to pick a Wikimedia T-shirt from Wikimedia Store for free after I re-check their contributions. * There will be a progress page for the postcards. ; Some Questions * It could be a case that local organizer does not agree on an article if shall accept it or not. In this situation, the judging tool will highlight the conflict articles in the "article's list". Please review other's opinion, and resolve the conflict by changing your decision or discuss with other judges. * In case you wondering how can you use the WAM tool (Fountain) in your own contest, contact the developer [[:m:User:Ле Лой|Le Loi]] for more information. Best Wishes,<br/> Addis Wang; <small>Sent by [[ବ୍ୟବହାରକାରୀ:MediaWiki message delivery|MediaWiki message delivery]] ([[ବ୍ୟବହାରକାରୀଙ୍କ ଆଲୋଚନା:MediaWiki message delivery|ମୋ ଆଲୋଚନା]]) ୧୯:୪୯, ୩୦ ନଭେମ୍ବର ୨୦୧୬ (IST)</small> <!-- Message sent by User:AddisWang@metawiki using the list at https://meta.wikimedia.org/w/index.php?title=Wikipedia_Asian_Month/2016_Organizers&oldid=16068000 --> == Address Collection == We are starting collecting address! Please fill '''[https://docs.google.com/forms/d/e/1FAIpQLSe0KM7eQEvUEfFTa9Ovx8GZ66fe1PdkSiQViMFSrEPvObV0kw/viewform this form]''' to receive an additional postcard as being a WAM organizer. You may receive this message because you on the receipt list. You don't have to fill the form if you are not organizing this year. This form is only accessed by me and your username will not distribute to the local community to send postcards. All personal data will be destroyed immediately after postcards and other souvenirs are sent. Please help your local participants in case they have any problem understanding the survey. If you have any question, feel free contact me on [[:m:User_talk:AddisWang|my meta talk page]]. You can remove yourself from the list at [[:m:Wikipedia Asian Month/2016 Organizers|this page]]. * Some deadline: *: Dec. 5th<nowiki>:</nowiki> Finish Judging *: Dec.10th<nowiki>:</nowiki> Last day to improve the content and change the judge Best, [[:m:User:AddisWang|Addis Wang]]; Sent by [[ବ୍ୟବହାରକାରୀ:MediaWiki message delivery|MediaWiki message delivery]] ([[ବ୍ୟବହାରକାରୀଙ୍କ ଆଲୋଚନା:MediaWiki message delivery|ମୋ ଆଲୋଚନା]]) ୧୩:୩୪, ୩ ଡିସେମ୍ବର ୨୦୧୬ (IST) <!-- Message sent by User:AddisWang@metawiki using the list at https://meta.wikimedia.org/w/index.php?title=Wikipedia_Asian_Month/2016_Organizers&oldid=16068000 --> == This Month in Education: December 2016 == <section begin="education-newsletter"/><div style="border: 1px gray solid; padding: 1em; padding-top: 2em; font-family: Times New Roman; font-size:1.15em;"><hr /> <div style="font-size: 1.5em; text-align: center; ">[[outreach:Special:MyLanguage/Education/Newsletter/December 2016|<font color="black">Wikimedia Education Newsletter – Volume 5, Issue 4, December 2016</font>]]</div> <hr /> <div style="text-align: center; ">[[outreach:Special:MyLanguage/Education/Newsletter/December 2016|Headlines]] • [[outreach:Education/Newsletter/December 2016/Highlights|Highlights]] • [[outreach:Education/Newsletter/December 2016/Single|Single page edition]]</div> <hr /> <br /> <div style="text-align: left; column-count: 2; column-width: 35em; -moz-column-count: 2; -moz-column-width: 35em; -webkit-column-count: 2; -webkit-column-width: 35em;"> * [[outreach:Special:MyLanguage/Education/Newsletter/December 2016/Greek_schools_collaborate_to_write_local_history_about_Corfu|'''Greece:''' Greek schools collaborate to write on local history]] * [[outreach:Special:MyLanguage/Education/Newsletter/December 2016/It’s a win win project: An interview with Sivan Lerer, a teacher at the Hebrew University of Jerusalem|'''Israel:''' It’s a win win project: An interview with Sivan Lerer, a teacher at the Hebrew University of Jerusalem]] * [[outreach:Special:MyLanguage/Education/Newsletter/December 2016/Open Science Fellows Program launched in Germany|'''Germany:''' Open Science Fellows Program launched in Germany]] * [[outreach:Special:MyLanguage/Education/Newsletter/December 2016/Students go wikipedian in the Basque Country|'''Basque Country:''' Students go wikipedian in the Basque Country]] * [[outreach:Special:MyLanguage/Education/Newsletter/December 2016/Third term of Wikipedia editing at the University of Oslo|'''Norway:''' Third term of Wikipedia editing at the University of Oslo]] * [[outreach:Special:MyLanguage/Education/Newsletter/December 2016/First Wiki Club in Macedonia|'''Macedonia:''' First Wiki Club in Macedonia]] * [[outreach:Special:MyLanguage/Education/Newsletter/December 2016/Articles of interest in other publications|'''Global:''' Articles of interest in other publications]] </div> <div style="padding: 0.5em; text-align: center; font-size: 0.9em;"> <br> To get involved with the newsletter, please visit [[outreach:Education/Newsletter/Newsroom|the newsroom]]. To browse past issues, please visit [[outreach:Special:MyLanguage/Education/Newsletter/Archives|the archives]]. </div></div><section end="education-newsletter"/> [[outreach:Education/News|Home]] • [[m:Global message delivery/Targets/Wikimedia Education Newsletter|Subscribe]] • [[outreach:Education/Newsletter/Archives|Archives]] • [[outreach:Education/Newsletter/Newsroom|Newsroom]] - The newsletter team ୦୦:୨୧, ୨୩ ଡିସେମ୍ବର ୨୦୧୬ (IST) <!-- Message sent by User:Romaine@metawiki using the list at https://meta.wikimedia.org/w/index.php?title=Global_message_delivery/Targets/Wikimedia_Education_Newsletter&oldid=16170520 --> == You've got email :) == <div lang="en" dir="ltr" class="mw-content-ltr"> Hey there! Sorry for writing in English. I just sent you an email about your participation in the Training Modules pilot testing. Thanks! [[User:JSutherland (WMF)|Joe Sutherland (WMF)]] ([[User talk:JSutherland (WMF)|talk]]) ୧୪:୫୩, ୨୮ ଫେବୃଆରୀ ୨୦୧୭ (IST) </div> <!-- Message sent by User:JSutherland (WMF)@metawiki using the list at https://meta.wikimedia.org/w/index.php?title=User:JSutherland_(WMF)/MassMessage/3&oldid=16366719 --> == This Month in Education: [February 2017] == [[File:Wikipedia Education Globe 2.pdf|left]] <div style="text-align: left; direction: ltr"> <span style="font-weight: bold; color: #006699; font-size:60px; font-family: 'Helvetica Neue', Helvetica, Arial, sans-serif">This Month in Education</span></div> <div style="text-align: center; direction: ltr; margin-left"> <span style="font-weight: bold; color: #006699; font-size:20px; font-family: 'Helvetica Neue', Helvetica, Arial, sans-serif; display:block; width:900px"> Volume 6 | Issue 1 | February 2017</span> </div> <span style="font-weight: regular; text-align:center; font-size:14px; font-family: 'Helvetica Neue', Helvetica, Arial, sans-serif; display:block; width:1000px"> This monthly newsletter showcases the Wikipedia Education Program. It focuses on sharing: your ideas, stories, success and challenges. Be sure to check out the [[outreach:Education/Newsletter/Feb_2017|full version]], and [[Outreach:Education/Newsletter/Archives|past editions]]. You can also volunteer to help publish the newsletter. [[Outreach:Education/News/Team|Join the team!]]</span> <div style=text-align:center; direction: ltr"><span style="color:white; font-size:24px; font-family:times new roman; display:block; background:#339966; width:1000px;"> {{anchor|back}} In This Issue </span></div> === === {| style="width: 70%;" |style="width: 40%; color:#990000; font-size:20px; font-family:times new roman| [[#Featured Topic|Featured Topic]] |style="width: 60%; font-size:16px; font-family:times new roman"| <!-- Enter the title of the articles for this issue --> [[Outreach:Education/News/Drafts/newsletter_update|Newsletter update]] [[Outreach:Education/News/Drafts/time_is_not_an_unlimited_resource|Common Challenges: Time is not an unlimited resource]] |- |<span style="color:#990000; font-size:20px; font-family:times new roman"> [[#From the Community|From the Community]]</span> |<span style="font-size:16px; font-family:times new roman"> [[Outreach:Education/News/Drafts/Medical_students%27_contributions_reach_200_articles_in_an_innovative_elective_course_at_Tel_Aviv_University.| Medical Students' contributions reach 200 articles in innovative elective course at Tel Aviv University]] [[Outreach:Education/News/Drafts/Wikilesa:_Working_with_university_students_on_human_rights| Wikilesa: working with university students on human rights]] [[Outreach:Education/News/Drafts/An_auspicious_beginning_at_university| An auspicious beginning at university in Basque Country]] [[Outreach:Education/News/Drafts/The_Wikipedia_Education_Program_kicks_off_in_Finland| The Wikipedia Education Program kicks off in Finland]] [[Outreach:Education/News/Drafts/The_Brief_Story_of_Mrgavan_WikiClub| The Brief Story of Mrgavan WikiClub]] [[Outreach:Education/News/Drafts/Citizen_Science_and_biodiversity_in_school_projects_on_Wikispecies,_Wikidata_and_Wikimedia_Commons| Citizen Science and biodiversity in school projects on Wikispecies, Wikidata and Wikimedia Commons]] </span> |- |<span style="color:#990000; font-size:20px; font-family:times new roman">[[#From the Education Team|From the Education Team]]</span> |<span style="font-size:16px; font-family:times new roman"> [[Outreach:Education/News/Drafts/ACTC2017| WMF Education Program to be featured at the Asian Conference for Technology in the Classroom]] [[Outreach:Education/News/Drafts/Opportunities_to_grow_in_Oman|Opportunities to grow in Oman]] [[Outreach:Education/News/Drafts/hundred_words_campaign|An invitation to participate in the "Hundred Words" campaign!]] [[Outreach:Education/News/Drafts/Education_Collab_adopts_new_membership_criteria#The_Education_Collab_adopts_new_membership_criteria|Education Collab updates membership criteria]] </span> |- |<span style="color:#990000; font-size:20px; font-family:times new roman"> [[#In the News|In the News]]</span> |<span style="font-size:16px; font-family:times new roman"> [http://www.npr.org/sections/ed/2017/02/22/515244025/what-students-can-learn-by-writing-for-wikipedia|What Students Can Learn By Writing For Wikipedia] [http://www.businessinsider.com/career-benefits-sharing-knowledge-2017-2| Online communities are supercharging people's careers] [https://www.linux.com/news/2017/2/using-open-source-empower-students-tanzania| Using open source to empower students in Tanzania] [https://en.wikipedia.org/wiki/Wikipedia:Wikipedia_Signpost/2017-02-27/Recent_research| Signpost Special Issue: Wikipedia in Education] </span> |} We hope you enjoy this issue of the Education Newsletter.-- [[User:Saileshpat|Sailesh Patnaik]] using [[ବ୍ୟବହାରକାରୀ:MediaWiki message delivery|MediaWiki message delivery]] ([[ବ୍ୟବହାରକାରୀଙ୍କ ଆଲୋଚନା:MediaWiki message delivery|ମୋ ଆଲୋଚନା]]) ୦୩:୨୪, ୧ ମାର୍ଚ୍ଚ ୨୦୧୭ (IST) <!-- Message sent by User:Saileshpat@metawiki using the list at https://meta.wikimedia.org/w/index.php?title=Global_message_delivery/Targets/Wikimedia_Education_Newsletter&oldid=16360344 --> == xyz == xnbbxbhb == ଆନ୍ତର୍ଜାତିକ ମହିଳା ମାସ ଗଣ-ସମ୍ପାଦନା, ୨୦୧୭ରେ ଭାଗ ନେବାକୁ ଅନୁରୋଧ == {| style="background-color: #fdffe7; border: 1px solid #fceb92;" |rowspan="2" style="vertical-align: middle; padding: 5px;" | [[File:Odia Wikipedia's Feminism logo.svg|100px]] |style="font-size: x-large; padding: 3px 3px 0 3px; height: 1.5em;" | '''[[ଉଇକିପିଡ଼ିଆ:ଆନ୍ତର୍ଜାତିକ ମହିଳା ମାସ ଗଣ-ସମ୍ପାଦନା ୨୦୧୭|ଆନ୍ତର୍ଜାତିକ ମହିଳା ମାସ ଗଣ-ସମ୍ପାଦନା, ୨୦୧୭]] ''' |- |style="vertical-align: middle; padding: 3px;" | ଓଡି଼ଆ ଉଇକିପିଡି଼ଆରେ ଆନ୍ତର୍ଜାତିକ ମହିଳା ମାସ ଗଣସମ୍ପାଦନା ଆରମ୍ଭ ହେଇଗଲାଣି, ଆପଣଙ୍କୁ ଭାଗ ନେବାକୁ ଅନୁରୋଧ। --[[User:Saileshpat|ଶୈଳେଶ]] ([[User talk:Saileshpat|ପଚାରିବେ କିଛି?]]) [[File:Face-smile.svg|18px|link=]] <!-- Message sent by User:MKar@orwiki using the list at https://or.wikipedia.org/w/index.php?title=ActiveWikipedians&oldid=265033 --> |} == This Month in Education: [March 2017] == <div> <section begin="education-newsletter"/><div style="border: 0.25px gray solid; padding: 1em; padding-top: 2em; font-family: Times New Roman; font-size:1.15em;"> [[File:Wikipedia Education Globe 2.pdf|centre]] <div style="text-align: center; direction: ltr"> <span style="font-weight: bold; color: #006699; font-size:40px; font-family: 'Helvetica Neue', Helvetica, Arial, sans-serif">This Month in Education</span></div> <div style="text-align: left; direction: ltr; margin-centre"> <center> <span style="text-align: center; font-weight: bold; color: #006699; font-size:14px; font-family: 'Helvetica Neue', Helvetica, Arial, sans-serif; display:block; width:900px"> Volume 6 | Issue 2 |March 2017</span> </center> </div> <span style="font-weight: regular; text-align:center; font-size:14px; font-family: 'Helvetica Neue', Helvetica, Arial, sans-serif; display:block; width:1000px"> <center> This monthly newsletter showcases the Wikipedia Education Program. It focuses on sharing: your ideas, stories, success and challenges. Be sure to check out the [[outreach:Education/Newsletter/March_2017|full version]], and [[Outreach:Education/Newsletter/Archives|past editions]]. You can also volunteer to help publish the newsletter. [[Outreach:Education/News/Team|Join the team!]]</span> </center> <div style="text-align:center; direction: ltr"> <center> <span style="color:white; font-size:24px; font-family:times new roman; display:block; background:#339966; width:800px;"> {{anchor|back}} In This Issue </center> <hr /> </div> {| style="width: 70%;" |style="width: 40%; color:#990000; font-size:20px; font-family:times new roman| [[#Featured Topic|Featured Topic]] |style="width: 60%; font-size:16px; font-family:times new roman"|[[Outreach:Education/News/Drafts/newsletter_update|Newsletter update]] <hr /> [[Outreach: Education/Newsletter/March 2017/Overview on Wikipedia Education Program 2016 in Taiwan|Overview on Wikipedia Education Program 2016 in Taiwan]] <hr /></span> |- <hr /> |<span style="color:#990000; font-size:20px; font-family:times new roman"> [[#From the Community|From the Community]]</span> |<span style="font-size:16px; font-family:times new roman"> [[Outreach:Education/Newsletter/March 2017/High School and Collegiate Students Enhance Waray Wikipedia during Edit-a-thons|High School and Collegiate Students Enhance Waray Wikipedia during Edit-a-thons]] [[Outreach:Education/Newsletter/March 2017/Approaching History students as pilot of Education program in Iran|Approaching History students as pilot of Education program in Iran]] [[Outreach:Education/Newsletter/March 2017/An experience with middle school students in Ankara|An experience with middle school students in Ankara]] [[Outreach:Education/Newsletter/March 2017/Wikishtetl: Commemorating Jewish communities that perished in the Holocaust|Wikishtetl: Commemorating Jewish communities that perished in the Holocaust]] </span> <hr /> |- |<span style="color:#990000; font-size:20px; font-family:times new roman">[[#From the Education Team|From the Education Team]]</span> |<span style="font-size:16px; font-family:times new roman"> [[Outreach:Education/Newsletter/March 2017/UCSF Students Visit WMF Office as they start their Wikipedia editing journey|UCSF Students Visit WMF Office as they start their Wikipedia editing journey]] [[Outreach:Education/Newsletter/March 2017/Meet the team|Meet the team]] </span> <hr /> |- |<span style="color:#990000; font-size:20px; font-family:times new roman"> [[#In the News|In the News]]</span> |<span style="font-size:16px; font-family:times new roman"> [http://lararnastidning.se/fran-dammiga-arkiv-till-artiklar-pa-natet%7C| Från dammiga arkiv till artiklar på nätet] </span> <hr /> |} <div style="margin-top:10px; font-size:90%; padding-left:5px; font-family:Georgia, Palatino, Palatino Linotype, Times, Times New Roman, serif;"> If this message is not on your home wiki's talk page, [[m:Global message delivery/Targets/This Month in Education|update your subscription]]. </div> </div></div> The new issue of the newsletter is out! Thanks to everyone who submitted stories and helped with the publication. We hope you enjoy this issue of the Education Newsletter.-- [[User:Saileshpat|Sailesh Patnaik]] using [[User:Saileshpat|Saileshpat]] ([[User talk:Saileshpat|talk]]) 19:07, 1 April 2017 (UTC) <!-- Message sent by User:Saileshpat@metawiki using the list at https://meta.wikimedia.org/w/index.php?title=Global_message_delivery/Targets/Wikimedia_Education_Newsletter&oldid=16517453 --> == This Month in Education: [April 2017] == <div> <section begin="education-newsletter"/><div style="border: 0.25px gray solid; padding: 1em; padding-top: 2em; font-family: Times New Roman; font-size:1.15em;"> [[File:Wikipedia Education Globe 2.pdf|centre]] <div style="text-align: center; direction: ltr"> <span style="font-weight: bold; color: #006699; font-size:40px; font-family: 'Helvetica Neue', Helvetica, Arial, sans-serif">This Month in Education</span></div> <div style="text-align: left; direction: ltr; margin-centre"> <center> <span style="text-align: center; font-weight: bold; color: #006699; font-size:14px; font-family: 'Helvetica Neue', Helvetica, Arial, sans-serif; display:block; width:900px"> Volume 6 | Issue 3 | April 2017</span> </center> </div> <span style="font-weight: regular; text-align:center; font-size:14px; font-family: 'Helvetica Neue', Helvetica, Arial, sans-serif; display:block; width:1000px"> <center> This monthly newsletter showcases the Wikipedia Education Program. It focuses on sharing: your ideas, stories, success and challenges. Be sure to check out the [[outreach:Education/Newsletter/March_2017|full version]], and [[Outreach:Education/Newsletter/Archives|past editions]]. You can also volunteer to help publish the newsletter. [[Outreach:Education/News/Team|Join the team!]]</span> </center> <div style="text-align:center; direction: ltr"> <center> <span style="color:white; font-size:24px; font-family:times new roman; display:block; background:#339966; width:800px;"> {{anchor|back}} In This Issue </center> <hr /> </div> {| style="width: 70%;" |style="width: 40%; color:#990000; font-size:20px; font-family:times new roman| [[#Featured Topic|Featured Topic]] |<span style="font-size:16px; font-family:times new roman"> <hr /> [[Outreach: Education/Newsletter/April 2017/How responsible should teachers be for student contributions?|How responsible should teachers be for student contributions?]] <hr /></span> |- <hr /> |<span style="color:#990000; font-size:20px; font-family:times new roman"> [[#From the Community|From the Community]]</span> |<span style="font-size:16px; font-family:times new roman"> [[Outreach:Education/Newsletter/April 2017/Cairo and Al-Azhar Universities students wrap up their ninth term and start their tenth term on WEP|Cairo and Al-Azhar Universities students wrap up their ninth term and start their tenth term on WEP]] [[Outreach:Education/Newsletter/April 2017/Glimpse of small language Wikipedia incubation partnership in Taiwan|Glimpse of small language Wikipedia incubation partnership in Taiwan]] [[Outreach:Education/Newsletter/April 2017/Key to recruiting seniors as Wikipedians is long-term work|Key to recruiting seniors as Wikipedians is long-term work]] [[Outreach:Education/Newsletter/April 2017/Education at WMCON17|Education at WMCON17]] [[Outreach:Education/Newsletter/April 2017/OER17|OER17]] [[Outreach:Education/Newsletter/April 2017/Western Armenian WikiCamper promotes Wikiprojects in his school|Western Armenian WikiCamper promotes Wikiprojects in his school]] [[Outreach:Education/Newsletter/April 2017/Building a global network for Education|Building a global network for Education]] </span> <hr /> |- |<span style="color:#990000; font-size:20px; font-family:times new roman">[[#From the Education Team|From the Education Team]]</span> |<span style="font-size:16px; font-family:times new roman"> [[Outreach:Education/Newsletter/April 2017/Mobile Learning Week 2017|Mobile Learning Week 2017]] </span> </span> <hr /> |} <div style="margin-top:10px; font-size:90%; padding-left:5px; font-family:Georgia, Palatino, Palatino Linotype, Times, Times New Roman, serif;"> If this message is not on your home wiki's talk page, [[m:Global message delivery/Targets/This Month in Education|update your subscription]]. </div> </div></div> The new issue of the newsletter is out! Thanks to everyone who submitted stories and helped with the publication. We hope you enjoy this issue of the Education Newsletter.-- [[User:Saileshpat|Sailesh Patnaik]] using [[ବ୍ୟବହାରକାରୀ:MediaWiki message delivery|MediaWiki message delivery]] ([[ବ୍ୟବହାରକାରୀଙ୍କ ଆଲୋଚନା:MediaWiki message delivery|ମୋ ଆଲୋଚନା]]) ୦୦:୪୮, ୨ ମଇ ୨୦୧୭ (IST) <!-- Message sent by User:Saileshpat@metawiki using the list at https://meta.wikimedia.org/w/index.php?title=Global_message_delivery/Targets/Wikimedia_Education_Newsletter&oldid=16627464 --> == This Month in Education: September 2017 == <div style="border: 0.25px gray solid; padding: 1em; padding-top: 2em; font-family: Times New Roman; font-size:1.15em;"> [[File:Wikipedia Education Globe 2.pdf|frameless|left]] <div style="text-align: left; direction: ltr"> <span style="font-weight: bold; color: #006699; font-size:60px; font-family: 'Helvetica Neue', Helvetica, Arial, sans-serif">This Month in Education</span></div> <div style="text-align: center; direction: ltr; margin-left"> <span style="font-weight: bold; color: #006699; font-size:20px; font-family: 'Helvetica Neue', Helvetica, Arial, sans-serif; display:block; width:900px"> Volume 6 | Issue 8 | September 2017</span> </div> <span style="font-weight: regular; text-align:center; font-size:14px; font-family: 'Helvetica Neue', Helvetica, Arial, sans-serif; display:block; width:1000px"> This monthly newsletter showcases the Wikipedia Education Program. It focuses on sharing: your ideas, stories, success and challenges. You can see past editions [[outreach:Education/Newsletter/Archives|here]]. You can also volunteer to help publish the newsletter. [[outreach:Education/News/Team|Join the team!]] Finally, don't forget to [[m:Global_message_delivery/Targets/Wikimedia_Education_Newsletter| subscribe!]]</span> <div style=text-align:center; direction: ltr"><span style="color:white; font-size:24px; font-family:times new roman; display:block; background:#339966; width:1000px;"> In This Issue </span></div> {| style="width: 60%;" | style="width: 50%; font-size:20px; font-family:times new roman;" | Featured Topic | style="width: 50%; font-size:16px; font-family:times new roman;" | [[outreach:Education/September 2017/Wikipedia - Here and Now|"Wikipedia – Here and Now": 40 students in the Summer School "I Can – Here and Now" in Bulgaria heard more about Wikipedia]] |- | colspan="3" | ---- |- | style="font-size:20px; font-family:times new roman;" | From the Community | style="font-size:16px; font-family:times new roman;" | [[outreach:Education/News/September 2017/Klexikon|Klexikon: the German 'childrens' Wikipedia' in Montréal]] [[outreach:Education/News/September 2017/Wikipedia is now a part of Textbook in Informatics|Wikipedia is now a part of Textbook in Informatics]] |} </div> <div style="margin-top:10px; font-size:90%; padding-left:5px; font-family:Georgia, Palatino, Palatino Linotype, Times, Times New Roman, serif;">[[m:Global_message_delivery/Targets/Wikimedia_Education_Newsletter|Subscribe/Unsubscribe]] · [[m:MassMessage|Global message delivery]] · [[:m:User:Romaine|Romaine]] ୦୭:୫୪, ୧ ଅକ୍ଟୋବର ୨୦୧୭ (IST)</div> <!-- Message sent by User:Romaine@metawiki using the list at https://meta.wikimedia.org/w/index.php?title=Global_message_delivery/Targets/Wikimedia_Education_Newsletter&oldid=17258722 --> == Invitation from WAM 2017 == [[File:Asia_(orthographic_projection).svg|right|200px]] Hi WAM organizers! Hope you receive your postcard successfully! Now it's a great time to '''[[:m:Wikipedia_Asian_Month_2017#Communities_and_Organizers|sign up at the 2017 WAM]]''', which will still take place in November. Here are some updates and improvements we will make for upcoming WAM. If you have any suggestions or thoughts, feel free to discuss on [[:m:Talk:Wikipedia Asian Month|the meta talk page]]. # We want to host many onsite Edit-a-thons all over the world this year. If you would like to host one in your city, please [[:m:Wikipedia Asian Month 2017/Onsite edit-a-thon|take a look and sign up at this page]]. # We will have many special prize provided by Wikimedia Affiliates and others. [[:m:Wikipedia Asian Month 2017/Event Partner|Take a look at here]]. Let me know if your organization also would like to offer a similar thing. # Please encourage other organizers and participants to sign-up in this page to receive updates and news on Wikipedia Asian Month. If you no longer want to receive the WAM organizer message, you can remove your username at [[:m:Global message delivery/Targets/Wikipedia Asian Month Organisers|this page]]. Reach out the WAM team here at the [[:m:Talk:Wikipedia Asian Month 2017|meta talk page]] if you have any questions. Best Wishes,<br /> Sailesh Patnaik <!-- Message sent by User:Saileshpat@metawiki using the list at https://meta.wikimedia.org/w/index.php?title=Global_message_delivery/Targets/Wikipedia_Asian_Month_Organisers&oldid=17313147 --> == Bhubaneswar Heritage Edit-a-thon starts with great enthusiasm == [[File:Bhubaneswar_Heritage_Edit-a-thon_poster.svg|right|200px]] Hello,<br/> Thanks for signing up as a participant of [[:m:Bhubaneswar Heritage Edit-a-thon|Bhubaneswar Heritage Edit-a-thon]] (2017). The edit-a-thon has started with great enthusiasm and will continue till 10 November 2017. Please create/expand articles, or create/improve Wikidata items. You can see some suggestions [[:m:Bhubaneswar_Heritage_Edit-a-thon/List|here]]. Please report you contribution '''[[:m:Bhubaneswar Heritage Edit-a-thon/Report contribution|here]]'''. If you are an experienced Wikimedian, and want to lead this initiative, [[:m:Bhubaneswar_Heritage_Edit-a-thon/Participants#Ambassadors|become an ambassador]] and help to make the event a bigger success. Thanks and all the best. -- [[:m:User:Titodutta|Titodutta]] using [[ବ୍ୟବହାରକାରୀ:MediaWiki message delivery|MediaWiki message delivery]] ([[ବ୍ୟବହାରକାରୀଙ୍କ ଆଲୋଚନା:MediaWiki message delivery|ମୋ ଆଲୋଚନା]]) ୨୩:୩୫, ୧୪ ଅକ୍ଟୋବର ୨୦୧୭ (IST) <small>You are getting this message because you have joined as a participant/ambassador. You can subscribe/unsubscribe [[:m:User:Titodutta/lists/BHEAT|here]].</small> <!-- Message sent by User:Titodutta@metawiki using the list at https://meta.wikimedia.org/w/index.php?title=User:Titodutta/lists/BHEAT&oldid=17328544 --> == WAM Reminder == [[File:Asia_(orthographic_projection).svg|right|200px]] Hi WAM organizers! Thanks again for organizing Wikipedia Asian Month. There are only 4 days before it starts. If you haven't yet signed your language in WAM 2017, You can sign-up [[m:https://meta.wikimedia.org/wiki/Wikipedia_Asian_Month_2017#Communities_and_Organizers|here]]. Below we have provided some notices and guidelines for organizing. ;Page Setup * Our [[m:Wikipedia Asian Month 2017/Sample|Sample page]] is ready to be translated. There are only a few adjustments if you had this page for 2016 already. ** Article Requirement is 4 ** Article criteria are 3k bytes and 300 words. NO 2k bytes for smaller Wikipedia. ** According to the tool's limit, IP users can not participate. Please encourage them to register an account. ;Localization * Please localize '''[[:en:Template:WAM user 2016|this template]]''' and used on sign up page. I will update the template once the tool is ready to be used. * You may localize this page, but you can also just put a link towards the meta page. [[m:Wikipedia Asian Month/QA]] ;Strategy * You may have to invite some of your Wikipedia friends or active Wikipedians from your home WIKI to help you organize. * You may have to send some invitation to last year participants, active Wikipedians, and Wikipedians who has a special interest. * Central Notice will be used. You may use the Site Notice if you don't see the CN is deployed. ;Reward *We will keep sending postcards (new design) this year, and as an organizer, you will receive an additional postcard as well. *We will have many special prizes provided by Wikimedia Affiliates and others. [[:m:Wikipedia Asian Month 2017/Event Partner|Take a look at here]]. Let me know if your organization also would like to offer a similar thing. *We will send the Ambassador a regular paper copy of the certificate through the basic mail. ;Question Please feel free to contact me or the WAM team [[m:Talk:Wikipedia Asian Month 2017|meta talk page]], send me an email by Email this User or chat with me on facebook. If you no longer want to receive the WAM organizer message, you can remove your username at [[:m:Global message delivery/Targets/Wikipedia Asian Month Organisers|this page]]. '''Best Wishes''',<br /> Sailesh Patnaik using [[ବ୍ୟବହାରକାରୀ:MediaWiki message delivery|MediaWiki message delivery]] ([[ବ୍ୟବହାରକାରୀଙ୍କ ଆଲୋଚନା:MediaWiki message delivery|ମୋ ଆଲୋଚନା]]) ୧୯:୦୮, ୨୭ ଅକ୍ଟୋବର ୨୦୧୭ (IST) <!-- Message sent by User:Saileshpat@metawiki using the list at https://meta.wikimedia.org/w/index.php?title=Global_message_delivery/Targets/Wikipedia_Asian_Month_Organisers&oldid=17354308 --> == This Month in Education: October 2017 == [[File:Wikipedia Education Globe 2.pdf|frameless|left|150px]] <div style="text-align:left; direction:ltr;"> <span style="font-weight:bold; color:#006699; font-size:60px; font-family:'Helvetica Neue', Helvetica, Arial, sans-serif;">This Month in Education</span></div> <div style="text-align:center; direction:ltr; margin-left;"> <span style="font-weight:bold; color:#006699; font-size:20px; font-family:'Helvetica Neue', Helvetica, Arial, sans-serif; display:block; width:900px;"> Volume 6 | Issue 9 | October 2017 </span> </div> <span style="font-weight:regular; text-align:center; font-size:14px; font-family:'Helvetica Neue', Helvetica, Arial, sans-serif; display:block; width:1000px;">This monthly newsletter showcases the Wikipedia Education Program. It focuses on sharing: your ideas, stories, success and challenges. You can see past editions [[outreach:Education/Newsletter/Archives|here]]. You can also volunteer to help publish the newsletter. [[outreach:Education/News/Team|Join the team!]] Finally, don't forget to [[m:Global_message_delivery/Targets/Wikimedia_Education_Newsletter|subscribe!]]</span> <div style=text-align:center; direction:ltr;"><span style="color:white; font-size:24px; font-family:times new roman; display:block; background:#339966; width:1000px;">In This Issue</span></div> {| style="width:60%;" | style="width:50%; font-size:20px; font-family:times new roman;" | Featured Topic | style="width:50%; font-size:16px; font-family:times new roman;" | [[outreach:Education/Newsletter/October 2017#Article 1|Your community should discuss to implement the new P&E Dashboard functionalities]] |- | style="font-size:20px; font-family:times new roman;" | From the Community | style="font-size:16px; font-family:times new roman;" | [[outreach:Education/Newsletter/October 2017#Article 2|Wikidata implemented in Wikimedia Serbia Education Programe]] [[outreach:Education/Newsletter/October 2017#Article 3|Hundred teachers trained in the Republic of Macedonia]] [[outreach:Education/Newsletter/October 2017#Article 4|Basque Education Program makes a strong start]] |- | style="font-size:20px; font-family:times new roman;" | From the Education Team | style="font-size:16px; font-family:times new roman;" | [[outreach:Education/Newsletter/October 2017#Article 8|WikiConvention Francophone 2017]] [[outreach:Education/Newsletter/October 2017#Article 9|CEE Meeting 2017]] |} <div style="margin-top:10px; font-size:90%; padding-left:5px; font-family:Georgia, Palatino, Palatino Linotype, Times, Times New Roman, serif;">[[m:Global_message_delivery/Targets/Wikimedia_Education_Newsletter|Subscribe/Unsubscribe]] · [[m:MassMessage|Global message delivery]] · For the team: [[:m:User:Romaine|Romaine]] ୦୭:୩୫, ୨ ନଭେମ୍ବର ୨୦୧୭ (IST)</div> <!-- Message sent by User:Romaine@metawiki using the list at https://meta.wikimedia.org/w/index.php?title=Global_message_delivery/Targets/Wikimedia_Education_Newsletter&oldid=17368194 --> == Wikipedia Asian Month 2017: engage with audience == Dear WAM organizer, I’m Erick, the coordinator of WAM 2017. Thanks for your effort and help at [[:m:Wikipedia Asian Month 2017]]! Here are some more information about organizational matter of the event at a national level. <small>You are receiving this message because you have signed up as a organizer or in the [[:m:Global_message_delivery/Targets/Wikipedia_Asian_Month_Organisers|list]].</small> ; Timeline The event has started and will end in the November 30th 23:59 (UTC). However, we are late for some matter. So we need your help: * '''Invite''' previous participants and your community members to join. We have a [[:m:Wikipedia Asian Month 2017/SampleInvitation|template]] you can use. * '''Translate''' [[m:Special:PrefixIndex/MediaWiki:Centralnotice-WAM_2017-|Central Notice for your community]] (more instruction below) as well as sending a notice in village pump. Go public! * '''Become''' the jury member in a campaign on Fountain which is an amazing tool for you to supervise participants’ articles. If you don’t have the campaign set up, please contact us! And put a link to your community’s campaign page for participants’ navigation. * '''Organize''' a [[:m:Wikipedia Asian Month 2017/Event Partner|off-site]] editathon event. A coffee bar, internet and laptops. Though it’s optional. If you want to do that, please contact me. In the following days, you should answer the questions from your community and supervise the submissions. Hope you have fun! ; Prepare Central Notice Central Notice shows a banner on the top of pages in your wiki project along the event timeframe. We will use this to engage with audience. Steps: # Translate, change logo and link to event page. Find your project's Central Notice [https://meta.wikimedia.org/wiki/Special:PrefixIndex/MediaWiki:Centralnotice-WAM_2017- here]. For example, we can change the banner for Chinese Wikipedia [https://meta.wikimedia.org/w/index.php?title=Special:Translate&group=Centralnotice-tgroup-WAM_2017&filter=&language=zh&action=translate here]. # When you mark the 4 items (translation) as done. I'll enable the central notice in your language for this month. ; Interesting articles Have some interesting articles in your mind or from community? Drop us a line so that we can post that [[m:Wikipedia_Asian_Month_2017/Topics|here]] to exchange the information to other communities. ; Special Prize You can find some special prizes in [[:m:Wikipedia_Asian_Month_2017/Event_Partner|Event Partner]] page. They can be claimed by: * Write an article about Indigenous people in Taiwan at Wikipedia Asian Month (supported by Wikimedia Taiwan). * Write articles on monuments of Bhubaneswar (supported by Bhubaneswar Heritage Edit-a-thon). The participants who joins for the special prize need to also report their conribution in the speical page. The link is shown in the Event Partner page. ; Looking for help At all times, please reply me back or send me an email at erick@asianmonth.wiki.--[[m:User:Fantasticfears|Fantasticfears]] ([[m:User talk:Fantasticfears|talk]]) ୧୭:୪୩, ୫ ନଭେମ୍ବର ୨୦୧୭ (IST) <!-- Message sent by User:Fantasticfears@metawiki using the list at https://meta.wikimedia.org/w/index.php?title=Global_message_delivery/Targets/Wikipedia_Asian_Month_Organisers&oldid=17385072 --> == This Month in Education: November 2017 == [[File:Wikipedia Education Globe 2.pdf|frameless|left|150px|Wikipedia Education globe]] <div style="text-align:left; direction:ltr;"> <span style="font-weight:bold; color:#006699; font-size:60px; font-family:'Helvetica Neue', Helvetica, Arial, sans-serif;">This Month in Education</span></div> <div style="text-align:center; direction:ltr; margin-left;"> <span style="font-weight:bold; color:#006699; font-size:20px; font-family:'Helvetica Neue', Helvetica, Arial, sans-serif; display:block; width:900px;"> Volume 6 | Issue 10 | November 2017</span> </div> <span style="font-weight:regular; text-align:center; font-size:14px; font-family:'Helvetica Neue', Helvetica, Arial, sans-serif; display:block; width:1000px;">This monthly newsletter showcases the Wikipedia Education Program. It focuses on sharing: your ideas, stories, success and challenges. You can see past editions [[outreach:Education/Newsletter/Archives|here]]. You can also volunteer to help publish the newsletter. [[outreach:Education/News/Team|Join the team!]] Finally, don't forget to [[m:Global_message_delivery/Targets/Wikimedia_Education_Newsletter|subscribe!]]</span> <div style=text-align:center; direction:ltr;"><span style="color:white; font-size:24px; font-family:times new roman; display:block; background:#339966; width:1000px;">In This Issue</span></div> {| style="width:60%;" | style="color:#990000; font-size:20px; font-family:times new roman;" | [[outreach:Education/Newsletter/November 2017#From the Community|From the Community]] | style="font-size:16px; font-family:times new roman;" | [[outreach:Education/Newsletter/November 2017#Article 1|Hashemite University continues its strong support of Education program activities]] [[outreach:Education/Newsletter/November 2017#Article 2|Wikicontest for high school students]] [[outreach:Education/Newsletter/November 2017#Article 3|Exploring Wikiversity to create a MOOC]] [[outreach:Education/Newsletter/November 2017#Article 4|Wikidata in the Classroom at the University of Edinburgh]] [[outreach:Education/Newsletter/November 2017#Article 5|How we defined what secondary education students need]] [[outreach:Education/Newsletter/November 2017#Article 6|Wikipedia Education Program in Bangkok,Thailand]] [[outreach:Education/Newsletter/November 2017#Article 7|Shaken but not deterred]] [[outreach:Education/Newsletter/November 2017#Article 8|Wikipedia workshop against human trafficking in Serbia]] [[outreach:Education/Newsletter/November 2017#Article 9|The WikiChallenge Ecoles d'Afrique kicks in 4 francophones African countries]] |- | style="color:#990000; font-size:20px; font-family:times new roman;" | [[outreach:Education/Newsletter/November 2017#From the Education Team|From the Education Team]] | style="font-size:16px; font-family:times new roman;" | [[outreach:Education/Newsletter/November 2017#Article 10|A Proposal for Education Team endorsement criteria]] |- | style="color:#990000; font-size:20px; font-family:times new roman;" | [[outreach:Education/Newsletter/November 2017#In the News|In the News]] | style="font-size:16px; font-family:times new roman;" | [[outreach:Education/Newsletter/November 2017#Article 11|Student perceptions of writing with Wikipedia in Australian higher education]] |} <div style="margin-top:10px; font-size:90%; padding-left:5px; font-family:Georgia, Palatino, Palatino Linotype, Times, Times New Roman, serif;">[[m:Global_message_delivery/Targets/Wikimedia_Education_Newsletter|Subscribe/Unsubscribe]] · [[m:MassMessage|Global message delivery]] · For the team: [[:m:User:Romaine|Romaine]] ୨୨:୫୩, ୧ ଡିସେମ୍ବର ୨୦୧୭ (IST)</div> <!-- Message sent by User:Romaine@metawiki using the list at https://meta.wikimedia.org/w/index.php?title=Global_message_delivery/Targets/Wikimedia_Education_Newsletter&oldid=17496082 --> == Bhubaneswar Heritage Edit-a-thon Update == Hello,<br/> Thanks for signing up as a participant of [[:m:Bhubaneswar Heritage Edit-a-thon|Bhubaneswar Heritage Edit-a-thon]] (2017). The edit-a-thon has ended on 20th November 2017, 25 Wikipedians from more than 15 languages have created around 180 articles during this edit-a-thon. Make sure you have reported your contribution on [[Bhubaneswar Heritage Edit-a-thon/Report contribution|this page]]. Once you're done with it, Please put a {{tick}} mark next to your username in the list by 10th December 2017. We will announce the winners of this edit-a-thon after this process.-- [[:m:User:Saileshpat|Sailesh Patnaik]] using [[ବ୍ୟବହାରକାରୀ:MediaWiki message delivery|MediaWiki message delivery]] ([[ବ୍ୟବହାରକାରୀଙ୍କ ଆଲୋଚନା:MediaWiki message delivery|ମୋ ଆଲୋଚନା]]) ୨୩:୦୦, ୪ ଡିସେମ୍ବର ୨୦୧୭ (IST) <small>You are getting this message because you have joined as a participant/ambassador. You can subscribe/unsubscribe [[:m:User:Titodutta/lists/BHEAT|here]].</small> <!-- Message sent by User:Saileshpat@metawiki using the list at https://meta.wikimedia.org/w/index.php?title=User:Titodutta/lists/BHEAT&oldid=17509628 --> == What's Next (WAM) == Congratulations! The Wikipedia Asian Month is has ended and you've done amazing work of organizing. What we've got and what's next? ;Here are some number I would like to share with you :Total submitted: 7429 articles; 694 users ; Here are what will come after the end of WAM * Make sure you judge all articles before December 12th, and participants who can improve their contribution (not submit) before December 10th. * Once you finish the judging, please update [[:m:Wikipedia Asian Month/Status|'''this page''']] after December 12th * There will be three round of address collection scheduled: December 15th, December 20th, and December 25th. * Please report the local Wikipedia Asian Ambassador (who has most accepted articles) [[:m:Wikipedia Asian Month/2017 Ambassadors|'''on this page''']], if the 2nd participants have more than 30 accepted articles, you will have two ambassadors. * There will be a progress page for the postcards. <small>If you no longer want to receive the WAM organizer message, you can remove your username at [[:m:Global message delivery/Targets/Wikipedia Asian Month Organisers|this page]].</small> '''Best Wishes''',<br /> Sailesh Patnaik using [[ବ୍ୟବହାରକାରୀ:MediaWiki message delivery|MediaWiki message delivery]] ([[ବ୍ୟବହାରକାରୀଙ୍କ ଆଲୋଚନା:MediaWiki message delivery|ମୋ ଆଲୋଚନା]]) ୨୩:୦୭, ୫ ଡିସେମ୍ବର ୨୦୧୭ (IST) <!-- Message sent by User:Saileshpat@metawiki using the list at https://meta.wikimedia.org/w/index.php?title=Global_message_delivery/Targets/Wikipedia_Asian_Month_Organisers&oldid=17513917 --> == This Month in Education: December 2017 == [[File:Wikipedia Education Globe 2.pdf|frameless|left|150px]] <div style="text-align:left; direction:ltr;"> <span style="font-weight:bold; color:#006699; font-size:60px; font-family:'Helvetica Neue', Helvetica, Arial, sans-serif;">This Month in Education</span></div> <div style="text-align:center; direction:ltr; margin-left;"> <span style="font-weight:bold; color:#006699; font-size:20px; font-family:'Helvetica Neue', Helvetica, Arial, sans-serif; display:block; width:900px;"> Volume 6 | Issue 11 | December 2017</span> </div> <span style="font-weight:regular; text-align:center; font-size:14px; font-family:'Helvetica Neue', Helvetica, Arial, sans-serif; display:block; width:1000px;">This monthly newsletter showcases the Wikipedia Education Program. It focuses on sharing: your ideas, stories, success and challenges. You can see past editions [[outreach:Education/Newsletter/Archives|here]]. You can also volunteer to help publish the newsletter. [[outreach:Education/News/Team|Join the team!]] Finally, don't forget to [[m:Global_message_delivery/Targets/Wikimedia_Education_Newsletter|subscribe!]]</span> <div style=text-align:center; direction:ltr;"><span style="color:white; font-size:24px; font-family:times new roman; display:block; background:#339966; width:1000px;">In This Issue</span></div> {| style="width:60%;" | style="color:#990000; font-size:20px; font-family:times new roman;" | [[outreach:Education/Newsletter/December 2017#From the Community|From the Community]] | style="font-size:16px; font-family:times new roman;" | [[outreach:Education/Newsletter/December 2017#Article 2|Wikimedia Serbia has established cooperation with three new faculties within the Education Program]] [[outreach:Education/Newsletter/December 2017#Article 3|Updates to Programs & Events Dashboard]] [[outreach:Education/Newsletter/December 2017#Article 4|Wiki Camp Berovo 2017]] [[outreach:Education/Newsletter/December 2017#Article 5|WM User Group Greece organises Wikipedia e-School for Educators]] [[outreach:Education/Newsletter/December 2017#Article 6|Corfupedia records local history and inspires similar projects]] [[outreach:Education/Newsletter/December 2017#Article 7|Wikipedia learning lab at TUMO Stepanakert]] [[outreach:Education/Newsletter/December 2017#Article 8|Wikimedia CH experiments a Wikipedia's treasure hunt during "Media in Piazza"]] |- | style="color:#990000; font-size:20px; font-family:times new roman;" | [[outreach:Education/Newsletter/December 2017#From the Education Team|From the Education Team]] | style="font-size:16px; font-family:times new roman;" | [[outreach:Education/Newsletter/December 2017#Article 9|Creating digitally minded educators at BETT 2017]] |- | style="color:#990000; font-size:20px; font-family:times new roman;" | [[outreach:Education/Newsletter/December 2017#In the News|In the News]] | style="font-size:16px; font-family:times new roman;" | [[outreach:Education/Newsletter/December 2017#Article 10|Things My Professor Never Told Me About Wikipedia]] [[outreach:Education/Newsletter/December 2017#Article 11|"Academia and Wikipedia: Critical Perspectives in Education and Research" Conference in Ireland]] [[outreach:Education/Newsletter/December 2017#Article 12|Science is shaped by Wikipedia]] |} <div style="margin-top:10px; font-size:90%; padding-left:5px; font-family:Georgia, Palatino, Palatino Linotype, Times, Times New Roman, serif;">[[m:Global_message_delivery/Targets/Wikimedia_Education_Newsletter|Subscribe/Unsubscribe]] · [[m:MassMessage|Global message delivery]] · For the team: [[:m:User:Romaine|Romaine]] ୦୧:୦୧, ୬ ଜାନୁଆରୀ ୨୦୧୮ (IST)</div> <!-- Message sent by User:Romaine@metawiki using the list at https://meta.wikimedia.org/w/index.php?title=Global_message_delivery/Targets/Wikimedia_Education_Newsletter&oldid=17597557 --> == This Month in Education: January 2018 == [[File:Wikipedia Education Globe 2.pdf|frameless|left|150px|Wikipedia Education globe]] <div style="text-align:left; direction:ltr;"> <span style="font-weight:bold; color:#006699; font-size:60px; font-family:'Helvetica Neue', Helvetica, Arial, sans-serif;">This Month in Education</span></div> <div style="text-align:center; direction:ltr; margin-left;"> <span style="font-weight:bold; color:#006699; font-size:20px; font-family:'Helvetica Neue', Helvetica, Arial, sans-serif; display:block; width:900px;"> Volume 7 | Issue 1 | January 2018</span> </div> <span style="font-weight:regular; text-align:center; font-size:14px; font-family:'Helvetica Neue', Helvetica, Arial, sans-serif; display:block; width:1000px;">This monthly newsletter showcases the Wikipedia Education Program. It focuses on sharing: your ideas, stories, success and challenges. You can see past editions [[outreach:Education/Newsletter/Archives|here]]. You can also volunteer to help publish the newsletter. [[outreach:Education/News/Team|Join the team!]] Finally, don't forget to [[m:Global_message_delivery/Targets/Wikimedia_Education_Newsletter|subscribe!]]</span> {{anchor|back}} <div style=text-align:center; direction:ltr;"><span style="color:white; font-size:24px; font-family:times new roman; display:block; background:#339966; width:1000px;">In This Issue</span></div> {| style="width:60%;" | style="width:50%; color:#990000; font-size:20px; font-family:times new roman;" | [[outreach:Education/Newsletter/January 2018#Featured Topic|Featured Topic]] | style="width:50%; font-size:16px; font-family:times new roman;" | <!-- Enter the title of the articles for this issue --> [[outreach:Education/Newsletter/January 2018#Article 1|Bertsomate: using Basque oral poetry to illustrate math concepts]] |- | style="color:#990000; font-size:20px; font-family:times new roman;" | [[outreach:Education/Newsletter/January 2018#From the Community|From the Community]] | style="font-size:16px; font-family:times new roman;" | [[outreach:Education/Newsletter/January 2018#Article 2|Wikimedia Serbia celebrated 10 years from the first article written within the Education Program]] [[outreach:Education/Newsletter/January 2018#Article 3|WikiChallenge Ecoles d'Afrique update]] [[outreach:Education/Newsletter/January 2018#Article 4|The first Swedish Master's in Digital Humanities partners with Wikimedia Sverige]] [[outreach:Education/Newsletter/January 2018#Article 5|How we use PetScan to improve partnership with lecturers and professors]] |- | style="color:#990000; font-size:20px; font-family:times new roman;" | [[outreach:Education/Newsletter/January 2018#From the Education Team|From the Education Team]] | style="font-size:16px; font-family:times new roman;" | [[outreach:Education/Newsletter/January 2018#Article 6|The Education Survey Report is out!]] [[outreach:Education/Newsletter/January 2018#Article 7|Education Extension scheduled shutdown]] |} <div style="margin-top:10px; font-size:90%; padding-left:5px; font-family:Georgia, Palatino, Palatino Linotype, Times, Times New Roman, serif;">[[m:Global_message_delivery/Targets/Wikimedia_Education_Newsletter|Subscribe/Unsubscribe]] · [[m:MassMessage|Global message delivery]] · For the team: [[:m:User:Romaine|Romaine]] ୦୦:୧୨, ୨ ଫେବୃଆରୀ ୨୦୧୮ (IST)</div> <!-- Message sent by User:Romaine@metawiki using the list at https://meta.wikimedia.org/w/index.php?title=Global_message_delivery/Targets/Wikimedia_Education_Newsletter&oldid=17696217 --> == Thanks for participation as an organizer in Wikipedia Asian Month 2017 == Dear WAM organizer, Thanks for your hard work to bring the event globally, especially in your community. As an reward of your effort, we will send you a postcard. Please fill out this [https://docs.google.com/forms/d/e/1FAIpQLSdvj_9tlmfum9MkRx3ty1sJPZGXHBtTghJXXXiOVs-O_oaUbw/viewform?usp=sf_link form] (this is the same as other participants filled, you can ignore irrelevant questions if any). --[[m:User:Fantasticfears|Fantasticfears]] ([[m:User Talk:Fantasticfears|talk]]) ୧୬:୨୯, ୨୧ ଫେବୃଆରୀ ୨୦୧୮ (IST) <!-- Message sent by User:Fantasticfears@metawiki using the list at https://meta.wikimedia.org/w/index.php?title=User:Fantasticfears/mass/WAM_2017_organizers&oldid=17758422 --> == This Month in Education: February 2018 == [[File:Wikipedia Education Globe 2.pdf|frameless|left|150px|Wikipedia Education globe]] <div style="text-align:left; direction:ltr;"> <span style="font-weight:bold; color:#006699; font-size:60px; font-family:'Helvetica Neue', Helvetica, Arial, sans-serif;">This Month in Education</span></div> <div style="text-align:center; direction:ltr; margin-left;"> <span style="font-weight:bold; color:#006699; font-size:20px; font-family:'Helvetica Neue', Helvetica, Arial, sans-serif; display:block; width:900px;"> Volume 7 | Issue 2 | February 2018</span> </div> <span style="font-weight:regular; text-align:center; font-size:14px; font-family:'Helvetica Neue', Helvetica, Arial, sans-serif; display:block; width:1000px;">This monthly newsletter showcases the Wikipedia Education Program. It focuses on sharing: your ideas, stories, success and challenges. You can see past editions [[outreach:Education/Newsletter/Archives|here]]. You can also volunteer to help publish the newsletter. [[outreach:Education/News/Team|Join the team!]] Finally, don't forget to [[m:Global_message_delivery/Targets/Wikimedia_Education_Newsletter|subscribe!]]</span> <div style=text-align:center; direction:ltr;"><span style="color:white; font-size:24px; font-family:times new roman; display:block; background:#339966; width:1000px;">In This Issue</span></div> {| style="width:60%;" | style="color:#990000; font-size:20px; font-family:times new roman;" | [[outreach:Education/Newsletter/February 2018#From the Community|From the Community]] | style="font-size:16px; font-family:times new roman;" | [[outreach:Education/Newsletter/February 2018#Article 2|WikiProject Engineering Workshop at IIUC,Chittagong]] [[outreach:Education/Newsletter/February 2018#Article 3|What did we learn from Wikibridges MOOC?]] [[outreach:Education/Newsletter/February 2018#Article 4|Wikimedia Serbia launched Wiki scholar project]] [[outreach:Education/Newsletter/February 2018#Article 5|Wiki Club in Ohrid, Macedonia]] [[outreach:Education/Newsletter/February 2018#Article 6|Karvachar’s WikiClub: When getting knowledge is cool]] [[outreach:Education/Newsletter/February 2018#Article 7|More than 30 new courses launched in the University of the Basque Country]] [[outreach:Education/Newsletter/February 2018#Article 8|Review meeting on Christ Wikipedia Education Program]] [[outreach:Education/Newsletter/February 2018#Article 9|The Multidisciplinary Choices of High School Students: The Arabic Education Program; Wikimedia Israel]] |- | style="color:#990000; font-size:20px; font-family:times new roman;" | [[outreach:Education/Newsletter/February 2018#From the Education Team|From the Education Team]] | style="font-size:16px; font-family:times new roman;" | [[outreach:Education/Newsletter/February 2018#Article 10|The Education Extension is being deprecated (second call)]] [[outreach:Education/Newsletter/February 2018#Article 11|The 2017 survey report live presentation is available for viewing]] |} <div style="margin-top:10px; font-size:90%; padding-left:5px; font-family:Georgia, Palatino, Palatino Linotype, Times, Times New Roman, serif;">[[m:Global_message_delivery/Targets/Wikimedia_Education_Newsletter|Subscribe/Unsubscribe]] · [[m:MassMessage|Global message delivery]] · For the team: [[:m:User:Romaine|Romaine]] ୧୪:୨୨, ୧ ମାର୍ଚ୍ଚ ୨୦୧୮ (IST)</div> <!-- Message sent by User:Romaine@metawiki using the list at https://meta.wikimedia.org/w/index.php?title=Global_message_delivery/Targets/Wikimedia_Education_Newsletter&oldid=17757914 --> ସ୍ବାଗତମ ମହର୍ଗ Saileshpat! You can make an article an Oriya-language about actor and singer Puneeth Rajkumar, whose movie Milana was remade in Oriya movie? If you make this article, i will be grateful! Thank you (ଥାଙ୍କ ଯୋଉ) ! --[[ବିଶେଷ:ଅବଦାନ/178.71.172.228|178.71.172.228]] ୧୮:୩୯, ୧୩ ମାର୍ଚ୍ଚ ୨୦୧୮ (IST) == This Month in Education: March 2018 == [[File:Wikipedia Education Globe 2.pdf|frameless|left|150px|Wikipedia Education globe]] <div style="text-align:left; direction:ltr;"> <span style="font-weight:bold; color:#006699; font-size:60px; font-family:'Helvetica Neue', Helvetica, Arial, sans-serif;">This Month in Education</span></div> <div style="text-align:center; direction:ltr; margin-left;"> <span style="font-weight:bold; color:#006699; font-size:20px; font-family:'Helvetica Neue', Helvetica, Arial, sans-serif; display:block; width:900px;"> Volume 7 | Issue 3 | March 2018</span> </div> <span style="font-weight:regular; text-align:center; font-size:14px; font-family:'Helvetica Neue', Helvetica, Arial, sans-serif; display:block; width:1000px;">This monthly newsletter showcases the Wikipedia Education Program. It focuses on sharing: your ideas, stories, success and challenges. You can see past editions [[outreach:Education/Newsletter/Archives|here]]. You can also volunteer to help publish the newsletter. [[outreach:Education/News/Team|Join the team!]] Finally, don't forget to [[m:Global_message_delivery/Targets/Wikimedia_Education_Newsletter|subscribe!]]</span> <div style=text-align:center; direction:ltr;"><span style="color:white; font-size:24px; font-family:times new roman; display:block; background:#339966; width:1000px;">In This Issue</span></div> {| style="width:60%;" | style="width:50%; color:#990000; font-size:20px; font-family:times new roman;" | [[outreach:Education/Newsletter/March 2018#Featured Topic|Featured Topic]] | style="width:50%; font-size:16px; font-family:times new roman;" | [[outreach:Education/Newsletter/March 2018#Article 1|Education Programs Itinerary]] |- | style="color:#990000; font-size:20px; font-family:times new roman;" | [[outreach:Education/Newsletter/March 2018#From the Community|From the Community]] | style="font-size:16px; font-family:times new roman;" | [[outreach:Education/Newsletter/March 2018#Article 2|Animated science educational videos in Basque for secondary school student]] [[outreach:Education/Newsletter/March 2018#Article 3|Beirut WikiClub: Wikijourney that has enriched our experiences]] [[outreach:Education/Newsletter/March 2018#Article 4|Students of the Faculty of Biology in Belgrade edit Wikipedia for the first time]] [[outreach:Education/Newsletter/March 2018#Article 5|The role of Wikipedia in education - Examples from the Wiki Education Foundation]] [[outreach:Education/Newsletter/March 2018#Article 6|Multilingual resource for Open education projects]] [[outreach:Education/Newsletter/March 2018#Article 7|Wikipedia: examples of curricular integration in Portugal]] |- | style="color:#990000; font-size:20px; font-family:times new roman;" | [[outreach:Education/Newsletter/March 2018#From the Education Team|From the Education Team]] | style="font-size:16px; font-family:times new roman;" | [[outreach:Education/Newsletter/March 2018#Article 8|Resources and Tips to engage with Educators]] [[outreach:Education/Newsletter/March 2018#Article 9|Education Session at WMCON 2018]] |} <div style="margin-top:10px; font-size:90%; padding-left:5px; font-family:Georgia, Palatino, Palatino Linotype, Times, Times New Roman, serif;">[[m:Global_message_delivery/Targets/Wikimedia_Education_Newsletter|Subscribe/Unsubscribe]] · [[m:MassMessage|Global message delivery]] · For the team: [[:m:User:Romaine|Romaine]] ୧୬:୦୩, ୪ ଅପ୍ରେଲ ୨୦୧୮ (IST)</div> <!-- Message sent by User:Romaine@metawiki using the list at https://meta.wikimedia.org/w/index.php?title=Global_message_delivery/Targets/Wikimedia_Education_Newsletter&oldid=17882222 --> == This Month in Education: April 2018 == [[File:Wikipedia Education Globe 2.pdf|frameless|left|150px|Wikipedia Education globe]] <div style="text-align:left; direction:ltr;"> <span style="font-weight:bold; color:#006699; font-size:60px; font-family:'Helvetica Neue', Helvetica, Arial, sans-serif;">This Month in Education</span></div> <div style="text-align:center; direction:ltr; margin-left;"> <span style="font-weight:bold; color:#006699; font-size:20px; font-family:'Helvetica Neue', Helvetica, Arial, sans-serif; display:block; width:900px;"> Volume 7 | Issue 4 | April 2018</span> </div> <span style="font-weight:regular; text-align:center; font-size:14px; font-family:'Helvetica Neue', Helvetica, Arial, sans-serif; display:block; width:1000px;">This monthly newsletter showcases the Wikipedia Education Program. It focuses on sharing: your ideas, stories, success and challenges. You can see past editions [[outreach:Education/Newsletter/Archives|here]]. You can also volunteer to help publish the newsletter. [[outreach:Education/News/Team|Join the team!]] Finally, don't forget to [[m:Global_message_delivery/Targets/Wikimedia_Education_Newsletter|subscribe!]]</span> <div style=text-align:center; direction:ltr;"><span style="color:white; font-size:24px; font-family:times new roman; display:block; background:#339966; width:1000px;">In This Issue</span></div> {| style="width:60%;" | style="width:50%; color:#990000; font-size:20px; font-family:times new roman;" | [[outreach:Education/Newsletter/April 2018#Featured Topic|Featured Topic]] | style="width:50%; font-size:16px; font-family:times new roman;" | [[outreach:Education/Newsletter/April 2018#Article 1|Wikimedia at the Open Educational Resources Conference 2018]] |- | style="color:#990000; font-size:20px; font-family:times new roman;" | [[outreach:Education/Newsletter/April 2018#From the Community|From the Community]] | style="font-size:16px; font-family:times new roman;" | [[outreach:Education/Newsletter/April 2018#Article 2|Global perspectives from Western Norway]] [[outreach:Education/Newsletter/April 2018#Article 3|Togh's WikiClub: Wikipedia is the 8th wonder of the world!]] [[outreach:Education/Newsletter/April 2018#Article 4|Aboriginal Volunteers in Taiwan Shared Experience about Incubating Minority Language Wikipedia in Education Magazine]] [[outreach:Education/Newsletter/April 2018#Article 5|Workshops with Wiki Clubs members in the Republic of Macedonia]] [[outreach:Education/Newsletter/April 2018#Article 6|Celebrating Book's Day in the University of the Basque Country: is Wikipedia the largest Basque language book?]] [[outreach:Education/Newsletter/April 2018#Article 7|Txikipedia is born and you'll love it]] [[outreach:Education/Newsletter/April 2018#Article 8|Students Write Wiktionary]] |- | style="color:#990000; font-size:20px; font-family:times new roman;" | [[outreach:Education/Newsletter/April 2018#From the Education Team|From the Education Team]] | style="font-size:16px; font-family:times new roman;" | [[outreach:Education/Newsletter/April 2018#Article 9|Presenting the Wikipedia Education Program at the Open Education Global Conference]] |} <div style="margin-top:10px; font-size:90%; padding-left:5px; font-family:Georgia, Palatino, Palatino Linotype, Times, Times New Roman, serif;">[[m:Global_message_delivery/Targets/Wikimedia_Education_Newsletter|Subscribe/Unsubscribe]] · [[m:MassMessage|Global message delivery]] · For the team: [[:m:User:Romaine|Romaine]] ୧୩:୦୩, ୪ ମଇ ୨୦୧୮ (IST)</div> <!-- Message sent by User:Romaine@metawiki using the list at https://meta.wikimedia.org/w/index.php?title=Global_message_delivery/Targets/Wikimedia_Education_Newsletter&oldid=17992472 --> == ''This Month in GLAM'': April 2018 == {| style="width:100%;" | valign="top" align="center" style="border:1px gray solid; padding:1em;" | {| align="center" |- | style="text-align: center;" | [[File:This month in GLAM logo.png|350px|center|link=outreach:GLAM/Newsletter]]<br /> <hr /> <div style="font-size:12pt; font-family:Times New Roman; text-align:center;">[[outreach:GLAM/Newsletter/April 2018|<span style="color:darkslategray;">This Month in GLAM – Volume VIII, Issue IV, April 2018</span>]]</div> <hr /><br /> |- style="text-align: center;" | <span style="font-size:12pt; font-family:Times New Roman;"> '''<u>Headlines</u>'''</span> |- style="font-size:10pt; font-family:Times New Roman; text-align:center;" | <div style="text-align:left; column-count:2; column-width:28em; -moz-column-count:2; -moz-column-width:28em; -webkit-column-count:2; -webkit-column-width:28em; vertical-align:top;"> * [[outreach:GLAM/Newsletter/April 2018/Contents/Australia report|Australia report]]: HerStory in Alice Springs and Australasian Open Access Strategy * [[outreach:GLAM/Newsletter/April 2018/Contents/Belgium report|Belgium report]]: Everybody WIKI * [[outreach:GLAM/Newsletter/April 2018/Contents/Brazil report|Brazil report]]: Labs to introduce Wikidata and its potentialities in Brazil * [[outreach:GLAM/Newsletter/April 2018/Contents/Catalan areas report|Catalan areas report]]: Event: Role of Wikimedia in the era of Open Science * [[outreach:GLAM/Newsletter/April 2018/Contents/France report|France report]]: City of Grenoble * [[outreach:GLAM/Newsletter/April 2018/Contents/Italy report|Italy report]]: Libraries in the spotlight * [[outreach:GLAM/Newsletter/April 2018/Contents/Macedonia report|Macedonia report]]: Macedonian Wikiexpeditions exhibition and workshops with Wiki Clubs members * [[outreach:GLAM/Newsletter/April 2018/Contents/Netherlands report|Netherlands report]]: 325,000 images from Dutch photo archives uploaded by Mr.Nostalgic * [[outreach:GLAM/Newsletter/April 2018/Contents/Philippines report|Philippines report]]: First Wikipedian in Residence in the Philippines * [[outreach:GLAM/Newsletter/April 2018/Contents/Portugal report|Portugal report]]: Partnerships, GLAMs & Art+feminism * [[outreach:GLAM/Newsletter/April 2018/Contents/Serbia report|Serbia report]]: Strong support from the Ministry of culture and information of Republic of Serbia: Financing the three WIR programs and realizing GLAM seminars * [[outreach:GLAM/Newsletter/April 2018/Contents/Sweden report|Sweden report]]: National museum of world Culture; Sounds and pronunciations; Nordic Museum * [[outreach:GLAM/Newsletter/April 2018/Contents/Tunisia report|Tunisia report]]: Upload Book * [[outreach:GLAM/Newsletter/April 2018/Contents/UK report|UK report]]: National Library of Wales and Oxford University * [[outreach:GLAM/Newsletter/April 2018/Contents/USA report|USA report]]: April showers * [[outreach:GLAM/Newsletter/April 2018/Contents/Wikidata report|Wikidata report]]: April Love * [[outreach:GLAM/Newsletter/April 2018/Contents/WMF GLAM report|WMF GLAM report]]: Wikipedians in Residence and Travel * [[outreach:GLAM/Newsletter/April 2018/Contents/Events|Calendar]]: May's GLAM events </div> |- | style="font-family:Times New Roman; text-align:center; font-size:85%;" | [[outreach:GLAM/Newsletter|Read this edition in full]] &bull; [[outreach:GLAM/Newsletter/April 2018/Single|Single-page]] |- | valign="top" colspan="2" style="padding:0.5em; font-family:Times New Roman;text-align:center; font-size:85%;" | To assist with preparing the newsletter, please visit the [[outreach:GLAM/Newsletter/Newsroom|newsroom]]. Past editions may be viewed [[outreach:GLAM/Newsletter/Archives|here]]. |- |} |} <div style="margin-top:10px; font-size:90%; padding-left:5px; font-family:Georgia, Palatino, Palatino Linotype, Times, Times New Roman, serif;">[[m:GLAM/Newsletter/About|About ''This Month in GLAM'']] · [[m:Global message delivery/Targets/GLAM|Subscribe/Unsubscribe]] · [[m:MassMessage|Global message delivery]] · [[:m:User:Romaine|Romaine]] ୧୭:୨୨, ୧୦ ମଇ ୨୦୧୮ (IST)</div> <!-- Message sent by User:Romaine@metawiki using the list at https://meta.wikimedia.org/w/index.php?title=Global_message_delivery/Targets/GLAM&oldid=18036831 --> == This Month in Education: May 2018 == [[File:Wikipedia Education Globe 2.pdf|frameless|left|150px|Wikipedia Education globe]] <div style="text-align:left; direction:ltr;"> <span style="font-weight:bold; color:#006699; font-size:60px; font-family:'Helvetica Neue', Helvetica, Arial, sans-serif;">This Month in Education</span></div> <div style="text-align:center; direction:ltr; margin-left;"> <span style="font-weight:bold; color:#006699; font-size:20px; font-family:'Helvetica Neue', Helvetica, Arial, sans-serif; display:block; width:900px;"> Volume 4 | Issue 5 | May 2018</span> </div> <span style="font-weight:regular; text-align:center; font-size:14px; font-family:'Helvetica Neue', Helvetica, Arial, sans-serif; display:block; width:1000px;">This monthly newsletter showcases the Wikipedia Education Program. It focuses on sharing: your ideas, stories, success and challenges. You can see past editions [[outreach:Education/Newsletter/Archives|here]]. You can also volunteer to help publish the newsletter. [[outreach:Education/News/Team|Join the team!]] Finally, don't forget to [[m:Global_message_delivery/Targets/Wikimedia_Education_Newsletter|subscribe!]]</span> <div style=text-align:center; direction:ltr;"><span style="color:white; font-size:24px; font-family:times new roman; display:block; background:#339966; width:1000px;">In This Issue</span></div> {| style="width:60%;" | style="color:#990000; font-size:20px; font-family:times new roman;" | [[outreach:Education/Newsletter/May 2018#From the Community|From the Community]] | style="font-size:16px; font-family:times new roman;" | [[outreach:Education/Newsletter/May 2018#Article 2|Creating and reusing OERs for a Wikiversity science journalism course from Brazil]] [[outreach:Education/Newsletter/May 2018#Article 3|Inauguration Ceremony of Sri Jayewardenepura University Wiki Club]] [[outreach:Education/Newsletter/May 2018#Article 4|Wiki Education publishes evaluation of Fellows pilot]] [[outreach:Education/Newsletter/May 2018#Article 5|The first students of Russia with diplomas of Wikimedia and Petrozavodsk State University]] [[outreach:Education/Newsletter/May 2018#Article 6|Selet WikiSchool]] |- | style="color:#990000; font-size:20px; font-family:times new roman;" | [[outreach:Education/Newsletter/May 2018#From the Education Team|From the Education Team]] | style="font-size:16px; font-family:times new roman;" | [[outreach:Education/Newsletter/May 2018#Article 8|A lofty vision for the Education Team]] [[outreach:Education/Newsletter/May 2018#Article 9|UNESCO Mobile Learning Week 2018, Digital Skills for Life and Work]] |} <div style="margin-top:10px; font-size:90%; padding-left:5px; font-family:Georgia, Palatino, Palatino Linotype, Times, Times New Roman, serif;">[[m:Global_message_delivery/Targets/Wikimedia_Education_Newsletter|Subscribe/Unsubscribe]] · [[m:MassMessage|Global message delivery]] · For the team: [[:m:User:Romaine|Romaine]] ୦୩:୧୪, ୫ ଜୁନ ୨୦୧୮ (IST)</div> <!-- Message sent by User:Romaine@metawiki using the list at https://meta.wikimedia.org/w/index.php?title=Global_message_delivery/Targets/Wikimedia_Education_Newsletter&oldid=18071070 --> == ''This Month in GLAM'': May 2018 == {| style="width:100%;" | valign="top" align="center" style="border:1px gray solid; padding:1em;" | {| align="center" |- | style="text-align: center;" | [[File:This month in GLAM logo.png|350px|center|link=outreach:GLAM/Newsletter]]<br /> <hr /> <div style="font-size:12pt; font-family:Times New Roman; text-align:center;">[[outreach:GLAM/Newsletter/May 2018|<span style="color:darkslategray;">This Month in GLAM – Volume VIII, Issue V, May 2018</span>]]</div> <hr /><br /> |- style="text-align: center;" | <span style="font-size:12pt; font-family:Times New Roman;"> '''<u>Headlines</u>'''</span> |- style="font-size:10pt; font-family:Times New Roman; text-align:center;" | <div style="text-align:left; column-count:2; column-width:28em; -moz-column-count:2; -moz-column-width:28em; -webkit-column-count:2; -webkit-column-width:28em; vertical-align:top;"> * [[outreach:GLAM/Newsletter/May 2018/Contents/Armenia report|Armenia report]]: GLAM meetings and collaborations * [[outreach:GLAM/Newsletter/May 2018/Contents/Australia report|Australia report]]: GLAM Peak having impact & International Museum Day edit-a-thon * [[outreach:GLAM/Newsletter/May 2018/Contents/Belgium report|Belgium report]]: Public domain month celebration; Edit-a-thon Amnesty International Vlaanderen; Upcoming photo contest: Wiki Loves Heritage * [[outreach:GLAM/Newsletter/May 2018/Contents/Brazil report|Brazil report]]: New milestones for Brazilian GLAMs * [[outreach:GLAM/Newsletter/May 2018/Contents/France report|France report]]: Bibliothèque universitaire de la Sorbonne; Laboratoire Latmos; Study day on photographic as heritage * [[outreach:GLAM/Newsletter/May 2018/Contents/Germany report|Germany report]]: Two fantastic weekends with science fiction literature and the history of mining made audible * [[outreach:GLAM/Newsletter/May 2018/Contents/Ireland report|Ireland report]]: First Irish GLAM upload to Wikimedia Commons; Hunt Museum is first Irish GLAM to donate images to Wikimedia Commons * [[outreach:GLAM/Newsletter/May 2018/Contents/Italy report|Italy report]]: Contests, webinair and meetings * [[outreach:GLAM/Newsletter/May 2018/Contents/Macedonia report|Macedonia report]]: GLAM activities * [[outreach:GLAM/Newsletter/May 2018/Contents/Netherlands report|Netherlands report]]: Women Tech Storm, GWToolset workshop and Wiki goes Caribbean * [[outreach:GLAM/Newsletter/May 2018/Contents/Norway report|Norway report]]: Bodil Biørn and human rights * [[outreach:GLAM/Newsletter/May 2018/Contents/Portugal report|Portugal report]]: FEM's GLAM and Guinea-Bissau * [[outreach:GLAM/Newsletter/May 2018/Contents/Russia report|Russia report]]: GLAM in Russia: need more contests * [[outreach:GLAM/Newsletter/May 2018/Contents/Serbia report|Serbia report]]: Wikipedian in residence in the Museum of Yugoslavia * [[outreach:GLAM/Newsletter/May 2018/Contents/Sweden report|Sweden report]]: Democracy; Museum of World Culture * [[outreach:GLAM/Newsletter/May 2018/Contents/UK report|UK report]]: Scottish Library and Information Council * [[outreach:GLAM/Newsletter/May 2018/Contents/USA report|USA report]]: AfroCROWD Wikipedia Editor's Article on Doria Ragland Tops Wiki Search List For UK Royal Wedding: Libraries Key in her Wikipedian Journey * [[outreach:GLAM/Newsletter/May 2018/Contents/Wikipedia Library report|Wikipedia Library report]]: Books & Bytes * [[outreach:GLAM/Newsletter/May 2018/Contents/Wikidata report|Wikidata report]]: EuropeanaTech conference, Lexicographical data, plus all your usual news * [[outreach:GLAM/Newsletter/May 2018/Contents/WMF GLAM report|WMF GLAM report]]: Recent travels; Structured Data on Commons updates * [[outreach:GLAM/Newsletter/May 2018/Contents/Events|Calendar]]: June's GLAM events </div> |- | style="font-family:Times New Roman; text-align:center; font-size:85%;" | [[outreach:GLAM/Newsletter|Read this edition in full]] &bull; [[outreach:GLAM/Newsletter/May 2018/Single|Single-page]] |- | valign="top" colspan="2" style="padding:0.5em; font-family:Times New Roman;text-align:center; font-size:85%;" | To assist with preparing the newsletter, please visit the [[outreach:GLAM/Newsletter/Newsroom|newsroom]]. Past editions may be viewed [[outreach:GLAM/Newsletter/Archives|here]]. |- |} |} <div style="margin-top:10px; font-size:90%; padding-left:5px; font-family:Georgia, Palatino, Palatino Linotype, Times, Times New Roman, serif;">[[m:GLAM/Newsletter/About|About ''This Month in GLAM'']] · [[m:Global message delivery/Targets/GLAM|Subscribe/Unsubscribe]] · [[m:MassMessage|Global message delivery]] · [[:m:User:Romaine|Romaine]] ୦୦:୫୯, ୯ ଜୁନ ୨୦୧୮ (IST)</div> <!-- Message sent by User:Romaine@metawiki using the list at https://meta.wikimedia.org/w/index.php?title=Global_message_delivery/Targets/GLAM&oldid=18108436 --> == This Month in Education: June 2018 == [[File:Wikipedia Education Globe 2.pdf|frameless|left|150px|Wikipedia Education globe]] <div style="text-align:left; direction:ltr;"> <span style="font-weight:bold; color:#006699; font-size:60px; font-family:'Helvetica Neue', Helvetica, Arial, sans-serif;">This Month in Education</span></div> <div style="text-align:center; direction:ltr; margin-left;"> <span style="font-weight:bold; color:#006699; font-size:20px; font-family:'Helvetica Neue', Helvetica, Arial, sans-serif; display:block; width:900px;"> Volume 4 | Issue 6 | June 2018</span> </div> <span style="font-weight:regular; text-align:center; font-size:14px; font-family:'Helvetica Neue', Helvetica, Arial, sans-serif; display:block; width:1000px;">This monthly newsletter showcases the Wikipedia Education Program. It focuses on sharing: your ideas, stories, success and challenges. You can see past editions [[outreach:Education/Newsletter/Archives|here]]. You can also volunteer to help publish the newsletter. [[outreach:Education/News/Team|Join the team!]] Finally, don't forget to [[m:Global_message_delivery/Targets/Wikimedia_Education_Newsletter|subscribe!]]</span> <div style=text-align:center; direction:ltr;"><span style="color:white; font-size:24px; font-family:times new roman; display:block; background:#339966; width:1000px;">In This Issue</span></div> {| style="width:60%;" | style="width:50%; color:#990000; font-size:20px; font-family:times new roman;" | [[outreach:Education/Newsletter/June 2018#Featured Topic|Featured Topic]] | style="width:50%; font-size:16px; font-family:times new roman;" | [[outreach:Education/Newsletter/June 2018#Article 1|Academia and Wikipedia: the first Irish conference on Wikipedia in education]] |- | style="color:#990000; font-size:20px; font-family:times new roman;" | [[outreach:Education/Newsletter/June 2018#From the Community|From the Community]] | style="font-size:16px; font-family:times new roman;" | [[outreach:Education/Newsletter/June 2018#Article 2|Ashesi Wiki Club: Charting the cause for Wikipedia Education Program in West Africa]] [[outreach:Education/Newsletter/June 2018#Article 3|Wikimedia Serbia has received a new accreditation for the Accredited seminars for teachers]] [[outreach:Education/Newsletter/June 2018#Article 4|Côte d'Ivoire: Wikipedia Classes 2018 are officially up and running]] [[outreach:Education/Newsletter/June 2018#Article 5|Basque secondary students have now better coverage for main topics thanks to the Education Program]] [[outreach:Education/Newsletter/June 2018#Article 6|What lecturers think about their first experience in the Basque Education Program]] |- | style="color:#990000; font-size:20px; font-family:times new roman;" | [[outreach:Education/Newsletter/June 2018#From the Education Team|From the Education Team]] | style="font-size:16px; font-family:times new roman;" | [[outreach:Education/Newsletter/June 2018#Article 7|Education Extension scheduled deprecation]] |- | style="color:#990000; font-size:20px; font-family:times new roman;" | [[outreach:Education/Newsletter/June 2018#In the News|In the News]] | style="font-size:16px; font-family:times new roman;" | [[outreach:Education/Newsletter/June 2018#Article 8|Wikipedia calls for participation to boost content from the continent]] [[outreach:Education/Newsletter/June 2018#Article 9|Wikipedia in the History Classroom]] [[outreach:Education/Newsletter/June 2018#Article 10|Wikipedia as a Pedagogical Tool Complicating Writing in the Technical Writing Classroom]] [[outreach:Education/Newsletter/June 2018#Article 11|When the World Helps Teach Your Class: Using Wikipedia to Teach Controversial Issues]] |} <div style="margin-top:10px; font-size:90%; padding-left:5px; font-family:Georgia, Palatino, Palatino Linotype, Times, Times New Roman, serif;">[[m:Education/Newsletter/About|About ''This Month in Education'']] · [[m:Global message delivery/Targets/This Month in Education|Subscribe/Unsubscribe]] · [[m:MassMessage|Global message delivery]] · For the team: [[:m:User:Romaine|Romaine]] ୧୧:୩୩, ୩୦ ଜୁନ ୨୦୧୮ (IST)</div> <!-- Message sent by User:Romaine@metawiki using the list at https://meta.wikimedia.org/w/index.php?title=Global_message_delivery/Targets/This_Month_in_Education&oldid=18158878 --> == ଆଧାର ନଥିବା ଛୋଟ ଲେଖା == ଏହି ଲେଖାଗୁଡ଼ିକୁ ନଲିଭାଇ ଏଠାକୁ ଆଣିଲି, [[ବ୍ୟବହାରକାରୀ:Saileshpat/ପ୍ରସାର ଭାରତୀ ]], [[ବ୍ୟବହାରକାରୀ:Saileshpat/ପରଦା]] । ଉନ୍ନତ କଲାପରେ ପୁଣି ମୁଖ୍ୟ ସ୍ପେସକୁ ନେଇପାରିବା । -- [[User:ansumang|<font color='#ff4f'>ଅଂଶୁମାନ</font>]] [[User talk:ansumang|<span title='ବାଡ଼ାନ୍ତୁ;)' style='cursor:crosshair;'>^{ବାଡ଼େଇବେ!}</span>]] ୧୨:୦୮, ୮ ଜୁଲାଇ ୨୦୧୮ (IST) == ''This Month in GLAM'': June 2018 == {| style="width:100%;" | valign="top" align="center" style="border:1px gray solid; padding:1em;" | {| align="center" |- | style="text-align: center;" | [[File:This Month in GLAM logo 2018.png|350px|center|link=outreach:GLAM/Newsletter]]<br /> <hr /> <div style="font-size:12pt; font-family:Times New Roman; text-align:center;">[[outreach:GLAM/Newsletter/June 2018|<span style="color:darkslategray;">This Month in GLAM – Volume VIII, Issue VI, June 2018</span>]]</div> <hr /><br /> |- style="text-align: center;" | <span style="font-size:12pt; font-family:Times New Roman;"> '''<u>Headlines</u>'''</span> |- style="font-size:10pt; font-family:Times New Roman; text-align:center;" | <div style="text-align:left; column-count:2; column-width:28em; -moz-column-count:2; -moz-column-width:28em; -webkit-column-count:2; -webkit-column-width:28em; vertical-align:top;"> * [[outreach:GLAM/Newsletter/June 2018/Contents/From the team|From the team]]: New look; Promotion: flyer * [[outreach:GLAM/Newsletter/June 2018/Contents/Armenia report|Armenia report]]: Museums workers experiencing Wikidata power * [[outreach:GLAM/Newsletter/June 2018/Contents/Australia report|Australia report]]: Wikipedia Making Public Histories * [[outreach:GLAM/Newsletter/June 2018/Contents/Brazil report|Brazil report]]: A GLAMWiki on the Belgian Heritage in Brazil * [[outreach:GLAM/Newsletter/June 2018/Contents/France report|France report]]: Archaeology day in Toulouse; Institut National d'Histoire de l'art; Palais des beaux-arts de Lille * [[outreach:GLAM/Newsletter/June 2018/Contents/Germany report|Germany report]]: Cornerstone ceremony MiQua * [[outreach:GLAM/Newsletter/June 2018/Contents/Indonesia report|Indonesia report]]: From Eastern Indonesia on Commons * [[outreach:GLAM/Newsletter/June 2018/Contents/Italy report|Italy report]]: Wiki Weekend in Trentino; Fortezza delle Verrucole edit-a-thon * [[outreach:GLAM/Newsletter/June 2018/Contents/Macedonia report|Macedonia report]]: Wiki Tour in the City Library, WWI editing days & WikiGap Skopje * [[outreach:GLAM/Newsletter/June 2018/Contents/Netherlands report|Netherlands report]]: Wiki writing sprint Open Science * [[outreach:GLAM/Newsletter/June 2018/Contents/New Zealand report|New Zealand report]]: A New Zealand Wikipedian at Large * [[outreach:GLAM/Newsletter/June 2018/Contents/Russia report|Russia report]]: ''All Russia'' under a free license * [[outreach:GLAM/Newsletter/June 2018/Contents/Serbia report|Serbia report]]: GLAM Seminar, WIR and GLAM/Edu camp * [[outreach:GLAM/Newsletter/June 2018/Contents/Sweden report|Sweden report]]: SMVK upload; Swedish National Archives; Wikidata connects Swedish people / archives using Wikidata tool hub; Topographical register at the Swedish National Archives; LIBRIS XL - Bibframe 2.0 and open linked data * [[outreach:GLAM/Newsletter/June 2018/Contents/UK report|UK report]]: Wikidata at Oxford * [[outreach:GLAM/Newsletter/June 2018/Contents/USA report|USA report]]: Wiki Loves Pride 2018 + Bootcamp * [[outreach:GLAM/Newsletter/June 2018/Contents/Wikidata report|Wikidata report]]: Concordance, Cloud, Citations & Commons * [[outreach:GLAM/Newsletter/June 2018/Contents/Wikimania report|Wikimania report]]: GLAM at Wikimania 2018 * [[outreach:GLAM/Newsletter/June 2018/Contents/Wikimedia and Libraries User Group|Wikimedia and Libraries User Group]]: Poll to direct activities * [[outreach:GLAM/Newsletter/June 2018/Contents/WMF GLAM report|WMF GLAM report]]: Structured Data on Commons and Wikimania * [[outreach:GLAM/Newsletter/June 2018/Contents/Events|Calendar]]: July's GLAM events </div> |- | style="font-family:Times New Roman; text-align:center; font-size:85%;" | [[outreach:GLAM/Newsletter|Read this edition in full]] &bull; [[outreach:GLAM/Newsletter/June 2018/Single|Single-page]] |- | valign="top" colspan="2" style="padding:0.5em; font-family:Times New Roman;text-align:center; font-size:85%;" | To assist with preparing the newsletter, please visit the [[outreach:GLAM/Newsletter/Newsroom|newsroom]]. Past editions may be viewed [[outreach:GLAM/Newsletter/Archives|here]]. |- |} |} <div style="margin-top:10px; font-size:90%; padding-left:5px; font-family:Georgia, Palatino, Palatino Linotype, Times, Times New Roman, serif;">[[m:GLAM/Newsletter/About|About ''This Month in GLAM'']] · [[m:Global message delivery/Targets/GLAM|Subscribe/Unsubscribe]] · [[m:MassMessage|Global message delivery]] · [[:m:User:Romaine|Romaine]] ୧୭:୧୬, ୯ ଜୁଲାଇ ୨୦୧୮ (IST)</div> <!-- Message sent by User:Romaine@metawiki using the list at https://meta.wikimedia.org/w/index.php?title=Global_message_delivery/Targets/GLAM&oldid=18179409 --> == This Month in Education: July 2018 == [[File:Wikipedia Education Globe 2.pdf|frameless|left|150px|Wikipedia Education globe]] <div style="text-align:left; direction:ltr;"> <span style="font-weight:bold; color:#006699; font-size:60px; font-family:'Helvetica Neue', Helvetica, Arial, sans-serif;">This Month in Education</span></div> <div style="text-align:center; direction:ltr; margin-left;"> <span style="font-weight:bold; color:#006699; font-size:20px; font-family:'Helvetica Neue', Helvetica, Arial, sans-serif; display:block; width:900px;"> Volume 4 | Issue 7 | July 2018</span> </div> <span style="font-weight:regular; text-align:center; font-size:14px; font-family:'Helvetica Neue', Helvetica, Arial, sans-serif; display:block; width:1000px;">This monthly newsletter showcases the Wikipedia Education Program. It focuses on sharing: your ideas, stories, success and challenges. You can see past editions [[outreach:Education/Newsletter/Archives|here]]. You can also volunteer to help publish the newsletter. [[outreach:Education/News/Team|Join the team!]] Finally, don't forget to [[m:Global_message_delivery/Targets/Wikimedia_Education_Newsletter|subscribe!]]</span> <div style=text-align:center; direction:ltr;"><span style="color:white; font-size:24px; font-family:times new roman; display:block; background:#339966; width:1000px;">In This Issue</span></div> {| style="width:60%;" | style="width:50%; color:#990000; font-size:20px; font-family:times new roman;" | [[outreach:Education/Newsletter/July 2018#Featured Topic|Featured Topic]] | style="width:50%; font-size:16px; font-family:times new roman;" | [[outreach:Education/Newsletter/July 2018#Article 1|Wikipedia+Education Conference 2019: Community Engagement Survey]] |- | style="color:#990000; font-size:20px; font-family:times new roman;" | [[outreach:Education/Newsletter/July 2018#From the Community|From the Community]] | style="font-size:16px; font-family:times new roman;" | [[outreach:Education/Newsletter/July 2018#Article 2|Young wikipedian: At WikiClub you get knowledge on your own will]] [[outreach:Education/Newsletter/July 2018#Article 3|Wikipedia in schools project at the "New Technologies in Education" Conference]] [[outreach:Education/Newsletter/July 2018#Article 4|Basque Education Program: 2017-2018 school year report]] |- | style="color:#990000; font-size:20px; font-family:times new roman;" | [[outreach:Education/Newsletter/July 2018#In the News|In the News]] | style="font-size:16px; font-family:times new roman;" | [[outreach:Education/Newsletter/July 2018#Article 10|UNESCO ICT in Education Prize call for nominations opens]] [[outreach:Education/Newsletter/July 2018#Article 11|An educator's overview of Wikimedia (in short videos format)]] |} <div style="margin-top:10px; font-size:90%; padding-left:5px; font-family:Georgia, Palatino, Palatino Linotype, Times, Times New Roman, serif;">[[m:Education/Newsletter/About|About ''This Month in Education'']] · [[m:Global message delivery/Targets/This Month in Education|Subscribe/Unsubscribe]] · [[m:MassMessage|Global message delivery]] · For the team: [[:m:User:Romaine|Romaine]] ୧୨:୦୨, ୨ ଅଗଷ୍ଟ ୨୦୧୮ (IST)</div> <!-- Message sent by User:Romaine@metawiki using the list at https://meta.wikimedia.org/w/index.php?title=Global_message_delivery/Targets/This_Month_in_Education&oldid=18263925 --> == ''This Month in GLAM'': July 2018 == {| style="width:100%;" | valign="top" align="center" style="border:1px gray solid; padding:1em;" | {| align="center" |- | style="text-align: center;" | [[File:This Month in GLAM logo 2018.png|350px|center|link=outreach:GLAM/Newsletter]]<br /> <hr /> <div style="font-size:12pt; font-family:Times New Roman; text-align:center;">[[outreach:GLAM/Newsletter/July 2018|<span style="color:darkslategray;">This Month in GLAM – Volume VIII, Issue VII, July 2018</span>]]</div> <hr /><br /> |- style="text-align: center;" | <span style="font-size:12pt; font-family:Times New Roman;"> '''<u>Headlines</u>'''</span> |- style="font-size:10pt; font-family:Times New Roman; text-align:center;" | <div style="text-align:left; column-count:2; column-width:28em; -moz-column-count:2; -moz-column-width:28em; -webkit-column-count:2; -webkit-column-width:28em; vertical-align:top;"> * [[outreach:GLAM/Newsletter/July 2018/Contents/Armenia report|Armenia report]]: Collaborating with GLAM Structure: Armenian Content Replenished in 45 Wikipedias * [[outreach:GLAM/Newsletter/July 2018/Contents/Australia report|Australia report]]: A land of ragged mountains * [[outreach:GLAM/Newsletter/July 2018/Contents/Brazil report|Brazil report]]: Rare cartographic collection uploaded by Brazilian GLAM * [[outreach:GLAM/Newsletter/July 2018/Contents/France report|France report]]: Wikidata workshop around heritage * [[outreach:GLAM/Newsletter/July 2018/Contents/Germany report|Germany report]]: The European Cultural Heritage Summit in Berlin and two visits in Potsdam * [[outreach:GLAM/Newsletter/July 2018/Contents/Italy report|Italy report]]: Monuments and minorities * [[outreach:GLAM/Newsletter/July 2018/Contents/Macedonia report|Macedonia report]]: The month of Festivals covered on Wikipedia * [[outreach:GLAM/Newsletter/July 2018/Contents/Netherlands report|Netherlands report]]: Matching the GTAA thesaurus with Wikidata; Hands-on Pattypan training * [[outreach:GLAM/Newsletter/July 2018/Contents/Norway report|Norway report]]: Seminar at The National Archives of Norway and Sami music and culture festivals * [[outreach:GLAM/Newsletter/July 2018/Contents/Serbia report|Serbia report]]: Wikipedian in Residence at the Museum of Yugoslavia: History of Yugoslavia on Wikipedia * [[outreach:GLAM/Newsletter/July 2018/Contents/Sweden report|Sweden report]]: National Library of Sweden * [[outreach:GLAM/Newsletter/July 2018/Contents/UK report|UK report]]: Oxford GLAMs and Celtic Knot 2018 * [[outreach:GLAM/Newsletter/July 2018/Contents/USA report|USA report]]: Summer in July * [[outreach:GLAM/Newsletter/July 2018/Contents/Special story|Special story]]: Commons transcription tool * [[outreach:GLAM/Newsletter/July 2018/Contents/Wikipedia Library report|Wikipedia Library report]]: Books & Bytes–Issue 29, June–July 2018 * [[outreach:GLAM/Newsletter/July 2018/Contents/Wikidata report|Wikidata report]]: News from Cape Town, Aberystwyth, Berlin, Milan and Everywhere * [[outreach:GLAM/Newsletter/July 2018/Contents/Events|Calendar]]: August's GLAM events </div> |- | style="font-family:Times New Roman; text-align:center; font-size:85%;" | [[outreach:GLAM/Newsletter|Read this edition in full]] &bull; [[outreach:GLAM/Newsletter/July 2018/Single|Single-page]] |- | valign="top" colspan="2" style="padding:0.5em; font-family:Times New Roman;text-align:center; font-size:85%;" | To assist with preparing the newsletter, please visit the [[outreach:GLAM/Newsletter/Newsroom|newsroom]]. Past editions may be viewed [[outreach:GLAM/Newsletter/Archives|here]]. |- |} |} <div style="margin-top:10px; font-size:90%; padding-left:5px; font-family:Georgia, Palatino, Palatino Linotype, Times, Times New Roman, serif;">[[m:GLAM/Newsletter/About|About ''This Month in GLAM'']] · [[m:Global message delivery/Targets/GLAM|Subscribe/Unsubscribe]] · [[m:MassMessage|Global message delivery]] · [[:m:User:Romaine|Romaine]] ୧୦:୪୦, ୯ ଅଗଷ୍ଟ ୨୦୧୮ (IST)</div> <!-- Message sent by User:Romaine@metawiki using the list at https://meta.wikimedia.org/w/index.php?title=Global_message_delivery/Targets/GLAM&oldid=18279968 --> {{ଭାରତୀୟ ସ୍ୱାଧୀନତା ଦିବସ ଗଣସମ୍ପାଦନା ନିମନ୍ତ୍ରଣ}} == This Month in Education: August 2018 == [[File:Wikipedia Education Globe 2.pdf|frameless|left|150px|Wikipedia Education globe]] <div style="text-align:left; direction:ltr;"> <span style="font-weight:bold; color:#006699; font-size:60px; font-family:'Helvetica Neue', Helvetica, Arial, sans-serif;">This Month in Education</span></div> <div style="text-align:center; direction:ltr; margin-left;"> <span style="font-weight:bold; color:#006699; font-size:20px; font-family:'Helvetica Neue', Helvetica, Arial, sans-serif; display:block; width:900px;"> Volume 4 | Issue 8 | August 2018</span> </div> <span style="font-weight:regular; text-align:center; font-size:14px; font-family:'Helvetica Neue', Helvetica, Arial, sans-serif; display:block; width:1000px;">This monthly newsletter showcases the Wikipedia Education Program. It focuses on sharing: your ideas, stories, success and challenges. You can see past editions [[outreach:Education/Newsletter/Archives|here]]. You can also volunteer to help publish the newsletter. [[outreach:Education/News/Team|Join the team!]] Finally, don't forget to [[m:Global_message_delivery/Targets/Wikimedia_Education_Newsletter|subscribe!]]</span> <div style=text-align:center; direction:ltr;"><span style="color:white; font-size:24px; font-family:times new roman; display:block; background:#339966; width:1000px;">In This Issue</span></div> {| style="width:60%;" | style="color:#990000; font-size:20px; font-family:times new roman;" | [[outreach:Education/Newsletter/August 2018#From the Community|From the Community]] | style="font-size:16px; font-family:times new roman;" | [[outreach:Education/Newsletter/August 2018#Article 2|The reconnection of Wikimedia Projects in Brazil]] [[outreach:Education/Newsletter/August 2018#Article 3|Christ (DU) students enrolls for 3rd Wikipedia certificate course]] [[outreach:Education/Newsletter/August 2018#Article 4|Educational wiki-master-classes at International "Selet" forum]] [[outreach:Education/Newsletter/August 2018#Article 5|54 students help enrich the digital Arabic content]] |- | style="color:#990000; font-size:20px; font-family:times new roman;" | [[outreach:Education/Newsletter/August 2018#From the Education Team|From the Education Team]] | style="font-size:16px; font-family:times new roman;" | [[outreach:Education/Newsletter/August 2018#Article 6|Mapping education in the Wikimedia Movement]] |} <div style="margin-top:10px; font-size:90%; padding-left:5px; font-family:Georgia, Palatino, Palatino Linotype, Times, Times New Roman, serif;">[[m:Education/Newsletter/About|About ''This Month in Education'']] · [[m:Global message delivery/Targets/This Month in Education|Subscribe/Unsubscribe]] · [[m:MassMessage|Global message delivery]] · For the team: [[:m:User:Romaine|Romaine]] ୦୮:୪୨, ୨ ସେପ୍ଟେମ୍ବର ୨୦୧୮ (IST)</div> <!-- Message sent by User:Romaine@metawiki using the list at https://meta.wikimedia.org/w/index.php?title=Global_message_delivery/Targets/This_Month_in_Education&oldid=18288215 --> == ''This Month in GLAM'': August 2018 == {| style="width:100%;" | valign="top" align="center" style="border:1px gray solid; padding:1em;" | {| align="center" |- | style="text-align: center;" | [[File:This Month in GLAM logo 2018.png|350px|center|link=outreach:GLAM/Newsletter]]<br /> <hr /> <div style="font-size:12pt; font-family:Times New Roman; text-align:center;">[[outreach:GLAM/Newsletter/August 2018|<span style="color:darkslategray;">This Month in GLAM – Volume VIII, Issue VIII, August 2018</span>]]</div> <hr /><br /> |- style="text-align: center;" | <span style="font-size:12pt; font-family:Times New Roman;"> '''<u>Headlines</u>'''</span> |- style="font-size:10pt; font-family:Times New Roman; text-align:center;" | <div style="text-align:left; column-count:2; column-width:28em; -moz-column-count:2; -moz-column-width:28em; -webkit-column-count:2; -webkit-column-width:28em; vertical-align:top;"> * [[outreach:GLAM/Newsletter/August 2018/Contents/Armenia report|Armenia report]]: Museums workers experiencing Wikidata power * [[outreach:GLAM/Newsletter/August 2018/Contents/Australia report|Australia report]]: WikiTourAU and Researchers Week * [[outreach:GLAM/Newsletter/August 2018/Contents/Brazil report|Brazil report]]: Brazilian Wikimedians develop tools for mass contributions: Mbabel and Import-500px * [[outreach:GLAM/Newsletter/August 2018/Contents/France report|France report]]: Ceramics and monuments * [[outreach:GLAM/Newsletter/August 2018/Contents/Germany report|Germany report]]: Wikipedia meets antiquity in Xanten * [[outreach:GLAM/Newsletter/August 2018/Contents/Ireland report|Ireland report]]: Stories and Connections: Editing workshop in National Gallery of Ireland * [[outreach:GLAM/Newsletter/August 2018/Contents/Kosovo report|Kosovo report]]: First WoALUG contribution to this newsletter * [[outreach:GLAM/Newsletter/August 2018/Contents/Macedonia report|Macedonia report]]: WikiCity tour in Kočani and Vinica * [[outreach:GLAM/Newsletter/August 2018/Contents/Malaysia report|Malaysia report]]: World Library and Information Congress 2018 * [[outreach:GLAM/Newsletter/August 2018/Contents/Portugal report|Portugal report]]: GLAMifying the National Library * [[outreach:GLAM/Newsletter/August 2018/Contents/Republic of Korea report|Republic of Korea report]]: Launch of GLAM Newsletter on Repupublic of Korea * [[outreach:GLAM/Newsletter/August 2018/Contents/Serbia report|Serbia report]]: Wikimedians in residence at two Serbian museums * [[outreach:GLAM/Newsletter/August 2018/Contents/Sweden report|Sweden report]]: FindingGLAMs; National Library of Sweden; Crowdsourcing Structured Data on Commons for GLAMs * [[outreach:GLAM/Newsletter/August 2018/Contents/UK report|UK report]]: Sum of All Astrolabes; Exploring Collections with Wikidata * [[outreach:GLAM/Newsletter/August 2018/Contents/USA report|USA report]]: Wiknics and Wikidata * [[outreach:GLAM/Newsletter/August 2018/Contents/Wikidata report|Wikidata report]]: Upcoming conferences, and more * [[outreach:GLAM/Newsletter/August 2018/Contents/WMF GLAM report|WMF GLAM report]]: Wikimania, Wikimedians in Residence, Structured Data on Commons, and upcoming conferences * [[outreach:GLAM/Newsletter/August 2018/Contents/Events|Calendar]]: September's GLAM events </div> |- | style="font-family:Times New Roman; text-align:center; font-size:85%;" | [[outreach:GLAM/Newsletter|Read this edition in full]] &bull; [[outreach:GLAM/Newsletter/August 2018/Single|Single-page]] |- | valign="top" colspan="2" style="padding:0.5em; font-family:Times New Roman;text-align:center; font-size:85%;" | To assist with preparing the newsletter, please visit the [[outreach:GLAM/Newsletter/Newsroom|newsroom]]. Past editions may be viewed [[outreach:GLAM/Newsletter/Archives|here]]. |- |} |} <div style="margin-top:10px; font-size:90%; padding-left:5px; font-family:Georgia, Palatino, Palatino Linotype, Times, Times New Roman, serif;">[[m:GLAM/Newsletter/About|About ''This Month in GLAM'']] · [[m:Global message delivery/Targets/GLAM|Subscribe/Unsubscribe]] · [[m:MassMessage|Global message delivery]] · [[:m:User:Romaine|Romaine]] ୧୮:୫୩, ୮ ସେପ୍ଟେମ୍ବର ୨୦୧୮ (IST)</div> <!-- Message sent by User:Romaine@metawiki using the list at https://meta.wikimedia.org/w/index.php?title=Global_message_delivery/Targets/GLAM&oldid=18341498 --> == Invitation from WAM 2018 == [[File:Wikipedia Asian Month Logo.svg|right|200px]] Hi WAM organizers! Hope you receive your postcard successfully! Now it's a great time to '''[[:m:Wikipedia_Asian_Month_2018#Communities_and_Organizers|sign up at the 2018 WAM]]''', which will still take place in November. Here are some updates and improvements we will make for upcoming WAM. If you have any suggestions or thoughts, feel free to discuss on [[:m:Talk:Wikipedia Asian Month|the meta talk page]]. # We want to host many onsite Edit-a-thons all over the world this year. If you would like to host one in your city, please [[:m:Wikipedia Asian Month 2018/Onsite edit-a-thon|take a look and sign up at this page]]. # We will have many special prize provided by Wikimedia Affiliates and others. [[:m:Wikipedia Asian Month 2018/Event Partner|Take a look at here]]. Let me know if your organization also would like to offer a similar thing. # Please encourage other organizers and participants to sign-up in this page to receive updates and news on Wikipedia Asian Month. If you no longer want to receive the WAM organizer message, you can remove your username at [[:m:Global message delivery/Targets/Wikipedia Asian Month Organisers|this page]]. Reach out the WAM team here at the [[:m:Talk:Wikipedia Asian Month 2018|meta talk page]] if you have any questions. Best Wishes,<br /> [[:m:User:Saileshpat|Sailesh Patnaik]] using [[ବ୍ୟବହାରକାରୀ:MediaWiki message delivery|MediaWiki message delivery]] ([[ବ୍ୟବହାରକାରୀଙ୍କ ଆଲୋଚନା:MediaWiki message delivery|ମୋ ଆଲୋଚନା]]) ୨୧:୩୩, ୨୩ ସେପ୍ଟେମ୍ବର ୨୦୧୮ (IST) <!-- Message sent by User:Saileshpat@metawiki using the list at https://meta.wikimedia.org/w/index.php?title=Global_message_delivery/Targets/Wikipedia_Asian_Month_Organisers&oldid=18097905 --> == 27 Communities have joined WAM 2018, we're waiting for you! == [[File:Wikipedia Asian Month Logo.svg|right|200px]] Dear WAM organizers! Wikipedia Asian Month 2018 is now 26 days away! It is time to sign up for '''[[:m:Wikipedia_Asian_Month_2018#Communities_and_Organizers|WAM 2018]]''', Following are the updates on the upcoming WAM 2018: * Follow the [[:m:Wikipedia Asian Month 2018/Organiser Guidelines|organizer guidelines]] to host the WAM successfully. * We want to host many onsite Edit-a-thons all over the world this year. If you would like to host one in your city, please [[:m:Wikipedia Asian Month 2018/Onsite edit-a-thon|take a look and '''sign up''' at this page]]. * If you or your affiliate wants to organize an event partnering with WAM 2018, Please [[:m:Wikipedia Asian Month 2018/Event Partner|'''Take a look''' at here]]. * Please encourage other organizers and participants to sign-up in [[:m:Global message delivery/Targets/Wikipedia Asian Month Organisers|this page]] to receive updates and news on Wikipedia Asian Month. If you no longer want to receive the WAM organizer message, you can remove your username at [[:m:Global message delivery/Targets/Wikipedia Asian Month Organisers|this page]]. Reach out the WAM team here at the [[:m:Talk:Wikipedia Asian Month 2018|meta talk page]] if you have any questions. Best Wishes,<br /> [[:m:User:Wikilover90|Wikilover90]] using ~~<includeonly>~</includeonly>~~ <!-- Message sent by User:Saileshpat@metawiki using the list at https://meta.wikimedia.org/w/index.php?title=Global_message_delivery/Targets/Wikipedia_Asian_Month_Organisers&oldid=18448358 --> == This Month in Education: September 2018 == [[File:Wikipedia Education Globe 2.pdf|frameless|left|150px|Wikipedia Education globe]] <div style="text-align:left; direction:ltr;"> <span style="font-weight:bold; color:#006699; font-size:60px; font-family:'Helvetica Neue', Helvetica, Arial, sans-serif;">This Month in Education</span></div> <div style="text-align:center; direction:ltr; margin-left;"> <span style="font-weight:bold; color:#006699; font-size:20px; font-family:'Helvetica Neue', Helvetica, Arial, sans-serif; display:block; width:900px;"> Volume 4 | Issue 9 | September 2018</span> </div> <span style="font-weight:regular; text-align:center; font-size:14px; font-family:'Helvetica Neue', Helvetica, Arial, sans-serif; display:block; width:1000px;">This monthly newsletter showcases the Wikipedia Education Program. It focuses on sharing: your ideas, stories, success and challenges. You can see past editions [[outreach:Education/Newsletter/Archives|here]]. You can also volunteer to help publish the newsletter. [[outreach:Education/News/Team|Join the team!]] Finally, don't forget to [[m:Global_message_delivery/Targets/Wikimedia_Education_Newsletter|subscribe!]]</span> <div style=text-align:center; direction:ltr;"><span style="color:white; font-size:24px; font-family:times new roman; display:block; background:#339966; width:1000px;">In This Issue</span></div> {| style="width:60%;" | style="color:#990000; font-size:20px; font-family:times new roman;" | [[outreach:Education/Newsletter/September 2018#From the Community|From the Community]] | style="font-size:16px; font-family:times new roman;" | [[outreach:Education/Newsletter/September 2018#Article 1|Edu Wiki Camp 2018: New Knowledge for New Generation]] [[outreach:Education/Newsletter/September 2018#Article 2|Education loves Monuments: A Brazilian Tale]] [[outreach:Education/Newsletter/September 2018#Article 3|“I have always liked literature, now I like it even more thanks to Wikipedia”. Literature is in the air of WikiClubs․]] [[outreach:Education/Newsletter/September 2018#Article 4|History of Wikipedia Education programme at Christ (Deemed to be University)]] [[outreach:Education/Newsletter/September 2018#Article 5|Preparation for the autumn educational session of Selet WikiSchool is started]] [[outreach:Education/Newsletter/September 2018#Article 6|Wiki Camp Doyran 2018]] [[outreach:Education/Newsletter/September 2018#Article 7|Wikicamp Czech Republic 2018]] [[outreach:Education/Newsletter/September 2018#Article 8|Wikipedia offline in rural areas of Colombia]] |- | style="color:#990000; font-size:20px; font-family:times new roman;" | [[outreach:Education/Newsletter/September 2018#From the Education Team|From the Education Team]] | style="font-size:16px; font-family:times new roman;" | [[outreach:Education/Newsletter/September 2018#Article 9|Presentation on mapping education in the Wikimedia Movement]] |} <div style="margin-top:10px; font-size:90%; padding-left:5px; font-family:Georgia, Palatino, Palatino Linotype, Times, Times New Roman, serif;">[[m:Education/Newsletter/About|About ''This Month in Education'']] · [[m:Global message delivery/Targets/This Month in Education|Subscribe/Unsubscribe]] · [[m:MassMessage|Global message delivery]] · For the team: [[:m:User:Romaine|Romaine]] ୦୬:୪୪, ୯ ଅକ୍ଟୋବର ୨୦୧୮ (IST)</div> <!-- Message sent by User:Romaine@metawiki using the list at https://meta.wikimedia.org/w/index.php?title=Global_message_delivery/Targets/This_Month_in_Education&oldid=18394865 --> == ''This Month in GLAM'': September 2018 == {| style="width:100%;" | valign="top" align="center" style="border:1px gray solid; padding:1em;" | {| align="center" |- | style="text-align: center;" | [[File:This Month in GLAM logo 2018.png|350px|center|link=outreach:GLAM/Newsletter]]<br /> <hr /> <div style="font-size:12pt; font-family:Times New Roman; text-align:center;">[[outreach:GLAM/Newsletter/September 2018|<span style="color:darkslategray;">This Month in GLAM – Volume VIII, Issue IX, September 2018</span>]]</div> <hr /><br /> |- style="text-align: center;" | <span style="font-size:12pt; font-family:Times New Roman;"> '''<u>Headlines</u>'''</span> |- style="font-size:10pt; font-family:Times New Roman; text-align:center;" | <div style="text-align:left; column-count:2; column-width:28em; -moz-column-count:2; -moz-column-width:28em; -webkit-column-count:2; -webkit-column-width:28em; vertical-align:top;"> * [[outreach:GLAM/Newsletter/September 2018/Contents/Albania report|Albania report]]: Collections of Museums in Albania * [[outreach:GLAM/Newsletter/September 2018/Contents/Armenia report|Armenia report]]: GLAM+Wikidata * [[outreach:GLAM/Newsletter/September 2018/Contents/Australia report|Australia report]]: WikiTour AU * [[outreach:GLAM/Newsletter/September 2018/Contents/Brazil report|Brazil report]]: Developing tGLAM: a landing-page generator for GLAM initiatives * [[outreach:GLAM/Newsletter/September 2018/Contents/France report|France report]]: European Heritage Days; Linked data for archaeology; Paris: Edit-a-thon at Mobilier National * [[outreach:GLAM/Newsletter/September 2018/Contents/Germany report|Germany report]]: History of Women and Democracy, Wikipedia-Culture-Ambassadors and two GLAM-on-Tour-stations in just four weeks * [[outreach:GLAM/Newsletter/September 2018/Contents/Macedonia report|Macedonia report]]: Wiki camps in Macedonia * [[outreach:GLAM/Newsletter/September 2018/Contents/Malaysia report|Malaysia report]]: Wikipedia for Galleries, Libraries, Archives and Museum * [[outreach:GLAM/Newsletter/September 2018/Contents/Mexico report|Mexico report]]: Open GLAM Mexico 2018 * [[outreach:GLAM/Newsletter/September 2018/Contents/Netherlands report|Netherlands report]]: >20,000 press photographs 1940-1990 uploaded, GLAM Wiki Meeting, Aerial Photographs, GLAM-Wiki Manual & Wikipedia Course for Historical Societies * [[outreach:GLAM/Newsletter/September 2018/Contents/Norway report|Norway report]]: Women in Red; Researhers Days 2018; The 2019 edition of #wikinobel * [[outreach:GLAM/Newsletter/September 2018/Contents/Poland report|Poland report]]: Archival photographs and literary knowledge enrich Polish Wikipedia * [[outreach:GLAM/Newsletter/September 2018/Contents/Serbia report|Serbia report]]: Impact of GLAM seminars: Decentralization of GLAM activities * [[outreach:GLAM/Newsletter/September 2018/Contents/Sweden report|Sweden report]]: Wikidata P3595 Biografiskt lexikon för Finland; Student Project at the Nordic Museum; Learning about sources on Swedish Wikipedia * [[outreach:GLAM/Newsletter/September 2018/Contents/UK report|UK report]]: Botanical illustrations and Wiki Loves Monuments in Scotland * [[outreach:GLAM/Newsletter/September 2018/Contents/USA report|USA report]]: Back to school * [[outreach:GLAM/Newsletter/September 2018/Contents/Wikipedia Library report|Wikipedia Library report]]: Books & Bytes–Issue 30, August–September 2018 * [[outreach:GLAM/Newsletter/September 2018/Contents/Wikidata report|Wikidata report]]: Wikidata Tour Down Under * [[outreach:GLAM/Newsletter/September 2018/Contents/Events|Calendar]]: October's GLAM events </div> |- | style="font-family:Times New Roman; text-align:center; font-size:85%;" | [[outreach:GLAM/Newsletter|Read this edition in full]] &bull; [[outreach:GLAM/Newsletter/September 2018/Single|Single-page]] |- | valign="top" colspan="2" style="padding:0.5em; font-family:Times New Roman;text-align:center; font-size:85%;" | To assist with preparing the newsletter, please visit the [[outreach:GLAM/Newsletter/Newsroom|newsroom]]. Past editions may be viewed [[outreach:GLAM/Newsletter/Archives|here]]. |- |} |} <div style="margin-top:10px; font-size:90%; padding-left:5px; font-family:Georgia, Palatino, Palatino Linotype, Times, Times New Roman, serif;">[[m:GLAM/Newsletter/About|About ''This Month in GLAM'']] · [[m:Global message delivery/Targets/GLAM|Subscribe/Unsubscribe]] · [[m:MassMessage|Global message delivery]] · [[:m:User:Romaine|Romaine]] ୧୦:୫୯, ୧୩ ଅକ୍ଟୋବର ୨୦୧୮ (IST)</div> <!-- Message sent by User:Romaine@metawiki using the list at https://meta.wikimedia.org/w/index.php?title=Global_message_delivery/Targets/GLAM&oldid=18460949 --> == ''This Month in GLAM'': October 2018 == {| style="width:100%;" | valign="top" align="center" style="border:1px gray solid; padding:1em;" | {| align="center" |- | style="text-align: center;" | [[File:This Month in GLAM logo 2018.png|350px|center|link=outreach:GLAM/Newsletter]]<br /> <hr /> <div style="font-size:12pt; font-family:Times New Roman; text-align:center;">[[outreach:GLAM/Newsletter/October 2018|<span style="color:darkslategray;">This Month in GLAM – Volume VIII, Issue X, October 2018</span>]]</div> <hr /><br /> |- style="text-align: center;" | <span style="font-size:12pt; font-family:Times New Roman;"> '''<u>Headlines</u>'''</span> |- style="font-size:10pt; font-family:Times New Roman; text-align:center;" | <div style="text-align:left; column-count:2; column-width:28em; -moz-column-count:2; -moz-column-width:28em; -webkit-column-count:2; -webkit-column-width:28em; vertical-align:top;"> * [[outreach:GLAM/Newsletter/October 2018/Contents/Belgium report|Belgium report]]: Erbstuecke edit-a-thon; Women in Tech edit-a-thon; Wiki Club Brussels; Wikidata workshop + party * [[outreach:GLAM/Newsletter/October 2018/Contents/Brazil report|Brazil report]]: "There is no reason not to participate in a GLAM-Wiki initiative": an interview with the director of the Museum of Veterinary Anatomy * [[outreach:GLAM/Newsletter/October 2018/Contents/Estonia report|Estonia report]]: Estonian art and geoscience collections finding their way to Commons * [[outreach:GLAM/Newsletter/October 2018/Contents/Finland report|Finland report]]: (RE)Photographic autumn * [[outreach:GLAM/Newsletter/October 2018/Contents/France report|France report]]: GLAMWiki 2018 Tel Aviv; City of Grenoble * [[outreach:GLAM/Newsletter/October 2018/Contents/Germany report|Germany report]]: GLAMorous Conferences * [[outreach:GLAM/Newsletter/October 2018/Contents/Netherlands report|Netherlands report]]: ‘More Gelders Heritage available via Wikimedia’ by Erfgoed Gelderland; Writing week Friesland; Wiki Techstorm * [[outreach:GLAM/Newsletter/October 2018/Contents/Norway report|Norway report]]: Wiki Loves Monuments and wikinobel * [[outreach:GLAM/Newsletter/October 2018/Contents/Poland report|Poland report]]: Heirlooms - locally and internationally * [[outreach:GLAM/Newsletter/October 2018/Contents/Serbia report|Serbia report]]: The growing GLAM * [[outreach:GLAM/Newsletter/October 2018/Contents/Sweden report|Sweden report]]: Roundtripping Project, Books Import and Wikidata Imported to SOCH * [[outreach:GLAM/Newsletter/October 2018/Contents/Switzerland report|Switzerland report]]: Built heritage conservation on Commons; les sans pagEs at a Modern art museum * [[outreach:GLAM/Newsletter/October 2018/Contents/UK report|UK report]]: Wikidata in Oxford * [[outreach:GLAM/Newsletter/October 2018/Contents/USA report|USA report]]: Wikiconference North America Culture Crawl * [[outreach:GLAM/Newsletter/October 2018/Contents/WMF GLAM report|WMF GLAM report]]: Documentation survey, Structured Data on Commons consultations, blog posts and conferences * [[outreach:GLAM/Newsletter/October 2018/Contents/Events|Calendar]]: November's GLAM events </div> |- | style="font-family:Times New Roman; text-align:center; font-size:85%;" | [[outreach:GLAM/Newsletter|Read this edition in full]] &bull; [[outreach:GLAM/Newsletter/October 2018/Single|Single-page]] |- | valign="top" colspan="2" style="padding:0.5em; font-family:Times New Roman;text-align:center; font-size:85%;" | To assist with preparing the newsletter, please visit the [[outreach:GLAM/Newsletter/Newsroom|newsroom]]. Past editions may be viewed [[outreach:GLAM/Newsletter/Archives|here]]. |- |} |} <div style="margin-top:10px; font-size:90%; padding-left:5px; font-family:Georgia, Palatino, Palatino Linotype, Times, Times New Roman, serif;">[[m:GLAM/Newsletter/About|About ''This Month in GLAM'']] · [[m:Global message delivery/Targets/GLAM|Subscribe/Unsubscribe]] · [[m:MassMessage|Global message delivery]] · [[:m:User:Romaine|Romaine]] ୧୩:୪୬, ୯ ନଭେମ୍ବର ୨୦୧୮ (IST)</div> <!-- Message sent by User:Romaine@metawiki using the list at https://meta.wikimedia.org/w/index.php?title=Global_message_delivery/Targets/GLAM&oldid=18578169 --> == This Month in Education: November 2018 == [[File:Wikipedia Education Globe 2.pdf|frameless|left|150px|Wikipedia Education globe]] <div style="text-align:left; direction:ltr;"> <span style="font-weight:bold; color:#006699; font-size:60px; font-family:'Helvetica Neue', Helvetica, Arial, sans-serif;">This Month in Education</span></div> <div style="text-align:center; direction:ltr; margin-left;"> <span style="font-weight:bold; color:#006699; font-size:20px; font-family:'Helvetica Neue', Helvetica, Arial, sans-serif; display:block; width:900px;"> Volume 4 | Issue 10 | October 2018</span> </div> <span style="font-weight:regular; text-align:center; font-size:14px; font-family:'Helvetica Neue', Helvetica, Arial, sans-serif; display:block; width:1000px;">This monthly newsletter showcases the Wikipedia Education Program. It focuses on sharing: your ideas, stories, success and challenges. You can see past editions [[outreach:Education/Newsletter/Archives|here]]. You can also volunteer to help publish the newsletter. [[outreach:Education/News/Team|Join the team!]] Finally, don't forget to [[m:Global_message_delivery/Targets/Wikimedia_Education_Newsletter|subscribe!]]</span> <div style=text-align:center; direction:ltr;"><span style="color:white; font-size:24px; font-family:times new roman; display:block; background:#339966; width:1000px;">In This Issue</span></div> {| style="width:60%;" | style="color:#990000; font-size:20px; font-family:times new roman;" | [[outreach:Education/Newsletter/October 2018#From the Community|From the Community]] | style="font-size:16px; font-family:times new roman;" | [[outreach:Education/Newsletter/October 2018#Article 1|A new academic course featuring Wikidata at Tel Aviv University]] [[outreach:Education/Newsletter/October 2018#Article 2|How we included Wikipedia edition into a whole University department curriculum]] [[outreach:Education/Newsletter/October 2018#Article 3|Meet the first board of the UG Wikipedia & Education]] [[outreach:Education/Newsletter/October 2018#Article 4|The education program has kicked off as the new academic year starts]] [[outreach:Education/Newsletter/October 2018#Article 5|The education program has kicked off as the new academic year starts in Albania]] [[outreach:Education/Newsletter/October 2018#Article 6|The first Wikimedia+Education conference will happen on April 5-7 at Donostia-Saint Sebastian]] [[outreach:Education/Newsletter/October 2018#Article 7|Using ORES to assign articles in Basque education program]] [[outreach:Education/Newsletter/October 2018#Article 8|What to write for Wikipedia about? Monuments!]] [[outreach:Education/Newsletter/October 2018#Article 9|Wikifridays: editing Wikipedia in the university]] [[outreach:Education/Newsletter/October 2018#Article 10|Writing articles on Wikipedia is our way of leaving legacy to the next generations]] |} <div style="margin-top:10px; font-size:90%; padding-left:5px; font-family:Georgia, Palatino, Palatino Linotype, Times, Times New Roman, serif;">[[m:Education/Newsletter/About|About ''This Month in Education'']] · [[m:Global message delivery/Targets/This Month in Education|Subscribe/Unsubscribe]] · [[m:MassMessage|Global message delivery]] · For the team: [[:m:User:Romaine|Romaine]] ୧୧:୨୫, ୧୨ ନଭେମ୍ବର ୨୦୧୮ (IST)</div> <!-- Message sent by User:Romaine@metawiki using the list at https://meta.wikimedia.org/w/index.php?title=Global_message_delivery/Targets/This_Month_in_Education&oldid=18504430 --> == WAM Organizers Update == Hi WAM Organizer! Hopefully, everything works just fine so far! '''[[:m:Talk:Wikipedia Asian Month 2018|Need Help Button''', post in any language is fine]] * Here are some recent updates and clarification of rules for you, and as always, let me know if you have any idea, thought or question. ** Additional souvenirs (e.g. postcard) will be sent to Ambassadors and active organizers. ** A participant's article count is combined on all language Wikipedias they have contributed to ** Only Wikipedia Asian Month on Wikipedia or Wikivoyage projects count (no WikiQuote, etc.) ** The global top 3 article count will only be eligible on Wikipedias where the WAM article requirement is at least 3,000 bytes and 300 words. ** If your community accepts an extension for articles, you should set up a page and allow participants to submit their contributions there. ** In case of redirection not allowed submitting in Fountain tool, a workaround is to delete it, copy and submit again. Or a submission page can be used too. ** Please make sure enforce the rules, such as proper references, notability, and length. ** International organizers will double check the top 3 users' accepted articles, so if your articles are not fulfilling the rules, they might be disqualified. We don't want it happened so please don't let us make such a decision. Please feel free to contact me and WAM team on [[m:Talk:Wikipedia Asian Month 2018|meta talk page]], send me an email by Email this User or chat with me on facebook. For some languages, the activity for WAM is very less, If you need any help please reach out to us, still, 12 more days left for WAM, Please encourage your community members to take part in it. If you no longer want to receive the WAM organizer message, you can remove your username at [[:m:Global message delivery/Targets/Wikipedia Asian Month Organisers|this page]]. Best Wishes,<br /> Sailesh Patnaik<br /> <!-- Message sent by User:Saileshpat@metawiki using the list at https://meta.wikimedia.org/w/index.php?title=Global_message_delivery/Targets/Wikipedia_Asian_Month_Organisers&oldid=18557757 --> == This Month in Education: November 2018 == {| style="width:70%;" | valign="top" style="text-align:center; border:1px gray solid; padding:1em; direction:ltr;" | <span style="font-weight:bold; color:#00A7E2; font-size:40px; font-family:'Helvetica Neue', Helvetica, Arial, sans-serif;">This Month in Education</span> <span style="font-weight:bold; color:#00A7E2; font-size:20px; font-family:'Helvetica Neue', Helvetica, Arial, sans-serif; width:900px;"> Volume 4 &bull; Issue 11 &bull; November 2018</span> ------ <span style="font-size:larger;">[[outreach:Education/Newsletter/November 2018|Contents]] &bull; [[outreach:Education/Newsletter/November 2018/Single page|Single page view]] &bull; [[:m:Global message delivery/Targets/This Month in Education|Subscribe]]</span> ------- <span style="color:white; font-size:26px; font-family:Montserrat; display:block; background:#92BFB1; width:100%;">In This Issue</span> <div style="text-align: left; column-count: 2; column-width: 35em; -moz-column-count: 2; -moz-column-width: 35em; -webkit-column-count: 2; -webkit-column-width: 35em;"> *[[:outreach:Education/News/November 2018/WikiEducation - Report from Wikimedians of Albanian Language UG |WikiEducation - Report from Wikimedians of Albanian Language UG]] *[[:outreach:Education/News/November 2018/Wikipedia Education Program in ICETC 2018 , Japan |Wikipedia Education Program in ICETC 2018, Japan]] *[[:outreach:Education/News/November 2018/Wikipedia has become the inseparable part of my daily life |Wikipedia has become the inseparable part of my daily life]] *[[:outreach:Education/News/November 2018/Wikipedia is a world in which anyone of us has his own place |Wikipedia is a world in which anyone of us has his own place]] *[[:outreach:Education/News/November 2018/Wiki conference for teachers in Ohrid |Wiki conference for teachers in Ohrid]] *[[:outreach:Education/News/November 2018/Our baby is 3! |Our baby is 3!]] *[[:outreach:Education/News/November 2018/highlighting work of Sailesh Patnaik |Highlighting work of Sailesh Patnaik]] *[[:outreach:Education/News/November 2018/Important updates from Wikimedia Education Team |Important updates from Wikimedia Education Team]] *[[:outreach:Education/News/November 2018/Welcome Melissa to the Education Team |Welcome Melissa to the Education Team]] *[[:outreach:Education/News/November 2018/What has the education team been up to? Year end review and updates! |What has the education team been up to? Year end review and updates! ]] </div> |} <div style="margin-top:10px; font-size:90%; padding-left:5px; font-family:Georgia, Palatino, Palatino Linotype, Times, Times New Roman, serif;">[[m:Education/Newsletter/About|About ''This Month in Education'']] · [[m:Global message delivery/Targets/This Month in Education|Subscribe/Unsubscribe]] · [[m:MassMessage|Global message delivery]] · For the team: [[:m:User:Romaine|Romaine]] ୨୩:୪୮, ୩୦ ନଭେମ୍ବର ୨୦୧୮ (IST)</div> <!-- Message sent by User:Romaine@metawiki using the list at https://meta.wikimedia.org/w/index.php?title=Global_message_delivery/Targets/This_Month_in_Education&oldid=18673623 --> == What's Next (WAM)! == Congratulations! The Wikipedia Asian Month has ended successfully and you've done amazing work of organizing. What we've got and what's next? ; Tool problem : If you faced problem submitting articles via judging tool, use [[:m:Wikipedia Asian Month 2018/late submit|this meta page]] to do so. Please spread this message with local participants. ; Here are what will come after the end of WAM * Make sure you judge all articles before December 7th, and participants who can improve their contribution (not submit) before December 10th. * Participates still can submit their contribution of November before December 5th at [[:m:Wikipedia Asian Month 2018/late submit|'''this page''']]. Please let your local wiki participates know. Once you finish the judging, please update [[:m:Wikipedia Asian Month 2018/Status|'''this page''']] after December 7th * There will be three round of address collection scheduled: December 15th, December 20th, and December 25th. * Please report the local Wikipedia Asian Ambassador (who has most accepted articles) [[:m:Wikipedia Asian Month 2018/Ambassadors|'''on this page''']], if the 2nd participants have more than 30 accepted articles, you will have two ambassadors. * There will be a progress page for the postcards. ; Some Questions * In case you wondering how can you use the WAM tool (Fountain) in your own contest, contact the developer [[:m:User:Ле Лой|Le Loi]] for more information. Thanks again, Regards <br> [[User:Saileshpat|Sailesh Patnaik]] using [[ବ୍ୟବହାରକାରୀ:MediaWiki message delivery|MediaWiki message delivery]] ([[ବ୍ୟବହାରକାରୀଙ୍କ ଆଲୋଚନା:MediaWiki message delivery|ମୋ ଆଲୋଚନା]]) ୧୦:୨୯, ୩ ଡିସେମ୍ବର ୨୦୧୮ (IST) <!-- Message sent by User:Saileshpat@metawiki using the list at https://meta.wikimedia.org/w/index.php?title=Global_message_delivery/Targets/Wikipedia_Asian_Month_Organisers&oldid=18652404 --> == ''This Month in GLAM'': November 2018 == {| style="width:100%;" | valign="top" align="center" style="border:1px gray solid; padding:1em;" | {| align="center" |- | style="text-align: center;" | [[File:This Month in GLAM logo 2018.png|350px|center|link=outreach:GLAM/Newsletter]]<br /> <hr /> <div style="font-size:12pt; font-family:Times New Roman; text-align:center;">[[outreach:GLAM/Newsletter/November 2018|<span style="color:darkslategray;">This Month in GLAM – Volume VIII, Issue XI, November 2018</span>]]</div> <hr /><br /> |- style="text-align: center;" | <span style="font-size:12pt; font-family:Times New Roman;"> '''<u>Headlines</u>'''</span> |- style="font-size:10pt; font-family:Times New Roman; text-align:center;" | <div style="text-align:left; column-count:2; column-width:28em; -moz-column-count:2; -moz-column-width:28em; -webkit-column-count:2; -webkit-column-width:28em; vertical-align:top;"> * [[outreach:GLAM/Newsletter/November 2018/Contents/Albania report|Albania report]]: Wiki Photo Walk Albania 2018; Wiki Loves Monuments Albania * [[outreach:GLAM/Newsletter/November 2018/Contents/Armenia report|Armenia report]]: Singing Wikipedia; Photographs by Vahan Kochar * [[outreach:GLAM/Newsletter/November 2018/Contents/Brazil report|Brazil report]]: Diverse milestones for the Brazilian community * [[outreach:GLAM/Newsletter/November 2018/Contents/Denmark report|Denmark report]]: Intercontinental digitisation efforts * [[outreach:GLAM/Newsletter/November 2018/Contents/Estonia report|Estonia report]]: Making contacts both internationally and in Estonia * [[outreach:GLAM/Newsletter/November 2018/Contents/Finland report|Finland report]]: Art and edit-a-thons * [[outreach:GLAM/Newsletter/November 2018/Contents/France report|France report]]: Bibliothèque publique d’information; 3D museum collections on Wikimedia Commons * [[outreach:GLAM/Newsletter/November 2018/Contents/Indonesia report|Indonesia report]]: Conserving and digitizing texts in West Sumatra * [[outreach:GLAM/Newsletter/November 2018/Contents/Macedonia report|Macedonia report]]: Wiki Training at National and University Library "St. Clement of Ohrid" * [[outreach:GLAM/Newsletter/November 2018/Contents/New Zealand report|New Zealand report]]: Equity, Wikidata, and the New York Times * [[outreach:GLAM/Newsletter/November 2018/Contents/Norway report|Norway report]]: Collaboration with The National Archives of Norway * [[outreach:GLAM/Newsletter/November 2018/Contents/Philippines report|Philippines report]]: Wiki Loves Art * [[outreach:GLAM/Newsletter/November 2018/Contents/Poland report|Poland report]]: Archival image uploads, student collaborations and international projects * [[outreach:GLAM/Newsletter/November 2018/Contents/Serbia report|Serbia report]]: Photo finish of the WIR's * [[outreach:GLAM/Newsletter/November 2018/Contents/Sweden report|Sweden report]]: The Swedish Performing Arts Agency; Library data starts to take shape; Learning Wikipedia at the Archives; Wikimedia Commons Data Roundtripping * [[outreach:GLAM/Newsletter/November 2018/Contents/UK report|UK report]]: Sum of All Astrolabes * [[outreach:GLAM/Newsletter/November 2018/Contents/USA report|USA report]]: Wikidata Workshop at Pratt School of Information; Wikidata Presentation for the New York Technical Services Librarians; Wikipedia Asian Month; Cleveland Park Wikipedia Edit-a-thon; Historic Ivy Hill Cemetery Workshop * [[outreach:GLAM/Newsletter/November 2018/Contents/Wikipedia Library report|Wikipedia Library report]]: Books & Bytes–Issue 31, October–November 2018 * [[outreach:GLAM/Newsletter/November 2018/Contents/WMF GLAM report|WMF GLAM report]]: Welcoming Satdeep Gill; Structured Data on Commons; WikiCite * [[outreach:GLAM/Newsletter/November 2018/Contents/Events|Calendar]]: December's GLAM events </div> |- | style="font-family:Times New Roman; text-align:center; font-size:85%;" | [[outreach:GLAM/Newsletter|Read this edition in full]] &bull; [[outreach:GLAM/Newsletter/November 2018/Single|Single-page]] |- | valign="top" colspan="2" style="padding:0.5em; font-family:Times New Roman;text-align:center; font-size:85%;" | To assist with preparing the newsletter, please visit the [[outreach:GLAM/Newsletter/Newsroom|newsroom]]. Past editions may be viewed [[outreach:GLAM/Newsletter/Archives|here]]. |- |} |} <div style="margin-top:10px; font-size:90%; padding-left:5px; font-family:Georgia, Palatino, Palatino Linotype, Times, Times New Roman, serif;">[[m:GLAM/Newsletter/About|About ''This Month in GLAM'']] · [[m:Global message delivery/Targets/GLAM|Subscribe/Unsubscribe]] · [[m:MassMessage|Global message delivery]] · [[:m:User:Romaine|Romaine]] ୧୧:୨୬, ୧୧ ଡିସେମ୍ବର ୨୦୧୮ (IST)</div> <!-- Message sent by User:Romaine@metawiki using the list at https://meta.wikimedia.org/w/index.php?title=Global_message_delivery/Targets/GLAM&oldid=18702767 --> == WAM Postcard collection == Dear organiser, Thanks for your patience, I apologise for the delay in sending the Google form for address collection. Please share [https://docs.google.com/forms/d/e/1FAIpQLScoZU2jEj-ndH3fLwhwG0YBc99fPiWZIfBB1UlvqTawqTEsMA/viewform this form] and the message with the participants who created 4 or more than 4 articles during WAM. We will send the reminders directly to the participants from next time, but please ask the participants to fill the form before January 10th 2019. Things to do: #If you're the only organiser in your language edition, Please accept your article, keeping the WAM guidelines in mind. #Please report the local Wikipedia Asian Ambassador (who has most accepted articles) [[:m:Wikipedia Asian Month 2018/Ambassadors|'''on this page''']], if the 2nd participants have more than 30 accepted articles, you will have two ambassadors. #Please update the status of your language edition in [[:m:Wikipedia Asian Month 2018/Status|'''this page''']]. Note: This form is only accessed by WAM international team. All personal data will be destroyed immediately after postcards are sent. If you have problems accessing the google form, you can use [[:m:Special:EmailUser/Saileshpat|Email This User]] to send your address to my Email. Thanks :) --[[:m:User:Saileshpat|Saileshpat]] using [[ବ୍ୟବହାରକାରୀ:MediaWiki message delivery|MediaWiki message delivery]] ([[ବ୍ୟବହାରକାରୀଙ୍କ ଆଲୋଚନା:MediaWiki message delivery|ମୋ ଆଲୋଚନା]]) ୦୨:୪୫, ୨୦ ଡିସେମ୍ବର ୨୦୧୮ (IST) <!-- Message sent by User:Saileshpat@metawiki using the list at https://meta.wikimedia.org/w/index.php?title=Global_message_delivery/Targets/Wikipedia_Asian_Month_Organisers&oldid=18711123 --> == Invitation to Organize Wiki Loves Love 2019 == <div lang="en" dir="ltr" class="mw-content-ltr"> [[File:WLL Subtitled Logo subtitled b (transparent).svg|frameless|right]] [[c:Special:MyLanguage/Commons:Wiki Loves Love 2019|Wiki Loves Love]] (WLL) is an International photography competition of Wikimedia Commons to subject love testimonials happening in the month of February 2019. The primary goal of the competition is to document love testimonials through human cultural diversity such as monuments, ceremonies, snapshot of tender gesture, and miscellaneous objects used as symbol of love; to illustrate articles in the worldwide free encyclopedia Wikipedia, and other Wikimedia Foundation (WMF) projects. February is around the corner and Wiki Loves Love team invites you to organize and promote WLL19 in your country and join hands with us to celebrate love and document it on Wikimedia Commons. The theme of 2019 is '''Festivals, ceremonies and celebrations of love'''. To organize Wiki Loves Love in your region, sign up at WLL [[:c:Commons:Wiki Loves Love 2019/Organise|Organizers]] page. You can also simply support and spread love by helping us [[c:Special:MyLanguage/Commons:Wiki Loves Love 2019|translate]] the commons page in your local language which is open for translation. The contest starts runs from 1-28 February 2019. Independent from if there is a local contest organised in your country, you can help by making the photo contest Wiki Loves Love more accessible and available to more people in the world by translating the upload wizard, templates and pages to your local language. See for an overview of templates/pages to be translated at our [[:c:Commons:Wiki Loves Love 2019/Translations|Translations page]]. Imagine...The sum of all love! [[:c:Commons:Wiki Loves Love 2019/International Team|Wiki Loves Love team]] --[[ବ୍ୟବହାରକାରୀ:MediaWiki message delivery|MediaWiki message delivery]] ([[ବ୍ୟବହାରକାରୀଙ୍କ ଆଲୋଚନା:MediaWiki message delivery|ମୋ ଆଲୋଚନା]]) ୧୮:୦୩, ୬ ଜାନୁଆରୀ ୨୦୧୯ (IST) </div> <!-- Message sent by User:Tiven2240@metawiki using the list at https://meta.wikimedia.org/w/index.php?title=Global_message_delivery/Targets/Wiki_Loves_Love&oldid=18760999 --> == ''This Month in GLAM'': December 2018 == {| style="width:100%;" | valign="top" align="center" style="border:1px gray solid; padding:1em;" | {| align="center" |- | style="text-align: center;" | [[File:This Month in GLAM logo 2018.png|350px|center|link=outreach:GLAM/Newsletter]]<br /> <hr /> <div style="font-size:12pt; font-family:Times New Roman; text-align:center;">[[outreach:GLAM/Newsletter/December 2018|<span style="color:darkslategray;">This Month in GLAM – Volume VIII, Issue XII, December 2018</span>]]</div> <hr /><br /> |- style="text-align: center;" | <span style="font-size:12pt; font-family:Times New Roman;"> '''<u>Headlines</u>'''</span> |- style="font-size:10pt; font-family:Times New Roman; text-align:center;" | <div style="text-align:left; column-count:2; column-width:28em; -moz-column-count:2; -moz-column-width:28em; -webkit-column-count:2; -webkit-column-width:28em; vertical-align:top;"> * [[outreach:GLAM/Newsletter/December 2018/Contents/Armenia report|Armenia report]]: Cooperation with Yerevan Drama Theatre Named After Hrachia Ghaplanian; Singing Wikipedia (continuation); Photographs by Vahan Kochar (continuation) * [[outreach:GLAM/Newsletter/December 2018/Contents/Australia report|Australia report]]: 2019 Australia's Year of the Public Domain * [[outreach:GLAM/Newsletter/December 2018/Contents/Belgium report|Belgium report]]: Writing weeks German-speaking Community; End of year drink; Wiki Loves Heritage photo contest * [[outreach:GLAM/Newsletter/December 2018/Contents/Brazil report|Brazil report]]: Google Art and GLAM initiatives in Brazil * [[outreach:GLAM/Newsletter/December 2018/Contents/India report|India report]]: Collaboration with RJVD Municipal Public Library * [[outreach:GLAM/Newsletter/December 2018/Contents/Italy report|Italy report]]: Challenges and alliances with libraries, WLM and more * [[outreach:GLAM/Newsletter/December 2018/Contents/Macedonia report|Macedonia report]]: Exhibition:"Poland through photographs" & Wikipedia lectures with children in social risk * [[outreach:GLAM/Newsletter/December 2018/Contents/Malaysia report|Malaysia report]]: Technology Talk and Update on Wikipedia @ National Library of Malaysia * [[outreach:GLAM/Newsletter/December 2018/Contents/Portugal report|Portugal report]]: Glam Days '18 at the National Library of Portugal * [[outreach:GLAM/Newsletter/December 2018/Contents/Sweden report|Sweden report]]: Hats 🎩🧢👒🎓 * [[outreach:GLAM/Newsletter/December 2018/Contents/UK report|UK report]]: Oxford * [[outreach:GLAM/Newsletter/December 2018/Contents/USA report|USA report]]: Holiday gatherings and visit to Internet Archive * [[outreach:GLAM/Newsletter/December 2018/Contents/Wikidata report|Wikidata report]]: Wikidata reports * [[outreach:GLAM/Newsletter/December 2018/Contents/WMF GLAM report|WMF GLAM report]]: Structured Data on Wikimedia Commons: pilot projects and multilingual captions * [[outreach:GLAM/Newsletter/December 2018/Contents/Events|Calendar]]: January's GLAM events </div> |- | style="font-family:Times New Roman; text-align:center; font-size:85%;" | [[outreach:GLAM/Newsletter|Read this edition in full]] &bull; [[outreach:GLAM/Newsletter/December 2018/Single|Single-page]] |- | valign="top" colspan="2" style="padding:0.5em; font-family:Times New Roman;text-align:center; font-size:85%;" | To assist with preparing the newsletter, please visit the [[outreach:GLAM/Newsletter/Newsroom|newsroom]]. Past editions may be viewed [[outreach:GLAM/Newsletter/Archives|here]]. |- |} |} <div style="margin-top:10px; font-size:90%; padding-left:5px; font-family:Georgia, Palatino, Palatino Linotype, Times, Times New Roman, serif;">[[m:GLAM/Newsletter/About|About ''This Month in GLAM'']] · [[m:Global message delivery/Targets/GLAM|Subscribe/Unsubscribe]] · [[m:MassMessage|Global message delivery]] · [[:m:User:Romaine|Romaine]] ୦୧:୨୮, ୧୧ ଜାନୁଆରୀ ୨୦୧୯ (IST)</div> <!-- Message sent by User:Romaine@metawiki using the list at https://meta.wikimedia.org/w/index.php?title=Global_message_delivery/Targets/GLAM&oldid=18771797 --> == This Month in Education: January 2019 == {| style="width:70%;" | valign="top" style="text-align:center; border:1px gray solid; padding:1em;" | <span style="font-weight:bold; color:#00A7E2; font-size:40px; font-family:'Helvetica Neue', Helvetica, Arial, sans-serif;">This Month in Education</span> <span style="font-weight:bold; color:#00A7E2; font-size:20px; font-family:'Helvetica Neue', Helvetica, Arial, sans-serif; width:900px;"> Volume 8 &bull; Issue 1 &bull; January 2019</span> ---- <span style="font-size:larger;">[[outreach:Education/Newsletter/January 2019|Contents]] &bull; [[outreach:Education/Newsletter/January 2019/Headlines|Headlines]] &bull; [[:m:Global message delivery/Targets/This Month in Education|Subscribe]]</span> ---- <span style="color:white; font-size:26px; font-family:Montserrat; display:block; background:#92BFB1; width:100%;">In This Issue</span> <div style="text-align: left; column-count: 2; column-width: 35em; -moz-column-count: 2; -moz-column-width: 35em; -webkit-column-count: 2; -webkit-column-width: 35em;"> *[[:outreach:Education/News/January 2019/Registration for Wikimedia+Education Conference is open|Registration for Wikimedia+Education Conference is open]] *[[:outreach:Education/News/January 2019/Collaboration with Yerevan State University of Languages and Social Sciences after V. Brusov|Collaboration with Yerevan State University of Languages and Social Sciences after V. Brusov]] *[[:outreach:Education/News/January 2019/Meet the first Programs & Events Dashboard sysops|Meet the first Programs & Events Dashboard sysops]] *[[:outreach:Education/News/January 2019/More than a hundred students gathered in Ecuador to edit Wikipedia|More than a hundred students gathered in Ecuador to edit Wikipedia]] *[[:outreach:Education/News/January 2019/Selet WikiSchool continues to teach young Tatar language Wikipedians|Selet WikiSchool continues to teach young Tatar language Wikipedians]] *[[:outreach:Education/News/January 2019/The WikiClub contributes to the development of our human qualities |The WikiClub contributes to the development of our human qualities]] *[[:outreach:Education/News/January 2019/Third prize for Wikipedia in schools project|Third prize for Wikipedia in schools project]] *[[:outreach:Education/News/January 2019/We've updated the design of Education space!|We've updated the design of Education space!]] *[[:outreach:Education/News/January 2019/WikiChallenge Ecoles d'Afrique 2019|The WikiChallenge Ecoles d'Afrique is back]] *[[:outreach:Education/News/January 2019/Wiki Advanced Training at VVIT|Wiki Advanced Training at VVIT]] *[[:outreach:Education/News/January 2019/WikiEducation in Albania from WoALUG|Creating our first WikiClub]] *[[:outreach:Education/News/January 2019/WikiClubs participate in edit-a-thon of cartoons|WikiClubs participate in edit-a-thon of cartoons]] *[[:outreach:Education/News/January 2019/Wikimedia and Education in Portugal: Where are we now|Wikimedia and Education in Portugal: Where are we now]] *[[:outreach:Education/News/January 2019/Wikimedia Israel: “Wikipedia Ambassadors” program for Arabic-speaking schools is launched|Wikimedia Israel: “Wikipedia Ambassadors” program for Arabic-speaking schools is launched]] </div> |} <div style="margin-top:10px; font-size:90%; padding-left:5px; font-family:Georgia, Palatino, Palatino Linotype, Times, Times New Roman, serif;">[[m:Education/Newsletter/About|About ''This Month in Education'']] · [[m:Global message delivery/Targets/This Month in Education|Subscribe/Unsubscribe]] · [[m:MassMessage|Global message delivery]] · For the team: [[:m:User:Romaine|Romaine]] ୧୦:୧୧, ୨୯ ଜାନୁଆରୀ ୨୦୧୯ (IST)</div> <!-- Message sent by User:Romaine@metawiki using the list at https://meta.wikimedia.org/w/index.php?title=Global_message_delivery/Targets/This_Month_in_Education&oldid=18816770 --> == ''This Month in GLAM'': January 2019 == {| style="width:100%;" | valign="top" align="center" style="border:1px gray solid; padding:1em;" | {| align="center" |- | style="text-align: center;" | [[File:This Month in GLAM logo 2018.png|350px|center|link=outreach:GLAM/Newsletter]]<br /> <hr /> <div style="font-size:12pt; font-family:Times New Roman; text-align:center;">[[outreach:GLAM/Newsletter/January 2019|<span style="color:darkslategray;">This Month in GLAM – Volume IX, Issue I, January 2019</span>]]</div> <hr /><br /> |- style="text-align: center;" | <span style="font-size:12pt; font-family:Times New Roman;"> '''<u>Headlines</u>'''</span> |- style="font-size:10pt; font-family:Times New Roman; text-align:center;" | <div style="text-align:left; column-count:2; column-width:28em; -moz-column-count:2; -moz-column-width:28em; -webkit-column-count:2; -webkit-column-width:28em; vertical-align:top;"> * [[outreach:GLAM/Newsletter/January 2019/Contents/Armenia report|Armenia report]]: Photographs by Vahan Kochar (continuation) * [[outreach:GLAM/Newsletter/January 2019/Contents/Belgium report|Belgium report]]: Public domain day edit-a-thon; Hack The Gender Gap edit-a-thon * [[outreach:GLAM/Newsletter/January 2019/Contents/Brazil report|Brazil report]]: GLAM Wiki at the Digital Collections Conference and new partnership with Casa de Rui Barbosa * [[outreach:GLAM/Newsletter/January 2019/Contents/Colombia report|Colombia report]]: First report from GLAM in Wikimedia Colombia * [[outreach:GLAM/Newsletter/January 2019/Contents/Czech Republic report|Czech Republic report]]: Prachatice Museum * [[outreach:GLAM/Newsletter/January 2019/Contents/France report|France report]]: #1lib1ref; Museum of Brittany * [[outreach:GLAM/Newsletter/January 2019/Contents/Indonesia report|Indonesia report]]: Indonesian Wikisource meetup; more documents from Museum Tamansiswa * [[outreach:GLAM/Newsletter/January 2019/Contents/Italy report|Italy report]]: Celebrating Wikipedia and remembering the Holocaust * [[outreach:GLAM/Newsletter/January 2019/Contents/Norway report|Norway report]]: Diversity in Glam projects * [[outreach:GLAM/Newsletter/January 2019/Contents/Serbia report|Serbia report]]: GLAM Winter in Serbia * [[outreach:GLAM/Newsletter/January 2019/Contents/Sweden report|Sweden report]]: Hackathon with the National Library of Sweden * [[outreach:GLAM/Newsletter/January 2019/Contents/UK report|UK report]]: Wales and Oxford * [[outreach:GLAM/Newsletter/January 2019/Contents/USA report|USA report]]: Snowdays/Shutdowns but Lots of Open Access * [[outreach:GLAM/Newsletter/January 2019/Contents/Wikidata report|Wikidata report]]: New year, new newsletter format * [[outreach:GLAM/Newsletter/January 2019/Contents/WMF GLAM report|WMF GLAM report]]: Structured Data on Wikimedia Commons * [[outreach:GLAM/Newsletter/January 2019/Contents/Events|Calendar]]: February's GLAM events </div> |- | style="font-family:Times New Roman; text-align:center; font-size:85%;" | [[outreach:GLAM/Newsletter|Read this edition in full]] &bull; [[outreach:GLAM/Newsletter/January 2019/Single|Single-page]] |- | valign="top" colspan="2" style="padding:0.5em; font-family:Times New Roman;text-align:center; font-size:85%;" | To assist with preparing the newsletter, please visit the [[outreach:GLAM/Newsletter/Newsroom|newsroom]]. Past editions may be viewed [[outreach:GLAM/Newsletter/Archives|here]]. |- |} |} <div style="margin-top:10px; font-size:90%; padding-left:5px; font-family:Georgia, Palatino, Palatino Linotype, Times, Times New Roman, serif;">[[m:GLAM/Newsletter/About|About ''This Month in GLAM'']] · [[m:Global message delivery/Targets/GLAM|Subscribe/Unsubscribe]] · [[m:MassMessage|Global message delivery]] · [[:m:User:Romaine|Romaine]] ୧୯:୨୯, ୯ ଫେବୃଆରୀ ୨୦୧୯ (IST)</div> <!-- Message sent by User:Romaine@metawiki using the list at https://meta.wikimedia.org/w/index.php?title=Global_message_delivery/Targets/GLAM&oldid=18863115 --> == ଆନ୍ତର୍ଜାତୀୟ ମାତୃଭାଷା ଦିବସ ଗଣ-ସମ୍ପାଦନା, ୨୦୧୯ରେ ଭାଗ ନେବାକୁ ନିମନ୍ତ୍ରଣ == {{ଆନ୍ତର୍ଜାତୀୟ ମାତୃଭାଷା ଦିବସ ଗଣ-ସମ୍ପାଦନା ୨୦୧୯ ନିମନ୍ତ୍ରଣ}} == This Month in Education: February 2019 == {| style="width:70%;" | valign="top" style="text-align:center; border:1px gray solid; padding:1em;" | <span style="font-weight:bold; color:#00A7E2; font-size:40px; font-family:'Helvetica Neue', Helvetica, Arial, sans-serif;">This Month in Education</span> <span style="font-weight:bold; color:#00A7E2; font-size:20px; font-family:'Helvetica Neue', Helvetica, Arial, sans-serif; width:900px;"> Volume 8 &#x2022; Issue 2 &#x2022; February 2019</span> ---- <span style="font-size:larger;">[[outreach:Education/Newsletter/February 2019|Contents]] &#x2022; [[outreach:Education/Newsletter/February 2019/Headlines|Headlines]] &#x2022; [[m:Global message delivery/Targets/This Month in Education|Subscribe]]</span> ---- <span style="color:white; font-size:26px; font-family:Montserrat; display:block; background:#92BFB1; width:100%;">In This Issue</span> <div style="text-align: left; column-count: 2; column-width: 35em; -moz-column-count: 2; -moz-column-width: 35em; -webkit-column-count: 2; -webkit-column-width: 35em;"> * [[:outreach:Education/News/February 2019/Wikimedia User Group Nigeria in Collaboration with AfroCrowd Celebrate Black Month History with a 2Day Editathon|Wikimedia User Group Nigeria in Collaboration with AfroCrowd Celebrate Black Month History with a 2Day Editathon]] * [[:outreach:Education/News/February 2019/Wikimedia+Education Programme announced|Wikimedia+Education Programme announced]] * [[:outreach:Education/News/February 2019/Wikipedia in Education, Uruguay|Wikipedia in Education, Uruguay]] * [[:outreach:Education/News/February 2019/Oslo Metropolitan University hires “Wikipedia-assistants”|Oslo Metropolitan University hires “Wikipedia-assistants”]] * [[:outreach:Education/News/February 2019/Basque Education Program: 2018 in review|Basque Education Program: 2018 in review]] * [[:outreach:Education/News/February 2019/Wikimedia Israel introduces Wikidata to Education|Wikimedia Israel introduces Wikidata to Education]] * [[:outreach:Education/News/February 2019/Wikimedia Serbia made tutorials in Serbian language on editing Wikipedia|Wikimedia Serbia made tutorials in Serbian language on editing Wikipedia]] * [[:outreach:Education/News/February 2019/Seminar on wikis in education|Seminar on wikis in education]] * [[:outreach:Education/News/February 2019/Wikimedia, Tourism and Education: Launching project ISAL|Wikimedia, Tourism and Education: Launching project ISAL]] * [[:outreach:Education/News/February 2019/The Swiss Lab: Wikipedia as a game|The Swiss Lab: Wikipedia as a game]] * [[:outreach:Education/News/February 2019/Meet Hungary|Meet Hungary]] </div> |} <div style="margin-top:10px; font-size:90%; padding-left:5px; font-family:Georgia, Palatino, Palatino Linotype, Times, Times New Roman, serif;">[[m:Education/Newsletter/About|About ''This Month in Education'']] · [[m:Global message delivery/Targets/This Month in Education|Subscribe/Unsubscribe]] · [[m:MassMessage|Global message delivery]] · For the team: [[:m:User:Romaine|Romaine]] ୨୩:୨୨, ୨୭ ଫେବୃଆରୀ ୨୦୧୯ (IST)</div> <!-- Message sent by User:Romaine@metawiki using the list at https://meta.wikimedia.org/w/index.php?title=Global_message_delivery/Targets/This_Month_in_Education&oldid=18903920 --> == ''This Month in GLAM'': February 2019 == {| style="width:100%;" | valign="top" align="center" style="border:1px gray solid; padding:1em;" | {| align="center" |- | style="text-align: center;" | [[File:This Month in GLAM logo 2018.png|350px|center|link=outreach:GLAM/Newsletter]]<br /> <hr /> <div style="font-size:12pt; font-family:Times New Roman; text-align:center;">[[outreach:GLAM/Newsletter/February 2019|<span style="color:darkslategray;">This Month in GLAM – Volume IX, Issue II, February 2019</span>]]</div> <hr /><br /> |- style="text-align: center;" | <span style="font-size:12pt; font-family:Times New Roman;"> '''<u>Headlines</u>'''</span> |- style="font-size:10pt; font-family:Times New Roman; text-align:center;" | <div style="text-align:left; column-count:2; column-width:28em; -moz-column-count:2; -moz-column-width:28em; -webkit-column-count:2; -webkit-column-width:28em; vertical-align:top;"> * [[outreach:GLAM/Newsletter/February 2019/Contents/Albania report|Albania report]]: Gjirokastra reads about Musinenë * [[outreach:GLAM/Newsletter/February 2019/Contents/Australia report|Australia report]]: International Digital Curation Conference 2019 * [[outreach:GLAM/Newsletter/February 2019/Contents/Belgium report|Belgium report]]: Wiki Loves Heritage; Wikipedian in Residence at the King Baudouin Foundation * [[outreach:GLAM/Newsletter/February 2019/Contents/Brazil report|Brazil report]]: "Our experience with Wikimedians has brought collaborative principles of Wikipedia to our work with archival curation": an interview with the coordinator of the GLAM-Wiki initiative with the Brazilian National Archives * [[outreach:GLAM/Newsletter/February 2019/Contents/Canada report|Canada report]]: Canada report * [[outreach:GLAM/Newsletter/February 2019/Contents/Côte d'Ivoire report|Côte d'Ivoire report]]: Improving 135 articles during #1Lib1Ref at the Goethe-Institut * [[outreach:GLAM/Newsletter/February 2019/Contents/Denmark report|Denmark report]]: Mass uploading and educational materials * [[outreach:GLAM/Newsletter/February 2019/Contents/France report|France report]]: Cinémathèque de Grenoble * [[outreach:GLAM/Newsletter/February 2019/Contents/Italy report|Italy report]]: Regional coordinators and Wikidata * [[outreach:GLAM/Newsletter/February 2019/Contents/Mexico report|Mexico report]]: Wiki Loves Mexico, Editathon at Museo Nacional de Historia and Art and Feminism * [[outreach:GLAM/Newsletter/February 2019/Contents/Netherlands report|Netherlands report]]: January - February 2019 activities: Public Domain Day, Wiki Goes Caribbean, Wiki Fridays, Wikimedians in Residence * [[outreach:GLAM/Newsletter/February 2019/Contents/Poland report|Poland report]]: Art, feminism, rituals and historical portraits * [[outreach:GLAM/Newsletter/February 2019/Contents/Serbia report|Serbia report]]: Domination of librarians * [[outreach:GLAM/Newsletter/February 2019/Contents/Sweden report|Sweden report]]: More Library cooperation * [[outreach:GLAM/Newsletter/February 2019/Contents/Switzerland report|Switzerland report]]: Professional day «GLAM & Wikimedia: review of projects in Switzerland and perspectives with Wikidata (2019)» * [[outreach:GLAM/Newsletter/February 2019/Contents/UK report|UK report]]: Teaching SPARQL with Wikidata * [[outreach:GLAM/Newsletter/February 2019/Contents/USA report|USA report]]: Black History Month, Wikidata Game & Women's History Month * [[outreach:GLAM/Newsletter/February 2019/Contents/Special story|Special story]]: Wikimedia Commons Data Roundtripping * [[outreach:GLAM/Newsletter/February 2019/Contents/Wikipedia Library report|Wikipedia Library report]]: Books & Bytes–Issue 32, January–February 2019 * [[outreach:GLAM/Newsletter/February 2019/Contents/Wikidata report|Wikidata report]]: Wired for Sound * [[outreach:GLAM/Newsletter/February 2019/Contents/Wikimedia and Libraries User Group report|Wikimedia and Libraries User Group report]]: Steering committee election 2019 * [[outreach:GLAM/Newsletter/February 2019/Contents/WMF GLAM report|WMF GLAM report]]: Structured Data on Commons: GLAM pilots; Wikimania 2019 * [[outreach:GLAM/Newsletter/February 2019/Contents/Events|Calendar]]: March's GLAM events </div> |- | style="font-family:Times New Roman; text-align:center; font-size:85%;" | [[outreach:GLAM/Newsletter|Read this edition in full]] &bull; [[outreach:GLAM/Newsletter/February 2019/Single|Single-page]] |- | valign="top" colspan="2" style="padding:0.5em; font-family:Times New Roman;text-align:center; font-size:85%;" | To assist with preparing the newsletter, please visit the [[outreach:GLAM/Newsletter/Newsroom|newsroom]]. Past editions may be viewed [[outreach:GLAM/Newsletter/Archives|here]]. |- |} |} <div style="margin-top:10px; font-size:90%; padding-left:5px; font-family:Georgia, Palatino, Palatino Linotype, Times, Times New Roman, serif;">[[m:GLAM/Newsletter/About|About ''This Month in GLAM'']] · [[m:Global message delivery/Targets/GLAM|Subscribe/Unsubscribe]] · [[m:MassMessage|Global message delivery]] · [[:m:User:Romaine|Romaine]] ୧୩:୨୫, ୮ ମାର୍ଚ୍ଚ ୨୦୧୯ (IST)</div> <!-- Message sent by User:Romaine@metawiki using the list at https://meta.wikimedia.org/w/index.php?title=Global_message_delivery/Targets/GLAM&oldid=18917724 --> == This Month in Education: March 2019 == {| style="width:70%;" | valign="top" style="text-align:center; border:1px gray solid; padding:1em;" | <span style="font-weight:bold; color:#00A7E2; font-size:40px; font-family:'Helvetica Neue', Helvetica, Arial, sans-serif;">This Month in Education</span> <span style="font-weight:bold; color:#00A7E2; font-size:20px; font-family:'Helvetica Neue', Helvetica, Arial, sans-serif; width:900px;"> Volume 8 &#x2022; Issue 3 &#x2022; March 2019</span> ---- <span style="font-size:larger;">[[outreach:Education/Newsletter/March 2019|Contents]] &#x2022; [[outreach:Education/Newsletter/March 2019/Headlines|Headlines]] &#x2022; [[m:Global message delivery/Targets/This Month in Education|Subscribe]]</span> ---- <span style="color:white; font-size:26px; font-family:Montserrat; display:block; background:#92BFB1; width:100%;">In This Issue</span> <div style="text-align: left; column-count: 2; column-width: 35em; -moz-column-count: 2; -moz-column-width: 35em; -webkit-column-count: 2; -webkit-column-width: 35em;"> * [[:outreach:Education/News/March 2019/Wikimedia at MLW2019|Wikimedia at UNESCO Mobile Learning Week 2019]] * [[:outreach:Education/News/March 2019/Wiki Education publishes evaluation on how to get subject matter experts to edit|Wiki Education publishes evaluation on how to get subject matter experts to edit]] * [[:outreach:Education/News/March 2019/WikiGap brings editors to close WikiGap|WikiGap brings editors to close WikiGap and open Wiki Pathshala]] * [[:outreach:Education/News/March 2019/Education Mapping exercise is open for public review|Education Mapping exercise is open for public review]] * [[:outreach:Education/News/March 2019/Wikimedia movement projects and activities presented at EDU RUSSIA 2019 forum|Wikimedia movement projects and activities presented at EDU RUSSIA 2019 forum]] * [[:outreach:Education/News/March 2019/“Edit-a-thons give us opportunity to distract from common interests” The club members write articles about New Year|“Edit-a-thons give us opportunity to distract from common interests” The club members write articles about New Year]] * [[:outreach:Education/News/March 2019/WikiClub as a non-formal educational centre in rural communities|WikiClub as a non-formal educational centre in rural communities]] * [[:outreach:Education/News/March 2019/Mini-MWT at VVIT (Feb 2019)|Mini MediaWiki Training at VVIT]]</div> |} <div style="margin-top:10px; font-size:90%; padding-left:5px; font-family:Georgia, Palatino, Palatino Linotype, Times, Times New Roman, serif;">[[m:Education/Newsletter/About|About ''This Month in Education'']] · [[m:Global message delivery/Targets/This Month in Education|Subscribe/Unsubscribe]] · [[m:MassMessage|Global message delivery]] · For the team: [[:m:User:Romaine|Romaine]] ୧୨:୦୨, ୨୮ ମାର୍ଚ୍ଚ ୨୦୧୯ (IST)</div> <!-- Message sent by User:Romaine@metawiki using the list at https://meta.wikimedia.org/w/index.php?title=Global_message_delivery/Targets/This_Month_in_Education&oldid=18959709 --> == Bring your idea for Wikimedia in Education to life! Launch of the Wikimedia Education Greenhouse == {|border="0" cellspacing="2" cellpadding="10" width="100%" style="background:transparent;font-size:1.0em;line-height:normal" |-valign="top" |style="{{pre style}};width:100%"| '''<center>Apply for Education Greenhouse</center>'''<br><br> [[File:Wikimedia Education Greenhouse logo button.svg|frameless|left|120px]] Are you passionate about open education? Do you have an idea to apply Wikimedia projects to an education initiative but don’t know where to start? Join the the Wikimedia & Education Greenhouse! It is an immersive co-learning experience that lasts 9 months and will equip you with the skills, knowledge and support you need to bring your ideas to life. You can apply as a team or as an individual, by May 12th. Find out more <big> [[:outreach:Education/Greenhouse|Education Greenhouse]].</big> For more information reachout to mguadalupe{{@}}wikimedia.org |} —[[ବ୍ୟବହାରକାରୀ:MediaWiki message delivery|MediaWiki message delivery]] ([[ବ୍ୟବହାରକାରୀଙ୍କ ଆଲୋଚନା:MediaWiki message delivery|ମୋ ଆଲୋଚନା]]) ୧୬:୪୬, ୫ ଅପ୍ରେଲ ୨୦୧୯ (IST) <!-- Message sent by User:Saileshpat@metawiki using the list at https://meta.wikimedia.org/w/index.php?title=Global_message_delivery/Targets/This_Month_in_Education&oldid=18981257 --> == ''This Month in GLAM'': March 2019 == {| style="width:100%;" | valign="top" align="center" style="border:1px gray solid; padding:1em;" | {| align="center" |- | style="text-align: center;" | [[File:This Month in GLAM logo 2018.png|350px|center|link=outreach:GLAM/Newsletter]]<br /> <hr /> <div style="font-size:12pt; font-family:Times New Roman; text-align:center;">[[outreach:GLAM/Newsletter/March 2019|<span style="color:darkslategray;">This Month in GLAM – Volume IX, Issue III, March 2019</span>]]</div> <hr /><br /> |- style="text-align: center;" | <span style="font-size:12pt; font-family:Times New Roman;"> '''<u>Headlines</u>'''</span> |- style="font-size:10pt; font-family:Times New Roman; text-align:center;" | <div style="text-align:left; column-count:2; column-width:28em; -moz-column-count:2; -moz-column-width:28em; -webkit-column-count:2; -webkit-column-width:28em; vertical-align:top;"> * [[outreach:GLAM/Newsletter/March 2019/Contents/Albania report|Albania report]]: WikiFilmat SQ - new articles about the Albanian movie industry! * [[outreach:GLAM/Newsletter/March 2019/Contents/Armenia report|Armenia report]]: Art+Feminism+GLAM, Collaboration with Hovhannes Toumanian museum * [[outreach:GLAM/Newsletter/March 2019/Contents/Australia report|Australia report]]: Art+Feminism 2019 in Australia * [[outreach:GLAM/Newsletter/March 2019/Contents/Brazil report|Brazil report]]: The GLAM at USP Museum of Veterinary Anatomy: a history of learnings and improvements * [[outreach:GLAM/Newsletter/March 2019/Contents/Colombia report|Colombia report]]: Moving GLAM institutions inside and outside Colombia * [[outreach:GLAM/Newsletter/March 2019/Contents/Czech Republic report|Czech Republic report]]: Edit-a-thon Prachatice * [[outreach:GLAM/Newsletter/March 2019/Contents/France report|France report]]: Wiki day at the Institut national d'histoire de l'art; Age of wiki at the Musée Saint-Raymond * [[outreach:GLAM/Newsletter/March 2019/Contents/India report|India report]]: Gujarat Vishw Kosh Trust content donation to Wikimedia * [[outreach:GLAM/Newsletter/March 2019/Contents/Italy report|Italy report]]: Italian librarians in Milan * [[outreach:GLAM/Newsletter/March 2019/Contents/Macedonia report|Macedonia report]]: WikiLeague: Edit-a-thon on German Literature * [[outreach:GLAM/Newsletter/March 2019/Contents/Netherlands report|Netherlands report]]: WikiconNL, International Womens Day and working together with Amnesty, Field study Dutch Libraries and Wikimedia * [[outreach:GLAM/Newsletter/March 2019/Contents/Serbia report|Serbia report]]: Spring residences and a wiki competition * [[outreach:GLAM/Newsletter/March 2019/Contents/Sweden report|Sweden report]]: UNESCO; Working life museums; Swedish Performing Arts Agency shares historic music; Upload of glass plates photographs * [[outreach:GLAM/Newsletter/March 2019/Contents/UK report|UK report]]: Wiki-people and Wiki-museum-data * [[outreach:GLAM/Newsletter/March 2019/Contents/USA report|USA report]]: Women's History Month and The Met has two Wikimedians in the house * [[outreach:GLAM/Newsletter/March 2019/Contents/Wikidata report|Wikidata report]]: Go Siobhan! * [[outreach:GLAM/Newsletter/March 2019/Contents/WMF GLAM report|WMF GLAM report]]: Structured Data on Wikimedia Commons; Bengali Wikisource case study * [[outreach:GLAM/Newsletter/March 2019/Contents/Events|Calendar]]: April's GLAM events </div> |- | style="font-family:Times New Roman; text-align:center; font-size:85%;" | [[outreach:GLAM/Newsletter|Read this edition in full]] &bull; [[outreach:GLAM/Newsletter/March 2019/Single|Single-page]] |- | valign="top" colspan="2" style="padding:0.5em; font-family:Times New Roman;text-align:center; font-size:85%;" | To assist with preparing the newsletter, please visit the [[outreach:GLAM/Newsletter/Newsroom|newsroom]]. Past editions may be viewed [[outreach:GLAM/Newsletter/Archives|here]]. |- |} |} <div style="margin-top:10px; font-size:90%; padding-left:5px; font-family:Georgia, Palatino, Palatino Linotype, Times, Times New Roman, serif;">[[m:GLAM/Newsletter/About|About ''This Month in GLAM'']] · [[m:Global message delivery/Targets/GLAM|Subscribe/Unsubscribe]] · [[m:MassMessage|Global message delivery]] · [[:m:User:Romaine|Romaine]] ୦୨:୨୦, ୯ ଅପ୍ରେଲ ୨୦୧୯ (IST)</div> <!-- Message sent by User:Romaine@metawiki using the list at https://meta.wikimedia.org/w/index.php?title=Global_message_delivery/Targets/GLAM&oldid=18985903 --> == This Month in Education: April 2019 == {| style="width:70%;" | valign="top" style="text-align:center; border:1px gray solid; padding:1em;" | <span style="font-weight:bold; color:#00A7E2; font-size:40px; font-family:'Helvetica Neue', Helvetica, Arial, sans-serif;">This Month in Education</span> <span style="font-weight:bold; color:#00A7E2; font-size:20px; font-family:'Helvetica Neue', Helvetica, Arial, sans-serif; width:900px;"> Volume 8 &#x2022; Issue 4 &#x2022; April 2019</span> ---- <span style="font-size:larger;">[[outreach:Education/Newsletter/April 2019|Contents]] &#x2022; [[outreach:Education/Newsletter/April 2019/Headlines|Headlines]] &#x2022; [[m:Global message delivery/Targets/This Month in Education|Subscribe]]</span> ---- <span style="color:white; font-size:26px; font-family:Montserrat; display:block; background:#92BFB1; width:100%;">In This Issue</span> <div style="text-align: left; column-count: 2; column-width: 35em; -moz-column-count: 2; -moz-column-width: 35em; -webkit-column-count: 2; -webkit-column-width: 35em;"> * [[:outreach:Education/News/April 2019/Launch of the Wikimedia & Education Greenhouse!|Launch of the Wikimedia & Education Greenhouse!]] * [[:outreach:Education/News/April 2019/Wikipedia Student Scholar|Wikipedia Student Scholar]] * [[:outreach:Education/News/April 2019/Wikimedia Commons: a highly hostile place for multimedia students contributions|Wikimedia Commons: a highly hostile place for multimedia students contributions]] * [[:outreach:Education/News/April 2019/Wikimedia+Education Conference highlights|Wikimedia+Education Conference highlights]] </div> |} <div style="margin-top:10px; font-size:90%; padding-left:5px; font-family:Georgia, Palatino, Palatino Linotype, Times, Times New Roman, serif;">[[m:Education/Newsletter/About|About ''This Month in Education'']] · [[m:Global message delivery/Targets/This Month in Education|Subscribe/Unsubscribe]] · [[m:MassMessage|Global message delivery]] · For the team: [[:m:User:Romaine|Romaine]] ୦୬:୫୭, ୨୪ ଅପ୍ରେଲ ୨୦୧୯ (IST)</div> <!-- Message sent by User:Romaine@metawiki using the list at https://meta.wikimedia.org/w/index.php?title=Global_message_delivery/Targets/This_Month_in_Education&oldid=19034809 --> == ''This Month in GLAM'': April 2019 == {| style="width:100%;" | valign="top" align="center" style="border:1px gray solid; padding:1em;" | {| align="center" |- | style="text-align: center;" | [[File:This Month in GLAM logo 2018.png|350px|center|link=outreach:GLAM/Newsletter]]<br /> <hr /> <div style="font-size:12pt; font-family:Times New Roman; text-align:center;">[[outreach:GLAM/Newsletter/April 2019|<span style="color:darkslategray;">This Month in GLAM – Volume IX, Issue IV, April 2019</span>]]</div> <hr /><br /> |- style="text-align: center;" | <span style="font-size:12pt; font-family:Times New Roman;"> '''<u>Headlines</u>'''</span> |- style="font-size:10pt; font-family:Times New Roman; text-align:center;" | <div style="text-align:left; column-count:2; column-width:28em; -moz-column-count:2; -moz-column-width:28em; -webkit-column-count:2; -webkit-column-width:28em; vertical-align:top;"> * [[outreach:GLAM/Newsletter/April 2019/Contents/Albania report|Albania report]]: Museum of Kosovo * [[outreach:GLAM/Newsletter/April 2019/Contents/Armenia report|Armenia report]]: Collaboration with Hovhannes Toumanian museum; Art+Feminism+GLAM * [[outreach:GLAM/Newsletter/April 2019/Contents/Brazil report|Brazil report]]: Research activity and GLAM-Wiki initiatives * [[outreach:GLAM/Newsletter/April 2019/Contents/Côte d'Ivoire report|Côte d'Ivoire report]]: Edit-a-thon with 15 librarians and ICT professionals, and a new Wikiclub * [[outreach:GLAM/Newsletter/April 2019/Contents/France report|France report]]: Nancy Museums * [[outreach:GLAM/Newsletter/April 2019/Contents/Indonesia report|Indonesia report]]: Wikisource meetup and letter translations * [[outreach:GLAM/Newsletter/April 2019/Contents/Italy report|Italy report]]: All over Italy * [[outreach:GLAM/Newsletter/April 2019/Contents/Netherlands report|Netherlands report]]: The Near East: from Leiden to Wikipedia; Wikipedia Workshop at Zeeuws Museum; Wiki Goes Caribbean * [[outreach:GLAM/Newsletter/April 2019/Contents/Norway report|Norway report]]: Oslo Freedom Forum, Riddu Riđđu, and Márkomeannu * [[outreach:GLAM/Newsletter/April 2019/Contents/Poland report|Poland report]]: Outcomes of A+F, new uploads, GLAM conference * [[outreach:GLAM/Newsletter/April 2019/Contents/Serbia report|Serbia report]]: Serbian Ministry of Culture supporting GLAM * [[outreach:GLAM/Newsletter/April 2019/Contents/Spain report|Spain report]]: Edit-a-thons in Madrid and Brasilia, Wiki Loves Falles and Club Wikipedia * [[outreach:GLAM/Newsletter/April 2019/Contents/Sweden report|Sweden report]]: FindingGLAMs; Sheet music from Musikverket; The first pilot of the Wikimedia Commons Data Roundtripping project is out!; Digikult * [[outreach:GLAM/Newsletter/April 2019/Contents/UK report|UK report]]: Wikidata and Oxford GLAMs * [[outreach:GLAM/Newsletter/April 2019/Contents/USA report|USA report]]: Women's History * [[outreach:GLAM/Newsletter/April 2019/Contents/Structured Data on Wikimedia Commons report|Structured Data on Wikimedia Commons report]]: Upcoming releases, and GLAM pilot projects * [[outreach:GLAM/Newsletter/April 2019/Contents/Wikidata report|Wikidata report]]: Just call us u4 * [[outreach:GLAM/Newsletter/April 2019/Contents/Wikimania report|Wikimania report]]: Updates on the Wikimania conference in Stockholm (Aug 14–18) * [[outreach:GLAM/Newsletter/April 2019/Contents/WMF GLAM report|WMF GLAM report]]: OpenGLAM Principles, ARL and Wikidata, CC Summit * [[outreach:GLAM/Newsletter/April 2019/Contents/Events|Calendar]]: May's GLAM events </div> |- | style="font-family:Times New Roman; text-align:center; font-size:85%;" | [[outreach:GLAM/Newsletter|Read this edition in full]] &bull; [[outreach:GLAM/Newsletter/April 2019/Single|Single-page]] |- | valign="top" colspan="2" style="padding:0.5em; font-family:Times New Roman;text-align:center; font-size:85%;" | To assist with preparing the newsletter, please visit the [[outreach:GLAM/Newsletter/Newsroom|newsroom]]. Past editions may be viewed [[outreach:GLAM/Newsletter/Archives|here]]. |- |} |} <div style="margin-top:10px; font-size:90%; padding-left:5px; font-family:Georgia, Palatino, Palatino Linotype, Times, Times New Roman, serif;">[[m:GLAM/Newsletter/About|About ''This Month in GLAM'']] · [[m:Global message delivery/Targets/GLAM|Subscribe/Unsubscribe]] · [[m:MassMessage|Global message delivery]] · [[:m:User:Romaine|Romaine]] ୧୨:୧୯, ୯ ମଇ ୨୦୧୯ (IST)</div> <!-- Message sent by User:Romaine@metawiki using the list at https://meta.wikimedia.org/w/index.php?title=Global_message_delivery/Targets/GLAM&oldid=19078967 --> == This Month in Education: May 2019 == {| style="width:70%;" | valign="top" style="text-align:center; border:1px gray solid; padding:1em;" | <span style="font-weight:bold; color:#00A7E2; font-size:40px; font-family:'Helvetica Neue', Helvetica, Arial, sans-serif;">This Month in Education</span> <span style="font-weight:bold; color:#00A7E2; font-size:20px; font-family:'Helvetica Neue', Helvetica, Arial, sans-serif; width:900px;"> Volume 8 &#x2022; Issue 5 &#x2022; May 2019</span> ---- <span style="font-size:larger;">[[Outreach:Education/Newsletter/May 2019|Contents]] &#x2022; [[Outreach:Education/Newsletter/May 2019/Headlines|Headlines]] &#x2022; [[m:Global message delivery/Targets/This Month in Education|Subscribe]]</span> ---- <span style="color:white; font-size:26px; font-family:Montserrat; display:block; background:#92BFB1; width:100%;">In This Issue</span> <div style="text-align: left; column-count: 2; column-width: 35em; -moz-column-count: 2; -moz-column-width: 35em; -webkit-column-count: 2; -webkit-column-width: 35em;"> *[[:Outreach:Education/News/May 2019/Education in Wales|Education in Wales]] *[[:Outreach:Education/News/May 2019/Wikimedia & Education Greenhouse: Applications closed!|Wikimedia & Education Greenhouse: Applications closed!]] *[[:Outreach:Education/News/May 2019/Meet Germany|Wiki Camp 'Meet Germany']] *[[:Outreach:Education/News/May 2019/Seniors also count!|Seniors also count!]] *[[:Outreach:Education/News/May 2019/Mandatory internship at Wikimedia Armenia|Mandatory internship at Wikimedia Armenia]] *[[:Outreach:Education/News/May 2019/Wikimedia Experience Survey by VVIT WikiConnect|Wikimedia Experience Survey by VVIT WikiConnect]] *[[:Outreach:Education/News/May 2019/OFWA Wikipedia Education Highlights April 2019|OFWA Wikipedia Education Highlights April 2019]] *[[:Outreach:Education/News/May 2019/Wikimedia Education at "Wikicamp Chattogram 2019"|Wikimedia Education at "Wikicamp Chattogram 2019"]] *[[:Outreach:Education/News/May 2019/Edit a thon about flora and fauna to celebrate the earth day|Edit a thon about flora and fauna to celebrate the earth day]] </div> |} <div style="margin-top:10px; font-size:90%; padding-left:5px; font-family:Georgia, Palatino, Palatino Linotype, Times, Times New Roman, serif;">[[m:Education/Newsletter/About|About ''This Month in Education'']] · [[m:Global message delivery/Targets/This Month in Education|Subscribe/Unsubscribe]] · [[m:MassMessage|Global message delivery]] · For the team: [[:m:User:Romaine|Romaine]] ୧୨:୪୬, ୨୯ ମଇ ୨୦୧୯ (IST)</div> <!-- Message sent by User:Romaine@metawiki using the list at https://meta.wikimedia.org/w/index.php?title=Global_message_delivery/Targets/This_Month_in_Education&oldid=19113682 --> == ''This Month in GLAM'': May 2019 == {| style="width:100%;" | valign="top" align="center" style="border:1px gray solid; padding:1em;" | {| align="center" |- | style="text-align: center;" | [[File:This Month in GLAM logo 2018.png|350px|center|link=outreach:GLAM/Newsletter]]<br /> <hr /> <div style="font-size:12pt; font-family:Times New Roman; text-align:center;">[[outreach:GLAM/Newsletter/May 2019|<span style="color:darkslategray;">This Month in GLAM – Volume IX, Issue V, May 2019</span>]]</div> <hr /><br /> |- style="text-align: center;" | <span style="font-size:12pt; font-family:Times New Roman;"> '''<u>Headlines</u>'''</span> |- style="font-size:10pt; font-family:Times New Roman; text-align:center;" | <div style="text-align:left; column-count:2; column-width:28em; -moz-column-count:2; -moz-column-width:28em; -webkit-column-count:2; -webkit-column-width:28em; vertical-align:top;"> * [[outreach:GLAM/Newsletter/May 2019/Contents/From the team|From the team]]: Your help is needed * [[outreach:GLAM/Newsletter/May 2019/Contents/Armenia report|Armenia report]]: Cooperation with Central Bank of Armenia * [[outreach:GLAM/Newsletter/May 2019/Contents/Australia report|Australia report]]: Festivals of history, heritage and #1Lib1Ref * [[outreach:GLAM/Newsletter/May 2019/Contents/Brazil report|Brazil report]]: Full catalog of Impressionist painter Eliseu Visconti into Wikidata and Commons * [[outreach:GLAM/Newsletter/May 2019/Contents/Canada report|Canada report]]: New partnership with Library and Archives Canada, and a GLAM Wiki Summit in Toronto * [[outreach:GLAM/Newsletter/May 2019/Contents/Colombia report|Colombia report]]: Free Software Festival * [[outreach:GLAM/Newsletter/May 2019/Contents/Finland report|Finland report]]: Starting to work with the Saami languages * [[outreach:GLAM/Newsletter/May 2019/Contents/Indonesia report|Indonesia report]]: More Kajawen on Commons * [[outreach:GLAM/Newsletter/May 2019/Contents/Italy report|Italy report]]: Open air, artistic and historical edit-a-thons * [[outreach:GLAM/Newsletter/May 2019/Contents/Macedonia report|North Macedonia report]]: WikiScout * [[outreach:GLAM/Newsletter/May 2019/Contents/Poland report|Poland report]]: 30 years on: Free elections, free market * [[outreach:GLAM/Newsletter/May 2019/Contents/Serbia report|Serbia report]]: Wikipedian in Residence at Serbian National Theatre * [[outreach:GLAM/Newsletter/May 2019/Contents/Spain report|Spain report]]: International Museum Day and FESABID19 * [[outreach:GLAM/Newsletter/May 2019/Contents/Sweden report|Sweden report]]: Runic Recordings * [[outreach:GLAM/Newsletter/May 2019/Contents/UK report|UK report]]: Data Week and Data Joy * [[outreach:GLAM/Newsletter/May 2019/Contents/USA report|USA report]]: Asian Pacific American History Month * [[outreach:GLAM/Newsletter/May 2019/Contents/Structured Data on Wikimedia Commons report|Structured Data on Wikimedia Commons report]]: Updates on development; GLAM pilot projects; Wikimania Hackathon with GLAM focus are * [[outreach:GLAM/Newsletter/May 2019/Contents/Wikipedia Library report|Wikipedia Library report]]: Books & Bytes–Issue 33, March–April 2019 * [[outreach:GLAM/Newsletter/May 2019/Contents/Wikidata report|Wikidata report]]: Library of Congress recognition; Hackathon results * [[outreach:GLAM/Newsletter/May 2019/Contents/Wikimedia and Libraries User Group report|Wikimedia and Libraries User Group report]]: Hangout with Wikimedia and Libraries User Group * [[outreach:GLAM/Newsletter/May 2019/Contents/WMF GLAM report|WMF GLAM report]]: Creative Commons Global Summit 2019 * [[outreach:GLAM/Newsletter/May 2019/Contents/Events|Calendar]]: June's GLAM events </div> |- | style="font-family:Times New Roman; text-align:center; font-size:85%;" | [[outreach:GLAM/Newsletter|Read this edition in full]] &bull; [[outreach:GLAM/Newsletter/May 2019/Single|Single-page]] |- | valign="top" colspan="2" style="padding:0.5em; font-family:Times New Roman;text-align:center; font-size:85%;" | To assist with preparing the newsletter, please visit the [[outreach:GLAM/Newsletter/Newsroom|newsroom]]. Past editions may be viewed [[outreach:GLAM/Newsletter/Archives|here]]. |- |} |} <div style="margin-top:10px; font-size:90%; padding-left:5px; font-family:Georgia, Palatino, Palatino Linotype, Times, Times New Roman, serif;">[[m:GLAM/Newsletter/About|About ''This Month in GLAM'']] · [[m:Global message delivery/Targets/GLAM|Subscribe/Unsubscribe]] · [[m:MassMessage|Global message delivery]] · [[:m:User:Romaine|Romaine]] ୦୬:୪୯, ୯ ଜୁନ ୨୦୧୯ (IST)</div> <!-- Message sent by User:Romaine@metawiki using the list at https://meta.wikimedia.org/w/index.php?title=Global_message_delivery/Targets/GLAM&oldid=19113678 --> == This Month in Education: June 2019 == {| style="width:70%;" | valign="top" style="text-align:center; border:1px gray solid; padding:1em;" | <span style="font-weight:bold; color:#00A7E2; font-size:40px; font-family:'Helvetica Neue', Helvetica, Arial, sans-serif;">This Month in Education</span> <span style="font-weight:bold; color:#00A7E2; font-size:20px; font-family:'Helvetica Neue', Helvetica, Arial, sans-serif; width:900px;"> Volume 8 &#x2022; Issue 6 &#x2022; June 2019</span> ---- <span style="font-size:larger;">[[outreach:Education/Newsletter/June 2019|Contents]] &#x2022; [[outreach:Education/Newsletter/June 2019/Headlines|Headlines]] &#x2022; [[m:Global message delivery/Targets/This Month in Education|Subscribe]]</span> ---- <span style="color:white; font-size:26px; font-family:Montserrat; display:block; background:#92BFB1; width:100%;">In This Issue</span> <div style="text-align: left; column-count: 2; column-width: 35em; -moz-column-count: 2; -moz-column-width: 35em; -webkit-column-count: 2; -webkit-column-width: 35em;"> *[[outreach:Education/News/June 2019/The introduction of the Wikipedia into the educational program has expanded|The introduction of the Wikipedia into the educational program has expanded]] *[[outreach:Education/News/June 2019/Welcome Vasanthi|Welcome Vasanthi to the Education Team!]] *[[outreach:Education/News/June 2019/Wikimedia Education SAARC Conference happening in India|Wikimedia Education SAARC Conference happening in India]] *[[outreach:Education/News/June 2019/"Won't somebody please think of the children?"|"Won't somebody please think of the children?"]] *[[outreach:Education/News/June 2019/The first Annual Report of VVIT WikiConnect|The first Annual Report of VVIT WikiConnect]] *[[outreach:Education/News/June 2019/An effective collaboration of WikiClubs and schools|An effective collaboration of WikiClubs and schools]] *[[outreach:Education/News/June 2019/Wikiclassroom: New way for students' inspiration|Wikiclassroom: New way for students' inspiration]] *[[outreach:Education/News/June 2019/Wikipedia as a classroom activity kicks off in Kosovo|Wikipedia as a classroom activity kicks off in Kosovo]] </div> |} <div style="margin-top:10px; font-size:90%; padding-left:5px; font-family:Georgia, Palatino, Palatino Linotype, Times, Times New Roman, serif;">[[m:Education/Newsletter/About|About ''This Month in Education'']] · [[m:Global message delivery/Targets/This Month in Education|Subscribe/Unsubscribe]] · [[m:MassMessage|Global message delivery]] · For the team: [[:m:User:Romaine|Romaine]] ୨୩:୧୦, ୬ ଜୁଲାଇ ୨୦୧୯ (IST)</div> <!-- Message sent by User:Romaine@metawiki using the list at https://meta.wikimedia.org/w/index.php?title=Global_message_delivery/Targets/This_Month_in_Education&oldid=19174995 --> == ''This Month in GLAM'': June 2019 == {| style="width:100%;" | valign="top" align="center" style="border:1px gray solid; padding:1em;" | {| align="center" |- | style="text-align: center;" | [[File:This Month in GLAM logo 2018.png|350px|center|link=outreach:GLAM/Newsletter]]<br /> <hr /> <div style="font-size:12pt; font-family:Times New Roman; text-align:center;">[[outreach:GLAM/Newsletter/June 2019|<span style="color:darkslategray;">This Month in GLAM – Volume IX, Issue VI, June 2019</span>]]</div> <hr /><br /> |- style="text-align: center;" | <span style="font-size:12pt; font-family:Times New Roman;"> '''<u>Headlines</u>'''</span> |- style="font-size:10pt; font-family:Times New Roman; text-align:center;" | <div style="text-align:left; column-count:2; column-width:28em; -moz-column-count:2; -moz-column-width:28em; -webkit-column-count:2; -webkit-column-width:28em; vertical-align:top;"> * [[outreach:GLAM/Newsletter/June 2019/Contents/Armenia report|Armenia report]]: Third round of cooperation with Hovhannes Toumanian Museum * [[outreach:GLAM/Newsletter/June 2019/Contents/Australia report|Australia report]]: Toodyaypedia, City of Canning, WoW2019, and the Pilbara * [[outreach:GLAM/Newsletter/June 2019/Contents/Brazil report|Brazil report]]: Partnership with Football Museum brings visibility to entries about women’s soccer on Wikipedia * [[outreach:GLAM/Newsletter/June 2019/Contents/Côte d'Ivoire report|Côte d'Ivoire report]]: #1Lib1Ref edit-athons and restrospective of +190 articles improved * [[outreach:GLAM/Newsletter/June 2019/Contents/France report|France report]]: Regular workshops * [[outreach:GLAM/Newsletter/June 2019/Contents/Indonesia report|Indonesia report]]: Introduction to Wikimedia Commons and Structured data * [[outreach:GLAM/Newsletter/June 2019/Contents/Mexico report|Mexico report]]: Wiki Loves Mexico * [[outreach:GLAM/Newsletter/June 2019/Contents/Netherlands report|Netherlands report]]: Image donation; Wiki goes Caribbean meeting on slavery and plantations in Suriname; Dutch open public library data; Field study collaboration Wikimedia and Libraries * [[outreach:GLAM/Newsletter/June 2019/Contents/Norway report|Norway report]]: The International Year of Indigenous Languages 2019 * [[outreach:GLAM/Newsletter/June 2019/Contents/Poland report|Poland report]]: Documentary photographs from National Archives and WikiPlato * [[outreach:GLAM/Newsletter/June 2019/Contents/Serbia report|Serbia report]]: Continuation of residences * [[outreach:GLAM/Newsletter/June 2019/Contents/Sweden report|Sweden report]]: Wikidata imports; Data roundtripping project * [[outreach:GLAM/Newsletter/June 2019/Contents/UK report|UK report]]: Oxford and Coventry Updates * [[outreach:GLAM/Newsletter/June 2019/Contents/USA report|USA report]]: LGBTQ+ Pride * [[outreach:GLAM/Newsletter/June 2019/Contents/Structured Data on Wikimedia Commons report|Structured Data on Wikimedia Commons report]]: Development updates; GLAM focus area at the Wikimania Hackathon * [[outreach:GLAM/Newsletter/June 2019/Contents/Wikidata report|Wikidata report]]: Want new tools? We've got 'em! * [[outreach:GLAM/Newsletter/June 2019/Contents/Events|Calendar]]: July's GLAM events </div> |- | style="font-family:Times New Roman; text-align:center; font-size:85%;" | [[outreach:GLAM/Newsletter|Read this edition in full]] &bull; [[outreach:GLAM/Newsletter/June 2019/Single|Single-page]] |- | valign="top" colspan="2" style="padding:0.5em; font-family:Times New Roman;text-align:center; font-size:85%;" | To assist with preparing the newsletter, please visit the [[outreach:GLAM/Newsletter/Newsroom|newsroom]]. Past editions may be viewed [[outreach:GLAM/Newsletter/Archives|here]]. |- |} |} <div style="margin-top:10px; font-size:90%; padding-left:5px; font-family:Georgia, Palatino, Palatino Linotype, Times, Times New Roman, serif;">[[m:GLAM/Newsletter/About|About ''This Month in GLAM'']] · [[m:Global message delivery/Targets/GLAM|Subscribe/Unsubscribe]] · [[m:MassMessage|Global message delivery]] · [[:m:User:Romaine|Romaine]] ୦୫:୨୪, ୧୦ ଜୁଲାଇ ୨୦୧୯ (IST)</div> <!-- Message sent by User:Romaine@metawiki using the list at https://meta.wikimedia.org/w/index.php?title=Global_message_delivery/Targets/GLAM&oldid=19157272 --> == This Month in Education: July 2019 == {| style="width:70%;" | valign="top" style="text-align:center; border:1px gray solid; padding:1em;" | <span style="font-weight:bold; color:#00A7E2; font-size:40px; font-family:'Helvetica Neue', Helvetica, Arial, sans-serif;">This Month in Education</span> <span style="font-weight:bold; color:#00A7E2; font-size:20px; font-family:'Helvetica Neue', Helvetica, Arial, sans-serif; width:900px;"> Volume 8 &#x2022; Issue 7 &#x2022; July 2019</span> ---- <span style="font-size:larger;">[[outreach:Education/Newsletter/July 2019|Contents]] &#x2022; [[outreach:Education/Newsletter/July 2019/Headlines|Headlines]] &#x2022; [[m:Global message delivery/Targets/This Month in Education|Subscribe]]</span> ---- <span style="color:white; font-size:26px; font-family:Montserrat; display:block; background:#92BFB1; width:100%;">In This Issue</span> <div style="text-align: left; column-count: 2; column-width: 35em; -moz-column-count: 2; -moz-column-width: 35em; -webkit-column-count: 2; -webkit-column-width: 35em;"> *[[:outreach:Education/News/July 2019/First WikiEducation gathering in Mexico|First WikiEducation gathering in Mexico]] *[[:outreach:Education/News/July 2019/SEABA school in India has hired a Wikimedian to teach Wikimedia project in their school.|SEABA school in India has hired a Wikimedian to teach Wikimedia project in their school.]] *[[:outreach:Education/News/July 2019/Selet WikiSchool: results of first half of 2019|Selet WikiSchool: results of first half of 2019]] *[[:outreach:Education/News/July 2019/Students Use Archival Documents in a Competition, WMIL|Students Use Archival Documents in a Competition, WMIL]] *[[:outreach:Education/News/July 2019/Stepanakert WikiClub: Meeting with the Speaker of the Artsakh Parliament - Ashot Ghoulian|Stepanakert WikiClub: Meeting with the Speaker of the Artsakh Parliament - Ashot Ghoulian]] *[[:outreach:Education/News/July 2019/Collaboration with American University of Armenia|Collaboration with American University of Armenia]] *[[:outreach:Education/News/July 2019/Finalizing the Collaboration with Armenian Education Foundation|Finalizing the Collaboration with Armenian Education Foundation]] *[[:outreach:Education/News/July 2019/Wikimedia Education SAARC Conference Journey|Wikimedia Education SAARC Conference Journey]] </div> |} <div style="margin-top:10px; font-size:90%; padding-left:5px; font-family:Georgia, Palatino, Palatino Linotype, Times, Times New Roman, serif;">[[m:Education/Newsletter/About|About ''This Month in Education'']] · [[m:Global message delivery/Targets/This Month in Education|Subscribe/Unsubscribe]] · [[m:MassMessage|Global message delivery]] · For the team: [[:m:User:Romaine|Romaine]] ୧୫:୨୩, ୩୦ ଜୁଲାଇ ୨୦୧୯ (IST)</div> <!-- Message sent by User:Romaine@metawiki using the list at https://meta.wikimedia.org/w/index.php?title=Global_message_delivery/Targets/This_Month_in_Education&oldid=19221452 --> == ''This Month in GLAM'': July 2019 == {| style="width:100%;" | valign="top" align="center" style="border:1px gray solid; padding:1em;" | {| align="center" |- | style="text-align: center;" | [[File:This Month in GLAM logo 2018.png|350px|center|link=outreach:GLAM/Newsletter]]<br /> <hr /> <div style="font-size:12pt; font-family:Times New Roman; text-align:center;">[[outreach:GLAM/Newsletter/July 2019|<span style="color:darkslategray;">This Month in GLAM – Volume IX, Issue VII, July 2019</span>]]</div> <hr /><br /> |- style="text-align: center;" | <span style="font-size:12pt; font-family:Times New Roman;"> '''<u>Headlines</u>'''</span> |- style="font-size:10pt; font-family:Times New Roman; text-align:center;" | <div style="text-align:left; column-count:2; column-width:28em; -moz-column-count:2; -moz-column-width:28em; -webkit-column-count:2; -webkit-column-width:28em; vertical-align:top;"> * [[outreach:GLAM/Newsletter/July 2019/Contents/Armenia report|Armenia report]]: Members of the National Assembly of Armenia * [[outreach:GLAM/Newsletter/July 2019/Contents/Australia report|Australia report]]: Staying warm over winter * [[outreach:GLAM/Newsletter/July 2019/Contents/Germany report|Germany report]]: Heidelberg symposium * [[outreach:GLAM/Newsletter/July 2019/Contents/Indonesia report|Indonesia report]]: Cultural Gardener Summer Project in Indonesia * [[outreach:GLAM/Newsletter/July 2019/Contents/Ireland report|Ireland report]]: Collaboration with the PhotoIreland Foundation * [[outreach:GLAM/Newsletter/July 2019/Contents/Italy report|Italy report]]: Archeology in alpine valleys * [[outreach:GLAM/Newsletter/July 2019/Contents/Norway report|Norway report]]: Sámi place names – collaboration with the Sámi Várdobáiki Language Center * [[outreach:GLAM/Newsletter/July 2019/Contents/Sweden report|Sweden report]]: More bibliographic data on Wikidata; National Library of Sweden; GLAM activities Wikimania * [[outreach:GLAM/Newsletter/July 2019/Contents/UK report|UK report]]: Oxford and Coventry Updates * [[outreach:GLAM/Newsletter/July 2019/Contents/Uganda report|Uganda report]]: #1Lib1Ref Uganda 2019 * [[outreach:GLAM/Newsletter/July 2019/Contents/USA report|USA report]]: Summer meetups and Picnics * [[outreach:GLAM/Newsletter/July 2019/Contents/Map the GLAM report|Map the GLAM report]]: Visualising the status and the spread of a cultural collection in Wikipedia * [[outreach:GLAM/Newsletter/July 2019/Contents/Structured Data on Wikimedia Commons report|Structured Data on Wikimedia Commons report]]: Other statements; Wikimania; blog posts on SDC * [[outreach:GLAM/Newsletter/July 2019/Contents/Wikipedia Library report|Wikipedia Library report]]: Books & Bytes–Issue 34, May–June 2019 * [[outreach:GLAM/Newsletter/July 2019/Contents/Wikidata report|Wikidata report]]: I ain't no square with my corkscrew hair * [[outreach:GLAM/Newsletter/July 2019/Contents/WMF GLAM report|WMF GLAM report]]: OpenGLAM, Wikimania and Structured Commons * [[outreach:GLAM/Newsletter/July 2019/Contents/Events|Calendar]]: August's GLAM events </div> |- | style="font-family:Times New Roman; text-align:center; font-size:85%;" | [[outreach:GLAM/Newsletter|Read this edition in full]] &bull; [[outreach:GLAM/Newsletter/July 2019/Single|Single-page]] |- | valign="top" colspan="2" style="padding:0.5em; font-family:Times New Roman;text-align:center; font-size:85%;" | To assist with preparing the newsletter, please visit the [[outreach:GLAM/Newsletter/Newsroom|newsroom]]. Past editions may be viewed [[outreach:GLAM/Newsletter/Archives|here]]. |- |} |} <div style="margin-top:10px; font-size:90%; padding-left:5px; font-family:Georgia, Palatino, Palatino Linotype, Times, Times New Roman, serif;">[[m:GLAM/Newsletter/About|About ''This Month in GLAM'']] · [[m:Global message delivery/Targets/GLAM|Subscribe/Unsubscribe]] · [[m:MassMessage|Global message delivery]] · [[:m:User:Romaine|Romaine]] ୧୩:୫୦, ୧୦ ଅଗଷ୍ଟ ୨୦୧୯ (IST)</div> <!-- Message sent by User:Romaine@metawiki using the list at https://meta.wikimedia.org/w/index.php?title=Global_message_delivery/Targets/GLAM&oldid=19268956 --> == This Month in Education: August 2019 == {| style="width:70%;" | valign="top" style="text-align:center; border:1px gray solid; padding:1em;" | <span style="font-weight:bold; color:#00A7E2; font-size:40px; font-family:'Helvetica Neue', Helvetica, Arial, sans-serif;">This Month in Education</span> <span style="font-weight:bold; color:#00A7E2; font-size:20px; font-family:'Helvetica Neue', Helvetica, Arial, sans-serif; width:900px;"> Volume 8 &#x2022; Issue 8 &#x2022; August 2019</span> ---- <span style="font-size:larger;">[[outreach:Education/Newsletter/August 2019|Contents]] &#x2022; [[outreach:Education/Newsletter/August 2019/Headlines|Headlines]] &#x2022; [[m:Global message delivery/Targets/This Month in Education|Subscribe]]</span> ---- <span style="color:white; font-size:26px; font-family:Montserrat; display:block; background:#92BFB1; width:100%;">In This Issue</span> <div style="text-align: left; column-count: 2; column-width: 35em; -moz-column-count: 2; -moz-column-width: 35em; -webkit-column-count: 2; -webkit-column-width: 35em;"> * [[outreach:Education/News/August 2019/Summer WikiCamp for secondary school students 2019 in Armenia|Summer WikiCamp for secondary school students 2019 in Armenia]] * [[outreach:Education/News/August 2019/Together, we can create an environment that promotes Quality Education|Together, we can create an environment that promotes Quality Education]] * [[outreach:Education/News/August 2019/International Days and pop culture motivate primary and secondary education students to write on Wikipedia and Wikidata|International Days and pop culture motivate primary and secondary education students to write on Wikipedia and Wikidata]] * [[outreach:Education/News/August 2019/Quality learning and recruiting students at Edu Wiki camp|Quality learning and recruiting students at Edu Wiki camp]] * [[outreach:Education/News/August 2019/We spend such wonderful days in WikiCamps that noone wants to return home|We spend such wonderful days in WikiCamps that noone wants to return home]] </div> |} <div style="margin-top:10px; font-size:90%; padding-left:5px; font-family:Georgia, Palatino, Palatino Linotype, Times, Times New Roman, serif;">[[m:Education/Newsletter/About|About ''This Month in Education'']] · [[m:Global message delivery/Targets/This Month in Education|Subscribe/Unsubscribe]] · [[m:MassMessage|Global message delivery]] · For the team: [[:m:User:Romaine|Romaine]] ୦୬:୩୦, ୫ ସେପ୍ଟେମ୍ବର ୨୦୧୯ (IST)</div> <!-- Message sent by User:Romaine@metawiki using the list at https://meta.wikimedia.org/w/index.php?title=Global_message_delivery/Targets/This_Month_in_Education&oldid=19308048 --> == ''This Month in GLAM'': August 2019 == {| style="width:100%;" | valign="top" align="center" style="border:1px gray solid; padding:1em;" | {| align="center" |- | style="text-align: center;" | [[File:This Month in GLAM logo 2018.png|350px|center|link=outreach:GLAM/Newsletter]]<br /> <hr /> <div style="font-size:12pt; font-family:Times New Roman; text-align:center;">[[outreach:GLAM/Newsletter/August 2019|<span style="color:darkslategray;">This Month in GLAM – Volume IX, Issue VIII, August 2019</span>]]</div> <hr /><br /> |- style="text-align: center;" | <span style="font-size:12pt; font-family:Times New Roman;"> '''<u>Headlines</u>'''</span> |- style="font-size:10pt; font-family:Times New Roman; text-align:center;" | <div style="text-align:left; column-count:2; column-width:28em; -moz-column-count:2; -moz-column-width:28em; -webkit-column-count:2; -webkit-column-width:28em; vertical-align:top;"> * [[outreach:GLAM/Newsletter/August 2019/Contents/Côte d'Ivoire report|Côte d'Ivoire report]]: Strategic salon around GLAM perspectives * [[outreach:GLAM/Newsletter/August 2019/Contents/Finland report|Finland report]]: Continuing our work with the Saami communities * [[outreach:GLAM/Newsletter/August 2019/Contents/Indonesia report|Indonesia report]]: Digitization of banknotes and introduction to structured data on Commons (continued) * [[outreach:GLAM/Newsletter/August 2019/Contents/Netherlands report|Netherlands report]]: Wikidata map making workshop * [[outreach:GLAM/Newsletter/August 2019/Contents/Norway report|Norway report]]: Women in Red: collaboration with The National Library in Norway and Oslo Metropolitan University * [[outreach:GLAM/Newsletter/August 2019/Contents/Sweden report|Sweden report]]: GLAM communities of practice; Problematic data * [[outreach:GLAM/Newsletter/August 2019/Contents/UK report|UK report]]: New and old collaborations * [[outreach:GLAM/Newsletter/August 2019/Contents/USA report|USA report]]: Wikimania 2019 * [[outreach:GLAM/Newsletter/August 2019/Contents/Special story|Special story]]: Wikimania GLAM * [[outreach:GLAM/Newsletter/August 2019/Contents/Structured Data on Wikimedia Commons report|Structured Data on Wikimedia Commons report]]: Recent presentations, workshops and blog posts * [[outreach:GLAM/Newsletter/August 2019/Contents/Wikidata report|Wikidata report]]: Work for us, or just tell us what you think of us * [[outreach:GLAM/Newsletter/August 2019/Contents/WMF GLAM report|WMF GLAM report]]: Updates on OpenGLAM * [[outreach:GLAM/Newsletter/August 2019/Contents/Events|Calendar]]: September's GLAM events </div> |- | style="font-family:Times New Roman; text-align:center; font-size:85%;" | [[outreach:GLAM/Newsletter|Read this edition in full]] &bull; [[outreach:GLAM/Newsletter/August 2019/Single|Single-page]] |- | valign="top" colspan="2" style="padding:0.5em; font-family:Times New Roman;text-align:center; font-size:85%;" | To assist with preparing the newsletter, please visit the [[outreach:GLAM/Newsletter/Newsroom|newsroom]]. Past editions may be viewed [[outreach:GLAM/Newsletter/Archives|here]]. |- |} |} <div style="margin-top:10px; font-size:90%; padding-left:5px; font-family:Georgia, Palatino, Palatino Linotype, Times, Times New Roman, serif;">[[m:GLAM/Newsletter/About|About ''This Month in GLAM'']] · [[m:Global message delivery/Targets/GLAM|Subscribe/Unsubscribe]] · [[m:MassMessage|Global message delivery]] · [[:m:User:Romaine|Romaine]] ୧୨:୫୦, ୧୧ ସେପ୍ଟେମ୍ବର ୨୦୧୯ (IST)</div> <!-- Message sent by User:Romaine@metawiki using the list at https://meta.wikimedia.org/w/index.php?title=Global_message_delivery/Targets/GLAM&oldid=19359039 --> == This Month in Education: September 2019 == {| style="width:70%;" | valign="top" style="text-align:center; border:1px gray solid; padding:1em;" | <span style="font-weight:bold; color:#00A7E2; font-size:40px; font-family:'Helvetica Neue', Helvetica, Arial, sans-serif;">This Month in Education</span> <span style="font-weight:bold; color:#00A7E2; font-size:20px; font-family:'Helvetica Neue', Helvetica, Arial, sans-serif; width:900px;"> Volume 8 &#x2022; Issue 9 &#x2022; September 2019</span> ---- <span style="font-size:larger;">[[outreach:Education/Newsletter/September 2019|Contents]] &#x2022; [[outreach:Education/Newsletter/September 2019/Headlines|Headlines]] &#x2022; [[m:Global message delivery/Targets/This Month in Education|Subscribe]]</span> ---- <span style="color:white; font-size:26px; font-family:Montserrat; display:block; background:#92BFB1; width:100%;">In This Issue</span> <div style="text-align: left; column-count: 2; column-width: 35em; -moz-column-count: 2; -moz-column-width: 35em; -webkit-column-count: 2; -webkit-column-width: 35em;"> *[[:outreach:Education/News/September 2019/Learning history by expanding articles about novels|Learning history by expanding articles about novels]] *[[:outreach:Education/News/September 2019/Organizing the Education space at Wikimania 2019 - A conversation with Shani Evenstein|Organizing the Education space at Wikimania 2019 - A conversation with Shani Evenstein]] *[[:outreach:Education/News/September 2019/Wiki Goes to School is back in three cities in Indonesia|Wiki Goes to School is back in three cities in Indonesia]] *[[:outreach:Education/News/September 2019/Wikipedia workshop at the Summer IT School for Teachers|Wikipedia workshop at the Summer IT School for Teachers]] *[[:outreach:Education/News/September 2019/WikiChallenge Ecoles d'Afrique 2019 is over|WikiChallenge Ecoles d'Afrique 2019 is over]] *[[:outreach:Education/News/September 2019/Wikipedia Education Program launched in Bangladesh|Wikipedia Education Program held at Netrokona Government College, Bangladesh]] *[[:outreach:Education/News/September 2019/Stepanakert WikiClub turns 4!|Stepanakert WikiClub turns 4!]] *[[:outreach:Education/News/September 2019/Wikimedia Indonesia trained the trainers through WikiPelatih 2019|Wikimedia Indonesia trained the trainers through WikiPelatih 2019]] *[[:outreach:Education/News/September 2019/Students learning Wikipedia editing by attending Wikicamp at Nabran|Students learning Wikipedia editing by attending Wikicamp at Nabran]] *[[:outreach:Education/News/September 2019/What is happening at Wikimedia Space?|What is happening at Wikimedia Space?]] </div> |} <div style="margin-top:10px; font-size:90%; padding-left:5px; font-family:Georgia, Palatino, Palatino Linotype, Times, Times New Roman, serif;">[[m:Education/Newsletter/About|About ''This Month in Education'']] · [[m:Global message delivery/Targets/This Month in Education|Subscribe/Unsubscribe]] · [[m:MassMessage|Global message delivery]] · For the team: [[:m:User:Romaine|Romaine]] ୦୧:୦୪, ୨ ଅକ୍ଟୋବର ୨୦୧୯ (IST)</div> <!-- Message sent by User:Romaine@metawiki using the list at https://meta.wikimedia.org/w/index.php?title=Global_message_delivery/Targets/This_Month_in_Education&oldid=19418815 --> == Invitation from WAM 2019 == [[File:WAM logo without text.svg|right|200px]] Hi WAM organizers! Hope you are all doing well! Now it's a great time to '''[[:m:Wikipedia Asian Month 2019#Communities_and_Organizers|sign up for the 2019 Wikipedia Asian Month]]''', which will take place in November this year (29 days left!). Here are some updates and improvements we will make for upcoming WAM. If you have any suggestions or thoughts, feel free to discuss on [[:m:Talk:Wikipedia Asian Month 2019|the meta talk page]]. #Please add your language project by 24th October 2019. Please indicate if you need multiple organisers by 29th October. #Please update your community members about you being the organiser of the WAM. #We want to host many onsite Edit-a-thons all over the world this year. If you would like to host one in your city, please [[:m:Wikipedia Asian Month 2019/Onsite edit-a-thon|take a look and sign up at this page]]. #Please encourage other organizers and participants to sign-up [[:m:Global message delivery/Targets/Wikipedia Asian Month Organisers|in this page]] to receive updates and news on Wikipedia Asian Month. #If you no longer want to receive the WAM organizer message, you can remove your username at [[:m:Global message delivery/Targets/Wikipedia Asian Month Organisers|this page]]. Reach out the WAM team here at the [[:m:Talk:Wikipedia Asian Month 2019|meta talk page]] if you have any questions. Best Wishes,<br /> [[User:Saileshpat|Sailesh Patnaik]] using [[ବ୍ୟବହାରକାରୀ:MediaWiki message delivery|MediaWiki message delivery]] ([[ବ୍ୟବହାରକାରୀଙ୍କ ଆଲୋଚନା:MediaWiki message delivery|ମୋ ଆଲୋଚନା]]) ୨୨:୩୩, ୨ ଅକ୍ଟୋବର ୨୦୧୯ (IST) <!-- Message sent by User:Saileshpat@metawiki using the list at https://meta.wikimedia.org/w/index.php?title=Global_message_delivery/Targets/Wikipedia_Asian_Month_Organisers&oldid=19195667 --> == ''This Month in GLAM'': September 2019 == {| style="width:100%;" | valign="top" align="center" style="border:1px gray solid; padding:1em;" | {| align="center" |- | style="text-align: center;" | [[File:This Month in GLAM logo 2018.png|350px|center|link=outreach:GLAM/Newsletter]]<br /> <hr /> <div style="font-size:12pt; font-family:Times New Roman; text-align:center;">[[outreach:GLAM/Newsletter/September 2019|<span style="color:darkslategray;">This Month in GLAM – Volume IX, Issue IX, September 2019</span>]]</div> <hr /><br /> |- style="text-align: center;" | <span style="font-size:12pt; font-family:Times New Roman;"> '''<u>Headlines</u>'''</span> |- style="font-size:10pt; font-family:Times New Roman; text-align:center;" | <div style="text-align:left; column-count:2; column-width:28em; -moz-column-count:2; -moz-column-width:28em; -webkit-column-count:2; -webkit-column-width:28em; vertical-align:top;"> * [[outreach:GLAM/Newsletter/September 2019/Contents/Colombia report|Colombia report]]: The GLAM team from Wikimedia Colombia in OpenConLatAm * [[outreach:GLAM/Newsletter/September 2019/Contents/Finland report|Finland report]]: Photographs and events * [[outreach:GLAM/Newsletter/September 2019/Contents/France report|France report]]: European Heritage Days * [[outreach:GLAM/Newsletter/September 2019/Contents/Indonesia report|Indonesia report]]: Image donation by Indonesian Air Force * [[outreach:GLAM/Newsletter/September 2019/Contents/Italy report|Italy report]]: Wikimedia Italia Summer School * [[outreach:GLAM/Newsletter/September 2019/Contents/Sweden report|Sweden report]]: Open cultural heritage; More libraries in Africa on Wikidata; Global MIL Week 2019 Feature Conference; Kulturhistoria som gymnasiearbete; Wiki Loves Monuments * [[outreach:GLAM/Newsletter/September 2019/Contents/UK report|UK report]]: Oxford, Khalili Collections and Endangered Archives * [[outreach:GLAM/Newsletter/September 2019/Contents/USA report|USA report]]: Hispanic Heritage and Disability Awareness Month * [[outreach:GLAM/Newsletter/September 2019/Contents/Special story|Special story]]: Help the Movement Learn about Content Campaigns & Supporting newcomers in Wikidata training courses! * [[outreach:GLAM/Newsletter/September 2019/Contents/Wikidata report|Wikidata report]]: Tie a knot in your handkerchief * [[outreach:GLAM/Newsletter/September 2019/Contents/WMF GLAM report|WMF GLAM report]]: GLAM Manager Role Announced! * [[outreach:GLAM/Newsletter/September 2019/Contents/Events|Calendar]]: October's GLAM events </div> |- | style="font-family:Times New Roman; text-align:center; font-size:85%;" | [[outreach:GLAM/Newsletter|Read this edition in full]] &bull; [[outreach:GLAM/Newsletter/September 2019/Single|Single-page]] |- | valign="top" colspan="2" style="padding:0.5em; font-family:Times New Roman;text-align:center; font-size:85%;" | To assist with preparing the newsletter, please visit the [[outreach:GLAM/Newsletter/Newsroom|newsroom]]. Past editions may be viewed [[outreach:GLAM/Newsletter/Archives|here]]. |- |} |} <div style="margin-top:10px; font-size:90%; padding-left:5px; font-family:Georgia, Palatino, Palatino Linotype, Times, Times New Roman, serif;">[[m:GLAM/Newsletter/About|About ''This Month in GLAM'']] · [[m:Global message delivery/Targets/GLAM|Subscribe/Unsubscribe]] · [[m:MassMessage|Global message delivery]] · [[:m:User:Romaine|Romaine]] ୨୩:୦୨, ୮ ଅକ୍ଟୋବର ୨୦୧୯ (IST)</div> <!-- Message sent by User:Romaine@metawiki using the list at https://meta.wikimedia.org/w/index.php?title=Global_message_delivery/Targets/GLAM&oldid=19436590 --> == This Month in Education: October 2019 == {| style="width:70%;" | valign="top" style="text-align:center; border:1px gray solid; padding:1em;" | <span style="font-weight:bold; color:#00A7E2; font-size:40px; font-family:'Helvetica Neue', Helvetica, Arial, sans-serif;">This Month in Education</span> <span style="font-weight:bold; color:#00A7E2; font-size:20px; font-family:'Helvetica Neue', Helvetica, Arial, sans-serif; width:900px;"> Volume 8 &#x2022; Issue 10 &#x2022; October 2019</span> ---- <span style="font-size:larger;">[[outreach:Education/Newsletter/October 2019|Contents]] &#x2022; [[outreach:Education/Newsletter/October 2019/Headlines|Headlines]] &#x2022; [[m:Global message delivery/Targets/This Month in Education|Subscribe]]</span> ---- <span style="color:white; font-size:26px; font-family:Montserrat; display:block; background:#92BFB1; width:100%;">In This Issue</span> <div style="text-align: left; column-count: 2; column-width: 35em; -moz-column-count: 2; -moz-column-width: 35em; -webkit-column-count: 2; -webkit-column-width: 35em;"> *[[outreach:Education/News/October 2019/Wikimedia Chile launched its new online course for school teachers|Wikimedia Chile launched its new online course for school teachers]] *[[outreach:Education/News/October 2019/Wikimedia Norway is developing an education program for Sámi students and universities teaching Sámi subjects|Wikimedia Norway is developing an education program for Sámi students and universities teaching Sámi subjects]] *[[outreach:Education/News/October 2019/Teachers Association of the Republic of Indonesia (PGRI) Keeps Improving Teachers’ Digital Literacy Through the Use of Wikipedia|Teachers Association of the Republic of Indonesia (PGRI) Keeps Improving Teachers’ Digital Literacy Through the Use of Wikipedia]] *[[outreach:Education/News/October 2019/Lectures on Wikipedia at the the University of Warsaw|Lectures on Wikipedia at the the University of Warsaw]] *[[outreach:Education/News/October 2019/Wikicamp in Armenia through the Eyes of Foreigners| Wikicamp in Armenia through the Eyes of Foreigners]] *[[outreach:Education/News/October 2019/New Wiki Education evaluation report of Wikidata courses published|New Wiki Education evaluation report of Wikidata courses published courses.]] *[[outreach:Education/News/October 2019/Youth Salon by VVIT WikiConnect along with Wikipedia & Education user group|Wikimedia 2030 Strategoy Youth Salon by VVIT WikiConnect]] *[[outreach:Education/News/October 2019/Wikimedia & Education Greenhouse – Highlights from the first unit of the online course|Wikimedia & Education Greenhouse – Highlights from the first unit of the online courses.]] *[[outreach:Education/News/September 2019/What is happening at Wikimedia Space?|What is happening at Wikimedia Space?]] </div> |} <div style="margin-top:10px; font-size:90%; padding-left:5px; font-family:Georgia, Palatino, Palatino Linotype, Times, Times New Roman, serif;">[[m:Education/Newsletter/About|About ''This Month in Education'']] · [[m:Global message delivery/Targets/This Month in Education|Subscribe/Unsubscribe]] · [[m:MassMessage|Global message delivery]] · For the team: [[:m:User:Romaine|Romaine]] ୧୪:୦୦, ୨୫ ଅକ୍ଟୋବର ୨୦୧୯ (IST)</div> <!-- Message sent by User:Romaine@metawiki using the list at https://meta.wikimedia.org/w/index.php?title=Global_message_delivery/Targets/This_Month_in_Education&oldid=19436525 --> == ''This Month in GLAM'': October 2019 == {| style="width:100%;" | valign="top" align="center" style="border:1px gray solid; padding:1em;" | {| align="center" |- | style="text-align: center;" | [[File:This Month in GLAM logo 2018.png|350px|center|link=outreach:GLAM/Newsletter]]<br /> <hr /> <div style="font-size:12pt; font-family:Times New Roman; text-align:center;">[[outreach:GLAM/Newsletter/October 2019|<span style="color:darkslategray;">This Month in GLAM – Volume IX, Issue X, October 2019</span>]]</div> <hr /><br /> |- style="text-align: center;" | <span style="font-size:12pt; font-family:Times New Roman;"> '''<u>Headlines</u>'''</span> |- style="font-size:10pt; font-family:Times New Roman; text-align:center;" | <div style="text-align:left; column-count:2; column-width:28em; -moz-column-count:2; -moz-column-width:28em; -webkit-column-count:2; -webkit-column-width:28em; vertical-align:top;"> * [[outreach:GLAM/Newsletter/October 2019/Contents/Australia report|Australia report]]: WikiD at the Design Museum * [[outreach:GLAM/Newsletter/October 2019/Contents/Colombia report|Colombia report]]: Wikimedia Colombia in Argentinean event * [[outreach:GLAM/Newsletter/October 2019/Contents/Czech Republic report|Czech Republic report]]: Wikipedia Week of Libraries in Broumov * [[outreach:GLAM/Newsletter/October 2019/Contents/Estonia report|Estonia report]]: Nordic cooperation + Wikisource + library information * [[outreach:GLAM/Newsletter/October 2019/Contents/Finland report|Finland report]]: Collaborative histories * [[outreach:GLAM/Newsletter/October 2019/Contents/France report|France report]]: GLAM working group at WMFr; Partnership with AAF * [[outreach:GLAM/Newsletter/October 2019/Contents/Indonesia report|Indonesia report]]: Numismatic items from Sumatran Numismatic Museum * [[outreach:GLAM/Newsletter/October 2019/Contents/Malaysia report|Malaysia report]]: Wikipedia Penang Meetup 2 @ Tuanku Fauziah Museum and Gallery, University of Science Malaysia * [[outreach:GLAM/Newsletter/October 2019/Contents/Netherlands report|Netherlands report]]: Share Your Data master classes for GLAMs; New project manager WMNL; Images from Africa * [[outreach:GLAM/Newsletter/October 2019/Contents/Norway report|Norway report]]: Radio Cinema at the National Library in Oslo * [[outreach:GLAM/Newsletter/October 2019/Contents/Sweden report|Sweden report]]: Nordic Museum publications on Wikidata and Commons; Wikipedia training in Härnösand; Open cultural heritage data in focus in Visby * [[outreach:GLAM/Newsletter/October 2019/Contents/UK report|UK report]]: Khalili; Museums + Tech; Oxford WIR placement ends * [[outreach:GLAM/Newsletter/October 2019/Contents/USA report|USA report]]: Spooky Autumn meetups * [[outreach:GLAM/Newsletter/October 2019/Contents/Special story|Special story]]: #WikiForHumanRights * [[outreach:GLAM/Newsletter/October 2019/Contents/Structured Data on Wikimedia Commons report|Structured Data on Wikimedia Commons report]]: Getting started, Tool highlights, Blog posts and presentations about SDC * [[outreach:GLAM/Newsletter/October 2019/Contents/Wikipedia Library report|Wikipedia Library report]]: Books & Bytes–Issue 35, July–August 2019 * [[outreach:GLAM/Newsletter/October 2019/Contents/Wikidata report|Wikidata report]]: We Are Seven * [[outreach:GLAM/Newsletter/October 2019/Contents/Wikimedia and Libraries User Group report|Wikimedia and Libraries User Group report]]: October 16th meeting minutes * [[outreach:GLAM/Newsletter/October 2019/Contents/Wikisource report|Wikisource report]]: Community Wishlist Survey 2020 and Wiki Advanced Training 2019 * [[outreach:GLAM/Newsletter/October 2019/Contents/WMF GLAM report|WMF GLAM report]]: 1Lib1Ref, Wikimedia Sweden Research and other updates * [[outreach:GLAM/Newsletter/October 2019/Contents/Events|Calendar]]: November's GLAM events </div> |- | style="font-family:Times New Roman; text-align:center; font-size:85%;" | [[outreach:GLAM/Newsletter|Read this edition in full]] &bull; [[outreach:GLAM/Newsletter/October 2019/Single|Single-page]] |- | valign="top" colspan="2" style="padding:0.5em; font-family:Times New Roman;text-align:center; font-size:85%;" | To assist with preparing the newsletter, please visit the [[outreach:GLAM/Newsletter/Newsroom|newsroom]]. Past editions may be viewed [[outreach:GLAM/Newsletter/Archives|here]]. |- |} |} <div style="margin-top:10px; font-size:90%; padding-left:5px; font-family:Georgia, Palatino, Palatino Linotype, Times, Times New Roman, serif;">[[m:GLAM/Newsletter/About|About ''This Month in GLAM'']] · [[m:Global message delivery/Targets/GLAM|Subscribe/Unsubscribe]] · [[m:MassMessage|Global message delivery]] · [[:m:User:Romaine|Romaine]] ୧୪:୩୧, ୧୨ ନଭେମ୍ବର ୨୦୧୯ (IST)</div> <!-- Message sent by User:Romaine@metawiki using the list at https://meta.wikimedia.org/w/index.php?title=Global_message_delivery/Targets/GLAM&oldid=19505891 --> == This Month in Education: November 2019 == {| style="width:70%;" | valign="top" style="text-align:center; border:1px gray solid; padding:1em;" | <span style="font-weight:bold; color:#00A7E2; font-size:40px; font-family:'Helvetica Neue', Helvetica, Arial, sans-serif;">This Month in Education</span> <span style="font-weight:bold; color:#00A7E2; font-size:20px; font-family:'Helvetica Neue', Helvetica, Arial, sans-serif; width:900px;"> Volume 8 &#x2022; Issue 11 &#x2022; November 2019</span> ---- <span style="font-size:larger;">[[outreach:Education/Newsletter/October 2019|Contents]] &#x2022; [[outreach:Education/Newsletter/October 2019/Headlines|Headlines]] &#x2022; [[m:Global message delivery/Targets/This Month in Education|Subscribe]]</span> ---- <span style="color:white; font-size:26px; font-family:Montserrat; display:block; background:#92BFB1; width:100%;">In This Issue</span> <div style="text-align: left; column-count: 2; column-width: 35em; -moz-column-count: 2; -moz-column-width: 35em; -webkit-column-count: 2; -webkit-column-width: 35em;"> *[[:outreach:Education/News/November 2019/GOES for Ghana|Wikimedians aim to make a difference in the lives of students in Ghana with support from the Wikimedia & Education Greenhouse]] *[[:outreach:Education/News/November 2019/The Third "Editatón WikiUNAM"|The Third "Editatón WikiUNAM"]] *[[:outreach:Education/News/November 2019/Spreading Free Knowledge in the Land of Minangkabau|Spreading Free Knowledge in the Land of Minangkabau]] *[[:outreach:Education/News/November 2019/What can we learn from the Open Education movement about attaining educational SDG in the digital age?|What can we learn from the Open Education movement about attaining educational SDG in the digital age?]] *[[:outreach:Education/News/November 2019/We are highlighting the work User:Ixocactus for his contributions in Wikimedia & Education‎| We are highlighting the work of User:Ixocactus this month‎]] *[[:outreach:Education/News/November 2019/“Olympic sports through history” on Serbian Wikipedia|“Olympic sports through history” on Serbian Wikipedia courses.]] *[[:outreach:Education/News/November 2019/Workshops with Wiki Club members|Workshops with Wiki Club members]] *[[:outreach:Education/News/November 2019/"Learning about other Culture" SEABA School, Lehragaga|"Learning about other Culture" SEABA School, Lehragaga.]] *[[:outreach:Education/News/November 2019/What is happening at Wikimedia Space?|What is happening at Wikimedia Space?]] </div> |} <div style="margin-top:10px; font-size:90%; padding-left:5px; font-family:Georgia, Palatino, Palatino Linotype, Times, Times New Roman, serif;">[[m:Education/Newsletter/About|About ''This Month in Education'']] · [[m:Global message delivery/Targets/This Month in Education|Subscribe/Unsubscribe]] · [[m:MassMessage|Global message delivery]] · For the team: [[:m:User:Romaine|Romaine]] ୦୮:୪୫, ୨୯ ନଭେମ୍ବର ୨୦୧୯ (IST)</div> <!-- Message sent by User:Romaine@metawiki using the list at https://meta.wikimedia.org/w/index.php?title=Global_message_delivery/Targets/This_Month_in_Education&oldid=19589002 --> == ''This Month in GLAM'': November 2019 == {| style="width:100%;" | valign="top" align="center" style="border:1px gray solid; padding:1em;" | {| align="center" |- | style="text-align: center;" | [[File:This Month in GLAM logo 2018.png|350px|center|link=outreach:GLAM/Newsletter]]<br /> <hr /> <div style="font-size:12pt; font-family:Times New Roman; text-align:center;">[[outreach:GLAM/Newsletter/November 2019|<span style="color:darkslategray;">This Month in GLAM – Volume IX, Issue XI, November 2019</span>]]</div> <hr /><br /> |- style="text-align: center;" | <span style="font-size:12pt; font-family:Times New Roman;"> '''<u>Headlines</u>'''</span> |- style="font-size:10pt; font-family:Times New Roman; text-align:center;" | <div style="text-align:left; column-count:2; column-width:28em; -moz-column-count:2; -moz-column-width:28em; -webkit-column-count:2; -webkit-column-width:28em; vertical-align:top;"> * [[outreach:GLAM/Newsletter/November 2019/Contents/Australia report|Australia report]]: Wiki Loves Monuments * [[outreach:GLAM/Newsletter/November 2019/Contents/Finland report|Finland report]]: Combining the old and the new * [[outreach:GLAM/Newsletter/November 2019/Contents/France report|France report]]: Wikimedia training workshops; Conference in the city of Arles * [[outreach:GLAM/Newsletter/November 2019/Contents/Netherlands report|Netherlands report]]: IHLIA starts monthly Wikipedia writing sessions, Wiki Techstorm 2019 * [[outreach:GLAM/Newsletter/November 2019/Contents/New Zealand report|New Zealand report]]: Wellington talks and edit-a-thons * [[outreach:GLAM/Newsletter/November 2019/Contents/Poland report|Poland report]]: Transgressing the boundaries of internal academic discourse * [[outreach:GLAM/Newsletter/November 2019/Contents/Sweden report|Sweden report]]: Minor grants and Library training * [[outreach:GLAM/Newsletter/November 2019/Contents/USA report|USA report]]: A busy conference season, a new Caribbean community and introducing a tool for adding artwork metadata * [[outreach:GLAM/Newsletter/November 2019/Contents/Structured Data on Wikimedia Commons report|Structured Data on Wikimedia Commons report]]: Continued development, documentation, and blog posts * [[outreach:GLAM/Newsletter/November 2019/Contents/Wikipedia Library report|Wikipedia Library report]]: Books & Bytes-Issue 36, September–October 2019 * [[outreach:GLAM/Newsletter/November 2019/Contents/Wikidata report|Wikidata report]]: Research published * [[outreach:GLAM/Newsletter/November 2019/Contents/Wikisource report|Wikisource report]]: Results of Community Wishlist Survey 2020 * [[outreach:GLAM/Newsletter/November 2019/Contents/Events|Calendar]]: December's GLAM events </div> |- | style="font-family:Times New Roman; text-align:center; font-size:85%;" | [[outreach:GLAM/Newsletter|Read this edition in full]] &bull; [[outreach:GLAM/Newsletter/November 2019/Single|Single-page]] |- | valign="top" colspan="2" style="padding:0.5em; font-family:Times New Roman;text-align:center; font-size:85%;" | To assist with preparing the newsletter, please visit the [[outreach:GLAM/Newsletter/Newsroom|newsroom]]. Past editions may be viewed [[outreach:GLAM/Newsletter/Archives|here]]. |- |} |} <div style="margin-top:10px; font-size:90%; padding-left:5px; font-family:Georgia, Palatino, Palatino Linotype, Times, Times New Roman, serif;">[[m:GLAM/Newsletter/About|About ''This Month in GLAM'']] · [[m:Global message delivery/Targets/GLAM|Subscribe/Unsubscribe]] · [[m:MassMessage|Global message delivery]] · [[:m:User:Romaine|Romaine]] ୧୯:୩୪, ୧୦ ଡିସେମ୍ବର ୨୦୧୯ (IST)</div> <!-- Message sent by User:Romaine@metawiki using the list at https://meta.wikimedia.org/w/index.php?title=Global_message_delivery/Targets/GLAM&oldid=19624126 --> == ''This Month in GLAM'': December 2019 == {| style="width:100%;" | valign="top" align="center" style="border:1px gray solid; padding:1em;" | {| align="center" |- | style="text-align: center;" | [[File:This Month in GLAM logo 2018.png|350px|center|link=outreach:GLAM/Newsletter]]<br /> <hr /> <div style="font-size:12pt; font-family:Times New Roman; text-align:center;">[[outreach:GLAM/Newsletter/December 2019|<span style="color:darkslategray;">This Month in GLAM – Volume IX, Issue XII, December 2019</span>]]</div> <hr /><br /> |- style="text-align: center;" | <span style="font-size:12pt; font-family:Times New Roman;"> '''<u>Headlines</u>'''</span> |- style="font-size:10pt; font-family:Times New Roman; text-align:center;" | <div style="text-align:left; column-count:2; column-width:28em; -moz-column-count:2; -moz-column-width:28em; -webkit-column-count:2; -webkit-column-width:28em; vertical-align:top;"> * [[outreach:GLAM/Newsletter/December 2019/Contents/Armenia report|Armenia report]]: GLAM+Wikidata Collaboration between Armenia and Albania * [[outreach:GLAM/Newsletter/December 2019/Contents/Czech Republic report|Czech Republic report]]: Edit-a-thon Prachatice 2 * [[outreach:GLAM/Newsletter/December 2019/Contents/Kosovo report|Kosovo report]]: Transitional Justice edit-a-thon held in Prishtina * [[outreach:GLAM/Newsletter/December 2019/Contents/New Zealand report|New Zealand report]]: A Wikipedian in Residence and a Wikipedian writes * [[outreach:GLAM/Newsletter/December 2019/Contents/Norway report|Norway report]]: Plaintext Wikipedia dumps for the National Library * [[outreach:GLAM/Newsletter/December 2019/Contents/Sweden report|Sweden report]]: Swedish Performing Arts Agency; Bibliographic data about Swedish periodicals * [[outreach:GLAM/Newsletter/December 2019/Contents/USA report|USA report]]: White Elephant; WikiWednesday Salon; Cascadia Wikimedians annual meeting * [[outreach:GLAM/Newsletter/December 2019/Contents/Structured Data on Wikimedia Commons report|Structured Data on Wikimedia Commons report]]: New blog posts * [[outreach:GLAM/Newsletter/December 2019/Contents/Wikidata report|Wikidata report]]: Job vacancies and item 80 million * [[outreach:GLAM/Newsletter/December 2019/Contents/WMF GLAM report|WMF GLAM report]]: Mapping GLAM-Wiki collaborations * [[outreach:GLAM/Newsletter/December 2019/Contents/Events|Calendar]]: January's GLAM events </div> |- | style="font-family:Times New Roman; text-align:center; font-size:85%;" | [[outreach:GLAM/Newsletter|Read this edition in full]] &bull; [[outreach:GLAM/Newsletter/December 2019/Single|Single-page]] |- | valign="top" colspan="2" style="padding:0.5em; font-family:Times New Roman;text-align:center; font-size:85%;" | To assist with preparing the newsletter, please visit the [[outreach:GLAM/Newsletter/Newsroom|newsroom]]. Past editions may be viewed [[outreach:GLAM/Newsletter/Archives|here]]. |- |} |} <div style="margin-top:10px; font-size:90%; padding-left:5px; font-family:Georgia, Palatino, Palatino Linotype, Times, Times New Roman, serif;">[[m:GLAM/Newsletter/About|About ''This Month in GLAM'']] · [[m:Global message delivery/Targets/GLAM|Subscribe/Unsubscribe]] · [[m:MassMessage|Global message delivery]] · [[:m:User:Romaine|Romaine]] ୨୧:୫୪, ୧୧ ଜାନୁଆରୀ ୨୦୨୦ (IST)</div> <!-- Message sent by User:Romaine@metawiki using the list at https://meta.wikimedia.org/w/index.php?title=Global_message_delivery/Targets/GLAM&oldid=19644376 --> == This Month in Education: January 2020 == {| style="width:70%;" | valign="top" style="text-align:center; border:1px gray solid; padding:1em;" | <span style="font-weight:bold; color:#00A7E2; font-size:40px; font-family:'Helvetica Neue', Helvetica, Arial, sans-serif;">This Month in Education</span> <span style="font-weight:bold; color:#00A7E2; font-size:20px; font-family:'Helvetica Neue', Helvetica, Arial, sans-serif; width:900px;"> Volume 9 &bull; Issue 1 &bull; January 2020</span> ---- <span style="font-size:larger;">[[outreach:Education/Newsletter/January 2019|Contents]] &bull; [[outreach:Education/Newsletter/January 2019/Headlines|Headlines]] &bull; [[:m:Global message delivery/Targets/This Month in Education|Subscribe]]</span> ---- <span style="color:white; font-size:26px; font-family:Montserrat; display:block; background:#92BFB1; width:100%;">In This Issue</span> <div style="text-align: left; column-count: 2; column-width: 35em; -moz-column-count: 2; -moz-column-width: 35em; -webkit-column-count: 2; -webkit-column-width: 35em;"> * [[:outreach:Education/News/January 2020/Featured education community member of January 2020|Meet this month's featured Wikimedia & Education community member: User:Parvathisri]] * [[:outreach:Education/News/January 2020/Alva's college collaboration|Alva's college collaboration]] * [[:outreach:Education/News/January 2020/EtnoWiki strikes again!|EtnoWiki strikes again in Poland!]] * [[:outreach:Education/News/January 2020/Internship program: Engaging New Volunteers to Join the Community|Internship program: Engaging New Volunteers to Join the Community]] * [[:outreach:Education/News/January 2020/Joint translations as language studying tool in Karvachar’s Wikiclub|Joint translations as language studying tool in Karvachar’s Wikiclub]] * [[:outreach:Education/News/January 2020/Selet WikiSchool introduces Wikinews and other Wikimedia projects|Selet WikiSchool introduces Wikinews and other Wikimedia projects]] * [[:outreach:Education/News/January 2020/Training of Trainers for Teachers in South Sulawesi Was Organized For the First Time|Training of Trainers for Teachers in South Sulawesi Was Organized For the First Time]] * [[:outreach:Education/News/January 2020/Twenty video tutorials in Serbian language on editing Wikipedia|Twenty video tutorials in Serbian language on editing Wikipedia]] * [[:outreach:Education/News/January 2020/Updates from Wikimedia Education database edit-a-thon|Updates from Wikimedia Education database edit-a-thon]] * [[:outreach:Education/News/January 2020/Wiki Club Ohrid grows|Wiki Club Ohrid grows]] * [[:outreach:Education/News/January 2020/Wiki Masuk Sekolah (Wiki Goes to School) Involved the Students in Producing and Sharing Knowledge Through Wikipedia|Wiki Masuk Sekolah (Wiki Goes to School) Involved the Students in Producing and Sharing Knowledge Through Wikipedia]] * [[:outreach:Education/News/January 2020/Wikiclassroom as a New Means of Gaining Knowledge|Wikiclassroom as a New Means of Gaining Knowledge]] * [[:outreach:Education/News/January 2020/Wikimedia & Education Greenhouse – Highlights from the second unit of the online course|Wikimedia & Education Greenhouse – Highlights from the second unit of the online course]] * [[:outreach:Education/News/January 2020/WoALUG collaboration with educational institution BONEVET in Prishtina|WoALUG collaboration with educational institution BONEVET in Prishtina]] </div> |} <div style="margin-top:10px; font-size:90%; padding-left:5px; font-family:Georgia, Palatino, Palatino Linotype, Times, Times New Roman, serif;">[[m:Education/Newsletter/About|About ''This Month in Education'']] · [[m:Global message delivery/Targets/This Month in Education|Subscribe/Unsubscribe]] · [[m:MassMessage|Global message delivery]] · For the team: [[:m:User:Romaine|Romaine]] ୧୨:୫୬, ୩ ଫେବୃଆରୀ ୨୦୨୦ (IST)</div> <!-- Message sent by User:Romaine@metawiki using the list at https://meta.wikimedia.org/w/index.php?title=Global_message_delivery/Targets/This_Month_in_Education&oldid=19722205 --> == ''This Month in GLAM'': January 2020 == {| style="width:100%;" | valign="top" align="center" style="border:1px gray solid; padding:1em;" | {| align="center" |- | style="text-align: center;" | [[File:This Month in GLAM logo 2018.png|350px|center|link=outreach:GLAM/Newsletter]]<br /> <hr /> <div style="font-size:12pt; font-family:Times New Roman; text-align:center;">[[outreach:GLAM/Newsletter/January 2020|<span style="color:darkslategray;">This Month in GLAM – Volume X, Issue I, January 2020</span>]]</div> <hr /><br /> |- style="text-align: center;" | <span style="font-size:12pt; font-family:Times New Roman;"> '''<u>Headlines</u>'''</span> |- style="font-size:10pt; font-family:Times New Roman; text-align:center;" | <div style="text-align:left; column-count:2; column-width:28em; -moz-column-count:2; -moz-column-width:28em; -webkit-column-count:2; -webkit-column-width:28em; vertical-align:top;"> * [[outreach:GLAM/Newsletter/January 2020/Contents/Australia report|Australia report]]: Burning * [[outreach:GLAM/Newsletter/January 2020/Contents/Finland report|Finland report]]: Wikiviews from Benin: Wikipedia in the Tower of Babel * [[outreach:GLAM/Newsletter/January 2020/Contents/France report|France report]]: Paris musées; Bibliothèque Sainte Geneviève * [[outreach:GLAM/Newsletter/January 2020/Contents/Indonesia report|Indonesia report]]: 1st PD Day in Indonesia; visitation to GLAM institutions * [[outreach:GLAM/Newsletter/January 2020/Contents/Italy report|Italy report]]: Brand new and old faithful wikimedian in residence! * [[outreach:GLAM/Newsletter/January 2020/Contents/New Zealand report|New Zealand report]]: Macrons and museums * [[outreach:GLAM/Newsletter/January 2020/Contents/Norway report|Norway report]]: Sámi cultural heritage * [[outreach:GLAM/Newsletter/January 2020/Contents/Sweden report|Sweden report]]: FindingGLAMs Challenge; Art by Edvard Munch from the Thiel Gallery; More European archives on Wikidata; OpenGLAM now! – watch the presentations; Wikipedia in Libraries * [[outreach:GLAM/Newsletter/January 2020/Contents/Switzerland report|Switzerland report]]: Wikidata for Libraries Hackday Series * [[outreach:GLAM/Newsletter/January 2020/Contents/USA report|USA report]]: Knowledge Graphs and Meetups * [[outreach:GLAM/Newsletter/January 2020/Contents/Special story|Special story]]: New Book * [[outreach:GLAM/Newsletter/January 2020/Contents/Events|Calendar]]: February's GLAM events </div> |- | style="font-family:Times New Roman; text-align:center; font-size:85%;" | [[outreach:GLAM/Newsletter|Read this edition in full]] &bull; [[outreach:GLAM/Newsletter/January 2020/Single|Single-page]] |- | valign="top" colspan="2" style="padding:0.5em; font-family:Times New Roman;text-align:center; font-size:85%;" | To assist with preparing the newsletter, please visit the [[outreach:GLAM/Newsletter/Newsroom|newsroom]]. Past editions may be viewed [[outreach:GLAM/Newsletter/Archives|here]]. |- |} |} <div style="margin-top:10px; font-size:90%; padding-left:5px; font-family:Georgia, Palatino, Palatino Linotype, Times, Times New Roman, serif;">[[m:GLAM/Newsletter/About|About ''This Month in GLAM'']] · [[m:Global message delivery/Targets/GLAM|Subscribe/Unsubscribe]] · [[m:MassMessage|Global message delivery]] · [[:m:User:Romaine|Romaine]] ୦୦:୫୯, ୧୧ ଫେବୃଆରୀ ୨୦୨୦ (IST)</div> <!-- Message sent by User:Romaine@metawiki using the list at https://meta.wikimedia.org/w/index.php?title=Global_message_delivery/Targets/GLAM&oldid=19782286 --> == This Month in Education: February 2020 == {| style="width:70%;" | valign="top" style="text-align:center; border:1px gray solid; padding:1em;" |<span style="font-weight:bold; color:#00A7E2; font-size:40px; font-family:'Helvetica Neue', Helvetica, Arial, sans-serif;">This Month in Education</span> <span style="font-weight:bold; color:#00A7E2; font-size:20px; font-family:'Helvetica Neue', Helvetica, Arial, sans-serif; width:900px;"> Volume 9 &#x2022; Issue 1 &#x2022; February 2020</span> ----<span style="font-size:larger;">[[outreach:Education/Newsletter/February 2020|Contents]] &#x2022; [[outreach:Education/Newsletter/February 2020/Headlines|Headlines]] &#x2022; [[m:Global message delivery/Targets/This Month in Education|Subscribe]]</span> ----<span style="color:white; font-size:26px; font-family:Montserrat; display:block; background:#92BFB1; width:100%;">In This Issue</span> <div style="text-align: left; column-count: 2; column-width: 35em; -moz-column-count: 2; -moz-column-width: 35em; -webkit-column-count: 2; -webkit-column-width: 35em;"> * [[:outreach:Education/News/February 2020/Featured education community member of February 2020|Featured education community member of February 2020]] * [[:outreach:Education/News/February 2020/Wikipedia in Mayan Language|Wikipedia in Mayan Language]] * [[:outreach:Education/News/February 2020/Open Education Week - events with Wikimedia Poland|Open Education Week - events with Wikimedia Poland]] * [[:outreach:Education/News/February 2020/Youngest wikimedians ever editing Txikipedia|Youngest wikimedians ever editing Txikipedia]] * [[:outreach:Education/News/February 2020/Fashion and digital citizenship at Bath Spa University|Fashion and digital citizenship at Bath Spa University]] * [[:outreach:Education/News/February 2020/WoALUG and REC Albania continue their collaboration in Wikimedia Education|WoALUG and REC Albania continue their collaboration in Wikimedia Education]] * [[:outreach:Education/News/February 2020/Respati Project|Respati Project]] </div> |} <div style="margin-top:10px; font-size:90%; padding-left:5px; font-family:Georgia, Palatino, Palatino Linotype, Times, Times New Roman, serif;">[[m:Education/Newsletter/About|About ''This Month in Education'']] · [[m:Global message delivery/Targets/This Month in Education|Subscribe/Unsubscribe]] · [[m:MassMessage|Global message delivery]] · For the team: [[:m:User:Romaine|Romaine]] ୦୩:୩୬, ୪ ମାର୍ଚ୍ଚ ୨୦୨୦ (IST)</div> <!-- Message sent by User:Romaine@metawiki using the list at https://meta.wikimedia.org/w/index.php?title=Global_message_delivery/Targets/This_Month_in_Education&oldid=19845865 --> == ''This Month in GLAM'': February 2020 == {| style="width:100%;" | valign="top" align="center" style="border:1px gray solid; padding:1em;" | {| align="center" |- | style="text-align: center;" | [[File:This Month in GLAM logo 2018.png|350px|center|link=outreach:GLAM/Newsletter]]<br /> <hr /> <div style="font-size:12pt; font-family:Times New Roman; text-align:center;">[[outreach:GLAM/Newsletter/February 2020|<span style="color:darkslategray;">This Month in GLAM – Volume X, Issue II, February 2020</span>]]</div> <hr /><br /> |- style="text-align: center;" | <span style="font-size:12pt; font-family:Times New Roman;"> '''<u>Headlines</u>'''</span> |- style="font-size:10pt; font-family:Times New Roman; text-align:center;" | <div style="text-align:left; column-count:2; column-width:28em; -moz-column-count:2; -moz-column-width:28em; -webkit-column-count:2; -webkit-column-width:28em; vertical-align:top;"> * [[outreach:GLAM/Newsletter/February 2020/Contents/Armenia report|Armenia report]]: Wiki project on Museums with My Armenia * [[outreach:GLAM/Newsletter/February 2020/Contents/Brazil report|Brazil report]]: Moreira Salles Institute GLAM initiative in Brazil * [[outreach:GLAM/Newsletter/February 2020/Contents/Finland report|Finland report]]: The Helsinki then and now exhibition * [[outreach:GLAM/Newsletter/February 2020/Contents/France report|France report]]: GLAM related blogposts * [[outreach:GLAM/Newsletter/February 2020/Contents/Indonesia report|Indonesia report]]: Proposing collaboration with museums in Bali; First Wikisource training in the region * [[outreach:GLAM/Newsletter/February 2020/Contents/Netherlands report|Netherlands report]]: Students write articles about Media artists, Public Domain Day 2020, Wiki Goes Caribbean, WikiFridays at Ihlia - Wikimedia Nederland in January & February 2020 * [[outreach:GLAM/Newsletter/February 2020/Contents/Norway report|Norway report]]: Wikipedia editing workshop with the Norwegian Network for Museums * [[outreach:GLAM/Newsletter/February 2020/Contents/Serbia report|Serbia report]]: Great dedication of librarians * [[outreach:GLAM/Newsletter/February 2020/Contents/Sweden report|Sweden report]]: Historic photos; Support for international Wikimedia community; Library training tour; Many GLAMs improved on Wikidata * [[outreach:GLAM/Newsletter/February 2020/Contents/UK report|UK report]]: Kimonos and Khalili * [[outreach:GLAM/Newsletter/February 2020/Contents/Ukraine report|Ukraine report]]: Winning photos Wiki Loves Monuments shown in different cities; Libraries Lead an All-Ukrainian Challenge * [[outreach:GLAM/Newsletter/February 2020/Contents/USA report|USA report]]: Black History Month and Open Access Anniversaries * [[outreach:GLAM/Newsletter/February 2020/Contents/Structured Data on Wikimedia Commons report|Structured Data on Wikimedia Commons report]]: Summary of pilot projects, and what's next * [[outreach:GLAM/Newsletter/February 2020/Contents/Wikidata report|Wikidata report]]: Leap into Wikidata! * [[outreach:GLAM/Newsletter/February 2020/Contents/WMF GLAM report|WMF GLAM report]]: New Team Leadership, GLAM-Focused Grants Review, OpenGLAM Declaration Research * [[outreach:GLAM/Newsletter/February 2020/Contents/Events|Calendar]]: March's GLAM events </div> |- | style="font-family:Times New Roman; text-align:center; font-size:85%;" | [[outreach:GLAM/Newsletter|Read this edition in full]] &bull; [[outreach:GLAM/Newsletter/February 2020/Single|Single-page]] |- | valign="top" colspan="2" style="padding:0.5em; font-family:Times New Roman;text-align:center; font-size:85%;" | To assist with preparing the newsletter, please visit the [[outreach:GLAM/Newsletter/Newsroom|newsroom]]. Past editions may be viewed [[outreach:GLAM/Newsletter/Archives|here]]. |- |} |} <div style="margin-top:10px; font-size:90%; padding-left:5px; font-family:Georgia, Palatino, Palatino Linotype, Times, Times New Roman, serif;">[[m:GLAM/Newsletter/About|About ''This Month in GLAM'']] · [[m:Global message delivery/Targets/GLAM|Subscribe/Unsubscribe]] · [[m:MassMessage|Global message delivery]] · [[:m:User:Romaine|Romaine]] ୦୭:୩୨, ୧୦ ମାର୍ଚ୍ଚ ୨୦୨୦ (IST)</div> <!-- Message sent by User:Romaine@metawiki using the list at https://meta.wikimedia.org/w/index.php?title=Global_message_delivery/Targets/GLAM&oldid=19882815 --> == This Month in Education: March 2020 == {| style="width:70%;" | valign="top" style="text-align:center; border:1px gray solid; padding:1em;" |<span style="font-weight:bold; color:#00A7E2; font-size:40px; font-family:'Helvetica Neue', Helvetica, Arial, sans-serif;">This Month in Education</span> <span style="font-weight:bold; color:#00A7E2; font-size:20px; font-family:'Helvetica Neue', Helvetica, Arial, sans-serif; width:900px;"> Volume 9 &#x2022; Issue 3 &#x2022; March 2020</span> ---- <span style="font-size:larger;">[[outreach:Education/Newsletter/March 2020|Contents]] &#x2022; [[outreach:Education/Newsletter/March 2020/Headlines|Headlines]] &#x2022; [[m:Global message delivery/Targets/This Month in Education|Subscribe]]</span> ---- <span style="color:white; font-size:26px; font-family:Montserrat; display:block; background:#92BFB1; width:100%;">In This Issue</span> <div style="text-align: left; column-count: 2; column-width: 35em; -moz-column-count: 2; -moz-column-width: 35em; -webkit-column-count: 2; -webkit-column-width: 35em;"> * [[outreach:Education/News/March 2020/An Update on Wikimedia Indonesia’s Education Program|An Update on Wikimedia Indonesia’s Education Program]] * [[outreach:Education/News/March 2020/Education Program in CUC Sur, Jalisco, México|Education Program in CUC Sur, Jalisco, México]] * [[outreach:Education/News/March 2020/Featured education community member of March 2020|Meet this month's featured Wikimedia & Education community member: Amber Berson]] * [[outreach:Education/News/March 2020/Enhancing Armenian Wikipedia with professional articles|Enhancing Armenian Wikipedia with professional articles]] * [[outreach:Education/News/March 2020/How collaborations and perseverance contributed to an especially impactful educational project|How collaborations and perseverance contributed to an especially impactful educational project]] * [[outreach:Education/News/March 2020/Wikimedia Argentina carried out the first training program in education and Human Rights for the Wikimedia Movement|Wikimedia Argentina carried out the first training program in education and Human Rights for the Wikimedia Movement]] </div> |} <div style="margin-top:10px; font-size:90%; padding-left:5px; font-family:Georgia, Palatino, Palatino Linotype, Times, Times New Roman, serif;">[[m:Education/Newsletter/About|About ''This Month in Education'']] · [[m:Global message delivery/Targets/This Month in Education|Subscribe/Unsubscribe]] · [[m:MassMessage|Global message delivery]] · For the team: [[:m:User:Romaine|Romaine]] ୨୧:୦୦, ୩୦ ମାର୍ଚ୍ଚ ୨୦୨୦ (IST)</div> <!-- Message sent by User:Romaine@metawiki using the list at https://meta.wikimedia.org/w/index.php?title=Global_message_delivery/Targets/This_Month_in_Education&oldid=19864438 --> == ''This Month in GLAM'': March 2020 == {| style="width:100%;" | valign="top" align="center" style="border:1px gray solid; padding:1em;" | {| align="center" |- | style="text-align: center;" | [[File:This Month in GLAM logo 2018.png|350px|center|link=outreach:GLAM/Newsletter]]<br /> <hr /> <div style="font-size:12pt; font-family:Times New Roman; text-align:center;">[[outreach:GLAM/Newsletter/March 2020|<span style="color:darkslategray;">This Month in GLAM – Volume X, Issue III, March 2020</span>]]</div> <hr /><br /> |- style="text-align: center;" | <span style="font-size:12pt; font-family:Times New Roman;"> '''<u>Headlines</u>'''</span> |- style="font-size:10pt; font-family:Times New Roman; text-align:center;" | <div style="text-align:left; column-count:2; column-width:28em; -moz-column-count:2; -moz-column-width:28em; -webkit-column-count:2; -webkit-column-width:28em; vertical-align:top;"> * [[outreach:GLAM/Newsletter/March 2020/Contents/Australia report|Australia report]]: Know My Name; Public libraries of Queensland join Wikidata * [[outreach:GLAM/Newsletter/March 2020/Contents/Colombia report|Colombia report]]: Gender gap, Wikipedia and Libraries from the GLAM team * [[outreach:GLAM/Newsletter/March 2020/Contents/France report|France report]]: WikiGoths; WikiTopia Archives * [[outreach:GLAM/Newsletter/March 2020/Contents/Indonesia report|Indonesia report]]: Volunteers' meet-up; Wiki Cinta Budaya 2020 structured data edit-a-thon * [[outreach:GLAM/Newsletter/March 2020/Contents/Ireland report|Ireland report]]: Video tutorials; Celtic Knot Conference 2020 * [[outreach:GLAM/Newsletter/March 2020/Contents/Kosovo report|Kosovo report]]: WoALUG and NGO Germin call Albanian Diaspora to contribute to Wikipedia * [[outreach:GLAM/Newsletter/March 2020/Contents/Netherlands report|Netherlands report]]: Nationaal Museum van Wereldculturen contributes to Wikimedia Commons again; Student research on GLAM-Wiki at Erasmus University Rotterdam * [[outreach:GLAM/Newsletter/March 2020/Contents/Serbia report|Serbia report]]: March Highlights - Everything is postponed * [[outreach:GLAM/Newsletter/March 2020/Contents/Sweden report|Sweden report]]: FindingGLAMs; Wikipedia in libraries; Art from the Thiel Gallery Collections; Kulturhistoria som gymnasiearbete * [[outreach:GLAM/Newsletter/March 2020/Contents/UK report|UK report]]: Colourful Kimonos from Khalili * [[outreach:GLAM/Newsletter/March 2020/Contents/USA report|USA report]]: Women & Editing in the time of virus * [[outreach:GLAM/Newsletter/March 2020/Contents/Special story|Special story]]: COVID-19 * [[outreach:GLAM/Newsletter/March 2020/Contents/Wikidata report|Wikidata report]]: Lockdown Levellings * [[outreach:GLAM/Newsletter/March 2020/Contents/WMF GLAM report|WMF GLAM report]]: Mapping GLAM-Wiki collaborations * [[outreach:GLAM/Newsletter/March 2020/Contents/Events|Calendar]]: April's GLAM events </div> |- | style="font-family:Times New Roman; text-align:center; font-size:85%;" | [[outreach:GLAM/Newsletter|Read this edition in full]] &bull; [[outreach:GLAM/Newsletter/March 2020/Single|Single-page]] |- | valign="top" colspan="2" style="padding:0.5em; font-family:Times New Roman;text-align:center; font-size:85%;" | To assist with preparing the newsletter, please visit the [[outreach:GLAM/Newsletter/Newsroom|newsroom]]. Past editions may be viewed [[outreach:GLAM/Newsletter/Archives|here]]. |- |} |} <div style="margin-top:10px; font-size:90%; padding-left:5px; font-family:Georgia, Palatino, Palatino Linotype, Times, Times New Roman, serif;">[[m:GLAM/Newsletter/About|About ''This Month in GLAM'']] · [[m:Global message delivery/Targets/GLAM|Subscribe/Unsubscribe]] · [[m:MassMessage|Global message delivery]] · [[:m:User:Romaine|Romaine]] ୧୩:୫୪, ୯ ଅପ୍ରେଲ ୨୦୨୦ (IST)</div> <!-- Message sent by User:Romaine@metawiki using the list at https://meta.wikimedia.org/w/index.php?title=Global_message_delivery/Targets/GLAM&oldid=19949739 --> == This Month in Education: April 2020 == {| style="width:70%;" | valign="top" style="text-align:center; border:1px gray solid; padding:1em;" | <span style="font-weight:bold; color:#00A7E2; font-size:40px; font-family:'Helvetica Neue', Helvetica, Arial, sans-serif;">This Month in Education</span> <span style="font-weight:bold; color:#00A7E2; font-size:20px; font-family:'Helvetica Neue', Helvetica, Arial, sans-serif; width:900px;"> Volume 9 &#x2022; Issue 4 &#x2022; April 2020</span> ---- <span style="font-size:larger;">[[outreach:Education/Newsletter/April 2020|Contents]] &#x2022; [[outreach:Education/Newsletter/April 2020/Headlines|Headlines]] &#x2022; [[m:Global message delivery/Targets/This Month in Education|Subscribe]]</span> ---- <span style="color:white; font-size:26px; font-family:Montserrat; display:block; background:#92BFB1; width:100%;">In This Issue</span> <div style="text-align: left; column-count: 2; column-width: 35em; -moz-column-count: 2; -moz-column-width: 35em; -webkit-column-count: 2; -webkit-column-width: 35em;"> * [[outreach:Education/News/April 2020/ Wikipedia Reveals New Sides of Translation|Wikipedia Reveals New Sides of Translation]] * [[outreach:Education/News/April 2020/Education Webinars organized by Wikimedia México|Education Webinars organized by Wikimedia México]] * [[outreach:Education/News/April 2020/Fact checking tool with library under cc-license|Fact checking tool with library under cc-license]] * [[outreach:Education/News/April 2020/Fast help for schools: An interactive platform for Open Educational Resources|Fast help for schools: An interactive platform for Open Educational Resources]] * [[outreach:Education/News/April 2020/Featured education community member of April 2020|Meet this month's featured Wikimedia & Education community member]] * [[outreach:Education/News/April 2020/Wiki Club Ashesi Welcomes Onboard a New Patron|Wiki Club Ashesi Welcomes Onboard a New Patron]] * [[outreach:Education/News/April 2020/Wiki-school project with Wikimedia Poland|Wiki-school. A new program for teachers in Poland]] * [[outreach:Education/News/April 2020/Wikimedia Serbia was organized action on improving students assignments on Wikipedia|Wikimedia Serbia was organized action on improving students assignments on Wikipedia]] </div> |} <div style="margin-top:10px; font-size:90%; padding-left:5px; font-family:Georgia, Palatino, Palatino Linotype, Times, Times New Roman, serif;">[[m:Education/Newsletter/About|About ''This Month in Education'']] · [[m:Global message delivery/Targets/This Month in Education|Subscribe/Unsubscribe]] · [[m:MassMessage|Global message delivery]] · For the team: [[:m:User:Romaine|Romaine]] ୧୬:୧୫, ୫ ମଇ ୨୦୨୦ (IST)</div> <!-- Message sent by User:Romaine@metawiki using the list at https://meta.wikimedia.org/w/index.php?title=Global_message_delivery/Targets/This_Month_in_Education&oldid=20024483 --> == ''This Month in GLAM'': April 2020 == {| style="width:100%;" | valign="top" align="center" style="border:1px gray solid; padding:1em;" | {| align="center" |- | style="text-align: center;" | [[File:This Month in GLAM logo 2018.png|350px|center|link=outreach:GLAM/Newsletter]]<br /> <hr /> <div style="font-size:12pt; font-family:Times New Roman; text-align:center;">[[outreach:GLAM/Newsletter/April 2020|<span style="color:darkslategray;">This Month in GLAM – Volume X, Issue IV, April 2020</span>]]</div> <hr /><br /> |- style="text-align: center;" | <span style="font-size:12pt; font-family:Times New Roman;"> '''<u>Headlines</u>'''</span> |- style="font-size:10pt; font-family:Times New Roman; text-align:center;" | <div style="text-align:left; column-count:2; column-width:28em; -moz-column-count:2; -moz-column-width:28em; -webkit-column-count:2; -webkit-column-width:28em; vertical-align:top;"> * [[outreach:GLAM/Newsletter/April 2020/Contents/Brazil report|Brazil report]]: GLAMce at Museu Paulista: making things machine-readable * [[outreach:GLAM/Newsletter/April 2020/Contents/Czech Republic report|Czech Republic report]]: WikiGap 2020 in Czech Republic; International event; support for Wikimedia community; edit-a-thon run with the US embassy and the Swedish Embassy * [[outreach:GLAM/Newsletter/April 2020/Contents/France report|France report]]: Association des Archivistes Francais; Palladia, a museum collection portal based on Wikimedia resources * [[outreach:GLAM/Newsletter/April 2020/Contents/Indonesia report|Indonesia report]]: Wikisource Competition 2020 * [[outreach:GLAM/Newsletter/April 2020/Contents/Ireland report|Ireland report]]: Hunt Museum image donation; Livesteaming and video demonstrations * [[outreach:GLAM/Newsletter/April 2020/Contents/Italy report|Italy report]]: Archivio Ricordi, webinars and videos * [[outreach:GLAM/Newsletter/April 2020/Contents/Kosovo report|Kosovo report]]: One Village, One Article for each village in Albania and Kosovo * [[outreach:GLAM/Newsletter/April 2020/Contents/Netherlands report|Netherlands report]]: Photo collections Afrika-Studiecentrum Leiden; meetup and media donations for Wiki goes Caribbean; first online WikiFriday * [[outreach:GLAM/Newsletter/April 2020/Contents/Sweden report|Sweden report]]: Skrivstuga (edit-a-thon) online – Wikipedia in libraries * [[outreach:GLAM/Newsletter/April 2020/Contents/Switzerland report|Switzerland report]]: More women on Wikipedia * [[outreach:GLAM/Newsletter/April 2020/Contents/UK report|UK report]]: Japanese silk and Spanish iron * [[outreach:GLAM/Newsletter/April 2020/Contents/USA report|USA report]]: Earth Day * [[outreach:GLAM/Newsletter/April 2020/Contents/Wikidata report|Wikidata report]]: Seven Million People Can't Be Wrong * [[outreach:GLAM/Newsletter/April 2020/Contents/Events|Calendar]]: May's GLAM events </div> |- | style="font-family:Times New Roman; text-align:center; font-size:85%;" | [[outreach:GLAM/Newsletter|Read this edition in full]] &bull; [[outreach:GLAM/Newsletter/April 2020/Single|Single-page]] |- | valign="top" colspan="2" style="padding:0.5em; font-family:Times New Roman;text-align:center; font-size:85%;" | To assist with preparing the newsletter, please visit the [[outreach:GLAM/Newsletter/Newsroom|newsroom]]. Past editions may be viewed [[outreach:GLAM/Newsletter/Archives|here]]. |- |} |} <div style="margin-top:10px; font-size:90%; padding-left:5px; font-family:Georgia, Palatino, Palatino Linotype, Times, Times New Roman, serif;">[[m:GLAM/Newsletter/About|About ''This Month in GLAM'']] · [[m:Global message delivery/Targets/GLAM|Subscribe/Unsubscribe]] · [[m:MassMessage|Global message delivery]] · [[:m:User:Romaine|Romaine]] ୨୧:୧୯, ୧୧ ମଇ ୨୦୨୦ (IST)</div> <!-- Message sent by User:Romaine@metawiki using the list at https://meta.wikimedia.org/w/index.php?title=Global_message_delivery/Targets/GLAM&oldid=20062053 --> == This Month in Education: May 2020 == {| style="width:70%;" | valign="top" style="text-align:center; border:1px gray solid; padding:1em;" |<span style="font-weight:bold; color:#00A7E2; font-size:40px; font-family:'Helvetica Neue', Helvetica, Arial, sans-serif;">This Month in Education</span> <span style="font-weight:bold; color:#00A7E2; font-size:20px; font-family:'Helvetica Neue', Helvetica, Arial, sans-serif; width:900px;"> Volume 9 &#x2022; Issue 5 &#x2022; May 2020</span> ---- <span style="font-size:larger;">[[outreach:Education/Newsletter/May 2020|Contents]] &#x2022; [[outreach:Education/Newsletter/May 2020/Headlines|Headlines]] &#x2022; [[m:Global message delivery/Targets/This Month in Education|Subscribe]]</span> ---- <span style="color:white; font-size:26px; font-family:Montserrat; display:block; background:#92BFB1; width:100%;">In This Issuse</span> <div style="text-align: left; column-count: 2; column-width: 35em; -moz-column-count: 2; -moz-column-width: 35em; -webkit-column-count: 2; -webkit-column-width: 35em;"> * [[outreach:Education/News/May 2020/EduWiki challenge México by Wikimedia México|EduWiki challenge México by Wikimedia México]] * [[outreach:Education/News/May 2020/Featured education community member of May 2020|Featured education community member of May 2020]] * [[outreach:Education/News/May 2020/Sharing Wikimedia Education Projects in the Philippines|Sharing Wikimedia Education Projects in the Philippines]] * [[outreach:Education/News/May 2020/Turkish professors are giving Wikipedia assignments during Covid-19 days|Turkish professors are giving Wikipedia assignments during Covid-19 days]] * [[outreach:Education/News/May 2020/Wikidata introduced in Faculty of Economics, University of Belgrade|Wikidata introduced in Faculty of Economics, University of Belgrade]] * [[outreach:Education/News/May 2020/Wikipedia as career counseling tool for teenagers|Wikipedia as career counseling tool for teenagers]] </div> |} <div style="margin-top:10px; font-size:90%; padding-left:5px; font-family:Georgia, Palatino, Palatino Linotype, Times, Times New Roman, serif;">[[m:Education/Newsletter/About|About ''This Month in Education'']] · [[m:Global message delivery/Targets/This Month in Education|Subscribe/Unsubscribe]] · [[m:MassMessage|Global message delivery]] · For the team: [[:m:User:Romaine|Romaine]] ୨୨:୦୯, ୧୦ ଜୁନ ୨୦୨୦ (IST)</div> <!-- Message sent by User:Romaine@metawiki using the list at https://meta.wikimedia.org/w/index.php?title=Global_message_delivery/Targets/This_Month_in_Education&oldid=20130275 --> == ''This Month in GLAM'': May 2020 == {| style="width:100%;" | valign="top" align="center" style="border:1px gray solid; padding:1em;" | {| align="center" |- | style="text-align: center;" | [[File:This Month in GLAM logo 2018.png|350px|center|link=outreach:GLAM/Newsletter]]<br /> <hr /> <div style="font-size:12pt; font-family:Times New Roman; text-align:center;">[[outreach:GLAM/Newsletter/May 2020|<span style="color:darkslategray;">This Month in GLAM – Volume X, Issue V, May 2020</span>]]</div> <hr /><br /> |- style="text-align: center;" | <span style="font-size:12pt; font-family:Times New Roman;"> '''<u>Headlines</u>'''</span> |- style="font-size:10pt; font-family:Times New Roman; text-align:center;" | <div style="text-align:left; column-count:2; column-width:28em; -moz-column-count:2; -moz-column-width:28em; -webkit-column-count:2; -webkit-column-width:28em; vertical-align:top;"> * [[outreach:GLAM/Newsletter/May 2020/Contents/Armenia report|Armenia report]]: Edit-a-thon dedicated to International Museum Day * [[outreach:GLAM/Newsletter/May 2020/Contents/Colombia report|Colombia report]]: A #1Lib1Ref to close the gender gap * [[outreach:GLAM/Newsletter/May 2020/Contents/Côte d'Ivoire report|Côte d'Ivoire report]]: #1Lib1Ref 2020 from 26 to 28 May in Côte d'Ivoire * [[outreach:GLAM/Newsletter/May 2020/Contents/France report|France report]]: WikiArchives; IMD 2020: Cross-Chapter Collaboration * [[outreach:GLAM/Newsletter/May 2020/Contents/Indonesia report|Indonesia report]]: Wikisource Competition 2020 recap; International Museum Day 2020 * [[outreach:GLAM/Newsletter/May 2020/Contents/Italy report|Italy report]]: New collaborations and contents! * [[outreach:GLAM/Newsletter/May 2020/Contents/Netherlands report|Netherlands report]]: Analysis of Dutch GLAM-Wiki projects in relation to the Dutch Digital Heritage Reference Architecture, Content donation from Utrecht Archives, Detecting Wikipedia articles strongly based on single library collections and Collection highlights of the KB * [[outreach:GLAM/Newsletter/May 2020/Contents/Sweden report|Sweden report]]: Free music on Wikipedia; NHB webinars; Wikipedia in libraries – Projekt HBTQI * [[outreach:GLAM/Newsletter/May 2020/Contents/Switzerland report|Switzerland report]]: International Museum Day 2020 * [[outreach:GLAM/Newsletter/May 2020/Contents/UK report|UK report]]: Japanese art * [[outreach:GLAM/Newsletter/May 2020/Contents/USA report|USA report]]: Workshops & COVID-19 Symposium * [[outreach:GLAM/Newsletter/May 2020/Contents/Special story|Special story]]: Content partnership category - your help is needed * [[outreach:GLAM/Newsletter/May 2020/Contents/WMF GLAM report|WMF GLAM report]]: GLAM metadata standards and Wikimedia projects * [[outreach:GLAM/Newsletter/May 2020/Contents/Events|Calendar]]: June's GLAM events </div> |- | style="font-family:Times New Roman; text-align:center; font-size:85%;" | [[outreach:GLAM/Newsletter|Read this edition in full]] &bull; [[outreach:GLAM/Newsletter/May 2020/Single|Single-page]] |- | valign="top" colspan="2" style="padding:0.5em; font-family:Times New Roman;text-align:center; font-size:85%;" | To assist with preparing the newsletter, please visit the [[outreach:GLAM/Newsletter/Newsroom|newsroom]]. Past editions may be viewed [[outreach:GLAM/Newsletter/Archives|here]]. |- |} |} <div style="margin-top:10px; font-size:90%; padding-left:5px; font-family:Georgia, Palatino, Palatino Linotype, Times, Times New Roman, serif;">[[m:GLAM/Newsletter/About|About ''This Month in GLAM'']] · [[m:Global message delivery/Targets/GLAM|Subscribe/Unsubscribe]] · [[m:MassMessage|Global message delivery]] · [[:m:User:Romaine|Romaine]] ୨୨:୫୧, ୧୦ ଜୁନ ୨୦୨୦ (IST)</div> <!-- Message sent by User:Romaine@metawiki using the list at https://meta.wikimedia.org/w/index.php?title=Global_message_delivery/Targets/GLAM&oldid=20155977 --> == This Month in Education: June 2020 == {| style="width:70%;" | valign="top" style="text-align:center; border:1px gray solid; padding:1em;" |<span style="font-weight:bold; color:#00A7E2; font-size:40px; font-family:'Helvetica Neue', Helvetica, Arial, sans-serif;">This Month in Education</span> <span style="font-weight:bold; color:#00A7E2; font-size:20px; font-family:'Helvetica Neue', Helvetica, Arial, sans-serif; width:900px;"> Volume 9 &#x2022; Issue 6 &#x2022; June 2020</span> ---- <span style="font-size:larger;">[[outreach:Education/Newsletter/June 2020|Contents]] &#x2022; [[outreach:Education/Newsletter/June 2020/Headlines|Headlines]] &#x2022; [[m:Global message delivery/Targets/This Month in Education|Subscribe]]</span> ---- <span style="color:white; font-size:26px; font-family:Montserrat; display:block; background:#92BFB1; width:100%;">In This Issuse</span> <div style="text-align: left; column-count: 2; column-width: 35em; -moz-column-count: 2; -moz-column-width: 35em; -webkit-column-count: 2; -webkit-column-width: 35em;"> * [[outreach:Education/News/June 2020/Understanding Wikimedia Affiliates Evaluation in Education Report|Understanding Wikimedia Affiliates Evaluation in Education Report]] * [[outreach:Education/News/June 2020/Understanding Wikimedia Community as Research Fellows|Understanding Wikimedia Community as Research Fellows]] * [[outreach:Education/News/June 2020/Participants of Wiki/Ponder online workshop in Kosovo edit Wikipedia|Participants of Wiki/Ponder online workshop in Kosovo edit Wikipedia]] * [[outreach:Education/News/June 2020/Wikimedia & Education Greenhouse – Celebrating the final unit of the online course!|Wikimedia & Education Greenhouse – Celebrating the final unit of the online course!]] * [[outreach:Education/News/June 2020/Wikipedia in schools competing for innovations in teaching award|Wikipedia in schools competing for innovations in teaching award]] * [[outreach:Education/News/June 2020/Featured education community member of June 2020|Meet this month's featured Wikimedia & Education community member: Oleh Kushch]] </div> |} <div style="margin-top:10px; font-size:90%; padding-left:5px; font-family:Georgia, Palatino, Palatino Linotype, Times, Times New Roman, serif;">[[m:Education/Newsletter/About|About ''This Month in Education'']] · [[m:Global message delivery/Targets/This Month in Education|Subscribe/Unsubscribe]] · [[m:MassMessage|Global message delivery]] · For the team: [[:m:User:Romaine|Romaine]] ୦୯:୨୪, ୨୪ ଜୁନ ୨୦୨୦ (IST)</div> <!-- Message sent by User:Romaine@metawiki using the list at https://meta.wikimedia.org/w/index.php?title=Global_message_delivery/Targets/This_Month_in_Education&oldid=20166080 --> == ''This Month in GLAM'': June 2020 == {| style="width:100%;" | valign="top" align="center" style="border:1px gray solid; padding:1em;" | {| align="center" |- | style="text-align: center;" | [[File:This Month in GLAM logo 2018.png|350px|center|link=outreach:GLAM/Newsletter]]<br /> <hr /> <div style="font-size:12pt; font-family:Times New Roman; text-align:center;">[[outreach:GLAM/Newsletter/June 2020|<span style="color:darkslategray;">This Month in GLAM – Volume X, Issue VI, June 2020</span>]]</div> <hr /><br /> |- style="text-align: center;" | <span style="font-size:12pt; font-family:Times New Roman;"> '''<u>Headlines</u>'''</span> |- style="font-size:10pt; font-family:Times New Roman; text-align:center;" | <div style="text-align:left; column-count:2; column-width:28em; -moz-column-count:2; -moz-column-width:28em; -webkit-column-count:2; -webkit-column-width:28em; vertical-align:top;"> * [[outreach:GLAM/Newsletter/June 2020/Contents/Albania report|Albania report]]: Wikigap 2020 in Albania * [[outreach:GLAM/Newsletter/June 2020/Contents/Australia report|Australia report]]: Taking training online * [[outreach:GLAM/Newsletter/June 2020/Contents/Brazil report|Brazil report]]: Wikimedia in Brazil in times of pandemics * [[outreach:GLAM/Newsletter/June 2020/Contents/France report|France report]]: Association des archivistes français * [[outreach:GLAM/Newsletter/June 2020/Contents/Mexico report|Mexico report]]: México free and diverse representation * [[outreach:GLAM/Newsletter/June 2020/Contents/Netherlands report|Netherlands report]]: Wiki goes Caribbean meetup and media donation & Making references to Dutch newspapers in Wikipedia more sustainable * [[outreach:GLAM/Newsletter/June 2020/Contents/Macedonia report|North Macedonia report]]: More than 130 new articles about insects * [[outreach:GLAM/Newsletter/June 2020/Contents/Serbia report|Serbia report]]: June Highlights - Let’s make new agreements * [[outreach:GLAM/Newsletter/June 2020/Contents/Sweden report|Sweden report]]: Free music on Wikipedia * [[outreach:GLAM/Newsletter/June 2020/Contents/Switzerland report|Switzerland report]]: Diversity in GLAM Program * [[outreach:GLAM/Newsletter/June 2020/Contents/Taiwan report|Taiwan report]]: Research Case of the White Paper Cooperation Writing Between Taiwan Gallery and Wikidata Taiwan * [[outreach:GLAM/Newsletter/June 2020/Contents/UK report|UK report]]: New project on Islamic art * [[outreach:GLAM/Newsletter/June 2020/Contents/USA report|USA report]]: Juneteenth2020 +Pride * [[outreach:GLAM/Newsletter/June 2020/Contents/Special story|Special story]]: Creative Commons invites Open GLAM stories from underrepresented communities * [[outreach:GLAM/Newsletter/June 2020/Contents/WMF GLAM report|WMF GLAM report]]: Departure of Sandra Fauconnier * [[outreach:GLAM/Newsletter/June 2020/Contents/Events|Calendar]]: July's GLAM events </div> |- | style="font-family:Times New Roman; text-align:center; font-size:85%;" | [[outreach:GLAM/Newsletter|Read this edition in full]] &bull; [[outreach:GLAM/Newsletter/June 2020/Single|Single-page]] |- | valign="top" colspan="2" style="padding:0.5em; font-family:Times New Roman;text-align:center; font-size:85%;" | To assist with preparing the newsletter, please visit the [[outreach:GLAM/Newsletter/Newsroom|newsroom]]. Past editions may be viewed [[outreach:GLAM/Newsletter/Archives|here]]. |- |} |} <div style="margin-top:10px; font-size:90%; padding-left:5px; font-family:Georgia, Palatino, Palatino Linotype, Times, Times New Roman, serif;">[[m:GLAM/Newsletter/About|About ''This Month in GLAM'']] · [[m:Global message delivery/Targets/GLAM|Subscribe/Unsubscribe]] · [[m:MassMessage|Global message delivery]] · [[:m:User:Romaine|Romaine]] ୨୧:୨୭, ୧୦ ଜୁଲାଇ ୨୦୨୦ (IST)</div> <!-- Message sent by User:Romaine@metawiki using the list at https://meta.wikimedia.org/w/index.php?title=Global_message_delivery/Targets/GLAM&oldid=20268385 --> == This Month in Education: July 2020 == {| style="width:70%;" | valign="top" style="text-align:center; border:1px gray solid; padding:1em;" |<span style="font-weight:bold; color:#00A7E2; font-size:40px; font-family:'Helvetica Neue', Helvetica, Arial, sans-serif;">This Month in Education</span> <span style="font-weight:bold; color:#00A7E2; font-size:20px; font-family:'Helvetica Neue', Helvetica, Arial, sans-serif; width:900px;"> Volume 9 &#x2022; Issue 7 &#x2022; July 2020</span> ---- <span style="font-size:larger;">[[outreach:Education/Newsletter/July 2020|Contents]] &#x2022; [[outreach:Education/Newsletter/July 2020/Headlines|Headlines]] &#x2022; [[m:Global message delivery/Targets/This Month in Education|Subscribe]]</span> ---- <span style="color:white; font-size:26px; font-family:Montserrat; display:block; background:#92BFB1; width:100%;">In This Issuse</span><div style="text-align: left; column-count: 2; column-width: 35em; -moz-column-count: 2; -moz-column-width: 35em; -webkit-column-count: 2; -webkit-column-width: 35em;"> * [[outreach:Education/News/July 2020/About Education at the Wikimedia Polska Conference|About Education at the Wikimedia Polska Conference]] * [[outreach:Education/News/July 2020/Featured education community member of July 2020|Featured education community member]] * [[outreach:Education/News/July 2020/The importance of having an Education and Human Rights Program|The importance of having an Education and Human Rights Program]] * [[outreach:Education/News/July 2020/The Welsh Wiki-Education project|The Welsh Wiki-Education project]] * [[outreach:Education/News/July 2020/Wikimedia Chile faces the challenge of mandatory virtuality|Wikimedia Chile faces the challenge of mandatory virtuality]] * [[outreach:Education/News/July 2020/WoALUG and Canadian Institute of Technology write about women in tech|WoALUG and Canadian Institute of Technology write about women in tech]] </div> |} <div style="margin-top:10px; font-size:90%; padding-left:5px; font-family:Georgia, Palatino, Palatino Linotype, Times, Times New Roman, serif;">[[m:Education/Newsletter/About|About ''This Month in Education'']] · [[m:Global message delivery/Targets/This Month in Education|Subscribe/Unsubscribe]] · [[m:MassMessage|Global message delivery]] · For the team: [[:m:User:Romaine|Romaine]] ୧୦:୫୭, ୫ ଅଗଷ୍ଟ ୨୦୨୦ (IST)</div> <!-- Message sent by User:Romaine@metawiki using the list at https://meta.wikimedia.org/w/index.php?title=Global_message_delivery/Targets/This_Month_in_Education&oldid=20337242 --> == ''This Month in GLAM'': July 2020 == {| style="width:100%;" | valign="top" align="center" style="border:1px gray solid; padding:1em;" | {| align="center" |- | style="text-align: center;" | [[File:This Month in GLAM logo 2018.png|350px|center|link=outreach:GLAM/Newsletter]]<br /> <hr /> <div style="font-size:12pt; font-family:Times New Roman; text-align:center;">[[outreach:GLAM/Newsletter/July 2020|<span style="color:darkslategray;">This Month in GLAM – Volume X, Issue VII, July 2020</span>]]</div> <hr /><br /> |- style="text-align: center;" | <span style="font-size:12pt; font-family:Times New Roman;"> '''<u>Headlines</u>'''</span> |- style="font-size:10pt; font-family:Times New Roman; text-align:center;" | <div style="text-align:left; column-count:2; column-width:28em; -moz-column-count:2; -moz-column-width:28em; -webkit-column-count:2; -webkit-column-width:28em; vertical-align:top;"> * [[outreach:GLAM/Newsletter/July 2020/Contents/Albania report|Albania report]]: Wikimedia CEE Spring 2020 in Albania and Kosova * [[outreach:GLAM/Newsletter/July 2020/Contents/Australia report|Australia report]]: New WikiClub and Australian GLAM Research * [[outreach:GLAM/Newsletter/July 2020/Contents/Brazil report|Brazil report]]: Important records of Brazilian history: images, metadata and edit-a-thons * [[outreach:GLAM/Newsletter/July 2020/Contents/Finland report|Finland report]]: Rephotography walks during the pandemic * [[outreach:GLAM/Newsletter/July 2020/Contents/France report|France report]]: Bibliothèque Sainte Geneviève * [[outreach:GLAM/Newsletter/July 2020/Contents/Germany report|Germany report]]: Hacking the Arts * [[outreach:GLAM/Newsletter/July 2020/Contents/Netherlands report|Netherlands report]]: October history month East-West, Pictures as a legacy to the world & Photos of Mali * [[outreach:GLAM/Newsletter/July 2020/Contents/Serbia report|Serbia report]]: Wikimedia Serbia is working on new activities * [[outreach:GLAM/Newsletter/July 2020/Contents/Sweden report|Sweden report]]: More Swedish music – of all sorts * [[outreach:GLAM/Newsletter/July 2020/Contents/Uganda report|Uganda report]]: Sensitisation of GLAM institutions in Uganda * [[outreach:GLAM/Newsletter/July 2020/Contents/UK report|UK report]]: The effect of a Commons Picture of the Day * [[outreach:GLAM/Newsletter/July 2020/Contents/USA report|USA report]]: AfroCROWD, AAPB, Philadelphia, Smithsonian * [[outreach:GLAM/Newsletter/July 2020/Contents/Events|Calendar]]: August's GLAM events </div> |- | style="font-family:Times New Roman; text-align:center; font-size:85%;" | [[outreach:GLAM/Newsletter|Read this edition in full]] &bull; [[outreach:GLAM/Newsletter/July 2020/Single|Single-page]] |- | valign="top" colspan="2" style="padding:0.5em; font-family:Times New Roman;text-align:center; font-size:85%;" | To assist with preparing the newsletter, please visit the [[outreach:GLAM/Newsletter/Newsroom|newsroom]]. Past editions may be viewed [[outreach:GLAM/Newsletter/Archives|here]]. |- |} |} <div style="margin-top:10px; font-size:90%; padding-left:5px; font-family:Georgia, Palatino, Palatino Linotype, Times, Times New Roman, serif;">[[m:GLAM/Newsletter/About|About ''This Month in GLAM'']] · [[m:Global message delivery/Targets/GLAM|Subscribe/Unsubscribe]] · [[m:MassMessage|Global message delivery]] · [[:m:User:Romaine|Romaine]] ୧୧:୧୦, ୧୨ ଅଗଷ୍ଟ ୨୦୨୦ (IST)</div> <!-- Message sent by User:Romaine@metawiki using the list at https://meta.wikimedia.org/w/index.php?title=Global_message_delivery/Targets/GLAM&oldid=20342708 --> == This Month in Education: August 2020 == {| style="width:70%;" | valign="top" style="text-align:center; border:1px gray solid; padding:1em;" |<span style="font-weight:bold; color:#00A7E2; font-size:40px; font-family:'Helvetica Neue', Helvetica, Arial, sans-serif;">This Month in Education</span> <span style="font-weight:bold; color:#00A7E2; font-size:20px; font-family:'Helvetica Neue', Helvetica, Arial, sans-serif; width:900px;"> Volume 9 • Issue 8 • August 2020</span> ---- <span style="font-size:larger;">[[outreach:Education/Newsletter/August 2020|Contents]] • [[outreach:Education/Newsletter/August 2020/Headlines|Headlines]] • [[m:Global message delivery/Targets/This Month in Education|Subscribe]]</span> ---- <span style="color:white; font-size:26px; font-family:Montserrat; display:block; background:#92BFB1; width:100%;">In This Issuse</span><div style="text-align: left; column-count: 2; column-width: 35em; -moz-column-count: 2; -moz-column-width: 35em; -webkit-column-count: 2; -webkit-column-width: 35em;"> * [[outreach:Education/News/August 2020/Collaboration between Karvachar Armath laboratory and Karvachar’s Wikiclub as a new educational platform for the teenagers|Collaboration between Karvachar Armath laboratory and Karvachar’s Wikiclub as a new educational platform for the teenagers]] * [[outreach:Education/News/August 2020/Education cycle “Wikipedia, the free encyclopedia: an instructional strategy for the teaching practice” organized by the Faculty of Education Sciences of the Universidad Autónoma de Tlaxcala and Wikimedia México.|Education cycle “Wikipedia, the free encyclopedia: an instructional strategy for the teaching practice”]] * [[outreach:Education/News/August 2020/3rd edition of Wikipedia Education Program in Hebron, Palestine. (COVID-19 edition)|3rd edition of Wikipedia Education Program in Hebron, Palestine. (COVID-19 edition)]] * [[outreach:Education/News/August 2020/Introductory Wikipedia Workshop with Future Engineers: First Step of Education Program|Introductory Wikipedia Workshop with Future Engineers: First Step of Education Program]] * [[outreach:Education/News/August 2020/A picture is worth a thousand words: history students research pictures on Commons|A picture is worth a thousand words: history students research pictures on Commons]] </div> |} <div style="margin-top:10px; font-size:90%; padding-left:5px; font-family:Georgia, Palatino, Palatino Linotype, Times, Times New Roman, serif;">[[m:Education/Newsletter/About|About ''This Month in Education'']] · [[m:Global message delivery/Targets/This Month in Education|Subscribe/Unsubscribe]] · [[m:MassMessage|Global message delivery]] · For the team: [[:m:User:Romaine|Romaine]] ୧୯:୦୩, ୨୩ ଅଗଷ୍ଟ ୨୦୨୦ (IST)</div> <!-- Message sent by User:Romaine@metawiki using the list at https://meta.wikimedia.org/w/index.php?title=Global_message_delivery/Targets/This_Month_in_Education&oldid=20345269 --> == ''This Month in GLAM'': August 2020 == {| style="width:100%;" | valign="top" align="center" style="border:1px gray solid; padding:1em;" | {| align="center" |- | style="text-align: center;" | [[File:This Month in GLAM logo 2018.png|350px|center|link=outreach:GLAM/Newsletter]]<br /> <hr /> <div style="font-size:12pt; font-family:Times New Roman; text-align:center;">[[outreach:GLAM/Newsletter/August 2020|<span style="color:darkslategray;">This Month in GLAM – Volume X, Issue VIII, August 2020</span>]]</div> <hr /><br /> |- style="text-align: center;" | <span style="font-size:12pt; font-family:Times New Roman;"> '''<u>Headlines</u>'''</span> |- style="font-size:10pt; font-family:Times New Roman; text-align:center;" | <div style="text-align:left; column-count:2; column-width:28em; -moz-column-count:2; -moz-column-width:28em; -webkit-column-count:2; -webkit-column-width:28em; vertical-align:top;"> * [[outreach:GLAM/Newsletter/August 2020/Contents/Albania report|Albania report]]: Wikivoyage edit-a-thon - Editing Albania and Kosovo’s travel destinations * [[outreach:GLAM/Newsletter/August 2020/Contents/Brazil report|Brazil report]]: Open innovation and dissemination activities: wrapping up great achievements on a major GLAM in Brazil * [[outreach:GLAM/Newsletter/August 2020/Contents/Czech Republic report|Czech Republic report]]: First Prague Wiki Editathon held in Prague * [[outreach:GLAM/Newsletter/August 2020/Contents/Estonia report|Estonia report]]: Virtual exhibition about Polish-Estonian relations. Rephotography and cultural heritage * [[outreach:GLAM/Newsletter/August 2020/Contents/Germany report|Germany report]]: KulTour in Swabia and 8000 documents new online * [[outreach:GLAM/Newsletter/August 2020/Contents/India report|India report]]: Utilising Occasion for Content donation: A story * [[outreach:GLAM/Newsletter/August 2020/Contents/Netherlands report|Netherlands report]]: WMIN & WMNL collaboration & Japanese propaganda films * [[outreach:GLAM/Newsletter/August 2020/Contents/Serbia report|Serbia report]]: Enriching Wiki projects in different ways * [[outreach:GLAM/Newsletter/August 2020/Contents/Sweden report|Sweden report]]: Free music and new recordings of songs in the public domain; Autumn in the libraries; Yes, you can hack the heritage this year – online! * [[outreach:GLAM/Newsletter/August 2020/Contents/Uganda report|Uganda report]]: Participating in the African Librarians Week (24-30 May 2020) * [[outreach:GLAM/Newsletter/August 2020/Contents/UK report|UK report]]: Spanish metal and ... * [[outreach:GLAM/Newsletter/August 2020/Contents/USA report|USA report]]: Wiknic & Black Artists Matter & Respect Her Crank * [[outreach:GLAM/Newsletter/August 2020/Contents/WMF GLAM report|WMF GLAM report]]: Wikipedia Library, new WikiCite grant programs, and GLAM office hours * [[outreach:GLAM/Newsletter/August 2020/Contents/Events|Calendar]]: September's GLAM events </div> |- | style="font-family:Times New Roman; text-align:center; font-size:85%;" | [[outreach:GLAM/Newsletter|Read this edition in full]] &bull; [[outreach:GLAM/Newsletter/August 2020/Single|Single-page]] |- | valign="top" colspan="2" style="padding:0.5em; font-family:Times New Roman;text-align:center; font-size:85%;" | To assist with preparing the newsletter, please visit the [[outreach:GLAM/Newsletter/Newsroom|newsroom]]. Past editions may be viewed [[outreach:GLAM/Newsletter/Archives|here]]. |- |} |} <div style="margin-top:10px; font-size:90%; padding-left:5px; font-family:Georgia, Palatino, Palatino Linotype, Times, Times New Roman, serif;">[[m:GLAM/Newsletter/About|About ''This Month in GLAM'']] · [[m:Global message delivery/Targets/GLAM|Subscribe/Unsubscribe]] · [[m:MassMessage|Global message delivery]] · [[:m:User:Romaine|Romaine]] ୦୨:୪୦, ୧୨ ସେପ୍ଟେମ୍ବର ୨୦୨୦ (IST)</div> <!-- Message sent by User:Romaine@metawiki using the list at https://meta.wikimedia.org/w/index.php?title=Global_message_delivery/Targets/GLAM&oldid=20437068 --> == This Month in Education: September 2020 == {| style="width:70%;" | valign="top" style="text-align:center; border:1px gray solid; padding:1em;" |<span style="font-weight:bold; color:#00A7E2; font-size:40px; font-family:'Helvetica Neue', Helvetica, Arial, sans-serif;">This Month in Education</span> <span style="font-weight:bold; color:#00A7E2; font-size:20px; font-family:'Helvetica Neue', Helvetica, Arial, sans-serif; width:900px;"> Volume 9 • Issue 9 • September 2020</span> ---- <span style="font-size:larger;">[[outreach:Education/Newsletter/September 2020|Contents]] • [[outreach:Education/Newsletter/September 2020/Headlines|Headlines]] • [[m:Global message delivery/Targets/This Month in Education|Subscribe]]</span> ---- <span style="color:white; font-size:26px; font-family:Montserrat; display:block; background:#92BFB1; width:100%;">In This Issuse</span> <div style="text-align: left; column-count: 2; column-width: 35em; -moz-column-count: 2; -moz-column-width: 35em; -webkit-column-count: 2; -webkit-column-width: 35em;"> * [[outreach:Education/News/September 2020/Active autumn in the Polish wiki-education|Active autumn in the Polish wiki-education]] * [[outreach:Education/News/September 2020/Cycle "Caminos y voces de la educación con Wikipedia"|Cycle "Caminos y voces de la educación con Wikipedia"]] * [[outreach:Education/News/September 2020/Featured education community member of September 2020|Featured education community member of September 2020]] * [[outreach:Education/News/September 2020/The Use of Wikipedia and Wikimedia Commons as tool for Module Development in the Philippines|The Use of Wikipedia and Wikimedia Commons as tool for Module Development in the Philippines]] * [[outreach:Education/News/September 2020/Wikimedia Indonesia Education Team Launched Their Books About Wikipedia|Wikimedia Indonesia Education Team Launched Their Books About Wikipedia]] * [[outreach:Education/News/September 2020/Wikimedia Serbia is organizing the first online Edu Wiki camp|Wikimedia Serbia is organizing the first online Edu Wiki camp]] </div> |} <div style="margin-top:10px; font-size:90%; padding-left:5px; font-family:Georgia, Palatino, Palatino Linotype, Times, Times New Roman, serif;">[[m:Education/Newsletter/About|About ''This Month in Education'']] · [[m:Global message delivery/Targets/This Month in Education|Subscribe/Unsubscribe]] · [[m:MassMessage|Global message delivery]] · For the team: [[:m:User:Romaine|Romaine]] ୧୮:୧୯, ୨୩ ସେପ୍ଟେମ୍ବର ୨୦୨୦ (IST)</div> <!-- Message sent by User:Romaine@metawiki using the list at https://meta.wikimedia.org/w/index.php?title=Global_message_delivery/Targets/This_Month_in_Education&oldid=20463283 --> == Wikipedia Asian Month 2020 == <div lang="en" dir="ltr" class="mw-content-ltr">[[File:Wikipedia_Asian_Month_Logo.svg|link=m:Wikipedia_Asian_Month_2020|right|217x217px|Wikipedia Asian Month 2020]] Hi WAM organizers and participants! Hope you are all doing well! Now is the time to sign up for [[:m:Wikipedia Asian Month 2020|Wikipedia Asian Month 2020]], which will take place in this November. '''For organizers:''' Here are the [[:m:Wikipedia Asian Month 2020/Organiser Guidelines|basic guidance and regulations]] for organizers. Please remember to: # use '''[https://fountain.toolforge.org/editathons/ Fountain tool]''' (you can find the [[:m:Fountain tool|usage guidance]] easily on meta page), or else you and your participants’ will not be able to receive the prize from WAM team. # Add your language projects and organizer list to the [[:m:Wikipedia Asian Month 2020#Communities and Organizers|meta page]] before '''October 29th, 2020'''. # Inform your community members WAM 2020 is coming soon!!! # If you want WAM team to share your event information on [https://www.facebook.com/wikiasianmonth/ Facebook] / [https://twitter.com/wikiasianmonth twitter], or you want to share your WAM experience/ achievements on our blog, feel free to send an email to info@asianmonth.wiki or PM us via facebook. If you want to hold a thematic event that is related to WAM, a.k.a. [[:m:Wikipedia Asian Month 2020#Subcontests|WAM sub-contest]]. The process is the same as the language one. '''For participants:''' Here are the [[:m:Wikipedia Asian Month 2020#How to Participate in Contest|event regulations]] and [[:m:Wikipedia Asian Month/QA|Q&A information]]. Just join us! Let’s edit articles and win the prizes! '''Here are some updates from WAM team:''' # Due to the [[:m:COVID-19|COVID-19]] pandemic, this year we hope all the Edit-a-thons are online not physical ones. # The international postal systems are not stable enough at the moment, WAM team have decided to send all the qualified participants/ organizers extra digital postcards/ certifications. (You will still get the paper ones!) # Our team has created a [[:m:Wikipedia Asian Month 2020/WAM2020 postcards and certification deliver progress (for tracking)|meta page]] so that everyone tracking the progress and the delivery status. If you have any suggestions or thoughts, feel free to reach out the WAM team via emailing '''info@asianmonth.wiki''' or discuss on the meta talk page. If it’s urgent, please contact the leader directly ('''jamie@asianmonth.wiki'''). Hope you all have fun in Wikipedia Asian Month 2020 Sincerely yours, [[:m:Wikipedia Asian Month 2020/International Team|Wikipedia Asian Month International Team]] 2020.10</div> <!-- Message sent by User:KOKUYO@metawiki using the list at https://meta.wikimedia.org/w/index.php?title=Global_message_delivery/Targets/WAM_2020&oldid=20508138 --> == ''This Month in GLAM'': September 2020 == {| style="width:100%;" | valign="top" align="center" style="border:1px gray solid; padding:1em;" | {| align="center" |- | style="text-align: center;" | [[File:This Month in GLAM logo 2018.png|350px|center|link=outreach:GLAM/Newsletter]]<br /> <hr /> <div style="font-size:12pt; font-family:Times New Roman; text-align:center;">[[outreach:GLAM/Newsletter/September 2020|<span style="color:darkslategray;">This Month in GLAM – Volume X, Issue IX, September 2020</span>]]</div> <hr /><br /> |- style="text-align: center;" | <span style="font-size:12pt; font-family:Times New Roman;"> '''<u>Headlines</u>'''</span> |- style="font-size:10pt; font-family:Times New Roman; text-align:center;" | <div style="text-align:left; column-count:2; column-width:28em; -moz-column-count:2; -moz-column-width:28em; -webkit-column-count:2; -webkit-column-width:28em; vertical-align:top;"> * [[outreach:GLAM/Newsletter/September 2020/Contents/Brazil report|Brazil report]]: Wikidata birthday celebrations, Wiki Loves Monuments, new partnerships and more! * [[outreach:GLAM/Newsletter/September 2020/Contents/Colombia report|Colombia report]]: GLAM and virtual education * [[outreach:GLAM/Newsletter/September 2020/Contents/France report|France report]]: AAF training course; Workshops in Strasbourg; European Heritage Days: Rennes; Wiki Loves Monuments * [[outreach:GLAM/Newsletter/September 2020/Contents/Germany report|Germany report]]: Ahoy! Wikipedians set sail to document the reality of modern seafaring * [[outreach:GLAM/Newsletter/September 2020/Contents/Indonesia report|Indonesia report]]: New GLAM partnerships on data donation; Commons structured data edit-a-thon * [[outreach:GLAM/Newsletter/September 2020/Contents/Norway report|Norway report]]: Students taking on GLAM Wiki women in red * [[outreach:GLAM/Newsletter/September 2020/Contents/Sweden report|Sweden report]]: Musikverket: more folk music and photos; Hack for Heritage 2020; Wiki Loves Monuments; Wikipedia in the libraries; Digital Book Fair on Wikipedia * [[outreach:GLAM/Newsletter/September 2020/Contents/UK report|UK report]]: National Lottery; Khalili Collections * [[outreach:GLAM/Newsletter/September 2020/Contents/USA report|USA report]]: Virtual events MetFashion, 19SuffrageStories, WikiCari Festival and more * [[outreach:GLAM/Newsletter/September 2020/Contents/Open Access report|Open Access report]]: New publication about access to digitised cultural heritage * [[outreach:GLAM/Newsletter/September 2020/Contents/WMF GLAM report|WMF GLAM report]]: Launching Wikisource Pagelist Widget * [[outreach:GLAM/Newsletter/September 2020/Contents/Events|Calendar]]: ctober's GLAM events </div> |- | style="font-family:Times New Roman; text-align:center; font-size:85%;" | [[outreach:GLAM/Newsletter|Read this edition in full]] &bull; [[outreach:GLAM/Newsletter/September 2020/Single|Single-page]] |- | valign="top" colspan="2" style="padding:0.5em; font-family:Times New Roman;text-align:center; font-size:85%;" | To assist with preparing the newsletter, please visit the [[outreach:GLAM/Newsletter/Newsroom|newsroom]]. Past editions may be viewed [[outreach:GLAM/Newsletter/Archives|here]]. |- |} |} <div style="margin-top:10px; font-size:90%; padding-left:5px; font-family:Georgia, Palatino, Palatino Linotype, Times, Times New Roman, serif;">[[m:GLAM/Newsletter/About|About ''This Month in GLAM'']] · [[m:Global message delivery/Targets/GLAM|Subscribe/Unsubscribe]] · [[m:MassMessage|Global message delivery]] · [[:m:User:Romaine|Romaine]] ୦୮:୧୪, ୧୩ ଅକ୍ଟୋବର ୨୦୨୦ (IST)</div> <!-- Message sent by User:Romaine@metawiki using the list at https://meta.wikimedia.org/w/index.php?title=Global_message_delivery/Targets/GLAM&oldid=20528305 --> == This Month in Education: October 2020 == {| style="width:70%;" | valign="top" style="text-align:center; border:1px gray solid; padding:1em;" |<span style="font-weight:bold; color:#00A7E2; font-size:40px; font-family:'Helvetica Neue', Helvetica, Arial, sans-serif;">This Month in Education</span> <span style="font-weight:bold; color:#00A7E2; font-size:20px; font-family:'Helvetica Neue', Helvetica, Arial, sans-serif; width:900px;"> Volume 9 • Issue 10 • October 2020</span> ---- <span style="font-size:larger;">[[outreach:Education/Newsletter/October 2020|Contents]] • [[outreach:Education/Newsletter/October 2020/Headlines|Headlines]] • [[m:Global message delivery/Targets/This Month in Education|Subscribe]]</span> ---- <span style="color:white; font-size:26px; font-family:Montserrat; display:block; background:#92BFB1; width:100%;">In This Issuse</span> <div style="text-align: left; column-count: 2; column-width: 35em; -moz-column-count: 2; -moz-column-width: 35em; -webkit-column-count: 2; -webkit-column-width: 35em;"> * [[outreach:Education/News/October 2020/Collegiate Students Fight Historical Revisionism Through Online Wikipedia Edit-a-thon|Collegiate Students Fight Historical Revisionism Through Online Wikipedia Edit-a-thon]] * [[outreach:Education/News/October 2020/Digital skills using Wikimedia Art + Feminism|Digital skills using Wikimedia Art + Feminism]] * [[outreach:Education/News/October 2020/Editathon “¡No se olvida!” (We don’t forget!)|Editathon “¡No se olvida!” (We don’t forget!)]] * [[outreach:Education/News/October 2020/Education news bytes|Education news bytes]] * [[outreach:Education/News/October 2020/Featured education community member of October 2020|Featured education community member of October 2020]] * [[outreach:Education/News/October 2020/Teaching Wikipedia at University of Tromsø with support from the Sámi Parliament|Teaching Wikipedia at University of Tromsø with support from the Sámi Parliament]] </div> |} <div style="margin-top:10px; font-size:90%; padding-left:5px; font-family:Georgia, Palatino, Palatino Linotype, Times, Times New Roman, serif;">[[m:Education/Newsletter/About|About ''This Month in Education'']] · [[m:Global message delivery/Targets/This Month in Education|Subscribe/Unsubscribe]] · [[m:MassMessage|Global message delivery]] · For the team: [[:m:User:Romaine|Romaine]] ୧୮:୨୯, ୨୫ ଅକ୍ଟୋବର ୨୦୨୦ (IST)</div> <!-- Message sent by User:Romaine@metawiki using the list at https://meta.wikimedia.org/w/index.php?title=Global_message_delivery/Targets/This_Month_in_Education&oldid=20514345 --> == This Month in Education: October 2020 == {| style="width:70%;" | valign="top" style="text-align:center; border:1px gray solid; padding:1em;" |<span style="font-weight:bold; color:#00A7E2; font-size:40px; font-family:'Helvetica Neue', Helvetica, Arial, sans-serif;">This Month in Education</span> <span style="font-weight:bold; color:#00A7E2; font-size:20px; font-family:'Helvetica Neue', Helvetica, Arial, sans-serif; width:900px;"> Volume 9 • Issue 10 • October 2020</span> ---- <span style="font-size:larger;">[[outreach:Education/Newsletter/October 2020|Contents]] • [[outreach:Education/Newsletter/October 2020/Headlines|Headlines]] • [[m:Global message delivery/Targets/This Month in Education|Subscribe]]</span> ---- <span style="color:white; font-size:26px; font-family:Montserrat; display:block; background:#92BFB1; width:100%;">In This Issuse</span> <div style="text-align: left; column-count: 2; column-width: 35em; -moz-column-count: 2; -moz-column-width: 35em; -webkit-column-count: 2; -webkit-column-width: 35em;"> * [[outreach:Education/News/October 2020/Collegiate Students Fight Historical Revisionism Through Online Wikipedia Edit-a-thon|Collegiate Students Fight Historical Revisionism Through Online Wikipedia Edit-a-thon]] * [[outreach:Education/News/October 2020/Digital skills using Wikimedia Art + Feminism|Digital skills using Wikimedia Art + Feminism]] * [[outreach:Education/News/October 2020/Editathon “¡No se olvida!” (We don’t forget!)|Editathon “¡No se olvida!” (We don’t forget!)]] * [[outreach:Education/News/October 2020/Education news bytes|Education news bytes]] * [[outreach:Education/News/October 2020/Featured education community member of October 2020|Featured education community member of October 2020]] * [[outreach:Education/News/October 2020/Teaching Wikipedia at University of Tromsø with support from the Sámi Parliament|Teaching Wikipedia at University of Tromsø with support from the Sámi Parliament]] </div> |} <div style="margin-top:10px; font-size:90%; padding-left:5px; font-family:Georgia, Palatino, Palatino Linotype, Times, Times New Roman, serif;">[[m:Education/Newsletter/About|About ''This Month in Education'']] · [[m:Global message delivery/Targets/This Month in Education|Subscribe/Unsubscribe]] · [[m:MassMessage|Global message delivery]] · For the team: [[:m:User:Romaine|Romaine]] ୨୨:୩୩, ୨୫ ଅକ୍ଟୋବର ୨୦୨୦ (IST)</div> <!-- Message sent by User:Romaine@metawiki using the list at https://meta.wikimedia.org/w/index.php?title=Global_message_delivery/Targets/This_Month_in_Education&oldid=20514345 --> == ''This Month in GLAM'': October 2020 == {| style="width:100%;" | valign="top" align="center" style="border:1px gray solid; padding:1em;" | {| align="center" |- | style="text-align: center;" | [[File:This Month in GLAM logo 2018.png|350px|center|link=outreach:GLAM/Newsletter]]<br /> <hr /> <div style="font-size:12pt; font-family:Times New Roman; text-align:center;">[[outreach:GLAM/Newsletter/October 2020|<span style="color:darkslategray;">This Month in GLAM – Volume X, Issue X, October 2020</span>]]</div> <hr /><br /> |- style="text-align: center;" | <span style="font-size:12pt; font-family:Times New Roman;"> '''<u>Headlines</u>'''</span> |- style="font-size:10pt; font-family:Times New Roman; text-align:center;" | <div style="text-align:left; column-count:2; column-width:28em; -moz-column-count:2; -moz-column-width:28em; -webkit-column-count:2; -webkit-column-width:28em; vertical-align:top;"> * [[outreach:GLAM/Newsletter/October 2020/Contents/AfLIA Wikipedia in African Libraries report|AfLIA Wikipedia in African Libraries report]]: Wikipedia in African Libraries Project * [[outreach:GLAM/Newsletter/October 2020/Contents/Brazil report|Brazil report]]: Abre-te Código hackathon, Wikidata related events and news from our partners * [[outreach:GLAM/Newsletter/October 2020/Contents/Finland report|Finland report]]: Postponed Hack4FI GLAM hackathon turned into an online global Hack4OpenGLAM * [[outreach:GLAM/Newsletter/October 2020/Contents/France report|France report]]: Partnership with BNU Strasbourg * [[outreach:GLAM/Newsletter/October 2020/Contents/Germany report|Germany report]]: Coding da Vinci cultural data hackathon heads to Lower Saxony * [[outreach:GLAM/Newsletter/October 2020/Contents/India report|India report]]: Mapping GLAM in Maharashtra, India * [[outreach:GLAM/Newsletter/October 2020/Contents/Indonesia report|Indonesia report]]: Bulan Sejarah Indonesia 2.0; Structured data edit-a-thon; Proofreading mini contest * [[outreach:GLAM/Newsletter/October 2020/Contents/Netherlands report|Netherlands report]]: National History Month: East to West, Dutch libraries and Wikipedia * [[outreach:GLAM/Newsletter/October 2020/Contents/New Zealand report|New Zealand report]]: West Coast Wikipedian at Large * [[outreach:GLAM/Newsletter/October 2020/Contents/Norway report|Norway report]]: The Sámi Languages on wiki * [[outreach:GLAM/Newsletter/October 2020/Contents/Serbia report|Serbia report]]: Many activities are in our way * [[outreach:GLAM/Newsletter/October 2020/Contents/Sweden report|Sweden report]]: Librarians learn about Wikidata; More Swedish literature on Wikidata; Online Edit-a-thon Dalarna; Applications to the Swedish Innovation Agency; Kulturhistoria som gymnasiearbete; Librarians and Projekt HBTQI; GLAM Statistical Tool * [[outreach:GLAM/Newsletter/October 2020/Contents/UK report|UK report]]: Enamels of the World * [[outreach:GLAM/Newsletter/October 2020/Contents/USA report|USA report]]: American Archive of Public Broadcasting; Smithsonian Women in Finance Edit-a-thon; Black Lunch Table; San Diego/October 2020; WikiWednesday Salon * [[outreach:GLAM/Newsletter/October 2020/Contents/Events|Calendar]]: November's GLAM events </div> |- | style="font-family:Times New Roman; text-align:center; font-size:85%;" | [[outreach:GLAM/Newsletter|Read this edition in full]] &bull; [[outreach:GLAM/Newsletter/October 2020/Single|Single-page]] |- | valign="top" colspan="2" style="padding:0.5em; font-family:Times New Roman;text-align:center; font-size:85%;" | To assist with preparing the newsletter, please visit the [[outreach:GLAM/Newsletter/Newsroom|newsroom]]. Past editions may be viewed [[outreach:GLAM/Newsletter/Archives|here]]. |- |} |} <div style="margin-top:10px; font-size:90%; padding-left:5px; font-family:Georgia, Palatino, Palatino Linotype, Times, Times New Roman, serif;">[[m:GLAM/Newsletter/About|About ''This Month in GLAM'']] · [[m:Global message delivery/Targets/GLAM|Subscribe/Unsubscribe]] · [[m:MassMessage|Global message delivery]] · [[:m:User:Romaine|Romaine]] ୦୪:୦୬, ୧୨ ନଭେମ୍ବର ୨୦୨୦ (IST)</div> <!-- Message sent by User:Romaine@metawiki using the list at https://meta.wikimedia.org/w/index.php?title=Global_message_delivery/Targets/GLAM&oldid=20644673 --> == ''This Month in GLAM'': November 2020 == {| style="width:100%;" | valign="top" align="center" style="border:1px gray solid; padding:1em;" | {| align="center" |- | style="text-align: center;" | [[File:This Month in GLAM logo 2018.png|350px|center|link=outreach:GLAM/Newsletter]]<br /> <hr /> <div style="font-size:12pt; font-family:Times New Roman; text-align:center;">[[outreach:GLAM/Newsletter/November 2020|<span style="color:darkslategray;">This Month in GLAM – Volume X, Issue XI, November 2020</span>]]</div> <hr /><br /> |- style="text-align: center;" | <span style="font-size:12pt; font-family:Times New Roman;"> '''<u>Headlines</u>'''</span> |- style="font-size:10pt; font-family:Times New Roman; text-align:center;" | <div style="text-align:left; column-count:2; column-width:28em; -moz-column-count:2; -moz-column-width:28em; -webkit-column-count:2; -webkit-column-width:28em; vertical-align:top;"> * [[outreach:GLAM/Newsletter/November 2020/Contents/AfLIA Wikipedia in African Libraries report|AfLIA Wikipedia in African Libraries report]]: Launch of Wikipedia in African Libraries Project Pilot Cohort * [[outreach:GLAM/Newsletter/November 2020/Contents/Brazil report|Brazil report]]: Accessibility through audio descriptions, GLAM tutorials, WikidataCon 2021 and more updates on Brazilian GLAMs * [[outreach:GLAM/Newsletter/November 2020/Contents/Canada report|Canada report]]: Taking a tour of CAPACOA workshops and some recent example sets from commons * [[outreach:GLAM/Newsletter/November 2020/Contents/Germany report|Germany report]]: German symphony orchestra releases audio samples under free license * [[outreach:GLAM/Newsletter/November 2020/Contents/India report|India report]]: Re-licensing of content on water & rivers in India * [[outreach:GLAM/Newsletter/November 2020/Contents/Indonesia report|Indonesia report]]: #WikiSejarah WPWP Campaign * [[outreach:GLAM/Newsletter/November 2020/Contents/Netherlands report|Netherlands report]]: Wikipedia and Education, Funding granted for two projects in 2021, KB completes collection highlights project * [[outreach:GLAM/Newsletter/November 2020/Contents/Serbia report|Serbia report]]: GLAM in Serbia makes important steps in the digitization of cultural heritage * [[outreach:GLAM/Newsletter/November 2020/Contents/Spain report|Spain report]]: Edit-a-thons on women scientists and painters * [[outreach:GLAM/Newsletter/November 2020/Contents/Sweden report|Sweden report]]: Music, UNESCO and Wikidata * [[outreach:GLAM/Newsletter/November 2020/Contents/UK report|UK report]]: Hundreds of Khalili images * [[outreach:GLAM/Newsletter/November 2020/Contents/USA report|USA report]]: Black Lunch Table & Museum Computer Network * [[outreach:GLAM/Newsletter/November 2020/Contents/Events|Calendar]]: December's GLAM events </div> |- | style="font-family:Times New Roman; text-align:center; font-size:85%;" | [[outreach:GLAM/Newsletter|Read this edition in full]] &bull; [[outreach:GLAM/Newsletter/November 2020/Single|Single-page]] |- | valign="top" colspan="2" style="padding:0.5em; font-family:Times New Roman;text-align:center; font-size:85%;" | To assist with preparing the newsletter, please visit the [[outreach:GLAM/Newsletter/Newsroom|newsroom]]. Past editions may be viewed [[outreach:GLAM/Newsletter/Archives|here]]. |- |} |} <div style="margin-top:10px; font-size:90%; padding-left:5px; font-family:Georgia, Palatino, Palatino Linotype, Times, Times New Roman, serif;">[[m:GLAM/Newsletter/About|About ''This Month in GLAM'']] · [[m:Global message delivery/Targets/GLAM|Subscribe/Unsubscribe]] · [[m:MassMessage|Global message delivery]] · [[:m:User:Romaine|Romaine]] ୧୯:୫୯, ୧୧ ଡିସେମ୍ବର ୨୦୨୦ (IST)</div> <!-- Message sent by User:Romaine@metawiki using the list at https://meta.wikimedia.org/w/index.php?title=Global_message_delivery/Targets/GLAM&oldid=20736167 --> == This Month in Education: November 2020 == {| style="width:70%;" | valign="top" style="text-align:center; border:1px gray solid; padding:1em;" |<span style="font-weight:bold; color:#00A7E2; font-size:40px; font-family:'Helvetica Neue', Helvetica, Arial, sans-serif;">This Month in Education</span> <span style="font-weight:bold; color:#00A7E2; font-size:20px; font-family:'Helvetica Neue', Helvetica, Arial, sans-serif; width:900px;"> Volume 9 • Issue 11 • November 2020</span> ---- <span style="font-size:larger;">[[outreach:Education/Newsletter/November 2020|Contents]] • [[outreach:Education/Newsletter/November 2020/Headlines|Headlines]] • [[m:Global message delivery/Targets/This Month in Education|Subscribe]]</span> ---- <span style="color:white; font-size:26px; font-family:Montserrat; display:block; background:#92BFB1; width:100%;">In This Issuse</span><div style="text-align: left; column-count: 2; column-width: 35em; -moz-column-count: 2; -moz-column-width: 35em; -webkit-column-count: 2; -webkit-column-width: 35em;"> * [[outreach:Education/News/November 2020/Celebrating 10 years of student editing in the United States and Canada|Celebrating 10 years of student editing in the United States and Canada]] * [[outreach:Education/News/November 2020/Cooperation in digital education – Wikimedia Polska conference|Cooperation in digital education – Wikimedia Polska conference]] * [[outreach:Education/News/November 2020/Education Team 2020 Year End Review|Education Team 2020 Year End Review]] * [[outreach:Education/News/November 2020/Featured education community members of 2020|Featured education community members of 2020]] * [[outreach:Education/News/November 2020/Fifteen years of implementation of the Wikipedia Education Program in Serbia|Fifteen years of implementation of the Wikipedia Education Program in Serbia]] * [[outreach:Education/News/November 2020/Hablon User Group and UP Internet Freedom Network Wikipedia Edit-a-thon|Hablon User Group and UP Internet Freedom Network Wikipedia Edit-a-thon]] * [[outreach:Education/News/November 2020/Online trainings on Wikipedia with high school students of Kosova|Online trainings on Wikipedia with high school students of Kosova]] * [[outreach:Education/News/November 2020/Photographics and free culture training in Cameroon and Switzerland|Photographics and free culture training in Cameroon and Switzerland]] * [[outreach:Education/News/November 2020/The article about Wiki-education in the science magazine|The article about Wiki-education in the science magazine]] * [[outreach:Education/News/November 2020/The first Online EduWiki Camp in Serbia|The first Online EduWiki Camp in Serbia]] * [[outreach:Education/News/November 2020/Wikimedia Mexico’s Education Program celebrates Open Access Week 2020|Wikimedia Mexico’s Education Program celebrates Open Access Week 2020]] * [[outreach:Education/News/November 2020/Wikipedia as a Tool to Educate and to Be Educated|Wikipedia as a Tool to Educate and to Be Educated]] </div> |} <div style="margin-top:10px; font-size:90%; padding-left:5px; font-family:Georgia, Palatino, Palatino Linotype, Times, Times New Roman, serif;">[[m:Education/Newsletter/About|About ''This Month in Education'']] · [[m:Global message delivery/Targets/This Month in Education|Subscribe/Unsubscribe]] · [[m:MassMessage|Global message delivery]] · For the team: [[:m:User:Romaine|Romaine]] ୧୨:୪୫, ୧୭ ଡିସେମ୍ବର ୨୦୨୦ (IST)</div> <!-- Message sent by User:Romaine@metawiki using the list at https://meta.wikimedia.org/w/index.php?title=Global_message_delivery/Targets/This_Month_in_Education&oldid=20831200 --> == ''This Month in GLAM'': December 2020 == {| style="width:100%;" | valign="top" align="center" style="border:1px gray solid; padding:1em;" | {| align="center" |- | style="text-align: center;" | [[File:This Month in GLAM logo 2018.png|350px|center|link=outreach:GLAM/Newsletter]]<br /> <hr /> <div style="font-size:12pt; font-family:Times New Roman; text-align:center;">[[outreach:GLAM/Newsletter/December 2020|<span style="color:darkslategray;">This Month in GLAM – Volume X, Issue XII, December 2020</span>]]</div> <hr /><br /> |- style="text-align: center;" | <span style="font-size:12pt; font-family:Times New Roman;"> '''<u>Headlines</u>'''</span> |- style="font-size:10pt; font-family:Times New Roman; text-align:center;" | <div style="text-align:left; column-count:2; column-width:28em; -moz-column-count:2; -moz-column-width:28em; -webkit-column-count:2; -webkit-column-width:28em; vertical-align:top;"> * [[outreach:GLAM/Newsletter/December 2020/Contents/AfLIA Wikipedia in African Libraries report|AfLIA Wikipedia in African Libraries report]]: Wrap up of the Wikipedia in African Libraries project pilot cohort * [[outreach:GLAM/Newsletter/December 2020/Contents/Canada report|Canada report]]: Branding Toolkit released by the Canadian Museums Association for GLAMs * [[outreach:GLAM/Newsletter/December 2020/Contents/Finland report|Finland report]]: Hundreds of thousands of new photos released * [[outreach:GLAM/Newsletter/December 2020/Contents/Germany report|Germany report]]: The Karl-Preusker-Medal 2020 goes to Wikimedia Deutschland e. V. * [[outreach:GLAM/Newsletter/December 2020/Contents/Netherlands report|Netherlands report]]: Documentation of workflows for the ingestion of bibliographic data into Wikidata; Wikipedia & Africa: Why contributing to Wikipedia matters * [[outreach:GLAM/Newsletter/December 2020/Contents/New Zealand report|New Zealand report]]: Māori Women Weavers Edit-a-thon * [[outreach:GLAM/Newsletter/December 2020/Contents/Serbia report|Serbia report]]: GLAMorous end of 2020 * [[outreach:GLAM/Newsletter/December 2020/Contents/Sweden report|Sweden report]]: Wiki Loves Monuments submissions livestreamed; Nordiska museet uploads; Sjung med oss, Mamma! * [[outreach:GLAM/Newsletter/December 2020/Contents/UK report|UK report]]: Wales, Women in Leeds, and the Hajj * [[outreach:GLAM/Newsletter/December 2020/Contents/USA report|USA report]]: WikiConference North America and Salons * [[outreach:GLAM/Newsletter/December 2020/Contents/WMF GLAM report|WMF GLAM report]]: The GLAM & Culture office hours * [[outreach:GLAM/Newsletter/December 2020/Contents/Events|Calendar]]: January's GLAM events </div> |- | style="font-family:Times New Roman; text-align:center; font-size:85%;" | [[outreach:GLAM/Newsletter|Read this edition in full]] &bull; [[outreach:GLAM/Newsletter/December 2020/Single|Single-page]] |- | valign="top" colspan="2" style="padding:0.5em; font-family:Times New Roman;text-align:center; font-size:85%;" | To assist with preparing the newsletter, please visit the [[outreach:GLAM/Newsletter/Newsroom|newsroom]]. Past editions may be viewed [[outreach:GLAM/Newsletter/Archives|here]]. |- |} |} <div style="margin-top:10px; font-size:90%; padding-left:5px; font-family:Georgia, Palatino, Palatino Linotype, Times, Times New Roman, serif;">[[m:GLAM/Newsletter/About|About ''This Month in GLAM'']] · [[m:Global message delivery/Targets/GLAM|Subscribe/Unsubscribe]] · [[m:MassMessage|Global message delivery]] · [[:m:User:Romaine|Romaine]] ୧୭:୧୨, ୧୨ ଜାନୁଆରୀ ୨୦୨୧ (IST)</div> <!-- Message sent by User:Romaine@metawiki using the list at https://meta.wikimedia.org/w/index.php?title=Global_message_delivery/Targets/GLAM&oldid=20941536 --> == ''This Month in GLAM'': December 2020 == {| style="width:100%;" | valign="top" align="center" style="border:1px gray solid; padding:1em;" | {| align="center" |- | style="text-align: center;" | [[File:This Month in GLAM logo 2018.png|350px|center|link=outreach:GLAM/Newsletter]]<br /> <hr /> <div style="font-size:12pt; font-family:Times New Roman; text-align:center;">[[outreach:GLAM/Newsletter/December 2020|<span style="color:darkslategray;">This Month in GLAM – Volume X, Issue XII, December 2020</span>]]</div> <hr /><br /> |- style="text-align: center;" | <span style="font-size:12pt; font-family:Times New Roman;"> '''<u>Headlines</u>'''</span> |- style="font-size:10pt; font-family:Times New Roman; text-align:center;" | <div style="text-align:left; column-count:2; column-width:28em; -moz-column-count:2; -moz-column-width:28em; -webkit-column-count:2; -webkit-column-width:28em; vertical-align:top;"> * [[outreach:GLAM/Newsletter/December 2020/Contents/AfLIA Wikipedia in African Libraries report|AfLIA Wikipedia in African Libraries report]]: Wrap up of the Wikipedia in African Libraries project pilot cohort * [[outreach:GLAM/Newsletter/December 2020/Contents/Canada report|Canada report]]: Branding Toolkit released by the Canadian Museums Association for GLAMs * [[outreach:GLAM/Newsletter/December 2020/Contents/Finland report|Finland report]]: Hundreds of thousands of new photos released * [[outreach:GLAM/Newsletter/December 2020/Contents/Germany report|Germany report]]: The Karl-Preusker-Medal 2020 goes to Wikimedia Deutschland e. V. * [[outreach:GLAM/Newsletter/December 2020/Contents/Netherlands report|Netherlands report]]: Documentation of workflows for the ingestion of bibliographic data into Wikidata; Wikipedia & Africa: Why contributing to Wikipedia matters * [[outreach:GLAM/Newsletter/December 2020/Contents/New Zealand report|New Zealand report]]: Māori Women Weavers Edit-a-thon * [[outreach:GLAM/Newsletter/December 2020/Contents/Serbia report|Serbia report]]: GLAMorous end of 2020 * [[outreach:GLAM/Newsletter/December 2020/Contents/Sweden report|Sweden report]]: Wiki Loves Monuments submissions livestreamed; Nordiska museet uploads; Sjung med oss, Mamma! * [[outreach:GLAM/Newsletter/December 2020/Contents/UK report|UK report]]: Wales, Women in Leeds, and the Hajj * [[outreach:GLAM/Newsletter/December 2020/Contents/USA report|USA report]]: WikiConference North America and Salons * [[outreach:GLAM/Newsletter/December 2020/Contents/WMF GLAM report|WMF GLAM report]]: The GLAM & Culture office hours * [[outreach:GLAM/Newsletter/December 2020/Contents/Events|Calendar]]: January's GLAM events </div> |- | style="font-family:Times New Roman; text-align:center; font-size:85%;" | [[outreach:GLAM/Newsletter|Read this edition in full]] &bull; [[outreach:GLAM/Newsletter/December 2020/Single|Single-page]] |- | valign="top" colspan="2" style="padding:0.5em; font-family:Times New Roman;text-align:center; font-size:85%;" | To assist with preparing the newsletter, please visit the [[outreach:GLAM/Newsletter/Newsroom|newsroom]]. Past editions may be viewed [[outreach:GLAM/Newsletter/Archives|here]]. |- |} |} <div style="margin-top:10px; font-size:90%; padding-left:5px; font-family:Georgia, Palatino, Palatino Linotype, Times, Times New Roman, serif;">[[m:GLAM/Newsletter/About|About ''This Month in GLAM'']] · [[m:Global message delivery/Targets/GLAM|Subscribe/Unsubscribe]] · [[m:MassMessage|Global message delivery]] · [[:m:User:Romaine|Romaine]] ୨୦:୦୨, ୧୨ ଜାନୁଆରୀ ୨୦୨୧ (IST)</div> <!-- Message sent by User:Romaine@metawiki using the list at https://meta.wikimedia.org/w/index.php?title=Global_message_delivery/Targets/GLAM&oldid=20941536 --> == This Month in Education: January 2021 == {| style="width:70%;" | valign="top" style="text-align:center; border:1px gray solid; padding:1em;" |<span style="font-weight:bold; color:#00A7E2; font-size:40px; font-family:'Helvetica Neue', Helvetica, Arial, sans-serif;">This Month in Education</span> <span style="font-weight:bold; color:#00A7E2; font-size:20px; font-family:'Helvetica Neue', Helvetica, Arial, sans-serif; width:900px;"> Volume 10 • Issue 1 • January 2021</span> ----<span style="font-size:larger;">[[outreach:Education/Newsletter/January 2021|Contents]] • [[outreach:Education/Newsletter/January 2021/Headlines|Headlines]] • [[metawiki:Global message delivery/Targets/This Month in Education|Subscribe]]</span> ----<span style="color:white; font-size:26px; font-family:Montserrat; display:block; background:#92BFB1; width:100%;">In This Issuse</span><div style="text-align: left; column-count: 2; column-width: 35em; -moz-column-count: 2; -moz-column-width: 35em; -webkit-column-count: 2; -webkit-column-width: 35em;"> * [[outreach:Education/News/January 2021/Featured education community member of January 2021|Featured education community member of January 2021]] * [[outreach:Education/News/January 2021/Open Education Global 2020 Conference|Open Education Global 2020 Conference]] * [[outreach:Education/News/January 2021/Reading Wikipedia in Bolivia|Reading Wikipedia in Bolivia]] * [[outreach:Education/News/January 2021/The impact of war on young Wikimedians in Stepanakert|The impact of war on young Wikimedians in Stepanakert]] * [[outreach:Education/News/January 2021/The Possibility of Open-Access Learning Portals in the Philippines|The Possibility of Open-Access Learning Portals in the Philippines]] * [[outreach:Education/News/January 2021/Training Resources about Author’s Rights published by Wiki in Africa|Training Resources about Author’s Rights published by Wiki in Africa]] </div> |} <div style="margin-top:10px; font-size:90%; padding-left:5px; font-family:Georgia, Palatino, Palatino Linotype, Times, Times New Roman, serif;">[[m:Education/Newsletter/About|About ''This Month in Education'']] · [[m:Global message delivery/Targets/This Month in Education|Subscribe/Unsubscribe]] · [[m:MassMessage|Global message delivery]] · For the team: [[:m:User:ZI Jony|ZI Jony]] ୨୨:୫୬, ୨୩ ଜାନୁଆରୀ ୨୦୨୧ (IST)</div> <!-- Message sent by User:ZI Jony@metawiki using the list at https://meta.wikimedia.org/w/index.php?title=Global_message_delivery/Targets/This_Month_in_Education&oldid=20974633 --> == This Month in Education: January 2021 == {| style="width:70%;" | valign="top" style="text-align:center; border:1px gray solid; padding:1em;" |<span style="font-weight:bold; color:#00A7E2; font-size:40px; font-family:'Helvetica Neue', Helvetica, Arial, sans-serif;">This Month in Education</span> <span style="font-weight:bold; color:#00A7E2; font-size:20px; font-family:'Helvetica Neue', Helvetica, Arial, sans-serif; width:900px;"> Volume 10 • Issue 1 • January 2021</span> ---- <span style="font-size:larger;">[[outreach:Education/Newsletter/January 2021|Contents]] • [[outreach:Education/Newsletter/January 2021/Headlines|Headlines]] • [[m:Global message delivery/Targets/This Month in Education|Subscribe]]</span> ---- <span style="color:white; font-size:26px; font-family:Montserrat; display:block; background:#92BFB1; width:100%;">In This Issuse</span><div style="text-align: left; column-count: 2; column-width: 35em; -moz-column-count: 2; -moz-column-width: 35em; -webkit-column-count: 2; -webkit-column-width: 35em;"> * [[outreach:Education/News/January 2021/Featured education community member of January 2021|Featured education community member of January 2021]] * [[outreach:Education/News/January 2021/Open Education Global 2020 Conference|Open Education Global 2020 Conference]] * [[outreach:Education/News/January 2021/Reading Wikipedia in Bolivia|Reading Wikipedia in Bolivia]] * [[outreach:Education/News/January 2021/The impact of war on young Wikimedians in Stepanakert|The impact of war on young Wikimedians in Stepanakert]] * [[outreach:Education/News/January 2021/The Possibility of Open-Access Learning Portals in the Philippines|The Possibility of Open-Access Learning Portals in the Philippines]] * [[outreach:Education/News/January 2021/Training Resources about Author’s Rights published by Wiki in Africa|Training Resources about Author’s Rights published by Wiki in Africa]] </div> |} <div style="margin-top:10px; font-size:90%; padding-left:5px; font-family:Georgia, Palatino, Palatino Linotype, Times, Times New Roman, serif;">[[m:Education/Newsletter/About|About ''This Month in Education'']] · [[m:Global message delivery/Targets/This Month in Education|Subscribe/Unsubscribe]] · [[m:MassMessage|Global message delivery]] · For the team: [[:m:User:Romaine|Romaine]] ୨୧:୦୫, ୨୪ ଜାନୁଆରୀ ୨୦୨୧ (IST)</div> <!-- Message sent by User:Romaine@metawiki using the list at https://meta.wikimedia.org/w/index.php?title=Global_message_delivery/Targets/This_Month_in_Education&oldid=21000945 --> == ''This Month in GLAM'': January 2021 == {| style="width:100%;" | valign="top" align="center" style="border:1px gray solid; padding:1em;" | {| align="center" |- | style="text-align: center;" | [[File:This Month in GLAM logo 2018.png|350px|center|link=outreach:GLAM/Newsletter]]<br /> <hr /> <div style="font-size:12pt; font-family:Times New Roman; text-align:center;">[[outreach:GLAM/Newsletter/January 2021|<span style="color:darkslategray;">This Month in GLAM – Volume XI, Issue I, January 2021</span>]]</div> <hr /><br /> |- style="text-align: center;" | <span style="font-size:12pt; font-family:Times New Roman;"> '''<u>Headlines</u>'''</span> |- style="font-size:10pt; font-family:Times New Roman; text-align:center;" | <div style="text-align:left; column-count:2; column-width:28em; -moz-column-count:2; -moz-column-width:28em; -webkit-column-count:2; -webkit-column-width:28em; vertical-align:top;"> * [[outreach:GLAM/Newsletter/January 2021/Contents/Belgium report|Belgium report]]: The Public Domain Tool; Data Donations; Wiki Loves Heritage Belgium 2020 * [[outreach:GLAM/Newsletter/January 2021/Contents/Brazil report|Brazil report]]: Heading 2021 with new (and renewed!) GLAM-Wiki projects * [[outreach:GLAM/Newsletter/January 2021/Contents/Colombia report|Colombia report]]: Public domain day in Colombia * [[outreach:GLAM/Newsletter/January 2021/Contents/Finland report|Finland report]]: AvoinGLAM * [[outreach:GLAM/Newsletter/January 2021/Contents/France report|France report]]: #1lib1ref; Training courses; What's next ?; Wikidata and archaeology vocabulary * [[outreach:GLAM/Newsletter/January 2021/Contents/Germany report|Germany report]]: Coding da Vinci Niedersachsen wraps up * [[outreach:GLAM/Newsletter/January 2021/Contents/Serbia report|Serbia report]]: A month in the spirit of references * [[outreach:GLAM/Newsletter/January 2021/Contents/Sweden report|Sweden report]]: Record numbers of digital museum visits * [[outreach:GLAM/Newsletter/January 2021/Contents/UK report|UK report]]: Protests & Suffragettes - Wikipedia work in 2020; Khalili Collections * [[outreach:GLAM/Newsletter/January 2021/Contents/USA report|USA report]]: Wiki 20 * [[outreach:GLAM/Newsletter/January 2021/Contents/WMF GLAM report|WMF GLAM report]]: Digital Public Library of America makes an impact in 2020 * [[outreach:GLAM/Newsletter/January 2021/Contents/Events|Calendar]]: February's GLAM events </div> |- | style="font-family:Times New Roman; text-align:center; font-size:85%;" | [[outreach:GLAM/Newsletter|Read this edition in full]] &bull; [[outreach:GLAM/Newsletter/January 2021/Single|Single-page]] |- | valign="top" colspan="2" style="padding:0.5em; font-family:Times New Roman;text-align:center; font-size:85%;" | To assist with preparing the newsletter, please visit the [[outreach:GLAM/Newsletter/Newsroom|newsroom]]. Past editions may be viewed [[outreach:GLAM/Newsletter/Archives|here]]. |- |} |} <div style="margin-top:10px; font-size:90%; padding-left:5px; font-family:Georgia, Palatino, Palatino Linotype, Times, Times New Roman, serif;">[[m:GLAM/Newsletter/About|About ''This Month in GLAM'']] · [[m:Global message delivery/Targets/GLAM|Subscribe/Unsubscribe]] · [[m:MassMessage|Global message delivery]] · [[:m:User:Romaine|Romaine]] ୧୩:୦୭, ୯ ଫେବୃଆରୀ ୨୦୨୧ (IST)</div> <!-- Message sent by User:Romaine@metawiki using the list at https://meta.wikimedia.org/w/index.php?title=Global_message_delivery/Targets/GLAM&oldid=21034985 --> == This Month in Education: February 2021 == {| style="width:70%;" | valign="top" style="text-align:center; border:1px gray solid; padding:1em;" |<span style="font-weight:bold; color:#00A7E2; font-size:40px; font-family:'Helvetica Neue', Helvetica, Arial, sans-serif;">This Month in Education</span> <span style="font-weight:bold; color:#00A7E2; font-size:20px; font-family:'Helvetica Neue', Helvetica, Arial, sans-serif; width:900px;"> Volume 10 • Issue 2 • February 2021</span> ----<span style="font-size:larger;">[[outreach:Education/Newsletter/February 2021|Contents]] • [[outreach:Education/Newsletter/February 2021/Headlines|Headlines]] • [[metawiki:Global message delivery/Targets/This Month in Education|Subscribe]]</span> ----<span style="color:white; font-size:26px; font-family:Montserrat; display:block; background:#92BFB1; width:100%;">In This Issuse</span><div style="text-align: left; column-count: 2; column-width: 35em; -moz-column-count: 2; -moz-column-width: 35em; -webkit-column-count: 2; -webkit-column-width: 35em;"> * [[outreach:Education/News/February 2021/Education news bytes|Wikimedia Education news bytes]] * [[outreach:Education/News/February 2021/Featured education community member of February 2021|Featured education community member of February 2021]] * [[outreach:Education/News/February 2021/Karvachar Wikiclub continues its activities online|Karvachar Wikiclub continues its activities online]] * [[outreach:Education/News/February 2021/Over 4,000 references added|Over 4,000 more references added! 1Lib1Ref campaign in Poland]] * [[outreach:Education/News/February 2021/Philippines Climate Change Translate-a-thon|Philippines Climate Change Translate-a-thon]] </div> |} <div style="margin-top:10px; font-size:90%; padding-left:5px; font-family:Georgia, Palatino, Palatino Linotype, Times, Times New Roman, serif;">[[m:Education/Newsletter/About|About ''This Month in Education'']] · [[m:Global message delivery/Targets/This Month in Education|Subscribe/Unsubscribe]] · [[m:MassMessage|Global message delivery]] · For the team: [[:m:User:ZI Jony|ZI Jony]] ୧୩:୦୪, ୨୪ ଫେବୃଆରୀ ୨୦୨୧ (IST)</div> <!-- Message sent by User:ZI Jony@metawiki using the list at https://meta.wikimedia.org/w/index.php?title=Global_message_delivery/Targets/This_Month_in_Education&oldid=21035028 --> == ''This Month in GLAM'': February 2021 == {| style="width:100%;" | valign="top" align="center" style="border:1px gray solid; padding:1em;" | {| align="center" |- | style="text-align: center;" | [[File:This Month in GLAM logo 2018.png|350px|center|link=outreach:GLAM/Newsletter]]<br /> <hr /> <div style="font-size:12pt; font-family:Times New Roman; text-align:center;">[[outreach:GLAM/Newsletter/February 2021|<span style="color:darkslategray;">This Month in GLAM – Volume XI, Issue II, February 2021</span>]]</div> <hr /><br /> |- style="text-align: center;" | <span style="font-size:12pt; font-family:Times New Roman;"> '''<u>Headlines</u>'''</span> |- style="font-size:10pt; font-family:Times New Roman; text-align:center;" | <div style="text-align:left; column-count:2; column-width:28em; -moz-column-count:2; -moz-column-width:28em; -webkit-column-count:2; -webkit-column-width:28em; vertical-align:top;"> * [[outreach:GLAM/Newsletter/February 2021/Contents/Albania report|Albania report]]: Recruiting two PMs; Budget Report 2020; Wikipedia 20th Bday * [[outreach:GLAM/Newsletter/February 2021/Contents/Australia report|Australia report]]: Who do we think we are? * [[outreach:GLAM/Newsletter/February 2021/Contents/Brazil report|Brazil report]]: New GLAM tutorials in Portuguese * [[outreach:GLAM/Newsletter/February 2021/Contents/Estonia report|Estonia report]]: WikiMuseum * [[outreach:GLAM/Newsletter/February 2021/Contents/Finland report|Finland report]]: Focus on learning * [[outreach:GLAM/Newsletter/February 2021/Contents/Indonesia report|Indonesia report]]: PD Day 2021 in Indonesia, #1lib1ref, Wikisource workshop * [[outreach:GLAM/Newsletter/February 2021/Contents/Netherlands report|Netherlands report]]: Historical Maps; Share your Data on colonial heritage; Knowledge platform for heritage institutions * [[outreach:GLAM/Newsletter/February 2021/Contents/Serbia report|Serbia report]]: Amazing results of the January #1Lib1Ref campaign * [[outreach:GLAM/Newsletter/February 2021/Contents/Sweden report|Sweden report]]: Medieval ballads; Project HBTQI * [[outreach:GLAM/Newsletter/February 2021/Contents/Switzerland report|Switzerland report]]: 50 Years Women's Suffrage in Switzerland & More * [[outreach:GLAM/Newsletter/February 2021/Contents/UK report|UK report]]: Khalili Collections * [[outreach:GLAM/Newsletter/February 2021/Contents/USA report|USA report]]: Black History Month and Smithsonian anniversary * [[outreach:GLAM/Newsletter/February 2021/Contents/WMF GLAM report|WMF GLAM report]]: Project Grants, Analytics for GLAMs, and Shared Citations * [[outreach:GLAM/Newsletter/February 2021/Contents/Events|Calendar]]: March's GLAM events </div> |- | style="font-family:Times New Roman; text-align:center; font-size:85%;" | [[outreach:GLAM/Newsletter|Read this edition in full]] &bull; [[outreach:GLAM/Newsletter/February 2021/Single|Single-page]] |- | valign="top" colspan="2" style="padding:0.5em; font-family:Times New Roman;text-align:center; font-size:85%;" | To assist with preparing the newsletter, please visit the [[outreach:GLAM/Newsletter/Newsroom|newsroom]]. Past editions may be viewed [[outreach:GLAM/Newsletter/Archives|here]]. |- |} |} <div style="margin-top:10px; font-size:90%; padding-left:5px; font-family:Georgia, Palatino, Palatino Linotype, Times, Times New Roman, serif;">[[m:GLAM/Newsletter/About|About ''This Month in GLAM'']] · [[m:Global message delivery/Targets/GLAM|Subscribe/Unsubscribe]] · [[m:MassMessage|Global message delivery]] · [[:m:User:Romaine|Romaine]] ୨୧:୩୦, ୧୧ ମାର୍ଚ୍ଚ ୨୦୨୧ (IST)</div> <!-- Message sent by User:Romaine@metawiki using the list at https://meta.wikimedia.org/w/index.php?title=Global_message_delivery/Targets/GLAM&oldid=21206861 --> == ନିବେଦନ == ଆପଣ [[ଭାରତୀୟ ବିଜ୍ଞାନ ଶିକ୍ଷା ଏବଂ ଅନୁସନ୍ଧାନ ସଂସ୍ଥାନ ବ୍ରହ୍ମପୁର]] ଲେଖାଟିର ବଙ୍ଗଳା ଅନୁବାଦ କରିପାରିବେ କି? ମୁଁ ତାହାର ଫାଇଲ ବନେଇ ଦେଇଛି। ଆପଣ ଖାଲି ମୋର ଓଡ଼ିଆ ଲେଖାଟିକୁ ବ୍ୟବହାର କରି ତାହା ବଙ୍ଗଳା ଭାଷାରେ ଅନୁବାଦ କରିଥିଲେ ଭଲ ହୋଇଥାନ୍ତା । ଧନ୍ୟବାଦ୍ ! [[ବ୍ୟବହାରକାରୀ:ଲେଖକ|ଲେଖକ]] ([[ବ୍ୟବହାରକାରୀଙ୍କ ଆଲୋଚନା:ଲେଖକ|ମୋ ଆଲୋଚନା]]) ୧୧:୪୧, ୧୪ ମାର୍ଚ୍ଚ ୨୦୨୧ (IST) == This Month in Education: March 2021 == {| style="width:70%;" | valign="top" style="text-align:center; border:1px gray solid; padding:1em;" |<span style="font-weight:bold; color:#00A7E2; font-size:40px; font-family:'Helvetica Neue', Helvetica, Arial, sans-serif;">This Month in Education</span> <span style="font-weight:bold; color:#00A7E2; font-size:20px; font-family:'Helvetica Neue', Helvetica, Arial, sans-serif; width:900px;"> Volume 10 • Issue 3 • March 2021</span> ---- <span style="font-size:larger;">[[outreach:Education/Newsletter/March 2021|Contents]] • [[outreach:Education/Newsletter/March 2021/Headlines|Headlines]] • [[m:Global message delivery/Targets/This Month in Education|Subscribe]]</span> ---- <span style="color:white; font-size:26px; font-family:Montserrat; display:block; background:#92BFB1; width:100%;">In This Issuse</span> <div style="text-align: left; column-count: 2; column-width: 35em; -moz-column-count: 2; -moz-column-width: 35em; -webkit-column-count: 2; -webkit-column-width: 35em;"> * [[outreach:Education/News/March 2021/A Wikipedia Webinar for Indonesian Women Teachers|A Wikipedia Webinar for Indonesian Women Teachers]] * [[outreach:Education/News/March 2021/Educational program of GLAM Macedonia|Educational program of GLAM Macedonia]] * [[outreach:Education/News/March 2021/Filling Gaps - the Conference about Education in Poland|Filling the Gaps & Open Education Week]] * [[outreach:Education/News/March 2021/Featured education community member of March 2021|Meet this month's featured Wikimedia & Education community member: Bara'a Zama'reh]] * [[outreach:Education/News/March 2021/Using Wikipedia and Bridging the Gender Gap: In-Service training for Teachers in Philippines|Using Wikipedia and Bridging the Gender Gap: In-Service training for Teachers in Philippines]] </div> |} <div style="margin-top:10px; font-size:90%; padding-left:5px; font-family:Georgia, Palatino, Palatino Linotype, Times, Times New Roman, serif;">[[m:Education/Newsletter/About|About ''This Month in Education'']] · [[m:Global message delivery/Targets/This Month in Education|Subscribe/Unsubscribe]] · [[m:MassMessage|Global message delivery]] · For the team: [[:m:User:Romaine|Romaine]] ୧୭:୧୬, ୨୬ ମାର୍ଚ୍ଚ ୨୦୨୧ (IST)</div> <!-- Message sent by User:Romaine@metawiki using the list at https://meta.wikimedia.org/w/index.php?title=Global_message_delivery/Targets/This_Month_in_Education&oldid=21247888 --> == ''This Month in GLAM'': March 2021 == {| style="width:100%;" | valign="top" align="center" style="border:1px gray solid; padding:1em;" | {| align="center" |- | style="text-align: center;" | [[File:This Month in GLAM logo 2018.png|350px|center|link=outreach:GLAM/Newsletter]]<br /> <hr /> <div style="font-size:12pt; font-family:Times New Roman; text-align:center;">[[outreach:GLAM/Newsletter/March 2021|<span style="color:darkslategray;">This Month in GLAM – Volume XI, Issue III, March 2021</span>]]</div> <hr /><br /> |- style="text-align: center;" | <span style="font-size:12pt; font-family:Times New Roman;"> '''<u>Headlines</u>'''</span> |- style="font-size:10pt; font-family:Times New Roman; text-align:center;" | <div style="text-align:left; column-count:2; column-width:28em; -moz-column-count:2; -moz-column-width:28em; -webkit-column-count:2; -webkit-column-width:28em; vertical-align:top;"> * [[outreach:GLAM/Newsletter/March 2021/Contents/AfLIA Wikipedia in African Libraries report|AfLIA Wikipedia in African Libraries report]]: Wikipedia in African Libraries * [[outreach:GLAM/Newsletter/March 2021/Contents/Albania report|Albania report]]: Wiki Loves Folklore 2021; I edit Wikipedia * [[outreach:GLAM/Newsletter/March 2021/Contents/Brazil report|Brazil report]]: The Brazilian House is the theme of new GLAM dissemination activities * [[outreach:GLAM/Newsletter/March 2021/Contents/Finland report|Finland report]]: Enriching indigenous items in Wikidata * [[outreach:GLAM/Newsletter/March 2021/Contents/Germany report|Germany report]]: A virtual exhibition on 20 years of Wikipedia * [[outreach:GLAM/Newsletter/March 2021/Contents/Netherlands report|Netherlands report]]: Wikimedians in Residence for Media Art Project LIMA, Wikimedia and libraries, Wikimedia training related to shared heritage * [[outreach:GLAM/Newsletter/March 2021/Contents/Sweden report|Sweden report]]: GLAM in Sweden in March * [[outreach:GLAM/Newsletter/March 2021/Contents/UK report|UK report]]: Leeds Museums & Galleries, the British Library and the Khalili Collections * [[outreach:GLAM/Newsletter/March 2021/Contents/USA report|USA report]]: Women's History Month in the US * [[outreach:GLAM/Newsletter/March 2021/Contents/WMF GLAM report|WMF GLAM report]]: Media Search, Image Suggestion API, and Project Grants * [[outreach:GLAM/Newsletter/March 2021/Contents/Events|Calendar]]: April's GLAM events </div> |- | style="font-family:Times New Roman; text-align:center; font-size:85%;" | [[outreach:GLAM/Newsletter|Read this edition in full]] &bull; [[outreach:GLAM/Newsletter/March 2021/Single|Single-page]] |- | valign="top" colspan="2" style="padding:0.5em; font-family:Times New Roman;text-align:center; font-size:85%;" | To assist with preparing the newsletter, please visit the [[outreach:GLAM/Newsletter/Newsroom|newsroom]]. Past editions may be viewed [[outreach:GLAM/Newsletter/Archives|here]]. |- |} |} <div style="margin-top:10px; font-size:90%; padding-left:5px; font-family:Georgia, Palatino, Palatino Linotype, Times, Times New Roman, serif;">[[m:GLAM/Newsletter/About|About ''This Month in GLAM'']] · [[m:Global message delivery/Targets/GLAM|Subscribe/Unsubscribe]] · [[m:MassMessage|Global message delivery]] · [[:m:User:Romaine|Romaine]] ୦୪:୨୩, ୧୨ ଅପ୍ରେଲ ୨୦୨୧ (IST)</div> <!-- Message sent by User:Romaine@metawiki using the list at https://meta.wikimedia.org/w/index.php?title=Global_message_delivery/Targets/GLAM&oldid=21294881 --> == This Month in Education: April 2021 == {| style="width:70%;" | valign="top" style="text-align:center; border:1px gray solid; padding:1em;" |<span style="font-weight:bold; color:#00A7E2; font-size:40px; font-family:'Helvetica Neue', Helvetica, Arial, sans-serif;">This Month in Education</span> <span style="font-weight:bold; color:#00A7E2; font-size:20px; font-family:'Helvetica Neue', Helvetica, Arial, sans-serif; width:900px;"> Volume 10 • Issue 4 • April 2021</span> ---- <span style="font-size:larger;">[[outreach:Education/Newsletter/April 2021|Contents]] • [[outreach:Education/Newsletter/April 2021/Headlines|Headlines]] • [[m:Global message delivery/Targets/This Month in Education|Subscribe]]</span> ---- <span style="color:white; font-size:26px; font-family:Montserrat; display:block; background:#92BFB1; width:100%;">In This Issuse</span> <div style="text-align: left; column-count: 2; column-width: 35em; -moz-column-count: 2; -moz-column-width: 35em; -webkit-column-count: 2; -webkit-column-width: 35em;"> * [[outreach:Education/News/April 2021/Collaboration with Brusov State University|Collaboration with Brusov State University]] * [[outreach:Education/News/April 2021/Editing contest "Meet Russia"|Editing contest "Meet Russia"]] * [[outreach:Education/News/April 2021/Educational project: Wikipedia at the University with the University Center for Economic-Administrative Sciences|Educational project: Wikipedia at the University with the University Center for Economic-Administrative Sciences (Centro Universitario de Ciencias Económico Administrativas (CUCEA)) of the University of Guadalajara]] * [[outreach:Education/News/April 2021/Regional Meeting of Latin American Education by the EWOC|Regional Meeting of Latin American Education by the EWOC]] * [[outreach:Education/News/April 2021/Students of the Faculty of Philosophy in Belgrade have started an internship program|Students of the Faculty of Philosophy in Belgrade have started an internship program]] </div> |} <div style="margin-top:10px; font-size:90%; padding-left:5px; font-family:Georgia, Palatino, Palatino Linotype, Times, Times New Roman, serif;">[[m:Education/Newsletter/About|About ''This Month in Education'']] · [[m:Global message delivery/Targets/This Month in Education|Subscribe/Unsubscribe]] · [[m:MassMessage|Global message delivery]] · For the team: [[:m:User:Romaine|Romaine]] ୦୪:୧୮, ୨୬ ଅପ୍ରେଲ ୨୦୨୧ (IST)</div> <!-- Message sent by User:Romaine@metawiki using the list at https://meta.wikimedia.org/w/index.php?title=Global_message_delivery/Targets/This_Month_in_Education&oldid=21372399 --> == ''This Month in GLAM'': April 2021 == {| style="width:100%;" | valign="top" align="center" style="border:1px gray solid; padding:1em;" | {| align="center" |- | style="text-align: center;" | [[File:This Month in GLAM logo 2018.png|350px|center|link=outreach:GLAM/Newsletter]]<br /> <hr /> <div style="font-size:12pt; font-family:Times New Roman; text-align:center;">[[outreach:GLAM/Newsletter/April 2021|<span style="color:darkslategray;">This Month in GLAM – Volume XI, Issue IV, April 2021</span>]]</div> <hr /><br /> |- style="text-align: center;" | <span style="font-size:12pt; font-family:Times New Roman;"> '''<u>Headlines</u>'''</span> |- style="font-size:10pt; font-family:Times New Roman; text-align:center;" | <div style="text-align:left; column-count:2; column-width:28em; -moz-column-count:2; -moz-column-width:28em; -webkit-column-count:2; -webkit-column-width:28em; vertical-align:top;"> * [[outreach:GLAM/Newsletter/April 2021/Contents/Albania report|Albania report]]: WikiGap 2021; Workshop “When State Security was engaged in Science”; Women in STEM; International Roma Day Edit-a-thon * [[outreach:GLAM/Newsletter/April 2021/Contents/Australia report|Australia report]]: A Wealth of Wiki Women * [[outreach:GLAM/Newsletter/April 2021/Contents/Belgium report|Belgium report]]: Projects by Wikimedia Belgium * [[outreach:GLAM/Newsletter/April 2021/Contents/Brazil report|Brazil report]]: Festa da Wiki-Lusofonia celebrates Wikipedia 20 * [[outreach:GLAM/Newsletter/April 2021/Contents/Czech Republic report|Czech Republic report]]: WikiGap 2021 report * [[outreach:GLAM/Newsletter/April 2021/Contents/DRCongo report|DRCongo report]]: WMDRC - UG report: Wikipedia in library * [[outreach:GLAM/Newsletter/April 2021/Contents/Estonia report|Estonia report]]: Finding new ways of making art visible + 360° panoramas of Estonian museums * [[outreach:GLAM/Newsletter/April 2021/Contents/Finland report|Finland report]]: Saami place names * [[outreach:GLAM/Newsletter/April 2021/Contents/France report|France report]]: Journée Wikimédia Culture et numérique 2021; French open content report * [[outreach:GLAM/Newsletter/April 2021/Contents/Germany report|Germany report]]: Northern Exposure for cultural heritage data * [[outreach:GLAM/Newsletter/April 2021/Contents/India report|India report]]: Proofread competition on Bengali Wikisource in collaboration with British Library * [[outreach:GLAM/Newsletter/April 2021/Contents/Indonesia report|Indonesia report]]: Wikisource Competition 2021; Museum Daerah Deli Serdang is now on Commons * [[outreach:GLAM/Newsletter/April 2021/Contents/Italy report|Italy report]]: A Wikipedian in residence at the Civic Museum of Modena: report * [[outreach:GLAM/Newsletter/April 2021/Contents/Netherlands report|Netherlands report]]: WikiVrijdagen with Atria and IHLIA, Wikimedians in Residence will increase the visibility of media art on Wikipedia, Wikimedia training: shared heritage, Papiamentu and Papiamento: Wikipedia is up and ready to go! * [[outreach:GLAM/Newsletter/April 2021/Contents/New Zealand report|New Zealand report]]: West Coast WikiCon and Performing Arts Aotearoa * [[outreach:GLAM/Newsletter/April 2021/Contents/Serbia report|Serbia report]]: Great impact of cooperations * [[outreach:GLAM/Newsletter/April 2021/Contents/Spain report|Spain report]]: New partnerships * [[outreach:GLAM/Newsletter/April 2021/Contents/Sweden report|Sweden report]]: More music; Enriching GLAM photos with SDC; Swedish GLAM survey * [[outreach:GLAM/Newsletter/April 2021/Contents/Switzerland report|Switzerland report]]: GLAMhack 2021 & more * [[outreach:GLAM/Newsletter/April 2021/Contents/UK report|UK report]]: University of Edinburgh Library Wikimedia Community of Interest; Khalili Collections; British Library * [[outreach:GLAM/Newsletter/April 2021/Contents/USA report|USA report]]: The Met, Smithsonian, and a busy Edit-a-thon season * [[outreach:GLAM/Newsletter/April 2021/Contents/Wikipedia Library report|Wikipedia Library report]]: Fostering Connections: Wikimedia and Libraries Global Meetup * [[outreach:GLAM/Newsletter/April 2021/Contents/Wikimedia and Libraries User Group report|Wikimedia and Libraries User Group report]]: Extended Date Time Format for Wikibase * [[outreach:GLAM/Newsletter/April 2021/Contents/WMF GLAM report|WMF GLAM report]]: Wikimedia Hackathon, Product Updates, and Office Hours * [[outreach:GLAM/Newsletter/April 2021/Contents/Events|Calendar]]: May's GLAM events </div> |- | style="font-family:Times New Roman; text-align:center; font-size:85%;" | [[outreach:GLAM/Newsletter|Read this edition in full]] &bull; [[outreach:GLAM/Newsletter/April 2021/Single|Single-page]] |- | valign="top" colspan="2" style="padding:0.5em; font-family:Times New Roman;text-align:center; font-size:85%;" | To assist with preparing the newsletter, please visit the [[outreach:GLAM/Newsletter/Newsroom|newsroom]]. Past editions may be viewed [[outreach:GLAM/Newsletter/Archives|here]]. |- |} |} <div style="margin-top:10px; font-size:90%; padding-left:5px; font-family:Georgia, Palatino, Palatino Linotype, Times, Times New Roman, serif;">[[m:GLAM/Newsletter/About|About ''This Month in GLAM'']] · [[m:Global message delivery/Targets/GLAM|Subscribe/Unsubscribe]] · [[m:MassMessage|Global message delivery]] · [[:m:User:Romaine|Romaine]] ୧୦:୨୪, ୧୨ ମଇ ୨୦୨୧ (IST)</div> <!-- Message sent by User:Romaine@metawiki using the list at https://meta.wikimedia.org/w/index.php?title=Global_message_delivery/Targets/GLAM&oldid=21418797 --> == This Month in Education: May 2021 == {| style="width:70%;" | valign="top" style="text-align:center; border:1px gray solid; padding:1em;" |<span style="font-weight:bold; color:#00A7E2; font-size:40px; font-family:'Helvetica Neue', Helvetica, Arial, sans-serif;">This Month in Education</span> <span style="font-weight:bold; color:#00A7E2; font-size:20px; font-family:'Helvetica Neue', Helvetica, Arial, sans-serif; width:900px;"> Volume 10 • Issue 5 • May 2021</span> ---- <span style="font-size:larger;">[[outreach:Education/Newsletter/May 2021|Contents]] • [[outreach:Education/Newsletter/May 2021/Headlines|Headlines]] • [[m:Global message delivery/Targets/This Month in Education|Subscribe]]</span> ---- <span style="color:white; font-size:26px; font-family:Montserrat; display:block; background:#92BFB1; width:100%;">In This Issue</span> <div style="text-align: left; column-count: 2; column-width: 35em; -moz-column-count: 2; -moz-column-width: 35em; -webkit-column-count: 2; -webkit-column-width: 35em;"> * [[outreach:Education/News/May 2021/A Multimedia-Rich Wikiversity MOOC from Brazil|A Multimedia-Rich Wikiversity MOOC from Brazil]] * [[outreach:Education/News/May 2021/Featured education community member of May 2021|Meet this month's featured Wikimedia & Education community member: Maria Weronika Kmoch]] * [[outreach:Education/News/May 2021/Offline workshop with Nikola Koperniku High School in Albania|Offline workshop with Nikola Koperniku High School in Albania]] * [[outreach:Education/News/May 2021/Wiki Education Program Organized with the University Students for the First time in Bangladesh|Wiki Education Program Organized with the University Students for the First time in Bangladesh]] * [[outreach:Education/News/May 2021/Wikimedia Commons workshop with high school students in Kosovo; Workshop with telecommunication students at University of Prishtina|Wikimedia Commons workshop with high school students in Kosovo]] * [[outreach:Education/News/May 2021/Wikipedia training for the Safeguardians of the Intangible Cultular Heritage|Wikipedia training for the Bearers of Intangible Cultural Heritage in Poland]] * [[outreach:Education/News/May 2021/“Writing a Wikipedia article isn’t as difficult and unimaginable as it seems”: A case for Wikipedia Education Program in Ukraine|“Writing a Wikipedia article isn’t as difficult and unimaginable as it seems”: A case for Wikipedia Education Program in Ukraine]] </div> |} <div style="margin-top:10px; font-size:90%; padding-left:5px; font-family:Georgia, Palatino, Palatino Linotype, Times, Times New Roman, serif;">[[m:Education/Newsletter/About|About ''This Month in Education'']] · [[m:Global message delivery/Targets/This Month in Education|Subscribe/Unsubscribe]] · [[m:MassMessage|Global message delivery]] · For the team: [[:m:User:Romaine|Romaine]] ୨୩:୦୮, ୨୭ ମଇ ୨୦୨୧ (IST)</div> <!-- Message sent by User:Romaine@metawiki using the list at https://meta.wikimedia.org/w/index.php?title=Global_message_delivery/Targets/This_Month_in_Education&oldid=21425406 --> == ''This Month in GLAM'': May 2021 == {| style="width:100%;" | valign="top" align="center" style="border:1px gray solid; padding:1em;" | {| align="center" |- | style="text-align: center;" | [[File:This Month in GLAM logo 2018.png|350px|center|link=outreach:GLAM/Newsletter]]<br /> <hr /> <div style="font-size:12pt; font-family:Times New Roman; text-align:center;">[[outreach:GLAM/Newsletter/May 2021|<span style="color:darkslategray;">This Month in GLAM – Volume XI, Issue V, May 2021</span>]]</div> <hr /><br /> |- style="text-align: center;" | <span style="font-size:12pt; font-family:Times New Roman;"> '''<u>Headlines</u>'''</span> |- style="font-size:10pt; font-family:Times New Roman; text-align:center;" | <div style="text-align:left; column-count:2; column-width:28em; -moz-column-count:2; -moz-column-width:28em; -webkit-column-count:2; -webkit-column-width:28em; vertical-align:top;"> * [[outreach:GLAM/Newsletter/May 2021/Contents/AfLIA Wikipedia in African Libraries report|AfLIA Wikipedia in African Libraries report]]: A busy month at AfLIA * [[outreach:GLAM/Newsletter/May 2021/Contents/Argentina report|Argentina report]]: Museum, Archives and Libraries on May * [[outreach:GLAM/Newsletter/May 2021/Contents/Armenia report|Armenia report]]: Presence of Museums in Wiki Projects * [[outreach:GLAM/Newsletter/May 2021/Contents/Australia report|Australia report]]: Librarians unite across Australia and Aotearoa New Zealand for 1Lib1Ref * [[outreach:GLAM/Newsletter/May 2021/Contents/Brazil report|Brazil report]]: Wiki Loves Bahia: 2021 is the year of Bahia on Wikipedia in Portuguese * [[outreach:GLAM/Newsletter/May 2021/Contents/Côte d'Ivoire report|Côte d'Ivoire report]]: Glam-wiki 2021 29 May in Côte d'Ivoire * [[outreach:GLAM/Newsletter/May 2021/Contents/India report|India report]]: Collaboration continues with British Library * [[outreach:GLAM/Newsletter/May 2021/Contents/Indonesia report|Indonesia report]]: #1lib1ref in Indonesia; Online talk show with Wikimedia Nederland * [[outreach:GLAM/Newsletter/May 2021/Contents/Italy report|Italy report]]: Conference, webinar and projects * [[outreach:GLAM/Newsletter/May 2021/Contents/Kosovo report|Kosovo report]]: National Gallery of Kosovo Collection now on Wikidata * [[outreach:GLAM/Newsletter/May 2021/Contents/Netherlands report|Netherlands report]]: Over 15,000 images available from Elsinga Collection, 1.9 million records on slavery and slave trade digitally accessible * [[outreach:GLAM/Newsletter/May 2021/Contents/New Zealand report|New Zealand report]]: A busy month in Aotearoa * [[outreach:GLAM/Newsletter/May 2021/Contents/Macedonia report|North Macedonia report]]: GLAM activities of GLAM Macedonia * [[outreach:GLAM/Newsletter/May 2021/Contents/Serbia report|Serbia report]]: A month in the sign of edit-a-thons * [[outreach:GLAM/Newsletter/May 2021/Contents/Spain report|Spain report]]: Viquiprojecte:Muixeranga * [[outreach:GLAM/Newsletter/May 2021/Contents/Sweden report|Sweden report]]: Working with UN Human Rights; Aftermath to the fiddler competition; Music manuscripts from the 18th century; Digital visions; Should museums work with Wikipedia?; Wikidata project with museums has results * [[outreach:GLAM/Newsletter/May 2021/Contents/Switzerland report|Switzerland report]]: Strengthening GLAM Partnerships * [[outreach:GLAM/Newsletter/May 2021/Contents/Uganda report|Uganda report]]: Wikipedia for Museums in Uganda * [[outreach:GLAM/Newsletter/May 2021/Contents/UK report|UK report]]: British Library, Khalili Collections * [[outreach:GLAM/Newsletter/May 2021/Contents/USA report|USA report]]: Hackathon outputs, data roundtripping and Asian American heritage * [[outreach:GLAM/Newsletter/May 2021/Contents/Special story|Special story]]: Wikimedia Hackathon report: Upgrading GLAM tech tools and PAWS * [[outreach:GLAM/Newsletter/May 2021/Contents/Wikisource report|Wikisource report]]: Indic Wikisource community online gathering * [[outreach:GLAM/Newsletter/May 2021/Contents/WMF GLAM report|WMF GLAM report]]: Grants and conferences * [[outreach:GLAM/Newsletter/May 2021/Contents/Wiki World Heritage UG report|Wiki World Heritage User Group report]]: May's report * [[outreach:GLAM/Newsletter/May 2021/Contents/Events|Calendar]]: June's GLAM events </div> |- | style="font-family:Times New Roman; text-align:center; font-size:85%;" | [[outreach:GLAM/Newsletter|Read this edition in full]] &bull; [[outreach:GLAM/Newsletter/May 2021/Single|Single-page]] |- | valign="top" colspan="2" style="padding:0.5em; font-family:Times New Roman;text-align:center; font-size:85%;" | To assist with preparing the newsletter, please visit the [[outreach:GLAM/Newsletter/Newsroom|newsroom]]. Past editions may be viewed [[outreach:GLAM/Newsletter/Archives|here]]. |- |} |} <div style="margin-top:10px; font-size:90%; padding-left:5px; font-family:Georgia, Palatino, Palatino Linotype, Times, Times New Roman, serif;">[[m:GLAM/Newsletter/About|About ''This Month in GLAM'']] · [[m:Global message delivery/Targets/GLAM|Subscribe/Unsubscribe]] · [[m:MassMessage|Global message delivery]] · [[:m:User:Romaine|Romaine]] ୧୯:୩୯, ୧୦ ଜୁନ ୨୦୨୧ (IST)</div> <!-- Message sent by User:Romaine@metawiki using the list at https://meta.wikimedia.org/w/index.php?title=Global_message_delivery/Targets/GLAM&oldid=21497818 --> == This Month in Education: June 2021 == {| style="width:70%;" | valign="top" style="text-align:center; border:1px gray solid; padding:1em;" |<span style="font-weight:bold; color:#00A7E2; font-size:40px; font-family:'Helvetica Neue', Helvetica, Arial, sans-serif;">This Month in Education</span> <span style="font-weight:bold; color:#00A7E2; font-size:20px; font-family:'Helvetica Neue', Helvetica, Arial, sans-serif; width:900px;"> Volume 10 • Issue 6 • June 2021</span> ---- <span style="font-size:larger;">[[outreach:Education/Newsletter/June 2021|Contents]] • [[outreach:Education/Newsletter/June 2021/Headlines|Headlines]] • [[m:Global message delivery/Targets/This Month in Education|Subscribe]]</span> ---- <span style="color:white; font-size:26px; font-family:Montserrat; display:block; background:#92BFB1; width:100%;">In This Issue</span> <div style="text-align: left; column-count: 2; column-width: 35em; -moz-column-count: 2; -moz-column-width: 35em; -webkit-column-count: 2; -webkit-column-width: 35em;"> * [[outreach:Education/News/June 2021/Children writing for an encyclopedia – is it possible?|Can children write articles for a wiki encyclopedia?]] * [[outreach:Education/News/June 2021/Editing contest "Biosphere reserves in the world"|Editing contest "Biosphere reserves in the world"]] * [[outreach:Education/News/June 2021/Training & workshop on Wikidata and Wikimedia Commons with students from Municipal Learning Center, Gurrakoc|Training & workshop on Wikidata and Wikimedia Commons with students from Municipal Learning Center, Gurrakoc]] * [[outreach:Education/News/June 2021/Wiki for Human Rights Campaign in the Philippines|Wiki for Human Rights Campaign in the Philippines]] * [[outreach:Education/News/June 2021/Wiki-School program in Poland at the end of school year|Wikipedia makes children and teachers happy!]] * [[outreach:Education/News/June 2021/Workshop with students of Language Faculty of Philology, University of Prishtina "Hasan Prishtina"|Workshop with the students of Language Faculty of Philology, University of Prishtina "Hasan Prishtina"]] </div> |} <div style="margin-top:10px; font-size:90%; padding-left:5px; font-family:Georgia, Palatino, Palatino Linotype, Times, Times New Roman, serif;">[[m:Education/Newsletter/About|About ''This Month in Education'']] · [[m:Global message delivery/Targets/This Month in Education|Subscribe/Unsubscribe]] · [[m:MassMessage|Global message delivery]] · For the team: [[:m:User:Romaine|Romaine]] ୦୧:୨୭, ୨୪ ଜୁନ ୨୦୨୧ (IST)</div> <!-- Message sent by User:Romaine@metawiki using the list at https://meta.wikimedia.org/w/index.php?title=Global_message_delivery/Targets/This_Month_in_Education&oldid=21553405 --> == ''This Month in GLAM'': June 2021 == {| style="width:100%;" | valign="top" align="center" style="border:1px gray solid; padding:1em;" | {| align="center" |- | style="text-align: center;" | [[File:This Month in GLAM logo 2018.png|350px|center|link=outreach:GLAM/Newsletter]]<br /> <hr /> <div style="font-size:12pt; font-family:Times New Roman; text-align:center;">[[outreach:GLAM/Newsletter/June 2021|<span style="color:darkslategray;">This Month in GLAM – Volume XI, Issue VI, June 2021</span>]]</div> <hr /><br /> |- style="text-align: center;" | <span style="font-size:12pt; font-family:Times New Roman;"> '''<u>Headlines</u>'''</span> |- style="font-size:10pt; font-family:Times New Roman; text-align:center;" | <div style="text-align:left; column-count:2; column-width:28em; -moz-column-count:2; -moz-column-width:28em; -webkit-column-count:2; -webkit-column-width:28em; vertical-align:top;"> * [[outreach:GLAM/Newsletter/June 2021/Contents/AfLIA Wikipedia in African Libraries report|AfLIA Wikipedia in African Libraries report]]: African Librarians Week 2021 * [[outreach:GLAM/Newsletter/June 2021/Contents/Albania report|Albania report]]: CEE Spring Campaign in Albania and Kosovo * [[outreach:GLAM/Newsletter/June 2021/Contents/Argentina report|Argentina report]]: A course on opening cultural collections * [[outreach:GLAM/Newsletter/June 2021/Contents/Belgium report|Belgium report]]: Edit-a-thons with Wiki Women Design * [[outreach:GLAM/Newsletter/June 2021/Contents/Brazil report|Brazil report]]: A metadata roundtripping model for museums * [[outreach:GLAM/Newsletter/June 2021/Contents/France report|France report]]: European Archaeology Days; Edit-a-thon in Romanity Museum * [[outreach:GLAM/Newsletter/June 2021/Contents/Guinea report|Guinea report]]: GLAM with Harmattan Guinée 15 June 2021 in Conakry * [[outreach:GLAM/Newsletter/June 2021/Contents/Italy report|Italy report]]: Festival and edit-a-thon dedicated to the world of archives * [[outreach:GLAM/Newsletter/June 2021/Contents/Netherlands report|Netherlands report]]: Training at Het Nieuwe Instituut in Rotterdam; training for Suriname and the Dutch Caribbean has concluded * [[outreach:GLAM/Newsletter/June 2021/Contents/New Zealand report|New Zealand report]]: Making artists visible * [[outreach:GLAM/Newsletter/June 2021/Contents/Serbia report|Serbia report]]: Wikidata development and culture of Rudnik and Takovo region * [[outreach:GLAM/Newsletter/June 2021/Contents/Spain report|Spain report]]: Museums writing challenge and Viquimarató Carmelina Sánchez-Cutillas * [[outreach:GLAM/Newsletter/June 2021/Contents/Sweden report|Sweden report]]: Free music; Kulturarv som gymnasiearbete; Statistics Sweden – now as open data; KTH library training * [[outreach:GLAM/Newsletter/June 2021/Contents/Switzerland report|Switzerland report]]: Diversity in GLAM Program * [[outreach:GLAM/Newsletter/June 2021/Contents/Uganda report|Uganda report]]: Wikipedia for Museums in Uganda * [[outreach:GLAM/Newsletter/June 2021/Contents/UK report|UK report]]: British Library and Khalili Collections * [[outreach:GLAM/Newsletter/June 2021/Contents/Ukraine report|Ukraine report]]: #1Lib1Ref in Ukrainian Wikipedia * [[outreach:GLAM/Newsletter/June 2021/Contents/USA report|USA report]]: Meetup/CCCCWI; Vaccine Safety Wikipedia Edit-a-thon; WikiWednesday Salon; San Diego Wiknic; Black Lunch Table / Black visual artists * [[outreach:GLAM/Newsletter/June 2021/Contents/Special story|Special story]]: Play, experiment and cross borders at Hack4OpenGLAM * [[outreach:GLAM/Newsletter/June 2021/Contents/Structured Data on Wikimedia Commons report|Structured Data on Wikimedia Commons report]]: OpenRefine starts Structured Data on Commons development and is searching for two developers * [[outreach:GLAM/Newsletter/June 2021/Contents/WMF GLAM report|WMF GLAM report]]: Conferences and Structured data modeling * [[outreach:GLAM/Newsletter/June 2021/Contents/Events|Calendar]]: July's GLAM events </div> |- | style="font-family:Times New Roman; text-align:center; font-size:85%;" | [[outreach:GLAM/Newsletter|Read this edition in full]] &bull; [[outreach:GLAM/Newsletter/June 2021/Single|Single-page]] |- | valign="top" colspan="2" style="padding:0.5em; font-family:Times New Roman;text-align:center; font-size:85%;" | To assist with preparing the newsletter, please visit the [[outreach:GLAM/Newsletter/Newsroom|newsroom]]. Past editions may be viewed [[outreach:GLAM/Newsletter/Archives|here]]. |- |} |} <div style="margin-top:10px; font-size:90%; padding-left:5px; font-family:Georgia, Palatino, Palatino Linotype, Times, Times New Roman, serif;">[[m:GLAM/Newsletter/About|About ''This Month in GLAM'']] · [[m:Global message delivery/Targets/GLAM|Subscribe/Unsubscribe]] · [[m:MassMessage|Global message delivery]] · [[:m:User:Romaine|Romaine]] ୧୧:୧୭, ୧୧ ଜୁଲାଇ ୨୦୨୧ (IST)</div> <!-- Message sent by User:Romaine@metawiki using the list at https://meta.wikimedia.org/w/index.php?title=Global_message_delivery/Targets/GLAM&oldid=21652088 --> == This Month in Education: July 2021 == {| style="width:70%;" | valign="top" style="text-align:center; border:1px gray solid; padding:1em;" |<span style="font-weight:bold; color:#00A7E2; font-size:40px; font-family:'Helvetica Neue', Helvetica, Arial, sans-serif;">This Month in Education</span> <span style="font-weight:bold; color:#00A7E2; font-size:20px; font-family:'Helvetica Neue', Helvetica, Arial, sans-serif; width:900px;"> Volume 10 • Issue 7 • July 2021</span> ---- <span style="font-size:larger;">[[outreach:Education/Newsletter/July 2021|Contents]] • [[outreach:Education/Newsletter/July 2021/Headlines|Headlines]] • [[m:Global message delivery/Targets/This Month in Education|Subscribe]]</span> ---- <span style="color:white; font-size:26px; font-family:Montserrat; display:block; background:#92BFB1; width:100%;">In This Issue</span> <div style="text-align: left; column-count: 2; column-width: 35em; -moz-column-count: 2; -moz-column-width: 35em; -webkit-column-count: 2; -webkit-column-width: 35em;"> * [[outreach:Education/News/July 2021/UHI Editathon celebrates 10 years as a university|University celebrates 10th anniversary with an Editathon]] * [[outreach:Education/News/July 2021/A paper on Students' Attitudes Towards the Use of Wikipedia|A paper on Students' Attitudes Towards the Use of Wikipedia]] * [[outreach:Education/News/July 2021/Announcing the Training of Trainers program for Reading Wikipedia in the Classroom!|Announcing the Training of Trainers program for "Reading Wikipedia in the Classroom"]] * [[outreach:Education/News/July 2021/MOOC Conocimiento Abierto y Software Libre|MOOC Conocimiento Abierto y Software Libre]] * [[outreach:Education/News/July 2021/Leamos Wikipedia en Bolivia|Updates on the Leamos Wikipedia en Bolivia 2021]] * [[outreach:Education/News/July 2021/E-lessons on Wikipedia from Wikimedia Polska|Virtual lessons on Wikipedia from Wikimedia Polska for schools]] </div> |} <div style="margin-top:10px; font-size:90%; padding-left:5px; font-family:Georgia, Palatino, Palatino Linotype, Times, Times New Roman, serif;">[[m:Education/Newsletter/About|About ''This Month in Education'']] · [[m:Global message delivery/Targets/This Month in Education|Subscribe/Unsubscribe]] · [[m:MassMessage|Global message delivery]] · For the team: [[:m:User:Romaine|Romaine]] ୦୧:୦୨, ୪ ଅଗଷ୍ଟ ୨୦୨୧ (IST)</div> <!-- Message sent by User:Romaine@metawiki using the list at https://meta.wikimedia.org/w/index.php?title=Global_message_delivery/Targets/This_Month_in_Education&oldid=21829196 --> == ''This Month in GLAM'': July 2021 == {| style="width:100%;" | valign="top" align="center" style="border:1px gray solid; padding:1em;" | {| align="center" |- | style="text-align: center;" | [[File:This Month in GLAM logo 2018.png|350px|center|link=outreach:GLAM/Newsletter]]<br /> <hr /> <div style="font-size:12pt; font-family:Times New Roman; text-align:center;">[[outreach:GLAM/Newsletter/July 2021|<span style="color:darkslategray;">This Month in GLAM – Volume XI, Issue VII, July 2021</span>]]</div> <hr /><br /> |- style="text-align: center;" | <span style="font-size:12pt; font-family:Times New Roman;"> '''<u>Headlines</u>'''</span> |- style="font-size:10pt; font-family:Times New Roman; text-align:center;" | <div style="text-align:left; column-count:2; column-width:28em; -moz-column-count:2; -moz-column-width:28em; -webkit-column-count:2; -webkit-column-width:28em; vertical-align:top;"> * [[outreach:GLAM/Newsletter/July 2021/Contents/Albania report|Albania report]]: Collaboration with the New Vision Organization in Tirana; Summer of Wikivoyage Campaign 2021 * [[outreach:GLAM/Newsletter/July 2021/Contents/Australia report|Australia report]]: Representation and erasure: opportunities and risks that Wikipedia presents for First Nations knowledges * [[outreach:GLAM/Newsletter/July 2021/Contents/Brazil report|Brazil report]]: A wikicontest to celebrate and make visible the state of Bahia * [[outreach:GLAM/Newsletter/July 2021/Contents/India report|India report]]: Rabimas proofread contest ends on Bengali Wikisource * [[outreach:GLAM/Newsletter/July 2021/Contents/New Zealand report|New Zealand report]]: New Zealand holds its second Wikimedia conference, and a performing arts Wikiproject gathers steam * [[outreach:GLAM/Newsletter/July 2021/Contents/Serbia report|Serbia report]]: New chances for GLAM success * [[outreach:GLAM/Newsletter/July 2021/Contents/Sweden report|Sweden report]]: Photos of Childrens theatre * [[outreach:GLAM/Newsletter/July 2021/Contents/UK report|UK report]]: A Thousand Images of Islam, British Library Updates * [[outreach:GLAM/Newsletter/July 2021/Contents/USA report|USA report]]: Smithsonian Wiki Focus: Black Women in Food History; San Diego 73; Black Lunch Table Black artists * [[outreach:GLAM/Newsletter/July 2021/Contents/WMF GLAM report|WMF GLAM report]]: A conversation about depicts and Structured Data on Commons * [[outreach:GLAM/Newsletter/July 2021/Contents/Events|Calendar]]: August's GLAM events </div> |- | style="font-family:Times New Roman; text-align:center; font-size:85%;" | [[outreach:GLAM/Newsletter|Read this edition in full]] &bull; [[outreach:GLAM/Newsletter/July 2021/Single|Single-page]] |- | valign="top" colspan="2" style="padding:0.5em; font-family:Times New Roman;text-align:center; font-size:85%;" | To assist with preparing the newsletter, please visit the [[outreach:GLAM/Newsletter/Newsroom|newsroom]]. Past editions may be viewed [[outreach:GLAM/Newsletter/Archives|here]]. |- |} |} <div style="margin-top:10px; font-size:90%; padding-left:5px; font-family:Georgia, Palatino, Palatino Linotype, Times, Times New Roman, serif;">[[m:GLAM/Newsletter/About|About ''This Month in GLAM'']] · [[m:Global message delivery/Targets/GLAM|Subscribe/Unsubscribe]] · [[m:MassMessage|Global message delivery]] · [[:m:User:Romaine|Romaine]] ୧୨:୫୩, ୧୧ ଅଗଷ୍ଟ ୨୦୨୧ (IST)</div> <!-- Message sent by User:Romaine@metawiki using the list at https://meta.wikimedia.org/w/index.php?title=Global_message_delivery/Targets/GLAM&oldid=21849336 --> == ''This Month in GLAM'': July 2021 == {| style="width:100%;" | valign="top" align="center" style="border:1px gray solid; padding:1em;" | {| align="center" |- | style="text-align: center;" | [[File:This Month in GLAM logo 2018.png|350px|center|link=outreach:GLAM/Newsletter]]<br /> <hr /> <div style="font-size:12pt; font-family:Times New Roman; text-align:center;">[[outreach:GLAM/Newsletter/July 2021|<span style="color:darkslategray;">This Month in GLAM – Volume XI, Issue VII, July 2021</span>]]</div> <hr /><br /> |- style="text-align: center;" | <span style="font-size:12pt; font-family:Times New Roman;"> '''<u>Headlines</u>'''</span> |- style="font-size:10pt; font-family:Times New Roman; text-align:center;" | <div style="text-align:left; column-count:2; column-width:28em; -moz-column-count:2; -moz-column-width:28em; -webkit-column-count:2; -webkit-column-width:28em; vertical-align:top;"> * [[outreach:GLAM/Newsletter/July 2021/Contents/Albania report|Albania report]]: Collaboration with the New Vision Organization in Tirana; Summer of Wikivoyage Campaign 2021 * [[outreach:GLAM/Newsletter/July 2021/Contents/Australia report|Australia report]]: Representation and erasure: opportunities and risks that Wikipedia presents for First Nations knowledges * [[outreach:GLAM/Newsletter/July 2021/Contents/Brazil report|Brazil report]]: A wikicontest to celebrate and make visible the state of Bahia * [[outreach:GLAM/Newsletter/July 2021/Contents/India report|India report]]: Rabimas proofread contest ends on Bengali Wikisource * [[outreach:GLAM/Newsletter/July 2021/Contents/New Zealand report|New Zealand report]]: New Zealand holds its second Wikimedia conference, and a performing arts Wikiproject gathers steam * [[outreach:GLAM/Newsletter/July 2021/Contents/Serbia report|Serbia report]]: New chances for GLAM success * [[outreach:GLAM/Newsletter/July 2021/Contents/Sweden report|Sweden report]]: Photos of Childrens theatre * [[outreach:GLAM/Newsletter/July 2021/Contents/UK report|UK report]]: A Thousand Images of Islam, British Library Updates * [[outreach:GLAM/Newsletter/July 2021/Contents/USA report|USA report]]: Smithsonian Wiki Focus: Black Women in Food History; San Diego 73; Black Lunch Table Black artists * [[outreach:GLAM/Newsletter/July 2021/Contents/WMF GLAM report|WMF GLAM report]]: A conversation about depicts and Structured Data on Commons * [[outreach:GLAM/Newsletter/July 2021/Contents/Events|Calendar]]: August's GLAM events </div> |- | style="font-family:Times New Roman; text-align:center; font-size:85%;" | [[outreach:GLAM/Newsletter|Read this edition in full]] &bull; [[outreach:GLAM/Newsletter/July 2021/Single|Single-page]] |- | valign="top" colspan="2" style="padding:0.5em; font-family:Times New Roman;text-align:center; font-size:85%;" | To assist with preparing the newsletter, please visit the [[outreach:GLAM/Newsletter/Newsroom|newsroom]]. Past editions may be viewed [[outreach:GLAM/Newsletter/Archives|here]]. |- |} |} <div style="margin-top:10px; font-size:90%; padding-left:5px; font-family:Georgia, Palatino, Palatino Linotype, Times, Times New Roman, serif;">[[m:GLAM/Newsletter/About|About ''This Month in GLAM'']] · [[m:Global message delivery/Targets/GLAM|Subscribe/Unsubscribe]] · [[m:MassMessage|Global message delivery]] · [[:m:User:Romaine|Romaine]] ୧୭:୧୨, ୧୧ ଅଗଷ୍ଟ ୨୦୨୧ (IST)</div> <!-- Message sent by User:Romaine@metawiki using the list at https://meta.wikimedia.org/w/index.php?title=Global_message_delivery/Targets/GLAM&oldid=21849336 --> == This Month in Education: August 2021 == {| style="width:70%;" | valign="top" style="text-align:center; border:1px gray solid; padding:1em;" |<span style="font-weight:bold; color:#00A7E2; font-size:40px; font-family:'Helvetica Neue', Helvetica, Arial, sans-serif;">This Month in Education</span> <span style="font-weight:bold; color:#00A7E2; font-size:20px; font-family:'Helvetica Neue', Helvetica, Arial, sans-serif; width:900px;"> Volume 10 • Issue 8 • August 2021</span> ---- <span style="font-size:larger;">[[outreach:Education/Newsletter/August 2021|Contents]] • [[outreach:Education/Newsletter/August 2021/Headlines|Headlines]] • [[m:Global message delivery/Targets/This Month in Education|Subscribe]]</span> ---- <span style="color:white; font-size:26px; font-family:Montserrat; display:block; background:#92BFB1; width:100%;">In This Issue</span> <div style="text-align: left; column-count: 2; column-width: 35em; -moz-column-count: 2; -moz-column-width: 35em; -webkit-column-count: 2; -webkit-column-width: 35em;"> * [[outreach:Education/News/August 2021/Workshop for the Teachers from Poland|GLAM-wiki Summer in the City: Polish Teachers met in Warsaw]] * [[outreach:Education/News/August 2021/Wikipedia for School – our largest article contest for Ukrainian teachers|Wikipedia for School – our largest article contest for Ukrainian teachers]] * [[outreach:Education/News/August 2021/The importance of Social Service: Modality of educational linkage with ITESM, Querétaro campus and Wikimedia Mexico|The importance of Social Service: Modality of educational linkage with ITESM, Querétaro campus and Wikimedia Mexico]] * [[outreach:Education/News/August 2021/"Searching for the unschooling vibes around Wikipedia" at the Wikimania 2021|Wikimania 2021 and the unschooling vibes around Wikipedia by Wikimedia Polska, Education team]] * [[outreach:Education/News/August 2021/Open Foundation West Africa Introduces KIWIX Offline to the National Association of Graduate Teachers|Open Foundation West Africa Introduces KIWIX Offline to the National Association of Graduate Teachers]] </div> |} <div style="margin-top:10px; font-size:90%; padding-left:5px; font-family:Georgia, Palatino, Palatino Linotype, Times, Times New Roman, serif;">[[m:Education/Newsletter/About|About ''This Month in Education'']] · [[m:Global message delivery/Targets/This Month in Education|Subscribe/Unsubscribe]] · [[m:MassMessage|Global message delivery]] · For the team: [[:m:User:Romaine|Romaine]] ୧୯:୦୮, ୨୫ ଅଗଷ୍ଟ ୨୦୨୧ (IST)</div> <!-- Message sent by User:Romaine@metawiki using the list at https://meta.wikimedia.org/w/index.php?title=Global_message_delivery/Targets/This_Month_in_Education&oldid=21914750 --> == ''This Month in GLAM'': August 2021 == {| style="width:100%;" | valign="top" align="center" style="border:1px gray solid; padding:1em;" | {| align="center" |- | style="text-align: center;" | [[File:This Month in GLAM logo 2018.png|350px|center|link=outreach:GLAM/Newsletter]]<br /> <hr /> <div style="font-size:12pt; font-family:Times New Roman; text-align:center;">[[outreach:GLAM/Newsletter/August 2021|<span style="color:darkslategray;">This Month in GLAM – Volume XI, Issue VIII, August 2021</span>]]</div> <hr /><br /> |- style="text-align: center;" | <span style="font-size:12pt; font-family:Times New Roman;"> '''<u>Headlines</u>'''</span> |- style="font-size:10pt; font-family:Times New Roman; text-align:center;" | <div style="text-align:left; column-count:2; column-width:28em; -moz-column-count:2; -moz-column-width:28em; -webkit-column-count:2; -webkit-column-width:28em; vertical-align:top;"> * [[outreach:GLAM/Newsletter/August 2021/Contents/Albania report|Albania report]]: Wikipedia Pages Wanting Photos (WPWP) Campaign in Albania and Kosovo * [[outreach:GLAM/Newsletter/August 2021/Contents/Australia report|Australia report]]: How Australian libraries are turning to Wikipedia during the global pandemic * [[outreach:GLAM/Newsletter/August 2021/Contents/Brazil report|Brazil report]]: Transbordados: WikidataCon's preconference for Latin America discusses GLAM and decolonization * [[outreach:GLAM/Newsletter/August 2021/Contents/Côte d'Ivoire report|Côte d'Ivoire report]]: Glam-wiki 2021 10 Juillet en Côte d'Ivoire * [[outreach:GLAM/Newsletter/August 2021/Contents/France report|France report]]: Wikimedian in residence; Some projects for this autumn * [[outreach:GLAM/Newsletter/August 2021/Contents/India report|India report]]: Second proofread competition starts on Bengali Wikisource in collaboration with the British Library * [[outreach:GLAM/Newsletter/August 2021/Contents/Italy report|Italy report]]: Summer school in July and two new WiR in August * [[outreach:GLAM/Newsletter/August 2021/Contents/Netherlands report|Netherlands report]]: 50 cool new things you can now do with KB’s collection highlights, and New old photographs of Algeria, Mali and Morocco by Angeline van Achterberg * [[outreach:GLAM/Newsletter/August 2021/Contents/New Zealand report|New Zealand report]]: A Wikimedian at New Zealand Opera * [[outreach:GLAM/Newsletter/August 2021/Contents/Serbia report|Serbia report]]: Villas and castles of Serbia * [[outreach:GLAM/Newsletter/August 2021/Contents/Sweden report|Sweden report]]: History, history and future * [[outreach:GLAM/Newsletter/August 2021/Contents/UK report|UK report]]: Khalili Collections reaches 30 articles * [[outreach:GLAM/Newsletter/August 2021/Contents/USA report|USA report]]: Wiki salons and Kearny Mesa * [[outreach:GLAM/Newsletter/August 2021/Contents/Special story|Special story]]: Hack4OpenGLAM is ready to start * [[outreach:GLAM/Newsletter/August 2021/Contents/Structured Data on Wikimedia Commons report|Structured Data on Wikimedia Commons report]]: OpenRefine starts SDC development * [[outreach:GLAM/Newsletter/August 2021/Contents/WMF GLAM report|WMF GLAM report]]: GLAM conversations and feedbacks for a better Wikimedia movement * [[outreach:GLAM/Newsletter/August 2021/Contents/Events|Calendar]]: September's GLAM events </div> |- | style="font-family:Times New Roman; text-align:center; font-size:85%;" | [[outreach:GLAM/Newsletter|Read this edition in full]] &bull; [[outreach:GLAM/Newsletter/August 2021/Single|Single-page]] |- | valign="top" colspan="2" style="padding:0.5em; font-family:Times New Roman;text-align:center; font-size:85%;" | To assist with preparing the newsletter, please visit the [[outreach:GLAM/Newsletter/Newsroom|newsroom]]. Past editions may be viewed [[outreach:GLAM/Newsletter/Archives|here]]. |- |} |} <div style="margin-top:10px; font-size:90%; padding-left:5px; font-family:Georgia, Palatino, Palatino Linotype, Times, Times New Roman, serif;">[[m:GLAM/Newsletter/About|About ''This Month in GLAM'']] · [[m:Global message delivery/Targets/GLAM|Subscribe/Unsubscribe]] · [[m:MassMessage|Global message delivery]] · [[:m:User:Romaine|Romaine]] ୦୬:୦୦, ୧୨ ସେପ୍ଟେମ୍ବର ୨୦୨୧ (IST)</div> <!-- Message sent by User:Romaine@metawiki using the list at https://meta.wikimedia.org/w/index.php?title=Global_message_delivery/Targets/GLAM&oldid=21990260 --> == ''This Month in GLAM'': August 2021 == {| style="width:100%;" | valign="top" align="center" style="border:1px gray solid; padding:1em;" | {| align="center" |- | style="text-align: center;" | [[File:This Month in GLAM logo 2018.png|350px|center|link=outreach:GLAM/Newsletter]]<br /> <hr /> <div style="font-size:12pt; font-family:Times New Roman; text-align:center;">[[outreach:GLAM/Newsletter/August 2021|<span style="color:darkslategray;">This Month in GLAM – Volume XI, Issue VIII, August 2021</span>]]</div> <hr /><br /> |- style="text-align: center;" | <span style="font-size:12pt; font-family:Times New Roman;"> '''<u>Headlines</u>'''</span> |- style="font-size:10pt; font-family:Times New Roman; text-align:center;" | <div style="text-align:left; column-count:2; column-width:28em; -moz-column-count:2; -moz-column-width:28em; -webkit-column-count:2; -webkit-column-width:28em; vertical-align:top;"> * [[outreach:GLAM/Newsletter/August 2021/Contents/Albania report|Albania report]]: Wikipedia Pages Wanting Photos (WPWP) Campaign in Albania and Kosovo * [[outreach:GLAM/Newsletter/August 2021/Contents/Australia report|Australia report]]: How Australian libraries are turning to Wikipedia during the global pandemic * [[outreach:GLAM/Newsletter/August 2021/Contents/Brazil report|Brazil report]]: Transbordados: WikidataCon's preconference for Latin America discusses GLAM and decolonization * [[outreach:GLAM/Newsletter/August 2021/Contents/Côte d'Ivoire report|Côte d'Ivoire report]]: Glam-wiki 2021 10 Juillet en Côte d'Ivoire * [[outreach:GLAM/Newsletter/August 2021/Contents/France report|France report]]: Wikimedian in residence; Some projects for this autumn * [[outreach:GLAM/Newsletter/August 2021/Contents/India report|India report]]: Second proofread competition starts on Bengali Wikisource in collaboration with the British Library * [[outreach:GLAM/Newsletter/August 2021/Contents/Italy report|Italy report]]: Summer school in July and two new WiR in August * [[outreach:GLAM/Newsletter/August 2021/Contents/Netherlands report|Netherlands report]]: 50 cool new things you can now do with KB’s collection highlights, and New old photographs of Algeria, Mali and Morocco by Angeline van Achterberg * [[outreach:GLAM/Newsletter/August 2021/Contents/New Zealand report|New Zealand report]]: A Wikimedian at New Zealand Opera * [[outreach:GLAM/Newsletter/August 2021/Contents/Serbia report|Serbia report]]: Villas and castles of Serbia * [[outreach:GLAM/Newsletter/August 2021/Contents/Sweden report|Sweden report]]: History, history and future * [[outreach:GLAM/Newsletter/August 2021/Contents/UK report|UK report]]: Khalili Collections reaches 30 articles * [[outreach:GLAM/Newsletter/August 2021/Contents/USA report|USA report]]: Wiki salons and Kearny Mesa * [[outreach:GLAM/Newsletter/August 2021/Contents/Special story|Special story]]: Hack4OpenGLAM is ready to start * [[outreach:GLAM/Newsletter/August 2021/Contents/Structured Data on Wikimedia Commons report|Structured Data on Wikimedia Commons report]]: OpenRefine starts SDC development * [[outreach:GLAM/Newsletter/August 2021/Contents/WMF GLAM report|WMF GLAM report]]: GLAM conversations and feedbacks for a better Wikimedia movement * [[outreach:GLAM/Newsletter/August 2021/Contents/Events|Calendar]]: September's GLAM events </div> |- | style="font-family:Times New Roman; text-align:center; font-size:85%;" | [[outreach:GLAM/Newsletter|Read this edition in full]] &bull; [[outreach:GLAM/Newsletter/August 2021/Single|Single-page]] |- | valign="top" colspan="2" style="padding:0.5em; font-family:Times New Roman;text-align:center; font-size:85%;" | To assist with preparing the newsletter, please visit the [[outreach:GLAM/Newsletter/Newsroom|newsroom]]. Past editions may be viewed [[outreach:GLAM/Newsletter/Archives|here]]. |- |} |} <div style="margin-top:10px; font-size:90%; padding-left:5px; font-family:Georgia, Palatino, Palatino Linotype, Times, Times New Roman, serif;">[[m:GLAM/Newsletter/About|About ''This Month in GLAM'']] · [[m:Global message delivery/Targets/GLAM|Subscribe/Unsubscribe]] · [[m:MassMessage|Global message delivery]] · [[:m:User:Romaine|Romaine]] ୧୪:୫୦, ୧୨ ସେପ୍ଟେମ୍ବର ୨୦୨୧ (IST)</div> <!-- Message sent by User:Romaine@metawiki using the list at https://meta.wikimedia.org/w/index.php?title=Global_message_delivery/Targets/GLAM&oldid=21990260 --> == This Month in Education: September 2021 == {| style="width:70%;" | valign="top" style="text-align:center; border:1px gray solid; padding:1em;" |<span style="font-weight:bold; color:#00A7E2; font-size:40px; font-family:'Helvetica Neue', Helvetica, Arial, sans-serif;">This Month in Education</span> <span style="font-weight:bold; color:#00A7E2; font-size:20px; font-family:'Helvetica Neue', Helvetica, Arial, sans-serif; width:900px;"> Volume 10 • Issue 9 • September 2021</span> ---- <span style="font-size:larger;">[[outreach:Education/Newsletter/September 2021|Contents]] • [[outreach:Education/Newsletter/September 2021/Headlines|Headlines]] • [[m:Global message delivery/Targets/This Month in Education|Subscribe]]</span> ---- <span style="color:white; font-size:26px; font-family:Montserrat; display:block; background:#92BFB1; width:100%;">In This Issue</span> <div style="text-align: left; column-count: 2; column-width: 35em; -moz-column-count: 2; -moz-column-width: 35em; -webkit-column-count: 2; -webkit-column-width: 35em;"> * [[outreach:Education/News/September 2021/Cultural history on Wikipedia|Cultural history on Wikipedia]] * [[outreach:Education/News/September 2021/Education program in Ukraine is finally back to offline|Education program in Ukraine is finally back to offline!]] * [[outreach:Education/News/September 2021/Reading Wikipedia in the Classroom Module Distribution in the Philippines|Reading Wikipedia in the Classroom Module Distribution in the Philippines]] * [[outreach:Education/News/September 2021/Senior Citizens WikiTown 2021: Týn nad Vltavou|Senior Citizens WikiTown 2021: Týn nad Vltavou]] * [[outreach:Education/News/September 2021/WikiXLaEducación: New contest to include articles about education on Wikipedia|#WikiXLaEducación: New contest to include articles about education on Wikipedia]] </div> |} <div style="margin-top:10px; font-size:90%; padding-left:5px; font-family:Georgia, Palatino, Palatino Linotype, Times, Times New Roman, serif;">[[m:Education/Newsletter/About|About ''This Month in Education'']] · [[m:Global message delivery/Targets/This Month in Education|Subscribe/Unsubscribe]] · [[m:MassMessage|Global message delivery]] · For the team: [[:m:User:Romaine|Romaine]] ୦୧:୧୩, ୨୭ ସେପ୍ଟେମ୍ବର ୨୦୨୧ (IST)</div> <!-- Message sent by User:Romaine@metawiki using the list at https://meta.wikimedia.org/w/index.php?title=Global_message_delivery/Targets/This_Month_in_Education&oldid=22072998 --> == Wikipedia Asian Month 2021 == <div lang="en" dir="ltr" class="mw-content-ltr"> Hi [[m:Wikipedia Asian Month|Wikipedia Asian Month]] organizers and participants! Hope you are all doing well! Now is the time to sign up for [[Wikipedia Asian Month 2021]], which will take place in this November. '''For organizers:''' Here are the [[m:Wikipedia Asian Month 2021/Rules|basic guidance and regulations]] for organizers. Please remember to: # use '''[https://fountain.toolforge.org/editathons/ Fountain tool]''' (you can find the [[m:Wikipedia Asian Month/Fountain tool|usage guidance]] easily on meta page), or else you and your participants' will not be able to receive the prize from Wikipedia Asian Month team. # Add your language projects and organizer list to the [[m:Template:Wikipedia Asian Month 2021 Communities and Organizers|meta page]] before '''October 29th, 2021'''. # Inform your community members Wikipedia Asian Month 2021 is coming soon!!! # If you want Wikipedia Asian Month team to share your event information on [https://www.facebook.com/wikiasianmonth Facebook] / [https://twitter.com/wikiasianmonth Twitter], or you want to share your Wikipedia Asian Month experience / achievements on [https://asianmonth.wiki/ our blog], feel free to send an email to [mailto:info@asianmonth.wiki info@asianmonth.wiki] or PM us via Facebook. If you want to hold a thematic event that is related to Wikipedia Asian Month, a.k.a. [[m:Wikipedia Asian Month 2021/Events|Wikipedia Asian Month sub-contest]]. The process is the same as the language one. '''For participants:''' Here are the [[m:Wikipedia Asian Month 2021/Rules#How to Participate in Contest?|event regulations]] and [[m:Wikipedia Asian Month 2021/FAQ|Q&A information]]. Just join us! Let's edit articles and win the prizes! '''Here are some updates from Wikipedia Asian Month team:''' # Due to the [[m:COVID-19|COVID-19]] pandemic, this year we hope all the Edit-a-thons are online not physical ones. # The international postal systems are not stable enough at the moment, Wikipedia Asian Month team have decided to send all the qualified participants/ organizers extra digital postcards/ certifications. (You will still get the paper ones!) # Our team has created a [[m:Wikipedia Asian Month 2021/Postcards and Certification|meta page]] so that everyone tracking the progress and the delivery status. If you have any suggestions or thoughts, feel free to reach out the Wikipedia Asian Month team via emailing '''[Mailto:info@asianmonth.wiki info@asianmonth.wiki]''' or discuss on the meta talk page. If it's urgent, please contact the leader directly ('''[Mailto:&#x20;Jamie@asianmonth.wiki jamie@asianmonth.wiki]'''). Hope you all have fun in Wikipedia Asian Month 2021 Sincerely yours, [[m:Wikipedia Asian Month 2021/Team#International Team|Wikipedia Asian Month International Team]], 2021.10 </div> <!-- Message sent by User:Reke@metawiki using the list at https://meta.wikimedia.org/w/index.php?title=Global_message_delivery/Targets/Wikipedia_Asian_Month_Organisers&oldid=20538644 --> == ''This Month in GLAM'': September 2021 == {| style="width:100%;" | valign="top" align="center" style="border:1px gray solid; padding:1em;" | {| align="center" |- | style="text-align: center;" | [[File:This Month in GLAM logo 2018.png|350px|center|link=outreach:GLAM/Newsletter]]<br /> <hr /> <div style="font-size:12pt; font-family:Times New Roman; text-align:center;">[[outreach:GLAM/Newsletter/September 2021|<span style="color:darkslategray;">This Month in GLAM – Volume XI, Issue IX, September 2021</span>]]</div> <hr /><br /> |- style="text-align: center;" | <span style="font-size:12pt; font-family:Times New Roman;"> '''<u>Headlines</u>'''</span> |- style="font-size:10pt; font-family:Times New Roman; text-align:center;" | <div style="text-align:left; column-count:2; column-width:28em; -moz-column-count:2; -moz-column-width:28em; -webkit-column-count:2; -webkit-column-width:28em; vertical-align:top;"> * [[outreach:GLAM/Newsletter/September 2021/Contents/Albania report|Albania report]]: Diaspora Edits Wikipedia Campaign * [[outreach:GLAM/Newsletter/September 2021/Contents/Argentina report|Argentina report]]: New parnership agreements and more training! * [[outreach:GLAM/Newsletter/September 2021/Contents/Australia report|Australia report]]: Preserving paralympic history * [[outreach:GLAM/Newsletter/September 2021/Contents/Belgium report|Belgium report]]: Wikimedia Belgium GLAM report September 2021 * [[outreach:GLAM/Newsletter/September 2021/Contents/Brazil report|Brazil report]]: WikidataCon's right around the corner: find out how to participate * [[outreach:GLAM/Newsletter/September 2021/Contents/France report|France report]]: Wikidata training in Musée de Grenoble * [[outreach:GLAM/Newsletter/September 2021/Contents/Italy report|Italy report]]: Call for Italian museums, archives and libraries * [[outreach:GLAM/Newsletter/September 2021/Contents/Kosovo report|Kosovo report]]: Diaspora Edits Wikipedia Campaign * [[outreach:GLAM/Newsletter/September 2021/Contents/Netherlands report|Netherlands report]]: GLAM at WikiconNL2021, ISA-campaign Tag the species Naturalis en Rijksmuseum * [[outreach:GLAM/Newsletter/September 2021/Contents/Serbia report|Serbia report]]: New WiR and presentation of our activities * [[outreach:GLAM/Newsletter/September 2021/Contents/Spain report|Spain report]]: Women Gastronomes Edit-a-thon * [[outreach:GLAM/Newsletter/September 2021/Contents/Sweden report|Sweden report]]: Kulturhistoria som gymnasiearbete; Uploads from museums in Göteborg; Wiki Loves Monuments; LGBTQIA+ edit-a-thon * [[outreach:GLAM/Newsletter/September 2021/Contents/UK report|UK report]]: British Library and Khalili Collections * [[outreach:GLAM/Newsletter/September 2021/Contents/USA report|USA report]]: New page patrol not assuming good faith towards workshop editors * [[outreach:GLAM/Newsletter/September 2021/Contents/Content Partnerships Hub report|Content Partnerships Hub report]]: Working towards a thematic hub on content partnerships * [[outreach:GLAM/Newsletter/September 2021/Contents/Structured Data on Wikimedia Commons report|Structured Data on Wikimedia Commons report]]: First steps for Wikimedia Commons reconciliation service * [[outreach:GLAM/Newsletter/September 2021/Contents/WMF GLAM report|WMF GLAM report]]: Updates on grant-funded technical projects * [[outreach:GLAM/Newsletter/September 2021/Contents/Events|Calendar]]: October's GLAM events </div> |- | style="font-family:Times New Roman; text-align:center; font-size:85%;" | [[outreach:GLAM/Newsletter|Read this edition in full]] &bull; [[outreach:GLAM/Newsletter/September 2021/Single|Single-page]] |- | valign="top" colspan="2" style="padding:0.5em; font-family:Times New Roman;text-align:center; font-size:85%;" | To assist with preparing the newsletter, please visit the [[outreach:GLAM/Newsletter/Newsroom|newsroom]]. Past editions may be viewed [[outreach:GLAM/Newsletter/Archives|here]]. |- |} |} <div style="margin-top:10px; font-size:90%; padding-left:5px; font-family:Georgia, Palatino, Palatino Linotype, Times, Times New Roman, serif;">[[m:GLAM/Newsletter/About|About ''This Month in GLAM'']] · [[m:Global message delivery/Targets/GLAM|Subscribe/Unsubscribe]] · [[m:MassMessage|Global message delivery]] · [[:m:User:Romaine|Romaine]] ୦୪:୦୪, ୧୩ ଅକ୍ଟୋବର ୨୦୨୧ (IST)</div> <!-- Message sent by User:Romaine@metawiki using the list at https://meta.wikimedia.org/w/index.php?title=Global_message_delivery/Targets/GLAM&oldid=22102670 --> == This Month in Education: October 2021 == {| style="width:70%;" | valign="top" style="text-align:center; border:1px gray solid; padding:1em;" |<span style="font-weight:bold; color:#00A7E2; font-size:40px; font-family:'Helvetica Neue', Helvetica, Arial, sans-serif;">This Month in Education</span> <span style="font-weight:bold; color:#00A7E2; font-size:20px; font-family:'Helvetica Neue', Helvetica, Arial, sans-serif; width:900px;"> Volume 10 • Issue 10 • October 2021</span> ---- <span style="font-size:larger;">[[outreach:Education/Newsletter/October 2021|Contents]] • [[outreach:Education/Newsletter/October 2021/Headlines|Headlines]] • [[m:Global message delivery/Targets/This Month in Education|Subscribe]]</span> ---- <span style="color:white; font-size:26px; font-family:Montserrat; display:block; background:#92BFB1; width:100%;">In This Issue</span> <div style="text-align: left; column-count: 2; column-width: 35em; -moz-column-count: 2; -moz-column-width: 35em; -webkit-column-count: 2; -webkit-column-width: 35em;"> * [[outreach:Education/News/October 2021/1st joint contest Wikimedia UG Georgia and the Ministry of Education of Georgia.|1st joint contest Wikimedia UG Georgia and the Ministry of Education of Georgia]] * [[outreach:Education/News/October 2021/Promoting more inclusive and equitable support for the Wikimedia Education community|Promoting more inclusive and equitable support for the Wikimedia Education community]] * [[outreach:Education/News/October 2021/The Second Online EduWiki Camp in Serbia|The Second Online EduWiki Camp in Serbia]] * [[outreach:Education/News/October 2021/University courses in the UK|Higher and further education courses in the UK]] * [[outreach:Education/News/October 2021/Wikipedia on Silesia Cieszyn in Poland|Wikipedia on Silesia Cieszyn in Poland and in Czech Republic]] </div> |} <div style="margin-top:10px; font-size:90%; padding-left:5px; font-family:Georgia, Palatino, Palatino Linotype, Times, Times New Roman, serif;">[[m:Education/Newsletter/About|About ''This Month in Education'']] · [[m:Global message delivery/Targets/This Month in Education|Subscribe/Unsubscribe]] · [[m:MassMessage|Global message delivery]] · For the team: [[:m:User:ZI Jony|ZI Jony]] ୨୧:୧୦, ୨୬ ଅକ୍ଟୋବର ୨୦୨୧ (IST)</div> <!-- Message sent by User:ZI Jony@metawiki using the list at https://meta.wikimedia.org/w/index.php?title=Global_message_delivery/Targets/This_Month_in_Education&oldid=22208730 --> == ''This Month in GLAM'': October 2021 == {| style="width:100%;" | valign="top" align="center" style="border:1px gray solid; padding:1em;" | {| align="center" |- | style="text-align: center;" | [[File:This Month in GLAM logo 2018.png|350px|center|link=outreach:GLAM/Newsletter]]<br /> <hr /> <div style="font-size:12pt; font-family:Times New Roman; text-align:center;">[[outreach:GLAM/Newsletter/October 2021|<span style="color:darkslategray;">This Month in GLAM – Volume XI, Issue X, October 2021</span>]]</div> <hr /><br /> |- style="text-align: center;" | <span style="font-size:12pt; font-family:Times New Roman;"> '''<u>Headlines</u>'''</span> |- style="font-size:10pt; font-family:Times New Roman; text-align:center;" | <div style="text-align:left; column-count:2; column-width:28em; -moz-column-count:2; -moz-column-width:28em; -webkit-column-count:2; -webkit-column-width:28em; vertical-align:top;"> * [[outreach:GLAM/Newsletter/October 2021/Contents/Australia report|Australia report]]: Open access as Australia reopens * [[outreach:GLAM/Newsletter/October 2021/Contents/Belgium report|Belgium report]]: Wikimedia Belgium GLAM report October 2021 * [[outreach:GLAM/Newsletter/October 2021/Contents/Estonia report|Estonia report]]: Wikipedia Art Month + Heritage Days * [[outreach:GLAM/Newsletter/October 2021/Contents/Italy report|Italy report]]: Collaborations and partnership * [[outreach:GLAM/Newsletter/October 2021/Contents/Netherlands report|Netherlands report]]: How Wikipedia helped to create a Serbian stamp; Many GLAM-related presentations planned at WikiconNL * [[outreach:GLAM/Newsletter/October 2021/Contents/New Zealand report|New Zealand report]]: Outreach by members of the Aotearoa New Zealand Wikimedia User Group * [[outreach:GLAM/Newsletter/October 2021/Contents/Nigeria report|Nigeria report]]: Wikidata for Libraries and notable Librarians in Nigeria * [[outreach:GLAM/Newsletter/October 2021/Contents/Serbia report|Serbia report]]: A good start to GLAM Fall * [[outreach:GLAM/Newsletter/October 2021/Contents/Spain report|Spain report]]: Women Writers Month * [[outreach:GLAM/Newsletter/October 2021/Contents/Sweden report|Sweden report]]: The Constitution of Pylyp Orlyk; More museum data on Wikidata; LGBT edit-a-thon; Local business history in Nyköping; Stockholm City Museum ♥ Wikipedia; Writing about fashion at Nordiska museet * [[outreach:GLAM/Newsletter/October 2021/Contents/UK report|UK report]]: British Library and Khalili Collections * [[outreach:GLAM/Newsletter/October 2021/Contents/USA report|USA report]]: Wikiconference North America + Workshops * [[outreach:GLAM/Newsletter/October 2021/Contents/Content Partnerships Hub report|Content Partnerships Hub report]]: Needs assessment interviews; Cultural heritage on Wikidata – thousands of monuments in Norway; Structured Data uploads continue * [[outreach:GLAM/Newsletter/October 2021/Contents/Structured Data on Wikimedia Commons report|Structured Data on Wikimedia Commons report]]: A Wikimedia Commons Reconciliation Service, You Say? * [[outreach:GLAM/Newsletter/October 2021/Contents/WMF GLAM report|WMF GLAM report]]: GLAM office hours, GLAM newsletter moving to Meta-wiki, and more * [[outreach:GLAM/Newsletter/October 2021/Contents/Events|Calendar]]: November's GLAM events </div> |- | style="font-family:Times New Roman; text-align:center; font-size:85%;" | [[outreach:GLAM/Newsletter|Read this edition in full]] &bull; [[outreach:GLAM/Newsletter/October 2021/Single|Single-page]] |- | valign="top" colspan="2" style="padding:0.5em; font-family:Times New Roman;text-align:center; font-size:85%;" | To assist with preparing the newsletter, please visit the [[outreach:GLAM/Newsletter/Newsroom|newsroom]]. Past editions may be viewed [[outreach:GLAM/Newsletter/Archives|here]]. |- |} |} <div style="margin-top:10px; font-size:90%; padding-left:5px; font-family:Georgia, Palatino, Palatino Linotype, Times, Times New Roman, serif;">[[m:GLAM/Newsletter/About|About ''This Month in GLAM'']] · [[m:Global message delivery/Targets/GLAM|Subscribe/Unsubscribe]] · [[m:MassMessage|Global message delivery]] · [[:m:User:Romaine|Romaine]] ୧୧:୪୯, ୧୧ ନଭେମ୍ବର ୨୦୨୧ (IST)</div> <!-- Message sent by User:Romaine@metawiki using the list at https://meta.wikimedia.org/w/index.php?title=Global_message_delivery/Targets/GLAM&oldid=22311279 --> == This Month in Education: November 2021 == {| style="width:70%;" | valign="top" style="text-align:center; border:1px gray solid; padding:1em;" |<span style="font-weight:bold; color:#00A7E2; font-size:40px; font-family:'Helvetica Neue', Helvetica, Arial, sans-serif;">This Month in Education</span> <span style="font-weight:bold; color:#00A7E2; font-size:20px; font-family:'Helvetica Neue', Helvetica, Arial, sans-serif; width:900px;"> Volume 10 • Issue 11 • November 2021</span> ---- <span style="font-size:larger;">[[m:Education/Newsletter/November 2021|Contents]] • [[m:Education/Newsletter/November 2021/Headlines|Headlines]] • [[m:Global message delivery/Targets/This Month in Education|Subscribe]]</span> ---- <span style="color:white; font-size:26px; font-family:Montserrat; display:block; background:#92BFB1; width:100%;">In This Issue</span> <div style="text-align: left; column-count: 2; column-width: 35em; -moz-column-count: 2; -moz-column-width: 35em; -webkit-column-count: 2; -webkit-column-width: 35em;"> * [[m:Education/News/November 2021/We talked about EduWiki Outreach Collaborators and how Wikimedia Serbia played a role being a part of it|We talked about EduWiki Outreach Collaborators and how Wikimedia Serbia played a role being a part of it]] * [[m:Education/News/November 2021/Welcome to Meta!|Welcome to Meta!]] * [[m:Education/News/November 2021/Wikipedia Education Program in Ukraine in 2021|Wikipedia Education Program in Ukraine in 2021]] * [[m:Education/News/November 2021/Wikipedia and Education Mentorship Program-Serbia and Philippines Partnership|Wikipedia and Education Mentorship Program-Serbia and Philippines Partnership]] * [[m:Education/News/November 2021/Launch of the Wikimedia Research Fund!|Launch of the Wikimedia Research Fund!]] * [[m:Education/News/November 2021/Education projects in the Land of Valencia|Education projects in the Land of Valencia]] * [[m:Education/News/November 2021/A Hatch-Tyap-Wikipedia In-person Training Event|A Hatch-Tyap-Wikipedia In-person Training Event]] * [[m:Education/News/November 2021/Celebrating Sq Wikipedia Birthday with the Vasil Kamami High School students|Celebrating Sq Wikipedia Birthday with the Vasil Kamami High School students]] * [[m:Education/News/November 2021/Celebrating Wikidata with the Nikola Koperniku High School students|Celebrating Wikidata with the Nikola Koperniku High School students]] </div> |} <div style="margin-top:10px; font-size:90%; padding-left:5px; font-family:Georgia, Palatino, Palatino Linotype, Times, Times New Roman, serif;">[[m:Education/Newsletter/About|About ''This Month in Education'']] · [[m:Global message delivery/Targets/This Month in Education|Subscribe/Unsubscribe]] · [[m:MassMessage|Global message delivery]] · For the team: [[:m:User:ZI Jony|ZI Jony]] ୨୧:୪୯, ୨୧ ନଭେମ୍ବର ୨୦୨୧ (IST)</div> <!-- Message sent by User:ZI Jony@metawiki using the list at https://meta.wikimedia.org/w/index.php?title=Global_message_delivery/Targets/This_Month_in_Education&oldid=22360687 --> == ''This Month in GLAM'': November 2021 == {| style="width:100%;" | valign="top" align="center" style="border:1px gray solid; padding:1em;" | {| align="center" |- | style="text-align: center;" | [[File:This Month in GLAM logo 2018.png|350px|center|link=outreach:GLAM/Newsletter]]<br /> <hr /> <div style="font-size:12pt; font-family:Times New Roman; text-align:center;">[[outreach:GLAM/Newsletter/November 2021|<span style="color:darkslategray;">This Month in GLAM – Volume XI, Issue XI, November 2021</span>]]</div> <hr /><br /> |- style="text-align: center;" | <span style="font-size:12pt; font-family:Times New Roman;"> '''<u>Headlines</u>'''</span> |- style="font-size:10pt; font-family:Times New Roman; text-align:center;" | <div style="text-align:left; column-count:2; column-width:28em; -moz-column-count:2; -moz-column-width:28em; -webkit-column-count:2; -webkit-column-width:28em; vertical-align:top;"> * [[outreach:GLAM/Newsletter/November 2021/Contents/From the team|From the team]]: Migration from Outreach to Meta: your opinion is needed * [[outreach:GLAM/Newsletter/November 2021/Contents/France report|France report]]: Study day on open content; Open content GLAM report * [[outreach:GLAM/Newsletter/November 2021/Contents/India report|India report]]: Second proofread competition ended on Bengali Wikisource in collaboration with the British Library * [[outreach:GLAM/Newsletter/November 2021/Contents/Italy report|Italy report]]: Traing course and conference in November * [[outreach:GLAM/Newsletter/November 2021/Contents/Serbia report|Serbia report]]: GLAMorous November * [[outreach:GLAM/Newsletter/November 2021/Contents/Sweden report|Sweden report]]: Art, design and history from the museums of Göteborg; Maps in the National Archives of Sweden * [[outreach:outreach:GLAM/Newsletter/November 2021/Contents/UK report|UK report]]: Khalili Collections * [[outreach:GLAM/Newsletter/November 2021/Contents/Ukraine report|Ukraine report]]: Aricle contest for librarians «Local cultural heritage and prominent people» * [[outreach:GLAM/Newsletter/November 2021/Contents/USA report|USA report]]: Smithsonian demos new Wiki API Connector tool and other meetups * [[outreach:GLAM/Newsletter/November 2021/Contents/Content Partnerships Hub report|Content Partnerships Hub report]]: We continue building for the hub; SDC for fun and profit: detecting bad coordinates; Needs assessment – video recorded interviews; Improving ISA * [[outreach:GLAM/Newsletter/November 2021/Contents/WMF GLAM report|WMF GLAM report]]: Wikisource birthday celebration, Community Tech Wishlist, and upcoming conversation about courses for GLAM professionals * [[outreach:GLAM/Newsletter/November 2021/Contents/Events|Calendar]]: December's GLAM events </div> |- | style="font-family:Times New Roman; text-align:center; font-size:85%;" | [[outreach:GLAM/Newsletter|Read this edition in full]] &bull; [[outreach:GLAM/Newsletter/November 2021/Single|Single-page]] |- | valign="top" colspan="2" style="padding:0.5em; font-family:Times New Roman;text-align:center; font-size:85%;" | To assist with preparing the newsletter, please visit the [[outreach:GLAM/Newsletter/Newsroom|newsroom]]. Past editions may be viewed [[outreach:GLAM/Newsletter/Archives|here]]. |- |} |} <div style="margin-top:10px; font-size:90%; padding-left:5px; font-family:Georgia, Palatino, Palatino Linotype, Times, Times New Roman, serif;">[[m:GLAM/Newsletter/About|About ''This Month in GLAM'']] · [[m:Global message delivery/Targets/GLAM|Subscribe/Unsubscribe]] · [[m:MassMessage|Global message delivery]] · [[:m:User:Romaine|Romaine]] ୧୭:୨୩, ୯ ଡିସେମ୍ବର ୨୦୨୧ (IST)</div> <!-- Message sent by User:Romaine@metawiki using the list at https://meta.wikimedia.org/w/index.php?title=Global_message_delivery/Targets/GLAM&oldid=22394007 --> == ''This Month in GLAM'': December 2021 == {| style="width:100%;" | valign="top" align="center" style="border:1px gray solid; padding:1em;" | {| align="center" |- | style="text-align: center;" | [[File:This Month in GLAM logo 2018.png|350px|center|link=outreach:GLAM/Newsletter]]<br /> <hr /> <div style="font-size:12pt; font-family:Times New Roman; text-align:center;">[[outreach:GLAM/Newsletter/December 2021|<span style="color:darkslategray;">This Month in GLAM – Volume XI, Issue XII, December 2021</span>]]</div> <hr /><br /> |- style="text-align: center;" | <span style="font-size:12pt; font-family:Times New Roman;"> '''<u>Headlines</u>'''</span> |- style="font-size:10pt; font-family:Times New Roman; text-align:center;" | <div style="text-align:left; column-count:2; column-width:28em; -moz-column-count:2; -moz-column-width:28em; -webkit-column-count:2; -webkit-column-width:28em; vertical-align:top;"> * [[outreach:GLAM/Newsletter/December 2021/Contents/Australia report|Australia report]]: Writing The Record: the Australian Music Wikipedia project launches * [[outreach:GLAM/Newsletter/December 2021/Contents/Colombia report|Colombia report]]: We were editing about Bogotan writers * [[outreach:GLAM/Newsletter/December 2021/Contents/Croatia report|Croatia report]]: Ab ovo. Towards future reports... * [[outreach:GLAM/Newsletter/December 2021/Contents/New Zealand report|New Zealand report]]: The New Zealand Wikidata thesis project * [[outreach:GLAM/Newsletter/December 2021/Contents/Poland report|Poland report]]: Safeguarding the heritage of a community * [[outreach:GLAM/Newsletter/December 2021/Contents/Sweden report|Sweden report]]: Commons project with Göteborg museums was a success; Digital humaniora meets Wikidata; HBTQI, Europeana and WiR * [[outreach:GLAM/Newsletter/December 2021/Contents/UK report|UK report]]: 2021 in Review * [[outreach:GLAM/Newsletter/December 2021/Contents/USA report|USA report]]: Smithsonian Institution Training * [[outreach:GLAM/Newsletter/December 2021/Contents/Content Partnerships Hub report|Content Partnerships Hub report]]: Adding more Structured Data on Commons statements * [[outreach:GLAM/Newsletter/December 2021/Contents/WMF GLAM report|WMF GLAM report]]: Some structured data developments * [[outreach:GLAM/Newsletter/December 2021/Contents/Events|Calendar]]: January's GLAM events </div> |- | style="font-family:Times New Roman; text-align:center; font-size:85%;" | [[outreach:GLAM/Newsletter|Read this edition in full]] &bull; [[outreach:GLAM/Newsletter/December 2021/Single|Single-page]] |- | valign="top" colspan="2" style="padding:0.5em; font-family:Times New Roman;text-align:center; font-size:85%;" | To assist with preparing the newsletter, please visit the [[outreach:GLAM/Newsletter/Newsroom|newsroom]]. Past editions may be viewed [[outreach:GLAM/Newsletter/Archives|here]]. |- |} |} <div style="margin-top:10px; font-size:90%; padding-left:5px; font-family:Georgia, Palatino, Palatino Linotype, Times, Times New Roman, serif;">[[m:GLAM/Newsletter/About|About ''This Month in GLAM'']] · [[m:Global message delivery/Targets/GLAM|Subscribe/Unsubscribe]] · [[m:MassMessage|Global message delivery]] · [[:m:User:Romaine|Romaine]] ୧୬:୧୬, ୧୨ ଜାନୁଆରୀ ୨୦୨୨ (IST)</div> <!-- Message sent by User:Romaine@metawiki using the list at https://meta.wikimedia.org/w/index.php?title=Global_message_delivery/Targets/GLAM&oldid=22518926 --> == ''This Month in GLAM'': December 2021 == {| style="width:100%;" | valign="top" align="center" style="border:1px gray solid; padding:1em;" | {| align="center" |- | style="text-align: center;" | [[File:This Month in GLAM logo 2018.png|350px|center|link=outreach:GLAM/Newsletter]]<br /> <hr /> <div style="font-size:12pt; font-family:Times New Roman; text-align:center;">[[outreach:GLAM/Newsletter/December 2021|<span style="color:darkslategray;">This Month in GLAM – Volume XI, Issue XII, December 2021</span>]]</div> <hr /><br /> |- style="text-align: center;" | <span style="font-size:12pt; font-family:Times New Roman;"> '''<u>Headlines</u>'''</span> |- style="font-size:10pt; font-family:Times New Roman; text-align:center;" | <div style="text-align:left; column-count:2; column-width:28em; -moz-column-count:2; -moz-column-width:28em; -webkit-column-count:2; -webkit-column-width:28em; vertical-align:top;"> * [[outreach:GLAM/Newsletter/December 2021/Contents/Australia report|Australia report]]: Writing The Record: the Australian Music Wikipedia project launches * [[outreach:GLAM/Newsletter/December 2021/Contents/Colombia report|Colombia report]]: We were editing about Bogotan writers * [[outreach:GLAM/Newsletter/December 2021/Contents/Croatia report|Croatia report]]: Ab ovo. Towards future reports... * [[outreach:GLAM/Newsletter/December 2021/Contents/New Zealand report|New Zealand report]]: The New Zealand Wikidata thesis project * [[outreach:GLAM/Newsletter/December 2021/Contents/Poland report|Poland report]]: Safeguarding the heritage of a community * [[outreach:GLAM/Newsletter/December 2021/Contents/Sweden report|Sweden report]]: Commons project with Göteborg museums was a success; Digital humaniora meets Wikidata; HBTQI, Europeana and WiR * [[outreach:GLAM/Newsletter/December 2021/Contents/UK report|UK report]]: 2021 in Review * [[outreach:GLAM/Newsletter/December 2021/Contents/USA report|USA report]]: Smithsonian Institution Training * [[outreach:GLAM/Newsletter/December 2021/Contents/Content Partnerships Hub report|Content Partnerships Hub report]]: Adding more Structured Data on Commons statements * [[outreach:GLAM/Newsletter/December 2021/Contents/WMF GLAM report|WMF GLAM report]]: Some structured data developments * [[outreach:GLAM/Newsletter/December 2021/Contents/Events|Calendar]]: January's GLAM events </div> |- | style="font-family:Times New Roman; text-align:center; font-size:85%;" | [[outreach:GLAM/Newsletter|Read this edition in full]] &bull; [[outreach:GLAM/Newsletter/December 2021/Single|Single-page]] |- | valign="top" colspan="2" style="padding:0.5em; font-family:Times New Roman;text-align:center; font-size:85%;" | To assist with preparing the newsletter, please visit the [[outreach:GLAM/Newsletter/Newsroom|newsroom]]. Past editions may be viewed [[outreach:GLAM/Newsletter/Archives|here]]. |- |} |} <div style="margin-top:10px; font-size:90%; padding-left:5px; font-family:Georgia, Palatino, Palatino Linotype, Times, Times New Roman, serif;">[[m:GLAM/Newsletter/About|About ''This Month in GLAM'']] · [[m:Global message delivery/Targets/GLAM|Subscribe/Unsubscribe]] · [[m:MassMessage|Global message delivery]] · [[:m:User:Romaine|Romaine]] ୨୧:୫୩, ୧୨ ଜାନୁଆରୀ ୨୦୨୨ (IST)</div> <!-- Message sent by User:Romaine@metawiki using the list at https://meta.wikimedia.org/w/index.php?title=Global_message_delivery/Targets/GLAM&oldid=22518926 --> == This Month in Education: January 2022 == <div class="plainlinks mw-content-ltr" lang="en" dir="ltr"> <div style="text-align: center;"> <span style="font-weight:bold; color:#00A7E2; font-size:40px; font-family:'Helvetica Neue', Helvetica, Arial, sans-serif;">This Month in Education</span><br/> <span style="font-weight:bold; color:#00A7E2; font-size:20px; font-family:'Helvetica Neue', Helvetica, Arial, sans-serif; width:900px;"> Volume 11 • Issue 1 • January 2022</span> ---- <span style="font-size:larger;">[[m:Special:MyLanguage/Education/Newsletter/January 2022|Contents]] • [[m:Special:MyLanguage/Education/Newsletter/January 2022/Headlines|Headlines]] • [[m:Special:MyLanguage/Global message delivery/Targets/This Month in Education|Subscribe]]</span> ---- <span style="color:white; font-size:26px; font-family:Montserrat; display:block; background:#92BFB1; width:100%;">In This Issue</span></div> <div style="text-align: left; column-count: 2; column-width: 35em; -moz-column-count: 2; -moz-column-width: 35em; -webkit-column-count: 2; -webkit-column-width: 35em;"> * [[m:Special:MyLanguage/Education/News/January 2022/30-h Wikipedia Article Writing Challenge|30-h Wikipedia Article Writing Challenge]] * [[m:Special:MyLanguage/Education/News/January 2022/Announcing Wiki Workshop 2022|Announcing Wiki Workshop 2022]] * [[m:Special:MyLanguage/Education/News/January 2022/Final exhibition about Cieszyn Silesia region|Final exhibition about Cieszyn Silesia region]] * [[m:Special:MyLanguage/Education/News/January 2022/Join us this February for the EduWiki Week|Join us this February for the EduWiki Week]] * [[m:Special:MyLanguage/Education/News/January 2022/Offline Education project WikiChallenge closed its third edition|Offline Education project WikiChallenge closed its third edition]] * [[m:Special:MyLanguage/Education/News/January 2022/Reading Wikipedia in the Classroom ToT Experience of a Filipina Wikimedian|Reading Wikipedia in the Classroom ToT Experience of a Filipina Wikimedian]] * [[m:Special:MyLanguage/Education/News/January 2022/Welcoming new trainers of the Reading Wikipedia in the Classroom program|Welcoming new trainers of the Reading Wikipedia in the Classroom program]] * [[m:Special:MyLanguage/Education/News/January 2022/Wikimedia Israel’s education program: Students enrich Hebrew Wiktionary with Biblical expressions still in use in modern Hebrew|Wikimedia Israel’s education program: Students enrich Hebrew Wiktionary with Biblical expressions still in use in modern Hebrew]] </div></div> <div style="margin-top:10px; text-align: center; font-size:90%; padding-left:5px; font-family:Georgia, Palatino, Palatino Linotype, Times, Times New Roman, serif;">[[m:Education/Newsletter/About|About ''This Month in Education'']] · [[m:Global message delivery/Targets/This Month in Education|Subscribe/Unsubscribe]] · [[m:MassMessage|Global message delivery]] · For the team: [[:m:User:ZI Jony|ZI Jony]] ୨୨:୫୯, ୨୪ ଜାନୁଆରୀ ୨୦୨୨ (IST)</div> <!-- Message sent by User:ZI Jony@metawiki using the list at https://meta.wikimedia.org/w/index.php?title=Global_message_delivery/Targets/This_Month_in_Education&oldid=22669905 --> == This Month in Education: January 2022 == <div class="plainlinks mw-content-ltr" lang="en" dir="ltr"> <div style="text-align: center;"> <span style="font-weight:bold; color:#00A7E2; font-size:40px; font-family:'Helvetica Neue', Helvetica, Arial, sans-serif;">This Month in Education</span><br/> <span style="font-weight:bold; color:#00A7E2; font-size:20px; font-family:'Helvetica Neue', Helvetica, Arial, sans-serif; width:900px;"> Volume 11 • Issue 1 • January 2022</span> ---- <span style="font-size:larger;">[[m:Special:MyLanguage/Education/Newsletter/January 2022|Contents]] • [[m:Special:MyLanguage/Education/Newsletter/January 2022/Headlines|Headlines]] • [[m:Special:MyLanguage/Global message delivery/Targets/This Month in Education|Subscribe]]</span> ---- <span style="color:white; font-size:26px; font-family:Montserrat; display:block; background:#92BFB1; width:100%;">In This Issue</span></div> <div style="text-align: left; column-count: 2; column-width: 35em; -moz-column-count: 2; -moz-column-width: 35em; -webkit-column-count: 2; -webkit-column-width: 35em;"> * [[m:Special:MyLanguage/Education/News/January 2022/30-h Wikipedia Article Writing Challenge|30-h Wikipedia Article Writing Challenge]] * [[m:Special:MyLanguage/Education/News/January 2022/Announcing Wiki Workshop 2022|Announcing Wiki Workshop 2022]] * [[m:Special:MyLanguage/Education/News/January 2022/Final exhibition about Cieszyn Silesia region|Final exhibition about Cieszyn Silesia region]] * [[m:Special:MyLanguage/Education/News/January 2022/Join us this February for the EduWiki Week|Join us this February for the EduWiki Week]] * [[m:Special:MyLanguage/Education/News/January 2022/Offline Education project WikiChallenge closed its third edition|Offline Education project WikiChallenge closed its third edition]] * [[m:Special:MyLanguage/Education/News/January 2022/Reading Wikipedia in the Classroom ToT Experience of a Filipina Wikimedian|Reading Wikipedia in the Classroom ToT Experience of a Filipina Wikimedian]] * [[m:Special:MyLanguage/Education/News/January 2022/Welcoming new trainers of the Reading Wikipedia in the Classroom program|Welcoming new trainers of the Reading Wikipedia in the Classroom program]] * [[m:Special:MyLanguage/Education/News/January 2022/Wikimedia Israel’s education program: Students enrich Hebrew Wiktionary with Biblical expressions still in use in modern Hebrew|Wikimedia Israel’s education program: Students enrich Hebrew Wiktionary with Biblical expressions still in use in modern Hebrew]] </div></div> <div style="margin-top:10px; text-align: center; font-size:90%; padding-left:5px; font-family:Georgia, Palatino, Palatino Linotype, Times, Times New Roman, serif;">[[m:Education/Newsletter/About|About ''This Month in Education'']] · [[m:Global message delivery/Targets/This Month in Education|Subscribe/Unsubscribe]] · [[m:MassMessage|Global message delivery]] · For the team: [[:m:User:ZI Jony|ZI Jony]] ୦୨:୪୪, ୨୫ ଜାନୁଆରୀ ୨୦୨୨ (IST)</div> <!-- Message sent by User:ZI Jony@metawiki using the list at https://meta.wikimedia.org/w/index.php?title=Global_message_delivery/Targets/This_Month_in_Education&oldid=22669905 --> == ''This Month in GLAM'': January 2022 == {| style="width:100%;" | valign="top" align="center" style="border:1px gray solid; padding:1em;" | {| align="center" |- | style="text-align: center;" | [[File:This Month in GLAM logo 2018.png|350px|center|link=outreach:GLAM/Newsletter]]<br /> <hr /> <div style="font-size:12pt; font-family:Times New Roman; text-align:center;">[[outreach:GLAM/Newsletter/January 2022|<span style="color:darkslategray;">This Month in GLAM – Volume XII, Issue I, January 2022</span>]]</div> <hr /><br /> |- style="text-align: center;" | <span style="font-size:12pt; font-family:Times New Roman;"> '''<u>Headlines</u>'''</span> |- style="font-size:10pt; font-family:Times New Roman; text-align:center;" | <div style="text-align:left; column-count:2; column-width:28em; -moz-column-count:2; -moz-column-width:28em; -webkit-column-count:2; -webkit-column-width:28em; vertical-align:top;"> * [[outreach:GLAM/Newsletter/January 2022/Contents/Belgium report|Belgium report]]: Belgium report * [[outreach:GLAM/Newsletter/January 2022/Contents/Brazil report|Brazil report]]: A portable museum experience to digitize and share collections online * [[outreach:GLAM/Newsletter/January 2022/Contents/Colombia report|Colombia report]]: Let's celebrate the Public domain day with Wikisource * [[outreach:GLAM/Newsletter/January 2022/Contents/Estonia report|Estonia report]]: Mobile Photo Studio + New Cooperations * [[outreach:GLAM/Newsletter/January 2022/Contents/Finland report|Finland report]]: Photowalks in Helsinki, autumn 2021 * [[outreach:GLAM/Newsletter/January 2022/Contents/France report|France report]]: Training course for Musée de l'armée staff members; Journée Wikimédia Culture et numérique 2022; Wikiway * [[outreach:GLAM/Newsletter/January 2022/Contents/Indonesia report|Indonesia report]]: GLAM Indonesia wrap-up; Public Domain Day 2022 in Indonesia; #1Lib1Ref * [[outreach:GLAM/Newsletter/January 2022/Contents/Italy report|Italy report]]: Collaborations and new projects in January * [[outreach:GLAM/Newsletter/January 2022/Contents/Romania report|Romania report]]: About #1lib1ref activities in Romania (and Moldova) * [[outreach:GLAM/Newsletter/January 2022/Contents/Serbia report|Serbia report]]: Successful end of the Old and even more successful beginning of the New year * [[outreach:GLAM/Newsletter/January 2022/Contents/Spain report|Spain report]]: BiBat Museum and libraries * [[outreach:GLAM/Newsletter/January 2022/Contents/Sweden report|Sweden report]]: Uploads of photographs taken by Swedish missionaries in China; Sörmlands museum's first contributions * [[outreach:GLAM/Newsletter/January 2022/Contents/UK report|UK report]]: Khalili Collections and British Library * [[outreach:GLAM/Newsletter/January 2022/Contents/USA report|USA report]]: Report from DPLA * [[outreach:GLAM/Newsletter/January 2022/Contents/AvoinGLAM report|AvoinGLAM report]]: Hello, world! * [[outreach:GLAM/Newsletter/January 2022/Contents/Content Partnerships Hub report|Content Partnerships Hub report]]: Results and summaries; Helping with getting Pattypan back on track; Working with partners to make content available * [[outreach:GLAM/Newsletter/January 2022/Contents/Structured Data on Wikimedia Commons report|Structured Data on Wikimedia Commons report]]: February 22: Meetup about SDC support in OpenRefine * [[outreach:GLAM/Newsletter/January 2022/Contents/WMF GLAM report|WMF GLAM report]]: Wikimedia campaigns for librarians and museum workers; Community Wishlist Survey; and Wikimedia query services * [[outreach:GLAM/Newsletter/January 2022/Contents/Events|Calendar]]: February's GLAM events </div> |- | style="font-family:Times New Roman; text-align:center; font-size:85%;" | [[outreach:GLAM/Newsletter|Read this edition in full]] &bull; [[outreach:GLAM/Newsletter/January 2022/Single|Single-page]] |- | valign="top" colspan="2" style="padding:0.5em; font-family:Times New Roman;text-align:center; font-size:85%;" | To assist with preparing the newsletter, please visit the [[outreach:GLAM/Newsletter/Newsroom|newsroom]]. Past editions may be viewed [[outreach:GLAM/Newsletter/Archives|here]]. |- |} |} <div style="margin-top:10px; font-size:90%; padding-left:5px; font-family:Georgia, Palatino, Palatino Linotype, Times, Times New Roman, serif;">[[m:GLAM/Newsletter/About|About ''This Month in GLAM'']] · [[m:Global message delivery/Targets/GLAM|Subscribe/Unsubscribe]] · [[m:MassMessage|Global message delivery]] · [[:m:User:Romaine|Romaine]] ୦୦:୦୧, ୧୩ ଫେବୃଆରୀ ୨୦୨୨ (IST)</div> <!-- Message sent by User:Romaine@metawiki using the list at https://meta.wikimedia.org/w/index.php?title=Global_message_delivery/Targets/GLAM&oldid=22740271 --> == This Month in Education: February 2022 == <div class="plainlinks mw-content-ltr" lang="en" dir="ltr">Apologies for writing in English ... {{int:please-translate}} <div style="text-align: center;"> <span style="font-weight:bold; color:#00A7E2; font-size:40px; font-family:'Helvetica Neue', Helvetica, Arial, sans-serif;">This Month in Education</span> <span style="font-weight:bold; color:#00A7E2; font-size:20px; font-family:'Helvetica Neue', Helvetica, Arial, sans-serif; width:900px;"> Volume 11 • Issue 2 • February 2022</span> ---- <span style="font-size:larger;">[[m:Special:MyLanguage/Education/Newsletter/February 2022|Contents]] • [[m:Special:MyLanguage/Education/Newsletter/February 2022/Headlines|Headlines]] • [[m:Special:MyLanguage/Global message delivery/Targets/This Month in Education|Subscribe]]</span> ---- <div style="color:white; font-size:1.8em; font-family:Montserrat; background:#92BFB1; width:100%;">In This Issue</div> </div> <div style="column-count: 2; column-width: 35em;"> * [[m:Special:MyLanguage/Education/News/February 2022/Open Foundation West Africa Expands Open Movement With UHAS|Open Foundation West Africa Expands Open Movement With UHAS]] * [[m:Special:MyLanguage/Education/News/February 2022/Celebrating the 18th anniversary of Ukrainian Wikipedia|Celebrating the 18th anniversary of Ukrainian Wikipedia]] * [[m:Special:MyLanguage/Education/News/February 2022/Integrating Wikipedia in the academic curriculum in a university in Mexico|Integrating Wikipedia in the academic curriculum in a university in Mexico]] * [[m:Special:MyLanguage/Education/News/February 2022/Results of "Reading Wikipedia" workshop in the summer school of Plan Ceibal in Uruguay|Results of "Reading Wikipedia" workshop in the summer school of Plan Ceibal in Uruguay]] * [[m:Special:MyLanguage/Education/News/February 2022/WikiFundi, offline editing plateform : last release notes and how-tos|WikiFundi, offline editing plateform : last release notes and how-tos]] * [[m:Special:MyLanguage/Education/News/February 2022/Writing Wikipedia as an academic assignment in STEM fields|Writing Wikipedia as an academic assignment in STEM fields]] * [[m:Special:MyLanguage/Education/News/February 2022/The Learning and Connection – 1Lib1Ref with African Librarians|The Learning and Connection – 1Lib1Ref with African Librarians]] </div> </div> <div style="margin-top:10px; text-align: center; font-size:90%; padding-left:5px; font-family:Georgia, Palatino, Palatino Linotype, Times, Times New Roman, serif;">[[m:Education/Newsletter/About|About ''This Month in Education'']] · [[m:Global message delivery/Targets/This Month in Education|Subscribe/Unsubscribe]] · [[m:MassMessage|Global message delivery]] · For the team: [[:m:User:ZI Jony|ZI Jony]] ୨୦:୩୯, ୨୮ ଫେବୃଆରୀ ୨୦୨୨ (IST)</div> <!-- Message sent by User:ZI Jony@metawiki using the list at https://meta.wikimedia.org/w/index.php?title=Global_message_delivery/Targets/This_Month_in_Education&oldid=22886200 --> == ''This Month in GLAM'': February 2022 == {| style="width:100%;" | valign="top" align="center" style="border:1px gray solid; padding:1em;" | {| align="center" |- | style="text-align: center;" | [[File:This Month in GLAM logo 2018.png|350px|center|link=outreach:GLAM/Newsletter]]<br /> <hr /> <div style="font-size:12pt; font-family:Times New Roman; text-align:center;">[[outreach:GLAM/Newsletter/February 2022|<span style="color:darkslategray;">This Month in GLAM – Volume XII, Issue II, February 2022</span>]]</div> <hr /><br /> |- style="text-align: center;" | <span style="font-size:12pt; font-family:Times New Roman;"> '''<u>Headlines</u>'''</span> |- style="font-size:10pt; font-family:Times New Roman; text-align:center;" | <div style="text-align:left; column-count:2; column-width:28em; -moz-column-count:2; -moz-column-width:28em; -webkit-column-count:2; -webkit-column-width:28em; vertical-align:top;"> * [[outreach:GLAM/Newsletter/February 2022/Contents/Albania report|Albania report]]: Traditional Food Photography * [[outreach:GLAM/Newsletter/February 2022/Contents/Belgium report|Belgium report]]: Shakespeare is dead - Contemporary playwriting festival; Public Domain Day Belgium 2022 (10/02) report * [[outreach:GLAM/Newsletter/February 2022/Contents/Estonia report|Estonia report]]: An examples of a visual storytelling – two virtual exhibitions * [[outreach:GLAM/Newsletter/February 2022/Contents/France report|France report]]: Wikimedian in Residence in Clermont Auvergne * [[outreach:GLAM/Newsletter/February 2022/Contents/Italy report|Italy report]]: New agreement for Wiki Loves Monument Italy 2022 * [[outreach:GLAM/Newsletter/February 2022/Contents/Kosovo report|Kosovo report]]: Traditional Food Photography * [[outreach:GLAM/Newsletter/February 2022/Contents/Netherlands report|Netherlands report]]: New photo collections of Alkmaar, Wiki goes Caribbean meeting, contemporary art Wikidata import and knowledge platform for GLAMS * [[outreach:GLAM/Newsletter/February 2022/Contents/New Zealand report|New Zealand report]]: National Digital Forum and Editing in a Time of COVID * [[outreach:GLAM/Newsletter/February 2022/Contents/Nigeria report|Nigeria report]]: 1Lib1Ref 2022 Kwara * [[outreach:GLAM/Newsletter/February 2022/Contents/Poland report|Poland report]]: New GLAM-Wiki partnerships and cooperations * [[outreach:GLAM/Newsletter/February 2022/Contents/Serbia report|Serbia report]]: A month in the sign of 1Lib1Ref * [[outreach:GLAM/Newsletter/February 2022/Contents/Sweden report|Sweden report]]: Additional photos from Swedish missionairies; Historical maps of Ukraine * [[outreach:GLAM/Newsletter/February 2022/Contents/UK report|UK report]]: Khalili Collections * [[outreach:GLAM/Newsletter/February 2022/Contents/Ukraine report|Ukraine report]]: Stand with Ukraine! * [[outreach:GLAM/Newsletter/February 2022/Contents/USA report|USA report]]: Women's History Month activities * [[outreach:GLAM/Newsletter/February 2022/Contents/AvoinGLAM report|AvoinGLAM report]]: February in AvoinGLAM * [[outreach:GLAM/Newsletter/February 2022/Contents/Content Partnerships Hub report|Content Partnerships Hub report]]: Encyclopaedia of Life release their 2 million species descriptions under CC0 * [[outreach:GLAM/Newsletter/February 2022/Contents/Structured Data on Wikimedia Commons report|Structured Data on Wikimedia Commons report]]: Editing SDC with OpenRefine; Monthly OpenRefine and Wikimedia office hours * [[outreach:GLAM/Newsletter/February 2022/Contents/Events|Calendar]]: March's GLAM events </div> |- | style="font-family:Times New Roman; text-align:center; font-size:85%;" | [[outreach:GLAM/Newsletter|Read this edition in full]] &bull; [[outreach:GLAM/Newsletter/February 2022/Single|Single-page]] |- | valign="top" colspan="2" style="padding:0.5em; font-family:Times New Roman;text-align:center; font-size:85%;" | To assist with preparing the newsletter, please visit the [[outreach:GLAM/Newsletter/Newsroom|newsroom]]. Past editions may be viewed [[outreach:GLAM/Newsletter/Archives|here]]. |- |} |} <div style="margin-top:10px; font-size:90%; padding-left:5px; font-family:Georgia, Palatino, Palatino Linotype, Times, Times New Roman, serif;">[[m:GLAM/Newsletter/About|About ''This Month in GLAM'']] · [[m:Global message delivery/Targets/GLAM|Subscribe/Unsubscribe]] · [[m:MassMessage|Global message delivery]] · [[:m:User:Romaine|Romaine]] ୨୧:୪୯, ୧୨ ମାର୍ଚ୍ଚ ୨୦୨୨ (IST)</div> <!-- Message sent by User:Romaine@metawiki using the list at https://meta.wikimedia.org/w/index.php?title=Global_message_delivery/Targets/GLAM&oldid=22892827 --> == This Month in Education: March 2022 == <div class="plainlinks mw-content-ltr" lang="en" dir="ltr">Apologies for writing in English... Please help translate to your language. <div style="text-align: center;"> <span style="font-weight:bold; color:#00A7E2; font-size:40px; font-family:'Helvetica Neue', Helvetica, Arial, sans-serif;">This Month in Education</span> <span style="font-weight:bold; color:#00A7E2; font-size:20px; font-family:'Helvetica Neue', Helvetica, Arial, sans-serif; width:900px;"> Volume 11 • Issue 3 • March 2022</span> ---- <span style="font-size:larger;">[[m:Special:MyLanguage/Education/Newsletter/March 2022|Contents]] • [[m:Special:MyLanguage/Education/Newsletter/March 2022/Headlines|Headlines]] • [[m:Special:MyLanguage/Global message delivery/Targets/This Month in Education|Subscribe]]</span> ---- <span style="color:white; font-size:26px; font-family:Montserrat; display:block; background:#92BFB1; width:100%;">In This Issue</span></div> <div style="text-align: left; column-count: 2; column-width: 35em; -moz-column-count: 2; -moz-column-width: 35em; -webkit-column-count: 2; -webkit-column-width: 35em;"> * [[m:Special:MyLanguage/Education/News/March 2022/Arte+Feminismo Pilipinas:Advocacy on Women Empowerment|Arte+Feminismo Pilipinas:Advocacy on Women Empowerment]] * [[m:Special:MyLanguage/Education/News/March 2022/The edit-a-thon on Serbian Wikipedia on the occasion of Edu Wiki Week|The edit-a-thon on Serbian Wikipedia on the occasion of Edu Wiki Week]] * [[m:Special:MyLanguage/Education/News/March 2022/Call for Participation: Higher Education Survey|Call for Participation: Higher Education Survey]] * [[m:Special:MyLanguage/Education/News/March 2022/Collection of Good Practices in Wikipedia Education|Collection of Good Practices in Wikipedia Education]] * [[m:Special:MyLanguage/Education/News/March 2022/Conversation: Open education in the Wikimedia Movement views from Latin America|Conversation: Open education in the Wikimedia Movement views from Latin America]] * [[m:Special:MyLanguage/Education/News/March 2022/EduWiki Week 2022, celebrations and learnings|EduWiki Week 2022, celebrations and learnings]] * [[m:Special:MyLanguage/Education/News/March 2022/EduWiki Week in Armenia|EduWiki Week in Armenia]] * [[m:Special:MyLanguage/Education/News/March 2022/Open Education Week at the Universidad Autónoma de Nuevo León|Open Education Week at the Universidad Autónoma de Nuevo León]] * [[m:Special:MyLanguage/Education/News/March 2022/Wikipedia + Education Talk With Leonard Hagan|Wikipedia + Education Talk With Leonard Hagan]] * [[m:Special:MyLanguage/Education/News/March 2022/Wikimedia Israel cooperates with Yad Vashem in developing a training course for teachers|Wikimedia Israel cooperates with Yad Vashem in developing a training course for teachers]] </div> <div style="margin-top:10px; text-align: center; font-size:90%; padding-left:5px; font-family:Georgia, Palatino, Palatino Linotype, Times, Times New Roman, serif;">[[m:Education/Newsletter/About|About ''This Month in Education'']] · [[m:Global message delivery/Targets/This Month in Education|Subscribe/Unsubscribe]] · [[m:MassMessage|Global message delivery]] · For the team: [[:m:User:ZI Jony|ZI Jony]] ୨୨:୨୮, ୨୫ ମାର୍ଚ୍ଚ ୨୦୨୨ (IST)</div> </div> <!-- Message sent by User:ZI Jony@metawiki using the list at https://meta.wikimedia.org/w/index.php?title=Global_message_delivery/Targets/This_Month_in_Education&oldid=23020683 --> == ''This Month in GLAM'': March 2022 == {| style="width:100%;" | valign="top" align="center" style="border:1px gray solid; padding:1em;" | {| align="center" |- | style="text-align: center;" | [[File:This Month in GLAM logo 2018.png|350px|center|link=outreach:GLAM/Newsletter]]<br /> <hr /> <div style="font-size:12pt; font-family:Times New Roman; text-align:center;">[[outreach:GLAM/Newsletter/March 2022|<span style="color:darkslategray;">This Month in GLAM – Volume XII, Issue III, March 2022</span>]]</div> <hr /><br /> |- style="text-align: center;" | <span style="font-size:12pt; font-family:Times New Roman;"> '''<u>Headlines</u>'''</span> |- style="font-size:10pt; font-family:Times New Roman; text-align:center;" | <div style="text-align:left; column-count:2; column-width:28em; -moz-column-count:2; -moz-column-width:28em; -webkit-column-count:2; -webkit-column-width:28em; vertical-align:top;"> * [[outreach:GLAM/Newsletter/March 2022/Contents/Argentina report|Argentina report]]: Visual culture, human rights and digitization * [[outreach:GLAM/Newsletter/March 2022/Contents/Australia report|Australia report]]: Australia grows gender equity for International Women's Day * [[outreach:GLAM/Newsletter/March 2022/Contents/Belgium report|Belgium report]]: Collaboration with GLAM institutes in Belgium * [[outreach:GLAM/Newsletter/March 2022/Contents/Brazil report|Brazil report]]: Pills of GLAM * [[outreach:GLAM/Newsletter/March 2022/Contents/Croatia report|Croatia report]]: ...starting bottom-up in indie archive! * [[outreach:GLAM/Newsletter/March 2022/Contents/Estonia report|Estonia report]]: Glass, Books and Paintings * [[outreach:GLAM/Newsletter/March 2022/Contents/France report|France report]]: Mooc Wikidata * [[outreach:GLAM/Newsletter/March 2022/Contents/India report|India report]]: Wikimedian-in-Residence program initiated at the Research Institute of World's Ancient Traditions, Cultures and Heritage in Arunachal Pradesh * [[outreach:GLAM/Newsletter/March 2022/Contents/Italy report|Italy report]]: The growth of sharing on Wikimedia projects * [[outreach:GLAM/Newsletter/March 2022/Contents/Netherlands report|Netherlands report]]: Letters from Sierra Leone: the Sjoerd Hofstra photo collection in a new light * [[outreach:GLAM/Newsletter/March 2022/Contents/New Zealand report|New Zealand report]]: Forming Wikimedia Aotearoa and the Aotearoa New Zealand Theses Project * [[outreach:GLAM/Newsletter/March 2022/Contents/Serbia report|Serbia report]]: News in Wikipedian in residence projects * [[outreach:GLAM/Newsletter/March 2022/Contents/Spain report|Spain report]]: WikiToro * [[outreach:GLAM/Newsletter/March 2022/Contents/Sweden report|Sweden report]]: The Unique Historical Kalmar County project continues ...; WikiGap x 3; Students writing articles * [[outreach:GLAM/Newsletter/March 2022/Contents/UK report|UK report]]: Khalili Collections * [[outreach:GLAM/Newsletter/March 2022/Contents/Uruguay report|Uruguay report]]: GLAM Activities by Wikimedia Uruguay * [[outreach:GLAM/Newsletter/March 2022/Contents/USA report|USA report]]: Women's History Month * [[outreach:GLAM/Newsletter/March 2022/Contents/Content Partnerships Hub report|Content Partnerships Hub report]]: UN Environment Programme sharing their knowledge on Wikipedia. Logo competition * [[outreach:GLAM/Newsletter/March 2022/Contents/Structured Data on Wikimedia Commons report|Structured Data on Wikimedia Commons report]]: OpenRefine: survey for Structured Data on Commons features * [[outreach:GLAM/Newsletter/March 2022/Contents/WMF GLAM report|WMF GLAM report]]: Commons APP calls, Bophana documentaries, and Image Description Week * [[outreach:GLAM/Newsletter/March 2022/Contents/Events|Calendar]]: April's GLAM events </div> |- | style="font-family:Times New Roman; text-align:center; font-size:85%;" | [[outreach:GLAM/Newsletter|Read this edition in full]] &bull; [[outreach:GLAM/Newsletter/March 2022/Single|Single-page]] |- | valign="top" colspan="2" style="padding:0.5em; font-family:Times New Roman;text-align:center; font-size:85%;" | To assist with preparing the newsletter, please visit the [[outreach:GLAM/Newsletter/Newsroom|newsroom]]. Past editions may be viewed [[outreach:GLAM/Newsletter/Archives|here]]. |- |} |} <div style="margin-top:10px; font-size:90%; padding-left:5px; font-family:Georgia, Palatino, Palatino Linotype, Times, Times New Roman, serif;">[[m:GLAM/Newsletter/About|About ''This Month in GLAM'']] · [[m:Global message delivery/Targets/GLAM|Subscribe/Unsubscribe]] · [[m:MassMessage|Global message delivery]] · [[:m:User:Romaine|Romaine]] ୧୪:୧୫, ୧୩ ଅପ୍ରେଲ ୨୦୨୨ (IST)</div> <!-- Message sent by User:Romaine@metawiki using the list at https://meta.wikimedia.org/w/index.php?title=Global_message_delivery/Targets/GLAM&oldid=23092895 --> == This Month in Education: April 2022 == <div class="plainlinks mw-content-ltr" lang="en" dir="ltr">Apologies for writing in English... Please help translate to your language. <div style="text-align: center;"> <span style="font-weight:bold; color:#00A7E2; font-size:40px; font-family:'Helvetica Neue', Helvetica, Arial, sans-serif;">This Month in Education</span> <span style="font-weight:bold; color:#00A7E2; font-size:20px; font-family:'Helvetica Neue', Helvetica, Arial, sans-serif; width:900px;"> Volume 11 • Issue 4 • April 2022</span> ---- <span style="font-size:larger;">[[m:Special:MyLanguage/Education/Newsletter/April 2022|Contents]] • [[m:Special:MyLanguage/Education/Newsletter/April 2022/Headlines|Headlines]] • [[m:Special:MyLanguage/Global message delivery/Targets/This Month in Education|Subscribe]]</span> ---- <span style="color:white; font-size:26px; font-family:Montserrat; display:block; background:#92BFB1; width:100%;">In This Issue</span></div> <div style="text-align: left; column-count: 2; column-width: 35em; -moz-column-count: 2; -moz-column-width: 35em; -webkit-column-count: 2; -webkit-column-width: 35em;"> * [[m:Special:MyLanguage/Education/News/April 2022/Audio-Educational Seminar of Wikimedia Mexico|Audio-Educational Seminar of Wikimedia Mexico]] * [[m:Special:MyLanguage/Education/News/April 2022/Dagbani Wikimedians using digital TV broadcast to train Wikipedia contributors in Ghana|Dagbani Wikimedians using digital TV broadcast to train Wikipedia contributors in Ghana]] * [[m:Special:MyLanguage/Education/News/April 2022/Digital Education & The Open Space With Herbert Acheampong|Digital Education & The Open Space With Herbert Acheampong]] * [[m:Special:MyLanguage/Education/News/April 2022/HerStory walks as a part of edit-a-thons|HerStory walks as a part of edit-a-thons]] * [[m:Special:MyLanguage/Education/News/April 2022/Join us for Wiki Workshop 2022|Join us for Wiki Workshop 2022]] * [[m:Special:MyLanguage/Education/News/April 2022/The youngest member of Tartu Wikiclub is 15-year-old student|The youngest member of Tartu Wikiclub is 15-year-old student]] </div> <div style="margin-top:10px; text-align: center; font-size:90%; padding-left:5px; font-family:Georgia, Palatino, Palatino Linotype, Times, Times New Roman, serif;">[[m:Education/Newsletter/About|About ''This Month in Education'']] · [[m:Global message delivery/Targets/This Month in Education|Subscribe/Unsubscribe]] · [[m:MassMessage|Global message delivery]] · For the team: [[:m:User:ZI Jony|ZI Jony]] ୧୮:୨୨, ୨୪ ଅପ୍ରେଲ ୨୦୨୨ (IST)</div> </div> <!-- Message sent by User:ZI Jony@metawiki using the list at https://meta.wikimedia.org/w/index.php?title=Global_message_delivery/Targets/This_Month_in_Education&oldid=23177152 --> == ''This Month in GLAM'': April 2022 == {| style="width:100%;" | valign="top" align="center" style="border:1px gray solid; padding:1em;" | {| align="center" |- | style="text-align: center;" | [[File:This Month in GLAM logo 2018.png|350px|center|link=outreach:GLAM/Newsletter]]<br /> <hr /> <div style="font-size:12pt; font-family:Times New Roman; text-align:center;">[[outreach:GLAM/Newsletter/April 2022|<span style="color:darkslategray;">This Month in GLAM – Volume XII, Issue IV, April 2022</span>]]</div> <hr /><br /> |- style="text-align: center;" | <span style="font-size:12pt; font-family:Times New Roman;"> '''<u>Headlines</u>'''</span> |- style="font-size:10pt; font-family:Times New Roman; text-align:center;" | <div style="text-align:left; column-count:2; column-width:28em; -moz-column-count:2; -moz-column-width:28em; -webkit-column-count:2; -webkit-column-width:28em; vertical-align:top;"> * [[outreach:GLAM/Newsletter/April 2022/Contents/Australia report|Australia report]]: Growing the record of Australian Music * [[outreach:GLAM/Newsletter/April 2022/Contents/Belgium report|Belgium report]]: About African Pagnes and Belgian music * [[outreach:GLAM/Newsletter/April 2022/Contents/Brazil report|Brazil report]]: Brazil wins the first place in WLM 2021 * [[outreach:GLAM/Newsletter/April 2022/Contents/France report|France report]]: French GLAM meeting * [[outreach:GLAM/Newsletter/April 2022/Contents/Italy report|Italy report]]: Work with GLAMs on Wikisourse and Wikimedia Commons * [[outreach:GLAM/Newsletter/April 2022/Contents/Mexico report|Mexico report]]: GLAM professionals add an image and become Wikipedians; Edificio Carolino Edit-a-thon * [[outreach:GLAM/Newsletter/April 2022/Contents/New Zealand report|New Zealand report]]: People in Paleontology, Digikult, and copyright term extension for New Zealand * [[outreach:GLAM/Newsletter/April 2022/Contents/Nigeria report|Nigeria report]]: Wikidata for Nigerian Novelist and Novel * [[outreach:GLAM/Newsletter/April 2022/Contents/Poland report|Poland report]]: Wikiresidence in progress and workshop Evolution in GLAM in Poland * [[outreach:GLAM/Newsletter/April 2022/Contents/Serbia report|Serbia report]]: Important activities within the GLAM * [[outreach:GLAM/Newsletter/April 2022/Contents/Sweden report|Sweden report]]: Training at the National Archives of Sweden; Training at the Stockholm City Museum; Training at the Swedish National Museum of Science and Technology; Improved images from Swedish Performing Arts Agency * [[outreach:GLAM/Newsletter/April 2022/Contents/Switzerland report|Switzerland report]]: Wikidata Coffee Breaks * [[outreach:GLAM/Newsletter/April 2022/Contents/UK report|UK report]]: Khalili Collections * [[outreach:GLAM/Newsletter/April 2022/Contents/Uruguay report|Uruguay report]]: Wikimedistas de Uruguay report * [[outreach:GLAM/Newsletter/April 2022/Contents/USA report|USA report]]: WVU Libraries; Earth Day-2022-SWC; Wiki-Gap * [[outreach:GLAM/Newsletter/April 2022/Contents/AvoinGLAM report|AvoinGLAM report]]: Open Access vs NFT, GLAM School, Saami language, family trees * [[outreach:GLAM/Newsletter/April 2022/Contents/Content Partnerships Hub report|Content Partnerships Hub report]]: Enter our logo competition; IGO/INGO; Needs assessments research results; Wrapping up some ISA-things * [[outreach:GLAM/Newsletter/April 2022/Contents/WMF GLAM report|WMF GLAM report]]: 1Lib1Ref, Image Description Week, Commons calls, and the Add an image events * [[outreach:GLAM/Newsletter/April 2022/Contents/Events|Calendar]]: May's GLAM events </div> |- | style="font-family:Times New Roman; text-align:center; font-size:85%;" | [[outreach:GLAM/Newsletter|Read this edition in full]] &bull; [[outreach:GLAM/Newsletter/April 2022/Single|Single-page]] |- | valign="top" colspan="2" style="padding:0.5em; font-family:Times New Roman;text-align:center; font-size:85%;" | To assist with preparing the newsletter, please visit the [[outreach:GLAM/Newsletter/Newsroom|newsroom]]. Past editions may be viewed [[outreach:GLAM/Newsletter/Archives|here]]. |- |} |} <div style="margin-top:10px; font-size:90%; padding-left:5px; font-family:Georgia, Palatino, Palatino Linotype, Times, Times New Roman, serif;">[[m:GLAM/Newsletter/About|About ''This Month in GLAM'']] · [[m:Global message delivery/Targets/GLAM|Subscribe/Unsubscribe]] · [[m:MassMessage|Global message delivery]] · [[:m:User:Romaine|Romaine]] ୦୯:୫୨, ୧୦ ମଇ ୨୦୨୨ (IST)</div> <!-- Message sent by User:Romaine@metawiki using the list at https://meta.wikimedia.org/w/index.php?title=Global_message_delivery/Targets/GLAM&oldid=23247018 --> == This Month in Education: May 2022 == <div class="plainlinks mw-content-ltr" lang="en" dir="ltr">Apologies for writing in English. Please help to translate in your language. <div style="text-align: center;"> <span style="font-weight:bold; color:#00A7E2; font-size:40px; font-family:'Helvetica Neue', Helvetica, Arial, sans-serif;">This Month in Education</span> <span style="font-weight:bold; color:#00A7E2; font-size:20px; font-family:'Helvetica Neue', Helvetica, Arial, sans-serif; width:900px;"> Volume 11 • Issue 5 • May 2022</span> ---- <span style="font-size:larger;">[[m:Special:MyLanguage/Education/Newsletter/May 2022|Contents]] • [[m:Special:MyLanguage/Education/Newsletter/May 2022/Headlines|Headlines]] • [[m:Special:MyLanguage/Global message delivery/Targets/This Month in Education|Subscribe]]</span> ---- <span style="color:white; font-size:26px; font-family:Montserrat; display:block; background:#92BFB1; width:100%;">In This Issue</span></div> <div style="text-align: left; column-count: 2; column-width: 35em; -moz-column-count: 2; -moz-column-width: 35em; -webkit-column-count: 2; -webkit-column-width: 35em;"> * [[Education/News/May 2022/Wiki Hackathon in Kwara State|Wiki Hackathon in Kwara State]] * [[Education/News/May 2022/Introduction of the Wikimedia Fan Club to Kwara State University Malete|Introduction of the Wikimedia Fan Club to Kwara State University Malete]] * [[Education/News/May 2022/Education in Kosovo|Education in Kosovo]] * [[Education/News/May 2022/Bringing the Wikiprojects to the Island of Catanduanes|Bringing the Wikiprojects to the Island of Catanduanes]] * [[Education/News/May 2022/Tyap Wikipedia Goes Live|Tyap Wikipedia Goes Live]] * [[Education/News/May 2022/Spring 1Lib1Ref edition in Poland|Spring 1Lib1Ref edition in Poland]] * [[Education/News/May 2022/Tyap Editors Host Maiden Wiktionary In-person Training Workshop|Tyap Editors Host Maiden Wiktionary In-person Training Workshop]] * [[Education/News/May 2022/Wikibooks project in teaching|Wikibooks project in teaching]] * [[Education/News/May 2022/Africa Eduwiki Network Hosted Conversation about Wikimedian in Education with Nebojša Ratković|Africa Eduwiki Network Hosted Conversation about Wikimedian in Education with Nebojša Ratković]] * [[Education/News/May 2022/My Journey In The Wiki-Space By Thomas Baah|My Journey In The Wiki-Space By Thomas Baah]] </div> <div style="margin-top:10px; text-align: center; font-size:90%; padding-left:5px; font-family:Georgia, Palatino, Palatino Linotype, Times, Times New Roman, serif;">[[m:Education/Newsletter/About|About ''This Month in Education'']] · [[m:Global message delivery/Targets/This Month in Education| Subscribe/Unsubscribe]] · [[m:MassMessage|Global message delivery]] · For the team: [[:m:User:ZI Jony|ZI Jony]] ୦୮:୧୩, ୧ ଜୁନ ୨୦୨୨ (IST)</div> </div> <!-- Message sent by User:ZI Jony@metawiki using the list at https://meta.wikimedia.org/w/index.php?title=Global_message_delivery/Targets/This_Month_in_Education&oldid=23282386 --> == This Month in Education: May 2022 == <div class="plainlinks mw-content-ltr" lang="en" dir="ltr">Apologies for writing in English. Please help to translate in your language. <div style="text-align: center;"> <span style="font-weight:bold; color:#00A7E2; font-size:40px; font-family:'Helvetica Neue', Helvetica, Arial, sans-serif;">This Month in Education</span> <span style="font-weight:bold; color:#00A7E2; font-size:20px; font-family:'Helvetica Neue', Helvetica, Arial, sans-serif; width:900px;"> Volume 11 • Issue 5 • May 2022</span> ---- <span style="font-size:larger;">[[m:Special:MyLanguage/Education/Newsletter/May 2022|Contents]] • [[m:Special:MyLanguage/Education/Newsletter/May 2022/Headlines|Headlines]] • [[m:Special:MyLanguage/Global message delivery/Targets/This Month in Education|Subscribe]]</span> ---- <span style="color:white; font-size:26px; font-family:Montserrat; display:block; background:#92BFB1; width:100%;">In This Issue</span></div> <div style="text-align: left; column-count: 2; column-width: 35em; -moz-column-count: 2; -moz-column-width: 35em; -webkit-column-count: 2; -webkit-column-width: 35em;"> * [[m:Education/News/May 2022/Wiki Hackathon in Kwara State|Wiki Hackathon in Kwara State]] * [[m:Education/News/May 2022/Introduction of the Wikimedia Fan Club to Kwara State University Malete|Introduction of the Wikimedia Fan Club to Kwara State University Malete]] * [[m:Education/News/May 2022/Education in Kosovo|Education in Kosovo]] * [[m:Education/News/May 2022/Bringing the Wikiprojects to the Island of Catanduanes|Bringing the Wikiprojects to the Island of Catanduanes]] * [[m:Education/News/May 2022/Tyap Wikipedia Goes Live|Tyap Wikipedia Goes Live]] * [[m:Education/News/May 2022/Spring 1Lib1Ref edition in Poland|Spring 1Lib1Ref edition in Poland]] * [[m:Education/News/May 2022/Tyap Editors Host Maiden Wiktionary In-person Training Workshop|Tyap Editors Host Maiden Wiktionary In-person Training Workshop]] * [[m:Education/News/May 2022/Wikibooks project in teaching|Wikibooks project in teaching]] * [[m:Education/News/May 2022/Africa Eduwiki Network Hosted Conversation about Wikimedian in Education with Nebojša Ratković|Africa Eduwiki Network Hosted Conversation about Wikimedian in Education with Nebojša Ratković]] * [[m:Education/News/May 2022/My Journey In The Wiki-Space By Thomas Baah|My Journey In The Wiki-Space By Thomas Baah]] </div> <div style="margin-top:10px; text-align: center; font-size:90%; padding-left:5px; font-family:Georgia, Palatino, Palatino Linotype, Times, Times New Roman, serif;">[[m:Education/Newsletter/About|About ''This Month in Education'']] · [[m:Global message delivery/Targets/This Month in Education| Subscribe/Unsubscribe]] · [[m:MassMessage|Global message delivery]] · For the team: [[:m:User:ZI Jony|ZI Jony]] ୦୮:୨୪, ୧ ଜୁନ ୨୦୨୨ (IST)</div> </div> <!-- Message sent by User:ZI Jony@metawiki using the list at https://meta.wikimedia.org/w/index.php?title=Global_message_delivery/Targets/This_Month_in_Education&oldid=23351176 --> == ''This Month in GLAM'': May 2022 == {| style="width:100%;" | valign="top" align="center" style="border:1px gray solid; padding:1em;" | {| align="center" |- | style="text-align: center;" | [[File:This Month in GLAM logo 2018.png|350px|center|link=outreach:GLAM/Newsletter]]<br /> <hr /> <div style="font-size:12pt; font-family:Times New Roman; text-align:center;">[[outreach:GLAM/Newsletter/May 2022|<span style="color:darkslategray;">This Month in GLAM – Volume XII, Issue V, May 2022</span>]]</div> <hr /><br /> |- style="text-align: center;" | <span style="font-size:12pt; font-family:Times New Roman;"> '''<u>Headlines</u>'''</span> |- style="font-size:10pt; font-family:Times New Roman; text-align:center;" | <div style="text-align:left; column-count:2; column-width:28em; -moz-column-count:2; -moz-column-width:28em; -webkit-column-count:2; -webkit-column-width:28em; vertical-align:top;"> * [[outreach:GLAM/Newsletter/May 2022/Contents/Albania report|Albania report]]: Summer of Wikivoyage 2022 * [[outreach:GLAM/Newsletter/May 2022/Contents/Argentina report|Argentina report]]: Face-to-face and virtual events on May * [[outreach:GLAM/Newsletter/May 2022/Contents/Australia report|Australia report]]: Over 1000 references added in Australia and Aotearoa New Zealand for #1Lib1Ref * [[outreach:GLAM/Newsletter/May 2022/Contents/Belgium report|Belgium report]]: New Wikidata Property * [[outreach:GLAM/Newsletter/May 2022/Contents/Brazil report|Brazil report]]: Wiki Loves Espírito Santo is a sucess * [[outreach:GLAM/Newsletter/May 2022/Contents/Estonia report|Estonia report]]: From university to library * [[outreach:GLAM/Newsletter/May 2022/Contents/Finland report|Finland report]]: Photowalks in Southern Finland, spring 2022 * [[outreach:GLAM/Newsletter/May 2022/Contents/France report|France report]]: International Museum Day 2022 * [[outreach:GLAM/Newsletter/May 2022/Contents/India report|India report]]: Digitization of Tibetan Buddhist canons, The International Museum Day 2022 Wikidata Competition * [[outreach:GLAM/Newsletter/May 2022/Contents/Italy report|Italy report]]: May in and for museums * [[outreach:GLAM/Newsletter/May 2022/Contents/Kosovo report|Kosovo report]]: Cooperation with the National Gallery of Kosova and Summer of Wikivoyage 2022 * [[outreach:GLAM/Newsletter/May 2022/Contents/Malaysia report|Malaysia report]]: WikiGap Malaysia 2022 @ Kuala Lumpur Library * [[outreach:GLAM/Newsletter/May 2022/Contents/New Zealand report|New Zealand report]]: Pacific Arts Aotearoa Wikiproject, Auckland Museum's Exploratory Study and Report back on #1Lib1Ref * [[outreach:GLAM/Newsletter/May 2022/Contents/Poland report|Poland report]]: Wikipedian in residence in the National Museum in Cracow; Training at the Wawel Royal Castle National Art Collection; How can we make GLAM’s digital resources more reusable in education?; The International Museum Day 2022 Wikidata Competition * [[outreach:GLAM/Newsletter/May 2022/Contents/Serbia report|Serbia report]]: New GLAM brochure and Wikilive 2022 * [[outreach:GLAM/Newsletter/May 2022/Contents/Sweden report|Sweden report]]: Rembrandt and others – drawings from the Nationalmuseum in Stockholm; Stockholm Museum of Women’s History; The map book of Heinrich Thome; Sörmland Museum; Wikidata competition – International Museum Day 2022 * [[outreach:GLAM/Newsletter/May 2022/Contents/Switzerland report|Switzerland report]]: Diversity in GLAM Program * [[outreach:GLAM/Newsletter/May 2022/Contents/UK report|UK report]]: Khalili Collections * [[outreach:GLAM/Newsletter/May 2022/Contents/Uruguay report|Uruguay report]]: Wikimedistas de Uruguay report: 1bib1ref, Museum of Natural History, and more! * [[outreach:GLAM/Newsletter/May 2022/Contents/USA report|USA report]]: Hackathons and Edit-a-thons * [[outreach:GLAM/Newsletter/May 2022/Contents/Content Partnerships Hub report|Content Partnerships Hub report]]: International Energy Agency share their knowledge and graphics on Wikipedia * [[outreach:GLAM/Newsletter/May 2022/Contents/Structured Data on Wikimedia Commons report|Structured Data on Wikimedia Commons report]]: Uploading files to Wikimedia Commons with OpenRefine: looking for test uploads! * [[outreach:GLAM/Newsletter/May 2022/Contents/WMF GLAM report|WMF GLAM report]]: Results from 1Lib1Ref May 2022 * [[outreach:GLAM/Newsletter/May 2022/Contents/Events|Calendar]]: June's GLAM events </div> |- | style="font-family:Times New Roman; text-align:center; font-size:85%;" | [[outreach:GLAM/Newsletter|Read this edition in full]] &bull; [[outreach:GLAM/Newsletter/May 2022/Single|Single-page]] |- | valign="top" colspan="2" style="padding:0.5em; font-family:Times New Roman;text-align:center; font-size:85%;" | To assist with preparing the newsletter, please visit the [[outreach:GLAM/Newsletter/Newsroom|newsroom]]. Past editions may be viewed [[outreach:GLAM/Newsletter/Archives|here]]. |- |} |} <div style="margin-top:10px; font-size:90%; padding-left:5px; font-family:Georgia, Palatino, Palatino Linotype, Times, Times New Roman, serif;">[[m:GLAM/Newsletter/About|About ''This Month in GLAM'']] · [[m:Global message delivery/Targets/GLAM|Subscribe/Unsubscribe]] · [[m:MassMessage|Global message delivery]] · [[:m:User:Romaine|Romaine]] ୧୯:୪୪, ୧୩ ଜୁନ ୨୦୨୨ (IST)</div> <!-- Message sent by User:Romaine@metawiki using the list at https://meta.wikimedia.org/w/index.php?title=Global_message_delivery/Targets/GLAM&oldid=23345409 --> == This Month in Education: June 2022 == <div class="plainlinks mw-content-ltr" lang="en" dir="ltr"> <div style="text-align: center;"> <span style="font-weight:bold; color:#00A7E2; font-size:2.9em; font-family:'Helvetica Neue', Helvetica, Arial, sans-serif;">This Month in Education</span> <span style="font-weight:bold; color:#00A7E2; font-size:1.4em; font-family:'Helvetica Neue', Helvetica, Arial, sans-serif;"> Volume 11 • Issue 6 • June 2022</span> <div style="border-top:1px solid #a2a9b1; border-bottom:1px solid #a2a9b1; padding:0.5em; font-size:larger; margin-bottom:0.2em">[[m:Special:MyLanguage/Education/Newsletter/June 2022|Contents]] • [[m:Special:MyLanguage/Education/Newsletter/June 2022/Headlines|Headlines]] • [[m:Special:MyLanguage/Global message delivery/Targets/This Month in Education|Subscribe]]</div> <div style="color:white; font-size:1.8em; font-family:Montserrat; background:#92BFB1;">In This Issue</div></div> <div style="text-align: left; column-count: 2; column-width: 35em;"> * [[m:Special:MyLanguage/Education/News/June 2022/Black Lunch Table: Black History Month with Igbo Wikimedians User Group|Black Lunch Table: Black History Month with Igbo Wikimedians User Group]] * [[m:Special:MyLanguage/Education/News/June 2022/Bolivian Teachers Welcomed Wikipedia in their Classroom|Bolivian Teachers Welcomed Wikipedia in their Classroom]] * [[m:Special:MyLanguage/Education/News/June 2022/Educational program & Wikivoyage in Ukrainian University|Educational program & Wikivoyage in Ukrainian University]] * [[m:Special:MyLanguage/Education/News/June 2022/The Great Learning and Connection: Experience from AFLIA|The Great Learning and Connection: Experience from AFLIA]] * [[m:Special:MyLanguage/Education/News/June 2022/New Mexico Students Join Wikimedia Movement Through WikiForHumanRights Campaign|New Mexico Students Join Wikimedia Movement Through WikiForHumanRights Campaign]] * [[m:Special:MyLanguage/Education/News/June 2022/The school wiki-project run by a 15 year old student came to an end|The school wiki-project run by a 15 year old student came to an end]] * [[m:Special:MyLanguage/Education/News/June 2022/The students of Kadir Has University, Istanbul contribute Wikimedia projects in "Civic Responsibility Project" course|The students of Kadir Has University, Istanbul contribute Wikimedia projects in "Civic Responsibility Project" course]] * [[m:Special:MyLanguage/Education/News/June 2022/Wiki Trip with Vasil Kamami Wikiclub to Berat, the town of one thousand windows|Wiki Trip with Vasil Kamami Wikiclub to Berat, the town of one thousand windows]] * [[m:Special:MyLanguage/Education/News/June 2022/Wikiclubs in Albania|Wikiclubs in Albania]] * [[m:Special:MyLanguage/Education/News/June 2022/Wikidata in the classroom FGGC Bwari Experience|Wikidata in the classroom FGGC Bwari Experience]] * [[m:Special:MyLanguage/Education/News/June 2022/Wikipedia and Secondary Schools in Aotearoa New Zealand|Wikipedia and Secondary Schools in Aotearoa New Zealand]] * [[m:Special:MyLanguage/Education/News/June 2022/А large-scale online course for teaching beginners to work in Wikipedia has been developed in Russia|А large-scale online course for teaching beginners to work in Wikipedia has been developed in Russia]] </div> <div style="margin-top:10px; text-align: center; font-size:90%; padding-left:5px; font-family:Georgia, Palatino, Palatino Linotype, Times, Times New Roman, serif;">[[m:Education/Newsletter/About|About ''This Month in Education'']] · [[m:Global message delivery/Targets/This Month in Education|Subscribe/Unsubscribe]] · [[m:MassMessage|Global message delivery]] · For the team: [[:m:User:ZI Jony|ZI Jony]] ୦୦:୨୦, ୫ ଜୁଲାଇ ୨୦୨୨ (IST)</div> </div> <!-- Message sent by User:ZI Jony@metawiki using the list at https://meta.wikimedia.org/w/index.php?title=Global_message_delivery/Targets/This_Month_in_Education&oldid=23406065 --> == ''This Month in GLAM'': June 2022 == {| style="width:100%;" | valign="top" align="center" style="border:1px gray solid; padding:1em;" | {| align="center" |- | style="text-align: center;" | [[File:This Month in GLAM logo 2018.png|350px|center|link=outreach:GLAM/Newsletter]]<br /> <hr /> <div style="font-size:12pt; font-family:Times New Roman; text-align:center;">[[outreach:GLAM/Newsletter/June 2022|<span style="color:darkslategray;">This Month in GLAM – Volume XII, Issue VI, June 2022</span>]]</div> <hr /><br /> |- style="text-align: center;" | <span style="font-size:12pt; font-family:Times New Roman;"> '''<u>Headlines</u>'''</span> |- style="font-size:10pt; font-family:Times New Roman; text-align:center;" | <div style="text-align:left; column-count:2; column-width:28em; -moz-column-count:2; -moz-column-width:28em; -webkit-column-count:2; -webkit-column-width:28em; vertical-align:top;"> * [[outreach:GLAM/Newsletter/June 2022/Contents/Albania report|Albania report]]: CEE Spring 2022 in Albania and Kosovo * [[outreach:GLAM/Newsletter/June 2022/Contents/Argentina report|Argentina report]]: In the middle of new projects * [[outreach:GLAM/Newsletter/June 2022/Contents/Australia report|Australia report]]: A celebration, a commitment, an edit-a-thon: Know My Name returns for 2022 * [[outreach:GLAM/Newsletter/June 2022/Contents/Belgium report|Belgium report]]: Heritage and Wikimedian in Residence * [[outreach:GLAM/Newsletter/June 2022/Contents/Brazil report|Brazil report]]: FIRST WikiCon Brazil & Three States of GLAM * [[outreach:GLAM/Newsletter/June 2022/Contents/Croatia report|Croatia report]]: Network(ing) effect(s) * [[outreach:GLAM/Newsletter/June 2022/Contents/France report|France report]]: French open content report promotion * [[outreach:GLAM/Newsletter/June 2022/Contents/Italy report|Italy report]]: Opening and closing projects in June * [[outreach:GLAM/Newsletter/June 2022/Contents/Kosovo report|Kosovo report]]: Edit-a-thon with Kino Lumbardhi; DokuTech; CEE Spring 2022 in Albania and Kosovo * [[outreach:GLAM/Newsletter/June 2022/Contents/New Zealand report|New Zealand report]]: West Coast Wikipedian at Large and Auckland Museum updates * [[outreach:GLAM/Newsletter/June 2022/Contents/Poland report|Poland report]]: Wikipedian in residence in the National Museum in Cracow; The next online meeting within the cycle of monthly editing GLAM meetings; Steps to communicate GLAM partnerships better and involve the Wikimedian community * [[outreach:GLAM/Newsletter/June 2022/Contents/Sweden report|Sweden report]]: 100 000 memories from the Nordic Museum; Report from the Swedish National Archives * [[outreach:GLAM/Newsletter/June 2022/Contents/Switzerland report|Switzerland report]]: Diversity in GLAM Program * [[outreach:GLAM/Newsletter/June 2022/Contents/UK report|UK report]]: Featured images and cultural diversity * [[outreach:GLAM/Newsletter/June 2022/Contents/USA report|USA report]]: Fifty Women Sculptors; Juneteenth Edit-a-thon; Juneteenth Photobooths 2022; Wiknic June 2022; New York Botanical Garden June 2022; LGBT Pride Month * [[outreach:GLAM/Newsletter/June 2022/Contents/Structured Data on Wikimedia Commons report|Structured Data on Wikimedia Commons report]]: Structured data on Commons editing now possible with OpenRefine 3.6; file uploading with 3.7 * [[outreach:GLAM/Newsletter/June 2022/Contents/Events|Calendar]]: July's GLAM events </div> |- | style="font-family:Times New Roman; text-align:center; font-size:85%;" | [[outreach:GLAM/Newsletter|Read this edition in full]] &bull; [[outreach:GLAM/Newsletter/June 2022/Single|Single-page]] |- | valign="top" colspan="2" style="padding:0.5em; font-family:Times New Roman;text-align:center; font-size:85%;" | To assist with preparing the newsletter, please visit the [[outreach:GLAM/Newsletter/Newsroom|newsroom]]. Past editions may be viewed [[outreach:GLAM/Newsletter/Archives|here]]. |- |} |} <div style="margin-top:10px; font-size:90%; padding-left:5px; font-family:Georgia, Palatino, Palatino Linotype, Times, Times New Roman, serif;">[[m:GLAM/Newsletter/About|About ''This Month in GLAM'']] · [[m:Global message delivery/Targets/GLAM|Subscribe/Unsubscribe]] · [[m:MassMessage|Global message delivery]] · [[:m:User:Romaine|Romaine]] ୦୯:୧୬, ୧୧ ଜୁଲାଇ ୨୦୨୨ (IST)</div> <!-- Message sent by User:Romaine@metawiki using the list at https://meta.wikimedia.org/w/index.php?title=Global_message_delivery/Targets/GLAM&oldid=23471794 --> == This Month in Education: July 2022 == <div class="plainlinks mw-content-ltr" lang="en" dir="ltr">Apologies for writing in English. Please help to translate in your language. <div style="text-align: center;"> <span style="font-weight:bold; color:#00A7E2; font-size:2.9em; font-family:'Helvetica Neue', Helvetica, Arial, sans-serif;">This Month in Education</span> <span style="font-weight:bold; color:#00A7E2; font-size:1.4em; font-family:'Helvetica Neue', Helvetica, Arial, sans-serif;"> Volume 11 • Issue 7 • July 2022</span> <div style="border-top:1px solid #a2a9b1; border-bottom:1px solid #a2a9b1; padding:0.5em; font-size:larger; margin-bottom:0.2em">[[m:Special:MyLanguage/Education/Newsletter/July 2022|Contents]] • [[m:Special:MyLanguage/Education/Newsletter/July 2022/Headlines|Headlines]] • [[m:Special:MyLanguage/Global message delivery/Targets/This Month in Education|Subscribe]]</div> <div style="color:white; font-size:1.8em; font-family:Montserrat; background:#92BFB1;">In This Issue</div></div> <div style="text-align: left; column-count: 2; column-width: 35em;"> * [[m:Special:MyLanguage/Education/News/July 2022/Wikimedia Chile launched a teacher guidebook with Wiki tools for Heritage Education|Wikimedia Chile launched a teacher guidebook with Wiki tools for Heritage Education]] * [[m:Special:MyLanguage/Education/News/July 2022/Wikimedia Serbia received a new accreditation for the professional development program|Wikimedia Serbia received a new accreditation for the professional development program]] * [[m:Special:MyLanguage/Education/News/July 2022/Wikimedia for Illiterate Persons|Wikimedia for Illiterate Persons]] * [[m:Special:MyLanguage/Education/News/July 2022/EtnoWiki edit-a-thon in Poland|Polish Wikipedia is enriched with new EtnoWiki content]] * [[m:Special:MyLanguage/Education/News/July 2022/Career Education through Wikipedia|Career Education through Wikipedia]] </div> <div style="margin-top:10px; text-align: center; font-size:90%; padding-left:5px; font-family:Georgia, Palatino, Palatino Linotype, Times, Times New Roman, serif;">[[m:Education/Newsletter/About|About ''This Month in Education'']] · [[m:Global message delivery/Targets/This Month in Education|Subscribe/Unsubscribe]] · [[m:MassMessage|Global message delivery]] · For the team: [[:m:User:ZI Jony|ZI Jony]] ୨୩:୦୯, ୩ ଅଗଷ୍ଟ ୨୦୨୨ (IST)</div> </div> <!-- Message sent by User:ZI Jony@metawiki using the list at https://meta.wikimedia.org/w/index.php?title=Global_message_delivery/Targets/This_Month_in_Education&oldid=23607963 --> == ''This Month in GLAM'': July 2022 == {| style="width:100%;" | valign="top" align="center" style="border:1px gray solid; padding:1em;" | {| align="center" |- | style="text-align: center;" | [[File:This Month in GLAM logo 2018.png|350px|center|link=outreach:GLAM/Newsletter]]<br /> <hr /> <div style="font-size:12pt; font-family:Times New Roman; text-align:center;">[[outreach:GLAM/Newsletter/July 2022|<span style="color:darkslategray;">This Month in GLAM – Volume XII, Issue VII, July 2022</span>]]</div> <hr /><br /> |- style="text-align: center;" | <span style="font-size:12pt; font-family:Times New Roman;"> '''<u>Headlines</u>'''</span> |- style="font-size:10pt; font-family:Times New Roman; text-align:center;" | <div style="text-align:left; column-count:2; column-width:28em; -moz-column-count:2; -moz-column-width:28em; -webkit-column-count:2; -webkit-column-width:28em; vertical-align:top;"> * [[outreach:GLAM/Newsletter/July 2022/Contents/Argentina report|Argentina report]]: Provinces: our main characters * [[outreach:GLAM/Newsletter/July 2022/Contents/Brazil report|Brazil report]]: Brazil holds its National Wiki Conference, and many GLAM partners join * [[outreach:GLAM/Newsletter/July 2022/Contents/Colombia report|Colombia report]]: A very busy July for Colombian libraries / Un Julio bastante movido para las bibliotecas colombianas * [[outreach:GLAM/Newsletter/July 2022/Contents/France report|France report]]: Wikimedian in residence in Clermont-Ferrand * [[outreach:GLAM/Newsletter/July 2022/Contents/New Zealand report|New Zealand report]]: News from Auckland Museum, the West Coast, and New Zealand's thesis repositories * [[outreach:GLAM/Newsletter/July 2022/Contents/Poland report|Poland report]]: Edit-a-thon in the National Museum in Cracow, GLAM editing contest on the collection of artworks * [[outreach:GLAM/Newsletter/July 2022/Contents/Portugal report|Portugal report]]: Portugal’s first GLAM-Wiki open access museum project is launched!! * [[outreach:GLAM/Newsletter/July 2022/Contents/Serbia report|Serbia report]]: Presentation of GLAM activities at Edu Wiki Camp * [[outreach:GLAM/Newsletter/July 2022/Contents/UK report|UK report]]: Khalili Collections * [[outreach:GLAM/Newsletter/July 2022/Contents/USA report|USA report]]: GLAM for the Masses * [[outreach:GLAM/Newsletter/July 2022/Contents/AvoinGLAM report|AvoinGLAM report]]: Wikimania * [[outreach:GLAM/Newsletter/July 2022/Contents/Content Partnerships Hub report|Content Partnerships Hub report]]: Wikimania activities * [[outreach:GLAM/Newsletter/July 2022/Contents/WMF GLAM report|WMF GLAM report]]: What next for 1Lib1Ref? * [[outreach:GLAM/Newsletter/July 2022/Contents/Events|Calendar]]: August's GLAM events </div> |- | style="font-family:Times New Roman; text-align:center; font-size:85%;" | [[outreach:GLAM/Newsletter|Read this edition in full]] &bull; [[outreach:GLAM/Newsletter/July 2022/Single|Single-page]] |- | valign="top" colspan="2" style="padding:0.5em; font-family:Times New Roman;text-align:center; font-size:85%;" | To assist with preparing the newsletter, please visit the [[outreach:GLAM/Newsletter/Newsroom|newsroom]]. Past editions may be viewed [[outreach:GLAM/Newsletter/Archives|here]]. |- |} |} <div style="margin-top:10px; font-size:90%; padding-left:5px; font-family:Georgia, Palatino, Palatino Linotype, Times, Times New Roman, serif;">[[m:GLAM/Newsletter/About|About ''This Month in GLAM'']] · [[m:Global message delivery/Targets/GLAM|Subscribe/Unsubscribe]] · [[m:MassMessage|Global message delivery]] · [[:m:User:Romaine|Romaine]] ୦୬:୫୪, ୯ ଅଗଷ୍ଟ ୨୦୨୨ (IST)</div> <!-- Message sent by User:Romaine@metawiki using the list at https://meta.wikimedia.org/w/index.php?title=Global_message_delivery/Targets/GLAM&oldid=23554599 --> == This Month in Education: August 2022 == <div class="plainlinks mw-content-ltr" lang="en" dir="ltr">Apologies for writing in English. Please help to translate in your language. <div style="text-align: center;"> <span style="font-weight:bold; color:#00A7E2; font-size:2.9em; font-family:'Helvetica Neue', Helvetica, Arial, sans-serif;">This Month in Education</span> <span style="font-weight:bold; color:#00A7E2; font-size:1.4em; font-family:'Helvetica Neue', Helvetica, Arial, sans-serif;"> Volume 11 • Issue 8 • August 2022</span> <div style="border-top:1px solid #a2a9b1; border-bottom:1px solid #a2a9b1; padding:0.5em; font-size:larger; margin-bottom:0.2em">[[m:Special:MyLanguage/Education/Newsletter/August 2022|Contents]] • [[m:Special:MyLanguage/Education/Newsletter/August 2022/Headlines|Headlines]] • [[m:Special:MyLanguage/Global message delivery/Targets/This Month in Education|Subscribe]]</div> <div style="color:white; font-size:1.8em; font-family:Montserrat; background:#92BFB1;">In This Issue</div></div> <div style="text-align: left; column-count: 2; column-width: 35em;"> * [[m:Special:MyLanguage/Education/News/August 2022/The Making of a Certified Trainer of Reading Wikipedia in the Classroom|The Making of a Certified Trainer of Reading Wikipedia in the Classroom]] * [[m:Special:MyLanguage/Education/News/August 2022/Wikimania SDGs 2022: The Kwara Experience|Wikimania SDGs 2022: The Kwara Experience]] * [[m:Special:MyLanguage/Education/News/August 2022/An adapted Module teacher’s guide in Yoruba and English about Reading Wikipedia in the Classroom in Nigeria is now available on Commons|An adapted Module teacher’s guide in Yoruba and English about Reading Wikipedia in the Classroom in Nigeria is now available on Commons]] * [[m:Special:MyLanguage/Education/News/August 2022/Reading Wikipedia in the Classroom Kwara, Nigeria: The Trainers Experience|Reading Wikipedia in the Classroom Kwara, Nigeria: The Trainers Experience]] * [[m:Special:MyLanguage/Education/News/August 2022/Edu Wiki Camp 2022 in Serbia: Together again|Edu Wiki Camp 2022 in Serbia: Together again]] * [[m:Special:MyLanguage/Education/News/August 2022/Reading Wikipedia in the Classroom Program Nigeria: The Teacher experience |Reading Wikipedia in the Classroom Program Nigeria: The Teacher experience]] * [[m:Special:MyLanguage/Education/News/August 2022/Wiki For Senior Citizens|Wiki For Senior Citizens]] * [[m:Special:MyLanguage/Education/News/August 2022/WikiLoves SDGs Nigeria Tours Kwara State University Malete|WikiLoves SDGs Nigeria Tours Kwara State University Malete]] * [[m:Special:MyLanguage/Education/News/August 2022/Wikiteka project in Poland - summertime|Wikiteka project in Poland - summertime]] </div> <div style="margin-top:10px; text-align: center; font-size:90%; padding-left:5px; font-family:Georgia, Palatino, Palatino Linotype, Times, Times New Roman, serif;">[[m:Education/Newsletter/About|About ''This Month in Education'']] · [[m:Global message delivery/Targets/This Month in Education|Subscribe/Unsubscribe]] · [[m:MassMessage|Global message delivery]] · For the team: [[:m:User:ZI Jony|ZI Jony]] ୨୧:୩୧, ୭ ସେପ୍ଟେମ୍ବର ୨୦୨୨ (IST)</div> </div> <!-- Message sent by User:ZI Jony@metawiki using the list at https://meta.wikimedia.org/w/index.php?title=Global_message_delivery/Targets/This_Month_in_Education&oldid=23758285 --> == ''This Month in GLAM'': August 2022 == {| style="width:100%;" | valign="top" align="center" style="border:1px gray solid; padding:1em;" | {| align="center" |- | style="text-align: center;" | [[File:This Month in GLAM logo 2018.png|350px|center|link=outreach:GLAM/Newsletter]]<br /> <hr /> <div style="font-size:12pt; font-family:Times New Roman; text-align:center;">[[outreach:GLAM/Newsletter/August 2022|<span style="color:darkslategray;">This Month in GLAM – Volume XII, Issue VIII, August 2022</span>]]</div> <hr /><br /> |- style="text-align: center;" | <span style="font-size:12pt; font-family:Times New Roman;"> '''<u>Headlines</u>'''</span> |- style="font-size:10pt; font-family:Times New Roman; text-align:center;" | <div style="text-align:left; column-count:2; column-width:28em; -moz-column-count:2; -moz-column-width:28em; -webkit-column-count:2; -webkit-column-width:28em; vertical-align:top;"> * [[outreach:GLAM/Newsletter/August 2022/Contents/Albania report|Albania report]]: Wikipedia Pages Wanting Photos Campaign in Albania and Kosovo in 2022 * [[outreach:GLAM/Newsletter/August 2022/Contents/Australia report|Australia report]]: Introducing Wikidata to the City of Sydney * [[outreach:GLAM/Newsletter/August 2022/Contents/Brazil report|Brazil report]]: In-person and online activities hosted by Brazil during Wikimania 2022 * [[outreach:GLAM/Newsletter/August 2022/Contents/Estonia report|Estonia report]]: Summer in WMEE - from collecting professors´ portraits to new potential co-operations * [[outreach:GLAM/Newsletter/August 2022/Contents/Germany report|Germany report]]: Coins and paintings by the Prussian Cultural Heritage Foundation * [[outreach:GLAM/Newsletter/August 2022/Contents/Indonesia report|Indonesia report]]: 4 Islands Outreach; Digital Clippings; Balinese Wikisource Competition * [[outreach:GLAM/Newsletter/August 2022/Contents/Italy report|Italy report]]: Italian institutions ever closer to Wiki Loves Monuments * [[outreach:GLAM/Newsletter/August 2022/Contents/Kosovo report|Kosovo report]]: Wikipedia Pages Wanting Photos Campaign and Wikivoyage * [[outreach:GLAM/Newsletter/August 2022/Contents/Netherlands report|Netherlands report]]: West Africa in the Van der Kraaij Photo Collection 1972-1987 * [[outreach:GLAM/Newsletter/August 2022/Contents/New Zealand report|New Zealand report]]: A Wikipedian at Large * [[outreach:GLAM/Newsletter/August 2022/Contents/Poland report|Poland report]]: The summary of GLAM editing contest and the end of residency at the National Museum in Cracow; Cooperation with Wawel Royal Castle; Hack(art)hon for Zachęta * [[outreach:GLAM/Newsletter/August 2022/Contents/Portugal report|Portugal report]]: Linking Portuguese culture to Wikidata * [[outreach:GLAM/Newsletter/August 2022/Contents/Serbia report|Serbia report]]: Contemporary Art Edit-a-thon and Wikipedian in residence at the Historical Archive of Negotin * [[outreach:GLAM/Newsletter/August 2022/Contents/Sweden report|Sweden report]]: 100 000 Bildminnen; Uniforms, images from New Sweden, colonial officers, the map book of Fryderyk Getkant, and more!; Swedish general election 2022 * [[outreach:GLAM/Newsletter/August 2022/Contents/UK report|UK report]]: Culturally diversifying Wikipedia * [[outreach:GLAM/Newsletter/August 2022/Contents/Uruguay report|Uruguay report]]: Wikimuseos & editing clubs in Uruguay * [[outreach:GLAM/Newsletter/August 2022/Contents/USA report|USA report]]: Wikimania, Meetups and More * [[outreach:GLAM/Newsletter/August 2022/Contents/AvoinGLAM report|AvoinGLAM report]]: Crisis & GLAM * [[outreach:GLAM/Newsletter/August 2022/Contents/Content Partnerships Hub report|Content Partnerships Hub report]]: Tools; Helpdesk; IGO/INGO * [[outreach:GLAM/Newsletter/August 2022/Contents/Structured Data on Wikimedia Commons report|Structured Data on Wikimedia Commons report]]: New tool in development utilizing Structured Data * [[outreach:GLAM/Newsletter/August 2022/Contents/WMF GLAM report|WMF GLAM report]]: Capacity building for Bophana Center * [[outreach:GLAM/Newsletter/August 2022/Contents/Events|Calendar]]: September's GLAM events </div> |- | style="font-family:Times New Roman; text-align:center; font-size:85%;" | [[outreach:GLAM/Newsletter|Read this edition in full]] &bull; [[outreach:GLAM/Newsletter/August 2022/Single|Single-page]] |- | valign="top" colspan="2" style="padding:0.5em; font-family:Times New Roman;text-align:center; font-size:85%;" | To assist with preparing the newsletter, please visit the [[outreach:GLAM/Newsletter/Newsroom|newsroom]]. Past editions may be viewed [[outreach:GLAM/Newsletter/Archives|here]]. |- |} |} <div style="margin-top:10px; font-size:90%; padding-left:5px; font-family:Georgia, Palatino, Palatino Linotype, Times, Times New Roman, serif;">[[m:GLAM/Newsletter/About|About ''This Month in GLAM'']] · [[m:Global message delivery/Targets/GLAM|Subscribe/Unsubscribe]] · [[m:MassMessage|Global message delivery]] · [[:m:User:Romaine|Romaine]] ୨୧:୨୫, ୧୨ ସେପ୍ଟେମ୍ବର ୨୦୨୨ (IST)</div> <!-- Message sent by User:Romaine@metawiki using the list at https://meta.wikimedia.org/w/index.php?title=Global_message_delivery/Targets/GLAM&oldid=23741699 --> == This Month in Education: September 2022 == <div class="plainlinks mw-content-ltr" lang="en" dir="ltr">Apologies for writing in English. Please help to translate in your language. <div style="text-align: center;"> <span style="font-weight:bold; color:#00A7E2; font-size:2.9em; font-family:'Helvetica Neue', Helvetica, Arial, sans-serif;">This Month in Education</span> <span style="font-weight:bold; color:#00A7E2; font-size:1.4em; font-family:'Helvetica Neue', Helvetica, Arial, sans-serif;"> Volume 11 • Issue 9 • September 2022</span> <div style="border-top:1px solid #a2a9b1; border-bottom:1px solid #a2a9b1; padding:0.5em; font-size:larger; margin-bottom:0.2em">[[m:Special:MyLanguage/Education/Newsletter/September 2022|Contents]] • [[m:Special:MyLanguage/Education/Newsletter/September 2022/Headlines|Headlines]] • [[m:Special:MyLanguage/Global message delivery/Targets/This Month in Education|Subscribe]]</div> <div style="color:white; font-size:1.8em; font-family:Montserrat; background:#92BFB1;">In This Issue</div></div> <div style="text-align: left; column-count: 2; column-width: 35em;"> * [[m:Special:MyLanguage/Education/News/September 2022/OpenEdu.ch: centralising training documents, a platform for the teachers' community in Switzerland|OpenEdu.ch: centralising training documents, a platform for the teachers' community in Switzerland]] * [[m:Special:MyLanguage/Education/News/September 2022/Senior Citizens WikiTown 2022: Exploring Olomouc and its heritage|Senior Citizens WikiTown 2022: Exploring Olomouc and its heritage]] * [[m:Special:MyLanguage/Education/News/September 2022/Wikimedia Research Fund|Wikimedia Research Fund]] * [[m:Special:MyLanguage/Education/News/September 2022/Wikimedia Youths Commemorate the International Youth Day 2022 in an exciting way across the globe|Wikimedia Youths Commemorate the International Youth Day 2022 in an exciting way across the globe]] * [[m:Special:MyLanguage/Education/News/September 2022/Wikipedia, Education, and the Crisis of Information|Wikipedia, Education, and the Crisis of Information]] </div> <div style="margin-top:10px; text-align: center; font-size:90%; padding-left:5px; font-family:Georgia, Palatino, Palatino Linotype, Times, Times New Roman, serif;">[[m:Education/Newsletter/About|About ''This Month in Education'']] · [[m:Global message delivery/Targets/This Month in Education|Subscribe/Unsubscribe]] · [[m:MassMessage|Global message delivery]] · For the team: [[:m:User:ZI Jony|ZI Jony]] ୨୨:୨୫, ୩ ଅକ୍ଟୋବର ୨୦୨୨ (IST)</div> </div> <!-- Message sent by User:ZI Jony@metawiki using the list at https://meta.wikimedia.org/w/index.php?title=Global_message_delivery/Targets/This_Month_in_Education&oldid=23879722 --> == ''This Month in GLAM'': September 2022 == {| style="width:100%;" | valign="top" align="center" style="border:1px gray solid; padding:1em;" | {| align="center" |- | style="text-align: center;" | [[File:This Month in GLAM logo 2018.png|350px|center|link=outreach:GLAM/Newsletter]]<br /> <hr /> <div style="font-size:12pt; font-family:Times New Roman; text-align:center;">[[outreach:GLAM/Newsletter/September 2022|<span style="color:darkslategray;">This Month in GLAM – Volume XII, Issue IX, September 2022</span>]]</div> <hr /><br /> |- style="text-align: center;" | <span style="font-size:12pt; font-family:Times New Roman;"> '''<u>Headlines</u>'''</span> |- style="font-size:10pt; font-family:Times New Roman; text-align:center;" | <div style="text-align:left; column-count:2; column-width:28em; -moz-column-count:2; -moz-column-width:28em; -webkit-column-count:2; -webkit-column-width:28em; vertical-align:top;"> * [[outreach:GLAM/Newsletter/September 2022/Contents/Albania report|Albania report]]: Wiki Loves EuroPride in Albania * [[outreach:GLAM/Newsletter/September 2022/Contents/Australia report|Australia report]]: Behind the scenes with Australia's Wiki Loves Earth 2022 winner * [[outreach:GLAM/Newsletter/September 2022/Contents/Austria report|Austria report]]: A Börthday present for Wikidata - the DACH Culture Contest * [[outreach:GLAM/Newsletter/September 2022/Contents/Brazil report|Brazil report]]: Reopening of Museu Paulista and other news * [[outreach:GLAM/Newsletter/September 2022/Contents/France report|France report]]: Meeting with Prime minister cultural adviser; Residence at the Brittany Museum * [[outreach:GLAM/Newsletter/September 2022/Contents/India report|India report]]: Digitisation of O Bharat, a bilingual biweekly published in Goa from 1912 to 1949 * [[outreach:GLAM/Newsletter/September 2022/Contents/Indonesia report|Indonesia report]]: GLAM Socialization; Wikistories for GLAM Competition * [[outreach:GLAM/Newsletter/September 2022/Contents/Italy report|Italy report]]: September month of results and planning * [[outreach:GLAM/Newsletter/September 2022/Contents/Netherlands report|Netherlands report]]: Wiki Loves Monuments Suriname first edition: 554 photos * [[outreach:GLAM/Newsletter/September 2022/Contents/New Zealand report|New Zealand report]]: New Zealand Thesis Project and Te Papa Forget-me-nots * [[outreach:GLAM/Newsletter/September 2022/Contents/Poland report|Poland report]]: The results of GLAM editing contest; GLAM Coordinators Meeting * [[outreach:GLAM/Newsletter/September 2022/Contents/Serbia report|Serbia report]]: External projects, great results and high level of independence * [[outreach:GLAM/Newsletter/September 2022/Contents/Sweden report|Sweden report]]: Bookfair back on site; Cultural history in High Schools; More identifiers from National Historical Museums of Sweden on Wikidata; Swedish general election 2022 * [[outreach:GLAM/Newsletter/September 2022/Contents/Switzerland report|Switzerland report]]: Swiss GLAM Programm * [[outreach:GLAM/Newsletter/September 2022/Contents/UK report|UK report]]: Islamic art and global art * [[outreach:GLAM/Newsletter/September 2022/Contents/USA report|USA report]]: Advocacy and Invention; New Smithsonian WiR; Called to Create; DC Statehood and Home Rule; Annual meeting; Wikipedian in Residence Opportunity at the Pérez Art Museum Miami * [[outreach:GLAM/Newsletter/September 2022/Contents/Content Partnerships Hub report|Content Partnerships Hub report]]: Workshops on tool prioritization and helpdesk * [[outreach:GLAM/Newsletter/September 2022/Contents/Structured Data on Wikimedia Commons report|Structured Data on Wikimedia Commons report]]: View it! tool development update * [[outreach:GLAM/Newsletter/September 2022/Contents/Events|Calendar]]: October's GLAM events </div> |- | style="font-family:Times New Roman; text-align:center; font-size:85%;" | [[outreach:GLAM/Newsletter|Read this edition in full]] &bull; [[outreach:GLAM/Newsletter/September 2022/Single|Single-page]] |- | valign="top" colspan="2" style="padding:0.5em; font-family:Times New Roman;text-align:center; font-size:85%;" | To assist with preparing the newsletter, please visit the [[outreach:GLAM/Newsletter/Newsroom|newsroom]]. Past editions may be viewed [[outreach:GLAM/Newsletter/Archives|here]]. |- |} |} <div style="margin-top:10px; font-size:90%; padding-left:5px; font-family:Georgia, Palatino, Palatino Linotype, Times, Times New Roman, serif;">[[m:GLAM/Newsletter/About|About ''This Month in GLAM'']] · [[m:Global message delivery/Targets/GLAM|Subscribe/Unsubscribe]] · [[m:MassMessage|Global message delivery]] · [[:m:User:Romaine|Romaine]] ୦୪:୨୩, ୯ ଅକ୍ଟୋବର ୨୦୨୨ (IST)</div> <!-- Message sent by User:Romaine@metawiki using the list at https://meta.wikimedia.org/w/index.php?title=Global_message_delivery/Targets/GLAM&oldid=23872369 --> == You are invited to join/orginize Wikipedia Asain Month 2022 ! == <div lang="en" dir="ltr" class="mw-content-ltr"> <div lang="en" dir="ltr" class="mw-content-ltr">[[File:Wikipedia_Asian_Month_Logo.svg|link=m:Wikipedia_Asian_Month_2022|right|217x217px|Wikipedia Asian Month 2022]] Hi WAM organizers and participants! Hope you are all doing well! Now is the time to sign up for [[:m:Wikipedia Asian Month 2022|Wikipedia Asian Month 2022]], which will take place in this November. '''For organizers:''' Here are the [[:m:Wikipedia_Asian_Month_2022/Rules|basic guidance and regulations]] for organizers. Please remember to: # use '''[https://outreachdashboard.wmflabs.org/campaigns/wikipedia_asian_month_2022/overview/ Wikipedia Asian Month 2022 Programs & Events Dashboard.]''' , or else you and your participants’ will not be able to receive the prize from WAM team. # Add your language projects and organizer list to the [[:m:Wikipedia Asian Month 2022#Communities and Organizers|meta page]] 1 week before '''your campaign start date'''. # Inform your community members WAM 2022 is coming!!! # If you want WAM team to share your event information on [https://www.facebook.com/wikiasianmonth/ Facebook] / [https://twitter.com/wikiasianmonth twitter], or you want to share your WAM experience/ achievements on our blog, feel free to send an email to info@asianmonth.wiki. If you want to hold a thematic event that is related to WAM, a.k.a. [[:m:Wikipedia Asian Month 2022#Subcontests|WAM sub-contest]]. The process is the same as the language one. '''For participants:''' Here are the [[:m:Wikipedia Asian Month 2022#How to Participate in Contest|event regulations]] and [[:m:Wikipedia_Asian_Month_2022/FAQ|Q&A information]]. Just join us! Let’s edit articles and win the prizes! '''Here are some updates from WAM team:''' # Based on the [[:m:COVID-19|COVID-19]] pandemic situation in different region, this year we still suggest all the Edit-a-thons are online, but you are more then welcome to organize local offline events. # The international postal systems are not stable, WAM team have decided to send all the qualified participants/ organizers a [[:m:Wikipedia Asian Month 2022/Barnstars|digital Barnstars]]. If you have any suggestions or thoughts, feel free to reach out the WAM team via emailing '''info@asianmonth.wiki''' or discuss on the meta talk page. If it’s urgent, please contact the leader directly ('''reke@wikimedia.tw'''). Hope you all have fun in Wikipedia Asian Month 2022 Sincerely yours, [[:m:Wikipedia_Asian_Month_2022/Team|Wikipedia Asian Month International Team]] 2022.10</div> </div> <!-- Message sent by User:Joycewikiwiki@metawiki using the list at https://meta.wikimedia.org/w/index.php?title=Global_message_delivery/Targets/Wikipedia_Asian_Month_Organisers&oldid=23975688 --> == ''This Month in GLAM'': October 2022 == {| style="width:100%;" | valign="top" align="center" style="border:1px gray solid; padding:1em;" | {| align="center" |- | style="text-align: center;" | [[File:This Month in GLAM logo 2018.png|350px|center|link=outreach:GLAM/Newsletter]]<br /> <hr /> <div style="font-size:12pt; font-family:Times New Roman; text-align:center;">[[outreach:GLAM/Newsletter/October 2022|<span style="color:darkslategray;">This Month in GLAM – Volume XII, Issue X, October 2022</span>]]</div> <hr /><br /> |- style="text-align: center;" | <span style="font-size:12pt; font-family:Times New Roman;"> '''<u>Headlines</u>'''</span> |- style="font-size:10pt; font-family:Times New Roman; text-align:center;" | <div style="text-align:left; column-count:2; column-width:28em; -moz-column-count:2; -moz-column-width:28em; -webkit-column-count:2; -webkit-column-width:28em; vertical-align:top;"> * [[outreach:GLAM/Newsletter/October 2022/Contents/Albania report|Albania report]]: Wikimedian in Residence in Albania * [[outreach:GLAM/Newsletter/October 2022/Contents/Australia report|Australia report]]: Celebrating Wikidata, and over 400 new Wikipedia pages * [[outreach:GLAM/Newsletter/October 2022/Contents/Brazil report|Brazil report]]: WLM Brazil, HR & Environment Wikicontest, and GLAM with Atlantic Forest National Institut * [[outreach:GLAM/Newsletter/October 2022/Contents/Estonia report|Estonia report]]: Chuvash people in WMEE and Photo contest * [[outreach:GLAM/Newsletter/October 2022/Contents/Indonesia report|Indonesia report]]: GLAM Talk; Javanese Wikisource Workshop * [[outreach:GLAM/Newsletter/October 2022/Contents/Italy report|Italy report]]: Touring Club Italiano: updates and uploads * [[outreach:GLAM/Newsletter/October 2022/Contents/Netherlands report|Netherlands report]]: About the Dutch Wiki Loves Fashion 2022 * [[outreach:GLAM/Newsletter/October 2022/Contents/New Zealand report|New Zealand report]]: TDWG2022 and Molluscs * [[outreach:GLAM/Newsletter/October 2022/Contents/Poland report|Poland report]]: Wiki Loves Monuments 2022 selection process in progress; GLAM online meeting on evaluation of ten editions Wiki Loves Monuments in Poland * [[outreach:GLAM/Newsletter/October 2022/Contents/Serbia report|Serbia report]]: GLAMorous October; Faculty of Dramatic Arts in Belgrade; CEE Meeting * [[outreach:GLAM/Newsletter/October 2022/Contents/Sweden report|Sweden report]]: Women and architechture * [[outreach:GLAM/Newsletter/October 2022/Contents/Switzerland report|Switzerland report]]: Swiss GLAM Program * [[outreach:GLAM/Newsletter/October 2022/Contents/UK report|UK report]]: Khalili Foundation * [[outreach:GLAM/Newsletter/October 2022/Contents/USA report|USA report]]: Asian American Edit-a-thons and More * [[outreach:GLAM/Newsletter/October 2022/Contents/Content Partnerships Hub report|Content Partnerships Hub report]]: First batch upload; list of tools * [[outreach:GLAM/Newsletter/October 2022/Contents/Structured Data on Wikimedia Commons report|Structured Data on Wikimedia Commons report]]: View it! tool: now with Commons category search! * [[outreach:GLAM/Newsletter/October 2022/Contents/WMF GLAM report|WMF GLAM report]]: AfLIA Wikisource webinar, Wiki Rescues Manuscripts & European GLAMwiki Coordinators meeting * [[outreach:GLAM/Newsletter/October 2022/Contents/Events|Calendar]]: November's GLAM events </div> |- | style="font-family:Times New Roman; text-align:center; font-size:85%;" | [[outreach:GLAM/Newsletter|Read this edition in full]] &bull; [[outreach:GLAM/Newsletter/October 2022/Single|Single-page]] |- | valign="top" colspan="2" style="padding:0.5em; font-family:Times New Roman;text-align:center; font-size:85%;" | To assist with preparing the newsletter, please visit the [[outreach:GLAM/Newsletter/Newsroom|newsroom]]. Past editions may be viewed [[outreach:GLAM/Newsletter/Archives|here]]. |- |} |} <div style="margin-top:10px; font-size:90%; padding-left:5px; font-family:Georgia, Palatino, Palatino Linotype, Times, Times New Roman, serif;">[[m:GLAM/Newsletter/About|About ''This Month in GLAM'']] · [[m:Global message delivery/Targets/GLAM|Subscribe/Unsubscribe]] · [[m:MassMessage|Global message delivery]] · [[:m:User:Romaine|Romaine]] ୨୨:୪୩, ୧୦ ନଭେମ୍ବର ୨୦୨୨ (IST)</div> <!-- Message sent by User:Romaine@metawiki using the list at https://meta.wikimedia.org/w/index.php?title=Global_message_delivery/Targets/GLAM&oldid=23979654 --> == ''This Month in GLAM'': November 2022 == {| style="width:100%;" | valign="top" align="center" style="border:1px gray solid; padding:1em;" | {| align="center" |- | style="text-align: center;" | [[File:This Month in GLAM logo 2018.png|350px|center|link=outreach:GLAM/Newsletter]]<br /> <hr /> <div style="font-size:12pt; font-family:Times New Roman; text-align:center;">[[outreach:GLAM/Newsletter/November 2022|<span style="color:darkslategray;">This Month in GLAM – Volume XII, Issue XI, November 2022</span>]]</div> <hr /><br /> |- style="text-align: center;" | <span style="font-size:12pt; font-family:Times New Roman;"> '''<u>Headlines</u>'''</span> |- style="font-size:10pt; font-family:Times New Roman; text-align:center;" | <div style="text-align:left; column-count:2; column-width:28em; -moz-column-count:2; -moz-column-width:28em; -webkit-column-count:2; -webkit-column-width:28em; vertical-align:top;"> * [[outreach:GLAM/Newsletter/November 2022/Contents/Africa report|Africa report]]: Wiki Loves Africa 2022 Winners & 2022 ISA Drive * [[outreach:GLAM/Newsletter/November 2022/Contents/Albania report|Albania report]]: An event at the National History Museum in Tirana * [[outreach:GLAM/Newsletter/November 2022/Contents/Brazil report|Brazil report]]: WLM tool, Wiki Takes, New WMB's Strategy, and 2 new GLAMs * [[outreach:GLAM/Newsletter/November 2022/Contents/India report|India report]]: Two Open Culture films on India's Odia language, made with volunteer labour * [[outreach:GLAM/Newsletter/November 2022/Contents/Indonesia report|Indonesia report]]: Open GLAM Conference; Sundanese Wikisource Workshop; Minangkabau books digitization * [[outreach:GLAM/Newsletter/November 2022/Contents/Italy report|Italy report]]: Video and photo to share the beauty of Italy's heritage * [[outreach:GLAM/Newsletter/November 2022/Contents/Netherlands report|Netherlands report]]: Linking heritage data at HackaLOD * [[outreach:GLAM/Newsletter/November 2022/Contents/New Zealand report|New Zealand report]]: Integrating with the BHL, loading natural science specimens and data * [[outreach:GLAM/Newsletter/November 2022/Contents/Poland report|Poland report]]: How Wiki helps to explore and enjoy art & culture; Wiki workshop for the National Museum in Krakow; GLAM online meeting on ideas for 2023; Wiki Loves Monuments 2022 * [[outreach:GLAM/Newsletter/November 2022/Contents/Serbia report|Serbia report]]: Wikipedian in residence at Faculty of Dramatic Arts in Belgrade and National Museum of Zrenjanin * [[outreach:GLAM/Newsletter/November 2022/Contents/Sweden report|Sweden report]]: Wikipedian in Residence at Musikverket; Women and architecture; Gymnasiearbete; New uploads from the Swedish National Archives; WLM winners; Images of Äpplet * [[outreach:GLAM/Newsletter/November 2022/Contents/Switzerland report|Switzerland report]]: Swiss GLAM Program * [[outreach:GLAM/Newsletter/November 2022/Contents/UK report|UK report]]: Khalili Foundation * [[outreach:GLAM/Newsletter/November 2022/Contents/Uruguay report|Uruguay report]]: Let's GLAM Together in Uruguay: Help us organize the GLAM Wiki Conference 2023 * [[outreach:GLAM/Newsletter/November 2022/Contents/USA report|USA report]]: WikiConference North America 2022; Punk Wikipedia Edit-a-thon; Kensho Technologies Impact-a-thon * [[outreach:GLAM/Newsletter/November 2022/Contents/Special story|Special story]]: We need your opinion: GLAM Wiki Conference 2023 & Your Favorite Tools * [[outreach:GLAM/Newsletter/November 2022/Contents/Content Partnerships Hub report|Content Partnerships Hub report]]: Survey: your favorite tools * [[outreach:GLAM/Newsletter/November 2022/Contents/Events|Calendar]]: December's GLAM events </div> |- | style="font-family:Times New Roman; text-align:center; font-size:85%;" | [[outreach:GLAM/Newsletter|Read this edition in full]] &bull; [[outreach:GLAM/Newsletter/November 2022/Single|Single-page]] |- | valign="top" colspan="2" style="padding:0.5em; font-family:Times New Roman;text-align:center; font-size:85%;" | To assist with preparing the newsletter, please visit the [[outreach:GLAM/Newsletter/Newsroom|newsroom]]. Past editions may be viewed [[outreach:GLAM/Newsletter/Archives|here]]. |- |} |} <div style="margin-top:10px; font-size:90%; padding-left:5px; font-family:Georgia, Palatino, Palatino Linotype, Times, Times New Roman, serif;">[[m:GLAM/Newsletter/About|About ''This Month in GLAM'']] · [[m:Global message delivery/Targets/GLAM|Subscribe/Unsubscribe]] · [[m:MassMessage|Global message delivery]] · [[:m:User:Romaine|Romaine]] ୦୯:୪୫, ୧୧ ଡିସେମ୍ବର ୨୦୨୨ (IST)</div> <!-- Message sent by User:Romaine@metawiki using the list at https://meta.wikimedia.org/w/index.php?title=Global_message_delivery/Targets/GLAM&oldid=24181148 --> == This Month in Education: End of the 2022 == <div class="plainlinks mw-content-ltr" lang="en" dir="ltr">Apologies for writing in English. Please help to translate in your language. <div style="text-align: center;"> <span style="font-weight:bold; color:#00A7E2; font-size:2.9em; font-family:'Helvetica Neue', Helvetica, Arial, sans-serif;">This Month in Education</span> <span style="font-weight:bold; color:#00A7E2; font-size:1.4em; font-family:'Helvetica Neue', Helvetica, Arial, sans-serif;"> Volume 11 • Issue 10 • October–November 2022</span> <div style="border-top:1px solid #a2a9b1; border-bottom:1px solid #a2a9b1; padding:0.5em; font-size:larger; margin-bottom:0.2em">[[m:Special:MyLanguage/Education/Newsletter/End of the 2022|Contents]] • [[m:Special:MyLanguage/Education/Newsletter/End of the 2022/Headlines|Headlines]] • [[m:Special:MyLanguage/Global message delivery/Targets/This Month in Education|Subscribe]]</div> <div style="color:white; font-size:1.8em; font-family:Montserrat; background:#92BFB1;">In This Issue</div></div> <div style="text-align: left; column-count: 2; column-width: 35em;"> * [[m:Special:MyLanguage/Education/News/October 2022/2nd Latin American Regional Meeting on Education|2nd Latin American Regional Meeting on Education]] * [[m:Special:MyLanguage/Education/News/October 2022/Adopting Wikipedia for Secondary School Students in Nigeria Classroom|Adopting Wikipedia for Secondary School Students in Nigeria Classroom]] * [[m:Special:MyLanguage/Education/News/October 2022/Celebrating 2022 Vibrance in Kwara State University Malete|Celebrating 2022 Vibrance in Kwara State University Malete]] * [[m:Special:MyLanguage/Education/News/October 2022/Celebrating the Wikipedia and Wikidata Birthday in school|Celebrating the Wikipedia and Wikidata Birthday in school]] * [[m:Special:MyLanguage/Education/News/October 2022/Report on school libraries in Poland for the Wikiteka project|Report on school libraries in Poland for the Wikiteka project]] * [[m:Special:MyLanguage/Education/News/October 2022/Wiki For Senior Citizens Network|Wiki For Senior Citizens Network]] * [[m:Special:MyLanguage/Education/News/October 2022/WikiEducation, Educational practices and experiences in Mexico with Wikipedia and other open resources|WikiEducation, Educational practices and experiences in Mexico with Wikipedia and other open resources]] * [[m:Special:MyLanguage/Education/News/October 2022/Wikimedia & Education Workshops: a Wiki Movimento Brasil initiative|Wikimedia & Education Workshops: a Wiki Movimento Brasil initiative]] * [[m:Special:MyLanguage/Education/News/November 2022/An event at the National History Museum in Tirana|An event at the National History Museum in Tirana]] * [[m:Special:MyLanguage/Education/News/November 2022/Students 24-hour competition on Wikipedia article writing|Students 24-hour competition on Wikipedia article writing]] * [[m:Special:MyLanguage/Education/News/November 2022/Wiki-Data a Giant at 10|Wiki-Data a Giant at 10]] * [[m:Special:MyLanguage/Education/News/November 2022/WikiGraphers: Visualizing Open Knowledge|WikiGraphers: Visualizing Open Knowledge]] * [[m:Special:MyLanguage/Education/News/November 2022/Wikimedia Israel’s Educational Innovation: “Students Write Wikipedia” as a Matriculation-Exam Alternative|Wikimedia Israel’s Educational Innovation: “Students Write Wikipedia” as a Matriculation-Exam Alternative]] * [[m:Special:MyLanguage/Education/News/November 2022/Wikimedia Morocco User Group Empowers Moroccan Teachers to Use Wikipedia in the Classroom |Wikimedia Morocco User Group Empowers Moroccan Teachers to Use Wikipedia in the Classroom]] * [[m:Special:MyLanguage/Education/News/November 2022/Wikimedia Russia has released the "Introduction to Wikipedia" textbook|Wikimedia Russia has released the "Introduction to Wikipedia" textbook]] * [[m:Special:MyLanguage/Education/News/November 2022/“Wikipedia for School” contest was held in Ukraine for the third time|“Wikipedia for School” contest was held in Ukraine for the third time]] * [[m:Special:MyLanguage/Education/News/November 2022/Announcing the Wikipedia & Education User Group Election Results|Announcing the Wikipedia & Education User Group Election Results]] </div> <div style="margin-top:10px; text-align: center; font-size:90%; padding-left:5px; font-family:Georgia, Palatino, Palatino Linotype, Times, Times New Roman, serif;">[[m:Education/Newsletter/About|About ''This Month in Education'']] · [[m:Global message delivery/Targets/This Month in Education|Subscribe/Unsubscribe]] · [[m:MassMessage|Global message delivery]] · For the team: [[:m:User:ZI Jony|ZI Jony]] ୧୨:୨୬, ୧୯ ଡିସେମ୍ବର ୨୦୨୨ (IST)</div> </div> <!-- Message sent by User:ZI Jony@metawiki using the list at https://meta.wikimedia.org/w/index.php?title=Global_message_delivery/Targets/This_Month_in_Education&oldid=24091294 --> == ''This Month in GLAM'': December 2022 == {| style="width:100%;" | valign="top" align="center" style="border:1px gray solid; padding:1em;" | {| align="center" |- | style="text-align: center;" | [[File:This Month in GLAM logo 2018.png|350px|center|link=outreach:GLAM/Newsletter]]<br /> <hr /> <div style="font-size:12pt; font-family:Times New Roman; text-align:center;">[[outreach:GLAM/Newsletter/December 2022|<span style="color:darkslategray;">This Month in GLAM – Volume XII, Issue XII, December 2022</span>]]</div> <hr /><br /> |- style="text-align: center;" | <span style="font-size:12pt; font-family:Times New Roman;"> '''<u>Headlines</u>'''</span> |- style="font-size:10pt; font-family:Times New Roman; text-align:center;" | <div style="text-align:left; column-count:2; column-width:28em; -moz-column-count:2; -moz-column-width:28em; -webkit-column-count:2; -webkit-column-width:28em; vertical-align:top;"> * [[outreach:GLAM/Newsletter/December 2022/Contents/Argentina report|Argentina report]]: Ongoing projects with open culture * [[outreach:GLAM/Newsletter/December 2022/Contents/Croatia report|Croatia report]]: A YEAR in REarVIEW! * [[outreach:GLAM/Newsletter/December 2022/Contents/Denmark report|Denmark report]]: Edit-a-thon on contemporary Danish artists from the former Yugoslavia * [[outreach:GLAM/Newsletter/December 2022/Contents/India report|India report]]: CIS-A2K launches GLAM projects in Aurangabad, Maharashtra * [[outreach:GLAM/Newsletter/December 2022/Contents/Indonesia report|Indonesia report]]: Digitalization in Deli Serdang and Yogyakarta; #1Lib1Ref Workshop; Structured Data Marathon * [[outreach:GLAM/Newsletter/December 2022/Contents/Italy report|Italy report]]: Museo Egizio - collection import * [[outreach:GLAM/Newsletter/December 2022/Contents/New Zealand report|New Zealand report]]: The Great Macron War, Critter of the Week, and West Couast Wikisource * [[outreach:GLAM/Newsletter/December 2022/Contents/Nigeria report|Nigeria report]]: WikiLovesLibraries Nigeria:An initiative beyond 1Lib1Ref for Librarians in Nigeria * [[outreach:GLAM/Newsletter/December 2022/Contents/Poland report|Poland report]]: The first European GLAM Coordinators online meet-up; New articles on the collection of Wawel Royal Castle; Results of Wiki Loves Monuments 2022 * [[outreach:GLAM/Newsletter/December 2022/Contents/Portugal report|Portugal report]]: Wikibase in social sciences and Public Domain Day celebrations * [[outreach:GLAM/Newsletter/December 2022/Contents/Spain report|Spain report]]: Wikidata Birthday and ongoing projects * [[outreach:GLAM/Newsletter/December 2022/Contents/Sweden report|Sweden report]]: Musikverket; Media literacy graphics; Reports for project and to project partners * [[outreach:GLAM/Newsletter/December 2022/Contents/Switzerland report|Switzerland report]]: Swiss GLAM Programme: look back to 2022 * [[outreach:GLAM/Newsletter/December 2022/Contents/Uganda report|Uganda report]]: GLAM in Uganda 2022 * [[outreach:GLAM/Newsletter/December 2022/Contents/UK report|UK report]]: Khalili project year in review * [[outreach:GLAM/Newsletter/December 2022/Contents/USA report|USA report]]: Wikipedia Edit-a-Thon: International Volunteer Day; ICP x Art + Feminism * [[outreach:GLAM/Newsletter/December 2022/Contents/AvoinGLAM report|AvoinGLAM report]]: Introducing Wiki Loves Living Heritage * [[outreach:GLAM/Newsletter/December 2022/Contents/Content Partnerships Hub report|Content Partnerships Hub report]]: Helpdesk; IGO/INGO * [[outreach:GLAM/Newsletter/December 2022/Contents/Structured Data on Wikimedia Commons report|Structured Data on Wikimedia Commons report]]: View it!: New FULL version is ready to launch * [[outreach:GLAM/Newsletter/December 2022/Contents/WMF GLAM report|WMF GLAM report]]: GLAM-Wiki Con 2023, DPLA's new Sloan Foundation funding, and more * [[outreach:GLAM/Newsletter/December 2022/Contents/Events|Calendar]]: January's GLAM events </div> |- | style="font-family:Times New Roman; text-align:center; font-size:85%;" | [[outreach:GLAM/Newsletter|Read this edition in full]] &bull; [[outreach:GLAM/Newsletter/December 2022/Single|Single-page]] |- | valign="top" colspan="2" style="padding:0.5em; font-family:Times New Roman;text-align:center; font-size:85%;" | To assist with preparing the newsletter, please visit the [[outreach:GLAM/Newsletter/Newsroom|newsroom]]. Past editions may be viewed [[outreach:GLAM/Newsletter/Archives|here]]. |- |} |} <div style="margin-top:10px; font-size:90%; padding-left:5px; font-family:Georgia, Palatino, Palatino Linotype, Times, Times New Roman, serif;">[[m:GLAM/Newsletter/About|About ''This Month in GLAM'']] · [[m:Global message delivery/Targets/GLAM|Subscribe/Unsubscribe]] · [[m:MassMessage|Global message delivery]] · [[:m:User:Romaine|Romaine]] ୧୭:୪୮, ୧୧ ଜାନୁଆରୀ ୨୦୨୩ (IST)</div> <!-- Message sent by User:Romaine@metawiki using the list at https://meta.wikimedia.org/w/index.php?title=Global_message_delivery/Targets/GLAM&oldid=24342308 --> == This Month in Education: January 2023 == <div class="plainlinks mw-content-ltr" lang="en" dir="ltr">Apologies for writing in English. Please help to translate in your language. <div style="text-align: center;"> <span style="font-weight:bold; color:#00A7E2; font-size:2.9em; font-family:'Helvetica Neue', Helvetica, Arial, sans-serif;">This Month in Education</span> <span style="font-weight:bold; color:#00A7E2; font-size:1.4em; font-family:'Helvetica Neue', Helvetica, Arial, sans-serif;"> Volume 12 • Issue 1 • January 2023</span> <div style="border-top:1px solid #a2a9b1; border-bottom:1px solid #a2a9b1; padding:0.5em; font-size:larger; margin-bottom:0.2em">[[m:Special:MyLanguage/Education/Newsletter/January 2023|Contents]] • [[m:Special:MyLanguage/Education/Newsletter/January 2023/Headlines|Headlines]] • [[m:Special:MyLanguage/Global message delivery/Targets/This Month in Education|Subscribe]]</div> <div style="color:white; font-size:1.8em; font-family:Montserrat; background:#92BFB1;">In This Issue</div></div> <div style="text-align: left; column-count: 2; column-width: 35em;"> * [[m:Special:MyLanguage/Education/News/January 2023/Educational Projects 2023-1 in Mexico|Educational Projects 2023-1 in Mexico]] * [[m:Special:MyLanguage/Education/News/January 2023/Integration of Wikipedia in Ukrainian universities – teacher-led and student-led|Integration of Wikipedia in Ukrainian universities – teacher-led and student-led]] * [[m:Special:MyLanguage/Education/News/January 2023/Transitional Justice in Kosovo edit-a-thon and Partnership with Faculty of Electrical and Computer Engineering - University of Prishtina|Transitional Justice in Kosovo edit-a-thon and Partnership with Faculty of Electrical and Computer Engineering - University of Prishtina]] * [[m:Special:MyLanguage/Education/News/January 2023/Wikidata Citation Hunt Program for secondary school students, Dubai|Wikidata Citation Hunt Program for secondary school students, Dubai]] * [[m:Special:MyLanguage/Education/News/January 2023/Wikipedia edit-a-thon with students from Art Faculty - University of Prishtina|Wikipedia edit-a-thon with students from Art Faculty - University of Prishtina]] * [[m:Special:MyLanguage/Education/News/January 2023/Тeacher from Belgrade got a reward for using Wikibooks in teaching|Тeacher from Belgrade got a reward for using Wikibooks in teaching]] </div> <div style="margin-top:10px; text-align: center; font-size:90%; padding-left:5px; font-family:Georgia, Palatino, Palatino Linotype, Times, Times New Roman, serif;">[[m:Special:MyLanguage/Education/Newsletter/About|About ''This Month in Education'']] · [[m:Global message delivery/Targets/This Month in Education|Subscribe/Unsubscribe]] · [[m:Special:MyLanguage/MassMessage|Global message delivery]] · For the team: [[:m:User:ZI Jony|ZI Jony]] ୨୩:୦୨, ୬ ଫେବୃଆରୀ ୨୦୨୩ (IST)</div> </div> <!-- Message sent by User:ZI Jony@metawiki using the list at https://meta.wikimedia.org/w/index.php?title=Global_message_delivery/Targets/This_Month_in_Education&oldid=24472891 --> == ''This Month in GLAM'': January 2023 == {| style="width:100%;" | valign="top" align="center" style="border:1px gray solid; padding:1em;" | {| align="center" |- | style="text-align: center;" | [[File:This Month in GLAM logo 2018.png|350px|center|link=outreach:GLAM/Newsletter]]<br /> <hr /> <div style="font-size:12pt; font-family:Times New Roman; text-align:center;">[[outreach:GLAM/Newsletter/January 2023|<span style="color:darkslategray;">This Month in GLAM – Volume XIII, Issue I, January 2023</span>]]</div> <hr /><br /> |- style="text-align: center;" | <span style="font-size:12pt; font-family:Times New Roman;"> '''<u>Headlines</u>'''</span> |- style="font-size:10pt; font-family:Times New Roman; text-align:center;" | <div style="text-align:left; column-count:2; column-width:28em; -moz-column-count:2; -moz-column-width:28em; -webkit-column-count:2; -webkit-column-width:28em; vertical-align:top;"> * [[outreach:GLAM/Newsletter/January 2023/Contents/Albania report|Albania report]]: Wikipedia Birthday in Tirana, Albania * [[outreach:GLAM/Newsletter/January 2023/Contents/Belgium report|Belgium report]]: DESINGEL arts centre and Wikimedia platforms * [[outreach:GLAM/Newsletter/January 2023/Contents/Brazil report|Brazil report]]: Open Midiateca: Licensing and analysis of collections of Midiateca Capixaba * [[outreach:GLAM/Newsletter/January 2023/Contents/Colombia report|Colombia report]]: Let's celebrate public domain day 2023 * [[outreach:GLAM/Newsletter/January 2023/Contents/Finland report|Finland report]]: Photo walks for Wiki Loves Monuments and rephotography * [[outreach:GLAM/Newsletter/January 2023/Contents/Indonesia report|Indonesia report]]: Public Domain Day in Indonesia; #1Lib1Ref Campaign and Workshop * [[outreach:GLAM/Newsletter/January 2023/Contents/Italy report|Italy report]]: Wikimedia Italy's calls for free knowledge * [[outreach:GLAM/Newsletter/January 2023/Contents/Netherlands report|Netherlands report]]: Opening old books at Maastricht University * [[outreach:GLAM/Newsletter/January 2023/Contents/Poland report|Poland report]]: GLAM stepping into 2023; New “did you know” articles on the collection of Wawel Royal Castle * [[outreach:GLAM/Newsletter/January 2023/Contents/Spain report|Spain report]]: #1Lib1Ref * [[outreach:GLAM/Newsletter/January 2023/Contents/Sweden report|Sweden report]]: Tekniska museet makes 3000 polar images available on Commons * [[outreach:GLAM/Newsletter/January 2023/Contents/Switzerland report|Switzerland report]]: Swiss GLAM Programme * [[outreach:GLAM/Newsletter/January 2023/Contents/UK report|UK report]]: National Trust and cultural diversity * [[outreach:GLAM/Newsletter/January 2023/Contents/USA report|USA report]]: Effie Kapsalis remembered; Mathematicians + Wikipedia; Wikipedia Day 2023; San Diego meetup * [[outreach:GLAM/Newsletter/January 2023/Contents/Content Partnerships Hub report|Content Partnerships Hub report]]: Report of survey about Wikimedia content partnerships tools * [[outreach:GLAM/Newsletter/January 2023/Contents/Structured Data on Wikimedia Commons report|Structured Data on Wikimedia Commons report]]: View it! Editing Functionality: Final Update! * [[outreach:GLAM/Newsletter/January 2023/Contents/Events|Calendar]]: February's GLAM events </div> |- | style="font-family:Times New Roman; text-align:center; font-size:85%;" | [[outreach:GLAM/Newsletter|Read this edition in full]] &bull; [[outreach:GLAM/Newsletter/January 2023/Single|Single-page]] |- | valign="top" colspan="2" style="padding:0.5em; font-family:Times New Roman;text-align:center; font-size:85%;" | To assist with preparing the newsletter, please visit the [[outreach:GLAM/Newsletter/Newsroom|newsroom]]. Past editions may be viewed [[outreach:GLAM/Newsletter/Archives|here]]. |- |} |} <div style="margin-top:10px; font-size:90%; padding-left:5px; font-family:Georgia, Palatino, Palatino Linotype, Times, Times New Roman, serif;">[[m:GLAM/Newsletter/About|About ''This Month in GLAM'']] · [[m:Global message delivery/Targets/GLAM|Subscribe/Unsubscribe]] · [[m:MassMessage|Global message delivery]] · [[:m:User:Romaine|Romaine]] ୦୨:୦୧, ୧୦ ଫେବୃଆରୀ ୨୦୨୩ (IST)</div> <!-- Message sent by User:Romaine@metawiki using the list at https://meta.wikimedia.org/w/index.php?title=Global_message_delivery/Targets/GLAM&oldid=24506764 --> == ''This Month in GLAM'': February 2023 == {| style="width:100%;" | valign="top" align="center" style="border:1px gray solid; padding:1em;" | {| align="center" |- | style="text-align: center;" | [[File:This Month in GLAM logo 2018.png|350px|center|link=outreach:GLAM/Newsletter]]<br /> <hr /> <div style="font-size:12pt; font-family:Times New Roman; text-align:center;">[[outreach:GLAM/Newsletter/February 2023|<span style="color:darkslategray;">This Month in GLAM – Volume XIII, Issue II, February 2023</span>]]</div> <hr /><br /> |- style="text-align: center;" | <span style="font-size:12pt; font-family:Times New Roman;"> '''<u>Headlines</u>'''</span> |- style="font-size:10pt; font-family:Times New Roman; text-align:center;" | <div style="text-align:left; column-count:2; column-width:28em; -moz-column-count:2; -moz-column-width:28em; -webkit-column-count:2; -webkit-column-width:28em; vertical-align:top;"> * [[outreach:GLAM/Newsletter/February 2023/Contents/Albania report|Albania report]]: I Edit Wikipedia Online Campaign 2023 * [[outreach:GLAM/Newsletter/February 2023/Contents/Belgium report|Belgium report]]: Public Domain Day Belgium 2023 * [[outreach:GLAM/Newsletter/February 2023/Contents/Brazil report|Brazil report]]: GLAM-Wiki initiatives in Brazil spark academic investigation * [[outreach:GLAM/Newsletter/February 2023/Contents/Croatia report|Croatia report]]: Activities during first two months of 2023 * [[outreach:GLAM/Newsletter/February 2023/Contents/Indonesia report|Indonesia report]]: Launching of Wikisource Loves Manuscripts; Bincang GLAM continues * [[outreach:GLAM/Newsletter/February 2023/Contents/Italy report|Italy report]]: New project and collaboration in February * [[outreach:GLAM/Newsletter/February 2023/Contents/Kosovo report|Kosovo report]]: I Edit Wikipedia Online Campaign 2023 * [[outreach:GLAM/Newsletter/February 2023/Contents/New Zealand report|New Zealand report]]: Wikidata and the Biodiversity Heritage Library, Wellington WikiCon 2023 and Auckland Museum local suburb project funding * [[outreach:GLAM/Newsletter/February 2023/Contents/Poland report|Poland report]]: The European GLAM Coordinators online meet-up; GLAM-Wiki workshop at the Wawel Royal Castle State Art Collection; Wikimedians-in-residence online meet up * [[outreach:GLAM/Newsletter/February 2023/Contents/Sweden report|Sweden report]]: 100 000 Bildminnen; Report from The Association of Swedish Museums; Wikipedia for all of Sweden; ArkDes edit-a-thons * [[outreach:GLAM/Newsletter/February 2023/Contents/UK report|UK report]]: In Memoriam Jo Pugh / Cultural Diversity * [[outreach:GLAM/Newsletter/February 2023/Contents/USA report|USA report]]: Black History Month and More * [[outreach:GLAM/Newsletter/February 2023/Contents/Wiki Loves Living Heritage report|Wiki Loves Living Heritage report]]: Wiki Loves Living Heritage launches 17 March 1pm UTC * [[outreach:GLAM/Newsletter/February 2023/Contents/WMF GLAM report|WMF GLAM report]]: Gender, language, and living heritage events in collaboration with affiliates * [[outreach:GLAM/Newsletter/February 2023/Contents/Events|Calendar]]: March's GLAM events </div> |- | style="font-family:Times New Roman; text-align:center; font-size:85%;" | [[outreach:GLAM/Newsletter|Read this edition in full]] &bull; [[outreach:GLAM/Newsletter/February 2023/Single|Single-page]] |- | valign="top" colspan="2" style="padding:0.5em; font-family:Times New Roman;text-align:center; font-size:85%;" | To assist with preparing the newsletter, please visit the [[outreach:GLAM/Newsletter/Newsroom|newsroom]]. Past editions may be viewed [[outreach:GLAM/Newsletter/Archives|here]]. |- |} |} <div style="margin-top:10px; font-size:90%; padding-left:5px; font-family:Georgia, Palatino, Palatino Linotype, Times, Times New Roman, serif;">[[m:GLAM/Newsletter/About|About ''This Month in GLAM'']] · [[m:Global message delivery/Targets/GLAM|Subscribe/Unsubscribe]] · [[m:MassMessage|Global message delivery]] · [[:m:User:Romaine|Romaine]] ୧୧:୫୦, ୧୨ ମାର୍ଚ୍ଚ ୨୦୨୩ (IST)</div> <!-- Message sent by User:Romaine@metawiki using the list at https://meta.wikimedia.org/w/index.php?title=Global_message_delivery/Targets/GLAM&oldid=24700176 --> == This Month in Education: February 2023 == <div class="plainlinks mw-content-ltr" lang="en" dir="ltr"> <div style="text-align: center;"> <span style="font-weight:bold; color:#00A7E2; font-size:2.9em; font-family:'Helvetica Neue', Helvetica, Arial, sans-serif;">This Month in Education</span> <span style="font-weight:bold; color:#00A7E2; font-size:1.4em; font-family:'Helvetica Neue', Helvetica, Arial, sans-serif;"> Volume 12 • Issue 2 • February 2023</span> <div style="border-top:1px solid #a2a9b1; border-bottom:1px solid #a2a9b1; padding:0.5em; font-size:larger; margin-bottom:0.2em">[[m:Special:MyLanguage/Education/Newsletter/February 2023|Contents]] • [[m:Special:MyLanguage/Education/Newsletter/February 2023/Headlines|Headlines]] • [[m:Special:MyLanguage/Global message delivery/Targets/This Month in Education|Subscribe]]</div> <div style="color:white; font-size:1.8em; font-family:Montserrat; background:#92BFB1;">In This Issue</div></div> <div style="text-align: left; column-count: 2; column-width: 35em;"> * [[m:Special:MyLanguage/Education/News/February 2023/A Strategic Direction for a Massive Online Course for Educators in Brazil|A Strategic Direction for a Massive Online Course for Educators in Brazil]] * [[m:Special:MyLanguage/Education/News/February 2023/Alliance Funding for Wikipedia as a school resource in Tāmaki Makaurau Auckland, New Zealand|Alliance Funding for Wikipedia as a school resource in Tāmaki Makaurau Auckland, New Zealand]] * [[m:Special:MyLanguage/Education/News/February 2023/Call for Submissions to Wiki Workshop 2023|Call for Submissions to Wiki Workshop 2023]] * [[m:Special:MyLanguage/Education/News/February 2023/Collaboration with Charles University on the creation of Czech Wikipedia started in January|Collaboration with Charles University on the creation of Czech Wikipedia started in January]] * [[m:Special:MyLanguage/Education/News/February 2023/Open Education Week 2023 in the Wikimedia Mexico Education Program|Open Education Week 2023 in the Wikimedia Mexico Education Program]] * [[m:Special:MyLanguage/Education/News/February 2023/Wikiclubs with different schools in Albania |Wikiclubs with different schools in Albania]] </div> <div style="margin-top:10px; text-align: center; font-size:90%; padding-left:5px; font-family:Georgia, Palatino, Palatino Linotype, Times, Times New Roman, serif;">[[m:Special:MyLanguage/Education/Newsletter/About|About ''This Month in Education'']] · [[m:Global message delivery/Targets/This Month in Education|Subscribe/Unsubscribe]] · [[m:Special:MyLanguage/MassMessage|Global message delivery]] · For the team: [[:m:User:ZI Jony|ZI Jony]] ୦୨:୩୮, ୧୩ ମାର୍ଚ୍ଚ ୨୦୨୩ (IST)</div> </div> <!-- Message sent by User:ZI Jony@metawiki using the list at https://meta.wikimedia.org/w/index.php?title=Global_message_delivery/Targets/This_Month_in_Education&oldid=24706239 --> == This Month in Education: March 2023 == <div class="plainlinks mw-content-ltr" lang="en" dir="ltr">Apologies for writing in English. Please help to translate in your language. <div style="text-align: center;"> <span style="font-weight:bold; color:#00A7E2; font-size:2.9em; font-family:'Helvetica Neue', Helvetica, Arial, sans-serif;">This Month in Education</span> <span style="font-weight:bold; color:#00A7E2; font-size:1.4em; font-family:'Helvetica Neue', Helvetica, Arial, sans-serif;"> Volume 12 • Issue 3 • March 2023</span> <div style="border-top:1px solid #a2a9b1; border-bottom:1px solid #a2a9b1; padding:0.5em; font-size:larger; margin-bottom:0.2em">[[m:Special:MyLanguage/Education/Newsletter/March 2023|Contents]] • [[m:Special:MyLanguage/Education/Newsletter/March 2023/Headlines|Headlines]] • [[m:Special:MyLanguage/Global message delivery/Targets/This Month in Education|Subscribe]]</div> <div style="color:white; font-size:1.8em; font-family:Montserrat; background:#92BFB1;">In This Issue</div></div> <div style="text-align: left; column-count: 2; column-width: 35em;"> * [[m:Special:MyLanguage/Education/News/March 2023/Audio-seminar project of the Wikimedia Mexico Education Program|Audio-seminar project of the Wikimedia Mexico Education Program]] * [[m:Special:MyLanguage/Education/News/March 2023/Empowering Nigerian Female Artists: Through Art & Feminism Edith-A-Thon at KWASU Fan Club|Empowering Nigerian Female Artists: Through Art & Feminism Edith-A-Thon at KWASU Fan Club]] * [[m:Special:MyLanguage/Education/News/March 2023/Exploring How Wikipedia Works|Exploring How Wikipedia Works]] * [[m:Special:MyLanguage/Education/News/March 2023/Florida graduate students complete Library History edit-a-thon for credit|Florida graduate students complete Library History edit-a-thon for credit]] * [[m:Special:MyLanguage/Education/News/March 2023/Improving hearing health content in Brazil|Improving hearing health content in Brazil]] * [[m:Special:MyLanguage/Education/News/March 2023/Media Literacy Portal to become a key resource for media education in Czech Libraries |Media Literacy Portal to become a key resource for media education in Czech Libraries]] * [[m:Special:MyLanguage/Education/News/March 2023/Wikeys in the Albanian language|Wikeys in the Albanian language]] * [[m:Special:MyLanguage/Education/News/March 2023/Wikimarathon is an opportunity to involve students and teachers in creating and editing articles in Wikipedia|Wikimarathon is an opportunity to involve students and teachers in creating and editing articles in Wikipedia]] * [[m:Special:MyLanguage/Education/News/March 2023/Wikimedia Polska short report|Wikimedia Polska short report]] * [[m:Special:MyLanguage/Education/News/March 2023/Wikimedia Serbia participated in the State Seminar of the The Mathematical Society of Serbia|Wikimedia Serbia participated in the State Seminar of the The Mathematical Society of Serbia]] </div> <div style="margin-top:10px; text-align: center; font-size:90%; padding-left:5px; font-family:Georgia, Palatino, Palatino Linotype, Times, Times New Roman, serif;">[[m:Special:MyLanguage/Education/Newsletter/About|About ''This Month in Education'']] · [[m:Global message delivery/Targets/This Month in Education|Subscribe/Unsubscribe]] · [[m:Special:MyLanguage/MassMessage|Global message delivery]] · For the team: [[:m:User:ZI Jony|ZI Jony]] ୦୦:୧୫, ୯ ଅପ୍ରେଲ ୨୦୨୩ (IST)</div> </div> <!-- Message sent by User:ZI Jony@metawiki using the list at https://meta.wikimedia.org/w/index.php?title=Global_message_delivery/Targets/This_Month_in_Education&oldid=24824837 --> == ''This Month in GLAM'': March 2023 == {| style="width:100%;" | valign="top" align="center" style="border:1px gray solid; padding:1em;" | {| align="center" |- | style="text-align: center;" | [[File:This Month in GLAM logo 2018.png|350px|center|link=outreach:GLAM/Newsletter]]<br /> <hr /> <div style="font-size:12pt; font-family:Times New Roman; text-align:center;">[[outreach:GLAM/Newsletter/March 2023|<span style="color:darkslategray;">This Month in GLAM – Volume XIII, Issue III, March 2023</span>]]</div> <hr /><br /> |- style="text-align: center;" | <span style="font-size:12pt; font-family:Times New Roman;"> '''<u>Headlines</u>'''</span> |- style="font-size:10pt; font-family:Times New Roman; text-align:center;" | <div style="text-align:left; column-count:2; column-width:28em; -moz-column-count:2; -moz-column-width:28em; -webkit-column-count:2; -webkit-column-width:28em; vertical-align:top;"> * [[outreach:GLAM/Newsletter/March 2023/Contents/Albania report|Albania report]]: WikiGap Tirana 2023, Albania * [[outreach:GLAM/Newsletter/March 2023/Contents/Argentina report|Argentina report]]: Starting the year at WMAR * [[outreach:GLAM/Newsletter/March 2023/Contents/Australia report|Australia report]]: Know My Name edit-a-thon at the National Gallery of Australia * [[outreach:GLAM/Newsletter/March 2023/Contents/Brazil report|Brazil report]]: Wiki Loves Pará, Women's month and a huge upload for biologists * [[outreach:GLAM/Newsletter/March 2023/Contents/Estonia report|Estonia report]]: From Ruhnu to Vääna a.k.a. Winterspring in WMEE * [[outreach:GLAM/Newsletter/March 2023/Contents/France report|France report]]: Residency at the Brittany Museum * [[outreach:GLAM/Newsletter/March 2023/Contents/Indonesia report|Indonesia report]]: Javanese Wikisource Competition; 5 More Bincang GLAMs; GLAM Socialization to University of Sriwijaya * [[outreach:GLAM/Newsletter/March 2023/Contents/Italy report|Italy report]]: GLAM Spring * [[outreach:GLAM/Newsletter/March 2023/Contents/Kosovo report|Kosovo report]]: Wikivoyage Edit-a-thon in Istog * [[outreach:GLAM/Newsletter/March 2023/Contents/New Zealand report|New Zealand report]]: Auckland War Memorial Museum Local Suburb Project updates * [[outreach:GLAM/Newsletter/March 2023/Contents/Poland report|Poland report]]: GLAM meet-ups, Wikiresidencies and GLAM partners contributiong to editing contest * [[outreach:GLAM/Newsletter/March 2023/Contents/Serbia report|Serbia report]]: GLAM in March * [[outreach:GLAM/Newsletter/March 2023/Contents/Sweden report|Sweden report]]: Photo memories from three industrial towns; Update from the archives; ArkDes edit-a-thons * [[outreach:GLAM/Newsletter/March 2023/Contents/Switzerland report|Switzerland report]]: Swiss GLAM Programme * [[outreach:GLAM/Newsletter/March 2023/Contents/UK report|UK report]]: Khalili Foundation * [[outreach:GLAM/Newsletter/March 2023/Contents/USA report|USA report]]: Projects and activities in March * [[outreach:GLAM/Newsletter/March 2023/Contents/Wikidata report|Wikidata report]]: Mismatch Finder: Resolving Mismatches in Wikidata’s 100 Million Items * [[outreach:GLAM/Newsletter/March 2023/Contents/Wiki Loves Living Heritage report|Wiki Loves Living Heritage report]]: The Ethics of Open Sharing * [[outreach:GLAM/Newsletter/March 2023/Contents/Events|Calendar]]: April's GLAM events </div> |- | style="font-family:Times New Roman; text-align:center; font-size:85%;" | [[outreach:GLAM/Newsletter|Read this edition in full]] &bull; [[outreach:GLAM/Newsletter/March 2023/Single|Single-page]] |- | valign="top" colspan="2" style="padding:0.5em; font-family:Times New Roman;text-align:center; font-size:85%;" | To assist with preparing the newsletter, please visit the [[outreach:GLAM/Newsletter/Newsroom|newsroom]]. Past editions may be viewed [[outreach:GLAM/Newsletter/Archives|here]]. |- |} |} <div style="margin-top:10px; font-size:90%; padding-left:5px; font-family:Georgia, Palatino, Palatino Linotype, Times, Times New Roman, serif;">[[m:GLAM/Newsletter/About|About ''This Month in GLAM'']] · [[m:Global message delivery/Targets/GLAM|Subscribe/Unsubscribe]] · [[m:MassMessage|Global message delivery]] · [[:m:User:Romaine|Romaine]] ୦୫:୧୮, ୧୧ ଅପ୍ରେଲ ୨୦୨୩ (IST)</div> <!-- Message sent by User:Romaine@metawiki using the list at https://meta.wikimedia.org/w/index.php?title=Global_message_delivery/Targets/GLAM&oldid=24780501 --> == ''This Month in GLAM'': April 2023 == {| style="width:100%;" | valign="top" align="center" style="border:1px gray solid; padding:1em;" | {| align="center" |- | style="text-align: center;" | [[File:This Month in GLAM logo 2018.png|350px|center|link=outreach:GLAM/Newsletter]]<br /> <hr /> <div style="font-size:12pt; font-family:Times New Roman; text-align:center;">[[outreach:GLAM/Newsletter/April 2023|<span style="color:darkslategray;">This Month in GLAM – Volume XIII, Issue IV, April 2023</span>]]</div> <hr /><br /> |- style="text-align: center;" | <span style="font-size:12pt; font-family:Times New Roman;"> '''<u>Headlines</u>'''</span> |- style="font-size:10pt; font-family:Times New Roman; text-align:center;" | <div style="text-align:left; column-count:2; column-width:28em; -moz-column-count:2; -moz-column-width:28em; -webkit-column-count:2; -webkit-column-width:28em; vertical-align:top;"> * [[outreach:GLAM/Newsletter/April 2023/Contents/Albania report|Albania report]]: International Roma Day Edit-a-thon in Albania, 2023 * [[outreach:GLAM/Newsletter/April 2023/Contents/Brazil report|Brazil report]]: "Every Book its Public" Campaign and Strategic Committee on Libraries * [[outreach:GLAM/Newsletter/April 2023/Contents/Czech Republic report|Czech Republic report]]: What's new at GLAM in the Czech Republic * [[outreach:GLAM/Newsletter/April 2023/Contents/Indonesia report|Indonesia report]]: GLAM Mini Grants; Structured Data Marathon VIII; Wikisource Online Workshop * [[outreach:GLAM/Newsletter/April 2023/Contents/Italy report|Italy report]]: Bridges between Wikimedia and culture * [[outreach:GLAM/Newsletter/April 2023/Contents/New Zealand report|New Zealand report]]: BHL Whitepaper and outreach for Citizen Science Month and WeDigBio, Auckland Museum suburbs project update, New Zealand Women in Architecture Wikidata Project * [[outreach:GLAM/Newsletter/April 2023/Contents/Poland report|Poland report]]: Another meeting of EU GLAM Coordinators; Guided tours for Wikipedians in museums in Krakow; Presentation on Art in Wikipedia; Online training on the basics of copyright law; Polish monuments among the top winners of WLM * [[outreach:GLAM/Newsletter/April 2023/Contents/Sweden report|Sweden report]]: ISOF workshop; More articles from students; SAAB veterans shared their knowledge during metadata edit-a-thon; ArkDes edit-a-thons * [[outreach:GLAM/Newsletter/April 2023/Contents/UK report|UK report]]: Democratising knowledge and cultural diversity * [[outreach:GLAM/Newsletter/April 2023/Contents/USA report|USA report]]: Into the Wikiverse; Earth Day 2023 Bushwick * [[outreach:GLAM/Newsletter/April 2023/Contents/Content Partnerships Hub report|Content Partnerships Hub report]]: Wikipedia day pitches by FAO and IEA * [[outreach:GLAM/Newsletter/April 2023/Contents/Wiki Loves Living Heritage report|Wiki Loves Living Heritage report]]: Activities are starting! * [[outreach:GLAM/Newsletter/April 2023/Contents/WMF GLAM report|WMF GLAM report]]: Biodiversity Heritage Library whitepaper and the #1Lib1Ref campaign * [[outreach:GLAM/Newsletter/April 2023/Contents/Events|Calendar]]: May's GLAM events </div> |- | style="font-family:Times New Roman; text-align:center; font-size:85%;" | [[outreach:GLAM/Newsletter|Read this edition in full]] &bull; [[outreach:GLAM/Newsletter/April 2023/Single|Single-page]] |- | valign="top" colspan="2" style="padding:0.5em; font-family:Times New Roman;text-align:center; font-size:85%;" | To assist with preparing the newsletter, please visit the [[outreach:GLAM/Newsletter/Newsroom|newsroom]]. Past editions may be viewed [[outreach:GLAM/Newsletter/Archives|here]]. |- |} |} <div style="margin-top:10px; font-size:90%; padding-left:5px; font-family:Georgia, Palatino, Palatino Linotype, Times, Times New Roman, serif;">[[m:GLAM/Newsletter/About|About ''This Month in GLAM'']] · [[m:Global message delivery/Targets/GLAM|Subscribe/Unsubscribe]] · [[m:MassMessage|Global message delivery]] · [[:m:User:Romaine|Romaine]] ୦୪:୦୪, ୧୧ ମଇ ୨୦୨୩ (IST)</div> <!-- Message sent by User:Romaine@metawiki using the list at https://meta.wikimedia.org/w/index.php?title=Global_message_delivery/Targets/GLAM&oldid=24999560 --> == This Month in Education: April 2023 == <div class="plainlinks mw-content-ltr" lang="en" dir="ltr">Apologies for writing in English. Please help to translate in your language. <div style="text-align: center;"> <span style="font-weight:bold; color:#00A7E2; font-size:2.9em; font-family:'Helvetica Neue', Helvetica, Arial, sans-serif;">This Month in Education</span> <span style="font-weight:bold; color:#00A7E2; font-size:1.4em; font-family:'Helvetica Neue', Helvetica, Arial, sans-serif;"> Volume 12 • Issue 4 • April 2023</span> <div style="border-top:1px solid #a2a9b1; border-bottom:1px solid #a2a9b1; padding:0.5em; font-size:larger; margin-bottom:0.2em">[[m:Special:MyLanguage/Education/Newsletter/April 2023|Contents]] • [[m:Special:MyLanguage/Education/Newsletter/April 2023/Headlines|Headlines]] • [[m:Special:MyLanguage/Global message delivery/Targets/This Month in Education|Subscribe]]</div> <div style="color:white; font-size:1.8em; font-family:Montserrat; background:#92BFB1;">In This Issue</div></div> <div style="text-align: left; column-count: 2; column-width: 35em;"> * [[m:Special:MyLanguage/Education/News/April 2023/Auckland Museum Alliance fund project update|Auckland Museum Alliance fund project update]] * [[m:Special:MyLanguage/Education/News/April 2023/Introducing Wikipedia to Kusaal Language Teachers|Introducing Wikipedia to Kusaal Language Teachers]] * [[m:Special:MyLanguage/Education/News/April 2023/KWASU Fan Club Leads the Way in 21st Century Learning with Wiki in School Program|KWASU Fan Club Leads the Way in 21st Century Learning with Wiki in School Program]] * [[m:Special:MyLanguage/Education/News/April 2023/On-line Courses for Educators in Poland|On-line Courses for Educators in Poland]] * [[m:Special:MyLanguage/Education/News/April 2023/Online meeting of Ukrainian educators working with Wikipedia – four perspectives|Online meeting of Ukrainian educators working with Wikipedia – four perspectives]] * [[m:Special:MyLanguage/Education/News/April 2023/Wikiclubs Editathon in Elbasan, Albania |Wikiclubs Editathon in Elbasan, Albania]] * [[m:Special:MyLanguage/Education/News/April 2023/Wikipedia at the Brazilian Linguistics Olympiad|Wikipedia at the Brazilian Linguistics Olympiad]] * [[m:Special:MyLanguage/Education/News/April 2023/Wikipedia at the University of Łódź Information Management Conference|Wikipedia at the University of Łódź Information Management Conference]] </div> <div style="margin-top:10px; text-align: center; font-size:90%; padding-left:5px; font-family:Georgia, Palatino, Palatino Linotype, Times, Times New Roman, serif;">[[m:Special:MyLanguage/Education/Newsletter/About|About ''This Month in Education'']] · [[m:Global message delivery/Targets/This Month in Education|Subscribe/Unsubscribe]] · [[m:Special:MyLanguage/MassMessage|Global message delivery]] · For the team: [[:m:User:ZI Jony|ZI Jony]] ୨୧:୫୭, ୨୩ ମଇ ୨୦୨୩ (IST)</div> </div> <!-- Message sent by User:ZI Jony@metawiki using the list at https://meta.wikimedia.org/w/index.php?title=Global_message_delivery/Targets/This_Month_in_Education&oldid=24999562 --> == ''This Month in GLAM'': May 2023 == {| style="width:100%;" | valign="top" align="center" style="border:1px gray solid; padding:1em;" | {| align="center" |- | style="text-align: center;" | [[File:This Month in GLAM logo 2018.png|350px|center|link=outreach:GLAM/Newsletter]]<br /> <hr /> <div style="font-size:12pt; font-family:Times New Roman; text-align:center;">[[outreach:GLAM/Newsletter/May 2023|<span style="color:darkslategray;">This Month in GLAM – Volume XIII, Issue V, May 2023</span>]]</div> <hr /><br /> |- style="text-align: center;" | <span style="font-size:12pt; font-family:Times New Roman;"> '''<u>Headlines</u>'''</span> |- style="font-size:10pt; font-family:Times New Roman; text-align:center;" | <div style="text-align:left; column-count:2; column-width:28em; -moz-column-count:2; -moz-column-width:28em; -webkit-column-count:2; -webkit-column-width:28em; vertical-align:top;"> * [[outreach:GLAM/Newsletter/May 2023/Contents/From the team|From the team]]: E-mail account issue * [[outreach:GLAM/Newsletter/May 2023/Contents/Albania report|Albania report]]: Summer of Wikivoyage Edit-a-thon in Shëngjin, Albania, 2023 * [[outreach:GLAM/Newsletter/May 2023/Contents/Australia report|Australia report]]: Improving Wikipedia pages about Australian women filmmakers at ACMI * [[outreach:GLAM/Newsletter/May 2023/Contents/Brazil report|Brazil report]]: First GLAM-Wiki partnership from Pará * [[outreach:GLAM/Newsletter/May 2023/Contents/Finland report|Finland report]]: Adding authority control templates with Pywikibot * [[outreach:GLAM/Newsletter/May 2023/Contents/India report|India report]]: Digitization of Behar Herald starts in Patna * [[outreach:GLAM/Newsletter/May 2023/Contents/Indonesia report|Indonesia report]]: Wikisource Workshop in Madura; Outreach to Bandung; Indonesian Wikisource Competition * [[outreach:GLAM/Newsletter/May 2023/Contents/Italy report|Italy report]]: Open access from North to South * [[outreach:GLAM/Newsletter/May 2023/Contents/Kosovo report|Kosovo report]]: Summer of Wikivoyage Edit-a-thon 2023 * [[outreach:GLAM/Newsletter/May 2023/Contents/New Zealand report|New Zealand report]]: Women in Architecture Edit-a-thon and Auckland suburb updates * [[outreach:GLAM/Newsletter/May 2023/Contents/Philippines report|Philippines report]]: Wikisource promotion at UNC Museum * [[outreach:GLAM/Newsletter/May 2023/Contents/Sweden report|Sweden report]]: Air travel and city streets * [[outreach:GLAM/Newsletter/May 2023/Contents/Switzerland report|Switzerland report]]: Swiss GLAM Programme * [[outreach:GLAM/Newsletter/May 2023/Contents/Uganda report|Uganda report]]: These last few months in Uganda * [[outreach:GLAM/Newsletter/May 2023/Contents/UK report|UK report]]: Promoting cultural diversity on Wikipedia * [[outreach:GLAM/Newsletter/May 2023/Contents/USA report|USA report]]: A Spotlight on Black Women Birders; DC Nobel Solution Sessions; Women of Color in the Renwick Gallery; Anthropology and Community Connections; SAGE edit-a-thon; WikiWednesday Salon; Into the Wikiverse: AANHPIs in Science Fiction and Pop Culture; Queering Wikipedia 2023 * [[outreach:GLAM/Newsletter/May 2023/Contents/Special story|Special story]]: Help Wikimedia Map Your Efforts to Improve Copyright! * [[outreach:GLAM/Newsletter/May 2023/Contents/GLAM Wiki conference report|GLAM Wiki conference report]]: GLAM Wiki Conference 2023: Announcing the venue & scholarship application process open * [[outreach:GLAM/Newsletter/May 2023/Contents/Wiki Loves Living Heritage report|Wiki Loves Living Heritage report]]: Photo contests * [[outreach:GLAM/Newsletter/May 2023/Contents/WMF GLAM report|WMF GLAM report]]: WILMA, DPLA + SDAW, and BHL whitepaper updates * [[outreach:GLAM/Newsletter/May 2023/Contents/Events|Calendar]]: June's GLAM events </div> |- | style="font-family:Times New Roman; text-align:center; font-size:85%;" | [[outreach:GLAM/Newsletter|Read this edition in full]] &bull; [[outreach:GLAM/Newsletter/May 2023/Single|Single-page]] |- | valign="top" colspan="2" style="padding:0.5em; font-family:Times New Roman;text-align:center; font-size:85%;" | To assist with preparing the newsletter, please visit the [[outreach:GLAM/Newsletter/Newsroom|newsroom]]. Past editions may be viewed [[outreach:GLAM/Newsletter/Archives|here]]. |- |} |} <div style="margin-top:10px; font-size:90%; padding-left:5px; font-family:Georgia, Palatino, Palatino Linotype, Times, Times New Roman, serif;">[[m:GLAM/Newsletter/About|About ''This Month in GLAM'']] · [[m:Global message delivery/Targets/GLAM|Subscribe/Unsubscribe]] · [[m:MassMessage|Global message delivery]] · [[:m:User:Romaine|Romaine]] ୦୬:୧୭, ୧୨ ଜୁନ ୨୦୨୩ (IST)</div> <!-- Message sent by User:Romaine@metawiki using the list at https://meta.wikimedia.org/w/index.php?title=Global_message_delivery/Targets/GLAM&oldid=25118911 --> == This Month in Education: June 2023 == <div class="plainlinks mw-content-ltr" lang="en" dir="ltr">Apologies for writing in English. Please help to translate in your language. <div style="text-align: center;"> <span style="font-weight:bold; color:#00A7E2; font-size:2.9em; font-family:'Helvetica Neue', Helvetica, Arial, sans-serif;">This Month in Education</span> <span style="font-weight:bold; color:#00A7E2; font-size:1.4em; font-family:'Helvetica Neue', Helvetica, Arial, sans-serif;"> Volume 12 • Issue 5 • June 2023</span> <div style="border-top:1px solid #a2a9b1; border-bottom:1px solid #a2a9b1; padding:0.5em; font-size:larger; margin-bottom:0.2em">[[m:Special:MyLanguage/Education/Newsletter/June 2023|Contents]] • [[m:Special:MyLanguage/Education/Newsletter/June 2023/Headlines|Headlines]] • [[m:Special:MyLanguage/Global message delivery/Targets/This Month in Education|Subscribe]]</div> <div style="color:white; font-size:1.8em; font-family:Montserrat; background:#92BFB1;">In This Issue</div></div> <div style="text-align: left; column-count: 2; column-width: 35em;"> * [[m:Special:MyLanguage/Education/News/June 2023/Africa Day 2023: Abuja Teachers celebrates|Africa Day 2023: Abuja Teachers celebrates]] * [[m:Special:MyLanguage/Education/News/June 2023/From editing articles to civic power – Wikimedia UK's research on democracy and Wikipedia|From editing articles to civic power – Wikimedia UK's research on democracy and Wikipedia]] * [[m:Special:MyLanguage/Education/News/June 2023/Reading Wikipedia in the Classroom Program in Yemen Brings Positive Impact to Yemeni Teachers|Reading Wikipedia in the Classroom Program in Yemen Brings Positive Impact to Yemeni Teachers]] * [[m:Special:MyLanguage/Education/News/June 2023/Using Wikipedia in education: students' and teachers' view|Using Wikipedia in education: students' and teachers' view]] * [[m:Special:MyLanguage/Education/News/June 2023/The Journey of Reading Wikipedia in the Classroom Lagos State|The Journey of Reading Wikipedia in the Classroom Lagos State]] * [[m:Special:MyLanguage/Education/News/June 2023/WMB goes to Serbia |WMB goes to Serbia]] * [[m:Special:MyLanguage/Education/News/June 2023/But we don't want it to end!|But we don't want it to end!]] </div> <div style="margin-top:10px; text-align: center; font-size:90%; padding-left:5px; font-family:Georgia, Palatino, Palatino Linotype, Times, Times New Roman, serif;">[[m:Special:MyLanguage/Education/Newsletter/About|About ''This Month in Education'']] · [[m:Global message delivery/Targets/This Month in Education|Subscribe/Unsubscribe]] · [[m:Special:MyLanguage/MassMessage|Global message delivery]] · For the team: [[:m:User:ZI Jony|ZI Jony]] ୧୪:୧୪, ୪ ଜୁଲାଇ ୨୦୨୩ (IST)</div> </div> <!-- Message sent by User:ZI Jony@metawiki using the list at https://meta.wikimedia.org/w/index.php?title=Global_message_delivery/Targets/This_Month_in_Education&oldid=25147408 --> == ''This Month in GLAM'': June 2023 == {| style="width:100%;" | valign="top" align="center" style="border:1px gray solid; padding:1em;" | {| align="center" |- | style="text-align: center;" | [[File:This Month in GLAM logo 2018.png|350px|center|link=outreach:GLAM/Newsletter]]<br /> <hr /> <div style="font-size:12pt; font-family:Times New Roman; text-align:center;">[[outreach:GLAM/Newsletter/June 2023|<span style="color:darkslategray;">This Month in GLAM – Volume XIII, Issue VI, June 2023</span>]]</div> <hr /><br /> |- style="text-align: center;" | <span style="font-size:12pt; font-family:Times New Roman;"> '''<u>Headlines</u>'''</span> |- style="font-size:10pt; font-family:Times New Roman; text-align:center;" | <div style="text-align:left; column-count:2; column-width:28em; vertical-align:top;"> * [[outreach:GLAM/Newsletter/June 2023/Contents/Albania report|Albania report]]: CEE Spring Campaign 2023, Albania and Kosovo * [[outreach:GLAM/Newsletter/June 2023/Contents/Asia report|Asia report]]: Donation of images from the National Centre for Biological Sciences * [[outreach:GLAM/Newsletter/June 2023/Contents/Brazil report|Brazil report]]: Native Brazilian photographer wins Wiki Loves Folklore Brazil 2023 * [[outreach:GLAM/Newsletter/June 2023/Contents/Croatia report|Croatia report]]: Half done in 2023 * [[outreach:GLAM/Newsletter/June 2023/Contents/Germany report|Germany report]]: Museum tour, WLM, handouts and image donation * [[outreach:GLAM/Newsletter/June 2023/Contents/India report|India report]]: Wiki Exploration Programme GLAM activities * [[outreach:GLAM/Newsletter/June 2023/Contents/Indonesia report|Indonesia report]]: Conclusion of Mini Grants; Second #1Lib1Ref Campaign; Wikisource Workshop in Bali * [[outreach:GLAM/Newsletter/June 2023/Contents/Italy report|Italy report]]: TCI and Turin Academy of Science * [[outreach:GLAM/Newsletter/June 2023/Contents/Kosovo report|Kosovo report]]: CEE Spring Campaign 2023, Albania and Kosovo * [[outreach:GLAM/Newsletter/June 2023/Contents/Netherlands report|Netherlands report]]: A new book, new Wikipedia articles, videos and further images on Africa * [[outreach:GLAM/Newsletter/June 2023/Contents/New Zealand report|New Zealand report]]: Report on the Society for the Preservation of Natural History Collections Conference 2023 and Auckland suburb updates * [[outreach:GLAM/Newsletter/June 2023/Contents/Philippines report|Philippines report]]: GLAM outreach activity at University of Nueva Caceres: Digitization, workshops and proofread-a-thons as future collaboration * [[outreach:GLAM/Newsletter/June 2023/Contents/Poland report|Poland report]]: GLAM-Wiki workshops for the Czartoryski Library; Work on the GLAM-Wiki Project Page Continues; End of Internship within the "Praktykuj w Kulturze" Program * [[outreach:GLAM/Newsletter/June 2023/Contents/Sweden report|Sweden report]]: Knowledge overview; Almedalen week * [[outreach:GLAM/Newsletter/June 2023/Contents/Switzerland report|Switzerland report]]: Swiss GLAM Programm * [[outreach:GLAM/Newsletter/June 2023/Contents/UK report|UK report]]: Cultural diversity * [[outreach:GLAM/Newsletter/June 2023/Contents/USA report|USA report]]: WikiWednesday returns to Manhattan; Wikimedia NYC and Art+Feminism; WikiConference North America 2023; GLAM Wiki 2023 * [[outreach:GLAM/Newsletter/June 2023/Contents/Special story|Special story]]: Flickr Foundation and Wikimedia Foundation partner to build Flickypedia * [[outreach:GLAM/Newsletter/June 2023/Contents/GLAM Wiki conference report|GLAM Wiki conference report]]: The call for proposals is now open for the GLAM Wiki Conference * [[outreach:GLAM/Newsletter/June 2023/Contents/Events|Calendar]]: July's GLAM events </div> |- | style="font-family:Times New Roman; text-align:center; font-size:85%;" | [[outreach:GLAM/Newsletter|Read this edition in full]] &bull; [[outreach:GLAM/Newsletter/June 2023/Single|Single-page]] |- | valign="top" colspan="2" style="padding:0.5em; font-family:Times New Roman;text-align:center; font-size:85%;" | To assist with preparing the newsletter, please visit the [[outreach:GLAM/Newsletter/Newsroom|newsroom]]. Past editions may be viewed [[outreach:GLAM/Newsletter/Archives|here]]. |- |} |} <div style="margin-top:10px; font-size:90%; padding-left:5px; font-family:Georgia, Palatino, Palatino Linotype, Times, Times New Roman, serif;">[[m:GLAM/Newsletter/About|About ''This Month in GLAM'']] · [[m:Global message delivery/Targets/GLAM|Subscribe/Unsubscribe]] · [[m:MassMessage|Global message delivery]] · [[:m:User:Romaine|Romaine]] ୧୨:୪୧, ୧୦ ଜୁଲାଇ ୨୦୨୩ (IST)</div> <!-- Message sent by User:Romaine@metawiki using the list at https://meta.wikimedia.org/w/index.php?title=Global_message_delivery/Targets/GLAM&oldid=25275926 --> == ''This Month in GLAM'': July 2023 == {| style="width:100%;" | valign="top" align="center" style="border:1px gray solid; padding:1em;" | {| align="center" |- | style="text-align: center;" | [[File:This Month in GLAM logo 2018.png|350px|center|link=outreach:GLAM/Newsletter]]<br /> <hr /> <div style="font-size:12pt; font-family:Times New Roman; text-align:center;">[[outreach:GLAM/Newsletter/July 2023|<span style="color:darkslategray;">This Month in GLAM – Volume XIII, Issue VII, July 2023</span>]]</div> <hr /><br /> |- style="text-align: center;" | <span style="font-size:12pt; font-family:Times New Roman;"> '''<u>Headlines</u>'''</span> |- style="font-size:10pt; font-family:Times New Roman; text-align:center;" | <div style="text-align:left; column-count:2; column-width:28em; vertical-align:top;"> * [[outreach:GLAM/Newsletter/July 2023/Contents/Albania report|Albania report]]: Wiki Photowalk Albania and Kosovo, 2023 * [[outreach:GLAM/Newsletter/July 2023/Contents/Argentina report|Argentina report]]: First batch of a big upload * [[outreach:GLAM/Newsletter/July 2023/Contents/Australia report|Australia report]]: Where's The Source? Adding Citations to Wikipedia * [[outreach:GLAM/Newsletter/July 2023/Contents/Brazil report|Brazil report]]: Two new GLAM-wiki partnerships and Three large uploads * [[outreach:GLAM/Newsletter/July 2023/Contents/France report|France report]]: New milestone reached: already 500 portraits of geographers uploaded on Commons * [[outreach:GLAM/Newsletter/July 2023/Contents/India report|India report]]: Open Knowledge Fellowship by Heritage Lab and Wikibase set foot in India * [[outreach:GLAM/Newsletter/July 2023/Contents/Netherlands report|Netherlands report]]: Videos and filmmakers of Africa, Open Churches Photochallenge and Wiki goes Caribbean meet-up in Dutch National Archive * [[outreach:GLAM/Newsletter/July 2023/Contents/Poland report|Poland report]]: EU GLAM Coordinators; WikiMatejko; Polona; internship program * [[outreach:GLAM/Newsletter/July 2023/Contents/Serbia report|Serbia report]]: Wikipedian in residence raises the standards * [[outreach:GLAM/Newsletter/July 2023/Contents/UK report|UK report]]: Roads, Kingdoms and Assassins * [[outreach:GLAM/Newsletter/July 2023/Contents/USA report|USA report]]: WikiWednesday Salon; New York Botanical Garden; Meetup San Diego * [[outreach:GLAM/Newsletter/July 2023/Contents/Wiki Loves Living Heritage report|Wiki Loves Living Heritage report]]: Join Wiki Loves Living Heritage at Wikimania! * [[outreach:GLAM/Newsletter/July 2023/Contents/WMF GLAM report|WMF GLAM report]]: WiLMa updates * [[outreach:GLAM/Newsletter/July 2023/Contents/Events|Calendar]]: August's GLAM events </div> |- | style="font-family:Times New Roman; text-align:center; font-size:85%;" | [[outreach:GLAM/Newsletter|Read this edition in full]] &bull; [[outreach:GLAM/Newsletter/July 2023/Single|Single-page]] |- | valign="top" colspan="2" style="padding:0.5em; font-family:Times New Roman;text-align:center; font-size:85%;" | To assist with preparing the newsletter, please visit the [[outreach:GLAM/Newsletter/Newsroom|newsroom]]. Past editions may be viewed [[outreach:GLAM/Newsletter/Archives|here]]. |- |} |} <div style="margin-top:10px; font-size:90%; padding-left:5px; font-family:Georgia, Palatino, Palatino Linotype, Times, Times New Roman, serif;">[[m:GLAM/Newsletter/About|About ''This Month in GLAM'']] · [[m:Global message delivery/Targets/GLAM|Subscribe/Unsubscribe]] · [[m:MassMessage|Global message delivery]] · [[:m:User:Romaine|Romaine]] ୧୨:୪୬, ୯ ଅଗଷ୍ଟ ୨୦୨୩ (IST)</div> <!-- Message sent by User:Romaine@metawiki using the list at https://meta.wikimedia.org/w/index.php?title=Global_message_delivery/Targets/GLAM&oldid=25415835 --> {{ଭାରତୀୟ ସ୍ୱାଧୀନତା ଦିବସ ଗଣସମ୍ପାଦନା ୨୦୨୩ ନିମନ୍ତ୍ରଣ}} == This Month in Education: July 2023 == <div class="plainlinks mw-content-ltr" lang="en" dir="ltr">Apologies for writing in English. Please help to translate in your language. <div style="text-align: center;"> <span style="font-weight:bold; color:#00A7E2; font-size:2.9em; font-family:'Helvetica Neue', Helvetica, Arial, sans-serif;">This Month in Education</span> <span style="font-weight:bold; color:#00A7E2; font-size:1.4em; font-family:'Helvetica Neue', Helvetica, Arial, sans-serif;"> Volume 12 • Issue 7 • July 2023</span> <div style="border-top:1px solid #a2a9b1; border-bottom:1px solid #a2a9b1; padding:0.5em; font-size:larger; margin-bottom:0.2em">[[m:Special:MyLanguage/Education/Newsletter/July 2023|Contents]] • [[m:Special:MyLanguage/Education/Newsletter/July 2023/Headlines|Headlines]] • [[m:Special:MyLanguage/Global message delivery/Targets/This Month in Education|Subscribe]]</div> <div style="color:white; font-size:1.8em; font-family:Montserrat; background:#92BFB1;">In This Issue</div></div> <div style="text-align: left; column-count: 2; column-width: 35em;"> * [[m:Special:MyLanguage/Education/News/July 2023/Wikimedia Kaduna Connect Campaign|Wikimedia Kaduna Connect Campaign]] * [[m:Special:MyLanguage/Education/News/July 2023/Wikimedia Serbia published a paper Promoting Equity in Access to Open Knowledge: An Example of the Wikipedia Educational Program|Wikimedia Serbia published a paper Promoting Equity in Access to Open Knowledge: An Example of the Wikipedia Educational Program]] * [[m:Special:MyLanguage/Education/News/July 2023/Wikimedia and Education Kailali Multiple campus|Wikimedia and Education Kailali Multiple campus]] * [[m:Special:MyLanguage/Education/News/July 2023/WikiCamp in Istog, Kosovo: Promoting Knowledge and Nature Appreciation|WikiCamp in Istog, Kosovo: Promoting Knowledge and Nature Appreciation]] * [[m:Special:MyLanguage/Education/News/July 2023/Wiki at the Brazilian National History Symposium|Wiki at the Brazilian National History Symposium]] * [[m:Special:MyLanguage/Education/News/July 2023/US & Canada program reaches 100M words added |US & Canada program reaches 100M words added]] * [[m:Special:MyLanguage/Education/News/July 2023/Renewed Community Wikiconference brought together experienced Wikipedians and newcomers|Renewed Community Wikiconference brought together experienced Wikipedians and newcomers]] * [[m:Special:MyLanguage/Education/News/July 2023/Kusaal Wikipedia Workshop at Ajumako Campus, University of Education, Winneba|Kusaal Wikipedia Workshop at Ajumako Campus, University of Education, Winneba]] * [[m:Special:MyLanguage/Education/News/July 2023/Join us to celebrate the Kiwix4Schools Africa Mentorship Program Graduation Ceremony|Join us to celebrate the Kiwix4Schools Africa Mentorship Program Graduation Ceremony]] * [[m:Special:MyLanguage/Education/News/July 2023/Activities that took place during the presentation of the WikiEducation book|Activities that took place during the presentation of the WikiEducation book. Educational practices and experiences in Mexico with Wikipedia and other open resources in Xalala, Veracruz from the Wikimedia Mexico Education Program]] * [[m:Special:MyLanguage/Education/News/July 2023/62+ Participants Graduates from the Kiwix4Schools Africa Mentorship Program|62+ Participants Graduates from the Kiwix4Schools Africa Mentorship Program]] * [[m:Special:MyLanguage/Education/News/July 2023/“Reading Wikipedia in the Classroom” course launched in Ukraine|“Reading Wikipedia in the Classroom” course launched in Ukraine]] * [[m:Special:MyLanguage/Education/News/July 2023/OFWA and Goethe Institute Host Wiki Skills For Librarians Workshop-Ghana|OFWA and Goethe Institute Host Wiki Skills For Librarians Workshop-Ghana]] </div> <div style="margin-top:10px; text-align: center; font-size:90%; padding-left:5px; font-family:Georgia, Palatino, Palatino Linotype, Times, Times New Roman, serif;">[[m:Special:MyLanguage/Education/Newsletter/About|About ''This Month in Education'']] · [[m:Global message delivery/Targets/This Month in Education|Subscribe/Unsubscribe]] · [[m:Special:MyLanguage/MassMessage|Global message delivery]] · For the team: [[:m:User:ZI Jony|ZI Jony]] ୨୧:୦୩, ୧୪ ଅଗଷ୍ଟ ୨୦୨୩ (IST)</div> </div> <!-- Message sent by User:ZI Jony@metawiki using the list at https://meta.wikimedia.org/w/index.php?title=Global_message_delivery/Targets/This_Month_in_Education&oldid=25457946 --> {{ପରମ ବୀର ଚକ୍ର ଗଣସମ୍ପାଦନା ନିମନ୍ତ୍ରଣ}} == ''This Month in GLAM'': August 2023 == {| style="width:100%;" | valign="top" align="center" style="border:1px gray solid; padding:1em;" | {| align="center" |- | style="text-align: center;" | [[File:This Month in GLAM logo 2018.png|350px|center|link=outreach:GLAM/Newsletter]]<br /> <hr /> <div style="font-size:12pt; font-family:Times New Roman; text-align:center;">[[outreach:GLAM/Newsletter/August 2023|<span style="color:darkslategray;">This Month in GLAM – Volume XIII, Issue VIII, August 2023</span>]]</div> <hr /><br /> |- style="text-align: center;" | <span style="font-size:12pt; font-family:Times New Roman;"> '''<u>Headlines</u>'''</span> |- style="font-size:10pt; font-family:Times New Roman; text-align:center;" | <div style="text-align:left; column-count:2; column-width:28em; vertical-align:top;"> * [[outreach:GLAM/Newsletter/August 2023/Contents/Albania report|Albania report]]: Wikipedia Pages Wanting Photos in Albania and Kosovo * [[outreach:GLAM/Newsletter/August 2023/Contents/Argentina report|Argentina report]]: Highlights on Wikimania 2023 * [[outreach:GLAM/Newsletter/August 2023/Contents/Armenia report|Armenia report]]: Wikimedia Armenia GLAM projects in August * [[outreach:GLAM/Newsletter/August 2023/Contents/Belgium report|Belgium report]]: Activities in Belgium September-December 2023 * [[outreach:GLAM/Newsletter/August 2023/Contents/Brazil report|Brazil report]]: 4 new GLAM-Wiki partnerships and uploads from several institutions * [[outreach:GLAM/Newsletter/August 2023/Contents/Canada report|Canada report]]: Wiki-Wednesdays: Digital Literacy for GLAM workers * [[outreach:GLAM/Newsletter/August 2023/Contents/Italy report|Italy report]]: Summer does not stop the wiki collaborations * [[outreach:GLAM/Newsletter/August 2023/Contents/Kosovo report|Kosovo report]]: The Wikipedia Pages Wanting Photos in Albania and Kosovo; Wiki Loves Earth in Albania and Kosovo * [[outreach:GLAM/Newsletter/August 2023/Contents/New Zealand report|New Zealand report]]: Public sculpture photo trail: documenting Auckland sculptures in Wikidata; Aotearoa's Wikimedia Laureate * [[outreach:GLAM/Newsletter/August 2023/Contents/Poland report|Poland report]]: Presentation for school librarians at Wikiteka, Ongoing projects * [[outreach:GLAM/Newsletter/August 2023/Contents/Serbia report|Serbia report]]: A month in the shine of Wikidata and new cooperation * [[outreach:GLAM/Newsletter/August 2023/Contents/Sweden report|Sweden report]]: Showcasing collaboration with the Nordic Museum at Wikimania 2023; Working with Swedish folk high schools * [[outreach:GLAM/Newsletter/August 2023/Contents/Switzerland report|Switzerland report]]: Swiss GLAM Programm * [[outreach:GLAM/Newsletter/August 2023/Contents/UK report|UK report]]: Islamic art exhibitions and heritage innovation * [[outreach:GLAM/Newsletter/August 2023/Contents/USA report|USA report]]: Great North American Wiknic * [[outreach:GLAM/Newsletter/August 2023/Contents/AvoinGLAM report|AvoinGLAM report]]: Wikidocumentaries to import images from the web to Structured Data on Commons – a Google Summer of Code project * [[outreach:GLAM/Newsletter/August 2023/Contents/Content Partnerships Hub report|Content Partnerships Hub report]]: Hub updates at Wikimania 2023; Supporting Wiki Loves Monuments teams * [[outreach:GLAM/Newsletter/August 2023/Contents/Structured Data on Wikimedia Commons report|Structured Data on Wikimedia Commons report]]: Open call: OpenRefine-Wikimedia train-the-trainer course, November 2023-April 2024 * [[outreach:GLAM/Newsletter/August 2023/Contents/Wiki Loves Living Heritage report|Wiki Loves Living Heritage report]]: Looking back, looking ahead * [[outreach:GLAM/Newsletter/August 2023/Contents/WREN at Wikimania report|WREN at Wikimania report]]: Wikimedians in Residence Exchange Network at Wikimania Singapore * [[outreach:GLAM/Newsletter/August 2023/Contents/Events|Calendar]]: September's GLAM events </div> |- | style="font-family:Times New Roman; text-align:center; font-size:85%;" | [[outreach:GLAM/Newsletter|Read this edition in full]] &bull; [[outreach:GLAM/Newsletter/August 2023/Single|Single-page]] |- | valign="top" colspan="2" style="padding:0.5em; font-family:Times New Roman;text-align:center; font-size:85%;" | To assist with preparing the newsletter, please visit the [[outreach:GLAM/Newsletter/Newsroom|newsroom]]. Past editions may be viewed [[outreach:GLAM/Newsletter/Archives|here]]. |- |} |} <div style="margin-top:10px; font-size:90%; padding-left:5px; font-family:Georgia, Palatino, Palatino Linotype, Times, Times New Roman, serif;">[[m:GLAM/Newsletter/About|About ''This Month in GLAM'']] · [[m:Global message delivery/Targets/GLAM|Subscribe/Unsubscribe]] · [[m:MassMessage|Global message delivery]] · [[:m:User:Romaine|Romaine]] ୧୬:୩୧, ୧୨ ସେପ୍ଟେମ୍ବର ୨୦୨୩ (IST)</div> <!-- Message sent by User:Romaine@metawiki using the list at https://meta.wikimedia.org/w/index.php?title=Global_message_delivery/Targets/GLAM&oldid=25585038 --> == This Month in Education: September 2023 == <div class="plainlinks mw-content-ltr" lang="en" dir="ltr">Apologies for writing in English. Please help to translate in your language. <div style="text-align: center;"> <span style="font-weight:bold; color:#00A7E2; font-size:2.9em; font-family:'Helvetica Neue', Helvetica, Arial, sans-serif;">This Month in Education</span> <span style="font-weight:bold; color:#00A7E2; font-size:1.4em; font-family:'Helvetica Neue', Helvetica, Arial, sans-serif;"> Volume 12 • Issue 7 • September 2023</span> <div style="border-top:1px solid #a2a9b1; border-bottom:1px solid #a2a9b1; padding:0.5em; font-size:larger; margin-bottom:0.2em">[[m:Special:MyLanguage/Education/Newsletter/September 2023|Contents]] • [[m:Special:MyLanguage/Education/Newsletter/September 2023/Headlines|Headlines]] • [[m:Special:MyLanguage/Global message delivery/Targets/This Month in Education|Subscribe]]</div> <div style="color:white; font-size:1.8em; font-family:Montserrat; background:#92BFB1;">In This Issue</div></div> <div style="text-align: left; column-count: 2; column-width: 35em;"> * [[m:Special:MyLanguage/Education/News/September 2023/Inauguration of the Kent Wiki Club at the Wikimania 2023 Conference|Inauguration of the Kent Wiki Club at the Wikimania 2023 Conference]] * [[m:Special:MyLanguage/Education/News/September 2023/Letter Magic: Supercharging Your WikiEducation Programs|Letter Magic: Supercharging Your WikiEducation Programs]] * [[m:Special:MyLanguage/Education/News/September 2023/Réseau @pprendre (Learning Network) : The Initiative for Educational Change in Francophone West Africa|Réseau @pprendre (Learning Network) : The Initiative for Educational Change in Francophone West Africa]] * [[m:Special:MyLanguage/Education/News/September 2023/WikiChallenge Ecoles d’Afrique closes its 5th edition with 13 winning schools|WikiChallenge Ecoles d’Afrique closes its 5th edition with 13 winning schools]] * [[m:Special:MyLanguage/Education/News/September 2023/WikiConecta: connecting Brazilian university professors and Wikimedia|WikiConecta: connecting Brazilian university professors and Wikimedia]] * [[m:Special:MyLanguage/Education/News/September 2023/Wikimedia Germany launches interactive event series Open Source AI in Education |Wikimedia Germany launches interactive event series Open Source AI in Education]] </div> <div style="margin-top:10px; text-align: center; font-size:90%; padding-left:5px; font-family:Georgia, Palatino, Palatino Linotype, Times, Times New Roman, serif;">[[m:Special:MyLanguage/Education/Newsletter/About|About ''This Month in Education'']] · [[m:Global message delivery/Targets/This Month in Education|Subscribe/Unsubscribe]] · [[m:Special:MyLanguage/MassMessage|Global message delivery]] · For the team: [[:m:User:ZI Jony|ZI Jony]] ୧୦:୩୧, ୧୦ ଅକ୍ଟୋବର ୨୦୨୩ (IST)</div> </div> <!-- Message sent by User:ZI Jony@metawiki using the list at https://meta.wikimedia.org/w/index.php?title=Global_message_delivery/Targets/This_Month_in_Education&oldid=25700976 --> == ''This Month in GLAM'': September 2023 == {| style="width:100%;" | valign="top" align="center" style="border:1px gray solid; padding:1em;" | {| align="center" |- | style="text-align: center;" | [[File:This Month in GLAM logo 2018.png|350px|center|link=outreach:GLAM/Newsletter]]<br /> <hr /> <div style="font-size:12pt; font-family:Times New Roman; text-align:center;">[[outreach:GLAM/Newsletter/September 2023|<span style="color:darkslategray;">This Month in GLAM – Volume XIII, Issue IX, September 2023</span>]]</div> <hr /><br /> |- style="text-align: center;" | <span style="font-size:12pt; font-family:Times New Roman;"> '''<u>Headlines</u>'''</span> |- style="font-size:10pt; font-family:Times New Roman; text-align:center;" | <div style="text-align:left; column-count:2; column-width:28em; vertical-align:top;"> * [[outreach:GLAM/Newsletter/September 2023/Contents/Argentina report|Argentina report]]: Disseminating open culture * [[outreach:GLAM/Newsletter/September 2023/Contents/Brazil report|Brazil report]]: Amazonia on Wiki * [[outreach:GLAM/Newsletter/September 2023/Contents/Colombia report|Colombia report]]: Wikidata and the editing of Ibero-American scientific journals * [[outreach:GLAM/Newsletter/September 2023/Contents/France report|France report]]: Celebrating Rugby Herstory and History in Toulouse; Les Lorraines sans pages * [[outreach:GLAM/Newsletter/September 2023/Contents/India report|India report]]: Wikimedia Commons Contest connects Pune citizens with the rivers Mula & Mutha * [[outreach:GLAM/Newsletter/September 2023/Contents/Italy report|Italy report]]: 10,000 institutions on the Wikimedia projects * [[outreach:GLAM/Newsletter/September 2023/Contents/New Zealand report|New Zealand report]]: West Coast Wikipedian at Large * [[outreach:GLAM/Newsletter/September 2023/Contents/Poland report|Poland report]]: GLAM-Wiki educational activities * [[outreach:GLAM/Newsletter/September 2023/Contents/Portugal report|Portugal report]]: With multiple events, September was a busy month for Wikimedia Portugal * [[outreach:GLAM/Newsletter/September 2023/Contents/Sweden report|Sweden report]]: Wikipedia in education; Continuation at Swedish folk high schools; Wikipedians at the Bookfair * [[outreach:GLAM/Newsletter/September 2023/Contents/UK report|UK report]]: A new WIR and a very old book * [[outreach:GLAM/Newsletter/September 2023/Contents/USA report|USA report]]: Wikimedia New York City Election 2023; San Diego/September 2023; Climate Change and Food Safety * [[outreach:GLAM/Newsletter/September 2023/Contents/Structured Data on Wikimedia Commons report|Structured Data on Wikimedia Commons report]]: OpenRefine and Wikimedia Commons: train the trainer course participants and two surveys * [[outreach:GLAM/Newsletter/September 2023/Contents/Wiki Loves Living Heritage report|Wiki Loves Living Heritage report]]: European photo contest finalists, Local Contexts Wikiproject at GLAMhack * [[outreach:GLAM/Newsletter/September 2023/Contents/WMF GLAM report|WMF GLAM report]]: Wikisource Loves Manuscripts, ICOM outreach, Flickr Foundation partnership, OpenRefine adoption, new sources in The Wikipedia Library, Image Description Month events, and the GLAM Wiki Conference * [[outreach:GLAM/Newsletter/September 2023/Contents/Events|Calendar]]: October's GLAM events </div> |- | style="font-family:Times New Roman; text-align:center; font-size:85%;" | [[outreach:GLAM/Newsletter|Read this edition in full]] &bull; [[outreach:GLAM/Newsletter/September 2023/Single|Single-page]] |- | valign="top" colspan="2" style="padding:0.5em; font-family:Times New Roman;text-align:center; font-size:85%;" | To assist with preparing the newsletter, please visit the [[outreach:GLAM/Newsletter/Newsroom|newsroom]]. Past editions may be viewed [[outreach:GLAM/Newsletter/Archives|here]]. |- |} |} <div style="margin-top:10px; font-size:90%; padding-left:5px; font-family:Georgia, Palatino, Palatino Linotype, Times, Times New Roman, serif;">[[m:GLAM/Newsletter/About|About ''This Month in GLAM'']] · [[m:Global message delivery/Targets/GLAM|Subscribe/Unsubscribe]] · [[m:MassMessage|Global message delivery]] · [[:m:User:Romaine|Romaine]] ୨୦:୩୨, ୧୧ ଅକ୍ଟୋବର ୨୦୨୩ (IST)</div> <!-- Message sent by User:Romaine@metawiki using the list at https://meta.wikimedia.org/w/index.php?title=Global_message_delivery/Targets/GLAM&oldid=25712541 --> == This Month in Education: October 2023 == <div class="plainlinks mw-content-ltr" lang="en" dir="ltr">Apologies for writing in English. Please help to translate in your language. <div style="text-align: center;"> <span style="font-weight:bold; color:#00A7E2; font-size:2.9em; font-family:'Helvetica Neue', Helvetica, Arial, sans-serif;">This Month in Education</span> <span style="font-weight:bold; color:#00A7E2; font-size:1.4em; font-family:'Helvetica Neue', Helvetica, Arial, sans-serif;">Volume 12 • Issue 8 • October 2023</span> <div style="border-top:1px solid #a2a9b1; border-bottom:1px solid #a2a9b1; padding:0.5em; font-size:larger; margin-bottom:0.2em">[[m:Special:MyLanguage/Education/Newsletter/October 2023|Contents]] • [[m:Special:MyLanguage/Education/Newsletter/October 2023/Headlines|Headlines]] • [[m:Special:MyLanguage/Global message delivery/Targets/This Month in Education|Subscribe]]</div> <div style="color:white; font-size:1.8em; font-family:Montserrat; background:#92BFB1;">In This Issue</div></div> <div style="text-align: left; column-count: 2; column-width: 35em;"> * [[m:Special:MyLanguage/Education/News/October 2023/3 Generations at Wikipedia Education Program in Türkiye|3 Generations at Wikipedia Education Program in Türkiye]] * [[m:Special:MyLanguage/Education/News/October 2023/CBSUA Launches Wiki Education in Partnership with PhilWiki Community and Bikol Wikipedia Community|CBSUA Launches Wiki Education in Partnership with PhilWiki Community and Bikol Wikipedia Community]] * [[m:Special:MyLanguage/Education/News/October 2023/Celebrating Wikidata’s Birthday in Elbasan|Celebrating Wikidata’s Birthday in Elbasan]] * [[m:Special:MyLanguage/Education/News/October 2023/Edu Wiki Camp 2023 - together in Sremski Karlovci|Edu Wiki Camp 2023 - together in Sremski Karlovci]] * [[m:Special:MyLanguage/Education/News/October 2023/PhilWiki Community promotes language preservation and cultural heritage advocacies at ADNU|PhilWiki Community promotes language preservation and cultural heritage advocacies at ADNU]] * [[m:Special:MyLanguage/Education/News/October 2023/PunjabWiki Education Program: A Wikipedia Adventure in Punjab|PunjabWiki Education Program: A Wikipedia Adventure in Punjab]] * [[m:Special:MyLanguage/Education/News/October 2023/WikiConference on Education ignites formation of Wikimedia communities|WikiConference on Education ignites formation of Wikimedia communities]] * [[m:Special:MyLanguage/Education/News/October 2023/Wikimedia Estonia talked about education at CEE meeting in Tbilisi|Wikimedia Estonia talked about education at CEE meeting in Tbilisi]] * [[m:Special:MyLanguage/Education/News/October 2023/Wikimedia in Brazil is going to be a book|Wikimedia in Brazil is going to be a book]] * [[m:Special:MyLanguage/Education/News/October 2023/Wikipedian Editor Project: Arabic Sounds Workshop 2023|Wikipedian Editor Project: Arabic Sounds Workshop 2023]] </div> <div style="margin-top:10px; text-align: center; font-size:90%; padding-left:5px; font-family:Georgia, Palatino, Palatino Linotype, Times, Times New Roman, serif;">[[m:Special:MyLanguage/Education/Newsletter/About|About ''This Month in Education'']] · [[m:Global message delivery/Targets/This Month in Education|Subscribe/Unsubscribe]] · [[m:Special:MyLanguage/MassMessage|Global message delivery]] · For the team: [[:m:User:ZI Jony|ZI Jony]] ୧୭:୦୪, ୮ ନଭେମ୍ବର ୨୦୨୩ (IST)</div> </div> <!-- Message sent by User:ZI Jony@metawiki using the list at https://meta.wikimedia.org/w/index.php?title=Global_message_delivery/Targets/This_Month_in_Education&oldid=25784366 --> == ''This Month in GLAM'': October 2023 == {| style="width:100%;" | valign="top" align="center" style="border:1px gray solid; padding:1em;" | {| align="center" |- | style="text-align: center;" | [[File:This Month in GLAM logo 2018.png|350px|center|link=outreach:GLAM/Newsletter]]<br /> <hr /> <div style="font-size:12pt; font-family:Times New Roman; text-align:center;">[[outreach:GLAM/Newsletter/October 2023|<span style="color:darkslategray;">This Month in GLAM – Volume XIII, Issue X, October 2023</span>]]</div> <hr /><br /> |- style="text-align: center;" | <span style="font-size:12pt; font-family:Times New Roman;"> '''<u>Headlines</u>'''</span> |- style="font-size:10pt; font-family:Times New Roman; text-align:center;" | <div style="text-align:left; column-count:2; column-width:28em; vertical-align:top;"> * [[outreach:GLAM/Newsletter/October 2023/Contents/Albania report|Albania report]]: Celebrating Wikipedia's 20th Birthday in Albanian Language * [[outreach:GLAM/Newsletter/October 2023/Contents/Argentina report|Argentina report]]: Content, resources and platforms for open access! * [[outreach:GLAM/Newsletter/October 2023/Contents/Australia report|Australia report]]: October Report * [[outreach:GLAM/Newsletter/October 2023/Contents/Brazil report|Brazil report]]: Wiki Loves Monuments Brasil 2023 and Open Midiateca * [[outreach:GLAM/Newsletter/October 2023/Contents/Colombia report|Colombia report]]: Open Access Week and Wikidata; Opening Culture and Heritage training * [[outreach:GLAM/Newsletter/October 2023/Contents/Côte d'Ivoire report|Côte d'Ivoire report]]: Wikimedia Côte d'Ivoire and Apsid-ci collaboration for Glam * [[outreach:GLAM/Newsletter/October 2023/Contents/Croatia report|Croatia report]]: Looong summer is over * [[outreach:GLAM/Newsletter/October 2023/Contents/Czech Republic report|Czech Republic report]]: Great first results in State Regional Archives and Wikiresident Group coworking * [[outreach:GLAM/Newsletter/October 2023/Contents/Ireland report|Ireland report]]: Wikimedia Community Ireland Host WikiWomen Partner Meeting at Dublin's historical Port * [[outreach:GLAM/Newsletter/October 2023/Contents/Italy report|Italy report]]: Results of funded projects within Call GLAM 2023 * [[outreach:GLAM/Newsletter/October 2023/Contents/Netherlands report|Netherlands report]]: Wiki Loves Fashion in the Netherlands * [[outreach:GLAM/Newsletter/October 2023/Contents/New Zealand report|New Zealand report]]: Biodiversity Information Standards Conference 2023 (TDWG2023) and the Entomological Collection Network Meeting (ECN2023) * [[outreach:GLAM/Newsletter/October 2023/Contents/Poland report|Poland report]]: WikiMatejko, Internships, Open Heritage, folk costumes * [[outreach:GLAM/Newsletter/October 2023/Contents/Portugal report|Portugal report]]: Open Access Week celebrations and an edit-a-thon to increase the visibility of black lusophone communities * [[outreach:GLAM/Newsletter/October 2023/Contents/Serbia report|Serbia report]]: Dynamic October in Serbia * [[outreach:GLAM/Newsletter/October 2023/Contents/South Africa report|South Africa report]]: Edit-a-thon for Librarians at the annual Library and Information Association of South Africa 2023 Conference * [[outreach:GLAM/Newsletter/October 2023/Contents/Sweden report|Sweden report]]: Wikipedia for all of Sweden; Museums and Wikidata – why and how?; Photo memories from Stockholm and Rome; Negotiating Knowledge on Wikipedia * [[outreach:GLAM/Newsletter/October 2023/Contents/Switzerland report|Switzerland report]]: Swiss GLAM Programm * [[outreach:GLAM/Newsletter/October 2023/Contents/UK report|UK report]]: Good omens for a rosy future * [[outreach:GLAM/Newsletter/October 2023/Contents/USA report|USA report]]: Women in Environmental Justice; October WikiSalon * [[outreach:GLAM/Newsletter/October 2023/Contents/AvoinGLAM report|AvoinGLAM report]]: AvoinGLAM joins the long-awaited GLAM Wiki 2023 * [[outreach:GLAM/Newsletter/October 2023/Contents/Content Partnerships Hub report|Content Partnerships Hub report]]: Let's Connect * [[outreach:GLAM/Newsletter/October 2023/Contents/Wiki Loves Living Heritage report|Wiki Loves Living Heritage report]]: Learning and sharing * [[outreach:GLAM/Newsletter/October 2023/Contents/Wikimedia and Libraries User Group report|Wikimedia and Libraries User Group report]]: The Wikimedia and Libraries AI Salons * [[outreach:GLAM/Newsletter/October 2023/Contents/Events|Calendar]]: November's GLAM events </div> |- | style="font-family:Times New Roman; text-align:center; font-size:85%;" | [[outreach:GLAM/Newsletter|Read this edition in full]] &bull; [[outreach:GLAM/Newsletter/October 2023/Single|Single-page]] |- | valign="top" colspan="2" style="padding:0.5em; font-family:Times New Roman;text-align:center; font-size:85%;" | To assist with preparing the newsletter, please visit the [[outreach:GLAM/Newsletter/Newsroom|newsroom]]. Past editions may be viewed [[outreach:GLAM/Newsletter/Archives|here]]. |- |} |} <div style="margin-top:10px; font-size:90%; padding-left:5px; font-family:Georgia, Palatino, Palatino Linotype, Times, Times New Roman, serif;">[[m:GLAM/Newsletter/About|About ''This Month in GLAM'']] · [[m:Global message delivery/Targets/GLAM|Subscribe/Unsubscribe]] · [[m:MassMessage|Global message delivery]] · [[:m:User:Romaine|Romaine]] ୦୮:୪୪, ୧୧ ନଭେମ୍ବର ୨୦୨୩ (IST)</div> <!-- Message sent by User:Romaine@metawiki using the list at https://meta.wikimedia.org/w/index.php?title=Global_message_delivery/Targets/GLAM&oldid=25792228 --> == ''This Month in GLAM'': November 2023 == {| style="width:100%;" | valign="top" align="center" style="border:1px gray solid; padding:1em;" | {| align="center" |- | style="text-align: center;" | [[File:This Month in GLAM logo 2018.png|350px|center|link=outreach:GLAM/Newsletter]]<br /> <hr /> <div style="font-size:12pt; font-family:Times New Roman; text-align:center;">[[outreach:GLAM/Newsletter/November 2023|<span style="color:darkslategray;">This Month in GLAM – Volume XIII, Issue XI, November 2023</span>]]</div> <hr /><br /> |- style="text-align: center;" | <span style="font-size:12pt; font-family:Times New Roman;"> '''<u>Headlines</u>'''</span> |- style="font-size:10pt; font-family:Times New Roman; text-align:center;" | <div style="text-align:left; column-count:2; column-width:28em; vertical-align:top;"> * [[outreach:GLAM/Newsletter/November 2023/Contents/Albania report|Albania report]]: Three-months of Wikimedian in Residence at the Qemal Baholli Public Library in Albania * [[outreach:GLAM/Newsletter/November 2023/Contents/Brazil report|Brazil report]]: New partners in Rio and GLAM WikiCon * [[outreach:GLAM/Newsletter/November 2023/Contents/Canada report|Canada report]]: WCNA 2023: an key event for North American users * [[outreach:GLAM/Newsletter/November 2023/Contents/Colombia report|Colombia report]]: Wiki GLAM Conf and Bogotá Libraries Meeting * [[outreach:GLAM/Newsletter/November 2023/Contents/France report|France report]]: Edit-a-thon Le retour de la momie * [[outreach:GLAM/Newsletter/November 2023/Contents/Italy report|Italy report]]: Record edition of Wiki Loves Monuments in Italy * [[outreach:GLAM/Newsletter/November 2023/Contents/Netherlands report|Netherlands report]]: Share your Data course, history month, REBOOT! and Dutch Public Domain Day event * [[outreach:GLAM/Newsletter/November 2023/Contents/New Zealand report|New Zealand report]]: Summer students at Auckland Museum * [[outreach:GLAM/Newsletter/November 2023/Contents/Poland report|Poland report]]: GLAM-Wiki Conference, WikiMatejko * [[outreach:GLAM/Newsletter/November 2023/Contents/Portugal report|Portugal report]]: Catalan culture and showcasing Wikimedia on both side of the Atlantic * [[outreach:GLAM/Newsletter/November 2023/Contents/Serbia report|Serbia report]]: Wikipedians in Residence, GLAM Wiki Conference * [[outreach:GLAM/Newsletter/November 2023/Contents/Sweden report|Sweden report]]: National Historical Museums of Sweden contributions; Photo memories from all over the world engage the community; Museum of medieval photo safari * [[outreach:GLAM/Newsletter/November 2023/Contents/UK report|UK report]]: Fifty article milestone * [[outreach:GLAM/Newsletter/November 2023/Contents/AvoinGLAM report|AvoinGLAM report]]: AvoinGLAM at GLAM Wiki 2023 * [[outreach:GLAM/Newsletter/November 2023/Contents/Content Partnerships Hub report|Content Partnerships Hub report]]: 3,000 medical images on Wikimedia Commons through the Helpdesk * [[outreach:GLAM/Newsletter/November 2023/Contents/Wiki Loves Living Heritage report|Wiki Loves Living Heritage report]]: 2023 Living Heritage elements are added to Wiki Loves Living Heritage * [[outreach:GLAM/Newsletter/November 2023/Contents/Events|Calendar]]: December's GLAM events </div> |- | style="font-family:Times New Roman; text-align:center; font-size:85%;" | [[outreach:GLAM/Newsletter|Read this edition in full]] &bull; [[outreach:GLAM/Newsletter/November 2023/Single|Single-page]] |- | valign="top" colspan="2" style="padding:0.5em; font-family:Times New Roman;text-align:center; font-size:85%;" | To assist with preparing the newsletter, please visit the [[outreach:GLAM/Newsletter/Newsroom|newsroom]]. Past editions may be viewed [[outreach:GLAM/Newsletter/Archives|here]]. |- |} |} <div style="margin-top:10px; font-size:90%; padding-left:5px; font-family:Georgia, Palatino, Palatino Linotype, Times, Times New Roman, serif;">[[m:GLAM/Newsletter/About|About ''This Month in GLAM'']] · [[m:Global message delivery/Targets/GLAM|Subscribe/Unsubscribe]] · [[m:MassMessage|Global message delivery]] · [[:m:User:Romaine|Romaine]] ୧୪:୧୦, ୧୧ ଡିସେମ୍ବର ୨୦୨୩ (IST)</div> <!-- Message sent by User:Romaine@metawiki using the list at https://meta.wikimedia.org/w/index.php?title=Global_message_delivery/Targets/GLAM&oldid=25925124 --> == This Month in Education: November 2023 == <div class="plainlinks mw-content-ltr" lang="en" dir="ltr">Apologies for writing in English. Please help to translate in your language. <div style="text-align: center;"> <span style="font-weight:bold; color:#00A7E2; font-size:2.9em; font-family:'Helvetica Neue', Helvetica, Arial, sans-serif;">This Month in Education</span> <span style="font-weight:bold; color:#00A7E2; font-size:1.4em; font-family:'Helvetica Neue', Helvetica, Arial, sans-serif;"> Volume 12 • Issue 9 • November 2023</span> <div style="border-top:1px solid #a2a9b1; border-bottom:1px solid #a2a9b1; padding:0.5em; font-size:larger; margin-bottom:0.2em">[[m:Special:MyLanguage/Education/Newsletter/November 2023|Contents]] • [[m:Special:MyLanguage/Education/Newsletter/November 2023/Headlines|Headlines]] • [[m:Special:MyLanguage/Global message delivery/Targets/This Month in Education|Subscribe]]</div> <div style="color:white; font-size:1.8em; font-family:Montserrat; background:#92BFB1;">In This Issue</div></div> <div style="text-align: left; column-count: 2; column-width: 35em;"> * [[m:Special:MyLanguage/Education/News/November 2023/4th WikiUNAM Editathon: Community knowledge strengthens education|4th WikiUNAM Editathon: Community knowledge strengthens education]] * [[m:Special:MyLanguage/Education/News/November 2023/Edit-a-thon at the Faculty of Medical Sciences of Santa Casa de São Paulo|Edit-a-thon at the Faculty of Medical Sciences of Santa Casa de São Paulo]] * [[m:Special:MyLanguage/Education/News/November 2023/EduWiki Nigeria Community: Embracing Digital Learning Through Wikipedia|EduWiki Nigeria Community: Embracing Digital Learning Through Wikipedia]] * [[m:Special:MyLanguage/Education/News/November 2023/Evening Wikischool offers Czech seniors further education on Wikipedia|Evening Wikischool offers Czech seniors further education on Wikipedia]] * [[m:Special:MyLanguage/Education/News/November 2023/Expansion of Wikipedia Education Program through Student Associations at Iranian Universities|Expansion of Wikipedia Education Program through Student Associations at Iranian Universities]] * [[m:Special:MyLanguage/Education/News/November 2023/Exploring Wikipedia through Wikiclubs and the Wikeys board game in Albania |Exploring Wikipedia through Wikiclubs and the Wikeys board game in Albania]] * [[m:Special:MyLanguage/Education/News/November 2023/First anniversary of the game Wikeys|First anniversary of the game Wikeys]] * [[m:Special:MyLanguage/Education/News/November 2023/Involve visiting students in education programs|Involve visiting students in education programs]] * [[m:Special:MyLanguage/Education/News/November 2023/Iranian Students as Wikipedians: Using Wikipedia to Teach Research Methodology and Encyclopedic Writing|Iranian Students as Wikipedians: Using Wikipedia to Teach Research Methodology and Encyclopedic Writing]] * [[m:Special:MyLanguage/Education/News/November 2023/Kiwix4Schools Nigeria: Bridging Knowledge Gap through Digital Literacy|Kiwix4Schools Nigeria: Bridging Knowledge Gap through Digital Literacy]] * [[m:Special:MyLanguage/Education/News/November 2023/Lire wikipedia en classe à Djougou au Bénin|Lire wikipedia en classe à Djougou au Bénin]] * [[m:Special:MyLanguage/Education/News/November 2023/Tyap Wikimedians Zaria Outreach|Tyap Wikimedians Zaria Outreach]] * [[m:Special:MyLanguage/Education/News/November 2023/Art Outreach at Aje Compreshensive Senior High School 1st November 2023, Lagos Mainland|Art Outreach at Aje Comprehensive Senior High School 1st November 2023, Lagos Mainland]] * [[m:Special:MyLanguage/Education/News/November 2023/PhilWiki Community holds a meet-up to advocate women empowerment|PhilWiki Community holds a meet-up to advocate women empowerment]] </div> <div style="margin-top:10px; text-align: center; font-size:90%; padding-left:5px; font-family:Georgia, Palatino, Palatino Linotype, Times, Times New Roman, serif;">[[m:Special:MyLanguage/Education/Newsletter/About|About ''This Month in Education'']] · [[m:Global message delivery/Targets/This Month in Education|Subscribe/Unsubscribe]] · [[m:Special:MyLanguage/MassMessage|Global message delivery]] · For the team: [[:m:User:ZI Jony|ZI Jony]] ୧୩:୫୪, ୧୪ ଡିସେମ୍ବର ୨୦୨୩ (IST)</div> </div> <!-- Message sent by User:ZI Jony@metawiki using the list at https://meta.wikimedia.org/w/index.php?title=Global_message_delivery/Targets/This_Month_in_Education&oldid=25919737 --> == ''This Month in GLAM'': December 2023 == {| style="width:100%;" | valign="top" align="center" style="border:1px gray solid; padding:1em;" | {| align="center" |- | style="text-align: center;" | [[File:This Month in GLAM logo 2018.png|350px|center|link=outreach:GLAM/Newsletter]]<br /> <hr /> <div style="font-size:12pt; font-family:Times New Roman; text-align:center;">[[outreach:GLAM/Newsletter/December 2023|<span style="color:darkslategray;">This Month in GLAM – Volume XIII, Issue XII, December 2023</span>]]</div> <hr /><br /> |- style="text-align: center;" | <span style="font-size:12pt; font-family:Times New Roman;"> '''<u>Headlines</u>'''</span> |- style="font-size:10pt; font-family:Times New Roman; text-align:center;" | <div style="text-align:left; column-count:2; column-width:28em; vertical-align:top;"> * [[outreach:GLAM/Newsletter/December 2023/Contents/Albania report|Albania report]]: Wiki Loves EuroPride in Albania 2023 * [[outreach:GLAM/Newsletter/December 2023/Contents/Bosnia & Herzegovina report|Bosnia & Herzegovina report]]: A year in review ... * [[outreach:GLAM/Newsletter/December 2023/Contents/Croatia report|Croatia report]]: 2023 in review * [[outreach:GLAM/Newsletter/December 2023/Contents/Czech Republic report|Czech Republic report]]: Wiki-residents establishing meeting took place in December * [[outreach:GLAM/Newsletter/December 2023/Contents/Germany report|Germany report]]: Go-ahead for Wikidata Project of GLAM institutions from Baden-Württemberg * [[outreach:GLAM/Newsletter/December 2023/Contents/Italy report|Italy report]]: WLM Local winners and funds for 2024 GLAM projects * [[outreach:GLAM/Newsletter/December 2023/Contents/New Zealand report|New Zealand report]]: Auckland Museum summer updates * [[outreach:GLAM/Newsletter/December 2023/Contents/Poland report|Poland report]]: Intense end to a year of GLAM-Wiki activities in Poland * [[outreach:GLAM/Newsletter/December 2023/Contents/Sweden report|Sweden report]]: Photo memories project concludes; Sörmlands museum passes 1000 uploads to Wikimedia Commons; Wikimedian in Residence supports an upload of music content; Subject terms from Queerlit; Wikidata for authority control: 3 years of work * [[outreach:GLAM/Newsletter/December 2023/Contents/Switzerland report|Switzerland report]]: Swiss GLAM Program * [[outreach:GLAM/Newsletter/December 2023/Contents/UK report|UK report]]: 2023 in Review * [[outreach:GLAM/Newsletter/December 2023/Contents/USA report|USA report]]: WikiConference North America 2023; TSU and USF; Philadelphia WikiSalon; Wikimedia DC Annual Membership Meeting; Wikipedia Editing 101 for All; NYC Hacking Night; Upstate NY workshop; Wikiquote She Said Project * [[outreach:GLAM/Newsletter/December 2023/Contents/Wiki Loves Living Heritage report|Wiki Loves Living Heritage report]]: Thank you for making Wiki Loves Living Heritage happen! * [[outreach:GLAM/Newsletter/December 2023/Contents/WMF GLAM report|WMF GLAM report]]: Updates and invitation to test the Commons Impact Metrics prototype * [[outreach:GLAM/Newsletter/December 2023/Contents/Events|Calendar]]: January's GLAM events </div> |- | style="font-family:Times New Roman; text-align:center; font-size:85%;" | [[outreach:GLAM/Newsletter|Read this edition in full]] &bull; [[outreach:GLAM/Newsletter/December 2023/Single|Single-page]] |- | valign="top" colspan="2" style="padding:0.5em; font-family:Times New Roman;text-align:center; font-size:85%;" | To assist with preparing the newsletter, please visit the [[outreach:GLAM/Newsletter/Newsroom|newsroom]]. Past editions may be viewed [[outreach:GLAM/Newsletter/Archives|here]]. |- |} |} <div style="margin-top:10px; font-size:90%; padding-left:5px; font-family:Georgia, Palatino, Palatino Linotype, Times, Times New Roman, serif;">[[m:GLAM/Newsletter/About|About ''This Month in GLAM'']] · [[m:Global message delivery/Targets/GLAM|Subscribe/Unsubscribe]] · [[m:MassMessage|Global message delivery]] · [[:m:User:Romaine|Romaine]] ୧୦:୫୫, ୧୩ ଜାନୁଆରୀ ୨୦୨୪ (IST)</div> <!-- Message sent by User:Romaine@metawiki using the list at https://meta.wikimedia.org/w/index.php?title=Global_message_delivery/Targets/GLAM&oldid=26019095 --> == ''This Month in GLAM'': January 2024 == {| style="width:100%;" | valign="top" align="center" style="border:1px gray solid; padding:1em;" | {| align="center" |- | style="text-align: center;" | [[File:This Month in GLAM logo 2018.png|350px|center|link=outreach:GLAM/Newsletter]]<br /> <hr /> <div style="font-size:12pt; font-family:Times New Roman; text-align:center;">[[outreach:GLAM/Newsletter/January 2024|<span style="color:darkslategray;">This Month in GLAM – Volume XIV, Issue I, January 2024</span>]]</div> <hr /><br /> |- style="text-align: center;" | <span style="font-size:12pt; font-family:Times New Roman;"> '''<u>Headlines</u>'''</span> |- style="font-size:10pt; font-family:Times New Roman; text-align:center;" | <div style="text-align:left; column-count:2; column-width:28em; vertical-align:top;"> * [[outreach:GLAM/Newsletter/January 2024/Contents/Albania report|Albania report]]: Wikipedia Day in Albania 2024 * [[outreach:GLAM/Newsletter/January 2024/Contents/Belgium report|Belgium report]]: First international public domain day celebration in Europe coming up on March 7 * [[outreach:GLAM/Newsletter/January 2024/Contents/Brazil report|Brazil report]]: A legal infrastructure for sharing public collections in Brazil: the case of Midiateca Capixaba * [[outreach:GLAM/Newsletter/January 2024/Contents/Czech Republic report|Czech Republic report]]: January '24: Institute of Physics photos and Free culture discussion * [[outreach:GLAM/Newsletter/January 2024/Contents/Finland report|Finland report]]: Photographing at the second half of 2023 * [[outreach:GLAM/Newsletter/January 2024/Contents/India report|India report]]: Documenting ASI (Archaeological Survey of India) Museums in Bihar * [[outreach:GLAM/Newsletter/January 2024/Contents/Netherlands report|Netherlands report]]: Public Domain Day & Monumental Moments * [[outreach:GLAM/Newsletter/January 2024/Contents/New Zealand report|New Zealand report]]: Aotearoa Wikipedian at Large, and Auckland Museum updates * [[outreach:GLAM/Newsletter/January 2024/Contents/Poland report|Poland report]]: An update on the Wikimatejko editing action and an invitation to the international community to join the action * [[outreach:GLAM/Newsletter/January 2024/Contents/Portugal report|Portugal report]]: Unveiling Catrapilha: A ReacTive approach to GLAM content import * [[outreach:GLAM/Newsletter/January 2024/Contents/Sweden report|Sweden report]]: Freedom of Panorama in Sweden * [[outreach:GLAM/Newsletter/January 2024/Contents/UK report|UK report]]: Indonesian praise for an Ottoman photograph of Arabia * [[outreach:GLAM/Newsletter/January 2024/Contents/USA report|USA report]]: Wikipedia Day 2024; edit-a-thon; meetups * [[outreach:GLAM/Newsletter/January 2024/Contents/AvoinGLAM report|AvoinGLAM report]]: Events! Events! * [[outreach:GLAM/Newsletter/January 2024/Contents/Structured Data on Wikimedia Commons report|Structured Data on Wikimedia Commons report]]: New OpenRefine documentation for Wikimedia Commons * [[outreach:GLAM/Newsletter/January 2024/Contents/WMF GLAM report|WMF GLAM report]]: WiLMa Updates, OpenRefine training, Biodiversity, and Librarians * [[outreach:GLAM/Newsletter/January 2024/Contents/Events|Calendar]]: February's GLAM events </div> |- | style="font-family:Times New Roman; text-align:center; font-size:85%;" | [[outreach:GLAM/Newsletter|Read this edition in full]] &bull; [[outreach:GLAM/Newsletter/January 2024/Single|Single-page]] |- | valign="top" colspan="2" style="padding:0.5em; font-family:Times New Roman;text-align:center; font-size:85%;" | To assist with preparing the newsletter, please visit the [[outreach:GLAM/Newsletter/Newsroom|newsroom]]. Past editions may be viewed [[outreach:GLAM/Newsletter/Archives|here]]. |- |} |} <div style="margin-top:10px; font-size:90%; padding-left:5px; font-family:Georgia, Palatino, Palatino Linotype, Times, Times New Roman, serif;">[[m:GLAM/Newsletter/About|About ''This Month in GLAM'']] · [[m:Global message delivery/Targets/GLAM|Subscribe/Unsubscribe]] · [[m:MassMessage|Global message delivery]] · [[:m:User:Romaine|Romaine]] ୦୭:୩୦, ୧୦ ଫେବୃଆରୀ ୨୦୨୪ (IST)</div> <!-- Message sent by User:Romaine@metawiki using the list at https://meta.wikimedia.org/w/index.php?title=Global_message_delivery/Targets/GLAM&oldid=26180968 --> == This Month in Education: January 2024 == <div class="plainlinks mw-content-ltr" lang="en" dir="ltr">Apologies for writing in English. Please help to translate in your language. <div style="text-align: center;"> <span style="font-weight:bold; color:#00A7E2; font-size:2.9em; font-family:'Helvetica Neue', Helvetica, Arial, sans-serif;">This Month in Education</span> <span style="font-weight:bold; color:#00A7E2; font-size:1.4em; font-family:'Helvetica Neue', Helvetica, Arial, sans-serif;"> Volume 13 • Issue 1 • January 2024</span> <div style="border-top:1px solid #a2a9b1; border-bottom:1px solid #a2a9b1; padding:0.5em; font-size:larger; margin-bottom:0.2em">[[m:Special:MyLanguage/Education/Newsletter/January 2024|Contents]] • [[m:Special:MyLanguage/Education/Newsletter/January 2024/Headlines|Headlines]] • [[m:Special:MyLanguage/Global message delivery/Targets/This Month in Education|Subscribe]]</div> <div style="color:white; font-size:1.8em; font-family:Montserrat; background:#92BFB1;">In This Issue</div></div> <div style="text-align: left; column-count: 2; column-width: 35em;"> * [[m:Special:MyLanguage/Education/News/January 2024/Cross-Continental Wikimedia Activities: A Dialogue between Malaysia and Estonia|Cross-Continental Wikimedia Activities: A Dialogue between Malaysia and Estonia]] * [[m:Special:MyLanguage/Education/News/January 2024/Czech programme SWW in 2023 – how have we managed to engage students|Czech programme SWW in 2023 – how have we managed to engage students]] * [[m:Special:MyLanguage/Education/News/January 2024/Extending Updates on Wikipedia in Education – Elbasan, Albania|Extending Updates on Wikipedia in Education – Elbasan, Albania]] * [[m:Special:MyLanguage/Education/News/January 2024/Reading Wikipedia in the Classroom Teacher’s guide – now available in Bulgarian language|Reading Wikipedia in the Classroom Teacher’s guide – now available in Bulgarian language]] * [[m:Special:MyLanguage/Education/News/January 2024/Summer students at Auckland Museum|Summer students at Auckland Museum]] * [[m:Special:MyLanguage/Education/News/January 2024/WikiDunong: EduWiki Initiatives in the Philippines Project|WikiDunong: EduWiki Initiatives in the Philippines Project]] * [[m:Special:MyLanguage/Education/News/January 2024/Wikimedia Armenia's Educational Workshops|Wikimedia Armenia's Educational Workshops]] * [[m:Special:MyLanguage/Education/News/January 2024/Wikimedia Foundation publishes its first Child Rights Impact Assessment|Wikimedia Foundation publishes its first Child Rights Impact Assessment]] </div> <div style="margin-top:10px; text-align: center; font-size:90%; padding-left:5px; font-family:Georgia, Palatino, Palatino Linotype, Times, Times New Roman, serif;">[[m:Special:MyLanguage/Education/Newsletter/About|About ''This Month in Education'']] · [[m:Global message delivery/Targets/This Month in Education|Subscribe/Unsubscribe]] · [[m:Special:MyLanguage/MassMessage|Global message delivery]] · For the team: [[:m:User:ZI Jony|ZI Jony]] ୧୫:୩୨, ୧୦ ଫେବୃଆରୀ ୨୦୨୪ (IST)</div> </div> <!-- Message sent by User:ZI Jony@metawiki using the list at https://meta.wikimedia.org/w/index.php?title=Global_message_delivery/Targets/This_Month_in_Education&oldid=26091771 --> == ''This Month in GLAM'': February 2024 == {| style="width:100%;" | valign="top" align="center" style="border:1px gray solid; padding:1em;" | {| align="center" |- | style="text-align: center;" | [[File:This Month in GLAM logo 2018.png|350px|center|link=outreach:GLAM/Newsletter]]<br /> <hr /> <div style="font-size:12pt; font-family:Times New Roman; text-align:center;">[[outreach:GLAM/Newsletter/February 2024|<span style="color:darkslategray;">This Month in GLAM – Volume XIV, Issue II, February 2024</span>]]</div> <hr /><br /> |- style="text-align: center;" | <span style="font-size:12pt; font-family:Times New Roman;"> '''<u>Headlines</u>'''</span> |- style="font-size:10pt; font-family:Times New Roman; text-align:center;" | <div style="text-align:left; column-count:2; column-width:28em; vertical-align:top;"> * [[outreach:GLAM/Newsletter/February 2024/Contents/Albania report|Albania report]]: One village, One article in Albania and Kosovo * [[outreach:GLAM/Newsletter/February 2024/Contents/Australia report|Australia report]]: On tour * [[outreach:GLAM/Newsletter/February 2024/Contents/Brazil report|Brazil report]]: News from Rio de Janeiro * [[outreach:GLAM/Newsletter/February 2024/Contents/France report|France report]]: Open Content Observatory letter * [[outreach:GLAM/Newsletter/February 2024/Contents/Italy report|Italy report]]: Antarctic Writing Month and GLAM call * [[outreach:GLAM/Newsletter/February 2024/Contents/Kosovo report|Kosovo report]]: One Village, One Article Campaign * [[outreach:GLAM/Newsletter/February 2024/Contents/New Zealand report|New Zealand report]]: WikiProject Te Papa Research Expeditions, wrapping up the Auckland / Tāmaki Makaurau local histories project, and the Aotearoa Wikipedian at Large * [[outreach:GLAM/Newsletter/February 2024/Contents/Poland report|Poland report]]: WikiMatejko editing action; The eighth European GLAM Wiki coordinators meet up * [[outreach:GLAM/Newsletter/February 2024/Contents/Spain report|Spain report]]: SMALL GLAM SLAM Pilot 1 Rapid Grant * [[outreach:GLAM/Newsletter/February 2024/Contents/Sweden report|Sweden report]]: Working life museums * [[outreach:GLAM/Newsletter/February 2024/Contents/UK report|UK report]]: National Trust, Leeds 2023, and Khalili Foundation * [[outreach:GLAM/Newsletter/February 2024/Contents/USA report|USA report]]: Hacking Night; Seattle Meetups; Denver Huddle; Wikipedia Day LA; San Diego/February 2024; Supreme Court visit * [[outreach:GLAM/Newsletter/February 2024/Contents/Biodiversity Heritage Library report|Biodiversity Heritage Library report]]: BHL-Wiki Working Group February Monthly Highlights * [[outreach:GLAM/Newsletter/February 2024/Contents/Wikidata report|Wikidata report]]: Working with catalogues: a Wikidata volunteer’s perspective * [[outreach:GLAM/Newsletter/February 2024/Contents/WMF GLAM report|WMF GLAM report]]: Updates on OpenRefine training and Wikisource Loves manuscripts * [[outreach:GLAM/Newsletter/February 2024/Contents/Events|Calendar]]: March's GLAM events </div> |- | style="font-family:Times New Roman; text-align:center; font-size:85%;" | [[outreach:GLAM/Newsletter|Read this edition in full]] &bull; [[outreach:GLAM/Newsletter/February 2024/Single|Single-page]] |- | valign="top" colspan="2" style="padding:0.5em; font-family:Times New Roman;text-align:center; font-size:85%;" | To assist with preparing the newsletter, please visit the [[outreach:GLAM/Newsletter/Newsroom|newsroom]]. Past editions may be viewed [[outreach:GLAM/Newsletter/Archives|here]]. |- |} |} <div style="margin-top:10px; font-size:90%; padding-left:5px; font-family:Georgia, Palatino, Palatino Linotype, Times, Times New Roman, serif;">[[m:GLAM/Newsletter/About|About ''This Month in GLAM'']] · [[m:Global message delivery/Targets/GLAM|Subscribe/Unsubscribe]] · [[m:MassMessage|Global message delivery]] · [[:m:User:Romaine|Romaine]] ୧୯:୨୦, ୧୦ ମାର୍ଚ୍ଚ ୨୦୨୪ (IST)</div> <!-- Message sent by User:Romaine@metawiki using the list at https://meta.wikimedia.org/w/index.php?title=Global_message_delivery/Targets/GLAM&oldid=26279731 --> == This Month in Education: February 2024 == <div class="plainlinks mw-content-ltr" lang="en" dir="ltr">Apologies for writing in English. Please help to translate in your language. <div style="text-align: center;"> <span style="font-weight:bold; color:#00A7E2; font-size:2.9em; font-family:'Helvetica Neue', Helvetica, Arial, sans-serif;">This Month in Education</span> <span style="font-weight:bold; color:#00A7E2; font-size:1.4em; font-family:'Helvetica Neue', Helvetica, Arial, sans-serif;"> Volume 13 • Issue 2 • February 2024</span> <div style="border-top:1px solid #a2a9b1; border-bottom:1px solid #a2a9b1; padding:0.5em; font-size:larger; margin-bottom:0.2em">[[m:Special:MyLanguage/Education/Newsletter/February 2024|Contents]] • [[m:Special:MyLanguage/Education/Newsletter/February 2024/Headlines|Headlines]] • [[m:Special:MyLanguage/Global message delivery/Targets/This Month in Education|Subscribe]]</div> <div style="color:white; font-size:1.8em; font-family:Montserrat; background:#92BFB1;">In This Issue</div></div> <div style="text-align: left; column-count: 2; column-width: 35em;"> * [[m:Special:MyLanguage/Education/News/February 2024/2 new courses in Students Write Wikipedia Starting this February|2 new courses in Students Write Wikipedia Starting this February]] * [[m:Special:MyLanguage/Education/News/February 2024/More two wiki-education partnerships|More two wiki-education partnerships]] * [[m:Special:MyLanguage/Education/News/February 2024/Open Education Week 2024 in Mexico|Open Education Week 2024 in Mexico]] * [[m:Special:MyLanguage/Education/News/February 2024/Reading Wikipedia in Bolivia, the community grows|Reading Wikipedia in Bolivia, the community grows]] * [[m:Special:MyLanguage/Education/News/February 2024/Wiki Education Philippines promotes OERs utilization|Wiki Education Philippines promotes OERs utilization]] * [[m:Special:MyLanguage/Education/News/February 2024/Wiki Loves Librarians, Kaduna|Wiki Loves Librarians, Kaduna]] * [[m:Special:MyLanguage/Education/News/February 2024/Wiki Workshop 2024 CfP - Call for Papers Research track|Wiki Workshop 2024 CfP – Call for Papers Research track]] </div> <div style="margin-top:10px; text-align: center; font-size:90%; padding-left:5px; font-family:Georgia, Palatino, Palatino Linotype, Times, Times New Roman, serif;">[[m:Special:MyLanguage/Education/Newsletter/About|About ''This Month in Education'']] · [[m:Global message delivery/Targets/This Month in Education|Subscribe/Unsubscribe]] · [[m:Special:MyLanguage/MassMessage|Global message delivery]] · For the team: [[:m:User:ZI Jony|ZI Jony]] ୦୦:୦୮, ୨୧ ମାର୍ଚ୍ଚ ୨୦୨୪ (IST)</div> </div> <!-- Message sent by User:ZI Jony@metawiki using the list at https://meta.wikimedia.org/w/index.php?title=Global_message_delivery/Targets/This_Month_in_Education&oldid=26310117 --> == ''This Month in GLAM'': March 2024 == {| style="width:100%;" | valign="top" align="center" style="border:1px gray solid; padding:1em;" | {| align="center" |- | style="text-align: center;" | [[File:This Month in GLAM logo 2018.png|350px|center|link=outreach:GLAM/Newsletter]]<br /> <hr /> <div style="font-size:12pt; font-family:Times New Roman; text-align:center;">[[outreach:GLAM/Newsletter/March 2024|<span style="color:darkslategray;">This Month in GLAM – Volume XIV, Issue III, March 2024</span>]]</div> <hr /><br /> |- style="text-align: center;" | <span style="font-size:12pt; font-family:Times New Roman;"> '''<u>Headlines</u>'''</span> |- style="font-size:10pt; font-family:Times New Roman; text-align:center;" | <div style="text-align:left; column-count:2; column-width:28em; vertical-align:top;"> * [[outreach:GLAM/Newsletter/March 2024/Contents/Albania report|Albania report]]: WikiGap Tirana 2024 * [[outreach:GLAM/Newsletter/March 2024/Contents/Australia report|Australia report]]: Art+Feminism in Australia * [[outreach:GLAM/Newsletter/March 2024/Contents/Belgium report|Belgium report]]: Belgian Public domain day and Wiki Loves Heritage awards on March 7 * [[outreach:GLAM/Newsletter/March 2024/Contents/Brazil report|Brazil report]]: A GLAM focus on Rio de Janeiro; Archivos en vigília * [[outreach:GLAM/Newsletter/March 2024/Contents/Colombia report|Colombia report]]: Making the public domain visible on Wikidata; In Colombia Women are historical * [[outreach:GLAM/Newsletter/March 2024/Contents/Italy report|Italy report]]: GLAM call winner projects * [[outreach:GLAM/Newsletter/March 2024/Contents/Netherlands report|Netherlands report]]: GLAMorousToHTML - a tool to list Wikipedia articles that include images from a given Commons category * [[outreach:GLAM/Newsletter/March 2024/Contents/New Zealand report|New Zealand report]]: Update on Wikidata:WikiProject Te Papa research expeditions and the Wikipedian at Large * [[outreach:GLAM/Newsletter/March 2024/Contents/Poland report|Poland report]]: What's up in GLAM-Wiki in Poland in March * [[outreach:GLAM/Newsletter/March 2024/Contents/Sweden report|Sweden report]]: More photo memories – and the community is helping out; Yearly student project * [[outreach:GLAM/Newsletter/March 2024/Contents/Switzerland report|Switzerland report]]: Swiss GLAM Programme * [[outreach:GLAM/Newsletter/March 2024/Contents/UK report|UK report]]: A small problem with the Ottoman Empire * [[outreach:GLAM/Newsletter/March 2024/Contents/USA report|USA report]]: GLAM CSI and WikiPortraits launch and more meetups * [[outreach:GLAM/Newsletter/March 2024/Contents/Biodiversity Heritage Library report|Biodiversity Heritage Library report]]: BHL-Wiki Working Group March monthly highlights * [[outreach:GLAM/Newsletter/March 2024/Contents/Content Partnerships Hub report|Content Partnerships Hub report]]: GLAMorousToHTML - a tool to list Wikipedia articles that include images from a given Commons category * [[outreach:GLAM/Newsletter/March 2024/Contents/Structured Data on Wikimedia Commons report|Structured Data on Wikimedia Commons report]]: WikiLearn course for OpenRefine on Wikimedia Commons * [[outreach:GLAM/Newsletter/March 2024/Contents/WMF GLAM report|WMF GLAM report]]: Learn to upload to Commons with OpenRefine and get up to date on the International Museum Day, GLAM CSI, WiLMa Network, and WikiWorkshop * [[outreach:GLAM/Newsletter/March 2024/Contents/Events|Calendar]]: April's GLAM events </div> |- | style="font-family:Times New Roman; text-align:center; font-size:85%;" | [[outreach:GLAM/Newsletter|Read this edition in full]] &bull; [[outreach:GLAM/Newsletter/March 2024/Single|Single-page]] |- | valign="top" colspan="2" style="padding:0.5em; font-family:Times New Roman;text-align:center; font-size:85%;" | To assist with preparing the newsletter, please visit the [[outreach:GLAM/Newsletter/Newsroom|newsroom]]. Past editions may be viewed [[outreach:GLAM/Newsletter/Archives|here]]. |- |} |} <div style="margin-top:10px; font-size:90%; padding-left:5px; font-family:Georgia, Palatino, Palatino Linotype, Times, Times New Roman, serif;">[[m:GLAM/Newsletter/About|About ''This Month in GLAM'']] · [[m:Global message delivery/Targets/GLAM|Subscribe/Unsubscribe]] · [[m:MassMessage|Global message delivery]] · [[:m:User:Romaine|Romaine]] ୦୭:୨୬, ୧୧ ଅପ୍ରେଲ ୨୦୨୪ (IST)</div> <!-- Message sent by User:Romaine@metawiki using the list at https://meta.wikimedia.org/w/index.php?title=Global_message_delivery/Targets/GLAM&oldid=26483115 --> == This Month in Education: March 2024 == <div class="plainlinks mw-content-ltr" lang="en" dir="ltr">Apologies for writing in English. Please help to translate in your language. <div style="text-align: center;"> <span style="font-weight:bold; color:#00A7E2; font-size:2.9em; font-family:'Helvetica Neue', Helvetica, Arial, sans-serif;">This Month in Education</span> <span style="font-weight:bold; color:#00A7E2; font-size:1.4em; font-family:'Helvetica Neue', Helvetica, Arial, sans-serif;"> Volume 13 • Issue 3 • March 2024</span> <div style="border-top:1px solid #a2a9b1; border-bottom:1px solid #a2a9b1; padding:0.5em; font-size:larger; margin-bottom:0.2em">[[m:Special:MyLanguage/Education/Newsletter/March 2024|Contents]] • [[m:Special:MyLanguage/Education/Newsletter/March 2024/Headlines|Headlines]] • [[m:Special:MyLanguage/Global message delivery/Targets/This Month in Education|Subscribe]]</div> <div style="color:white; font-size:1.8em; font-family:Montserrat; background:#92BFB1;">In This Issue</div></div> <div style="text-align: left; column-count: 2; column-width: 35em;"> * [[m:Special:MyLanguage/Education/News/March 2024/Reading Wikipedia in the classroom, Kaduna|Reading Wikipedia in the classroom, Kaduna]] * [[m:Special:MyLanguage/Education/News/March 2024/Reading Wikipedia in Ukraine – the course for educators is now available on demand|Reading Wikipedia in Ukraine – the course for educators is now available on demand]] * [[m:Special:MyLanguage/Education/News/March 2024/Wiki Movement Brazil will once again support the Brazilian Linguistics Olympiad|Wiki Movement Brazil will once again support the Brazilian Linguistics Olympiad]] * [[m:Special:MyLanguage/Education/News/March 2024/Wikipedia within the Education Setting in Albania|Wikipedia within the Education Setting in Albania]] </div> <div style="margin-top:10px; text-align: center; font-size:90%; padding-left:5px; font-family:Georgia, Palatino, Palatino Linotype, Times, Times New Roman, serif;">[[m:Special:MyLanguage/Education/Newsletter/About|About ''This Month in Education'']] · [[m:Global message delivery/Targets/This Month in Education|Subscribe/Unsubscribe]] · [[m:Special:MyLanguage/MassMessage|Global message delivery]] · For the team: [[:m:User:ZI Jony|ZI Jony]] ୧୨:୫୮, ୨୮ ଅପ୍ରେଲ ୨୦୨୪ (IST)</div> </div> <!-- Message sent by User:ZI Jony@metawiki using the list at https://meta.wikimedia.org/w/index.php?title=Global_message_delivery/Targets/This_Month_in_Education&oldid=26659969 --> == ''This Month in GLAM'': April 2024 == {| style="width:100%;" | valign="top" align="center" style="border:1px gray solid; padding:1em;" | {| align="center" |- | style="text-align: center;" | [[File:This Month in GLAM logo 2018.png|350px|center|link=outreach:GLAM/Newsletter]]<br /> <hr /> <div style="font-size:12pt; font-family:Times New Roman; text-align:center;">[[outreach:GLAM/Newsletter/April 2024|<span style="color:darkslategray;">This Month in GLAM – Volume XIV, Issue IV, April 2024</span>]]</div> <hr /><br /> |- style="text-align: center;" | <span style="font-size:12pt; font-family:Times New Roman;"> '''<u>Headlines</u>'''</span> |- style="font-size:10pt; font-family:Times New Roman; text-align:center;" | <div style="text-align:left; column-count:2; column-width:28em; vertical-align:top;"> * [[outreach:GLAM/Newsletter/April 2024/Contents/Albania report|Albania report]]: International Roma Day Editathon in Albania and Kosovo, 2024 * [[outreach:GLAM/Newsletter/April 2024/Contents/Australia report|Australia report]]: New images from Central Australia on Wikimedia Commons, Library Science WikiProject students edit Wikipedia & 1Lib1Ref in Australia and New Zealand * [[outreach:GLAM/Newsletter/April 2024/Contents/Brazil report|Brazil report]]: Wiki Library Month * [[outreach:GLAM/Newsletter/April 2024/Contents/Czech Republic report|Czech Republic report]]: 2023 became a promissing year for wiki-residents and partnerships in CR * [[outreach:GLAM/Newsletter/April 2024/Contents/Kosovo report|Kosovo report]]: International Roma Day Editathon in Albania and Kosovo, 2024 * [[outreach:GLAM/Newsletter/April 2024/Contents/Netherlands report|Netherlands report]]: Informal GLAM hack session * [[outreach:GLAM/Newsletter/April 2024/Contents/New Zealand report|New Zealand report]]: Te Papa research expeditions and the Wikipedian at Large * [[outreach:GLAM/Newsletter/April 2024/Contents/Macedonia report|North Macedonia report]]: Climate Changes and GLAM * [[outreach:GLAM/Newsletter/April 2024/Contents/Poland report|Poland report]]: What's up in GLAM-Wiki in Poland in April * [[outreach:GLAM/Newsletter/April 2024/Contents/Spain report|Spain report]]: SMALL GLAM SLAM * [[outreach:GLAM/Newsletter/April 2024/Contents/Sweden report|Sweden report]]: 100 000 bildminnen; Metabase * [[outreach:GLAM/Newsletter/April 2024/Contents/Switzerland report|Switzerland report]]: * [[outreach:GLAM/Newsletter/April 2024/Contents/UK report|UK report]]: Swiss GLAM Programme * [[outreach:GLAM/Newsletter/April 2024/Contents/USA report|USA report]]: Heaven on Earth at last? * [[outreach:GLAM/Newsletter/April 2024/Contents/Biodiversity Heritage Library report|Biodiversity Heritage Library report]]: BHL-Wiki Working Group April monthly highlights * [[outreach:GLAM/Newsletter/April 2024/Contents/AvoinGLAM report|AvoinGLAM report]]: AI Sauna quick reflection * [[outreach:GLAM/Newsletter/April 2024/Contents/Structured Data on Wikimedia Commons report|Structured Data on Wikimedia Commons report]]: OpenRefine online courses in more languages, and certified trainers * [[outreach:GLAM/Newsletter/April 2024/Contents/WMF GLAM report|WMF GLAM report]]: OpenRefine course in three more languages and International Museum Day challenges * [[outreach:GLAM/Newsletter/April 2024/Contents/Events|Calendar]]: May's GLAM events </div> |- | style="font-family:Times New Roman; text-align:center; font-size:85%;" | [[outreach:GLAM/Newsletter|Read this edition in full]] &bull; [[outreach:GLAM/Newsletter/April 2024/Single|Single-page]] |- | valign="top" colspan="2" style="padding:0.5em; font-family:Times New Roman;text-align:center; font-size:85%;" | To assist with preparing the newsletter, please visit the [[outreach:GLAM/Newsletter/Newsroom|newsroom]]. Past editions may be viewed [[outreach:GLAM/Newsletter/Archives|here]]. |- |} |} <div style="margin-top:10px; font-size:90%; padding-left:5px; font-family:Georgia, Palatino, Palatino Linotype, Times, Times New Roman, serif;">[[m:GLAM/Newsletter/About|About ''This Month in GLAM'']] · [[m:Global message delivery/Targets/GLAM|Subscribe/Unsubscribe]] · [[m:MassMessage|Global message delivery]] · [[:m:User:Romaine|Romaine]] ୧୨:୧୩, ୧୧ ମଇ ୨୦୨୪ (IST)</div> <!-- Message sent by User:Romaine@metawiki using the list at https://meta.wikimedia.org/w/index.php?title=Global_message_delivery/Targets/GLAM&oldid=26483115 --> == This Month in Education: April 2024 == <div class="plainlinks mw-content-ltr" lang="en" dir="ltr">Apologies for writing in English. Please help to translate in your language. <div style="text-align: center;"> <span style="font-weight:bold; color:#00A7E2; font-size:2.9em; font-family:'Helvetica Neue', Helvetica, Arial, sans-serif;">This Month in Education</span> <span style="font-weight:bold; color:#00A7E2; font-size:1.4em; font-family:'Helvetica Neue', Helvetica, Arial, sans-serif;"> Volume 13 • Issue 4 • April 2024</span> <div style="border-top:1px solid #a2a9b1; border-bottom:1px solid #a2a9b1; padding:0.5em; font-size:larger; margin-bottom:0.2em">[[m:Special:MyLanguage/Education/Newsletter/April 2024|Contents]] • [[m:Special:MyLanguage/Education/Newsletter/April 2024/Headlines|Headlines]] • [[m:Special:MyLanguage/Global message delivery/Targets/This Month in Education|Subscribe]]</div> <div style="color:white; font-size:1.8em; font-family:Montserrat; background:#92BFB1;">In This Issue</div></div> <div style="text-align: left; column-count: 2; column-width: 35em;"> * [[m:Special:MyLanguage/Education/News/April 2024/EduWiki Updates From Uganda|EduWiki Updates From Uganda]] * [[m:Special:MyLanguage/Education/News/April 2024/Good news from Bolivia: Reading Wikipedia Program continues in 2024|Good news from Bolivia: Reading Wikipedia Program continues in 2024]] * [[m:Special:MyLanguage/Education/News/April 2024/Hearing Health Project: Impactful partnership with Wiki Movement Brazil|Hearing Health Project: Impactful partnership with Wiki Movement Brazil]] * [[m:Special:MyLanguage/Education/News/April 2024/Wikimedia Spain, Amical Wikimedia and the University of Valencia develop Wikipedia educational project|Wikimedia Spain, Amical Wikimedia and the University of Valencia develop Wikipedia educational project]]</div> <div style="margin-top:10px; text-align: center; font-size:90%; padding-left:5px; font-family:Georgia, Palatino, Palatino Linotype, Times, Times New Roman, serif;">[[m:Special:MyLanguage/Education/Newsletter/About|About ''This Month in Education'']] · [[m:Global message delivery/Targets/This Month in Education|Subscribe/Unsubscribe]] · [[m:Special:MyLanguage/MassMessage|Global message delivery]] · For the team: [[:m:User:ZI Jony|ZI Jony]] ୦୮:୫୦, ୧୪ ମଇ ୨୦୨୪ (IST)</div> </div> <!-- Message sent by User:ZI Jony@metawiki using the list at https://meta.wikimedia.org/w/index.php?title=Global_message_delivery/Targets/This_Month_in_Education&oldid=26698909 --> == ''This Month in GLAM'': May 2024 == {| style="width:100%;" | valign="top" align="center" style="border:1px gray solid; padding:1em;" | {| align="center" |- | style="text-align: center;" | [[File:This Month in GLAM logo 2018.png|350px|center|link=outreach:GLAM/Newsletter]]<br /> <hr /> <div style="font-size:12pt; font-family:Times New Roman; text-align:center;">[[outreach:GLAM/Newsletter/May 2024|<span style="color:darkslategray;">This Month in GLAM – Volume XIV, Issue V, May 2024</span>]]</div> <hr /><br /> |- style="text-align: center;" | <span style="font-size:12pt; font-family:Times New Roman;"> '''<u>Headlines</u>'''</span> |- style="font-size:10pt; font-family:Times New Roman; text-align:center;" | <div style="text-align:left; column-count:2; column-width:28em; vertical-align:top;"> * [[outreach:GLAM/Newsletter/May 2024/Contents/Albania report|Albania report]]: Summer of Wikivoyage Edit-a-thon in Kruja; Traditional Albanian food photography competition * [[outreach:GLAM/Newsletter/May 2024/Contents/Brazil report|Brazil report]]: Open licensing guide from Midiateca Capixaba; Activities in Rio de Janeiro; First batch from LabDOC; New batch from NeuroMat; Hercule Florence photowalk * [[outreach:GLAM/Newsletter/May 2024/Contents/Czech Republic report|Czech Republic report]]: International discussion on the role of media and new GLAM partnership on the horizon * [[outreach:GLAM/Newsletter/May 2024/Contents/India report|India report]]: Digitization concludes for Behar Herald and a digitization workshop held for libraries in Maharashtra * [[outreach:GLAM/Newsletter/May 2024/Contents/Italy report|Italy report]]: Edit-a-thons * [[outreach:GLAM/Newsletter/May 2024/Contents/Kosovo report|Kosovo report]]: Summer of Wikivoyage Edit-a-thon in Kruja & Traditional Albanian food photography competition * [[outreach:GLAM/Newsletter/May 2024/Contents/Netherlands report|Netherlands report]]: WikiconNL 2024 * [[outreach:GLAM/Newsletter/May 2024/Contents/New Zealand report|New Zealand report]]: Women in Architecture Edit-a-thon, Wikidata Te Papa research expeditions project and 1Lib1Ref * [[outreach:GLAM/Newsletter/May 2024/Contents/Poland report|Poland report]]: What's up in GLAM-Wiki in Poland in May * [[outreach:GLAM/Newsletter/May 2024/Contents/Portugal report|Portugal report]]: The Search for the Lost Manuscripts * [[outreach:GLAM/Newsletter/May 2024/Contents/Switzerland report|Switzerland report]]: Swiss GLAM Programme * [[outreach:GLAM/Newsletter/May 2024/Contents/UK report|UK report]]: Our first Igbo language article * [[outreach:GLAM/Newsletter/May 2024/Contents/Ukraine report|Ukraine report]]: Article campaigns for Ukrainian librarians, partnership with a national library * [[outreach:GLAM/Newsletter/May 2024/Contents/USA report|USA report]]: WikiPortraits & Edit-a-thons * [[outreach:GLAM/Newsletter/May 2024/Contents/Biodiversity Heritage Library report|Biodiversity Heritage Library report]]: BHL-Wiki Working Group May monthly highlights * [[outreach:GLAM/Newsletter/May 2024/Contents/GLAM Wiki Meta pages revamp|GLAM Wiki Meta pages revamp]]: GLAM Wiki Meta pages kicking off the Working Group * [[outreach:GLAM/Newsletter/May 2024/Contents/WMF GLAM report|WMF GLAM report]]: Introducing Alice Kibombo, a new dataset, and more * [[outreach:GLAM/Newsletter/May 2024/Contents/Events|Calendar]]: June's GLAM events </div> |- | style="font-family:Times New Roman; text-align:center; font-size:85%;" | [[outreach:GLAM/Newsletter|Read this edition in full]] &bull; [[outreach:GLAM/Newsletter/May 2024/Single|Single-page]] |- | valign="top" colspan="2" style="padding:0.5em; font-family:Times New Roman;text-align:center; font-size:85%;" | To assist with preparing the newsletter, please visit the [[outreach:GLAM/Newsletter/Newsroom|newsroom]]. Past editions may be viewed [[outreach:GLAM/Newsletter/Archives|here]]. |- |} |} <div style="margin-top:10px; font-size:90%; padding-left:5px; font-family:Georgia, Palatino, Palatino Linotype, Times, Times New Roman, serif;">[[m:GLAM/Newsletter/About|About ''This Month in GLAM'']] · [[m:Global message delivery/Targets/GLAM|Subscribe/Unsubscribe]] · [[m:MassMessage|Global message delivery]] · [[:m:User:Romaine|Romaine]] ୧୯:୫୬, ୯ ଜୁନ ୨୦୨୪ (IST)</div> <!-- Message sent by User:Romaine@metawiki using the list at https://meta.wikimedia.org/w/index.php?title=Global_message_delivery/Targets/GLAM&oldid=26893904 --> == This Month in Education: May 2024 == <div class="plainlinks mw-content-ltr" lang="en" dir="ltr">Apologies for writing in English. Please help to translate in your language. <div style="text-align: center;"> <span style="font-weight:bold; color:#00A7E2; font-size:2.9em; font-family:'Helvetica Neue', Helvetica, Arial, sans-serif;">This Month in Education</span> <span style="font-weight:bold; color:#00A7E2; font-size:1.4em; font-family:'Helvetica Neue', Helvetica, Arial, sans-serif;"> Volume 13 • Issue 5 • May 2024</span> <div style="border-top:1px solid #a2a9b1; border-bottom:1px solid #a2a9b1; padding:0.5em; font-size:larger; margin-bottom:0.2em">[[m:Special:MyLanguage/Education/Newsletter/May 2024|Contents]] • [[m:Special:MyLanguage/Education/Newsletter/May 2024/Headlines|Headlines]] • [[m:Special:MyLanguage/Global message delivery/Targets/This Month in Education|Subscribe]]</div> <div style="color:white; font-size:1.8em; font-family:Montserrat; background:#92BFB1;">In This Issue</div></div> <div style="text-align: left; column-count: 2; column-width: 35em;"> * [[m:Special:MyLanguage/Education/News/May 2024/Albania - Georgia Wikimedia Cooperation 2024|Albania - Georgia Wikimedia Cooperation 2024]] * [[m:Special:MyLanguage/Education/News/May 2024/Aleksandër Xhuvani University Editathon in Elbasan|Aleksandër Xhuvani University Editathon in Elbasan]] * [[m:Special:MyLanguage/Education/News/May 2024/Central Bicol State University of Agriculture LitFest features translation and article writing on Wikipedia|Central Bicol State University of Agriculture LitFest features translation and article writing on Wikipedia]] * [[m:Special:MyLanguage/Education/News/May 2024/Empowering Youth Council in Bulqiza through editathons|Empowering Youth Council in Bulqiza through editathons]] * [[m:Special:MyLanguage/Education/News/May 2024/We left a piece of our hearts at Arhavi|We left a piece of our hearts at Arhavi]] * [[m:Special:MyLanguage/Education/News/May 2024/Wiki Movimento Brasil at Tech Week and Education Speaker Series |Wiki Movimento Brasil at Tech Week and Education Speaker Series]] * [[m:Special:MyLanguage/Education/News/May 2024/Wikimedia MKD trains new users in collaboration with MYLA|Wikimedia MKD trains new users in collaboration with MYLA]] </div> <div style="margin-top:10px; text-align: center; font-size:90%; padding-left:5px; font-family:Georgia, Palatino, Palatino Linotype, Times, Times New Roman, serif;">[[m:Special:MyLanguage/Education/Newsletter/About|About ''This Month in Education'']] · [[m:Global message delivery/Targets/This Month in Education|Subscribe/Unsubscribe]] · [[m:Special:MyLanguage/MassMessage|Global message delivery]] · For the team: [[:m:User:ZI Jony|ZI Jony]] ୧୯:୦୦, ୧୫ ଜୁନ ୨୦୨୪ (IST)</div> </div> <!-- Message sent by User:ZI Jony@metawiki using the list at https://meta.wikimedia.org/w/index.php?title=Global_message_delivery/Targets/This_Month_in_Education&oldid=26854161 --> == This Month in Education: June 2024 == <div class="plainlinks mw-content-ltr" lang="en" dir="ltr">Apologies for writing in English. Please help to translate in your language. <div style="text-align: center;"> <span style="font-weight:bold; color:#00A7E2; font-size:2.9em; font-family:'Helvetica Neue', Helvetica, Arial, sans-serif;">This Month in Education</span> <span style="font-weight:bold; color:#00A7E2; font-size:1.4em; font-family:'Helvetica Neue', Helvetica, Arial, sans-serif;"> Volume 13 • Issue 6 • June 2024</span> <div style="border-top:1px solid #a2a9b1; border-bottom:1px solid #a2a9b1; padding:0.5em; font-size:larger; margin-bottom:0.2em">[[m:Special:MyLanguage/Education/Newsletter/June 2024|Contents]] • [[m:Special:MyLanguage/Education/Newsletter/June 2024/Headlines|Headlines]] • [[m:Special:MyLanguage/Global message delivery/Targets/This Month in Education|Subscribe]]</div> <div style="color:white; font-size:1.8em; font-family:Montserrat; background:#92BFB1;">In This Issue</div></div> <div style="text-align: left; column-count: 2; column-width: 35em;"> * [[m:Special:MyLanguage/Education/News/June 2024/From a Language Teacher to a Library Support Staff: The Wikimedia Effect|From a Language Teacher to a Library Support Staff: The Wikimedia Effect]] * [[m:Special:MyLanguage/Education/News/June 2024/5th WikiEducation 2024 Conference in Mexico|5th WikiEducation 2024 Conference in Mexico]] * [[m:Special:MyLanguage/Education/News/June 2024/Lviv hosted a spring wikischool for Ukrainian high school students|Lviv hosted a spring wikischool for Ukrainian high school students]] * [[m:Special:MyLanguage/Education/News/June 2024/First class of teachers graduated from Reading Wikipedia in the Classroom 2024|First class of teachers graduated from Reading Wikipedia in the Classroom 2024]] * [[m:Special:MyLanguage/Education/News/June 2024/Empowering Digital Citizenship: Unlocking the Power of Open Knowledge with Participants of the LIFE Legacy|Empowering Digital Citizenship: Unlocking the Power of Open Knowledge with Participants of the LIFE Legacy]] * [[m:Special:MyLanguage/Education/News/June 2024/Wiki Movimento Brazil supports online and in-person courses and launches material to guide educators in using Wikimedia projects |Wiki Movimento Brazil supports online and in-person courses and launches material to guide educators in using Wikimedia projects]] * [[m:Special:MyLanguage/Education/News/June 2024/Where to find images for free? Webinar for librarians answered many questions|Where to find images for free? Webinar for librarians answered many questions]] * [[m:Special:MyLanguage/Education/News/June 2024/Wikimedia MKD and University of Goce Delchev start a mutual collaboration|Wikimedia MKD and University of Goce Delchev start a mutual collaboration]] </div> <div style="margin-top:10px; text-align: center; font-size:90%; padding-left:5px; font-family:Georgia, Palatino, Palatino Linotype, Times, Times New Roman, serif;">[[m:Special:MyLanguage/Education/Newsletter/About|About ''This Month in Education'']] · [[m:Global message delivery/Targets/This Month in Education|Subscribe/Unsubscribe]] · [[m:Special:MyLanguage/MassMessage|Global message delivery]] · For the team: [[:m:User:ZI Jony|ZI Jony]] ୧୨:୨୮, ୯ ଜୁଲାଇ ୨୦୨୪ (IST)</div> </div> <!-- Message sent by User:ZI Jony@metawiki using the list at https://meta.wikimedia.org/w/index.php?title=Global_message_delivery/Targets/This_Month_in_Education&oldid=27085892 --> == ''This Month in GLAM'': June 2024 == {| style="width:100%;" | valign="top" align="center" style="border:1px gray solid; padding:1em;" | {| align="center" |- | style="text-align: center;" | [[File:This Month in GLAM logo 2018.png|350px|center|link=outreach:GLAM/Newsletter]]<br /> <hr /> <div style="font-size:12pt; font-family:Times New Roman; text-align:center;">[[outreach:GLAM/Newsletter/June 2024|<span style="color:darkslategray;">This Month in GLAM – Volume XIV, Issue VI, June 2024</span>]]</div> <hr /><br /> |- style="text-align: center;" | <span style="font-size:12pt; font-family:Times New Roman;"> '''<u>Headlines</u>'''</span> |- style="font-size:10pt; font-family:Times New Roman; text-align:center;" | <div style="text-align:left; column-count:2; column-width:28em; vertical-align:top;"> * [[outreach:GLAM/Newsletter/June 2024/Contents/Albania report|Albania report]]: Wiki Loves Living Heritage in Albania * [[outreach:GLAM/Newsletter/June 2024/Contents/Australia report|Australia report]]: Partner Project between Wikimedia Australia, the Australian and New Zealand Society of Indexers (ANZSI) and the School of Information and Communication Studies at Charles Sturt University (CSU SICS) * [[outreach:GLAM/Newsletter/June 2024/Contents/Brazil report|Brazil report]]: Wiki Loves Mato Grosso * [[outreach:GLAM/Newsletter/June 2024/Contents/Germany report|Germany report]]: GLAM digital with the August Bebel Institute - "Wiki Loves Democracy Part III" and new GLAM-on-Tour-Film released * [[outreach:GLAM/Newsletter/June 2024/Contents/Indonesia report|Indonesia report]]: 2024 Half-a-year in Review * [[outreach:GLAM/Newsletter/June 2024/Contents/Italy report|Italy report]]: Open science conference and Wikimedians in Sicily * [[outreach:GLAM/Newsletter/June 2024/Contents/Kosovo report|Kosovo report]]: Wiki Loves Earth in Albania & Kosovo, 2024 * [[outreach:GLAM/Newsletter/June 2024/Contents/New Zealand report|New Zealand report]]: WikiProject Te Papa Research Expeditions and WikiProject IBC 2024 * [[outreach:GLAM/Newsletter/June 2024/Contents/Macedonia report|North Macedonia report]]: Climate Changes Edit-a-thons by Wikimedia MKD * [[outreach:GLAM/Newsletter/June 2024/Contents/Poland report|Poland report]]: What's up in GLAM-Wiki in Poland in June * [[outreach:GLAM/Newsletter/June 2024/Contents/Serbia report|Serbia report]]: News in GLAM Serbia * [[outreach:GLAM/Newsletter/June 2024/Contents/Switzerland report|Switzerland report]]: Swiss GLAM Programme * [[outreach:GLAM/Newsletter/June 2024/Contents/UK report|UK report]]: Using Wikipedia in interfaith education * [[outreach:GLAM/Newsletter/June 2024/Contents/USA report|USA report]]: GLAM CSI user stories feedback requested and US events * [[outreach:GLAM/Newsletter/June 2024/Contents/Biodiversity Heritage Library report|Biodiversity Heritage Library report]]: BHL-Wiki Working Group June monthly highlights * [[outreach:GLAM/Newsletter/June 2024/Contents/AvoinGLAM report|AvoinGLAM report]]: Bridging Digital Art Practices with Institutional Archives: professional knowledge exchange on digital art archiving * [[outreach:GLAM/Newsletter/June 2024/Contents/Wikidata report|Wikidata report]]: 20th Century Press Archives – history in newspaper clippings, made accessible by ZBW and Wikimedia * [[outreach:GLAM/Newsletter/June 2024/Contents/Events|Calendar]]: July's GLAM events </div> |- | style="font-family:Times New Roman; text-align:center; font-size:85%;" | [[outreach:GLAM/Newsletter|Read this edition in full]] &bull; [[outreach:GLAM/Newsletter/June 2024/Single|Single-page]] |- | valign="top" colspan="2" style="padding:0.5em; font-family:Times New Roman;text-align:center; font-size:85%;" | To assist with preparing the newsletter, please visit the [[outreach:GLAM/Newsletter/Newsroom|newsroom]]. Past editions may be viewed [[outreach:GLAM/Newsletter/Archives|here]]. |- |} |} <div style="margin-top:10px; font-size:90%; padding-left:5px; font-family:Georgia, Palatino, Palatino Linotype, Times, Times New Roman, serif;">[[m:GLAM/Newsletter/About|About ''This Month in GLAM'']] · [[m:Global message delivery/Targets/GLAM|Subscribe/Unsubscribe]] · [[m:MassMessage|Global message delivery]] · [[:m:User:Romaine|Romaine]] ୦୮:୦୦, ୧୨ ଜୁଲାଇ ୨୦୨୪ (IST)</div> <!-- Message sent by User:Romaine@metawiki using the list at https://meta.wikimedia.org/w/index.php?title=Global_message_delivery/Targets/GLAM&oldid=27031050 --> == ''This Month in GLAM'': July 2024 == {| style="width:100%;" | valign="top" align="center" style="border:1px gray solid; padding:1em;" | {| align="center" |- | style="text-align: center;" | [[File:This Month in GLAM logo 2018.png|350px|center|link=outreach:GLAM/Newsletter]]<br /> <hr /> <div style="font-size:12pt; font-family:Times New Roman; text-align:center;">[[outreach:GLAM/Newsletter/July 2024|<span style="color:darkslategray;">This Month in GLAM – Volume XIV, Issue VII, July 2024</span>]]</div> <hr /><br /> |- style="text-align: center;" | <span style="font-size:12pt; font-family:Times New Roman;"> '''<u>Headlines</u>'''</span> |- style="font-size:10pt; font-family:Times New Roman; text-align:center;" | <div style="text-align:left; column-count:2; column-width:28em; vertical-align:top;"> * [[outreach:GLAM/Newsletter/July 2024/Contents/Albania report|Albania report]]: For what matters most for your community * [[outreach:GLAM/Newsletter/July 2024/Contents/Argentina report|Argentina report]]: Mid-term digitization update * [[outreach:GLAM/Newsletter/July 2024/Contents/Brazil report|Brazil report]]: Structuring Wiki Loves Monuments through a Wikidata portal * [[outreach:GLAM/Newsletter/July 2024/Contents/Canada report|Canada report]]: CCA Hosts Inaugural Wiki Edit-a-Thon * [[outreach:GLAM/Newsletter/July 2024/Contents/Germany report|Germany report]]: The flight over the "Rosinenbomber" - drone deployment for Free Knowledge; Kicking off a German-language community of practice for building cultural heritage linked open data with the wikimedia projects * [[outreach:GLAM/Newsletter/July 2024/Contents/India report|India report]]: GLAM partner ventures into 'Digitisation Plus' programs with Wikimedians * [[outreach:GLAM/Newsletter/July 2024/Contents/Kosovo report|Kosovo report]]: Prompting what's most important - our community in Albania and Kosovo * [[outreach:GLAM/Newsletter/July 2024/Contents/New Zealand report|New Zealand report]]: WikiProject International Botanical Congress 2024, a presentation to the Natural History Museum, London & Kew Gardens staff and a Research expeditions edit-a-thon * [[outreach:GLAM/Newsletter/July 2024/Contents/Switzerland report|Switzerland report]]: Swiss GLAM Programme * [[outreach:GLAM/Newsletter/July 2024/Contents/UK report|UK report]]: Translations galore * [[outreach:GLAM/Newsletter/July 2024/Contents/USA report|USA report]]: Wikicurious WikiNYC Civic Hall; San Diego 111; #5WomenArtists campaign * [[outreach:GLAM/Newsletter/July 2024/Contents/Biodiversity Heritage Library report|Biodiversity Heritage Library report]]: BHL-Wiki Working Group July monthly highlights * [[outreach:GLAM/Newsletter/July 2024/Contents/Special story|Special story]]: GLAM GLobal meetup & GLAM Global Calls * [[outreach:GLAM/Newsletter/July 2024/Contents/Events|Calendar]]: August's GLAM events </div> |- | style="font-family:Times New Roman; text-align:center; font-size:85%;" | [[outreach:GLAM/Newsletter|Read this edition in full]] &bull; [[outreach:GLAM/Newsletter/July 2024/Single|Single-page]] |- | valign="top" colspan="2" style="padding:0.5em; font-family:Times New Roman;text-align:center; font-size:85%;" | To assist with preparing the newsletter, please visit the [[outreach:GLAM/Newsletter/Newsroom|newsroom]]. Past editions may be viewed [[outreach:GLAM/Newsletter/Archives|here]]. |- |} |} <div style="margin-top:10px; font-size:90%; padding-left:5px; font-family:Georgia, Palatino, Palatino Linotype, Times, Times New Roman, serif;">[[m:GLAM/Newsletter/About|About ''This Month in GLAM'']] · [[m:Global message delivery/Targets/GLAM|Subscribe/Unsubscribe]] · [[m:MassMessage|Global message delivery]] · [[:m:User:Romaine|Romaine]] ୦୮:୨୯, ୧୨ ଅଗଷ୍ଟ ୨୦୨୪ (IST)</div> <!-- Message sent by User:Romaine@metawiki using the list at https://meta.wikimedia.org/w/index.php?title=Global_message_delivery/Targets/GLAM&oldid=27242105 --> == ''This Month in GLAM'': August 2024 == {| style="width:100%;" | valign="top" align="center" style="border:1px gray solid; padding:1em;" | {| align="center" |- | style="text-align: center;" | [[File:This Month in GLAM logo 2018.png|350px|center|link=outreach:GLAM/Newsletter]]<br /> <hr /> <div style="font-size:12pt; font-family:Times New Roman; text-align:center;">[[outreach:GLAM/Newsletter/August 2024|<span style="color:darkslategray;">This Month in GLAM – Volume XIV, Issue VIII, August 2024</span>]]</div> <hr /><br /> |- style="text-align: center;" | <span style="font-size:12pt; font-family:Times New Roman;"> '''<u>Headlines</u>'''</span> |- style="font-size:10pt; font-family:Times New Roman; text-align:center;" | <div style="text-align:left; column-count:2; column-width:28em; vertical-align:top;"> * [[outreach:GLAM/Newsletter/August 2024/Contents/Aruba report|Aruba report]]: Vacancy Wikimedian in Residence for Wikipedia on Aruba - Aruba on Wikipedia project * [[outreach:GLAM/Newsletter/August 2024/Contents/Brazil report|Brazil report]]: Technology and biodiversity: “Amazonian Knowledge on Wiki” * [[outreach:GLAM/Newsletter/August 2024/Contents/Colombia report|Colombia report]]: Colombia in Wikimania Mood * [[outreach:GLAM/Newsletter/August 2024/Contents/Czech Republic report|Czech Republic report]]: Cooperation between National Library and Wikimedia CR was presented at Wikimania 2024 * [[outreach:GLAM/Newsletter/August 2024/Contents/India report|India report]]: Wikimedians-in-residence assigned to add lexicographical data of 5 endangered languages of West Bengal * [[outreach:GLAM/Newsletter/August 2024/Contents/Netherlands report|Netherlands report]]: 10 reasons why the National Library of the Netherlands moved its Wikimedia-related publications from SlideShare to Zenodo, and keeps them on Wikimedia Commons * [[outreach:GLAM/Newsletter/August 2024/Contents/New Zealand report|New Zealand report]]: Looking for Aotearoa's next roving Wikipedian, a Wikidata Te Papa research expeditions publication & the Wikidata WikiProject IBC follow-up workshop * [[outreach:GLAM/Newsletter/August 2024/Contents/Macedonia report|North Macedonia report]]: An insight of Wkikimedia MKD's 2024 GLAM Programme * [[outreach:GLAM/Newsletter/August 2024/Contents/Poland report|Poland report]]: What's up in GLAM-Wiki in Poland * [[outreach:GLAM/Newsletter/August 2024/Contents/Switzerland report|Switzerland report]]: Swiss GLAM Programme * [[outreach:GLAM/Newsletter/August 2024/Contents/UK report|UK report]]: Indonesian Featured Article award * [[outreach:GLAM/Newsletter/August 2024/Contents/USA report|USA report]]: Wikimania report and meetups * [[outreach:GLAM/Newsletter/August 2024/Contents/Biodiversity Heritage Library report|Biodiversity Heritage Library report]]: BHL-Wiki Working Group August monthly highlights * [[outreach:GLAM/Newsletter/August 2024/Contents/Special story|Special story]]: Global GLAM Wiki Meetup - Future meetings and outcomes * [[outreach:GLAM/Newsletter/August 2024/Contents/AvoinGLAM report|AvoinGLAM report]]: AvoinGLAM at Wikimania * [[outreach:GLAM/Newsletter/August 2024/Contents/Content Partnerships Hub report|Content Partnerships Hub report]]: Content Partnerships Hub at Wikimania; The Helpdesk; Metabase; UN collaboration day * [[outreach:GLAM/Newsletter/August 2024/Contents/WMF GLAM report|WMF GLAM report]]: Commons Impact Metrics, WikiLibCon25, and WikiConference North America * [[outreach:GLAM/Newsletter/August 2024/Contents/Events|Calendar]]: September's GLAM events </div> |- | style="font-family:Times New Roman; text-align:center; font-size:85%;" | [[outreach:GLAM/Newsletter|Read this edition in full]] &bull; [[outreach:GLAM/Newsletter/August 2024/Single|Single-page]] |- | valign="top" colspan="2" style="padding:0.5em; font-family:Times New Roman;text-align:center; font-size:85%;" | To assist with preparing the newsletter, please visit the [[outreach:GLAM/Newsletter/Newsroom|newsroom]]. Past editions may be viewed [[outreach:GLAM/Newsletter/Archives|here]]. |- |} |} <div style="margin-top:10px; font-size:90%; padding-left:5px; font-family:Georgia, Palatino, Palatino Linotype, Times, Times New Roman, serif;">[[m:GLAM/Newsletter/About|About ''This Month in GLAM'']] · [[m:Global message delivery/Targets/GLAM|Subscribe/Unsubscribe]] · [[m:MassMessage|Global message delivery]] · [[:m:User:Romaine|Romaine]] ୧୬:୧୮, ୧୧ ସେପ୍ଟେମ୍ବର ୨୦୨୪ (IST)</div> <!-- Message sent by User:Romaine@metawiki using the list at https://meta.wikimedia.org/w/index.php?title=Global_message_delivery/Targets/GLAM&oldid=27310248 --> == This Month in Education: August 2024 == <div class="plainlinks" lang="en" dir="ltr">Apologies for writing in English. Please help to translate in your language. <div style="text-align: center;"> <span style="font-weight:bold; color:#00A7E2; font-size:2.9em; font-family:'Helvetica Neue', Helvetica, Arial, sans-serif;">This Month in Education</span> <span style="font-weight:bold; color:#00A7E2; font-size:1.4em; font-family:'Helvetica Neue', Helvetica, Arial, sans-serif;"> Volume 13 • Issue 7 • August 2024</span> <div style="border-top:1px solid #a2a9b1; border-bottom:1px solid #a2a9b1; padding:0.5em; font-size:larger; margin-bottom:0.2em">[[m:Special:MyLanguage/Education/Newsletter/August 2024|Contents]] • [[m:Special:MyLanguage/Education/Newsletter/August 2024/Headlines|Headlines]] • [[m:Special:MyLanguage/Global message delivery/Targets/This Month in Education|Subscribe]]</div> <div style="color:white; font-size:1.8em; font-family:Montserrat; background:#92BFB1;">In This Issue</div></div> <div style="text-align: left; column-count: 2; column-width: 35em;"> * [[m:Special:MyLanguage/Education/News/August 2024/Cross-Cultural Knowledge Sharing: Wikipedia's New Frontier at University of Tehran|Cross-Cultural Knowledge Sharing: Wikipedia's New Frontier at University of Tehran]] * [[m:Special:MyLanguage/Education/News/August 2024/Let's Read Wikipedia in Bolivia reaches teachers in Cochabamba|Let's Read Wikipedia in Bolivia reaches teachers in Cochabamba]] * [[m:Special:MyLanguage/Education/News/August 2024/Results of the 2023 “Wikipedia for School” Contest in Ukraine|Results of the 2023 “Wikipedia for School” Contest in Ukraine]] * [[m:Special:MyLanguage/Education/News/August 2024/Edu Wiki Camp in Serbia, 2024|Edu Wiki Camp in Serbia, 2024]] * [[m:Special:MyLanguage/Education/News/August 2024/Wikimedia Human Rights Month this year engaged schools in large amount|Wikimedia Human Rights Month this year engaged schools in large amount]] * [[m:Special:MyLanguage/Education/News/August 2024/Strengthening Education Programs at Wikimania 2024: A Global Leap in Collaborative Learning|Strengthening Education Programs at Wikimania 2024: A Global Leap in Collaborative Learning]] * [[m:Special:MyLanguage/Education/News/August 2024/Wiki Education programs are featured in a scientific outreach magazine, and Wiki Movimento Brasil offers training for researchers in the Amazon|Wiki Education programs are featured in a scientific outreach magazine, and Wiki Movimento Brasil offers training for researchers in the Amazon]] * [[m:Special:MyLanguage/Education/News/August 2024/Wiki Movimento Brasil aims to adapt a game about Wikipedia, organize an academic event for scientific dissemination, and host the XXXIII Wiki-Education Workshop|Wiki Movimento Brasil aims to adapt a game about Wikipedia, organize an academic event for scientific dissemination, and host the XXXIII Wiki-Education Workshop]] </div> <div style="margin-top:10px; text-align: center; font-size:90%; padding-left:5px; font-family:Georgia, Palatino, Palatino Linotype, Times, Times New Roman, serif;">[[m:Special:MyLanguage/Education/Newsletter/About|About ''This Month in Education'']] · [[m:Global message delivery/Targets/This Month in Education|Subscribe/Unsubscribe]] · [[m:Special:MyLanguage/MassMessage|Global message delivery]] · For the team: [[:m:User:ZI Jony|ZI Jony]] ୧୮:୫୨, ୧୧ ସେପ୍ଟେମ୍ବର ୨୦୨୪ (IST)</div> </div> <!-- Message sent by User:ZI Jony@metawiki using the list at https://meta.wikimedia.org/w/index.php?title=Global_message_delivery/Targets/This_Month_in_Education&oldid=27310254 --> == ''This Month in GLAM'': September 2024 == {| style="width:100%;" | valign="top" align="center" style="border:1px gray solid; padding:1em;" | {| align="center" |- | style="text-align: center;" | [[File:This Month in GLAM logo 2018.png|350px|center|link=outreach:GLAM/Newsletter]]<br /> <hr /> <div style="font-size:12pt; font-family:Times New Roman; text-align:center;">[[outreach:GLAM/Newsletter/September 2024|<span style="color:darkslategray;">This Month in GLAM – Volume XIV, Issue IX, September 2024</span>]]</div> <hr /><br /> |- style="text-align: center;" | <span style="font-size:12pt; font-family:Times New Roman;"> '''<u>Headlines</u>'''</span> |- style="font-size:10pt; font-family:Times New Roman; text-align:center;" | <div style="text-align:left; column-count:2; column-width:28em; vertical-align:top;"> * [[outreach:GLAM/Newsletter/September 2024/Contents/Albania report|Albania report]]: Wikimedian in Residence at Elbasan’s Ethnographic Museum in Albania * [[outreach:GLAM/Newsletter/September 2024/Contents/Argentina report|Argentina report]]: GLAM and communities * [[outreach:GLAM/Newsletter/September 2024/Contents/Australia report|Australia report]]: Artbank's edit-a-thon for gender equity in Australian visual arts * [[outreach:GLAM/Newsletter/September 2024/Contents/Belgium report|Belgium report]]: Project 'Belgian distilleries as Linked Open Data' completed * [[outreach:GLAM/Newsletter/September 2024/Contents/Brazil report|Brazil report]]: Photowalks for Wiki Loves Monuments 2024 at five corners of Brazil * [[outreach:GLAM/Newsletter/September 2024/Contents/France report|France report]]: 4th edition of the Label Culture Libre * [[outreach:GLAM/Newsletter/September 2024/Contents/India report|India report]]: Digitization at the Museum of Santal Culture, Federation Hall Society Library and Cultural Heritage and Literature in Meghalaya * [[outreach:GLAM/Newsletter/September 2024/Contents/New Zealand report|New Zealand report]]: Report on the Wikidata WikiProject International Botanical 2024, Conference report for SPNHC-TDWG 2024 and the upcoming New Zealand species edit-a-thon * [[outreach:GLAM/Newsletter/September 2024/Contents/Poland report|Poland report]]: What's up in GLAM-Wiki in Poland * [[outreach:GLAM/Newsletter/September 2024/Contents/Spain report|Spain report]]: Wiki Takes Rural Archaeology * [[outreach:GLAM/Newsletter/September 2024/Contents/Switzerland report|Switzerland report]]: Swiss GLAM Programme * [[outreach:GLAM/Newsletter/September 2024/Contents/UK report|UK report]]: Wiki content in interfaith education * [[outreach:GLAM/Newsletter/September 2024/Contents/USA report|USA report]]: Banned books and more * [[outreach:GLAM/Newsletter/September 2024/Contents/Biodiversity Heritage Library report|Biodiversity Heritage Library report]]: BHL-Wiki Working Group September monthly highlights * [[outreach:GLAM/Newsletter/September 2024/Contents/Special story|Special story]]: Global GLAM calls from November: short survey, and register! * [[outreach:GLAM/Newsletter/September 2024/Contents/Events|Calendar]]: October's GLAM events </div> |- | style="font-family:Times New Roman; text-align:center; font-size:85%;" | [[outreach:GLAM/Newsletter|Read this edition in full]] &bull; [[outreach:GLAM/Newsletter/September 2024/Single|Single-page]] |- | valign="top" colspan="2" style="padding:0.5em; font-family:Times New Roman;text-align:center; font-size:85%;" | To assist with preparing the newsletter, please visit the [[outreach:GLAM/Newsletter/Newsroom|newsroom]]. Past editions may be viewed [[outreach:GLAM/Newsletter/Archives|here]]. |- |} |} <div style="margin-top:10px; font-size:90%; padding-left:5px; font-family:Georgia, Palatino, Palatino Linotype, Times, Times New Roman, serif;">[[m:GLAM/Newsletter/About|About ''This Month in GLAM'']] · [[m:Global message delivery/Targets/GLAM|Subscribe/Unsubscribe]] · [[m:MassMessage|Global message delivery]] · [[:m:User:Romaine|Romaine]] ୧୭:୦୮, ୧୦ ଅକ୍ଟୋବର ୨୦୨୪ (IST)</div> <!-- Message sent by User:Romaine@metawiki using the list at https://meta.wikimedia.org/w/index.php?title=Global_message_delivery/Targets/GLAM&oldid=27548598 --> == ''This Month in GLAM'': October 2024 == {| style="width:100%;" | valign="top" align="center" style="border:1px gray solid; padding:1em;" | {| align="center" |- | style="text-align: center;" | [[File:This Month in GLAM logo 2018.png|350px|center|link=outreach:GLAM/Newsletter]]<br /> <hr /> <div style="font-size:12pt; font-family:Times New Roman; text-align:center;">[[outreach:GLAM/Newsletter/October 2024|<span style="color:darkslategray;">This Month in GLAM – Volume XIV, Issue X, October 2024</span>]]</div> <hr /><br /> |- style="text-align: center;" | <span style="font-size:12pt; font-family:Times New Roman;"> '''<u>Headlines</u>'''</span> |- style="font-size:10pt; font-family:Times New Roman; text-align:center;" | <div style="text-align:left; column-count:2; column-width:28em; vertical-align:top;"> * [[outreach:GLAM/Newsletter/October 2024/Contents/Albania report|Albania report]]: Wiki Loves Monuments in Albania and Kosovo, 2024 * [[outreach:GLAM/Newsletter/October 2024/Contents/Brazil report|Brazil report]]: Amazon holotypes: how the species were discovered * [[outreach:GLAM/Newsletter/October 2024/Contents/Canada report|Canada report]]: FIMS Graduate Library Wiki Club Lunch & Learn * [[outreach:GLAM/Newsletter/October 2024/Contents/Colombia report|Colombia report]]: ¿Por qué y para qué usar Wikidata en Colombia? / Why and for what purpose should Wikidata be used in Colombia? * [[outreach:GLAM/Newsletter/October 2024/Contents/Italy report|Italy report]]: Empowering Italian GLAMs * [[outreach:GLAM/Newsletter/October 2024/Contents/Kosovo report|Kosovo report]]: Edit-a-thon at the City Museum of Mitrovica * [[outreach:GLAM/Newsletter/October 2024/Contents/Latvia report|Latvia report]]: Wikidata Workshop 2024: National Library of Latvia * [[outreach:GLAM/Newsletter/October 2024/Contents/Netherlands report|Netherlands report]]: Highlights from the Third Wiki Loves Fashion Campaign in the Netherlands * [[outreach:GLAM/Newsletter/October 2024/Contents/New Zealand report|New Zealand report]]: Auckland Museum Wikimedian in Residence, Te Maori edit-a-thons & NZ Species edit-a-thons * [[outreach:GLAM/Newsletter/October 2024/Contents/Macedonia report|North Macedonia report]]: WIKIMEDIA MKD's successful GLAM programme! * [[outreach:GLAM/Newsletter/October 2024/Contents/Poland report|Poland report]]: What's up in GLAM-Wiki in Poland * [[outreach:GLAM/Newsletter/October 2024/Contents/Spain report|Spain report]]: General Archive of the Palace * [[outreach:GLAM/Newsletter/October 2024/Contents/UK report|UK report]]: Memory of the World baseline * [[outreach:GLAM/Newsletter/October 2024/Contents/USA report|USA report]]: October meetups * [[outreach:GLAM/Newsletter/October 2024/Contents/Biodiversity Heritage Library report|Biodiversity Heritage Library report]]: BHL-Wiki Working Group October monthly highlights * [[outreach:GLAM/Newsletter/October 2024/Contents/AvoinGLAM report|AvoinGLAM report]]: European encounters * [[outreach:GLAM/Newsletter/October 2024/Contents/Memory of the World report|Memory of the World report]]: Baseline report * [[outreach:GLAM/Newsletter/October 2024/Contents/Wikidata report|Wikidata report]]: Wikidata's 12th birthday celebration * [[outreach:GLAM/Newsletter/October 2024/Contents/Events|Calendar]]: November's GLAM events </div> |- | style="font-family:Times New Roman; text-align:center; font-size:85%;" | [[outreach:GLAM/Newsletter|Read this edition in full]] &bull; [[outreach:GLAM/Newsletter/October 2024/Single|Single-page]] |- | valign="top" colspan="2" style="padding:0.5em; font-family:Times New Roman;text-align:center; font-size:85%;" | To assist with preparing the newsletter, please visit the [[outreach:GLAM/Newsletter/Newsroom|newsroom]]. Past editions may be viewed [[outreach:GLAM/Newsletter/Archives|here]]. |- |} |} <div style="margin-top:10px; font-size:90%; padding-left:5px; font-family:Georgia, Palatino, Palatino Linotype, Times, Times New Roman, serif;">[[m:GLAM/Newsletter/About|About ''This Month in GLAM'']] · [[m:Global message delivery/Targets/GLAM|Subscribe/Unsubscribe]] · [[m:MassMessage|Global message delivery]] · [[:m:User:Romaine|Romaine]] ୨୦:୪୯, ୧୦ ନଭେମ୍ବର ୨୦୨୪ (IST)</div> <!-- Message sent by User:Romaine@metawiki using the list at https://meta.wikimedia.org/w/index.php?title=Global_message_delivery/Targets/GLAM&oldid=27687486 --> == This Month in Education: October 2024 == <div class="plainlinks" lang="en" dir="ltr">Apologies for writing in English. Please help to translate in your language. <div style="text-align: center;"> <span style="font-weight:bold; color:#00A7E2; font-size:2.9em; font-family:'Helvetica Neue', Helvetica, Arial, sans-serif;">This Month in Education</span> <span style="font-weight:bold; color:#00A7E2; font-size:1.4em; font-family:'Helvetica Neue', Helvetica, Arial, sans-serif;"> Volume 13 • Issue 8 • October 2024</span> <div style="border-top:1px solid #a2a9b1; border-bottom:1px solid #a2a9b1; padding:0.5em; font-size:larger; margin-bottom:0.2em">[[m:Special:MyLanguage/Education/Newsletter/October 2024|Contents]] • [[m:Special:MyLanguage/Education/Newsletter/October 2024/Headlines|Headlines]] • [[m:Special:MyLanguage/Global message delivery/Targets/This Month in Education|Subscribe]]</div> <div style="color:white; font-size:1.8em; font-family:Montserrat; background:#92BFB1;">In This Issue</div></div> <div style="text-align: left; column-count: 2; column-width: 35em;"> * [[m:Special:MyLanguage/Education/News/October 2024/CBSUA Wiki Education turns 1 year|CBSUA Wiki Education turns 1 year]] * [[m:Special:MyLanguage/Education/News/October 2024/7th Senior WikiTown took place in Becov nad Teplou, Czech Republic|7th Senior WikiTown took place in Becov nad Teplou, Czech Republic]] * [[m:Special:MyLanguage/Education/News/October 2024/Edit-a-thon about Modern Architecture in Kosovo|Edit-a-thon about Modern Architecture in Kosovo]] * [[m:Special:MyLanguage/Education/News/October 2024/Edu_Wiki_in_South_Sudan:_Creating_a_better_future_in_education|Empowering Digital Literacy through Wikimedia in South Sudan]] * [[m:Special:MyLanguage/Education/News/October 2024/Many new articles and contributions in September and October for Wikimedia MKD|Many new articles and contributions in September and October for Wikimedia MKD]] * [[m:Special:MyLanguage/Education/News/October 2024/New Record: 5 Events in Municipal Library within a Month |New Record: 5 Events in Municipal Library within a Month]] * [[m:Special:MyLanguage/Education/News/October 2024/Wiki-Education programs in Brazil are centered around the Wikidata and Wikisource platforms|Wiki-Education programs in Brazil are centered around the Wikidata and Wikisource platforms]] * [[m:Special:MyLanguage/Education/News/October 2024/WikiChallenge African Schools wins the “Open Pedagogy” Award 2024 from OE Global|WikiChallenge African Schools wins the “Open Pedagogy” Award 2024 from OE Global]] * [[m:Special:MyLanguage/Education/News/October 2024/Wikipedia helps in improving cognitive skills|Wikipedia helps in improving cognitive skills]] * [[m:Special:MyLanguage/Education/News/October 2024/Wikipedia in Graduate Studies: Expanding Research Impact|Wikipedia in Graduate Studies: Expanding Research Impact]] * [[m:Special:MyLanguage/Education/News/October 2024/WiLMa PH establishes a Wiki Club|WiLMa PH establishes a Wiki Club]] </div> <div style="margin-top:10px; text-align: center; font-size:90%; padding-left:5px; font-family:Georgia, Palatino, Palatino Linotype, Times, Times New Roman, serif;">[[m:Special:MyLanguage/Education/Newsletter/About|About ''This Month in Education'']] · [[m:Global message delivery/Targets/This Month in Education|Subscribe/Unsubscribe]] · [[m:Special:MyLanguage/MassMessage|Global message delivery]] · For the team: [[:m:User:ZI Jony|ZI Jony]] ୨୦:୨୭, ୧୨ ନଭେମ୍ବର ୨୦୨୪ (IST)</div> </div> <!-- Message sent by User:ZI Jony@metawiki using the list at https://meta.wikimedia.org/w/index.php?title=Global_message_delivery/Targets/This_Month_in_Education&oldid=27733413 --> == This Month in Education: November 2024 == <div class="plainlinks" lang="en" dir="ltr">Apologies for writing in English. Please help to translate in your language. <div style="text-align: center;"> <span style="font-weight:bold; color:#00A7E2; font-size:2.9em; font-family:'Helvetica Neue', Helvetica, Arial, sans-serif;">This Month in Education</span> <span style="font-weight:bold; color:#00A7E2; font-size:1.4em; font-family:'Helvetica Neue', Helvetica, Arial, sans-serif;"> Volume 13 • Issue 9 • November 2024</span> <div style="border-top:1px solid #a2a9b1; border-bottom:1px solid #a2a9b1; padding:0.5em; font-size:larger; margin-bottom:0.2em">[[m:Special:MyLanguage/Education/Newsletter/November 2024|Contents]] • [[m:Special:MyLanguage/Education/Newsletter/November 2024/Headlines|Headlines]] • [[m:Special:MyLanguage/Global message delivery/Targets/This Month in Education|Subscribe]]</div> <div style="color:white; font-size:1.8em; font-family:Montserrat; background:#92BFB1;">In This Issue</div></div> <div style="text-align: left; column-count: 2; column-width: 35em;"> * [[m:Special:MyLanguage/Education/News/November 2024/Auckland Museum Wikipedia Student Programme|Auckland Museum Wikipedia Student Programme]] * [[m:Special:MyLanguage/Education/News/November 2024/Citizenship and free knowledge on Wikipedia in Albanian language|Citizenship and free knowledge on Wikipedia in Albanian language]] * [[m:Special:MyLanguage/Education/News/November 2024/Engaging students with Wikipedia and Wikidata at Hasanuddin University’s Wikimedia Week|Engaging students with Wikipedia and Wikidata at Hasanuddin University’s Wikimedia Week]] * [[m:Special:MyLanguage/Education/News/November 2024/Minigrant initiative by empowering the Rrëshen community in Albania|Minigrant initiative by empowering the Rrëshen community in Albania]] * [[m:Special:MyLanguage/Education/News/November 2024/Wikidata birthday in Albania, 2024|Wikidata birthday in Albania, 2024]] * [[m:Special:MyLanguage/Education/News/November 2024/Wikidata birthday in School |Wikidata birthday in School]] * [[m:Special:MyLanguage/Education/News/November 2024/Wikimedia Education Workshop at Lumbini Technological University|Wikimedia Education Workshop at Lumbini Technological University]] * [[m:Special:MyLanguage/Education/News/November 2024/Wikimedia MKD's new collaborations and new content|Wikimedia MKD's new collaborations and new content]] * [[m:Special:MyLanguage/Education/News/November 2024/Improving Historical Knowledge on Persian Wikipedia through a continuous Wikimedia Education Program: Shahid Beheshti University Wikipedia Education Program|Improving Historical Knowledge on Persian Wikipedia through a continuous Wikimedia Education Program: Shahid Beheshti University Wikipedia Education Program]] </div> <div style="margin-top:10px; text-align: center; font-size:90%; padding-left:5px; font-family:Georgia, Palatino, Palatino Linotype, Times, Times New Roman, serif;">[[m:Special:MyLanguage/Education/Newsletter/About|About ''This Month in Education'']] · [[m:Global message delivery/Targets/This Month in Education|Subscribe/Unsubscribe]] · [[m:Special:MyLanguage/MassMessage|Global message delivery]] · For the team: [[:m:User:ZI Jony|ZI Jony]] ୨୦:୪୩, ୧୦ ଡିସେମ୍ବର ୨୦୨୪ (IST)</div> </div> <!-- Message sent by User:ZI Jony@metawiki using the list at https://meta.wikimedia.org/w/index.php?title=Global_message_delivery/Targets/This_Month_in_Education&oldid=27879342 --> == ''This Month in GLAM'': November 2024 == {| style="width:100%;" | valign="top" align="center" style="border:1px gray solid; padding:1em;" | {| align="center" |- | style="text-align: center;" | [[File:This Month in GLAM logo 2018.png|350px|center|link=outreach:GLAM/Newsletter]]<br /> <hr /> <div style="font-size:12pt; font-family:Times New Roman; text-align:center;">[[outreach:GLAM/Newsletter/November 2024|<span style="color:darkslategray;">This Month in GLAM – Volume XIV, Issue XI, November 2024</span>]]</div> <hr /><br /> |- style="text-align: center;" | <span style="font-size:12pt; font-family:Times New Roman;"> '''<u>Headlines</u>'''</span> |- style="font-size:10pt; font-family:Times New Roman; text-align:center;" | <div style="text-align:left; column-count:2; column-width:28em; vertical-align:top;"> * [[outreach:GLAM/Newsletter/November 2024/Contents/Albania report|Albania report]]: Minigrant and Photowalk Projects in Albania * [[outreach:GLAM/Newsletter/November 2024/Contents/Brazil report|Brazil report]]: Winners of WLM 2024 Brazil * [[outreach:GLAM/Newsletter/November 2024/Contents/Canada report|Canada report]]: WikiConvention francophone 2024 * [[outreach:GLAM/Newsletter/November 2024/Contents/Croatia report|Croatia report]]: deGrowth in N0vember * [[outreach:GLAM/Newsletter/November 2024/Contents/Czech Republic report|Czech Republic report]]: Visual memory presented with collections of East Bohemia Museum in Hradec Kralove * [[outreach:GLAM/Newsletter/November 2024/Contents/India report|India report]]: Digitization starts at Rammohun Library and Free Reading Room * [[outreach:GLAM/Newsletter/November 2024/Contents/Italy report|Italy report]]: Wrap up the nine projects funded by 2024 GLAM call and Italian Wikidata Days * [[outreach:GLAM/Newsletter/November 2024/Contents/New Zealand report|New Zealand report]]: NZ Species Editathon, OEGlobal 2024 and Auckland Museum's Summer Students * [[outreach:GLAM/Newsletter/November 2024/Contents/Poland report|Poland report]]: What's up in GLAM-Wiki in Poland * [[outreach:GLAM/Newsletter/November 2024/Contents/Portugal report|Portugal report]]: Summary of Wikidata Days 2024: Librarians don’t need hammers, they need Wikidata * [[outreach:GLAM/Newsletter/November 2024/Contents/Switzerland report|Switzerland report]]: Swiss GLAM Programme * [[outreach:GLAM/Newsletter/November 2024/Contents/UAE report|UAE report]]: Highlighting the Impact of Wiki Loves Monuments 2024 in UAE * [[outreach:GLAM/Newsletter/November 2024/Contents/Wikimedia UAE and Librarians report|Wikimedia UAE and Librarians report]]: Empowering Knowledge: Librarians and Wikimedia at DILC 2024 * [[outreach:GLAM/Newsletter/November 2024/Contents/UK report|UK report]]: Middle-Eastern history and interfaith education * [[outreach:GLAM/Newsletter/November 2024/Contents/USA report|USA report]]: November meetings * [[outreach:GLAM/Newsletter/November 2024/Contents/Biodiversity Heritage Library report|Biodiversity Heritage Library report]]: BHL-Wiki Working Group November monthly highlights * [[outreach:GLAM/Newsletter/November 2024/Contents/AvoinGLAM report|AvoinGLAM report]]: Winter Festival * [[outreach:GLAM/Newsletter/November 2024/Contents/Memory of the World report|Memory of the World report]]: Wikidata and Wikipedia improvements * [[outreach:GLAM/Newsletter/November 2024/Contents/Events|Calendar]]: December's GLAM events </div> |- | style="font-family:Times New Roman; text-align:center; font-size:85%;" | [[outreach:GLAM/Newsletter|Read this edition in full]] &bull; [[outreach:GLAM/Newsletter/November 2024/Single|Single-page]] |- | valign="top" colspan="2" style="padding:0.5em; font-family:Times New Roman;text-align:center; font-size:85%;" | To assist with preparing the newsletter, please visit the [[outreach:GLAM/Newsletter/Newsroom|newsroom]]. Past editions may be viewed [[outreach:GLAM/Newsletter/Archives|here]]. |- |} |} <div style="margin-top:10px; font-size:90%; padding-left:5px; font-family:Georgia, Palatino, Palatino Linotype, Times, Times New Roman, serif;">[[m:GLAM/Newsletter/About|About ''This Month in GLAM'']] · [[m:Global message delivery/Targets/GLAM|Subscribe/Unsubscribe]] · [[m:MassMessage|Global message delivery]] · [[:m:User:Romaine|Romaine]] ୦୩:୧୫, ୧୧ ଡିସେମ୍ବର ୨୦୨୪ (IST)</div> <!-- Message sent by User:Romaine@metawiki using the list at https://meta.wikimedia.org/w/index.php?title=Global_message_delivery/Targets/GLAM&oldid=27942378 --> == ''This Month in GLAM'': December 2024 == {| style="width:100%;" | valign="top" align="center" style="border:1px gray solid; padding:1em;" | {| align="center" |- | style="text-align: center;" | [[File:This Month in GLAM logo 2018.png|350px|center|link=outreach:GLAM/Newsletter]]<br /> <hr /> <div style="font-size:12pt; font-family:Times New Roman; text-align:center;">[[outreach:GLAM/Newsletter/December 2024|<span style="color:darkslategray;">This Month in GLAM – Volume XIV, Issue XII, December 2024</span>]]</div> <hr /><br /> |- style="text-align: center;" | <span style="font-size:12pt; font-family:Times New Roman;"> '''<u>Headlines</u>'''</span> |- style="font-size:10pt; font-family:Times New Roman; text-align:center;" | <div style="text-align:left; column-count:2; column-width:28em; vertical-align:top;"> * [[outreach:GLAM/Newsletter/December 2024/Contents/Albania report|Albania report]]: The Patrolling Edit-a-thon in Albania and Kosovo, 2024 * [[outreach:GLAM/Newsletter/December 2024/Contents/Argentina report|Argentina report]]: Last activities of 2024 * [[outreach:GLAM/Newsletter/December 2024/Contents/Brazil report|Brazil report]]: Catrapilha in action: Uploading the Porto Alegre image feed * [[outreach:GLAM/Newsletter/December 2024/Contents/India report|India report]]: Living GLAM project on Santali culture continues in West Bengal * [[outreach:GLAM/Newsletter/December 2024/Contents/Netherlands report|Netherlands report]]: From SlideShare to Zenodo & How Dutch Wikipedia uses the Digital Library for Dutch Literature * [[outreach:GLAM/Newsletter/December 2024/Contents/New Zealand report|New Zealand report]]: Wikdata module, Auckland Museum student progress, and the Wikipedian at Large * [[outreach:GLAM/Newsletter/December 2024/Contents/Nigeria report|Nigeria report]]: Digitization of Heritage Archives in Nigeria * [[outreach:GLAM/Newsletter/December 2024/Contents/Macedonia report|North Macedonia report]]: Conference for GLAM employees in Skopje * [[outreach:GLAM/Newsletter/December 2024/Contents/Poland report|Poland report]]: What's up in GLAM-Wiki in Poland * [[outreach:GLAM/Newsletter/December 2024/Contents/Portugal report|Portugal report]]: Wikimedia Portugal and Wiki Editoras Lx Collaborate on a Wiki GLAM, Culture, and Heritage Conference for 2025 * [[outreach:GLAM/Newsletter/December 2024/Contents/Switzerland report|Switzerland report]]: Swiss GLAM Programme * [[outreach:GLAM/Newsletter/December 2024/Contents/UK report|UK report]]: 2024 in review * [[outreach:GLAM/Newsletter/December 2024/Contents/USA report|USA report]]: December meetings * [[outreach:GLAM/Newsletter/December 2024/Contents/Public Domain Day report|Public Domain Day report]]: Public Domain Day 2025 * [[outreach:GLAM/Newsletter/December 2024/Contents/Biodiversity Heritage Library report|Biodiversity Heritage Library report]]: BHL-Wiki Working Group December monthly highlights * [[outreach:GLAM/Newsletter/December 2024/Contents/Memory of the World report|Memory of the World report]]: Ways forward * [[outreach:GLAM/Newsletter/December 2024/Contents/Events|Calendar]]: January's GLAM events </div> |- | style="font-family:Times New Roman; text-align:center; font-size:85%;" | [[outreach:GLAM/Newsletter|Read this edition in full]] &bull; [[outreach:GLAM/Newsletter/December 2024/Single|Single-page]] |- | valign="top" colspan="2" style="padding:0.5em; font-family:Times New Roman;text-align:center; font-size:85%;" | To assist with preparing the newsletter, please visit the [[outreach:GLAM/Newsletter/Newsroom|newsroom]]. Past editions may be viewed [[outreach:GLAM/Newsletter/Archives|here]]. |- |} |} <div style="margin-top:10px; font-size:90%; padding-left:5px; font-family:Georgia, Palatino, Palatino Linotype, Times, Times New Roman, serif;">[[m:GLAM/Newsletter/About|About ''This Month in GLAM'']] · [[m:Global message delivery/Targets/GLAM|Subscribe/Unsubscribe]] · [[m:MassMessage|Global message delivery]] · [[:m:User:Romaine|Romaine]] ୧୮:୩୧, ୧୧ ଜାନୁଆରୀ ୨୦୨୫ (IST)</div> <!-- Message sent by User:Romaine@metawiki using the list at https://meta.wikimedia.org/w/index.php?title=Global_message_delivery/Targets/GLAM&oldid=28033195 --> == This Month in Education: January 2025 == <div class="plainlinks" lang="en" dir="ltr">Apologies for writing in English. Please help to translate in your language. <div style="text-align: center;"> <span style="font-weight:bold; color:#00A7E2; font-size:2.9em; font-family:'Helvetica Neue', Helvetica, Arial, sans-serif;">This Month in Education</span> <span style="font-weight:bold; color:#00A7E2; font-size:1.4em; font-family:'Helvetica Neue', Helvetica, Arial, sans-serif;"> Volume 14 • Issue 1 • January 2025</span> <div style="border-top:1px solid #a2a9b1; border-bottom:1px solid #a2a9b1; padding:0.5em; font-size:larger; margin-bottom:0.2em">[[m:Special:MyLanguage/Education/Newsletter/January 2025|Contents]] • [[m:Special:MyLanguage/Education/Newsletter/January 2025/Headlines|Headlines]] • [[m:Special:MyLanguage/Global message delivery/Targets/This Month in Education|Subscribe]]</div> <div style="color:white; font-size:1.8em; font-family:Montserrat; background:#92BFB1;">In This Issue</div></div> <div style="text-align: left; column-count: 2; column-width: 35em;"> * [[m:Special:MyLanguage/Education/News/January 2025/Advancing Education Pillar in Kosovo: 2024 Journey|Advancing Education Pillar in Kosovo: 2024 Journey]] * [[m:Special:MyLanguage/Education/News/January 2025/Auckland Museum Wikipedia Students Making Progress|Auckland Museum Wikipedia Students Making Progress]] * [[m:Special:MyLanguage/Education/News/January 2025/Celebrating 10 Years of Wiki Education|Celebrating 10 Years of Wiki Education]] * [[m:Special:MyLanguage/Education/News/January 2025/Empowering Multilingual Students: Expanding Wikipedia Through Collaboration of foreign languages faculty's students of the University of Tehran|Empowering Multilingual Students: Expanding Wikipedia Through Collaboration of foreign languages faculty's students of the University of Tehran]] * [[m:Special:MyLanguage/Education/News/January 2025/Ensuring accurate and authentic information with 1Lib1Ref Campaign in Anambra|Ensuring accurate and authentic information with 1Lib1Ref Campaign in Anambra]] * [[m:Special:MyLanguage/Education/News/January 2025/Experiences of Wikipedia in the classroom with a gender perspective in Monterrey |Experiences of Wikipedia in the classroom with a gender perspective in Monterrey]] * [[m:Special:MyLanguage/Education/News/January 2025/Fine Arts University Students exploring Wikipedia in Tirana, Albania|Fine Arts University Students exploring Wikipedia in Tirana, Albania]] * [[m:Special:MyLanguage/Education/News/January 2025/Lviv hosted Ukraine’s first student photo walk for Wikipedia|Lviv hosted Ukraine’s first student photo walk for Wikipedia]] * [[m:Special:MyLanguage/Education/News/January 2025/Many new trained volunteers and new articles at the end of the year in Macedonia|Many new trained volunteers and new articles at the end of the year in Macedonia]] * [[m:Special:MyLanguage/Education/News/January 2025/Wikimedia and Scientific Events in Brazil|Wikimedia and Scientific Events in Brazil]] * [[m:Special:MyLanguage/Education/News/January 2025/Wiki Workshop- Call for Contributions|Wiki Workshop- Call for Contributions]] </div> <div style="margin-top:10px; text-align: center; font-size:90%; padding-left:5px; font-family:Georgia, Palatino, Palatino Linotype, Times, Times New Roman, serif;">[[m:Special:MyLanguage/Education/Newsletter/About|About ''This Month in Education'']] · [[m:Global message delivery/Targets/This Month in Education|Subscribe/Unsubscribe]] · [[m:Special:MyLanguage/MassMessage|Global message delivery]] · For the team: [[:m:User:ZI Jony|ZI Jony]] ୨୧:୨୬, ୫ ଫେବୃଆରୀ ୨୦୨୫ (IST)</div> </div> <!-- Message sent by User:ZI Jony@metawiki using the list at https://meta.wikimedia.org/w/index.php?title=Global_message_delivery/Targets/This_Month_in_Education&oldid=28111205 --> == ''This Month in GLAM'': January 2025 == {| style="width:100%;" | valign="top" align="center" style="border:1px gray solid; padding:1em;" | {| align="center" |- | style="text-align: center;" | [[File:This Month in GLAM logo 2018.png|350px|center|link=outreach:GLAM/Newsletter]]<br /> <hr /> <div style="font-size:12pt; font-family:Times New Roman; text-align:center;">[[outreach:GLAM/Newsletter/January 2025|<span style="color:darkslategray;">This Month in GLAM – Volume XV, Issue I, January 2025</span>]]</div> <hr /><br /> |- style="text-align: center;" | <span style="font-size:12pt; font-family:Times New Roman;"> '''<u>Headlines</u>'''</span> |- style="font-size:10pt; font-family:Times New Roman; text-align:center;" | <div style="text-align:left; column-count:2; column-width:28em; vertical-align:top;"> * [[outreach:GLAM/Newsletter/January 2025/Contents/Africa report|Africa report]]: Guinea-Bissau Heritage from Commons to the World * [[outreach:GLAM/Newsletter/January 2025/Contents/Albania report|Albania report]]: Wikimedian in Residence at the Qemal Baholli Public Library in Elbasan (October - December 2024) * [[outreach:GLAM/Newsletter/January 2025/Contents/Aruba report|Aruba report]]: Wikipedia on Aruba project has officially begun! * [[outreach:GLAM/Newsletter/January 2025/Contents/Brazil report|Brazil report]]: Wiki Loves Maranhão * [[outreach:GLAM/Newsletter/January 2025/Contents/Germany report|Germany report]]: Exploring Wikidata & Building Community for Cultural Heritage Professionals * [[outreach:GLAM/Newsletter/January 2025/Contents/Indonesia report|Indonesia report]]: Celebrating Public Domain Day 2025 in Indonesia * [[outreach:GLAM/Newsletter/January 2025/Contents/Italy report|Italy report]]: New Wikimedia Italia Grant for GLAMs * [[outreach:GLAM/Newsletter/January 2025/Contents/Netherlands report|Netherlands report]]: 3 Million Dutch Cultural Heritage Images in Commons & 400,000 RCE images now in higher resolution & Usage of DBNL in Dutch Wikipedia articles * [[outreach:GLAM/Newsletter/January 2025/Contents/New Zealand report|New Zealand report]]: Student led Edit-a-thon * [[outreach:GLAM/Newsletter/January 2025/Contents/Poland report|Poland report]]: GLAM-Wiki 2024 in Poland: Achievements, Collaborations, and Impact * [[outreach:GLAM/Newsletter/January 2025/Contents/Serbia report|Serbia report]]: Wikimedia Serbia: Advancing GLAM collaborations and digital heritage * [[outreach:GLAM/Newsletter/January 2025/Contents/Switzerland report|Switzerland report]]: Swiss GLAM Programme * [[outreach:GLAM/Newsletter/January 2025/Contents/UK report|UK report]]: Cairo Geniza * [[outreach:GLAM/Newsletter/January 2025/Contents/USA report|USA report]]: Wikipedia Day * [[outreach:GLAM/Newsletter/January 2025/Contents/Biodiversity Heritage Library report|Biodiversity Heritage Library report]]: BHL-Wiki Working Group January monthly highlights * [[outreach:GLAM/Newsletter/January 2025/Contents/Special story|Special story]]: Join the Global GLAM Call – Tuesday, February 11th, 13:30 UTC! * [[outreach:GLAM/Newsletter/January 2025/Contents/Memory of the World report|Memory of the World report]]: To the front page! * [[outreach:GLAM/Newsletter/January 2025/Contents/Wikidata report|Wikidata report]]: Wikidata at WikiLibCon 2025 * [[outreach:GLAM/Newsletter/January 2025/Contents/Events|Calendar]]: February's GLAM events </div> |- | style="font-family:Times New Roman; text-align:center; font-size:85%;" | [[outreach:GLAM/Newsletter|Read this edition in full]] &bull; [[outreach:GLAM/Newsletter/January 2025/Single|Single-page]] |- | valign="top" colspan="2" style="padding:0.5em; font-family:Times New Roman;text-align:center; font-size:85%;" | To assist with preparing the newsletter, please visit the [[outreach:GLAM/Newsletter/Newsroom|newsroom]]. Past editions may be viewed [[outreach:GLAM/Newsletter/Archives|here]]. |- |} |} <div style="margin-top:10px; font-size:90%; padding-left:5px; font-family:Georgia, Palatino, Palatino Linotype, Times, Times New Roman, serif;">[[m:GLAM/Newsletter/About|About ''This Month in GLAM'']] · [[m:Global message delivery/Targets/GLAM|Subscribe/Unsubscribe]] · [[m:MassMessage|Global message delivery]] · [[:m:User:Romaine|Romaine]] ୦୪:୫୩, ୧୦ ଫେବୃଆରୀ ୨୦୨୫ (IST)</div> <!-- Message sent by User:Romaine@metawiki using the list at https://meta.wikimedia.org/w/index.php?title=Global_message_delivery/Targets/GLAM&oldid=28125057 --> == ''This Month in GLAM'': February 2025 == {| style="width:100%;" | valign="top" align="center" style="border:1px gray solid; padding:1em;" | {| align="center" |- | style="text-align: center;" | [[File:This Month in GLAM logo 2018.png|350px|center|link=outreach:GLAM/Newsletter]]<br /> <hr /> <div style="font-size:12pt; font-family:Times New Roman; text-align:center;">[[outreach:GLAM/Newsletter/February 2025|<span style="color:darkslategray;">This Month in GLAM – Volume XV, Issue II, February 2025</span>]]</div> <hr /><br /> |- style="text-align: center;" | <span style="font-size:12pt; font-family:Times New Roman;"> '''<u>Headlines</u>'''</span> |- style="font-size:10pt; font-family:Times New Roman; text-align:center;" | <div style="text-align:left; column-count:2; column-width:28em; vertical-align:top;"> * [[outreach:GLAM/Newsletter/February 2025/Contents/Albania report|Albania report]]: Celebrating the English Wikipedia’s Birthday in Albania! * [[outreach:GLAM/Newsletter/February 2025/Contents/Belgium report|Belgium report]]: Belgium Public Domain Day and Dance Heritage * [[outreach:GLAM/Newsletter/February 2025/Contents/Brazil report|Brazil report]]: Wiki and COP30 in the Amazon rainforest * [[outreach:GLAM/Newsletter/February 2025/Contents/Germany report|Germany report]]: GLAM digital and seminar on Jewish life * [[outreach:GLAM/Newsletter/February 2025/Contents/Italy report|Italy report]]: GLAM call and Progetto cultura * [[outreach:GLAM/Newsletter/February 2025/Contents/Netherlands report|Netherlands report]]: [GLAM metrics] Usage of Delpher in Dutch Wikipedia articles * [[outreach:GLAM/Newsletter/February 2025/Contents/New Zealand report|New Zealand report]]: Wikipedia podcast episode, Trilepidea newsletter article, and the Wikipedian at Large * [[outreach:GLAM/Newsletter/February 2025/Contents/Macedonia report|North Macedonia report]]: Wikimedia MKD GLAM program for 2025 * [[outreach:GLAM/Newsletter/February 2025/Contents/Poland report|Poland report]]: What's up in GLAM in Poland * [[outreach:GLAM/Newsletter/February 2025/Contents/Switzerland report|Switzerland report]]: Swiss GLAM Programme * [[outreach:GLAM/Newsletter/February 2025/Contents/UK report|UK report]]: Islamic and Jewish history * [[outreach:GLAM/Newsletter/February 2025/Contents/Ukraine report|Ukraine report]]: GLAM news from Ukraine – events for libraries, #1Lib1Ref, launch of a larger GLAM product * [[outreach:GLAM/Newsletter/February 2025/Contents/USA report|USA report]]: February meetings * [[outreach:GLAM/Newsletter/February 2025/Contents/Biodiversity Heritage Library report|Biodiversity Heritage Library report]]: BHL-Wiki Working Group February monthly highlights * [[outreach:GLAM/Newsletter/February 2025/Contents/AvoinGLAM report|AvoinGLAM report]]: Connecting Media Art Archives * [[outreach:GLAM/Newsletter/February 2025/Contents/Memory of the World report|Memory of the World report]]: 5.1 million image views * [[outreach:GLAM/Newsletter/February 2025/Contents/Wikidata report|Wikidata report]]: Wikidata event: Data Reuse Days 2025 * [[outreach:GLAM/Newsletter/February 2025/Contents/Wikisource report|Wikisource report]]: Wikisource Conference 2025 * [[outreach:GLAM/Newsletter/February 2025/Contents/Wikimedia and Libraries User Group report|Wikimedia and Libraries User Group report]]: Wikimedia + Libraries International Convention 2025 * [[outreach:GLAM/Newsletter/February 2025/Contents/Events|Calendar]]: March's GLAM events </div> |- | style="font-family:Times New Roman; text-align:center; font-size:85%;" | [[outreach:GLAM/Newsletter|Read this edition in full]] &bull; [[outreach:GLAM/Newsletter/February 2025/Single|Single-page]] |- | valign="top" colspan="2" style="padding:0.5em; font-family:Times New Roman;text-align:center; font-size:85%;" | To assist with preparing the newsletter, please visit the [[outreach:GLAM/Newsletter/Newsroom|newsroom]]. Past editions may be viewed [[outreach:GLAM/Newsletter/Archives|here]]. |- |} |} <div style="margin-top:10px; font-size:90%; padding-left:5px; font-family:Georgia, Palatino, Palatino Linotype, Times, Times New Roman, serif;">[[m:GLAM/Newsletter/About|About ''This Month in GLAM'']] · [[m:Global message delivery/Targets/GLAM|Subscribe/Unsubscribe]] · [[m:MassMessage|Global message delivery]] · [[:m:User:Romaine|Romaine]] ୨୨:୨୨, ୧୦ ମାର୍ଚ୍ଚ ୨୦୨୫ (IST)</div> <!-- Message sent by User:Romaine@metawiki using the list at https://meta.wikimedia.org/w/index.php?title=Global_message_delivery/Targets/GLAM&oldid=28357408 --> == This Month in Education: February 2025 == <div class="plainlinks" lang="en" dir="ltr">Apologies for writing in English. Please help to translate in your language. <div style="text-align: center;"> <span style="font-weight:bold; color:#00A7E2; font-size:2.9em; font-family:'Helvetica Neue', Helvetica, Arial, sans-serif;">This Month in Education</span> <span style="font-weight:bold; color:#00A7E2; font-size:1.4em; font-family:'Helvetica Neue', Helvetica, Arial, sans-serif;"> Volume 14 • Issue 2 • February 2025</span> <div style="border-top:1px solid #a2a9b1; border-bottom:1px solid #a2a9b1; padding:0.5em; font-size:larger; margin-bottom:0.2em">[[m:Special:MyLanguage/Education/Newsletter/February 2025|Contents]] • [[m:Special:MyLanguage/Education/Newsletter/February 2025/Headlines|Headlines]] • [[m:Special:MyLanguage/Global message delivery/Targets/This Month in Education|Subscribe]]</div> <div style="color:white; font-size:1.8em; font-family:Montserrat; background:#92BFB1;">In This Issue</div></div> <div style="text-align: left; column-count: 2; column-width: 35em;"> * [[m:Special:MyLanguage/Education/News/February 2025/Activities series at the Shefit Hekali school in Peqin, Albania|Activities series at the Shefit Hekali school in Peqin, Albania]] * [[m:Special:MyLanguage/Education/News/February 2025/Wikimedia Brazil has formed a partnership with a public policy research institute|Wikimedia Brazil has formed a partnership with a public policy research institute]] * [[m:Special:MyLanguage/Education/News/February 2025/Preserving Heritage: Tuluvas Aati Month Educational Wikimedia Programs|Preserving Heritage: Tuluvas Aati Month Educational Wikimedia Programs]] * [[m:Special:MyLanguage/Education/News/February 2025/Reflecting on our Past: Farewell to the Auckland Museum Summer Students|Reflecting on our Past: Farewell to the Auckland Museum Summer Students]] * [[m:Special:MyLanguage/Education/News/February 2025/Successful Conclusion of the Second Phase of "Reading Wikipedia in the Classroom" in Yemen|Successful Conclusion of the Second Phase of "Reading Wikipedia in the Classroom" in Yemen]] * [[m:Special:MyLanguage/Education/News/February 2025/Wiki Workshop in Mitrovica |Wiki Workshop in Mitrovica]] * [[m:Special:MyLanguage/Education/News/February 2025/Wikimedia MKD' Education: Lots of new trained users, lots of new articles|Wikimedia MKD' Education: Lots of new trained users, lots of new articles]] * [[m:Special:MyLanguage/Education/News/February 2025/Wikimedia Serbia receives accreditation from the National Library of Serbia for the Wiki Senior seminar|Wikimedia Serbia receives accreditation from the National Library of Serbia for the Wiki Senior seminar]] </div> <div style="margin-top:10px; text-align: center; font-size:90%; padding-left:5px; font-family:Georgia, Palatino, Palatino Linotype, Times, Times New Roman, serif;">[[m:Special:MyLanguage/Education/Newsletter/About|About ''This Month in Education'']] · [[m:Global message delivery/Targets/This Month in Education|Subscribe/Unsubscribe]] · [[m:Special:MyLanguage/MassMessage|Global message delivery]] · For the team: [[:m:User:ZI Jony|ZI Jony]] ୧୪:୩୪, ୧୨ ମାର୍ଚ୍ଚ ୨୦୨୫ (IST)</div> </div> <!-- Message sent by User:ZI Jony@metawiki using the list at https://meta.wikimedia.org/w/index.php?title=Global_message_delivery/Targets/This_Month_in_Education&oldid=28314249 --> == ''This Month in GLAM'': March 2025 == {| style="width:100%;" | valign="top" align="center" style="border:1px gray solid; padding:1em;" | {| align="center" |- | style="text-align: center;" | [[File:This Month in GLAM logo 2018.png|350px|center|link=outreach:GLAM/Newsletter]]<br /> <hr /> <div style="font-size:12pt; font-family:Times New Roman; text-align:center;">[[outreach:GLAM/Newsletter/March 2025|<span style="color:darkslategray;">This Month in GLAM – Volume XV, Issue III, March 2025</span>]]</div> <hr /><br /> |- style="text-align: center;" | <span style="font-size:12pt; font-family:Times New Roman;"> '''<u>Headlines</u>'''</span> |- style="font-size:10pt; font-family:Times New Roman; text-align:center;" | <div style="text-align:left; column-count:2; column-width:28em; vertical-align:top;"> * [[outreach:GLAM/Newsletter/March 2025/Contents/Albania report|Albania report]]: WikiGap in Albania 2025, and essential initiatives for free knowledge * [[outreach:GLAM/Newsletter/March 2025/Contents/Argentina report|Argentina report]]: Archives and Human Rights activities * [[outreach:GLAM/Newsletter/March 2025/Contents/Belgium report|Belgium report]]: International Women's Day, Wikipedia officially recognised as Digital Public Good and invitation for the General Assembly * [[outreach:GLAM/Newsletter/March 2025/Contents/Brazil report|Brazil report]]: Every Book Its Reader is coming * [[outreach:GLAM/Newsletter/March 2025/Contents/Czech Republic report|Czech Republic report]]: New Horizons of Czech GLAM Partnerships in 2025 * [[outreach:GLAM/Newsletter/March 2025/Contents/France report|France report]]: Archivist Forum 2025 * [[outreach:GLAM/Newsletter/March 2025/Contents/Italy report|Italy report]]: Ten winners of Wikimedia Italia 2025 GLAM call * [[outreach:GLAM/Newsletter/March 2025/Contents/Netherlands report|Netherlands report]]: International Womensday; New Wikimedian in Residence at Maastricht University * [[outreach:GLAM/Newsletter/March 2025/Contents/New Zealand report|New Zealand report]]: What's on at Auckland Museum, and International Women's Day at University of Otago * [[outreach:GLAM/Newsletter/March 2025/Contents/Nigeria report|Nigeria report]]: GLAM in Africa, a Nigerian narrative in knowledge decolonization a case study of Benin City * [[outreach:GLAM/Newsletter/March 2025/Contents/Poland report|Poland report]]: What's up in GLAM in Poland * [[outreach:GLAM/Newsletter/March 2025/Contents/Switzerland report|Switzerland report]]: Switzerland report * [[outreach:GLAM/Newsletter/March 2025/Contents/UK report|UK report]]: Gold in Bengali and Diversity in Arabic * [[outreach:GLAM/Newsletter/March 2025/Contents/USA report|USA report]]: Women's History month * [[outreach:GLAM/Newsletter/March 2025/Contents/Biodiversity Heritage Library report|Biodiversity Heritage Library report]]: BHL-Wiki Working Group March monthly highlights * [[outreach:GLAM/Newsletter/March 2025/Contents/Memory of the World report|Memory of the World report]]: Manuscripts of Mali * [[outreach:GLAM/Newsletter/March 2025/Contents/Structured Data on Wikimedia Commons report|Structured Data on Wikimedia Commons report]]: Creating an OpenRefine Wikimedia Group * [[outreach:GLAM/Newsletter/March 2025/Contents/Events|Calendar]]: April's GLAM events </div> |- | style="font-family:Times New Roman; text-align:center; font-size:85%;" | [[outreach:GLAM/Newsletter|Read this edition in full]] &bull; [[outreach:GLAM/Newsletter/March 2025/Single|Single-page]] |- | valign="top" colspan="2" style="padding:0.5em; font-family:Times New Roman;text-align:center; font-size:85%;" | To assist with preparing the newsletter, please visit the [[outreach:GLAM/Newsletter/Newsroom|newsroom]]. Past editions may be viewed [[outreach:GLAM/Newsletter/Archives|here]]. |- |} |} <div style="margin-top:10px; font-size:90%; padding-left:5px; font-family:Georgia, Palatino, Palatino Linotype, Times, Times New Roman, serif;">[[m:GLAM/Newsletter/About|About ''This Month in GLAM'']] · [[m:Global message delivery/Targets/GLAM|Subscribe/Unsubscribe]] · [[m:MassMessage|Global message delivery]] · [[:m:User:Romaine|Romaine]] ୧୪:୩୧, ୯ ଅପ୍ରେଲ ୨୦୨୫ (IST)</div> <!-- Message sent by User:Romaine@metawiki using the list at https://meta.wikimedia.org/w/index.php?title=Global_message_delivery/Targets/GLAM&oldid=28408819 --> == This Month in Education: March 2025 == <div class="plainlinks" lang="en" dir="ltr">Apologies for writing in English. Please help to translate in your language. <div style="text-align: center;"> <span style="font-weight:bold; color:#00A7E2; font-size:2.9em; font-family:'Helvetica Neue', Helvetica, Arial, sans-serif;">This Month in Education</span> <span style="font-weight:bold; color:#00A7E2; font-size:1.4em; font-family:'Helvetica Neue', Helvetica, Arial, sans-serif;"> Volume 14 • Issue 3 • March 2025</span> <div style="border-top:1px solid #a2a9b1; border-bottom:1px solid #a2a9b1; padding:0.5em; font-size:larger; margin-bottom:0.2em">[[m:Special:MyLanguage/Education/Newsletter/March 2025|Contents]] • [[m:Special:MyLanguage/Education/Newsletter/March 2025/Headlines|Headlines]] • [[m:Special:MyLanguage/Global message delivery/Targets/This Month in Education|Subscribe]]</div> <div style="color:white; font-size:1.8em; font-family:Montserrat; background:#92BFB1;">In This Issue</div></div> <div style="text-align: left; column-count: 2; column-width: 35em;"> * [[m:Special:MyLanguage/Education/News/March 2025/A Whole New World: Research Findings on New Editor Integration in Serbian Wikipedia|A Whole New World: Research Findings on New Editor Integration in Serbian Wikipedia]] * [[m:Special:MyLanguage/Education/News/March 2025/Bolivia: a new round of Leamos Wikipedia begins in Bolivia|Bolivia: a new round of Leamos Wikipedia begins in Bolivia]] * [[m:Special:MyLanguage/Education/News/March 2025/Faculty of Social Sciences Workshop in Albania|Faculty of Social Sciences Workshop in Albania]] * [[m:Special:MyLanguage/Education/News/March 2025/Lots of contributions and trainings as part of Wikimedia MKD's Education Programme|Lots of contributions and trainings as part of Wikimedia MKD's Education Programme]] * [[m:Special:MyLanguage/Education/News/March 2025/Wikimedia organized multiple events of science and education in Brazil during the month of March|Wikimedia organized multiple events of science and education in Brazil during the month of March]] </div> <div style="margin-top:10px; text-align: center; font-size:90%; padding-left:5px; font-family:Georgia, Palatino, Palatino Linotype, Times, Times New Roman, serif;">[[m:Special:MyLanguage/Education/Newsletter/About|About ''This Month in Education'']] · [[m:Global message delivery/Targets/This Month in Education|Subscribe/Unsubscribe]] · [[m:Special:MyLanguage/MassMessage|Global message delivery]] · For the team: [[:m:User:ZI Jony|ZI Jony]] ୨୦:୩୪, ୧୦ ଅପ୍ରେଲ ୨୦୨୫ (IST)</div> </div> <!-- Message sent by User:ZI Jony@metawiki using the list at https://meta.wikimedia.org/w/index.php?title=Global_message_delivery/Targets/This_Month_in_Education&oldid=28458563 --> == This Month in Education: April 2025 == <div class="plainlinks" lang="en" dir="ltr">Apologies for writing in English. Please help to translate in your language. <div style="text-align: center;"> <span style="font-weight:bold; color:#00A7E2; font-size:2.9em; font-family:'Helvetica Neue', Helvetica, Arial, sans-serif;">This Month in Education</span> <span style="font-weight:bold; color:#00A7E2; font-size:1.4em; font-family:'Helvetica Neue', Helvetica, Arial, sans-serif;"> Volume 14 • Issue 4 • April 2025</span> <div style="border-top:1px solid #a2a9b1; border-bottom:1px solid #a2a9b1; padding:0.5em; font-size:larger; margin-bottom:0.2em">[[m:Special:MyLanguage/Education/Newsletter/April 2025|Contents]] • [[m:Special:MyLanguage/Education/Newsletter/April 2025/Headlines|Headlines]] • [[m:Special:MyLanguage/Global message delivery/Targets/This Month in Education|Subscribe]]</div> <div style="color:white; font-size:1.8em; font-family:Montserrat; background:#92BFB1;">In This Issue</div></div> <div style="text-align: left; column-count: 2; column-width: 35em;"> * [[m:Special:MyLanguage/Education/News/April 2025/Ceremony of giving certificates and awarding the winners of the edit-a-thon: Meet Slovenia|Ceremony of giving certificates and awarding the winners of the edit-a-thon: Meet Slovenia]] * [[m:Special:MyLanguage/Education/News/April 2025/The Workshops Wikimedia & Education are back in Brazil|The Workshops Wikimedia & Education are back in Brazil]] * [[m:Special:MyLanguage/Education/News/April 2025/EduWiki Nigeria: Advancing Digital Literacy in Schools|EduWiki Nigeria: Advancing Digital Literacy in Schools]] * [[m:Special:MyLanguage/Education/News/April 2025/Empowering the Next Generation: Wikidata Training at Federal Government Boys College, FGBC Abuja|Empowering the Next Generation: Wikidata Training at Federal Government Boys College, FGBC Abuja]] * [[m:Special:MyLanguage/Education/News/April 2025/Final Wikipedia project with Shefit Hekali school in Peqin, Albania|Final Wikipedia project with Shefit Hekali school in Peqin, Albania]] * [[m:Special:MyLanguage/Education/News/April 2025/Teachers who graduated from the Leamos Wikipedia program in Bolivia become mentors for their colleagues |Teachers who graduated from the Leamos Wikipedia program in Bolivia become mentors for their colleagues]] * [[m:Special:MyLanguage/Education/News/April 2025/Wikivoyage in Has region, Northern Albania|Wikivoyage in Has region, Northern Albania]] * [[m:Special:MyLanguage/Education/News/April 2025/Wikivoyage workshop in Bulqiza|Wikivoyage workshop in Bulqiza]] </div> <div style="margin-top:10px; text-align: center; font-size:90%; padding-left:5px; font-family:Georgia, Palatino, Palatino Linotype, Times, Times New Roman, serif;">[[m:Special:MyLanguage/Education/Newsletter/About|About ''This Month in Education'']] · [[m:Global message delivery/Targets/This Month in Education|Subscribe/Unsubscribe]] · [[m:Special:MyLanguage/MassMessage|Global message delivery]] · For the team: [[:m:User:ZI Jony|ZI Jony]] ୦୮:୧୮, ୧୦ ମଇ ୨୦୨୫ (IST)</div> </div> <!-- Message sent by User:ZI Jony@metawiki using the list at https://meta.wikimedia.org/w/index.php?title=Global_message_delivery/Targets/This_Month_in_Education&oldid=28656387 --> == ''This Month in GLAM'': April 2025 == {| style="width:100%;" | valign="top" align="center" style="border:1px gray solid; padding:1em;" | {| align="center" |- | style="text-align: center;" | [[File:This Month in GLAM logo 2018.png|350px|center|link=outreach:GLAM/Newsletter]]<br /> <hr /> <div style="font-size:12pt; font-family:Times New Roman; text-align:center;">[[outreach:GLAM/Newsletter/April 2025|<span style="color:darkslategray;">This Month in GLAM – Volume XV, Issue IV, April 2025</span>]]</div> <hr /><br /> |- style="text-align: center;" | <span style="font-size:12pt; font-family:Times New Roman;"> '''<u>Headlines</u>'''</span> |- style="font-size:10pt; font-family:Times New Roman; text-align:center;" | <div style="text-align:left; column-count:2; column-width:28em; vertical-align:top;"> * [[outreach:GLAM/Newsletter/April 2025/Contents/Albania report|Albania report]]: Wikipedia Event for International Roma Day 2025 * [[outreach:GLAM/Newsletter/April 2025/Contents/Australia report|Australia report]]: Highlighting Feminist and women's histories and a Wiki Day at the South Australian Museum * [[outreach:GLAM/Newsletter/April 2025/Contents/Catalan areas report|Catalan areas report]]: Campaign to document the 2025 Falla monuments in Valencia * [[outreach:GLAM/Newsletter/April 2025/Contents/Italy report|Italy report]]: Wikidata and Research * [[outreach:GLAM/Newsletter/April 2025/Contents/Netherlands report|Netherlands report]]: Open Collection Highlights * [[outreach:GLAM/Newsletter/April 2025/Contents/New Zealand report|New Zealand report]]: Women in Architecture, BHL, and the Commons Workflow * [[outreach:GLAM/Newsletter/April 2025/Contents/Nigeria report|Nigeria report]]: Strengthening Cultural Heritage through Partnerships and Knowledge Sharing: Insights from World Heritage Day in Nigeria * [[outreach:GLAM/Newsletter/April 2025/Contents/Macedonia report|North Macedonia report]]: Wikimedia MKD's new GLAM collaborations and activities * [[outreach:GLAM/Newsletter/April 2025/Contents/Poland report|Poland report]]: What's up in GLAM in Poland * [[outreach:GLAM/Newsletter/April 2025/Contents/Portugal report|Portugal report]]: Scholarships and Call for Sessions Proposals for GLAM Wiki 2025 will open soon: Stay tuned! * [[outreach:GLAM/Newsletter/April 2025/Contents/Serbia report|Serbia report]]: GLAM Highlights from Serbia * [[outreach:GLAM/Newsletter/April 2025/Contents/Switzerland report|Switzerland report]]: FemNetzCon 2025; GLAM Meeting Biel/Bienne; Digi Archive * [[outreach:GLAM/Newsletter/April 2025/Contents/UK report|UK report]]: Mapping Museums / Art in Arabic * [[outreach:GLAM/Newsletter/April 2025/Contents/USA report|USA report]]: April meetings * [[outreach:GLAM/Newsletter/April 2025/Contents/Biodiversity Heritage Library report|Biodiversity Heritage Library report]]: BHL-Wiki Working Group April monthly highlights * [[outreach:GLAM/Newsletter/April 2025/Contents/Memory of the World report|Memory of the World report]]: Surging forward in Spanish and Arabic * [[outreach:GLAM/Newsletter/April 2025/Contents/Events|Calendar]]: May's GLAM events </div> |- | style="font-family:Times New Roman; text-align:center; font-size:85%;" | [[outreach:GLAM/Newsletter|Read this edition in full]] &bull; [[outreach:GLAM/Newsletter/April 2025/Single|Single-page]] |- | valign="top" colspan="2" style="padding:0.5em; font-family:Times New Roman;text-align:center; font-size:85%;" | To assist with preparing the newsletter, please visit the [[outreach:GLAM/Newsletter/Newsroom|newsroom]]. Past editions may be viewed [[outreach:GLAM/Newsletter/Archives|here]]. |- |} |} <div style="margin-top:10px; font-size:90%; padding-left:5px; font-family:Georgia, Palatino, Palatino Linotype, Times, Times New Roman, serif;">[[m:GLAM/Newsletter/About|About ''This Month in GLAM'']] · [[m:Global message delivery/Targets/GLAM|Subscribe/Unsubscribe]] · [[m:MassMessage|Global message delivery]] · [[:m:User:Romaine|Romaine]] ୦୨:୨୩, ୧୨ ମଇ ୨୦୨୫ (IST)</div> <!-- Message sent by User:Romaine@metawiki using the list at https://meta.wikimedia.org/w/index.php?title=Global_message_delivery/Targets/GLAM&oldid=28668932 --> == This Month in Education: May 2025 == <div class="plainlinks" lang="en" dir="ltr">Apologies for writing in English. Please help to translate in your language. <div style="text-align: center;"> <span style="font-weight:bold; color:#00A7E2; font-size:2.9em; font-family:'Helvetica Neue', Helvetica, Arial, sans-serif;">This Month in Education</span> <span style="font-weight:bold; color:#00A7E2; font-size:1.4em; font-family:'Helvetica Neue', Helvetica, Arial, sans-serif;"> Volume 14 • Issue 5 • May 2025</span> <div style="border-top:1px solid #a2a9b1; border-bottom:1px solid #a2a9b1; padding:0.5em; font-size:larger; margin-bottom:0.2em">[[m:Special:MyLanguage/Education/Newsletter/May 2025|Contents]] • [[m:Special:MyLanguage/Education/Newsletter/May 2025/Headlines|Headlines]] • [[m:Special:MyLanguage/Global message delivery/Targets/This Month in Education|Subscribe]]</div> <div style="color:white; font-size:1.8em; font-family:Montserrat; background:#92BFB1;">In This Issue</div></div> <div style="text-align: left; column-count: 2; column-width: 35em;"> * [[m:Special:MyLanguage/Education/News/May 2025/Journalism students at Aleksandër Xhuvani University explore Wikipedia in Albania|Journalism students at Aleksandër Xhuvani University explore Wikipedia in Albania]] * [[m:Special:MyLanguage/Education/News/May 2025/Reviewing pending articles editathon with high school students in Albania|Reviewing pending articles editathon with high school students in Albania]] * [[m:Special:MyLanguage/Education/News/May 2025/Several educational workshops to promote science on Wiki were held in Brazil in the month of May|Several educational workshops to promote science on Wiki were held in Brazil in the month of May]] * [[m:Special:MyLanguage/Education/News/May 2025/Simón Bolívar Teacher Training College joins the Let's Read Wikipedia Program|Simón Bolívar Teacher Training College joins the Let's Read Wikipedia Program]] * [[m:Special:MyLanguage/Education/News/May 2025/Students become Editors: Wikimedia Chile launches Latin America's first Vikidia Workshop|Students become Editors: Wikimedia Chile launches Latin America's first Vikidia Workshop]] * [[m:Special:MyLanguage/Education/News/May 2025/The DemocraTICon competition was held, this year for the first time with a discipline focused on Wikipedia |The DemocraTICon competition was held, this year for the first time with a discipline focused on Wikipedia]] * [[m:Special:MyLanguage/Education/News/May 2025/Wikimedia MKD's "Lajka" workshop in Skopje|Wikimedia MKD's "Lajka" workshop in Skopje]] </div> <div style="margin-top:10px; text-align: center; font-size:90%; padding-left:5px; font-family:Georgia, Palatino, Palatino Linotype, Times, Times New Roman, serif;">[[m:Special:MyLanguage/Education/Newsletter/About|About ''This Month in Education'']] · [[m:Global message delivery/Targets/This Month in Education|Subscribe/Unsubscribe]] · [[m:Special:MyLanguage/MassMessage|Global message delivery]] · For the team: [[:m:User:ZI Jony|ZI Jony]] ୦୮:୨୮, ୨୮ ମଇ ୨୦୨୫ (IST)</div> </div> <!-- Message sent by User:ZI Jony@metawiki using the list at https://meta.wikimedia.org/w/index.php?title=Global_message_delivery/Targets/This_Month_in_Education&oldid=28771448 --> == ''This Month in GLAM'': May 2025 == {| style="width:100%;" | valign="top" align="center" style="border:1px gray solid; padding:1em;" | {| align="center" |- | style="text-align: center;" | [[File:This Month in GLAM logo 2018.png|350px|center|link=outreach:GLAM/Newsletter]]<br /> <hr /> <div style="font-size:12pt; font-family:Times New Roman; text-align:center;">[[outreach:GLAM/Newsletter/May 2025|<span style="color:darkslategray;">This Month in GLAM – Volume XV, Issue V, May 2025</span>]]</div> <hr /><br /> |- style="text-align: center;" | <span style="font-size:12pt; font-family:Times New Roman;"> '''<u>Headlines</u>'''</span> |- style="font-size:10pt; font-family:Times New Roman; text-align:center;" | <div style="text-align:left; column-count:2; column-width:28em; vertical-align:top;"> * [[outreach:GLAM/Newsletter/May 2025/Contents/Albania report|Albania report]]: Enhancing the LGBTQ+ content in Albanian Wikipedia * [[outreach:GLAM/Newsletter/May 2025/Contents/Belgium report|Belgium report]]: Belgium Public Domain Day and Dance Heritage * [[outreach:GLAM/Newsletter/May 2025/Contents/Brazil report|Brazil report]]: Video resource on Wikimedia Brasil and Casa de Oswaldo Cruz Partnership Released * [[outreach:GLAM/Newsletter/May 2025/Contents/Croatia report|Croatia report]]: SPRINGing back activities * [[outreach:GLAM/Newsletter/May 2025/Contents/Czech Republic report|Czech Republic report]]: National Library of the CR events and important guests * [[outreach:GLAM/Newsletter/May 2025/Contents/Europe report|Europe report]]: DARIAH DHwiki WG coming activity * [[outreach:GLAM/Newsletter/May 2025/Contents/India report|India report]]: GLAM project starts with Nanda Talukdar Foundation at Jorhat, Assam * [[outreach:GLAM/Newsletter/May 2025/Contents/Indonesia report|Indonesia report]]: GLAM Wiki Month 2025 in Indonesia * [[outreach:GLAM/Newsletter/May 2025/Contents/Italy report|Italy report]]: From charts to concrete * [[outreach:GLAM/Newsletter/May 2025/Contents/Kosovo report|Kosovo report]]: Traditional Albanian Food Photography Competition 2025 * [[outreach:GLAM/Newsletter/May 2025/Contents/New Zealand report|New Zealand report]]: Update from Auckland Museum; Let the Wikifying Commence; Listful Thinking * [[outreach:GLAM/Newsletter/May 2025/Contents/Nigeria report|Nigeria report]]: Architectural Folklore Campaign Series * [[outreach:GLAM/Newsletter/May 2025/Contents/Poland report|Poland report]]: What's up in GLAM in Poland * [[outreach:GLAM/Newsletter/May 2025/Contents/Serbia report|Serbia report]]: Celebrating Museums and strengthening #1Lib1Ref connections * [[outreach:GLAM/Newsletter/May 2025/Contents/Spain report|Spain report]]: Some news from Spain * [[outreach:GLAM/Newsletter/May 2025/Contents/Switzerland report|Switzerland report]]: International Museum Day 2025; CoCreation PTT-Archive; Scoring Girls * [[outreach:GLAM/Newsletter/May 2025/Contents/UK report|UK report]]: The 18th language * [[outreach:GLAM/Newsletter/May 2025/Contents/Ukraine report|Ukraine report]]: Spring GLAM news from Ukraine – first major survey for GLAM institutions & yet another successful #1Lib1Ref * [[outreach:GLAM/Newsletter/May 2025/Contents/USA report|USA report]]: May meetings * [[outreach:GLAM/Newsletter/May 2025/Contents/Biodiversity Heritage Library report|Biodiversity Heritage Library report]]: BHL-Wiki Working Group May monthly highlights * [[outreach:GLAM/Newsletter/May 2025/Contents/Memory of the World report|Memory of the World report]]: Preparing the data upload * [[outreach:GLAM/Newsletter/May 2025/Contents/Events|Calendar]]: June's GLAM events </div> |- | style="font-family:Times New Roman; text-align:center; font-size:85%;" | [[outreach:GLAM/Newsletter|Read this edition in full]] &bull; [[outreach:GLAM/Newsletter/May 2025/Single|Single-page]] |- | valign="top" colspan="2" style="padding:0.5em; font-family:Times New Roman;text-align:center; font-size:85%;" | To assist with preparing the newsletter, please visit the [[outreach:GLAM/Newsletter/Newsroom|newsroom]]. Past editions may be viewed [[outreach:GLAM/Newsletter/Archives|here]]. |- |} |} <div style="margin-top:10px; font-size:90%; padding-left:5px; font-family:Georgia, Palatino, Palatino Linotype, Times, Times New Roman, serif;">[[m:GLAM/Newsletter/About|About ''This Month in GLAM'']] · [[m:Global message delivery/Targets/GLAM|Subscribe/Unsubscribe]] · [[m:MassMessage|Global message delivery]] · [[:m:User:Romaine|Romaine]] ୧୧:୩୦, ୧୦ ଜୁନ ୨୦୨୫ (IST)</div> <!-- Message sent by User:Romaine@metawiki using the list at https://meta.wikimedia.org/w/index.php?title=Global_message_delivery/Targets/GLAM&oldid=28809506 --> == This Month in Education: June 2025 == <div class="plainlinks" lang="en" dir="ltr">Apologies for writing in English. Please help to translate in your language. <div style="text-align: center;"> <span style="font-weight:bold; color:#00A7E2; font-size:2.9em; font-family:'Helvetica Neue', Helvetica, Arial, sans-serif;">This Month in Education</span> <span style="font-weight:bold; color:#00A7E2; font-size:1.4em; font-family:'Helvetica Neue', Helvetica, Arial, sans-serif;"> Volume 14 • Issue 6 • June 2025</span> <div style="border-top:1px solid #a2a9b1; border-bottom:1px solid #a2a9b1; padding:0.5em; font-size:larger; margin-bottom:0.2em">[[m:Special:MyLanguage/Education/Newsletter/June 2025|Contents]] • [[m:Special:MyLanguage/Education/Newsletter/June 2025/Headlines|Headlines]] • [[m:Special:MyLanguage/Global message delivery/Targets/This Month in Education|Subscribe]]</div> <div style="color:white; font-size:1.8em; font-family:Montserrat; background:#92BFB1;">In This Issue</div></div> <div style="text-align: left; column-count: 2; column-width: 35em;"> * [[m:Special:MyLanguage/Education/News/June 2025/Albanian high school students at the Wikimedia Youth Conference 2025 in Prague|Albanian high school students at the Wikimedia Youth Conference 2025 in Prague]] * [[m:Special:MyLanguage/Education/News/June 2025/Bolivia has 20 new teachers graduated from the Let's Read Wikipedia in the Classroom program|Bolivia has 20 new teachers graduated from the Let's Read Wikipedia in the Classroom program]] * [[m:Special:MyLanguage/Education/News/June 2025/Brazil was present at the EduWiki Conference 2025 in Bogota|Brazil was present at the EduWiki Conference 2025 in Bogota]] * [[m:Special:MyLanguage/Education/News/June 2025/Does Wikipedia has future in the times of Chat-GPT|Does Wikipedia has future in the times of Chat-GPT]] * [[m:Special:MyLanguage/Education/News/June 2025/PhilWiki Community promotes accessible multilingual stories for children|PhilWiki Community promotes accessible multilingual stories for children]] * [[m:Special:MyLanguage/Education/News/June 2025/Reading and Editing Wikipedia in a Bangladeshi College|Reading and Editing Wikipedia in a Bangladeshi College]] * [[m:Special:MyLanguage/Education/News/June 2025/Wikimedia MKD's Workshops in June|Wikimedia MKD's Workshops in June]] * [[m:Special:MyLanguage/Education/News/June 2025/Wikipedia meets 2500 Ukrainian educators at the country’s biggest education festival|Wikipedia meets 2500 Ukrainian educators at the country’s biggest education festival]] </div> <div style="margin-top:10px; text-align: center; font-size:90%; padding-left:5px; font-family:Georgia, Palatino, Palatino Linotype, Times, Times New Roman, serif;">[[m:Special:MyLanguage/Education/Newsletter/About|About ''This Month in Education'']] · [[m:Global message delivery/Targets/This Month in Education|Subscribe/Unsubscribe]] · [[m:Special:MyLanguage/MassMessage|Global message delivery]] · For the team: [[:m:User:ZI Jony|ZI Jony]] ୧୨:୪୯, ୨୭ ଜୁନ ୨୦୨୫ (IST)</div> </div> <!-- Message sent by User:ZI Jony@metawiki using the list at https://meta.wikimedia.org/w/index.php?title=Global_message_delivery/Targets/This_Month_in_Education&oldid=28903832 --> == ''This Month in GLAM'': June 2025 == {| style="width:100%;" | valign="top" align="center" style="border:1px gray solid; padding:1em;" | {| align="center" |- | style="text-align: center;" | [[File:This Month in GLAM logo 2018.png|350px|center|link=outreach:GLAM/Newsletter]]<br /> <hr /> <div style="font-size:12pt; font-family:Times New Roman; text-align:center;">[[outreach:GLAM/Newsletter/June 2025|<span style="color:darkslategray;">This Month in GLAM – Volume XV, Issue VI, June 2025</span>]]</div> <hr /><br /> |- style="text-align: center;" | <span style="font-size:12pt; font-family:Times New Roman;"> '''<u>Headlines</u>'''</span> |- style="font-size:10pt; font-family:Times New Roman; text-align:center;" | <div style="text-align:left; column-count:2; column-width:28em; vertical-align:top;"> * [[outreach:GLAM/Newsletter/June 2025/Contents/Australia report|Australia report]]: Celebrating Communication History and Women Artists through Wikipedia * [[outreach:GLAM/Newsletter/June 2025/Contents/Belgium report|Belgium report]]: Public Domain Day in Europe 2026 * [[outreach:GLAM/Newsletter/June 2025/Contents/Brazil report|Brazil report]]: Expanding Data on Maranhão's Heritage * [[outreach:GLAM/Newsletter/June 2025/Contents/Czech Republic report|Czech Republic report]]: First call of Science Month at Wikipedia in the Czech Republic wrapped-up * [[outreach:GLAM/Newsletter/June 2025/Contents/France report|France report]]: WiR and science&GLAM tour in France * [[outreach:GLAM/Newsletter/June 2025/Contents/Indonesia report|Indonesia report]]: Another publication from Grant for GLAM Indonesia program & Minangkabau Wikisource Competition upadates * [[outreach:GLAM/Newsletter/June 2025/Contents/Italy report|Italy report]]: Isoseismals & Icons * [[outreach:GLAM/Newsletter/June 2025/Contents/Kosovo report|Kosovo report]]: Celebrating Albanian Cuisine Through Photography: Winners of the 2025 Contest Announced! * [[outreach:GLAM/Newsletter/June 2025/Contents/Mexico report|Mexico report]]: Open Cultural Data Hackathon in Puebla * [[outreach:GLAM/Newsletter/June 2025/Contents/New Zealand report|New Zealand report]]: Wikifying the International Congress of History of Science and Technology; Librarians and Wikipedia; NZ species edit-a-thons * [[outreach:GLAM/Newsletter/June 2025/Contents/Nigeria report|Nigeria report]]: Mapping Heritage Buildings on Wikidata and Wiki Heritage Fellowship * [[outreach:GLAM/Newsletter/June 2025/Contents/Macedonia report|North Macedonia report]]: Wikimedia MKD Strengthens Ties with Academic Institutions: A Wikimedian-in-Residence at the Institute of Macedonian Literature * [[outreach:GLAM/Newsletter/June 2025/Contents/Poland report|Poland report]]: What's up in GLAM in Poland * [[outreach:GLAM/Newsletter/June 2025/Contents/Portugal report|Portugal report]]: Registration is now open for GLAM WikiCon 2025! * [[outreach:GLAM/Newsletter/June 2025/Contents/Serbia report|Serbia report]]: June highlights from Wikimedia Serbia and beginning of new accredited seminar * [[outreach:GLAM/Newsletter/June 2025/Contents/Switzerland report|Switzerland report]]: International Archives Week 2025; SAPA Performing Arts; GLAM Meeting Biel/Bienne * [[outreach:GLAM/Newsletter/June 2025/Contents/UK report|UK report]]: New Featured Pictures * [[outreach:GLAM/Newsletter/June 2025/Contents/USA report|USA report]]: June meetings * [[outreach:GLAM/Newsletter/June 2025/Contents/Biodiversity Heritage Library report|Biodiversity Heritage Library report]]: BHL Transition update, LivingData2025 and Women Genera paper * [[outreach:GLAM/Newsletter/June 2025/Contents/Memory of the World report|Memory of the World report]]: Data upload achieved * [[outreach:GLAM/Newsletter/June 2025/Contents/Wiki Knowledge Park report|Wiki Loves Ramadan 2025 report]]: Celebrating Heritage and Faith: Wiki Loves Ramadan 2025 * [[outreach:GLAM/Newsletter/June 2025/Contents/Events|Calendar]]: July's GLAM events </div> |- | style="font-family:Times New Roman; text-align:center; font-size:85%;" | [[outreach:GLAM/Newsletter|Read this edition in full]] &bull; [[outreach:GLAM/Newsletter/June 2025/Single|Single-page]] |- | valign="top" colspan="2" style="padding:0.5em; font-family:Times New Roman;text-align:center; font-size:85%;" | To assist with preparing the newsletter, please visit the [[outreach:GLAM/Newsletter/Newsroom|newsroom]]. Past editions may be viewed [[outreach:GLAM/Newsletter/Archives|here]]. |- |} |} <div style="margin-top:10px; font-size:90%; padding-left:5px; font-family:Georgia, Palatino, Palatino Linotype, Times, Times New Roman, serif;">[[m:GLAM/Newsletter/About|About ''This Month in GLAM'']] · [[m:Global message delivery/Targets/GLAM|Subscribe/Unsubscribe]] · [[m:MassMessage|Global message delivery]] · [[:m:User:Romaine|Romaine]] ୨୧:୦୫, ୧୨ ଜୁଲାଇ ୨୦୨୫ (IST)</div> <!-- Message sent by User:Romaine@metawiki using the list at https://meta.wikimedia.org/w/index.php?title=Global_message_delivery/Targets/GLAM&oldid=28966332 --> == This Month in Education: July 2025 == <div class="plainlinks" lang="en" dir="ltr">Apologies for writing in English. Please help to translate in your language. <div style="text-align: center;"> <span style="font-weight:bold; color:#00A7E2; font-size:2.9em; font-family:'Helvetica Neue', Helvetica, Arial, sans-serif;">This Month in Education</span> <span style="font-weight:bold; color:#00A7E2; font-size:1.4em; font-family:'Helvetica Neue', Helvetica, Arial, sans-serif;"> Volume 14 • Issue 7 • July 2025</span> <div style="border-top:1px solid #a2a9b1; border-bottom:1px solid #a2a9b1; padding:0.5em; font-size:larger; margin-bottom:0.2em">[[m:Special:MyLanguage/Education/Newsletter/July 2025|Contents]] • [[m:Special:MyLanguage/Education/Newsletter/July 2025/Headlines|Headlines]] • [[m:Special:MyLanguage/Global message delivery/Targets/This Month in Education|Subscribe]]</div> <div style="color:white; font-size:1.8em; font-family:Montserrat; background:#92BFB1;">In This Issue</div></div> <div style="text-align: left; column-count: 2; column-width: 35em;"> * [[m:Special:MyLanguage/Education/News/July 2025/Crafting Impactful Education Newsletters: Shared Insights from EduWiki 2025|Crafting Impactful Education Newsletters: Shared Insights from EduWiki 2025]] * [[m:Special:MyLanguage/Education/News/July 2025/Educational Outreach with Youth Centers in Albania|Educational Outreach with Youth Centers in Albania]] * [[m:Special:MyLanguage/Education/News/July 2025/Discussing educational resources at WikiCon Brasil 2025|Discussing educational resources at WikiCon Brasil 2025]] * [[m:Special:MyLanguage/Education/News/July 2025/Enhancing Mobile-Friendly Contribution in Wikimedia Education Programs|Enhancing Mobile-Friendly Contribution in Wikimedia Education Programs]] * [[m:Special:MyLanguage/Education/News/July 2025/The second semester of Leamos Wikipedia begins in Bolivia with challenges and learning|The second semester of Leamos Wikipedia begins in Bolivia with challenges and learning]] * [[m:Special:MyLanguage/Education/News/July 2025/When Travel Fails, Learning Continues: A Reflection from EduWiki 2025 |When Travel Fails, Learning Continues: A Reflection from EduWiki 2025]] * [[m:Special:MyLanguage/Education/News/July 2025/Wiki club in Kumanovo - the newest Wiki club of Wikimedia MKD|Wiki club in Kumanovo - the newest Wiki club of Wikimedia MKD]] * [[m:Special:MyLanguage/Education/News/July 2025/Jaroslav Mašek: How KISK FF MU students used AI to write Wikipedia|Jaroslav Mašek: How KISK FF MU students used AI to write Wikipedia]] * [[m:Special:MyLanguage/Education/News/July 2025/Various programmes up and rolling with Charles University Prague|Various programmes up and rolling with Charles University Prague]] </div> <div style="margin-top:10px; text-align: center; font-size:90%; padding-left:5px; font-family:Georgia, Palatino, Palatino Linotype, Times, Times New Roman, serif;">[[m:Special:MyLanguage/Education/Newsletter/About|About ''This Month in Education'']] · [[m:Global message delivery/Targets/This Month in Education|Subscribe/Unsubscribe]] · [[m:Special:MyLanguage/MassMessage|Global message delivery]] · For the team: [[:m:User:ZI Jony|ZI Jony]] ୦୮:୩୧, ୧ ଅଗଷ୍ଟ ୨୦୨୫ (IST)</div> </div> <!-- Message sent by User:ZI Jony@metawiki using the list at https://meta.wikimedia.org/w/index.php?title=Global_message_delivery/Targets/This_Month_in_Education&oldid=29005310 --> == ''This Month in GLAM'': July 2025 == {| style="width:100%;" | valign="top" align="center" style="border:1px gray solid; padding:1em;" | {| align="center" |- | style="text-align: center;" | [[File:This Month in GLAM logo 2018.png|350px|center|link=outreach:GLAM/Newsletter]]<br /> <hr /> <div style="font-size:12pt; font-family:Times New Roman; text-align:center;">[[outreach:GLAM/Newsletter/July 2025|<span style="color:darkslategray;">This Month in GLAM – Volume XV, Issue VII, July 2025</span>]]</div> <hr /><br /> |- style="text-align: center;" | <span style="font-size:12pt; font-family:Times New Roman;"> '''<u>Headlines</u>'''</span> |- style="font-size:10pt; font-family:Times New Roman; text-align:center;" | <div style="text-align:left; column-count:2; column-width:28em; vertical-align:top;"> * [[outreach:GLAM/Newsletter/July 2025/Contents/Albania report|Albania report]]: 10 years of Wikimedians of Albanian Language User Group * [[outreach:GLAM/Newsletter/July 2025/Contents/Aruba report|Aruba report]]: Wikipedia on Aruba – From Island to Archive: Aruba’s Journey on Wikimedia * [[outreach:GLAM/Newsletter/July 2025/Contents/Belgium report|Belgium report]]: De Standaard Solidarity Prize and How to Upload Artwork * [[outreach:GLAM/Newsletter/July 2025/Contents/New Zealand report|New Zealand report]]: Women in Wartime * [[outreach:GLAM/Newsletter/July 2025/Contents/Nigeria report|Nigeria report]]: Expanding Access to Heritage Knowledge * [[outreach:GLAM/Newsletter/July 2025/Contents/Portugal report|Portugal report]]: GLAM Wiki 2025: Program Highlights & Volunteer Call * [[outreach:GLAM/Newsletter/July 2025/Contents/Serbia report|Serbia report]]: July in Wikimedia Serbia * [[outreach:GLAM/Newsletter/July 2025/Contents/Switzerland report|Switzerland report]]: Poster Exhibition, Screening Public Viewing, Women Memorials * [[outreach:GLAM/Newsletter/July 2025/Contents/UK report|UK report]]: Japanese art in Arabic * [[outreach:GLAM/Newsletter/July 2025/Contents/USA report|USA report]]: Wikinics & Edit-a-thons * [[outreach:GLAM/Newsletter/July 2025/Contents/Biodiversity Heritage Library report|Biodiversity Heritage Library report]]: BHL blog by Tiago Lubiana, BHL Wikimedian in Residence, and news on the BHL transition * [[outreach:GLAM/Newsletter/July 2025/Contents/AvoinGLAM report|AvoinGLAM report]]: Introducing Oulu Löyly – we want to hear your thoughts! * [[outreach:GLAM/Newsletter/July 2025/Contents/Memory of the World report|Memory of the World report]]: Getting the message out * [[outreach:GLAM/Newsletter/July 2025/Contents/WMF GLAM report|WMF GLAM report]]: Culture & Heritage team transitioning to broader Content Enablement team * [[outreach:GLAM/Newsletter/July 2025/Contents/Events|Calendar]]: August's GLAM events </div> |- | style="font-family:Times New Roman; text-align:center; font-size:85%;" | [[outreach:GLAM/Newsletter|Read this edition in full]] &bull; [[outreach:GLAM/Newsletter/July 2025/Single|Single-page]] |- | valign="top" colspan="2" style="padding:0.5em; font-family:Times New Roman;text-align:center; font-size:85%;" | To assist with preparing the newsletter, please visit the [[outreach:GLAM/Newsletter/Newsroom|newsroom]]. Past editions may be viewed [[outreach:GLAM/Newsletter/Archives|here]]. |- |} |} <div style="margin-top:10px; font-size:90%; padding-left:5px; font-family:Georgia, Palatino, Palatino Linotype, Times, Times New Roman, serif;">[[m:GLAM/Newsletter/About|About ''This Month in GLAM'']] · [[m:Global message delivery/Targets/GLAM|Subscribe/Unsubscribe]] · [[m:MassMessage|Global message delivery]] · [[:m:User:Romaine|Romaine]] ୦୧:୨୯, ୧୨ ଅଗଷ୍ଟ ୨୦୨୫ (IST)</div> <!-- Message sent by User:Romaine@metawiki using the list at https://meta.wikimedia.org/w/index.php?title=Global_message_delivery/Targets/GLAM&oldid=29083949 --> == This Month in Education: August 2025 == <div class="plainlinks" lang="en" dir="ltr">Apologies for writing in English. Please help to translate in your language. <div style="text-align: center;"> <span style="font-weight:bold; color:#00A7E2; font-size:2.9em; font-family:'Helvetica Neue', Helvetica, Arial, sans-serif;">This Month in Education</span> <span style="font-weight:bold; color:#00A7E2; font-size:1.4em; font-family:'Helvetica Neue', Helvetica, Arial, sans-serif;"> Volume 14 • Issue 8 • August 2025</span> <div style="border-top:1px solid #a2a9b1; border-bottom:1px solid #a2a9b1; padding:0.5em; font-size:larger; margin-bottom:0.2em">[[m:Special:MyLanguage/Education/Newsletter/August 2025|Contents]] • [[m:Special:MyLanguage/Education/Newsletter/August 2025/Headlines|Headlines]] • [[m:Special:MyLanguage/Global message delivery/Targets/This Month in Education|Subscribe]]</div> <div style="color:white; font-size:1.8em; font-family:Montserrat; background:#92BFB1;">In This Issue</div></div> <div style="text-align: left; column-count: 2; column-width: 35em;"> * [[m:Special:MyLanguage/Education/News/August 2025/Bootcamp Wikipedia in Classroom|Bootcamp Wikipedia in Classroom]] * [[m:Special:MyLanguage/Education/News/August 2025/Brazil launches campaign about Open Science on Wiki|Brazil launches campaign about Open Science on Wiki]] * [[m:Special:MyLanguage/Education/News/August 2025/Breaking Barriers: Yoruba Wikipedia Fan Club Offa's Historic Wins|Breaking Barriers: Yoruba Wikipedia Fan Club Offa's Historic Wins]] * [[m:Special:MyLanguage/Education/News/August 2025/Emerging Voices in Free Knowledge: The Journey of Wiki Club SATI|Emerging Voices in Free Knowledge: The Journey of Wiki Club SATI]] * [[m:Special:MyLanguage/Education/News/August 2025/From a Curious Student to a Wikimedia Leader|From a Curious Student to a Wikimedia Leader]] * [[m:Special:MyLanguage/Education/News/August 2025/From webinars to conferences: Wikimedia Ukraine’s approach to events for educators|From webinars to conferences: Wikimedia Ukraine’s approach to events for educators]] * [[m:Special:MyLanguage/Education/News/August 2025/Higher education with Wikipedia in Spain|Higher education with Wikipedia in Spain]] * [[m:Special:MyLanguage/Education/News/August 2025/Scientific Contribution from Serbia: Wikipedia in Education Research Published in a Prestigious Journal|Scientific Contribution from Serbia: Wikipedia in Education Research Published in a Prestigious Journal]] * [[m:Special:MyLanguage/Education/News/August 2025/Teachers with Wikipedia. What if we create a Spanish-speaking collaboration network|Teachers with Wikipedia. What if we create a Spanish-speaking collaboration network]] * [[m:Special:MyLanguage/Education/News/August 2025/The brains behind Wikipedia|The brains behind Wikipedia]] * [[m:Special:MyLanguage/Education/News/August 2025/Why EduWiki Should Be Considered by Policymakers|Why EduWiki Should Be Considered by Policymakers]] * [[m:Special:MyLanguage/Education/News/August 2025/Wikimedia Chile in Visviri: Free knowledge and education at Chile’s starting point|Wikimedia Chile in Visviri: Free knowledge and education at Chile’s starting point]] * [[m:Special:MyLanguage/Education/News/August 2025/Wikipedia as a tool presented at Media Education Summer School for Teachers|Wikipedia as a tool presented at Media Education Summer School for Teachers]] * [[m:Special:MyLanguage/Education/News/August 2025/Wikipedia vs AI at La Trobe University|Wikipedia vs AI at La Trobe University]] * [[m:Special:MyLanguage/Education/News/August 2025/St Aloysius University – Wikipedia training session for newcomers|St Aloysius University – Wikipedia training session for newcomers]] * [[m:Special:MyLanguage/Education/News/August 2025/Wiki Loves Academics, WUGN Kaduna|Wiki Loves Academics, WUGN Kaduna]] * [[m:Special:MyLanguage/Education/News/August 2025/In Just 3 Minutes: The Power of Wiki Education|In Just 3 Minutes: The Power of Wiki Education]] * [[m:Special:MyLanguage/Education/News/August 2025/Sensing Cebu: Fieldnotes of an Academic as a Wiki Volunteer|Sensing Cebu: Fieldnotes of an Academic as a Wiki Volunteer]] </div> <div style="margin-top:10px; text-align: center; font-size:90%; padding-left:5px; font-family:Georgia, Palatino, Palatino Linotype, Times, Times New Roman, serif;">[[m:Special:MyLanguage/Education/Newsletter/About|About ''This Month in Education'']] · [[m:Global message delivery/Targets/This Month in Education|Subscribe/Unsubscribe]] · [[m:Special:MyLanguage/MassMessage|Global message delivery]] · For the team: [[:m:User:ZI Jony|ZI Jony]] ୨୦:୪୬, ୨ ସେପ୍ଟେମ୍ବର ୨୦୨୫ (IST)</div> </div> <!-- Message sent by User:ZI Jony@metawiki using the list at https://meta.wikimedia.org/w/index.php?title=Global_message_delivery/Targets/This_Month_in_Education&oldid=29205629 --> == ''This Month in GLAM'': August 2025 == {| style="width:100%;" | valign="top" align="center" style="border:1px gray solid; padding:1em;" | {| align="center" |- | style="text-align: center;" | [[File:This Month in GLAM logo 2018.png|350px|center|link=outreach:GLAM/Newsletter]]<br /> <hr /> <div style="font-size:12pt; font-family:Times New Roman; text-align:center;">[[outreach:GLAM/Newsletter/August 2025|<span style="color:darkslategray;">This Month in GLAM – Volume XV, Issue VIII, August 2025</span>]]</div> <hr /><br /> |- style="text-align: center;" | <span style="font-size:12pt; font-family:Times New Roman;"> '''<u>Headlines</u>'''</span> |- style="font-size:10pt; font-family:Times New Roman; text-align:center;" | <div style="text-align:left; column-count:2; column-width:28em; vertical-align:top;"> * [[outreach:GLAM/Newsletter/August 2025/Contents/Albania report|Albania report]]: Wikipedia Pages Wanting Photos campaign 2025 in Albania and Kosovo * [[outreach:GLAM/Newsletter/August 2025/Contents/Brazil report|Brazil report]]: Expanding Cultural Heritage in Brazil: School communities, Wikisource course, GLAM-Wiki Impact and Wiki Takes Alcântara * [[outreach:GLAM/Newsletter/August 2025/Contents/India report|India report]]: Digitization starts at two more libraries in West Bengal * [[outreach:GLAM/Newsletter/August 2025/Contents/Indonesia report|Indonesia report]]: Grant for GLAM Indonesia is open! * [[outreach:GLAM/Newsletter/August 2025/Contents/Italy report|Italy report]]: From food festivals to PhD courses: Wikimedia in Italian academia * [[outreach:GLAM/Newsletter/August 2025/Contents/New Zealand report|New Zealand report]]: NZ species edit-a-thons, a scholarly article, a course, and Auckland Museum editors at Wikimania * [[outreach:GLAM/Newsletter/August 2025/Contents/Nigeria report|Nigeria report]]: Highlights from Wiki Heritage Fellowship and Policy Advocacy in Nigeria * [[outreach:GLAM/Newsletter/August 2025/Contents/Macedonia report|North Macedonia report]]: Wiki Loves Film – Collaboration with MakeDox Film Festival * [[outreach:GLAM/Newsletter/August 2025/Contents/Poland report|Poland report]]: WikiChełmoński: When Wikipedia Becomes a Guide in the Museum * [[outreach:GLAM/Newsletter/August 2025/Contents/Switzerland report|Switzerland report]]: BAM Hackathon, 3D for Cultural Heritage, Wiki Cite * [[outreach:GLAM/Newsletter/August 2025/Contents/UK report|UK report]]: Working towards more image sharing * [[outreach:GLAM/Newsletter/August 2025/Contents/USA report|USA report]]: Wiknics * [[outreach:GLAM/Newsletter/August 2025/Contents/Biodiversity Heritage Library report|Biodiversity Heritage Library report]]: News on BHL transition and updates on work by BHLWiki Working Group members * [[outreach:GLAM/Newsletter/August 2025/Contents/AvoinGLAM report|AvoinGLAM report]]: Steps towards a sustainable cultural commons * [[outreach:GLAM/Newsletter/August 2025/Contents/Memory of the World report|Memory of the World report]]: A pivotal month * [[outreach:GLAM/Newsletter/August 2025/Contents/Wikisource report|Wikisource report]]: Wikisource Reader app released on Google Play Store * [[outreach:GLAM/Newsletter/August 2025/Contents/Events|Calendar]]: September's GLAM events </div> |- | style="font-family:Times New Roman; text-align:center; font-size:85%;" | [[outreach:GLAM/Newsletter|Read this edition in full]] &bull; [[outreach:GLAM/Newsletter/August 2025/Single|Single-page]] |- | valign="top" colspan="2" style="padding:0.5em; font-family:Times New Roman;text-align:center; font-size:85%;" | To assist with preparing the newsletter, please visit the [[outreach:GLAM/Newsletter/Newsroom|newsroom]]. Past editions may be viewed [[outreach:GLAM/Newsletter/Archives|here]]. |- |} |} <div style="margin-top:10px; font-size:90%; padding-left:5px; font-family:Georgia, Palatino, Palatino Linotype, Times, Times New Roman, serif;">[[m:GLAM/Newsletter/About|About ''This Month in GLAM'']] · [[m:Global message delivery/Targets/GLAM|Subscribe/Unsubscribe]] · [[m:MassMessage|Global message delivery]] · [[:m:User:Romaine|Romaine]] ୨୩:୫୫, ୧୧ ସେପ୍ଟେମ୍ବର ୨୦୨୫ (IST)</div> <!-- Message sent by User:Romaine@metawiki using the list at https://meta.wikimedia.org/w/index.php?title=Global_message_delivery/Targets/GLAM&oldid=29253474 --> == This Month in Education: September 2025 == <div class="plainlinks" lang="en" dir="ltr">Apologies for writing in English. Please help to translate in your language. <div style="text-align: center;"> <span style="font-weight:bold; color:#00A7E2; font-size:2.9em; font-family:'Helvetica Neue', Helvetica, Arial, sans-serif;">This Month in Education</span> <span style="font-weight:bold; color:#00A7E2; font-size:1.4em; font-family:'Helvetica Neue', Helvetica, Arial, sans-serif;"> Volume 14 • Issue 9 • September 2025</span> <div style="border-top:1px solid #a2a9b1; border-bottom:1px solid #a2a9b1; padding:0.5em; font-size:larger; margin-bottom:0.2em">[[m:Special:MyLanguage/Education/Newsletter/September 2025|Contents]] • [[m:Special:MyLanguage/Education/Newsletter/September 2025/Headlines|Headlines]] • [[m:Special:MyLanguage/Global message delivery/Targets/This Month in Education|Subscribe]]</div> <div style="color:white; font-size:1.8em; font-family:Montserrat; background:#92BFB1;">In This Issue</div></div> <div style="text-align: left; column-count: 2; column-width: 35em;"> * [[m:Special:MyLanguage/Education/News/September 2025/Brazil organizes seminar to discuss open science and scientific dissemination|Brazil organizes seminar to discuss open science and scientific dissemination]] * [[m:Special:MyLanguage/Education/News/September 2025/CBSUA Recognizes Wiki Training Completers, Awards Feminism & Folklore 2025 Winners|CBSUA Recognizes Wiki Training Completers, Awards Feminism & Folklore 2025 Winners]] * [[m:Special:MyLanguage/Education/News/September 2025/2nd International Conference on Wikimedia, Education, and Digital Cultures Mexico 2025|2nd International Conference on Wikimedia, Education, and Digital Cultures Mexico 2025]] * [[m:Special:MyLanguage/Education/News/September 2025/Accredited seminar for teachers in Veliko Gradište|Accredited seminar for teachers in Veliko Gradište]] * [[m:Special:MyLanguage/Education/News/September 2025/Breaking Barriers, Why open Knowledge matters|Breaking Barriers, Why open Knowledge matters]] * [[m:Special:MyLanguage/Education/News/September 2025/Cross-Continental Knowledge Exchange: Offa Youth Impact Initiative and St Aloysius University in 3D Education Outreach |Cross-Continental Knowledge Exchange: Offa Youth Impact Initiative and St Aloysius University in 3D Education Outreach]] * [[m:Special:MyLanguage/Education/News/September 2025/Igbo Language Audio Project in the Igbo Wiki Fan Club IMSU & Alvan|Igbo Language Audio Project in the Igbo Wiki Fan Club IMSU & Alvan]] * [[m:Special:MyLanguage/Education/News/September 2025/Let's Read Wikipedia reached teachers of the Weenhayek indigenous nation in Bolivia|Let's Read Wikipedia reached teachers of the Weenhayek indigenous nation in Bolivia]] * [[m:Special:MyLanguage/Education/News/September 2025/Monográfico sobre Wikipedia en el aula, Revista Docere|Monograph on Wikipedia in the classroom, Docere Magazine]] * [[m:Special:MyLanguage/Education/News/September 2025/The Third Training Course of the “Reading Wikipedia in the Classroom” Program in Jordan|The Third Training Course of the “Reading Wikipedia in the Classroom” Program in Jordan]] * [[m:Special:MyLanguage/Education/News/September 2025/The Ukrainian Educators’ Wikimedia Conference 2025|The Ukrainian Educators’ Wikimedia Conference 2025]] * [[m:Special:MyLanguage/Education/News/September 2025/Wikimedia MKD's edit-a-thon: Lakes|Wikimedia MKD's edit-a-thon: Lakes]] * [[m:Special:MyLanguage/Education/News/September 2025/Cultura libre en las aulas|Free culture in the classroom]] * [[m:Special:MyLanguage/Education/News/September 2025/Wikimedia Rwanda Wiki clubs|Wikimedia Rwanda Wiki clubs]] </div> <div style="margin-top:10px; text-align: center; font-size:90%; padding-left:5px; font-family:Georgia, Palatino, Palatino Linotype, Times, Times New Roman, serif;">[[m:Special:MyLanguage/Education/Newsletter/About|About ''This Month in Education'']] · [[m:Global message delivery/Targets/This Month in Education|Subscribe/Unsubscribe]] · [[m:Special:MyLanguage/MassMessage|Global message delivery]] · For the team: [[:m:User:ZI Jony|ZI Jony]] ୨୦:୪୦, ୨ ଅକ୍ଟୋବର ୨୦୨୫ (IST)</div> </div> <!-- Message sent by User:ZI Jony@metawiki using the list at https://meta.wikimedia.org/w/index.php?title=Global_message_delivery/Targets/This_Month_in_Education&oldid=29344785 --> == ''This Month in GLAM'': September 2025 == {| style="width:100%;" | valign="top" align="center" style="border:1px gray solid; padding:1em;" | {| align="center" |- | style="text-align: center;" | [[File:This Month in GLAM logo 2018.png|350px|center|link=outreach:GLAM/Newsletter]]<br /> <hr /> <div style="font-size:12pt; font-family:Times New Roman; text-align:center;">[[outreach:GLAM/Newsletter/September 2025|<span style="color:darkslategray;">This Month in GLAM – Volume XV, Issue IX, September 2025</span>]]</div> <hr /><br /> |- style="text-align: center;" | <span style="font-size:12pt; font-family:Times New Roman;"> '''<u>Headlines</u>'''</span> |- style="font-size:10pt; font-family:Times New Roman; text-align:center;" | <div style="text-align:left; column-count:2; column-width:28em; vertical-align:top;"> * [[outreach:GLAM/Newsletter/September 2025/Contents/Albania report|Albania report]]: Wikipedia edit-a-thon at the Skampa Theater in Elbasan, Albania * [[outreach:GLAM/Newsletter/September 2025/Contents/Aruba report|Aruba report]]: Wikipedia on Aruba Initiative: Building Knowledge and Visibility * [[outreach:GLAM/Newsletter/September 2025/Contents/Australia report|Australia report]]: State Library Victoria WikiFest * [[outreach:GLAM/Newsletter/September 2025/Contents/Belgium report|Belgium report]]: Make cultural heritage freely accessible, Hasselt's collections shine online & Let's give women a voice on Wikipedia! * [[outreach:GLAM/Newsletter/September 2025/Contents/Italy report|Italy report]]: Hidden heritage unveiled: science, history and nature on Wikimedia * [[outreach:GLAM/Newsletter/September 2025/Contents/Netherlands report|Netherlands report]]: Wikimedia Commons birthday content donation * [[outreach:GLAM/Newsletter/September 2025/Contents/New Zealand report|New Zealand report]]: Wikimedian in Residence at the Bioeconomy Science Institute & Wikiproject NZ Women in Architecture * [[outreach:GLAM/Newsletter/September 2025/Contents/Macedonia report|North Macedonia report]]: Expanding Access to Culture and Knowledge through Key Partnerships * [[outreach:GLAM/Newsletter/September 2025/Contents/Poland report|Poland report]]: WikiChełmoński: the Special Guided Tour at the National Museum in Krakow * [[outreach:GLAM/Newsletter/September 2025/Contents/Portugal report|Portugal report]]: GLAM Wiki 2025: Join the Conference Online and Explore Lisbon’s Culture * [[outreach:GLAM/Newsletter/September 2025/Contents/Switzerland report|Switzerland report]]: LibreABC, Feminist Voices, Grade Conference * [[outreach:GLAM/Newsletter/September 2025/Contents/UK report|UK report]]: Awards season * [[outreach:GLAM/Newsletter/September 2025/Contents/USA report|USA report]]: September edit-a-thons & meetings * [[outreach:GLAM/Newsletter/September 2025/Contents/Biodiversity Heritage Library report|Biodiversity Heritage Library report]]: Updates on work by BHLWiki Working Group members * [[outreach:GLAM/Newsletter/September 2025/Contents/Memory of the World report|Memory of the World report]]: The Memory of the World wiki challenge * [[outreach:GLAM/Newsletter/September 2025/Contents/Events|Calendar]]: October's GLAM events </div> |- | style="font-family:Times New Roman; text-align:center; font-size:85%;" | [[outreach:GLAM/Newsletter|Read this edition in full]] &bull; [[outreach:GLAM/Newsletter/September 2025/Single|Single-page]] |- | valign="top" colspan="2" style="padding:0.5em; font-family:Times New Roman;text-align:center; font-size:85%;" | To assist with preparing the newsletter, please visit the [[outreach:GLAM/Newsletter/Newsroom|newsroom]]. Past editions may be viewed [[outreach:GLAM/Newsletter/Archives|here]]. |- |} |} <div style="margin-top:10px; font-size:90%; padding-left:5px; font-family:Georgia, Palatino, Palatino Linotype, Times, Times New Roman, serif;">[[m:GLAM/Newsletter/About|About ''This Month in GLAM'']] · [[m:Global message delivery/Targets/GLAM|Subscribe/Unsubscribe]] · [[m:MassMessage|Global message delivery]] · [[:m:User:Romaine|Romaine]] ୧୮:୧୬, ୯ ଅକ୍ଟୋବର ୨୦୨୫ (IST)</div> <!-- Message sent by User:Romaine@metawiki using the list at https://meta.wikimedia.org/w/index.php?title=Global_message_delivery/Targets/GLAM&oldid=29409147 --> == This Month in Education: October 2025 == <div class="plainlinks" lang="en" dir="ltr">Apologies for writing in English. Please help to translate in your language. <div style="text-align: center;"> <span style="font-weight:bold; color:#00A7E2; font-size:2.9em; font-family:'Helvetica Neue', Helvetica, Arial, sans-serif;">This Month in Education</span> <span style="font-weight:bold; color:#00A7E2; font-size:1.4em; font-family:'Helvetica Neue', Helvetica, Arial, sans-serif;"> Volume 14 • Issue 10 • October 2025</span> <div style="border-top:1px solid #a2a9b1; border-bottom:1px solid #a2a9b1; padding:0.5em; font-size:larger; margin-bottom:0.2em">[[m:Special:MyLanguage/Education/Newsletter/October 2025|Contents]] • [[m:Special:MyLanguage/Education/Newsletter/October 2025/Headlines|Headlines]] • [[m:Special:MyLanguage/Global message delivery/Targets/This Month in Education|Subscribe]]</div> <div style="color:white; font-size:1.8em; font-family:Montserrat; background:#92BFB1;">In This Issue</div></div> <div style="text-align: left; column-count: 2; column-width: 35em;"> * [[m:Special:MyLanguage/Education/News/October 2025/"WikiDonne Internship: Wikimedia Platforms for Open Education and Inclusive Culture!" winner at the Open Education Awards 2025|"WikiDonne Internship: Wikimedia Platforms for Open Education and Inclusive Culture!" winner at the Open Education Awards 2025]] * [[m:Special:MyLanguage/Education/News/October 2025/A Proud Chapter in My Wikimedia Journey 🇳🇬: From Editor to Organizer|A Proud Chapter in My Wikimedia Journey 🇳🇬: From Editor to Organizer]] * [[m:Special:MyLanguage/Education/News/October 2025/Debating open science and scientific dissemination in Brazil|Debating open science and scientific dissemination in Brazil]] * [[m:Special:MyLanguage/Education/News/October 2025/Enhancing Academic Articles on Wikipedia with the State University of Jakarta|Enhancing Academic Articles on Wikipedia with the State University of Jakarta]] * [[m:Special:MyLanguage/Education/News/October 2025/India’s Students and Educators Lead the Way in the Wiki Science Competition 2025|India’s Students and Educators Lead the Way in the Wiki Science Competition 2025]] * [[m:Special:MyLanguage/Education/News/October 2025/JDACA & Amman Arab University|JDACA & Amman Arab University]] * [[m:Special:MyLanguage/Education/News/October 2025/New starting page for Wikipedia users had been launched in September|New starting page for Wikipedia users had been launched in September]] * [[m:Special:MyLanguage/Education/News/October 2025/Teaching Evidence Synthesis Automation with the Wikipedia–Kaggle Dataset|Teaching Evidence Synthesis Automation with the Wikipedia–Kaggle Dataset]] * [[m:Special:MyLanguage/Education/News/October 2025/Wikimedia MKD’s Education Program activities for October|Wikimedia MKD’s Education Program activities for October]] * [[m:Special:MyLanguage/Education/News/October 2025/Wikimedia Serbia prepares eight annual Edu Wiki camp|Wikimedia Serbia prepares eight annual Edu Wiki camp]] * [[m:Special:MyLanguage/Education/News/October 2025/Wikivoyage editathon in Peshkopia, Albania|Wikivoyage editathon in Peshkopia, Albania]] </div> <div style="margin-top:10px; text-align: center; font-size:90%; padding-left:5px; font-family:Georgia, Palatino, Palatino Linotype, Times, Times New Roman, serif;">[[m:Special:MyLanguage/Education/Newsletter/About|About ''This Month in Education'']] · [[m:Global message delivery/Targets/This Month in Education|Subscribe/Unsubscribe]] · [[m:Special:MyLanguage/MassMessage|Global message delivery]] · For the team: [[:m:User:ZI Jony|ZI Jony]] ୧୧:୩୫, ୨ ନଭେମ୍ବର ୨୦୨୫ (IST)</div> </div> <!-- Message sent by User:ZI Jony@metawiki using the list at https://meta.wikimedia.org/w/index.php?title=Global_message_delivery/Targets/This_Month_in_Education&oldid=29511272 --> == ''This Month in GLAM'': October 2025 == {| style="width:100%;" | valign="top" align="center" style="border:1px gray solid; padding:1em;" | {| align="center" |- | style="text-align: center;" | [[File:This Month in GLAM logo 2018.png|350px|center|link=outreach:GLAM/Newsletter]]<br /> <hr /> <div style="font-size:12pt; font-family:Times New Roman; text-align:center;">[[outreach:GLAM/Newsletter/October 2025|<span style="color:darkslategray;">This Month in GLAM – Volume XV, Issue X, October 2025</span>]]</div> <hr /><br /> |- style="text-align: center;" | <span style="font-size:12pt; font-family:Times New Roman;"> '''<u>Headlines</u>'''</span> |- style="font-size:10pt; font-family:Times New Roman; text-align:center;" | <div style="text-align:left; column-count:2; column-width:28em; vertical-align:top;"> * [[outreach:GLAM/Newsletter/October 2025/Contents/Belgium report|Belgium report]]: From a small language to Wikipedia's Biggest, Share Your Story with the Industry Museum and War Diaries * [[outreach:GLAM/Newsletter/October 2025/Contents/Croatia report|Croatia report]]: Autumn activities * [[outreach:GLAM/Newsletter/October 2025/Contents/Indonesia report|Indonesia report]]: WikiCommon community meet-ups, Wikisource trainings, and the announcement of Grant for GLAM Indonesia * [[outreach:GLAM/Newsletter/October 2025/Contents/Italy report|Italy report]]: Open culture on stage * [[outreach:GLAM/Newsletter/October 2025/Contents/Mexico report|Mexico report]]: How Wikimedia México is training cultural and government institutions as wikimedians. * [[outreach:GLAM/Newsletter/October 2025/Contents/Netherlands report|Netherlands report]]: Open Topstukken project concludes; Network Archives Design and Digital Culture * [[outreach:GLAM/Newsletter/October 2025/Contents/New Zealand report|New Zealand report]]: Granny's Wonderful Chair, Preparing for Auckland Museum Wiki Summer Students and an the ASBS Introductory Wiki Webinar * [[outreach:GLAM/Newsletter/October 2025/Contents/Nigeria report|Nigeria report]]: Report on Participation at the 12th International Youth Conference * [[outreach:GLAM/Newsletter/October 2025/Contents/Poland report|Poland report]]: Promoting Open Data and Digital Commons in Culture and Research * [[outreach:GLAM/Newsletter/October 2025/Contents/Portugal report|Portugal report]]: GLAM Wiki Conference 2025 Wrap-Up * [[outreach:GLAM/Newsletter/October 2025/Contents/Serbia report|Serbia report]]: October in Wikimedia Serbia * [[outreach:GLAM/Newsletter/October 2025/Contents/Switzerland report|Switzerland report]]: DaSCHcon, 3D, Wiki GLAM conference * [[outreach:GLAM/Newsletter/October 2025/Contents/UK report|UK report]]: A look at Grokipedia * [[outreach:GLAM/Newsletter/October 2025/Contents/USA report|USA report]]: October edit-a-thons & meetings * [[outreach:GLAM/Newsletter/October 2025/Contents/Biodiversity Heritage Library report|Biodiversity Heritage Library report]]: LivingData 2025, GLAMWiki and a "collector" Wikidata property proposal * [[outreach:GLAM/Newsletter/October 2025/Contents/Memory of the World report|Memory of the World report]]: International outreach * [[outreach:GLAM/Newsletter/October 2025/Contents/Sustainable CultureConnect Project report|Sustainable CultureConnect Project report]]: Sustainable CultureConnect: Empowering Youth and Preserving Heritage through Open Knowledge and Leadership * [[outreach:GLAM/Newsletter/October 2025/Contents/Events|Calendar]]: November's GLAM events </div> |- | style="font-family:Times New Roman; text-align:center; font-size:85%;" | [[outreach:GLAM/Newsletter|Read this edition in full]] &bull; [[outreach:GLAM/Newsletter/October 2025/Single|Single-page]] |- | valign="top" colspan="2" style="padding:0.5em; font-family:Times New Roman;text-align:center; font-size:85%;" | To assist with preparing the newsletter, please visit the [[outreach:GLAM/Newsletter/Newsroom|newsroom]]. Past editions may be viewed [[outreach:GLAM/Newsletter/Archives|here]]. |- |} |} <div style="margin-top:10px; font-size:90%; padding-left:5px; font-family:Georgia, Palatino, Palatino Linotype, Times, Times New Roman, serif;">[[m:GLAM/Newsletter/About|About ''This Month in GLAM'']] · [[m:Global message delivery/Targets/GLAM|Subscribe/Unsubscribe]] · [[m:MassMessage|Global message delivery]] · [[:m:User:Romaine|Romaine]] ୧୬:୫୯, ୧୦ ନଭେମ୍ବର ୨୦୨୫ (IST)</div> <!-- Message sent by User:Romaine@metawiki using the list at https://meta.wikimedia.org/w/index.php?title=Global_message_delivery/Targets/GLAM&oldid=29516862 --> == This Month in Education: November 2025 == <div class="plainlinks" lang="en" dir="ltr">Apologies for writing in English. Please help to translate in your language. <div style="text-align: center;"> <span style="font-weight:bold; color:#00A7E2; font-size:2.9em; font-family:'Helvetica Neue', Helvetica, Arial, sans-serif;">This Month in Education</span> <span style="font-weight:bold; color:#00A7E2; font-size:1.4em; font-family:'Helvetica Neue', Helvetica, Arial, sans-serif;"> Volume 14 • Issue 11 • November 2025</span> <div style="border-top:1px solid #a2a9b1; border-bottom:1px solid #a2a9b1; padding:0.5em; font-size:larger; margin-bottom:0.2em">[[m:Special:MyLanguage/Education/Newsletter/November 2025|Contents]] • [[m:Special:MyLanguage/Education/Newsletter/November 2025/Headlines|Headlines]] • [[m:Special:MyLanguage/Global message delivery/Targets/This Month in Education|Subscribe]]</div> <div style="color:white; font-size:1.8em; font-family:Montserrat; background:#92BFB1;">In This Issue</div></div> <div style="text-align: left; column-count: 2; column-width: 35em;"> * [[m:Special:MyLanguage/Education/News/November 2025/Auckland Museum's Wiki Summer Student Programme is back for 2025 & 2026|Auckland Museum's Wiki Summer Student Programme is back for 2025 & 2026]] * [[m:Special:MyLanguage/Education/News/November 2025/Edu Wiki camp 2025 in Belgrade, Serbia|Edu Wiki camp 2025 in Belgrade, Serbia]] * [[m:Special:MyLanguage/Education/News/November 2025/Wikidata na Escola: estudantes da zona rural de Minas Gerais contribuem com dados sobre mulheres negras brasileiras|Wikidata na Escola: estudantes da zona rural de Minas Gerais contribuem com dados sobre mulheres negras brasileiras]] * [[m:Special:MyLanguage/Education/News/November 2025/190 students from Oteitza Lizeoa create 48 articles on the history of the Basque Country for Txikipedia in one day|190 students from Oteitza Lizeoa create 48 articles on the history of the Basque Country for Txikipedia in one day]] * [[m:Special:MyLanguage/Education/News/November 2025/2nd International Congress Wikimedia, Education, and Digital Cultures – WECUDI|2nd International Congress Wikimedia, Education, and Digital Cultures – WECUDI]] * [[m:Special:MyLanguage/Education/News/November 2025/Africa and Proud Leads Wiki Classroom Project Across Three Nigerian States|Africa and Proud Leads Wiki Classroom Project Across Three Nigerian States]] * [[m:Special:MyLanguage/Education/News/November 2025/November 2025November 2025/Annual Czech Wiki Conference took place on Saturday, Nov 8th|November 2025November 2025/Annual Czech Wiki Conference took place on Saturday, Nov 8th]] * [[m:Special:MyLanguage/Education/News/November 2025/EduWiki Meetup at GLAM Wiki Conference 2025|EduWiki Meetup at GLAM Wiki Conference 2025]] * [[m:Special:MyLanguage/Education/News/November 2025/Highly productive autumn education activities in Macedonia|Highly productive autumn education activities in Macedonia]] * [[m:Special:MyLanguage/Education/News/November 2025/Kannada Wikipedia Asian Month 2025: Edit-a-thon & Workshop Highlights from Loyola College, Karnataka|Kannada Wikipedia Asian Month 2025: Edit-a-thon & Workshop Highlights from Loyola College, Karnataka]] * [[m:Special:MyLanguage/Education/News/November 2025/Kosovo Wikivoyage Editathons in Gjakova and Krusha e Madhe|Kosovo Wikivoyage Editathons in Gjakova and Krusha e Madhe]] * [[m:Special:MyLanguage/Education/News/November 2025/Ukrainian educators create open lesson plans based on the «Reading Wikipedia in the Classroom» course|Ukrainian educators create open lesson plans based on the «Reading Wikipedia in the Classroom» course]] * [[m:Special:MyLanguage/Education/News/November 2025/United Architects of the Philippines Student Auxiliary – University of Nueva Caceres joins Wikisource Training|United Architects of the Philippines Student Auxiliary – University of Nueva Caceres joins Wikisource Training]] * [[m:Special:MyLanguage/Education/News/November 2025/Videos on Teaching Experiences with Wikipedia, Wikidata, Commons, and OSM|Videos on Teaching Experiences with Wikipedia, Wikidata, Commons, and OSM]] * [[m:Special:MyLanguage/Education/News/November 2025/Wiki as a tool for technological empowerment of indigenous knowledge|Wiki as a tool for technological empowerment of indigenous knowledge]] * [[m:Special:MyLanguage/Education/News/November 2025/Wiki Science Competition in Albania and Kosovo|Wiki Science Competition in Albania and Kosovo]] * [[m:Special:MyLanguage/Education/News/November 2025/Wiki Workshop 2026 Call for Contributions|Wiki Workshop 2026 Call for Contributions]] * [[m:Special:MyLanguage/Education/News/November 2025/Wikipedia Contribution with Faculty of Mathematical and Natural Sciences Students in Kosovo|Wikipedia Contribution with Faculty of Mathematical and Natural Sciences Students in Kosovo]] * [[m:Special:MyLanguage/Education/News/November 2025/Impact of Wikimedia Rwanda Wiki Clubs in Growth of Wikimedia User Group Rwanda Community|Impact of Wikimedia Rwanda Wiki Clubs in Growth of Wikimedia User Group Rwanda Community]] </div> <div style="margin-top:10px; text-align: center; font-size:90%; padding-left:5px; font-family:Georgia, Palatino, Palatino Linotype, Times, Times New Roman, serif;">[[m:Special:MyLanguage/Education/Newsletter/About|About ''This Month in Education'']] · [[m:Global message delivery/Targets/This Month in Education|Subscribe/Unsubscribe]] · [[m:Special:MyLanguage/MassMessage|Global message delivery]] · For the team: [[:m:User:ZI Jony|ZI Jony]] ୧୯:୧୭, ୩୦ ନଭେମ୍ବର ୨୦୨୫ (IST)</div> </div> <!-- Message sent by User:ZI Jony@metawiki using the list at https://meta.wikimedia.org/w/index.php?title=Global_message_delivery/Targets/This_Month_in_Education&oldid=29716809 --> == ''This Month in GLAM'': November 2025 == {| style="width:100%;" | valign="top" align="center" style="border:1px gray solid; padding:1em;" | {| align="center" |- | style="text-align: center;" | [[File:This Month in GLAM logo 2018.png|350px|center|link=outreach:GLAM/Newsletter]]<br /> <hr /> <div style="font-size:12pt; font-family:Times New Roman; text-align:center;">[[outreach:GLAM/Newsletter/November 2025|<span style="color:darkslategray;">This Month in GLAM – Volume XV, Issue XI, November 2025</span>]]</div> <hr /><br /> |- style="text-align: center;" | <span style="font-size:12pt; font-family:Times New Roman;"> '''<u>Headlines</u>'''</span> |- style="font-size:10pt; font-family:Times New Roman; text-align:center;" | <div style="text-align:left; column-count:2; column-width:28em; vertical-align:top;"> * [[outreach:GLAM/Newsletter/November 2025/Contents/Belgium report|Belgium report]]: Call for volunteers, Computer's Day and upcoming events * [[outreach:GLAM/Newsletter/November 2025/Contents/Czech Republic report|Czech Republic report]]: Czech Radio and Wikimedia CZ launched cooperation * [[outreach:GLAM/Newsletter/November 2025/Contents/Indonesia report|Indonesia report]]: Our Activities in November * [[outreach:GLAM/Newsletter/November 2025/Contents/Italy report|Italy report]]: Wrap up of the 2025 GLAM call * [[outreach:GLAM/Newsletter/November 2025/Contents/New Zealand report|New Zealand report]]: ASBS 2025 Conference, a NZBSI Wikimedian in Residence update & Auckland Museum Summer Students * [[outreach:GLAM/Newsletter/November 2025/Contents/Macedonia report|North Macedonia report]]: Wikimedia MKD and Cultural Institutions: A Year of Growth, Content, and Collaboration * [[outreach:GLAM/Newsletter/November 2025/Contents/Poland report|Poland report]]: GLAM Wiki 2025 conference, WiR Meeting and the First National Institute of Museums Training on GLAM–Wiki * [[outreach:GLAM/Newsletter/November 2025/Contents/Switzerland report|Switzerland report]]: IT Wikicon, Faces and Masks, Matrimoine @ Genève * [[outreach:GLAM/Newsletter/November 2025/Contents/UK report|UK report]]: Awards season- again! * [[outreach:GLAM/Newsletter/November 2025/Contents/USA report|USA report]]: November edit-a-thons & meetings * [[outreach:GLAM/Newsletter/November 2025/Contents/Biodiversity Heritage Library report|Biodiversity Heritage Library report]]: Updates on work by BHLWiki Working Group members * [[outreach:GLAM/Newsletter/November 2025/Contents/Content Partnerships Hub report|Content Partnerships Hub report]]: Here to Help: The Next Stage of the Content Partnerships Hub * [[outreach:GLAM/Newsletter/November 2025/Contents/Memory of the World report|Memory of the World report]]: Enriching the data set * [[outreach:GLAM/Newsletter/November 2025/Contents/Events|Calendar]]: December's GLAM events </div> |- | style="font-family:Times New Roman; text-align:center; font-size:85%;" | [[outreach:GLAM/Newsletter|Read this edition in full]] &bull; [[outreach:GLAM/Newsletter/November 2025/Single|Single-page]] |- | valign="top" colspan="2" style="padding:0.5em; font-family:Times New Roman;text-align:center; font-size:85%;" | To assist with preparing the newsletter, please visit the [[outreach:GLAM/Newsletter/Newsroom|newsroom]]. Past editions may be viewed [[outreach:GLAM/Newsletter/Archives|here]]. |- |} |} <div style="margin-top:10px; font-size:90%; padding-left:5px; font-family:Georgia, Palatino, Palatino Linotype, Times, Times New Roman, serif;">[[m:GLAM/Newsletter/About|About ''This Month in GLAM'']] · [[m:Global message delivery/Targets/GLAM|Subscribe/Unsubscribe]] · [[m:MassMessage|Global message delivery]] · [[:m:User:Romaine|Romaine]] ୦୯:୫୧, ୧୧ ଡିସେମ୍ବର ୨୦୨୫ (IST)</div> <!-- Message sent by User:Romaine@metawiki using the list at https://meta.wikimedia.org/w/index.php?title=Global_message_delivery/Targets/GLAM&oldid=29692345 --> == This Month in Education: December 2025 == <div class="plainlinks" lang="en" dir="ltr"> <div style="text-align: center;"> <span style="font-weight:bold; color:#00A7E2; font-size:2.9em; font-family:'Helvetica Neue', Helvetica, Arial, sans-serif;">This Month in Education</span> <span style="font-weight:bold; color:#00A7E2; font-size:1.4em; font-family:'Helvetica Neue', Helvetica, Arial, sans-serif;"> Volume 14 • Issue 12 • December 2025</span> <div style="border-top:1px solid #a2a9b1; border-bottom:1px solid #a2a9b1; padding:0.5em; font-size:larger; margin-bottom:0.2em">[[m:Special:MyLanguage/Education/Newsletter/December 2025|Contents]] • [[m:Special:MyLanguage/Education/Newsletter/December 2025/Headlines|Headlines]] • [[m:Special:MyLanguage/Global message delivery/Targets/This Month in Education|Subscribe]]</div> <div style="color:white; font-size:1.8em; font-family:Montserrat; background:#92BFB1;">In This Issue</div></div> <div style="text-align: left; column-count: 2; column-width: 35em;"> * [[m:Special:MyLanguage/Education/News/December 2025/WikiLatih Wiktionary with the Goethe-Institut: Strengthening the Digital Presence of Indonesia’s Local Languages|WikiLatih Wiktionary with the Goethe-Institut: Strengthening the Digital Presence of Indonesia’s Local Languages]] * [[m:Special:MyLanguage/Education/News/December 2025/Wiki in schools - Architecture and Open Heritage|Wiki in schools - Architecture and Open Heritage]] * [[m:Special:MyLanguage/Education/News/December 2025/What are the challenges and opportunities in scientific dissemination? Reflecting on the topic in the Brazilian context|What are the challenges and opportunities in scientific dissemination? Reflecting on the topic in the Brazilian context]] * [[m:Special:MyLanguage/Education/News/December 2025/WikipediaxAI: Wikipedia, AI, and the future of knowledge|WikipediaxAI: Wikipedia, AI, and the future of knowledge]] * [[m:Special:MyLanguage/Education/News/December 2025/Wikipedia at University Another year of working alongside higher education institutions in Argentina|Wikipedia at University Another year of working alongside higher education institutions in Argentina]] * [[m:Special:MyLanguage/Education/News/December 2025/WAM - Tulu Edit-a-thon & Workshop in St Aloysius University |WAM - Tulu Edit-a-thon & Workshop in St Aloysius University]] * [[m:Special:MyLanguage/Education/News/December 2025/Visibilizando memórias negras: estudantes da UFRGS ampliam a Wikipédia com foco na imprensa e no associativismo pós-abolição|Visibilizando memórias negras: estudantes da UFRGS ampliam a Wikipédia com foco na imprensa e no associativismo pós-abolição]] * [[m:Special:MyLanguage/Education/News/December 2025/Transforming Education Through Wikimedia in Kosovo: 2025|Transforming Education Through Wikimedia in Kosovo: 2025]] * [[m:Special:MyLanguage/Education/News/December 2025/New WikiClubs and educational partnership in Albania|New WikiClubs and educational partnership in Albania]] * [[m:Special:MyLanguage/Education/News/December 2025/New WikiClub with the Dibra Youth Center in Albania|New WikiClub with the Dibra Youth Center in Albania]] * [[m:Special:MyLanguage/Education/News/December 2025/Landmark Educational Initiatives and Wikimedia Programs Transform Learning in 2025|Landmark Educational Initiatives and Wikimedia Programs Transform Learning in 2025]] * [[m:Special:MyLanguage/Education/News/December 2025/Knowledge in the Digital Age: A WMUK Collaborative Workshop|Knowledge in the Digital Age: A WMUK Collaborative Workshop]] </div> <div style="margin-top:10px; text-align: center; font-size:90%; padding-left:5px; font-family:Georgia, Palatino, Palatino Linotype, Times, Times New Roman, serif;">[[m:Special:MyLanguage/Education/Newsletter/About|About ''This Month in Education'']] · [[m:Global message delivery/Targets/This Month in Education|Subscribe/Unsubscribe]] · [[m:Special:MyLanguage/MassMessage|Global message delivery]] · For the team: [[:m:User:ZI Jony|ZI Jony]] ୧୯:୫୨, ୧୭ ଡିସେମ୍ବର ୨୦୨୫ (IST)</div> </div> <!-- Message sent by User:ZI Jony@metawiki using the list at https://meta.wikimedia.org/w/index.php?title=Global_message_delivery/Targets/This_Month_in_Education&oldid=29814101 --> == ''This Month in GLAM'': December 2025 == {| style="width:100%;" | valign="top" align="center" style="border:1px gray solid; padding:1em;" | {| align="center" |- | style="text-align: center;" | [[File:This Month in GLAM logo 2018.png|350px|center|link=outreach:GLAM/Newsletter]]<br /> <hr /> <div style="font-size:12pt; font-family:Times New Roman; text-align:center;">[[outreach:GLAM/Newsletter/December 2025|<span style="color:darkslategray;">This Month in GLAM – Volume XV, Issue XII, December 2025</span>]]</div> <hr /><br /> |- style="text-align: center;" | <span style="font-size:12pt; font-family:Times New Roman;"> '''<u>Headlines</u>'''</span> |- style="font-size:10pt; font-family:Times New Roman; text-align:center;" | <div style="text-align:left; column-count:2; column-width:28em; vertical-align:top;"> * [[outreach:GLAM/Newsletter/December 2025/Contents/From the team|From the team]]: Global GLAM Calls Continue in 2026 * [[outreach:GLAM/Newsletter/December 2025/Contents/Albania report|Albania report]]: Wikimedian in Residence, 2025, in Elbasan Albania * [[outreach:GLAM/Newsletter/December 2025/Contents/Argentina report|Argentina report]]: Resume of the year * [[outreach:GLAM/Newsletter/December 2025/Contents/Australia report|Australia report]]: AMaGA partnership, signing the Open Heritage Statement and South Australian Museum Partner Project * [[outreach:GLAM/Newsletter/December 2025/Contents/Belgium report|Belgium report]]: Public Domain Day 2026, Circus Heritage and Fosdem * [[outreach:GLAM/Newsletter/December 2025/Contents/Colombia report|Colombia report]]: Preparándonos para celebrar el día del dominio público - Getting ready for the Public Domain Day celebration * [[outreach:GLAM/Newsletter/December 2025/Contents/Italy report|Italy report]]: Exploring Italy and Unlocking Its Heritage: Touring Club Italiano and GLAM Call 2026–2028 * [[outreach:GLAM/Newsletter/December 2025/Contents/New Zealand report|New Zealand report]]: ASBS 2025 Conference follow-up Wiki webinar & Auckland Museum student update * [[outreach:GLAM/Newsletter/December 2025/Contents/Poland report|Poland report]]: Public Domain, Conferences, and Conversations on Open Culture * [[outreach:GLAM/Newsletter/December 2025/Contents/Switzerland report|Switzerland report]]: GLAM on Tour Bellinzona, Xmas Event, GLAM Wiki Group * [[outreach:GLAM/Newsletter/December 2025/Contents/UK report|UK report]]: 2025 in review * [[outreach:GLAM/Newsletter/December 2025/Contents/USA report|USA report]]: December meetings * [[outreach:GLAM/Newsletter/December 2025/Contents/Public Domain Day report|Public Domain Day report]]: Public Domain Day 2026 * [[outreach:GLAM/Newsletter/December 2025/Contents/Biodiversity Heritage Library report|Biodiversity Heritage Library report]]: Updates on work by BHLWiki Working Group members * [[outreach:GLAM/Newsletter/December 2025/Contents/Memory of the World report|Memory of the World report]]: 2025 in review * [[outreach:GLAM/Newsletter/December 2025/Contents/Events|Calendar]]: January's GLAM events </div> |- | style="font-family:Times New Roman; text-align:center; font-size:85%;" | [[outreach:GLAM/Newsletter|Read this edition in full]] &bull; [[outreach:GLAM/Newsletter/December 2025/Single|Single-page]] |- | valign="top" colspan="2" style="padding:0.5em; font-family:Times New Roman;text-align:center; font-size:85%;" | To assist with preparing the newsletter, please visit the [[outreach:GLAM/Newsletter/Newsroom|newsroom]]. Past editions may be viewed [[outreach:GLAM/Newsletter/Archives|here]]. |- |} |} <div style="margin-top:10px; font-size:90%; padding-left:5px; font-family:Georgia, Palatino, Palatino Linotype, Times, Times New Roman, serif;">[[m:GLAM/Newsletter/About|About ''This Month in GLAM'']] · [[m:Global message delivery/Targets/GLAM|Subscribe/Unsubscribe]] · [[m:MassMessage|Global message delivery]] · [[:m:User:Romaine|Romaine]] ୧୮:୨୮, ୧୨ ଜାନୁଆରୀ ୨୦୨୬ (IST)</div> <!-- Message sent by User:Romaine@metawiki using the list at https://meta.wikimedia.org/w/index.php?title=Global_message_delivery/Targets/GLAM&oldid=29895284 --> == This Month in Education: January 2026 == <div class="plainlinks" lang="en" dir="ltr">Apologies for writing in English. Please help to translate in your language. <div style="text-align: center;"> <span style="font-weight:bold; color:#00A7E2; font-size:2.9em; font-family:'Helvetica Neue', Helvetica, Arial, sans-serif;">This Month in Education</span> <span style="font-weight:bold; color:#00A7E2; font-size:1.4em; font-family:'Helvetica Neue', Helvetica, Arial, sans-serif;"> Volume 15 • Issue 1 • January 2026</span> <div style="border-top:1px solid #a2a9b1; border-bottom:1px solid #a2a9b1; padding:0.5em; font-size:larger; margin-bottom:0.2em">[[m:Special:MyLanguage/Education/Newsletter/January 2026|Contents]] • [[m:Special:MyLanguage/Education/Newsletter/January 2026/Headlines|Headlines]] • [[m:Special:MyLanguage/Global message delivery/Targets/This Month in Education|Subscribe]]</div> <div style="color:white; font-size:1.8em; font-family:Montserrat; background:#92BFB1;">In This Issue</div></div> <div style="text-align: left; column-count: 2; column-width: 35em;"> * [[m:Special:MyLanguage/Education/News/January 2026/Strengthening Wikimedia Education and Digital Literacy in 2026|Strengthening Wikimedia Education and Digital Literacy in 2026]] * [[m:Special:MyLanguage/Education/News/January 2026/Dzongkha Wikipedia Education Program in Bhutan|Dzongkha Wikipedia Education Program in Bhutan]] * [[m:Special:MyLanguage/Education/News/January 2026/Wikipedia Education Program - Train The Trainer in Nepal|Wikipedia Education Program – Train The Trainer in Nepal]] * [[m:Special:MyLanguage/Education/News/January 2026/Wikipedia 25 celebration in the Igbo Wiki Fan Club Alvan and IMSU|Wikipedia 25 celebration in the Igbo Wiki Fan Club Alvan and IMSU]] * [[m:Special:MyLanguage/Education/News/January 2026/CBSUA boosts Open Knowledge and Local Culture through expanded Wiki Education Program|CBSUA boosts Open Knowledge and Local Culture through expanded Wiki Education Program]] * [[m:Special:MyLanguage/Education/News/January 2026/WikiChallenge African Schools: Young voices, real impact, and continued (reasonable) growth|WikiChallenge African Schools: Young voices, real impact, and continued (reasonable) growth]] * [[m:Special:MyLanguage/Education/News/January 2026/Updates on Auckland Museum Summer Student Programme|Updates on Auckland Museum Summer Student Programme]] * [[m:Special:MyLanguage/Education/News/January 2026/Stronger and bolder Wikiforhumanrights 2025 in Anambra Network|Stronger and bolder Wikiforhumanrights 2025 in Anambra Network]] * [[m:Special:MyLanguage/Education/News/January 2026/Official Opening of IFAK Secondary School Wiki Club: Engaging Youth in Learning Through Open Knowledge|Official Opening of IFAK Secondary School Wiki Club: Engaging Youth in Learning Through Open Knowledge]] * [[m:Special:MyLanguage/Education/News/January 2026/Greetings from the Jeronim de Rada WikiClub in Elbasan, Albania, for Christmas 2025|Greetings from the Jeronim de Rada WikiClub in Elbasan, Albania, for Christmas 2025]] * [[m:Special:MyLanguage/Education/News/January 2026/Great and productive final activities of 2025 Wikimedia MKD education programme|Great and productive final activities of 2025 Wikimedia MKD education programme]] * [[m:Special:MyLanguage/Education/News/January 2026/Envisioning an Open Future together - WikiForAll|Envisioning an Open Future together – WikiForAll]] * [[m:Special:MyLanguage/Education/News/January 2026/A look back: reviewing the main education activities in Brazil in 2025|A look back: reviewing the main education activities in Brazil in 2025]] * [[m:Special:MyLanguage/Education/News/January 2026/A 147-Year-Old Institution Celebrates 25 Years of Wikipedia: St Aloysius University and the Spirit of Open Knowledge|A 147-Year-Old Institution Celebrates 25 Years of Wikipedia: St Aloysius University and the Spirit of Open Knowledge]] * [[m:Special:MyLanguage/Education/News/January 2026/¡Celebrando 25 años de conocimiento libre! El Proyecto "25x25" llega a las aulas de Córdoba, Argentina|Celebrating 25 years of free knowledge! The '25x25' Project reaches the classrooms of Córdoba, Argentina]] * [[m:Special:MyLanguage/Education/News/January 2026/A atuação em rede da Universidade Federal de Juiz de Fora para a difusão do conhecimento livre na Wikipédia|The collaborative efforts of the Federal University of Juiz de Fora for the dissemination of free knowledge on Wikipedia]] </div> <div style="margin-top:10px; text-align: center; font-size:90%; padding-left:5px; font-family:Georgia, Palatino, Palatino Linotype, Times, Times New Roman, serif;">[[m:Special:MyLanguage/Education/Newsletter/About|About ''This Month in Education'']] · [[m:Global message delivery/Targets/This Month in Education|Subscribe/Unsubscribe]] · [[m:Special:MyLanguage/MassMessage|Global message delivery]] · For the team: [[:m:User:ZI Jony|ZI Jony]] ୨୩:୫୬, ୨୮ ଜାନୁଆରୀ ୨୦୨୬ (IST)</div> </div> <!-- Message sent by User:ZI Jony@metawiki using the list at https://meta.wikimedia.org/w/index.php?title=Global_message_delivery/Targets/This_Month_in_Education&oldid=29951116 --> == ''This Month in GLAM'': January 2026 == {| style="width:100%;" | valign="top" align="center" style="border:1px gray solid; padding:1em;" | {| align="center" |- | style="text-align: center;" | [[File:This Month in GLAM logo 2018.png|350px|center|link=outreach:GLAM/Newsletter]]<br /> <hr /> <div style="font-size:12pt; font-family:Times New Roman; text-align:center;">[[outreach:GLAM/Newsletter/January 2026|<span style="color:darkslategray;">This Month in GLAM – Volume XVI, Issue I, January 2026</span>]]</div> <hr /><br /> |- style="text-align: center;" | <span style="font-size:12pt; font-family:Times New Roman;"> '''<u>Headlines</u>'''</span> |- style="font-size:10pt; font-family:Times New Roman; text-align:center;" | <div style="text-align:left; column-count:2; column-width:28em; vertical-align:top;"> * [[outreach:GLAM/Newsletter/January 2026/Contents/From the team|From the team]]: Wikipedia at 25 * [[outreach:GLAM/Newsletter/January 2026/Contents/Aruba report|Aruba report]]: Pap-Wikipedia Turns 20: A Milestone for Papiamento/u Knowledge * [[outreach:GLAM/Newsletter/January 2026/Contents/Colombia report|Colombia report]]: Celebrando el día del dominio público 2026/Celebrating the public domain day 2026 * [[outreach:GLAM/Newsletter/January 2026/Contents/France report|France report]]: Wikipedia's Birthday in France * [[outreach:GLAM/Newsletter/January 2026/Contents/Germany report|Germany report]]: Gifted by our friends: Loads of presents for Wikipedia25 by German and Austrian GLAMs * [[outreach:GLAM/Newsletter/January 2026/Contents/Indonesia report|Indonesia report]]: Activities in December-January * [[outreach:GLAM/Newsletter/January 2026/Contents/Italy report|Italy report]]: Knowledge in action: Barindelli collection and Wikipedia 25 * [[outreach:GLAM/Newsletter/January 2026/Contents/Netherlands report|Netherlands report]]: Image donation Dutch Book History * [[outreach:GLAM/Newsletter/January 2026/Contents/New Zealand report|New Zealand report]]: Auckland Museum Student Edit-a-thon, the NZBSI Wikimedian in Residence project, and other residencies * [[outreach:GLAM/Newsletter/January 2026/Contents/Macedonia report|North Macedonia report]]: GLAM Program of Wikimedia MKD – 2026 Overview * [[outreach:GLAM/Newsletter/January 2026/Contents/Poland report|Poland report]]: Explore Historic Portraits from the Museum of Photography in Kraków * [[outreach:GLAM/Newsletter/January 2026/Contents/Serbia report|Serbia report]]: January in Wikimedia Serbia * [[outreach:GLAM/Newsletter/January 2026/Contents/Switzerland report|Switzerland report]]: Museum in Chiasso, Alpine Museum, Women Monuments * [[outreach:GLAM/Newsletter/January 2026/Contents/UK report|UK report]]: Sharing more of the Enamels of the World * [[outreach:GLAM/Newsletter/January 2026/Contents/Biodiversity Heritage Library report|Biodiversity Heritage Library report]]: Updates on work by BHLWiki Working Group members * [[outreach:GLAM/Newsletter/January 2026/Contents/Map the GLAM report|Map the GLAM report]]: Wiki and GLAM: Harnessing Knowledge to Foster Gender Equality * [[outreach:GLAM/Newsletter/January 2026/Contents/Memory of the World report|Memory of the World report]]: Manuscripts on Arabic Wikipedia * [[outreach:GLAM/Newsletter/January 2026/Contents/Wikidata report|Wikidata report]]: Two key Wikidata Requests for Comments, relevant for future GLAM-Wiki work * [[outreach:GLAM/Newsletter/January 2026/Contents/Events|Calendar]]: February's GLAM events </div> |- | style="font-family:Times New Roman; text-align:center; font-size:85%;" | [[outreach:GLAM/Newsletter|Read this edition in full]] &bull; [[outreach:GLAM/Newsletter/January 2026/Single|Single-page]] |- | valign="top" colspan="2" style="padding:0.5em; font-family:Times New Roman;text-align:center; font-size:85%;" | To assist with preparing the newsletter, please visit the [[outreach:GLAM/Newsletter/Newsroom|newsroom]]. Past editions may be viewed [[outreach:GLAM/Newsletter/Archives|here]]. |- |} |} <div style="margin-top:10px; font-size:90%; padding-left:5px; font-family:Georgia, Palatino, Palatino Linotype, Times, Times New Roman, serif;">[[m:GLAM/Newsletter/About|About ''This Month in GLAM'']] · [[m:Global message delivery/Targets/GLAM|Subscribe/Unsubscribe]] · [[m:MassMessage|Global message delivery]] · [[:m:User:Romaine|Romaine]] ୧୪:୦୪, ୧୧ ଫେବୃଆରୀ ୨୦୨୬ (IST)</div> <!-- Message sent by User:Romaine@metawiki using the list at https://meta.wikimedia.org/w/index.php?title=Global_message_delivery/Targets/GLAM&oldid=30055818 --> == This Month in Education: February 2026 == <div class="plainlinks" lang="en" dir="ltr">Apologies for writing in English. Please help to translate in your language. <div style="text-align: center;"> <span style="font-weight:bold; color:#00A7E2; font-size:2.9em; font-family:'Helvetica Neue', Helvetica, Arial, sans-serif;">This Month in Education</span> <span style="font-weight:bold; color:#00A7E2; font-size:1.4em; font-family:'Helvetica Neue', Helvetica, Arial, sans-serif;"> Volume 15 • Issue 2 • February 2026</span> <div style="border-top:1px solid #a2a9b1; border-bottom:1px solid #a2a9b1; padding:0.5em; font-size:larger; margin-bottom:0.2em">[[m:Special:MyLanguage/Education/Newsletter/February 2026|Contents]] • [[m:Special:MyLanguage/Education/Newsletter/February 2026/Headlines|Headlines]] • [[m:Special:MyLanguage/Global message delivery/Targets/This Month in Education|Subscribe]]</div> <div style="color:white; font-size:1.8em; font-family:Montserrat; background:#92BFB1;">In This Issue</div></div> <div style="text-align: left; column-count: 2; column-width: 35em;"> * [[m:Special:MyLanguage/Education/News/February 2026/Cairo University Spanish Language Volunteers document Madrid’s Historic and Contemporary Palaces|Cairo University Spanish Language Volunteers document Madrid’s Historic and Contemporary Palaces]] * [[m:Special:MyLanguage/Education/News/February 2026/Celebrating 25 Years of Wikipedia in Uzbekistan|Celebrating 25 Years of Wikipedia in Uzbekistan]] * [[m:Special:MyLanguage/Education/News/February 2026/Encontro da Rede Latino Americana de Inteligência Artificial Feminista: construindo futuros possíveis|Meeting of the Latin American Network of Feminist Artificial Intelligence: building possible futures]] * [[m:Special:MyLanguage/Education/News/February 2026/Farewelling the Auckland Museum Summer Students|Farewelling the Auckland Museum Summer Students]] * [[m:Special:MyLanguage/Education/News/February 2026/Inclusive Climate Learning with Wikimedia Reaches Special School in Kumasi|Inclusive Climate Learning with Wikimedia Reaches Special School in Kumasi]] * [[m:Special:MyLanguage/Education/News/February 2026/Introducing Wikimedia in Academic curriculum for students of higher education in universities of Telangana |Introducing Wikimedia in Academic curriculum for students of higher education in universities of Telangana]] * [[m:Special:MyLanguage/Education/News/February 2026/Learning from Finland: Edit-a-thon on Finnish Education set to take place in Belgrade|Learning from Finland: Edit-a-thon on Finnish Education set to take place in Belgrade]] * [[m:Special:MyLanguage/Education/News/February 2026/Library of IME-USP Workshop: Edits in History of Mathematics|Library of IME-USP Workshop: Edits in History of Mathematics]] * [[m:Special:MyLanguage/Education/News/February 2026/LitFest 2026: Room to Dream to amplify local voices across Wikimedia|LitFest 2026: Room to Dream to amplify local voices across Wikimedia]] * [[m:Special:MyLanguage/Education/News/February 2026/New online workshops for the German language Wikipedia|New online workshops for the German language Wikipedia]] * [[m:Special:MyLanguage/Education/News/February 2026/Road to Wiki Cohort 1: Building India's Next Generation of Wikimedia Technical Contributors|Road to Wiki Cohort 1: Building India's Next Generation of Wikimedia Technical Contributors]] * [[m:Special:MyLanguage/Education/News/February 2026/The history of the Wikimedia movement in a Brazil: a book about stories and projects|The history of the Wikimedia movement in a Brazil: a book about stories and projects]] * [[m:Special:MyLanguage/Education/News/February 2026/Wiki Club Federal Government Boys College Celebrates Mother Tongue Day|Wiki Club Federal Government Boys College Celebrates Mother Tongue Day]] * [[m:Special:MyLanguage/Education/News/February 2026/Wiki Club Minalabac joins Freedom to Read 2026: One World, Many Languages|Wiki Club Minalabac joins Freedom to Read 2026: One World, Many Languages]] * [[m:Special:MyLanguage/Education/News/February 2026/Wiki Love Folklore Photowalk at Khajuraho Dance Festival 2026|Wiki Love Folklore Photowalk at Khajuraho Dance Festival 2026]] * [[m:Special:MyLanguage/Education/News/February 2026/Wiki Loves Fish Workshop Empowers Students to Document Coastal Biodiversity|Wiki Loves Fish Workshop Empowers Students to Document Coastal Biodiversity]] * [[m:Special:MyLanguage/Education/News/February 2026/WikiCendekia 2026: Insights from our training of admins in Indonesia|WikiCendekia 2026: Insights from our training of admins in Indonesia]] * [[m:Special:MyLanguage/Education/News/February 2026/Wikimedia MKD's activities- new wiki club and a lots of new training workshops|Wikimedia MKD's activities- new wiki club and a lots of new training workshops]] * [[m:Special:MyLanguage/Education/News/February 2026/WikiPatrimoine Senghor : Valorisation du patrimoine culturel africain à l'Université Senghor|WikiPatrimoine Senghor : Valuation of African cultural heritage at the University Senghor]] * [[m:Special:MyLanguage/Education/News/February 2026/Wikipedia Turns 25: Young Voices, Big Future|Wikipedia Turns 25: Young Voices, Big Future]] </div> <div style="margin-top:10px; text-align: center; font-size:90%; padding-left:5px; font-family:Georgia, Palatino, Palatino Linotype, Times, Times New Roman, serif;">[[m:Special:MyLanguage/Education/Newsletter/About|About ''This Month in Education'']] · [[m:Global message delivery/Targets/This Month in Education|Subscribe/Unsubscribe]] · [[m:Special:MyLanguage/MassMessage|Global message delivery]] · For the team: [[:m:User:ZI Jony|ZI Jony]] ୧୭:୨୬, ୩ ମାର୍ଚ୍ଚ ୨୦୨୬ (IST)</div> </div> <!-- Message sent by User:ZI Jony@metawiki using the list at https://meta.wikimedia.org/w/index.php?title=Global_message_delivery/Targets/This_Month_in_Education&oldid=30155806 --> == ''This Month in GLAM'': February 2026 == {| style="width:100%;" | valign="top" align="center" style="border:1px gray solid; padding:1em;" | {| align="center" |- | style="text-align: center;" | [[File:This Month in GLAM logo 2018.png|350px|center|link=outreach:GLAM/Newsletter]]<br /> <hr /> <div style="font-size:12pt; font-family:Times New Roman; text-align:center;">[[outreach:GLAM/Newsletter/February 2026|<span style="color:darkslategray;">This Month in GLAM – Volume XVI, Issue II, February 2026</span>]]</div> <hr /><br /> |- style="text-align: center;" | <span style="font-size:12pt; font-family:Times New Roman;"> '''<u>Headlines</u>'''</span> |- style="font-size:10pt; font-family:Times New Roman; text-align:center;" | <div style="text-align:left; column-count:2; column-width:28em; vertical-align:top;"> * [[outreach:GLAM/Newsletter/February 2026/Contents/From the team|From the team]]: GLAM in 2026 is calling to action! * [[outreach:GLAM/Newsletter/February 2026/Contents/Belgium report|Belgium report]]: A photo safari through Wiki Loves Fashion & a rescue mission with Mission Gourmande! * [[outreach:GLAM/Newsletter/February 2026/Contents/Czech Republic report|Czech Republic report]]: National Library overview of 2025 * [[outreach:GLAM/Newsletter/February 2026/Contents/Italy report|Italy report]]: Cultural Heritage and Memory: 2026 GLAM Call and Executed Renaissance Edit-a-thon * [[outreach:GLAM/Newsletter/February 2026/Contents/New Zealand report|New Zealand report]]: Farewelling the Auckland Museum Summer Students and an update on the NZBSI WiR * [[outreach:GLAM/Newsletter/February 2026/Contents/Poland report|Poland report]]: Wikipedia in Cultural Marketing at Crash Mondays Warsaw * [[outreach:GLAM/Newsletter/February 2026/Contents/Serbia report|Serbia report]]: February in Wikimedia Serbia * [[outreach:GLAM/Newsletter/February 2026/Contents/Spain report|Spain report]]: Wikidata in the GLAM context II * [[outreach:GLAM/Newsletter/February 2026/Contents/Switzerland report|Switzerland report]]: Neocomensia, SAPA, Atelier Winterthur, GLAM-on-Tour Disentis * [[outreach:GLAM/Newsletter/February 2026/Contents/UK report|UK report]]: New content in African and Asian languages * [[outreach:GLAM/Newsletter/February 2026/Contents/Biodiversity Heritage Library report|Biodiversity Heritage Library report]]: Updates on work by BHLWiki Working Group members * [[outreach:GLAM/Newsletter/February 2026/Contents/Memory of the World report|Memory of the World report]]: Focus on Indigenous issues * [[outreach:GLAM/Newsletter/February 2026/Contents/Events|Calendar]]: March's GLAM events </div> |- | style="font-family:Times New Roman; text-align:center; font-size:85%;" | [[outreach:GLAM/Newsletter|Read this edition in full]] &bull; [[outreach:GLAM/Newsletter/February 2026/Single|Single-page]] |- | valign="top" colspan="2" style="padding:0.5em; font-family:Times New Roman;text-align:center; font-size:85%;" | To assist with preparing the newsletter, please visit the [[outreach:GLAM/Newsletter/Newsroom|newsroom]]. Past editions may be viewed [[outreach:GLAM/Newsletter/Archives|here]]. |- |} |} <div style="margin-top:10px; font-size:90%; padding-left:5px; font-family:Georgia, Palatino, Palatino Linotype, Times, Times New Roman, serif;">[[m:GLAM/Newsletter/About|About ''This Month in GLAM'']] · [[m:Global message delivery/Targets/GLAM|Subscribe/Unsubscribe]] · [[m:MassMessage|Global message delivery]] · [[:m:User:Romaine|Romaine]] ୦୬:୨୨, ୧୨ ମାର୍ଚ୍ଚ ୨୦୨୬ (IST)</div> <!-- Message sent by User:Romaine@metawiki using the list at https://meta.wikimedia.org/w/index.php?title=Global_message_delivery/Targets/GLAM&oldid=30232291 --> == This Month in Education: March 2026 == <div class="plainlinks" lang="en" dir="ltr">Apologies for writing in English. Please help to translate in your language. <div style="text-align: center;"> <span style="font-weight:bold; color:#00A7E2; font-size:2.9em; font-family:'Helvetica Neue', Helvetica, Arial, sans-serif;">This Month in Education</span> <span style="font-weight:bold; color:#00A7E2; font-size:1.4em; font-family:'Helvetica Neue', Helvetica, Arial, sans-serif;"> Volume 15 • Issue 3 • March 2026</span> <div style="border-top:1px solid #a2a9b1; border-bottom:1px solid #a2a9b1; padding:0.5em; font-size:larger; margin-bottom:0.2em">[[m:Special:MyLanguage/Education/Newsletter/March 2026|Contents]] • [[m:Special:MyLanguage/Education/Newsletter/March 2026/Headlines|Headlines]] • [[m:Special:MyLanguage/Global message delivery/Targets/This Month in Education|Subscribe]]</div> <div style="color:white; font-size:1.8em; font-family:Montserrat; background:#92BFB1;">In This Issue</div></div> <div style="text-align: left; column-count: 2; column-width: 35em;"> * [[m:Special:MyLanguage/Education/News/March 2026/Advancing 21st-Century Education: Proposal to Establish the Yorùbá Wikipedia Fan Club at Arolu College of Education, Ilemona|Advancing 21st-Century Education: Proposal to Establish the Yorùbá Wikipedia Fan Club at Arolu College of Education, Ilemona]] * [[m:Special:MyLanguage/Education/News/March 2026/Awareness Programme on Language and Culture Protection by KWUG|Awareness Programme on Language and Culture Protection by KWUG]] * [[m:Special:MyLanguage/Education/News/March 2026/Teachers from Various Institutions in Rio de Janeiro Explore Wikipedia as a Means of Preserving Memory and Checking Sources|Teachers from Various Institutions in Rio de Janeiro Explore Wikipedia as a Means of Preserving Memory and Checking Sources]] * [[m:Special:MyLanguage/Education/News/March 2026/Edu Wiki Nigeria Co-Founder Facilitates Textbook Donation to AHAJAS Integrated School, Gombe|Edu Wiki Nigeria Co-Founder Facilitates Textbook Donation to AHAJAS Integrated School, Gombe]] * [[m:Special:MyLanguage/Education/News/March 2026/Inside Wikimedia Ukraine's education program|Inside Wikimedia Ukraine's education program]] * [[m:Special:MyLanguage/Education/News/March 2026/Karavali Wikimedians at Mangaluru Design Summit 2026|Karavali Wikimedians at Mangaluru Design Summit 2026]] * [[m:Special:MyLanguage/Education/News/March 2026/One School, One Article Campaign Wrap Up|One School, One Article Campaign Wrap Up]] * [[m:Special:MyLanguage/Education/News/March 2026/Seeds of Knowledge: A Wiki Project that Sparked a Community at ADUN|Seeds of Knowledge: A Wiki Project that Sparked a Community at ADUN]] * [[m:Special:MyLanguage/Education/News/March 2026/Student workshops at Serbian Universities: enriching Wikipedia with topics on culture and technology|Student workshops at Serbian Universities: enriching Wikipedia with topics on culture and technology]] * [[m:Special:MyLanguage/Education/News/March 2026/The Open Knowledge Alliance: Wikimedia and Libraries|The Open Knowledge Alliance: Wikimedia and Libraries]] * [[m:Special:MyLanguage/Education/News/March 2026/Wikimedia CR published updated guide for beginners|Wikimedia CR published updated guide for beginners]] * [[m:Special:MyLanguage/Education/News/March 2026/Wikimedia goes back to the classroom in Brazil|Wikimedia goes back to the classroom in Brazil]] * [[m:Special:MyLanguage/Education/News/March 2026/Workshop on Feminism and Folklore 2026 by Wiki Club SATI|Workshop on Feminism and Folklore 2026 by Wiki Club SATI]] * [[m:Special:MyLanguage/Education/News/March 2026/“Wikimedia MKD in Action: Teacher Conferences and Education Activities|“Wikimedia MKD in Action: Teacher Conferences and Education Activities]] * [[m:Special:MyLanguage/Education/News/March 2026/Wikipedia & Libraries: Building New Contributors|Wikipedia & Libraries: Building New Contributors]] </div> <div style="margin-top:10px; text-align: center; font-size:90%; padding-left:5px; font-family:Georgia, Palatino, Palatino Linotype, Times, Times New Roman, serif;">[[m:Special:MyLanguage/Education/Newsletter/About|About ''This Month in Education'']] · [[m:Global message delivery/Targets/This Month in Education|Subscribe/Unsubscribe]] · [[m:Special:MyLanguage/MassMessage|Global message delivery]] · For the team: [[:m:User:ZI Jony|ZI Jony]] ୧୫:୫୧, ୧ ଅପ୍ରେଲ ୨୦୨୬ (IST)</div> </div> <!-- Message sent by User:ZI Jony@metawiki using the list at https://meta.wikimedia.org/w/index.php?title=Global_message_delivery/Targets/This_Month_in_Education&oldid=30317659 --> == ''This Month in GLAM'': March 2026 == {| style="width:100%;" | valign="top" align="center" style="border:1px gray solid; padding:1em;" | {| align="center" |- | style="text-align: center;" | [[File:This Month in GLAM logo 2018.png|350px|center|link=outreach:GLAM/Newsletter]]<br /> <hr /> <div style="font-size:12pt; font-family:Times New Roman; text-align:center;">[[outreach:GLAM/Newsletter/March 2026|<span style="color:darkslategray;">This Month in GLAM – Volume XVI, Issue III, March 2026</span>]]</div> <hr /><br /> |- style="text-align: center;" | <span style="font-size:12pt; font-family:Times New Roman;"> '''<u>Headlines</u>'''</span> |- style="font-size:10pt; font-family:Times New Roman; text-align:center;" | <div style="text-align:left; column-count:2; column-width:28em; vertical-align:top;"> * [[outreach:GLAM/Newsletter/March 2026/Contents/From the team|From the team]]: GLAM in Equinox * [[outreach:GLAM/Newsletter/March 2026/Contents/Albania report|Albania report]]: Wikigap 2026 in Tirana, Albania * [[outreach:GLAM/Newsletter/March 2026/Contents/Aruba report|Aruba report]]: Celebrating 20 Years of Papiamentu/o Wikipedia * [[outreach:GLAM/Newsletter/March 2026/Contents/Bolivia report|Bolivia report]]: The Family Treasures Project Returns, with New GLAM Partners * [[outreach:GLAM/Newsletter/March 2026/Contents/Brazil report|Brazil report]]: Wiki Loves Folklore Brazil defines six categories to represent Brazilian culture on Commons * [[outreach:GLAM/Newsletter/March 2026/Contents/Colombia report|Colombia report]]: Architecture in the public domain in libraries in Nariño/Arquitectura en dominio público en bibliotecas nariñenses * [[outreach:GLAM/Newsletter/March 2026/Contents/Czech Republic report|Czech Republic report]]: Main Wikimedian in Residence report for 2025 is here * [[outreach:GLAM/Newsletter/March 2026/Contents/Germany report|Germany report]]: Art History Loves Wiki 2026 – digital/local. collection loves wiki * [[outreach:GLAM/Newsletter/March 2026/Contents/India report|India report]]: Collaboration resumes with the British Library for Bangla Wikisource * [[outreach:GLAM/Newsletter/March 2026/Contents/Italy report|Italy report]]: 2026 winners projects * [[outreach:GLAM/Newsletter/March 2026/Contents/New Zealand report|New Zealand report]]: New Zealand Bioeconomy Science Institute Wikimedian in Residence update, a letter published in Nature & Architecture + Women NZ * [[outreach:GLAM/Newsletter/March 2026/Contents/Macedonia report|North Macedonia report]]: Wikimedia MKD's GLAM Highlights: Botany and Beyond * [[outreach:GLAM/Newsletter/March 2026/Contents/Portugal report|Portugal report]]: March in Portugal * [[outreach:GLAM/Newsletter/March 2026/Contents/Serbia report|Serbia report]]: March in Wikimedia Serbia * [[outreach:GLAM/Newsletter/March 2026/Contents/Sweden report|Sweden report]]: Looking for similar images * [[outreach:GLAM/Newsletter/March 2026/Contents/Switzerland report|Switzerland report]]: GLAM Wiki Group, Donna, CoCreation PTT-Archive * [[outreach:GLAM/Newsletter/March 2026/Contents/UK report|UK report]]: CILIP MDG 2026 Conference, Library meetups and the World's Enamels * [[outreach:GLAM/Newsletter/March 2026/Contents/Ukraine report|Ukraine report]]: Spring 2026 news from Ukraine – Wiki Loves Folklore & more #1Lib1Ref * [[outreach:GLAM/Newsletter/March 2026/Contents/USA report|USA report]]: MoMA's International Traveling Exhibitions and Wikidata on the LD4 Arts Affinity Group April Community Call * [[outreach:GLAM/Newsletter/March 2026/Contents/Biodiversity Heritage Library report|Biodiversity Heritage Library report]]: Updates on work by BHL-Wiki Working Group members * [[outreach:GLAM/Newsletter/March 2026/Contents/AvoinGLAM report|AvoinGLAM report]]: Oulu Löyly * [[outreach:GLAM/Newsletter/March 2026/Contents/Memory of the World report|Memory of the World report]]: Indigenous languages on the Main Page * [[outreach:GLAM/Newsletter/March 2026/Contents/Events|Calendar]]: April's GLAM events </div> |- | style="font-family:Times New Roman; text-align:center; font-size:85%;" | [[outreach:GLAM/Newsletter|Read this edition in full]] &bull; [[outreach:GLAM/Newsletter/March 2026/Single|Single-page]] |- | valign="top" colspan="2" style="padding:0.5em; font-family:Times New Roman;text-align:center; font-size:85%;" | To assist with preparing the newsletter, please visit the [[outreach:GLAM/Newsletter/Newsroom|newsroom]]. Past editions may be viewed [[outreach:GLAM/Newsletter/Archives|here]]. |- |} |} <div style="margin-top:10px; font-size:90%; padding-left:5px; font-family:Georgia, Palatino, Palatino Linotype, Times, Times New Roman, serif;">[[m:GLAM/Newsletter/About|About ''This Month in GLAM'']] · [[m:Global message delivery/Targets/GLAM|Subscribe/Unsubscribe]] · [[m:MassMessage|Global message delivery]] · [[:m:User:Romaine|Romaine]] ୨୩:୫୦, ୯ ଅପ୍ରେଲ ୨୦୨୬ (IST)</div> <!-- Message sent by User:Romaine@metawiki using the list at https://meta.wikimedia.org/w/index.php?title=Global_message_delivery/Targets/GLAM&oldid=30344683 --> == This Month in Education: April 2026 == <div class="plainlinks" lang="en" dir="ltr">Apologies for writing in English. Please help to translate in your language. <div style="text-align: center;"> <span style="font-weight:bold; color:#00A7E2; font-size:2.9em; font-family:'Helvetica Neue', Helvetica, Arial, sans-serif;">This Month in Education</span> <span style="font-weight:bold; color:#00A7E2; font-size:1.4em; font-family:'Helvetica Neue', Helvetica, Arial, sans-serif;"> Volume 15 • Issue 4 • April 2026</span> <div style="border-top:1px solid #a2a9b1; border-bottom:1px solid #a2a9b1; padding:0.5em; font-size:larger; margin-bottom:0.2em">[[m:Special:MyLanguage/Education/Newsletter/April 2026|Contents]] • [[m:Special:MyLanguage/Education/Newsletter/April 2026/Headlines|Headlines]] • [[m:Special:MyLanguage/Global message delivery/Targets/This Month in Education|Subscribe]]</div> <div style="color:white; font-size:1.8em; font-family:Montserrat; background:#92BFB1;">In This Issue</div></div> <div style="text-align: left; column-count: 2; column-width: 35em;"> * [[m:Special:MyLanguage/Education/News/April 2026/Empowering Knowledge: Wikimedia MKD Education Update|Empowering Knowledge: Wikimedia MKD Education Update]] * [[m:Special:MyLanguage/Education/News/April 2026/WikiScholar: A School-Level Initiative to Promote Free Knowledge in Bangladesh|WikiScholar: A School-Level Initiative to Promote Free Knowledge in Bangladesh]] * [[m:Special:MyLanguage/Education/News/April 2026/Wikipedia for School 2025–2026: A Competition That Continued Despite Frost, Power Outages, and War|Wikipedia for School 2025–2026: A Competition That Continued Despite Frost, Power Outages, and War]] * [[m:Special:MyLanguage/Education/News/April 2026/Wikimedia UK and Thoughtful delivery new media literacy teacher training course|Wikimedia UK and Thoughtful delivery new media literacy teacher training course]] * [[m:Special:MyLanguage/Education/News/April 2026/Wikimedia CR supporting SDG's in Czech schools|Wikimedia CR supporting SDG's in Czech schools]] * [[m:Special:MyLanguage/Education/News/April 2026/University Students’ Mandatory Internships at Wikimedia Armenia|University Students’ Mandatory Internships at Wikimedia Armenia]] * [[m:Special:MyLanguage/Education/News/April 2026/Third year of collaboration with Aleksandër Xhuvani University in Elbasan, Albania|Third year of collaboration with Aleksandër Xhuvani University in Elbasan, Albania]] * [[m:Special:MyLanguage/Education/News/April 2026/Students Discover Open Source and Learn Wikipedia and Wikidata Skills for the First Time in Zarqa, Jordan|Students Discover Open Source and Learn Wikipedia and Wikidata Skills for the First Time in Zarqa, Jordan]] * [[m:Special:MyLanguage/Education/News/April 2026/Leveraging on Wikipedia as a tool for curbing Health Misinformation and Disinformation in Akwa Ibom and Rivers State, Nigeria|Leveraging on Wikipedia as a tool for curbing Health Misinformation and Disinformation in Akwa Ibom and Rivers State, Nigeria]] * [[m:Special:MyLanguage/Education/News/April 2026/Governance and Public Knowledge: Wikipedia as a Learning Tool in Sustainability Education through UNESCO Designated Sites|Governance and Public Knowledge: Wikipedia as a Learning Tool in Sustainability Education through UNESCO Designated Sites]] * [[m:Special:MyLanguage/Education/News/April 2026/A month full of encounters with students in Brazil|A month full of encounters with students in Brazil]] </div> <div style="margin-top:10px; text-align: center; font-size:90%; padding-left:5px; font-family:Georgia, Palatino, Palatino Linotype, Times, Times New Roman, serif;">[[m:Special:MyLanguage/Education/Newsletter/About|About ''This Month in Education'']] · [[m:Global message delivery/Targets/This Month in Education|Subscribe/Unsubscribe]] · [[m:Special:MyLanguage/MassMessage|Global message delivery]] · For the team: [[:m:User:ZI Jony|ZI Jony]] ୨୧:୩୧, ୨୭ ଅପ୍ରେଲ ୨୦୨୬ (IST)</div> </div> <!-- Message sent by User:ZI Jony@metawiki using the list at https://meta.wikimedia.org/w/index.php?title=Global_message_delivery/Targets/This_Month_in_Education&oldid=30406002 --> == ''This Month in GLAM'': April 2026 == {| style="width:100%;" | valign="top" align="center" style="border:1px gray solid; padding:1em;" | {| align="center" |- | style="text-align: center;" | [[File:This Month in GLAM logo 2018.png|350px|center|link=outreach:GLAM/Newsletter]]<br /> <hr /> <div style="font-size:12pt; font-family:Times New Roman; text-align:center;">[[outreach:GLAM/Newsletter/April 2026|<span style="color:darkslategray;">This Month in GLAM – Volume XVI, Issue IV, April 2026</span>]]</div> <hr /><br /> |- style="text-align: center;" | <span style="font-size:12pt; font-family:Times New Roman;"> '''<u>Headlines</u>'''</span> |- style="font-size:10pt; font-family:Times New Roman; text-align:center;" | <div style="text-align:left; column-count:2; column-width:28em; vertical-align:top;"> * [[outreach:GLAM/Newsletter/April 2026/Contents/From the team|From the team]]: How the GLAM Community Can Shine in the 2026–27 Annual Plan * [[outreach:GLAM/Newsletter/April 2026/Contents/Albania report|Albania report]]: International Roma Day 2026 in Tirana, Albania * [[outreach:GLAM/Newsletter/April 2026/Contents/Argentina report|Argentina report]]: WikiConf Argentina and GLAM projects * [[outreach:GLAM/Newsletter/April 2026/Contents/Asia report|Asia report]]: Documenting and citing oral knowledge in audio and video * [[outreach:GLAM/Newsletter/April 2026/Contents/Australia report|Australia report]]: WikiCon Australia, ICIP, Orphan works and Trans-Tasman partnerships * [[outreach:GLAM/Newsletter/April 2026/Contents/Brazil report|Brazil report]]: Wikimedia Brasil publishes book on the power and challenges of free knowledge * [[outreach:GLAM/Newsletter/April 2026/Contents/Colombia report|Colombia report]]: We celebrate Public Domain Day with an expert panel / Celebramos el día del dominio público con un Panel de expertas * [[outreach:GLAM/Newsletter/April 2026/Contents/Italy report|Italy report]]: Ongoing and New GLAM-Wiki Projects * [[outreach:GLAM/Newsletter/April 2026/Contents/New Zealand report|New Zealand report]]: Women in Wartime event at Auckland Museum & an update for WiR NZBSI * [[outreach:GLAM/Newsletter/April 2026/Contents/Nigeria report|Nigeria report]]: Wikimedia Commons Upload Campaign * [[outreach:GLAM/Newsletter/April 2026/Contents/Macedonia report|North Macedonia report]]: Wikimedia MKD in Action: Digitization, Wikisource and Educational Workshops * [[outreach:GLAM/Newsletter/April 2026/Contents/Poland report|Poland report]]: GLAM-Wiki Developments: Residencies, Partnerships and Audiovisual Heritage * [[outreach:GLAM/Newsletter/April 2026/Contents/Serbia report|Serbia report]]: April in Wikimedia Serbia * [[outreach:GLAM/Newsletter/April 2026/Contents/Switzerland report|Switzerland report]]: Le Donne di Villa Massimo * [[outreach:GLAM/Newsletter/April 2026/Contents/UK report|UK report]]: A tenth-century Quran and Islamic Art in Urdu * [[outreach:GLAM/Newsletter/April 2026/Contents/USA report|USA report]]: Wiki MIT launches and US meetups * [[outreach:GLAM/Newsletter/April 2026/Contents/Biodiversity Heritage Library report|Biodiversity Heritage Library report]]: Update on the BHL Annual Meeting 27 April - 1 May & BHL Day * [[outreach:GLAM/Newsletter/April 2026/Contents/Memory of the World report|Memory of the World report]]: Eight new articles on MoW inscriptions * [[outreach:GLAM/Newsletter/April 2026/Contents/Events|Calendar]]: May's GLAM events </div> |- | style="font-family:Times New Roman; text-align:center; font-size:85%;" | [[outreach:GLAM/Newsletter|Read this edition in full]] &bull; [[outreach:GLAM/Newsletter/April 2026/Single|Single-page]] |- | valign="top" colspan="2" style="padding:0.5em; font-family:Times New Roman;text-align:center; font-size:85%;" | To assist with preparing the newsletter, please visit the [[outreach:GLAM/Newsletter/Newsroom|newsroom]]. Past editions may be viewed [[outreach:GLAM/Newsletter/Archives|here]]. |- |} |} <div style="margin-top:10px; font-size:90%; padding-left:5px; font-family:Georgia, Palatino, Palatino Linotype, Times, Times New Roman, serif;">[[m:GLAM/Newsletter/About|About ''This Month in GLAM'']] · [[m:Global message delivery/Targets/GLAM|Subscribe/Unsubscribe]] · [[m:MassMessage|Global message delivery]] · [[:m:User:Romaine|Romaine]] ୧୯:୨୧, ୧୧ ମଇ ୨୦୨୬ (IST)</div> <!-- Message sent by User:Romaine@metawiki using the list at https://meta.wikimedia.org/w/index.php?title=Global_message_delivery/Targets/GLAM&oldid=30513880 --> == This Month in Education: May 2026 == <div class="plainlinks" lang="en" dir="ltr">Apologies for writing in English. Please help to translate in your language. <div style="text-align: center;"> <span style="font-weight:bold; color:#00A7E2; font-size:2.9em; font-family:'Helvetica Neue', Helvetica, Arial, sans-serif;">This Month in Education</span> <span style="font-weight:bold; color:#00A7E2; font-size:1.4em; font-family:'Helvetica Neue', Helvetica, Arial, sans-serif;"> Volume 15 • Issue 5 • May 2026</span> <div style="border-top:1px solid #a2a9b1; border-bottom:1px solid #a2a9b1; padding:0.5em; font-size:larger; margin-bottom:0.2em">[[m:Special:MyLanguage/Education/Newsletter/May 2026|Contents]] • [[m:Special:MyLanguage/Education/Newsletter/May 2026/Headlines|Headlines]] • [[m:Special:MyLanguage/Global message delivery/Targets/This Month in Education|Subscribe]]</div> <div style="color:white; font-size:1.8em; font-family:Montserrat; background:#92BFB1;">In This Issue</div></div> <div style="text-align: left; column-count: 2; column-width: 35em;"> * [[m:Special:MyLanguage/Education/News/May 2026/Teaching innovation with Wikimedia. Shared experiences in Spanish Universities|Teaching innovation with Wikimedia. Shared experiences in Spanish Universities]] * [[m:Special:MyLanguage/Education/News/May 2026/Editing Wikipedia with Viktor Hygo High School in Albania|Editing Wikipedia with Viktor Hygo High School in Albania]] * [[m:Special:MyLanguage/Education/News/May 2026/Debating free license in Brazil|Debating free license in Brazil]] * [[m:Special:MyLanguage/Education/News/May 2026/Microclimatic Explainers: A short-form media approach to build micro-level environmental awareness in India|Microclimatic Explainers: A short-form media approach to build micro-level environmental awareness in India]] * [[m:Special:MyLanguage/Education/News/May 2026/Ukraine publishes the first academic collection of papers on Wikipedia and Wikimedia Projects|Ukraine publishes the first academic collection of papers on Wikipedia and Wikimedia Projects]] * [[m:Special:MyLanguage/Education/News/May 2026/Wiki Digital Youth Club Launches in Tanzania: Youth Build Digital Skills Through Competitive Quest Challenges|Wiki Digital Youth Club Launches in Tanzania: Youth Build Digital Skills Through Competitive Quest Challenges]] * [[m:Special:MyLanguage/Education/News/May 2026/Wiki Youth Participation in Building Rwanda’s Open Knowledge Ecosystem|Wiki Youth Participation in Building Rwanda’s Open Knowledge Ecosystem]] * [[m:Special:MyLanguage/Education/News/May 2026/Wikimedia Digi-Youth Club in Nigeria|Wikimedia Digi-Youth Club in Nigeria]] * [[m:Special:MyLanguage/Education/News/May 2026/Wikimedia MKD's Education News & Activities|Wikimedia MKD's Education News & Activities]] * [[m:Special:MyLanguage/Education/News/May 2026/Wikipedia Serbia's interns and Wiki Ambassadors provide crucial support towards end of the school year|Wikipedia Serbia's interns and Wiki Ambassadors provide crucial support towards end of the school year]] </div> <div style="margin-top:10px; text-align: center; font-size:90%; padding-left:5px; font-family:Georgia, Palatino, Palatino Linotype, Times, Times New Roman, serif;">[[m:Special:MyLanguage/Education/Newsletter/About|About ''This Month in Education'']] · [[m:Global message delivery/Targets/This Month in Education|Subscribe/Unsubscribe]] · [[m:Special:MyLanguage/MassMessage|Global message delivery]] · For the team: [[:m:User:ZI Jony|ZI Jony]] ୨୨:୨୩, ୧ ଜୁନ ୨୦୨୬ (IST)</div> </div> <!-- Message sent by User:ZI Jony@metawiki using the list at https://meta.wikimedia.org/w/index.php?title=Global_message_delivery/Targets/This_Month_in_Education&oldid=30604297 --> gvnl3g8uu623ixrtkvm9mrnpuqez13d 2 58501 595856 595771 2026-06-01T18:16:22Z Ssgapu22 7676 /* ଓଡ଼ିଆ କଥାଚିତ୍ର */ 595856 wikitext text/x-wiki [[File:Sangram Kesari Senapati at Odia Wikipedia 16 anniversary, Bhubaneswar, Odisha, India.jpg|thumb|Sangram Kesari Senapati at Odia Wikipedia 16 anniversary, Bhubaneswar, Odisha, India]] ମୋର ଅବଦାନ ସମୂହ: ==ସ୍ମରଣୀୟ== {{Div col|colwidth=15em}} # [[ସର୍ବସାଧାରଣ]] # [[ଗୁଣ୍ଡୁଚି ମୂଷା]] # [[ସୋନପରୀ]] # [[ସନ୍ଦୀପ ମାହେଶ୍ୱରୀ]] # [[ରଶ୍ମି ବଂଶଲ]] # [[ଗମେଇ ନଦୀ]] # [[ବାବା ହରଭଜନ ସିଂହ]] # [[ସ୍ୱାତୀ କୁମାରୀ]] # [[ଜାହ୍ନବୀ ଆଚରେକର]] # [[ଅର୍ଣ୍ଣବ ଗୋସ୍ୱାମୀ]] # [[ଭି. ଅନ୍‌ବିଟେବୁଲ୍]] # [[ବୀନିତା ବଳ]] # [[ତେଲେଙ୍ଗାନା ଦିବସ]] # [[ଆନ୍ତର୍ଜାତିକ ଜନସେବା ଦିବସ]] # [[ରମେଶବାବୁ ପ୍ରଜ୍ଞାନନନ୍ଦ]] {{Div col end}} === ଗାନ୍ଧୀ ପରିବାର === {{Div col|colwidth=15em}} # [[ରାମଦାସ ଗାନ୍ଧୀ]] # [[କାନୁ ଗାନ୍ଧୀ (ବୈଜ୍ଞାନିକ)]] # [[ଦେବଦାସ ଗାନ୍ଧୀ]] # [[ରାମଚନ୍ଦ୍ର ଗାନ୍ଧୀ]] # [[ମଗନଲାଲ ଗାନ୍ଧୀ]] # [[ମହାତ୍ମା ଗାନ୍ଧୀଙ୍କ ପରିବାର]] # [[ଶାମଲଦାସ ଗାନ୍ଧୀ]] # [[ପୁତଲିବାଈ ଗାନ୍ଧୀ]] # [[ହରିଲାଲ ଗାନ୍ଧୀ]] {{Div col end}} === ବୈଜ୍ଞାନିକ === # [[କେ. ଶିବନ]] # [[ଏସ୍. ସୋମନାଥ]] === ବିଜ୍ଞାନ କେନ୍ଦ୍ର === # [[ବିକ୍ରମ ସାରାଭାଇ ସ୍ପେସ୍ ସେଣ୍ଟର]] === ଭାରତୀୟ ସୈନିକ === # [[ବିକ୍ରମ ବାତ୍ରା]] == ପରିବେଶବିତ == {{Div col|colwidth=15em}} # [[ବିଜୟପାଲ ବଘେଲ]] # [[ଅନିଲ ଅଗ୍ର‌ୱାଲ]] # [[ରମେଶ ଅଗ୍ରୱାଲ]] # [[ଅନନ୍ତ ହେଗଡ଼େ ଅଶିସରା]] # [[ବରୁଣ ଆଦିତ୍ୟ]] # [[ପୀପଲ ବାବା]] # [[ଖମୁ ରାମ ବିଷ୍ଣୋଇ]] # [[ରଣରାମ ବିଷ୍ଣୋଇ]] # [[ଦିଲ୍ଲୀପ କେ. ବିଶ୍ୱାସ]] # [[ନିଖିଲ ଚୌଧୁରୀ]] # [[ଫ୍ରାନ୍ସିସ ଡି'ବ୍ରିଟୋ]] # [[ବନ୍ଧୁ ଧୋତ୍ରେ]] # [[ଶଙ୍କର କୁମ୍ବି]] # [[ଟି.ଜି.କେ. ମେନନ]] # [[ଏନ୍.କେ. ସୁକୁମାରନ ନାୟାର]] # [[ନରପତ ସିଂହ ରୋଜପୁରୋହିତ]] # [[ଫ୍ରାଉକ କାଦର]] # [[ଦୀପକ ସାରସ୍ୱତ]] # [[ଆଫ୍ରୋଜ ଶାହା]] # [[ବିନୋଦ କୁମାର ଶର୍ମା]] # [[ପ୍ରସିଦ୍ଧି ସିଂହ]] # [[ଏସ୍.ପି. ଉଦୟକୁମାର]] # [[ସୁନ୍ଦରମ ବର୍ମା]] # [[ମରିମୁତୁ ଯୋଗନାଥନ]] {{Div col end}} ===ସମୃଦ୍ଧକରଣ=== # [[ପଣସ]] (ସମୃଦ୍ଧିକରଣ){{tick}} == ପୁରସ୍କାର ଓ ସମ୍ମାନ == # [[ଗଙ୍ଗାଧର ଜାତୀୟ ସମ୍ମାନ]] # [[ବସନ୍ତ ମୁଦୁଲି କବିତା ପୁରସ୍କାର]] # [[ରାଜଧାନୀ ପୁସ୍ତକମେଳା ପୁରସ୍କାର]] # [[କେନ୍ଦ୍ର ସାହିତ୍ୟ ଏକାଡେମୀ ଯୁବ ପୁରସ୍କାର]] ==ସୌର ମଣ୍ଡଳ== # [[ଜୁଲାଇ ୨୦୧୮ ଚନ୍ଦ୍ରଗ୍ରହଣ]] ==ଟେକ୍ନୋଲୋଜି== {{Div col|colwidth=15em}} # [[୨ଜି]] # [[ହ୍ୟାକିଂ]] # [[ଲିମ୍ବୋ (ଭିଡ଼ିଓ ଗେମ୍)]] # [[ଥ୍ରେଡ଼ସ୍]] {{Div col end}} ==ଇତିହାସ== # [[ରୁଦ୍ରମା ଦେବୀ]] # [[ସୂର୍ଯ୍ୟବର୍ମନ ୨]] ===ଓଡ଼ିଶା ଇତିହାସ=== # [[ସୋମ ବଂଶ]]{{tick}} ==ଦେବଦେବୀ== # [[ଅରୁଣ]] {{Div col|colwidth=15em}} ===ମନ୍ଦିର=== {{Div col|colwidth=15em}} # [[ବଉଳାଶୁଣୀ]]{{tick}} # [[ଅନନ୍ତ ବଳଦେବଜୀଉ ମନ୍ଦିର]] # [[ଦୁର୍ଗା ମନ୍ଦିର, ମୋଟିଆ]] # [[ଆଡ଼ପ ମଣ୍ଡପ]] # [[ଶ୍ରୀମନ୍ଦିର ପରିକ୍ରମା ପ୍ରକଳ୍ପ]] {{Div col end}} ===ପାଳିତ ଯାତ୍ର ବିଶେଷ=== # [[ଛତର ଯାତ୍ରା]] ===ଜଗନ୍ନାଥଙ୍କ ସ‌ହ ଜଡ଼ିତ=== {{Div col|colwidth=15em}} # [[ବାଟମଙ୍ଗଳା]]{{tick}} # [[ଦାରୁ ଶଗଡ଼ି]]{{tick}} # [[ଦାରୁ]]{{tick}} # [[ଜଗନ୍ନାଥବଲ୍ଲଭ ମଠ]]{{tick}} # [[ମାଣିକପାଟଣା]]{{tick}} # [[ସ୍ଵର୍ଗଦ୍ଵାର]]{{tick}} # [[ରଥଖଳା]]{{tick}} # [[ଶବରପଲ୍ଲୀ]]{{tick}} # [[ନରେନ୍ଦ୍ର ପୁଷ୍କରିଣୀ]]{{tick}} # [[ସାହାଣମେଲା]]{{tick}} # [[ଝାଞ୍ଜପିଟା ମଠ]] # [[ରୋଷଶାଳା]]{{tick}} {{Div col end}} ===ପୁରାଣ=== # [[କପିଳ ପୁରାଣ]] ===ଭୋଗ ଦ୍ରବ୍ୟ=== {{Div col|colwidth=15em}} # [[ନଡ଼ିଆ]] (ସମୃଦ୍ଧିକରଣ){{tick}} # [[ଚନ୍ଦନ]]{{tick}} # [[ଅଗର]]{{tick}} # [[କାନିକା]] # [[ଚିତଉ]] # [[ସୋରିଷ]]{{tick}} # [[ଅଟକାଳି]] # [[ଛେନା ମାଣ୍ଡୁଆ]] # [[ଜେନାମଣି]] # [[ଖୁରୁମା]] # [[ରାଧାବଲ୍ଲଭ]] # [[ହଂସକେଳି]] {{Div col end}} ===ଗୀତ/ବାଦ୍ୟଯନ୍ତ୍ର=== # [[ମୃଦଙ୍ଗ]]{{tick}} # [[କେନ୍ଦରା ଗୀତ]]{{tick}} # [[ଘୁଙ୍ଗୁର]] # [[ଗିନି (ବାଦ୍ୟଯନ୍ତ୍ର)]] # [[ଚାମର]] {{Div col end}} === ସାଧୁ/ସନ୍ୟାସୀ === # [[ସ୍ୱରୂପାନନ୍ଦ ସ୍ୱରସ୍ୱତୀ]] # [[ନିଶ୍ଚଳାନନ୍ଦ ସରସ୍ୱତୀ]] # [[ଗୋବର୍ଦ୍ଧନ ପୀଠର ଶଙ୍କରାଚାର୍ଯ୍ୟଙ୍କ ତାଲିକା]] # [[ଶଙ୍କରାଚାର୍ଯ୍ୟ]] === ପୌରାଣିକ ଚରିତ୍ର === # [[ପୁଷ୍କର]] ===ସମୃଦ୍ଧକରଣ=== # [[ବିରି]] (ସମୃଦ୍ଧକରଣ){{tick}} # [[ଅଙ୍ଗିରା ଆଶ୍ରମ, ପୁରୀ]] (ସମୃଦ୍ଧିକରଣ){{tick}} # [[ହରିଶଙ୍କର ମନ୍ଦିର]] (ସମୃଦ୍ଧିକରଣ){{tick}} # [[ଭଦ୍ରକାଳୀ ମନ୍ଦିର]] (ସମୃଦ୍ଧି କରଣ){{tick}} # [[ଆଖଣ୍ଡଳମଣି ମନ୍ଦିର]] (ସମୃଦ୍ଧିକରଣ){{tick}} # [[ବିରଞ୍ଚିନାରାୟଣ ମନ୍ଦିର, ପାଳିଆ]] (ସମୃଦ୍ଧିକରଣ){{tick}} ==ଗ୍ରାମ/ସ‌ହର/ଅନୁଷ୍ଠାନ== # [[ଫୁରଲିଝରଣ]] ‎(ସମୃଦ୍ଧିକରଣ) # [[ସରକାରୀ ବୈଷୟିକ ମହାବିଦ୍ୟାଳୟ, କଳାହାଣ୍ଡି]] # [[ନିଳୋକ ଉଚ୍ଚ ବିଦ୍ୟାଳୟ ‎]] # [[ମାଛକାନ୍ଦଣା ଜଳପ୍ରପାତ]] # [[ନିଳୋକ]] # [[ଓଡ଼ିଆ ବିଶ୍ୱବିଦ୍ୟାଳୟ]] # [[ସରକାରୀ ଉଚ୍ଚ ବିଦ୍ୟାଳୟ, ଅଙ୍ଗେଶ୍ୱରପଡ଼ା]] # [[ଓଡ଼ିଶା ଆଦର୍ଶ ବିଦ୍ୟାଳୟ, ପଳାସଗଡ଼ିଆ]] # [[ପ୍ରଧାନପାଟ ଜଳପ୍ରପାତ]] # [[ଜନତା ରଙ୍ଗମଞ୍ଚ]] ==ଆମ ସଂସ୍କୃତି/ପରମ୍ପରା== # [[ଝୋଟି ଚିତା]] (ସମୃଦ୍ଧିକରଣ) # [[ହଳଦୀ କୁମକୁମ]] # [[ଜୀବିତପୁତ୍ରିକା]] #[[ମହାରାଷ୍ଟ୍ର ଦିବସ]] ==ସ୍ମରଣୀୟ ଓଡ଼ିଆ== ===ସାହିତ୍ୟିକ=== {{Div col|colwidth=15em}} # [[ଶାରଦା ରଥ]] # [[ପ୍ରବୋଧ କୁମାର ମିଶ୍ର]] # [[ପ୍ରଶାନ୍ତ କୁମାର ମହାନ୍ତି]] # [[ନୀଳମଣି ମିଶ୍ର]] # [[ଭି. ପି. ଜୋଗଲେକର]] # [[ବିଜୟ କୁମାର ମହାନ୍ତି (ଅନୁବାଦକ)]] # [[ଦେବେନ୍ଦ୍ର ଚୌଧୁରୀ]] # [[ପ୍ରସନ୍ନ କୁମାର ସ୍ୱାଇଁ]] # [[ସୁରେନ୍ଦ୍ର କୁମାର ମହାରଣା]] # [[ପ୍ରଦୋଷ କୁମାର ପଟ୍ଟନାୟକ]] # [[ମନୋଜ ମହାନ୍ତି]] # [[ସୂର୍ଯ୍ୟ ଦେଓ]] # [[ମିଶ୍ର ସତ୍ୟନାରାୟଣ]] # [[ଗୋଲୋକ ଚନ୍ଦ୍ର ପ୍ରଧାନ]] # [[ବେଣୁଧର ରାଉତ]] # [[ନୃସିଂହ କୁମାର ରଥ]] # [[ଦେବେନ୍ଦ୍ର ଦାସ]] # [[ସତ୍ୟ ପଟ୍ଟନାୟକ]] # [[ମନୋଜ ପଟ୍ଟନାୟକ (ଗୀତିକାର)]] # [[ଗୌରହରି ଦଳାଇ]] # [[ଅଲେଖଚନ୍ଦ୍ର ପଢ଼ିଆରୀ]] # [[ବନବିହାରୀ ପଣ୍ଡା]] # [[ସଚ୍ଚିଦାନନ୍ଦ ମିଶ୍ର]] # [[ବଂଶୀଧର ମହାନ୍ତି]] # [[ଜୟନ୍ତ କୁମାର ବିଶ୍ଵାଳ]] # [[ପ୍ରିୟବ୍ରତ ପାତ୍ର]] # [[ଆନନ୍ଦଚନ୍ଦ୍ର ପହୀ]] # [[ବାସୁଦେବ ସାହୁ]] # [[ମହେଶ୍ୱର ମହାନ୍ତି (ସାହିତ୍ୟିକ)]] # [[ନବୀନ କୁମାର ପରିଡ଼ା]] # [[ଚନ୍ଦ୍ରଶେଖର ନନ୍ଦ (ନାଟ୍ୟକାର)]] # [[ଦୟାନିଧି ଦାସ]] # [[କିଶୋର ପାଣିଗ୍ରାହୀ]] # [[କମଳା ଶତପଥୀ]] # [[ବୀରେନ୍ଦ୍ର କୁମାର ଭୂୟାଁ]] # [[ନିର୍ମଳ ଚନ୍ଦ୍ର ରାଉତ]] # [[ଚିତ୍ତରଞ୍ଜନ ନାୟକ]] # [[କୃଷ୍ଣ କୁମାର ମହାନ୍ତି]] # [[ବାଦଲ ମହାନ୍ତି]] # [[ଉଦ୍ଧବ ଚରଣ ନାୟକ]] # [[ଡିଲେଶ୍ୱର ରଣା]] # [[ସୁଲଗ୍ନା ମହାନ୍ତି]] # [[ପ୍ରବୀଣ କୁମାର କବି]] # [[ମୌସୁମୀ ଦାସ]] # [[ରାଧାମୋହନ ମହାପାତ୍ର]] # [[ମନୋଜ କୁମାର ମହାପାତ୍ର]] # [[ଦେବକାନ୍ତ ମିଶ୍ର]] # [[ବିଶ୍ୱନାଥ ସାହୁ (ବୈଜ୍ଞାନିକ)]] # [[ବିନୋଦ ରାଉତରାୟ]] # [[ଆନନ୍ଦ ଶଙ୍କର ଦାସ]] # [[କମଳ ଲୋଚନ ମହାନ୍ତି]] # [[ଦାଶରଥି ମୁଣ୍ଡ]] # [[ପ୍ରମୋଦ କୁମାର ତ୍ରିପାଠୀ]] # [[ହେମେନ୍ଦ୍ର ମହାପାତ୍ର]] # [[ମିହିର କୁମାର ମେହେର]] # [[ଦିଲ୍ଲୀଶ୍ୱର ମହାରଣା]] # [[ଭାସ୍କର ଚନ୍ଦ୍ର ମହାପାତ୍ର]] # [[ସୁଧାକର ନନ୍ଦ]] # [[ପ୍ରସନ୍ନ ଦାସ]] # [[ସୀମନ୍ତ ମହାନ୍ତି]] # [[ରମେଶ ଚନ୍ଦ୍ର ଦାସ]] # [[ବିଜୟ କୁମାର ନନ୍ଦ]] # [[ସୁଭାଷ ଶତପଥୀ]] # [[ବିଜୟ କୁମାର ପ୍ରଧାନ]] # [[ପ୍ରହ୍ଲାଦ ପାଣି]] # [[କ୍ଷୀରୋଦ ବିହାରୀ ବିଶ୍ୱାଳ]] # [[ଅବିନାଶ ସାହୁ]] # [[ରମେଶ ଚନ୍ଦ୍ର ସାହୁ]] # [[ଉର୍ମିମାଳା ଆଚାର୍ଯ୍ୟ]] # [[ଅଭୟ କୁମାର ନାୟକ]] # [[ଅଶ୍ୱିନୀ ସୁତାର]] # [[ଗୋପୀନାଥ ମଲ୍ଲିକ]] # [[ଚିତ୍ତରଞ୍ଜନ ମହାନ୍ତି]] # [[ହରିହର ଶୁକ୍ଳା]] # [[ରବୀନ୍ଦ୍ରନାଥ ସାହୁ]] # [[ନଟବର ଖୁଣ୍ଟିଆ]] # [[ରମାକାନ୍ତ ନାୟକ]] # [[ସୋମନାଥ ଓଝା]] # [[ନୃସିଂହାନନ୍ଦ ମହାପାତ୍ର]] # [[ଅଭୟ ଦ୍ୱିବେଦୀ]] # [[ପ୍ରଶାନ୍ତ କୁମାର ବିଶ୍ୱାଳ]] # [[କାର୍ତ୍ତିକ ଚନ୍ଦ୍ର ବିଶ୍ୱାଳ]] # [[ବିଦ୍ୟୁତପ୍ରଭା ବିଶ୍ୱାଳ]] # [[ଶିବପ୍ରସାଦ ମିଶ୍ର]] # [[ବ୍ରଜକିଶୋର ପରିଡ଼ା]] # [[ମଣିରାମ ଜେନା]] # [[ଆରତିବାଳା ପୃଷ୍ଟି]] # [[ବେଣୁଧର ସେନାପତି]] # [[ନିରୁପମା କର]] # [[ଶରତ କୁମାର ଦାଶ]] # [[ସୁବ୍ରତ କୁମାର ସେନାପତି]] # [[ନଗେନ ମହାନ୍ତି]] # [[ଶର୍ମିଷ୍ଠା ସାହୁ]] # [[ଦୁର୍ଗା ପ୍ରସାଦ ପଣ୍ଡା]] # [[ଅଜୟ ପ୍ରଧାନ]] # [[ନିରାକାର ଦାସ]] # [[ମନୋଜ କୁମାର ମେହେର]] # [[ଅକ୍ଷୟ ବେହେରା]] # [[ରାମକୃଷ୍ଣ ସାହୁ]] # [[ଅରୂପାନନ୍ଦ ପାଣିଗ୍ରାହୀ]] # [[ସାବିତ୍ରୀ କବି]] # [[ବିରଜା ବଳ]] # [[ଅଖିଳ କୁମାର ମିଶ୍ର]] # [[ଅଭୟ ନାୟକ]] # [[ବିଜୟ କୁମାର ରଣା]] # [[ବିଶ୍ଵକେଶ ତ୍ରିପାଠୀ]] {{Div col end}} === ବହି === # [[ପ୍ରଥମ ପୁରୁଷ]] # [[ସ୍ୱର୍ଣ୍ଣ ଯୁଗର ସନ୍ଧ୍ୟା]] # [[ଧୂଳିଘର]] === ଫକୀର ମୋହନଙ୍କ ଗଳ୍ପ === # [[ରାଣ୍ଡିପୁଅ ଅନନ୍ତା]] ===ପୁରାତନ=== {{Div col|colwidth=15em}} # [[ଲକ୍ଷ୍ମୀକାନ୍ତ ମହାପାତ୍ର]] (ସମୃଦ୍ଧିକରଣ){{tick}} # [[ଗୋପାଳ ଚନ୍ଦ୍ର ପ୍ରହରାଜ]] (ସମୃଦ୍ଧିକରଣ){{tick}} # [[ଫକୀର ମୋହନ ସେନାପତି]] (ସମୃଦ୍ଧିକରଣ){{tick}} # [[ହୃଷୀକେଶ ପଣ୍ଡା (ଗୀତିକାର)]] # [[ପ୍ରତିଜ୍ଞା ଦେବୀ]] # [[ସୁରେନ୍ଦ୍ର ନାୟକ]] # [[ବଳରାମ ପଟ୍ଟନାୟକ]] # [[ନୃସିଂହ ତ୍ରିପାଠୀ]] # [[ବୀରେନ୍ଦ୍ରନାଥ ମହାନ୍ତି]] # [[ରାମ ପ୍ରସାଦ ମହାନ୍ତି]] # [[ରଶ୍ମି ରାଉଳ]] # [[ନିର୍ମଳା ଦେବୀ]] # [[ରଞ୍ଜିତା ନାୟକ]] # [[ସୌଦାମିନୀ ଉଦ୍‌ଗାତା]] # [[ସୁଲୋଚନା ଦାସ]] # [[ପ୍ରଭାତୀ ମିଶ୍ର]] # [[ରଜତ କୁମାର କର]] # [[ସୁଚାରୁ ଦେବୀ]] # [[ପଦ୍ମାବତୀ]] {{Div col end}} ===ନୂତନ=== {{Div col|colwidth=15em}} # [[ବିସ୍ମୟ ମହାନ୍ତି]]{{tick}} # [[ସୁଶାନ୍ତ ପଟ୍ଟନାୟକ]]{{tick}} # [[ଆରତି ଭୂୟାଁ]] # [[ମନସ୍ୱିନୀ ଦାଶ]] # [[ମନୋଜ କୁମାର ମିଶ୍ର]] # [[ତ୍ରିଲୋଚନ ସାହୁ]] # [[ରଶ୍ମି ରଞ୍ଜନ ପରିଡ଼ା]] {{Div col end}} ===ସ୍ୱାଧୀନତା ସଂଗ୍ରାମୀ=== {{Div col|colwidth=15em}} # [[ବୈଷ୍ଣବଚରଣ ନାୟକ]] # [[ବିଶ୍ୱମ୍ବର ପରିଡ଼ା]] # [[ଭୂବନାନନ୍ଦ ଦାସ]] # [[ଅଲେଖ ପାତ୍ର]] # [[ଜି. ଏସ. ମେଲକୋଟେ]] # [[କିଶନ ପଟ୍ଟନାୟକ]] # [[ଜଗନ୍ନାଥ ସରକାର]] # [[ଦୋଳଗୋବିନ୍ଦ ପ୍ରଧାନ]] # [[କିରଣ ଲେଖା ମହାନ୍ତି]] # [[ଗୋପାଳ ଚନ୍ଦ୍ର ଦାସ (ସ୍ୱାଧୀନତା ସଂଗ୍ରାମୀ)]] # [[ଜଗବନ୍ଧୁ ସିଂହ]] # [[ଦୋହରା ବିଷୋୟୀ]] (ସମୃଦ୍ଧିକରଣ) # [[ଚକରା ବିଷୋୟୀ]] (ସମୃଦ୍ଧିକରଣ) # [[ରେଣ୍ଡୋ ମାଝି]] (ସମୃଦ୍ଧିକରଣ) # [[ଗୌରାଙ୍ଗ ଚରଣ ଦାସ]] (ସମୃଦ୍ଧିକରଣ) # [[ବାଞ୍ଛାନିଧି ମହାନ୍ତି]] (ସମୃଦ୍ଧିକରଣ) {{Div col end}} === ଚିତ୍ରକର === {{Div col|colwidth=15em}} # [[ବିଜୟ ବିଶ୍ୱାଳ]] {{Div col end}} === ସ୍ଥାନ/ଘଟଣା === # [[ସ୍ୱାଧୀନ ବାଞ୍ଛାନିଧି ଚକଲା]] == ଓଡ଼ିଆ ଭାଷା == # [[ବିଶ୍ୱ ଓଡ଼ିଆ ଭାଷା ସମ୍ମିଳନୀ]] # [[ଫୁଲବାଣୀ ଓଡ଼ିଆ]] # [[ଗଞ୍ଜାମୀ ଓଡ଼ିଆ]] # [[କରଣୀ ଅକ୍ଷର]] # [[ଓଡ଼ିଆ ସଂଖ୍ୟା]] # [[ରେଲି ଭାଷା]] == ଅନ୍ୟାନ୍ୟ ଭାଷା == {{Div col|colwidth=15em}} # [[ଆଶିଙ୍ଗ ଭାଷା]] # [[ମହାରାଷ୍ଟ୍ରୀ କୋଙ୍କଣୀ]] # [[ସର୍ବଙ୍ଗ ଭାଷା]] # [[ହୁଇଷୁ ଭାଷା]] # [[ବରପେଇଟା]] # [[ତୁସୋମ ଭାଷା]] # [[ଶେଇଖଗାଲ]] # [[ଚମ୍ଫୁଙ୍ଗ ଭାଷା]] # [[କଲାକତଙ୍ଗ ମୋନ୍‌ପା]] # [[ଟିଖିର ଭାଷା]] # [[ସୁଆଁସୁ ଭାଷା]] # [[ରାଠୱାଲି ବୋଲି]] # [[ଶ୍ରୀନଗରିଆ ବୋଲି]] # [[ଗଙ୍ଗାଡ଼ି ବୋଲି]] # [[ଟିହରୀୟାଲି ବୋଲି]] # [[କୁଇ ଭାଷା]] # [[କଚାଇ-ପଦାଙ୍ଗ ଭଷା]] # [[ଖାଙ୍ଗୋଇ ଭାଷା]] # [[ବେରାର-ଡେକାନ ମରାଠୀ]] # [[ଉଇ ଭାଷା]] # [[ମୌଣ୍ଡାଦାନ ଚେଟ୍ଟି ଭାଷା]] # [[ଭୋୟାରି ଭାଷା]] # [[ମାଲାମୁଥାନ ଭାଷା]] # [[ଗୌଡ଼ୀ ପ୍ରାକୃତ]] # [[କାତକରି ଭାଷା]] # [[କର୍ମକାର ଭାଷା]] # [[ପଥିୟା ଭାଷା]] # [[ଲାହୁଲ ଲୋହାର ଭାଷା]] # [[ଖରମ ନାଗା ଭାଷା]] # [[ଖମ୍ବା ଭାଷା]] # [[ନାଃ ବୋଲି]] # [[ବାଙ୍ଗନି-ତଗିନ ଭାଷା]] # [[ଜଙ୍ଗସଙ୍ଗ ଭାଷା]] # [[ମାରିଙ୍ଗ ନାଗା ଭାଷା]] # [[ପୌଲା ଭାଷା]] # [[ଟୁକପା ଭାଷା]] # [[ବିଳାସପୁରୀ ଭାଷା]] # [[ବେଟ୍ଟା କୁରୁମ୍ବା ଭାଷା]] # [[ଦେଓରୀ ଭାଷା]] # [[ବମ ଭାଷା]] # [[ମେୱାତି ଭାଷା]] # [[ବିସ୍ସା ଭାଷା]] {{Div col end}} == ଅଣ-ଓଡ଼ିଆ ସାହିତ୍ୟିକ == # [[ସୋହିନୀ ଘୋଷ]] # [[ପଦ୍ମା ଗୋଲେ]] # [[ଅନାମିକା (କବି)]] # [[ପ୍ରତୀକ୍ଷା ବକ୍ସି]] # [[ଉମା ଭଟ୍ଟ]] # [[କେ.ଏସ୍. ଚନ୍ଦ୍ରିକା]] # [[ବିଶାଖା ଦତ୍ତ]] ==ପୁସ୍ତକ== # [[ନିର୍ମଳା (ଉପନ୍ୟାସ)]] == ସମ୍ବାଦପତ୍ର == # [[ଦି ନ୍ୟୁ ଇଣ୍ଡିଆନ ଏକ୍ସପ୍ରେସ]] # [[ଦି ଇଣ୍ଡିଆନ ଏକ୍ସପ୍ରେସ]] ==କଥାଚିତ୍ର/ଅଭିନେତା== ===ଓଡ଼ିଆ ନାଟକ=== * [[ବୟସର ଅନ୍ତେ]] * [[ନବକଳେବର (ଓଡ଼ିଆ ନାଟକ)]] * [[ଦେବଦାସ (ଓଡ଼ିଆ ନାଟକ)]] ===ପ୍ରଯୋଜନା ସଂସ୍ଥା=== * [[ଏସ୍୩ ମୁଭିଜ୍]] === ଟେଲିଭିଜନ === * [[ରଜ କୁଇନ୍]] ===ଓଡ଼ିଆ କଥାଚିତ୍ର=== {{Div col|colwidth=15em}} # [[ସୀତା ଲବକୁଶ]] # [[ବ୍ୟାଡ଼୍ ଗାର୍ଲ]] # [[ଚାନ୍ଦ ନା ତମେ ତାରା]]{{tick}} # [[ଲଭ୍ ମାଷ୍ଟର]] # [[ନଈ ସେପାରୀ କନକ ଗୋରୀ]] # [[ଟାର୍ଗେଟ୍]] # [[ପ୍ରେମ ସବୁଠୁ ବଳବାନ]] # [[ଡାହା ବାଳୁଙ୍ଗା]] # [[ତୁ ଆଉ ମୁଁ]] # [[ଡାଡି]] # [[ଗୋଲାପି ଗୋଲାପି]] # [[ଲେଖୁଲେଖୁ ଲେଖିଦେଲି]] # [[ଇସ୍କ ତୁ ହି ତୁ]] # [[ନୂଆ ନୂଆ ପ୍ରେମରେ]] # [[କିଏ ଦବ ଟକ୍କର]] # [[ସୁପର ମିଛୁଆ]]{{tick}} # [[ଆଖି ପଲକରେ ତୁ]] # [[ଆଇନ କାନୁନ]] # [[କେଉଁ ଦୁନିଆରୁ ଆସିଲ ବନ୍ଧୁ]] # [[ଅ ଆ ହର୍ଷେଇ]] # [[ଅଗସ୍ତ୍ୟ]] # [[ଝିଅଟା ବିଗିଡ଼ିଗଲା]] # [[ପିଲାଟା ବିଗିଡ଼ିଗଲା]] # [[କେହି ନୁହେଁ କାହାର]] # [[ଯୁବରାଜ(ଓଡ଼ିଆ ଚଳଚ୍ଚିତ୍ର)]] # [[ରିଭେଞ୍ଜ]] # [[ବାଏ ବାଏ ଦୁବାଇ]] # [[ଚିନି (ଓଡ଼ିଆ କଥାଚିତ୍ର)]] # [[ଲଭ୍ ପାଇଁ କୁଛ୍ ଭି କରେଗା]] # [[ଲଭ୍ ୟୁ ହମେଶା]] # [[ଜଗା ହାତରେ ପଘା (୨୦୧୫)]] # [[ଗପ ହେଲେ ବି ସତ (୨୦୧୫)]]{{tick}} # [[ଭାଇନା, କ'ଣ କଲା ସେ]] # [[ସୁଇଟ୍ ହାର୍ଟ]] # [[ତୋର ଦିନେ କୁ ମୋର ଦିନେ]] # [[ଲଭ୍ ଷ୍ଟେସନ୍]]{{tick}} # [[ଗଳ୍ପ ନୁହେଁ ଅଳ୍ପ ଦିନର]] # [[ବେବି]] # [[ଛାତି ତଳେ ଡିଂ ଡଂ]] # [[ସ୍ମାଇଲ୍ ପ୍ଲିଜ୍]]{{tick}} # [[କଥାଦେଲି ମଥା ଛୁଇଁ]] # [[ସୁନାପିଲା- ଟିକେ ସ୍କୃ ଢିଲା]] # [[ଛାଇ ପରି ରହିଥିବି]] # [[ଦିୱାନା ହେଲି ତୋ ପାଇଁ]] # [[ଦିଲ୍ କା ରାଜା]] # [[ମୀମାଂସା]] # [[କ୍ରାନ୍ତିଧାରା]] # [[ଦିଲ୍ ଦିୱାନା ହେଇଗଲା]] # [[ତୁ ମୋ ଲଭ୍ ଷ୍ଟୋରୀ]] # [[ଗଡ୍‌ଫାଦର୍]] # [[ଦି ଏଣ୍ଡ୍]] # [[ଆଖି ଖୋଲିଲେ ତୁ ତୁ ହି ତୁ]] # [[ସୀତାରାମଙ୍କ ବାହାଘର କଳିଯୁଗରେ]] # [[ଟପୋରି]] # [[ଅଭୟ]] # [[ରୋମିଓ ଜୁଲିଏଟ]] # [[ସିଷ୍ଟର ଶ୍ରୀଦେବୀ]] # [[ଭକ୍ତ ଓ ଭଗବାନ]] # [[ମିଠା ମିଠା]] # [[ଟିକେ ଖରା ଟିକେ ଛାଇ]] # [[ନିଝୁମ ରାତିର ସାଥୀ (୨୦୧୭)]] # [[ତମକୁ ଦେଖିଲା ପରେ]] # [[ପ୍ରେମର ନିଶା ନିଆରା ନିଆରା]] # [[ଆସିଲୁ ଯେବେ ତୁ ଯାଆନା ଫେରି]] # [[ପ୍ରେମରେ ପ୍ରେମରେ]] # [[ମୁଁ ଗାନ୍ଧୀ ନୁହେଁ]] # [[ହେ ପ୍ରଭୁ ଦେଖା ଦେ]] # [[ଦେଲେ ଧରା କଥା ସରେ]] # [[ଗୁଣ୍ଡା]] # [[ଗୋଟେ ଶୁଆ ଗୋଟେ ଶାରୀ]] # [[ତୁ କହିବୁ ନା ମୁଁ]] # [[ତୁ ଯେ ସେଇ]] # [[ଯୋଉଠି ତୁ ସେଇଠି ମୁଁ]] # [[ସମୟ ବଡ଼ ବଳବାନ (୨୦୧୬ କଥାଚିତ୍ର)]] # [[ହେଲା ମତେ ପ୍ରେମ ଜର]] # [[ଚୁପ୍ ଚୁପ୍ ଚୋରି ଚୋରି]] # [[ଜବରଦସ୍ତ ପ୍ରେମିକ]] # [[ଟାଇଗର (ଓଡ଼ିଆ ଚଳଚ୍ଚିତ୍ର)]] # [[ତୁ ମୋର ସପନ ରାଣୀ]] # [[ଭଉଁରୀ- ଦ ସିଙ୍କିଙ୍ଗ୍ ରିଆଲିଟି]] # [[ସପନର ପଥେ ପଥେ]] # [[କଲେଜ ଟାଇମ]] # [[ହେଲୋ- ଇନ୍ ଲଭ୍]] # [[ଜହ୍ନର ପାହାଡ଼]] # [[ମାୟା]] # [[ମାଇଁ ଫାର୍ଷ୍ଟ ଲଭ୍]] # [[କଳ୍କୀ (ଓଡ଼ିଆ କଥାଚିତ୍ର)]] # [[ଫ୍ଲାସ୍‌ବ୍ୟାକ]] # [[ଏଇ ଜନମର ସାଥିଟିଏ]] # [[ଜଷ୍ଟ ମୋହବତ୍]] # [[କଥା ନୁହେଁ ଏ କଥା]] # [[ଗଡ୍‌ସ୍ ଓନ୍ ପିପୁଲ୍]] # [[ଲେଖିଚି ନାଁ ତୋର]] # [[ରକ୍‌ଷ୍ଟାର୍]] # [[ଭଲପାଏ ତତେ ୧୦୦ ରୁ ୧୦୦]] # [[ରଙ୍ଗିଲା ବାବା]] # [[ରଘୁପତି ରାଘବ ରାଜାରାମ (ଓଡ଼ିଆ କଥାଚିତ୍ର)]] # [[ଆଶିକ୍]] # [[ଲଟେରୀ- ଲାଇଫ୍ ଏଗ୍ନେଷ୍ଟ ଫେଟ୍]] # [[ମୁଁ ଖାଣ୍ଟି ଓଡ଼ିଆ ଝିଅ]] # [[ଅଜାତଶତ୍ରୁ (ଓଡ଼ିଆ କଥାଚିତ୍ର)]] # [[ବିନ୍ଦାସ ରୋମିଓ]] # [[ବଦମାସ୍‌ ଟୋକା]] # [[ମୋ ଦିଲ୍ କହେ ଇଲୁ ଇଲୁ]] # [[ଆପନା ହାତ ଜଗନ୍ନାଥ]] # [[ତୋ ବାଟ ଚାହିଁଚି ରାତି ସାରା]] # [[ପୁଣି ଦେଖା ହବ ଆର ଜନମରେ]] # [[ଖାସ୍ ତୁମରି ପାଇଁ]] # [[ଜୟ ହିନ୍ଦ୍]] # [[ହିରୋ ନଂ ୱାନ୍]] # [[ହରି ବୋଲ ନୁହେଁ ଟଙ୍କା ବୋଲ]] # [[ସାହିତ୍ୟ ଦିଦି]] # [[ସମଥିଙ୍ଗ୍ ସମଥିଙ୍ଗ୍ ୨]] # [[ଭୈରବ (ଓଡ଼ିଆ କଥାଚିତ୍ର)]] # [[ସଙ୍ଗମ]] # [[୨୦୧୪ ଫିଅର ଅଫ ଦ ଇଅର]] # [[ଏମିତି ବି ହେଇପାରେ]] # [[କିଡ୍‌ନାପ୍]] # [[କ୍ରିଷ୍ଣା ଗୋବିନ୍ଦା]] # [[ଆମେ ତ ଟୋକା ଷଣ୍ଢ ମାର୍କା]] # [[କାବୁଲା ବାରବୁଲା]] # [[ଶିବା- ନଟ୍‌ ଆଉଟ୍‌]] # [[ପାଗଳ କରିଚୁ ତୁ]] # [[ମେଣ୍ଟାଲ]] # [[ମୁଁ ତା'ର କିଏ]] # [[ତମେ ଥିଲେ ସାଥିରେ]] # [[ଗଞ୍ଜା ଲଢ଼େଇ (ଓଡ଼ିଆ କଥାଚିତ୍ର)]] # [[ୱାନ୍ ୱେ ଟ୍ରାଫିକ୍]] # [[ରାସ୍ତା (ଓଡ଼ିଆ କଥାଚିତ୍ର)]] # [[ଓମ୍ (ଓଡ଼ିଆ କଥାଚିତ୍ର)]] # [[ଦୀପାଞ୍ଜଳି]] # [[ସିନ୍ଦୂର (ଓଡ଼ିଆ କଥାଚିତ୍ର)]] # [[ତୁ ମୋ ହିରୋ]] # [[ଗଡ଼ବଡ଼]] # [[ବଧୂ ନୁହେଁ ମୁଁ ବନ୍ଧୁ]] # [[ମୋ ଦିଲ୍ ତୋ ଦିୱାନା]] # [[ତୁ ମୋ ସୁନା ତୁ ମୋ ହୀରା]] # [[ଲଭ୍ ହେଲା ଏମିତି]] # [[ମୁଁ ଆଶିକ୍ ମୁଁ ଆୱାରା]] # [[ମାଇଁ ଲଭ୍ ଷ୍ଟୋରୀ]] # [[ଏସିପି ସାଗରିକା]] # [[ଜଗନ୍ନାଥ ଧାମ ପୁରୀ (ଓଡ଼ିଆ କଥାଚିତ୍ର)]] # [[ଦିୱାନା ଦିୱାନୀ]] # [[ଚଉକା ଛକା]] # [[ରୁମ୍‌କୁ ଝୁମାନା]] # [[ସୁପରଷ୍ଟାର (ଓଡ଼ିଆ କଥାଚିତ୍ର)]] # [[ମୁଁ ଗୋଟେ ଦୁଷ୍ଟ ପିଲା]] # [[ସଲାମ ସିନେମା]] # [[ରୁଦ୍ର (ଓଡ଼ିଆ କଥାଚିତ୍ର)]] # [[ସପନର ନାୟିକା]] # [[ସନ୍ଦେହୀ ପ୍ରିୟତମା]] # [[ଅଶୋକ ସମ୍ରାଟ]] # [[ହରି ଓମ ହରି]] # [[ମୁଁ ଦିୱାନା ତୋ' ପାଇଁ]] # [[ଓମ ସାଇ ତୁଝେ ସଲାମ]] # [[ଦୀପୁ ଦ ଡ୍ୟାନ୍ସବୟ]] # [[ବଜରଙ୍ଗୀ (ଓଡ଼ିଆ କଥାଚିତ୍ର)]] # [[ପ୍ରେମିକା]] # [[କାଉଁରୀ କନ୍ୟା]] # [[ଯୋଗୀ (ଓଡ଼ିଆ କଥାଚିତ୍ର)]] # [[ବ୍ୟାଚେଲର]] # [[ମିତ ବସିଛି ମୁଁ ଭୂତ ସାଥିରେ]] # [[ଟଙ୍କା ତତେ ସଲାମ]] # [[ମୁଁ ରାଜା ତୁ ରାଣୀ]] # [[ତୁ ମୋ ଦେହର ଛାଇ]] # [[କେହି ଜଣେ ଭଲ ଲାଗେରେ]] # [[ବ୍ଲାକ୍‌ମେଲ୍]] # [[ଗୁଡ୍ ବୟ]] # [[ତୋ ପ୍ରେମରେ ପଡ଼ିଲା ପରେ]] # [[ପର୍ଶୁରାମ (ଓଡ଼ିଆ କଥାଚିତ୍ର)]] # [[ରଙ୍ଗିଲା ଟୋକା]] # [[ଜଗୁ ଅଟୋବାଲା]] # [[କ୍ରିଷ୍ଣା- ଷ୍ଟୋରୀ ଅଫ୍ ଏ ଡ୍ୟାନ୍ସର୍]] # [[ମୁଁ]] # [[ଫ୍ୟାମିଲି ନମ୍ବର୍ ୱାନ୍]] # [[ମୁଁ ପ୍ରେମୀ ମୁଁ ପାଗଳ]] # [[କେମିତି ଏ ବନ୍ଧନ]] # [[ମା' ଖୋଜେ ମମତା]] # [[ଡନ୍ (ଓଡ଼ିଆ କଥାଚିତ୍ର)]] # [[ଓନ୍‌ଲି ପ୍ୟାର୍]] # [[ଶୁଭ ବିବାହ]] # [[ତୋ' ଆଖିରେ ମୁଁ]] # [[ମୁଁ କ'ଣ ଏତେ ଖରାପ]] # [[ଦିଲ୍ ତ‌ତେ ଦେଇଚି]] # [[ଆ'ଲୋ ମୋର କଣ୍ଢେଇ]] # [[ପହିଲି ରଜ]] # [[ଭୁଲ୍ ବୁଝିବନି ମତେ]] # [[ଶଶୁରଘର ଜିନ୍ଦାବାଦ]] # [[ତୋ'ର ମୋ'ର ଯୋଡ଼ି ସୁନ୍ଦର]] # [[ଏଇ ମିଳନ ଯୁଗ ଯୁଗର]] # [[ଶକ୍ତି (ଓଡ଼ିଆ କଥାଚିତ୍ର)]] # [[ଟିକେ ଅନାଡ଼ି ପୂରା ଖିଲାଡ଼ି]] # [[ତତେ ଭଲ ପାଉଛି ବୋଲି]] # [[ମେଘ ସବାରୀରେ ଆସିବ ଫେରି]] # [[ପ୍ରେମ ଅଢ଼େଇ ଅକ୍ଷର]] # [[ଦିୱାନା]] # [[ଓଁ ନମଃ ଶିବାୟ (୨୦୧୦ର କଥାଚିତ୍ର)]] # [[ଲୈଲା ଓ ଲୈଲା]] # [[ହାପି ଲକି]] # [[ତୁ ଥାଆ ମୁଁ ଯାଉଚି ରୁଷି]] # [[ଧୀରେ ଧୀରେ ପ୍ରେମ ହେଲା]] # [[ସୁନା ଚଢ଼େଇ ମୋ ରୂପା ଚଢ଼େଇ]] # [[ମୁଖ୍ୟମନ୍ତ୍ରୀ (ଓଡ଼ିଆ କଥାଚିତ୍ର)]] # [[ଆଇଲାରେ ଓଡ଼ିଆ ପୁଅ]] # [[ଚୁପ୍ କିଏ ଆସୁଛି]] # [[ଆକାଶେ କି ରଙ୍ଗ ଲାଗିଲା]] # [[ରୋମିଓ- ଦ ଲଭର୍ ବୟ]] # [[ଲଭ୍ ଡଟ୍ କମ୍]] # [[ମିତରେ ମିତ]] # [[ତୁମେ ହିଁ ସାଥୀ ମୋର]] # [[ତୁ ମୋରି ପାଇଁ]] # [[ପ୍ରେମ ରୋଗୀ]] # [[ଆ'ରେ ସାଥି ଆ]] # [[ଆ' ଜ‌ହ୍ନରେ ଲେଖିବା ନାଁ]] # [[ପାଗଳ କରିଚି ପାଉଁଜି ତୋର]] # [[ଧନରେ ରଖିବୁ ଶପଥ ମୋର]] # [[ମତେ ତ ଲଭ ହେଲାରେ]] # [[ହସିବ ପୁଣି ମୋ ସୁନା ସଂସାର]] # [[ନନ୍ଦିନୀ ଆଇ ଲଭ୍ ୟୁ]] # [[ମୁନ୍ନା- ଏ ଲଭ୍ ଷ୍ଟୋରୀ]] # [[ତୋ ବିନା ଭଲ ଲାଗେନା]] # [[ବନ୍ଦେ ଉତ୍କଳ ଜନନୀ (ଓଡ଼ିଆ କଥାଚିତ୍ର)]] # [[ମତେ ଆଣିଦେଲ ଲକ୍ଷେ ଫଗୁଣ]] # [[ତୋ ପାଇଁ ନେବି ମୁଁ ଶହେ ଜନମ]] # [[କାଳୀଶଙ୍କର]] # [[ଲାଲ ଟୁକୁ ଟୁକୁ ସାଧବ ବୋହୂ]] # [[ସମୟ ହାତରେ ଡୋରି]] # [[ତୁମକୁ ପାରୁନି ତ ଭୁଲି]] # [[ଅଗ୍ନିଶିଖା]] # [[ମୋ ସୁନା ପୁଅ]] # [[ଏ ମନ ମାନେନା]] # [[ବନ୍ଧୁ (କଥାଚିତ୍ର)]] # [[ମୋନିକା ମାଇଁ ଡାର୍ଲିଙ୍ଗ]] # [[ଫେରିଆ ମୋ ସୁନା ଭଉଣୀ]] # [[ମହାନାୟକ]] # [[ମୁଁ ତତେ ଲଭ୍ କରୁଚି]] # [[ପ୍ରିୟା ମୋ ଆସିବ ଫେରି]] # [[ଗୁଡ୍ଡୁ ଆଣ୍ଡ ଗୁଡ୍ଡି]] # [[ଆମାଜନ୍ ଆଡ୍‌ଭେଞ୍ଚର୍]] # [[ଆଇ ଲଭ୍ ମାଇଁ ଇଣ୍ଡିଆ]] # [[ତୁ ଏକା ଆମ ସାହା ଭରସା]] # [[ରାକ୍ଷୀ ବାନ୍ଧିଲି ମୋ ରଖିବ ମାନ]] # [[ହସିଲା ସଂସାର ଭାଙ୍ଗିଲା କିଏ]] # [[ରକତେ ଲେଖିଚି ନାଁ]] # [[ଦେ ମା ଶକ୍ତି ଦେ]] # [[ତୁ ମୋ ମନର ମିତ]] # [[ପ୍ରିୟା ମୋ ପ୍ରିୟା]] # [[ବାଜି]] # [[ତତେ ମୋ ରାଣ]] # [[ମନର ମାନସୀ]] # [[ଅର୍ଜୁନ (ଓଡ଼ିଆ କଥାଚିତ୍ର)]] # [[ନାରୀ ଆଖିରେ ନିଆଁ]] # [[ତୋ' ପାଇଁ]] # [[ଓମ୍ ଶାନ୍ତି ଓମ୍]] # [[ନାୟକ ନୁହେଁ ଖଳନାୟକ]] # [[ହତ୍ୟା (ଓଡ଼ିଆ କଥାଚିତ୍ର)]] # [[ଟୋପାଏ ସିନ୍ଦୂର ଦି ଟୋପା ଲୁହ]] # [[ମଥାରେ ଦେଇ ପାଟ ଓଢ଼ଣୀ]] # [[ଓ ମାଇଁ ଲଭ୍]] # [[କଟି ପତଙ୍ଗ]] # [[ପ୍ରେମ୍ କୁମାର]] # [[ସୁନ୍ଦରଗଡ଼ର ସଲମାନ୍ ଖାନ୍]] # [[ଅଗ୍ନି ପରୀକ୍ଷା]] # [[ଓଲେ ଓଲେ ଦିଲ୍ ବୋଲେ]] # [[ନାୟକର ନାଁ ଦେବଦାସ]] # [[ଜୀବନ ମୃତ୍ୟୁ]] # [[ରହିଚି ରହିବି ତୋରି ପାଇଁ]] # [[ଆଇ ଲଭ୍ ୟୁ]] # [[ସୁନା ସଙ୍ଖାଳୀ]] # [[ରଖିବ ଯଦି ସେ ମାରିବ କିଏ]] # [[ହରିଭାଇ ହାରେନା]] # [[ମା ମଙ୍ଗଳା (ଓଡ଼ିଆ କଥାଚିତ୍ର)]] # [[ଏଇଠି ସ୍ୱର୍ଗ ଏଇଠି ନର୍କ]] # [[ସାବତ ମାଆ (ଓଡ଼ିଆ କଥାଚିତ୍ର)‌]] # [[ନାରୀ ବି ପିନ୍ଧିପାରେ ରକ୍ତ ସିନ୍ଦୂର]] # [[ପୁଅ ଭାଙ୍ଗିଦେଲା ସୁନା ସଂସାର]] # [[ସମୟ ଚକରେ ସଂସାର ରଥ]] # [[ପୁଅ ମୋର ଜଗତ ଜିତା]] # [[ତୋ ଆଖି ମୋ ଆଇନା]] # [[ଧର୍ମ ଦେବତା]] # [[ସମୟ ଖେଳୁଛି ଚକା ଭଉଁରୀ]] # [[ଧର୍ମ ସ‌ହିଲେ ହେଲା]] # [[ସହର ଜଳୁଚି]] # [[ମା ପରି କିଏ ହେବ]] # [[ମା କାନ୍ଦେ ଆଜି ପୁଅଟେ ପାଇଁ]] # [[ରଙ୍ଗ୍ ନମ୍ବର]] # [[ଧରଣୀ (ଓଡ଼ିଆ କଥାଚିତ୍ର)]] # [[କଳା ମାଣିକ]] # [[ବାବୁ ପର୍ଶୁରାମ]] # [[ତୁଳସୀ (ଓଡ଼ିଆ କଥାଚିତ୍ର)]] # [[ଧର୍ମ ନିକିତି]] # [[ରାକ୍ଷୀ ଭିଜିଗଲା ଆଖି ଲୁହରେ]] # [[ଏଇ ଆଖି ଆମ ସାକ୍ଷୀ]] # [[କାଳ ଚକ୍ର]] # [[ପରଦେଶୀ ବାବୁ]] # [[ଜୟ ଶ୍ରୀରାମ]] # [[କଥା କହିବ ମୋ ମଥା ସିନ୍ଦୂର]] # [[କଥା ରହିଗଲା କାଳ କାଳକୁ]] # [[ଶାଶୁ ହାତକଡ଼ି ଭାଉଜ ବେଡ଼ି]] # [[ଲଭ୍ ପ୍ରମିଜ୍]] # [[ଯୋଉଠି ଥିଲେ ବି ତୁ ମୋର]] # [[ସରପଞ୍ଚ ବାବୁ]] # [[ଲାଟ୍ ସାହେବ]] # [[ସ୍ତ୍ରୀ (୧୯୯୮ର କଥାଚିତ୍ର)]] # [[ସୁନା ପାଲିଙ୍କି]] # [[ସୌଭାଗ୍ୟବତୀ]] # [[ଲକ୍ଷ୍ମୀର ଅଭିସାର]] # [[ଅହଲ୍ୟା (ଓଡ଼ିଆ କଥାଚିତ୍ର)]] # [[ଏଇ ସଂଘର୍ଷ]] # [[ଜୀବନସାଥୀ (୧୯୯୭ କଥାଚିତ୍ର)]] # [[ରାମ ଲକ୍ଷ୍ମଣ]] # [[ବାପା (ଓଡ଼ିଆ କଥାଚିତ୍ର)]] # [[ଶେଷ ଦୃଷ୍ଟି]] # [[ନୀଳ ମାଷ୍ଟରାଣୀ]] # [[ମୋକ୍ଷ (ଓଡ଼ିଆ କଥାଚିତ୍ର)]] # [[ବସୁଧା (ଓଡ଼ିଆ କଥାଚିତ୍ର)]] # [[ସୁନା ପୁଅ]] # [[କ୍ଷଣିକା- ଦ ଲସ୍ଟ ଆଇଡିଆ]] # [[ମଣି ନାଗେଶ୍ୱରୀ]] # [[ସୁଭଦ୍ରା (ଓଡ଼ିଆ କଥାଚିତ୍ର)]] # [[୪ ଇଡିଅଟସ୍]] # [[ଚମ୍ପିଆନ]] # [[ମୋ ଭାଇ ଜଗା]] # [[ସାଗର ଗଙ୍ଗା]] # [[ପାଚେରୀ ଉଠିଲା ମଝି ଦୁଆରୁ]] # [[ଅକୁହା କଥା]] # [[ନିର୍ବାଚନ (ଓଡ଼ିଆ କଥାଚିତ୍ର)]] # [[ମୁକ୍ତି ମଶାଲ]] # [[ନାଗ ଜ୍ୟୋତି]] # [[ଲୁବେଇଡାକ]] # [[ରଖିଲେ ଶିବ ମାରିବ କିଏ]] # [[ମହୁଆ (ଓଡ଼ିଆ କଥାଚିତ୍ର)]] # [[ଗୋପରେ ବଢ଼ୁଛି କଳା କହ୍ନେଇ]] # [[ଏମିତି ଭାଇ ଜଗତେ ନାହିଁ]] # [[ଗଢ଼ି ଜାଣିଲେ ଘର ସୁନ୍ଦର]] # [[ଦାଦାଗିରି]] # [[ପଥର ଖସୁଚି ବଡ଼ ଦେଉଳୁ]] # [[ଅନୁପମା (ଓଡ଼ିଆ କଥାଚିତ୍ର)]] # [[ସାଡୋଜ୍ ଅଫ୍ ଦ ରେନ୍‌ବୋ]] # [[ଆଶା (ଓଡ଼ିଆ କଥାଚିତ୍ର)]] # [[ମା (୧୯୯୨ର ଓଡ଼ିଆ କଥାଚିତ୍ର)]] # [[ନାଗ ପଞ୍ଚମୀ (ଓଡ଼ିଆ କଥାଚିତ୍ର)]] # [[ଉଦଣ୍ଡୀ ସୀତା]] # [[ମା' ଯାହାର ସାହା]] # [[ଘର ମୋର ସ୍ୱର୍ଗ]] # [[ଅଣ୍ଟି ଛୁରୀ ତଣ୍ଟି କାଟେ]] # [[ପ୍ରୀତିର ଇତି]] # [[ଅରଣ୍ଯ ରୋଦନ]] # [[ସୁଖ ସଂସାର]] # [[ମୁକ୍ତି ତୀର୍ଥ]] # [[ଦୂର ଦିଗନ୍ତ]] # [[କି ହେବ ଶୁଆ ପୋଷିଲେ]] # [[ତୋ ବିନୁ ଅନ୍ୟ ଗତି ନାହିଁ]] # [[ଆମ ଘର ଆମ ସଂସାର]] # [[ବସ୍ତ୍ର ହରଣ]] # [[ପରଦେଶୀ ଚଢ଼େଇ]] # [[ଚକାଡୋଳା କରୁଚି ଲୀଳା]] # [[ହିସାବ କରିବ କାଳିଆ]] # [[କଣ୍ଢେଇ (ଓଡ଼ିଆ କଥାଚିତ୍ର)]] # [[କାଳିଆ ଭରସା]] # [[ଅଗ୍ନି ବୀଣା]] # [[ଠାକୁର ଅଛନ୍ତି ଚଉ ବାହାକୁ]] # [[ହସ ଲୁହ ଭରା ଦୁନିଆ]] # [[ଦଇବ ଦଉଡ଼ି]] # [[ଲୁଟ ତରାଜ]] # [[ବିଧିର ବିଧାନ]] # [[ଶାସ୍ତି (ଓଡ଼ିଆ କଥାଚିତ୍ର)]] # [[ପ୍ରତିଶୋଧ ଅପରାଧ ନୁହେଁ]] # [[ଲୋକାଲ ଟୋକା ଲଭ୍ ଚୋଖା]] # [[ମାଇଣ୍ଡ୍‌ଗେମ୍]] # [[ପୁଅ ମୋର କଳା ଠାକୁର]] # [[ଥିଲି ଝିଅ ହେଲି ବୋହୂ]] # [[ପାପ ପୁଣ୍ୟ]] # [[କୁରୁକ୍ଷେତ୍ର (ଓଡ଼ିଆ କଥାଚିତ୍ର)]] # [[ସୁନା ଚଢ଼େଇ]] # [[ମା ମତେ ଶକ୍ତି ଦେ]] # [[ଲାଲ ପାନ ବିବି]] # [[ଗୋଲାମଗିରି]] # [[ଚକା ଆଖି ସବୁ ଦେଖୁଛି]] # [[ଅନ୍ୟାୟ ସହିବି ନାହିଁ]] # [[ମାଣିକ (ଓଡ଼ିଆ କଥାଚିତ୍ର)]] # [[ପକା କମ୍ବଳ ପୋତ ଛତା]] # [[ପଳାତକ]] # [[କଣ୍ଢେଇ ଆଖିରେ ଲୁହ]] # [[ସତ ମିଛ]] # [[ତାରା (ଓଡ଼ିଆ କଥାଚିତ୍ର)]] # [[ଆରଣ୍ୟକ (ଓଡ଼ିଆ କଥାଚିତ୍ର)]] # [[ଶେଷ ପ୍ରତୀକ୍ଷା]] # [[ଏକ୍ସକ୍ୟୁଜ ମି]] # [[ମା ଗୋଜବାୟାଣୀ (ଓଡ଼ିଆ କଥାଚିତ୍ର)]] # [[ପ୍ରେମ ପାଇଁ ମହାଭାରତ]] # [[ସପନ ବଣିକ]] # [[ଗୃହଲକ୍ଷ୍ମୀ]] # [[ଇସ୍କ ପୁଣିଥରେ]] # [[ରାଧା (ଓଡ଼ିଆ କଥାଚିତ୍ର)]] # [[ବସନ୍ତ ରାସ]] # [[ଲଭ୍ ଏକ୍ସପ୍ରେସ୍]] # [[ପ୍ରତିଧ୍ୱନି (ଓଡ଼ିଆ କଥାଚିତ୍ର)]] # [[ଜୀବନ ସଙ୍ଗମ]] # [[ରାଜା ହରିଶ୍ଚନ୍ଦ୍ର]] # [[ରାମ ରହିମ]] # [[ଉଦୟ ଭାନୁ (ଓଡ଼ିଆ କଥାଚିତ୍ର)]] # [[ସୁବର୍ଣ୍ଣ ସୀତା]] # [[ଭାଇଜାନ୍]] # [[ଅଭିଳାଷ]] # [[ଭକ୍ତ ସାଲବେଗ (ଓଡ଼ିଆ କଥାଚିତ୍ର)]] # [[କଲ୍ୟାଣୀ]] # [[ଦେଖ ଖବର ରଖ ନଜର]] # [[ଜ୍ୱାଇଁ ପୁଅ]] # [[ବିଲ୍ୱ ମଙ୍ଗଳ]] # [[ମାନସୀ (ଓଡ଼ିଆ କଥାଚିତ୍ର)]] # [[ଦେବଯାନୀ (ଓଡ଼ିଆ କଥାଚିତ୍ର)]] # [[ସତ୍ୟମେବ ଜୟତେ (ଓଡ଼ିଆ କଥାଚିତ୍ର)]] # [[ପଗ୍‌ଲୁ]] # [[ବାଟ ଅବାଟ]] # [[ମନ ଖାଲି ତତେ ଚାହେଁ]] # [[ଅଗ୍ନି ପରୀକ୍ଷା (୧୯୮୦ କଥାଚିତ୍ର)]] # [[ଜୟ ମା ମଙ୍ଗଳା]] # [[ଅନୁରାଧା (ଓଡ଼ିଆ କଥାଚିତ୍ର)]] # [[ରାମ ବଳରାମ]] # [[ଶ୍ରୀ ଜଗନ୍ନାଥ (୧୯୭୯ର ଓଡ଼ିଆ କଥାଚିତ୍ର)]] # [[ସାକ୍ଷୀ ଗୋପୀନାଥ]] # [[ସୁଜାତା (ଓଡ଼ିଆ କଥାଚିତ୍ର)]] # [[ସତୀ ଅନୁସୂୟା]] # [[ପରିବାର (ଓଡ଼ିଆ କଥାଚିତ୍ର)]] # [[ପତି ପତ୍ନୀ]] # [[କବି ସମ୍ରାଟ ଉପେନ୍ଦ୍ର ଭଞ୍ଜ]] # [[ଶ୍ରୀମାନ୍ ସୁର୍‌ଦାସ]] # [[ସନ୍ଧ୍ୟା ତାରା]] # [[ପୁନର୍ମିଳନ]] # [[ସାଥୀ ତୁ ଫେରିଆ]] # [[ତୁ ମୋ ସୁନା ଚଢ଼େଇ]] # [[ମା (୨୦୧୮ ଓଡ଼ିଆ କଥାଚିତ୍ର)]] # [[ପ୍ରେମୀ ଦିୱାନା]] # [[ପ୍ୟାର ଅଲଗା ପ୍ରକାର]] # [[ତୁ ମୋ ସୁଇଟ୍ ୧୬]] # [[ଜୀବନର ଚଲାପଥେ]] # [[ରହସ୍ୟ]] # [[କୁଳାଙ୍ଗାର]] # [[ମୁଇଁ ଦିୱାନା ତୁଇ ଦିୱାନୀ]] # [[ଏ ଦିଲ୍ ତତେ ଦେଲି]] # [[ବାପା ତମେ ଭାରି ଦୁଷ୍ଟ]] # [[ଚାଲ୍ ଟିକେ ଦୁଷ୍ଟ ହବା]] # [[ଅଜବ ସଞ୍ଜୁର ଗଜବ ଲଭ୍]] # [[ପଞ୍ଜୁରୀ ଭିତରେ ଶାରୀ]] # [[ନିମ୍‌କି]] # [[ପ୍ରେମରେ ରଖିଚି ୧୦୦ରୁ ୧୦୦]] # [[ଗୋଲ୍ ମାଲ୍ ଲଭ୍]] # [[ବୋବାଲ ଟୋକା]] # [[ସେଲଫିସ୍ ଦିଲ୍]] # [[ତୁ ମୋ ଲଭ୍ ଷ୍ଟୋରୀ ୨]] # [[ଅଭିମାନ (୨୦୧୯ର କଥାଚିତ୍ର)]] # [[ବୈଶାଳୀ (ଓଡ଼ିଆ କଥାଚିତ୍ର)]] # [[ରଙ୍ଗ ବରଷିବ ଟୁପୁରୁ ଟୁପୁରୁ]] # [[ପ୍ରେମ ତୋର ନଟି ନଟି]] # [[ଖୁସି (ଓଡ଼ିଆ କଥାଚିତ୍ର)]] # [[ତୁ କହିଦେ ଆଇ ଲଭ୍ ୟୁ]] # [[ଛବିରାଣୀ‎]] # [[ଲଭ୍ ଟୁଇଷ୍ଟ]] # [[ଦେଖା ହେଲା ପ୍ରେମ ହେଲା]] # [[ମିଷ୍ଟର ମଜନୁ]] # [[ବାଳ- ଦ ରିଦମ୍ ଅଫ୍ ଲାଇଫ୍]] # [[ଫ୍ରମ୍ ମି ଟୁ ୟୁ]] # [[ମାଲ୍ ମହୁ ଜୀବନ ମାଟି]] # [[ବିଶ୍ୱରୂପ]] # [[ଶଙ୍ଖା ସିନ୍ଦୂର]] # [[କିଏ କାହାର (୧୯୯୭ର ଓଡ଼ିଆ କଥାଚିତ୍ର)]] # [[ମୁଁ ପରଦେଶୀ ଚଢ଼େଇ]] # [[ବାବୁ ଭାଇଜାନ୍]] # [[କୁଇନ୍ (ଓଡ଼ିଆ କଥାଚିତ୍ର)]] # [[ପାଇକ ବିଦ୍ରୋହ (କ୍ଷୁଦ୍ର ଚଳଚ୍ଚିତ୍ର)]] # [[ଆହୁତି]] # [[କାହ୍ନା (ଓଡ଼ିଆ କଥାଚିତ୍ର)]] # [[ସୁନା ସଂସାର (୧୯୯୭ର କଥାଚିତ୍ର)]] # [[ସହିଦ ରଘୁ ସର୍ଦ୍ଦାର]] # [[ଗାଁର ନାଁ ଗାଲୁଆପୁର]] # [[ଚାଲ ଟିକେ ପ୍ରେମ କରିବା]] # [[ମନେ ମନେ ମନ ଖୋଜୁଥିଲା]] # [[ଚକ୍ଷୁବନ୍ଧନ]] # [[ଜଙ୍ଗଲ (ଓଡ଼ିଆ କଥାଚିତ୍ର)]] # [[ଅରୁନ୍ଧତୀ (୨୦୨୧ର ଓଡ଼ିଆ କଥାଚିତ୍ର)]] # [[ମନ ମୋ ନେଇଗଲୁ ରେ]] # [[ପିହୁ]] # [[ବିଜୟିନୀ]] # [[ମିଷ୍ଟର ରୋମିଓ]] # [[୨ ଚକ୍‌ଲେଟ୍]] # [[ଲାଲି ହବ କାହାର]] # [[କଟକ ୱେଡ୍ସ୍ ସମ୍ବଲପୁର]] # [[ବାପା ଆଇସିୟୁରେ ଅଛନ୍ତି]] # [[ଲୁଚେଇ ଦେ ମତେ ଛାତି ଭିତରେ]] # [[ଦୁର୍ଗତିନାସିନୀ ୨]] # [[ଷଷ୍ଠରୁ ନଷ୍ଟ]] # [[ଅର୍ଦ୍ଧ ସତ୍ୟ]] # [[ଚୋରଣୀ (ଓଡ଼ିଆ କଥାଚିତ୍ର)]] # [[ପାରୋ ହେଟ୍‌ସ୍ ଦେବଦାସ]] # [[ପ୍ରେମିକାୟ ନମ]] # [[ରଙ୍ଗିଲା ବୋହୂ ୨]] # [[ତୋ' ପାଇଁ ଫେରିବି ବସୁଧା ଚିରି]] # [[ତୁ ମୋର ସାଥୀରେ ୨]] # [[ମା'ର ମମତା]] # [[ରାତି ସରି ସରି ଯାଉଛି]] # [[ଇଏ ବି ଗୋଟେ ଲଭ୍ ଷ୍ଟୋରୀ]] # [[କୋକୋଲି: ଫିସ୍ ଆଉଟ୍ ଅଫ୍ ୱାଟର୍]] # [[ଭୋକ (ଓଡ଼ିଆ କଥାଚିତ୍ର)]] # [[ଚରିତ୍ର (ଓଡ଼ିଆ କଥାଚିତ୍ର)]] # [[ସିନ୍ଥିରୁ ସିନ୍ଦୂର ଅଳପ ଦୂର]] # [[ବିଶ୍ୱାସ (ଓଡ଼ିଆ କଥାଚିତ୍ର)]] # [[ଇନ୍ଦ୍ରଜାଲ]] # [[ଓଏ ଗୀଟାର]] # [[ପ୍ରତ୍ୟାଘାତ]] # [[ଅର୍ଦ୍ଧାଙ୍ଗିନୀ]] # [[ତୁମେ ମୋ ଶଙ୍ଖା ତୁମେ ମୋ ସିନ୍ଦୂର]] # [[ଚୁମକି ମାଇଁ ଡାର୍ଲିଂ]] # [[ତାଣ୍ଡବ]] # [[ବିସର୍ଜନ]] # [[ରୋଲ୍ ନଂ-୨୭ ସୁଜାତା ସେନାପତି]] # [[ସୁପର୍ ବୟ୍]] # [[ପଲ୍ ପଲ୍ ତତେ ଚାହେଁ]] # [[ତୁ ଭାରି ବିୟୁଟିଫୁଲ୍]] # [[ଶ୍ରୀକ୍ଷେତ୍ର (ଓଡ଼ିଆ କଥାଚିତ୍ର)]] # [[ରୋମିଓ ରାଜା]] # [[ପାପ]] # [[ହିରୋଗିରି]] # [[ଆଖି ବୁଜିଦେଲେ ତୁ]] # [[ହେଲୋ ରାବଣ]] # [[ସାହାଣୀ ଘର କାହାଣୀ]] # [[ଲଭ୍ ୟୁ ପ୍ରିୟା]] # [[ଶଲା ବୁଢ଼ାର ବଦ୍‌ଲା]] # [[ଟିକେ ଲଭ୍ ଟିକେ ଟ୍ୱିଷ୍ଟ୍]] # [[ତୁ ମୋର ସାଥିରେ]] # [[ଦୁର୍ଗତିନାଶିନୀ]] # [[ପ୍ରେମ ନା' ପାଗଳପଣ]] # [[ଲକିର ଲକ୍‌ଡାଉନ୍ ଲଭ୍ ଷ୍ଟୋରୀ]] # [[ମୋ ମମି ପାପାଙ୍କ ବାହାଘର]] # [[ଫେରିଆ]] # [[ମୁଁ ତୁମେ ଲକ୍‌ଡାଉନ୍]] # [[ଭିଜା ମାଟିର ସ୍ୱର୍ଗ]] # [[ମୂଷା ମୋର ରଜନୀକାନ୍ତ]] # [[ଅନାମିକା ନାୟିକା]] # [[ଅନୁ ଦିଦି ନଟ୍ ଆଉଟ୍]] # [[ଗୋଲ୍‌ମାଲ୍]] # [[ଡହରା ଟୋକା]] # [[ଅଙ୍ଗୁରୁ ନମିଳିଲେ ଖଟା]] # [[ଲାଲ୍‌ପାନ ବିବିର ସ୍ମାର୍ଟ୍ ଫ୍ୟାମିଲି]] # [[ହଉ ହଉ ହେଇଗଲାରେ]] # [[ଟ୍ୱିଷ୍ଟବାଲା ଲଭ୍ ଷ୍ଟୋରୀ]] # [[ଚିରକୁଟ୍]] # [[ତୋ ବିନା କିଛି ମୁଁ ଚାହେଁନା]] # [[ରଙ୍ଗିଲା ବୋହୂ]] # [[ଝିଅଟା ଅଲଗା ପ୍ରକାର]] # [[କାଳିଆ କରୁଛି ଲୀଳା]] # [[ଫୋର୍]] # [[ସମାପାଜୁର ରଘୁ]] # [[ବନ୍ଧନ (ଟେଲି ଫିଲ୍ମ)]] # [[ଦୃଷ୍ଟିକୋଣ]] # [[କୁକୁଡ଼ା ଚୋର]] # [[ପ୍ରେମ ଏଟିଏମ୍]] # [[ଆଉ ଗୋଟେ ଲଭ୍ ଷ୍ଟୋରୀ]] # [[ଭାବେ ସିନା କହିପାରେନା]] # [[କୋଉ ଆକାଶର ଜହ୍ନ ତୁ]] # [[ପ୍ରେମମ୍]] # [[ଡିଟେକ୍ଟିଭ୍ କରନ୍ ଅର୍ଜୁନ]] # [[ଯଥା ରାବଣସ୍ୟ ମନ୍ଦୋଦରୀ]] # [[ଦିଦି ନମସ୍କାର]] # [[ସୁନୟନା]] # [[ପାଣିଗ୍ରହଣ]] # [[ଲଗାମ୍]] # [[ମନ ମୋର କାଗଜ ଗୁଡ଼ି]] # [[ଦିଲ୍ ମୋର ମାନେନା]] # [[ଗୁପ୍‌ଚୁପ୍ (ଓଡ଼ିଆ କଥାଚିତ୍ର)]] # [[ବିଶ୍ୱନାଥ (ଓଡ଼ିଆ କଥାଚିତ୍ର)]] # [[ମୋ ପଣତକାନୀରେ ତୁ]] # [[ଚୋରଣୀ ୨]] # [[ଏକା ତୁ ଏକା ମୁଁ]] # [[କୁରୁକ୍ଷେତ୍ର (ଟେଲି ଫିଲ୍ମ)]] # [[ମିଷ୍ଟର କହ୍ନେୟା]] # [[ଅଧାଲେଖା ଗପ]] # [[କ୍ରେଜି-୪]] # [[ବିଦ୍ୟାରାଣ]] # [[ଲାଗେ ପ୍ରେମ ନଜର]] # [[ପ୍ରତିଜ୍ଞା]] # [[ଆସ୍ତିକ ନାସ୍ତିକ]] # [[ଦିଲ୍‌ରେ ଅଛି ତୋ'ରି ନାଁ]] # [[କହିବିନି ତତେ ଆଇ ଲଭ୍ ୟୁ]] # [[ବାଏ ବାଏ ଦିଲ୍]] # [[ଶେଷ ରାତି]] # [[ବୋଉର ହାତବାକ୍ସ]] # [[ପ୍ରତୀକ୍ଷା]] # [[ହାଏ କୃଷ୍ଣ]] # [[କିଛି କହିବାର ଅଛି]] # [[ଏଇ ରାକ୍ଷୀ ତୋ' ରକ୍ଷା କବଚ]] # [[ମାୟାବୀ (ଓଡ଼ିଆ କଥାଚିତ୍ର)]] # [[କିସ୍ ମିସ୍]] # [[ମହାବାହୁ (ଓଡ଼ିଆ କଥାଚିତ୍ର)]] # [[ଏଡିୟୁ ଗୋଦାର]] # [[ଚୁମ୍‌କି ସେ' ତ ପାଣିରେ ବୁଡ଼ିବ ନାହିଁକି]] # [[ଫେରି ଆସୁଥିବି କୋଳକୁ ତୋ'ର]] # [[ଫେରି ଆସୁଥିବି କୋଳକୁ ତୋ'ର]] # [[ବାଳୀ - ଦ ସେଭିଅର୍]] # [[ତିତ୍‌ଲି]] # [[ମହିଷାସୁର (ଓଡ଼ିଆ କଥାଚିତ୍ର)]] # [[ପ୍ରେମରେ ରିସ୍କ ହେଲା ମୋତେ ଇସ୍କ]] # [[ପ୍ରସ୍ଥାନମ୍]] # [[ଓଏ ଅଞ୍ଜଲି]] # [[ତୃଷ୍ଣା (ଓଡ଼ିଆ କଥାଚିତ୍ର)]] # [[ଅଳ୍ପ ଦିନର ଗଳ୍ପ]] # [[ରୁଦ୍ରାଣୀ]] # [[ପାରିକରିବେ ଭୋଳାଶଙ୍କର]] # [[ତୁ ମୋର ଓକେ]] # [[ଆମେ ତ ମିଡିଲ୍ କ୍ଲାସ୍]] # [[ସହରୀ ବାଘ (୨୦୨୨ର ଓଡ଼ିଆ କଥାଚିତ୍ର)]] # [[ବିଛାଗ୍ୟାଙ୍ଗ୍]] # [[ପୋଲିସ୍ ବାବୁ]] # [[ଲାଇଫ୍‌ରେ କିଛି ବି ହେଇପାରେ]] # [[ମୁଖା (୨୦୨୨ର ଓଡ଼ିଆ କଥାଚିତ୍ର)]] # [[ଲାଲ ଓଢ଼ଣି]] # [[ତୋ ନା'ର ମାନେ ହଁ]] # [[ଡିଅର୍ ଲଭ୍]] # [[ନଟରାଜ ୦୦୯]] # [[ତୋ'ର ମୋର କଟି]] # [[ଉଡ଼ନ୍ତା ଥାଳିରେ ଆସିଛି ପ୍ରିୟା]] # [[ନିୟତି]] # [[ମାମା ୱେଡ୍‍ସ୍ ପାପା]] # [[ବନ୍ଦିନୀ]] # [[ବ୍ରେକ୍‍ଅପ୍ ବାଲା ଲଭ୍‌ଷ୍ଟୋରୀ]] # [[ଫାଲଗୁନ ଚୈତ୍ର]] # [[ବାପା ସୁପର୍‌ମ୍ୟାନ୍]] # [[ବାଜିବଲୋ ସାହାନାଇ]] # [[ବୋହୂ ଆମର ବିଛୁଆତି]] # [[ବିଭ୍ରାନ୍ତ]] # [[କନ୍ୟାଦାନ (୨୦୨୩ ଓଡ଼ିଆ କଥାଚିତ୍ର)]] # [[ମନ ମ୍ୟୁଜିଅମ୍]] # [[ମନସ୍କ]] # [[ନାରୀ ନୁହେଁ ତୁ ଅର୍ଦ୍ଧନାରୀ]] # [[ସରଗ ପୁରରୁ ଆସିଚି ପ୍ରିୟା]] # [[ବାହାଘର ଡଟ୍ କମ୍]] # [[ଟିଙ୍ଗା ରାଜୁ]] # [[ପ୍ରେମ୍ ଫର୍ ସେଲ୍]] # [[ଡେଲିଭରି ବୟ]] # [[ପାରିକରିବେ ଭୋଳାଶଙ୍କର ୨]] # [[ଉଷା (ଟେଲି ଫିଲ୍ମ)]] # [[ଛବିର ମଣିଷ]] # [[ଧୀର ପାଣି ପଥର କାଟେ]] # [[ଶତ୍ରୁ ସଂହାର (ଟେଲି ଫିଲ୍ମ)]] # [[ତଦନ୍ତ (ଟେଲି ଫିଲ୍ମ)]] # [[କବିତା (ଟେଲି ଫିଲ୍ମ)]] # [[ଫଟା କପାଳ]] # [[ତମସା ତୀରେ]] # [[ଭାଗ୍ୟ]] # [[ପୂଜାରିଣୀ]] # [[ଭୁଲ କାହାର]] # [[ମୁଖାଗ୍ନି]] # [[ଧୋ'ରେ ବାବୁ ଧୋ']] # [[ପ୍ରିୟେ ତୁ ମୋ ସିଏ]] # [[ମହାସଂଗ୍ରାମ]] # [[ଶାୟରୀ ଶାୟରୀ]] # [[ପ୍ରେମୀ ନମ୍ବର ୱାନ୍]] # [[ହାପି ଏଣ୍ଡିଂ]] # [[କର୍ତ୍ତବ୍ୟ]] # [[ଆଇପିଏସ୍ ଦୁର୍ଗା]] # [[ପ୍ରିୟାର ପ୍ରି-ୱେଡିଂ ଲଭ୍‌ଷ୍ଟୋରୀ]] # [[ଧୋକା - ଦି ଗେମ୍ ଅଫ୍ ଲଭ୍]] # [[ପ୍ରତିଶୋଧ]] # [[ପୁଷ୍କରା (୨୦୨୩ର ଓଡ଼ିଆ କଥାଚିତ୍ର)]] # [[ଶଙ୍କର (୨୦୨୩ର ଓଡ଼ିଆ କଥାଚିତ୍ର)]] # [[ବୋଉ (ଟେଲି ଫିଲ୍ମ)]] # [[ପଡ଼ିଗଲି ତୋ ପ୍ରେମରେ]] # [[ପ୍ରୀତି ବନ୍ଧନ]] # [[ଟି]] # [[କସ୍ତୁରୀ (୨୦୨୩ ଟେଲି ଫିଲ୍ମ)]] # [[ସିନ୍ଦୂର (୨୦୨୩ର ଓଡ଼ିଆ କଥାଚିତ୍ର)]] # [[ଟୁ ଲେଟ୍]] # [[ଟୁଇନ୍ସ]] # [[ଲାଗିଲା ରଙ୍ଗ ଗୋଲାପି ଗୋଲାପି]] # [[ସୁକ ଭାଇର ସୋଲେ]] # [[ଲଭ୍ ଇନ୍ ଲଣ୍ଡନ]] # [[ଗୁଡ୍ଡୁ ଗ୍ୟାଙ୍ଗଷ୍ଟାର୍]] # [[କାଇଁଚ ମାଳି]] # [[ମିଛେଇ ଝିଅ]] # [[ପାଖେ ପାଖେ ଥିବି ହର୍‌ପଲ୍]] # [[ତୋ' ପାଇଁ ଫେରିବି ରହିଲା ରାଣ]] # [[ବ୍ୟାସେ ଶୁଣୁଛ]] # [[କର୍ମ (ଓଡ଼ିଆ କଥାଚିତ୍ର)]] # [[ଭାଇ: ଦି ଓପନିଂ ପାର୍ଟ]] # [[ଅପରାହ୍ନର ସୂର୍ଯ୍ୟ]] # [[ଅନନ୍ତା]] # [[ବୋଉ ବୁଟୁ ଭୂତ]] # [[ଇନ୍ଦ୍ରଧନୁ (ଓଡ଼ିଆ କଥାଚିତ୍ର)]] # [[ବିନ୍ଦୁସାଗର (ଓଡ଼ିଆ କଥାଚିତ୍ର)]] # [[ମୁରବି]] # [[ପଙ୍ଗା ନେଇଛି ମୁଁ ଯମ ସାଥୀରେ]] # [[କବିତା ବନିତା ଲତା ୩]] # [[ପୂୟୋଦକମ୍]] # [[ଆଫା]] # [[ମିସ୍ ରଙ୍ଗବତୀ]] # [[କାନ୍ଦ ମାଷ୍ଟ୍ରେ]] # [[ନଈ ସେପାରି କନକ ଗୋରୀ (୨୦୨୬ର ଓଡ଼ିଆ କଥାଚିତ୍ର)]] # [[ସଖା ମୋର ଭୋଳାଶଙ୍କର]] # [[ବର ବଧୂ]] # [[ରକ୍ତ ଗୋଲାପ (୨୦୨୬ର ଓଡ଼ିଆ କଥାଚିତ୍ର)]] # [[ସାଥୀ ତୁ ମୋର ସାତ ଜନ୍ମର]] # [[ଅପେକ୍ଷା]] # [[ମିଡ୍‌ନାଇଟ୍]] # [[ଜୀବନଦାନ]] # [[ପବିତ୍ର ବନ୍ଧନ (୨୦୨୬ର ଓଡ଼ିଆ କଥାଚିତ୍ର)]] # [[ପରୀ (ଓଡ଼ିଆ କଥାଚିତ୍ର)]] # [[ଦାସ ବାବୁଙ୍କ ସ୍ମାର୍ଟ ଝିଅ]] # [[ବୋହୂ ଆମର ରଜନୀକାନ୍ତ]] # [[କାଙ୍ଗୁଲା: ମା କାଳୀର ଦଣ୍ଡ ନାଚ]] # [[ସ୍ୱପ୍ନ ସୁନ୍ଦରୀ]] # [[ମନ୍ତ୍ରମୁଗ୍ଧ]] # [[ତତେ ଲାଗିଲା ମୋ ଶଙ୍ଖା ସିନ୍ଦୂର]] # [[ବିଦେହ]] # [[ମେହେରମୁଣ୍ଡା]] # [[ମୁଁ ତୁମ ସାବିତ୍ରୀ]] # [[ଲଢ଼େଇ (ଓଡ଼ିଆ କଥାଚିତ୍ର)]] # [[ବନ୍ଧୁ ନୁହେଁ ତୁ ବଧୂ]] # [[ପରିଚୟ (ଓଡ଼ିଆ କଥାଚିତ୍ର)]] # [[ମେମ୍‌ସାହାବ୍]] # [[ମିଷ୍ଟିର ଦୁଷ୍ଟାମୀ]] # [[ମାୟା ମରୀଚିକା]] # [[ମହାକାଳ (ଓଡ଼ିଆ କଥାଚିତ୍ର)]] # [[ମଟରସାଇକେଲ୍]] # [[ଏଇ ବୋଧେ ପ୍ରେମ]] # [[ସାହା ହେବେ ମୋତେ ମା' ମଙ୍ଗଳା]] # [[ମିସ୍ କଲ୍ ଫ୍ରେଣ୍ଡ୍]] # [[ନନ୍ଦ ମାଷ୍ଟରଙ୍କ ଚାଟଶାଳୀ]] {{Div col end}} ===ସମୃଦ୍ଧିକରଣ=== {{Div col|colwidth=15em}} # [[ରାଜୁ ଆୱାରା]] # [[ରୂପା ଗାଁ ର ସୁନାକନିଆଁ]] # [[ଇସ୍କ ତୁ ହି ତୁ]] # [[ନାରୀ ନୁହେଁ ତୁ ନାରାୟଣୀ]] # [[ବିଧାତା (୨୦୦୩ର ଚଳଚ୍ଚିତ୍ର)]] # [[କଥାନ୍ତର]] # [[ମାୟା ମିରିଗ]] # [[ମାଟିର ମଣିଷ]] # [[ଇନ୍ଦ୍ରଧନୁର ଛାଇ]] # [[ଯାହାକୁ ରଖିବେ ଅନନ୍ତ]] # [[ଚୋରି ଚୋରି ମନ ଚୋରି]] # [[ବୋଉ (୧୯୯୮ର କଥାଚିତ୍ର)]] # [[ଧର୍ମର ହେବ ଜୟ]] # [[ସାକ୍ଷୀ ରହିଲା ଏ ସିଂହଦୁଆର]] # [[ଗୋଲାପି ଗୋଲାପି]] # [[ରକତ ଚିହ୍ନିଛି ନିଜର କିଏ]] # [[ଥ୍ୟାଙ୍କ ୟୁ ଭଗବାନ]] # [[ଦୋସ୍ତି]] # [[ଆସୁଛି ମୋ କାଳିଆସୁନା]] # [[ଯଶୋଦା (୧୯୯୬ର ସିନେମା)]] # [[ପିପାସା]] # [[ଅକ୍ଷି ତୃତୀୟା]] # [[ରାମାୟଣ (ଓଡ଼ିଆ କଥାଚିତ୍ର)]] # [[ସାବିତ୍ରୀ (୧୯୯୫ର ଚଳଚ୍ଚିତ୍ର)]] # [[ବତାସୀ ଝଡ଼]] # [[ଗଙ୍ଗ ଶିଉଳି (ଓଡ଼ିଆ କଥାଚିତ୍ର)]] # [[ହାକିମ ବାବୁ]] # [[ଟୋପାଏ ସିନ୍ଦୂର ଦି ପଟ ଶଙ୍ଖା]] # [[ପରିଣାମ]] # [[ମଥୁରା ବିଜୟ]] # [[ଭଙ୍ଗା ସିଲଟ]] {{Div col end}} # [[ରାଇମୋହନ ପରିଡ଼ା]] # [[ଜାଗୃତି ରଥ]] ===ଓଡ଼ିଆ କଥାଚିତ୍ର/ଦୂରଦର୍ଶନ ଅଭିନେତା/ଅଭିନେତ୍ରୀ/ନିର୍ଦ୍ଦେଶକ=== {{Div col|colwidth=10em}} # [[ବବ୍‌ଲି]] # [[ଏଲିନା ସାମନ୍ତରାୟ]] # [[ମୀନକେତନ]] # [[ତମସା ମିଶ୍ର]] # [[ବାଳକୃଷ୍ଣ ନାୟକ]] # [[ସୁସ୍ମିତା ଦାସ]] # [[ଶୀତଲ ପାତ୍ର]] # [[ଲିପି (ଅଭିନେତ୍ରୀ)]] # [[ଗାର୍ଗୀ ମହାନ୍ତି]] # [[ଗୁନ୍‌ଗୁନ୍‌]] # [[ଦୀପ୍ତିରେଖା ପାଢ଼ୀ]] # [[ଲିପ୍ସା ମିଶ୍ର]] # [[ଜାଙ୍କଲିନ ପରିଡ଼ା]] # [[ନମ୍ରତା ଦାସ]] # [[ନୈନା ଦାସ]] # [[ଜିନା ସାମଲ]] # [[ତ୍ରିପୁରା ମିଶ୍ର]] # [[ନମ୍ରତା ଥାପା]] # [[ଅନୁଭା ସୌର୍ଯ୍ୟା]] # [[ଗୀତା ରାଓ]] # [[ଭୂମିକା ଦାଶ]] # [[ଝିଲିକ୍ ଭଟ୍ଟାଚାର୍ଯ୍ୟ]] # [[ଦେବଯାନୀ]] # [[ନୀତୁ ସିଂହ (ଓଡ଼ିଆ ଅଭିନେତ୍ରୀ)]] # [[ଅରୁଣ ମହାନ୍ତି]] # [[ଦେବୀକା ଅରୁନ୍ଧତୀ ସାମଲ]] # [[ଆମେଲି ପଣ୍ଡା]] # [[ସ୍ମରଣୀକା ପ୍ରିୟଦର୍ଶିନୀ]] # [[ଜ୍ୟୋତି ରଞ୍ଜନ ନାୟକ]] # [[ସୋନିକା ରାୟ]] # [[ଆର୍ଯ୍ୟନ ଦାଶ]] # [[ସମୀର ରିଷୁ ମହାନ୍ତି]] # [[ବିଦୁସ୍ମିତା]] # [[ସୁବ୍ରତ ସ୍ୱାଇଁ]] # [[ମେଘା ଘୋଷ]] # [[ପିଣ୍ଟୁ ନନ୍ଦ]] # [[କୁନା ତ୍ରିପାଠୀ]] # [[କାଜଲ ମିଶ୍ର]] # [[ବବି ମିଶ୍ର]] # [[ମେଘ୍ନା ମିଶ୍ର]] # [[ସୁନୀଲ କୁମାର]] # [[ରାଲି ନନ୍ଦ]] # [[ସନ୍‌ମିରା ନାଗେଶ]] # [[ବିଶ୍ୱଭୂଷଣ ପଣ୍ଡା]] # [[ତମନ୍ନା ବ୍ୟାସ]] # [[ନିହାରୀକା ଦାଶ]] # [[ସାଜନ୍ ବିଶ୍ୱାଳ]] # [[ସମ୍ଭାବନା ମହାନ୍ତି]] # [[ଉତ୍କଣ୍ଠା ପାଢ଼ୀ]] # [[ପୁନମ ମିଶ୍ର]] # [[ସ୍ୱରାଜ ବାରିକ]] # [[ସମ୍ବିତ ଆଚାର୍ଯ୍ୟ]] # [[ନିକିତା ମିଶ୍ର]] # [[ଶଶାଙ୍କ ଶେଖର]] # [[ଅକ୍ଷୟ ବସ୍ତିଆ]] # [[ଦୀପକ ବାରିକ]] # [[ଅମ୍ଳାନ ଦାସ]] # [[ହର ରଥ]] # [[ସସ୍ମିତା ପିୟାଲି ସାହୁ]] # [[ନିକିତା]] # [[ପୁପୁଲ ଭୂୟାଁ]] # [[ସୁଶ୍ରୀ ରଥ]] # [[ଝାନ୍‌ସୀ ରାଣୀ (ଓଡ଼ିଆ ଅଭିନେତ୍ରୀ)]] # [[ଦୀପକ କୁମାର]] # [[ଶିବାନୀ ସଙ୍ଗୀତା]] # [[ରୁଦ୍ର ପାଣିଗ୍ରାହୀ]] # [[ପ୍ରଜ୍ଞା ହୋତା]] # [[ରଜନୀ ରଞ୍ଜନ]] # [[ପ୍ରିୟଙ୍କା ମହାପାତ୍ର]] # [[କୋଏଲ ମିଶ୍ର]] # [[ପିଙ୍କି ପ୍ରିୟଦର୍ଶିନୀ]] # [[ସଂଗ୍ରାମ ବିଶ୍ୱାଳ]] # [[ବିଜୁ ବଡ଼ଜେନା]] # [[ଅର୍ଦ୍ଧେନ୍ଦୁ ସାହୁ]] # [[ସନ୍ତୋଷ ନାରାୟଣ ଦାସ]] # [[ପୁପିନ୍ଦର ସିଂହ]] # [[ଦେବାଶିଷ ପାତ୍ର]] # [[ଆଶୁତୋଷ ମହାପାତ୍ର]] # [[ସୁମନ ମହାରଣା]] # [[ସୂର୍ଯ୍ୟକାନ୍ତ ସାମଲ]] # [[ବ୍ରଜ ସିଂହ]] # [[ପଞ୍ଚାନନ ନାୟକ]] # [[ବୈଶାଳୀ ପରିଡ଼ା]] # [[ପୂର୍ଣ୍ଣଚନ୍ଦ୍ର ପ୍ରତିହାରୀ]] # [[ଅସୀତ ପତି]] # [[ଲଭ୍‌ଲି]] # [[ସୁଧାକର ବସନ୍ତ]] # [[ସୁବାସ ରାଉତ]] # [[ସଲିଲ ମିତ୍ର]] # [[ରାଧାକାନ୍ତ ନନ୍ଦ]] # [[ତୃପ୍ତି ସିହ୍ନା]] # [[ସୋଫିଆ ଆଲାମ]] # [[ନାଜିଆ ଆଲାମ]] # [[ଅସୀମା ପଣ୍ଡା]] # [[ସ୍ମିତା ମହାନ୍ତି]] # [[ସୋମେଶ ମହାନ୍ତି]] # [[ମୁନ୍ନା ଖାଁ]] # [[ଜ୍ୟୋତ୍ସ୍ନା ଦାସ]] # [[ଦୀପା ସାହୁ (୧୯୮୫ ଜନ୍ମ)]] # [[ଦେବେନ ମିଶ୍ର]] # [[ଗାଗାରିନ ମିଶ୍ର]] # [[ଅଭିଜିତ ମଜୁମଦାର]] # [[ଶିଶିର ମୋହନ ପତି]] # [[ସୁରେଶ ବଳ]] # [[ମାମା ମିଶ୍ର]] # [[ମାମୁନି ମିଶ୍ର]] # [[ହାଡ଼ୁ]] # [[ଅଶ୍ୱିନୀ ବ୍ରହ୍ମା]] # [[ରବି ମିଶ୍ର]] # [[ଶୁଭକାନ୍ତ ସାହୁ]] # [[ଶ୍ରଦ୍ଧା ପାଣିଗ୍ରାହୀ]] # [[ମନିଷା ମିଶ୍ର]] # [[ଏଲି ପାଢ଼ୀ]] # [[ଶ୍ୱେତା ମଲ୍ଲିକ]] # [[କିର୍ତ୍ତୀ ମହାନ୍ତି]] # [[କାବ୍ୟା କିରଣ]] # [[ଦିବ୍ୟା ମହାନ୍ତି]] # [[ବିରାଜ ଦାଶ]] # [[ମୀରା ମହାନ୍ତି]] # [[ରାଜେଶ୍ୱରୀ ରାୟ]] # [[ପ୍ରତିଭା ପଣ୍ଡା]] # [[ତିଳୋତ୍ତମା ଖୁଣ୍ଟିଆ]] # [[ସ୍ୱୟମ ପାଢ଼ୀ]] # [[ପ୍ରଦୀପ ଭୋଳ]] # [[ପାର୍ଥ ସାରଥୀ ରାୟ]] # [[ଶ୍ରୀୟା ଝା]] # [[ସୁବୋଧ ପଟ୍ଟନାୟକ (୧୯୪୭ ଜନ୍ମ)]] # [[ସୁଧାରାଣୀ ଜେନା]] # [[ବର୍ଷା ନାୟକ]] # [[ବିରେନ ଜ୍ୟୋତି ମହାନ୍ତି]] # [[ଶୁଭ୍ରାଂଶୁ ନାୟକ]] # [[ଅସିତ ରଞ୍ଜନ ଦାସ]] # [[ଚନ୍ଦ୍ରମଣି ଲେଙ୍କା]] # [[ସୁଭାଶିଷ ଶର୍ମା]] # [[ତାପସ ସରଘରିଆ]] # [[ମଞ୍ଜୁଳା କୁଅଁର]] # [[ସାତ୍ୟକି ମିଶ୍ର]] # [[ଇନ୍ଦ୍ରମଣି ବେହେରା]] # [[ଶାନ୍ତିଲତା ବାରିକ]] # [[ବିଜୟ ପଟ୍ଟନାୟକ]] # [[ସୁମିତ ପଣ୍ଡା]] # [[ସମାଜ ପତି]] # [[ଶିଶିର କୁମାର ସାହୁ]] # [[ନଗେନ ସାହୁ]] # [[କୁନି ଛତ୍ରିଆ]] # [[ସରସ୍ୱତୀ ଦେବୀ (ଅଭିନେତ୍ରୀ)]] # [[ଲିପନ ସାହୁ]] {{Div col end}} ===କଥାଚିତ୍ର ହଲ୍=== # [[ମିଶ୍ର ଟକିଜ୍]] # [[ମାଧବ ହଲ୍‌]] ===ଦକ୍ଷିଣ ଭାରତୀୟ ଅଭିନେତା/ଅଭିନେତ୍ରୀ=== {{Div col|colwidth=15em}} # [[ମହେଶ ବାବୁ]] # [[ଜୟଲଳିତାଙ୍କ ଅଭିନୀତ କଥାଚିତ୍ର]]{{tick}} # [[ଅକ୍କିନେନି ନାଗାର୍ଜୁନ]] # [[ଅକ୍କିନେନି ନାଗା ଚୈତନ୍ୟ]] # [[ପ୍ରଣୀତା ସୁବାଷ]] # [[ବେଦୀକା]] # [[ଜାନ‌କୀ ସବେଶ]] # [[ହେମା ସେୟାଦ]] # [[ରାଇ ଲକ୍ଷ୍ମୀ]] # [[ଅମଲା ଅକ୍କିନେନି]] # [[ରକୁଲ ପ୍ରୀତ ସିଂ]] # [[ଶ୍ରୀୟା ରେଡ୍ଡି]] # [[ଉଦୟ ଭାନୁ]] # [[ରାଧିକା ଚୌଧୁରୀ]] # [[ନିଶା ଅଗ୍ରୱାଲ]] # [[ଲେସ୍‌ଲି ତ୍ରିପାଠୀ]] (ଓଡ଼ିଆ) # [[ଲାବନ୍ୟା ତ୍ରିପାଠୀ]] # [[ଦୀକ୍ଷା ସେଠ]] # [[ପ୍ରୀତିକା ରାଓ]] # [[ଶ୍ରୀୟା ଶରଣ]] # [[ଜେନେଲିଆ ଡିସୋଜା]] # [[ବିକ୍ରମ (ତାମିଲ କଥାଚିତ୍ର ଅଭିନେତା)]] # [[କାର୍ତ୍ତିକ ଶିବକୁମାର]] # [[ମଣି ରତ୍ନମ୍]] # [[ବେଣୁ ମାଧବ]] # [[ଏସ. ପି. ବାଲସୁବ୍ରମଣ୍ୟମ]] # [[ପୂନମ କୌର]] # [[ଚାର୍ମି କୌର]] # [[ନିରଞ୍ଜନା ଅନୁପ]] # [[ସିଦ୍ଧାର୍ଥ ଭରତନ]] # [[ଆନନ୍ଦ ବାବୁ]] # [[ଅମିତ ଭାର୍ଗଭ]] # [[ରମେଶ ଭଟ]] # [[ସାଇପ୍ରିୟା ଦେବା]] # [[ଅଶ୍ୱିନ ବାବୁ]] # [[ମାଧୁରୀ ବ୍ରଗାଞ୍ଜା]] # [[ମେଘା ବର୍ମନ]] # [[ମଞ୍ଜୁ ଭାଷିଣୀ]] # [[ଅଶକର ସୌଦାନ]] # [[ଅରୁଣ ଆଲେକ୍‌ଜାଣ୍ଡର୍]] # [[ଅର୍ଚ୍ଚନା (କନ୍ନଡ଼ ଅଭିନେତ୍ରୀ)]] # [[ବି. ଧନଞ୍ଜୟ]] # [[ପୁନର୍ନବୀ ଭୂପଲାମ]] # [[ଡିଂଗ୍ରୀ ନାଗରାଜ]] # [[ଗଣେଶକର]] # [[କୁମାର ଗୋବିନ୍ଦ]] # [[ବମ୍ବେ ଜ୍ଞାନମ]] # [[ଅଭିନବ ଗୋମତାମ]] # [[ଗୋକୁଳନାଥ]] # [[ଐଶ୍ୱର୍ଯ୍ୟା ଦେୱାନ]] # [[ବାଭା ଚେଲ୍ଲାଦୁରାଇ]] # [[କ୍ରିଷ୍ଣେ ଗାୱଡ଼େ]] # [[ଲଳିତା କୁମାରୀ]] # [[ଗୁରୁପ୍ରସାଦ]] # [[ମମିତା ବାଇଜୁ]] # [[ବଳରାଜ]] # [[ଡି. ବାଲଶୁଭ୍ରମଣ୍ୟମ]] # [[ଅରବିନ୍ଦ ବୋଳାର]] # [[ବାସୁ ଇନ୍ତୁରୀ]] # [[ରାଜଲକ୍ଷ୍ମୀ ଜୟରାମ]] # [[ଜେନି (ଅଭିନେତା)]] # [[ଅଶ୍ୱିନୀ ଜୋସ]] # [[ନିବେଦିତା ଭଟ୍ଟାଚାର୍ଯ୍ୟ]] # [[ଆତ୍ମିକା]] # [[ଦେବଦାସ କନକଲା]] # [[ଟି. କନକମ]] # [[ଦେବୀ ଅଜିତ]] # [[ଅରବିନ୍ଦ ଆକାଶ]] # [[ସାଣ୍ଡ୍ରା ଆମି]] # [[ଜେନିଫର ଆଣ୍ଟୋନି]] # [[ଅର୍ଜୁନ ଅଶୋକନ]] # [[ଚିଟ୍ଟି ବାବୁ]] # [[ପ୍ରସାଦ ବାବୁ]] # [[ରାମାନି ଆମ୍ମାଲ]] # [[ଇରା ଅଗ୍ରୱାଲ]] # [[ଐଶ୍ୱର୍ଯ୍ୟା ଭାସ୍କରନ୍]] # [[ବେବି ଆମେୟା]] # [[ସବିତା ଆନନ୍ଦ]] # [[ଗୋପିକା ଅନିଲ]] # [[ଅଞ୍ଜୁ (ଅଭିନେତ୍ରୀ)]] # [[ବୀଣା ଆଣ୍ଟୋନି]] # [[ଅନୁମୋଲ]] # [[ଅନୁଶ୍ରୀ (କନ୍ନଡ଼ ଅଭିନେତ୍ରୀ)]] # [[ଅନୁଶ୍ରୀ (ମାଲାୟାଲମ ଅଭିନେତ୍ରୀ)]] # [[ଅପର୍ଣ୍ଣା ବାସ୍ତାରେ]] # [[ଅଞ୍ଜୁ ଅରବିନ୍ଦ]] # [[ନୀତା ଅଶୋକ]] # [[ଋତୁ ବର୍ମେଚା]] # [[ମୁସ୍କାନ ସେଠୀ]] # [[କାଇରା ଦତ୍ତ]] # [[ବାଭିତ୍ରା]] # [[ଶିବାନୀ ଭାଇ]] # [[ଭାରତୀ (ତାମିଲ ଅଭିନେତ୍ରୀ)]] # [[କୀର୍ତ୍ତି ଭଟ]] # [[ଭବାନୀ (ଅଭିନେତ୍ରୀ)]] # [[ଭୁବନେଶ୍ୱରୀ (ଅଭିନେତ୍ରୀ)]] # [[ହିମା ବିନ୍ଦୁ]] # [[ରେଶ୍ମି ବୋବାନ]] # [[ତିରୁବୀର]] # [[ମାହେଶ୍ୱରୀ ଚାଣକ୍ୟନ]] # [[ସ୍ନିଶା ଚନ୍ଦ୍ରନ]] # [[ଶ୍ରୀଜା ଚନ୍ଦ୍ରନ]] # [[ରବିନା ଦାହା]] # [[ବି. ଜୟମ୍ମା]] # [[ଶ୍ରୀକାନ୍ତ ଅୟଙ୍ଗର]] # [[ଜୀବିତ ରାଜଶେଖର]] # [[ଗିଜୁ ଜନ]] # [[ଜୋମୋଲ]] # [[ପ୍ରମିଳା ଜୋଶାଇ]] # [[କେ. କେ. ସୌନ୍ଦର]] # [[ସିତାରା କୃଷ୍ଣକୁମାର]] # [[ଶ୍ରୀତୁ କୃଷ୍ଣନ]] # [[ଇଲାବାରାସି]] # [[ଆୟେଶା ଜୀନତ]] # [[ବୀନିତା]] # [[ଶ୍ରୀଦେବୀ ବିଜୟକୁମାର]] # [[ବିଜୟାକୁମାରୀ]] # [[ସ୍ମୃତି ଭେଙ୍କଟ]] # [[ବନିତା ବସୁ]] # [[ପଦ୍ମା ବାସନ୍ତି]] # [[ବାଣୀଶ୍ରୀ]] # [[ବୈଷ୍ଣବୀ (ତାମିଲ ଅଭିନେତ୍ରୀ)]] # [[ଅକ୍ଷୟ ଉଦୟକୁମାର]] # [[ରିତିକା ତାମିଲ ସେଲ୍‌ଭି]] # [[ସ୍ୱାତିସ୍ତ କ୍ରିଷ୍ଣନ]] # [[ରେମ୍ୟା ସୁରେଶ]] # [[ସୁନେତ୍ରା]] # [[ବିଚିତ୍ରା]] # [[ତଲ୍ଲାବଜ୍ଜୁଲ ସୁନ୍ଦରମ୍]] # [[ସୁନ୍ଦର କୃଷ୍ଣ ଉର୍ସ]] # [[ସୁଜିତା]] # [[ମଙ୍ଗଳଗିରି ଶ୍ରୀରଞ୍ଜନୀ]] # [[ଶ୍ରୀନାଥ ବଶିଷ୍ଠ]] # [[ଅନୀଲା ଶ୍ରୀକୁମାର]] # [[ଆଲେକଜାଣ୍ଡାର ସୁନ୍ଦରରାଜନ]] # [[ଶନ୍‌ମୁଖ ଶ୍ରୀନିବାସ]] # [[ଏମ୍. ରାମକୃଷ୍ଣ]] # [[ବ୍ରିଗିଡ଼ା ସାଗା]] # [[ନିଗ୍ରୋ ଜନି]] # [[ଅସ୍ମିତା ନୀଲମେଗମ]] # [[ରିୟା ବିଶ୍ୱନାଥନ]] # [[ଭେଙ୍କଟ ରଙ୍ଗନାଥନ]] # [[ପଲ୍ଲବୀ ରମିଶେଟ୍ଟି]] # [[ଅକ୍ଷତା ଦେଶପାଣ୍ଡେ]] # [[ସାଲୁ ମେନନ]] # [[ବ୍ଲେସି କୁରିଏନ]] # [[ରିତିକା ନାୟକ]] # [[ବିପିନ ଜୋସ]] # [[ମଦନ ଜୈନ]] # [[ସୁସାନ ଜର୍ଜ]] # [[ଦର୍ଶାନା ଦାସ]] {{Div col end}} ===ହିନ୍ଦୀ ଅଭିନେତା/ଅଭିନେତ୍ରୀ/କଣ୍ଠଶିଳ୍ପୀ=== {{Div col|colwidth=10em}} # [[ଦିବ୍ୟା ଭାରତୀ]] # [[ସାରିକା ଠାକୁର]] # [[ଅକ୍ଷରା ହାସନ]] # [[ପୂଜା ବେଦୀ]] # [[ଗୌହର ଖାନ]] # [[ନିଗାର ଖାନ]] # [[ପ୍ରିୟଙ୍କା ଚୋପ୍ରା]] # [[ପରିଣୀତି ଚୋପ୍ରା]] # [[ମୀରା ଚୋପ୍ରା]] # [[ମୌନୀ ରାୟ]] # [[ମନ୍ନାରା ଚୋପ୍ରା]] # [[କ୍ରୀତି ସନନ]] # [[ବିଦ୍ୟା ବଲାନ]] # [[ଆଲିଆ ଭଟ୍ଟ]] # [[ଦୀପିକା ପାଦୁକୋନ]] # [[କଙ୍ଗନା ରାଣାବତ]] # [[ପୂଜା ଭଟ୍ଟ]] # [[ସୋନାଲୀ ବେନ୍ଦ୍ରେ]] # [[ସୋନମ କପୁର]] # [[ଶ୍ରଦ୍ଧା କପୁର]] # [[ତବୁ]] # [[ଟ୍ୱିଙ୍କଲ ଖାନ୍ନା]] # [[ତାପସୀ ପନ୍ନୁ]] # [[ୟାମି ଗୌତମ]] # [[ଭୂମିକା ଚାୱଲା]] # [[ରିମି ସେନ]] # [[ପୂଜା ହେଗଡ଼େ]] # [[ଆତିୟା ସେଟ୍ଟି]] # [[ରିତିକା ସିଂହ]] # [[ଭୂମି ପେଦନେକର]] # [[ବାଣୀ କପୁର]] # [[ଆୟେଶା ଟକିଆ]] # [[ଅସିନ]] # [[ଦିଶା ପଟାନୀ]] # [[ସାୟେଶା ସୈଗଲ]] # [[ସୈୟାମି ଖେର]] # [[ହୁମା କୁରୈଶୀ]] # [[ହଂସିକା ମୋଟୱାନୀ]] # [[ଜରୀନ ଖାନ]] # [[ଶମିତା ସେଟ୍ଟି]] # [[ମଲାଇକା ଆରୋରା]] # [[ଅମ୍ରିତା ରାଓ]] # [[ଇଶା ଗୁପ୍ତା]] # [[ଚିତ୍ରଙ୍ଗଦା ସିଂହ]] # [[ଡାଏନା ପେଣ୍ଟୀ]] # [[ଡେଜି ଶାହା]] # [[ସାନା ଖାନ]] # [[ହୁମାଇମା ମଲିକ]] # [[ରୀମା ଲାଗୁ]] # [[ନେହା ଶର୍ମା]] # [[ଦିଶା ବକାନୀ]] # [[କ୍ରିଷ୍ଟୀନା ଅଖିବା]] # [[ସୋନାଲ ଚୌହାନ]] # [[ଅଦା ଶର୍ମା]] # [[ଏବଲିନ ଶର୍ମା]] # [[କିଆରା ଆଡଭାନୀ]] # [[ଶାଜାନ ପଦ୍ମସୀ]] # [[ନିଧି ଅଗ୍ରୱାଲ]] # [[ମଧୁରିମା ତୁଲୀ]] # [[ଅଦିତି ରାଓ ହୈଦରୀ]] # [[ସୌମ୍ୟା ଟଣ୍ଡନ]] # [[ନିହାରିକା ସିଂହ]] # [[ରିଆ ଚକ୍ରବର୍ତ୍ତୀ]] # [[କରୀନା କପୁର]] # [[ଅନୁଷ୍କା ଶର୍ମା]] # [[ରାଣୀ ମୁଖାର୍ଜୀ]] # [[କାଜଲ]] # [[ରଣବୀର କପୁର]] # [[ଶାହିଦ କପୁର]] # [[ରିୟା ସେନ]] # [[ରଣଦୀପ ହୁଡ୍ଡା]] # [[ଅନୁରାଗ କଶ୍ୟପ]] # [[ସତ୍ୟଜିତ ରାୟ]] # [[ଇମ୍ରାନ ଖାଁ]] # [[ଆର୍. ମାଧବନ୍]] # [[ପ୍ରୀତି ଜିଣ୍ଟା]] # [[ଫରହାନ ଅଖତାର]] # [[ଆୟେଶା ଝୁଲ୍କା]] # [[ସାରା ଅଲ୍ଲୀ ଖାନ୍]] # [[ଦିବ୍ୟଙ୍କା ତ୍ରିପାଠୀ]] # [[ଲାରା ଦତ୍ତ]] # [[ମାନୁଷି ଛିଲ୍ଲର]] # [[ଉର୍ବଶୀ ରାଉତେଲା]] # [[ସୁମନ ରାଓ]] # [[ସୁଶାନ୍ତ ସିଂହ ରାଜପୁତ]] (ଉନ୍ନତ) # [[ନୀତିଶ ଭରଦ୍ୱାଜ]] # [[ଘନଶ୍ୟାମ ନାୟକ]] # [[ଅରବିନ୍ଦ ତ୍ରିବେଦୀ]] # [[ରାଜୁ ଶ୍ରୀବାସ୍ତବ]] # [[ମନପ୍ରୀତ ଅଖତାର]] # [[ମୁକ୍ତିୟାର୍ ଅଲ୍ଲୀ]] # [[ସଞ୍ଚିତା ଭଟ୍ଟାଚାର୍ଯ୍ୟ]] # [[ଅନୁପମା ଦେଶପାଣ୍ଡେ]] # [[ସତିଶ କୌଶିକ]] # [[ସୁନୀଲ ପାଲ୍]] # [[ନାଜିଆ ହାସନ]] # [[ତରୁଣ ବୋଷ]] # [[ରାମଜି ଗୁଲାଟି]] # [[ମାୟା ଅଲଗ]] # [[ଦିତ୍ୟା ଭାନ୍ଦେ]] # [[ଅଲ୍ଲୀ ଅସଗର]] # [[ଗୌରବ ବଜାଜ]] # [[ଅକ୍ଷୟ ଆନନ୍ଦ]] # [[ରାଜେଶ୍ୱରୀ ଦତ୍ତ]] # [[ସୋନୁ ଚନ୍ଦ୍ରପାଲ]] # [[ଶ୍ୱେତା ଭରଦ୍ୱାଜ]] # [[ସାଇ ଲୋକୁର]] # [[ରାକେଶ ଦିୱାନ]] # [[ଅନିରୁଦ୍ଧ ଅଗ୍ରୱାଲ]] # [[ଜୋୟା ହୁସେନ]] # [[ଅନୀଲ ଚରଣଜିତ]] # [[ସ୍ନିଗ୍ଧା ଆକୋଲକର]] # [[ଆଣ୍ଡ୍ରିଆ ଡି'ସୋଜା]] # [[ସୁରଭି ଚୋକସି]] # [[ରେଶମୀ ଘୋଷ]] # [[ଦତ୍ତାତ୍ରେୟ ଦାମୋଦର ଦବକେ]] # [[ଗୋପାଳ ଦତ୍ତ]] # [[ବାଲ ଧୁରୀ]] # [[ଦିନିୟାର କଣ୍ଟ୍ରାକ୍ଟର]] # [[ଆକାଶ ଦାଭାଡ଼େ]] # [[ଇହାନ ଭଟ୍ଟ]] # [[ବୈଷ୍ଣବୀ ଗନାତ୍ରା]] # [[ସୁରୀଲୀ ଗୌତମ]] # [[କେଶବରାଓ ଦାତେ]] # [[ନୟନତାରା (ମରାଠୀ ଅଭିନେତ୍ରୀ)]] # [[ମେହେକ ମନୱାନୀ]] # [[ସୁହାନି ଧାଙ୍କି]] # [[ସୌରଭ ଦୁବେ]] # [[ଅମିନ ଗାଜି]] # [[ବେଞ୍ଜାମିନ ଗିଲାନି]] # [[ରବି ଗୋସାଇଁ]] # [[ଅର୍ଚ୍ଚନା ଗୁପ୍ତା]] # [[ପୋନୀ ବର୍ମା]] # [[ଗୌତମ ଗୁପ୍ତା]] # [[ପୂଜା ଗୁପ୍ତା]] # [[ପୂଜା ଗୁପ୍ତା (୧୯୮୭ ଜନ୍ମ)]] # [[ରମଣ ଗୁପ୍ତା]] # [[ଅଶ୍ୱିନ ଚିତଳେ]] # [[ଉଜ୍ୱଳ ଚୋପ୍ରା]] # [[ରୁଚା ଇନାମଦାର]] # [[ଅନୱର ହୁସେନ]] # [[ଇକବାଲ ଆଜାଦ]] # [[ବିକ୍ରାନ୍ତ ଚତୁର୍ବେଦୀ]] # [[ନିକୋଲେଟ ବାର୍ଡ଼]] # [[କନ୍ନନ ଅୟର]] # [[ଆରଧନା ଜଗୋଟା]] # [[ଚିରାଗ ଜାନି]] # [[କିରଣ ଜନଜାନି]] # [[ଦୀପକ ଜେଠୀ]] # [[ଜିଲ୍ଲୂ]] # [[ରାଜେଶ ଯୋଶୀ]] # [[ୱହୀଦା ରହମାନ]] # [[ସନୋବର କବୀର]] # [[କାମିନୀ କଦମ]] # [[ମେହୁଲ କାଜାରିଆ]] # [[ମୁସ୍ତାକ କାକ]] # [[ଶୀତଲ କାଲେ]] # [[କମଲ ରାୟ]] # [[ଦୁର୍ଗାବାଇ କାମତ]] # [[ଅକ୍ଷୟ କପୁର]] # [[ନମିତା ଦୁବେ]] # [[ଅଞ୍ଜଳି ଆନନ୍ଦ]] # [[ନୂପୁର ସନନ]] # [[ଗାୟତ୍ରୀ ଭରଦ୍ୱାଜ]] # [[ଲିନ ଲୈଶରାମ]] # [[ଦିନେଶ ଫଡନିସ୍]] # [[ଐଶର୍ଯ୍ୟା ଅର୍ଜୁନ]] # [[ଜାଫର କରାଚିୱାଲା]] # [[ନିମ୍ରତ କୌର ଆଲୁୱାଲିଆ]] # [[ଶାଗୁଫ୍ତା ଅଲ୍ଲୀ]] # [[ଚନ୍ଦନ ଆନନ୍ଦ]] # [[ସାହିଲ ଆନନ୍ଦ]] # [[ଆଶିଷ କୁମାର]] # [[ରାମ ଆୱାନା]] # [[କବିତା ଚୌଧୁରୀ]] # [[ରାଣୀ ହଜାରିକା]] # [[ଆସମା ବଦର]] # [[ଅଞ୍ଜଳି ଆବ୍ରୋଲ]] # [[ଅଦିତି ଗୌତମ]] # [[ଅନନ୍ୟା ଅଗ୍ରୱାଲ]] # [[ରୀନା ଅଗ୍ରୱାଲ]] # [[ରତି ଅଗ୍ନିହୋତ୍ରୀ]] # [[ଡଲି ଆହଲୁୱାଲିଆ]] # [[ୱାସନା ଅହମ୍ମଦ]] # [[ରିଚା ଆହୁଜା]] # [[ଶୁଭି ଆହୁଜା]] # [[କ୍ରିସେଲ୍ଲେ ଆଲମେଇଦା]] # [[ଅଞ୍ଜୋରି ଅଲଗ]] # [[ମୋନା ଅମ୍ବେଗାଓଁକର]] # [[ଅଲକା ଅମିନ]] # [[ଦୀପିକା ଅମିନ]] # [[ପ୍ରୀତି ଅମିନ]] # [[ଶମତା ଆଞ୍ଚନ]] # [[ଅପୂର୍ବା ଅରୋଡ଼ା]] # [[ଜୟଶ୍ରୀ ଅରୋଡ଼ା]] # [[ରୋମା ଅରୋଡ଼ା]] # [[ଶାଲିନୀ ଅରୋଡ଼ା]] # [[ବିନି ଅରୋଡ଼ା]] # [[ଓଜସ୍ୱୀ ଅରୋଡ଼ା]] # [[ଚାରୁ ଅସୋପା]] # [[ଅବନ୍ତିକା ହୁଣ୍ଡାଲ]] # [[କାଞ୍ଚନ ଅବସ୍ତି]] # [[ଅୟେନ୍ଦ୍ରୀ ଲୱନିୟା ରାୟ]] # [[ଫରିନା ଆଜାଦ]] # [[ନୀଳିମା ଆଜୀମ]] # [[ତନବୀ ଆଜମୀ]] # [[ପୋନାମ୍ମା ବାବୁ]] # [[ପ୍ରିୟା ବଦଲାନି]] # [[ଶୀନା ବଜାଜ]] # [[ସ୍ୱାତୀ ବାଜପେୟୀ]] # [[ସୋନିଆ ବଲାନୀ]] # [[ନେହା ବାମ୍]] # [[ନେହା ବମ୍ବ]] # [[ଶ୍ୱେତା ବାନ୍ଦେକର]] # [[ସୁଚିତ୍ରା ବାନ୍ଦେକର]] # [[ବୀଣା ବାନାର୍ଜୀ]] # [[ପୂଜା ବାନାର୍ଜୀ]] # [[ପ୍ରତ୍ୟୁଷା ବାନାର୍ଜୀ]] # [[ପୂଜା ବାନାର୍ଜୀ (୧୯୮୭ ଜନ୍ମ)]] # [[ପ୍ରାଚୀ ବଂଶଲ]] # [[ସ୍ମିତା ବଂଶଲ]] # [[ଉତ୍ତରା ବାଓକର]] # [[ଶୃତି ବାପନା]] # [[କ୍ରିଷ୍ଣାନ୍ନ ବାରେଟ୍ଟୋ]] # [[ଭକ୍ତି ବାରଭେ]] # [[ପ୍ରିୟଙ୍କା ବସ୍ସି]] # [[ପ୍ରିୟା ବାଥିଜା]] # [[ସମୀକ୍ଷା ଭଟନାଗର]] # [[ପଲ୍ଲବୀ ବାତ୍ରା]] # [[ସୁପ୍ରିୟା କୁମାରୀ]] # [[ଏକରୂପା ବେଦି]] # [[ରିଚା ଭଦ୍ରା]] # [[ସୋନାରିକା ଭଦୋରିଆ]] # [[ଚାନ୍ଦନୀ ଭଗୱାନନି]] # [[ନତାଶା ଭରଦ୍ୱାଜ]] # [[କିରଣ ଭାର୍ଗବ]] # [[ଅଦିତି ଭାଟିଆ]] # [[ତନ୍ୱୀ ଭାଟିଆ]] # [[ଦିବ୍ୟା ଭଟନାଗର]] # [[ଧରତୀ ଭଟ୍ଟ]] # [[ବିମି ଭଟ୍ଟ]] # [[ଜୟା ଭଟ୍ଟାଚାର୍ଯ୍ୟ]] # [[ଯୋଗିତା ବିହାନୀ]] # [[ଡଲି ବିନ୍ଦ୍ରା]] # [[ଶୃତି ବିଷ୍ଟ]] # [[ସୋନମ ବିଷ୍ଟ]] # [[ଅନଂଶା ବିଶ୍ୱାସ]] # [[ନବିନା ବୋଲେ]] # [[ଦେବିନା ବାନାର୍ଜୀ]] # [[ରିବା ବବର୍]] # [[ପ୍ଲବିତା ବଡ଼ଠାକୁର]] # [[ଗୌରବ ଶର୍ମା]] # [[ରୋଞ୍ଜିନୀ ଚକ୍ରବର୍ତ୍ତୀ]] # [[ଡୋନାଲ ବିଷ୍ଟ]] # [[ସୁମୋନା ଚକ୍ରବର୍ତ୍ତୀ]] # [[ରିଷିକା ସିଂହ ଚନ୍ଦେଲ]] # [[ସୁରଭି ଚନ୍ଦନା]] # [[ଜ୍ୟୋତ୍ସ୍ନା ଚନ୍ଦୋଲା]] # [[ଶାଲିନୀ ଚନ୍ଦ୍ରନ]] # [[ରୁହି ଚତୁର୍ବେଦୀ]] # [[ପାରୁଲ ଚୌଧୁରୀ]] # [[ଚାର୍ଲି ଚୌହାନ]] # [[ନେହା ଚୌହାନ]] # [[ପାର୍ନିଟ ଚୌହାନ]] # [[ସଙ୍ଗୀତା ଚୌହାନ]] # [[ହେମାନୀ ଚାୱଲା]] # [[ପ୍ରୀତିକା ଚାୱାଲା]] # [[ନୀନା ଚୀମା]] # [[ବିଭା ଚିବ୍ବେର]] # [[ଦିୟା ଚୋପ୍ରା]] # [[ରୋଷଣୀ ଚୋପ୍ରା]] # [[ତ୍ରିଧା ଚୌଧୁରୀ]] # [[ମନୁଲ ଚୁଡ଼ସାମା]] # [[ନୌହୀଦ ସେରୁସୀ]] # [[ବେନାଫ ଦାଦାଚାନ୍ଦଜି]] # [[ଫିରଦୌସ ଦାଦି]] # [[ସୁମନା ଦାସ]] # [[ରିୟା ଦୀପ୍ସି]] # [[ଶାଳ୍ମଳୀ‌ ଦେଶାଇ]] # [[ଟିନା ଦେଶାଇ]] # [[ଜାଲାକ ଦେଶାଇ]] # [[ଅଶୀତା ଧବନ]] # [[ଦିବ୍ୟା ସେଠ]] # [[ଶାଇନି ଦୀକ୍ଷିତ]] # [[ଅପର୍ଣ୍ଣା ଦୀକ୍ଷିତ]] # [[ତନ୍ୱୀ ଡୋଗରା]] # [[ବାହବିଜ ଦୋରାବଜୀ]] # [[କିରଣ ଦୁବେ]] # [[ରଶ୍ମି ଅଗଡ଼େକର]] # [[ଐଶ୍ୱର୍ଯ୍ୟା ସୁସ୍ମିତା]] # [[ସ୍ମିତା ଜୟକର]] # [[ଆସୱାରି ଯୋଶୀ]] # [[ସୁଧୀର ଯୋଶୀ]] # [[ବ୍ରଜେନ୍ଦ୍ର କାଲା]] # [[ସୋନିଆ କପୁର]] # [[ଶାମା ଦୁଲାରୀ]] # [[ଅନୀତା କନ୍ୱଲ]] # [[ସୁରଭି ଜାଭେରୀ ବ୍ୟାସ]] # [[ବନ୍ଦନା ବିଠଲାନୀ]] # [[ବନମାଳା ପାୱାର]] # [[ନିମିଶା ବଖାରିଆ]] # [[ପ୍ରାଚୀ ବୈଷ୍ଣବ]] # [[ନୀଲୁ ବଘେଲା]] # [[ଶୃତି ଉଲଫତ]] # [[କନିକା ତିୱାରୀ]] # [[ଡଲି ଠାକୁର]] # [[ଶିବାନୀ ଟଙ୍କଶାଳେ]] # [[ରୁକ୍ସାନା ତବସୁମ]] # [[ରାଜୁ ତାଲିକୋଟେ]] # [[ସୁନ୍ଦର ସିଂହ]] # [[ଏକତା ସୋହିନୀ]] # [[ରିଶବ ସିହ୍ନା]] # [[ପ୍ରତିଭା ସିହ୍ନା]] # [[ପ୍ରାଚୀ ସିହ୍ନା]] # [[ପୁନମ ସିହ୍ନା]] # [[ଲଭ୍ ସିହ୍ନା]] # [[ଯାମିନୀ ସିଂହ]] # [[ସିମୋନ ସିଂହ]] # [[ବିଶାଲ ଓମ ପ୍ରକାଶ]] # [[ବିନୋଦ କୁମାର ଶର୍ମା (ଅଭିନେତା)]] # [[ନେୟହା ଶର୍ମା]] # [[ମୃଣାଳିନୀ ଶର୍ମା]] # [[ଦାନିଶ ଅଖତାର ସୈଫି]] # [[ଆରତୀ ପୁରି]] # [[କୋଏଲ ପୁରି]] # [[ବିନୟ ନାଦକର୍ଣ୍ଣି]] # [[ଗିନ୍ନି ବିରଦୀ]] # [[ହର୍ଷ ଖୁରାନା]] # [[ବିକି ବାତ୍ରା]] # [[ଲାବଣ୍ୟ ଭରଦ୍ୱାଜ]] # [[ସୁମିତ ଭରଦ୍ୱାଜ]] # [[ଆଦେଶ ଚୌଧୁରୀ]] # [[ରାଜେନ୍ଦ୍ର ଚାୱଲା]] # [[ସୋଲୋନି ଡାଇନି]] # [[ଯୀଶୁ ଦାଶଗୁପ୍ତା]] # [[ଗୌରବ ୱଧ୍ୱା]] # [[ଗୁଞ୍ଜନ ବିଜୟା]] # [[ବିଜୟ ବିକ୍ରମ ସିଂହ]] # [[ଅଳକା ବର୍ମା]] # [[ସଚଳ ତ୍ୟାଗୀ]] # [[ସୁରଭି ତିୱାରୀ]] # [[କମଲିକା ଗୁହା ଠାକୁରତା]] # [[ରାଖି ବିଜନ]] # [[ଅର୍ଚ୍ଚନା ତାଇଡେ]] # [[ରିଚା ସୋନି]] # [[ଇରା ସୋନି]] # [[ହେମା ସିଂହ]] # [[ଗରିମା ବିକ୍ରାନ୍ତ ସିଂହ]] # [[ଅନୁଷ୍କା ସିଂହ]] # [[ଅଲିଶା ସିଂହ]] # [[ଶିପସି ରଣା]] # [[ଶିବ କୁମାର ସୁବ୍ରମଣ୍ୟମ]] # [[ମୋନିକା ଶର୍ମା]] # [[ଇଶାନୀ ଶର୍ମା]] # [[ସମୀର ଶାହ]] # [[କରିନା ଶାହ]] # [[ପପିୟା ସେନଗୁପ୍ତା]] # [[ନାଜିଆ ହାସନ ସୟଦ]] # [[ଦିବଜୋତ ସବରୱାଲ]] # [[ରୋଷଣୀ ରସ୍ତୋଗୀ]] # [[ଭବାନୀ ପୁରୋହିତ]] # [[ଅର୍ଜୁନ ପୁଞ୍ଜ]] # [[ପ୍ରିୟଙ୍କା ବୋରା]] # [[ସନାୟା ପିଠାୱାଲା]] # [[ରାଜୀବ ପଲ]] # [[ପ୍ରତିଭା ପଲ]] # [[ଜାହିଦା ପାରବୀନ]] # [[ଆର୍ଯ୍ୟନ ପଣ୍ଡିତ]] # [[ସୋନଲ ପ୍ରତିହାର]] # [[ସଞ୍ଜୀବ ପାଣ୍ଡେ]] # [[ମେଲିସା ପାଇସ]] # [[ସୁହାସ ପଳଶୀକର]] # [[ନଳିନୀ ନେଗି]] # [[ପୂନମ ନାରୁଲା]] # [[ୱସିମ ମୁସ୍ତାକ]] # [[ଶ୍ରୀତମା ମୁଖାର୍ଜୀ]] # [[ଅମୃତା ମୁଖାର୍ଜୀ]] # [[ନୀଲ ମୋଟୱାନୀ]] # [[ତପସ୍ୱୀ ମେହଟା]] # [[ଅମିତ ମେହରା]] # [[ମେହେରଜାନ ମାଜଦା]] # [[ଶୀତଲ ମୌଲିକ]] # [[ଅଭିଶେକ ମହେନ୍ଦ୍ରୁ]] # [[ପାରସ ମଦାନ]] # [[କପିଲ ସିଂହ ଲାବଣୀ]] # [[ସୁନିଲ ଲହରୀ]] # [[ବିଜୟେନ୍ଦ୍ର କୁମେରିୟା]] # [[ଭାବନା ଖତ୍ରି]] # [[ଶାଲିନୀ ଖାନ୍ନା]] # [[ତନୁ ଖାନ]] # [[ସାରା ଆଫ୍ରୀନ ଖାନ]] # [[ଅଲିଜା ଖାନ୍]] # [[ଆଲମ ଖାନ୍]] # [[ଆଫାନ ଖାନ୍]] # [[ପରବୀନ କୌର]] # [[ପ୍ରୀତ କୌର ନାୟକ]] # [[ପ୍ରତିମା କାଜମି]] # [[ନେହା କଉଲ]] # [[କେତନ କରାଣ୍ଡେ]] # [[ଅନୁପ୍ରିୟା କପୁର]] # [[ଅକ୍ଷିତା କପୁର]] # [[ବୀନିତ କକ୍କଡ଼]] # [[ସୋନାଲିକା ଜୋଶୀ]] # [[ମଦନ ଜୈନ]] # [[ଅଞ୍ଜୁ ଯାଦବ]] # [[ବୀନତି ଇଦନାନୀ]] # [[ବିପୁଳ ଗୁପ୍ତା]] # [[ମେଘା ଗୁପ୍ତା]] # [[କୃଷ୍ଣକାନ୍ତ ଗୋସ୍ୱାମୀ]] # [[ପ୍ରାଜକ୍ତା ଦୁସାନେ]] # [[ପୌଲମି ଦାସ]] # [[ବିବେକ ଦହିୟା]] # [[ଅଜୟ ଚୌଧୁରୀ]] # [[ଶୈଳ ଚତୁର୍ବେଦୀ]] # [[ମନୋଜ ଚନ୍ଦିଲା]] # [[ରୋହିତ ଭରଦ୍ୱାଜ]] # [[ସମୃଦ୍ଧ ବାୱା]] # [[ସଞ୍ଜୟ ବାତ୍ରା]] # [[ସନ୍ଦୀପ ବସ୍ୱନା]] # [[ଗୌରବ ଏସ୍ ବଜାଜ]] # [[ଅଭିଶେକ ଅବସ୍ଥି]] # [[ଜୁହି ଅସଲମ]] # [[ରିତ୍ୱିକ ଅରୋରା]] # [[ପାରସ ଅରୋରା]] # [[ଆୟୂଷ ଆନନ୍ଦ]] # [[ଫାହାଦ ଅଲ୍ଲୀ]] # [[ନିକି ଅନେଜା ୱାଲିଆ]] # [[ଅଜୟ ୱଢାବକର]] # [[ସଲମାନ ଅଲୀ]] # [[ଛାୟା ବୋରା]] # [[ଆହିଲ ଖାନ]] {{Div col end}} === ବଙ୍ଗାଳୀ ଅଭିନେତା/ଅଭିନେତ୍ରୀ === {{Div col|colwidth=10em}} # [[ସୋନାଲୀ ଚକ୍ରବର୍ତ୍ତୀ]] # [[ସମିତ ଭଞ୍ଜ]] # [[ଅନୁବ୍ରତ ବସୁ]] # [[ସବ୍ୟସାଚୀ ଚୌଧୁରୀ]] # [[ଜନ୍ ଭଟ୍ଟାଚାର୍ଯ୍ୟ]] # [[ତୁହିନା ଦାସ]] # [[କଲ୍ୟାଣ ଚାଟାର୍ଜୀ]] # [[କାବେରୀ ବୋଷ]] # [[ତିତାସ ଭୌମିକ]] # [[ତୁଳସୀ ଲାହିରି]] # [[ବିପ୍ଳବ ଚାଟାର୍ଜୀ]] # [[ତପେନ ଚାଟାର୍ଜୀ]] # [[ସାହେବ ଭଟ୍ଟାଚାର୍ଯ୍ୟ]] # [[ପଲ୍ଲବୀ ଦେ]] # [[ନିମୁ ଭୌମିକ]] # [[ପପିୟା ଅଧିକାରୀ]] # [[ଜୟଶ୍ରୀ ଅରୋଡ଼ା]] # [[କମଲିକା ବାନାର୍ଜୀ]] # [[ମୁନମୁନ ବାନାର୍ଜୀ]] # [[ରୋହିଣୀ ବାନାର୍ଜୀ]] # [[ସାୟନ୍ତିକା ବାନାର୍ଜୀ]] # [[ସୋମା ବାନାର୍ଜୀ]] # [[ପାରମା ବାନାର୍ଜୀ]] # [[ସୌମିଲି ବିଶ୍ୱାସ]] # [[ଅନିନ୍ଦିତା ବୋଷ]] # [[ମିଠୁ ଚକ୍ରବର୍ତ୍ତୀ]] # [[ଅନାମିକା ଚକ୍ରବର୍ତ୍ତୀ]] # [[ବିଦିପ୍ତା ଚକ୍ରବର୍ତ୍ତୀ]] # [[ମେଘା ଚକ୍ରବର୍ତ୍ତୀ]] # [[ରୀତା ଦତ୍ତ ଚକ୍ରବର୍ତ୍ତୀ]] # [[ସୁଦୀପ୍ତା ଚକ୍ରବର୍ତ୍ତୀ]] # [[ଦେବଲୀନା ଚାଟାର୍ଜୀ]] # [[ଲକେଟ ଚାଟାର୍ଜୀ]] # [[ସୋନାଲି ଚୋଧୁରୀ]] # [[ମିଶ୍ମୀ ଦାସ]] # [[ସମତା ଦାସ]] # [[ଶୃତି ଦାସ]] # [[ସମାପିକା ଦେବନାଥ]] # [[ଲିଲି ଚକ୍ରବର୍ତ୍ତୀ]] # [[ଶ୍ରେୟାଶ୍ରୀ ରାୟ]] # [[ସଂଘମିତ୍ରା ତାଲୁକଦାର]] # [[ଆୟୂଷୀ ତାଲୁକଦାର]] # [[ଭୋଲା ତମାଙ୍ଗ]] # [[ମିସ୍ ଶେଫାଳି]] # [[ରିତ୍ତିକା ସେନ]] # [[ଅନାମିକା ଶାହା]] # [[ନବନୀତା ମାଲାକାର]] # [[ତିୟାଶା ଲେପ୍ଚା]] # [[ଟୁମ୍ପା ଘୋଷ]] {{Div col end}} === ମରଠୀ କଳାକାର === {{Div col|colwidth=10em}} # [[ସଂସ୍କୃତି ବାଲଗୁଡେ]] # [[ଉମା ଭେଣ୍ଡେ]] # [[ଦେବିକା ଦଫ୍ତରଦାର]] # [[ପ୍ରସାଦ ଜୱାଦେ]] # [[ଅଂଶୁମାନ ଜୋଶୀ]] # [[ରସିକା ଯୋଶୀ]] # [[ଅନନ୍ତ ପୁରୁଷୋତ୍ତମ ମରାଠେ]] # [[ଚିତ୍ତରଞ୍ଜନ କୋହ୍ଲଟକର]] # [[ଭାରତୀ ଆଚରେକର]] # [[ସୁରୁଚି ଅଦରକର]] # [[ଶିବାନୀ ବାଓକର]] # [[ଅଦିତି ଭାଗବତ]] # [[ଅଭିଜ୍ଞା ଭାବେ]] # [[ତୃପ୍ତି ଭୋୟାର]] # [[ରୂପାଲି ଭୋସଲେ]] # [[ଅମୃତା ଦେଶମୁଖ]] # [[ଗୌତମୀ ଦେଶପାଣ୍ଡେ]] # [[ଇଶା ଦେ]] # [[ମେଘା ଧାଡ଼େ]] # [[ମିତାଲୀ ଜଗତାପ ବରାଡ଼କର]] # [[ସ୍ୱାନନ୍ଦୀ ଟିକେକର]] # [[ପ୍ରଦୀପ ପଟବର୍ଦ୍ଧନ]] # [[ମାନସୀ ନାଏକ]] # [[ବାଳ କର୍ବେ]] {{Div col end}} ===ଓଡ଼ିଆ ଯାତ୍ରା କଳାକାର=== {{Div col|colwidth=10em}} # [[ଅନିରୁଦ୍ଧ ପାଢ଼ୀ]] # [[ଦୀପକ ଜେନା]] # [[ଗୁରୁପ୍ରସାଦ ମିଶ୍ର]] # [[ଭିକୁ ସେଠ୍]] # [[କିଶୋର ମହାପାତ୍ର]] # [[ରବି ଶତପଥୀ]] # [[ଶ୍ୟାମସୁନ୍ଦର ମହାପାତ୍ର (ଯାତ୍ରା କଳାକାର)]] # [[ପୀୟୂଷ ତ୍ରିପାଠୀ]] # [[ଦେବୀ ପ୍ରସାଦ ରଥ]] {{Div col end}} === ଅନ୍ୟାନ୍ୟ === {{Div col|colwidth=10em}} # [[ଆଶା ବରଦଳାଇ]] # [[ପୁଷ୍କର ଭାନ]] # [[ରାଜ୍ ବ୍ରାର୍]] # [[ଅଳଙ୍କୃତା ବୋରା]] # [[ଅମୃତା ଗୋଗୋଇ]] # [[ମଳୟା ଗୋସ୍ୱାମୀ]] # [[ଜିନାଲ ବେଲାନି]] # [[ବର୍ଷାରାଣୀ ବିଷୟା]] # [[ଉର୍ବଶୀ ଚୌଧୁରୀ]] # [[ଦୀପିକା ଯୋଶୀ-ଶାହ]] # [[ନିହାରିକା କାରିର]] # [[ପୂଜା ବର୍ମା]] # [[ରାଧିକା ବାଜ]] # [[ଆୟୁଷୀ ତିୱାରୀ]] # [[ମୋନା ଥିବା]] # [[ତାରା (ଆସାମର ଅଭିନେତ୍ରୀ)]] # [[କୌସର ପାଦାମସି]] # [[ରାମାୟାନାମ ସର୍ବେଶ୍ୱର ଶାସ୍ତ୍ରୀ]] # [[ଖାନ ମସ୍ତାନା]] # [[ମନୀଷ କୌଶିକ]] # [[ଅଦନାନ ସାଜିଦ ଖାନ୍]] # [[ଶୁଭି ଶର୍ମା]] # [[ସ୍ୱାତି ନନ୍ଦ]] # [[ଶିଶିର କଶ୍ୟପ]] # [[ପୂଜା ଜୋଶୀ]] # [[ପ୍ରାଞ୍ଜଳ ସାଇକିଆ]] {{Div col end}} == ଲୋକ କଥା/ଗୀତ/ସଙ୍ଗୀତ ଶିଳ୍ପୀ == {{Div col|colwidth=10em}} # [[ଅଲ୍ଲାଃ ଜିଲାଇ ବାଇ]] # [[ଅମର ଆର୍ଷୀ]] # [[ବାମ୍ବା ବାକ୍ୟା]] # [[ସର୍ବେଶ୍ୱର ଭୋଇ]] # [[ହେମାଙ୍ଗ ବିଶ୍ୱାସ]] # [[ବିନ୍ଧ୍ୟବାସିନୀ ଦେବୀ]] # [[ବିଞ୍ଜମୁରି ସୀତାଦେବୀ]] # [[ଗୌରୀ ଦେବୀ]] # [[ହେମୁ ଗଦାଭି]] # [[ଡଲି ଗୁଲେରିଆ]] # [[ମଧୁ ମଂସୁରୀ ହସମୁଖ]] # [[ଅଭ୍ୟା ହିରଣମୟୀ]] # [[ଜଗଜିତ କୌର]] # [[ଜଗମୋହନ କୌର]] # [[ରଞ୍ଜିତ କୌର]] # [[ଡପୁ ଖାଁ]] # [[ବେଲ୍ଲି ଲଳିତା]] # [[ସ୍ୱର୍ଣ୍ଣ ଲତା (ଗାୟିକା)]] # [[ହିଲଦାମିତ ଲେପଚା]] # [[ମାଳବଲ୍ଲୀ ମହାଦେବସ୍ୱାମୀ]] # [[ଲୋପାମୁଦ୍ରା ମିତ୍ର]] # [[ନିଜାମୀ ବନ୍ଧୁ]] # [[ଦେଶରାଜ ପଟେରିୟା]] # [[ପିଙ୍ଗଳଶୀ ବ୍ରହ୍ମାନନ୍ଦ ଗଢ଼ବୀ]] # [[ମୀନା ରଣା]] # [[ବି. କେ. ସାମନ୍ତ]] # [[ତଞ୍ଜାଇ ସେଲଭି]] # [[ପ୍ରହଲ୍ଲାଦ ସିନ୍ଧେ]] # [[ପ୍ରିୟଙ୍କା ସିଂହ]] # [[ବଙ୍ଗପାଣ୍ଡୁ ଉଷା]] # [[ବିଞ୍ଜମୁରି ଅନସୂୟା ଦେବୀ]] # [[ବିମଳାକ୍କା]] # [[କାଶୀନାଥ ଯାଦବ]] # [[ପୂଙ୍ଗାନି]] # [[ବରୁଣ ଆହୁଜା]] # [[ଦିପାଳୀ ବଡ଼ଠାକୁର]] # [[ମାଧୁରୀ ବଡ଼ଥୱାଲ]] # [[ବତୂଲ ବେଗମ]] # [[କଳିକା ପ୍ରସାଦ ଭଟ୍ଟାଚାର୍ଯ୍ୟ]] # [[ଦିୱାଲିବେନ ଭିଲ]] # [[ଆଦିତ୍ୟ ଗାଦଭି]] # [[ଦାଦୁଦାନ ଗାଦଭି]] # [[ଟରାସ କୋମ୍ପାନିଚେଙ୍କୋ]] # [[ଦିଲ୍‌ଶାଦ ଅଖତାର]] # [[ସେନ୍ଥିଲ ଗଣେଶ]] # [[ରତନ କାହାର]] # [[ମଧୁ କମ୍ବିକାର]] # [[କୁଟଲେ ଖାନ]] # [[ଅରବିନ୍ଦ ବେଗଦା]] # [[ବାଦ୍ଦେପାଲ୍ଲି ଶ୍ରୀନିବାସ]] # [[ନବନୀତ ଆଦିତ୍ୟ ୱାଇବା]] # [[ଭିକାରୀ ଠାକୁର]] # [[କବୀର କଳା ମଞ୍ଚ]] # [[ସକିନୀ ରାମଚନ୍ଦ୍ରୈଃ]] # [[ଚନ୍ଦର ସିଂହ ରାହି]] # [[ରଜନୀଗନ୍ଧା ଶେଖାୱତ]] # [[ପୁଷ୍ପବତୀ ପୋୟପାଦଠୁ]] # [[କୁତବି ବ୍ରଦର୍ସ]] # [[ପେଞ୍ଚାଲ ଦାସ]] {{Div col end}} ==କ୍ରୀଡ଼ାବିତ୍== {{Div col|colwidth=15em}} # [[କୁମାର ସାଙ୍ଗାକାରା]] # [[ଏକତା ବିଷ୍ଟ]] # [[ମିନତି ଦାଶ]] # [[ଅଂଶୁମାନ ରଥ]] # [[ପ୍ରଶାନ୍ତ ମହାପାତ୍ର]] # [[ହାମିଦା ବାନୁ]] {{Div col end}} === ଷ୍ଟାଡିଅମ === # [[ମେଜର ଧ୍ୟାନ ଚାନ୍ଦ ଜାତୀୟ ଷ୍ଟାଡିଅମ]] ==ଏସିଆ ମାସ ଗଣ ସମ୍ପାଦନା== ===ଅନ୍ୟାନ୍ୟ ସ୍ଥାନ=== {{Div col|colwidth=15em}} # [[ଆରବ ଘାଟି]]{{tick}} # [[ଆରବ ସାଗର]]{{tick}} # [[ବାଗାକଇଁ ହ୍ରଦ]]{{tick}} # [[ଦୁର୍ଗା ସାଗର]]{{tick}} # [[ଧାନମୋଣ୍ଡି ହ୍ରଦ]]{{tick}} # [[ବୁଦ୍ଧ ଧାତୁ ଯାଦି]]{{tick}} # [[ଭବାନୀପୁର ଶକ୍ତିପୀଠ]]{{tick}} # [[ପଞ୍ଚରତ୍ନ ଗୋବିନ୍ଦ ମନ୍ଦିର]]{{tick}} # [[ପଞ୍ଚରତ୍ନ ଶିବ ମନ୍ଦିର]]{{tick}} # [[ମାଧବପୁର ହ୍ରଦ]] # [[ଇମ୍‌ଜା ହ୍ରଦ]] # [[ଗଜେଡ଼ି ତାଳ]] # [[ଛୋଟ ଶିବ ମନ୍ଦିର, ବଙ୍ଗଳାଦେଶ]] {{Div col end}} ===ବଙ୍ଗଳାଦେଶର ଅଭିନେତ୍ରୀ=== {{Div col|colwidth=15em}} # [[ତାନିଆ ଅହମଦ]] # [[ସାଇନା ଅମିନ]] # [[ଦିଲରୁବା ଯସ୍ମିନ ରୁହୀ]] # [[ସାରିକା ସବ୍ରିନ]] # [[ବିପାଶା ହାୟାତ]] # [[ଅଲିଶା ପ୍ରଧାନ]] # [[ଡଲି ଅନବର]] # [[କବୋରୀ ସରୱର]] # [[ସାହାରା (ବଙ୍ଗଳାଦେଶୀ ଅଭିନେତ୍ରୀ)]] # [[ବିଦ୍ୟା ସିହ୍ନା ସାହା ମିମ୍]] # [[ସୋମି କୈସର]] # [[ଜୟା ଆହସାନ]] # [[ଆଫିଆ ନୁସରାତ ବର୍ଷା]] # [[ଆଉପୀ କରିମ୍]] # [[ଶାବନୁର୍‎]] # [[ମୋଜେଜା ଅଶରଫ୍ ମୋନାଲିସା]] # [[ଜନ୍ନାତୁଲ ଫିରଦୋସ୍ ପେୟା]] # [[ବନ୍ନା ମିର୍ଜା]] # [[ପରି ମଣି]] # [[ସୁବର୍ଣ୍ଣା ମୁସ୍ତଫା]] # [[ନୱସୀନ ନହରୀନ ମୋଉ]] # [[ନାଇଲା ନାୟେମ]] # [[ଦିଲାରା ହନିଫ ପୂର୍ଣ୍ଣିମା]] # [[ପୂଜା ଚେରୀ ରାୟ]] # [[ଶବନମ]] # [[ଅନିକା କବୀର ଶୋକ]] # [[ମେହେର ଅଫରୋଜ ଶାଓନ]] # [[ସୁଚନ୍ଦା]] # [[ସୁଲତାନା ଜମାନ]] # [[ନୁସରତ ଇମରୋଜ ଟିଶା]] # [[ତାଂଜିନ ଟିଶା]] # [[ପ୍ରସୂନ ଆଜାଦ]] # [[ଅଫସାନା ଆରା ବିନ୍ଦୁ]] # [[ଅପୁ ବିଶ୍ୱାସ]] # [[ଫରିଦା ଅଖତାର]] # [[ଗୁଲଶାନ ଆରା ଅଖତାର]] # [[ସୁମିତା ଦେବୀ]] # [[ପାରବୀନ ସୁଲତାନା ଦିତି]] # [[ତାରାନା ହାଲିମ]] # [[ମୌସୁମୀ ହମିଦ]] # [[ତମାଳିକା କର୍ମାକର]] # [[ମାହିୟା ମାହି]] # [[ନୁସରତ ଫରିୟା ମଜହାର]] # [[ରୋକେୟା ପ୍ରାଚୀ]] # [[ହୋସନେ ଆରା ପୁତୁଲ]] # [[କାଜି ନସ୍ୱାବ ଅହମ୍ମଦ]] # [[ସୋହାନା ସାବା]] # [[ରୋଜୀ ଆଫସାରୀ]] # [[ନିପୁନ୍ ଅକ୍ତର]] # [[ଆଖି ଆଲମଗିର]] # [[ଆଜମେରୀ ହକ୍ ବଧନ]] # [[ଅନ୍ୱରା ବେଗମ]] # [[ଇଆମିନ୍ ହକ୍ ବବି]] # [[ଇଶ୍ରାତ୍ ଜାହାଁ ଚୈତି]] # [[ପ୍ରାର୍ଥନା ଫରଦିନ ଦିଘି]] # [[ତାରୀନ ଜାହାଁ]] # [[ରୱଶନ ଜାମିଲ]] # [[ଜାକିୟା ବାରୀ ମମ]] # [[କୁସୁମ ଶିକଦାର]] # [[ଶମ୍ପା ରେଜା]] # [[ତାନଭିନ ସୁଇଟି]] # [[ଆଇରିନ ସୁଲତାନା]] # [[ସଲମା ବେଗମ ସୁଜାତା]] # [[ରାଫାଃ ନାନଜେବା ତୋରସା]] # [[ବିଜରୀ ବର୍କତୁଲ୍ଲାଃ]] # [[ସବନମ ବବ୍‌ଲି]] # [[ଅଞ୍ଜୁ ଘୋଷ]] # [[ମୁନିଆ ଇସଲାମ]] # [[ରୁନା ଖାନ୍]] # [[ଆଫସାନା ମିମି]] # [[ସାଦିୟା ଇସଲାମ ମୌ]] # [[ସାଦିକା ପାରଭିନ ପପି]] # [[ଅହନା ରହମାନ ଲାକି]] # [[ଫାରଜାନା ରିକ୍ତା]] # [[ନଫିସା ଜାହାଁ ଆଞ୍ଚଲ]] # [[ମୁନମୁନ ଅହମଦ]] # [[ଶର୍ମିଲି ଅହମଦ]] # [[ଶିଲା ଅହମଦ]] # [[ନର୍ଗିସ ଅଖତାର]] # [[ଖଲିଦା ଅକ୍ତର କଳ୍ପନା]] # [[ଆୟେଶା ଆଖତାର]] # [[ସାବେରି ଆଲମ]] # [[ଅନ୍ତରା (ବଙ୍ଗଳାଦେଶୀ ଅଭିନେତ୍ରୀ)]] # [[ନାଜମା ଅନୱର]] # [[ରଓଶନ ଆରା]] # [[ବେବୀ ବିନ୍ଦୀ]] # [[ବିନ୍ଦିୟା କବିର]] # [[ଶାକିବା ବିଣ୍ଟେ ଅଲୀ]] # [[ଅରୁଣା ବିଶ୍ୱାସ]] # [[ମୌଟୁସୀ ବିଶ୍ୱାସ]] # [[ତାନିଆ ବୃଷ୍ଟି]] # [[ମେହବୁବା ମାହନୂର ଚାନ୍ଦନୀ]] # [[ଫରଜାନା ଛବି]] # [[ନାଜନୀନ ହାସନ ଚୁମକି]] # [[ଆଶନା ହବିବ ଭାବନା]] # [[ଏକା (ବଙ୍ଗଳାଦେଶୀ ଅଭିନେତ୍ରୀ)]] # [[ମାୟା ଘୋଷ]] # [[ଇଲୋରା ଗହର]] # [[ଲୁସି ତୃପ୍ତି ଗୋମେଜ]] # [[ଚିତ୍ରଲେଖା ଗୁହ]] # [[ଲୈଲା ହାସନ]] # [[ଲିସା ଗାଜୀ]] # [[ଅଲିଭିୟା ଗୋମେଜ]] # [[ଅପର୍ଣ୍ଣା ଘୋଷ]] # [[ହୁମାଇରା ହିମୁ]] # [[ଶାନ୍ତା ଇସଲାମ]] # [[ଜିନାତ]] # [[ମିଷ୍ଟି ଜାନ୍ନାତ]] # [[ସାଦିୟା ଆୟମାନ]] # [[ଫେରଦୌସୀ ମଜୁମଦାର]] # [[ଜ୍ୟୋତିକା ଜ୍ୟୋତି]] # [[ରିଚି ସୋଲାୟମାନ]] # [[ମନିରା ମିଠୁ]] # [[ଫାଲ୍ଗୁନି ରହମାନ ଜଲି]] # [[ନିଝୁମ ରୁବିନା]] # [[ନୁସରତ ଜାହାଁ ଡାୟନା]] # [[ସୁବର୍ଣ୍ଣା ଶିରୀନ]] # [[ମିତା ନୂର]] # [[ନାଜିଫା ତୁଶି]] # [[ମୌସୁମୀ ନାଗ]] # [[ଜ୍ୟୋତ୍ସ୍ନା ବିଶ୍ୱାସ]] # [[ରେହାନା ଜଲି]] # [[ଅଧରା ଖାନ୍]] # [[ସାମସୁନ ନାହାର ସିମଲା]] # [[ସବ୍ରିନା ସୁଲତାନା କେୟା]] # [[ନାଦିୟା ଆଫରିନ ମିମ]] # [[ଜାହାନାରା ଅହମ୍ମଦ]] # [[ସାମରୋଜ ଆଜମି ଆଲଭୀ]] # [[ରୁମାନା ଖାନ୍]] # [[ଜିନାତ ସାନୁ ସ୍ୱାଗତା]] # [[ସାନଜିଦା ପ୍ରୀତି]] # [[କାଜି ମିସବାହୁନ ନାହାର]] # [[ରୁମାନା ରଶୀଦ ଈଶିତା]] # [[ସାବରିନ ଶାକା ମୀମ]] # [[ଶର୍ମିମାଳା]] {{Div col end}} ==ବିଦେଶୀ ଲୋକ== {{Div col|colwidth=15em}} # [[ଟୋରୀ ବର୍ଚ]] # [[ମିଆ ଖଲିଫା]] # [[ନୀନା ଦାବୁଲୁରୀ]] # [[ମାୟା ଏଞ୍ଜେଲୋ]] # [[ମେରୀ ସେଲୀ]] # [[ଲେଡି ଗାଗା]] # [[କେଶା]] # [[ଆଞ୍ଜେଲିନା ଜୋଲି]] # [[ନିକୋଲାଇ ବଇକଭ]] # [[ଅରୂପ ଚକ୍ରବର୍ତ୍ତୀ]] {{Div col end}} ==ଅନ୍ୟାନ୍ୟ== {{Div col|colwidth=15em}} # [[ଫେସନ (୨୦୦୮ କଥାଚିତ୍ର)]] # [[ଶିବାଜୀ (କଥାଚିତ୍ର)]] # [[ବର୍ଫି]] # [[ଦୁକୁଡ଼ୁ]] # [[୧: ନେନ୍ଓକ୍କାଡ଼ିନେ]] # [[ବିଜିନେସମ୍ୟାନ]] # [[ଆଗାଡ଼ୁ]] # [[ଡିମ୍ବାଣୁ]] # [[ଗୌରହରି ଦସ୍ତାନ]] # [[ମନମ୍ (ତେଲୁଗୁ କଥାଚିତ୍ର)]] # [[ଜୟ ହୋ (ଗୀତ)]] # [[ସନ୍ ଅଫ୍ ସତ୍ୟମୂର୍ତ୍ତି]] # [[ଧୁମ୍ ୨]] # [[ଶ୍ରୀମନ୍ଥୁଡ଼ୁ]] # [[ଅର୍ଜୁନ ରେଡ୍ଡି]] # [[ଭୁବନ ବାମ୍]] # [[ଅବଳା ବୋଷ]] # [[ସରୋଜ ନଳିନୀ ଦତ୍ତ]] # [[ନିଲ୍ ମୋହନ]] # [[ନେପାଳର ରାଜା]] # [[ବଦନାମ ଗଳି]] # [[ରଜନୀ ବକ୍ସି]] # [[ଆର୍କ ସମ୍ପ୍ରଦାୟ]] # [[ପି. ଚନ୍ଦ୍ର ରେଡ୍ଡୀ]] # [[ରକ୍ଷା ବନ୍ଧନ (ହିନ୍ଦୀ କଥାଚିତ୍ର)|ରକ୍ଷା ବନ୍ଧନ (ହିନ୍ଦୀ କଥାଚିତ୍ର)]] # [[ଲାଷ୍ଟ୍ ଡ୍ରପ୍]] # [[ମନୋଜ ମିଶ୍ର (ବିଚାରପତି)]] {{Div col end}} == ଭାରତୀୟ ସ୍ୱାଧୀନତା ସଂଗ୍ରାମୀ == {{Div col|colwidth=15em}} # [[ଅପ୍ପାନ୍ନଗୌଡ଼ା ପାଟିଲ]] # [[ବୁଧୁ ଭଗତ]] # [[ଗୌରୀରାମ ଗୁପ୍ତା]] # [[ବିଠଲଭାଇ ଜାଭେରୀ]] # [[ଅଶୋକା ଗୁପ୍ତା]] # [[ରଘୁନାଥ ମାହାତୋ]] # [[ଦୀନଦୟାଲ ଗୁପ୍ତା]] # [[ରାମ ଚରଣ ଅଗ୍ରୱାଲ]] # [[ପ୍ୟାରୀ ଦେବୀ ଅଗ୍ରହାରୀ]] # [[ଧନ୍ୱନ୍ତରୀ]] # [[ସୁରେଶ ଚନ୍ଦ୍ର ମିଶ୍ର]] # [[କାମଦା କିଙ୍କର ମୁଖାର୍ଜୀ]] # [[ପ୍ୟାରେଲାଲ ନାୟାର]] # [[ଏଡ଼ତାତା ନାରାୟଣନ]] # [[ଦେଓ ନାରାୟଣନ ଯାଦବ]] # [[ମୁକୁନ୍ଦରାଓ ପେଡଗାଓଁକର]] # [[ଆନ୍ନେ ଅଞ୍ଜାଇଆଃ]] # [[ବତକ ମିଆଁ]] # [[ଚୱାରା ପରମେଶ୍ୱରନ]] # [[ଶଙ୍କରରାଓ ଦେଓ]] # [[ଦାଦା ଧର୍ମାଧିକାରୀ]] # [[ନାଥୁ ଧୋବି]] # [[ଅସଲମବିକାଇ]] # [[ଆଶା ଦେବୀ ଆର୍ଯ୍ୟନାୟକମ]] # [[ମୋତିଲାଲ ବର୍ମା]] # [[ଚୁନିଲାଲ ବୈଦ୍ୟ]] {{Div col end}} ==ରାଜନୀତିଜ୍ଞ== # [[ଭାରତର ସଂସଦ]] === ଅଣ ଓଡ଼ିଆ === {{Div col|colwidth=15em}} # [[ସୁଭାସିନୀ ଅଲୀ]]{{tick}} # [[ଏମ୍. କରୁଣାନିଧି]] # [[ସନ୍ତୋଷ ଚୌଧୁରୀ]] # [[ଭି. ମୋହିନୀ ଗିରି]] # [[ଗୁଲାବ କୌର]] # [[ବିଶାର ଆଲ-ଖାସାଓନେହ]] # [[ଅଶ୍ୱିନୀ ବୈଷ୍ଣବ]] # [[ଡେଲା ଗଡଫ୍ରେ]] # [[ମୁଲାୟମ ସିଂହ ଯାଦବ]] # [[ଚିନ୍ତା ଅନୁରାଧା]] # [[ଜାମିଦା ବିବି]] # [[ଶ୍ରୀରୂପା ମିତ୍ର ଚୌଧୁରୀ]] # [[ଲୀଳା ରାମକୁମାର ଭାର୍ଗବ]] # [[ବ୍ରଜଲାଲ ବିୟାନୀ]] # [[ରଘୁବର ଦାସ]] # [[ଭି. କାର୍ତ୍ତିକେୟ ପାଣ୍ଡିଆନ]] # [[ସୁରେଖା କଦମ]] # [[ହରିଶ ବୀରାନ]] # [[ବେବି ଦେବୀ]] # [[ସୁଦର୍ଶନ ଦାସ]] # [[ସୁକୁମାର ଦେ]] # [[ଦାମୋଦର ଅଗ୍ରୱାଲ]] # [[ବ୍ରଜମୋହନ ଅଗ୍ରୱାଲ]] # [[ସଜଦା ଅହମ୍ମଦ]] # [[ଅଜେନ୍ଦ୍ର ସିଂହ ଲୋଧି]] # [[ଆନନ୍ଦ କୁମାର ଗଣ୍ଡ]] # [[କାଥିର ଆନନ୍ଦ]] # [[ଲଭ୍‌ଲି ଆନନ୍ଦ]] # [[ଆନ୍ନାଦୁରାଇ ସି ଏନ୍]] # [[ଅପ୍ପଲନାଇଡ଼ୁ କାଲିସେଟ୍ଟି]] # [[ରମେଶ ଅବସ୍ଥି]] # [[ଏମ୍. ମଲ୍ଲେଶ ବାବୁ]] # [[ବଜରଙ୍ଗ ମନୋହର ସୋନୱାନେ]] # [[ଅନିଲ ବଲୁନି]] # [[ନିମୁବେନ ବମ୍ଭାନିୟା]] # [[ଅରୂପ ଚକ୍ରବର୍ତ୍ତୀ (ଭାରତୀୟ ରାଜନେତା)]] # [[ଯୋଗେନ୍ଦ୍ର ଚନ୍ଦୋଲିୟା]] # [[ଶୋଭାବେନ ବରୈୟା]] # [[ରାହୁଲ ଲୋଧି]] # [[କଳାନିଧି ବୀରସ୍ୱାମୀ]] # [[ଗଜେନ୍ଦ୍ର ପଟେଲ]] # [[ହରିଭାଇ ପଟେଲ]] # [[ମନୋଜ କୁମାର (ରାଜନେତା)]] # [[କୁନ୍ଦୁରୁ ରଘୁବୀର]] # [[ଡିନ୍ କୁରିଆକୋସ]] # [[ଜି. ଲକ୍ଷ୍ମୀନାରାୟଣ]] # [[ଜ୍ୟୋତ୍ସ୍ନା ମହାନ୍ତ]] # [[ପୁନମବେନ୍ ମାଡାମ୍]] # [[ଜ୍ୟୋତିର୍ମୟ ସିଂହ ମହତୋ]] # [[ସୁକାନ୍ତ ମଜୁମଦାର]] # [[ଦିନେଶ ମକୱାନା]] # [[ଅସିତ କୁମାର ମଲ]] # [[ହର୍ଷ ମାଲହୋତ୍ରା]] # [[ଅଜୟ କୁମାର ମଣ୍ଡଳ]] # [[ଧୈର୍ଯ୍ୟଶୀଳ ମାନେ]] # [[ଭି. ଏସ୍. ମାଥେସ୍ୱରନ]] # [[ବିଜୁଳି କଲିତା ମେଧି]] # [[ମୁରାରି ଲାଲ ମୀନା]] # [[ମହିମା କୁମାରୀ ମେୱାର]] # [[ନରେଶ ମହାସ୍କେ]] # [[ଜନାର୍ଦ୍ଦନ ମିଶ୍ର]] # [[ରାଜେଶ ମିଶ୍ର]] # [[ମିତାଲି ବାଗ]] # [[ଭାସ୍କର ଭାଗାରେ]] # [[ପ୍ରତିମା ମଣ୍ଡଳ]] # [[ଭୋଜରାଜ ନାଗ]] # [[ରୋଦମାଳ ନାଗର]] # [[ଜି କୁମାର ନାଏକ]] # [[ନାମଦେଓ କିର୍ସାନ]] # [[ରାମଭୁଆଲ ନିଶାଦ]] # [[ପ୍ରଶାନ୍ତ ୟାଦାଓରାଓ ପାଡୋଲେ]] # [[ସନାତନ ପାଣ୍ଡେ]] # [[ସନ୍ତୋଷ ପାଣ୍ଡେ]] # [[ସାନ୍ତୋକବେନ ଆରେଥିୟା]] # [[ଚାକାତ ଆବୋହ]] # [[ପୁସପତି ଅଦିତୀ ବିଜୟଲକ୍ଷ୍ମୀ]] # [[ଅପରୂପା ପୋଦାର]] # [[ସରୋଜିନୀ ଅଗ୍ରୱାଲ]] # [[ଚନ୍ଦ୍ରମା ଦେବୀ ଅଗ୍ରହରି]] # [[ମଞ୍ଜୁ ଅଗ୍ରୱାଲ]] # [[ସନ୍ତୋଷ ଆଃଲାବତ]] # [[ଉପେନ୍ଦ୍ର କୌର ଆଃଲୁୱାଲିଆ]] # [[ଆଲିଫା ଅହମ୍ମଦ]] # [[କେ. ଅଲଗୁବେଲୁ]] # [[ନୀସତ ଆଲମ]] # [[ବୀଣା ଆନନ୍ଦ]] # [[ଅଲେଟି ଅନ୍ନପୂର୍ଣ୍ଣା ଦେବୀ]] # [[ମନୀଷା ଅନୁରାଗୀ]] # [[ଅଳକା ସିଂହ ଅର୍କବଂଶୀ]] # [[ଲତା ଅତିୟାମାନ]] # [[ସଙ୍ଗୀତା ଆଜାଦ୍]] # [[ତାଜଦାର ବାବର]] # [[ହର୍ଷିତା ସ୍ୱାମୀ ବଘେଲ]] # [[ରଞ୍ଜନା ବଘେଲ]] # [[ସାରିକା ଦେବେନ୍ଦ୍ର ସିଂହ ବଘେଲ]] # [[ଚିରଣଜିତ କୌର ବାଜୱା]] # [[ସ୍ମିତା ବକ୍ସି]] # [[କେ. ବାଳଭାରତୀ]] # [[ସଙ୍ଗୀତା ବଳବନ୍ତ]] # [[ଜୟଶ୍ରୀ ବାନାର୍ଜୀ]] # [[ବୈଶାଳୀ ବାଙ୍କର]] # [[ତସନୀମ ବାନୋ]] # [[ସୁରଜିତ କୌର ବରନାଲ]] # [[ଲକ୍ଷ୍ମୀ ବାରୁପାଲ]] # [[କମଳି ବସୁମାତାରି]] # [[ଚନ୍ଦନା ବାଉରି]] # [[ସନ୍ଧ୍ୟା ବାଉରି]] # [[ସୁସ୍ମିତା ବାଉରି]] # [[ଉମାପଦ ବାଉରି]] # [[ଶିମଲା ବାୱରି]] # [[ଫିରୋଜା ବେଗମ]] # [[ଫିରଦୌସୀ ବେଗମ]] # [[ଗୁଲ ଅଖତରା ବେଗମ]] # [[ମହମୁଦା ବେଗମ]] # [[ମମତାଜ ବେଗମ]] # [[ନର୍ଗିସ ବେଗମ]] # [[ସାହିନା ମମତାଜ ବେଗମ]] # [[ରାୟମୁନି ଭଗତ]] # [[ସୁମନ ଲତା ଭଗତ]] # [[କେ. ପ୍ରତିଭା ଭାରତୀ]] # [[ବୀଣା ଭରଦ୍ୱାଜ]] # [[ସଂଯୁକ୍ତା ଭାଟିଆ]] # [[ଏମ୍. ଏସ୍. କେ. ଭାବାନୀ ରାଜେନ୍ତିରାନ]] # [[ମମତା ଭୁନିଆ]] # [[ନିର୍ମଳା ଭୁରିଆ]] # [[ଫିରୋଜା ବିବି]] # [[ବିନ୍ଦୁ କୃଷ୍ଣା]] # [[ରେଣୁକା ବିଷ୍ଣୋଇ]] # [[ଭାବନା ବୋହରା]] # [[ପ୍ରଶାନ୍ତ ଜଗତାପ]] # [[ପ୍ରୋବା ଚକମା]] {{Div col end}} === ସମୃଦ୍ଧକରଣ === * [[ଜୟଶ୍ରୀ ରାଇଜି]] ===ଓଡ଼ିଆ=== {{Div col|colwidth=10em}} # [[ଅର୍ଜୁନ ଚରଣ ସେଠୀ]] # [[ପ୍ରଫୁଲ୍ଲ ସାମଲ]] # [[ପିନାକୀ ମିଶ୍ର]] # [[କାମାକ୍ଷା ପ୍ରସାଦ ସିଂହଦେଓ]] # [[ଇଲା ପଣ୍ଡା]] # [[ରବିନାରାୟଣ ମହାପାତ୍ର]] # [[ବିଷ୍ଣୁ ଚରଣ ଦାସ]] # [[ପ୍ରସନ୍ନ ଆଚାର୍ଯ୍ୟ]] # [[ବୀର କେଶରୀ ଦେଓ]] # [[ବଲବୀର ପୁଞ୍ଜ]] # [[ସନ୍ତୋଷ କୁମାର ସାହୁ]] # [[କାହ୍ନୁ ଚରଣ ଲେଙ୍କା]] # [[ନରେନ୍ଦ୍ର କୁମାର ସ୍ୱାଇଁ]] # [[କଳ୍ପତରୁ ଦାସ]] # [[ଛତ୍ରପାଳ ସିଂହ ଲୋଧା]] # [[ଏ ଭି ସ୍ୱାମୀ]] # [[ପ୍ରତାପ କେଶରୀ ଦେବ]] # [[ପ୍ରତାପ କେଶରୀ ଦେଓ]] # [[ଭାଗିରଥୀ ମହାପାତ୍ର]] # [[ମଙ୍ଗଳା କିଶାନ]] # [[ସୁରେନ୍ଦ୍ର ଲାଠ]] # [[ଜୟରାମ ପାଙ୍ଗୀ]] # [[ହରିହର ସୋରେନ]] # [[ଉପେନ୍ଦ୍ରନାଥ ନାୟକ]] # [[ଅନାଦି ଚରଣ ଦାସ]] # [[ବନମାଳୀ ବାବୁ]] # [[ବ୍ରହ୍ମାନନ୍ଦ ପଣ୍ଡା]] # [[ଭଜମନ ବେହେରା]] # [[କୃପାସିନ୍ଧୁ ଭୋଇ]] # [[ଅର୍କ କେଶରୀ ଦେଓ]] # [[ବିକ୍ରମ କେଶରୀ ଦେଓ]] # [[କଳିକେଶ ନାରାୟଣ ସିଂହଦେଓ]] # [[ଧରଣୀଧର ଜେନା]] # [[ଗୋପୀନାଥ ଗଜପତି]] # [[ଗୁରୁଚରଣ ନାଏକ]] # [[ରାମଚନ୍ଦ୍ର ହାଁସଦା]] # [[ଝିନ୍ନ ହିକ୍‌କା]] # [[ମୋହନ ଜେନା]] # [[ରବିନ୍ଦ୍ର କୁମାର ଜେନା]] # [[ଚୈତନ୍ୟ ପ୍ରସାଦ ମାଝୀ]] # [[ଶ୍ରୀକାନ୍ତ କୁମାର ଜେନା]] # [[କାହ୍ନୁ ଚରଣ ଜେନା]] # [[ସମରେନ୍ଦ୍ର କୁଣ୍ଡୁ]] # [[କାର୍ତ୍ତିକେଶ୍ୱର ପାତ୍ର]] # [[ପର୍ଶୁରାମ ମାଝୀ]] # [[ଭର୍ତ୍ତୃହରି ମହତାବ]] # [[ବଳଭଦ୍ର ମାଝୀ]] # [[ଲଡ଼ୁ କିଶୋର ସ୍ୱାଇଁ]] # [[ମଙ୍ଗରାଜ ମଲ୍ଲିକ]] # [[ସୁଦାମ ମାରାଣ୍ଡି]] # [[ବାଲଗୋପାଲ ମିଶ୍ର]] # [[କିରଣ ଲେଖା ମହାନ୍ତି]] # [[ଇନ୍ଦୁରାଣୀ ମହାପାତ୍ର]] # [[ପ୍ରମିଳା ମଲ୍ଲିକ]] # [[ମମତା ମାଢ଼ୀ]] # [[ରାଧାରାଣୀ ପଣ୍ଡା]] # [[ସ୍ନେହାଙ୍ଗିନୀ ଛୁରିଆ]] # [[ସୁଷମା ପଟେଲ]] # [[ବିଷ୍ଣୁପ୍ରିୟା ବେହେରା]] # [[ରୀତା ସାହୁ]] # [[ମନ୍ଦାକିନୀ ବେହେରା]] # [[ରୋଷନୀ ସିଂହ ଦେଓ]] # [[ରାସେଶ୍ୱରୀ ପାଣିଗ୍ରାହୀ]] # [[ପରମା ପୂଜାରୀ]] # [[ବିଜୟଲକ୍ଷ୍ମୀ ପଟ୍ଟନାୟକ]] # [[ସିପ୍ରା ମଲ୍ଲିକ]] # [[ସଞ୍ଚିତା ମହାନ୍ତି]] # [[ଅଜୟନ୍ତୀ ପ୍ରଧାନ]] # [[ଉଷା ଦେବୀ]] # [[ଅଞ୍ଜଳି ବେହେରା]] # [[ଚନ୍ଦ୍ରମା ଶାନ୍ତା]] # [[ଶୈରିନ୍ଦ୍ରୀ ନାୟକ]] # [[ସୁରମା ପାଢ଼ୀ]] # [[କିଶୋରୀମଣି ସିଂହ]] # [[ପ୍ରମିଳା ଗିରି]] # [[ବିଜୟଲକ୍ଷ୍ମୀ ସାହୁ]] # [[ଫୁଲମଣି ଶାନ୍ତା]] # [[ଭଗବତୀ ପୂଜାରୀ]] # [[ଉମାରାଣୀ ପାତ୍ର]] # [[କମଳା ଦାସ]] # [[ସୁଧାଂଶୁମାଳିନୀ ରାୟ]] # [[ଆନନ୍ଦ ମଞ୍ଜରୀ ଦେବୀ]] # [[ରାସମଞ୍ଜରୀ ଦେବୀ]] # [[ରତ୍ନା ମଞ୍ଜରୀ ଦେବୀ]] # [[ପଟ୍ଟ ନାୟକ]] # [[ରାଜଶ୍ରୀ ମଲ୍ଲିକ]] # [[ନନ୍ଦିନୀ ଦେବୀ]] # [[ଶାନ୍ତି ଦେବୀ (ଓଡ଼ିଆ ରାଜନୀତିଜ୍ଞ)]] # [[ବାସନ୍ତୀ ମଲ୍ଲିକ]] # [[ସୀମାରାଣୀ ନାୟକ]] # [[ଟୁକୁନି ସାହୁ]] # [[ପ୍ରିୟମ୍ବଦା ଦେବୀ]] # [[ରଥ ଦାସ]] # [[ଅନନ୍ତ ସେଠୀ]] # [[ମୂରଲୀଧର ଜେନା]] # [[କୁମାର ଶ୍ରୀ ଚିରଞ୍ଜୀବି]] # [[ପ୍ରଫୁଲ୍ଲ କୁମାର ଜେନା (ରାଜନେତା)]] # [[ପଞ୍ଚାନନ ମଣ୍ଡଳ]] # [[ପୁରୁଷୋତ୍ତମ ସେଠୀ]] # [[କପିଳ ଚରଣ ସେଠୀ]] # [[ବୈରାଗୀ ଜେନା]] # [[ବିଜୟ ନାୟକ]] # [[ନେତ୍ରାନନ୍ଦ ମଲ୍ଲିକ]] # [[ବିଷ୍ଣୁ ଚରଣ ସେଠୀ]] # [[ଗଙ୍ଗାଧର ଦାସ]] # [[ମନମୋହନ ଦାସ]] # [[ନନ୍ଦକିଶୋର ଜେନା]] # [[ଚକ୍ରଧର ବେହେରା]] # [[ସତ୍ୟଭାମା ଦେଇ]] # [[ହୃଦାନନ୍ଦ ମଲ୍ଲିକ]] # [[ବେଦ ପ୍ରକାଶ ଅଗ୍ରୱାଲ]] # [[ଜଗନ୍ନାଥ ରାଉତ]] # [[ମାନସ ରଞ୍ଜନ ମଲ୍ଲିକ]] # [[ରାଜେନ୍ଦ୍ର କୁମାର ଦାସ]] (chk) # [[ମନମୋହନ ସାମଲ]] # [[ଶୈଳେନ ମହାପାତ୍ର]] # [[ଭଗୀରଥ ଦାସ]] # [[ଉତ୍ସବ ଚରଣ ଜେନା]] # [[ଗୋପୀନାଥ ଦାସ]] # [[ପର୍ଶୁରାମ ପାଣିଗ୍ରାହୀ]] # [[ପଦ୍ମ ଲୋଚନ ପଣ୍ଡା]] # [[ଜ୍ୟୋତି ପ୍ରକାଶ ପାଣିଗ୍ରାହୀ]] # [[ମହମ୍ମଦ ହନିଫ]] # [[ବଳରାମ ସାହୁ]] # [[ଯୁଗଳ କିଶୋର ପଟ୍ଟନାୟକ]] # [[ବିରେନ ପଲେଇ]] # [[ନରେନ ପଲେଇ]] # [[ରତ୍ନାକର ମହାନ୍ତି]] # [[ଚୈତନ୍ୟ ପ୍ରସାଦ ସେଠୀ]] # [[କରୁଣାକର ପାଣିଗ୍ରାହୀ]] # [[ହରପ୍ରସାଦ ମହାପାତ୍ର]] # [[ପୀତାମ୍ବର ପଣ୍ଡା]] # [[ପର୍ଶୁରାମ ଧଡ଼ା]] # [[ସୁରେନ୍ଦ୍ର ପ୍ରସାଦ ପରମାଣିକ]] # [[କାର୍ତ୍ତିକ ମହାପାତ୍ର]] # [[ଭାଗବତ ସାହୁ]] # [[ଗୋକୁଳାନନ୍ଦ ମହାନ୍ତି]] # [[ଶ୍ୟାମସୁନ୍ଦର ମହାପାତ୍ର]] # [[ଖାରବେଳ ସ୍ୱାଇଁ]] # [[ସୁରେନ୍ଦ୍ରନାଥ ଦାସ]] # [[ବିଜୟ କୃଷ୍ଣ ଦେ]] # [[ରବୀନ୍ଦ୍ର ମୋହନ ଦାସ]] # [[ପ୍ରିୟନାଥ ନନ୍ଦି]] # [[କାର୍ତ୍ତିକ ଚନ୍ଦ୍ର ରାଉତ]] # [[ପ୍ରତାପ ଚନ୍ଦ୍ର ଷଡ଼ଙ୍ଗୀ]] # [[ଗୋପନାରାୟଣ ଦାସ]] # [[ଜୀବନ ପ୍ରଦୀପ ଦାଶ]] # [[ଅରୁଣ ଦେ]] # [[ନୀଳାମ୍ବର ଦାସ]] # [[ବନମାଳି ଦାସ]] # [[ସୁକୁମାର ନାୟକ]] # [[ରାଜେନ୍ଦ୍ର ଚନ୍ଦ୍ର ମର୍ଦ୍ଦରାଜ ହରିଚନ୍ଦନ]] # [[ଚିତ୍ତରଞ୍ଜନ ଷଡ଼ଙ୍ଗୀ]] # [[ପ୍ରଦିପ୍ତ ପଣ୍ଡା]] # [[ଅକ୍ଷୟ କୁମାର ଆଚାର୍ଯ୍ୟ]] # [[ସୁକାନ୍ତ କୁମାର ନାୟକ]] # [[ଗୋବିନ୍ଦ ଚନ୍ଦ୍ର ଦାସ (ରାଜନୀତିଜ୍ଞ)]] # [[ସୁଦର୍ଶନ ଜେନା]] # [[ପ୍ରସନ୍ନ କୁମାର ପାଳ]] # [[ଗଦାଧର ଗିରି]] # [[ଯୁଧିଷ୍ଠିର ଜେନା]] # [[ଜୟନାରାୟଣ ମହାନ୍ତି]] # [[ଦେବୀ ପ୍ରସନ୍ନ ଚଣ୍ଡ]] # [[ଅଶ୍ୱିନୀ କୁମାର ପାତ୍ର]] # [[ତ୍ରିଲୋଚନ ସେନାପତି]] # [[ଅକ୍ଷୟ ନାରାୟଣ ପ୍ରହରାଜ]] # [[ଚିନ୍ତାମଣି ଜେନା (ରାଜନୀତିଜ୍ଞ)]] # [[ମହେଶ୍ୱର ବାଗ]] # [[ଭୂପାଳ ଚନ୍ଦ୍ର ମହାପାତ୍ର]] # [[ନିତ୍ୟ‍ାନନ୍ଦ ସାହୁ]] # [[ପ୍ରେମଲତା ମହାପାତ୍ର]] # [[ରଘୁନାଥ ମହାନ୍ତି (ରାଜନୀତିଜ୍ଞ)]] # [[ଶଶିକାନ୍ତ ଭଞ୍ଜ]] # [[ପ୍ୟାରୀମୋହନ ଦାସ]] # [[ସୁଶାନ୍ତ ଚାନ୍ଦ]] # [[ଅନନ୍ତ ଦାସ (ରାଜନେତା)]] # [[ଭାଇଗା ସେଠୀ]] # [[ଜନାର୍ଦନ ଭଞ୍ଜ ଦେଓ]] # [[ବୀରକିଶୋର ଜେନା]] # [[ଉପେନ୍ଦ୍ର ଜେନା]] # [[ମକର ସେଠୀ]] # [[ଭୁବନାନନ୍ଦ ଜେନା]] # [[ଦାଶରଥୀ ଜେନା]] # [[ମାୟାଧର ଜେନା]] # [[ଭାଗିରଥୀ ସେଠୀ]] # [[ଜୟଦେବ ଜେନା]] # [[କୃଷ୍ଣ ଚନ୍ଦ୍ର ମହାପାତ୍ର]] # [[ସୁବର୍ଣ୍ଣ ନାଏକ]] # [[ଗୋବିନ୍ଦ ମୁଣ୍ଡା]] # [[ଲକ୍ଷ୍ମୀ ନାରାୟଣ ଭଞ୍ଜ ଦେଓ]] # [[କୁମାର ମାଝୀ]] # [[ଛୋଟରାୟ ମାଝୀ]] # [[ଯୋଗେନ୍ଦ୍ର ନାଏକ]] # [[ମୋହନ ଚରଣ ମାଝୀ]] # [[ଅଭିରାମ ନାଏକ]] # [[ବେଦବ୍ୟାସ ନାୟକ]] # [[ପ୍ରେମାନନ୍ଦ ନାୟକ]] # [[ପ୍ରାଣ ବଲ୍ଲଭ ନାଏକ]] # [[ଚନ୍ଦ୍ରସେନ ନାଏକ]] # [[ନୀଳାଦ୍ରି ନାୟକ]] # [[ରାଜ ବଲ୍ଲଭ ମିଶ୍ର]] # [[ରାମରାୟ ମୁଣ୍ଡା]] # [[ମହେଶ୍ୱର ମାଝି]] # [[କାହ୍ନୁ ଚରଣ ନାଏକ]] # [[ଗୌରହରି ନାଏକ]] # [[ହୃଷିକେଶ ନାଏକ]] # [[କ୍ଷେତ୍ର ମୋହନ ନାୟକ]] # [[ଧନୁର୍ଜୟ ଲାଗୁରୀ]] # [[ଜିତୁ ପଟ୍ଟନାୟକ]] # [[ଧନୁର୍ଜୟ ସିଦୁ]] # [[ଗୁରୁ ଚରଣ ନାଏକ]] # [[ସନାତନ ମହାକୁଡ଼]] # [[ସହରାଇ ଓରାମ]] # [[ବଦ୍ରିନାରାୟଣ ପାତ୍ର]] # [[କ୍ଷୀରୋଦ ପ୍ରସାଦ ସ୍ୱାଇଁ]] # [[ମୂରଲୀଧର କୁଅଁର]] # [[ନିରଞ୍ଜନ ପଟ୍ଟନାୟକ]] # [[ଲକ୍ଷ୍ମଣ ଟୁଡୁ]] # [[ସାଲଖାନ ମୁର୍ମୁ]] # [[ଅଜେନ ମୁର୍ମୁ]] # [[ପୁରୁଷୋତ୍ତମ ନାଏକ]] # [[କାଙ୍ଗୋଇ ସିଂହ]] # [[ରୁଦ୍ର ମୋହନ ଦାସ]] # [[ରାଧାମୋହନ ନାୟକ]] # [[ଇଶ୍ୱର ନାଏକ]] # [[ଇଶ୍ୱର ଚନ୍ଦ୍ର ନାୟକ]] # [[ଯାଦବ ମାଝୀ]] # [[ମନମୋହନ ଟୁଡୁ]] # [[ରାବଣେଶ୍ୱର ମଢ଼େଇ]] # [[ବୀରଭଦ୍ର ସିଂହ]] # [[ରୋହିଦାସ ସୋରେନ]] # [[ଶ୍ରୀନାଥ ସୋରେନ]] # [[ଗୋଲକ ବିହାରୀ ନାଏକ]] # [[ଭାସ୍କର ମଢ଼େଇ]] # [[ନଳିନୀ ଚନ୍ଦ୍ର ଭଞ୍ଜ ଦେଓ]] # [[ପ୍ରଭାକର ବେହେରା]] # [[ପ୍ରଫୁଲ୍ଲ କୁମାର ଦାସ]] # [[କରୁଣାକର ନାଏକ]] # [[ଅଜିତ ହେମ୍ବ୍ରମ]] # [[ପଦ୍ମ ଚରଣ ହଇବୁରୁ]] # [[ରଘୁନାଥ ହେମ୍ବ୍ରମ]] # [[ବିଜୟ କୁମାର ନାୟକ]] # [[ବାସନ୍ତି ହେମ୍ବ୍ରମ]] # [[ସୁରେନ୍ଦ୍ର ସିଂହ]] # [[ଗିରିଶ ଚନ୍ଦ୍ର ରାୟ]] # [[ହରିହର ମହାନ୍ତି]] # [[ସମଲ ମାଝି]] # [[ପ୍ରମୋଦ ଚନ୍ଦ୍ର ଭଞ୍ଜ ଦେଓ]] # [[ଛତିଶ ଚନ୍ଦ୍ର ଧଳ]] # [[କିଶୋର ଦାଶ]] # [[ବିମଳ ଲୋଚନ ଦାସ]] # [[ସାନନ୍ଦ ମାରାଣ୍ଡି]] # [[ପ୍ରସନ୍ନ କୁମାର ଦାଶ]] # [[ରାମ ଚନ୍ଦ୍ର ହାଁସଦା]] # [[ଭାଦବ ହାଁସଦା]] # [[ବୁଧନ ମୁର୍ମୁ]] # [[ଦୁର୍ଗା ଚରଣ ନାୟକ]] # [[ଲାଲ ମୋହନ ନାୟକ]] # [[ମୋଚିରାମ ତିରିୟା]] # [[ଘନଶ୍ୟାମ ହେମ୍ବ୍ରମ]] # [[କାହ୍ନୁରାମ ହେମ୍ବ୍ରମ]] # [[ସୁନ୍ଦର ମୋହନ ମାଝି]] # [[କମଳାକାନ୍ତ ନାୟକ]] # [[ଭାନୁଚରଣ ନାଏକ]] # [[ଶମ୍ଭୁନାଥ ନାଏକ]] # [[ମଙ୍ଗଳ ସିଂ ମୁଦି]] # [[ଗଣେଶ ରାମ ସିଂ ଖୁଣ୍ଟିଆ]] # [[ହରଦେବ ତିରିୟା]] # [[ଚନ୍ଦ୍ର ମୋହନ ସିଂହ]] # [[କାର୍ତ୍ତିକ ଚନ୍ଦ୍ର ମାଝି]] # [[ସିଦ୍ଧଲାଲ ମୁର୍ମୁ]] # [[ଅର୍ଜୁନ ମାଝି]] # [[ଲକ୍ଷ୍ମଣ ମାଝି]] # [[ଶ୍ୟାମ ଚରଣ ହାଁସଦା]] # [[ଶଇବ ସୁଶୀଳ କୁମାର ହାଁସଦା]] # [[ନବ ଚରଣ ମାଝି]] # [[ରାଜକିଶୋର ଦାସ]] # [[ପ୍ରବୀଣ ଚନ୍ଦ୍ର ଭଞ୍ଜଦେଓ]] # [[ସକିଲା ସୋରେନ]] # [[ପ୍ରୀତିରଞ୍ଜନ ଘଡ଼ାଇ]] # [[ପ୍ରଫୁଲ୍ଲ ଚନ୍ଦ୍ର ଘଡ଼ାଇ]] # [[ଶରତ ରାଉତ]] # [[ସନାତନ ଦେଓ]] # [[ବାଇଧର ସିଂହ]] # [[ନାରାୟଣ ଚନ୍ଦ୍ର ପତି]] # [[ପୀତାମ୍ବର ଭୂପତି ହରିଚନ୍ଦନ ମହାପାତ୍ର]] # [[ରାମଚନ୍ଦ୍ର ଖୁଣ୍ଟିଆ]] # [[ଅଶୋକ କୁମାର ଦାସ]] # [[ନିରଞ୍ଜନ ଜେନା]] # [[ପରମେଶ୍ୱର ସେଠୀ]] # [[ପ୍ରଣବ ପ୍ରକାଶ ଦାସ]] # [[ସୂର୍ଯ୍ୟମଣୀ ଜେନା]] # [[ମଦନ ମୋହନ ପଟ୍ଟନାୟକ]] # [[ଶାନ୍ତନୁ କୁମାର ଦାସ]] # [[ଜଗନ୍ନାଥ ମଲ୍ଲିକ]] # [[ରାମଚନ୍ଦ୍ର ମଲ୍ଲିକ]] # [[ଅନାଦୀ ଚରଣ ଦାସ]] # [[ଅଞ୍ଚଳ ଦାସ]] # [[ବାଇଧର ବେହେରା]] # [[ଲକ୍ଷ୍ମୀଧର ଜେନା]] # [[ପରମାନନ୍ଦ ମହାନ୍ତି]] # [[ମାୟାଧର ସିଂହ]] # [[ଗଦାଧର ଦତ୍ତ]] # [[ପ୍ରଣବ ବଳବନ୍ତରାୟ]] # [[ରବି ଦାଶ]] # [[କାଙ୍ଗାଳି ଚରଣ ପଣ୍ଡା]] # [[ଗୁରୁଚରଣ ଟିକାୟତ]] # [[ଯଦୁମଣି ମଙ୍ଗରାଜ]] # [[ଧନଞ୍ଜୟ ଲେଙ୍କା]] # [[ଦୁଃଶାସନ ଜେନା]] # [[ଅମର ପ୍ରସାଦ ଶତପଥୀ]] # [[ପ୍ରହଲ୍ଲାଦ ମଲ୍ଲିକ]] # [[କୁଳମଣି ରାଉତ]] # [[ଚିନ୍ମୟ ପ୍ରସାଦ ବେହୁରା]] # [[ଦେବାଶିଷ ନାୟକ]] # [[ସୁନନ୍ଦା ଦାସ]] # [[ପଦ୍ମନାଭ ରାୟ]] # [[ନବକିଶୋର ମଲ୍ଲିକ]] # [[ଚିତ୍ତରଞ୍ଜନ ନାଏକ]] # [[ବୈଷ୍ଣବ ଚରଣ ମଲ୍ଲିକ]] # [[ପବିତ୍ର ମୋହନ ଜେନା]] # [[ପ୍ରଭାତ କୁମାର ସାମନ୍ତରାୟ]] # [[ଦୀନବନ୍ଧୁ ସାହୁ]] # [[ଧୃବ ଚରଣ ସାହୁ]] # [[ସରୋଜକାନ୍ତ କାନୁନଗୋ]] # [[ଇନ୍ଦ୍ରମଣି ରାଉତ]] # [[ଉତ୍କଳ କେଶରୀ ପରିଡ଼ା]] # [[କିଶୋର ଚନ୍ଦ୍ର ତରାଇ]] # [[ଶଶି ଭୂଷଣ ବେହେରା]] # [[ଭାଗବତ ପ୍ରସାଦ ମହାନ୍ତି]] # [[ପୂର୍ଣ୍ଣାନନ୍ଦ ସାମଲ]] # [[ଦୈତାରୀ ବେହେରା]] # [[ସୁରେନ୍ଦ୍ରନାଥ ପଟ୍ଟନାୟକ]] # [[ପ୍ରଦୀପ୍ତ କିଶୋର ଦାସ]] # [[ବଟକୃଷ୍ଣ ଜେନା]] # [[ମାୟାଧର ସେଠୀ]] # [[ରବିନ୍ଦ୍ର କୁମାର ବେହେରା]] # [[କାଳନ୍ଦୀ ଚରଣ ବେହେରା]] # [[ଜଗବନ୍ଧୁ ଦାସ]] # [[ମଧୁସୂଦନ ପାଣିଗ୍ରାହୀ]] # [[ବିଜୟଶ୍ରୀ ରାଉତରାୟ]] # [[ବିଷ୍ଣୁବ୍ରତ ରାଉତରାୟ]] # [[ଚନ୍ଦ୍ର ସାରଥୀ ବେହେରା]] # [[ପ୍ରକାଶ ଚନ୍ଦ୍ର ବେହେରା]] # [[ପ୍ରଶାନ୍ତ ବେହେରା]] # [[ପ୍ରଭାତ ରଞ୍ଜନ ବିଶ୍ୱାଳ]] # [[ରାଜେନ୍ଦ୍ର ସିଂହ]] # [[ସଂଗ୍ରାମ କେଶରୀ ମହାପାତ୍ର]] # [[ତ୍ରିଲୋଚନ କାନୁନଗୋ]] # [[ସୁର ସେଠୀ]] # [[ଶୁକଦେବ ଜେନା]] # [[ଲକ୍ଷ୍ମଣ ମଲ୍ଲିକ]] # [[ରାଜକୃଷ୍ଣ ବୋଷ]] # [[ଆକୁଳାନନ୍ଦ ବେହେରା]] # [[ମିନାକ୍ଷୀ ମହନ୍ତ]] # [[ପଦ୍ମିନୀ ଦିଆନ]] # [[ଲତିକା ପ୍ରଧାନ]] # [[ସୂର୍ଯ୍ୟମଣି ବୈଦ୍ୟ]] # [[ଧର୍ମାନନ୍ଦ ବେହେରା]] # [[ବିଧୁ ଭୂଷଣ ପ୍ରହରାଜ]] # [[ରାଜ କିଶୋର ରାମ]] # [[ରସାନନ୍ଦ ସାହୁ]] # [[ରସମଞ୍ଜରୀ ଦେବୀ]] # [[ପବିତ୍ର ମୋହନ ପ୍ରଧାନ]] # [[ରମେଶ ରାଉତ]] # [[ଘନଶ୍ୟାମ ସାହୁ]] # [[ଗୋକୁଳାନନ୍ଦ ପ୍ରହରାଜ]] # [[ଯୋଗେଶ ଚନ୍ଦ୍ର ରାଉତ]] # [[ଅକ୍ଷୟ କୁମାର ପଟ୍ଟନାୟକ]] # [[ପ୍ରଭାତ କୁମାର ତ୍ରିପାଠୀ]] # [[ଦେବୀ ରଞ୍ଜନ ତ୍ରିପାଠୀ]] # [[ଦେବାଶିଷ ପଟ୍ଟନାୟକ]] # [[ବୀର ସିପ୍‌କା]] # [[ପ୍ରମୋଦ କୁମାର ମଲ୍ଲିକ]] # [[ଦେବୀ ପ୍ରସାଦ ମିଶ୍ର]] # [[ତ୍ରିଲୋଚନ ମାନସିଂହ ହରିଚନ୍ଦନ]] # [[କନକଲତା ଦେବୀ]] # [[ବିଦ୍ୟାଧର ନାଏକ]] # [[ପ୍ରତାପ ଚନ୍ଦ୍ର ପଟ୍ଟନାୟକ]] # [[ସମୀର କୁମାର ରାଉତରାୟ]] # [[ଲଳିତ ମୋହନ ମହାନ୍ତି]] # [[ଦେବାଶିଷ ସାମନ୍ତରାୟ (ରାଜନୀତିଜ୍ଞ)]] # [[ମହମ୍ମଦ ମୋକିମ୍]] # [[ବିଶ୍ୱନାଥ ପଣ୍ଡିତ]] # [[ଶ୍ରୀକାନ୍ତ ପଣ୍ଡା]] # [[ସୟଦ ମୁସ୍ତାଫିଜ ଅହମଦ]] # [[ସମୀର ଦେ]] # [[ପ୍ରତାପ ଜେନା]] # [[ବିକ୍ରମ କେଶରୀ ବର୍ମା]] # [[ମହମ୍ମଦ ଅତାହାର]] # [[ବିରଜା ପ୍ରସାଦ ରାୟ]] # [[ଶରତ କୁମାର କର]] # [[ଶେଖ ମତଲୁବ ଅଲ୍ଲୀ]] # [[ସାବିତ୍ରୀ ଅଗ୍ରୱାଲ]] # [[ରାଜକିଶୋର ନାୟକ]] # [[ଅତନୁ ସବ୍ୟସାଚୀ ନାୟକ]] # [[ବିଜୟ ମହାପାତ୍ର]] # [[ତ୍ରିଲୋଚନ ବେହେରା]] # [[ଦେବେନ୍ଦ୍ର ଶର୍ମା]] # [[ଦିବାକରନାଥ ଶର୍ମା]] # [[ଶରତ କୁମାର ଦେବ]] # [[ଦୋଳଗୋବିନ୍ଦ ନାୟକ]] # [[ଶୈଳେନ୍ଦ୍ର ନାରାୟଣ ଭଞ୍ଜ ଦେଓ]] # [[ସରସ୍ୱତୀ ଦେବୀ]] # [[ଅନନ୍ତ ଚରଣ ତ୍ରିପାଠୀ]] # [[ପଦ୍ମ ଚରଣ ନାଏକ]] # [[ଅଲେଖ କୁମାର ଜେନା]] # [[ଅଂଶୁମାନ ମହାନ୍ତି]] # [[ଧ୍ରୁବ ଚରଣ ସାହୁ]] # [[ହରିହର ସିଂହ ମର୍ଦ୍ଦରାଜ ଭ୍ରମରବର ରାୟ]] # [[ବଂଶୀଧର ପଟ୍ଟନାୟକ]] # [[ସତ୍ୟସୁନ୍ଦର ମିଶ୍ର]] # [[ବିଭୁତି ଭୂଷଣ ସିଂହ ମର୍ଦ୍ଦରାଜ]] # [[ଅରୁଣ କୁମାର ପଟ୍ଟନାୟକ]] # [[ସିଦ୍ଧାର୍ଥ ଶେଖର ସିଂହ]] # [[ଅନୁଭବ ପଟ୍ଟନାୟକ]] # [[ଅନ୍ତର୍ଯ୍ୟାମୀ ସାହୁ]] # [[ରାମ ଚନ୍ଦ୍ର ରାମ]] # [[ବି. ଏସ. ବି. ନରେନ୍ଦ୍ର ମହାପାତ୍ର]] # [[ରମେଶ ଚନ୍ଦ୍ର ପଣ୍ଡା]] # [[ରମାକାନ୍ତ ମିଶ୍ର]] # [[ଶରତ ଚନ୍ଦ୍ର ମିଶ୍ର]] # [[ସତ୍ୟନାରାୟଣ ପ୍ରଧାନ]] # [[ପୂର୍ଣ୍ଣଚନ୍ଦ୍ର ଭଞ୍ଜଦେଓ]] # [[ସାହେବ ନାଏକ]] # [[ଭାବଗ୍ରାହୀ ନାୟକ]] # [[ଶ୍ରୀଧର ନାଏକ]] # [[କିଶୋର ଚନ୍ଦ୍ର ଦେଓ ଭଞ୍ଜ]] # [[ରମେଶ ଚନ୍ଦ୍ର ବେହେରା]] # [[ପୂର୍ଣ୍ଣଚନ୍ଦ୍ର ନାୟକ]] # [[କାଶୀନାଥ ମଲ୍ଲିକ]] # [[ରୁଦ୍ର ମାଧବ ରାୟ]] # [[ହରିହର କରଣ]] # [[ଅରୁଣ କୁମାର ସାହୁ]] # [[ବୃନ୍ଦାବନ ଚନ୍ଦ୍ର ସିଂହ]] # [[କୃଷ୍ଣ ଚନ୍ଦ୍ର ସିଂହ ମାନ୍ଧାତା]] # [[ଅଚ୍ୟୁତାନନ୍ଦ ମହାନ୍ତି]] # [[ସୀତାକାନ୍ତ ମିଶ୍ର]] # [[ବଂଶୀଧର ସାହୁ]] # [[ଭାଗବତ ବେହେରା]] # [[ଗଙ୍ଗାଧର ପାଇକରାୟ]] # [[ସତ୍ୟାନନ୍ଦ ଚମ୍ପତିରାୟ]] # [[କୈଳାଶ ଚନ୍ଦ୍ର ମହାପାତ୍ର]] # [[ହରିହର ସାହୁ]] # [[ସୁରେନ୍ଦ୍ରନାଥ ମିଶ୍ର]] # [[ପ୍ରଶାନ୍ତ କୁମାର ଜଗଦେବ]] # [[ରାଜେନ୍ଦ୍ର କୁମାର ସାହୁ]] # [[ବିଶ୍ୱ ଭୂଷଣ ହରିଚନ୍ଦନ]] # [[ଦେବେନ୍ଦ୍ର ନାଥ ମାନସିଂହ]] # [[ବିଭୂତି ଭୂଷଣ ହରିଚନ୍ଦନ]] # [[ରଘୁନାଥ ସାହୁ]] # [[ଅଶୋକ ଚନ୍ଦ୍ର ପଣ୍ଡା]] # [[ସୁଶାନ୍ତ କୁମାର ରାଉତ]] # [[ପ୍ରିୟଦର୍ଶୀ ମିଶ୍ର]] # [[ଭାଗୀରଥି ବଡ଼ଜେନା]] # [[ଶରତ ଚନ୍ଦ୍ର ପାଇକରାୟ]] # [[ବିଭୂତି ଭୂଷଣ ବଳବନ୍ତରାୟ]] # [[ସୁରେଶ କୁମାର ରାଉତରାୟ]] # [[ସତ୍ୟପ୍ରିୟ ମହାନ୍ତି]] # [[ମାଧବ ଚନ୍ଦ୍ର ରାଉତରାୟ]] # [[ଜ୍ୟୋତିନ୍ଦ୍ର ନାଥ ମିତ୍ର]] # [[ବୀରକିଶୋର ଦେବ]] # [[ଦିଲ୍ଲୀପ ଶ୍ରୀଚନ୍ଦନ]] # [[ସୁଦର୍ଶନ ମହାନ୍ତି]] # [[ବନମାଳି ପଟ୍ଟନାୟକ]] # [[ଜୟକୃଷ୍ଣ ମହାନ୍ତି]] # [[ଗୋପୀନାଥ ଭୋଇ]] # [[ରାମଚନ୍ଦ୍ର ପଟ୍ଟନାୟକ]] # [[ଅଭିମନ୍ୟୁ ରଣସିଂହ]] # [[ଯୁଧିଷ୍ଠିର ସାମନ୍ତରାୟ]] # [[ବିପିନ ବିହାରୀ ଦାଶ]] # [[ପ୍ରଦୀପ ମହାରଥୀ]] # [[ହରିହର ଭୋଇ]] # [[ହୃଷିକେଶ ନାୟକ]] # [[ରାଘବ ଚରଣ ସେଠୀ]] # [[ମଦନ ମୋହନ ଦତ୍ତ]] # [[ବସନ୍ତ ବେହେରା]] # [[ହୃଷିକେଶ ତ୍ରିପାଠୀ]] # [[ନରେନ୍ଦ୍ର କୁମାର ନାୟକ]] # [[କୁମୁଦ ଚନ୍ଦ୍ର ସିଂହ]] # [[ଦେବରାଜ ସାହୁ]] # [[ସନ୍ତୋଷ କୁମାର ପ୍ରଧାନ]] # [[ପ୍ରଫୁଲ୍ଲ ମିଶ୍ର]] # [[ରମେଶ ଜେନା]] # [[ରଜନୀ କାନ୍ତ ସିଂହ]] # [[ଅଦ୍ୱୈତ ପ୍ରସାଦ ସିଂହ]] # [[ଦୁତିଅ ରାଉଳ]] # [[କ୍ଷେତ୍ର ମୋହନ ପାଣିଗ୍ରାହୀ]] # [[ସୁରେନ୍ଦ୍ର ପ୍ରଧାନ]] # [[ରାଜକିଶୋର ପ୍ରଧାନ]] # [[ବାଳକୃଷ୍ଣ ପଟ୍ଟନାୟକ]] # [[ରମେଶ ଚନ୍ଦ୍ର ସାଇ]] # [[ସଞ୍ଜୀବ କୁମାର ସାହୁ]] # [[ଅମରନାଥ ପ୍ରଧାନ]] # [[ନଗେନ୍ଦ୍ର କୁମାର ପ୍ରଧାନ]] # [[ପଦ ନାଏକ]] # [[ନବଘନ ନାୟକ]] # [[ଖଗେଶ୍ୱର ବେହେରା]] # [[ସୁଶାନ୍ତ କୁମାର ବେହେରା]] # [[ମଦନ ମୋହନ ପ୍ରଧାନ]] # [[କୁମାର ଚନ୍ଦ୍ର ବେହେରା]] # [[ବ୍ରଜ କିଶୋର ପ୍ରଧାନ]] # [[ବୃନ୍ଦାବନ ବେହେରା]] # [[ମୁକେଶ କୁମାର ପାଳ]] # [[ଧରଣୀଧର ପ୍ରଧାନ]] # [[ମୃତ୍ୟୁଞ୍ଜୟ ପାଳ]] # [[ମହେଶ ଚନ୍ଦ୍ର ସୁବାହୁ ସିଂହ]] # [[ବାଇଧର ନାଏକ]] # [[ରବି ନାରାୟଣ ପାଣି]] # [[ନୃସିଂହ ଚରଣ ସାହୁ]] # [[ବିଭୁଧେନ୍ଦ୍ର ପ୍ରତାପ ଦାସ]] # [[ବେଣୁଧର ବଳିଆରସିଂହ]] # [[ବୃନ୍ଦାବନ ତ୍ରିପାଠୀ (ରାଜନେତା)]] # [[ପ୍ରସନ୍ନ ପଟ୍ଟନାୟକ]] # [[ବ୍ରହ୍ମାନନ୍ଦ ବିଶ୍ୱାଳ]] # [[ପ୍ରଫୁଲ୍ଲ କୁମାର ମଲ୍ଲିକ]] # [[ସୁଧୀର କୁମାର ସାମଲ]] # [[ସରୋଜ କୁମାର ସାମଲ]] # [[ନବୀନ ନନ୍ଦ]] # [[କୃଷ୍ଣ ଚନ୍ଦ୍ର ପାତ୍ର]] # [[ନବୀନ ଚନ୍ଦ୍ର ନାରାୟଣ ଦାସ]] # [[କାଳିଆ ଦେହୁରୀ]] # [[ମଦନ ଦେହୁରୀ]] # [[ଶଙ୍କର ପ୍ରତାପ ସିଂହ ଦେଓ]] # [[ସୁରେନ୍ଦ୍ର ମୋହନ ପଟ୍ଟନାୟକ]] # [[ରତ୍ନପ୍ରଭା ଦେବୀ]] # [[ମହେଶ୍ୱର ନାଏକ]] # [[ଭାଗିରଥୀ ନାଏକ]] # [[ଅରକ୍ଷିତ ନାଏକ]] # [[ରବିନାରାୟଣ ନାଏକ]] # [[ତ୍ରିନାଥ ନାଏକ]] # [[କିଶୋର ଚନ୍ଦ୍ର ନାଏକ]] # [[କହ୍ନେଇ ସିଂହ]] # [[ଜଗତେଶ୍ୱର ମିର୍ଦ୍ଧା]] # [[ପାଣୁ ଚନ୍ଦ୍ର ନାଏକ]] # [[ରାଜେନ୍ଦ୍ର କୁମାର ଛତ୍ରିଆ]] # [[ରବିନାରାୟଣ ନାଏକ (୧୯୬୯ ଜନ୍ମ)]] # [[ସଞ୍ଜୀବ କୁମାର ମଲ୍ଲିକ]] # [[ରମେଶ ପଟୁଆ]] # [[ଦୁର୍ଯ୍ୟୋଧନ ଗରଡ଼ିଆ]] # [[ନାଉରୀ ନାୟକ]] # [[ଦୁର୍ଗା ଶଙ୍କର ପଟ୍ଟନାୟକ]] # [[ଲକ୍ଷ୍ମୀପ୍ରସାଦ ମିଶ୍ର]] # [[ଭିକାରୀ ଘାସି]] # [[ଅଶ୍ୱିନୀ କୁମାର ଗୁରୁ]] # [[ଝସକେତନ ସାହୁ]] # [[ଶ୍ରୀବଲ୍ଲଭ ପାଣିଗ୍ରାହୀ]] # [[ଜୟନାରାୟଣ ମିଶ୍ର]] # [[ରୋହିତ ପୂଜାରୀ]] # [[ସନାତନ ବିଶି]] # [[ଭିକାରୀ ସୁନା]] # [[ବସନ୍ତ କୁମାର ମହାନନ୍ଦ]] # [[ଅଭିମନ୍ୟୁ କୁମାର]] # [[ଭାନୁଗଙ୍ଗ ତ୍ରିଭୂବନ ଦେବ]] # [[ଜୟଦେବ ଠାକୁର]] # [[ଜ୍ୟୋତିମଞ୍ଜରୀ ଦେବୀ]] # [[ଅଶ୍ୱିନୀ କୁମାର ବେହେରା]] # [[ସଞ୍ଜିବ କୁମାର ପ୍ରଧାନ]] # [[ପ୍ରଦୀପ୍ତ ଗଙ୍ଗଦେବ]] # [[ସୁବାଷ ଚନ୍ଦ୍ର ପାଣିଗ୍ରାହୀ]] # [[ବୃନ୍ଦାବନ ମାଝି]] # [[ଅଶୋକ କୁମାର ବଳ]] # [[ପ୍ରଫୁଲ୍ଲ ମାଝୀ]] # [[ଦିଲିପ କୁମାର ରାୟ]] # [[ରଞ୍ଜିତ ଭିତ୍ରିଆ]] # [[ଗଙ୍ଗାଧର ପ୍ରଧାନ (ରାଜନେତା)]] # [[ଇଗ୍ନେସ ମାଝୀ]] # [[ଗଜଧର ମାଝୀ]] # [[ପ୍ରେମାନନ୍ଦ କାଲୋ]] # [[ଖ୍ରୀଷ୍ଟୋଦାସ ଲୁଗୁନ]] # [[ଜୁନାସ ବିଲୁଙ୍ଗ]] # [[ରେମିସ କେରକେଟା]] # [[ସତ୍ୟ ନାରାୟଣ ପ୍ରଧାନ]] # [[ନିହାର ସୁରିନ]] # [[ଶଙ୍କର ଓରାମ]] # [[ଜର୍ଜ ତିର୍କୀ]] # [[ପ୍ରେମଚାନ୍ଦ ଭଗତ]] # [[ଶାନ୍ତି ପ୍ରକାଶ ଓରାମ]] # [[ରଙ୍ଗବଲ୍ଲଭ ଅମାତ]] # [[ବ୍ରଜମୋହନ କିଷାନ]] # [[ମୁଖରମ ନାଏକ]] # [[ଗ୍ରେଗୋରୀ ମିଞ୍ଜ]] # [[ରାଜେନ ଏକ୍କା]] # [[ଖ୍ରୀଷ୍ଟୋଫର ଏକ୍କା]] # [[ଆଗାପିଲ୍‍ ଲାକ୍ରା]] # [[ନେଲସନ ସୋରେଙ୍ଗ]] # [[ମନସିଦ ଏକ୍କା]] # [[ହଳୁ ମୁଣ୍ଡାରୀ]] # [[ସୁବ୍ରତ ତରାଇ]] # [[ରବି ଦେହୁରୀ]] # [[ରାଜକିଶୋର ସାମନ୍ତରାୟ]] # [[ଧନଞ୍ଜୟ ମହାନ୍ତି]] # [[ବ୍ରଜକିଶୋର ମହାନ୍ତି]] # [[ଗୁରୁପଦ ନନ୍ଦ]] # [[ପ୍ରଭାତ ମହାପାତ୍ର]] # [[ଅଜିତ ଦାସ (ରାଜନେତା)]] # [[ଶାରଦା ପ୍ରସାଦ ନାୟକ]] # [[ଲକ୍ଷ୍ମଣ ମୁଣ୍ଡା]] # [[ନୀଳମଣି ସିଂହ ଦଣ୍ଡପାଟ]] # [[ନରହରି ଦଣ୍ଡପାଟ]] # [[ଅର୍ଜୁନ ନାଏକ]] # [[ହେମେନ୍ଦ୍ର ପ୍ରସାଦ ମହାପାତ୍ର]] # [[ବେଣୁଧର ନାଏକ]] # [[ହେମନ୍ତ କୁମାର ସିଂହ ଦଣ୍ଡପାଟ]] # [[ଦୟାନିଧି କିଷାନ]] # [[ଭୀମସେନ ଚୌଧୁରୀ]] # [[ବସନ୍ତ କୁମାର ସିଂହ ଦଣ୍ଡପାଟ]] # [[ବିଶ୍ୱନାଥ ସାହୁ]] # [[ଭି. ସୀତାରାମୟା]] # [[ଯତିରାଜ ପ୍ରହରାଜ]] # [[ପର୍ଶୁରାମ ପଣ୍ଡା]] # [[ରାମଚନ୍ଦ୍ର ପଣ୍ଡା]] # [[ନାଗି ରେଡ୍ଡୀ ନାରାୟଣ ରେଡ୍ଡୀ]] # [[ଅଶୋକ କୁମାର ଚୌଧୁରୀ]] # [[ଆଦିକନ୍ଦ ସେଠୀ]] # [[ସୁବାସ ଚନ୍ଦ୍ର ବେହେରା]] # [[ପ୍ରିୟାଂଶୁ ପ୍ରଧାନ]] # [[ଲକ୍ଷ୍ମଣ ମହାପାତ୍ର]] # [[ରାଘବ ପରିଡ଼ା]] # [[ସରୋଜ କୁମାର ପାଢ଼ୀ]] # [[ଦେବରାଜ ମହାନ୍ତି]] # [[ହରିହର ଦାସ (୧୯୧୩ ଜନ୍ମ)]] # [[ହରିହର ସ୍ୱାଇଁ]] # [[ଦ୍ୱିତିକୃଷ୍ଣ ପଣ୍ଡା]] # [[ଉଷାରାଣୀ ପଣ୍ଡା]] # [[ମୋହନ ନାଏକ]] # [[ରଘୁନାଥ ମହାପାତ୍ର (ରାଜନେତା)]] # [[ଅନଙ୍ଗ ମଞ୍ଜରୀ ଦେବୀ]] # [[ତ୍ରିନାଥ ବେହେରା]] # [[ସୂର୍ଯ୍ୟ ନାରାୟଣ ପାତ୍ର]] # [[ରାମଚନ୍ଦ୍ର ସେଠୀ]] # [[ଘନଶ୍ୟାମ ବେହେରା]] # [[ପ୍ରଦୀପ କୁମାର ପାଣିଗ୍ରାହୀ]] # [[ମୋହନ ନାୟକ]] # [[ରାମଚନ୍ଦ୍ର ମିଶ୍ର (ରାଜନେତା)]] # [[ଲିଙ୍ଗରାଜ ପାଣିଗ୍ରାହୀ]] # [[ଦଣ୍ଡପାଣି ଦାସ]] # [[ଶିଶିର କୁମାର ନରେନ୍ଦ୍ର ଦେବ]] # [[କୃଷ୍ଣ ଚନ୍ଦ୍ର ପଟ୍ଟନାୟକ]] # [[ଶିବ ଶଙ୍କର ସାହାଣୀ]] # [[ବିନାୟକ ମହାପାତ୍ର]] # [[ରମେଶ ଚନ୍ଦ୍ର ଚ୍ୟାଉ ପଟ୍ଟନାୟକ]] # [[ବିକ୍ରମ କୁମାର ପଣ୍ଡା]] # [[ଶ୍ରୀକାନ୍ତ ସାହୁ]] # [[ନିରଞ୍ଜନ ପ୍ରଧାନ]] # [[ପୂର୍ଣ୍ଣ ଚନ୍ଦ୍ର ସେଠୀ]] # [[ନାରାୟଣ ସାହୁ (୧୯୨୮ ଜନ୍ମ)]] # [[ତ୍ରିନାଥ ସାମନ୍ତରାୟ]] # [[ରାମଚନ୍ଦ୍ର ମର୍ଦ୍ଦରାଜ ଦେଓ]] # [[ଦଣ୍ଡପାଣି ସ୍ୱାଇଁ]] # [[ତାରିଣୀ ପଟ୍ଟନାୟକ]] # [[ସଦାନନ୍ଦ ମହାନ୍ତି]] # [[ରାଧାଗୋବିନ୍ଦ ସାହୁ]] # [[ନିତ୍ୟାନନ୍ଦ ପ୍ରଧାନ]] # [[ବିକ୍ରମ କେଶରୀ ଆରୁଖ]] # [[ସୁମା ନାଏକ]] # [[ମାଗୁଣି ଚରଣ ପ୍ରଧାନ]] # [[ଜାମି ସୁବାରାଓ ପୃଷ୍ଟି]] # [[ଉମାକାନ୍ତ ମିଶ୍ର]] # [[ରାମକୃଷ୍ଣ ଗୌଡ଼]] # [[ଦୀନବନ୍ଧୁ ବେହେରା]] # [[ଗୋବିନ୍ଦ ପ୍ରଧାନ]] # [[ଚିନ୍ତାମଣି ଦ୍ୟାନ ସାମନ୍ତରା]] # [[ଦିବାକର ପଟ୍ଟନାୟକ]] # [[ସଚ୍ଚିଦାନନ୍ଦ ଦେଓ]] # [[ଜଗନ୍ନାଥ ପତି]] # [[ରମେଶ ଚନ୍ଦ୍ର ଜେନା]] # [[ପୂର୍ଣ୍ଣଚନ୍ଦ୍ର ସ୍ୱାଇଁ]] # [[ଅର୍ଜୁନ ନାଏକ (୨୦୧୭ ମୃତ୍ୟୁ)]] # [[ଗନ୍ତାୟତ ସ୍ୱାଇଁ]] # [[କିଶୋର ଚନ୍ଦ୍ର ସିଂହ ଦେଓ]] # [[ଶରତ ଚନ୍ଦ୍ର ପଣ୍ଡା]] # [[ଅନନ୍ତ ନାରାୟଣ ସିଂହ ଦେଓ]] # [[ହରିହର ସାହୁ (୧୯୪୪ ଜନ୍ମ)]] # [[ଉଦୟ ନାଥ ନାୟକ]] # [[ବୃନ୍ଦାବନ ନାୟକ]] # [[ରାମଚନ୍ଦ୍ର ରଥ]] # [[ଲଳିତେନ୍ଦୁ ବିଦ୍ୟାଧର ମହାପାତ୍ର]] # [[ସଞ୍ଜୟ କୁମାର ଦାସ ବର୍ମା]] # [[ସିଦ୍ଧେଶ୍ୱର ପାଣିଗ୍ରାହୀ]] # [[ବିଶ୍ୱନାଥ ପରିଡ଼ା]] # [[ପଦ୍ମ ଚରଣ ସାମନ୍ତସିଂହାର]] # [[ଅଜୟ କୁମାର ଜେନା]] # [[ଗୋପବନ୍ଧୁ ପାତ୍ର]] # [[ଗଙ୍ଗାଧର ମହାପାତ୍ର]] # [[ବ୍ରଜ ମୋହନ ମହାନ୍ତି]] # [[ବ୍ରଜ କିଶୋର ତ୍ରିପାଠୀ]] # [[ହରିହର ବାହିନୀପତି]] # [[ଫକୀର ଚରଣ ଦାସ]] # [[ଭଗବାନ ପ୍ରତିହାରୀ]] # [[ଗଦାଧର ମିଶ୍ର (ରାଜନେତା)]] # [[ଜୟନ୍ତ କୁମାର ଷଡ଼ଙ୍ଗୀ]] # [[ତୁଷାରକାନ୍ତି ବେହେରା]] # [[ସୁରେନ୍ଦ୍ର ସେଠୀ]] # [[ରବି ମଲ୍ଲିକ]] # [[ବୃନ୍ଦାବନ ପାତ୍ର]] # [[ଗତିକୃଷ୍ଣ ସ୍ୱାଇଁ]] # [[ବୈକୁଣ୍ଠ ନାଥ ସ୍ୱାଇଁ]] # [[ଭରତ ଦାସ]] # [[ଉପେନ୍ଦ୍ର ମହାନ୍ତି]] # [[ମୋହନ ଦାସ]] # [[ସୁରେନ୍ଦ୍ର ନାଥ ନାଏକ]] # [[ରବୀନ୍ଦ୍ର କୁମାର ସେଠୀ]] # [[ନୀଳମଣି ସିଂହ]] # [[ଗୋବିନ୍ଦ ଚନ୍ଦ୍ର ସେଠୀ]] # [[ବାଇଧର ମଲ୍ଲିକ]] # [[ସମୀର ରଞ୍ଜନ ଦାଶ]] # [[ବେଣୁଧର ସେଠୀ]] # [[ଉମାକାନ୍ତ ସାମନ୍ତରାୟ]] # [[ରମାରଞ୍ଜନ ବଳିଆରସିଂହ]] # [[ରାଜରାଜ ଦେବ]] # [[ରବୀନ୍ଦ୍ର କୁମାର ଦାସ]] # [[ଚନ୍ଦ୍ର ମାଧବ ମିଶ୍ର]] # [[ଦେବେନ୍ଦ୍ର ଶତପଥୀ]] # [[ସହୁରା ମଲ୍ଲିକ]] # [[ନରେଶ ପ୍ରଧାନ]] # [[କରେନ୍ଦ୍ର ମାଝି]] # [[ରାଜୀବ ପାତ୍ର]] # [[ଚକ୍ରମଣି କହଁର]] # [[ସୁରେନ୍ଦ୍ର କହଁର]] # [[ଲକ୍ଷ୍ମୀକାନ୍ତ ମଲ୍ଲିକ]] # [[ସଦାନନ୍ଦ କହଁର]] # [[ଦୁବର ପୋଡ୍ରା]] # [[ଲୋକନାଥ ପାତ୍ର]] # [[ଯାଦବ ପାଦ୍ର]] # [[ଭଗବାନ କହଁର]] # [[ମହୀଧର ରଣା]] # [[ଅଙ୍ଗଦ କହଁର]] # [[ଡୁଗୁନି କହଁର]] # [[ଦେବେନ୍ଦ୍ର କହଁର]] # [[ଦାଶରଥୀ ବେହେରା]] # [[ଅଭିମନ୍ୟୁ ବେହେରା]] # [[ପ୍ରହଲ୍ଲାଦ ବେହେରା]] # [[ଜଗଦୀଶ ଜାନୀ]] # [[ବରଦା ପ୍ରସନ୍ନ କହଁର]] # [[ବାଳକୃଷ୍ଣ ମଲ୍ଲିକ]] # [[ସଦାନନ୍ଦ ସାହୁ]] # [[ଚନ୍ଦ୍ର ଶେଖର ବେହେରା]] # [[ହିମାଂଶୁ ଶେଖର ପାଢ଼ୀ]] # [[ପଦ୍ମନାଭ ବେହେରା]] # [[ଅନିରୁଦ୍ଧ ଦୀପ]] # [[ସାରଙ୍ଗଧର ପ୍ରଧାନ]] # [[ସାଲୁଗା ପ୍ରଧାନ]] # [[ମନୋଜ କୁମାର ପ୍ରଧାନ]] # [[ଜାକବ୍ ପ୍ରଧାନ]] # [[ରଞ୍ଜିତ କୁମାର ପ୍ରଧାନ]] # [[ଗୋପାଳ ପ୍ରଧାନ]] # [[ନାଗାର୍ଜୁନ ପ୍ରଧାନ]] # [[ପ୍ରଦୀପ କୁମାର ଅମାତ]] # [[ସଚ୍ଚିଦାନନ୍ଦ ଦଲାଲ]] # [[ନଟବର ପ୍ରଧାନ]] # [[ସୁଜିତ କୁମାର ପାଢ଼ୀ]] # [[ଅଜିତ ଦାସ (୧୯୪୪ ଜନ୍ମ)]] # [[ଦୁଷ୍ମନ୍ତ ନାଏକ]] # [[ଅନାମ ନାଏକ]] # [[ଜଗମୋହନ ନାୟକ]] # [[କରୁଣାକର ଭୋଇ]] # [[ଯୋଗେଶ ଚନ୍ଦ୍ର ସିଂହ ଦେଓ]] # [[ଚନ୍ଦ୍ର ଶେଖର ପ୍ରଧାନ]] # [[ଅଞ୍ଚଳ ମାଝି]] # [[ଦୟାନିଧି ନାଏକ]] # [[ଭକ୍ତ ଚରଣ ଦାସ (ରାଜନେତା)]] # [[ଜନାର୍ଦନ ମାଝି]] # [[ଲୋଚନ ଧାଙ୍ଗଡ଼ା ମାଝି]] # [[ଗଜାନନ ନାୟକ]] # [[ପୁଷ୍ପେନ୍ଦ୍ର ସିଂହ ଦେଓ]] # [[ମୁକୁନ୍ଦ ନାଏକ]] # [[ଯୁଗରାମ ବେହେରା]] # [[ଭାରତ ଭୂଷଣ ବେମାଲ]] # [[ମୌସଧି ବାଗ]] # [[କୁମରମଣି ଶବର]] # [[ତେଜରାଜ ମାଝି]] # [[ବଳଭଦ୍ର ମାଝି]] # [[ଧନେଶ୍ୱର ମାଝି]] # [[କିରଣ ଚନ୍ଦ୍ର ସିଂହ ଦେଓ]] # [[ନଗେନ୍ଦ୍ରନାଥ ଚୌଧୁରୀ]] # [[ଶରତ ଚନ୍ଦ୍ର ସିଂହ ଦେଓ]] # [[ଭଗବାନ ଭୋଇ]] # [[ଶିବାଜୀ ମାଝି]] # [[ପ୍ରଦୀପ କୁମାର ଦିଶାରୀ]] # [[ଦିବ୍ୟଶଙ୍କର ମିଶ୍ର]] # [[ହିମାଂଶୁ ଶେଖର ମେହେର]] # [[ମହେଶ୍ୱର ବରାଡ଼]] # [[ମହେଶ୍ୱର ନାଏକ (୧୯୧୮ ଜନ୍ମ)]] # [[ତ୍ରିନାଥ ସରାବ]] # [[ଉଦିତ ପ୍ରତାପ ଦେଓ]] # [[ଗୋବର୍ଦ୍ଧନ ଦାଶ]] # [[ହିତେଶ କୁମାର ବଗର୍ତ୍ତି]] # [[କପିଳ ନାରାୟଣ ତିୱାରୀ]] # [[ଅଧିରାଜ ମୋହନ ପାଣିଗ୍ରାହୀ]] # [[ଦୁର୍ଯ୍ୟୋଧନ ମାଝି]] # [[ଅନୁପ ସିଂହ ଦେଓ]] # [[ଘାସିରାମ ମାଝି]] # [[ରାଜେନ୍ଦ୍ର ଢୋଲକିଆ]] # [[ଭାନୁପ୍ରକାଶ ଯୋଶୀ]] # [[ଜଗନ୍ନାଥ ପଟ୍ଟନାୟକ]] # [[ଓଁକାର ସିଂହ ମାଝି]] # [[ଚୈତନ ମାଝି]] # [[କୃପାନିଧି ନାଏକ]] # [[ଉଦିତ ପ୍ରତାପ ଶେଖର ଦେଓ]] # [[ଦ୍ୱାରିକାନାଥ କୁସୁମ]] # [[ହରିହର ପଟେଲ]] # [[ଦିବ୍ୟଲୋଚନ ଶେଖର ଦେଓ]] # [[ଭରତେନ୍ଦ୍ର ଶେଖର ଦେଓ]] # [[ଶଙ୍କର୍ଷଣ ନାଏକ]] # [[ଯୋଗେଶ କୁମାର ସିଂହ]] # [[କୁସୁମ ଟେଟେ]] # [[କିଶୋର ଚନ୍ଦ୍ର ପଟେଲ]] # [[ରାମ ଚରଣ ପଟେଲ]] # [[ଶିବ ନାରାୟଣ ସିଂହ ମହାପାତ୍ର]] # [[ଏଲ.ଏମ.ଏସ. ବରିହା]] # [[ଅନିରୁଦ୍ଧ ମିଶ୍ର]] # [[ପ୍ରଦୀପ ପୁରୋହିତ]] # [[ଲାଲ ରଞ୍ଜିତ ସିଂହ ବରିହା]] # [[ବୀର ବିକ୍ରମାଦିତ୍ୟ ସିଂହ ବରିହା]] # [[ସତ୍ୟଭୂଷଣ ସାହୁ]] # [[ବିଜୟ ରଞ୍ଜନ ସିଂହ ବରିହା]] # [[ଦଳଗଞ୍ଜନ ଛୁରିଆ]] # [[ବିପିନ ବିହାରୀ ଦାସ (୨୦୦୬ ମୃତ୍ୟୁ)]] # [[ନିହାର ରଞ୍ଜନ ମହାନନ୍ଦ]] # [[ଅଶୋକ କୁମାର ପାଣିଗ୍ରାହୀ]] # [[ରିପୁନାଥ ସେଠ]] # [[ରାଜୀବ ଲୋଚନ ହୋତା]] # [[ନିତ୍ୟାନନ୍ଦ ଗଡ଼ତିଆ]] # [[ତ୍ରିବିକ୍ରମ ମଲ୍ଲିକ]] # [[ସୁବଳ ସାହୁ]] # [[ନିକୁଞ୍ଜ ବିହାରୀ ସିଂହ]] # [[ଗଣନାଥ ପ୍ରଧାନ]] # [[ମୋହନ ନାଗ]] # [[ବିମ୍ବାଧର କୁଅଁର]] # [[ସୁଶାନ୍ତ ସିଂହ]] # [[କୁମର ବେହେରା]] # [[କୁଞ୍ଜ ବିହାରୀ ନାଏକ]] # [[ନଟବର ବଞ୍ଛୋର]] # [[ଅନୁପ କୁମାର ସାଏ]] # [[ଉପେନ୍ଦ୍ର ଦୀକ୍ଷିତ]] # [[ପ୍ରସନ୍ନ କୁମାର ପଣ୍ଡା]] # [[କିଶୋର କୁମାର ମହାନ୍ତି]] # [[ବୀରେନ୍ଦ୍ର ପାଣ୍ଡେ]] # [[ବିଜୟ କୁମାର ପାଣି]] # [[ନବ କିଶୋର ଦାସ]] # [[ମୂରାରୀ ପ୍ରସାଦ ମିଶ୍ର]] # [[ବିନୋଦ ବିହାରୀ ସିଂହ ବରିହା]] # [[ମନୋହର ସିଂହ ନାଏକ]] # [[ଅଚ୍ୟୁତାନନ୍ଦ ମହାକୁଡ଼]] # [[କାର୍ତ୍ତିକ ପ୍ରସାଦ ତରିଆ]] # [[ରବିନାରାୟଣ ପାଣିଗ୍ରାହୀ]] # [[ରାମଚନ୍ଦ୍ର ପ୍ରଧାନ]] # [[ହୃଷିକେଶ ହୋତା]] # [[ଦଉଲତ ଗଣ୍ଡ]] # [[ନୀଳାମ୍ବର ରାୟଗୁରୁ]] # [[କୁନ୍ଦୁରୁ କୁଶାଳ]] # [[ଅଚ୍ୟୁତ ବିଶ୍ୱାଳ]] # [[ବିନୋଦ ପାତ୍ର]] # [[ଧନେଶ୍ୱର କୁମ୍ଭାର]] # [[ଦେବରାଜ ସେଠ]] # [[ଦୌଲତ ବାଘ]] # [[ଅନନ୍ତରାମ ନନ୍ଦ]] # [[ନିରଞ୍ଜନ ପୂଜାରୀ]] # [[ଯୋଗେନ୍ଦ୍ର ବେହେରା]] # [[ନନ୍ଦ କିଶୋର ମିଶ୍ର]] # [[ରାମ ପ୍ରସାଦ ମିଶ୍ର]] # [[ରମାକାନ୍ତ ସେଠ]] # [[ରାମ ରାଜ କୁମାରୀ]] # [[ନବକୁମାରୀ ଦେବୀ]] # [[ରତ୍ନମାଳୀ ଜେମା]] # [[ସୁଭଦ୍ରା ମହତାବ]] # [[ମମତା ମହନ୍ତ]] # [[ଏ. ଲକ୍ଷ୍ମୀ ବାଈ]] # [[ଆନେ କ୍ୟାଥରିନ ମନ୍‍ରୁ]] # [[ମୁକେଶ ମହାଲିଙ୍ଗ]] # [[ସରୋଜ କୁମାର ମେହେର]] # [[ସୁଶିଳ କୁମାର ପୃଷ୍ଟି]] # [[ବ୍ରଜମୋହନ ଠାକୁର]] # [[ଆଶାରାମ ଭୋଇ]] # [[ଅର୍ଜୁନ ଦାସ (ରାଜନେତା)]] # [[ଗଣେଶ ରାମ ବରିହା]] # [[କନକ ବର୍ଦ୍ଧନ ସିଂହ ଦେଓ]] # [[ବିବେକାନନ୍ଦ ମେହେର]] # [[ଅଇଁଠୁ ସାହୁ]] # [[ରମେଶ ଚନ୍ଦ୍ର ସିଂହ ଭୋଇ]] # [[ମୁରଲୀଧର ପଣ୍ଡା]] # [[ପୂର୍ଣ୍ଣ ଚନ୍ଦ୍ର ମହାନନ୍ଦ]] # [[ତପି ଜାଲ]] # [[ଲଳିତ ମୋହନ ଗାନ୍ଧୀ]] # [[ସୁରେନ୍ଦ୍ର ସିଂହ ଭୋଇ]] # [[ରୁଦ୍ର ପ୍ରତାପ ମହାରଥୀ]] # [[ଅଚ୍ୟୁତାନନ୍ଦ ମହାନନ୍ଦ]] # [[ପ୍ରସନ୍ନ କୁମାର ପାଳ (୧୯୪୬ ଜନ୍ମ)]] # [[ସନ୍ତୋଷ ସିଂହ ସାଲୁଜା]] # [[ହାଜି ମହମ୍ମଦ ଆୟୁବ ଖାଁ]] # [[ଲୋକନାଥ ରାୟ]] # [[ଚୈତନ୍ୟ ପ୍ରଧାନ]] # [[ମୂରଲୀଧର ଗୁରୁ]] # [[ଚନ୍ଦ୍ର ଶେଖର ସିଂହ ଭୋଇ]] # [[ମହମ୍ମଦ ମୁଜାଫର ହୁସେନ ଖାନ]] # [[ଯଜ୍ଞେଶ୍ୱର ବାବୁ]] # [[ରାଧାକାନ୍ତ ପଣ୍ଡା]] # [[କୃଷ୍ଣ ଚନ୍ଦ୍ର ପଣ୍ଡା]] # [[ସୁବାସ ଚନ୍ଦ୍ର ବାଗ]] # [[ମହାନନ୍ଦ ବାହାଦୁର]] # [[ପ୍ରଦୀପ କୁମାର ମାଝୀ]] # [[ତୀର୍ଥବାସୀ ପ୍ରଧାନ]] # [[ଭରତ ଚନ୍ଦ୍ର ହୋତା]] # [[ଚିତ୍ତରଞ୍ଜନ କର]] # [[ସାଧୁ ନେପାକ]] # [[ନବୀନ କୁମାର ପ୍ରଧାନ]] # [[ଯଦୁମଣି ପ୍ରଧାନ]] # [[ଦେବେଶ ଆଚାର୍ଯ୍ୟ]] # [[ଆନନ୍ଦ ଆଚାର୍ଯ୍ୟ]] # [[ରଘୁନାଥ ଗମାଙ୍ଗ]] # [[ତ୍ରିନାଥ ଗମାଙ୍ଗ]] # [[ଶବର ଡୁମ୍ବା]] # [[ସନ୍ୟାସୀ ଚରଣ ପିଦିକା]] # [[ଅକ୍ଷୟ କୁମାର ଗମାଙ୍ଗ]] # [[ନରସିଂହ ପାତ୍ର]] # [[ରାମମୂର୍ତ୍ତି ମୁତିକା]] # [[ରାମମୂର୍ତ୍ତି ଗମାଙ୍ଗ]] # [[ଭାଗିରଥୀ ଗମାଙ୍ଗ]] # [[ଭାଗିରଥୀ ଗମାଙ୍ଗ (୧୯୯୫ ମୃତ୍ୟୁ)]] # [[ଶ୍ୟାମଘନ ଉଲାକା]] # [[ପ୍ରସକା ଶ୍ରୀପତି]] # [[ବିଶ୍ୱନାଥ ଚୌଧୁରୀ]] # [[ସାରଙ୍ଗଧର କାଡ୍ରାକା]] # [[ଡମ୍ବରୁଧର ଉଲାକା]] # [[ମକରନ୍ଦ ମୁଦୁଲି]] # [[ହିମିରିକା ରଘୁନାଥ]] # [[କାମାୟା ମଣ୍ଡାଙ୍ଗୀ]] # [[ଅନନ୍ତରାମ ମାଝି]] # [[ପ୍ରଭୁ ଜାନି]] # [[କୈଳାଶ ଚନ୍ଦ୍ର କୁଳେଶିକା]] # [[ପୂର୍ଣ୍ଣ ଚନ୍ଦ୍ର ମାଝି]] # [[ବିଭିଷଣ ମାଝି]] # [[ଅଖିଳ ସାଉଁଣ୍ଟା]] # [[ପ୍ରଫୁଲ୍ଲ କୁମାର ପାଙ୍ଗୀ]] # [[ପିତମ ପାଢ଼ୀ]] # [[ମୁସୁରୀ ଶାନ୍ତା ପାଙ୍ଗୀ]] # [[ରାମଚନ୍ଦ୍ର କଦମ]] # [[ମୁଳୁ ଶାନ୍ତା]] # [[ଦିଶାରୀ ସାନୁ]] # [[ଚନ୍ଦ୍ରଶେଖର ମାଝି]] # [[ସଦନ ନାଏକ]] # [[ଧନସାୟୀ ରଣଧୀର]] # [[ସୂର୍ଯ୍ୟ ନାରାୟଣ ମାଝି]] # [[ମହାଦେବ ବକ୍ରିଆ]] # [[ବାସୁଦେବ ମାଝି]] # [[ଗଙ୍ଗା ମୁଦୁଲି]] # [[ଲକ୍ଷ୍ମଣ ପୂଜାରୀ]] # [[କୃଷ୍ଣଚନ୍ଦ୍ର ସଗରିଆ]] # [[ନୃସିଂହ ନନ୍ଦ ବ୍ରହ୍ମା]] # [[ରଘୁରାମ ପଦାଳ]] # [[ଗୁପ୍ତ ପ୍ରସାଦ ଦାସ]] # [[ତୋୟକ ସଙ୍ଗଣା]] # [[ତାରା ପ୍ରସାଦ ବାହିନିପତି]] # [[ରବି ନାରାୟଣ ନନ୍ଦ]] # [[ପ୍ରତାପ ନାରାୟଣ ସିଂହ ଦେଓ]] # [[ଲାଇଚନ ନାଏକ]] # [[ହରିହର ମିଶ୍ର (ରାଜନେତା)]] # [[ଏନ. ରାମଶସେୟା]] # [[ରଘୁନାଥ ପଟ୍ଟନାୟକ]] # [[ରବି ସିଂହ ମାଝି]] # [[ଗୁରୁବରୁ ମାଝି]] # [[ଧର୍ମୁ ଗଣ୍ଡ]] # [[ଜଗବନ୍ଧୁ ମାଝି]] # [[ନିତ୍ୟାନନ୍ଦ ଗଣ୍ଡ]] # [[ସୁବାସ ଗଣ୍ଡ]] # [[ପ୍ରକାଶ ଚନ୍ଦ୍ର ମାଝି]] # [[ସଦାଶିବ ପ୍ରଧାନୀ]] # [[ହରିଜନ ମୀରୁ]] # [[ମୁଡ଼ି ନାଏକୋ]] # [[ହବିବୁଲ୍ଲା ଖାଁ]] # [[ମନୋହର ରନ୍ଧାରୀ]] # [[ଭୁଜବଳ ମାଝି]] # [[ଶ୍ୟାମଘନ ମାଝି]] # [[ଯାଦବ ମାଝି]] # [[ଜଗନ୍ନାଥ ତ୍ରିପାଠୀ]] # [[ଡମ୍ବରୁ ମାଝି]] # [[ପୂର୍ଣ୍ଣଚନ୍ଦ୍ର ବାକା]] # [[ଡମ୍ବରୁ ଶିଶା]] # [[ପ୍ରହ୍ଲାଦ ଦୋରା]] # [[ଗଙ୍ଗାଧର ମାଢ଼ୀ]] # [[ଆଦିତ୍ୟ ମାଢ଼ୀ]] # [[ମାନସ ମାଡକାମୀ]] # [[ମୁକୁନ୍ଦ ସୋଡ଼ୀ]] # [[ନିମାଇ ଚନ୍ଦ୍ର ସର୍କାର]] # [[ନାକା ଲକ୍ଷ୍ମୟା]] # [[ନଦିଆବସୀ ବିଶ୍ୱାସ]] # [[ମାଡକାମୀ ଗୁରୁ]] # [[ଗୁରୁ ନାୟକ]] # [[ନାକା କାନାୟା]] # [[ଲକ୍ଷ୍ମଣ ଗୌଡ଼]] # [[ଗଣେଶ୍ୱର ମହାପାତ୍ର]] # [[ଜଗନ୍ନାଥ ନାଏକ]] # [[ସମ୍ବିତ ରାଉତରାୟ]] # [[କୃଷ୍ଣ ଚନ୍ଦ୍ର ମଲ୍ଲିକ]] # [[ପ୍ରିୟନାଥ ଦେ]] # [[କୈଳାଶ ଚନ୍ଦ୍ର ମଲ୍ଲିକ]] # [[ନୀଳମଣି ପ୍ରଧାନ]] # [[ଚିରଞ୍ଜୀବ ବିଶ୍ୱାଳ]] # [[ପ୍ରଶାନ୍ତ କୁମାର ମୁଦୁଲି]] # [[କଣ୍ଡୁରୀ ଚରଣ ମଲ୍ଲିକ]] # [[ରଘୁନନ୍ଦନ ଦାସ]] # [[ଦାମୋଦର ରାଉତ]] # [[କୃଷ୍ଣ ଚନ୍ଦ୍ର ସ୍ୱାଇଁ]] # [[ଗୌରୀଶ୍ୟାମ ନାୟକ]] # [[ବିପିନ ବିହାରୀ ଦାସ (୧୯୭୫ ମୃତ୍ୟୁ)]] # [[ଜ୍ୟୋତିଷ ଚନ୍ଦ୍ର ଦାସ]] # [[ବୈକୁଣ୍ଠ ନାଥ ମହାନ୍ତି]] # [[ବାସୁଦେବ ମହାପାତ୍ର]] # [[ଉମେଶ ଚନ୍ଦ୍ର ସ୍ୱାଇଁ]] # [[ନାରାୟଣ ବୀରବର ସାମନ୍ତ]] # [[ଲୋକନାଥ ଚୌଧୁରୀ]] # [[ରବୀନ୍ଦ୍ର ନାଥ ଭୋଇ]] # [[ନିତ୍ୟାନନ୍ଦ ସାମନ୍ତରାୟ]] # [[ବସନ୍ତ କୁମାର ବିଶ୍ୱାଳ]] # [[ନିଶାମଣି ଖୁଣ୍ଟିଆ]] # [[ସୌଭିକ ବିଶ୍ୱାଳ]] # [[ବିଜୟ ଶଙ୍କର ଦାସ]] # [[ସ୍ୱରୂପ କୁମାର ଦାସ]] # [[କେଙ୍ଗମ ସୂର୍ଯ୍ୟ ରାଓ]] # [[ବିଜୟ କୁମାର ଜେନା (ରାଜନେତା)]] # [[ଜଗନ୍ନାଥ ମିଶ୍ର]] # [[ଅପନା ଦୋରା ବିଶ୍ୱାସରାୟ]] # [[କୋଦୁରୁ ନାରାୟଣ ରାଓ]] # [[ବ୍ୟୋମକେଶ ରାୟ]] # [[ଅନନ୍ତ ନାରାୟଣ ଜେନା]] # [[ଦାଶରଥୀ ଗମାଙ୍ଗ]] # [[ପ୍ରକାଶ ସୋରେନ]] # [[ସନାତନ ବିଜୁଳି]] # [[ସୁଧାଂଶୁ ଶେଖର ପରିଡ଼ା]] # [[ଦରପୁ ଲଚନା ନାଇଡ଼ୁ]] # [[ତ୍ରିନାଥ ସାହୁ]] # [[ନାଲା କୁର୍ମୁ ନାୟକଲୁ ଦୋରା]] # [[ବିଜୟ କୁମାର ମହାନ୍ତି]] # [[ମନୋରଞ୍ଜନ ସେଠୀ]] # [[ଗଣେଶ୍ୱର ପାତ୍ର]] # [[ଉଦୟ ନାରାୟଣ ଦେବ]] # [[ଭୀମସେନ ମଣ୍ଡଳ]] # [[ତାରିଣୀ ସର୍ଦ୍ଦାର]] # [[ବିଶ୍ୱନାଥ ନାୟକ (ରାଜନେତା)]] # [[ଚକ୍ରଧର ପାଇକ]] # [[ଶରତ କୁମାର ଜେନା]] # [[ସୀତାକାନ୍ତ ମହାପାତ୍ର (ରାଜନେତା)]] # [[ସଦନ ନାୟକ]] # [[ରବିନ୍ଦ୍ର କୁମାର ମଲ୍ଲିକ]] # [[ପ୍ରହଲ୍ଲାଦ ପୂର୍ତ୍ତି]] # [[ମହମ୍ମଦ ରଫିକ୍]] # [[ଭରତ ପାଇକ]] # [[ବୈଷ୍ଣବ ପ୍ରଧାନ]] # [[ଦୂର୍ଯ୍ୟୋଧନ ସୋହେଲ]] # [[କାନ୍ଦରା ସୋରେନ]] # [[ଲକ୍ଷ୍ମଣ ସୋରେନ]] # [[ସୀମାଞ୍ଚଳ ବେହେରା]] # [[ତାପସ କୁମାର ଦାସ]] # [[ହଳଧର କାର୍ଜୀ]] # [[ପ୍ରକାଶ ଚନ୍ଦ୍ର ଦେବତା]] # [[ଗଣେଶ୍ୱର ବେହେରା]] # [[କୈଳାଶ ଚନ୍ଦ୍ର ମହାପାତ୍ର (୧୯୪୮ ଜନ୍ମ)]] # [[ଖେଲାରାମ ମହାଲିି]] # [[ପୃଥୁନାଥ କିସ୍କୁ]] # [[ଲଲାଟେନ୍ଦୁ ମହାପାତ୍ର (୧୯୬୨ ଜନ୍ମ)]] # [[ଅର୍ଜୁନ ଦାସ (୧୯୫୭ ଜନ୍ମ)]] # [[ଜନାର୍ଦ୍ଦନ ଦେହୁରୀ]] # [[କେଶବ ସାହୁ]] # [[ଅନନ୍ତ ଚରଣ ମାଝି]] # [[ସୁରେନ୍ଦ୍ର ପାଟଯୋଶୀ]] # [[କାହ୍ନୁ ସୋରେନ]] # [[ମୁରାରି ପ୍ରସାଦ ମିଶ୍ର (୧୯୩୪ ଜନ୍ମ)]] # [[ଉମା ବଲ୍ଲଭ ରଥ]] # [[ପଞ୍ଚାନନ ମିଶ୍ର (ରାଜନେତା)]] # [[ବିରାମ ମୁର୍ମୁ]] # [[ଚିତ୍ତରଞ୍ଜନ ମିଶ୍ର (ରାଜନେତା)]] # [[ଡମ୍ବରୁଧର ସେଠୀ]] # [[ପ୍ରଫୁଲ୍ଲ କୁମାର ଭଞ୍ଜ]] # [[ରାଜକିଶୋର ପ୍ରଧାନ (୧୯୫୬ ଜନ୍ମ)]] # [[ରାସ ବିହାରୀ ବେହେରା]] # [[ବିଶ୍ୱନାଥ ମଲ୍ଲିକ]] # [[କାହ୍ନୁ ଚରଣ ନାୟକ]] # [[କୁଆଁରିଆ ମାଝି]] # [[ଗୋରସାଙ୍ଗ ଶବର]] # [[ହଳଧର ମିଶ୍ର]] # [[ଶ୍ରୀବତ୍ସ ନାୟକ (୧୯୧୯ ଜନ୍ମ)]] # [[ରମେଶ ସୋରେନ]] # [[ରାମକୃଷ୍ଣ ପତି]] # [[ପ୍ରଦୀପ ହୋତା]] # [[ଅନ୍ତର୍ଯ୍ୟାମି ପ୍ରଧାନ]] # [[ନିରଞ୍ଜନ ହେମ୍ବ୍ରମ]] # [[ପରିକ୍ଷୀତ କରଣ]] # [[ରାମଚନ୍ଦ୍ର କିସ୍କୁ]] # [[ବୀରେନ୍ଦ୍ର କୁମାର ସାହୁ]] # [[ଉଦୟନାଥ ନାଏକ]] # [[ରାମେଶ୍ୱର ସିଂହ ନାଏକ]] # [[ସୋନାରାମ ସୋରେନ]] # [[ରାଧାମୋହନ ମିଶ୍ର]] # [[ଶଶୀ ଭୂଷଣ ମାରାଣ୍ଡି]] # [[ନାରାୟଣ ସାହୁ (୧୯୩୮ ଜନ୍ମ)]] # [[ଶ୍ରୀବତ୍ସ ନାୟକ (୧୯୨୪ ଜନ୍ମ)]] # [[ସୋମ୍ବରୁ ମାଝି]] # [[ଚନ୍ଦ୍ରଭାନୁ ସିଂହ ଦେଓ]] # [[ଶରତ ଚନ୍ଦ୍ର ସିଂହ]] # [[ରଘୁନାଥ ମିଶ୍ର]] # [[ନରସିଂହ ଚରଣ ମିଶ୍ର]] # [[ରଘୁନାଥ ପ୍ରହରାଜ]] # [[ଚିନ୍ତାମଣି ଜେନା (ରାଜନୀତିଜ୍ଞ, ଜନ୍ମ ୧୯୪୦)]] # [[କୁଲନ ବାଗେ]] # [[ପୂର୍ଣ୍ଣ ଚନ୍ଦ୍ର ମ୍ରିଗାନ]] # [[ରାମଚନ୍ଦ୍ର ପ୍ରହରାଜ]] # [[ତାଡ଼ିଙ୍ଗ ଯୋଗୀ]] # [[ରାମକୃଷ୍ଣ ପଟ୍ଟନାୟକ]] # [[ହରଚାନ୍ଦ ହାଁସଦା]] # [[ଅର୍ଜୁନ ସିଂହ]] # [[ବିଡିକା ମାଲନା]] # [[କୃଷ୍ଣଚନ୍ଦ୍ର ନାଏକ]] # [[ମୁରଲୀଧର କାନୁନ୍‍ଗୋ]] # [[ଜଗନ୍ନାଥ ଦାସ (୧୯୧୧ ଜନ୍ମ)]] # [[ଲାଲ ରାଜେନ୍ଦ୍ର ସିଂହ]] # [[ଝିତ୍ରୁ ନାଏକ]] # [[ବନମାଳୀ ମହାରଣା]] # [[ପ୍ରସନ୍ନ କୁମାର ଦାସ]] # [[ଲୋକନାଥ ମିଶ୍ର (ରାଜନେତା, ୧୯୦୯ ଜନ୍ମ)]] # [[ଅର୍ଜୁନ ପାତ୍ର]] # [[ବିଷ୍ଣୁ ପ୍ରସାଦ ମିଶ୍ର]] # [[କରୁଣାକର ପ୍ରଧାନ]] # [[ସଚ୍ଚିଦାନନ୍ଦ ପାଢ଼ୀ]] # [[ତ୍ରିଲୋଚନ ଜାନି]] # [[ରାମଚନ୍ଦ୍ର ଭୋୟା]] # [[ପି. ଭେଙ୍କଟ ଜଗନ୍ନାଥ ରାଓ]] # [[ଲୋକନାଥ ମିଶ୍ର (ରାଜନେତା, ୧୯୬୭ ମୃତ୍ୟୁ)]] # [[ଲୋକନାଥ ମିଶ୍ର (ରାଜନେତା, ୧୯୦୫ ଜନ୍ମ)]] # [[ଲୋକନାଥ ମିଶ୍ର (ରାଜନେତା, ୧୯୭୯ ମୃତ୍ୟୁ)]] # [[ବିଭୁ ପ୍ରସାଦ ତରାଇ]] # [[ନରସିଂହ ନାରାୟଣ ଭଞ୍ଜ ଦେଓ]] # [[ହରିହର ଦାସ (୧୯୨୨ ଜନ୍ମ)]] # [[ଅବଦୁର ରହମାନ]] # [[ଦୁର୍ଗା ଶଙ୍କର ଦାସ]] # [[ମାଣିକରାୟ ନାଏକ]] # [[ପୁରୁଷୋତ୍ତମ ପଣ୍ଡା]] # [[ସୁନ୍ଦର ମୋହନ ହେମ୍ରମ]] # [[ପଞ୍ଚାନନ ଦାସ]] # [[ବର୍ଷା ସିଂହ ବରିହା]] # [[ଅଳକା ମହାନ୍ତି]] # [[ଦୀପାଳି ଦାସ]] # [[ସୂର୍ଯ୍ୟବଂଶୀ ସୂରଜ]] # [[ଲାଲ ମୋହନ ପଟ୍ଟନାୟକ]] # [[ପ୍ରଭାସ କୁମାର ସିଂହ]] # [[ହେମେନ୍ଦ୍ର ଚନ୍ଦ୍ର ସିଂହ]] # [[ସଞ୍ଜୟ ଭୋଇ]] # [[ଲିଙ୍ଗରାଜ ମିଶ୍ର]] # [[ବିଶି ବେହେରା]] # [[ଆନନ୍ଦ ଚନ୍ଦ୍ର ରାଉତ]] # [[ଅଟଳ ବିହାରୀ ଆଚାର୍ଯ୍ୟ]] # [[ବାହାଦୁର ସୟଦ ଅହମଦ ବକ୍ସି ଖାଁ]] # [[ବିଶି ଗଣ୍ଡ]] # [[ବ୍ରଜନାଥ ମିଶ୍ର]] # [[ବ୍ରଜ ସୁନ୍ଦର ଦାସ]] # [[ଚାରୁ ଚନ୍ଦ୍ର ରାୟ]] # [[ଫକୀର ବେହେରା]] # [[ଗିରିଜା ଭୂଷଣ ଦତ୍ତ]] # [[ଗୋବିନ୍ଦ ପ୍ରସାଦ ସିଂହ]] # [[ଗୋରାଚାନ୍ଦ ପଟ୍ଟନାୟକ]] # [[ଗୋବିନ୍ଦ ଚନ୍ଦ୍ର ଥାଟ୍ଟରାଜ]] # [[ହରିପାଣି ଜେନ୍ନା]] # [[ଜଗବନ୍ଧୁ ସିହ୍ନା]] # [[ଜଗନ୍ନାଥ ଦାସ (ରାଜନେତା)]] # [[ଜଗନ୍ନାଥ ମିଶ୍ର (ରାଜନେତା)]] # [[କିଣେଇ ସାମଲ]] # [[କୃପାସିନ୍ଧୁ ଭୁକ୍ତା]] # [[ଏମ୍‍. ଆରାବଲୁ ଆପଲାସ୍ୱାମୀ ନାଇଡ଼ୁ]] # [[ଅବଦୁସ୍‍ ଶୋଭନ ଖାଁ]] # [[ନିଧି ଦାସ]] # [[ନୃପଲାଲ୍‍ ସିଂହ]] # [[ପ୍ରହ୍ଲାଦରାୟ ଲାଠ]] # [[ପ୍ରେମାନନ୍ଦ ମହାନ୍ତି]] # [[ପୁନିଆ ନାଇକ]] # [[ପ୍ୟାରୀ ଶଙ୍କର ରାୟ]] # [[ରାଧାମୋହନ ପଣ୍ଡା]] # [[କୃଷ୍ଣଚନ୍ଦ୍ର ମାନସିଂହ ହରିଚନ୍ଦନ ମର୍ଦ୍ଦରାଜ ଭ୍ରମରବର ରାୟ]] # [[ରାଜେନ୍ଦ୍ର ନାରାୟଣ ଭଞ୍ଜଦେଓ ବାହାଦୁର]] # [[ରାମଚନ୍ଦ୍ର ଦେବ]] # [[ରଙ୍ଗଲାଲ ମୋଦି]] # [[ଇ.ଏମ୍‍. ଇଭାନ୍‍ସ୍‍]] # [[ସାଧୁଚରଣ ଦାସ]] # [[ବୈଶ୍ୟରାଜ କାଶୀବିଶ୍ୱନାଥ ରାଜୁ]] # [[ଅନ୍ତର୍ଯ୍ୟାମୀ ମଲ୍ଲିକ]] # [[ବୈଦ୍ୟନାଥ ରଥ]] # [[ଦଶରଥ ପ୍ରଧାନ]] # [[ଦିବାକର ବୋହିଦାର]] # [[ଗୋଦାବରଥି ରାମଦାସ]] # [[ଗୋପୀନାଥ ନାଏକ]] # [[ହରିଶ ଚନ୍ଦ୍ର ଦାସ]] # [[ଜଗନ୍ନାଥ ମିଶ୍ର (୨୦୦୪ ମୃତ୍ୟୁ)]] # [[କୈଳାଶ ଚନ୍ଦ୍ର ମହାନ୍ତି]] # [[କାଳିପ୍ରସାଦ ବାବୁ]] # [[କାହ୍ନୁ ଚରଣ ଦାସ]] # [[କପିଳେଶ୍ୱର ପ୍ରସାଦ ନନ୍ଦ]] # [[କପୁରଚାନ୍ଦ ନାଏକ]] # [[ନିମାଇଁ ଚରଣ ପାଣିଗ୍ରାହୀ]] # [[ଲାଲ ମୋହନ ପତି]] # [[ଶରତ ଚନ୍ଦ୍ର ଦାସ]] # [[ମାନଗୋବିନ୍ଦ ପତି]] # [[ଶିରୀଶ ଚନ୍ଦ୍ର ଦାସ]] # [[ଉତ୍ସବାନନ୍ଦ ପ୍ରଧାନ]] # [[ଥଟ୍ଟରାଜ ରୁଦ୍ରପ୍ରତାପ ସିଂହଦେଓ]] # [[ଶ୍ରୀଧର ଦାସ (ରାଜନେତା)]] # [[ମାଣିକରାମ ମହାନ୍ତ]] # [[ଶରତ ଚନ୍ଦ୍ର ମହାନ୍ତି]] # [[କୀର୍ତ୍ତନ ବିହାରୀ ମହାନ୍ତି]] # [[ମୋହନ ମିଶ୍ର]] # [[ଶଶିଭୂଷଣ ପ୍ରଧାନ]] # [[ସଂତୃପ୍ତ ମିଶ୍ର]] # [[ଘନଶ୍ୟାମ ଦାସ ଥିରାନି]] # [[ଅନନ୍ତ ତ୍ରିପାଠୀ ଶର୍ମା]] # [[ଲତିଫୁର ରହମନ]] # [[ଦ୍ୱାରକାନାଥ ଦାସ]] # [[ବୋଧରାମ ଦୁବେ]] # [[ସହଦେବ ଦାସ]] # [[ସତ୍ୟବାଦୀ ନନ୍ଦ]] # [[ବୃନ୍ଦାବନ ଦାସ (ରାଜେନତା)|ବୃନ୍ଦାବନ ଦାସ]] # [[ମଧୁସୂଦନ ମହାପାତ୍ର]] # [[ସୋମନାଥ ପଣ୍ଡା]] # [[ନାରାୟଣ ମୂର୍ତ୍ତିଗାଡ଼େ]] # [[ନାରାୟଣ ପାତ୍ର]] # [[ରାଧାମୋହନ ସାହୁ]] # [[ନାରାୟଣ ପଣ୍ଡା (ରାଜେନତା)|ନାରାୟଣ ପଣ୍ଡା]] # [[ମହମ୍ମଦ ଇଉସୁଫ]] # [[ସୟଦ ଫୈଜଲ ହକ୍]] # [[ମହମ୍ମଦ ଖାଁ]] # [[ଅଭିମନ୍ୟୁ ସେଠୀ]] # [[ଅନନ୍ତ ନାୟକ]] # [[ରବୀନ୍ଦ୍ର ନାରାୟଣ ବେହେରା]] # [[ରୁଦ୍ର ନାରାୟଣ ପାଣି]] # [[ସୁକାନ୍ତ କୁମାର ପାଣିଗ୍ରାହୀ]] # [[ମାଳବିକା ଦେବୀ]] # [[ଅନୀତା ଶୁଭଦର୍ଶିନୀ]] # [[ସମ୍ବିତ ପାତ୍ର]] # [[ମାନସ କୁମାର ଦତ୍ତ]] # [[ସୀତାଂଶୁ ଶେଖର ମହାପାତ୍ର]] # [[ଉପାସନା ମହାପାତ୍ର]] # [[ସଞ୍ଜଳୀ ମୁର୍ମୁ]] # [[ଲକ୍ଷ୍ମଣ ବାଗ]] # [[ସୁବାସିନୀ ଜେନା]] # [[ମନୋରମା ମହାନ୍ତି]] # [[ସୁଜାତା ସାହୁ]] # [[ସାଗର ଚରଣ ଦାସ]] # [[ପୃଥ୍ୱୀରାଜ ହରିଚନ୍ଦନ]] # [[ଗୌତମବୁଦ୍ଧ ଦାସ]] # [[ସନତ କୁମାର ଗଡ଼ତିଆ]] # [[ଅଶ୍ୱିନୀ କୁମାର ଷଡ଼ଙ୍ଗୀ]] # [[ଟଙ୍କଧର ତ୍ରିପାଠୀ]] # [[ଦୁର୍ଗା ପ୍ରସନ ନାୟକ]] # [[ଇରାଶିଷ ଆଚାର୍ଯ୍ୟ]] # [[ବିଶ୍ୱ ରଞ୍ଜନ ମଲ୍ଲିକ]] # [[ପ୍ରଫୁଲ୍ଲ ଚନ୍ଦ୍ର ପ୍ରଧାନ]] # [[ସତ୍ୟଜୀତ ଗମାଙ୍ଗ]] # [[ନୀଳମାଧବ ହିକ୍କା]] # [[କାଡ୍ରାକ ଆପଲ ସ୍ୱାମୀ]] # [[ପବିତ୍ର ସାଉଣ୍ଟା]] # [[ମଙ୍ଗୁ ଖିଲ]] # [[ମନୋରଞ୍ଜନ ଦ୍ୟାନ ସାମନ୍ତରା]] # [[ରୁପୁ ଭତ୍ରା]] # [[ରଘୁରାମ ମାଛ]] # [[ନରସିଂହ ମାଡ଼କାମି]] # [[ବିଭୂତି ଭୂଷଣ ଜେନା]] # [[କେ. ଅନୀଲ କୁମାର]] # [[ନୀଳମଣି ବିଷୋୟୀ]] # [[କୃଷ୍ଣଚନ୍ଦ୍ର ନାୟକ]] # [[ପ୍ରତାପ ଚନ୍ଦ୍ର ନାୟକ]] # [[ଗୋକୁଳାନନ୍ଦ ମଲ୍ଲିକ]] # [[ପ୍ରଦ୍ୟୁମ୍ନ କୁମାର ନାୟକ]] # [[ଦୁଷ୍ମନ୍ତ କୁମାର ସ୍ୱାଇଁ]] # [[ବାବୁ ସିଂହ]] # [[ଆଶ୍ରିତ ପଟ୍ଟନାୟକ]] # [[ଓମ ପ୍ରକାଶ ମିଶ୍ର]] # [[ଅମରେନ୍ଦ୍ର ଦାସ]] # [[ସମ୍ପଦ ଚନ୍ଦ୍ର ସ୍ୱାଇଁ]] # [[ପ୍ରକାଶ ଚନ୍ଦ୍ର ସେଠୀ]] # [[ଛବି ମଲିକ]] # [[ସରୋଜ କୁମାର ପ୍ରଧାନ]] # [[କହ୍ନାଇ ଚରଣ ଦଙ୍ଗ]] # [[ଉମା ଚରଣ ମଲ୍ଲିକ]] # [[ସୁଧୀର ରଞ୍ଜନ ପାଟଯୋଶୀ]] # [[ଗୌରୀ ଶଙ୍କର ମାଝି]] # [[ନରସିଂହ ଭତ୍ରା]] # [[ନବୀନ କୁମାର ଜୈନ]] # [[ରଘୁନାଥ ଜଗଦଲ]] # [[ଅଗସ୍ତି ବେହେରା]] # [[ପ୍ରତାପ ଚନ୍ଦ୍ର ପ୍ରଧାନ]] # [[ଅଶୋକ ମହାନ୍ତି]] # [[ବିଭୂତି ଭୂଷଣ ପ୍ରଧାନ (ରାଜନେତା)]] # [[ଶତୃଘ୍ନ ଜେନା]] # [[ପ୍ରଦୀପ ବଳ ସାମନ୍ତ]] # [[ଅମର କୁମାର ନାୟକ]] # [[ସନ୍ତୋଷ ଖଟୁଆ]] # [[କୃଷ୍ଣଚନ୍ଦ୍ର ମହାପାତ୍ର]] # [[ଜଲେନ ନାଏକ]] # [[ଅଖିଳ ଚନ୍ଦ୍ର ନାଏକ]] # [[ଫକୀର ମୋହନ ନାଏକ]] # [[ଦୁର୍ଗା ଚରଣ ତନ୍ତୀ]] # [[ସାରଦା ପ୍ରସନ୍ନ ଜେନା]] # [[ସୁନିଲ କୁମାର ମହାନ୍ତି]] # [[ନବ କିଶୋର ମଲ୍ଲିକ (ରାଜନେତା)]] # [[ପ୍ରଦୀପ କୁମାର ସାହୁ]] # [[ରମାକାନ୍ତ ଭୋଇ]] # [[ନଳିନୀକାନ୍ତ ପ୍ରଧାନ]] # [[ରୁପେଶ କୁମାର ପାଣିଗ୍ରାହୀ]] # [[ମାଧବ ଧଡ଼ା]] # [[ଅଭିମନ୍ୟୁ ସେଠୀ (ବିଧାୟକ)]] # [[ରୋମାଞ୍ଚ ରଞ୍ଜନ ବିଶ୍ୱାଳ]] # [[ସୁଦର୍ଶନ ହରିପାଲ]] # [[ରୋହିତ ଜୋଶେଫ ତିର୍କୀ]] # [[ସାରଦା ପ୍ରସାଦ ପ୍ରଧାନ]] # [[ବିଜୟ କୁମାର ଦଳବେହେରା]] # [[ହିମାଂଶୁ ଶେଖର ସାହୁ]] # [[ଅଶୋକ କୁମାର ଦାସ (ରାଜନେତା)]] # [[ନିର୍ମଳ ମୁଣ୍ଡା]] # [[ଦିବାକର ନାୟକ]] {{Div col end}} ===ଲୋକ ସଭା=== {{Div col|colwidth=10em}} # [[୧ମ ଲୋକ ସଭା]] # [[୨ୟ ଲୋକ ସଭା]] # [[୩ୟ ଲୋକ ସଭା]] # [[୪ର୍ଥ ଲୋକ ସଭା]] # [[୫ମ ଲୋକ ସଭା]] # [[୬ଷ୍ଠ ଲୋକ ସଭା]] # [[୭ମ ଲୋକ ସଭା]] # [[୮ମ ଲୋକ ସଭା]] # [[୯ମ ଲୋକ ସଭା]] # [[୧୦ମ ଲୋକ ସଭା]] # [[୧୧ଶ ଲୋକ ସଭା]] # [[୧୨ଶ ଲୋକ ସଭା]] # [[୧୩ଶ ଲୋକ ସଭା]] # [[୧୪ଶ ଲୋକ ସଭା]] # [[୧୫ଶ ଲୋକ ସଭା]] # [[୧୬ଶ ଲୋକ ସଭା]] # [[୧୭ଶ ଲୋକ ସଭା]] # [[୧୮ଶ ଲୋକ ସଭା]] {{Div col end}} ===ବିଧାନ ସଭା=== # [[୧ମ ଓଡ଼ିଶା ବିଧାନ ସଭା]] # [[ରାମଚନ୍ଦ୍ରପୁର (ବିଧାନ ସଭା ନିର୍ବାଚନ ମଣ୍ଡଳୀ)]] # [[ବାଲିପାଟଣା (ବିଧାନ ସଭା ନିର୍ବାଚନ ମଣ୍ଡଳୀ)]] # [[ବନ୍ତ (ବିଧାନ ସଭା ନିର୍ବାଚନ ମଣ୍ଡଳୀ)]] # [[କିଶୋର ନଗର (ବିଧାନ ସଭା ନିର୍ବାଚନ ମଣ୍ଡଳୀ)]] # [[କେସିଙ୍ଗା (ବିଧାନ ସଭା ନିର୍ବାଚନ ମଣ୍ଡଳୀ)]] # [[ସଇଁତଳା (ବିଧାନ ସଭା ନିର୍ବାଚନ ମଣ୍ଡଳୀ)]] # [[ପାଡ଼ୁଆ (ବିଧାନ ସଭା ନିର୍ବାଚନ ମଣ୍ଡଳୀ)]] # [[ଓଡ଼ିଶା ବିଧାନ ସଭାର ବାଚସ୍ପତିଙ୍କ ତାଲିକା]] # [[୧୭ଶ ଓଡ଼ିଶା ବିଧାନ ସଭା]] # [[ମୋହନ ଚରଣ ମାଝୀ ମନ୍ତ୍ରୀମଣ୍ଡଳ]] == ବିମାନ ବନ୍ଦର == # [[ଓଡ଼ିଶାରେ ଥିବା ବିମାନ ବନ୍ଦରର ତାଲିକା]] == ଉଇକିପିଡ଼ିଆ == # [[ବଙ୍ଗାଳୀ ଉଇକିପିଡ଼ିଆ]] # [[ପଞ୍ଜାବୀ ଉଇକିପିଡ଼ିଆ]] # [[ଅହମିୟା ଉଇକିପିଡ଼ିଆ]] # [[ଭୋଜପୁରୀ ଉଇକିପିଡ଼ିଆ]] # [[ଗୁଜରାଟୀ ଉଇକିପିଡ଼ିଆ]] # [[କନ୍ନଡ଼ ଉଇକିପିଡ଼ିଆ]] # [[କାଶ୍ମୀରୀ ଉଇକିପିଡ଼ିଆ]] # [[ନେପାଳୀ ଉଇକିପିଡ଼ିଆ]] # [[ତାମିଲ ଉଇକିପିଡ଼ିଆ]] # [[ତାତାର ଉଇକିପିଡ଼ିଆ]] # [[ସିନ୍ଧି ଉଇକିପିଡ଼ିଆ]] # [[ବାମବାରା ଉଇକିପିଡ଼ିଆ]] # [[ଜର୍ଜୀୟ ଉଇକିପିଡ଼ିଆ]] # [[ଅଙ୍ଗିକା ଉଇକିପିଡ଼ିଆ]] # [[ଆରୋମାନୀୟ ଉଇକିପିଡ଼ିଆ]] # [[ଆମହାରୀୟ ଉଇକିପିଡ଼ିଆ]] # [[ଆମୀୟ ଉଇକିପିଡ଼ିଆ]] # [[ଅବଧି ଉଇକିପିଡ଼ିଆ]] # [[ଆୟମାରା ଉଇକିପିଡ଼ିଆ]] # [[ବଞ୍ଜାର ଉଇକିପିଡ଼ିଆ]] # [[ବନ୍ୟୁମାସାନ ଉଇକିପିଡ଼ିଆ]] # [[ଟାରାଣ୍ଟିନୋ ଉଇକିପିଡ଼ିଆ]] # [[ବିଷ୍ଣୁପ୍ରିୟା ମଣିପୁରୀ ଉଇକିପିଡ଼ିଆ]] # [[ବିସଲାମା ଉଇକିପିଡ଼ିଆ]] # [[ବୁଗୀ ଉଇକିପିଡ଼ିଆ]] # [[ବୁରିୟାତ ଉଇକିପିଡ଼ିଆ]] # [[ଚେଚେନ ଉଇକିପିଡ଼ିଆ]] # [[ଗୋରୋନ୍ତାଲୋ ଉଇକିପିଡ଼ିଆ]] # [[ଦୁସୁନ ଉଇକିପିଡ଼ିଆ]] == ପ୍ରସଙ୍ଗ ଛାଞ୍ଚ == {{Div col|colwidth=15em}} # [[ଛାଞ୍ଚ:ଓଡ଼ିଶାର ବିଧାନ ସୌଧ]] # [[ଛାଞ୍ଚ:ଭାରତୀୟ ସଂସଦ]] # [[ଛାଞ୍ଚ:ଛପନ ଭୋଗ]] # [[ଛାଞ୍ଚ:ଶଙ୍କର ମଠ]] # [[ଛାଞ୍ଚ:ଭାରତୀୟ ଗ୍ରାଣ୍ଡମାଷ୍ଟର]] # [[ଛାଞ୍ଚ:ଭାରତୀୟ ମହିଳା ଗ୍ରାଣ୍ଡମାଷ୍ଟର]] # [[ଛାଞ୍ଚ:ବସନ୍ତ ମୁଦୁଲି କବିତା ପୁରସ୍କାର]] # [[ଛାଞ୍ଚ:ଗୁରୁ କେଳୁଚରଣ ମହାପାତ୍ର ସମ୍ମାନ]] # [[ଛାଞ୍ଚ:ଓଡ଼ିଶା ବିଧାନ ସଭାର ବାଚସ୍ପତି]] # [[ଛାଞ୍ଚ:ଲୋକ ସଭାର ବାଚସ୍ପତି]] # [[ଛାଞ୍ଚ:ଲୋକ ସଭାର ଉପ-ବାଚସ୍ପତି]] # [[ଛାଞ୍ଚ:ଓଡ଼ିଶାର ୧୨ଶ ଲୋକ ସଭା ସଭ୍ୟ]] # [[ଛାଞ୍ଚ:ଓଡ଼ିଶାର ୧୧ଶ ଲୋକ ସଭା ସଭ୍ୟ]] # [[ଛାଞ୍ଚ:ଓଡ଼ିଶାର ୧୦ମ ଲୋକ ସଭା ସଭ୍ୟ]] # [[ଛାଞ୍ଚ:ଓଡ଼ିଶାର ୯ମ ଲୋକ ସଭା ସଭ୍ୟ]] # [[ଛାଞ୍ଚ:ଓଡ଼ିଶାର ୮ମ ଲୋକ ସଭା ସଭ୍ୟ]] # [[ଛାଞ୍ଚ:ଓଡ଼ିଶାର ୭ମ ଲୋକ ସଭା ସଭ୍ୟ]] # [[ଛାଞ୍ଚ:ଓଡ଼ିଶାର ୬ଷ୍ଠ ଲୋକ ସଭା ସଭ୍ୟ]] # [[ଛାଞ୍ଚ:ଓଡ଼ିଶାର ୫ମ ଲୋକ ସଭା ସଭ୍ୟ]] # [[ଛାଞ୍ଚ:ଓଡ଼ିଶାର ୪ର୍ଥ ଲୋକ ସଭା ସଭ୍ୟ]] # [[ଛାଞ୍ଚ:ଓଡ଼ିଶାର ୩ୟ ଲୋକ ସଭା ସଭ୍ୟ]] # [[ଛାଞ୍ଚ:ଓଡ଼ିଶାର ୨ୟ ଲୋକ ସଭା ସଭ୍ୟ]] # [[ଛାଞ୍ଚ:ଓଡ଼ିଶାର ୧ମ ଲୋକ ସଭା ସଭ୍ୟ]] # [[ଛାଞ୍ଚ:ଓଡ଼ିଶାର ରାଜ୍ୟପାଳ]] # [[ଛାଞ୍ଚ:ଓଡ଼ିଶାର ୧୮ଶ ଲୋକ ସଭା ସଭ୍ୟ]] # [[ଛାଞ୍ଚ:କେନ୍ଦ୍ର ସାହିତ୍ୟ ଏକାଡେମୀ ଯୁବ ପୁରସ୍କାର]] {{Div col end}} ==ପ୍ରକଳ୍ପ/ଗଣସମ୍ପାଦନା (ଛାଞ୍ଚ)== ===ପ୍ରକଳ୍ପ=== # [[ଉଇକିପିଡ଼ିଆ:ଉଇକିପ୍ରକଳ୍ପ ଓଡ଼ିଆ କଥାଚିତ୍ର]] # [[ଉଇକିପିଡ଼ିଆ:ଉଇକିପ୍ରକଳ୍ପ ଓଡ଼ିଶାର ରାଜନୀତି]] ===ଗଣ-ସମ୍ପାଦନା=== {{Div col|colwidth=20em}} # [[ଉଇକିପିଡ଼ିଆ:ଭାରତୀୟ ସ୍ୱାଧୀନତା ଦିବସ ଗଣସମ୍ପାଦନା ୨୦୧୮]] # [[ଉଇକିପିଡ଼ିଆ:ଏସିଆ ମାସ ଗଣସମ୍ପାଦନା ୨୦୧୮]] # [[ଉଇକିପିଡ଼ିଆ:ଆନ୍ତର୍ଜାତୀୟ ମାତୃଭାଷା ଦିବସ ଗଣ-ସମ୍ପାଦନା ୨୦୧୯]] # [[ଉଇକିପିଡ଼ିଆ:ପ୍ରୋଜେକ୍ଟ ଟାଇଗର ଲିଖନ ପ୍ରତିଯୋଗିତା/୨୦୧୯]] # [[ଉଇକିପିଡ଼ିଆ:ଏସିଆ ମାସ ଗଣସମ୍ପାଦନା ୨୦୧୯]] # [[ଉଇକିପିଡ଼ିଆ:ଆନ୍ତର୍ଜାତୀୟ ମାତୃଭାଷା ଦିବସ ଗଣ-ସମ୍ପାଦନା ୨୦୨୦]] # [[ଉଇକିପିଡ଼ିଆ:ଉଇକି ଲଭ୍‌ସ୍ ଓମେନ୍ ସାଉଥ୍ ଏସିଆ ୨୦୨୦ ଗଣସମ୍ପାଦନା]] # [[ଉଇକିପିଡ଼ିଆ:ଏସିଆ ମାସ ଗଣସମ୍ପାଦନା ୨୦୨୦]] # [[ଉଇକିପିଡ଼ିଆ:ନାରୀବାଦ ଓ ଲୋକକଥା ଗଣ-ସମ୍ପାଦନା ୨୦୨୧]] # [[ଉଇକିପିଡ଼ିଆ:ଉଇକି ଲଭ୍‌ସ୍ ଓମେନ୍ ସାଉଥ୍ ଏସିଆ ୨୦୨୧ ଗଣସମ୍ପାଦନା]] # [[ଉଇକିପିଡ଼ିଆ:ଏସିଆ ମାସ ଗଣସମ୍ପାଦନା ୨୦୨୧]] # [[ଉଇକିପିଡ଼ିଆ:ନାରୀବାଦ ଓ ଲୋକକଥା ଗଣ-ସମ୍ପାଦନା ୨୦୨୨]] # [[ଉଇକିପିଡ଼ିଆ:ଉଇକି ଲଭ୍‌ସ୍ ଲିଟେରେଚର୍ ୨୦୨୨]] # [[ଉଇକିପିଡ଼ିଆ:ଏସିଆ ମାସ ଗଣସମ୍ପାଦନା ୨୦୨୨]] # [[ଉଇକିପିଡ଼ିଆ:ଓଡ଼ିଶାର ପର୍ଯ୍ୟଟନସ୍ଥଳୀ ଗଣ-ସମ୍ପାଦନା ୨୦୨୨]] # [[ଉଇକିପିଡ଼ିଆ:ନାରୀବାଦ ଓ ଲୋକକଥା ଗଣ-ସମ୍ପାଦନା ୨୦୨୩]] # [[ଉଇକିପିଡ଼ିଆ:ରଥଯାତ୍ରା ଗଣସମ୍ପାଦନା ୨୦୨୩]] # [[ଉଇକିପିଡ଼ିଆ:ଏସିଆ ମାସ ଗଣସମ୍ପାଦନା]] # [[ଉଇକିପିଡ଼ିଆ:ଭାରତୀୟ ସ୍ୱାଧୀନତା ଦିବସ ଗଣସମ୍ପାଦନା ୨୦୨୩]] # [[ଉଇକିପିଡ଼ିଆ:ପରମ ବୀର ଚକ୍ର ଗଣସମ୍ପାଦନା]] # [[ଉଇକିପିଡ଼ିଆ:ମହାତ୍ମା ଗାନ୍ଧୀ ଗଣସମ୍ପାଦନା]] # [[ଉଇକିପିଡ଼ିଆ:ମହାତ୍ମା ଗାନ୍ଧୀ ଗଣସମ୍ପାଦନା ୨୦୨୦]] # [[ଉଇକିପିଡ଼ିଆ:ମହାତ୍ମା ଗାନ୍ଧୀ ଗଣସମ୍ପାଦନା ୨୦୨୧]] # [[ଉଇକିପିଡ଼ିଆ:ମହାତ୍ମା ଗାନ୍ଧୀ ଗଣସମ୍ପାଦନା ୨୦୨୩]] # [[ଉଇକିପିଡ଼ିଆ:ଏସିଆ ମାସ ଗଣସମ୍ପାଦନା ୨୦୨୩]] # [[ଉଇକିପିଡ଼ିଆ:ନାରୀବାଦ ଓ ଲୋକକଥା ଗଣ-ସମ୍ପାଦନା]] # [[ଉଇକିପିଡ଼ିଆ:ନାରୀବାଦ ଓ ଲୋକକଥା ଗଣ-ସମ୍ପାଦନା ୨୦୨୪]] # [[ଉଇକିପିଡ଼ିଆ:ଓଡ଼ିଆ ସାହିତ୍ୟ ଗଣ-ସମ୍ପାଦନା ୨୦୨୪]] # [[ଉଇକିପିଡ଼ିଆ:ଭାରତୀୟ ନିର୍ବାଚନ ଗଣ-ସମ୍ପାଦନା ୨୦୨୪]] # [[ଉଇକିପିଡ଼ିଆ:ରଥଯାତ୍ରା ଗଣସମ୍ପାଦନା ୨୦୨୪]] # [[ଉଇକିପିଡ଼ିଆ:ଏସିଆ ମାସ ଗଣସମ୍ପାଦନା ୨୦୨୪]] # [[ଉଇକିପିଡ଼ିଆ:ନାରୀବାଦ ଓ ଲୋକକଥା ଗଣ-ସମ୍ପାଦନା ୨୦୨୫]] # [[ଉଇକିପିଡ଼ିଆ:ଓଡ଼ିଆ ସାହିତ୍ୟ ଗଣ-ସମ୍ପାଦନା ୨୦୨୫]] # [[ଉଇକିପିଡ଼ିଆ:ଓଡ଼ିଆ ସାହିତ୍ୟ ଗଣ-ସମ୍ପାଦନା]] # [[ଉଇକିପିଡ଼ିଆ:ରଥଯାତ୍ରା ଗଣସମ୍ପାଦନା ୨୦୨୫]] # [[ଉଇକିପିଡ଼ିଆ:ରଥଯାତ୍ରା ଗଣସମ୍ପାଦନା]] # [[ଉଇକିପିଡ଼ିଆ:ଭାରତୀୟ ସ୍ୱାଧୀନତା ଦିବସ ଗଣସମ୍ପାଦନା ୨୦୨୫]] # [[ଉଇକିପିଡ଼ିଆ:ଭାରତୀୟ ସ୍ୱାଧୀନତା ଦିବସ ଗଣସମ୍ପାଦନା]] # [[ଉଇକିପିଡ଼ିଆ:ମହାତ୍ମା ଗାନ୍ଧୀ ଗଣସମ୍ପାଦନା ୨୦୨୫]] # [[ଉଇକିପିଡ଼ିଆ:ଏସିଆ ମାସ ଗଣସମ୍ପାଦନା ୨୦୨୫]] # [[ଉଇକିପିଡ଼ିଆ:୨୫ ତମ ଜନ୍ମତିଥି/ଗଣ-ସମ୍ପାଦନା]] # [[ଉଇକିପିଡ଼ିଆ:ନାରୀବାଦ ଓ ଲୋକକଥା ଗଣ-ସମ୍ପାଦନା ୨୦୨୬]] # [[ଉଇକିପିଡ଼ିଆ:ଉଇକି ଭାଷାକୁ ଭଲପାଏ ଗଣସମ୍ପାଦନା ୨୦୨୬]] # [[ଉଇକିପିଡ଼ିଆ:ଓଡ଼ିଆ ସାହିତ୍ୟ ଗଣ-ସମ୍ପାଦନା ୨୦୨୬]] {{Div col end}} ===ଛାଞ୍ଚ=== {{Div col|colwidth=20em}} # [[ଛାଞ୍ଚ:ଏସିଆ ମାସ ଗଣସମ୍ପାଦନା ୨୦୧୮]] # [[ଛାଞ୍ଚ:ଏସିଆ ମାସ ଗଣସମ୍ପାଦନା ନିମନ୍ତ୍ରଣ]] # [[ଛାଞ୍ଚ:ଭାରତୀୟ ସ୍ୱାଧୀନତା ଦିବସ ଗଣସମ୍ପାଦନା ୨୦୧୮]] # [[ଛାଞ୍ଚ:ଭାରତୀୟ ସ୍ୱାଧୀନତା ଦିବସ ଗଣସମ୍ପାଦନା ନିମନ୍ତ୍ରଣ]] # [[ଛାଞ୍ଚ:ଆନ୍ତର୍ଜାତୀୟ ମାତୃଭାଷା ଦିବସ ଗଣ-ସମ୍ପାଦନା ୨୦୧୯ ନିମନ୍ତ୍ରଣ]] # [[ଛାଞ୍ଚ:୨୦୧୮ ଏସିଆ ମାସ ଗଣସମ୍ପାଦନା‎]] # [[ଛାଞ୍ଚ:ଏସିଆ ମାସ ଗଣସମ୍ପାଦନା ୨୦୧୯‎]] # [[ଛାଞ୍ଚ:ଉଇକି ଲଭ୍‌ସ୍ ଓମେନ୍ ସାଉଥ୍ ଏସିଆ ୨୦୨୦]] # [[ଛାଞ୍ଚ:ଆନ୍ତର୍ଜାତୀୟ ମାତୃଭାଷା ଦିବସ ଗଣ-ସମ୍ପାଦନା ୨୦୨୦]] # [[ଛାଞ୍ଚ:ଏସିଆ ମାସ ଗଣସମ୍ପାଦନା ୨୦୨୦]] # [[ଛାଞ୍ଚ:ନାରୀବାଦ ଓ ଲୋକକଥା ଗଣ-ସମ୍ପାଦନା]] # [[ଛାଞ୍ଚ:ଉଇକି ଲଭ୍‌ସ୍ ଓମେନ୍ ସାଉଥ୍ ଏସିଆ ୨୦୨୧]] # [[ଛାଞ୍ଚ:ଏସିଆ ମାସ ଗଣସମ୍ପାଦନା ୨୦୨୧]] # [[ଛାଞ୍ଚ:Festive Season edit-a-thon]] # [[ଛାଞ୍ଚ:ମହାତ୍ମା ଗାନ୍ଧୀ ଗଣ-ସମ୍ପାଦନା ୨୦୨୧]] # [[ଛାଞ୍ଚ:ନାରୀବାଦ ଓ ଲୋକକଥା ଗଣ-ସମ୍ପାଦନା ୨୦୨୨]] # [[ଛାଞ୍ଚ:ଆନ୍ତର୍ଜାତୀୟ ମହିଳା ମାସ ୨୦୨୨ କ୍ଷୁଦ୍ର ଗଣ-ସମ୍ପାଦନା]] # [[ଛାଞ୍ଚ:ଉଇକି ଲଭ୍‌ସ୍ ଲିଟେରେଚର୍ ୨୦୨୨]] # [[ଛାଞ୍ଚ:ଜୁନ ମାସ ଉତ୍ସବ ୨୦୨୨ ଗଣ-ସମ୍ପାଦନା]] # [[ଛାଞ୍ଚ:ଏସିଆ ମାସ ଗଣସମ୍ପାଦନା ୨୦୨୨]] # [[ଛାଞ୍ଚ:ଇଣ୍ଡିକ୍ ଉଇକି ଇମ୍ପ୍ରୁଭ୍-ଏ-ଥନ୍ ୨୦୨୨]] # [[ଛାଞ୍ଚ:ନାରୀବାଦ ଓ ଲୋକକଥା ଗଣ-ସମ୍ପାଦନା ୨୦୨୩]] # [[ଛାଞ୍ଚ:ରଥଯାତ୍ରା ଗଣସମ୍ପାଦନା ୨୦୨୩]] # [[ଛାଞ୍ଚ:ନାରୀବାଦ ଓ ଲୋକକଥା ଗଣ-ସମ୍ପାଦନା ୨୦୨୩ ସାଧୁବାଦ]] # [[ଛାଞ୍ଚ:ରଥଯାତ୍ରା ଗଣସମ୍ପାଦନା ୨୦୨୩ ସାଧୁବାଦ]] # [[ଛାଞ୍ଚ:ଭାରତୀୟ ସ୍ୱାଧୀନତା ଦିବସ ଗଣସମ୍ପାଦନା ୨୦୨୩ ନିମନ୍ତ୍ରଣ]] # [[ଛାଞ୍ଚ:ଭାରତୀୟ ସ୍ୱାଧୀନତା ଦିବସ ଗଣସମ୍ପାଦନା ୨୦୨୩]] # [[ଛାଞ୍ଚ:ଏସିଆ ମାସ ଗଣ-ସମ୍ପାଦନା ହେଡର୍]] # [[ଛାଞ୍ଚ:ଭାରତୀୟ ସ୍ୱାଧୀନତା ଦିବସ ଗଣସମ୍ପାଦନା ୨୦୨୩ ସାଧୁବାଦ]] # [[ଛାଞ୍ଚ:ପରମ ବୀର ଚକ୍ର ଗଣସମ୍ପାଦନା]] # [[ଛାଞ୍ଚ:ପରମ ବୀର ଚକ୍ର ଗଣସମ୍ପାଦନା ନିମନ୍ତ୍ରଣ]] # [[ଛାଞ୍ଚ:ଏସିଆ ମାସ ଗଣସମ୍ପାଦନା ୨୦୨୩]] # [[ଛାଞ୍ଚ:ନାରୀବାଦ ଓ ଲୋକକଥା ଗଣ-ସମ୍ପାଦନା ୨୦୨୪]] # [[ଛାଞ୍ଚ:ଓଡ଼ିଆ ସାହିତ୍ୟ ଗଣ-ସମ୍ପାଦନା ୨୦୨୪]] # [[ଛାଞ୍ଚ:ଭାରତୀୟ ନିର୍ବାଚନ ଗଣ-ସମ୍ପାଦନା ୨୦୨୪]] # [[ଛାଞ୍ଚ:ରଥଯାତ୍ରା ଗଣସମ୍ପାଦନା ୨୦୨୪]] # [[ଛାଞ୍ଚ:ଏସିଆ ମାସ ଗଣସମ୍ପାଦନା ୨୦୨୪]] # [[ଛାଞ୍ଚ:ଏସିଆ ମାସ ଗଣସମ୍ପାଦନା ୨୦୨୪ ନିମନ୍ତ୍ରଣ]] # [[ଛାଞ୍ଚ:ନାରୀବାଦ ଓ ଲୋକକଥା ଗଣ-ସମ୍ପାଦନା ୨୦୨୫]] # [[ଛାଞ୍ଚ:ଓଡ଼ିଆ ସାହିତ୍ୟ ଗଣ-ସମ୍ପାଦନା ୨୦୨୫]] # [[ଛାଞ୍ଚ:ଓଡ଼ିଆ ସାହିତ୍ୟ ଗଣ-ସମ୍ପାଦନା ହେଡର୍]] # [[ଛାଞ୍ଚ:ରଥଯାତ୍ରା ଗଣସମ୍ପାଦନା ୨୦୨୫]] # [[ଛାଞ୍ଚ:ରଥଯାତ୍ରା ଗଣସମ୍ପାଦନା ହେଡର୍]] # [[ଛାଞ୍ଚ:ଭାରତୀୟ ସ୍ୱାଧୀନତା ଦିବସ ଗଣସମ୍ପାଦନା ୨୦୨୫]] # [[ଛାଞ୍ଚ:ଭାରତୀୟ ସ୍ୱାଧୀନତା ଦିବସ ଗଣସମ୍ପାଦନା ହେଡର୍‌]] # [[ଛାଞ୍ଚ:ଏସିଆ ମାସ ଗଣସମ୍ପାଦନା ୨୦୨୫]] # [[ଛାଞ୍ଚ:ଏସିଆ ମାସ ଗଣସମ୍ପାଦନା ୨୦୨୫ ନିମନ୍ତ୍ରଣ]] # [[ଛାଞ୍ଚ:ମହାତ୍ମା ଗାନ୍ଧୀ ଗଣ ସମ୍ପାଦନା ହେଡର୍]] # [[ଛାଞ୍ଚ:ମହାତ୍ମା ଗାନ୍ଧୀ ଗଣ-ସମ୍ପାଦନା ୨୦୨୩]] # [[ଛାଞ୍ଚ:ମହାତ୍ମା ଗାନ୍ଧୀ ଗଣ-ସମ୍ପାଦନା ୨୦୨୫]] # [[ଛାଞ୍ଚ:ମହାତ୍ମା ଗାନ୍ଧୀ ଗଣ-ସମ୍ପାଦନା ୨୦୨୧]] # [[ଛାଞ୍ଚ:ନାରୀବାଦ ଓ ଲୋକକଥା ଗଣ-ସମ୍ପାଦନା ୨୦୨୬]] # [[ଛାଞ୍ଚ:ଓଡ଼ିଆ ସାହିତ୍ୟ ଗଣ-ସମ୍ପାଦନା ୨୦୨୬]] {{Div col end}} == କର୍ମଶାଳା/କାର୍ଯ୍ୟକ୍ରମ == # [[ଉଇକିପିଡ଼ିଆ:ଉଇକିମାନିଆ ଭୁବନେଶ୍ୱର ୨୦୨୨]] # [[ଉଇକିପିଡ଼ିଆ:ନାରୀବାଦ ଓ ଲୋକକଥା ଗଣ-ସମ୍ପାଦନା ୨୦୨୩/କର୍ମଶାଳା]] # [[ଉଇକିପିଡ଼ିଆ:ଉଇକିଡାଟା/ଜନ୍ମତିଥି ୧୧]] # [[ଉଇକିପିଡ଼ିଆ:ଉଇକିଡାଟା/ଜନ୍ମତିଥି ୧୩]] # [[ଉଇକିପିଡ଼ିଆ:ଏସିଆ ମାସ ଗଣସମ୍ପାଦନା ୨୦୨୫/ମେଳଣ]] # [[ଉଇକିପିଡ଼ିଆ:୨୫ ତମ ଜନ୍ମତିଥି]] == ପରିଚୟ == {{Div col|colwidth=10em}} * କୃଷ୍ଣ କୁମାର ମହାନ୍ତି * ଆଶୁତୋଷ ପରିଡ଼ା * ବାସୁଦେବ ସୁନାନୀ * ଅମରେଶ ପଟ୍ଟନାୟକ * ବସନ୍ତ ମୁଦୁଲି * ନିର୍ମଳ ନାୟକ * ପ୍ରତୀକ୍ଷା ଜେନା * ସୁପ୍ରିୟା ପଣ୍ଡା * ଚିତ୍ତରଞ୍ଜନ ନାୟକ * ନରେନ୍ଦ୍ର ଭୋଇ * ଚିତ୍ତରଞ୍ଜନ ଦାସ * ଫନୀ ମହାନ୍ତି * ନିଖିଳେଶ ମିଶ୍ର * ପବିତ୍ର ପାଣିଗ୍ରାହୀ * ହୃଦାନନ୍ଦ ପାଣିଗ୍ରାହୀ * ରଜନୀକାନ୍ତ ମହାନ୍ତି * ଅପୂର୍ବ ରଞ୍ଜନ ରାୟ * ଅରୁଣ ମନ୍ତ୍ରୀ * ବାଦଲ ମହାନ୍ତି * ଶୁଭଶ୍ରୀ ଲେଙ୍କା * ବିରେନ୍ଦ୍ର ପାଣି * ବିଷ୍ଣୁ ସେଠୀ * ଚିନ୍ତାମଣି ବିଶ୍ୱାଳ * ଚୂଡ଼ାମଣି ଦାସ * ଧୀରେନ୍ଦ୍ରନାଥ ମଲ୍ଲିକ * ସୂର୍ଯ୍ୟଦେଓ * ଅନ୍ତରା ଚକ୍ରବର୍ତ୍ତୀ * କୁଳଦୀପ ପଟ୍ଟନାୟକ * ପ୍ରଭୁପାଦ ମହାନ୍ତି * ପଞ୍ଚାନନ ନାୟକ * ପ୍ରକାଶ ମହାପାତ୍ର * ସଞ୍ଜିବ କୁମାର ମଲ୍ଲିକ * ମଞ୍ଜୁଲତା ମଣ୍ଡଳ * ଶରତ ନାୟକ * ସରୋଜ ବଳ * ଓମପ୍ରକାଶ ମହାନ୍ତି * ରାମଚନ୍ଦ୍ର ବେହେରା * କଇଳାଶ ପଟ୍ଟନାୟକ * ଗିରିବାଳା ମହାନ୍ତି * ସେନାପତି ପ୍ରଦ୍ୟୁମ୍ନ କେଶରୀ * ପ୍ରବୀଣ କୁମାର କବି * ପ୍ରଜ୍ଞା ପ୍ରବର୍ତ୍ତିକା ଦାଶ * ଅମରେଶ ବିଶ୍ୱାଳ * ସୁଚିତ୍ରା ପାଣିଗ୍ରାହୀ * ସୁମିତ ପଣ୍ଡା * ଦେବବ୍ରତ ଦାସ * ସରସ୍ୱତୀ ଦେବୀ (ଅଭିନେତ୍ରୀ) * ଲାଲା ବୀରେନ ରାୟ * ତୃପ୍ତି ରଞ୍ଜନ ଦାସ * ସୁବ୍ରତ କୁମାର ସେନାପତି * ଦୀପ୍ତିରେଖା ପାଢ଼ୀ * ପ୍ରହ୍ଲାଦ ପାଣି * ପବିତ୍ର ମୋହନ ଦାଶ {{Div col end}} ml345d5raumf28ajsm4gdhecqd8cwny 2 69588 595822 595478 2026-06-01T16:23:27Z ListeriaBot 13866 Wikidata list updated [V2] 595822 wikitext text/x-wiki {{Wikidata list |sparql=SELECT ?item ?statements (COUNT(distinct ?sitelink) as ?sites) ?itemLabel ?birth ?pobLabel ?death ?podLabel WHERE { SERVICE wikibase:label { bd:serviceParam wikibase:language "en,or" } # for generating label BIND(xsd:integer(STRAFTER(str(?item), "Q")) AS ?qid) . ?item wikibase:statements ?statements . # for counting statements OPTIONAL { ?sitelink schema:about ?item . ?sitelink schema:inLanguage ?lang } # for counting sitelinks ?item wdt:P1412 wd:Q33810 . # Language: Odia ?item wdt:P166 wd:Q172582 . # award received = Kendra Sahitya Akademi OPTIONAL { ?item wdt:P569 ?birth } OPTIONAL { ?item wdt:P19 ?pob } OPTIONAL { ?item wdt:P570 ?death } OPTIONAL { ?item wdt:P20 ?pod } } GROUP BY ?item ?statements ?itemLabel ?birth ?pobLabel ?death ?podLabel ORDER BY DESC(?sites) |section=p21 |sort=P166/Q172582/p585 |columns=number:#,item:Wikidata,?statements:Stmnts,?sites:Wikis,label,p569,p19,p570,p20, P166/Q172582/p585:Awarded year, p214 |thumb=80 |min_section=1 |links=text |autolist=fallback |references=all |wdedit=yes |summary=itemnumber }} == ପୁରୁଷ == {| class='wikitable sortable wd_can_edit' ! # ! Wikidata ! Stmnts ! Wikis ! label ! ଜନ୍ମ ତାରିଖ ! ଜନ୍ମ ସ୍ଥାନ ! ମୃତ୍ୟୁ ତାରିଖ ! ମୃତ୍ୟୁ ସ୍ଥାନ ! Awarded year ! ଭି.ଆଇ.ଏ.ଏଫ. ସୂଚକ |- class='wd_q3595809' | style='text-align:right'| 1 | [[:d:Q3595809|Q3595809]] | 63 | 15 |class='wd_label'| [[ସୀତାକାନ୍ତ ମହାପାତ୍ର]] |class='wd_p569' data-sort-value="1937" | 1937-09-17 |class='wd_p19'| [[କଟକ ଜିଲ୍ଲା]] |class='wd_p570'| |class='wd_p20'| | 1974 |class='wd_p214'| [https://viaf.org/viaf/179890550 179890550]<br/>[https://viaf.org/viaf/269014170 269014170] |- class='wd_q5314070' | style='text-align:right'| 2 | [[:d:Q5314070|Q5314070]] | 62 | 14 |class='wd_label'| [[ଗୋପୀନାଥ ମହାନ୍ତି]] |class='wd_p569' data-sort-value="1914" | 1914-04-20 |class='wd_p19'| [[କଟକ ଜିଲ୍ଲା]] |class='wd_p570' data-sort-value="1991" | 1991-08-20 |class='wd_p20'| San Jose | 1955 |class='wd_p214'| [https://viaf.org/viaf/114932685 114932685]<br/>[https://viaf.org/viaf/38817704 38817704] |- class='wd_q369952' | style='text-align:right'| 3 | [[:d:Q369952|Q369952]] | 57 | 11 |class='wd_label'| [[ଅନ୍ନଦା ଶଙ୍କର ରାୟ]] |class='wd_p569' data-sort-value="1905" | 1905-05-15 |class='wd_p19'| [[ଢେଙ୍କାନାଳ ଗଡ଼ଜାତ ରାଜ୍ୟ|ଢେଙ୍କାନାଳ ରାଜ୍ୟ]] |class='wd_p570' data-sort-value="2002" | 2002-10-28 |class='wd_p20'| [[କଲିକତା]] | 1962 |class='wd_p214'| [https://viaf.org/viaf/39391009 39391009] |- class='wd_q5320436' | style='text-align:right'| 4 | [[:d:Q5320436|Q5320436]] | 40 | 11 |class='wd_label'| [[ସଚ୍ଚିଦାନନ୍ଦ ରାଉତରାୟ]] |class='wd_p569' data-sort-value="1916" | 1916-05-13<ref name="ref_f339fb345c595bc6e4dbbfdcb04d044b35965b64c2ef8c58a8114391fa4cebcc">http://sambadepaper.com/imageview_158831_25725706_4_71_21-08-2020_12_i_1_sf.html</ref> |class='wd_p19'| [[ଖୋର୍ଦ୍ଧା ଜିଲ୍ଲା]] |class='wd_p570' data-sort-value="2004" | 2004-08-21<ref name="ref_f339fb345c595bc6e4dbbfdcb04d044b35965b64c2ef8c58a8114391fa4cebcc">http://sambadepaper.com/imageview_158831_25725706_4_71_21-08-2020_12_i_1_sf.html</ref> |class='wd_p20'| [[କଟକ]] | 1963 |class='wd_p214'| [https://viaf.org/viaf/107786978 107786978]<ref name="ref_1d71d32bdc89e040011c6dd2af9189f7f91278ce211c86f742d2288c458ad3c0">''[[:d:Q54919|ଭର୍ଚୁଆଲ ଇଣ୍ଟରନ୍ୟାସନାଲ ଅଥରିଟି ଫାଇଲ]]''</ref> |- class='wd_q15724984' | style='text-align:right'| 6 | [[:d:Q15724984|Q15724984]] | 39 | 7 |class='wd_label'| [[ମହାପାତ୍ର ନୀଳମଣି ସାହୁ]] |class='wd_p569' data-sort-value="1926" | 1926-12-22<ref name="ref_d1009ebd823dea9fc42b0dc462bb8a71a07e1ec704f09d5b2c213bc740d8e262">https://historygreatest.com/mohapatra-nilamani-sahoo-indian-writer-died-at-89</ref> |class='wd_p19'| [[କଟକ ଜିଲ୍ଲା]] |class='wd_p570' data-sort-value="2016" | 2016-06-25<ref name="ref_d1009ebd823dea9fc42b0dc462bb8a71a07e1ec704f09d5b2c213bc740d8e262">https://historygreatest.com/mohapatra-nilamani-sahoo-indian-writer-died-at-89</ref> |class='wd_p20'| [[ଭୁବନେଶ୍ୱର]] | 1984 |class='wd_p214'| [https://viaf.org/viaf/34871962 34871962] |- class='wd_q4170627' | style='text-align:right'| 7 | [[:d:Q4170627|Q4170627]] | 42 | 7 |class='wd_label'| [[ଗୋଦାବରୀଶ ମିଶ୍ର]] |class='wd_p569' data-sort-value="1886" | 1886-10-26 |class='wd_p19'| [[ବାଣପୁର]] |class='wd_p570' data-sort-value="1956" | 1956-07-26 |class='wd_p20'| | 1961 |class='wd_p214'| [https://viaf.org/viaf/35846309 35846309]<ref name="ref_1d71d32bdc89e040011c6dd2af9189f7f91278ce211c86f742d2288c458ad3c0">''[[:d:Q54919|ଭର୍ଚୁଆଲ ଇଣ୍ଟରନ୍ୟାସନାଲ ଅଥରିଟି ଫାଇଲ]]''</ref> |- class='wd_q15724846' | style='text-align:right'| 9 | [[:d:Q15724846|Q15724846]] | 42 | 6 |class='wd_label'| [[ବିଭୂତି ପଟ୍ଟନାୟକ]] |class='wd_p569' data-sort-value="1937" | 1937-10-25<br/>1937<ref name="ref_19fbbe2be7ed85a098dbb9e533d50aedf533476d715ab71346ab1a2d04883272">''[[:d:Q36578|ଇଣ୍ଟିଗ୍ରେଟେଡ଼ ଅଥରିଟୀ ଫାଇଲ]]''</ref> |class='wd_p19'| |class='wd_p570'| |class='wd_p20'| | 2015 |class='wd_p214'| [https://viaf.org/viaf/1511160668193803560005 1511160668193803560005]<br/>[https://viaf.org/viaf/72946443 72946443] |- class='wd_q5312677' | style='text-align:right'| 10 | [[:d:Q5312677|Q5312677]] | 45 | 6 |class='wd_label'| [[ମନୋରଞ୍ଜନ ଦାସ]] |class='wd_p569' data-sort-value="1923" | 1923-03-10 |class='wd_p19'| [[କଟକ ଜିଲ୍ଲା]] |class='wd_p570' data-sort-value="2013" | 2013-02-17 |class='wd_p20'| | 1971 |class='wd_p214'| [https://viaf.org/viaf/54577260 54577260] |- class='wd_q15723875' | style='text-align:right'| 11 | [[:d:Q15723875|Q15723875]] | 35 | 6 |class='wd_label'| [[କାହ୍ନୁଚରଣ ମହାନ୍ତି|କାହ୍ନୁ ଚରଣ ମହାନ୍ତି]] |class='wd_p569' data-sort-value="1906" | 1906-08-11<ref name="ref_0c37d4bcfb36e377de0721835aef2b8791c02991324de873ba4a7ab9e7a4f852">http://sahitya-akademi.gov.in/sahitya-akademi/library/fellowship_pdf/Shri.%20Kanhu%20Charan%20Mohanty.pdf</ref> |class='wd_p19'| [[ସୁବର୍ଣ୍ଣପୁର|ସୋନପୁର]] |class='wd_p570' data-sort-value="1994" | 1994-04-06<ref name="ref_dc6caa9c75a9d9af340fa5298944d43238bf7f42f41a8d00333705f6611e0a52">http://www.sambadepaper.com/epapermain.aspx?edcode=10&eddate=4/6/2017&querypage=2#</ref><ref name="ref_0c37d4bcfb36e377de0721835aef2b8791c02991324de873ba4a7ab9e7a4f852">http://sahitya-akademi.gov.in/sahitya-akademi/library/fellowship_pdf/Shri.%20Kanhu%20Charan%20Mohanty.pdf</ref> |class='wd_p20'| | 1958 |class='wd_p214'| [https://viaf.org/viaf/6031288 6031288]<ref name="ref_1d71d32bdc89e040011c6dd2af9189f7f91278ce211c86f742d2288c458ad3c0">''[[:d:Q54919|ଭର୍ଚୁଆଲ ଇଣ୍ଟରନ୍ୟାସନାଲ ଅଥରିଟି ଫାଇଲ]]''</ref> |- class='wd_q15725123' | style='text-align:right'| 12 | [[:d:Q15725123|Q15725123]] | 29 | 5 |class='wd_label'| [[ରାଧାମୋହନ ଗଡ଼ନାୟକ]] |class='wd_p569' data-sort-value="1911" | 1911-08-25<br/>1911<ref name="ref_fb1f64d34c5132f5694317071ca178ed1972feacbb7953a7f9690398b08c1731">''[[:d:Q13219454|Library of Congress Authorities]]''</ref> |class='wd_p19'| [[ଅନୁଗୋଳ ଜିଲ୍ଲା]] |class='wd_p570' data-sort-value="2000" | 2000-02-21<br/>2000<ref name="ref_fb1f64d34c5132f5694317071ca178ed1972feacbb7953a7f9690398b08c1731">''[[:d:Q13219454|Library of Congress Authorities]]''</ref> |class='wd_p20'| | 1975 |class='wd_p214'| [https://viaf.org/viaf/70270100 70270100] |- class='wd_q16738653' | style='text-align:right'| 13 | [[:d:Q16738653|Q16738653]] | 39 | 5 |class='wd_label'| [[ସତ୍ୟନାରାୟଣ ରାଜଗୁରୁ]] |class='wd_p569' data-sort-value="1903" | 1903-08-19<ref name="ref_d2a94e9e1c3f4f276ca3e4ae56cc4e36184555d2298085982883feb4149822eb">http://magazines.odisha.gov.in/Orissareview/2010/April/engpdf/58-64.pdf</ref> |class='wd_p19'| [[ପାରଳାଖେମୁଣ୍ଡି]] |class='wd_p570' data-sort-value="1997" | 1997-06-11 |class='wd_p20'| | 1996 |class='wd_p214'| [https://viaf.org/viaf/48008481 48008481]<ref name="ref_1d71d32bdc89e040011c6dd2af9189f7f91278ce211c86f742d2288c458ad3c0">''[[:d:Q54919|ଭର୍ଚୁଆଲ ଇଣ୍ଟରନ୍ୟାସନାଲ ଅଥରିଟି ଫାଇଲ]]''</ref> |- class='wd_q18650092' | style='text-align:right'| 14 | [[:d:Q18650092|Q18650092]] | 30 | 5 |class='wd_label'| [[ଗୋପାଳ କୃଷ୍ଣ ରଥ|ଗୋପାଳ କୃଷ୍ଣ]] |class='wd_p569' data-sort-value="1945" | 1945-08-03 |class='wd_p19'| [[ସମ୍ବଲପୁର]] |class='wd_p570' data-sort-value="2016" | 2016-12-30<ref name="ref_dad97d296d2b72b4789225ceb80fba2622a0403e6d67d22490b123c424f74784">{{#invoke:cite|web|url=http://www.dharitri.com/Sambalpur/311216/p1.htm|title=ସାହିତ୍ୟିକ ଗୋପାଳକୃଷ୍ଣଙ୍କ ପରଲୋକ}}</ref> |class='wd_p20'| [[ପୁଣେ]] | 2014 |class='wd_p214'| [https://viaf.org/viaf/36046613 36046613] |- class='wd_q31319995' | style='text-align:right'| 15 | [[:d:Q31319995|Q31319995]] | 43 | 5 |class='wd_label'| [[କାଳୀଚରଣ ପଟ୍ଟନାୟକ]] |class='wd_p569' data-sort-value="1897" | 1897-12-23<ref name="ref_a4620b73d7c85b671936e66a7aa6eb8c035189c4e5b47425421725bf101fe6e3">https://www.dharitri.com/e-Paper/Bhubaneswar/231217/p6.htm</ref> |class='wd_p19'| [[ବାଙ୍କୀ]] |class='wd_p570' data-sort-value="1978" | 1978-07-24<ref name="ref_b6c91c1f3ca48edfbd47bfaf30312d8ff66c490be80a9105e793f07b2185f868">https://web.archive.org/web/20200724040032/https://samajaepaper.in/imageview_21_247202024433811_4_71_24-07-2020_12_i_1_sf.html</ref> |class='wd_p20'| | 1977 |class='wd_p214'| [https://viaf.org/viaf/38029542 38029542] |- class='wd_q6574946' | style='text-align:right'| 16 | [[:d:Q6574946|Q6574946]] | 35 | 5 |class='wd_label'| [[ନିତ୍ୟାନନ୍ଦ ମହାପାତ୍ର]] |class='wd_p569' data-sort-value="1912" | 1912-06-17<ref name="ref_cf740121ff1ccbbff667268eea218c69d93f3e0197228bf1a97ac17532deadd6">''[[:d:Q19938912|ସୂଚନା]]''</ref> |class='wd_p19'| [[ଭଦ୍ରକ]] |class='wd_p570' data-sort-value="2012" | 2012-04-17<ref name="ref_bfbb5c3c68777fca63f93e84b6874fee230b248e04ffbd47b0b6e880d85a2624">http://zeenews.india.com/news/odisha/ex-odisha-minister-nityananda-mohapatra-dead_770388.html</ref> |class='wd_p20'| [[ଭୁବନେଶ୍ୱର]] | 1987 |class='wd_p214'| [https://viaf.org/viaf/32415707 32415707] |- class='wd_q31320108' | style='text-align:right'| 17 | [[:d:Q31320108|Q31320108]] | 33 | 5 |class='wd_label'| [[ସୌଭାଗ୍ୟ କୁମାର ମିଶ୍ର]] |class='wd_p569' data-sort-value="1941" | 1941-09-05<ref name="ref_e54e321c096f48acaecfacf9fe4e7b60651a2b8dfab774fad9e14c40f1ecdece">http://odishanewsnitidin.com/index.php?ID=20&PubId=4&schedule=2017-08-05&PageId=24029&PageNum=9</ref> |class='wd_p19'| [[ବ୍ରହ୍ମପୁର]] |class='wd_p570'| |class='wd_p20'| | 1986 |class='wd_p214'| [https://viaf.org/viaf/66507006 66507006] |- class='wd_q15724825' | style='text-align:right'| 18 | [[:d:Q15724825|Q15724825]] | 35 | 4 |class='wd_label'| [[ବିଜୟ ମିଶ୍ର]] |class='wd_p569' data-sort-value="1936" | 1936-07-16<ref name="ref_f5c335bb1f2d7f45bb43bf8808baa66863fbeabc3643016f43d4438ae4890b3a">{{#invoke:cite|web|url=http://www.dharitri.com/epaper/191213/p1.htm|title=ବିଜୟ ମିଶ୍ରଙ୍କୁ କେନ୍ଦ୍ର ସାହିତ୍ୟ ଏକାଡେମୀ ପୁରସ୍କାର|access-date=2016-11-21}}</ref> |class='wd_p19'| [[ସନ୍ତରାଗଡ଼ିଆ]] |class='wd_p570' data-sort-value="2020" | 2020-04-26<ref name="ref_04fd8fcdfde5bfd614ac3742e12f2381acc3ff3345227ad6fbf81ce9f5ac45a5">{{#invoke:cite|web|url=http://sambad.in/state/famous-dramatist-bijay-mishra-passes-away-509470/|title=ବିଶିଷ୍ଟ ନାଟ୍ୟକାର ଓ ସଂଳାପକାର ବିଜୟ ମିଶ୍ରଙ୍କ ପରଲୋକ|access-date=2020-04-26}}</ref> |class='wd_p20'| | 2013 |class='wd_p214'| [https://viaf.org/viaf/61096966 61096966] |- class='wd_q31315740' | style='text-align:right'| 19 | [[:d:Q31315740|Q31315740]] | 34 | 4 |class='wd_label'| [[କେଶବ ଚନ୍ଦ୍ର ଦାଶ]] |class='wd_p569' data-sort-value="1955" | 1955-03-06<ref name="ref_fb1f64d34c5132f5694317071ca178ed1972feacbb7953a7f9690398b08c1731">''[[:d:Q13219454|Library of Congress Authorities]]''</ref> |class='wd_p19'| [[ଯାଜପୁର]] |class='wd_p570'| |class='wd_p20'| | 1996 |class='wd_p214'| [https://viaf.org/viaf/15001341 15001341] |- class='wd_q31320072' | style='text-align:right'| 21 | [[:d:Q31320072|Q31320072]] | 35 | 4 |class='wd_label'| [[ରାଜେନ୍ଦ୍ର କିଶୋର ପଣ୍ଡା]] |class='wd_p569' data-sort-value="1944" | 1944-06-24<br/>1944-06-29 |class='wd_p19'| [[ଝାରସୁଗୁଡ଼ା ଜିଲ୍ଲା]] |class='wd_p570' data-sort-value="2025" | 2025-10-24<ref name="ref_bb0788c38bcfc19b4954ebcdf32505dafc4ce6e81c6e59540517ee021d31fd47">https://pragativadi.com/renowned-odia-poet-rajendra-kishore-panda-passes-away-at-81/</ref> |class='wd_p20'| | 1985 |class='wd_p214'| [https://viaf.org/viaf/65266704 65266704] |- class='wd_q31320077' | style='text-align:right'| 22 | [[:d:Q31320077|Q31320077]] | 30 | 4 |class='wd_label'| [[ରାମଚନ୍ଦ୍ର ବେହେରା]] |class='wd_p569' data-sort-value="1945" | 1945-11-02<br/>1945<ref name="ref_19fbbe2be7ed85a098dbb9e533d50aedf533476d715ab71346ab1a2d04883272">''[[:d:Q36578|ଇଣ୍ଟିଗ୍ରେଟେଡ଼ ଅଥରିଟୀ ଫାଇଲ]]''</ref> |class='wd_p19'| [[କେନ୍ଦୁଝର ଜିଲ୍ଲା]] |class='wd_p570'| |class='wd_p20'| | 2005 |class='wd_p214'| [https://viaf.org/viaf/6525330 6525330] |- class='wd_q31320041' | style='text-align:right'| 23 | [[:d:Q31320041|Q31320041]] | 28 | 4 |class='wd_label'| [[ପଠାଣି ପଟ୍ଟନାୟକ]] |class='wd_p569' data-sort-value="1928" | 1928-09-29 |class='wd_p19'| [[ଖୋର୍ଦ୍ଧା ଜିଲ୍ଲା]] |class='wd_p570' data-sort-value="2017" | 2017-02-04 |class='wd_p20'| [[କଟକ]] | 2010 |class='wd_p214'| [https://viaf.org/viaf/40700241 40700241] |- class='wd_q15724092' | style='text-align:right'| 24 | [[:d:Q15724092|Q15724092]] | 38 | 3 |class='wd_label'| [[ଚିତ୍ତରଞ୍ଜନ ଦାସ]] |class='wd_p569' data-sort-value="1923" | 1923-10-03<br/>1923<ref name="ref_fb1f64d34c5132f5694317071ca178ed1972feacbb7953a7f9690398b08c1731">''[[:d:Q13219454|Library of Congress Authorities]]''</ref> |class='wd_p19'| [[ଜଗତସିଂହପୁର ଜିଲ୍ଲା]] |class='wd_p570' data-sort-value="2011" | 2011-01-16<ref name="ref_f4ad5f9b789e7c331ac47cb0ef7c4b91e32a2c33bc1553374f1c62acf55ea13e">{{#invoke:cite|web|url=http://www.orissadiary.com/personality/writer/CHITTARANJANDAS%20.asp|title=orissadiaryରେ ଚିତ୍ତରଞ୍ଜନ ଦାସ|archive-url=https://web.archive.org/web/20110925181831/http://orissadiary.com/personality/writer/CHITTARANJANDAS%20.asp|archive-date=2011-09-25}}</ref> |class='wd_p20'| [[ଭୁବନେଶ୍ୱର]] | 1998 |class='wd_p214'| [https://viaf.org/viaf/79050302 79050302] |- class='wd_q28145270' | style='text-align:right'| 25 | [[:d:Q28145270|Q28145270]] | 18 | 3 |class='wd_label'| [[ଗୋବିନ୍ଦ ଚନ୍ଦ୍ର ମାଝୀ|ଗୋବିନ୍ଦ ଚନ୍ଦ୍ର ମାଝି]] |class='wd_p569' data-sort-value="1956" | 1956-05-17 |class='wd_p19'| ବହଳଦା |class='wd_p570' data-sort-value="2020" | 2020-12-17<ref name="ref_36e7aec13f21d1bc0e51a61314032c91d73e597b7555b51cbf65e9d209ccd77a">https://sambadepaper.com/imageview_205569_2404466_4_71_18-12-2020_11_i_1_sf.html</ref> |class='wd_p20'| | 2016 |class='wd_p214'| |- class='wd_q29904554' | style='text-align:right'| 26 | [[:d:Q29904554|Q29904554]] | 31 | 3 |class='wd_label'| [[ତରୁଣକାନ୍ତି ମିଶ୍ର]] |class='wd_p569' data-sort-value="1950" | 1950-08-02<ref name="ref_ee5b1eb0f16e4ce2d0854687b08360cfe067638ec3651556797a96e862370752">https://books.google.com/books?id=QA1V7sICaIwC&pg=PA769</ref> |class='wd_p19'| [[କେନ୍ଦୁଝର ଜିଲ୍ଲା]] |class='wd_p570'| |class='wd_p20'| | 2019 |class='wd_p214'| [https://viaf.org/viaf/68066398 68066398] |- class='wd_q31319978' | style='text-align:right'| 27 | [[:d:Q31319978|Q31319978]] | 28 | 3 |class='wd_label'| [[ଗୋଦାବରୀଶ ମହାପାତ୍ର]] |class='wd_p569' data-sort-value="1898" | 1898-01-10<ref name="ref_da9896ec5589fa9ffe53a54c8b84174c08b1a2aa95f7d112cc52e89cd90a0648">''[[:d:Q112122720|WorldCat Entities]]''</ref> |class='wd_p19'| [[ବାଣପୁର]] |class='wd_p570' data-sort-value="1965" | 1965-11-25<ref name="ref_da9896ec5589fa9ffe53a54c8b84174c08b1a2aa95f7d112cc52e89cd90a0648">''[[:d:Q112122720|WorldCat Entities]]''</ref> |class='wd_p20'| | 1966 |class='wd_p214'| [https://viaf.org/viaf/64879246 64879246] |- class='wd_q31319988' | style='text-align:right'| 28 | [[:d:Q31319988|Q31319988]] | 29 | 3 |class='wd_label'| [[ଅନନ୍ତ ପଟ୍ଟନାୟକ]] |class='wd_p569' data-sort-value="1914" | 1914-06-12 |class='wd_p19'| [[ଓଡ଼ିଶା]] |class='wd_p570' data-sort-value="1987" | 1987 |class='wd_p20'| | 1980 |class='wd_p214'| [https://viaf.org/viaf/50779456 50779456]<ref name="ref_1d71d32bdc89e040011c6dd2af9189f7f91278ce211c86f742d2288c458ad3c0">''[[:d:Q54919|ଭର୍ଚୁଆଲ ଇଣ୍ଟରନ୍ୟାସନାଲ ଅଥରିଟି ଫାଇଲ]]''</ref> |- class='wd_q31319998' | style='text-align:right'| 29 | [[:d:Q31319998|Q31319998]] | 37 | 3 |class='wd_label'| [[କିଶୋରୀ ଚରଣ ଦାସ]] |class='wd_p569' data-sort-value="1924" | 1924-03-01<br/>1924<ref name="ref_fb1f64d34c5132f5694317071ca178ed1972feacbb7953a7f9690398b08c1731">''[[:d:Q13219454|Library of Congress Authorities]]''</ref> |class='wd_p19'| [[କଟକ]] |class='wd_p570' data-sort-value="2004" | 2004-08-17<br/>2004<ref name="ref_19fbbe2be7ed85a098dbb9e533d50aedf533476d715ab71346ab1a2d04883272">''[[:d:Q36578|ଇଣ୍ଟିଗ୍ରେଟେଡ଼ ଅଥରିଟୀ ଫାଇଲ]]''</ref> |class='wd_p20'| | 1976 |class='wd_p214'| [https://viaf.org/viaf/42760708 42760708] |- class='wd_q5312982' | style='text-align:right'| 30 | [[:d:Q5312982|Q5312982]] | 27 | 3 |class='wd_label'| [[ଫତୁରାନନ୍ଦ]] |class='wd_p569' data-sort-value="1915" | 1915-06-01 |class='wd_p19'| [[କଟକ]] |class='wd_p570' data-sort-value="1995" | 1995-11-06 |class='wd_p20'| | 1995 |class='wd_p214'| [https://viaf.org/viaf/30948489 30948489] |- class='wd_q31320080' | style='text-align:right'| 31 | [[:d:Q31320080|Q31320080]] | 26 | 3 |class='wd_label'| [[ବିନୋଦ ଚନ୍ଦ୍ର ନାୟକ]] |class='wd_p569' data-sort-value="1919" | 1919-09-02<ref name="ref_8ea9f3ccf1f01c25edf6c0442295b563f1efb1a8e56779365c8679dc7bbd9a4e">http://orissadiary.com/personality/poet/BINOD_NAYAK.asp</ref> |class='wd_p19'| [[ସୁନ୍ଦରଗଡ଼ ଜିଲ୍ଲା]] |class='wd_p570' data-sort-value="2003" | 2003-11-15 |class='wd_p20'| | 1970 |class='wd_p214'| [https://viaf.org/viaf/45138658 45138658] |- class='wd_q31320058' | style='text-align:right'| 32 | [[:d:Q31320058|Q31320058]] | 29 | 3 |class='wd_label'| [[ଫନୀ ମହାନ୍ତି]] |class='wd_p569' data-sort-value="1944" | 1944-01-25<ref name="ref_28b3b1ef926fc188cf2eb7bd038296e6bf19dc8aaa75afd21b95653589b8f062">https://books.google.com/books?id=QA1V7sICaIwC&pg=PA786</ref> |class='wd_p19'| [[ଖୋର୍ଦ୍ଧା ଜିଲ୍ଲା]] |class='wd_p570'| |class='wd_p20'| | 2009 |class='wd_p214'| [https://viaf.org/viaf/111928676 111928676] |- class='wd_q31320022' | style='text-align:right'| 33 | [[:d:Q31320022|Q31320022]] | 38 | 3 |class='wd_label'| [[ଚନ୍ଦ୍ରଶେଖର ରଥ]] |class='wd_p569' data-sort-value="1929" | 1929-10-17<br/>1929<ref name="ref_fb1f64d34c5132f5694317071ca178ed1972feacbb7953a7f9690398b08c1731">''[[:d:Q13219454|Library of Congress Authorities]]''</ref> |class='wd_p19'| [[ବଲାଙ୍ଗୀର ଜିଲ୍ଲା]] |class='wd_p570' data-sort-value="2018" | 2018-02-09 |class='wd_p20'| | 1997 |class='wd_p214'| [https://viaf.org/viaf/119355199 119355199]<ref name="ref_1d71d32bdc89e040011c6dd2af9189f7f91278ce211c86f742d2288c458ad3c0">''[[:d:Q54919|ଭର୍ଚୁଆଲ ଇଣ୍ଟରନ୍ୟାସନାଲ ଅଥରିଟି ଫାଇଲ]]''</ref> |- class='wd_q31320055' | style='text-align:right'| 34 | [[:d:Q31320055|Q31320055]] | 32 | 3 |class='wd_label'| [[ବୈକୁଣ୍ଠନାଥ ପଟ୍ଟନାୟକ]] |class='wd_p569' data-sort-value="1904" | 1904-09-14 |class='wd_p19'| [[ବଡ଼ମ୍ବା]] |class='wd_p570' data-sort-value="1979" | 1979-01-26 |class='wd_p20'| | 1965 |class='wd_p214'| [https://viaf.org/viaf/38505686 38505686] |- class='wd_q17147169' | style='text-align:right'| 35 | [[:d:Q17147169|Q17147169]] | 27 | 2 |class='wd_label'| [[ଦୀପକ ମିଶ୍ର]] |class='wd_p569' data-sort-value="1938" | 1938 |class='wd_p19'| [[କେନ୍ଦ୍ରାପଡ଼ା ଜିଲ୍ଲା]] |class='wd_p570' data-sort-value="2008" | 2008-01-30 |class='wd_p20'| | 2007 |class='wd_p214'| [https://viaf.org/viaf/72948282 72948282] |- class='wd_q19361041' | style='text-align:right'| 36 | [[:d:Q19361041|Q19361041]] | 33 | 2 |class='wd_label'| [[ସୂର୍ଯ୍ୟନାରାୟଣ ଦାଶ]] |class='wd_p569' data-sort-value="1908" | 1908-07-01<ref name="ref_8ff61dec6399451d4b051532176f2c79a4702bab1b89b67f97aba65891a5c5b6">https://sambadepaper.com/epaperimages/01082022/01082022-md-pau-48/205131383.jpg</ref> |class='wd_p19'| [[ଗଞ୍ଜାମ ଜିଲ୍ଲା]] |class='wd_p570' data-sort-value="1982" | 1982-07-11<ref name="ref_5dfbcd1ce93decaaa42ea6eb7111ab98b73499f657eec01bbf0b635958a7c977">https://sambadepaper.com/epaperimages/01082022/01082022-md-pau-52/205320152.jpg</ref> |class='wd_p20'| | 1967 |class='wd_p214'| [https://viaf.org/viaf/30932284 30932284] |- class='wd_q21217814' | style='text-align:right'| 37 | [[:d:Q21217814|Q21217814]] | 23 | 2 |class='wd_label'| [[ସୌରୀନ୍ଦ୍ର ବାରିକ]] |class='wd_p569' data-sort-value="1938" | 1938-10-03<ref name="ref_a0d2f496431d3059b43800f5aff3f9dcef1a6176b1977524008291580e999572">https://www.dharitri.com/e-Paper/Bhubaneswar/240216/p15.htm</ref> |class='wd_p19'| [[ବାରିପଦା]] |class='wd_p570' data-sort-value="2016" | 2016-02-23<ref name="ref_8cc68889487a72aecf62986a49685a9cbb5910e8de8d8e559eeaa1423c569b0c">https://www.newindianexpress.com/states/odisha/2016/feb/24/Poet-Sourindra-Barik-Passes-Away-at-79-896253.html</ref> |class='wd_p20'| | 1988 |class='wd_p214'| [https://viaf.org/viaf/65274054 65274054] |- class='wd_q23058170' | style='text-align:right'| 38 | [[:d:Q23058170|Q23058170]] | 24 | 2 |class='wd_label'| [[ବଂଶୀଧର ଷଡ଼ଙ୍ଗୀ]] |class='wd_p569' data-sort-value="1940" | 1940-12-04 |class='wd_p19'| [[ଖୋର୍ଦ୍ଧା ଜିଲ୍ଲା]] |class='wd_p570'| |class='wd_p20'| | 2006 |class='wd_p214'| [https://viaf.org/viaf/75103196 75103196] |- class='wd_q28859993' | style='text-align:right'| 39 | [[:d:Q28859993|Q28859993]] | 32 | 2 |class='wd_label'| [[ହରେକୃଷ୍ଣ ଶତପଥୀ]] |class='wd_p569' data-sort-value="1956" | 1956<ref name="ref_fb1f64d34c5132f5694317071ca178ed1972feacbb7953a7f9690398b08c1731">''[[:d:Q13219454|Library of Congress Authorities]]''</ref> |class='wd_p19'| [[ଓଡ଼ିଶା]] |class='wd_p570'| |class='wd_p20'| | 2011 |class='wd_p214'| [https://viaf.org/viaf/56945658 56945658] |- class='wd_q29167788' | style='text-align:right'| 40 | [[:d:Q29167788|Q29167788]] | 24 | 2 |class='wd_label'| [[ଗୁରୁଚରଣ ପଟ୍ଟନାୟକ]] |class='wd_p569' data-sort-value="1917" | 1917-10-31 |class='wd_p19'| |class='wd_p570' data-sort-value="2008" | 2008-11-09<ref name="ref_7287a7e85e1c6453eb87906951fae6f2194a6687233714be365c40b2c6517319">https://www.mainstreamweekly.net/article1443.html</ref> |class='wd_p20'| | 1994 |class='wd_p214'| [https://viaf.org/viaf/13901817 13901817] |- class='wd_q31319977' | style='text-align:right'| 41 | [[:d:Q31319977|Q31319977]] | 26 | 2 |class='wd_label'| [[ରବି ପଟ୍ଟନାୟକ]] |class='wd_p569' data-sort-value="1935" | 1935-10-21 |class='wd_p19'| |class='wd_p570' data-sort-value="1991" | 1991-06-03 |class='wd_p20'| | 1992 |class='wd_p214'| [https://viaf.org/viaf/43435408 43435408] |- class='wd_q31319981' | style='text-align:right'| 42 | [[:d:Q31319981|Q31319981]] | 20 | 2 |class='wd_label'| [[ଅଖିଳ ମୋହନ ପଟ୍ଟନାୟକ|ଅଖିଳମୋହନ ପଟ୍ଟନାୟକ]] |class='wd_p569' data-sort-value="1927" | 1927-12-18 |class='wd_p19'| |class='wd_p570' data-sort-value="1987" | 1987-11-29 |class='wd_p20'| | 1981 |class='wd_p214'| [https://viaf.org/viaf/63137768 63137768] |- class='wd_q31320088' | style='text-align:right'| 43 | [[:d:Q31320088|Q31320088]] | 24 | 2 |class='wd_label'| [[ଶରତ କୁମାର ମହାନ୍ତି]] |class='wd_p569' data-sort-value="1938" | 1938-01-26 |class='wd_p19'| |class='wd_p570' data-sort-value="2006" | 2006-03-18 |class='wd_p20'| | 2002 |class='wd_p214'| [https://viaf.org/viaf/68060113 68060113] |- class='wd_q113613337' | style='text-align:right'| 44 | [[:d:Q113613337|Q113613337]] | 14 | 2 |class='wd_label'| [[ଡିଲେଶ୍ୱର ରଣା]] |class='wd_p569' data-sort-value="1994" | 1994-06-14 |class='wd_p19'| |class='wd_p570'| |class='wd_p20'| | 2023 |class='wd_p214'| |- class='wd_q31320061' | style='text-align:right'| 45 | [[:d:Q31320061|Q31320061]] | 26 | 2 |class='wd_label'| [[ଭାନୁଜୀ ରାଓ]] |class='wd_p569' data-sort-value="1926" | 1926-11-03<ref name="ref_3e1cc149763748ef315d1d447ec5d9cbf334683e73059d16e4644a9320275798">https://sambadepaper.com/imageview_188946_21112225_4_71_03-11-2020_2_i_1_sf.html</ref> |class='wd_p19'| [[କଟକ]] |class='wd_p570' data-sort-value="2001" | 2001-11-15<ref name="ref_3e1cc149763748ef315d1d447ec5d9cbf334683e73059d16e4644a9320275798">https://sambadepaper.com/imageview_188946_21112225_4_71_03-11-2020_2_i_1_sf.html</ref> |class='wd_p20'| | 1989 |class='wd_p214'| [https://viaf.org/viaf/40974219 40974219] |- class='wd_q31320003' | style='text-align:right'| 46 | [[:d:Q31320003|Q31320003]] | 33 | 2 |class='wd_label'| [[କୁଞ୍ଜବିହାରୀ ଦାଶ]] |class='wd_p569' data-sort-value="1914" | 1914-03-07<ref name="ref_da9896ec5589fa9ffe53a54c8b84174c08b1a2aa95f7d112cc52e89cd90a0648">''[[:d:Q112122720|WorldCat Entities]]''</ref> |class='wd_p19'| |class='wd_p570' data-sort-value="1994" | 1994-03-14<ref name="ref_da9896ec5589fa9ffe53a54c8b84174c08b1a2aa95f7d112cc52e89cd90a0648">''[[:d:Q112122720|WorldCat Entities]]''</ref> |class='wd_p20'| | 1979 |class='wd_p214'| [https://viaf.org/viaf/47060438 47060438] |- class='wd_q31320019' | style='text-align:right'| 47 | [[:d:Q31320019|Q31320019]] | 24 | 2 |class='wd_label'| [[ଗୋବିନ୍ଦ ଚନ୍ଦ୍ର ଉଦ୍‌ଗାତା|ଗୋବିନ୍ଦ ଚନ୍ଦ୍ର ଉଦଗାତା]] |class='wd_p569' data-sort-value="1920" | 1920-03-04<ref name="ref_7d98d7a3b29b9f65571f2044fe7aee9e6d746b2c18a51054bb7ec7d3f4ade0c6">https://sambadepaper.com/epaperimages/28072021/28072021-md-hr-9/183896.jpg</ref> |class='wd_p19'| [[ବଲାଙ୍ଗୀର ଜିଲ୍ଲା]] |class='wd_p570'| |class='wd_p20'| | 1995 |class='wd_p214'| [https://viaf.org/viaf/77917799 77917799] |- class='wd_q31320024' | style='text-align:right'| 48 | [[:d:Q31320024|Q31320024]] | 37 | 2 |class='wd_label'| [[ଯତୀନ୍ଦ୍ର ମୋହନ ମହାନ୍ତି]] |class='wd_p569' data-sort-value="1932" | 1932-08-03<br/>1932<ref name="ref_fb1f64d34c5132f5694317071ca178ed1972feacbb7953a7f9690398b08c1731">''[[:d:Q13219454|Library of Congress Authorities]]''</ref> |class='wd_p19'| [[କେନ୍ଦ୍ରାପଡ଼ା ଜିଲ୍ଲା]] |class='wd_p570' data-sort-value="2012" | 2012-08-14<br/>2012-08-12<ref name="ref_fb1f64d34c5132f5694317071ca178ed1972feacbb7953a7f9690398b08c1731">''[[:d:Q13219454|Library of Congress Authorities]]''</ref> |class='wd_p20'| | 2003 |class='wd_p214'| [https://viaf.org/viaf/94768302 94768302] |- class='wd_q31320029' | style='text-align:right'| 49 | [[:d:Q31320029|Q31320029]] | 26 | 2 |class='wd_label'| [[ଗୁରୁ ପ୍ରସାଦ ମହାନ୍ତି]] |class='wd_p569' data-sort-value="1924" | 1924-07-16<ref name="ref_e28bbce2af6a76680d71ff509fd4a64813a712b14b26414af9850fe14c1057cd">http://wwjmrd.com/upload/a-coup-dil-at-the-life-and-literature-of-guruprasad-mohanty_1519729556.pdf</ref> |class='wd_p19'| |class='wd_p570' data-sort-value="2004" | 2004-08-26<ref name="ref_5974d9bfc90b709c755b3f7df112935c2356313ffee3106b075db81591c175c4">http://odisha.gov.in/e-magazine/Orissareview/2011/Nov/engpdf/9-17.pdf</ref> |class='wd_p20'| | 1973 |class='wd_p214'| [https://viaf.org/viaf/43440440 43440440] |- class='wd_q31320049' | style='text-align:right'| 50 | [[:d:Q31320049|Q31320049]] | 20 | 2 |class='wd_label'| [[ପ୍ରମୋଦ କୁମାର ମହାନ୍ତି]] |class='wd_p569' data-sort-value="1942" | 1942 |class='wd_p19'| ବିରିଡ଼ି ବ୍ଳକ |class='wd_p570' data-sort-value="2022" | 2022-02-02 |class='wd_p20'| [[ଭୁବନେଶ୍ୱର]] | 2008 |class='wd_p214'| |- class='wd_q31320050' | style='text-align:right'| 51 | [[:d:Q31320050|Q31320050]] | 22 | 2 |class='wd_label'| [[ପ୍ରଫୁଲ୍ଲ କୁମାର ମହାନ୍ତି]] |class='wd_p569' data-sort-value="1939" | 1939-07-23<ref name="ref_478a3a28f7325d90b086a15e1b92c3e627e030b45fa7284399f535b4325d005f">http://odishanewsnitidin.com/index.php?ID=20&PubId=1&schedule=2017-09-16&PageId=25879&PageNum=9</ref> |class='wd_p19'| [[ବ୍ରହ୍ମପୁର]] |class='wd_p570'| |class='wd_p20'| | 2004 |class='wd_p214'| [https://viaf.org/viaf/33061823 33061823] |- class='wd_q15724281' | style='text-align:right'| 52 | [[:d:Q15724281|Q15724281]] | 28 | 1 |class='wd_label'| [[ଦାଶରଥି ଦାସ]] |class='wd_p569' data-sort-value="1936" | 1936-07-27<ref name="ref_f7937fabaa5562b006a63d137b7da92777d0bef53614f467125e15435a2d3b08">http://sahitya-akademi.gov.in/festival/pdf/news_28-1-2019.pdf</ref> |class='wd_p19'| |class='wd_p570'| |class='wd_p20'| | 2018 |class='wd_p214'| [https://viaf.org/viaf/43178901 43178901]<ref name="ref_1d71d32bdc89e040011c6dd2af9189f7f91278ce211c86f742d2288c458ad3c0">''[[:d:Q54919|ଭର୍ଚୁଆଲ ଇଣ୍ଟରନ୍ୟାସନାଲ ଅଥରିଟି ଫାଇଲ]]''</ref> |- class='wd_q15724691' | style='text-align:right'| 53 | [[:d:Q15724691|Q15724691]] | 22 | 1 |class='wd_label'| [[ପ୍ରାଣବନ୍ଧୁ କର]] |class='wd_p569' data-sort-value="1914" | 1914-12-01<br/>1914<ref name="ref_19fbbe2be7ed85a098dbb9e533d50aedf533476d715ab71346ab1a2d04883272">''[[:d:Q36578|ଇଣ୍ଟିଗ୍ରେଟେଡ଼ ଅଥରିଟୀ ଫାଇଲ]]''</ref> |class='wd_p19'| |class='wd_p570' data-sort-value="1998" | 1998<ref name="ref_19fbbe2be7ed85a098dbb9e533d50aedf533476d715ab71346ab1a2d04883272">''[[:d:Q36578|ଇଣ୍ଟିଗ୍ରେଟେଡ଼ ଅଥରିଟୀ ଫାଇଲ]]''</ref> |class='wd_p20'| | 1968 |class='wd_p214'| [https://viaf.org/viaf/66023311 66023311] |- class='wd_q21334812' | style='text-align:right'| 54 | [[:d:Q21334812|Q21334812]] | 28 | 1 |class='wd_label'| [[ବୈଷ୍ଣବ ଚରଣ ସାମଲ]] |class='wd_p569' data-sort-value="1939" | 1939-02-27<ref name="ref_d3238ca804902c76a32cce3c2f2906d687b7daad2a39aada6835e48ba78780ed">{{#invoke:cite|web|url=http://odishanewsnitidin.com/index.php?ID=20&PubId=4&schedule=2017-04-15&PageId=19217&PageNum=9|title=ବାହାର ସାହିତ୍ୟରୁ ମାଲ୍ ମସଲା ଆଣିଲେ ଆମ ସାହିତ୍ୟ ଉଧେଇବ ନାହିଁ|access-date=2017-04-15}}</ref> |class='wd_p19'| [[କେନ୍ଦ୍ରାପଡ଼ା ଜିଲ୍ଲା]]<ref name="ref_d3238ca804902c76a32cce3c2f2906d687b7daad2a39aada6835e48ba78780ed">{{#invoke:cite|web|url=http://odishanewsnitidin.com/index.php?ID=20&PubId=4&schedule=2017-04-15&PageId=19217&PageNum=9|title=ବାହାର ସାହିତ୍ୟରୁ ମାଲ୍ ମସଲା ଆଣିଲେ ଆମ ସାହିତ୍ୟ ଉଧେଇବ ନାହିଁ|access-date=2017-04-15}}</ref> |class='wd_p570'| |class='wd_p20'| | 2024 |class='wd_p214'| [https://viaf.org/viaf/65368788 65368788] |- class='wd_q26764219' | style='text-align:right'| 55 | [[:d:Q26764219|Q26764219]] | 20 | 1 |class='wd_label'| [[ହୃଷୀକେଶ ମଲ୍ଲିକ]] |class='wd_p569' data-sort-value="1955" | 1955-03-05 |class='wd_p19'| [[ଭଦ୍ରକ]] |class='wd_p570'| |class='wd_p20'| | 2021 |class='wd_p214'| [https://viaf.org/viaf/13846916 13846916] |} == ମହିଳା == {| class='wikitable sortable wd_can_edit' ! # ! Wikidata ! Stmnts ! Wikis ! label ! ଜନ୍ମ ତାରିଖ ! ଜନ୍ମ ସ୍ଥାନ ! ମୃତ୍ୟୁ ତାରିଖ ! ମୃତ୍ୟୁ ସ୍ଥାନ ! Awarded year ! ଭି.ଆଇ.ଏ.ଏଫ. ସୂଚକ |- class='wd_q15723844' | style='text-align:right'| 5 | [[:d:Q15723844|Q15723844]] | 24 | 9 |class='wd_label'| [[କଳ୍ପନା କୁମାରୀ ଦେବୀ]] |class='wd_p569' data-sort-value="1936" | 1936<ref name="ref_62a380152f21f6abe3f59b80d09e064cca70b25f3fbc4b7951eca6092997fa0d">http://www.telegraphindia.com/1120215/jsp/odisha/story_15136285.jsp#.WFHwr2rfNPY</ref> |class='wd_p19'| [[କଟକ]] |class='wd_p570' data-sort-value="2017" | 2017-08-28<ref name="ref_5dcbe98429d89619fb2c407476fda125e7813ecff8082fc3d23ed7269848d787">http://sambad.in/news/state/73435.html</ref> |class='wd_p20'| [[କଲିକତା]] | 2011 |class='wd_p214'| [https://viaf.org/viaf/86288738 86288738] |- class='wd_q6573929' | style='text-align:right'| 8 | [[:d:Q6573929|Q6573929]] | 33 | 7 |class='wd_label'| [[ପ୍ରତିଭା ଶତପଥୀ]] |class='wd_p569' data-sort-value="1945" | 1945-01-08 |class='wd_p19'| |class='wd_p570'| |class='wd_p20'| | 2001 |class='wd_p214'| [https://viaf.org/viaf/4573343 4573343]<ref name="ref_1d71d32bdc89e040011c6dd2af9189f7f91278ce211c86f742d2288c458ad3c0">''[[:d:Q54919|ଭର୍ଚୁଆଲ ଇଣ୍ଟରନ୍ୟାସନାଲ ଅଥରିଟି ଫାଇଲ]]''</ref> |- class='wd_q15723992' | style='text-align:right'| 20 | [[:d:Q15723992|Q15723992]] | 22 | 4 |class='wd_label'| [[ଗାୟତ୍ରୀ ସରାଫ]] |class='wd_p569' data-sort-value="1952" | 1952-08-17<ref name="ref_d232092376ce30a79bce8f76a8364d83aa6122ee5c76632fd3e0a5795f41a557">http://www.indianwriters.org/G/gayatri_saraf.htm</ref> |class='wd_p19'| [[ବଲାଙ୍ଗୀର]] |class='wd_p570'| |class='wd_p20'| | 2017 |class='wd_p214'| [https://viaf.org/viaf/28996105 28996105] |} == Misc == {| class='wikitable sortable wd_can_edit' ! # ! Wikidata ! Stmnts ! Wikis ! label ! ଜନ୍ମ ତାରିଖ ! ଜନ୍ମ ସ୍ଥାନ ! ମୃତ୍ୟୁ ତାରିଖ ! ମୃତ୍ୟୁ ସ୍ଥାନ ! Awarded year ! ଭି.ଆଇ.ଏ.ଏଫ. ସୂଚକ |- class='wd_q131551656' | style='text-align:right'| 56 | [[:d:Q131551656|Q131551656]] | 6 | 1 |class='wd_label'| [[ଅରୁଣ ରଞ୍ଜନ ମିଶ୍ର]] |class='wd_p569' data-sort-value="1959" | 1959-01-02 |class='wd_p19'| [[ଖୋର୍ଦ୍ଧା ଜିଲ୍ଲା]] |class='wd_p570'| |class='wd_p20'| | |class='wd_p214'| |} ---- &sum; 56 items. {{Wikidata list end}} hauii0ondfxax4ktd5p7qpqs9sglls5 0 78713 595866 480077 2026-06-01T19:19:17Z Amherst99 26868 595866 wikitext text/x-wiki  {{Infobox drug class | Name =<!-- omit to use page name --> | Image =Serotonin-2D-skeletal.svg | Alt = | Caption =[[Serotonin]], the neurotransmitter that is involved in the mechanism of action of SSRIs. <!-- Class identifiers --> | pronounce = | Synonyms =Serotonin-specific reuptake inhibitors, serotonergic antidepressants<ref name="BARLOW">{{Cite book| vauthors = Barlow DH, durand VM |title=Abnormal Psychology: An Integrative Approach |edition=Fifth |page=239 |chapter=Chapter 7: Mood Disorders and Suicide |isbn=978-0-495-09556-9 |oclc=192055408 |location=Belmont, CA |publisher=Wadsworth Cengage Learning |year=2009}}</ref> <!-- Clinical data --> | Use =[[Depression]], [[panic disorder]], [[obsessive compulsive disorder]]<ref name=Hitch2019>{{Cite book|last=Hitchings|first=Andrew|url=https://books.google.com/books?id=FPx0DwAAQBAJ|title=The Top 100 Drugs: Clinical Pharmacology and Practical Prescribing|last2=Lonsdale|first2=Dagan|last3=Burrage|first3=Daniel|last4=Baker|first4=Emma|date=2019|publisher=Elsevier|isbn=978-0-7020-7442-4|edition=2nd|pages=54|language=en}}</ref> | Mode_of_action = | Mechanism_of_action= | Biological_target=[[Serotonin transporter]]<ref>{{cite web |title=How Antidepressants Block Serotonin Transport |url=https://als.lbl.gov/antidepressants-block-serotonin-transport/ |website=ALS |accessdate=17 April 2021 |date=12 July 2016}}</ref> | Chemical_class =<!-- External links --> | Drugs.com ={{Drugs.com|drug-class|ssri-antidepressants}} | medicinenet = | rxlist = }} '''ସିଲେକ୍ଟିଭ ସେରୋଟୋନିନ ରିଅପଟେକ ଇନହିବିଟର ('''[[ଇଂରାଜୀ ଭାଷା|ଇଂରାଜୀ ଭାଷାରେ]] '''selective serotonin reuptake inhibitors/''' '''SSRIs''' ) ହେଉଛି ଏକ ଔଷଧ ଶ୍ରେଣୀ ଯାହା [[ଅବସାଦ]], [[ପ୍ୟାନିକ ଡିଜ‌ଅର୍ଡ଼ର|ପ୍ୟାନିକ ଡିଜଅର୍ଡର୍]] ଏବଂ [[ଅବସେସିଭ-କମ୍ପଲସିଭ ଡିଜଅର୍ଡ଼ର]] ରୋଗ ନିମନ୍ତେ ବ୍ୟବ‌ହୃତ ହୁଏ | <ref name="autogen1">{{Cite book|url=https://books.google.com/books?id=FPx0DwAAQBAJ|title=The Top 100 Drugs: Clinical Pharmacology and Practical Prescribing|last=Hitchings|first=Andrew|last2=Lonsdale|first2=Dagan|last3=Burrage|first3=Daniel|last4=Baker|first4=Emma|date=2019|publisher=Elsevier|isbn=978-0-7020-7442-4|edition=2nd|pages=54|language=en}}</ref> ଅବସାଦରେ ଏହି ଔଷଧର ଲାଭ କମ ମିଳେ ଓ ଏହାର ପାର୍ଶ୍ୱ ପ୍ରତିକ୍ରିୟା ଅଧିକ ହୋଇପାରେ, ବିଶେଷତଃ ଯୁବକମାନଙ୍କଠାରେ | <ref name="Jak2017">{{Cite journal|vauthors=Jakobsen JC, Katakam KK, Schou A, Hellmuth SG, Stallknecht SE, Leth-Møller K, Iversen M, Banke MB, Petersen IJ, Klingenberg SL, Krogh J, Ebert SE, Timm A, Lindschou J, Gluud C|date=February 2017|title=Selective serotonin reuptake inhibitors versus placebo in patients with major depressive disorder. A systematic review with meta-analysis and Trial Sequential Analysis|journal=BMC Psychiatry|volume=17|issue=1|pages=58|doi=10.1186/s12888-016-1173-2|pmc=5299662|pmid=28178949}}</ref> <ref>{{Cite journal|last=Hetrick|first=SE|last2=McKenzie|first2=JE|last3=Cox|first3=GR|last4=Simmons|first4=MB|last5=Merry|first5=SN|date=14 November 2012|title=Newer generation antidepressants for depressive disorders in children and adolescents.|journal=The Cochrane database of systematic reviews|volume=11|pages=CD004851|doi=10.1002/14651858.CD004851.pub3|pmid=23152227}}</ref> ଟାଇସାଇକ୍ଲିକ ଆଣ୍ଟିଡିପ୍ରେସାଣ୍ଟ ଭଳି ଏହା ସମାନ ଫଳପ୍ରଦ ହୁଏ | <ref name=Hitch2019 /> ସାଧାରଣ ପାର୍ଶ୍ୱ ପ୍ରତିକ୍ରିୟାରେ ଉପର ପେଟ ବ୍ୟଥା, ଆଲର୍ଜି ଏବଂ ଓଜନ ପରିବର୍ତ୍ତନ ହୋଇପାରେ | <ref name=Hitch2019 /> ଅନ୍ୟାନ୍ୟ ପାର୍ଶ୍ୱ ପ୍ରତିକ୍ରିୟାରେ [[ଅଳ୍ପ ସୋଡ଼ିଅମ ରକ୍ତ‌ତା|କମ୍ ସୋଡିୟମ ରକ୍ତ‌ତା]] , ରକ୍ତସ୍ରାବ ଏବଂ [[ଆତ୍ମହତ୍ୟା]] ହୋଇପାରେ | <ref name=Hitch2019 /> ଅଧିକ ମାତ୍ରା ଦେଲେ [[ସେରୋଟୋନିନ ସିଣ୍ଡ୍ରୋମ|ସେରୋଟୋନିନ୍ ସିଣ୍ଡ୍ରୋମ ହୋଇପାରେ]] । <ref name=Hitch2019 /> ହଠାତ୍ ବନ୍ଦ ହେବାଦ୍ୱାରା ପ୍ରତ୍ୟାହାର ଲକ୍ଷଣ ଦେଖାଯାଇପାରେ | <ref name=Hitch2019 /> ଏହା ନିଉରୋଟ୍ରାନ୍ସମିଟର ସେରୋଟୋନିନର ରିଅପଟେକ ସୀମିତ କରି ଏହାର ସ୍ତର ବୃଦ୍ଧି କରୁଥିବା ବିଶ୍ୱାସ କରାଯାଏ | <ref name=Hitch2019 /> ସନ ୧୯୮୭ରେ ଯୁକ୍ତରାଷ୍ଟ୍ରରେ ମେଡିକାଲ ଚିକିତ୍ସା ପାଇଁ ଏସଏସଆର‌ଆଇ ଶ୍ରେଣୀରୁ ବିଶେଷ ଭାବରେ [[ଫ୍ଲୁଓକ୍ସେଟିନ|ଫ୍ଲୁକ୍ସେଟାଇନ୍]] ଅନୁମୋଦିତ ହୋଇଥିଲା । <ref>{{Cite book|url=https://www.google.ca/books/edition/The_American_Psychiatric_Publishing_Text/27qIdrB1arkC?hl=en&gbpv=1&dq=SSRI+1987+fluoxetine&pg=PT485|title=The American Psychiatric Publishing Textbook of Mood Disorders|last=Stein|first=Dan J.|last2=Kupfer|first2=David J.|last3=Schatzberg|first3=Alan F.|date=2007|publisher=American Psychiatric Pub|isbn=978-1-58562-716-5|page=PT485|language=en}}</ref> ଯୁକ୍ତରାଷ୍ଟ୍ର ସମେତ ଅନେକ ଦେଶରେ ସେଗୁଡିକ ସାଧାରଣ ଆଣ୍ଟିଡେପ୍ରେସାଣ୍ଟ ଭାବରେ ବ୍ୟବ‌ହାର କରାଯାଏ | <ref name="Pres2004">{{Cite book|title=Antidepressants: Past, Present and Future|vauthors=Preskorn SH, Ross R, Stanga CY|publisher=Springer|year=2004|isbn=978-3-540-43054-4|editor-last=Sheldon H. Preskorn|location=Berlin|pages=241–62|chapter=Selective Serotonin Reuptake Inhibitors|editor-last2=Hohn P. Feighner|editor-last3=Christina Y. Stanga|editor-last4=Ruth Ross|chapter-url=https://books.google.com/books?id=sO_hArhCxwMC&pg=PA241}}</ref> <ref>{{Cite journal|last=Ghaffari Darab|first=M|last2=Hedayati|first2=A|last3=Khorasani|first3=E|last4=Bayati|first4=M|last5=Keshavarz|first5=K|date=November 2020|title=Selective serotonin reuptake inhibitors in major depression disorder treatment: an umbrella review on systematic reviews.|journal=International journal of psychiatry in clinical practice|volume=24|issue=4|pages=357-370|doi=10.1080/13651501.2020.1782433|pmid=32667275}}</ref> ଏହି ଶ୍ରେଣୀର ଅନେକ ଔଷଧ ଜେନେରିକ ଔଷଧ ଭାବରେ ଉପଲବ୍ଧ ହୁଏ ଏବଂ ଅପେକ୍ଷାକୃତ ଶସ୍ତାରେ ମିଳେ | <ref name=Hitch2019 />   == ଆଧାର == <references /> [[ଶ୍ରେଣୀ:ଚିକିତ୍ସା ବିଜ୍ଞାନ]] [[Category:Translated from MDWiki]] eczil8nxynj7ox6dwp6dkv60u4cqsfy 2 83003 595837 595670 2026-06-01T16:56:36Z ListeriaBot 13866 Wikidata list updated [V2] 595837 wikitext text/x-wiki {{Wikidata list |sparql=SELECT ?item ?statements (COUNT(distinct ?sitelink) as ?sites) ?itemLabel ?tvLabel ?directorLabel ?actLabel WHERE { SERVICE wikibase:label { bd:serviceParam wikibase:language "en,or" } # for generating label BIND(xsd:integer(STRAFTER(str(?item), "Q")) AS ?qid) . ?item wikibase:statements ?statements . # for counting statements OPTIONAL { ?sitelink schema:about ?item . ?sitelink schema:inLanguage ?lang } # for counting sitelinks ?item wdt:P31 wd:Q5398426. ?item wdt:P364 wd:Q33810. OPTIONAL {?item wdt:P449 ?tv.} OPTIONAL {?item wdt:P161 ?act.} OPTIONAL {?item wdt:P57 ?director.} } GROUP BY ?item ?statements ?itemLabel ?tvLabel ?directorLabel ?actLabel ORDER BY DESC(?sites) |sort=P161/P4633 |columns=number:#,item:Wikidata,?statements:Stmnts,?sites:Wikis,label,p449,p57:ନିର୍ଦ୍ଦେଶକ,p161:ଅଭିନୟ |thumb=80 |min_section=1 |links=text |autolist=fallback |references=all |wdedit=yes |summary=itemnumber }} {| class='wikitable sortable wd_can_edit' ! # ! Wikidata ! Stmnts ! Wikis ! label ! ପ୍ରସାରିତ ହେଉଥିବା ମୂଳ ଚେନାଲ ! ନିର୍ଦ୍ଦେଶକ ! ଅଭିନୟ |- class='wd_q28183144' | style='text-align:right'| 1 | [[:d:Q28183144|Q28183144]] | 8 | 1 |class='wd_label'| ହେଲୋ ଡକ୍ଟର |class='wd_p449'| [[ଡିଡି ଓଡ଼ିଆ]] |class='wd_p57'| |class='wd_p161'| |- class='wd_q117225599' | style='text-align:right'| 2 | [[:d:Q117225599|Q117225599]] | 9 | 1 |class='wd_label'| ସଂସ୍କାର |class='wd_p449'| [[ଡିଡି ଓଡ଼ିଆ]] |class='wd_p57'| |class='wd_p161'| [[ଶୁଭ୍ରାଂଶୁ ନାୟକ]]<ref name="ref_4319f014254bc4b3cd459f642ac9aa0224c13d30c6db255c6da4043f940d6771">{{#invoke:cite|web|url=https://sambadepaper.com/epaperimages/26022023/26022023-md-rv-8/13630629.jpg|title=କାହାର ହେବି ମୁଁ କଣ୍ଢେଇ|website=''[[:d:Q15725286|ସମ୍ବାଦ]]''|access-date=2023-03-20|archive-url=https://web.archive.org/web/20230320182412/https://sambadepaper.com/epaperimages/26022023/26022023-md-rv-8/13630629.jpg|archive-date=2023-03-20}}</ref> |- class='wd_q122959018' | style='text-align:right'| 3 | [[:d:Q122959018|Q122959018]] | 6 | 1 |class='wd_label'| ତୁ ଖରା ମୁଁ ଛାଇ |class='wd_p449'| ଜୀ ସାର୍ଥକ<ref name="ref_06294a219b00ce97d563d53d61e435d692c765c91cf153ff64927c34fd2e060e">{{#invoke:cite|web|url=https://dharitriepaper.in/viewmap/438621.jpg|title=ଶକ୍ତି, ସନ୍ଧ୍ୟା ରାଗିଣୀ, ତୁ ମୋ ସାଥୀରେ|website=''[[:d:Q15724333|ଧରିତ୍ରୀ]]''|access-date=2023-10-06|archive-url=https://web.archive.org/web/20231006165627/https://dharitriepaper.in/viewmap/438621.jpg|archive-date=2023-10-06}}</ref> |class='wd_p57'| |class='wd_p161'| |- class='wd_q139565672' | style='text-align:right'| 4 | [[:d:Q139565672|Q139565672]] | 10 | 1 |class='wd_label'| [[ରଜ କୁଇନ୍]] |class='wd_p449'| ସାର୍ଥକ ଟିଭି<br/>ଜୀ ସାର୍ଥକ |class='wd_p57'| |class='wd_p161'| |- class='wd_q56085954' | style='text-align:right'| 5 | [[:d:Q56085954|Q56085954]] | 12 | 0 |class='wd_label'| ଶଙ୍ଖା ସିନ୍ଦୂର |class='wd_p449'| ତରଙ୍ଗ ଟିଭି |class='wd_p57'| |class='wd_p161'| [[କୀର୍ତ୍ତି ମହାନ୍ତି|କିର୍ତ୍ତୀ ମହାନ୍ତି]]<br/>[[ରବି ମିଶ୍ର]]<br/>ବିକ୍ରମ ମହାନ୍ତି<br/>ପ୍ରଦୀପ କୁମାର ସାହୁ<br/>ଜଗଜିତ ପାଲ<br/>ଅଳକା ଷଡ଼ଙ୍ଗୀ<ref name="ref_e0786939dfbea289d6e4589e89ef37d96431ccd62caac035f22ccec9e6e6fc67">{{#invoke:cite|web|url=https://prameyaepaper.com/viewmap/639889.jpg|title=ସଫଳ ଅଳକା|website=''[[:d:Q19895389|ପ୍ରମେୟ]]''|access-date=2023-01-06|archive-url=http://web.archive.org/web/20230106182454/https://prameyaepaper.com/viewmap/639889.jpg|archive-date=2023-01-06}}</ref> |- class='wd_q56086018' | style='text-align:right'| 6 | [[:d:Q56086018|Q56086018]] | 6 | 0 |class='wd_label'| ଟୋପାଏ ସିନ୍ଦୂର |class='wd_p449'| ତରଙ୍ଗ ଟିଭି |class='wd_p57'| |class='wd_p161'| [[ଗାର୍ଗୀ ମହାନ୍ତି]]<br/>ଭବାନୀ ପ୍ରସାଦ |- class='wd_q56086146' | style='text-align:right'| 7 | [[:d:Q56086146|Q56086146]] | 12 | 0 |class='wd_label'| ଜୀବନ ଯମୁନାରେ ଜୁଆର ଉଠେରେ |class='wd_p449'| ତରଙ୍ଗ ଟିଭି |class='wd_p57'| |class='wd_p161'| ଧରିତ୍ରୀ ଖଣ୍ଡୁଆଳ<br/>ଭଗବାନ ବେହେରା<br/>ଏଲିନା ଦାଶ<br/>ତମସା ମିଶ୍ର |- class='wd_q56086197' | style='text-align:right'| 8 | [[:d:Q56086197|Q56086197]] | 7 | 0 |class='wd_label'| କିଛି ଲୁହ ପିଇଯାଏ ଓଠ |class='wd_p449'| ତରଙ୍ଗ ଟିଭି |class='wd_p57'| |class='wd_p161'| [[ଲିପ୍ସା ମିଶ୍ର]]<br/>[[ପ୍ରିୟା ମହାପାତ୍ର]]<br/>କ୍ରିଷ୍ଣା କର |- class='wd_q56086323' | style='text-align:right'| 9 | [[:d:Q56086323|Q56086323]] | 12 | 0 |class='wd_label'| ସ୍ୱାଭିମାନ |class='wd_p449'| ତରଙ୍ଗ ଟିଭି |class='wd_p57'| |class='wd_p161'| [[ଆନିଷା ଶର୍ମା]]<br/>[[ଉଷସୀ ମିଶ୍ର]]<br/>[[ସ୍ନିଗ୍ଧା ମହାନ୍ତି]]<br/>ଧରିତ୍ରୀ ଖଣ୍ଡୁଆଳ<br/>[[ସୁଭାଶିଷ ଶର୍ମା]]<br/>[[ରାଜେଶ୍ୱରୀ ରାୟ]]<ref name="ref_1e6a903bf9f496c7bf87518a9db114573ed5ae041115dd7f78f20e95fc23d91b">{{#invoke:cite|web|url=https://www.dharitri.com/odia-tele-actress-rajeswari-ray-mohapatra-is-no-more/|title=ପରଲୋକରେ ଟେଲି ଅଭିନେତ୍ରୀ ରାଜେଶ୍ୱରୀ|website=''[[:d:Q15724333|ଧରିତ୍ରୀ]]''|access-date=2022-07-21|archive-url=http://web.archive.org/web/20220721142757/https://www.dharitri.com/odia-tele-actress-rajeswari-ray-mohapatra-is-no-more/|archive-date=2022-07-21}}</ref> |- class='wd_q56086508' | style='text-align:right'| 10 | [[:d:Q56086508|Q56086508]] | 9 | 0 |class='wd_label'| ଫୁଲ୍ ଗଡ଼ବଡ଼ |class='wd_p449'| ତରଙ୍ଗ ଟିଭି |class='wd_p57'| |class='wd_p161'| ଲୋପାମୁଦ୍ରା ଶତପଥୀ<br/>ଅଙ୍କିତ କୁମାର<br/>[[ଶୁଭ୍ରାଂଶୁ ନାୟକ]] |- class='wd_q56086591' | style='text-align:right'| 11 | [[:d:Q56086591|Q56086591]] | 19 | 0 |class='wd_label'| ଦୁର୍ଗା |class='wd_p449'| ତରଙ୍ଗ ଟିଭି |class='wd_p57'| ମହେଶ ହାଜ୍‌ରା<ref name="ref_2b0894d515e2d17aff1fda858fe5210f6962a3db13f9afe120cf887d2ad2d9e8">{{#invoke:cite|web|url=https://dharitriepaper.in/viewmap/407458.jpg|title=ବଡ଼ ପରଦାରେ ମହେଶ|website=''[[:d:Q15724333|ଧରିତ୍ରୀ]]''|access-date=2023-09-23|archive-url=http://web.archive.org/web/20230923184727/https://dharitriepaper.in/viewmap/407458.jpg|archive-date=2023-09-23}}</ref> |class='wd_p161'| [[ବ୍ରଜ ସିଂହ]]<br/>[[ଦେବୁ ବୋଷ]]<br/>[[ନମ୍ରତା ଦାସ]]<br/>ଅର୍ପିତା କର<br/>ଛନ୍ଦିତା ପାଢ଼ୀ<br/>ମନୋରଞ୍ଜନ ବେଉରା<br/>ପ୍ରିୟଙ୍କା ପାଣିଗ୍ରାହୀ<br/>ଧରିତ୍ରୀ ଖଣ୍ଡୁଆଳ<br/>[[ସୁଭାଶିଷ ଶର୍ମା]]<br/>ସ୍ମରଣୀକା ପ୍ରିୟଦର୍ଶିନୀ |- class='wd_q56086619' | style='text-align:right'| 12 | [[:d:Q56086619|Q56086619]] | 13 | 0 |class='wd_label'| ଆମ ଘର ଲକ୍ଷ୍ମୀ |class='wd_p449'| ତରଙ୍ଗ ଟିଭି |class='wd_p57'| |class='wd_p161'| [[ସ୍ନିଗ୍ଧା ମହାନ୍ତି]]<br/>[[ମାମୁନି ମିଶ୍ର]]<br/>ସମୀର ତ୍ରିପାଠୀ<br/>[[ଶ୍ରଦ୍ଧା ପାଣିଗ୍ରାହୀ]]<br/>ଅଙ୍କିତ କୁମାର<br/>ରାକେଶ ଧଳ<ref name="ref_af91b99169e23482fc96823606c504d6e2734e83430b3d9f704f291788fbb1c8">{{#invoke:cite|web|url=https://www.dharitri.com/%E0%AC%AB%E0%AC%BF%E0%AC%B2%E0%AD%8D%E0%AC%AE-%E0%AC%B2%E0%AC%BE%E0%AC%97%E0%AC%BF-%E0%AC%B8%E0%AC%BF%E0%AC%B0%E0%AC%BF%E0%AC%8F%E0%AC%B2-%E0%AC%9B%E0%AC%BE%E0%AC%A1%E0%AC%BC%E0%AC%BF%E0%AC%AC/|title=ଫିଲ୍ମ ଲାଗି ସିରିଏଲ ଛାଡ଼ିବିନି|website=''[[:d:Q15724333|ଧରିତ୍ରୀ]]''|access-date=2023-10-03|archive-url=https://web.archive.org/web/20230912230542/https://www.dharitri.com/%E0%AC%AB%E0%AC%BF%E0%AC%B2%E0%AD%8D%E0%AC%AE-%E0%AC%B2%E0%AC%BE%E0%AC%97%E0%AC%BF-%E0%AC%B8%E0%AC%BF%E0%AC%B0%E0%AC%BF%E0%AC%8F%E0%AC%B2-%E0%AC%9B%E0%AC%BE%E0%AC%A1%E0%AC%BC%E0%AC%BF%E0%AC%AC/|archive-date=2023-10-03}}</ref> |- class='wd_q60496748' | style='text-align:right'| 13 | [[:d:Q60496748|Q60496748]] | 14 | 0 |class='wd_label'| ରାନୀ |class='wd_p449'| ତରଙ୍ଗ ଟିଭି |class='wd_p57'| |class='wd_p161'| ମହାପ୍ରସାଦ କର<br/>[[ଗାର୍ଗୀ ମହାନ୍ତି]]<br/>[[କୀର୍ତ୍ତି ମହାନ୍ତି|କିର୍ତ୍ତୀ ମହାନ୍ତି]]<br/>ଭବାନୀ ପ୍ରସାଦ<br/>ଜଗଜିତ ପାଲ<br/>ଧରିତ୍ରୀ ଖଣ୍ଡୁଆଳ<br/>ରାକେଶ ଧଳ<ref name="ref_af91b99169e23482fc96823606c504d6e2734e83430b3d9f704f291788fbb1c8">{{#invoke:cite|web|url=https://www.dharitri.com/%E0%AC%AB%E0%AC%BF%E0%AC%B2%E0%AD%8D%E0%AC%AE-%E0%AC%B2%E0%AC%BE%E0%AC%97%E0%AC%BF-%E0%AC%B8%E0%AC%BF%E0%AC%B0%E0%AC%BF%E0%AC%8F%E0%AC%B2-%E0%AC%9B%E0%AC%BE%E0%AC%A1%E0%AC%BC%E0%AC%BF%E0%AC%AC/|title=ଫିଲ୍ମ ଲାଗି ସିରିଏଲ ଛାଡ଼ିବିନି|website=''[[:d:Q15724333|ଧରିତ୍ରୀ]]''|access-date=2023-10-03|archive-url=https://web.archive.org/web/20230912230542/https://www.dharitri.com/%E0%AC%AB%E0%AC%BF%E0%AC%B2%E0%AD%8D%E0%AC%AE-%E0%AC%B2%E0%AC%BE%E0%AC%97%E0%AC%BF-%E0%AC%B8%E0%AC%BF%E0%AC%B0%E0%AC%BF%E0%AC%8F%E0%AC%B2-%E0%AC%9B%E0%AC%BE%E0%AC%A1%E0%AC%BC%E0%AC%BF%E0%AC%AC/|archive-date=2023-10-03}}</ref> |- class='wd_q60497325' | style='text-align:right'| 14 | [[:d:Q60497325|Q60497325]] | 18 | 0 |class='wd_label'| ତୋ ଆଖି ମୋ ଆଇନା |class='wd_p449'| ତରଙ୍ଗ ଟିଭି |class='wd_p57'| |class='wd_p161'| [[ଗାର୍ଗୀ ମହାନ୍ତି]]<br/>ରତନ ମେହେର<br/>[[ଶିବାନୀ ସଙ୍ଗୀତା]]<br/>ମନୋରଞ୍ଜନ ବେଉରା<br/>ଅର୍ଚ୍ଚିତା ମହାନ୍ତି<ref name="ref_754371d8d97a5bc4b0a0c047cf0e90c4350357bca9130c8c9890224871cdfbb1">{{#invoke:cite|web|url=http://readersum.com/assets/output/HighresJPGFILE/12092022/Nirbhay%20Daily-Nirbhay/Bhubneshwar/10.jpg|title=ଅର୍ଚ୍ଚିତାଙ୍କୁ ମିଳିଲା ଆଉ ଏକ ସିନେମା|access-date=2022-09-13|archive-url=http://web.archive.org/web/20220913041325/http://readersum.com/assets/output/HighresJPGFILE/12092022/Nirbhay%20Daily-Nirbhay/Bhubneshwar/10.jpg|archive-date=2022-09-13}}</ref><br/>ଧରିତ୍ରୀ ଖଣ୍ଡୁଆଳ<br/>ଅଳକା ଷଡ଼ଙ୍ଗୀ<ref name="ref_e0786939dfbea289d6e4589e89ef37d96431ccd62caac035f22ccec9e6e6fc67">{{#invoke:cite|web|url=https://prameyaepaper.com/viewmap/639889.jpg|title=ସଫଳ ଅଳକା|website=''[[:d:Q19895389|ପ୍ରମେୟ]]''|access-date=2023-01-06|archive-url=http://web.archive.org/web/20230106182454/https://prameyaepaper.com/viewmap/639889.jpg|archive-date=2023-01-06}}</ref><br/>ରାକେଶ ଧଳ<ref name="ref_af91b99169e23482fc96823606c504d6e2734e83430b3d9f704f291788fbb1c8">{{#invoke:cite|web|url=https://www.dharitri.com/%E0%AC%AB%E0%AC%BF%E0%AC%B2%E0%AD%8D%E0%AC%AE-%E0%AC%B2%E0%AC%BE%E0%AC%97%E0%AC%BF-%E0%AC%B8%E0%AC%BF%E0%AC%B0%E0%AC%BF%E0%AC%8F%E0%AC%B2-%E0%AC%9B%E0%AC%BE%E0%AC%A1%E0%AC%BC%E0%AC%BF%E0%AC%AC/|title=ଫିଲ୍ମ ଲାଗି ସିରିଏଲ ଛାଡ଼ିବିନି|website=''[[:d:Q15724333|ଧରିତ୍ରୀ]]''|access-date=2023-10-03|archive-url=https://web.archive.org/web/20230912230542/https://www.dharitri.com/%E0%AC%AB%E0%AC%BF%E0%AC%B2%E0%AD%8D%E0%AC%AE-%E0%AC%B2%E0%AC%BE%E0%AC%97%E0%AC%BF-%E0%AC%B8%E0%AC%BF%E0%AC%B0%E0%AC%BF%E0%AC%8F%E0%AC%B2-%E0%AC%9B%E0%AC%BE%E0%AC%A1%E0%AC%BC%E0%AC%BF%E0%AC%AC/|archive-date=2023-10-03}}</ref> |- class='wd_q60497595' | style='text-align:right'| 15 | [[:d:Q60497595|Q60497595]] | 19 | 0 |class='wd_label'| ନୂଆ ବୋହୂ |class='wd_p449'| ତରଙ୍ଗ ଟିଭି |class='wd_p57'| ମିହିର ସ୍ୱାଇଁ |class='wd_p161'| [[ନୀତୁ ସିଂହ (ଓଡ଼ିଆ ଅଭିନେତ୍ରୀ)|ନୀତୁ ସିଂହ]]<br/>ଅସୀତା ଶତପଥୀ<br/>ବିରଞ୍ଚି ନାରାୟଣ ନାୟକ<br/>ମିତାଲି ସରଘରିଆ<br/>ଜଗଜିତ ପାଲ<br/>ଲୋପାମୁଦ୍ରା ରାଉତ<br/>ଭଗବାନ ବେହେରା<br/>କ୍ରିଷ୍ଣା କର |- class='wd_q60497693' | style='text-align:right'| 16 | [[:d:Q60497693|Q60497693]] | 8 | 0 |class='wd_label'| ତାରା ତାରିଣୀ |class='wd_p449'| ତରଙ୍ଗ ଟିଭି |class='wd_p57'| |class='wd_p161'| [[ଲିପି (ଅଭିନେତ୍ରୀ)|ଲିପି]]<br/>[[ଅଶ୍ୱିନୀ ବ୍ରହ୍ମା]] |- class='wd_q60497739' | style='text-align:right'| 17 | [[:d:Q60497739|Q60497739]] | 7 | 0 |class='wd_label'| ସିଷ୍ଟର ଶ୍ରୀଦେବୀ |class='wd_p449'| ତରଙ୍ଗ ଟିଭି |class='wd_p57'| |class='wd_p161'| [[ଆନିଷା ଶର୍ମା]] |- class='wd_q60497882' | style='text-align:right'| 18 | [[:d:Q60497882|Q60497882]] | 13 | 0 |class='wd_label'| ସାହାନାଇ |class='wd_p449'| ତରଙ୍ଗ ଟିଭି |class='wd_p57'| |class='wd_p161'| [[ଚୌଧୁରୀ ବିକାଶ ଦାସ]]<br/>[[ମୀନକେତନ|ମୀନ‌କେତନ]]<br/>[[ଅଜିତ ଦାସ]]<br/>ରଣଜିତ ପଟ୍ଟନାୟକ<ref name="ref_ca6a34c0ef7d6456d2948e98ec3031dbdfe53001e3356aa7465dfcbad36b79b2">https://sambadenglish.com/odia-television-actor-ranjit-dies-in-road-mishap-in-odisha/</ref><br/>ଯାଜ୍ଞସେନୀ ଜେନା<br/>କ୍ରିଷ୍ଣା କର<br/>ଅଭିପ୍ସା ଭଞ୍ଜ<ref name="ref_8bf3b9a2fb490f44d9e2a2725d25c31083cfd49b4ef1ea274dc8a04474fb6616">https://www.orissapost.com/read-why-odiya-actress-abhipsa-bhanja-is-destinys-child/</ref> |- class='wd_q60498167' | style='text-align:right'| 19 | [[:d:Q60498167|Q60498167]] | 11 | 0 |class='wd_label'| ନେଇଯାରେ ମେଘ ମତେ |class='wd_p449'| ତରଙ୍ଗ ଟିଭି |class='wd_p57'| |class='wd_p161'| ଦେବୀକା ଅରୁନ୍ଧତୀ ସାମଲ<ref name="ref_44b637f130a8fde14f2ec104a4a72843b63643ca1113677e2e9f57b44873ae43">https://mycitylinks.in/family-rendezvous-with-web-series-welcome-to-the-family/</ref><br/>ଭୂପତି ତ୍ରିପାଠୀ<br/>[[ନିକିତା ମିଶ୍ର]]<ref name="ref_864ca210fea5c58d1f8e812ad7ec9f547eac458f8c153702f424393ce7852344">{{#invoke:cite|web|url=https://www.sakalaepaper.com/media/2022-09/25060049-page-02.jpg|title=ନିକିତାଙ୍କ ଚମକ|access-date=2022-12-19|archive-url=http://web.archive.org/web/20221219180953/https://www.sakalaepaper.com/media/2022-09/25060049-page-02.jpg|archive-date=2022-12-19}}</ref><br/>ଅଳକା ଷଡ଼ଙ୍ଗୀ<ref name="ref_e0786939dfbea289d6e4589e89ef37d96431ccd62caac035f22ccec9e6e6fc67">{{#invoke:cite|web|url=https://prameyaepaper.com/viewmap/639889.jpg|title=ସଫଳ ଅଳକା|website=''[[:d:Q19895389|ପ୍ରମେୟ]]''|access-date=2023-01-06|archive-url=http://web.archive.org/web/20230106182454/https://prameyaepaper.com/viewmap/639889.jpg|archive-date=2023-01-06}}</ref><br/>ରାକେଶ ଧଳ<ref name="ref_af91b99169e23482fc96823606c504d6e2734e83430b3d9f704f291788fbb1c8">{{#invoke:cite|web|url=https://www.dharitri.com/%E0%AC%AB%E0%AC%BF%E0%AC%B2%E0%AD%8D%E0%AC%AE-%E0%AC%B2%E0%AC%BE%E0%AC%97%E0%AC%BF-%E0%AC%B8%E0%AC%BF%E0%AC%B0%E0%AC%BF%E0%AC%8F%E0%AC%B2-%E0%AC%9B%E0%AC%BE%E0%AC%A1%E0%AC%BC%E0%AC%BF%E0%AC%AC/|title=ଫିଲ୍ମ ଲାଗି ସିରିଏଲ ଛାଡ଼ିବିନି|website=''[[:d:Q15724333|ଧରିତ୍ରୀ]]''|access-date=2023-10-03|archive-url=https://web.archive.org/web/20230912230542/https://www.dharitri.com/%E0%AC%AB%E0%AC%BF%E0%AC%B2%E0%AD%8D%E0%AC%AE-%E0%AC%B2%E0%AC%BE%E0%AC%97%E0%AC%BF-%E0%AC%B8%E0%AC%BF%E0%AC%B0%E0%AC%BF%E0%AC%8F%E0%AC%B2-%E0%AC%9B%E0%AC%BE%E0%AC%A1%E0%AC%BC%E0%AC%BF%E0%AC%AC/|archive-date=2023-10-03}}</ref> |- class='wd_q60498789' | style='text-align:right'| 20 | [[:d:Q60498789|Q60498789]] | 15 | 0 |class='wd_label'| ଦେବୀ |class='wd_p449'| ତରଙ୍ଗ ଟିଭି |class='wd_p57'| |class='wd_p161'| [[ଶିବାନୀ ସଙ୍ଗୀତା]]<br/>ରଣଜିତ ପଟ୍ଟନାୟକ<ref name="ref_ca6a34c0ef7d6456d2948e98ec3031dbdfe53001e3356aa7465dfcbad36b79b2">https://sambadenglish.com/odia-television-actor-ranjit-dies-in-road-mishap-in-odisha/</ref><br/>ଲରେନ୍ସ ବେହେରା<br/>[[ଗାର୍ଗୀ ମହାନ୍ତି]]<br/>ପ୍ରଦୀପ କୁମାର ସାହୁ<br/>[[ସମରେଶ ରାଉତରାୟ]]<br/>[[ରାଜେଶ୍ୱରୀ ରାୟ]]<ref name="ref_1e6a903bf9f496c7bf87518a9db114573ed5ae041115dd7f78f20e95fc23d91b">{{#invoke:cite|web|url=https://www.dharitri.com/odia-tele-actress-rajeswari-ray-mohapatra-is-no-more/|title=ପରଲୋକରେ ଟେଲି ଅଭିନେତ୍ରୀ ରାଜେଶ୍ୱରୀ|website=''[[:d:Q15724333|ଧରିତ୍ରୀ]]''|access-date=2022-07-21|archive-url=http://web.archive.org/web/20220721142757/https://www.dharitri.com/odia-tele-actress-rajeswari-ray-mohapatra-is-no-more/|archive-date=2022-07-21}}</ref><br/>ସୋମଦତ୍ତ ଦାସ<ref name="ref_809e02ac8a495f5a332085b64d88e149da42409a5d8dec56646598764e2b7022">https://kalingatv.com/state/odia-television-actor-somadutta-das-passes-away-at-48/</ref> |- class='wd_q60498848' | style='text-align:right'| 21 | [[:d:Q60498848|Q60498848]] | 19 | 0 |class='wd_label'| ଅବୁଝା ଏ ମନ |class='wd_p449'| ତରଙ୍ଗ ଟିଭି |class='wd_p57'| ରଣଜିତ୍ ମହାନ୍ତି |class='wd_p161'| ଲରେନ୍ସ ବେହେରା<br/>[[ଜର୍ଜ ତିଆଡ଼ି]]<br/>[[ଏଲି ପାଢ଼ୀ]]<br/>[[ପିଙ୍କି ପ୍ରଧାନ]]<br/>[[ଶୁଭ୍ରାଂଶୁ ନାୟକ]]<ref name="ref_ae94bce538864ba227fac919c04eed1b7c637ba4d099bc546afc854607ad9f4d">{{#invoke:cite|web|url=https://sambadepaper.com/epaperimages/26022023/26022023-md-rv-8/13630629.jpg|title=କାହାର ହେବି ମୁଁ କଣ୍ଢେଇ|website=''[[:d:Q15725286|ସମ୍ବାଦ]]''|access-date=2023-03-20|archive-url=http://web.archive.org/web/20230320182412/https://sambadepaper.com/epaperimages/26022023/26022023-md-rv-8/13630629.jpg|archive-date=2023-03-20}}</ref> |- class='wd_q60498873' | style='text-align:right'| 22 | [[:d:Q60498873|Q60498873]] | 10 | 0 |class='wd_label'| କେମିତି ଏ ବନ୍ଧନ |class='wd_p449'| ତରଙ୍ଗ ଟିଭି |class='wd_p57'| |class='wd_p161'| [[ଜିନା ସାମଲ]]<br/>ଲରେନ୍ସ ବେହେରା<br/>[[କୀର୍ତ୍ତି ମହାନ୍ତି|କିର୍ତ୍ତୀ ମହାନ୍ତି]]<br/>[[ତିଳୋତ୍ତମା ଖୁଣ୍ଟିଆ]]<ref name="ref_2ab96d0dd127447adecbe3080941e89e30b6b80253a3d9f7bb3f35b2f833b37a">https://kalingatv.com/state/odia-film-and-tv-actress-tilottama-khuntia-passes-away/</ref> |- class='wd_q60498894' | style='text-align:right'| 23 | [[:d:Q60498894|Q60498894]] | 13 | 0 |class='wd_label'| ଉଆଁସୀ କନ୍ୟା |class='wd_p449'| ତରଙ୍ଗ ଟିଭି |class='wd_p57'| |class='wd_p161'| [[ସୋମେଶ ମହାନ୍ତି]]<ref name="ref_5aa59fc3d963b1337c61c3001a8a0c150316eee71eb342c645715ad01deb2037">https://www.orissapost.com/actor-by-chance/</ref><br/>ରଣଜିତ ପଟ୍ଟନାୟକ<ref name="ref_ca6a34c0ef7d6456d2948e98ec3031dbdfe53001e3356aa7465dfcbad36b79b2">https://sambadenglish.com/odia-television-actor-ranjit-dies-in-road-mishap-in-odisha/</ref><br/>ଭବାନୀ ପ୍ରସାଦ<br/>ମଧୁସ୍ମିତା ପ୍ରଧାନ<br/>[[ରାଜେଶ୍ୱରୀ ରାୟ]]<ref name="ref_1e6a903bf9f496c7bf87518a9db114573ed5ae041115dd7f78f20e95fc23d91b">{{#invoke:cite|web|url=https://www.dharitri.com/odia-tele-actress-rajeswari-ray-mohapatra-is-no-more/|title=ପରଲୋକରେ ଟେଲି ଅଭିନେତ୍ରୀ ରାଜେଶ୍ୱରୀ|website=''[[:d:Q15724333|ଧରିତ୍ରୀ]]''|access-date=2022-07-21|archive-url=http://web.archive.org/web/20220721142757/https://www.dharitri.com/odia-tele-actress-rajeswari-ray-mohapatra-is-no-more/|archive-date=2022-07-21}}</ref><br/>[[ଅଶ୍ୱିନୀ ବ୍ରହ୍ମା]]<br/>ମମତା ନନ୍ଦ<ref name="ref_5aa59fc3d963b1337c61c3001a8a0c150316eee71eb342c645715ad01deb2037">https://www.orissapost.com/actor-by-chance/</ref> |- class='wd_q60498946' | style='text-align:right'| 24 | [[:d:Q60498946|Q60498946]] | 11 | 0 |class='wd_label'| ଏସିପି ନିକିତା |class='wd_p449'| ତରଙ୍ଗ ଟିଭି |class='wd_p57'| |class='wd_p161'| [[ନିକିତା]]<br/>ଭୂପତି ତ୍ରିପାଠୀ<br/>ରାକେଶ ଧଳ<ref name="ref_af91b99169e23482fc96823606c504d6e2734e83430b3d9f704f291788fbb1c8">{{#invoke:cite|web|url=https://www.dharitri.com/%E0%AC%AB%E0%AC%BF%E0%AC%B2%E0%AD%8D%E0%AC%AE-%E0%AC%B2%E0%AC%BE%E0%AC%97%E0%AC%BF-%E0%AC%B8%E0%AC%BF%E0%AC%B0%E0%AC%BF%E0%AC%8F%E0%AC%B2-%E0%AC%9B%E0%AC%BE%E0%AC%A1%E0%AC%BC%E0%AC%BF%E0%AC%AC/|title=ଫିଲ୍ମ ଲାଗି ସିରିଏଲ ଛାଡ଼ିବିନି|website=''[[:d:Q15724333|ଧରିତ୍ରୀ]]''|access-date=2023-10-03|archive-url=https://web.archive.org/web/20230912230542/https://www.dharitri.com/%E0%AC%AB%E0%AC%BF%E0%AC%B2%E0%AD%8D%E0%AC%AE-%E0%AC%B2%E0%AC%BE%E0%AC%97%E0%AC%BF-%E0%AC%B8%E0%AC%BF%E0%AC%B0%E0%AC%BF%E0%AC%8F%E0%AC%B2-%E0%AC%9B%E0%AC%BE%E0%AC%A1%E0%AC%BC%E0%AC%BF%E0%AC%AC/|archive-date=2023-10-03}}</ref><br/>[[ଲିପନ ସାହୁ]] |- class='wd_q60498980' | style='text-align:right'| 25 | [[:d:Q60498980|Q60498980]] | 11 | 0 |class='wd_label'| କୁଆଁରୀ ବୋହୂ |class='wd_p449'| ତରଙ୍ଗ ଟିଭି |class='wd_p57'| |class='wd_p161'| [[ଉଷସୀ ମିଶ୍ର]]<br/>[[କୀର୍ତ୍ତି ମହାନ୍ତି|କିର୍ତ୍ତୀ ମହାନ୍ତି]]<br/>ଅଳକା ଶତପଥୀ<br/>ଚିନ୍ତାମଣି ବିଶ୍ୱାଳ<br/>ରାକେଶ ଧଳ<ref name="ref_af91b99169e23482fc96823606c504d6e2734e83430b3d9f704f291788fbb1c8">{{#invoke:cite|web|url=https://www.dharitri.com/%E0%AC%AB%E0%AC%BF%E0%AC%B2%E0%AD%8D%E0%AC%AE-%E0%AC%B2%E0%AC%BE%E0%AC%97%E0%AC%BF-%E0%AC%B8%E0%AC%BF%E0%AC%B0%E0%AC%BF%E0%AC%8F%E0%AC%B2-%E0%AC%9B%E0%AC%BE%E0%AC%A1%E0%AC%BC%E0%AC%BF%E0%AC%AC/|title=ଫିଲ୍ମ ଲାଗି ସିରିଏଲ ଛାଡ଼ିବିନି|website=''[[:d:Q15724333|ଧରିତ୍ରୀ]]''|access-date=2023-10-03|archive-url=https://web.archive.org/web/20230912230542/https://www.dharitri.com/%E0%AC%AB%E0%AC%BF%E0%AC%B2%E0%AD%8D%E0%AC%AE-%E0%AC%B2%E0%AC%BE%E0%AC%97%E0%AC%BF-%E0%AC%B8%E0%AC%BF%E0%AC%B0%E0%AC%BF%E0%AC%8F%E0%AC%B2-%E0%AC%9B%E0%AC%BE%E0%AC%A1%E0%AC%BC%E0%AC%BF%E0%AC%AC/|archive-date=2023-10-03}}</ref> |- class='wd_q60499035' | style='text-align:right'| 26 | [[:d:Q60499035|Q60499035]] | 13 | 0 |class='wd_label'| ତେଜସ୍ୱିନୀ |class='wd_p449'| ତରଙ୍ଗ ଟିଭି |class='wd_p57'| |class='wd_p161'| [[ସୁମନ ମହାରଣା]]<br/>[[ମେଘନା ମିଶ୍ର]]<br/>ଜଗଜିତ ପାଲ<br/>ମନୋରଞ୍ଜନ ବେଉରା<br/>ପ୍ରିୟଙ୍କା ପାଣିଗ୍ରାହୀ<br/>ଭଗବାନ ବେହେରା<br/>ଅର୍ଚ୍ଚିତା ମହାନ୍ତି |- class='wd_q60499638' | style='text-align:right'| 27 | [[:d:Q60499638|Q60499638]] | 10 | 0 |class='wd_label'| ମୁଁ ବି ଅର୍ଦ୍ଧାଙ୍ଗିନୀ |class='wd_p449'| ସାର୍ଥକ ଟିଭି |class='wd_p57'| |class='wd_p161'| ସୋମା ଭୌମିକ<br/>[[ପାର୍ଥ ସାରଥୀ ରାୟ]]<br/>ମମତା ନନ୍ଦ<ref name="ref_5aa59fc3d963b1337c61c3001a8a0c150316eee71eb342c645715ad01deb2037">https://www.orissapost.com/actor-by-chance/</ref> |- class='wd_q60499657' | style='text-align:right'| 28 | [[:d:Q60499657|Q60499657]] | 16 | 0 |class='wd_label'| ତୋ ଅଗଣାର ତୁଳସୀ ମୁଁ |class='wd_p449'| ସାର୍ଥକ ଟିଭି<br/>ଜୀ ସାର୍ଥକ |class='wd_p57'| |class='wd_p161'| [[ନମ୍ରତା ଦାସ]]<br/>[[ଲିପ୍ସା ମିଶ୍ର]]<br/>[[ଶ୍ରୀତମ ଦାସ]]<br/>ଛନ୍ଦିତା ପାଢ଼ୀ<br/>[[ଆଶୁତୋଷ ମହାପାତ୍ର]]<br/>[[ଅଶ୍ୱିନୀ ବ୍ରହ୍ମା]] |- class='wd_q60499663' | style='text-align:right'| 29 | [[:d:Q60499663|Q60499663]] | 18 | 0 |class='wd_label'| ଜୀବନ ସାଥି |class='wd_p449'| ସାର୍ଥକ ଟିଭି |class='wd_p57'| |class='wd_p161'| [[ବବି ମିଶ୍ର]]<br/>ବିକ୍ରମ ମହାନ୍ତି<br/>[[ସାତ୍ୟକି ମିଶ୍ର]]<br/>[[ପିଣ୍ଟୁ ନନ୍ଦ]]<br/>ଅମନ ଚିନଚାନି<br/>[[ଶୁଭ୍ରାଂଶୁ ନାୟକ]]<ref name="ref_ae94bce538864ba227fac919c04eed1b7c637ba4d099bc546afc854607ad9f4d">{{#invoke:cite|web|url=https://sambadepaper.com/epaperimages/26022023/26022023-md-rv-8/13630629.jpg|title=କାହାର ହେବି ମୁଁ କଣ୍ଢେଇ|website=''[[:d:Q15725286|ସମ୍ବାଦ]]''|access-date=2023-03-20|archive-url=http://web.archive.org/web/20230320182412/https://sambadepaper.com/epaperimages/26022023/26022023-md-rv-8/13630629.jpg|archive-date=2023-03-20}}</ref><br/>ମଧୁମିତା ମହାନ୍ତି<br/>ଅଭିପ୍ସା ଭଞ୍ଜ<ref name="ref_8bf3b9a2fb490f44d9e2a2725d25c31083cfd49b4ef1ea274dc8a04474fb6616">https://www.orissapost.com/read-why-odiya-actress-abhipsa-bhanja-is-destinys-child/</ref> |- class='wd_q60499666' | style='text-align:right'| 30 | [[:d:Q60499666|Q60499666]] | 12 | 0 |class='wd_label'| ତୋ ପାଇଁ ମୁଁ |class='wd_p449'| ସାର୍ଥକ ଟିଭି |class='wd_p57'| |class='wd_p161'| ଅସୀତା ଶତପଥୀ<br/>ପ୍ରଦୀପ କୁମାର ସାହୁ<br/>[[ରାଜେଶ୍ୱରୀ ରାୟ]]<ref name="ref_1e6a903bf9f496c7bf87518a9db114573ed5ae041115dd7f78f20e95fc23d91b">{{#invoke:cite|web|url=https://www.dharitri.com/odia-tele-actress-rajeswari-ray-mohapatra-is-no-more/|title=ପରଲୋକରେ ଟେଲି ଅଭିନେତ୍ରୀ ରାଜେଶ୍ୱରୀ|website=''[[:d:Q15724333|ଧରିତ୍ରୀ]]''|access-date=2022-07-21|archive-url=http://web.archive.org/web/20220721142757/https://www.dharitri.com/odia-tele-actress-rajeswari-ray-mohapatra-is-no-more/|archive-date=2022-07-21}}</ref><br/>ଲିପିକା ପରିଡ଼ା<ref name="ref_ec8855a022c491459b986198bbf60543db1691386a38fb302e0ed05a47720035">{{#invoke:cite|web|url=https://www.sakalaepaper.com/media/2025-05/29015138-page-11.jpg|title=ସାକ୍ଷାତକାର: ଲିପିକା ପରିଡ଼ା|website=''[[:d:Q123004626|ସକାଳ]]''|access-date=2025-08-17|archive-url=https://web.archive.org/web/20250817055649/https://www.sakalaepaper.com/media/2025-05/29015138-page-11.jpg|archive-date=2025-08-17}}</ref> |- class='wd_q60499672' | style='text-align:right'| 31 | [[:d:Q60499672|Q60499672]] | 8 | 0 |class='wd_label'| ରହିଛି ରହିବି ତୋରି ପାଇଁ |class='wd_p449'| ସାର୍ଥକ ଟିଭି |class='wd_p57'| |class='wd_p161'| [[ସୋଫିଆ ଆଲାମ]]<br/>ଲିପିକା ପରିଡ଼ା<ref name="ref_ec8855a022c491459b986198bbf60543db1691386a38fb302e0ed05a47720035">{{#invoke:cite|web|url=https://www.sakalaepaper.com/media/2025-05/29015138-page-11.jpg|title=ସାକ୍ଷାତକାର: ଲିପିକା ପରିଡ଼ା|website=''[[:d:Q123004626|ସକାଳ]]''|access-date=2025-08-17|archive-url=https://web.archive.org/web/20250817055649/https://www.sakalaepaper.com/media/2025-05/29015138-page-11.jpg|archive-date=2025-08-17}}</ref> |- class='wd_q60499693' | style='text-align:right'| 32 | [[:d:Q60499693|Q60499693]] | 13 | 0 |class='wd_label'| ସିନ୍ଦୂର ବିନ୍ଦୁ |class='wd_p449'| ସାର୍ଥକ ଟିଭି |class='wd_p57'| |class='wd_p161'| [[ବିରେନ୍ ମିଶ୍ର]]<br/>ଗୁଡ୍ଡୁ<br/>ଅସୀତା ଶତପଥୀ<br/>[[ତିଳୋତ୍ତମା ଖୁଣ୍ଟିଆ]]<ref name="ref_2ab96d0dd127447adecbe3080941e89e30b6b80253a3d9f7bb3f35b2f833b37a">https://kalingatv.com/state/odia-film-and-tv-actress-tilottama-khuntia-passes-away/</ref><br/>ସୋମଦତ୍ତ ଦାସ<ref name="ref_130479a159bacce63c2e38f26e49d20907bd545661146a79da55b6ec3f6cc1f5">{{#invoke:cite|web|url=https://knewsodisha.com/state/serial-actor-somdutta-das-passaway-528788|title=ଚିରନିଦ୍ରାରେ ଧାରାବାହିକ ଅଭିନେତା ସୋମଦତ୍ତ ଦାସ|access-date=2023-03-22|archive-url=https://web.archive.org/web/20230322184747/https://knewsodisha.com/state/serial-actor-somdutta-das-passaway-528788|archive-date=2023-03-22}}</ref><br/>ରାକେଶ ଧଳ<ref name="ref_af91b99169e23482fc96823606c504d6e2734e83430b3d9f704f291788fbb1c8">{{#invoke:cite|web|url=https://www.dharitri.com/%E0%AC%AB%E0%AC%BF%E0%AC%B2%E0%AD%8D%E0%AC%AE-%E0%AC%B2%E0%AC%BE%E0%AC%97%E0%AC%BF-%E0%AC%B8%E0%AC%BF%E0%AC%B0%E0%AC%BF%E0%AC%8F%E0%AC%B2-%E0%AC%9B%E0%AC%BE%E0%AC%A1%E0%AC%BC%E0%AC%BF%E0%AC%AC/|title=ଫିଲ୍ମ ଲାଗି ସିରିଏଲ ଛାଡ଼ିବିନି|website=''[[:d:Q15724333|ଧରିତ୍ରୀ]]''|access-date=2023-10-03|archive-url=https://web.archive.org/web/20230912230542/https://www.dharitri.com/%E0%AC%AB%E0%AC%BF%E0%AC%B2%E0%AD%8D%E0%AC%AE-%E0%AC%B2%E0%AC%BE%E0%AC%97%E0%AC%BF-%E0%AC%B8%E0%AC%BF%E0%AC%B0%E0%AC%BF%E0%AC%8F%E0%AC%B2-%E0%AC%9B%E0%AC%BE%E0%AC%A1%E0%AC%BC%E0%AC%BF%E0%AC%AC/|archive-date=2023-10-03}}</ref><br/>[[ସିମ୍ରନ ମହାରଣା]]<ref name="ref_0ec1fe5f2f29ad8065a24b50a09d8fc7aad71a352a9c729295d11bb31326d656">{{#invoke:cite|web|url=https://www.prameyaepaper.com/preview/284690/1536528/BHUBANESWAR/20250514/24|title=ସିମ୍ରନଙ୍କ ହାତ ଧରିଲେ ଜ୍ୟୋତି|website=''[[:d:Q19895389|ପ୍ରମେୟ]]''|access-date=2025-05-14|archive-url=https://web.archive.org/web/20250514133010/https://www.prameyaepaper.com/preview/284690/1536528/BHUBANESWAR/20250514/24|archive-date=2025-05-14}}</ref> |- class='wd_q60499737' | style='text-align:right'| 33 | [[:d:Q60499737|Q60499737]] | 8 | 0 |class='wd_label'| ସୃଷ୍ଟି |class='wd_p449'| ସାର୍ଥକ ଟିଭି |class='wd_p57'| |class='wd_p161'| ଅର୍ପିତା କର<br/>[[ଜ୍ୟୋତି ମିଶ୍ର]] |- class='wd_q60499746' | style='text-align:right'| 34 | [[:d:Q60499746|Q60499746]] | 10 | 0 |class='wd_label'| ଜ୍ୱାଇଁ ନଂ ୱାନ |class='wd_p449'| ସାର୍ଥକ ଟିଭି |class='wd_p57'| |class='wd_p161'| [[ପ୍ରିୟା ମହାପାତ୍ର]]<br/>ଦେବୀକା ଅରୁନ୍ଧତୀ ସାମଲ<ref name="ref_44b637f130a8fde14f2ec104a4a72843b63643ca1113677e2e9f57b44873ae43">https://mycitylinks.in/family-rendezvous-with-web-series-welcome-to-the-family/</ref><br/>ଅଙ୍କିତ କୁମାର<br/>[[ଶୁଭ୍ରାଂଶୁ ନାୟକ]] |- class='wd_q60499751' | style='text-align:right'| 35 | [[:d:Q60499751|Q60499751]] | 13 | 0 |class='wd_label'| ପରୀ |class='wd_p449'| ସାର୍ଥକ ଟିଭି |class='wd_p57'| |class='wd_p161'| [[ସୁମନ ମହାରଣା]]<br/>[[ରାକ୍ଷୀ ଦାଶ]]<br/>[[ବିଦୁସ୍ମିତା]]<br/>ଅଙ୍କିତ କୁମାର<br/>ସତ୍ୟ ଦାସ<br/>ସତ୍ୟଜିତ ପୁରୋହିତ<br/>ତମସା ମିଶ୍ର |- class='wd_q60499766' | style='text-align:right'| 36 | [[:d:Q60499766|Q60499766]] | 9 | 0 |class='wd_label'| ମୋ ଜେଜେମା |class='wd_p449'| ସାର୍ଥକ ଟିଭି |class='wd_p57'| |class='wd_p161'| [[ହର ପଟ୍ଟନାୟକ]]<br/>[[ଅଶ୍ରୁମୋଚନ ମହାନ୍ତି]]<br/>ଦେବୀକା ଅରୁନ୍ଧତୀ ସାମଲ<ref name="ref_7948914421d71f7ab2f8b0ebfef1b1210ebdd33a84be3425c6f8609e907a4918">{{#invoke:cite|web|url=https://sambad.in/entertainment/devika-odia-heroine-9368/|title=ସତର ବର୍ଷ ବୟସରେ ପରଦାରେ ‘ଜେଜେ ମା’ ବନିଥିଲେ ଏହି ନାୟିକା|website=''[[:d:Q15725286|ସମ୍ବାଦ]]''|access-date=2017-10-13}}</ref> |- class='wd_q60499778' | style='text-align:right'| 37 | [[:d:Q60499778|Q60499778]] | 9 | 0 |class='wd_label'| କଥା ତ ଏତିକି |class='wd_p449'| ସାର୍ଥକ ଟିଭି |class='wd_p57'| |class='wd_p161'| [[ଜ୍ୟୋତି ମିଶ୍ର]]<br/>ଅର୍ପିତା କର |- class='wd_q60499786' | style='text-align:right'| 38 | [[:d:Q60499786|Q60499786]] | 12 | 0 |class='wd_label'| ମାନିନୀ |class='wd_p449'| ସାର୍ଥକ ଟିଭି |class='wd_p57'| |class='wd_p161'| [[ଅଶ୍ୱିନୀ ବ୍ରହ୍ମା]]<br/>[[ମାମୁନି ମିଶ୍ର]]<br/>[[କୀର୍ତ୍ତି ମହାନ୍ତି|କିର୍ତ୍ତୀ ମହାନ୍ତି]]<br/>ଜୟଜିତ ଦାସ<br/>[[ପ୍ରତିଭା ପଣ୍ଡା]]<ref name="ref_219c293002bf62cff94c561bb5627107dca75849e3e00a447f9623318225ccff">{{#invoke:cite|web|url=https://sambad.in/entertainment/pahili-pulak-885071/|title=ପହିଲି ପୁଲକ : ନୃତ୍ୟ ଦେଲା ଅଭିନୟରେ ସ୍ବୀକୃତି, ଦୁର୍ଘଟଣା ଦେଲା ଜୀବନସାଥୀ|website=''[[:d:Q15725286|ସମ୍ବାଦ]]''|access-date=2022-10-12|archive-url=https://web.archive.org/web/20221012123731/https://sambad.in/entertainment/pahili-pulak-885071/|archive-date=2022-10-12}}</ref><br/>ମମତା ନନ୍ଦ<ref name="ref_5aa59fc3d963b1337c61c3001a8a0c150316eee71eb342c645715ad01deb2037">https://www.orissapost.com/actor-by-chance/</ref> |- class='wd_q60499791' | style='text-align:right'| 39 | [[:d:Q60499791|Q60499791]] | 13 | 0 |class='wd_label'| ବଧୂ |class='wd_p449'| ସାର୍ଥକ ଟିଭି |class='wd_p57'| |class='wd_p161'| [[ଅକ୍ଷୟ ବସ୍ତିଆ]]<br/>ସୁକାନ୍ତ ରଥ<br/>ମଧୁସ୍ମିତା ପ୍ରଧାନ<br/>[[ଶିବାନୀ ସଙ୍ଗୀତା]]<br/>ଅଳକା ଷଡ଼ଙ୍ଗୀ<ref name="ref_e0786939dfbea289d6e4589e89ef37d96431ccd62caac035f22ccec9e6e6fc67">{{#invoke:cite|web|url=https://prameyaepaper.com/viewmap/639889.jpg|title=ସଫଳ ଅଳକା|website=''[[:d:Q19895389|ପ୍ରମେୟ]]''|access-date=2023-01-06|archive-url=http://web.archive.org/web/20230106182454/https://prameyaepaper.com/viewmap/639889.jpg|archive-date=2023-01-06}}</ref><br/>ଅଭିପ୍ସା ଭଞ୍ଜ<ref name="ref_8bf3b9a2fb490f44d9e2a2725d25c31083cfd49b4ef1ea274dc8a04474fb6616">https://www.orissapost.com/read-why-odiya-actress-abhipsa-bhanja-is-destinys-child/</ref><br/>[[ଏଲି ପାଢ଼ୀ]] |- class='wd_q60499962' | style='text-align:right'| 40 | [[:d:Q60499962|Q60499962]] | 19 | 0 |class='wd_label'| ଗାୟତ୍ରୀ |class='wd_p449'| କଲର୍ସ ଓଡ଼ିଆ |class='wd_p57'| ମିହିର ସ୍ୱାଇଁ |class='wd_p161'| [[ନୀତୁ ସିଂହ (ଓଡ଼ିଆ ଅଭିନେତ୍ରୀ)|ନୀତୁ ସିଂହ]]<br/>[[ସୋଫିଆ ଆଲାମ]]<br/>[[ଅଶ୍ରୁମୋଚନ ମହାନ୍ତି]]<br/>[[ସୁରେଶ ବଳ]]<br/>ସୁକାନ୍ତ ରଥ<br/>[[କୀର୍ତ୍ତି ମହାନ୍ତି|କିର୍ତ୍ତୀ ମହାନ୍ତି]]<br/>[[ବିଜୁ ବଡ଼ଜେନା]]<br/>[[ପ୍ରଦ୍ୟୁମ୍ନ ଲେଙ୍କା]]<br/>କ୍ରିଷ୍ଣା କର<br/>[[ଝରଣା ଦାସ]]<br/>[[ଆଶୁତୋଷ ମହାପାତ୍ର]]<br/>ଲରେନ୍ସ ବେହେରା |- class='wd_q60499963' | style='text-align:right'| 41 | [[:d:Q60499963|Q60499963]] | 10 | 0 |class='wd_label'| ତପସ୍ୟା |class='wd_p449'| କଲର୍ସ ଓଡ଼ିଆ |class='wd_p57'| |class='wd_p161'| [[ନିକିତା]]<br/>[[ରୁନୁ ପରିଜା]]<br/>[[ପ୍ରଦ୍ୟୁମ୍ନ ଲେଙ୍କା]]<br/>ପ୍ରଦୀପ କୁମାର ସାହୁ |- class='wd_q110720557' | style='text-align:right'| 42 | [[:d:Q110720557|Q110720557]] | 7 | 0 |class='wd_label'| ଖରା ବର୍ଷାର ଖେଳ |class='wd_p449'| [[ଡିଡି ଓଡ଼ିଆ]] |class='wd_p57'| |class='wd_p161'| [[ସମରେଶ ରାଉତରାୟ]] |- class='wd_q111020626' | style='text-align:right'| 43 | [[:d:Q111020626|Q111020626]] | 12 | 0 |class='wd_label'| ଜୟ ମା' ଲକ୍ଷ୍ମୀ |class='wd_p449'| ତରଙ୍ଗ ଟିଭି<ref name="ref_33c5aa14f4ac0798c1a57fa71a63b0cde0334e34ea2360d718fc8518177211e7">https://odishatv.in/odisha-news/otherstories/jai-maa-laxmi-in-tarang-channel-soon-104103</ref> |class='wd_p57'| |class='wd_p161'| [[ଦିବ୍ୟା ମହାନ୍ତି]] |- class='wd_q112131561' | style='text-align:right'| 44 | [[:d:Q112131561|Q112131561]] | 7 | 0 |class='wd_label'| ଦୁନିଆ |class='wd_p449'| [[ଡିଡି ଓଡ଼ିଆ]] |class='wd_p57'| |class='wd_p161'| [[ବିରାଜ ଦାଶ]] |- class='wd_q112131562' | style='text-align:right'| 45 | [[:d:Q112131562|Q112131562]] | 7 | 0 |class='wd_label'| ଆକାଶ କୟାଁ ଚିଲିକା ମାଛ |class='wd_p449'| [[ଡିଡି ଓଡ଼ିଆ]] |class='wd_p57'| |class='wd_p161'| [[ବିରାଜ ଦାଶ]] |- class='wd_q112131563' | style='text-align:right'| 46 | [[:d:Q112131563|Q112131563]] | 7 | 0 |class='wd_label'| ସୁନା କାଇଁଚ |class='wd_p449'| [[ଡିଡି ଓଡ଼ିଆ]] |class='wd_p57'| |class='wd_p161'| [[ବିରାଜ ଦାଶ]] |- class='wd_q112131564' | style='text-align:right'| 47 | [[:d:Q112131564|Q112131564]] | 7 | 0 |class='wd_label'| ମୂଲିଆ |class='wd_p449'| [[ଡିଡି ଓଡ଼ିଆ]] |class='wd_p57'| |class='wd_p161'| [[ବିରାଜ ଦାଶ]] |- class='wd_q112131565' | style='text-align:right'| 48 | [[:d:Q112131565|Q112131565]] | 7 | 0 |class='wd_label'| ତମସାତୀରେ |class='wd_p449'| [[ଡିଡି ଓଡ଼ିଆ]] |class='wd_p57'| |class='wd_p161'| [[ବିରାଜ ଦାଶ]] |- class='wd_q112194999' | style='text-align:right'| 49 | [[:d:Q112194999|Q112194999]] | 7 | 0 |class='wd_label'| ଆଇ ଲଭ୍ ୟୁ |class='wd_p449'| [[ଡିଡି ଓଡ଼ିଆ]] |class='wd_p57'| |class='wd_p161'| ମନିଷା ରଥ |- class='wd_q112195050' | style='text-align:right'| 50 | [[:d:Q112195050|Q112195050]] | 8 | 0 |class='wd_label'| ବୋହୁ |class='wd_p449'| ତରଙ୍ଗ ଟିଭି |class='wd_p57'| |class='wd_p161'| ମନିଷା ରଥ<br/>ଭୂପତି ତ୍ରିପାଠୀ |- class='wd_q112246197' | style='text-align:right'| 51 | [[:d:Q112246197|Q112246197]] | 8 | 0 |class='wd_label'| କହିଲେ ତୋ କୁଳ କୁଟୁମ୍ବକୁ ଲାଜ |class='wd_p449'| [[ଡିଡି ଓଡ଼ିଆ]] |class='wd_p57'| |class='wd_p161'| [[ଗାର୍ଗୀ ମହାନ୍ତି]]<br/>[[ଶୁଭ୍ରାଂଶୁ ନାୟକ]]<ref name="ref_ae94bce538864ba227fac919c04eed1b7c637ba4d099bc546afc854607ad9f4d">{{#invoke:cite|web|url=https://sambadepaper.com/epaperimages/26022023/26022023-md-rv-8/13630629.jpg|title=କାହାର ହେବି ମୁଁ କଣ୍ଢେଇ|website=''[[:d:Q15725286|ସମ୍ବାଦ]]''|access-date=2023-03-20|archive-url=http://web.archive.org/web/20230320182412/https://sambadepaper.com/epaperimages/26022023/26022023-md-rv-8/13630629.jpg|archive-date=2023-03-20}}</ref> |- class='wd_q112246203' | style='text-align:right'| 52 | [[:d:Q112246203|Q112246203]] | 8 | 0 |class='wd_label'| ପଣତକାନି |class='wd_p449'| [[ଡିଡି ଓଡ଼ିଆ]] |class='wd_p57'| |class='wd_p161'| [[ଅପରାଜିତା ମହାନ୍ତି]]<br/>[[ବର୍ଷା ପ୍ରିୟଦର୍ଶିନୀ]] |- class='wd_q112479101' | style='text-align:right'| 53 | [[:d:Q112479101|Q112479101]] | 12 | 0 |class='wd_label'| ତୁ କହିବୁ ନା ମୁଁ |class='wd_p449'| ଷ୍ଟାର୍ କିରଣ |class='wd_p57'| |class='wd_p161'| ଶ୍ରେୟାନ୍ ନାୟକ<br/>ମିତାଲି ସରଘରିଆ<br/>ଲୋପାମୁଦ୍ରା ଶତପଥୀ |- class='wd_q112479104' | style='text-align:right'| 54 | [[:d:Q112479104|Q112479104]] | 10 | 0 |class='wd_label'| କିଏ ପର କିଏ ଆପଣାର |class='wd_p449'| ଷ୍ଟାର୍ କିରଣ |class='wd_p57'| |class='wd_p161'| [[ଅକ୍ଷୟ ବସ୍ତିଆ]] |- class='wd_q112479107' | style='text-align:right'| 55 | [[:d:Q112479107|Q112479107]] | 12 | 0 |class='wd_label'| ଶାନ୍ତି |class='wd_p449'| ଷ୍ଟାର୍ କିରଣ |class='wd_p57'| |class='wd_p161'| [[ନୈନା ଦାସ]]<br/>ପ୍ରୀତିରାଜ ଶତପଥୀ<ref name="ref_86dd874e9e149255abf8570aa781d60ce795fcee316259d11d1acf351b08b3e0">http://odishapostepaper.com/viewmap/169855.jpg</ref><br/>ପୁଷ୍ପାଞ୍ଜଳି ସାହୁ |- class='wd_q112479109' | style='text-align:right'| 56 | [[:d:Q112479109|Q112479109]] | 11 | 0 |class='wd_label'| ସୁହାଗ ସିନ୍ଦୂର |class='wd_p449'| ଷ୍ଟାର୍ କିରଣ |class='wd_p57'| [[ଅଶୋକ ପତି]] |class='wd_p161'| ଜୟଜିତ ଦାସ<br/>ସରୋଜ ଦାସ |- class='wd_q112625398' | style='text-align:right'| 57 | [[:d:Q112625398|Q112625398]] | 11 | 0 |class='wd_label'| ଚୋରାବାଲି |class='wd_p449'| [[ଡିଡି ଓଡ଼ିଆ]] |class='wd_p57'| [[ମହମ୍ମଦ ମହସୀନ]] |class='wd_p161'| [[ସିଦ୍ଧାନ୍ତ ମହାପାତ୍ର]]<br/>[[ପ୍ରିୟଙ୍କା ମହାପାତ୍ର]] |- class='wd_q112625962' | style='text-align:right'| 58 | [[:d:Q112625962|Q112625962]] | 9 | 0 |class='wd_label'| ବାଲିଘର |class='wd_p449'| [[ଡିଡି ଓଡ଼ିଆ]] |class='wd_p57'| |class='wd_p161'| [[ଝରଣା ଦାସ]]<br/>ଶଙ୍କର ବସୁମଲ୍ଲିକ |- class='wd_q112625975' | style='text-align:right'| 59 | [[:d:Q112625975|Q112625975]] | 11 | 0 |class='wd_label'| ପୂରାପୂରି ପାରିବାରିକ |class='wd_p449'| [[ଡିଡି ଓଡ଼ିଆ]] |class='wd_p57'| |class='wd_p161'| ଚୌଧୁରୀ ଜୟପ୍ରକାଶ ଦାସ<br/>ଅନ୍ତର୍ଯ୍ୟାମୀ ପଣ୍ଡା<br/>ମଧୁମିତା ମହାନ୍ତି |- class='wd_q112625991' | style='text-align:right'| 60 | [[:d:Q112625991|Q112625991]] | 17 | 0 |class='wd_label'| ତୋଷ ନୋହିଲା ମୋର ଚିତ୍ତ |class='wd_p449'| [[ଡିଡି ଓଡ଼ିଆ]] |class='wd_p57'| [[ହର ପଟ୍ଟନାୟକ]] |class='wd_p161'| [[ପ୍ରଦ୍ୟୁମ୍ନ ଲେଙ୍କା]]<br/>[[ରୁନୁ ପରିଜା]]<br/>[[ସୁରେଶ ବଳ]]<br/>[[ବ୍ରଜ ସିଂହ]]<br/>ସରୋଜ ଦାସ<br/>ରଣଜିତ୍ ମହାନ୍ତି<br/>ଦେବୁ ପଟ୍ଟନାୟକ<br/>ହିମାଂଶୁ ପରିଜା<br/>ବିନାୟକ ମିଶ୍ର<br/>[[ପ୍ରତିଭା ପଣ୍ଡା]] |- class='wd_q112626321' | style='text-align:right'| 61 | [[:d:Q112626321|Q112626321]] | 11 | 0 |class='wd_label'| ଉଦ୍ଧବ କେତେ ତୁ ପଚାରୁ |class='wd_p449'| [[ଡିଡି ଓଡ଼ିଆ]] |class='wd_p57'| [[ବିଜୟ ମିଶ୍ର]] |class='wd_p161'| [[ଅଶ୍ରୁମୋଚନ ମହାନ୍ତି]]<br/>[[ମୀନକେତନ|ମୀନ‌କେତନ]]<br/>ଅନ୍ତର୍ଯ୍ୟାମୀ ପଣ୍ଡା |- class='wd_q112626345' | style='text-align:right'| 62 | [[:d:Q112626345|Q112626345]] | 16 | 0 |class='wd_label'| ଇନସ୍ପେକ୍ଟର ଅଜୟ |class='wd_p449'| [[ଡିଡି ଓଡ଼ିଆ]] |class='wd_p57'| |class='wd_p161'| ଅଶୋକ ଦାସ<br/>[[ସ୍ନିଗ୍ଧା ମହାନ୍ତି]]<br/>[[କୁନା ତ୍ରିପାଠୀ]]<br/>[[ଅକ୍ଷୟ ବସ୍ତିଆ]]<br/>[[ହର ରଥ]]<br/>ସୋମା ଭୌମିକ<br/>[[ଦେବାଶିଷ ପାତ୍ର]]<br/>ମିହିର ସ୍ୱାଇଁ<br/>[[ବିରାଜ ଦାଶ]]<br/>ରତନ ମେହେର |- class='wd_q112626444' | style='text-align:right'| 63 | [[:d:Q112626444|Q112626444]] | 10 | 0 |class='wd_label'| କଣାମାମୁଁ |class='wd_p449'| [[ଡିଡି ଓଡ଼ିଆ]] |class='wd_p57'| |class='wd_p161'| ପ୍ରେମାଞ୍ଜନ ପରିଡ଼ା<br/>[[ହାଡ଼ୁ]]<br/>[[ଅକ୍ଷୟ ମହାନ୍ତି (କାଶ୍ୟପ)]]<br/>[[ରାଇଚରଣ ଦାସ]] |- class='wd_q112626465' | style='text-align:right'| 64 | [[:d:Q112626465|Q112626465]] | 8 | 0 |class='wd_label'| ସମୟ ସୁଅରେ ଜୀବନ ଧାରା |class='wd_p449'| [[ଡିଡି ଓଡ଼ିଆ]] |class='wd_p57'| |class='wd_p161'| [[ରୁନୁ ପରିଜା]]<br/>ସରୋଜ ଦାସ |- class='wd_q112626476' | style='text-align:right'| 65 | [[:d:Q112626476|Q112626476]] | 6 | 0 |class='wd_label'| ଦେବଦାସୀ |class='wd_p449'| [[ଡିଡି ଓଡ଼ିଆ]] |class='wd_p57'| |class='wd_p161'| |- class='wd_q112626477' | style='text-align:right'| 66 | [[:d:Q112626477|Q112626477]] | 6 | 0 |class='wd_label'| ବାସି ଫୁଲ |class='wd_p449'| [[ଡିଡି ଓଡ଼ିଆ]] |class='wd_p57'| |class='wd_p161'| |- class='wd_q112626478' | style='text-align:right'| 67 | [[:d:Q112626478|Q112626478]] | 6 | 0 |class='wd_label'| ସୁନାବୋହୁ |class='wd_p449'| [[ଡିଡି ଓଡ଼ିଆ]] |class='wd_p57'| |class='wd_p161'| |- class='wd_q112626479' | style='text-align:right'| 68 | [[:d:Q112626479|Q112626479]] | 17 | 0 |class='wd_label'| ଭଗ୍ନାଂଶ |class='wd_p449'| [[ଡିଡି ଓଡ଼ିଆ]] |class='wd_p57'| [[ହିମାଂଶୁ ଖଟୁଆ]] |class='wd_p161'| [[ଶ୍ରୀତମ ଦାସ]]<br/>ମିହିର ସ୍ୱାଇଁ<br/>[[ଦେବାଶିଷ ପାତ୍ର]]<br/>[[ସ୍ନିଗ୍ଧା ମହାନ୍ତି]]<br/>ମଧୁମିତା ମହାନ୍ତି<br/>[[ଦୀପା ସାହୁ]]<br/>[[ଜର୍ଜ ତିଆଡ଼ି]]<br/>ବିନାୟକ ମିଶ୍ର<br/>[[ରାକ୍ଷୀ ଦାଶ]] |- class='wd_q112647354' | style='text-align:right'| 69 | [[:d:Q112647354|Q112647354]] | 13 | 0 |class='wd_label'| ବନ୍ଧନ ଏ ଜନ୍ମ ଜନ୍ମର |class='wd_p449'| ତରଙ୍ଗ ଟିଭି |class='wd_p57'| |class='wd_p161'| ଚିନ୍ତାମଣି ବିଶ୍ୱାଳ<br/>ଜଗଜିତ ପାଲ<ref name="ref_363baf9f0815fef13d7844df76a0e5c80fe5be152525eecba6932dec1485c79f">{{#invoke:cite|web|url=http://readersum.com/assets/output/HighresJPGFILE/12122022/Nirbhay%20Daily-Nirbhay/Bhubneshwar/10.jpg|title=ଜଗଜିତଙ୍କ ସହ ଅର୍ଲିନ ଅଙ୍କିତା|access-date=2023-08-31|archive-url=http://web.archive.org/web/20230103155104/http://readersum.com/assets/output/HighresJPGFILE/12122022/Nirbhay%20Daily-Nirbhay/Bhubneshwar/10.jpg|archive-date=2023-01-03}}</ref><br/>[[ତୃପ୍ତି ସିହ୍ନା]]<br/>[[ନୀତୁ ସିଂହ (ଓଡ଼ିଆ ଅଭିନେତ୍ରୀ)|ନୀତୁ ସିଂହ]]<br/>ହେପି କର<ref name="ref_e29e21a8f47231a6345039336b88f43d99f16a365cca86a1eba4c41b43e2c557">{{#invoke:cite|web|url=https://samajaepaper.in/epaperimages/05062022/05062022-md-sn-8/462022204156443.jpg|title=ହେପିଙ୍କ ଦକ୍ଷତା|website=''[[:d:Q2685557|ସମାଜ]]''|access-date=2022-06-05|archive-url=https://web.archive.org/web/20220627183358/https://samajaepaper.in/epaperimages/05062022/05062022-md-sn-8/462022204156443.jpg|archive-date=2022-06-27}}</ref><br/>ଐଶ୍ୱର୍ଯ୍ୟା ମହାନ୍ତି |- class='wd_q112757098' | style='text-align:right'| 70 | [[:d:Q112757098|Q112757098]] | 7 | 0 |class='wd_label'| ତାରିଣୀ ଆଖିର ତାରା |class='wd_p449'| ତରଙ୍ଗ ଟିଭି |class='wd_p57'| |class='wd_p161'| ସତ୍ୟ ଦାସ |- class='wd_q112757175' | style='text-align:right'| 71 | [[:d:Q112757175|Q112757175]] | 7 | 0 |class='wd_label'| ସକାଳେ ସୂର୍ଯ୍ୟ |class='wd_p449'| [[ଡିଡି ଓଡ଼ିଆ]] |class='wd_p57'| |class='wd_p161'| ସତ୍ୟ ଦାସ |- class='wd_q112758208' | style='text-align:right'| 72 | [[:d:Q112758208|Q112758208]] | 7 | 0 |class='wd_label'| ବିଜୟିନୀ |class='wd_p449'| ଜୀ ସାର୍ଥକ |class='wd_p57'| |class='wd_p161'| ବାଦଲ ମହାନ୍ତି |- class='wd_q112917743' | style='text-align:right'| 73 | [[:d:Q112917743|Q112917743]] | 10 | 0 |class='wd_label'| ସୁନା କଳସ |class='wd_p449'| [[ଡିଡି ଓଡ଼ିଆ]] |class='wd_p57'| |class='wd_p161'| [[ନୈନା ଦାସ]]<br/>[[ଶୁଭ୍ରାଂଶୁ ନାୟକ]]<br/>[[ପ୍ରତିଭା ପଣ୍ଡା]]<ref name="ref_219c293002bf62cff94c561bb5627107dca75849e3e00a447f9623318225ccff">{{#invoke:cite|web|url=https://sambad.in/entertainment/pahili-pulak-885071/|title=ପହିଲି ପୁଲକ : ନୃତ୍ୟ ଦେଲା ଅଭିନୟରେ ସ୍ବୀକୃତି, ଦୁର୍ଘଟଣା ଦେଲା ଜୀବନସାଥୀ|website=''[[:d:Q15725286|ସମ୍ବାଦ]]''|access-date=2022-10-12|archive-url=https://web.archive.org/web/20221012123731/https://sambad.in/entertainment/pahili-pulak-885071/|archive-date=2022-10-12}}</ref><br/>ତମସା ମିଶ୍ର |- class='wd_q114050838' | style='text-align:right'| 74 | [[:d:Q114050838|Q114050838]] | 5 | 0 |class='wd_label'| ମୁଁ ଭଲପାଏ |class='wd_p449'| |class='wd_p57'| |class='wd_p161'| [[ଅଶ୍ୱିନୀ ବ୍ରହ୍ମା]] |- class='wd_q114050840' | style='text-align:right'| 75 | [[:d:Q114050840|Q114050840]] | 5 | 0 |class='wd_label'| ଏ ଗପ ମଲା ଜହ୍ନର |class='wd_p449'| |class='wd_p57'| |class='wd_p161'| [[ଅଶ୍ୱିନୀ ବ୍ରହ୍ମା]] |- class='wd_q114050841' | style='text-align:right'| 76 | [[:d:Q114050841|Q114050841]] | 5 | 0 |class='wd_label'| ପ୍ରତିଘାତ |class='wd_p449'| |class='wd_p57'| |class='wd_p161'| [[ଅଶ୍ୱିନୀ ବ୍ରହ୍ମା]] |- class='wd_q114050842' | style='text-align:right'| 77 | [[:d:Q114050842|Q114050842]] | 5 | 0 |class='wd_label'| ସକାଳର ଅପେକ୍ଷାରେ |class='wd_p449'| |class='wd_p57'| |class='wd_p161'| [[ଅଶ୍ୱିନୀ ବ୍ରହ୍ମା]] |- class='wd_q114050843' | style='text-align:right'| 78 | [[:d:Q114050843|Q114050843]] | 5 | 0 |class='wd_label'| ସଞ୍ଜ ସଳିତା |class='wd_p449'| |class='wd_p57'| |class='wd_p161'| [[ଅଶ୍ୱିନୀ ବ୍ରହ୍ମା]] |- class='wd_q114050844' | style='text-align:right'| 79 | [[:d:Q114050844|Q114050844]] | 5 | 0 |class='wd_label'| ଶାମୁକା |class='wd_p449'| |class='wd_p57'| |class='wd_p161'| [[ଅଶ୍ୱିନୀ ବ୍ରହ୍ମା]] |- class='wd_q114050846' | style='text-align:right'| 80 | [[:d:Q114050846|Q114050846]] | 5 | 0 |class='wd_label'| ସିନ୍ଦୂର |class='wd_p449'| |class='wd_p57'| |class='wd_p161'| [[ଅଶ୍ୱିନୀ ବ୍ରହ୍ମା]] |- class='wd_q115769096' | style='text-align:right'| 81 | [[:d:Q115769096|Q115769096]] | 11 | 0 |class='wd_label'| ଝିଲି |class='wd_p449'| ମଞ୍ଜରୀ ଟିଭି |class='wd_p57'| |class='wd_p161'| [[ନିକିତା ମିଶ୍ର]]<ref name="ref_69dffa1d88f976795d9cfa493a7836fbd17c92a1642d5a539534a2cae5e7e29c">{{#invoke:cite|web|url=https://www.sakalaepaper.com/media/2022-09/25060049-page-02.jpg|title=ନିକିତାଙ୍କ ଚମକ|access-date=2022-12-19|archive-url=https://web.archive.org/web/20221219180953/https://www.sakalaepaper.com/media/2022-09/25060049-page-02.jpg|archive-date=2022-12-19}}</ref><br/>ଅମନ ଚିନଚାନି<br/>ଲିପିକା ପରିଡ଼ା<ref name="ref_ec8855a022c491459b986198bbf60543db1691386a38fb302e0ed05a47720035">{{#invoke:cite|web|url=https://www.sakalaepaper.com/media/2025-05/29015138-page-11.jpg|title=ସାକ୍ଷାତକାର: ଲିପିକା ପରିଡ଼ା|website=''[[:d:Q123004626|ସକାଳ]]''|access-date=2025-08-17|archive-url=https://web.archive.org/web/20250817055649/https://www.sakalaepaper.com/media/2025-05/29015138-page-11.jpg|archive-date=2025-08-17}}</ref> |- class='wd_q116207813' | style='text-align:right'| 82 | [[:d:Q116207813|Q116207813]] | 10 | 0 |class='wd_label'| ଭାଗ୍ୟ ହାତେ ଡୋରି |class='wd_p449'| ତରଙ୍ଗ ଟିଭି |class='wd_p57'| |class='wd_p161'| [[ଆଶୁତୋଷ ମହାପାତ୍ର]]<ref name="ref_6ff5904e0b855bb397c50b6937c97d9e9b8e5d3dec8597f4badff00027e49c93">{{#invoke:cite|web|url=https://samajaepaper.in/epaperimages/15012023/15012023-md-sn-8/1412023212830352.jpg|title=ସାକ୍ଷାତକାର: ଇଂ ଆଶୁତୋଷ ମହାପାତ୍ର|website=''[[:d:Q2685557|ସମାଜ]]''|access-date=2023-01-15|archive-url=https://web.archive.org/web/20230115145711/https://samajaepaper.in/epaperimages/15012023/15012023-md-sn-8/1412023212830352.jpg|archive-date=2023-01-15}}</ref><br/>ମମତା ନନ୍ଦ |- class='wd_q116207814' | style='text-align:right'| 83 | [[:d:Q116207814|Q116207814]] | 8 | 0 |class='wd_label'| ଗୌରୀ |class='wd_p449'| ତରଙ୍ଗ ଟିଭି |class='wd_p57'| |class='wd_p161'| |- class='wd_q116207815' | style='text-align:right'| 84 | [[:d:Q116207815|Q116207815]] | 9 | 0 |class='wd_label'| ତ୍ରିଲୋଚନୀ ଗୌରୀ |class='wd_p449'| ତରଙ୍ଗ ଟିଭି |class='wd_p57'| |class='wd_p161'| [[ଆଶୁତୋଷ ମହାପାତ୍ର]]<ref name="ref_6ff5904e0b855bb397c50b6937c97d9e9b8e5d3dec8597f4badff00027e49c93">{{#invoke:cite|web|url=https://samajaepaper.in/epaperimages/15012023/15012023-md-sn-8/1412023212830352.jpg|title=ସାକ୍ଷାତକାର: ଇଂ ଆଶୁତୋଷ ମହାପାତ୍ର|website=''[[:d:Q2685557|ସମାଜ]]''|access-date=2023-01-15|archive-url=https://web.archive.org/web/20230115145711/https://samajaepaper.in/epaperimages/15012023/15012023-md-sn-8/1412023212830352.jpg|archive-date=2023-01-15}}</ref> |- class='wd_q116207852' | style='text-align:right'| 85 | [[:d:Q116207852|Q116207852]] | 9 | 0 |class='wd_label'| ସାଲବେଗ |class='wd_p449'| ତରଙ୍ଗ ଟିଭି |class='wd_p57'| |class='wd_p161'| ଅଶୋକ ଦାସ |- class='wd_q116207980' | style='text-align:right'| 86 | [[:d:Q116207980|Q116207980]] | 14 | 0 |class='wd_label'| ଏତେ ଭଲପାଏ ତତେ |class='wd_p449'| ତରଙ୍ଗ ଟିଭି |class='wd_p57'| |class='wd_p161'| ଜୟଜିତ ଦାସ<br/>[[ସମରେଶ ରାଉତରାୟ]]<br/>[[ତମନ୍ନା ବ୍ୟାସ]] |- class='wd_q116208607' | style='text-align:right'| 87 | [[:d:Q116208607|Q116208607]] | 6 | 0 |class='wd_label'| ଭୁବନେଶ୍ୱର ନାଇଟ୍ |class='wd_p449'| |class='wd_p57'| |class='wd_p161'| ଚିନ୍ତାମଣି ବିଶ୍ୱାଳ<ref name="ref_fea52037678c691388e177534d48c2818a49e04d34c2b28a9dc53e77eabd3fac">{{#invoke:cite|web|url=https://samajaepaper.in/epaperimages/15012023/15012023-md-sn-8/1412023212823248.jpg|title=ଚିନ୍ତାମଣିଙ୍କ|website=''[[:d:Q2685557|ସମାଜ]]''|access-date=2023-01-15|archive-url=https://web.archive.org/web/20230115160454/https://samajaepaper.in/epaperimages/15012023/15012023-md-sn-8/1412023212823248.jpg|archive-date=2023-01-15}}</ref> |- class='wd_q116208608' | style='text-align:right'| 88 | [[:d:Q116208608|Q116208608]] | 5 | 0 |class='wd_label'| ସିକ୍ସ୍ |class='wd_p449'| |class='wd_p57'| |class='wd_p161'| |- class='wd_q116208609' | style='text-align:right'| 89 | [[:d:Q116208609|Q116208609]] | 5 | 0 |class='wd_label'| ଓଖା ଏକ୍ସପ୍ରେସ୍ |class='wd_p449'| |class='wd_p57'| |class='wd_p161'| |- class='wd_q116208610' | style='text-align:right'| 90 | [[:d:Q116208610|Q116208610]] | 5 | 0 |class='wd_label'| ଗ୍ୟାଙ୍ଗସ୍ ଅଫ୍ ପୁରୀ |class='wd_p449'| |class='wd_p57'| |class='wd_p161'| |- class='wd_q116208611' | style='text-align:right'| 91 | [[:d:Q116208611|Q116208611]] | 14 | 0 |class='wd_label'| ଏକ୍ସପୋଜ୍ |class='wd_p449'| |class='wd_p57'| |class='wd_p161'| [[ସୋମେଶ ମହାନ୍ତି]]<br/>[[କାବ୍ୟା କିରଣ]]<br/>[[ମେଘନା ମିଶ୍ର]]<br/>ବିକ୍ରମ ମହାନ୍ତି<br/>ଶକ୍ତି ବରାଳ |- class='wd_q116208612' | style='text-align:right'| 92 | [[:d:Q116208612|Q116208612]] | 5 | 0 |class='wd_label'| ଲଭ୍ ୟୁ ଲଭ୍‌ଲି |class='wd_p449'| |class='wd_p57'| |class='wd_p161'| |- class='wd_q116208613' | style='text-align:right'| 93 | [[:d:Q116208613|Q116208613]] | 5 | 0 |class='wd_label'| ଏ ମନ ମାନେନା |class='wd_p449'| |class='wd_p57'| |class='wd_p161'| |- class='wd_q116208614' | style='text-align:right'| 94 | [[:d:Q116208614|Q116208614]] | 5 | 0 |class='wd_label'| ବ୍ରେକ୍ଅପ୍ ରୁଲ୍‌ସ୍ |class='wd_p449'| |class='wd_p57'| |class='wd_p161'| |- class='wd_q116208615' | style='text-align:right'| 95 | [[:d:Q116208615|Q116208615]] | 5 | 0 |class='wd_label'| ପ୍ରାକ୍ଟିକାଲ୍ ଲାଇଫ୍ |class='wd_p449'| |class='wd_p57'| |class='wd_p161'| |- class='wd_q116208616' | style='text-align:right'| 96 | [[:d:Q116208616|Q116208616]] | 5 | 0 |class='wd_label'| ପିଜି |class='wd_p449'| |class='wd_p57'| |class='wd_p161'| |- class='wd_q116208617' | style='text-align:right'| 97 | [[:d:Q116208617|Q116208617]] | 5 | 0 |class='wd_label'| ମେନ୍ ଫର୍ ସେଲ୍ |class='wd_p449'| |class='wd_p57'| |class='wd_p161'| |- class='wd_q116208618' | style='text-align:right'| 98 | [[:d:Q116208618|Q116208618]] | 5 | 0 |class='wd_label'| ମିକ୍ସଡ୍ ଡବଲ୍‌ସ୍ |class='wd_p449'| |class='wd_p57'| |class='wd_p161'| |- class='wd_q116208620' | style='text-align:right'| 99 | [[:d:Q116208620|Q116208620]] | 5 | 0 |class='wd_label'| ଲାଷ୍ଟ ଫୋନ୍ କଲ୍ |class='wd_p449'| |class='wd_p57'| |class='wd_p161'| |- class='wd_q116208621' | style='text-align:right'| 100 | [[:d:Q116208621|Q116208621]] | 5 | 0 |class='wd_label'| ମା' ସମଲେଶ୍ୱରୀ |class='wd_p449'| |class='wd_p57'| |class='wd_p161'| |- class='wd_q116208622' | style='text-align:right'| 101 | [[:d:Q116208622|Q116208622]] | 5 | 0 |class='wd_label'| ଜୟ ମା' ଶାରଳା |class='wd_p449'| |class='wd_p57'| |class='wd_p161'| |- class='wd_q117225556' | style='text-align:right'| 102 | [[:d:Q117225556|Q117225556]] | 10 | 0 |class='wd_label'| କାହାର ହେବି ମୁଁ କଣ୍ଢେଇ |class='wd_p449'| ତରଙ୍ଗ ଟିଭି |class='wd_p57'| |class='wd_p161'| ଜଗଜିତ ପାଲ<br/>ସୁକାନ୍ତ ରଥ<br/>ଅଶୋକ ଦାସ |- class='wd_q117288386' | style='text-align:right'| 103 | [[:d:Q117288386|Q117288386]] | 14 | 0 |class='wd_label'| ମା' ଯାହାର ସାହା |class='wd_p449'| ମଞ୍ଜରୀ ଟିଭି |class='wd_p57'| |class='wd_p161'| ଜସ୍ମିନ୍ ରଥ<ref name="ref_7c55c1d26652f730371df41ba11d20a924143a4af62a3d65e9e7e3fdd9a1c507">{{#invoke:cite|web|url=https://www.sakalaepaper.com/media/2023-01/22060038-page-14.jpg|title=କନ୍ୟାଦାନ|access-date=2023-03-24|archive-url=https://web.archive.org/web/20230324171343/https://www.sakalaepaper.com/media/2023-01/22060038-page-14.jpg|archive-date=2023-03-24}}</ref><br/>[[ଚୌଧୁରୀ ବିକାଶ ଦାସ]]<br/>[[ବିରେନ୍ ମିଶ୍ର]] |- class='wd_q122706539' | style='text-align:right'| 104 | [[:d:Q122706539|Q122706539]] | 8 | 0 |class='wd_label'| ମୋ ଶାଶୂର ଶାଶୂମା |class='wd_p449'| ତରଙ୍ଗ ଟିଭି |class='wd_p57'| |class='wd_p161'| [[ରାକ୍ଷୀ ଦାଶ]] |- class='wd_q122706587' | style='text-align:right'| 105 | [[:d:Q122706587|Q122706587]] | 6 | 0 |class='wd_label'| ତୁ ମୋ ଆଖିର ତାରା |class='wd_p449'| ତରଙ୍ଗ ଟିଭି |class='wd_p57'| |class='wd_p161'| |- class='wd_q122706588' | style='text-align:right'| 106 | [[:d:Q122706588|Q122706588]] | 8 | 0 |class='wd_label'| ଅନୁରାଧା |class='wd_p449'| ତରଙ୍ଗ ଟିଭି |class='wd_p57'| |class='wd_p161'| ଜଗଜିତ ପାଲ |- class='wd_q122706589' | style='text-align:right'| 107 | [[:d:Q122706589|Q122706589]] | 6 | 0 |class='wd_label'| ତିତ୍‌ଲି |class='wd_p449'| ତରଙ୍ଗ ଟିଭି |class='wd_p57'| |class='wd_p161'| |- class='wd_q122706590' | style='text-align:right'| 108 | [[:d:Q122706590|Q122706590]] | 6 | 0 |class='wd_label'| ତୋରି ପାଇଁ ତୋ ପାଇଁ |class='wd_p449'| ତରଙ୍ଗ ଟିଭି |class='wd_p57'| |class='wd_p161'| |- class='wd_q122925651' | style='text-align:right'| 109 | [[:d:Q122925651|Q122925651]] | 9 | 0 |class='wd_label'| ଟୁପୁର ଟାପୁର |class='wd_p449'| କଲର୍ସ ଓଡ଼ିଆ |class='wd_p57'| |class='wd_p161'| ସ୍ମରଣୀକା ପ୍ରିୟଦର୍ଶିନୀ<br/>ରାକେଶ ଧଳ<ref name="ref_af91b99169e23482fc96823606c504d6e2734e83430b3d9f704f291788fbb1c8">{{#invoke:cite|web|url=https://www.dharitri.com/%E0%AC%AB%E0%AC%BF%E0%AC%B2%E0%AD%8D%E0%AC%AE-%E0%AC%B2%E0%AC%BE%E0%AC%97%E0%AC%BF-%E0%AC%B8%E0%AC%BF%E0%AC%B0%E0%AC%BF%E0%AC%8F%E0%AC%B2-%E0%AC%9B%E0%AC%BE%E0%AC%A1%E0%AC%BC%E0%AC%BF%E0%AC%AC/|title=ଫିଲ୍ମ ଲାଗି ସିରିଏଲ ଛାଡ଼ିବିନି|website=''[[:d:Q15724333|ଧରିତ୍ରୀ]]''|access-date=2023-10-03|archive-url=https://web.archive.org/web/20230912230542/https://www.dharitri.com/%E0%AC%AB%E0%AC%BF%E0%AC%B2%E0%AD%8D%E0%AC%AE-%E0%AC%B2%E0%AC%BE%E0%AC%97%E0%AC%BF-%E0%AC%B8%E0%AC%BF%E0%AC%B0%E0%AC%BF%E0%AC%8F%E0%AC%B2-%E0%AC%9B%E0%AC%BE%E0%AC%A1%E0%AC%BC%E0%AC%BF%E0%AC%AC/|archive-date=2023-10-03}}</ref><br/>[[ଏଲି ପାଢ଼ୀ]] |- class='wd_q122959014' | style='text-align:right'| 110 | [[:d:Q122959014|Q122959014]] | 7 | 0 |class='wd_label'| ଶକ୍ତି |class='wd_p449'| ଜୀ ସାର୍ଥକ<ref name="ref_06294a219b00ce97d563d53d61e435d692c765c91cf153ff64927c34fd2e060e">{{#invoke:cite|web|url=https://dharitriepaper.in/viewmap/438621.jpg|title=ଶକ୍ତି, ସନ୍ଧ୍ୟା ରାଗିଣୀ, ତୁ ମୋ ସାଥୀରେ|website=''[[:d:Q15724333|ଧରିତ୍ରୀ]]''|access-date=2023-10-06|archive-url=https://web.archive.org/web/20231006165627/https://dharitriepaper.in/viewmap/438621.jpg|archive-date=2023-10-06}}</ref> |class='wd_p57'| |class='wd_p161'| |- class='wd_q122959015' | style='text-align:right'| 111 | [[:d:Q122959015|Q122959015]] | 8 | 0 |class='wd_label'| ସନ୍ଧ୍ୟା ରାଗିଣୀ |class='wd_p449'| ଜୀ ସାର୍ଥକ<ref name="ref_06294a219b00ce97d563d53d61e435d692c765c91cf153ff64927c34fd2e060e">{{#invoke:cite|web|url=https://dharitriepaper.in/viewmap/438621.jpg|title=ଶକ୍ତି, ସନ୍ଧ୍ୟା ରାଗିଣୀ, ତୁ ମୋ ସାଥୀରେ|website=''[[:d:Q15724333|ଧରିତ୍ରୀ]]''|access-date=2023-10-06|archive-url=https://web.archive.org/web/20231006165627/https://dharitriepaper.in/viewmap/438621.jpg|archive-date=2023-10-06}}</ref> |class='wd_p57'| |class='wd_p161'| [[ନୀତୁ ସିଂହ (ଓଡ଼ିଆ ଅଭିନେତ୍ରୀ)|ନୀତୁ ସିଂହ]]<ref name="ref_06294a219b00ce97d563d53d61e435d692c765c91cf153ff64927c34fd2e060e">{{#invoke:cite|web|url=https://dharitriepaper.in/viewmap/438621.jpg|title=ଶକ୍ତି, ସନ୍ଧ୍ୟା ରାଗିଣୀ, ତୁ ମୋ ସାଥୀରେ|website=''[[:d:Q15724333|ଧରିତ୍ରୀ]]''|access-date=2023-10-06|archive-url=https://web.archive.org/web/20231006165627/https://dharitriepaper.in/viewmap/438621.jpg|archive-date=2023-10-06}}</ref> |- class='wd_q122959017' | style='text-align:right'| 112 | [[:d:Q122959017|Q122959017]] | 5 | 0 |class='wd_label'| ଖୁସିର ଛୁଙ୍କ |class='wd_p449'| ଜୀ ସାର୍ଥକ<ref name="ref_06294a219b00ce97d563d53d61e435d692c765c91cf153ff64927c34fd2e060e">{{#invoke:cite|web|url=https://dharitriepaper.in/viewmap/438621.jpg|title=ଶକ୍ତି, ସନ୍ଧ୍ୟା ରାଗିଣୀ, ତୁ ମୋ ସାଥୀରେ|website=''[[:d:Q15724333|ଧରିତ୍ରୀ]]''|access-date=2023-10-06|archive-url=https://web.archive.org/web/20231006165627/https://dharitriepaper.in/viewmap/438621.jpg|archive-date=2023-10-06}}</ref> |class='wd_p57'| |class='wd_p161'| |- class='wd_q122959019' | style='text-align:right'| 113 | [[:d:Q122959019|Q122959019]] | 6 | 0 |class='wd_label'| ସୁନା ଝିଅ |class='wd_p449'| ଜୀ ସାର୍ଥକ<ref name="ref_06294a219b00ce97d563d53d61e435d692c765c91cf153ff64927c34fd2e060e">{{#invoke:cite|web|url=https://dharitriepaper.in/viewmap/438621.jpg|title=ଶକ୍ତି, ସନ୍ଧ୍ୟା ରାଗିଣୀ, ତୁ ମୋ ସାଥୀରେ|website=''[[:d:Q15724333|ଧରିତ୍ରୀ]]''|access-date=2023-10-06|archive-url=https://web.archive.org/web/20231006165627/https://dharitriepaper.in/viewmap/438621.jpg|archive-date=2023-10-06}}</ref> |class='wd_p57'| |class='wd_p161'| ସମ୍ଭବ ମାନସିଂହ<ref name="ref_27b0b20e2b7c4dc095448df27b05117392416e8af5a3a6955c208aa3f4d32e64">{{#invoke:cite|web|url=https://www.sakalaepaper.com/media/2025-07/17013814-page-11.jpg|title=ସାକ୍ଷାତକାର: କଳାକାର ହେବା ପାଇଁ ପରିଶ୍ରମ ଓ ଧୈର୍ଯ୍ୟ ଆବଶ୍ୟକ|website=''[[:d:Q123004626|ସକାଳ]]''|access-date=2025-09-20|archive-url=https://web.archive.org/web/20250920150114/https://www.sakalaepaper.com/media/2025-07/17013814-page-11.jpg|archive-date=2025-09-20}}</ref> |- class='wd_q122959020' | style='text-align:right'| 114 | [[:d:Q122959020|Q122959020]] | 8 | 0 |class='wd_label'| ତୁ ମୋ ସାଥୀରେ |class='wd_p449'| ଜୀ ସାର୍ଥକ<ref name="ref_06294a219b00ce97d563d53d61e435d692c765c91cf153ff64927c34fd2e060e">{{#invoke:cite|web|url=https://dharitriepaper.in/viewmap/438621.jpg|title=ଶକ୍ତି, ସନ୍ଧ୍ୟା ରାଗିଣୀ, ତୁ ମୋ ସାଥୀରେ|website=''[[:d:Q15724333|ଧରିତ୍ରୀ]]''|access-date=2023-10-06|archive-url=https://web.archive.org/web/20231006165627/https://dharitriepaper.in/viewmap/438621.jpg|archive-date=2023-10-06}}</ref> |class='wd_p57'| ସରୋଜ ଦାଶ<ref name="ref_06294a219b00ce97d563d53d61e435d692c765c91cf153ff64927c34fd2e060e">{{#invoke:cite|web|url=https://dharitriepaper.in/viewmap/438621.jpg|title=ଶକ୍ତି, ସନ୍ଧ୍ୟା ରାଗିଣୀ, ତୁ ମୋ ସାଥୀରେ|website=''[[:d:Q15724333|ଧରିତ୍ରୀ]]''|access-date=2023-10-06|archive-url=https://web.archive.org/web/20231006165627/https://dharitriepaper.in/viewmap/438621.jpg|archive-date=2023-10-06}}</ref> |class='wd_p161'| |- class='wd_q122962829' | style='text-align:right'| 115 | [[:d:Q122962829|Q122962829]] | 6 | 0 |class='wd_label'| ରହସ୍ୟ |class='wd_p449'| |class='wd_p57'| |class='wd_p161'| ତମସା ମିଶ୍ର |- class='wd_q122962840' | style='text-align:right'| 116 | [[:d:Q122962840|Q122962840]] | 5 | 0 |class='wd_label'| ପ୍ରଥମ ସୂର୍ଯ୍ୟ |class='wd_p449'| |class='wd_p57'| |class='wd_p161'| ତମସା ମିଶ୍ର |- class='wd_q122962907' | style='text-align:right'| 117 | [[:d:Q122962907|Q122962907]] | 7 | 0 |class='wd_label'| ବୋହୂ |class='wd_p449'| ତରଙ୍ଗ ଟିଭି |class='wd_p57'| |class='wd_p161'| ତମସା ମିଶ୍ର<ref name="ref_782896572a4aece0c0d0e7ac27b9d002140cf9f8d4f0fb8310922497290fb97f">https://www.youtube.com/watch?v=dG7ZRKkcRik</ref> |- class='wd_q126254253' | style='text-align:right'| 118 | [[:d:Q126254253|Q126254253]] | 5 | 0 |class='wd_label'| ମଶାଲ |class='wd_p449'| |class='wd_p57'| |class='wd_p161'| [[ବିଜୟ ପଟ୍ଟନାୟକ]]<ref name="ref_75fcce1a501c1832f177f7c5b9dbf48112534e95e6649dc407673a65234a5386">{{#invoke:cite|web|url=https://dharitriepaper.in/viewmap/484465.jpg|title=ଅପାସୋରା ବିଜୟ ପଟ୍ଟନାୟକ|website=''[[:d:Q15724333|ଧରିତ୍ରୀ]]''|archive-url=https://web.archive.org/web/20240601055505/https://dharitriepaper.in/viewmap/484465.jpg|archive-date=2024-06-01}}</ref> |- class='wd_q126254271' | style='text-align:right'| 119 | [[:d:Q126254271|Q126254271]] | 5 | 0 |class='wd_label'| ଜୁଆର ଭଟ୍ଟା |class='wd_p449'| |class='wd_p57'| |class='wd_p161'| [[ବିଜୟ ପଟ୍ଟନାୟକ]]<ref name="ref_75fcce1a501c1832f177f7c5b9dbf48112534e95e6649dc407673a65234a5386">{{#invoke:cite|web|url=https://dharitriepaper.in/viewmap/484465.jpg|title=ଅପାସୋରା ବିଜୟ ପଟ୍ଟନାୟକ|website=''[[:d:Q15724333|ଧରିତ୍ରୀ]]''|archive-url=https://web.archive.org/web/20240601055505/https://dharitriepaper.in/viewmap/484465.jpg|archive-date=2024-06-01}}</ref> |- class='wd_q126254283' | style='text-align:right'| 120 | [[:d:Q126254283|Q126254283]] | 5 | 0 |class='wd_label'| ସୁନାବୋହୂ |class='wd_p449'| |class='wd_p57'| |class='wd_p161'| [[ବିଜୟ ପଟ୍ଟନାୟକ]]<ref name="ref_75fcce1a501c1832f177f7c5b9dbf48112534e95e6649dc407673a65234a5386">{{#invoke:cite|web|url=https://dharitriepaper.in/viewmap/484465.jpg|title=ଅପାସୋରା ବିଜୟ ପଟ୍ଟନାୟକ|website=''[[:d:Q15724333|ଧରିତ୍ରୀ]]''|archive-url=https://web.archive.org/web/20240601055505/https://dharitriepaper.in/viewmap/484465.jpg|archive-date=2024-06-01}}</ref> |- class='wd_q126254430' | style='text-align:right'| 121 | [[:d:Q126254430|Q126254430]] | 7 | 0 |class='wd_label'| ଭାଗ୍ୟରେଖା |class='wd_p449'| ଜୀ ସାର୍ଥକ |class='wd_p57'| |class='wd_p161'| ଜୟଜିତ ଦାସ<ref name="ref_41f2c98ad5cb04705b2c8bb2620361e5837d2b16358731535424296177bdd54e">{{#invoke:cite|web|url=https://dharitriepaper.in/viewmap/484465.jpg|title=ଛୋଟ ପରଦା: ଭାଗ୍ୟରେଖା|website=''[[:d:Q15724333|ଧରିତ୍ରୀ]]''|archive-url=https://web.archive.org/web/20240601055505/https://dharitriepaper.in/viewmap/484465.jpg|archive-date=2024-06-01}}</ref> |- class='wd_q135874127' | style='text-align:right'| 122 | [[:d:Q135874127|Q135874127]] | 10 | 0 |class='wd_label'| ମୋ ଅଗଣାର ତୁଳସୀ ତୁ |class='wd_p449'| ମଞ୍ଜରୀ ଟିଭି |class='wd_p57'| |class='wd_p161'| ଲିପିକା ପରିଡ଼ା<ref name="ref_ec8855a022c491459b986198bbf60543db1691386a38fb302e0ed05a47720035">{{#invoke:cite|web|url=https://www.sakalaepaper.com/media/2025-05/29015138-page-11.jpg|title=ସାକ୍ଷାତକାର: ଲିପିକା ପରିଡ଼ା|website=''[[:d:Q123004626|ସକାଳ]]''|access-date=2025-08-17|archive-url=https://web.archive.org/web/20250817055649/https://www.sakalaepaper.com/media/2025-05/29015138-page-11.jpg|archive-date=2025-08-17}}</ref><br/>ଅଙ୍କିତ କୁମାର<ref name="ref_1947ce163aa4531e85fc9151b8479aceb3262c6e9a98423019867e68c7a966f4">{{#invoke:cite|web|url=https://sambad.in/entertainment/megaseries-mo-aganara-tulasi-tu-874479/|title=ମେଗା ଧାରାବାହିକ ‘ମୋ ଅଗଣାର ତୁଳସୀ ତୁ’|website=''[[:d:Q15725286|ସମ୍ବାଦ]]''|access-date=2025-08-17|archive-url=https://web.archive.org/web/20221005192153/https://sambad.in/entertainment/megaseries-mo-aganara-tulasi-tu-874479/|archive-date=2025-08-17}}</ref><br/>ସୋମା ହୋତା<ref name="ref_1947ce163aa4531e85fc9151b8479aceb3262c6e9a98423019867e68c7a966f4">{{#invoke:cite|web|url=https://sambad.in/entertainment/megaseries-mo-aganara-tulasi-tu-874479/|title=ମେଗା ଧାରାବାହିକ ‘ମୋ ଅଗଣାର ତୁଳସୀ ତୁ’|website=''[[:d:Q15725286|ସମ୍ବାଦ]]''|access-date=2025-08-17|archive-url=https://web.archive.org/web/20221005192153/https://sambad.in/entertainment/megaseries-mo-aganara-tulasi-tu-874479/|archive-date=2025-08-17}}</ref> |- class='wd_q135874157' | style='text-align:right'| 123 | [[:d:Q135874157|Q135874157]] | 9 | 0 |class='wd_label'| ତୁ ରାଜା ମୁଁ ରାଣୀ |class='wd_p449'| ତରଙ୍ଗ ଟିଭି |class='wd_p57'| |class='wd_p161'| ଲିପିକା ପରିଡ଼ା<ref name="ref_ec8855a022c491459b986198bbf60543db1691386a38fb302e0ed05a47720035">{{#invoke:cite|web|url=https://www.sakalaepaper.com/media/2025-05/29015138-page-11.jpg|title=ସାକ୍ଷାତକାର: ଲିପିକା ପରିଡ଼ା|website=''[[:d:Q123004626|ସକାଳ]]''|access-date=2025-08-17|archive-url=https://web.archive.org/web/20250817055649/https://www.sakalaepaper.com/media/2025-05/29015138-page-11.jpg|archive-date=2025-08-17}}</ref><br/>[[ପୀୟୂଷ ତ୍ରିପାଠୀ]]<br/>[[ଶୁଭ୍ରାଂଶୁ ନାୟକ]] |- class='wd_q137886264' | style='text-align:right'| 124 | [[:d:Q137886264|Q137886264]] | 7 | 0 |class='wd_label'| ଦି ଗ୍ରେଟ୍ ଓଡ଼ିଶା ପଲିଟିକାଲ୍ ସର୍କସ |class='wd_p449'| [[ଓ ଟିଭି|ଓଡ଼ିଶା ଟିଭି]] |class='wd_p57'| |class='wd_p161'| |- class='wd_q139917716' | style='text-align:right'| 125 | [[:d:Q139917716|Q139917716]] | 6 | 0 |class='wd_label'| ମଧୁଝରା |class='wd_p449'| ମଞ୍ଜରୀ ଟିଭି |class='wd_p57'| |class='wd_p161'| |- class='wd_q60499964' | style='text-align:right'| 126 | [[:d:Q60499964|Q60499964]] | 20 | 0 |class='wd_label'| ସଂସ୍କାର |class='wd_p449'| କଲର୍ସ ଓଡ଼ିଆ |class='wd_p57'| |class='wd_p161'| [[ପ୍ରଦ୍ୟୁମ୍ନ ଲେଙ୍କା]]<br/>ସୁକାନ୍ତ ରଥ<br/>[[ସୋଫିଆ ଆଲାମ]]<br/>[[ସମରେଶ ରାଉତରାୟ]]<br/>ମଧୁମିତା ମହାନ୍ତି<br/>[[ରବି ମିଶ୍ର]]<br/>କେଦାର ମିଶ୍ର<br/>[[ସ୍ନିଗ୍ଧା ମହାନ୍ତି]]<br/>ଲରେନ୍ସ ବେହେରା<br/>[[ରାଜେଶ୍ୱରୀ ରାୟ]]<ref name="ref_1e6a903bf9f496c7bf87518a9db114573ed5ae041115dd7f78f20e95fc23d91b">{{#invoke:cite|web|url=https://www.dharitri.com/odia-tele-actress-rajeswari-ray-mohapatra-is-no-more/|title=ପରଲୋକରେ ଟେଲି ଅଭିନେତ୍ରୀ ରାଜେଶ୍ୱରୀ|website=''[[:d:Q15724333|ଧରିତ୍ରୀ]]''|access-date=2022-07-21|archive-url=http://web.archive.org/web/20220721142757/https://www.dharitri.com/odia-tele-actress-rajeswari-ray-mohapatra-is-no-more/|archive-date=2022-07-21}}</ref><br/>[[ଅଶ୍ୱିନୀ ବ୍ରହ୍ମା]]<br/>[[ଶୁଭ୍ରାଂଶୁ ନାୟକ]]<ref name="ref_ae94bce538864ba227fac919c04eed1b7c637ba4d099bc546afc854607ad9f4d">{{#invoke:cite|web|url=https://sambadepaper.com/epaperimages/26022023/26022023-md-rv-8/13630629.jpg|title=କାହାର ହେବି ମୁଁ କଣ୍ଢେଇ|website=''[[:d:Q15725286|ସମ୍ବାଦ]]''|access-date=2023-03-20|archive-url=http://web.archive.org/web/20230320182412/https://sambadepaper.com/epaperimages/26022023/26022023-md-rv-8/13630629.jpg|archive-date=2023-03-20}}</ref> |- class='wd_q60499989' | style='text-align:right'| 127 | [[:d:Q60499989|Q60499989]] | 21 | 0 |class='wd_label'| ତୁଳସୀ |class='wd_p449'| କଲର୍ସ ଓଡ଼ିଆ |class='wd_p57'| ସୁବ୍ରତ ନାୟକ |class='wd_p161'| [[ପ୍ରକୃତି ମିଶ୍ର]]<br/>ଅଶୋକ ଦାସ<br/>ଈଶା ବେବର୍ତ୍ତା<br/>ଇପ୍ସିତା ମହାନ୍ତି<br/>ଧରିତ୍ରୀ ଖଣ୍ଡୁଆଳ<br/>ମଧୁସ୍ମିତା ପ୍ରଧାନ<br/>[[ଦେବଯାନୀ]]<br/>[[ନୈନା ଦାସ]]<br/>[[ଅଶ୍ୱିନୀ ବ୍ରହ୍ମା]]<br/>[[ତିଳୋତ୍ତମା ଖୁଣ୍ଟିଆ]]<ref name="ref_2ab96d0dd127447adecbe3080941e89e30b6b80253a3d9f7bb3f35b2f833b37a">https://kalingatv.com/state/odia-film-and-tv-actress-tilottama-khuntia-passes-away/</ref><br/>[[ଏଲି ପାଢ଼ୀ]]<br/>[[ସମାଜ ପତି]]<ref name="ref_3f14a8539676a55a7283551a3b9e75d9ac0417d41b5219f8bae7d97e6222f1cd">{{#invoke:cite|web|url=https://www.prameyaepaper.com/preview/195747/1009370/BHUBANESWAR/20240802/8|title=ଅଭିନେତା ସମାଜ ପତିଙ୍କ ଦେହାନ୍ତ|website=''[[:d:Q19895389|ପ୍ରମେୟ]]''|access-date=2024-08-02|archive-url=https://web.archive.org/web/20240802062840/https://www.prameyaepaper.com/preview/195747/1009370/BHUBANESWAR/20240802/8|archive-date=2024-08-02}}</ref> |- class='wd_q60499994' | style='text-align:right'| 128 | [[:d:Q60499994|Q60499994]] | 8 | 0 |class='wd_label'| ତୁଳସୀ |class='wd_p449'| କଲର୍ସ ଓଡ଼ିଆ |class='wd_p57'| |class='wd_p161'| [[ମିହିର ଦାସ]]<br/>[[ଗାର୍ଗୀ ମହାନ୍ତି]] |- class='wd_q60500000' | style='text-align:right'| 129 | [[:d:Q60500000|Q60500000]] | 20 | 0 |class='wd_label'| ବଡ଼ ଘର ବଡ଼ ଗୁମର କଥା |class='wd_p449'| କଲର୍ସ ଓଡ଼ିଆ |class='wd_p57'| |class='wd_p161'| [[ଅପରାଜିତା ମହାନ୍ତି]]<br/>[[କାଜଲ ମିଶ୍ର]]<br/>[[ମାମୁନି ମିଶ୍ର]]<br/>[[ଦୀପା ସାହୁ (୧୯୮୫ ଜନ୍ମ)|ଦୀପା ସାହୁ]]<br/>କେଦାର ମିଶ୍ର<br/>ଜ୍ୟୋତିପ୍ରକାଶ ତ୍ରିପାଠୀ<br/>[[ରବି ମିଶ୍ର]]<br/>[[ସଲିଲ ମିତ୍ର]]<br/>[[ଜ୍ୟୋତିର୍ମୟୀ ବଳ]]<br/>ବିରଞ୍ଚି ନାରାୟଣ ନାୟକ<br/>[[ଶୁଭ୍ରାଂଶୁ ନାୟକ]]<ref name="ref_ae94bce538864ba227fac919c04eed1b7c637ba4d099bc546afc854607ad9f4d">{{#invoke:cite|web|url=https://sambadepaper.com/epaperimages/26022023/26022023-md-rv-8/13630629.jpg|title=କାହାର ହେବି ମୁଁ କଣ୍ଢେଇ|website=''[[:d:Q15725286|ସମ୍ବାଦ]]''|access-date=2023-03-20|archive-url=http://web.archive.org/web/20230320182412/https://sambadepaper.com/epaperimages/26022023/26022023-md-rv-8/13630629.jpg|archive-date=2023-03-20}}</ref><br/>ସୁଭାଶିଷ ଦାଶ<br/>ପୁଷ୍ପାଞ୍ଜଳି ସାହୁ |- class='wd_q60500005' | style='text-align:right'| 130 | [[:d:Q60500005|Q60500005]] | 14 | 0 |class='wd_label'| ଆହୁତି |class='wd_p449'| କଲର୍ସ ଓଡ଼ିଆ |class='wd_p57'| |class='wd_p161'| [[ନମ୍ରତା ଦାସ]]<br/>[[ହର ପଟ୍ଟନାୟକ]]<br/>[[କୀର୍ତ୍ତି ମହାନ୍ତି|କିର୍ତ୍ତୀ ମହାନ୍ତି]]<br/>[[ଅଶ୍ରୁମୋଚନ ମହାନ୍ତି]]<br/>ସୁଇଟ୍ ପଟ୍ଟନାୟକ<br/>ତୃପ୍ତି ରଞ୍ଜନ ଦାସ<br/>[[ତୃପ୍ତି ସିହ୍ନା]] |- class='wd_q60500017' | style='text-align:right'| 131 | [[:d:Q60500017|Q60500017]] | 19 | 0 |class='wd_label'| ଅପା |class='wd_p449'| କଲର୍ସ ଓଡ଼ିଆ |class='wd_p57'| ମହେଶ ହାଜ୍‌ରା |class='wd_p161'| [[ଜିନା ସାମଲ]]<br/>ଭବାନୀ ପ୍ରସାଦ<br/>[[ଦେବୁ ବୋଷ]]<br/>[[ଜୟୀରାମ ସାମଲ]]<br/>[[ହର ରଥ]]<br/>[[ରବି ମିଶ୍ର]]<br/>[[ପ୍ରିୟା ମହାପାତ୍ର]]<br/>[[ସାତ୍ୟକି ମିଶ୍ର]]<br/>ଧରିତ୍ରୀ ଖଣ୍ଡୁଆଳ<br/>ସତ୍ୟ ଦାସ<br/>ତମସା ମିଶ୍ର |- class='wd_q60500023' | style='text-align:right'| 132 | [[:d:Q60500023|Q60500023]] | 10 | 0 |class='wd_label'| ମାଉସୀ |class='wd_p449'| କଲର୍ସ ଓଡ଼ିଆ |class='wd_p57'| |class='wd_p161'| [[ଅକ୍ଷୟ ବସ୍ତିଆ]]<br/>[[ସ୍ମିତା ମହାନ୍ତି]]<br/>ପ୍ରୀତିରାଜ ଶତପଥୀ<br/>[[ଆଶୁତୋଷ ମହାପାତ୍ର]] |- class='wd_q60500027' | style='text-align:right'| 133 | [[:d:Q60500027|Q60500027]] | 10 | 0 |class='wd_label'| ରାଜକନ୍ୟା |class='wd_p449'| କଲର୍ସ ଓଡ଼ିଆ |class='wd_p57'| |class='wd_p161'| [[ଦୀପ୍ତିରେଖା ପାଢ଼ୀ]]<br/>ରଣଜିତ ପଟ୍ଟନାୟକ<ref name="ref_ca6a34c0ef7d6456d2948e98ec3031dbdfe53001e3356aa7465dfcbad36b79b2">https://sambadenglish.com/odia-television-actor-ranjit-dies-in-road-mishap-in-odisha/</ref><br/>ଅଭିପ୍ସା ଭଞ୍ଜ<ref name="ref_8bf3b9a2fb490f44d9e2a2725d25c31083cfd49b4ef1ea274dc8a04474fb6616">https://www.orissapost.com/read-why-odiya-actress-abhipsa-bhanja-is-destinys-child/</ref><br/>[[ପୀୟୂଷ ତ୍ରିପାଠୀ]]<ref name="ref_5e248a359655e07e4563ec8bf7c4cc64e298952182ded59ea082319565813032">https://pbs.twimg.com/media/Ei0daGhVgAE1lX0?format=jpg&name=4096x4096</ref> |- class='wd_q60500032' | style='text-align:right'| 134 | [[:d:Q60500032|Q60500032]] | 8 | 0 |class='wd_label'| ଆଇନା |class='wd_p449'| କଲର୍ସ ଓଡ଼ିଆ |class='wd_p57'| |class='wd_p161'| [[ଆନିଷା ଶର୍ମା]]<br/>[[ସୁଭାଶିଷ ଶର୍ମା]] |- class='wd_q60500038' | style='text-align:right'| 135 | [[:d:Q60500038|Q60500038]] | 13 | 0 |class='wd_label'| କୁମକୁମ |class='wd_p449'| କଲର୍ସ ଓଡ଼ିଆ |class='wd_p57'| |class='wd_p161'| [[ରାଜେଶ୍ୱରୀ ରାୟ]]<ref name="ref_1e6a903bf9f496c7bf87518a9db114573ed5ae041115dd7f78f20e95fc23d91b">{{#invoke:cite|web|url=https://www.dharitri.com/odia-tele-actress-rajeswari-ray-mohapatra-is-no-more/|title=ପରଲୋକରେ ଟେଲି ଅଭିନେତ୍ରୀ ରାଜେଶ୍ୱରୀ|website=''[[:d:Q15724333|ଧରିତ୍ରୀ]]''|access-date=2022-07-21|archive-url=http://web.archive.org/web/20220721142757/https://www.dharitri.com/odia-tele-actress-rajeswari-ray-mohapatra-is-no-more/|archive-date=2022-07-21}}</ref><br/>[[ପ୍ରତିଭା ପଣ୍ଡା]]<ref name="ref_219c293002bf62cff94c561bb5627107dca75849e3e00a447f9623318225ccff">{{#invoke:cite|web|url=https://sambad.in/entertainment/pahili-pulak-885071/|title=ପହିଲି ପୁଲକ : ନୃତ୍ୟ ଦେଲା ଅଭିନୟରେ ସ୍ବୀକୃତି, ଦୁର୍ଘଟଣା ଦେଲା ଜୀବନସାଥୀ|website=''[[:d:Q15725286|ସମ୍ବାଦ]]''|access-date=2022-10-12|archive-url=https://web.archive.org/web/20221012123731/https://sambad.in/entertainment/pahili-pulak-885071/|archive-date=2022-10-12}}</ref><br/>ମମତା ନନ୍ଦ<ref name="ref_5aa59fc3d963b1337c61c3001a8a0c150316eee71eb342c645715ad01deb2037">https://www.orissapost.com/actor-by-chance/</ref><br/>[[କୀର୍ତ୍ତି ମହାନ୍ତି|କିର୍ତ୍ତୀ ମହାନ୍ତି]]<br/>ଭୂପତି ତ୍ରିପାଠୀ<br/>ଦେବୀ ବାରିକ |- class='wd_q60500280' | style='text-align:right'| 136 | [[:d:Q60500280|Q60500280]] | 8 | 0 |class='wd_label'| ତାସର ଘର |class='wd_p449'| କଲର୍ସ ଓଡ଼ିଆ |class='wd_p57'| |class='wd_p161'| [[ଅକ୍ଷୟ ବସ୍ତିଆ]]<br/>ଲରେନ୍ସ ବେହେରା |- class='wd_q60500432' | style='text-align:right'| 137 | [[:d:Q60500432|Q60500432]] | 11 | 0 |class='wd_label'| ସବୁ ଠିକ୍ ଠାକ୍ |class='wd_p449'| କଲର୍ସ ଓଡ଼ିଆ |class='wd_p57'| |class='wd_p161'| [[ଅଶ୍ୱିନୀ ବ୍ରହ୍ମା]]<br/>[[ଶ୍ରୀଚରଣ|ଶ୍ରୀଚରଣ ମହାନ୍ତି]]<br/>[[ଶୁଭ୍ରାଂଶୁ ନାୟକ]]<br/>ପ୍ରଜ୍ଞା ଖଟୁଆ<br/>ଶଙ୍କର ପ୍ରଧାନ |- class='wd_q60511183' | style='text-align:right'| 138 | [[:d:Q60511183|Q60511183]] | 9 | 0 |class='wd_label'| ସାବିତ୍ରୀ |class='wd_p449'| ତରଙ୍ଗ ଟିଭି |class='wd_p57'| |class='wd_p161'| ସୁକାନ୍ତ ରଥ<br/>ଅସୀତା ଶତପଥୀ<br/>ରାଜ ରାଜେଶ ପଣ୍ଡା |- class='wd_q60511187' | style='text-align:right'| 139 | [[:d:Q60511187|Q60511187]] | 10 | 0 |class='wd_label'| ରାଜନୀତି |class='wd_p449'| ତରଙ୍ଗ ଟିଭି |class='wd_p57'| |class='wd_p161'| [[କୁନା ତ୍ରିପାଠୀ]]<br/>[[ଅକ୍ଷୟ ବସ୍ତିଆ]]<br/>ଧରିତ୍ରୀ ଖଣ୍ଡୁଆଳ<br/>[[ପ୍ରତିଭା ପଣ୍ଡା]]<ref name="ref_219c293002bf62cff94c561bb5627107dca75849e3e00a447f9623318225ccff">{{#invoke:cite|web|url=https://sambad.in/entertainment/pahili-pulak-885071/|title=ପହିଲି ପୁଲକ : ନୃତ୍ୟ ଦେଲା ଅଭିନୟରେ ସ୍ବୀକୃତି, ଦୁର୍ଘଟଣା ଦେଲା ଜୀବନସାଥୀ|website=''[[:d:Q15725286|ସମ୍ବାଦ]]''|access-date=2022-10-12|archive-url=https://web.archive.org/web/20221012123731/https://sambad.in/entertainment/pahili-pulak-885071/|archive-date=2022-10-12}}</ref> |- class='wd_q98373826' | style='text-align:right'| 140 | [[:d:Q98373826|Q98373826]] | 13 | 0 |class='wd_label'| ୭୨ ଆୱାର୍‌ସ୍ |class='wd_p449'| ତରଙ୍ଗ ପ୍ଲସ୍ |class='wd_p57'| |class='wd_p161'| [[ମନୋଜ ମିଶ୍ର]]<br/>[[ଅନୁ ଚୌଧୁରୀ]]<br/>[[ମିହିର ଦାସ]] |- class='wd_q99288857' | style='text-align:right'| 141 | [[:d:Q99288857|Q99288857]] | 11 | 0 |class='wd_label'| ମା |class='wd_p449'| [[ଡିଡି ଓଡ଼ିଆ]] |class='wd_p57'| ହରିଶ ମହାନ୍ତି |class='wd_p161'| ଅଶୋକ ଦାସ<br/>[[କୁନା ତ୍ରିପାଠୀ]]<br/>[[ପୁଷ୍ପା ପଣ୍ଡା]]<br/>[[ସ୍ନିଗ୍ଧା ମହାନ୍ତି]]<br/>[[ବିରେନ୍ ମିଶ୍ର]] |- class='wd_q104923151' | style='text-align:right'| 142 | [[:d:Q104923151|Q104923151]] | 9 | 0 |class='wd_label'| ସୁଭଦ୍ରା |class='wd_p449'| ଜୀ ସାର୍ଥକ |class='wd_p57'| |class='wd_p161'| ଅସୀତା ଶତପଥୀ<br/>ଅଂଶୁମାନ<br/>ତମସା ମିଶ୍ର<ref name="ref_782896572a4aece0c0d0e7ac27b9d002140cf9f8d4f0fb8310922497290fb97f">https://www.youtube.com/watch?v=dG7ZRKkcRik</ref> |- class='wd_q104923276' | style='text-align:right'| 143 | [[:d:Q104923276|Q104923276]] | 12 | 0 |class='wd_label'| ନଣନ୍ଦ ପୁଟୁଳି |class='wd_p449'| ମଞ୍ଜରୀ ଟିଭି<ref name="ref_31966a40eb85b15ceff7056720eda4a6ad420d5c4313d620e86034b4f82eac46">https://sambadenglish.com/brand-new-family-drama-nanand-putuli-coming-soon-on-manjari-tv/</ref> |class='wd_p57'| |class='wd_p161'| ଅସୀତା ଶତପଥୀ<br/>[[ପୁଷ୍ପା ପଣ୍ଡା]]<br/>କୁକିଜ୍ ସ୍ୱାଇଁ<br/>[[ପୁପୁଲ ଭୂୟାଁ]] |- class='wd_q104923351' | style='text-align:right'| 144 | [[:d:Q104923351|Q104923351]] | 8 | 0 |class='wd_label'| ଦିବ୍ୟଦୃଷ୍ଟି |class='wd_p449'| ସାର୍ଥକ ଟିଭି |class='wd_p57'| |class='wd_p161'| ଅସୀତା ଶତପଥୀ<br/>ମନିଷା ରଥ |- class='wd_q104923398' | style='text-align:right'| 145 | [[:d:Q104923398|Q104923398]] | 8 | 0 |class='wd_label'| କଲିକତି ଚେଙ୍କ |class='wd_p449'| [[ଡିଡି ଓଡ଼ିଆ]] |class='wd_p57'| |class='wd_p161'| [[ରବି ମିଶ୍ର]]<br/>ବିନୋଦ କୁମାର ମହାପାତ୍ର<br/>[[ବିରାଜ ଦାଶ]] |- class='wd_q104923443' | style='text-align:right'| 146 | [[:d:Q104923443|Q104923443]] | 10 | 0 |class='wd_label'| ଗୋପାଳ ରହସ୍ୟ |class='wd_p449'| [[ଡିଡି ଓଡ଼ିଆ]] |class='wd_p57'| |class='wd_p161'| [[ରବି ମିଶ୍ର]]<br/>ସରୋଜ ଦାସ |- class='wd_q105671707' | style='text-align:right'| 147 | [[:d:Q105671707|Q105671707]] | 12 | 0 |class='wd_label'| କଥା ସରିତା |class='wd_p449'| [[ଡିଡି ଓଡ଼ିଆ]] |class='wd_p57'| |class='wd_p161'| ଲରେନ୍ସ ବେହେରା<br/>[[ହର ରଥ]]<br/>[[ନମ୍ରତା ଦାସ]]<br/>[[ନୈନା ଦାସ]]<br/>[[ଉଷସୀ ମିଶ୍ର]]<br/>[[ତୃପ୍ତି ସିହ୍ନା]]<br/>[[ବୀଣା ମହାରଣା]] |- class='wd_q105671792' | style='text-align:right'| 148 | [[:d:Q105671792|Q105671792]] | 7 | 0 |class='wd_label'| ମଙ୍ଗଳା ଚରଣ |class='wd_p449'| ତରଙ୍ଗ ଟିଭି |class='wd_p57'| |class='wd_p161'| ସୁକାନ୍ତ ରଥ |- class='wd_q105672171' | style='text-align:right'| 149 | [[:d:Q105672171|Q105672171]] | 9 | 0 |class='wd_label'| ସିନ୍ଦୂରର ଅଧିକାର |class='wd_p449'| ତରଙ୍ଗ ଟିଭି |class='wd_p57'| |class='wd_p161'| ହେପି କର<ref name="ref_e29e21a8f47231a6345039336b88f43d99f16a365cca86a1eba4c41b43e2c557">{{#invoke:cite|web|url=https://samajaepaper.in/epaperimages/05062022/05062022-md-sn-8/462022204156443.jpg|title=ହେପିଙ୍କ ଦକ୍ଷତା|website=''[[:d:Q2685557|ସମାଜ]]''|access-date=2022-06-05|archive-url=https://web.archive.org/web/20220627183358/https://samajaepaper.in/epaperimages/05062022/05062022-md-sn-8/462022204156443.jpg|archive-date=2022-06-27}}</ref><br/>[[ଏଲି ପାଢ଼ୀ]]<br/>[[ସିମ୍ରନ ମହାରଣା]]<ref name="ref_0ec1fe5f2f29ad8065a24b50a09d8fc7aad71a352a9c729295d11bb31326d656">{{#invoke:cite|web|url=https://www.prameyaepaper.com/preview/284690/1536528/BHUBANESWAR/20250514/24|title=ସିମ୍ରନଙ୍କ ହାତ ଧରିଲେ ଜ୍ୟୋତି|website=''[[:d:Q19895389|ପ୍ରମେୟ]]''|access-date=2025-05-14|archive-url=https://web.archive.org/web/20250514133010/https://www.prameyaepaper.com/preview/284690/1536528/BHUBANESWAR/20250514/24|archive-date=2025-05-14}}</ref> |- class='wd_q105672172' | style='text-align:right'| 150 | [[:d:Q105672172|Q105672172]] | 8 | 0 |class='wd_label'| ମାୟା |class='wd_p449'| ତରଙ୍ଗ ଟିଭି |class='wd_p57'| |class='wd_p161'| ଜସ୍ମିନ୍ ରଥ<ref name="ref_90946490e467c2155adfc6b4c5952ce7f5d061f4c68bdf6282cdbe596bed0392">{{#invoke:cite|web|url=https://moapi.prameyanews.com/prameya/document/pdf/63d0440351562.jpg|title=ଜସ୍ମିନ୍‌ଙ୍କ ଅଭିନୟ ଯାତ୍ରା|website=''[[:d:Q19895389|ପ୍ରମେୟ]]''|access-date=2023-03-22|archive-url=https://web.archive.org/web/20230322161019/https://moapi.prameyanews.com/prameya/document/pdf/63d0440351562.jpg|archive-date=2023-03-22}}</ref><br/>ମମତା ନନ୍ଦ |- class='wd_q105672175' | style='text-align:right'| 151 | [[:d:Q105672175|Q105672175]] | 6 | 0 |class='wd_label'| ରଖିଲେ ସିଏ ମାରିବ କିଏ |class='wd_p449'| ତରଙ୍ଗ ଟିଭି |class='wd_p57'| |class='wd_p161'| |- class='wd_q105672176' | style='text-align:right'| 152 | [[:d:Q105672176|Q105672176]] | 6 | 0 |class='wd_label'| କାଳିକାଈ |class='wd_p449'| ତରଙ୍ଗ ଟିଭି |class='wd_p57'| |class='wd_p161'| |- class='wd_q105672177' | style='text-align:right'| 153 | [[:d:Q105672177|Q105672177]] | 20 | 0 |class='wd_label'| ଉତ୍ତରଦାୟୀ |class='wd_p449'| [[ଓ ଟିଭି|ଓଡ଼ିଶା ଟିଭି]] |class='wd_p57'| |class='wd_p161'| ଧରିତ୍ରୀ ଖଣ୍ଡୁଆଳ<br/>[[ମିହିର ଦାସ]]<br/>[[ଉତ୍ତମ ମହାନ୍ତି]]<br/>[[ଅପରାଜିତା ମହାନ୍ତି]]<br/>[[ସ୍ନିଗ୍ଧା ମହାନ୍ତି]]<br/>[[ପୁଷ୍ପା ପଣ୍ଡା]]<br/>[[ଦୀପା ସାହୁ (୧୯୮୫ ଜନ୍ମ)|ଦୀପା ସାହୁ]]<br/>[[ସୋଫିଆ ଆଲାମ]]<br/>[[ଦେବୁ ବୋଷ]]<br/>[[ତନ୍ଦ୍ରା ରାୟ]]<br/>[[ସମରେଶ ରାଉତରାୟ]]<br/>[[ଅକ୍ଷୟ ବସ୍ତିଆ]]<br/>[[ହାଡ଼ୁ]]<br/>ପ୍ରୀତିରାଜ ଶତପଥୀ |- class='wd_q105672294' | style='text-align:right'| 154 | [[:d:Q105672294|Q105672294]] | 8 | 0 |class='wd_label'| ହେ ପ୍ରଭୁ |class='wd_p449'| ଜୀ ସାର୍ଥକ |class='wd_p57'| |class='wd_p161'| [[ଲିପ୍ସା ମିଶ୍ର]]<br/>[[ରବି ମିଶ୍ର]] |- class='wd_q105672296' | style='text-align:right'| 155 | [[:d:Q105672296|Q105672296]] | 6 | 0 |class='wd_label'| ସାତ ଭାଇଙ୍କ ସୁନାନାକୀ |class='wd_p449'| ଜୀ ସାର୍ଥକ |class='wd_p57'| |class='wd_p161'| |- class='wd_q105672297' | style='text-align:right'| 156 | [[:d:Q105672297|Q105672297]] | 14 | 0 |class='wd_label'| କେମିତି କହିବି କହ |class='wd_p449'| ଜୀ ସାର୍ଥକ |class='wd_p57'| ସୁଶାନ୍ତ ମଣି |class='wd_p161'| [[ସିଦ୍ଧାନ୍ତ ମହାପାତ୍ର]]<ref name="ref_e2326cbf22375f5af0fc5cf849ae95e8cb9a794cd5e3ba1edc6514430a7324d1">https://timesofindia.indiatimes.com/entertainment/events/bhubaneswar/siddhant-mahapatra-acts-in-television-serial-after-two-decades/articleshow/79844297.cms</ref><br/>[[ଅକ୍ଷୟ ବସ୍ତିଆ]]<br/>[[ବ୍ରଜ ସିଂହ]]<br/>[[ସୁପ୍ରିୟା ନାୟକ]]<ref name="ref_b11633c5d6036fb28bb2995effe69c6d64d77a8f9ecb66b785aacd3e0476e611">{{#invoke:cite|web|url=https://prameyaepaper.com/viewmap/696108.jpg|title=ସୁପ୍ରିୟାଙ୍କୁ ସୁଯୋଗ ପରେ ସୁଯୋଗ|website=''[[:d:Q19895389|ପ୍ରମେୟ]]''|access-date=2022-10-27|archive-url=http://web.archive.org/web/20221027115358/https://prameyaepaper.com/viewmap/696108.jpg|archive-date=2022-10-27}}</ref><br/>ରଶ୍ମିରେଖା ଓଝା<ref name="ref_4ce8bbe1c1f6424af23268d708895c3880e28c9c46b4ea3293786838c6485249">https://www.hindustantimes.com/entertainment/tv/odia-tv-actor-rashmirekha-ojha-found-dead-at-rented-home-in-odisha-family-alleges-foul-play-101655733322816.html</ref> |- class='wd_q105672298' | style='text-align:right'| 157 | [[:d:Q105672298|Q105672298]] | 6 | 0 |class='wd_label'| ରାଧିକା |class='wd_p449'| ଜୀ ସାର୍ଥକ |class='wd_p57'| |class='wd_p161'| |- class='wd_q105672299' | style='text-align:right'| 158 | [[:d:Q105672299|Q105672299]] | 6 | 0 |class='wd_label'| ନାଗମଣୀ |class='wd_p449'| ଜୀ ସାର୍ଥକ |class='wd_p57'| |class='wd_p161'| |- class='wd_q105672300' | style='text-align:right'| 159 | [[:d:Q105672300|Q105672300]] | 8 | 0 |class='wd_label'| ମହାଦେବୀ |class='wd_p449'| ଜୀ ସାର୍ଥକ |class='wd_p57'| |class='wd_p161'| ଅର୍ପିତା କର<br/>[[ବିରେନ୍ ମିଶ୍ର]] |- class='wd_q105672302' | style='text-align:right'| 160 | [[:d:Q105672302|Q105672302]] | 8 | 0 |class='wd_label'| ସର୍‌ଗମ୍ |class='wd_p449'| ଜୀ ସାର୍ଥକ |class='wd_p57'| |class='wd_p161'| ଅଳକା ଷଡ଼ଙ୍ଗୀ<ref name="ref_4a7585aca91b9399b37847ddecbb5907f5eb49e5584654b34950e0dcd4774410">{{#invoke:cite|web|url=https://prameyaepaper.com/viewmap/639889.jpg|title=ସଫଳ ଅଳକା|website=''[[:d:Q19895389|ପ୍ରମେୟ]]''|access-date=2023-01-06|archive-url=https://web.archive.org/web/20230106182454/https://prameyaepaper.com/viewmap/639889.jpg|archive-date=2023-01-06}}</ref><br/>ଜସ୍ମିନ୍ ରଥ<ref name="ref_eb6968235f598884a4703a587fa147e065718e084da4558c22c4d845d13b13db">https://orissadiary.com/actress-jasmine-rath-shares-glimpses-of-her-journey/</ref> |- class='wd_q105672303' | style='text-align:right'| 161 | [[:d:Q105672303|Q105672303]] | 7 | 0 |class='wd_label'| ସୌଭାଗ୍ୟବତୀ |class='wd_p449'| ଜୀ ସାର୍ଥକ |class='wd_p57'| |class='wd_p161'| ଦେବୀକା ଅରୁନ୍ଧତୀ ସାମଲ |- class='wd_q105672304' | style='text-align:right'| 162 | [[:d:Q105672304|Q105672304]] | 8 | 0 |class='wd_label'| ଅଞ୍ଜଳୀ |class='wd_p449'| ଜୀ ସାର୍ଥକ |class='wd_p57'| |class='wd_p161'| ଲୋପାମୁଦ୍ରା ଶତପଥୀ<br/>ଅର୍ଚ୍ଚିତା ମହାନ୍ତି |- class='wd_q105672336' | style='text-align:right'| 163 | [[:d:Q105672336|Q105672336]] | 11 | 0 |class='wd_label'| ସମ୍ପର୍କ ହୃଦୟର |class='wd_p449'| ଜୀ ସାର୍ଥକ |class='wd_p57'| |class='wd_p161'| [[ପ୍ରିୟଙ୍କା ମହାପାତ୍ର]]<br/>[[ବିଜୟ ମହାନ୍ତି]]<br/>[[ତୃପ୍ତି ସିହ୍ନା]]<br/>ଜୀବନ ପଣ୍ଡା |- class='wd_q105672447' | style='text-align:right'| 164 | [[:d:Q105672447|Q105672447]] | 9 | 0 |class='wd_label'| ସିଂହଦ୍ୱାର |class='wd_p449'| ମଞ୍ଜରୀ ଟିଭି |class='wd_p57'| |class='wd_p161'| [[ରାଇମୋହନ ପରିଡ଼ା|ରାଇମୋହନ]]<br/>[[ଦୈତାରି ପଣ୍ଡା|ଦୈତ୍ୟାରି ପଣ୍ଡା]]<br/>[[ନିକିତା ମିଶ୍ର]]<ref name="ref_864ca210fea5c58d1f8e812ad7ec9f547eac458f8c153702f424393ce7852344">{{#invoke:cite|web|url=https://www.sakalaepaper.com/media/2022-09/25060049-page-02.jpg|title=ନିକିତାଙ୍କ ଚମକ|access-date=2022-12-19|archive-url=http://web.archive.org/web/20221219180953/https://www.sakalaepaper.com/media/2022-09/25060049-page-02.jpg|archive-date=2022-12-19}}</ref> |- class='wd_q105672448' | style='text-align:right'| 165 | [[:d:Q105672448|Q105672448]] | 10 | 0 |class='wd_label'| ମୋ ଦେହେ ବୋଳିଦେ ତୋ ଦେହ କଳା |class='wd_p449'| ମଞ୍ଜରୀ ଟିଭି |class='wd_p57'| |class='wd_p161'| [[ଶ୍ରଦ୍ଧା ପାଣିଗ୍ରାହୀ]]<br/>[[ଅକ୍ଷୟ ବସ୍ତିଆ]]<br/>କେଦାର ମିଶ୍ର |- class='wd_q105672449' | style='text-align:right'| 166 | [[:d:Q105672449|Q105672449]] | 9 | 0 |class='wd_label'| ବୋହୂ ଆମର ଏନ୍.ଆର୍.ଆଇ |class='wd_p449'| ମଞ୍ଜରୀ ଟିଭି |class='wd_p57'| |class='wd_p161'| [[ଅଶ୍ରୁମୋଚନ ମହାନ୍ତି]]<br/>[[ତୃପ୍ତି ସିହ୍ନା]] |- class='wd_q105672450' | style='text-align:right'| 167 | [[:d:Q105672450|Q105672450]] | 7 | 0 |class='wd_label'| ବଜରଙ୍ଗୀ କଲୋନୀ |class='wd_p449'| ମଞ୍ଜରୀ ଟିଭି |class='wd_p57'| |class='wd_p161'| [[ପପୁ ପମ ପମ]]<ref name="ref_3582e10c8161573dd7dd799e3c1de361bc22ed10f83485ce621499f43676ebd8">{{#invoke:cite|web|url=https://sambad.in/entertainment/new-comedy-serial-bajrangi-colony-in-manjari-550924/|title=‘ମଞ୍ଜରୀ’ରେ ଆରମ୍ଭ ହେଉଛି ‘ବଜରଙ୍ଗୀ କଲୋନୀ’ : ସାମ୍ନାସାମ୍ନି ହେବେ ପପୁ ପମପମ୍ ଓ ରାନୀ ପଣ୍ଡା|website=''[[:d:Q15725286|ସମ୍ବାଦ]]''|access-date=2020-08-12|archive-url=https://web.archive.org/web/20220102162434/https://sambad.in/entertainment/new-comedy-serial-bajrangi-colony-in-manjari-550924/|archive-date=2022-01-02}}</ref> |- class='wd_q109475182' | style='text-align:right'| 168 | [[:d:Q109475182|Q109475182]] | 10 | 0 |class='wd_label'| ନଦୀ ଫେରେ ସାଗରକୁ |class='wd_p449'| ତରଙ୍ଗ ଟିଭି |class='wd_p57'| |class='wd_p161'| ଭବାନୀ ପ୍ରସାଦ<br/>ପ୍ରୀତିରାଜ ଶତପଥୀ<br/>ତମସା ମିଶ୍ର |- class='wd_q109585899' | style='text-align:right'| 169 | [[:d:Q109585899|Q109585899]] | 8 | 0 |class='wd_label'| ସୁନା ଫରୁଆ |class='wd_p449'| ମଞ୍ଜରୀ ଟିଭି<ref name="ref_9a07f8ff26a97c8bf0d530ccb7f47210d5aa9b0ce57cf481e0330bdc7aacde14">https://sambadenglish.com/manjari-tvs-newest-mega-serial-suna-pharua-set-to-enthrall-viewers-this-oct/</ref> |class='wd_p57'| |class='wd_p161'| [[ଉଷସୀ ମିଶ୍ର]]<br/>[[ନୈନା ଦାସ]] |- class='wd_q109585904' | style='text-align:right'| 170 | [[:d:Q109585904|Q109585904]] | 15 | 0 |class='wd_label'| ରକ୍ତ ସମ୍ପର୍କ |class='wd_p449'| ମଞ୍ଜରୀ ଟିଭି |class='wd_p57'| |class='wd_p161'| [[ଲିପି (ଅଭିନେତ୍ରୀ)|ଲିପି]]<br/>[[ଦୈତାରି ପଣ୍ଡା|ଦୈତ୍ୟାରି ପଣ୍ଡା]]<br/>[[ପ୍ରଦ୍ୟୁମ୍ନ ଲେଙ୍କା]]<br/>[[ଗାର୍ଗୀ ମହାନ୍ତି]]<br/>[[ସମରେଶ ରାଉତରାୟ]]<br/>[[ମନିଷା ମିଶ୍ର]]<br/>ପ୍ରିୟଙ୍କା ପାଣିଗ୍ରାହୀ<br/>[[ପାର୍ଥ ସାରଥୀ ରାୟ]] |- class='wd_q110458410' | style='text-align:right'| 171 | [[:d:Q110458410|Q110458410]] | 8 | 0 |class='wd_label'| ସଂପର୍କ |class='wd_p449'| [[ଡିଡି ଓଡ଼ିଆ]] |class='wd_p57'| |class='wd_p161'| ଭୂପତି ତ୍ରିପାଠୀ<br/>[[ବିରାଜ ଦାଶ]] |- class='wd_q110477497' | style='text-align:right'| 172 | [[:d:Q110477497|Q110477497]] | 9 | 0 |class='wd_label'| ଭାଗ୍ୟ ବିଧାତା |class='wd_p449'| କଲର୍ସ ଓଡ଼ିଆ |class='wd_p57'| |class='wd_p161'| ସୋମା ଭୌମିକ<br/>[[ଆଶୁତୋଷ ମହାପାତ୍ର]]<br/>ଲିପ୍ସା ମିଶ୍ର<ref name="ref_782896572a4aece0c0d0e7ac27b9d002140cf9f8d4f0fb8310922497290fb97f">https://www.youtube.com/watch?v=dG7ZRKkcRik</ref> |- class='wd_q110480224' | style='text-align:right'| 173 | [[:d:Q110480224|Q110480224]] | 24 | 0 |class='wd_label'| ମହାଯଜ୍ଞ |class='wd_p449'| [[ଡିଡି ଓଡ଼ିଆ]] |class='wd_p57'| |class='wd_p161'| [[ବିଜୟ ମହାନ୍ତି]]<br/>[[ସ୍ନିଗ୍ଧା ମହାନ୍ତି]]<br/>[[ସୋଫିଆ ଆଲାମ]]<br/>[[ଅକ୍ଷୟ ବସ୍ତିଆ]]<br/>[[ମୀନକେତନ|ମୀନ‌କେତନ]]<br/>[[କାଜଲ ମିଶ୍ର]]<br/>[[ଚକ୍ରଧର ଜେନା]]<br/>ଲରେନ୍ସ ବେହେରା<br/>[[ତନ୍ଦ୍ରା ରାୟ]]<br/>ଶ୍ୱେତା ଆଚାର୍ଯ୍ୟ<br/>ଈଶା ବେବର୍ତ୍ତା<br/>ସମୀର ତ୍ରିପାଠୀ<br/>ଲୋପାମୁଦ୍ରା ରାଉତ<br/>ବିନାୟକ ମିଶ୍ର<br/>[[ଶୁଭ୍ରାଂଶୁ ନାୟକ]]<ref name="ref_ae94bce538864ba227fac919c04eed1b7c637ba4d099bc546afc854607ad9f4d">{{#invoke:cite|web|url=https://sambadepaper.com/epaperimages/26022023/26022023-md-rv-8/13630629.jpg|title=କାହାର ହେବି ମୁଁ କଣ୍ଢେଇ|website=''[[:d:Q15725286|ସମ୍ବାଦ]]''|access-date=2023-03-20|archive-url=http://web.archive.org/web/20230320182412/https://sambadepaper.com/epaperimages/26022023/26022023-md-rv-8/13630629.jpg|archive-date=2023-03-20}}</ref> |- class='wd_q110720556' | style='text-align:right'| 174 | [[:d:Q110720556|Q110720556]] | 8 | 0 |class='wd_label'| ବସୁନ୍ଧରା |class='wd_p449'| [[ଡିଡି ଓଡ଼ିଆ]] |class='wd_p57'| |class='wd_p161'| [[ସମରେଶ ରାଉତରାୟ]]<br/>[[ରାଜେଶ୍ୱରୀ ରାୟ]]<ref name="ref_1e6a903bf9f496c7bf87518a9db114573ed5ae041115dd7f78f20e95fc23d91b">{{#invoke:cite|web|url=https://www.dharitri.com/odia-tele-actress-rajeswari-ray-mohapatra-is-no-more/|title=ପରଲୋକରେ ଟେଲି ଅଭିନେତ୍ରୀ ରାଜେଶ୍ୱରୀ|website=''[[:d:Q15724333|ଧରିତ୍ରୀ]]''|access-date=2022-07-21|archive-url=http://web.archive.org/web/20220721142757/https://www.dharitri.com/odia-tele-actress-rajeswari-ray-mohapatra-is-no-more/|archive-date=2022-07-21}}</ref> |- class='wd_q110480226' | style='text-align:right'| 175 | [[:d:Q110480226|Q110480226]] | 10 | 0 |class='wd_label'| ଦୁହିତା |class='wd_p449'| [[ଡିଡି ଓଡ଼ିଆ]] |class='wd_p57'| |class='wd_p161'| [[ନୈନା ଦାସ]]<br/>[[ବୀଣା ମହାରଣା]]<br/>[[ଶୁଭ୍ରାଂଶୁ ନାୟକ]]<ref name="ref_ae94bce538864ba227fac919c04eed1b7c637ba4d099bc546afc854607ad9f4d">{{#invoke:cite|web|url=https://sambadepaper.com/epaperimages/26022023/26022023-md-rv-8/13630629.jpg|title=କାହାର ହେବି ମୁଁ କଣ୍ଢେଇ|website=''[[:d:Q15725286|ସମ୍ବାଦ]]''|access-date=2023-03-20|archive-url=http://web.archive.org/web/20230320182412/https://sambadepaper.com/epaperimages/26022023/26022023-md-rv-8/13630629.jpg|archive-date=2023-03-20}}</ref><br/>ସୋମଦତ୍ତ ଦାସ<ref name="ref_809e02ac8a495f5a332085b64d88e149da42409a5d8dec56646598764e2b7022">https://kalingatv.com/state/odia-television-actor-somadutta-das-passes-away-at-48/</ref> |- class='wd_q110480230' | style='text-align:right'| 176 | [[:d:Q110480230|Q110480230]] | 11 | 0 |class='wd_label'| ମା |class='wd_p449'| [[ଡିଡି ଓଡ଼ିଆ]] |class='wd_p57'| |class='wd_p161'| [[ବିରେନ୍ ମିଶ୍ର]]<br/>ଅଶୋକ ଦାସ<br/>[[କୁନା ତ୍ରିପାଠୀ]]<br/>[[ପୁଷ୍ପା ପଣ୍ଡା]]<br/>ଇଲୁ ବାନାର୍ଜୀ |- class='wd_q110482245' | style='text-align:right'| 177 | [[:d:Q110482245|Q110482245]] | 13 | 0 |class='wd_label'| ଶ୍ରୀ ଜଗନ୍ନାଥ |class='wd_p449'| ତରଙ୍ଗ ଟିଭି |class='wd_p57'| [[ହର ପଟ୍ଟନାୟକ]]<br/>ହିମାଂଶୁ ପରିଜା |class='wd_p161'| ସମୀର ତ୍ରିପାଠୀ<br/>[[ଚୌଧୁରୀ ବିକାଶ ଦାସ]]<ref name="ref_c03734e73d4d092276f67e46f55e1c02a273d99b8dc8378a1de2e2b7e4ace4ba">{{#invoke:cite|web|url=https://sambad.in/entertainment/pahali-pulaka65g4sf654g654g65sf-805804/|title=ନୂଆ କାମଟେ ପାଇଲେ ଏତେ ପ୍ରଯତ୍ନର ସହ କରେ, ଦର୍ଶକ ଆଉ ସହକର୍ମୀ ପ୍ରଶଂସା କରନ୍ତି, ମୁଁ ପୁଲକିତ ହେଇଉଠେ : ଚୌଧୁରୀ ବିକାଶ ଦାସ|website=''[[:d:Q15725286|ସମ୍ବାଦ]]''|access-date=2022-10-12|archive-url=https://web.archive.org/web/20221012123922/https://sambad.in/entertainment/pahali-pulaka65g4sf654g654g65sf-805804/|archive-date=2022-10-12}}</ref><br/>[[ମେଘନା ମିଶ୍ର]]<br/>[[ଦେବୁ ବୋଷ]]<br/>[[ସ୍ୱରାଜ ବାରିକ]] |- class='wd_q110482247' | style='text-align:right'| 178 | [[:d:Q110482247|Q110482247]] | 14 | 0 |class='wd_label'| ଶ୍ରୀମନ୍ଦିର |class='wd_p449'| ତରଙ୍ଗ ଟିଭି |class='wd_p57'| |class='wd_p161'| [[ବୁଦ୍ଧାଦିତ୍ୟ ମହାନ୍ତି]]<br/>[[ପିଣ୍ଟୁ ନନ୍ଦ]]<br/>ଧରିତ୍ରୀ ଖଣ୍ଡୁଆଳ<br/>ରୁଷି ପଟ୍ଟନାୟକ<br/>ଅର୍ପିତା କର<br/>[[ଜାଗୃତି ରଥ]] |- class='wd_q110660364' | style='text-align:right'| 179 | [[:d:Q110660364|Q110660364]] | 12 | 0 |class='wd_label'| ଆଶା |class='wd_p449'| ତରଙ୍ଗ ଟିଭି |class='wd_p57'| |class='wd_p161'| ସୁଇଟ୍ ପଟ୍ଟନାୟକ<br/>ଧରିତ୍ରୀ ଖଣ୍ଡୁଆଳ<br/>ରତନ ମେହେର<br/>[[ସିମ୍ରନ ମହାରଣା]]<ref name="ref_0ec1fe5f2f29ad8065a24b50a09d8fc7aad71a352a9c729295d11bb31326d656">{{#invoke:cite|web|url=https://www.prameyaepaper.com/preview/284690/1536528/BHUBANESWAR/20250514/24|title=ସିମ୍ରନଙ୍କ ହାତ ଧରିଲେ ଜ୍ୟୋତି|website=''[[:d:Q19895389|ପ୍ରମେୟ]]''|access-date=2025-05-14|archive-url=https://web.archive.org/web/20250514133010/https://www.prameyaepaper.com/preview/284690/1536528/BHUBANESWAR/20250514/24|archive-date=2025-05-14}}</ref> |- class='wd_q110660376' | style='text-align:right'| 180 | [[:d:Q110660376|Q110660376]] | 7 | 0 |class='wd_label'| ଶ୍ରାବଣୀ |class='wd_p449'| |class='wd_p57'| |class='wd_p161'| ଧରିତ୍ରୀ ଖଣ୍ଡୁଆଳ |- class='wd_q110660380' | style='text-align:right'| 181 | [[:d:Q110660380|Q110660380]] | 7 | 0 |class='wd_label'| ଧର୍ମାତ୍ମା |class='wd_p449'| [[ଡିଡି ଓଡ଼ିଆ]] |class='wd_p57'| |class='wd_p161'| ଧରିତ୍ରୀ ଖଣ୍ଡୁଆଳ |- class='wd_q110660383' | style='text-align:right'| 182 | [[:d:Q110660383|Q110660383]] | 7 | 0 |class='wd_label'| ପର ଆପଣା |class='wd_p449'| [[ଡିଡି ଓଡ଼ିଆ]] |class='wd_p57'| |class='wd_p161'| ଧରିତ୍ରୀ ଖଣ୍ଡୁଆଳ |- class='wd_q110660384' | style='text-align:right'| 183 | [[:d:Q110660384|Q110660384]] | 7 | 0 |class='wd_label'| କିଏ ଆପଣାର |class='wd_p449'| [[ଡିଡି ଓଡ଼ିଆ]] |class='wd_p57'| |class='wd_p161'| ଧରିତ୍ରୀ ଖଣ୍ଡୁଆଳ |- class='wd_q110660389' | style='text-align:right'| 184 | [[:d:Q110660389|Q110660389]] | 8 | 0 |class='wd_label'| ଦାସୀ |class='wd_p449'| [[ଓ ଟିଭି|ଓଡ଼ିଶା ଟିଭି]] |class='wd_p57'| |class='wd_p161'| ଧରିତ୍ରୀ ଖଣ୍ଡୁଆଳ<br/>ସୋମଦତ୍ତ ଦାସ<ref name="ref_809e02ac8a495f5a332085b64d88e149da42409a5d8dec56646598764e2b7022">https://kalingatv.com/state/odia-television-actor-somadutta-das-passes-away-at-48/</ref> |- class='wd_q110660390' | style='text-align:right'| 185 | [[:d:Q110660390|Q110660390]] | 9 | 0 |class='wd_label'| ଦାମିନୀ |class='wd_p449'| [[ଓ ଟିଭି|ଓଡ଼ିଶା ଟିଭି]] |class='wd_p57'| |class='wd_p161'| ଧରିତ୍ରୀ ଖଣ୍ଡୁଆଳ<br/>ଅଳକା ଶତପଥୀ<br/>ସୋମଦତ୍ତ ଦାସ<ref name="ref_130479a159bacce63c2e38f26e49d20907bd545661146a79da55b6ec3f6cc1f5">{{#invoke:cite|web|url=https://knewsodisha.com/state/serial-actor-somdutta-das-passaway-528788|title=ଚିରନିଦ୍ରାରେ ଧାରାବାହିକ ଅଭିନେତା ସୋମଦତ୍ତ ଦାସ|access-date=2023-03-22|archive-url=https://web.archive.org/web/20230322184747/https://knewsodisha.com/state/serial-actor-somdutta-das-passaway-528788|archive-date=2023-03-22}}</ref> |- class='wd_q110660461' | style='text-align:right'| 186 | [[:d:Q110660461|Q110660461]] | 12 | 0 |class='wd_label'| ଝିଅ ଆମର ନୂଆବୋହୂ |class='wd_p449'| ତରଙ୍ଗ ଟିଭି |class='wd_p57'| |class='wd_p161'| ଭଗବାନ ବେହେରା<br/>ଲୋପାମୁଦ୍ରା ରାଉତ |- class='wd_q110660481' | style='text-align:right'| 187 | [[:d:Q110660481|Q110660481]] | 9 | 0 |class='wd_label'| ଛ ମାଣ ଆଠ ଗୁଣ୍ଠ |class='wd_p449'| ତରଙ୍ଗ ଟିଭି |class='wd_p57'| |class='wd_p161'| ଧରିତ୍ରୀ ଖଣ୍ଡୁଆଳ<br/>[[କୁନା ତ୍ରିପାଠୀ]] |- class='wd_q110660482' | style='text-align:right'| 188 | [[:d:Q110660482|Q110660482]] | 7 | 0 |class='wd_label'| କା |class='wd_p449'| ତରଙ୍ଗ ଟିଭି |class='wd_p57'| |class='wd_p161'| [[ଲିପି (ଅଭିନେତ୍ରୀ)|ଲିପି]] |} ---- &sum; 188 items. {{Wikidata list end}} 56f0qtqic8jm9kgpyfj0ra06x192ix3 0 83561 595808 473164 2026-06-01T15:31:59Z MKar 2080 ଉପଯୁକ୍ତ ପୃଷ୍ଠାକୁ ଲେଉଟାଗଲା 595808 wikitext text/x-wiki #ଲେଉଟାଣି [[ଶିଶୁ ମଲ୍ଟିସିଷ୍ଟମ ଇଫ୍ଲାମେଟୋରି ସିଣ୍ଡ୍ରୋମ]] ldq4vvb8mo7v7e5m247icaon6oroei5 0 92735 595872 582093 2026-06-02T06:19:40Z ~2026-32676-54 42304 /* */ 595872 wikitext text/x-wiki {{ଛୋଟ|Mohan Charan Majhi ministry‌}} {{Infobox government cabinet | cabinet_type = ମନ୍ତ୍ରୀମଣ୍ଡଳ | previous = [[w:Fifth Naveen Patnaik ministry|ନବୀନ ପଟ୍ଟନାୟକଙ୍କ ୫ମ ମନ୍ତ୍ରୀମଣ୍ଡଳ]] | legislature_term = {{ayd|12 june 2024}} | election = [[୨୦୨୪ ଓଡ଼ିଶା ବିଧାନ ସଭା ନିର୍ବାଚନ|୨୦୨୪]] | opposition_leader = [[ନବୀନ ପଟ୍ଟନାୟକ]]<br>{{Color box|#01a31c}} [[ଭାରତୀୟ ଜନତା ପାର୍ଟି|ବିଜଦ]]<br/>{{small|([[ଓଡ଼ିଶା ବିଧାନ ସଭା]])}} | legislature_status = [[ଓଡ଼ିଶା ବିଧାନ ସଭା|ବିଧାନ ସଭା]] {{Infobox political party/seats|81|147|hex=#ff9933|per=1}} | political_parties= {{Color box|#FF9933}} [[ଭାରତୀୟ ଜନତା ପାର୍ଟି|ଭାଜପା]] | total_number = ୧୬<br>(ମୁଖ୍ୟମନ୍ତ୍ରୀ ଏବଂ ଉପ-ମୁଖ୍ୟମନ୍ତ୍ରୀଙ୍କ ସହିତ) | members_number = ୧୬ | cabinet_number = ୩୧ତମ | government_head = [[ମୋହନ ଚରଣ ମାଝୀ]] | government_head_title = [[ଓଡ଼ିଶାର ମୁଖ୍ୟମନ୍ତ୍ରୀମାନଙ୍କର ତାଲିକା|ମୁଖ୍ୟମନ୍ତ୍ରୀ]] | deputy_government_head = [[କନକ ବର୍ଦ୍ଧନ ସିଂହ ଦେଓ]]<br/>[[ପ୍ରଭାତୀ ପରିଡ଼ା]] | deputy_government_head_title = [[w:List of deputy chief ministers of Odisha|ଉପ-ମୁଖ୍ୟମନ୍ତ୍ରୀ]] | state_head = [[ରଘୁବର ଦାସ]] | state_head_title = [[ଓଡ଼ିଶାର ରାଜ୍ୟପାଳମାନଙ୍କର ତାଲିକା|ରାଜ୍ୟପାଳ]] | date_formed = ୧୨ ଜୁନ ୨୦୨୪ | caption = ମନ୍ତ୍ରୀମଣ୍ଡଳ ସହିତ ପ୍ରଧାନମନ୍ତ୍ରୀ ଏବଂ ରାଜ୍ୟପାଳ | image_size = 600 | image = | incumbent = | flag_border = true | flag = Seal of Odisha.svg | jurisdiction = [[ଓଡ଼ିଶା]] }} '''ମୋହନ ଚରଣ ମାଝୀ ମନ୍ତ୍ରୀମଣ୍ଡଳ''' [[୨୦୨୪ ଓଡ଼ିଶା ବିଧାନସଭା ନିର୍ବାଚନ|୨୦୨୪ ଓଡ଼ିଶା ବିଧାନ ସଭା ନିର୍ବାଚନ]] ପରେ ଗଢ଼ାଯାଇଥିବା [[ଓଡ଼ିଶା ସରକାର]]<nowiki/>ର ମୁଖ୍ୟମନ୍ତ୍ରୀ [[ମୋହନ ଚରଣ ମାଝୀ]]<nowiki/>ଙ୍କ ମନ୍ତ୍ରୀମଣ୍ଡଳର ତାଲିକା । ଜୁନ ୪ ତାରିଖରେ, ଏହି ନିର୍ବାଚନର ଫଳାଫଳ ଘୋଷଣା ହୋଇଥିଲା, ଯାହାର ଆଧାରରେ [[୧୭ଶ ଓଡ଼ିଶା ବିଧାନ ସଭା]] ଗଠନ ହୋଇଥିଲା ।<ref>{{Cite web |last= |first= |last2= |first2= |date=2024-06-12 |title=Mohan Charan Majhi Cabinet in Odisha: Full list of BJP ministers who took oath today |url=https://www.indiatvnews.com/news/india/mohan-charan-majhi-cabinet-in-odisha-list-of-bjp-ministers-who-took-oath-today-2024-06-12-936560 |access-date= |website=www.indiatvnews.com |language=}}</ref> == ମନ୍ତ୍ରୀମଣ୍ଡଳ == ୧୨ ଜୁନ ୨୦୨୪ରେ, ମୁଖ୍ୟମନ୍ତ୍ରୀ ମୋହନ ଚରଣ ମାଝୀ ତାଙ୍କର ଦୁଇ ଉପ-ମୁଖ୍ୟମନ୍ତ୍ରୀ, ୮ କ୍ୟାବିନେଟ ମନ୍ତ୍ରୀ ଓ ୫ ରାଷ୍ଟ୍ରମନ୍ତ୍ରୀ (ସ୍ୱାଧୀନ) [[ଭୁବନେଶ୍ୱର]]<nowiki/>ସ୍ଥିତ [[w:ଜନତା ମଇଦାନ|ଜନତା ମଇଦାନ]]ଠାରେ ଶପଥ ଗ୍ରହଣ କରିଥିଲେ । ରାଜ୍ୟପାଳ [[ରଘୁବର ଦାସ]] ଶପଥପାଠ କରାଇଥିଲେ । ପ୍ରଧାନମନ୍ତ୍ରୀ [[ନରେନ୍ଦ୍ର ମୋଦୀ]], ଗୃହମନ୍ତ୍ରୀ [[w:ଅମିତ ଶାହ|ଅମିତ ଶାହ]], ପ୍ରତିରକ୍ଷା ମନ୍ତ୍ରୀ [[ରାଜନାଥ ସିଂହ]] ଓ ୧୦ଟି ବିଜେପି ଶାସିତ ରାଜ୍ୟର ମୁଖ୍ୟମନ୍ତ୍ରୀଗଣ ଏହି ସଭାରେ ଉପସ୍ଥିତ ଥିଲେ ।<ref>{{Cite web |title=Highlights: BJP Tribal Leader, 4-Time MLA Mohan Majhi Sworn In As Odisha Chief Minister |url=https://www.ndtv.com/india-news/odisha-chief-minister-swearing-in-live-updates-mohan-majhi-set-to-be-sworn-in-as-bjps-first-chief-minister-in-odisha-5874031 |access-date=2024-06-13 |website=NDTV.com}}</ref><ref>{{Cite news|url=https://www.thehindu.com/news/national/odisha/mohan-charan-majhi-sworn-in-as-odishas-first-bjp-chief-minister/article68281205.ece|title=Mohan Charan Majhi sworn in as Odisha’s first BJP Chief Minister|last=Barik|first=Satyasundar|date=2024-06-12|work=The Hindu|access-date=2024-06-13|language=en-IN|issn=0971-751X}}</ref> ଜୁନ ୧୫ ତାରିଖରେ ସବୁ ମନ୍ତ୍ରୀମାନଙ୍କୁ ସେମାନଙ୍କର ବିଭାଗର ଦାୟିତ୍ୱ ଦିଆଯାଇଥିଲା ।<ref>{{Cite news|url=https://www.indiatvnews.com/news/india/odisha-cabinet-portfolios-cm-mohan-charan-majhi-keeps-home-ministry-kanak-vardhan-singh-agriculture-pravati-parida-women-child-development-finance-2024-06-15-937131|title=Odisha Cabinet portfolios: CM Mohan Charan Majhi keeps Home|date=2024-06-13|work=India News|access-date=2024-06-15|language=en-IN|issn=0971-751X}}</ref> === କ୍ୟାବିନେଟ ମନ୍ତ୍ରୀ === {{Cabinet table start|hiderefcol=y}} {{Cabinet table minister | title = [[ଓଡ଼ିଶାର ମୁଖ୍ୟମନ୍ତ୍ରୀମାନଙ୍କର ତାଲିକା|'''ମୁଖ୍ୟମନ୍ତ୍ରୀ''']]<br> '''୧.ଗୃହ<br>୨.ସାଧାରଣ ପ୍ରଶାସନ ଓ ଅଭିଯୋଗ<br>୩.ଅର୍ଥ<br>୪.ସୂଚନା ଏବଂ ଲୋକସମ୍ପର୍କ<br>୫.ଜଳ ସମ୍ପଦ<br>୬.ଯୋଜନା ଓ ସମନ୍ୱୟ<br>ଏବଂ ଆବଣ୍ଟନ ହୋଇନଥିବା ସମସ୍ତ ବିଭାଗ''' | minister1 = [[ମୋହନ ଚରଣ ମାଝୀ]] | minister1_termstart = ୧୨ ଜୁନ ୨୦୨୪ | minister1_termend = ଏବେଯାଏଁ | minister1_party = [[ଭାରତୀୟ ଜନତା ପାର୍ଟି]] }} | colspan="7" style="text-align: center;" |'''ଉପ-ମୁଖ୍ୟମନ୍ତ୍ରୀଗଣ''' |- {{Cabinet table minister | title = [[w:List of deputy chief ministers of Odisha|'''ଉପ-ମୁଖ୍ୟମନ୍ତ୍ରୀ''']]<br>'''୭.କୃଷି ଓ କୃଷକ ସଶକ୍ତିକରଣ<br>୮.ଶକ୍ତି''' | minister1 = [[କନକ ବର୍ଦ୍ଧନ ସିଂହ ଦେଓ]] | minister1_termstart = ୧୨ ଜୁନ ୨୦୨୪ | minister1_termend = ଏବେଯାଏଁ | minister1_party = ଭାରତୀୟ ଜନତା ପାର୍ଟି }} {{Cabinet table minister | title = [[w:List of deputy chief ministers of Odisha|'''ଉପ-ମୁଖ୍ୟମନ୍ତ୍ରୀ''']]<br>'''୯.ମହିଳା ଓ ଶିଶୁ ବିକାଶ<br>୧୦.ମିଶନ ଶକ୍ତି<br>୧୧.ପର୍ଯ୍ୟଟନ''' | minister1 = [[ପ୍ରଭାତୀ ପରିଡ଼ା]] | minister1_termstart = ୧୨ ଜୁନ ୨୦୨୪ | minister1_termend =ଏବେଯାଏଁ | minister1_party = ଭାରତୀୟ ଜନତା ପାର୍ଟି }} | colspan="7" style="text-align: center;" |'''କ୍ୟାବିନେଟ ମନ୍ତ୍ରୀଗଣ''' |- {{Cabinet table minister | title = '''୧୨.ରାଜସ୍ୱ ଓ ବିପର୍ଯ୍ୟୟ ପରିଚାଳନା''' | minister1 = [[ସୁରେଶ ପୂଜାରୀ]] | minister1_termstart = ୧୨ ଜୁନ ୨୦୨୪ | minister1_termend =ଏବେଯାଏଁ | minister1_party = ଭାରତୀୟ ଜନତା ପାର୍ଟି }} {{Cabinet table minister | title = '''୧୩.ଗ୍ରାମ୍ୟ ଉନ୍ନୟନ<br>୧୪.ପଞ୍ଚାୟତି ରାଜ<br>୧୫.ପାନୀୟ ଜଳ''' | minister1 = [[ରବି ନାରାୟଣ ନାଏକ]] | minister1_termstart = ୧୨ ଜୁନ ୨୦୨୪ | minister1_termend =ଏବେଯାଏଁ | minister1_party = ଭାରତୀୟ ଜନତା ପାର୍ଟି }} {{Cabinet table minister | title = '''୧୬.ବିଦ୍ୟାଳୟ ଓ ଗଣଶିକ୍ଷା<br>୧୭.ଅନୁସୂଚିତ ଜାତି ଓ ଅନୁସୂଚିତ ଜନଜାତି ଉନ୍ନୟନ<br>୧୮.ସଂଖ୍ୟାଲଘୁ ସମ୍ପ୍ରଦାୟ ଓ ପଛୁଆ ବର୍ଗ କଲ୍ୟାଣ<br>୧୯.ସାମାଜିକ ସୁରକ୍ଷା ଓ ଭିନ୍ନକ୍ଷମ ସଶକ୍ତିକରଣ''' | minister1 = [[ନିତ୍ୟାନନ୍ଦ ଗଣ୍ଡ]] | minister1_termstart = ୧୨ ଜୁନ ୨୦୨୪ | minister1_termend =ଏବେଯାଏଁ | minister1_party = ଭାରତୀୟ ଜନତା ପାର୍ଟି }} {{Cabinet table minister | title = '''୨୦.ଖାଦ୍ୟ ଯୋଗାଣ ଓ ଖାଉଟି କଲ୍ୟାଣ<br>୨୧.ବିଜ୍ଞାନ ଓ ପ୍ରଯୁକ୍ତି ବିଦ୍ୟା ''' | minister1 = [[କୃଷ୍ଣ ଚନ୍ଦ୍ର ପାତ୍ର]] | minister1_termstart = ୧୨ ଜୁନ ୨୦୨୪ | minister1_termend = ଏବେଯାଏଁ | minister1_party = ଭାରତୀୟ ଜନତା ପାର୍ଟି }} {{Cabinet table minister | title = ''' ୨୨.ଆଇନ<br>୨୩.ଅବକାରୀ<br>୨୪.ପୂର୍ତ୍ତ''' | minister1 = [[ପୃଥ୍ୱୀରାଜ ହରିଚନ୍ଦନ]] | minister1_termstart = ୧୨ ଜୁନ ୨୦୨୪ | minister1_termend =ଏବେଯାଏଁ | minister1_party = ଭାରତୀୟ ଜନତା ପାର୍ଟି }} {{Cabinet table minister | title = ''' ୨୫.ସ୍ବାସ୍ଥ୍ୟ ଓ ପରିବାର କଲ୍ୟାଣ<br>୨୬.ସଂସଦୀୟ ବ୍ୟାପାର<br>୨୭.ଇଲେକ୍ଟ୍ରୋନିକ୍ସ ଓ ସୂଚନା ପ୍ରଯୁକ୍ତିବିଦ୍ୟା''' | minister1 = [[ମୁକେଶ ମହାଲିଙ୍ଗ]] | minister1_termstart = ୧୨ ଜୁନ ୨୦୨୪ | minister1_termend =ଏବେଯାଏଁ | minister1_party = ଭାରତୀୟ ଜନତା ପାର୍ଟି }} {{Cabinet table minister | title = '''୨୮. ବାଣିଜ୍ୟ ଓ ପରିବହନ<br>୨୯. ଇସ୍ପାତ ଓ ଖଣି''' | minister1 = [[ବିଭୂତି ଭୂଷଣ ଜେନା]] | minister1_termstart = ୧୨ ଜୁନ ୨୦୨୪ | minister1_termend =ଏବେଯାଏଁ | minister1_party = ଭାରତୀୟ ଜନତା ପାର୍ଟି }} {{Cabinet table minister | title = '''୩୦. ଗୃହ ନିର୍ମାଣ ଓ ନଗର ଉନ୍ନୟନ<br>୩୧.ସାର୍ବଜନୀନ ଉଦ୍ୟୋଗ''' | minister1 = [[କୃଷ୍ଣ ଚନ୍ଦ୍ର ମହାପାତ୍ର]] | minister1_termstart = ୧୨ ଜୁନ ୨୦୨୪ | minister1_termend =ଏବେଯାଏଁ | minister1_party = ଭାରତୀୟ ଜନତା ପାର୍ଟି }} {{Cabinet table end}} === ରାଷ୍ଟ୍ରମନ୍ତ୍ରୀ (ସ୍ୱାଧୀନ) === {{Cabinet table start|hiderefcol=y}} {{Cabinet table minister | title = '''୩୨. ଜଙ୍ଗଲ<br>ପରିବେଶ ଏବଂ ଜଳବାୟୁ ପରିବର୍ତ୍ତନ<br>୩୩.ଶ୍ରମ ଓ ରାଜ୍ୟ କର୍ମଚାରୀ ବୀମା''' | minister1 = [[ଗଣେଶ ରାମ ସିଂ ଖୁଣ୍ଟିଆ]] | minister1_termstart = ୧୨ ଜୁନ ୨୦୨୪ | minister1_termend = ଏବେଯାଏଁ | minister1_party = ଭାରତୀୟ ଜନତା ପାର୍ଟି }} {{Cabinet table minister | title = '''୩୪.ଉଚ୍ଚଶିକ୍ଷା<br>୩୫.କ୍ରୀଡା ଓ ଯୁବସେବା<br>୩୬. ଓଡ଼ିଆ ଭାଷା, ସାହିତ୍ୟ ଓ ସଂସ୍କୃତି''' | minister1 = [[ସୂର୍ଯ୍ୟବଂଶୀ ସୂରଜ]] | minister1_termstart = ୧୨ ଜୁନ ୨୦୨୪ | minister1_termend = ଏବେଯାଏଁ | minister1_party = ଭାରତୀୟ ଜନତା ପାର୍ଟି }} {{Cabinet table minister | title = '''୩୭. ସମବାୟ<br>୩୮.ହସ୍ତତନ୍ତ, ବୟନଶିଳ୍ପ ଓ ହସ୍ତଶିଳ୍ପ''' | minister1 = [[ପ୍ରଦୀପ ବଳସାମନ୍ତ]] | minister1_termstart = ୧୨ ଜୁନ ୨୦୨୪ | minister1_termend =ଏବେଯାଏଁ | minister1_party = ଭାରତୀୟ ଜନତା ପାର୍ଟି }} {{Cabinet table minister | title = '''୩୯. ମତ୍ସ୍ୟ ଓ ପଶୁ ସମ୍ପଦ ବିକାଶ<br>୪୦.ସୂକ୍ଷ୍ମ,କ୍ଷୁଦ୍ର ଓ ମଧ୍ୟମ ଉଦ୍ୟୋଗ''' | minister1 = [[ଗୋକୁଳାନନ୍ଦ ମଲ୍ଲିକ]] | minister1_termstart = ୧୨ ଜୁନ ୨୦୨୪ | minister1_termend =ଏବେଯାଏଁ | minister1_party = ଭାରତୀୟ ଜନତା ପାର୍ଟି }} {{Cabinet table minister | title = '''୪୧.ଶିଳ୍ପ<br>୪୨.ଦକ୍ଷତା ବିକାଶ ଏବଂ ବୈଷୟିକ ଶିକ୍ଷା''' | minister1 = [[ସମ୍ପଦ ଚନ୍ଦ୍ର ସ୍ୱାଇଁ]] | minister1_termstart = ୧୨ ଜୁନ ୨୦୨୪ | minister1_termend =ଏବେଯାଏଁ | minister1_party = ଭାରତୀୟ ଜନତା ପାର୍ଟି }} {{Cabinet table end}} == ଆଧାର == {{ଆଧାର}} [[ଶ୍ରେଣୀ:୧୭ଶ ଓଡ଼ିଶା ବିଧାନ ସଭା]] [[ଶ୍ରେଣୀ:ଓଡ଼ିଶା ବିଧାନ ସଭା]] [[ଶ୍ରେଣୀ:ଓଡ଼ିଶାର ମନ୍ତ୍ରୀମଣ୍ଡଳ]] [[ଶ୍ରେଣୀ:ଓଡ଼ିଶା ସରକାର]] qvmauwp17btwd2rikvoafc5spl8bj59 595873 595872 2026-06-02T06:21:37Z ~2026-32676-54 42304 /* */ 595873 wikitext text/x-wiki {{ଛୋଟ|Mohan Charan Majhi ministry‌}} {{Infobox government cabinet | cabinet_name = ଓଡ଼ିଶାର ୩୧ତମ ମନ୍ତ୍ରୀମଣ୍ଡଳ | cabinet_type = ମନ୍ତ୍ରୀମଣ୍ଡଳ | cabinet_number = ୩୧ତମ | jurisdiction = [[ଓଡ଼ିଶା]] | flag_border = true | flag = Seal of Odisha.svg | incumbent = ବର୍ତ୍ତମାନର | image = Mohan Charan Majhi at oath taking ceremony in 2024.jpg | image_size = 300px | caption = ପ୍ରଧାନମନ୍ତ୍ରୀ [[ନରେନ୍ଦ୍ର ମୋଦୀ]]ଙ୍କ ସହ ମୋହନ ଚରଣ ମାଝୀ ମନ୍ତ୍ରୀମଣ୍ଡଳ | date_formed = ୧୨ ଜୁନ ୨୦୨୪ | legislature_term = {{ayd|12 june 2024}} | election = [[୨୦୨୪ ଓଡ଼ିଶା ବିଧାନ ସଭା ନିର୍ବାଚନ|୨୦୨୪]] | government_head_title = [[ଓଡ଼ିଶାର ମୁଖ୍ୟମନ୍ତ୍ରୀମାନଙ୍କର ତାଲିକା|ମୁଖ୍ୟମନ୍ତ୍ରୀ]] | government_head = [[ମୋହନ ଚରଣ ମାଝୀ]] | deputy_government_head_title = [[w:List of deputy chief ministers of Odisha|ଉପ-ମୁଖ୍ୟମନ୍ତ୍ରୀ]] | deputy_government_head = [[କନକ ବର୍ଦ୍ଧନ ସିଂହ ଦେଓ]]<br/>[[ପ୍ରଭାତୀ ପରିଡ଼ା]] | state_head_title = [[ଓଡ଼ିଶାର ରାଜ୍ୟପାଳମାନଙ୍କର ତାଲିକା|ରାଜ୍ୟପାଳ]] | state_head = [[ରଘୁବର ଦାସ]] ଏବଂ [[କମ୍ଭମ୍ପାଟି ହରିବାବୁ]] | members_number = ୧୬ | total_number = ୧୬<br>(ମୁଖ୍ୟମନ୍ତ୍ରୀ ଏବଂ ଉପ-ମୁଖ୍ୟମନ୍ତ୍ରୀଙ୍କ ସହିତ) | legislature_status = [[ଓଡ଼ିଶା ବିଧାନ ସଭା|ବିଧାନ ସଭା]] {{Infobox political party/seats|81|147|hex=#ff9933|per=1}} | political_parties = {{Color box|#FF9933}} [[ଭାରତୀୟ ଜନତା ପାର୍ଟି|ଭାଜପା]] | opposition_party = {{Color box|#01a31c}} [[ବିଜୁ ଜନତା ଦଳ|ବିଜଦ]] | opposition_leader = [[ନବୀନ ପଟ୍ଟନାୟକ]]<br>{{Color box|#01a31c}} [[ବିଜୁ ଜନତା ଦଳ|ବିଜଦ]]<br/>{{small|([[ଓଡ଼ିଶା ବିଧାନ ସଭା]])}} | previous = [[w:Fifth Naveen Patnaik ministry|ନବୀନ ପଟ୍ଟନାୟକଙ୍କ ୫ମ ମନ୍ତ୍ରୀମଣ୍ଡଳ]] }} '''ମୋହନ ଚରଣ ମାଝୀ ମନ୍ତ୍ରୀମଣ୍ଡଳ''' ହେଉଛି [[୨୦୨୪ ଓଡ଼ିଶା ବିଧାନ ସଭା ନିର୍ବାଚନ]] ପରେ ଗଢ଼ାଯାଇଥିବା [[ଓଡ଼ିଶା ସରକାର]]ର ୩୧ତମ ମନ୍ତ୍ରୀମଣ୍ଡଳ ଏବଂ ମୁଖ୍ୟମନ୍ତ୍ରୀ [[ମୋହନ ଚରଣ ମାଝୀ]]ଙ୍କ ମନ୍ତ୍ରୀମଣ୍ଡଳର ସୂଚୀ। ୧୧ ଜୁନ ୨୦୨୪ରେ ମୋହନ ଚରଣ ମାଝୀ ଭାରତୀୟ ଜନତା ପାର୍ଟିର ମୁଖ୍ୟମନ୍ତ୍ରୀ ଭାବରେ ନିର୍ବାଚିତ ହୋଇଥିଲେ।<ref>{{Cite web |date=2024-06-11 |title=Tribal Leader Mohan Majhi Is Odisha’s New CM: 5 Things You Need To Know About This 4-Time MLA |url=https://www.news18.com/politics/who-is-mohan-charan-majhi-the-new-chief-minister-of-odisha-8929441.html |access-date=2024-06-13 |website=News18 |language=en}}</ref> ମଇ ଏବଂ ଜୁନ ମାସରେ ଚାରୋଟି ପର୍ଯ୍ୟାୟରେ ଅନୁଷ୍ଠିତ ଏହି ନିର୍ବାଚନରେ ଭାରତୀୟ ଜନତା ପାର୍ଟି ୧୪୭ଟି ଆସନ ମଧ୍ୟରୁ ୭୮ଟି ଆସନ ହାସଲ କରି ସରକାର ଗଠନ କରିଥିଲା। ଜୁନ ୪ ତାରିଖରେ ଏହି ନିର୍ବାଚନର ଫଳାଫଳ ଘୋଷଣା ହୋଇଥିଲା, ଯାହାର ଆଧାରରେ [[୧୭ଶ ଓଡ଼ିଶା ବିଧାନ ସଭା]] ଗଠନ ହୋଇଥିଲା।<ref>{{Cite web |date=2024-06-12 |title=Mohan Charan Majhi Cabinet in Odisha: Full list of BJP ministers who took oath today |url=https://www.indiatvnews.com/news/india/mohan-charan-majhi-cabinet-in-odisha-list-of-bjp-ministers-who-took-oath-today-2024-06-12-936560 |website=www.indiatvnews.com}}</ref> ଏହି ସରକାରଙ୍କୁ ୩ ଜଣ ସ୍ୱାଧୀନ ବିଧାୟକ ମଧ୍ୟ ସମର୍ଥନ ପ୍ରଦାନ କରିଛନ୍ତି। == ମନ୍ତ୍ରୀମଣ୍ଡଳ == ୧୨ ଜୁନ ୨୦୨୪ରେ, ମୁଖ୍ୟମନ୍ତ୍ରୀ ମୋହନ ଚରଣ ମାଝୀ ତାଙ୍କର ଦୁଇ ଉପ-ମୁଖ୍ୟମନ୍ତ୍ରୀ, ୮ କ୍ୟାବିନେଟ ମନ୍ତ୍ରୀ ଓ ୫ ରାଷ୍ଟ୍ରମନ୍ତ୍ରୀ (ସ୍ୱାଧୀନ) [[ଭୁବନେଶ୍ୱର]]<nowiki/>ସ୍ଥିତ [[w:ଜନତା ମଇଦାନ|ଜନତା ମଇଦାନ]]ଠାରେ ଶପଥ ଗ୍ରହଣ କରିଥିଲେ । ରାଜ୍ୟପାଳ [[ରଘୁବର ଦାସ]] ଶପଥପାଠ କରାଇଥିଲେ । ପ୍ରଧାନମନ୍ତ୍ରୀ [[ନରେନ୍ଦ୍ର ମୋଦୀ]], ଗୃହମନ୍ତ୍ରୀ [[w:ଅମିତ ଶାହ|ଅମିତ ଶାହ]], ପ୍ରତିରକ୍ଷା ମନ୍ତ୍ରୀ [[ରାଜନାଥ ସିଂହ]] ଓ ୧୦ଟି ବିଜେପି ଶାସିତ ରାଜ୍ୟର ମୁଖ୍ୟମନ୍ତ୍ରୀଗଣ ଏହି ସଭାରେ ଉପସ୍ଥିତ ଥିଲେ ।<ref>{{Cite web |title=Highlights: BJP Tribal Leader, 4-Time MLA Mohan Majhi Sworn In As Odisha Chief Minister |url=https://www.ndtv.com/india-news/odisha-chief-minister-swearing-in-live-updates-mohan-majhi-set-to-be-sworn-in-as-bjps-first-chief-minister-in-odisha-5874031 |access-date=2024-06-13 |website=NDTV.com}}</ref><ref>{{Cite news|url=https://www.thehindu.com/news/national/odisha/mohan-charan-majhi-sworn-in-as-odishas-first-bjp-chief-minister/article68281205.ece|title=Mohan Charan Majhi sworn in as Odisha’s first BJP Chief Minister|last=Barik|first=Satyasundar|date=2024-06-12|work=The Hindu|access-date=2024-06-13|language=en-IN|issn=0971-751X}}</ref> ଜୁନ ୧୫ ତାରିଖରେ ସବୁ ମନ୍ତ୍ରୀମାନଙ୍କୁ ସେମାନଙ୍କର ବିଭାଗର ଦାୟିତ୍ୱ ଦିଆଯାଇଥିଲା ।<ref>{{Cite news|url=https://www.indiatvnews.com/news/india/odisha-cabinet-portfolios-cm-mohan-charan-majhi-keeps-home-ministry-kanak-vardhan-singh-agriculture-pravati-parida-women-child-development-finance-2024-06-15-937131|title=Odisha Cabinet portfolios: CM Mohan Charan Majhi keeps Home|date=2024-06-13|work=India News|access-date=2024-06-15|language=en-IN|issn=0971-751X}}</ref> === କ୍ୟାବିନେଟ ମନ୍ତ୍ରୀ === {{Cabinet table start|hiderefcol=y}} {{Cabinet table minister | title = [[ଓଡ଼ିଶାର ମୁଖ୍ୟମନ୍ତ୍ରୀମାନଙ୍କର ତାଲିକା|'''ମୁଖ୍ୟମନ୍ତ୍ରୀ''']]<br> '''୧.ଗୃହ<br>୨.ସାଧାରଣ ପ୍ରଶାସନ ଓ ଅଭିଯୋଗ<br>୩.ଅର୍ଥ<br>୪.ସୂଚନା ଏବଂ ଲୋକସମ୍ପର୍କ<br>୫.ଜଳ ସମ୍ପଦ<br>୬.ଯୋଜନା ଓ ସମନ୍ୱୟ<br>ଏବଂ ଆବଣ୍ଟନ ହୋଇନଥିବା ସମସ୍ତ ବିଭାଗ''' | minister1 = [[ମୋହନ ଚରଣ ମାଝୀ]] | minister1_termstart = ୧୨ ଜୁନ ୨୦୨୪ | minister1_termend = ଏବେଯାଏଁ | minister1_party = [[ଭାରତୀୟ ଜନତା ପାର୍ଟି]] }} | colspan="7" style="text-align: center;" |'''ଉପ-ମୁଖ୍ୟମନ୍ତ୍ରୀଗଣ''' |- {{Cabinet table minister | title = [[w:List of deputy chief ministers of Odisha|'''ଉପ-ମୁଖ୍ୟମନ୍ତ୍ରୀ''']]<br>'''୭.କୃଷି ଓ କୃଷକ ସଶକ୍ତିକରଣ<br>୮.ଶକ୍ତି''' | minister1 = [[କନକ ବର୍ଦ୍ଧନ ସିଂହ ଦେଓ]] | minister1_termstart = ୧୨ ଜୁନ ୨୦୨୪ | minister1_termend = ଏବେଯାଏଁ | minister1_party = ଭାରତୀୟ ଜନତା ପାର୍ଟି }} {{Cabinet table minister | title = [[w:List of deputy chief ministers of Odisha|'''ଉପ-ମୁଖ୍ୟମନ୍ତ୍ରୀ''']]<br>'''୯.ମହିଳା ଓ ଶିଶୁ ବିକାଶ<br>୧୦.ମିଶନ ଶକ୍ତି<br>୧୧.ପର୍ଯ୍ୟଟନ''' | minister1 = [[ପ୍ରଭାତୀ ପରିଡ଼ା]] | minister1_termstart = ୧୨ ଜୁନ ୨୦୨୪ | minister1_termend =ଏବେଯାଏଁ | minister1_party = ଭାରତୀୟ ଜନତା ପାର୍ଟି }} | colspan="7" style="text-align: center;" |'''କ୍ୟାବିନେଟ ମନ୍ତ୍ରୀଗଣ''' |- {{Cabinet table minister | title = '''୧୨.ରାଜସ୍ୱ ଓ ବିପର୍ଯ୍ୟୟ ପରିଚାଳନା''' | minister1 = [[ସୁରେଶ ପୂଜାରୀ]] | minister1_termstart = ୧୨ ଜୁନ ୨୦୨୪ | minister1_termend =ଏବେଯାଏଁ | minister1_party = ଭାରତୀୟ ଜନତା ପାର୍ଟି }} {{Cabinet table minister | title = '''୧୩.ଗ୍ରାମ୍ୟ ଉନ୍ନୟନ<br>୧୪.ପଞ୍ଚାୟତି ରାଜ<br>୧୫.ପାନୀୟ ଜଳ''' | minister1 = [[ରବି ନାରାୟଣ ନାଏକ]] | minister1_termstart = ୧୨ ଜୁନ ୨୦୨୪ | minister1_termend =ଏବେଯାଏଁ | minister1_party = ଭାରତୀୟ ଜନତା ପାର୍ଟି }} {{Cabinet table minister | title = '''୧୬.ବିଦ୍ୟାଳୟ ଓ ଗଣଶିକ୍ଷା<br>୧୭.ଅନୁସୂଚିତ ଜାତି ଓ ଅନୁସୂଚିତ ଜନଜାତି ଉନ୍ନୟନ<br>୧୮.ସଂଖ୍ୟାଲଘୁ ସମ୍ପ୍ରଦାୟ ଓ ପଛୁଆ ବର୍ଗ କଲ୍ୟାଣ<br>୧୯.ସାମାଜିକ ସୁରକ୍ଷା ଓ ଭିନ୍ନକ୍ଷମ ସଶକ୍ତିକରଣ''' | minister1 = [[ନିତ୍ୟାନନ୍ଦ ଗଣ୍ଡ]] | minister1_termstart = ୧୨ ଜୁନ ୨୦୨୪ | minister1_termend =ଏବେଯାଏଁ | minister1_party = ଭାରତୀୟ ଜନତା ପାର୍ଟି }} {{Cabinet table minister | title = '''୨୦.ଖାଦ୍ୟ ଯୋଗାଣ ଓ ଖାଉଟି କଲ୍ୟାଣ<br>୨୧.ବିଜ୍ଞାନ ଓ ପ୍ରଯୁକ୍ତି ବିଦ୍ୟା ''' | minister1 = [[କୃଷ୍ଣ ଚନ୍ଦ୍ର ପାତ୍ର]] | minister1_termstart = ୧୨ ଜୁନ ୨୦୨୪ | minister1_termend = ଏବେଯାଏଁ | minister1_party = ଭାରତୀୟ ଜନତା ପାର୍ଟି }} {{Cabinet table minister | title = ''' ୨୨.ଆଇନ<br>୨୩.ଅବକାରୀ<br>୨୪.ପୂର୍ତ୍ତ''' | minister1 = [[ପୃଥ୍ୱୀରାଜ ହରିଚନ୍ଦନ]] | minister1_termstart = ୧୨ ଜୁନ ୨୦୨୪ | minister1_termend =ଏବେଯାଏଁ | minister1_party = ଭାରତୀୟ ଜନତା ପାର୍ଟି }} {{Cabinet table minister | title = ''' ୨୫.ସ୍ବାସ୍ଥ୍ୟ ଓ ପରିବାର କଲ୍ୟାଣ<br>୨୬.ସଂସଦୀୟ ବ୍ୟାପାର<br>୨୭.ଇଲେକ୍ଟ୍ରୋନିକ୍ସ ଓ ସୂଚନା ପ୍ରଯୁକ୍ତିବିଦ୍ୟା''' | minister1 = [[ମୁକେଶ ମହାଲିଙ୍ଗ]] | minister1_termstart = ୧୨ ଜୁନ ୨୦୨୪ | minister1_termend =ଏବେଯାଏଁ | minister1_party = ଭାରତୀୟ ଜନତା ପାର୍ଟି }} {{Cabinet table minister | title = '''୨୮. ବାଣିଜ୍ୟ ଓ ପରିବହନ<br>୨୯. ଇସ୍ପାତ ଓ ଖଣି''' | minister1 = [[ବିଭୂତି ଭୂଷଣ ଜେନା]] | minister1_termstart = ୧୨ ଜୁନ ୨୦୨୪ | minister1_termend =ଏବେଯାଏଁ | minister1_party = ଭାରତୀୟ ଜନତା ପାର୍ଟି }} {{Cabinet table minister | title = '''୩୦. ଗୃହ ନିର୍ମାଣ ଓ ନଗର ଉନ୍ନୟନ<br>୩୧.ସାର୍ବଜନୀନ ଉଦ୍ୟୋଗ''' | minister1 = [[କୃଷ୍ଣ ଚନ୍ଦ୍ର ମହାପାତ୍ର]] | minister1_termstart = ୧୨ ଜୁନ ୨୦୨୪ | minister1_termend =ଏବେଯାଏଁ | minister1_party = ଭାରତୀୟ ଜନତା ପାର୍ଟି }} {{Cabinet table end}} === ରାଷ୍ଟ୍ରମନ୍ତ୍ରୀ (ସ୍ୱାଧୀନ) === {{Cabinet table start|hiderefcol=y}} {{Cabinet table minister | title = '''୩୨. ଜଙ୍ଗଲ<br>ପରିବେଶ ଏବଂ ଜଳବାୟୁ ପରିବର୍ତ୍ତନ<br>୩୩.ଶ୍ରମ ଓ ରାଜ୍ୟ କର୍ମଚାରୀ ବୀମା''' | minister1 = [[ଗଣେଶ ରାମ ସିଂ ଖୁଣ୍ଟିଆ]] | minister1_termstart = ୧୨ ଜୁନ ୨୦୨୪ | minister1_termend = ଏବେଯାଏଁ | minister1_party = ଭାରତୀୟ ଜନତା ପାର୍ଟି }} {{Cabinet table minister | title = '''୩୪.ଉଚ୍ଚଶିକ୍ଷା<br>୩୫.କ୍ରୀଡା ଓ ଯୁବସେବା<br>୩୬. ଓଡ଼ିଆ ଭାଷା, ସାହିତ୍ୟ ଓ ସଂସ୍କୃତି''' | minister1 = [[ସୂର୍ଯ୍ୟବଂଶୀ ସୂରଜ]] | minister1_termstart = ୧୨ ଜୁନ ୨୦୨୪ | minister1_termend = ଏବେଯାଏଁ | minister1_party = ଭାରତୀୟ ଜନତା ପାର୍ଟି }} {{Cabinet table minister | title = '''୩୭. ସମବାୟ<br>୩୮.ହସ୍ତତନ୍ତ, ବୟନଶିଳ୍ପ ଓ ହସ୍ତଶିଳ୍ପ''' | minister1 = [[ପ୍ରଦୀପ ବଳସାମନ୍ତ]] | minister1_termstart = ୧୨ ଜୁନ ୨୦୨୪ | minister1_termend =ଏବେଯାଏଁ | minister1_party = ଭାରତୀୟ ଜନତା ପାର୍ଟି }} {{Cabinet table minister | title = '''୩୯. ମତ୍ସ୍ୟ ଓ ପଶୁ ସମ୍ପଦ ବିକାଶ<br>୪୦.ସୂକ୍ଷ୍ମ,କ୍ଷୁଦ୍ର ଓ ମଧ୍ୟମ ଉଦ୍ୟୋଗ''' | minister1 = [[ଗୋକୁଳାନନ୍ଦ ମଲ୍ଲିକ]] | minister1_termstart = ୧୨ ଜୁନ ୨୦୨୪ | minister1_termend =ଏବେଯାଏଁ | minister1_party = ଭାରତୀୟ ଜନତା ପାର୍ଟି }} {{Cabinet table minister | title = '''୪୧.ଶିଳ୍ପ<br>୪୨.ଦକ୍ଷତା ବିକାଶ ଏବଂ ବୈଷୟିକ ଶିକ୍ଷା''' | minister1 = [[ସମ୍ପଦ ଚନ୍ଦ୍ର ସ୍ୱାଇଁ]] | minister1_termstart = ୧୨ ଜୁନ ୨୦୨୪ | minister1_termend =ଏବେଯାଏଁ | minister1_party = ଭାରତୀୟ ଜନତା ପାର୍ଟି }} {{Cabinet table end}} == ଆଧାର == {{ଆଧାର}} [[ଶ୍ରେଣୀ:୧୭ଶ ଓଡ଼ିଶା ବିଧାନ ସଭା]] [[ଶ୍ରେଣୀ:ଓଡ଼ିଶା ବିଧାନ ସଭା]] [[ଶ୍ରେଣୀ:ଓଡ଼ିଶାର ମନ୍ତ୍ରୀମଣ୍ଡଳ]] [[ଶ୍ରେଣୀ:ଓଡ଼ିଶା ସରକାର]] oxm8qqo9038sfj7f6lfajtse79snawv 595874 595873 2026-06-02T06:26:25Z ~2026-32676-54 42304 /* */ 595874 wikitext text/x-wiki {{ଛୋଟ|Mohan Charan Majhi ministry‌}} {{Infobox | title = ଓଡ଼ିଶାର ୩୧ତମ ମନ୍ତ୍ରୀମଣ୍ଡଳ | image = [[File:Seal of Odisha.svg|120px|ଓଡ଼ିଶାର ରାଜପ୍ରତୀକ]] | image2 = [[File:Mohan Charan Majhi at oath taking ceremony in 2024.jpg|300px]] | caption2 = ପ୍ରଧାନମନ୍ତ୍ରୀ [[ନରେନ୍ଦ୍ର ମୋଦୀ]]ଙ୍କ ସହ ମୋହନ ଚରଣ ମାଝୀ ମନ୍ତ୍ରୀମଣ୍ଡଳ | label1 = ଗଠନ | data1 = ୧୨ ଜୁନ ୨୦୨୪ | label2 = କାର୍ଯ୍ୟକାଳ | data2 = {{ayd|12 june 2024}} | label3 = ମୁଖ୍ୟମନ୍ତ୍ରୀ | data3 = [[ମୋହନ ଚରଣ ମାଝୀ]] | label4 = ଉପ-ମୁଖ୍ୟମନ୍ତ୍ରୀ | data4 = [[କନକ ବର୍ଦ୍ଧନ ସିଂହ ଦେଓ]]<br/>[[ପ୍ରଭାତୀ ପରିଡ଼ା]] | label5 = ରାଜ୍ୟପାଳ | data5 = '''ରଘୁବର ଦାସ''' <br>[[କମ୍ଭମପତି ହରି ବାବୁ]] | label6 = ମନ୍ତ୍ରୀମାନଙ୍କ ସଂଖ୍ୟା | data6 = ୧୬ {{small|(ମୁଖ୍ୟମନ୍ତ୍ରୀ ଏବଂ ଉପ-ମୁଖ୍ୟମନ୍ତ୍ରୀଙ୍କ ସହିତ)}} | label7 = ସରକାର ସ୍ଥିତି | data7 = [[ଓଡ଼ିଶା ବିଧାନ ସଭା|ବିଧାନ ସଭା]] {{Infobox political party/seats|81|147|hex=#ff9933|per=1}} | label8 = ଶାସକ ଦଳ | data8 = {{Color box|#FF9933}} [[ଭାରତୀୟ ଜନତା ପାର୍ଟି|ଭାଜପା]] | label9 = ବିରୋଧୀ ଦଳ | data9 = {{Color box|#01a31c}} [[ବିଜୁ ଜନତା ଦଳ|ବିଜଦ]] | label10 = ବିରୋଧୀ ଦଳ ନେତା | data10 = [[ନବୀନ ପଟ୍ଟନାୟକ]] | label11 = ନିର୍ବାଚନ | data11 = [[୨୦୨୪ ଓଡ଼ିଶା ବିଧାନସଭା ନିର୍ବାଚନ|୨୦୨୪]] | label12 = ପୂର୍ବ ମନ୍ତ୍ରୀମଣ୍ଡଳ | data12 = [[w:Fifth Naveen Patnaik ministry|ନବୀନ ପଟ୍ଟନାୟକଙ୍କ ୫ମ ମନ୍ତ୍ରୀମଣ୍ଡଳ]] }} '''ମୋହନ ଚରଣ ମାଝୀ ମନ୍ତ୍ରୀମଣ୍ଡଳ''' ହେଉଛି [[୨୦୨୪ ଓଡ଼ିଶା ବିଧାନସଭା ନିର୍ବାଚନ]] ପରେ ଗଢ଼ାଯାଇଥିବା [[ଓଡ଼ିଶା ସରକାର]]ର ୩୧ତମ ମନ୍ତ୍ରୀମଣ୍ଡଳ ଏବଂ ମୁଖ୍ୟମନ୍ତ୍ରୀ [[ମୋହନ ଚରଣ ମାଝୀ]]ଙ୍କ ମନ୍ତ୍ରୀମଣ୍ଡଳର ସୂଚୀ । ୧୧ ଜୁନ ୨୦୨୪ରେ ମୋହନ ଚରଣ ମାଝୀ ଭାରତୀୟ ଜନତା ପାର୍ଟିର ମୁଖ୍ୟମନ୍ତ୍ରୀ ଭାବରେ ନିର୍ବାଚିତ ହୋଇଥିଲେ ।<ref>{{Cite web |date=2024-06-11 |title=Tribal Leader Mohan Majhi Is Odisha’s New CM: 5 Things You Need To Know About This 4-Time MLA |url=https://www.news18.com/politics/who-is-mohan-charan-majhi-the-new-chief-minister-of-odisha-8929441.html |access-date=2024-06-13 |website=News18 |language=en}}</ref> ମଇ ଏବଂ ଜୁନ ମାସରେ ଚାରୋଟି ପର୍ଯ୍ୟାୟରେ ଅନୁଷ୍ଠିତ ଏହି ନିର୍ବାଚନରେ ଭାରତୀୟ ଜନତା ପାର୍ଟି ୧୪୭ଟି ଆସନ ମଧ୍ୟରୁ ୭୮ଟି ଆସନ ହାସଲ କରି ସରକାର ଗଠନ କରିଥିଲା । ଜୁନ ୪ ତାରିଖରେ ଏହି ନିର୍ବାଚନର ଫଳାଫଳ ଘୋଷଣା ହୋଇଥିଲା, ଯାହାର ଆଧାରରେ [[୧୭ଶ ଓଡ଼ିଶା ବିଧାନ ସଭା]] ଗଠନ ହୋଇଥିଲା ।<ref>{{Cite web |date=2024-06-12 |title=Mohan Charan Majhi Cabinet in Odisha: Full list of BJP ministers who took oath today |url=https://www.indiatvnews.com/news/india/mohan-charan-majhi-cabinet-in-odisha-list-of-bjp-ministers-who-took-oath-today-2024-06-12-936560 |website=www.indiatvnews.com}}</ref> ଏହି ସରକାରଙ୍କୁ ୩ ଜଣ ସ୍ୱାଧୀନ ବିଧାୟକ ମଧ୍ୟ ସମର୍ଥନ ପ୍ରଦାନ କରିଛନ୍ତି । == ମନ୍ତ୍ରୀମଣ୍ଡଳ == ୧୨ ଜୁନ ୨୦୨୪ରେ, ମୁଖ୍ୟମନ୍ତ୍ରୀ ମୋହନ ଚରଣ ମାଝୀ ତାଙ୍କର ଦୁଇ ଉପ-ମୁଖ୍ୟମନ୍ତ୍ରୀ, ୮ କ୍ୟାବିନେଟ ମନ୍ତ୍ରୀ ଓ ୫ ରାଷ୍ଟ୍ରମନ୍ତ୍ରୀ (ସ୍ୱାଧୀନ) [[ଭୁବନେଶ୍ୱର]]<nowiki/>ସ୍ଥିତ [[w:ଜନତା ମଇଦାନ|ଜନତା ମଇଦାନ]]ଠାରେ ଶପଥ ଗ୍ରହଣ କରିଥିଲେ । ରାଜ୍ୟପାଳ [[ରଘୁବର ଦାସ]] ଶପଥପାଠ କରାଇଥିଲେ । ପ୍ରଧାନମନ୍ତ୍ରୀ [[ନରେନ୍ଦ୍ର ମୋଦୀ]], ଗୃହମନ୍ତ୍ରୀ [[w:ଅମିତ ଶାହ|ଅମିତ ଶାହ]], ପ୍ରତିରକ୍ଷା ମନ୍ତ୍ରୀ [[ରାଜନାଥ ସିଂହ]] ଓ ୧୦ଟି ବିଜେପି ଶାସିତ ରାଜ୍ୟର ମୁଖ୍ୟମନ୍ତ୍ରୀଗଣ ଏହି ସଭାରେ ଉପସ୍ଥିତ ଥିଲେ ।<ref>{{Cite web |title=Highlights: BJP Tribal Leader, 4-Time MLA Mohan Majhi Sworn In As Odisha Chief Minister |url=https://www.ndtv.com/india-news/odisha-chief-minister-swearing-in-live-updates-mohan-majhi-set-to-be-sworn-in-as-bjps-first-chief-minister-in-odisha-5874031 |access-date=2024-06-13 |website=NDTV.com}}</ref><ref>{{Cite news|url=https://www.thehindu.com/news/national/odisha/mohan-charan-majhi-sworn-in-as-odishas-first-bjp-chief-minister/article68281205.ece|title=Mohan Charan Majhi sworn in as Odisha’s first BJP Chief Minister|last=Barik|first=Satyasundar|date=2024-06-12|work=The Hindu|access-date=2024-06-13|language=en-IN|issn=0971-751X}}</ref> ଜୁନ ୧୫ ତାରିଖରେ ସବୁ ମନ୍ତ୍ରୀମାନଙ୍କୁ ସେମାନଙ୍କର ବିଭାଗର ଦାୟିତ୍ୱ ଦିଆଯାଇଥିଲା ।<ref>{{Cite news|url=https://www.indiatvnews.com/news/india/odisha-cabinet-portfolios-cm-mohan-charan-majhi-keeps-home-ministry-kanak-vardhan-singh-agriculture-pravati-parida-women-child-development-finance-2024-06-15-937131|title=Odisha Cabinet portfolios: CM Mohan Charan Majhi keeps Home|date=2024-06-13|work=India News|access-date=2024-06-15|language=en-IN|issn=0971-751X}}</ref> === କ୍ୟାବିନେଟ ମନ୍ତ୍ରୀ === {{Cabinet table start|hiderefcol=y}} {{Cabinet table minister | title = [[ଓଡ଼ିଶାର ମୁଖ୍ୟମନ୍ତ୍ରୀମାନଙ୍କର ତାଲିକା|'''ମୁଖ୍ୟମନ୍ତ୍ରୀ''']]<br> '''୧.ଗୃହ<br>୨.ସାଧାରଣ ପ୍ରଶାସନ ଓ ଅଭିଯୋଗ<br>୩.ଅର୍ଥ<br>୪.ସୂଚନା ଏବଂ ଲୋକସମ୍ପର୍କ<br>୫.ଜଳ ସମ୍ପଦ<br>୬.ଯୋଜନା ଓ ସମନ୍ୱୟ<br>ଏବଂ ଆବଣ୍ଟନ ହୋଇନଥିବା ସମସ୍ତ ବିଭାଗ''' | minister1 = [[ମୋହନ ଚରଣ ମାଝୀ]] | minister1_termstart = ୧୨ ଜୁନ ୨୦୨୪ | minister1_termend = ଏବେଯାଏଁ | minister1_party = [[ଭାରତୀୟ ଜନତା ପାର୍ଟି]] }} | colspan="7" style="text-align: center;" |'''ଉପ-ମୁଖ୍ୟମନ୍ତ୍ରୀଗଣ''' |- {{Cabinet table minister | title = [[w:List of deputy chief ministers of Odisha|'''ଉପ-ମୁଖ୍ୟମନ୍ତ୍ରୀ''']]<br>'''୭.କୃଷି ଓ କୃଷକ ସଶକ୍ତିକରଣ<br>୮.ଶକ୍ତି''' | minister1 = [[କନକ ବର୍ଦ୍ଧନ ସିଂହ ଦେଓ]] | minister1_termstart = ୧୨ ଜୁନ ୨୦୨୪ | minister1_termend = ଏବେଯାଏଁ | minister1_party = ଭାରତୀୟ ଜନତା ପାର୍ଟି }} {{Cabinet table minister | title = [[w:List of deputy chief ministers of Odisha|'''ଉପ-ମୁଖ୍ୟମନ୍ତ୍ରୀ''']]<br>'''୯.ମହିଳା ଓ ଶିଶୁ ବିକାଶ<br>୧୦.ମିଶନ ଶକ୍ତି<br>୧୧.ପର୍ଯ୍ୟଟନ''' | minister1 = [[ପ୍ରଭାତୀ ପରିଡ଼ା]] | minister1_termstart = ୧୨ ଜୁନ ୨୦୨୪ | minister1_termend =ଏବେଯାଏଁ | minister1_party = ଭାରତୀୟ ଜନତା ପାର୍ଟି }} | colspan="7" style="text-align: center;" |'''କ୍ୟାବିନେଟ ମନ୍ତ୍ରୀଗଣ''' |- {{Cabinet table minister | title = '''୧୨.ରାଜସ୍ୱ ଓ ବିପର୍ଯ୍ୟୟ ପରିଚାଳନା''' | minister1 = [[ସୁରେଶ ପୂଜାରୀ]] | minister1_termstart = ୧୨ ଜୁନ ୨୦୨୪ | minister1_termend =ଏବେଯାଏଁ | minister1_party = ଭାରତୀୟ ଜନତା ପାର୍ଟି }} {{Cabinet table minister | title = '''୧୩.ଗ୍ରାମ୍ୟ ଉନ୍ନୟନ<br>୧୪.ପଞ୍ଚାୟତି ରାଜ<br>୧୫.ପାନୀୟ ଜଳ''' | minister1 = [[ରବି ନାରାୟଣ ନାଏକ]] | minister1_termstart = ୧୨ ଜୁନ ୨୦୨୪ | minister1_termend =ଏବେଯାଏଁ | minister1_party = ଭାରତୀୟ ଜନତା ପାର୍ଟି }} {{Cabinet table minister | title = '''୧୬.ବିଦ୍ୟାଳୟ ଓ ଗଣଶିକ୍ଷା<br>୧୭.ଅନୁସୂଚିତ ଜାତି ଓ ଅନୁସୂଚିତ ଜନଜାତି ଉନ୍ନୟନ<br>୧୮.ସଂଖ୍ୟାଲଘୁ ସମ୍ପ୍ରଦାୟ ଓ ପଛୁଆ ବର୍ଗ କଲ୍ୟାଣ<br>୧୯.ସାମାଜିକ ସୁରକ୍ଷା ଓ ଭିନ୍ନକ୍ଷମ ସଶକ୍ତିକରଣ''' | minister1 = [[ନିତ୍ୟାନନ୍ଦ ଗଣ୍ଡ]] | minister1_termstart = ୧୨ ଜୁନ ୨୦୨୪ | minister1_termend =ଏବେଯାଏଁ | minister1_party = ଭାରତୀୟ ଜନତା ପାର୍ଟି }} {{Cabinet table minister | title = '''୨୦.ଖାଦ୍ୟ ଯୋଗାଣ ଓ ଖାଉଟି କଲ୍ୟାଣ<br>୨୧.ବିଜ୍ଞାନ ଓ ପ୍ରଯୁକ୍ତି ବିଦ୍ୟା ''' | minister1 = [[କୃଷ୍ଣ ଚନ୍ଦ୍ର ପାତ୍ର]] | minister1_termstart = ୧୨ ଜୁନ ୨୦୨୪ | minister1_termend = ଏବେଯାଏଁ | minister1_party = ଭାରତୀୟ ଜନତା ପାର୍ଟି }} {{Cabinet table minister | title = ''' ୨୨.ଆଇନ<br>୨୩.ଅବକାରୀ<br>୨୪.ପୂର୍ତ୍ତ''' | minister1 = [[ପୃଥ୍ୱୀରାଜ ହରିଚନ୍ଦନ]] | minister1_termstart = ୧୨ ଜୁନ ୨୦୨୪ | minister1_termend =ଏବେଯାଏଁ | minister1_party = ଭାରତୀୟ ଜନତା ପାର୍ଟି }} {{Cabinet table minister | title = ''' ୨୫.ସ୍ବାସ୍ଥ୍ୟ ଓ ପରିବାର କଲ୍ୟାଣ<br>୨୬.ସଂସଦୀୟ ବ୍ୟାପାର<br>୨୭.ଇଲେକ୍ଟ୍ରୋନିକ୍ସ ଓ ସୂଚନା ପ୍ରଯୁକ୍ତିବିଦ୍ୟା''' | minister1 = [[ମୁକେଶ ମହାଲିଙ୍ଗ]] | minister1_termstart = ୧୨ ଜୁନ ୨୦୨୪ | minister1_termend =ଏବେଯାଏଁ | minister1_party = ଭାରତୀୟ ଜନତା ପାର୍ଟି }} {{Cabinet table minister | title = '''୨୮. ବାଣିଜ୍ୟ ଓ ପରିବହନ<br>୨୯. ଇସ୍ପାତ ଓ ଖଣି''' | minister1 = [[ବିଭୂତି ଭୂଷଣ ଜେନା]] | minister1_termstart = ୧୨ ଜୁନ ୨୦୨୪ | minister1_termend =ଏବେଯାଏଁ | minister1_party = ଭାରତୀୟ ଜନତା ପାର୍ଟି }} {{Cabinet table minister | title = '''୩୦. ଗୃହ ନିର୍ମାଣ ଓ ନଗର ଉନ୍ନୟନ<br>୩୧.ସାର୍ବଜନୀନ ଉଦ୍ୟୋଗ''' | minister1 = [[କୃଷ୍ଣ ଚନ୍ଦ୍ର ମହାପାତ୍ର]] | minister1_termstart = ୧୨ ଜୁନ ୨୦୨୪ | minister1_termend =ଏବେଯାଏଁ | minister1_party = ଭାରତୀୟ ଜନତା ପାର୍ଟି }} {{Cabinet table end}} === ରାଷ୍ଟ୍ରମନ୍ତ୍ରୀ (ସ୍ୱାଧୀନ) === {{Cabinet table start|hiderefcol=y}} {{Cabinet table minister | title = '''୩୨. ଜଙ୍ଗଲ<br>ପରିବେଶ ଏବଂ ଜଳବାୟୁ ପରିବର୍ତ୍ତନ<br>୩୩.ଶ୍ରମ ଓ ରାଜ୍ୟ କର୍ମଚାରୀ ବୀମା''' | minister1 = [[ଗଣେଶ ରାମ ସିଂ ଖୁଣ୍ଟିଆ]] | minister1_termstart = ୧୨ ଜୁନ ୨୦୨୪ | minister1_termend = ଏବେଯାଏଁ | minister1_party = ଭାରତୀୟ ଜନତା ପାର୍ଟି }} {{Cabinet table minister | title = '''୩୪.ଉଚ୍ଚଶିକ୍ଷା<br>୩୫.କ୍ରୀଡା ଓ ଯୁବସେବା<br>୩୬. ଓଡ଼ିଆ ଭାଷା, ସାହିତ୍ୟ ଓ ସଂସ୍କୃତି''' | minister1 = [[ସୂର୍ଯ୍ୟବଂଶୀ ସୂରଜ]] | minister1_termstart = ୧୨ ଜୁନ ୨୦୨୪ | minister1_termend = ଏବେଯାଏଁ | minister1_party = ଭାରତୀୟ ଜନତା ପାର୍ଟି }} {{Cabinet table minister | title = '''୩୭. ସମବାୟ<br>୩୮.ହସ୍ତତନ୍ତ, ବୟନଶିଳ୍ପ ଓ ହସ୍ତଶିଳ୍ପ''' | minister1 = [[ପ୍ରଦୀପ ବଳସାମନ୍ତ]] | minister1_termstart = ୧୨ ଜୁନ ୨୦୨୪ | minister1_termend =ଏବେଯାଏଁ | minister1_party = ଭାରତୀୟ ଜନତା ପାର୍ଟି }} {{Cabinet table minister | title = '''୩୯. ମତ୍ସ୍ୟ ଓ ପଶୁ ସମ୍ପଦ ବିକାଶ<br>୪୦.ସୂକ୍ଷ୍ମ,କ୍ଷୁଦ୍ର ଓ ମଧ୍ୟମ ଉଦ୍ୟୋଗ''' | minister1 = [[ଗୋକୁଳାନନ୍ଦ ମଲ୍ଲିକ]] | minister1_termstart = ୧୨ ଜୁନ ୨୦୨୪ | minister1_termend =ଏବେଯାଏଁ | minister1_party = ଭାରତୀୟ ଜନତା ପାର୍ଟି }} {{Cabinet table minister | title = '''୪୧.ଶିଳ୍ପ<br>୪୨.ଦକ୍ଷତା ବିକାଶ ଏବଂ ବୈଷୟିକ ଶିକ୍ଷା''' | minister1 = [[ସମ୍ପଦ ଚନ୍ଦ୍ର ସ୍ୱାଇଁ]] | minister1_termstart = ୧୨ ଜୁନ ୨୦୨୪ | minister1_termend =ଏବେଯାଏଁ | minister1_party = ଭାରତୀୟ ଜନତା ପାର୍ଟି }} {{Cabinet table end}} == ଆଧାର == {{ଆଧାର}} [[ଶ୍ରେଣୀ:୧୭ଶ ଓଡ଼ିଶା ବିଧାନ ସଭା]] [[ଶ୍ରେଣୀ:ଓଡ଼ିଶା ବିଧାନ ସଭା]] [[ଶ୍ରେଣୀ:ଓଡ଼ିଶାର ମନ୍ତ୍ରୀମଣ୍ଡଳ]] [[ଶ୍ରେଣୀ:ଓଡ଼ିଶା ସରକାର]] dqva328x7ri8jghjy6ybjpv2vmra58d 595875 595874 2026-06-02T06:34:40Z ~2026-32676-54 42304 /* ମନ୍ତ୍ରୀମଣ୍ଡଳ */ 595875 wikitext text/x-wiki {{ଛୋଟ|Mohan Charan Majhi ministry‌}} {{Infobox | title = ଓଡ଼ିଶାର ୩୧ତମ ମନ୍ତ୍ରୀମଣ୍ଡଳ | image = [[File:Seal of Odisha.svg|120px|ଓଡ଼ିଶାର ରାଜପ୍ରତୀକ]] | image2 = [[File:Mohan Charan Majhi at oath taking ceremony in 2024.jpg|300px]] | caption2 = ପ୍ରଧାନମନ୍ତ୍ରୀ [[ନରେନ୍ଦ୍ର ମୋଦୀ]]ଙ୍କ ସହ ମୋହନ ଚରଣ ମାଝୀ ମନ୍ତ୍ରୀମଣ୍ଡଳ | label1 = ଗଠନ | data1 = ୧୨ ଜୁନ ୨୦୨୪ | label2 = କାର୍ଯ୍ୟକାଳ | data2 = {{ayd|12 june 2024}} | label3 = ମୁଖ୍ୟମନ୍ତ୍ରୀ | data3 = [[ମୋହନ ଚରଣ ମାଝୀ]] | label4 = ଉପ-ମୁଖ୍ୟମନ୍ତ୍ରୀ | data4 = [[କନକ ବର୍ଦ୍ଧନ ସିଂହ ଦେଓ]]<br/>[[ପ୍ରଭାତୀ ପରିଡ଼ା]] | label5 = ରାଜ୍ୟପାଳ | data5 = '''ରଘୁବର ଦାସ''' <br>[[କମ୍ଭମପତି ହରି ବାବୁ]] | label6 = ମନ୍ତ୍ରୀମାନଙ୍କ ସଂଖ୍ୟା | data6 = ୧୬ {{small|(ମୁଖ୍ୟମନ୍ତ୍ରୀ ଏବଂ ଉପ-ମୁଖ୍ୟମନ୍ତ୍ରୀଙ୍କ ସହିତ)}} | label7 = ସରକାର ସ୍ଥିତି | data7 = [[ଓଡ଼ିଶା ବିଧାନ ସଭା|ବିଧାନ ସଭା]] {{Infobox political party/seats|81|147|hex=#ff9933|per=1}} | label8 = ଶାସକ ଦଳ | data8 = {{Color box|#FF9933}} [[ଭାରତୀୟ ଜନତା ପାର୍ଟି|ଭାଜପା]] | label9 = ବିରୋଧୀ ଦଳ | data9 = {{Color box|#01a31c}} [[ବିଜୁ ଜନତା ଦଳ|ବିଜଦ]] | label10 = ବିରୋଧୀ ଦଳ ନେତା | data10 = [[ନବୀନ ପଟ୍ଟନାୟକ]] | label11 = ନିର୍ବାଚନ | data11 = [[୨୦୨୪ ଓଡ଼ିଶା ବିଧାନସଭା ନିର୍ବାଚନ|୨୦୨୪]] | label12 = ପୂର୍ବ ମନ୍ତ୍ରୀମଣ୍ଡଳ | data12 = [[w:Fifth Naveen Patnaik ministry|ନବୀନ ପଟ୍ଟନାୟକଙ୍କ ୫ମ ମନ୍ତ୍ରୀମଣ୍ଡଳ]] }} '''ମୋହନ ଚରଣ ମାଝୀ ମନ୍ତ୍ରୀମଣ୍ଡଳ''' ହେଉଛି [[୨୦୨୪ ଓଡ଼ିଶା ବିଧାନସଭା ନିର୍ବାଚନ]] ପରେ ଗଢ଼ାଯାଇଥିବା [[ଓଡ଼ିଶା ସରକାର]]ର ୩୧ତମ ମନ୍ତ୍ରୀମଣ୍ଡଳ ଏବଂ ମୁଖ୍ୟମନ୍ତ୍ରୀ [[ମୋହନ ଚରଣ ମାଝୀ]]ଙ୍କ ମନ୍ତ୍ରୀମଣ୍ଡଳର ସୂଚୀ । ୧୧ ଜୁନ ୨୦୨୪ରେ ମୋହନ ଚରଣ ମାଝୀ ଭାରତୀୟ ଜନତା ପାର୍ଟିର ମୁଖ୍ୟମନ୍ତ୍ରୀ ଭାବରେ ନିର୍ବାଚିତ ହୋଇଥିଲେ ।<ref>{{Cite web |date=2024-06-11 |title=Tribal Leader Mohan Majhi Is Odisha’s New CM: 5 Things You Need To Know About This 4-Time MLA |url=https://www.news18.com/politics/who-is-mohan-charan-majhi-the-new-chief-minister-of-odisha-8929441.html |access-date=2024-06-13 |website=News18 |language=en}}</ref> ମଇ ଏବଂ ଜୁନ ମାସରେ ଚାରୋଟି ପର୍ଯ୍ୟାୟରେ ଅନୁଷ୍ଠିତ ଏହି ନିର୍ବାଚନରେ ଭାରତୀୟ ଜନତା ପାର୍ଟି ୧୪୭ଟି ଆସନ ମଧ୍ୟରୁ ୭୮ଟି ଆସନ ହାସଲ କରି ସରକାର ଗଠନ କରିଥିଲା । ଜୁନ ୪ ତାରିଖରେ ଏହି ନିର୍ବାଚନର ଫଳାଫଳ ଘୋଷଣା ହୋଇଥିଲା, ଯାହାର ଆଧାରରେ [[୧୭ଶ ଓଡ଼ିଶା ବିଧାନ ସଭା]] ଗଠନ ହୋଇଥିଲା ।<ref>{{Cite web |date=2024-06-12 |title=Mohan Charan Majhi Cabinet in Odisha: Full list of BJP ministers who took oath today |url=https://www.indiatvnews.com/news/india/mohan-charan-majhi-cabinet-in-odisha-list-of-bjp-ministers-who-took-oath-today-2024-06-12-936560 |website=www.indiatvnews.com}}</ref> ଏହି ସରକାରଙ୍କୁ ୩ ଜଣ ସ୍ୱାଧୀନ ବିଧାୟକ ମଧ୍ୟ ସମର୍ଥନ ପ୍ରଦାନ କରିଛନ୍ତି । == ମନ୍ତ୍ରୀମଣ୍ଡଳ == ୧୨ ଜୁନ ୨୦୨୪ରେ, ମୁଖ୍ୟମନ୍ତ୍ରୀ ମୋହନ ଚରଣ ମାଝୀ ତାଙ୍କର ଦୁଇ ଉପ-ମୁଖ୍ୟମନ୍ତ୍ରୀ, ୮ କ୍ୟାବିନେଟ ମନ୍ତ୍ରୀ ଓ ୫ ରାଷ୍ଟ୍ରମନ୍ତ୍ରୀ (ସ୍ୱାଧୀନ) ଭୁବନେଶ୍ୱରସ୍ଥିତ ଜନତା ମଇଦାନଠାରେ ଶପଥ ଗ୍ରହଣ କରିଥିଲେ । ରାଜ୍ୟପାଳ ରଘୁବର ଦାସ ସମସ୍ତଙ୍କୁ ଶପଥପାଠ କରାଇଥିଲେ । ପ୍ରଧାନମନ୍ତ୍ରୀ ନରେନ୍ଦ୍ର ମୋଦୀ, କେନ୍ଦ୍ର ଗୃହମନ୍ତ୍ରୀ ଅମିତ ଶାହ, ପ୍ରତିରକ୍ଷା ମନ୍ତ୍ରୀ ରାଜନାଥ ସିଂହ ଓ ୧୦ଟି ବିଜେପି ଶାସିତ ରାଜ୍ୟର ମୁଖ୍ୟମନ୍ତ୍ରୀଗଣ ଏହି ସଭାରେ ଉପସ୍ଥିତ ଥିଲେ ।<ref>{{Cite web |title=Highlights: BJP Tribal Leader, 4-Time MLA Mohan Majhi Sworn In As Odisha Chief Minister |url=https://www.ndtv.com/india-news/odisha-chief-minister-swearing-in-live-updates-mohan-majhi-set-to-be-sworn-in-as-bjps-first-chief-minister-in-odisha-5874031 |access-date=2024-06-13 |website=NDTV.com}}</ref><ref>{{Cite news|url=https://www.thehindu.com/news/national/odisha/mohan-charan-majhi-sworn-in-as-odishas-first-bjp-chief-minister/article68281205.ece|title=Mohan Charan Majhi sworn in as Odisha’s first BJP Chief Minister|last=Barik|first=Satyasundar|date=2024-06-12|work=The Hindu|access-date=2024-06-13|language=en-IN|issn=0971-751X}}</ref> ଜୁନ ୧୫ ତାରିଖରେ ମନ୍ତ୍ରୀମାନଙ୍କୁ ବିଭିନ୍ନ ବିଭାଗର ଦାୟିତ୍ୱ ବଣ୍ଟନ କରାଯାଇଥିଲା ।<ref>{{Cite news|url=https://www.indiatvnews.com/news/india/odisha-cabinet-portfolios-cm-mohan-charan-majhi-keeps-home-ministry-kanak-vardhan-singh-agriculture-pravati-parida-women-child-development-finance-2024-06-15-937131|title=Odisha Cabinet portfolios: CM Mohan Charan Majhi keeps Home|date=2024-06-13|work=India News|access-date=2024-06-15|language=en-IN|issn=0971-751X}}</ref> {| class="wikitable sortable" style="text-align:center;" |+ ! ବିଭାଗ !! ଚିତ୍ର !! ନାମ <br/>{{small|ନିର୍ବାଚନ ମଣ୍ଡଳୀ}} !! କାର୍ଯ୍ୟକାଳ ଆରମ୍ଭ !! କାର୍ଯ୍ୟକାଳ ଶେଷ !! colspan="2" | ଦଳ |- | style="text-align:left;" | * [[ଓଡ଼ିଶାର ମୁଖ୍ୟମନ୍ତ୍ରୀମାନଙ୍କର ତାଲିକା|'''ମୁଖ୍ୟମନ୍ତ୍ରୀ''']] * ଗୃହ * ସାଧାରଣ ପ୍ରଶାସନ ଓ ଅଭିଯୋଗ * ଅର୍ଥ * ସୂଚନା ଏବଂ ଲୋକସମ୍ପର୍କ * ଜଳ ସମ୍ପଦ * ଯୋଜନା ଓ ସମନ୍ୱୟ * '''ଆବଣ୍ଟନ ହୋଇନଥିବା ସମସ୍ତ ବିଭାଗ''' | [[File:Shri Mohan Charan Majhi.jpg|100px]] | '''[[ମୋହନ ଚରଣ ମାଝୀ]]'''<br />{{small|ବିଧାୟକ, [[କେନ୍ଦୁଝର ବିଧାନ ସଭା ନିର୍ବାଚନ ମଣ୍ଡଳୀ|କେନ୍ଦୁଝର]]}} | ୧୨ ଜୁନ ୨୦୨୪ | ''ବର୍ତ୍ତମାନର'' | style="background-color:#FF9933; width: 5px;" | | [[ଭାରତୀୟ ଜନତା ପାର୍ଟି|ଭାଜପା]] |- ! colspan="7" style="background-color:#E6F2FF;" | '''କ୍ୟାବିନେଟ ମନ୍ତ୍ରୀ''' |- | style="text-align:left;" | * '''ଉପ-ମୁଖ୍ୟମନ୍ତ୍ରୀ''' * କୃଷି ଓ କୃଷକ ସଶକ୍ତିକରଣ * ଶକ୍ତି | [[File:Kanak Vardhan Singh Deo 2024.jpg|100px]] | [[କନକ ବର୍ଦ୍ଧନ ସିଂହଦେଓ]]<br />{{small|ବିଧାୟକ, [[ପାଟଣାଗଡ଼ ବିଧାନ ସଭା ନିର୍ବାଚନ ମଣ୍ଡଳୀ|ପାଟଣାଗଡ଼]]}} | ୧୨ ଜୁନ ୨୦୨୪ | ''ବର୍ତ୍ତମାନର'' | style="background-color:#FF9933;" | | [[ଭାରତୀୟ ଜନତା ପାର୍ଟି|ଭାଜପା]] |- | style="text-align:left;" | * '''ଉପ-ମୁଖ୍ୟମନ୍ତ୍ରୀ''' * ମହିଳା ଓ ଶିଶୁ ବିକାଶ * ମିଶନ ଶକ୍ତି * ପର୍ଯ୍ୟଟନ | [[File:Dy CM Pravati Parida.jpg|100px]] | [[ପ୍ରଭାତୀ ପରିଡ଼ା]]<br />{{small|ବିଧାୟକ, [[ନିମାପଡ଼ା ବିଧାନ ସଭା ନିର୍ବାଚନ ମଣ୍ଡଳୀ|ନିମାପଡ଼ା]]}} | ୧୨ ଜୁନ ୨୦୨୪ | ''ବର୍ତ୍ତମାନର'' | style="background-color:#FF9933;" | | [[ଭାରତୀୟ ଜନତା ପାର୍ଟି|ଭାଜପା]] |- | style="text-align:left;" | * ରାଜସ୍ୱ ଓ ବିପର୍ଯ୍ୟୟ ପରିଚାଳନା | [[File:Suresh Pujari 2024.jpg|100px]] | [[ସୁରେଶ ପୂଜାରୀ]]<br />{{small|ବିଧାୟକ, [[ବ୍ରଜରାଜନଗର ବିଧାନ ସଭା ନିର୍ବାଚନ ମଣ୍ଡଳୀ|ବ୍ରଜରାଜନଗର]]}} | ୧୨ ଜୁନ ୨୦୨୪ | ''ବର୍ତ୍ତମାନର'' | style="background-color:#FF9933;" | | [[ଭାରତୀୟ ଜନତା ପାର୍ଟି|ଭାଜପା]] |- | style="text-align:left;" | * ଗ୍ରାମ୍ୟ ଉନ୍ନୟନ * ପଞ୍ଚାୟତିରାଜ ଓ ପାନୀୟ ଜଳ | [[File:Rabi Narayan Naik 2024.jpg|100px]] | [[ରବି ନାରାୟଣ ନାଏକ]]<br />{{small|ବିଧାୟକ, [[କୁଚିଣ୍ଡା ବିଧାନ ସଭା ନିର୍ବାଚନ ମଣ୍ଡଳୀ|କୁଚିଣ୍ଡା]]}} | ୧୨ ଜୁନ ୨୦୨୪ | ''ବର୍ତ୍ତମାନର'' | style="background-color:#FF9933;" | | [[ଭାରତୀୟ ଜନତା ପାର୍ଟି|ଭାଜପା]] |- | style="text-align:left;" | * ବିଦ୍ୟାଳୟ ଓ ଗଣଶିକ୍ଷା * ଅନୁସୂଚିତ ଜାତି ଓ ଜନଜାତି ଉନ୍ନୟନ * ସଂଖ୍ୟାଲଘୁ ଓ ପଛୁଆ ବର୍ଗ କଲ୍ୟାଣ * ସାମାଜିକ ସୁରକ୍ଷା ଓ ଭିନ୍ନକ୍ଷମ ସଶକ୍ତିକରଣ | [[File:Nityananda Gond.jpg|100px]] | [[ନିତ୍ୟାନନ୍ଦ ଗଣ୍ଡ]]<br />{{small|ବିଧାୟକ, [[ଉମରକୋଟ ବିଧାନ ସଭା ନିର୍ବାଚନ ମଣ୍ଡଳୀ|ଉମରକୋଟ]]}} | ୧୨ ଜୁନ ୨୦୨୪ | ''ବର୍ତ୍ତମାନର'' | style="background-color:#FF9933;" | | [[ଭାରତୀୟ ଜନତା ପାର୍ଟି|ଭାଜପା]] |- | style="text-align:left;" | * ଖାଦ୍ୟ ଯୋଗାଣ ଓ ଖାଉଟି କଲ୍ୟାଣ * ବିଜ୍ଞାନ ଓ ପ୍ରଯୁକ୍ତିବିଦ୍ୟା | [[File:Krushna Chandra Patra 2024.jpg|100px]] | [[କୃଷ୍ଣ ଚନ୍ଦ୍ର ପାତ୍ର]]<br />{{small|ବିଧାୟକ, [[ଢେଙ୍କାନାଳ ବିଧାନ ସଭା ନିର୍ବାଚନ ମଣ୍ଡଳୀ|ଢେଙ୍କାନାଳ]]}} | ୧୨ ଜୁନ ୨୦୨୪ | ''ବର୍ତ୍ତମାନର'' | style="background-color:#FF9933;" | | [[ଭାରତୀୟ ଜନତା ପାର୍ଟି|ଭାଜପା]] |- | style="text-align:left;" | * ଆଇନ * ଅବକାରୀ * ପୂର୍ତ୍ତ | [[File:Prithiviraj Harichandan 2024.jpg|100px]] | [[ପୃଥ୍ୱୀରାଜ ହରିଚନ୍ଦନ]]<br />{{small|ବିଧାୟକ, [[ଚିଲିକା ବିଧାନ ସଭା ନିର୍ବାଚନ ମଣ୍ଡଳୀ|ଚିଲିକା]]}} | ୧୨ ଜୁନ ୨୦୨୪ | ''ବର୍ତ୍ତମାନର'' | style="background-color:#FF9933;" | | [[ଭାରତୀୟ ଜନତା ପାର୍ଟି|ଭାଜପା]] |- | style="text-align:left;" | * ସ୍ୱାସ୍ଥ୍ୟ ଓ ପରିବାର କଲ୍ୟାଣ * ସଂସଦୀୟ ବ୍ୟାପାର * ଇଲେକ୍ଟ୍ରୋନିକ୍ସ ଓ ସୂଚନା ପ୍ରଯୁକ୍ତିବିଦ୍ୟା | [[File:Mukesh Mahaling 2024.jpg|100px]] | [[ମୁକେଶ ମହାଲିଙ୍ଗ]]<br />{{small|ବିଧାୟକ, [[ଲୋଇସିଂହା ବିଧାନ ସଭା ନିର୍ବାଚନ ମଣ୍ଡଳୀ|ଲୋଇସିଂହା]]}} | ୧୨ ଜୁନ ୨୦୨୪ | ''ବର୍ତ୍ତମାନର'' | style="background-color:#FF9933;" | | [[ଭାରତୀୟ ଜନତା ପାର୍ଟି|ଭାଜପା]] |- | style="text-align:left;" | * ବାଣିଜ୍ୟ ଓ ପରିବହନ * ଇସ୍ପାତ ଓ ଖଣି | [[File:Bibhuti Bhusan Jena.jpg|100px]] | [[ବିଭୂତି ଭୂଷଣ ଜେନା]]<br />{{small|ବିଧାୟକ, [[ଗୋପାଳପୁର ବିଧାନ ସଭା ନିର୍ବାଚନ ମଣ୍ଡଳୀ|ଗୋପାଳପୁର]]}} | ୧୨ ଜୁନ ୨୦୨୪ | ''ବର୍ତ୍ତମାନର'' | style="background-color:#FF9933;" | | [[ଭାରତୀୟ ଜନତା ପାର୍ଟି|ଭାଜପା]] |- | style="text-align:left;" | * ଗୃହ ନିର୍ମାଣ ଓ ନଗର ଉନ୍ନୟନ * ସାର୍ବଜନୀନ ଉଦ୍ୟୋଗ | [[File:Krushna Chandra Mahapatra 2024.jpg|100px]] | [[କୃଷ୍ଣ ଚନ୍ଦ୍ର ମହାପାତ୍ର]]<br />{{small|ବିଧାୟକ, [[ମୋରଡ଼ା ବିଧାନ ସଭା ନିର୍ବାଚନ ମଣ୍ଡଳୀ|ମୋରଡ଼ା]]}} | ୧୨ ଜୁନ ୨୦୨୪ | ''ବର୍ତ୍ତମାନର'' | style="background-color:#FF9933;" | | [[ଭାରତୀୟ ଜନତା ପାର୍ଟି|ଭାଜପା]] |- ! colspan="7" style="background-color:#E6F2FF;" | '''ରାଷ୍ଟ୍ରମନ୍ତ୍ରୀ (ସ୍ୱାଧୀନ ଦାୟିତ୍ୱ)''' |- | style="text-align:left;" | * ଜଙ୍ଗଲ, ପରିବେଶ ଏବଂ ଜଳବାୟୁ ପରିବର୍ତ୍ତନ * ଶ୍ରମ ଓ କର୍ମଚାରୀ ରାଜ୍ୟ ବୀମା | [[File:Ganesh Ram SinghKhuntia 2024.jpg|100px]] | [[ଗଣେଶ ରାମ ସିଂହ ଖୁଣ୍ଟିଆ]]<br />{{small|ବିଧାୟକ, [[ଯଶିପୁର ବିଧାନ ସଭା ନିର୍ବାଚନ ମଣ୍ଡଳୀ|ଯଶିପୁର]]}} | ୧୨ ଜୁନ ୨୦୨୪ | ''ବର୍ତ୍ତମାନର'' | style="background-color:#FF9933;" | | [[ଭାରତୀୟ ଜନତା ପାର୍ଟି|ଭାଜପା]] |- | style="text-align:left;" | * ଉଚ୍ଚଶିକ୍ଷା * କ୍ରୀଡ଼ା ଓ ଯୁବସେବା * ଓଡ଼ିଆ ଭାଷା, ସାହିତ୍ୟ ଓ ସଂସ୍କୃତି | [[File:Suryabanshi Suraj (new image).jpg|100px]] | [[ସୂର୍ଯ୍ୟବଂଶୀ ସୂରଜ]]<br />{{small|ବିଧାୟକ, [[ଧାମନଗର ବିଧାନ ସଭା ନିର୍ବାଚନ ମଣ୍ଡଳୀ|ଧାମନଗର]]}} | ୧୨ ଜୁନ ୨୦୨୪ | ''ବର୍ତ୍ତମାନର'' | style="background-color:#FF9933;" | | [[ଭାରତୀୟ ଜନତା ପାର୍ଟି|ଭାଜପା]] |- | style="text-align:left;" | * ସମବାୟ * ହସ୍ତତନ୍ତ, ବୟନ ଓ ହସ୍ତଶିଳ୍ପ | [[File:Pradeep Bal Samanta 2024.jpg|100px]] | [[ପ୍ରଦୀପ ବଳସାମନ୍ତ]]<br />{{small|ବିଧାୟକ, [[ସୁକିନ୍ଦା ବିଧାନ ସଭା ନିର୍ବାଚନ ମଣ୍ଡଳୀ|ସୁକିନ୍ଦା]]}} | ୧୨ ଜୁନ ୨୦୨୪ | ''ବର୍ତ୍ତମାନର'' | style="background-color:#FF9933;" | | [[ଭାରତୀୟ ଜନତା ପାର୍ଟି|ଭାଜପା]] |- | style="text-align:left;" | * ମତ୍ସ୍ୟ ଓ ପଶୁସମ୍ପଦ ବିକାଶ * ସୂକ୍ଷ୍ମ, କ୍ଷୁଦ୍ର ଓ ମଧ୍ୟମ ଉଦ୍ୟୋଗ | [[File:Gokulananda Mallick 2024.jpg|100px]] | [[ଗୋକୁଳାନନ୍ଦ ମଲ୍ଲିକ]]<br />{{small|ବିଧାୟକ, [[ପୋଲସରା ବିଧାନ ସଭା ନିର୍ବାଚନ ମଣ୍ଡଳୀ|ପୋଲସରା]]}} | ୧୨ ଜୁନ ୨୦୨୪ | ''ବର୍ତ୍ତମାନର'' | style="background-color:#FF9933;" | | [[ଭାରତୀୟ ଜନତା ପାର୍ଟି|ଭାଜପା]] |- | style="text-align:left;" | * ଶିଳ୍ପ * ଦକ୍ଷତା ବିକାଶ ଏବଂ ବୈଷୟିକ ଶିକ୍ଷା | [[File:Sampad Chandra Swain 2024.jpg|100px]] | [[ସମ୍ପଦ ଚନ୍ଦ୍ର ସ୍ୱାଇଁ]]<br />{{small|ବିଧାୟକ, [[ପାରାଦୀପ ବିଧାନ ସଭା ନିର୍ବାଚନ ମଣ୍ଡଳୀ|ପାରାଦୀପ]]}} | ୧୨ ଜୁନ ୨୦୨୪ | ''ବର୍ତ୍ତମାନର'' | style="background-color:#FF9933;" | | [[ଭାରତୀୟ ଜନତା ପାର୍ଟି|ଭାଜପା]] |} == ଆଧାର == {{ଆଧାର}} [[ଶ୍ରେଣୀ:୧୭ଶ ଓଡ଼ିଶା ବିଧାନ ସଭା]] [[ଶ୍ରେଣୀ:ଓଡ଼ିଶା ବିଧାନ ସଭା]] [[ଶ୍ରେଣୀ:ଓଡ଼ିଶାର ମନ୍ତ୍ରୀମଣ୍ଡଳ]] [[ଶ୍ରେଣୀ:ଓଡ଼ିଶା ସରକାର]] qtchpxq832dobg3lvb2zd6qvqum474c 595876 595875 2026-06-02T06:39:10Z ~2026-32676-54 42304 /* ମନ୍ତ୍ରୀମଣ୍ଡଳ */ 595876 wikitext text/x-wiki {{ଛୋଟ|Mohan Charan Majhi ministry‌}} {{Infobox | title = ଓଡ଼ିଶାର ୩୧ତମ ମନ୍ତ୍ରୀମଣ୍ଡଳ | image = [[File:Seal of Odisha.svg|120px|ଓଡ଼ିଶାର ରାଜପ୍ରତୀକ]] | image2 = [[File:Mohan Charan Majhi at oath taking ceremony in 2024.jpg|300px]] | caption2 = ପ୍ରଧାନମନ୍ତ୍ରୀ [[ନରେନ୍ଦ୍ର ମୋଦୀ]]ଙ୍କ ସହ ମୋହନ ଚରଣ ମାଝୀ ମନ୍ତ୍ରୀମଣ୍ଡଳ | label1 = ଗଠନ | data1 = ୧୨ ଜୁନ ୨୦୨୪ | label2 = କାର୍ଯ୍ୟକାଳ | data2 = {{ayd|12 june 2024}} | label3 = ମୁଖ୍ୟମନ୍ତ୍ରୀ | data3 = [[ମୋହନ ଚରଣ ମାଝୀ]] | label4 = ଉପ-ମୁଖ୍ୟମନ୍ତ୍ରୀ | data4 = [[କନକ ବର୍ଦ୍ଧନ ସିଂହ ଦେଓ]]<br/>[[ପ୍ରଭାତୀ ପରିଡ଼ା]] | label5 = ରାଜ୍ୟପାଳ | data5 = '''ରଘୁବର ଦାସ''' <br>[[କମ୍ଭମପତି ହରି ବାବୁ]] | label6 = ମନ୍ତ୍ରୀମାନଙ୍କ ସଂଖ୍ୟା | data6 = ୧୬ {{small|(ମୁଖ୍ୟମନ୍ତ୍ରୀ ଏବଂ ଉପ-ମୁଖ୍ୟମନ୍ତ୍ରୀଙ୍କ ସହିତ)}} | label7 = ସରକାର ସ୍ଥିତି | data7 = [[ଓଡ଼ିଶା ବିଧାନ ସଭା|ବିଧାନ ସଭା]] {{Infobox political party/seats|81|147|hex=#ff9933|per=1}} | label8 = ଶାସକ ଦଳ | data8 = {{Color box|#FF9933}} [[ଭାରତୀୟ ଜନତା ପାର୍ଟି|ଭାଜପା]] | label9 = ବିରୋଧୀ ଦଳ | data9 = {{Color box|#01a31c}} [[ବିଜୁ ଜନତା ଦଳ|ବିଜଦ]] | label10 = ବିରୋଧୀ ଦଳ ନେତା | data10 = [[ନବୀନ ପଟ୍ଟନାୟକ]] | label11 = ନିର୍ବାଚନ | data11 = [[୨୦୨୪ ଓଡ଼ିଶା ବିଧାନସଭା ନିର୍ବାଚନ|୨୦୨୪]] | label12 = ପୂର୍ବ ମନ୍ତ୍ରୀମଣ୍ଡଳ | data12 = [[w:Fifth Naveen Patnaik ministry|ନବୀନ ପଟ୍ଟନାୟକଙ୍କ ୫ମ ମନ୍ତ୍ରୀମଣ୍ଡଳ]] }} '''ମୋହନ ଚରଣ ମାଝୀ ମନ୍ତ୍ରୀମଣ୍ଡଳ''' ହେଉଛି [[୨୦୨୪ ଓଡ଼ିଶା ବିଧାନସଭା ନିର୍ବାଚନ]] ପରେ ଗଢ଼ାଯାଇଥିବା [[ଓଡ଼ିଶା ସରକାର]]ର ୩୧ତମ ମନ୍ତ୍ରୀମଣ୍ଡଳ ଏବଂ ମୁଖ୍ୟମନ୍ତ୍ରୀ [[ମୋହନ ଚରଣ ମାଝୀ]]ଙ୍କ ମନ୍ତ୍ରୀମଣ୍ଡଳର ସୂଚୀ । ୧୧ ଜୁନ ୨୦୨୪ରେ ମୋହନ ଚରଣ ମାଝୀ ଭାରତୀୟ ଜନତା ପାର୍ଟିର ମୁଖ୍ୟମନ୍ତ୍ରୀ ଭାବରେ ନିର୍ବାଚିତ ହୋଇଥିଲେ ।<ref>{{Cite web |date=2024-06-11 |title=Tribal Leader Mohan Majhi Is Odisha’s New CM: 5 Things You Need To Know About This 4-Time MLA |url=https://www.news18.com/politics/who-is-mohan-charan-majhi-the-new-chief-minister-of-odisha-8929441.html |access-date=2024-06-13 |website=News18 |language=en}}</ref> ମଇ ଏବଂ ଜୁନ ମାସରେ ଚାରୋଟି ପର୍ଯ୍ୟାୟରେ ଅନୁଷ୍ଠିତ ଏହି ନିର୍ବାଚନରେ ଭାରତୀୟ ଜନତା ପାର୍ଟି ୧୪୭ଟି ଆସନ ମଧ୍ୟରୁ ୭୮ଟି ଆସନ ହାସଲ କରି ସରକାର ଗଠନ କରିଥିଲା । ଜୁନ ୪ ତାରିଖରେ ଏହି ନିର୍ବାଚନର ଫଳାଫଳ ଘୋଷଣା ହୋଇଥିଲା, ଯାହାର ଆଧାରରେ [[୧୭ଶ ଓଡ଼ିଶା ବିଧାନ ସଭା]] ଗଠନ ହୋଇଥିଲା ।<ref>{{Cite web |date=2024-06-12 |title=Mohan Charan Majhi Cabinet in Odisha: Full list of BJP ministers who took oath today |url=https://www.indiatvnews.com/news/india/mohan-charan-majhi-cabinet-in-odisha-list-of-bjp-ministers-who-took-oath-today-2024-06-12-936560 |website=www.indiatvnews.com}}</ref> ଏହି ସରକାରଙ୍କୁ ୩ ଜଣ ସ୍ୱାଧୀନ ବିଧାୟକ ମଧ୍ୟ ସମର୍ଥନ ପ୍ରଦାନ କରିଛନ୍ତି । == ମନ୍ତ୍ରୀମଣ୍ଡଳ == ୧୨ ଜୁନ ୨୦୨୪ରେ, ମୁଖ୍ୟମନ୍ତ୍ରୀ ମୋହନ ଚରଣ ମାଝୀ ତାଙ୍କର ଦୁଇ ଉପ-ମୁଖ୍ୟମନ୍ତ୍ରୀ, ୮ କ୍ୟାବିନେଟ ମନ୍ତ୍ରୀ ଓ ୫ ରାଷ୍ଟ୍ରମନ୍ତ୍ରୀ (ସ୍ୱାଧୀନ) ଭୁବନେଶ୍ୱରସ୍ଥିତ ଜନତା ମଇଦାନଠାରେ ଶପଥ ଗ୍ରହଣ କରିଥିଲେ । ରାଜ୍ୟପାଳ ରଘୁବର ଦାସ ସମସ୍ତଙ୍କୁ ଶପଥପାଠ କରାଇଥିଲେ । ପ୍ରଧାନମନ୍ତ୍ରୀ ନରେନ୍ଦ୍ର ମୋଦୀ, କେନ୍ଦ୍ର ଗୃହମନ୍ତ୍ରୀ ଅମିତ ଶାହ, ପ୍ରତିରକ୍ଷା ମନ୍ତ୍ରୀ ରାଜନାଥ ସିଂହ ଓ ୧୦ଟି ବିଜେପି ଶାସିତ ରାଜ୍ୟର ମୁଖ୍ୟମନ୍ତ୍ରୀଗଣ ଏହି ସଭାରେ ଉପସ୍ଥିତ ଥିଲେ ।<ref>{{Cite web |title=Highlights: BJP Tribal Leader, 4-Time MLA Mohan Majhi Sworn In As Odisha Chief Minister |url=https://www.ndtv.com/india-news/odisha-chief-minister-swearing-in-live-updates-mohan-majhi-set-to-be-sworn-in-as-bjps-first-chief-minister-in-odisha-5874031 |access-date=2024-06-13 |website=NDTV.com}}</ref><ref>{{Cite news|url=https://www.thehindu.com/news/national/odisha/mohan-charan-majhi-sworn-in-as-odishas-first-bjp-chief-minister/article68281205.ece|title=Mohan Charan Majhi sworn in as Odisha’s first BJP Chief Minister|last=Barik|first=Satyasundar|date=2024-06-12|work=The Hindu|access-date=2024-06-13|language=en-IN|issn=0971-751X}}</ref> ଜୁନ ୧୫ ତାରିଖରେ ମନ୍ତ୍ରୀମାନଙ୍କୁ ବିଭିନ୍ନ ବିଭାଗର ଦାୟିତ୍ୱ ବଣ୍ଟନ କରାଯାଇଥିଲା ।<ref>{{Cite news|url=https://www.indiatvnews.com/news/india/odisha-cabinet-portfolios-cm-mohan-charan-majhi-keeps-home-ministry-kanak-vardhan-singh-agriculture-pravati-parida-women-child-development-finance-2024-06-15-937131|title=Odisha Cabinet portfolios: CM Mohan Charan Majhi keeps Home|date=2024-06-13|work=India News|access-date=2024-06-15|language=en-IN|issn=0971-751X}}</ref> {| class="wikitable sortable" style="text-align:center;" |+ ! ବିଭାଗ !! ଚିତ୍ର !! ନାମ <br/>{{small|ନିର୍ବାଚନ ମଣ୍ଡଳୀ}} !! କାର୍ଯ୍ୟକାଳ ଆରମ୍ଭ !! କାର୍ଯ୍ୟକାଳ ଶେଷ !! colspan="2" | ଦଳ |- | style="text-align:left;" | * [[ଓଡ଼ିଶାର ମୁଖ୍ୟମନ୍ତ୍ରୀମାନଙ୍କର ତାଲିକା|'''ମୁଖ୍ୟମନ୍ତ୍ରୀ''']] * ଗୃହ * ସାଧାରଣ ପ୍ରଶାସନ ଓ ଅଭିଯୋଗ * ଅର୍ଥ * ସୂଚନା ଏବଂ ଲୋକସମ୍ପର୍କ * ଜଳ ସମ୍ପଦ * ଯୋଜନା ଓ ସମନ୍ୱୟ * '''ଆବଣ୍ଟନ ହୋଇନଥିବା ସମସ୍ତ ବିଭାଗ''' | [[File:Shri Mohan Charan Majhi.jpg|100px]] | '''[[ମୋହନ ଚରଣ ମାଝୀ]]'''<br />{{small|ବିଧାୟକ, [[କେନ୍ଦୁଝର (ବିଧାନ ସଭା ନିର୍ବାଚନ ମଣ୍ଡଳୀ)|କେନ୍ଦୁଝର]]}} | ୧୨ ଜୁନ ୨୦୨୪ | ''ବର୍ତ୍ତମାନର'' | style="background-color:#FF9933; width: 5px;" | | [[ଭାରତୀୟ ଜନତା ପାର୍ଟି|ଭାଜପା]] |- ! colspan="7" style="background-color:#E6F2FF;" | '''କ୍ୟାବିନେଟ ମନ୍ତ୍ରୀ''' |- | style="text-align:left;" | * '''ଉପ-ମୁଖ୍ୟମନ୍ତ୍ରୀ''' * କୃଷି ଓ କୃଷକ ସଶକ୍ତିକରଣ * ଶକ୍ତି | [[File:Kanak Vardhan Singh Deo 2024.jpg|100px]] | [[କନକ ବର୍ଦ୍ଧନ ସିଂହ ଦେଓ|କନକ ବର୍ଦ୍ଧନ ସିଂହଦେଓ]]<br />{{small|ବିଧାୟକ, [[ପାଟଣାଗଡ଼ (ବିଧାନ ସଭା ନିର୍ବାଚନ ମଣ୍ଡଳୀ)|ପାଟଣାଗଡ଼]]}} | ୧୨ ଜୁନ ୨୦୨୪ | ''ବର୍ତ୍ତମାନର'' | style="background-color:#FF9933;" | | [[ଭାରତୀୟ ଜନତା ପାର୍ଟି|ଭାଜପା]] |- | style="text-align:left;" | * '''ଉପ-ମୁଖ୍ୟମନ୍ତ୍ରୀ''' * ମହିଳା ଓ ଶିଶୁ ବିକାଶ * ମିଶନ ଶକ୍ତି * ପର୍ଯ୍ୟଟନ | [[File:Dy CM Pravati Parida.jpg|100px]] | [[ପ୍ରଭାତୀ ପରିଡ଼ା]]<br />{{small|ବିଧାୟକ, [[ନିମାପଡ଼ା (ବିଧାନ ସଭା ନିର୍ବାଚନ ମଣ୍ଡଳୀ)|ନିମାପଡ଼ା]]}} | ୧୨ ଜୁନ ୨୦୨୪ | ''ବର୍ତ୍ତମାନର'' | style="background-color:#FF9933;" | | [[ଭାରତୀୟ ଜନତା ପାର୍ଟି|ଭାଜପା]] |- | style="text-align:left;" | * ରାଜସ୍ୱ ଓ ବିପର୍ଯ୍ୟୟ ପରିଚାଳନା | [[File:Suresh Pujari 2024.jpg|100px]] | [[ସୁରେଶ ପୂଜାରୀ]]<br />{{small|ବିଧାୟକ, [[ବ୍ରଜରାଜନଗର (ବିଧାନ ସଭା ନିର୍ବାଚନ ମଣ୍ଡଳୀ)|ବ୍ରଜରାଜନଗର]]}} | ୧୨ ଜୁନ ୨୦୨୪ | ''ବର୍ତ୍ତମାନର'' | style="background-color:#FF9933;" | | [[ଭାରତୀୟ ଜନତା ପାର୍ଟି|ଭାଜପା]] |- | style="text-align:left;" | * ଗ୍ରାମ୍ୟ ଉନ୍ନୟନ * ପଞ୍ଚାୟତିରାଜ ଓ ପାନୀୟ ଜଳ | [[File:Rabi Narayan Naik 2024.jpg|100px]] | [[ରବି ନାରାୟଣ ନାଏକ]]<br />{{small|ବିଧାୟକ, [[କୁଚିଣ୍ଡା (ବିଧାନ ସଭା ନିର୍ବାଚନ ମଣ୍ଡଳୀ)|କୁଚିଣ୍ଡା]]}} | ୧୨ ଜୁନ ୨୦୨୪ | ''ବର୍ତ୍ତମାନର'' | style="background-color:#FF9933;" | | [[ଭାରତୀୟ ଜନତା ପାର୍ଟି|ଭାଜପା]] |- | style="text-align:left;" | * ବିଦ୍ୟାଳୟ ଓ ଗଣଶିକ୍ଷା * ଅନୁସୂଚିତ ଜାତି ଓ ଜନଜାତି ଉନ୍ନୟନ * ସଂଖ୍ୟାଲଘୁ ଓ ପଛୁଆ ବର୍ଗ କଲ୍ୟାଣ * ସାମାଜିକ ସୁରକ୍ଷା ଓ ଭିନ୍ନକ୍ଷମ ସଶକ୍ତିକରଣ | [[File:Nityananda Gond.jpg|100px]] | [[ନିତ୍ୟାନନ୍ଦ ଗଣ୍ଡ]]<br />{{small|ବିଧାୟକ, [[ଉମରକୋଟ (ବିଧାନ ସଭା ନିର୍ବାଚନ ମଣ୍ଡଳୀ)|ଉମରକୋଟ]]}} | ୧୨ ଜୁନ ୨୦୨୪ | ''ବର୍ତ୍ତମାନର'' | style="background-color:#FF9933;" | | [[ଭାରତୀୟ ଜନତା ପାର୍ଟି|ଭାଜପା]] |- | style="text-align:left;" | * ଖାଦ୍ୟ ଯୋଗାଣ ଓ ଖାଉଟି କଲ୍ୟାଣ * ବିଜ୍ଞାନ ଓ ପ୍ରଯୁକ୍ତିବିଦ୍ୟା | [[File:Krushna Chandra Patra 2024.jpg|100px]] | [[କୃଷ୍ଣ ଚନ୍ଦ୍ର ପାତ୍ର]]<br />{{small|ବିଧାୟକ, [[ଢେଙ୍କାନାଳ (ବିଧାନ ସଭା ନିର୍ବାଚନ ମଣ୍ଡଳୀ)|ଢେଙ୍କାନାଳ]]}} | ୧୨ ଜୁନ ୨୦୨୪ | ''ବର୍ତ୍ତମାନର'' | style="background-color:#FF9933;" | | [[ଭାରତୀୟ ଜନତା ପାର୍ଟି|ଭାଜପା]] |- | style="text-align:left;" | * ଆଇନ * ଅବକାରୀ * ପୂର୍ତ୍ତ | [[File:Prithiviraj Harichandan 2024.jpg|100px]] | [[ପୃଥ୍ୱୀରାଜ ହରିଚନ୍ଦନ]]<br />{{small|ବିଧାୟକ, [[ଚିଲିକା (ବିଧାନ ସଭା ନିର୍ବାଚନ ମଣ୍ଡଳୀ)|ଚିଲିକା]]}} | ୧୨ ଜୁନ ୨୦୨୪ | ''ବର୍ତ୍ତମାନର'' | style="background-color:#FF9933;" | | [[ଭାରତୀୟ ଜନତା ପାର୍ଟି|ଭାଜପା]] |- | style="text-align:left;" | * ସ୍ୱାସ୍ଥ୍ୟ ଓ ପରିବାର କଲ୍ୟାଣ * ସଂସଦୀୟ ବ୍ୟାପାର * ଇଲେକ୍ଟ୍ରୋନିକ୍ସ ଓ ସୂଚନା ପ୍ରଯୁକ୍ତିବିଦ୍ୟା | [[File:Mukesh Mahaling 2024.jpg|100px]] | [[ମୁକେଶ ମହାଲିଙ୍ଗ]]<br />{{small|ବିଧାୟକ, [[ଲୋଇସିଂହା (ବିଧାନ ସଭା ନିର୍ବାଚନ ମଣ୍ଡଳୀ)|ଲୋଇସିଂହା]]}} | ୧୨ ଜୁନ ୨୦୨୪ | ''ବର୍ତ୍ତମାନର'' | style="background-color:#FF9933;" | | [[ଭାରତୀୟ ଜନତା ପାର୍ଟି|ଭାଜପା]] |- | style="text-align:left;" | * ବାଣିଜ୍ୟ ଓ ପରିବହନ * ଇସ୍ପାତ ଓ ଖଣି | [[File:Bibhuti Bhusan Jena.jpg|100px]] | [[ବିଭୂତି ଭୂଷଣ ଜେନା]]<br />{{small|ବିଧାୟକ, [[ଗୋପାଳପୁର (ବିଧାନ ସଭା ନିର୍ବାଚନ ମଣ୍ଡଳୀ)|ଗୋପାଳପୁର]]}} | ୧୨ ଜୁନ ୨୦୨୪ | ''ବର୍ତ୍ତମାନର'' | style="background-color:#FF9933;" | | [[ଭାରତୀୟ ଜନତା ପାର୍ଟି|ଭାଜପା]] |- | style="text-align:left;" | * ଗୃହ ନିର୍ମାଣ ଓ ନଗର ଉନ୍ନୟନ * ସାର୍ବଜନୀନ ଉଦ୍ୟୋଗ | [[File:Krushna Chandra Mahapatra 2024.jpg|100px]] | [[କୃଷ୍ଣ ଚନ୍ଦ୍ର ମହାପାତ୍ର]]<br />{{small|ବିଧାୟକ, [[ମୋରଡ଼ା (ବିଧାନ ସଭା ନିର୍ବାଚନ ମଣ୍ଡଳୀ)|ମୋରଡ଼ା]]}} | ୧୨ ଜୁନ ୨୦୨୪ | ''ବର୍ତ୍ତମାନର'' | style="background-color:#FF9933;" | | [[ଭାରତୀୟ ଜନତା ପାର୍ଟି|ଭାଜପା]] |- ! colspan="7" style="background-color:#E6F2FF;" | '''ରାଷ୍ଟ୍ରମନ୍ତ୍ରୀ (ସ୍ୱାଧୀନ ଦାୟିତ୍ୱ)''' |- | style="text-align:left;" | * ଜଙ୍ଗଲ, ପରିବେଶ ଏବଂ ଜଳବାୟୁ ପରିବର୍ତ୍ତନ * ଶ୍ରମ ଓ କର୍ମଚାରୀ ରାଜ୍ୟ ବୀମା | [[File:Ganesh Ram SinghKhuntia 2024.jpg|100px]] | [[ଗଣେଶ ରାମ ସିଂ ଖୁଣ୍ଟିଆ]]<br />{{small|ବିଧାୟକ, [[ଯଶିପୁର (ବିଧାନ ସଭା ନିର୍ବାଚନ ମଣ୍ଡଳୀ)|ଯଶିପୁର]]}} | ୧୨ ଜୁନ ୨୦୨୪ | ''ବର୍ତ୍ତମାନର'' | style="background-color:#FF9933;" | | [[ଭାରତୀୟ ଜନତା ପାର୍ଟି|ଭାଜପା]] |- | style="text-align:left;" | * ଉଚ୍ଚଶିକ୍ଷା * କ୍ରୀଡ଼ା ଓ ଯୁବସେବା * ଓଡ଼ିଆ ଭାଷା, ସାହିତ୍ୟ ଓ ସଂସ୍କୃତି | [[File:Suryabanshi Suraj (new image).jpg|100px]] | [[ସୂର୍ଯ୍ୟବଂଶୀ ସୂରଜ]]<br />{{small|ବିଧାୟକ, [[ଧାମନଗର (ବିଧାନ ସଭା ନିର୍ବାଚନ ମଣ୍ଡଳୀ)|ଧାମନଗର]]}} | ୧୨ ଜୁନ ୨୦୨୪ | ''ବର୍ତ୍ତମାନର'' | style="background-color:#FF9933;" | | [[ଭାରତୀୟ ଜନତା ପାର୍ଟି|ଭାଜପା]] |- | style="text-align:left;" | * ସମବାୟ * ହସ୍ତତନ୍ତ, ବୟନ ଓ ହସ୍ତଶିଳ୍ପ | [[File:Pradeep Bal Samanta 2024.jpg|100px]] | [[ପ୍ରଦୀପ ବଳସାମନ୍ତ]]<br />{{small|ବିଧାୟକ, [[ସୁକିନ୍ଦା (ବିଧାନ ସଭା ନିର୍ବାଚନ ମଣ୍ଡଳୀ)|ସୁକିନ୍ଦା]]}} | ୧୨ ଜୁନ ୨୦୨୪ | ''ବର୍ତ୍ତମାନର'' | style="background-color:#FF9933;" | | [[ଭାରତୀୟ ଜନତା ପାର୍ଟି|ଭାଜପା]] |- | style="text-align:left;" | * ମତ୍ସ୍ୟ ଓ ପଶୁସମ୍ପଦ ବିକାଶ * ସୂକ୍ଷ୍ମ, କ୍ଷୁଦ୍ର ଓ ମଧ୍ୟମ ଉଦ୍ୟୋଗ | [[File:Gokulananda Mallick 2024.jpg|100px]] | [[ଗୋକୁଳାନନ୍ଦ ମଲ୍ଲିକ]]<br />{{small|ବିଧାୟକ, [[ପୋଲସରା (ବିଧାନ ସଭା ନିର୍ବାଚନ ମଣ୍ଡଳୀ)|ପୋଲସରା]]}} | ୧୨ ଜୁନ ୨୦୨୪ | ''ବର୍ତ୍ତମାନର'' | style="background-color:#FF9933;" | | [[ଭାରତୀୟ ଜନତା ପାର୍ଟି|ଭାଜପା]] |- | style="text-align:left;" | * ଶିଳ୍ପ * ଦକ୍ଷତା ବିକାଶ ଏବଂ ବୈଷୟିକ ଶିକ୍ଷା | [[File:Sampad Chandra Swain 2024.jpg|100px]] | [[ସମ୍ପଦ ଚନ୍ଦ୍ର ସ୍ୱାଇଁ]]<br />{{small|ବିଧାୟକ, [[ପାରାଦୀପ (ବିଧାନ ସଭା ନିର୍ବାଚନ ମଣ୍ଡଳୀ)|ପାରାଦୀପ]]}} | ୧୨ ଜୁନ ୨୦୨୪ | ''ବର୍ତ୍ତମାନର'' | style="background-color:#FF9933;" | | [[ଭାରତୀୟ ଜନତା ପାର୍ଟି|ଭାଜପା]] |} == ଆଧାର == {{ଆଧାର}} [[ଶ୍ରେଣୀ:୧୭ଶ ଓଡ଼ିଶା ବିଧାନ ସଭା]] [[ଶ୍ରେଣୀ:ଓଡ଼ିଶା ବିଧାନ ସଭା]] [[ଶ୍ରେଣୀ:ଓଡ଼ିଶାର ମନ୍ତ୍ରୀମଣ୍ଡଳ]] [[ଶ୍ରେଣୀ:ଓଡ଼ିଶା ସରକାର]] nughpytvw9wrha7hjfinbising0eqne 595877 595876 2026-06-02T06:41:35Z ~2026-32676-54 42304 /* ମନ୍ତ୍ରୀମଣ୍ଡଳ */ 595877 wikitext text/x-wiki {{ଛୋଟ|Mohan Charan Majhi ministry‌}} {{Infobox | title = ଓଡ଼ିଶାର ୩୧ତମ ମନ୍ତ୍ରୀମଣ୍ଡଳ | image = [[File:Seal of Odisha.svg|120px|ଓଡ଼ିଶାର ରାଜପ୍ରତୀକ]] | image2 = [[File:Mohan Charan Majhi at oath taking ceremony in 2024.jpg|300px]] | caption2 = ପ୍ରଧାନମନ୍ତ୍ରୀ [[ନରେନ୍ଦ୍ର ମୋଦୀ]]ଙ୍କ ସହ ମୋହନ ଚରଣ ମାଝୀ ମନ୍ତ୍ରୀମଣ୍ଡଳ | label1 = ଗଠନ | data1 = ୧୨ ଜୁନ ୨୦୨୪ | label2 = କାର୍ଯ୍ୟକାଳ | data2 = {{ayd|12 june 2024}} | label3 = ମୁଖ୍ୟମନ୍ତ୍ରୀ | data3 = [[ମୋହନ ଚରଣ ମାଝୀ]] | label4 = ଉପ-ମୁଖ୍ୟମନ୍ତ୍ରୀ | data4 = [[କନକ ବର୍ଦ୍ଧନ ସିଂହ ଦେଓ]]<br/>[[ପ୍ରଭାତୀ ପରିଡ଼ା]] | label5 = ରାଜ୍ୟପାଳ | data5 = '''ରଘୁବର ଦାସ''' <br>[[କମ୍ଭମପତି ହରି ବାବୁ]] | label6 = ମନ୍ତ୍ରୀମାନଙ୍କ ସଂଖ୍ୟା | data6 = ୧୬ {{small|(ମୁଖ୍ୟମନ୍ତ୍ରୀ ଏବଂ ଉପ-ମୁଖ୍ୟମନ୍ତ୍ରୀଙ୍କ ସହିତ)}} | label7 = ସରକାର ସ୍ଥିତି | data7 = [[ଓଡ଼ିଶା ବିଧାନ ସଭା|ବିଧାନ ସଭା]] {{Infobox political party/seats|81|147|hex=#ff9933|per=1}} | label8 = ଶାସକ ଦଳ | data8 = {{Color box|#FF9933}} [[ଭାରତୀୟ ଜନତା ପାର୍ଟି|ଭାଜପା]] | label9 = ବିରୋଧୀ ଦଳ | data9 = {{Color box|#01a31c}} [[ବିଜୁ ଜନତା ଦଳ|ବିଜଦ]] | label10 = ବିରୋଧୀ ଦଳ ନେତା | data10 = [[ନବୀନ ପଟ୍ଟନାୟକ]] | label11 = ନିର୍ବାଚନ | data11 = [[୨୦୨୪ ଓଡ଼ିଶା ବିଧାନସଭା ନିର୍ବାଚନ|୨୦୨୪]] | label12 = ପୂର୍ବ ମନ୍ତ୍ରୀମଣ୍ଡଳ | data12 = [[w:Fifth Naveen Patnaik ministry|ନବୀନ ପଟ୍ଟନାୟକଙ୍କ ୫ମ ମନ୍ତ୍ରୀମଣ୍ଡଳ]] }} '''ମୋହନ ଚରଣ ମାଝୀ ମନ୍ତ୍ରୀମଣ୍ଡଳ''' ହେଉଛି [[୨୦୨୪ ଓଡ଼ିଶା ବିଧାନସଭା ନିର୍ବାଚନ]] ପରେ ଗଢ଼ାଯାଇଥିବା [[ଓଡ଼ିଶା ସରକାର]]ର ୩୧ତମ ମନ୍ତ୍ରୀମଣ୍ଡଳ ଏବଂ ମୁଖ୍ୟମନ୍ତ୍ରୀ [[ମୋହନ ଚରଣ ମାଝୀ]]ଙ୍କ ମନ୍ତ୍ରୀମଣ୍ଡଳର ସୂଚୀ । ୧୧ ଜୁନ ୨୦୨୪ରେ ମୋହନ ଚରଣ ମାଝୀ ଭାରତୀୟ ଜନତା ପାର୍ଟିର ମୁଖ୍ୟମନ୍ତ୍ରୀ ଭାବରେ ନିର୍ବାଚିତ ହୋଇଥିଲେ ।<ref>{{Cite web |date=2024-06-11 |title=Tribal Leader Mohan Majhi Is Odisha’s New CM: 5 Things You Need To Know About This 4-Time MLA |url=https://www.news18.com/politics/who-is-mohan-charan-majhi-the-new-chief-minister-of-odisha-8929441.html |access-date=2024-06-13 |website=News18 |language=en}}</ref> ମଇ ଏବଂ ଜୁନ ମାସରେ ଚାରୋଟି ପର୍ଯ୍ୟାୟରେ ଅନୁଷ୍ଠିତ ଏହି ନିର୍ବାଚନରେ ଭାରତୀୟ ଜନତା ପାର୍ଟି ୧୪୭ଟି ଆସନ ମଧ୍ୟରୁ ୭୮ଟି ଆସନ ହାସଲ କରି ସରକାର ଗଠନ କରିଥିଲା । ଜୁନ ୪ ତାରିଖରେ ଏହି ନିର୍ବାଚନର ଫଳାଫଳ ଘୋଷଣା ହୋଇଥିଲା, ଯାହାର ଆଧାରରେ [[୧୭ଶ ଓଡ଼ିଶା ବିଧାନ ସଭା]] ଗଠନ ହୋଇଥିଲା ।<ref>{{Cite web |date=2024-06-12 |title=Mohan Charan Majhi Cabinet in Odisha: Full list of BJP ministers who took oath today |url=https://www.indiatvnews.com/news/india/mohan-charan-majhi-cabinet-in-odisha-list-of-bjp-ministers-who-took-oath-today-2024-06-12-936560 |website=www.indiatvnews.com}}</ref> ଏହି ସରକାରଙ୍କୁ ୩ ଜଣ ସ୍ୱାଧୀନ ବିଧାୟକ ମଧ୍ୟ ସମର୍ଥନ ପ୍ରଦାନ କରିଛନ୍ତି । == ମନ୍ତ୍ରୀମଣ୍ଡଳ == ୧୨ ଜୁନ ୨୦୨୪ରେ, ମୁଖ୍ୟମନ୍ତ୍ରୀ ମୋହନ ଚରଣ ମାଝୀ ତାଙ୍କର ଦୁଇ ଉପ-ମୁଖ୍ୟମନ୍ତ୍ରୀ, ୮ କ୍ୟାବିନେଟ ମନ୍ତ୍ରୀ ଓ ୫ ରାଷ୍ଟ୍ରମନ୍ତ୍ରୀ (ସ୍ୱାଧୀନ) ଭୁବନେଶ୍ୱରସ୍ଥିତ ଜନତା ମଇଦାନଠାରେ ଶପଥ ଗ୍ରହଣ କରିଥିଲେ । ରାଜ୍ୟପାଳ ରଘୁବର ଦାସ ସମସ୍ତଙ୍କୁ ଶପଥପାଠ କରାଇଥିଲେ । ପ୍ରଧାନମନ୍ତ୍ରୀ ନରେନ୍ଦ୍ର ମୋଦୀ, କେନ୍ଦ୍ର ଗୃହମନ୍ତ୍ରୀ ଅମିତ ଶାହ, ପ୍ରତିରକ୍ଷା ମନ୍ତ୍ରୀ ରାଜନାଥ ସିଂହ ଓ ୧୦ଟି ବିଜେପି ଶାସିତ ରାଜ୍ୟର ମୁଖ୍ୟମନ୍ତ୍ରୀଗଣ ଏହି ସଭାରେ ଉପସ୍ଥିତ ଥିଲେ ।<ref>{{Cite web |title=Highlights: BJP Tribal Leader, 4-Time MLA Mohan Majhi Sworn In As Odisha Chief Minister |url=https://www.ndtv.com/india-news/odisha-chief-minister-swearing-in-live-updates-mohan-majhi-set-to-be-sworn-in-as-bjps-first-chief-minister-in-odisha-5874031 |access-date=2024-06-13 |website=NDTV.com}}</ref><ref>{{Cite news|url=https://www.thehindu.com/news/national/odisha/mohan-charan-majhi-sworn-in-as-odishas-first-bjp-chief-minister/article68281205.ece|title=Mohan Charan Majhi sworn in as Odisha’s first BJP Chief Minister|last=Barik|first=Satyasundar|date=2024-06-12|work=The Hindu|access-date=2024-06-13|language=en-IN|issn=0971-751X}}</ref> ଜୁନ ୧୫ ତାରିଖରେ ମନ୍ତ୍ରୀମାନଙ୍କୁ ବିଭିନ୍ନ ବିଭାଗର ଦାୟିତ୍ୱ ବଣ୍ଟନ କରାଯାଇଥିଲା ।<ref>{{Cite news|url=https://www.indiatvnews.com/news/india/odisha-cabinet-portfolios-cm-mohan-charan-majhi-keeps-home-ministry-kanak-vardhan-singh-agriculture-pravati-parida-women-child-development-finance-2024-06-15-937131|title=Odisha Cabinet portfolios: CM Mohan Charan Majhi keeps Home|date=2024-06-13|work=India News|access-date=2024-06-15|language=en-IN|issn=0971-751X}}</ref> {| class="wikitable sortable" style="text-align:center;" |+ ! ବିଭାଗ !! ଚିତ୍ର !! ନାମ <br/>{{small|ନିର୍ବାଚନ ମଣ୍ଡଳୀ}} !! କାର୍ଯ୍ୟକାଳ ଆରମ୍ଭ !! କାର୍ଯ୍ୟକାଳ ଶେଷ !! colspan="2" | ଦଳ |- | style="text-align:left;" | * [[ଓଡ଼ିଶାର ମୁଖ୍ୟମନ୍ତ୍ରୀମାନଙ୍କର ତାଲିକା|'''ମୁଖ୍ୟମନ୍ତ୍ରୀ''']] * ଗୃହ * ସାଧାରଣ ପ୍ରଶାସନ ଓ ଅଭିଯୋଗ * ଅର୍ଥ * ସୂଚନା ଏବଂ ଲୋକସମ୍ପର୍କ * ଜଳ ସମ୍ପଦ * ଯୋଜନା ଓ ସମନ୍ୱୟ * '''ଆବଣ୍ଟନ ହୋଇନଥିବା ସମସ୍ତ ବିଭାଗ''' | [[File:Shri Mohan Charan Majhi.jpg|100px]] | '''[[ମୋହନ ଚରଣ ମାଝୀ]]'''<br />{{small|ବିଧାୟକ, [[କେନ୍ଦୁଝର (ବିଧାନ ସଭା ନିର୍ବାଚନ ମଣ୍ଡଳୀ)|କେନ୍ଦୁଝର]]}} | ୧୨ ଜୁନ ୨୦୨୪ | ''କାର୍ଯ୍ୟରତ'' | style="background-color:#FF9933; width: 5px;" | | [[ଭାରତୀୟ ଜନତା ପାର୍ଟି|ଭାଜପା]] |- ! colspan="7" style="background-color:#E6F2FF;" | '''କ୍ୟାବିନେଟ ମନ୍ତ୍ରୀ''' |- | style="text-align:left;" | * '''ଉପ-ମୁଖ୍ୟମନ୍ତ୍ରୀ''' * କୃଷି ଓ କୃଷକ ସଶକ୍ତିକରଣ * ଶକ୍ତି | [[File:Kanak Vardhan Singh Deo 2024.jpg|100px]] | [[କନକ ବର୍ଦ୍ଧନ ସିଂହ ଦେଓ|କନକ ବର୍ଦ୍ଧନ ସିଂହଦେଓ]]<br />{{small|ବିଧାୟକ, [[ପାଟଣାଗଡ଼ (ବିଧାନ ସଭା ନିର୍ବାଚନ ମଣ୍ଡଳୀ)|ପାଟଣାଗଡ଼]]}} | ୧୨ ଜୁନ ୨୦୨୪ | ''କାର୍ଯ୍ୟରତ'' | style="background-color:#FF9933;" | | [[ଭାରତୀୟ ଜନତା ପାର୍ଟି|ଭାଜପା]] |- | style="text-align:left;" | * '''ଉପ-ମୁଖ୍ୟମନ୍ତ୍ରୀ''' * ମହିଳା ଓ ଶିଶୁ ବିକାଶ * ମିଶନ ଶକ୍ତି * ପର୍ଯ୍ୟଟନ | [[File:Dy CM Pravati Parida.jpg|100px]] | [[ପ୍ରଭାତୀ ପରିଡ଼ା]]<br />{{small|ବିଧାୟକ, [[ନିମାପଡ଼ା (ବିଧାନ ସଭା ନିର୍ବାଚନ ମଣ୍ଡଳୀ)|ନିମାପଡ଼ା]]}} | ୧୨ ଜୁନ ୨୦୨୪ | ''କାର୍ଯ୍ୟରତ'' | style="background-color:#FF9933;" | | [[ଭାରତୀୟ ଜନତା ପାର୍ଟି|ଭାଜପା]] |- | style="text-align:left;" | * ରାଜସ୍ୱ ଓ ବିପର୍ଯ୍ୟୟ ପରିଚାଳନା | [[File:Suresh Pujari 2024.jpg|100px]] | [[ସୁରେଶ ପୂଜାରୀ]]<br />{{small|ବିଧାୟକ, [[ବ୍ରଜରାଜନଗର (ବିଧାନ ସଭା ନିର୍ବାଚନ ମଣ୍ଡଳୀ)|ବ୍ରଜରାଜନଗର]]}} | ୧୨ ଜୁନ ୨୦୨୪ | ''କାର୍ଯ୍ୟରତ'' | style="background-color:#FF9933;" | | [[ଭାରତୀୟ ଜନତା ପାର୍ଟି|ଭାଜପା]] |- | style="text-align:left;" | * ଗ୍ରାମ୍ୟ ଉନ୍ନୟନ * ପଞ୍ଚାୟତିରାଜ ଓ ପାନୀୟ ଜଳ | [[File:Rabi Narayan Naik 2024.jpg|100px]] | [[ରବି ନାରାୟଣ ନାଏକ]]<br />{{small|ବିଧାୟକ, [[କୁଚିଣ୍ଡା (ବିଧାନ ସଭା ନିର୍ବାଚନ ମଣ୍ଡଳୀ)|କୁଚିଣ୍ଡା]]}} | ୧୨ ଜୁନ ୨୦୨୪ | ''କାର୍ଯ୍ୟରତ'' | style="background-color:#FF9933;" | | [[ଭାରତୀୟ ଜନତା ପାର୍ଟି|ଭାଜପା]] |- | style="text-align:left;" | * ବିଦ୍ୟାଳୟ ଓ ଗଣଶିକ୍ଷା * ଅନୁସୂଚିତ ଜାତି ଓ ଜନଜାତି ଉନ୍ନୟନ * ସଂଖ୍ୟାଲଘୁ ଓ ପଛୁଆ ବର୍ଗ କଲ୍ୟାଣ * ସାମାଜିକ ସୁରକ୍ଷା ଓ ଭିନ୍ନକ୍ଷମ ସଶକ୍ତିକରଣ | [[File:Nityananda Gond.jpg|100px]] | [[ନିତ୍ୟାନନ୍ଦ ଗଣ୍ଡ]]<br />{{small|ବିଧାୟକ, [[ଉମରକୋଟ (ବିଧାନ ସଭା ନିର୍ବାଚନ ମଣ୍ଡଳୀ)|ଉମରକୋଟ]]}} | ୧୨ ଜୁନ ୨୦୨୪ | ''କାର୍ଯ୍ୟରତ'' | style="background-color:#FF9933;" | | [[ଭାରତୀୟ ଜନତା ପାର୍ଟି|ଭାଜପା]] |- | style="text-align:left;" | * ଖାଦ୍ୟ ଯୋଗାଣ ଓ ଖାଉଟି କଲ୍ୟାଣ * ବିଜ୍ଞାନ ଓ ପ୍ରଯୁକ୍ତିବିଦ୍ୟା | [[File:Krushna Chandra Patra 2024.jpg|100px]] | [[କୃଷ୍ଣ ଚନ୍ଦ୍ର ପାତ୍ର]]<br />{{small|ବିଧାୟକ, [[ଢେଙ୍କାନାଳ (ବିଧାନ ସଭା ନିର୍ବାଚନ ମଣ୍ଡଳୀ)|ଢେଙ୍କାନାଳ]]}} | ୧୨ ଜୁନ ୨୦୨୪ | ''କାର୍ଯ୍ୟରତ'' | style="background-color:#FF9933;" | | [[ଭାରତୀୟ ଜନତା ପାର୍ଟି|ଭାଜପା]] |- | style="text-align:left;" | * ଆଇନ * ଅବକାରୀ * ପୂର୍ତ୍ତ | [[File:Prithiviraj Harichandan 2024.jpg|100px]] | [[ପୃଥ୍ୱୀରାଜ ହରିଚନ୍ଦନ]]<br />{{small|ବିଧାୟକ, [[ଚିଲିକା (ବିଧାନ ସଭା ନିର୍ବାଚନ ମଣ୍ଡଳୀ)|ଚିଲିକା]]}} | ୧୨ ଜୁନ ୨୦୨୪ | ''କାର୍ଯ୍ୟରତ'' | style="background-color:#FF9933;" | | [[ଭାରତୀୟ ଜନତା ପାର୍ଟି|ଭାଜପା]] |- | style="text-align:left;" | * ସ୍ୱାସ୍ଥ୍ୟ ଓ ପରିବାର କଲ୍ୟାଣ * ସଂସଦୀୟ ବ୍ୟାପାର * ଇଲେକ୍ଟ୍ରୋନିକ୍ସ ଓ ସୂଚନା ପ୍ରଯୁକ୍ତିବିଦ୍ୟା | [[File:Mukesh Mahaling 2024.jpg|100px]] | [[ମୁକେଶ ମହାଲିଙ୍ଗ]]<br />{{small|ବିଧାୟକ, [[ଲୋଇସିଂହା (ବିଧାନ ସଭା ନିର୍ବାଚନ ମଣ୍ଡଳୀ)|ଲୋଇସିଂହା]]}} | ୧୨ ଜୁନ ୨୦୨୪ | ''କାର୍ଯ୍ୟରତ'' | style="background-color:#FF9933;" | | [[ଭାରତୀୟ ଜନତା ପାର୍ଟି|ଭାଜପା]] |- | style="text-align:left;" | * ବାଣିଜ୍ୟ ଓ ପରିବହନ * ଇସ୍ପାତ ଓ ଖଣି | [[File:Bibhuti Bhusan Jena.jpg|100px]] | [[ବିଭୂତି ଭୂଷଣ ଜେନା]]<br />{{small|ବିଧାୟକ, [[ଗୋପାଳପୁର (ବିଧାନ ସଭା ନିର୍ବାଚନ ମଣ୍ଡଳୀ)|ଗୋପାଳପୁର]]}} | ୧୨ ଜୁନ ୨୦୨୪ | ''କାର୍ଯ୍ୟରତ'' | style="background-color:#FF9933;" | | [[ଭାରତୀୟ ଜନତା ପାର୍ଟି|ଭାଜପା]] |- | style="text-align:left;" | * ଗୃହ ନିର୍ମାଣ ଓ ନଗର ଉନ୍ନୟନ * ସାର୍ବଜନୀନ ଉଦ୍ୟୋଗ | [[File:Krushna Chandra Mahapatra 2024.jpg|100px]] | [[କୃଷ୍ଣ ଚନ୍ଦ୍ର ମହାପାତ୍ର]]<br />{{small|ବିଧାୟକ, [[ମୋରଡ଼ା (ବିଧାନ ସଭା ନିର୍ବାଚନ ମଣ୍ଡଳୀ)|ମୋରଡ଼ା]]}} | ୧୨ ଜୁନ ୨୦୨୪ | ''କାର୍ଯ୍ୟରତ'' | style="background-color:#FF9933;" | | [[ଭାରତୀୟ ଜନତା ପାର୍ଟି|ଭାଜପା]] |- ! colspan="7" style="background-color:#E6F2FF;" | '''ରାଷ୍ଟ୍ରମନ୍ତ୍ରୀ (ସ୍ୱାଧୀନ ଦାୟିତ୍ୱ)''' |- | style="text-align:left;" | * ଜଙ୍ଗଲ, ପରିବେଶ ଏବଂ ଜଳବାୟୁ ପରିବର୍ତ୍ତନ * ଶ୍ରମ ଓ କର୍ମଚାରୀ ରାଜ୍ୟ ବୀମା | [[File:Ganesh Ram SinghKhuntia 2024.jpg|100px]] | [[ଗଣେଶ ରାମ ସିଂ ଖୁଣ୍ଟିଆ]]<br />{{small|ବିଧାୟକ, [[ଯଶିପୁର (ବିଧାନ ସଭା ନିର୍ବାଚନ ମଣ୍ଡଳୀ)|ଯଶିପୁର]]}} | ୧୨ ଜୁନ ୨୦୨୪ | ''କାର୍ଯ୍ୟରତ'' | style="background-color:#FF9933;" | | [[ଭାରତୀୟ ଜନତା ପାର୍ଟି|ଭାଜପା]] |- | style="text-align:left;" | * ଉଚ୍ଚଶିକ୍ଷା * କ୍ରୀଡ଼ା ଓ ଯୁବସେବା * ଓଡ଼ିଆ ଭାଷା, ସାହିତ୍ୟ ଓ ସଂସ୍କୃତି | [[File:Suryabanshi Suraj (new image).jpg|100px]] | [[ସୂର୍ଯ୍ୟବଂଶୀ ସୂରଜ]]<br />{{small|ବିଧାୟକ, [[ଧାମନଗର (ବିଧାନ ସଭା ନିର୍ବାଚନ ମଣ୍ଡଳୀ)|ଧାମନଗର]]}} | ୧୨ ଜୁନ ୨୦୨୪ | ''କାର୍ଯ୍ୟରତ'' | style="background-color:#FF9933;" | | [[ଭାରତୀୟ ଜନତା ପାର୍ଟି|ଭାଜପା]] |- | style="text-align:left;" | * ସମବାୟ * ହସ୍ତତନ୍ତ, ବୟନ ଓ ହସ୍ତଶିଳ୍ପ | [[File:Pradeep Bal Samanta 2024.jpg|100px]] | [[ପ୍ରଦୀପ ବଳସାମନ୍ତ]]<br />{{small|ବିଧାୟକ, [[ସୁକିନ୍ଦା (ବିଧାନ ସଭା ନିର୍ବାଚନ ମଣ୍ଡଳୀ)|ସୁକିନ୍ଦା]]}} | ୧୨ ଜୁନ ୨୦୨୪ | ''କାର୍ଯ୍ୟରତ'' | style="background-color:#FF9933;" | | [[ଭାରତୀୟ ଜନତା ପାର୍ଟି|ଭାଜପା]] |- | style="text-align:left;" | * ମତ୍ସ୍ୟ ଓ ପଶୁସମ୍ପଦ ବିକାଶ * ସୂକ୍ଷ୍ମ, କ୍ଷୁଦ୍ର ଓ ମଧ୍ୟମ ଉଦ୍ୟୋଗ | [[File:Gokulananda Mallick 2024.jpg|100px]] | [[ଗୋକୁଳାନନ୍ଦ ମଲ୍ଲିକ]]<br />{{small|ବିଧାୟକ, [[ପୋଲସରା (ବିଧାନ ସଭା ନିର୍ବାଚନ ମଣ୍ଡଳୀ)|ପୋଲସରା]]}} | ୧୨ ଜୁନ ୨୦୨୪ | ''କାର୍ଯ୍ୟରତ'' | style="background-color:#FF9933;" | | [[ଭାରତୀୟ ଜନତା ପାର୍ଟି|ଭାଜପା]] |- | style="text-align:left;" | * ଶିଳ୍ପ * ଦକ୍ଷତା ବିକାଶ ଏବଂ ବୈଷୟିକ ଶିକ୍ଷା | [[File:Sampad Chandra Swain 2024.jpg|100px]] | [[ସମ୍ପଦ ଚନ୍ଦ୍ର ସ୍ୱାଇଁ]]<br />{{small|ବିଧାୟକ, [[ପାରାଦୀପ (ବିଧାନ ସଭା ନିର୍ବାଚନ ମଣ୍ଡଳୀ)|ପାରାଦୀପ]]}} | ୧୨ ଜୁନ ୨୦୨୪ | ''କାର୍ଯ୍ୟରତ'' | style="background-color:#FF9933;" | | [[ଭାରତୀୟ ଜନତା ପାର୍ଟି|ଭାଜପା]] |} == ଆଧାର == {{ଆଧାର}} [[ଶ୍ରେଣୀ:୧୭ଶ ଓଡ଼ିଶା ବିଧାନ ସଭା]] [[ଶ୍ରେଣୀ:ଓଡ଼ିଶା ବିଧାନ ସଭା]] [[ଶ୍ରେଣୀ:ଓଡ଼ିଶାର ମନ୍ତ୍ରୀମଣ୍ଡଳ]] [[ଶ୍ରେଣୀ:ଓଡ଼ିଶା ସରକାର]] 2mj1zzu36s0iacnol0q90ds5svdcuf5 595878 595877 2026-06-02T06:42:26Z ~2026-32676-54 42304 /* ଆଧାର */ 595878 wikitext text/x-wiki {{ଛୋଟ|Mohan Charan Majhi ministry‌}} {{Infobox | title = ଓଡ଼ିଶାର ୩୧ତମ ମନ୍ତ୍ରୀମଣ୍ଡଳ | image = [[File:Seal of Odisha.svg|120px|ଓଡ଼ିଶାର ରାଜପ୍ରତୀକ]] | image2 = [[File:Mohan Charan Majhi at oath taking ceremony in 2024.jpg|300px]] | caption2 = ପ୍ରଧାନମନ୍ତ୍ରୀ [[ନରେନ୍ଦ୍ର ମୋଦୀ]]ଙ୍କ ସହ ମୋହନ ଚରଣ ମାଝୀ ମନ୍ତ୍ରୀମଣ୍ଡଳ | label1 = ଗଠନ | data1 = ୧୨ ଜୁନ ୨୦୨୪ | label2 = କାର୍ଯ୍ୟକାଳ | data2 = {{ayd|12 june 2024}} | label3 = ମୁଖ୍ୟମନ୍ତ୍ରୀ | data3 = [[ମୋହନ ଚରଣ ମାଝୀ]] | label4 = ଉପ-ମୁଖ୍ୟମନ୍ତ୍ରୀ | data4 = [[କନକ ବର୍ଦ୍ଧନ ସିଂହ ଦେଓ]]<br/>[[ପ୍ରଭାତୀ ପରିଡ଼ା]] | label5 = ରାଜ୍ୟପାଳ | data5 = '''ରଘୁବର ଦାସ''' <br>[[କମ୍ଭମପତି ହରି ବାବୁ]] | label6 = ମନ୍ତ୍ରୀମାନଙ୍କ ସଂଖ୍ୟା | data6 = ୧୬ {{small|(ମୁଖ୍ୟମନ୍ତ୍ରୀ ଏବଂ ଉପ-ମୁଖ୍ୟମନ୍ତ୍ରୀଙ୍କ ସହିତ)}} | label7 = ସରକାର ସ୍ଥିତି | data7 = [[ଓଡ଼ିଶା ବିଧାନ ସଭା|ବିଧାନ ସଭା]] {{Infobox political party/seats|81|147|hex=#ff9933|per=1}} | label8 = ଶାସକ ଦଳ | data8 = {{Color box|#FF9933}} [[ଭାରତୀୟ ଜନତା ପାର୍ଟି|ଭାଜପା]] | label9 = ବିରୋଧୀ ଦଳ | data9 = {{Color box|#01a31c}} [[ବିଜୁ ଜନତା ଦଳ|ବିଜଦ]] | label10 = ବିରୋଧୀ ଦଳ ନେତା | data10 = [[ନବୀନ ପଟ୍ଟନାୟକ]] | label11 = ନିର୍ବାଚନ | data11 = [[୨୦୨୪ ଓଡ଼ିଶା ବିଧାନସଭା ନିର୍ବାଚନ|୨୦୨୪]] | label12 = ପୂର୍ବ ମନ୍ତ୍ରୀମଣ୍ଡଳ | data12 = [[w:Fifth Naveen Patnaik ministry|ନବୀନ ପଟ୍ଟନାୟକଙ୍କ ୫ମ ମନ୍ତ୍ରୀମଣ୍ଡଳ]] }} '''ମୋହନ ଚରଣ ମାଝୀ ମନ୍ତ୍ରୀମଣ୍ଡଳ''' ହେଉଛି [[୨୦୨୪ ଓଡ଼ିଶା ବିଧାନସଭା ନିର୍ବାଚନ]] ପରେ ଗଢ଼ାଯାଇଥିବା [[ଓଡ଼ିଶା ସରକାର]]ର ୩୧ତମ ମନ୍ତ୍ରୀମଣ୍ଡଳ ଏବଂ ମୁଖ୍ୟମନ୍ତ୍ରୀ [[ମୋହନ ଚରଣ ମାଝୀ]]ଙ୍କ ମନ୍ତ୍ରୀମଣ୍ଡଳର ସୂଚୀ । ୧୧ ଜୁନ ୨୦୨୪ରେ ମୋହନ ଚରଣ ମାଝୀ ଭାରତୀୟ ଜନତା ପାର୍ଟିର ମୁଖ୍ୟମନ୍ତ୍ରୀ ଭାବରେ ନିର୍ବାଚିତ ହୋଇଥିଲେ ।<ref>{{Cite web |date=2024-06-11 |title=Tribal Leader Mohan Majhi Is Odisha’s New CM: 5 Things You Need To Know About This 4-Time MLA |url=https://www.news18.com/politics/who-is-mohan-charan-majhi-the-new-chief-minister-of-odisha-8929441.html |access-date=2024-06-13 |website=News18 |language=en}}</ref> ମଇ ଏବଂ ଜୁନ ମାସରେ ଚାରୋଟି ପର୍ଯ୍ୟାୟରେ ଅନୁଷ୍ଠିତ ଏହି ନିର୍ବାଚନରେ ଭାରତୀୟ ଜନତା ପାର୍ଟି ୧୪୭ଟି ଆସନ ମଧ୍ୟରୁ ୭୮ଟି ଆସନ ହାସଲ କରି ସରକାର ଗଠନ କରିଥିଲା । ଜୁନ ୪ ତାରିଖରେ ଏହି ନିର୍ବାଚନର ଫଳାଫଳ ଘୋଷଣା ହୋଇଥିଲା, ଯାହାର ଆଧାରରେ [[୧୭ଶ ଓଡ଼ିଶା ବିଧାନ ସଭା]] ଗଠନ ହୋଇଥିଲା ।<ref>{{Cite web |date=2024-06-12 |title=Mohan Charan Majhi Cabinet in Odisha: Full list of BJP ministers who took oath today |url=https://www.indiatvnews.com/news/india/mohan-charan-majhi-cabinet-in-odisha-list-of-bjp-ministers-who-took-oath-today-2024-06-12-936560 |website=www.indiatvnews.com}}</ref> ଏହି ସରକାରଙ୍କୁ ୩ ଜଣ ସ୍ୱାଧୀନ ବିଧାୟକ ମଧ୍ୟ ସମର୍ଥନ ପ୍ରଦାନ କରିଛନ୍ତି । == ମନ୍ତ୍ରୀମଣ୍ଡଳ == ୧୨ ଜୁନ ୨୦୨୪ରେ, ମୁଖ୍ୟମନ୍ତ୍ରୀ ମୋହନ ଚରଣ ମାଝୀ ତାଙ୍କର ଦୁଇ ଉପ-ମୁଖ୍ୟମନ୍ତ୍ରୀ, ୮ କ୍ୟାବିନେଟ ମନ୍ତ୍ରୀ ଓ ୫ ରାଷ୍ଟ୍ରମନ୍ତ୍ରୀ (ସ୍ୱାଧୀନ) ଭୁବନେଶ୍ୱରସ୍ଥିତ ଜନତା ମଇଦାନଠାରେ ଶପଥ ଗ୍ରହଣ କରିଥିଲେ । ରାଜ୍ୟପାଳ ରଘୁବର ଦାସ ସମସ୍ତଙ୍କୁ ଶପଥପାଠ କରାଇଥିଲେ । ପ୍ରଧାନମନ୍ତ୍ରୀ ନରେନ୍ଦ୍ର ମୋଦୀ, କେନ୍ଦ୍ର ଗୃହମନ୍ତ୍ରୀ ଅମିତ ଶାହ, ପ୍ରତିରକ୍ଷା ମନ୍ତ୍ରୀ ରାଜନାଥ ସିଂହ ଓ ୧୦ଟି ବିଜେପି ଶାସିତ ରାଜ୍ୟର ମୁଖ୍ୟମନ୍ତ୍ରୀଗଣ ଏହି ସଭାରେ ଉପସ୍ଥିତ ଥିଲେ ।<ref>{{Cite web |title=Highlights: BJP Tribal Leader, 4-Time MLA Mohan Majhi Sworn In As Odisha Chief Minister |url=https://www.ndtv.com/india-news/odisha-chief-minister-swearing-in-live-updates-mohan-majhi-set-to-be-sworn-in-as-bjps-first-chief-minister-in-odisha-5874031 |access-date=2024-06-13 |website=NDTV.com}}</ref><ref>{{Cite news|url=https://www.thehindu.com/news/national/odisha/mohan-charan-majhi-sworn-in-as-odishas-first-bjp-chief-minister/article68281205.ece|title=Mohan Charan Majhi sworn in as Odisha’s first BJP Chief Minister|last=Barik|first=Satyasundar|date=2024-06-12|work=The Hindu|access-date=2024-06-13|language=en-IN|issn=0971-751X}}</ref> ଜୁନ ୧୫ ତାରିଖରେ ମନ୍ତ୍ରୀମାନଙ୍କୁ ବିଭିନ୍ନ ବିଭାଗର ଦାୟିତ୍ୱ ବଣ୍ଟନ କରାଯାଇଥିଲା ।<ref>{{Cite news|url=https://www.indiatvnews.com/news/india/odisha-cabinet-portfolios-cm-mohan-charan-majhi-keeps-home-ministry-kanak-vardhan-singh-agriculture-pravati-parida-women-child-development-finance-2024-06-15-937131|title=Odisha Cabinet portfolios: CM Mohan Charan Majhi keeps Home|date=2024-06-13|work=India News|access-date=2024-06-15|language=en-IN|issn=0971-751X}}</ref> {| class="wikitable sortable" style="text-align:center;" |+ ! ବିଭାଗ !! ଚିତ୍ର !! ନାମ <br/>{{small|ନିର୍ବାଚନ ମଣ୍ଡଳୀ}} !! କାର୍ଯ୍ୟକାଳ ଆରମ୍ଭ !! କାର୍ଯ୍ୟକାଳ ଶେଷ !! colspan="2" | ଦଳ |- | style="text-align:left;" | * [[ଓଡ଼ିଶାର ମୁଖ୍ୟମନ୍ତ୍ରୀମାନଙ୍କର ତାଲିକା|'''ମୁଖ୍ୟମନ୍ତ୍ରୀ''']] * ଗୃହ * ସାଧାରଣ ପ୍ରଶାସନ ଓ ଅଭିଯୋଗ * ଅର୍ଥ * ସୂଚନା ଏବଂ ଲୋକସମ୍ପର୍କ * ଜଳ ସମ୍ପଦ * ଯୋଜନା ଓ ସମନ୍ୱୟ * '''ଆବଣ୍ଟନ ହୋଇନଥିବା ସମସ୍ତ ବିଭାଗ''' | [[File:Shri Mohan Charan Majhi.jpg|100px]] | '''[[ମୋହନ ଚରଣ ମାଝୀ]]'''<br />{{small|ବିଧାୟକ, [[କେନ୍ଦୁଝର (ବିଧାନ ସଭା ନିର୍ବାଚନ ମଣ୍ଡଳୀ)|କେନ୍ଦୁଝର]]}} | ୧୨ ଜୁନ ୨୦୨୪ | ''କାର୍ଯ୍ୟରତ'' | style="background-color:#FF9933; width: 5px;" | | [[ଭାରତୀୟ ଜନତା ପାର୍ଟି|ଭାଜପା]] |- ! colspan="7" style="background-color:#E6F2FF;" | '''କ୍ୟାବିନେଟ ମନ୍ତ୍ରୀ''' |- | style="text-align:left;" | * '''ଉପ-ମୁଖ୍ୟମନ୍ତ୍ରୀ''' * କୃଷି ଓ କୃଷକ ସଶକ୍ତିକରଣ * ଶକ୍ତି | [[File:Kanak Vardhan Singh Deo 2024.jpg|100px]] | [[କନକ ବର୍ଦ୍ଧନ ସିଂହ ଦେଓ|କନକ ବର୍ଦ୍ଧନ ସିଂହଦେଓ]]<br />{{small|ବିଧାୟକ, [[ପାଟଣାଗଡ଼ (ବିଧାନ ସଭା ନିର୍ବାଚନ ମଣ୍ଡଳୀ)|ପାଟଣାଗଡ଼]]}} | ୧୨ ଜୁନ ୨୦୨୪ | ''କାର୍ଯ୍ୟରତ'' | style="background-color:#FF9933;" | | [[ଭାରତୀୟ ଜନତା ପାର୍ଟି|ଭାଜପା]] |- | style="text-align:left;" | * '''ଉପ-ମୁଖ୍ୟମନ୍ତ୍ରୀ''' * ମହିଳା ଓ ଶିଶୁ ବିକାଶ * ମିଶନ ଶକ୍ତି * ପର୍ଯ୍ୟଟନ | [[File:Dy CM Pravati Parida.jpg|100px]] | [[ପ୍ରଭାତୀ ପରିଡ଼ା]]<br />{{small|ବିଧାୟକ, [[ନିମାପଡ଼ା (ବିଧାନ ସଭା ନିର୍ବାଚନ ମଣ୍ଡଳୀ)|ନିମାପଡ଼ା]]}} | ୧୨ ଜୁନ ୨୦୨୪ | ''କାର୍ଯ୍ୟରତ'' | style="background-color:#FF9933;" | | [[ଭାରତୀୟ ଜନତା ପାର୍ଟି|ଭାଜପା]] |- | style="text-align:left;" | * ରାଜସ୍ୱ ଓ ବିପର୍ଯ୍ୟୟ ପରିଚାଳନା | [[File:Suresh Pujari 2024.jpg|100px]] | [[ସୁରେଶ ପୂଜାରୀ]]<br />{{small|ବିଧାୟକ, [[ବ୍ରଜରାଜନଗର (ବିଧାନ ସଭା ନିର୍ବାଚନ ମଣ୍ଡଳୀ)|ବ୍ରଜରାଜନଗର]]}} | ୧୨ ଜୁନ ୨୦୨୪ | ''କାର୍ଯ୍ୟରତ'' | style="background-color:#FF9933;" | | [[ଭାରତୀୟ ଜନତା ପାର୍ଟି|ଭାଜପା]] |- | style="text-align:left;" | * ଗ୍ରାମ୍ୟ ଉନ୍ନୟନ * ପଞ୍ଚାୟତିରାଜ ଓ ପାନୀୟ ଜଳ | [[File:Rabi Narayan Naik 2024.jpg|100px]] | [[ରବି ନାରାୟଣ ନାଏକ]]<br />{{small|ବିଧାୟକ, [[କୁଚିଣ୍ଡା (ବିଧାନ ସଭା ନିର୍ବାଚନ ମଣ୍ଡଳୀ)|କୁଚିଣ୍ଡା]]}} | ୧୨ ଜୁନ ୨୦୨୪ | ''କାର୍ଯ୍ୟରତ'' | style="background-color:#FF9933;" | | [[ଭାରତୀୟ ଜନତା ପାର୍ଟି|ଭାଜପା]] |- | style="text-align:left;" | * ବିଦ୍ୟାଳୟ ଓ ଗଣଶିକ୍ଷା * ଅନୁସୂଚିତ ଜାତି ଓ ଜନଜାତି ଉନ୍ନୟନ * ସଂଖ୍ୟାଲଘୁ ଓ ପଛୁଆ ବର୍ଗ କଲ୍ୟାଣ * ସାମାଜିକ ସୁରକ୍ଷା ଓ ଭିନ୍ନକ୍ଷମ ସଶକ୍ତିକରଣ | [[File:Nityananda Gond.jpg|100px]] | [[ନିତ୍ୟାନନ୍ଦ ଗଣ୍ଡ]]<br />{{small|ବିଧାୟକ, [[ଉମରକୋଟ (ବିଧାନ ସଭା ନିର୍ବାଚନ ମଣ୍ଡଳୀ)|ଉମରକୋଟ]]}} | ୧୨ ଜୁନ ୨୦୨୪ | ''କାର୍ଯ୍ୟରତ'' | style="background-color:#FF9933;" | | [[ଭାରତୀୟ ଜନତା ପାର୍ଟି|ଭାଜପା]] |- | style="text-align:left;" | * ଖାଦ୍ୟ ଯୋଗାଣ ଓ ଖାଉଟି କଲ୍ୟାଣ * ବିଜ୍ଞାନ ଓ ପ୍ରଯୁକ୍ତିବିଦ୍ୟା | [[File:Krushna Chandra Patra 2024.jpg|100px]] | [[କୃଷ୍ଣ ଚନ୍ଦ୍ର ପାତ୍ର]]<br />{{small|ବିଧାୟକ, [[ଢେଙ୍କାନାଳ (ବିଧାନ ସଭା ନିର୍ବାଚନ ମଣ୍ଡଳୀ)|ଢେଙ୍କାନାଳ]]}} | ୧୨ ଜୁନ ୨୦୨୪ | ''କାର୍ଯ୍ୟରତ'' | style="background-color:#FF9933;" | | [[ଭାରତୀୟ ଜନତା ପାର୍ଟି|ଭାଜପା]] |- | style="text-align:left;" | * ଆଇନ * ଅବକାରୀ * ପୂର୍ତ୍ତ | [[File:Prithiviraj Harichandan 2024.jpg|100px]] | [[ପୃଥ୍ୱୀରାଜ ହରିଚନ୍ଦନ]]<br />{{small|ବିଧାୟକ, [[ଚିଲିକା (ବିଧାନ ସଭା ନିର୍ବାଚନ ମଣ୍ଡଳୀ)|ଚିଲିକା]]}} | ୧୨ ଜୁନ ୨୦୨୪ | ''କାର୍ଯ୍ୟରତ'' | style="background-color:#FF9933;" | | [[ଭାରତୀୟ ଜନତା ପାର୍ଟି|ଭାଜପା]] |- | style="text-align:left;" | * ସ୍ୱାସ୍ଥ୍ୟ ଓ ପରିବାର କଲ୍ୟାଣ * ସଂସଦୀୟ ବ୍ୟାପାର * ଇଲେକ୍ଟ୍ରୋନିକ୍ସ ଓ ସୂଚନା ପ୍ରଯୁକ୍ତିବିଦ୍ୟା | [[File:Mukesh Mahaling 2024.jpg|100px]] | [[ମୁକେଶ ମହାଲିଙ୍ଗ]]<br />{{small|ବିଧାୟକ, [[ଲୋଇସିଂହା (ବିଧାନ ସଭା ନିର୍ବାଚନ ମଣ୍ଡଳୀ)|ଲୋଇସିଂହା]]}} | ୧୨ ଜୁନ ୨୦୨୪ | ''କାର୍ଯ୍ୟରତ'' | style="background-color:#FF9933;" | | [[ଭାରତୀୟ ଜନତା ପାର୍ଟି|ଭାଜପା]] |- | style="text-align:left;" | * ବାଣିଜ୍ୟ ଓ ପରିବହନ * ଇସ୍ପାତ ଓ ଖଣି | [[File:Bibhuti Bhusan Jena.jpg|100px]] | [[ବିଭୂତି ଭୂଷଣ ଜେନା]]<br />{{small|ବିଧାୟକ, [[ଗୋପାଳପୁର (ବିଧାନ ସଭା ନିର୍ବାଚନ ମଣ୍ଡଳୀ)|ଗୋପାଳପୁର]]}} | ୧୨ ଜୁନ ୨୦୨୪ | ''କାର୍ଯ୍ୟରତ'' | style="background-color:#FF9933;" | | [[ଭାରତୀୟ ଜନତା ପାର୍ଟି|ଭାଜପା]] |- | style="text-align:left;" | * ଗୃହ ନିର୍ମାଣ ଓ ନଗର ଉନ୍ନୟନ * ସାର୍ବଜନୀନ ଉଦ୍ୟୋଗ | [[File:Krushna Chandra Mahapatra 2024.jpg|100px]] | [[କୃଷ୍ଣ ଚନ୍ଦ୍ର ମହାପାତ୍ର]]<br />{{small|ବିଧାୟକ, [[ମୋରଡ଼ା (ବିଧାନ ସଭା ନିର୍ବାଚନ ମଣ୍ଡଳୀ)|ମୋରଡ଼ା]]}} | ୧୨ ଜୁନ ୨୦୨୪ | ''କାର୍ଯ୍ୟରତ'' | style="background-color:#FF9933;" | | [[ଭାରତୀୟ ଜନତା ପାର୍ଟି|ଭାଜପା]] |- ! colspan="7" style="background-color:#E6F2FF;" | '''ରାଷ୍ଟ୍ରମନ୍ତ୍ରୀ (ସ୍ୱାଧୀନ ଦାୟିତ୍ୱ)''' |- | style="text-align:left;" | * ଜଙ୍ଗଲ, ପରିବେଶ ଏବଂ ଜଳବାୟୁ ପରିବର୍ତ୍ତନ * ଶ୍ରମ ଓ କର୍ମଚାରୀ ରାଜ୍ୟ ବୀମା | [[File:Ganesh Ram SinghKhuntia 2024.jpg|100px]] | [[ଗଣେଶ ରାମ ସିଂ ଖୁଣ୍ଟିଆ]]<br />{{small|ବିଧାୟକ, [[ଯଶିପୁର (ବିଧାନ ସଭା ନିର୍ବାଚନ ମଣ୍ଡଳୀ)|ଯଶିପୁର]]}} | ୧୨ ଜୁନ ୨୦୨୪ | ''କାର୍ଯ୍ୟରତ'' | style="background-color:#FF9933;" | | [[ଭାରତୀୟ ଜନତା ପାର୍ଟି|ଭାଜପା]] |- | style="text-align:left;" | * ଉଚ୍ଚଶିକ୍ଷା * କ୍ରୀଡ଼ା ଓ ଯୁବସେବା * ଓଡ଼ିଆ ଭାଷା, ସାହିତ୍ୟ ଓ ସଂସ୍କୃତି | [[File:Suryabanshi Suraj (new image).jpg|100px]] | [[ସୂର୍ଯ୍ୟବଂଶୀ ସୂରଜ]]<br />{{small|ବିଧାୟକ, [[ଧାମନଗର (ବିଧାନ ସଭା ନିର୍ବାଚନ ମଣ୍ଡଳୀ)|ଧାମନଗର]]}} | ୧୨ ଜୁନ ୨୦୨୪ | ''କାର୍ଯ୍ୟରତ'' | style="background-color:#FF9933;" | | [[ଭାରତୀୟ ଜନତା ପାର୍ଟି|ଭାଜପା]] |- | style="text-align:left;" | * ସମବାୟ * ହସ୍ତତନ୍ତ, ବୟନ ଓ ହସ୍ତଶିଳ୍ପ | [[File:Pradeep Bal Samanta 2024.jpg|100px]] | [[ପ୍ରଦୀପ ବଳସାମନ୍ତ]]<br />{{small|ବିଧାୟକ, [[ସୁକିନ୍ଦା (ବିଧାନ ସଭା ନିର୍ବାଚନ ମଣ୍ଡଳୀ)|ସୁକିନ୍ଦା]]}} | ୧୨ ଜୁନ ୨୦୨୪ | ''କାର୍ଯ୍ୟରତ'' | style="background-color:#FF9933;" | | [[ଭାରତୀୟ ଜନତା ପାର୍ଟି|ଭାଜପା]] |- | style="text-align:left;" | * ମତ୍ସ୍ୟ ଓ ପଶୁସମ୍ପଦ ବିକାଶ * ସୂକ୍ଷ୍ମ, କ୍ଷୁଦ୍ର ଓ ମଧ୍ୟମ ଉଦ୍ୟୋଗ | [[File:Gokulananda Mallick 2024.jpg|100px]] | [[ଗୋକୁଳାନନ୍ଦ ମଲ୍ଲିକ]]<br />{{small|ବିଧାୟକ, [[ପୋଲସରା (ବିଧାନ ସଭା ନିର୍ବାଚନ ମଣ୍ଡଳୀ)|ପୋଲସରା]]}} | ୧୨ ଜୁନ ୨୦୨୪ | ''କାର୍ଯ୍ୟରତ'' | style="background-color:#FF9933;" | | [[ଭାରତୀୟ ଜନତା ପାର୍ଟି|ଭାଜପା]] |- | style="text-align:left;" | * ଶିଳ୍ପ * ଦକ୍ଷତା ବିକାଶ ଏବଂ ବୈଷୟିକ ଶିକ୍ଷା | [[File:Sampad Chandra Swain 2024.jpg|100px]] | [[ସମ୍ପଦ ଚନ୍ଦ୍ର ସ୍ୱାଇଁ]]<br />{{small|ବିଧାୟକ, [[ପାରାଦୀପ (ବିଧାନ ସଭା ନିର୍ବାଚନ ମଣ୍ଡଳୀ)|ପାରାଦୀପ]]}} | ୧୨ ଜୁନ ୨୦୨୪ | ''କାର୍ଯ୍ୟରତ'' | style="background-color:#FF9933;" | | [[ଭାରତୀୟ ଜନତା ପାର୍ଟି|ଭାଜପା]] |} == ଆଧାର == {{ଆଧାର}} [[ଶ୍ରେଣୀ:୧୭ଶ ଓଡ଼ିଶା ବିଧାନସଭା]] [[ଶ୍ରେଣୀ:ଓଡ଼ିଶା ବିଧାନସଭା]] [[ଶ୍ରେଣୀ:ଓଡ଼ିଶାର ମନ୍ତ୍ରୀମଣ୍ଡଳ]] [[ଶ୍ରେଣୀ:ଓଡ଼ିଶା ସରକାର]] l7cb5rsz4c63enqdt8t7grbwmjvhjhz 595879 595878 2026-06-02T06:44:30Z ~2026-32676-54 42304 595879 wikitext text/x-wiki {{ଛୋଟ|Mohan Charan Majhi ministry‌}} {{Infobox | title = ଓଡ଼ିଶାର ୩୧ତମ ମନ୍ତ୍ରୀମଣ୍ଡଳ | image = [[File:Seal of Odisha.svg|120px|ଓଡ଼ିଶାର ରାଜପ୍ରତୀକ]] | image2 = [[File:Mohan Charan Majhi at oath taking ceremony in 2024.jpg|300px]] | caption2 = ପ୍ରଧାନମନ୍ତ୍ରୀ [[ନରେନ୍ଦ୍ର ମୋଦୀ]]ଙ୍କ ସହ ମୋହନ ଚରଣ ମାଝୀ ମନ୍ତ୍ରୀମଣ୍ଡଳ | label1 = ଗଠନ | data1 = ୧୨ ଜୁନ ୨୦୨୪ | label2 = କାର୍ଯ୍ୟକାଳ | data2 = {{ayd|12 june 2024}} | label3 = ମୁଖ୍ୟମନ୍ତ୍ରୀ | data3 = [[ମୋହନ ଚରଣ ମାଝୀ]] | label4 = ଉପ-ମୁଖ୍ୟମନ୍ତ୍ରୀ | data4 = [[କନକ ବର୍ଦ୍ଧନ ସିଂହ ଦେଓ]]<br/>[[ପ୍ରଭାତୀ ପରିଡ଼ା]] | label5 = ରାଜ୍ୟପାଳ | data5 = '''ରଘୁବର ଦାସ''' <br>[[କମ୍ଭମପତି ହରି ବାବୁ]] | label6 = ମନ୍ତ୍ରୀମାନଙ୍କ ସଂଖ୍ୟା | data6 = ୧୬ {{small|(ମୁଖ୍ୟମନ୍ତ୍ରୀ ଏବଂ ଉପ-ମୁଖ୍ୟମନ୍ତ୍ରୀଙ୍କ ସହିତ)}} | label7 = ସରକାର ସ୍ଥିତି | data7 = [[ଓଡ଼ିଶା ବିଧାନ ସଭା|ବିଧାନ ସଭା]] {{Infobox political party/seats|81|147|hex=#ff9933|per=1}} | label8 = ଶାସକ ଦଳ | data8 = {{Color box|#FF9933}} [[ଭାରତୀୟ ଜନତା ପାର୍ଟି|ଭାଜପା]] | label9 = ବିରୋଧୀ ଦଳ | data9 = {{Color box|#01a31c}} [[ବିଜୁ ଜନତା ଦଳ|ବିଜଦ]] | label10 = ବିରୋଧୀ ଦଳ ନେତା | data10 = [[ନବୀନ ପଟ୍ଟନାୟକ]] | label11 = ନିର୍ବାଚନ | data11 = [[୨୦୨୪ ଓଡ଼ିଶା ବିଧାନସଭା ନିର୍ବାଚନ|୨୦୨୪]] | label12 = ପୂର୍ବ ମନ୍ତ୍ରୀମଣ୍ଡଳ | data12 = [[w:Fifth Naveen Patnaik ministry|ନବୀନ ପଟ୍ଟନାୟକଙ୍କ ୫ମ ମନ୍ତ୍ରୀମଣ୍ଡଳ]] }} '''ମୋହନ ଚରଣ ମାଝୀ ମନ୍ତ୍ରୀମଣ୍ଡଳ''' ହେଉଛି [[୨୦୨୪ ଓଡ଼ିଶା ବିଧାନସଭା ନିର୍ବାଚନ]] ପରେ ଗଢ଼ାଯାଇଥିବା [[ଓଡ଼ିଶା ସରକାର]]ର ୩୧ତମ ମନ୍ତ୍ରୀମଣ୍ଡଳ ଏବଂ ମୁଖ୍ୟମନ୍ତ୍ରୀ [[ମୋହନ ଚରଣ ମାଝୀ]]ଙ୍କ ମନ୍ତ୍ରୀମଣ୍ଡଳର ସୂଚୀ । ୧୧ ଜୁନ ୨୦୨୪ରେ ମୋହନ ଚରଣ ମାଝୀ ଭାରତୀୟ ଜନତା ପାର୍ଟିର ମୁଖ୍ୟମନ୍ତ୍ରୀ ଭାବରେ ନିର୍ବାଚିତ ହୋଇଥିଲେ ।<ref>{{Cite web |date=2024-06-11 |title=Tribal Leader Mohan Majhi Is Odisha’s New CM: 5 Things You Need To Know About This 4-Time MLA |url=https://www.news18.com/politics/who-is-mohan-charan-majhi-the-new-chief-minister-of-odisha-8929441.html |access-date=2024-06-13 |website=News18 |language=en}}</ref> ମଇ ଏବଂ ଜୁନ ମାସରେ ଚାରୋଟି ପର୍ଯ୍ୟାୟରେ ଅନୁଷ୍ଠିତ ଏହି ନିର୍ବାଚନରେ ଭାରତୀୟ ଜନତା ପାର୍ଟି ୧୪୭ଟି ଆସନ ମଧ୍ୟରୁ ୭୮ଟି ଆସନ ହାସଲ କରି ସରକାର ଗଠନ କରିଥିଲା । ଜୁନ ୪ ତାରିଖରେ ଏହି ନିର୍ବାଚନର ଫଳାଫଳ ଘୋଷଣା ହୋଇଥିଲା, ଯାହାର ଆଧାରରେ [[୧୭ଶ ଓଡ଼ିଶା ବିଧାନ ସଭା]] ଗଠନ ହୋଇଥିଲା ।<ref>{{Cite web |date=2024-06-12 |title=Mohan Charan Majhi Cabinet in Odisha: Full list of BJP ministers who took oath today |url=https://www.indiatvnews.com/news/india/mohan-charan-majhi-cabinet-in-odisha-list-of-bjp-ministers-who-took-oath-today-2024-06-12-936560 |website=www.indiatvnews.com}}</ref> ଏହି ସରକାରଙ୍କୁ ୩ ଜଣ ସ୍ୱାଧୀନ ବିଧାୟକ ମଧ୍ୟ ସମର୍ଥନ ପ୍ରଦାନ କରିଛନ୍ତି । == ମନ୍ତ୍ରୀମଣ୍ଡଳ == ୧୨ ଜୁନ ୨୦୨୪ରେ, ମୁଖ୍ୟମନ୍ତ୍ରୀ ମୋହନ ଚରଣ ମାଝୀ ତାଙ୍କର ଦୁଇ ଉପ-ମୁଖ୍ୟମନ୍ତ୍ରୀ, ୮ କ୍ୟାବିନେଟ ମନ୍ତ୍ରୀ ଓ ୫ ରାଷ୍ଟ୍ରମନ୍ତ୍ରୀ (ସ୍ୱାଧୀନ) ଭୁବନେଶ୍ୱରସ୍ଥିତ ଜନତା ମଇଦାନଠାରେ ଶପଥ ଗ୍ରହଣ କରିଥିଲେ । ରାଜ୍ୟପାଳ ରଘୁବର ଦାସ ସମସ୍ତଙ୍କୁ ଶପଥପାଠ କରାଇଥିଲେ । ପ୍ରଧାନମନ୍ତ୍ରୀ ନରେନ୍ଦ୍ର ମୋଦୀ, କେନ୍ଦ୍ର ଗୃହମନ୍ତ୍ରୀ ଅମିତ ଶାହ, ପ୍ରତିରକ୍ଷା ମନ୍ତ୍ରୀ ରାଜନାଥ ସିଂହ ଓ ୧୦ଟି ବିଜେପି ଶାସିତ ରାଜ୍ୟର ମୁଖ୍ୟମନ୍ତ୍ରୀଗଣ ଏହି ସଭାରେ ଉପସ୍ଥିତ ଥିଲେ ।<ref>{{Cite web |title=Highlights: BJP Tribal Leader, 4-Time MLA Mohan Majhi Sworn In As Odisha Chief Minister |url=https://www.ndtv.com/india-news/odisha-chief-minister-swearing-in-live-updates-mohan-majhi-set-to-be-sworn-in-as-bjps-first-chief-minister-in-odisha-5874031 |access-date=2024-06-13 |website=NDTV.com}}</ref><ref>{{Cite news|url=https://www.thehindu.com/news/national/odisha/mohan-charan-majhi-sworn-in-as-odishas-first-bjp-chief-minister/article68281205.ece|title=Mohan Charan Majhi sworn in as Odisha’s first BJP Chief Minister|last=Barik|first=Satyasundar|date=2024-06-12|work=The Hindu|access-date=2024-06-13|language=en-IN|issn=0971-751X}}</ref> ଜୁନ ୧୫ ତାରିଖରେ ମନ୍ତ୍ରୀମାନଙ୍କୁ ବିଭିନ୍ନ ବିଭାଗର ଦାୟିତ୍ୱ ବଣ୍ଟନ କରାଯାଇଥିଲା ।<ref>{{Cite news|url=https://www.indiatvnews.com/news/india/odisha-cabinet-portfolios-cm-mohan-charan-majhi-keeps-home-ministry-kanak-vardhan-singh-agriculture-pravati-parida-women-child-development-finance-2024-06-15-937131|title=Odisha Cabinet portfolios: CM Mohan Charan Majhi keeps Home|date=2024-06-13|work=India News|access-date=2024-06-15|language=en-IN|issn=0971-751X}}</ref> {| class="wikitable sortable" style="text-align:center;" |+ ! ବିଭାଗ !! ଚିତ୍ର !! ନାମ <br/>{{small|ନିର୍ବାଚନ ମଣ୍ଡଳୀ}} !! କାର୍ଯ୍ୟକାଳ ଆରମ୍ଭ !! କାର୍ଯ୍ୟକାଳ ଶେଷ !! colspan="2" | ଦଳ |- | style="text-align:left;" | * [[ଓଡ଼ିଶାର ମୁଖ୍ୟମନ୍ତ୍ରୀମାନଙ୍କର ତାଲିକା|'''ମୁଖ୍ୟମନ୍ତ୍ରୀ''']] * ଗୃହ * ସାଧାରଣ ପ୍ରଶାସନ ଓ ଅଭିଯୋଗ * ଅର୍ଥ * ସୂଚନା ଏବଂ ଲୋକସମ୍ପର୍କ * ଜଳ ସମ୍ପଦ * ଯୋଜନା ଓ ସମନ୍ୱୟ * '''ଆବଣ୍ଟନ ହୋଇନଥିବା ସମସ୍ତ ବିଭାଗ''' | [[File:Shri Mohan Charan Majhi.jpg|100px]] | '''[[ମୋହନ ଚରଣ ମାଝୀ]]'''<br />{{small|ବିଧାୟକ, [[କେନ୍ଦୁଝର (ବିଧାନ ସଭା ନିର୍ବାଚନ ମଣ୍ଡଳୀ)|କେନ୍ଦୁଝର]]}} | ୧୨ ଜୁନ ୨୦୨୪ | ''କାର୍ଯ୍ୟରତ'' | style="background-color:#FF9933; width: 5px;" | | [[ଭାରତୀୟ ଜନତା ପାର୍ଟି|ଭାଜପା]] |- ! colspan="7" style="background-color:#E6F2FF;" | '''କ୍ୟାବିନେଟ ମନ୍ତ୍ରୀ''' |- | style="text-align:left;" | * '''ଉପ-ମୁଖ୍ୟମନ୍ତ୍ରୀ''' * କୃଷି ଓ କୃଷକ ସଶକ୍ତିକରଣ * ଶକ୍ତି | [[File:Kanak Vardhan Singh Deo 2024.jpg|100px]] | [[କନକ ବର୍ଦ୍ଧନ ସିଂହ ଦେଓ|କନକ ବର୍ଦ୍ଧନ ସିଂହଦେଓ]]<br />{{small|ବିଧାୟକ, [[ପାଟଣାଗଡ଼ (ବିଧାନ ସଭା ନିର୍ବାଚନ ମଣ୍ଡଳୀ)|ପାଟଣାଗଡ଼]]}} | ୧୨ ଜୁନ ୨୦୨୪ | ''କାର୍ଯ୍ୟରତ'' | style="background-color:#FF9933;" | | [[ଭାରତୀୟ ଜନତା ପାର୍ଟି|ଭାଜପା]] |- | style="text-align:left;" | * '''ଉପ-ମୁଖ୍ୟମନ୍ତ୍ରୀ''' * ମହିଳା ଓ ଶିଶୁ ବିକାଶ * ମିଶନ ଶକ୍ତି * ପର୍ଯ୍ୟଟନ | [[File:Dy CM Pravati Parida.jpg|100px]] | [[ପ୍ରଭାତୀ ପରିଡ଼ା]]<br />{{small|ବିଧାୟକ, [[ନିମାପଡ଼ା (ବିଧାନ ସଭା ନିର୍ବାଚନ ମଣ୍ଡଳୀ)|ନିମାପଡ଼ା]]}} | ୧୨ ଜୁନ ୨୦୨୪ | ''କାର୍ଯ୍ୟରତ'' | style="background-color:#FF9933;" | | [[ଭାରତୀୟ ଜନତା ପାର୍ଟି|ଭାଜପା]] |- | style="text-align:left;" | * ରାଜସ୍ୱ ଓ ବିପର୍ଯ୍ୟୟ ପରିଚାଳନା | [[File:Suresh Pujari 2024.jpg|100px]] | [[ସୁରେଶ ପୂଜାରୀ]]<br />{{small|ବିଧାୟକ, [[ବ୍ରଜରାଜନଗର (ବିଧାନ ସଭା ନିର୍ବାଚନ ମଣ୍ଡଳୀ)|ବ୍ରଜରାଜନଗର]]}} | ୧୨ ଜୁନ ୨୦୨୪ | ''କାର୍ଯ୍ୟରତ'' | style="background-color:#FF9933;" | | [[ଭାରତୀୟ ଜନତା ପାର୍ଟି|ଭାଜପା]] |- | style="text-align:left;" | * ଗ୍ରାମ୍ୟ ଉନ୍ନୟନ * ପଞ୍ଚାୟତିରାଜ ଓ ପାନୀୟ ଜଳ | [[File:Rabi Narayan Naik 2024.jpg|100px]] | [[ରବି ନାରାୟଣ ନାଏକ]]<br />{{small|ବିଧାୟକ, [[କୁଚିଣ୍ଡା (ବିଧାନ ସଭା ନିର୍ବାଚନ ମଣ୍ଡଳୀ)|କୁଚିଣ୍ଡା]]}} | ୧୨ ଜୁନ ୨୦୨୪ | ''କାର୍ଯ୍ୟରତ'' | style="background-color:#FF9933;" | | [[ଭାରତୀୟ ଜନତା ପାର୍ଟି|ଭାଜପା]] |- | style="text-align:left;" | * ବିଦ୍ୟାଳୟ ଓ ଗଣଶିକ୍ଷା * ଅନୁସୂଚିତ ଜାତି ଓ ଜନଜାତି ଉନ୍ନୟନ * ସଂଖ୍ୟାଲଘୁ ଓ ପଛୁଆ ବର୍ଗ କଲ୍ୟାଣ * ସାମାଜିକ ସୁରକ୍ଷା ଓ ଭିନ୍ନକ୍ଷମ ସଶକ୍ତିକରଣ | [[File:Nityananda Gond.jpg|100px]] | [[ନିତ୍ୟାନନ୍ଦ ଗଣ୍ଡ]]<br />{{small|ବିଧାୟକ, [[ଉମରକୋଟ (ବିଧାନ ସଭା ନିର୍ବାଚନ ମଣ୍ଡଳୀ)|ଉମରକୋଟ]]}} | ୧୨ ଜୁନ ୨୦୨୪ | ''କାର୍ଯ୍ୟରତ'' | style="background-color:#FF9933;" | | [[ଭାରତୀୟ ଜନତା ପାର୍ଟି|ଭାଜପା]] |- | style="text-align:left;" | * ଖାଦ୍ୟ ଯୋଗାଣ ଓ ଖାଉଟି କଲ୍ୟାଣ * ବିଜ୍ଞାନ ଓ ପ୍ରଯୁକ୍ତିବିଦ୍ୟା | [[File:Krushna Chandra Patra 2024.jpg|100px]] | [[କୃଷ୍ଣ ଚନ୍ଦ୍ର ପାତ୍ର]]<br />{{small|ବିଧାୟକ, [[ଢେଙ୍କାନାଳ (ବିଧାନ ସଭା ନିର୍ବାଚନ ମଣ୍ଡଳୀ)|ଢେଙ୍କାନାଳ]]}} | ୧୨ ଜୁନ ୨୦୨୪ | ''କାର୍ଯ୍ୟରତ'' | style="background-color:#FF9933;" | | [[ଭାରତୀୟ ଜନତା ପାର୍ଟି|ଭାଜପା]] |- | style="text-align:left;" | * ଆଇନ * ଅବକାରୀ * ପୂର୍ତ୍ତ | [[File:Prithiviraj Harichandan 2024.jpg|100px]] | [[ପୃଥ୍ୱୀରାଜ ହରିଚନ୍ଦନ]]<br />{{small|ବିଧାୟକ, [[ଚିଲିକା (ବିଧାନ ସଭା ନିର୍ବାଚନ ମଣ୍ଡଳୀ)|ଚିଲିକା]]}} | ୧୨ ଜୁନ ୨୦୨୪ | ''କାର୍ଯ୍ୟରତ'' | style="background-color:#FF9933;" | | [[ଭାରତୀୟ ଜନତା ପାର୍ଟି|ଭାଜପା]] |- | style="text-align:left;" | * ସ୍ୱାସ୍ଥ୍ୟ ଓ ପରିବାର କଲ୍ୟାଣ * ସଂସଦୀୟ ବ୍ୟାପାର * ଇଲେକ୍ଟ୍ରୋନିକ୍ସ ଓ ସୂଚନା ପ୍ରଯୁକ୍ତିବିଦ୍ୟା | [[File:Mukesh Mahaling 2024.jpg|100px]] | [[ମୁକେଶ ମହାଲିଙ୍ଗ]]<br />{{small|ବିଧାୟକ, [[ଲୋଇସିଂହା (ବିଧାନ ସଭା ନିର୍ବାଚନ ମଣ୍ଡଳୀ)|ଲୋଇସିଂହା]]}} | ୧୨ ଜୁନ ୨୦୨୪ | ''କାର୍ଯ୍ୟରତ'' | style="background-color:#FF9933;" | | [[ଭାରତୀୟ ଜନତା ପାର୍ଟି|ଭାଜପା]] |- | style="text-align:left;" | * ବାଣିଜ୍ୟ ଓ ପରିବହନ * ଇସ୍ପାତ ଓ ଖଣି | [[File:Bibhuti Bhusan Jena.jpg|100px]] | [[ବିଭୂତି ଭୂଷଣ ଜେନା]]<br />{{small|ବିଧାୟକ, [[ଗୋପାଳପୁର (ବିଧାନ ସଭା ନିର୍ବାଚନ ମଣ୍ଡଳୀ)|ଗୋପାଳପୁର]]}} | ୧୨ ଜୁନ ୨୦୨୪ | ''କାର୍ଯ୍ୟରତ'' | style="background-color:#FF9933;" | | [[ଭାରତୀୟ ଜନତା ପାର୍ଟି|ଭାଜପା]] |- | style="text-align:left;" | * ଗୃହ ନିର୍ମାଣ ଓ ନଗର ଉନ୍ନୟନ * ସାର୍ବଜନୀନ ଉଦ୍ୟୋଗ | [[File:Krushna Chandra Mahapatra 2024.jpg|100px]] | [[କୃଷ୍ଣ ଚନ୍ଦ୍ର ମହାପାତ୍ର]]<br />{{small|ବିଧାୟକ, [[ମୋରଡ଼ା (ବିଧାନ ସଭା ନିର୍ବାଚନ ମଣ୍ଡଳୀ)|ମୋରଡ଼ା]]}} | ୧୨ ଜୁନ ୨୦୨୪ | ''କାର୍ଯ୍ୟରତ'' | style="background-color:#FF9933;" | | [[ଭାରତୀୟ ଜନତା ପାର୍ଟି|ଭାଜପା]] |- ! colspan="7" style="background-color:#E6F2FF;" | '''ରାଷ୍ଟ୍ରମନ୍ତ୍ରୀ (ସ୍ୱାଧୀନ ଦାୟିତ୍ୱ)''' |- | style="text-align:left;" | * ଜଙ୍ଗଲ, ପରିବେଶ ଏବଂ ଜଳବାୟୁ ପରିବର୍ତ୍ତନ * ଶ୍ରମ ଓ କର୍ମଚାରୀ ରାଜ୍ୟ ବୀମା | [[File:Ganesh Ram SinghKhuntia 2024.jpg|100px]] | [[ଗଣେଶ ରାମ ସିଂ ଖୁଣ୍ଟିଆ]]<br />{{small|ବିଧାୟକ, [[ଜଶୀପୁର (ବିଧାନ ସଭା ନିର୍ବାଚନ ମଣ୍ଡଳୀ)|ଯଶିପୁର]]}} | ୧୨ ଜୁନ ୨୦୨୪ | ''କାର୍ଯ୍ୟରତ'' | style="background-color:#FF9933;" | | [[ଭାରତୀୟ ଜନତା ପାର୍ଟି|ଭାଜପା]] |- | style="text-align:left;" | * ଉଚ୍ଚଶିକ୍ଷା * କ୍ରୀଡ଼ା ଓ ଯୁବସେବା * ଓଡ଼ିଆ ଭାଷା, ସାହିତ୍ୟ ଓ ସଂସ୍କୃତି | [[File:Suryabanshi Suraj (new image).jpg|100px]] | [[ସୂର୍ଯ୍ୟବଂଶୀ ସୂରଜ]]<br />{{small|ବିଧାୟକ, [[ଧାମନଗର (ବିଧାନ ସଭା ନିର୍ବାଚନ ମଣ୍ଡଳୀ)|ଧାମନଗର]]}} | ୧୨ ଜୁନ ୨୦୨୪ | ''କାର୍ଯ୍ୟରତ'' | style="background-color:#FF9933;" | | [[ଭାରତୀୟ ଜନତା ପାର୍ଟି|ଭାଜପା]] |- | style="text-align:left;" | * ସମବାୟ * ହସ୍ତତନ୍ତ, ବୟନ ଓ ହସ୍ତଶିଳ୍ପ | [[File:Pradeep Bal Samanta 2024.jpg|100px]] | [[ପ୍ରଦୀପ ବଳସାମନ୍ତ]]<br />{{small|ବିଧାୟକ, [[ସୁକିନ୍ଦା (ବିଧାନ ସଭା ନିର୍ବାଚନ ମଣ୍ଡଳୀ)|ସୁକିନ୍ଦା]]}} | ୧୨ ଜୁନ ୨୦୨୪ | ''କାର୍ଯ୍ୟରତ'' | style="background-color:#FF9933;" | | [[ଭାରତୀୟ ଜନତା ପାର୍ଟି|ଭାଜପା]] |- | style="text-align:left;" | * ମତ୍ସ୍ୟ ଓ ପଶୁସମ୍ପଦ ବିକାଶ * ସୂକ୍ଷ୍ମ, କ୍ଷୁଦ୍ର ଓ ମଧ୍ୟମ ଉଦ୍ୟୋଗ | [[File:Gokulananda Mallick 2024.jpg|100px]] | [[ଗୋକୁଳାନନ୍ଦ ମଲ୍ଲିକ]]<br />{{small|ବିଧାୟକ, [[ପୋଲସରା (ବିଧାନ ସଭା ନିର୍ବାଚନ ମଣ୍ଡଳୀ)|ପୋଲସରା]]}} | ୧୨ ଜୁନ ୨୦୨୪ | ''କାର୍ଯ୍ୟରତ'' | style="background-color:#FF9933;" | | [[ଭାରତୀୟ ଜନତା ପାର୍ଟି|ଭାଜପା]] |- | style="text-align:left;" | * ଶିଳ୍ପ * ଦକ୍ଷତା ବିକାଶ ଏବଂ ବୈଷୟିକ ଶିକ୍ଷା | [[File:Sampad Chandra Swain 2024.jpg|100px]] | [[ସମ୍ପଦ ଚନ୍ଦ୍ର ସ୍ୱାଇଁ]]<br />{{small|ବିଧାୟକ, [[ପାରାଦ୍ୱୀପ (ବିଧାନ ସଭା ନିର୍ବାଚନ ମଣ୍ଡଳୀ)|ପାରାଦୀପ]]}} | ୧୨ ଜୁନ ୨୦୨୪ | ''କାର୍ଯ୍ୟରତ'' | style="background-color:#FF9933;" | | [[ଭାରତୀୟ ଜନତା ପାର୍ଟି|ଭାଜପା]] |} == ଆଧାର == {{ଆଧାର}} [[ଶ୍ରେଣୀ:୧୭ଶ ଓଡ଼ିଶା ବିଧାନସଭା]] [[ଶ୍ରେଣୀ:ଓଡ଼ିଶା ବିଧାନସଭା]] [[ଶ୍ରେଣୀ:ଓଡ଼ିଶାର ମନ୍ତ୍ରୀମଣ୍ଡଳ]] [[ଶ୍ରେଣୀ:ଓଡ଼ିଶା ସରକାର]] j87zx8wn55q646unegbv2tdn4poxl57 595880 595879 2026-06-02T06:48:46Z ~2026-32676-54 42304 /* ସଂକ୍ଷିପ୍ତ ଇତିହାସ */ 595880 wikitext text/x-wiki {{ଛୋଟ|Mohan Charan Majhi ministry‌}} {{Infobox | title = ଓଡ଼ିଶାର ୩୧ତମ ମନ୍ତ୍ରୀମଣ୍ଡଳ | image = [[File:Seal of Odisha.svg|120px|ଓଡ଼ିଶାର ରାଜପ୍ରତୀକ]] | image2 = [[File:Mohan Charan Majhi at oath taking ceremony in 2024.jpg|300px]] | caption2 = ପ୍ରଧାନମନ୍ତ୍ରୀ [[ନରେନ୍ଦ୍ର ମୋଦୀ]]ଙ୍କ ସହ ମୋହନ ଚରଣ ମାଝୀ ମନ୍ତ୍ରୀମଣ୍ଡଳ | label1 = ଗଠନ | data1 = ୧୨ ଜୁନ ୨୦୨୪ | label2 = କାର୍ଯ୍ୟକାଳ | data2 = {{ayd|12 june 2024}} | label3 = ମୁଖ୍ୟମନ୍ତ୍ରୀ | data3 = [[ମୋହନ ଚରଣ ମାଝୀ]] | label4 = ଉପ-ମୁଖ୍ୟମନ୍ତ୍ରୀ | data4 = [[କନକ ବର୍ଦ୍ଧନ ସିଂହ ଦେଓ]]<br/>[[ପ୍ରଭାତୀ ପରିଡ଼ା]] | label5 = ରାଜ୍ୟପାଳ | data5 = '''ରଘୁବର ଦାସ''' <br>[[କମ୍ଭମପତି ହରି ବାବୁ]] | label6 = ମନ୍ତ୍ରୀମାନଙ୍କ ସଂଖ୍ୟା | data6 = ୧୬ {{small|(ମୁଖ୍ୟମନ୍ତ୍ରୀ ଏବଂ ଉପ-ମୁଖ୍ୟମନ୍ତ୍ରୀଙ୍କ ସହିତ)}} | label7 = ସରକାର ସ୍ଥିତି | data7 = [[ଓଡ଼ିଶା ବିଧାନ ସଭା|ବିଧାନ ସଭା]] {{Infobox political party/seats|81|147|hex=#ff9933|per=1}} | label8 = ଶାସକ ଦଳ | data8 = {{Color box|#FF9933}} [[ଭାରତୀୟ ଜନତା ପାର୍ଟି|ଭାଜପା]] | label9 = ବିରୋଧୀ ଦଳ | data9 = {{Color box|#01a31c}} [[ବିଜୁ ଜନତା ଦଳ|ବିଜଦ]] | label10 = ବିରୋଧୀ ଦଳ ନେତା | data10 = [[ନବୀନ ପଟ୍ଟନାୟକ]] | label11 = ନିର୍ବାଚନ | data11 = [[୨୦୨୪ ଓଡ଼ିଶା ବିଧାନସଭା ନିର୍ବାଚନ|୨୦୨୪]] | label12 = ପୂର୍ବ ମନ୍ତ୍ରୀମଣ୍ଡଳ | data12 = [[w:Fifth Naveen Patnaik ministry|ନବୀନ ପଟ୍ଟନାୟକଙ୍କ ୫ମ ମନ୍ତ୍ରୀମଣ୍ଡଳ]] }} '''ମୋହନ ଚରଣ ମାଝୀ ମନ୍ତ୍ରୀମଣ୍ଡଳ''' ହେଉଛି [[୨୦୨୪ ଓଡ଼ିଶା ବିଧାନସଭା ନିର୍ବାଚନ]] ପରେ ଗଢ଼ାଯାଇଥିବା [[ଓଡ଼ିଶା ସରକାର]]ର ୩୧ତମ ମନ୍ତ୍ରୀମଣ୍ଡଳ ଏବଂ ମୁଖ୍ୟମନ୍ତ୍ରୀ [[ମୋହନ ଚରଣ ମାଝୀ]]ଙ୍କ ମନ୍ତ୍ରୀମଣ୍ଡଳର ସୂଚୀ । ୧୧ ଜୁନ ୨୦୨୪ରେ ମୋହନ ଚରଣ ମାଝୀ ଭାରତୀୟ ଜନତା ପାର୍ଟିର ମୁଖ୍ୟମନ୍ତ୍ରୀ ଭାବରେ ନିର୍ବାଚିତ ହୋଇଥିଲେ ।<ref>{{Cite web |date=2024-06-11 |title=Tribal Leader Mohan Majhi Is Odisha’s New CM: 5 Things You Need To Know About This 4-Time MLA |url=https://www.news18.com/politics/who-is-mohan-charan-majhi-the-new-chief-minister-of-odisha-8929441.html |access-date=2024-06-13 |website=News18 |language=en}}</ref> ମଇ ଏବଂ ଜୁନ ମାସରେ ଚାରୋଟି ପର୍ଯ୍ୟାୟରେ ଅନୁଷ୍ଠିତ ଏହି ନିର୍ବାଚନରେ ଭାରତୀୟ ଜନତା ପାର୍ଟି ୧୪୭ଟି ଆସନ ମଧ୍ୟରୁ ୭୮ଟି ଆସନ ହାସଲ କରି ସରକାର ଗଠନ କରିଥିଲା । ଜୁନ ୪ ତାରିଖରେ ଏହି ନିର୍ବାଚନର ଫଳାଫଳ ଘୋଷଣା ହୋଇଥିଲା, ଯାହାର ଆଧାରରେ [[୧୭ଶ ଓଡ଼ିଶା ବିଧାନ ସଭା]] ଗଠନ ହୋଇଥିଲା ।<ref>{{Cite web |date=2024-06-12 |title=Mohan Charan Majhi Cabinet in Odisha: Full list of BJP ministers who took oath today |url=https://www.indiatvnews.com/news/india/mohan-charan-majhi-cabinet-in-odisha-list-of-bjp-ministers-who-took-oath-today-2024-06-12-936560 |website=www.indiatvnews.com}}</ref> ଏହି ସରକାରଙ୍କୁ ୩ ଜଣ ସ୍ୱାଧୀନ ବିଧାୟକ ମଧ୍ୟ ସମର୍ଥନ ପ୍ରଦାନ କରିଛନ୍ତି । == ସଂକ୍ଷିପ୍ତ ଇତିହାସ == [[File:1st Cabinet Meeting of Mohan Charan Majhi in 2024.jpg|400x400px|center|thumb|୨୦୨୪ ମସିହାରେ ମୋହନ ଚରଣ ମାଝୀ ମନ୍ତ୍ରୀମଣ୍ଡଳର ପ୍ରଥମ କ୍ୟାବିନେଟ ବୈଠକ]] ୧୨ ଜୁନ ୨୦୨୪ରେ, ମୁଖ୍ୟମନ୍ତ୍ରୀ [[ମୋହନ ଚରଣ ମାଝୀ]] ତାଙ୍କର ଦୁଇ ଉପ-ମୁଖ୍ୟମନ୍ତ୍ରୀ, ୮ ଜଣ କ୍ୟାବିନେଟ ମନ୍ତ୍ରୀ ଏବଂ ୫ ଜଣ ରାଷ୍ଟ୍ରମନ୍ତ୍ରୀ (ସ୍ୱାଧୀନ ଦାୟିତ୍ୱ)ଙ୍କ ସହ ଭୁବନେଶ୍ୱରସ୍ଥିତ ଜନତା ମଇଦାନଠାରେ ଶପଥ ଗ୍ରହଣ କରିଥିଲେ । ରାଜ୍ୟପାଳ [[ରଘୁବର ଦାସ]] ସେମାନଙ୍କୁ ଶପଥପାଠ କରାଇଥିଲେ । ଏହି ଶପଥ ଗ୍ରହଣ ଉତ୍ସବରେ ପ୍ରଧାନମନ୍ତ୍ରୀ [[ନରେନ୍ଦ୍ର ମୋଦୀ]], କେନ୍ଦ୍ର ଗୃହମନ୍ତ୍ରୀ [[ଅମିତ ଶାହ]], ପ୍ରତିରକ୍ଷା ମନ୍ତ୍ରୀ [[ରାଜନାଥ ସିଂହ]]ଙ୍କ ସମେତ ୧୦ଟି ଭାଜପା ଶାସିତ ରାଜ୍ୟର ମୁଖ୍ୟମନ୍ତ୍ରୀଗଣ ଉପସ୍ଥିତ ଥିଲେ ।<ref>{{Cite web |title=Highlights: BJP Tribal Leader, 4-Time MLA Mohan Majhi Sworn In As Odisha Chief Minister |url=https://www.ndtv.com/india-news/odisha-chief-minister-swearing-in-live-updates-mohan-majhi-set-to-be-sworn-in-as-bjps-first-chief-minister-in-odisha-5874031 |access-date=2024-06-13 |website=NDTV.com}}</ref><ref>{{Cite news |last=Barik |first=Satyasundar |date=2024-06-12 |title=Mohan Charan Majhi sworn in as Odisha’s first BJP Chief Minister |url=https://www.thehindu.com/news/national/odisha/mohan-charan-majhi-sworn-in-as-odishas-first-bjp-chief-minister/article68281205.ece |access-date=2024-06-13 |work=The Hindu |language=en-IN |issn=0971-751X}}</ref><ref>{{Cite news |date=2024-06-13 |title=Odisha Cabinet portfolios: CM Mohan Charan Majhi keeps Home |url=https://www.indiatvnews.com/news/india/odisha-cabinet-portfolios-cm-mohan-charan-majhi-keeps-home-ministry-kanak-vardhan-singh-agriculture-pravati-parida-women-child-development-finance-2024-06-15-937131 |access-date=2024-06-15 |work=India News |language=en-IN |issn=0971-751X}}</ref> == ମନ୍ତ୍ରୀମଣ୍ଡଳ == ୧୨ ଜୁନ ୨୦୨୪ରେ, ମୁଖ୍ୟମନ୍ତ୍ରୀ ମୋହନ ଚରଣ ମାଝୀ ତାଙ୍କର ଦୁଇ ଉପ-ମୁଖ୍ୟମନ୍ତ୍ରୀ, ୮ କ୍ୟାବିନେଟ ମନ୍ତ୍ରୀ ଓ ୫ ରାଷ୍ଟ୍ରମନ୍ତ୍ରୀ (ସ୍ୱାଧୀନ) ଭୁବନେଶ୍ୱରସ୍ଥିତ ଜନତା ମଇଦାନଠାରେ ଶପଥ ଗ୍ରହଣ କରିଥିଲେ । ରାଜ୍ୟପାଳ ରଘୁବର ଦାସ ସମସ୍ତଙ୍କୁ ଶପଥପାଠ କରାଇଥିଲେ । ପ୍ରଧାନମନ୍ତ୍ରୀ ନରେନ୍ଦ୍ର ମୋଦୀ, କେନ୍ଦ୍ର ଗୃହମନ୍ତ୍ରୀ ଅମିତ ଶାହ, ପ୍ରତିରକ୍ଷା ମନ୍ତ୍ରୀ ରାଜନାଥ ସିଂହ ଓ ୧୦ଟି ବିଜେପି ଶାସିତ ରାଜ୍ୟର ମୁଖ୍ୟମନ୍ତ୍ରୀଗଣ ଏହି ସଭାରେ ଉପସ୍ଥିତ ଥିଲେ ।<ref>{{Cite web |title=Highlights: BJP Tribal Leader, 4-Time MLA Mohan Majhi Sworn In As Odisha Chief Minister |url=https://www.ndtv.com/india-news/odisha-chief-minister-swearing-in-live-updates-mohan-majhi-set-to-be-sworn-in-as-bjps-first-chief-minister-in-odisha-5874031 |access-date=2024-06-13 |website=NDTV.com}}</ref><ref>{{Cite news|url=https://www.thehindu.com/news/national/odisha/mohan-charan-majhi-sworn-in-as-odishas-first-bjp-chief-minister/article68281205.ece|title=Mohan Charan Majhi sworn in as Odisha’s first BJP Chief Minister|last=Barik|first=Satyasundar|date=2024-06-12|work=The Hindu|access-date=2024-06-13|language=en-IN|issn=0971-751X}}</ref> ଜୁନ ୧୫ ତାରିଖରେ ମନ୍ତ୍ରୀମାନଙ୍କୁ ବିଭିନ୍ନ ବିଭାଗର ଦାୟିତ୍ୱ ବଣ୍ଟନ କରାଯାଇଥିଲା ।<ref>{{Cite news|url=https://www.indiatvnews.com/news/india/odisha-cabinet-portfolios-cm-mohan-charan-majhi-keeps-home-ministry-kanak-vardhan-singh-agriculture-pravati-parida-women-child-development-finance-2024-06-15-937131|title=Odisha Cabinet portfolios: CM Mohan Charan Majhi keeps Home|date=2024-06-13|work=India News|access-date=2024-06-15|language=en-IN|issn=0971-751X}}</ref> {| class="wikitable sortable" style="text-align:center;" |+ ! ବିଭାଗ !! ଚିତ୍ର !! ନାମ <br/>{{small|ନିର୍ବାଚନ ମଣ୍ଡଳୀ}} !! କାର୍ଯ୍ୟକାଳ ଆରମ୍ଭ !! କାର୍ଯ୍ୟକାଳ ଶେଷ !! colspan="2" | ଦଳ |- | style="text-align:left;" | * [[ଓଡ଼ିଶାର ମୁଖ୍ୟମନ୍ତ୍ରୀମାନଙ୍କର ତାଲିକା|'''ମୁଖ୍ୟମନ୍ତ୍ରୀ''']] * ଗୃହ * ସାଧାରଣ ପ୍ରଶାସନ ଓ ଅଭିଯୋଗ * ଅର୍ଥ * ସୂଚନା ଏବଂ ଲୋକସମ୍ପର୍କ * ଜଳ ସମ୍ପଦ * ଯୋଜନା ଓ ସମନ୍ୱୟ * '''ଆବଣ୍ଟନ ହୋଇନଥିବା ସମସ୍ତ ବିଭାଗ''' | [[File:Shri Mohan Charan Majhi.jpg|100px]] | '''[[ମୋହନ ଚରଣ ମାଝୀ]]'''<br />{{small|ବିଧାୟକ, [[କେନ୍ଦୁଝର (ବିଧାନ ସଭା ନିର୍ବାଚନ ମଣ୍ଡଳୀ)|କେନ୍ଦୁଝର]]}} | ୧୨ ଜୁନ ୨୦୨୪ | ''କାର୍ଯ୍ୟରତ'' | style="background-color:#FF9933; width: 5px;" | | [[ଭାରତୀୟ ଜନତା ପାର୍ଟି|ଭାଜପା]] |- ! colspan="7" style="background-color:#E6F2FF;" | '''କ୍ୟାବିନେଟ ମନ୍ତ୍ରୀ''' |- | style="text-align:left;" | * '''ଉପ-ମୁଖ୍ୟମନ୍ତ୍ରୀ''' * କୃଷି ଓ କୃଷକ ସଶକ୍ତିକରଣ * ଶକ୍ତି | [[File:Kanak Vardhan Singh Deo 2024.jpg|100px]] | [[କନକ ବର୍ଦ୍ଧନ ସିଂହ ଦେଓ|କନକ ବର୍ଦ୍ଧନ ସିଂହଦେଓ]]<br />{{small|ବିଧାୟକ, [[ପାଟଣାଗଡ଼ (ବିଧାନ ସଭା ନିର୍ବାଚନ ମଣ୍ଡଳୀ)|ପାଟଣାଗଡ଼]]}} | ୧୨ ଜୁନ ୨୦୨୪ | ''କାର୍ଯ୍ୟରତ'' | style="background-color:#FF9933;" | | [[ଭାରତୀୟ ଜନତା ପାର୍ଟି|ଭାଜପା]] |- | style="text-align:left;" | * '''ଉପ-ମୁଖ୍ୟମନ୍ତ୍ରୀ''' * ମହିଳା ଓ ଶିଶୁ ବିକାଶ * ମିଶନ ଶକ୍ତି * ପର୍ଯ୍ୟଟନ | [[File:Dy CM Pravati Parida.jpg|100px]] | [[ପ୍ରଭାତୀ ପରିଡ଼ା]]<br />{{small|ବିଧାୟକ, [[ନିମାପଡ଼ା (ବିଧାନ ସଭା ନିର୍ବାଚନ ମଣ୍ଡଳୀ)|ନିମାପଡ଼ା]]}} | ୧୨ ଜୁନ ୨୦୨୪ | ''କାର୍ଯ୍ୟରତ'' | style="background-color:#FF9933;" | | [[ଭାରତୀୟ ଜନତା ପାର୍ଟି|ଭାଜପା]] |- | style="text-align:left;" | * ରାଜସ୍ୱ ଓ ବିପର୍ଯ୍ୟୟ ପରିଚାଳନା | [[File:Suresh Pujari 2024.jpg|100px]] | [[ସୁରେଶ ପୂଜାରୀ]]<br />{{small|ବିଧାୟକ, [[ବ୍ରଜରାଜନଗର (ବିଧାନ ସଭା ନିର୍ବାଚନ ମଣ୍ଡଳୀ)|ବ୍ରଜରାଜନଗର]]}} | ୧୨ ଜୁନ ୨୦୨୪ | ''କାର୍ଯ୍ୟରତ'' | style="background-color:#FF9933;" | | [[ଭାରତୀୟ ଜନତା ପାର୍ଟି|ଭାଜପା]] |- | style="text-align:left;" | * ଗ୍ରାମ୍ୟ ଉନ୍ନୟନ * ପଞ୍ଚାୟତିରାଜ ଓ ପାନୀୟ ଜଳ | [[File:Rabi Narayan Naik 2024.jpg|100px]] | [[ରବି ନାରାୟଣ ନାଏକ]]<br />{{small|ବିଧାୟକ, [[କୁଚିଣ୍ଡା (ବିଧାନ ସଭା ନିର୍ବାଚନ ମଣ୍ଡଳୀ)|କୁଚିଣ୍ଡା]]}} | ୧୨ ଜୁନ ୨୦୨୪ | ''କାର୍ଯ୍ୟରତ'' | style="background-color:#FF9933;" | | [[ଭାରତୀୟ ଜନତା ପାର୍ଟି|ଭାଜପା]] |- | style="text-align:left;" | * ବିଦ୍ୟାଳୟ ଓ ଗଣଶିକ୍ଷା * ଅନୁସୂଚିତ ଜାତି ଓ ଜନଜାତି ଉନ୍ନୟନ * ସଂଖ୍ୟାଲଘୁ ଓ ପଛୁଆ ବର୍ଗ କଲ୍ୟାଣ * ସାମାଜିକ ସୁରକ୍ଷା ଓ ଭିନ୍ନକ୍ଷମ ସଶକ୍ତିକରଣ | [[File:Nityananda Gond.jpg|100px]] | [[ନିତ୍ୟାନନ୍ଦ ଗଣ୍ଡ]]<br />{{small|ବିଧାୟକ, [[ଉମରକୋଟ (ବିଧାନ ସଭା ନିର୍ବାଚନ ମଣ୍ଡଳୀ)|ଉମରକୋଟ]]}} | ୧୨ ଜୁନ ୨୦୨୪ | ''କାର୍ଯ୍ୟରତ'' | style="background-color:#FF9933;" | | [[ଭାରତୀୟ ଜନତା ପାର୍ଟି|ଭାଜପା]] |- | style="text-align:left;" | * ଖାଦ୍ୟ ଯୋଗାଣ ଓ ଖାଉଟି କଲ୍ୟାଣ * ବିଜ୍ଞାନ ଓ ପ୍ରଯୁକ୍ତିବିଦ୍ୟା | [[File:Krushna Chandra Patra 2024.jpg|100px]] | [[କୃଷ୍ଣ ଚନ୍ଦ୍ର ପାତ୍ର]]<br />{{small|ବିଧାୟକ, [[ଢେଙ୍କାନାଳ (ବିଧାନ ସଭା ନିର୍ବାଚନ ମଣ୍ଡଳୀ)|ଢେଙ୍କାନାଳ]]}} | ୧୨ ଜୁନ ୨୦୨୪ | ''କାର୍ଯ୍ୟରତ'' | style="background-color:#FF9933;" | | [[ଭାରତୀୟ ଜନତା ପାର୍ଟି|ଭାଜପା]] |- | style="text-align:left;" | * ଆଇନ * ଅବକାରୀ * ପୂର୍ତ୍ତ | [[File:Prithiviraj Harichandan 2024.jpg|100px]] | [[ପୃଥ୍ୱୀରାଜ ହରିଚନ୍ଦନ]]<br />{{small|ବିଧାୟକ, [[ଚିଲିକା (ବିଧାନ ସଭା ନିର୍ବାଚନ ମଣ୍ଡଳୀ)|ଚିଲିକା]]}} | ୧୨ ଜୁନ ୨୦୨୪ | ''କାର୍ଯ୍ୟରତ'' | style="background-color:#FF9933;" | | [[ଭାରତୀୟ ଜନତା ପାର୍ଟି|ଭାଜପା]] |- | style="text-align:left;" | * ସ୍ୱାସ୍ଥ୍ୟ ଓ ପରିବାର କଲ୍ୟାଣ * ସଂସଦୀୟ ବ୍ୟାପାର * ଇଲେକ୍ଟ୍ରୋନିକ୍ସ ଓ ସୂଚନା ପ୍ରଯୁକ୍ତିବିଦ୍ୟା | [[File:Mukesh Mahaling 2024.jpg|100px]] | [[ମୁକେଶ ମହାଲିଙ୍ଗ]]<br />{{small|ବିଧାୟକ, [[ଲୋଇସିଂହା (ବିଧାନ ସଭା ନିର୍ବାଚନ ମଣ୍ଡଳୀ)|ଲୋଇସିଂହା]]}} | ୧୨ ଜୁନ ୨୦୨୪ | ''କାର୍ଯ୍ୟରତ'' | style="background-color:#FF9933;" | | [[ଭାରତୀୟ ଜନତା ପାର୍ଟି|ଭାଜପା]] |- | style="text-align:left;" | * ବାଣିଜ୍ୟ ଓ ପରିବହନ * ଇସ୍ପାତ ଓ ଖଣି | [[File:Bibhuti Bhusan Jena.jpg|100px]] | [[ବିଭୂତି ଭୂଷଣ ଜେନା]]<br />{{small|ବିଧାୟକ, [[ଗୋପାଳପୁର (ବିଧାନ ସଭା ନିର୍ବାଚନ ମଣ୍ଡଳୀ)|ଗୋପାଳପୁର]]}} | ୧୨ ଜୁନ ୨୦୨୪ | ''କାର୍ଯ୍ୟରତ'' | style="background-color:#FF9933;" | | [[ଭାରତୀୟ ଜନତା ପାର୍ଟି|ଭାଜପା]] |- | style="text-align:left;" | * ଗୃହ ନିର୍ମାଣ ଓ ନଗର ଉନ୍ନୟନ * ସାର୍ବଜନୀନ ଉଦ୍ୟୋଗ | [[File:Krushna Chandra Mahapatra 2024.jpg|100px]] | [[କୃଷ୍ଣ ଚନ୍ଦ୍ର ମହାପାତ୍ର]]<br />{{small|ବିଧାୟକ, [[ମୋରଡ଼ା (ବିଧାନ ସଭା ନିର୍ବାଚନ ମଣ୍ଡଳୀ)|ମୋରଡ଼ା]]}} | ୧୨ ଜୁନ ୨୦୨୪ | ''କାର୍ଯ୍ୟରତ'' | style="background-color:#FF9933;" | | [[ଭାରତୀୟ ଜନତା ପାର୍ଟି|ଭାଜପା]] |- ! colspan="7" style="background-color:#E6F2FF;" | '''ରାଷ୍ଟ୍ରମନ୍ତ୍ରୀ (ସ୍ୱାଧୀନ ଦାୟିତ୍ୱ)''' |- | style="text-align:left;" | * ଜଙ୍ଗଲ, ପରିବେଶ ଏବଂ ଜଳବାୟୁ ପରିବର୍ତ୍ତନ * ଶ୍ରମ ଓ କର୍ମଚାରୀ ରାଜ୍ୟ ବୀମା | [[File:Ganesh Ram SinghKhuntia 2024.jpg|100px]] | [[ଗଣେଶ ରାମ ସିଂ ଖୁଣ୍ଟିଆ]]<br />{{small|ବିଧାୟକ, [[ଜଶୀପୁର (ବିଧାନ ସଭା ନିର୍ବାଚନ ମଣ୍ଡଳୀ)|ଯଶିପୁର]]}} | ୧୨ ଜୁନ ୨୦୨୪ | ''କାର୍ଯ୍ୟରତ'' | style="background-color:#FF9933;" | | [[ଭାରତୀୟ ଜନତା ପାର୍ଟି|ଭାଜପା]] |- | style="text-align:left;" | * ଉଚ୍ଚଶିକ୍ଷା * କ୍ରୀଡ଼ା ଓ ଯୁବସେବା * ଓଡ଼ିଆ ଭାଷା, ସାହିତ୍ୟ ଓ ସଂସ୍କୃତି | [[File:Suryabanshi Suraj (new image).jpg|100px]] | [[ସୂର୍ଯ୍ୟବଂଶୀ ସୂରଜ]]<br />{{small|ବିଧାୟକ, [[ଧାମନଗର (ବିଧାନ ସଭା ନିର୍ବାଚନ ମଣ୍ଡଳୀ)|ଧାମନଗର]]}} | ୧୨ ଜୁନ ୨୦୨୪ | ''କାର୍ଯ୍ୟରତ'' | style="background-color:#FF9933;" | | [[ଭାରତୀୟ ଜନତା ପାର୍ଟି|ଭାଜପା]] |- | style="text-align:left;" | * ସମବାୟ * ହସ୍ତତନ୍ତ, ବୟନ ଓ ହସ୍ତଶିଳ୍ପ | [[File:Pradeep Bal Samanta 2024.jpg|100px]] | [[ପ୍ରଦୀପ ବଳସାମନ୍ତ]]<br />{{small|ବିଧାୟକ, [[ସୁକିନ୍ଦା (ବିଧାନ ସଭା ନିର୍ବାଚନ ମଣ୍ଡଳୀ)|ସୁକିନ୍ଦା]]}} | ୧୨ ଜୁନ ୨୦୨୪ | ''କାର୍ଯ୍ୟରତ'' | style="background-color:#FF9933;" | | [[ଭାରତୀୟ ଜନତା ପାର୍ଟି|ଭାଜପା]] |- | style="text-align:left;" | * ମତ୍ସ୍ୟ ଓ ପଶୁସମ୍ପଦ ବିକାଶ * ସୂକ୍ଷ୍ମ, କ୍ଷୁଦ୍ର ଓ ମଧ୍ୟମ ଉଦ୍ୟୋଗ | [[File:Gokulananda Mallick 2024.jpg|100px]] | [[ଗୋକୁଳାନନ୍ଦ ମଲ୍ଲିକ]]<br />{{small|ବିଧାୟକ, [[ପୋଲସରା (ବିଧାନ ସଭା ନିର୍ବାଚନ ମଣ୍ଡଳୀ)|ପୋଲସରା]]}} | ୧୨ ଜୁନ ୨୦୨୪ | ''କାର୍ଯ୍ୟରତ'' | style="background-color:#FF9933;" | | [[ଭାରତୀୟ ଜନତା ପାର୍ଟି|ଭାଜପା]] |- | style="text-align:left;" | * ଶିଳ୍ପ * ଦକ୍ଷତା ବିକାଶ ଏବଂ ବୈଷୟିକ ଶିକ୍ଷା | [[File:Sampad Chandra Swain 2024.jpg|100px]] | [[ସମ୍ପଦ ଚନ୍ଦ୍ର ସ୍ୱାଇଁ]]<br />{{small|ବିଧାୟକ, [[ପାରାଦ୍ୱୀପ (ବିଧାନ ସଭା ନିର୍ବାଚନ ମଣ୍ଡଳୀ)|ପାରାଦୀପ]]}} | ୧୨ ଜୁନ ୨୦୨୪ | ''କାର୍ଯ୍ୟରତ'' | style="background-color:#FF9933;" | | [[ଭାରତୀୟ ଜନତା ପାର୍ଟି|ଭାଜପା]] |} == ଆଧାର == {{ଆଧାର}} [[ଶ୍ରେଣୀ:୧୭ଶ ଓଡ଼ିଶା ବିଧାନସଭା]] [[ଶ୍ରେଣୀ:ଓଡ଼ିଶା ବିଧାନସଭା]] [[ଶ୍ରେଣୀ:ଓଡ଼ିଶାର ମନ୍ତ୍ରୀମଣ୍ଡଳ]] [[ଶ୍ରେଣୀ:ଓଡ଼ିଶା ସରକାର]] 81aefukns5wvxkmtpa4am2arznyxtdr 595881 595880 2026-06-02T06:49:19Z ~2026-32676-54 42304 /* ମନ୍ତ୍ରୀମଣ୍ଡଳ */ 595881 wikitext text/x-wiki {{ଛୋଟ|Mohan Charan Majhi ministry‌}} {{Infobox | title = ଓଡ଼ିଶାର ୩୧ତମ ମନ୍ତ୍ରୀମଣ୍ଡଳ | image = [[File:Seal of Odisha.svg|120px|ଓଡ଼ିଶାର ରାଜପ୍ରତୀକ]] | image2 = [[File:Mohan Charan Majhi at oath taking ceremony in 2024.jpg|300px]] | caption2 = ପ୍ରଧାନମନ୍ତ୍ରୀ [[ନରେନ୍ଦ୍ର ମୋଦୀ]]ଙ୍କ ସହ ମୋହନ ଚରଣ ମାଝୀ ମନ୍ତ୍ରୀମଣ୍ଡଳ | label1 = ଗଠନ | data1 = ୧୨ ଜୁନ ୨୦୨୪ | label2 = କାର୍ଯ୍ୟକାଳ | data2 = {{ayd|12 june 2024}} | label3 = ମୁଖ୍ୟମନ୍ତ୍ରୀ | data3 = [[ମୋହନ ଚରଣ ମାଝୀ]] | label4 = ଉପ-ମୁଖ୍ୟମନ୍ତ୍ରୀ | data4 = [[କନକ ବର୍ଦ୍ଧନ ସିଂହ ଦେଓ]]<br/>[[ପ୍ରଭାତୀ ପରିଡ଼ା]] | label5 = ରାଜ୍ୟପାଳ | data5 = '''ରଘୁବର ଦାସ''' <br>[[କମ୍ଭମପତି ହରି ବାବୁ]] | label6 = ମନ୍ତ୍ରୀମାନଙ୍କ ସଂଖ୍ୟା | data6 = ୧୬ {{small|(ମୁଖ୍ୟମନ୍ତ୍ରୀ ଏବଂ ଉପ-ମୁଖ୍ୟମନ୍ତ୍ରୀଙ୍କ ସହିତ)}} | label7 = ସରକାର ସ୍ଥିତି | data7 = [[ଓଡ଼ିଶା ବିଧାନ ସଭା|ବିଧାନ ସଭା]] {{Infobox political party/seats|81|147|hex=#ff9933|per=1}} | label8 = ଶାସକ ଦଳ | data8 = {{Color box|#FF9933}} [[ଭାରତୀୟ ଜନତା ପାର୍ଟି|ଭାଜପା]] | label9 = ବିରୋଧୀ ଦଳ | data9 = {{Color box|#01a31c}} [[ବିଜୁ ଜନତା ଦଳ|ବିଜଦ]] | label10 = ବିରୋଧୀ ଦଳ ନେତା | data10 = [[ନବୀନ ପଟ୍ଟନାୟକ]] | label11 = ନିର୍ବାଚନ | data11 = [[୨୦୨୪ ଓଡ଼ିଶା ବିଧାନସଭା ନିର୍ବାଚନ|୨୦୨୪]] | label12 = ପୂର୍ବ ମନ୍ତ୍ରୀମଣ୍ଡଳ | data12 = [[w:Fifth Naveen Patnaik ministry|ନବୀନ ପଟ୍ଟନାୟକଙ୍କ ୫ମ ମନ୍ତ୍ରୀମଣ୍ଡଳ]] }} '''ମୋହନ ଚରଣ ମାଝୀ ମନ୍ତ୍ରୀମଣ୍ଡଳ''' ହେଉଛି [[୨୦୨୪ ଓଡ଼ିଶା ବିଧାନସଭା ନିର୍ବାଚନ]] ପରେ ଗଢ଼ାଯାଇଥିବା [[ଓଡ଼ିଶା ସରକାର]]ର ୩୧ତମ ମନ୍ତ୍ରୀମଣ୍ଡଳ ଏବଂ ମୁଖ୍ୟମନ୍ତ୍ରୀ [[ମୋହନ ଚରଣ ମାଝୀ]]ଙ୍କ ମନ୍ତ୍ରୀମଣ୍ଡଳର ସୂଚୀ । ୧୧ ଜୁନ ୨୦୨୪ରେ ମୋହନ ଚରଣ ମାଝୀ ଭାରତୀୟ ଜନତା ପାର୍ଟିର ମୁଖ୍ୟମନ୍ତ୍ରୀ ଭାବରେ ନିର୍ବାଚିତ ହୋଇଥିଲେ ।<ref>{{Cite web |date=2024-06-11 |title=Tribal Leader Mohan Majhi Is Odisha’s New CM: 5 Things You Need To Know About This 4-Time MLA |url=https://www.news18.com/politics/who-is-mohan-charan-majhi-the-new-chief-minister-of-odisha-8929441.html |access-date=2024-06-13 |website=News18 |language=en}}</ref> ମଇ ଏବଂ ଜୁନ ମାସରେ ଚାରୋଟି ପର୍ଯ୍ୟାୟରେ ଅନୁଷ୍ଠିତ ଏହି ନିର୍ବାଚନରେ ଭାରତୀୟ ଜନତା ପାର୍ଟି ୧୪୭ଟି ଆସନ ମଧ୍ୟରୁ ୭୮ଟି ଆସନ ହାସଲ କରି ସରକାର ଗଠନ କରିଥିଲା । ଜୁନ ୪ ତାରିଖରେ ଏହି ନିର୍ବାଚନର ଫଳାଫଳ ଘୋଷଣା ହୋଇଥିଲା, ଯାହାର ଆଧାରରେ [[୧୭ଶ ଓଡ଼ିଶା ବିଧାନ ସଭା]] ଗଠନ ହୋଇଥିଲା ।<ref>{{Cite web |date=2024-06-12 |title=Mohan Charan Majhi Cabinet in Odisha: Full list of BJP ministers who took oath today |url=https://www.indiatvnews.com/news/india/mohan-charan-majhi-cabinet-in-odisha-list-of-bjp-ministers-who-took-oath-today-2024-06-12-936560 |website=www.indiatvnews.com}}</ref> ଏହି ସରକାରଙ୍କୁ ୩ ଜଣ ସ୍ୱାଧୀନ ବିଧାୟକ ମଧ୍ୟ ସମର୍ଥନ ପ୍ରଦାନ କରିଛନ୍ତି । == ସଂକ୍ଷିପ୍ତ ଇତିହାସ == [[File:1st Cabinet Meeting of Mohan Charan Majhi in 2024.jpg|400x400px|center|thumb|୨୦୨୪ ମସିହାରେ ମୋହନ ଚରଣ ମାଝୀ ମନ୍ତ୍ରୀମଣ୍ଡଳର ପ୍ରଥମ କ୍ୟାବିନେଟ ବୈଠକ]] ୧୨ ଜୁନ ୨୦୨୪ରେ, ମୁଖ୍ୟମନ୍ତ୍ରୀ [[ମୋହନ ଚରଣ ମାଝୀ]] ତାଙ୍କର ଦୁଇ ଉପ-ମୁଖ୍ୟମନ୍ତ୍ରୀ, ୮ ଜଣ କ୍ୟାବିନେଟ ମନ୍ତ୍ରୀ ଏବଂ ୫ ଜଣ ରାଷ୍ଟ୍ରମନ୍ତ୍ରୀ (ସ୍ୱାଧୀନ ଦାୟିତ୍ୱ)ଙ୍କ ସହ ଭୁବନେଶ୍ୱରସ୍ଥିତ ଜନତା ମଇଦାନଠାରେ ଶପଥ ଗ୍ରହଣ କରିଥିଲେ । ରାଜ୍ୟପାଳ [[ରଘୁବର ଦାସ]] ସେମାନଙ୍କୁ ଶପଥପାଠ କରାଇଥିଲେ । ଏହି ଶପଥ ଗ୍ରହଣ ଉତ୍ସବରେ ପ୍ରଧାନମନ୍ତ୍ରୀ [[ନରେନ୍ଦ୍ର ମୋଦୀ]], କେନ୍ଦ୍ର ଗୃହମନ୍ତ୍ରୀ [[ଅମିତ ଶାହ]], ପ୍ରତିରକ୍ଷା ମନ୍ତ୍ରୀ [[ରାଜନାଥ ସିଂହ]]ଙ୍କ ସମେତ ୧୦ଟି ଭାଜପା ଶାସିତ ରାଜ୍ୟର ମୁଖ୍ୟମନ୍ତ୍ରୀଗଣ ଉପସ୍ଥିତ ଥିଲେ ।<ref>{{Cite web |title=Highlights: BJP Tribal Leader, 4-Time MLA Mohan Majhi Sworn In As Odisha Chief Minister |url=https://www.ndtv.com/india-news/odisha-chief-minister-swearing-in-live-updates-mohan-majhi-set-to-be-sworn-in-as-bjps-first-chief-minister-in-odisha-5874031 |access-date=2024-06-13 |website=NDTV.com}}</ref><ref>{{Cite news |last=Barik |first=Satyasundar |date=2024-06-12 |title=Mohan Charan Majhi sworn in as Odisha’s first BJP Chief Minister |url=https://www.thehindu.com/news/national/odisha/mohan-charan-majhi-sworn-in-as-odishas-first-bjp-chief-minister/article68281205.ece |access-date=2024-06-13 |work=The Hindu |language=en-IN |issn=0971-751X}}</ref><ref>{{Cite news |date=2024-06-13 |title=Odisha Cabinet portfolios: CM Mohan Charan Majhi keeps Home |url=https://www.indiatvnews.com/news/india/odisha-cabinet-portfolios-cm-mohan-charan-majhi-keeps-home-ministry-kanak-vardhan-singh-agriculture-pravati-parida-women-child-development-finance-2024-06-15-937131 |access-date=2024-06-15 |work=India News |language=en-IN |issn=0971-751X}}</ref> === ମନ୍ତ୍ରୀମଣ୍ଡଳ === ୧୨ ଜୁନ ୨୦୨୪ରେ, ମୁଖ୍ୟମନ୍ତ୍ରୀ ମୋହନ ଚରଣ ମାଝୀ ତାଙ୍କର ଦୁଇ ଉପ-ମୁଖ୍ୟମନ୍ତ୍ରୀ, ୮ କ୍ୟାବିନେଟ ମନ୍ତ୍ରୀ ଓ ୫ ରାଷ୍ଟ୍ରମନ୍ତ୍ରୀ (ସ୍ୱାଧୀନ) ଭୁବନେଶ୍ୱରସ୍ଥିତ ଜନତା ମଇଦାନଠାରେ ଶପଥ ଗ୍ରହଣ କରିଥିଲେ । ରାଜ୍ୟପାଳ ରଘୁବର ଦାସ ସମସ୍ତଙ୍କୁ ଶପଥପାଠ କରାଇଥିଲେ । ପ୍ରଧାନମନ୍ତ୍ରୀ ନରେନ୍ଦ୍ର ମୋଦୀ, କେନ୍ଦ୍ର ଗୃହମନ୍ତ୍ରୀ ଅମିତ ଶାହ, ପ୍ରତିରକ୍ଷା ମନ୍ତ୍ରୀ ରାଜନାଥ ସିଂହ ଓ ୧୦ଟି ବିଜେପି ଶାସିତ ରାଜ୍ୟର ମୁଖ୍ୟମନ୍ତ୍ରୀଗଣ ଏହି ସଭାରେ ଉପସ୍ଥିତ ଥିଲେ ।<ref>{{Cite web |title=Highlights: BJP Tribal Leader, 4-Time MLA Mohan Majhi Sworn In As Odisha Chief Minister |url=https://www.ndtv.com/india-news/odisha-chief-minister-swearing-in-live-updates-mohan-majhi-set-to-be-sworn-in-as-bjps-first-chief-minister-in-odisha-5874031 |access-date=2024-06-13 |website=NDTV.com}}</ref><ref>{{Cite news|url=https://www.thehindu.com/news/national/odisha/mohan-charan-majhi-sworn-in-as-odishas-first-bjp-chief-minister/article68281205.ece|title=Mohan Charan Majhi sworn in as Odisha’s first BJP Chief Minister|last=Barik|first=Satyasundar|date=2024-06-12|work=The Hindu|access-date=2024-06-13|language=en-IN|issn=0971-751X}}</ref> ଜୁନ ୧୫ ତାରିଖରେ ମନ୍ତ୍ରୀମାନଙ୍କୁ ବିଭିନ୍ନ ବିଭାଗର ଦାୟିତ୍ୱ ବଣ୍ଟନ କରାଯାଇଥିଲା ।<ref>{{Cite news|url=https://www.indiatvnews.com/news/india/odisha-cabinet-portfolios-cm-mohan-charan-majhi-keeps-home-ministry-kanak-vardhan-singh-agriculture-pravati-parida-women-child-development-finance-2024-06-15-937131|title=Odisha Cabinet portfolios: CM Mohan Charan Majhi keeps Home|date=2024-06-13|work=India News|access-date=2024-06-15|language=en-IN|issn=0971-751X}}</ref> {| class="wikitable sortable" style="text-align:center;" |+ ! ବିଭାଗ !! ଚିତ୍ର !! ନାମ <br/>{{small|ନିର୍ବାଚନ ମଣ୍ଡଳୀ}} !! କାର୍ଯ୍ୟକାଳ ଆରମ୍ଭ !! କାର୍ଯ୍ୟକାଳ ଶେଷ !! colspan="2" | ଦଳ |- | style="text-align:left;" | * [[ଓଡ଼ିଶାର ମୁଖ୍ୟମନ୍ତ୍ରୀମାନଙ୍କର ତାଲିକା|'''ମୁଖ୍ୟମନ୍ତ୍ରୀ''']] * ଗୃହ * ସାଧାରଣ ପ୍ରଶାସନ ଓ ଅଭିଯୋଗ * ଅର୍ଥ * ସୂଚନା ଏବଂ ଲୋକସମ୍ପର୍କ * ଜଳ ସମ୍ପଦ * ଯୋଜନା ଓ ସମନ୍ୱୟ * '''ଆବଣ୍ଟନ ହୋଇନଥିବା ସମସ୍ତ ବିଭାଗ''' | [[File:Shri Mohan Charan Majhi.jpg|100px]] | '''[[ମୋହନ ଚରଣ ମାଝୀ]]'''<br />{{small|ବିଧାୟକ, [[କେନ୍ଦୁଝର (ବିଧାନ ସଭା ନିର୍ବାଚନ ମଣ୍ଡଳୀ)|କେନ୍ଦୁଝର]]}} | ୧୨ ଜୁନ ୨୦୨୪ | ''କାର୍ଯ୍ୟରତ'' | style="background-color:#FF9933; width: 5px;" | | [[ଭାରତୀୟ ଜନତା ପାର୍ଟି|ଭାଜପା]] |- ! colspan="7" style="background-color:#E6F2FF;" | '''କ୍ୟାବିନେଟ ମନ୍ତ୍ରୀ''' |- | style="text-align:left;" | * '''ଉପ-ମୁଖ୍ୟମନ୍ତ୍ରୀ''' * କୃଷି ଓ କୃଷକ ସଶକ୍ତିକରଣ * ଶକ୍ତି | [[File:Kanak Vardhan Singh Deo 2024.jpg|100px]] | [[କନକ ବର୍ଦ୍ଧନ ସିଂହ ଦେଓ|କନକ ବର୍ଦ୍ଧନ ସିଂହଦେଓ]]<br />{{small|ବିଧାୟକ, [[ପାଟଣାଗଡ଼ (ବିଧାନ ସଭା ନିର୍ବାଚନ ମଣ୍ଡଳୀ)|ପାଟଣାଗଡ଼]]}} | ୧୨ ଜୁନ ୨୦୨୪ | ''କାର୍ଯ୍ୟରତ'' | style="background-color:#FF9933;" | | [[ଭାରତୀୟ ଜନତା ପାର୍ଟି|ଭାଜପା]] |- | style="text-align:left;" | * '''ଉପ-ମୁଖ୍ୟମନ୍ତ୍ରୀ''' * ମହିଳା ଓ ଶିଶୁ ବିକାଶ * ମିଶନ ଶକ୍ତି * ପର୍ଯ୍ୟଟନ | [[File:Dy CM Pravati Parida.jpg|100px]] | [[ପ୍ରଭାତୀ ପରିଡ଼ା]]<br />{{small|ବିଧାୟକ, [[ନିମାପଡ଼ା (ବିଧାନ ସଭା ନିର୍ବାଚନ ମଣ୍ଡଳୀ)|ନିମାପଡ଼ା]]}} | ୧୨ ଜୁନ ୨୦୨୪ | ''କାର୍ଯ୍ୟରତ'' | style="background-color:#FF9933;" | | [[ଭାରତୀୟ ଜନତା ପାର୍ଟି|ଭାଜପା]] |- | style="text-align:left;" | * ରାଜସ୍ୱ ଓ ବିପର୍ଯ୍ୟୟ ପରିଚାଳନା | [[File:Suresh Pujari 2024.jpg|100px]] | [[ସୁରେଶ ପୂଜାରୀ]]<br />{{small|ବିଧାୟକ, [[ବ୍ରଜରାଜନଗର (ବିଧାନ ସଭା ନିର୍ବାଚନ ମଣ୍ଡଳୀ)|ବ୍ରଜରାଜନଗର]]}} | ୧୨ ଜୁନ ୨୦୨୪ | ''କାର୍ଯ୍ୟରତ'' | style="background-color:#FF9933;" | | [[ଭାରତୀୟ ଜନତା ପାର୍ଟି|ଭାଜପା]] |- | style="text-align:left;" | * ଗ୍ରାମ୍ୟ ଉନ୍ନୟନ * ପଞ୍ଚାୟତିରାଜ ଓ ପାନୀୟ ଜଳ | [[File:Rabi Narayan Naik 2024.jpg|100px]] | [[ରବି ନାରାୟଣ ନାଏକ]]<br />{{small|ବିଧାୟକ, [[କୁଚିଣ୍ଡା (ବିଧାନ ସଭା ନିର୍ବାଚନ ମଣ୍ଡଳୀ)|କୁଚିଣ୍ଡା]]}} | ୧୨ ଜୁନ ୨୦୨୪ | ''କାର୍ଯ୍ୟରତ'' | style="background-color:#FF9933;" | | [[ଭାରତୀୟ ଜନତା ପାର୍ଟି|ଭାଜପା]] |- | style="text-align:left;" | * ବିଦ୍ୟାଳୟ ଓ ଗଣଶିକ୍ଷା * ଅନୁସୂଚିତ ଜାତି ଓ ଜନଜାତି ଉନ୍ନୟନ * ସଂଖ୍ୟାଲଘୁ ଓ ପଛୁଆ ବର୍ଗ କଲ୍ୟାଣ * ସାମାଜିକ ସୁରକ୍ଷା ଓ ଭିନ୍ନକ୍ଷମ ସଶକ୍ତିକରଣ | [[File:Nityananda Gond.jpg|100px]] | [[ନିତ୍ୟାନନ୍ଦ ଗଣ୍ଡ]]<br />{{small|ବିଧାୟକ, [[ଉମରକୋଟ (ବିଧାନ ସଭା ନିର୍ବାଚନ ମଣ୍ଡଳୀ)|ଉମରକୋଟ]]}} | ୧୨ ଜୁନ ୨୦୨୪ | ''କାର୍ଯ୍ୟରତ'' | style="background-color:#FF9933;" | | [[ଭାରତୀୟ ଜନତା ପାର୍ଟି|ଭାଜପା]] |- | style="text-align:left;" | * ଖାଦ୍ୟ ଯୋଗାଣ ଓ ଖାଉଟି କଲ୍ୟାଣ * ବିଜ୍ଞାନ ଓ ପ୍ରଯୁକ୍ତିବିଦ୍ୟା | [[File:Krushna Chandra Patra 2024.jpg|100px]] | [[କୃଷ୍ଣ ଚନ୍ଦ୍ର ପାତ୍ର]]<br />{{small|ବିଧାୟକ, [[ଢେଙ୍କାନାଳ (ବିଧାନ ସଭା ନିର୍ବାଚନ ମଣ୍ଡଳୀ)|ଢେଙ୍କାନାଳ]]}} | ୧୨ ଜୁନ ୨୦୨୪ | ''କାର୍ଯ୍ୟରତ'' | style="background-color:#FF9933;" | | [[ଭାରତୀୟ ଜନତା ପାର୍ଟି|ଭାଜପା]] |- | style="text-align:left;" | * ଆଇନ * ଅବକାରୀ * ପୂର୍ତ୍ତ | [[File:Prithiviraj Harichandan 2024.jpg|100px]] | [[ପୃଥ୍ୱୀରାଜ ହରିଚନ୍ଦନ]]<br />{{small|ବିଧାୟକ, [[ଚିଲିକା (ବିଧାନ ସଭା ନିର୍ବାଚନ ମଣ୍ଡଳୀ)|ଚିଲିକା]]}} | ୧୨ ଜୁନ ୨୦୨୪ | ''କାର୍ଯ୍ୟରତ'' | style="background-color:#FF9933;" | | [[ଭାରତୀୟ ଜନତା ପାର୍ଟି|ଭାଜପା]] |- | style="text-align:left;" | * ସ୍ୱାସ୍ଥ୍ୟ ଓ ପରିବାର କଲ୍ୟାଣ * ସଂସଦୀୟ ବ୍ୟାପାର * ଇଲେକ୍ଟ୍ରୋନିକ୍ସ ଓ ସୂଚନା ପ୍ରଯୁକ୍ତିବିଦ୍ୟା | [[File:Mukesh Mahaling 2024.jpg|100px]] | [[ମୁକେଶ ମହାଲିଙ୍ଗ]]<br />{{small|ବିଧାୟକ, [[ଲୋଇସିଂହା (ବିଧାନ ସଭା ନିର୍ବାଚନ ମଣ୍ଡଳୀ)|ଲୋଇସିଂହା]]}} | ୧୨ ଜୁନ ୨୦୨୪ | ''କାର୍ଯ୍ୟରତ'' | style="background-color:#FF9933;" | | [[ଭାରତୀୟ ଜନତା ପାର୍ଟି|ଭାଜପା]] |- | style="text-align:left;" | * ବାଣିଜ୍ୟ ଓ ପରିବହନ * ଇସ୍ପାତ ଓ ଖଣି | [[File:Bibhuti Bhusan Jena.jpg|100px]] | [[ବିଭୂତି ଭୂଷଣ ଜେନା]]<br />{{small|ବିଧାୟକ, [[ଗୋପାଳପୁର (ବିଧାନ ସଭା ନିର୍ବାଚନ ମଣ୍ଡଳୀ)|ଗୋପାଳପୁର]]}} | ୧୨ ଜୁନ ୨୦୨୪ | ''କାର୍ଯ୍ୟରତ'' | style="background-color:#FF9933;" | | [[ଭାରତୀୟ ଜନତା ପାର୍ଟି|ଭାଜପା]] |- | style="text-align:left;" | * ଗୃହ ନିର୍ମାଣ ଓ ନଗର ଉନ୍ନୟନ * ସାର୍ବଜନୀନ ଉଦ୍ୟୋଗ | [[File:Krushna Chandra Mahapatra 2024.jpg|100px]] | [[କୃଷ୍ଣ ଚନ୍ଦ୍ର ମହାପାତ୍ର]]<br />{{small|ବିଧାୟକ, [[ମୋରଡ଼ା (ବିଧାନ ସଭା ନିର୍ବାଚନ ମଣ୍ଡଳୀ)|ମୋରଡ଼ା]]}} | ୧୨ ଜୁନ ୨୦୨୪ | ''କାର୍ଯ୍ୟରତ'' | style="background-color:#FF9933;" | | [[ଭାରତୀୟ ଜନତା ପାର୍ଟି|ଭାଜପା]] |- ! colspan="7" style="background-color:#E6F2FF;" | '''ରାଷ୍ଟ୍ରମନ୍ତ୍ରୀ (ସ୍ୱାଧୀନ ଦାୟିତ୍ୱ)''' |- | style="text-align:left;" | * ଜଙ୍ଗଲ, ପରିବେଶ ଏବଂ ଜଳବାୟୁ ପରିବର୍ତ୍ତନ * ଶ୍ରମ ଓ କର୍ମଚାରୀ ରାଜ୍ୟ ବୀମା | [[File:Ganesh Ram SinghKhuntia 2024.jpg|100px]] | [[ଗଣେଶ ରାମ ସିଂ ଖୁଣ୍ଟିଆ]]<br />{{small|ବିଧାୟକ, [[ଜଶୀପୁର (ବିଧାନ ସଭା ନିର୍ବାଚନ ମଣ୍ଡଳୀ)|ଯଶିପୁର]]}} | ୧୨ ଜୁନ ୨୦୨୪ | ''କାର୍ଯ୍ୟରତ'' | style="background-color:#FF9933;" | | [[ଭାରତୀୟ ଜନତା ପାର୍ଟି|ଭାଜପା]] |- | style="text-align:left;" | * ଉଚ୍ଚଶିକ୍ଷା * କ୍ରୀଡ଼ା ଓ ଯୁବସେବା * ଓଡ଼ିଆ ଭାଷା, ସାହିତ୍ୟ ଓ ସଂସ୍କୃତି | [[File:Suryabanshi Suraj (new image).jpg|100px]] | [[ସୂର୍ଯ୍ୟବଂଶୀ ସୂରଜ]]<br />{{small|ବିଧାୟକ, [[ଧାମନଗର (ବିଧାନ ସଭା ନିର୍ବାଚନ ମଣ୍ଡଳୀ)|ଧାମନଗର]]}} | ୧୨ ଜୁନ ୨୦୨୪ | ''କାର୍ଯ୍ୟରତ'' | style="background-color:#FF9933;" | | [[ଭାରତୀୟ ଜନତା ପାର୍ଟି|ଭାଜପା]] |- | style="text-align:left;" | * ସମବାୟ * ହସ୍ତତନ୍ତ, ବୟନ ଓ ହସ୍ତଶିଳ୍ପ | [[File:Pradeep Bal Samanta 2024.jpg|100px]] | [[ପ୍ରଦୀପ ବଳସାମନ୍ତ]]<br />{{small|ବିଧାୟକ, [[ସୁକିନ୍ଦା (ବିଧାନ ସଭା ନିର୍ବାଚନ ମଣ୍ଡଳୀ)|ସୁକିନ୍ଦା]]}} | ୧୨ ଜୁନ ୨୦୨୪ | ''କାର୍ଯ୍ୟରତ'' | style="background-color:#FF9933;" | | [[ଭାରତୀୟ ଜନତା ପାର୍ଟି|ଭାଜପା]] |- | style="text-align:left;" | * ମତ୍ସ୍ୟ ଓ ପଶୁସମ୍ପଦ ବିକାଶ * ସୂକ୍ଷ୍ମ, କ୍ଷୁଦ୍ର ଓ ମଧ୍ୟମ ଉଦ୍ୟୋଗ | [[File:Gokulananda Mallick 2024.jpg|100px]] | [[ଗୋକୁଳାନନ୍ଦ ମଲ୍ଲିକ]]<br />{{small|ବିଧାୟକ, [[ପୋଲସରା (ବିଧାନ ସଭା ନିର୍ବାଚନ ମଣ୍ଡଳୀ)|ପୋଲସରା]]}} | ୧୨ ଜୁନ ୨୦୨୪ | ''କାର୍ଯ୍ୟରତ'' | style="background-color:#FF9933;" | | [[ଭାରତୀୟ ଜନତା ପାର୍ଟି|ଭାଜପା]] |- | style="text-align:left;" | * ଶିଳ୍ପ * ଦକ୍ଷତା ବିକାଶ ଏବଂ ବୈଷୟିକ ଶିକ୍ଷା | [[File:Sampad Chandra Swain 2024.jpg|100px]] | [[ସମ୍ପଦ ଚନ୍ଦ୍ର ସ୍ୱାଇଁ]]<br />{{small|ବିଧାୟକ, [[ପାରାଦ୍ୱୀପ (ବିଧାନ ସଭା ନିର୍ବାଚନ ମଣ୍ଡଳୀ)|ପାରାଦୀପ]]}} | ୧୨ ଜୁନ ୨୦୨୪ | ''କାର୍ଯ୍ୟରତ'' | style="background-color:#FF9933;" | | [[ଭାରତୀୟ ଜନତା ପାର୍ଟି|ଭାଜପା]] |} == ଆଧାର == {{ଆଧାର}} [[ଶ୍ରେଣୀ:୧୭ଶ ଓଡ଼ିଶା ବିଧାନସଭା]] [[ଶ୍ରେଣୀ:ଓଡ଼ିଶା ବିଧାନସଭା]] [[ଶ୍ରେଣୀ:ଓଡ଼ିଶାର ମନ୍ତ୍ରୀମଣ୍ଡଳ]] [[ଶ୍ରେଣୀ:ଓଡ଼ିଶା ସରକାର]] lrby6yj4ehq9u2zr6avszhbzemxfm7y 595882 595881 2026-06-02T06:52:03Z ~2026-32676-54 42304 /* ସଂକ୍ଷିପ୍ତ ଇତିହାସ */ 595882 wikitext text/x-wiki {{ଛୋଟ|Mohan Charan Majhi ministry‌}} {{Infobox | title = ଓଡ଼ିଶାର ୩୧ତମ ମନ୍ତ୍ରୀମଣ୍ଡଳ | image = [[File:Seal of Odisha.svg|120px|ଓଡ଼ିଶାର ରାଜପ୍ରତୀକ]] | image2 = [[File:Mohan Charan Majhi at oath taking ceremony in 2024.jpg|300px]] | caption2 = ପ୍ରଧାନମନ୍ତ୍ରୀ [[ନରେନ୍ଦ୍ର ମୋଦୀ]]ଙ୍କ ସହ ମୋହନ ଚରଣ ମାଝୀ ମନ୍ତ୍ରୀମଣ୍ଡଳ | label1 = ଗଠନ | data1 = ୧୨ ଜୁନ ୨୦୨୪ | label2 = କାର୍ଯ୍ୟକାଳ | data2 = {{ayd|12 june 2024}} | label3 = ମୁଖ୍ୟମନ୍ତ୍ରୀ | data3 = [[ମୋହନ ଚରଣ ମାଝୀ]] | label4 = ଉପ-ମୁଖ୍ୟମନ୍ତ୍ରୀ | data4 = [[କନକ ବର୍ଦ୍ଧନ ସିଂହ ଦେଓ]]<br/>[[ପ୍ରଭାତୀ ପରିଡ଼ା]] | label5 = ରାଜ୍ୟପାଳ | data5 = '''ରଘୁବର ଦାସ''' <br>[[କମ୍ଭମପତି ହରି ବାବୁ]] | label6 = ମନ୍ତ୍ରୀମାନଙ୍କ ସଂଖ୍ୟା | data6 = ୧୬ {{small|(ମୁଖ୍ୟମନ୍ତ୍ରୀ ଏବଂ ଉପ-ମୁଖ୍ୟମନ୍ତ୍ରୀଙ୍କ ସହିତ)}} | label7 = ସରକାର ସ୍ଥିତି | data7 = [[ଓଡ଼ିଶା ବିଧାନ ସଭା|ବିଧାନ ସଭା]] {{Infobox political party/seats|81|147|hex=#ff9933|per=1}} | label8 = ଶାସକ ଦଳ | data8 = {{Color box|#FF9933}} [[ଭାରତୀୟ ଜନତା ପାର୍ଟି|ଭାଜପା]] | label9 = ବିରୋଧୀ ଦଳ | data9 = {{Color box|#01a31c}} [[ବିଜୁ ଜନତା ଦଳ|ବିଜଦ]] | label10 = ବିରୋଧୀ ଦଳ ନେତା | data10 = [[ନବୀନ ପଟ୍ଟନାୟକ]] | label11 = ନିର୍ବାଚନ | data11 = [[୨୦୨୪ ଓଡ଼ିଶା ବିଧାନସଭା ନିର୍ବାଚନ|୨୦୨୪]] | label12 = ପୂର୍ବ ମନ୍ତ୍ରୀମଣ୍ଡଳ | data12 = [[w:Fifth Naveen Patnaik ministry|ନବୀନ ପଟ୍ଟନାୟକଙ୍କ ୫ମ ମନ୍ତ୍ରୀମଣ୍ଡଳ]] }} '''ମୋହନ ଚରଣ ମାଝୀ ମନ୍ତ୍ରୀମଣ୍ଡଳ''' ହେଉଛି [[୨୦୨୪ ଓଡ଼ିଶା ବିଧାନସଭା ନିର୍ବାଚନ]] ପରେ ଗଢ଼ାଯାଇଥିବା [[ଓଡ଼ିଶା ସରକାର]]ର ୩୧ତମ ମନ୍ତ୍ରୀମଣ୍ଡଳ ଏବଂ ମୁଖ୍ୟମନ୍ତ୍ରୀ [[ମୋହନ ଚରଣ ମାଝୀ]]ଙ୍କ ମନ୍ତ୍ରୀମଣ୍ଡଳର ସୂଚୀ । ୧୧ ଜୁନ ୨୦୨୪ରେ ମୋହନ ଚରଣ ମାଝୀ ଭାରତୀୟ ଜନତା ପାର୍ଟିର ମୁଖ୍ୟମନ୍ତ୍ରୀ ଭାବରେ ନିର୍ବାଚିତ ହୋଇଥିଲେ ।<ref>{{Cite web |date=2024-06-11 |title=Tribal Leader Mohan Majhi Is Odisha’s New CM: 5 Things You Need To Know About This 4-Time MLA |url=https://www.news18.com/politics/who-is-mohan-charan-majhi-the-new-chief-minister-of-odisha-8929441.html |access-date=2024-06-13 |website=News18 |language=en}}</ref> ମଇ ଏବଂ ଜୁନ ମାସରେ ଚାରୋଟି ପର୍ଯ୍ୟାୟରେ ଅନୁଷ୍ଠିତ ଏହି ନିର୍ବାଚନରେ ଭାରତୀୟ ଜନତା ପାର୍ଟି ୧୪୭ଟି ଆସନ ମଧ୍ୟରୁ ୭୮ଟି ଆସନ ହାସଲ କରି ସରକାର ଗଠନ କରିଥିଲା । ଜୁନ ୪ ତାରିଖରେ ଏହି ନିର୍ବାଚନର ଫଳାଫଳ ଘୋଷଣା ହୋଇଥିଲା, ଯାହାର ଆଧାରରେ [[୧୭ଶ ଓଡ଼ିଶା ବିଧାନ ସଭା]] ଗଠନ ହୋଇଥିଲା ।<ref>{{Cite web |date=2024-06-12 |title=Mohan Charan Majhi Cabinet in Odisha: Full list of BJP ministers who took oath today |url=https://www.indiatvnews.com/news/india/mohan-charan-majhi-cabinet-in-odisha-list-of-bjp-ministers-who-took-oath-today-2024-06-12-936560 |website=www.indiatvnews.com}}</ref> ଏହି ସରକାରଙ୍କୁ ୩ ଜଣ ସ୍ୱାଧୀନ ବିଧାୟକ ମଧ୍ୟ ସମର୍ଥନ ପ୍ରଦାନ କରିଛନ୍ତି । == ସଂକ୍ଷିପ୍ତ ଇତିହାସ == [[File:1st Cabinet Meeting of Mohan Charan Majhi in 2024.jpg|400x400px|center|thumb|୨୦୨୪ ମସିହାରେ ମୋହନ ଚରଣ ମାଝୀ ମନ୍ତ୍ରୀମଣ୍ଡଳର ପ୍ରଥମ କ୍ୟାବିନେଟ ବୈଠକ]] ୧୨ ଜୁନ ୨୦୨୪ରେ, ମୁଖ୍ୟମନ୍ତ୍ରୀ [[ମୋହନ ଚରଣ ମାଝୀ]] ତାଙ୍କର ଦୁଇ ଉପ-ମୁଖ୍ୟମନ୍ତ୍ରୀ, ୮ ଜଣ କ୍ୟାବିନେଟ ମନ୍ତ୍ରୀ ଏବଂ ୫ ଜଣ ରାଷ୍ଟ୍ରମନ୍ତ୍ରୀ (ସ୍ୱାଧୀନ ଦାୟିତ୍ୱ)ଙ୍କ ସହ ଭୁବନେଶ୍ୱରସ୍ଥିତ ଜନତା ମଇଦାନଠାରେ ଶପଥ ଗ୍ରହଣ କରିଥିଲେ । ରାଜ୍ୟପାଳ [[ରଘୁବର ଦାସ]] ସେମାନଙ୍କୁ ଶପଥପାଠ କରାଇଥିଲେ । ଏହି ଶପଥ ଗ୍ରହଣ ଉତ୍ସବରେ ପ୍ରଧାନମନ୍ତ୍ରୀ [[ନରେନ୍ଦ୍ର ମୋଦୀ]], କେନ୍ଦ୍ର ଗୃହମନ୍ତ୍ରୀ [[ଅମିତ ଶାହ]], ପ୍ରତିରକ୍ଷା ମନ୍ତ୍ରୀ [[ରାଜନାଥ ସିଂହ]]ଙ୍କ ସମେତ ୧୦ଟି ଭାଜପା ଶାସିତ ରାଜ୍ୟର ମୁଖ୍ୟମନ୍ତ୍ରୀଗଣ ଉପସ୍ଥିତ ଥିଲେ ।<ref>{{Cite web |title=Highlights: BJP Tribal Leader, 4-Time MLA Mohan Majhi Sworn In As Odisha Chief Minister |url=https://www.ndtv.com/india-news/odisha-chief-minister-swearing-in-live-updates-mohan-majhi-set-to-be-sworn-in-as-bjps-first-chief-minister-in-odisha-5874031 |access-date=2024-06-13 |website=NDTV.com}}</ref><ref>{{Cite news |last=Barik |first=Satyasundar |date=2024-06-12 |title=Mohan Charan Majhi sworn in as Odisha’s first BJP Chief Minister |url=https://www.thehindu.com/news/national/odisha/mohan-charan-majhi-sworn-in-as-odishas-first-bjp-chief-minister/article68281205.ece |access-date=2024-06-13 |work=The Hindu |language=en-IN |issn=0971-751X}}</ref><ref>{{Cite news |date=2024-06-13 |title=Odisha Cabinet portfolios: CM Mohan Charan Majhi keeps Home |url=https://www.indiatvnews.com/news/india/odisha-cabinet-portfolios-cm-mohan-charan-majhi-keeps-home-ministry-kanak-vardhan-singh-agriculture-pravati-parida-women-child-development-finance-2024-06-15-937131 |access-date=2024-06-15 |work=India News |language=en-IN |issn=0971-751X}}</ref> === ମନ୍ତ୍ରୀମଣ୍ଡଳ === '''ତା ଜୁନ ୧୫ ୨୦୨୪ ରିଖ''' ତାରିଖରେ ମନ୍ତ୍ରୀମାନଙ୍କୁ ବିଭିନ୍ନ ବିଭାଗର ଦାୟିତ୍ୱ ବଣ୍ଟନ କରାଯାଇଥିଲା ।<ref>{{Cite news|url=https://www.indiatvnews.com/news/india/odisha-cabinet-portfolios-cm-mohan-charan-majhi-keeps-home-ministry-kanak-vardhan-singh-agriculture-pravati-parida-women-child-development-finance-2024-06-15-937131|title=Odisha Cabinet portfolios: CM Mohan Charan Majhi keeps Home|date=2024-06-13|work=India News|access-date=2024-06-15|language=en-IN|issn=0971-751X}}</ref> {| class="wikitable sortable" style="text-align:center;" |+ ! ବିଭାଗ !! ଚିତ୍ର !! ନାମ <br/>{{small|ନିର୍ବାଚନ ମଣ୍ଡଳୀ}} !! କାର୍ଯ୍ୟକାଳ ଆରମ୍ଭ !! କାର୍ଯ୍ୟକାଳ ଶେଷ !! colspan="2" | ଦଳ |- | style="text-align:left;" | * [[ଓଡ଼ିଶାର ମୁଖ୍ୟମନ୍ତ୍ରୀମାନଙ୍କର ତାଲିକା|'''ମୁଖ୍ୟମନ୍ତ୍ରୀ''']] * ଗୃହ * ସାଧାରଣ ପ୍ରଶାସନ ଓ ଅଭିଯୋଗ * ଅର୍ଥ * ସୂଚନା ଏବଂ ଲୋକସମ୍ପର୍କ * ଜଳ ସମ୍ପଦ * ଯୋଜନା ଓ ସମନ୍ୱୟ * '''ଆବଣ୍ଟନ ହୋଇନଥିବା ସମସ୍ତ ବିଭାଗ''' | [[File:Shri Mohan Charan Majhi.jpg|100px]] | '''[[ମୋହନ ଚରଣ ମାଝୀ]]'''<br />{{small|ବିଧାୟକ, [[କେନ୍ଦୁଝର (ବିଧାନ ସଭା ନିର୍ବାଚନ ମଣ୍ଡଳୀ)|କେନ୍ଦୁଝର]]}} | ୧୨ ଜୁନ ୨୦୨୪ | ''କାର୍ଯ୍ୟରତ'' | style="background-color:#FF9933; width: 5px;" | | [[ଭାରତୀୟ ଜନତା ପାର୍ଟି|ଭାଜପା]] |- ! colspan="7" style="background-color:#E6F2FF;" | '''କ୍ୟାବିନେଟ ମନ୍ତ୍ରୀ''' |- | style="text-align:left;" | * '''ଉପ-ମୁଖ୍ୟମନ୍ତ୍ରୀ''' * କୃଷି ଓ କୃଷକ ସଶକ୍ତିକରଣ * ଶକ୍ତି | [[File:Kanak Vardhan Singh Deo 2024.jpg|100px]] | [[କନକ ବର୍ଦ୍ଧନ ସିଂହ ଦେଓ|କନକ ବର୍ଦ୍ଧନ ସିଂହଦେଓ]]<br />{{small|ବିଧାୟକ, [[ପାଟଣାଗଡ଼ (ବିଧାନ ସଭା ନିର୍ବାଚନ ମଣ୍ଡଳୀ)|ପାଟଣାଗଡ଼]]}} | ୧୨ ଜୁନ ୨୦୨୪ | ''କାର୍ଯ୍ୟରତ'' | style="background-color:#FF9933;" | | [[ଭାରତୀୟ ଜନତା ପାର୍ଟି|ଭାଜପା]] |- | style="text-align:left;" | * '''ଉପ-ମୁଖ୍ୟମନ୍ତ୍ରୀ''' * ମହିଳା ଓ ଶିଶୁ ବିକାଶ * ମିଶନ ଶକ୍ତି * ପର୍ଯ୍ୟଟନ | [[File:Dy CM Pravati Parida.jpg|100px]] | [[ପ୍ରଭାତୀ ପରିଡ଼ା]]<br />{{small|ବିଧାୟକ, [[ନିମାପଡ଼ା (ବିଧାନ ସଭା ନିର୍ବାଚନ ମଣ୍ଡଳୀ)|ନିମାପଡ଼ା]]}} | ୧୨ ଜୁନ ୨୦୨୪ | ''କାର୍ଯ୍ୟରତ'' | style="background-color:#FF9933;" | | [[ଭାରତୀୟ ଜନତା ପାର୍ଟି|ଭାଜପା]] |- | style="text-align:left;" | * ରାଜସ୍ୱ ଓ ବିପର୍ଯ୍ୟୟ ପରିଚାଳନା | [[File:Suresh Pujari 2024.jpg|100px]] | [[ସୁରେଶ ପୂଜାରୀ]]<br />{{small|ବିଧାୟକ, [[ବ୍ରଜରାଜନଗର (ବିଧାନ ସଭା ନିର୍ବାଚନ ମଣ୍ଡଳୀ)|ବ୍ରଜରାଜନଗର]]}} | ୧୨ ଜୁନ ୨୦୨୪ | ''କାର୍ଯ୍ୟରତ'' | style="background-color:#FF9933;" | | [[ଭାରତୀୟ ଜନତା ପାର୍ଟି|ଭାଜପା]] |- | style="text-align:left;" | * ଗ୍ରାମ୍ୟ ଉନ୍ନୟନ * ପଞ୍ଚାୟତିରାଜ ଓ ପାନୀୟ ଜଳ | [[File:Rabi Narayan Naik 2024.jpg|100px]] | [[ରବି ନାରାୟଣ ନାଏକ]]<br />{{small|ବିଧାୟକ, [[କୁଚିଣ୍ଡା (ବିଧାନ ସଭା ନିର୍ବାଚନ ମଣ୍ଡଳୀ)|କୁଚିଣ୍ଡା]]}} | ୧୨ ଜୁନ ୨୦୨୪ | ''କାର୍ଯ୍ୟରତ'' | style="background-color:#FF9933;" | | [[ଭାରତୀୟ ଜନତା ପାର୍ଟି|ଭାଜପା]] |- | style="text-align:left;" | * ବିଦ୍ୟାଳୟ ଓ ଗଣଶିକ୍ଷା * ଅନୁସୂଚିତ ଜାତି ଓ ଜନଜାତି ଉନ୍ନୟନ * ସଂଖ୍ୟାଲଘୁ ଓ ପଛୁଆ ବର୍ଗ କଲ୍ୟାଣ * ସାମାଜିକ ସୁରକ୍ଷା ଓ ଭିନ୍ନକ୍ଷମ ସଶକ୍ତିକରଣ | [[File:Nityananda Gond.jpg|100px]] | [[ନିତ୍ୟାନନ୍ଦ ଗଣ୍ଡ]]<br />{{small|ବିଧାୟକ, [[ଉମରକୋଟ (ବିଧାନ ସଭା ନିର୍ବାଚନ ମଣ୍ଡଳୀ)|ଉମରକୋଟ]]}} | ୧୨ ଜୁନ ୨୦୨୪ | ''କାର୍ଯ୍ୟରତ'' | style="background-color:#FF9933;" | | [[ଭାରତୀୟ ଜନତା ପାର୍ଟି|ଭାଜପା]] |- | style="text-align:left;" | * ଖାଦ୍ୟ ଯୋଗାଣ ଓ ଖାଉଟି କଲ୍ୟାଣ * ବିଜ୍ଞାନ ଓ ପ୍ରଯୁକ୍ତିବିଦ୍ୟା | [[File:Krushna Chandra Patra 2024.jpg|100px]] | [[କୃଷ୍ଣ ଚନ୍ଦ୍ର ପାତ୍ର]]<br />{{small|ବିଧାୟକ, [[ଢେଙ୍କାନାଳ (ବିଧାନ ସଭା ନିର୍ବାଚନ ମଣ୍ଡଳୀ)|ଢେଙ୍କାନାଳ]]}} | ୧୨ ଜୁନ ୨୦୨୪ | ''କାର୍ଯ୍ୟରତ'' | style="background-color:#FF9933;" | | [[ଭାରତୀୟ ଜନତା ପାର୍ଟି|ଭାଜପା]] |- | style="text-align:left;" | * ଆଇନ * ଅବକାରୀ * ପୂର୍ତ୍ତ | [[File:Prithiviraj Harichandan 2024.jpg|100px]] | [[ପୃଥ୍ୱୀରାଜ ହରିଚନ୍ଦନ]]<br />{{small|ବିଧାୟକ, [[ଚିଲିକା (ବିଧାନ ସଭା ନିର୍ବାଚନ ମଣ୍ଡଳୀ)|ଚିଲିକା]]}} | ୧୨ ଜୁନ ୨୦୨୪ | ''କାର୍ଯ୍ୟରତ'' | style="background-color:#FF9933;" | | [[ଭାରତୀୟ ଜନତା ପାର୍ଟି|ଭାଜପା]] |- | style="text-align:left;" | * ସ୍ୱାସ୍ଥ୍ୟ ଓ ପରିବାର କଲ୍ୟାଣ * ସଂସଦୀୟ ବ୍ୟାପାର * ଇଲେକ୍ଟ୍ରୋନିକ୍ସ ଓ ସୂଚନା ପ୍ରଯୁକ୍ତିବିଦ୍ୟା | [[File:Mukesh Mahaling 2024.jpg|100px]] | [[ମୁକେଶ ମହାଲିଙ୍ଗ]]<br />{{small|ବିଧାୟକ, [[ଲୋଇସିଂହା (ବିଧାନ ସଭା ନିର୍ବାଚନ ମଣ୍ଡଳୀ)|ଲୋଇସିଂହା]]}} | ୧୨ ଜୁନ ୨୦୨୪ | ''କାର୍ଯ୍ୟରତ'' | style="background-color:#FF9933;" | | [[ଭାରତୀୟ ଜନତା ପାର୍ଟି|ଭାଜପା]] |- | style="text-align:left;" | * ବାଣିଜ୍ୟ ଓ ପରିବହନ * ଇସ୍ପାତ ଓ ଖଣି | [[File:Bibhuti Bhusan Jena.jpg|100px]] | [[ବିଭୂତି ଭୂଷଣ ଜେନା]]<br />{{small|ବିଧାୟକ, [[ଗୋପାଳପୁର (ବିଧାନ ସଭା ନିର୍ବାଚନ ମଣ୍ଡଳୀ)|ଗୋପାଳପୁର]]}} | ୧୨ ଜୁନ ୨୦୨୪ | ''କାର୍ଯ୍ୟରତ'' | style="background-color:#FF9933;" | | [[ଭାରତୀୟ ଜନତା ପାର୍ଟି|ଭାଜପା]] |- | style="text-align:left;" | * ଗୃହ ନିର୍ମାଣ ଓ ନଗର ଉନ୍ନୟନ * ସାର୍ବଜନୀନ ଉଦ୍ୟୋଗ | [[File:Krushna Chandra Mahapatra 2024.jpg|100px]] | [[କୃଷ୍ଣ ଚନ୍ଦ୍ର ମହାପାତ୍ର]]<br />{{small|ବିଧାୟକ, [[ମୋରଡ଼ା (ବିଧାନ ସଭା ନିର୍ବାଚନ ମଣ୍ଡଳୀ)|ମୋରଡ଼ା]]}} | ୧୨ ଜୁନ ୨୦୨୪ | ''କାର୍ଯ୍ୟରତ'' | style="background-color:#FF9933;" | | [[ଭାରତୀୟ ଜନତା ପାର୍ଟି|ଭାଜପା]] |- ! colspan="7" style="background-color:#E6F2FF;" | '''ରାଷ୍ଟ୍ରମନ୍ତ୍ରୀ (ସ୍ୱାଧୀନ ଦାୟିତ୍ୱ)''' |- | style="text-align:left;" | * ଜଙ୍ଗଲ, ପରିବେଶ ଏବଂ ଜଳବାୟୁ ପରିବର୍ତ୍ତନ * ଶ୍ରମ ଓ କର୍ମଚାରୀ ରାଜ୍ୟ ବୀମା | [[File:Ganesh Ram SinghKhuntia 2024.jpg|100px]] | [[ଗଣେଶ ରାମ ସିଂ ଖୁଣ୍ଟିଆ]]<br />{{small|ବିଧାୟକ, [[ଜଶୀପୁର (ବିଧାନ ସଭା ନିର୍ବାଚନ ମଣ୍ଡଳୀ)|ଯଶିପୁର]]}} | ୧୨ ଜୁନ ୨୦୨୪ | ''କାର୍ଯ୍ୟରତ'' | style="background-color:#FF9933;" | | [[ଭାରତୀୟ ଜନତା ପାର୍ଟି|ଭାଜପା]] |- | style="text-align:left;" | * ଉଚ୍ଚଶିକ୍ଷା * କ୍ରୀଡ଼ା ଓ ଯୁବସେବା * ଓଡ଼ିଆ ଭାଷା, ସାହିତ୍ୟ ଓ ସଂସ୍କୃତି | [[File:Suryabanshi Suraj (new image).jpg|100px]] | [[ସୂର୍ଯ୍ୟବଂଶୀ ସୂରଜ]]<br />{{small|ବିଧାୟକ, [[ଧାମନଗର (ବିଧାନ ସଭା ନିର୍ବାଚନ ମଣ୍ଡଳୀ)|ଧାମନଗର]]}} | ୧୨ ଜୁନ ୨୦୨୪ | ''କାର୍ଯ୍ୟରତ'' | style="background-color:#FF9933;" | | [[ଭାରତୀୟ ଜନତା ପାର୍ଟି|ଭାଜପା]] |- | style="text-align:left;" | * ସମବାୟ * ହସ୍ତତନ୍ତ, ବୟନ ଓ ହସ୍ତଶିଳ୍ପ | [[File:Pradeep Bal Samanta 2024.jpg|100px]] | [[ପ୍ରଦୀପ ବଳସାମନ୍ତ]]<br />{{small|ବିଧାୟକ, [[ସୁକିନ୍ଦା (ବିଧାନ ସଭା ନିର୍ବାଚନ ମଣ୍ଡଳୀ)|ସୁକିନ୍ଦା]]}} | ୧୨ ଜୁନ ୨୦୨୪ | ''କାର୍ଯ୍ୟରତ'' | style="background-color:#FF9933;" | | [[ଭାରତୀୟ ଜନତା ପାର୍ଟି|ଭାଜପା]] |- | style="text-align:left;" | * ମତ୍ସ୍ୟ ଓ ପଶୁସମ୍ପଦ ବିକାଶ * ସୂକ୍ଷ୍ମ, କ୍ଷୁଦ୍ର ଓ ମଧ୍ୟମ ଉଦ୍ୟୋଗ | [[File:Gokulananda Mallick 2024.jpg|100px]] | [[ଗୋକୁଳାନନ୍ଦ ମଲ୍ଲିକ]]<br />{{small|ବିଧାୟକ, [[ପୋଲସରା (ବିଧାନ ସଭା ନିର୍ବାଚନ ମଣ୍ଡଳୀ)|ପୋଲସରା]]}} | ୧୨ ଜୁନ ୨୦୨୪ | ''କାର୍ଯ୍ୟରତ'' | style="background-color:#FF9933;" | | [[ଭାରତୀୟ ଜନତା ପାର୍ଟି|ଭାଜପା]] |- | style="text-align:left;" | * ଶିଳ୍ପ * ଦକ୍ଷତା ବିକାଶ ଏବଂ ବୈଷୟିକ ଶିକ୍ଷା | [[File:Sampad Chandra Swain 2024.jpg|100px]] | [[ସମ୍ପଦ ଚନ୍ଦ୍ର ସ୍ୱାଇଁ]]<br />{{small|ବିଧାୟକ, [[ପାରାଦ୍ୱୀପ (ବିଧାନ ସଭା ନିର୍ବାଚନ ମଣ୍ଡଳୀ)|ପାରାଦୀପ]]}} | ୧୨ ଜୁନ ୨୦୨୪ | ''କାର୍ଯ୍ୟରତ'' | style="background-color:#FF9933;" | | [[ଭାରତୀୟ ଜନତା ପାର୍ଟି|ଭାଜପା]] |} == ଆଧାର == {{ଆଧାର}} [[ଶ୍ରେଣୀ:୧୭ଶ ଓଡ଼ିଶା ବିଧାନସଭା]] [[ଶ୍ରେଣୀ:ଓଡ଼ିଶା ବିଧାନସଭା]] [[ଶ୍ରେଣୀ:ଓଡ଼ିଶାର ମନ୍ତ୍ରୀମଣ୍ଡଳ]] [[ଶ୍ରେଣୀ:ଓଡ଼ିଶା ସରକାର]] 7altl5fhvb2fqr7ynh226g19oy4rd3q 595883 595882 2026-06-02T06:52:16Z Divinations 38097 [[Special:Contributions/~2026-32676-54|~2026-32676-54]] ([[User talk:~2026-32676-54|ଆଲୋଚନା]])ଙ୍କ ଦେଇ କରାଯାଇଥିବା ବଦଳକୁ [[User:Hpsatapathy|Hpsatapathy]]ଙ୍କ ଦେଇ କରାଯାଇଥିବା ଶେଷ ବଦଳକୁ ଫେରାଇ ଦିଆଗଲା 582093 wikitext text/x-wiki {{ଛୋଟ|Mohan Charan Majhi ministry‌}} {{Infobox government cabinet | cabinet_type = ମନ୍ତ୍ରୀମଣ୍ଡଳ | previous = [[w:Fifth Naveen Patnaik ministry|ନବୀନ ପଟ୍ଟନାୟକଙ୍କ ୫ମ ମନ୍ତ୍ରୀମଣ୍ଡଳ]] | legislature_term = {{ayd|12 june 2024}} | election = [[୨୦୨୪ ଓଡ଼ିଶା ବିଧାନ ସଭା ନିର୍ବାଚନ|୨୦୨୪]] | opposition_leader = [[ନବୀନ ପଟ୍ଟନାୟକ]]<br>{{Color box|#01a31c}} [[ଭାରତୀୟ ଜନତା ପାର୍ଟି|ବିଜଦ]]<br/>{{small|([[ଓଡ଼ିଶା ବିଧାନ ସଭା]])}} | legislature_status = [[ଓଡ଼ିଶା ବିଧାନ ସଭା|ବିଧାନ ସଭା]] {{Infobox political party/seats|81|147|hex=#ff9933|per=1}} | political_parties= {{Color box|#FF9933}} [[ଭାରତୀୟ ଜନତା ପାର୍ଟି|ଭାଜପା]] | total_number = ୧୬<br>(ମୁଖ୍ୟମନ୍ତ୍ରୀ ଏବଂ ଉପ-ମୁଖ୍ୟମନ୍ତ୍ରୀଙ୍କ ସହିତ) | members_number = ୧୬ | cabinet_number = ୩୧ତମ | government_head = [[ମୋହନ ଚରଣ ମାଝୀ]] | government_head_title = [[ଓଡ଼ିଶାର ମୁଖ୍ୟମନ୍ତ୍ରୀମାନଙ୍କର ତାଲିକା|ମୁଖ୍ୟମନ୍ତ୍ରୀ]] | deputy_government_head = [[କନକ ବର୍ଦ୍ଧନ ସିଂହ ଦେଓ]]<br/>[[ପ୍ରଭାତୀ ପରିଡ଼ା]] | deputy_government_head_title = [[w:List of deputy chief ministers of Odisha|ଉପ-ମୁଖ୍ୟମନ୍ତ୍ରୀ]] | state_head = [[ରଘୁବର ଦାସ]] | state_head_title = [[ଓଡ଼ିଶାର ରାଜ୍ୟପାଳମାନଙ୍କର ତାଲିକା|ରାଜ୍ୟପାଳ]] | date_formed = ୧୨ ଜୁନ ୨୦୨୪ | caption = ମନ୍ତ୍ରୀମଣ୍ଡଳ ସହିତ ପ୍ରଧାନମନ୍ତ୍ରୀ ଏବଂ ରାଜ୍ୟପାଳ | image_size = 600 | image = | incumbent = | flag_border = true | flag = Seal of Odisha.svg | jurisdiction = [[ଓଡ଼ିଶା]] }} '''ମୋହନ ଚରଣ ମାଝୀ ମନ୍ତ୍ରୀମଣ୍ଡଳ''' [[୨୦୨୪ ଓଡ଼ିଶା ବିଧାନ ସଭା ନିର୍ବାଚନ]] ପରେ ଗଢ଼ାଯାଇଥିବା [[ଓଡ଼ିଶା ସରକାର]]<nowiki/>ର ମୁଖ୍ୟମନ୍ତ୍ରୀ [[ମୋହନ ଚରଣ ମାଝୀ]]<nowiki/>ଙ୍କ ମନ୍ତ୍ରୀମଣ୍ଡଳର ତାଲିକା । ଜୁନ ୪ ତାରିଖରେ, ଏହି ନିର୍ବାଚନର ଫଳାଫଳ ଘୋଷଣା ହୋଇଥିଲା, ଯାହାର ଆଧାରରେ [[୧୭ଶ ଓଡ଼ିଶା ବିଧାନ ସଭା]] ଗଠନ ହୋଇଥିଲା ।<ref>{{Cite web |last= |first= |last2= |first2= |date=2024-06-12 |title=Mohan Charan Majhi Cabinet in Odisha: Full list of BJP ministers who took oath today |url=https://www.indiatvnews.com/news/india/mohan-charan-majhi-cabinet-in-odisha-list-of-bjp-ministers-who-took-oath-today-2024-06-12-936560 |access-date= |website=www.indiatvnews.com |language=}}</ref> == ମନ୍ତ୍ରୀମଣ୍ଡଳ == ୧୨ ଜୁନ ୨୦୨୪ରେ, ମୁଖ୍ୟମନ୍ତ୍ରୀ ମୋହନ ଚରଣ ମାଝୀ ତାଙ୍କର ଦୁଇ ଉପ-ମୁଖ୍ୟମନ୍ତ୍ରୀ, ୮ କ୍ୟାବିନେଟ ମନ୍ତ୍ରୀ ଓ ୫ ରାଷ୍ଟ୍ରମନ୍ତ୍ରୀ (ସ୍ୱାଧୀନ) [[ଭୁବନେଶ୍ୱର]]<nowiki/>ସ୍ଥିତ [[w:ଜନତା ମଇଦାନ|ଜନତା ମଇଦାନ]]ଠାରେ ଶପଥ ଗ୍ରହଣ କରିଥିଲେ । ରାଜ୍ୟପାଳ [[ରଘୁବର ଦାସ]] ଶପଥପାଠ କରାଇଥିଲେ । ପ୍ରଧାନମନ୍ତ୍ରୀ [[ନରେନ୍ଦ୍ର ମୋଦୀ]], ଗୃହମନ୍ତ୍ରୀ [[w:ଅମିତ ଶାହ|ଅମିତ ଶାହ]], ପ୍ରତିରକ୍ଷା ମନ୍ତ୍ରୀ [[ରାଜନାଥ ସିଂହ]] ଓ ୧୦ଟି ବିଜେପି ଶାସିତ ରାଜ୍ୟର ମୁଖ୍ୟମନ୍ତ୍ରୀଗଣ ଏହି ସଭାରେ ଉପସ୍ଥିତ ଥିଲେ ।<ref>{{Cite web |title=Highlights: BJP Tribal Leader, 4-Time MLA Mohan Majhi Sworn In As Odisha Chief Minister |url=https://www.ndtv.com/india-news/odisha-chief-minister-swearing-in-live-updates-mohan-majhi-set-to-be-sworn-in-as-bjps-first-chief-minister-in-odisha-5874031 |access-date=2024-06-13 |website=NDTV.com}}</ref><ref>{{Cite news|url=https://www.thehindu.com/news/national/odisha/mohan-charan-majhi-sworn-in-as-odishas-first-bjp-chief-minister/article68281205.ece|title=Mohan Charan Majhi sworn in as Odisha’s first BJP Chief Minister|last=Barik|first=Satyasundar|date=2024-06-12|work=The Hindu|access-date=2024-06-13|language=en-IN|issn=0971-751X}}</ref> ଜୁନ ୧୫ ତାରିଖରେ ସବୁ ମନ୍ତ୍ରୀମାନଙ୍କୁ ସେମାନଙ୍କର ବିଭାଗର ଦାୟିତ୍ୱ ଦିଆଯାଇଥିଲା ।<ref>{{Cite news|url=https://www.indiatvnews.com/news/india/odisha-cabinet-portfolios-cm-mohan-charan-majhi-keeps-home-ministry-kanak-vardhan-singh-agriculture-pravati-parida-women-child-development-finance-2024-06-15-937131|title=Odisha Cabinet portfolios: CM Mohan Charan Majhi keeps Home|date=2024-06-13|work=India News|access-date=2024-06-15|language=en-IN|issn=0971-751X}}</ref> === କ୍ୟାବିନେଟ ମନ୍ତ୍ରୀ === {{Cabinet table start|hiderefcol=y}} {{Cabinet table minister | title = [[ଓଡ଼ିଶାର ମୁଖ୍ୟମନ୍ତ୍ରୀମାନଙ୍କର ତାଲିକା|'''ମୁଖ୍ୟମନ୍ତ୍ରୀ''']]<br> '''୧.ଗୃହ<br>୨.ସାଧାରଣ ପ୍ରଶାସନ ଓ ଅଭିଯୋଗ<br>୩.ଅର୍ଥ<br>୪.ସୂଚନା ଏବଂ ଲୋକସମ୍ପର୍କ<br>୫.ଜଳ ସମ୍ପଦ<br>୬.ଯୋଜନା ଓ ସମନ୍ୱୟ<br>ଏବଂ ଆବଣ୍ଟନ ହୋଇନଥିବା ସମସ୍ତ ବିଭାଗ''' | minister1 = [[ମୋହନ ଚରଣ ମାଝୀ]] | minister1_termstart = ୧୨ ଜୁନ ୨୦୨୪ | minister1_termend = ଏବେଯାଏଁ | minister1_party = [[ଭାରତୀୟ ଜନତା ପାର୍ଟି]] }} | colspan="7" style="text-align: center;" |'''ଉପ-ମୁଖ୍ୟମନ୍ତ୍ରୀଗଣ''' |- {{Cabinet table minister | title = [[w:List of deputy chief ministers of Odisha|'''ଉପ-ମୁଖ୍ୟମନ୍ତ୍ରୀ''']]<br>'''୭.କୃଷି ଓ କୃଷକ ସଶକ୍ତିକରଣ<br>୮.ଶକ୍ତି''' | minister1 = [[କନକ ବର୍ଦ୍ଧନ ସିଂହ ଦେଓ]] | minister1_termstart = ୧୨ ଜୁନ ୨୦୨୪ | minister1_termend = ଏବେଯାଏଁ | minister1_party = ଭାରତୀୟ ଜନତା ପାର୍ଟି }} {{Cabinet table minister | title = [[w:List of deputy chief ministers of Odisha|'''ଉପ-ମୁଖ୍ୟମନ୍ତ୍ରୀ''']]<br>'''୯.ମହିଳା ଓ ଶିଶୁ ବିକାଶ<br>୧୦.ମିଶନ ଶକ୍ତି<br>୧୧.ପର୍ଯ୍ୟଟନ''' | minister1 = [[ପ୍ରଭାତୀ ପରିଡ଼ା]] | minister1_termstart = ୧୨ ଜୁନ ୨୦୨୪ | minister1_termend =ଏବେଯାଏଁ | minister1_party = ଭାରତୀୟ ଜନତା ପାର୍ଟି }} | colspan="7" style="text-align: center;" |'''କ୍ୟାବିନେଟ ମନ୍ତ୍ରୀଗଣ''' |- {{Cabinet table minister | title = '''୧୨.ରାଜସ୍ୱ ଓ ବିପର୍ଯ୍ୟୟ ପରିଚାଳନା''' | minister1 = [[ସୁରେଶ ପୂଜାରୀ]] | minister1_termstart = ୧୨ ଜୁନ ୨୦୨୪ | minister1_termend =ଏବେଯାଏଁ | minister1_party = ଭାରତୀୟ ଜନତା ପାର୍ଟି }} {{Cabinet table minister | title = '''୧୩.ଗ୍ରାମ୍ୟ ଉନ୍ନୟନ<br>୧୪.ପଞ୍ଚାୟତି ରାଜ<br>୧୫.ପାନୀୟ ଜଳ''' | minister1 = [[ରବି ନାରାୟଣ ନାଏକ]] | minister1_termstart = ୧୨ ଜୁନ ୨୦୨୪ | minister1_termend =ଏବେଯାଏଁ | minister1_party = ଭାରତୀୟ ଜନତା ପାର୍ଟି }} {{Cabinet table minister | title = '''୧୬.ବିଦ୍ୟାଳୟ ଓ ଗଣଶିକ୍ଷା<br>୧୭.ଅନୁସୂଚିତ ଜାତି ଓ ଅନୁସୂଚିତ ଜନଜାତି ଉନ୍ନୟନ<br>୧୮.ସଂଖ୍ୟାଲଘୁ ସମ୍ପ୍ରଦାୟ ଓ ପଛୁଆ ବର୍ଗ କଲ୍ୟାଣ<br>୧୯.ସାମାଜିକ ସୁରକ୍ଷା ଓ ଭିନ୍ନକ୍ଷମ ସଶକ୍ତିକରଣ''' | minister1 = [[ନିତ୍ୟାନନ୍ଦ ଗଣ୍ଡ]] | minister1_termstart = ୧୨ ଜୁନ ୨୦୨୪ | minister1_termend =ଏବେଯାଏଁ | minister1_party = ଭାରତୀୟ ଜନତା ପାର୍ଟି }} {{Cabinet table minister | title = '''୨୦.ଖାଦ୍ୟ ଯୋଗାଣ ଓ ଖାଉଟି କଲ୍ୟାଣ<br>୨୧.ବିଜ୍ଞାନ ଓ ପ୍ରଯୁକ୍ତି ବିଦ୍ୟା ''' | minister1 = [[କୃଷ୍ଣ ଚନ୍ଦ୍ର ପାତ୍ର]] | minister1_termstart = ୧୨ ଜୁନ ୨୦୨୪ | minister1_termend = ଏବେଯାଏଁ | minister1_party = ଭାରତୀୟ ଜନତା ପାର୍ଟି }} {{Cabinet table minister | title = ''' ୨୨.ଆଇନ<br>୨୩.ଅବକାରୀ<br>୨୪.ପୂର୍ତ୍ତ''' | minister1 = [[ପୃଥ୍ୱୀରାଜ ହରିଚନ୍ଦନ]] | minister1_termstart = ୧୨ ଜୁନ ୨୦୨୪ | minister1_termend =ଏବେଯାଏଁ | minister1_party = ଭାରତୀୟ ଜନତା ପାର୍ଟି }} {{Cabinet table minister | title = ''' ୨୫.ସ୍ବାସ୍ଥ୍ୟ ଓ ପରିବାର କଲ୍ୟାଣ<br>୨୬.ସଂସଦୀୟ ବ୍ୟାପାର<br>୨୭.ଇଲେକ୍ଟ୍ରୋନିକ୍ସ ଓ ସୂଚନା ପ୍ରଯୁକ୍ତିବିଦ୍ୟା''' | minister1 = [[ମୁକେଶ ମହାଲିଙ୍ଗ]] | minister1_termstart = ୧୨ ଜୁନ ୨୦୨୪ | minister1_termend =ଏବେଯାଏଁ | minister1_party = ଭାରତୀୟ ଜନତା ପାର୍ଟି }} {{Cabinet table minister | title = '''୨୮. ବାଣିଜ୍ୟ ଓ ପରିବହନ<br>୨୯. ଇସ୍ପାତ ଓ ଖଣି''' | minister1 = [[ବିଭୂତି ଭୂଷଣ ଜେନା]] | minister1_termstart = ୧୨ ଜୁନ ୨୦୨୪ | minister1_termend =ଏବେଯାଏଁ | minister1_party = ଭାରତୀୟ ଜନତା ପାର୍ଟି }} {{Cabinet table minister | title = '''୩୦. ଗୃହ ନିର୍ମାଣ ଓ ନଗର ଉନ୍ନୟନ<br>୩୧.ସାର୍ବଜନୀନ ଉଦ୍ୟୋଗ''' | minister1 = [[କୃଷ୍ଣ ଚନ୍ଦ୍ର ମହାପାତ୍ର]] | minister1_termstart = ୧୨ ଜୁନ ୨୦୨୪ | minister1_termend =ଏବେଯାଏଁ | minister1_party = ଭାରତୀୟ ଜନତା ପାର୍ଟି }} {{Cabinet table end}} === ରାଷ୍ଟ୍ରମନ୍ତ୍ରୀ (ସ୍ୱାଧୀନ) === {{Cabinet table start|hiderefcol=y}} {{Cabinet table minister | title = '''୩୨. ଜଙ୍ଗଲ<br>ପରିବେଶ ଏବଂ ଜଳବାୟୁ ପରିବର୍ତ୍ତନ<br>୩୩.ଶ୍ରମ ଓ ରାଜ୍ୟ କର୍ମଚାରୀ ବୀମା''' | minister1 = [[ଗଣେଶ ରାମ ସିଂ ଖୁଣ୍ଟିଆ]] | minister1_termstart = ୧୨ ଜୁନ ୨୦୨୪ | minister1_termend = ଏବେଯାଏଁ | minister1_party = ଭାରତୀୟ ଜନତା ପାର୍ଟି }} {{Cabinet table minister | title = '''୩୪.ଉଚ୍ଚଶିକ୍ଷା<br>୩୫.କ୍ରୀଡା ଓ ଯୁବସେବା<br>୩୬. ଓଡ଼ିଆ ଭାଷା, ସାହିତ୍ୟ ଓ ସଂସ୍କୃତି''' | minister1 = [[ସୂର୍ଯ୍ୟବଂଶୀ ସୂରଜ]] | minister1_termstart = ୧୨ ଜୁନ ୨୦୨୪ | minister1_termend = ଏବେଯାଏଁ | minister1_party = ଭାରତୀୟ ଜନତା ପାର୍ଟି }} {{Cabinet table minister | title = '''୩୭. ସମବାୟ<br>୩୮.ହସ୍ତତନ୍ତ, ବୟନଶିଳ୍ପ ଓ ହସ୍ତଶିଳ୍ପ''' | minister1 = [[ପ୍ରଦୀପ ବଳସାମନ୍ତ]] | minister1_termstart = ୧୨ ଜୁନ ୨୦୨୪ | minister1_termend =ଏବେଯାଏଁ | minister1_party = ଭାରତୀୟ ଜନତା ପାର୍ଟି }} {{Cabinet table minister | title = '''୩୯. ମତ୍ସ୍ୟ ଓ ପଶୁ ସମ୍ପଦ ବିକାଶ<br>୪୦.ସୂକ୍ଷ୍ମ,କ୍ଷୁଦ୍ର ଓ ମଧ୍ୟମ ଉଦ୍ୟୋଗ''' | minister1 = [[ଗୋକୁଳାନନ୍ଦ ମଲ୍ଲିକ]] | minister1_termstart = ୧୨ ଜୁନ ୨୦୨୪ | minister1_termend =ଏବେଯାଏଁ | minister1_party = ଭାରତୀୟ ଜନତା ପାର୍ଟି }} {{Cabinet table minister | title = '''୪୧.ଶିଳ୍ପ<br>୪୨.ଦକ୍ଷତା ବିକାଶ ଏବଂ ବୈଷୟିକ ଶିକ୍ଷା''' | minister1 = [[ସମ୍ପଦ ଚନ୍ଦ୍ର ସ୍ୱାଇଁ]] | minister1_termstart = ୧୨ ଜୁନ ୨୦୨୪ | minister1_termend =ଏବେଯାଏଁ | minister1_party = ଭାରତୀୟ ଜନତା ପାର୍ଟି }} {{Cabinet table end}} == ଆଧାର == {{ଆଧାର}} [[ଶ୍ରେଣୀ:୧୭ଶ ଓଡ଼ିଶା ବିଧାନ ସଭା]] [[ଶ୍ରେଣୀ:ଓଡ଼ିଶା ବିଧାନ ସଭା]] [[ଶ୍ରେଣୀ:ଓଡ଼ିଶାର ମନ୍ତ୍ରୀମଣ୍ଡଳ]] [[ଶ୍ରେଣୀ:ଓଡ଼ିଶା ସରକାର]] j6fpjk1gl7e6eavi5e5gjols44uv0e5 595884 595883 2026-06-02T06:53:36Z ~2026-32676-54 42304 /* ମନ୍ତ୍ରୀମଣ୍ଡଳ */ 595884 wikitext text/x-wiki {{ଛୋଟ|Mohan Charan Majhi ministry‌}} {{Infobox government cabinet | cabinet_type = ମନ୍ତ୍ରୀମଣ୍ଡଳ | previous = [[w:Fifth Naveen Patnaik ministry|ନବୀନ ପଟ୍ଟନାୟକଙ୍କ ୫ମ ମନ୍ତ୍ରୀମଣ୍ଡଳ]] | legislature_term = {{ayd|12 june 2024}} | election = [[୨୦୨୪ ଓଡ଼ିଶା ବିଧାନ ସଭା ନିର୍ବାଚନ|୨୦୨୪]] | opposition_leader = [[ନବୀନ ପଟ୍ଟନାୟକ]]<br>{{Color box|#01a31c}} [[ଭାରତୀୟ ଜନତା ପାର୍ଟି|ବିଜଦ]]<br/>{{small|([[ଓଡ଼ିଶା ବିଧାନ ସଭା]])}} | legislature_status = [[ଓଡ଼ିଶା ବିଧାନ ସଭା|ବିଧାନ ସଭା]] {{Infobox political party/seats|81|147|hex=#ff9933|per=1}} | political_parties= {{Color box|#FF9933}} [[ଭାରତୀୟ ଜନତା ପାର୍ଟି|ଭାଜପା]] | total_number = ୧୬<br>(ମୁଖ୍ୟମନ୍ତ୍ରୀ ଏବଂ ଉପ-ମୁଖ୍ୟମନ୍ତ୍ରୀଙ୍କ ସହିତ) | members_number = ୧୬ | cabinet_number = ୩୧ତମ | government_head = [[ମୋହନ ଚରଣ ମାଝୀ]] | government_head_title = [[ଓଡ଼ିଶାର ମୁଖ୍ୟମନ୍ତ୍ରୀମାନଙ୍କର ତାଲିକା|ମୁଖ୍ୟମନ୍ତ୍ରୀ]] | deputy_government_head = [[କନକ ବର୍ଦ୍ଧନ ସିଂହ ଦେଓ]]<br/>[[ପ୍ରଭାତୀ ପରିଡ଼ା]] | deputy_government_head_title = [[w:List of deputy chief ministers of Odisha|ଉପ-ମୁଖ୍ୟମନ୍ତ୍ରୀ]] | state_head = [[ରଘୁବର ଦାସ]] | state_head_title = [[ଓଡ଼ିଶାର ରାଜ୍ୟପାଳମାନଙ୍କର ତାଲିକା|ରାଜ୍ୟପାଳ]] | date_formed = ୧୨ ଜୁନ ୨୦୨୪ | caption = ମନ୍ତ୍ରୀମଣ୍ଡଳ ସହିତ ପ୍ରଧାନମନ୍ତ୍ରୀ ଏବଂ ରାଜ୍ୟପାଳ | image_size = 600 | image = | incumbent = | flag_border = true | flag = Seal of Odisha.svg | jurisdiction = [[ଓଡ଼ିଶା]] }} '''ମୋହନ ଚରଣ ମାଝୀ ମନ୍ତ୍ରୀମଣ୍ଡଳ''' [[୨୦୨୪ ଓଡ଼ିଶା ବିଧାନ ସଭା ନିର୍ବାଚନ]] ପରେ ଗଢ଼ାଯାଇଥିବା [[ଓଡ଼ିଶା ସରକାର]]<nowiki/>ର ମୁଖ୍ୟମନ୍ତ୍ରୀ [[ମୋହନ ଚରଣ ମାଝୀ]]<nowiki/>ଙ୍କ ମନ୍ତ୍ରୀମଣ୍ଡଳର ତାଲିକା । ଜୁନ ୪ ତାରିଖରେ, ଏହି ନିର୍ବାଚନର ଫଳାଫଳ ଘୋଷଣା ହୋଇଥିଲା, ଯାହାର ଆଧାରରେ [[୧୭ଶ ଓଡ଼ିଶା ବିଧାନ ସଭା]] ଗଠନ ହୋଇଥିଲା ।<ref>{{Cite web |last= |first= |last2= |first2= |date=2024-06-12 |title=Mohan Charan Majhi Cabinet in Odisha: Full list of BJP ministers who took oath today |url=https://www.indiatvnews.com/news/india/mohan-charan-majhi-cabinet-in-odisha-list-of-bjp-ministers-who-took-oath-today-2024-06-12-936560 |access-date= |website=www.indiatvnews.com |language=}}</ref> == ମନ୍ତ୍ରୀମଣ୍ଡଳ == ୧୨ ଜୁନ ୨୦୨୪ରେ, ମୁଖ୍ୟମନ୍ତ୍ରୀ ମୋହନ ଚରଣ ମାଝୀ ତାଙ୍କର ଦୁଇ ଉପ-ମୁଖ୍ୟମନ୍ତ୍ରୀ, ୮ କ୍ୟାବିନେଟ ମନ୍ତ୍ରୀ ଓ ୫ ରାଷ୍ଟ୍ରମନ୍ତ୍ରୀ (ସ୍ୱାଧୀନ) [[ଭୁବନେଶ୍ୱର]]<nowiki/>ସ୍ଥିତ [[w:ଜନତା ମଇଦାନ|ଜନତା ମଇଦାନ]]ଠାରେ ଶପଥ ଗ୍ରହଣ କରିଥିଲେ । ରାଜ୍ୟପାଳ [[ରଘୁବର ଦାସ]] ଶପଥପାଠ କରାଇଥିଲେ । ପ୍ରଧାନମନ୍ତ୍ରୀ [[ନରେନ୍ଦ୍ର ମୋଦୀ]], ଗୃହମନ୍ତ୍ରୀ [[:en:Amit_Shah|ଅମିତ ଶାହ]], ପ୍ରତିରକ୍ଷା ମନ୍ତ୍ରୀ [[ରାଜନାଥ ସିଂହ]] ଓ ୧୦ଟି ବିଜେପି ଶାସିତ ରାଜ୍ୟର ମୁଖ୍ୟମନ୍ତ୍ରୀଗଣ ଏହି ସଭାରେ ଉପସ୍ଥିତ ଥିଲେ ।<ref>{{Cite web |title=Highlights: BJP Tribal Leader, 4-Time MLA Mohan Majhi Sworn In As Odisha Chief Minister |url=https://www.ndtv.com/india-news/odisha-chief-minister-swearing-in-live-updates-mohan-majhi-set-to-be-sworn-in-as-bjps-first-chief-minister-in-odisha-5874031 |access-date=2024-06-13 |website=NDTV.com}}</ref><ref>{{Cite news|url=https://www.thehindu.com/news/national/odisha/mohan-charan-majhi-sworn-in-as-odishas-first-bjp-chief-minister/article68281205.ece|title=Mohan Charan Majhi sworn in as Odisha’s first BJP Chief Minister|last=Barik|first=Satyasundar|date=2024-06-12|work=The Hindu|access-date=2024-06-13|language=en-IN|issn=0971-751X}}</ref> ଜୁନ ୧୫ ତାରିଖରେ ସବୁ ମନ୍ତ୍ରୀମାନଙ୍କୁ ସେମାନଙ୍କର ବିଭାଗର ଦାୟିତ୍ୱ ଦିଆଯାଇଥିଲା ।<ref>{{Cite news|url=https://www.indiatvnews.com/news/india/odisha-cabinet-portfolios-cm-mohan-charan-majhi-keeps-home-ministry-kanak-vardhan-singh-agriculture-pravati-parida-women-child-development-finance-2024-06-15-937131|title=Odisha Cabinet portfolios: CM Mohan Charan Majhi keeps Home|date=2024-06-13|work=India News|access-date=2024-06-15|language=en-IN|issn=0971-751X}}</ref> === କ୍ୟାବିନେଟ ମନ୍ତ୍ରୀ === {{Cabinet table start|hiderefcol=y}} {{Cabinet table minister | title = [[ଓଡ଼ିଶାର ମୁଖ୍ୟମନ୍ତ୍ରୀମାନଙ୍କର ତାଲିକା|'''ମୁଖ୍ୟମନ୍ତ୍ରୀ''']]<br> '''୧.ଗୃହ<br>୨.ସାଧାରଣ ପ୍ରଶାସନ ଓ ଅଭିଯୋଗ<br>୩.ଅର୍ଥ<br>୪.ସୂଚନା ଏବଂ ଲୋକସମ୍ପର୍କ<br>୫.ଜଳ ସମ୍ପଦ<br>୬.ଯୋଜନା ଓ ସମନ୍ୱୟ<br>ଏବଂ ଆବଣ୍ଟନ ହୋଇନଥିବା ସମସ୍ତ ବିଭାଗ''' | minister1 = [[ମୋହନ ଚରଣ ମାଝୀ]] | minister1_termstart = ୧୨ ଜୁନ ୨୦୨୪ | minister1_termend = ଏବେଯାଏଁ | minister1_party = [[ଭାରତୀୟ ଜନତା ପାର୍ଟି]] }} | colspan="7" style="text-align: center;" |'''ଉପ-ମୁଖ୍ୟମନ୍ତ୍ରୀଗଣ''' |- {{Cabinet table minister | title = [[w:List of deputy chief ministers of Odisha|'''ଉପ-ମୁଖ୍ୟମନ୍ତ୍ରୀ''']]<br>'''୭.କୃଷି ଓ କୃଷକ ସଶକ୍ତିକରଣ<br>୮.ଶକ୍ତି''' | minister1 = [[କନକ ବର୍ଦ୍ଧନ ସିଂହ ଦେଓ]] | minister1_termstart = ୧୨ ଜୁନ ୨୦୨୪ | minister1_termend = ଏବେଯାଏଁ | minister1_party = ଭାରତୀୟ ଜନତା ପାର୍ଟି }} {{Cabinet table minister | title = [[w:List of deputy chief ministers of Odisha|'''ଉପ-ମୁଖ୍ୟମନ୍ତ୍ରୀ''']]<br>'''୯.ମହିଳା ଓ ଶିଶୁ ବିକାଶ<br>୧୦.ମିଶନ ଶକ୍ତି<br>୧୧.ପର୍ଯ୍ୟଟନ''' | minister1 = [[ପ୍ରଭାତୀ ପରିଡ଼ା]] | minister1_termstart = ୧୨ ଜୁନ ୨୦୨୪ | minister1_termend =ଏବେଯାଏଁ | minister1_party = ଭାରତୀୟ ଜନତା ପାର୍ଟି }} | colspan="7" style="text-align: center;" |'''କ୍ୟାବିନେଟ ମନ୍ତ୍ରୀଗଣ''' |- {{Cabinet table minister | title = '''୧୨.ରାଜସ୍ୱ ଓ ବିପର୍ଯ୍ୟୟ ପରିଚାଳନା''' | minister1 = [[ସୁରେଶ ପୂଜାରୀ]] | minister1_termstart = ୧୨ ଜୁନ ୨୦୨୪ | minister1_termend =ଏବେଯାଏଁ | minister1_party = ଭାରତୀୟ ଜନତା ପାର୍ଟି }} {{Cabinet table minister | title = '''୧୩.ଗ୍ରାମ୍ୟ ଉନ୍ନୟନ<br>୧୪.ପଞ୍ଚାୟତି ରାଜ<br>୧୫.ପାନୀୟ ଜଳ''' | minister1 = [[ରବି ନାରାୟଣ ନାଏକ]] | minister1_termstart = ୧୨ ଜୁନ ୨୦୨୪ | minister1_termend =ଏବେଯାଏଁ | minister1_party = ଭାରତୀୟ ଜନତା ପାର୍ଟି }} {{Cabinet table minister | title = '''୧୬.ବିଦ୍ୟାଳୟ ଓ ଗଣଶିକ୍ଷା<br>୧୭.ଅନୁସୂଚିତ ଜାତି ଓ ଅନୁସୂଚିତ ଜନଜାତି ଉନ୍ନୟନ<br>୧୮.ସଂଖ୍ୟାଲଘୁ ସମ୍ପ୍ରଦାୟ ଓ ପଛୁଆ ବର୍ଗ କଲ୍ୟାଣ<br>୧୯.ସାମାଜିକ ସୁରକ୍ଷା ଓ ଭିନ୍ନକ୍ଷମ ସଶକ୍ତିକରଣ''' | minister1 = [[ନିତ୍ୟାନନ୍ଦ ଗଣ୍ଡ]] | minister1_termstart = ୧୨ ଜୁନ ୨୦୨୪ | minister1_termend =ଏବେଯାଏଁ | minister1_party = ଭାରତୀୟ ଜନତା ପାର୍ଟି }} {{Cabinet table minister | title = '''୨୦.ଖାଦ୍ୟ ଯୋଗାଣ ଓ ଖାଉଟି କଲ୍ୟାଣ<br>୨୧.ବିଜ୍ଞାନ ଓ ପ୍ରଯୁକ୍ତି ବିଦ୍ୟା ''' | minister1 = [[କୃଷ୍ଣ ଚନ୍ଦ୍ର ପାତ୍ର]] | minister1_termstart = ୧୨ ଜୁନ ୨୦୨୪ | minister1_termend = ଏବେଯାଏଁ | minister1_party = ଭାରତୀୟ ଜନତା ପାର୍ଟି }} {{Cabinet table minister | title = ''' ୨୨.ଆଇନ<br>୨୩.ଅବକାରୀ<br>୨୪.ପୂର୍ତ୍ତ''' | minister1 = [[ପୃଥ୍ୱୀରାଜ ହରିଚନ୍ଦନ]] | minister1_termstart = ୧୨ ଜୁନ ୨୦୨୪ | minister1_termend =ଏବେଯାଏଁ | minister1_party = ଭାରତୀୟ ଜନତା ପାର୍ଟି }} {{Cabinet table minister | title = ''' ୨୫.ସ୍ବାସ୍ଥ୍ୟ ଓ ପରିବାର କଲ୍ୟାଣ<br>୨୬.ସଂସଦୀୟ ବ୍ୟାପାର<br>୨୭.ଇଲେକ୍ଟ୍ରୋନିକ୍ସ ଓ ସୂଚନା ପ୍ରଯୁକ୍ତିବିଦ୍ୟା''' | minister1 = [[ମୁକେଶ ମହାଲିଙ୍ଗ]] | minister1_termstart = ୧୨ ଜୁନ ୨୦୨୪ | minister1_termend =ଏବେଯାଏଁ | minister1_party = ଭାରତୀୟ ଜନତା ପାର୍ଟି }} {{Cabinet table minister | title = '''୨୮. ବାଣିଜ୍ୟ ଓ ପରିବହନ<br>୨୯. ଇସ୍ପାତ ଓ ଖଣି''' | minister1 = [[ବିଭୂତି ଭୂଷଣ ଜେନା]] | minister1_termstart = ୧୨ ଜୁନ ୨୦୨୪ | minister1_termend =ଏବେଯାଏଁ | minister1_party = ଭାରତୀୟ ଜନତା ପାର୍ଟି }} {{Cabinet table minister | title = '''୩୦. ଗୃହ ନିର୍ମାଣ ଓ ନଗର ଉନ୍ନୟନ<br>୩୧.ସାର୍ବଜନୀନ ଉଦ୍ୟୋଗ''' | minister1 = [[କୃଷ୍ଣ ଚନ୍ଦ୍ର ମହାପାତ୍ର]] | minister1_termstart = ୧୨ ଜୁନ ୨୦୨୪ | minister1_termend =ଏବେଯାଏଁ | minister1_party = ଭାରତୀୟ ଜନତା ପାର୍ଟି }} {{Cabinet table end}} === ରାଷ୍ଟ୍ରମନ୍ତ୍ରୀ (ସ୍ୱାଧୀନ) === {{Cabinet table start|hiderefcol=y}} {{Cabinet table minister | title = '''୩୨. ଜଙ୍ଗଲ<br>ପରିବେଶ ଏବଂ ଜଳବାୟୁ ପରିବର୍ତ୍ତନ<br>୩୩.ଶ୍ରମ ଓ ରାଜ୍ୟ କର୍ମଚାରୀ ବୀମା''' | minister1 = [[ଗଣେଶ ରାମ ସିଂ ଖୁଣ୍ଟିଆ]] | minister1_termstart = ୧୨ ଜୁନ ୨୦୨୪ | minister1_termend = ଏବେଯାଏଁ | minister1_party = ଭାରତୀୟ ଜନତା ପାର୍ଟି }} {{Cabinet table minister | title = '''୩୪.ଉଚ୍ଚଶିକ୍ଷା<br>୩୫.କ୍ରୀଡା ଓ ଯୁବସେବା<br>୩୬. ଓଡ଼ିଆ ଭାଷା, ସାହିତ୍ୟ ଓ ସଂସ୍କୃତି''' | minister1 = [[ସୂର୍ଯ୍ୟବଂଶୀ ସୂରଜ]] | minister1_termstart = ୧୨ ଜୁନ ୨୦୨୪ | minister1_termend = ଏବେଯାଏଁ | minister1_party = ଭାରତୀୟ ଜନତା ପାର୍ଟି }} {{Cabinet table minister | title = '''୩୭. ସମବାୟ<br>୩୮.ହସ୍ତତନ୍ତ, ବୟନଶିଳ୍ପ ଓ ହସ୍ତଶିଳ୍ପ''' | minister1 = [[ପ୍ରଦୀପ ବଳସାମନ୍ତ]] | minister1_termstart = ୧୨ ଜୁନ ୨୦୨୪ | minister1_termend =ଏବେଯାଏଁ | minister1_party = ଭାରତୀୟ ଜନତା ପାର୍ଟି }} {{Cabinet table minister | title = '''୩୯. ମତ୍ସ୍ୟ ଓ ପଶୁ ସମ୍ପଦ ବିକାଶ<br>୪୦.ସୂକ୍ଷ୍ମ,କ୍ଷୁଦ୍ର ଓ ମଧ୍ୟମ ଉଦ୍ୟୋଗ''' | minister1 = [[ଗୋକୁଳାନନ୍ଦ ମଲ୍ଲିକ]] | minister1_termstart = ୧୨ ଜୁନ ୨୦୨୪ | minister1_termend =ଏବେଯାଏଁ | minister1_party = ଭାରତୀୟ ଜନତା ପାର୍ଟି }} {{Cabinet table minister | title = '''୪୧.ଶିଳ୍ପ<br>୪୨.ଦକ୍ଷତା ବିକାଶ ଏବଂ ବୈଷୟିକ ଶିକ୍ଷା''' | minister1 = [[ସମ୍ପଦ ଚନ୍ଦ୍ର ସ୍ୱାଇଁ]] | minister1_termstart = ୧୨ ଜୁନ ୨୦୨୪ | minister1_termend =ଏବେଯାଏଁ | minister1_party = ଭାରତୀୟ ଜନତା ପାର୍ଟି }} {{Cabinet table end}} == ଆଧାର == {{ଆଧାର}} [[ଶ୍ରେଣୀ:୧୭ଶ ଓଡ଼ିଶା ବିଧାନ ସଭା]] [[ଶ୍ରେଣୀ:ଓଡ଼ିଶା ବିଧାନ ସଭା]] [[ଶ୍ରେଣୀ:ଓଡ଼ିଶାର ମନ୍ତ୍ରୀମଣ୍ଡଳ]] [[ଶ୍ରେଣୀ:ଓଡ଼ିଶା ସରକାର]] pd5e6s6zt9rapzgqdk3ada6g3sstmrr 595885 595884 2026-06-02T06:57:00Z SamyakSamantasinghar 42167 /* */ 595885 wikitext text/x-wiki {{ଛୋଟ|Mohan Charan Majhi ministry‌}} {{Infobox | title = ଓଡ଼ିଶାର ୩୧ତମ ମନ୍ତ୍ରୀମଣ୍ଡଳ | image = [[File:Seal of Odisha.svg|120px|ଓଡ଼ିଶାର ରାଜପ୍ରତୀକ]] | image2 = [[File:Mohan Charan Majhi at oath taking ceremony in 2024.jpg|300px]] | caption2 = ପ୍ରଧାନମନ୍ତ୍ରୀ [[ନରେନ୍ଦ୍ର ମୋଦୀ]]ଙ୍କ ସହ ମୋହନ ଚରଣ ମାଝୀ ମନ୍ତ୍ରୀମଣ୍ଡଳ | label1 = ଗଠନ | data1 = ୧୨ ଜୁନ ୨୦୨୪ | label2 = କାର୍ଯ୍ୟକାଳ | data2 = {{ayd|12 june 2024}} | label3 = ମୁଖ୍ୟମନ୍ତ୍ରୀ | data3 = [[ମୋହନ ଚରଣ ମାଝୀ]] | label4 = ଉପ-ମୁଖ୍ୟମନ୍ତ୍ରୀ | data4 = [[କନକ ବର୍ଦ୍ଧନ ସିଂହଦେଓ]]<br/>[[ପ୍ରଭାତୀ ପରିଡ଼ା]] | label5 = ରାଜ୍ୟପାଳ | data5 = [[ରଘୁବର ଦାସ]] ଏବଂ [[କମ୍ଭମ୍ପାଟି ହରିବାବୁ]] | label6 = ମନ୍ତ୍ରୀମାନଙ୍କ ସଂଖ୍ୟା | data6 = ୧୬ {{small|(ମୁଖ୍ୟମନ୍ତ୍ରୀ ଏବଂ ଉପ-ମୁଖ୍ୟମନ୍ତ୍ରୀଙ୍କ ସହିତ)}} | label7 = ସରକାର ସ୍ଥିତି | data7 = [[ଓଡ଼ିଶା ବିଧାନ ସଭା|ବିଧାନ ସଭା]] {{Infobox political party/seats|81|147|hex=#ff9933|per=1}} | label8 = ଶାସକ ଦଳ | data8 = {{Color box|#FF9933}} [[ଭାରତୀୟ ଜନତା ପାର୍ଟି|ଭାଜପା]] | label9 = ବିରୋଧୀ ଦଳ | data9 = {{Color box|#01a31c}} [[ବିଜୁ ଜନତା ଦଳ|ବିଜଦ]] | label10 = ବିରୋଧୀ ଦଳ ନେତା | data10 = [[ନବୀନ ପଟ୍ଟନାୟକ]] | label11 = ନିର୍ବାଚନ | data11 = [[୨୦୨୪ ଓଡ଼ିଶା ବିଧାନ ସଭା ନିର୍ବାଚନ|୨୦୨୪]] | label12 = ପୂର୍ବ ମନ୍ତ୍ରୀମଣ୍ଡଳ | data12 = [[w:Fifth Naveen Patnaik ministry|ନବୀନ ପଟ୍ଟନାୟକଙ୍କ ୫ମ ମନ୍ତ୍ରୀମଣ୍ଡଳ]] }} '''ମୋହନ ଚରଣ ମାଝୀ ମନ୍ତ୍ରୀମଣ୍ଡଳ''' ହେଉଛି [[୨୦୨୪ ଓଡ଼ିଶା ବିଧାନ ସଭା ନିର୍ବାଚନ]] ପରେ ଗଢ଼ାଯାଇଥିବା [[ଓଡ଼ିଶା ସରକାର]]ର ୩୧ତମ ମନ୍ତ୍ରୀମଣ୍ଡଳ ଏବଂ ମୁଖ୍ୟମନ୍ତ୍ରୀ [[ମୋହନ ଚରଣ ମାଝୀ]]ଙ୍କ ମନ୍ତ୍ରୀମଣ୍ଡଳର ସୂଚୀ । ୧୧ ଜୁନ ୨୦୨୪ରେ ମୋହନ ଚରଣ ମାଝୀ ଭାରତୀୟ ଜନତା ପାର୍ଟିର ମୁଖ୍ୟମନ୍ତ୍ରୀ ଭାବରେ ନିର୍ବାଚିତ ହୋଇଥିଲେ ।<ref>{{Cite web |date=2024-06-11 |title=Tribal Leader Mohan Majhi Is Odisha’s New CM: 5 Things You Need To Know About This 4-Time MLA |url=https://www.news18.com/politics/who-is-mohan-charan-majhi-the-new-chief-minister-of-odisha-8929441.html |access-date=2024-06-13 |website=News18 |language=en}}</ref> ମଇ ଏବଂ ଜୁନ ମାସରେ ଚାରୋଟି ପର୍ଯ୍ୟାୟରେ ଅନୁଷ୍ଠିତ ଏହି ନିର୍ବାଚନରେ ଭାରତୀୟ ଜନତା ପାର୍ଟି ୧୪୭ଟି ଆସନ ମଧ୍ୟରୁ ୭୮ଟି ଆସନ ହାସଲ କରି ସରକାର ଗଠନ କରିଥିଲା । ଜୁନ ୪ ତାରିଖରେ ଏହି ନିର୍ବାଚନର ଫଳାଫଳ ଘୋଷଣା ହୋଇଥିଲା, ଯାହାର ଆଧାରରେ [[୧୭ଶ ଓଡ଼ିଶା ବିଧାନ ସଭା]] ଗଠନ ହୋଇଥିଲା ।<ref>{{Cite web |date=2024-06-12 |title=Mohan Charan Majhi Cabinet in Odisha: Full list of BJP ministers who took oath today |url=https://www.indiatvnews.com/news/india/mohan-charan-majhi-cabinet-in-odisha-list-of-bjp-ministers-who-took-oath-today-2024-06-12-936560 |website=www.indiatvnews.com}}</ref> ଏହି ସରକାରଙ୍କୁ ୩ ଜଣ ସ୍ୱାଧୀନ ବିଧାୟକ ମଧ୍ୟ ସମର୍ଥନ ପ୍ରଦାନ କରିଛନ୍ତି । == ମନ୍ତ୍ରୀମଣ୍ଡଳ == ୧୨ ଜୁନ ୨୦୨୪ରେ, ମୁଖ୍ୟମନ୍ତ୍ରୀ ମୋହନ ଚରଣ ମାଝୀ ତାଙ୍କର ଦୁଇ ଉପ-ମୁଖ୍ୟମନ୍ତ୍ରୀ, ୮ କ୍ୟାବିନେଟ ମନ୍ତ୍ରୀ ଓ ୫ ରାଷ୍ଟ୍ରମନ୍ତ୍ରୀ (ସ୍ୱାଧୀନ) [[ଭୁବନେଶ୍ୱର]]<nowiki/>ସ୍ଥିତ [[w:ଜନତା ମଇଦାନ|ଜନତା ମଇଦାନ]]ଠାରେ ଶପଥ ଗ୍ରହଣ କରିଥିଲେ । ରାଜ୍ୟପାଳ [[ରଘୁବର ଦାସ]] ଶପଥପାଠ କରାଇଥିଲେ । ପ୍ରଧାନମନ୍ତ୍ରୀ [[ନରେନ୍ଦ୍ର ମୋଦୀ]], ଗୃହମନ୍ତ୍ରୀ [[:en:Amit_Shah|ଅମିତ ଶାହ]], ପ୍ରତିରକ୍ଷା ମନ୍ତ୍ରୀ [[ରାଜନାଥ ସିଂହ]] ଓ ୧୦ଟି ବିଜେପି ଶାସିତ ରାଜ୍ୟର ମୁଖ୍ୟମନ୍ତ୍ରୀଗଣ ଏହି ସଭାରେ ଉପସ୍ଥିତ ଥିଲେ ।<ref>{{Cite web |title=Highlights: BJP Tribal Leader, 4-Time MLA Mohan Majhi Sworn In As Odisha Chief Minister |url=https://www.ndtv.com/india-news/odisha-chief-minister-swearing-in-live-updates-mohan-majhi-set-to-be-sworn-in-as-bjps-first-chief-minister-in-odisha-5874031 |access-date=2024-06-13 |website=NDTV.com}}</ref><ref>{{Cite news|url=https://www.thehindu.com/news/national/odisha/mohan-charan-majhi-sworn-in-as-odishas-first-bjp-chief-minister/article68281205.ece|title=Mohan Charan Majhi sworn in as Odisha’s first BJP Chief Minister|last=Barik|first=Satyasundar|date=2024-06-12|work=The Hindu|access-date=2024-06-13|language=en-IN|issn=0971-751X}}</ref> ଜୁନ ୧୫ ତାରିଖରେ ସବୁ ମନ୍ତ୍ରୀମାନଙ୍କୁ ସେମାନଙ୍କର ବିଭାଗର ଦାୟିତ୍ୱ ଦିଆଯାଇଥିଲା ।<ref>{{Cite news|url=https://www.indiatvnews.com/news/india/odisha-cabinet-portfolios-cm-mohan-charan-majhi-keeps-home-ministry-kanak-vardhan-singh-agriculture-pravati-parida-women-child-development-finance-2024-06-15-937131|title=Odisha Cabinet portfolios: CM Mohan Charan Majhi keeps Home|date=2024-06-13|work=India News|access-date=2024-06-15|language=en-IN|issn=0971-751X}}</ref> === କ୍ୟାବିନେଟ ମନ୍ତ୍ରୀ === {{Cabinet table start|hiderefcol=y}} {{Cabinet table minister | title = [[ଓଡ଼ିଶାର ମୁଖ୍ୟମନ୍ତ୍ରୀମାନଙ୍କର ତାଲିକା|'''ମୁଖ୍ୟମନ୍ତ୍ରୀ''']]<br> '''୧.ଗୃହ<br>୨.ସାଧାରଣ ପ୍ରଶାସନ ଓ ଅଭିଯୋଗ<br>୩.ଅର୍ଥ<br>୪.ସୂଚନା ଏବଂ ଲୋକସମ୍ପର୍କ<br>୫.ଜଳ ସମ୍ପଦ<br>୬.ଯୋଜନା ଓ ସମନ୍ୱୟ<br>ଏବଂ ଆବଣ୍ଟନ ହୋଇନଥିବା ସମସ୍ତ ବିଭାଗ''' | minister1 = [[ମୋହନ ଚରଣ ମାଝୀ]] | minister1_termstart = ୧୨ ଜୁନ ୨୦୨୪ | minister1_termend = ଏବେଯାଏଁ | minister1_party = [[ଭାରତୀୟ ଜନତା ପାର୍ଟି]] }} | colspan="7" style="text-align: center;" |'''ଉପ-ମୁଖ୍ୟମନ୍ତ୍ରୀଗଣ''' |- {{Cabinet table minister | title = [[w:List of deputy chief ministers of Odisha|'''ଉପ-ମୁଖ୍ୟମନ୍ତ୍ରୀ''']]<br>'''୭.କୃଷି ଓ କୃଷକ ସଶକ୍ତିକରଣ<br>୮.ଶକ୍ତି''' | minister1 = [[କନକ ବର୍ଦ୍ଧନ ସିଂହ ଦେଓ]] | minister1_termstart = ୧୨ ଜୁନ ୨୦୨୪ | minister1_termend = ଏବେଯାଏଁ | minister1_party = ଭାରତୀୟ ଜନତା ପାର୍ଟି }} {{Cabinet table minister | title = [[w:List of deputy chief ministers of Odisha|'''ଉପ-ମୁଖ୍ୟମନ୍ତ୍ରୀ''']]<br>'''୯.ମହିଳା ଓ ଶିଶୁ ବିକାଶ<br>୧୦.ମିଶନ ଶକ୍ତି<br>୧୧.ପର୍ଯ୍ୟଟନ''' | minister1 = [[ପ୍ରଭାତୀ ପରିଡ଼ା]] | minister1_termstart = ୧୨ ଜୁନ ୨୦୨୪ | minister1_termend =ଏବେଯାଏଁ | minister1_party = ଭାରତୀୟ ଜନତା ପାର୍ଟି }} | colspan="7" style="text-align: center;" |'''କ୍ୟାବିନେଟ ମନ୍ତ୍ରୀଗଣ''' |- {{Cabinet table minister | title = '''୧୨.ରାଜସ୍ୱ ଓ ବିପର୍ଯ୍ୟୟ ପରିଚାଳନା''' | minister1 = [[ସୁରେଶ ପୂଜାରୀ]] | minister1_termstart = ୧୨ ଜୁନ ୨୦୨୪ | minister1_termend =ଏବେଯାଏଁ | minister1_party = ଭାରତୀୟ ଜନତା ପାର୍ଟି }} {{Cabinet table minister | title = '''୧୩.ଗ୍ରାମ୍ୟ ଉନ୍ନୟନ<br>୧୪.ପଞ୍ଚାୟତି ରାଜ<br>୧୫.ପାନୀୟ ଜଳ''' | minister1 = [[ରବି ନାରାୟଣ ନାଏକ]] | minister1_termstart = ୧୨ ଜୁନ ୨୦୨୪ | minister1_termend =ଏବେଯାଏଁ | minister1_party = ଭାରତୀୟ ଜନତା ପାର୍ଟି }} {{Cabinet table minister | title = '''୧୬.ବିଦ୍ୟାଳୟ ଓ ଗଣଶିକ୍ଷା<br>୧୭.ଅନୁସୂଚିତ ଜାତି ଓ ଅନୁସୂଚିତ ଜନଜାତି ଉନ୍ନୟନ<br>୧୮.ସଂଖ୍ୟାଲଘୁ ସମ୍ପ୍ରଦାୟ ଓ ପଛୁଆ ବର୍ଗ କଲ୍ୟାଣ<br>୧୯.ସାମାଜିକ ସୁରକ୍ଷା ଓ ଭିନ୍ନକ୍ଷମ ସଶକ୍ତିକରଣ''' | minister1 = [[ନିତ୍ୟାନନ୍ଦ ଗଣ୍ଡ]] | minister1_termstart = ୧୨ ଜୁନ ୨୦୨୪ | minister1_termend =ଏବେଯାଏଁ | minister1_party = ଭାରତୀୟ ଜନତା ପାର୍ଟି }} {{Cabinet table minister | title = '''୨୦.ଖାଦ୍ୟ ଯୋଗାଣ ଓ ଖାଉଟି କଲ୍ୟାଣ<br>୨୧.ବିଜ୍ଞାନ ଓ ପ୍ରଯୁକ୍ତି ବିଦ୍ୟା ''' | minister1 = [[କୃଷ୍ଣ ଚନ୍ଦ୍ର ପାତ୍ର]] | minister1_termstart = ୧୨ ଜୁନ ୨୦୨୪ | minister1_termend = ଏବେଯାଏଁ | minister1_party = ଭାରତୀୟ ଜନତା ପାର୍ଟି }} {{Cabinet table minister | title = ''' ୨୨.ଆଇନ<br>୨୩.ଅବକାରୀ<br>୨୪.ପୂର୍ତ୍ତ''' | minister1 = [[ପୃଥ୍ୱୀରାଜ ହରିଚନ୍ଦନ]] | minister1_termstart = ୧୨ ଜୁନ ୨୦୨୪ | minister1_termend =ଏବେଯାଏଁ | minister1_party = ଭାରତୀୟ ଜନତା ପାର୍ଟି }} {{Cabinet table minister | title = ''' ୨୫.ସ୍ବାସ୍ଥ୍ୟ ଓ ପରିବାର କଲ୍ୟାଣ<br>୨୬.ସଂସଦୀୟ ବ୍ୟାପାର<br>୨୭.ଇଲେକ୍ଟ୍ରୋନିକ୍ସ ଓ ସୂଚନା ପ୍ରଯୁକ୍ତିବିଦ୍ୟା''' | minister1 = [[ମୁକେଶ ମହାଲିଙ୍ଗ]] | minister1_termstart = ୧୨ ଜୁନ ୨୦୨୪ | minister1_termend =ଏବେଯାଏଁ | minister1_party = ଭାରତୀୟ ଜନତା ପାର୍ଟି }} {{Cabinet table minister | title = '''୨୮. ବାଣିଜ୍ୟ ଓ ପରିବହନ<br>୨୯. ଇସ୍ପାତ ଓ ଖଣି''' | minister1 = [[ବିଭୂତି ଭୂଷଣ ଜେନା]] | minister1_termstart = ୧୨ ଜୁନ ୨୦୨୪ | minister1_termend =ଏବେଯାଏଁ | minister1_party = ଭାରତୀୟ ଜନତା ପାର୍ଟି }} {{Cabinet table minister | title = '''୩୦. ଗୃହ ନିର୍ମାଣ ଓ ନଗର ଉନ୍ନୟନ<br>୩୧.ସାର୍ବଜନୀନ ଉଦ୍ୟୋଗ''' | minister1 = [[କୃଷ୍ଣ ଚନ୍ଦ୍ର ମହାପାତ୍ର]] | minister1_termstart = ୧୨ ଜୁନ ୨୦୨୪ | minister1_termend =ଏବେଯାଏଁ | minister1_party = ଭାରତୀୟ ଜନତା ପାର୍ଟି }} {{Cabinet table end}} === ରାଷ୍ଟ୍ରମନ୍ତ୍ରୀ (ସ୍ୱାଧୀନ) === {{Cabinet table start|hiderefcol=y}} {{Cabinet table minister | title = '''୩୨. ଜଙ୍ଗଲ<br>ପରିବେଶ ଏବଂ ଜଳବାୟୁ ପରିବର୍ତ୍ତନ<br>୩୩.ଶ୍ରମ ଓ ରାଜ୍ୟ କର୍ମଚାରୀ ବୀମା''' | minister1 = [[ଗଣେଶ ରାମ ସିଂ ଖୁଣ୍ଟିଆ]] | minister1_termstart = ୧୨ ଜୁନ ୨୦୨୪ | minister1_termend = ଏବେଯାଏଁ | minister1_party = ଭାରତୀୟ ଜନତା ପାର୍ଟି }} {{Cabinet table minister | title = '''୩୪.ଉଚ୍ଚଶିକ୍ଷା<br>୩୫.କ୍ରୀଡା ଓ ଯୁବସେବା<br>୩୬. ଓଡ଼ିଆ ଭାଷା, ସାହିତ୍ୟ ଓ ସଂସ୍କୃତି''' | minister1 = [[ସୂର୍ଯ୍ୟବଂଶୀ ସୂରଜ]] | minister1_termstart = ୧୨ ଜୁନ ୨୦୨୪ | minister1_termend = ଏବେଯାଏଁ | minister1_party = ଭାରତୀୟ ଜନତା ପାର୍ଟି }} {{Cabinet table minister | title = '''୩୭. ସମବାୟ<br>୩୮.ହସ୍ତତନ୍ତ, ବୟନଶିଳ୍ପ ଓ ହସ୍ତଶିଳ୍ପ''' | minister1 = [[ପ୍ରଦୀପ ବଳସାମନ୍ତ]] | minister1_termstart = ୧୨ ଜୁନ ୨୦୨୪ | minister1_termend =ଏବେଯାଏଁ | minister1_party = ଭାରତୀୟ ଜନତା ପାର୍ଟି }} {{Cabinet table minister | title = '''୩୯. ମତ୍ସ୍ୟ ଓ ପଶୁ ସମ୍ପଦ ବିକାଶ<br>୪୦.ସୂକ୍ଷ୍ମ,କ୍ଷୁଦ୍ର ଓ ମଧ୍ୟମ ଉଦ୍ୟୋଗ''' | minister1 = [[ଗୋକୁଳାନନ୍ଦ ମଲ୍ଲିକ]] | minister1_termstart = ୧୨ ଜୁନ ୨୦୨୪ | minister1_termend =ଏବେଯାଏଁ | minister1_party = ଭାରତୀୟ ଜନତା ପାର୍ଟି }} {{Cabinet table minister | title = '''୪୧.ଶିଳ୍ପ<br>୪୨.ଦକ୍ଷତା ବିକାଶ ଏବଂ ବୈଷୟିକ ଶିକ୍ଷା''' | minister1 = [[ସମ୍ପଦ ଚନ୍ଦ୍ର ସ୍ୱାଇଁ]] | minister1_termstart = ୧୨ ଜୁନ ୨୦୨୪ | minister1_termend =ଏବେଯାଏଁ | minister1_party = ଭାରତୀୟ ଜନତା ପାର୍ଟି }} {{Cabinet table end}} == ଆଧାର == {{ଆଧାର}} [[ଶ୍ରେଣୀ:୧୭ଶ ଓଡ଼ିଶା ବିଧାନ ସଭା]] [[ଶ୍ରେଣୀ:ଓଡ଼ିଶା ବିଧାନ ସଭା]] [[ଶ୍ରେଣୀ:ଓଡ଼ିଶାର ମନ୍ତ୍ରୀମଣ୍ଡଳ]] [[ଶ୍ରେଣୀ:ଓଡ଼ିଶା ସରକାର]] o5ijdlfhpaqp594v86xypuib0rig5ht 595886 595885 2026-06-02T06:57:17Z SamyakSamantasinghar 42167 595886 wikitext text/x-wiki {{ଛୋଟ|Mohan Charan Majhi ministry‌}} {{Infobox | title = ଓଡ଼ିଶାର ୩୧ତମ ମନ୍ତ୍ରୀମଣ୍ଡଳ | image = [[File:Seal of Odisha.svg|120px|ଓଡ଼ିଶାର ରାଜପ୍ରତୀକ]] | image2 = [[File:Mohan Charan Majhi at oath taking ceremony in 2024.jpg|300px]] | caption2 = ପ୍ରଧାନମନ୍ତ୍ରୀ [[ନରେନ୍ଦ୍ର ମୋଦୀ]]ଙ୍କ ସହ ମୋହନ ଚରଣ ମାଝୀ ମନ୍ତ୍ରୀମଣ୍ଡଳ | label1 = ଗଠନ | data1 = ୧୨ ଜୁନ ୨୦୨୪ | label2 = କାର୍ଯ୍ୟକାଳ | data2 = {{ayd|12 june 2024}} | label3 = ମୁଖ୍ୟମନ୍ତ୍ରୀ | data3 = [[ମୋହନ ଚରଣ ମାଝୀ]] | label4 = ଉପ-ମୁଖ୍ୟମନ୍ତ୍ରୀ | data4 = [[କନକ ବର୍ଦ୍ଧନ ସିଂହଦେଓ]]<br/>[[ପ୍ରଭାତୀ ପରିଡ଼ା]] | label5 = ରାଜ୍ୟପାଳ | data5 = [[ରଘୁବର ଦାସ]] ଏବଂ [[କମ୍ଭମ୍ପାଟି ହରିବାବୁ]] | label6 = ମନ୍ତ୍ରୀମାନଙ୍କ ସଂଖ୍ୟା | data6 = ୧୬ {{small|(ମୁଖ୍ୟମନ୍ତ୍ରୀ ଏବଂ ଉପ-ମୁଖ୍ୟମନ୍ତ୍ରୀଙ୍କ ସହିତ)}} | label7 = ସରକାର ସ୍ଥିତି | data7 = [[ଓଡ଼ିଶା ବିଧାନ ସଭା|ବିଧାନ ସଭା]] {{Infobox political party/seats|81|147|hex=#ff9933|per=1}} | label8 = ଶାସକ ଦଳ | data8 = {{Color box|#FF9933}} [[ଭାରତୀୟ ଜନତା ପାର୍ଟି|ଭାଜପା]] | label9 = ବିରୋଧୀ ଦଳ | data9 = {{Color box|#01a31c}} [[ବିଜୁ ଜନତା ଦଳ|ବିଜଦ]] | label10 = ବିରୋଧୀ ଦଳ ନେତା | data10 = [[ନବୀନ ପଟ୍ଟନାୟକ]] | label11 = ନିର୍ବାଚନ | data11 = [[୨୦୨୪ ଓଡ଼ିଶା ବିଧାନ ସଭା ନିର୍ବାଚନ|୨୦୨୪]] | label12 = ପୂର୍ବ ମନ୍ତ୍ରୀମଣ୍ଡଳ | data12 = [[w:Fifth Naveen Patnaik ministry|ନବୀନ ପଟ୍ଟନାୟକଙ୍କ ୫ମ ମନ୍ତ୍ରୀମଣ୍ଡଳ]] }} '''ମୋହନ ଚରଣ ମାଝୀ ମନ୍ତ୍ରୀମଣ୍ଡଳ''' ହେଉଛି [[୨୦୨୪ ଓଡ଼ିଶା ବିଧାନ ସଭା ନିର୍ବାଚନ]] ପରେ ଗଢ଼ାଯାଇଥିବା [[ଓଡ଼ିଶା ସରକାର]]ର ୩୧ତମ ମନ୍ତ୍ରୀମଣ୍ଡଳ ଏବଂ ମୁଖ୍ୟମନ୍ତ୍ରୀ [[ମୋହନ ଚରଣ ମାଝୀ]]ଙ୍କ ମନ୍ତ୍ରୀମଣ୍ଡଳର ସୂଚୀ । ୧୧ ଜୁନ ୨୦୨୪ରେ ମୋହନ ଚରଣ ମାଝୀ ଭାରତୀୟ ଜନତା ପାର୍ଟିର ମୁଖ୍ୟମନ୍ତ୍ରୀ ଭାବରେ ନିର୍ବାଚିତ ହୋଇଥିଲେ ।<ref>{{Cite web |date=2024-06-11 |title=Tribal Leader Mohan Majhi Is Odisha’s New CM: 5 Things You Need To Know About This 4-Time MLA |url=https://www.news18.com/politics/who-is-mohan-charan-majhi-the-new-chief-minister-of-odisha-8929441.html |access-date=2024-06-13 |website=News18 |language=en}}</ref> ମଇ ଏବଂ ଜୁନ ମାସରେ ଚାରୋଟି ପର୍ଯ୍ୟାୟରେ ଅନୁଷ୍ଠିତ ଏହି ନିର୍ବାଚନରେ ଭାରତୀୟ ଜନତା ପାର୍ଟି ୧୪୭ଟି ଆସନ ମଧ୍ୟରୁ ୭୮ଟି ଆସନ ହାସଲ କରି ସରକାର ଗଠନ କରିଥିଲା । ଜୁନ ୪ ତାରିଖରେ ଏହି ନିର୍ବାଚନର ଫଳାଫଳ ଘୋଷଣା ହୋଇଥିଲା, ଯାହାର ଆଧାରରେ [[୧୭ଶ ଓଡ଼ିଶା ବିଧାନ ସଭା]] ଗଠନ ହୋଇଥିଲା ।<ref>{{Cite web |date=2024-06-12 |title=Mohan Charan Majhi Cabinet in Odisha: Full list of BJP ministers who took oath today |url=https://www.indiatvnews.com/news/india/mohan-charan-majhi-cabinet-in-odisha-list-of-bjp-ministers-who-took-oath-today-2024-06-12-936560 |website=www.indiatvnews.com}}</ref> ଏହି ସରକାରଙ୍କୁ ୩ ଜଣ ସ୍ୱାଧୀନ ବିଧାୟକ ମଧ୍ୟ ସମର୍ଥନ ପ୍ରଦାନ କରିଛନ୍ତି । == ସଂକ୍ଷିପ୍ତ ଇତିହାସ == [[File:1st Cabinet Meeting of Mohan Charan Majhi in 2024.jpg|400x400px|center|thumb|୨୦୨୪ ମସିହାରେ ମୋହନ ଚରଣ ମାଝୀ ମନ୍ତ୍ରୀମଣ୍ଡଳର ପ୍ରଥମ କ୍ୟାବିନେଟ ବୈଠକ]] ୧୨ ଜୁନ ୨୦୨୪ରେ, ମୁଖ୍ୟମନ୍ତ୍ରୀ [[ମୋହନ ଚରଣ ମାଝୀ]] ତାଙ୍କର ଦୁଇ ଉପ-ମୁଖ୍ୟମନ୍ତ୍ରୀ, ୮ ଜଣ କ୍ୟାବିନେଟ ମନ୍ତ୍ରୀ ଏବଂ ୫ ଜଣ ରାଷ୍ଟ୍ରମନ୍ତ୍ରୀ (ସ୍ୱାଧୀନ ଦାୟିତ୍ୱ)ଙ୍କ ସହ ଭୁବନେଶ୍ୱରସ୍ଥିତ ଜନତା ମଇଦାନଠାରେ ଶପଥ ଗ୍ରହଣ କରିଥିଲେ । ରାଜ୍ୟପାଳ [[ରଘୁବର ଦାସ]] ସେମାନଙ୍କୁ ଶପଥପାଠ କରାଇଥିଲେ । ଏହି ଶପଥ ଗ୍ରହଣ ଉତ୍ସବରେ ପ୍ରଧାନମନ୍ତ୍ରୀ [[ନରେନ୍ଦ୍ର ମୋଦୀ]], କେନ୍ଦ୍ର ଗୃହମନ୍ତ୍ରୀ [[ଅମିତ ଶାହ]], ପ୍ରତିରକ୍ଷା ମନ୍ତ୍ରୀ [[ରାଜନାଥ ସିଂହ]]ଙ୍କ ସମେତ ୧୦ଟି ଭାଜପା ଶାସିତ ରାଜ୍ୟର ମୁଖ୍ୟମନ୍ତ୍ରୀଗଣ ଉପସ୍ଥିତ ଥିଲେ ।<ref>{{Cite web |title=Highlights: BJP Tribal Leader, 4-Time MLA Mohan Majhi Sworn In As Odisha Chief Minister |url=https://www.ndtv.com/india-news/odisha-chief-minister-swearing-in-live-updates-mohan-majhi-set-to-be-sworn-in-as-bjps-first-chief-minister-in-odisha-5874031 |access-date=2024-06-13 |website=NDTV.com}}</ref><ref>{{Cite news |last=Barik |first=Satyasundar |date=2024-06-12 |title=Mohan Charan Majhi sworn in as Odisha’s first BJP Chief Minister |url=https://www.thehindu.com/news/national/odisha/mohan-charan-majhi-sworn-in-as-odishas-first-bjp-chief-minister/article68281205.ece |access-date=2024-06-13 |work=The Hindu |language=en-IN |issn=0971-751X}}</ref><ref>{{Cite news |date=2024-06-13 |title=Odisha Cabinet portfolios: CM Mohan Charan Majhi keeps Home |url=https://www.indiatvnews.com/news/india/odisha-cabinet-portfolios-cm-mohan-charan-majhi-keeps-home-ministry-kanak-vardhan-singh-agriculture-pravati-parida-women-child-development-finance-2024-06-15-937131 |access-date=2024-06-15 |work=India News |language=en-IN |issn=0971-751X}}</ref> == ଆଧାର == {{ଆଧାର}} [[ଶ୍ରେଣୀ:୧୭ଶ ଓଡ଼ିଶା ବିଧାନ ସଭା]] [[ଶ୍ରେଣୀ:ଓଡ଼ିଶା ବିଧାନ ସଭା]] [[ଶ୍ରେଣୀ:ଓଡ଼ିଶାର ମନ୍ତ୍ରୀମଣ୍ଡଳ]] [[ଶ୍ରେଣୀ:ଓଡ଼ିଶା ସରକାର]] roikgd08bz2jkxy5vaknvhysn6nki77 595887 595886 2026-06-02T06:57:35Z SamyakSamantasinghar 42167 595887 wikitext text/x-wiki {{ଛୋଟ|Mohan Charan Majhi ministry‌}} {{Infobox | title = ଓଡ଼ିଶାର ୩୧ତମ ମନ୍ତ୍ରୀମଣ୍ଡଳ | image = [[File:Seal of Odisha.svg|120px|ଓଡ଼ିଶାର ରାଜପ୍ରତୀକ]] | image2 = [[File:Mohan Charan Majhi at oath taking ceremony in 2024.jpg|300px]] | caption2 = ପ୍ରଧାନମନ୍ତ୍ରୀ [[ନରେନ୍ଦ୍ର ମୋଦୀ]]ଙ୍କ ସହ ମୋହନ ଚରଣ ମାଝୀ ମନ୍ତ୍ରୀମଣ୍ଡଳ | label1 = ଗଠନ | data1 = ୧୨ ଜୁନ ୨୦୨୪ | label2 = କାର୍ଯ୍ୟକାଳ | data2 = {{ayd|12 june 2024}} | label3 = ମୁଖ୍ୟମନ୍ତ୍ରୀ | data3 = [[ମୋହନ ଚରଣ ମାଝୀ]] | label4 = ଉପ-ମୁଖ୍ୟମନ୍ତ୍ରୀ | data4 = [[କନକ ବର୍ଦ୍ଧନ ସିଂହଦେଓ]]<br/>[[ପ୍ରଭାତୀ ପରିଡ଼ା]] | label5 = ରାଜ୍ୟପାଳ | data5 = [[ରଘୁବର ଦାସ]] ଏବଂ [[କମ୍ଭମ୍ପାଟି ହରିବାବୁ]] | label6 = ମନ୍ତ୍ରୀମାନଙ୍କ ସଂଖ୍ୟା | data6 = ୧୬ {{small|(ମୁଖ୍ୟମନ୍ତ୍ରୀ ଏବଂ ଉପ-ମୁଖ୍ୟମନ୍ତ୍ରୀଙ୍କ ସହିତ)}} | label7 = ସରକାର ସ୍ଥିତି | data7 = [[ଓଡ଼ିଶା ବିଧାନ ସଭା|ବିଧାନ ସଭା]] {{Infobox political party/seats|81|147|hex=#ff9933|per=1}} | label8 = ଶାସକ ଦଳ | data8 = {{Color box|#FF9933}} [[ଭାରତୀୟ ଜନତା ପାର୍ଟି|ଭାଜପା]] | label9 = ବିରୋଧୀ ଦଳ | data9 = {{Color box|#01a31c}} [[ବିଜୁ ଜନତା ଦଳ|ବିଜଦ]] | label10 = ବିରୋଧୀ ଦଳ ନେତା | data10 = [[ନବୀନ ପଟ୍ଟନାୟକ]] | label11 = ନିର୍ବାଚନ | data11 = [[୨୦୨୪ ଓଡ଼ିଶା ବିଧାନ ସଭା ନିର୍ବାଚନ|୨୦୨୪]] | label12 = ପୂର୍ବ ମନ୍ତ୍ରୀମଣ୍ଡଳ | data12 = [[w:Fifth Naveen Patnaik ministry|ନବୀନ ପଟ୍ଟନାୟକଙ୍କ ୫ମ ମନ୍ତ୍ରୀମଣ୍ଡଳ]] }} '''ମୋହନ ଚରଣ ମାଝୀ ମନ୍ତ୍ରୀମଣ୍ଡଳ''' ହେଉଛି [[୨୦୨୪ ଓଡ଼ିଶା ବିଧାନ ସଭା ନିର୍ବାଚନ]] ପରେ ଗଢ଼ାଯାଇଥିବା [[ଓଡ଼ିଶା ସରକାର]]ର ୩୧ତମ ମନ୍ତ୍ରୀମଣ୍ଡଳ ଏବଂ ମୁଖ୍ୟମନ୍ତ୍ରୀ [[ମୋହନ ଚରଣ ମାଝୀ]]ଙ୍କ ମନ୍ତ୍ରୀମଣ୍ଡଳର ସୂଚୀ । ୧୧ ଜୁନ ୨୦୨୪ରେ ମୋହନ ଚରଣ ମାଝୀ ଭାରତୀୟ ଜନତା ପାର୍ଟିର ମୁଖ୍ୟମନ୍ତ୍ରୀ ଭାବରେ ନିର୍ବାଚିତ ହୋଇଥିଲେ ।<ref>{{Cite web |date=2024-06-11 |title=Tribal Leader Mohan Majhi Is Odisha’s New CM: 5 Things You Need To Know About This 4-Time MLA |url=https://www.news18.com/politics/who-is-mohan-charan-majhi-the-new-chief-minister-of-odisha-8929441.html |access-date=2024-06-13 |website=News18 |language=en}}</ref> ମଇ ଏବଂ ଜୁନ ମାସରେ ଚାରୋଟି ପର୍ଯ୍ୟାୟରେ ଅନୁଷ୍ଠିତ ଏହି ନିର୍ବାଚନରେ ଭାରତୀୟ ଜନତା ପାର୍ଟି ୧୪୭ଟି ଆସନ ମଧ୍ୟରୁ ୭୮ଟି ଆସନ ହାସଲ କରି ସରକାର ଗଠନ କରିଥିଲା । ଜୁନ ୪ ତାରିଖରେ ଏହି ନିର୍ବାଚନର ଫଳାଫଳ ଘୋଷଣା ହୋଇଥିଲା, ଯାହାର ଆଧାରରେ [[୧୭ଶ ଓଡ଼ିଶା ବିଧାନ ସଭା]] ଗଠନ ହୋଇଥିଲା ।<ref>{{Cite web |date=2024-06-12 |title=Mohan Charan Majhi Cabinet in Odisha: Full list of BJP ministers who took oath today |url=https://www.indiatvnews.com/news/india/mohan-charan-majhi-cabinet-in-odisha-list-of-bjp-ministers-who-took-oath-today-2024-06-12-936560 |website=www.indiatvnews.com}}</ref> ଏହି ସରକାରଙ୍କୁ ୩ ଜଣ ସ୍ୱାଧୀନ ବିଧାୟକ ମଧ୍ୟ ସମର୍ଥନ ପ୍ରଦାନ କରିଛନ୍ତି । == ସଂକ୍ଷିପ୍ତ ଇତିହାସ == [[File:1st Cabinet Meeting of Mohan Charan Majhi in 2024.jpg|400x400px|center|thumb|୨୦୨୪ ମସିହାରେ ମୋହନ ଚରଣ ମାଝୀ ମନ୍ତ୍ରୀମଣ୍ଡଳର ପ୍ରଥମ କ୍ୟାବିନେଟ ବୈଠକ]] ୧୨ ଜୁନ ୨୦୨୪ରେ, ମୁଖ୍ୟମନ୍ତ୍ରୀ [[ମୋହନ ଚରଣ ମାଝୀ]] ତାଙ୍କର ଦୁଇ ଉପ-ମୁଖ୍ୟମନ୍ତ୍ରୀ, ୮ ଜଣ କ୍ୟାବିନେଟ ମନ୍ତ୍ରୀ ଏବଂ ୫ ଜଣ ରାଷ୍ଟ୍ରମନ୍ତ୍ରୀ (ସ୍ୱାଧୀନ ଦାୟିତ୍ୱ)ଙ୍କ ସହ ଭୁବନେଶ୍ୱରସ୍ଥିତ ଜନତା ମଇଦାନଠାରେ ଶପଥ ଗ୍ରହଣ କରିଥିଲେ । ରାଜ୍ୟପାଳ [[ରଘୁବର ଦାସ]] ସେମାନଙ୍କୁ ଶପଥପାଠ କରାଇଥିଲେ । ଏହି ଶପଥ ଗ୍ରହଣ ଉତ୍ସବରେ ପ୍ରଧାନମନ୍ତ୍ରୀ [[ନରେନ୍ଦ୍ର ମୋଦୀ]], କେନ୍ଦ୍ର ଗୃହମନ୍ତ୍ରୀ [[ଅମିତ ଶାହ]], ପ୍ରତିରକ୍ଷା ମନ୍ତ୍ରୀ [[ରାଜନାଥ ସିଂହ]]ଙ୍କ ସମେତ ୧୦ଟି ଭାଜପା ଶାସିତ ରାଜ୍ୟର ମୁଖ୍ୟମନ୍ତ୍ରୀଗଣ ଉପସ୍ଥିତ ଥିଲେ ।<ref>{{Cite web |title=Highlights: BJP Tribal Leader, 4-Time MLA Mohan Majhi Sworn In As Odisha Chief Minister |url=https://www.ndtv.com/india-news/odisha-chief-minister-swearing-in-live-updates-mohan-majhi-set-to-be-sworn-in-as-bjps-first-chief-minister-in-odisha-5874031 |access-date=2024-06-13 |website=NDTV.com}}</ref><ref>{{Cite news |last=Barik |first=Satyasundar |date=2024-06-12 |title=Mohan Charan Majhi sworn in as Odisha’s first BJP Chief Minister |url=https://www.thehindu.com/news/national/odisha/mohan-charan-majhi-sworn-in-as-odishas-first-bjp-chief-minister/article68281205.ece |access-date=2024-06-13 |work=The Hindu |language=en-IN |issn=0971-751X}}</ref><ref>{{Cite news |date=2024-06-13 |title=Odisha Cabinet portfolios: CM Mohan Charan Majhi keeps Home |url=https://www.indiatvnews.com/news/india/odisha-cabinet-portfolios-cm-mohan-charan-majhi-keeps-home-ministry-kanak-vardhan-singh-agriculture-pravati-parida-women-child-development-finance-2024-06-15-937131 |access-date=2024-06-15 |work=India News |language=en-IN |issn=0971-751X}}</ref> == ମନ୍ତ୍ରୀମଣ୍ଡଳ == ୧୨ ଜୁନ ୨୦୨୪ରେ, ମୁଖ୍ୟମନ୍ତ୍ରୀ ମୋହନ ଚରଣ ମାଝୀ ତାଙ୍କର ଦୁଇ ଉପ-ମୁଖ୍ୟମନ୍ତ୍ରୀ, ୮ କ୍ୟାବିନେଟ ମନ୍ତ୍ରୀ ଓ ୫ ରାଷ୍ଟ୍ରମନ୍ତ୍ରୀ (ସ୍ୱାଧୀନ) ଭୁବନେଶ୍ୱରସ୍ଥିତ ଜନତା ମଇଦାନଠାରେ ଶପଥ ଗ୍ରହଣ କରିଥିଲେ । ରାଜ୍ୟପାଳ ରଘୁବର ଦାସ ସମସ୍ତଙ୍କୁ ଶପଥପାଠ କରାଇଥିଲେ । ପ୍ରଧାନମନ୍ତ୍ରୀ ନରେନ୍ଦ୍ର ମୋଦୀ, କେନ୍ଦ୍ର ଗୃହମନ୍ତ୍ରୀ ଅମିତ ଶାହ, ପ୍ରତିରକ୍ଷା ମନ୍ତ୍ରୀ ରାଜନାଥ ସିଂହ ଓ ୧୦ଟି ବିଜେପି ଶାସିତ ରାଜ୍ୟର ମୁଖ୍ୟମନ୍ତ୍ରୀଗଣ ଏହି ସଭାରେ ଉପସ୍ଥିତ ଥିଲେ ।<ref>{{Cite web |title=Highlights: BJP Tribal Leader, 4-Time MLA Mohan Majhi Sworn In As Odisha Chief Minister |url=https://www.ndtv.com/india-news/odisha-chief-minister-swearing-in-live-updates-mohan-majhi-set-to-be-sworn-in-as-bjps-first-chief-minister-in-odisha-5874031 |access-date=2024-06-13 |website=NDTV.com}}</ref><ref>{{Cite news|url=https://www.thehindu.com/news/national/odisha/mohan-charan-majhi-sworn-in-as-odishas-first-bjp-chief-minister/article68281205.ece|title=Mohan Charan Majhi sworn in as Odisha’s first BJP Chief Minister|last=Barik|first=Satyasundar|date=2024-06-12|work=The Hindu|access-date=2024-06-13|language=en-IN|issn=0971-751X}}</ref> ଜୁନ ୧୫ ତାରିଖରେ ମନ୍ତ୍ରୀମାନଙ୍କୁ ବିଭିନ୍ନ ବିଭାଗର ଦାୟିତ୍ୱ ବଣ୍ଟନ କରାଯାଇଥିଲା ।<ref>{{Cite news|url=https://www.indiatvnews.com/news/india/odisha-cabinet-portfolios-cm-mohan-charan-majhi-keeps-home-ministry-kanak-vardhan-singh-agriculture-pravati-parida-women-child-development-finance-2024-06-15-937131|title=Odisha Cabinet portfolios: CM Mohan Charan Majhi keeps Home|date=2024-06-13|work=India News|access-date=2024-06-15|language=en-IN|issn=0971-751X}}</ref> {| class="wikitable sortable" style="text-align:center;" |+ ! ବିଭାଗ !! ଚିତ୍ର !! ନାମ <br/>{{small|ନିର୍ବାଚନ ମଣ୍ଡଳୀ}} !! କାର୍ଯ୍ୟକାଳ ଆରମ୍ଭ !! କାର୍ଯ୍ୟକାଳ ଶେଷ !! colspan="2" | ଦଳ |- | style="text-align:left;" | * [[ଓଡ଼ିଶାର ମୁଖ୍ୟମନ୍ତ୍ରୀମାନଙ୍କର ତାଲିକା|'''ମୁଖ୍ୟମନ୍ତ୍ରୀ''']] * ଗୃହ * ସାଧାରଣ ପ୍ରଶାସନ ଓ ଅଭିଯୋଗ * ଅର୍ଥ * ସୂଚନା ଏବଂ ଲୋକସମ୍ପର୍କ * ଜଳ ସମ୍ପଦ * ଯୋଜନା ଓ ସମନ୍ୱୟ * '''ଆବଣ୍ଟନ ହୋଇନଥିବା ସମସ୍ତ ବିଭାଗ''' | [[File:Shri Mohan Charan Majhi.jpg|100px]] | '''[[ମୋହନ ଚରଣ ମାଝୀ]]'''<br />{{small|ବିଧାୟକ, [[କେନ୍ଦୁଝର ବିଧାନ ସଭା ନିର୍ବାଚନ ମଣ୍ଡଳୀ|କେନ୍ଦୁଝର]]}} | ୧୨ ଜୁନ ୨୦୨୪ | ''ବର୍ତ୍ତମାନର'' | style="background-color:#FF9933; width: 5px;" | | [[ଭାରତୀୟ ଜନତା ପାର୍ଟି|ଭାଜପା]] |- ! colspan="7" style="background-color:#E6F2FF;" | '''କ୍ୟାବିନେଟ ମନ୍ତ୍ରୀ''' |- | style="text-align:left;" | * '''ଉପ-ମୁଖ୍ୟମନ୍ତ୍ରୀ''' * କୃଷି ଓ କୃଷକ ସଶକ୍ତିକରଣ * ଶକ୍ତି | [[File:Kanak Vardhan Singh Deo 2024.jpg|100px]] | [[କନକ ବର୍ଦ୍ଧନ ସିଂହଦେଓ]]<br />{{small|ବିଧାୟକ, [[ପାଟଣାଗଡ଼ ବିଧାନ ସଭା ନିର୍ବାଚନ ମଣ୍ଡଳୀ|ପାଟଣାଗଡ଼]]}} | ୧୨ ଜୁନ ୨୦୨୪ | ''ବର୍ତ୍ତମାନର'' | style="background-color:#FF9933;" | | [[ଭାରତୀୟ ଜନତା ପାର୍ଟି|ଭାଜପା]] |- | style="text-align:left;" | * '''ଉପ-ମୁଖ୍ୟମନ୍ତ୍ରୀ''' * ମହିଳା ଓ ଶିଶୁ ବିକାଶ * ମିଶନ ଶକ୍ତି * ପର୍ଯ୍ୟଟନ | [[File:Dy CM Pravati Parida.jpg|100px]] | [[ପ୍ରଭାତୀ ପରିଡ଼ା]]<br />{{small|ବିଧାୟକ, [[ନିମାପଡ଼ା ବିଧାନ ସଭା ନିର୍ବାଚନ ମଣ୍ଡଳୀ|ନିମାପଡ଼ା]]}} | ୧୨ ଜୁନ ୨୦୨୪ | ''ବର୍ତ୍ତମାନର'' | style="background-color:#FF9933;" | | [[ଭାରତୀୟ ଜନତା ପାର୍ଟି|ଭାଜପା]] |- | style="text-align:left;" | * ରାଜସ୍ୱ ଓ ବିପର୍ଯ୍ୟୟ ପରିଚାଳନା | [[File:Suresh Pujari 2024.jpg|100px]] | [[ସୁରେଶ ପୂଜାରୀ]]<br />{{small|ବିଧାୟକ, [[ବ୍ରଜରାଜନଗର ବିଧାନ ସଭା ନିର୍ବାଚନ ମଣ୍ଡଳୀ|ବ୍ରଜରାଜନଗର]]}} | ୧୨ ଜୁନ ୨୦୨୪ | ''ବର୍ତ୍ତମାନର'' | style="background-color:#FF9933;" | | [[ଭାରତୀୟ ଜନତା ପାର୍ଟି|ଭାଜପା]] |- | style="text-align:left;" | * ଗ୍ରାମ୍ୟ ଉନ୍ନୟନ * ପଞ୍ଚାୟତିରାଜ ଓ ପାନୀୟ ଜଳ | [[File:Rabi Narayan Naik 2024.jpg|100px]] | [[ରବି ନାରାୟଣ ନାଏକ]]<br />{{small|ବିଧାୟକ, [[କୁଚିଣ୍ଡା ବିଧାନ ସଭା ନିର୍ବାଚନ ମଣ୍ଡଳୀ|କୁଚିଣ୍ଡା]]}} | ୧୨ ଜୁନ ୨୦୨୪ | ''ବର୍ତ୍ତମାନର'' | style="background-color:#FF9933;" | | [[ଭାରତୀୟ ଜନତା ପାର୍ଟି|ଭାଜପା]] |- | style="text-align:left;" | * ବିଦ୍ୟାଳୟ ଓ ଗଣଶିକ୍ଷା * ଅନୁସୂଚିତ ଜାତି ଓ ଜନଜାତି ଉନ୍ନୟନ * ସଂଖ୍ୟାଲଘୁ ଓ ପଛୁଆ ବର୍ଗ କଲ୍ୟାଣ * ସାମାଜିକ ସୁରକ୍ଷା ଓ ଭିନ୍ନକ୍ଷମ ସଶକ୍ତିକରଣ | [[File:Nityananda Gond.jpg|100px]] | [[ନିତ୍ୟାନନ୍ଦ ଗଣ୍ଡ]]<br />{{small|ବିଧାୟକ, [[ଉମରକୋଟ ବିଧାନ ସଭା ନିର୍ବାଚନ ମଣ୍ଡଳୀ|ଉମରକୋଟ]]}} | ୧୨ ଜୁନ ୨୦୨୪ | ''ବର୍ତ୍ତମାନର'' | style="background-color:#FF9933;" | | [[ଭାରତୀୟ ଜନତା ପାର୍ଟି|ଭାଜପା]] |- | style="text-align:left;" | * ଖାଦ୍ୟ ଯୋଗାଣ ଓ ଖାଉଟି କଲ୍ୟାଣ * ବିଜ୍ଞାନ ଓ ପ୍ରଯୁକ୍ତିବିଦ୍ୟା | [[File:Krushna Chandra Patra 2024.jpg|100px]] | [[କୃଷ୍ଣ ଚନ୍ଦ୍ର ପାତ୍ର]]<br />{{small|ବିଧାୟକ, [[ଢେଙ୍କାନାଳ ବିଧାନ ସଭା ନିର୍ବାଚନ ମଣ୍ଡଳୀ|ଢେଙ୍କାନାଳ]]}} | ୧୨ ଜୁନ ୨୦୨୪ | ''ବର୍ତ୍ତମାନର'' | style="background-color:#FF9933;" | | [[ଭାରତୀୟ ଜନତା ପାର୍ଟି|ଭାଜପା]] |- | style="text-align:left;" | * ଆଇନ * ଅବକାରୀ * ପୂର୍ତ୍ତ | [[File:Prithiviraj Harichandan 2024.jpg|100px]] | [[ପୃଥ୍ୱୀରାଜ ହରିଚନ୍ଦନ]]<br />{{small|ବିଧାୟକ, [[ଚିଲିକା ବିଧାନ ସଭା ନିର୍ବାଚନ ମଣ୍ଡଳୀ|ଚିଲିକା]]}} | ୧୨ ଜୁନ ୨୦୨୪ | ''ବର୍ତ୍ତମାନର'' | style="background-color:#FF9933;" | | [[ଭାରତୀୟ ଜନତା ପାର୍ଟି|ଭାଜପା]] |- | style="text-align:left;" | * ସ୍ୱାସ୍ଥ୍ୟ ଓ ପରିବାର କଲ୍ୟାଣ * ସଂସଦୀୟ ବ୍ୟାପାର * ଇଲେକ୍ଟ୍ରୋନିକ୍ସ ଓ ସୂଚନା ପ୍ରଯୁକ୍ତିବିଦ୍ୟା | [[File:Mukesh Mahaling 2024.jpg|100px]] | [[ମୁକେଶ ମହାଲିଙ୍ଗ]]<br />{{small|ବିଧାୟକ, [[ଲୋଇସିଂହା ବିଧାନ ସଭା ନିର୍ବାଚନ ମଣ୍ଡଳୀ|ଲୋଇସିଂହା]]}} | ୧୨ ଜୁନ ୨୦୨୪ | ''ବର୍ତ୍ତମାନର'' | style="background-color:#FF9933;" | | [[ଭାରତୀୟ ଜନତା ପାର୍ଟି|ଭାଜପା]] |- | style="text-align:left;" | * ବାଣିଜ୍ୟ ଓ ପରିବହନ * ଇସ୍ପାତ ଓ ଖଣି | [[File:Bibhuti Bhusan Jena.jpg|100px]] | [[ବିଭୂତି ଭୂଷଣ ଜେନା]]<br />{{small|ବିଧାୟକ, [[ଗୋପାଳପୁର ବିଧାନ ସଭା ନିର୍ବାଚନ ମଣ୍ଡଳୀ|ଗୋପାଳପୁର]]}} | ୧୨ ଜୁନ ୨୦୨୪ | ''ବର୍ତ୍ତମାନର'' | style="background-color:#FF9933;" | | [[ଭାରତୀୟ ଜନତା ପାର୍ଟି|ଭାଜପା]] |- | style="text-align:left;" | * ଗୃହ ନିର୍ମାଣ ଓ ନଗର ଉନ୍ନୟନ * ସାର୍ବଜନୀନ ଉଦ୍ୟୋଗ | [[File:Krushna Chandra Mahapatra 2024.jpg|100px]] | [[କୃଷ୍ଣ ଚନ୍ଦ୍ର ମହାପାତ୍ର]]<br />{{small|ବିଧାୟକ, [[ମୋରଡ଼ା ବିଧାନ ସଭା ନିର୍ବାଚନ ମଣ୍ଡଳୀ|ମୋରଡ଼ା]]}} | ୧୨ ଜୁନ ୨୦୨୪ | ''ବର୍ତ୍ତମାନର'' | style="background-color:#FF9933;" | | [[ଭାରତୀୟ ଜନତା ପାର୍ଟି|ଭାଜପା]] |- ! colspan="7" style="background-color:#E6F2FF;" | '''ରାଷ୍ଟ୍ରମନ୍ତ୍ରୀ (ସ୍ୱାଧୀନ ଦାୟିତ୍ୱ)''' |- | style="text-align:left;" | * ଜଙ୍ଗଲ, ପରିବେଶ ଏବଂ ଜଳବାୟୁ ପରିବର୍ତ୍ତନ * ଶ୍ରମ ଓ କର୍ମଚାରୀ ରାଜ୍ୟ ବୀମା | [[File:Ganesh Ram SinghKhuntia 2024.jpg|100px]] | [[ଗଣେଶ ରାମ ସିଂହ ଖୁଣ୍ଟିଆ]]<br />{{small|ବିଧାୟକ, [[ଯଶିପୁର ବିଧାନ ସଭା ନିର୍ବାଚନ ମଣ୍ଡଳୀ|ଯଶିପୁର]]}} | ୧୨ ଜୁନ ୨୦୨୪ | ''ବର୍ତ୍ତମାନର'' | style="background-color:#FF9933;" | | [[ଭାରତୀୟ ଜନତା ପାର୍ଟି|ଭାଜପା]] |- | style="text-align:left;" | * ଉଚ୍ଚଶିକ୍ଷା * କ୍ରୀଡ଼ା ଓ ଯୁବସେବା * ଓଡ଼ିଆ ଭାଷା, ସାହିତ୍ୟ ଓ ସଂସ୍କୃତି | [[File:Suryabanshi Suraj (new image).jpg|100px]] | [[ସୂର୍ଯ୍ୟବଂଶୀ ସୂରଜ]]<br />{{small|ବିଧାୟକ, [[ଧାମନଗର ବିଧାନ ସଭା ନିର୍ବାଚନ ମଣ୍ଡଳୀ|ଧାମନଗର]]}} | ୧୨ ଜୁନ ୨୦୨୪ | ''ବର୍ତ୍ତମାନର'' | style="background-color:#FF9933;" | | [[ଭାରତୀୟ ଜନତା ପାର୍ଟି|ଭାଜପା]] |- | style="text-align:left;" | * ସମବାୟ * ହସ୍ତତନ୍ତ, ବୟନ ଓ ହସ୍ତଶିଳ୍ପ | [[File:Pradeep Bal Samanta 2024.jpg|100px]] | [[ପ୍ରଦୀପ ବଳସାମନ୍ତ]]<br />{{small|ବିଧାୟକ, [[ସୁକିନ୍ଦା ବିଧାନ ସଭା ନିର୍ବାଚନ ମଣ୍ଡଳୀ|ସୁକିନ୍ଦା]]}} | ୧୨ ଜୁନ ୨୦୨୪ | ''ବର୍ତ୍ତମାନର'' | style="background-color:#FF9933;" | | [[ଭାରତୀୟ ଜନତା ପାର୍ଟି|ଭାଜପା]] |- | style="text-align:left;" | * ମତ୍ସ୍ୟ ଓ ପଶୁସମ୍ପଦ ବିକାଶ * ସୂକ୍ଷ୍ମ, କ୍ଷୁଦ୍ର ଓ ମଧ୍ୟମ ଉଦ୍ୟୋଗ | [[File:Gokulananda Mallick 2024.jpg|100px]] | [[ଗୋକୁଳାନନ୍ଦ ମଲ୍ଲିକ]]<br />{{small|ବିଧାୟକ, [[ପୋଲସରା ବିଧାନ ସଭା ନିର୍ବାଚନ ମଣ୍ଡଳୀ|ପୋଲସରା]]}} | ୧୨ ଜୁନ ୨୦୨୪ | ''ବର୍ତ୍ତମାନର'' | style="background-color:#FF9933;" | | [[ଭାରତୀୟ ଜନତା ପାର୍ଟି|ଭାଜପା]] |- | style="text-align:left;" | * ଶିଳ୍ପ * ଦକ୍ଷତା ବିକାଶ ଏବଂ ବୈଷୟିକ ଶିକ୍ଷା | [[File:Sampad Chandra Swain 2024.jpg|100px]] | [[ସମ୍ପଦ ଚନ୍ଦ୍ର ସ୍ୱାଇଁ]]<br />{{small|ବିଧାୟକ, [[ପାରାଦୀପ ବିଧାନ ସଭା ନିର୍ବାଚନ ମଣ୍ଡଳୀ|ପାରାଦୀପ]]}} | ୧୨ ଜୁନ ୨୦୨୪ | ''ବର୍ତ୍ତମାନର'' | style="background-color:#FF9933;" | | [[ଭାରତୀୟ ଜନତା ପାର୍ଟି|ଭାଜପା]] |} == ଆଧାର == {{ଆଧାର}} [[ଶ୍ରେଣୀ:୧୭ଶ ଓଡ଼ିଶା ବିଧାନ ସଭା]] [[ଶ୍ରେଣୀ:ଓଡ଼ିଶା ବିଧାନ ସଭା]] [[ଶ୍ରେଣୀ:ଓଡ଼ିଶାର ମନ୍ତ୍ରୀମଣ୍ଡଳ]] [[ଶ୍ରେଣୀ:ଓଡ଼ିଶା ସରକାର]] rj0xsdgxq5cdgixhp4b6hf1gjfzyhqv 595888 595887 2026-06-02T06:57:57Z SamyakSamantasinghar 42167 /* */ 595888 wikitext text/x-wiki {{ଛୋଟ|Mohan Charan Majhi ministry‌}} {{Infobox | title = ଓଡ଼ିଶାର ୩୧ତମ ମନ୍ତ୍ରୀମଣ୍ଡଳ | image = [[File:Seal of Odisha.svg|120px|ଓଡ଼ିଶାର ରାଜପ୍ରତୀକ]] | image2 = [[File:Mohan Charan Majhi at oath taking ceremony in 2024.jpg|300px]] | caption2 = ପ୍ରଧାନମନ୍ତ୍ରୀ [[ନରେନ୍ଦ୍ର ମୋଦୀ]]ଙ୍କ ସହ ମୋହନ ଚରଣ ମାଝୀ ମନ୍ତ୍ରୀମଣ୍ଡଳ | label1 = ଗଠନ | data1 = ୧୨ ଜୁନ ୨୦୨୪ | label2 = କାର୍ଯ୍ୟକାଳ | data2 = {{ayd|12 june 2024}} | label3 = ମୁଖ୍ୟମନ୍ତ୍ରୀ | data3 = [[ମୋହନ ଚରଣ ମାଝୀ]] | label4 = ଉପ-ମୁଖ୍ୟମନ୍ତ୍ରୀ | data4 = [[କନକ ବର୍ଦ୍ଧନ ସିଂହଦେଓ]]<br/>[[ପ୍ରଭାତୀ ପରିଡ଼ା]] | label5 = ରାଜ୍ୟପାଳ | data5 = [[ରଘୁବର ଦାସ]] ଏବଂ [[କମ୍ଭମ୍ପାଟି ହରିବାବୁ]] | label6 = ମନ୍ତ୍ରୀମାନଙ୍କ ସଂଖ୍ୟା | data6 = ୧୬ {{small|(ମୁଖ୍ୟମନ୍ତ୍ରୀ ଏବଂ ଉପ-ମୁଖ୍ୟମନ୍ତ୍ରୀଙ୍କ ସହିତ)}} | label7 = ସରକାର ସ୍ଥିତି | data7 = [[ଓଡ଼ିଶା ବିଧାନ ସଭା|ବିଧାନ ସଭା]] {{Infobox political party/seats|81|147|hex=#ff9933|per=1}} | label8 = ଶାସକ ଦଳ | data8 = {{Color box|#FF9933}} [[ଭାରତୀୟ ଜନତା ପାର୍ଟି|ଭାଜପା]] | label9 = ବିରୋଧୀ ଦଳ | data9 = {{Color box|#01a31c}} [[ବିଜୁ ଜନତା ଦଳ|ବିଜଦ]] | label10 = ବିରୋଧୀ ଦଳ ନେତା | data10 = [[ନବୀନ ପଟ୍ଟନାୟକ]] | label11 = ନିର୍ବାଚନ | data11 = [[୨୦୨୪ ଓଡ଼ିଶା ବିଧାନସଭା ନିର୍ବାଚନ|୨୦୨୪]] | label12 = ପୂର୍ବ ମନ୍ତ୍ରୀମଣ୍ଡଳ | data12 = [[w:Fifth Naveen Patnaik ministry|ନବୀନ ପଟ୍ଟନାୟକଙ୍କ ୫ମ ମନ୍ତ୍ରୀମଣ୍ଡଳ]] }} '''ମୋହନ ଚରଣ ମାଝୀ ମନ୍ତ୍ରୀମଣ୍ଡଳ''' ହେଉଛି [[୨୦୨୪ ଓଡ଼ିଶାବିଧାନ ସଭା ନିର୍ବାଚନ]] ପରେ ଗଢ଼ାଯାଇଥିବା [[ଓଡ଼ିଶା ସରକାର]]ର ୩୧ତମ ମନ୍ତ୍ରୀମଣ୍ଡଳ ଏବଂ ମୁଖ୍ୟମନ୍ତ୍ରୀ [[ମୋହନ ଚରଣ ମାଝୀ]]ଙ୍କ ମନ୍ତ୍ରୀମଣ୍ଡଳର ସୂଚୀ । ୧୧ ଜୁନ ୨୦୨୪ରେ ମୋହନ ଚରଣ ମାଝୀ ଭାରତୀୟ ଜନତା ପାର୍ଟିର ମୁଖ୍ୟମନ୍ତ୍ରୀ ଭାବରେ ନିର୍ବାଚିତ ହୋଇଥିଲେ ।<ref>{{Cite web |date=2024-06-11 |title=Tribal Leader Mohan Majhi Is Odisha’s New CM: 5 Things You Need To Know About This 4-Time MLA |url=https://www.news18.com/politics/who-is-mohan-charan-majhi-the-new-chief-minister-of-odisha-8929441.html |access-date=2024-06-13 |website=News18 |language=en}}</ref> ମଇ ଏବଂ ଜୁନ ମାସରେ ଚାରୋଟି ପର୍ଯ୍ୟାୟରେ ଅନୁଷ୍ଠିତ ଏହି ନିର୍ବାଚନରେ ଭାରତୀୟ ଜନତା ପାର୍ଟି ୧୪୭ଟି ଆସନ ମଧ୍ୟରୁ ୭୮ଟି ଆସନ ହାସଲ କରି ସରକାର ଗଠନ କରିଥିଲା । ଜୁନ ୪ ତାରିଖରେ ଏହି ନିର୍ବାଚନର ଫଳାଫଳ ଘୋଷଣା ହୋଇଥିଲା, ଯାହାର ଆଧାରରେ [[୧୭ଶ ଓଡ଼ିଶା ବିଧାନ ସଭା]] ଗଠନ ହୋଇଥିଲା ।<ref>{{Cite web |date=2024-06-12 |title=Mohan Charan Majhi Cabinet in Odisha: Full list of BJP ministers who took oath today |url=https://www.indiatvnews.com/news/india/mohan-charan-majhi-cabinet-in-odisha-list-of-bjp-ministers-who-took-oath-today-2024-06-12-936560 |website=www.indiatvnews.com}}</ref> ଏହି ସରକାରଙ୍କୁ ୩ ଜଣ ସ୍ୱାଧୀନ ବିଧାୟକ ମଧ୍ୟ ସମର୍ଥନ ପ୍ରଦାନ କରିଛନ୍ତି । == ସଂକ୍ଷିପ୍ତ ଇତିହାସ == [[File:1st Cabinet Meeting of Mohan Charan Majhi in 2024.jpg|400x400px|center|thumb|୨୦୨୪ ମସିହାରେ ମୋହନ ଚରଣ ମାଝୀ ମନ୍ତ୍ରୀମଣ୍ଡଳର ପ୍ରଥମ କ୍ୟାବିନେଟ ବୈଠକ]] ୧୨ ଜୁନ ୨୦୨୪ରେ, ମୁଖ୍ୟମନ୍ତ୍ରୀ [[ମୋହନ ଚରଣ ମାଝୀ]] ତାଙ୍କର ଦୁଇ ଉପ-ମୁଖ୍ୟମନ୍ତ୍ରୀ, ୮ ଜଣ କ୍ୟାବିନେଟ ମନ୍ତ୍ରୀ ଏବଂ ୫ ଜଣ ରାଷ୍ଟ୍ରମନ୍ତ୍ରୀ (ସ୍ୱାଧୀନ ଦାୟିତ୍ୱ)ଙ୍କ ସହ ଭୁବନେଶ୍ୱରସ୍ଥିତ ଜନତା ମଇଦାନଠାରେ ଶପଥ ଗ୍ରହଣ କରିଥିଲେ । ରାଜ୍ୟପାଳ [[ରଘୁବର ଦାସ]] ସେମାନଙ୍କୁ ଶପଥପାଠ କରାଇଥିଲେ । ଏହି ଶପଥ ଗ୍ରହଣ ଉତ୍ସବରେ ପ୍ରଧାନମନ୍ତ୍ରୀ [[ନରେନ୍ଦ୍ର ମୋଦୀ]], କେନ୍ଦ୍ର ଗୃହମନ୍ତ୍ରୀ [[ଅମିତ ଶାହ]], ପ୍ରତିରକ୍ଷା ମନ୍ତ୍ରୀ [[ରାଜନାଥ ସିଂହ]]ଙ୍କ ସମେତ ୧୦ଟି ଭାଜପା ଶାସିତ ରାଜ୍ୟର ମୁଖ୍ୟମନ୍ତ୍ରୀଗଣ ଉପସ୍ଥିତ ଥିଲେ ।<ref>{{Cite web |title=Highlights: BJP Tribal Leader, 4-Time MLA Mohan Majhi Sworn In As Odisha Chief Minister |url=https://www.ndtv.com/india-news/odisha-chief-minister-swearing-in-live-updates-mohan-majhi-set-to-be-sworn-in-as-bjps-first-chief-minister-in-odisha-5874031 |access-date=2024-06-13 |website=NDTV.com}}</ref><ref>{{Cite news |last=Barik |first=Satyasundar |date=2024-06-12 |title=Mohan Charan Majhi sworn in as Odisha’s first BJP Chief Minister |url=https://www.thehindu.com/news/national/odisha/mohan-charan-majhi-sworn-in-as-odishas-first-bjp-chief-minister/article68281205.ece |access-date=2024-06-13 |work=The Hindu |language=en-IN |issn=0971-751X}}</ref><ref>{{Cite news |date=2024-06-13 |title=Odisha Cabinet portfolios: CM Mohan Charan Majhi keeps Home |url=https://www.indiatvnews.com/news/india/odisha-cabinet-portfolios-cm-mohan-charan-majhi-keeps-home-ministry-kanak-vardhan-singh-agriculture-pravati-parida-women-child-development-finance-2024-06-15-937131 |access-date=2024-06-15 |work=India News |language=en-IN |issn=0971-751X}}</ref> == ମନ୍ତ୍ରୀମଣ୍ଡଳ == ୧୨ ଜୁନ ୨୦୨୪ରେ, ମୁଖ୍ୟମନ୍ତ୍ରୀ ମୋହନ ଚରଣ ମାଝୀ ତାଙ୍କର ଦୁଇ ଉପ-ମୁଖ୍ୟମନ୍ତ୍ରୀ, ୮ କ୍ୟାବିନେଟ ମନ୍ତ୍ରୀ ଓ ୫ ରାଷ୍ଟ୍ରମନ୍ତ୍ରୀ (ସ୍ୱାଧୀନ) ଭୁବନେଶ୍ୱରସ୍ଥିତ ଜନତା ମଇଦାନଠାରେ ଶପଥ ଗ୍ରହଣ କରିଥିଲେ । ରାଜ୍ୟପାଳ ରଘୁବର ଦାସ ସମସ୍ତଙ୍କୁ ଶପଥପାଠ କରାଇଥିଲେ । ପ୍ରଧାନମନ୍ତ୍ରୀ ନରେନ୍ଦ୍ର ମୋଦୀ, କେନ୍ଦ୍ର ଗୃହମନ୍ତ୍ରୀ ଅମିତ ଶାହ, ପ୍ରତିରକ୍ଷା ମନ୍ତ୍ରୀ ରାଜନାଥ ସିଂହ ଓ ୧୦ଟି ବିଜେପି ଶାସିତ ରାଜ୍ୟର ମୁଖ୍ୟମନ୍ତ୍ରୀଗଣ ଏହି ସଭାରେ ଉପସ୍ଥିତ ଥିଲେ ।<ref>{{Cite web |title=Highlights: BJP Tribal Leader, 4-Time MLA Mohan Majhi Sworn In As Odisha Chief Minister |url=https://www.ndtv.com/india-news/odisha-chief-minister-swearing-in-live-updates-mohan-majhi-set-to-be-sworn-in-as-bjps-first-chief-minister-in-odisha-5874031 |access-date=2024-06-13 |website=NDTV.com}}</ref><ref>{{Cite news|url=https://www.thehindu.com/news/national/odisha/mohan-charan-majhi-sworn-in-as-odishas-first-bjp-chief-minister/article68281205.ece|title=Mohan Charan Majhi sworn in as Odisha’s first BJP Chief Minister|last=Barik|first=Satyasundar|date=2024-06-12|work=The Hindu|access-date=2024-06-13|language=en-IN|issn=0971-751X}}</ref> ଜୁନ ୧୫ ତାରିଖରେ ମନ୍ତ୍ରୀମାନଙ୍କୁ ବିଭିନ୍ନ ବିଭାଗର ଦାୟିତ୍ୱ ବଣ୍ଟନ କରାଯାଇଥିଲା ।<ref>{{Cite news|url=https://www.indiatvnews.com/news/india/odisha-cabinet-portfolios-cm-mohan-charan-majhi-keeps-home-ministry-kanak-vardhan-singh-agriculture-pravati-parida-women-child-development-finance-2024-06-15-937131|title=Odisha Cabinet portfolios: CM Mohan Charan Majhi keeps Home|date=2024-06-13|work=India News|access-date=2024-06-15|language=en-IN|issn=0971-751X}}</ref> {| class="wikitable sortable" style="text-align:center;" |+ ! ବିଭାଗ !! ଚିତ୍ର !! ନାମ <br/>{{small|ନିର୍ବାଚନ ମଣ୍ଡଳୀ}} !! କାର୍ଯ୍ୟକାଳ ଆରମ୍ଭ !! କାର୍ଯ୍ୟକାଳ ଶେଷ !! colspan="2" | ଦଳ |- | style="text-align:left;" | * [[ଓଡ଼ିଶାର ମୁଖ୍ୟମନ୍ତ୍ରୀମାନଙ୍କର ତାଲିକା|'''ମୁଖ୍ୟମନ୍ତ୍ରୀ''']] * ଗୃହ * ସାଧାରଣ ପ୍ରଶାସନ ଓ ଅଭିଯୋଗ * ଅର୍ଥ * ସୂଚନା ଏବଂ ଲୋକସମ୍ପର୍କ * ଜଳ ସମ୍ପଦ * ଯୋଜନା ଓ ସମନ୍ୱୟ * '''ଆବଣ୍ଟନ ହୋଇନଥିବା ସମସ୍ତ ବିଭାଗ''' | [[File:Shri Mohan Charan Majhi.jpg|100px]] | '''[[ମୋହନ ଚରଣ ମାଝୀ]]'''<br />{{small|ବିଧାୟକ, [[କେନ୍ଦୁଝର ବିଧାନ ସଭା ନିର୍ବାଚନ ମଣ୍ଡଳୀ|କେନ୍ଦୁଝର]]}} | ୧୨ ଜୁନ ୨୦୨୪ | ''ବର୍ତ୍ତମାନର'' | style="background-color:#FF9933; width: 5px;" | | [[ଭାରତୀୟ ଜନତା ପାର୍ଟି|ଭାଜପା]] |- ! colspan="7" style="background-color:#E6F2FF;" | '''କ୍ୟାବିନେଟ ମନ୍ତ୍ରୀ''' |- | style="text-align:left;" | * '''ଉପ-ମୁଖ୍ୟମନ୍ତ୍ରୀ''' * କୃଷି ଓ କୃଷକ ସଶକ୍ତିକରଣ * ଶକ୍ତି | [[File:Kanak Vardhan Singh Deo 2024.jpg|100px]] | [[କନକ ବର୍ଦ୍ଧନ ସିଂହଦେଓ]]<br />{{small|ବିଧାୟକ, [[ପାଟଣାଗଡ଼ ବିଧାନ ସଭା ନିର୍ବାଚନ ମଣ୍ଡଳୀ|ପାଟଣାଗଡ଼]]}} | ୧୨ ଜୁନ ୨୦୨୪ | ''ବର୍ତ୍ତମାନର'' | style="background-color:#FF9933;" | | [[ଭାରତୀୟ ଜନତା ପାର୍ଟି|ଭାଜପା]] |- | style="text-align:left;" | * '''ଉପ-ମୁଖ୍ୟମନ୍ତ୍ରୀ''' * ମହିଳା ଓ ଶିଶୁ ବିକାଶ * ମିଶନ ଶକ୍ତି * ପର୍ଯ୍ୟଟନ | [[File:Dy CM Pravati Parida.jpg|100px]] | [[ପ୍ରଭାତୀ ପରିଡ଼ା]]<br />{{small|ବିଧାୟକ, [[ନିମାପଡ଼ା ବିଧାନ ସଭା ନିର୍ବାଚନ ମଣ୍ଡଳୀ|ନିମାପଡ଼ା]]}} | ୧୨ ଜୁନ ୨୦୨୪ | ''ବର୍ତ୍ତମାନର'' | style="background-color:#FF9933;" | | [[ଭାରତୀୟ ଜନତା ପାର୍ଟି|ଭାଜପା]] |- | style="text-align:left;" | * ରାଜସ୍ୱ ଓ ବିପର୍ଯ୍ୟୟ ପରିଚାଳନା | [[File:Suresh Pujari 2024.jpg|100px]] | [[ସୁରେଶ ପୂଜାରୀ]]<br />{{small|ବିଧାୟକ, [[ବ୍ରଜରାଜନଗର ବିଧାନ ସଭା ନିର୍ବାଚନ ମଣ୍ଡଳୀ|ବ୍ରଜରାଜନଗର]]}} | ୧୨ ଜୁନ ୨୦୨୪ | ''ବର୍ତ୍ତମାନର'' | style="background-color:#FF9933;" | | [[ଭାରତୀୟ ଜନତା ପାର୍ଟି|ଭାଜପା]] |- | style="text-align:left;" | * ଗ୍ରାମ୍ୟ ଉନ୍ନୟନ * ପଞ୍ଚାୟତିରାଜ ଓ ପାନୀୟ ଜଳ | [[File:Rabi Narayan Naik 2024.jpg|100px]] | [[ରବି ନାରାୟଣ ନାଏକ]]<br />{{small|ବିଧାୟକ, [[କୁଚିଣ୍ଡା ବିଧାନ ସଭା ନିର୍ବାଚନ ମଣ୍ଡଳୀ|କୁଚିଣ୍ଡା]]}} | ୧୨ ଜୁନ ୨୦୨୪ | ''ବର୍ତ୍ତମାନର'' | style="background-color:#FF9933;" | | [[ଭାରତୀୟ ଜନତା ପାର୍ଟି|ଭାଜପା]] |- | style="text-align:left;" | * ବିଦ୍ୟାଳୟ ଓ ଗଣଶିକ୍ଷା * ଅନୁସୂଚିତ ଜାତି ଓ ଜନଜାତି ଉନ୍ନୟନ * ସଂଖ୍ୟାଲଘୁ ଓ ପଛୁଆ ବର୍ଗ କଲ୍ୟାଣ * ସାମାଜିକ ସୁରକ୍ଷା ଓ ଭିନ୍ନକ୍ଷମ ସଶକ୍ତିକରଣ | [[File:Nityananda Gond.jpg|100px]] | [[ନିତ୍ୟାନନ୍ଦ ଗଣ୍ଡ]]<br />{{small|ବିଧାୟକ, [[ଉମରକୋଟ ବିଧାନ ସଭା ନିର୍ବାଚନ ମଣ୍ଡଳୀ|ଉମରକୋଟ]]}} | ୧୨ ଜୁନ ୨୦୨୪ | ''ବର୍ତ୍ତମାନର'' | style="background-color:#FF9933;" | | [[ଭାରତୀୟ ଜନତା ପାର୍ଟି|ଭାଜପା]] |- | style="text-align:left;" | * ଖାଦ୍ୟ ଯୋଗାଣ ଓ ଖାଉଟି କଲ୍ୟାଣ * ବିଜ୍ଞାନ ଓ ପ୍ରଯୁକ୍ତିବିଦ୍ୟା | [[File:Krushna Chandra Patra 2024.jpg|100px]] | [[କୃଷ୍ଣ ଚନ୍ଦ୍ର ପାତ୍ର]]<br />{{small|ବିଧାୟକ, [[ଢେଙ୍କାନାଳ ବିଧାନ ସଭା ନିର୍ବାଚନ ମଣ୍ଡଳୀ|ଢେଙ୍କାନାଳ]]}} | ୧୨ ଜୁନ ୨୦୨୪ | ''ବର୍ତ୍ତମାନର'' | style="background-color:#FF9933;" | | [[ଭାରତୀୟ ଜନତା ପାର୍ଟି|ଭାଜପା]] |- | style="text-align:left;" | * ଆଇନ * ଅବକାରୀ * ପୂର୍ତ୍ତ | [[File:Prithiviraj Harichandan 2024.jpg|100px]] | [[ପୃଥ୍ୱୀରାଜ ହରିଚନ୍ଦନ]]<br />{{small|ବିଧାୟକ, [[ଚିଲିକା ବିଧାନ ସଭା ନିର୍ବାଚନ ମଣ୍ଡଳୀ|ଚିଲିକା]]}} | ୧୨ ଜୁନ ୨୦୨୪ | ''ବର୍ତ୍ତମାନର'' | style="background-color:#FF9933;" | | [[ଭାରତୀୟ ଜନତା ପାର୍ଟି|ଭାଜପା]] |- | style="text-align:left;" | * ସ୍ୱାସ୍ଥ୍ୟ ଓ ପରିବାର କଲ୍ୟାଣ * ସଂସଦୀୟ ବ୍ୟାପାର * ଇଲେକ୍ଟ୍ରୋନିକ୍ସ ଓ ସୂଚନା ପ୍ରଯୁକ୍ତିବିଦ୍ୟା | [[File:Mukesh Mahaling 2024.jpg|100px]] | [[ମୁକେଶ ମହାଲିଙ୍ଗ]]<br />{{small|ବିଧାୟକ, [[ଲୋଇସିଂହା ବିଧାନ ସଭା ନିର୍ବାଚନ ମଣ୍ଡଳୀ|ଲୋଇସିଂହା]]}} | ୧୨ ଜୁନ ୨୦୨୪ | ''ବର୍ତ୍ତମାନର'' | style="background-color:#FF9933;" | | [[ଭାରତୀୟ ଜନତା ପାର୍ଟି|ଭାଜପା]] |- | style="text-align:left;" | * ବାଣିଜ୍ୟ ଓ ପରିବହନ * ଇସ୍ପାତ ଓ ଖଣି | [[File:Bibhuti Bhusan Jena.jpg|100px]] | [[ବିଭୂତି ଭୂଷଣ ଜେନା]]<br />{{small|ବିଧାୟକ, [[ଗୋପାଳପୁର ବିଧାନ ସଭା ନିର୍ବାଚନ ମଣ୍ଡଳୀ|ଗୋପାଳପୁର]]}} | ୧୨ ଜୁନ ୨୦୨୪ | ''ବର୍ତ୍ତମାନର'' | style="background-color:#FF9933;" | | [[ଭାରତୀୟ ଜନତା ପାର୍ଟି|ଭାଜପା]] |- | style="text-align:left;" | * ଗୃହ ନିର୍ମାଣ ଓ ନଗର ଉନ୍ନୟନ * ସାର୍ବଜନୀନ ଉଦ୍ୟୋଗ | [[File:Krushna Chandra Mahapatra 2024.jpg|100px]] | [[କୃଷ୍ଣ ଚନ୍ଦ୍ର ମହାପାତ୍ର]]<br />{{small|ବିଧାୟକ, [[ମୋରଡ଼ା ବିଧାନ ସଭା ନିର୍ବାଚନ ମଣ୍ଡଳୀ|ମୋରଡ଼ା]]}} | ୧୨ ଜୁନ ୨୦୨୪ | ''ବର୍ତ୍ତମାନର'' | style="background-color:#FF9933;" | | [[ଭାରତୀୟ ଜନତା ପାର୍ଟି|ଭାଜପା]] |- ! colspan="7" style="background-color:#E6F2FF;" | '''ରାଷ୍ଟ୍ରମନ୍ତ୍ରୀ (ସ୍ୱାଧୀନ ଦାୟିତ୍ୱ)''' |- | style="text-align:left;" | * ଜଙ୍ଗଲ, ପରିବେଶ ଏବଂ ଜଳବାୟୁ ପରିବର୍ତ୍ତନ * ଶ୍ରମ ଓ କର୍ମଚାରୀ ରାଜ୍ୟ ବୀମା | [[File:Ganesh Ram SinghKhuntia 2024.jpg|100px]] | [[ଗଣେଶ ରାମ ସିଂହ ଖୁଣ୍ଟିଆ]]<br />{{small|ବିଧାୟକ, [[ଯଶିପୁର ବିଧାନ ସଭା ନିର୍ବାଚନ ମଣ୍ଡଳୀ|ଯଶିପୁର]]}} | ୧୨ ଜୁନ ୨୦୨୪ | ''ବର୍ତ୍ତମାନର'' | style="background-color:#FF9933;" | | [[ଭାରତୀୟ ଜନତା ପାର୍ଟି|ଭାଜପା]] |- | style="text-align:left;" | * ଉଚ୍ଚଶିକ୍ଷା * କ୍ରୀଡ଼ା ଓ ଯୁବସେବା * ଓଡ଼ିଆ ଭାଷା, ସାହିତ୍ୟ ଓ ସଂସ୍କୃତି | [[File:Suryabanshi Suraj (new image).jpg|100px]] | [[ସୂର୍ଯ୍ୟବଂଶୀ ସୂରଜ]]<br />{{small|ବିଧାୟକ, [[ଧାମନଗର ବିଧାନ ସଭା ନିର୍ବାଚନ ମଣ୍ଡଳୀ|ଧାମନଗର]]}} | ୧୨ ଜୁନ ୨୦୨୪ | ''ବର୍ତ୍ତମାନର'' | style="background-color:#FF9933;" | | [[ଭାରତୀୟ ଜନତା ପାର୍ଟି|ଭାଜପା]] |- | style="text-align:left;" | * ସମବାୟ * ହସ୍ତତନ୍ତ, ବୟନ ଓ ହସ୍ତଶିଳ୍ପ | [[File:Pradeep Bal Samanta 2024.jpg|100px]] | [[ପ୍ରଦୀପ ବଳସାମନ୍ତ]]<br />{{small|ବିଧାୟକ, [[ସୁକିନ୍ଦା ବିଧାନ ସଭା ନିର୍ବାଚନ ମଣ୍ଡଳୀ|ସୁକିନ୍ଦା]]}} | ୧୨ ଜୁନ ୨୦୨୪ | ''ବର୍ତ୍ତମାନର'' | style="background-color:#FF9933;" | | [[ଭାରତୀୟ ଜନତା ପାର୍ଟି|ଭାଜପା]] |- | style="text-align:left;" | * ମତ୍ସ୍ୟ ଓ ପଶୁସମ୍ପଦ ବିକାଶ * ସୂକ୍ଷ୍ମ, କ୍ଷୁଦ୍ର ଓ ମଧ୍ୟମ ଉଦ୍ୟୋଗ | [[File:Gokulananda Mallick 2024.jpg|100px]] | [[ଗୋକୁଳାନନ୍ଦ ମଲ୍ଲିକ]]<br />{{small|ବିଧାୟକ, [[ପୋଲସରା ବିଧାନ ସଭା ନିର୍ବାଚନ ମଣ୍ଡଳୀ|ପୋଲସରା]]}} | ୧୨ ଜୁନ ୨୦୨୪ | ''ବର୍ତ୍ତମାନର'' | style="background-color:#FF9933;" | | [[ଭାରତୀୟ ଜନତା ପାର୍ଟି|ଭାଜପା]] |- | style="text-align:left;" | * ଶିଳ୍ପ * ଦକ୍ଷତା ବିକାଶ ଏବଂ ବୈଷୟିକ ଶିକ୍ଷା | [[File:Sampad Chandra Swain 2024.jpg|100px]] | [[ସମ୍ପଦ ଚନ୍ଦ୍ର ସ୍ୱାଇଁ]]<br />{{small|ବିଧାୟକ, [[ପାରାଦୀପ ବିଧାନ ସଭା ନିର୍ବାଚନ ମଣ୍ଡଳୀ|ପାରାଦୀପ]]}} | ୧୨ ଜୁନ ୨୦୨୪ | ''ବର୍ତ୍ତମାନର'' | style="background-color:#FF9933;" | | [[ଭାରତୀୟ ଜନତା ପାର୍ଟି|ଭାଜପା]] |} == ଆଧାର == {{ଆଧାର}} [[ଶ୍ରେଣୀ:୧୭ଶ ଓଡ଼ିଶା ବିଧାନ ସଭା]] [[ଶ୍ରେଣୀ:ଓଡ଼ିଶା ବିଧାନ ସଭା]] [[ଶ୍ରେଣୀ:ଓଡ଼ିଶାର ମନ୍ତ୍ରୀମଣ୍ଡଳ]] [[ଶ୍ରେଣୀ:ଓଡ଼ିଶା ସରକାର]] 8d10iglz75oip980x5y6khrl6u7mx9e 595889 595888 2026-06-02T06:58:45Z SamyakSamantasinghar 42167 /* */ 595889 wikitext text/x-wiki {{ଛୋଟ|Mohan Charan Majhi ministry‌}} {{Infobox | title = ଓଡ଼ିଶାର ୩୧ତମ ମନ୍ତ୍ରୀମଣ୍ଡଳ | image = [[File:Seal of Odisha.svg|120px|ଓଡ଼ିଶାର ରାଜପ୍ରତୀକ]] | image2 = [[File:Mohan Charan Majhi at oath taking ceremony in 2024.jpg|300px]] | caption2 = ପ୍ରଧାନମନ୍ତ୍ରୀ [[ନରେନ୍ଦ୍ର ମୋଦୀ]]ଙ୍କ ସହ ମୋହନ ଚରଣ ମାଝୀ ମନ୍ତ୍ରୀମଣ୍ଡଳ | label1 = ଗଠନ | data1 = ୧୨ ଜୁନ ୨୦୨୪ | label2 = କାର୍ଯ୍ୟକାଳ | data2 = {{ayd|12 june 2024}} | label3 = ମୁଖ୍ୟମନ୍ତ୍ରୀ | data3 = [[ମୋହନ ଚରଣ ମାଝୀ]] | label4 = ଉପ-ମୁଖ୍ୟମନ୍ତ୍ରୀ | data4 = [[କନକ ବର୍ଦ୍ଧନ ସିଂହ ଦେଓ]]<br/>[[ପ୍ରଭାତୀ ପରିଡ଼ା]] | label5 = ରାଜ୍ୟପାଳ | data5 = [[ରଘୁବର ଦାସ]] ଏବଂ [[କମ୍ଭମପତି ହରି ବାବୁ]] | label6 = ମନ୍ତ୍ରୀମାନଙ୍କ ସଂଖ୍ୟା | data6 = ୧୬ {{small|(ମୁଖ୍ୟମନ୍ତ୍ରୀ ଏବଂ ଉପ-ମୁଖ୍ୟମନ୍ତ୍ରୀଙ୍କ ସହିତ)}} | label7 = ସରକାର ସ୍ଥିତି | data7 = [[ଓଡ଼ିଶା ବିଧାନ ସଭା|ବିଧାନ ସଭା]] {{Infobox political party/seats|81|147|hex=#ff9933|per=1}} | label8 = ଶାସକ ଦଳ | data8 = {{Color box|#FF9933}} [[ଭାରତୀୟ ଜନତା ପାର୍ଟି|ଭାଜପା]] | label9 = ବିରୋଧୀ ଦଳ | data9 = {{Color box|#01a31c}} [[ବିଜୁ ଜନତା ଦଳ|ବିଜଦ]] | label10 = ବିରୋଧୀ ଦଳ ନେତା | data10 = [[ନବୀନ ପଟ୍ଟନାୟକ]] | label11 = ନିର୍ବାଚନ | data11 = [[୨୦୨୪ ଓଡ଼ିଶା ବିଧାନସଭା ନିର୍ବାଚନ|୨୦୨୪]] | label12 = ପୂର୍ବ ମନ୍ତ୍ରୀମଣ୍ଡଳ | data12 = [[w:Fifth Naveen Patnaik ministry|ନବୀନ ପଟ୍ଟନାୟକଙ୍କ ୫ମ ମନ୍ତ୍ରୀମଣ୍ଡଳ]] }} '''ମୋହନ ଚରଣ ମାଝୀ ମନ୍ତ୍ରୀମଣ୍ଡଳ''' ହେଉଛି [[୨୦୨୪ ଓଡ଼ିଶା ବିଧାନସଭା ନିର୍ବାଚନ]] ପରେ ଗଢ଼ାଯାଇଥିବା [[ଓଡ଼ିଶା ସରକାର]]ର ୩୧ତମ ମନ୍ତ୍ରୀମଣ୍ଡଳ ଏବଂ ମୁଖ୍ୟମନ୍ତ୍ରୀ [[ମୋହନ ଚରଣ ମାଝୀ]]ଙ୍କ ମନ୍ତ୍ରୀମଣ୍ଡଳର ସୂଚୀ । ୧୧ ଜୁନ ୨୦୨୪ରେ ମୋହନ ଚରଣ ମାଝୀ ଭାରତୀୟ ଜନତା ପାର୍ଟିର ମୁଖ୍ୟମନ୍ତ୍ରୀ ଭାବରେ ନିର୍ବାଚିତ ହୋଇଥିଲେ ।<ref>{{Cite web |date=2024-06-11 |title=Tribal Leader Mohan Majhi Is Odisha’s New CM: 5 Things You Need To Know About This 4-Time MLA |url=https://www.news18.com/politics/who-is-mohan-charan-majhi-the-new-chief-minister-of-odisha-8929441.html |access-date=2024-06-13 |website=News18 |language=en}}</ref> ମଇ ଏବଂ ଜୁନ ମାସରେ ଚାରୋଟି ପର୍ଯ୍ୟାୟରେ ଅନୁଷ୍ଠିତ ଏହି ନିର୍ବାଚନରେ ଭାରତୀୟ ଜନତା ପାର୍ଟି ୧୪୭ଟି ଆସନ ମଧ୍ୟରୁ ୭୮ଟି ଆସନ ହାସଲ କରି ସରକାର ଗଠନ କରିଥିଲା । ଜୁନ ୪ ତାରିଖରେ ଏହି ନିର୍ବାଚନର ଫଳାଫଳ ଘୋଷଣା ହୋଇଥିଲା, ଯାହାର ଆଧାରରେ [[୧୭ଶ ଓଡ଼ିଶା ବିଧାନ ସଭା]] ଗଠନ ହୋଇଥିଲା ।<ref>{{Cite web |date=2024-06-12 |title=Mohan Charan Majhi Cabinet in Odisha: Full list of BJP ministers who took oath today |url=https://www.indiatvnews.com/news/india/mohan-charan-majhi-cabinet-in-odisha-list-of-bjp-ministers-who-took-oath-today-2024-06-12-936560 |website=www.indiatvnews.com}}</ref> ଏହି ସରକାରଙ୍କୁ ୩ ଜଣ ସ୍ୱାଧୀନ ବିଧାୟକ ମଧ୍ୟ ସମର୍ଥନ ପ୍ରଦାନ କରିଛନ୍ତି । == ସଂକ୍ଷିପ୍ତ ଇତିହାସ == [[File:1st Cabinet Meeting of Mohan Charan Majhi in 2024.jpg|400x400px|center|thumb|୨୦୨୪ ମସିହାରେ ମୋହନ ଚରଣ ମାଝୀ ମନ୍ତ୍ରୀମଣ୍ଡଳର ପ୍ରଥମ କ୍ୟାବିନେଟ ବୈଠକ]] ୧୨ ଜୁନ ୨୦୨୪ରେ, ମୁଖ୍ୟମନ୍ତ୍ରୀ [[ମୋହନ ଚରଣ ମାଝୀ]] ତାଙ୍କର ଦୁଇ ଉପ-ମୁଖ୍ୟମନ୍ତ୍ରୀ, ୮ ଜଣ କ୍ୟାବିନେଟ ମନ୍ତ୍ରୀ ଏବଂ ୫ ଜଣ ରାଷ୍ଟ୍ରମନ୍ତ୍ରୀ (ସ୍ୱାଧୀନ ଦାୟିତ୍ୱ)ଙ୍କ ସହ ଭୁବନେଶ୍ୱରସ୍ଥିତ ଜନତା ମଇଦାନଠାରେ ଶପଥ ଗ୍ରହଣ କରିଥିଲେ । ରାଜ୍ୟପାଳ [[ରଘୁବର ଦାସ]] ସେମାନଙ୍କୁ ଶପଥପାଠ କରାଇଥିଲେ । ଏହି ଶପଥ ଗ୍ରହଣ ଉତ୍ସବରେ ପ୍ରଧାନମନ୍ତ୍ରୀ [[ନରେନ୍ଦ୍ର ମୋଦୀ]], କେନ୍ଦ୍ର ଗୃହମନ୍ତ୍ରୀ [[ଅମିତ ଶାହ]], ପ୍ରତିରକ୍ଷା ମନ୍ତ୍ରୀ [[ରାଜନାଥ ସିଂହ]]ଙ୍କ ସମେତ ୧୦ଟି ଭାଜପା ଶାସିତ ରାଜ୍ୟର ମୁଖ୍ୟମନ୍ତ୍ରୀଗଣ ଉପସ୍ଥିତ ଥିଲେ ।<ref>{{Cite web |title=Highlights: BJP Tribal Leader, 4-Time MLA Mohan Majhi Sworn In As Odisha Chief Minister |url=https://www.ndtv.com/india-news/odisha-chief-minister-swearing-in-live-updates-mohan-majhi-set-to-be-sworn-in-as-bjps-first-chief-minister-in-odisha-5874031 |access-date=2024-06-13 |website=NDTV.com}}</ref><ref>{{Cite news |last=Barik |first=Satyasundar |date=2024-06-12 |title=Mohan Charan Majhi sworn in as Odisha’s first BJP Chief Minister |url=https://www.thehindu.com/news/national/odisha/mohan-charan-majhi-sworn-in-as-odishas-first-bjp-chief-minister/article68281205.ece |access-date=2024-06-13 |work=The Hindu |language=en-IN |issn=0971-751X}}</ref><ref>{{Cite news |date=2024-06-13 |title=Odisha Cabinet portfolios: CM Mohan Charan Majhi keeps Home |url=https://www.indiatvnews.com/news/india/odisha-cabinet-portfolios-cm-mohan-charan-majhi-keeps-home-ministry-kanak-vardhan-singh-agriculture-pravati-parida-women-child-development-finance-2024-06-15-937131 |access-date=2024-06-15 |work=India News |language=en-IN |issn=0971-751X}}</ref> == ମନ୍ତ୍ରୀମଣ୍ଡଳ == ୧୨ ଜୁନ ୨୦୨୪ରେ, ମୁଖ୍ୟମନ୍ତ୍ରୀ ମୋହନ ଚରଣ ମାଝୀ ତାଙ୍କର ଦୁଇ ଉପ-ମୁଖ୍ୟମନ୍ତ୍ରୀ, ୮ କ୍ୟାବିନେଟ ମନ୍ତ୍ରୀ ଓ ୫ ରାଷ୍ଟ୍ରମନ୍ତ୍ରୀ (ସ୍ୱାଧୀନ) ଭୁବନେଶ୍ୱରସ୍ଥିତ ଜନତା ମଇଦାନଠାରେ ଶପଥ ଗ୍ରହଣ କରିଥିଲେ । ରାଜ୍ୟପାଳ ରଘୁବର ଦାସ ସମସ୍ତଙ୍କୁ ଶପଥପାଠ କରାଇଥିଲେ । ପ୍ରଧାନମନ୍ତ୍ରୀ ନରେନ୍ଦ୍ର ମୋଦୀ, କେନ୍ଦ୍ର ଗୃହମନ୍ତ୍ରୀ ଅମିତ ଶାହ, ପ୍ରତିରକ୍ଷା ମନ୍ତ୍ରୀ ରାଜନାଥ ସିଂହ ଓ ୧୦ଟି ବିଜେପି ଶାସିତ ରାଜ୍ୟର ମୁଖ୍ୟମନ୍ତ୍ରୀଗଣ ଏହି ସଭାରେ ଉପସ୍ଥିତ ଥିଲେ ।<ref>{{Cite web |title=Highlights: BJP Tribal Leader, 4-Time MLA Mohan Majhi Sworn In As Odisha Chief Minister |url=https://www.ndtv.com/india-news/odisha-chief-minister-swearing-in-live-updates-mohan-majhi-set-to-be-sworn-in-as-bjps-first-chief-minister-in-odisha-5874031 |access-date=2024-06-13 |website=NDTV.com}}</ref><ref>{{Cite news|url=https://www.thehindu.com/news/national/odisha/mohan-charan-majhi-sworn-in-as-odishas-first-bjp-chief-minister/article68281205.ece|title=Mohan Charan Majhi sworn in as Odisha’s first BJP Chief Minister|last=Barik|first=Satyasundar|date=2024-06-12|work=The Hindu|access-date=2024-06-13|language=en-IN|issn=0971-751X}}</ref> ଜୁନ ୧୫ ତାରିଖରେ ମନ୍ତ୍ରୀମାନଙ୍କୁ ବିଭିନ୍ନ ବିଭାଗର ଦାୟିତ୍ୱ ବଣ୍ଟନ କରାଯାଇଥିଲା ।<ref>{{Cite news|url=https://www.indiatvnews.com/news/india/odisha-cabinet-portfolios-cm-mohan-charan-majhi-keeps-home-ministry-kanak-vardhan-singh-agriculture-pravati-parida-women-child-development-finance-2024-06-15-937131|title=Odisha Cabinet portfolios: CM Mohan Charan Majhi keeps Home|date=2024-06-13|work=India News|access-date=2024-06-15|language=en-IN|issn=0971-751X}}</ref> {| class="wikitable sortable" style="text-align:center;" |+ ! ବିଭାଗ !! ଚିତ୍ର !! ନାମ <br/>{{small|ନିର୍ବାଚନ ମଣ୍ଡଳୀ}} !! କାର୍ଯ୍ୟକାଳ ଆରମ୍ଭ !! କାର୍ଯ୍ୟକାଳ ଶେଷ !! colspan="2" | ଦଳ |- | style="text-align:left;" | * [[ଓଡ଼ିଶାର ମୁଖ୍ୟମନ୍ତ୍ରୀମାନଙ୍କର ତାଲିକା|'''ମୁଖ୍ୟମନ୍ତ୍ରୀ''']] * ଗୃହ * ସାଧାରଣ ପ୍ରଶାସନ ଓ ଅଭିଯୋଗ * ଅର୍ଥ * ସୂଚନା ଏବଂ ଲୋକସମ୍ପର୍କ * ଜଳ ସମ୍ପଦ * ଯୋଜନା ଓ ସମନ୍ୱୟ * '''ଆବଣ୍ଟନ ହୋଇନଥିବା ସମସ୍ତ ବିଭାଗ''' | [[File:Shri Mohan Charan Majhi.jpg|100px]] | '''[[ମୋହନ ଚରଣ ମାଝୀ]]'''<br />{{small|ବିଧାୟକ, [[କେନ୍ଦୁଝର ବିଧାନ ସଭା ନିର୍ବାଚନ ମଣ୍ଡଳୀ|କେନ୍ଦୁଝର]]}} | ୧୨ ଜୁନ ୨୦୨୪ | ''ବର୍ତ୍ତମାନର'' | style="background-color:#FF9933; width: 5px;" | | [[ଭାରତୀୟ ଜନତା ପାର୍ଟି|ଭାଜପା]] |- ! colspan="7" style="background-color:#E6F2FF;" | '''କ୍ୟାବିନେଟ ମନ୍ତ୍ରୀ''' |- | style="text-align:left;" | * '''ଉପ-ମୁଖ୍ୟମନ୍ତ୍ରୀ''' * କୃଷି ଓ କୃଷକ ସଶକ୍ତିକରଣ * ଶକ୍ତି | [[File:Kanak Vardhan Singh Deo 2024.jpg|100px]] | [[କନକ ବର୍ଦ୍ଧନ ସିଂହଦେଓ]]<br />{{small|ବିଧାୟକ, [[ପାଟଣାଗଡ଼ ବିଧାନ ସଭା ନିର୍ବାଚନ ମଣ୍ଡଳୀ|ପାଟଣାଗଡ଼]]}} | ୧୨ ଜୁନ ୨୦୨୪ | ''ବର୍ତ୍ତମାନର'' | style="background-color:#FF9933;" | | [[ଭାରତୀୟ ଜନତା ପାର୍ଟି|ଭାଜପା]] |- | style="text-align:left;" | * '''ଉପ-ମୁଖ୍ୟମନ୍ତ୍ରୀ''' * ମହିଳା ଓ ଶିଶୁ ବିକାଶ * ମିଶନ ଶକ୍ତି * ପର୍ଯ୍ୟଟନ | [[File:Dy CM Pravati Parida.jpg|100px]] | [[ପ୍ରଭାତୀ ପରିଡ଼ା]]<br />{{small|ବିଧାୟକ, [[ନିମାପଡ଼ା ବିଧାନ ସଭା ନିର୍ବାଚନ ମଣ୍ଡଳୀ|ନିମାପଡ଼ା]]}} | ୧୨ ଜୁନ ୨୦୨୪ | ''ବର୍ତ୍ତମାନର'' | style="background-color:#FF9933;" | | [[ଭାରତୀୟ ଜନତା ପାର୍ଟି|ଭାଜପା]] |- | style="text-align:left;" | * ରାଜସ୍ୱ ଓ ବିପର୍ଯ୍ୟୟ ପରିଚାଳନା | [[File:Suresh Pujari 2024.jpg|100px]] | [[ସୁରେଶ ପୂଜାରୀ]]<br />{{small|ବିଧାୟକ, [[ବ୍ରଜରାଜନଗର ବିଧାନ ସଭା ନିର୍ବାଚନ ମଣ୍ଡଳୀ|ବ୍ରଜରାଜନଗର]]}} | ୧୨ ଜୁନ ୨୦୨୪ | ''ବର୍ତ୍ତମାନର'' | style="background-color:#FF9933;" | | [[ଭାରତୀୟ ଜନତା ପାର୍ଟି|ଭାଜପା]] |- | style="text-align:left;" | * ଗ୍ରାମ୍ୟ ଉନ୍ନୟନ * ପଞ୍ଚାୟତିରାଜ ଓ ପାନୀୟ ଜଳ | [[File:Rabi Narayan Naik 2024.jpg|100px]] | [[ରବି ନାରାୟଣ ନାଏକ]]<br />{{small|ବିଧାୟକ, [[କୁଚିଣ୍ଡା ବିଧାନ ସଭା ନିର୍ବାଚନ ମଣ୍ଡଳୀ|କୁଚିଣ୍ଡା]]}} | ୧୨ ଜୁନ ୨୦୨୪ | ''ବର୍ତ୍ତମାନର'' | style="background-color:#FF9933;" | | [[ଭାରତୀୟ ଜନତା ପାର୍ଟି|ଭାଜପା]] |- | style="text-align:left;" | * ବିଦ୍ୟାଳୟ ଓ ଗଣଶିକ୍ଷା * ଅନୁସୂଚିତ ଜାତି ଓ ଜନଜାତି ଉନ୍ନୟନ * ସଂଖ୍ୟାଲଘୁ ଓ ପଛୁଆ ବର୍ଗ କଲ୍ୟାଣ * ସାମାଜିକ ସୁରକ୍ଷା ଓ ଭିନ୍ନକ୍ଷମ ସଶକ୍ତିକରଣ | [[File:Nityananda Gond.jpg|100px]] | [[ନିତ୍ୟାନନ୍ଦ ଗଣ୍ଡ]]<br />{{small|ବିଧାୟକ, [[ଉମରକୋଟ ବିଧାନ ସଭା ନିର୍ବାଚନ ମଣ୍ଡଳୀ|ଉମରକୋଟ]]}} | ୧୨ ଜୁନ ୨୦୨୪ | ''ବର୍ତ୍ତମାନର'' | style="background-color:#FF9933;" | | [[ଭାରତୀୟ ଜନତା ପାର୍ଟି|ଭାଜପା]] |- | style="text-align:left;" | * ଖାଦ୍ୟ ଯୋଗାଣ ଓ ଖାଉଟି କଲ୍ୟାଣ * ବିଜ୍ଞାନ ଓ ପ୍ରଯୁକ୍ତିବିଦ୍ୟା | [[File:Krushna Chandra Patra 2024.jpg|100px]] | [[କୃଷ୍ଣ ଚନ୍ଦ୍ର ପାତ୍ର]]<br />{{small|ବିଧାୟକ, [[ଢେଙ୍କାନାଳ ବିଧାନ ସଭା ନିର୍ବାଚନ ମଣ୍ଡଳୀ|ଢେଙ୍କାନାଳ]]}} | ୧୨ ଜୁନ ୨୦୨୪ | ''ବର୍ତ୍ତମାନର'' | style="background-color:#FF9933;" | | [[ଭାରତୀୟ ଜନତା ପାର୍ଟି|ଭାଜପା]] |- | style="text-align:left;" | * ଆଇନ * ଅବକାରୀ * ପୂର୍ତ୍ତ | [[File:Prithiviraj Harichandan 2024.jpg|100px]] | [[ପୃଥ୍ୱୀରାଜ ହରିଚନ୍ଦନ]]<br />{{small|ବିଧାୟକ, [[ଚିଲିକା ବିଧାନ ସଭା ନିର୍ବାଚନ ମଣ୍ଡଳୀ|ଚିଲିକା]]}} | ୧୨ ଜୁନ ୨୦୨୪ | ''ବର୍ତ୍ତମାନର'' | style="background-color:#FF9933;" | | [[ଭାରତୀୟ ଜନତା ପାର୍ଟି|ଭାଜପା]] |- | style="text-align:left;" | * ସ୍ୱାସ୍ଥ୍ୟ ଓ ପରିବାର କଲ୍ୟାଣ * ସଂସଦୀୟ ବ୍ୟାପାର * ଇଲେକ୍ଟ୍ରୋନିକ୍ସ ଓ ସୂଚନା ପ୍ରଯୁକ୍ତିବିଦ୍ୟା | [[File:Mukesh Mahaling 2024.jpg|100px]] | [[ମୁକେଶ ମହାଲିଙ୍ଗ]]<br />{{small|ବିଧାୟକ, [[ଲୋଇସିଂହା ବିଧାନ ସଭା ନିର୍ବାଚନ ମଣ୍ଡଳୀ|ଲୋଇସିଂହା]]}} | ୧୨ ଜୁନ ୨୦୨୪ | ''ବର୍ତ୍ତମାନର'' | style="background-color:#FF9933;" | | [[ଭାରତୀୟ ଜନତା ପାର୍ଟି|ଭାଜପା]] |- | style="text-align:left;" | * ବାଣିଜ୍ୟ ଓ ପରିବହନ * ଇସ୍ପାତ ଓ ଖଣି | [[File:Bibhuti Bhusan Jena.jpg|100px]] | [[ବିଭୂତି ଭୂଷଣ ଜେନା]]<br />{{small|ବିଧାୟକ, [[ଗୋପାଳପୁର ବିଧାନ ସଭା ନିର୍ବାଚନ ମଣ୍ଡଳୀ|ଗୋପାଳପୁର]]}} | ୧୨ ଜୁନ ୨୦୨୪ | ''ବର୍ତ୍ତମାନର'' | style="background-color:#FF9933;" | | [[ଭାରତୀୟ ଜନତା ପାର୍ଟି|ଭାଜପା]] |- | style="text-align:left;" | * ଗୃହ ନିର୍ମାଣ ଓ ନଗର ଉନ୍ନୟନ * ସାର୍ବଜନୀନ ଉଦ୍ୟୋଗ | [[File:Krushna Chandra Mahapatra 2024.jpg|100px]] | [[କୃଷ୍ଣ ଚନ୍ଦ୍ର ମହାପାତ୍ର]]<br />{{small|ବିଧାୟକ, [[ମୋରଡ଼ା ବିଧାନ ସଭା ନିର୍ବାଚନ ମଣ୍ଡଳୀ|ମୋରଡ଼ା]]}} | ୧୨ ଜୁନ ୨୦୨୪ | ''ବର୍ତ୍ତମାନର'' | style="background-color:#FF9933;" | | [[ଭାରତୀୟ ଜନତା ପାର୍ଟି|ଭାଜପା]] |- ! colspan="7" style="background-color:#E6F2FF;" | '''ରାଷ୍ଟ୍ରମନ୍ତ୍ରୀ (ସ୍ୱାଧୀନ ଦାୟିତ୍ୱ)''' |- | style="text-align:left;" | * ଜଙ୍ଗଲ, ପରିବେଶ ଏବଂ ଜଳବାୟୁ ପରିବର୍ତ୍ତନ * ଶ୍ରମ ଓ କର୍ମଚାରୀ ରାଜ୍ୟ ବୀମା | [[File:Ganesh Ram SinghKhuntia 2024.jpg|100px]] | [[ଗଣେଶ ରାମ ସିଂହ ଖୁଣ୍ଟିଆ]]<br />{{small|ବିଧାୟକ, [[ଯଶିପୁର ବିଧାନ ସଭା ନିର୍ବାଚନ ମଣ୍ଡଳୀ|ଯଶିପୁର]]}} | ୧୨ ଜୁନ ୨୦୨୪ | ''ବର୍ତ୍ତମାନର'' | style="background-color:#FF9933;" | | [[ଭାରତୀୟ ଜନତା ପାର୍ଟି|ଭାଜପା]] |- | style="text-align:left;" | * ଉଚ୍ଚଶିକ୍ଷା * କ୍ରୀଡ଼ା ଓ ଯୁବସେବା * ଓଡ଼ିଆ ଭାଷା, ସାହିତ୍ୟ ଓ ସଂସ୍କୃତି | [[File:Suryabanshi Suraj (new image).jpg|100px]] | [[ସୂର୍ଯ୍ୟବଂଶୀ ସୂରଜ]]<br />{{small|ବିଧାୟକ, [[ଧାମନଗର ବିଧାନ ସଭା ନିର୍ବାଚନ ମଣ୍ଡଳୀ|ଧାମନଗର]]}} | ୧୨ ଜୁନ ୨୦୨୪ | ''ବର୍ତ୍ତମାନର'' | style="background-color:#FF9933;" | | [[ଭାରତୀୟ ଜନତା ପାର୍ଟି|ଭାଜପା]] |- | style="text-align:left;" | * ସମବାୟ * ହସ୍ତତନ୍ତ, ବୟନ ଓ ହସ୍ତଶିଳ୍ପ | [[File:Pradeep Bal Samanta 2024.jpg|100px]] | [[ପ୍ରଦୀପ ବଳସାମନ୍ତ]]<br />{{small|ବିଧାୟକ, [[ସୁକିନ୍ଦା ବିଧାନ ସଭା ନିର୍ବାଚନ ମଣ୍ଡଳୀ|ସୁକିନ୍ଦା]]}} | ୧୨ ଜୁନ ୨୦୨୪ | ''ବର୍ତ୍ତମାନର'' | style="background-color:#FF9933;" | | [[ଭାରତୀୟ ଜନତା ପାର୍ଟି|ଭାଜପା]] |- | style="text-align:left;" | * ମତ୍ସ୍ୟ ଓ ପଶୁସମ୍ପଦ ବିକାଶ * ସୂକ୍ଷ୍ମ, କ୍ଷୁଦ୍ର ଓ ମଧ୍ୟମ ଉଦ୍ୟୋଗ | [[File:Gokulananda Mallick 2024.jpg|100px]] | [[ଗୋକୁଳାନନ୍ଦ ମଲ୍ଲିକ]]<br />{{small|ବିଧାୟକ, [[ପୋଲସରା ବିଧାନ ସଭା ନିର୍ବାଚନ ମଣ୍ଡଳୀ|ପୋଲସରା]]}} | ୧୨ ଜୁନ ୨୦୨୪ | ''ବର୍ତ୍ତମାନର'' | style="background-color:#FF9933;" | | [[ଭାରତୀୟ ଜନତା ପାର୍ଟି|ଭାଜପା]] |- | style="text-align:left;" | * ଶିଳ୍ପ * ଦକ୍ଷତା ବିକାଶ ଏବଂ ବୈଷୟିକ ଶିକ୍ଷା | [[File:Sampad Chandra Swain 2024.jpg|100px]] | [[ସମ୍ପଦ ଚନ୍ଦ୍ର ସ୍ୱାଇଁ]]<br />{{small|ବିଧାୟକ, [[ପାରାଦୀପ ବିଧାନ ସଭା ନିର୍ବାଚନ ମଣ୍ଡଳୀ|ପାରାଦୀପ]]}} | ୧୨ ଜୁନ ୨୦୨୪ | ''ବର୍ତ୍ତମାନର'' | style="background-color:#FF9933;" | | [[ଭାରତୀୟ ଜନତା ପାର୍ଟି|ଭାଜପା]] |} == ଆଧାର == {{ଆଧାର}} [[ଶ୍ରେଣୀ:୧୭ଶ ଓଡ଼ିଶା ବିଧାନ ସଭା]] [[ଶ୍ରେଣୀ:ଓଡ଼ିଶା ବିଧାନ ସଭା]] [[ଶ୍ରେଣୀ:ଓଡ଼ିଶାର ମନ୍ତ୍ରୀମଣ୍ଡଳ]] [[ଶ୍ରେଣୀ:ଓଡ଼ିଶା ସରକାର]] k1bp9bqbq84kw4goh6mhb2f8x0yt7i2 595890 595889 2026-06-02T06:59:16Z SamyakSamantasinghar 42167 /* ସଂକ୍ଷିପ୍ତ ଇତିହାସ */ 595890 wikitext text/x-wiki {{ଛୋଟ|Mohan Charan Majhi ministry‌}} {{Infobox | title = ଓଡ଼ିଶାର ୩୧ତମ ମନ୍ତ୍ରୀମଣ୍ଡଳ | image = [[File:Seal of Odisha.svg|120px|ଓଡ଼ିଶାର ରାଜପ୍ରତୀକ]] | image2 = [[File:Mohan Charan Majhi at oath taking ceremony in 2024.jpg|300px]] | caption2 = ପ୍ରଧାନମନ୍ତ୍ରୀ [[ନରେନ୍ଦ୍ର ମୋଦୀ]]ଙ୍କ ସହ ମୋହନ ଚରଣ ମାଝୀ ମନ୍ତ୍ରୀମଣ୍ଡଳ | label1 = ଗଠନ | data1 = ୧୨ ଜୁନ ୨୦୨୪ | label2 = କାର୍ଯ୍ୟକାଳ | data2 = {{ayd|12 june 2024}} | label3 = ମୁଖ୍ୟମନ୍ତ୍ରୀ | data3 = [[ମୋହନ ଚରଣ ମାଝୀ]] | label4 = ଉପ-ମୁଖ୍ୟମନ୍ତ୍ରୀ | data4 = [[କନକ ବର୍ଦ୍ଧନ ସିଂହ ଦେଓ]]<br/>[[ପ୍ରଭାତୀ ପରିଡ଼ା]] | label5 = ରାଜ୍ୟପାଳ | data5 = [[ରଘୁବର ଦାସ]] ଏବଂ [[କମ୍ଭମପତି ହରି ବାବୁ]] | label6 = ମନ୍ତ୍ରୀମାନଙ୍କ ସଂଖ୍ୟା | data6 = ୧୬ {{small|(ମୁଖ୍ୟମନ୍ତ୍ରୀ ଏବଂ ଉପ-ମୁଖ୍ୟମନ୍ତ୍ରୀଙ୍କ ସହିତ)}} | label7 = ସରକାର ସ୍ଥିତି | data7 = [[ଓଡ଼ିଶା ବିଧାନ ସଭା|ବିଧାନ ସଭା]] {{Infobox political party/seats|81|147|hex=#ff9933|per=1}} | label8 = ଶାସକ ଦଳ | data8 = {{Color box|#FF9933}} [[ଭାରତୀୟ ଜନତା ପାର୍ଟି|ଭାଜପା]] | label9 = ବିରୋଧୀ ଦଳ | data9 = {{Color box|#01a31c}} [[ବିଜୁ ଜନତା ଦଳ|ବିଜଦ]] | label10 = ବିରୋଧୀ ଦଳ ନେତା | data10 = [[ନବୀନ ପଟ୍ଟନାୟକ]] | label11 = ନିର୍ବାଚନ | data11 = [[୨୦୨୪ ଓଡ଼ିଶା ବିଧାନସଭା ନିର୍ବାଚନ|୨୦୨୪]] | label12 = ପୂର୍ବ ମନ୍ତ୍ରୀମଣ୍ଡଳ | data12 = [[w:Fifth Naveen Patnaik ministry|ନବୀନ ପଟ୍ଟନାୟକଙ୍କ ୫ମ ମନ୍ତ୍ରୀମଣ୍ଡଳ]] }} '''ମୋହନ ଚରଣ ମାଝୀ ମନ୍ତ୍ରୀମଣ୍ଡଳ''' ହେଉଛି [[୨୦୨୪ ଓଡ଼ିଶା ବିଧାନସଭା ନିର୍ବାଚନ]] ପରେ ଗଢ଼ାଯାଇଥିବା [[ଓଡ଼ିଶା ସରକାର]]ର ୩୧ତମ ମନ୍ତ୍ରୀମଣ୍ଡଳ ଏବଂ ମୁଖ୍ୟମନ୍ତ୍ରୀ [[ମୋହନ ଚରଣ ମାଝୀ]]ଙ୍କ ମନ୍ତ୍ରୀମଣ୍ଡଳର ସୂଚୀ । ୧୧ ଜୁନ ୨୦୨୪ରେ ମୋହନ ଚରଣ ମାଝୀ ଭାରତୀୟ ଜନତା ପାର୍ଟିର ମୁଖ୍ୟମନ୍ତ୍ରୀ ଭାବରେ ନିର୍ବାଚିତ ହୋଇଥିଲେ ।<ref>{{Cite web |date=2024-06-11 |title=Tribal Leader Mohan Majhi Is Odisha’s New CM: 5 Things You Need To Know About This 4-Time MLA |url=https://www.news18.com/politics/who-is-mohan-charan-majhi-the-new-chief-minister-of-odisha-8929441.html |access-date=2024-06-13 |website=News18 |language=en}}</ref> ମଇ ଏବଂ ଜୁନ ମାସରେ ଚାରୋଟି ପର୍ଯ୍ୟାୟରେ ଅନୁଷ୍ଠିତ ଏହି ନିର୍ବାଚନରେ ଭାରତୀୟ ଜନତା ପାର୍ଟି ୧୪୭ଟି ଆସନ ମଧ୍ୟରୁ ୭୮ଟି ଆସନ ହାସଲ କରି ସରକାର ଗଠନ କରିଥିଲା । ଜୁନ ୪ ତାରିଖରେ ଏହି ନିର୍ବାଚନର ଫଳାଫଳ ଘୋଷଣା ହୋଇଥିଲା, ଯାହାର ଆଧାରରେ [[୧୭ଶ ଓଡ଼ିଶା ବିଧାନ ସଭା]] ଗଠନ ହୋଇଥିଲା ।<ref>{{Cite web |date=2024-06-12 |title=Mohan Charan Majhi Cabinet in Odisha: Full list of BJP ministers who took oath today |url=https://www.indiatvnews.com/news/india/mohan-charan-majhi-cabinet-in-odisha-list-of-bjp-ministers-who-took-oath-today-2024-06-12-936560 |website=www.indiatvnews.com}}</ref> ଏହି ସରକାରଙ୍କୁ ୩ ଜଣ ସ୍ୱାଧୀନ ବିଧାୟକ ମଧ୍ୟ ସମର୍ଥନ ପ୍ରଦାନ କରିଛନ୍ତି । == ସଂକ୍ଷିପ୍ତ ଇତିହାସ == [[File:1st Cabinet Meeting of Mohan Charan Majhi in 2024.jpg|400x400px|center|thumb|୨୦୨୪ ମସିହାରେ ମୋହନ ଚରଣ ମାଝୀ ମନ୍ତ୍ରୀମଣ୍ଡଳର ପ୍ରଥମ କ୍ୟାବିନେଟ ବୈଠକ]] ୧୨ ଜୁନ ୨୦୨୪ରେ, ମୁଖ୍ୟମନ୍ତ୍ରୀ [[ମୋହନ ଚରଣ ମାଝୀ]] ତାଙ୍କର ଦୁଇ ଉପ-ମୁଖ୍ୟମନ୍ତ୍ରୀ, ୮ ଜଣ କ୍ୟାବିନେଟ ମନ୍ତ୍ରୀ ଏବଂ ୫ ଜଣ ରାଷ୍ଟ୍ରମନ୍ତ୍ରୀ (ସ୍ୱାଧୀନ ଦାୟିତ୍ୱ)ଙ୍କ ସହ ଭୁବନେଶ୍ୱରସ୍ଥିତ ଜନତା ମଇଦାନଠାରେ ଶପଥ ଗ୍ରହଣ କରିଥିଲେ । ରାଜ୍ୟପାଳ [[ରଘୁବର ଦାସ]] ସେମାନଙ୍କୁ ଶପଥପାଠ କରାଇଥିଲେ । ଏହି ଶପଥ ଗ୍ରହଣ ଉତ୍ସବରେ ପ୍ରଧାନମନ୍ତ୍ରୀ [[ନରେନ୍ଦ୍ର ମୋଦୀ]], କେନ୍ଦ୍ର ଗୃହମନ୍ତ୍ରୀ [[:en:Amit_Shah|ଅମିତ ଶାହ]], ପ୍ରତିରକ୍ଷା ମନ୍ତ୍ରୀ [[ରାଜନାଥ ସିଂହ]]ଙ୍କ ସମେତ ୧୦ଟି ଭାଜପା ଶାସିତ ରାଜ୍ୟର ମୁଖ୍ୟମନ୍ତ୍ରୀଗଣ ଉପସ୍ଥିତ ଥିଲେ ।<ref>{{Cite web |title=Highlights: BJP Tribal Leader, 4-Time MLA Mohan Majhi Sworn In As Odisha Chief Minister |url=https://www.ndtv.com/india-news/odisha-chief-minister-swearing-in-live-updates-mohan-majhi-set-to-be-sworn-in-as-bjps-first-chief-minister-in-odisha-5874031 |access-date=2024-06-13 |website=NDTV.com}}</ref><ref>{{Cite news |last=Barik |first=Satyasundar |date=2024-06-12 |title=Mohan Charan Majhi sworn in as Odisha’s first BJP Chief Minister |url=https://www.thehindu.com/news/national/odisha/mohan-charan-majhi-sworn-in-as-odishas-first-bjp-chief-minister/article68281205.ece |access-date=2024-06-13 |work=The Hindu |language=en-IN |issn=0971-751X}}</ref><ref>{{Cite news |date=2024-06-13 |title=Odisha Cabinet portfolios: CM Mohan Charan Majhi keeps Home |url=https://www.indiatvnews.com/news/india/odisha-cabinet-portfolios-cm-mohan-charan-majhi-keeps-home-ministry-kanak-vardhan-singh-agriculture-pravati-parida-women-child-development-finance-2024-06-15-937131 |access-date=2024-06-15 |work=India News |language=en-IN |issn=0971-751X}}</ref> == ମନ୍ତ୍ରୀମଣ୍ଡଳ == ୧୨ ଜୁନ ୨୦୨୪ରେ, ମୁଖ୍ୟମନ୍ତ୍ରୀ ମୋହନ ଚରଣ ମାଝୀ ତାଙ୍କର ଦୁଇ ଉପ-ମୁଖ୍ୟମନ୍ତ୍ରୀ, ୮ କ୍ୟାବିନେଟ ମନ୍ତ୍ରୀ ଓ ୫ ରାଷ୍ଟ୍ରମନ୍ତ୍ରୀ (ସ୍ୱାଧୀନ) ଭୁବନେଶ୍ୱରସ୍ଥିତ ଜନତା ମଇଦାନଠାରେ ଶପଥ ଗ୍ରହଣ କରିଥିଲେ । ରାଜ୍ୟପାଳ ରଘୁବର ଦାସ ସମସ୍ତଙ୍କୁ ଶପଥପାଠ କରାଇଥିଲେ । ପ୍ରଧାନମନ୍ତ୍ରୀ ନରେନ୍ଦ୍ର ମୋଦୀ, କେନ୍ଦ୍ର ଗୃହମନ୍ତ୍ରୀ ଅମିତ ଶାହ, ପ୍ରତିରକ୍ଷା ମନ୍ତ୍ରୀ ରାଜନାଥ ସିଂହ ଓ ୧୦ଟି ବିଜେପି ଶାସିତ ରାଜ୍ୟର ମୁଖ୍ୟମନ୍ତ୍ରୀଗଣ ଏହି ସଭାରେ ଉପସ୍ଥିତ ଥିଲେ ।<ref>{{Cite web |title=Highlights: BJP Tribal Leader, 4-Time MLA Mohan Majhi Sworn In As Odisha Chief Minister |url=https://www.ndtv.com/india-news/odisha-chief-minister-swearing-in-live-updates-mohan-majhi-set-to-be-sworn-in-as-bjps-first-chief-minister-in-odisha-5874031 |access-date=2024-06-13 |website=NDTV.com}}</ref><ref>{{Cite news|url=https://www.thehindu.com/news/national/odisha/mohan-charan-majhi-sworn-in-as-odishas-first-bjp-chief-minister/article68281205.ece|title=Mohan Charan Majhi sworn in as Odisha’s first BJP Chief Minister|last=Barik|first=Satyasundar|date=2024-06-12|work=The Hindu|access-date=2024-06-13|language=en-IN|issn=0971-751X}}</ref> ଜୁନ ୧୫ ତାରିଖରେ ମନ୍ତ୍ରୀମାନଙ୍କୁ ବିଭିନ୍ନ ବିଭାଗର ଦାୟିତ୍ୱ ବଣ୍ଟନ କରାଯାଇଥିଲା ।<ref>{{Cite news|url=https://www.indiatvnews.com/news/india/odisha-cabinet-portfolios-cm-mohan-charan-majhi-keeps-home-ministry-kanak-vardhan-singh-agriculture-pravati-parida-women-child-development-finance-2024-06-15-937131|title=Odisha Cabinet portfolios: CM Mohan Charan Majhi keeps Home|date=2024-06-13|work=India News|access-date=2024-06-15|language=en-IN|issn=0971-751X}}</ref> {| class="wikitable sortable" style="text-align:center;" |+ ! ବିଭାଗ !! ଚିତ୍ର !! ନାମ <br/>{{small|ନିର୍ବାଚନ ମଣ୍ଡଳୀ}} !! କାର୍ଯ୍ୟକାଳ ଆରମ୍ଭ !! କାର୍ଯ୍ୟକାଳ ଶେଷ !! colspan="2" | ଦଳ |- | style="text-align:left;" | * [[ଓଡ଼ିଶାର ମୁଖ୍ୟମନ୍ତ୍ରୀମାନଙ୍କର ତାଲିକା|'''ମୁଖ୍ୟମନ୍ତ୍ରୀ''']] * ଗୃହ * ସାଧାରଣ ପ୍ରଶାସନ ଓ ଅଭିଯୋଗ * ଅର୍ଥ * ସୂଚନା ଏବଂ ଲୋକସମ୍ପର୍କ * ଜଳ ସମ୍ପଦ * ଯୋଜନା ଓ ସମନ୍ୱୟ * '''ଆବଣ୍ଟନ ହୋଇନଥିବା ସମସ୍ତ ବିଭାଗ''' | [[File:Shri Mohan Charan Majhi.jpg|100px]] | '''[[ମୋହନ ଚରଣ ମାଝୀ]]'''<br />{{small|ବିଧାୟକ, [[କେନ୍ଦୁଝର ବିଧାନ ସଭା ନିର୍ବାଚନ ମଣ୍ଡଳୀ|କେନ୍ଦୁଝର]]}} | ୧୨ ଜୁନ ୨୦୨୪ | ''ବର୍ତ୍ତମାନର'' | style="background-color:#FF9933; width: 5px;" | | [[ଭାରତୀୟ ଜନତା ପାର୍ଟି|ଭାଜପା]] |- ! colspan="7" style="background-color:#E6F2FF;" | '''କ୍ୟାବିନେଟ ମନ୍ତ୍ରୀ''' |- | style="text-align:left;" | * '''ଉପ-ମୁଖ୍ୟମନ୍ତ୍ରୀ''' * କୃଷି ଓ କୃଷକ ସଶକ୍ତିକରଣ * ଶକ୍ତି | [[File:Kanak Vardhan Singh Deo 2024.jpg|100px]] | [[କନକ ବର୍ଦ୍ଧନ ସିଂହଦେଓ]]<br />{{small|ବିଧାୟକ, [[ପାଟଣାଗଡ଼ ବିଧାନ ସଭା ନିର୍ବାଚନ ମଣ୍ଡଳୀ|ପାଟଣାଗଡ଼]]}} | ୧୨ ଜୁନ ୨୦୨୪ | ''ବର୍ତ୍ତମାନର'' | style="background-color:#FF9933;" | | [[ଭାରତୀୟ ଜନତା ପାର୍ଟି|ଭାଜପା]] |- | style="text-align:left;" | * '''ଉପ-ମୁଖ୍ୟମନ୍ତ୍ରୀ''' * ମହିଳା ଓ ଶିଶୁ ବିକାଶ * ମିଶନ ଶକ୍ତି * ପର୍ଯ୍ୟଟନ | [[File:Dy CM Pravati Parida.jpg|100px]] | [[ପ୍ରଭାତୀ ପରିଡ଼ା]]<br />{{small|ବିଧାୟକ, [[ନିମାପଡ଼ା ବିଧାନ ସଭା ନିର୍ବାଚନ ମଣ୍ଡଳୀ|ନିମାପଡ଼ା]]}} | ୧୨ ଜୁନ ୨୦୨୪ | ''ବର୍ତ୍ତମାନର'' | style="background-color:#FF9933;" | | [[ଭାରତୀୟ ଜନତା ପାର୍ଟି|ଭାଜପା]] |- | style="text-align:left;" | * ରାଜସ୍ୱ ଓ ବିପର୍ଯ୍ୟୟ ପରିଚାଳନା | [[File:Suresh Pujari 2024.jpg|100px]] | [[ସୁରେଶ ପୂଜାରୀ]]<br />{{small|ବିଧାୟକ, [[ବ୍ରଜରାଜନଗର ବିଧାନ ସଭା ନିର୍ବାଚନ ମଣ୍ଡଳୀ|ବ୍ରଜରାଜନଗର]]}} | ୧୨ ଜୁନ ୨୦୨୪ | ''ବର୍ତ୍ତମାନର'' | style="background-color:#FF9933;" | | [[ଭାରତୀୟ ଜନତା ପାର୍ଟି|ଭାଜପା]] |- | style="text-align:left;" | * ଗ୍ରାମ୍ୟ ଉନ୍ନୟନ * ପଞ୍ଚାୟତିରାଜ ଓ ପାନୀୟ ଜଳ | [[File:Rabi Narayan Naik 2024.jpg|100px]] | [[ରବି ନାରାୟଣ ନାଏକ]]<br />{{small|ବିଧାୟକ, [[କୁଚିଣ୍ଡା ବିଧାନ ସଭା ନିର୍ବାଚନ ମଣ୍ଡଳୀ|କୁଚିଣ୍ଡା]]}} | ୧୨ ଜୁନ ୨୦୨୪ | ''ବର୍ତ୍ତମାନର'' | style="background-color:#FF9933;" | | [[ଭାରତୀୟ ଜନତା ପାର୍ଟି|ଭାଜପା]] |- | style="text-align:left;" | * ବିଦ୍ୟାଳୟ ଓ ଗଣଶିକ୍ଷା * ଅନୁସୂଚିତ ଜାତି ଓ ଜନଜାତି ଉନ୍ନୟନ * ସଂଖ୍ୟାଲଘୁ ଓ ପଛୁଆ ବର୍ଗ କଲ୍ୟାଣ * ସାମାଜିକ ସୁରକ୍ଷା ଓ ଭିନ୍ନକ୍ଷମ ସଶକ୍ତିକରଣ | [[File:Nityananda Gond.jpg|100px]] | [[ନିତ୍ୟାନନ୍ଦ ଗଣ୍ଡ]]<br />{{small|ବିଧାୟକ, [[ଉମରକୋଟ ବିଧାନ ସଭା ନିର୍ବାଚନ ମଣ୍ଡଳୀ|ଉମରକୋଟ]]}} | ୧୨ ଜୁନ ୨୦୨୪ | ''ବର୍ତ୍ତମାନର'' | style="background-color:#FF9933;" | | [[ଭାରତୀୟ ଜନତା ପାର୍ଟି|ଭାଜପା]] |- | style="text-align:left;" | * ଖାଦ୍ୟ ଯୋଗାଣ ଓ ଖାଉଟି କଲ୍ୟାଣ * ବିଜ୍ଞାନ ଓ ପ୍ରଯୁକ୍ତିବିଦ୍ୟା | [[File:Krushna Chandra Patra 2024.jpg|100px]] | [[କୃଷ୍ଣ ଚନ୍ଦ୍ର ପାତ୍ର]]<br />{{small|ବିଧାୟକ, [[ଢେଙ୍କାନାଳ ବିଧାନ ସଭା ନିର୍ବାଚନ ମଣ୍ଡଳୀ|ଢେଙ୍କାନାଳ]]}} | ୧୨ ଜୁନ ୨୦୨୪ | ''ବର୍ତ୍ତମାନର'' | style="background-color:#FF9933;" | | [[ଭାରତୀୟ ଜନତା ପାର୍ଟି|ଭାଜପା]] |- | style="text-align:left;" | * ଆଇନ * ଅବକାରୀ * ପୂର୍ତ୍ତ | [[File:Prithiviraj Harichandan 2024.jpg|100px]] | [[ପୃଥ୍ୱୀରାଜ ହରିଚନ୍ଦନ]]<br />{{small|ବିଧାୟକ, [[ଚିଲିକା ବିଧାନ ସଭା ନିର୍ବାଚନ ମଣ୍ଡଳୀ|ଚିଲିକା]]}} | ୧୨ ଜୁନ ୨୦୨୪ | ''ବର୍ତ୍ତମାନର'' | style="background-color:#FF9933;" | | [[ଭାରତୀୟ ଜନତା ପାର୍ଟି|ଭାଜପା]] |- | style="text-align:left;" | * ସ୍ୱାସ୍ଥ୍ୟ ଓ ପରିବାର କଲ୍ୟାଣ * ସଂସଦୀୟ ବ୍ୟାପାର * ଇଲେକ୍ଟ୍ରୋନିକ୍ସ ଓ ସୂଚନା ପ୍ରଯୁକ୍ତିବିଦ୍ୟା | [[File:Mukesh Mahaling 2024.jpg|100px]] | [[ମୁକେଶ ମହାଲିଙ୍ଗ]]<br />{{small|ବିଧାୟକ, [[ଲୋଇସିଂହା ବିଧାନ ସଭା ନିର୍ବାଚନ ମଣ୍ଡଳୀ|ଲୋଇସିଂହା]]}} | ୧୨ ଜୁନ ୨୦୨୪ | ''ବର୍ତ୍ତମାନର'' | style="background-color:#FF9933;" | | [[ଭାରତୀୟ ଜନତା ପାର୍ଟି|ଭାଜପା]] |- | style="text-align:left;" | * ବାଣିଜ୍ୟ ଓ ପରିବହନ * ଇସ୍ପାତ ଓ ଖଣି | [[File:Bibhuti Bhusan Jena.jpg|100px]] | [[ବିଭୂତି ଭୂଷଣ ଜେନା]]<br />{{small|ବିଧାୟକ, [[ଗୋପାଳପୁର ବିଧାନ ସଭା ନିର୍ବାଚନ ମଣ୍ଡଳୀ|ଗୋପାଳପୁର]]}} | ୧୨ ଜୁନ ୨୦୨୪ | ''ବର୍ତ୍ତମାନର'' | style="background-color:#FF9933;" | | [[ଭାରତୀୟ ଜନତା ପାର୍ଟି|ଭାଜପା]] |- | style="text-align:left;" | * ଗୃହ ନିର୍ମାଣ ଓ ନଗର ଉନ୍ନୟନ * ସାର୍ବଜନୀନ ଉଦ୍ୟୋଗ | [[File:Krushna Chandra Mahapatra 2024.jpg|100px]] | [[କୃଷ୍ଣ ଚନ୍ଦ୍ର ମହାପାତ୍ର]]<br />{{small|ବିଧାୟକ, [[ମୋରଡ଼ା ବିଧାନ ସଭା ନିର୍ବାଚନ ମଣ୍ଡଳୀ|ମୋରଡ଼ା]]}} | ୧୨ ଜୁନ ୨୦୨୪ | ''ବର୍ତ୍ତମାନର'' | style="background-color:#FF9933;" | | [[ଭାରତୀୟ ଜନତା ପାର୍ଟି|ଭାଜପା]] |- ! colspan="7" style="background-color:#E6F2FF;" | '''ରାଷ୍ଟ୍ରମନ୍ତ୍ରୀ (ସ୍ୱାଧୀନ ଦାୟିତ୍ୱ)''' |- | style="text-align:left;" | * ଜଙ୍ଗଲ, ପରିବେଶ ଏବଂ ଜଳବାୟୁ ପରିବର୍ତ୍ତନ * ଶ୍ରମ ଓ କର୍ମଚାରୀ ରାଜ୍ୟ ବୀମା | [[File:Ganesh Ram SinghKhuntia 2024.jpg|100px]] | [[ଗଣେଶ ରାମ ସିଂହ ଖୁଣ୍ଟିଆ]]<br />{{small|ବିଧାୟକ, [[ଯଶିପୁର ବିଧାନ ସଭା ନିର୍ବାଚନ ମଣ୍ଡଳୀ|ଯଶିପୁର]]}} | ୧୨ ଜୁନ ୨୦୨୪ | ''ବର୍ତ୍ତମାନର'' | style="background-color:#FF9933;" | | [[ଭାରତୀୟ ଜନତା ପାର୍ଟି|ଭାଜପା]] |- | style="text-align:left;" | * ଉଚ୍ଚଶିକ୍ଷା * କ୍ରୀଡ଼ା ଓ ଯୁବସେବା * ଓଡ଼ିଆ ଭାଷା, ସାହିତ୍ୟ ଓ ସଂସ୍କୃତି | [[File:Suryabanshi Suraj (new image).jpg|100px]] | [[ସୂର୍ଯ୍ୟବଂଶୀ ସୂରଜ]]<br />{{small|ବିଧାୟକ, [[ଧାମନଗର ବିଧାନ ସଭା ନିର୍ବାଚନ ମଣ୍ଡଳୀ|ଧାମନଗର]]}} | ୧୨ ଜୁନ ୨୦୨୪ | ''ବର୍ତ୍ତମାନର'' | style="background-color:#FF9933;" | | [[ଭାରତୀୟ ଜନତା ପାର୍ଟି|ଭାଜପା]] |- | style="text-align:left;" | * ସମବାୟ * ହସ୍ତତନ୍ତ, ବୟନ ଓ ହସ୍ତଶିଳ୍ପ | [[File:Pradeep Bal Samanta 2024.jpg|100px]] | [[ପ୍ରଦୀପ ବଳସାମନ୍ତ]]<br />{{small|ବିଧାୟକ, [[ସୁକିନ୍ଦା ବିଧାନ ସଭା ନିର୍ବାଚନ ମଣ୍ଡଳୀ|ସୁକିନ୍ଦା]]}} | ୧୨ ଜୁନ ୨୦୨୪ | ''ବର୍ତ୍ତମାନର'' | style="background-color:#FF9933;" | | [[ଭାରତୀୟ ଜନତା ପାର୍ଟି|ଭାଜପା]] |- | style="text-align:left;" | * ମତ୍ସ୍ୟ ଓ ପଶୁସମ୍ପଦ ବିକାଶ * ସୂକ୍ଷ୍ମ, କ୍ଷୁଦ୍ର ଓ ମଧ୍ୟମ ଉଦ୍ୟୋଗ | [[File:Gokulananda Mallick 2024.jpg|100px]] | [[ଗୋକୁଳାନନ୍ଦ ମଲ୍ଲିକ]]<br />{{small|ବିଧାୟକ, [[ପୋଲସରା ବିଧାନ ସଭା ନିର୍ବାଚନ ମଣ୍ଡଳୀ|ପୋଲସରା]]}} | ୧୨ ଜୁନ ୨୦୨୪ | ''ବର୍ତ୍ତମାନର'' | style="background-color:#FF9933;" | | [[ଭାରତୀୟ ଜନତା ପାର୍ଟି|ଭାଜପା]] |- | style="text-align:left;" | * ଶିଳ୍ପ * ଦକ୍ଷତା ବିକାଶ ଏବଂ ବୈଷୟିକ ଶିକ୍ଷା | [[File:Sampad Chandra Swain 2024.jpg|100px]] | [[ସମ୍ପଦ ଚନ୍ଦ୍ର ସ୍ୱାଇଁ]]<br />{{small|ବିଧାୟକ, [[ପାରାଦୀପ ବିଧାନ ସଭା ନିର୍ବାଚନ ମଣ୍ଡଳୀ|ପାରାଦୀପ]]}} | ୧୨ ଜୁନ ୨୦୨୪ | ''ବର୍ତ୍ତମାନର'' | style="background-color:#FF9933;" | | [[ଭାରତୀୟ ଜନତା ପାର୍ଟି|ଭାଜପା]] |} == ଆଧାର == {{ଆଧାର}} [[ଶ୍ରେଣୀ:୧୭ଶ ଓଡ଼ିଶା ବିଧାନ ସଭା]] [[ଶ୍ରେଣୀ:ଓଡ଼ିଶା ବିଧାନ ସଭା]] [[ଶ୍ରେଣୀ:ଓଡ଼ିଶାର ମନ୍ତ୍ରୀମଣ୍ଡଳ]] [[ଶ୍ରେଣୀ:ଓଡ଼ିଶା ସରକାର]] b748muofoh5x1hh8hv3zizro6qdtz6e 595891 595890 2026-06-02T07:01:15Z SamyakSamantasinghar 42167 /* ମନ୍ତ୍ରୀମଣ୍ଡଳ */ 595891 wikitext text/x-wiki {{ଛୋଟ|Mohan Charan Majhi ministry‌}} {{Infobox | title = ଓଡ଼ିଶାର ୩୧ତମ ମନ୍ତ୍ରୀମଣ୍ଡଳ | image = [[File:Seal of Odisha.svg|120px|ଓଡ଼ିଶାର ରାଜପ୍ରତୀକ]] | image2 = [[File:Mohan Charan Majhi at oath taking ceremony in 2024.jpg|300px]] | caption2 = ପ୍ରଧାନମନ୍ତ୍ରୀ [[ନରେନ୍ଦ୍ର ମୋଦୀ]]ଙ୍କ ସହ ମୋହନ ଚରଣ ମାଝୀ ମନ୍ତ୍ରୀମଣ୍ଡଳ | label1 = ଗଠନ | data1 = ୧୨ ଜୁନ ୨୦୨୪ | label2 = କାର୍ଯ୍ୟକାଳ | data2 = {{ayd|12 june 2024}} | label3 = ମୁଖ୍ୟମନ୍ତ୍ରୀ | data3 = [[ମୋହନ ଚରଣ ମାଝୀ]] | label4 = ଉପ-ମୁଖ୍ୟମନ୍ତ୍ରୀ | data4 = [[କନକ ବର୍ଦ୍ଧନ ସିଂହ ଦେଓ]]<br/>[[ପ୍ରଭାତୀ ପରିଡ଼ା]] | label5 = ରାଜ୍ୟପାଳ | data5 = [[ରଘୁବର ଦାସ]] ଏବଂ [[କମ୍ଭମପତି ହରି ବାବୁ]] | label6 = ମନ୍ତ୍ରୀମାନଙ୍କ ସଂଖ୍ୟା | data6 = ୧୬ {{small|(ମୁଖ୍ୟମନ୍ତ୍ରୀ ଏବଂ ଉପ-ମୁଖ୍ୟମନ୍ତ୍ରୀଙ୍କ ସହିତ)}} | label7 = ସରକାର ସ୍ଥିତି | data7 = [[ଓଡ଼ିଶା ବିଧାନ ସଭା|ବିଧାନ ସଭା]] {{Infobox political party/seats|81|147|hex=#ff9933|per=1}} | label8 = ଶାସକ ଦଳ | data8 = {{Color box|#FF9933}} [[ଭାରତୀୟ ଜନତା ପାର୍ଟି|ଭାଜପା]] | label9 = ବିରୋଧୀ ଦଳ | data9 = {{Color box|#01a31c}} [[ବିଜୁ ଜନତା ଦଳ|ବିଜଦ]] | label10 = ବିରୋଧୀ ଦଳ ନେତା | data10 = [[ନବୀନ ପଟ୍ଟନାୟକ]] | label11 = ନିର୍ବାଚନ | data11 = [[୨୦୨୪ ଓଡ଼ିଶା ବିଧାନସଭା ନିର୍ବାଚନ|୨୦୨୪]] | label12 = ପୂର୍ବ ମନ୍ତ୍ରୀମଣ୍ଡଳ | data12 = [[w:Fifth Naveen Patnaik ministry|ନବୀନ ପଟ୍ଟନାୟକଙ୍କ ୫ମ ମନ୍ତ୍ରୀମଣ୍ଡଳ]] }} '''ମୋହନ ଚରଣ ମାଝୀ ମନ୍ତ୍ରୀମଣ୍ଡଳ''' ହେଉଛି [[୨୦୨୪ ଓଡ଼ିଶା ବିଧାନସଭା ନିର୍ବାଚନ]] ପରେ ଗଢ଼ାଯାଇଥିବା [[ଓଡ଼ିଶା ସରକାର]]ର ୩୧ତମ ମନ୍ତ୍ରୀମଣ୍ଡଳ ଏବଂ ମୁଖ୍ୟମନ୍ତ୍ରୀ [[ମୋହନ ଚରଣ ମାଝୀ]]ଙ୍କ ମନ୍ତ୍ରୀମଣ୍ଡଳର ସୂଚୀ । ୧୧ ଜୁନ ୨୦୨୪ରେ ମୋହନ ଚରଣ ମାଝୀ ଭାରତୀୟ ଜନତା ପାର୍ଟିର ମୁଖ୍ୟମନ୍ତ୍ରୀ ଭାବରେ ନିର୍ବାଚିତ ହୋଇଥିଲେ ।<ref>{{Cite web |date=2024-06-11 |title=Tribal Leader Mohan Majhi Is Odisha’s New CM: 5 Things You Need To Know About This 4-Time MLA |url=https://www.news18.com/politics/who-is-mohan-charan-majhi-the-new-chief-minister-of-odisha-8929441.html |access-date=2024-06-13 |website=News18 |language=en}}</ref> ମଇ ଏବଂ ଜୁନ ମାସରେ ଚାରୋଟି ପର୍ଯ୍ୟାୟରେ ଅନୁଷ୍ଠିତ ଏହି ନିର୍ବାଚନରେ ଭାରତୀୟ ଜନତା ପାର୍ଟି ୧୪୭ଟି ଆସନ ମଧ୍ୟରୁ ୭୮ଟି ଆସନ ହାସଲ କରି ସରକାର ଗଠନ କରିଥିଲା । ଜୁନ ୪ ତାରିଖରେ ଏହି ନିର୍ବାଚନର ଫଳାଫଳ ଘୋଷଣା ହୋଇଥିଲା, ଯାହାର ଆଧାରରେ [[୧୭ଶ ଓଡ଼ିଶା ବିଧାନ ସଭା]] ଗଠନ ହୋଇଥିଲା ।<ref>{{Cite web |date=2024-06-12 |title=Mohan Charan Majhi Cabinet in Odisha: Full list of BJP ministers who took oath today |url=https://www.indiatvnews.com/news/india/mohan-charan-majhi-cabinet-in-odisha-list-of-bjp-ministers-who-took-oath-today-2024-06-12-936560 |website=www.indiatvnews.com}}</ref> ଏହି ସରକାରଙ୍କୁ ୩ ଜଣ ସ୍ୱାଧୀନ ବିଧାୟକ ମଧ୍ୟ ସମର୍ଥନ ପ୍ରଦାନ କରିଛନ୍ତି । == ସଂକ୍ଷିପ୍ତ ଇତିହାସ == [[File:1st Cabinet Meeting of Mohan Charan Majhi in 2024.jpg|400x400px|center|thumb|୨୦୨୪ ମସିହାରେ ମୋହନ ଚରଣ ମାଝୀ ମନ୍ତ୍ରୀମଣ୍ଡଳର ପ୍ରଥମ କ୍ୟାବିନେଟ ବୈଠକ]] ୧୨ ଜୁନ ୨୦୨୪ରେ, ମୁଖ୍ୟମନ୍ତ୍ରୀ [[ମୋହନ ଚରଣ ମାଝୀ]] ତାଙ୍କର ଦୁଇ ଉପ-ମୁଖ୍ୟମନ୍ତ୍ରୀ, ୮ ଜଣ କ୍ୟାବିନେଟ ମନ୍ତ୍ରୀ ଏବଂ ୫ ଜଣ ରାଷ୍ଟ୍ରମନ୍ତ୍ରୀ (ସ୍ୱାଧୀନ ଦାୟିତ୍ୱ)ଙ୍କ ସହ ଭୁବନେଶ୍ୱରସ୍ଥିତ ଜନତା ମଇଦାନଠାରେ ଶପଥ ଗ୍ରହଣ କରିଥିଲେ । ରାଜ୍ୟପାଳ [[ରଘୁବର ଦାସ]] ସେମାନଙ୍କୁ ଶପଥପାଠ କରାଇଥିଲେ । ଏହି ଶପଥ ଗ୍ରହଣ ଉତ୍ସବରେ ପ୍ରଧାନମନ୍ତ୍ରୀ [[ନରେନ୍ଦ୍ର ମୋଦୀ]], କେନ୍ଦ୍ର ଗୃହମନ୍ତ୍ରୀ [[:en:Amit_Shah|ଅମିତ ଶାହ]], ପ୍ରତିରକ୍ଷା ମନ୍ତ୍ରୀ [[ରାଜନାଥ ସିଂହ]]ଙ୍କ ସମେତ ୧୦ଟି ଭାଜପା ଶାସିତ ରାଜ୍ୟର ମୁଖ୍ୟମନ୍ତ୍ରୀଗଣ ଉପସ୍ଥିତ ଥିଲେ ।<ref>{{Cite web |title=Highlights: BJP Tribal Leader, 4-Time MLA Mohan Majhi Sworn In As Odisha Chief Minister |url=https://www.ndtv.com/india-news/odisha-chief-minister-swearing-in-live-updates-mohan-majhi-set-to-be-sworn-in-as-bjps-first-chief-minister-in-odisha-5874031 |access-date=2024-06-13 |website=NDTV.com}}</ref><ref>{{Cite news |last=Barik |first=Satyasundar |date=2024-06-12 |title=Mohan Charan Majhi sworn in as Odisha’s first BJP Chief Minister |url=https://www.thehindu.com/news/national/odisha/mohan-charan-majhi-sworn-in-as-odishas-first-bjp-chief-minister/article68281205.ece |access-date=2024-06-13 |work=The Hindu |language=en-IN |issn=0971-751X}}</ref><ref>{{Cite news |date=2024-06-13 |title=Odisha Cabinet portfolios: CM Mohan Charan Majhi keeps Home |url=https://www.indiatvnews.com/news/india/odisha-cabinet-portfolios-cm-mohan-charan-majhi-keeps-home-ministry-kanak-vardhan-singh-agriculture-pravati-parida-women-child-development-finance-2024-06-15-937131 |access-date=2024-06-15 |work=India News |language=en-IN |issn=0971-751X}}</ref> ଜୁନ ୧୫ ତାରିଖରେ ମନ୍ତ୍ରୀମାନଙ୍କୁ ବିଭିନ୍ନ ବିଭାଗର ଦାୟିତ୍ୱ ବଣ୍ଟନ କରାଯାଇଥିଲା ।<ref>{{Cite news|url=https://www.indiatvnews.com/news/india/odisha-cabinet-portfolios-cm-mohan-charan-majhi-keeps-home-ministry-kanak-vardhan-singh-agriculture-pravati-parida-women-child-development-finance-2024-06-15-937131|title=Odisha Cabinet portfolios: CM Mohan Charan Majhi keeps Home|date=2024-06-13|work=India News|access-date=2024-06-15|language=en-IN|issn=0971-751X}}</ref> {| class="wikitable sortable" style="text-align:center;" |+ ! ବିଭାଗ !! ଚିତ୍ର !! ନାମ <br/>{{small|ନିର୍ବାଚନ ମଣ୍ଡଳୀ}} !! କାର୍ଯ୍ୟକାଳ ଆରମ୍ଭ !! କାର୍ଯ୍ୟକାଳ ଶେଷ !! colspan="2" | ଦଳ |- | style="text-align:left;" | * [[ଓଡ଼ିଶାର ମୁଖ୍ୟମନ୍ତ୍ରୀମାନଙ୍କର ତାଲିକା|'''ମୁଖ୍ୟମନ୍ତ୍ରୀ''']] * ଗୃହ * ସାଧାରଣ ପ୍ରଶାସନ ଓ ଅଭିଯୋଗ * ଅର୍ଥ * ସୂଚନା ଏବଂ ଲୋକସମ୍ପର୍କ * ଜଳ ସମ୍ପଦ * ଯୋଜନା ଓ ସମନ୍ୱୟ * '''ଆବଣ୍ଟନ ହୋଇନଥିବା ସମସ୍ତ ବିଭାଗ''' | [[File:Shri Mohan Charan Majhi.jpg|100px]] | '''[[ମୋହନ ଚରଣ ମାଝୀ]]'''<br />{{small|ବିଧାୟକ, [[କେନ୍ଦୁଝର (ବିଧାନ ସଭା ନିର୍ବାଚନ ମଣ୍ଡଳୀ)|କେନ୍ଦୁଝର]]}} | ୧୨ ଜୁନ ୨୦୨୪ | ''ବର୍ତ୍ତମାନର'' | style="background-color:#FF9933; width: 5px;" | | [[ଭାରତୀୟ ଜନତା ପାର୍ଟି|ଭାଜପା]] |- ! colspan="7" style="background-color:#E6F2FF;" | '''କ୍ୟାବିନେଟ ମନ୍ତ୍ରୀ''' |- | style="text-align:left;" | * '''ଉପ-ମୁଖ୍ୟମନ୍ତ୍ରୀ''' * କୃଷି ଓ କୃଷକ ସଶକ୍ତିକରଣ * ଶକ୍ତି | [[File:Kanak Vardhan Singh Deo 2024.jpg|100px]] | [[କନକ ବର୍ଦ୍ଧନ ସିଂହ ଦେଓ|କନକ ବର୍ଦ୍ଧନ ସିଂହଦେଓ]]<br />{{small|ବିଧାୟକ, [[ପାଟଣାଗଡ଼ (ବିଧାନ ସଭା ନିର୍ବାଚନ ମଣ୍ଡଳୀ)|ପାଟଣାଗଡ଼]]}} | ୧୨ ଜୁନ ୨୦୨୪ | ''ବର୍ତ୍ତମାନର'' | style="background-color:#FF9933;" | | [[ଭାରତୀୟ ଜନତା ପାର୍ଟି|ଭାଜପା]] |- | style="text-align:left;" | * '''ଉପ-ମୁଖ୍ୟମନ୍ତ୍ରୀ''' * ମହିଳା ଓ ଶିଶୁ ବିକାଶ * ମିଶନ ଶକ୍ତି * ପର୍ଯ୍ୟଟନ | [[File:Dy CM Pravati Parida.jpg|100px]] | [[ପ୍ରଭାତୀ ପରିଡ଼ା]]<br />{{small|ବିଧାୟକ, [[ନିମାପଡ଼ା (ବିଧାନ ସଭା ନିର୍ବାଚନ ମଣ୍ଡଳୀ)|ନିମାପଡ଼ା]]}} | ୧୨ ଜୁନ ୨୦୨୪ | ''ବର୍ତ୍ତମାନର'' | style="background-color:#FF9933;" | | [[ଭାରତୀୟ ଜନତା ପାର୍ଟି|ଭାଜପା]] |- | style="text-align:left;" | * ରାଜସ୍ୱ ଓ ବିପର୍ଯ୍ୟୟ ପରିଚାଳନା | [[File:Suresh Pujari 2024.jpg|100px]] | [[ସୁରେଶ ପୂଜାରୀ]]<br />{{small|ବିଧାୟକ, [[ବ୍ରଜରାଜନଗର (ବିଧାନ ସଭା ନିର୍ବାଚନ ମଣ୍ଡଳୀ)|ବ୍ରଜରାଜନଗର]]}} | ୧୨ ଜୁନ ୨୦୨୪ | ''ବର୍ତ୍ତମାନର'' | style="background-color:#FF9933;" | | [[ଭାରତୀୟ ଜନତା ପାର୍ଟି|ଭାଜପା]] |- | style="text-align:left;" | * ଗ୍ରାମ୍ୟ ଉନ୍ନୟନ * ପଞ୍ଚାୟତିରାଜ ଓ ପାନୀୟ ଜଳ | [[File:Rabi Narayan Naik 2024.jpg|100px]] | [[ରବି ନାରାୟଣ ନାଏକ]]<br />{{small|ବିଧାୟକ, [[କୁଚିଣ୍ଡା (ବିଧାନ ସଭା ନିର୍ବାଚନ ମଣ୍ଡଳୀ)|କୁଚିଣ୍ଡା]]}} | ୧୨ ଜୁନ ୨୦୨୪ | ''ବର୍ତ୍ତମାନର'' | style="background-color:#FF9933;" | | [[ଭାରତୀୟ ଜନତା ପାର୍ଟି|ଭାଜପା]] |- | style="text-align:left;" | * ବିଦ୍ୟାଳୟ ଓ ଗଣଶିକ୍ଷା * ଅନୁସୂଚିତ ଜାତି ଓ ଜନଜାତି ଉନ୍ନୟନ * ସଂଖ୍ୟାଲଘୁ ଓ ପଛୁଆ ବର୍ଗ କଲ୍ୟାଣ * ସାମାଜିକ ସୁରକ୍ଷା ଓ ଭିନ୍ନକ୍ଷମ ସଶକ୍ତିକରଣ | [[File:Nityananda Gond.jpg|100px]] | [[ନିତ୍ୟାନନ୍ଦ ଗଣ୍ଡ]]<br />{{small|ବିଧାୟକ, [[ଉମରକୋଟ (ବିଧାନ ସଭା ନିର୍ବାଚନ ମଣ୍ଡଳୀ)|ଉମରକୋଟ]]}} | ୧୨ ଜୁନ ୨୦୨୪ | ''ବର୍ତ୍ତମାନର'' | style="background-color:#FF9933;" | | [[ଭାରତୀୟ ଜନତା ପାର୍ଟି|ଭାଜପା]] |- | style="text-align:left;" | * ଖାଦ୍ୟ ଯୋଗାଣ ଓ ଖାଉଟି କଲ୍ୟାଣ * ବିଜ୍ଞାନ ଓ ପ୍ରଯୁକ୍ତିବିଦ୍ୟା | [[File:Krushna Chandra Patra 2024.jpg|100px]] | [[କୃଷ୍ଣ ଚନ୍ଦ୍ର ପାତ୍ର]]<br />{{small|ବିଧାୟକ, [[ଢେଙ୍କାନାଳ (ବିଧାନ ସଭା ନିର୍ବାଚନ ମଣ୍ଡଳୀ)|ଢେଙ୍କାନାଳ]]}} | ୧୨ ଜୁନ ୨୦୨୪ | ''ବର୍ତ୍ତମାନର'' | style="background-color:#FF9933;" | | [[ଭାରତୀୟ ଜନତା ପାର୍ଟି|ଭାଜପା]] |- | style="text-align:left;" | * ଆଇନ * ଅବକାରୀ * ପୂର୍ତ୍ତ | [[File:Prithiviraj Harichandan 2024.jpg|100px]] | [[ପୃଥ୍ୱୀରାଜ ହରିଚନ୍ଦନ]]<br />{{small|ବିଧାୟକ, [[ଚିଲିକା ବିଧାନ ସଭା ନିର୍ବାଚନ ମଣ୍ଡଳୀ|ଚିଲିକା]]}} | ୧୨ ଜୁନ ୨୦୨୪ | ''ବର୍ତ୍ତମାନର'' | style="background-color:#FF9933;" | | [[ଭାରତୀୟ ଜନତା ପାର୍ଟି|ଭାଜପା]] |- | style="text-align:left;" | * ସ୍ୱାସ୍ଥ୍ୟ ଓ ପରିବାର କଲ୍ୟାଣ * ସଂସଦୀୟ ବ୍ୟାପାର * ଇଲେକ୍ଟ୍ରୋନିକ୍ସ ଓ ସୂଚନା ପ୍ରଯୁକ୍ତିବିଦ୍ୟା | [[File:Mukesh Mahaling 2024.jpg|100px]] | [[ମୁକେଶ ମହାଲିଙ୍ଗ]]<br />{{small|ବିଧାୟକ, [[ଲୋଇସିଂହା ବିଧାନ ସଭା ନିର୍ବାଚନ ମଣ୍ଡଳୀ|ଲୋଇସିଂହା]]}} | ୧୨ ଜୁନ ୨୦୨୪ | ''ବର୍ତ୍ତମାନର'' | style="background-color:#FF9933;" | | [[ଭାରତୀୟ ଜନତା ପାର୍ଟି|ଭାଜପା]] |- | style="text-align:left;" | * ବାଣିଜ୍ୟ ଓ ପରିବହନ * ଇସ୍ପାତ ଓ ଖଣି | [[File:Bibhuti Bhusan Jena.jpg|100px]] | [[ବିଭୂତି ଭୂଷଣ ଜେନା]]<br />{{small|ବିଧାୟକ, [[ଗୋପାଳପୁର ବିଧାନ ସଭା ନିର୍ବାଚନ ମଣ୍ଡଳୀ|ଗୋପାଳପୁର]]}} | ୧୨ ଜୁନ ୨୦୨୪ | ''ବର୍ତ୍ତମାନର'' | style="background-color:#FF9933;" | | [[ଭାରତୀୟ ଜନତା ପାର୍ଟି|ଭାଜପା]] |- | style="text-align:left;" | * ଗୃହ ନିର୍ମାଣ ଓ ନଗର ଉନ୍ନୟନ * ସାର୍ବଜନୀନ ଉଦ୍ୟୋଗ | [[File:Krushna Chandra Mahapatra 2024.jpg|100px]] | [[କୃଷ୍ଣ ଚନ୍ଦ୍ର ମହାପାତ୍ର]]<br />{{small|ବିଧାୟକ, [[ମୋରଡ଼ା ବିଧାନ ସଭା ନିର୍ବାଚନ ମଣ୍ଡଳୀ|ମୋରଡ଼ା]]}} | ୧୨ ଜୁନ ୨୦୨୪ | ''ବର୍ତ୍ତମାନର'' | style="background-color:#FF9933;" | | [[ଭାରତୀୟ ଜନତା ପାର୍ଟି|ଭାଜପା]] |- ! colspan="7" style="background-color:#E6F2FF;" | '''ରାଷ୍ଟ୍ରମନ୍ତ୍ରୀ (ସ୍ୱାଧୀନ ଦାୟିତ୍ୱ)''' |- | style="text-align:left;" | * ଜଙ୍ଗଲ, ପରିବେଶ ଏବଂ ଜଳବାୟୁ ପରିବର୍ତ୍ତନ * ଶ୍ରମ ଓ କର୍ମଚାରୀ ରାଜ୍ୟ ବୀମା | [[File:Ganesh Ram SinghKhuntia 2024.jpg|100px]] | [[ଗଣେଶ ରାମ ସିଂହ ଖୁଣ୍ଟିଆ]]<br />{{small|ବିଧାୟକ, [[ଯଶିପୁର ବିଧାନ ସଭା ନିର୍ବାଚନ ମଣ୍ଡଳୀ|ଯଶିପୁର]]}} | ୧୨ ଜୁନ ୨୦୨୪ | ''ବର୍ତ୍ତମାନର'' | style="background-color:#FF9933;" | | [[ଭାରତୀୟ ଜନତା ପାର୍ଟି|ଭାଜପା]] |- | style="text-align:left;" | * ଉଚ୍ଚଶିକ୍ଷା * କ୍ରୀଡ଼ା ଓ ଯୁବସେବା * ଓଡ଼ିଆ ଭାଷା, ସାହିତ୍ୟ ଓ ସଂସ୍କୃତି | [[File:Suryabanshi Suraj (new image).jpg|100px]] | [[ସୂର୍ଯ୍ୟବଂଶୀ ସୂରଜ]]<br />{{small|ବିଧାୟକ, [[ଧାମନଗର ବିଧାନ ସଭା ନିର୍ବାଚନ ମଣ୍ଡଳୀ|ଧାମନଗର]]}} | ୧୨ ଜୁନ ୨୦୨୪ | ''ବର୍ତ୍ତମାନର'' | style="background-color:#FF9933;" | | [[ଭାରତୀୟ ଜନତା ପାର୍ଟି|ଭାଜପା]] |- | style="text-align:left;" | * ସମବାୟ * ହସ୍ତତନ୍ତ, ବୟନ ଓ ହସ୍ତଶିଳ୍ପ | [[File:Pradeep Bal Samanta 2024.jpg|100px]] | [[ପ୍ରଦୀପ ବଳସାମନ୍ତ]]<br />{{small|ବିଧାୟକ, [[ସୁକିନ୍ଦା ବିଧାନ ସଭା ନିର୍ବାଚନ ମଣ୍ଡଳୀ|ସୁକିନ୍ଦା]]}} | ୧୨ ଜୁନ ୨୦୨୪ | ''ବର୍ତ୍ତମାନର'' | style="background-color:#FF9933;" | | [[ଭାରତୀୟ ଜନତା ପାର୍ଟି|ଭାଜପା]] |- | style="text-align:left;" | * ମତ୍ସ୍ୟ ଓ ପଶୁସମ୍ପଦ ବିକାଶ * ସୂକ୍ଷ୍ମ, କ୍ଷୁଦ୍ର ଓ ମଧ୍ୟମ ଉଦ୍ୟୋଗ | [[File:Gokulananda Mallick 2024.jpg|100px]] | [[ଗୋକୁଳାନନ୍ଦ ମଲ୍ଲିକ]]<br />{{small|ବିଧାୟକ, [[ପୋଲସରା ବିଧାନ ସଭା ନିର୍ବାଚନ ମଣ୍ଡଳୀ|ପୋଲସରା]]}} | ୧୨ ଜୁନ ୨୦୨୪ | ''ବର୍ତ୍ତମାନର'' | style="background-color:#FF9933;" | | [[ଭାରତୀୟ ଜନତା ପାର୍ଟି|ଭାଜପା]] |- | style="text-align:left;" | * ଶିଳ୍ପ * ଦକ୍ଷତା ବିକାଶ ଏବଂ ବୈଷୟିକ ଶିକ୍ଷା | [[File:Sampad Chandra Swain 2024.jpg|100px]] | [[ସମ୍ପଦ ଚନ୍ଦ୍ର ସ୍ୱାଇଁ]]<br />{{small|ବିଧାୟକ, [[ପାରାଦୀପ ବିଧାନ ସଭା ନିର୍ବାଚନ ମଣ୍ଡଳୀ|ପାରାଦୀପ]]}} | ୧୨ ଜୁନ ୨୦୨୪ | ''ବର୍ତ୍ତମାନର'' | style="background-color:#FF9933;" | | [[ଭାରତୀୟ ଜନତା ପାର୍ଟି|ଭାଜପା]] |} == ଆଧାର == {{ଆଧାର}} [[ଶ୍ରେଣୀ:୧୭ଶ ଓଡ଼ିଶା ବିଧାନ ସଭା]] [[ଶ୍ରେଣୀ:ଓଡ଼ିଶା ବିଧାନ ସଭା]] [[ଶ୍ରେଣୀ:ଓଡ଼ିଶାର ମନ୍ତ୍ରୀମଣ୍ଡଳ]] [[ଶ୍ରେଣୀ:ଓଡ଼ିଶା ସରକାର]] qol7ehgy6c5900x3tycpibxngsvfvoo 595892 595891 2026-06-02T07:02:11Z SamyakSamantasinghar 42167 595892 wikitext text/x-wiki {{ଛୋଟ|Mohan Charan Majhi ministry‌}} {{Infobox | title = ଓଡ଼ିଶାର ୩୧ତମ ମନ୍ତ୍ରୀମଣ୍ଡଳ | image = [[File:Seal of Odisha.svg|120px|ଓଡ଼ିଶାର ରାଜପ୍ରତୀକ]] | image2 = [[File:Mohan Charan Majhi at oath taking ceremony in 2024.jpg|300px]] | caption2 = ପ୍ରଧାନମନ୍ତ୍ରୀ [[ନରେନ୍ଦ୍ର ମୋଦୀ]]ଙ୍କ ସହ ମୋହନ ଚରଣ ମାଝୀ ମନ୍ତ୍ରୀମଣ୍ଡଳ | label1 = ଗଠନ | data1 = ୧୨ ଜୁନ ୨୦୨୪ | label2 = କାର୍ଯ୍ୟକାଳ | data2 = {{ayd|12 june 2024}} | label3 = ମୁଖ୍ୟମନ୍ତ୍ରୀ | data3 = [[ମୋହନ ଚରଣ ମାଝୀ]] | label4 = ଉପ-ମୁଖ୍ୟମନ୍ତ୍ରୀ | data4 = [[କନକ ବର୍ଦ୍ଧନ ସିଂହ ଦେଓ]]<br/>[[ପ୍ରଭାତୀ ପରିଡ଼ା]] | label5 = ରାଜ୍ୟପାଳ | data5 = [[ରଘୁବର ଦାସ]] ଏବଂ [[କମ୍ଭମପତି ହରି ବାବୁ]] | label6 = ମନ୍ତ୍ରୀମାନଙ୍କ ସଂଖ୍ୟା | data6 = ୧୬ {{small|(ମୁଖ୍ୟମନ୍ତ୍ରୀ ଏବଂ ଉପ-ମୁଖ୍ୟମନ୍ତ୍ରୀଙ୍କ ସହିତ)}} | label7 = ସରକାର ସ୍ଥିତି | data7 = [[ଓଡ଼ିଶା ବିଧାନ ସଭା|ବିଧାନ ସଭା]] {{Infobox political party/seats|81|147|hex=#ff9933|per=1}} | label8 = ଶାସକ ଦଳ | data8 = {{Color box|#FF9933}} [[ଭାରତୀୟ ଜନତା ପାର୍ଟି|ଭାଜପା]] | label9 = ବିରୋଧୀ ଦଳ | data9 = {{Color box|#01a31c}} [[ବିଜୁ ଜନତା ଦଳ|ବିଜଦ]] | label10 = ବିରୋଧୀ ଦଳ ନେତା | data10 = [[ନବୀନ ପଟ୍ଟନାୟକ]] | label11 = ନିର୍ବାଚନ | data11 = [[୨୦୨୪ ଓଡ଼ିଶା ବିଧାନସଭା ନିର୍ବାଚନ|୨୦୨୪]] | label12 = ପୂର୍ବ ମନ୍ତ୍ରୀମଣ୍ଡଳ | data12 = [[w:Fifth Naveen Patnaik ministry|ନବୀନ ପଟ୍ଟନାୟକଙ୍କ ୫ମ ମନ୍ତ୍ରୀମଣ୍ଡଳ]] }} '''ମୋହନ ଚରଣ ମାଝୀ ମନ୍ତ୍ରୀମଣ୍ଡଳ''' ହେଉଛି [[୨୦୨୪ ଓଡ଼ିଶା ବିଧାନସଭା ନିର୍ବାଚନ]] ପରେ ଗଢ଼ାଯାଇଥିବା [[ଓଡ଼ିଶା ସରକାର]]ର ୩୧ତମ ମନ୍ତ୍ରୀମଣ୍ଡଳ ଏବଂ ମୁଖ୍ୟମନ୍ତ୍ରୀ [[ମୋହନ ଚରଣ ମାଝୀ]]ଙ୍କ ମନ୍ତ୍ରୀମଣ୍ଡଳର ସୂଚୀ । ୧୧ ଜୁନ ୨୦୨୪ରେ ମୋହନ ଚରଣ ମାଝୀ ଭାରତୀୟ ଜନତା ପାର୍ଟିର ମୁଖ୍ୟମନ୍ତ୍ରୀ ଭାବରେ ନିର୍ବାଚିତ ହୋଇଥିଲେ ।<ref>{{Cite web |date=2024-06-11 |title=Tribal Leader Mohan Majhi Is Odisha’s New CM: 5 Things You Need To Know About This 4-Time MLA |url=https://www.news18.com/politics/who-is-mohan-charan-majhi-the-new-chief-minister-of-odisha-8929441.html |access-date=2024-06-13 |website=News18 |language=en}}</ref> ମଇ ଏବଂ ଜୁନ ମାସରେ ଚାରୋଟି ପର୍ଯ୍ୟାୟରେ ଅନୁଷ୍ଠିତ ଏହି ନିର୍ବାଚନରେ ଭାରତୀୟ ଜନତା ପାର୍ଟି ୧୪୭ଟି ଆସନ ମଧ୍ୟରୁ ୭୮ଟି ଆସନ ହାସଲ କରି ସରକାର ଗଠନ କରିଥିଲା । ଜୁନ ୪ ତାରିଖରେ ଏହି ନିର୍ବାଚନର ଫଳାଫଳ ଘୋଷଣା ହୋଇଥିଲା, ଯାହାର ଆଧାରରେ [[୧୭ଶ ଓଡ଼ିଶା ବିଧାନ ସଭା]] ଗଠନ ହୋଇଥିଲା ।<ref>{{Cite web |date=2024-06-12 |title=Mohan Charan Majhi Cabinet in Odisha: Full list of BJP ministers who took oath today |url=https://www.indiatvnews.com/news/india/mohan-charan-majhi-cabinet-in-odisha-list-of-bjp-ministers-who-took-oath-today-2024-06-12-936560 |website=www.indiatvnews.com}}</ref> ଏହି ସରକାରଙ୍କୁ ୩ ଜଣ ସ୍ୱାଧୀନ ବିଧାୟକ ମଧ୍ୟ ସମର୍ଥନ ପ୍ରଦାନ କରିଛନ୍ତି । == ସଂକ୍ଷିପ୍ତ ଇତିହାସ == [[File:1st Cabinet Meeting of Mohan Charan Majhi in 2024.jpg|400x400px|center|thumb|୨୦୨୪ ମସିହାରେ ମୋହନ ଚରଣ ମାଝୀ ମନ୍ତ୍ରୀମଣ୍ଡଳର ପ୍ରଥମ କ୍ୟାବିନେଟ ବୈଠକ]] ୧୨ ଜୁନ ୨୦୨୪ରେ, ମୁଖ୍ୟମନ୍ତ୍ରୀ [[ମୋହନ ଚରଣ ମାଝୀ]] ତାଙ୍କର ଦୁଇ ଉପ-ମୁଖ୍ୟମନ୍ତ୍ରୀ, ୮ ଜଣ କ୍ୟାବିନେଟ ମନ୍ତ୍ରୀ ଏବଂ ୫ ଜଣ ରାଷ୍ଟ୍ରମନ୍ତ୍ରୀ (ସ୍ୱାଧୀନ ଦାୟିତ୍ୱ)ଙ୍କ ସହ ଭୁବନେଶ୍ୱରସ୍ଥିତ ଜନତା ମଇଦାନଠାରେ ଶପଥ ଗ୍ରହଣ କରିଥିଲେ । ରାଜ୍ୟପାଳ [[ରଘୁବର ଦାସ]] ସେମାନଙ୍କୁ ଶପଥପାଠ କରାଇଥିଲେ । ଏହି ଶପଥ ଗ୍ରହଣ ଉତ୍ସବରେ ପ୍ରଧାନମନ୍ତ୍ରୀ [[ନରେନ୍ଦ୍ର ମୋଦୀ]], କେନ୍ଦ୍ର ଗୃହମନ୍ତ୍ରୀ [[:en:Amit_Shah|ଅମିତ ଶାହ]], ପ୍ରତିରକ୍ଷା ମନ୍ତ୍ରୀ [[ରାଜନାଥ ସିଂହ]]ଙ୍କ ସମେତ ୧୦ଟି ଭାଜପା ଶାସିତ ରାଜ୍ୟର ମୁଖ୍ୟମନ୍ତ୍ରୀଗଣ ଉପସ୍ଥିତ ଥିଲେ ।<ref>{{Cite web |title=Highlights: BJP Tribal Leader, 4-Time MLA Mohan Majhi Sworn In As Odisha Chief Minister |url=https://www.ndtv.com/india-news/odisha-chief-minister-swearing-in-live-updates-mohan-majhi-set-to-be-sworn-in-as-bjps-first-chief-minister-in-odisha-5874031 |access-date=2024-06-13 |website=NDTV.com}}</ref><ref>{{Cite news |last=Barik |first=Satyasundar |date=2024-06-12 |title=Mohan Charan Majhi sworn in as Odisha’s first BJP Chief Minister |url=https://www.thehindu.com/news/national/odisha/mohan-charan-majhi-sworn-in-as-odishas-first-bjp-chief-minister/article68281205.ece |access-date=2024-06-13 |work=The Hindu |language=en-IN |issn=0971-751X}}</ref><ref>{{Cite news |date=2024-06-13 |title=Odisha Cabinet portfolios: CM Mohan Charan Majhi keeps Home |url=https://www.indiatvnews.com/news/india/odisha-cabinet-portfolios-cm-mohan-charan-majhi-keeps-home-ministry-kanak-vardhan-singh-agriculture-pravati-parida-women-child-development-finance-2024-06-15-937131 |access-date=2024-06-15 |work=India News |language=en-IN |issn=0971-751X}}</ref> ==ମନ୍ତ୍ରୀମଣ୍ଡଳ== ଜୁନ ୧୫ ତାରିଖରେ ମନ୍ତ୍ରୀମାନଙ୍କୁ ବିଭିନ୍ନ ବିଭାଗର ଦାୟିତ୍ୱ ବଣ୍ଟନ କରାଯାଇଥିଲା ।<ref>{{Cite news|url=https://www.indiatvnews.com/news/india/odisha-cabinet-portfolios-cm-mohan-charan-majhi-keeps-home-ministry-kanak-vardhan-singh-agriculture-pravati-parida-women-child-development-finance-2024-06-15-937131|title=Odisha Cabinet portfolios: CM Mohan Charan Majhi keeps Home|date=2024-06-13|work=India News|access-date=2024-06-15|language=en-IN|issn=0971-751X}}</ref> {| class="wikitable sortable" style="text-align:center;" |+ ! ବିଭାଗ !! ଚିତ୍ର !! ନାମ <br/>{{small|ନିର୍ବାଚନ ମଣ୍ଡଳୀ}} !! କାର୍ଯ୍ୟକାଳ ଆରମ୍ଭ !! କାର୍ଯ୍ୟକାଳ ଶେଷ !! colspan="2" | ଦଳ |- | style="text-align:left;" | * [[ଓଡ଼ିଶାର ମୁଖ୍ୟମନ୍ତ୍ରୀମାନଙ୍କର ତାଲିକା|'''ମୁଖ୍ୟମନ୍ତ୍ରୀ''']] * ଗୃହ * ସାଧାରଣ ପ୍ରଶାସନ ଓ ଅଭିଯୋଗ * ଅର୍ଥ * ସୂଚନା ଏବଂ ଲୋକସମ୍ପର୍କ * ଜଳ ସମ୍ପଦ * ଯୋଜନା ଓ ସମନ୍ୱୟ * '''ଆବଣ୍ଟନ ହୋଇନଥିବା ସମସ୍ତ ବିଭାଗ''' | [[File:Shri Mohan Charan Majhi.jpg|100px]] | '''[[ମୋହନ ଚରଣ ମାଝୀ]]'''<br />{{small|ବିଧାୟକ, [[କେନ୍ଦୁଝର (ବିଧାନ ସଭା ନିର୍ବାଚନ ମଣ୍ଡଳୀ)|କେନ୍ଦୁଝର]]}} | ୧୨ ଜୁନ ୨୦୨୪ | ''ବର୍ତ୍ତମାନର'' | style="background-color:#FF9933; width: 5px;" | | [[ଭାରତୀୟ ଜନତା ପାର୍ଟି|ଭାଜପା]] |- ! colspan="7" style="background-color:#E6F2FF;" | '''କ୍ୟାବିନେଟ ମନ୍ତ୍ରୀ''' |- | style="text-align:left;" | * '''ଉପ-ମୁଖ୍ୟମନ୍ତ୍ରୀ''' * କୃଷି ଓ କୃଷକ ସଶକ୍ତିକରଣ * ଶକ୍ତି | [[File:Kanak Vardhan Singh Deo 2024.jpg|100px]] | [[କନକ ବର୍ଦ୍ଧନ ସିଂହ ଦେଓ|କନକ ବର୍ଦ୍ଧନ ସିଂହଦେଓ]]<br />{{small|ବିଧାୟକ, [[ପାଟଣାଗଡ଼ (ବିଧାନ ସଭା ନିର୍ବାଚନ ମଣ୍ଡଳୀ)|ପାଟଣାଗଡ଼]]}} | ୧୨ ଜୁନ ୨୦୨୪ | ''ବର୍ତ୍ତମାନର'' | style="background-color:#FF9933;" | | [[ଭାରତୀୟ ଜନତା ପାର୍ଟି|ଭାଜପା]] |- | style="text-align:left;" | * '''ଉପ-ମୁଖ୍ୟମନ୍ତ୍ରୀ''' * ମହିଳା ଓ ଶିଶୁ ବିକାଶ * ମିଶନ ଶକ୍ତି * ପର୍ଯ୍ୟଟନ | [[File:Dy CM Pravati Parida.jpg|100px]] | [[ପ୍ରଭାତୀ ପରିଡ଼ା]]<br />{{small|ବିଧାୟକ, [[ନିମାପଡ଼ା (ବିଧାନ ସଭା ନିର୍ବାଚନ ମଣ୍ଡଳୀ)|ନିମାପଡ଼ା]]}} | ୧୨ ଜୁନ ୨୦୨୪ | ''ବର୍ତ୍ତମାନର'' | style="background-color:#FF9933;" | | [[ଭାରତୀୟ ଜନତା ପାର୍ଟି|ଭାଜପା]] |- | style="text-align:left;" | * ରାଜସ୍ୱ ଓ ବିପର୍ଯ୍ୟୟ ପରିଚାଳନା | [[File:Suresh Pujari 2024.jpg|100px]] | [[ସୁରେଶ ପୂଜାରୀ]]<br />{{small|ବିଧାୟକ, [[ବ୍ରଜରାଜନଗର (ବିଧାନ ସଭା ନିର୍ବାଚନ ମଣ୍ଡଳୀ)|ବ୍ରଜରାଜନଗର]]}} | ୧୨ ଜୁନ ୨୦୨୪ | ''ବର୍ତ୍ତମାନର'' | style="background-color:#FF9933;" | | [[ଭାରତୀୟ ଜନତା ପାର୍ଟି|ଭାଜପା]] |- | style="text-align:left;" | * ଗ୍ରାମ୍ୟ ଉନ୍ନୟନ * ପଞ୍ଚାୟତିରାଜ ଓ ପାନୀୟ ଜଳ | [[File:Rabi Narayan Naik 2024.jpg|100px]] | [[ରବି ନାରାୟଣ ନାଏକ]]<br />{{small|ବିଧାୟକ, [[କୁଚିଣ୍ଡା (ବିଧାନ ସଭା ନିର୍ବାଚନ ମଣ୍ଡଳୀ)|କୁଚିଣ୍ଡା]]}} | ୧୨ ଜୁନ ୨୦୨୪ | ''ବର୍ତ୍ତମାନର'' | style="background-color:#FF9933;" | | [[ଭାରତୀୟ ଜନତା ପାର୍ଟି|ଭାଜପା]] |- | style="text-align:left;" | * ବିଦ୍ୟାଳୟ ଓ ଗଣଶିକ୍ଷା * ଅନୁସୂଚିତ ଜାତି ଓ ଜନଜାତି ଉନ୍ନୟନ * ସଂଖ୍ୟାଲଘୁ ଓ ପଛୁଆ ବର୍ଗ କଲ୍ୟାଣ * ସାମାଜିକ ସୁରକ୍ଷା ଓ ଭିନ୍ନକ୍ଷମ ସଶକ୍ତିକରଣ | [[File:Nityananda Gond.jpg|100px]] | [[ନିତ୍ୟାନନ୍ଦ ଗଣ୍ଡ]]<br />{{small|ବିଧାୟକ, [[ଉମରକୋଟ (ବିଧାନ ସଭା ନିର୍ବାଚନ ମଣ୍ଡଳୀ)|ଉମରକୋଟ]]}} | ୧୨ ଜୁନ ୨୦୨୪ | ''ବର୍ତ୍ତମାନର'' | style="background-color:#FF9933;" | | [[ଭାରତୀୟ ଜନତା ପାର୍ଟି|ଭାଜପା]] |- | style="text-align:left;" | * ଖାଦ୍ୟ ଯୋଗାଣ ଓ ଖାଉଟି କଲ୍ୟାଣ * ବିଜ୍ଞାନ ଓ ପ୍ରଯୁକ୍ତିବିଦ୍ୟା | [[File:Krushna Chandra Patra 2024.jpg|100px]] | [[କୃଷ୍ଣ ଚନ୍ଦ୍ର ପାତ୍ର]]<br />{{small|ବିଧାୟକ, [[ଢେଙ୍କାନାଳ (ବିଧାନ ସଭା ନିର୍ବାଚନ ମଣ୍ଡଳୀ)|ଢେଙ୍କାନାଳ]]}} | ୧୨ ଜୁନ ୨୦୨୪ | ''ବର୍ତ୍ତମାନର'' | style="background-color:#FF9933;" | | [[ଭାରତୀୟ ଜନତା ପାର୍ଟି|ଭାଜପା]] |- | style="text-align:left;" | * ଆଇନ * ଅବକାରୀ * ପୂର୍ତ୍ତ | [[File:Prithiviraj Harichandan 2024.jpg|100px]] | [[ପୃଥ୍ୱୀରାଜ ହରିଚନ୍ଦନ]]<br />{{small|ବିଧାୟକ, [[ଚିଲିକା ବିଧାନ ସଭା ନିର୍ବାଚନ ମଣ୍ଡଳୀ|ଚିଲିକା]]}} | ୧୨ ଜୁନ ୨୦୨୪ | ''ବର୍ତ୍ତମାନର'' | style="background-color:#FF9933;" | | [[ଭାରତୀୟ ଜନତା ପାର୍ଟି|ଭାଜପା]] |- | style="text-align:left;" | * ସ୍ୱାସ୍ଥ୍ୟ ଓ ପରିବାର କଲ୍ୟାଣ * ସଂସଦୀୟ ବ୍ୟାପାର * ଇଲେକ୍ଟ୍ରୋନିକ୍ସ ଓ ସୂଚନା ପ୍ରଯୁକ୍ତିବିଦ୍ୟା | [[File:Mukesh Mahaling 2024.jpg|100px]] | [[ମୁକେଶ ମହାଲିଙ୍ଗ]]<br />{{small|ବିଧାୟକ, [[ଲୋଇସିଂହା ବିଧାନ ସଭା ନିର୍ବାଚନ ମଣ୍ଡଳୀ|ଲୋଇସିଂହା]]}} | ୧୨ ଜୁନ ୨୦୨୪ | ''ବର୍ତ୍ତମାନର'' | style="background-color:#FF9933;" | | [[ଭାରତୀୟ ଜନତା ପାର୍ଟି|ଭାଜପା]] |- | style="text-align:left;" | * ବାଣିଜ୍ୟ ଓ ପରିବହନ * ଇସ୍ପାତ ଓ ଖଣି | [[File:Bibhuti Bhusan Jena.jpg|100px]] | [[ବିଭୂତି ଭୂଷଣ ଜେନା]]<br />{{small|ବିଧାୟକ, [[ଗୋପାଳପୁର ବିଧାନ ସଭା ନିର୍ବାଚନ ମଣ୍ଡଳୀ|ଗୋପାଳପୁର]]}} | ୧୨ ଜୁନ ୨୦୨୪ | ''ବର୍ତ୍ତମାନର'' | style="background-color:#FF9933;" | | [[ଭାରତୀୟ ଜନତା ପାର୍ଟି|ଭାଜପା]] |- | style="text-align:left;" | * ଗୃହ ନିର୍ମାଣ ଓ ନଗର ଉନ୍ନୟନ * ସାର୍ବଜନୀନ ଉଦ୍ୟୋଗ | [[File:Krushna Chandra Mahapatra 2024.jpg|100px]] | [[କୃଷ୍ଣ ଚନ୍ଦ୍ର ମହାପାତ୍ର]]<br />{{small|ବିଧାୟକ, [[ମୋରଡ଼ା ବିଧାନ ସଭା ନିର୍ବାଚନ ମଣ୍ଡଳୀ|ମୋରଡ଼ା]]}} | ୧୨ ଜୁନ ୨୦୨୪ | ''ବର୍ତ୍ତମାନର'' | style="background-color:#FF9933;" | | [[ଭାରତୀୟ ଜନତା ପାର୍ଟି|ଭାଜପା]] |- ! colspan="7" style="background-color:#E6F2FF;" | '''ରାଷ୍ଟ୍ରମନ୍ତ୍ରୀ (ସ୍ୱାଧୀନ ଦାୟିତ୍ୱ)''' |- | style="text-align:left;" | * ଜଙ୍ଗଲ, ପରିବେଶ ଏବଂ ଜଳବାୟୁ ପରିବର୍ତ୍ତନ * ଶ୍ରମ ଓ କର୍ମଚାରୀ ରାଜ୍ୟ ବୀମା | [[File:Ganesh Ram SinghKhuntia 2024.jpg|100px]] | [[ଗଣେଶ ରାମ ସିଂହ ଖୁଣ୍ଟିଆ]]<br />{{small|ବିଧାୟକ, [[ଯଶିପୁର ବିଧାନ ସଭା ନିର୍ବାଚନ ମଣ୍ଡଳୀ|ଯଶିପୁର]]}} | ୧୨ ଜୁନ ୨୦୨୪ | ''ବର୍ତ୍ତମାନର'' | style="background-color:#FF9933;" | | [[ଭାରତୀୟ ଜନତା ପାର୍ଟି|ଭାଜପା]] |- | style="text-align:left;" | * ଉଚ୍ଚଶିକ୍ଷା * କ୍ରୀଡ଼ା ଓ ଯୁବସେବା * ଓଡ଼ିଆ ଭାଷା, ସାହିତ୍ୟ ଓ ସଂସ୍କୃତି | [[File:Suryabanshi Suraj (new image).jpg|100px]] | [[ସୂର୍ଯ୍ୟବଂଶୀ ସୂରଜ]]<br />{{small|ବିଧାୟକ, [[ଧାମନଗର ବିଧାନ ସଭା ନିର୍ବାଚନ ମଣ୍ଡଳୀ|ଧାମନଗର]]}} | ୧୨ ଜୁନ ୨୦୨୪ | ''ବର୍ତ୍ତମାନର'' | style="background-color:#FF9933;" | | [[ଭାରତୀୟ ଜନତା ପାର୍ଟି|ଭାଜପା]] |- | style="text-align:left;" | * ସମବାୟ * ହସ୍ତତନ୍ତ, ବୟନ ଓ ହସ୍ତଶିଳ୍ପ | [[File:Pradeep Bal Samanta 2024.jpg|100px]] | [[ପ୍ରଦୀପ ବଳସାମନ୍ତ]]<br />{{small|ବିଧାୟକ, [[ସୁକିନ୍ଦା ବିଧାନ ସଭା ନିର୍ବାଚନ ମଣ୍ଡଳୀ|ସୁକିନ୍ଦା]]}} | ୧୨ ଜୁନ ୨୦୨୪ | ''ବର୍ତ୍ତମାନର'' | style="background-color:#FF9933;" | | [[ଭାରତୀୟ ଜନତା ପାର୍ଟି|ଭାଜପା]] |- | style="text-align:left;" | * ମତ୍ସ୍ୟ ଓ ପଶୁସମ୍ପଦ ବିକାଶ * ସୂକ୍ଷ୍ମ, କ୍ଷୁଦ୍ର ଓ ମଧ୍ୟମ ଉଦ୍ୟୋଗ | [[File:Gokulananda Mallick 2024.jpg|100px]] | [[ଗୋକୁଳାନନ୍ଦ ମଲ୍ଲିକ]]<br />{{small|ବିଧାୟକ, [[ପୋଲସରା ବିଧାନ ସଭା ନିର୍ବାଚନ ମଣ୍ଡଳୀ|ପୋଲସରା]]}} | ୧୨ ଜୁନ ୨୦୨୪ | ''ବର୍ତ୍ତମାନର'' | style="background-color:#FF9933;" | | [[ଭାରତୀୟ ଜନତା ପାର୍ଟି|ଭାଜପା]] |- | style="text-align:left;" | * ଶିଳ୍ପ * ଦକ୍ଷତା ବିକାଶ ଏବଂ ବୈଷୟିକ ଶିକ୍ଷା | [[File:Sampad Chandra Swain 2024.jpg|100px]] | [[ସମ୍ପଦ ଚନ୍ଦ୍ର ସ୍ୱାଇଁ]]<br />{{small|ବିଧାୟକ, [[ପାରାଦୀପ ବିଧାନ ସଭା ନିର୍ବାଚନ ମଣ୍ଡଳୀ|ପାରାଦୀପ]]}} | ୧୨ ଜୁନ ୨୦୨୪ | ''ବର୍ତ୍ତମାନର'' | style="background-color:#FF9933;" | | [[ଭାରତୀୟ ଜନତା ପାର୍ଟି|ଭାଜପା]] |} == ଆଧାର == {{ଆଧାର}} [[ଶ୍ରେଣୀ:୧୭ଶ ଓଡ଼ିଶା ବିଧାନ ସଭା]] [[ଶ୍ରେଣୀ:ଓଡ଼ିଶା ବିଧାନ ସଭା]] [[ଶ୍ରେଣୀ:ଓଡ଼ିଶାର ମନ୍ତ୍ରୀମଣ୍ଡଳ]] [[ଶ୍ରେଣୀ:ଓଡ଼ିଶା ସରକାର]] 9bshlphp8lfldlwglf1t9gtrbuoi28o 595893 595892 2026-06-02T07:04:55Z SamyakSamantasinghar 42167 /* ମନ୍ତ୍ରୀମଣ୍ଡଳ */ reverted unconstructive reversion recently made 595893 wikitext text/x-wiki {{ଛୋଟ|Mohan Charan Majhi ministry‌}} {{Infobox | title = ଓଡ଼ିଶାର ୩୧ତମ ମନ୍ତ୍ରୀମଣ୍ଡଳ | image = [[File:Seal of Odisha.svg|120px|ଓଡ଼ିଶାର ରାଜପ୍ରତୀକ]] | image2 = [[File:Mohan Charan Majhi at oath taking ceremony in 2024.jpg|300px]] | caption2 = ପ୍ରଧାନମନ୍ତ୍ରୀ [[ନରେନ୍ଦ୍ର ମୋଦୀ]]ଙ୍କ ସହ ମୋହନ ଚରଣ ମାଝୀ ମନ୍ତ୍ରୀମଣ୍ଡଳ | label1 = ଗଠନ | data1 = ୧୨ ଜୁନ ୨୦୨୪ | label2 = କାର୍ଯ୍ୟକାଳ | data2 = {{ayd|12 june 2024}} | label3 = ମୁଖ୍ୟମନ୍ତ୍ରୀ | data3 = [[ମୋହନ ଚରଣ ମାଝୀ]] | label4 = ଉପ-ମୁଖ୍ୟମନ୍ତ୍ରୀ | data4 = [[କନକ ବର୍ଦ୍ଧନ ସିଂହ ଦେଓ]]<br/>[[ପ୍ରଭାତୀ ପରିଡ଼ା]] | label5 = ରାଜ୍ୟପାଳ | data5 = [[ରଘୁବର ଦାସ]] ଏବଂ [[କମ୍ଭମପତି ହରି ବାବୁ]] | label6 = ମନ୍ତ୍ରୀମାନଙ୍କ ସଂଖ୍ୟା | data6 = ୧୬ {{small|(ମୁଖ୍ୟମନ୍ତ୍ରୀ ଏବଂ ଉପ-ମୁଖ୍ୟମନ୍ତ୍ରୀଙ୍କ ସହିତ)}} | label7 = ସରକାର ସ୍ଥିତି | data7 = [[ଓଡ଼ିଶା ବିଧାନ ସଭା|ବିଧାନ ସଭା]] {{Infobox political party/seats|81|147|hex=#ff9933|per=1}} | label8 = ଶାସକ ଦଳ | data8 = {{Color box|#FF9933}} [[ଭାରତୀୟ ଜନତା ପାର୍ଟି|ଭାଜପା]] | label9 = ବିରୋଧୀ ଦଳ | data9 = {{Color box|#01a31c}} [[ବିଜୁ ଜନତା ଦଳ|ବିଜଦ]] | label10 = ବିରୋଧୀ ଦଳ ନେତା | data10 = [[ନବୀନ ପଟ୍ଟନାୟକ]] | label11 = ନିର୍ବାଚନ | data11 = [[୨୦୨୪ ଓଡ଼ିଶା ବିଧାନସଭା ନିର୍ବାଚନ|୨୦୨୪]] | label12 = ପୂର୍ବ ମନ୍ତ୍ରୀମଣ୍ଡଳ | data12 = [[w:Fifth Naveen Patnaik ministry|ନବୀନ ପଟ୍ଟନାୟକଙ୍କ ୫ମ ମନ୍ତ୍ରୀମଣ୍ଡଳ]] }} '''ମୋହନ ଚରଣ ମାଝୀ ମନ୍ତ୍ରୀମଣ୍ଡଳ''' ହେଉଛି [[୨୦୨୪ ଓଡ଼ିଶା ବିଧାନସଭା ନିର୍ବାଚନ]] ପରେ ଗଢ଼ାଯାଇଥିବା [[ଓଡ଼ିଶା ସରକାର]]ର ୩୧ତମ ମନ୍ତ୍ରୀମଣ୍ଡଳ ଏବଂ ମୁଖ୍ୟମନ୍ତ୍ରୀ [[ମୋହନ ଚରଣ ମାଝୀ]]ଙ୍କ ମନ୍ତ୍ରୀମଣ୍ଡଳର ସୂଚୀ । ୧୧ ଜୁନ ୨୦୨୪ରେ ମୋହନ ଚରଣ ମାଝୀ ଭାରତୀୟ ଜନତା ପାର୍ଟିର ମୁଖ୍ୟମନ୍ତ୍ରୀ ଭାବରେ ନିର୍ବାଚିତ ହୋଇଥିଲେ ।<ref>{{Cite web |date=2024-06-11 |title=Tribal Leader Mohan Majhi Is Odisha’s New CM: 5 Things You Need To Know About This 4-Time MLA |url=https://www.news18.com/politics/who-is-mohan-charan-majhi-the-new-chief-minister-of-odisha-8929441.html |access-date=2024-06-13 |website=News18 |language=en}}</ref> ମଇ ଏବଂ ଜୁନ ମାସରେ ଚାରୋଟି ପର୍ଯ୍ୟାୟରେ ଅନୁଷ୍ଠିତ ଏହି ନିର୍ବାଚନରେ ଭାରତୀୟ ଜନତା ପାର୍ଟି ୧୪୭ଟି ଆସନ ମଧ୍ୟରୁ ୭୮ଟି ଆସନ ହାସଲ କରି ସରକାର ଗଠନ କରିଥିଲା । ଜୁନ ୪ ତାରିଖରେ ଏହି ନିର୍ବାଚନର ଫଳାଫଳ ଘୋଷଣା ହୋଇଥିଲା, ଯାହାର ଆଧାରରେ [[୧୭ଶ ଓଡ଼ିଶା ବିଧାନ ସଭା]] ଗଠନ ହୋଇଥିଲା ।<ref>{{Cite web |date=2024-06-12 |title=Mohan Charan Majhi Cabinet in Odisha: Full list of BJP ministers who took oath today |url=https://www.indiatvnews.com/news/india/mohan-charan-majhi-cabinet-in-odisha-list-of-bjp-ministers-who-took-oath-today-2024-06-12-936560 |website=www.indiatvnews.com}}</ref> ଏହି ସରକାରଙ୍କୁ ୩ ଜଣ ସ୍ୱାଧୀନ ବିଧାୟକ ମଧ୍ୟ ସମର୍ଥନ ପ୍ରଦାନ କରିଛନ୍ତି । == ସଂକ୍ଷିପ୍ତ ଇତିହାସ == [[File:1st Cabinet Meeting of Mohan Charan Majhi in 2024.jpg|400x400px|center|thumb|୨୦୨୪ ମସିହାରେ ମୋହନ ଚରଣ ମାଝୀ ମନ୍ତ୍ରୀମଣ୍ଡଳର ପ୍ରଥମ କ୍ୟାବିନେଟ ବୈଠକ]] ୧୨ ଜୁନ ୨୦୨୪ରେ, ମୁଖ୍ୟମନ୍ତ୍ରୀ [[ମୋହନ ଚରଣ ମାଝୀ]] ତାଙ୍କର ଦୁଇ ଉପ-ମୁଖ୍ୟମନ୍ତ୍ରୀ, ୮ ଜଣ କ୍ୟାବିନେଟ ମନ୍ତ୍ରୀ ଏବଂ ୫ ଜଣ ରାଷ୍ଟ୍ରମନ୍ତ୍ରୀ (ସ୍ୱାଧୀନ ଦାୟିତ୍ୱ)ଙ୍କ ସହ ଭୁବନେଶ୍ୱରସ୍ଥିତ ଜନତା ମଇଦାନଠାରେ ଶପଥ ଗ୍ରହଣ କରିଥିଲେ । ରାଜ୍ୟପାଳ [[ରଘୁବର ଦାସ]] ସେମାନଙ୍କୁ ଶପଥପାଠ କରାଇଥିଲେ । ଏହି ଶପଥ ଗ୍ରହଣ ଉତ୍ସବରେ ପ୍ରଧାନମନ୍ତ୍ରୀ [[ନରେନ୍ଦ୍ର ମୋଦୀ]], କେନ୍ଦ୍ର ଗୃହମନ୍ତ୍ରୀ [[:en:Amit_Shah|ଅମିତ ଶାହ]], ପ୍ରତିରକ୍ଷା ମନ୍ତ୍ରୀ [[ରାଜନାଥ ସିଂହ]]ଙ୍କ ସମେତ ୧୦ଟି ଭାଜପା ଶାସିତ ରାଜ୍ୟର ମୁଖ୍ୟମନ୍ତ୍ରୀଗଣ ଉପସ୍ଥିତ ଥିଲେ ।<ref>{{Cite web |title=Highlights: BJP Tribal Leader, 4-Time MLA Mohan Majhi Sworn In As Odisha Chief Minister |url=https://www.ndtv.com/india-news/odisha-chief-minister-swearing-in-live-updates-mohan-majhi-set-to-be-sworn-in-as-bjps-first-chief-minister-in-odisha-5874031 |access-date=2024-06-13 |website=NDTV.com}}</ref><ref>{{Cite news |last=Barik |first=Satyasundar |date=2024-06-12 |title=Mohan Charan Majhi sworn in as Odisha’s first BJP Chief Minister |url=https://www.thehindu.com/news/national/odisha/mohan-charan-majhi-sworn-in-as-odishas-first-bjp-chief-minister/article68281205.ece |access-date=2024-06-13 |work=The Hindu |language=en-IN |issn=0971-751X}}</ref><ref>{{Cite news |date=2024-06-13 |title=Odisha Cabinet portfolios: CM Mohan Charan Majhi keeps Home |url=https://www.indiatvnews.com/news/india/odisha-cabinet-portfolios-cm-mohan-charan-majhi-keeps-home-ministry-kanak-vardhan-singh-agriculture-pravati-parida-women-child-development-finance-2024-06-15-937131 |access-date=2024-06-15 |work=India News |language=en-IN |issn=0971-751X}}</ref> ==ମନ୍ତ୍ରୀମଣ୍ଡଳ== ଜୁନ ୧୫ ତାରିଖରେ ମନ୍ତ୍ରୀମାନଙ୍କୁ ବିଭିନ୍ନ ବିଭାଗର ଦାୟିତ୍ୱ ବଣ୍ଟନ କରାଯାଇଥିଲା ।<ref>{{Cite news|url=https://www.indiatvnews.com/news/india/odisha-cabinet-portfolios-cm-mohan-charan-majhi-keeps-home-ministry-kanak-vardhan-singh-agriculture-pravati-parida-women-child-development-finance-2024-06-15-937131|title=Odisha Cabinet portfolios: CM Mohan Charan Majhi keeps Home|date=2024-06-13|work=India News|access-date=2024-06-15|language=en-IN|issn=0971-751X}}</ref> {| class="wikitable sortable" style="text-align:center;" |+ ! ବିଭାଗ !! ଚିତ୍ର !! ନାମ <br/>{{small|ନିର୍ବାଚନ ମଣ୍ଡଳୀ}} !! କାର୍ଯ୍ୟକାଳ ଆରମ୍ଭ !! କାର୍ଯ୍ୟକାଳ ଶେଷ !! colspan="2" | ଦଳ |- | style="text-align:left;" | * [[ଓଡ଼ିଶାର ମୁଖ୍ୟମନ୍ତ୍ରୀମାନଙ୍କର ତାଲିକା|'''ମୁଖ୍ୟମନ୍ତ୍ରୀ''']] * ଗୃହ * ସାଧାରଣ ପ୍ରଶାସନ ଓ ଅଭିଯୋଗ * ଅର୍ଥ * ସୂଚନା ଏବଂ ଲୋକସମ୍ପର୍କ * ଜଳ ସମ୍ପଦ * ଯୋଜନା ଓ ସମନ୍ୱୟ * '''ଆବଣ୍ଟନ ହୋଇନଥିବା ସମସ୍ତ ବିଭାଗ''' | [[File:Shri Mohan Charan Majhi.jpg|100px]] | '''[[ମୋହନ ଚରଣ ମାଝୀ]]'''<br />{{small|ବିଧାୟକ, [[କେନ୍ଦୁଝର (ବିଧାନ ସଭା ନିର୍ବାଚନ ମଣ୍ଡଳୀ)|କେନ୍ଦୁଝର]]}} | ୧୨ ଜୁନ ୨୦୨୪ | ''ବର୍ତ୍ତମାନର'' | style="background-color:#FF9933; width: 5px;" | | [[ଭାରତୀୟ ଜନତା ପାର୍ଟି|ଭାଜପା]] |- ! colspan="7" style="background-color:#E6F2FF;" | '''କ୍ୟାବିନେଟ ମନ୍ତ୍ରୀ''' |- | style="text-align:left;" | * '''ଉପ-ମୁଖ୍ୟମନ୍ତ୍ରୀ''' * କୃଷି ଓ କୃଷକ ସଶକ୍ତିକରଣ * ଶକ୍ତି | [[File:Kanak Vardhan Singh Deo 2024.jpg|100px]] | [[କନକ ବର୍ଦ୍ଧନ ସିଂହ ଦେଓ|କନକ ବର୍ଦ୍ଧନ ସିଂହଦେଓ]]<br />{{small|ବିଧାୟକ, [[ପାଟଣାଗଡ଼ (ବିଧାନ ସଭା ନିର୍ବାଚନ ମଣ୍ଡଳୀ)|ପାଟଣାଗଡ଼]]}} | ୧୨ ଜୁନ ୨୦୨୪ | ''ବର୍ତ୍ତମାନର'' | style="background-color:#FF9933;" | | [[ଭାରତୀୟ ଜନତା ପାର୍ଟି|ଭାଜପା]] |- | style="text-align:left;" | * '''ଉପ-ମୁଖ୍ୟମନ୍ତ୍ରୀ''' * ମହିଳା ଓ ଶିଶୁ ବିକାଶ * ମିଶନ ଶକ୍ତି * ପର୍ଯ୍ୟଟନ | [[File:Dy CM Pravati Parida.jpg|100px]] | [[ପ୍ରଭାତୀ ପରିଡ଼ା]]<br />{{small|ବିଧାୟକ, [[ନିମାପଡ଼ା (ବିଧାନ ସଭା ନିର୍ବାଚନ ମଣ୍ଡଳୀ)|ନିମାପଡ଼ା]]}} | ୧୨ ଜୁନ ୨୦୨୪ | ''ବର୍ତ୍ତମାନର'' | style="background-color:#FF9933;" | | [[ଭାରତୀୟ ଜନତା ପାର୍ଟି|ଭାଜପା]] |- | style="text-align:left;" | * ରାଜସ୍ୱ ଓ ବିପର୍ଯ୍ୟୟ ପରିଚାଳନା | [[File:Suresh Pujari 2024.jpg|100px]] | [[ସୁରେଶ ପୂଜାରୀ]]<br />{{small|ବିଧାୟକ, [[ବ୍ରଜରାଜନଗର (ବିଧାନ ସଭା ନିର୍ବାଚନ ମଣ୍ଡଳୀ)|ବ୍ରଜରାଜନଗର]]}} | ୧୨ ଜୁନ ୨୦୨୪ | ''ବର୍ତ୍ତମାନର'' | style="background-color:#FF9933;" | | [[ଭାରତୀୟ ଜନତା ପାର୍ଟି|ଭାଜପା]] |- | style="text-align:left;" | * ଗ୍ରାମ୍ୟ ଉନ୍ନୟନ * ପଞ୍ଚାୟତିରାଜ ଓ ପାନୀୟ ଜଳ | [[File:Rabi Narayan Naik 2024.jpg|100px]] | [[ରବି ନାରାୟଣ ନାଏକ]]<br />{{small|ବିଧାୟକ, [[କୁଚିଣ୍ଡା (ବିଧାନ ସଭା ନିର୍ବାଚନ ମଣ୍ଡଳୀ)|କୁଚିଣ୍ଡା]]}} | ୧୨ ଜୁନ ୨୦୨୪ | ''ବର୍ତ୍ତମାନର'' | style="background-color:#FF9933;" | | [[ଭାରତୀୟ ଜନତା ପାର୍ଟି|ଭାଜପା]] |- | style="text-align:left;" | * ବିଦ୍ୟାଳୟ ଓ ଗଣଶିକ୍ଷା * ଅନୁସୂଚିତ ଜାତି ଓ ଜନଜାତି ଉନ୍ନୟନ * ସଂଖ୍ୟାଲଘୁ ଓ ପଛୁଆ ବର୍ଗ କଲ୍ୟାଣ * ସାମାଜିକ ସୁରକ୍ଷା ଓ ଭିନ୍ନକ୍ଷମ ସଶକ୍ତିକରଣ | [[File:Nityananda Gond.jpg|100px]] | [[ନିତ୍ୟାନନ୍ଦ ଗଣ୍ଡ]]<br />{{small|ବିଧାୟକ, [[ଉମରକୋଟ (ବିଧାନ ସଭା ନିର୍ବାଚନ ମଣ୍ଡଳୀ)|ଉମରକୋଟ]]}} | ୧୨ ଜୁନ ୨୦୨୪ | ''ବର୍ତ୍ତମାନର'' | style="background-color:#FF9933;" | | [[ଭାରତୀୟ ଜନତା ପାର୍ଟି|ଭାଜପା]] |- | style="text-align:left;" | * ଖାଦ୍ୟ ଯୋଗାଣ ଓ ଖାଉଟି କଲ୍ୟାଣ * ବିଜ୍ଞାନ ଓ ପ୍ରଯୁକ୍ତିବିଦ୍ୟା | [[File:Krushna Chandra Patra 2024.jpg|100px]] | [[କୃଷ୍ଣ ଚନ୍ଦ୍ର ପାତ୍ର]]<br />{{small|ବିଧାୟକ, [[ଢେଙ୍କାନାଳ (ବିଧାନ ସଭା ନିର୍ବାଚନ ମଣ୍ଡଳୀ)|ଢେଙ୍କାନାଳ]]}} | ୧୨ ଜୁନ ୨୦୨୪ | ''ବର୍ତ୍ତମାନର'' | style="background-color:#FF9933;" | | [[ଭାରତୀୟ ଜନତା ପାର୍ଟି|ଭାଜପା]] |- | style="text-align:left;" | * ଆଇନ * ଅବକାରୀ * ପୂର୍ତ୍ତ | [[File:Prithiviraj Harichandan 2024.jpg|100px]] | [[ପୃଥ୍ୱୀରାଜ ହରିଚନ୍ଦନ]]<br />{{small|ବିଧାୟକ, [[ଚିଲିକା (ବିଧାନ ସଭା ନିର୍ବାଚନ ମଣ୍ଡଳୀ)|ଚିଲିକା]]}} | ୧୨ ଜୁନ ୨୦୨୪ | ''ବର୍ତ୍ତମାନର'' | style="background-color:#FF9933;" | | [[ଭାରତୀୟ ଜନତା ପାର୍ଟି|ଭାଜପା]] |- | style="text-align:left;" | * ସ୍ୱାସ୍ଥ୍ୟ ଓ ପରିବାର କଲ୍ୟାଣ * ସଂସଦୀୟ ବ୍ୟାପାର * ଇଲେକ୍ଟ୍ରୋନିକ୍ସ ଓ ସୂଚନା ପ୍ରଯୁକ୍ତିବିଦ୍ୟା | [[File:Mukesh Mahaling 2024.jpg|100px]] | [[ମୁକେଶ ମହାଲିଙ୍ଗ]]<br />{{small|ବିଧାୟକ, [[ଲୋଇସିଂହା (ବିଧାନ ସଭା ନିର୍ବାଚନ ମଣ୍ଡଳୀ)|ଲୋଇସିଂହା]]}} | ୧୨ ଜୁନ ୨୦୨୪ | ''ବର୍ତ୍ତମାନର'' | style="background-color:#FF9933;" | | [[ଭାରତୀୟ ଜନତା ପାର୍ଟି|ଭାଜପା]] |- | style="text-align:left;" | * ବାଣିଜ୍ୟ ଓ ପରିବହନ * ଇସ୍ପାତ ଓ ଖଣି | [[File:Bibhuti Bhusan Jena.jpg|100px]] | [[ବିଭୂତି ଭୂଷଣ ଜେନା]]<br />{{small|ବିଧାୟକ, [[ଗୋପାଳପୁର (ବିଧାନ ସଭା ନିର୍ବାଚନ ମଣ୍ଡଳୀ)|ଗୋପାଳପୁର]]}} | ୧୨ ଜୁନ ୨୦୨୪ | ''ବର୍ତ୍ତମାନର'' | style="background-color:#FF9933;" | | [[ଭାରତୀୟ ଜନତା ପାର୍ଟି|ଭାଜପା]] |- | style="text-align:left;" | * ଗୃହ ନିର୍ମାଣ ଓ ନଗର ଉନ୍ନୟନ * ସାର୍ବଜନୀନ ଉଦ୍ୟୋଗ | [[File:Krushna Chandra Mahapatra 2024.jpg|100px]] | [[କୃଷ୍ଣ ଚନ୍ଦ୍ର ମହାପାତ୍ର]]<br />{{small|ବିଧାୟକ, [[ମୋରଡ଼ା (ବିଧାନ ସଭା ନିର୍ବାଚନ ମଣ୍ଡଳୀ)|ମୋରଡ଼ା]]}} | ୧୨ ଜୁନ ୨୦୨୪ | ''ବର୍ତ୍ତମାନର'' | style="background-color:#FF9933;" | | [[ଭାରତୀୟ ଜନତା ପାର୍ଟି|ଭାଜପା]] |- ! colspan="7" style="background-color:#E6F2FF;" | '''ରାଷ୍ଟ୍ରମନ୍ତ୍ରୀ (ସ୍ୱାଧୀନ ଦାୟିତ୍ୱ)''' |- | style="text-align:left;" | * ଜଙ୍ଗଲ, ପରିବେଶ ଏବଂ ଜଳବାୟୁ ପରିବର୍ତ୍ତନ * ଶ୍ରମ ଓ କର୍ମଚାରୀ ରାଜ୍ୟ ବୀମା | [[File:Ganesh Ram SinghKhuntia 2024.jpg|100px]] | [[ଗଣେଶ ରାମ ସିଂ ଖୁଣ୍ଟିଆ|ଗଣେଶ ରାମ ସିଂହ ଖୁଣ୍ଟିଆ]]<br />{{small|ବିଧାୟକ, [[ଜଶୀପୁର (ବିଧାନ ସଭା ନିର୍ବାଚନ ମଣ୍ଡଳୀ)|ଯଶିପୁର]]}} | ୧୨ ଜୁନ ୨୦୨୪ | ''ବର୍ତ୍ତମାନର'' | style="background-color:#FF9933;" | | [[ଭାରତୀୟ ଜନତା ପାର୍ଟି|ଭାଜପା]] |- | style="text-align:left;" | * ଉଚ୍ଚଶିକ୍ଷା * କ୍ରୀଡ଼ା ଓ ଯୁବସେବା * ଓଡ଼ିଆ ଭାଷା, ସାହିତ୍ୟ ଓ ସଂସ୍କୃତି | [[File:Suryabanshi Suraj (new image).jpg|100px]] | [[ସୂର୍ଯ୍ୟବଂଶୀ ସୂରଜ]]<br />{{small|ବିଧାୟକ, [[ଧାମନଗର (ବିଧାନ ସଭା ନିର୍ବାଚନ ମଣ୍ଡଳୀ)|ଧାମନଗର]]}} | ୧୨ ଜୁନ ୨୦୨୪ | ''ବର୍ତ୍ତମାନର'' | style="background-color:#FF9933;" | | [[ଭାରତୀୟ ଜନତା ପାର୍ଟି|ଭାଜପା]] |- | style="text-align:left;" | * ସମବାୟ * ହସ୍ତତନ୍ତ, ବୟନ ଓ ହସ୍ତଶିଳ୍ପ | [[File:Pradeep Bal Samanta 2024.jpg|100px]] | [[ପ୍ରଦୀପ ବଳସାମନ୍ତ]]<br />{{small|ବିଧାୟକ, [[ସୁକିନ୍ଦା (ବିଧାନ ସଭା ନିର୍ବାଚନ ମଣ୍ଡଳୀ)|ସୁକିନ୍ଦା]]}} | ୧୨ ଜୁନ ୨୦୨୪ | ''ବର୍ତ୍ତମାନର'' | style="background-color:#FF9933;" | | [[ଭାରତୀୟ ଜନତା ପାର୍ଟି|ଭାଜପା]] |- | style="text-align:left;" | * ମତ୍ସ୍ୟ ଓ ପଶୁସମ୍ପଦ ବିକାଶ * ସୂକ୍ଷ୍ମ, କ୍ଷୁଦ୍ର ଓ ମଧ୍ୟମ ଉଦ୍ୟୋଗ | [[File:Gokulananda Mallick 2024.jpg|100px]] | [[ଗୋକୁଳାନନ୍ଦ ମଲ୍ଲିକ]]<br />{{small|ବିଧାୟକ, [[ପୋଲସରା (ବିଧାନ ସଭା ନିର୍ବାଚନ ମଣ୍ଡଳୀ)|ପୋଲସରା]]}} | ୧୨ ଜୁନ ୨୦୨୪ | ''ବର୍ତ୍ତମାନର'' | style="background-color:#FF9933;" | | [[ଭାରତୀୟ ଜନତା ପାର୍ଟି|ଭାଜପା]] |- | style="text-align:left;" | * ଶିଳ୍ପ * ଦକ୍ଷତା ବିକାଶ ଏବଂ ବୈଷୟିକ ଶିକ୍ଷା | [[File:Sampad Chandra Swain 2024.jpg|100px]] | [[ସମ୍ପଦ ଚନ୍ଦ୍ର ସ୍ୱାଇଁ]]<br />{{small|ବିଧାୟକ, [[ପାରାଦ୍ୱୀପ (ବିଧାନ ସଭା ନିର୍ବାଚନ ମଣ୍ଡଳୀ)|ପାରାଦୀପ]]}} | ୧୨ ଜୁନ ୨୦୨୪ | ''ବର୍ତ୍ତମାନର'' | style="background-color:#FF9933;" | | [[ଭାରତୀୟ ଜନତା ପାର୍ଟି|ଭାଜପା]] |} == ଆଧାର == {{ଆଧାର}} [[ଶ୍ରେଣୀ:୧୭ଶ ଓଡ଼ିଶା ବିଧାନ ସଭା]] [[ଶ୍ରେଣୀ:ଓଡ଼ିଶା ବିଧାନ ସଭା]] [[ଶ୍ରେଣୀ:ଓଡ଼ିଶାର ମନ୍ତ୍ରୀମଣ୍ଡଳ]] [[ଶ୍ରେଣୀ:ଓଡ଼ିଶା ସରକାର]] l61xieltadd8nus6wp7qk86jxbs9x0e 595894 595893 2026-06-02T07:05:40Z SamyakSamantasinghar 42167 /* */ 595894 wikitext text/x-wiki {{ଛୋଟ|Mohan Charan Majhi ministry‌}} {{Infobox | title = ଓଡ଼ିଶାର ୩୧ତମ ମନ୍ତ୍ରୀମଣ୍ଡଳ | image = [[File:Seal of Odisha.svg|120px|ଓଡ଼ିଶାର ରାଜପ୍ରତୀକ]] | image2 = [[File:Mohan Charan Majhi at oath taking ceremony in 2024.jpg|300px]] | caption2 = ପ୍ରଧାନମନ୍ତ୍ରୀ [[ନରେନ୍ଦ୍ର ମୋଦୀ]]ଙ୍କ ସହ ମୋହନ ଚରଣ ମାଝୀ ମନ୍ତ୍ରୀମଣ୍ଡଳ | label1 = ଗଠନ | data1 = ୧୨ ଜୁନ ୨୦୨୪ | label2 = କାର୍ଯ୍ୟକାଳ | data2 = {{ayd|12 june 2024}} | label3 = ମୁଖ୍ୟମନ୍ତ୍ରୀ | data3 = [[ମୋହନ ଚରଣ ମାଝୀ]] | label4 = ଉପ-ମୁଖ୍ୟମନ୍ତ୍ରୀ | data4 = [[କନକ ବର୍ଦ୍ଧନ ସିଂହ ଦେଓ]]<br/>[[ପ୍ରଭାତୀ ପରିଡ଼ା]] | label5 = ରାଜ୍ୟପାଳ | data5 = [[ରଘୁବର ଦାସ]] ଏବଂ [[କମ୍ଭମପତି ହରି ବାବୁ]] | label6 = ମନ୍ତ୍ରୀମାନଙ୍କ ସଂଖ୍ୟା | data6 = ୧୬ {{small|(ମୁଖ୍ୟମନ୍ତ୍ରୀ ଏବଂ ଉପ-ମୁଖ୍ୟମନ୍ତ୍ରୀଙ୍କ ସହିତ)}} | label7 = ସରକାର ସ୍ଥିତି | data7 = [[ଓଡ଼ିଶା ବିଧାନ ସଭା|ବିଧାନ ସଭା]] {{Infobox political party/seats|81|147|hex=#ff9933|per=1}} | label8 = ଶାସକ ଦଳ | data8 = {{Color box|#FF9933}} [[ଭାରତୀୟ ଜନତା ପାର୍ଟି|ଭାଜପା]] | label9 = ବିରୋଧୀ ଦଳ | data9 = {{Color box|#709B40}} [[ବିଜୁ ଜନତା ଦଳ|ବିଜଦ]] | label10 = ବିରୋଧୀ ଦଳ ନେତା | data10 = [[ନବୀନ ପଟ୍ଟନାୟକ]] | label11 = ନିର୍ବାଚନ | data11 = [[୨୦୨୪ ଓଡ଼ିଶା ବିଧାନସଭା ନିର୍ବାଚନ|୨୦୨୪]] | label12 = ପୂର୍ବ ମନ୍ତ୍ରୀମଣ୍ଡଳ | data12 = [[w:Fifth Naveen Patnaik ministry|ନବୀନ ପଟ୍ଟନାୟକଙ୍କ ୫ମ ମନ୍ତ୍ରୀମଣ୍ଡଳ]] }} '''ମୋହନ ଚରଣ ମାଝୀ ମନ୍ତ୍ରୀମଣ୍ଡଳ''' ହେଉଛି [[୨୦୨୪ ଓଡ଼ିଶା ବିଧାନସଭା ନିର୍ବାଚନ]] ପରେ ଗଢ଼ାଯାଇଥିବା [[ଓଡ଼ିଶା ସରକାର]]ର ୩୧ତମ ମନ୍ତ୍ରୀମଣ୍ଡଳ ଏବଂ ମୁଖ୍ୟମନ୍ତ୍ରୀ [[ମୋହନ ଚରଣ ମାଝୀ]]ଙ୍କ ମନ୍ତ୍ରୀମଣ୍ଡଳର ସୂଚୀ । ୧୧ ଜୁନ ୨୦୨୪ରେ ମୋହନ ଚରଣ ମାଝୀ ଭାରତୀୟ ଜନତା ପାର୍ଟିର ମୁଖ୍ୟମନ୍ତ୍ରୀ ଭାବରେ ନିର୍ବାଚିତ ହୋଇଥିଲେ ।<ref>{{Cite web |date=2024-06-11 |title=Tribal Leader Mohan Majhi Is Odisha’s New CM: 5 Things You Need To Know About This 4-Time MLA |url=https://www.news18.com/politics/who-is-mohan-charan-majhi-the-new-chief-minister-of-odisha-8929441.html |access-date=2024-06-13 |website=News18 |language=en}}</ref> ମଇ ଏବଂ ଜୁନ ମାସରେ ଚାରୋଟି ପର୍ଯ୍ୟାୟରେ ଅନୁଷ୍ଠିତ ଏହି ନିର୍ବାଚନରେ ଭାରତୀୟ ଜନତା ପାର୍ଟି ୧୪୭ଟି ଆସନ ମଧ୍ୟରୁ ୭୮ଟି ଆସନ ହାସଲ କରି ସରକାର ଗଠନ କରିଥିଲା । ଜୁନ ୪ ତାରିଖରେ ଏହି ନିର୍ବାଚନର ଫଳାଫଳ ଘୋଷଣା ହୋଇଥିଲା, ଯାହାର ଆଧାରରେ [[୧୭ଶ ଓଡ଼ିଶା ବିଧାନ ସଭା]] ଗଠନ ହୋଇଥିଲା ।<ref>{{Cite web |date=2024-06-12 |title=Mohan Charan Majhi Cabinet in Odisha: Full list of BJP ministers who took oath today |url=https://www.indiatvnews.com/news/india/mohan-charan-majhi-cabinet-in-odisha-list-of-bjp-ministers-who-took-oath-today-2024-06-12-936560 |website=www.indiatvnews.com}}</ref> ଏହି ସରକାରଙ୍କୁ ୩ ଜଣ ସ୍ୱାଧୀନ ବିଧାୟକ ମଧ୍ୟ ସମର୍ଥନ ପ୍ରଦାନ କରିଛନ୍ତି । == ସଂକ୍ଷିପ୍ତ ଇତିହାସ == [[File:1st Cabinet Meeting of Mohan Charan Majhi in 2024.jpg|400x400px|center|thumb|୨୦୨୪ ମସିହାରେ ମୋହନ ଚରଣ ମାଝୀ ମନ୍ତ୍ରୀମଣ୍ଡଳର ପ୍ରଥମ କ୍ୟାବିନେଟ ବୈଠକ]] ୧୨ ଜୁନ ୨୦୨୪ରେ, ମୁଖ୍ୟମନ୍ତ୍ରୀ [[ମୋହନ ଚରଣ ମାଝୀ]] ତାଙ୍କର ଦୁଇ ଉପ-ମୁଖ୍ୟମନ୍ତ୍ରୀ, ୮ ଜଣ କ୍ୟାବିନେଟ ମନ୍ତ୍ରୀ ଏବଂ ୫ ଜଣ ରାଷ୍ଟ୍ରମନ୍ତ୍ରୀ (ସ୍ୱାଧୀନ ଦାୟିତ୍ୱ)ଙ୍କ ସହ ଭୁବନେଶ୍ୱରସ୍ଥିତ ଜନତା ମଇଦାନଠାରେ ଶପଥ ଗ୍ରହଣ କରିଥିଲେ । ରାଜ୍ୟପାଳ [[ରଘୁବର ଦାସ]] ସେମାନଙ୍କୁ ଶପଥପାଠ କରାଇଥିଲେ । ଏହି ଶପଥ ଗ୍ରହଣ ଉତ୍ସବରେ ପ୍ରଧାନମନ୍ତ୍ରୀ [[ନରେନ୍ଦ୍ର ମୋଦୀ]], କେନ୍ଦ୍ର ଗୃହମନ୍ତ୍ରୀ [[:en:Amit_Shah|ଅମିତ ଶାହ]], ପ୍ରତିରକ୍ଷା ମନ୍ତ୍ରୀ [[ରାଜନାଥ ସିଂହ]]ଙ୍କ ସମେତ ୧୦ଟି ଭାଜପା ଶାସିତ ରାଜ୍ୟର ମୁଖ୍ୟମନ୍ତ୍ରୀଗଣ ଉପସ୍ଥିତ ଥିଲେ ।<ref>{{Cite web |title=Highlights: BJP Tribal Leader, 4-Time MLA Mohan Majhi Sworn In As Odisha Chief Minister |url=https://www.ndtv.com/india-news/odisha-chief-minister-swearing-in-live-updates-mohan-majhi-set-to-be-sworn-in-as-bjps-first-chief-minister-in-odisha-5874031 |access-date=2024-06-13 |website=NDTV.com}}</ref><ref>{{Cite news |last=Barik |first=Satyasundar |date=2024-06-12 |title=Mohan Charan Majhi sworn in as Odisha’s first BJP Chief Minister |url=https://www.thehindu.com/news/national/odisha/mohan-charan-majhi-sworn-in-as-odishas-first-bjp-chief-minister/article68281205.ece |access-date=2024-06-13 |work=The Hindu |language=en-IN |issn=0971-751X}}</ref><ref>{{Cite news |date=2024-06-13 |title=Odisha Cabinet portfolios: CM Mohan Charan Majhi keeps Home |url=https://www.indiatvnews.com/news/india/odisha-cabinet-portfolios-cm-mohan-charan-majhi-keeps-home-ministry-kanak-vardhan-singh-agriculture-pravati-parida-women-child-development-finance-2024-06-15-937131 |access-date=2024-06-15 |work=India News |language=en-IN |issn=0971-751X}}</ref> ==ମନ୍ତ୍ରୀମଣ୍ଡଳ== ଜୁନ ୧୫ ତାରିଖରେ ମନ୍ତ୍ରୀମାନଙ୍କୁ ବିଭିନ୍ନ ବିଭାଗର ଦାୟିତ୍ୱ ବଣ୍ଟନ କରାଯାଇଥିଲା ।<ref>{{Cite news|url=https://www.indiatvnews.com/news/india/odisha-cabinet-portfolios-cm-mohan-charan-majhi-keeps-home-ministry-kanak-vardhan-singh-agriculture-pravati-parida-women-child-development-finance-2024-06-15-937131|title=Odisha Cabinet portfolios: CM Mohan Charan Majhi keeps Home|date=2024-06-13|work=India News|access-date=2024-06-15|language=en-IN|issn=0971-751X}}</ref> {| class="wikitable sortable" style="text-align:center;" |+ ! ବିଭାଗ !! ଚିତ୍ର !! ନାମ <br/>{{small|ନିର୍ବାଚନ ମଣ୍ଡଳୀ}} !! କାର୍ଯ୍ୟକାଳ ଆରମ୍ଭ !! କାର୍ଯ୍ୟକାଳ ଶେଷ !! colspan="2" | ଦଳ |- | style="text-align:left;" | * [[ଓଡ଼ିଶାର ମୁଖ୍ୟମନ୍ତ୍ରୀମାନଙ୍କର ତାଲିକା|'''ମୁଖ୍ୟମନ୍ତ୍ରୀ''']] * ଗୃହ * ସାଧାରଣ ପ୍ରଶାସନ ଓ ଅଭିଯୋଗ * ଅର୍ଥ * ସୂଚନା ଏବଂ ଲୋକସମ୍ପର୍କ * ଜଳ ସମ୍ପଦ * ଯୋଜନା ଓ ସମନ୍ୱୟ * '''ଆବଣ୍ଟନ ହୋଇନଥିବା ସମସ୍ତ ବିଭାଗ''' | [[File:Shri Mohan Charan Majhi.jpg|100px]] | '''[[ମୋହନ ଚରଣ ମାଝୀ]]'''<br />{{small|ବିଧାୟକ, [[କେନ୍ଦୁଝର (ବିଧାନ ସଭା ନିର୍ବାଚନ ମଣ୍ଡଳୀ)|କେନ୍ଦୁଝର]]}} | ୧୨ ଜୁନ ୨୦୨୪ | ''ବର୍ତ୍ତମାନର'' | style="background-color:#FF9933; width: 5px;" | | [[ଭାରତୀୟ ଜନତା ପାର୍ଟି|ଭାଜପା]] |- ! colspan="7" style="background-color:#E6F2FF;" | '''କ୍ୟାବିନେଟ ମନ୍ତ୍ରୀ''' |- | style="text-align:left;" | * '''ଉପ-ମୁଖ୍ୟମନ୍ତ୍ରୀ''' * କୃଷି ଓ କୃଷକ ସଶକ୍ତିକରଣ * ଶକ୍ତି | [[File:Kanak Vardhan Singh Deo 2024.jpg|100px]] | [[କନକ ବର୍ଦ୍ଧନ ସିଂହ ଦେଓ|କନକ ବର୍ଦ୍ଧନ ସିଂହଦେଓ]]<br />{{small|ବିଧାୟକ, [[ପାଟଣାଗଡ଼ (ବିଧାନ ସଭା ନିର୍ବାଚନ ମଣ୍ଡଳୀ)|ପାଟଣାଗଡ଼]]}} | ୧୨ ଜୁନ ୨୦୨୪ | ''ବର୍ତ୍ତମାନର'' | style="background-color:#FF9933;" | | [[ଭାରତୀୟ ଜନତା ପାର୍ଟି|ଭାଜପା]] |- | style="text-align:left;" | * '''ଉପ-ମୁଖ୍ୟମନ୍ତ୍ରୀ''' * ମହିଳା ଓ ଶିଶୁ ବିକାଶ * ମିଶନ ଶକ୍ତି * ପର୍ଯ୍ୟଟନ | [[File:Dy CM Pravati Parida.jpg|100px]] | [[ପ୍ରଭାତୀ ପରିଡ଼ା]]<br />{{small|ବିଧାୟକ, [[ନିମାପଡ଼ା (ବିଧାନ ସଭା ନିର୍ବାଚନ ମଣ୍ଡଳୀ)|ନିମାପଡ଼ା]]}} | ୧୨ ଜୁନ ୨୦୨୪ | ''ବର୍ତ୍ତମାନର'' | style="background-color:#FF9933;" | | [[ଭାରତୀୟ ଜନତା ପାର୍ଟି|ଭାଜପା]] |- | style="text-align:left;" | * ରାଜସ୍ୱ ଓ ବିପର୍ଯ୍ୟୟ ପରିଚାଳନା | [[File:Suresh Pujari 2024.jpg|100px]] | [[ସୁରେଶ ପୂଜାରୀ]]<br />{{small|ବିଧାୟକ, [[ବ୍ରଜରାଜନଗର (ବିଧାନ ସଭା ନିର୍ବାଚନ ମଣ୍ଡଳୀ)|ବ୍ରଜରାଜନଗର]]}} | ୧୨ ଜୁନ ୨୦୨୪ | ''ବର୍ତ୍ତମାନର'' | style="background-color:#FF9933;" | | [[ଭାରତୀୟ ଜନତା ପାର୍ଟି|ଭାଜପା]] |- | style="text-align:left;" | * ଗ୍ରାମ୍ୟ ଉନ୍ନୟନ * ପଞ୍ଚାୟତିରାଜ ଓ ପାନୀୟ ଜଳ | [[File:Rabi Narayan Naik 2024.jpg|100px]] | [[ରବି ନାରାୟଣ ନାଏକ]]<br />{{small|ବିଧାୟକ, [[କୁଚିଣ୍ଡା (ବିଧାନ ସଭା ନିର୍ବାଚନ ମଣ୍ଡଳୀ)|କୁଚିଣ୍ଡା]]}} | ୧୨ ଜୁନ ୨୦୨୪ | ''ବର୍ତ୍ତମାନର'' | style="background-color:#FF9933;" | | [[ଭାରତୀୟ ଜନତା ପାର୍ଟି|ଭାଜପା]] |- | style="text-align:left;" | * ବିଦ୍ୟାଳୟ ଓ ଗଣଶିକ୍ଷା * ଅନୁସୂଚିତ ଜାତି ଓ ଜନଜାତି ଉନ୍ନୟନ * ସଂଖ୍ୟାଲଘୁ ଓ ପଛୁଆ ବର୍ଗ କଲ୍ୟାଣ * ସାମାଜିକ ସୁରକ୍ଷା ଓ ଭିନ୍ନକ୍ଷମ ସଶକ୍ତିକରଣ | [[File:Nityananda Gond.jpg|100px]] | [[ନିତ୍ୟାନନ୍ଦ ଗଣ୍ଡ]]<br />{{small|ବିଧାୟକ, [[ଉମରକୋଟ (ବିଧାନ ସଭା ନିର୍ବାଚନ ମଣ୍ଡଳୀ)|ଉମରକୋଟ]]}} | ୧୨ ଜୁନ ୨୦୨୪ | ''ବର୍ତ୍ତମାନର'' | style="background-color:#FF9933;" | | [[ଭାରତୀୟ ଜନତା ପାର୍ଟି|ଭାଜପା]] |- | style="text-align:left;" | * ଖାଦ୍ୟ ଯୋଗାଣ ଓ ଖାଉଟି କଲ୍ୟାଣ * ବିଜ୍ଞାନ ଓ ପ୍ରଯୁକ୍ତିବିଦ୍ୟା | [[File:Krushna Chandra Patra 2024.jpg|100px]] | [[କୃଷ୍ଣ ଚନ୍ଦ୍ର ପାତ୍ର]]<br />{{small|ବିଧାୟକ, [[ଢେଙ୍କାନାଳ (ବିଧାନ ସଭା ନିର୍ବାଚନ ମଣ୍ଡଳୀ)|ଢେଙ୍କାନାଳ]]}} | ୧୨ ଜୁନ ୨୦୨୪ | ''ବର୍ତ୍ତମାନର'' | style="background-color:#FF9933;" | | [[ଭାରତୀୟ ଜନତା ପାର୍ଟି|ଭାଜପା]] |- | style="text-align:left;" | * ଆଇନ * ଅବକାରୀ * ପୂର୍ତ୍ତ | [[File:Prithiviraj Harichandan 2024.jpg|100px]] | [[ପୃଥ୍ୱୀରାଜ ହରିଚନ୍ଦନ]]<br />{{small|ବିଧାୟକ, [[ଚିଲିକା (ବିଧାନ ସଭା ନିର୍ବାଚନ ମଣ୍ଡଳୀ)|ଚିଲିକା]]}} | ୧୨ ଜୁନ ୨୦୨୪ | ''ବର୍ତ୍ତମାନର'' | style="background-color:#FF9933;" | | [[ଭାରତୀୟ ଜନତା ପାର୍ଟି|ଭାଜପା]] |- | style="text-align:left;" | * ସ୍ୱାସ୍ଥ୍ୟ ଓ ପରିବାର କଲ୍ୟାଣ * ସଂସଦୀୟ ବ୍ୟାପାର * ଇଲେକ୍ଟ୍ରୋନିକ୍ସ ଓ ସୂଚନା ପ୍ରଯୁକ୍ତିବିଦ୍ୟା | [[File:Mukesh Mahaling 2024.jpg|100px]] | [[ମୁକେଶ ମହାଲିଙ୍ଗ]]<br />{{small|ବିଧାୟକ, [[ଲୋଇସିଂହା (ବିଧାନ ସଭା ନିର୍ବାଚନ ମଣ୍ଡଳୀ)|ଲୋଇସିଂହା]]}} | ୧୨ ଜୁନ ୨୦୨୪ | ''ବର୍ତ୍ତମାନର'' | style="background-color:#FF9933;" | | [[ଭାରତୀୟ ଜନତା ପାର୍ଟି|ଭାଜପା]] |- | style="text-align:left;" | * ବାଣିଜ୍ୟ ଓ ପରିବହନ * ଇସ୍ପାତ ଓ ଖଣି | [[File:Bibhuti Bhusan Jena.jpg|100px]] | [[ବିଭୂତି ଭୂଷଣ ଜେନା]]<br />{{small|ବିଧାୟକ, [[ଗୋପାଳପୁର (ବିଧାନ ସଭା ନିର୍ବାଚନ ମଣ୍ଡଳୀ)|ଗୋପାଳପୁର]]}} | ୧୨ ଜୁନ ୨୦୨୪ | ''ବର୍ତ୍ତମାନର'' | style="background-color:#FF9933;" | | [[ଭାରତୀୟ ଜନତା ପାର୍ଟି|ଭାଜପା]] |- | style="text-align:left;" | * ଗୃହ ନିର୍ମାଣ ଓ ନଗର ଉନ୍ନୟନ * ସାର୍ବଜନୀନ ଉଦ୍ୟୋଗ | [[File:Krushna Chandra Mahapatra 2024.jpg|100px]] | [[କୃଷ୍ଣ ଚନ୍ଦ୍ର ମହାପାତ୍ର]]<br />{{small|ବିଧାୟକ, [[ମୋରଡ଼ା (ବିଧାନ ସଭା ନିର୍ବାଚନ ମଣ୍ଡଳୀ)|ମୋରଡ଼ା]]}} | ୧୨ ଜୁନ ୨୦୨୪ | ''ବର୍ତ୍ତମାନର'' | style="background-color:#FF9933;" | | [[ଭାରତୀୟ ଜନତା ପାର୍ଟି|ଭାଜପା]] |- ! colspan="7" style="background-color:#E6F2FF;" | '''ରାଷ୍ଟ୍ରମନ୍ତ୍ରୀ (ସ୍ୱାଧୀନ ଦାୟିତ୍ୱ)''' |- | style="text-align:left;" | * ଜଙ୍ଗଲ, ପରିବେଶ ଏବଂ ଜଳବାୟୁ ପରିବର୍ତ୍ତନ * ଶ୍ରମ ଓ କର୍ମଚାରୀ ରାଜ୍ୟ ବୀମା | [[File:Ganesh Ram SinghKhuntia 2024.jpg|100px]] | [[ଗଣେଶ ରାମ ସିଂ ଖୁଣ୍ଟିଆ|ଗଣେଶ ରାମ ସିଂହ ଖୁଣ୍ଟିଆ]]<br />{{small|ବିଧାୟକ, [[ଜଶୀପୁର (ବିଧାନ ସଭା ନିର୍ବାଚନ ମଣ୍ଡଳୀ)|ଯଶିପୁର]]}} | ୧୨ ଜୁନ ୨୦୨୪ | ''ବର୍ତ୍ତମାନର'' | style="background-color:#FF9933;" | | [[ଭାରତୀୟ ଜନତା ପାର୍ଟି|ଭାଜପା]] |- | style="text-align:left;" | * ଉଚ୍ଚଶିକ୍ଷା * କ୍ରୀଡ଼ା ଓ ଯୁବସେବା * ଓଡ଼ିଆ ଭାଷା, ସାହିତ୍ୟ ଓ ସଂସ୍କୃତି | [[File:Suryabanshi Suraj (new image).jpg|100px]] | [[ସୂର୍ଯ୍ୟବଂଶୀ ସୂରଜ]]<br />{{small|ବିଧାୟକ, [[ଧାମନଗର (ବିଧାନ ସଭା ନିର୍ବାଚନ ମଣ୍ଡଳୀ)|ଧାମନଗର]]}} | ୧୨ ଜୁନ ୨୦୨୪ | ''ବର୍ତ୍ତମାନର'' | style="background-color:#FF9933;" | | [[ଭାରତୀୟ ଜନତା ପାର୍ଟି|ଭାଜପା]] |- | style="text-align:left;" | * ସମବାୟ * ହସ୍ତତନ୍ତ, ବୟନ ଓ ହସ୍ତଶିଳ୍ପ | [[File:Pradeep Bal Samanta 2024.jpg|100px]] | [[ପ୍ରଦୀପ ବଳସାମନ୍ତ]]<br />{{small|ବିଧାୟକ, [[ସୁକିନ୍ଦା (ବିଧାନ ସଭା ନିର୍ବାଚନ ମଣ୍ଡଳୀ)|ସୁକିନ୍ଦା]]}} | ୧୨ ଜୁନ ୨୦୨୪ | ''ବର୍ତ୍ତମାନର'' | style="background-color:#FF9933;" | | [[ଭାରତୀୟ ଜନତା ପାର୍ଟି|ଭାଜପା]] |- | style="text-align:left;" | * ମତ୍ସ୍ୟ ଓ ପଶୁସମ୍ପଦ ବିକାଶ * ସୂକ୍ଷ୍ମ, କ୍ଷୁଦ୍ର ଓ ମଧ୍ୟମ ଉଦ୍ୟୋଗ | [[File:Gokulananda Mallick 2024.jpg|100px]] | [[ଗୋକୁଳାନନ୍ଦ ମଲ୍ଲିକ]]<br />{{small|ବିଧାୟକ, [[ପୋଲସରା (ବିଧାନ ସଭା ନିର୍ବାଚନ ମଣ୍ଡଳୀ)|ପୋଲସରା]]}} | ୧୨ ଜୁନ ୨୦୨୪ | ''ବର୍ତ୍ତମାନର'' | style="background-color:#FF9933;" | | [[ଭାରତୀୟ ଜନତା ପାର୍ଟି|ଭାଜପା]] |- | style="text-align:left;" | * ଶିଳ୍ପ * ଦକ୍ଷତା ବିକାଶ ଏବଂ ବୈଷୟିକ ଶିକ୍ଷା | [[File:Sampad Chandra Swain 2024.jpg|100px]] | [[ସମ୍ପଦ ଚନ୍ଦ୍ର ସ୍ୱାଇଁ]]<br />{{small|ବିଧାୟକ, [[ପାରାଦ୍ୱୀପ (ବିଧାନ ସଭା ନିର୍ବାଚନ ମଣ୍ଡଳୀ)|ପାରାଦୀପ]]}} | ୧୨ ଜୁନ ୨୦୨୪ | ''ବର୍ତ୍ତମାନର'' | style="background-color:#FF9933;" | | [[ଭାରତୀୟ ଜନତା ପାର୍ଟି|ଭାଜପା]] |} == ଆଧାର == {{ଆଧାର}} [[ଶ୍ରେଣୀ:୧୭ଶ ଓଡ଼ିଶା ବିଧାନ ସଭା]] [[ଶ୍ରେଣୀ:ଓଡ଼ିଶା ବିଧାନ ସଭା]] [[ଶ୍ରେଣୀ:ଓଡ଼ିଶାର ମନ୍ତ୍ରୀମଣ୍ଡଳ]] [[ଶ୍ରେଣୀ:ଓଡ଼ିଶା ସରକାର]] b5ma1neniw6ssjfl85sxtfxwd57o8a9 595895 595894 2026-06-02T07:08:54Z ~2026-32853-95 42305 /* ମନ୍ତ୍ରୀମଣ୍ଡଳ */ 595895 wikitext text/x-wiki {{ଛୋଟ|Mohan Charan Majhi ministry‌}} {{Infobox | title = ଓଡ଼ିଶାର ୩୧ତମ ମନ୍ତ୍ରୀମଣ୍ଡଳ | image = [[File:Seal of Odisha.svg|120px|ଓଡ଼ିଶାର ରାଜପ୍ରତୀକ]] | image2 = [[File:Mohan Charan Majhi at oath taking ceremony in 2024.jpg|300px]] | caption2 = ପ୍ରଧାନମନ୍ତ୍ରୀ [[ନରେନ୍ଦ୍ର ମୋଦୀ]]ଙ୍କ ସହ ମୋହନ ଚରଣ ମାଝୀ ମନ୍ତ୍ରୀମଣ୍ଡଳ | label1 = ଗଠନ | data1 = ୧୨ ଜୁନ ୨୦୨୪ | label2 = କାର୍ଯ୍ୟକାଳ | data2 = {{ayd|12 june 2024}} | label3 = ମୁଖ୍ୟମନ୍ତ୍ରୀ | data3 = [[ମୋହନ ଚରଣ ମାଝୀ]] | label4 = ଉପ-ମୁଖ୍ୟମନ୍ତ୍ରୀ | data4 = [[କନକ ବର୍ଦ୍ଧନ ସିଂହ ଦେଓ]]<br/>[[ପ୍ରଭାତୀ ପରିଡ଼ା]] | label5 = ରାଜ୍ୟପାଳ | data5 = [[ରଘୁବର ଦାସ]] ଏବଂ [[କମ୍ଭମପତି ହରି ବାବୁ]] | label6 = ମନ୍ତ୍ରୀମାନଙ୍କ ସଂଖ୍ୟା | data6 = ୧୬ {{small|(ମୁଖ୍ୟମନ୍ତ୍ରୀ ଏବଂ ଉପ-ମୁଖ୍ୟମନ୍ତ୍ରୀଙ୍କ ସହିତ)}} | label7 = ସରକାର ସ୍ଥିତି | data7 = [[ଓଡ଼ିଶା ବିଧାନ ସଭା|ବିଧାନ ସଭା]] {{Infobox political party/seats|81|147|hex=#ff9933|per=1}} | label8 = ଶାସକ ଦଳ | data8 = {{Color box|#FF9933}} [[ଭାରତୀୟ ଜନତା ପାର୍ଟି|ଭାଜପା]] | label9 = ବିରୋଧୀ ଦଳ | data9 = {{Color box|#709B40}} [[ବିଜୁ ଜନତା ଦଳ|ବିଜଦ]] | label10 = ବିରୋଧୀ ଦଳ ନେତା | data10 = [[ନବୀନ ପଟ୍ଟନାୟକ]] | label11 = ନିର୍ବାଚନ | data11 = [[୨୦୨୪ ଓଡ଼ିଶା ବିଧାନସଭା ନିର୍ବାଚନ|୨୦୨୪]] | label12 = ପୂର୍ବ ମନ୍ତ୍ରୀମଣ୍ଡଳ | data12 = [[w:Fifth Naveen Patnaik ministry|ନବୀନ ପଟ୍ଟନାୟକଙ୍କ ୫ମ ମନ୍ତ୍ରୀମଣ୍ଡଳ]] }} '''ମୋହନ ଚରଣ ମାଝୀ ମନ୍ତ୍ରୀମଣ୍ଡଳ''' ହେଉଛି [[୨୦୨୪ ଓଡ଼ିଶା ବିଧାନସଭା ନିର୍ବାଚନ]] ପରେ ଗଢ଼ାଯାଇଥିବା [[ଓଡ଼ିଶା ସରକାର]]ର ୩୧ତମ ମନ୍ତ୍ରୀମଣ୍ଡଳ ଏବଂ ମୁଖ୍ୟମନ୍ତ୍ରୀ [[ମୋହନ ଚରଣ ମାଝୀ]]ଙ୍କ ମନ୍ତ୍ରୀମଣ୍ଡଳର ସୂଚୀ । ୧୧ ଜୁନ ୨୦୨୪ରେ ମୋହନ ଚରଣ ମାଝୀ ଭାରତୀୟ ଜନତା ପାର୍ଟିର ମୁଖ୍ୟମନ୍ତ୍ରୀ ଭାବରେ ନିର୍ବାଚିତ ହୋଇଥିଲେ ।<ref>{{Cite web |date=2024-06-11 |title=Tribal Leader Mohan Majhi Is Odisha’s New CM: 5 Things You Need To Know About This 4-Time MLA |url=https://www.news18.com/politics/who-is-mohan-charan-majhi-the-new-chief-minister-of-odisha-8929441.html |access-date=2024-06-13 |website=News18 |language=en}}</ref> ମଇ ଏବଂ ଜୁନ ମାସରେ ଚାରୋଟି ପର୍ଯ୍ୟାୟରେ ଅନୁଷ୍ଠିତ ଏହି ନିର୍ବାଚନରେ ଭାରତୀୟ ଜନତା ପାର୍ଟି ୧୪୭ଟି ଆସନ ମଧ୍ୟରୁ ୭୮ଟି ଆସନ ହାସଲ କରି ସରକାର ଗଠନ କରିଥିଲା । ଜୁନ ୪ ତାରିଖରେ ଏହି ନିର୍ବାଚନର ଫଳାଫଳ ଘୋଷଣା ହୋଇଥିଲା, ଯାହାର ଆଧାରରେ [[୧୭ଶ ଓଡ଼ିଶା ବିଧାନ ସଭା]] ଗଠନ ହୋଇଥିଲା ।<ref>{{Cite web |date=2024-06-12 |title=Mohan Charan Majhi Cabinet in Odisha: Full list of BJP ministers who took oath today |url=https://www.indiatvnews.com/news/india/mohan-charan-majhi-cabinet-in-odisha-list-of-bjp-ministers-who-took-oath-today-2024-06-12-936560 |website=www.indiatvnews.com}}</ref> ଏହି ସରକାରଙ୍କୁ ୩ ଜଣ ସ୍ୱାଧୀନ ବିଧାୟକ ମଧ୍ୟ ସମର୍ଥନ ପ୍ରଦାନ କରିଛନ୍ତି । == ସଂକ୍ଷିପ୍ତ ଇତିହାସ == [[File:1st Cabinet Meeting of Mohan Charan Majhi in 2024.jpg|400x400px|center|thumb|୨୦୨୪ ମସିହାରେ ମୋହନ ଚରଣ ମାଝୀ ମନ୍ତ୍ରୀମଣ୍ଡଳର ପ୍ରଥମ କ୍ୟାବିନେଟ ବୈଠକ]] ୧୨ ଜୁନ ୨୦୨୪ରେ, ମୁଖ୍ୟମନ୍ତ୍ରୀ [[ମୋହନ ଚରଣ ମାଝୀ]] ତାଙ୍କର ଦୁଇ ଉପ-ମୁଖ୍ୟମନ୍ତ୍ରୀ, ୮ ଜଣ କ୍ୟାବିନେଟ ମନ୍ତ୍ରୀ ଏବଂ ୫ ଜଣ ରାଷ୍ଟ୍ରମନ୍ତ୍ରୀ (ସ୍ୱାଧୀନ ଦାୟିତ୍ୱ)ଙ୍କ ସହ ଭୁବନେଶ୍ୱରସ୍ଥିତ ଜନତା ମଇଦାନଠାରେ ଶପଥ ଗ୍ରହଣ କରିଥିଲେ । ରାଜ୍ୟପାଳ [[ରଘୁବର ଦାସ]] ସେମାନଙ୍କୁ ଶପଥପାଠ କରାଇଥିଲେ । ଏହି ଶପଥ ଗ୍ରହଣ ଉତ୍ସବରେ ପ୍ରଧାନମନ୍ତ୍ରୀ [[ନରେନ୍ଦ୍ର ମୋଦୀ]], କେନ୍ଦ୍ର ଗୃହମନ୍ତ୍ରୀ [[:en:Amit_Shah|ଅମିତ ଶାହ]], ପ୍ରତିରକ୍ଷା ମନ୍ତ୍ରୀ [[ରାଜନାଥ ସିଂହ]]ଙ୍କ ସମେତ ୧୦ଟି ଭାଜପା ଶାସିତ ରାଜ୍ୟର ମୁଖ୍ୟମନ୍ତ୍ରୀଗଣ ଉପସ୍ଥିତ ଥିଲେ ।<ref>{{Cite web |title=Highlights: BJP Tribal Leader, 4-Time MLA Mohan Majhi Sworn In As Odisha Chief Minister |url=https://www.ndtv.com/india-news/odisha-chief-minister-swearing-in-live-updates-mohan-majhi-set-to-be-sworn-in-as-bjps-first-chief-minister-in-odisha-5874031 |access-date=2024-06-13 |website=NDTV.com}}</ref><ref>{{Cite news |last=Barik |first=Satyasundar |date=2024-06-12 |title=Mohan Charan Majhi sworn in as Odisha’s first BJP Chief Minister |url=https://www.thehindu.com/news/national/odisha/mohan-charan-majhi-sworn-in-as-odishas-first-bjp-chief-minister/article68281205.ece |access-date=2024-06-13 |work=The Hindu |language=en-IN |issn=0971-751X}}</ref><ref>{{Cite news |date=2024-06-13 |title=Odisha Cabinet portfolios: CM Mohan Charan Majhi keeps Home |url=https://www.indiatvnews.com/news/india/odisha-cabinet-portfolios-cm-mohan-charan-majhi-keeps-home-ministry-kanak-vardhan-singh-agriculture-pravati-parida-women-child-development-finance-2024-06-15-937131 |access-date=2024-06-15 |work=India News |language=en-IN |issn=0971-751X}}</ref> == ମନ୍ତ୍ରୀମଣ୍ଡଳ == ଜୁନ ୧୫ ତାରିଖରେ ମନ୍ତ୍ରୀମାନଙ୍କୁ ବିଭିନ୍ନ ବିଭାଗର ଦାୟିତ୍ୱ ବଣ୍ଟନ କରାଯାଇଥିଲା ।<ref>{{Cite news|url=https://www.indiatvnews.com/news/india/odisha-cabinet-portfolios-cm-mohan-charan-majhi-keeps-home-ministry-kanak-vardhan-singh-agriculture-pravati-parida-women-child-development-finance-2024-06-15-937131|title=Odisha Cabinet portfolios: CM Mohan Charan Majhi keeps Home|date=2024-06-13|work=India News|access-date=2024-06-15|language=en-IN|issn=0971-751X}}</ref> {| class="wikitable sortable" style="text-align:center;" |+ ! ବିଭାଗ !! ଚିତ୍ର !! ନାମ <br/>{{small|ନିର୍ବାଚନ ମଣ୍ଡଳୀ}} !! କାର୍ଯ୍ୟକାଳ ଆରମ୍ଭ !! କାର୍ଯ୍ୟକାଳ ଶେଷ !! colspan="2" | ଦଳ |- | style="text-align:left;" | * [[ଓଡ଼ିଶାର ମୁଖ୍ୟମନ୍ତ୍ରୀମାନଙ୍କର ତାଲିକା|'''ମୁଖ୍ୟମନ୍ତ୍ରୀ''']] * ଗୃହ * ସାଧାରଣ ପ୍ରଶାସନ ଓ ଅଭିଯୋଗ * ଅର୍ଥ * ସୂଚନା ଏବଂ ଲୋକସମ୍ପର୍କ * ଜଳ ସମ୍ପଦ * ଯୋଜନା ଓ ସମନ୍ୱୟ * '''ଆବଣ୍ଟନ ହୋଇନଥିବା ସମସ୍ତ ବିଭାଗ''' | [[File:Shri Mohan Charan Majhi.jpg|100px]] | '''[[ମୋହନ ଚରଣ ମାଝୀ]]'''<br />{{small|ବିଧାୟକ, [[କେନ୍ଦୁଝର (ବିଧାନ ସଭା ନିର୍ବାଚନ ମଣ୍ଡଳୀ)|କେନ୍ଦୁଝର]]}} | ୧୨ ଜୁନ ୨୦୨୪ | ''କାର୍ଯ୍ୟରତ'' | style="background-color:#FF9933; width: 5px;" | | [[ଭାରତୀୟ ଜନତା ପାର୍ଟି|ଭାଜପା]] |- ! colspan="7" style="background-color:#E6F2FF;" | '''କ୍ୟାବିନେଟ ମନ୍ତ୍ରୀ''' |- | style="text-align:left;" | * '''ଉପ-ମୁଖ୍ୟମନ୍ତ୍ରୀ''' * କୃଷି ଓ କୃଷକ ସଶକ୍ତିକରଣ * ଶକ୍ତି | [[File:Kanak Vardhan Singh Deo 2024.jpg|100px]] | [[କନକ ବର୍ଦ୍ଧନ ସିଂହ ଦେଓ|କନକ ବର୍ଦ୍ଧନ ସିଂହଦେଓ]]<br />{{small|ବିଧାୟକ, [[ପାଟଣାଗଡ଼ (ବିଧାନ ସଭା ନିର୍ବାଚନ ମଣ୍ଡଳୀ)|ପାଟଣାଗଡ଼]]}} | ୧୨ ଜୁନ ୨୦୨୪ | ''କାର୍ଯ୍ୟରତ'' | style="background-color:#FF9933;" | | [[ଭାରତୀୟ ଜନତା ପାର୍ଟି|ଭାଜପା]] |- | style="text-align:left;" | * '''ଉପ-ମୁଖ୍ୟମନ୍ତ୍ରୀ''' * ମହିଳା ଓ ଶିଶୁ ବିକାଶ * ମିଶନ ଶକ୍ତି * ପର୍ଯ୍ୟଟନ | [[File:Dy CM Pravati Parida.jpg|100px]] | [[ପ୍ରଭାତୀ ପରିଡ଼ା]]<br />{{small|ବିଧାୟକ, [[ନିମାପଡ଼ା (ବିଧାନ ସଭା ନିର୍ବାଚନ ମଣ୍ଡଳୀ)|ନିମାପଡ଼ା]]}} | ୧୨ ଜୁନ ୨୦୨୪ | ''କାର୍ଯ୍ୟରତ'' | style="background-color:#FF9933;" | | [[ଭାରତୀୟ ଜନତା ପାର୍ଟି|ଭାଜପା]] |- | style="text-align:left;" | * ରାଜସ୍ୱ ଓ ବିପର୍ଯ୍ୟୟ ପରିଚାଳନା | [[File:Suresh Pujari 2024.jpg|100px]] | [[ସୁରେଶ ପୂଜାରୀ]]<br />{{small|ବିଧାୟକ, [[ବ୍ରଜରାଜନଗର (ବିଧାନ ସଭା ନିର୍ବାଚନ ମଣ୍ଡଳୀ)|ବ୍ରଜରାଜନଗର]]}} | ୧୨ ଜୁନ ୨୦୨୪ | ''କାର୍ଯ୍ୟରତ'' | style="background-color:#FF9933;" | | [[ଭାରତୀୟ ଜନତା ପାର୍ଟି|ଭାଜପା]] |- | style="text-align:left;" | * ଗ୍ରାମ୍ୟ ଉନ୍ନୟନ * ପଞ୍ଚାୟତିରାଜ ଓ ପାନୀୟ ଜଳ | [[File:Rabi Narayan Naik 2024.jpg|100px]] | [[ରବି ନାରାୟଣ ନାଏକ]]<br />{{small|ବିଧାୟକ, [[କୁଚିଣ୍ଡା (ବିଧାନ ସଭା ନିର୍ବାଚନ ମଣ୍ଡଳୀ)|କୁଚିଣ୍ଡା]]}} | ୧୨ ଜୁନ ୨୦୨୪ | ''କାର୍ଯ୍ୟରତ'' | style="background-color:#FF9933;" | | [[ଭାରତୀୟ ଜନତା ପାର୍ଟି|ଭାଜପା]] |- | style="text-align:left;" | * ବିଦ୍ୟାଳୟ ଓ ଗଣଶିକ୍ଷା * ଅନୁସୂଚିତ ଜାତି ଓ ଜନଜାତି ଉନ୍ନୟନ * ସଂଖ୍ୟାଲଘୁ ଓ ପଛୁଆ ବର୍ଗ କଲ୍ୟାଣ * ସାମାଜିକ ସୁରକ୍ଷା ଓ ଭିନ୍ନକ୍ଷମ ସଶକ୍ତିକରଣ | [[File:Nityananda Gond.jpg|100px]] | [[ନିତ୍ୟାନନ୍ଦ ଗଣ୍ଡ]]<br />{{small|ବିଧାୟକ, [[ଉମରକୋଟ (ବିଧାନ ସଭା ନିର୍ବାଚନ ମଣ୍ଡଳୀ)|ଉମରକୋଟ]]}} | ୧୨ ଜୁନ ୨୦୨୪ | ''କାର୍ଯ୍ୟରତ'' | style="background-color:#FF9933;" | | [[ଭାରତୀୟ ଜନତା ପାର୍ଟି|ଭାଜପା]] |- | style="text-align:left;" | * ଖାଦ୍ୟ ଯୋଗାଣ ଓ ଖାଉଟି କଲ୍ୟାଣ * ବିଜ୍ଞାନ ଓ ପ୍ରଯୁକ୍ତିବିଦ୍ୟା | [[File:Krushna Chandra Patra 2024.jpg|100px]] | [[କୃଷ୍ଣ ଚନ୍ଦ୍ର ପାତ୍ର]]<br />{{small|ବିଧାୟକ, [[ଢେଙ୍କାନାଳ (ବିଧାନ ସଭା ନିର୍ବାଚନ ମଣ୍ଡଳୀ)|ଢେଙ୍କାନାଳ]]}} | ୧୨ ଜୁନ ୨୦୨୪ | ''କାର୍ଯ୍ୟରତ'' | style="background-color:#FF9933;" | | [[ଭାରତୀୟ ଜନତା ପାର୍ଟି|ଭାଜପା]] |- | style="text-align:left;" | * ଆଇନ * ଅବକାରୀ * ପୂର୍ତ୍ତ | [[File:Prithiviraj Harichandan 2024.jpg|100px]] | [[ପୃଥ୍ୱୀରାଜ ହରିଚନ୍ଦନ]]<br />{{small|ବିଧାୟକ, [[ଚିଲିକା (ବିଧାନ ସଭା ନିର୍ବାଚନ ମଣ୍ଡଳୀ)|ଚିଲିକା]]}} | ୧୨ ଜୁନ ୨୦୨୪ | ''କାର୍ଯ୍ୟରତ'' | style="background-color:#FF9933;" | | [[ଭାରତୀୟ ଜନତା ପାର୍ଟି|ଭାଜପା]] |- | style="text-align:left;" | * ସ୍ୱାସ୍ଥ୍ୟ ଓ ପରିବାର କଲ୍ୟାଣ * ସଂସଦୀୟ ବ୍ୟାପାର * ଇଲେକ୍ଟ୍ରୋନିକ୍ସ ଓ ସୂଚନା ପ୍ରଯୁକ୍ତିବିଦ୍ୟା | [[File:Mukesh Mahaling 2024.jpg|100px]] | [[ମୁକେଶ ମହାଲିଙ୍ଗ]]<br />{{small|ବିଧାୟକ, [[ଲୋଇସିଂହା (ବିଧାନ ସଭା ନିର୍ବାଚନ ମଣ୍ଡଳୀ)|ଲୋଇସିଂହା]]}} | ୧୨ ଜୁନ ୨୦୨୪ | ''କାର୍ଯ୍ୟରତ'' | style="background-color:#FF9933;" | | [[ଭାରତୀୟ ଜନତା ପାର୍ଟି|ଭାଜପା]] |- | style="text-align:left;" | * ବାଣିଜ୍ୟ ଓ ପରିବହନ * ଇସ୍ପାତ ଓ ଖଣି | [[File:Bibhuti Bhusan Jena.jpg|100px]] | [[ବିଭୂତି ଭୂଷଣ ଜେନା]]<br />{{small|ବିଧାୟକ, [[ଗୋପାଳପୁର (ବିଧାନ ସଭା ନିର୍ବାଚନ ମଣ୍ଡଳୀ)|ଗୋପାଳପୁର]]}} | ୧୨ ଜୁନ ୨୦୨୪ | ''କାର୍ଯ୍ୟରତ'' | style="background-color:#FF9933;" | | [[ଭାରତୀୟ ଜନତା ପାର୍ଟି|ଭାଜପା]] |- | style="text-align:left;" | * ଗୃହ ନିର୍ମାଣ ଓ ନଗର ଉନ୍ନୟନ * ସାର୍ବଜନୀନ ଉଦ୍ୟୋଗ | [[File:Krushna Chandra Mahapatra 2024.jpg|100px]] | [[କୃଷ୍ଣ ଚନ୍ଦ୍ର ମହାପାତ୍ର]]<br />{{small|ବିଧାୟକ, [[ମୋରଡ଼ା (ବିଧାନ ସଭା ନିର୍ବାଚନ ମଣ୍ଡଳୀ)|ମୋରଡ଼ା]]}} | ୧୨ ଜୁନ ୨୦୨୪ | ''କାର୍ଯ୍ୟରତ'' | style="background-color:#FF9933;" | | [[ଭାରତୀୟ ଜନତା ପାର୍ଟି|ଭାଜପା]] |- ! colspan="7" style="background-color:#E6F2FF;" | '''ରାଷ୍ଟ୍ରମନ୍ତ୍ରୀ (ସ୍ୱାଧୀନ ଦାୟିତ୍ୱ)''' |- | style="text-align:left;" | * ଜଙ୍ଗଲ, ପରିବେଶ ଏବଂ ଜଳବାୟୁ ପରିବର୍ତ୍ତନ * ଶ୍ରମ ଓ କର୍ମଚାରୀ ରାଜ୍ୟ ବୀମା | [[File:Ganesh Ram SinghKhuntia 2024.jpg|100px]] | [[ଗଣେଶ ରାମ ସିଂ ଖୁଣ୍ଟିଆ|ଗଣେଶ ରାମ ସିଂହ ଖୁଣ୍ଟିଆ]]<br />{{small|ବିଧାୟକ, [[ଜଶୀପୁର (ବିଧାନ ସଭା ନିର୍ବାଚନ ମଣ୍ଡଳୀ)|ଯଶିପୁର]]}} | ୧୨ ଜୁନ ୨୦୨୪ | ''କାର୍ଯ୍ୟରତ'' | style="background-color:#FF9933;" | | [[ଭାରତୀୟ ଜନତା ପାର୍ଟି|ଭାଜପା]] |- | style="text-align:left;" | * ଉଚ୍ଚଶିକ୍ଷା * କ୍ରୀଡ଼ା ଓ ଯୁବସେବା * ଓଡ଼ିଆ ଭାଷା, ସାହିତ୍ୟ ଓ ସଂସ୍କୃତି | [[File:Suryabanshi Suraj (new image).jpg|100px]] | [[ସୂର୍ଯ୍ୟବଂଶୀ ସୂରଜ]]<br />{{small|ବିଧାୟକ, [[ଧାମନଗର (ବିଧାନ ସଭା ନିର୍ବାଚନ ମଣ୍ଡଳୀ)|ଧାମନଗର]]}} | ୧୨ ଜୁନ ୨୦୨୪ | ''କାର୍ଯ୍ୟରତ'' | style="background-color:#FF9933;" | | [[ଭାରତୀୟ ଜନତା ପାର୍ଟି|ଭାଜପା]] |- | style="text-align:left;" | * ସମବାୟ * ହସ୍ତତନ୍ତ, ବୟନ ଓ ହସ୍ତଶିଳ୍ପ | [[File:Pradeep Bal Samanta 2024.jpg|100px]] | [[ପ୍ରଦୀପ ବଳସାମନ୍ତ]]<br />{{small|ବିଧାୟକ, [[ସୁକିନ୍ଦା (ବିଧାନ ସଭା ନିର୍ବାଚନ ମଣ୍ଡଳୀ)|ସୁକିନ୍ଦା]]}} | ୧୨ ଜୁନ ୨୦୨୪ | ''କାର୍ଯ୍ୟରତ'' | style="background-color:#FF9933;" | | [[ଭାରତୀୟ ଜନତା ପାର୍ଟି|ଭାଜପା]] |- | style="text-align:left;" | * ମତ୍ସ୍ୟ ଓ ପଶୁସମ୍ପଦ ବିକାଶ * ସୂକ୍ଷ୍ମ, କ୍ଷୁଦ୍ର ଓ ମଧ୍ୟମ ଉଦ୍ୟୋଗ | [[File:Gokulananda Mallick 2024.jpg|100px]] | [[ଗୋକୁଳାନନ୍ଦ ମଲ୍ଲିକ]]<br />{{small|ବିଧାୟକ, [[ପୋଲସରା (ବିଧାନ ସଭା ନିର୍ବାଚନ ମଣ୍ଡଳୀ)|ପୋଲସରା]]}} | ୧୨ ଜୁନ ୨୦୨୪ | ''କାର୍ଯ୍ୟରତ'' | style="background-color:#FF9933;" | | [[ଭାରତୀୟ ଜନତା ପାର୍ଟି|ଭାଜପା]] |- | style="text-align:left;" | * ଶିଳ୍ପ * ଦକ୍ଷତା ବିକାଶ ଏବଂ ବୈଷୟିକ ଶିକ୍ଷା | [[File:Sampad Chandra Swain 2024.jpg|100px]] | [[ସମ୍ପଦ ଚନ୍ଦ୍ର ସ୍ୱାଇଁ]]<br />{{small|ବିଧାୟକ, [[ପାରାଦ୍ୱୀପ (ବିଧାନ ସଭା ନିର୍ବାଚନ ମଣ୍ଡଳୀ)|ପାରାଦୀପ]]}} | ୧୨ ଜୁନ ୨୦୨୪ | ''କାର୍ଯ୍ୟରତ'' | style="background-color:#FF9933;" | | [[ଭାରତୀୟ ଜନତା ପାର୍ଟି|ଭାଜପା]] |} == ଆଧାର == {{ଆଧାର}} [[ଶ୍ରେଣୀ:୧୭ଶ ଓଡ଼ିଶା ବିଧାନ ସଭା]] [[ଶ୍ରେଣୀ:ଓଡ଼ିଶା ବିଧାନ ସଭା]] [[ଶ୍ରେଣୀ:ଓଡ଼ିଶାର ମନ୍ତ୍ରୀମଣ୍ଡଳ]] [[ଶ୍ରେଣୀ:ଓଡ଼ିଶା ସରକାର]] 6gm1ecqn3q05tkp27ce4z9s9fcsahxu 4 95550 595897 595666 2026-06-02T07:40:36Z ~2026-32558-58 42306 /* Dada bhai naoroji */ ନୂଆ ଭାଗ 595897 wikitext text/x-wiki * [[ଉଇକିପିଡ଼ିଆ:ଚାଟସଭା/ପ୍ରଶ୍ନ/Archive 1]] * [[ଉଇକିପିଡ଼ିଆ:ଚାଟସଭା/ପ୍ରଶ୍ନ/Archive 2]] * [[ଉଇକିପିଡ଼ିଆ:ଚାଟସଭା/ପ୍ରଶ୍ନ/Archive 3]] * [[ଉଇକିପିଡ଼ିଆ:ଚାଟସଭା/ପ୍ରଶ୍ନ/Archive 4]] * [[ଉଇକିପିଡ଼ିଆ:ଚାଟସଭା/ପ୍ରଶ୍ନ/ଅଭିଲେଖ]] * [[ଉଇକିପିଡ଼ିଆ:ଚାଟସଭା/ପ୍ରଶ୍ନ/Flow]] == ରାଜାରାଣୀ ଉପଖ୍ୟାନ == ନାରାୟଣ ସାହୁ [[ବିଶେଷ:ଅବଦାନ/&#126;2026-98406-7|&#126;2026-98406-7]] ([[ବ୍ୟବହାରକାରୀଙ୍କ ଆଲୋଚନା:&#126;2026-98406-7|talk]]) ୦୧:୩୧, ୧୪ ଫେବୃଆରୀ ୨୦୨୬ (IST) == ଭାରତୀୟ ଜ୍ଞାନ ପରମ୍ପରା ଅନୁଯାୟୀ ମନ୍ଦିର ସ୍ଥାପତ୍ୟ ଗୁଡ଼ିକ ଆଲୋଚନା କର । == ଭାରତୀୟ ମନ୍ଦିର ସ୍ଥାପତ୍ୟ ଗୁଡ଼ିକ ବର୍ଣ୍ଣନା କର । [[ବିଶେଷ:ଅବଦାନ/&#126;2026-99818-2|&#126;2026-99818-2]] ([[ବ୍ୟବହାରକାରୀଙ୍କ ଆଲୋଚନା:&#126;2026-99818-2|talk]]) ୦୩:୦୪, ୧୪ ଫେବୃଆରୀ ୨୦୨୬ (IST) == Odia == Phakitmohan nka chamana athaguntha [[ବିଶେଷ:ଅବଦାନ/&#126;2026-10107-30|&#126;2026-10107-30]] ([[ବ୍ୟବହାରକାରୀଙ୍କ ଆଲୋଚନା:&#126;2026-10107-30|talk]]) ୨୧:୩୪, ୧୪ ଫେବୃଆରୀ ୨୦୨୬ (IST) == Odia == olasuni [[ବିଶେଷ:ଅବଦାନ/&#126;2026-10577-39|&#126;2026-10577-39]] ([[ବ୍ୟବହାରକାରୀଙ୍କ ଆଲୋଚନା:&#126;2026-10577-39|talk]]) ୨୧:୦୯, ୧୬ ଫେବୃଆରୀ ୨୦୨୬ (IST) == Odia == ଗଡଜାତ ଏକତ୍ରୀ କରଣରେ ମାୟାଧର ମାନସିଂହ ଭୂମିକା [[ବିଶେଷ:ଅବଦାନ/&#126;2026-10656-52|&#126;2026-10656-52]] ([[ବ୍ୟବହାରକାରୀଙ୍କ ଆଲୋଚନା:&#126;2026-10656-52|talk]]) ୧୨:୧୯, ୧୭ ଫେବୃଆରୀ ୨୦୨୬ (IST) == କନ୍ୟା ଭୃଣ ହତ୍ୟା ର କାରଣ ବିଷୟରେ ସବିସେସ ବିବରଣୀ ପ୍ରଦାନ କର == କନ୍ୟା ଭୃଣ ହତ୍ୟା ର କାରଣ ବିଷୟରେ ସବିସେସ ବିବରଣୀ ପ୍ରଦାନ କର [[ବିଶେଷ:ଅବଦାନ/&#126;2026-10732-47|&#126;2026-10732-47]] ([[ବ୍ୟବହାରକାରୀଙ୍କ ଆଲୋଚନା:&#126;2026-10732-47|talk]]) ୨୧:୧୨, ୧୭ ଫେବୃଆରୀ ୨୦୨୬ (IST) == AI == Artificial Intelligence [[ବିଶେଷ:ଅବଦାନ/&#126;2026-10941-67|&#126;2026-10941-67]] ([[ବ୍ୟବହାରକାରୀଙ୍କ ଆଲୋଚନା:&#126;2026-10941-67|talk]]) ୦୪:୧୫, ୧୯ ଫେବୃଆରୀ ୨୦୨୬ (IST) == ବର୍ଣ୍ଣ ଧର୍ମ କଣ == introduction, ଧର୍ମ କଣ, ବର୍ଣ୍ଣ ଧର୍ମ ର ପ୍ରକାରଭେଦ,ବର୍ଣ୍ଣ ଧର୍ମ ର ବୈଶିଷ୍ଟ୍ୟ [[ବିଶେଷ:ଅବଦାନ/&#126;2026-12103-94|&#126;2026-12103-94]] ([[ବ୍ୟବହାରକାରୀଙ୍କ ଆଲୋଚନା:&#126;2026-12103-94|talk]]) ୨୩:୦୮, ୨୩ ଫେବୃଆରୀ ୨୦୨୬ (IST) == Ghanibhabana == ghanibhabana [[ବିଶେଷ:ଅବଦାନ/&#126;2026-12724-20|&#126;2026-12724-20]] ([[ବ୍ୟବହାରକାରୀଙ୍କ ଆଲୋଚନା:&#126;2026-12724-20|talk]]) ୨୧:୧୬, ୨୬ ଫେବୃଆରୀ ୨୦୨୬ (IST) == ଘନୀଭବନ == ଘନୀଭବନ ବିଷୟରେ ବର୍ଣ୍ଣନା କର [[ବିଶେଷ:ଅବଦାନ/&#126;2026-12724-20|&#126;2026-12724-20]] ([[ବ୍ୟବହାରକାରୀଙ୍କ ଆଲୋଚନା:&#126;2026-12724-20|talk]]) ୨୧:୧୮, ୨୬ ଫେବୃଆରୀ ୨୦୨୬ (IST) == Lala lajpat rai == everything [[ବିଶେଷ:ଅବଦାନ/&#126;2026-12670-68|&#126;2026-12670-68]] ([[ବ୍ୟବହାରକାରୀଙ୍କ ଆଲୋଚନା:&#126;2026-12670-68|talk]]) ୦୮:୧୪, ୨୭ ଫେବୃଆରୀ ୨୦୨୬ (IST) == ଔପନ୍ୟାସିକ ସୁରେନ୍ଦ୍ର ମହାନ୍ତି ଆପଣାର ଅନୁଭବଗୁଡ଼ିକୁ ଉପନ୍ୟାସରେ କିଭଳି ଜୀବର ଭାବେ ପ୍ରକାଶ କରିଛନ୍ତି, ତାହା ଦର୍ଶାଅ । == 150000 word [[ବିଶେଷ:ଅବଦାନ/&#126;2026-13694-46|&#126;2026-13694-46]] ([[ବ୍ୟବହାରକାରୀଙ୍କ ଆଲୋଚନା:&#126;2026-13694-46|talk]]) ୦୭:୨୬, ୩ ମାର୍ଚ୍ଚ ୨୦୨୬ (IST) == History == khub bhala [[ବିଶେଷ:ଅବଦାନ/&#126;2026-14609-67|&#126;2026-14609-67]] ([[ବ୍ୟବହାରକାରୀଙ୍କ ଆଲୋଚନା:&#126;2026-14609-67|talk]]) ୧୫:୨୩, ୭ ମାର୍ଚ୍ଚ ୨୦୨୬ (IST) == ରାଧାକାନ୍ତ ରଙ୍ଗମଞ୍ଚ == ରାଧାକାନ୍ତ ରଙ୍ଗମଞ୍ଚ [[ବିଶେଷ:ଅବଦାନ/&#126;2026-15008-75|&#126;2026-15008-75]] ([[ବ୍ୟବହାରକାରୀଙ୍କ ଆଲୋଚନା:&#126;2026-15008-75|talk]]) ୦୮:୫୬, ୯ ମାର୍ଚ୍ଚ ୨୦୨୬ (IST) == ଫକୀର ମୋହନ ସେନାପତିଙ୍କ ସାମଗ୍ରୀକ ଉପନ୍ୟାସରେ ସାମାଜିକ ଚରିତ୍ର == ଫକୀର ମୋହନ ସେନାପତିଙ୍କ ସାମଗ୍ରୀକ ଉପନ୍ୟାସରେ ସାମାଜିକ ଚରିତ୍ର [[ବିଶେଷ:ଅବଦାନ/&#126;2026-15364-39|&#126;2026-15364-39]] ([[ବ୍ୟବହାରକାରୀଙ୍କ ଆଲୋଚନା:&#126;2026-15364-39|talk]]) ୦୧:୨୩, ୧୧ ମାର୍ଚ୍ଚ ୨୦୨୬ (IST) :pdf [[ବିଶେଷ:ଅବଦାନ/&#126;2026-15364-39|&#126;2026-15364-39]] ([[ବ୍ୟବହାରକାରୀଙ୍କ ଆଲୋଚନା:&#126;2026-15364-39|talk]]) ୦୧:୨୫, ୧୧ ମାର୍ଚ୍ଚ ୨୦୨୬ (IST) == Odia == kabi Surya baladeba ratha [[ବିଶେଷ:ଅବଦାନ/&#126;2026-15453-94|&#126;2026-15453-94]] ([[ବ୍ୟବହାରକାରୀଙ୍କ ଆଲୋଚନା:&#126;2026-15453-94|talk]]) ୧୯:୧୬, ୧୧ ମାର୍ଚ୍ଚ ୨୦୨୬ (IST) == ଓଡ଼ିଆ == ଓଡ଼ିଆ ଗଳ୍ପ ସାହିତ୍ୟ [[ବିଶେଷ:ଅବଦାନ/&#126;2026-15557-45|&#126;2026-15557-45]] ([[ବ୍ୟବହାରକାରୀଙ୍କ ଆଲୋଚନା:&#126;2026-15557-45|talk]]) ୧୯:୪୨, ୧୧ ମାର୍ଚ୍ଚ ୨୦୨୬ (IST) == ଓଡ଼ିଆ == ଗଲ୍ପିକ ବିଜୟାନନ୍ଦ ସିଂହଙ୍କ ଅଶେଷ ଅନୁରାଗ ଗଳ୍ପ ସଙ୍କଳନ [[ବିଶେଷ:ଅବଦାନ/&#126;2026-15557-45|&#126;2026-15557-45]] ([[ବ୍ୟବହାରକାରୀଙ୍କ ଆଲୋଚନା:&#126;2026-15557-45|talk]]) ୧୯:୪୪, ୧୧ ମାର୍ଚ୍ଚ ୨୦୨୬ (IST) == ଉପନ୍ୟାସ ସାହିତ୍ୟରେ ଉପେନ୍ଦ୍ର କିଶୋର ଦାସ ଙ୍କ ସ୍ଥାନ == ଉତ୍ତର [[ବିଶେଷ:ଅବଦାନ/&#126;2026-15780-29|&#126;2026-15780-29]] ([[ବ୍ୟବହାରକାରୀଙ୍କ ଆଲୋଚନା:&#126;2026-15780-29|talk]]) ୦୮:୩୪, ୧୨ ମାର୍ଚ୍ଚ ୨୦୨୬ (IST) == Odia == କାନ୍ତକବି ଲକ୍ଷ୍ମୀକାନ୍ତ ମହାପାତ୍ରଙ୍କ ‘ବୁଢା ଶଙ୍ଖାରି’ ଗଳ୍ପରେ ସାମାଜିକ ଚିତ୍ର (10 ମାର୍କ) [[ବିଶେଷ:ଅବଦାନ/&#126;2026-15798-29|&#126;2026-15798-29]] ([[ବ୍ୟବହାରକାରୀଙ୍କ ଆଲୋଚନା:&#126;2026-15798-29|talk]]) ୧୦:୪୨, ୧୨ ମାର୍ଚ୍ଚ ୨୦୨୬ (IST) == ଯଦୁଅବଧୁତ ସମ୍ବାଦ == କିଏ କାହାକୁ ବୁଝାଇ ଛନ୍ତି [[ବିଶେଷ:ଅବଦାନ/&#126;2026-16502-05|&#126;2026-16502-05]] ([[ବ୍ୟବହାରକାରୀଙ୍କ ଆଲୋଚନା:&#126;2026-16502-05|talk]]) ୧୩:୨୩, ୧୫ ମାର୍ଚ୍ଚ ୨୦୨୬ (IST) == Manglu Charan biswal nka jibani == Manglu charan biswal nka parichaya , sahitya pustak ,bhuka nataka dicrib. [[ବିଶେଷ:ଅବଦାନ/&#126;2026-17168-41|&#126;2026-17168-41]] ([[ବ୍ୟବହାରକାରୀଙ୍କ ଆଲୋଚନା:&#126;2026-17168-41|talk]]) ୦୯:୧୬, ୧୯ ମାର୍ଚ୍ଚ ୨୦୨୬ (IST) == Manglu Charan biswal nka jibani ,sahitya pustak,bhukha nataka topic == manglu charan biswal nka jibani ,sahitya kruti, bruti , bhukha nataka ra marma bani. [[ବିଶେଷ:ଅବଦାନ/&#126;2026-17168-41|&#126;2026-17168-41]] ([[ବ୍ୟବହାରକାରୀଙ୍କ ଆଲୋଚନା:&#126;2026-17168-41|talk]]) ୦୯:୨୯, ୧୯ ମାର୍ଚ୍ଚ ୨୦୨୬ (IST) == Monaj das == Suna medal [[ବିଶେଷ:ଅବଦାନ/&#126;2026-17500-12|&#126;2026-17500-12]] ([[ବ୍ୟବହାରକାରୀଙ୍କ ଆଲୋଚନା:&#126;2026-17500-12|talk]]) ୧୩:୧୪, ୨୦ ମାର୍ଚ୍ଚ ୨୦୨୬ (IST) == Odia == jadumani mahapatra [[ବିଶେଷ:ଅବଦାନ/&#126;2026-18897-68|&#126;2026-18897-68]] ([[ବ୍ୟବହାରକାରୀଙ୍କ ଆଲୋଚନା:&#126;2026-18897-68|talk]]) ୧୩:୩୨, ୨୬ ମାର୍ଚ୍ଚ ୨୦୨୬ (IST) == Education == ବିକାଶର 3 ଟି ନିୟମ [[ବିଶେଷ:ଅବଦାନ/&#126;2026-19801-55|&#126;2026-19801-55]] ([[ବ୍ୟବହାରକାରୀଙ୍କ ଆଲୋଚନା:&#126;2026-19801-55|talk]]) ୧୭:୩୨, ୩୦ ମାର୍ଚ୍ଚ ୨୦୨୬ (IST) == Education == ବୃଦ୍ଧି କହିଲେ କଣ ବୁଝ [[ବିଶେଷ:ଅବଦାନ/&#126;2026-19801-55|&#126;2026-19801-55]] ([[ବ୍ୟବହାରକାରୀଙ୍କ ଆଲୋଚନା:&#126;2026-19801-55|talk]]) ୧୭:୩୫, ୩୦ ମାର୍ଚ୍ଚ ୨୦୨୬ (IST) == କାକଟପୁର ରୋହିଣୀ କୁଣ୍ଡ ଇତିହାସ ସମ୍ପର୍କ ରେ == ସୂଚନା ଦିଅ [[ବିଶେଷ:ଅବଦାନ/&#126;2026-20315-21|&#126;2026-20315-21]] ([[ବ୍ୟବହାରକାରୀଙ୍କ ଆଲୋଚନା:&#126;2026-20315-21|talk]]) ୦୪:୪୨, ୨ ଅପ୍ରେଲ ୨୦୨୬ (IST) == Nabarasa == nabarasa [[ବିଶେଷ:ଅବଦାନ/&#126;2026-20324-50|&#126;2026-20324-50]] ([[ବ୍ୟବହାରକାରୀଙ୍କ ଆଲୋଚନା:&#126;2026-20324-50|talk]]) ୧୧:୧୯, ୨ ଅପ୍ରେଲ ୨୦୨୬ (IST) == Ishwara jane jubaka nataka by kartik Chandra rath notes == ishwara jane jubaka nataka by kartik Chandra rath notes [[ବିଶେଷ:ଅବଦାନ/&#126;2026-21587-54|&#126;2026-21587-54]] ([[ବ୍ୟବହାରକାରୀଙ୍କ ଆଲୋଚନା:&#126;2026-21587-54|talk]]) ୦୮:୫୬, ୮ ଅପ୍ରେଲ ୨୦୨୬ (IST) == ଦୀନକୃଷ୍ଣ ଦାସ == ଦୀନକୃଷ୍ଣ ଦାସ [[ବିଶେଷ:ଅବଦାନ/&#126;2026-23115-97|&#126;2026-23115-97]] ([[ବ୍ୟବହାରକାରୀଙ୍କ ଆଲୋଚନା:&#126;2026-23115-97|talk]]) ୧୨:୨୦, ୧୫ ଅପ୍ରେଲ ୨୦୨୬ (IST) == Education == ବ୍ୟବହାରକାରୀ [[ବିଶେଷ:ଅବଦାନ/&#126;2026-23680-37|&#126;2026-23680-37]] ([[ବ୍ୟବହାରକାରୀଙ୍କ ଆଲୋଚନା:&#126;2026-23680-37|talk]]) ୨୦:୦୧, ୧୭ ଅପ୍ରେଲ ୨୦୨୬ (IST) == Education == ବ୍ୟବହାରକାରୀ [[ବିଶେଷ:ଅବଦାନ/&#126;2026-23680-37|&#126;2026-23680-37]] ([[ବ୍ୟବହାରକାରୀଙ୍କ ଆଲୋଚନା:&#126;2026-23680-37|talk]]) ୨୦:୦୧, ୧୭ ଅପ୍ରେଲ ୨୦୨୬ (IST) == ୧୯୯୧ ମସିହା ରେ ଚିତାଲାଗି ଅମାବାସ୍ୟା ତାରିଖ == Answer [[ବିଶେଷ:ଅବଦାନ/&#126;2026-24317-70|&#126;2026-24317-70]] ([[ବ୍ୟବହାରକାରୀଙ୍କ ଆଲୋଚନା:&#126;2026-24317-70|talk]]) ୧୩:୨୨, ୨୧ ଅପ୍ରେଲ ୨୦୨୬ (IST) == Geography == Sambala [[ବିଶେଷ:ଅବଦାନ/&#126;2026-25404-29|&#126;2026-25404-29]] ([[ବ୍ୟବହାରକାରୀଙ୍କ ଆଲୋଚନା:&#126;2026-25404-29|talk]]) ୧୯:୨୫, ୨୫ ଅପ୍ରେଲ ୨୦୨୬ (IST) == କମଳ ପ୍ରତି କବିତା ର ବର୍ଣ୍ଣନା କର == କମଳ ପ୍ରତି କବିତା ଟି ବର୍ଣ୍ଣନା କର [[ବିଶେଷ:ଅବଦାନ/&#126;2026-25920-65|&#126;2026-25920-65]] ([[ବ୍ୟବହାରକାରୀଙ୍କ ଆଲୋଚନା:&#126;2026-25920-65|talk]]) ୧୦:୫୯, ୨୮ ଅପ୍ରେଲ ୨୦୨୬ (IST) == କମଳ ପ୍ରତି କବିତା ର ବର୍ଣ୍ଣନା କର == କମଳ ପ୍ରତି - କୁନ୍ତଳା କୁମାରୀ ସାବତ [[ବିଶେଷ:ଅବଦାନ/&#126;2026-25920-65|&#126;2026-25920-65]] ([[ବ୍ୟବହାରକାରୀଙ୍କ ଆଲୋଚନା:&#126;2026-25920-65|talk]]) ୧୧:୦୦, ୨୮ ଅପ୍ରେଲ ୨୦୨୬ (IST) :କମଳ ପ୍ରତି - କୁନ୍ତଳା କୁମାରୀ ସାବତ [[ବିଶେଷ:ଅବଦାନ/&#126;2026-25920-65|&#126;2026-25920-65]] ([[ବ୍ୟବହାରକାରୀଙ୍କ ଆଲୋଚନା:&#126;2026-25920-65|talk]]) ୧୧:୦୧, ୨୮ ଅପ୍ରେଲ ୨୦୨୬ (IST) == Hello sir == ଲାରମ୍ଭାର [[ବିଶେଷ:ଅବଦାନ/&#126;2026-30327-75|&#126;2026-30327-75]] ([[ବ୍ୟବହାରକାରୀଙ୍କ ଆଲୋଚନା:&#126;2026-30327-75|talk]]) ୧୫:୧୦, ୨୧ ମଇ ୨୦୨୬ (IST) == ଓଡ଼ିଆ ନାଥ ସାହିତ୍ୟ == ନାଥ ଧର୍ମ ସମ୍ୱନ୍ଧୀୟ ତଥ୍ୟ [[ବିଶେଷ:ଅବଦାନ/&#126;2026-31912-45|&#126;2026-31912-45]] ([[ବ୍ୟବହାରକାରୀଙ୍କ ଆଲୋଚନା:&#126;2026-31912-45|talk]]) ୦୯:୧୨, ୨୮ ମଇ ୨୦୨୬ (IST) == Dada bhai naoroji == Jibani in odia [[ବିଶେଷ:ଅବଦାନ/&#126;2026-32558-58|&#126;2026-32558-58]] ([[ବ୍ୟବହାରକାରୀଙ୍କ ଆଲୋଚନା:&#126;2026-32558-58|talk]]) ୧୩:୧୦, ୨ ଜୁନ ୨୦୨୬ (IST) 5eulfwlvq3sitsclxpve9i9ncrlap65 595898 595897 2026-06-02T07:41:09Z ~2026-32558-58 42306 /* Dada bhai naoroji */ ନୂଆ ଭାଗ 595898 wikitext text/x-wiki * [[ଉଇକିପିଡ଼ିଆ:ଚାଟସଭା/ପ୍ରଶ୍ନ/Archive 1]] * [[ଉଇକିପିଡ଼ିଆ:ଚାଟସଭା/ପ୍ରଶ୍ନ/Archive 2]] * [[ଉଇକିପିଡ଼ିଆ:ଚାଟସଭା/ପ୍ରଶ୍ନ/Archive 3]] * [[ଉଇକିପିଡ଼ିଆ:ଚାଟସଭା/ପ୍ରଶ୍ନ/Archive 4]] * [[ଉଇକିପିଡ଼ିଆ:ଚାଟସଭା/ପ୍ରଶ୍ନ/ଅଭିଲେଖ]] * [[ଉଇକିପିଡ଼ିଆ:ଚାଟସଭା/ପ୍ରଶ୍ନ/Flow]] == ରାଜାରାଣୀ ଉପଖ୍ୟାନ == ନାରାୟଣ ସାହୁ [[ବିଶେଷ:ଅବଦାନ/&#126;2026-98406-7|&#126;2026-98406-7]] ([[ବ୍ୟବହାରକାରୀଙ୍କ ଆଲୋଚନା:&#126;2026-98406-7|talk]]) ୦୧:୩୧, ୧୪ ଫେବୃଆରୀ ୨୦୨୬ (IST) == ଭାରତୀୟ ଜ୍ଞାନ ପରମ୍ପରା ଅନୁଯାୟୀ ମନ୍ଦିର ସ୍ଥାପତ୍ୟ ଗୁଡ଼ିକ ଆଲୋଚନା କର । == ଭାରତୀୟ ମନ୍ଦିର ସ୍ଥାପତ୍ୟ ଗୁଡ଼ିକ ବର୍ଣ୍ଣନା କର । [[ବିଶେଷ:ଅବଦାନ/&#126;2026-99818-2|&#126;2026-99818-2]] ([[ବ୍ୟବହାରକାରୀଙ୍କ ଆଲୋଚନା:&#126;2026-99818-2|talk]]) ୦୩:୦୪, ୧୪ ଫେବୃଆରୀ ୨୦୨୬ (IST) == Odia == Phakitmohan nka chamana athaguntha [[ବିଶେଷ:ଅବଦାନ/&#126;2026-10107-30|&#126;2026-10107-30]] ([[ବ୍ୟବହାରକାରୀଙ୍କ ଆଲୋଚନା:&#126;2026-10107-30|talk]]) ୨୧:୩୪, ୧୪ ଫେବୃଆରୀ ୨୦୨୬ (IST) == Odia == olasuni [[ବିଶେଷ:ଅବଦାନ/&#126;2026-10577-39|&#126;2026-10577-39]] ([[ବ୍ୟବହାରକାରୀଙ୍କ ଆଲୋଚନା:&#126;2026-10577-39|talk]]) ୨୧:୦୯, ୧୬ ଫେବୃଆରୀ ୨୦୨୬ (IST) == Odia == ଗଡଜାତ ଏକତ୍ରୀ କରଣରେ ମାୟାଧର ମାନସିଂହ ଭୂମିକା [[ବିଶେଷ:ଅବଦାନ/&#126;2026-10656-52|&#126;2026-10656-52]] ([[ବ୍ୟବହାରକାରୀଙ୍କ ଆଲୋଚନା:&#126;2026-10656-52|talk]]) ୧୨:୧୯, ୧୭ ଫେବୃଆରୀ ୨୦୨୬ (IST) == କନ୍ୟା ଭୃଣ ହତ୍ୟା ର କାରଣ ବିଷୟରେ ସବିସେସ ବିବରଣୀ ପ୍ରଦାନ କର == କନ୍ୟା ଭୃଣ ହତ୍ୟା ର କାରଣ ବିଷୟରେ ସବିସେସ ବିବରଣୀ ପ୍ରଦାନ କର [[ବିଶେଷ:ଅବଦାନ/&#126;2026-10732-47|&#126;2026-10732-47]] ([[ବ୍ୟବହାରକାରୀଙ୍କ ଆଲୋଚନା:&#126;2026-10732-47|talk]]) ୨୧:୧୨, ୧୭ ଫେବୃଆରୀ ୨୦୨୬ (IST) == AI == Artificial Intelligence [[ବିଶେଷ:ଅବଦାନ/&#126;2026-10941-67|&#126;2026-10941-67]] ([[ବ୍ୟବହାରକାରୀଙ୍କ ଆଲୋଚନା:&#126;2026-10941-67|talk]]) ୦୪:୧୫, ୧୯ ଫେବୃଆରୀ ୨୦୨୬ (IST) == ବର୍ଣ୍ଣ ଧର୍ମ କଣ == introduction, ଧର୍ମ କଣ, ବର୍ଣ୍ଣ ଧର୍ମ ର ପ୍ରକାରଭେଦ,ବର୍ଣ୍ଣ ଧର୍ମ ର ବୈଶିଷ୍ଟ୍ୟ [[ବିଶେଷ:ଅବଦାନ/&#126;2026-12103-94|&#126;2026-12103-94]] ([[ବ୍ୟବହାରକାରୀଙ୍କ ଆଲୋଚନା:&#126;2026-12103-94|talk]]) ୨୩:୦୮, ୨୩ ଫେବୃଆରୀ ୨୦୨୬ (IST) == Ghanibhabana == ghanibhabana [[ବିଶେଷ:ଅବଦାନ/&#126;2026-12724-20|&#126;2026-12724-20]] ([[ବ୍ୟବହାରକାରୀଙ୍କ ଆଲୋଚନା:&#126;2026-12724-20|talk]]) ୨୧:୧୬, ୨୬ ଫେବୃଆରୀ ୨୦୨୬ (IST) == ଘନୀଭବନ == ଘନୀଭବନ ବିଷୟରେ ବର୍ଣ୍ଣନା କର [[ବିଶେଷ:ଅବଦାନ/&#126;2026-12724-20|&#126;2026-12724-20]] ([[ବ୍ୟବହାରକାରୀଙ୍କ ଆଲୋଚନା:&#126;2026-12724-20|talk]]) ୨୧:୧୮, ୨୬ ଫେବୃଆରୀ ୨୦୨୬ (IST) == Lala lajpat rai == everything [[ବିଶେଷ:ଅବଦାନ/&#126;2026-12670-68|&#126;2026-12670-68]] ([[ବ୍ୟବହାରକାରୀଙ୍କ ଆଲୋଚନା:&#126;2026-12670-68|talk]]) ୦୮:୧୪, ୨୭ ଫେବୃଆରୀ ୨୦୨୬ (IST) == ଔପନ୍ୟାସିକ ସୁରେନ୍ଦ୍ର ମହାନ୍ତି ଆପଣାର ଅନୁଭବଗୁଡ଼ିକୁ ଉପନ୍ୟାସରେ କିଭଳି ଜୀବର ଭାବେ ପ୍ରକାଶ କରିଛନ୍ତି, ତାହା ଦର୍ଶାଅ । == 150000 word [[ବିଶେଷ:ଅବଦାନ/&#126;2026-13694-46|&#126;2026-13694-46]] ([[ବ୍ୟବହାରକାରୀଙ୍କ ଆଲୋଚନା:&#126;2026-13694-46|talk]]) ୦୭:୨୬, ୩ ମାର୍ଚ୍ଚ ୨୦୨୬ (IST) == History == khub bhala [[ବିଶେଷ:ଅବଦାନ/&#126;2026-14609-67|&#126;2026-14609-67]] ([[ବ୍ୟବହାରକାରୀଙ୍କ ଆଲୋଚନା:&#126;2026-14609-67|talk]]) ୧୫:୨୩, ୭ ମାର୍ଚ୍ଚ ୨୦୨୬ (IST) == ରାଧାକାନ୍ତ ରଙ୍ଗମଞ୍ଚ == ରାଧାକାନ୍ତ ରଙ୍ଗମଞ୍ଚ [[ବିଶେଷ:ଅବଦାନ/&#126;2026-15008-75|&#126;2026-15008-75]] ([[ବ୍ୟବହାରକାରୀଙ୍କ ଆଲୋଚନା:&#126;2026-15008-75|talk]]) ୦୮:୫୬, ୯ ମାର୍ଚ୍ଚ ୨୦୨୬ (IST) == ଫକୀର ମୋହନ ସେନାପତିଙ୍କ ସାମଗ୍ରୀକ ଉପନ୍ୟାସରେ ସାମାଜିକ ଚରିତ୍ର == ଫକୀର ମୋହନ ସେନାପତିଙ୍କ ସାମଗ୍ରୀକ ଉପନ୍ୟାସରେ ସାମାଜିକ ଚରିତ୍ର [[ବିଶେଷ:ଅବଦାନ/&#126;2026-15364-39|&#126;2026-15364-39]] ([[ବ୍ୟବହାରକାରୀଙ୍କ ଆଲୋଚନା:&#126;2026-15364-39|talk]]) ୦୧:୨୩, ୧୧ ମାର୍ଚ୍ଚ ୨୦୨୬ (IST) :pdf [[ବିଶେଷ:ଅବଦାନ/&#126;2026-15364-39|&#126;2026-15364-39]] ([[ବ୍ୟବହାରକାରୀଙ୍କ ଆଲୋଚନା:&#126;2026-15364-39|talk]]) ୦୧:୨୫, ୧୧ ମାର୍ଚ୍ଚ ୨୦୨୬ (IST) == Odia == kabi Surya baladeba ratha [[ବିଶେଷ:ଅବଦାନ/&#126;2026-15453-94|&#126;2026-15453-94]] ([[ବ୍ୟବହାରକାରୀଙ୍କ ଆଲୋଚନା:&#126;2026-15453-94|talk]]) ୧୯:୧୬, ୧୧ ମାର୍ଚ୍ଚ ୨୦୨୬ (IST) == ଓଡ଼ିଆ == ଓଡ଼ିଆ ଗଳ୍ପ ସାହିତ୍ୟ [[ବିଶେଷ:ଅବଦାନ/&#126;2026-15557-45|&#126;2026-15557-45]] ([[ବ୍ୟବହାରକାରୀଙ୍କ ଆଲୋଚନା:&#126;2026-15557-45|talk]]) ୧୯:୪୨, ୧୧ ମାର୍ଚ୍ଚ ୨୦୨୬ (IST) == ଓଡ଼ିଆ == ଗଲ୍ପିକ ବିଜୟାନନ୍ଦ ସିଂହଙ୍କ ଅଶେଷ ଅନୁରାଗ ଗଳ୍ପ ସଙ୍କଳନ [[ବିଶେଷ:ଅବଦାନ/&#126;2026-15557-45|&#126;2026-15557-45]] ([[ବ୍ୟବହାରକାରୀଙ୍କ ଆଲୋଚନା:&#126;2026-15557-45|talk]]) ୧୯:୪୪, ୧୧ ମାର୍ଚ୍ଚ ୨୦୨୬ (IST) == ଉପନ୍ୟାସ ସାହିତ୍ୟରେ ଉପେନ୍ଦ୍ର କିଶୋର ଦାସ ଙ୍କ ସ୍ଥାନ == ଉତ୍ତର [[ବିଶେଷ:ଅବଦାନ/&#126;2026-15780-29|&#126;2026-15780-29]] ([[ବ୍ୟବହାରକାରୀଙ୍କ ଆଲୋଚନା:&#126;2026-15780-29|talk]]) ୦୮:୩୪, ୧୨ ମାର୍ଚ୍ଚ ୨୦୨୬ (IST) == Odia == କାନ୍ତକବି ଲକ୍ଷ୍ମୀକାନ୍ତ ମହାପାତ୍ରଙ୍କ ‘ବୁଢା ଶଙ୍ଖାରି’ ଗଳ୍ପରେ ସାମାଜିକ ଚିତ୍ର (10 ମାର୍କ) [[ବିଶେଷ:ଅବଦାନ/&#126;2026-15798-29|&#126;2026-15798-29]] ([[ବ୍ୟବହାରକାରୀଙ୍କ ଆଲୋଚନା:&#126;2026-15798-29|talk]]) ୧୦:୪୨, ୧୨ ମାର୍ଚ୍ଚ ୨୦୨୬ (IST) == ଯଦୁଅବଧୁତ ସମ୍ବାଦ == କିଏ କାହାକୁ ବୁଝାଇ ଛନ୍ତି [[ବିଶେଷ:ଅବଦାନ/&#126;2026-16502-05|&#126;2026-16502-05]] ([[ବ୍ୟବହାରକାରୀଙ୍କ ଆଲୋଚନା:&#126;2026-16502-05|talk]]) ୧୩:୨୩, ୧୫ ମାର୍ଚ୍ଚ ୨୦୨୬ (IST) == Manglu Charan biswal nka jibani == Manglu charan biswal nka parichaya , sahitya pustak ,bhuka nataka dicrib. [[ବିଶେଷ:ଅବଦାନ/&#126;2026-17168-41|&#126;2026-17168-41]] ([[ବ୍ୟବହାରକାରୀଙ୍କ ଆଲୋଚନା:&#126;2026-17168-41|talk]]) ୦୯:୧୬, ୧୯ ମାର୍ଚ୍ଚ ୨୦୨୬ (IST) == Manglu Charan biswal nka jibani ,sahitya pustak,bhukha nataka topic == manglu charan biswal nka jibani ,sahitya kruti, bruti , bhukha nataka ra marma bani. [[ବିଶେଷ:ଅବଦାନ/&#126;2026-17168-41|&#126;2026-17168-41]] ([[ବ୍ୟବହାରକାରୀଙ୍କ ଆଲୋଚନା:&#126;2026-17168-41|talk]]) ୦୯:୨୯, ୧୯ ମାର୍ଚ୍ଚ ୨୦୨୬ (IST) == Monaj das == Suna medal [[ବିଶେଷ:ଅବଦାନ/&#126;2026-17500-12|&#126;2026-17500-12]] ([[ବ୍ୟବହାରକାରୀଙ୍କ ଆଲୋଚନା:&#126;2026-17500-12|talk]]) ୧୩:୧୪, ୨୦ ମାର୍ଚ୍ଚ ୨୦୨୬ (IST) == Odia == jadumani mahapatra [[ବିଶେଷ:ଅବଦାନ/&#126;2026-18897-68|&#126;2026-18897-68]] ([[ବ୍ୟବହାରକାରୀଙ୍କ ଆଲୋଚନା:&#126;2026-18897-68|talk]]) ୧୩:୩୨, ୨୬ ମାର୍ଚ୍ଚ ୨୦୨୬ (IST) == Education == ବିକାଶର 3 ଟି ନିୟମ [[ବିଶେଷ:ଅବଦାନ/&#126;2026-19801-55|&#126;2026-19801-55]] ([[ବ୍ୟବହାରକାରୀଙ୍କ ଆଲୋଚନା:&#126;2026-19801-55|talk]]) ୧୭:୩୨, ୩୦ ମାର୍ଚ୍ଚ ୨୦୨୬ (IST) == Education == ବୃଦ୍ଧି କହିଲେ କଣ ବୁଝ [[ବିଶେଷ:ଅବଦାନ/&#126;2026-19801-55|&#126;2026-19801-55]] ([[ବ୍ୟବହାରକାରୀଙ୍କ ଆଲୋଚନା:&#126;2026-19801-55|talk]]) ୧୭:୩୫, ୩୦ ମାର୍ଚ୍ଚ ୨୦୨୬ (IST) == କାକଟପୁର ରୋହିଣୀ କୁଣ୍ଡ ଇତିହାସ ସମ୍ପର୍କ ରେ == ସୂଚନା ଦିଅ [[ବିଶେଷ:ଅବଦାନ/&#126;2026-20315-21|&#126;2026-20315-21]] ([[ବ୍ୟବହାରକାରୀଙ୍କ ଆଲୋଚନା:&#126;2026-20315-21|talk]]) ୦୪:୪୨, ୨ ଅପ୍ରେଲ ୨୦୨୬ (IST) == Nabarasa == nabarasa [[ବିଶେଷ:ଅବଦାନ/&#126;2026-20324-50|&#126;2026-20324-50]] ([[ବ୍ୟବହାରକାରୀଙ୍କ ଆଲୋଚନା:&#126;2026-20324-50|talk]]) ୧୧:୧୯, ୨ ଅପ୍ରେଲ ୨୦୨୬ (IST) == Ishwara jane jubaka nataka by kartik Chandra rath notes == ishwara jane jubaka nataka by kartik Chandra rath notes [[ବିଶେଷ:ଅବଦାନ/&#126;2026-21587-54|&#126;2026-21587-54]] ([[ବ୍ୟବହାରକାରୀଙ୍କ ଆଲୋଚନା:&#126;2026-21587-54|talk]]) ୦୮:୫୬, ୮ ଅପ୍ରେଲ ୨୦୨୬ (IST) == ଦୀନକୃଷ୍ଣ ଦାସ == ଦୀନକୃଷ୍ଣ ଦାସ [[ବିଶେଷ:ଅବଦାନ/&#126;2026-23115-97|&#126;2026-23115-97]] ([[ବ୍ୟବହାରକାରୀଙ୍କ ଆଲୋଚନା:&#126;2026-23115-97|talk]]) ୧୨:୨୦, ୧୫ ଅପ୍ରେଲ ୨୦୨୬ (IST) == Education == ବ୍ୟବହାରକାରୀ [[ବିଶେଷ:ଅବଦାନ/&#126;2026-23680-37|&#126;2026-23680-37]] ([[ବ୍ୟବହାରକାରୀଙ୍କ ଆଲୋଚନା:&#126;2026-23680-37|talk]]) ୨୦:୦୧, ୧୭ ଅପ୍ରେଲ ୨୦୨୬ (IST) == Education == ବ୍ୟବହାରକାରୀ [[ବିଶେଷ:ଅବଦାନ/&#126;2026-23680-37|&#126;2026-23680-37]] ([[ବ୍ୟବହାରକାରୀଙ୍କ ଆଲୋଚନା:&#126;2026-23680-37|talk]]) ୨୦:୦୧, ୧୭ ଅପ୍ରେଲ ୨୦୨୬ (IST) == ୧୯୯୧ ମସିହା ରେ ଚିତାଲାଗି ଅମାବାସ୍ୟା ତାରିଖ == Answer [[ବିଶେଷ:ଅବଦାନ/&#126;2026-24317-70|&#126;2026-24317-70]] ([[ବ୍ୟବହାରକାରୀଙ୍କ ଆଲୋଚନା:&#126;2026-24317-70|talk]]) ୧୩:୨୨, ୨୧ ଅପ୍ରେଲ ୨୦୨୬ (IST) == Geography == Sambala [[ବିଶେଷ:ଅବଦାନ/&#126;2026-25404-29|&#126;2026-25404-29]] ([[ବ୍ୟବହାରକାରୀଙ୍କ ଆଲୋଚନା:&#126;2026-25404-29|talk]]) ୧୯:୨୫, ୨୫ ଅପ୍ରେଲ ୨୦୨୬ (IST) == କମଳ ପ୍ରତି କବିତା ର ବର୍ଣ୍ଣନା କର == କମଳ ପ୍ରତି କବିତା ଟି ବର୍ଣ୍ଣନା କର [[ବିଶେଷ:ଅବଦାନ/&#126;2026-25920-65|&#126;2026-25920-65]] ([[ବ୍ୟବହାରକାରୀଙ୍କ ଆଲୋଚନା:&#126;2026-25920-65|talk]]) ୧୦:୫୯, ୨୮ ଅପ୍ରେଲ ୨୦୨୬ (IST) == କମଳ ପ୍ରତି କବିତା ର ବର୍ଣ୍ଣନା କର == କମଳ ପ୍ରତି - କୁନ୍ତଳା କୁମାରୀ ସାବତ [[ବିଶେଷ:ଅବଦାନ/&#126;2026-25920-65|&#126;2026-25920-65]] ([[ବ୍ୟବହାରକାରୀଙ୍କ ଆଲୋଚନା:&#126;2026-25920-65|talk]]) ୧୧:୦୦, ୨୮ ଅପ୍ରେଲ ୨୦୨୬ (IST) :କମଳ ପ୍ରତି - କୁନ୍ତଳା କୁମାରୀ ସାବତ [[ବିଶେଷ:ଅବଦାନ/&#126;2026-25920-65|&#126;2026-25920-65]] ([[ବ୍ୟବହାରକାରୀଙ୍କ ଆଲୋଚନା:&#126;2026-25920-65|talk]]) ୧୧:୦୧, ୨୮ ଅପ୍ରେଲ ୨୦୨୬ (IST) == Hello sir == ଲାରମ୍ଭାର [[ବିଶେଷ:ଅବଦାନ/&#126;2026-30327-75|&#126;2026-30327-75]] ([[ବ୍ୟବହାରକାରୀଙ୍କ ଆଲୋଚନା:&#126;2026-30327-75|talk]]) ୧୫:୧୦, ୨୧ ମଇ ୨୦୨୬ (IST) == ଓଡ଼ିଆ ନାଥ ସାହିତ୍ୟ == ନାଥ ଧର୍ମ ସମ୍ୱନ୍ଧୀୟ ତଥ୍ୟ [[ବିଶେଷ:ଅବଦାନ/&#126;2026-31912-45|&#126;2026-31912-45]] ([[ବ୍ୟବହାରକାରୀଙ୍କ ଆଲୋଚନା:&#126;2026-31912-45|talk]]) ୦୯:୧୨, ୨୮ ମଇ ୨୦୨୬ (IST) == Dada bhai naoroji == Jibani in odia [[ବିଶେଷ:ଅବଦାନ/&#126;2026-32558-58|&#126;2026-32558-58]] ([[ବ୍ୟବହାରକାରୀଙ୍କ ଆଲୋଚନା:&#126;2026-32558-58|talk]]) ୧୩:୧୦, ୨ ଜୁନ ୨୦୨୬ (IST) == Dada bhai naoroji == Jibani in odia [[ବିଶେଷ:ଅବଦାନ/&#126;2026-32558-58|&#126;2026-32558-58]] ([[ବ୍ୟବହାରକାରୀଙ୍କ ଆଲୋଚନା:&#126;2026-32558-58|talk]]) ୧୩:୧୧, ୨ ଜୁନ ୨୦୨୬ (IST) qlm7pn3ho1z83w5hwbs4u7htks7l5ze 2 97826 595871 581528 2026-06-02T02:24:25Z PK2 25497 add sandbox pages for new Wikipedia editions 595871 wikitext text/x-wiki {| class="wikitable" style="font-size:85%" |+ Pages I have in my sandbox |- | &nbsp; |} ;<div class="center" style="width:auto; margin-left:auto; margin-right:auto; font-size:85%">My sandbox pages in different languages by language code</div> {| class="wikitable" style="text-align: center; font-size:85%" |+ A |- | [[:ab:User:PK2/sandbox|/sandbox]] in [[:en:Abkhaz language|Abkhaz]]<br />(code: <code>ab</code>) | [[:ace:User:PK2/sandbox|/sandbox]] in [[:en:Acehnese language|Acehnese]]<br />(code: <code>ace</code>) | [[:ady:User:PK2/sandbox|/sandbox]] in [[:en:Adyghe language|Adyghe]]<br />(code: <code>ady</code>) | [[:af:User:PK2/sandbox|/sandbox]] in [[:en:Afrikaans|Afrikaans]]<br />(code: <code>af</code>) | [[:als:User:PK2/sandbox|/sandbox]] in [[:en:Alemannic German|Alemannic German]]<br />(code: <code>als</code>) | [[:alt:User:PK2/sandbox|/sandbox]] in [[:en:Southern Altai language|Southern Altai]]<br />(code: <code>alt</code>) | [[:am:User:PK2/sandbox|/sandbox]] in [[:en:Amharic|Amharic]]<br />(code: <code>am</code>) | [[:ami:User:PK2/sandbox|/sandbox]] in [[:en:Amis language|Amis]]<br />(code: <code>ami</code>) | [[:an:User:PK2/sandbox|/sandbox]] in [[:en:Aragonese language|Aragonese]]<br />(code: <code>an</code>) | [[:ang:User:PK2/sandbox|/sandbox]] in [[:en:Old English|Old English]]<br />(code: <code>ang</code>) |- | [[:ann:User:PK2/sandbox|/sandbox]] in [[:en:Obolo language|Obolo]]<br />(code: <code>ann</code>) | [[:anp:User:PK2/sandbox|/sandbox]] in [[:en:Angika|Angika]]<br />(code: <code>anp</code>) | [[:ar:User:PK2/ملعب|/sandbox]] in [[:en:Arabic|Arabic]]<br />(code: <code>ar</code>) | [[:arc:User:PK2/sandbox|/sandbox]] in [[:en:Aramaic|Aramaic]] ([[:en:Syriac language|Syriac]])<br />(code: <code>arc</code>) | [[:ary:User:PK2/sandbox|/sandbox]] in [[:en:Moroccan Arabic|Moroccan Arabic]]<br />(code: <code>ary</code>) | [[:arz:User:PK2/sandbox|/sandbox]] in [[:en:Egyptian Arabic|Egyptian Arabic]]<br />(code: <code>arz</code>) | [[:as:User:PK2/sandbox|/sandbox]] in [[:en:Assamese language|Assamese]]<br />(code: <code>as</code>) | [[:ast:User:PK2/sandbox|/sandbox]] in [[:en:Asturleonese language|Asturleonese]] ([[:en:Asturian language|Asturian]])<br />(code: <code>ast</code>) | [[:atj:User:PK2/Kokwetcitasinahikan|/sandbox]] in [[:en:Atikamekw language|Atikamekw]]<br />(code: <code>atj</code>) | [[:av:User:PK2/sandbox|/sandbox]] in [[:en:Avar language|Avar]]<br />(code: <code>av</code>) |- | [[:avk:User:PK2/sandbox|/sandbox]] in [[:en:Kotava|Kotava]]<br />(code: <code>avk</code>) | [[:awa:User:PK2/sandbox|/sandbox]] in [[:en:Awadhi language|Awadhi]]<br />(code: <code>awa</code>) | [[:ay:User:PK2/sandbox|/sandbox]] in [[:en:Aymara language|Aymara]]<br />(code: <code>ay</code>) | [[:az:User:PK2/Qaralama|/sandbox]] in [[:en:Azerbaijani language|Azerbaijani]]<br />(code: <code>az</code>) | [[:azb:User:PK2/sandbox|/sandbox]] in [[:en:Azerbaijani language#South Azerbaijani|South Azerbaijani]]<br />(code: <code>azb</code>) |} {| class="wikitable" style="text-align: center; font-size:85%" |+ B |- | [[:ba:User:PK2/sandbox|/sandbox]] in [[:en:Bashkir language|Bashkir]]<br />(code: <code>ba</code>) | [[:ban:User:PK2/sandbox|/sandbox]] in [[:en:Balinese language|Balinese]]<br />(code: <code>ban</code>) | [[:bar:User:PK2/sandbox|/sandbox]] in [[:en:Bavarian language|Bavarian]]<br />(code: <code>bar</code>) | [[:bat-smg:User:PK2/sandbox|/sandbox]] in [[:en:Samogitian language|Samogitian]]<br />(code: <code>bat-smg</code>) | [[:bbc:User:PK2/sandbox|/sandbox]] in [[:en:Toba Batak language|Toba Batak]]<br />(code: <code>bbc</code>) | [[:bcl:User:PK2/sandbox|/sandbox]] in [[:en:Central Bikol|Central Bikol]]<br />(code: <code>bcl</code>) | [[:bdr:User:PK2/sandbox|/sandbox]] in [[:en:Sama–Bajaw languages|West Coast Bajau]]<br />(code: <code>bdr</code>) | [[:be:User:PK2/sandbox|/sandbox]] in [[:en:Belarusian language|Belarusian]]<br />(code: <code>be</code>) | [[:be-tarask:User:PK2/sandbox|/sandbox]] in [[:en:Belarusian language|Belarusian]] ([[:en:Taraškievica|Taraškievica]])<br />(code: <code>be-tarask</code>) | [[:bew:User:PK2/sandbox|/sandbox]] in [[:en:Betawi language|Betawi]]<br />(code: <code>bew</code>) |- | [[:bg:User:PK2/sandbox|/sandbox]] in [[:en:Bulgarian language|Bulgarian]]<br />(code: <code>bg</code>) | [[:bh:User:PK2/sandbox|/sandbox]] in [[:en:Bihari languages|Bihari]] ([[:en:Bhojpuri language|Bhojpuri]])<br />(code: <code>bh</code>) | [[:bi:User:PK2/sandbox|/sandbox]] in [[:en:Bislama|Bislama]]<br />(code: <code>bi</code>) | [[:bjn:User:PK2/sandbox|/sandbox]] in [[:en:Banjarese language|Banjarese]]<br />(code: <code>bjn</code>) | [[:blk:User:PK2/sandbox|/sandbox]] in [[:en:Pa'O language|Pa'O]]<br />(code: <code>blk</code>) | [[:bm:User:PK2/sandbox|/sandbox]] in [[:en:Bambara language|Bambara]]<br />(code: <code>bm</code>) | [[:bn:User:PK2/খেলাঘর|/sandbox]] in [[:en:Bengali language|Bengali]]<br />(code: <code>bn</code>) | [[:bo:User:PK2/sandbox|/sandbox]] in [[:en:Central Tibetan|Central Tibetan]] ([[:en:Lhasa Tibetan|Lhasa Tibetan]])<br />(code: <code>bo</code>) | [[:bpy:User:PK2/sandbox|/sandbox]] in [[:en:Bishnupriya Manipuri|Bishnupriya Manipuri]]<br />(code: <code>bpy</code>) | [[:br:User:PK2/sandbox|/sandbox]] in [[:en:Breton language|Breton]]<br />(code: <code>br</code>) |- | [[:bs:User:PK2/sandbox|/sandbox]] in [[:en:Bosnian language|Bosnian]]<br />(code: <code>bs</code>) | [[:btm:User:PK2/sandbox|/sandbox]] in [[:en:Mandailing Batak language|Mandailing Batak]]<br />(code: <code>btm</code>) | [[:bug:User:PK2/sandbox|/sandbox]] in [[:en:Buginese language|Buginese]]<br />(code: <code>bug</code>) | [[:bxr:User:PK2/sandbox|/sandbox]] in [[:en:Buryat language|Buryat]] (Russia Buriat)<br />(code: <code>bxr</code>) |} {| class="wikitable" style="text-align: center; font-size:85%" |+ C |- | [[:ca:User:PK2/proves|/sandbox]] in [[:en:Catalan language|Catalan]]<br />(code: <code>ca</code>) | [[:cbk-zam:User:PK2/sandbox|/sandbox]] in [[:en:Chavacano|Chavacano]] (Zamboanga)<br />(code: <code>cbk-zam</code>) | [[:cdo:User:PK2/sandbox|/sandbox]] in [[:en:Eastern Min|Eastern Min]]<br />(code: <code>cdo</code>) | [[:ce:User:PK2/sandbox|/sandbox]] in [[:en:Chechen language|Chechen]]<br />(code: <code>ce</code>) | [[:ceb:User:PK2/sandbox|/sandbox]] in [[:en:Cebuano language|Cebuano]]<br />(code: <code>ceb</code>) | [[:ch:User:PK2/sandbox|/sandbox]] in [[:en:Chamorro language|Chamorro]]<br />(code: <code>ch</code>) | [[:chr:User:PK2/sandbox|/sandbox]] in [[:en:Cherokee language|Cherokee]]<br />(code: <code>chr</code>) | [[:chy:User:PK2/sandbox|/sandbox]] in [[:en:Cheyenne language|Cheyenne]]<br />(code: <code>chy</code>) |- | [[:ckb:User:PK2/خۆڵەپەتانێ|/sandbox]] in [[:en:Kurdish language|Kurdish]] ([[:en:Sorani|Sorani]])<br />(code: <code>ckb</code>) | [[:co:User:PK2/sandbox|/sandbox]] in [[:en:Corsican language|Corsican]]<br />(code: <code>co</code>) | [[:crh:User:PK2/sandbox|/sandbox]] in [[:en:Crimean Tatar language|Crimean Tatar]]<br />(code: <code>crh</code>) | [[:cs:User:PK2/Pískoviště|/sandbox]] in [[:en:Czech language|Czech]]<br />(code: <code>cs</code>) | [[:csb:User:PK2/sandbox|/sandbox]] in [[:en:Kashubian language|Kashubian]]<br />(code: <code>csb</code>) | [[:cu:User:PK2/sandbox|/sandbox]] in [[:en:Old Church Slavonic|Old Church Slavonic]]<br />(code: <code>cu</code>) | [[:cv:User:PK2/sandbox|/sandbox]] in [[:en:Chuvash language|Chuvash]]<br />(code: <code>cv</code>) | [[:cy:User:PK2/Pwll Tywod|/sandbox]] in [[:en:Welsh language|Welsh]]<br />(code: <code>cy</code>) |} {| class="wikitable" style="text-align: center; font-size:85%" |+ D |- | [[:da:User:PK2/sandkasse|/sandbox]] in [[:en:Danish language|Danish]]<br />(code: <code>da</code>) | [[:dag:User:PK2/sandbox|/sandbox]] in [[:en:Dagbani language|Dagbani]]<br />(code: <code>dag</code>) | [[:de:User:PK2/sandbox|/sandbox]] in [[:en:German language|German]]<br />(code: <code>de</code>) | [[:dga:User:PK2/sandbox|/sandbox]] in [[:en:Dagaare language|Dagaare]]<br />(code: <code>dga</code>) | [[:din:User:PK2/sandbox|/sandbox]] in [[:en:Dinka language|Dinka]]<br />(code: <code>din</code>) | [[:diq:User:PK2/sandbox|/sandbox]] in [[:en:Zaza language|Zaza]]<br />(code: <code>diq</code>) | [[:dsb:User:PK2/sandbox|/sandbox]] in [[:en:Lower Sorbian language|Lower Sorbian]]<br />(code: <code>dsb</code>) | [[:dtp:User:PK2/sandbox|/sandbox]] in [[:en:Dusun language|Dusun]]<br />(code: <code>dtp</code>) | [[:dty:User:PK2/प्रयोगस्थल|/sandbox]] in [[:en:Doteli|Doteli]]<br />(code: <code>dty</code>) | [[:dv:User:PK2/sandbox|/sandbox]] in [[:en:Maldivian language|Maldivian]]<br />(code: <code>dv</code>) | [[:dz:User:PK2/sandbox|/sandbox]] in [[:en:Dzongkha|Dzongkha]]<br />(code: <code>dz</code>) |} {| class="wikitable" style="text-align: center; font-size:85%" |+ E |- | [[:ee:User:PK2/sandbox|/sandbox]] in [[:en:Ewe language|Ewe]]<br />(code: <code>ee</code>) | [[:el:User:PK2/πρόχειρο|/sandbox]] in [[:en:Greek language|Greek]]<br />(code: <code>el</code>) | [[:eml:User:PK2/sandbox|/sandbox]] in [[:en:Emilian–Romagnol|Emilian–Romagnol]]<br />(code: <code>eml</code>) | [[:en:User:PK2/sandbox|/sandbox]] in [[:en:English language|English]]<br />(code: <code>en</code>) | [[:eo:User:PK2/provejo|/sandbox]] in [[:en:Esperanto|Esperanto]]<br />(code: <code>eo</code>) | [[:es:User:PK2/Taller|/sandbox]] in [[:en:Spanish language|Spanish]]<br />(code: <code>es</code>) | [[:et:User:PK2/sandbox|/sandbox]] in [[:en:Estonian language|Estonian]]<br />(code: <code>et</code>) | [[:eu:User:PK2/Proba orria|/sandbox]] in [[:en:Basque language|Basque]]<br />(code: <code>eu</code>) | [[:ext:User:PK2/obraol|/sandbox]] in [[:en:Extremaduran language|Extremaduran]]<br />(code: <code>ext</code>) |} {| class="wikitable" style="text-align: center; font-size:85%" |+ F |- | [[:fa:User:PK2/صفحه تمرین|/sandbox]] in [[:en:Persian language|Persian]]<br />(code: <code>fa</code>) | [[:fat:User:PK2/sandbox|/sandbox]] in [[:en:Akan language|Akan]] ([[:en:Fante dialect|Fante]])<br />(code: <code>fat</code>) | [[:ff:User:PK2/sandbox|/sandbox]] in [[:en:Fula language|Fula]]<br />(code: <code>ff</code>) | [[:fi:User:PK2/sandbox|/sandbox]] in [[:en:Finnish language|Finnish]]<br />(code: <code>fi</code>) | [[:fiu-vro:User:PK2/sandbox|/sandbox]] in [[:en:Võro language|Võro]]<br />(code: <code>fiu-vro</code>) | [[:fj:User:PK2/sandbox|/sandbox]] in [[:en:Fijian language|Fijian]]<br />(code: <code>fj</code>) | [[:fo:User:PK2/sandbox|/sandbox]] in [[:en:Faroese language|Faroese]]<br />(code: <code>fo</code>) | [[:fon:User:PK2/sandbox|/sandbox]] in [[:en:Fon language|Fon]]<br />(code: <code>fon</code>) | [[:fr:User:PK2/Brouillon|/sandbox]] in [[:en:French language|French]]<br />(code: <code>fr</code>) | [[:frp:User:PK2/sandbox|/sandbox]] in [[:en:Franco-Provençal|Franco-Provençal]]<br />(code: <code>frp</code>) | [[:frr:User:PK2/sandbox|/sandbox]] in [[:en:North Frisian language|North Frisian]]<br />(code: <code>frr</code>) | [[:fur:User:PK2/sandbox|/sandbox]] in [[:en:Friulian language|Friulian]]<br />(code: <code>fur</code>) | [[:fy:User:PK2/sandbox|/sandbox]] in [[:en:West Frisian language|West Frisian]]<br />(code: <code>fy</code>) |} {| class="wikitable" style="text-align: center; font-size:85%" |+ G |- | [[:ga:User:PK2/Clár Dubh|/sandbox]] in [[:en:Irish language|Irish]]<br />(code: <code>ga</code>) | [[:gag:User:PK2/sandbox|/sandbox]] in [[:en:Gagauz language|Gagauz]]<br />(code: <code>gag</code>) | [[:gan:User:PK2/sandbox|/sandbox]] in [[:en:Gan Chinese|Gan Chinese]]<br />(code: <code>gan</code>) | [[:gcr:User:PK2/sandbox|/sandbox]] in [[:en:French Guianese Creole|French Guianese Creole]]<br />(code: <code>gcr</code>) | [[:gd:User:PK2/sandbox|/sandbox]] in [[:en:Scottish Gaelic|Scottish Gaelic]]<br />(code: <code>gd</code>) | [[:gl:User:PK2/sandbox|/sandbox]] in [[:en:Galician language|Galician]]<br />(code: <code>gl</code>) | [[:glk:User:PK2/sandbox|/sandbox]] in [[:en:Gilaki language|Gilaki]]<br />(code: <code>glk</code>) | [[:gn:User:PK2/sandbox|/sandbox]] in [[:en:Guarani language|Guarani]]<br />(code: <code>gn</code>) | [[:gom:User:PK2/proiogpan|/sandbox]] in [[:en:Konkani language|Konkani]] (Goan Konkani)<br />(code: <code>gom</code>) |- | [[:gor:User:PK2/sandbox|/sandbox]] in [[:en:Gorontalo language|Gorontalo]]<br />(code: <code>gor</code>) | [[:got:User:PK2/sandbox|/sandbox]] in [[:en:Gothic language|Gothic]]<br />(code: <code>got</code>) | [[:gpe:User:PK2/sandbox|/sandbox]] in [[:en:Ghanaian Pidgin English|Ghanaian Pidgin English]]<br />(code: <code>gpe</code>) | [[:gu:User:PK2/sandbox|/sandbox]] in [[:en:Gujarati language|Gujarati]]<br />(code: <code>gu</code>) | [[:guc:User:PK2/sandbox|/sandbox]] in [[:en:Wayuu language|Wayuu]]<br />(code: <code>guc</code>) | [[:gur:User:PK2/sandbox|/sandbox]] in [[:en:Farefare language|Farefare]]<br />(code: <code>gur</code>) | [[:guw:User:PK2/sandbox|/sandbox]] in [[:en:Gun language|Gun]]<br />(code: <code>guw</code>) | [[:gv:User:PK2/sandbox|/sandbox]] in [[:en:Manx language|Manx]]<br />(code: <code>gv</code>) |} {| class="wikitable" style="text-align: center; font-size:85%" |+ H |- | [[:ha:User:PK2/sandbox|/sandbox]] in [[:en:Hausa language|Hausa]]<br />(code: <code>ha</code>) | [[:hak:User:PK2/sandbox|/sandbox]] in [[:en:Hakka Chinese|Hakka Chinese]]<br />(code: <code>hak</code>) | [[:haw:User:PK2/sandbox|/sandbox]] in [[:en:Hawaiian language|Hawaiian]]<br />(code: <code>haw</code>) | [[:he:User:PK2/טיוטה|/sandbox]] in [[:en:Hebrew language|Hebrew]]<br />(code: <code>he</code>) | [[:hi:User:PK2/प्रयोगपृष्ठ|/sandbox]] in [[:en:Hindi|Hindi]]<br />(code: <code>hi</code>) | [[:hif:User:PK2/sandbox|/sandbox]] in [[:en:Fiji Hindi|Fiji Hindi]]<br />(code: <code>hif</code>) | [[:hr:User:PK2/sandbox|/sandbox]] in [[:en:Croatian language|Croatian]]<br />(code: <code>hr</code>) | [[:hsb:User:PK2/sandbox|/sandbox]] in [[:en:Upper Sorbian language|Upper Sorbian]]<br />(code: <code>hsb</code>) | [[:ht:User:PK2/sandbox|/sandbox]] in [[:en:Haitian Creole|Haitian Creole]]<br />(code: <code>ht</code>) | [[:hu:User:PK2/próbalap|/sandbox]] in [[:en:Hungarian language|Hungarian]]<br />(code: <code>hu</code>) | [[:hy:User:PK2/Ավազարկղ|/sandbox]] in [[:en:Armenian language|Armenian]] ([[:en:Eastern Armenian|Eastern Armenian]])<br />(code: <code>hy</code>) | [[:hyw:User:PK2/Սեւագրութիւն|/sandbox]] in [[:en:Western Armenian|Western Armenian]]<br />(code: <code>hyw</code>) |} {| class="wikitable" style="text-align: center; font-size:85%" |+ I |- | [[:ia:User:PK2/sandbox|/sandbox]] in [[:en:Interlingua|Interlingua]]<br />(code: <code>ia</code>) | [[:iba:User:PK2/sandbox|/sandbox]] in [[:en:Iban language|Iban]]<br />(code: <code>iba</code>) | [[:id:User:PK2/sandbox|/sandbox]] in [[:en:Indonesian language|Indonesian]]<br />(code: <code>id</code>) | [[:ie:User:PK2/sandbox|/sandbox]] in [[:en:Interlingue|Interlingue]]<br />(code: <code>ie</code>) | [[:ig:User:PK2/sandbox|/sandbox]] in [[:en:Igbo language|Igbo]]<br />(code: <code>ig</code>) | [[:igl:User:PK2/sandbox|/sandbox]] in [[:en:Igala language|Igala]]<br />(code: <code>igl</code>) | [[:ik:User:PK2/sandbox|/sandbox]] in [[:en:Iñupiaq language|Iñupiaq]]<br />(code: <code>ik</code>) | [[:ilo:User:PK2/pagipadasan|/sandbox]] in [[:en:Ilocano language|Ilocano]]<br />(code: <code>ilo</code>) | [[:inh:User:PK2/sandbox|/sandbox]] in [[:en:Ingush language|Ingush]]<br />(code: <code>inh</code>) | [[:io:User:PK2/sandbox|/sandbox]] in [[:en:Ido|Ido]]<br />(code: <code>io</code>) | [[:is:User:PK2/sandkassi|/sandbox]] in [[:en:Icelandic language|Icelandic]]<br />(code: <code>is</code>) | [[:it:User:PK2/Sandbox|/sandbox]] in [[:en:Italian language|Italian]]<br />(code: <code>it</code>) | [[:iu:User:PK2/sandbox|/sandbox]] in [[:en:Inuktitut|Inuktitut]]<br />(code: <code>iu</code>) |} {| class="wikitable" style="text-align: center; font-size:85%" |+ J |- | [[:ja:User:PK2/sandbox|/sandbox]] in [[:en:Japanese language|Japanese]]<br />(code: <code>ja</code>) | [[:jam:User:PK2/sandbox|/sandbox]] in [[:en:Jamaican Patois|Jamaican Patois]]<br />(code: <code>jam</code>) | [[:jbo:User:PK2/sandbox|/sandbox]] in [[:en:Lojban|Lojban]]<br />(code: <code>jbo</code>) | [[:jv:User:PK2/bak wedhi|/sandbox]] in [[:en:Javanese language|Javanese]]<br />(code: <code>jv</code>) |} {| class="wikitable" style="text-align: center; font-size:85%" |+ K |- | [[:ka:User:PK2/sandbox|/sandbox]] in [[:en:Georgian language|Georgian]]<br />(code: <code>ka</code>) | [[:kaa:User:PK2/qaralama|/sandbox]] in [[:en:Karakalpak language|Karakalpak]]<br />(code: <code>kaa</code>) | [[:kab:User:PK2/sandbox|/sandbox]] in [[:en:Kabyle language|Kabyle]]<br />(code: <code>kab</code>) | [[:kai:User:PK2/sandbox|/sandbox]] in [[:en:Karai-karai|Karai-karai]]<br />(code: <code>kai</code>) | [[:kaj:User:PK2/sandbox|/sandbox]] in [[:en:Jju language|Jju]]<br />(code: <code>kaj</code>) | [[:kbd:User:PK2/sandbox|/sandbox]] in [[:en:Kabardian language|Kabardian]]<br />(code: <code>kbd</code>) | [[:kbp:User:PK2/sandbox|/sandbox]] in [[:en:Kabiye language|Kabiye]]<br />(code: <code>kbp</code>) | [[:kcg:User:PK2/sandbox|/sandbox]] in [[:en:Tyap|Tyap]]<br />(code: <code>kcg</code>) | [[:kg:User:PK2/sandbox|/sandbox]] in [[:en:Kongo language|Kongo]]<br />(code: <code>kg</code>) | [[:kge:User:PK2/sandbox|/sandbox]] in [[:en:Komering language|Komering]]<br />(code: <code>kge</code>) | [[:ki:User:PK2/sandbox|/sandbox]] in [[:en:Kikuyu language|Kikuyu]]<br />(code: <code>ki</code>) | [[:kk:User:PK2/зертхана|/sandbox]] in [[:en:Kazakh language|Kazakh]]<br />(code: <code>kk</code>) | [[:km:User:PK2/sandbox|/sandbox]] in [[:en:Khmer language|Khmer]]<br />(code: <code>km</code>) |- | [[:kn:User:PK2/ಪ್ರಯೋಗಪುಟ|/sandbox]] in [[:en:Kannada|Kannada]]<br />(code: <code>kn</code>) | [[:knc:User:PK2/sandbox|/sandbox]] in [[:en:Central Kanuri|Central Kanuri]]<br />(code: <code>knc</code>) | [[:ko:User:PK2/연습장|/sandbox]] in [[:en:Korean language|Korean]]<br />(code: <code>ko</code>) | [[:koi:User:PK2/sandbox|/sandbox]] in [[:en:Komi-Permyak language|Komi-Permyak]]<br />(code: <code>koi</code>) | [[:krc:User:PK2/sandbox|/sandbox]] in [[:en:Karachay-Balkar|Karachay-Balkar]]<br />(code: <code>krc</code>) | [[:ks:User:PK2/sandbox|/sandbox]] in [[:en:Kashmiri language|Kashmiri]]<br />(code: <code>ks</code>) | [[:ksh:User:PK2/sandbox|/sandbox]] in [[:en:Ripuarian language|Ripuarian]]<br />(code: <code>ksh</code>) | [[:ku:User:PK2/ceribandin|/sandbox]] in [[:en:Kurdish language|Kurdish]] ([[:en:Kurmanji|Kurmanji]])<br />(code: <code>ku</code>) | [[:kus:User:PK2/sandbox|/sandbox]] in [[:en:Kusaal language|Kusaal]]<br />(code: <code>kus</code>) | [[:kv:User:PK2/sandbox|/sandbox]] in [[:en:Komi language|Komi]]<br />(code: <code>kv</code>) | [[:kw:User:PK2/sandbox|/sandbox]] in [[:en:Cornish language|Cornish]]<br />(code: <code>kw</code>) | [[:ky:User:PK2/sandbox|/sandbox]] in [[:en:Kyrgyz language|Kyrgyz]]<br />(code: <code>ky</code>) |} {| class="wikitable" style="text-align: center; font-size:85%" |+ L |- | [[:la:User:PK2/Harenarium|/sandbox]] in [[:en:Latin|Latin]]<br />(code: <code>la</code>) | [[:lad:User:PK2/Kutí de prova|/sandbox]] in [[:en:Judaeo-Spanish|Judaeo-Spanish]]<br />(code: <code>lad</code>) | [[:lb:User:PK2/sandbox|/sandbox]] in [[:en:Luxembourgish|Luxembourgish]]<br />(code: <code>lb</code>) | [[:lbe:User:PK2/sandbox|/sandbox]] in [[:en:Lak language|Lak]]<br />(code: <code>lbe</code>) | [[:lez:User:PK2/sandbox|/sandbox]] in [[:en:Lezgian language|Lezgian]]<br />(code: <code>lez</code>) | [[:lfn:User:PK2/sandbox|/sandbox]] in [[:en:Lingua Franca Nova|Lingua Franca Nova]]<br />(code: <code>lfn</code>) | [[:lg:User:PK2/sandbox|/sandbox]] in [[:en:Luganda|Luganda]]<br />(code: <code>lg</code>) | [[:li:User:PK2/sandbox|/sandbox]] in [[:en:Limburgish|Limburgish]]<br />(code: <code>li</code>) |- | [[:lij:User:PK2/sandbox|/sandbox]] in [[:en:Ligurian language|Ligurian]]<br />(code: <code>lij</code>) | [[:lld:User:PK2/sandbox|/sandbox]] in [[:en:Ladin language|Ladin]]<br />(code: <code>lld</code>) | [[:lmo:User:PK2/sandbox|/sandbox]] in [[:en:Lombard language|Lombard]]<br />(code: <code>lmo</code>) | [[:ln:User:PK2/sandbox|/sandbox]] in [[:en:Lingala|Lingala]]<br />(code: <code>ln</code>) | [[:lo:User:PK2/sandbox|/sandbox]] in [[:en:Lao language|Lao]]<br />(code: <code>lo</code>) | [[:lt:User:PK2/juodraštis|/sandbox]] in [[:en:Lithuanian language|Lithuanian]]<br />(code: <code>lt</code>) | [[:ltg:User:PK2/sandbox|/sandbox]] in [[:en:Latgalian language|Latgalian]]<br />(code: <code>ltg</code>) | [[:lv:User:PK2/Smilšu kaste|/sandbox]] in [[:en:Latvian language|Latvian]]<br />(code: <code>lv</code>) |} {| class="wikitable" style="text-align: center; font-size:85%" |+ M |- | [[:mad:User:PK2/sandbox|/sandbox]] in [[:en:Madurese language|Madurese]]<br />(code: <code>mad</code>) | [[:mai:User:PK2/प्रयोगपृष्ठ|/sandbox]] in [[:en:Maithili language|Maithili]]<br />(code: <code>mai</code>) | [[:map-bms:User:PK2/sandbox|/sandbox]] in [[:en:Javanese language|Javanese]] ([[:en:Banyumasan dialect|Banyumasan]])<br />(code: <code>map-bms</code>) | [[:mdf:User:PK2/sandbox|/sandbox]] in [[:en:Moksha language|Moksha]]<br />(code: <code>mdf</code>) | [[:mg:User:PK2/sandbox|/sandbox]] in [[:en:Malagasy language|Malagasy]]<br />(code: <code>mg</code>) | [[:mhr:User:PK2/sandbox|/sandbox]] in [[:en:Meadow Mari language|Meadow Mari]]<br />(code: <code>mhr</code>) | [[:mi:User:PK2/sandbox|/sandbox]] in [[:en:Māori language|Māori]]<br />(code: <code>mi</code>) | [[:min:User:PK2/bak kasiak|/sandbox]] in [[:en:Minangkabau language|Minangkabau]]<br />(code: <code>min</code>) | [[:mk:User:PK2/sandbox|/sandbox]] in [[:en:Macedonian language|Macedonian]]<br />(code: <code>mk</code>) | [[:ml:User:PK2/sandbox|/sandbox]] in [[:en:Malayalam|Malayalam]]<br />(code: <code>ml</code>) | [[:mn:User:PK2/sandbox|/sandbox]] in [[:en:Mongolian language|Mongolian]]<br />(code: <code>mn</code>) |- | [[:mni:User:PK2/sandbox|/sandbox]] in [[:en:Meitei language|Meitei]]<br />(code: <code>mni</code>) | [[:mnw:User:PK2/sandbox|/sandbox]] in [[:en:Mon language|Mon]]<br />(code: <code>mnw</code>) | [[:m:mos:User:PK2/sandbox|/sandbox]] in [[:en:Mooré|Mooré]]<br />(code: <code>mos</code>) | [[:mr:User:PK2/sandbox|/sandbox]] in [[:en:Marathi language|Marathi]]<br />(code: <code>mr</code>) | [[:mrj:User:PK2/sandbox|/sandbox]] in [[:en:Hill Mari language|Hill Mari]]<br />(code: <code>mrj</code>) | [[:ms:User:PK2/Kotak pasir|/sandbox]] in [[:en:Malay language|Malay]]<br />(code: <code>ms</code>) | [[:mt:User:PK2/sandbox|/sandbox]] in [[:en:Maltese language|Maltese]]<br />(code: <code>mt</code>) | [[:mwl:User:PK2/Testes|/sandbox]] in [[:en:Mirandese language|Mirandese]]<br />(code: <code>mwl</code>) | [[:my:User:PK2/sandbox|/sandbox]] in [[:en:Burmese language|Burmese]]<br />(code: <code>my</code>) | [[:myv:User:PK2/sandbox|/sandbox]] in [[:en:Erzya language|Erzya]]<br />(code: <code>myv</code>) | [[:mzn:User:PK2/sandbox|/sandbox]] in [[:en:Mazanderani language|Mazanderani]]<br />(code: <code>mzn</code>) |} {| class="wikitable" style="text-align: center; font-size:85%" |+ N |- | [[:nah:User:PK2/sandbox|/sandbox]] in [[:en:Nahuatl|Nahuatl]]<br />(code: <code>nah</code>) | [[:nap:User:PK2/sandbox|/sandbox]] in [[:en:Neapolitan language|Neapolitan]]<br />(code: <code>nap</code>) | [[:nds:User:PK2/sandbox|/sandbox]] in [[:en:Low German|Low German]]<br />(code: <code>nds</code>) | [[:nds-nl:User:PK2/sandbox|/sandbox]] in [[:en:Dutch Low Saxon|Dutch Low Saxon]]<br />(code: <code>nds-nl</code>) | [[:ne:User:PK2/प्रयोगस्थल|/sandbox]] in [[:en:Nepali language|Nepali]]<br />(code: <code>ne</code>) | [[:new:User:PK2/sandbox|/sandbox]] in [[:en:Newar language|Newar]]<br />(code: <code>new</code>) | [[:nia:User:PK2/sandbox|/sandbox]] in [[:en:Nias language|Nias]]<br />(code: <code>nia</code>) | [[:nl:User:PK2/Kladblok|/sandbox]] in [[:en:Dutch language|Dutch]]<br />(code: <code>nl</code>) | [[:nn:User:PK2/sandkasse|/sandbox]] in [[:en:Norwegian language|Norwegian]] ([[:en:Nynorsk|Nynorsk]])<br />(code: <code>nn</code>) |- | [[:no:User:PK2/sandkasse|/sandbox]] in [[:en:Norwegian language|Norwegian]] ([[:en:Bokmål|Bokmål]])<br />(code: <code>no</code>) | [[:nov:User:PK2/sandbox|/sandbox]] in [[:en:Novial|Novial]]<br />(code: <code>nov</code>) | [[:nqo:User:PK2/sandbox|/sandbox]] in [[:en:N'Ko language|N'Ko]]<br />(code: <code>nqo</code>) | [[:nr:User:PK2/sandbox|/sandbox]] in [[:en:Southern Ndebele language|Southern Ndebele]]<br />(code: <code>nr</code>) | [[:nrm:User:PK2/sandbox|/sandbox]] in [[:en:Norman language|Norman]]<br />(code: <code>nrm</code>) | [[:nso:User:PK2/sandbox|/sandbox]] in [[:en:Northern Sotho|Northern Sotho]]<br />(code: <code>nso</code>) | [[:nup:User:PK2/sandbox|/sandbox]] in [[:en:Nupe language|Nupe]]<br />(code: <code>nup</code>) | [[:nv:User:PK2/sandbox|/sandbox]] in [[:en:Navajo language|Navajo]]<br />(code: <code>nv</code>) | [[:ny:User:PK2/sandbox|/sandbox]] in [[:en:Chewa language|Chewa]]<br />(code: <code>ny</code>) |} {| class="wikitable" style="text-align: center; font-size:85%" |+ O |- | [[:oc:User:PK2/sandbox|/sandbox]] in [[:en:Occitan language|Occitan]]<br />(code: <code>oc</code>) | [[:olo:User:PK2/sandbox|/sandbox]] in [[:en:Livvi-Karelian language|Livvi-Karelian]]<br />(code: <code>olo</code>) | [[:om:User:PK2/sandbox|/sandbox]] in [[:en:Oromo language|Oromo]]<br />(code: <code>om</code>) | [[:or:User:PK2/ପରଖଘର|/sandbox]] in [[:en:Odia language|Odia]]<br />(code: <code>or</code>) | [[:os:User:PK2/sandbox|/sandbox]] in [[:en:Ossetian language|Ossetian]]<br />(code: <code>os</code>) |} {| class="wikitable" style="text-align: center; font-size:85%" |+ P |- | [[:pa:User:PK2/ਕੱਚਾ ਖ਼ਾਕਾ|/sandbox]] in [[:en:Punjabi language|Punjabi]]<br />(code: <code>pa</code>) | [[:pag:User:PK2/sandbox|/sandbox]] in [[:en:Pangasinan language|Pangasinan]]<br />(code: <code>pag</code>) | [[:pam:User:PK2/sandbox|/sandbox]] in [[:en:Kapampangan language|Kapampangan]]<br />(code: <code>pam</code>) | [[:pap:User:PK2/sandbox|/sandbox]] in [[:en:Papiamento|Papiamento]]<br />(code: <code>pap</code>) | [[:pcd:User:PK2/sandbox|/sandbox]] in [[:en:Picard language|Picard]]<br />(code: <code>pcd</code>) | [[:pcm:User:PK2/sandbox|/sandbox]] in [[:en:Nigerian Pidgin|Nigerian Pidgin]]<br />(code: <code>pcm</code>) | [[:pdc:User:PK2/sandbox|/sandbox]] in [[:en:Pennsylvania Dutch language|Pennsylvania Dutch]]<br />(code: <code>pdc</code>) | [[:pfl:User:PK2/sandbox|/sandbox]] in [[:en:Palatine German dialects|Palatine German]]<br />(code: <code>pfl</code>) | [[:pi:User:PK2/sandbox|/sandbox]] in [[:en:Pali|Pali]]<br />(code: <code>pi</code>) |- | [[:pl:User:PK2/brudnopis|/sandbox]] in [[:en:Polish language|Polish]]<br />(code: <code>pl</code>) | [[:pms:User:PK2/sandbox|/sandbox]] in [[:en:Piedmontese language|Piedmontese]]<br />(code: <code>pms</code>) | [[:pnb:User:PK2/sandbox|/sandbox]] in [[:en:Punjabi language|Punjabi]] (Western Punjabi)<br />(code: <code>pnb</code>) | [[:pnt:User:PK2/sandbox|/sandbox]] in [[:en:Pontic Greek|Pontic Greek]]<br />(code: <code>pnt</code>) | [[:ppl:User:PK2/sandbox|/sandbox]] in [[:en:Nawat language|Nawat]]<br />(code: <code>ppl</code>) | [[:ps:User:PK2/ازمون‌مخ|/sandbox]] in [[:en:Pashto|Pashto]]<br />(code: <code>ps</code>) | [[:pt:User:PK2/Testes|/sandbox]] in [[:en:Portuguese language|Portuguese]]<br />(code: <code>pt</code>) | [[:pwn:User:PK2/sandbox|/sandbox]] in [[:en:Paiwan language|Paiwan]]<br />(code: <code>pwn</code>) |} {| class="wikitable" style="text-align: center; font-size:85%" |+ Q |- | [[:qu:User:PK2/sandbox|/sandbox]] in [[:en:Quechuan languages|Quechua]] ([[:en:Southern Quechua|Southern Quechua]])<br />(code: <code>qu</code>) |} {| class="wikitable" style="text-align: center; font-size:85%" |+ R |- | [[:rki:User:PK2/sandbox|/sandbox]] in [[:en:Rakhine language|Rakhine]]<br />(code: <code>rki</code>) | [[:rm:User:PK2/sandbox|/sandbox]] in [[:en:Romansh language|Romansh]]<br />(code: <code>rm</code>) | [[:rmy:User:PK2/sandbox|/sandbox]] in [[:en:Romani language|Romani]] ([[:en:Vlax Romani language|Vlax Romani]])<br />(code: <code>rmy</code>) | [[:rn:User:PK2/sandbox|/sandbox]] in [[:en:Kirundi|Kirundi]]<br />(code: <code>rn</code>) | [[:ro:User:PK2/teste|/sandbox]] in [[:en:Romanian language|Romanian]]<br />(code: <code>ro</code>) | [[:roa-rup:User:PK2/sandbox|/sandbox]] in [[:en:Aromanian language|Aromanian]]<br />(code: <code>roa-rup</code>) | [[:roa-tara:User:PK2/sandbox|/sandbox]] in [[:en:Neapolitan language|Neapolitan]] ([[:en:Tarantino dialect|Tarantino]])<br />(code: <code>roa-tara</code>) | [[:rsk:User:PK2/sandbox|/sandbox]] in [[:en:Pannonian Rusyn|Pannonian Rusyn]]<br />(code: <code>rsk</code>) | [[:ru:User:PK2/Черновик|/sandbox]] in [[:en:Russian language|Russian]]<br />(code: <code>ru</code>) | [[:rue:User:PK2/sandbox|/sandbox]] in [[:en:Rusyn language|Rusyn]]<br />(code: <code>rue</code>) | [[:rw:User:PK2/sandbox|/sandbox]] in [[:en:Kinyarwanda|Kinyarwanda]]<br />(code: <code>rw</code>) |} {| class="wikitable" style="text-align: center; font-size:85%" |+ S |- | [[:sa:User:PK2/प्रयोगपृष्ठम्|/sandbox]] in [[:en:Sanskrit|Sanskrit]]<br />(code: <code>sa</code>) | [[:sah:User:PK2/sandbox|/sandbox]] in [[:en:Yakut language|Yakut]]<br />(code: <code>sah</code>) | [[:sat:User:PK2/sandbox|/sandbox]] in [[:en:Santali language|Santali]]<br />(code: <code>sat</code>) | [[:sc:User:PK2/sandbox|/sandbox]] in [[:en:Sardinian language|Sardinian]]<br />(code: <code>sc</code>) | [[:scn:User:PK2/sandbox|/sandbox]] in [[:en:Sicilian language|Sicilian]]<br />(code: <code>scn</code>) | [[:sco:User:PK2/sandbox|/sandbox]] in [[:en:Scots language|Scots]]<br />(code: <code>sco</code>) | [[:sd:User:PK2/مشق پٽي|/sandbox]] in [[:en:Sindhi language|Sindhi]]<br />(code: <code>sd</code>) | [[:se:User:PK2/sandbox|/sandbox]] in [[:en:Northern Sámi|Northern Sámi]]<br />(code: <code>se</code>) | [[:sg:User:PK2/sandbox|/sandbox]] in [[:en:Sango language|Sango]]<br />(code: <code>sg</code>) | [[:sh:User:PK2/igralište|/sandbox]] in [[:en:Serbo-Croatian|Serbo-Croatian]]<br />(code: <code>sh</code>) | [[:shi:User:PK2/sandbox|/sandbox]] in [[:en:Shilha language|Shilha]]<br />(code: <code>shi</code>) |- | [[:shn:User:PK2/sandbox|/sandbox]] in [[:en:Shan language|Shan]]<br />(code: <code>shn</code>) | [[:si:User:PK2/sandbox|/sandbox]] in [[:en:Sinhala language|Sinhala]]<br />(code: <code>si</code>) | [[:simple:User:PK2/sandbox|/sandbox]] in [[:en:Basic English|Basic English]]<br />(code: <code>simple</code>) | [[:sk:User:PK2/pieskovisko|/sandbox]] in [[:en:Slovak language|Slovak]]<br />(code: <code>sk</code>) | [[:skr:User:PK2/sandbox|/sandbox]] in [[:en:Saraiki language|Saraiki]]<br />(code: <code>skr</code>) | [[:sl:User:PK2/sandbox|/sandbox]] in [[:en:Slovene language|Slovene]]<br />(code: <code>sl</code>) | [[:sm:User:PK2/sandbox|/sandbox]] in [[:en:Samoan language|Samoan]]<br />(code: <code>sm</code>) | [[:smn:User:PK2/sandbox|/sandbox]] in [[:en:Inari Sámi language|Inari Sámi]]<br />(code: <code>smn</code>) | [[:sn:User:PK2/sandbox|/sandbox]] in [[:en:Shona language|Shona]]<br />(code: <code>sn</code>) | [[:so:User:PK2/Bacaadka|/sandbox]] in [[:en:Somali language|Somali]]<br />(code: <code>so</code>) | [[:sq:User:PK2/sandbox|/sandbox]] in [[:en:Albanian language|Albanian]]<br />(code: <code>sq</code>) |- | [[:sr:User:PK2/песак|/sandbox]] in [[:en:Serbian language|Serbian]]<br />(code: <code>sr</code>) | [[:srn:User:PK2/sandbox|/sandbox]] in [[:en:Sranan Tongo|Sranan Tongo]]<br />(code: <code>srn</code>) | [[:ss:User:PK2/sandbox|/sandbox]] in [[:en:Swazi language|Swazi]]<br />(code: <code>ss</code>) | [[:st:User:PK2/sandbox|/sandbox]] in [[:en:Sotho language|Sotho]]<br />(code: <code>st</code>) | [[:stq:User:PK2/sandbox|/sandbox]] in [[:en:Saterland Frisian language|Saterland Frisian]]<br />(code: <code>stq</code>) | [[:su:User:PK2/sandbox|/sandbox]] in [[:en:Sundanese language|Sundanese]]<br />(code: <code>su</code>) | [[:sv:User:PK2/sandlåda|/sandbox]] in [[:en:Swedish language|Swedish]]<br />(code: <code>sv</code>) | [[:sw:User:PK2/ukurasa wa majaribio|/sandbox]] in [[:en:Swahili language|Swahili]]<br />(code: <code>sw</code>) | [[:syl:User:PK2/sandbox|/sandbox]] in [[:en:Sylheti language|Sylheti]]<br />(code: <code>syl</code>) | [[:szl:User:PK2/sandbox|/sandbox]] in [[:en:Silesian language|Silesian]]<br />(code: <code>szl</code>) | [[:szy:User:PK2/sandbox|/sandbox]] in [[:en:Sakizaya language|Sakizaya]]<br />(code: <code>szy</code>) |} {| class="wikitable" style="text-align: center; font-size:85%" |+ T |- | [[:ta:User:PK2/மணல்தொட்டி|/sandbox]] in [[:en:Tamil language|Tamil]]<br />(code: <code>ta</code>) | [[:tay:User:PK2/sandbox|/sandbox]] in [[:en:Atayal language|Atayal]]<br />(code: <code>tay</code>) | [[:tcy:User:PK2/ಕಲ್ಪುನ ಕಳ|/sandbox]] in [[:en:Tulu language|Tulu]]<br />(code: <code>tcy</code>) | [[:tdd:User:PK2/sandbox|/sandbox]] in [[:en:Tai Nuea language|Tai Nuea]]<br />(code: <code>tdd</code>) | [[:te:User:PK2/ప్రయోగశాల|/sandbox]] in [[:en:Telugu language|Telugu]]<br />(code: <code>te</code>) | [[:tet:User:PK2/sandbox|/sandbox]] in [[:en:Tetum language|Tetum]]<br />(code: <code>tet</code>) | [[:tg:User:PK2/Сиёҳнавис|/sandbox]] in [[:en:Tajik language|Tajik]]<br />(code: <code>tg</code>) | [[:th:User:PK2/ทดลองเขียน|/sandbox]] in [[:en:Thai language|Thai]]<br />(code: <code>th</code>) | [[:ti:User:PK2/sandbox|/sandbox]] in [[:en:Tigrinya language|Tigrinya]]<br />(code: <code>ti</code>) | [[:tig:User:PK2/sandbox|/sandbox]] in [[:en:Tigre language|Tigre]]<br />(code: <code>tig</code>) | [[:tk:User:PK2/sandbox|/sandbox]] in [[:en:Turkmen language|Turkmen]]<br />(code: <code>tk</code>) | [[:tl:User:PK2/burador|/sandbox]] in [[:en:Tagalog language|Tagalog]]<br />(code: <code>tl</code>) | [[:tly:User:PK2/sandbox|/sandbox]] in [[:en:Talysh language|Talysh]]<br />(code: <code>tly</code>) |- | [[:tn:User:PK2/sandbox|/sandbox]] in [[:en:Tswana language|Tswana]]<br />(code: <code>tn</code>) | [[:to:User:PK2/sandbox|/sandbox]] in [[:en:Tongan language|Tongan]]<br />(code: <code>to</code>) | [[:tok:User:PK2/sandbox|/sandbox]] in [[:en:Toki Pona|Toki Pona]]<br />(code: <code>tok</code>) | [[:tpi:User:PK2/sandbox|/sandbox]] in [[:en:Tok Pisin|Tok Pisin]]<br />(code: <code>tpi</code>) | [[:tr:User:PK2/deneme tahtası|/sandbox]] in [[:en:Turkish language|Turkish]]<br />(code: <code>tr</code>) | [[:trv:User:PK2/sandbox|/sandbox]] in [[:en:Seediq language|Seediq]]<br />(code: <code>trv</code>) | [[:ts:User:PK2/sandbox|/sandbox]] in [[:en:Tsonga language|Tsonga]]<br />(code: <code>ts</code>) | [[:tt:User:PK2/sandbox|/sandbox]] in [[:en:Tatar language|Tatar]]<br />(code: <code>tt</code>) | [[:tum:User:PK2/sandbox|/sandbox]] in [[:en:Tumbuka language|Tumbuka]]<br />(code: <code>tum</code>) | [[:tw:User:PK2/sandbox|/sandbox]] in [[:en:Akan language|Akan]] (Twi)<br />(code: <code>tw</code>) | [[:ty:User:PK2/sandbox|/sandbox]] in [[:en:Tahitian language|Tahitian]]<br />(code: <code>ty</code>) | [[:tyv:User:PK2/sandbox|/sandbox]] in [[:en:Tuvan language|Tuvan]]<br />(code: <code>tyv</code>) |} {| class="wikitable" style="text-align: center; font-size:85%" |+ U |- | [[:udm:User:PK2/sandbox|/sandbox]] in [[:en:Udmurt language|Udmurt]]<br />(code: <code>udm</code>) | [[:ug:User:PK2/sandbox|/sandbox]] in [[:en:Uyghur language|Uyghur]]<br />(code: <code>ug</code>) | [[:uk:User:PK2/Чернетка|/sandbox]] in [[:en:Ukrainian language|Ukrainian]]<br />(code: <code>uk</code>) | [[:ur:User:PK2/تختۂ مشق|/sandbox]] in [[:en:Urdu|Urdu]]<br />(code: <code>ur</code>) | [[:uz:User:PK2/qumloq|/sandbox]] in [[:en:Uzbek language|Uzbek]]<br />(code: <code>uz</code>) |} {| class="wikitable" style="text-align: center; font-size:85%" |+ V |- | [[:ve:User:PK2/sandbox|/sandbox]] in [[:en:Venda language|Venda]]<br />(code: <code>ve</code>) | [[:vec:User:PK2/sandbox|/sandbox]] in [[:en:Venetian language|Venetian]]<br />(code: <code>vec</code>) | [[:vep:User:PK2/sandbox|/sandbox]] in [[:en:Veps language|Veps]]<br />(code: <code>vep</code>) | [[:vi:User:PK2/nháp|/sandbox]] in [[:en:Vietnamese language|Vietnamese]]<br />(code: <code>vi</code>) | [[:vls:User:PK2/sandbox|/sandbox]] in [[:en:West Flemish|West Flemish]]<br />(code: <code>vls</code>) | [[:vo:User:PK2/sandbox|/sandbox]] in [[:en:Volapük|Volapük]]<br />(code: <code>vo</code>) |} {| class="wikitable" style="text-align: center; font-size:85%" |+ W |- | [[:wa:User:PK2/sandbox|/sandbox]] in [[:en:Walloon language|Walloon]]<br />(code: <code>wa</code>) | [[:war:User:PK2/sandbox|/sandbox]] in [[:en:Waray language|Waray]]<br />(code: <code>war</code>) | [[:wo:User:PK2/sandbox|/sandbox]] in [[:en:Wolof language|Wolof]]<br />(code: <code>wo</code>) | [[:wuu:User:PK2/sandbox|/sandbox]] in [[:en:Wu Chinese|Wu Chinese]]<br />(code: <code>wuu</code>) |} {| class="wikitable" style="text-align: center; font-size:85%" |+ X |- | [[:xal:User:PK2/sandbox|/sandbox]] in [[:en:Oirat language|Oirat]] ([[:en:Kalmyk Oirat|Kalmyk Oirat]])<br />(code: <code>xal</code>) | [[:xh:User:PK2/sandbox|/sandbox]] in [[:en:Xhosa language|Xhosa]]<br />(code: <code>xh</code>) | [[:xmf:User:PK2/sandbox|/sandbox]] in [[:en:Mingrelian language|Mingrelian]]<br />(code: <code>xmf</code>) |} {| class="wikitable" style="text-align: center; font-size:85%" |+ Y |- | [[:yi:User:PK2/sandbox|/sandbox]] in [[:en:Yiddish|Yiddish]]<br />(code: <code>yi</code>) | [[:yo:User:PK2/sandbox|/sandbox]] in [[:en:Yoruba language|Yoruba]]<br />(code: <code>yo</code>) |} {| class="wikitable" style="text-align: center; font-size:85%" |+ Z |- | [[:za:User:PK2/sandbox|/sandbox]] in [[:en:Zhuang languages|Zhuang]] ([[:en:Standard Zhuang|Standard Zhuang]])<br />(code: <code>za</code>) | [[:zea:User:PK2/sandbox|/sandbox]] in [[:en:Zeelandic|Zeelandic]]<br />(code: <code>zea</code>) | [[:zgh:User:PK2/sandbox|/sandbox]] in [[:en:Standard Moroccan Amazigh|Standard Moroccan Amazigh]]<br />(code: <code>zgh</code>) | [[:zh:User:PK2/沙盒|/sandbox]] in [[:en:Chinese language|Chinese]] ([[:en:Mandarin Chinese|Mandarin Chinese]])<br />(code: <code>zh</code>) | [[:zh-classical:User:PK2/sandbox|/sandbox]] in [[:en:Classical Chinese|Classical Chinese]]<br />(code: <code>zh-classical</code>) | [[:zh-min-nan:User:PK2/sandbox|/sandbox]] in [[:en:Southern Min|Southern Min]]<br />(code: <code>zh-min-nan</code>) | [[:zh-yue:User:PK2/sandbox|/sandbox]] in [[:en:Cantonese|Cantonese]]<br />(code: <code>zh-yue</code>) | [[:zu:User:PK2/sandbox|/sandbox]] in [[:en:Zulu language|Zulu]]<br />(code: <code>zu</code>) |} lqv4jf4ytbpqgk0b4c59pskg40l4i1p 0 100164 595869 590192 2026-06-01T20:29:05Z EmausBot 1446 Fixing double redirect from [[ସିମି ଗାରେୱାଲ]] to [[ସିମି ଗରେୱାଲ]] 595869 wikitext text/x-wiki #ଲେଉଟାଣି [[ସିମି ଗରେୱାଲ]] lzcpfe3mvf065escyejvgj54d8enr16 0 100230 595868 590570 2026-06-01T20:28:55Z EmausBot 1446 Fixing double redirect from [[ଡେଇଜି ଇରାନୀ]] to [[ଡେଜି ଇରାନୀ]] 595868 wikitext text/x-wiki #ଲେଉଟାଣି [[ଡେଜି ଇରାନୀ]] 3svdgnc11clx68oryku4uiqh2wkxe3g 2 100668 595817 2026-06-01T16:04:17Z ପ୍ରଶାନ୍ତ କୁମାର ମଙ୍ଗରାଜ 23067 /* */ 595817 wikitext text/x-wiki ପ୍ରଶାନ୍ତ କୁମାର ମଙ୍ଗରାଜ ଓଡ଼ିଆ ଶିଶୁ ସାହିତ୍ୟରେ ଶିଶୁ ଉପନ୍ୟାସ ପାଇଁ ବେଶ୍ ବେଶ୍ ପରିଚିତ। 4yxmuddn1b0louvm9y14e3927aq4okw 0 100669 595857 2026-06-01T18:21:45Z Ssgapu22 7676 ଓଡ଼ିଆ କଥାଚିତ୍ର ନନ୍ଦ ମାଷ୍ଟରଙ୍କ ଚାଟଶାଳୀ ଆରମ୍ଭ କରାଗଲା । 595857 wikitext text/x-wiki {{ଛୋଟ|Nanda Masternka Chatasali}} {{Infobox film | name = {{PAGENAME}} | image = | image size = | alt = | caption = | director = ପ୍ରଣବ ଆଇଚ | producer = ଅଭୟ ପତି | writer = | screenplay = | story = | based on = | narrator = | starring = [[ନନ୍ଦ ପୃଷ୍ଟି]]<br>ସାଇଶ୍ରେଷ୍ଠା ଦାସ<br>ନିତ୍ୟାଶା ପଟ୍ଟନାୟକ<br>ରବୀନ୍ଦ୍ର ରାଉତ | music = [[ବିଭୂତି ଭୂଷଣ ଗଡ଼ନାୟକ]] | cinematography = ପ୍ରଣବ ଆଇଚ | editing = ପ୍ରଣବ ଆଇଚ | studio = ଅଭିସ୍ମିତା ଫିଲ୍ମସ୍ | distributor = | released = ୧୨ ଡିସେମ୍ବର ୨୦୨୫ | runtime = | country = {{flag|ଭାରତ}} | language = [[ଓଡ଼ିଆ ଭାଷା|ଓଡ଼ିଆ]] | budget = | gross = }} '''''{{PAGENAME}}''''' ୨୦୨୫ ମସିହାରେ ମୁକ୍ତିଲାଭ କରିଥିବା ଏକ ଓଡ଼ିଆ କଥାଚିତ୍ର । ଏହି କଥାଚିତ୍ରଟିର ପ୍ରଯୋଜନା କରିଥିଲେ ___ । ___ ଏହି କଥାଚିତ୍ରଟିର କାହାଣୀ, ଚିତ୍ରନାଟ୍ୟ ଓ ସଂଳାପ ରଚନା କରିଥିଲେ । ଏହି କଥାଚିତ୍ରଟିର ନିର୍ଦ୍ଦେଶନା ଦେଇଥିଲେ ___ । ସଙ୍ଗୀତକାର ___ ଏହି କଥାଚିତ୍ରଟିର ସ୍ୱର ସଂଯୋଜନା କରିଥିଲେ । ଏହି କଥାଚିତ୍ରଟିର ମୁଖ୍ୟ ଭୂମିକାରେ ଅଭିନୟ କରିଥିଲେ ___ ଓ ___ । ___ ଆଦି କଳାକାରମାନେ ଏହି କଥାଚିତ୍ରଟିର ବିଭିନ୍ନ ଭୂମିକାରେ ଅଭିନୟ କରିଥିଲେ । ==ଅଭିନୟ== ==ଗୀତ ଏବଂ ସଙ୍ଗୀତ== ଏହି କଥାଚିତ୍ରଟିର ସଙ୍ଗୀତ ନିର୍ଦ୍ଦେଶନା ଦେଇଥିଲେ ___ । ଗୀତିକାର ___ ଏହି କଥାଚିତ୍ରଟିର ଗୀତଗୁଡ଼ିକ ରଚନା କରିଥିଲେ । ___ ଆଦି କଣ୍ଠଶିଳ୍ପୀମାନେ ଏହି କଥାଚିତ୍ରଟିରେ କଣ୍ଠଦାନ କରିଥିଲେ । ===ଗୀତ=== {{Track listing | all_writing = | extra_column = ଗାୟକ | title1 = | lyrics1 = | length1 = | extra1 = | title2 = | lyrics2 = | length2 = | extra2 = | title3 = | lyrics3 = | length3 = | extra3 = | title4 = | lyrics4 = | length4 = | extra4 = | title5 = | lyrics5 = | length5 = | extra5 = | title6 = | lyrics6 = | length6 = | extra6 = | title7 = | lyrics7 = | length7 = | extra7 = }} ==ଆଧାର== {{ଆଧାର}} ==ବାହାର ଆଧାର== * {{Imdb title|{{#property:P345}}}} {{ଓଡ଼ିଆ କଥାଚିତ୍ର}} sub57pao62us08xfvtoysufthdzllbh 595859 595857 2026-06-01T18:24:43Z Ssgapu22 7676 595859 wikitext text/x-wiki {{ଛୋଟ|Nanda Masternka Chatasali}} {{Infobox film | name = {{PAGENAME}} | image = | image size = | alt = | caption = | director = ପ୍ରଣବ ଆଇଚ | producer = ଅଭୟ ପତି | writer = | screenplay = | story = | based on = | narrator = | starring = [[ନନ୍ଦ ପୃଷ୍ଟି]]<br>ସାଇଶ୍ରେଷ୍ଠା ଦାସ<br>ନିତ୍ୟାଶା ପଟ୍ଟନାୟକ<br>ରବୀନ୍ଦ୍ର ରାଉତ | music = [[ବିଭୂତି ଭୂଷଣ ଗଡ଼ନାୟକ]] | cinematography = ପ୍ରଣବ ଆଇଚ | editing = ପ୍ରଣବ ଆଇଚ | studio = ଅଭିସ୍ମିତା ଫିଲ୍ମସ୍ | distributor = | released = ୧୨ ଡିସେମ୍ବର ୨୦୨୫ | runtime = | country = {{flag|ଭାରତ}} | language = [[ଓଡ଼ିଆ ଭାଷା|ଓଡ଼ିଆ]] | budget = | gross = }} '''''{{PAGENAME}}''''' ୨୦୨୫ ମସିହାରେ ମୁକ୍ତିଲାଭ କରିଥିବା ଏକ ଓଡ଼ିଆ ବୃତ୍ତଚିତ୍ର । ଏହି କଥାଚିତ୍ରଟିର ପ୍ରଯୋଜନା କରିଥିଲେ ଅଭୟ ପତି । ___ ଏହି କଥାଚିତ୍ରଟିର କାହାଣୀ, ଚିତ୍ରନାଟ୍ୟ ଓ ସଂଳାପ ରଚନା କରିଥିଲେ । ଏହି କଥାଚିତ୍ରଟିର ନିର୍ଦ୍ଦେଶନା ଦେଇଥିଲେ ___ । ସଙ୍ଗୀତକାର ___ ଏହି କଥାଚିତ୍ରଟିର ସ୍ୱର ସଂଯୋଜନା କରିଥିଲେ । ଏହି କଥାଚିତ୍ରଟିର ମୁଖ୍ୟ ଭୂମିକାରେ ଅଭିନୟ କରିଥିଲେ ___ ଓ ___ । ___ ଆଦି କଳାକାରମାନେ ଏହି କଥାଚିତ୍ରଟିର ବିଭିନ୍ନ ଭୂମିକାରେ ଅଭିନୟ କରିଥିଲେ । ୧୨ ଡିସେମ୍ବର ୨୦୨୫ରେ ଏହି କଥାଚିତ୍ରଟି ପ୍ରେକ୍ଷାଳୟରେ ମୁକ୍ତିଲାଭ କରିଥିଲା । ଏହା ହିନ୍ଦୀ ଭାଷାରେ ମଧ୍ୟ ମୁକ୍ତିଲାଭ କରିଥିଲା । ==ଅଭିନୟ== ==ଗୀତ ଏବଂ ସଙ୍ଗୀତ== ଏହି କଥାଚିତ୍ରଟିର ସଙ୍ଗୀତ ନିର୍ଦ୍ଦେଶନା ଦେଇଥିଲେ ___ । ଗୀତିକାର ___ ଏହି କଥାଚିତ୍ରଟିର ଗୀତଗୁଡ଼ିକ ରଚନା କରିଥିଲେ । ___ ଆଦି କଣ୍ଠଶିଳ୍ପୀମାନେ ଏହି କଥାଚିତ୍ରଟିରେ କଣ୍ଠଦାନ କରିଥିଲେ । ===ଗୀତ=== {{Track listing | all_writing = | extra_column = ଗାୟକ | title1 = | lyrics1 = | length1 = | extra1 = | title2 = | lyrics2 = | length2 = | extra2 = | title3 = | lyrics3 = | length3 = | extra3 = | title4 = | lyrics4 = | length4 = | extra4 = | title5 = | lyrics5 = | length5 = | extra5 = | title6 = | lyrics6 = | length6 = | extra6 = | title7 = | lyrics7 = | length7 = | extra7 = }} ==ଆଧାର== {{ଆଧାର}} ==ବାହାର ଆଧାର== * {{Imdb title|{{#property:P345}}}} {{ଓଡ଼ିଆ କଥାଚିତ୍ର}} ls1y71fjkro3tvz9wa6v75lkk7y31pl 595860 595859 2026-06-01T18:25:59Z Ssgapu22 7676 595860 wikitext text/x-wiki {{ଛୋଟ|Nanda Masternka Chatasali}} {{Infobox film | name = {{PAGENAME}} | image = | image size = | alt = | caption = | director = ପ୍ରଣବ ଆଇଚ | producer = ଅଭୟ ପତି | writer = | screenplay = | story = | based on = | narrator = | starring = [[ନନ୍ଦ କିଶୋର ପୃଷ୍ଟି]]<br>ସାଇଶ୍ରେଷ୍ଠା ଦାସ<br>ନିତ୍ୟାଶା ପଟ୍ଟନାୟକ<br>ରବୀନ୍ଦ୍ର ରାଉତ | music = [[ବିଭୂତି ଭୂଷଣ ଗଡ଼ନାୟକ]] | cinematography = ପ୍ରଣବ ଆଇଚ | editing = ପ୍ରଣବ ଆଇଚ | studio = ଅଭିସ୍ମିତା ଫିଲ୍ମସ୍ | distributor = | released = ୧୨ ଡିସେମ୍ବର ୨୦୨୫ | runtime = | country = {{flag|ଭାରତ}} | language = [[ଓଡ଼ିଆ ଭାଷା|ଓଡ଼ିଆ]] | budget = | gross = }} '''''{{PAGENAME}}''''' ୨୦୨୫ ମସିହାରେ ମୁକ୍ତିଲାଭ କରିଥିବା ଏକ ଓଡ଼ିଆ ବୃତ୍ତଚିତ୍ର । ଏହି କଥାଚିତ୍ରଟିର ପ୍ରଯୋଜନା କରିଥିଲେ ଅଭୟ ପତି । ___ ଏହି କଥାଚିତ୍ରଟିର କାହାଣୀ, ଚିତ୍ରନାଟ୍ୟ ଓ ସଂଳାପ ରଚନା କରିଥିଲେ । ଏହି କଥାଚିତ୍ରଟିର ନିର୍ଦ୍ଦେଶନା ଦେଇଥିଲେ ___ । ସଙ୍ଗୀତକାର ___ ଏହି କଥାଚିତ୍ରଟିର ସ୍ୱର ସଂଯୋଜନା କରିଥିଲେ । ଏହି କଥାଚିତ୍ରଟିର ମୁଖ୍ୟ ଭୂମିକାରେ ଅଭିନୟ କରିଥିଲେ ___ ଓ ___ । ___ ଆଦି କଳାକାରମାନେ ଏହି କଥାଚିତ୍ରଟିର ବିଭିନ୍ନ ଭୂମିକାରେ ଅଭିନୟ କରିଥିଲେ । ୧୨ ଡିସେମ୍ବର ୨୦୨୫ରେ ଏହି କଥାଚିତ୍ରଟି ପ୍ରେକ୍ଷାଳୟରେ ମୁକ୍ତିଲାଭ କରିଥିଲା । ଏହା ହିନ୍ଦୀ ଭାଷାରେ ମଧ୍ୟ ମୁକ୍ତିଲାଭ କରିଥିଲା । ==ଅଭିନୟ== ==ଗୀତ ଏବଂ ସଙ୍ଗୀତ== ଏହି କଥାଚିତ୍ରଟିର ସଙ୍ଗୀତ ନିର୍ଦ୍ଦେଶନା ଦେଇଥିଲେ ___ । ଗୀତିକାର ___ ଏହି କଥାଚିତ୍ରଟିର ଗୀତଗୁଡ଼ିକ ରଚନା କରିଥିଲେ । ___ ଆଦି କଣ୍ଠଶିଳ୍ପୀମାନେ ଏହି କଥାଚିତ୍ରଟିରେ କଣ୍ଠଦାନ କରିଥିଲେ । ===ଗୀତ=== {{Track listing | all_writing = | extra_column = ଗାୟକ | title1 = | lyrics1 = | length1 = | extra1 = | title2 = | lyrics2 = | length2 = | extra2 = | title3 = | lyrics3 = | length3 = | extra3 = | title4 = | lyrics4 = | length4 = | extra4 = | title5 = | lyrics5 = | length5 = | extra5 = | title6 = | lyrics6 = | length6 = | extra6 = | title7 = | lyrics7 = | length7 = | extra7 = }} ==ଆଧାର== {{ଆଧାର}} ==ବାହାର ଆଧାର== * {{Imdb title|{{#property:P345}}}} {{ଓଡ଼ିଆ କଥାଚିତ୍ର}} i4epumeq7efgs1cymcyo4rndswzmpoo 595861 595860 2026-06-01T18:28:00Z Ssgapu22 7676 595861 wikitext text/x-wiki {{ଛୋଟ|Nanda Masternka Chatasali}} {{Infobox film | name = {{PAGENAME}} | image = | image size = | alt = | caption = | director = ପ୍ରଣବ ଆଇଚ | producer = ଅଭୟ ପତି | writer = | screenplay = | story = | based on = | narrator = | starring = [[ନନ୍ଦ କିଶୋର ପୃଷ୍ଟି]]<br>ସାଇଶ୍ରେଷ୍ଠା ଦାସ<br>ନିତ୍ୟାଶା ପଟ୍ଟନାୟକ<br>ରବୀନ୍ଦ୍ର ରାଉତ | music = [[ବିଭୂତି ଭୂଷଣ ଗଡ଼ନାୟକ]] | cinematography = ପ୍ରଣବ ଆଇଚ | editing = ପ୍ରଣବ ଆଇଚ | studio = ଅଭିସ୍ମିତା ଫିଲ୍ମସ୍ | distributor = | released = ୧୨ ଡିସେମ୍ବର ୨୦୨୫ | runtime = | country = {{flag|ଭାରତ}} | language = [[ଓଡ଼ିଆ ଭାଷା|ଓଡ଼ିଆ]] | budget = | gross = }} '''''{{PAGENAME}}''''' ୨୦୨୫ ମସିହାରେ ମୁକ୍ତିଲାଭ କରିଥିବା ଏକ ଓଡ଼ିଆ ବୃତ୍ତଚିତ୍ର । ଏହି କଥାଚିତ୍ରଟିର ପ୍ରଯୋଜନା କରିଥିଲେ ଅଭୟ ପତି । ପ୍ରଣବ ଆଇଚ ଏହି କଥାଚିତ୍ରଟିର ନିର୍ଦ୍ଦେଶନା ଦେଇଥିଲେ ଏବଂ ସିନେମାଟୋଗ୍ରାଫି ଓ ସମ୍ପାଦନା ଦାୟିତ୍ୱରେ ଥିଲେ । ସଙ୍ଗୀତକାର ବିଭୂତି ଭୂଷଣ ଗଡ଼ନାୟକ ଏହି କଥାଚିତ୍ରଟିର ସ୍ୱର ସଂଯୋଜନା କରିଥିଲେ । ଏହି କଥାଚିତ୍ରଟିର ମୁଖ୍ୟ ଭୂମିକାରେ ଅଭିନୟ କରିଥିଲେ ନନ୍ଦ କିଶୋର ପୃଷ୍ଟି । ସାଇଶ୍ରେଷ୍ଟଃ ଦାସ, ନିତ୍ୟାଶା ପଟ୍ଟନାୟକ, ରବୀନ୍ଦ୍ର ରାଉତ ଆଦି କଳାକାରମାନେ ଏହି କଥାଚିତ୍ରଟିର ବିଭିନ୍ନ ଭୂମିକାରେ ଅଭିନୟ କରିଥିଲେ । ୧୨ ଡିସେମ୍ବର ୨୦୨୫ରେ ଏହି କଥାଚିତ୍ରଟି ପ୍ରେକ୍ଷାଳୟରେ ମୁକ୍ତିଲାଭ କରିଥିଲା । ଏହା ହିନ୍ଦୀ ଭାଷାରେ ମଧ୍ୟ ମୁକ୍ତିଲାଭ କରିଥିଲା । ==ଅଭିନୟ== * ନନ୍ଦ କିଶୋର ପୃଷ୍ଟି * ସାଇଶ୍ରେଷ୍ଠା ଦାସ * ନିତ୍ୟାଶା ପଟ୍ଟନାୟକ * ରବୀନ୍ଦ୍ର ରାଉତ ==ଗୀତ ଏବଂ ସଙ୍ଗୀତ== ଏହି କଥାଚିତ୍ରଟିର ସଙ୍ଗୀତ ନିର୍ଦ୍ଦେଶନା ଦେଇଥିଲେ ___ । ଗୀତିକାର ___ ଏହି କଥାଚିତ୍ରଟିର ଗୀତଗୁଡ଼ିକ ରଚନା କରିଥିଲେ । ___ ଆଦି କଣ୍ଠଶିଳ୍ପୀମାନେ ଏହି କଥାଚିତ୍ରଟିରେ କଣ୍ଠଦାନ କରିଥିଲେ । ===ଗୀତ=== {{Track listing | all_writing = | extra_column = ଗାୟକ | title1 = | lyrics1 = | length1 = | extra1 = | title2 = | lyrics2 = | length2 = | extra2 = | title3 = | lyrics3 = | length3 = | extra3 = | title4 = | lyrics4 = | length4 = | extra4 = | title5 = | lyrics5 = | length5 = | extra5 = | title6 = | lyrics6 = | length6 = | extra6 = | title7 = | lyrics7 = | length7 = | extra7 = }} ==ଆଧାର== {{ଆଧାର}} ==ବାହାର ଆଧାର== * {{Imdb title|{{#property:P345}}}} {{ଓଡ଼ିଆ କଥାଚିତ୍ର}} 26w1e3rv3y56k5pcuaxn3j8qzgfc53x 595862 595861 2026-06-01T18:34:16Z Ssgapu22 7676 595862 wikitext text/x-wiki {{ଛୋଟ|Nanda Masternka Chatasali}} {{Infobox film | name = {{PAGENAME}} | image = | image size = | alt = | caption = | director = ପ୍ରଣବ ଆଇଚ | producer = ଅଭୟ ପତି | writer = | screenplay = | story = | based on = | narrator = | starring = [[ନନ୍ଦ କିଶୋର ପୃଷ୍ଟି]]<br>ସାଇଶ୍ରେଷ୍ଠା ଦାସ<br>ନିତ୍ୟାଶା ପଟ୍ଟନାୟକ<br>ରବୀନ୍ଦ୍ର ରାଉତ | music = [[ବିଭୂତି ଭୂଷଣ ଗଡ଼ନାୟକ]] | cinematography = ପ୍ରଣବ ଆଇଚ | editing = ପ୍ରଣବ ଆଇଚ | studio = ଅଭିସ୍ମିତା ଫିଲ୍ମସ୍ | distributor = | released = ୧୨ ଡିସେମ୍ବର ୨୦୨୫ | runtime = | country = {{flag|ଭାରତ}} | language = [[ଓଡ଼ିଆ ଭାଷା|ଓଡ଼ିଆ]] | budget = | gross = }} '''''{{PAGENAME}}''''' ୨୦୨୫ ମସିହାରେ ମୁକ୍ତିଲାଭ କରିଥିବା ଏକ ଓଡ଼ିଆ ବୃତ୍ତଚିତ୍ର । ଏହି କଥାଚିତ୍ରଟିର ପ୍ରଯୋଜନା କରିଥିଲେ ଅଭୟ ପତି । ଅସ୍ମିତା ପତି ଏହାର କାହାଣୀର ରୂପରେଖ ପ୍ରସ୍ତୁତ କରିଥିଲେ । ପ୍ରଣବ ଆଇଚ ଏହି କଥାଚିତ୍ରଟିର ନିର୍ଦ୍ଦେଶନା ଦେଇଥିଲେ ଏବଂ ସିନେମାଟୋଗ୍ରାଫି ଓ ସମ୍ପାଦନା ଦାୟିତ୍ୱରେ ଥିଲେ । ସଙ୍ଗୀତକାର ବିଭୂତି ଭୂଷଣ ଗଡ଼ନାୟକ ଏହି କଥାଚିତ୍ରଟିର ସ୍ୱର ସଂଯୋଜନା କରିଥିଲେ । ଏହି କଥାଚିତ୍ରଟିର ମୁଖ୍ୟ ଭୂମିକାରେ ଅଭିନୟ କରିଥିଲେ ନନ୍ଦ କିଶୋର ପୃଷ୍ଟି । ସାଇଶ୍ରେଷ୍ଟଃ ଦାସ, ନିତ୍ୟାଶା ପଟ୍ଟନାୟକ, ରବୀନ୍ଦ୍ର ରାଉତ ଆଦି କଳାକାରମାନେ ଏହି କଥାଚିତ୍ରଟିର ବିଭିନ୍ନ ଭୂମିକାରେ ଅଭିନୟ କରିଥିଲେ । ୧୨ ଡିସେମ୍ବର ୨୦୨୫ରେ ଏହି କଥାଚିତ୍ରଟି ପ୍ରେକ୍ଷାଳୟରେ ମୁକ୍ତିଲାଭ କରିଥିଲା । ଏହା ହିନ୍ଦୀ ଭାଷାରେ ମଧ୍ୟ ମୁକ୍ତିଲାଭ କରିଥିଲା ।<ref>{{Cite web |last=Bharat |first=E. T. V. |date=2025-12-13 |title=ପରଦାରେ 'ନନ୍ଦ ମାଷ୍ଟରଙ୍କ ଚାଟଶାଳୀ'; ଫିଲ୍ମ ଦେଖି ଭାବବିହ୍ୱଳ ଦର୍ଶକ, 'ସେ ମୋ ପାଇଁ ଭଗବାନ' କହିଲେ ନାତି |url=https://www.etvbharat.com/or/entertainment/nanda-master-nka-chatasali-review-film-touched-everyones-hearts-and-grandson-says-he-was-god-for-me-odisha-news-ors25121204843 |access-date=2026-06-01 |website=ETV Bharat News |language=or}}</ref> == ପୃଷ୍ଠଭୂମି == ଜଣେ ୧୦୪ ବର୍ଷୀୟ ବୃଦ୍ଧ ନନ୍ଦକିଶୋର ପୃଷ୍ଟି ନିଜର ଚାଟଶାଳୀ ମାଧ୍ୟମରେ କିପରି ୭୦ ବର୍ଷରୁ ଅଧିକ ସମୟ ଧରି ଛାତ୍ରୀଛାତ୍ରଙ୍କୁ ମାଗଣାରେ ଶିକ୍ଷାଦାନ କରିଛନ୍ତି, ତାଙ୍କରି ଜୀବନୀକୁ ନେଇ ଏହି ଫିଲ୍ମ ନିର୍ମାଣ କରାଯାଇଥିଲା । ଏହି ଶିକ୍ଷାଦାନ ନିମନ୍ତେ ତାଙ୍କୁ ପଦ୍ମଶ୍ରୀ ପୁରସ୍କାର ମଧ୍ୟ ମିଳିଛି । ==ଅଭିନୟ== * ନନ୍ଦ କିଶୋର ପୃଷ୍ଟି * ସାଇଶ୍ରେଷ୍ଠା ଦାସ * ନିତ୍ୟାଶା ପଟ୍ଟନାୟକ * ରବୀନ୍ଦ୍ର ରାଉତ ==ଗୀତ ଏବଂ ସଙ୍ଗୀତ== ଏହି କଥାଚିତ୍ରଟିର ସଙ୍ଗୀତ ନିର୍ଦ୍ଦେଶନା ଦେଇଥିଲେ ___ । ଗୀତିକାର ___ ଏହି କଥାଚିତ୍ରଟିର ଗୀତଗୁଡ଼ିକ ରଚନା କରିଥିଲେ । ___ ଆଦି କଣ୍ଠଶିଳ୍ପୀମାନେ ଏହି କଥାଚିତ୍ରଟିରେ କଣ୍ଠଦାନ କରିଥିଲେ । ===ଗୀତ=== {{Track listing | all_writing = | extra_column = ଗାୟକ | title1 = | lyrics1 = | length1 = | extra1 = | title2 = | lyrics2 = | length2 = | extra2 = | title3 = | lyrics3 = | length3 = | extra3 = | title4 = | lyrics4 = | length4 = | extra4 = | title5 = | lyrics5 = | length5 = | extra5 = | title6 = | lyrics6 = | length6 = | extra6 = | title7 = | lyrics7 = | length7 = | extra7 = }} == ପୁରସ୍କାର == ଏହି କଥାଚିତ୍ରଟି ୭୭ତମ କାନ୍ସ ଫିଲ୍ମ ଫେଷ୍ଟିଭାଲ୍‌ରେ ପ୍ରଦର୍ଶିତ ହୋଇଥିଲା । ==ଆଧାର== {{ଆଧାର}} ==ବାହାର ଆଧାର== * {{Imdb title|{{#property:P345}}}} {{ଓଡ଼ିଆ କଥାଚିତ୍ର}} ayhs4wtqq3ycqrivxxosozj51br12o1 595863 595862 2026-06-01T18:35:37Z Ssgapu22 7676 595863 wikitext text/x-wiki {{ଛୋଟ|Nanda Masternka Chatasali}} {{Infobox film | name = {{PAGENAME}} | image = | image size = | alt = | caption = | director = ପ୍ରଣବ ଆଇଚ | producer = ଅଭୟ ପତି | writer = | screenplay = | story = | based on = | narrator = | starring = [[ନନ୍ଦ କିଶୋର ପୃଷ୍ଟି]]<br>ସାଇଶ୍ରେଷ୍ଠା ଦାସ<br>ନିତ୍ୟାଶା ପଟ୍ଟନାୟକ<br>ରବୀନ୍ଦ୍ର ରାଉତ | music = [[ବିଭୂତି ଭୂଷଣ ଗଡ଼ନାୟକ]] | cinematography = ପ୍ରଣବ ଆଇଚ | editing = ପ୍ରଣବ ଆଇଚ | studio = ଅଭିସ୍ମିତା ଫିଲ୍ମସ୍ | distributor = | released = ୧୨ ଡିସେମ୍ବର ୨୦୨୫ | runtime = | country = {{flag|ଭାରତ}} | language = [[ଓଡ଼ିଆ ଭାଷା|ଓଡ଼ିଆ]] | budget = | gross = }} '''''{{PAGENAME}}''''' ୨୦୨୫ ମସିହାରେ ମୁକ୍ତିଲାଭ କରିଥିବା ଏକ ଓଡ଼ିଆ ବୃତ୍ତଚିତ୍ର । ଏହି କଥାଚିତ୍ରଟିର ପ୍ରଯୋଜନା କରିଥିଲେ ଅଭୟ ପତି । ଅସ୍ମିତା ପତି ଏହାର କାହାଣୀର ରୂପରେଖ ପ୍ରସ୍ତୁତ କରିଥିଲେ ।<ref>{{Cite web |last=Dharitri |last2=Muduli |first2=Satarupa |date=2023-12-01 |title=ଗୋଆରେ ପ୍ରଶଂସା ସାଉଣ୍ଟିଲା ‘ନନ୍ଦ ମାଷ୍ଟରଙ୍କ ଚାଟଶାଳୀ’ - Dharitri |url=https://www.dharitri.com/goa-hails-nanda-masters-chatter/ |access-date=2026-06-01 |website=Dharitri Odia News |language=en-US}}</ref> ପ୍ରଣବ ଆଇଚ ଏହି କଥାଚିତ୍ରଟିର ନିର୍ଦ୍ଦେଶନା ଦେଇଥିଲେ ଏବଂ ସିନେମାଟୋଗ୍ରାଫି ଓ ସମ୍ପାଦନା ଦାୟିତ୍ୱରେ ଥିଲେ । ସଙ୍ଗୀତକାର ବିଭୂତି ଭୂଷଣ ଗଡ଼ନାୟକ ଏହି କଥାଚିତ୍ରଟିର ସ୍ୱର ସଂଯୋଜନା କରିଥିଲେ । ଏହି କଥାଚିତ୍ରଟିର ମୁଖ୍ୟ ଭୂମିକାରେ ଅଭିନୟ କରିଥିଲେ ନନ୍ଦ କିଶୋର ପୃଷ୍ଟି । ସାଇଶ୍ରେଷ୍ଟଃ ଦାସ, ନିତ୍ୟାଶା ପଟ୍ଟନାୟକ, ରବୀନ୍ଦ୍ର ରାଉତ ଆଦି କଳାକାରମାନେ ଏହି କଥାଚିତ୍ରଟିର ବିଭିନ୍ନ ଭୂମିକାରେ ଅଭିନୟ କରିଥିଲେ । ୧୨ ଡିସେମ୍ବର ୨୦୨୫ରେ ଏହି କଥାଚିତ୍ରଟି ପ୍ରେକ୍ଷାଳୟରେ ମୁକ୍ତିଲାଭ କରିଥିଲା । ଏହା ହିନ୍ଦୀ ଭାଷାରେ ମଧ୍ୟ ମୁକ୍ତିଲାଭ କରିଥିଲା ।<ref>{{Cite web |last=Bharat |first=E. T. V. |date=2025-12-13 |title=ପରଦାରେ 'ନନ୍ଦ ମାଷ୍ଟରଙ୍କ ଚାଟଶାଳୀ'; ଫିଲ୍ମ ଦେଖି ଭାବବିହ୍ୱଳ ଦର୍ଶକ, 'ସେ ମୋ ପାଇଁ ଭଗବାନ' କହିଲେ ନାତି |url=https://www.etvbharat.com/or/entertainment/nanda-master-nka-chatasali-review-film-touched-everyones-hearts-and-grandson-says-he-was-god-for-me-odisha-news-ors25121204843 |access-date=2026-06-01 |website=ETV Bharat News |language=or}}</ref> == ପୃଷ୍ଠଭୂମି == ଜଣେ ୧୦୪ ବର୍ଷୀୟ ବୃଦ୍ଧ ନନ୍ଦକିଶୋର ପୃଷ୍ଟି ନିଜର ଚାଟଶାଳୀ ମାଧ୍ୟମରେ କିପରି ୭୦ ବର୍ଷରୁ ଅଧିକ ସମୟ ଧରି ଛାତ୍ରୀଛାତ୍ରଙ୍କୁ ମାଗଣାରେ ଶିକ୍ଷାଦାନ କରିଛନ୍ତି, ତାଙ୍କରି ଜୀବନୀକୁ ନେଇ ଏହି ଫିଲ୍ମ ନିର୍ମାଣ କରାଯାଇଥିଲା । ଏହି ଶିକ୍ଷାଦାନ ନିମନ୍ତେ ତାଙ୍କୁ ପଦ୍ମଶ୍ରୀ ପୁରସ୍କାର ମଧ୍ୟ ମିଳିଛି । ==ଅଭିନୟ== * ନନ୍ଦ କିଶୋର ପୃଷ୍ଟି * ସାଇଶ୍ରେଷ୍ଠା ଦାସ * ନିତ୍ୟାଶା ପଟ୍ଟନାୟକ * ରବୀନ୍ଦ୍ର ରାଉତ ==ଗୀତ ଏବଂ ସଙ୍ଗୀତ== ଏହି କଥାଚିତ୍ରଟିର ସଙ୍ଗୀତ ନିର୍ଦ୍ଦେଶନା ଦେଇଥିଲେ ___ । ଗୀତିକାର ___ ଏହି କଥାଚିତ୍ରଟିର ଗୀତଗୁଡ଼ିକ ରଚନା କରିଥିଲେ । ___ ଆଦି କଣ୍ଠଶିଳ୍ପୀମାନେ ଏହି କଥାଚିତ୍ରଟିରେ କଣ୍ଠଦାନ କରିଥିଲେ । ===ଗୀତ=== {{Track listing | all_writing = | extra_column = ଗାୟକ | title1 = | lyrics1 = | length1 = | extra1 = | title2 = | lyrics2 = | length2 = | extra2 = | title3 = | lyrics3 = | length3 = | extra3 = | title4 = | lyrics4 = | length4 = | extra4 = | title5 = | lyrics5 = | length5 = | extra5 = | title6 = | lyrics6 = | length6 = | extra6 = | title7 = | lyrics7 = | length7 = | extra7 = }} == ପୁରସ୍କାର == ଏହି କଥାଚିତ୍ରଟି ୭୭ତମ କାନ୍ସ ଫିଲ୍ମ ଫେଷ୍ଟିଭାଲ୍‌ରେ ପ୍ରଦର୍ଶିତ ହୋଇଥିଲା ।<ref>{{Cite web |last=Digital |first=Sambad |date=2024-05-22 |title=କାନ୍‌ ଫିଲ୍ମ ଫେଷ୍ଟିଭାଲ୍‌ରେ ‘ନନ୍ଦ ମାଷ୍ଟରଙ୍କ ଚାଟଶାଳୀ’ |url=https://sambad.in/metro/nanda-masters-chatbarish-at-cannes-film-festival-ss-1155034/ |access-date=2026-06-01 |website=Sambad |language=or}}</ref> ==ଆଧାର== {{ଆଧାର}} ==ବାହାର ଆଧାର== * {{Imdb title|{{#property:P345}}}} {{ଓଡ଼ିଆ କଥାଚିତ୍ର}} 71urdu60cq2vntsb682jez9totdy1qu 595864 595863 2026-06-01T18:36:49Z Ssgapu22 7676 /* ଗୀତ ଏବଂ ସଙ୍ଗୀତ */ 595864 wikitext text/x-wiki {{ଛୋଟ|Nanda Masternka Chatasali}} {{Infobox film | name = {{PAGENAME}} | image = | image size = | alt = | caption = | director = ପ୍ରଣବ ଆଇଚ | producer = ଅଭୟ ପତି | writer = | screenplay = | story = | based on = | narrator = | starring = [[ନନ୍ଦ କିଶୋର ପୃଷ୍ଟି]]<br>ସାଇଶ୍ରେଷ୍ଠା ଦାସ<br>ନିତ୍ୟାଶା ପଟ୍ଟନାୟକ<br>ରବୀନ୍ଦ୍ର ରାଉତ | music = [[ବିଭୂତି ଭୂଷଣ ଗଡ଼ନାୟକ]] | cinematography = ପ୍ରଣବ ଆଇଚ | editing = ପ୍ରଣବ ଆଇଚ | studio = ଅଭିସ୍ମିତା ଫିଲ୍ମସ୍ | distributor = | released = ୧୨ ଡିସେମ୍ବର ୨୦୨୫ | runtime = | country = {{flag|ଭାରତ}} | language = [[ଓଡ଼ିଆ ଭାଷା|ଓଡ଼ିଆ]] | budget = | gross = }} '''''{{PAGENAME}}''''' ୨୦୨୫ ମସିହାରେ ମୁକ୍ତିଲାଭ କରିଥିବା ଏକ ଓଡ଼ିଆ ବୃତ୍ତଚିତ୍ର । ଏହି କଥାଚିତ୍ରଟିର ପ୍ରଯୋଜନା କରିଥିଲେ ଅଭୟ ପତି । ଅସ୍ମିତା ପତି ଏହାର କାହାଣୀର ରୂପରେଖ ପ୍ରସ୍ତୁତ କରିଥିଲେ ।<ref>{{Cite web |last=Dharitri |last2=Muduli |first2=Satarupa |date=2023-12-01 |title=ଗୋଆରେ ପ୍ରଶଂସା ସାଉଣ୍ଟିଲା ‘ନନ୍ଦ ମାଷ୍ଟରଙ୍କ ଚାଟଶାଳୀ’ - Dharitri |url=https://www.dharitri.com/goa-hails-nanda-masters-chatter/ |access-date=2026-06-01 |website=Dharitri Odia News |language=en-US}}</ref> ପ୍ରଣବ ଆଇଚ ଏହି କଥାଚିତ୍ରଟିର ନିର୍ଦ୍ଦେଶନା ଦେଇଥିଲେ ଏବଂ ସିନେମାଟୋଗ୍ରାଫି ଓ ସମ୍ପାଦନା ଦାୟିତ୍ୱରେ ଥିଲେ । ସଙ୍ଗୀତକାର ବିଭୂତି ଭୂଷଣ ଗଡ଼ନାୟକ ଏହି କଥାଚିତ୍ରଟିର ସ୍ୱର ସଂଯୋଜନା କରିଥିଲେ । ଏହି କଥାଚିତ୍ରଟିର ମୁଖ୍ୟ ଭୂମିକାରେ ଅଭିନୟ କରିଥିଲେ ନନ୍ଦ କିଶୋର ପୃଷ୍ଟି । ସାଇଶ୍ରେଷ୍ଟଃ ଦାସ, ନିତ୍ୟାଶା ପଟ୍ଟନାୟକ, ରବୀନ୍ଦ୍ର ରାଉତ ଆଦି କଳାକାରମାନେ ଏହି କଥାଚିତ୍ରଟିର ବିଭିନ୍ନ ଭୂମିକାରେ ଅଭିନୟ କରିଥିଲେ । ୧୨ ଡିସେମ୍ବର ୨୦୨୫ରେ ଏହି କଥାଚିତ୍ରଟି ପ୍ରେକ୍ଷାଳୟରେ ମୁକ୍ତିଲାଭ କରିଥିଲା । ଏହା ହିନ୍ଦୀ ଭାଷାରେ ମଧ୍ୟ ମୁକ୍ତିଲାଭ କରିଥିଲା ।<ref>{{Cite web |last=Bharat |first=E. T. V. |date=2025-12-13 |title=ପରଦାରେ 'ନନ୍ଦ ମାଷ୍ଟରଙ୍କ ଚାଟଶାଳୀ'; ଫିଲ୍ମ ଦେଖି ଭାବବିହ୍ୱଳ ଦର୍ଶକ, 'ସେ ମୋ ପାଇଁ ଭଗବାନ' କହିଲେ ନାତି |url=https://www.etvbharat.com/or/entertainment/nanda-master-nka-chatasali-review-film-touched-everyones-hearts-and-grandson-says-he-was-god-for-me-odisha-news-ors25121204843 |access-date=2026-06-01 |website=ETV Bharat News |language=or}}</ref> == ପୃଷ୍ଠଭୂମି == ଜଣେ ୧୦୪ ବର୍ଷୀୟ ବୃଦ୍ଧ ନନ୍ଦକିଶୋର ପୃଷ୍ଟି ନିଜର ଚାଟଶାଳୀ ମାଧ୍ୟମରେ କିପରି ୭୦ ବର୍ଷରୁ ଅଧିକ ସମୟ ଧରି ଛାତ୍ରୀଛାତ୍ରଙ୍କୁ ମାଗଣାରେ ଶିକ୍ଷାଦାନ କରିଛନ୍ତି, ତାଙ୍କରି ଜୀବନୀକୁ ନେଇ ଏହି ଫିଲ୍ମ ନିର୍ମାଣ କରାଯାଇଥିଲା । ଏହି ଶିକ୍ଷାଦାନ ନିମନ୍ତେ ତାଙ୍କୁ ପଦ୍ମଶ୍ରୀ ପୁରସ୍କାର ମଧ୍ୟ ମିଳିଛି । ==ଅଭିନୟ== * ନନ୍ଦ କିଶୋର ପୃଷ୍ଟି * ସାଇଶ୍ରେଷ୍ଠା ଦାସ * ନିତ୍ୟାଶା ପଟ୍ଟନାୟକ * ରବୀନ୍ଦ୍ର ରାଉତ ==ଗୀତ ଏବଂ ସଙ୍ଗୀତ== ଏହି କଥାଚିତ୍ରଟିର ସଙ୍ଗୀତ ନିର୍ଦ୍ଦେଶନା ଦେଇଥିଲେ ବିଭୂତି ଭୂଷଣ ଗଡ଼ନାୟକ । ===ଗୀତ=== {{Track listing | all_writing = | extra_column = ଗାୟକ | title1 = | lyrics1 = | length1 = | extra1 = | title2 = | lyrics2 = | length2 = | extra2 = | title3 = | lyrics3 = | length3 = | extra3 = | title4 = | lyrics4 = | length4 = | extra4 = | title5 = | lyrics5 = | length5 = | extra5 = | title6 = | lyrics6 = | length6 = | extra6 = | title7 = | lyrics7 = | length7 = | extra7 = }} == ପୁରସ୍କାର == ଏହି କଥାଚିତ୍ରଟି ୭୭ତମ କାନ୍ସ ଫିଲ୍ମ ଫେଷ୍ଟିଭାଲ୍‌ରେ ପ୍ରଦର୍ଶିତ ହୋଇଥିଲା ।<ref>{{Cite web |last=Digital |first=Sambad |date=2024-05-22 |title=କାନ୍‌ ଫିଲ୍ମ ଫେଷ୍ଟିଭାଲ୍‌ରେ ‘ନନ୍ଦ ମାଷ୍ଟରଙ୍କ ଚାଟଶାଳୀ’ |url=https://sambad.in/metro/nanda-masters-chatbarish-at-cannes-film-festival-ss-1155034/ |access-date=2026-06-01 |website=Sambad |language=or}}</ref> ==ଆଧାର== {{ଆଧାର}} ==ବାହାର ଆଧାର== * {{Imdb title|{{#property:P345}}}} {{ଓଡ଼ିଆ କଥାଚିତ୍ର}} 3u1uv7w0k856l6zt1cqjqlfm1e0kk3l 595865 595864 2026-06-01T18:37:25Z Ssgapu22 7676 added [[Category:୨୦୨୬ର ଓଡ଼ିଆ କଥାଚିତ୍ର]] using [[Help:Gadget-HotCat|HotCat]] 595865 wikitext text/x-wiki {{ଛୋଟ|Nanda Masternka Chatasali}} {{Infobox film | name = {{PAGENAME}} | image = | image size = | alt = | caption = | director = ପ୍ରଣବ ଆଇଚ | producer = ଅଭୟ ପତି | writer = | screenplay = | story = | based on = | narrator = | starring = [[ନନ୍ଦ କିଶୋର ପୃଷ୍ଟି]]<br>ସାଇଶ୍ରେଷ୍ଠା ଦାସ<br>ନିତ୍ୟାଶା ପଟ୍ଟନାୟକ<br>ରବୀନ୍ଦ୍ର ରାଉତ | music = [[ବିଭୂତି ଭୂଷଣ ଗଡ଼ନାୟକ]] | cinematography = ପ୍ରଣବ ଆଇଚ | editing = ପ୍ରଣବ ଆଇଚ | studio = ଅଭିସ୍ମିତା ଫିଲ୍ମସ୍ | distributor = | released = ୧୨ ଡିସେମ୍ବର ୨୦୨୫ | runtime = | country = {{flag|ଭାରତ}} | language = [[ଓଡ଼ିଆ ଭାଷା|ଓଡ଼ିଆ]] | budget = | gross = }} '''''{{PAGENAME}}''''' ୨୦୨୫ ମସିହାରେ ମୁକ୍ତିଲାଭ କରିଥିବା ଏକ ଓଡ଼ିଆ ବୃତ୍ତଚିତ୍ର । ଏହି କଥାଚିତ୍ରଟିର ପ୍ରଯୋଜନା କରିଥିଲେ ଅଭୟ ପତି । ଅସ୍ମିତା ପତି ଏହାର କାହାଣୀର ରୂପରେଖ ପ୍ରସ୍ତୁତ କରିଥିଲେ ।<ref>{{Cite web |last=Dharitri |last2=Muduli |first2=Satarupa |date=2023-12-01 |title=ଗୋଆରେ ପ୍ରଶଂସା ସାଉଣ୍ଟିଲା ‘ନନ୍ଦ ମାଷ୍ଟରଙ୍କ ଚାଟଶାଳୀ’ - Dharitri |url=https://www.dharitri.com/goa-hails-nanda-masters-chatter/ |access-date=2026-06-01 |website=Dharitri Odia News |language=en-US}}</ref> ପ୍ରଣବ ଆଇଚ ଏହି କଥାଚିତ୍ରଟିର ନିର୍ଦ୍ଦେଶନା ଦେଇଥିଲେ ଏବଂ ସିନେମାଟୋଗ୍ରାଫି ଓ ସମ୍ପାଦନା ଦାୟିତ୍ୱରେ ଥିଲେ । ସଙ୍ଗୀତକାର ବିଭୂତି ଭୂଷଣ ଗଡ଼ନାୟକ ଏହି କଥାଚିତ୍ରଟିର ସ୍ୱର ସଂଯୋଜନା କରିଥିଲେ । ଏହି କଥାଚିତ୍ରଟିର ମୁଖ୍ୟ ଭୂମିକାରେ ଅଭିନୟ କରିଥିଲେ ନନ୍ଦ କିଶୋର ପୃଷ୍ଟି । ସାଇଶ୍ରେଷ୍ଟଃ ଦାସ, ନିତ୍ୟାଶା ପଟ୍ଟନାୟକ, ରବୀନ୍ଦ୍ର ରାଉତ ଆଦି କଳାକାରମାନେ ଏହି କଥାଚିତ୍ରଟିର ବିଭିନ୍ନ ଭୂମିକାରେ ଅଭିନୟ କରିଥିଲେ । ୧୨ ଡିସେମ୍ବର ୨୦୨୫ରେ ଏହି କଥାଚିତ୍ରଟି ପ୍ରେକ୍ଷାଳୟରେ ମୁକ୍ତିଲାଭ କରିଥିଲା । ଏହା ହିନ୍ଦୀ ଭାଷାରେ ମଧ୍ୟ ମୁକ୍ତିଲାଭ କରିଥିଲା ।<ref>{{Cite web |last=Bharat |first=E. T. V. |date=2025-12-13 |title=ପରଦାରେ 'ନନ୍ଦ ମାଷ୍ଟରଙ୍କ ଚାଟଶାଳୀ'; ଫିଲ୍ମ ଦେଖି ଭାବବିହ୍ୱଳ ଦର୍ଶକ, 'ସେ ମୋ ପାଇଁ ଭଗବାନ' କହିଲେ ନାତି |url=https://www.etvbharat.com/or/entertainment/nanda-master-nka-chatasali-review-film-touched-everyones-hearts-and-grandson-says-he-was-god-for-me-odisha-news-ors25121204843 |access-date=2026-06-01 |website=ETV Bharat News |language=or}}</ref> == ପୃଷ୍ଠଭୂମି == ଜଣେ ୧୦୪ ବର୍ଷୀୟ ବୃଦ୍ଧ ନନ୍ଦକିଶୋର ପୃଷ୍ଟି ନିଜର ଚାଟଶାଳୀ ମାଧ୍ୟମରେ କିପରି ୭୦ ବର୍ଷରୁ ଅଧିକ ସମୟ ଧରି ଛାତ୍ରୀଛାତ୍ରଙ୍କୁ ମାଗଣାରେ ଶିକ୍ଷାଦାନ କରିଛନ୍ତି, ତାଙ୍କରି ଜୀବନୀକୁ ନେଇ ଏହି ଫିଲ୍ମ ନିର୍ମାଣ କରାଯାଇଥିଲା । ଏହି ଶିକ୍ଷାଦାନ ନିମନ୍ତେ ତାଙ୍କୁ ପଦ୍ମଶ୍ରୀ ପୁରସ୍କାର ମଧ୍ୟ ମିଳିଛି । ==ଅଭିନୟ== * ନନ୍ଦ କିଶୋର ପୃଷ୍ଟି * ସାଇଶ୍ରେଷ୍ଠା ଦାସ * ନିତ୍ୟାଶା ପଟ୍ଟନାୟକ * ରବୀନ୍ଦ୍ର ରାଉତ ==ଗୀତ ଏବଂ ସଙ୍ଗୀତ== ଏହି କଥାଚିତ୍ରଟିର ସଙ୍ଗୀତ ନିର୍ଦ୍ଦେଶନା ଦେଇଥିଲେ ବିଭୂତି ଭୂଷଣ ଗଡ଼ନାୟକ । ===ଗୀତ=== {{Track listing | all_writing = | extra_column = ଗାୟକ | title1 = | lyrics1 = | length1 = | extra1 = | title2 = | lyrics2 = | length2 = | extra2 = | title3 = | lyrics3 = | length3 = | extra3 = | title4 = | lyrics4 = | length4 = | extra4 = | title5 = | lyrics5 = | length5 = | extra5 = | title6 = | lyrics6 = | length6 = | extra6 = | title7 = | lyrics7 = | length7 = | extra7 = }} == ପୁରସ୍କାର == ଏହି କଥାଚିତ୍ରଟି ୭୭ତମ କାନ୍ସ ଫିଲ୍ମ ଫେଷ୍ଟିଭାଲ୍‌ରେ ପ୍ରଦର୍ଶିତ ହୋଇଥିଲା ।<ref>{{Cite web |last=Digital |first=Sambad |date=2024-05-22 |title=କାନ୍‌ ଫିଲ୍ମ ଫେଷ୍ଟିଭାଲ୍‌ରେ ‘ନନ୍ଦ ମାଷ୍ଟରଙ୍କ ଚାଟଶାଳୀ’ |url=https://sambad.in/metro/nanda-masters-chatbarish-at-cannes-film-festival-ss-1155034/ |access-date=2026-06-01 |website=Sambad |language=or}}</ref> ==ଆଧାର== {{ଆଧାର}} ==ବାହାର ଆଧାର== * {{Imdb title|{{#property:P345}}}} {{ଓଡ଼ିଆ କଥାଚିତ୍ର}} [[ଶ୍ରେଣୀ:୨୦୨୬ର ଓଡ଼ିଆ କଥାଚିତ୍ର]] qlfgsyrui3xubp4r21uvb8luo710ey3 0 100670 595858 2026-06-01T18:22:08Z Ssgapu22 7676 ପୃଷ୍ଠାଟି [[ନନ୍ଦ ମାଷ୍ଟରଙ୍କ ଚାଟଶାଳୀ]]‌କୁ ଘୁଞ୍ଚାଇଦିଆଗଲା 595858 wikitext text/x-wiki #ଲେଉଟାଣି [[ନନ୍ଦ ମାଷ୍ଟରଙ୍କ ଚାଟଶାଳୀ]] sx2vwjw4h1shetpzwhgzlm6eebhl21d 2 100671 595896 2026-06-02T07:20:40Z SamyakSamantasinghar 42167 /* */ 595896 wikitext text/x-wiki <div style="background-color:#E6F2FF; padding:15px; border:1px solid #aaf; border-radius:10px; text-align:center; font-size:110%; margin-bottom:20px;"> '''ଆଜି [[{{CURRENTDAY}}]] [[{{CURRENTMONTHNAME}}]] ([[{{CURRENTDAYNAME}}]]), [[{{CURRENTYEAR}}]]''' </div> {| style="background-color:transparent; width:100%; border-collapse: collapse;" | style="vertical-align:top; width:65%; padding-right:20px;" | == ନମସ୍କାର...ପ୍ରଣାମ... == ମୁଁ '''ସମ୍ୟକ୍ ସାମନ୍ତସିଂହାର''' (SamyakSamantasinghar)। ମୁଁ ଜଣେ ବିଜ୍ଞାନ ଛାତ୍ର ଏବଂ ନିର୍ଭୁଲ, ଉଚ୍ଚକୋଟୀର ତଥ୍ୟ ଯୋଡ଼ିବା ଦିଗରେ ମୁଁ ଓଡ଼ିଆ ଉଇକିପିଡ଼ିଆରେ ଅବଦାନ ରଖୁଛି। === ମୋ ବିଷୟରେ === * '''ବିଦ୍ୟାର୍ଥୀ ଜୀବନ:''' ମୁଁ ବର୍ତ୍ତମାନ ଉଚ୍ଚ ଶିକ୍ଷା ଗ୍ରହଣ କରିବା ସହ ଆଗାମୀ ପ୍ରତିଯୋଗିତାମୂଳକ ପରୀକ୍ଷା ପାଇଁ ପ୍ରସ୍ତୁତି କରୁଛି। * '''ବିଜ୍ଞାନ ଆଗ୍ରହ:''' ମୋର ବିଶେଷ ରୁଚି ଉନ୍ନତ ଜୀବବିଜ୍ଞାନ ଏବଂ ପଦାର୍ଥ ବିଜ୍ଞାନ ଉପରେ ରହିଛି। * '''ପ୍ରଯୁକ୍ତିବିଦ୍ୟା:''' ନୂତନ ଗ୍ୟାଜେଟ୍, ସ୍ମାର୍ଟଫୋନ୍ ବିଷୟରେ ଗବେଷଣା କରିବା ମୋର ଅନ୍ୟତମ ସଉକ। * '''ଉଇକିପିଡ଼ିଆ ଅବଦାନ:''' ମୁଁ ବିଶେଷ କରି ଜଟିଳ ଇଂରାଜୀ ଟେମ୍ପଲେଟ୍‌କୁ ଓଡ଼ିଆରେ ରୂପାନ୍ତର କରିବା, ରାଜନୈତିକ ଏବଂ ଐତିହାସିକ ପ୍ରସଙ୍ଗଗୁଡ଼ିକର ତ୍ରୁଟି ସୁଧାରିବା ତଥା ପୃଷ୍ଠାଗୁଡ଼ିକୁ ସୁସଜ୍ଜିତ କରିବାରେ ସାହାଯ୍ୟ କରେ। | style="vertical-align:top; width:35%;" | {{Infobox person | name = ସମ୍ୟକ୍ ସାମନ୍ତସିଂହାର | image = User icon 2.svg | caption = ଓଡ଼ିଆ ଉଇକିଆଳି | image_size = 150px | birth_date = {{Birth date and age|mf=yes|2007|03|03|df=y}} | birth_place = [[ଓଡ଼ିଶା]], [[ଭାରତ]] | nationality = ଭାରତୀୟ | occupation = ବିଜ୍ଞାନ ଛାତ୍ର | parents = ରବି ନାରାୟଣ ସାମନ୍ତସିଂହାର<br/>ମୀନାକ୍ଷୀ ମହାମାୟୀ ମହାପାତ୍ର }} {{Babel|or|en-3}} |} ibzkhq22h9bl2d850x7473tixgdb9ux