ଜଗନ୍ନାଥ

<mediawiki xmlns="http://www.mediawiki.org/xml/export-0.11/" xmlns:xsi="http://www.w3.org/2001/XMLSchema-instance" xsi:schemaLocation="http://www.mediawiki.org/xml/export-0.11/ http://www.mediawiki.org/xml/export-0.11.xsd" version="0.11" xml:lang="or">
  <siteinfo>
    <sitename>ଉଇକିପିଡ଼ିଆ</sitename>
    <dbname>orwiki</dbname>
    <base>https://or.wikipedia.org/wiki/%E0%AC%AA%E0%AD%8D%E0%AC%B0%E0%AC%A7%E0%AC%BE%E0%AC%A8_%E0%AC%AA%E0%AD%83%E0%AC%B7%E0%AD%8D%E0%AC%A0%E0%AC%BE</base>
    <generator>MediaWiki 1.47.0-wmf.20</generator>
    <case>first-letter</case>
    <namespaces>
      <namespace key="-2" case="first-letter">ମାଧ୍ୟମ</namespace>
      <namespace key="-1" case="first-letter">ବିଶେଷ</namespace>
      <namespace key="0" case="first-letter" />
      <namespace key="1" case="first-letter">ଆଲୋଚନା</namespace>
      <namespace key="2" case="first-letter">ବ୍ୟବହାରକାରୀ</namespace>
      <namespace key="3" case="first-letter">ବ୍ୟବହାରକାରୀଙ୍କ ଆଲୋଚନା</namespace>
      <namespace key="4" case="first-letter">ଉଇକିପିଡ଼ିଆ</namespace>
      <namespace key="5" case="first-letter">ଉଇକିପିଡ଼ିଆ ଆଲୋଚନା</namespace>
      <namespace key="6" case="first-letter">ଫାଇଲ</namespace>
      <namespace key="7" case="first-letter">ଫାଇଲ ଆଲୋଚନା</namespace>
      <namespace key="8" case="first-letter">ମିଡ଼ିଆଉଇକି</namespace>
      <namespace key="9" case="first-letter">ମିଡ଼ିଆଉଇକି ଆଲୋଚନା</namespace>
      <namespace key="10" case="first-letter">ଛାଞ୍ଚ</namespace>
      <namespace key="11" case="first-letter">ଛାଞ୍ଚ ଆଲୋଚନା</namespace>
      <namespace key="12" case="first-letter">ସହଯୋଗ</namespace>
      <namespace key="13" case="first-letter">ସହଯୋଗ ଆଲୋଚନା</namespace>
      <namespace key="14" case="first-letter">ଶ୍ରେଣୀ</namespace>
      <namespace key="15" case="first-letter">ଶ୍ରେଣୀ ଆଲୋଚନା</namespace>
      <namespace key="100" case="first-letter">ପୋର୍ଟାଲ</namespace>
      <namespace key="101" case="first-letter">ପୋର୍ଟାଲ ଆଲୋଚନା</namespace>
      <namespace key="710" case="first-letter">TimedText</namespace>
      <namespace key="711" case="first-letter">TimedText talk</namespace>
      <namespace key="828" case="first-letter">ମଡ୍ୟୁଲ</namespace>
      <namespace key="829" case="first-letter">ମଡ୍ୟୁଲ ଆଲୋଚନା</namespace>
      <namespace key="850" case="first-letter">Package</namespace>
      <namespace key="851" case="first-letter">Package talk</namespace>
      <namespace key="1728" case="first-letter">Event</namespace>
      <namespace key="1729" case="first-letter">Event talk</namespace>
      <namespace key="2600" case="first-letter">ବିଷୟ</namespace>
    </namespaces>
  </siteinfo>
  <page>
    <title>ଜଗନ୍ନାଥ</title>
    <ns>0</ns>
    <id>2089</id>
    <revision>
      <id>606458</id>
      <parentid>564548</parentid>
      <timestamp>2026-09-21T04:28:54Z</timestamp>
      <contributor>
        <username>InternetArchiveBot</username>
        <id>28148</id>
      </contributor>
      <comment>Rescuing 1 sources and tagging 0 as dead.) #IABot (v2.0.9.5</comment>
      <origin>606458</origin>
      <model>wikitext</model>
      <format>text/x-wiki</format>
      <text bytes="44753" sha1="mlr3ib5wqgri8o8reztgk6czia6he0s" xml:space="preserve">[[File:Lord_Jagannath_on_Nandighosa_in_2022_Ratha_Jatra.jpg|220x124px|thumb|right|alt=ପୁରୀ,ଓଡ଼ିଶା|ମହାପ୍ରଭୁ ଶ୍ରୀ ଜଗନ୍ନାଥ]]{{ଛୋଟ|Jagannatha}}
{{Hdeity infobox| &lt;!--Wikipedia:WikiProject Hindu mythology--&gt;
| Image                    = Jagannath_9_-_Close_up.jpg
| Caption                  = [[ରଥଯାତ୍ରା]] ସମୟରେ ରଥାରୁଢ଼ ଜଗନ୍ନାଥ
| Name                     = ଜଗନ୍ନାଥ
| Sanskrit_Transliteration =  [[जगन्नाथः]]
| Devanagari               =
| god of                   = ଜଗତର ନାଥ
| Affiliation              = [[ଦେବ]] ([[ବିଷ୍ଣୁ]])
| Mantra                   = [[ଜଗନ୍ନାଥସ୍ୱାମୀ ନୟନପଥଗାମୀ ଭବତୁ ମେ]]
| Weapon                   = [[ଶଙ୍ଖ]], [[ସୁଦର୍ଶନ ଚକ୍ର|ଚକ୍ର]], [[ଗଦା]], [[ପଦ୍ମ]]
| Consort                  = [[ଲକ୍ଷ୍ମୀ ଓ ବସୁଧା (ଶ୍ରୀଦେବୀ ଓ ଭୂଦେବୀ)]]
| Abode                    = [[ନୀଳାଚଳ]]
| Mount                    = [[ଗରୁଡ଼]]
}}

== ନାମାର୍ଥ ==
ବ୍ୟାକରଣ ଦୃଷ୍ଟିରୁ ଜଗନ୍ନାଥ ଶବ୍ଦର ଅର୍ଥ &quot;ଜଗତି&quot; (ସର୍ବୋଚ୍ଚ ସ୍ଥାନ, 'ରତ୍ନବେଦୀ') ଉପରେ ବିଜେ କରିଥିବା &quot;ନାଥ&quot; (ସ୍ୱାମୀ/ମାଲିକ) | ତେବେ ଅଧିକାଂଶ ସମୟରେ ପଣ୍ଡିତମାନେ ଏହାକୁ ସଂସ୍କୃତ ସନ୍ଧି ପ୍ରକରଣ ଆଧାରରେ 'ଜଗତ୍+ନାଥ' ବୋଲି ଯୁକ୍ତି ଦର୍ଶାଇଥାନ୍ତି, ଯାହା ଓଡ଼ିଆ ସନ୍ଧି ନିୟମ ଦୃଷ୍ଟିରୁ ଭ୍ରମାତ୍ମକ ମନେହୁଏ । ଜଗନ୍ନାଥ [[ଓଡ଼ିଶା|ଓଡ଼ିଶାରେ]] ନାନା ନାମରେ ଜଣାଶୁଣା, ଜଗା, ଜଗବନ୍ଧୁ (ଜଗତର ବନ୍ଧୁ), କାଳିଆ ସାଆନ୍ତ (କଳା ବର୍ଣ୍ଣର ଠାକୁର),ଦାରୁବ୍ରହ୍ମ/ଦାରୁ ଦେବତା (ଦାରୁ/କାଠରେ ତିଆରି ଦେବତା), ଚକା ଆଖି/ଚକା ନୟନ (ଗୋଲ ଆଖିଥିବା ଦେବତା), ଚକା ଡୋଳା (ଗୋଲ ଆଖି ଡୋଳା ଥିବା ଦେବତା)|

ଜଗନ୍ନାଥ ବୁଦ୍ଧଙ୍କୁ ବୁଝାଉଥିବା ଏକ ତିବତୀୟ ଶବ୍ଦ । &lt;ref&gt;{{cite web |url= http://www.kamat.com/database/?CitationID=10387 |title=Kamat Research Database: The Jagannath Car Festival |first=  Marguerite|last=Allen |work=kamat.com |year=2012 |quote=&quot;Jagannath&quot; was originally a Tibetan term meaning Buddha|accessdate=20 April 2012}}&lt;/ref&gt;
କେତେକ ଗବେଷକଙ୍କ ମତରେ ଜଗନ୍ନାଥ ଶବ୍ଦ ଆଦିବାସୀ ଶବ୍ଦ &quot;ଜଗନେଲୋ&quot; (କାଠରେ ତିଆରି ଦେବତା) ଶବ୍ଦରୁ ଆସିଛି ଯାହା ଆଗକାଳର [[ଶବର]]ମାନଙ୍କଦ୍ୱାରା ପୂଜା ପାଉଥିବା ଜଗନ୍ନାଥଙ୍କୁ ବୁଝାଇଥାଏ । &lt;ref&gt;Mohanty (1980) quoting Misra&lt;/ref&gt;

ଦାରୁବ୍ରହ୍ମ ପୁରୁଷୋତ୍ତମଙ୍କ ଅସଂଖ୍ୟ ନାମ ମଧ୍ୟରୁ ଶ୍ରୀଜଗନ୍ନାଥ ନାମଟିର ସାତନ୍ତ୍ର୍ୟ, ବୈଶିଷ୍ଟ, ମୂଲ୍ୟବୋଧ, ଓ ମହନୀୟତା ଅବର୍ଣ୍ଣନୀୟ । ଏହି ନାମଟିର ସ୍ମରଣ, ମନନ ଓ ଉଚ୍ଚାରଣ ମାତ୍ରେ ଭାବ ମହାଭାବରେ ରୂପାନ୍ତରିତ ହୋଇଯାଏ, ପ୍ରାଣ ଉଦ୍ୱେଳିତ ହୋଇଉଠେ, ହୃଦୟରେ ବ୍ୟାକୁଳତା ଜାଗିଉଠେ ଏବଂ ଭକ୍ତର ନୟନ ତାଙ୍କ ଦର୍ଶନ ନିମିତ୍ତ ଅଧୀର ହୁଏ । ଶ୍ରୀଜଗନ୍ନାଥ ଶବ୍ଦର ପ୍ରତ୍ୟେକ ଅକ୍ଷରର ମଧ୍ୟ ସ୍ୱତନ୍ତ୍ର ମାହାତ୍ମ୍ୟ ରହିଛି !
[[ଫାଇଲ:Patitapaban.jpeg|thumb|ସିଂହଦ୍ୱାର ଗୁମୁଟରେ ଅଧିଷ୍ଠିତ ପତିତପାବନ ଜଗନ୍ନାଥ]]

=== ଧାର୍ମିକ ଅର୍ଥାନୁବାଦ ===
ଶ୍ରୀ – ‘ଶ୍ରୀ’ର ଅର୍ଥ ଲକ୍ଷ୍ମୀ, ଐଶ୍ୱର୍ଯ୍ୟ, ବିଭବ, ଆଲୋକ । ସେ ଭକ୍ତି, ପ୍ରୀତି ଓ ଶୋଭା ପ୍ରଦାୟିନୀ ଶକ୍ତି । ସେ ଜଗନ୍ମୟ ଜ୍ୟୋତି ସ୍ୱରୂପ, ସେ ସର୍ବ ପ୍ରକାଶ୍ୟ, ସେ ହିଁ ପଥ ପ୍ରଦର୍ଶକ ।

ଜ – ‘ଜ’ର ଅର୍ଥ ଉତ୍ପତ୍ତି, ବିଷ୍ଣୁ, ପିତାମାତା, ତେଜଃ । ସକଳ ସୃଷ୍ଟିର କାରଣ ହେଉଛନ୍ତି ଭଗବାନ ଜଗନ୍ନାଥ । ସର୍ବ ଦେବତା ତାଙ୍କଠାରୁ ସୃଷ୍ଟି । ସେ ବେଦ, ମନ୍ତ୍ର, ଯୋଗ, ଜ୍ଞାନ ଆଦିର ଉତ୍ପତ୍ତିସ୍ଥଳ । ସେ ହିଁ ଆରାଧ୍ୟ ଦେବତା ବିଷ୍ଣୁ, ସେ ହେଉଛନ୍ତି ସକଳ ପ୍ରାଣୀ ଜଗତର ପିତାମାତା । ସେ ସଂସାରର ସର୍ବକାରିଣୀ ଶକ୍ତିରୂପେ ବିଦ୍ୟମାନ ।

ଗ – ‘ଗ’ର ଅର୍ଥ ଗଗନ, ସ୍ୱର୍ଗ, ଗୁରୁ । ଅର୍ଥାତ୍ ସେ ହେଉଛନ୍ତି ଅନନ୍ତ, ସାଗର ପରି ଗଭୀର, ଗୋଲାପ ପରି କୋମଳ । ସେ ସମସ୍ତଙ୍କର ଗୁରୁ, ତାଙ୍କର ଶ୍ରୀଚରଣ ତଳେ ଆଶ୍ରୟ ପାଇବା ସମସ୍ତଙ୍କର କାମ୍ୟ ।

ନ୍ନା(ନ) – ‘ନ’ର ଅର୍ଥ ନିରାକାର, ନିର୍ବିକାର, ଅବିନାଶୀ, ସ୍ଥାନାତୀତ, ନିର୍ମାୟା, ନିରୀହ, ନିର୍ମଳ । ନିରାକାର, ନିର୍ଗୁଣ, ନିତ୍ୟ, ଅବିନାଶୀ ପରମାତ୍ମା ପରମେଶ୍ୱରଙ୍କର ସାକାର, ସଗୁଣ ସ୍ୱରୂପ ହିଁ ଶ୍ରୀଜଗନ୍ନାଥ ।

ଥ – ‘ଥ’ର ଅର୍ଥ ପର୍ବତ, ଭୟତ୍ରାତା, ମଙ୍ଗଳ, ରକ୍ଷଣ । ସେ ଅଜୟ, ଅନାଥର ନାଥ, ଭୟ ନାଶକ, ସର୍ବ ମଙ୍ଗଳକାରକ । ସେ ଦ୍ରୌପଦୀଙ୍କର ମାନ ରକ୍ଷଣ, ଗଜ ଉଦ୍ଧାରଣ ପରି ସମସ୍ତଙ୍କର ଦୁଃଖ ଦୂର କରନ୍ତି ।
[[
* 
# [[{{}}]] Yatra Puri 07-11027.jpg|thumb|right|250px|alt=|ପୁରୀ ଜଗନ୍ନାଥ ଶ୍ରୀମନ୍ଦିର ଓ ବିଶ୍ୱ ପ୍ରସିଦ୍ଧ ରଥଯାତ୍ରା ଅବସରରେ ବଡ଼ଦାଣ୍ଡରେ ତିନି ରଥ]]

== ଇତିହାସ ==
[[ଫାଇଲ:Jagannatha Puri temple chakra.jpg|thumb|right|250px|alt=|ଜଗନ୍ନାଥଙ୍କ ଶ୍ରୀମନ୍ଦିର ନୀଳଚକ୍ରରେ ଉଡୁଥିବା ପତିତପାବନ ବାନା]]
[[File:ନନ୍ଦିଘୋଷ ରଥ.jpg|thumb|right|=|ବାହୁଡା ଯାତ୍ରାରେ ଶ୍ରୀଜଗନ୍ନାଥଙ୍କ ନନ୍ଦିଘୋଷ ବିଜେ।]]
[[ଫାଇଲ:Patitapabana.jpeg|thumb|right|250px|alt=|ଜଗନ୍ନାଥଙ୍କ ଶ୍ରୀମନ୍ଦିରରେ ପତିତପାବନ ମୂର୍ତ୍ତି]]
===ଜଗନ୍ନାଥଙ୍କ ସ୍ଥାପନ କର୍ତ୍ତା===
ଜଗନ୍ନାଥଙ୍କର ପ୍ରଥମ ସ୍ଥାପନ କର୍ତ୍ତା ବ୍ରହ୍ମାଙ୍କର
ପଞ୍ଚମପୁରୁଷ, ସୂର୍ଯ୍ୟବଂଶର ରାଜା ଇନ୍ଦ୍ରଦ୍ୟୁମ୍ନ, ସେ ଅବନ୍ତୀ
ଦେଶର ରାଜା ଥିଲେ । ସତ୍ୟଯୁଗରେ ଇନ୍ଦ୍ରଦ୍ୟୁମ୍ନଙ୍କଦ୍ୱାରା ପ୍ରଥମେ ଜଗନ୍ନାଥ ପ୍ରକଟ ହେଲେ ବୋଲି ସ୍କନ୍ଧପୁରାଣ କହନ୍ତି ।
ଯସ୍ତୁ ସାକ୍ଷାତ ଜଗନ୍ନାଥଃ ଆବିର୍ଭୂତଃ କୃତେନ (୨୧
ଅଧ୍ୟାୟ) ସତ୍ୟ ଯୁଗରେ ଏହି ପୌରାଣିକ ପୁରୁଷ ପୂଜା ଖ୍ୟାତ
ପାଇଁ ଚେଷ୍ଟା କରିଥିଲେ। ତ୍ରେତୟା ଯୁଗର କ୍ଷେତ୍ରଥିଲା, ମାତ୍ର
ପୂଜା ଋଷିମାନଙ୍କଦ୍ୱାରା  ହିଁ ହେଉଥିଲା । ରାଜା ରତ୍ନଗ୍ରୀବ
ତ୍ରେତାଯୁଗରେ ଦର୍ଶନ କରିବାକୁ ଆସିଥିବା ପଦ୍ମପୁରାଣ କହନ୍ତି ।
ଏହି ଇନ୍ଦ୍ରଦ୍ୟୁମ୍ନଙ୍କ ସମୟ ହେଲା, ଦ୍ୱିତୀୟ ପରାର୍ଦ୍ଧ
ସ୍ୱାୟମ୍ଭୁବ ମନୁଙ୍କ ରାଜଜ୍ୱ କାଳର ଶ୍ୱେତ ବାରାହକଳ୍ପ । ଏତେ
ବେଳକୁ ଦାରୁପୂଜା ଆରମ୍ଭ ହୋଇଥିଲା। । ଏହି ଇନ୍ଦ୍ରଦ୍ୟୁମ୍ନଙ୍କୁ
ଶ୍ରୀମନ୍ଦିରର ଶ୍ରାଦ୍ଧ ପରମ୍ପରାନୁସାରେ ଆଶ୍ୱମେଧି ଇନ୍ଦ୍ରଦ୍ୟୁମ୍ନ
କହନ୍ତି, କେହି କେହି ଇନ୍ଦ୍ରଭୂତି, କେହିକେହି ବା ଇନ୍ଦ୍ରବୋଲି
ମଧ୍ୟ କହନ୍ତି । ମାତ୍ର ଯାହା ଜଣାଯାଏ ଯେତେବେଳେ ଯେଉଁ
ରାଜା ଜଗନ୍ନାଥଙ୍କ ପୂଜାରେ ନିକଟତମ ବ୍ୟକ୍ତି ରୂପରେ ଆସିଛନ୍ତି
ସେ ନିଜକୁ ଇନ୍ଦ୍ରଦ୍ୟୁମ୍ନ ବୋଲାଇଥିବା ମାଦଳାପାଞ୍ଜିର ଯଯାତି
କେଶରୀଙ୍କ ଇତିହାସରୁ ଜଣାଯାଏ । କୃଷ୍ଣଚନ୍ଦ୍ର ଆଚାର୍ଯ୍ୟଙ୍କ
ମତରେ ତାହା ୧୫୬ କୋଟି ବର୍ଷ ତଳର କଥା ।
(ପୁରୁଷୋତ୍ତମ କ୍ଷେତ୍ରର ଇତିବୃତ୍ତ ପୁସ୍ତକ) ବାସ୍ତବରେ ସ୍ୱାୟମ୍ଭୂବ
ମନୁଙ୍କ କାଳକୁ ଧରିଲେ ଏହା ସ୍ମରଣାତୀତ କାଳର କଥା ହେବ ।
   ସାପ୍ରଂତ ମେ ଦ୍ୱିତୀୟ ତୁ ପରାର୍ଦ୍ଧେ ସସମସ୍ଥିତ
    ମନୁ ସ୍ୱାୟମ୍ଭୁ ର୍ବୋନମ ଶ୍ୱେତ ବାରାହ କଳ୍ପକେ
ଶ୍ଳୋକରୁ ଜଣାଯାଏ ଇନ୍ଦ୍ରଦ୍ୟୁମ୍ନ ନାମକ ପୌରାଣିକ
ରାଜା ସତ୍ୟଯୁଗରେ ଜଗନ୍ନାଥ ପୂଜାର ପ୍ରଚଳନ କରାଇଥିଲେ ।
କିନ୍ତୁ ଇତିହାସରେ ଏହା ସମର୍ଥନ କରେନାହିଁ ।
===ମୋଗଲ ଆକ୍ରମଣ ବେଳେ ପ୍ରଭୁଙ୍କ ମହିମା===
ମୁକ୍ତିପ୍ରଦ ପ୍ରଭୁ ଜଗନ୍ନାଥଙ୍କ ମହିମା ଭୌତିକ ଧାରଣାରେ
ଚିନ୍ତା କରାଯାଇ ନ ପାରେ । ତାଙ୍କର ଥିବା ନ ଥିବା ସବୁ ସମାନ,
ତଥାପି ଦେଖିଲେ ଜଣାଯାଏ ଜଗନ୍ନାଥ ମହାପ୍ରଭୁ ଯଥେଷ୍ଟ ମହିମା
ପ୍ରକାଶ କରିଅଛନ୍ତି । ପ୍ରଥମ ଆଚାର୍ଯ୍ୟ ରାଜଦେବ ରାଜଗୁରୁଙ୍କ
ସମୟରେ ଭାନୁଦେବ ୩ୟଙ୍କ ସମୟରେ, ଶକାବ୍ଦ ୧୨୮୨
ବା ଖ୍ରୀଷ୍ଟାବ୍ଦ ୧୩୬୦ର ବୃଷମାସରେ ସୁଲତାନ ଫିରୁଜ ଖାଁ
ପ୍ରଥମେ ଜଗନ୍ନାଥ ମନ୍ଦିର ଆକ୍ରମଣ କରି ଜଗନ୍ନାଥଙ୍କୁ ସ୍ପର୍ଶ
କରିବାକୁ ଆସିଥିଲା । ମାଦଳାପାଞ୍ଜି ସମ୍ପର୍କୀୟ ବିବରଣୀରୁ
ଜଣାଯାଏ ସେ ମନ୍ଦିରରେ ପ୍ରବେଶ କଲା ମାତ୍ରେ ଅନ୍ଧପରି
ହୋଇଗଲା ଓ ବଡ଼ ବିକଳ ହୋଇ ବାଡ ଡେଇଁ ପଳାଇଲା ।
ତାହାଦେଖି ଭାନୁଦେବ ଖାଲି ପଡିଥିବା ମେରଦା ଘରକୁ
ଲୋକଙ୍କ ବ୍ୟବହାର ପାଇଁ ଦେଇଦେବାରୁ ସରଘରଗୁଡିକ
ଭାନୁଦେବ ଖଞ୍ଜା ନାମରେ ଖ୍ୟାତ ହେଲା । ଏହି କାରଣରୁ Sriatae Firuja Sahi ପ୍ରସ୍ତାବରେ ସେ ଜଗନ୍ନାଥ ମନ୍ଦିର
ଆକ୍ରମଣ କରି ଅପବିତ୍ର କରିବା କଥା ଲେଖାଥିଲେ ମଧ୍ୟ
Tarikha E Firuja Sahi ଅପକୃତ୍ୟର ନାମ ପର୍ଯ୍ୟନ୍ତ
ନେଇ ନାହାନ୍ତି । ଏହାପରେ ୧୪୨୧ରେ ନିଶଙ୍କଭାନୁଙ୍କ
ସମୟରେ ସୁଲତାନ ହୋସେନ ଘୋରି ମୁଗଲ ଜଗନ୍ନାଥଙ୍କୁ
ଛୁଇଁବାକୁ ଚେଷ୍ଟାକରି ପାରି ନଥିଲା।
ଚୈତନ୍ୟଦେବଙ୍କ ଆଗମନ ପୂର୍ବରୁ ମୁରଥାନଗାଜି
ଇସ୍ମାଇଲ ଜଗନ୍ନାଥଙ୍କୁ ନେଇଯିବା ପାଇଁ ଉଦ୍ୟମ କରିଥିଲେ ।
ମାତ୍ର ୧୦୦୯ ଖ୍ରୀଷ୍ଟାବ୍ଦରେ ଗୋଦାବର ରାଜଗୁରୁ ସାହାସ
ଆକ୍ରମଣର ଖବର ପାଇ ହୁଳୁହୁଳିଆ କୂଳରୁ ପ୍ରଭୁଙ୍କୁ ଚାପରେ
ବସାଇ ଚିଲିକାର କୌଣସି ସ୍ଥାନକୁ ନେଇଯାଇଥିଲେ । ମାତ୍ର
୧୫୨୨ରେ ଶ୍ରୀଚୈତନ୍ୟ ଆସିବା ବେଳକୁ ପ୍ରଭୁମାନେ ଫେରି
ଆସିଥିଲେ। ପ୍ରଭୁଙ୍କ ମାୟାରେ ସୁରଥାନ ଶକ୍ତ ବେମାର ପଡି
ପୁରୀ ଯାଇନଥିଲା ।
କଳାପାହାଡ ୧୫୬୮ରେ ଆସିଲେ ବଟମାଧବଙ୍କୁ
ନେଇଥିଲେ, ଜଗନ୍ନାଥଙ୍କୁ ସେବକମାନେ ମନ୍ଦିର ମଧ୍ୟରେ ଲୁଚାଇ
ରଖିଥିଲେ । ପରିଶେଷରେ ଏକ ଦୀର୍ଘ ସମୟ ପାଇଁ ରହିଥିଲେ
ଚଢେ଼ଇ ଗୁହାରେ ଏକରାମ ଖାଁ ଅପବିତ୍ର କରିଦେବା ଭୟରେ ।
ଏହା Riaz us Salatin English page  ୩୦୨ ପୃଷ୍ଠାରେ ବର୍ଣ୍ଣିତ
ହୋଇଛି । ଔରଙ୍ଗଜେବଙ୍କର ଜିଦ୍ ଥିଲା ଯେ ସେ ଜଗନ୍ନାଥଙ୍କୁ
ନିଶ୍ଚିତ ଅପବିତ୍ର କରିବେ । ମାତ୍ର ସେ ଜଗନ୍ନାଥଙ୍କୁ ଇଷ୍ଟଦେବ
ରୂପରେ ହିଁ ଦେଖିଲେ ।ଜଗନ୍ନାଥଙ୍କର ତିଳକ ଅବିକଳ ରୂପରେ
ମକ୍କାର ପ୍ରଧାନ ଦେବତାଙ୍କ ସହିତ ଜଡ଼ିତ ଅଟେ । ଆଲମ
ଇ ପିର୍ ନାମରେ ରମଦୟିତି ଗୋସ୍ୱାମୀ ବଡ଼ମଠ ମହନ୍ତଙ୍କ
ମାର୍ଫତରେ ଜଗନ୍ନାଥଙ୍କୁ ଭୂମିଦାନ କରିଥିଲେ ପ୍ଲେଟ ଆର୍କଇଭସ୍ର
ଦସ୍ତାବିଜରୁ ଏହା ପ୍ରମାଣ ହୁଏ । ଏଠାରେ ମୁଖ୍ୟତଃ ଉଲ୍ଲେଖ
କରିବାର କଥା ଯେ ମକ୍କାର ପବିତ୍ର ପୀଠ ଉପରେ ଜଗନ୍ନାଥଙ୍କୁ
ତିଳକ ପରି ସାଙ୍କେତ ଅଛି । ଏହି ବିଷୟ ଜାଣି ନ ଥିବା ବହୁ
ମୋଗଲ ଜଗନ୍ନାଥଙ୍କୁ ଅପବିତ୍ର କରିବାକୁ ଆପ୍ରାଣ ଚେଷ୍ଟା କରିବିଫଳ ମନୋରଥ ହୋଇଛନ୍ତି । ଏହାଙ୍କୁ ପ୍ରଭୁଙ୍କ ଅପୂର୍ବ ମହିମା
ବୋଲି କହିବା । ସେବକମାନେ ପ୍ରଭୁଙ୍କୁ ନିଜର ଅନ୍ତରଙ୍ଗ ମନେ
କରୁଥିବାରୁ ଅପବିତ୍ର କରାଇ ନଦେବାକୁ ଭକ୍ତି ଶ୍ରଦ୍ଧାର ସହିତ
ନେଇଛନ୍ତି ସିନା ଆକ୍ରମଣ ପ୍ରତିହତ ହୋଇଛି କେବଳ ପ୍ରଭୁଙ୍କ
କୃପାରୁ । ମୋଗଲ ଇସଲାମ ବନ୍ଧୁ ଏଣେ ଆକ୍ରମଣ ସତ୍ତ୍ୱେ
ଜଗନ୍ନାଥଙ୍କୁ ଭକ୍ତିକରି ଆସୁଛନ୍ତି ।
===ବିଭିନ୍ନ ଯୁଗରେ ପ୍ରଭୁଙ୍କର ସ୍ଥିତି ଓ ଆଦର୍ଶ===
ପୁରାଣାଦି ପ୍ରାଚୀନ ସାହିତ୍ୟରେ ଜଗନ୍ନାଥ ସବୁ ଯୁଗରେ
ଊଣା ଅଧିକେ ପ୍ରଭାବବାନ୍ ଥିଲେ । ଐତିହାସିକ ଦୃଷ୍ଟିରେ ଗ୍ରାମୀଣ
ବା ବୈଦିକ ସମାଜରେ ସେ ଥିଲେ ଯୂପମୟ ରୂପ । ପ୍ରାକ୍
ଗୁପ୍ତକାଳର ସେ ପ୍ରତୀକ । ସେ ଉତ୍ତରଗୁପ୍ତ କାଳରେ ପ୍ରଣବମୟ
ରୂପ । ମହାଭାରତ କାଳରେ ସେ ଅନ୍ତର୍ବେଦୀ ବା ପବିତ୍ର ବେଦୀ
ରୂପରେ । ଗୁପ୍ତୋତ୍ତର କାଳରେ ସେ ତ୍ରିରତ୍ନ, ତତ୍ ପୂର୍ବରୁ ସେ
କଳିଙ୍ଗ ଜୀନ । ପ୍ରାଚୀନ ପୁରାଣ କାଳରେ ସେ ପୁରୁଷୋତ୍ତମ ।
ପୁରାଣ (ଐତିହାସିକ ମତରେ)ରେ ସେ ଅବତାର ବା କୃଷ୍ଣ
ଅଟନ୍ତି । ତନ୍ତ୍ର ମତରେ ସେ ଶକ୍ତିଶାଳୀ ଯନ୍ତ୍ରାରୂଢ ବିଗ୍ରହ । ତେଣୁ
ସବୁମତର ଆଖ୍ୟାୟିକା ପୂରି ରହିଛି ତାଙ୍କ ଇତିହାସରେ,
ଚରିତ୍ରରେ ଏହାହିଁ ବୈଚିତ୍ର୍ଯ । ଏହା ଯଦି ପୂର୍ବାଚାର୍ଯ୍ୟ ସୃଷ୍ଟିକରି
ନଥାନ୍ତେ ତାହାହେଲେ ଜଗନ୍ନାଥଙ୍କ ସମନ୍ୱୟବାଦର ପ୍ରତୀକ
କୁହାଯିବା କଠିନ ହୋଇଥାନ୍ତା । ସେହି କାରଣରୁ ଜଗନ୍ନାଥ
ମନ୍ଦିରରେ ପୂଜା, ଅର୍ଚ୍ଚନା ପୌରାଣିକ ମତବାଦ ମଧ୍ୟରେ
ବ୍ରାହ୍ମଣଗୋଷ୍ଠୀ (ସୂତ୍ରଧାରୀ)ଙ୍କଦ୍ୱାରା ଓଁ ମୂର୍ତ୍ତି ଓ ତାହାର
ସମ୍ବନ୍ଧୀୟ ସମସ୍ତ କ୍ରିୟାଧିକାର ଦଇତା ବା ଶାବର ସେବକଙ୍କ ଉପରେ
ନ୍ୟସ୍ତ ହୋଇଛି । ଏହା କମ୍ ସମନ୍ୱୟର ପ୍ରତୀକ ନୁହେଁ । ସବୁ
ଅନୈକ୍ୟ ମଡରେ ଐକ୍ୟ । ଐକ୍ୟତା ମଧ୍ୟରେ ଅନୈକ୍ୟତା
ଏହାର ମୂଳ ଆଦର୍ଶ ଅଟେ ।

== କିମ୍ବଦନ୍ତୀ ==

==ଜଗନ୍ନାଥଙ୍କ ଷୋଳକଳା==
{{main|ଜଗନ୍ନାଥଙ୍କ ଷୋଳକଳା}}
*ପ୍ରଥମ କଳା - ନିବୃତ୍ତି : ସଂସାରରେ ରହି ସଂସାରିକତାରୁ ମୁକ୍ତ ହେବାର କଳା ।
*ଦ୍ୱିତୀୟ କଳା - ପ୍ରତିଷ୍ଠା : ସତମାର୍ଗରେ ଯଶ ଅର୍ଜନ କରିବାର କଳା ।
*ତୃତୀୟ କଳା - ବିଦ୍ୟା : ନିଃସ୍ୱାର୍ଥ ଭାବରେ ଆଜି ଜନହିତକର ବିସ୍ତାର କରିବାର କଳା ।
*ଚତୁର୍ଥ କଳା - ଶାନ୍ତି : ମନ ଓ ମସ୍ତିଷ୍କ ମଧ୍ୟରେ ସମନ୍ୱୟ ରଖି ସ୍ଥିର ଚିତରେ ରହିବାର କଳା ।
*ପଞ୍ଚମ କଳା - ଇନ୍ଧିକା : ନିଜ ଅନ୍ତଃଶକ୍ତିକୁ ସଂଗ୍ରହ କରିବାର କଳା ।
*ଷଷ୍ଠ କଳା - ଦୀପିକା: ଶକ୍ତିର ସତ ଏବଂ ଉପଯୁକ୍ତ ପ୍ରୟୋଗର କଳା ।
*ସପ୍ତମ କଳା - ରେଚିକା : ନିଜ ଦୁଷ୍ଟ ପ୍ରବୃତ୍ତିକୁ ଚିହ୍ନି, ତାହାକୁ ସ୍ୱୀକାର କରି ପରିତ୍ୟାଗ କରିବାର କଳା ।
*ଅଷ୍ଟମ କଳା- ମୋଚିକା : ମାୟା ଓ ମୋହରୁ ମୁକ୍ତ ହେବାର କଳା ।
*ନବମ କଳା - ପରା : ନୂଆ ଦିଶା ଅଙ୍କନ ଓ ଭିନ୍ନ ଅମୃତ ଲକ୍ଷ ସ୍ଥାପନ କରିବାର କଳା ।
*ଦଶମ କଳା - ସୂକ୍ଷ୍ମ : ସତ ସୂକ୍ଷଗତ ବିଚାର କରିବାର କଳା ।
*ଏକାଦଶ କଳା - ସୁକ୍ଷ୍ମ ଅମୃତ :ଅମୃତତୁଲ୍ୟ କଥାର ପ୍ରୟୋଗ ତଥା ତାହାକୁ ଅମୃତ ପରି ବିସ୍ତରଣର କଳା ।
*ଦ୍ୱାଦଶ କଳା - ଜ୍ଞାନ : ଠିକ ଓ ଭୁଲ ମଧ୍ୟରେ ପ୍ରଭେଦକୁ ବୁଝିବା ଓ ବୁଝାଇବା କଳା ।
*ତ୍ରୟୋଦଶ କଳା- ଜ୍ଞାନ ଅମୃତ : ଜ୍ଞାନ ଅର୍ଜନ କରି ତାହାକୁ ଅମୃତ ପରି ବାଣ୍ଟିବାର କଳା ।
*ଚତୁର୍ଦ୍ଦଶ କଳା - ଅପ୍ୟାୟିନୀ : ନିଜ କର୍ମଦ୍ୱାରା ସମାଜ କଲ୍ୟାଣ କରିବାର କଳା ।
*ପଞ୍ଚଦଶ କଳ - ବ୍ୟାପିନୀ : ସତ୍ୟକୁ ସର୍ବବ୍ୟାପୀ କରିବାର କଳା ।
*ଷୋଡ଼ଶ କଳା - ବ୍ୟୋମରୂପା : ଆକାଶ ପରି ନିଜ ବିରାଟ ବ୍ୟକ୍ତିତ୍ୱରେ ସମସ୍ତଙ୍କୁ ସମାହିତ କରିବାର କଳା।

==ଜଗନ୍ନାଥ ତତ୍ତ୍ୱ ବିଚାର==
''''== ତାନ୍ତ୍ରିକ ଦୃଷ୍ଟିଭଙ୍ଗୀରେ ଶ୍ରୀଜଗନ୍ନାଥ ==
ଶ୍ରୀ ଜଗନ୍ନାଥ ସଂସ୍କୃତିରେ ଅନ୍ୟ ବହୁ ମତବାଦ ପରି ତନ୍ତ୍ରର ମଧ୍ୟ ବିପୁଳ ପ୍ରଭାବ ପଡିଛି । ଐତିହାସିକ ଦୃଷ୍ଟିରୁ ଓଡ଼ିଶା ଏକଦା ତନ୍ତ୍ରର ଏକ ପ୍ରଧାନ ପୀଠ ଥିଲା । &quot;ହେବଜ୍ରତନ୍ତ୍ର&quot; ଗ୍ରନ୍ଥ ତନ୍ତ୍ରର ଚାରିପୀଠ ମଧ୍ୟରେ ଉଡ୍ଡୀୟାନପୀଠକୁ ଗ୍ରହଣ କରିବା ସହ, ଏହାକୁ ତନ୍ତ୍ର ସାଧନାର ମୁଖ୍ୟପୀଠ ରୂପେ ବର୍ଣ୍ଣନା କରିଛି । କାଳିକା ପୁରାଣରେ ଏହି ପୀଠ &quot;ଓଡ୍ରାଖ୍ୟଂ&quot; ରୂପେ ବର୍ଣ୍ଣିତ ଏବଂ ପ୍ରଥମ ପୀଠ ଭାବରେ ସ୍ୱୀକୃତ । ହରପ୍ରସାଦ ଶାସ୍ତ୍ରୀ, ଡ. ବିନୟତୋଷ ଭଟ୍ଟାଚାର୍ଯ୍ୟ ଆଦି ଗବେଷକମାନେ ଉଡ୍ଡୀୟାନପୀଠ ଓ ଓଡ଼ିଶାକୁ ଏକ ବୋଲି ପ୍ରମାଣ କରିଛନ୍ତି । ଏହି ପୀଠ ମଧ୍ୟରେ ଅବସ୍ଥିତ ଶ୍ରୀକ୍ଷେତ୍ରକୁ ତନ୍ତ୍ରପୀଠ ରୂପେ ପ୍ରାଧାନ୍ୟ ଦିଆଯାଇଛି ।

ତନ୍ତ୍ର ଶାସ୍ତ୍ର ଉଲ୍ଲେଖ କରେ &quot;ଶ୍ରୀଜଗନ୍ନାଥ ସାକ୍ଷାଦ୍ ଦକ୍ଷିଣ କାଳୀକା&quot; । ଅର୍ଥାତ ଶ୍ରୀ ଜଗନ୍ନାଥ ସାକ୍ଷାତ ଦକ୍ଷିଣ କାଳୀକା ଅଟନ୍ତି । ଅନ୍ୟ ଏକ ମତାନୁସାରେ ଏହି ପୀଠର ଇଷ୍ଟଦେବୀ ବିମଳାଙ୍କୁ ଅନେକ ଗ୍ରନ୍ଥରେ ଭୈରବୀ ରୂପେ ଗ୍ରହଣ କରାଯାଇ ଶ୍ରୀ ଜଗନ୍ନାଥଙ୍କୁ ଭୈରବ ରୂପେ ବର୍ଣ୍ଣନା କରାଯାଇଛି । ତନ୍ତ୍ର ଅନୁସାରେ ପ୍ରତ୍ୟକ ତନ୍ତ୍ରପୀଠର ରକ୍ଷା ନିମନ୍ତେ ଅଷ୍ଟଶକ୍ତି ଓ ଅଷ୍ଟରୂଦ୍ର ରହିବା ଆବଶ୍ୟକ । ଏହି ଦୃଷ୍ଟିରୁ ଶ୍ରୀ କ୍ଷେତ୍ରର ଅଷ୍ଟଶକ୍ତି ରୂପେ ବଟମୂଳ ଅଗ୍ନିକୋଣରେ ମଙ୍ଗଳା, ପଶ୍ଚିମରେ ବିମଳା, ବାୟୁକୋଣରେ ସର୍ବମଙ୍ଗଳା, ଉତ୍ତରରେ ଅର୍ଦ୍ଧଶୋଷିନୀ, ଈଶାନରେ ଆଲାମଚଣ୍ଡୀ, ଦକ୍ଷିଣରେ କାଳରାତ୍ରୀ, ପୂର୍ବରେ ମରୀଚିକା, ନୈରତରେ ଚଣ୍ଡରୂପା ବିରାଜିତା । ଶ୍ରୀକ୍ଷେତ୍ରର ଅନ୍ତର୍ବେଦୀର ରକ୍ଷା ନିମନ୍ତେ ଏହି ଅଷ୍ଟଶକ୍ତିଙ୍କ ପରିକଳ୍ପନା କରାଯାଇଛି ବୋଲି କୁହାଯାଏ । ସେହିପରି ଅଷ୍ଟରୂଦ୍ର ମଧ୍ୟ ସମସ୍ତ ଦିଗରେ ବିରାଜିତ । ସେମାନେ ହେଲେ କପାଳମୋଚନ, ଯମେଶ୍ୱର, ଈସାନେଶ୍ୱର, ମାର୍କଣ୍ଡେଶ୍ୱର, ବିଲେଶ୍ୱର, ନୀଳକଣ୍ଠ, ବଟେଶ ଓ ମହେଶ ବା ଲୋକନାଥ । ଶ୍ରୀ ମନ୍ଦିରରେ ବିମଳାଙ୍କୁ ଭୈରବ ରୂପୀ ଜଗନ୍ନାଥଙ୍କ ଉଚ୍ଛିଷ୍ଟ ସମର୍ପଣ କରାଯାଉଥିବାରୁ ଏହା ଉଚ୍ଛିଷ୍ଟପୀଠ ଭାବେ ବର୍ଣ୍ଣିତ । ଏଠାରେ ଦେବୀ ସତୀଙ୍କ ପାଦ ପଡିଥିବାରୁ ଏହା ପାଦପୀଠ ରୂପେ ମଧ୍ୟ ପରିଚିତ । ଶ୍ରୀ ମନ୍ଦିର ମଧ୍ୟରେ ଅନେକ ତାନ୍ତ୍ରିକ ଦେବୀ ଯଥା କୁତାମଚଣ୍ଡୀ, ମଶାଣିଚଣ୍ଡୀ, ଖମ୍ବକାଳୀ, ବେଢାକାଳୀ, କମଳା ଆଦି ପୂଜା ପାଆନ୍ତି ।

==ଶ୍ରୀଜଗନ୍ନାଥ ସଂସ୍କୃତି ==


ବିଶ୍ୱର ସକଳ ଧର୍ମଶାସ୍ତ୍ରର ସାରତତ୍ତ୍ୱ ଶ୍ରୀଜଗନ୍ନାଥ ସଂସ୍କୃତିରେ ଅନୁଭବନୀୟ, ଅଥଚ ଏହି ସଂସ୍କୃତି କୈଣସି ଧର୍ମଧାରାରେ ସୀମାବଦ୍ଧ ନୁହେଁ। ଜଗନ୍ନାଥ ସଂସ୍କୃତିରେ କୌଣସି ପ୍ରକାର ଆଞ୍ଚଳିକ ସଂକୀର୍ଣ୍ଣତା ନାହିଁ। ଏହା ଅତୀତ, ବର୍ତ୍ତମାନ ଓ ଭବିଷ୍ୟତର ସଂଯୋଗକାରୀ ସେତୁ। ପରିବର୍ତ୍ତିତ ସ୍ଥିତିରେ ଏହାର ବାହ୍ୟ ରୂପର ପରିବର୍ତ୍ତନ ଘଟିଥିଲେ ହେଁ ମୂଳତତ୍ତ୍ୱ ଅପରିବର୍ତ୍ତିତ ରହିଛି। ପରିଣାମ ସ୍ୱରୂପ ବିଶ୍ୱର ସକଳ ସଂସ୍କୃତି ମଧ୍ୟରେ ଏହା ସମନ୍ୱୟ ପ୍ରତିଷ୍ଠା କରିପାରିଛି। ଜଗନ୍ନାଥ ସଂସ୍କୃତି ସମସ୍ତ ଜାତି, ଧର୍ମ,ପ୍ରଥା, ପରମ୍ପରା ଓ ସଂସ୍କୃତିକୁ ପ୍ରଶୟ ଦେଇଛି। ନିଜେ ବଞ୍ଚିବା ଓ ଅନ୍ୟକୁ ବଞ୍ଚାଇବା ଏହାର ମୌଳିକ ନୀତି। ଏହି ସଂସ୍କୃତିରେ ଏକତା, ସମାନତା, ଶାନ୍ତିପୂର୍ଣ୍ଣ ସହାବସ୍ଥାନ ଓ ଭ୍ରାତୃତ୍ୱର ବାଣୀ ଅତି ସୁସ୍ପଷ୍ଟ । ଚତୁର୍ଦ୍ଧା  ମୂର୍ତ୍ତିଙ୍କର ଚାରିଗୋଟି ବର୍ଣ୍ଣ ସମଗ୍ର ମାନବ ଜାତିର ବିଭିନ୍ନ ରଙ୍ଗର ନିଦର୍ଶନ । ଏହାହିଁ ପ୍ରମାଣ କରିଥାଏ ଯେ ଜଗନ୍ନାଥ ସଂସ୍କୃତି ହେଉଛି ସାର୍ବଜନୀନ ସସ୍କୃତି। ଏକତା, ସମାନତା ଓ ବିଶ୍ୱଭ୍ରାତୃତ୍ୱ ଏହାର ପରମ ଲକ୍ଷ୍ୟ । ଚତୁର୍ଦ୍ଧାମୂର୍ତ୍ତିଙ୍କର ଚାରିଗୋଟି ବର୍ଣ୍ଣ ହେଉଛି ପ୍ରତୀକାତ୍ମକ,ଯାହା ସମଗ୍ର ବିଶ୍ୱବାସୀଙ୍କ ନିକଟରେ ସାମ୍ୟ,ମୈତ୍ରୀ ଓ ଭାତୃତ୍ୱ ପ୍ରତିଷ୍ଠା କରି ଆସୁଅଛି। ଏହି ପୁରୋଦୃଷ୍ଟିରେ ଜଗନ୍ନାଥ ସଂସ୍କୃତି କେବଳ ଜନହିତୈଷୀ ସଂସ୍କୃତି ନୁହେଁ, ବିଶ୍ୱହିତୈଷୀ ସଂସ୍କୃତି। ଏହି ସଂସ୍କୃତି ବିଶ୍ୱର ମଙ୍ଗଳ ଉପରେ ପ୍ରାଧାନ୍ୟ ଦିଏ । ଏହି ସଂସ୍କୃତି ଉଦଘୋଷଣା କରେ ଯେ ; ଇଶ୍ୱର ସକଳ ଜୀବ ମଧ୍ୟରେ ପ୍ରକାଶିକ, ତେଣୁ ପୃଥିବୀର ସକଳ ପ୍ରାଣି ସମାନ।

ନୃତ୍ୟ, ସଙ୍ଗୀତ,ସାହିତ୍ୟ, କଳା,ସ୍ଥାପତ୍ୟ ଓ ଭାସ୍କର୍ଯ୍ୟ ପ୍ରଭୃତି ହେଉଛି ସଂସ୍କୃତିର ଅନ୍ତରଙ୍ଗ ବିଭବ । ସମନ୍ୱୟାତ୍ମକ ଜଗନ୍ନାଥ ସଂସ୍କୃତିରେ ଏହିସବୁ ଅନ୍ତରଙ୍ଗ ବିଭବର ଅନ୍ତଃସ୍ରୋତ ପ୍ରବାହିତ ଓ ମାନବୀୟ ପ୍ରକାର ଉନ୍ନତ ରୁଚି ଓ ସଂସ୍କାରବୋଧଦ୍ୱାରା ଏହା ଉଜ୍ଜଳବନ୍ତ। ଶ୍ରୀଜଗନ୍ନାଥଙ୍କ ପାରମ୍ପାରିକ ନୃତ୍ୟ ପ୍ରବାହରୁ [[ଓଡ଼ିଶୀ ନୃତ୍ୟ]] ଉଦ୍ଭବ, ଯାହାକି ସଂପ୍ରତି ପୃଥିବୀର ସର୍ବଜନାଦୃତ ନୃତ୍ୟକଳା । ଜଗନ୍ନାଥ ସଂସ୍କୃତିର ପ୍ରତ୍ୟେକଟି ସଙ୍ଗୀତା ଭାବସ୍ପର୍ଶୀ ଓ ଚେତନାଦ୍ୟୋତକ। ଏହି ସଂସ୍କୃତିକୁ ଆଧାର କରି ଯେଉଁ ଅସଂଖ୍ୟ ସାହିତ୍ୟ ସୃଷ୍ଟି ହୋଇଛି ତହିଁର ପଟ୍ଟାନ୍ତର ନାହିଁ। ଶ୍ରୀଜଗନ୍ନାଥ ସଂସ୍କୃତିର କଳା, ସ୍ଥାପତ୍ୟ ଓ ଭାସ୍କର୍ଯ୍ୟ ଏକ ସ୍ୱତନ୍ତ୍ର ଆଲୋଚନା ପ୍ରତୀକ୍ଷା କରିଥାଏ। ଏହା ଆତ୍ମିକ ସନନ୍ଦ ଭାବରେ ପ୍ରତିଭାତ ହୋଇ ଉତ୍କଳରୁ ଉତ୍କୃଷ୍ଟ କଳାର ଭୂଖଣ୍ଡ ରୂପେ ଖ୍ୟାତ କରିଛି। ଜଗନ୍ନାଥ ସଂସ୍କୃତିର ପ୍ରତ୍ୟେକଟି ଅନ୍ତରଙ୍ଗ ବିଭବ ଉଦାର ଓ ମହାନ ଅନ୍ତଃପ୍ରେରଣାର ଦୀପ୍ତିମନ୍ତ। ଏଗୁଗିକର ବୌଦ୍ଧିକ ସୃଜନଶୀଳତା ଏହାକୁ ବିଶ୍ୱ ସଂସ୍କୃତିରେ ସ୍ୱତନ୍ତ୍ର ଆସନରେ ଅଧିଷ୍ଠିତ କରିପାରିଛି। ଶତାବ୍ଦୀ ଶତାବ୍ଦୀ ଧରି ଏହା ମାନବ ସମାଜର ଜୀବନ ଚର୍ଯ୍ୟାକୁ ସରସ, ସୁନ୍ଦର,ସମୃଦ୍ଧ,ସୃଜନଶୀଳ ଓ ପରିପୂର୍ଣ୍ଣ କରିଆସିଛି। ବିଷେଶତ୍ୱ ହେଉଛି,ଯୁଗେ ଯୁଗେ ଧରି ଏହି ଅନ୍ତରଙ୍ଗ ବିଭବ ସମୂହ ବିଶ୍ୱ ଜନମାନସକୁ ଆକର୍ଷିତ କରି ଜଗନ୍ନାଥ ସଂସ୍କୃତି ସହିତ ଜନଜୀବନକୁ ଅଙ୍ଗାଙ୍ଗୀ ଭାବରେ ଜଡ଼ିତ କରିପାରିଛି। ମହନୀୟତା ହେଉଛି,କ୍ରମାଗତ ସଂସ୍କାର ଓ ଉତ୍ତରଶୀଳତାଦ୍ୱାରା ଉର୍ଦ୍ଧମୂଖୀ ହୋଇ ଏହା ମାନବିକତାର ଫଳପ୍ରଦ ଶକ୍ତିରେ ସମୃଦ୍ଧ। ସୂଚନାଯୋଗ୍ୟ ଯେ, ସୁଦୀର୍ଘ ପରମ୍ପରା ଏହାକୁ ଉଜ୍ଜୀବିତ ରଖିବା ସହିତ ଆତ୍ମିୟ ସନନ୍ଦ ଭାବରେ ପ୍ରତିଭାତ ହୋଇ ନୈତିକତା,ମର୍ଯ୍ୟାଦାବୋଧ ଓ ସୃଜନଶୀଳତାକୁ ଭବ୍ୟରୂପ ପ୍ରଦାନ କରିପାରିଛି। ଅଧିକନ୍ତୁ, ପରମ୍ପରା କ୍ରମବିକାଶ ଧାରା ଜଗନ୍ନାଥ ସଂସ୍କୃତି ସହିତ ଜୀବନର ସମ୍ପର୍କକୁ ପ୍ରତିଷ୍ଠିତ କରିପାରିଛି। ପରିଣାମ ସ୍ୱରୂପ, ଏହାର ସାଂସ୍କୃତିକ ସ୍ତୋତ୍ରରେ ଅବଗାହନ କରୁଥିବା ପ୍ରତ୍ୟେକଟି ବ୍ୟକ୍ତି,ଜାତି,ଗୋଷ୍ଠୀ ଓ ସମାଜର ଜନଜୀବନ ସୁଶୃଙ୍ଖଳିତ,ସୁସଂହତ,ସମୃଦ୍ଧ ଓ ସମ୍ଭାବ୍ୟ। ଏହି ପ୍ରବାହମାନ ଧାରାରେ ଆଧ୍ୟାତ୍ମିକ ଐକ୍ୟବୋଧର ଉନ୍ନତି ରୁଚି,ବୌଦ୍ଧିକ ସୃଜନଶୀଳତା ଓ ସଂସ୍କାରବୋଧ ଚିର ଜାଜ୍ଜ୍ୱଲ୍ୟମାନ।

ଶ୍ରୀଜଗନ୍ନାଥଙ୍କ ନିତ୍ୟ ସମାହିତ ତିନିଧୂପ ପାଞ୍ଚ ଅବକାଶ ରୀତିରେ ପୂଜା,ନୈମିତ୍ତିକ ପର୍ବାପର୍ବାଣି ଓ ବାରମାସରେ ସଂଘଟିତ ତେର ଯାତ୍ରା ଜଗନ୍ନାଥ ସଂସ୍କୃତିକୁ ସୁସଙ୍ଗଠିତ କରିପାରିଛି। ଏଥିରେ ସମାଜର ସକଳଶ୍ରେଣୀ ସକ୍ରିୟ ଅଂଶଗ୍ରହଣ କରି ମହାନତାରେ ଉଦବୁଦ୍ଧ ହୋଇଥାନ୍ତ୍ରି। ସଭିଙ୍କୁ ଧର୍ମକ୍ଷେତ୍ରରେ ସମାନ ଅଧିକାର ପ୍ରଦାନ କରିବାର ମହାଭିପ୍ରାୟରେ ଶ୍ରୀଜଗନ୍ନାଥ ବାହୁପ୍ରସାରି ସମସ୍ତଙ୍କୁ ଆପଣାର କରିନେଇଛନ୍ତି। ସମସ୍ତଙ୍କୁ ସେବାଧିକାର ଦେବ ନିମିତ୍ତ ସେ ଛତିଶା ନିଯୋଗ ଭିଆଇଛନ୍ତି। 
==ମହାନୀୟତା==

===ଗଜପତିଙ୍କ ଭୂମିକା=== ଗଜପତି ରାଜାଙ୍କ ମୁଖ୍ୟ ଭୂମିକା ହେଉଛି ମହାରାଜ ଛେରା ପହଁରା କରନ୍ତି ଯେତେବେଳେ ମହାପ୍ରଭୁ ତାଙ୍କ ରଥକୁ ଆସନ୍ତି. ଏହା ହେଉଛି ତାଙ୍କ ପ୍ରଧାନ ସେବା..

==ଘୋଷ ଯାତ୍ରା==
===ଇତିହାସ ===

==ପୁରାଣ ଓ ସାହିତ୍ୟରେ ଜଗନ୍ନାଥ==

==ଲୋକ ବିଶ୍ୱାସ ==
[[ବରୋଦା]]ରୁ ପ୍ରକାଶିତ ଇନ୍ଦଭୁତିଙ୍କ ରଚିତ ''ଜ୍ଞାନସିଦ୍ଧି'' ପୋଥିରେ ଜଗନ୍ନାଥ [[ବୁଦ୍ଧ]] ରୂପରେ ପୂଜିତ ହେଉଥିଲେ ବୋଲି ବର୍ଣ୍ଣିତ ହୋଇଛି । [[ଓଡ଼ିଶା]]ର ପୁରାତନ କବିଗଣ ଜଗନ୍ନାଥଙ୍କୁ ବୁଦ୍ଧ ରୂପେ ଗ୍ରହଣ କରି କବିତା ରଚି ଅଛନ୍ତି । କେତେକ ପୁରାଣରୁ ଜଣା ଯାଇଥାଏ ଯେ [[ପୁରୀ]]ଠାରେ [[ଓଡ଼ିଆ]]ଙ୍କ ଦେଇ ଜଗନ୍ନାଥ ବୁଦ୍ଧ ରୂପରେ ପୂଜିତ ହେଉଥିଲେ । ଓଡ଼ିଆ କବି [[ଜୟଦେବ]] ମଧ୍ୟ [[ଗୀତ ଗୋବିନ୍ଦ]]ରେ ବୁଦ୍ଧଙ୍କୁ [[ଦଶାବତାର]]ରେ ସ୍ଥାନିତ କରିଅଛନ୍ତି ।

=== ଜଗନ୍ନାଥଙ୍କ ପରିବାର ===
ପୁରୀ ଓ ଓଡ଼ିଶାରେ ଥିବା ଅନେକ ପ୍ରାଚୀନ ଦେବାଦେବୀଙ୍କ ସହ ଜଗନ୍ନାଥଙ୍କ ପାରିବାରିକ ସମ୍ବନ୍ଧ ରହିଛି । 

ପୁରୀର ଅର୍ଦ୍ଧାଶନୀ ଦେବୀ ଲୋକଙ୍କର 'ମାଉସୀ ମାଁ' ଭାବେ ଜଣାଶୁଣା । କେତେକଙ୍କ ମତରେ ସେ ସୁଭଦ୍ରାଙ୍କର ଭଉଣୀ ଓ ସୁଭଦ୍ରା 'ମାଆ' ହୋଇଥିବାରୁ ତାଙ୍କ ଭଉଣୀ 'ମାଉସୀ' ପଦବାଚ୍ୟ । 

ନିଆଳୀର ମାଧବାନନ୍ଦ ଜୀଉ ବା ମାଧବ ଜଗନ୍ନାଥଙ୍କ ମାମୁଁ ଭାବେ ପ୍ରସିଦ୍ଧ । ଚକ୍ରନୃସିଂହଙ୍କ ମନ୍ଦିରକୁ ଜଗନ୍ନାଥଙ୍କ ଶଶୁର ଘର କୁହାଯାଏ । ମହୋଦଧିଙ୍କୁ ଜଗନ୍ନାଥଙ୍କ ଶଶୁର ବୋଲାଯାଏ । ମେଘନାଦ ପାଚେରୀ ଭିତରେ ଥିବା ଈଶାନେଶ୍ୱର ମହାଦେବଙ୍କୁ ଜଗନ୍ନାଥଙ୍କ ଗୁରୁ କୁହାଯାଏ ।

== ଶ୍ରୀ ଜଗନ୍ନାଥଙ୍କ ଦ୍ୱାଦଶ ଯାତ୍ରା ==
{{Main|ଶ୍ରୀମନ୍ଦିରରେ ପାଳିତ ପର୍ବପର୍ବାଣି}}
# [[ଚନ୍ଦନ ଯାତ୍ରା]]: ବୈଶାଖ ଶୁକ୍ଳ ତୃତୀୟା ([[ଅକ୍ଷୟ ତୃତୀୟା]]): ଗନ୍ଧଲେପନ ଯାତ୍ରା
# [[ଦେବ ସ୍ନାନ ପୂର୍ଣ୍ଣିମା|ସ୍ନାନ ପୂର୍ଣ୍ଣିମା]]: ଜ୍ୟେଷ୍ଠ ଶୁକ୍ଳ ପୂର୍ଣ୍ଣିମା: ଶ୍ରୀଜଗନ୍ନାଥଙ୍କ ଜନ୍ମଦିନ, ଗଜ ବେଶ
# [[ରଥଯାତ୍ରା]]: ଆଷାଢ଼ ଶୁକ୍ଳ ଦ୍ୱିତୀୟା: ରଥରେ ଆଡ଼ପ ମଣ୍ଡପ [[ଗୁଣ୍ଡିଚା ମନ୍ଦିର]]କୁ ବିଜେ କରନ୍ତି  । 
# ହରିଶୟନ ଏକାଦଶୀ: ଆଷାଢ଼ ଶୁକ୍ଳ ଏକାଦଶୀ: ବାହୁଡ଼ା ଏକାଦଶୀ  । 
# କର୍କଟ ସଂକ୍ରାନ୍ତି: ଶ୍ରାବଣ କୃଷ୍ଣ ଦ୍ୱିତୀୟା: ଦକ୍ଷିଣାୟନ ଯାତ୍ରା
# ପାର୍ଶ୍ୱପରିବର୍ତ୍ତନ ଏକାଦଶୀ: ଭାଦ୍ରବ ଶୁକ୍ଳ ଏକାଦଶୀ:
# ହରି ଉତ୍ଥାପନ [[ଏକାଦଶୀ]]: [[କାର୍ତ୍ତିକ]] ଶୁକ୍ଳ ଏକାଦଶୀ: ଦେବୋତ୍ଥାନ ଏକାଦଶୀ ବା ପ୍ରବୋଧନ ଯାତ୍ରା । 
# ପ୍ରାବରଣ [[ଷଷ୍ଠୀ]]: ମାର୍ଗଶିର ଶୁକ୍ଳ ଷଷ୍ଠୀ: ମୂଳକ ଷଷ୍ଠୀ/ ଓଢ଼ଣ ଷଷ୍ଠୀ / ଗୁହ ଷଷ୍ଠୀ : ଏହିଦିନଠାରୁ ଶୀତ ବସ୍ତ୍ର ପରିଧାନ କରନ୍ତି । 
# ଦେବାଭିଷେକ: ଫାଲ୍‌ଗୁନ ଶୁକ୍ଳ ପୂର୍ଣ୍ଣିମା: ପୁଷ୍ୟାଭିଷେକ
# ମକର ସଂକ୍ରାନ୍ତି: ମାଘ କୃଷ୍ଣ ସପ୍ତମୀ: ଉତ୍ତରାୟଣ ଯାତ୍ରା
# ଦୋଳୋତ୍ସବ (ବସନ୍ତୋତ୍ସବ): ଫାଲ୍‌ଗୁନ ଶୁକ୍ଳ ପୂର୍ଣ୍ଣିମା
# ଦମନକ ଲାଗି ବା ଦମନକ ଚୋରି: ଚୈତ୍ର ଶୁକ୍ଳ ଚତୁର୍ଦ୍ଦଶୀ

== ଆଧାର==
{{ଆଧାର}}
==ଆହୁରି ପଢ଼ନ୍ତୁ ==
* Das, M.N. (ed.): Sidelights on History and Culture of Orissa, Cuttack, 1977.
* Eschmann, A., H. Kulke and G.C. Tripathi (Ed.): The Cult of Jagannātha and the Regional Tradition of Orissa, 1978, Manohar, Delhi.
* Hunter, W.W. Orissa: The Vicissitudes of an Indian Province under Native and British Rule, Vol. I, Chapter-III, 1872.
* Mahapatra, G.N.: Jagannātha in History and Religious Tradition, Calcutta, 1982.
* Mahapatra, K.N.: Antiquity of Jagannātha Puri as a place of pilgrimage, OHRJ, Vol.III, No.1, April, 1954, p.&amp;nbsp;17.
* Mahapatra, R.P.: Jaina Monuments of Orissa, New Delhi, 1984.
* Mishra, K.C.: The Cult of Jagannath, Firma K.L. Mukhopadhyaya, Calcutta, 1971.
* Mishra, K.C.: The Cult of Jagannath, Calcutta, 1971.
* Mohanty, B.: Patachitras of Orissa. (Study of Contemporary Textile Crafts of India). Ahmedabad, India: Calico Museum of Textiles, 1980.
* Mukherji, Prabhat: The History of Medieval Vaishnavism in Orissa, Calcutta, 1940.
* Padhi, B.M.: Daru Devata (Oriya), Cuttack, 1964.
* Panda, L.K.: Saivism in Orissa, New Delhi, 1985.
* Patnaik, H.S.: Lord Jagannath, His Temple, Cult and Festivals, New Delhi, 1994.
* Patnaik, N.: Sacred Geography of Puri : Structure and Organisation and Cultural Role of a Pilgrim Centre, Year: 2006, {{ISBN|81-7835-477-2}}
* Rajguru, S.N.: &quot;Inscriptions of Jagannath Temple and Origin of Purushottam Jagannath&quot; Vol.-I.
* Ray, B.L.: Studies in Jagannatha Cult, Classical Publishing Company, New Delhi, 1993.
* Ray, Dipti: Prataparudradeva, the last great Suryavamsi King of Orissa (A.D. 1497 to A.D .
* Research Journals Shri Jagannatha - Jyothih, (Vol-I to V).
* Sahu, N.K.: Buddhism in Orissa, Utkal University, 1958.
* Singh, N.K.: Encyclopaedia of Hinduism, Volume 1.
* Starza-Majewski, Olgierd M. L: The Jagannatha temple at Puri and its Deities, Amsterdam, 1983.
* Starza-Majewski, Olgierd Maria Ludwik: The Jagannatha Temple At Puri: Its Architecture, Art And Cult, E.J. Brill (Leiden and New York). [1993]
* Upadhyay, Arun Kumar: Vedic View of Jagannath: Series of Centre of Excellence in Traditional Shastras:10, Rashtriya Sanskrita Vidyapeetha, Tirupati-517507, AP. [2006]

== ଅଧିକ ତଥ୍ୟ ==
* [http://www.jagannath.nic.in/ Jaganath temple, Official website] {{Webarchive|url=https://web.archive.org/web/20090619060852/http://jagannath.nic.in/ |date=2009-06-19 }}
* http://rathjatra.nic.in/
* [https://darkodisha.in/jagannath-sanskruti-in-odia-language-pdf/ Jagannath Sanskruti] {{Webarchive|url=https://web.archive.org/web/20211108051226/https://darkodisha.in/jagannath-sanskruti-in-odia-language-pdf/ |date=2021-11-08 }}
* [http://www.shrijagannath.com Shri Jagannath Swami Website]
* [http://mowa-nilachal.org/beshas.aspx Beshas (Appearances) of Lord Shri Jagannath]{{Dead link|date=October 2023 |bot=InternetArchiveBot |fix-attempted=yes }}
* http://www.Rathyatra.co.uk/ {{Webarchive|url=https://web.archive.org/web/20211222195033/http://rathyatra.co.uk/ |date=2021-12-22 }}
* http://www.jagannathtemplepuri.com/
* [http://www.purebhakti.com/teachers/bhakti-discourses-mainmenu-61/52-2009/1063-the-appearance-of-lord-jagannatha.html Appearance of Lord Jagannath] {{Webarchive|url=https://web.archive.org/web/20110529111855/http://www.purebhakti.com/teachers/bhakti-discourses-mainmenu-61/52-2009/1063-the-appearance-of-lord-jagannatha.html |date=2011-05-29 }}
* [http://jagannath.in/ Lord Shri Jagannath Dham ଶ୍ରୀ ଜଗନ୍ନାଥ ଧାମ ]

{{ଜଗନ୍ନାଥ}}
{{କୃଷ୍ଣ}}

[[ଶ୍ରେଣୀ:ହିନ୍ଦୁ ଦେବତା]]
[[ଶ୍ରେଣୀ:କୃଷ୍ଣଙ୍କ ରୂପ]]
[[ଶ୍ରେଣୀ:ବଛା ଲେଖା]]
[[ଶ୍ରେଣୀ:ଜଗନ୍ନାଥ]]
[[ଶ୍ରେଣୀ:Hanuman]]
[[ଶ୍ରେଣୀ:ଜଗନ୍ନାଥ ଧର୍ମ]]</text>
      <sha1>mlr3ib5wqgri8o8reztgk6czia6he0s</sha1>
    </revision>
  </page>
  <page>
    <title>ପଞ୍ଚାନନ ପାତ୍ର</title>
    <ns>0</ns>
    <id>11097</id>
    <revision>
      <id>606480</id>
      <parentid>603101</parentid>
      <timestamp>2026-09-21T10:03:42Z</timestamp>
      <contributor>
        <username>InternetArchiveBot</username>
        <id>28148</id>
      </contributor>
      <comment>Rescuing 1 sources and tagging 0 as dead.) #IABot (v2.0.9.5</comment>
      <origin>606480</origin>
      <model>wikitext</model>
      <format>text/x-wiki</format>
      <text bytes="3636" sha1="27cmyun35wr71d680nuce77a8dq0fz3" xml:space="preserve">{{Infobox writer &lt;!-- For more information see [[:Template:Infobox Writer/doc]]. --&gt; 
| name          = {{PAGENAME}}
| image         =  
| imagesize     = 
| alt           = 
| caption       =
| pseudonym     = 
| birth_name    = 
| birth_date    = ୧୯୪୩&lt;!-- {{Birth date and age|Year|Month|Day}} --&gt;
| birth_place   = &lt;!--[[ମୟୁରଭଞ୍ଜ ଜିଲା]],--&gt; [[ଓଡ଼ିଶା]]
| death_date    = ୨୦୦୬&lt;!-- {{Death date and age|Year|Month|Day|Year|Month|Day}} --&gt;
| death_place   = 
| resting_place = 
| occupation    = 
| language      = 
| nationality   = 
| citizenship   = 
| education     = 
| alma_mater    = 
| period        = 
| genre         = 
| subject       = [[ନାଟକ]], [[ଗପ]], [[ଏକାଙ୍କିକା]]
| movement      = 
| notableworks  = 
| spouse        = 
| partner       = 
| children      = 
| relatives     = 
| awards        = 
| signature     = 
| signature_alt = 
| website       = 
| portaldisp    = 
}}
'''ପଞ୍ଚାନନ ପାତ୍ର''' (୧୯୪୩ - ୨୦୦୬) ଜଣେ [[ଓଡ଼ିଆ ଭାଷା|ଓଡ଼ିଆ]] ନାଟ୍ୟକାର । ସେ ଅନେକ ମଞ୍ଚ ଓ ବେତାର ନାଟକ ଲେଖିଯାଇଛନ୍ତି । ସମାଜ ପ୍ରତି ସମବେଦନା ଓ ଅତୀତ, ବର୍ତ୍ତମାନ ଓ ଭବିଷ୍ୟତ ତିନି କାଳକୁ ନେଇ ତାଙ୍କ ଲେଖା । ବିଜ୍ଞାନଙ୍କୁ ନେଇ ସେ କେତେଗୁଡ଼ିଏ ନାଟକ ଲେଖିଛନ୍ତି ।

== ରଚନାବଳୀ ==
=== ନାଟକ ===
* ''ସ୍ୱର୍ଣ୍ଣଯୁଗର ସନ୍ଧ୍ୟା''
* ''ଆରଣ୍ୟକ''
* ''ଜ୍ୱାଳାମୁଖୀ''
* ''ନିକୁମ୍ଭିଲା''
* ''ଘୋଡ଼ା ମୁହଁ''
* ''ନରଃ ନରୌ ନରାଃ''
* ''ପ୍ରତିବିମ୍ବ''
* ''କେତେଦୂର ହେ ପୃଥିବୀ''
* ''ପଦ୍ମତୋଳା''
* ''କ୍ଲାନ୍ତ ବସୁନ୍ଧରା''
* ''ଅଶାନ୍ତ ଅରଣ୍ୟ''
* ''ଏ ନବଘନର ଘର''
* ''ଏ ଚୁପ୍ ହଜୁର୍ ଆସୁଛନ୍ତି''
* ''ଜୀବନ ଯେମିତି''
* ''ଅନାମିକା ତାରା''
* ''ପାହାନ୍ତି ତାରାକୁ ଚିଠି''
* ''ନଈର ଠିକଣା''
* ''ଇଶ୍ୱର ଶୋଇଛନ୍ତି''
* ''ବିବର୍ଣ୍ଣ ବସୁଧା''
* ''ଗ୍ରସ୍ତ ଉପତ୍ୟକା''

=== ଏକାଙ୍କିକା ===
* ''ପ୍ରତିଦ୍ୱନ୍ଦୀ''

== ସମ୍ମାନ ଓ ପୁରସ୍କାର ==
* ଓଡ଼ିଶା ସାହିତ୍ୟ ଏକାଡେମୀ ପୁରସ୍କାର, ୧୯୯୭ (ପ୍ରତିବିମ୍ବ) &lt;ref&gt;{{cite web|title=ଓଡ଼ିଶା ସାହିତ୍ୟ ଏକାଡେମୀ ପୁରସ୍କୃତ ପୁସ୍ତକ ଓ ଲେଖକ|url=http://odishasahityaakademi.org/sahitya-award8.php|publisher=ଓଡ଼ିଶା ସାହିତ୍ୟ ଏକାଡେମୀ|accessdate=9 October 2017|archive-date=20 September 2022|archive-url=https://web.archive.org/web/20220920164934/http://odishasahityaakademi.org/sahitya-award8.php|url-status=dead}}&lt;/ref&gt;

== ଆଧାର ==
{{reflist}}
{{ଓଡ଼ିଶା ସାହିତ୍ୟ ଏକାଡେମୀ ପୁରସ୍କାର (ନାଟକ ଏକାଙ୍କିକା)}}
{{Authority control}}
[[ଶ୍ରେଣୀ:୧୯୪୩ ଜନ୍ମ]]
[[ଶ୍ରେଣୀ:୨୦୦୬ ମୃତ୍ୟୁ]]
[[ଶ୍ରେଣୀ:ଓଡ଼ିଆ ସାହିତ୍ୟିକ]]
[[ଶ୍ରେଣୀ:ଓଡ଼ିଆ ନାଟ୍ୟକାର]]</text>
      <sha1>27cmyun35wr71d680nuce77a8dq0fz3</sha1>
    </revision>
  </page>
  <page>
    <title>ଓମାନ</title>
    <ns>0</ns>
    <id>16165</id>
    <revision>
      <id>606447</id>
      <parentid>514912</parentid>
      <timestamp>2026-09-21T01:09:59Z</timestamp>
      <contributor>
        <username>InternetArchiveBot</username>
        <id>28148</id>
      </contributor>
      <comment>Rescuing 1 sources and tagging 0 as dead.) #IABot (v2.0.9.5</comment>
      <origin>606447</origin>
      <model>wikitext</model>
      <format>text/x-wiki</format>
      <text bytes="5617" sha1="tui8r59gc6gijwde7ipi7ox9h5i52oe" xml:space="preserve">{{ଛୋଟ|Oman}}
{{Infobox country
|native_name = سلطنة عُمان &lt;br /&gt;''{{Unicode|Salṭanat ʻUmān}}''
|conventional_long_name = Sultanate of Oman
|common_name = Oman
|image_flag = Flag of Oman.svg
|image_coat = Coat of arms of Oman.svg
|symbol_type = National emblem
|image_map = Oman (better) (orthographic_projection).svg
|national_anthem = ''[[Nashid as-Salaam as-Sultani]]''&lt;br /&gt;''National anthem of Oman''
|official_languages = [[Arabic language|Arabic]], [[Balochi language|Baluchi]]
|demonym = [[Omani people|Omani]]
|capital = [[Masqat, Oman|Muscat]]
|latd=23 |latm=36 |latNS=N |longd=58 |longm=33 |longEW=E
|largest_city = capital
|government_type = {{nowrap|[[Unitary state|Unitary]] [[Islamic state|Islamic]] &lt;br /&gt;[[Absolute monarchy]]}}
|leader_title1 = [[Sultan of Oman|Sultan]]
|leader_name1 = {{nowrap|[[Qaboos bin Said al Said]]}}
|leader_title2 = {{nowrap|[[Deputy Prime Minister]]}}
|leader_name2 = {{nowrap|[[Fahd bin Mahmoud al Said]]&lt;ref&gt;{{cite web| url=http://www.omanet.om/english/government/ministers.asp?cat=gov| title=Cabinet Ministers| publisher=Government of Oman| accessdate=13 October 2010| archive-date=22 December 2013| archive-url=https://web.archive.org/web/20131222023634/http://www.omanet.om/english/government/ministers.asp?cat=gov| url-status=dead}}&lt;/ref&gt;}}
|legislature = none
|sovereignty_type1 = Establishment
|sovereignty_note1 = 
|established_event1 = {{nowrap|Imamate established&lt;ref&gt;http://encarta.msn.com/encyclopedia_761561099_7/Oman.html#s28Fourth {{Webarchive|url=https://web.archive.org/web/20091028154443/http://encarta.msn.com/encyclopedia_761561099_7/Oman.html#s28Fourth |date=2009-10-28 }} line down from the top of the history section: &quot;In 751 Ibadi Muslims, a moderate branch of the Kharijites, established an imamate in Oman. Despite interruptions, the Ibadi imamate survived until the mid-20th century.&quot;. 1 November 2009.&lt;/ref&gt;}}
|established_date1 = 751
|area_rank = 70th
|area_magnitude = 1 E11
|area_km2 = 309,501
|area_sq_mi = 119,498 &lt;!-- Do not remove per [[WP:MOSNUM]] --&gt;
|percent_water = negligible
|population = 2,773,479 (2010 Census)
|population_estimate_rank = 133rd 
|population_census = 2,773,479 &lt;ref name=&quot;2010Census&quot;&gt;{{cite web|url=http://85.154.248.117/MONE2010/#view=viewCensusSummaryOmaniExpat&amp;selectedWafers=0&amp;selectedColumns=1,2,3&amp;selectedRows=2,5,7,8,9|title=2010 census – preliminary results|publisher=Sultanate of Oman – Ministry of National Economy|accessdate=7 January 2012|archive-date=6 July 2011|archive-url=https://web.archive.org/web/20110706031533/http://85.154.248.117/MONE2010/#view=viewCensusSummaryOmaniExpat&amp;selectedWafers=0&amp;selectedColumns=1,2,3&amp;selectedRows=2,5,7,8,9|url-status=dead}}&lt;/ref&gt;
|population_census_year = 2010 
|population_density_km2 = 9.2
|population_density_sq_mi = 23.8 &lt;!-- Do not remove per [[WP:MOSNUM]] --&gt;
|population_density_rank = 220th
|GDP_PPP_year = 2011
|GDP_PPP = $81.767 billion&lt;ref name=imf2&gt;{{cite web|url=http://www.imf.org/external/pubs/ft/weo/2012/01/weodata/weorept.aspx?pr.x=59&amp;pr.y=6&amp;sy=2009&amp;ey=2012&amp;scsm=1&amp;ssd=1&amp;sort=country&amp;ds=.&amp;br=1&amp;c=449&amp;s=NGDPD%2CNGDPDPC%2CPPPGDP%2CPPPPC%2CLP&amp;grp=0&amp;a=|title=Oman|publisher=International Monetary Fund|accessdate=20 April 2012}}&lt;/ref&gt; &lt;!-- Do not edit!--&gt;
|GDP_PPP_rank = 
|GDP_PPP_per_capita = $26,519&lt;ref name=imf2/&gt; &lt;!-- Do not edit!--&gt;
|GDP_PPP_per_capita_rank = 
|GDP_nominal_year = 2011
|GDP_nominal = $71.888 billion&lt;ref name=imf2/&gt; &lt;!-- Do not edit!--&gt;
|GDP_nominal_rank = 
|GDP_nominal_per_capita = $23,315&lt;ref name=imf2/&gt; &lt;!-- Do not edit!--&gt;
|GDP_nominal_per_capita_rank = 
|HDI_year = 2011 &lt;!-- Please use the year in which the HDI refers to and not the publication year --&gt;
|HDI = {{decrease}} 0.705&lt;ref name=&quot;HDI&quot;&gt;{{cite web|title=Human Development Report 2011|url=http://www.undp.org/content/dam/undp/library/corporate/HDR/2011%20Global%20HDR/English/HDR_2011_EN_Complete.pdf|author=UNDP|year=2011|publisher=[[United Nations Development Programme]]|page=132|isbn=978-0-230-36331-1|access-date=2012-12-04|archive-date=2014-06-17|archive-url=https://web.archive.org/web/20140617022358/http://www.undp.org/content/dam/undp/library/corporate/HDR/2011%20Global%20HDR/English/HDR_2011_EN_Complete.pdf|url-status=dead}}&lt;/ref&gt;
|HDI_rank = 89th
|HDI_category = &lt;span style=&quot;color:#090;&quot;&gt;high&lt;/span&gt;
|currency = [[Omani rial|Rial]]
|currency_code=OMR |country_code=OMN
|time_zone=[[Gulf Standard Time|GST]] |utc_offset=+4 |time_zone_DST= |utc_offset_DST=+4
|drives_on = Right.
|cctld = [[.om]]
|calling_code = 968
|footnote1 = Population estimate includes 816,143 non-nationals.
}}

'''ଓମାନ ''' ଦକ୍ଷିଣ - ପଶ୍ଚିମ [[ଏସିଆ]]ରେ ଥିବା ଏକ ଦେଶ।
== ଇତିହାସ ==
== ଭୂଗୋଳ ==
== ପ୍ରଶାସନିକ ବିଭାଜନ ==
== ଭାଷା ==
== ଆଧାର ==
{{ଆଧାର}}
== ବାହାର ତଥ୍ୟ ==
{{Sister project links}}
* [http://www.omantourism.gov.om Ministry of Tourism] {{Webarchive|url=https://web.archive.org/web/20090228174320/http://www.omantourism.gov.om/ |date=2009-02-28 }} ''official government website''
* [http://www.omanet.om Ministry of Information] ''official government website''
* {{CIA World Factbook link|mu|Oman}}
* {{GovPubs|oman}}
* {{dmoz|Regional/Middle_East/Oman}}
* [http://www.bbc.co.uk/news/world-middle-east-14654150 Oman] from the [[BBC News]]
* {{Wikiatlas|Oman}}
* {{Wikivoyage-inline}}
* [http://www.ifs.du.edu/ifs/frm_CountryProfile.aspx?Country=OM Key Development Forecasts for Oman] from [[International Futures]]

[[ଶ୍ରେଣୀ:ଏସିଆର ଦେଶ]]
{{ଅଧାଗଢା}}</text>
      <sha1>tui8r59gc6gijwde7ipi7ox9h5i52oe</sha1>
    </revision>
  </page>
  <page>
    <title>ଫନୀ ମହାନ୍ତି</title>
    <ns>0</ns>
    <id>20302</id>
    <revision>
      <id>606483</id>
      <parentid>551206</parentid>
      <timestamp>2026-09-21T11:42:43Z</timestamp>
      <contributor>
        <username>InternetArchiveBot</username>
        <id>28148</id>
      </contributor>
      <comment>Rescuing 1 sources and tagging 0 as dead.) #IABot (v2.0.9.5</comment>
      <origin>606483</origin>
      <model>wikitext</model>
      <format>text/x-wiki</format>
      <text bytes="11068" sha1="lmczkuligt69n48ldp735zzlpiou0go" xml:space="preserve">{{ଛୋଟ|Phani Mohanty}}
{{Infobox writer &lt;!-- For more information see [[:Template:Infobox Writer/doc]]. --&gt; 
| name          = ଫନୀ ମହାନ୍ତି
| image         = Phani Mohanty at Salandi Book Fair, Bhadrak in 2023.jpg
| imagesize     = 
| alt           = Phani Mohanty at Salandi Book Fair, Bhadrak in 2023
| caption       = ୨୦୨୩ ମସିହାର ସାଳନ୍ଦୀ ପୁସ୍ତକ ମେଳାରେ ଫନୀ ମହାନ୍ତି
| pseudonym     = 
| birth_name    = 
| birth_date    =   {{birth date and age|df=yes|1944|01|25}}
| birth_place   = ଫକୀରପଡ଼ା, [[ଖୋର୍ଦ୍ଧା ଜିଲ୍ଲା]] 
| death_date    = 
| death_place   = 
| resting_place = 
| occupation    = କବି
| language      = [[ଓଡ଼ିଆ ଭାଷା|ଓଡ଼ିଆ]], [[ଇଂରାଜୀ ଭାଷା|ଇଂରାଜୀ]]
| nationality   = ଭାରତୀୟ
| citizenship   = ଭାରତୀୟ
| education     = 
| alma_mater    = 
| period        = 
| genre         = 
| subject       = 
| movement      = 
| notableworks  = [[ମୃଗୟା]]&lt;/br&gt;[[ବିଶାଦଯୋଗ]]
| spouse        = ପୁଷ୍ପା ମହାନ୍ତି
| partner       =  
| children      = ପ୍ରୀତମ ଓ ପ୍ରମୀତ
| relatives     = 
| influences    = 
| influenced    = 
| awards        = [[କେନ୍ଦ୍ର ସାହିତ୍ୟ ଏକାଡେମୀ ପୁରସ୍କାର ପ୍ରାପ୍ତ ଓଡ଼ିଆ ଲେଖକ|କେନ୍ଦ୍ର ସାହିତ୍ୟ ଏକାଡେମୀ ପୁରସ୍କାର]]
| signature     = 
| signature_alt = 
| website       = 
| portaldisp    = 
}}

'''ଫନୀ ମହାନ୍ତି''' (ଜନ୍ମ ୨୫ ଜାନୁଆରୀ ୧୯୪୪)&lt;ref name=&quot;Dutt1999&quot;&gt;{{cite book|author=Kartik Chandra Dutt|title=Who's who of Indian Writers, 1999: A-M|url=https://books.google.com/books?id=QA1V7sICaIwC&amp;pg=PA786|year=1999|publisher=Sahitya Akademi|isbn=978-81-260-0873-5|pages=786–}}&lt;/ref&gt;  ମସିହାରେ ଜନ୍ମିତ ଜଣେ [[ଓଡ଼ିଆ]] କବି ।&lt;ref name=&quot;George1992&quot;&gt;{{cite book|author=K. M. George|title=Modern Indian Literature, an Anthology|url=http://books.google.com/books?id=m1R2Pa3f7r0C&amp;pg=PA316|accessdate=12 September 2012|year=1992|publisher=Sahitya Akademi|isbn=978-81-7201-324-0|pages=316–}}&lt;/ref&gt;&lt;ref name=&quot;Urs1992&quot;&gt;{{cite book|author=S. N. Vikramraj Urs|title=Commonwealth quarterly|url=http://books.google.com/books?id=AnYKAQAAMAAJ|accessdate=12 September 2012|year=1992|publisher=S.N. Vikramraj Urs}}&lt;/ref&gt; ତାଙ୍କ କବିତା ସଂକଳନ [[ମୃଗୟା]] ପାଇଁ, ସେ ୨୦୦୯ ମସିହାର [[କେନ୍ଦ୍ର ସାହିତ୍ୟ ଏକାଡେମୀ ପୁରସ୍କାର ପ୍ରାପ୍ତ ଓଡ଼ିଆ ଲେଖକ|କେନ୍ଦ୍ର ସାହିତ୍ୟ ଏକାଡେମୀ ପୁରସ୍କାର]] ଲାଭ କରିଛନ୍ତି ।&lt;ref name=&quot;Darpan2010&quot;&gt;{{cite book|author=Editorial Board Pratiyogita Darpan|title=General Knowledge Digest|url=http://books.google.com/books?id=65UOYgqftfAC&amp;pg=PA158|accessdate=12 September 2012|date=1 September 2010|publisher=Upkar Prakashan|isbn=978-81-7482-094-5|pages=158–}}&lt;/ref&gt; 

== ପ୍ରାରମ୍ଭିକ ଜୀବନ ଓ ଶିକ୍ଷା ==
୧୯୪୪ ମସିହା ଜାନୁୟାରୀ ୨୫ତାରିଖରେ ଖୋର୍ଦ୍ଧା ଜିଲା ଫକୀରପଡ଼ା ଗ୍ରାମରେ ଫନୀ ଜନ୍ମଗ୍ରହଣ କରିଥିଲେ । ତାଙ୍କ ମାତାଙ୍କ ନାମ ରାୟମଣୀ ମହାନ୍ତି ଓ ପିତାଙ୍କ ନାମ ଭୋଳାନାଥ ମହାନ୍ତି । ପରିବାରରେ ୩ ଜଣ ପିଲାଙ୍କ ମଧ୍ୟରେ ସେ ମଝିଆ ସନ୍ତାନ୍ତ ଥିଲେ । ତାଙ୍କ ପରିବାର ସଂସ୍କୃତି ସମ୍ପନ୍ନ , ଧାର୍ମିକ ଓ ଜଗନ୍ନାଥପ୍ରେମୀ ଥିଲା । ତାଙ୍କ ବାପା ବୃତିରେ ଜଣେ ଶିକ୍ଷକ ଥିଲେ ମଧ୍ୟ ସାହିତ୍ୟ ଅନୁରାଗୀ ଥିଲେ । ''ସରଗଫୁଲ'' ନାମରେ ତାଙ୍କର ଏକ ଖଣ୍ଡକାବ୍ୟ ପ୍ରକାଶିତ ହୋଇଥିଲା । ଜେଜେବାପା ଦୟାନିଧୀ ମହାନ୍ତି, ଶାସ୍ତ୍ର ପୁରାଣରେ ଜ୍ଞାନୀ ବ୍ୟକ୍ତି ଥିଲେ । ତାଙ୍କ ଘରେ ସବୁଦିନ ସଂଧ୍ୟାରେ ଆଧ୍ୟାତ୍ମିକ ଚର୍ଚ୍ଚା ଏବଂ ରାମାୟଣ, ମହାଭାରତ, ଗୀତା ,ଭାଗବତ ଆଦି ପାଠ କରାଯାଏ ।

ଗାଁ ସ୍କୁଲରୁ ପଞ୍ଚମ ଶ୍ରେଣୀ ପାସ କରିବା ପରେ, ଚଣାହାଟ ଜନ ମନ୍ଦିର ପାଠ ପଢି଼ଥିଲେ । ସେଠାରେ ସ୍କୁଲ ବାର୍ଷିକୋତ୍ସବରେ [[ରାଧାମୋହନ ଗଡ଼ନାୟକ]]ଙ୍କ ଲିଖିତ କବିତା ଆବୃତ୍ତି କରେ ସେ ଗଡ଼ନାୟକଙ୍କ ଆଶୀର୍ବାଦ ଲାଭ କରିଥିଲେ । ସ୍କୁଲ ପାଠ ପଢୁଥିବା ସମୟରେ ତାଙ୍କ ବାପାଙ୍କର ପରଲୋକ ଘଟିଥିଲା ଓ ତାଙ୍କୁ ମାମୁଘରେ ରହି ପାଠ ପଢ଼ିବାକୁ ପଡି଼ଥିଲା । ୧୯୫୯ ମସିହାରେ ସେ ମାଟ୍ରିକ ପାସ କରିଥିଲେ । ଘରର ଆର୍ଥିକ ଦୂରାବସ୍ଥା ଯୋଗୁ, ତାଙ୍କୁ ୧୬ ବର୍ଷ ବୟସରେ ଟେଲିଗ୍ରାଫ୍‌ ମେସେଞ୍ଜର ଭାବରେ ଚାକିରି କରିବାକୁ ପଡ଼ିଥିଲା । କିନ୍ତୁ ସେ ଚାକିରୀରେ ଫନୀ ସନ୍ତୁଷ୍ଟ ନଥିଲେ ଓ ଟିଉସନ କରି ନିଜର ଉଚ୍ଚଶିକ୍ଷା ଆରମ୍ଭ କରିଥିଲେ । ସେ ବିଜେବି କଲେଜରୁ ଓ [[ଉତ୍କଳ ବିଶ୍ୱବିଦ୍ୟାଳୟ]]ରୁ ନିଜର ଉଚ୍ଚ ଶିକ୍ଷାହାସଲ କରିଥିଲେ । ଉତ୍କଳ ବିଶ୍ୱବିଦ୍ୟାଳୟରୁ ସେ ଦର୍ଶନ ଶାସ୍ତ୍ରରେ ପିଏଚଡ଼ି ହାସଲ କରିଥିଲେ ।&lt;ref&gt;{{cite web |title=ଯେତେଦିନ ବଞ୍ଚିବି କବିତାରେ ବଞ୍ଚିବି |url=https://www.dharitri.com/as-long-as-i-live-i-will-live-in-poetry/ |website=www.dharitri.com |publisher=ଧରିତ୍ରୀ |accessdate=26 May 2024 |archiveurl=https://web.archive.org/web/20240526145941/https://www.dharitri.com/as-long-as-i-live-i-will-live-in-poetry/ |archivedate=26 May 2024}}&lt;/ref&gt; 

== ବୃତ୍ତିଗତ ଜୀବନ ==
ଅଧ୍ୟାପନାକୁ ସେ ନିଜର ବୃତ୍ତି ଭାବରେ ବାଛିଥିଲେ ଓ ଓଡ଼ିଶାର ବିଭିନ୍ନ ମହାବିଦ୍ୟାଳୟରେ ସେ ଅଧ୍ୟାପନା କରିଥିଲେ ।

== ରଚନାବଳୀ ==
ଫନୀ ମହାନ୍ତି, ବହୁ କବିତା, ପ୍ରବନ୍ଧ ଓ ଅନୁବାଦ ସାହିତ୍ୟ ରଚନା କରିଛନ୍ତି ।&lt;ref name=&quot;ChakrabertiPathy1991&quot;&gt;{{cite book|author1=Kanchan Chakraberti|author2=Dinanath Pathy|title=Tribal art, primitivism, and modern relevance|url=http://books.google.com/books?id=aJyfAAAAMAAJ|accessdate=12 September 2012|year=1991|publisher=Working Artists Association of Orissa}}&lt;/ref&gt; 

===ରଚନାବଳୀ===
ତାଙ୍କ ପ୍ରମୁଖ ରଚନାଗୁଡ଼ିକ ହେଲା
* ଅହଲ୍ୟା, ୧୯୯୬
* ମାୟା ଦର୍ପଣ, ୧୯୯୨
* ପ୍ରିୟତମା, ୧୯୯୧
* ରୁଚିର ନାଗର, ୧୯୯୦
* ସ୍ୱୟ ବଂର, ୧୯୮୧
* କାଳସର୍ପ, ୧୯୭୮ (କ୍ଷୁଦ୍ରଗଳ୍ପ)
* ମାନଚିତ୍ର, ୧୯୭୩
* ବିଷାଦ ଯୋଗ
* ରୁନୁ ପାଇଁ କବିତା
* ଲୋକଟିଏ
* ଦିନେ ଦିନେ
* ଅର୍ଦ୍ଧନାରୀଶ୍ୱର 
* ରୁବି ପାଇଁ କେତୋଟି କବିତା
* ଦ୍ୱିତୀୟ ଇଶ୍ୱର
* ଚିତ୍ର ପ୍ରତିମା
* ମୃଗୟା
* ବିଦଗ୍ଧ ହୃଦୟ
* ସୁନୟନା
* ପୁଷ୍ପଧନୁ
* ଚିତ୍ର ନାରୀ

==ପୁରସ୍କାର ଓ ସମ୍ମାନ==
* କେନ୍ଦ୍ର ସାହିତ୍ୟ ଏକାଡେମୀ ପୁରସ୍କାର, ୨୦୦୯&lt;ref&gt;{{cite web |title=AKADEMI AWARDS (1955-2020) |url=http://sahitya-akademi.gov.in/awards/akademi%20samman_suchi.jsp#ODIA |publisher=କେନ୍ଦ୍ର ସାହିତ୍ୟ ଏକାଡେମୀ |accessdate=13 June 2021}}&lt;/ref&gt; 
* ଓଡ଼ିଶା ସାହିତ୍ୟ ଏକାଡେମୀ ପୁରସ୍କାର, ୧୯୯୫ (ବିଶାଦଯୋଗ)&lt;ref&gt;{{cite web|title=ଓଡ଼ିଶା ସାହିତ୍ୟ ଏକାଡେମୀ ପୁରସ୍କୃତ ପୁସ୍ତକ ଓ ଲେଖକ|url=http://odishasahityaakademi.org/sahitya-award7.php|publisher=ଓଡ଼ିଶା ସାହିତ୍ୟ ଏକାଡେମୀ|accessdate=23 December 2016|archive-date=13 April 2017|archive-url=https://web.archive.org/web/20170413070431/http://odishasahityaakademi.org/sahitya-award7.php|url-status=dead}}&lt;/ref&gt;
* ଭାନୁଜୀ ରାଓ ସ୍ମାରକୀ ପୁରସ୍କାର, ୨୦୦୭ (ଶ୍ରୀ ଗଂଗାଧର ରଥ ଫାଉଣ୍ଡେସନ୍ ପ୍ରଦତ୍ତ)
* ଫକୀରମୋହନ ସାହିତ୍ୟଶ୍ରୀ ପୁରସ୍କାର, ୨୦୨୧ ([[ଫକୀରମୋହନ ସାହିତ୍ୟ ପରିଷଦ]] ପ୍ରଦତ୍ତ)
* ସଚ୍ଚି ରାଉତରାୟ କବିତା ସମ୍ମାନ, ୨୦୧୪ (୩୦ତମ ଭୁବନେଶ୍ୱର ପୁସ୍ତକମେଳା)
* ଗୋକର୍ଣ୍ଣିକା ସମ୍ମାନ
== ଆଧାର ==
{{ଆଧାର|30em}}

== ବାହାର ଆଧାର ==
* {{Commons category-inline}}

{{କେନ୍ଦ୍ର ସାହିତ୍ୟ ଏକାଡେମୀ ପୁରସ୍କାର (ମୂଳ ରଚନା)}}
{{ଓଡ଼ିଶା ସାହିତ୍ୟ ଏକାଡେମୀ ପୁରସ୍କାର (କାବ୍ୟ କବିତା)}}
{{Authority control}}

[[ଶ୍ରେଣୀ:୧୯୪୪ ଜନ୍ମ]]
[[ଶ୍ରେଣୀ:ଜୀବିତ ବ୍ୟକ୍ତି]]
[[ଶ୍ରେଣୀ:କେନ୍ଦ୍ର ସାହିତ୍ୟ ଏକାଡେମୀ ପୁରସ୍କାର ସମ୍ମାନିତ ଓଡ଼ିଆ ସାହିତ୍ୟିକ]]
[[ଶ୍ରେଣୀ:ଓଡ଼ିଶା ସାହିତ୍ୟ ଏକାଡେମୀ ପୁରସ୍କାର ସମ୍ମାନିତ]]
[[ଶ୍ରେଣୀ:ଖୋର୍ଦ୍ଧା ଜିଲ୍ଲାର ଲୋକ]]
[[ଶ୍ରେଣୀ:ଓଡ଼ିଆ କବି]]</text>
      <sha1>lmczkuligt69n48ldp735zzlpiou0go</sha1>
    </revision>
  </page>
  <page>
    <title>ଆତସବାଜି</title>
    <ns>0</ns>
    <id>21611</id>
    <revision>
      <id>606445</id>
      <parentid>506058</parentid>
      <timestamp>2026-09-20T22:50:09Z</timestamp>
      <contributor>
        <username>InternetArchiveBot</username>
        <id>28148</id>
      </contributor>
      <comment>Rescuing 1 sources and tagging 0 as dead.) #IABot (v2.0.9.5</comment>
      <origin>606445</origin>
      <model>wikitext</model>
      <format>text/x-wiki</format>
      <text bytes="5578" sha1="px76elty44fpk6d1ie2z1xf3krzzfb6" xml:space="preserve">{{ଛୋଟ|Fireworks}}
[[ଫାଇଲ:Fireworks on Canada DAY.jpg|thumb| [[କାନାଡ଼ା]] ଦିବସ ପାଳନ ଅବସରରେ [[ଓଟାୱା]]ରେ ଆତସବାଜି]]
[[ଫାଇଲ:2010ExpoFireworks.ogv|thumb|[[ଚୀନ]] ଦେଶର [[ସାଙ୍ଘାଇ]]ରେ ଏକ୍ସପୋ ୨୦୧୦ର ଉନ୍ମୋଚନ ଉତ୍ସବରେ ଆତସବାଜିର ଚଳମାନ ଦୃଶ୍ୟ]]

'''ଆତସବାଜି''' ହେଉଛି ଏକ ପ୍ରକାର ବାଣ (ଫୋଟକା) ବା ନିଆଁ ବାରୁଦର ମନୋରଂଜକ ଖେଳ ଯାହା ଧାର୍ମିକ (ଦୀପାବଳି, କାର୍ତିକ ପୁନେଇଁ) ଓ ସାମାଜିକ (ବିବାହ, ବ୍ରତ) ଉତ୍ସବ ପାଳନ ସମୟରେ ବ୍ୟବହାର କରାଯାଏ। ବାରୁଦରୁ ତିଆରି ହୋଇଥିବା ବାଣରେ ନିଆଁ ଲଗାଇଲେ ଲାଲ୍, କମଳା, ହଳଦିଆ, ସବୁଜ, ନୀଳ, ନାରଂଗୀ ଓ ରୂପେଲି ଆଦି ନାନା ରଂଗର ଚିତ୍ର, ଶବ୍ଦ ଓ ଗତିର ଅଗ୍ନିକ୍ରୀଡ଼ା ଦିଶେ। ସମଗ୍ର ପୃଥିବୀରେ ବିଭିନ୍ନ ପ୍ରାଂତରେ ଏହାର ବହୁଳ ପ୍ରୟୋଗ ଦେଖାଯାଏ।

== ଇତିହାସ ==
ଆଜିଯାଏ ମିଳିଥିବା ଦୃଷ୍ଟାଂତ ଅନୁସାରେ ସପ୍ତମ ଶତାବ୍ଦୀରେ ଚୀନ ଦେଶରେ ଆତସବାଜୀର ପ୍ରଥମ ନିର୍ମାଣ ହୋଇଥିଲା । ଏହା 
ଚୀନୀ ପରଂପରାର ଏକ ମୂଳ ଅଂଗ ଓ ଏହା ପରବର୍ତ୍ତୀ କାଳରେ ବିଶ୍ୱର ଅଲଗା ପ୍ରାଂତକୁ ପ୍ରସାରିତ ହୋଇଥିଲା । &lt;ref &gt; Temple, Robert K.G. (2007). ''The Genius of China: 3,000 Years of Science, Discovery, and Invention'' (3rd edition). London: André Deutsch, pp. 256–265. {{ISBN|978-0-233-00202-6}}&lt;/ref&gt; ଚୀନ ଦେଶ ହେଉଛି ଆତସବାଜୀ ତିଆରି କରିବା ଓ ରପ୍ତାନୀ କରିବାରେ ବିଶ୍ୱରେ ପ୍ରଥମ ।&lt;ref&gt;{{cite news|title=Shining through|url=http://usa.chinadaily.com.cn/business/2011-07/01/content_12818604.htm|accessdate=October 2, 2011|newspaper=China Daily|archive-date=May 14, 2012|archive-url=https://web.archive.org/web/20120514061932/http://usa.chinadaily.com.cn/business/2011-07/01/content_12818604.htm|url-status=dead}}&lt;/ref&gt;

== ଓଡ଼ିଶାରେ ଆତସବାଜି ==
ପୁରୀ ଜିଲ୍ଲାର କେତେକ ରାହାଂଗ ଶାସନରେ ବହୁ କାଳରୁ ଶୀତଳ ଷଷ୍ଠୀ, ଚଂପକ ଦ୍ୱାଦଶୀ, ନୃସିଂହ ଚତୁର୍ଦଶୀ ଆଦିରେ ଗ୍ରାମର ଲୋକେ ପୁରୁଷାନୁକ୍ରମେ ଲୋକେ ନାନା ପ୍ରକାର ବାଣ ନିଜେ ତିଆରି କରି ମାରନ୍ତି। ବାରୁଦରୁ ବାଣ ତିଆରି କରିବାର ବିଧି ଓ ଭାଗମାପ ବିଭିନ୍ନ ପୋଥିରେ ଲିଖିତ ରହିଛି ।
== ଆତସବାଜିର ପ୍ରକାର ==
କେତେକ ବାଣର ନାମ ଚଂପା, କୁଂପୀ, ତୁଂବ, ହାବିଳି, ଚକ୍ର ଆକାଶ ମଲ୍ଲୀ, ଆସମାନଗୋଲା, ଚେଂଗ, କାଠଚଂପା, ଚଂଦ୍ରଉଦିଆ ବା ମହତାପ, ପାଣିକୁଆ, ବଂବାଜୀ, ତୋପବାଜୀ, କଦଂବଗଛ, ରସକଦଂବ ।

ଭୂମି ଓ ଆକାଶରେ ପ୍ରୟୋଗ କରାଯାଉଥିବା ଭେଦରେ ଆତସବାଜୀ ଦୁଇ ପ୍ରକାରର । ଆକାଶରେ ଫୁଟୁଥିବା ବାଣକୁ ହାବିଳି ଓ ମାଟିରେ ଫୁଟୁଥିବା ବାଣକୁ ଫୋଟକା କୁହାଯାଏ । ତେବେ ଆକାଶକୁ ଛଡ଼ାଯାଉଥିବା ଆତସବାଜୀ ଅଧିକ ଲୋକପ୍ରିୟ ଓ ଆଜିର ଆତସବାଜୀ ବଜାରରେ ଅଧିକ ପ୍ରଚଳିତ । ଏ ଗୁଡ଼ିକ ମୂଲତଃ କାଗଜ, କାଠି(ବାଉଁଶ), ସୁତୁଲି ଆଦିର ଉପଯୋଗ କରି ବାରୁଦରୁ ତିଆରି ହୋଇଥାଏ ।

== ଆହୁରି ଦେଖନ୍ତୁ ==
* [[ବାଣ]]
== ଆଧାର ==
{{ଆଧାର}}

== ଅଧିକ ତଥ୍ୟ ==
{{Commons category|Fireworks}}
* [http://www.bhaskar.com/article/HAR-bombs-are-available-in-the-market-1520745.html ଧୂମହୀନ ଆତସବାଜୀ (ଦୈନିକ ଭାସ୍କର)] {{Webarchive|url=https://web.archive.org/web/20101109130535/http://www.bhaskar.com/article/HAR-bombs-are-available-in-the-market-1520745.html |date=2010-11-09 }}
* [http://peso.gov.in/Hindi/FRDC_hindi.aspx ଆତସବାଜୀ ଅନୁସଂଧାନ ଓ ବିକାଶ କେଂଦ୍ର, ଶିବକାଶୀ] {{Webarchive|url=https://web.archive.org/web/20110224033725/http://peso.gov.in/Hindi/FRDC_hindi.aspx |date=2011-02-24 }}
* [http://www.pbs.org/wgbh/nova/kaboom/ NOVA Online Kaboom! with pyrotechnics, anatomy of fireworks, etc]
* [http://www.canadianfireworks.org/ Canadian Fireworks Association ACP]
* [http://richannel.org/the-science-of-fireworks The Science of Fireworks], demonstration lecture on the history of the modern firework

[[ଶ୍ରେଣୀ:ଆତସବାଜି]]</text>
      <sha1>px76elty44fpk6d1ie2z1xf3krzzfb6</sha1>
    </revision>
  </page>
  <page>
    <title>ଦାଶରଥି ଦାସ</title>
    <ns>0</ns>
    <id>27301</id>
    <revision>
      <id>606473</id>
      <parentid>584702</parentid>
      <timestamp>2026-09-21T07:02:34Z</timestamp>
      <contributor>
        <username>InternetArchiveBot</username>
        <id>28148</id>
      </contributor>
      <comment>Rescuing 1 sources and tagging 0 as dead.) #IABot (v2.0.9.5</comment>
      <origin>606473</origin>
      <model>wikitext</model>
      <format>text/x-wiki</format>
      <text bytes="16451" sha1="4x77rlljsegkcb9q3kh9zf959k3xnv3" xml:space="preserve">{{ଛୋଟ|Dasarathi Das}}
{{Infobox writer &lt;!-- For more information see [[:Template:Infobox Writer/doc]]. --&gt; 
| name          = ଦାଶରଥି ଦାସ
| image         =  
| imagesize     = 
| alt           = 
| caption       =
| pseudonym     = 
| birth_name    = 
| birth_date    = {{birth date and age|df=yes|1936|07|27}}
| birth_place   =  ଅୟତପୁର, [[କେନ୍ଦ୍ରାପଡ଼ା ଜିଲ୍ଲା|କେନ୍ଦ୍ରାପଡ଼ା]]
| death_date    = 
| death_place   = 
| resting_place = 
| occupation    = ଶିକ୍ଷାବିତ, ପ୍ରାବନ୍ଧିକ ଓ ସମାଲୋଚକ
| language      = [[ଓଡ଼ିଆ ଭାଷା|ଓଡ଼ିଆ]], [[ଇଂରାଜୀ ଭାଷା|ଇଂରାଜୀ]]
| education     =
| alma_mater    = [[ଉତ୍କଳ ବିଶ୍ୱବିଦ୍ୟାଳୟ]]
| period        = 
| genre         = 
| subject       = 
| movement      = 
| notableworks  = ବିଦଗ୍ଧ ମନଷା&lt;ref&gt;{{Cite web |url=http://news.oneindia.in/2007/05/10/dasarathi-das-selected-for-sarala-award-1178795374.html |title=ଆର୍କାଇଭ୍ କପି | |access-date=2013-07-17 |archive-date=2021-04-16 |archive-url=https://web.archive.org/web/20210416032043/https://www.oneindia.com/2007/05/10/dasarathi-das-selected-for-sarala-award-1178795374.html |url-status=dead }}&lt;/ref&gt;&lt;br/&gt;ଚିହ୍ନା ମାଟି, ଅଚିହ୍ନା ଆକାଶ
| spouse        = 
| children      = 
| relatives     = 
| influences    = 
| influenced    = 
| awards        = [[ଅତିବଡ଼ୀ ଜଗନ୍ନାଥ ଦାସ ସମ୍ମାନ]]&lt;br/&gt; [[ଶାରଳା ପୁରସ୍କାର]]&lt;br/&gt; [[କେନ୍ଦ୍ରସାହିତ୍ୟ ଏକାଡେମୀ]]
| signature     = 
| signature_alt = 
| website       = 
| portaldisp    = 
}}

'''ଦାଶରଥି ଦାସ''' (ଜନ୍ମ: ୨୭ ଜୁଲାଇ ୧୯୩୬), [[ଓଡ଼ିଆ ଭାଷା|ଓଡ଼ିଆ]] ଓ [[ଇଂରାଜୀ ଭାଷା]]ର ଜଣେ ଗାଳ୍ପିକ, ପ୍ରାବନ୍ଧିକ ତଥା ସମାଲୋଚକ ।&lt;ref&gt;http://www.orissadiary.com/news.asp?id=11932{{Dead link|date=October 2023 |bot=InternetArchiveBot |fix-attempted=yes }}&lt;/ref&gt; ସେ [[କେନ୍ଦ୍ରାପଡ଼ା ଜିଲ୍ଲା]]ର ଅୟତପୁରଠାରେ ୧୭ ଜୁଲାଇ ୧୯୩୬ରେ ଜନ୍ମଗ୍ରହଣ କରିଥିଲେ ।&lt;ref name=&quot;Dutt1999&quot;&gt;{{cite book|author=Kartik Chandra Dutt|title=Who's who of Indian Writers, 1999: A-M|url=http://books.google.com/books?id=QA1V7sICaIwC&amp;pg=PA273|date=1 January 1999|publisher=Sahitya Akademi|isbn=978-81-260-0873-5|pages=273–}}&lt;/ref&gt; ସେ [[ରେଭେନ୍ସା ମହାବିଦ୍ୟାଳୟ]] ଓ [[ବ୍ରହ୍ମପୁର ବିଶ୍ୱବିଦ୍ୟାଳୟ]]ରେ ଅଧ୍ୟାପନା କରିଥିଲେ ଏବଂ ସାହିତ୍ୟର ବିଭିନ୍ନ ବିଭାଗ ଉପରେ ଆଧାରିତ ପ୍ରାୟ ଦଶରୁ ଉର୍ଦ୍ଧ ପୁସ୍ତକ ରଚନା କରିସାରିଛନ୍ତି ।&lt;ref&gt;{{Cite web |url=http://welcomeorissa.com/Sarala+Award+conferred+on+poet+Dasarathi+Das-orissa_news-10142-17-06-2007.html |title=ଆର୍କାଇଭ୍ କପି | |access-date=2013-07-17 |archive-date=2015-09-11 |archive-url=https://web.archive.org/web/20150911010238/http://welcomeorissa.com/Sarala%20Award%20conferred%20on%20poet%20Dasarathi%20Das-orissa_news-10142-17-06-2007.html |url-status=dead }}&lt;/ref&gt;

== ରଚନାବଳୀ ==
{| class=&quot;wikitable sortable&quot;
|-
!ପୁସ୍ତକ ||ପ୍ରକାଶନ ବର୍ଷ !!ପ୍ରକାଶକ||କଥାବସ୍ତୁ
|-
|କବିସୂର୍ଯ୍ୟ ବଳଦେବ ରଥ&lt;ref name=&quot;KBR1987&quot;&gt;{{cite book|author=Dasarathi Das|title=Kavisurya Baladeva Rath|url=http://books.google.com/books?id=WFEuAAAAMAAJ|accessdate=17 July 2013|year=1987|publisher=Sahitya Akademi}}&lt;/ref&gt;||୧୯୮୭ || ସାହିତ୍ୟ ଏକାଡେ଼ମୀ||କବିସୂର୍ଯ୍ୟ ବଳଦେବ ରଥଙ୍କ ଜୀବନୀ ଓ ରଚନା ଉପରେ ଆଲୋଚନାତ୍ମକ ପୁସ୍ତକ
|-
|ବିଚିତ୍ର ହରିବଂଶ&lt;ref name=&quot;PāṇigrāhīDāsa1981&quot;&gt;{{cite book|author1=Lokanātha Pāṇigrāhī|author2=Acyutānanda Dāsa|author3=Dasarathi Das|title=Bicitra Haribaṃśa: Mahāpurusha Acyutānanda Dāsaṅka bhābānuyāẏī|url=http://books.google.com/books?id=QgxSGwAACAAJ|accessdate=17 July 2013|year=1981|publisher=Pāṇigrāhī}}&lt;/ref&gt;|| ୧୯୮୧|| ପାଣିଗ୍ରାହୀ||ଭଗବାନ କୃଷ୍ଣଙ୍କ ଲୀଳା ଉପରେ ପର୍ଯ୍ୟବସିତ ପୁସ୍ତକ
|-
|ମଧୁସୂଦନଙ୍କ ଶ୍ରେଷ୍ଠ କବିତା&lt;ref name=&quot;RātaDas1994&quot;&gt;{{cite book|author1=Madhusūdana Rāta|author2=Dasarathi Das|title=Madhusūdana Rātaṅka śreshṭha kabitā|url=http://books.google.com/books?id=FooDMwEACAAJ|accessdate=17 July 2013|year=1994|publisher=Agraduta}}&lt;/ref&gt;|| ୧୯୯୪|| ଅଗ୍ରଦୂତ||ମଧୁସୂଦନଙ୍କ କବିତା ସଙ୍କଳନ
|-
|ଚିହ୍ନା ମାଟି, ଅଚିହ୍ନା ଆକାଶ&lt;ref name=&quot;Das1987&quot;&gt;{{cite book|author=Dasarathi Das|title=Cihnā māṭi, acihnā ākāśa|url=http://books.google.com/books?id=_BORGwAACAAJ|accessdate=17 July 2013|year=1987|publisher=Phreṇḍas Pabliśarsa}}&lt;/ref&gt;|| ୧୯୮୭|| ଫ୍ରେଣ୍ଡସ୍ ପବ୍ଳିସରସ୍|| [[ସୀତାକାନ୍ତ ମହାପାତ୍ର]]ଙ୍କ ରଚନା ଉପରେ ଆଲୋଚନାତ୍ମକ ପୁସ୍ତକ
|-
| ମୃତ୍ୟୁଲୋକରେ ଋତୁ ସପ୍ତମ&lt;ref name=&quot;Das1979&quot;&gt;{{cite book|author=Dasarathi Das|title=Mr̥tyulokare r̥tu saptama|url=http://books.google.com/books?id=k4Z_GwAACAAJ|accessdate=17 July 2013|year=1979|publisher=Agradūta}}&lt;/ref&gt; || ୧୯୭୯|| ଅଗ୍ରଦୂତ||[[ରମାକାନ୍ତ ରଥ]]ଙ୍କ କବିତା ବିଶ୍ଳେଷଣାତ୍ମକ ପୁସ୍ତକ
|-
| ବୃହତ ଗରୁଡ଼ ପୁରାଣ&lt;ref name=&quot;Das1964&quot;&gt;{{cite book|author=Dasarathi Das|title=Br̥hat Garuḍa purāṇa|url=http://books.google.com/books?id=xdxMGwAACAAJ|accessdate=17 July 2013|year=1964|publisher=Arakshita Dāsa}}&lt;/ref&gt;|| ୧୯୬୪|| ଅରକ୍ଷିତ ଦାସ||ହିନ୍ଦୁ ପୌରାଣିକ ଗ୍ରନ୍ଥ
|-
| କବିତା ନୁହଁ ମାନଚିତ୍ର &lt;ref&gt;{{cite book|title=Kabitāra nūā mānacitra|url=http://books.google.com/books?id=HWNIHQAACAAJ|accessdate=17 July 2013|year=1996|publisher=Saṅgama Pabḷikeśans}}&lt;/ref&gt; || ୧୯୯୬|| ସଙ୍ଗମ ପବ୍ଳିକେଶନସ୍||୧୮୭୬-୧୯୯୫ ମଧ୍ୟରେ ବିଭିନ୍ନ କବିଙ୍କ ଉପରେ ଆଲୋଚନାତ୍ମକ ପୁସ୍ତକ
|-
| ଐତିହ୍ୟ ଓ ଆଧୁନିକତା&lt;ref name=&quot;Das2008&quot;&gt;{{cite book|author=Dasarathi Das|title=Aitihya o ādhunikatā|url=http://books.google.com/books?id=wHkXPwAACAAJ|accessdate=17 July 2013|year=2008|publisher=Agradūta}}&lt;/ref&gt; || ୨୦୦୮|| ଅଗ୍ରଦୂତ||ବିଂଶ ଶତାବ୍ଦୀର ଓଡ଼ିଆ ସାହିତ୍ୟ ଉପରେ ଆଲୋଚନାତ୍ମକ ପୁସ୍ତକ 
|-
| କବିସୂର୍ଯ୍ୟ କାବ୍ୟବିଭା&lt;ref name=&quot;Das1978&quot;&gt;{{cite book|author=Dasarathi Das|title=Kabisūryyakābyabibhā|url=http://books.google.com/books?id=ZRvPHAAACAAJ|accessdate=17 July 2013|year=1978|publisher=Agradūta}}&lt;/ref&gt;|| ୧୯୭୮|| ଅଗ୍ରଦୂତ||
|-
| ବିବିଧ ପ୍ରସ୍ତାବ&lt;ref name=&quot;Das1993&quot;&gt;{{cite book|author=Dasarathi Das|title=Bibidha prastāba|url=http://books.google.com/books?id=1R9kHAAACAAJ|accessdate=17 July 2013|year=1993|publisher=Phreṇḍs Pabliśarsa}}&lt;/ref&gt; || ୧୯୯୩|| ଫ୍ରେଣ୍ଡସ୍ ପବ୍ଳିସରସ୍ || ଓଡ଼ିଆ ସାହିତ୍ୟ ଉପରେ ଆଲୋଚନାତ୍ମକ ପୁସ୍ତକ
|-
| ବିଷ୍ଣୁ ଗର୍ଭ ପୁରାଣ&lt;ref name=&quot;DāsaDas1956&quot;&gt;{{cite book|author1=Caitanya Dāsa|author2=Dasarathi Das|title=Bishṇugarbha purāṇa|url=http://books.google.com/books?id=VxjsGwAACAAJ|accessdate=17 July 2013|year=1956|publisher=Dāśarathi Pustākalaẏa}}&lt;/ref&gt; || ୧୯୯୫|| ଦାଶରଥି ପୁସ୍ତକାଳୟ||
|-
| ଆଧୁନିକ କାବ୍ୟ ଜିଜ୍ଞାସା: ଚିତ୍ରକଳ୍ପ&lt;ref name=&quot;Das1974&quot;&gt;{{cite book|author=Dasarathi Das|title=Ādhunika kābyajijñāsā: citrakalpa|url=http://books.google.com/books?id=GFayGwAACAAJ|accessdate=17 July 2013|year=1974|publisher=Agradūta}}&lt;/ref&gt; || ୧୯୭୪|| ଅଗ୍ରଦୂତ||
|-
| ବାମନ ପୁରାଣ&lt;ref name=&quot;Das1969&quot;&gt;{{cite book|author=Dasarathi Das|title=Bāmana purāṇa|url=http://books.google.com/books?id=MMFYHAAACAAJ|accessdate=17 July 2013|year=1969|publisher=Dāśarathī Pustakālaẏa}}&lt;/ref&gt; || ୧୯୬୯|| ଦାଶରଥି ପୁସ୍ତକାଳୟ||ବାମନ ହିନ୍ଦୁ ଦେବ ଅବତାର
|-
| କାବ୍ୟ ସମ୍ବାଦ&lt;ref name=&quot;Das1973&quot;&gt;{{cite book|author=Dasarathi Das|title=Kābyasamvāda|url=http://books.google.com/books?id=Ko85HAAACAAJ|accessdate=17 July 2013|year=1973|publisher=Preṇḍas pabliśarsa}}&lt;/ref&gt; || ୧୯୭୩|| ଫ୍ରେଣ୍ଡସ୍ ପବ୍ଳିସରସ୍||ଓଡ଼ିଆଏବଂ ସଂସ୍କୃତ କାବ୍ୟ ମଧ୍ୟରେ ଏକ ଆଲୋଚନାଧର୍ମୀ ପୁସ୍ତକ
|-
| ବିଚିତ୍ର ଭାରତ&lt;ref name=&quot;BiśvambharaDas1955&quot;&gt;{{cite book|author1=Biśvambhara|author2=Dasarathi Das|title=Bicitra Bhārata|url=http://books.google.com/books?id=bVUmOwAACAAJ|accessdate=17 July 2013|year=1955|publisher=Dā. Dāsa}}&lt;/ref&gt; || ୧୯୫୫|| ||
|-
|ବିବିଧ ସମାଲୋଚନା || ୧୯୮୨|| --- ||
|-
|ନାନା ନିବନ୍ଧ || ୧୯୯୨|| --- ||
|-
|ସାହିତ୍ୟ ବିବେକ || ୧୯୯୬|| --- ||
|-
| ମହାପାତ୍ର ନୀଳମଣି ସାହୁଙ୍କ ଶ୍ରେଷ୍ଠ ଗଳ୍ପ&lt;ref&gt;{{cite book |last1=ଦାସ |first1=ଦାଶରଥି |title=ମହାପାତ୍ର ନୀଳମଣି ସାହୁଙ୍କ ଶ୍ରେଷ୍ଠ ଗଳ୍ପ |date=2014 |publisher=ନ୍ୟାସନାଲ ବୁକ ଟ୍ରଷ୍ଟ ଇଣ୍ଡିଆ |location=ନୂଆ ଦିଲ୍ଲୀ |isbn=812377123-1 |page=vii |edition=ପ୍ରଥମ}}&lt;/ref&gt; || ୨୦୧୪|| ନ୍ୟାସନାଲ ବୁକ ଟ୍ରଷ୍ଟ ଇଣ୍ଡିଆ||ମହାପାତ୍ର ନୀଳମଣି ସାହୁଙ୍କ ଗଳ୍ପ ରଚନା ମଧ୍ୟରରୁ ନିର୍ବାଚିତ ଅଠରଟି ଗଳ୍ପ 
|}

== ସମ୍ମାନ ଓ ପୁରସ୍କାର ==
* କେନ୍ଦ୍ର ସାହିତ୍ୟ ଏକାଡେମୀ ପୁରସ୍କାର, ୨୦୧୮ ('ପ୍ରସଙ୍ଗ ପୁରୁଣା ଭାବନା ନୂଆ'ପାଇଁ)&lt;ref&gt;{{cite web |title=AKADEMI AWARDS (1955-2020) |url=http://sahitya-akademi.gov.in/awards/akademi%20samman_suchi.jsp#ODIA |publisher=କେନ୍ଦ୍ର ସାହିତ୍ୟ ଏକାଡେମୀ |accessdate= ୧୨ ଜୁନ ୨୦୨୧}}&lt;/ref&gt; &lt;ref&gt;{{cite news |title=Four Odias get Sahitya Akademi Award |url=https://www.dailypioneer.com/2018/state-editions/four-odias--get-sahitya-akademi-award.html |accessdate=6 December 2018 |publisher=The Pioneer |date=6 December 2018 |archive-date=18 October 2020 |archive-url=https://web.archive.org/web/20201018072022/https://www.dailypioneer.com/2018/state-editions/four-odias--get-sahitya-akademi-award.html |url-status=dead }}&lt;/ref&gt;
* [[ଅତିବଡ଼ୀ ଜଗନ୍ନାଥ ଦାସ ସମ୍ମାନ]], ୨୦୦୯&lt;ref&gt;http://orissa.gov.in/e-magazine/orissaannualreference/ORA-2011/pdf/100.pdf&lt;/ref&gt;&lt;ref&gt;{{Cite web |url=http://www.dailypioneer.com/state-editions/bhubaneswar/atibadi-award-declared-for-past-3-yrs.html |title=ଆର୍କାଇଭ୍ କପି | |access-date=2013-07-17 |archive-date=2013-07-18 |archive-url=https://web.archive.org/web/20130718121054/http://www.dailypioneer.com/state-editions/bhubaneswar/atibadi-award-declared-for-past-3-yrs.html |url-status=dead }}&lt;/ref&gt;&lt;ref&gt;http://www.naxatranews.com/naxatra/detail.html?detail=5974{{Dead link|date=October 2023 |bot=InternetArchiveBot |fix-attempted=yes }}&lt;/ref&gt;
* [[ଶାରଳା ପୁରସ୍କାର]], ୨୦୦୭&lt;ref&gt;http://www.hindu.com/2007/06/15/stories/2007061554030300.htm&lt;/ref&gt;&lt;ref&gt;{{Cite web |url=http://www.imfa.in/resource-centre/2007/jun15.htm |title=ଆର୍କାଇଭ୍ କପି | |access-date=2013-07-17 |archive-date=2016-03-04 |archive-url=https://web.archive.org/web/20160304115358/http://www.imfa.in/resource-centre/2007/jun15.htm |url-status=dead }}&lt;/ref&gt;&lt;ref&gt;{{Cite web |url=http://www.orissadiary.com/ShowOriyaOrbit.asp?id=39104 |title=ଆର୍କାଇଭ୍ କପି | |access-date=2013-07-17 |archive-date=2013-02-08 |archive-url=https://web.archive.org/web/20130208060124/http://www.orissadiary.com/ShowOriyaOrbit.asp?id=39104 |url-status=dead }}&lt;/ref&gt;
* [[ଓଡ଼ିଶା ସାହିତ୍ୟ ଏକାଡେମୀ]] ପୁରସ୍କାର (ସମାଲୋଚନା), ୧୯୭୬ ('କାବ୍ୟସମ୍ବାଦ' ନିମନ୍ତେ )&lt;ref&gt;{{cite web |title=ଓଡ଼ିଶା ସାହିତ୍ୟ ଏକାଡେମୀ ପୁରସ୍କୃତ ପୁସ୍ତକ ଓ ଲେଖକ |url=http://odishasahityaakademi.org/English/sahitya-award2.php |publisher=ଓଡ଼ିଶା ସାହିତ୍ୟ ଏକାଡେମୀ |accessdate=12 June 2021 |archive-date=13 July 2022 |archive-url=https://web.archive.org/web/20220713060649/http://odishasahityaakademi.org/English/sahitya-award2.php |url-status=dead }}&lt;/ref&gt;
* ବିଷୁବ ପୁରସ୍କାର, ୨୦୦୩ (ପ୍ରଜାତନ୍ତ୍ର ପ୍ରଚାର ସମିତି ପ୍ରଦତ୍ତ) &lt;ref&gt;{{cite web |title=ବିଷୁବ ପୁରସ୍କାର ବିଜେତା |url=http://theprajatantra.org/Award%20Winner.pdf |publisher=ପ୍ରଜାତନ୍ତ୍ର ପ୍ରଚାର ସମିତି |accessdate=୧୨ ଜୁନ ୨୦୨୧ |archiveurl=https://web.archive.org/web/20201008054001/http://theprajatantra.org/Award%20Winner.pdf|archivedate=8 October 2020 |url-status=live}}&lt;/ref&gt;&lt;ref&gt;{{cite web|last1=ବିଶୋଇ|first1= ମମତା|title=ସତ୍ ସମାଲୋଚକ ଦାଶରଥି ଦାସ |url=http://online.fliphtml5.com/dblk/tcdr/#p=33|publisher=ସତ୍ୟବାଦୀ|accessdate=1 September 2016}}&lt;/ref&gt;
* ଗୋପୀନାଥ ନନ୍ଦ ପ୍ରବନ୍ଧ ଓ ସମାଲୋଚନା ସମ୍ମାନ, ୧୯୯୮ ([[ଉତ୍କଳ ସାହିତ୍ୟ ସମାଜ]] ପ୍ରଦତ୍ତ)
* ଶିଖର ସମ୍ମାନ, ୨୦୧୮ (ଅଖିଳ ମୋହନ ଫାଉଂଡେସନ୍ ପ୍ରଦତ୍ତ)
* ପ୍ରାବନ୍ଧିକ ବୈକୁଣ୍ଠ ନାଥ ରଥ ସ୍ମୃତି ପୁରସ୍କାର (ଗୋକର୍ଣ୍ଣିକା ସାହିତ୍ୟ ସମାଜ ପ୍ରଦତ୍ତ)
== ଆଧାର ==
{{Reflist|30em}}

{{କେନ୍ଦ୍ର ସାହିତ୍ୟ ଏକାଡେମୀ ପୁରସ୍କାର (ମୂଳ ରଚନା)}}
{{ଅତିବଡ଼ୀ ଜଗନ୍ନାଥ ଦାସ ସମ୍ମାନ}}
{{ଓଡ଼ିଶା ସାହିତ୍ୟ ଏକାଡେମୀ ପୁରସ୍କାର (ପ୍ରବନ୍ଧ ଓ ସମାଲୋଚନା)}}
{{ଶାରଳା ପୁରସ୍କାର}}
{{ବିଷୁବ ପୁରସ୍କାର}}
{{ଗୋପୀନାଥ ନନ୍ଦ ପ୍ରବନ୍ଧ ଓ ସମାଲୋଚନା ସମ୍ମାନ}}
{{ସାରଳା ସମ୍ମାନ}}
{{Authority control}}

[[ଶ୍ରେଣୀ:୧୯୩୬ ଜନ୍ମ]]
[[ଶ୍ରେଣୀ:ଜୀବିତ ବ୍ୟକ୍ତି]]
[[ଶ୍ରେଣୀ:କେନ୍ଦ୍ର ସାହିତ୍ୟ ଏକାଡେମୀ ପୁରସ୍କାର ସମ୍ମାନିତ ଓଡ଼ିଆ ସାହିତ୍ୟିକ]]
[[ଶ୍ରେଣୀ:ଓଡ଼ିଶା ସାହିତ୍ୟ ଏକାଡେମୀ ପୁରସ୍କାର ସମ୍ମାନିତ]]
[[ଶ୍ରେଣୀ:ବିଷୁବ ପୁରସ୍କାର ସମ୍ମାନିତ]]
[[ଶ୍ରେଣୀ:କେନ୍ଦ୍ରାପଡ଼ା ଜିଲ୍ଲାର ଲୋକ]]
[[ଶ୍ରେଣୀ:ଲେଖକ]]</text>
      <sha1>4x77rlljsegkcb9q3kh9zf959k3xnv3</sha1>
    </revision>
  </page>
  <page>
    <title>ଦେବ୍ରାଜ ଲେଙ୍କା</title>
    <ns>0</ns>
    <id>41329</id>
    <revision>
      <id>606475</id>
      <parentid>598627</parentid>
      <timestamp>2026-09-21T07:15:14Z</timestamp>
      <contributor>
        <username>InternetArchiveBot</username>
        <id>28148</id>
      </contributor>
      <comment>Rescuing 1 sources and tagging 0 as dead.) #IABot (v2.0.9.5</comment>
      <origin>606475</origin>
      <model>wikitext</model>
      <format>text/x-wiki</format>
      <text bytes="8531" sha1="r8ljt2h38rjo1q8z9uru6ay90wshp7f" xml:space="preserve">{{ଛୋଟ|Debraj Lenka}}
{{Infobox writer
| name          = ଦେବ୍ରାଜ ଲେଙ୍କା
| image         =  
| imagesize     = 
| alt           = 
| caption       =
| pseudonym     = 
| birth_name    = 
| birth_date    = ୧୯୩୮&lt;ref&gt;{{cite book|title=Accessions List, India|url=http://books.google.com/books?id=vEl5BnquHKwC|date=January 1976}}&lt;/ref&gt;
| birth_place   = କୁଶପଙ୍ଗୀ, [[ବାଙ୍କୀ]], [[କଟକ ଜିଲ୍ଲା|କଟକ]]
| death_date    = 
| death_place   = 
| resting_place = 
| occupation    = ଗାଳ୍ପିକ ଓ ଔପନ୍ୟାସିକ
| language      = [[ଓଡ଼ିଆ ଭାଷା|ଓଡ଼ିଆ]] 
| education     = 
| alma_mater    = 
| period        = 
| genre         = 
| subject       = 
| movement      = 
| notableworks  =
| spouse        =  
| partner       =  
| children      = 
| parents       = 
| relatives     =  
| awards        = ଓଡ଼ିଶା ସାହିତ୍ୟ ଏକାଡେମୀ ପୁରସ୍କାର
| signature     = 
| signature_alt = 
| website       = 
| portaldisp    = 
}}

'''ଦେବ୍ରାଜ ଲେଙ୍କା''', ଜଣେ ଓଡ଼ିଶା ସାହିତ୍ୟ ଏକାଡେମୀ ପୁରସ୍କାର ପ୍ରାପ୍ତ [[ଓଡ଼ିଆ ଭାଷା|ଓଡ଼ିଆ]] ଗାଳ୍ପିକ ଓ ଔପନ୍ୟାସିକ ।&lt;ref&gt;{{cite book|title=Books India|url=http://books.google.com/books?id=UlUrAAAAMAAJ|year=1973|publisher=National Book Trust.}}&lt;/ref&gt; ସେ କଟକ ଜିଲ୍ଲା ବାଙ୍କୀ ଅନ୍ତର୍ଗତ କୁଶପଙ୍ଗୀ ଗ୍ରାମରେ ତା ୨୪ ମେ ୧୯୩୯ରେ ଜନ୍ମଗ୍ରହଣ କରିଥିଲେ । ସାଧାରଣ ଲୋକଙ୍କ ଭଷାରେ ଲେଖୁଥିବା ଦେବ୍ରାଜ ନିଜ ଲେଖା ସଂପର୍କରେ କୁହନ୍ତି 'ମୁଁ ପ୍ରଥମେ ନିଜ ପାଇଁ ଲେଖେ, ତା' ପରେ ମୋ ପସନ୍ଦ ହେଲେ ପ୍ରକାଶନ ପାଇଁ ବାହାରକୁ ଛାଡ଼େ' । ପ୍ରଚଳିତ ଧାରାର ବିପରୀତ ଦିଗରେ ବାଟ ଚାଲୁଥିବା ଏହି ଲେଖକ ଏହା ମଧ୍ୟ ସ୍ୱୀକାର କରନ୍ତି 'ମୁଁ ଅମଡ଼ା ବାଟରେ ଚାଲେ' ।

== &lt;small&gt;ପ୍ରକାଶିତ ପୁସ୍ତକ&lt;/small&gt; ==
'''ଉପନ୍ୟାସ:'''
* ଅନ୍ଧ ମୁହାଁଣୀ
* ଖେଳ&lt;ref&gt;{{Cite web |title=Khela By Debraj Lenka |url=https://ritikart.com/products/khela-by-debraj-lenka?srsltid=AfmBOopXoB8Z6D__QGgbLpJ_4lWjGOV2NOI4GIXGeos0kyI5-puU3uuE |access-date=2024-08-31 |website=Ritikart |language=en}}&lt;/ref&gt;
* ପ୍ରେମ ନଗରର ଅନେକ କଥା 
* ଖେଳ
* ପାଉଁଶଗଦାର ସୁନାର ଧୂଳି ମୋ ଧନମାଳି
* ସେକାଳ ପଖାଳ
* ଅକାତକାତ 
* ଯା'ରେ ଭାସି ଭାସି ଯା'&lt;ref&gt;{{Cite web |title=Jare Vasi Vasi Ja By Debraj Lenka |url=https://www.odiabookbazar.com/index.php?route=product/product&amp;product_id=1522&amp;search=Debraj+Lenka |access-date=2024-08-31 |website=www.odiabookbazar.com |archive-date=2024-08-31 |archive-url=https://web.archive.org/web/20240831113009/https://www.odiabookbazar.com/index.php?route=product/product&amp;product_id=1522&amp;search=Debraj+Lenka |url-status=dead }}&lt;/ref&gt;
* ଲାଗା ଚୁନରୀ ମେ ଦାଗ୍
* ଜୀବନ ରଙ୍ଗ
* ଫୁଲନ୍&lt;ref&gt;{{Cite web |title=Fulan By Debraj Lenka |url=https://www.odiabookbazar.com/index.php?route=product/product&amp;product_id=5609 |access-date=2024-08-31 |website=www.odiabookbazar.com |archive-date=2024-08-31 |archive-url=https://web.archive.org/web/20240831113009/https://www.odiabookbazar.com/index.php?route=product/product&amp;product_id=5609 |url-status=dead }}&lt;/ref&gt;
* ଜୋକର
* ଧୂର ପୃଥିବୀର ତରା
* ସତ୍ୟପାଠ
* ଝିଅ କାନ୍ଦୁଛି
* ଧୂର ପୃଥିବୀର ତରା
* ଅନ୍ୱେଷା ଅନୁକ୍ଷଣ
* ଠୋ ଫଟାସ ଘୋଡ଼ା ଶୂନଶାନ ଆର୍ଟିଷ୍ଟ
* ଫୁଲନ
* ପାନ ବିଡ଼ି ସିଗରେଟ
* ଚଷାପୁଅର ଇତିକଥା
* ଖେଳ
* ପାଉଁଶଗଦାରେ ସୁନାର ଧୂଳି ମୋ ଧନମାଳି
'''ଗଳ୍ପ:'''
* ଗୋଟେ ବାକ୍ସ ବହି
* ଦେବ୍ରାଜର ଅର୍କେଷ୍ଟ୍ରା (୧୯୭୫)
* ଗାଁ ଗାଁ ଆହା ଆହା
* ଗପ ମସିହା ୨୦୦୦
* ଜୀବନ ସଂଗୀତ
* କ୍ରାଇସିସ୍
* କ୍ରାଇସିସ୍ - ୨
* କ୍ରାଇସିସ୍ - ୩&lt;ref name=&quot;b449&quot;&gt;{{cite web | title= | url=https://www.rebatee.in/pdfdocuments/20231.pdf | access-date=5 April 2025}}&lt;/ref&gt;
* ଦେବ୍ରାଜ ଲେଙ୍କାଙ୍କ ବଛା ବଛା ଗଳ୍ପ&lt;ref&gt;{{Cite web |url=https://www.odishanticstore.com/product/debraj-lenkanka-bacha-bacha-galpa-by-debraj-lenka |access-date=2024-08-31 |website=www.odishanticstore.com}}&lt;/ref&gt;
* ଅକାତ କାତ ଓ ଅନ୍ୟାନ୍ୟ ଗଳ୍ପ&lt;ref&gt;{{Cite web |title=Akatakata O Anyanya Galpa By Debraja Lenka |url=https://ritikart.com/products/akatakata-o-anyanya-galpa-by-debraja-lenka?variant=39581375496281 |access-date=2024-08-31 |website=Ritikart |language=en}}&lt;/ref&gt;
== ପୁରସ୍କାର ଓ ସମ୍ମାନ ==
* ଓଡ଼ିଶା ସାହିତ୍ୟ ଏକାଡେମୀ ପୁରସ୍କାର - ୧୯୯୪ (ଗାଁ ଗାଁ ଆହା ଆହା)&lt;ref&gt;{{cite web|url=http://odishasahityaakademi.org/sahitya-award7.php|title=ଓଡ଼ିଶା ସାହିତ୍ୟ ଏକାଡେମୀ ପୁରସ୍କୃତ ପୁସ୍ତକ ଓ ଲେଖକ|publisher=ଓଡ଼ିଶା ସାହିତ୍ୟ ଏକାଡେମୀ|accessdate=23 October 2016|archive-date=13 April 2017|archive-url=https://web.archive.org/web/20170413070431/http://odishasahityaakademi.org/sahitya-award7.php|url-status=dead}}&lt;/ref&gt;&lt;ref&gt;http://orissa.gov.in/e-magazine/orissaannualreference/ORA-2005/pdf/orissa_sahitya_academy.pdf&lt;/ref&gt;
* ବିଶ୍ୱନାଥ ପଶାୟତ ଶତବାର୍ଷିକୀ ସମ୍ମାନ&lt;ref name=&quot;SSS&quot;&gt;[http://saralasahityasansad.org/web/AboutUs.aspx Sarala Sahitya Sansad &gt; About Us] {{Webarchive|url=https://web.archive.org/web/20160617204314/http://saralasahityasansad.org/web/AboutUs.aspx |date=2016-06-17 }}, accessdate: October 23, 2016&lt;/ref&gt;
* କା ସମ୍ମାନ - ୨୦୦୯&lt;ref&gt;http://www.thehindu.com/todays-paper/tp-national/tp-otherstates/ka-samman-conferred-on-eminent-writer-debaraj-lenka/article157668.ece&lt;/ref&gt;
* ବୀଣାପାଣି ମହାନ୍ତି କଥା ସାହିତ୍ୟ ପୁରସ୍କାର&lt;ref&gt;{{cite web|url=http://articles.economictimes.indiatimes.com/2014-02-20/news/47527164_1_cash-prizes-sun-temple-kendra-sahitya-akademi|title=Poet Pratibha Satpathy to get Sahitya Bharati Samman|work=The Economic Times|accessdate=23 October 2016}}{{Dead link|date=November 2024 |bot=InternetArchiveBot |fix-attempted=yes }}&lt;/ref&gt; 
* ଜେମା-ସାମନ୍ତ ସୃଜନୀ ପୁରସ୍କାର([[ଉତ୍କଳ ସାହିତ୍ୟ ସମାଜ]]ଦ୍ୱାରା ପ୍ରଦତ୍ତ) - ୨୦୧୮&lt;ref&gt;{{cite news|title=ଉତ୍କଳ ସାହିତ୍ୟ ସମାଜର ପ୍ରତିଷ୍ଠା ଦିବସ|url=http://sambadepaper.com/Details.aspx?id=446867&amp;boxid=2946625|accessdate=8 May 2018|newspaper=ସମ୍ବାଦ ୦୮/୦୫/୨୦୧୮ ପୃଷ୍ଠା ୧୧}}{{Dead link|date=October 2023 |bot=InternetArchiveBot |fix-attempted=yes }}&lt;/ref&gt;
* ଉତ୍କଳ ସାହିତ୍ୟ ସମାଜ ଉପନ୍ୟାସ ସମ୍ମାନ, ୧୯୯୭
== ଆଧାର ==
{{Reflist|30em}}

{{ଓଡ଼ିଶା ସାହିତ୍ୟ ଏକାଡେମୀ ପୁରସ୍କାର (କ୍ଷୁଦ୍ରଗଳ୍ପ)}}
{{ଉତ୍କଳ ସାହିତ୍ୟ ସମାଜ ଉପନ୍ୟାସ ସମ୍ମାନ|state=collapsed}}
{{Authority control}}

[[ଶ୍ରେଣୀ:୧୯୩୮ ଜନ୍ମ]]
[[ଶ୍ରେଣୀ:ଜୀବିତ ବ୍ୟକ୍ତି]]
[[ଶ୍ରେଣୀ:ଓଡ଼ିଶା ସାହିତ୍ୟ ଏକାଡେମୀ ପୁରସ୍କାର ସମ୍ମାନିତ]]
[[ଶ୍ରେଣୀ:ଓଡ଼ିଆ ଗାଳ୍ପିକ]]
[[ଶ୍ରେଣୀ:ଓଡ଼ିଆ ଔପନ୍ୟାସିକ]]
[[ଶ୍ରେଣୀ:କଟକ ଜିଲ୍ଲାର ଲୋକ]]</text>
      <sha1>r8ljt2h38rjo1q8z9uru6ay90wshp7f</sha1>
    </revision>
  </page>
  <page>
    <title>ବଂଶୀଧର ଷଡ଼ଙ୍ଗୀ</title>
    <ns>0</ns>
    <id>53026</id>
    <revision>
      <id>606484</id>
      <parentid>551211</parentid>
      <timestamp>2026-09-21T11:51:54Z</timestamp>
      <contributor>
        <username>InternetArchiveBot</username>
        <id>28148</id>
      </contributor>
      <comment>Rescuing 1 sources and tagging 0 as dead.) #IABot (v2.0.9.5</comment>
      <origin>606484</origin>
      <model>wikitext</model>
      <format>text/x-wiki</format>
      <text bytes="8535" sha1="b5q0rkhs9x9pm5ys0zaty1du639o181" xml:space="preserve">{{ଛୋଟ|Bansidhar Sarangi}}
{{Infobox person
| name                      = ବଂଶୀଧର ଷଡ଼ଙ୍ଗୀ
| image                     = 
| image_size                = 250px
| alt                       = 
| caption                   = 
| birth_name                = 
| birth_date                = {{Birth date and age|df=yes|1940|12|04}}
| birth_place               =  ରାଏରଙ୍ଗ, [[ଖୋର୍ଦ୍ଧା ଜିଲ୍ଲା|ଖୋର୍ଦ୍ଧା]]
| death_date                = 
| death_place               = 
| death_cause               =
| body_discovered           = 
| resting_place             = 
| resting_place_coordinates = 
| monuments                 = 
| nationality               = ଭାରତୀୟ
| other_names               = 
| citizenship               = 
| education                 = 
| alma_mater                =  
| occupation                = 
| years_active              = 
| employer                  = 
| organization              = 
| agent                     = 
| known_for                 = 
| notable_works             = 
| style                     = 
| home_town                 = 
| parents                   = 
| spouse                    = କବିତା ମିଶ୍ର
| children                  = [[ପାରମିତା ଷଡ଼ଙ୍ଗୀ]], [[ଇପ୍ସିତା ଷଡ଼ଙ୍ଗୀ]]
| relatives                 = 
| callsign                  = 
| awards                    = 
| signature                 = 
| signature_alt             = 
| signature_size            = 
| website                   = 
| footnotes                 = 
}}

'''ବଂଶୀଧର ଷଡ଼ଙ୍ଗୀ'''(ଜନ୍ମ : ୪ ଡିସେମ୍ବର ୧୯୪୦), କେନ୍ଦ୍ର ସାହିତ୍ୟ ଏକାଡେମୀ ପୁରସ୍କାରପ୍ରାପ୍ତ ଜଣେ [[ଓଡ଼ିଆ ଭାଷା|ଓଡ଼ିଆ]] କବି ।&lt;ref name=&quot;Civacaṅkari1998&quot;&gt;{{cite book|author=Civacaṅkari|title=Knit India Through Literature: The East|url=http://books.google.com/books?id=-fRjAAAAMAAJ|year=1998|publisher=Eastwest Books (Madras)|isbn=978-81-86852-63-7}}&lt;/ref&gt;

ବଂଶୀଧର, [[ଖୋର୍ଦ୍ଧା ଜିଲ୍ଲା]]ର ରାଏରଙ୍ଗ ଗ୍ରାମରେ ଜନ୍ମଗ୍ରହଣ କରିଥିଲେ ।&lt;ref name=&quot;George1992&quot;&gt;{{cite book|author=K. M. George|title=Modern Indian Literature, an Anthology: Surveys and poems|url=http://books.google.com/books?id=m1R2Pa3f7r0C&amp;pg=PA316|year=1992|publisher=Sahitya Akademi|isbn=978-81-7201-324-0|pages=316–}}&lt;/ref&gt; ସେ ୧୯୫୮ମସିହାରେ ମାଟ୍ରିକ, ୧୯୬୩ରେ ସ୍ନାତକ ଓ ୧୯୬୬ରେ ଓଡ଼ିଆ ଭାଷାରେ ସ୍ନାତକୋତ୍ତର ହାସଲ କରିଥିଲେ । ୧୯୭୦ ମସିହାରେ ସେ କବିତାଙ୍କୁ ବିବାହ କରିଥିଲେ ।  ୧୯୬୭ ମସିହାରେ ସେ [[ନିମାପଡ଼ା]] ମହାବିଦ୍ୟାଳୟରେ ଓଡ଼ିଆ ଅଧ୍ୟାପକ ଭାବରେ ଯୋଗଦାନ କରିଥିଲେ । ନିମାପଡ଼ାର ଗୁହାଳପଡ଼ାଠାରେ ସେ ସ୍ଥାୟୀ ଭାବରେ ବସବାସ କରନ୍ତି ।&lt;ref name=&quot;Mohanty2006&quot;&gt;{{cite book|author=Jatindra Mohan Mohanty|title=History of Oriya Literature|url=http://books.google.com/books?id=HkMLAQAAMAAJ|year=2006|publisher=Vidya|isbn=978-81-903438-0-0}}&lt;/ref&gt;

== ରଚନାବଳୀ ==
ବଂଶୀଧରଙ୍କର ପ୍ରଥମ କବିତା ଥିଲା &quot;ଗୋଟିଏ ସନ୍ଧ୍ୟା&quot;, [[ମନୋଜ ଦାସ|ମନୋଜ ଦାସଙ୍କ]] ସମ୍ପାଦିତ &quot;ଦିଗନ୍ତ&quot; ପତ୍ରିକାର ୧୯୬୦ ମସିହାର ଅକ୍ଟୋବର-ନଭେମ୍ବର ସଂଖ୍ୟାରେ ପ୍ରକାଶ ପାଇଥିଲା ।&lt;ref&gt;{{cite news|title=ସୃଜନ-ଆଳାପ|url=http://www.dharitri.com/sahityayan/101216/p7.htm|accessdate=22 December 2016|newspaper=ଧରିତ୍ରୀ ସାହିତ୍ୟାୟନ ଡିସେମ୍ବର ୧୦-୨୩ ପୃଷ୍ଠା ୭}}&lt;/ref&gt;  ତାଙ୍କର ପ୍ରଥମ କବିତା ପୁସ୍ତକ &quot;ସମୟ ଅସମୟ&quot; ୧୯୭୭ ମସିହାରେ &quot;ଲାର୍କ ବୁକ୍ସ&quot;ଦ୍ୱାରା ପ୍ରକାଶିତ ହୋଇଥିଲା । ତାଙ୍କ ଲିଖିତ କବିତା ପୁସ୍ତକ ଗୁଡ଼ିକ ହେଲା :
* ସମୟ ଅସମୟ - ୧୯୭୭ (ଲାର୍କ ବୁକ୍ସ)
* ସ୍ଥବିର ଅଶ୍ୱାରୋହୀ - ୧୯୮୦ (ଫ୍ରେଣ୍ଡ୍‌ସ୍ ପବ୍ଲିଶର୍ସ)
* ଶବରୀଚର୍ଯ୍ୟା - ୧୯୮୯ (ଫ୍ରେଣ୍ଡ୍‌ସ୍ ପବ୍ଲିଶର୍ସ)
* ଛାୟା ଦର୍ଶନ - ୧୯୯୫ (ଆର୍ଯ୍ୟ ପ୍ରକାଶନୀ)
* ଶୂନ୍ୟ ସଂହିତା ଓ ଅନ୍ୟାନ୍ୟ କବିତା - ୧୯୯୮(ଆର୍ଯ୍ୟ ପ୍ରକାଶନୀ)
* ସ୍ୱରୋଦୟ - ୨୦୦୪ (ଅପୂର୍ବା ପ୍ରକାଶନୀ)&lt;ref name=&quot;Akademi2006&quot;&gt;{{cite book|author=Sahitya Akademi|title=Annual Report|url=http://books.google.com/books?id=VsNLAQAAIAAJ|year=2006|publisher=Sahitya Akademi}}&lt;/ref&gt;
* ଆଉ କେତେ ବାଟ - ୨୦୧୩ (ଲେଖାଲେଖୀ ପ୍ରକାଶନୀ)

== ସମ୍ମାନ ଓ ପୁରସ୍କାର ==
* କେନ୍ଦ୍ର ସାହିତ୍ୟ ଏକାଡେମୀ ପୁରସ୍କାର, ୨୦୦୬ ('ସ୍ୱରୋଦୟ' ପାଇଁ)&lt;ref name=&quot;Verma2010&quot;&gt;{{cite book|author=Khanna &amp; Verma|title=Ever Latest General Knowledge 2013|url=http://books.google.com/books?id=AmakBQAAQBAJ&amp;pg=PA35|date=1 September 2010|publisher=Upkar Prakashan|isbn=978-81-7482-025-9|pages=35–}}&lt;/ref&gt;&lt;ref&gt;{{cite news|title=ପ୍ରଥମ ବହି|url=https://www.dharitri.com/e-Paper/sahityayan/050316.html|accessdate=15 March 2016|newspaper=ଧରିତ୍ରୀ ସାହିତ୍ୟାୟନ ୫-୧୮ ୨୦୧୬ ପୃଷ୍ଠା ୨}}&lt;/ref&gt; 
* [[ଓଡ଼ିଶା ସାହିତ୍ୟ ଏକାଡେମୀ ପୁରସ୍କାର]], ୧୯୯୧ ('ଶବରୀଚର୍ଯ୍ୟା' ପାଇଁ)&lt;ref&gt;{{cite web |title=ଓଡ଼ିଶା ସାହିତ୍ୟ ଏକାଡେମୀ ପୁରସ୍କୃତ ପୁସ୍ତକ ଓ ଲେଖକ |url=http://odishasahityaakademi.org/English/sahitya-award6.php |publisher=ଓଡ଼ିଶା ସାହିତ୍ୟ ଏକାଡେମୀ |accessdate=13 June 2021 |archive-date=20 December 2024 |archive-url=https://web.archive.org/web/20241220053713/http://odishasahityaakademi.org/English/sahitya-award6.php |url-status=dead }}&lt;/ref&gt;
* ଝଙ୍କାର ପୁରସ୍କାର (କବିତା), ୨୦୧୭&lt;ref&gt;{{cite web |title=ଝଙ୍କାର ପୁରସ୍କାର ବିଜେତା |url=http://theprajatantra.org/Award%20Winner.pdf |publisher=ପ୍ରଜାତନ୍ତ୍ର ପ୍ରଚାର ସମିତି |accessdate=୧୩ ଜୁନ ୨୦୨୧ |archiveurl=https://web.archive.org/web/20201008054001/http://theprajatantra.org/Award%20Winner.pdf|archivedate=8 October 2020 |url-status=live}}&lt;/ref&gt;
* କୋଣାର୍କ ସାହିତ୍ୟ ସମ୍ମାନ - ୨୦୦୨&lt;ref&gt;{{cite web |title=meet the author |url=http://sahitya-akademi.gov.in/sahitya-akademi/library/meettheauthor/banshidhar_sarangi.pdf |website=sahitya-akademi.gov.in |accessdate=20 July 2018}}&lt;/ref&gt;

== ଆଧାର ==
{{Reflist|30em}}
{{କେନ୍ଦ୍ର ସାହିତ୍ୟ ଏକାଡେମୀ ପୁରସ୍କାର (ମୂଳ ରଚନା)}}
{{ଓଡ଼ିଶା ସାହିତ୍ୟ ଏକାଡେମୀ ପୁରସ୍କାର (କାବ୍ୟ କବିତା)}}
{{ଝଙ୍କାର ପୁରସ୍କାର (କବିତା)}}
{{Authority control}}

[[ଶ୍ରେଣୀ:୧୯୪୦ ଜନ୍ମ]]
[[ଶ୍ରେଣୀ:ଜୀବିତ ବ୍ୟକ୍ତି]]
[[ଶ୍ରେଣୀ:କେନ୍ଦ୍ର ସାହିତ୍ୟ ଏକାଡେମୀ ପୁରସ୍କାର ସମ୍ମାନିତ ଓଡ଼ିଆ ସାହିତ୍ୟିକ]]
[[ଶ୍ରେଣୀ:ଓଡ଼ିଶା ସାହିତ୍ୟ ଏକାଡେମୀ ପୁରସ୍କାର ସମ୍ମାନିତ]]
[[ଶ୍ରେଣୀ:ଝଙ୍କାର ପୁରସ୍କାର ସମ୍ମାନିତ]]
[[ଶ୍ରେଣୀ:ଖୋର୍ଦ୍ଧା ଜିଲ୍ଲାର ଲୋକ]]
[[ଶ୍ରେଣୀ:ଓଡ଼ିଆ କବି]]</text>
      <sha1>b5q0rkhs9x9pm5ys0zaty1du639o181</sha1>
    </revision>
  </page>
  <page>
    <title>ଦେବଦାସ ଛୋଟରାୟ</title>
    <ns>0</ns>
    <id>53769</id>
    <revision>
      <id>606474</id>
      <parentid>582398</parentid>
      <timestamp>2026-09-21T07:12:52Z</timestamp>
      <contributor>
        <username>InternetArchiveBot</username>
        <id>28148</id>
      </contributor>
      <comment>Rescuing 1 sources and tagging 0 as dead.) #IABot (v2.0.9.5</comment>
      <origin>606474</origin>
      <model>wikitext</model>
      <format>text/x-wiki</format>
      <text bytes="13626" sha1="cjmxozhnldp67027h8lj2zp7cxg7duu" xml:space="preserve">{{ଛୋଟ|Devdas Chhotray}}
{{Infobox officeholder
|name           = ଦେବଦାସ ଛୋଟରାୟ
|image          = Devdas Chhotray.JPG
|imagesize      = 250px
|order          = ସଭାପତି&lt;br /&gt;[[ବିଜୁ ପଟ୍ଟନାୟକ ଫିଲ୍ମ ଓ ଟେଲିଭିଜନ ଅନୁଷ୍ଠାନ|ବିଜୁ ପଟ୍ଟନାୟକ ଫିଲ୍ମ ଓ ଟେଲିଭିଜନ ଅନୁଷ୍ଠାନ, କଟକର ପରିଚାଳନା ମଣ୍ଡଳୀ]]
|office2        = କୁଳପତି&lt;br /&gt; ରେଭେନ୍ସା ବିଶ୍ୱବିଦ୍ୟାଳୟ, କଟକ
|birth_date     = {{Birth date and age|df=y |1946|11|25}}
|birth_place    = [[କଟକ]]
|residence      = [[କଟକ]], [[ଓଡ଼ିଶା]], ଭାରତ
|profession     = [[ଭାରତୀୟ ପ୍ରଶାସନିକ ସେବା|ଭାରତୀୟ ପ୍ରଶାସନିକ ଅଧିକାରୀ]], ଲେଖକ
|spouse         =
|children       =
|alma_mater     = [[ରେଭେନ୍ସା ବିଶ୍ୱବିଦ୍ୟାଳୟ]], [[ଉତ୍କଳ ବିଶ୍ୱବିଦ୍ୟାଳୟ]]&lt;br&gt;[[କର୍ଣ୍ଣେଲ ବିଶ୍ୱବିଦ୍ୟାଳୟ]] 
|religion       =
|signature      = Signature of Devdas Chhotray.png
}}

'''ଦେବଦାସ ଛୋଟରାୟ''' (ଜନ୍ମ: ୨୫ ନଭେମ୍ବର ୧୯୪୬) ଜଣେ [[ଓଡ଼ିଆ ଲୋକ|ଓଡ଼ିଆ]] ଲେଖକ,&lt;ref&gt;{{Cite news |url=https://www.newindianexpress.com/states/odisha/2020/jul/11/odisha-sahitya-akademi-award-for-18-authors-2168295.html |title=Odisha Sahitya Akademi award for 18 authors |access-date=16 July 2020 |publisher=newindianexpress.com}}&lt;/ref&gt;&lt;ref&gt;{{Cite news |url=https://www.dailypioneer.com/2014/state-editions/for-poet-there-is-no-age-says-chhotray.html |title=For poet, there is no age, says Chhotray |last=Pioneer |first=The |work=The Pioneer |access-date=18 July 2020 |language=en |archive-date=14 October 2020 |archive-url=https://web.archive.org/web/20201014225414/https://www.dailypioneer.com/2014/state-editions/for-poet-there-is-no-age-says-chhotray.html |url-status=dead }}&lt;/ref&gt; କାହାଣୀକାର, ପ୍ରଶାସନିକ ଅଧିକାରୀ ଓ ଶିକ୍ଷାବିଦ । ସେ ଓଡ଼ିଶାର [[କଟକ]]ସ୍ଥିତ [[ରେଭେନ୍ସା ବିଶ୍ୱବିଦ୍ୟାଳୟ]]ର ପ୍ରଥମ କୁଳପତି ଥିଲେ । ସେ ଓଡ଼ିଆରେ ୭୫ରୁ ଅଧିକ ଚଳଚ୍ଚିତ୍ର ପାଇଁ ଗୀତ ରଚନା କରିଛନ୍ତି ଏବଂ ପାଞ୍ଚରୁ ଅଧିକ ଥର ଶ୍ରେଷ୍ଠ ଗୀତିକାର ଭାବରେ ରାଜ୍ୟ ପୁରସ୍କାର ଅର୍ଜନ କରିଛନ୍ତି । ତାଙ୍କର ସାହିତ୍ୟିକ ରଚନା ପାଇଁ ତାଙ୍କୁ [[ଓଡ଼ିଶା ସାହିତ୍ୟ ଏକାଡେମୀ ପୁରସ୍କାର]] ମିଳିଥିଲା ।&lt;ref name=&quot;ravenshawuniversity&quot;&gt;{{Cite web |url=http://www.ravenshawuniversity.ac.in/FormerVc.php |title=Ravenshaw University: Former Vice Chancellor |website=www.ravenshawuniversity.ac.in |access-date=18 July 2020 |archive-date=5 February 2016 |archive-url=https://web.archive.org/web/20160205192934/http://www.ravenshawuniversity.ac.in/FormerVc.php |url-status=dead }}&lt;/ref&gt;

== ବୃତ୍ତି ==
=== ଗୀତ ରଚନା ===
[[ଅକ୍ଷୟ ମହାନ୍ତି]]ଙ୍କ ସହ ୧୯୬୦ ଦଶକରୁ ଆରମ୍ଭ କରି ମହାନ୍ତିଙ୍କ ମୃତ୍ୟୁ ପର୍ଯ୍ୟନ୍ତ ତାଙ୍କର ମୁଖ୍ୟ ଗୀତିକାର ଭାବେ ଦେବଦାସ ଛୋଟରାୟ ଚଳଚ୍ଚିତ୍ର ଏବଂ ରେଡ଼ିଓ ଭଳି ଅଣ-ଚଳଚ୍ଚିତ୍ର ରଚନା କରିଥିଲେ । ତାଙ୍କ ବ୍ୟତୀତ ସେ ବିଭିନ୍ନ ପ୍ରସିଦ୍ଧ ଗାୟକ-ଗାୟିକା [[ସନ୍ଧ୍ୟା ମୁଖାର୍ଜୀ]], [[ନିର୍ମଳା ମିଶ୍ର]], [[ଉଷା ଉଥୁପ]], [[ସୁରେଶ ୱାଡ଼େକର]], [[ଉଦିତ ନାରାୟଣ]], [[କବିତା କୃଷ୍ଣମୂର୍ତ୍ତୀ]] ଏବଂ [[ସୁନିଧି ଚୌହାନ]] ପ୍ରମୁଖ ତାଙ୍କ ରଚିତ ଗୀତ ପରିବେଷଣ କରିଛନ୍ତି । ତାଙ୍କର ଅଧିକାଂଶ ଅଣ-ଚଳଚ୍ଚିତ୍ର ବ୍ୟାବସାୟିକ ଗୀତଗୁଡ଼ିକ [[ସାରେଗାମା (ସଂଗୀତ କମ୍ପାନୀ)|ସାରେଗାମା]]ଦ୍ୱାରା (ଆଗରୁ HMV ନାମରେ ଜଣା) ରେକର୍ଡ଼ କରାଯାଇଥିଲା । ଟେଲିଭିଜନ ପାଇଁ ମଧ୍ୟ ସେ ଗୀତିନାଟ୍ୟ ରଚନା କରିଛନ୍ତି । &lt;ref name=&quot;ravenshawuniversity&quot; /&gt;

=== କାହାଣୀ ରଚନା ===
ଚଳଚ୍ଚିତ୍ର କାହାଣୀକାର ଭାବେ ତାଙ୍କ ରଚିତ ''[[ଇନ୍ଦ୍ରଧନୁର ଛାଇ]]'' ୧୯୯୫ ମସିହାରେ [[କାନ୍ସ ଫିଲ୍ମ ଫେଷ୍ଟିଭାଲ]]ରେ ପ୍ରଦର୍ଶିତ ହୋଇଥିଲା । ସେହି ବର୍ଷ ଋଷର [[କିନୋଟାଭର]]&lt;!--Kinotavr--&gt; ଚଳଚ୍ଚିତ୍ର ମହୋତ୍ସବରେ ଶ୍ରେଷ୍ଠ ଚଳଚ୍ଚିତ୍ର ଭାବରେ ପୁରସ୍କାର ପାଇଥିଲା । ତାଙ୍କର ଅନ୍ୟ ଏକ ଚଳଚ୍ଚିତ୍ର ''[[ବିଶ୍ୱପ୍ରକାଶ]]'' ୨୦୦୦ ମସିହାରେ [[ଜାତୀୟ ଚଳଚ୍ଚିତ୍ର ମହୋତ୍ସବ]]ରେ ଶ୍ରେଷ୍ଠ ଆଞ୍ଚଳିକ ଚଳଚ୍ଚିତ୍ର ଭାବେ ବିବେଚିତ ହୋଇଥିଲା ଏବଂ ଏହା [[ଭାରତୀୟ ପାନୋରାମା]]ରେ ପ୍ରଦର୍ଶିତ ହୋଇଥିଲା । &lt;ref name=&quot;ravenshawuniversity&quot; /&gt;

=== ପଦବୀ ===
ସେ ଓଡ଼ିଶା ଚଳଚ୍ଚିତ୍ର ବିକାଶ ନିଗମର ନିର୍ଦ୍ଦେଶକଭାବେ ୧୯୮୩-୧୯୮୯ ଯାଏ କାର୍ଯ୍ୟ କରିଥିଲେ । ୧୯୮୭ ମସିହାରେ ସେ [[ପଞ୍ଚମ ଅନ୍ତର୍ଜାତୀୟ ଶିଶୁ ଚଳଚ୍ଚିତ୍ର ମହୋତ୍ସବ]]ର ପ୍ରକାଶନ କମିଟି ସଭାପତି ଭାବେ ଏବଂ ପରେ ୧୯୯୯ ମସିହାରୁ ୨୦୦୧ ପର୍ଯ୍ୟନ୍ତ [[ପୁଣେ]]ସ୍ଥିତ [[ଭାରତୀୟ ଚଳଚ୍ଚିତ୍ର ଏବଂ ଟେଲିଭିଜନ ସଂସ୍ଥା]]ର ପରିଚାଳନା ପରିଷଦର ଉପାଧ୍ୟକ୍ଷ ଭାବେ କାର୍ଯ୍ୟ କରିଥିଲେ ।&lt;ref name=&quot;ravenshawuniversity&quot; /&gt;
==ରଚନାବଳୀ==
ଦେବଦାସ ଛୋଟରାୟ ଚାରି ଦଶନ୍ଧି ଧରି କବିତା ଏବଂ ଗୀତ ରଚନା ପାଇଁ ଜଣାଶୁଣା ଓ ତାଙ୍କ ରଚନାଗୁଡ଼ିକ ଅନେକ ଭାରତୀୟ ଏବଂ ବିଦେଶୀ ଭାଷାରେ ଅନୁବାଦ କରାଯାଇଛି ।  ତାଙ୍କର ରଚନାର ଅନୁବାଦ [[ସୁନୀଲ ଗାଙ୍ଗୋପାଧ୍ୟାୟ]]ଙ୍କ ସମ୍ପାଦିତ ''କୃତିବାସ''ରେ ପ୍ରକାଶିତ ହୋଇଛି ।

=== ଗୀତ ଓ କବିତା ===

* ''ମଲ୍ଲିକା'', ୨୦୧୪&lt;ref&gt;{{Cite news|url=http://www.dharitri.com/sahityayan/140516/p8.htm|archive-url=https://web.archive.org/web/20160627052834/http://www.dharitri.com:80/sahityayan/140516/p8.htm|archive-date=27 Jun 2016}}&lt;/ref&gt;

* ''ନୀଳ ସରସ୍ୱତୀ'' (୧୯୮୩‌)
* ''ହଳଦିଆ ଉଡ଼ାଜାହାଜ'' (ଗପ, କବିତା ଓ ପ୍ରବନ୍ଧ, ୨୦୨୨)
* ''ଦେଖିଚି ଦେଖିନି'' (୨୦୧୬)
* ''ମନ ଖରାପର ଫୁଲ'' (୨୦୨୨)
* ''ହାତୀ ସଜକର'' (ଗୀତ ଓ କବିତା, ୨୦୦୮)&lt;ref&gt;{{Cite web |title=ବହି {{!}} ଓଡ଼ିଆ ବିଭବ Odia Bibhaba |url=https://odiabibhaba.in/bahi/ |access-date=2024-09-04 |website=odiabibhaba.in}}&lt;/ref&gt;

=== ଗଳ୍ପ ===
* ''ରମାକୁ ମାରିବାର ପାଞ୍ଚଟି ଉପାୟ'' (୨୦୧୫)
* ''ଲାଲମାଛ'' (୧୯୮୯)&lt;ref&gt;{{Cite web |title=ରେଫରେନ୍‌ସ୍-୪ {{!}} ଓଡ଼ିଆ ବିଭବ Odia Bibhaba |url=https://odiabibhaba.in/reference/reference-4/#%E0%AC%9A%E0%AC%B0%E0%AC%BF%E0%AC%A4%20%E0%AC%AA%E0%AC%9E%E0%AD%8D%E0%AC%9C%E0%AC%BF%E0%AC%95%E0%AC%BE |access-date=2024-09-04 |website=odiabibhaba.in}}&lt;/ref&gt; 
* ''ସିମ୍ଫୋନୀ'' (ଯୁଗ୍ମ ଲେଖକ: ପ୍ରସନ୍ନ କୁମାର ହୋତା, ୨୦୨୨)
* ''ଇତର କାହାଣୀ'' (ଯୁଗ୍ମ ଲେଖକ: ପ୍ରସନ୍ନ କୁମାର ହୋତା, ଅନୁବାଦ ଗପ, ୨୦୨୧)
* ''ଦୀର୍ଘଶ୍ୱାସ''

=== ଉପନ୍ୟାସ ===

* ''ଚୁମ୍ବନ''  (୨୦୧୭)

* ''ବଡଘରର ଦାସୀ'' (୨୦୧୮)

=== ପ୍ରବନ୍ଧ ===

* ''ବିଜୁବାବୁ'' (ସ୍ମୃତିକଥା, ୨୦୨୧)
* ''ଦେବଦାସ ଛୋଟରାୟଙ୍କ ସିନେମା ଗୀତ (''୨୦୨୦)

=== ସମ୍ପାଦନା ===

* ''ଗୋପାଳ ଛୋଟରାୟ ଗ୍ରନ୍ଥାବଳୀ'', ଭାଗ ୧ (ଯୁଗ୍ମ: ଅଭିରାମ ମହାପାତ୍ର, ୨୦୧୧)
* ''ଗୋପାଳ ଛୋଟରାୟ ଗ୍ରନ୍ଥାବଳୀ'', ଭାଗ ୨ (ଯୁଗ୍ମ: ଅଭିରାମ ମହାପାତ୍ର, ୨୦୧୬)
==ପୁରସ୍କାର ଓ ସମ୍ମାନ==
* [[ଓଡ଼ିଶା ସାହିତ୍ୟ ଏକାଡେମୀ ପୁରସ୍କାର]], ୨୦୧୬&lt;ref&gt;{{Cite web |url=http://odishasahityaakademi.org/sahitya-award13.php |title=ଓଡ଼ିଶା ସାହିତ୍ୟ ଏକାଡେମୀ ପୁରସ୍କୃତ ପୁସ୍ତକ ଓ ଲେଖକ |publisher=ଓଡ଼ିଶା ସାହିତ୍ୟ ଏକାଡେମୀ |access-date=8 March 2022 |archive-date=9 January 2024 |archive-url=https://web.archive.org/web/20240109055122/http://odishasahityaakademi.org/sahitya-award13.php |url-status=dead }}&lt;/ref&gt;  (ରମାକୁ ମାରିବାର ପାଞ୍ଚଟି ଉପାୟ ଗଳ୍ପ ସଙ୍କଳନ ପାଇଁ) 
* ବିଷୁବ ପୁରସ୍କାର, ୨୦୧୮&lt;ref&gt;{{Cite web |url=https://sambad.in/state/devdas-chhotray-gets-vishuba-awards-121519/ |title=ଦେବଦାସ ଛୋଟରାୟଙ୍କୁ ବିଷୁବ ପୁରସ୍କାର |publisher=ସମ୍ବାଦ |access-date=8 March 2022}}&lt;/ref&gt; (ପ୍ରଜାତନ୍ତ୍ର ପ୍ରଚାର ସମିତି ପ୍ରଦତ୍ତ)
* ଝଙ୍କାର ପୁରସ୍କାର (କବିତା), ୨୦୧୦&lt;ref&gt;{{Cite web |url=http://theprajatantra.org/Award%20Winner.pdf |title=ଝଙ୍କାର ପୁରସ୍କାର ବିଜେତା |publisher=ପ୍ରଜାତନ୍ତ୍ର ପ୍ରଚାର ସମିତି |archive-url=https://web.archive.org/web/20201008054001/http://theprajatantra.org/Award%20Winner.pdf |archive-date=8 October 2020 |access-date=୮ ମାର୍ଚ୍ଚ ୨୦୨୨ |url-status=live}}&lt;/ref&gt;(ପ୍ରଜାତନ୍ତ୍ର ପ୍ରଚାର ସମିତି ପ୍ରଦତ୍ତ)
* ଭାନୁଜୀ ରାଓ ସ୍ମାରକୀ ପୁରସ୍କାର, ୨୦୦୯&lt;ref name=&quot;ravenshawuniversity&quot; /&gt; (ଶ୍ରୀ ଗଂଗାଧର ରଥ ଫାଉଣ୍ଡେସନ୍ ପ୍ରଦତ୍ତ) 
* ଗଙ୍ଗାଧର ମେହେର କବିତା ସମ୍ମାନ, ୨୦୦୩ ([[ଉତ୍କଳ ସାହିତ୍ୟ ସମାଜ]] ପ୍ରଦତ୍ତ)
* ସାହିତ୍ୟ ଭାରତୀ, ୨୦୨୧ (ଶ୍ରୀ ଗଂଗାଧର ରଥ ଫାଉଣ୍ଡେସନ୍ ପ୍ରଦତ୍ତ) 
* [[ଉତ୍କଳ ସମାଜ ଶତବାର୍ଷିକୀ ପୁରସ୍କାର]] 
* ୨୦୦୮ [[ରାଜଧାନୀ ପୁସ୍ତକମେଳା ପୁରସ୍କାର]]
* ୨୦୨୫ ରେ  &quot; ମ୍ୟାଟିନି ସୋ &quot; ଗଳ୍ପ ସଂକଳନ ପାଇଁ ଶାରଳା ପୁରସ୍କାରର ବିଜେତା ହୋଇଛନ୍ତି । 
== ଆଧାର ==
{{ଆଧାର}}

{{ଓଡ଼ିଶା ସାହିତ୍ୟ ଏକାଡେମୀ ପୁରସ୍କାର (କ୍ଷୁଦ୍ରଗଳ୍ପ)}}
{{ଝଙ୍କାର ପୁରସ୍କାର (କବିତା)}}
{{ଶାରଳା ପୁରସ୍କାର}}
{{ବିଷୁବ ପୁରସ୍କାର}}
{{ଗଙ୍ଗାଧର ମେହେର କବିତା ସମ୍ମାନ}}
{{ସାହିତ୍ୟ ଭାରତୀ ସମ୍ମାନ}}

{{Authority control}}

[[ଶ୍ରେଣୀ:୧୯୫୫ ଜନ୍ମ]]
[[ଶ୍ରେଣୀ:ଜୀବିତ ବ୍ୟକ୍ତି]]
[[ଶ୍ରେଣୀ:ଓଡ଼ିଶା ସାହିତ୍ୟ ଏକାଡେମୀ ପୁରସ୍କାର ସମ୍ମାନିତ]]
[[ଶ୍ରେଣୀ:ବିଷୁବ ପୁରସ୍କାର ସମ୍ମାନିତ]]
[[ଶ୍ରେଣୀ:ଝଙ୍କାର ପୁରସ୍କାର ସମ୍ମାନିତ]]
[[ଶ୍ରେଣୀ:ଓଡ଼ିଆ ଗାଳ୍ପିକ]]
[[ଶ୍ରେଣୀ:ଓଡ଼ିଆ କଥାଚିତ୍ର ଗୀତିକାର]]
[[ଶ୍ରେଣୀ:ରାଜଧାନୀ ପୁସ୍ତକମେଳା ପୁରସ୍କାର]]</text>
      <sha1>cjmxozhnldp67027h8lj2zp7cxg7duu</sha1>
    </revision>
  </page>
  <page>
    <title>କୃଷ୍ଣଚନ୍ଦ୍ର ତ୍ରିପାଠୀ (କବି)</title>
    <ns>0</ns>
    <id>55088</id>
    <revision>
      <id>606450</id>
      <parentid>581877</parentid>
      <timestamp>2026-09-21T02:19:25Z</timestamp>
      <contributor>
        <username>InternetArchiveBot</username>
        <id>28148</id>
      </contributor>
      <comment>Rescuing 1 sources and tagging 0 as dead.) #IABot (v2.0.9.5</comment>
      <origin>606450</origin>
      <model>wikitext</model>
      <format>text/x-wiki</format>
      <text bytes="6738" sha1="6kbo3c6w0o33p6hsn9tr2xw4xiawo15" xml:space="preserve">{{ଛୋଟ|Krushna Chandra Tripathy}}
{{Infobox person
| name                    = କୃଷ୍ଣଚନ୍ଦ୍ର ତ୍ରିପାଠୀ
| image                   = 
| imagesize               = 
| caption                 = 
| birth_date              = {{Birth date|df=yes|1911|01|14}} 
| birth_place             = ଭୀମପୁର,[[ଖୋର୍ଦ୍ଧା ଜିଲ୍ଲା|ଖୋର୍ଦ୍ଧା]]&lt;ref&gt;{{cite book|title=Cuttack Review of Literature, Criticiscm &amp; Ideas|url=http://books.google.com/books?id=5EkZAAAAIAAJ|year=1982|publisher=S. Patnaik}}&lt;/ref&gt;
| death_date              = {{Death date and age|df=yes|1997|01|19|1911|01|14}} 
| death_place             = 
| restingplace            = 
| restingplacecoordinates = 
| othername               = 
| occupation              = ଶିକ୍ଷକତା
| yearsactive             = 
| known for               = 
| spouse                  = ରେବତୀ ଦେବୀ 
| domesticpartner         = 
| children                = 
| parents                 = ବିଦ୍ୟାଧର ତ୍ରିପାଠୀ, ନିର୍ମଳା ଦେବୀ
| website                 = 
| awards                  = 
}}

'''କୃଷ୍ଣଚନ୍ଦ୍ର ତ୍ରିପାଠୀ''' ଅତିବଡ଼ୀ ଜଗନ୍ନାଥ ଦାସ ସମ୍ମାନପ୍ରାପ୍ତ ଜଣେ ଓଡ଼ିଆ କବି ଥିଲେ ।&lt;ref&gt;http://www.telegraphindia.com/1140616/jsp/odisha/story_18516801.jsp#.V8VO0lt97IU&lt;/ref&gt; ଜାତୀୟ ଚେତନା ମୂଳକ କବିତା ତଥା ପାଇକମାନଙ୍କ ବୀରତ୍ୱ ବ୍ୟଞ୍ଜକ କବିତା ରଚନା କରିଥିବାରୁ ତାଙ୍କୁ 'ପାଇକ କବି' ଆଖ୍ୟା ଦିଆଯାଇଛି। 

== ଜୀବନୀ ==
କୃଷ୍ଣଚନ୍ଦ୍ର [[ଖୋର୍ଦ୍ଧା ଜିଲ୍ଲା|ଖୋର୍ଦ୍ଧା ଜିଲ୍ଲାର]] [[ବାଣପୁର]]&lt;ref&gt;http://odisha.gov.in/e-magazine/Orissareview/2010/Jan/engpdf/27-28.pdf&lt;/ref&gt; ନିକଟସ୍ଥ ଭୀମପୁରଠରେ ୧୯୧୧ ମସିହା ଜାନୁଆରୀ ୧୪ (ପୌଷ ପୂର୍ଣ୍ଣିମା/ମକର ସଂକ୍ରାନ୍ତି)ରେ ଜନ୍ମ ଗ୍ର‌ହଣ କରିଥିଲେ । ତାଙ୍କ ପିତାଙ୍କ ନାମ ଥିଲା ବିଦ୍ୟାଧର ତ୍ରିପାଠୀ ଓ ମାତାଙ୍କ ନାମ୍ ନିର୍ମଳା ଦେବୀ । ସେ ରେବତୀ ଦେବୀଙ୍କୁ ବିବାହ କରିଥିଲେ । ବୃତ୍ତିରେ ଥିଲେ ସେ ଜଣେ ଶିକ୍ଷକ । ତାଙ୍କର ୧୯୯୭ ମସିହା ଜାନୁଆରୀ ୧୯ (ପୌଷ ଶୁକ୍ଳ ଏକାଦଶୀ)ରେ ଦେହାନ୍ତ ହୋଇଥିଲା ।&lt;ref&gt;{{Cite web |url=http://www.odiasahitya.com/members/memberprofile/?member=krushnachandra+tripathy |title=ଆର୍କାଇଭ୍ କପି | |access-date=2016-08-30 |archive-date=2021-10-16 |archive-url=https://web.archive.org/web/20211016091800/https://www.odiasahitya.com/members/memberprofile/?member=krushnachandra+tripathy |url-status=dead }}&lt;/ref&gt; 

== ରଚନାବଳୀ ==

କୃଷ୍ଣଚନ୍ଦ୍ରଙ୍କ କବିତାରୁ କିଛି ଉଦ୍ଧୃତ କରାଗଲା :

କବିତାଂଶ ୧ –

ସବୁ ଗରଳରୁ ମଣିଷ ଗରଳ ଅତି ଉକ୍ରଟତର&lt;/BR&gt; 
ହେ ମୋର ମଣିଷ! ହେ ମୋର ମଣିଷ! ହୃଦ ନିର୍ମଳ କର। 

କବିତାଂଶ ୨ –

କଥା କହ ହେ ବନ ପ୍ରାନ୍ତର କଥା କହ ସମର ପ୍ରାଙ୍ଗଣ&lt;/BR&gt;
କଥା କହ ଭଗ୍ନ ଦୁର୍ଗଶିଳା କଥା କହ ଶଇଳ କାନନ!

କେମନ୍ତେ ସେ ଖଣ୍ଡାୟତ ବଧୂ ରଣଶିଙ୍ଗା ବଜାଇ ବଜାଇ&lt;/BR&gt;
ବୀରବେଶେ ସମର ପ୍ରାଙ୍ଗଣେ ଆଣିଲା ତା ସ୍ୱାମୀରେ ସଜାଇ,

କରେ ଦେଲା ତୀକ୍ଷ୍ଣ ତଲବାର, ଭାଲେ ଦେଲା ବିଜୟ ସିନ୍ଦୂର&lt;/BR&gt;
ଶରମୁଣା ବାନ୍ଧିଲା ଚରମେ, ଆର କରେ ଦୀପ୍ତ ଧନୁଶର ।

କେମନ୍ତେ ସେ ବୀର୍ଯ୍ୟବତୀ ବାଳା କଣ୍ଠତଟୁ ଦେଲା ହୁଳହୁଳି&lt;/BR&gt;
ବଜାଇଲା ସ୍ୱାମୀରେ ସେହାଗେ ଯାଅ ଦର୍ପେ ଯୁଦ୍ଧ କର ବୋଲି,

ମନ୍ଦାରର ମାଳା ବକ୍ଷ ପଟେ ଲମ୍ବାଇଲା ଆଦର ଯତନେ&lt;/BR&gt;
ଗାଇଲା ସେ ସମର ସଙ୍ଗୀତ ମେଘ ମନ୍ଦ୍ରେ କୁଟୀର ପ୍ରାଙ୍ଗଣେ!&lt;ref&gt;{{cite book|first=(ସଂ) ଡକ୍ଟର ହରପ୍ରସାଦ ପରିଛା ପଟ୍ଟନାୟକ, ଓଡ଼ିଶା ସାହିତ୍ୟ ଏକାଡେମୀ, ସଂସ୍କୃତି ଭବନ, ଭୁବନେଶ୍ୱର,|title=କବି କୃଷ୍ଣଚନ୍ଦ୍ର ତ୍ରିପାଠୀ – ଏକ ଶ୍ରଦ୍ଧାଞ୍ଜଳି|date=୧୯୯୭}}&lt;/ref&gt; 

=== କବିତାଗ୍ରନ୍ଥ ===
* ଦୀପ୍ତି
* ଦିଗ୍‌ବଳୟ
* ଆହୁତି
* ଆତ୍ମଲିପି
* ରୂପାୟନ
* ମାଟିଦୀପ
* ଉତ୍ସ
* ଅଗ୍ନିଶଙ୍ଖ
* ସଙ୍କେତ
* ସାଧକର ସ୍ୱପ୍ନ
* ବେଳା ଓ ବୀଚି
* ଗୋଧୂଳି
* କୁଟୀରବଂଶୀ
* ପାଇକମାଟିର ଗାଥା
* ତରୁ ଓ ତୃଣ 

=== କାବ୍ୟ ନାଟିକା ===
* ନିଃଶବ୍ଦର ଡାକ

=== ଆତ୍ମଜୀବନୀ ===
* ନୀରବ କବିଟିଏ(ବୁକ୍ସ ଏଣ୍ଡ ବୁକ୍ସ, କଟକ)- ୧୯୮୭

=== ଅନ୍ୟାନ୍ୟ ===
* ଗ୍ରନ୍ଥାବଳୀ - ୧ମ ଖଣ୍ଡ 

== ସମ୍ମାନ ଓ ପୁରସ୍କାର ==
* [[ଅତିବଡ଼ୀ ଜଗନ୍ନାଥ ଦାସ ସମ୍ମାନ]] - ୧୯୯୪&lt;ref&gt;{{Cite web |url=http://odishasahityaakademi.org/ati-badi-jagannath-das-award.php |title=ଆର୍କାଇଭ୍ କପି | |access-date=2016-08-30 |archive-date=2019-03-27 |archive-url=https://web.archive.org/web/20190327192250/http://odishasahityaakademi.org/ati-badi-jagannath-das-award.php |url-status=dead }}&lt;/ref&gt; 

== ଆଧାର ==
{{ଆଧାର}}

{{ଅତିବଡ଼ୀ ଜଗନ୍ନାଥ ଦାସ ପୁରସ୍କାର}}
[[ଶ୍ରେଣୀ:୧୯୧୧ ଜନ୍ମ]]
[[ଶ୍ରେଣୀ:୧୯୯୭ ମୃତ୍ୟୁ]] 
[[ଶ୍ରେଣୀ:ଖୋର୍ଦ୍ଧା ଜିଲ୍ଲାର ଲୋକ]]
[[ଶ୍ରେଣୀ:ଓଡ଼ିଆ କବି]]</text>
      <sha1>6kbo3c6w0o33p6hsn9tr2xw4xiawo15</sha1>
    </revision>
  </page>
  <page>
    <title>ବ୍ୟବହାରକାରୀ:Ssgapu22/ସମ୍ପାଦିତ କାର୍ଯ୍ୟ</title>
    <ns>2</ns>
    <id>58501</id>
    <revision>
      <id>606438</id>
      <parentid>606424</parentid>
      <timestamp>2026-09-20T17:45:35Z</timestamp>
      <contributor>
        <username>Ssgapu22</username>
        <id>7676</id>
      </contributor>
      <minor />
      <comment>/* ଓଡ଼ିଆ କଥାଚିତ୍ର */</comment>
      <origin>606438</origin>
      <model>wikitext</model>
      <format>text/x-wiki</format>
      <text bytes="206674" sha1="0tg4op3wpbuvpftj4wquivkhdvnhla5" xml:space="preserve">[[File:Sangram Kesari Senapati at Odia Wikipedia 16 anniversary, Bhubaneswar, Odisha, India.jpg|thumb|Sangram Kesari Senapati at Odia Wikipedia 16 anniversary, Bhubaneswar, Odisha, India]]

ମୋର ଅବଦାନ ସମୂହ:

==ସ୍ମରଣୀୟ==
{{Div col|colwidth=15em}}
# [[ସର୍ବସାଧାରଣ]]
# [[ଗୁଣ୍ଡୁଚି ମୂଷା]]
# [[ସୋନପରୀ]]
# [[ସନ୍ଦୀପ ମାହେଶ୍ୱରୀ]]
# [[ରଶ୍ମି ବଂଶଲ]]
# [[ଗମେଇ ନଦୀ]]
# [[ବାବା ହରଭଜନ ସିଂହ]]
# [[ସ୍ୱାତୀ କୁମାରୀ]]
# [[ଜାହ୍ନବୀ ଆଚରେକର]]
# [[ଅର୍ଣ୍ଣବ ଗୋସ୍ୱାମୀ]]
# [[ଭି. ଅନ୍‌ବିଟେବୁଲ୍]]
# [[ବୀନିତା ବଳ]]
# [[ତେଲେଙ୍ଗାନା ଦିବସ]]
# [[ଆନ୍ତର୍ଜାତିକ ଜନସେବା ଦିବସ]]
# [[ରମେଶବାବୁ ପ୍ରଜ୍ଞାନନନ୍ଦ]]
{{Div col end}}

=== ଗାନ୍ଧୀ ପରିବାର ===
{{Div col|colwidth=15em}}
# [[ରାମଦାସ ଗାନ୍ଧୀ]]
# [[କାନୁ ଗାନ୍ଧୀ (ବୈଜ୍ଞାନିକ)]]
# [[ଦେବଦାସ ଗାନ୍ଧୀ]]
# [[ରାମଚନ୍ଦ୍ର ଗାନ୍ଧୀ]]
# [[ମଗନଲାଲ ଗାନ୍ଧୀ]]
# [[ମହାତ୍ମା ଗାନ୍ଧୀଙ୍କ ପରିବାର]]
# [[ଶାମଲଦାସ ଗାନ୍ଧୀ]]
# [[ପୁତଲିବାଈ ଗାନ୍ଧୀ]]
# [[ହରିଲାଲ ଗାନ୍ଧୀ]]
{{Div col end}}

=== ବୈଜ୍ଞାନିକ ===
# [[କେ. ଶିବନ]]
# [[ଏସ୍. ସୋମନାଥ]]

=== ବିଜ୍ଞାନ କେନ୍ଦ୍ର ===
# [[ବିକ୍ରମ ସାରାଭାଇ ସ୍ପେସ୍ ସେଣ୍ଟର]]

=== ଭାରତୀୟ ସୈନିକ ===
# [[ବିକ୍ରମ ବାତ୍ରା]]

== ପରିବେଶବିତ ==
{{Div col|colwidth=15em}}
# [[ବିଜୟପାଲ ବଘେଲ]]
# [[ଅନିଲ ଅଗ୍ର‌ୱାଲ]]
# [[ରମେଶ ଅଗ୍ରୱାଲ]]
# [[ଅନନ୍ତ ହେଗଡ଼େ ଅଶିସରା]]
# [[ବରୁଣ ଆଦିତ୍ୟ]]
# [[ପୀପଲ ବାବା]]
# [[ଖମୁ ରାମ ବିଷ୍ଣୋଇ]]
# [[ରଣରାମ ବିଷ୍ଣୋଇ]]
# [[ଦିଲ୍ଲୀପ କେ. ବିଶ୍ୱାସ]]
# [[ନିଖିଲ ଚୌଧୁରୀ]]
# [[ଫ୍ରାନ୍ସିସ ଡି'ବ୍ରିଟୋ]]
# [[ବନ୍ଧୁ ଧୋତ୍ରେ]]
# [[ଶଙ୍କର କୁମ୍ବି]]
# [[ଟି.ଜି.କେ. ମେନନ]]
# [[ଏନ୍.କେ. ସୁକୁମାରନ ନାୟାର]]
# [[ନରପତ ସିଂହ ରୋଜପୁରୋହିତ]]
# [[ଫ୍ରାଉକ କାଦର]]
# [[ଦୀପକ ସାରସ୍ୱତ]]
# [[ଆଫ୍ରୋଜ ଶାହା]]
# [[ବିନୋଦ କୁମାର ଶର୍ମା]]
# [[ପ୍ରସିଦ୍ଧି ସିଂହ]]
# [[ଏସ୍.ପି. ଉଦୟକୁମାର]]
# [[ସୁନ୍ଦରମ ବର୍ମା]]
# [[ମରିମୁତୁ ଯୋଗନାଥନ]]
{{Div col end}}

===ସମୃଦ୍ଧକରଣ===
# [[ପଣସ]] (ସମୃଦ୍ଧିକରଣ){{tick}}

== ପୁରସ୍କାର ଓ ସମ୍ମାନ ==
# [[ଗଙ୍ଗାଧର ଜାତୀୟ ସମ୍ମାନ]]
# [[ବସନ୍ତ ମୁଦୁଲି କବିତା ପୁରସ୍କାର]]
# [[ରାଜଧାନୀ ପୁସ୍ତକମେଳା ପୁରସ୍କାର]]
# [[କେନ୍ଦ୍ର ସାହିତ୍ୟ ଏକାଡେମୀ ଯୁବ ପୁରସ୍କାର]]

==ସୌର ମଣ୍ଡଳ==
# [[ଜୁଲାଇ ୨୦୧୮ ଚନ୍ଦ୍ରଗ୍ରହଣ]]

==ଟେକ୍ନୋଲୋଜି==
{{Div col|colwidth=15em}}
# [[୨ଜି]]
# [[ହ୍ୟାକିଂ]]
# [[ଲିମ୍ବୋ (ଭିଡ଼ିଓ ଗେମ୍)]]
# [[ଥ୍ରେଡ଼ସ୍]]
{{Div col end}}

==ଇତିହାସ==
# [[ରୁଦ୍ରମା ଦେବୀ]]
# [[ସୂର୍ଯ୍ୟବର୍ମନ ୨]]

===ଓଡ଼ିଶା ଇତିହାସ===
# [[ସୋମ ବଂଶ]]{{tick}}

==ଦେବଦେବୀ==
# [[ଅରୁଣ]]
{{Div col|colwidth=15em}}

===ମନ୍ଦିର===
{{Div col|colwidth=15em}}
# [[ବଉଳାଶୁଣୀ]]{{tick}}
# [[ଅନନ୍ତ ବଳଦେବଜୀଉ ମନ୍ଦିର]]
# [[ଦୁର୍ଗା ମନ୍ଦିର, ମୋଟିଆ]]
# [[ଆଡ଼ପ ମଣ୍ଡପ]]
# [[ଶ୍ରୀମନ୍ଦିର ପରିକ୍ରମା ପ୍ରକଳ୍ପ]]
{{Div col end}}

===ପାଳିତ ଯାତ୍ର ବିଶେଷ===
# [[ଛତର ଯାତ୍ରା]]

===ଜଗନ୍ନାଥଙ୍କ ସ‌ହ ଜଡ଼ିତ===
{{Div col|colwidth=15em}}
# [[ବାଟମଙ୍ଗଳା]]{{tick}}
# [[ଦାରୁ ଶଗଡ଼ି]]{{tick}}
# [[ଦାରୁ]]{{tick}}
# [[ଜଗନ୍ନାଥବଲ୍ଲଭ ମଠ]]{{tick}}
# [[ମାଣିକପାଟଣା]]{{tick}}
# [[ସ୍ଵର୍ଗଦ୍ଵାର]]{{tick}}
# [[ରଥଖଳା]]{{tick}}
# [[ଶବରପଲ୍ଲୀ]]{{tick}}
# [[ନରେନ୍ଦ୍ର ପୁଷ୍କରିଣୀ]]{{tick}}
# [[ସାହାଣମେଲା]]{{tick}}
# [[ଝାଞ୍ଜପିଟା ମଠ]]
# [[ରୋଷଶାଳା]]{{tick}}
{{Div col end}}

===ପୁରାଣ===
# [[କପିଳ ପୁରାଣ]]

===ଭୋଗ ଦ୍ରବ୍ୟ===
{{Div col|colwidth=15em}}
# [[ନଡ଼ିଆ]] (ସମୃଦ୍ଧିକରଣ){{tick}}
# [[ଚନ୍ଦନ]]{{tick}}
# [[ଅଗର]]{{tick}}
# [[କାନିକା]]
# [[ଚିତଉ]]
# [[ସୋରିଷ]]{{tick}}
# [[ଅଟକାଳି]]
# [[ଛେନା ମାଣ୍ଡୁଆ]]
# [[ଜେନାମଣି]]
# [[ଖୁରୁମା]]
# [[ରାଧାବଲ୍ଲଭ]]
# [[ହଂସକେଳି]]
{{Div col end}}

===ଗୀତ/ବାଦ୍ୟଯନ୍ତ୍ର===
# [[ମୃଦଙ୍ଗ]]{{tick}}
# [[କେନ୍ଦରା ଗୀତ]]{{tick}}
# [[ଘୁଙ୍ଗୁର]]
# [[ଗିନି (ବାଦ୍ୟଯନ୍ତ୍ର)]]
# [[ଚାମର]]
{{Div col end}}

=== ସାଧୁ/ସନ୍ୟାସୀ ===
# [[ସ୍ୱରୂପାନନ୍ଦ ସ୍ୱରସ୍ୱତୀ]]
# [[ନିଶ୍ଚଳାନନ୍ଦ ସରସ୍ୱତୀ]]
# [[ଗୋବର୍ଦ୍ଧନ ପୀଠର ଶଙ୍କରାଚାର୍ଯ୍ୟଙ୍କ ତାଲିକା]]
# [[ଶଙ୍କରାଚାର୍ଯ୍ୟ]]

=== ପୌରାଣିକ ଚରିତ୍ର ===
# [[ପୁଷ୍କର]]

===ସମୃଦ୍ଧକରଣ===
# [[ବିରି]] (ସମୃଦ୍ଧକରଣ){{tick}}
# [[ଅଙ୍ଗିରା ଆଶ୍ରମ, ପୁରୀ]] (ସମୃଦ୍ଧିକରଣ){{tick}}
# [[ହରିଶଙ୍କର ମନ୍ଦିର]] (ସମୃଦ୍ଧିକରଣ){{tick}}
# [[ଭଦ୍ରକାଳୀ ମନ୍ଦିର]] (ସମୃଦ୍ଧି କରଣ){{tick}}
# [[ଆଖଣ୍ଡଳମଣି ମନ୍ଦିର]] (ସମୃଦ୍ଧିକରଣ){{tick}}
# [[ବିରଞ୍ଚିନାରାୟଣ ମନ୍ଦିର, ପାଳିଆ]] (ସମୃଦ୍ଧିକରଣ){{tick}}

==ଗ୍ରାମ/ସ‌ହର/ଅନୁଷ୍ଠାନ==
# [[ଫୁରଲିଝରଣ]] ‎(ସମୃଦ୍ଧିକରଣ)
# [[ସରକାରୀ ବୈଷୟିକ ମହାବିଦ୍ୟାଳୟ, କଳାହାଣ୍ଡି]]
# [[ନିଳୋକ ଉଚ୍ଚ ବିଦ୍ୟାଳୟ ‎]]
# [[ମାଛକାନ୍ଦଣା ଜଳପ୍ରପାତ]]
# [[ନିଳୋକ]]
# [[ଓଡ଼ିଆ ବିଶ୍ୱବିଦ୍ୟାଳୟ]]
# [[ସରକାରୀ ଉଚ୍ଚ ବିଦ୍ୟାଳୟ, ଅଙ୍ଗେଶ୍ୱରପଡ଼ା]]
# [[ଓଡ଼ିଶା ଆଦର୍ଶ ବିଦ୍ୟାଳୟ, ପଳାସଗଡ଼ିଆ]]
# [[ପ୍ରଧାନପାଟ ଜଳପ୍ରପାତ]]
# [[ଜନତା ରଙ୍ଗମଞ୍ଚ]]

==ଆମ ସଂସ୍କୃତି/ପରମ୍ପରା==
# [[ଝୋଟି ଚିତା]] (ସମୃଦ୍ଧିକରଣ)
# [[ହଳଦୀ କୁମକୁମ]]
# [[ଜୀବିତପୁତ୍ରିକା]]
#[[ମହାରାଷ୍ଟ୍ର ଦିବସ]]

==ସ୍ମରଣୀୟ ଓଡ଼ିଆ==
===ସାହିତ୍ୟିକ===
{{Div col|colwidth=15em}}
# [[ଶାରଦା ରଥ]]
# [[ପ୍ରବୋଧ କୁମାର ମିଶ୍ର]]
# [[ପ୍ରଶାନ୍ତ କୁମାର ମହାନ୍ତି]]
# [[ନୀଳମଣି ମିଶ୍ର]]
# [[ଭି. ପି. ଜୋଗଲେକର]]
# [[ବିଜୟ କୁମାର ମହାନ୍ତି (ଅନୁବାଦକ)]]
# [[ଦେବେନ୍ଦ୍ର ଚୌଧୁରୀ]]
# [[ପ୍ରସନ୍ନ କୁମାର ସ୍ୱାଇଁ]]
# [[ସୁରେନ୍ଦ୍ର କୁମାର ମହାରଣା]]
# [[ପ୍ରଦୋଷ କୁମାର ପଟ୍ଟନାୟକ]]
# [[ମନୋଜ ମହାନ୍ତି]]
# [[ସୂର୍ଯ୍ୟ ଦେଓ]]
# [[ମିଶ୍ର ସତ୍ୟନାରାୟଣ]]
# [[ଗୋଲୋକ ଚନ୍ଦ୍ର ପ୍ରଧାନ]]
# [[ବେଣୁଧର ରାଉତ]]
# [[ନୃସିଂହ କୁମାର ରଥ]]
# [[ଦେବେନ୍ଦ୍ର ଦାସ]]
# [[ସତ୍ୟ ପଟ୍ଟନାୟକ]]
# [[ମନୋଜ ପଟ୍ଟନାୟକ (ଗୀତିକାର)]]
# [[ଗୌରହରି ଦଳାଇ]]
# [[ଅଲେଖଚନ୍ଦ୍ର ପଢ଼ିଆରୀ]]
# [[ବନବିହାରୀ ପଣ୍ଡା]]
# [[ସଚ୍ଚିଦାନନ୍ଦ ମିଶ୍ର]]
# [[ବଂଶୀଧର ମହାନ୍ତି]]
# [[ଜୟନ୍ତ କୁମାର ବିଶ୍ଵାଳ]]
# [[ପ୍ରିୟବ୍ରତ ପାତ୍ର]]
# [[ଆନନ୍ଦଚନ୍ଦ୍ର ପହୀ]]
# [[ବାସୁଦେବ ସାହୁ]]
# [[ମହେଶ୍ୱର ମହାନ୍ତି (ସାହିତ୍ୟିକ)]]
# [[ନବୀନ କୁମାର ପରିଡ଼ା]]
# [[ଚନ୍ଦ୍ରଶେଖର ନନ୍ଦ (ନାଟ୍ୟକାର)]]
# [[ଦୟାନିଧି ଦାସ]]
# [[କିଶୋର ପାଣିଗ୍ରାହୀ]]
# [[କମଳା ଶତପଥୀ]]
# [[ବୀରେନ୍ଦ୍ର କୁମାର ଭୂୟାଁ]]
# [[ନିର୍ମଳ ଚନ୍ଦ୍ର ରାଉତ]]
# [[ଚିତ୍ତରଞ୍ଜନ ନାୟକ]]
# [[କୃଷ୍ଣ କୁମାର ମହାନ୍ତି]]
# [[ବାଦଲ ମହାନ୍ତି]]
# [[ଉଦ୍ଧବ ଚରଣ ନାୟକ]]
# [[ଡିଲେଶ୍ୱର ରଣା]]
# [[ସୁଲଗ୍ନା ମହାନ୍ତି]]
# [[ପ୍ରବୀଣ କୁମାର କବି]]
# [[ମୌସୁମୀ ଦାସ]]
# [[ରାଧାମୋହନ ମହାପାତ୍ର]]
# [[ମନୋଜ କୁମାର ମହାପାତ୍ର]]
# [[ଦେବକାନ୍ତ ମିଶ୍ର]]
# [[ବିଶ୍ୱନାଥ ସାହୁ (ବୈଜ୍ଞାନିକ)]]
# [[ବିନୋଦ ରାଉତରାୟ]]
# [[ଆନନ୍ଦ ଶଙ୍କର ଦାସ]]
# [[କମଳ ଲୋଚନ ମହାନ୍ତି]]
# [[ଦାଶରଥି ମୁଣ୍ଡ]]
# [[ପ୍ରମୋଦ କୁମାର ତ୍ରିପାଠୀ]]
# [[ହେମେନ୍ଦ୍ର ମହାପାତ୍ର]]
# [[ମିହିର କୁମାର ମେହେର]]
# [[ଦିଲ୍ଲୀଶ୍ୱର ମହାରଣା]]
# [[ଭାସ୍କର ଚନ୍ଦ୍ର ମହାପାତ୍ର]]
# [[ସୁଧାକର ନନ୍ଦ]]
# [[ପ୍ରସନ୍ନ ଦାସ]]
# [[ସୀମନ୍ତ ମହାନ୍ତି]]
# [[ରମେଶ ଚନ୍ଦ୍ର ଦାସ]]
# [[ବିଜୟ କୁମାର ନନ୍ଦ]]
# [[ସୁଭାଷ ଶତପଥୀ]]
# [[ବିଜୟ କୁମାର ପ୍ରଧାନ]]
# [[ପ୍ରହ୍ଲାଦ ପାଣି]]
# [[କ୍ଷୀରୋଦ ବିହାରୀ ବିଶ୍ୱାଳ]]
# [[ଅବିନାଶ ସାହୁ]]
# [[ରମେଶ ଚନ୍ଦ୍ର ସାହୁ]]
# [[ଉର୍ମିମାଳା ଆଚାର୍ଯ୍ୟ]]
# [[ଅଭୟ କୁମାର ନାୟକ]]
# [[ଅଶ୍ୱିନୀ ସୁତାର]]
# [[ଗୋପୀନାଥ ମଲ୍ଲିକ]]
# [[ଚିତ୍ତରଞ୍ଜନ ମହାନ୍ତି]]
# [[ହରିହର ଶୁକ୍ଳା]]
# [[ରବୀନ୍ଦ୍ରନାଥ ସାହୁ]]
# [[ନଟବର ଖୁଣ୍ଟିଆ]]
# [[ରମାକାନ୍ତ ନାୟକ]]
# [[ସୋମନାଥ ଓଝା]]
# [[ନୃସିଂହାନନ୍ଦ ମହାପାତ୍ର]]
# [[ଅଭୟ ଦ୍ୱିବେଦୀ]]
# [[ପ୍ରଶାନ୍ତ କୁମାର ବିଶ୍ୱାଳ]]
# [[କାର୍ତ୍ତିକ ଚନ୍ଦ୍ର ବିଶ୍ୱାଳ]]
# [[ବିଦ୍ୟୁତପ୍ରଭା ବିଶ୍ୱାଳ]]
# [[ଶିବପ୍ରସାଦ ମିଶ୍ର]]
# [[ବ୍ରଜକିଶୋର ପରିଡ଼ା]]
# [[ମଣିରାମ ଜେନା]]
# [[ଆରତିବାଳା ପୃଷ୍ଟି]]
# [[ବେଣୁଧର ସେନାପତି]]
# [[ନିରୁପମା କର]]
# [[ଶରତ କୁମାର ଦାଶ]]
# [[ସୁବ୍ରତ କୁମାର ସେନାପତି]]
# [[ନଗେନ ମହାନ୍ତି]]
# [[ଶର୍ମିଷ୍ଠା ସାହୁ]]
# [[ଦୁର୍ଗା ପ୍ରସାଦ ପଣ୍ଡା]]
# [[ଅଜୟ ପ୍ରଧାନ]]
# [[ନିରାକାର ଦାସ]]
# [[ମନୋଜ କୁମାର ମେହେର]]
# [[ଅକ୍ଷୟ ବେହେରା]]
# [[ରାମକୃଷ୍ଣ ସାହୁ]]
# [[ଅରୂପାନନ୍ଦ ପାଣିଗ୍ରାହୀ]]
# [[ସାବିତ୍ରୀ କବି]]
# [[ବିରଜା ବଳ]]
# [[ଅଖିଳ କୁମାର ମିଶ୍ର]]
# [[ଅଭୟ ନାୟକ]]
# [[ବିଜୟ କୁମାର ରଣା]]
# [[ବିଶ୍ଵକେଶ ତ୍ରିପାଠୀ]]
# [[ଅମିତାଭ ଖିଲାର]]
# [[ମନୁ ଦାଶ]]
{{Div col end}}

=== ବହି ===
# [[ପ୍ରଥମ ପୁରୁଷ]]
# [[ସ୍ୱର୍ଣ୍ଣ ଯୁଗର ସନ୍ଧ୍ୟା]]
# [[ଧୂଳିଘର]]

=== ଫକୀର ମୋହନଙ୍କ ଗଳ୍ପ ===
# [[ରାଣ୍ଡିପୁଅ ଅନନ୍ତା]]

===ପୁରାତନ===
{{Div col|colwidth=15em}}
# [[ଲକ୍ଷ୍ମୀକାନ୍ତ ମହାପାତ୍ର]] (ସମୃଦ୍ଧିକରଣ){{tick}}
# [[ଗୋପାଳ ଚନ୍ଦ୍ର ପ୍ରହରାଜ]] (ସମୃଦ୍ଧିକରଣ){{tick}}
# [[ଫକୀର ମୋହନ ସେନାପତି]] (ସମୃଦ୍ଧିକରଣ){{tick}}
# [[ହୃଷୀକେଶ ପଣ୍ଡା (ଗୀତିକାର)]]
# [[ପ୍ରତିଜ୍ଞା ଦେବୀ]]
# [[ସୁରେନ୍ଦ୍ର ନାୟକ]]
# [[ବଳରାମ ପଟ୍ଟନାୟକ]]
# [[ନୃସିଂହ ତ୍ରିପାଠୀ]]
# [[ବୀରେନ୍ଦ୍ରନାଥ ମହାନ୍ତି]]
# [[ରାମ ପ୍ରସାଦ ମହାନ୍ତି]]
# [[ରଶ୍ମି ରାଉଳ]]
# [[ନିର୍ମଳା ଦେବୀ]]
# [[ରଞ୍ଜିତା ନାୟକ]]
# [[ସୌଦାମିନୀ ଉଦ୍‌ଗାତା]]
# [[ସୁଲୋଚନା ଦାସ]]
# [[ପ୍ରଭାତୀ ମିଶ୍ର]]
# [[ରଜତ କୁମାର କର]]
# [[ସୁଚାରୁ ଦେବୀ]]
# [[ପଦ୍ମାବତୀ]]
{{Div col end}}

===ନୂତନ===
{{Div col|colwidth=15em}}
# [[ବିସ୍ମୟ ମହାନ୍ତି]]{{tick}}
# [[ସୁଶାନ୍ତ ପଟ୍ଟନାୟକ]]{{tick}}
# [[ଆରତି ଭୂୟାଁ]]
# [[ମନସ୍ୱିନୀ ଦାଶ]]
# [[ମନୋଜ କୁମାର ମିଶ୍ର]]
# [[ତ୍ରିଲୋଚନ ସାହୁ]]
# [[ରଶ୍ମି ରଞ୍ଜନ ପରିଡ଼ା]]
{{Div col end}}

===ସ୍ୱାଧୀନତା ସଂଗ୍ରାମୀ===
{{Div col|colwidth=15em}}
# [[ବୈଷ୍ଣବଚରଣ ନାୟକ]]
# [[ବିଶ୍ୱମ୍ବର ପରିଡ଼ା]]
# [[ଭୂବନାନନ୍ଦ ଦାସ]]
# [[ଅଲେଖ ପାତ୍ର]]
# [[ଜି. ଏସ. ମେଲକୋଟେ]]
# [[କିଶନ ପଟ୍ଟନାୟକ]]
# [[ଜଗନ୍ନାଥ ସରକାର]]
# [[ଦୋଳଗୋବିନ୍ଦ ପ୍ରଧାନ]]
# [[କିରଣ ଲେଖା ମହାନ୍ତି]]
# [[ଗୋପାଳ ଚନ୍ଦ୍ର ଦାସ (ସ୍ୱାଧୀନତା ସଂଗ୍ରାମୀ)]]
# [[ଜଗବନ୍ଧୁ ସିଂହ]]

# [[ଦୋହରା ବିଷୋୟୀ]] (ସମୃଦ୍ଧିକରଣ)
# [[ଚକରା ବିଷୋୟୀ]] (ସମୃଦ୍ଧିକରଣ)
# [[ରେଣ୍ଡୋ ମାଝି]] (ସମୃଦ୍ଧିକରଣ)
# [[ଗୌରାଙ୍ଗ ଚରଣ ଦାସ]] (ସମୃଦ୍ଧିକରଣ)
# [[ବାଞ୍ଛାନିଧି ମହାନ୍ତି]] (ସମୃଦ୍ଧିକରଣ)
{{Div col end}}

=== ଚିତ୍ରକର ===
{{Div col|colwidth=15em}}
# [[ବିଜୟ ବିଶ୍ୱାଳ]]
{{Div col end}}

=== ସ୍ଥାନ/ଘଟଣା ===

# [[ସ୍ୱାଧୀନ ବାଞ୍ଛାନିଧି ଚକଲା]]

== ଓଡ଼ିଆ ଭାଷା ==
# [[ବିଶ୍ୱ ଓଡ଼ିଆ ଭାଷା ସମ୍ମିଳନୀ]]
# [[ଫୁଲବାଣୀ ଓଡ଼ିଆ]]
# [[ଗଞ୍ଜାମୀ ଓଡ଼ିଆ]]
# [[କରଣୀ ଅକ୍ଷର]]
# [[ଓଡ଼ିଆ ସଂଖ୍ୟା]]
# [[ରେଲି ଭାଷା]]

== ଅନ୍ୟାନ୍ୟ ଭାଷା ==
{{Div col|colwidth=15em}}
# [[ଆଶିଙ୍ଗ ଭାଷା]]
# [[ମହାରାଷ୍ଟ୍ରୀ କୋଙ୍କଣୀ]]
# [[ସର୍ବଙ୍ଗ ଭାଷା]]
# [[ହୁଇଷୁ ଭାଷା]]
# [[ବରପେଇଟା]]
# [[ତୁସୋମ ଭାଷା]]
# [[ଶେଇଖଗାଲ]]
# [[ଚମ୍ଫୁଙ୍ଗ ଭାଷା]]
# [[କଲାକତଙ୍ଗ ମୋନ୍‌ପା]]
# [[ଟିଖିର ଭାଷା]]
# [[ସୁଆଁସୁ ଭାଷା]]
# [[ରାଠୱାଲି ବୋଲି]]
# [[ଶ୍ରୀନଗରିଆ ବୋଲି]]
# [[ଗଙ୍ଗାଡ଼ି ବୋଲି]]
# [[ଟିହରୀୟାଲି ବୋଲି]]
# [[କୁଇ ଭାଷା]]
# [[କଚାଇ-ପଦାଙ୍ଗ ଭଷା]]
# [[ଖାଙ୍ଗୋଇ ଭାଷା]]
# [[ବେରାର-ଡେକାନ ମରାଠୀ]]
# [[ଉଇ ଭାଷା]]
# [[ମୌଣ୍ଡାଦାନ ଚେଟ୍ଟି ଭାଷା]]
# [[ଭୋୟାରି ଭାଷା]]
# [[ମାଲାମୁଥାନ ଭାଷା]]
# [[ଗୌଡ଼ୀ ପ୍ରାକୃତ]]
# [[କାତକରି ଭାଷା]]
# [[କର୍ମକାର ଭାଷା]]
# [[ପଥିୟା ଭାଷା]]
# [[ଲାହୁଲ ଲୋହାର ଭାଷା]]
# [[ଖରମ ନାଗା ଭାଷା]]
# [[ଖମ୍ବା ଭାଷା]]
# [[ନାଃ ବୋଲି]]
# [[ବାଙ୍ଗନି-ତଗିନ ଭାଷା]]
# [[ଜଙ୍ଗସଙ୍ଗ ଭାଷା]]
# [[ମାରିଙ୍ଗ ନାଗା ଭାଷା]]
# [[ପୌଲା ଭାଷା]]
# [[ଟୁକପା ଭାଷା]]
# [[ବିଳାସପୁରୀ ଭାଷା]]
# [[ବେଟ୍ଟା କୁରୁମ୍ବା ଭାଷା]]
# [[ଦେଓରୀ ଭାଷା]]
# [[ବମ ଭାଷା]]
# [[ମେୱାତି ଭାଷା]]
# [[ବିସ୍ସା ଭାଷା]]
{{Div col end}}

== ଅଣ-ଓଡ଼ିଆ ସାହିତ୍ୟିକ ==
# [[ସୋହିନୀ ଘୋଷ]]
# [[ପଦ୍ମା ଗୋଲେ]]
# [[ଅନାମିକା (କବି)]]
# [[ପ୍ରତୀକ୍ଷା ବକ୍ସି]]
# [[ଉମା ଭଟ୍ଟ]]
# [[କେ.ଏସ୍. ଚନ୍ଦ୍ରିକା]]
# [[ବିଶାଖା ଦତ୍ତ]]

==ପୁସ୍ତକ==
# [[ନିର୍ମଳା (ଉପନ୍ୟାସ)]]

== ସମ୍ବାଦପତ୍ର ==
# [[ଦି ନ୍ୟୁ ଇଣ୍ଡିଆନ ଏକ୍ସପ୍ରେସ]]
# [[ଦି ଇଣ୍ଡିଆନ ଏକ୍ସପ୍ରେସ]]

==କଥାଚିତ୍ର/ଅଭିନେତା==
===ଓଡ଼ିଆ ନାଟକ===
* [[ବୟସର ଅନ୍ତେ]]
* [[ନବକଳେବର (ଓଡ଼ିଆ ନାଟକ)]]
* [[ଦେବଦାସ (ଓଡ଼ିଆ ନାଟକ)]]

===ପ୍ରଯୋଜନା ସଂସ୍ଥା===
* [[ଏସ୍୩ ମୁଭିଜ୍]]

=== ଟେଲିଭିଜନ ===

* [[ରଜ କୁଇନ୍]]

===ଓଡ଼ିଆ କଥାଚିତ୍ର===
{{Div col|colwidth=15em}}
# [[ସୀତା ଲବକୁଶ]]
# [[ବ୍ୟାଡ଼୍ ଗାର୍ଲ]]
# [[ଚାନ୍ଦ ନା ତମେ ତାରା]]{{tick}}
# [[ଲଭ୍ ମାଷ୍ଟର]]
# [[ନଈ ସେପାରୀ କନକ ଗୋରୀ]]
# [[ଟାର୍ଗେଟ୍]]
# [[ପ୍ରେମ ସବୁଠୁ ବଳବାନ]]
# [[ଡାହା ବାଳୁଙ୍ଗା]]
# [[ତୁ ଆଉ ମୁଁ]]
# [[ଡାଡି]]
# [[ଗୋଲାପି ଗୋଲାପି]]
# [[ଲେଖୁଲେଖୁ ଲେଖିଦେଲି]]
# [[ଇସ୍କ ତୁ ହି ତୁ]]
# [[ନୂଆ ନୂଆ ପ୍ରେମରେ]]
# [[କିଏ ଦବ ଟକ୍କର]]
# [[ସୁପର ମିଛୁଆ]]{{tick}}
# [[ଆଖି ପଲକରେ ତୁ]]
# [[ଆଇନ କାନୁନ]]
# [[କେଉଁ ଦୁନିଆରୁ ଆସିଲ ବନ୍ଧୁ]]
# [[ଅ ଆ ହର୍ଷେଇ]]
# [[ଅଗସ୍ତ୍ୟ]]
# [[ଝିଅଟା ବିଗିଡ଼ିଗଲା]]
# [[ପିଲାଟା ବିଗିଡ଼ିଗଲା]]
# [[କେହି ନୁହେଁ କାହାର]]
# [[ଯୁବରାଜ(ଓଡ଼ିଆ ଚଳଚ୍ଚିତ୍ର)]]
# [[ରିଭେଞ୍ଜ]]
# [[ବାଏ ବାଏ ଦୁବାଇ]]
# [[ଚିନି (ଓଡ଼ିଆ କଥାଚିତ୍ର)]]
# [[ଲଭ୍ ପାଇଁ କୁଛ୍ ଭି କରେଗା]]
# [[ଲଭ୍ ୟୁ ହମେଶା]]
# [[ଜଗା ହାତରେ ପଘା (୨୦୧୫)]]
# [[ଗପ ହେଲେ ବି ସତ (୨୦୧୫)]]{{tick}}
# [[ଭାଇନା, କ'ଣ କଲା ସେ]]
# [[ସୁଇଟ୍ ହାର୍ଟ]]
# [[ତୋର ଦିନେ କୁ ମୋର ଦିନେ]]
# [[ଲଭ୍ ଷ୍ଟେସନ୍]]{{tick}}
# [[ଗଳ୍ପ ନୁହେଁ ଅଳ୍ପ ଦିନର]]
# [[ବେବି]]
# [[ଛାତି ତଳେ ଡିଂ ଡଂ]]
# [[ସ୍ମାଇଲ୍ ପ୍ଲିଜ୍]]{{tick}}
# [[କଥାଦେଲି ମଥା ଛୁଇଁ]]
# [[ସୁନାପିଲା- ଟିକେ ସ୍କୃ ଢିଲା]]
# [[ଛାଇ ପରି ରହିଥିବି]]
# [[ଦିୱାନା ହେଲି ତୋ ପାଇଁ]]
# [[ଦିଲ୍ କା ରାଜା]]
# [[ମୀମାଂସା]]
# [[କ୍ରାନ୍ତିଧାରା]]
# [[ଦିଲ୍ ଦିୱାନା ହେଇଗଲା]]
# [[ତୁ ମୋ ଲଭ୍ ଷ୍ଟୋରୀ]]
# [[ଗଡ୍‌ଫାଦର୍]]
# [[ଦି ଏଣ୍ଡ୍]]
# [[ଆଖି ଖୋଲିଲେ ତୁ ତୁ ହି ତୁ]]
# [[ସୀତାରାମଙ୍କ ବାହାଘର କଳିଯୁଗରେ]]
# [[ଟପୋରି]]
# [[ଅଭୟ]]
# [[ରୋମିଓ ଜୁଲିଏଟ]]
# [[ସିଷ୍ଟର ଶ୍ରୀଦେବୀ]]
# [[ଭକ୍ତ ଓ ଭଗବାନ]]
# [[ମିଠା ମିଠା]]
# [[ଟିକେ ଖରା ଟିକେ ଛାଇ]]
# [[ନିଝୁମ ରାତିର ସାଥୀ (୨୦୧୭)]]
# [[ତମକୁ ଦେଖିଲା ପରେ]]
# [[ପ୍ରେମର ନିଶା ନିଆରା ନିଆରା]]
# [[ଆସିଲୁ ଯେବେ ତୁ ଯାଆନା ଫେରି]]
# [[ପ୍ରେମରେ ପ୍ରେମରେ]]
# [[ମୁଁ ଗାନ୍ଧୀ ନୁହେଁ]]
# [[ହେ ପ୍ରଭୁ ଦେଖା ଦେ]]
# [[ଦେଲେ ଧରା କଥା ସରେ]]
# [[ଗୁଣ୍ଡା]]
# [[ଗୋଟେ ଶୁଆ ଗୋଟେ ଶାରୀ]]
# [[ତୁ କହିବୁ ନା ମୁଁ]]
# [[ତୁ ଯେ ସେଇ]]
# [[ଯୋଉଠି ତୁ ସେଇଠି ମୁଁ]]
# [[ସମୟ ବଡ଼ ବଳବାନ (୨୦୧୬ କଥାଚିତ୍ର)]]
# [[ହେଲା ମତେ ପ୍ରେମ ଜର]]
# [[ଚୁପ୍ ଚୁପ୍ ଚୋରି ଚୋରି]]
# [[ଜବରଦସ୍ତ ପ୍ରେମିକ]]
# [[ଟାଇଗର (ଓଡ଼ିଆ ଚଳଚ୍ଚିତ୍ର)]]
# [[ତୁ ମୋର ସପନ ରାଣୀ]]
# [[ଭଉଁରୀ- ଦ ସିଙ୍କିଙ୍ଗ୍ ରିଆଲିଟି]]
# [[ସପନର ପଥେ ପଥେ]]
# [[କଲେଜ ଟାଇମ]]
# [[ହେଲୋ- ଇନ୍ ଲଭ୍]]
# [[ଜହ୍ନର ପାହାଡ଼]]
# [[ମାୟା]]
# [[ମାଇଁ ଫାର୍ଷ୍ଟ ଲଭ୍]]
# [[କଳ୍କୀ (ଓଡ଼ିଆ କଥାଚିତ୍ର)]]
# [[ଫ୍ଲାସ୍‌ବ୍ୟାକ]]
# [[ଏଇ ଜନମର ସାଥିଟିଏ]]
# [[ଜଷ୍ଟ ମୋହବତ୍]]
# [[କଥା ନୁହେଁ ଏ କଥା]]
# [[ଗଡ୍‌ସ୍ ଓନ୍ ପିପୁଲ୍]]
# [[ଲେଖିଚି ନାଁ ତୋର]]
# [[ରକ୍‌ଷ୍ଟାର୍]]
# [[ଭଲପାଏ ତତେ ୧୦୦ ରୁ ୧୦୦]]
# [[ରଙ୍ଗିଲା ବାବା]]
# [[ରଘୁପତି ରାଘବ ରାଜାରାମ (ଓଡ଼ିଆ କଥାଚିତ୍ର)]]
# [[ଆଶିକ୍]]
# [[ଲଟେରୀ- ଲାଇଫ୍ ଏଗ୍ନେଷ୍ଟ ଫେଟ୍]]
# [[ମୁଁ ଖାଣ୍ଟି ଓଡ଼ିଆ ଝିଅ]]
# [[ଅଜାତଶତ୍ରୁ (ଓଡ଼ିଆ କଥାଚିତ୍ର)]]
# [[ବିନ୍ଦାସ ରୋମିଓ]]
# [[ବଦମାସ୍‌ ଟୋକା]]
# [[ମୋ ଦିଲ୍ କହେ ଇଲୁ ଇଲୁ]]
# [[ଆପନା ହାତ ଜଗନ୍ନାଥ]]
# [[ତୋ ବାଟ ଚାହିଁଚି ରାତି ସାରା]]
# [[ପୁଣି ଦେଖା ହବ ଆର ଜନମରେ]]
# [[ଖାସ୍ ତୁମରି ପାଇଁ]]
# [[ଜୟ ହିନ୍ଦ୍]]
# [[ହିରୋ ନଂ ୱାନ୍]]
# [[ହରି ବୋଲ ନୁହେଁ ଟଙ୍କା ବୋଲ]]
# [[ସାହିତ୍ୟ ଦିଦି]]
# [[ସମଥିଙ୍ଗ୍ ସମଥିଙ୍ଗ୍ ୨]]
# [[ଭୈରବ (ଓଡ଼ିଆ କଥାଚିତ୍ର)]]
# [[ସଙ୍ଗମ]]
# [[୨୦୧୪ ଫିଅର ଅଫ ଦ ଇଅର]]
# [[ଏମିତି ବି ହେଇପାରେ]]
# [[କିଡ୍‌ନାପ୍]]
# [[କ୍ରିଷ୍ଣା ଗୋବିନ୍ଦା]]
# [[ଆମେ ତ ଟୋକା ଷଣ୍ଢ ମାର୍କା]]
# [[କାବୁଲା ବାରବୁଲା]]
# [[ଶିବା- ନଟ୍‌ ଆଉଟ୍‌]]
# [[ପାଗଳ କରିଚୁ ତୁ]]
# [[ମେଣ୍ଟାଲ]]
# [[ମୁଁ ତା'ର କିଏ]]
# [[ତମେ ଥିଲେ ସାଥିରେ]]
# [[ଗଞ୍ଜା ଲଢ଼େଇ (ଓଡ଼ିଆ କଥାଚିତ୍ର)]]
# [[ୱାନ୍ ୱେ ଟ୍ରାଫିକ୍]]
# [[ରାସ୍ତା (ଓଡ଼ିଆ କଥାଚିତ୍ର)]]
# [[ଓମ୍ (ଓଡ଼ିଆ କଥାଚିତ୍ର)]]
# [[ଦୀପାଞ୍ଜଳି]]
# [[ସିନ୍ଦୂର (ଓଡ଼ିଆ କଥାଚିତ୍ର)]]
# [[ତୁ ମୋ ହିରୋ]]
# [[ଗଡ଼ବଡ଼]]
# [[ବଧୂ ନୁହେଁ ମୁଁ ବନ୍ଧୁ]]
# [[ମୋ ଦିଲ୍ ତୋ ଦିୱାନା]]
# [[ତୁ ମୋ ସୁନା ତୁ ମୋ ହୀରା]]
# [[ଲଭ୍ ହେଲା ଏମିତି]]
# [[ମୁଁ ଆଶିକ୍ ମୁଁ ଆୱାରା]]
# [[ମାଇଁ ଲଭ୍ ଷ୍ଟୋରୀ]]
# [[ଏସିପି ସାଗରିକା]]
# [[ଜଗନ୍ନାଥ ଧାମ ପୁରୀ (ଓଡ଼ିଆ କଥାଚିତ୍ର)]]
# [[ଦିୱାନା ଦିୱାନୀ]]
# [[ଚଉକା ଛକା]]
# [[ରୁମ୍‌କୁ ଝୁମାନା]]
# [[ସୁପରଷ୍ଟାର (ଓଡ଼ିଆ କଥାଚିତ୍ର)]]
# [[ମୁଁ ଗୋଟେ ଦୁଷ୍ଟ ପିଲା]]
# [[ସଲାମ ସିନେମା]]
# [[ରୁଦ୍ର (ଓଡ଼ିଆ କଥାଚିତ୍ର)]]
# [[ସପନର ନାୟିକା]]
# [[ସନ୍ଦେହୀ ପ୍ରିୟତମା]]
# [[ଅଶୋକ ସମ୍ରାଟ]]
# [[ହରି ଓମ ହରି]]
# [[ମୁଁ ଦିୱାନା ତୋ' ପାଇଁ]]
# [[ଓମ ସାଇ ତୁଝେ ସଲାମ]]
# [[ଦୀପୁ ଦ ଡ୍ୟାନ୍ସବୟ]]
# [[ବଜରଙ୍ଗୀ (ଓଡ଼ିଆ କଥାଚିତ୍ର)]]
# [[ପ୍ରେମିକା]]
# [[କାଉଁରୀ କନ୍ୟା]]
# [[ଯୋଗୀ (ଓଡ଼ିଆ କଥାଚିତ୍ର)]]
# [[ବ୍ୟାଚେଲର]]
# [[ମିତ ବସିଛି ମୁଁ ଭୂତ ସାଥିରେ]]
# [[ଟଙ୍କା ତତେ ସଲାମ]]
# [[ମୁଁ ରାଜା ତୁ ରାଣୀ]]
# [[ତୁ ମୋ ଦେହର ଛାଇ]]
# [[କେହି ଜଣେ ଭଲ ଲାଗେରେ]]
# [[ବ୍ଲାକ୍‌ମେଲ୍]]
# [[ଗୁଡ୍ ବୟ]]
# [[ତୋ ପ୍ରେମରେ ପଡ଼ିଲା ପରେ]]
# [[ପର୍ଶୁରାମ (ଓଡ଼ିଆ କଥାଚିତ୍ର)]]
# [[ରଙ୍ଗିଲା ଟୋକା]]
# [[ଜଗୁ ଅଟୋବାଲା]]
# [[କ୍ରିଷ୍ଣା- ଷ୍ଟୋରୀ ଅଫ୍ ଏ ଡ୍ୟାନ୍ସର୍]]
# [[ମୁଁ]]
# [[ଫ୍ୟାମିଲି ନମ୍ବର୍ ୱାନ୍]]
# [[ମୁଁ ପ୍ରେମୀ ମୁଁ ପାଗଳ]]
# [[କେମିତି ଏ ବନ୍ଧନ]]
# [[ମା' ଖୋଜେ ମମତା]]
# [[ଡନ୍ (ଓଡ଼ିଆ କଥାଚିତ୍ର)]]
# [[ଓନ୍‌ଲି ପ୍ୟାର୍]]
# [[ଶୁଭ ବିବାହ]]
# [[ତୋ' ଆଖିରେ ମୁଁ]]
# [[ମୁଁ କ'ଣ ଏତେ ଖରାପ]]
# [[ଦିଲ୍ ତ‌ତେ ଦେଇଚି]]
# [[ଆ'ଲୋ ମୋର କଣ୍ଢେଇ]]
# [[ପହିଲି ରଜ]]
# [[ଭୁଲ୍ ବୁଝିବନି ମତେ]]
# [[ଶଶୁରଘର ଜିନ୍ଦାବାଦ]]
# [[ତୋ'ର ମୋ'ର ଯୋଡ଼ି ସୁନ୍ଦର]]
# [[ଏଇ ମିଳନ ଯୁଗ ଯୁଗର]]
# [[ଶକ୍ତି (ଓଡ଼ିଆ କଥାଚିତ୍ର)]]
# [[ଟିକେ ଅନାଡ଼ି ପୂରା ଖିଲାଡ଼ି]]
# [[ତତେ ଭଲ ପାଉଛି ବୋଲି]]
# [[ମେଘ ସବାରୀରେ ଆସିବ ଫେରି]]
# [[ପ୍ରେମ ଅଢ଼େଇ ଅକ୍ଷର]]
# [[ଦିୱାନା]]
# [[ଓଁ ନମଃ ଶିବାୟ (୨୦୧୦ର କଥାଚିତ୍ର)]]
# [[ଲୈଲା ଓ ଲୈଲା]]
# [[ହାପି ଲକି]]
# [[ତୁ ଥାଆ ମୁଁ ଯାଉଚି ରୁଷି]]
# [[ଧୀରେ ଧୀରେ ପ୍ରେମ ହେଲା]]
# [[ସୁନା ଚଢ଼େଇ ମୋ ରୂପା ଚଢ଼େଇ]]
# [[ମୁଖ୍ୟମନ୍ତ୍ରୀ (ଓଡ଼ିଆ କଥାଚିତ୍ର)]]
# [[ଆଇଲାରେ ଓଡ଼ିଆ ପୁଅ]]
# [[ଚୁପ୍ କିଏ ଆସୁଛି]]
# [[ଆକାଶେ କି ରଙ୍ଗ ଲାଗିଲା]]
# [[ରୋମିଓ- ଦ ଲଭର୍ ବୟ]]
# [[ଲଭ୍ ଡଟ୍ କମ୍]]
# [[ମିତରେ ମିତ]]
# [[ତୁମେ ହିଁ ସାଥୀ ମୋର]]
# [[ତୁ ମୋରି ପାଇଁ]]
# [[ପ୍ରେମ ରୋଗୀ]]
# [[ଆ'ରେ ସାଥି ଆ]]
# [[ଆ' ଜ‌ହ୍ନରେ ଲେଖିବା ନାଁ]]
# [[ପାଗଳ କରିଚି ପାଉଁଜି ତୋର]]
# [[ଧନରେ ରଖିବୁ ଶପଥ ମୋର]]
# [[ମତେ ତ ଲଭ ହେଲାରେ]]
# [[ହସିବ ପୁଣି ମୋ ସୁନା ସଂସାର]]
# [[ନନ୍ଦିନୀ ଆଇ ଲଭ୍ ୟୁ]]
# [[ମୁନ୍ନା- ଏ ଲଭ୍ ଷ୍ଟୋରୀ]]
# [[ତୋ ବିନା ଭଲ ଲାଗେନା]]
# [[ବନ୍ଦେ ଉତ୍କଳ ଜନନୀ (ଓଡ଼ିଆ କଥାଚିତ୍ର)]]
# [[ମତେ ଆଣିଦେଲ ଲକ୍ଷେ ଫଗୁଣ]]
# [[ତୋ ପାଇଁ ନେବି ମୁଁ ଶହେ ଜନମ]]
# [[କାଳୀଶଙ୍କର]]
# [[ଲାଲ ଟୁକୁ ଟୁକୁ ସାଧବ ବୋହୂ]]
# [[ସମୟ ହାତରେ ଡୋରି]]
# [[ତୁମକୁ ପାରୁନି ତ ଭୁଲି]]
# [[ଅଗ୍ନିଶିଖା]]
# [[ମୋ ସୁନା ପୁଅ]]
# [[ଏ ମନ ମାନେନା]]
# [[ବନ୍ଧୁ (କଥାଚିତ୍ର)]]
# [[ମୋନିକା ମାଇଁ ଡାର୍ଲିଙ୍ଗ]]
# [[ଫେରିଆ ମୋ ସୁନା ଭଉଣୀ]]
# [[ମହାନାୟକ]]
# [[ମୁଁ ତତେ ଲଭ୍ କରୁଚି]]
# [[ପ୍ରିୟା ମୋ ଆସିବ ଫେରି]]
# [[ଗୁଡ୍ଡୁ ଆଣ୍ଡ ଗୁଡ୍ଡି]]
# [[ଆମାଜନ୍ ଆଡ୍‌ଭେଞ୍ଚର୍]]
# [[ଆଇ ଲଭ୍ ମାଇଁ ଇଣ୍ଡିଆ]]
# [[ତୁ ଏକା ଆମ ସାହା ଭରସା]]
# [[ରାକ୍ଷୀ ବାନ୍ଧିଲି ମୋ ରଖିବ ମାନ]]
# [[ହସିଲା ସଂସାର ଭାଙ୍ଗିଲା କିଏ]]
# [[ରକତେ ଲେଖିଚି ନାଁ]]
# [[ଦେ ମା ଶକ୍ତି ଦେ]]
# [[ତୁ ମୋ ମନର ମିତ]]
# [[ପ୍ରିୟା ମୋ ପ୍ରିୟା]]
# [[ବାଜି]]
# [[ତତେ ମୋ ରାଣ]]
# [[ମନର ମାନସୀ]]
# [[ଅର୍ଜୁନ (ଓଡ଼ିଆ କଥାଚିତ୍ର)]]
# [[ନାରୀ ଆଖିରେ ନିଆଁ]]
# [[ତୋ' ପାଇଁ]]
# [[ଓମ୍ ଶାନ୍ତି ଓମ୍]]
# [[ନାୟକ ନୁହେଁ ଖଳନାୟକ]]
# [[ହତ୍ୟା (ଓଡ଼ିଆ କଥାଚିତ୍ର)]]
# [[ଟୋପାଏ ସିନ୍ଦୂର ଦି ଟୋପା ଲୁହ]]
# [[ମଥାରେ ଦେଇ ପାଟ ଓଢ଼ଣୀ]]
# [[ଓ ମାଇଁ ଲଭ୍]]
# [[କଟି ପତଙ୍ଗ]]
# [[ପ୍ରେମ୍ କୁମାର]]
# [[ସୁନ୍ଦରଗଡ଼ର ସଲମାନ୍ ଖାନ୍]]
# [[ଅଗ୍ନି ପରୀକ୍ଷା]]
# [[ଓଲେ ଓଲେ ଦିଲ୍ ବୋଲେ]]
# [[ନାୟକର ନାଁ ଦେବଦାସ]]
# [[ଜୀବନ ମୃତ୍ୟୁ]]
# [[ରହିଚି ରହିବି ତୋରି ପାଇଁ]]
# [[ଆଇ ଲଭ୍ ୟୁ]]
# [[ସୁନା ସଙ୍ଖାଳୀ]]
# [[ରଖିବ ଯଦି ସେ ମାରିବ କିଏ]]
# [[ହରିଭାଇ ହାରେନା]]
# [[ମା ମଙ୍ଗଳା (ଓଡ଼ିଆ କଥାଚିତ୍ର)]]
# [[ଏଇଠି ସ୍ୱର୍ଗ ଏଇଠି ନର୍କ]]
# [[ସାବତ ମାଆ (ଓଡ଼ିଆ କଥାଚିତ୍ର)‌]]
# [[ନାରୀ ବି ପିନ୍ଧିପାରେ ରକ୍ତ ସିନ୍ଦୂର]]
# [[ପୁଅ ଭାଙ୍ଗିଦେଲା ସୁନା ସଂସାର]]
# [[ସମୟ ଚକରେ ସଂସାର ରଥ]]
# [[ପୁଅ ମୋର ଜଗତ ଜିତା]]
# [[ତୋ ଆଖି ମୋ ଆଇନା]]
# [[ଧର୍ମ ଦେବତା]]
# [[ସମୟ ଖେଳୁଛି ଚକା ଭଉଁରୀ]]
# [[ଧର୍ମ ସ‌ହିଲେ ହେଲା]]
# [[ସହର ଜଳୁଚି]]
# [[ମା ପରି କିଏ ହେବ]]
# [[ମା କାନ୍ଦେ ଆଜି ପୁଅଟେ ପାଇଁ]]
# [[ରଙ୍ଗ୍ ନମ୍ବର]]
# [[ଧରଣୀ (ଓଡ଼ିଆ କଥାଚିତ୍ର)]]
# [[କଳା ମାଣିକ]]
# [[ବାବୁ ପର୍ଶୁରାମ]]
# [[ତୁଳସୀ (ଓଡ଼ିଆ କଥାଚିତ୍ର)]]
# [[ଧର୍ମ ନିକିତି]]
# [[ରାକ୍ଷୀ ଭିଜିଗଲା ଆଖି ଲୁହରେ]]
# [[ଏଇ ଆଖି ଆମ ସାକ୍ଷୀ]]
# [[କାଳ ଚକ୍ର]]
# [[ପରଦେଶୀ ବାବୁ]]
# [[ଜୟ ଶ୍ରୀରାମ]]
# [[କଥା କହିବ ମୋ ମଥା ସିନ୍ଦୂର]]
# [[କଥା ରହିଗଲା କାଳ କାଳକୁ]]
# [[ଶାଶୁ ହାତକଡ଼ି ଭାଉଜ ବେଡ଼ି]]
# [[ଲଭ୍ ପ୍ରମିଜ୍]]
# [[ଯୋଉଠି ଥିଲେ ବି ତୁ ମୋର]]
# [[ସରପଞ୍ଚ ବାବୁ]]
# [[ଲାଟ୍ ସାହେବ]]
# [[ସ୍ତ୍ରୀ (୧୯୯୮ର କଥାଚିତ୍ର)]]
# [[ସୁନା ପାଲିଙ୍କି]]
# [[ସୌଭାଗ୍ୟବତୀ]]
# [[ଲକ୍ଷ୍ମୀର ଅଭିସାର]]
# [[ଅହଲ୍ୟା (ଓଡ଼ିଆ କଥାଚିତ୍ର)]]
# [[ଏଇ ସଂଘର୍ଷ]]
# [[ଜୀବନସାଥୀ (୧୯୯୭ କଥାଚିତ୍ର)]]
# [[ରାମ ଲକ୍ଷ୍ମଣ]]
# [[ବାପା (ଓଡ଼ିଆ କଥାଚିତ୍ର)]]
# [[ଶେଷ ଦୃଷ୍ଟି]]
# [[ନୀଳ ମାଷ୍ଟରାଣୀ]]
# [[ମୋକ୍ଷ (ଓଡ଼ିଆ କଥାଚିତ୍ର)]]
# [[ବସୁଧା (ଓଡ଼ିଆ କଥାଚିତ୍ର)]]
# [[ସୁନା ପୁଅ]]
# [[କ୍ଷଣିକା- ଦ ଲସ୍ଟ ଆଇଡିଆ]]
# [[ମଣି ନାଗେଶ୍ୱରୀ]]
# [[ସୁଭଦ୍ରା (ଓଡ଼ିଆ କଥାଚିତ୍ର)]]
# [[୪ ଇଡିଅଟସ୍]]
# [[ଚମ୍ପିଆନ]]
# [[ମୋ ଭାଇ ଜଗା]]
# [[ସାଗର ଗଙ୍ଗା]]
# [[ପାଚେରୀ ଉଠିଲା ମଝି ଦୁଆରୁ]]
# [[ଅକୁହା କଥା]]
# [[ନିର୍ବାଚନ (ଓଡ଼ିଆ କଥାଚିତ୍ର)]]
# [[ମୁକ୍ତି ମଶାଲ]]
# [[ନାଗ ଜ୍ୟୋତି]]
# [[ଲୁବେଇଡାକ]]
# [[ରଖିଲେ ଶିବ ମାରିବ କିଏ]]
# [[ମହୁଆ (ଓଡ଼ିଆ କଥାଚିତ୍ର)]]
# [[ଗୋପରେ ବଢ଼ୁଛି କଳା କହ୍ନେଇ]]
# [[ଏମିତି ଭାଇ ଜଗତେ ନାହିଁ]]
# [[ଗଢ଼ି ଜାଣିଲେ ଘର ସୁନ୍ଦର]]
# [[ଦାଦାଗିରି]]
# [[ପଥର ଖସୁଚି ବଡ଼ ଦେଉଳୁ]]
# [[ଅନୁପମା (ଓଡ଼ିଆ କଥାଚିତ୍ର)]]
# [[ସାଡୋଜ୍ ଅଫ୍ ଦ ରେନ୍‌ବୋ]]
# [[ଆଶା (ଓଡ଼ିଆ କଥାଚିତ୍ର)]]
# [[ମା (୧୯୯୨ର ଓଡ଼ିଆ କଥାଚିତ୍ର)]]
# [[ନାଗ ପଞ୍ଚମୀ (ଓଡ଼ିଆ କଥାଚିତ୍ର)]]
# [[ଉଦଣ୍ଡୀ ସୀତା]]
# [[ମା' ଯାହାର ସାହା]]
# [[ଘର ମୋର ସ୍ୱର୍ଗ]]
# [[ଅଣ୍ଟି ଛୁରୀ ତଣ୍ଟି କାଟେ]]
# [[ପ୍ରୀତିର ଇତି]]
# [[ଅରଣ୍ଯ ରୋଦନ]]
# [[ସୁଖ ସଂସାର]]
# [[ମୁକ୍ତି ତୀର୍ଥ]]
# [[ଦୂର ଦିଗନ୍ତ]]
# [[କି ହେବ ଶୁଆ ପୋଷିଲେ]]
# [[ତୋ ବିନୁ ଅନ୍ୟ ଗତି ନାହିଁ]]
# [[ଆମ ଘର ଆମ ସଂସାର]]
# [[ବସ୍ତ୍ର ହରଣ]]
# [[ପରଦେଶୀ ଚଢ଼େଇ]]
# [[ଚକାଡୋଳା କରୁଚି ଲୀଳା]]
# [[ହିସାବ କରିବ କାଳିଆ]]
# [[କଣ୍ଢେଇ (ଓଡ଼ିଆ କଥାଚିତ୍ର)]]
# [[କାଳିଆ ଭରସା]]
# [[ଅଗ୍ନି ବୀଣା]]
# [[ଠାକୁର ଅଛନ୍ତି ଚଉ ବାହାକୁ]]
# [[ହସ ଲୁହ ଭରା ଦୁନିଆ]]
# [[ଦଇବ ଦଉଡ଼ି]]
# [[ଲୁଟ ତରାଜ]]
# [[ବିଧିର ବିଧାନ]]
# [[ଶାସ୍ତି (ଓଡ଼ିଆ କଥାଚିତ୍ର)]]
# [[ପ୍ରତିଶୋଧ ଅପରାଧ ନୁହେଁ]]
# [[ଲୋକାଲ ଟୋକା ଲଭ୍ ଚୋଖା]]
# [[ମାଇଣ୍ଡ୍‌ଗେମ୍]]
# [[ପୁଅ ମୋର କଳା ଠାକୁର]]
# [[ଥିଲି ଝିଅ ହେଲି ବୋହୂ]]
# [[ପାପ ପୁଣ୍ୟ]]
# [[କୁରୁକ୍ଷେତ୍ର (ଓଡ଼ିଆ କଥାଚିତ୍ର)]]
# [[ସୁନା ଚଢ଼େଇ]]
# [[ମା ମତେ ଶକ୍ତି ଦେ]]
# [[ଲାଲ ପାନ ବିବି]]
# [[ଗୋଲାମଗିରି]]
# [[ଚକା ଆଖି ସବୁ ଦେଖୁଛି]]
# [[ଅନ୍ୟାୟ ସହିବି ନାହିଁ]]
# [[ମାଣିକ (ଓଡ଼ିଆ କଥାଚିତ୍ର)]]
# [[ପକା କମ୍ବଳ ପୋତ ଛତା]]
# [[ପଳାତକ]]
# [[କଣ୍ଢେଇ ଆଖିରେ ଲୁହ]]
# [[ସତ ମିଛ]]
# [[ତାରା (ଓଡ଼ିଆ କଥାଚିତ୍ର)]]
# [[ଆରଣ୍ୟକ (ଓଡ଼ିଆ କଥାଚିତ୍ର)]]
# [[ଶେଷ ପ୍ରତୀକ୍ଷା]]
# [[ଏକ୍ସକ୍ୟୁଜ ମି]]
# [[ମା ଗୋଜବାୟାଣୀ (ଓଡ଼ିଆ କଥାଚିତ୍ର)]]
# [[ପ୍ରେମ ପାଇଁ ମହାଭାରତ]]
# [[ସପନ ବଣିକ]]
# [[ଗୃହଲକ୍ଷ୍ମୀ]]
# [[ଇସ୍କ ପୁଣିଥରେ]]
# [[ରାଧା (ଓଡ଼ିଆ କଥାଚିତ୍ର)]]
# [[ବସନ୍ତ ରାସ]]
# [[ଲଭ୍ ଏକ୍ସପ୍ରେସ୍]]
# [[ପ୍ରତିଧ୍ୱନି (ଓଡ଼ିଆ କଥାଚିତ୍ର)]]
# [[ଜୀବନ ସଙ୍ଗମ]]
# [[ରାଜା ହରିଶ୍ଚନ୍ଦ୍ର]]
# [[ରାମ ରହିମ]]
# [[ଉଦୟ ଭାନୁ (ଓଡ଼ିଆ କଥାଚିତ୍ର)]]
# [[ସୁବର୍ଣ୍ଣ ସୀତା]]
# [[ଭାଇଜାନ୍]] 
# [[ଅଭିଳାଷ]]
# [[ଭକ୍ତ ସାଲବେଗ (ଓଡ଼ିଆ କଥାଚିତ୍ର)]]
# [[କଲ୍ୟାଣୀ]]
# [[ଦେଖ ଖବର ରଖ ନଜର]]
# [[ଜ୍ୱାଇଁ ପୁଅ]]
# [[ବିଲ୍ୱ ମଙ୍ଗଳ]]
# [[ମାନସୀ (ଓଡ଼ିଆ କଥାଚିତ୍ର)]]
# [[ଦେବଯାନୀ (ଓଡ଼ିଆ କଥାଚିତ୍ର)]]
# [[ସତ୍ୟମେବ ଜୟତେ (ଓଡ଼ିଆ କଥାଚିତ୍ର)]]
# [[ପଗ୍‌ଲୁ]]
# [[ବାଟ ଅବାଟ]]
# [[ମନ ଖାଲି ତତେ ଚାହେଁ]]
# [[ଅଗ୍ନି ପରୀକ୍ଷା (୧୯୮୦ କଥାଚିତ୍ର)]]
# [[ଜୟ ମା ମଙ୍ଗଳା]]
# [[ଅନୁରାଧା (ଓଡ଼ିଆ କଥାଚିତ୍ର)]]
# [[ରାମ ବଳରାମ]]
# [[ଶ୍ରୀ ଜଗନ୍ନାଥ (୧୯୭୯ର ଓଡ଼ିଆ କଥାଚିତ୍ର)]]
# [[ସାକ୍ଷୀ ଗୋପୀନାଥ]]
# [[ସୁଜାତା (ଓଡ଼ିଆ କଥାଚିତ୍ର)]]
# [[ସତୀ ଅନୁସୂୟା]]
# [[ପରିବାର (ଓଡ଼ିଆ କଥାଚିତ୍ର)]]
# [[ପତି ପତ୍ନୀ]]
# [[କବି ସମ୍ରାଟ ଉପେନ୍ଦ୍ର ଭଞ୍ଜ]]
# [[ଶ୍ରୀମାନ୍ ସୁର୍‌ଦାସ]]
# [[ସନ୍ଧ୍ୟା ତାରା]]
# [[ପୁନର୍ମିଳନ]]
# [[ସାଥୀ ତୁ ଫେରିଆ]]
# [[ତୁ ମୋ ସୁନା ଚଢ଼େଇ]]
# [[ମା (୨୦୧୮ ଓଡ଼ିଆ କଥାଚିତ୍ର)]]
# [[ପ୍ରେମୀ ଦିୱାନା]]
# [[ପ୍ୟାର ଅଲଗା ପ୍ରକାର]]
# [[ତୁ ମୋ ସୁଇଟ୍ ୧୬]]
# [[ଜୀବନର ଚଲାପଥେ]]
# [[ରହସ୍ୟ]]
# [[କୁଳାଙ୍ଗାର]]
# [[ମୁଇଁ ଦିୱାନା ତୁଇ ଦିୱାନୀ]]
# [[ଏ ଦିଲ୍ ତତେ ଦେଲି]]
# [[ବାପା ତମେ ଭାରି ଦୁଷ୍ଟ]]
# [[ଚାଲ୍ ଟିକେ ଦୁଷ୍ଟ ହବା]]
# [[ଅଜବ ସଞ୍ଜୁର ଗଜବ ଲଭ୍]]
# [[ପଞ୍ଜୁରୀ ଭିତରେ ଶାରୀ]]
# [[ନିମ୍‌କି]]
# [[ପ୍ରେମରେ ରଖିଚି ୧୦୦ରୁ ୧୦୦]]
# [[ଗୋଲ୍ ମାଲ୍ ଲଭ୍]]
# [[ବୋବାଲ ଟୋକା]]
# [[ସେଲଫିସ୍ ଦିଲ୍]]
# [[ତୁ ମୋ ଲଭ୍ ଷ୍ଟୋରୀ ୨]]
# [[ଅଭିମାନ (୨୦୧୯ର କଥାଚିତ୍ର)]]
# [[ବୈଶାଳୀ (ଓଡ଼ିଆ କଥାଚିତ୍ର)]]
# [[ରଙ୍ଗ ବରଷିବ ଟୁପୁରୁ ଟୁପୁରୁ]]
# [[ପ୍ରେମ ତୋର ନଟି ନଟି]]
# [[ଖୁସି (ଓଡ଼ିଆ କଥାଚିତ୍ର)]]
# [[ତୁ କହିଦେ ଆଇ ଲଭ୍ ୟୁ]]
# [[ଛବିରାଣୀ‎]]
# [[ଲଭ୍ ଟୁଇଷ୍ଟ]]
# [[ଦେଖା ହେଲା ପ୍ରେମ ହେଲା]]
# [[ମିଷ୍ଟର ମଜନୁ]]
# [[ବାଳ- ଦ ରିଦମ୍ ଅଫ୍ ଲାଇଫ୍]]
# [[ଫ୍ରମ୍ ମି ଟୁ ୟୁ]]
# [[ମାଲ୍ ମହୁ ଜୀବନ ମାଟି]]
# [[ବିଶ୍ୱରୂପ]]
# [[ଶଙ୍ଖା ସିନ୍ଦୂର]]
# [[କିଏ କାହାର (୧୯୯୭ର ଓଡ଼ିଆ କଥାଚିତ୍ର)]]
# [[ମୁଁ ପରଦେଶୀ ଚଢ଼େଇ]]
# [[ବାବୁ ଭାଇଜାନ୍]]
# [[କୁଇନ୍ (ଓଡ଼ିଆ କଥାଚିତ୍ର)]]
# [[ପାଇକ ବିଦ୍ରୋହ (କ୍ଷୁଦ୍ର ଚଳଚ୍ଚିତ୍ର)]]
# [[ଆହୁତି]]
# [[କାହ୍ନା (ଓଡ଼ିଆ କଥାଚିତ୍ର)]]
# [[ସୁନା ସଂସାର (୧୯୯୭ର କଥାଚିତ୍ର)]]
# [[ସହିଦ ରଘୁ ସର୍ଦ୍ଦାର]]
# [[ଗାଁର ନାଁ ଗାଲୁଆପୁର]]
# [[ଚାଲ ଟିକେ ପ୍ରେମ କରିବା]]
# [[ମନେ ମନେ ମନ ଖୋଜୁଥିଲା]]
# [[ଚକ୍ଷୁବନ୍ଧନ]]
# [[ଜଙ୍ଗଲ (ଓଡ଼ିଆ କଥାଚିତ୍ର)]]
# [[ଅରୁନ୍ଧତୀ (୨୦୨୧ର ଓଡ଼ିଆ କଥାଚିତ୍ର)]]
# [[ମନ ମୋ ନେଇଗଲୁ ରେ]]
# [[ପିହୁ]]
# [[ବିଜୟିନୀ]]
# [[ମିଷ୍ଟର ରୋମିଓ]]
# [[୨ ଚକ୍‌ଲେଟ୍]]
# [[ଲାଲି ହବ କାହାର]]
# [[କଟକ ୱେଡ୍ସ୍ ସମ୍ବଲପୁର]]
# [[ବାପା ଆଇସିୟୁରେ ଅଛନ୍ତି]]
# [[ଲୁଚେଇ ଦେ ମତେ ଛାତି ଭିତରେ]]
# [[ଦୁର୍ଗତିନାସିନୀ ୨]]
# [[ଷଷ୍ଠରୁ ନଷ୍ଟ]]
# [[ଅର୍ଦ୍ଧ ସତ୍ୟ]]
# [[ଚୋରଣୀ (ଓଡ଼ିଆ କଥାଚିତ୍ର)]]
# [[ପାରୋ ହେଟ୍‌ସ୍ ଦେବଦାସ]]
# [[ପ୍ରେମିକାୟ ନମ]]
# [[ରଙ୍ଗିଲା ବୋହୂ ୨]]
# [[ତୋ' ପାଇଁ ଫେରିବି ବସୁଧା ଚିରି]]
# [[ତୁ ମୋର ସାଥୀରେ ୨]]
# [[ମା'ର ମମତା]]
# [[ରାତି ସରି ସରି ଯାଉଛି]]
# [[ଇଏ ବି ଗୋଟେ ଲଭ୍ ଷ୍ଟୋରୀ]]
# [[କୋକୋଲି: ଫିସ୍ ଆଉଟ୍ ଅଫ୍ ୱାଟର୍]]
# [[ଭୋକ (ଓଡ଼ିଆ କଥାଚିତ୍ର)]]
# [[ଚରିତ୍ର (ଓଡ଼ିଆ କଥାଚିତ୍ର)]]
# [[ସିନ୍ଥିରୁ ସିନ୍ଦୂର ଅଳପ ଦୂର]]
# [[ବିଶ୍ୱାସ (ଓଡ଼ିଆ କଥାଚିତ୍ର)]]
# [[ଇନ୍ଦ୍ରଜାଲ]]
# [[ଓଏ ଗୀଟାର]]
# [[ପ୍ରତ୍ୟାଘାତ]]
# [[ଅର୍ଦ୍ଧାଙ୍ଗିନୀ]]
# [[ତୁମେ ମୋ ଶଙ୍ଖା ତୁମେ ମୋ ସିନ୍ଦୂର]]
# [[ଚୁମକି ମାଇଁ ଡାର୍ଲିଂ]]
# [[ତାଣ୍ଡବ]]
# [[ବିସର୍ଜନ]]
# [[ରୋଲ୍ ନଂ-୨୭ ସୁଜାତା ସେନାପତି]]
# [[ସୁପର୍ ବୟ୍]]
# [[ପଲ୍ ପଲ୍ ତତେ ଚାହେଁ]]
# [[ତୁ ଭାରି ବିୟୁଟିଫୁଲ୍]]
# [[ଶ୍ରୀକ୍ଷେତ୍ର (ଓଡ଼ିଆ କଥାଚିତ୍ର)]]
# [[ରୋମିଓ ରାଜା]]
# [[ପାପ]]
# [[ହିରୋଗିରି]]
# [[ଆଖି ବୁଜିଦେଲେ ତୁ]]
# [[ହେଲୋ ରାବଣ]]
# [[ସାହାଣୀ ଘର କାହାଣୀ]]
# [[ଲଭ୍ ୟୁ ପ୍ରିୟା]]
# [[ଶଲା ବୁଢ଼ାର ବଦ୍‌ଲା]]
# [[ଟିକେ ଲଭ୍ ଟିକେ ଟ୍ୱିଷ୍ଟ୍]]
# [[ତୁ ମୋର ସାଥିରେ]]
# [[ଦୁର୍ଗତିନାଶିନୀ]]
# [[ପ୍ରେମ ନା' ପାଗଳପଣ]]
# [[ଲକିର ଲକ୍‌ଡାଉନ୍ ଲଭ୍ ଷ୍ଟୋରୀ]]
# [[ମୋ ମମି ପାପାଙ୍କ ବାହାଘର]]
# [[ଫେରିଆ]]
# [[ମୁଁ ତୁମେ ଲକ୍‌ଡାଉନ୍]]
# [[ଭିଜା ମାଟିର ସ୍ୱର୍ଗ]]
# [[ମୂଷା ମୋର ରଜନୀକାନ୍ତ]]
# [[ଅନାମିକା ନାୟିକା]]
# [[ଅନୁ ଦିଦି ନଟ୍ ଆଉଟ୍]]
# [[ଗୋଲ୍‌ମାଲ୍]]
# [[ଡହରା ଟୋକା]]
# [[ଅଙ୍ଗୁରୁ ନମିଳିଲେ ଖଟା]]
# [[ଲାଲ୍‌ପାନ ବିବିର ସ୍ମାର୍ଟ୍ ଫ୍ୟାମିଲି]]
# [[ହଉ ହଉ ହେଇଗଲାରେ]]
# [[ଟ୍ୱିଷ୍ଟବାଲା ଲଭ୍ ଷ୍ଟୋରୀ]]
# [[ଚିରକୁଟ୍]]
# [[ତୋ ବିନା କିଛି ମୁଁ ଚାହେଁନା]]
# [[ରଙ୍ଗିଲା ବୋହୂ]]
# [[ଝିଅଟା ଅଲଗା ପ୍ରକାର]]
# [[କାଳିଆ କରୁଛି ଲୀଳା]]
# [[ଫୋର୍]]
# [[ସମାପାଜୁର ରଘୁ]]
# [[ବନ୍ଧନ (ଟେଲି ଫିଲ୍ମ)]]
# [[ଦୃଷ୍ଟିକୋଣ]]
# [[କୁକୁଡ଼ା ଚୋର]]
# [[ପ୍ରେମ ଏଟିଏମ୍]]
# [[ଆଉ ଗୋଟେ ଲଭ୍ ଷ୍ଟୋରୀ]]
# [[ଭାବେ ସିନା କହିପାରେନା]]
# [[କୋଉ ଆକାଶର ଜହ୍ନ ତୁ]]
# [[ପ୍ରେମମ୍]]
# [[ଡିଟେକ୍ଟିଭ୍ କରନ୍ ଅର୍ଜୁନ]]
# [[ଯଥା ରାବଣସ୍ୟ ମନ୍ଦୋଦରୀ]]
# [[ଦିଦି ନମସ୍କାର]]
# [[ସୁନୟନା]]
# [[ପାଣିଗ୍ରହଣ]]
# [[ଲଗାମ୍]]
# [[ମନ ମୋର କାଗଜ ଗୁଡ଼ି]]
# [[ଦିଲ୍ ମୋର ମାନେନା]]
# [[ଗୁପ୍‌ଚୁପ୍ (ଓଡ଼ିଆ କଥାଚିତ୍ର)]]
# [[ବିଶ୍ୱନାଥ (ଓଡ଼ିଆ କଥାଚିତ୍ର)]]
# [[ମୋ ପଣତକାନୀରେ ତୁ]]
# [[ଚୋରଣୀ ୨]]
# [[ଏକା ତୁ ଏକା ମୁଁ]]
# [[କୁରୁକ୍ଷେତ୍ର (ଟେଲି ଫିଲ୍ମ)]]
# [[ମିଷ୍ଟର କହ୍ନେୟା]]
# [[ଅଧାଲେଖା ଗପ]]
# [[କ୍ରେଜି-୪]]
# [[ବିଦ୍ୟାରାଣ]]
# [[ଲାଗେ ପ୍ରେମ ନଜର]]
# [[ପ୍ରତିଜ୍ଞା]]
# [[ଆସ୍ତିକ ନାସ୍ତିକ]]
# [[ଦିଲ୍‌ରେ ଅଛି ତୋ'ରି ନାଁ]]
# [[କହିବିନି ତତେ ଆଇ ଲଭ୍ ୟୁ]]
# [[ବାଏ ବାଏ ଦିଲ୍]]
# [[ଶେଷ ରାତି]]
# [[ବୋଉର ହାତବାକ୍ସ]]
# [[ପ୍ରତୀକ୍ଷା]]
# [[ହାଏ କୃଷ୍ଣ]]
# [[କିଛି କହିବାର ଅଛି]]
# [[ଏଇ ରାକ୍ଷୀ ତୋ' ରକ୍ଷା କବଚ]]
# [[ମାୟାବୀ (ଓଡ଼ିଆ କଥାଚିତ୍ର)]]
# [[କିସ୍ ମିସ୍]]
# [[ମହାବାହୁ (ଓଡ଼ିଆ କଥାଚିତ୍ର)]]
# [[ଏଡିୟୁ ଗୋଦାର]]
# [[ଚୁମ୍‌କି ସେ' ତ ପାଣିରେ ବୁଡ଼ିବ ନାହିଁକି]]
# [[ଫେରି ଆସୁଥିବି କୋଳକୁ ତୋ'ର]]
# [[ଫେରି ଆସୁଥିବି କୋଳକୁ ତୋ'ର]]
# [[ବାଳୀ - ଦ ସେଭିଅର୍]]
# [[ତିତ୍‌ଲି]]
# [[ମହିଷାସୁର (ଓଡ଼ିଆ କଥାଚିତ୍ର)]]
# [[ପ୍ରେମରେ ରିସ୍କ ହେଲା ମୋତେ ଇସ୍କ]]
# [[ପ୍ରସ୍ଥାନମ୍]]
# [[ଓଏ ଅଞ୍ଜଲି]]
# [[ତୃଷ୍ଣା (ଓଡ଼ିଆ କଥାଚିତ୍ର)]]
# [[ଅଳ୍ପ ଦିନର ଗଳ୍ପ]]
# [[ରୁଦ୍ରାଣୀ]]
# [[ପାରିକରିବେ ଭୋଳାଶଙ୍କର]]
# [[ତୁ ମୋର ଓକେ]]
# [[ଆମେ ତ ମିଡିଲ୍ କ୍ଲାସ୍]]
# [[ସହରୀ ବାଘ (୨୦୨୨ର ଓଡ଼ିଆ କଥାଚିତ୍ର)]]
# [[ବିଛାଗ୍ୟାଙ୍ଗ୍]]
# [[ପୋଲିସ୍ ବାବୁ]]
# [[ଲାଇଫ୍‌ରେ କିଛି ବି ହେଇପାରେ]]
# [[ମୁଖା (୨୦୨୨ର ଓଡ଼ିଆ କଥାଚିତ୍ର)]]
# [[ଲାଲ ଓଢ଼ଣି]]
# [[ତୋ ନା'ର ମାନେ ହଁ]]
# [[ଡିଅର୍ ଲଭ୍]]
# [[ନଟରାଜ ୦୦୯]]
# [[ତୋ'ର ମୋର କଟି]]
# [[ଉଡ଼ନ୍ତା ଥାଳିରେ ଆସିଛି ପ୍ରିୟା]]
# [[ନିୟତି]]
# [[ମାମା ୱେଡ୍‍ସ୍ ପାପା]]
# [[ବନ୍ଦିନୀ]]
# [[ବ୍ରେକ୍‍ଅପ୍ ବାଲା ଲଭ୍‌ଷ୍ଟୋରୀ]]
# [[ଫାଲଗୁନ ଚୈତ୍ର]]
# [[ବାପା ସୁପର୍‌ମ୍ୟାନ୍]]
# [[ବାଜିବଲୋ ସାହାନାଇ]]
# [[ବୋହୂ ଆମର ବିଛୁଆତି]]
# [[ବିଭ୍ରାନ୍ତ]]
# [[କନ୍ୟାଦାନ (୨୦୨୩ ଓଡ଼ିଆ କଥାଚିତ୍ର)]]
# [[ମନ ମ୍ୟୁଜିଅମ୍]]
# [[ମନସ୍କ]]
# [[ନାରୀ ନୁହେଁ ତୁ ଅର୍ଦ୍ଧନାରୀ]]
# [[ସରଗ ପୁରରୁ ଆସିଚି ପ୍ରିୟା]]
# [[ବାହାଘର ଡଟ୍ କମ୍]]
# [[ଟିଙ୍ଗା ରାଜୁ]]
# [[ପ୍ରେମ୍ ଫର୍ ସେଲ୍]]
# [[ଡେଲିଭରି ବୟ]]
# [[ପାରିକରିବେ ଭୋଳାଶଙ୍କର ୨]]
# [[ଉଷା (ଟେଲି ଫିଲ୍ମ)]]
# [[ଛବିର ମଣିଷ]]
# [[ଧୀର ପାଣି ପଥର କାଟେ]]
# [[ଶତ୍ରୁ ସଂହାର (ଟେଲି ଫିଲ୍ମ)]]
# [[ତଦନ୍ତ (ଟେଲି ଫିଲ୍ମ)]]
# [[କବିତା (ଟେଲି ଫିଲ୍ମ)]]
# [[ଫଟା କପାଳ]]
# [[ତମସା ତୀରେ]]
# [[ଭାଗ୍ୟ]]
# [[ପୂଜାରିଣୀ]]
# [[ଭୁଲ କାହାର]]
# [[ମୁଖାଗ୍ନି]]
# [[ଧୋ'ରେ ବାବୁ ଧୋ']]
# [[ପ୍ରିୟେ ତୁ ମୋ ସିଏ]]
# [[ମହାସଂଗ୍ରାମ]]
# [[ଶାୟରୀ ଶାୟରୀ]]
# [[ପ୍ରେମୀ ନମ୍ବର ୱାନ୍]]
# [[ହାପି ଏଣ୍ଡିଂ]]
# [[କର୍ତ୍ତବ୍ୟ]]
# [[ଆଇପିଏସ୍ ଦୁର୍ଗା]]
# [[ପ୍ରିୟାର ପ୍ରି-ୱେଡିଂ ଲଭ୍‌ଷ୍ଟୋରୀ]]
# [[ଧୋକା - ଦି ଗେମ୍ ଅଫ୍ ଲଭ୍]]
# [[ପ୍ରତିଶୋଧ]]
# [[ପୁଷ୍କରା (୨୦୨୩ର ଓଡ଼ିଆ କଥାଚିତ୍ର)]]
# [[ଶଙ୍କର (୨୦୨୩ର ଓଡ଼ିଆ କଥାଚିତ୍ର)]]
# [[ବୋଉ (ଟେଲି ଫିଲ୍ମ)]]
# [[ପଡ଼ିଗଲି ତୋ ପ୍ରେମରେ]]
# [[ପ୍ରୀତି ବନ୍ଧନ]]
# [[ଟି]]
# [[କସ୍ତୁରୀ (୨୦୨୩ ଟେଲି ଫିଲ୍ମ)]]
# [[ସିନ୍ଦୂର (୨୦୨୩ର ଓଡ଼ିଆ କଥାଚିତ୍ର)]]
# [[ଟୁ ଲେଟ୍]]
# [[ଟୁଇନ୍ସ]]
# [[ଲାଗିଲା ରଙ୍ଗ ଗୋଲାପି ଗୋଲାପି]]
# [[ସୁକ ଭାଇର ସୋଲେ]]
# [[ଲଭ୍ ଇନ୍ ଲଣ୍ଡନ]]
# [[ଗୁଡ୍ଡୁ ଗ୍ୟାଙ୍ଗଷ୍ଟାର୍]]
# [[କାଇଁଚ ମାଳି]]
# [[ମିଛେଇ ଝିଅ]]
# [[ପାଖେ ପାଖେ ଥିବି ହର୍‌ପଲ୍]]
# [[ତୋ' ପାଇଁ ଫେରିବି ରହିଲା ରାଣ]]
# [[ବ୍ୟାସେ ଶୁଣୁଛ]]
# [[କର୍ମ (ଓଡ଼ିଆ କଥାଚିତ୍ର)]]
# [[ଭାଇ: ଦି ଓପନିଂ ପାର୍ଟ]]
# [[ଅପରାହ୍ନର ସୂର୍ଯ୍ୟ]]
# [[ଅନନ୍ତା]]
# [[ବୋଉ ବୁଟୁ ଭୂତ]]
# [[ଇନ୍ଦ୍ରଧନୁ (ଓଡ଼ିଆ କଥାଚିତ୍ର)]]
# [[ବିନ୍ଦୁସାଗର (ଓଡ଼ିଆ କଥାଚିତ୍ର)]]
# [[ମୁରବି]]
# [[ପଙ୍ଗା ନେଇଛି ମୁଁ ଯମ ସାଥୀରେ]]
# [[କବିତା ବନିତା ଲତା ୩]]
# [[ପୂୟୋଦକମ୍]]
# [[ଆଫା]]
# [[ମିସ୍ ରଙ୍ଗବତୀ]]
# [[କାନ୍ଦ ମାଷ୍ଟ୍ରେ]]
# [[ନଈ ସେପାରି କନକ ଗୋରୀ (୨୦୨୬ର ଓଡ଼ିଆ କଥାଚିତ୍ର)]]
# [[ସଖା ମୋର ଭୋଳାଶଙ୍କର]]
# [[ବର ବଧୂ]]
# [[ରକ୍ତ ଗୋଲାପ (୨୦୨୬ର ଓଡ଼ିଆ କଥାଚିତ୍ର)]]
# [[ସାଥୀ ତୁ ମୋର ସାତ ଜନ୍ମର]]
# [[ଅପେକ୍ଷା]]
# [[ମିଡ୍‌ନାଇଟ୍]]
# [[ଜୀବନଦାନ]]
# [[ପବିତ୍ର ବନ୍ଧନ (୨୦୨୬ର ଓଡ଼ିଆ କଥାଚିତ୍ର)]]
# [[ପରୀ (ଓଡ଼ିଆ କଥାଚିତ୍ର)]]
# [[ଦାସ ବାବୁଙ୍କ ସ୍ମାର୍ଟ ଝିଅ]]
# [[ବୋହୂ ଆମର ରଜନୀକାନ୍ତ]]
# [[କାଙ୍ଗୁଲା: ମା କାଳୀର ଦଣ୍ଡ ନାଚ]]
# [[ସ୍ୱପ୍ନ ସୁନ୍ଦରୀ]]
# [[ମନ୍ତ୍ରମୁଗ୍ଧ]]
# [[ତତେ ଲାଗିଲା ମୋ ଶଙ୍ଖା ସିନ୍ଦୂର]]
# [[ବିଦେହ]]
# [[ମେହେରମୁଣ୍ଡା]]
# [[ମୁଁ ତୁମ ସାବିତ୍ରୀ]]
# [[ଲଢ଼େଇ (ଓଡ଼ିଆ କଥାଚିତ୍ର)]]
# [[ବନ୍ଧୁ ନୁହେଁ ତୁ ବଧୂ]]
# [[ପରିଚୟ (ଓଡ଼ିଆ କଥାଚିତ୍ର)]]
# [[ମେମ୍‌ସାହାବ୍]]
# [[ମିଷ୍ଟିର ଦୁଷ୍ଟାମୀ]]
# [[ମାୟା ମରୀଚିକା]]
# [[ମହାକାଳ (ଓଡ଼ିଆ କଥାଚିତ୍ର)]]
# [[ମଟରସାଇକେଲ୍]]
# [[ଏଇ ବୋଧେ ପ୍ରେମ]]
# [[ସାହା ହେବେ ମୋତେ ମା' ମଙ୍ଗଳା]]
# [[ମିସ୍ କଲ୍ ଫ୍ରେଣ୍ଡ୍]]
# [[ନନ୍ଦ ମାଷ୍ଟରଙ୍କ ଚାଟଶାଳୀ]]
# [[ବୋହୂ ୪୨୦]]
# [[ନମସ୍ତେ କମଳା ମା' ଗୋ ୩]]
# [[ଦର୍ପଣ (ଓଡ଼ିଆ କଥାଚିତ୍ର)]]
# [[ଗଙ୍ଗା ଯମୁନା ସରସ୍ୱତୀ]]
# [[ସାର୍ (ଓଡ଼ିଆ କଥାଚିତ୍ର)]]
# [[ଶମ୍ଭୁ (ଓଡ଼ିଆ କଥାଚିତ୍ର)]]
# [[ବାସ୍ତବ (ଓଡ଼ିଆ କଥାଚିତ୍ର)]]
# [[ଉଧାର କରିବୁ ସାତପୁରୁଷ]]
# [[କବିତା ବନିତା ଲତା ୨]]
# [[ତୋର ମୋର ପ୍ରେମ]]
# [[ଚ୍ୟାଲେଞ୍ଜ୍]]
# [[ଚାରିଧାମ (ଓଡ଼ିଆ କଥାଚିତ୍ର)]]
# [[ଛକି ଶୂନ]]
# [[ଡାଏରୀ (ଓଡ଼ିଆ କଥାଚିତ୍ର)]]
# [[ଶିକାର (ଓଡ଼ିଆ କଥାଚିତ୍ର)]]
# [[ମା' ମୋର ସାହାଭରସା]]
# [[ସାତ ଭାଇଙ୍କ ମଙ୍ଗଳା]]
# [[ଲହରୀ (ଓଡ଼ିଆ କଥାଚିତ୍ର)]]
# [[ବିଘ୍ନ ବିନାଶିବେ ବିନାୟକ]]
# [[କେରେକ୍]]
# [[ଡେଲିଭରି ବୟ ୨]]
# [[ଅଲିଅଳି ରାଜଜେମା]]
# [[ମୋ ସୁନା ଭଉଣୀ]]
# [[ପାରିକରିବେ ଭୋଳାଶଙ୍କର ୪]]
# [[ଓମ୍ ନମଃ ଶିବାୟ ଭକ୍ତିରେ ଶକ୍ତି]]
# [[ଛି ରେ ନନୀ]]
# [[ୱାଇଫ୍ ନୁହେଁ ସେ ୱାଇଫାଇ]]
# [[ଆଇ ଏମ୍ କାଳିଆ]]
# [[ଶ୍ରୀଜଗନ୍ନାଥଙ୍କ ନବକଳେକବର]]
# [[ମୋ ଭାଇ ଜଗା (୨୦୨୫ର ଓଡ଼ିଆ କଥାଚିତ୍ର)]]
# [[ପାର୍ବତୀପୁରର ପବନସୁତ]]
# [[ଜ୍ୱାଇଁ ପୁଅର ଜୀବନ ବୀମା]]
# [[ଫାର୍ଷ୍ଟ ଲଭ୍]]
# [[ଭାବାନ୍ତର]]
# [[ସତ୍ୟବାନର ସ୍ୱର୍ଗଯାତ୍ରା]]
# [[ତୁମେ ନଥିଲେ]]
# [[ସଉତୁଣୀ ନମ୍ବର ୧]]
# [[ସୁନାନାକୀ ବୋହୂ]]
# [[ରାକେଟ୍ (ଓଡ଼ିଆ କଥାଚିତ୍ର)]]
# [[୧୯୯୯ - ଏକ ସଂଗୁପ୍ତ କାହାଣୀ]]
# [[ଡଷ୍ଟବିନ୍]]
# [[ପାଦେ ଆକାଶ]]
# [[ଆଜିର ରେବତୀ]]
# [[ସ୍ୱୟମ୍ବର]]
# [[ଅଜବ ଏଇ ପ୍ରେମ କାହାଣୀ]]
# [[ଶିମ୍‌ଲୀ]]
# [[ଘମାଘୋଟ]]
# [[ଶାଶୁ ନୁହେଁ ସେ ସୁନାମୀ ଝଡ଼]]
# [[ମୋ ମମି ପାପାଙ୍କ ବାହାଘର ୨]]
# [[ଭାଲେଣ୍ଟାଇନ୍ - ଦି ମେମୋରେବଲ୍ ଡେ]]
# [[ବାଜି ଲାଗିଛି ମୋ ଶଙ୍ଖା ସିନ୍ଦୂର]]
# [[ବେସାହାରା]]
# [[ମିଶିରି (ଓଡ଼ିଆ କଥାଚିତ୍ର)]]
# [[ସନାତନୀ - କର୍ମ ହିଁ ଧର୍ମ]]
# [[କବାଡ଼ି (ଓଡ଼ିଆ କଥାଚିତ୍ର)]]
# [[ଆଞ୍ଜେଲ୍]]
# [[ଭାଇ - ଦି ଓପନିଂ ପାର୍ଟ]]
# [[ଅଦୃଶ୍ୟ]]
# [[ରଂଗଶୁର]]
# [[ବଇଦ]]
# [[ୱାଇଫ୍]]
# [[ଡୋରି ଲାଗିଛି କାଳିଆ ପାଖେ]]
# [[ଚିଠି ଲେଖିଛି ମୋ ଚକା ଆଖିକୁ]]
# [[ଗଣ୍ଡ ଭୈରବ]]
# [[ଦି ମିଲେଟ୍ ଡାଏରୀ]]
# [[ଗୁରୁଜୀ ନମସ୍କାର]]
# [[ଲାଇନ୍ ବାଲା]]
# [[କେମିତି ଭୁଲିବି ମୁଁ]]
# [[ସମୟ କହିବ କିଏ କାହାର]]
# [[ଡିଅର୍ ପୁରୁଷ]]
# [[ଦଶମ (ଓଡ଼ିଆ କଥାଚିତ୍ର)]]
# [[ଏଇ ଆମ ପ୍ରେମ କାହାଣୀ]]
# [[ଖରା - ଦି ହିଟ୍]]
# [[ଯୋଗିନୀ]]
# [[ଲଭ୍ ଟିଉସନ୍]]
# [[ସିନ୍ଦୂର ଖେଳ]]
# [[ଶାନ୍ତି ଆପାର୍ଟମେଣ୍ଟ - ଫ୍ଲାଟ୍ ନମ୍ବର ୨୦୩]]
# [[ଆଶିକ୍ ସରେଣ୍ଡର ହେଲା]]
# [[କେମିତି ଏ ସମ୍ପର୍କ]]
# [[ମୋ କାହାଣୀରେ ତୋରି ନାଁ]]
# [[ଶ୍ରୀମାନ୍ ଶ୍ରୀମତୀ]]
# [[ଆକାଶବାଣୀ (ଓଡ଼ିଆ କଥାଚିତ୍ର)]]
# [[ମୋ ଜେଜେଙ୍କ ଲଭ୍ ଷ୍ଟୋରୀ]]
# [[ଭୋଟ୍ (ଓଡ଼ିଆ କଥାଚିତ୍ର)]]
# [[ଲଭ୍ ୪୨୦]]
# [[ଦୁଇ ଦୁଣେ ପାଞ୍ଚ]]
# [[ବସ୍ (ଓଡ଼ିଆ କଥାଚିତ୍ର)]]
# [[ଜୟବୀର]]
# [[ଯେତେ ଗୋରୀ ସେତେ ଷ୍ଟୋରୀ]]
# [[ତ୍ରିକନ୍ୟା]]
# [[ତତେ ଷୋହଳକୁ ମତେ ସତର]]
# [[ଅପରେସନ୍ ୧୨/୧୭]]
# [[ଯାଯାବର ୨.୦]]
# [[ସରକାରୀ ଜ୍ୱାଇଁ]]
# [[ବି ଗ୍ୟାଙ୍ଗ]]
# [[ବିଗୁଲ]]
# [[ମିତାଲି ଅପା]]
# [[ସିନ୍ଦୂରା]]
# [[କେମିତି କହିବି ମୁଁ]]
# [[ନିର୍ଣ୍ଣୟ]]
# [[ତେଜସ୍ୱିନୀ]]
{{Div col end}}

===ସମୃଦ୍ଧିକରଣ===
{{Div col|colwidth=15em}}
# [[ରାଜୁ ଆୱାରା]] 
# [[ରୂପା ଗାଁ ର ସୁନାକନିଆଁ]]
# [[ଇସ୍କ ତୁ ହି ତୁ]]
# [[ନାରୀ ନୁହେଁ ତୁ ନାରାୟଣୀ]]
# [[ବିଧାତା (୨୦୦୩ର ଚଳଚ୍ଚିତ୍ର)]]
# [[କଥାନ୍ତର]]
# [[ମାୟା ମିରିଗ]]
# [[ମାଟିର ମଣିଷ]]
# [[ଇନ୍ଦ୍ରଧନୁର ଛାଇ]]
# [[ଯାହାକୁ ରଖିବେ ଅନନ୍ତ]]
# [[ଚୋରି ଚୋରି ମନ ଚୋରି]]
# [[ବୋଉ (୧୯୯୮ର କଥାଚିତ୍ର)]]
# [[ଧର୍ମର ହେବ ଜୟ]]
# [[ସାକ୍ଷୀ ରହିଲା ଏ ସିଂହଦୁଆର]]
# [[ଗୋଲାପି ଗୋଲାପି]]
# [[ରକତ ଚିହ୍ନିଛି ନିଜର କିଏ]]
# [[ଥ୍ୟାଙ୍କ ୟୁ ଭଗବାନ]]
# [[ଦୋସ୍ତି]]
# [[ଆସୁଛି ମୋ କାଳିଆସୁନା]]
# [[ଯଶୋଦା (୧୯୯୬ର ସିନେମା)]]
# [[ପିପାସା]]
# [[ଅକ୍ଷି ତୃତୀୟା]]
# [[ରାମାୟଣ (ଓଡ଼ିଆ କଥାଚିତ୍ର)]]
# [[ସାବିତ୍ରୀ (୧୯୯୫ର ଚଳଚ୍ଚିତ୍ର)]]
# [[ବତାସୀ ଝଡ଼]]
# [[ଗଙ୍ଗ ଶିଉଳି (ଓଡ଼ିଆ କଥାଚିତ୍ର)]]
# [[ହାକିମ ବାବୁ]]
# [[ଟୋପାଏ ସିନ୍ଦୂର ଦି ପଟ ଶଙ୍ଖା]]
# [[ପରିଣାମ]]
# [[ମଥୁରା ବିଜୟ]]
# [[ଭଙ୍ଗା ସିଲଟ]]
{{Div col end}}

# [[ରାଇମୋହନ ପରିଡ଼ା]]
# [[ଜାଗୃତି ରଥ]]

===ଓଡ଼ିଆ କଥାଚିତ୍ର/ଦୂରଦର୍ଶନ ଅଭିନେତା/ଅଭିନେତ୍ରୀ/ନିର୍ଦ୍ଦେଶକ===
{{Div col|colwidth=10em}}
# [[ବବ୍‌ଲି]]
# [[ଏଲିନା ସାମନ୍ତରାୟ]]
# [[ମୀନକେତନ]]
# [[ତମସା ମିଶ୍ର]]
# [[ବାଳକୃଷ୍ଣ ନାୟକ]]
# [[ସୁସ୍ମିତା ଦାସ]]
# [[ଶୀତଲ ପାତ୍ର]]
# [[ଲିପି (ଅଭିନେତ୍ରୀ)]]
# [[ଗାର୍ଗୀ ମହାନ୍ତି]]
# [[ଗୁନ୍‌ଗୁନ୍‌]]
# [[ଦୀପ୍ତିରେଖା ପାଢ଼ୀ]]
# [[ଲିପ୍ସା ମିଶ୍ର]]
# [[ଜାଙ୍କଲିନ ପରିଡ଼ା]]
# [[ନମ୍ରତା ଦାସ]]
# [[ନୈନା ଦାସ]]
# [[ଜିନା ସାମଲ]]
# [[ତ୍ରିପୁରା ମିଶ୍ର]]
# [[ନମ୍ରତା ଥାପା]]
# [[ଅନୁଭା ସୌର୍ଯ୍ୟା]]
# [[ଗୀତା ରାଓ]]
# [[ଭୂମିକା ଦାଶ]]
# [[ଝିଲିକ୍ ଭଟ୍ଟାଚାର୍ଯ୍ୟ]]
# [[ଦେବଯାନୀ]]
# [[ନୀତୁ ସିଂହ (ଓଡ଼ିଆ ଅଭିନେତ୍ରୀ)]]
# [[ଅରୁଣ ମହାନ୍ତି]]
# [[ଦେବୀକା ଅରୁନ୍ଧତୀ ସାମଲ]]
# [[ଆମେଲି ପଣ୍ଡା]]
# [[ସ୍ମରଣୀକା ପ୍ରିୟଦର୍ଶିନୀ]]
# [[ଜ୍ୟୋତି ରଞ୍ଜନ ନାୟକ]]
# [[ସୋନିକା ରାୟ]]
# [[ଆର୍ଯ୍ୟନ ଦାଶ]]
# [[ସମୀର ରିଷୁ ମହାନ୍ତି]]
# [[ବିଦୁସ୍ମିତା]]
# [[ସୁବ୍ରତ ସ୍ୱାଇଁ]]
# [[ମେଘା ଘୋଷ]]
# [[ପିଣ୍ଟୁ ନନ୍ଦ]]
# [[କୁନା ତ୍ରିପାଠୀ]]
# [[କାଜଲ ମିଶ୍ର]]
# [[ବବି ମିଶ୍ର]]
# [[ମେଘ୍ନା ମିଶ୍ର]]
# [[ସୁନୀଲ କୁମାର]]
# [[ରାଲି ନନ୍ଦ]]
# [[ସନ୍‌ମିରା ନାଗେଶ]]
# [[ବିଶ୍ୱଭୂଷଣ ପଣ୍ଡା]]
# [[ତମନ୍ନା ବ୍ୟାସ]]
# [[ନିହାରୀକା ଦାଶ]]
# [[ସାଜନ୍ ବିଶ୍ୱାଳ]]
# [[ସମ୍ଭାବନା ମହାନ୍ତି]]
# [[ଉତ୍କଣ୍ଠା ପାଢ଼ୀ]]
# [[ପୁନମ ମିଶ୍ର]]
# [[ସ୍ୱରାଜ ବାରିକ]]
# [[ସମ୍ବିତ ଆଚାର୍ଯ୍ୟ]]
# [[ନିକିତା ମିଶ୍ର]]
# [[ଶଶାଙ୍କ ଶେଖର]]
# [[ଅକ୍ଷୟ ବସ୍ତିଆ]]
# [[ଦୀପକ ବାରିକ]]
# [[ଅମ୍ଳାନ ଦାସ]]
# [[ହର ରଥ]]
# [[ସସ୍ମିତା ପିୟାଲି ସାହୁ]]
# [[ନିକିତା]]
# [[ପୁପୁଲ ଭୂୟାଁ]]
# [[ସୁଶ୍ରୀ ରଥ]]
# [[ଝାନ୍‌ସୀ ରାଣୀ (ଓଡ଼ିଆ ଅଭିନେତ୍ରୀ)]]
# [[ଦୀପକ କୁମାର]]
# [[ଶିବାନୀ ସଙ୍ଗୀତା]]
# [[ରୁଦ୍ର ପାଣିଗ୍ରାହୀ]]
# [[ପ୍ରଜ୍ଞା ହୋତା]]
# [[ରଜନୀ ରଞ୍ଜନ]]
# [[ପ୍ରିୟଙ୍କା ମହାପାତ୍ର]]
# [[କୋଏଲ ମିଶ୍ର]]
# [[ପିଙ୍କି ପ୍ରିୟଦର୍ଶିନୀ]]
# [[ସଂଗ୍ରାମ ବିଶ୍ୱାଳ]]
# [[ବିଜୁ ବଡ଼ଜେନା]]
# [[ଅର୍ଦ୍ଧେନ୍ଦୁ ସାହୁ]]
# [[ସନ୍ତୋଷ ନାରାୟଣ ଦାସ]]
# [[ପୁପିନ୍ଦର ସିଂହ]]
# [[ଦେବାଶିଷ ପାତ୍ର]]
# [[ଆଶୁତୋଷ ମହାପାତ୍ର]]
# [[ସୁମନ ମହାରଣା]]
# [[ସୂର୍ଯ୍ୟକାନ୍ତ ସାମଲ]]
# [[ବ୍ରଜ ସିଂହ]]
# [[ପଞ୍ଚାନନ ନାୟକ]]
# [[ବୈଶାଳୀ ପରିଡ଼ା]]
# [[ପୂର୍ଣ୍ଣଚନ୍ଦ୍ର ପ୍ରତିହାରୀ]]
# [[ଅସୀତ ପତି]]
# [[ଲଭ୍‌ଲି]]
# [[ସୁଧାକର ବସନ୍ତ]]
# [[ସୁବାସ ରାଉତ]]
# [[ସଲିଲ ମିତ୍ର]]
# [[ରାଧାକାନ୍ତ ନନ୍ଦ]]
# [[ତୃପ୍ତି ସିହ୍ନା]]
# [[ସୋଫିଆ ଆଲାମ]]
# [[ନାଜିଆ ଆଲାମ]]
# [[ଅସୀମା ପଣ୍ଡା]]
# [[ସ୍ମିତା ମହାନ୍ତି]]
# [[ସୋମେଶ ମହାନ୍ତି]]
# [[ମୁନ୍ନା ଖାଁ]]
# [[ଜ୍ୟୋତ୍ସ୍ନା ଦାସ]]
# [[ଦୀପା ସାହୁ (୧୯୮୫ ଜନ୍ମ)]]
# [[ଦେବେନ ମିଶ୍ର]]
# [[ଗାଗାରିନ ମିଶ୍ର]]
# [[ଅଭିଜିତ ମଜୁମଦାର]]
# [[ଶିଶିର ମୋହନ ପତି]]
# [[ସୁରେଶ ବଳ]]
# [[ମାମା ମିଶ୍ର]]
# [[ମାମୁନି ମିଶ୍ର]]
# [[ହାଡ଼ୁ]]
# [[ଅଶ୍ୱିନୀ ବ୍ରହ୍ମା]]
# [[ରବି ମିଶ୍ର]]
# [[ଶୁଭକାନ୍ତ ସାହୁ]]
# [[ଶ୍ରଦ୍ଧା ପାଣିଗ୍ରାହୀ]]
# [[ମନିଷା ମିଶ୍ର]]
# [[ଏଲି ପାଢ଼ୀ]]
# [[ଶ୍ୱେତା ମଲ୍ଲିକ]]
# [[କିର୍ତ୍ତୀ ମହାନ୍ତି]]
# [[କାବ୍ୟା କିରଣ]]
# [[ଦିବ୍ୟା ମହାନ୍ତି]]
# [[ବିରାଜ ଦାଶ]]
# [[ମୀରା ମହାନ୍ତି]]
# [[ରାଜେଶ୍ୱରୀ ରାୟ]]
# [[ପ୍ରତିଭା ପଣ୍ଡା]]
# [[ତିଳୋତ୍ତମା ଖୁଣ୍ଟିଆ]]
# [[ସ୍ୱୟମ ପାଢ଼ୀ]]
# [[ପ୍ରଦୀପ ଭୋଳ]]
# [[ପାର୍ଥ ସାରଥୀ ରାୟ]]
# [[ଶ୍ରୀୟା ଝା]]
# [[ସୁବୋଧ ପଟ୍ଟନାୟକ (୧୯୪୭ ଜନ୍ମ)]]
# [[ସୁଧାରାଣୀ ଜେନା]]
# [[ବର୍ଷା ନାୟକ]]
# [[ବିରେନ ଜ୍ୟୋତି ମହାନ୍ତି]]
# [[ଶୁଭ୍ରାଂଶୁ ନାୟକ]]
# [[ଅସିତ ରଞ୍ଜନ ଦାସ]]
# [[ଚନ୍ଦ୍ରମଣି ଲେଙ୍କା]]
# [[ସୁଭାଶିଷ ଶର୍ମା]]
# [[ତାପସ ସରଘରିଆ]]
# [[ମଞ୍ଜୁଳା କୁଅଁର]]
# [[ସାତ୍ୟକି ମିଶ୍ର]]
# [[ଇନ୍ଦ୍ରମଣି ବେହେରା]]
# [[ଶାନ୍ତିଲତା ବାରିକ]]
# [[ବିଜୟ ପଟ୍ଟନାୟକ]]
# [[ସୁମିତ ପଣ୍ଡା]]
# [[ସମାଜ ପତି]]
# [[ଶିଶିର କୁମାର ସାହୁ]]
# [[ନଗେନ ସାହୁ]]
# [[କୁନି ଛତ୍ରିଆ]]
# [[ସରସ୍ୱତୀ ଦେବୀ (ଅଭିନେତ୍ରୀ)]]
# [[ଲିପନ ସାହୁ]]
# [[ଦିଲ୍ଲୀପ ରାୟ]]
# [[ରମେଶ ମହାନ୍ତି]]
# [[ଜ୍ୟୋତିର୍ମୟୀ ନାୟକ]]
# [[ଶକ୍ତି ଜଗଦେବ]]
{{Div col end}}

===କଥାଚିତ୍ର ହଲ୍===
# [[ମିଶ୍ର ଟକିଜ୍]]
# [[ମାଧବ ହଲ୍‌]]

===ଦକ୍ଷିଣ ଭାରତୀୟ ଅଭିନେତା/ଅଭିନେତ୍ରୀ===
{{Div col|colwidth=15em}}
# [[ମହେଶ ବାବୁ]]
# [[ଜୟଲଳିତାଙ୍କ ଅଭିନୀତ କଥାଚିତ୍ର]]{{tick}}
# [[ଅକ୍କିନେନି ନାଗାର୍ଜୁନ]]
# [[ଅକ୍କିନେନି ନାଗା ଚୈତନ୍ୟ]]
# [[ପ୍ରଣୀତା ସୁବାଷ]]
# [[ବେଦୀକା]]
# [[ଜାନ‌କୀ ସବେଶ]]
# [[ହେମା ସେୟାଦ]]
# [[ରାଇ ଲକ୍ଷ୍ମୀ]]
# [[ଅମଲା ଅକ୍କିନେନି]]
# [[ରକୁଲ ପ୍ରୀତ ସିଂ]]
# [[ଶ୍ରୀୟା ରେଡ୍ଡି]]
# [[ଉଦୟ ଭାନୁ]]
# [[ରାଧିକା ଚୌଧୁରୀ]]
# [[ନିଶା ଅଗ୍ରୱାଲ]]
# [[ଲେସ୍‌ଲି ତ୍ରିପାଠୀ]] (ଓଡ଼ିଆ)
# [[ଲାବନ୍ୟା ତ୍ରିପାଠୀ]]
# [[ଦୀକ୍ଷା ସେଠ]]
# [[ପ୍ରୀତିକା ରାଓ]]
# [[ଶ୍ରୀୟା ଶରଣ]]
# [[ଜେନେଲିଆ ଡିସୋଜା]]
# [[ବିକ୍ରମ (ତାମିଲ କଥାଚିତ୍ର ଅଭିନେତା)]]
# [[କାର୍ତ୍ତିକ ଶିବକୁମାର]]
# [[ମଣି ରତ୍ନମ୍]]
# [[ବେଣୁ ମାଧବ]]
# [[ଏସ. ପି. ବାଲସୁବ୍ରମଣ୍ୟମ]]
# [[ପୂନମ କୌର]]
# [[ଚାର୍ମି କୌର]]
# [[ନିରଞ୍ଜନା ଅନୁପ]]
# [[ସିଦ୍ଧାର୍ଥ ଭରତନ]]
# [[ଆନନ୍ଦ ବାବୁ]]
# [[ଅମିତ ଭାର୍ଗଭ]]
# [[ରମେଶ ଭଟ]]
# [[ସାଇପ୍ରିୟା ଦେବା]]
# [[ଅଶ୍ୱିନ ବାବୁ]]
# [[ମାଧୁରୀ ବ୍ରଗାଞ୍ଜା]]
# [[ମେଘା ବର୍ମନ]]
# [[ମଞ୍ଜୁ ଭାଷିଣୀ]]
# [[ଅଶକର ସୌଦାନ]]
# [[ଅରୁଣ ଆଲେକ୍‌ଜାଣ୍ଡର୍]]
# [[ଅର୍ଚ୍ଚନା (କନ୍ନଡ଼ ଅଭିନେତ୍ରୀ)]]
# [[ବି. ଧନଞ୍ଜୟ]]
# [[ପୁନର୍ନବୀ ଭୂପଲାମ]]
# [[ଡିଂଗ୍ରୀ ନାଗରାଜ]]
# [[ଗଣେଶକର]]
# [[କୁମାର ଗୋବିନ୍ଦ]]
# [[ବମ୍ବେ ଜ୍ଞାନମ]]
# [[ଅଭିନବ ଗୋମତାମ]]
# [[ଗୋକୁଳନାଥ]]
# [[ଐଶ୍ୱର୍ଯ୍ୟା ଦେୱାନ]]
# [[ବାଭା ଚେଲ୍ଲାଦୁରାଇ]]
# [[କ୍ରିଷ୍ଣେ ଗାୱଡ଼େ]]
# [[ଲଳିତା କୁମାରୀ]]
# [[ଗୁରୁପ୍ରସାଦ]]
# [[ମମିତା ବାଇଜୁ]]
# [[ବଳରାଜ]]
# [[ଡି. ବାଲଶୁଭ୍ରମଣ୍ୟମ]]
# [[ଅରବିନ୍ଦ ବୋଳାର]]
# [[ବାସୁ ଇନ୍ତୁରୀ]]
# [[ରାଜଲକ୍ଷ୍ମୀ ଜୟରାମ]]
# [[ଜେନି (ଅଭିନେତା)]]
# [[ଅଶ୍ୱିନୀ ଜୋସ]]
# [[ନିବେଦିତା ଭଟ୍ଟାଚାର୍ଯ୍ୟ]]
# [[ଆତ୍ମିକା]]
# [[ଦେବଦାସ କନକଲା]]
# [[ଟି. କନକମ]]
# [[ଦେବୀ ଅଜିତ]]
# [[ଅରବିନ୍ଦ ଆକାଶ]]
# [[ସାଣ୍ଡ୍ରା ଆମି]]
# [[ଜେନିଫର ଆଣ୍ଟୋନି]]
# [[ଅର୍ଜୁନ ଅଶୋକନ]]
# [[ଚିଟ୍ଟି ବାବୁ]]
# [[ପ୍ରସାଦ ବାବୁ]]
# [[ରାମାନି ଆମ୍ମାଲ]]
# [[ଇରା ଅଗ୍ରୱାଲ]]
# [[ଐଶ୍ୱର୍ଯ୍ୟା ଭାସ୍କରନ୍]]
# [[ବେବି ଆମେୟା]]
# [[ସବିତା ଆନନ୍ଦ]]
# [[ଗୋପିକା ଅନିଲ]]
# [[ଅଞ୍ଜୁ (ଅଭିନେତ୍ରୀ)]]
# [[ବୀଣା ଆଣ୍ଟୋନି]]
# [[ଅନୁମୋଲ]]
# [[ଅନୁଶ୍ରୀ (କନ୍ନଡ଼ ଅଭିନେତ୍ରୀ)]]
# [[ଅନୁଶ୍ରୀ (ମାଲାୟାଲମ ଅଭିନେତ୍ରୀ)]]
# [[ଅପର୍ଣ୍ଣା ବାସ୍ତାରେ]]
# [[ଅଞ୍ଜୁ ଅରବିନ୍ଦ]]
# [[ନୀତା ଅଶୋକ]]
# [[ଋତୁ ବର୍ମେଚା]]
# [[ମୁସ୍କାନ ସେଠୀ]]
# [[କାଇରା ଦତ୍ତ]]
# [[ବାଭିତ୍ରା]]
# [[ଶିବାନୀ ଭାଇ]]
# [[ଭାରତୀ (ତାମିଲ ଅଭିନେତ୍ରୀ)]]
# [[କୀର୍ତ୍ତି ଭଟ]]
# [[ଭବାନୀ (ଅଭିନେତ୍ରୀ)]]
# [[ଭୁବନେଶ୍ୱରୀ (ଅଭିନେତ୍ରୀ)]]
# [[ହିମା ବିନ୍ଦୁ]]
# [[ରେଶ୍ମି ବୋବାନ]]
# [[ତିରୁବୀର]]
# [[ମାହେଶ୍ୱରୀ ଚାଣକ୍ୟନ]]
# [[ସ୍ନିଶା ଚନ୍ଦ୍ରନ]]
# [[ଶ୍ରୀଜା ଚନ୍ଦ୍ରନ]]
# [[ରବିନା ଦାହା]]
# [[ବି. ଜୟମ୍ମା]]
# [[ଶ୍ରୀକାନ୍ତ ଅୟଙ୍ଗର]]
# [[ଜୀବିତ ରାଜଶେଖର]]
# [[ଗିଜୁ ଜନ]]
# [[ଜୋମୋଲ]]
# [[ପ୍ରମିଳା ଜୋଶାଇ]]
# [[କେ. କେ. ସୌନ୍ଦର]]
# [[ସିତାରା କୃଷ୍ଣକୁମାର]]
# [[ଶ୍ରୀତୁ କୃଷ୍ଣନ]]
# [[ଇଲାବାରାସି]]
# [[ଆୟେଶା ଜୀନତ]]
# [[ବୀନିତା]]
# [[ଶ୍ରୀଦେବୀ ବିଜୟକୁମାର]]
# [[ବିଜୟାକୁମାରୀ]]
# [[ସ୍ମୃତି ଭେଙ୍କଟ]]
# [[ବନିତା ବସୁ]]
# [[ପଦ୍ମା ବାସନ୍ତି]]
# [[ବାଣୀଶ୍ରୀ]]
# [[ବୈଷ୍ଣବୀ (ତାମିଲ ଅଭିନେତ୍ରୀ)]]
# [[ଅକ୍ଷୟ ଉଦୟକୁମାର]]
# [[ରିତିକା ତାମିଲ ସେଲ୍‌ଭି]]
# [[ସ୍ୱାତିସ୍ତ କ୍ରିଷ୍ଣନ]]
# [[ରେମ୍ୟା ସୁରେଶ]]
# [[ସୁନେତ୍ରା]]
# [[ବିଚିତ୍ରା]]
# [[ତଲ୍ଲାବଜ୍ଜୁଲ ସୁନ୍ଦରମ୍]]
# [[ସୁନ୍ଦର କୃଷ୍ଣ ଉର୍ସ]]
# [[ସୁଜିତା]]
# [[ମଙ୍ଗଳଗିରି ଶ୍ରୀରଞ୍ଜନୀ]]
# [[ଶ୍ରୀନାଥ ବଶିଷ୍ଠ]]
# [[ଅନୀଲା ଶ୍ରୀକୁମାର]]
# [[ଆଲେକଜାଣ୍ଡାର ସୁନ୍ଦରରାଜନ]]
# [[ଶନ୍‌ମୁଖ ଶ୍ରୀନିବାସ]]
# [[ଏମ୍. ରାମକୃଷ୍ଣ]]
# [[ବ୍ରିଗିଡ଼ା ସାଗା]]
# [[ନିଗ୍ରୋ ଜନି]]
# [[ଅସ୍ମିତା ନୀଲମେଗମ]]
# [[ରିୟା ବିଶ୍ୱନାଥନ]]
# [[ଭେଙ୍କଟ ରଙ୍ଗନାଥନ]]
# [[ପଲ୍ଲବୀ ରମିଶେଟ୍ଟି]]
# [[ଅକ୍ଷତା ଦେଶପାଣ୍ଡେ]]
# [[ସାଲୁ ମେନନ]]
# [[ବ୍ଲେସି କୁରିଏନ]]
# [[ରିତିକା ନାୟକ]]
# [[ବିପିନ ଜୋସ]]
# [[ମଦନ ଜୈନ]]
# [[ସୁସାନ ଜର୍ଜ]]
# [[ଦର୍ଶାନା ଦାସ]]
{{Div col end}}

===ହିନ୍ଦୀ ଅଭିନେତା/ଅଭିନେତ୍ରୀ/କଣ୍ଠଶିଳ୍ପୀ===
{{Div col|colwidth=10em}}
# [[ଦିବ୍ୟା ଭାରତୀ]]
# [[ସାରିକା ଠାକୁର]]
# [[ଅକ୍ଷରା ହାସନ]]
# [[ପୂଜା ବେଦୀ]]
# [[ଗୌହର ଖାନ]]
# [[ନିଗାର ଖାନ]]
# [[ପ୍ରିୟଙ୍କା ଚୋପ୍ରା]]
# [[ପରିଣୀତି ଚୋପ୍ରା]]
# [[ମୀରା ଚୋପ୍ରା]]
# [[ମୌନୀ ରାୟ]]
# [[ମନ୍ନାରା ଚୋପ୍ରା]]
# [[କ୍ରୀତି ସନନ]]
# [[ବିଦ୍ୟା ବଲାନ]]
# [[ଆଲିଆ ଭଟ୍ଟ]]
# [[ଦୀପିକା ପାଦୁକୋନ]]
# [[କଙ୍ଗନା ରାଣାବତ]]
# [[ପୂଜା ଭଟ୍ଟ]]
# [[ସୋନାଲୀ ବେନ୍ଦ୍ରେ]]
# [[ସୋନମ କପୁର]]
# [[ଶ୍ରଦ୍ଧା କପୁର]]
# [[ତବୁ]]
# [[ଟ୍ୱିଙ୍କଲ ଖାନ୍ନା]]
# [[ତାପସୀ ପନ୍ନୁ]]
# [[ୟାମି ଗୌତମ]]
# [[ଭୂମିକା ଚାୱଲା]]
# [[ରିମି ସେନ]]
# [[ପୂଜା ହେଗଡ଼େ]]
# [[ଆତିୟା ସେଟ୍ଟି]]
# [[ରିତିକା ସିଂହ]]
# [[ଭୂମି ପେଦନେକର]]
# [[ବାଣୀ କପୁର]]
# [[ଆୟେଶା ଟକିଆ]]
# [[ଅସିନ]]
# [[ଦିଶା ପଟାନୀ]]
# [[ସାୟେଶା ସୈଗଲ]]
# [[ସୈୟାମି ଖେର]]
# [[ହୁମା କୁରୈଶୀ]]
# [[ହଂସିକା ମୋଟୱାନୀ]]
# [[ଜରୀନ ଖାନ]]
# [[ଶମିତା ସେଟ୍ଟି]]
# [[ମଲାଇକା ଆରୋରା]]
# [[ଅମ୍ରିତା ରାଓ]]
# [[ଇଶା ଗୁପ୍ତା]]
# [[ଚିତ୍ରଙ୍ଗଦା ସିଂହ]]
# [[ଡାଏନା ପେଣ୍ଟୀ]]
# [[ଡେଜି ଶାହା]]
# [[ସାନା ଖାନ]]
# [[ହୁମାଇମା ମଲିକ]]
# [[ରୀମା ଲାଗୁ]]
# [[ନେହା ଶର୍ମା]]
# [[ଦିଶା ବକାନୀ]]
# [[କ୍ରିଷ୍ଟୀନା ଅଖିବା]]
# [[ସୋନାଲ ଚୌହାନ]]
# [[ଅଦା ଶର୍ମା]]
# [[ଏବଲିନ ଶର୍ମା]]
# [[କିଆରା ଆଡଭାନୀ]]
# [[ଶାଜାନ ପଦ୍ମସୀ]]
# [[ନିଧି ଅଗ୍ରୱାଲ]]
# [[ମଧୁରିମା ତୁଲୀ]]
# [[ଅଦିତି ରାଓ ହୈଦରୀ]]
# [[ସୌମ୍ୟା ଟଣ୍ଡନ]]
# [[ନିହାରିକା ସିଂହ]]
# [[ରିଆ ଚକ୍ରବର୍ତ୍ତୀ]]
# [[କରୀନା କପୁର]]
# [[ଅନୁଷ୍କା ଶର୍ମା]]
# [[ରାଣୀ ମୁଖାର୍ଜୀ]]
# [[କାଜଲ]]
# [[ରଣବୀର କପୁର]]
# [[ଶାହିଦ କପୁର]]
# [[ରିୟା ସେନ]]
# [[ରଣଦୀପ ହୁଡ୍ଡା]]
# [[ଅନୁରାଗ କଶ୍ୟପ]]
# [[ସତ୍ୟଜିତ ରାୟ]]
# [[ଇମ୍ରାନ ଖାଁ]]
# [[ଆର୍. ମାଧବନ୍]]
# [[ପ୍ରୀତି ଜିଣ୍ଟା]]
# [[ଫରହାନ ଅଖତାର]]
# [[ଆୟେଶା ଝୁଲ୍କା]]
# [[ସାରା ଅଲ୍ଲୀ ଖାନ୍]]
# [[ଦିବ୍ୟଙ୍କା ତ୍ରିପାଠୀ]]
# [[ଲାରା ଦତ୍ତ]]
# [[ମାନୁଷି ଛିଲ୍ଲର]]
# [[ଉର୍ବଶୀ ରାଉତେଲା]]
# [[ସୁମନ ରାଓ]]
# [[ସୁଶାନ୍ତ ସିଂହ ରାଜପୁତ]] (ଉନ୍ନତ)
# [[ନୀତିଶ ଭରଦ୍ୱାଜ]]
# [[ଘନଶ୍ୟାମ ନାୟକ]]
# [[ଅରବିନ୍ଦ ତ୍ରିବେଦୀ]]
# [[ରାଜୁ ଶ୍ରୀବାସ୍ତବ]]
# [[ମନପ୍ରୀତ ଅଖତାର]]
# [[ମୁକ୍ତିୟାର୍ ଅଲ୍ଲୀ]]
# [[ସଞ୍ଚିତା ଭଟ୍ଟାଚାର୍ଯ୍ୟ]]
# [[ଅନୁପମା ଦେଶପାଣ୍ଡେ]]
# [[ସତିଶ କୌଶିକ]]
# [[ସୁନୀଲ ପାଲ୍]]
# [[ନାଜିଆ ହାସନ]]
# [[ତରୁଣ ବୋଷ]]
# [[ରାମଜି ଗୁଲାଟି]]
# [[ମାୟା ଅଲଗ]]
# [[ଦିତ୍ୟା ଭାନ୍ଦେ]]
# [[ଅଲ୍ଲୀ ଅସଗର]]
# [[ଗୌରବ ବଜାଜ]]
# [[ଅକ୍ଷୟ ଆନନ୍ଦ]]
# [[ରାଜେଶ୍ୱରୀ ଦତ୍ତ]]
# [[ସୋନୁ ଚନ୍ଦ୍ରପାଲ]]
# [[ଶ୍ୱେତା ଭରଦ୍ୱାଜ]]
# [[ସାଇ ଲୋକୁର]]
# [[ରାକେଶ ଦିୱାନ]]
# [[ଅନିରୁଦ୍ଧ ଅଗ୍ରୱାଲ]]
# [[ଜୋୟା ହୁସେନ]]
# [[ଅନୀଲ ଚରଣଜିତ]]
# [[ସ୍ନିଗ୍ଧା ଆକୋଲକର]]
# [[ଆଣ୍ଡ୍ରିଆ ଡି'ସୋଜା]]
# [[ସୁରଭି ଚୋକସି]]
# [[ରେଶମୀ ଘୋଷ]]
# [[ଦତ୍ତାତ୍ରେୟ ଦାମୋଦର ଦବକେ]]
# [[ଗୋପାଳ ଦତ୍ତ]]
# [[ବାଲ ଧୁରୀ]]
# [[ଦିନିୟାର କଣ୍ଟ୍ରାକ୍ଟର]]
# [[ଆକାଶ ଦାଭାଡ଼େ]]
# [[ଇହାନ ଭଟ୍ଟ]]
# [[ବୈଷ୍ଣବୀ ଗନାତ୍ରା]]
# [[ସୁରୀଲୀ ଗୌତମ]]
# [[କେଶବରାଓ ଦାତେ]]
# [[ନୟନତାରା (ମରାଠୀ ଅଭିନେତ୍ରୀ)]]
# [[ମେହେକ ମନୱାନୀ]]
# [[ସୁହାନି ଧାଙ୍କି]]
# [[ସୌରଭ ଦୁବେ]]
# [[ଅମିନ ଗାଜି]]
# [[ବେଞ୍ଜାମିନ ଗିଲାନି]]
# [[ରବି ଗୋସାଇଁ]]
# [[ଅର୍ଚ୍ଚନା ଗୁପ୍ତା]]
# [[ପୋନୀ ବର୍ମା]]
# [[ଗୌତମ ଗୁପ୍ତା]]
# [[ପୂଜା ଗୁପ୍ତା]]
# [[ପୂଜା ଗୁପ୍ତା (୧୯୮୭ ଜନ୍ମ)]]
# [[ରମଣ ଗୁପ୍ତା]]
# [[ଅଶ୍ୱିନ ଚିତଳେ]]
# [[ଉଜ୍ୱଳ ଚୋପ୍ରା]]
# [[ରୁଚା ଇନାମଦାର]]
# [[ଅନୱର ହୁସେନ]]
# [[ଇକବାଲ ଆଜାଦ]]
# [[ବିକ୍ରାନ୍ତ ଚତୁର୍ବେଦୀ]]
# [[ନିକୋଲେଟ ବାର୍ଡ଼]]
# [[କନ୍ନନ ଅୟର]]
# [[ଆରଧନା ଜଗୋଟା]]
# [[ଚିରାଗ ଜାନି]]
# [[କିରଣ ଜନଜାନି]]
# [[ଦୀପକ ଜେଠୀ]]
# [[ଜିଲ୍ଲୂ]]
# [[ରାଜେଶ ଯୋଶୀ]]
# [[ୱହୀଦା ରହମାନ]]
# [[ସନୋବର କବୀର]]
# [[କାମିନୀ କଦମ]]
# [[ମେହୁଲ କାଜାରିଆ]]
# [[ମୁସ୍ତାକ କାକ]]
# [[ଶୀତଲ କାଲେ]]
# [[କମଲ ରାୟ]]
# [[ଦୁର୍ଗାବାଇ କାମତ]]
# [[ଅକ୍ଷୟ କପୁର]]
# [[ନମିତା ଦୁବେ]]
# [[ଅଞ୍ଜଳି ଆନନ୍ଦ]]
# [[ନୂପୁର ସନନ]]
# [[ଗାୟତ୍ରୀ ଭରଦ୍ୱାଜ]]
# [[ଲିନ ଲୈଶରାମ]]
# [[ଦିନେଶ ଫଡନିସ୍]]
# [[ଐଶର୍ଯ୍ୟା ଅର୍ଜୁନ]]
# [[ଜାଫର କରାଚିୱାଲା]]
# [[ନିମ୍ରତ କୌର ଆଲୁୱାଲିଆ]]
# [[ଶାଗୁଫ୍ତା ଅଲ୍ଲୀ]]
# [[ଚନ୍ଦନ ଆନନ୍ଦ]]
# [[ସାହିଲ ଆନନ୍ଦ]]
# [[ଆଶିଷ କୁମାର]]
# [[ରାମ ଆୱାନା]]
# [[କବିତା ଚୌଧୁରୀ]]
# [[ରାଣୀ ହଜାରିକା]]
# [[ଆସମା ବଦର]]
# [[ଅଞ୍ଜଳି ଆବ୍ରୋଲ]]
# [[ଅଦିତି ଗୌତମ]]
# [[ଅନନ୍ୟା ଅଗ୍ରୱାଲ]]
# [[ରୀନା ଅଗ୍ରୱାଲ]]
# [[ରତି ଅଗ୍ନିହୋତ୍ରୀ]]
# [[ଡଲି ଆହଲୁୱାଲିଆ]]
# [[ୱାସନା ଅହମ୍ମଦ]]
# [[ରିଚା ଆହୁଜା]]
# [[ଶୁଭି ଆହୁଜା]]
# [[କ୍ରିସେଲ୍ଲେ ଆଲମେଇଦା]]
# [[ଅଞ୍ଜୋରି ଅଲଗ]]
# [[ମୋନା ଅମ୍ବେଗାଓଁକର]]
# [[ଅଲକା ଅମିନ]]
# [[ଦୀପିକା ଅମିନ]]
# [[ପ୍ରୀତି ଅମିନ]]
# [[ଶମତା ଆଞ୍ଚନ]]
# [[ଅପୂର୍ବା ଅରୋଡ଼ା]]
# [[ଜୟଶ୍ରୀ ଅରୋଡ଼ା]]
# [[ରୋମା ଅରୋଡ଼ା]]
# [[ଶାଲିନୀ ଅରୋଡ଼ା]]
# [[ବିନି ଅରୋଡ଼ା]]
# [[ଓଜସ୍ୱୀ ଅରୋଡ଼ା]]
# [[ଚାରୁ ଅସୋପା]]
# [[ଅବନ୍ତିକା ହୁଣ୍ଡାଲ]]
# [[କାଞ୍ଚନ ଅବସ୍ତି]]
# [[ଅୟେନ୍ଦ୍ରୀ ଲୱନିୟା ରାୟ]]
# [[ଫରିନା ଆଜାଦ]]
# [[ନୀଳିମା ଆଜୀମ]]
# [[ତନବୀ ଆଜମୀ]]
# [[ପୋନାମ୍ମା ବାବୁ]]
# [[ପ୍ରିୟା ବଦଲାନି]]
# [[ଶୀନା ବଜାଜ]]
# [[ସ୍ୱାତୀ ବାଜପେୟୀ]]
# [[ସୋନିଆ ବଲାନୀ]]
# [[ନେହା ବାମ୍]]
# [[ନେହା ବମ୍ବ]]
# [[ଶ୍ୱେତା ବାନ୍ଦେକର]]
# [[ସୁଚିତ୍ରା ବାନ୍ଦେକର]]
# [[ବୀଣା ବାନାର୍ଜୀ]]
# [[ପୂଜା ବାନାର୍ଜୀ]]
# [[ପ୍ରତ୍ୟୁଷା ବାନାର୍ଜୀ]]
# [[ପୂଜା ବାନାର୍ଜୀ (୧୯୮୭ ଜନ୍ମ)]]
# [[ପ୍ରାଚୀ ବଂଶଲ]]
# [[ସ୍ମିତା ବଂଶଲ]]
# [[ଉତ୍ତରା ବାଓକର]]
# [[ଶୃତି ବାପନା]]
# [[କ୍ରିଷ୍ଣାନ୍ନ ବାରେଟ୍ଟୋ]]
# [[ଭକ୍ତି ବାରଭେ]]
# [[ପ୍ରିୟଙ୍କା ବସ୍ସି]]
# [[ପ୍ରିୟା ବାଥିଜା]]
# [[ସମୀକ୍ଷା ଭଟନାଗର]]
# [[ପଲ୍ଲବୀ ବାତ୍ରା]]
# [[ସୁପ୍ରିୟା କୁମାରୀ]]
# [[ଏକରୂପା ବେଦି]]
# [[ରିଚା ଭଦ୍ରା]]
# [[ସୋନାରିକା ଭଦୋରିଆ]]
# [[ଚାନ୍ଦନୀ ଭଗୱାନନି]]
# [[ନତାଶା ଭରଦ୍ୱାଜ]]
# [[କିରଣ ଭାର୍ଗବ]]
# [[ଅଦିତି ଭାଟିଆ]]
# [[ତନ୍ୱୀ ଭାଟିଆ]]
# [[ଦିବ୍ୟା ଭଟନାଗର]]
# [[ଧରତୀ ଭଟ୍ଟ]]
# [[ବିମି ଭଟ୍ଟ]]
# [[ଜୟା ଭଟ୍ଟାଚାର୍ଯ୍ୟ]]
# [[ଯୋଗିତା ବିହାନୀ]]
# [[ଡଲି ବିନ୍ଦ୍ରା]]
# [[ଶୃତି ବିଷ୍ଟ]]
# [[ସୋନମ ବିଷ୍ଟ]]
# [[ଅନଂଶା ବିଶ୍ୱାସ]]
# [[ନବିନା ବୋଲେ]]
# [[ଦେବିନା ବାନାର୍ଜୀ]]
# [[ରିବା ବବର୍]]
# [[ପ୍ଲବିତା ବଡ଼ଠାକୁର]]
# [[ଗୌରବ ଶର୍ମା]]
# [[ରୋଞ୍ଜିନୀ ଚକ୍ରବର୍ତ୍ତୀ]]
# [[ଡୋନାଲ ବିଷ୍ଟ]]
# [[ସୁମୋନା ଚକ୍ରବର୍ତ୍ତୀ]]
# [[ରିଷିକା ସିଂହ ଚନ୍ଦେଲ]]
# [[ସୁରଭି ଚନ୍ଦନା]]
# [[ଜ୍ୟୋତ୍ସ୍ନା ଚନ୍ଦୋଲା]]
# [[ଶାଲିନୀ ଚନ୍ଦ୍ରନ]]
# [[ରୁହି ଚତୁର୍ବେଦୀ]]
# [[ପାରୁଲ ଚୌଧୁରୀ]]
# [[ଚାର୍ଲି ଚୌହାନ]]
# [[ନେହା ଚୌହାନ]]
# [[ପାର୍ନିଟ ଚୌହାନ]]
# [[ସଙ୍ଗୀତା ଚୌହାନ]]
# [[ହେମାନୀ ଚାୱଲା]]
# [[ପ୍ରୀତିକା ଚାୱାଲା]]
# [[ନୀନା ଚୀମା]]
# [[ବିଭା ଚିବ୍ବେର]]
# [[ଦିୟା ଚୋପ୍ରା]]
# [[ରୋଷଣୀ ଚୋପ୍ରା]]
# [[ତ୍ରିଧା ଚୌଧୁରୀ]]
# [[ମନୁଲ ଚୁଡ଼ସାମା]]
# [[ନୌହୀଦ ସେରୁସୀ]]
# [[ବେନାଫ ଦାଦାଚାନ୍ଦଜି]]
# [[ଫିରଦୌସ ଦାଦି]]
# [[ସୁମନା ଦାସ]]
# [[ରିୟା ଦୀପ୍ସି]]
# [[ଶାଳ୍ମଳୀ‌ ଦେଶାଇ]]
# [[ଟିନା ଦେଶାଇ]]
# [[ଜାଲାକ ଦେଶାଇ]]
# [[ଅଶୀତା ଧବନ]]
# [[ଦିବ୍ୟା ସେଠ]]
# [[ଶାଇନି ଦୀକ୍ଷିତ]]
# [[ଅପର୍ଣ୍ଣା ଦୀକ୍ଷିତ]]
# [[ତନ୍ୱୀ ଡୋଗରା]]
# [[ବାହବିଜ ଦୋରାବଜୀ]]
# [[କିରଣ ଦୁବେ]]
# [[ରଶ୍ମି ଅଗଡ଼େକର]]
# [[ଐଶ୍ୱର୍ଯ୍ୟା ସୁସ୍ମିତା]]
# [[ସ୍ମିତା ଜୟକର]]
# [[ଆସୱାରି ଯୋଶୀ]]
# [[ସୁଧୀର ଯୋଶୀ]]
# [[ବ୍ରଜେନ୍ଦ୍ର କାଲା]]
# [[ସୋନିଆ କପୁର]]
# [[ଶାମା ଦୁଲାରୀ]]
# [[ଅନୀତା କନ୍ୱଲ]]
# [[ସୁରଭି ଜାଭେରୀ ବ୍ୟାସ]]
# [[ବନ୍ଦନା ବିଠଲାନୀ]]
# [[ବନମାଳା ପାୱାର]]
# [[ନିମିଶା ବଖାରିଆ]]
# [[ପ୍ରାଚୀ ବୈଷ୍ଣବ]]
# [[ନୀଲୁ ବଘେଲା]]
# [[ଶୃତି ଉଲଫତ]]
# [[କନିକା ତିୱାରୀ]]
# [[ଡଲି ଠାକୁର]]
# [[ଶିବାନୀ ଟଙ୍କଶାଳେ]]
# [[ରୁକ୍ସାନା ତବସୁମ]]
# [[ରାଜୁ ତାଲିକୋଟେ]]
# [[ସୁନ୍ଦର ସିଂହ]]
# [[ଏକତା ସୋହିନୀ]]
# [[ରିଶବ ସିହ୍ନା]]
# [[ପ୍ରତିଭା ସିହ୍ନା]]
# [[ପ୍ରାଚୀ ସିହ୍ନା]]
# [[ପୁନମ ସିହ୍ନା]]
# [[ଲଭ୍ ସିହ୍ନା]]
# [[ଯାମିନୀ ସିଂହ]]
# [[ସିମୋନ ସିଂହ]]
# [[ବିଶାଲ ଓମ ପ୍ରକାଶ]]
# [[ବିନୋଦ କୁମାର ଶର୍ମା (ଅଭିନେତା)]]
# [[ନେୟହା ଶର୍ମା]]
# [[ମୃଣାଳିନୀ ଶର୍ମା]]
# [[ଦାନିଶ ଅଖତାର ସୈଫି]]
# [[ଆରତୀ ପୁରି]]
# [[କୋଏଲ ପୁରି]]
# [[ବିନୟ ନାଦକର୍ଣ୍ଣି]]
# [[ଗିନ୍ନି ବିରଦୀ]]
# [[ହର୍ଷ ଖୁରାନା]]
# [[ବିକି ବାତ୍ରା]]
# [[ଲାବଣ୍ୟ ଭରଦ୍ୱାଜ]]
# [[ସୁମିତ ଭରଦ୍ୱାଜ]]
# [[ଆଦେଶ ଚୌଧୁରୀ]]
# [[ରାଜେନ୍ଦ୍ର ଚାୱଲା]]
# [[ସୋଲୋନି ଡାଇନି]]
# [[ଯୀଶୁ ଦାଶଗୁପ୍ତା]]
# [[ଗୌରବ ୱଧ୍ୱା]]
# [[ଗୁଞ୍ଜନ ବିଜୟା]]
# [[ବିଜୟ ବିକ୍ରମ ସିଂହ]]
# [[ଅଳକା ବର୍ମା]]
# [[ସଚଳ ତ୍ୟାଗୀ]]
# [[ସୁରଭି ତିୱାରୀ]]
# [[କମଲିକା ଗୁହା ଠାକୁରତା]]
# [[ରାଖି ବିଜନ]]
# [[ଅର୍ଚ୍ଚନା ତାଇଡେ]]
# [[ରିଚା ସୋନି]]
# [[ଇରା ସୋନି]]
# [[ହେମା ସିଂହ]]
# [[ଗରିମା ବିକ୍ରାନ୍ତ ସିଂହ]]
# [[ଅନୁଷ୍କା ସିଂହ]]
# [[ଅଲିଶା ସିଂହ]]
# [[ଶିପସି ରଣା]]
# [[ଶିବ କୁମାର ସୁବ୍ରମଣ୍ୟମ]]
# [[ମୋନିକା ଶର୍ମା]]
# [[ଇଶାନୀ ଶର୍ମା]]
# [[ସମୀର ଶାହ]]
# [[କରିନା ଶାହ]]
# [[ପପିୟା ସେନଗୁପ୍ତା]]
# [[ନାଜିଆ ହାସନ ସୟଦ]]
# [[ଦିବଜୋତ ସବରୱାଲ]]
# [[ରୋଷଣୀ ରସ୍ତୋଗୀ]]
# [[ଭବାନୀ ପୁରୋହିତ]]
# [[ଅର୍ଜୁନ ପୁଞ୍ଜ]]
# [[ପ୍ରିୟଙ୍କା ବୋରା]]
# [[ସନାୟା ପିଠାୱାଲା]]
# [[ରାଜୀବ ପଲ]]
# [[ପ୍ରତିଭା ପଲ]]
# [[ଜାହିଦା ପାରବୀନ]]
# [[ଆର୍ଯ୍ୟନ ପଣ୍ଡିତ]]
# [[ସୋନଲ ପ୍ରତିହାର]]
# [[ସଞ୍ଜୀବ ପାଣ୍ଡେ]]
# [[ମେଲିସା ପାଇସ]]
# [[ସୁହାସ ପଳଶୀକର]]
# [[ନଳିନୀ ନେଗି]]
# [[ପୂନମ ନାରୁଲା]]
# [[ୱସିମ ମୁସ୍ତାକ]]
# [[ଶ୍ରୀତମା ମୁଖାର୍ଜୀ]]
# [[ଅମୃତା ମୁଖାର୍ଜୀ]]
# [[ନୀଲ ମୋଟୱାନୀ]]
# [[ତପସ୍ୱୀ ମେହଟା]]
# [[ଅମିତ ମେହରା]]
# [[ମେହେରଜାନ ମାଜଦା]]
# [[ଶୀତଲ ମୌଲିକ]]
# [[ଅଭିଶେକ ମହେନ୍ଦ୍ରୁ]]
# [[ପାରସ ମଦାନ]]
# [[କପିଲ ସିଂହ ଲାବଣୀ]]
# [[ସୁନିଲ ଲହରୀ]]
# [[ବିଜୟେନ୍ଦ୍ର କୁମେରିୟା]]
# [[ଭାବନା ଖତ୍ରି]]
# [[ଶାଲିନୀ ଖାନ୍ନା]]
# [[ତନୁ ଖାନ]]
# [[ସାରା ଆଫ୍ରୀନ ଖାନ]]
# [[ଅଲିଜା ଖାନ୍]]
# [[ଆଲମ ଖାନ୍]]
# [[ଆଫାନ ଖାନ୍]]
# [[ପରବୀନ କୌର]]
# [[ପ୍ରୀତ କୌର ନାୟକ]]
# [[ପ୍ରତିମା କାଜମି]]
# [[ନେହା କଉଲ]]
# [[କେତନ କରାଣ୍ଡେ]]
# [[ଅନୁପ୍ରିୟା କପୁର]]
# [[ଅକ୍ଷିତା କପୁର]]
# [[ବୀନିତ କକ୍କଡ଼]]
# [[ସୋନାଲିକା ଜୋଶୀ]]
# [[ମଦନ ଜୈନ]]
# [[ଅଞ୍ଜୁ ଯାଦବ]]
# [[ବୀନତି ଇଦନାନୀ]]
# [[ବିପୁଳ ଗୁପ୍ତା]]
# [[ମେଘା ଗୁପ୍ତା]]
# [[କୃଷ୍ଣକାନ୍ତ ଗୋସ୍ୱାମୀ]]
# [[ପ୍ରାଜକ୍ତା ଦୁସାନେ]]
# [[ପୌଲମି ଦାସ]]
# [[ବିବେକ ଦହିୟା]]
# [[ଅଜୟ ଚୌଧୁରୀ]]
# [[ଶୈଳ ଚତୁର୍ବେଦୀ]]
# [[ମନୋଜ ଚନ୍ଦିଲା]]
# [[ରୋହିତ ଭରଦ୍ୱାଜ]]
# [[ସମୃଦ୍ଧ ବାୱା]]
# [[ସଞ୍ଜୟ ବାତ୍ରା]]
# [[ସନ୍ଦୀପ ବସ୍ୱନା]]
# [[ଗୌରବ ଏସ୍ ବଜାଜ]]
# [[ଅଭିଶେକ ଅବସ୍ଥି]]
# [[ଜୁହି ଅସଲମ]]
# [[ରିତ୍ୱିକ ଅରୋରା]]
# [[ପାରସ ଅରୋରା]]
# [[ଆୟୂଷ ଆନନ୍ଦ]]
# [[ଫାହାଦ ଅଲ୍ଲୀ]]
# [[ନିକି ଅନେଜା ୱାଲିଆ]]
# [[ଅଜୟ ୱଢାବକର]]
# [[ସଲମାନ ଅଲୀ]]
# [[ଛାୟା ବୋରା]]
# [[ଆହିଲ ଖାନ]]
# [[ଅଜୟ ନାଗରଥ]]
# [[ବେଦିକା ପିଣ୍ଟୋ]]
{{Div col end}}

=== ବଙ୍ଗାଳୀ ଅଭିନେତା/ଅଭିନେତ୍ରୀ ===
{{Div col|colwidth=10em}}
# [[ସୋନାଲୀ ଚକ୍ରବର୍ତ୍ତୀ]]
# [[ସମିତ ଭଞ୍ଜ]]
# [[ଅନୁବ୍ରତ ବସୁ]]
# [[ସବ୍ୟସାଚୀ ଚୌଧୁରୀ]]
# [[ଜନ୍ ଭଟ୍ଟାଚାର୍ଯ୍ୟ]]
# [[ତୁହିନା ଦାସ]]
# [[କଲ୍ୟାଣ ଚାଟାର୍ଜୀ]]
# [[କାବେରୀ ବୋଷ]]
# [[ତିତାସ ଭୌମିକ]]
# [[ତୁଳସୀ ଲାହିରି]]
# [[ବିପ୍ଳବ ଚାଟାର୍ଜୀ]]
# [[ତପେନ ଚାଟାର୍ଜୀ]]
# [[ସାହେବ ଭଟ୍ଟାଚାର୍ଯ୍ୟ]]
# [[ପଲ୍ଲବୀ ଦେ]]
# [[ନିମୁ ଭୌମିକ]]
# [[ପପିୟା ଅଧିକାରୀ]]
# [[ଜୟଶ୍ରୀ ଅରୋଡ଼ା]]
# [[କମଲିକା ବାନାର୍ଜୀ]]
# [[ମୁନମୁନ ବାନାର୍ଜୀ]]
# [[ରୋହିଣୀ ବାନାର୍ଜୀ]]
# [[ସାୟନ୍ତିକା ବାନାର୍ଜୀ]]
# [[ସୋମା ବାନାର୍ଜୀ]]
# [[ପାରମା ବାନାର୍ଜୀ]]
# [[ସୌମିଲି ବିଶ୍ୱାସ]]
# [[ଅନିନ୍ଦିତା ବୋଷ]]
# [[ମିଠୁ ଚକ୍ରବର୍ତ୍ତୀ]]
# [[ଅନାମିକା ଚକ୍ରବର୍ତ୍ତୀ]]
# [[ବିଦିପ୍ତା ଚକ୍ରବର୍ତ୍ତୀ]]
# [[ମେଘା ଚକ୍ରବର୍ତ୍ତୀ]]
# [[ରୀତା ଦତ୍ତ ଚକ୍ରବର୍ତ୍ତୀ]]
# [[ସୁଦୀପ୍ତା ଚକ୍ରବର୍ତ୍ତୀ]]
# [[ଦେବଲୀନା ଚାଟାର୍ଜୀ]]
# [[ଲକେଟ ଚାଟାର୍ଜୀ]]
# [[ସୋନାଲି ଚୋଧୁରୀ]]
# [[ମିଶ୍ମୀ ଦାସ]]
# [[ସମତା ଦାସ]]
# [[ଶୃତି ଦାସ]]
# [[ସମାପିକା ଦେବନାଥ]]
# [[ଲିଲି ଚକ୍ରବର୍ତ୍ତୀ]]
# [[ଶ୍ରେୟାଶ୍ରୀ ରାୟ]]
# [[ସଂଘମିତ୍ରା ତାଲୁକଦାର]]
# [[ଆୟୂଷୀ ତାଲୁକଦାର]]
# [[ଭୋଲା ତମାଙ୍ଗ]]
# [[ମିସ୍ ଶେଫାଳି]]
# [[ରିତ୍ତିକା ସେନ]]
# [[ଅନାମିକା ଶାହା]]
# [[ନବନୀତା ମାଲାକାର]]
# [[ତିୟାଶା ଲେପ୍ଚା]]
# [[ଟୁମ୍ପା ଘୋଷ]]
{{Div col end}}

=== ମରଠୀ କଳାକାର ===
{{Div col|colwidth=10em}}
# [[ସଂସ୍କୃତି ବାଲଗୁଡେ]]
# [[ଉମା ଭେଣ୍ଡେ]]
# [[ଦେବିକା ଦଫ୍ତରଦାର]]
# [[ପ୍ରସାଦ ଜୱାଦେ]]
# [[ଅଂଶୁମାନ ଜୋଶୀ]]
# [[ରସିକା ଯୋଶୀ]]
# [[ଅନନ୍ତ ପୁରୁଷୋତ୍ତମ ମରାଠେ]]
# [[ଚିତ୍ତରଞ୍ଜନ କୋହ୍ଲଟକର]]
# [[ଭାରତୀ ଆଚରେକର]]
# [[ସୁରୁଚି ଅଦରକର]]
# [[ଶିବାନୀ ବାଓକର]]
# [[ଅଦିତି ଭାଗବତ]]
# [[ଅଭିଜ୍ଞା ଭାବେ]]
# [[ତୃପ୍ତି ଭୋୟାର]]
# [[ରୂପାଲି ଭୋସଲେ]]
# [[ଅମୃତା ଦେଶମୁଖ]]
# [[ଗୌତମୀ ଦେଶପାଣ୍ଡେ]]
# [[ଇଶା ଦେ]]
# [[ମେଘା ଧାଡ଼େ]]
# [[ମିତାଲୀ ଜଗତାପ ବରାଡ଼କର]]
# [[ସ୍ୱାନନ୍ଦୀ ଟିକେକର]]
# [[ପ୍ରଦୀପ ପଟବର୍ଦ୍ଧନ]]
# [[ମାନସୀ ନାଏକ]]
# [[ବାଳ କର୍ବେ]]
{{Div col end}}

===ଓଡ଼ିଆ ଯାତ୍ରା କଳାକାର===
{{Div col|colwidth=10em}}
# [[ଅନିରୁଦ୍ଧ ପାଢ଼ୀ]]
# [[ଦୀପକ ଜେନା]]
# [[ଗୁରୁପ୍ରସାଦ ମିଶ୍ର]]
# [[ଭିକୁ ସେଠ୍]]
# [[କିଶୋର ମହାପାତ୍ର]]
# [[ରବି ଶତପଥୀ]]
# [[ଶ୍ୟାମସୁନ୍ଦର ମହାପାତ୍ର (ଯାତ୍ରା କଳାକାର)]]
# [[ପୀୟୂଷ ତ୍ରିପାଠୀ]]
# [[ଦେବୀ ପ୍ରସାଦ ରଥ]]
{{Div col end}}

=== ଅନ୍ୟାନ୍ୟ ===
{{Div col|colwidth=10em}}
# [[ଆଶା ବରଦଳାଇ]]
# [[ପୁଷ୍କର ଭାନ]]
# [[ରାଜ୍ ବ୍ରାର୍]]
# [[ଅଳଙ୍କୃତା ବୋରା]]
# [[ଅମୃତା ଗୋଗୋଇ]]
# [[ମଳୟା ଗୋସ୍ୱାମୀ]]
# [[ଜିନାଲ ବେଲାନି]]
# [[ବର୍ଷାରାଣୀ ବିଷୟା]]
# [[ଉର୍ବଶୀ ଚୌଧୁରୀ]]
# [[ଦୀପିକା ଯୋଶୀ-ଶାହ]]
# [[ନିହାରିକା କାରିର]]
# [[ପୂଜା ବର୍ମା]]
# [[ରାଧିକା ବାଜ]]
# [[ଆୟୁଷୀ ତିୱାରୀ]]
# [[ମୋନା ଥିବା]]
# [[ତାରା (ଆସାମର ଅଭିନେତ୍ରୀ)]]
# [[କୌସର ପାଦାମସି]]
# [[ରାମାୟାନାମ ସର୍ବେଶ୍ୱର ଶାସ୍ତ୍ରୀ]]
# [[ଖାନ ମସ୍ତାନା]]
# [[ମନୀଷ କୌଶିକ]]
# [[ଅଦନାନ ସାଜିଦ ଖାନ୍]]
# [[ଶୁଭି ଶର୍ମା]]
# [[ସ୍ୱାତି ନନ୍ଦ]]
# [[ଶିଶିର କଶ୍ୟପ]]
# [[ପୂଜା ଜୋଶୀ]]
# [[ପ୍ରାଞ୍ଜଳ ସାଇକିଆ]]
{{Div col end}}

== ଲୋକ କଥା/ଗୀତ/ସଙ୍ଗୀତ ଶିଳ୍ପୀ ==
{{Div col|colwidth=10em}}
# [[ଅଲ୍ଲାଃ ଜିଲାଇ ବାଇ]]
# [[ଅମର ଆର୍ଷୀ]]
# [[ବାମ୍ବା ବାକ୍ୟା]]
# [[ସର୍ବେଶ୍ୱର ଭୋଇ]]
# [[ହେମାଙ୍ଗ ବିଶ୍ୱାସ]]
# [[ବିନ୍ଧ୍ୟବାସିନୀ ଦେବୀ]]
# [[ବିଞ୍ଜମୁରି ସୀତାଦେବୀ]]
# [[ଗୌରୀ ଦେବୀ]]
# [[ହେମୁ ଗଦାଭି]]
# [[ଡଲି ଗୁଲେରିଆ]]
# [[ମଧୁ ମଂସୁରୀ ହସମୁଖ]]
# [[ଅଭ୍ୟା ହିରଣମୟୀ]]
# [[ଜଗଜିତ କୌର]]
# [[ଜଗମୋହନ କୌର]]
# [[ରଞ୍ଜିତ କୌର]]
# [[ଡପୁ ଖାଁ]]
# [[ବେଲ୍ଲି ଲଳିତା]]
# [[ସ୍ୱର୍ଣ୍ଣ ଲତା (ଗାୟିକା)]]
# [[ହିଲଦାମିତ ଲେପଚା]]
# [[ମାଳବଲ୍ଲୀ ମହାଦେବସ୍ୱାମୀ]]
# [[ଲୋପାମୁଦ୍ରା ମିତ୍ର]]
# [[ନିଜାମୀ ବନ୍ଧୁ]]
# [[ଦେଶରାଜ ପଟେରିୟା]]
# [[ପିଙ୍ଗଳଶୀ ବ୍ରହ୍ମାନନ୍ଦ ଗଢ଼ବୀ]]
# [[ମୀନା ରଣା]]
# [[ବି. କେ. ସାମନ୍ତ]]
# [[ତଞ୍ଜାଇ ସେଲଭି]]
# [[ପ୍ରହଲ୍ଲାଦ ସିନ୍ଧେ]]
# [[ପ୍ରିୟଙ୍କା ସିଂହ]]
# [[ବଙ୍ଗପାଣ୍ଡୁ ଉଷା]]
# [[ବିଞ୍ଜମୁରି ଅନସୂୟା ଦେବୀ]]
# [[ବିମଳାକ୍କା]]
# [[କାଶୀନାଥ ଯାଦବ]]
# [[ପୂଙ୍ଗାନି]]
# [[ବରୁଣ ଆହୁଜା]]
# [[ଦିପାଳୀ ବଡ଼ଠାକୁର]]
# [[ମାଧୁରୀ ବଡ଼ଥୱାଲ]]
# [[ବତୂଲ ବେଗମ]]
# [[କଳିକା ପ୍ରସାଦ ଭଟ୍ଟାଚାର୍ଯ୍ୟ]]
# [[ଦିୱାଲିବେନ ଭିଲ]]
# [[ଆଦିତ୍ୟ ଗାଦଭି]]
# [[ଦାଦୁଦାନ ଗାଦଭି]]
# [[ଟରାସ କୋମ୍ପାନିଚେଙ୍କୋ]]
# [[ଦିଲ୍‌ଶାଦ ଅଖତାର]]
# [[ସେନ୍ଥିଲ ଗଣେଶ]]
# [[ରତନ କାହାର]]
# [[ମଧୁ କମ୍ବିକାର]]
# [[କୁଟଲେ ଖାନ]]
# [[ଅରବିନ୍ଦ ବେଗଦା]]
# [[ବାଦ୍ଦେପାଲ୍ଲି ଶ୍ରୀନିବାସ]]
# [[ନବନୀତ ଆଦିତ୍ୟ ୱାଇବା]]
# [[ଭିକାରୀ ଠାକୁର]]
# [[କବୀର କଳା ମଞ୍ଚ]]
# [[ସକିନୀ ରାମଚନ୍ଦ୍ରୈଃ]]
# [[ଚନ୍ଦର ସିଂହ ରାହି]]
# [[ରଜନୀଗନ୍ଧା ଶେଖାୱତ]]
# [[ପୁଷ୍ପବତୀ ପୋୟପାଦଠୁ]]
# [[କୁତବି ବ୍ରଦର୍ସ]]
# [[ପେଞ୍ଚାଲ ଦାସ]]
{{Div col end}}

==କ୍ରୀଡ଼ାବିତ୍==
{{Div col|colwidth=15em}}
# [[କୁମାର ସାଙ୍ଗାକାରା]]
# [[ଏକତା ବିଷ୍ଟ]]
# [[ମିନତି ଦାଶ]]
# [[ଅଂଶୁମାନ ରଥ]]
# [[ପ୍ରଶାନ୍ତ ମହାପାତ୍ର]]
# [[ହାମିଦା ବାନୁ]]
{{Div col end}}

=== ଷ୍ଟାଡିଅମ ===
# [[ମେଜର ଧ୍ୟାନ ଚାନ୍ଦ ଜାତୀୟ ଷ୍ଟାଡିଅମ]]

==ଏସିଆ ମାସ ଗଣ ସମ୍ପାଦନା==
===ଅନ୍ୟାନ୍ୟ ସ୍ଥାନ===
{{Div col|colwidth=15em}}
# [[ଆରବ ଘାଟି]]{{tick}}
# [[ଆରବ ସାଗର]]{{tick}}
# [[ବାଗାକଇଁ ହ୍ରଦ]]{{tick}}
# [[ଦୁର୍ଗା ସାଗର]]{{tick}}
# [[ଧାନମୋଣ୍ଡି ହ୍ରଦ]]{{tick}}
# [[ବୁଦ୍ଧ ଧାତୁ ଯାଦି]]{{tick}}
# [[ଭବାନୀପୁର ଶକ୍ତିପୀଠ]]{{tick}}
# [[ପଞ୍ଚରତ୍ନ ଗୋବିନ୍ଦ ମନ୍ଦିର]]{{tick}}
# [[ପଞ୍ଚରତ୍ନ ଶିବ ମନ୍ଦିର]]{{tick}}
# [[ମାଧବପୁର ହ୍ରଦ]]
# [[ଇମ୍‌ଜା ହ୍ରଦ]]
# [[ଗଜେଡ଼ି ତାଳ]]
# [[ଛୋଟ ଶିବ ମନ୍ଦିର, ବଙ୍ଗଳାଦେଶ]]
{{Div col end}}

===ବଙ୍ଗଳାଦେଶର ଅଭିନେତ୍ରୀ===
{{Div col|colwidth=15em}}
# [[ତାନିଆ ଅହମଦ]]
# [[ସାଇନା ଅମିନ]]
# [[ଦିଲରୁବା ଯସ୍ମିନ ରୁହୀ]]
# [[ସାରିକା ସବ୍ରିନ]]
# [[ବିପାଶା ହାୟାତ]]
# [[ଅଲିଶା ପ୍ରଧାନ]]
# [[ଡଲି ଅନବର]]
# [[କବୋରୀ ସରୱର]]
# [[ସାହାରା (ବଙ୍ଗଳାଦେଶୀ ଅଭିନେତ୍ରୀ)]]
# [[ବିଦ୍ୟା ସିହ୍ନା ସାହା ମିମ୍]]
# [[ସୋମି କୈସର]]
# [[ଜୟା ଆହସାନ]]
# [[ଆଫିଆ ନୁସରାତ ବର୍ଷା]]
# [[ଆଉପୀ କରିମ୍]]
# [[ଶାବନୁର୍‎]]
# [[ମୋଜେଜା ଅଶରଫ୍ ମୋନାଲିସା]]
# [[ଜନ୍ନାତୁଲ ଫିରଦୋସ୍ ପେୟା]]
# [[ବନ୍ନା ମିର୍ଜା]]
# [[ପରି ମଣି]]
# [[ସୁବର୍ଣ୍ଣା ମୁସ୍ତଫା]]
# [[ନୱସୀନ ନହରୀନ ମୋଉ]]
# [[ନାଇଲା ନାୟେମ]]
# [[ଦିଲାରା ହନିଫ ପୂର୍ଣ୍ଣିମା]]
# [[ପୂଜା ଚେରୀ ରାୟ]]
# [[ଶବନମ]]
# [[ଅନିକା କବୀର ଶୋକ]]
# [[ମେହେର ଅଫରୋଜ ଶାଓନ]]
# [[ସୁଚନ୍ଦା]]
# [[ସୁଲତାନା ଜମାନ]]
# [[ନୁସରତ ଇମରୋଜ ଟିଶା]]
# [[ତାଂଜିନ ଟିଶା]]
# [[ପ୍ରସୂନ ଆଜାଦ]]
# [[ଅଫସାନା ଆରା ବିନ୍ଦୁ]]
# [[ଅପୁ ବିଶ୍ୱାସ]]
# [[ଫରିଦା ଅଖତାର]]
# [[ଗୁଲଶାନ ଆରା ଅଖତାର]]
# [[ସୁମିତା ଦେବୀ]]
# [[ପାରବୀନ ସୁଲତାନା ଦିତି]]
# [[ତାରାନା ହାଲିମ]]
# [[ମୌସୁମୀ ହମିଦ]]
# [[ତମାଳିକା କର୍ମାକର]]
# [[ମାହିୟା ମାହି]]
# [[ନୁସରତ ଫରିୟା ମଜହାର]]
# [[ରୋକେୟା ପ୍ରାଚୀ]]
# [[ହୋସନେ ଆରା ପୁତୁଲ]]
# [[କାଜି ନସ୍ୱାବ ଅହମ୍ମଦ]]
# [[ସୋହାନା ସାବା]]
# [[ରୋଜୀ ଆଫସାରୀ]]
# [[ନିପୁନ୍ ଅକ୍ତର]]
# [[ଆଖି ଆଲମଗିର]]
# [[ଆଜମେରୀ ହକ୍ ବଧନ]]
# [[ଅନ୍ୱରା ବେଗମ]]
# [[ଇଆମିନ୍ ହକ୍ ବବି]]
# [[ଇଶ୍ରାତ୍ ଜାହାଁ ଚୈତି]]
# [[ପ୍ରାର୍ଥନା ଫରଦିନ ଦିଘି]]
# [[ତାରୀନ ଜାହାଁ]]
# [[ରୱଶନ ଜାମିଲ]]
# [[ଜାକିୟା ବାରୀ ମମ]]
# [[କୁସୁମ ଶିକଦାର]]
# [[ଶମ୍ପା ରେଜା]]
# [[ତାନଭିନ ସୁଇଟି]]
# [[ଆଇରିନ ସୁଲତାନା]]
# [[ସଲମା ବେଗମ ସୁଜାତା]]
# [[ରାଫାଃ ନାନଜେବା ତୋରସା]]
# [[ବିଜରୀ ବର୍କତୁଲ୍ଲାଃ]]
# [[ସବନମ ବବ୍‌ଲି]]
# [[ଅଞ୍ଜୁ ଘୋଷ]]
# [[ମୁନିଆ ଇସଲାମ]]
# [[ରୁନା ଖାନ୍]]
# [[ଆଫସାନା ମିମି]]
# [[ସାଦିୟା ଇସଲାମ ମୌ]]
# [[ସାଦିକା ପାରଭିନ ପପି]]
# [[ଅହନା ରହମାନ ଲାକି]]
# [[ଫାରଜାନା ରିକ୍ତା]]
# [[ନଫିସା ଜାହାଁ ଆଞ୍ଚଲ]]
# [[ମୁନମୁନ ଅହମଦ]]
# [[ଶର୍ମିଲି ଅହମଦ]]
# [[ଶିଲା ଅହମଦ]]
# [[ନର୍ଗିସ ଅଖତାର]]
# [[ଖଲିଦା ଅକ୍ତର କଳ୍ପନା]]
# [[ଆୟେଶା ଆଖତାର]]
# [[ସାବେରି ଆଲମ]]
# [[ଅନ୍ତରା (ବଙ୍ଗଳାଦେଶୀ ଅଭିନେତ୍ରୀ)]]
# [[ନାଜମା ଅନୱର]]
# [[ରଓଶନ ଆରା]]
# [[ବେବୀ ବିନ୍ଦୀ]]
# [[ବିନ୍ଦିୟା କବିର]]
# [[ଶାକିବା ବିଣ୍ଟେ ଅଲୀ]]
# [[ଅରୁଣା ବିଶ୍ୱାସ]]
# [[ମୌଟୁସୀ ବିଶ୍ୱାସ]]
# [[ତାନିଆ ବୃଷ୍ଟି]]
# [[ମେହବୁବା ମାହନୂର ଚାନ୍ଦନୀ]]
# [[ଫରଜାନା ଛବି]]
# [[ନାଜନୀନ ହାସନ ଚୁମକି]]
# [[ଆଶନା ହବିବ ଭାବନା]]
# [[ଏକା (ବଙ୍ଗଳାଦେଶୀ ଅଭିନେତ୍ରୀ)]]
# [[ମାୟା ଘୋଷ]]
# [[ଇଲୋରା ଗହର]]
# [[ଲୁସି ତୃପ୍ତି ଗୋମେଜ]]
# [[ଚିତ୍ରଲେଖା ଗୁହ]]
# [[ଲୈଲା ହାସନ]]
# [[ଲିସା ଗାଜୀ]]
# [[ଅଲିଭିୟା ଗୋମେଜ]]
# [[ଅପର୍ଣ୍ଣା ଘୋଷ]]
# [[ହୁମାଇରା ହିମୁ]]
# [[ଶାନ୍ତା ଇସଲାମ]]
# [[ଜିନାତ]]
# [[ମିଷ୍ଟି ଜାନ୍ନାତ]]
# [[ସାଦିୟା ଆୟମାନ]]
# [[ଫେରଦୌସୀ ମଜୁମଦାର]]
# [[ଜ୍ୟୋତିକା ଜ୍ୟୋତି]]
# [[ରିଚି ସୋଲାୟମାନ]]
# [[ମନିରା ମିଠୁ]]
# [[ଫାଲ୍ଗୁନି ରହମାନ ଜଲି]]
# [[ନିଝୁମ ରୁବିନା]]
# [[ନୁସରତ ଜାହାଁ ଡାୟନା]]
# [[ସୁବର୍ଣ୍ଣା ଶିରୀନ]]
# [[ମିତା ନୂର]]
# [[ନାଜିଫା ତୁଶି]]
# [[ମୌସୁମୀ ନାଗ]]
# [[ଜ୍ୟୋତ୍ସ୍ନା ବିଶ୍ୱାସ]]
# [[ରେହାନା ଜଲି]]
# [[ଅଧରା ଖାନ୍]]
# [[ସାମସୁନ ନାହାର ସିମଲା]]
# [[ସବ୍ରିନା ସୁଲତାନା କେୟା]]
# [[ନାଦିୟା ଆଫରିନ ମିମ]]
# [[ଜାହାନାରା ଅହମ୍ମଦ]]
# [[ସାମରୋଜ ଆଜମି ଆଲଭୀ]]
# [[ରୁମାନା ଖାନ୍]]
# [[ଜିନାତ ସାନୁ ସ୍ୱାଗତା]]
# [[ସାନଜିଦା ପ୍ରୀତି]]
# [[କାଜି ମିସବାହୁନ ନାହାର]]
# [[ରୁମାନା ରଶୀଦ ଈଶିତା]]
# [[ସାବରିନ ଶାକା ମୀମ]]
# [[ଶର୍ମିମାଳା]]
{{Div col end}}

==ବିଦେଶୀ ଲୋକ==
{{Div col|colwidth=15em}}
# [[ଟୋରୀ ବର୍ଚ]]
# [[ମିଆ ଖଲିଫା]]
# [[ନୀନା ଦାବୁଲୁରୀ]]
# [[ମାୟା ଏଞ୍ଜେଲୋ]]
# [[ମେରୀ ସେଲୀ]]
# [[ଲେଡି ଗାଗା]]
# [[କେଶା]]
# [[ଆଞ୍ଜେଲିନା ଜୋଲି]]
# [[ନିକୋଲାଇ ବଇକଭ]]
# [[ଅରୂପ ଚକ୍ରବର୍ତ୍ତୀ]]
{{Div col end}}

==ଅନ୍ୟାନ୍ୟ==
{{Div col|colwidth=15em}}
# [[ଫେସନ (୨୦୦୮ କଥାଚିତ୍ର)]]
# [[ଶିବାଜୀ (କଥାଚିତ୍ର)]]
# [[ବର୍ଫି]]
# [[ଦୁକୁଡ଼ୁ]]
# [[୧: ନେନ୍ଓକ୍କାଡ଼ିନେ]]
# [[ବିଜିନେସମ୍ୟାନ]]
# [[ଆଗାଡ଼ୁ]]
# [[ଡିମ୍ବାଣୁ]]
# [[ଗୌରହରି ଦସ୍ତାନ]]
# [[ମନମ୍ (ତେଲୁଗୁ କଥାଚିତ୍ର)]]
# [[ଜୟ ହୋ (ଗୀତ)]]
# [[ସନ୍ ଅଫ୍ ସତ୍ୟମୂର୍ତ୍ତି]]
# [[ଧୁମ୍ ୨]]
# [[ଶ୍ରୀମନ୍ଥୁଡ଼ୁ]]
# [[ଅର୍ଜୁନ ରେଡ୍ଡି]]
# [[ଭୁବନ ବାମ୍]]
# [[ଅବଳା ବୋଷ]]
# [[ସରୋଜ ନଳିନୀ ଦତ୍ତ]]
# [[ନିଲ୍ ମୋହନ]]
# [[ନେପାଳର ରାଜା]]
# [[ବଦନାମ ଗଳି]]
# [[ରଜନୀ ବକ୍ସି]]
# [[ଆର୍କ ସମ୍ପ୍ରଦାୟ]]
# [[ପି. ଚନ୍ଦ୍ର ରେଡ୍ଡୀ]]
# [[ରକ୍ଷା ବନ୍ଧନ (ହିନ୍ଦୀ କଥାଚିତ୍ର)|ରକ୍ଷା ବନ୍ଧନ (ହିନ୍ଦୀ କଥାଚିତ୍ର)]]
# [[ଲାଷ୍ଟ୍ ଡ୍ରପ୍]]
# [[ମନୋଜ ମିଶ୍ର (ବିଚାରପତି)]]
# [[କାଜି ମାସୁମ ଅଖତାର]]
# [[ଦିବ୍ୟ ପ୍ରକାଶ ଦୁବେ]]
{{Div col end}}

== ଭାରତୀୟ ସ୍ୱାଧୀନତା ସଂଗ୍ରାମୀ ==
{{Div col|colwidth=15em}}
# [[ଅପ୍ପାନ୍ନଗୌଡ଼ା ପାଟିଲ]]
# [[ବୁଧୁ ଭଗତ]]
# [[ଗୌରୀରାମ ଗୁପ୍ତା]]
# [[ବିଠଲଭାଇ ଜାଭେରୀ]]
# [[ଅଶୋକା ଗୁପ୍ତା]]
# [[ରଘୁନାଥ ମାହାତୋ]]
# [[ଦୀନଦୟାଲ ଗୁପ୍ତା]]
# [[ରାମ ଚରଣ ଅଗ୍ରୱାଲ]]
# [[ପ୍ୟାରୀ ଦେବୀ ଅଗ୍ରହାରୀ]]
# [[ଧନ୍ୱନ୍ତରୀ]]
# [[ସୁରେଶ ଚନ୍ଦ୍ର ମିଶ୍ର]]
# [[କାମଦା କିଙ୍କର ମୁଖାର୍ଜୀ]]
# [[ପ୍ୟାରେଲାଲ ନାୟାର]]
# [[ଏଡ଼ତାତା ନାରାୟଣନ]]
# [[ଦେଓ ନାରାୟଣନ ଯାଦବ]]
# [[ମୁକୁନ୍ଦରାଓ ପେଡଗାଓଁକର]]
# [[ଆନ୍ନେ ଅଞ୍ଜାଇଆଃ]]
# [[ବତକ ମିଆଁ]]
# [[ଚୱାରା ପରମେଶ୍ୱରନ]]
# [[ଶଙ୍କରରାଓ ଦେଓ]]
# [[ଦାଦା ଧର୍ମାଧିକାରୀ]]
# [[ନାଥୁ ଧୋବି]]
# [[ଅସଲମବିକାଇ]]
# [[ଆଶା ଦେବୀ ଆର୍ଯ୍ୟନାୟକମ]]
# [[ମୋତିଲାଲ ବର୍ମା]]
# [[ଚୁନିଲାଲ ବୈଦ୍ୟ]]
{{Div col end}}

==ରାଜନୀତିଜ୍ଞ==
# [[ଭାରତର ସଂସଦ]]

=== ଅଣ ଓଡ଼ିଆ ===
{{Div col|colwidth=15em}}
# [[ସୁଭାସିନୀ ଅଲୀ]]{{tick}}
# [[ଏମ୍. କରୁଣାନିଧି]]
# [[ସନ୍ତୋଷ ଚୌଧୁରୀ]]
# [[ଭି. ମୋହିନୀ ଗିରି]]
# [[ଗୁଲାବ କୌର]]
# [[ବିଶାର ଆଲ-ଖାସାଓନେହ]]
# [[ଅଶ୍ୱିନୀ ବୈଷ୍ଣବ]]
# [[ଡେଲା ଗଡଫ୍ରେ]]
# [[ମୁଲାୟମ ସିଂହ ଯାଦବ]]
# [[ଚିନ୍ତା ଅନୁରାଧା]]
# [[ଜାମିଦା ବିବି]]
# [[ଶ୍ରୀରୂପା ମିତ୍ର ଚୌଧୁରୀ]]
# [[ଲୀଳା ରାମକୁମାର ଭାର୍ଗବ]]
# [[ବ୍ରଜଲାଲ ବିୟାନୀ]]
# [[ରଘୁବର ଦାସ]]
# [[ଭି. କାର୍ତ୍ତିକେୟ ପାଣ୍ଡିଆନ]]
# [[ସୁରେଖା କଦମ]]
# [[ହରିଶ ବୀରାନ]]
# [[ବେବି ଦେବୀ]]
# [[ସୁଦର୍ଶନ ଦାସ]]
# [[ସୁକୁମାର ଦେ]]
# [[ଦାମୋଦର ଅଗ୍ରୱାଲ]]
# [[ବ୍ରଜମୋହନ ଅଗ୍ରୱାଲ]]
# [[ସଜଦା ଅହମ୍ମଦ]]
# [[ଅଜେନ୍ଦ୍ର ସିଂହ ଲୋଧି]]
# [[ଆନନ୍ଦ କୁମାର ଗଣ୍ଡ]]
# [[କାଥିର ଆନନ୍ଦ]]
# [[ଲଭ୍‌ଲି ଆନନ୍ଦ]]
# [[ଆନ୍ନାଦୁରାଇ ସି ଏନ୍]]
# [[ଅପ୍ପଲନାଇଡ଼ୁ କାଲିସେଟ୍ଟି]]
# [[ରମେଶ ଅବସ୍ଥି]]
# [[ଏମ୍. ମଲ୍ଲେଶ ବାବୁ]]
# [[ବଜରଙ୍ଗ ମନୋହର ସୋନୱାନେ]]
# [[ଅନିଲ ବଲୁନି]]
# [[ନିମୁବେନ ବମ୍ଭାନିୟା]]
# [[ଅରୂପ ଚକ୍ରବର୍ତ୍ତୀ (ଭାରତୀୟ ରାଜନେତା)]]
# [[ଯୋଗେନ୍ଦ୍ର ଚନ୍ଦୋଲିୟା]]
# [[ଶୋଭାବେନ ବରୈୟା]]
# [[ରାହୁଲ ଲୋଧି]]
# [[କଳାନିଧି ବୀରସ୍ୱାମୀ]]
# [[ଗଜେନ୍ଦ୍ର ପଟେଲ]]
# [[ହରିଭାଇ ପଟେଲ]]
# [[ମନୋଜ କୁମାର (ରାଜନେତା)]]
# [[କୁନ୍ଦୁରୁ ରଘୁବୀର]]
# [[ଡିନ୍ କୁରିଆକୋସ]]
# [[ଜି. ଲକ୍ଷ୍ମୀନାରାୟଣ]]
# [[ଜ୍ୟୋତ୍ସ୍ନା ମହାନ୍ତ]]
# [[ପୁନମବେନ୍ ମାଡାମ୍]]
# [[ଜ୍ୟୋତିର୍ମୟ ସିଂହ ମହତୋ]]
# [[ସୁକାନ୍ତ ମଜୁମଦାର]]
# [[ଦିନେଶ ମକୱାନା]]
# [[ଅସିତ କୁମାର ମଲ]]
# [[ହର୍ଷ ମାଲହୋତ୍ରା]]
# [[ଅଜୟ କୁମାର ମଣ୍ଡଳ]]
# [[ଧୈର୍ଯ୍ୟଶୀଳ ମାନେ]]
# [[ଭି. ଏସ୍. ମାଥେସ୍ୱରନ]]
# [[ବିଜୁଳି କଲିତା ମେଧି]]
# [[ମୁରାରି ଲାଲ ମୀନା]]
# [[ମହିମା କୁମାରୀ ମେୱାର]]
# [[ନରେଶ ମହାସ୍କେ]]
# [[ଜନାର୍ଦ୍ଦନ ମିଶ୍ର]]
# [[ରାଜେଶ ମିଶ୍ର]]
# [[ମିତାଲି ବାଗ]]
# [[ଭାସ୍କର ଭାଗାରେ]]
# [[ପ୍ରତିମା ମଣ୍ଡଳ]]
# [[ଭୋଜରାଜ ନାଗ]]
# [[ରୋଦମାଳ ନାଗର]]
# [[ଜି କୁମାର ନାଏକ]]
# [[ନାମଦେଓ କିର୍ସାନ]]
# [[ରାମଭୁଆଲ ନିଶାଦ]]
# [[ପ୍ରଶାନ୍ତ ୟାଦାଓରାଓ ପାଡୋଲେ]]
# [[ସନାତନ ପାଣ୍ଡେ]]
# [[ସନ୍ତୋଷ ପାଣ୍ଡେ]]
# [[ସାନ୍ତୋକବେନ ଆରେଥିୟା]]
# [[ଚାକାତ ଆବୋହ]]
# [[ପୁସପତି ଅଦିତୀ ବିଜୟଲକ୍ଷ୍ମୀ]]
# [[ଅପରୂପା ପୋଦାର]]
# [[ସରୋଜିନୀ ଅଗ୍ରୱାଲ]]
# [[ଚନ୍ଦ୍ରମା ଦେବୀ ଅଗ୍ରହରି]]
# [[ମଞ୍ଜୁ ଅଗ୍ରୱାଲ]]
# [[ସନ୍ତୋଷ ଆଃଲାବତ]]
# [[ଉପେନ୍ଦ୍ର କୌର ଆଃଲୁୱାଲିଆ]]
# [[ଆଲିଫା ଅହମ୍ମଦ]]
# [[କେ. ଅଲଗୁବେଲୁ]]
# [[ନୀସତ ଆଲମ]]
# [[ବୀଣା ଆନନ୍ଦ]]
# [[ଅଲେଟି ଅନ୍ନପୂର୍ଣ୍ଣା ଦେବୀ]]
# [[ମନୀଷା ଅନୁରାଗୀ]]
# [[ଅଳକା ସିଂହ ଅର୍କବଂଶୀ]]
# [[ଲତା ଅତିୟାମାନ]]
# [[ସଙ୍ଗୀତା ଆଜାଦ୍]]
# [[ତାଜଦାର ବାବର]]
# [[ହର୍ଷିତା ସ୍ୱାମୀ ବଘେଲ]]
# [[ରଞ୍ଜନା ବଘେଲ]]
# [[ସାରିକା ଦେବେନ୍ଦ୍ର ସିଂହ ବଘେଲ]]
# [[ଚିରଣଜିତ କୌର ବାଜୱା]]
# [[ସ୍ମିତା ବକ୍ସି]]
# [[କେ. ବାଳଭାରତୀ]]
# [[ସଙ୍ଗୀତା ବଳବନ୍ତ]]
# [[ଜୟଶ୍ରୀ ବାନାର୍ଜୀ]]
# [[ବୈଶାଳୀ ବାଙ୍କର]]
# [[ତସନୀମ ବାନୋ]]
# [[ସୁରଜିତ କୌର ବରନାଲ]]
# [[ଲକ୍ଷ୍ମୀ ବାରୁପାଲ]]
# [[କମଳି ବସୁମାତାରି]]
# [[ଚନ୍ଦନା ବାଉରି]]
# [[ସନ୍ଧ୍ୟା ବାଉରି]]
# [[ସୁସ୍ମିତା ବାଉରି]]
# [[ଉମାପଦ ବାଉରି]]
# [[ଶିମଲା ବାୱରି]]
# [[ଫିରୋଜା ବେଗମ]]
# [[ଫିରଦୌସୀ ବେଗମ]]
# [[ଗୁଲ ଅଖତରା ବେଗମ]]
# [[ମହମୁଦା ବେଗମ]]
# [[ମମତାଜ ବେଗମ]]
# [[ନର୍ଗିସ ବେଗମ]]
# [[ସାହିନା ମମତାଜ ବେଗମ]]
# [[ରାୟମୁନି ଭଗତ]]
# [[ସୁମନ ଲତା ଭଗତ]]
# [[କେ. ପ୍ରତିଭା ଭାରତୀ]]
# [[ବୀଣା ଭରଦ୍ୱାଜ]]
# [[ସଂଯୁକ୍ତା ଭାଟିଆ]]
# [[ଏମ୍. ଏସ୍. କେ. ଭାବାନୀ ରାଜେନ୍ତିରାନ]]
# [[ମମତା ଭୁନିଆ]]
# [[ନିର୍ମଳା ଭୁରିଆ]]
# [[ଫିରୋଜା ବିବି]]
# [[ବିନ୍ଦୁ କୃଷ୍ଣା]]
# [[ରେଣୁକା ବିଷ୍ଣୋଇ]]
# [[ଭାବନା ବୋହରା]]
# [[ପ୍ରଶାନ୍ତ ଜଗତାପ]]
# [[ପ୍ରୋବା ଚକମା]]
# [[ନୀତା ଚୌଧୁରୀ]]
{{Div col end}}

=== ସମୃଦ୍ଧକରଣ ===

* [[ଜୟଶ୍ରୀ ରାଇଜି]]

===ଓଡ଼ିଆ===
{{Div col|colwidth=10em}}
# [[ଅର୍ଜୁନ ଚରଣ ସେଠୀ]]
# [[ପ୍ରଫୁଲ୍ଲ ସାମଲ]]
# [[ପିନାକୀ ମିଶ୍ର]]
# [[କାମାକ୍ଷା ପ୍ରସାଦ ସିଂହଦେଓ]]
# [[ଇଲା ପଣ୍ଡା]]
# [[ରବିନାରାୟଣ ମହାପାତ୍ର]]
# [[ବିଷ୍ଣୁ ଚରଣ ଦାସ]]
# [[ପ୍ରସନ୍ନ ଆଚାର୍ଯ୍ୟ]]
# [[ବୀର କେଶରୀ ଦେଓ]]
# [[ବଲବୀର ପୁଞ୍ଜ]]
# [[ସନ୍ତୋଷ କୁମାର ସାହୁ]]
# [[କାହ୍ନୁ ଚରଣ ଲେଙ୍କା]]
# [[ନରେନ୍ଦ୍ର କୁମାର ସ୍ୱାଇଁ]]
# [[କଳ୍ପତରୁ ଦାସ]]
# [[ଛତ୍ରପାଳ ସିଂହ ଲୋଧା]]
# [[ଏ ଭି ସ୍ୱାମୀ]]
# [[ପ୍ରତାପ କେଶରୀ ଦେବ]]
# [[ପ୍ରତାପ କେଶରୀ ଦେଓ]]
# [[ଭାଗିରଥୀ ମହାପାତ୍ର]]
# [[ମଙ୍ଗଳା କିଶାନ]]
# [[ସୁରେନ୍ଦ୍ର ଲାଠ]]
# [[ଜୟରାମ ପାଙ୍ଗୀ]]
# [[ହରିହର ସୋରେନ]]
# [[ଉପେନ୍ଦ୍ରନାଥ ନାୟକ]]
# [[ଅନାଦି ଚରଣ ଦାସ]]
# [[ବନମାଳୀ ବାବୁ]]
# [[ବ୍ରହ୍ମାନନ୍ଦ ପଣ୍ଡା]]
# [[ଭଜମନ ବେହେରା]]
# [[କୃପାସିନ୍ଧୁ ଭୋଇ]]
# [[ଅର୍କ କେଶରୀ ଦେଓ]]
# [[ବିକ୍ରମ କେଶରୀ ଦେଓ]]
# [[କଳିକେଶ ନାରାୟଣ ସିଂହଦେଓ]]
# [[ଧରଣୀଧର ଜେନା]]
# [[ଗୋପୀନାଥ ଗଜପତି]]
# [[ଗୁରୁଚରଣ ନାଏକ]]
# [[ରାମଚନ୍ଦ୍ର ହାଁସଦା]]
# [[ଝିନ୍ନ ହିକ୍‌କା]]
# [[ମୋହନ ଜେନା]]
# [[ରବିନ୍ଦ୍ର କୁମାର ଜେନା]]
# [[ଚୈତନ୍ୟ ପ୍ରସାଦ ମାଝୀ]]
# [[ଶ୍ରୀକାନ୍ତ କୁମାର ଜେନା]]
# [[କାହ୍ନୁ ଚରଣ ଜେନା]]
# [[ସମରେନ୍ଦ୍ର କୁଣ୍ଡୁ]]
# [[କାର୍ତ୍ତିକେଶ୍ୱର ପାତ୍ର]]
# [[ପର୍ଶୁରାମ ମାଝୀ]]
# [[ଭର୍ତ୍ତୃହରି ମହତାବ]]
# [[ବଳଭଦ୍ର ମାଝୀ]]
# [[ଲଡ଼ୁ କିଶୋର ସ୍ୱାଇଁ]]
# [[ମଙ୍ଗରାଜ ମଲ୍ଲିକ]]
# [[ସୁଦାମ ମାରାଣ୍ଡି]]
# [[ବାଲଗୋପାଲ ମିଶ୍ର]]
# [[କିରଣ ଲେଖା ମହାନ୍ତି]]
# [[ଇନ୍ଦୁରାଣୀ ମହାପାତ୍ର]]
# [[ପ୍ରମିଳା ମଲ୍ଲିକ]]
# [[ମମତା ମାଢ଼ୀ]]
# [[ରାଧାରାଣୀ ପଣ୍ଡା]]
# [[ସ୍ନେହାଙ୍ଗିନୀ ଛୁରିଆ]]
# [[ସୁଷମା ପଟେଲ]]
# [[ବିଷ୍ଣୁପ୍ରିୟା ବେହେରା]]
# [[ରୀତା ସାହୁ]]
# [[ମନ୍ଦାକିନୀ ବେହେରା]]
# [[ରୋଷନୀ ସିଂହ ଦେଓ]]
# [[ରାସେଶ୍ୱରୀ ପାଣିଗ୍ରାହୀ]]
# [[ପରମା ପୂଜାରୀ]]
# [[ବିଜୟଲକ୍ଷ୍ମୀ ପଟ୍ଟନାୟକ]]
# [[ସିପ୍ରା ମଲ୍ଲିକ]]
# [[ସଞ୍ଚିତା ମହାନ୍ତି]]
# [[ଅଜୟନ୍ତୀ ପ୍ରଧାନ]]
# [[ଉଷା ଦେବୀ]]
# [[ଅଞ୍ଜଳି ବେହେରା]]
# [[ଚନ୍ଦ୍ରମା ଶାନ୍ତା]]
# [[ଶୈରିନ୍ଦ୍ରୀ ନାୟକ]]
# [[ସୁରମା ପାଢ଼ୀ]]
# [[କିଶୋରୀମଣି ସିଂହ]]
# [[ପ୍ରମିଳା ଗିରି]]
# [[ବିଜୟଲକ୍ଷ୍ମୀ ସାହୁ]]
# [[ଫୁଲମଣି ଶାନ୍ତା]]
# [[ଭଗବତୀ ପୂଜାରୀ]]
# [[ଉମାରାଣୀ ପାତ୍ର]]
# [[କମଳା ଦାସ]]
# [[ସୁଧାଂଶୁମାଳିନୀ ରାୟ]]
# [[ଆନନ୍ଦ ମଞ୍ଜରୀ ଦେବୀ]]
# [[ରାସମଞ୍ଜରୀ ଦେବୀ]]
# [[ରତ୍ନା ମଞ୍ଜରୀ ଦେବୀ]]
# [[ପଟ୍ଟ ନାୟକ]]
# [[ରାଜଶ୍ରୀ ମଲ୍ଲିକ]]
# [[ନନ୍ଦିନୀ ଦେବୀ]]
# [[ଶାନ୍ତି ଦେବୀ (ଓଡ଼ିଆ ରାଜନୀତିଜ୍ଞ)]]
# [[ବାସନ୍ତୀ ମଲ୍ଲିକ]]
# [[ସୀମାରାଣୀ ନାୟକ]]
# [[ଟୁକୁନି ସାହୁ]]
# [[ପ୍ରିୟମ୍ବଦା ଦେବୀ]]
# [[ରଥ ଦାସ]]
# [[ଅନନ୍ତ ସେଠୀ]]
# [[ମୂରଲୀଧର ଜେନା]]
# [[କୁମାର ଶ୍ରୀ ଚିରଞ୍ଜୀବି]]
# [[ପ୍ରଫୁଲ୍ଲ କୁମାର ଜେନା (ରାଜନେତା)]]
# [[ପଞ୍ଚାନନ ମଣ୍ଡଳ]]
# [[ପୁରୁଷୋତ୍ତମ ସେଠୀ]]
# [[କପିଳ ଚରଣ ସେଠୀ]]
# [[ବୈରାଗୀ ଜେନା]]
# [[ବିଜୟ ନାୟକ]]
# [[ନେତ୍ରାନନ୍ଦ ମଲ୍ଲିକ]]
# [[ବିଷ୍ଣୁ ଚରଣ ସେଠୀ]]
# [[ଗଙ୍ଗାଧର ଦାସ]]
# [[ମନମୋହନ ଦାସ]]
# [[ନନ୍ଦକିଶୋର ଜେନା]]
# [[ଚକ୍ରଧର ବେହେରା]]
# [[ସତ୍ୟଭାମା ଦେଇ]]
# [[ହୃଦାନନ୍ଦ ମଲ୍ଲିକ]]
# [[ବେଦ ପ୍ରକାଶ ଅଗ୍ରୱାଲ]]
# [[ଜଗନ୍ନାଥ ରାଉତ]]
# [[ମାନସ ରଞ୍ଜନ ମଲ୍ଲିକ]]
# [[ରାଜେନ୍ଦ୍ର କୁମାର ଦାସ]] (chk)
# [[ମନମୋହନ ସାମଲ]]
# [[ଶୈଳେନ ମହାପାତ୍ର]]
# [[ଭଗୀରଥ ଦାସ]]
# [[ଉତ୍ସବ ଚରଣ ଜେନା]]
# [[ଗୋପୀନାଥ ଦାସ]]
# [[ପର୍ଶୁରାମ ପାଣିଗ୍ରାହୀ]]
# [[ପଦ୍ମ ଲୋଚନ ପଣ୍ଡା]]
# [[ଜ୍ୟୋତି ପ୍ରକାଶ ପାଣିଗ୍ରାହୀ]]
# [[ମହମ୍ମଦ ହନିଫ]]
# [[ବଳରାମ ସାହୁ]]
# [[ଯୁଗଳ କିଶୋର ପଟ୍ଟନାୟକ]]
# [[ବିରେନ ପଲେଇ]]
# [[ନରେନ ପଲେଇ]]
# [[ରତ୍ନାକର ମହାନ୍ତି]]
# [[ଚୈତନ୍ୟ ପ୍ରସାଦ ସେଠୀ]]
# [[କରୁଣାକର ପାଣିଗ୍ରାହୀ]]
# [[ହରପ୍ରସାଦ ମହାପାତ୍ର]]
# [[ପୀତାମ୍ବର ପଣ୍ଡା]]
# [[ପର୍ଶୁରାମ ଧଡ଼ା]]
# [[ସୁରେନ୍ଦ୍ର ପ୍ରସାଦ ପରମାଣିକ]]
# [[କାର୍ତ୍ତିକ ମହାପାତ୍ର]]
# [[ଭାଗବତ ସାହୁ]]
# [[ଗୋକୁଳାନନ୍ଦ ମହାନ୍ତି]]
# [[ଶ୍ୟାମସୁନ୍ଦର ମହାପାତ୍ର]]
# [[ଖାରବେଳ ସ୍ୱାଇଁ]]
# [[ସୁରେନ୍ଦ୍ରନାଥ ଦାସ]]
# [[ବିଜୟ କୃଷ୍ଣ ଦେ]]
# [[ରବୀନ୍ଦ୍ର ମୋହନ ଦାସ]]
# [[ପ୍ରିୟନାଥ ନନ୍ଦି]]
# [[କାର୍ତ୍ତିକ ଚନ୍ଦ୍ର ରାଉତ]]
# [[ପ୍ରତାପ ଚନ୍ଦ୍ର ଷଡ଼ଙ୍ଗୀ]]
# [[ଗୋପନାରାୟଣ ଦାସ]]
# [[ଜୀବନ ପ୍ରଦୀପ ଦାଶ]]
# [[ଅରୁଣ ଦେ]]
# [[ନୀଳାମ୍ବର ଦାସ]]
# [[ବନମାଳି ଦାସ]]
# [[ସୁକୁମାର ନାୟକ]]
# [[ରାଜେନ୍ଦ୍ର ଚନ୍ଦ୍ର ମର୍ଦ୍ଦରାଜ ହରିଚନ୍ଦନ]]
# [[ଚିତ୍ତରଞ୍ଜନ ଷଡ଼ଙ୍ଗୀ]]
# [[ପ୍ରଦିପ୍ତ ପଣ୍ଡା]]
# [[ଅକ୍ଷୟ କୁମାର ଆଚାର୍ଯ୍ୟ]]
# [[ସୁକାନ୍ତ କୁମାର ନାୟକ]]
# [[ଗୋବିନ୍ଦ ଚନ୍ଦ୍ର ଦାସ (ରାଜନୀତିଜ୍ଞ)]]
# [[ସୁଦର୍ଶନ ଜେନା]]
# [[ପ୍ରସନ୍ନ କୁମାର ପାଳ]]
# [[ଗଦାଧର ଗିରି]]
# [[ଯୁଧିଷ୍ଠିର ଜେନା]]
# [[ଜୟନାରାୟଣ ମହାନ୍ତି]]
# [[ଦେବୀ ପ୍ରସନ୍ନ ଚଣ୍ଡ]]
# [[ଅଶ୍ୱିନୀ କୁମାର ପାତ୍ର]]
# [[ତ୍ରିଲୋଚନ ସେନାପତି]]
# [[ଅକ୍ଷୟ ନାରାୟଣ ପ୍ରହରାଜ]]
# [[ଚିନ୍ତାମଣି ଜେନା (ରାଜନୀତିଜ୍ଞ)]]
# [[ମହେଶ୍ୱର ବାଗ]]
# [[ଭୂପାଳ ଚନ୍ଦ୍ର ମହାପାତ୍ର]]
# [[ନିତ୍ୟ‍ାନନ୍ଦ ସାହୁ]]
# [[ପ୍ରେମଲତା ମହାପାତ୍ର]]
# [[ରଘୁନାଥ ମହାନ୍ତି (ରାଜନୀତିଜ୍ଞ)]]
# [[ଶଶିକାନ୍ତ ଭଞ୍ଜ]]
# [[ପ୍ୟାରୀମୋହନ ଦାସ]]
# [[ସୁଶାନ୍ତ ଚାନ୍ଦ]]
# [[ଅନନ୍ତ ଦାସ (ରାଜନେତା)]]
# [[ଭାଇଗା ସେଠୀ]]
# [[ଜନାର୍ଦନ ଭଞ୍ଜ ଦେଓ]]
# [[ବୀରକିଶୋର ଜେନା]]
# [[ଉପେନ୍ଦ୍ର ଜେନା]]
# [[ମକର ସେଠୀ]]
# [[ଭୁବନାନନ୍ଦ ଜେନା]]
# [[ଦାଶରଥୀ ଜେନା]]
# [[ମାୟାଧର ଜେନା]]
# [[ଭାଗିରଥୀ ସେଠୀ]]
# [[ଜୟଦେବ ଜେନା]]
# [[କୃଷ୍ଣ ଚନ୍ଦ୍ର ମହାପାତ୍ର]]
# [[ସୁବର୍ଣ୍ଣ ନାଏକ]]
# [[ଗୋବିନ୍ଦ ମୁଣ୍ଡା]]
# [[ଲକ୍ଷ୍ମୀ ନାରାୟଣ ଭଞ୍ଜ ଦେଓ]]
# [[କୁମାର ମାଝୀ]]
# [[ଛୋଟରାୟ ମାଝୀ]]
# [[ଯୋଗେନ୍ଦ୍ର ନାଏକ]]
# [[ମୋହନ ଚରଣ ମାଝୀ]]
# [[ଅଭିରାମ ନାଏକ]]
# [[ବେଦବ୍ୟାସ ନାୟକ]]
# [[ପ୍ରେମାନନ୍ଦ ନାୟକ]]
# [[ପ୍ରାଣ ବଲ୍ଲଭ ନାଏକ]]
# [[ଚନ୍ଦ୍ରସେନ ନାଏକ]]
# [[ନୀଳାଦ୍ରି ନାୟକ]]
# [[ରାଜ ବଲ୍ଲଭ ମିଶ୍ର]]
# [[ରାମରାୟ ମୁଣ୍ଡା]]
# [[ମହେଶ୍ୱର ମାଝି]]
# [[କାହ୍ନୁ ଚରଣ ନାଏକ]]
# [[ଗୌରହରି ନାଏକ]]
# [[ହୃଷିକେଶ ନାଏକ]]
# [[କ୍ଷେତ୍ର ମୋହନ ନାୟକ]]
# [[ଧନୁର୍ଜୟ ଲାଗୁରୀ]]
# [[ଜିତୁ ପଟ୍ଟନାୟକ]]
# [[ଧନୁର୍ଜୟ ସିଦୁ]]
# [[ଗୁରୁ ଚରଣ ନାଏକ]]
# [[ସନାତନ ମହାକୁଡ଼]]
# [[ସହରାଇ ଓରାମ]]
# [[ବଦ୍ରିନାରାୟଣ ପାତ୍ର]]
# [[କ୍ଷୀରୋଦ ପ୍ରସାଦ ସ୍ୱାଇଁ]]
# [[ମୂରଲୀଧର କୁଅଁର]]
# [[ନିରଞ୍ଜନ ପଟ୍ଟନାୟକ]]
# [[ଲକ୍ଷ୍ମଣ ଟୁଡୁ]]
# [[ସାଲଖାନ ମୁର୍ମୁ]]
# [[ଅଜେନ ମୁର୍ମୁ]]
# [[ପୁରୁଷୋତ୍ତମ ନାଏକ]]
# [[କାଙ୍ଗୋଇ ସିଂହ]]
# [[ରୁଦ୍ର ମୋହନ ଦାସ]]
# [[ରାଧାମୋହନ ନାୟକ]]
# [[ଇଶ୍ୱର ନାଏକ]]
# [[ଇଶ୍ୱର ଚନ୍ଦ୍ର ନାୟକ]]
# [[ଯାଦବ ମାଝୀ]]
# [[ମନମୋହନ ଟୁଡୁ]]
# [[ରାବଣେଶ୍ୱର ମଢ଼େଇ]]
# [[ବୀରଭଦ୍ର ସିଂହ]]
# [[ରୋହିଦାସ ସୋରେନ]]
# [[ଶ୍ରୀନାଥ ସୋରେନ]]
# [[ଗୋଲକ ବିହାରୀ ନାଏକ]]
# [[ଭାସ୍କର ମଢ଼େଇ]]
# [[ନଳିନୀ ଚନ୍ଦ୍ର ଭଞ୍ଜ ଦେଓ]]
# [[ପ୍ରଭାକର ବେହେରା]]
# [[ପ୍ରଫୁଲ୍ଲ କୁମାର ଦାସ]]
# [[କରୁଣାକର ନାଏକ]]
# [[ଅଜିତ ହେମ୍ବ୍ରମ]]
# [[ପଦ୍ମ ଚରଣ ହଇବୁରୁ]]
# [[ରଘୁନାଥ ହେମ୍ବ୍ରମ]]
# [[ବିଜୟ କୁମାର ନାୟକ]]
# [[ବାସନ୍ତି ହେମ୍ବ୍ରମ]]
# [[ସୁରେନ୍ଦ୍ର ସିଂହ]]
# [[ଗିରିଶ ଚନ୍ଦ୍ର ରାୟ]]
# [[ହରିହର ମହାନ୍ତି]]
# [[ସମଲ ମାଝି]]
# [[ପ୍ରମୋଦ ଚନ୍ଦ୍ର ଭଞ୍ଜ ଦେଓ]]
# [[ଛତିଶ ଚନ୍ଦ୍ର ଧଳ]]
# [[କିଶୋର ଦାଶ]]
# [[ବିମଳ ଲୋଚନ ଦାସ]]
# [[ସାନନ୍ଦ ମାରାଣ୍ଡି]]
# [[ପ୍ରସନ୍ନ କୁମାର ଦାଶ]]
# [[ରାମ ଚନ୍ଦ୍ର ହାଁସଦା]]
# [[ଭାଦବ ହାଁସଦା]]
# [[ବୁଧନ ମୁର୍ମୁ]]
# [[ଦୁର୍ଗା ଚରଣ ନାୟକ]]
# [[ଲାଲ ମୋହନ ନାୟକ]]
# [[ମୋଚିରାମ ତିରିୟା]]
# [[ଘନଶ୍ୟାମ ହେମ୍ବ୍ରମ]]
# [[କାହ୍ନୁରାମ ହେମ୍ବ୍ରମ]]
# [[ସୁନ୍ଦର ମୋହନ ମାଝି]]
# [[କମଳାକାନ୍ତ ନାୟକ]]
# [[ଭାନୁଚରଣ ନାଏକ]]
# [[ଶମ୍ଭୁନାଥ ନାଏକ]]
# [[ମଙ୍ଗଳ ସିଂ ମୁଦି]]
# [[ଗଣେଶ ରାମ ସିଂ ଖୁଣ୍ଟିଆ]]
# [[ହରଦେବ ତିରିୟା]]
# [[ଚନ୍ଦ୍ର ମୋହନ ସିଂହ]]
# [[କାର୍ତ୍ତିକ ଚନ୍ଦ୍ର ମାଝି]]
# [[ସିଦ୍ଧଲାଲ ମୁର୍ମୁ]]
# [[ଅର୍ଜୁନ ମାଝି]]
# [[ଲକ୍ଷ୍ମଣ ମାଝି]]
# [[ଶ୍ୟାମ ଚରଣ ହାଁସଦା]]
# [[ଶଇବ ସୁଶୀଳ କୁମାର ହାଁସଦା]]
# [[ନବ ଚରଣ ମାଝି]]
# [[ରାଜକିଶୋର ଦାସ]]
# [[ପ୍ରବୀଣ ଚନ୍ଦ୍ର ଭଞ୍ଜଦେଓ]]
# [[ସକିଲା ସୋରେନ]]
# [[ପ୍ରୀତିରଞ୍ଜନ ଘଡ଼ାଇ]]
# [[ପ୍ରଫୁଲ୍ଲ ଚନ୍ଦ୍ର ଘଡ଼ାଇ]]
# [[ଶରତ ରାଉତ]]
# [[ସନାତନ ଦେଓ]]
# [[ବାଇଧର ସିଂହ]]
# [[ନାରାୟଣ ଚନ୍ଦ୍ର ପତି]]
# [[ପୀତାମ୍ବର ଭୂପତି ହରିଚନ୍ଦନ ମହାପାତ୍ର]]
# [[ରାମଚନ୍ଦ୍ର ଖୁଣ୍ଟିଆ]]
# [[ଅଶୋକ କୁମାର ଦାସ]]
# [[ନିରଞ୍ଜନ ଜେନା]]
# [[ପରମେଶ୍ୱର ସେଠୀ]]
# [[ପ୍ରଣବ ପ୍ରକାଶ ଦାସ]]
# [[ସୂର୍ଯ୍ୟମଣୀ ଜେନା]]
# [[ମଦନ ମୋହନ ପଟ୍ଟନାୟକ]]
# [[ଶାନ୍ତନୁ କୁମାର ଦାସ]]
# [[ଜଗନ୍ନାଥ ମଲ୍ଲିକ]]
# [[ରାମଚନ୍ଦ୍ର ମଲ୍ଲିକ]]
# [[ଅନାଦୀ ଚରଣ ଦାସ]]
# [[ଅଞ୍ଚଳ ଦାସ]]
# [[ବାଇଧର ବେହେରା]]
# [[ଲକ୍ଷ୍ମୀଧର ଜେନା]]
# [[ପରମାନନ୍ଦ ମହାନ୍ତି]]
# [[ମାୟାଧର ସିଂହ]]
# [[ଗଦାଧର ଦତ୍ତ]]
# [[ପ୍ରଣବ ବଳବନ୍ତରାୟ]]
# [[ରବି ଦାଶ]]
# [[କାଙ୍ଗାଳି ଚରଣ ପଣ୍ଡା]]
# [[ଗୁରୁଚରଣ ଟିକାୟତ]]
# [[ଯଦୁମଣି ମଙ୍ଗରାଜ]]
# [[ଧନଞ୍ଜୟ ଲେଙ୍କା]]
# [[ଦୁଃଶାସନ ଜେନା]]
# [[ଅମର ପ୍ରସାଦ ଶତପଥୀ]]
# [[ପ୍ରହଲ୍ଲାଦ ମଲ୍ଲିକ]]
# [[କୁଳମଣି ରାଉତ]]
# [[ଚିନ୍ମୟ ପ୍ରସାଦ ବେହୁରା]]
# [[ଦେବାଶିଷ ନାୟକ]]
# [[ସୁନନ୍ଦା ଦାସ]]
# [[ପଦ୍ମନାଭ ରାୟ]]
# [[ନବକିଶୋର ମଲ୍ଲିକ]]
# [[ଚିତ୍ତରଞ୍ଜନ ନାଏକ]]
# [[ବୈଷ୍ଣବ ଚରଣ ମଲ୍ଲିକ]]
# [[ପବିତ୍ର ମୋହନ ଜେନା]]
# [[ପ୍ରଭାତ କୁମାର ସାମନ୍ତରାୟ]]
# [[ଦୀନବନ୍ଧୁ ସାହୁ]]
# [[ଧୃବ ଚରଣ ସାହୁ]]
# [[ସରୋଜକାନ୍ତ କାନୁନଗୋ]]
# [[ଇନ୍ଦ୍ରମଣି ରାଉତ]]
# [[ଉତ୍କଳ କେଶରୀ ପରିଡ଼ା]]
# [[କିଶୋର ଚନ୍ଦ୍ର ତରାଇ]]
# [[ଶଶି ଭୂଷଣ ବେହେରା]]
# [[ଭାଗବତ ପ୍ରସାଦ ମହାନ୍ତି]]
# [[ପୂର୍ଣ୍ଣାନନ୍ଦ ସାମଲ]]
# [[ଦୈତାରୀ ବେହେରା]]
# [[ସୁରେନ୍ଦ୍ରନାଥ ପଟ୍ଟନାୟକ]]
# [[ପ୍ରଦୀପ୍ତ କିଶୋର ଦାସ]]
# [[ବଟକୃଷ୍ଣ ଜେନା]]
# [[ମାୟାଧର ସେଠୀ]]
# [[ରବିନ୍ଦ୍ର କୁମାର ବେହେରା]]
# [[କାଳନ୍ଦୀ ଚରଣ ବେହେରା]]
# [[ଜଗବନ୍ଧୁ ଦାସ]]
# [[ମଧୁସୂଦନ ପାଣିଗ୍ରାହୀ]]
# [[ବିଜୟଶ୍ରୀ ରାଉତରାୟ]]
# [[ବିଷ୍ଣୁବ୍ରତ ରାଉତରାୟ]]
# [[ଚନ୍ଦ୍ର ସାରଥୀ ବେହେରା]]
# [[ପ୍ରକାଶ ଚନ୍ଦ୍ର ବେହେରା]]
# [[ପ୍ରଶାନ୍ତ ବେହେରା]]
# [[ପ୍ରଭାତ ରଞ୍ଜନ ବିଶ୍ୱାଳ]]
# [[ରାଜେନ୍ଦ୍ର ସିଂହ]]
# [[ସଂଗ୍ରାମ କେଶରୀ ମହାପାତ୍ର]]
# [[ତ୍ରିଲୋଚନ କାନୁନଗୋ]]
# [[ସୁର ସେଠୀ]]
# [[ଶୁକଦେବ ଜେନା]]
# [[ଲକ୍ଷ୍ମଣ ମଲ୍ଲିକ]]
# [[ରାଜକୃଷ୍ଣ ବୋଷ]]
# [[ଆକୁଳାନନ୍ଦ ବେହେରା]]
# [[ମିନାକ୍ଷୀ ମହନ୍ତ]]
# [[ପଦ୍ମିନୀ ଦିଆନ]]
# [[ଲତିକା ପ୍ରଧାନ]]
# [[ସୂର୍ଯ୍ୟମଣି ବୈଦ୍ୟ]]
# [[ଧର୍ମାନନ୍ଦ ବେହେରା]]
# [[ବିଧୁ ଭୂଷଣ ପ୍ରହରାଜ]]
# [[ରାଜ କିଶୋର ରାମ]]
# [[ରସାନନ୍ଦ ସାହୁ]]
# [[ରସମଞ୍ଜରୀ ଦେବୀ]]
# [[ପବିତ୍ର ମୋହନ ପ୍ରଧାନ]]
# [[ରମେଶ ରାଉତ]]
# [[ଘନଶ୍ୟାମ ସାହୁ]]
# [[ଗୋକୁଳାନନ୍ଦ ପ୍ରହରାଜ]]
# [[ଯୋଗେଶ ଚନ୍ଦ୍ର ରାଉତ]]
# [[ଅକ୍ଷୟ କୁମାର ପଟ୍ଟନାୟକ]]
# [[ପ୍ରଭାତ କୁମାର ତ୍ରିପାଠୀ]]
# [[ଦେବୀ ରଞ୍ଜନ ତ୍ରିପାଠୀ]]
# [[ଦେବାଶିଷ ପଟ୍ଟନାୟକ]]
# [[ବୀର ସିପ୍‌କା]]
# [[ପ୍ରମୋଦ କୁମାର ମଲ୍ଲିକ]]
# [[ଦେବୀ ପ୍ରସାଦ ମିଶ୍ର]]
# [[ତ୍ରିଲୋଚନ ମାନସିଂହ ହରିଚନ୍ଦନ]]
# [[କନକଲତା ଦେବୀ]]
# [[ବିଦ୍ୟାଧର ନାଏକ]]
# [[ପ୍ରତାପ ଚନ୍ଦ୍ର ପଟ୍ଟନାୟକ]]
# [[ସମୀର କୁମାର ରାଉତରାୟ]]
# [[ଲଳିତ ମୋହନ ମହାନ୍ତି]]
# [[ଦେବାଶିଷ ସାମନ୍ତରାୟ (ରାଜନୀତିଜ୍ଞ)]]
# [[ମହମ୍ମଦ ମୋକିମ୍]]
# [[ବିଶ୍ୱନାଥ ପଣ୍ଡିତ]]
# [[ଶ୍ରୀକାନ୍ତ ପଣ୍ଡା]]
# [[ସୟଦ ମୁସ୍ତାଫିଜ ଅହମଦ]]
# [[ସମୀର ଦେ]]
# [[ପ୍ରତାପ ଜେନା]]
# [[ବିକ୍ରମ କେଶରୀ ବର୍ମା]]
# [[ମହମ୍ମଦ ଅତାହାର]]
# [[ବିରଜା ପ୍ରସାଦ ରାୟ]]
# [[ଶରତ କୁମାର କର]]
# [[ଶେଖ ମତଲୁବ ଅଲ୍ଲୀ]]
# [[ସାବିତ୍ରୀ ଅଗ୍ରୱାଲ]]
# [[ରାଜକିଶୋର ନାୟକ]]
# [[ଅତନୁ ସବ୍ୟସାଚୀ ନାୟକ]]
# [[ବିଜୟ ମହାପାତ୍ର]]
# [[ତ୍ରିଲୋଚନ ବେହେରା]]
# [[ଦେବେନ୍ଦ୍ର ଶର୍ମା]]
# [[ଦିବାକରନାଥ ଶର୍ମା]]
# [[ଶରତ କୁମାର ଦେବ]]
# [[ଦୋଳଗୋବିନ୍ଦ ନାୟକ]]
# [[ଶୈଳେନ୍ଦ୍ର ନାରାୟଣ ଭଞ୍ଜ ଦେଓ]]
# [[ସରସ୍ୱତୀ ଦେବୀ]]
# [[ଅନନ୍ତ ଚରଣ ତ୍ରିପାଠୀ]]
# [[ପଦ୍ମ ଚରଣ ନାଏକ]]
# [[ଅଲେଖ କୁମାର ଜେନା]]
# [[ଅଂଶୁମାନ ମହାନ୍ତି]]
# [[ଧ୍ରୁବ ଚରଣ ସାହୁ]]
# [[ହରିହର ସିଂହ ମର୍ଦ୍ଦରାଜ ଭ୍ରମରବର ରାୟ]]
# [[ବଂଶୀଧର ପଟ୍ଟନାୟକ]]
# [[ସତ୍ୟସୁନ୍ଦର ମିଶ୍ର]]
# [[ବିଭୁତି ଭୂଷଣ ସିଂହ ମର୍ଦ୍ଦରାଜ]]
# [[ଅରୁଣ କୁମାର ପଟ୍ଟନାୟକ]]
# [[ସିଦ୍ଧାର୍ଥ ଶେଖର ସିଂହ]]
# [[ଅନୁଭବ ପଟ୍ଟନାୟକ]]
# [[ଅନ୍ତର୍ଯ୍ୟାମୀ ସାହୁ]]
# [[ରାମ ଚନ୍ଦ୍ର ରାମ]]
# [[ବି. ଏସ. ବି. ନରେନ୍ଦ୍ର ମହାପାତ୍ର]]
# [[ରମେଶ ଚନ୍ଦ୍ର ପଣ୍ଡା]]
# [[ରମାକାନ୍ତ ମିଶ୍ର]]
# [[ଶରତ ଚନ୍ଦ୍ର ମିଶ୍ର]]
# [[ସତ୍ୟନାରାୟଣ ପ୍ରଧାନ]]
# [[ପୂର୍ଣ୍ଣଚନ୍ଦ୍ର ଭଞ୍ଜଦେଓ]]
# [[ସାହେବ ନାଏକ]]
# [[ଭାବଗ୍ରାହୀ ନାୟକ]]
# [[ଶ୍ରୀଧର ନାଏକ]]
# [[କିଶୋର ଚନ୍ଦ୍ର ଦେଓ ଭଞ୍ଜ]]
# [[ରମେଶ ଚନ୍ଦ୍ର ବେହେରା]]
# [[ପୂର୍ଣ୍ଣଚନ୍ଦ୍ର ନାୟକ]]
# [[କାଶୀନାଥ ମଲ୍ଲିକ]]
# [[ରୁଦ୍ର ମାଧବ ରାୟ]]
# [[ହରିହର କରଣ]]
# [[ଅରୁଣ କୁମାର ସାହୁ]]
# [[ବୃନ୍ଦାବନ ଚନ୍ଦ୍ର ସିଂହ]]
# [[କୃଷ୍ଣ ଚନ୍ଦ୍ର ସିଂହ ମାନ୍ଧାତା]]
# [[ଅଚ୍ୟୁତାନନ୍ଦ ମହାନ୍ତି]]
# [[ସୀତାକାନ୍ତ ମିଶ୍ର]]
# [[ବଂଶୀଧର ସାହୁ]]
# [[ଭାଗବତ ବେହେରା]]
# [[ଗଙ୍ଗାଧର ପାଇକରାୟ]]
# [[ସତ୍ୟାନନ୍ଦ ଚମ୍ପତିରାୟ]]
# [[କୈଳାଶ ଚନ୍ଦ୍ର ମହାପାତ୍ର]]
# [[ହରିହର ସାହୁ]]
# [[ସୁରେନ୍ଦ୍ରନାଥ ମିଶ୍ର]]
# [[ପ୍ରଶାନ୍ତ କୁମାର ଜଗଦେବ]]
# [[ରାଜେନ୍ଦ୍ର କୁମାର ସାହୁ]]
# [[ବିଶ୍ୱ ଭୂଷଣ ହରିଚନ୍ଦନ]]
# [[ଦେବେନ୍ଦ୍ର ନାଥ ମାନସିଂହ]]
# [[ବିଭୂତି ଭୂଷଣ ହରିଚନ୍ଦନ]]
# [[ରଘୁନାଥ ସାହୁ]]
# [[ଅଶୋକ ଚନ୍ଦ୍ର ପଣ୍ଡା]]
# [[ସୁଶାନ୍ତ କୁମାର ରାଉତ]]
# [[ପ୍ରିୟଦର୍ଶୀ ମିଶ୍ର]]
# [[ଭାଗୀରଥି ବଡ଼ଜେନା]]
# [[ଶରତ ଚନ୍ଦ୍ର ପାଇକରାୟ]]
# [[ବିଭୂତି ଭୂଷଣ ବଳବନ୍ତରାୟ]]
# [[ସୁରେଶ କୁମାର ରାଉତରାୟ]]
# [[ସତ୍ୟପ୍ରିୟ ମହାନ୍ତି]]
# [[ମାଧବ ଚନ୍ଦ୍ର ରାଉତରାୟ]]
# [[ଜ୍ୟୋତିନ୍ଦ୍ର ନାଥ ମିତ୍ର]]
# [[ବୀରକିଶୋର ଦେବ]]
# [[ଦିଲ୍ଲୀପ ଶ୍ରୀଚନ୍ଦନ]]
# [[ସୁଦର୍ଶନ ମହାନ୍ତି]]
# [[ବନମାଳି ପଟ୍ଟନାୟକ]]
# [[ଜୟକୃଷ୍ଣ ମହାନ୍ତି]]
# [[ଗୋପୀନାଥ ଭୋଇ]]
# [[ରାମଚନ୍ଦ୍ର ପଟ୍ଟନାୟକ]]
# [[ଅଭିମନ୍ୟୁ ରଣସିଂହ]]
# [[ଯୁଧିଷ୍ଠିର ସାମନ୍ତରାୟ]]
# [[ବିପିନ ବିହାରୀ ଦାଶ]]
# [[ପ୍ରଦୀପ ମହାରଥୀ]]
# [[ହରିହର ଭୋଇ]]
# [[ହୃଷିକେଶ ନାୟକ]]
# [[ରାଘବ ଚରଣ ସେଠୀ]]
# [[ମଦନ ମୋହନ ଦତ୍ତ]]
# [[ବସନ୍ତ ବେହେରା]]
# [[ହୃଷିକେଶ ତ୍ରିପାଠୀ]]
# [[ନରେନ୍ଦ୍ର କୁମାର ନାୟକ]]
# [[କୁମୁଦ ଚନ୍ଦ୍ର ସିଂହ]]
# [[ଦେବରାଜ ସାହୁ]]
# [[ସନ୍ତୋଷ କୁମାର ପ୍ରଧାନ]]
# [[ପ୍ରଫୁଲ୍ଲ ମିଶ୍ର]]
# [[ରମେଶ ଜେନା]]
# [[ରଜନୀ କାନ୍ତ ସିଂହ]]
# [[ଅଦ୍ୱୈତ ପ୍ରସାଦ ସିଂହ]]
# [[ଦୁତିଅ ରାଉଳ]]
# [[କ୍ଷେତ୍ର ମୋହନ ପାଣିଗ୍ରାହୀ]]
# [[ସୁରେନ୍ଦ୍ର ପ୍ରଧାନ]]
# [[ରାଜକିଶୋର ପ୍ରଧାନ]]
# [[ବାଳକୃଷ୍ଣ ପଟ୍ଟନାୟକ]]
# [[ରମେଶ ଚନ୍ଦ୍ର ସାଇ]]
# [[ସଞ୍ଜୀବ କୁମାର ସାହୁ]]
# [[ଅମରନାଥ ପ୍ରଧାନ]]
# [[ନଗେନ୍ଦ୍ର କୁମାର ପ୍ରଧାନ]]
# [[ପଦ ନାଏକ]]
# [[ନବଘନ ନାୟକ]]
# [[ଖଗେଶ୍ୱର ବେହେରା]]
# [[ସୁଶାନ୍ତ କୁମାର ବେହେରା]]
# [[ମଦନ ମୋହନ ପ୍ରଧାନ]]
# [[କୁମାର ଚନ୍ଦ୍ର ବେହେରା]]
# [[ବ୍ରଜ କିଶୋର ପ୍ରଧାନ]]
# [[ବୃନ୍ଦାବନ ବେହେରା]]
# [[ମୁକେଶ କୁମାର ପାଳ]]
# [[ଧରଣୀଧର ପ୍ରଧାନ]]
# [[ମୃତ୍ୟୁଞ୍ଜୟ ପାଳ]]
# [[ମହେଶ ଚନ୍ଦ୍ର ସୁବାହୁ ସିଂହ]]
# [[ବାଇଧର ନାଏକ]]
# [[ରବି ନାରାୟଣ ପାଣି]]
# [[ନୃସିଂହ ଚରଣ ସାହୁ]]
# [[ବିଭୁଧେନ୍ଦ୍ର ପ୍ରତାପ ଦାସ]]
# [[ବେଣୁଧର ବଳିଆରସିଂହ]]
# [[ବୃନ୍ଦାବନ ତ୍ରିପାଠୀ (ରାଜନେତା)]]
# [[ପ୍ରସନ୍ନ ପଟ୍ଟନାୟକ]]
# [[ବ୍ରହ୍ମାନନ୍ଦ ବିଶ୍ୱାଳ]]
# [[ପ୍ରଫୁଲ୍ଲ କୁମାର ମଲ୍ଲିକ]]
# [[ସୁଧୀର କୁମାର ସାମଲ]]
# [[ସରୋଜ କୁମାର ସାମଲ]]
# [[ନବୀନ ନନ୍ଦ]]
# [[କୃଷ୍ଣ ଚନ୍ଦ୍ର ପାତ୍ର]]
# [[ନବୀନ ଚନ୍ଦ୍ର ନାରାୟଣ ଦାସ]]
# [[କାଳିଆ ଦେହୁରୀ]]
# [[ମଦନ ଦେହୁରୀ]]
# [[ଶଙ୍କର ପ୍ରତାପ ସିଂହ ଦେଓ]]
# [[ସୁରେନ୍ଦ୍ର ମୋହନ ପଟ୍ଟନାୟକ]]
# [[ରତ୍ନପ୍ରଭା ଦେବୀ]]
# [[ମହେଶ୍ୱର ନାଏକ]]
# [[ଭାଗିରଥୀ ନାଏକ]]
# [[ଅରକ୍ଷିତ ନାଏକ]]
# [[ରବିନାରାୟଣ ନାଏକ]]
# [[ତ୍ରିନାଥ ନାଏକ]]
# [[କିଶୋର ଚନ୍ଦ୍ର ନାଏକ]]
# [[କହ୍ନେଇ ସିଂହ]]
# [[ଜଗତେଶ୍ୱର ମିର୍ଦ୍ଧା]]
# [[ପାଣୁ ଚନ୍ଦ୍ର ନାଏକ]]
# [[ରାଜେନ୍ଦ୍ର କୁମାର ଛତ୍ରିଆ]]
# [[ରବିନାରାୟଣ ନାଏକ (୧୯୬୯ ଜନ୍ମ)]]
# [[ସଞ୍ଜୀବ କୁମାର ମଲ୍ଲିକ]]
# [[ରମେଶ ପଟୁଆ]]
# [[ଦୁର୍ଯ୍ୟୋଧନ ଗରଡ଼ିଆ]]
# [[ନାଉରୀ ନାୟକ]]
# [[ଦୁର୍ଗା ଶଙ୍କର ପଟ୍ଟନାୟକ]]
# [[ଲକ୍ଷ୍ମୀପ୍ରସାଦ ମିଶ୍ର]]
# [[ଭିକାରୀ ଘାସି]]
# [[ଅଶ୍ୱିନୀ କୁମାର ଗୁରୁ]]
# [[ଝସକେତନ ସାହୁ]]
# [[ଶ୍ରୀବଲ୍ଲଭ ପାଣିଗ୍ରାହୀ]]
# [[ଜୟନାରାୟଣ ମିଶ୍ର]]
# [[ରୋହିତ ପୂଜାରୀ]]
# [[ସନାତନ ବିଶି]]
# [[ଭିକାରୀ ସୁନା]]
# [[ବସନ୍ତ କୁମାର ମହାନନ୍ଦ]]
# [[ଅଭିମନ୍ୟୁ କୁମାର]]
# [[ଭାନୁଗଙ୍ଗ ତ୍ରିଭୂବନ ଦେବ]]
# [[ଜୟଦେବ ଠାକୁର]]
# [[ଜ୍ୟୋତିମଞ୍ଜରୀ ଦେବୀ]]
# [[ଅଶ୍ୱିନୀ କୁମାର ବେହେରା]]
# [[ସଞ୍ଜିବ କୁମାର ପ୍ରଧାନ]]
# [[ପ୍ରଦୀପ୍ତ ଗଙ୍ଗଦେବ]]
# [[ସୁବାଷ ଚନ୍ଦ୍ର ପାଣିଗ୍ରାହୀ]]
# [[ବୃନ୍ଦାବନ ମାଝି]]
# [[ଅଶୋକ କୁମାର ବଳ]]
# [[ପ୍ରଫୁଲ୍ଲ ମାଝୀ]]
# [[ଦିଲିପ କୁମାର ରାୟ]]
# [[ରଞ୍ଜିତ ଭିତ୍ରିଆ]]
# [[ଗଙ୍ଗାଧର ପ୍ରଧାନ (ରାଜନେତା)]]
# [[ଇଗ୍ନେସ ମାଝୀ]]
# [[ଗଜଧର ମାଝୀ]]
# [[ପ୍ରେମାନନ୍ଦ କାଲୋ]]
# [[ଖ୍ରୀଷ୍ଟୋଦାସ ଲୁଗୁନ]]
# [[ଜୁନାସ ବିଲୁଙ୍ଗ]]
# [[ରେମିସ କେରକେଟା]]
# [[ସତ୍ୟ ନାରାୟଣ ପ୍ରଧାନ]]
# [[ନିହାର ସୁରିନ]]
# [[ଶଙ୍କର ଓରାମ]]
# [[ଜର୍ଜ ତିର୍କୀ]]
# [[ପ୍ରେମଚାନ୍ଦ ଭଗତ]]
# [[ଶାନ୍ତି ପ୍ରକାଶ ଓରାମ]]
# [[ରଙ୍ଗବଲ୍ଲଭ ଅମାତ]]
# [[ବ୍ରଜମୋହନ କିଷାନ]]
# [[ମୁଖରମ ନାଏକ]]
# [[ଗ୍ରେଗୋରୀ ମିଞ୍ଜ]]
# [[ରାଜେନ ଏକ୍କା]]
# [[ଖ୍ରୀଷ୍ଟୋଫର ଏକ୍କା]]
# [[ଆଗାପିଲ୍‍ ଲାକ୍ରା]]
# [[ନେଲସନ ସୋରେଙ୍ଗ]]
# [[ମନସିଦ ଏକ୍କା]]
# [[ହଳୁ ମୁଣ୍ଡାରୀ]]
# [[ସୁବ୍ରତ ତରାଇ]]
# [[ରବି ଦେହୁରୀ]]
# [[ରାଜକିଶୋର ସାମନ୍ତରାୟ]]
# [[ଧନଞ୍ଜୟ ମହାନ୍ତି]]
# [[ବ୍ରଜକିଶୋର ମହାନ୍ତି]]
# [[ଗୁରୁପଦ ନନ୍ଦ]]
# [[ପ୍ରଭାତ ମହାପାତ୍ର]]
# [[ଅଜିତ ଦାସ (ରାଜନେତା)]]
# [[ଶାରଦା ପ୍ରସାଦ ନାୟକ]]
# [[ଲକ୍ଷ୍ମଣ ମୁଣ୍ଡା]]
# [[ନୀଳମଣି ସିଂହ ଦଣ୍ଡପାଟ]]
# [[ନରହରି ଦଣ୍ଡପାଟ]]
# [[ଅର୍ଜୁନ ନାଏକ]]
# [[ହେମେନ୍ଦ୍ର ପ୍ରସାଦ ମହାପାତ୍ର]]
# [[ବେଣୁଧର ନାଏକ]]
# [[ହେମନ୍ତ କୁମାର ସିଂହ ଦଣ୍ଡପାଟ]]
# [[ଦୟାନିଧି କିଷାନ]]
# [[ଭୀମସେନ ଚୌଧୁରୀ]]
# [[ବସନ୍ତ କୁମାର ସିଂହ ଦଣ୍ଡପାଟ]]
# [[ବିଶ୍ୱନାଥ ସାହୁ]]
# [[ଭି. ସୀତାରାମୟା]]
# [[ଯତିରାଜ ପ୍ରହରାଜ]]
# [[ପର୍ଶୁରାମ ପଣ୍ଡା]]
# [[ରାମଚନ୍ଦ୍ର ପଣ୍ଡା]]
# [[ନାଗି ରେଡ୍ଡୀ ନାରାୟଣ ରେଡ୍ଡୀ]]
# [[ଅଶୋକ କୁମାର ଚୌଧୁରୀ]]
# [[ଆଦିକନ୍ଦ ସେଠୀ]]
# [[ସୁବାସ ଚନ୍ଦ୍ର ବେହେରା]]
# [[ପ୍ରିୟାଂଶୁ ପ୍ରଧାନ]]
# [[ଲକ୍ଷ୍ମଣ ମହାପାତ୍ର]]
# [[ରାଘବ ପରିଡ଼ା]]
# [[ସରୋଜ କୁମାର ପାଢ଼ୀ]]
# [[ଦେବରାଜ ମହାନ୍ତି]]
# [[ହରିହର ଦାସ (୧୯୧୩ ଜନ୍ମ)]]
# [[ହରିହର ସ୍ୱାଇଁ]]
# [[ଦ୍ୱିତିକୃଷ୍ଣ ପଣ୍ଡା]]
# [[ଉଷାରାଣୀ ପଣ୍ଡା]]
# [[ମୋହନ ନାଏକ]]
# [[ରଘୁନାଥ ମହାପାତ୍ର (ରାଜନେତା)]]
# [[ଅନଙ୍ଗ ମଞ୍ଜରୀ ଦେବୀ]]
# [[ତ୍ରିନାଥ ବେହେରା]]
# [[ସୂର୍ଯ୍ୟ ନାରାୟଣ ପାତ୍ର]]
# [[ରାମଚନ୍ଦ୍ର ସେଠୀ]]
# [[ଘନଶ୍ୟାମ ବେହେରା]]
# [[ପ୍ରଦୀପ କୁମାର ପାଣିଗ୍ରାହୀ]]
# [[ମୋହନ ନାୟକ]]
# [[ରାମଚନ୍ଦ୍ର ମିଶ୍ର (ରାଜନେତା)]]
# [[ଲିଙ୍ଗରାଜ ପାଣିଗ୍ରାହୀ]]
# [[ଦଣ୍ଡପାଣି ଦାସ]]
# [[ଶିଶିର କୁମାର ନରେନ୍ଦ୍ର ଦେବ]]
# [[କୃଷ୍ଣ ଚନ୍ଦ୍ର ପଟ୍ଟନାୟକ]]
# [[ଶିବ ଶଙ୍କର ସାହାଣୀ]]
# [[ବିନାୟକ ମହାପାତ୍ର]]
# [[ରମେଶ ଚନ୍ଦ୍ର ଚ୍ୟାଉ ପଟ୍ଟନାୟକ]]
# [[ବିକ୍ରମ କୁମାର ପଣ୍ଡା]]
# [[ଶ୍ରୀକାନ୍ତ ସାହୁ]]
# [[ନିରଞ୍ଜନ ପ୍ରଧାନ]]
# [[ପୂର୍ଣ୍ଣ ଚନ୍ଦ୍ର ସେଠୀ]]
# [[ନାରାୟଣ ସାହୁ (୧୯୨୮ ଜନ୍ମ)]]
# [[ତ୍ରିନାଥ ସାମନ୍ତରାୟ]]
# [[ରାମଚନ୍ଦ୍ର ମର୍ଦ୍ଦରାଜ ଦେଓ]]
# [[ଦଣ୍ଡପାଣି ସ୍ୱାଇଁ]]
# [[ତାରିଣୀ ପଟ୍ଟନାୟକ]]
# [[ସଦାନନ୍ଦ ମହାନ୍ତି]]
# [[ରାଧାଗୋବିନ୍ଦ ସାହୁ]]
# [[ନିତ୍ୟାନନ୍ଦ ପ୍ରଧାନ]]
# [[ବିକ୍ରମ କେଶରୀ ଆରୁଖ]]
# [[ସୁମା ନାଏକ]]
# [[ମାଗୁଣି ଚରଣ ପ୍ରଧାନ]]
# [[ଜାମି ସୁବାରାଓ ପୃଷ୍ଟି]]
# [[ଉମାକାନ୍ତ ମିଶ୍ର]]
# [[ରାମକୃଷ୍ଣ ଗୌଡ଼]]
# [[ଦୀନବନ୍ଧୁ ବେହେରା]]
# [[ଗୋବିନ୍ଦ ପ୍ରଧାନ]]
# [[ଚିନ୍ତାମଣି ଦ୍ୟାନ ସାମନ୍ତରା]]
# [[ଦିବାକର ପଟ୍ଟନାୟକ]]
# [[ସଚ୍ଚିଦାନନ୍ଦ ଦେଓ]]
# [[ଜଗନ୍ନାଥ ପତି]]
# [[ରମେଶ ଚନ୍ଦ୍ର ଜେନା]]
# [[ପୂର୍ଣ୍ଣଚନ୍ଦ୍ର ସ୍ୱାଇଁ]]
# [[ଅର୍ଜୁନ ନାଏକ (୨୦୧୭ ମୃତ୍ୟୁ)]]
# [[ଗନ୍ତାୟତ ସ୍ୱାଇଁ]]
# [[କିଶୋର ଚନ୍ଦ୍ର ସିଂହ ଦେଓ]]
# [[ଶରତ ଚନ୍ଦ୍ର ପଣ୍ଡା]]
# [[ଅନନ୍ତ ନାରାୟଣ ସିଂହ ଦେଓ]]
# [[ହରିହର ସାହୁ (୧୯୪୪ ଜନ୍ମ)]]
# [[ଉଦୟ ନାଥ ନାୟକ]]
# [[ବୃନ୍ଦାବନ ନାୟକ]]
# [[ରାମଚନ୍ଦ୍ର ରଥ]]
# [[ଲଳିତେନ୍ଦୁ ବିଦ୍ୟାଧର ମହାପାତ୍ର]]
# [[ସଞ୍ଜୟ କୁମାର ଦାସ ବର୍ମା]]
# [[ସିଦ୍ଧେଶ୍ୱର ପାଣିଗ୍ରାହୀ]]
# [[ବିଶ୍ୱନାଥ ପରିଡ଼ା]]
# [[ପଦ୍ମ ଚରଣ ସାମନ୍ତସିଂହାର]]
# [[ଅଜୟ କୁମାର ଜେନା]]
# [[ଗୋପବନ୍ଧୁ ପାତ୍ର]]
# [[ଗଙ୍ଗାଧର ମହାପାତ୍ର]]
# [[ବ୍ରଜ ମୋହନ ମହାନ୍ତି]]
# [[ବ୍ରଜ କିଶୋର ତ୍ରିପାଠୀ]]
# [[ହରିହର ବାହିନୀପତି]]
# [[ଫକୀର ଚରଣ ଦାସ]]
# [[ଭଗବାନ ପ୍ରତିହାରୀ]]
# [[ଗଦାଧର ମିଶ୍ର (ରାଜନେତା)]]
# [[ଜୟନ୍ତ କୁମାର ଷଡ଼ଙ୍ଗୀ]]
# [[ତୁଷାରକାନ୍ତି ବେହେରା]]
# [[ସୁରେନ୍ଦ୍ର ସେଠୀ]]
# [[ରବି ମଲ୍ଲିକ]]
# [[ବୃନ୍ଦାବନ ପାତ୍ର]]
# [[ଗତିକୃଷ୍ଣ ସ୍ୱାଇଁ]]
# [[ବୈକୁଣ୍ଠ ନାଥ ସ୍ୱାଇଁ]]
# [[ଭରତ ଦାସ]]
# [[ଉପେନ୍ଦ୍ର ମହାନ୍ତି]]
# [[ମୋହନ ଦାସ]]
# [[ସୁରେନ୍ଦ୍ର ନାଥ ନାଏକ]]
# [[ରବୀନ୍ଦ୍ର କୁମାର ସେଠୀ]]
# [[ନୀଳମଣି ସିଂହ]]
# [[ଗୋବିନ୍ଦ ଚନ୍ଦ୍ର ସେଠୀ]]
# [[ବାଇଧର ମଲ୍ଲିକ]]
# [[ସମୀର ରଞ୍ଜନ ଦାଶ]]
# [[ବେଣୁଧର ସେଠୀ]]
# [[ଉମାକାନ୍ତ ସାମନ୍ତରାୟ]]
# [[ରମାରଞ୍ଜନ ବଳିଆରସିଂହ]]
# [[ରାଜରାଜ ଦେବ]]
# [[ରବୀନ୍ଦ୍ର କୁମାର ଦାସ]]
# [[ଚନ୍ଦ୍ର ମାଧବ ମିଶ୍ର]]
# [[ଦେବେନ୍ଦ୍ର ଶତପଥୀ]]
# [[ସହୁରା ମଲ୍ଲିକ]]
# [[ନରେଶ ପ୍ରଧାନ]]
# [[କରେନ୍ଦ୍ର ମାଝି]]
# [[ରାଜୀବ ପାତ୍ର]]
# [[ଚକ୍ରମଣି କହଁର]]
# [[ସୁରେନ୍ଦ୍ର କହଁର]]
# [[ଲକ୍ଷ୍ମୀକାନ୍ତ ମଲ୍ଲିକ]]
# [[ସଦାନନ୍ଦ କହଁର]]
# [[ଦୁବର ପୋଡ୍ରା]]
# [[ଲୋକନାଥ ପାତ୍ର]]
# [[ଯାଦବ ପାଦ୍ର]]
# [[ଭଗବାନ କହଁର]]
# [[ମହୀଧର ରଣା]]
# [[ଅଙ୍ଗଦ କହଁର]]
# [[ଡୁଗୁନି କହଁର]]
# [[ଦେବେନ୍ଦ୍ର କହଁର]]
# [[ଦାଶରଥୀ ବେହେରା]]
# [[ଅଭିମନ୍ୟୁ ବେହେରା]]
# [[ପ୍ରହଲ୍ଲାଦ ବେହେରା]]
# [[ଜଗଦୀଶ ଜାନୀ]]
# [[ବରଦା ପ୍ରସନ୍ନ କହଁର]]
# [[ବାଳକୃଷ୍ଣ ମଲ୍ଲିକ]]
# [[ସଦାନନ୍ଦ ସାହୁ]]
# [[ଚନ୍ଦ୍ର ଶେଖର ବେହେରା]]
# [[ହିମାଂଶୁ ଶେଖର ପାଢ଼ୀ]]
# [[ପଦ୍ମନାଭ ବେହେରା]]
# [[ଅନିରୁଦ୍ଧ ଦୀପ]]
# [[ସାରଙ୍ଗଧର ପ୍ରଧାନ]]
# [[ସାଲୁଗା ପ୍ରଧାନ]]
# [[ମନୋଜ କୁମାର ପ୍ରଧାନ]]
# [[ଜାକବ୍ ପ୍ରଧାନ]]
# [[ରଞ୍ଜିତ କୁମାର ପ୍ରଧାନ]]
# [[ଗୋପାଳ ପ୍ରଧାନ]]
# [[ନାଗାର୍ଜୁନ ପ୍ରଧାନ]]
# [[ପ୍ରଦୀପ କୁମାର ଅମାତ]]
# [[ସଚ୍ଚିଦାନନ୍ଦ ଦଲାଲ]]
# [[ନଟବର ପ୍ରଧାନ]]
# [[ସୁଜିତ କୁମାର ପାଢ଼ୀ]]
# [[ଅଜିତ ଦାସ (୧୯୪୪ ଜନ୍ମ)]]
# [[ଦୁଷ୍ମନ୍ତ ନାଏକ]]
# [[ଅନାମ ନାଏକ]]
# [[ଜଗମୋହନ ନାୟକ]]
# [[କରୁଣାକର ଭୋଇ]]
# [[ଯୋଗେଶ ଚନ୍ଦ୍ର ସିଂହ ଦେଓ]]
# [[ଚନ୍ଦ୍ର ଶେଖର ପ୍ରଧାନ]]
# [[ଅଞ୍ଚଳ ମାଝି]]
# [[ଦୟାନିଧି ନାଏକ]]
# [[ଭକ୍ତ ଚରଣ ଦାସ (ରାଜନେତା)]]
# [[ଜନାର୍ଦନ ମାଝି]]
# [[ଲୋଚନ ଧାଙ୍ଗଡ଼ା ମାଝି]]
# [[ଗଜାନନ ନାୟକ]]
# [[ପୁଷ୍ପେନ୍ଦ୍ର ସିଂହ ଦେଓ]]
# [[ମୁକୁନ୍ଦ ନାଏକ]]
# [[ଯୁଗରାମ ବେହେରା]]
# [[ଭାରତ ଭୂଷଣ ବେମାଲ]]
# [[ମୌସଧି ବାଗ]]
# [[କୁମରମଣି ଶବର]]
# [[ତେଜରାଜ ମାଝି]]
# [[ବଳଭଦ୍ର ମାଝି]]
# [[ଧନେଶ୍ୱର ମାଝି]]
# [[କିରଣ ଚନ୍ଦ୍ର ସିଂହ ଦେଓ]]
# [[ନଗେନ୍ଦ୍ରନାଥ ଚୌଧୁରୀ]]
# [[ଶରତ ଚନ୍ଦ୍ର ସିଂହ ଦେଓ]]
# [[ଭଗବାନ ଭୋଇ]]
# [[ଶିବାଜୀ ମାଝି]]
# [[ପ୍ରଦୀପ କୁମାର ଦିଶାରୀ]]
# [[ଦିବ୍ୟଶଙ୍କର ମିଶ୍ର]]
# [[ହିମାଂଶୁ ଶେଖର ମେହେର]]
# [[ମହେଶ୍ୱର ବରାଡ଼]]
# [[ମହେଶ୍ୱର ନାଏକ (୧୯୧୮ ଜନ୍ମ)]]
# [[ତ୍ରିନାଥ ସରାବ]]
# [[ଉଦିତ ପ୍ରତାପ ଦେଓ]]
# [[ଗୋବର୍ଦ୍ଧନ ଦାଶ]]
# [[ହିତେଶ କୁମାର ବଗର୍ତ୍ତି]]
# [[କପିଳ ନାରାୟଣ ତିୱାରୀ]]
# [[ଅଧିରାଜ ମୋହନ ପାଣିଗ୍ରାହୀ]]
# [[ଦୁର୍ଯ୍ୟୋଧନ ମାଝି]]
# [[ଅନୁପ ସିଂହ ଦେଓ]]
# [[ଘାସିରାମ ମାଝି]]
# [[ରାଜେନ୍ଦ୍ର ଢୋଲକିଆ]]
# [[ଭାନୁପ୍ରକାଶ ଯୋଶୀ]]
# [[ଜଗନ୍ନାଥ ପଟ୍ଟନାୟକ]]
# [[ଓଁକାର ସିଂହ ମାଝି]]
# [[ଚୈତନ ମାଝି]]
# [[କୃପାନିଧି ନାଏକ]]
# [[ଉଦିତ ପ୍ରତାପ ଶେଖର ଦେଓ]]
# [[ଦ୍ୱାରିକାନାଥ କୁସୁମ]]
# [[ହରିହର ପଟେଲ]]
# [[ଦିବ୍ୟଲୋଚନ ଶେଖର ଦେଓ]]
# [[ଭରତେନ୍ଦ୍ର ଶେଖର ଦେଓ]]
# [[ଶଙ୍କର୍ଷଣ ନାଏକ]]
# [[ଯୋଗେଶ କୁମାର ସିଂହ]]
# [[କୁସୁମ ଟେଟେ]]
# [[କିଶୋର ଚନ୍ଦ୍ର ପଟେଲ]]
# [[ରାମ ଚରଣ ପଟେଲ]]
# [[ଶିବ ନାରାୟଣ ସିଂହ ମହାପାତ୍ର]]
# [[ଏଲ.ଏମ.ଏସ. ବରିହା]]
# [[ଅନିରୁଦ୍ଧ ମିଶ୍ର]]
# [[ପ୍ରଦୀପ ପୁରୋହିତ]]
# [[ଲାଲ ରଞ୍ଜିତ ସିଂହ ବରିହା]]
# [[ବୀର ବିକ୍ରମାଦିତ୍ୟ ସିଂହ ବରିହା]]
# [[ସତ୍ୟଭୂଷଣ ସାହୁ]]
# [[ବିଜୟ ରଞ୍ଜନ ସିଂହ ବରିହା]]
# [[ଦଳଗଞ୍ଜନ ଛୁରିଆ]]
# [[ବିପିନ ବିହାରୀ ଦାସ (୨୦୦୬ ମୃତ୍ୟୁ)]]
# [[ନିହାର ରଞ୍ଜନ ମହାନନ୍ଦ]]
# [[ଅଶୋକ କୁମାର ପାଣିଗ୍ରାହୀ]]
# [[ରିପୁନାଥ ସେଠ]]
# [[ରାଜୀବ ଲୋଚନ ହୋତା]]
# [[ନିତ୍ୟାନନ୍ଦ ଗଡ଼ତିଆ]]
# [[ତ୍ରିବିକ୍ରମ ମଲ୍ଲିକ]]
# [[ସୁବଳ ସାହୁ]]
# [[ନିକୁଞ୍ଜ ବିହାରୀ ସିଂହ]]
# [[ଗଣନାଥ ପ୍ରଧାନ]]
# [[ମୋହନ ନାଗ]]
# [[ବିମ୍ବାଧର କୁଅଁର]]
# [[ସୁଶାନ୍ତ ସିଂହ]]
# [[କୁମର ବେହେରା]]
# [[କୁଞ୍ଜ ବିହାରୀ ନାଏକ]]
# [[ନଟବର ବଞ୍ଛୋର]]
# [[ଅନୁପ କୁମାର ସାଏ]]
# [[ଉପେନ୍ଦ୍ର ଦୀକ୍ଷିତ]]
# [[ପ୍ରସନ୍ନ କୁମାର ପଣ୍ଡା]]
# [[କିଶୋର କୁମାର ମହାନ୍ତି]]
# [[ବୀରେନ୍ଦ୍ର ପାଣ୍ଡେ]]
# [[ବିଜୟ କୁମାର ପାଣି]]
# [[ନବ କିଶୋର ଦାସ]]
# [[ମୂରାରୀ ପ୍ରସାଦ ମିଶ୍ର]]
# [[ବିନୋଦ ବିହାରୀ ସିଂହ ବରିହା]]
# [[ମନୋହର ସିଂହ ନାଏକ]]
# [[ଅଚ୍ୟୁତାନନ୍ଦ ମହାକୁଡ଼]]
# [[କାର୍ତ୍ତିକ ପ୍ରସାଦ ତରିଆ]]
# [[ରବିନାରାୟଣ ପାଣିଗ୍ରାହୀ]]
# [[ରାମଚନ୍ଦ୍ର ପ୍ରଧାନ]]
# [[ହୃଷିକେଶ ହୋତା]]
# [[ଦଉଲତ ଗଣ୍ଡ]]
# [[ନୀଳାମ୍ବର ରାୟଗୁରୁ]]
# [[କୁନ୍ଦୁରୁ କୁଶାଳ]]
# [[ଅଚ୍ୟୁତ ବିଶ୍ୱାଳ]]
# [[ବିନୋଦ ପାତ୍ର]]
# [[ଧନେଶ୍ୱର କୁମ୍ଭାର]]
# [[ଦେବରାଜ ସେଠ]]
# [[ଦୌଲତ ବାଘ]]
# [[ଅନନ୍ତରାମ ନନ୍ଦ]]
# [[ନିରଞ୍ଜନ ପୂଜାରୀ]]
# [[ଯୋଗେନ୍ଦ୍ର ବେହେରା]]
# [[ନନ୍ଦ କିଶୋର ମିଶ୍ର]]
# [[ରାମ ପ୍ରସାଦ ମିଶ୍ର]]
# [[ରମାକାନ୍ତ ସେଠ]]
# [[ରାମ ରାଜ କୁମାରୀ]]
# [[ନବକୁମାରୀ ଦେବୀ]]
# [[ରତ୍ନମାଳୀ ଜେମା]]
# [[ସୁଭଦ୍ରା ମହତାବ]]
# [[ମମତା ମହନ୍ତ]]
# [[ଏ. ଲକ୍ଷ୍ମୀ ବାଈ]]
# [[ଆନେ କ୍ୟାଥରିନ ମନ୍‍ରୁ]]
# [[ମୁକେଶ ମହାଲିଙ୍ଗ]]
# [[ସରୋଜ କୁମାର ମେହେର]]
# [[ସୁଶିଳ କୁମାର ପୃଷ୍ଟି]]
# [[ବ୍ରଜମୋହନ ଠାକୁର]]
# [[ଆଶାରାମ ଭୋଇ]]
# [[ଅର୍ଜୁନ ଦାସ (ରାଜନେତା)]]
# [[ଗଣେଶ ରାମ ବରିହା]]
# [[କନକ ବର୍ଦ୍ଧନ ସିଂହ ଦେଓ]]
# [[ବିବେକାନନ୍ଦ ମେହେର]]
# [[ଅଇଁଠୁ ସାହୁ]]
# [[ରମେଶ ଚନ୍ଦ୍ର ସିଂହ ଭୋଇ]]
# [[ମୁରଲୀଧର ପଣ୍ଡା]]
# [[ପୂର୍ଣ୍ଣ ଚନ୍ଦ୍ର ମହାନନ୍ଦ]]
# [[ତପି ଜାଲ]]
# [[ଲଳିତ ମୋହନ ଗାନ୍ଧୀ]]
# [[ସୁରେନ୍ଦ୍ର ସିଂହ ଭୋଇ]]
# [[ରୁଦ୍ର ପ୍ରତାପ ମହାରଥୀ]]
# [[ଅଚ୍ୟୁତାନନ୍ଦ ମହାନନ୍ଦ]]
# [[ପ୍ରସନ୍ନ କୁମାର ପାଳ (୧୯୪୬ ଜନ୍ମ)]]
# [[ସନ୍ତୋଷ ସିଂହ ସାଲୁଜା]]
# [[ହାଜି ମହମ୍ମଦ ଆୟୁବ ଖାଁ]]
# [[ଲୋକନାଥ ରାୟ]]
# [[ଚୈତନ୍ୟ ପ୍ରଧାନ]]
# [[ମୂରଲୀଧର ଗୁରୁ]]
# [[ଚନ୍ଦ୍ର ଶେଖର ସିଂହ ଭୋଇ]]
# [[ମହମ୍ମଦ ମୁଜାଫର ହୁସେନ ଖାନ]]
# [[ଯଜ୍ଞେଶ୍ୱର ବାବୁ]]
# [[ରାଧାକାନ୍ତ ପଣ୍ଡା]]
# [[କୃଷ୍ଣ ଚନ୍ଦ୍ର ପଣ୍ଡା]]
# [[ସୁବାସ ଚନ୍ଦ୍ର ବାଗ]]
# [[ମହାନନ୍ଦ ବାହାଦୁର]]
# [[ପ୍ରଦୀପ କୁମାର ମାଝୀ]]
# [[ତୀର୍ଥବାସୀ ପ୍ରଧାନ]]
# [[ଭରତ ଚନ୍ଦ୍ର ହୋତା]]
# [[ଚିତ୍ତରଞ୍ଜନ କର]]
# [[ସାଧୁ ନେପାକ]]
# [[ନବୀନ କୁମାର ପ୍ରଧାନ]]
# [[ଯଦୁମଣି ପ୍ରଧାନ]]
# [[ଦେବେଶ ଆଚାର୍ଯ୍ୟ]]
# [[ଆନନ୍ଦ ଆଚାର୍ଯ୍ୟ]]
# [[ରଘୁନାଥ ଗମାଙ୍ଗ]]
# [[ତ୍ରିନାଥ ଗମାଙ୍ଗ]]
# [[ଶବର ଡୁମ୍ବା]]
# [[ସନ୍ୟାସୀ ଚରଣ ପିଦିକା]]
# [[ଅକ୍ଷୟ କୁମାର ଗମାଙ୍ଗ]]
# [[ନରସିଂହ ପାତ୍ର]]
# [[ରାମମୂର୍ତ୍ତି ମୁତିକା]]
# [[ରାମମୂର୍ତ୍ତି ଗମାଙ୍ଗ]]
# [[ଭାଗିରଥୀ ଗମାଙ୍ଗ]]
# [[ଭାଗିରଥୀ ଗମାଙ୍ଗ (୧୯୯୫ ମୃତ୍ୟୁ)]]
# [[ଶ୍ୟାମଘନ ଉଲାକା]]
# [[ପ୍ରସକା ଶ୍ରୀପତି]]
# [[ବିଶ୍ୱନାଥ ଚୌଧୁରୀ]]
# [[ସାରଙ୍ଗଧର କାଡ୍ରାକା]]
# [[ଡମ୍ବରୁଧର ଉଲାକା]]
# [[ମକରନ୍ଦ ମୁଦୁଲି]]
# [[ହିମିରିକା ରଘୁନାଥ]]
# [[କାମାୟା ମଣ୍ଡାଙ୍ଗୀ]]
# [[ଅନନ୍ତରାମ ମାଝି]]
# [[ପ୍ରଭୁ ଜାନି]]
# [[କୈଳାଶ ଚନ୍ଦ୍ର କୁଳେଶିକା]]
# [[ପୂର୍ଣ୍ଣ ଚନ୍ଦ୍ର ମାଝି]]
# [[ବିଭିଷଣ ମାଝି]]
# [[ଅଖିଳ ସାଉଁଣ୍ଟା]]
# [[ପ୍ରଫୁଲ୍ଲ କୁମାର ପାଙ୍ଗୀ]]
# [[ପିତମ ପାଢ଼ୀ]]
# [[ମୁସୁରୀ ଶାନ୍ତା ପାଙ୍ଗୀ]]
# [[ରାମଚନ୍ଦ୍ର କଦମ]]
# [[ମୁଳୁ ଶାନ୍ତା]]
# [[ଦିଶାରୀ ସାନୁ]]
# [[ଚନ୍ଦ୍ରଶେଖର ମାଝି]]
# [[ସଦନ ନାଏକ]]
# [[ଧନସାୟୀ ରଣଧୀର]]
# [[ସୂର୍ଯ୍ୟ ନାରାୟଣ ମାଝି]]
# [[ମହାଦେବ ବକ୍ରିଆ]]
# [[ବାସୁଦେବ ମାଝି]]
# [[ଗଙ୍ଗା ମୁଦୁଲି]]
# [[ଲକ୍ଷ୍ମଣ ପୂଜାରୀ]]
# [[କୃଷ୍ଣଚନ୍ଦ୍ର ସଗରିଆ]]
# [[ନୃସିଂହ ନନ୍ଦ ବ୍ରହ୍ମା]]
# [[ରଘୁରାମ ପଦାଳ]]
# [[ଗୁପ୍ତ ପ୍ରସାଦ ଦାସ]]
# [[ତୋୟକ ସଙ୍ଗଣା]]
# [[ତାରା ପ୍ରସାଦ ବାହିନିପତି]]
# [[ରବି ନାରାୟଣ ନନ୍ଦ]]
# [[ପ୍ରତାପ ନାରାୟଣ ସିଂହ ଦେଓ]]
# [[ଲାଇଚନ ନାଏକ]]
# [[ହରିହର ମିଶ୍ର (ରାଜନେତା)]]
# [[ଏନ. ରାମଶସେୟା]]
# [[ରଘୁନାଥ ପଟ୍ଟନାୟକ]]
# [[ରବି ସିଂହ ମାଝି]]
# [[ଗୁରୁବରୁ ମାଝି]]
# [[ଧର୍ମୁ ଗଣ୍ଡ]]
# [[ଜଗବନ୍ଧୁ ମାଝି]]
# [[ନିତ୍ୟାନନ୍ଦ ଗଣ୍ଡ]]
# [[ସୁବାସ ଗଣ୍ଡ]]
# [[ପ୍ରକାଶ ଚନ୍ଦ୍ର ମାଝି]]
# [[ସଦାଶିବ ପ୍ରଧାନୀ]]
# [[ହରିଜନ ମୀରୁ]]
# [[ମୁଡ଼ି ନାଏକୋ]]
# [[ହବିବୁଲ୍ଲା ଖାଁ]]
# [[ମନୋହର ରନ୍ଧାରୀ]]
# [[ଭୁଜବଳ ମାଝି]]
# [[ଶ୍ୟାମଘନ ମାଝି]]
# [[ଯାଦବ ମାଝି]]
# [[ଜଗନ୍ନାଥ ତ୍ରିପାଠୀ]]
# [[ଡମ୍ବରୁ ମାଝି]]
# [[ପୂର୍ଣ୍ଣଚନ୍ଦ୍ର ବାକା]]
# [[ଡମ୍ବରୁ ଶିଶା]]
# [[ପ୍ରହ୍ଲାଦ ଦୋରା]]
# [[ଗଙ୍ଗାଧର ମାଢ଼ୀ]]
# [[ଆଦିତ୍ୟ ମାଢ଼ୀ]]
# [[ମାନସ ମାଡକାମୀ]]
# [[ମୁକୁନ୍ଦ ସୋଡ଼ୀ]]
# [[ନିମାଇ ଚନ୍ଦ୍ର ସର୍କାର]]
# [[ନାକା ଲକ୍ଷ୍ମୟା]]
# [[ନଦିଆବସୀ ବିଶ୍ୱାସ]]
# [[ମାଡକାମୀ ଗୁରୁ]]
# [[ଗୁରୁ ନାୟକ]]
# [[ନାକା କାନାୟା]]
# [[ଲକ୍ଷ୍ମଣ ଗୌଡ଼]]
# [[ଗଣେଶ୍ୱର ମହାପାତ୍ର]]
# [[ଜଗନ୍ନାଥ ନାଏକ]]
# [[ସମ୍ବିତ ରାଉତରାୟ]]
# [[କୃଷ୍ଣ ଚନ୍ଦ୍ର ମଲ୍ଲିକ]]
# [[ପ୍ରିୟନାଥ ଦେ]]
# [[କୈଳାଶ ଚନ୍ଦ୍ର ମଲ୍ଲିକ]]
# [[ନୀଳମଣି ପ୍ରଧାନ]]
# [[ଚିରଞ୍ଜୀବ ବିଶ୍ୱାଳ]]
# [[ପ୍ରଶାନ୍ତ କୁମାର ମୁଦୁଲି]]
# [[କଣ୍ଡୁରୀ ଚରଣ ମଲ୍ଲିକ]]
# [[ରଘୁନନ୍ଦନ ଦାସ]]
# [[ଦାମୋଦର ରାଉତ]]
# [[କୃଷ୍ଣ ଚନ୍ଦ୍ର ସ୍ୱାଇଁ]]
# [[ଗୌରୀଶ୍ୟାମ ନାୟକ]]
# [[ବିପିନ ବିହାରୀ ଦାସ (୧୯୭୫ ମୃତ୍ୟୁ)]]
# [[ଜ୍ୟୋତିଷ ଚନ୍ଦ୍ର ଦାସ]]
# [[ବୈକୁଣ୍ଠ ନାଥ ମହାନ୍ତି]]
# [[ବାସୁଦେବ ମହାପାତ୍ର]]
# [[ଉମେଶ ଚନ୍ଦ୍ର ସ୍ୱାଇଁ]]
# [[ନାରାୟଣ ବୀରବର ସାମନ୍ତ]]
# [[ଲୋକନାଥ ଚୌଧୁରୀ]]
# [[ରବୀନ୍ଦ୍ର ନାଥ ଭୋଇ]]
# [[ନିତ୍ୟାନନ୍ଦ ସାମନ୍ତରାୟ]]
# [[ବସନ୍ତ କୁମାର ବିଶ୍ୱାଳ]]
# [[ନିଶାମଣି ଖୁଣ୍ଟିଆ]]
# [[ସୌଭିକ ବିଶ୍ୱାଳ]]
# [[ବିଜୟ ଶଙ୍କର ଦାସ]]
# [[ସ୍ୱରୂପ କୁମାର ଦାସ]]
# [[କେଙ୍ଗମ ସୂର୍ଯ୍ୟ ରାଓ]]
# [[ବିଜୟ କୁମାର ଜେନା (ରାଜନେତା)]]
# [[ଜଗନ୍ନାଥ ମିଶ୍ର]]
# [[ଅପନା ଦୋରା ବିଶ୍ୱାସରାୟ]]
# [[କୋଦୁରୁ ନାରାୟଣ ରାଓ]]
# [[ବ୍ୟୋମକେଶ ରାୟ]]
# [[ଅନନ୍ତ ନାରାୟଣ ଜେନା]]
# [[ଦାଶରଥୀ ଗମାଙ୍ଗ]]
# [[ପ୍ରକାଶ ସୋରେନ]]
# [[ସନାତନ ବିଜୁଳି]]
# [[ସୁଧାଂଶୁ ଶେଖର ପରିଡ଼ା]]
# [[ଦରପୁ ଲଚନା ନାଇଡ଼ୁ]]
# [[ତ୍ରିନାଥ ସାହୁ]]
# [[ନାଲା କୁର୍ମୁ ନାୟକଲୁ ଦୋରା]]
# [[ବିଜୟ କୁମାର ମହାନ୍ତି]]
# [[ମନୋରଞ୍ଜନ ସେଠୀ]]
# [[ଗଣେଶ୍ୱର ପାତ୍ର]]
# [[ଉଦୟ ନାରାୟଣ ଦେବ]]
# [[ଭୀମସେନ ମଣ୍ଡଳ]]
# [[ତାରିଣୀ ସର୍ଦ୍ଦାର]]
# [[ବିଶ୍ୱନାଥ ନାୟକ (ରାଜନେତା)]]
# [[ଚକ୍ରଧର ପାଇକ]]
# [[ଶରତ କୁମାର ଜେନା]]
# [[ସୀତାକାନ୍ତ ମହାପାତ୍ର (ରାଜନେତା)]]
# [[ସଦନ ନାୟକ]]
# [[ରବିନ୍ଦ୍ର କୁମାର ମଲ୍ଲିକ]]
# [[ପ୍ରହଲ୍ଲାଦ ପୂର୍ତ୍ତି]]
# [[ମହମ୍ମଦ ରଫିକ୍]]
# [[ଭରତ ପାଇକ]]
# [[ବୈଷ୍ଣବ ପ୍ରଧାନ]]
# [[ଦୂର୍ଯ୍ୟୋଧନ ସୋହେଲ]]
# [[କାନ୍ଦରା ସୋରେନ]]
# [[ଲକ୍ଷ୍ମଣ ସୋରେନ]]
# [[ସୀମାଞ୍ଚଳ ବେହେରା]]
# [[ତାପସ କୁମାର ଦାସ]]
# [[ହଳଧର କାର୍ଜୀ]]
# [[ପ୍ରକାଶ ଚନ୍ଦ୍ର ଦେବତା]]
# [[ଗଣେଶ୍ୱର ବେହେରା]]
# [[କୈଳାଶ ଚନ୍ଦ୍ର ମହାପାତ୍ର (୧୯୪୮ ଜନ୍ମ)]]
# [[ଖେଲାରାମ ମହାଲିି]]
# [[ପୃଥୁନାଥ କିସ୍କୁ]]
# [[ଲଲାଟେନ୍ଦୁ ମହାପାତ୍ର (୧୯୬୨ ଜନ୍ମ)]]
# [[ଅର୍ଜୁନ ଦାସ (୧୯୫୭ ଜନ୍ମ)]]
# [[ଜନାର୍ଦ୍ଦନ ଦେହୁରୀ]]
# [[କେଶବ ସାହୁ]]
# [[ଅନନ୍ତ ଚରଣ ମାଝି]]
# [[ସୁରେନ୍ଦ୍ର ପାଟଯୋଶୀ]]
# [[କାହ୍ନୁ ସୋରେନ]]
# [[ମୁରାରି ପ୍ରସାଦ ମିଶ୍ର (୧୯୩୪ ଜନ୍ମ)]]
# [[ଉମା ବଲ୍ଲଭ ରଥ]]
# [[ପଞ୍ଚାନନ ମିଶ୍ର (ରାଜନେତା)]]
# [[ବିରାମ ମୁର୍ମୁ]]
# [[ଚିତ୍ତରଞ୍ଜନ ମିଶ୍ର (ରାଜନେତା)]]
# [[ଡମ୍ବରୁଧର ସେଠୀ]]
# [[ପ୍ରଫୁଲ୍ଲ କୁମାର ଭଞ୍ଜ]]
# [[ରାଜକିଶୋର ପ୍ରଧାନ (୧୯୫୬ ଜନ୍ମ)]]
# [[ରାସ ବିହାରୀ ବେହେରା]]
# [[ବିଶ୍ୱନାଥ ମଲ୍ଲିକ]]
# [[କାହ୍ନୁ ଚରଣ ନାୟକ]]
# [[କୁଆଁରିଆ ମାଝି]]
# [[ଗୋରସାଙ୍ଗ ଶବର]]
# [[ହଳଧର ମିଶ୍ର]]
# [[ଶ୍ରୀବତ୍ସ ନାୟକ (୧୯୧୯ ଜନ୍ମ)]]
# [[ରମେଶ ସୋରେନ]]
# [[ରାମକୃଷ୍ଣ ପତି]]
# [[ପ୍ରଦୀପ ହୋତା]]
# [[ଅନ୍ତର୍ଯ୍ୟାମି ପ୍ରଧାନ]]
# [[ନିରଞ୍ଜନ ହେମ୍ବ୍ରମ]]
# [[ପରିକ୍ଷୀତ କରଣ]]
# [[ରାମଚନ୍ଦ୍ର କିସ୍କୁ]]
# [[ବୀରେନ୍ଦ୍ର କୁମାର ସାହୁ]]
# [[ଉଦୟନାଥ ନାଏକ]]
# [[ରାମେଶ୍ୱର ସିଂହ ନାଏକ]]
# [[ସୋନାରାମ ସୋରେନ]]
# [[ରାଧାମୋହନ ମିଶ୍ର]]
# [[ଶଶୀ ଭୂଷଣ ମାରାଣ୍ଡି]]
# [[ନାରାୟଣ ସାହୁ (୧୯୩୮ ଜନ୍ମ)]]
# [[ଶ୍ରୀବତ୍ସ ନାୟକ (୧୯୨୪ ଜନ୍ମ)]]
# [[ସୋମ୍ବରୁ ମାଝି]]
# [[ଚନ୍ଦ୍ରଭାନୁ ସିଂହ ଦେଓ]]
# [[ଶରତ ଚନ୍ଦ୍ର ସିଂହ]]
# [[ରଘୁନାଥ ମିଶ୍ର]]
# [[ନରସିଂହ ଚରଣ ମିଶ୍ର]]
# [[ରଘୁନାଥ ପ୍ରହରାଜ]]
# [[ଚିନ୍ତାମଣି ଜେନା (ରାଜନୀତିଜ୍ଞ, ଜନ୍ମ ୧୯୪୦)]]
# [[କୁଲନ ବାଗେ]]
# [[ପୂର୍ଣ୍ଣ ଚନ୍ଦ୍ର ମ୍ରିଗାନ]]
# [[ରାମଚନ୍ଦ୍ର ପ୍ରହରାଜ]]
# [[ତାଡ଼ିଙ୍ଗ ଯୋଗୀ]]
# [[ରାମକୃଷ୍ଣ ପଟ୍ଟନାୟକ]]
# [[ହରଚାନ୍ଦ ହାଁସଦା]]
# [[ଅର୍ଜୁନ ସିଂହ]]
# [[ବିଡିକା ମାଲନା]]
# [[କୃଷ୍ଣଚନ୍ଦ୍ର ନାଏକ]]
# [[ମୁରଲୀଧର କାନୁନ୍‍ଗୋ]]
# [[ଜଗନ୍ନାଥ ଦାସ (୧୯୧୧ ଜନ୍ମ)]]
# [[ଲାଲ ରାଜେନ୍ଦ୍ର ସିଂହ]]
# [[ଝିତ୍ରୁ ନାଏକ]]
# [[ବନମାଳୀ ମହାରଣା]]
# [[ପ୍ରସନ୍ନ କୁମାର ଦାସ]]
# [[ଲୋକନାଥ ମିଶ୍ର (ରାଜନେତା, ୧୯୦୯ ଜନ୍ମ)]]
# [[ଅର୍ଜୁନ ପାତ୍ର]]
# [[ବିଷ୍ଣୁ ପ୍ରସାଦ ମିଶ୍ର]]
# [[କରୁଣାକର ପ୍ରଧାନ]]
# [[ସଚ୍ଚିଦାନନ୍ଦ ପାଢ଼ୀ]]
# [[ତ୍ରିଲୋଚନ ଜାନି]]
# [[ରାମଚନ୍ଦ୍ର ଭୋୟା]]
# [[ପି. ଭେଙ୍କଟ ଜଗନ୍ନାଥ ରାଓ]]
# [[ଲୋକନାଥ ମିଶ୍ର (ରାଜନେତା, ୧୯୬୭ ମୃତ୍ୟୁ)]]
# [[ଲୋକନାଥ ମିଶ୍ର (ରାଜନେତା, ୧୯୦୫ ଜନ୍ମ)]]
# [[ଲୋକନାଥ ମିଶ୍ର (ରାଜନେତା, ୧୯୭୯ ମୃତ୍ୟୁ)]]
# [[ବିଭୁ ପ୍ରସାଦ ତରାଇ]]
# [[ନରସିଂହ ନାରାୟଣ ଭଞ୍ଜ ଦେଓ]]
# [[ହରିହର ଦାସ (୧୯୨୨ ଜନ୍ମ)]]
# [[ଅବଦୁର ରହମାନ]]
# [[ଦୁର୍ଗା ଶଙ୍କର ଦାସ]]
# [[ମାଣିକରାୟ ନାଏକ]]
# [[ପୁରୁଷୋତ୍ତମ ପଣ୍ଡା]]
# [[ସୁନ୍ଦର ମୋହନ ହେମ୍ରମ]]
# [[ପଞ୍ଚାନନ ଦାସ]]
# [[ବର୍ଷା ସିଂହ ବରିହା]]
# [[ଅଳକା ମହାନ୍ତି]]
# [[ଦୀପାଳି ଦାସ]]
# [[ସୂର୍ଯ୍ୟବଂଶୀ ସୂରଜ]]
# [[ଲାଲ ମୋହନ ପଟ୍ଟନାୟକ]]
# [[ପ୍ରଭାସ କୁମାର ସିଂହ]]
# [[ହେମେନ୍ଦ୍ର ଚନ୍ଦ୍ର ସିଂହ]]
# [[ସଞ୍ଜୟ ଭୋଇ]]
# [[ଲିଙ୍ଗରାଜ ମିଶ୍ର]]
# [[ବିଶି ବେହେରା]]
# [[ଆନନ୍ଦ ଚନ୍ଦ୍ର ରାଉତ]]
# [[ଅଟଳ ବିହାରୀ ଆଚାର୍ଯ୍ୟ]]
# [[ବାହାଦୁର ସୟଦ ଅହମଦ ବକ୍ସି ଖାଁ]]
# [[ବିଶି ଗଣ୍ଡ]]
# [[ବ୍ରଜନାଥ ମିଶ୍ର]]
# [[ବ୍ରଜ ସୁନ୍ଦର ଦାସ]]
# [[ଚାରୁ ଚନ୍ଦ୍ର ରାୟ]]
# [[ଫକୀର ବେହେରା]]
# [[ଗିରିଜା ଭୂଷଣ ଦତ୍ତ]]
# [[ଗୋବିନ୍ଦ ପ୍ରସାଦ ସିଂହ]]
# [[ଗୋରାଚାନ୍ଦ ପଟ୍ଟନାୟକ]]
# [[ଗୋବିନ୍ଦ ଚନ୍ଦ୍ର ଥାଟ୍ଟରାଜ]]
# [[ହରିପାଣି ଜେନ୍ନା]]
# [[ଜଗବନ୍ଧୁ ସିହ୍ନା]]
# [[ଜଗନ୍ନାଥ ଦାସ (ରାଜନେତା)]]
# [[ଜଗନ୍ନାଥ ମିଶ୍ର (ରାଜନେତା)]]
# [[କିଣେଇ ସାମଲ]]
# [[କୃପାସିନ୍ଧୁ ଭୁକ୍ତା]]
# [[ଏମ୍‍. ଆରାବଲୁ ଆପଲାସ୍ୱାମୀ ନାଇଡ଼ୁ]]
# [[ଅବଦୁସ୍‍ ଶୋଭନ ଖାଁ]]
# [[ନିଧି ଦାସ]]
# [[ନୃପଲାଲ୍‍ ସିଂହ]]
# [[ପ୍ରହ୍ଲାଦରାୟ ଲାଠ]]
# [[ପ୍ରେମାନନ୍ଦ ମହାନ୍ତି]]
# [[ପୁନିଆ ନାଇକ]]
# [[ପ୍ୟାରୀ ଶଙ୍କର ରାୟ]]
# [[ରାଧାମୋହନ ପଣ୍ଡା]]
# [[କୃଷ୍ଣଚନ୍ଦ୍ର ମାନସିଂହ ହରିଚନ୍ଦନ ମର୍ଦ୍ଦରାଜ ଭ୍ରମରବର ରାୟ]]
# [[ରାଜେନ୍ଦ୍ର ନାରାୟଣ ଭଞ୍ଜଦେଓ ବାହାଦୁର]]
# [[ରାମଚନ୍ଦ୍ର ଦେବ]]
# [[ରଙ୍ଗଲାଲ ମୋଦି]]
# [[ଇ.ଏମ୍‍. ଇଭାନ୍‍ସ୍‍]]
# [[ସାଧୁଚରଣ ଦାସ]]
# [[ବୈଶ୍ୟରାଜ କାଶୀବିଶ୍ୱନାଥ ରାଜୁ]]
# [[ଅନ୍ତର୍ଯ୍ୟାମୀ ମଲ୍ଲିକ]]
# [[ବୈଦ୍ୟନାଥ ରଥ]]
# [[ଦଶରଥ ପ୍ରଧାନ]]
# [[ଦିବାକର ବୋହିଦାର]]
# [[ଗୋଦାବରଥି ରାମଦାସ]]
# [[ଗୋପୀନାଥ ନାଏକ]]
# [[ହରିଶ ଚନ୍ଦ୍ର ଦାସ]]
# [[ଜଗନ୍ନାଥ ମିଶ୍ର (୨୦୦୪ ମୃତ୍ୟୁ)]]
# [[କୈଳାଶ ଚନ୍ଦ୍ର ମହାନ୍ତି]]
# [[କାଳିପ୍ରସାଦ ବାବୁ]]
# [[କାହ୍ନୁ ଚରଣ ଦାସ]]
# [[କପିଳେଶ୍ୱର ପ୍ରସାଦ ନନ୍ଦ]]
# [[କପୁରଚାନ୍ଦ ନାଏକ]]
# [[ନିମାଇଁ ଚରଣ ପାଣିଗ୍ରାହୀ]]
# [[ଲାଲ ମୋହନ ପତି]]
# [[ଶରତ ଚନ୍ଦ୍ର ଦାସ]]
# [[ମାନଗୋବିନ୍ଦ ପତି]]
# [[ଶିରୀଶ ଚନ୍ଦ୍ର ଦାସ]]
# [[ଉତ୍ସବାନନ୍ଦ ପ୍ରଧାନ]]
# [[ଥଟ୍ଟରାଜ ରୁଦ୍ରପ୍ରତାପ ସିଂହଦେଓ]]
# [[ଶ୍ରୀଧର ଦାସ (ରାଜନେତା)]]
# [[ମାଣିକରାମ ମହାନ୍ତ]]
# [[ଶରତ ଚନ୍ଦ୍ର ମହାନ୍ତି]]
# [[କୀର୍ତ୍ତନ ବିହାରୀ ମହାନ୍ତି]]
# [[ମୋହନ ମିଶ୍ର]]
# [[ଶଶିଭୂଷଣ ପ୍ରଧାନ]]
# [[ସଂତୃପ୍ତ ମିଶ୍ର]]
# [[ଘନଶ୍ୟାମ ଦାସ ଥିରାନି]]
# [[ଅନନ୍ତ ତ୍ରିପାଠୀ ଶର୍ମା]]
# [[ଲତିଫୁର ରହମନ]]
# [[ଦ୍ୱାରକାନାଥ ଦାସ]]
# [[ବୋଧରାମ ଦୁବେ]]
# [[ସହଦେବ ଦାସ]]
# [[ସତ୍ୟବାଦୀ ନନ୍ଦ]]
# [[ବୃନ୍ଦାବନ ଦାସ (ରାଜେନତା)|ବୃନ୍ଦାବନ ଦାସ]]
# [[ମଧୁସୂଦନ ମହାପାତ୍ର]]
# [[ସୋମନାଥ ପଣ୍ଡା]]
# [[ନାରାୟଣ ମୂର୍ତ୍ତିଗାଡ଼େ]]
# [[ନାରାୟଣ ପାତ୍ର]]
# [[ରାଧାମୋହନ ସାହୁ]]
# [[ନାରାୟଣ ପଣ୍ଡା (ରାଜେନତା)|ନାରାୟଣ ପଣ୍ଡା]]
# [[ମହମ୍ମଦ ଇଉସୁଫ]]
# [[ସୟଦ ଫୈଜଲ ହକ୍]]
# [[ମହମ୍ମଦ ଖାଁ]]
# [[ଅଭିମନ୍ୟୁ ସେଠୀ]]
# [[ଅନନ୍ତ ନାୟକ]]
# [[ରବୀନ୍ଦ୍ର ନାରାୟଣ ବେହେରା]]
# [[ରୁଦ୍ର ନାରାୟଣ ପାଣି]]
# [[ସୁକାନ୍ତ କୁମାର ପାଣିଗ୍ରାହୀ]]
# [[ମାଳବିକା ଦେବୀ]]
# [[ଅନୀତା ଶୁଭଦର୍ଶିନୀ]]
# [[ସମ୍ବିତ ପାତ୍ର]]
# [[ମାନସ କୁମାର ଦତ୍ତ]]
# [[ସୀତାଂଶୁ ଶେଖର ମହାପାତ୍ର]]
# [[ଉପାସନା ମହାପାତ୍ର]]
# [[ସଞ୍ଜଳୀ ମୁର୍ମୁ]]
# [[ଲକ୍ଷ୍ମଣ ବାଗ]]
# [[ସୁବାସିନୀ ଜେନା]]
# [[ମନୋରମା ମହାନ୍ତି]]
# [[ସୁଜାତା ସାହୁ]]
# [[ସାଗର ଚରଣ ଦାସ]]
# [[ପୃଥ୍ୱୀରାଜ ହରିଚନ୍ଦନ]]
# [[ଗୌତମବୁଦ୍ଧ ଦାସ]]
# [[ସନତ କୁମାର ଗଡ଼ତିଆ]]
# [[ଅଶ୍ୱିନୀ କୁମାର ଷଡ଼ଙ୍ଗୀ]]
# [[ଟଙ୍କଧର ତ୍ରିପାଠୀ]]
# [[ଦୁର୍ଗା ପ୍ରସନ ନାୟକ]]
# [[ଇରାଶିଷ ଆଚାର୍ଯ୍ୟ]]
# [[ବିଶ୍ୱ ରଞ୍ଜନ ମଲ୍ଲିକ]]
# [[ପ୍ରଫୁଲ୍ଲ ଚନ୍ଦ୍ର ପ୍ରଧାନ]]
# [[ସତ୍ୟଜୀତ ଗମାଙ୍ଗ]]
# [[ନୀଳମାଧବ ହିକ୍କା]]
# [[କାଡ୍ରାକ ଆପଲ ସ୍ୱାମୀ]]
# [[ପବିତ୍ର ସାଉଣ୍ଟା]]
# [[ମଙ୍ଗୁ ଖିଲ]]
# [[ମନୋରଞ୍ଜନ ଦ୍ୟାନ ସାମନ୍ତରା]]
# [[ରୁପୁ ଭତ୍ରା]]
# [[ରଘୁରାମ ମାଛ]]
# [[ନରସିଂହ ମାଡ଼କାମି]]
# [[ବିଭୂତି ଭୂଷଣ ଜେନା]]
# [[କେ. ଅନୀଲ କୁମାର]]
# [[ନୀଳମଣି ବିଷୋୟୀ]]
# [[କୃଷ୍ଣଚନ୍ଦ୍ର ନାୟକ]]
# [[ପ୍ରତାପ ଚନ୍ଦ୍ର ନାୟକ]]
# [[ଗୋକୁଳାନନ୍ଦ ମଲ୍ଲିକ]]
# [[ପ୍ରଦ୍ୟୁମ୍ନ କୁମାର ନାୟକ]]
# [[ଦୁଷ୍ମନ୍ତ କୁମାର ସ୍ୱାଇଁ]]
# [[ବାବୁ ସିଂହ]]
# [[ଆଶ୍ରିତ ପଟ୍ଟନାୟକ]]
# [[ଓମ ପ୍ରକାଶ ମିଶ୍ର]]
# [[ଅମରେନ୍ଦ୍ର ଦାସ]]
# [[ସମ୍ପଦ ଚନ୍ଦ୍ର ସ୍ୱାଇଁ]]
# [[ପ୍ରକାଶ ଚନ୍ଦ୍ର ସେଠୀ]]
# [[ଛବି ମଲିକ]]
# [[ସରୋଜ କୁମାର ପ୍ରଧାନ]]
# [[କହ୍ନାଇ ଚରଣ ଦଙ୍ଗ]]
# [[ଉମା ଚରଣ ମଲ୍ଲିକ]]
# [[ସୁଧୀର ରଞ୍ଜନ ପାଟଯୋଶୀ]]
# [[ଗୌରୀ ଶଙ୍କର ମାଝି]]
# [[ନରସିଂହ ଭତ୍ରା]]
# [[ନବୀନ କୁମାର ଜୈନ]]
# [[ରଘୁନାଥ ଜଗଦଲ]]
# [[ଅଗସ୍ତି ବେହେରା]]
# [[ପ୍ରତାପ ଚନ୍ଦ୍ର ପ୍ରଧାନ]]
# [[ଅଶୋକ ମହାନ୍ତି]]
# [[ବିଭୂତି ଭୂଷଣ ପ୍ରଧାନ (ରାଜନେତା)]]
# [[ଶତୃଘ୍ନ ଜେନା]]
# [[ପ୍ରଦୀପ ବଳ ସାମନ୍ତ]]
# [[ଅମର କୁମାର ନାୟକ]]
# [[ସନ୍ତୋଷ ଖଟୁଆ]]
# [[କୃଷ୍ଣଚନ୍ଦ୍ର ମହାପାତ୍ର]]
# [[ଜଲେନ ନାଏକ]]
# [[ଅଖିଳ ଚନ୍ଦ୍ର ନାଏକ]]
# [[ଫକୀର ମୋହନ ନାଏକ]]
# [[ଦୁର୍ଗା ଚରଣ ତନ୍ତୀ]]
# [[ସାରଦା ପ୍ରସନ୍ନ ଜେନା]]
# [[ସୁନିଲ କୁମାର ମହାନ୍ତି]]
# [[ନବ କିଶୋର ମଲ୍ଲିକ (ରାଜନେତା)]]
# [[ପ୍ରଦୀପ କୁମାର ସାହୁ]]
# [[ରମାକାନ୍ତ ଭୋଇ]]
# [[ନଳିନୀକାନ୍ତ ପ୍ରଧାନ]]
# [[ରୁପେଶ କୁମାର ପାଣିଗ୍ରାହୀ]]
# [[ମାଧବ ଧଡ଼ା]]
# [[ଅଭିମନ୍ୟୁ ସେଠୀ (ବିଧାୟକ)]]
# [[ରୋମାଞ୍ଚ ରଞ୍ଜନ ବିଶ୍ୱାଳ]]
# [[ସୁଦର୍ଶନ ହରିପାଲ]]
# [[ରୋହିତ ଜୋଶେଫ ତିର୍କୀ]]
# [[ସାରଦା ପ୍ରସାଦ ପ୍ରଧାନ]]
# [[ବିଜୟ କୁମାର ଦଳବେହେରା]]
# [[ହିମାଂଶୁ ଶେଖର ସାହୁ]]
# [[ଅଶୋକ କୁମାର ଦାସ (ରାଜନେତା)]]
# [[ନିର୍ମଳ ମୁଣ୍ଡା]]
# [[ଦିବାକର ନାୟକ]]
{{Div col end}}

===ଲୋକ ସଭା===
{{Div col|colwidth=10em}}
# [[୧ମ ଲୋକ ସଭା]]
# [[୨ୟ ଲୋକ ସଭା]]
# [[୩ୟ ଲୋକ ସଭା]]
# [[୪ର୍ଥ ଲୋକ ସଭା]]
# [[୫ମ ଲୋକ ସଭା]]
# [[୬ଷ୍ଠ ଲୋକ ସଭା]]
# [[୭ମ ଲୋକ ସଭା]]
# [[୮ମ ଲୋକ ସଭା]]
# [[୯ମ ଲୋକ ସଭା]]
# [[୧୦ମ ଲୋକ ସଭା]]
# [[୧୧ଶ ଲୋକ ସଭା]]
# [[୧୨ଶ ଲୋକ ସଭା]]
# [[୧୩ଶ ଲୋକ ସଭା]]
# [[୧୪ଶ ଲୋକ ସଭା]]
# [[୧୫ଶ ଲୋକ ସଭା]]
# [[୧୬ଶ ଲୋକ ସଭା]]
# [[୧୭ଶ ଲୋକ ସଭା]]
# [[୧୮ଶ ଲୋକ ସଭା]]
{{Div col end}}

===ବିଧାନ ସଭା===
# [[୧ମ ଓଡ଼ିଶା ବିଧାନ ସଭା]]
# [[ରାମଚନ୍ଦ୍ରପୁର (ବିଧାନ ସଭା ନିର୍ବାଚନ ମଣ୍ଡଳୀ)]]
# [[ବାଲିପାଟଣା (ବିଧାନ ସଭା ନିର୍ବାଚନ ମଣ୍ଡଳୀ)]]
# [[ବନ୍ତ (ବିଧାନ ସଭା ନିର୍ବାଚନ ମଣ୍ଡଳୀ)]]
# [[କିଶୋର ନଗର (ବିଧାନ ସଭା ନିର୍ବାଚନ ମଣ୍ଡଳୀ)]]
# [[କେସିଙ୍ଗା (ବିଧାନ ସଭା ନିର୍ବାଚନ ମଣ୍ଡଳୀ)]]
# [[ସଇଁତଳା (ବିଧାନ ସଭା ନିର୍ବାଚନ ମଣ୍ଡଳୀ)]]
# [[ପାଡ଼ୁଆ (ବିଧାନ ସଭା ନିର୍ବାଚନ ମଣ୍ଡଳୀ)]]
# [[ଓଡ଼ିଶା ବିଧାନ ସଭାର ବାଚସ୍ପତିଙ୍କ ତାଲିକା]]
# [[୧୭ଶ ଓଡ଼ିଶା ବିଧାନ ସଭା]]
# [[ମୋହନ ଚରଣ ମାଝୀ ମନ୍ତ୍ରୀମଣ୍ଡଳ]]

== ବିମାନ ବନ୍ଦର ==
# [[ଓଡ଼ିଶାରେ ଥିବା ବିମାନ ବନ୍ଦରର ତାଲିକା]]

== ଉଇକିପିଡ଼ିଆ ==
# [[ବଙ୍ଗାଳୀ ଉଇକିପିଡ଼ିଆ]]
# [[ପଞ୍ଜାବୀ ଉଇକିପିଡ଼ିଆ]]
# [[ଅହମିୟା ଉଇକିପିଡ଼ିଆ]]
# [[ଭୋଜପୁରୀ ଉଇକିପିଡ଼ିଆ]]
# [[ଗୁଜରାଟୀ ଉଇକିପିଡ଼ିଆ]]
# [[କନ୍ନଡ଼ ଉଇକିପିଡ଼ିଆ]]
# [[କାଶ୍ମୀରୀ ଉଇକିପିଡ଼ିଆ]]
# [[ନେପାଳୀ ଉଇକିପିଡ଼ିଆ]]
# [[ତାମିଲ ଉଇକିପିଡ଼ିଆ]]
# [[ତାତାର ଉଇକିପିଡ଼ିଆ]]
# [[ସିନ୍ଧି ଉଇକିପିଡ଼ିଆ]]
# [[ବାମବାରା ଉଇକିପିଡ଼ିଆ]]
# [[ଜର୍ଜୀୟ ଉଇକିପିଡ଼ିଆ]]
# [[ଅଙ୍ଗିକା ଉଇକିପିଡ଼ିଆ]]
# [[ଆରୋମାନୀୟ ଉଇକିପିଡ଼ିଆ]]
# [[ଆମହାରୀୟ ଉଇକିପିଡ଼ିଆ]]
# [[ଆମୀୟ ଉଇକିପିଡ଼ିଆ]]
# [[ଅବଧି ଉଇକିପିଡ଼ିଆ]]
# [[ଆୟମାରା ଉଇକିପିଡ଼ିଆ]]
# [[ବଞ୍ଜାର ଉଇକିପିଡ଼ିଆ]]
# [[ବନ୍ୟୁମାସାନ ଉଇକିପିଡ଼ିଆ]]
# [[ଟାରାଣ୍ଟିନୋ ଉଇକିପିଡ଼ିଆ]]
# [[ବିଷ୍ଣୁପ୍ରିୟା ମଣିପୁରୀ ଉଇକିପିଡ଼ିଆ]]
# [[ବିସଲାମା ଉଇକିପିଡ଼ିଆ]]
# [[ବୁଗୀ ଉଇକିପିଡ଼ିଆ]]
# [[ବୁରିୟାତ ଉଇକିପିଡ଼ିଆ]]
# [[ଚେଚେନ ଉଇକିପିଡ଼ିଆ]]
# [[ଗୋରୋନ୍ତାଲୋ ଉଇକିପିଡ଼ିଆ]]
# [[ଦୁସୁନ ଉଇକିପିଡ଼ିଆ]]

== ପ୍ରସଙ୍ଗ ଛାଞ୍ଚ ==
{{Div col|colwidth=15em}}
# [[ଛାଞ୍ଚ:ଓଡ଼ିଶାର ବିଧାନ ସୌଧ]]
# [[ଛାଞ୍ଚ:ଭାରତୀୟ ସଂସଦ]]
# [[ଛାଞ୍ଚ:ଛପନ ଭୋଗ]]
# [[ଛାଞ୍ଚ:ଶଙ୍କର ମଠ]]
# [[ଛାଞ୍ଚ:ଭାରତୀୟ ଗ୍ରାଣ୍ଡମାଷ୍ଟର]]
# [[ଛାଞ୍ଚ:ଭାରତୀୟ ମହିଳା ଗ୍ରାଣ୍ଡମାଷ୍ଟର]]
# [[ଛାଞ୍ଚ:ବସନ୍ତ ମୁଦୁଲି କବିତା ପୁରସ୍କାର]]
# [[ଛାଞ୍ଚ:ଗୁରୁ କେଳୁଚରଣ ମହାପାତ୍ର ସମ୍ମାନ]]
# [[ଛାଞ୍ଚ:ଓଡ଼ିଶା ବିଧାନ ସଭାର ବାଚସ୍ପତି]]
# [[ଛାଞ୍ଚ:ଲୋକ ସଭାର ବାଚସ୍ପତି]]
# [[ଛାଞ୍ଚ:ଲୋକ ସଭାର ଉପ-ବାଚସ୍ପତି]]
# [[ଛାଞ୍ଚ:ଓଡ଼ିଶାର ୧୨ଶ ଲୋକ ସଭା ସଭ୍ୟ]]
# [[ଛାଞ୍ଚ:ଓଡ଼ିଶାର ୧୧ଶ ଲୋକ ସଭା ସଭ୍ୟ]]
# [[ଛାଞ୍ଚ:ଓଡ଼ିଶାର ୧୦ମ ଲୋକ ସଭା ସଭ୍ୟ]]
# [[ଛାଞ୍ଚ:ଓଡ଼ିଶାର ୯ମ ଲୋକ ସଭା ସଭ୍ୟ]]
# [[ଛାଞ୍ଚ:ଓଡ଼ିଶାର ୮ମ ଲୋକ ସଭା ସଭ୍ୟ]]
# [[ଛାଞ୍ଚ:ଓଡ଼ିଶାର ୭ମ ଲୋକ ସଭା ସଭ୍ୟ]]
# [[ଛାଞ୍ଚ:ଓଡ଼ିଶାର ୬ଷ୍ଠ ଲୋକ ସଭା ସଭ୍ୟ]]
# [[ଛାଞ୍ଚ:ଓଡ଼ିଶାର ୫ମ ଲୋକ ସଭା ସଭ୍ୟ]]
# [[ଛାଞ୍ଚ:ଓଡ଼ିଶାର ୪ର୍ଥ ଲୋକ ସଭା ସଭ୍ୟ]]
# [[ଛାଞ୍ଚ:ଓଡ଼ିଶାର ୩ୟ ଲୋକ ସଭା ସଭ୍ୟ]]
# [[ଛାଞ୍ଚ:ଓଡ଼ିଶାର ୨ୟ ଲୋକ ସଭା ସଭ୍ୟ]]
# [[ଛାଞ୍ଚ:ଓଡ଼ିଶାର ୧ମ ଲୋକ ସଭା ସଭ୍ୟ]]
# [[ଛାଞ୍ଚ:ଓଡ଼ିଶାର ରାଜ୍ୟପାଳ]]
# [[ଛାଞ୍ଚ:ଓଡ଼ିଶାର ୧୮ଶ ଲୋକ ସଭା ସଭ୍ୟ]]
# [[ଛାଞ୍ଚ:କେନ୍ଦ୍ର ସାହିତ୍ୟ ଏକାଡେମୀ ଯୁବ ପୁରସ୍କାର]]
{{Div col end}}

==ପ୍ରକଳ୍ପ/ଗଣସମ୍ପାଦନା (ଛାଞ୍ଚ)==
===ପ୍ରକଳ୍ପ===
# [[ଉଇକିପିଡ଼ିଆ:ଉଇକିପ୍ରକଳ୍ପ ଓଡ଼ିଆ କଥାଚିତ୍ର]]
# [[ଉଇକିପିଡ଼ିଆ:ଉଇକିପ୍ରକଳ୍ପ ଓଡ଼ିଶାର ରାଜନୀତି]]

===ଗଣ-ସମ୍ପାଦନା===
{{Div col|colwidth=20em}}
# [[ଉଇକିପିଡ଼ିଆ:ଭାରତୀୟ ସ୍ୱାଧୀନତା ଦିବସ ଗଣସମ୍ପାଦନା ୨୦୧୮]]
# [[ଉଇକିପିଡ଼ିଆ:ଏସିଆ ମାସ ଗଣସମ୍ପାଦନା ୨୦୧୮]]
# [[ଉଇକିପିଡ଼ିଆ:ଆନ୍ତର୍ଜାତୀୟ ମାତୃଭାଷା ଦିବସ ଗଣ-ସମ୍ପାଦନା ୨୦୧୯]]
# [[ଉଇକିପିଡ଼ିଆ:ପ୍ରୋଜେକ୍ଟ ଟାଇଗର ଲିଖନ ପ୍ରତିଯୋଗିତା/୨୦୧୯]]
# [[ଉଇକିପିଡ଼ିଆ:ଏସିଆ ମାସ ଗଣସମ୍ପାଦନା ୨୦୧୯]]
# [[ଉଇକିପିଡ଼ିଆ:ଆନ୍ତର୍ଜାତୀୟ ମାତୃଭାଷା ଦିବସ ଗଣ-ସମ୍ପାଦନା ୨୦୨୦]]
# [[ଉଇକିପିଡ଼ିଆ:ଉଇକି ଲଭ୍‌ସ୍ ଓମେନ୍ ସାଉଥ୍ ଏସିଆ ୨୦୨୦ ଗଣସମ୍ପାଦନା]]
# [[ଉଇକିପିଡ଼ିଆ:ଏସିଆ ମାସ ଗଣସମ୍ପାଦନା ୨୦୨୦]]
# [[ଉଇକିପିଡ଼ିଆ:ନାରୀବାଦ ଓ ଲୋକକଥା ଗଣ-ସମ୍ପାଦନା ୨୦୨୧]]
# [[ଉଇକିପିଡ଼ିଆ:ଉଇକି ଲଭ୍‌ସ୍ ଓମେନ୍ ସାଉଥ୍ ଏସିଆ ୨୦୨୧ ଗଣସମ୍ପାଦନା]]
# [[ଉଇକିପିଡ଼ିଆ:ଏସିଆ ମାସ ଗଣସମ୍ପାଦନା ୨୦୨୧]]
# [[ଉଇକିପିଡ଼ିଆ:ନାରୀବାଦ ଓ ଲୋକକଥା ଗଣ-ସମ୍ପାଦନା ୨୦୨୨]]
# [[ଉଇକିପିଡ଼ିଆ:ଉଇକି ଲଭ୍‌ସ୍ ଲିଟେରେଚର୍ ୨୦୨୨]]
# [[ଉଇକିପିଡ଼ିଆ:ଏସିଆ ମାସ ଗଣସମ୍ପାଦନା ୨୦୨୨]]
# [[ଉଇକିପିଡ଼ିଆ:ଓଡ଼ିଶାର ପର୍ଯ୍ୟଟନସ୍ଥଳୀ ଗଣ-ସମ୍ପାଦନା ୨୦୨୨]]
# [[ଉଇକିପିଡ଼ିଆ:ନାରୀବାଦ ଓ ଲୋକକଥା ଗଣ-ସମ୍ପାଦନା ୨୦୨୩]]
# [[ଉଇକିପିଡ଼ିଆ:ରଥଯାତ୍ରା ଗଣସମ୍ପାଦନା ୨୦୨୩]]
# [[ଉଇକିପିଡ଼ିଆ:ଏସିଆ ମାସ ଗଣସମ୍ପାଦନା]]
# [[ଉଇକିପିଡ଼ିଆ:ଭାରତୀୟ ସ୍ୱାଧୀନତା ଦିବସ ଗଣସମ୍ପାଦନା ୨୦୨୩]]
# [[ଉଇକିପିଡ଼ିଆ:ପରମ ବୀର ଚକ୍ର ଗଣସମ୍ପାଦନା]]
# [[ଉଇକିପିଡ଼ିଆ:ମହାତ୍ମା ଗାନ୍ଧୀ ଗଣସମ୍ପାଦନା]]
# [[ଉଇକିପିଡ଼ିଆ:ମହାତ୍ମା ଗାନ୍ଧୀ ଗଣସମ୍ପାଦନା ୨୦୨୦]]
# [[ଉଇକିପିଡ଼ିଆ:ମହାତ୍ମା ଗାନ୍ଧୀ ଗଣସମ୍ପାଦନା ୨୦୨୧]]
# [[ଉଇକିପିଡ଼ିଆ:ମହାତ୍ମା ଗାନ୍ଧୀ ଗଣସମ୍ପାଦନା ୨୦୨୩]]
# [[ଉଇକିପିଡ଼ିଆ:ଏସିଆ ମାସ ଗଣସମ୍ପାଦନା ୨୦୨୩]]
# [[ଉଇକିପିଡ଼ିଆ:ନାରୀବାଦ ଓ ଲୋକକଥା ଗଣ-ସମ୍ପାଦନା]]
# [[ଉଇକିପିଡ଼ିଆ:ନାରୀବାଦ ଓ ଲୋକକଥା ଗଣ-ସମ୍ପାଦନା ୨୦୨୪]]
# [[ଉଇକିପିଡ଼ିଆ:ଓଡ଼ିଆ ସାହିତ୍ୟ ଗଣ-ସମ୍ପାଦନା ୨୦୨୪]]
# [[ଉଇକିପିଡ଼ିଆ:ଭାରତୀୟ ନିର୍ବାଚନ ଗଣ-ସମ୍ପାଦନା ୨୦୨୪]]
# [[ଉଇକିପିଡ଼ିଆ:ରଥଯାତ୍ରା ଗଣସମ୍ପାଦନା ୨୦୨୪]]
# [[ଉଇକିପିଡ଼ିଆ:ଏସିଆ ମାସ ଗଣସମ୍ପାଦନା ୨୦୨୪]]
# [[ଉଇକିପିଡ଼ିଆ:ନାରୀବାଦ ଓ ଲୋକକଥା ଗଣ-ସମ୍ପାଦନା ୨୦୨୫]]
# [[ଉଇକିପିଡ଼ିଆ:ଓଡ଼ିଆ ସାହିତ୍ୟ ଗଣ-ସମ୍ପାଦନା ୨୦୨୫]]
# [[ଉଇକିପିଡ଼ିଆ:ଓଡ଼ିଆ ସାହିତ୍ୟ ଗଣ-ସମ୍ପାଦନା]]
# [[ଉଇକିପିଡ଼ିଆ:ରଥଯାତ୍ରା ଗଣସମ୍ପାଦନା ୨୦୨୫]]
# [[ଉଇକିପିଡ଼ିଆ:ରଥଯାତ୍ରା ଗଣସମ୍ପାଦନା]]
# [[ଉଇକିପିଡ଼ିଆ:ଭାରତୀୟ ସ୍ୱାଧୀନତା ଦିବସ ଗଣସମ୍ପାଦନା ୨୦୨୫]]
# [[ଉଇକିପିଡ଼ିଆ:ଭାରତୀୟ ସ୍ୱାଧୀନତା ଦିବସ ଗଣସମ୍ପାଦନା]]
# [[ଉଇକିପିଡ଼ିଆ:ମହାତ୍ମା ଗାନ୍ଧୀ ଗଣସମ୍ପାଦନା ୨୦୨୫]]
# [[ଉଇକିପିଡ଼ିଆ:ଏସିଆ ମାସ ଗଣସମ୍ପାଦନା ୨୦୨୫]]
# [[ଉଇକିପିଡ଼ିଆ:୨୫ ତମ ଜନ୍ମତିଥି/ଗଣ-ସମ୍ପାଦନା]]
# [[ଉଇକିପିଡ଼ିଆ:ନାରୀବାଦ ଓ ଲୋକକଥା ଗଣ-ସମ୍ପାଦନା ୨୦୨୬]]
# [[ଉଇକିପିଡ଼ିଆ:ଉଇକି ଭାଷାକୁ ଭଲପାଏ ଗଣସମ୍ପାଦନା ୨୦୨୬]]
# [[ଉଇକିପିଡ଼ିଆ:ଓଡ଼ିଆ ସାହିତ୍ୟ ଗଣ-ସମ୍ପାଦନା ୨୦୨୬]]
{{Div col end}}

===ଛାଞ୍ଚ===
{{Div col|colwidth=20em}}
# [[ଛାଞ୍ଚ:ଏସିଆ ମାସ ଗଣସମ୍ପାଦନା ୨୦୧୮]]
# [[ଛାଞ୍ଚ:ଏସିଆ ମାସ ଗଣସମ୍ପାଦନା ନିମନ୍ତ୍ରଣ]]
# [[ଛାଞ୍ଚ:ଭାରତୀୟ ସ୍ୱାଧୀନତା ଦିବସ ଗଣସମ୍ପାଦନା ୨୦୧୮]]
# [[ଛାଞ୍ଚ:ଭାରତୀୟ ସ୍ୱାଧୀନତା ଦିବସ ଗଣସମ୍ପାଦନା ନିମନ୍ତ୍ରଣ]]
# [[ଛାଞ୍ଚ:ଆନ୍ତର୍ଜାତୀୟ ମାତୃଭାଷା ଦିବସ ଗଣ-ସମ୍ପାଦନା ୨୦୧୯ ନିମନ୍ତ୍ରଣ]]
# [[ଛାଞ୍ଚ:୨୦୧୮ ଏସିଆ ମାସ ଗଣସମ୍ପାଦନା‎]]
# [[ଛାଞ୍ଚ:ଏସିଆ ମାସ ଗଣସମ୍ପାଦନା ୨୦୧୯‎]]
# [[ଛାଞ୍ଚ:ଉଇକି ଲଭ୍‌ସ୍ ଓମେନ୍ ସାଉଥ୍ ଏସିଆ ୨୦୨୦]]
# [[ଛାଞ୍ଚ:ଆନ୍ତର୍ଜାତୀୟ ମାତୃଭାଷା ଦିବସ ଗଣ-ସମ୍ପାଦନା ୨୦୨୦]]
# [[ଛାଞ୍ଚ:ଏସିଆ ମାସ ଗଣସମ୍ପାଦନା ୨୦୨୦]]
# [[ଛାଞ୍ଚ:ନାରୀବାଦ ଓ ଲୋକକଥା ଗଣ-ସମ୍ପାଦନା]]
# [[ଛାଞ୍ଚ:ଉଇକି ଲଭ୍‌ସ୍ ଓମେନ୍ ସାଉଥ୍ ଏସିଆ ୨୦୨୧]]
# [[ଛାଞ୍ଚ:ଏସିଆ ମାସ ଗଣସମ୍ପାଦନା ୨୦୨୧]]
# [[ଛାଞ୍ଚ:Festive Season edit-a-thon]]
# [[ଛାଞ୍ଚ:ମହାତ୍ମା ଗାନ୍ଧୀ ଗଣ-ସମ୍ପାଦନା ୨୦୨୧]]
# [[ଛାଞ୍ଚ:ନାରୀବାଦ ଓ ଲୋକକଥା ଗଣ-ସମ୍ପାଦନା ୨୦୨୨]]
# [[ଛାଞ୍ଚ:ଆନ୍ତର୍ଜାତୀୟ ମହିଳା ମାସ ୨୦୨୨ କ୍ଷୁଦ୍ର ଗଣ-ସମ୍ପାଦନା]]
# [[ଛାଞ୍ଚ:ଉଇକି ଲଭ୍‌ସ୍ ଲିଟେରେଚର୍ ୨୦୨୨]]
# [[ଛାଞ୍ଚ:ଜୁନ ମାସ ଉତ୍ସବ ୨୦୨୨ ଗଣ-ସମ୍ପାଦନା]]
# [[ଛାଞ୍ଚ:ଏସିଆ ମାସ ଗଣସମ୍ପାଦନା ୨୦୨୨]]
# [[ଛାଞ୍ଚ:ଇଣ୍ଡିକ୍ ଉଇକି ଇମ୍ପ୍ରୁଭ୍-ଏ-ଥନ୍ ୨୦୨୨]]
# [[ଛାଞ୍ଚ:ନାରୀବାଦ ଓ ଲୋକକଥା ଗଣ-ସମ୍ପାଦନା ୨୦୨୩]]
# [[ଛାଞ୍ଚ:ରଥଯାତ୍ରା ଗଣସମ୍ପାଦନା ୨୦୨୩]]
# [[ଛାଞ୍ଚ:ନାରୀବାଦ ଓ ଲୋକକଥା ଗଣ-ସମ୍ପାଦନା ୨୦୨୩ ସାଧୁବାଦ]]
# [[ଛାଞ୍ଚ:ରଥଯାତ୍ରା ଗଣସମ୍ପାଦନା ୨୦୨୩ ସାଧୁବାଦ]]
# [[ଛାଞ୍ଚ:ଭାରତୀୟ ସ୍ୱାଧୀନତା ଦିବସ ଗଣସମ୍ପାଦନା ୨୦୨୩ ନିମନ୍ତ୍ରଣ]]
# [[ଛାଞ୍ଚ:ଭାରତୀୟ ସ୍ୱାଧୀନତା ଦିବସ ଗଣସମ୍ପାଦନା ୨୦୨୩]]
# [[ଛାଞ୍ଚ:ଏସିଆ ମାସ ଗଣ-ସମ୍ପାଦନା ହେଡର୍]]
# [[ଛାଞ୍ଚ:ଭାରତୀୟ ସ୍ୱାଧୀନତା ଦିବସ ଗଣସମ୍ପାଦନା ୨୦୨୩ ସାଧୁବାଦ]]
# [[ଛାଞ୍ଚ:ପରମ ବୀର ଚକ୍ର ଗଣସମ୍ପାଦନା]]
# [[ଛାଞ୍ଚ:ପରମ ବୀର ଚକ୍ର ଗଣସମ୍ପାଦନା ନିମନ୍ତ୍ରଣ]]
# [[ଛାଞ୍ଚ:ଏସିଆ ମାସ ଗଣସମ୍ପାଦନା ୨୦୨୩]]
# [[ଛାଞ୍ଚ:ନାରୀବାଦ ଓ ଲୋକକଥା ଗଣ-ସମ୍ପାଦନା ୨୦୨୪]]
# [[ଛାଞ୍ଚ:ଓଡ଼ିଆ ସାହିତ୍ୟ ଗଣ-ସମ୍ପାଦନା ୨୦୨୪]]
# [[ଛାଞ୍ଚ:ଭାରତୀୟ ନିର୍ବାଚନ ଗଣ-ସମ୍ପାଦନା ୨୦୨୪]]
# [[ଛାଞ୍ଚ:ରଥଯାତ୍ରା ଗଣସମ୍ପାଦନା ୨୦୨୪]]
# [[ଛାଞ୍ଚ:ଏସିଆ ମାସ ଗଣସମ୍ପାଦନା ୨୦୨୪]]
# [[ଛାଞ୍ଚ:ଏସିଆ ମାସ ଗଣସମ୍ପାଦନା ୨୦୨୪ ନିମନ୍ତ୍ରଣ]]
# [[ଛାଞ୍ଚ:ନାରୀବାଦ ଓ ଲୋକକଥା ଗଣ-ସମ୍ପାଦନା ୨୦୨୫]]
# [[ଛାଞ୍ଚ:ଓଡ଼ିଆ ସାହିତ୍ୟ ଗଣ-ସମ୍ପାଦନା ୨୦୨୫]]
# [[ଛାଞ୍ଚ:ଓଡ଼ିଆ ସାହିତ୍ୟ ଗଣ-ସମ୍ପାଦନା ହେଡର୍]]
# [[ଛାଞ୍ଚ:ରଥଯାତ୍ରା ଗଣସମ୍ପାଦନା ୨୦୨୫]]
# [[ଛାଞ୍ଚ:ରଥଯାତ୍ରା ଗଣସମ୍ପାଦନା ହେଡର୍]]
# [[ଛାଞ୍ଚ:ଭାରତୀୟ ସ୍ୱାଧୀନତା ଦିବସ ଗଣସମ୍ପାଦନା ୨୦୨୫]]
# [[ଛାଞ୍ଚ:ଭାରତୀୟ ସ୍ୱାଧୀନତା ଦିବସ ଗଣସମ୍ପାଦନା ହେଡର୍‌]]
# [[ଛାଞ୍ଚ:ଏସିଆ ମାସ ଗଣସମ୍ପାଦନା ୨୦୨୫]]
# [[ଛାଞ୍ଚ:ଏସିଆ ମାସ ଗଣସମ୍ପାଦନା ୨୦୨୫ ନିମନ୍ତ୍ରଣ]]
# [[ଛାଞ୍ଚ:ମହାତ୍ମା ଗାନ୍ଧୀ ଗଣ ସମ୍ପାଦନା ହେଡର୍]]
# [[ଛାଞ୍ଚ:ମହାତ୍ମା ଗାନ୍ଧୀ ଗଣ-ସମ୍ପାଦନା ୨୦୨୩]]
# [[ଛାଞ୍ଚ:ମହାତ୍ମା ଗାନ୍ଧୀ ଗଣ-ସମ୍ପାଦନା ୨୦୨୫]]
# [[ଛାଞ୍ଚ:ମହାତ୍ମା ଗାନ୍ଧୀ ଗଣ-ସମ୍ପାଦନା ୨୦୨୧]]
# [[ଛାଞ୍ଚ:ନାରୀବାଦ ଓ ଲୋକକଥା ଗଣ-ସମ୍ପାଦନା ୨୦୨୬]]
# [[ଛାଞ୍ଚ:ଓଡ଼ିଆ ସାହିତ୍ୟ ଗଣ-ସମ୍ପାଦନା ୨୦୨୬]]
{{Div col end}}

== କର୍ମଶାଳା/କାର୍ଯ୍ୟକ୍ରମ ==
# [[ଉଇକିପିଡ଼ିଆ:ଉଇକିମାନିଆ ଭୁବନେଶ୍ୱର ୨୦୨୨]]
# [[ଉଇକିପିଡ଼ିଆ:ନାରୀବାଦ ଓ ଲୋକକଥା ଗଣ-ସମ୍ପାଦନା ୨୦୨୩/କର୍ମଶାଳା]]
# [[ଉଇକିପିଡ଼ିଆ:ଉଇକିଡାଟା/ଜନ୍ମତିଥି ୧୧]]
# [[ଉଇକିପିଡ଼ିଆ:ଉଇକିଡାଟା/ଜନ୍ମତିଥି ୧୩]]
# [[ଉଇକିପିଡ଼ିଆ:ଏସିଆ ମାସ ଗଣସମ୍ପାଦନା ୨୦୨୫/ମେଳଣ]]
# [[ଉଇକିପିଡ଼ିଆ:୨୫ ତମ ଜନ୍ମତିଥି]]

== ପରିଚୟ ==
{{Div col|colwidth=10em}}
* କୃଷ୍ଣ କୁମାର ମହାନ୍ତି
* ଆଶୁତୋଷ ପରିଡ଼ା
* ବାସୁଦେବ ସୁନାନୀ
* ଅମରେଶ ପଟ୍ଟନାୟକ
* ବସନ୍ତ ମୁଦୁଲି
* ନିର୍ମଳ ନାୟକ
* ପ୍ରତୀକ୍ଷା ଜେନା
* ସୁପ୍ରିୟା ପଣ୍ଡା
* ଚିତ୍ତରଞ୍ଜନ ନାୟକ
* ନରେନ୍ଦ୍ର ଭୋଇ
* ଚିତ୍ତରଞ୍ଜନ ଦାସ
* ଫନୀ ମହାନ୍ତି
* ନିଖିଳେଶ ମିଶ୍ର
* ପବିତ୍ର ପାଣିଗ୍ରାହୀ
* ହୃଦାନନ୍ଦ ପାଣିଗ୍ରାହୀ
* ରଜନୀକାନ୍ତ ମହାନ୍ତି
* ଅପୂର୍ବ ରଞ୍ଜନ ରାୟ
* ଅରୁଣ ମନ୍ତ୍ରୀ
* ବାଦଲ ମହାନ୍ତି
* ଶୁଭଶ୍ରୀ ଲେଙ୍କା
* ବିରେନ୍ଦ୍ର ପାଣି
* ବିଷ୍ଣୁ ସେଠୀ
* ଚିନ୍ତାମଣି ବିଶ୍ୱାଳ
* ଚୂଡ଼ାମଣି ଦାସ
* ଧୀରେନ୍ଦ୍ରନାଥ ମଲ୍ଲିକ
* ସୂର୍ଯ୍ୟଦେଓ
* ଅନ୍ତରା ଚକ୍ରବର୍ତ୍ତୀ
* କୁଳଦୀପ ପଟ୍ଟନାୟକ
* ପ୍ରଭୁପାଦ ମହାନ୍ତି
* ପଞ୍ଚାନନ ନାୟକ
* ପ୍ରକାଶ ମହାପାତ୍ର
* ସଞ୍ଜିବ କୁମାର ମଲ୍ଲିକ
* ମଞ୍ଜୁଲତା ମଣ୍ଡଳ
* ଶରତ ନାୟକ
* ସରୋଜ ବଳ
* ଓମପ୍ରକାଶ ମହାନ୍ତି
* ରାମଚନ୍ଦ୍ର ବେହେରା
* କଇଳାଶ ପଟ୍ଟନାୟକ
* ଗିରିବାଳା ମହାନ୍ତି
* ସେନାପତି ପ୍ରଦ୍ୟୁମ୍ନ କେଶରୀ
* ପ୍ରବୀଣ କୁମାର କବି
* ପ୍ରଜ୍ଞା ପ୍ରବର୍ତ୍ତିକା ଦାଶ
* ଅମରେଶ ବିଶ୍ୱାଳ
* ସୁଚିତ୍ରା ପାଣିଗ୍ରାହୀ
* ସୁମିତ ପଣ୍ଡା
* ଦେବବ୍ରତ ଦାସ
* ସରସ୍ୱତୀ ଦେବୀ (ଅଭିନେତ୍ରୀ)
* ଲାଲା ବୀରେନ ରାୟ
* ତୃପ୍ତି ରଞ୍ଜନ ଦାସ
* ସୁବ୍ରତ କୁମାର ସେନାପତି
* ଦୀପ୍ତିରେଖା ପାଢ଼ୀ
* ପ୍ରହ୍ଲାଦ ପାଣି
* ପବିତ୍ର ମୋହନ ଦାଶ
* ଅମିତାଭ ଖିଲାର
{{Div col end}}</text>
      <sha1>0tg4op3wpbuvpftj4wquivkhdvnhla5</sha1>
    </revision>
  </page>
  <page>
    <title>କଙ୍ଗନା ରାଣାବତ</title>
    <ns>0</ns>
    <id>59976</id>
    <revision>
      <id>606448</id>
      <parentid>515998</parentid>
      <timestamp>2026-09-21T01:16:42Z</timestamp>
      <contributor>
        <username>InternetArchiveBot</username>
        <id>28148</id>
      </contributor>
      <comment>Rescuing 1 sources and tagging 0 as dead.) #IABot (v2.0.9.5</comment>
      <origin>606448</origin>
      <model>wikitext</model>
      <format>text/x-wiki</format>
      <text bytes="23276" sha1="pusgi5yuhims77wai9tee2jta9jy2ee" xml:space="preserve">{{ଛୋଟ|Kangana Ranaut}}
{{Infobox person
| name      = କଙ୍ଗନା ରାଣାବତ
| image        = Kangana Ranaut, March 2014.jpg
| image_size   =
| caption      = କୁଇନ୍ ଚଳଚ୍ଚିତ୍ରର ସଫଳତା ସଭାରେ କଙ୍ଗନା ।
| alt          = Kangana Ranaut is looking away from the camera
| occupation   = ଅଭିନେତ୍ରୀ
| spouse       =
| birth_date   = {{Birth date and age|df=yes|1987|03|23}}
| birth_name = କଙ୍ଗନା ରାଣାବତ
| birth_place  = ଭମ୍ବଳା, [[ହିମାଚଳ ପ୍ରଦେଶ]], [[ଭାରତ]]
| years_active = ୨୦୦୬–ଏବେଯାଏଁ
| othername    = 
| website      = {{URL|http://officialkanganaranaut.com}}
}}

'''‌କଙ୍ଗନା ରାଣାବତ‌''' (ଜନ୍ମ: ୨୩ ମାର୍ଚ୍ଚ ୧୯୮୭) ଜଣେ ଭାରତୀୟ କଥାଚିତ୍ର ଅଭିନେତ୍ରୀ । କଙ୍ଗନା ୩ଟି ଜାତୀୟ ଚଳଚ୍ଚିତ୍ର ପୁରସ୍କାର ପାଇଥିବା ବେଳେ ୪ଟି ଭିନ୍ନ ଭିନ୍ନ ବିଭାବର ଫିଲ୍ମ‌ଫେୟାର ପୁରସ୍କାର ପାଇଥିଲେ । ହିମାଚଳ ପ୍ରଦେଶର ଭମ୍ବଳାଠାରେ ଜନ୍ମିତ କଙ୍ଗନା ଛୋଟବେଳୁ ତାଙ୍କ ପିତାମାତାଙ୍କ କଥାନୁସାରେ ଡାକ୍ତର ହେବାର ସ୍ୱପ୍ନ ଦେଖିଥିଲେ । ମାତ୍ର ପରେ  ସେ ତାଙ୍କ ପଥ ନିଜେ ବାଛିଥିଲେ ଏବଂ [[ଦିଲ୍ଲୀ]] ଯାଇଥିଲେ । ସେଠାରେ ସେ ଜଣେ ମଡେଲ ଭାବରେ କିଛିଦିନ କାମ କରିଥିଲେ । ଏହପରେ ନିର୍ଦ୍ଦେଶକ ଅରବିନ୍ଦ ଗୌରଙ୍କ ଅଧିନରେ ପ୍ରଶିକ୍ଷଣ ନେବା ପରେ କଙ୍ଗନା ୨୦୦୬ରେ ହିନ୍ଦୀ କଥାଚିତ୍ର ‌ଗ୍ୟାଙ୍ଗଷ୍ଟାର‌ରେ ତାଙ୍କର ଅଭିନୟ ଆରମ୍ଭ କରିଥିଲେ । ଏହି ଚଳଚ୍ଚିତ୍ର ପାଇଁ ତାଙ୍କୁ ଫିଲ୍ମ‌ଫେୟାରରେ ଶ୍ରେଷ୍ଠ ନବାଗତା ପୁରସ୍କାର ମିଳିଥିଲା । ଏହାପରେ ସେ ‌ଓ ଲମ୍ହା‌, ‌ଲାଇଫ୍ ଇନ୍ ଏ ମେଟ୍ରୋ‌, ‌ଫ୍ୟାସନ‌ ଭଳି ଚଳଚ୍ଚିତ୍ରରେ ଅଭିନୟ କରିଥିଲେ ଏବଂ ଫ୍ୟାସନ ଚଳଚ୍ଚିତ୍ର ପାଇଁ ସେ ଜାତୀୟ ଚଳଚ୍ଚିତ୍ର ପୁରସ୍କାର ଏବଂ ଫିଲ୍ମ‌ଫେୟାରରେ ଶ୍ରେଷ୍ଠ ସ‌ହକାରୀ ଅଭିନେତ୍ରୀ ପୁରସ୍କାର ପାଇଥିଲେ ।

ଏହାପରେ କଙ୍ଗନା ‌ରାଜ୍‌, ‌ୱାନ୍ସ ଅପନ ଏ ଟାଇମ ଇନ୍ ମୁମ୍ବାଇ‌, ‌ତନୁ ୱେଡ୍ସ ମନୁ‌, କ୍ରିସ୍-୩ ଭଳି ଚଳଚ୍ଚିତ୍ରରେ ଅଭିନୟ କରିଥିଲେ । ୨୦୧୪ରେ କଙ୍ଗନାଙ୍କ ଅଭିନୀତ ଚଳଚ୍ଚିତ୍ର ‌କୁଇନ୍‌ ଅନେକ ସଫଳତା ପାଇବା ସ‌ହ କଙ୍ଗନା ଫିଲ୍ମ‌ଫେୟାର ଏବଂ ଜାତୀୟ ଚଳଚ୍ଚିତ୍ର ପୁରସ୍କାରରେ ଶ୍ରେଷ୍ଠ ଅଭିନେତ୍ରୀ ପୁରସ୍କାର ପାଇଥିଲେ । ଏହାପରେ ୨୦୧୫ରେ କଙ୍ଗନା ‌ତନୁ ୱେଡ୍ସ ମନୁ ରିଟର୍ଣ୍ଣସ୍‌‌ରେ ଦୈତଭୂମିକା ପାଇଁ ଫିଲ୍ମ‌ଫେୟାରରେ ସମୀକ୍ଷକଙ୍କ ପସନ୍ଦରେ ଶ୍ରେଷ୍ଠ ଅଭିନେତ୍ରୀ ପୁରସ୍କାର ପାଇଥିଲେ ।

==ପ୍ରାରମ୍ଭିକ ଜୀବନ==
କଙ୍ଗନା ୨୩ ମାର୍ଚ୍ଚ ୧୯୮୬ରେ ହିମାଚଳ ପ୍ରଦେଶର ଭମ୍ବଳାଠାରେ ଜନ୍ମଗ୍ରହଣ କରିଥିଲେ ।&lt;ref&gt;{{cite news|title=Kangana, a 'Queen' of lies?|url=http://www.business-standard.com/article/news-ani/kangana-a-queen-of-lies-116052100561_1.html|author=ANI|work=Business Standard|date=21 May 2016|accessdate=4 May 2017}}&lt;/ref&gt;&lt;ref&gt;{{cite news|last=Singh|first=Prashant|title=I am not fond of surprise birthdays: Kangana Ranaut|url=http://www.hindustantimes.com/entertainment/i-am-not-fond-of-surprise-birthdays-kangana-ranaut/story-kNFHsDiSkQ4aoGvmZEv5mO.html|accessdate=4 May 2017|newspaper=Hindustan Times|date=23 March 2013}}&lt;/ref&gt;&lt;ref name=&quot;hit&quot;&gt;{{cite web|last=Deshmukh|first=Ashwini|title=Kangna: Men Keep Hitting On Me|url=http://idiva.com/interviews-entertainment/kangna-men-keep-hitting-on-me/5974|publisher=iDiva|accessdate=4 May 2017|date=1 July 2011|archive-date=23 October 2013|archive-url=https://web.archive.org/web/20131023104416/http://idiva.com/interviews-entertainment/kangna-men-keep-hitting-on-me/5974|url-status=dead}}&lt;/ref&gt;&lt;ref name=&quot;debut&quot;&gt;{{cite news|last=Sharma|first=Chander S.|title=Kangana Ranaut makes her debut in Bollywood|url=http://www.tribuneindia.com/2004/20041221/himachal.htm#8|accessdate=4 May 2017|newspaper=The Tribune (Chandigarh)|date=21 December 2004|archiveurl=https://web.archive.org/web/20131121110907/http://www.tribuneindia.com/2004/20041221/himachal.htm#8|archivedate=21 November 2013 }}&lt;/ref&gt; ତାଙ୍କ ମାଆ ଆଶା ରାଣାବତ ଜଣେ ବିଦ୍ୟାଳୟ ଶିକ୍ଷକ ଏବଂ ବାପା ଅମରଦୀପ ରାଣାବତ ଜଣେ ବ୍ୟବସାୟୀ ।&lt;ref name=&quot;biography&quot;&gt;{{cite web|title=Biography of Kangna Ranaut|url=http://zeenews.india.com/entertainment/celebrity-profile/Kangna-Ranaut.htm|publisher=Zee News|accessdate=4 May 2017}}&lt;/ref&gt; କଙ୍ଗନାଙ୍କର ଜଣେ ବଡ଼ ଭଉଣୀ ଅଛନ୍ତି ଯିଏକି ତାଙ୍କ ପରିଚାଳିକା ଭାବରେ କାର୍ଯ୍ୟ କରୁଛନ୍ତି ଏବଂ ତାଙ୍କର ଜଣେ ସାନ ଭାଇ ମଧ୍ୟ ଅଛି ।&lt;ref name=&quot;think&quot;&gt;{{cite news|last=Singh|first=Suhani|title=It no longer matters what others think of me: Kangana|url=http://indiatoday.intoday.in/story/it-no-longer-matters-what-others-think-of-me-kangana/1/346887.html|accessdate=4 May 2017|work=India Today|date=5 March 2014}}&lt;/ref&gt;&lt;ref name=&quot;peek&quot;&gt;{{cite news|last=KBR|first=Upala|title=Peek into Ranaut's rich lifestyle|url=http://archive.mid-day.com/entertainment/2010/dec/031210-Kangna-Ranaut-Akshat-Rangoli-rich-lifestyle.htm|accessdate=4 May 2017|newspaper=Mid Day|date=3 December 2010|archive-date=10 March 2014|archive-url=https://web.archive.org/web/20140310140415/http://archive.mid-day.com/entertainment/2010/dec/031210-Kangna-Ranaut-Akshat-Rangoli-rich-lifestyle.htm|url-status=dead}}&lt;/ref&gt; ସେ ଛୋଟବେଳୁ ଏକ ଯୌଥ ପରିବାରରେ ବଡ଼ ହୋଇଥିଲେ ।&lt;ref name=&quot;peek&quot;/&gt;&lt;ref name=&quot;cosmo&quot;&gt;{{cite news|last=Dobhal|first=Pratishtha|title=Kangna gets candid|url=http://cosmo.intoday.in/story/kangna-gets-candid/1/8030.html|accessdate=4 May 2017|work=Cosmopolitan (magazine)|date=October 2010|archiveurl=https://web.archive.org/web/20150526010655/http://cosmo.intoday.in/story/kangna-gets-candid/1/109240.html|archivedate=26 May 2015 }}&lt;/ref&gt;

==ମଡେଲିଂ ଏବଂ ମଞ୍ଚ ଅଭିନୟ==
କଙ୍ଗନା ତାଙ୍କ ପିତାମାତାଙ୍କ କଥାନୁସାରେ ଡାକ୍ତର ହେବାକୁ ସ୍ୱପ୍ନ ଦେଖିଥିଲେ । ମାତ୍ର ଦ୍ୱାଦଶ ଶ୍ରେଣୀରେ ଏକ ମାସିକିଆ ପରୀକ୍ଷାରେ ରସାୟନ ବିଜ୍ଞାନରେ ଫେଲ ହେଇଯିବାପରେ ସେ ଆଉ ସର୍ବଭାରତୀୟ ମେଡିକାଲ ପରୀକ୍ଷା ପାଇଁ ପଢ଼ିନଥିଲେ ।&lt;ref name=&quot;doctor&quot;&gt;{{cite news|last=Nag|first=Nilanjana|title=I’m not even a graduate: Kangana|url=http://timesofindia.indiatimes.com/entertainment/hindi/bollywood/news-interviews/Im-not-even-a-graduate-Kangana/articleshow/5993676.cms|accessdate=4 May 2017|newspaper=The Times of India|date=1 June 2010}}&lt;/ref&gt; ଏହାପରେ ୧୬ବର୍ଷ ବୟସରେ ସେ [[ଦିଲ୍ଲୀ]]କୁ ଚାଲିଯାଇଥିଲେ ।&lt;ref name=&quot;think&quot;/&gt;&lt;ref name=&quot;soul&quot;&gt;{{cite news|title=Kangana Ranaut bares her soul|url=http://timesofindia.indiatimes.com/entertainment/bollywood/news-interviews/Kangana-Ranaut-bares-her-soul/articleshow/2497438.cms?referral=PM|accessdate=4 May 2017|work=The Times of India|date=29 October 2007}}&lt;/ref&gt; ମେଡିକାଲ ପାଇଁ ପ୍ରସ୍ତୁତି ନ ହେବାରୁ ତାଙ୍କ ବାପା ତାଙ୍କୁ ବିରୋଧ କରିବା ସ‌ହ ତାଙ୍କର ଏହି ଦିଗ‌ହୀନ ଭବିଷ୍ୟତ ବିଷୟରେ ପଇସା ଦେବା ବନ୍ଦ କରିଦେଲେ ।&lt;ref name=&quot;htinterview&quot;&gt;{{cite news|last=Ahmed|first=Afsana|title=Mom thought someone will make a blue film with me: Kangana Ranaut|url=http://www.hindustantimes.com/bollywood/mom-thought-someone-will-make-a-blue-film-with-me-kangana-ranaut/story-OatBkA7SoCvSwjtc40zU4L.html|accessdate=4 May 2017|work=Hindustan Times|date=7 July 2013}}&lt;/ref&gt;

ଦିଲ୍ଲୀରେ ରହିବା ପରେ କଙ୍ଗନା ଏଲାଇଟ୍ ମଡେଲ ସଂସ୍ଥାରେ ଯୋଦ ଦେଇଥିଲେ ଏବଂ ସେଠାରେ ମେଡେଲ ଭାବରେ କାର୍ଯ୍ୟ କରିଥିଲେ ।&lt;ref name=&quot;biography&quot;/&gt;&lt;ref name=&quot;soul&quot;/&gt; ପରେ ପରେ ସେ ବିଭିନ୍ନ ମଡେଲିଂର କାର୍ଯ୍ୟ କରିଥିଲେ ମାତ୍ର ଧିରେ ଧିରେ ସେ ସେସବୁକୁ ନାପସନ୍ଦ କରିଥିଲେ ଏବଂ ଅଭିନୟରେ ନୃଷ୍ଟିନିବେଷ କରିଥିଲେ ।&lt;ref name=&quot;biography&quot;/&gt;&lt;ref name=&quot;soul&quot;/&gt; ଅଭିନୟ ଶିକ୍ଷା ପାଇଁ କଙ୍ଗନା ଅସ୍ମିତା ନାଟ୍ୟସଂସ୍ଥାରେ ଯୋଗଦେଇଥିଲେ, ଯେଉଁଠି ସେ ମଞ୍ଚ ନିର୍ଦ୍ଦେଶକ ଅରବିନ୍ଦ ଗୌରଙ୍କର ତ‌ତ୍ୱାବଧାନରେ ସେ ଅଭିନୟ ଶିକ୍ଷା କରିଥିଲେ ।&lt;ref&gt;{{cite news|last=Mahajan|first=Esha|title=Two decades of Asmita theatre|url=http://timesofindia.indiatimes.com/city/delhi/Two-decades-of-Asmita-theatre/articleshow/14242879.cms?referral=PM|accessdate=4 May 2017|newspaper=The Times of India|date=18 June 2012}}&lt;/ref&gt; ସେ ଅରବିନ୍ଦଙ୍କ ନାଟ୍ୟସଂସ୍ଥାରେ ବିଭିନ୍ନ ନାଟକରେ ଅଭିନୟ କରିଥିଲେ ।&lt;ref&gt;{{cite web|title=10 things you didn't know about Kangna Ranaut|url=http://www.rediff.com/movies/report/slide-show-1-10-things-you-didnt-know-about-kangna-ranaut/20140307.htm#1|publisher=Rediff.com|accessdate=4 May 2017|date=7 March 2014}}&lt;/ref&gt; ତାଙ୍କର ଏକ ନାଟକ ବେଳେ ଜଣେ ପୁରୁଷ ଅଭିନେତାଙ୍କ ଅନୁପସ୍ଥିତିରେ କଙ୍ଗନା ତାଙ୍କର ମୂଳ ନାରୀ ଚରିତ୍ର ସ‌ହ ସେହି ପୁରୁଷ ଚରିତ୍ରରେ ମଧ୍ୟ ଅଭିନୟ କରିଥିଲେ ।&lt;ref name=&quot;hearts&quot;&gt;{{cite news|last=Uniyal|first=Parmita|title=Kangana Ranaut: from tragedy queen to queen of hearts|url=http://www.hindustantimes.com/entertainment/bollywood/kangana-ranaut-from-tragedy-queen-to-queen-of-hearts/article1-1198920.aspx#sthash.Pzc3J6G9.dpuf|accessdate=4 May 2017|newspaper=Hindustan Times|date=22 March 2014|archive-date=25 March 2014|archive-url=https://web.archive.org/web/20140325015859/http://www.hindustantimes.com/entertainment/bollywood/kangana-ranaut-from-tragedy-queen-to-queen-of-hearts/article1-1198920.aspx#sthash.Pzc3J6G9.dpuf|url-status=dead}}&lt;/ref&gt; ମଞ୍ଚ ନାଟକରେ ଦର୍ଶକଙ୍କର ସାକାରାତ୍ମକ ମତାମତ କଙ୍ଗନାଙ୍କୁ ଚଳଚ୍ଚିତ୍ରରେ ଅଭିନୟ ପାଇଁ ପ୍ରେରିତ କରିଥିଲା ଏବଂ ସେ [[ମୁମ୍ବାଇ]]କୁ ସ୍ଥାନାନ୍ତରିତ ହୋଇଥିଲେ । ସେଠାରେ ଆଶା ଚନ୍ଦ୍ରଙ୍କର ଡ୍ରାମା ସ୍କୁଲରେ ଚାରିମାସ ପାଇଁ ଅଭିନୟ ଶିଖିଥିଲେ ।&lt;ref&gt;{{cite news|last=Sahani|first=Alaka|title=Kangana Ranaut: ‘Queen’ is changing the way my contemporaries perceive me|url=http://indianexpress.com/article/entertainment/bollywood/kangana-ranaut-queen-is-changing-the-way-my-contemporaries-perceive-me/99/|accessdate=4 May 2017|newspaper=The Indian Express|date=23 March 2014}}&lt;/ref&gt;

ଏହିଦିନମାନଙ୍କରେ କଙ୍ଗାନାଙ୍କ ପାଖରେ ଅର୍ଥର ଅଭାବ ଥିବା ଯୋଗୁଁ ସେ କେବଳ ପାଉଁରୁଟି ଏବଂ ଆଚାର ଖାଇ ରହୁଥିଲେ ଏବଂ ତାଙ୍କ ବାପାଙ୍କଠାରୁ ସାହାଯ୍ୟ ନେବାକୁ ମନା କରିଦେଇଥିଲେ ।&lt;ref name=&quot;toi&quot;&gt;{{cite news|last=Gupta|first=Priya|title=Married people need to go to a psychiatrist: Kangana|url=http://timesofindia.indiatimes.com/entertainment/hindi/bollywood/news-interviews/Married-people-need-to-go-to-a-psychiatrist-Kangana/articleshow/18926925.cms|accessdate=4 May 2017|newspaper=[[The Times of India]]|date=13 March 2013}}&lt;/ref&gt;&lt;ref name=&quot;htinterview&quot;/&gt; କଙ୍ଗନାଙ୍କର ଚଳଚ୍ଚିତ୍ର ଦୁନିଆରେ ପ୍ରବେଶ ନିଷ୍ପତ୍ତିରେ ତାଙ୍କ ପରିବାର ଏବଂ ସମ୍ପର୍କୀୟମାନେ ଖୁସି ନ ଥିଲେ&lt;ref name=&quot;think&quot;/&gt; ଏବଂ ସେମାନେ କିଛିବର୍ଷଯାଏଁ କଙ୍ଗନାଙ୍କ ସ‌ହ ସମ୍ପର୍କ ମଧ୍ୟ ରଖିନଥିଲେ ।&lt;ref name=&quot;hit&quot;/&gt;&lt;ref name=&quot;peek&quot;/&gt;&lt;ref name=&quot;htinterview&quot;/&gt; ୨୦୦୭ରେ କଙ୍ଗନାଙ୍କ ଅଭିନୀତ ଚଳଚ୍ଚିତ୍ର ‌ଲାଇଫ ଇନ୍ ଏ ମେଟ୍ରୋ‌ର ସଫଳତା ପରେ ସେମାନେ କଙ୍ଗନାକୁ ପୁଣିଥରେ ଆପଣେଇଥିଲେ ।&lt;ref name=&quot;peek&quot;/&gt;

==ଚଳଚ୍ଚିତ୍ର ଅଭିନୟ ଜୀବନ==
୨୦୦୪ରେ କଙ୍ଗନାଙ୍କୁ ହିନ୍ଦୀ ଚଳଚ୍ଚିତ୍ର ‌ଆଇ ଲଭ୍ ୟୁ ବସ୍‌‌ରେ ମୁଖ୍ୟ ନାୟିକା ଭାବରେ ଚୁକ୍ତିକରାଯାଇଥିଲା&lt;ref name=&quot;debut&quot;/&gt;&lt;ref name=&quot;catch&quot;&gt;{{cite news|last=Shah|first=Kunal M.|title=Catch 22|url=http://www.mumbaimirror.com/entertainment/bollywood/Catch-22/articleshow/15913784.cms|accessdate=4 May 2017|newspaper=Mumbai Mirror|date=1 April 2009|archive-date=22 March 2014|archive-url=https://web.archive.org/web/20140322030127/http://www.mumbaimirror.com/entertainment/bollywood/Catch-22/articleshow/15913784.cms|url-status=dead}}&lt;/ref&gt; ମାତ୍ର ପରେ ପ୍ରଯୋଜକ କଙ୍ଗନା ସ୍ୱଳ୍ପ ବୟସ ପାଇଁ ତାଙ୍କ ସ୍ଥାନରେ ଚିତ୍ରଙ୍ଗଦାଙ୍କୁ ନେଇଥିଲେ&lt;ref name=&quot;loss&quot;/&gt; ଏବଂ କଙ୍ଗନାଙ୍କୁ ‌ଗ୍ୟାଙ୍ଗଷ୍ଟାର‌ ଚଳଚ୍ଚିତ୍ର ପାଇଁ ଚୁକ୍ତି କରାଇଥିଲେ ।&lt;ref name=&quot;soul&quot;/&gt;&lt;ref name=&quot;loss&quot;&gt;{{cite news|title=Chitrangada Singh's loss was Kangana Ranaut's gain|url=http://timesofindia.indiatimes.com/Entertainment/Hindi/TV/News/Chitrangada-Singhs-loss-was-Kangana-Ranauts-gain/articleshow/39037411.cms|accessdate=4 May 2017|newspaper=The Times of India|date=26 July 2014}}&lt;/ref&gt; କଙ୍ଗନାଙ୍କର ପ୍ରଥମ ଚଳଚ୍ଚିତ୍ର ୨୦୦୬ରେ ଅଭିନେତା ଇମ୍ରାନ ହାସିମଙ୍କ ସ‌ହ ମୁକ୍ତିଲାଭ କରିଥିଲା, ଯେଉଁଥିରେ ସେ ଜଣେ ନିଶାଶକ୍ତ ଯୁବତୀ ଭୂମିକାରେ ଅଭିନୟ କରିଥିଲେ ।&lt;ref name=&quot;english&quot;&gt;{{cite news|last=Pillaai|first=Jitesh|title=&quot;I couldn't speak English&quot;- Kangana Ranaut|url=http://www.filmfare.com/interviews/i-couldnt-speak-english-kangana-ranaut-4433.html|accessdate=4 May 2017|work=Filmfare|date=21 October 2013}}&lt;/ref&gt; ଏହି ଚଳଚ୍ଚିତ୍ରଟି ବ୍ୟବସାୟିକ ସଫଳ ହେବା ସ‌ହ କଙ୍ଗନାଙ୍କ ଅଭିନୟକୁ ସମସ୍ତେ ପସନ୍ଦ କରିଥିଲେ ।&lt;ref name=&quot;journey&quot;&gt;{{cite news|title=Kangana Ranaut's impressive Bollywood journey|url=http://indiatoday.intoday.in/story/kangana-ranauts-impressive-bollywood-journey/1/321907.html|accessdate=4 May 2017|work=India Today|date=6 November 2013}}&lt;/ref&gt;&lt;ref name=&quot;box office&quot;&gt;{{cite web|title=Kangana Ranaut: Box Office Details and Filmography|url=http://boxofficeindia.com/Star_Cast/actor_detail/kangana_ranaut|publisher=Box Office India|accessdate=4 May 2017|archiveurl=https://web.archive.org/web/20150918191957/http://www.boxofficeindia.com/Star_Cast/actor_detail/kangana_ranaut#.Vq8bs7J97IU|archivedate=18 September 2015}}&lt;/ref&gt; କଙ୍ଗନାଙ୍କ ଅଭିନୟ ପାଇଁ ସମୀକ୍ଷକମାନେ ମଧ୍ୟ ସାକାରାତ୍ମକ ମନ୍ତବ୍ୟ ଦେଇଥିଲେ ।&lt;ref&gt;{{cite web|last=Sen|first=Raja|title=This Gangster packs a punch!|url=http://www.rediff.com/movies/2006/apr/28gangster.htm|publisher=Rediff.com|accessdate=4 May 2017|date=28 April 2006}}&lt;/ref&gt; ଏହି ଚଳଚ୍ଚିତ୍ରରେ ଅଭିନୟ ପାଇଁ କଙ୍ଗନାଙ୍କୁ ଫିଲ୍ମ‌ଫେୟାରରେ ଶ୍ରେଷ୍ଠନବାଗତା ପୁରସ୍କାର ମିଳିଥିଲା ।&lt;ref name=&quot;bio&quot;&gt;{{cite news|title=Kangana Ranaut: celeb bio|url=http://www.hindustantimes.com/Entertainment/Celebrity/Kangana-Ranaut/894273-Profile.aspx|accessdate=4 May 2017|newspaper=Hindustan Times|date=23 July 2012|archiveurl=https://web.archive.org/web/20150103173251/http://www.hindustantimes.com/Entertainment/Celebrity/Kangana-Ranaut/894273-Profile.aspx|archivedate=3 January 2015}}&lt;/ref&gt;

ଏହାପରେ କଙ୍ଗନା ‌ଓ ଲମ୍ହେ‌&lt;ref&gt;{{cite news|title=Real to reel|url=http://archive.mid-day.com/photos/b-town-specials/real-to-reel/parveen/|accessdate=4 May 2017|newspaper=Mid Day}}{{Dead link|date=October 2023 |bot=InternetArchiveBot |fix-attempted=yes }}&lt;/ref&gt;&lt;ref&gt;{{cite news|last=Jha|first=Subhash K.|title=Her moment|url=http://www.telegraphindia.com/1061013/asp/etc/story_6861643.asp|date=13 October 2006|accessdate=4 May 2017|newspaper=The Telegraph (Calcutta)}}&lt;/ref&gt;, ‌ଲାଇଫ୍ ଇନ୍ ମେଟ୍ରୋ‌&lt;ref&gt;{{cite web|url=http://boxofficeindia.com/showProd.php?itemCat=214&amp;catName=MjAwNw== |title=Box Office 2008 |publisher=Box Office India |accessdate=4 May 2017 |archiveurl=https://web.archive.org/web/20131014132441/http://boxofficeindia.com/showProd.php?itemCat=214&amp;catName=MjAwNw%3D%3D |archivedate=14 October 2013 |url-status=dead |df= }}&lt;/ref&gt; ଭଳି ସଫଳ ଚଳଚ୍ଚିତ୍ରରେ ଅଭିନୟ କରିଥିଲେ । ୨୦୦୮ରେ କଙ୍ଗନାଙ୍କ ଅଭିନୀତ କଥାଚିତ୍ର ‌ଫ୍ୟାସନ‌&lt;ref&gt;{{cite news|last=Jain|first=Princy|title='Fashion has nothing to do with Geetanjali Nagpal'|url=http://www.hindustantimes.com/india/fashion-has-nothing-to-do-with-geetanjali-nagpal/story-OyTuAsGwHu58C6QUAVsqBO.html|accessdate=4 May 2017|newspaper=Hindustan Times|date=23 October 2008}}&lt;/ref&gt; ପାଇଁ ସେ ଜାତୀୟ ଚଳଚ୍ଚିତ୍ର ପୁରସ୍କାର ଏବଂ ଫିଲ୍ମ‌ଫେୟାରରେ ଶ୍ରେଷ୍ଠ ସ‌ହକାରୀ ଅଭିନେତ୍ରୀ ପୁରସ୍କାର ପାଇଥିଲେ ।&lt;ref name=&quot;bio&quot;/&gt; ୨୦୧୪ରେ କଙ୍ଗନାଙ୍କୁ ଅଭିନୀତ କୁଇନ ଚଳଚ୍ଚିତ୍ର ଅନେକ ସଫଳତା ପାଇଥିଲେ ଏବଂ ଏହି ଚରିତ୍ର ପାଇଁ କଙ୍ଗନାଙ୍କୁ ଜାତୀୟ ଚଳଚ୍ଚିତ୍ର ଏବଂ ଫିଲ୍ମ‌ଫେୟାରରେ ଶ୍ରେଷ୍ଠ ଅଭିନେତ୍ରୀ ପୁରସ୍କାର ମିଳିଥିଲା ।&lt;ref name=&quot;ff15&quot;&gt;{{cite news|title=60th Britannia Filmfare Awards 2014: Complete list of winners|url=http://timesofindia.indiatimes.com/entertainment/hindi/bollywood/news/60th-Britannia-Filmfare-Awards-2014-Complete-list-of-winners/articleshow/46080277.cms|work=The Times of India|date=31 January 2015|accessdate=4 May 2017}}&lt;/ref&gt;&lt;ref&gt;{{cite news|url=http://indianexpress.com/article/entertainment/bollywood/62nd-national-film-awards-winners-haider-wins-five-queen-two/|title=62nd National Film Awards’ winners: ‘Haider’ wins five, Kangana Ranaut’s ‘Queen’ two|work=The Indian Express|date=24 March 2015|accessdate=4 May 2017}}&lt;/ref&gt;

==ଅଭିନୀତ କଥାଚିତ୍ର==
{{Div col|2}}
* ୨୦୦୬: ଗ୍ୟାଙ୍ଗଷ୍ଟାର
* ୨୦୦୬: ଓ ଲମ୍ହେ
* ୨୦୦୭: ସାକାଲାକା ବୁମ୍ ବୁମ୍
* ୨୦୦୭: ଲାଇଫ୍ ଇନ୍ ଏ ମେଟ୍ରୋ
* ୨୦୦୮: ଧାମ୍ ଧୁମ୍ (ତାମିଲ)
* ୨୦୦୮: ଫ୍ୟାସନ
* ୨୦୦୯: ରାଜ୍- ଦ ମିଷ୍ଟ୍ରି କନ୍ଟିନିଅସ୍
* ୨୦୦୯: ୱାଦା ରାହା
* ୨୦୦୯: ଏକ୍ ନିରଞ୍ଜନ (ତେଲୁଗୁ)
* ୨୦୧୦: କାଇଟ୍‌ସ୍ 
* ୨୦୧୦: ୱାନ୍ସ ଅପନ୍ ଏ ଟିମ୍ ଇନ୍ ମୁମ୍ବାଇ
* ୨୦୧୦: ନ‌କ୍ ଆଉଟ୍
* ୨୦୧୦: ନୋ ପ୍ରୋବେଲ୍ମ
* ୨୦୧୧: ତନୁ ୱେଡ୍ସ ମନୁ
* ୨୦୧୧: ଗେମ୍
* ୨୦୧୧: ରେଡ୍ଡି
* ୨୦୧୧: ଡବଲ ଧମାଲ
* ୨୦୧୧: ରାସ୍କେଲ୍ସ
* ୨୦୧୧: ମିଲେ ନା ମିଲେ ହମ୍
* ୨୦୧୨: ତେଜ୍
* ୨୦୧୩: ସୁଟ୍ଆଉଟ୍ ଏଟ୍ ୱାଡାଲା
* ୨୦୧୩: କ୍ରିସ୍-୩
* ୨୦୧୩: ରଜ୍ଜୋ
* ୨୦୧୪: କୁଇନ୍
* ୨୦୧୪: ରିଭଲଭର୍ ରାଣୀ
* ୨୦୧୪: ଉଙ୍ଗ୍‌ଲି
* ୨୦୧୫: ତନୁ ୱେଡ୍ସ ମନୁ ରିଟର୍ଣ୍ଣସ୍
* ୨୦୧୫: ଆଇ ଲଭ୍ NY
* ୨୦୧୫: କଟ୍ଟି ବଟ୍ଟି
* ୨୦୧୭: ରଙ୍ଗୁନ୍
* ୨୦୧୭: ସିମ୍ରନ୍
{{Div col end}}

==ଆଧାର==
{{ଆଧାର|2}}

==ଅଧିକ ତ‌ଥ୍ୟ==
* {{IMDb name|id=2144007}}

[[ଶ୍ରେଣୀ:୧୯୮୬ ଜନ୍ମ]]
[[ଶ୍ରେଣୀ:ଜୀବିତ ବ୍ୟକ୍ତି]]
[[ଶ୍ରେଣୀ:ହିନ୍ଦୀ କଥାଚିତ୍ର ଅଭିନେତ୍ରୀ]]</text>
      <sha1>pusgi5yuhims77wai9tee2jta9jy2ee</sha1>
    </revision>
  </page>
  <page>
    <title>ତରୁଣକାନ୍ତି ମିଶ୍ର</title>
    <ns>0</ns>
    <id>62906</id>
    <revision>
      <id>606470</id>
      <parentid>599677</parentid>
      <timestamp>2026-09-21T06:20:59Z</timestamp>
      <contributor>
        <username>InternetArchiveBot</username>
        <id>28148</id>
      </contributor>
      <comment>Rescuing 1 sources and tagging 0 as dead.) #IABot (v2.0.9.5</comment>
      <origin>606470</origin>
      <model>wikitext</model>
      <format>text/x-wiki</format>
      <text bytes="14111" sha1="dvj3cw0zk6rnjd430idz0eermvtu7lp" xml:space="preserve">{{ଛୋଟ|Tarun Kanti Mishra}}
{{Infobox writer
| name = ତରୁଣକାନ୍ତି ମିଶ୍ର
| image = 
| image_size = 250px
| alt = 
| caption = 
| birth_name = 
| birth_date = {{Birth date and age|df=yes|1950|08|02}}
| birth_place = [[କେନ୍ଦୁଝର]]
| death_date = 
| death_place = 
| death_cause = 
| body_discovered = 
| resting_place = 
| resting_place_coordinates = 
| monuments = 
| residence = ଭୁବନେଶ୍ୱର
| nationality = ଭାରତୀୟ
| other_names = 
| citizenship = ଭାରତୀୟ
| education = ସ୍ନାତକୋତ୍ତର(ବ୍ୟବହାରିକ ଅର୍ଥଶାସ୍ତ୍ର),
| alma_mater = [[ବକ୍ସି ଜଗବନ୍ଧୁ ବିଦ୍ୟାଧର ମହାବିଦ୍ୟାଳୟ]], [[ରେଭେନ୍ସା ମହାବିଦ୍ୟାଳୟ]]
| occupation = ପ୍ରଶାସକ
| years_active = 
| employer = 
| organization = 
| agent = 
| known_for = 
| notable_works = 
| style = 
| influences = 
| influenced = 
| home_town = 
| television = 
| title = 
| term = 
| predecessor = 
| successor = 
| spouse = 
| partner = 
| children = 
| parents = 
| relatives = ଅରୁଣକାନ୍ତି ମିଶ୍ର
| callsign = 
| awards = [[ଓଡ଼ିଶା ସାହିତ୍ୟ ଏକାଡେମୀ ପୁରସ୍କାର]], [[ଶାରଳା ପୁରସ୍କାର]]
| signature = 
| signature_alt = 
| signature_size = 
| website = {{URL|tarunkantimishra.in}}
| footnotes = 
}}

'''ତରୁଣକାନ୍ତି ମିଶ୍ର'''(ଜନ୍ମ : ୦୨ ଅଗଷ୍ଟ ୧୯୫୦) ଜଣେ [[ଓଡ଼ିଆ ଭାଷା|ଓଡ଼ିଆ]] ଗାଳ୍ପିକ ଅଟନ୍ତି । ତାଙ୍କର ୧୫ରୁ ଉର୍ଦ୍ଧ୍ୱ ପୁସ୍ତକ ପ୍ରକାଶିତ ହୋଇସାରିଛି । ସାହିତ୍ୟ କ୍ଷେତ୍ରରେ ଉତ୍କୃଷ୍ଟତା ପାଇଁ ସେ ଓଡ଼ିଶା ସାହିତ୍ୟ ଏକାଡେମୀ ପୁରସ୍କାର ଓ ଶାରଳା ପୁରସ୍କାର ଭଳି ବହୁ ପୁରସ୍କାର ଲାଭ କରିଛନ୍ତି । ବୃତ୍ତିରେ ସେ ଜଣେ ଭାରତୀୟ ପ୍ରଶାସନିକ ସେବା ଅଧିକାରୀ ଥିଲେ ଏବଂ ଓଡ଼ିଶାର ମୁଖ୍ୟ ଶାସନ ସଚିବ ଭାବରେ କାର୍ଯ୍ୟକରି ସେବାନିବୃତ ହୋଇସାରିଛନ୍ତି । ପରେ ସେ ଓଡ଼ିଶାର ସୂଚନା କମିଶନର ଭାବରେ ମଧ୍ୟ କାର୍ଯ୍ୟ କରିଛନ୍ତି ।&lt;ref name=&quot;suchana.odisha&quot;&gt;{{cite web |title=E-Newsletters |url=https://suchana.odisha.gov.in/e-newsletters.html |website=suchana.odisha.gov.in |accessdate=12 January 2025 }}{{Dead link|date=February 2025 |bot=InternetArchiveBot |fix-attempted=yes }}&lt;/ref&gt;

== ଜୀବନୀ ==
ତରୁଣକାନ୍ତି, ୧୯୫୦ମସିହାରେ କେନ୍ଦୁଝର ଜିଲ୍ଲାରେ ଜନ୍ମଗ୍ରହଣ କରିଥିଲେ । ପୁରୀ ଜିଲ୍ଲା ସ୍କୁଲ ଆଦି ବିଭିନ୍ନ ସ୍କୁଲରୁ ଶିକ୍ଷାଲାଭ କରିଥିଲେ । ବକ୍ସି ଜଗବନ୍ଧୁ ବିଦ୍ୟାଧର ମହାବିଦ୍ୟାଳୟରୁ ସେ ବ୍ୟବହାରିକ ଅର୍ଥନୀତିରେ ସ୍ନାତକ ଓ [[ଇଂଲଣ୍ଡ]]ର ଇଷ୍ଟ ଆଙ୍ଗ୍ଳିଆ ବିଶ୍ୱବିଦ୍ୟାଳୟରୁ ଅର୍ଥନୀତିରେ ସ୍ନାତକୋତ୍ତର ଅଧ୍ୟୟନ କରିଥିଲେ । ଶିକ୍ଷାଦାନକୁ ବୃତ୍ତିଭାବରେ ଗ୍ରହଣ କରିବାକୁ ସେ ଇଚ୍ଛୁକ ଥିଲେ, କିନ୍ତୁ ପିତାଙ୍କ ପ୍ରବର୍ତ୍ତନାରେ ପ୍ରଶାସନିକ ସେବାପ୍ରତି ଆଗ୍ରହୀ ହୋଇଥିଲେ ଓ ୧୯୭୫ମସିହାରେ ଭାରତୀୟ ପ୍ରଶାସନିକ ସେବାରେ ଯୋଗ ଦେଇଥିଲେ ।&lt;ref name=&quot;The New Indian Express&quot;&gt;{{cite web |last1=archive |first1=From our online |title=Sahitya Akademi Award for Odia author Tarun Kanti Mishra |url=https://www.newindianexpress.com/states/odisha/2019/Dec/19/sahitya-akademi-award-for-odia-author-tarun-kanti-mishra-2078278.html |website=The New Indian Express |accessdate=12 January 2025 |language=en |date=19 December 2019}}&lt;/ref&gt; ରାଜ୍ୟର ବହୁ ବିଭାଗରେ ସଚିବ ଭାବରେ କାର୍ଯ୍ୟ କରିସାରି ସେ ୨୦୦୯ମସିହା ଅଗଷ୍ଟ ମାସରେ ଓଡ଼ିଶାର ମୁଖ୍ୟ ଶାସନ ସଚିବ ଭାବରେ ଅବସ୍ଥାପିତ ହୋଇଥିଲେ । ୨୦୧୦ମସିହା ଅଗଷ୍ଟ ମାସରେ ସେ ସେବାନିବୃତ ହୋଇଥିଲେ । ସେହି ବର୍ଷ ନଭେମ୍ବର ମାସରେ [[ଓଡ଼ିଶା ସରକାର]] ତାଙ୍କୁ ରାଜ୍ୟ ସୁଚନା କମିଶନର ଭାବରେ ନିଯୁକ୍ତ କରିଥିଲେ । ୨୦୧୫ମସିହା ଫେବୃଆରୀ ୧୨ତାରିଖରେ ସେ ରାଜ୍ୟ ସୂଚନା କମିଶନର ପଦବୀରୁ ଇସ୍ତଫା ଦେଇଥିଲେ ।&lt;ref&gt;{{Cite web |url=https://www.jagranjosh.com/current-affairs/odisha-chief-information-commissioner-tarun-kanti-mishra-resigned-1423804997-1 |title=ଆର୍କାଇଭ୍ କପି | |access-date=2017-12-15 |archive-date=2018-01-18 |archive-url=https://web.archive.org/web/20180118011731/https://www.jagranjosh.com/current-affairs/odisha-chief-information-commissioner-tarun-kanti-mishra-resigned-1423804997-1 |url-status=dead }}&lt;/ref&gt;

== ସାହିତ୍ୟିକ ଜୀବନ ==
ଚଉଦ ବର୍ଷ ବୟସରେ ତରୁଣକାନ୍ତିଙ୍କର ପ୍ରଥମ ଗଳ୍ପ &quot;ହେ ପୃଥିବୀର ନାଗରିକ&quot; ''[[ଆସନ୍ତା କାଲି]]'' ପତ୍ରିକାରେ ପ୍ରକାଶ ପାଇଥିଲା । ବିଜେବି କଲେଜରେ ପଢ଼ିବାବେଳେ ତାଙ୍କର ପ୍ରଥମ ଗଳ୍ପ ସଂକଳନ ପ୍ରକାଶ ପାଇଥିଲା ।&lt;ref&gt;{{Cite web |url=http://www.dailypioneer.com/state-editions/bhubaneswar/my-mother-is-my-source-of-inspiration.html |title=ଆର୍କାଇଭ୍ କପି | |access-date=2017-12-15 |archive-date=2018-01-16 |archive-url=https://web.archive.org/web/20180116004530/http://www.dailypioneer.com/state-editions/bhubaneswar/my-mother-is-my-source-of-inspiration.html |url-status=dead }}&lt;/ref&gt; ଏଯାବତ ତାଙ୍କର ୧୫ଟି ଗଳ୍ପ ସଂକଳନ ଓ ଗୋଟିଏ ଉପନ୍ୟାସ ପ୍ରକାଶ ପାଇସାରିଛି । ତାଙ୍କର ବହୁ ଲେଖା ହିନ୍ଦୀ, ବଙ୍ଗଳା, ଉର୍ଦ୍ଦୁ, ତେଲୁଗୁ, ମଲୟାଲାମ, ମରାଠି, ଗୁଜରାଟି ଓ ବର୍ମୀୟ ଭାଷାକୁ ଅନୁବାଦିତ ହୋଇସାରିଛି ।&lt;ref&gt;{{Cite web |url=http://www.orissasoochanacommission.nic.in/tmishra.html |title=ଆର୍କାଇଭ୍ କପି | |access-date=2017-12-15 |archive-date=2018-01-16 |archive-url=https://web.archive.org/web/20180116004509/http://www.orissasoochanacommission.nic.in/tmishra.html |url-status=dead }}&lt;/ref&gt;
=== ରଚନାବଳୀ ===
{{div col|colwidth=25em}}
* ଶରଦଃ ଶତମ ( ଉପନ୍ୟାସ, ୨୦୦୫, ବିଦ୍ୟାପୁରୀ)
* ଆବର୍ତ୍ତର ଦୁଇଟି ସ୍ୱର (୧୯୬୮, ଶ୍ରୀରାମ ପ୍ରେସ)
* ନିଃସଙ୍ଗତାର ସ୍ୱର (୧୯୮୦, କଟକ ଷ୍ଟୁଡେଣ୍ଟସ ଷ୍ଟୋର)
* କୋମଳ ଗାନ୍ଧାର (୧୯୮୩, ଫ୍ରେଣ୍ଡସ ପବ୍ଲିଶର୍ସ)
* ବହୁବ୍ରୀହି (୧୯୮୮, ଫ୍ରେଣ୍ଡସ ପବ୍ଲିଶର୍ସ)
* ପାରାଡାଇଜ ପକ୍ଷୀ ଓ ଜଣେ ନିରସ୍ତ୍ର ଆତତାୟୀ (୧୯୯୪, ବିଦ୍ୟାପୁରୀ)
* ବୀତଂସ (୧୯୯୬, ଫ୍ରେଣ୍ଡସ ପବ୍ଲିଶର୍ସ)
* ପ୍ରଜାପତିର ଡେଣା ନାହିଁ (୧୯୯୭, ଜ୍ଞାନଯୁଗ ପବ୍ଲିକେଶନ)
* ଆକାଶ ସେତୁ (୧୯୯୯, ବିଦ୍ୟାପୁରୀ)
* ଲୁବଧକର ରାତି (୨୦୦୨, ଫ୍ରେଣ୍ଡସ ପବ୍ଲିଶର୍ସ) &lt;ref&gt;{{Cite web |url=http://www.odiasahitya.com/galpa-and-prabandha/komala-gandhara/3/ |title=ଆର୍କାଇଭ୍ କପି | |access-date=2017-12-15 |archive-date=2018-01-17 |archive-url=https://web.archive.org/web/20180117190931/http://www.odiasahitya.com/galpa-and-prabandha/komala-gandhara/3/ |url-status=dead }}&lt;/ref&gt;
* ନିର୍ବାଚିତ ଗଳ୍ପ (୨୦୦୩, ଚତୁରଙ୍ଗ ପ୍ରକାଶନୀ)
* ଆଜି ରାତିର ଗଳ୍ପ (୨୦୦୫, ଫ୍ରେଣ୍ଡସ ପବ୍ଲିଶର୍ସ)
* ଜହ୍ନ ରାତିର ଗପ, ସରିନାହିଁ... (୨୦୧୦, ବିଦ୍ୟାପୁରୀ)
* ରଜନୀଗନ୍ଧା (୨୦୧୦, ଟାଇମପାସ)
* ସକାଳର ମାନଚିତ୍ର (୨୦୧୨, ପ୍ରାଚୀ ସାହିତ୍ୟ ପ୍ରତିଷ୍ଠାନ)
* ଭାସ୍ୱତୀ (୨୦୧୪, ବିଦ୍ୟାପୁରୀ)&lt;ref&gt;{{cite web |title=Odisha’s Tarun Kanti Mishra To Receive Sahitya Akademi Award 2019 |url=https://odishatv.in/odisha/odishas-tarun-kanti-mishra-to-receive-sahitya-akademi-award-2019-422382 |website=odishatv.in |publisher=odishatv.in |accessdate=18 December 2019 |archive-date=18 December 2019 |archive-url=https://web.archive.org/web/20191218121004/https://odishatv.in/odisha/odishas-tarun-kanti-mishra-to-receive-sahitya-akademi-award-2019-422382 |url-status=dead }}&lt;/ref&gt;
* ସଂବହନ (୨୦୧୪, ସମନ୍ୱୟ)
* କେହି ଜଣେ ଏକା ଏକା (୨୦୧୭, ପକ୍ଷୀଘର )
* ତରୁଣକାନ୍ତି ମିଶ୍ର : ଶ୍ରେଷ୍ଠ ଗଳ୍ପ (୨୦୧୭, ଟାଇମପାସ)
* ଅଜଣା ତିଥିର ଜହ୍ନ (୨୦୨୦, ବ୍ଲାକ ଇଗଲ ବୁକସ)
* ଇତନୀ ଦୂର (୨୦୦୧, ତରୁଣକାନ୍ତିଙ୍କ କେତୋଟି ନିର୍ବାଚିତ ଗଳ୍ପର ହିନ୍ଦୀ ଅନୁବାଦ, ଭାରତୀୟ ଜ୍ଞାନପୀଠ)
{{div col end}}
== ସମ୍ମାନ ଓ ପୁରସ୍କାର ==
* କେନ୍ଦ୍ର ସାହିତ୍ୟ ଏକାଡେମୀ ପୁରସ୍କାର - ୨୦୧୯(ଭାସ୍ୱତୀ ପୁସ୍ତକ ପାଇଁ)&lt;ref&gt;{{cite web |title=Press Release Sahitya Akademy Award 2019 |url=http://sahitya-akademi.gov.in/pdf/sahityaakademiawards2019.pdf |website=sahitya-akademi.gov.in/ |publisher=Sahitya Akademy |accessdate=18 December 2019}}&lt;/ref&gt;
* [[ଓଡ଼ିଶା ସାହିତ୍ୟ ଏକାଡେମୀ ପୁରସ୍କାର]] - ୧୯୯୭&lt;ref&gt;{{Cite web |url=http://odishasahityaakademi.org/sahitya-award7.php |title=ଆର୍କାଇଭ୍ କପି | |access-date=2017-12-15 |archive-date=2017-04-13 |archive-url=https://web.archive.org/web/20170413070431/http://odishasahityaakademi.org/sahitya-award7.php |url-status=dead }}&lt;/ref&gt;
* ଝଙ୍କାର ପୁରସ୍କାର (କ୍ଷୁଦ୍ରଗଳ୍ପ), ୧୯୯୭ (ପ୍ରଜାତନ୍ତ୍ର ପ୍ରଚାର ସମିତି ପ୍ରଦତ୍ତ)&lt;ref&gt;{{cite web |title=ଝଙ୍କାର ପୁରସ୍କାର ବିଜେତା |url=http://theprajatantra.org/Award%20Winner.pdf |publisher=ପ୍ରଜାତନ୍ତ୍ର ପ୍ରଚାର ସମିତି |accessdate=୧୨ ଜୁନ ୨୦୨୧ |archiveurl=https://web.archive.org/web/20201008054001/http://theprajatantra.org/Award%20Winner.pdf|archivedate=8 October 2020 |url-status=live}}&lt;/ref&gt; &lt;ref name=&quot;Dutt1999&quot;&gt;{{cite book|author=Kartik Chandra Dutt|title=Who's who of Indian Writers, 1999: A-M|url=https://books.google.com/books?id=QA1V7sICaIwC&amp;pg=PA769|year=1999|publisher=Sahitya Akademi|isbn=978-81-260-0873-5|pages=769–}}&lt;/ref&gt;
* [[ଶାରଳା ପୁରସ୍କାର]], ୨୦୦୧
* ଫକୀର ମୋହନ କ୍ଷୁଦ୍ରଗଳ୍ପ ସମ୍ମାନ, ୧୯୯୮ ([[ଉତ୍କଳ ସାହିତ୍ୟ ସମାଜ]] ପ୍ରଦତ୍ତ)
* ଡିଲିଟ ([[ଉତ୍ତର ଓଡ଼ିଶା ବିଶ୍ୱବିଦ୍ୟାଳୟ]])
* ରାୟଗଡ ସାହିତ୍ୟ ମହୋତ୍ସବ-୨୦୨୪ ସମ୍ମାନ&lt;ref&gt;{{Cite web |title=RAYAGADA Page: 7 |url=https://dharitriepaper.in/edition/17365/rayagada/page/7 |access-date=2025-01-12 |website=Online Odia ePaper {{!}} Today Newspaper {{!}} Latest news from Odisha, India and world}}&lt;/ref&gt;

== ଆଧାର ==
{{Reflist|30em}}
{{କେନ୍ଦ୍ର ସାହିତ୍ୟ ଏକାଡେମୀ ପୁରସ୍କାର (ମୂଳ ରଚନା) }}
{{ଓଡ଼ିଶା ସାହିତ୍ୟ ଏକାଡେମୀ ପୁରସ୍କାର (କ୍ଷୁଦ୍ରଗଳ୍ପ)}}
{{ଝଙ୍କାର ପୁରସ୍କାର (କ୍ଷୁଦ୍ରଗଳ୍ପ)}}
{{ଫକୀର ମୋହନ କ୍ଷୁଦ୍ରଗଳ୍ପ ସମ୍ମାନ}}
{{ଶାରଳା ପୁରସ୍କାର}}
{{Authority control}}

[[ଶ୍ରେଣୀ:୧୯୫୦ ଜନ୍ମ]]
[[ଶ୍ରେଣୀ:ଜୀବିତ ବ୍ୟକ୍ତି]]
[[ଶ୍ରେଣୀ:କେନ୍ଦ୍ର ସାହିତ୍ୟ ଏକାଡେମୀ ପୁରସ୍କାର ସମ୍ମାନିତ ଓଡ଼ିଆ ସାହିତ୍ୟିକ]]
[[ଶ୍ରେଣୀ:ଓଡ଼ିଶା ସାହିତ୍ୟ ଏକାଡେମୀ ପୁରସ୍କାର ସମ୍ମାନିତ]]
[[ଶ୍ରେଣୀ:କେନ୍ଦୁଝର ଜିଲ୍ଲାର ଲୋକ]]
[[ଶ୍ରେଣୀ:ଓଡ଼ିଆ ଗାଳ୍ପିକ]]
[[ଶ୍ରେଣୀ:ଓଡ଼ିଆ ସାହିତ୍ୟିକ]]</text>
      <sha1>dvj3cw0zk6rnjd430idz0eermvtu7lp</sha1>
    </revision>
  </page>
  <page>
    <title>ଚୀନର ବିଶାଳ ପ୍ରାଚୀର</title>
    <ns>0</ns>
    <id>63481</id>
    <revision>
      <id>606457</id>
      <parentid>600245</parentid>
      <timestamp>2026-09-21T04:18:13Z</timestamp>
      <contributor>
        <username>InternetArchiveBot</username>
        <id>28148</id>
      </contributor>
      <comment>Rescuing 1 sources and tagging 0 as dead.) #IABot (v2.0.9.5</comment>
      <origin>606457</origin>
      <model>wikitext</model>
      <format>text/x-wiki</format>
      <text bytes="87316" sha1="0nl6qhwle2isflvo1q9ytlsddlf59ax" xml:space="preserve">{{ଛୋଟ|Great Wall of China}}
{{infobox Historic Site
|name = ଚୀନର ବିଶାଳ ପ୍ରାଚୀର
|native_name = 萬里長城
|native_name_lang = zh-hans
|image = The Great Wall of China at Jinshanling-edit.jpg
|caption = ଜିନ୍‍ଶାନ୍‍ଲିଂଗ୍ ପାର୍ଶ୍ୱରେ ଯାଇଥିବା ଚୀନର ବିଶାଳ ପ୍ରାଚୀରର ଏକ ଅଂଶ
|image_map = Map of the Great Wall of China.jpg
|map_caption = ମାନଚିତ୍ରରେ ପ୍ରାଚୀର
|location_country =ଚୀନ
|coordinates = {{coord|40.68|117.23|region:CN|display=inline,title}}
|size = ୨୧୧୯୬ କିଲୋମିଟର୍&lt;ref&gt;{{cite web|url=https://www.bloomberg.com/news/2012-06-05/china-s-great-wall-found-to-measure-more-than-20-000-kilometers.html|title=China's Great Wall Found To Measure More Than 20,000 Kilometers|publisher=[[Bloomberg L.P.|Bloomberg]]|date=June 5, 2012|accessdate=June 6, 2012}}&lt;/ref&gt;
|building_type = ଦୁର୍ଗ ପ୍ରାଚୀର
}}
{{Infobox Chinese|s=长城|t=長城|l=&quot;ଦୀର୍ଘ ପ୍ରାଚୀର&quot;|p=Chángchéng|wuu=Saon&lt;sup&gt;平&lt;/sup&gt; sen&lt;sup&gt;平&lt;/sup&gt;|y=Cheung&lt;sup&gt;4&lt;/sup&gt; sing&lt;sup&gt;4&lt;/sup&gt;|ci={{IPAc-yue|c|oeng|4|.|s|ing|4}}|j=Coeng&lt;sup&gt;4&lt;/sup&gt;sing&lt;sup&gt;4&lt;/sup&gt;|w=Ch'ang&lt;sup&gt;2&lt;/sup&gt;-ch'eng|mi={{IPAc-cmn|ch|ang|2|.|ch|eng|2}}|poj=Tn̂g-siâⁿ|tl=Tn̂g-siânn|t2=萬里長城|s2=万里长城|l2=&quot;୧୦୦୦୦ ମାଇଲ୍ ଲମ୍ବା ପ୍ରାଚୀର&quot;|wuu2=Vae&lt;sup&gt;上&lt;/sup&gt;-li&lt;sup&gt;平&lt;/sup&gt; saon&lt;sup&gt;入&lt;/sup&gt;-sen&lt;sup&gt;入&lt;/sup&gt;|y2=Maan&lt;sup&gt;6&lt;/sup&gt;lei&lt;sup&gt;5&lt;/sup&gt; Cheung&lt;sup&gt;4&lt;/sup&gt;sing&lt;sup&gt;4&lt;/sup&gt;|ci2={{IPAc-yue|m|aan|6|.|l|ei|5|-|c|oeng|4|.|s|ing|4}}|j2=Maan&lt;sup&gt;6&lt;/sup&gt;-lei&lt;sup&gt;5&lt;/sup&gt; coeng&lt;sup&gt;4&lt;/sup&gt;-sing&lt;sup&gt;4&lt;/sup&gt;|tl2=Bān-lí tn̂g-siânn|order=st}}

'''ଚୀନର ବିଶାଳ ପ୍ରାଚୀର''' ବା '''ଚୀନର ସୁଦୀର୍ଘ ପ୍ରାଚୀର''' (ଇଂରାଜୀରେ '''Great Wall of China''') ଅନେକଗୁଡ଼ିଏ ସ୍ଥାନରେ ନିର୍ମିତ ଦୁର୍ଗ ପ୍ରାଚୀର ସଦୃଶ ଅଂଶକୁ ସଂଯୋଜିତ କରି ଗଠିତ । ପଥର, ଇଟା, ପୋଡ଼ାମାଟି, କାଠ ଓ ଅନ୍ୟାନ୍ୟ ପଦାର୍ଥ ବ୍ୟବହାର କରି ପୂର୍ବ-ପଶ୍ଚିମ ଦିଗରେ ଏହି ବିଶାଳ କାନ୍ଥର ନିର୍ମାଣ କରାଯାଇଥିଲା । ପ୍ରାଚୀନ ଚୀନର ଉତ୍ତର ପଟୁ ହେଉଥିବା ବିଦେଶୀ ଶତ୍ରୁଙ୍କ ଆକ୍ରମଣରୁ ଦେଶର ରକ୍ଷା କରିବା ହିଁ ଏହି କାନ୍ଥ ନିର୍ମାଣ କରିବାର ମୂଳ ଉଦ୍ଦେଶ୍ୟ ଥିଲା । ଖ୍ରୀଷ୍ଟପୂର୍ବ ୭ମ ଶତାବ୍ଦୀରୁ ନିର୍ମିତ ହୋଇଥିବା ଅନେକ ଛୋଟ ଛୋଟ କାନ୍ଥକୁ&lt;ref name=nyt&gt;{{cite book|title=The New York Times Guide to Essential Knowledge: A Desk Reference for the Curious Mind|author=''[[The New York Times]]'' with introduction by [[Sam Tanenhaus]]|publisher=[[St. Martins Press]] of [[Macmillan Publishers]]|year=2011|isbn=978-0-312-64302-7|page=1131|quote=Beginning as separate sections of fortification around the 7th century B.C.E and unified during the Qin Dynasty in the 3rd century B.C.E, this wall, built of earth and rubble with a facing of brick or stone, runs from east to west across China for over 4,000 miles.}}&lt;/ref&gt; ପରବର୍ତ୍ତୀ ସମୟରେ ଯୋଡ଼ି ଏକ ବିଶାଳ ଓ ମଜବୁତ୍ ପ୍ରାଚୀର ପ୍ରସ୍ତୁତ କରାଗଲା ।&lt;ref name=Brit&gt;{{cite web|url=http://www.britannica.com/EBchecked/topic/243863/Great-Wall-of-China|title=Great Wall of China|publisher=[[Encyclopædia Britannica]]|quote=Large parts of the fortification system date from the 7th through the 4th century BC. In the 3rd century BC Shihuangdi (Qin Shi Huang), the first emperor of a united China (under the Qin dynasty), connected a number of existing defensive walls into a single system. Traditionally, the eastern terminus of the wall was considered to be Shanhai Pass (Shanhaiguan) in eastern Hebei province along the coast of the Bo Hai (Gulf of Chihli), and the wall's length—without its branches and other secondary sections—was thought to extend for some {{convert|4,160|mi|km|order=flip|abbr=on}}.}}&lt;/ref&gt; ବିଶେଷ କରି ଖ୍ରୀଷ୍ଟପୂର୍ବ ୨୨୦-୨୦୬ ବେଳକୁ ଚୀନର ପ୍ରଥମ ସମ୍ରାଟ ଚିନ୍ ଶି ହୁଆଂଗ୍‍ଙ୍କ ଶାସନ କାଳରେ ନିର୍ମିତ ଅଂଶ ପ୍ରସିଦ୍ଧ କିନ୍ତୁ ବର୍ତ୍ତମାନ ଏହି ଅଂଶର କେବଳ କିଛି ଅବଶେଷ ରହିଛି । ଅନେକ ରାଜବଂଶ ଏହି ପ୍ରାଚୀରର ପ୍ରସାରଣ, ମରାମତି ଓ ଦୃଢୀକରଣରେ ଯୋଗଦାନ କରିଥିଲେ ; ତେବେ ମିଂଗ୍ ରାଜବଂଶର ଶାସନ ସମୟରେ (ଖ୍ରୀଷ୍ଟାବ୍ଦ ୧୩୬୮-୧୬୪୪) ନିର୍ମିତ କାନ୍ଥର ଅଧିକାଂଶ ଭାଗ ଭଲ ଅବସ୍ଥାରେ ରହିଛି । 

ସୁରକ୍ଷା ବ୍ୟତୀତ ସୀମାରେଖା ନିର୍ଦ୍ଧାରଣ, [[ରେଶମ ପଥ|ରେଶମ ସଡ଼କ]]&lt;nowiki/&gt;ରେ କର ଆଦାୟ, ବାଣିଜ୍ୟ ନିୟନ୍ତ୍ରଣ ଓ ଆପ୍ରବାସ ନିୟନ୍ତ୍ରଣ କରିବାରେ ମଧ୍ୟ ଏହି ପ୍ରାଚୀର ସହାୟକ ହୋଇଥିଲା । ସୈନ୍ୟ ଛାଉଣୀ, ପହରାରେ ସହାୟତା ପାଇଁ ମୀନାର, ଆଲୁଅ ବା ଧୁଆଁ ସହାୟତାରେ ପ୍ରାଚୀରର ଏକ ସ୍ଥାନରୁ ବହୁ ଦୂରରେ ରହିଥିବା ଅନ୍ୟ ଅଂଶକୁ ସତର୍କ ସୂଚନା ଇତ୍ୟାଦିର ସୁବ୍ୟବସ୍ଥା କରାଯିବା ଫଳରେ ପ୍ରାଚୀରର ସୁରକ୍ଷା କ୍ଷମତା ବୃଦ୍ଧି ପାଇଥିଲା । ଏତତ୍ ବ୍ୟତୀତ ବିଶାଳ ପ୍ରାଚୀରର ଛାତଟି ପ୍ରଶସ୍ତ ହୋଇଥିବାରୁ ଶସ୍ତ୍ର, ସୈନ୍ୟ, ଗୁଳିଗୋଳା, ଖାଦ୍ୟ ସାମଗ୍ରୀ ପରିବହନ ଓ ଯାତାୟତ ପାଇଁ ଖୁବ୍ ସୁବିଧା ହେଉଥିଲା । 

ଚୀନର ବିଶାଳ ପ୍ରାଚୀର ଆଭ୍ୟନ୍ତରୀଣ ମଂଗୋଲିଆର ଦକ୍ଷିଣ ସୀମାକୁ ସଂଲଗ୍ନ ହୋଇ ପୂର୍ବରେ ଡାନଡୋଂଗଠାରୁ ପଶ୍ଚିମରେ ଲୋପ୍ ହ୍ରଦ ପର୍ଯ୍ୟନ୍ତ ବ୍ୟାପ୍ତ । ପ୍ରତ୍ନତାତ୍ତ୍ୱିକ ସର୍ବେକ୍ଷଣରୁ ମିଂଗ୍ ସମୟରେ ନିର୍ମିତ ପ୍ରାଚୀର ପ୍ରାୟ ୮୮୫୦ କି.ମି. ଦୀର୍ଘ ଥିଲା ବୋଲି ଜଣାପଡ଼ିଛି ।&lt;ref name=&quot;Great Wall of China 'even longer'&quot;/&gt; ମିଂଗ୍ ପ୍ରାଚୀରର ୬୨୫୯ କି.ମି. ମନୁଷ୍ୟକୃତ କାନ୍ଥ, ୩୫୯ କି.ମି. ବିରାଟ ଖାଲ ଓ ୨୨୩୨ କି.ମି. ପାହାଡ଼ ଓ ନଦୀ ପରି ପ୍ରାକୃତିକ ସୀମା ଓ ବାଧାରେ ପୂର୍ଣ୍ଣ ।&lt;ref name=&quot;Great Wall of China 'even longer'&quot;&gt;{{cite news|url=http://news.bbc.co.uk/2/hi/asia-pacific/8008108.stm|title=Great Wall of China 'even longer'|publisher=BBC|date=April 20, 2009|accessdate=April 20, 2009}}&lt;/ref&gt; ଆଉ ଏକ ପ୍ରତ୍ନତାତ୍ତ୍ୱିକ ସର୍ବେକ୍ଷଣ ପ୍ରାଚୀରର ସମସ୍ତ ଅଂଶକୁ ମିଶାଇ ୨୧୧୯୬ କି.ମି. ଦୀର୍ଘ ବୋଲି ତଥ୍ୟ ଯୋଗାଇଥିଲା ।&lt;ref&gt;{{cite web|url=http://www.cbc.ca/news/offbeat/story/2012/06/06/china-great-wall-longer.html|title=Great Wall of China even longer than previously thought|publisher=[[Canadian Broadcasting Corporation]]|date=June 6, 2012|accessdate=June 6, 2012}}&lt;/ref&gt; ଆଜିକାର ସମୟରେ ଚୀନର ବିଶାଳ ପ୍ରାଚୀର ଏକ ସର୍ବୋତ୍କୃଷ୍ଟ ଐତିହାସିକ କିର୍ତ୍ତୀମାନ ଭାବେ ପରିଗଣିତ ହୁଏ ।&lt;ref name=&quot;Great Wall of China&quot;&gt;{{cite news|url=http://www.history.com/topics/great-wall-of-china|title=Great Wall of China |publisher=History|date=April 20, 2009}}&lt;/ref&gt;

==ନାମ==
ବିଭିନ୍ନ ପ୍ରାଚୀରର ସମାହାରରେ ଗଠିତ ବିଶାଳ ପ୍ରାଚୀରର ପ୍ରାଚୀନ ସମୟରେ ଅନେକ ସ୍ଥାନୀୟ ଓ ବିଦେଶୀ ନାମ ରହିଥିଲା । 

ଚୀନ ଐତିହାସିକ ସିମା ଚିଆନ୍‍ଙ୍କ ବିବରଣୀରେ ଏହାକୁ &quot;ଦୀର୍ଘ ପ୍ରାଚୀର ଯୁଗଳ&quot; (ମୂଳ ଚୀନୀ ନାମ 長城, ''ଚାଂଗ୍‍ଚେଂଗ୍'') ବୋଲି କୁହାଯାଇଛି । ସେହି ସମୟରେ ଦୁଇଟି ବିରାଟ ପ୍ରାଚୀର ରହିଥିଲା ।{{sfn|Waldron|1983|p=650}} ସିମା ଚିଆନ୍‍ଙ୍କ ବିବରଣୀରେ &quot;ଦଶ ହଜାର ମାଇଲ୍ ଦୀର୍ଘ ପ୍ରାଚୀର&quot; (萬里長城, ''ୱାନ୍‍ଲି ଚାଂଗ୍‍ଚେଂଗ୍'') ନାମଟି ନଥିଲେ ମଧ୍ୟ ତାଙ୍କରି ବିବରଣୀରୁ ଏହି ନାମର ଉତ୍ପତ୍ତି ବୋଲି କୁହାଯାଏ । ୪୯୩ ମସିହାର ସଂଗ୍ ପୁସ୍ତକରେ ସେନାପତି ତାନ୍ ଦାଓଜି &quot;ଦଶ ହଜାର ମାଇଲ୍ ଦୀର୍ଘ ପ୍ରାଚୀର&quot; ବିଷୟ ଉଲ୍ଲେଖ କରିଥିବା କୁହାଯାଇଛି ।{{sfn|Waldron|1990|p=202|ps=. Tan Daoji's exact quote: &quot;So you would destroy your Great Wall of Ten Thousand ''Li''!&quot; (乃復壞汝萬里之長城) Note the use of the [[Chinese particles|particle]] [[wikt:之|之]] ''zhi'' that differentiates the quote from the modern name.}} ପାରମ୍ପରିକ ଚୀନରେ ଗ୍ରାମର ସୀମା ମାପିବା ପାଇଁ ବ୍ୟବହୃତ ଆନୁମାନିକ ମାପକ “ଲି.” ଭିନ୍ନ ଭୌଗୋଳିକ ପରିସ୍ଥିତିରେ ପରିବର୍ତ୍ତିତ ହେଉଥିଲା ଏବଂ ଏହାର ହାରାହାରି ମାନ ବର୍ତ୍ତମାନ ସମୟର ଇଂରାଜୀ ମାପକ ମାଇଲ୍‍ର ପ୍ରାୟ ଏକ-ତୃତୀୟାଂଶ (୫୪୦ ମିଟର୍) ହେବ ।&lt;ref name=&quot;Winborn1994&quot;&gt;{{cite book|author=Byron R. Winborn|title=Wen Bon: a Naval Air Intelligence Officer behind Japanese lines in China|url=https://books.google.com/books?id=TD-x0Heq0uEC&amp;pg=PA63|year=1994|publisher=University of North Texas Press|isbn=978-0-929398-77-8|page=63}}&lt;/ref&gt; ୧୯୩୦ ମସିହାରେ ଚୀନର ପରିସୀମା ନିର୍ଦ୍ଧାରଣ ପରେ ଏହାର ମାନ ୫୦୦ ମିଟର୍ ବୋଲି ନିର୍ଦ୍ଧାରିତ ହୋଇଛି ।&lt;ref name=roc30&gt;{{Cite web|url=http://lis.ly.gov.tw/lghtml/lawstat/version2/01926/0192618020200.htm |archive-url=https://web.archive.org/web/20140425025351/http://lis.ly.gov.tw/lghtml/lawstat/version2/01926/0192618020200.htm |url-status=dead |archive-date=2014-04-25 |title=The Weights and Measures Act (1929) |publisher=The [[Legislative Yuan]] of the [[Republic of China (1912-1949)|Republic of China]] }}&lt;/ref&gt; ଏହି ବିଚାରରେ ବିଶାଳ ପ୍ରାଚୀରର ଦୈର୍ଘ୍ୟ ପ୍ରାୟ ୫୦୦୦ କି.ମି. ହେବ । ତେବେ ଅନ୍ୟ ଭାଷାମାନଙ୍କରେ ବ୍ୟବହୃତ “ଅଗଣିତ”, “ଅମାପ” ଇତ୍ୟାଦି ଶବ୍ଦ ପରି ଏଠାରେ ଦଶ ହଜାର ଶବ୍ଦର ବ୍ୟବହାରକୁ ଏକ ଅତ୍ୟୁକ୍ତି ବୋଲି କୁହାଯାଇପାରେ ।&lt;ref name=lindy&gt;{{cite book|last=Lindesay|first=William|url=https://books.google.com/books?id=Y9p2JgBPMBwC&amp;pg=PA21|title=The Great Wall Revisited: From the Jade Gate to Old Dragon's Head|page=21|publisher=Wuzhou Publishing|location=Beijing|date=2007|isbn=7-5085-1032-1}}&lt;/ref&gt;

ଏହି ପ୍ରାଚୀର ସହିତ ଚୀନର ପ୍ରଥମ ସମ୍ରାଟ ତଥା କ୍ରୁର ଅତ୍ୟାଚାରୀ ଶାସକ [[ଚିନ୍ ଶି ହୁଆଂଗ୍‍]]ଙ୍କ ନାମ ଜଡ଼ିତ ଥିବାରୁ ଚିନ୍ ରାଜବଂଶର ପରବର୍ତ୍ତୀ ରାଜବଂଶମାନେ &quot;ଦୀର୍ଘ ପ୍ରାଚୀର&quot;ର କାୟାବୃଦ୍ଧିରେ ରହିଥିବା ନିଜ ଯୋଗଦାନକୁ ଦୀର୍ଘ ପ୍ରାଚୀର ନ କହି ଭିନ୍ନ ଭିନ୍ନ ନାମରେ ଅଭିହିତ କରିଥିଲେ । ମଧ୍ୟଯୁଗୀୟ ବିବରଣୀ ଅନୁଯାୟୀ ଏହାକୁ ଦୁର୍ଗ{{sfn|Lovell|2006|p=15}}, ବାହ୍ୟଦୁର୍ଗ{{sfn|Waldron|1990|p=49}}, ବାଧକ{{sfn|Lovell|2006|p=15}}, ସୀମା ପ୍ରାଚୀର{{sfn|Waldron|1983|p=651}} ଆଦି ନାମର ଉଲ୍ଲେଖ ମିଳିଛି । ସ୍ଥାନୀୟ ଭାଷା ଓ କାବ୍ୟ କବିତାରେ &quot;ବାଇଗଣୀ ସୀମାନ୍ତ&quot;{{sfn|Waldron|1990|p=21}}, &quot;ଭୂମି ଡ୍ରାଗନ୍&quot;{{sfn|Waldron|1988|p=69}}  ପରି ନାମଦ୍ୱାରା ବିଶାଳ ପ୍ରାଚୀରକୁ ସମ୍ବୋଧିତ କରାଯାଇଛି । କେବଳ ଚିଂଗ୍ ରାଜବଂଶର ରାଜୁତି ସମୟରୁ କ୍ଷୁଦ୍ର କ୍ଷୁଦ୍ର ସମସ୍ତ ପ୍ରାଚୀର ଖଣ୍ଡକୁ ଏକ ନାମ “ବିଶାଳ ପ୍ରାଚୀର” ବୋଲି କୁହାଯିବା ଆରମ୍ଭ ହେଲା ।{{sfn|Hessler|2007|p=59}}

ଆଧୁନିକ ଯୁଗର ପ୍ରାରମ୍ଭରେ ଚୀନକୁ ଭ୍ରମଣ କରିଥିବା ୟୁରୋପୀୟମାନଙ୍କ ବିବରଣୀରୁ “ଚୀନୀ ପ୍ରାଚୀର” ନାମଟି ଉଦ୍ଧୃତ ହୋଇଛି ।{{sfn|Hessler|2007|p=59}} ୧୯ଶ ଶତାବ୍ଦୀ ବେଳକୁ{{sfn|Hessler|2007|p=59}} &quot;ଚୀନର ବିଶାଳ ପ୍ରାଚୀର&quot; (&quot;The Great Wall of China&quot;) ନାମଟି ଇଂରାଜୀ, ଜର୍ମାନ୍ ଓ ଫରାସୀ ଭାଷାରେ ଗୃହୀତ ହେଲା କିନ୍ତୁ ଅନ୍ୟ ୟୁରୋପୀୟ ଭାଷାରେ ଏହାର ନାମ &quot;ଚୀନୀ ପ୍ରାଚୀର&quot;(&quot;The Chinese Wall&quot;) ହିଁ ରହିଛି ।&lt;ref name=lindy/&gt;

==ଇତିହାସ==
===ପ୍ରାରମ୍ଭିକ ଅବସ୍ଥା===
[[Image:GreatWallofQinDynasty.png|thumb|left|ଚିନ୍ ରାଜବଂଶର ବିଶାଳ ପ୍ରାଚୀର]]
[[Image:GreatWallOfHanDynasty.png|thumb|ହାନ୍ ରାଜବଂଶର ବିଶାଳ ପ୍ରାଚୀର]]
ଖ୍ରୀ.ପୂ. ୮ମରୁ ୫ମ ଶତାବ୍ଦୀ ବେଳକୁ ଚୀନର ଲୋକମାନେ ବଡ଼ ପ୍ରାଚୀର ନିର୍ମାଣ କରିବାର ଜ୍ଞାନ କୌଶଳ ବିଷୟରେ ଅବଗତ ଥିଲେ । ମୁଖ୍ୟତଃ ବସନ୍ତ ଓ ଶରତ ଋତୁରେ କାନ୍ଥ ନିର୍ମାଣ କରାଯାଉଥିଲା ।&lt;ref&gt;{{cite web |url=http://www.chiculture.net/1203/html/1203b04_01.html |script-title=zh:歷代王朝修長城 |publisher=Chiculture.net |accessdate=October 24, 2010 |language=zh |archive-date=June 26, 2013 |archive-url=https://web.archive.org/web/20130626130821/http://www.chiculture.net/1203/html/1203b04_01.html |url-status=dead }}&lt;/ref&gt; ଚିନ୍, ୱେଇ, ଝାଓ, ଚି, ୟାନ୍ ଓ ଝୋଂଗ୍‍ଶାନ୍ ରାଜ୍ୟମାନଙ୍କ ମଧ୍ୟରେ ଶତ୍ରୁତା ଲାଗି ରହିଥିବାରୁ,&lt;ref&gt;{{cite web|url=http://www.newsmth.net/bbsanc.php?path=%2Fgroups%2Fsci.faq%2FGeography%2F11%2FGeneral%2FM.1186373252.W0 |script-title=zh:古代长城 – 战争与和平的纽带 |publisher=Newsmth.net |accessdate=October 24, 2010|language=zh}}&lt;/ref&gt;&lt;ref&gt;{{cite web|url=http://www.newsmth.net/bbsanc.php?path=%2Fgroups%2Fsci.faq%2FGeography%2F11%2FGeneral%2FM.1186373660.W0 |script-title=zh:万里长城 |publisher=Newsmth.net |accessdate=October 24, 2010|language=zh}}&lt;/ref&gt; ଏମାନେ ସୁରକ୍ଷା ପାଇଁ ନିଜ ନିଜ ସୀମାନ୍ତରେ ପ୍ରାଚୀର ନିର୍ମାଣ କରାଇଥିଲେ । ମାଟି ଓ ଛୋଟ ପଥରରେ ନିର୍ମିତ ଏହି କାନ୍ଥଗୁଡ଼ିକ କିନ୍ତୁ କେବଳ ଖଣ୍ଡା, ବର୍ଚ୍ଛାଧାରୀ ସେନାମାନଙ୍କୁ କିଛି ମାତ୍ରାରେ ପ୍ରତିରୋଧ କରିବା ପାଇଁ ସକ୍ଷମ ଥିଲା ।

ଚିନ୍ ରାଜ୍ୟର ରାଜା ଝେଂଗ୍ ନିଜ ଶତ୍ରୁମାନଙ୍କୁ ଦମନ କରି ଚୀନର ଏକତ୍ରିକରଣ କରିଥିଲେ ଓ ଖ୍ରୀ.ପୂ. ୨୨୧ରେ ଚୀନର ପ୍ରଥମ ସମ୍ରାଟ ଭାବେ ଚିନ୍ ସାମ୍ରାଜ୍ୟ (ଚିନ୍ ଶି ହୁଆଂଗ୍)ର ସ୍ଥାପନା କରିଥିଲେ । ସାମ୍ରାଜ୍ୟର ଏକତ୍ରୀକରଣ ଓ ଆନ୍ତଃ-ବିପ୍ଳବକୁ ଆଖିରେ ରଖି ସେ କିଛି ଛୋଟ ପ୍ରାଚୀରକୁ ଭାଙ୍ଗିଦେଲେ । ଉତ୍ତର ପଟୁ ଜ୍ୟୋଂଗ୍ନୁ ବିପ୍ଳବୀଙ୍କ ଆକ୍ରମଣରୁ ଦେଶର ସୁରକ୍ଷା କରିବା ପାଇଁ ସେ ନୂଆ ପ୍ରାଚୀର ନିର୍ମାଣ କରିବା ପାଇଁ ଆଦେଶ ଦେଲେ । ପୂର୍ବରୁ ରହିଥିବା କାନ୍ଥମାନଙ୍କୁ ସୁଦୃଢ଼ କରି ଏକ ବିରାଟ ପ୍ରାଚୀର ନିର୍ମାଣ କରିବା ତାଙ୍କ ଉଦ୍ଦେଶ୍ୟ ଥିଲା ଯେପରିକି ସାମ୍ରାଜ୍ୟର ସମ୍ପୂର୍ଣ୍ଣ ଉତ୍ତର ସୀମା ସୁରକ୍ଷିତ ହୋଇପାରିବ । ଏତେ ବିରାଟ ପ୍ରାଚୀର ନିର୍ମାଣ ପାଇଁ କଞ୍ଚାମାଲ ପରିବହନ କଷ୍ଟକର ବ୍ୟାପାର ଥିଲା, ତେଣୁ ଆଖପାଖରେ ମିଳୁଥିବା କଞ୍ଚାମାଲ ବ୍ୟବହାର କରିବା ସମୟୋପଯୋଗୀ ଓ ସହଜସାଧ୍ୟ ଥିଲା । ପାହାଡ଼ ଉପର ଦେଇ ଯାଉଥିବା ପ୍ରାଚୀରର ଅଂଶ ପାଇଁ ସେହି ପାହାଡ଼ରୁ ପଥର କାଟି ବ୍ୟବହାର କରାଯାଉଥିଲା । ଏହି ଚିନ୍ ପ୍ରାଚୀରର ଦୈର୍ଘ୍ୟ ଓ ବ୍ୟାପ୍ତି କେତେ ଥିଲା ତାହାର କୌଣସି ଐତିହାସିକ ଉଲ୍ଲେଖ ନାହିଁ । ପ୍ରାଚୀନ ସମୟରେ ନିର୍ମିତ ଏହି କାନ୍ଥର ଅନେକ ଅଂଶର ବର୍ତ୍ତମାନ ଅବକ୍ଷୟ ଘଟିଛି । କେତେ ଲୋକ ଏହି କାନ୍ଥର ନିର୍ମାଣରେ ଯୋଗଦାନ କରିଥିଲେ ତାହାର କୌଣସି ଐତିହାସିକ ପ୍ରମାଣ ନାହିଁ କିନ୍ତୁ କେତେକ ଲେଖକଙ୍କ ମତାନୁସାରେ ଚିନ୍ ପ୍ରାଚୀରର ନିର୍ମାଣ କାର୍ଯ୍ୟ ବେଳେ ଲକ୍ଷ ଲକ୍ଷ ଶ୍ରମିକ ପ୍ରାଣ ହରାଇଥିଲେ ।{{sfn|Slavicek|Mitchell|Matray|2005|p=35}}{{sfn|Evans|2006|p=3}}&lt;ref&gt;{{cite web|url=http://www.paulnoll.com/China/Tourism/history-Great-Wall-3-defense.html |title=Defense and Cost of The Great Wall – page 3 |publisher=Paul and Bernice Nolls Window on the World  |accessdate=July 26, 2011}}&lt;/ref&gt; ପରବର୍ତ୍ତୀ ସମୟରେ ହାନ୍ ରାଜବଂଶ,&lt;ref name=&quot;mongolia&quot;&gt;{{Cite web |url=http://www.irishtimes.com/newspaper/world/2012/0227/1224312436539.html|title=British researcher discovers piece of Great Wall 'marooned outside China'|last=Coonan |first=Clifford |date=February 27, 2012 |accessdate=February 28, 2012 |publisher=[[The Irish Times]]}}&lt;/ref&gt; ସ୍ୱି ରାଜବଂଶ ଓ ଉତ୍ତର ପ୍ରାନ୍ତର ରାଜବଂଶମାନେ ଉତ୍ତର ପଟୁ ହେଉଥିବା ଆକ୍ରମଣରୁ ନିଜ ରାଜ୍ୟର ସୁରକ୍ଷା ପାଇଁ ଏହି ପ୍ରାଚୀରର ପ୍ରସରଣ, ମରାମତି ଓ ପୁନରୁଦ୍ଧାର କରାଇଥିଲେ ।{{sfn|Waldron|1983|p=653}} ତାଂଗ୍ ଓ ସୋଂଗ୍ ରାଜବଂଶର ଶାସନ ସମୟରେ ଏହି ପ୍ରାଚୀରରେ କିଛି ଉଲ୍ଲେଖଯୋଗ୍ୟ ପରିବର୍ତ୍ତନ ହୋଇନଥିଲା ।{{sfn|Waldron|1983|p=653}} ଲାୟୋ, ଜିନ୍ ଓ ୟୁଆନ୍ ଇତ୍ୟାଦି ରାଜବଂଶ ଦଶମରୁ ତ୍ରୟୋଦଶ ଶତାବ୍ଦୀ ପର୍ଯ୍ୟନ୍ତ ଚୀନର ଉତ୍ତର ପାର୍ଶ୍ୱରେ ଶାସନ କରୁଥିଲେ ଓ ନିଜ ରାଜ୍ୟର ସୁରକ୍ଷା ପାଇଁ ଦ୍ୱାଦଶ ଶତାବ୍ଦୀରେ କେତେକ ପ୍ରାଚୀରର ନିର୍ମାଣ କରାଇଥିଲେ । କିନ୍ତୁ ଏଗୁଡ଼ିକ ବିଶାଳ ପ୍ରାଚୀରରୁ ଅନେକ ଦୂରକୁ  କେନ୍ଦ୍ରୀୟ [[ମଙ୍ଗୋଲିଆ|ମଂଗୋଲିଆ]]&lt;nowiki/&gt;ରେ ରହିଥିଲା ।

===ମିଂଗ୍ ଶାସନ କାଳରେ ଅବସ୍ଥା===
[[File:GreatWallChina4.png|thumb|ମିଂଗ୍ ସାମ୍ରାଜ୍ୟର ବ୍ୟାପ୍ତି ଓ ଏହାର ବିଶାଳ ପ୍ରାଚୀର]]
ଚତୁର୍ଦ୍ଦଶ ଶତାବ୍ଦୀ ବେଳକୁ ମିଂଗ୍ ରାଜବଂଶ କ୍ଷମତାକୁ ଆସିବା ପରେ ଏହାର ଶାସକମାନେ ପୁଣି ଥରେ ବିଶାଳ ପ୍ରାଚୀରର ମରାମତି ଓ ରକ୍ଷଣାବେକ୍ଷଣ ପ୍ରତି ଦୃଷ୍ଟି ଦେଲେ ।{{sfn|Karnow|2008|p=192}} ତୁମୁ ଯୁଦ୍ଧରେ ଓଇରାତ୍‍ମାନଙ୍କଠାରୁ ମିଂଗ୍ ସେନା ପରାଜିତ ହେବା ଯୋଗୁଁ ବିଶାଳ ପ୍ରାଚୀରର ଆବଶ୍ୟକତା ଅନୁଭବ କରିଥିଲେ ଓ ସେଥିପାଇଁ ଏହି ପଦକ୍ଷେପ ନେଇଥିଲେ । ଅନେକ ସମୟ ଧରି ଲାଗି ରହିଥିବା ସଂଘର୍ଷରେ ମିଂଗ୍‍ସେନା ମଂଗୋଲିଆର ବିଦ୍ରୋହୀ ଗୋଷ୍ଠୀମାନଙ୍କୁ ପ୍ରତିହତ କରିପାରୁନଥିଲେ ଯାହା ସାମ୍ରାଜ୍ୟକୁ କ୍ଷତିଗ୍ରସ୍ତ କରୁଥିଲା । ତେଣୁ ଏହି ଯାଯାବର ବିଦ୍ରୋହୀ ଗୋଷ୍ଠୀମାନଙ୍କୁ ଦମନ କରିବା ପାଇଁ ଏକ ନୂତନ ଯୋଜନା କ୍ରମେ ମିଂଗ୍ ଶାସକମାନେ ଚୀନର ଉତ୍ତର ସୀମାରେ ବିଶାଳ ପ୍ରାଚୀରର ସମ୍ପ୍ରସାରଣରେ ମନ ଦେଲେ । ମଂଗୋଲ୍‍ମାନଙ୍କ ନିୟନ୍ତ୍ରଣ ଓ ଆଧିପତ୍ୟରେ ଥିବା ଅଂଶର ସମ୍ମାନ କରି ୟେଲୋ ନଦୀ ପରିବର୍ତ୍ତେ ଓର୍ଡୋସ୍ ମରୁଭୂମିର ଦକ୍ଷିଣ ସୀମାରେ ମିଂଗ୍‍ମାନେ ପ୍ରାଚୀର ସମ୍ପ୍ରସାରଣ କରାଇଲେ । 

ମିଂଗ୍‍ମାନଙ୍କଦ୍ୱାରା ନିର୍ମିତ ଅଂଶ ପଥର ଓ ଇଟାରେ ନିର୍ମାଣ କରାଯାଇଥିବାରୁ ପୂର୍ବରୁ ନିର୍ମିତ ଅଂଶ ଅପେକ୍ଷା ଅଧିକ ସୁଦୃଢ଼ ଓ ପ୍ରଭାବଶାଳୀ ଥିଲା । ଏହି ସମୟରେ ବିଶାଳ ପ୍ରାଚୀରରେ ପ୍ରାୟ ୨୫୦୦୦ଟି ନିରୀକ୍ଷଣ ସ୍ତମ୍ଭ ବା ମୀନାର ନିର୍ମାଣ କରାଯାଇଥିଲା ।{{sfn|Szabó|Dávid|Loczy|2010|p=220}} କିନ୍ତୁ ମଂଗୋଲ୍‍ମାନେ ଦୁର୍ବଳ ଅଂଶରୁ ଅନୁପ୍ରବେଶ ବଜାୟ ରଖିଥିବାରୁ ମିଂଗ୍‍ମାନେ ପୂର୍ବ ଅଂଶର ମରାମତି ଓ ଦୃଢ଼ୀକରଣର ଆବଶ୍ୟକତା ଉପଲବ୍ଧି କରିଥିଲେ ଓ ଏହା ପଛରେ ଅନେକ ସମ୍ବଳ ବିନିଯୋଗ କରିଥିଲେ । ମିଂଗ୍‍ମାନଙ୍କ ରାଜଧାନୀ [[ବେଜିଂ|ବେଜିଂଗ୍]] ନିକଟ ଦେଇ ଯାଇଥିବା କାନ୍ଥର ଅଂଶ ଅତ୍ୟନ୍ତ ସୁଦୃଢ଼ ଥିଲା ।{{sfn|Evans|2006|p=177}} ୧୫୬୭ ମସିହାରୁ ୧୫୭୦ ମସିହା ମଧ୍ୟରେ ଚି ଜିଗ୍ୱାଂଗ୍ କାନ୍ଥର ଅନେକ ଅଂଶର ଦୃଢ଼ୀକରଣ କରାଇଲେ ଓ ମଂଗୋଲ୍ ଅନୁପ୍ରବେଶକାରୀଙ୍କ ଆଗମନ ବିଷୟରେ ସୂଚନା ଦେବାହ ପାଇଁ ଶାନ୍‍ହାଇଗ୍ୱାନ୍‍ ଗିରିପଥରୁ ଚାଂପିଂ ପର୍ଯ୍ୟନ୍ତ ଅଂଶରେ ପ୍ରାୟ ୧୨୦୦ ନିରୀକ୍ଷଣ ସ୍ତମ୍ଭର ନିର୍ମାଣ କରାଇଲେ ।&lt;ref&gt;{{cite web |title=Great Wall at Mutianyu |url=http://great-wall.org/mutianyu.htm |publisher=Great Wall of China |url-status=dead |archiveurl=https://web.archive.org/web/20130309091217/http://great-wall.org/mutianyu.htm |archivedate=March 9, 2013 |df=mdy-all }}&lt;/ref&gt; ୧୪୪୦ରୁ ୧୪୬୦ ମଧ୍ୟରେ ମିଂଗ୍ ଶାସକମାନେ &quot;ଲ୍ୟାଓଡୋଂ ପ୍ରାଚୀର&quot;ର ମଧ୍ୟ ନିର୍ମାଣ କରାଇଥିଲେ । ଏହି ପ୍ରାଚୀର ମଧ୍ୟ ବିଶାଳ ପ୍ରାଚୀରର ଏକ ଅଂଶ ପରି ଥିଲା ଓ ଉତ୍ତର ଓ ଉତ୍ତର-ପୂର୍ବ ଦିଗରୁ ଜିଆଞ୍ଝୋଉ ଜୁର୍ଚେନ୍ ଓ ମଂଗୋଲ୍ ଓରିୟାଂଘାନ୍‍ମାନଙ୍କ ଆକ୍ରମଣ ଓ ଲୁଣ୍ଠନ ଉଦ୍ୟମରୁ ଲ୍ୟାଓଡୋଂ ପ୍ରଗଣାର କୃଷିକ୍ଷେତ୍ରମାନଙ୍କୁ ସୁରକ୍ଷା ପ୍ରଦାନ କରିବା ଏହି ପ୍ରାଚୀର ନିର୍ମାଣର ମୂଳ ଉଦ୍ଦେଶ୍ୟ ଥିଲା । ପଥର, ଟାଇଲ୍, ମାଟି ବ୍ୟବହାର କରି ଓ କାନ୍ଥର ଉଭୟ ପାର୍ଶ୍ୱରେ  ଗଭୀର ଖାଇ ଖୋଳି ଲ୍ୟାଓଡୋଂ ପ୍ରାଚୀର ତିଆରି ହୋଇଥିଲା ।{{sfn|Edmonds|1985|pp=38–40}}

ମିଂଗ୍ ସାମ୍ରାଜ୍ୟର ପତନ ସମୟରେ ପ୍ରାୟ ୧୬୦୦ ମସିହା ବେଳକୁ ମୁଣ୍ଡ ଟେକି ଉଠିଥିବା ମଞ୍ଚୁ ଅନୁପ୍ରବେଶକାରୀ ଦଳଙ୍କ ପ୍ରତିରୋଧରେ ବିଶାଳ ପ୍ରାଚୀର ଖୁବ୍ ସହାୟକ ହୋଇଥିଲା । ସଂଘର୍ଷରେ ମିଂଗ୍ ସେନା ଲ୍ୟାଓଡୋଂ ଅଞ୍ଚଳ ହରାଇଥିଲେ କିନ୍ତୁ ଶାନ୍‍ହାଇ ପ୍ରବେଶପଥରେ ଦୃଢ଼ ପ୍ରତିରୋଧ ଯୋଗୁଁ ମଞ୍ଚୁମାନେ ଚୀନର ଅଭ୍ୟନ୍ତରକୁ ଅନୁପ୍ରବେଶ କରିପାରିନଥିଲେ । ଶେଷରେ ବେଜିଂଗ୍ ଲି ଜିଚେଂଗ୍‍ ବିଦ୍ରୋହୀ ଗୋଷ୍ଠୀଙ୍କ ଅଧୀନକୁ ଆସିବା ପରେ, ୧୬୪୪ ମସିହା ବେଳକୁ ମଞ୍ଚୁମାନେ ବିଶାଳ ପ୍ରାଚୀର ଲଂଘିବାରେ ସମର୍ଥ ହୋଇଥିଲେ । ଏହା ପୂର୍ବରୁ ମଞ୍ଚୁମାନେ କରିଥିବା ଅନୁପ୍ରବେଶର ମୁଖ୍ୟ ଉଦ୍ଦେଶ୍ୟ ଲୁଣ୍ଠନ ଥିଲା । କିନ୍ତୁ ୧୬୪୪ ମସିହାର ଅନୁପ୍ରବେଶର ଉଦ୍ଦେଶ୍ୟ ଥିଲା ନୂଆ ଇଲାକା ଅଧୀନ କରିବା । ଶାନ୍‍ହାଇ ପ୍ରବେଶପଥ ନିକଟରେ ମିଂଗ୍ ସେନାର ସେନାପତି ୱୁ ସାଂଗ୍ୱି ମଞ୍ଚୁମାନଙ୍କ ସହିତ ସନ୍ଧି କଲେ ଓ ଦ୍ୱାର ଖୋଲି ସେମାନଙ୍କୁ ଭିତରକୁ ପଶିବାରେ ସହାୟତା କରିଥିଲେ । ମଞ୍ଚୁମାନଙ୍କ ସହାୟତାରେ ବେଜିଂଗ୍‍ରୁ ବିପ୍ଳବୀ ଗୋଷ୍ଠୀଙ୍କୁ ବିତାଡ଼ିତ କରିବା ତାଙ୍କ ଲକ୍ଷ୍ୟ ଥିଲା ।{{sfn|Lovell|2006|p=254}} ମଞ୍ଚୁମାନେ ବେଜିଂଗ୍ ଅଧିକାର କରି ବିପ୍ଳବୀମାନଙ୍କଦ୍ୱାରା ପ୍ରତିଷ୍ଠିତ ଶୁନ ସାମ୍ରାଜ୍ୟ ଓ ଅବଶିଷ୍ଟ ମିଂଗ୍ ବିଦ୍ରୋହର ଅନ୍ତ ଘଟାଇ ଚୀନରେ ଚିଂଗ୍ ସାମ୍ରାଜ୍ୟର ପ୍ରତିଷ୍ଠା କରିଥିଲେ ।{{sfn|Elliott|2001|pp=1–2}}

ଚିଂଗ୍ ଶାସନ ସମୟରେ ମଂଗୋଲିଆ ଚୀନ ସାମ୍ରାଜ୍ୟର ସୀମା ମଧ୍ୟରେ ରହିଲା ଓ ପ୍ରାଚୀରର ବହୁ ଉତ୍ତରକୁ ସାମ୍ରାଜ୍ୟର ସୀମା ବ୍ୟାପ୍ତ ଥିଲା । ତେଣୁ ବିଶାଳ ପ୍ରାଚୀରର ମରାମତି ଇତ୍ୟାଦି ଆବଶ୍ୟକ ନଥିଲା । ମିଂଗ୍‍ମାନଙ୍କ ଲ୍ୟାଓଡୋଂ ପ୍ରାଚୀର ପରି ମଞ୍ଚୁରିଆର ଚିଂଗ୍ ଶାସକମାନେ ବିଦେଶୀଙ୍କ ଅନୁପ୍ରବେଶ ନିୟନ୍ତ୍ରଣ ପାଇଁ ୱିଲୋ ପାଲିସେଡ୍ ନିର୍ମାଣ କରାଇଥିଲେ । 

===ବୈଦେଶିକ ବିବରଣୀରେ ବିଶାଳ ପ୍ରାଚୀର===
[[File:Part of the Great Wall of China (April 1853, X, p.41) - Copy.jpg|thumb|left|ଚୀନର ବିଶାଳ ପ୍ରାଚୀରର ଏକ ଅଂଶ (ଅପ୍ରେଲ୍ ୧୮୫୩, ଦଶମ, ପୃ-୪୧ )&lt;ref name=&quot;Juvenile1853&quot;&gt;{{cite journal|title=Part of the Great Wall of China|journal=The Wesleyan Juvenile Offering: A Miscellany of Missionary Information for Young Persons|date=April 1853|volume=X|page=41|url=https://archive.org/details/wesleyanjuvenil19socigoog|accessdate=29 February 2016|publisher=Wesleyan Missionary Society}}&lt;/ref&gt;]]
[[Image:Greatwall large.jpg|thumb|ବିଶାଳ ପ୍ରାଚୀରର ୧୯୦୭ ମସିହାରେ ଉଠାଯାଇଥିବା ଏକ ଫଟୋଚିତ୍ର]]
ୟୁଆନ୍ ସାମ୍ରାଜ୍ୟର ଶାସନ କାଳରେ ଚୀନ ବା ମଂଗୋଲିଆ ଯାତ୍ରା କରିଥିବା ୟୁରୋପୀୟ ପରିବ୍ରାଜକ ଯଥା [[ମାର୍କୋ ପୋଲୋ]], ଜିଓଭାନି ଦା ପ୍ୟାନ୍ ଡେଲ୍ କାର୍ପିନେ, ରୁବ୍ରକ୍‍ର ୱିଲିୟମ୍, ଜିଓଭାନି ଡେ’ ମାରିଗ୍ନୋଲି ଇତ୍ୟାଦିଙ୍କ ମଧ୍ୟରୁ କେହି ଜଣେ ବି ବିଶାଳ ପ୍ରାଚୀର ବିଷୟରେ ଉଲ୍ଲେଖ କରିନାହାନ୍ତି ।&lt;ref&gt;{{cite book|last=Ruysbroek|first=Willem van|url=https://archive.org/details/journeywilliamr01ruysgoog|title=The Journey of William of Rubruck to the Eastern Parts of the World, 1253–55, as Narrated by Himself, with Two Accounts of the Earlier Journey of John of Pian de Carpine|location=London|publisher=The Hakluyt Society|orig-year=1255|year=1900|others=Translated from the Latin by William Woodville Rockhill}}&lt;/ref&gt;{{sfn|Haw|2006|pp=53–54}}

ଉତ୍ତର ଆଫ୍ରିକୀୟ ପରିବ୍ରାଜକ ଇବନ୍ ବତୁତା ପ୍ରାୟ ୧୩୪୬ ମସିହା ବେଳକୁ ୟୁଆନ୍ ସାମ୍ରାଜ୍ୟର ଶାସନକାଳରେ ଚୀନ ଭ୍ରମଣରେ ଯାଇଥିଲେ ଓ ଚୀନ ଆସିବା ପୂର୍ବରୁ ସେ ସମ୍ଭବତଃ ବିଶାଳ ପ୍ରାଚୀର ସମ୍ପର୍କରେ ଜାଣିଥିଲେ ।{{sfn|Haw|2006|pp=54–55}} ସେ ନିଜ ଯାତ୍ରା ବିବରଣୀରେ ଲେଖିଯାଇଛନ୍ତି ଯେ ଜେଇତୁନ୍‍ରୁ ପ୍ରାୟ ୬୦ ଦିନର ଯାତ୍ରା ପରେ ବିଶାଳ ପ୍ରାଚୀରଠାରେ ପହଞ୍ଚି ହେବ । କୋରାନ୍‍ରେ ବର୍ଣ୍ଣିତ “ପ୍ରାଚୀର କିମ୍ବଦନ୍ତୀ”&lt;ref&gt;''[[Qur'an]]'', XVIII: &quot;The Cave&quot;. English translations hosted at [[:s:Main Page|Wikisource]] include [[:s:The Holy Qur'an (Maulana Muhammad Ali)/18. The Cave|Maulana Muhammad Ali]]'s, [[:s:The Qur'an (Palmer)/Kahf|E.H. Palmer]]'s, and the [[:s:Quran (Progressive Muslims Organization)/18|Progressive Muslims Organization]]'s.&lt;/ref&gt; ସହିତ ବିଶାଳ ପ୍ରାଚୀରର ସମ୍ପର୍କିତ ବୋଲି ଅନୁମାନ କରିଥିଲେ । ଗଗ୍ ଓ ମାଗଗ୍‍ଙ୍କ ପ୍ରାଦୁର୍ଭାବରୁ ଲୋକଙ୍କ ସୁରକ୍ଷା ପାଇଁ ଧୁଲ୍-କରନୈନ୍ (ଯାହାଙ୍କୁ ଆଲେକ୍‍ଜାଣ୍ଡାର୍‍ ବୋଲି କେହି କେହି ଚିହ୍ନିତ କରନ୍ତି) ସୂର୍ଯ୍ୟୋଦୟର ଦେଶ ନିକଟରେ ଏକ ବିଶାଳ ପ୍ରାଚୀର ନିର୍ମାଣ କରାଇଥିଲେ ବୋଲି କିମ୍ବଦନ୍ତୀ ରହିଥିଲା । ତେବେ ଇବନ୍ ବତୁତା ନିଜେ ବିଶାଳ ପ୍ରାଚୀର ଦେଖିନଥିଲେ ବା କାହାଠାରୁ ଏହା ବିଷୟରେ ସବିଶେଷ ତଥ୍ୟ ପାଇ ନଥିଲେ । ତେଣୁ ଏଥିରୁ ଅନୁମାନ କରାଯାଇପାରିବ ଯେ ଯଦିଓ ସେ ସମୟରେ ବିଶାଳ ପ୍ରାଚୀରର କିଛି ଅଂଶ ରହିଥିଲା, ତାହା ସେତେ ମହତ୍ତ୍ୱ ବହନ କରୁନଥିଲା ।{{sfn|Haw|2006|pp=53–55}}

୧୬ଶ ଶତାବ୍ଦୀ ବେଳକୁ ୟୁରୋପୀୟମାନେ ସମୁଦ୍ର ପଥରେ ଆସି ମିଂଗ୍ ସାମ୍ରାଜ୍ୟ ସହ ବାଣିଜ୍ୟିକ ସମ୍ପର୍କ ସ୍ଥାପନ କରିଥିଲେ । ଏହି ସମୟ ପରଠାରୁ ୟୁରୋପ୍‍ରେ ବିଶାଳ ପ୍ରାଚୀର ସମ୍ପର୍କିତ ଖବର ଓ ଲେଖା ପହଞ୍ଚିବାକୁ ଲାଗିଲା । ସେତେବେଳ ପର୍ଯ୍ୟନ୍ତ ପ୍ରାୟ ଏକ ଶତାବ୍ଦୀ ଯାଏ କୌଣସି ୟୁରୋପୀୟ ଏହି ପ୍ରାଚୀର ଦେଖିବାର ସୁଯୋଗ ପାଇନଥିଲେ । ମଂଗୋଲ୍ ବା ଟାର୍ଟାରଙ୍କ  ଆକ୍ରମଣରୁ ଦେଶର ସୁରକ୍ଷାରେ ଏହି ପ୍ରାଚୀରର ମହତ୍ତ୍ୱ ଓ କାନ୍ଥର ଗାଠନିକ ବିବରଣୀ ଯେଉଁ ପୁସ୍ତକରେ ପ୍ରଥମେ ଦେଖିବାକୁ ମିଳେ, ସେଇଟି ହେଉଛି ୧୫୬୩ ମସିହାରେ ଲିଖିତ ଜୋଆ ଡି ବ୍ୟାରୋସ୍‍ଙ୍କ ''ଏସିଆ'' ।&lt;ref&gt;{{cite book|last=Barros|first=João de|title=Ásia de João de Barros: Dos feitos que os portugueses fizeram no descobrimento dos mares e terras do Oriente|at=''3a Década'', pp.&amp;nbsp;186–204 (originally Vol. II, Ch. vii)|volume=V|location=Lisbon|orig-year=1563|date=1777|url=http://babel.hathitrust.org/cgi/pt?id=nyp.33433082328869;seq=232}}&lt;/ref&gt; ଅନ୍ୟ କିଛି ପାଶ୍ଚାତ୍ୟ ପରିବ୍ରାଜକ ଯାହାଙ୍କ ଲେଖାରେ ବିଶାଳ ପ୍ରାଚୀର ବିଷୟ ବର୍ଣ୍ଣିତ ସେମାନେ ହେଲେ : ଗ୍ୟାସ୍ପର୍ ଦା କ୍ରୁଜ୍, ବେଣ୍ଟୋ ଦେ ଗୋଏସ୍, ମାତିଓ ରିଚି, ପାଦ୍ରୀ ଜୁଆନ୍ ଗୋଞ୍ଜାଲେଜ୍ ଡି ମେଣ୍ଡୋଜା ଇତ୍ୟାଦି ।{{sfn|Waldron|1990|pp=204–05}} ୧୫୫୯ରେ ଗ୍ୟାସ୍ପର୍ ଦା କ୍ରୁଜ୍‍ଙ୍କ ଲିଖିତ &quot;A Treatise of China and the Adjoyning Regions&quot; (ଚୀନ ଓ ଏହାର ସଂଲଗ୍ନ ଅଞ୍ଚଳମାନଙ୍କ ବିବରଣୀ)ରେ ବିଶାଳ ପ୍ରାଚୀର ସମ୍ପର୍କରେ ଏକ ଆଲୋଚନା ରହିଛି ।{{sfn|Waldron|1990|pp=204–05}} ୧୬୦୫ ମସିହାରେ ପର୍ତ୍ତୁଗୀଜ୍ ଜେସ୍ୱିଟ୍ ଧର୍ମଭ୍ରାତା ବେଣ୍ଟୋ ଦେ ଗୋଏସ୍ ଭାରତରୁ ବାହାରି ଉତ୍ତର-ପଶ୍ଚିମରେ ରହିଥିବା ଜ୍ୟାୟୁ ଗିରିପଥ ନିକଟରେ ବିଶାଳ ପ୍ରାଚୀର ବାଟରେ ଚୀନକୁ ପ୍ରବେଶ କରିଥିଲେ । ଏପରି କରିବାରେ ସେ ଥିଲେ ପ୍ରଥମ ୟୁରୋପୀୟ ।{{sfn|Yule|1866|p=579|ps=This section is the report of Góis's travel, as reported by [[Matteo Ricci]] in ''[[De Christiana expeditione apud Sinas]]'' (published 1615), annotated by [[Henry Yule]]).}} ପ୍ରାରମ୍ଭିକ ସମୟରେ ଲିଖିତ ୟୁରୋପୀୟ ଧାରା ବିବରଣୀ ସମସାମୟିକ ଚୀନୀ ମତର ଅନୁସରଣ କରୁଥିଲା ।{{sfn|Waldron|1990|pp=2–4}} କିନ୍ତୁ ପରେ ଏହି ମତ ଅତିରଞ୍ଜିତ ହେଲାପରି ମନେ ହୁଏ{{sfn|Waldron|1990|p=206}} । ଖ୍ରୀ.ପୂ. ତୃତୀୟ ଶତାବ୍ଦୀର ପ୍ରଥମ ମିଂଗ୍ ଶାସକ ମିଂଗ୍ ପ୍ରାଚୀରର ନିର୍ମାଣ କରାଇଥିବା ତ୍ରୁଟିପୂର୍ଣ୍ଣ ତଥ୍ୟ  ସବୁଆଡ଼େ ଦେଖିବାକୁ ମିଳିଥିଲା ।{{sfn|Waldron|1990|p=206}}

ପ୍ରଥମ ଓ ଦ୍ୱିତୀୟ ଅଫିମ ଯୁଦ୍ଧରେ ପରାସ୍ତ ହେବା ପରେ ଚୀନରେ ବିଦେଶୀ ବେପାରୀ ଓ ପର୍ଯ୍ୟଟକଙ୍କ ନିମନ୍ତେ ଦ୍ୱାର ଖୋଲିଥିଲା । ବିଶାଳ ପ୍ରାଚୀର ପର୍ଯ୍ୟଟକଙ୍କ ପାଇଁ ଏକ ମୁଖ୍ୟ ଆକର୍ଷଣ କେନ୍ଦ୍ର ପାଲଟିଗଲା । ୧୯ଶ ଶତାବ୍ଦୀ ପରେ ଲେଖାଯାଇଥିବା ଯାତ୍ରା ବିବରଣୀ ଓ ଲେଖା ସବୁ ବିଶାଳ ପ୍ରାଚୀରର ଅନେକ ଗୁଣଗାନ କଲେ{{sfn|Waldron|1990|p=209}} ।ଏହି ପ୍ରଚାର ଯୋଗୁଁ ଅନେକ ଲୋକଙ୍କ ଏବେ ବି ଭୁଲ ଧାରଣା ରହିଛି ଯେ ବିଶାଳ ପ୍ରାଚୀର ଏତେ ସୁଦୀର୍ଘ ଯେ ଚନ୍ଦ୍ର, ଏପରିକି ମଙ୍ଗଳ ଗ୍ରହର ପୃଷ୍ଠରୁ ଏହା ଖାଲି ଆଖିରେ ଦିଶେ । ଏହା ସମ୍ପୂର୍ଣ୍ଣ ରୂପେ ମିଥ୍ୟା ।{{sfn|Waldron|1990|p=214}}

==ପ୍ରାଚୀରର ବ୍ୟାପ୍ତି==
[[Image:Great Wall of China location map.PNG|thumb|left|ଆଜି ପର୍ଯ୍ୟନ୍ତ ରହିଥିବା ବିଶାଳ ପ୍ରାଚୀରର ମୁଖ୍ୟ ଅଂଶ]]
[[File:20090529 Great Wall 8185.jpg|thumb|right|ଜିନ୍‍ଶାନ୍‍ଲିଂ ନିକଟରେ ରହିଥିବା ବିଶାଳ ପ୍ରାଚୀରର ଅଂଶ]]
ବିଶାଳ ପ୍ରାଚୀରର ସଂଜ୍ଞା ନିରୂପିତ ହୋଇନଥିବାରୁ ଏହାର ପ୍ରକୃତ ଗତିପଥ କେଉଁଟି ତାହା କହିବା କଷ୍ଟକର ;{{sfn|Hessler|2007|p=60}} ତେଣୁ ମିଂଗ୍ ଶାସନ ସମୟରେ ନିର୍ମିତ ପ୍ରାଚୀରର ଗତିପଥ ମୁଖ୍ୟତଃ ଗୃହୀତ ହୋଇଥାଏ ।

ଗାଂସୁ ଅଞ୍ଚଳରେ ଥିବା ଜ୍ୟାୟୁଗ୍ୱାନ ପ୍ରବେଶପଥ ମିଂଗ୍ ପ୍ରାଚୀରର ପଶ୍ଚିମ ସୀମା । ହାନ୍ ଶାସନ ସମୟରେ ୟୁମେନ୍ ପ୍ରବେଶପଥ ଓ ୟାଂଗ୍ ଗିରିପଥରେ ନିର୍ମିତ ପ୍ରାଚୀର ଜ୍ୟୟୁଗ୍ୱାନଠାରୁ ଆହୁରି ପଶ୍ଚିମକୁ ଅବସ୍ଥିତ । କିନ୍ତୁ ଏହି ଦୁଇ ଗିରିପଥ ପର୍ଯ୍ୟନ୍ତ ରହିଥିବା ପ୍ରାଚୀର ଅତ୍ୟନ୍ତ ଅସ୍ପଷ୍ଟ । ଜ୍ୟାୟୁଗ୍ୱାନ ପ୍ରବେଶପଥରୁ କାନ୍ଥ ସ୍ଥାନେ ସ୍ଥାନେ ବିଖଣ୍ଡିତ ହୋଇ ହେକ୍ସି କରିଡର୍ ଓ ନିଂଗ୍ଜିଆ ଦେଇ ୟିଞ୍ଚୁଆନ୍‍ଠାରେ ୟେଲୋ ନଦୀ କୁଣ୍ଡଳୀର ପଶ୍ଚିମ ପର୍ଯ୍ୟନ୍ତ ଯାଇଛି । ଏହି ସ୍ଥାନରୁ ମିଂଗ୍ କାଳରେ ନିର୍ମିତ ପ୍ରମୁଖ ପ୍ରାଚୀର ଓର୍ଡୋସ୍ ମରୁଭୂମି ମଧ୍ୟଦେଇ ୟେଲୋ ନଦୀ କୁଣ୍ଡଳୀର ପୂର୍ବ ପ୍ରାନ୍ତ ପର୍ଯ୍ୟନ୍ତ ବ୍ୟାପିଛି । ଜିନ୍‍ଝୌର ପିଆଣ୍ଟୋଉ ଗିରିପଥ ନିକଟରେ(t 偏頭關, s 偏头关, Piāntóuguān) ବିଶାଳ ପ୍ରାଚୀର &quot;ବାହ୍ୟ ବିଶାଳ ପ୍ରାଚୀର&quot; (t 外長城, s 外长城, Wài Chǎngchéng) ଓ &quot;ଆନ୍ତଃ ବିଶାଳ ପ୍ରାଚୀର&quot; (t 內長城, s 內长城, Nèi Chǎngchéng) – ଏପରି ଦୁଇ ଭାଗରେ ବିଭକ୍ତ ହୋଇଛି । ବାହ୍ୟ ବିଶାଳ ପ୍ରାଚୀର ମଂଗୋଲିଆ ସୀମା, ସାନ୍ଜି ଇତ୍ୟାଦିକୁ ଲାଗି ହେବେଇ ଅଞ୍ଚଳ ପର୍ଯ୍ୟନ୍ତ ଓ ଆନ୍ତଃ ବାହ୍ୟ ପ୍ରାଚୀର ପିଆଣ୍ଟୋଉ ଗିରିପଥର ଦକ୍ଷିଣ-ପୂର୍ବ ଦିଗକୁ ୪୦୦ କି.ମି. ଦୂରତା ଅତିକ୍ରମ କରି ପିଂଜିଂ, ୟାନ୍‍ମେନ୍ ପରି କିଛି ପ୍ରମୁଖ ଗିରିପଥ ଦେଇ ସିହାଇୟେ {{nowrap|({{lang|zh|四海冶}}, ''Sìhǎiyě''),}} ନିକଟରେ ପୁଣି ବାହ୍ୟ ବିଶାଳ ପ୍ରାଚୀର ସହିତ ମିଳିତ ହୋଇଛି । 

ବେଜିଂଗ୍ ନଗରପାଳିକା ଚତୁର୍ଦିଗରେ ରହିଥିବା ବିଶାଳ ପ୍ରାଚୀରର ଅଂଶ ପ୍ରଖ୍ୟାତ । କାରଣ ଏହି ଅଂଶର ଅନେକ ଥର ମରାମତି ହୋଇଛି ଓ ପର୍ଯ୍ୟଟକମାନେ ମଧ୍ୟ ବହୁ ସଂଖ୍ୟାରେ ଏଠାକୁ ଆସିଥାନ୍ତି । ଚୀନ ସରକାରଙ୍କଦ୍ୱାରା ଝାଂଗ୍‍ଜିଆକୌ ନିକଟରେସ୍ଥିତ ବାଡାଲିଂ ବିଶାଳ ପ୍ରାଚୀରର ଅଂଶ ପର୍ଯ୍ୟଟକଙ୍କ ଓ ବୈଦେଶିକ ଗଣ୍ୟମାନ୍ୟ ଅତିଥିଙ୍କ ପାଇଁ ସର୍ବପ୍ରଥମେ ଖୋଲାଯାଇଥିଲା ।{{sfn|Rojas|2010|p=140}} ବାଡାଲିଂରୁ ଦକ୍ଷିଣକୁ ଜୁୟଂଗ୍ ଗିରିପଥ ରହିଛି ଯାହା ପ୍ରାଚୀନ ବେଜିଂଗ୍‍ର ସୁରକ୍ଷା ଦୃଷ୍ଟିରୁ ଖୁବ୍ ଗୁରୁତ୍ତ୍ୱପୂର୍ଣ୍ଣ ଥିଲା । ପ୍ରାଚୀନ ସମୟରେ ଅନେକ ସୈନ୍ୟ ଏହି ଗିରିପଥରେ ପହରା ଦେଉଥିଲେ । ପଥର ଓ ଇଟାରେ ନିର୍ମିତ ବିଶାଳ ପ୍ରାଚୀରର ଏହି ନିର୍ଦ୍ଦିଷ୍ଟ ଅଂଶର ଉଚ୍ଚତା ୭.୮ ମିଟର୍ ଓ ମୋଟେଇ ୫ ମିଟର୍ ।

ଜିନ୍‍ଶାନ୍‍ଲିଂ ନିକଟବର୍ତ୍ତୀ ମିଂଗ୍ ବିଶାଳ ପ୍ରାଚୀରର ଅଂଶର ଗଠନାତ୍ମକ ବିଶେଷତ୍ତ୍ୱ ଉଲ୍ଲେଖନୀୟ । ଏହି ସ୍ଥାନରେ ପ୍ରାଚୀରଟି ପର୍ବତର ଅତି ଢାଲୁଆ ଭୂମିରେ ଅଗ୍ରସର ହୋଇଛି । ଏହି ଅଂଶର ଦୈର୍ଘ୍ୟ ପ୍ରାୟ ୧୧ କି.ମି., ଉଚ୍ଚତା ୫-୮ ମିଟର୍, କାନ୍ଥର ତଳ ଓ ଉପର ପାଖର ପ୍ରସ୍ଥ ଯଥାକ୍ରମେ ୬ ମିଟର୍ ଓ ୫ ମିଟର୍ । ୱାଂଜିଂଲୌ (t 望京樓, s 望京楼, Wàngjīng Lóu) ଜିନ୍‍ଶାନ୍‍ଲିଂର ୬୭ଟି ପହରା ସ୍ତମ୍ଭ ମଧ୍ୟରୁ ଅନ୍ୟତମ ଯାହା ସମୁଦ୍ର ପତନରୁ ୯୮୦ ମିଟର୍ ଉଚ୍ଚତାରେ ଅବସ୍ଥିତ । ଜିନ୍‍ଶାନ୍‍ଲିଂର ଦକ୍ଷିଣ-ପୂର୍ବକୁ ମୁତ୍ୟାନ୍ୟୁ ବିଶାଳ ପ୍ରାଚୀରର ଅଂଶ ପାର୍ବତୀୟ ପଥରେ ପ୍ରାୟ ୨.୨୫ କି.ମି. ଅତିକ୍ରମ କରି ଉତ୍ତର-ପଶ୍ଚିମ ପର୍ଯ୍ୟନ୍ତ ଯାଇଛି । ପଶ୍ଚିମରେ ଜୁୟୋଂଗ୍ୱାନ୍ ଗିରିପଥ ଓ ପୂର୍ବରେ ଗୁବୈକୌ ଏହି ଅଂଶଦ୍ୱାରା ସଂଯୋଜିତ । ସାଂସ୍କୃତିକ ବିପ୍ଳବ ସମୟରେ ଏହି ଅଂଶର ପ୍ରଥମେ ନବୀକରଣ କରାଯାଇଥିଲା ।{{sfn|Lindesay|2008|p=212}}

ପାରମ୍ପରିକ ଭାବେ ବୋହାଇ ଉପସାଗର ନିକଟରେ ରହିଥିବା ଶାନ୍‍ହାଇ ଗିରିପଥକୁ ବିଶାଳ ପ୍ରାଚୀରର ଶେଷସୀମା ବୋଲି କୁହାଯାଇଥାଏ । ସ୍ଥାନୀୟ ଭାଷାରେ ଶାନ୍‍ହାଇ ଗିରିପଥକୁ &quot;ସ୍ୱର୍ଗ ତଳେସ୍ଥିତ ପ୍ରଥମ ଗିରିପଥ&quot; (ଇଂରାଜୀରେ &quot;First Pass Under Heaven&quot;) ଓ ଶାନ୍‍ହାଇ ଗିରିପଥ ଦେଇଯାଇଥିବା ବିଶାଳ ପ୍ରାଚୀରର ଅଂଶ ଯାହା ସମୁଦ୍ର ସହିତ ମିଶିଛି ତାହାକୁ &quot;ବୁଢ଼ା ଡ୍ରାଗନ୍‍ର ମୁଣ୍ଡ&quot;(ଇଂରାଜୀରେ &quot;Old Dragon Head&quot;) ବୋଲି କୁହାଯାଏ । ଶାନ୍‍ହାଇ ଗିରିପଥରୁ ୩ କି.ମି. ଉତ୍ତରକୁ ଜିଆଓଶାନ୍ ଗିରିପଥସ୍ଥିତ ବିଶାଳ ପ୍ରାଚୀରର (焦山長城) ଅଂଶ ରହିଛି । ଏହାକୁ ବିଶାଳ ପ୍ରାଚୀରର ପ୍ରଥମ ପର୍ବତ ବୋଲି ମଧ୍ୟ କୁହାଯାଏ ।&lt;ref&gt;{{cite web | url = http://www.travelchinaguide.com/china_great_wall/scene/hebei/jiaoshan.htm | title = Jiaoshan Great Wall | accessdate =September 15, 2010 | work=TravelChinaGuide.com | quote = Jiaoshan Great Wall is located about {{convert|3|km|mi|0|abbr=on}} from Shanhaiguan ancient city. It is named after Jiaoshan Mountain, which is the highest peak to the north of Shanhai Pass and also the first mountain the Great Wall climbs up after Shanhai Pass. Therefore Jiaoshan Mountain is noted as &quot;The first mountain of the Great Wall&quot;.}}&lt;/ref&gt; ଶାନ୍‍ହାଇଗ୍ୱାନରୁ ୧୫ କି.ମି. ଉତ୍ତର-ପୂର୍ବକୁ ଜ୍ୟୁମେଂକୌ (t 九門口, s 九门口, Jiǔménkǒu) ନାମକ ଏକ ଛୋଟ ଅଂଶ ରହିଛି ଯେଉଁଠାରେ ବିଶାଳ ପ୍ରାଚୀର ଏକ ସେତୁ ରୂପେ ବ୍ୟବହୃତ ହୁଏ । ଜ୍ୟୁମେଂକୌ ପରେ ଲ୍ୟାଓଡୋଂ ପ୍ରାଚୀର ବାହାରି ହୁଶାନ ପ୍ରାଚୀରଠାରେ ମିଳିତ ହୋଇଛି । ହୁଶାନ ପ୍ରାଚୀର ଚୀନ ଓ ଉତ୍ତର କୋରିଆ ସୀମାରେ ରହିଥିବା ଡାନ୍‍ଡୋଂ ନଗର ନିକଟରେ ଅବସ୍ଥିତ ।&lt;ref&gt;{{cite web |url=http://onestop.globaltimes.cn/the-great-wall-liaoning-province/ |title=The Great Wall: Liaoning Province |date=October 14, 2014 |work= |publisher=Global Times |accessdate=December 4, 2014 |archive-date=October 15, 2014 |archive-url=https://web.archive.org/web/20141015105457/http://onestop.globaltimes.cn/the-great-wall-liaoning-province/ |url-status=dead }}&lt;/ref&gt;

ବିଭିନ୍ନ ପାହାଡ଼, ପର୍ବତ, ଖାଇ ଓ ନଦୀରେ ଲୁଚି ରହିଥିବା ପ୍ରାୟ ୧୮୦ କି.ମି. ଦୀର୍ଘ ବିଶାଳ ପ୍ରାଚୀରର ବିଭିନ୍ନ ଅଜଣା ଅଂଶ ୨୦୦୯ ମସିହାରେ ଆବିଷ୍କୃତ ହୋଇଥିଲା । ଅବଲୋହିତ ଦୂରତା ସନ୍ଧାନକାରୀ ଓ ଜିପିଏସ୍ ଉପକରଣମାନଙ୍କ ସହାୟତାରେ ଏହା କରାଯାଇପାରିଲା ।&lt;ref&gt;{{cite web | url =https://www.theguardian.com/world/2009/apr/20/great-wall-china-discovery|title=Great Wall of China longer than believed as 180 missing miles found|work=[[The Guardian]]| date=20 April 2009| accessdate =18 April 2015}}&lt;/ref&gt; ୨୦୧୫ ମାର୍ଚ୍ଚ ଓ ଅପ୍ରେଲ୍ ମାସରେ ଭିନ୍ନ ଭିନ୍ନ ୯ଗୋଟି ବିଖଣ୍ଡିତ ଅଂଶ (ମୋଟ ପ୍ରାୟ ୧୦ କି.ମି. ଦୀର୍ଘ) ଆବିଷ୍କୃତ ହେଲା ଯାହା ବିଶାଳ ପ୍ରାଚୀରର ଅଂଶ ବୋଲି ଗବେଷକମାନେ ବିଶ୍ୱାସ କରନ୍ତି । ଏହି ଅଂଶ ନିଂଗଜିଆ ଓ ଗାନ୍‍ସୁ ସୀମାରେ ଅବସ୍ଥିତ ।&lt;ref&gt;{{cite web|url=http://usa.chinadaily.com.cn/culture/2015-04/15/content_20441982.htm|title=Newly-discovered remains redraw path of Great Wall|work=[[China Daily]]|date=15 April 2015|accessdate=18 April 2015|archive-date=18 April 2015|archive-url=https://web.archive.org/web/20150418134751/http://usa.chinadaily.com.cn/culture/2015-04/15/content_20441982.htm|url-status=dead}}&lt;/ref&gt;

==ଗଠନାତ୍ମକ ତଥ୍ୟ==
[[Image:Chemin de ronde muraille long.JPG|thumb|right|ବେଜିଂଗ୍ ନିକଟର ମୁତ୍ୟାନ୍ୟୁସ୍ଥିତ ବିଶାଳ ପ୍ରାଚୀରର ଅଂଶ]]
[[File:Great Wall of China in tourist season.jpg|thumb|left|ପର୍ଯ୍ୟଟକଙ୍କ ଆଗମନ ଋତୁରେ ବିଶାଳ ପ୍ରାଚୀରର ଏକ ଚିତ୍ର]]
ପ୍ରଥମେ ନିର୍ମାଣ କରାଯାଇଥିବା ବିଶାଳ ପ୍ରାଚୀରର ଅଂଶଗୁଡ଼ିକ ମାଟି, କାଠ, ପଥର ପରି ଉପାଦାନର ବ୍ୟବହାର କରିଥିବା ବେଳେ ପରବର୍ତ୍ତୀ ସମୟର ନିର୍ମାଣ କାର୍ଯ୍ୟ ପାଇଁ ଇଟା ମଧ୍ୟ ବ୍ୟବହୃତ ହେବାରେ ଲାଗିଲା । ମିଂଗ୍ କାଳରେ ଇଟାର ବହୁଳ ବ୍ୟବହାର ଦେଖିବାକୁ ମିଳିଛି । ତାହା ବ୍ୟତୀତ ଚୂନ, ପଥର, ଟାଇଲ୍ ଇତ୍ୟାଦିର ବ୍ୟବହାର ମଧ୍ୟ ମିଂଗ୍ ଶାସନକାଳରେ ହୋଇଥିବା ଜଣାପଡ଼ିଛି । ପଥର ଅପେକ୍ଷା ଇଟା ହାଲୁକା ହୋଇଥିବାରୁ ଇଟାର ବ୍ୟବହାର ପରେ ନିର୍ମାଣ କାର୍ଯ୍ୟ ତ୍ୱରାନ୍ୱିତ ହୋଇପାରିଥିଲା । ପୁଣି ଇଟାରେ ନିର୍ମିତ ଅଟ୍ଟାଳିକା ମାଟିରେ ନିର୍ମିତ ଅଂଶଠାରୁ ଅଧିକ ଦୃଢ଼ ଓ ଦୀର୍ଘସ୍ଥାୟୀ ହୋଇପାରେ । ପଥର ଅଧିକ ଦୃଢ଼ କିନ୍ତୁ ନିର୍ମାଣ ସମୟରେ ଏହାକୁ ବ୍ୟବହାର କରିବା କଷ୍ଟକର ବ୍ୟାପାର । ଏହି କାରଣରୁ ଇଟା ପରି ଆକାରରେ କଟା ଯାଇଥିବା ପଥରକୁ ପ୍ରାଚୀରର ମୂଳଦୁଆ, ତୋରଣ ଓ ସ୍ତମ୍ଭ ପାଇଁ ବ୍ୟବହାର କରିବାର ବିଧି ଆରମ୍ଭ ହୋଇଥିଲା । ପ୍ରାଚୀରର ଉପର ଭାଗରେ ଯୁଦ୍ଧ ପାଇଁ ଉଦ୍ଦିଷ୍ଟ ନିମ୍ନ ଉଚ୍ଚତାର (ପ୍ରାୟ ୩୦ ସେ.ମି.) କାନ୍ଥମାନ (ଇଂରାଜୀରେ Battlement) ନିର୍ମିତ ହୋଇଛି ଯାହା ପରସ୍ପରଠାରୁ ପ୍ରାୟ ୨୩ ସେ.ମି. ବ୍ୟବଧାନରେ ରହିଛନ୍ତି । କାନ୍ଥ ଉପରୁ ପ୍ରହରୀମାନେ ସବୁପଟର ସର୍ବେକ୍ଷଣ କରିପାରୁଥିଲେ ।{{sfn|Turnbull|2007|p=29}} କାନ୍ଥର ଉପରେ ରହିଥିବା ଅନ୍ୟ ସୈନ୍ୟଙ୍କ ସହିତ ଯୋଗାଯୋଗ ସ୍ଥାପନ କରିବା, ସେମାନଙ୍କୁ ଆସନ୍ନ ଆକ୍ରମଣର ସୂଚନା ଦେବା ପ୍ରତିରକ୍ଷା ଦୃଷ୍ଟିକୋଣରୁ ଅତ୍ୟନ୍ତ ଜରୁରୀ ଥିଲା । ତେଣୁ ପର୍ବତ ଶୃଙ୍ଗ ବା ଉଚ୍ଚ ସ୍ଥାନ ଦେଇ ଯାଇଥିବା ପ୍ରାଚୀରର ଅଂଶରେ ଆଲୋକଦ୍ୱାରା ସୂଚନା ଦେବା ପାଇଁ ଉଚ୍ଚ ମୀନାରମାନ ନିର୍ମାଣ କରାଯାଇଥିଲା ଯାହା ବତୀଘର ପରି ବହୁ ଦୂରରୁ ଦେଖି ହେଉଥିଲା । ଫାଶ ପରି ବ୍ୟବହାର କରାଯାଇପାରୁଥିବା ହତ୍ୟାକାରୀ କାଠ ଦ୍ୱାର ମଧ୍ୟ କେତେକ ସ୍ଥାନରେ ରହିଥିଲା । କାନ୍ଥର ଭିତର ପଟକୁ ସୈନ୍ୟ ଛାଉଣୀ, ଶସ୍ତ୍ରାଗାର, ଅଶ୍ୱାଳୟ ଇତ୍ୟାଦି ମଧ୍ୟ ରହିଥିଲା ।{{sfn|Turnbull|2007|p=29}}

==ସାମ୍ପ୍ରତିକ ଅବସ୍ଥା==
[[Image:A long stretch of the Great Wall.jpg|thumb|left|ପର୍ବତ ଦେଇ ଗତି କରିଥିବା ବିଶାଳ ପ୍ରାଚୀରର ଅପେକ୍ଷାକୃତ ଦୁର୍ବଳ ଅଂଶ ଏବେ ଜରାଜୀର୍ଣ୍ଣ ଅବସ୍ଥାରେ]]
[[File:The Great Wall of China in a clear day at Badaling.jpg|thumb|right|ବାଡାଲିଂ ନିକଟରେ ଥିବା ବିଶାଳ ପ୍ରାଚୀରର ଅଂଶ]]

ବେଜିଂଗ୍‍ର ଉତ୍ତର ଓ ପର୍ଯ୍ୟଟକଙ୍କ ଦେଖିବା ପାଇଁ ଉଦ୍ଦିଷ୍ଟ ପ୍ରାଚୀରର ଅଂଶର ବର୍ତ୍ତମାନ ପୁନରୁଦ୍ଧାର ଓ ନବୀକରଣ କରାଯାଇଛି । କିନ୍ତୁ ପ୍ରାଚୀରର ବହୁ ଅଂଶ ଅବହେଳିତ ଓ ଜରାଜୀର୍ଣ୍ଣ ଅବସ୍ଥାରେ ରହିଛି । ପ୍ରାଚୀରର ଭଗ୍ନ ଅଂଶର ପଥର ଅନ୍ୟ ନିର୍ମାଣ କାମରେ ବ୍ୟବହାର କରିବା ଦେଖାଯାଇଛି ।&lt;ref&gt;Ford, Peter (November 30, 2006). [http://www.csmonitor.com/2006/1130/p07s02-woap.html New law to keep China's Wall looking great]. Christian Science Monitor, Asia Pacific section. Retrieved March 17, 2007.&lt;/ref&gt; କାନ୍ଥର ଅନ୍ୟ କେତେ ଅଂଶରେ ଗ୍ରାଫିଟି ଚିତ୍ର କରାଯାଇଛି ତ କିଛି ଅଂଶ ଲୋକଙ୍କଦ୍ୱାରା ଲେଖାଲେଖି ଓ ନଷ୍ଟ କରିଦିଆଯାଇଛି । ପ୍ରାଚୀନ ଲେଖ ଥିବା ପଥର ସବୁ ବାହାର କରି ବଜାରରେ ବିକ୍ରି କରିଦିଆଯାଇଛି ।&lt;ref name=&quot;30percent&quot; /&gt; ଅନ୍ୟ ନିର୍ମାଣ କାର୍ଯ୍ୟରେ ବାଧା ସୃଷ୍ଟି କରୁଛି ବୋଲି ପ୍ରାଚୀରର କିଛି ଅଂଶ ଭାଙ୍ଗି ଦିଆଯାଇଛି ।&lt;ref&gt;[http://www.chinaheritagequarterly.org/features.php?searchterm=001_greatwall.inc&amp;issue=001 Bruce G. Doar: ''The Great Wall of China: Tangible, Intangible and Destructible.''] China Heritage Newsletter, China Heritage Project, [[Australian National University]]&lt;/ref&gt; ରାଜ୍ୟ ସାଂସ୍କୃତିକ ଐତିହ୍ୟ ପ୍ରଶାସନଦ୍ୱାରା ୨୦୧୨ ମସିହାରେ ପ୍ରକାଶିତ ଏକ ରିପୋର୍ଟ ଅନୁଯାୟୀ ମିଂଗ୍ ପ୍ରାଚୀରର ୨୨% ବର୍ତ୍ତମାନ ସମ୍ପୂର୍ଣ୍ଣ ରୂପେ ନିଶ୍ଚିହ୍ନ ହୋଇସାରିଲାଣି । ସମୁଦାୟ ବିଶାଳ ପ୍ରାଚୀରର ୧୯୬୧ କି.ମି. ଏବେ ଆଉ ନାହିଁ ।&lt;ref name=&quot;30percent&quot;&gt;{{cite web | url =http://sinosphere.blogs.nytimes.com/2015/06/29/disappearance-of-chinas-great-wall-prompts-concerns/ |title=China Fears Loss of Great Wall, Brick by Brick |last = Wong | first= Edward
|work=[[The New York Times]]| date=29 June 2015| accessdate =1 July 2015}}&lt;/ref&gt; ବାଲିଝଡ଼ରେ ହେଉଥିବା ଅବକ୍ଷୟ କାରଣରୁ  ଆଗାମୀ ୨୦ ବର୍ଷ ମଧ୍ୟରେ ଗାଂସୁ ଅଞ୍ଚଳରେ ରହିଥିବା ପ୍ରାଚୀରର ୬୦ କି.ମି.ରୁ ଅଧିକ ଅଂଶ ମଧ୍ୟ  ବିଲୟ ହୋଇଯିବାର ସମ୍ଭାବନା ରହିଛି । କିଛି ସ୍ଥାନରେ କାନ୍ଥଟି ୫ ମିଟର୍ ଉଚ୍ଚା କାନ୍ଥ ଭାଙ୍ଗି ବର୍ତ୍ତମାନ ୨ ମିଟର୍ ବା ତାହାଠାରୁ କମ୍ ଉଚ୍ଚତାର ହୋଇଗଲାଣି । ପ୍ରାଚୀରର ସ୍ଥାନେ ସ୍ଥାନେ ଦଣ୍ଡାୟମାନ ନିରୀକ୍ଷଣ ମୀନାର ଯାହା ଏହି ପ୍ରାଚୀରର ସ୍ୱତନ୍ତ୍ର ପରିଚୟ ସୃଷ୍ଟି କରିଥିଲା, ସେଥିରୁ ମଧ୍ୟ ଅନେକ ବର୍ତ୍ତମାନ ନଷ୍ଟ ହୋଇସାରିଲାଣି । ପଶ୍ଚିମ ପଟେ ରହିଥିବା କାନ୍ଥର ଅଧିକାଂଶ ଭାଗ ଇଟା-ପଥର ପରିବର୍ତ୍ତେ ମାଟିରେ ତିଆରି ହୋଇଥିବାରୁ ଏହାର ଶୀଘ୍ର ଅବକ୍ଷୟ ଘଟିବା ଅବଶ୍ୟମ୍ଭାବୀ ।&lt;ref&gt;{{cite news|title=China's Wall becoming less and less Great|agency=Reuters | date = August 29, 2007|url = https://www.reuters.com/article/latestCrisis/idUSPEK274699|accessdate =August 30, 2007}}&lt;/ref&gt; ଲ୍ୟାଓନିଂଗ୍ ଓ ହେବେଇ ସୀମାରେ ରହିଥିବା ପ୍ରାଚୀରର ଏକ ଅଂଶ ୨୦୧୪ ମସିହାରେ କଂକ୍ରିଟ୍ଦ୍ୱାରା ପୁନଃନିର୍ମିତ ହୋଇଥିଲା ଓ ଏହି ନିର୍ମାଣ କାର୍ଯ୍ୟ ଅନେକଙ୍କଦ୍ୱାରା ସମାଲୋଚିତ ହୋଇଥିଲା ।&lt;ref&gt;{{cite web|url=http://www.cnn.com/2016/09/21/asia/great-wall-china-cement-repair/index.html|title=China's Great Wall covered in cement|first=Ben Westcott and Serenitie Wang|last=CNN|publisher=}}&lt;/ref&gt;

==ମହାକାଶରୁ ଚୀନର ବିଶାଳ ପ୍ରାଚୀର==

===ଚନ୍ଦ୍ରରୁ ବିଶାଳ ପ୍ରାଚୀର===
ଈଂରେଜ ପୁରାତତ୍ତ୍ୱବିତ୍ ୱିଲିୟମ୍ ଷ୍ଟୁକେଲିଙ୍କ ୧୭୫୪ ମସିହାର ଏକ ଲେଖାରୁ ଚନ୍ଦ୍ରରୁ ପୃଥିବୀ ପୃଷ୍ଠକୁ ଦେଖିଲେ ଚୀନର ବିଶାଳ ପ୍ରାଚୀର ଦେଖାଯାଉଥିବା କଥାର ଅନ୍ୟତମ ଉଲ୍ଲେଖ ମିଳିଛି । ଷ୍ଟୁକେଲି ଲେଖିଯାଇଛନ୍ତି ଯେ, &quot;୧୩୦ କି.ମି. ଦୀର୍ଘ ହାଡ୍ରିଆନ୍ ପ୍ରାଚୀରକୁ ମଧ୍ୟ ପଛରେ ପକାଇଦେଇଥିବା ଚୀନୀ ପ୍ରାଚୀରର ବ୍ରହ୍ମାଣ୍ଡରେ ସ୍ୱତନ୍ତ୍ର ପରିଚୟ ରହିଛି ଓ ଏହାକୁ ଚନ୍ଦ୍ରରୁ ମଧ୍ୟ ସମ୍ଭବତଃ ଦେଖାଯାଇପାରିବ ।&quot;&lt;ref&gt;''The Family Memoirs of the Rev. William Stukeley'' (1887) Vol. 3, p. 142. (1754).&lt;/ref&gt; ୧୮୯୫ ମସିହାରେ ହେନେରି ନର୍ମାନ୍ ମଧ୍ୟ ଲେଖିଥିଲେ ଯେ &quot;ପୁରୁଣା ଓ ଜରାଜୀର୍ଣ୍ଣ ହୋଇଥିବା ସତ୍ତ୍ୱେ ଏହି ପ୍ରାଚୀର ପୃଥିବୀରେ ଏକମାତ୍ର ମନୁଷ୍ୟକୃତ କୀର୍ତ୍ତି ଯାହା ଚନ୍ଦ୍ରରୁ ଦୃଶ୍ୟମାନ ହୋଇ ଅନେକ ପ୍ରଶଂସା ଲାଭ କରିଛି ।&quot;&lt;ref&gt;Norman, Henry, ''The Peoples and Politics of the Far East'', p. 215. (1895).&lt;/ref&gt; ଉନବିଂଶ ଶତାବ୍ଦୀର ଶେଷ ଆଡ଼କୁ [[ମଙ୍ଗଳ କେନାଲ୍]] ଥିବା ସ୍ପଷ୍ଟ ରୂପେ ଜଣା ପଡ଼ିବା ପରେ ବିଶାଳ ପ୍ରାଚୀର ପରି ପତଳା ଓ ଲମ୍ବା କୀର୍ତ୍ତି ମଧ୍ୟ ମହାକାଶରୁ ଦେଖାଯିବ ବୋଲି ଧାରଣା ଜାଗ୍ରତ ହୋଇଥିବା ସମ୍ଭବପର । ୧୯୩୨ ମସିହାର ''ରିପ୍ଲିସ୍ ବିଲିଭ୍ ଇଟ୍ ଅର୍ ନଟ୍'' (ମୂଳ ଇଂରାଜୀ ''Ripley's Believe It or Not!'')ରେ ମଧ୍ୟ ଏହି ତଥ୍ୟ ରଖାଯାଇଥିଲା ଯେ ବିଶାଳ ପ୍ରାଚୀର ଚନ୍ଦ୍ରରୁ ମଧ୍ୟ ଦେଖାଯାଏ ।&lt;ref name=&quot;Ripley&quot;&gt;&quot;[https://www.newscientist.com/blog/space/uploaded_images/great-wall-ripleys-775778.jpg The Great Wall of China], Ripley's Believe It or Not, 1932.&lt;/ref&gt; ରିଚାର୍ଡ୍ ହେଲିବର୍ଟନ୍‍ଙ୍କ ୧୯୩୮ ମସିହାରେ ପ୍ରକାଶିତ ପୁସ୍ତକ ''ସେକେଣ୍ଡ ବୁକ୍ ଅଫ୍ ମାର୍ଭେଲ୍‍ସ୍'' (ମୂଳ ଇଂରାଜୀ ନାମ ''Second Book of Marvels'')ରେ ମଧ୍ୟ ଅନୁରୂପ କଥା ଲେଖାଅଛି ।

ଚନ୍ଦ୍ରରୁ ବିଶାଳ ପ୍ରାଚୀର ଦେଖାଯିବାର ଦାବୀକୁ ଅନେକ ମହଲରୁ ପ୍ରତ୍ୟାଖ୍ୟାନ କରାଯାଇଛି ।&lt;ref name=&quot;Debunked&quot;&gt;[http://urbanlegends.about.com/b/2003/10/08/whats-visible-from-outer-space.htm Urban Legends.com website] {{Webarchive|url=https://web.archive.org/web/20090928042508/http://urbanlegends.about.com/b/2003/10/08/whats-visible-from-outer-space.htm |date=2009-09-28 }}. Accessed May 12, 2010.&lt;br /&gt;&quot;[http://geography.about.com/library/faq/blqzgreatwall.htm Can you see the Great Wall of China from the moon or outer space?] {{Webarchive|url=https://web.archive.org/web/20130511044245/http://geography.about.com/library/faq/blqzgreatwall.htm |date=2013-05-11 }}&quot;, Answers.com. Accessed May 12, 2010.&lt;br /&gt;[[Cecil Adams]], &quot;[http://www.straightdope.com/columns/read/417/is-the-great-wall-of-china-the-only-manmade-object-you-can-see-from-space Is the Great wall of China the only manmade object byou can see from space?]&quot;, ''The Straight Dope''. Accessed May 12, 2010.&lt;br /&gt;Snopes, &quot;[http://www.snopes.com/science/greatwall.asp Great wall from space]&quot;, last updated July 21, 2007. Accessed May 12, 2010.&lt;br /&gt;&quot;[http://www.scientificamerican.com/article.cfm?id=is-chinas-great-wall-visible-from-space Is China's Great Wall Visible from Space?]&quot;, ''Scientific American'', February 21, 2008. &quot;...&amp;nbsp;the wall is only visible from low orbit under a specific set of weather and lighting conditions. And many other structures that are less spectacular from an earthly vantage point—desert roads, for example—appear more prominent from an orbital perspective.&quot;&lt;/ref&gt; କିନ୍ତୁ ବହୁ ସମୟରୁ ପ୍ରଚାର ହୋଇ ଆସୁଥିବା ଏହି ଅସତ୍ୟ ତଥ୍ୟ ଲୋକଙ୍କ ମନରେ ଘର କରି ବସିରହିଛି ।&lt;ref name=&quot;Times&quot;&gt;&quot;Metro Tescos&quot;, ''[[The Times]]'' (London), April 26, 2010. Found at [http://www.timesonline.co.uk/tol/comment/leading_article/article7107871.ece The Times website]{{Dead link|date=February 2026 |bot=InternetArchiveBot |fix-attempted=yes }}. Accessed May 12, 2010.&lt;/ref&gt; ପ୍ରାଚୀରଟି ସର୍ବାଧିକ ୯.୧ ମିଟର୍ (୨୯ ଫୁଟ୍ ୧୦ ଇଞ୍ଚ୍) ଓସାର । ଅଧିକାଂଶ ସ୍ଥାନରେ ଏହାର ରଙ୍ଗ ସେହି ସ୍ଥାନର ମାଟି ସହିତ ପୁରାପୁରି ମିଶିଯାଏ । ଦୂରରେ ରହିଥିବା ବସ୍ତୁକୁ ଖାଲି ଆଖିରେ ଦେଖିବାର କ୍ଷମତାର ଦୃଷ୍ଟିକୋଣରୁ ଅନୁଧ୍ୟାନ କଲେ ଆମେ ଜାଣିବାକୁ ପାଇବା ଯେ ଏହା ସମ୍ଭବପର ନୁହେଁ । ଖାଲି ଆଖିରେ ଚନ୍ଦ୍ରରୁ ଦେଖିବା ପାଇଁ ସାଧାରଣ ଦୃଷ୍ଟିଶକ୍ତିର ୧୭୦୦୦ ଗୁଣ ଟେଲିସ୍କୋପ୍ ଆବଶ୍ୟକ ।{{sfn|López-Gil|2008|pp=3–4}} ତେଣୁ ଏଥିରେ ଆଶ୍ଚର୍ଯ୍ୟ ହେବାର କୌଣସି କାରଣ ନାହିଁ ଯେ, ଚନ୍ଦ୍ରକୁ ଯାତ୍ରା କରିଥିବା ଅନେକ ମହାକାଶଚାରୀଙ୍କ ମଧ୍ୟରୁ କେହି ବି ଖାଲି ଆଖିରେ ବିଶାଳ ପ୍ରାଚୀର ଦେଖିଥିବା ବିଷୟ ଦାବୀ କରିନାହାନ୍ତି ।

===ପୃଥିବୀ ନିକଟବର୍ତ୍ତୀ ଉପଗ୍ରହ କକ୍ଷରୁ ବିଶାଳ ପ୍ରାଚୀର===
[[File:Great Wall of China, Satellite image.jpeg|thumb| ଉତ୍ତର ସାଂଜିର ଏହି ଉପଗ୍ରହ ଚିତ୍ରରେ ବିଶାଳ ପ୍ରାଚୀରର କିଛି ଅଂଶ ଦେଖି ହେବ । ବର୍ଗଚିତ୍ରର କର୍ଣ୍ଣ ଦିଗରେ ଦକ୍ଷିଣ-ପଶ୍ଚିମ ପଟରୁ ଏକ ବିଖଣ୍ଡିତ ବକ୍ରରେଖା ପରି ଉତ୍ତର-ପୂର୍ବ ଦିଗକୁ ଯାଇଥିବା ବସ୍ତୁ ହେଲା ବିଶାଳ ପ୍ରାଚୀର । ତେବେ ଉତ୍ତର-ପଶ୍ଚିମରୁ ଦକ୍ଷିଣ-ପୂର୍ବକୁ ଯାଇଥିବା ଓ ସ୍ପଷ୍ଟଭାବେ ଦେଖାଯାଉଥିବା ଅଂଶଟି ଏକ ନଦୀର ଚିତ୍ର । ଉତ୍ତୋଳନ କରାଯାଇଥିବା ଭୂଖଣ୍ଡର ପରିସୀମା ହେଲା ୧୨ × ୧୨ ବର୍ଗ କି.ମି.]]
ଆଉ ଏକ ବିବାଦୀୟ ପ୍ରଶ୍ନ ହେଲା ପୃଥିବୀ ନିକଟସ୍ଥ ଉପଗ୍ରହ କକ୍ଷରୁ (ପୃଥିବୀ ପୃଷ୍ଠରୁ ପ୍ରାୟ ୧୦୦ ମାଇଲ୍ ବା ୧୬୦ କି.ମି. ଦୂରରୁ) ଚୀନର ବିଶାଳ ପ୍ରାଚୀର ଦେଖାଯାଏ ନା ନାହିଁ । [[ଯୁକ୍ତରାଷ୍ଟ୍ର ଆମେରିକା]]ର ରାଷ୍ଟ୍ରୀୟ ବୈମାନିକ ବିଜ୍ଞାନ ଓ ମହାକାଶ ବିଜ୍ଞାନ ପ୍ରଶାସନ ସଂସ୍ଥା (ନାସା - NASA) ଅନୁସାରେ ବିଶାଳ ପ୍ରାଚୀର ଅତି ସ୍ୱଚ୍ଛ ପାଗ ଓ ଉପଯୁକ୍ତ ଆଲୋକ ଥିଲେ ହିଁ ଅସ୍ପଷ୍ଟ ଭାବେ ଦେଖାଯାଏ । ସାଧାରଣତଃ ଦେଖାଯାଏ ନାହିଁ ଓ ଅନ୍ୟ ମନୁଷ୍ୟକୃତ ଅଟ୍ଟାଳିକାଙ୍କ ଭଳି ଏହାକୁ ସ୍ପଷ୍ଟ ରୂପେ ବାରି ହୁଏନାହିଁ ।&lt;ref name=nasa&gt;{{cite web|url=http://www.nasa.gov/vision/space/workinginspace/great_wall.html|title=NASA – Great Wall of China |publisher=Nasa.gov |accessdate=July 31, 2010}}&lt;/ref&gt; ଅନ୍ୟ କେତେକ ବିଶେଷଜ୍ଞଙ୍କ ମତରେ ମନୁଷ୍ୟ ଦୃଷ୍ଟିର ଅଳ୍ପ କ୍ଷମତା ଯୋଗୁଁ ନିକଟତମ ଉପଗ୍ରହ କକ୍ଷରୁ ମଧ୍ୟ ଖାଲି ଆଖିରେ ବିଶାଳ ପ୍ରାଚୀର ଦେଖିବା କଷ୍ଟକର ଓ ପ୍ରାୟ ସାଧାରଣ ଦୃଷ୍ଟି କ୍ଷମତାର ୭.୭ ଗୁଣ ଦୃଷ୍ଟିଶକ୍ତିରେ ବିଶାଳ ପ୍ରାଚୀର ଦେଖିବା ସମ୍ଭବ ହୋଇପାରିବ ।{{sfn|López-Gil|2008|pp=3–4}}

ମହାକାଶଚାରୀ ୱିଲିୟମ୍ ପୋଗ୍‍ୟଙ୍କ ମନରେ ଭ୍ରମ ସୃଷ୍ଟି ହୋଇଥିଲା ଯେ ସେ ସ୍କାଇଲାବ୍‍ରୁ ବିଶାଳ ପ୍ରାଚୀର ଦେଖିଥିଲେ କିନ୍ତୁ ପ୍ରକୃତରେ ତାହା ବେଜିଂଗ୍ ନିକଟସ୍ଥ ଗ୍ରାଣ୍ଡ କେନାଲ୍ ଥିଲା । ସେ ଦୂରବିକ୍ଷଣ ସହାୟତାରେ ବିଶାଳ ପ୍ରାଚୀର ଦେଖିଥିଲେ ଓ ଆହୁରି ମଧ୍ୟ କହିଥିଲେ ଯେ ଖାଲି ଆଖିରେ ବିଶାଳ ପ୍ରାଚୀର ଦେଖାଯାଉନଥିଲା । ୧୯୮୦ ଦଶନ୍ଧିରେ ଯୁକ୍ତରାଷ୍ଟ୍ର ଆମେରିକାର ଜଣେ ସିନେଟର୍ ଜେକ୍ ଗାର୍ଣ୍ଣ୍ ଏକ ମହାକାଶଯାନରୁ ବିଶାଳ ପ୍ରାଚୀର ଦେଖିଥିବାର ଦାବୀ ରଖିଥିଲେ ଯାହାକୁ ଅନେକ ମହାକାଶଚାରୀ ପ୍ରତ୍ୟାଖ୍ୟାନ କରିଥିଲେ । ଯୁକ୍ତରାଷ୍ଟ୍ରର ଜଣେ ପୁରୁଖା ମହାକାଶଚାରୀ ଜିନ୍ ସେର୍ନାନ୍ କହିଥିଲେ ଯେ ୧୦୦ରୁ ୨୦୦ ମାଇଲ୍ ଉପର ଉପଗ୍ରହ କକ୍ଷରୁ ବିଶାଳ ପ୍ରାଚୀର ସତରେ ଖାଲି ଆଖିରେ ଦେଖିହେବ । ଅନ୍ତର୍ଜାତୀୟ ମହାକାଶ କେନ୍ଦ୍ରର ଏକ୍ସପିଡିସନ୍-୭ର ବୈଜ୍ଞାନିକ ଏଡ୍ ଲୁ ଏହି ବିଷୟରେ କହିଥିଲେ ଯେ &quot;ପୃଥିବୀର ଅନ୍ୟ ବହୁ ବସ୍ତୁଙ୍କ ସହିତ ତୁଳନା କଲେ ବିଶାଳ ପ୍ରାଚୀର ଅପେକ୍ଷାକୃତ ଅସ୍ପଷ୍ଟ ଭାବେ ଦିଶେ ଓ ବିଶାଳ ପ୍ରାଚୀର ଦେଖିବା ପାଇଁ ଦେଖଣାହାରୀକୁ ଠିକ୍ ସ୍ଥାନରେ ଖୋଜିବାକୁ ହେବ ।&quot;

୨୦୦୧ ମସିହାରେ [[ନୀଲ ଆର୍ମଷ୍ଟ୍ରଙ୍ଗ|ନିଲ୍ ଆର୍ମଷ୍ଟ୍ରଙ୍ଗ୍]] [[ଆପୋଲୋ ୧୧|ଆପୋଲୋ-୧୧]]&lt;nowiki/&gt;ରୁ ତାଙ୍କୁ ଦେଖାଯାଇଥିବା ଦୃଶ୍ୟ ସମ୍ପର୍କରେ କହିଥିଲେ ଯେ &quot; ମୋର ବିଶ୍ୱାସ ଯେ ମୁଁ କୌଣସି ମନୁଷ୍ୟକୃତ ବସ୍ତୁ ବା ଅଟ୍ଟାଳିକା ଦେଖିପାରିନଥିଲି । ଆଜି ପର୍ଯ୍ୟନ୍ତ ମୁଁ ଏପରି କୌଣସି ବ୍ୟକ୍ତି ସହିତ କଥା ହୋଇନାହିଁ ଯେ କହିପାରିବ କି ସେ ଉପଗ୍ରହ କକ୍ଷରୁ ଚୀନର ବିଶାଳ ପ୍ରାଚୀର ଦେଖିଛି ।....ଚୀନ ଉପରେ ସ୍ପଷ୍ଟ ଦିବାଲୋକ ସମୟରେ ଉଡ଼ିଥିବା ଅନେକ ମହାକାଶଚାରୀଙ୍କୁ ମୁଁ ଏ କଥା ପଚାରିଛି ; କିନ୍ତୁ ମୁଁ କଥା ହୋଇଥିବା ଲୋକଙ୍କ ମଧ୍ୟରେ କେହି କହିନାହାନ୍ତି ଯେ ସେମାନେ ବିଶାଳ ପ୍ରାଚୀର ଦେଖିଛନ୍ତି ।&quot;&lt;ref&gt;{{cite web | url=http://www.hq.nasa.gov/office/pao/History/alsj/a11/ArmstrongNA_9-19-01.pdf | format=PDF | accessdate=July 31, 2010 | author1=[[Stephen E. Ambrose|Dr. Stephen E. Ambrose]] | author2=[[Douglas Brinkley|Dr. Douglas Brinkley]] | date=September 19, 2001 | publisher=[[NASA]] | title=Johnson Space Center Oral History Project Oral History Transcript – Neil Armstrong | archive-date=October 21, 2012 | archive-url=https://web.archive.org/web/20121021120735/http://www.hq.nasa.gov/office/pao/History/alsj/a11/ArmstrongNA_9-19-01.pdf | url-status=dead }}&lt;/ref&gt;

ଅକ୍ଟୋବର ୨୦୦୩ ମସିହାରେ ଚୀନର ମହାକାଶଚାରୀ ୟାଂଗ୍ ଲିୱେଇ ଉପଗ୍ରହ କକ୍ଷରୁ ବିଶାଳ ପ୍ରାଚୀରକୁ ବାରି ପାରିଲେ ନାହିଁ ବୋଲି  କହିଥିଲେ । ଏହାର ପ୍ରତ୍ୟୁତ୍ତରରେ ୟୁରୋପୀୟ ମହାକାଶ ସଂସ୍ଥା (European Space Agency - ESA) ଏକ ପ୍ରେସ୍ ବିଜ୍ଞପ୍ତି କରି କହିଲା ଯେ ୧୬୦-୩୨୦ କି.ମି. ଉପଗ୍ରହ କକ୍ଷରୁ ଖାଲି ଆଖିରେ ବିଶାଳ ପ୍ରାଚୀର ଦେଖାଯାଏ । ଏହାର ପ୍ରମାଣରେ ESA ସଂସ୍ଥା ଏକ ଉପଗ୍ରହ କକ୍ଷରୁ ଉତ୍ତୋଳନ କରାଯାଇଥିବା ଏକ ଫଟୋ ଚିତ୍ର ମଧ୍ୟ ପ୍ରକାଶ କରିଥିଲା । କିନ୍ତୁ ଏକ ସପ୍ତାହ ପରେ ଏହି ସଂସ୍ଥା ପୁଣି ଏକ ପ୍ରେସ୍ ବିଜ୍ଞପ୍ତିରେ ନିଜ ଭୁଲ ସ୍ୱୀକାର କରି କହିଲା ଯେ ଯାହାକୁ ସେମାନେ ବିଶାଳ ପ୍ରାଚୀର ବୋଲି ଭାବୁଥିଲେ ତାହା ପ୍ରକୃତରେ ଏକ ନଦୀ ଥିଲା ।{{sfn|López-Gil|2008|pp=3–4}}

ଜଣେ ଚୀନୀ-ଆମେରିକୀୟ ମହାକାଶଚାରୀ ଲିରୋଏ ଚ୍ୟାଓ ଅନ୍ତର୍ଜାତୀୟ ମହାକାଶ କେନ୍ଦ୍ରରୁ ବିଶାଳ ପ୍ରାଚୀରର ଏକ ଚିତ୍ର ଉତ୍ତୋଳନ କରିଥିଲେ । ଏଥିରେ ବିଶାଳ ପ୍ରାଚୀର ଏତେ ଅସ୍ପଷ୍ଟ ଯେ ଉତ୍ତୋଳକ ଫଟୋ ଉଠାଇବା ପରେ ନିଜେ ବହୁ ସମୟ ପର୍ଯ୍ୟନ୍ତ ଜାଣି ପାରିନଥିଲେ ଯେ ସେ ବିଶାଳ ପ୍ରାଚୀରର ଫଟୋ ଉଠାଇଛନ୍ତି । ଏହି ଫଟୋ ଚିତ୍ରକୁ ଭିତ୍ତି କରି ଏକ ଚୀନ ଦୈନିକ କହିଥିଲା ଯେ ଅତି ସୁହାଇଲା ପରି ପାଗ ଓ ଆଲୋକ ରହିଥିଲେ ବିଶାଳ ପ୍ରାଚୀରକୁ ଖାଲି ଆଖିରେ ମହାକାଶରୁ ଦେଖାଯାଇପାରିବ, ତେବେ କେଉଁଠି ଦେଖିଲେ ଦିଶିବ ତାହା ଦେଖଣାହାରୀକୁ ଜଣାଥିବା ଦରକାର ।&lt;ref name=Francis&gt;Markus, Francis. (2005, April 19). [http://news.bbc.co.uk/2/hi/asia-pacific/4459311.stm Great Wall visible in space photo]. BBC News, Asia-Pacific section. Retrieved March 17, 2007.&lt;/ref&gt; ତେବେ କ୍ୟାମେରା ଲେନ୍ସ୍‍ର ଦୃଷ୍ଟିକ୍ଷମତା ଖାଲି ଆଖିରୁ ଢେର ଅଧିକ ହୋଇଥିବାରୁ ଫଟୋ ଚିତ୍ର ଏହା ପ୍ରତିପାଦନ କରେନାହିଁ ଯେ ଖାଲି ଆଖିରେ ମହାକାଶରୁ ବିଶାଳ ପ୍ରାଚୀର ଦେଖାଯାଇପାରିବ ।{{sfn|López-Gil|2008|pp=3–4}}

==ଚିତ୍ର ଗ୍ୟାଲେରି==
&lt;gallery class=&quot;center&quot;&gt;
ଫାଇଲ:&quot;The First Mound&quot;--the west end of the Great Wall.jpg|ପଶ୍ଚିମ ସୀମାର ଜ୍ୟାୟୁଗ୍ୱାନ୍ ଗିରିପଥରେ ଥିବା &quot;The First Mound&quot;
ଫାଇଲ:The Great Wall-Badaling-2004e.jpg|ବାଡାଲିଂ ନିକଟବର୍ତ୍ତୀ ବିଶାଳ ପ୍ରାଚୀରର ଆଉ ଏକ ଅଂଶ
ଫାଇଲ:Great Wall at Simatai overlooking gorge.jpg|ସିମ୍‍ତାଇ ନିକଟରେ ଥିବା ବିଶାଳ ପ୍ରାଚୀରର ଅଂଶ ଏକ ଗଭୀର ଖାଇ ନିକଟରେ ନିର୍ମିତ
ଫାଇଲ:MutianyuGreatWallWildSection.JPG|ପୁନରୁଦ୍ଧାର କରାଯାଇଥିବା ମୁତ୍ୟାନ୍ୟୁ ପାଖର ବିଶାଳ ପ୍ରାଚୀରର ଅଂଶ 
ଫାଇଲ:Great wall stops in see.jpg|ଶାନ୍‍ହାଇଗ୍ୱାନ୍ ନିକଟରେ ବିଶାଳ ପ୍ରାଚୀର ସମୁଦ୍ର ସହିତ ମିଶେ । ଏହି ଅଂଶକୁ “ଦ ଓଲ୍ଡ୍ ଡ୍ରାଗନ୍ ହେଡ୍” କୁହାଯାଏ । 
ଫାଇଲ:Great Wall of China at Dandong.jpg|ଡାନ୍ଡୋଂ ନିକଟ ଦେଇ ଯାଇଥିବା ବିଶାଳ ପ୍ରାଚୀରର ଅଂଶ
&lt;/gallery&gt;

==ଆହୁରି ଦେଖନ୍ତୁ==
{{div col||30em}}
* [[ସପ୍ତାଶ୍ଚର୍ଯ୍ୟ]]
* [[କୋଲୋଜିୟମ୍]]
* [[ତାଜମହଲ]]
* [[ବିଶ୍ୱ ଐତିହ୍ୟ ସ୍ଥଳ]]
* [[ମାଚୁ ପିଚୁ]]
* [[ଚିଂଗ୍ ସାମ୍ରାଜ୍ୟ]]
* [[ମିଂଗ୍ ସାମ୍ରାଜ୍ୟ]]
* [[ଟେରାକୋଟା ସେନା]]
{{div col end}}

==ନୋଟ୍==
{{reflist|20em}}

==ଆଧାର==
* {{cite book|title=Northern Frontiers of Qing China and Tokugawa Japan: A Comparative Study of Frontier Policy|url=https://archive.org/details/northernfrontier00unse|first=Richard Louis|last=Edmonds|publisher=University of Chicago, Department of Geography; Research Paper No. 213|isbn=0-89065-118-3|year=1985|ref=harv}}
* {{cite book|last = Elliott|first=Mark C.|title=The Manchu Way: The Eight Banners and Ethnic Identity in Late Imperial China|url = https://archive.org/details/manchuwayeightba0000mark|year=2001|publisher=Stanford University Press|isbn=978-0-8047-4684-7|ref=harv}}
* {{Cite book
|first=Thammy |last=Evans
|publisher=Bradt Travel Guides |year=2006|isbn=1-84162-158-7
|title=Great Wall of China: Beijing &amp; Northern China
|url=https://archive.org/details/greatwallofchina0000evan |series=Bradt Travel Guide
|page=[https://archive.org/details/greatwallofchina0000evan/page/3 3]
|postscript=
|ref=harv}}
* {{Cite book|first=Stephen G. |last=Haw|publisher=Psychology Press |year=2006|isbn=0-415-34850-1|title=Marco Polo's China: a Venetian in the realm of Khubilai Khan|series=Volume 3 of Routledge studies in the early history of Asia|ref=harv}}
* {{Cite journal |last=Hessler |first=Peter |authorlink= Peter Hessler|year=2007|title=Letter from China: Walking the Wall |journal=[[The New Yorker]] |volume= |issue=May 21, 2007 |pages=58–67|url=http://www.newyorker.com/reporting/2007/05/21/070521fa_fact_hessler|ref=harv}}
* {{cite book|last = Karnow | first = Mooney, Paul and Catherine | title=National Geographic Traveler: Beijing|url = https://archive.org/details/nationalgeograph0000moon |publisher=National Geographic Books|page=[https://archive.org/details/nationalgeograph0000moon/page/192 192]|isbn=1-4262-0231-8|year=2008|ref=harv}}
* {{cite book|last= Lindesay|first=William|title=The Great Wall Revisited: From the Jade Gate to Old Dragon's Head|url= https://archive.org/details/greatwallrevisit0000lind|year=2008|publisher=Harvard University Press|isbn=978-0-674-03149-4|ref=harv}}
* {{cite journal|title=Is it Really Possible to See the Great Wall of China from Space with a Naked Eye? |first=Norberto |last=López-Gil |journal=Journal of Optometry |volume=1 |issue=1 |pages=3–4 |url=http://www.journalofoptometry.org/Archive/vol1/pdf/02%20Vol1-n1%20Letter%20to%20the%20Editor.pdf |archive-url=https://web.archive.org/web/20080910214156/http://www.journalofoptometry.org/Archive/vol1/pdf/02%20Vol1-n1%20Letter%20to%20the%20Editor.pdf |url-status=dead |archive-date=2008-09-10 |doi=10.3921/joptom.2008.3 |year=2008 |ref=harv }}
* {{cite book | last = Lovell | first = Julia | authorlink = Julia Lovell | title = The Great Wall : China against the world 1000 BC – AD 2000 | publisher = Picador Pan Macmillan | location = Sydney | year = 2006 | isbn = 978-0-330-42241-3 | ref=harv}}
* {{cite book | last = Rojas | first = Carlos | title = The Great Wall : a cultural history | url = https://archive.org/details/isbn_9780674047877 | publisher = Harvard University Press | location = Cambridge, Mass | year = 2010 | isbn = 978-0-674-04787-7 | ref=harv}}
* {{Cite book
|first=Louise Chipley |last=Slavicek|first2= George J. |last2=Mitchell|first3= James I. |last3=Matray
|publisher=Infobase Publishing |year=2005
|isbn=0-7910-8019-6|title=The Great Wall of China
|url=https://archive.org/details/greatwallofchina00loui |page=[https://archive.org/details/greatwallofchina00loui/page/35 35]
|postscript=
|ref=harv}}
* {{cite book|editor1-last=Szabó|editor1-first= József|editor2-last=Dávid|editor2-first= Lóránt|editor3-last=Loczy|editor3-first= Denes|title=Anthropogenic Geomorphology: A Guide to Man-made Landforms|publisher=[[Springer Science+Business Media|Springer]]|year=2010|isbn=978-90-481-3057-3|ref=harv}}
* {{cite book|last = Turnbull| first=Stephen R|authorlink = Stephen Turnbull (historian)|title=The Great Wall of China 221 BC–AD 1644|url = https://archive.org/details/greatwallofchina0000turn|date=January 2007|publisher=Osprey Publishing|isbn=978-1-84603-004-8|ref=harv}}
* {{cite journal |last1=Waldron|first1=Arthur| authorlink = Arthur Waldron | year=1983 |title=The Problem of The Great Wall of China
|url=https://archive.org/details/sim_harvard-journal-of-asiatic-studies_1983-12_43_2/page/643|journal=[[Harvard Journal of Asiatic Studies]]|volume=43 |issue=2 |pages=643–63 |publisher=Harvard-Yenching Institute |doi=|jstor=2719110| ref=harv}}
* {{cite journal |last1=Waldron|first1=Arthur| authorlink = Arthur Waldron | year=1988 |title=The Great Wall Myth: Its Origins and Role in Modern China
|journal=[[The Yale Journal of Criticism]]|volume=2 |issue=1 |pages=67–104 |publisher=[[Johns Hopkins University Press]] |doi=|jstor=| ref=harv}}
* {{cite book | last = Waldron | first = Arthur | authorlink = Arthur Waldron | title = The Great Wall of China : from history to myth | url = https://archive.org/details/greatwallofchina0000wald | publisher = Cambridge University Press | location = Cambridge England New York | year = 1990 | isbn = 978-0-521-42707-4 | ref=harv}}
* {{Cite book|editor-first=Sir Henry |editor-last=Yule|editor-link=Henry Yule|publisher=Printed for the Hakluyt society |year=1866|title=Cathay and the way thither: being a collection of medieval notices of China|series=Issues 36–37 of Works issued by the Hakluyt Society|url=https://books.google.com/books?id=KzEMAAAAIAAJ&amp;pg=PA579#v=onepage&amp;q&amp;f=false|ref=harv}}

==ଆହୁରି ପଢ଼ନ୍ତୁ==
{{refbegin|colwidth=30em}}
* Arnold, H.J.P, &quot;The Great Wall: Is It or Isn't It?&quot; ''Astronomy Now'', 1995.
* [[Christopher I. Beckwith|Beckwith, Christopher I.]] (2009): ''Empires of the Silk Road: A History of Central Eurasia from the Bronze Age to the Present''. Princeton: Princeton University Press. {{ISBN|978-0-691-13589-2}}.
* Luo, Zewen, et al. and Baker, David, ed. (1981). ''The Great Wall''. Maidenhead: McGraw-Hill Book Company (UK). {{ISBN|0-07-070745-6}}
* {{cite book | author=Man, John. | title=The Great Wall| url=https://archive.org/details/greatwall0000manj_s8k3 | location=London | publisher=Bantam Press | year=2008 | isbn=978-0-593-05574-8 | page = 335 pages | nopp=y }}
* Michaud, Roland and Sabrina (photographers), &amp; Michel Jan, ''The Great Wall of China''. Abbeville Press, 2001. {{ISBN|0-7892-0736-2}}
* [[Edward H. Schafer|Schafer, Edward H.]] (1985) ''The Golden Peaches of Samarkand''. Berkeley: University of California Press. {{ISBN|978-0-520-05462-2}}.
* {{cite book |author1=Yamashita, Michael |author2=Lindesay, William | title=The Great Wall&amp;nbsp;– From Beginning to End| location=New York | publisher=Sterling | year=2007 | isbn=978-1-4027-3160-0  | page = 160 pages | nopp=y }}
{{refend}}

==ଅନ୍ୟାନ୍ୟ ଲିଂକ୍==
{{sisterlinks|voy=Great Wall of China}}
* [http://www.friendsofgreatwall.org/ International Friends of the Great Wall]&amp;nbsp;– organization focused on conservation
* [http://whc.unesco.org/en/list/438 UNESCO World Heritage Centre profile]
* [http://www.thegreatwall.com.cn/ Enthusiast/scholar website] {{zh icon}}
* {{In Our Time|Great Wall of China|b00s3h3w|Great_Wall_of_China}}
* [http://www.kuriositas.com/2012/07/the-great-wall-of-china-diverse.html Photoset of lesser visited areas of the Great Wall]
* {{OSM relation|318110}}

[[ଶ୍ରେଣୀ:ସପ୍ତାଶ୍ଚର୍ଯ୍ୟ]]</text>
      <sha1>0nl6qhwle2isflvo1q9ytlsddlf59ax</sha1>
    </revision>
  </page>
  <page>
    <title>ନାରୁ ମହାନ୍ତି</title>
    <ns>0</ns>
    <id>67558</id>
    <revision>
      <id>606479</id>
      <parentid>508635</parentid>
      <timestamp>2026-09-21T07:50:47Z</timestamp>
      <contributor>
        <username>InternetArchiveBot</username>
        <id>28148</id>
      </contributor>
      <comment>Rescuing 1 sources and tagging 0 as dead.) #IABot (v2.0.9.5</comment>
      <origin>606479</origin>
      <model>wikitext</model>
      <format>text/x-wiki</format>
      <text bytes="5388" sha1="kfor51x1unna5pppitfjkzzinuanmkd" xml:space="preserve">{{ଛୋଟ|Naru Mohanty}}
{{Infobox person
| name                      = 
| image                     = 
| image_size                = 250px
| alt                       =  
| caption                   = 
| birth_name                = 
| birth_date                = {{birth date and age|df=yes|1943|7|18}}
| birth_place               = ବାଲିଆ, [[କେନ୍ଦ୍ରାପଡ଼ା ଜିଲ୍ଲା|କେନ୍ଦ୍ରାପଡ଼ା]]
| death_date                = 
| death_place               = 
| death_cause               =
| body_discovered           = 
| resting_place             = 
| resting_place_coordinates = 
| monuments                 = 
| residence                 = 
| nationality               = ଭାରତୀୟ
| other_names               = 
| citizenship               = 
| education                 = 
| alma_mater                = 
| occupation                = 
| years_active              = 
| employer                  = 
| organization              = 
| agent                     = 
| known_for                 = 
| notable_works             = ପୂର୍ବାପର
| style                     = 
| influences                = 
| influenced                = 
| home_town                 = 
| parents                   = 
| spouse                    = 
| children                  = 
| relatives                 = 
| callsign                  = 
| awards                    = ଓଡ଼ିଶା ସାହିତ୍ୟ ଏକାଡେମୀ ପୁରସ୍କାର, ୧୯୯୯
| signature                 = 
| signature_alt             = 
| signature_size            = 
| website                   = 
| footnotes                 = 
| box_width                 = 
}}

'''ନାରୁ ମହାନ୍ତି''' (ଜନ୍ମ : ୧୮ ଜୁଲାଇ ୧୯୪୩), ଜଣେ ଓଡ଼ିଶା ସାହିତ୍ୟ ଏକାଡେମୀ ପୁରସ୍କାରପ୍ରାପ୍ତ ସାହିତ୍ୟିକ ।&lt;ref&gt;{{cite book|title=Indian Literature|url=https://books.google.com/books?id=IZRjAAAAMAAJ|year=1992|publisher=Sahitya Akademi.}}&lt;/ref&gt; ସେ ୧୯୯୯ ମସିହାରେ ଉପନ୍ୟାସ &quot;ପୂର୍ବାପର&quot; ପାଇଁ ଏହି ପୁରସ୍କାର ଲାଭ କରିଥିଲେ । ମହାନ୍ତି, ୧୯୪୩ ମସିହାରେ [[କେନ୍ଦ୍ରାପଡ଼ା ଜିଲ୍ଲା]]ର ବାଲିଆଠାରେ ଜନ୍ମଗ୍ରହଣ କରିଥିଲେ ।&lt;ref&gt;{{cite book|title=Orissa reference: glimpses of Orissa|url=https://books.google.com/books?id=1RBuAAAAMAAJ|year=2001|publisher=TechnoCAD Systems}}&lt;/ref&gt; ସେ ସରକାରୀ ଚାକିରି କରି ସେବାନିବୃତ ହୋଇସାରିଛନ୍ତି ।&lt;ref name=&quot;Gupta1976&quot;&gt;{{cite book|author=G. S. Balarama Gupta|title=The Journal of Indian Writing in English|url=https://books.google.com/books?id=j9hHAAAAYAAJ|year=1976|publisher=G. S. Balarama Gupta.}}&lt;/ref&gt;

== ରଚନାବଳୀ ==
* ପୂର୍ବାପର
* ଅନ୍ୟ ଗତି ନାହିଁ
* ବିଘ୍ନିତ ଆରୋହଣ
* ଗୋଟିଏ ଦୁଃଖର ଅନ୍ୟ ସହଯୋଗୀ ଭୂମିକା
* ଗୃହଚକ୍ର ଅଙ୍ଗାରର ଆତ୍ମଲିପି
* ଯେ ଯାହାର ପରିଧିରେ ଅଥବା ନଗେନ୍
* ଓଭରବ୍ରିଜ
* ପଙ୍ଗୁର ଆତ୍ମକଥା
* ଦଳେଇ ଆଇଲେ ମୂଳରୁ - ୨୦୦୭(କଟକ ଷ୍ଟୁଡେଣ୍ଟସ ଷ୍ଟୋର)&lt;ref&gt;{{Cite web |url=http://odishaculture.gov.in/pdf/bibliography/Odisha_Bibliography_Vol_7.pdf |title=ଆର୍କାଇଭ୍ କପି | |access-date=2018-10-23 |archive-date=2019-12-17 |archive-url=https://web.archive.org/web/20191217063314/http://odishaculture.gov.in/pdf/bibliography/Odisha_Bibliography_Vol_7.pdf |url-status=dead }}&lt;/ref&gt;
* ବାଟ ପାଉ ନଥିବା ଜଣେ ପ୍ରୋଢ଼ର ଦୁର୍ଦଶା
* ଶୋଧ ଡମ୍ବରୁ

== ସମ୍ମାନ ଓ ପୁରସ୍କାର ==
* ଓଡ଼ିଶା ସାହିତ୍ୟ ଏକାଡେମୀ ପୁରସ୍କାର - ୧୯୯୯ (ପୂର୍ବାପର)&lt;ref&gt;{{cite web |title=ଓଡ଼ିଶା ସାହିତ୍ୟ ଏକାଡେମୀ ପୁରସ୍କୃତ ପୁସ୍ତକ ଓ ଲେଖକ |url=http://odishasahityaakademi.org/sahitya-award8.php |website=ଓଡ଼ିଶା ସାହିତ୍ୟ ଏକାଡେମୀ |accessdate=23 October 2018 |archive-date=20 September 2022 |archive-url=https://web.archive.org/web/20220920164934/http://odishasahityaakademi.org/sahitya-award8.php |url-status=dead }}&lt;/ref&gt;
* ବିଜୟ କୃଷ୍ଣ ମହାନ୍ତି ଗଳ୍ପ ସମ୍ମାନ - ୨୦୧୬&lt;ref&gt;{{cite news |title=ପୁସ୍ତକ ପଠନ ବିନା ଜ୍ଞାନର ବିକାଶ ଅସମ୍ଭବ |url=http://sarbasadharana.com/?p=18019 |accessdate=23 October 2018 }}{{Dead link|date=October 2023 |bot=InternetArchiveBot |fix-attempted=yes }}&lt;/ref&gt;

== ଆଧାର ==
{{ଆଧାର}}

{{ଓଡ଼ିଶା ସାହିତ୍ୟ ଏକାଡେମୀ ପୁରସ୍କାର (ଉପନ୍ୟାସ)}}
{{Authority control}}

[[ଶ୍ରେଣୀ:୧୯୪୩ ଜନ୍ମ]]
[[ଶ୍ରେଣୀ:ଜୀବିତ ବ୍ୟକ୍ତି]]
[[ଶ୍ରେଣୀ:କେନ୍ଦ୍ରାପଡ଼ା ଜିଲ୍ଲାର ଲୋକ]]</text>
      <sha1>kfor51x1unna5pppitfjkzzinuanmkd</sha1>
    </revision>
  </page>
  <page>
    <title>କୃଷ୍ଣଚରଣ ବେହେରା</title>
    <ns>0</ns>
    <id>69184</id>
    <revision>
      <id>606452</id>
      <parentid>519436</parentid>
      <timestamp>2026-09-21T02:21:07Z</timestamp>
      <contributor>
        <username>InternetArchiveBot</username>
        <id>28148</id>
      </contributor>
      <comment>Rescuing 1 sources and tagging 0 as dead.) #IABot (v2.0.9.5</comment>
      <origin>606452</origin>
      <model>wikitext</model>
      <format>text/x-wiki</format>
      <text bytes="10853" sha1="5cuupsepzzhowj5xhwcvvqbc6kri7ft" xml:space="preserve">{{ଛୋଟ|Krushna Charan Behera}}
{{Infobox person
| name                      = କୃଷ୍ଣଚରଣ ବେହେରା
| image                     = 
| image_size                = 250px
| alt                       =  
| caption                   = 
| birth_name                = 
| birth_date                = {{Birth date|df=y|1932|06|02|}}
| birth_place               = ଅର୍ଜୁନବିନ୍ଧା, [[ଭଦ୍ରକ ଜିଲ୍ଲା|ଭଦ୍ରକ]]
| death_date                = {{Death date and age|df=yes|2017|07|29|1932|06|02}}
| death_place               = 
| death_cause               =
| body_discovered           = 
| resting_place             = 
| resting_place_coordinates = 
| monuments                 = 
| residence                 = 
| nationality               = ଭାରତୀୟ
| other_names               = 
| citizenship               = 
| education                 = ପିଏଚଡ଼ି ୧୯୬୭
| alma_mater                = 
| occupation                = 
| years_active              = 
| employer                  = 
| organization              = 
| agent                     = 
| known_for                 = 
| notable_works             = 
| style                     = 
| influences                = 
| influenced                = 
| home_town                 = 
| parents                   = 
| spouse                    = 
| children                  = 
| callsign                  = 
| awards                    = 
| signature                 = 
| signature_alt             = 
| signature_size            = 
| website                   = 
| footnotes                 = 
| box_width                 = 
}}

'''କୃଷ୍ଣଚରଣ ବେହେରା''' (୦୨ ଜୁନ ୧୯୩୨ - ୨୯ ଜୁଲାଇ ୨୦୧୭) ଜଣେ ଓଡ଼ିଶା ସାହିତ୍ୟ ଏକାଡେମୀ ପୁରସ୍କାରପ୍ରାପ୍ତ ସାହିତ୍ୟିକ ଥିଲେ ।&lt;ref&gt;{{cite book|title=The Indian P.E.N.|url=https://books.google.com/books?id=UO4tAQAAIAAJ|year=1975|publisher=P.E.N. All-India Centre.}}&lt;/ref&gt; କବିତା, ଗଳ୍ପ, ଉପନ୍ୟାସ, ପ୍ରବନ୍ଧ&lt;ref name=&quot;AbrahamMisrahi-Barak2015&quot;&gt;{{cite book|author1=Joshil K. Abraham|author2=Judith Misrahi-Barak|title=Dalit Literatures in India|url=https://books.google.com/books?id=Ph4-CgAAQBAJ&amp;pg=PA149|date=24 July 2015|publisher=Routledge|isbn=978-1-317-40880-2|pages=149–}}&lt;/ref&gt; ଓ ଶିଶୁସାହିତ୍ୟ ଆଦି ଓଡ଼ିଆ ସାହିତ୍ୟର ବିଭିନ୍ନ ବିଭାଗରେ ସେ ନିଜ ଲେଖନୀ ଚାଳନା କରିଥିଲେ ।&lt;ref name=&quot;MohantyPatnaik2003&quot;&gt;{{cite book|author1=Gopinath Mohanty|author2=Jeeban Kumar Patnaik|author3=Santosha Kumāra Ratha|author4=State Level Vyasakabi Fakir Mohan Smruti Samsad|title=Cultural heritage of &amp;#91;Orissa&amp;#93;|url=https://books.google.com/books?id=e7ZKAQAAIAAJ|year=2003|publisher=State Level Vyasakabi Fakir Mohan Smruti Samsad|isbn=978-81-902761-4-6}}&lt;/ref&gt;

କୃଷ୍ଣଚରଣ ୧୯୩୨ମସିହାରେ ଭଦ୍ରକ ଜିଲ୍ଲାର ଅର୍ଜୁନବିନ୍ଧାଠାରେ ଜନ୍ମଗ୍ରହଣ କରିଥିଲେ । ୧୯୫୫ ମସିହାରେ ସେ ବିଶ୍ୱଭାରତୀ ବିଶ୍ୱବିଦ୍ୟାଳୟରୁ ସ୍ନାତକତ୍ତୋର ଓ ୧୯୬୭ ମସିହାରେ [[ଉତ୍କଳ ବିଶ୍ୱବିଦ୍ୟାଳୟ]]ରୁ ପିଏଚଡ଼ି ହାସଲ କରିଥିଲେ । ବୃତ୍ତିରେ ଥିଲେ ସେ ଜଣେ ଶିକ୍ଷାବିତ । ସେ [[ରେଭେନ୍ସା ମହାବିଦ୍ୟାଳୟ]]ରେ ଓଡ଼ିଆ ଭାଷାବିଭାଗରେ ଅଧ୍ୟାପକ ଓ ଭଦ୍ରକ ମହିଳା ମହାବିଦ୍ୟାଳୟରେ ଅଧ୍ୟକ୍ଷ ଭାବରେ(୧୯୯୦-୯୨) କାର୍ଯ୍ୟ କରିଥିଲେ । ସେ ଓଡ଼ିଶା ଯୁବ ଲେଖକ ସମ୍ମିଳନର ଅଧ୍ୟକ୍ଷ ଓ ଓଡ଼ିଆ ଗବେଷଣ ପରିଷଦ, କଟକର ପ୍ରତିଷ୍ଠାତା (୧୯୮୦) ଅଧ୍ୟକ୍ଷ ଥିଲେ ।&lt;ref name=&quot;Mohanty2009&quot;&gt;{{cite book|author=Jagannath Mohanty|title=Encyclopaedia of Education, Culture and Children's Literature: v. 4. Children's literature and education|url=https://books.google.com/books?id=zfLATnA1IAMC&amp;pg=PA161|year=2009|publisher=Deep &amp; Deep Publications|isbn=978-81-8450-151-3|pages=161–}}&lt;/ref&gt; ୨୦୧୭ ମସିହା ଜୁଲାଇ ୨୯ତାରିଖରେ ସେ ଇହଲୀଳା ସମ୍ବରଣ କରିଥିଲେ ।&lt;ref&gt;{{cite news |title=ବିଶିଷ୍ଟ ପ୍ରାବନ୍ଧିକ କୃଷ୍ଣଚରଣ ବେହେରାଙ୍କ ବିୟୋଗ |url=http://www.sambadkalika.com/Papers/N4JA7LTK2YTGJ2A.pdf |accessdate=15 January 2019 |publisher=ସମ୍ବାଦ କଳିକା }}{{Dead link|date=October 2023 |bot=InternetArchiveBot |fix-attempted=yes }}&lt;/ref&gt;

== ରଚନାବଳୀ ==
* ଓଡ଼ିଶାର ଯ଼ାତ୍ରା ଓ ପାରଂପରିକ ଲୋକପ୍ରିୟ ନାଟ୍ୟଧାରା (ଫ୍ରେଣ୍ଡସ୍ ପବ୍ଲିଶର୍ସ, ୧୯୯୭)
* କଥା ସାହିତ୍ୟ (ସୋମନାଥ ତ୍ରିପାଠୀ,୧୯୬୦)
* ଦଶହରା (କୃଷ୍ଣଚରଣ ବେହେରା,୧୯୬୦)
* ପ୍ରଗତି ସାହିତ୍ୟ ଓ ଅନ୍ୟାନ୍ୟ ପ୍ରବନ୍ଧ (ସୋମନାଥ ତ୍ରିପାଠୀ, ୧୯୫୮)
* ଅଶ୍ଳୀଳତା ବିପକ୍ଷରେ (ଜଗନ୍ନାଥ ରଥ, ୧୯୬୬)&lt;ref name=&quot;Behera1966&quot;&gt;{{cite book|author=Krishna Charan Behera|title=Aśḷiḷatā bipakshare o anyānya prabandha|url=https://books.google.com/books?id=e3YRAQAAIAAJ|year=1966}}&lt;/ref&gt;
* କେତୋଟି ସାହିତ୍ୟିକ ଅଭିଭାଷଣ (ଫ୍ରେଣ୍ଡସ୍ ପବ୍ଲିଶର୍ସ, ୧୯୭୦)
* ଶ୍ରୀ ଜଗନ୍ନାଥ ଓ ଓଡ଼ିଆ ସାହିତ୍ୟ (ପୁସ୍ତକ ଭଣ୍ଡାର, ୧୯୭୪)
* ଚା କପରେ ଝଡ଼ (କୃଷ୍ଣଚରଣ ବେହେରା, ୧୯୫୩)
* ଐତରେୟ ଓ ଅନ୍ୟାନ୍ୟ ଗଳ୍ପ (ଏସ୍ ଏନ୍ ଚୌଧୁରୀ, ୧୯୮୨)
* ନାରୀ ଏକ ନଦୀର ନାମ (ଓଡ଼ିଶା ବୁକ୍ ଷ୍ଚୋର, ୧୯୭୬)
* କୃଷ୍ଣଚରଣ ବୀଥିକା (ବିଦ୍ୟା ପ୍ରକାଶନ , ୧୯୯୯)
* କବିତାଶ୍ରୀ କୃଷ୍ଣଚରଣ ବେହେରାଙ୍କଦ୍ୱାରା ସଂପାଦିତ (ବିଦ୍ୟା ପ୍ରକାଶନ, ୨୦୦୦)
* ନାଟ୍ୟ ସାହିତ୍ୟ ପରିଚୟ (ଫ୍ରେଣ୍ଡସ୍ ପବ୍ଲିଶର୍ସ ୧୯୭୮)
* ପ୍ରସଙ୍ଗ: ନାଟକ-ଏକାଙ୍କିକା (ଫ୍ରେଣ୍ଡସ ପବ୍ଲିଶର୍ସ , ୧୯୯୭)
* କୁସୁମ କେଳି (ସାଥିମହଲ, ୧୯୯୫)
* ବେଦୀ ଇତ୍ୟାଦି ଗଳ୍ପ (ଜେ ମହାପାତ୍ର ୧୯୭୧)
* ଦର୍ପକ ଦର୍ପଣ (ପ୍ରାଚୀ ସାହିତ୍ୟ ପ୍ରତିଷ୍ଠାନ ୨୦୦୪)
* ଇତର ଇତରା (ଖରସ୍ରୋତା ପବ୍ଲିକେଶନ୍ସ, ୨୦୦୮)
* ନାରୀ ମେଧ ଓ ଅନ୍ୟାନ୍ୟ ଗଳ୍ପ (ଓଡ଼ିଶା ବୁକ ଷ୍ଟୋର, ୧୯୮୯)&lt;ref&gt;{{cite book|title=Indian Literature|url=https://books.google.com/books?id=c5JjAAAAMAAJ|year=1991|publisher=Sähitya Akademi.}}&lt;/ref&gt;
* ସମ୍ପାନ ସନ୍ଦର୍ଭ (ଉତ୍କଳିକା, ୧୯୮୧)
* ପ୍ରସଙ୍ଗ: ଧର୍ମ ଓ ଶିକ୍ଷା (ଫ୍ରେଣ୍ଡସ୍ ପବ୍ଲିଶର୍ସ, ୧୯୯୩)
* ପଣ୍ଡିତ ନୀଳମଣି ବିଦ୍ୟାରତ୍ନ (ଓଡ଼ିଶା ସାହିତ୍ୟ ଏକାଡେମୀ , ୨୦୦୨)&lt;ref&gt;{{cite web |title=National Library India |url=http://opac.nationallibrary.gov.in/cgi-bin/gw/chameleon?sessionid=2018122811431907277&amp;skin=nl&amp;lng=en&amp;inst=consortium&amp;host=localhost%2b1111%2bDEFAULT&amp;patronhost=localhost%201111%20DEFAULT&amp;searchid=1&amp;sourcescreen=INITREQ&amp;pos=1&amp;itempos=1&amp;rootsearch=SCAN&amp;function=INITREQ&amp;search=AUTHID&amp;authid=1259079&amp;authidu=1003 |website=opac.nationallibrary.gov.in |publisher=nationallibrary |accessdate=15 January 2019}}&lt;/ref&gt;

== ସମ୍ପାଦନା ==
* ଅଗ୍ରଣୀ
* କବିତା
* ଡଗର(ସହ ସମ୍ପାଦକ)
* ଏଷଣା&lt;ref&gt;{{cite news |title=ଆଜି ଶ୍ରାଦ୍ଧବାର୍ଷିକୀ |url=https://web.archive.org/save/http://www.sambadepaper.com/epapermain.aspx?edcode=10&amp;eddate=8/6/2019&amp;querypage=2# |accessdate=6 August 2019 |issue=ସମ୍ବାଦ ୦୬/୦୮/୨୦୧୯ ପୃଷ୍ଠା ୨ |publisher=ସମ୍ବାଦ}}&lt;/ref&gt;

== ସମ୍ମାନ ଓ ପୁରସ୍କାର ==
* ବିଷୁବ ମିଳନ ପୁରସ୍କାର - ୧୯୭୯
* ରାଜ୍ୟ ଶିକ୍ଷା ବିଭାଗ ପୁରସ୍କାର - ୧୯୫୯&lt;ref name=&quot;Dutt1999&quot;&gt;{{cite book|author=Kartik Chandra Dutt|title=Who's who of Indian Writers, 1999: A-M|url=https://books.google.com/books?id=QA1V7sICaIwC&amp;pg=PA125|year=1999|publisher=Sahitya Akademi|isbn=978-81-260-0873-5|pages=125–}}&lt;/ref&gt;
* [[ସାହିତ୍ୟ ଭାରତୀ ସମ୍ମାନ]] - ୨୦୦୯
* ଓଡ଼ିଶା ସାହିତ୍ୟ ଏକାଡେମୀ ପୁରସ୍କାର(ପ୍ରବନ୍ଧ ଓ ସମାଲୋଚନା) - ୧୯୯୮ (ପ୍ରସଙ୍ଗ:ନାଟକ-ଏକାଙ୍କିକା)&lt;ref&gt;{{cite web |title=ଓଡ଼ିଶା ସାହିତ୍ୟ ଏକାଡେମୀ ପୁରସ୍କୃତ ପୁସ୍ତକ ଓ ଲେଖକ |url=http://odishasahityaakademi.org/sahitya-award8.php |website=odishasahityaakademi.org |publisher=ଓଡ଼ିଶା ସାହିତ୍ୟ ଏକାଡେମୀ |accessdate=6 August 2019 |archive-date=22 September 2022 |archive-url=https://web.archive.org/web/20220922052546/http://www.odishasahityaakademi.org/sahitya-award8.php |url-status=dead }}&lt;/ref&gt;

== ଆଧାର ==
{{ଆଧାର}}
{{ଓଡ଼ିଶା ସାହିତ୍ୟ ଏକାଡେମୀ ପୁରସ୍କାର (ପ୍ରବନ୍ଧ ଓ ସମାଲୋଚନା)}}
{{ସାହିତ୍ୟ ଭାରତୀ ସମ୍ମାନ}}
{{Authority control}}

[[ଶ୍ରେଣୀ:୧୯୩୨ ଜନ୍ମ]]
[[ଶ୍ରେଣୀ:୨୦୧୭ ମୃତ୍ୟୁ]]
[[ଶ୍ରେଣୀ:ଓଡ଼ିଆ ଔପନ୍ୟାସିକ]]
[[ଶ୍ରେଣୀ:ଓଡ଼ିଆ କବି]]
[[ଶ୍ରେଣୀ:ଓଡ଼ିଶା ସାହିତ୍ୟ ଏକାଡେମୀ ପୁରସ୍କାର ସମ୍ମାନିତ]]</text>
      <sha1>5cuupsepzzhowj5xhwcvvqbc6kri7ft</sha1>
    </revision>
  </page>
  <page>
    <title>ନବକିଶୋର ରାଜ</title>
    <ns>0</ns>
    <id>69544</id>
    <revision>
      <id>606476</id>
      <parentid>508523</parentid>
      <timestamp>2026-09-21T07:39:22Z</timestamp>
      <contributor>
        <username>InternetArchiveBot</username>
        <id>28148</id>
      </contributor>
      <comment>Rescuing 1 sources and tagging 0 as dead.) #IABot (v2.0.9.5</comment>
      <origin>606476</origin>
      <model>wikitext</model>
      <format>text/x-wiki</format>
      <text bytes="2314" sha1="7gw419qlbe5l921e3kh8inu45g5ar38" xml:space="preserve">{{ଛୋଟ|Nabakishore Raj}}
'''ନବକିଶୋର ରାଜ''' ଓଡ଼ିଶା ସାହିତ୍ୟ ଏକାଡେମୀ ପୁରସ୍କାରପ୍ରାପ୍ତ ଜଣେ ଔପନାସିକ । ୨୦୧୨ ମସିହାରେ ତାଙ୍କର ଉପନ୍ୟାସ &quot;ଛାୟା ପୁରୁଷ&quot; ପାଇଁ ତାଙ୍କୁ ଏହି ଉପାଧି ମିଳିଥିଲା ।&lt;ref&gt;{{Cite web|url=http://odishasahityaakademi.org/sahitya-award13.php|title=Odisha Sahitya Akademi|website=odishasahityaakademi.org|access-date=2019-02-19|archive-date=2024-01-09|archive-url=https://web.archive.org/web/20240109055122/http://odishasahityaakademi.org/sahitya-award13.php|url-status=dead}}&lt;/ref&gt;&lt;ref name=&quot;:0&quot;&gt;{{Cite web|url=http://news.kansult.in/webpage/detailnews/2591/10|title=୨୦୧୧-୧୨ ପାଇଁ ଓଡ଼ିଶା ସାହିତ୍ୟ ଏକାଡ଼େମୀ ପୁରସ୍କାର {{!}} ଓଡ଼ିଆ ସ୍ପଟ୍ ନି‌‍‌ୟୁଜ୍, odia spotnews{{!}} SAHITYA_ACADEMY AWARD {{!}} Odia News, Latest Odisha News, Odisha Breaking News, Odisha Headlines, Online Odia News Portal|website=news.kansult.in|access-date=2019-02-19}}{{Dead link|date=October 2023 |bot=InternetArchiveBot |fix-attempted=yes }}&lt;/ref&gt; 

== ରଚନାବଳୀ ==
ତାଙ୍କର ଅନ୍ୟ ରଚନାଗୁଡ଼ିକ ହେଲା:

* ଈଶ୍ୱର ଆଲ୍ଲା ତେରୋ ନାମ&lt;ref&gt;{{Cite web |url=http://www.orissaculture.gov.in/pdf/bibliography/bib2000.pdf |title=ଆର୍କାଇଭ୍ କପି | |access-date=2019-02-19 |archive-date=2019-07-11 |archive-url=https://web.archive.org/web/20190711183301/http://www.orissaculture.gov.in/pdf/bibliography/bib2000.pdf |url-status=dead }}&lt;/ref&gt;

== ସମ୍ମାନ ଓ ପୁରସ୍କାର ==

* ଓଡ଼ିଶା ସାହିତ୍ୟ ଏକାଡେମୀ ପୁରସ୍କାର&lt;ref name=&quot;:0&quot; /&gt;

== ଆଧାର ==
{{ଆଧାର}}

[[ଶ୍ରେଣୀ:ଆନ୍ତର୍ଜାତୀୟ ମାତୃଭାଷା ଦିବସ ଗଣସମ୍ପାଦନା ୨୦୧୯]]
[[ଶ୍ରେଣୀ:ଓଡ଼ିଆ ଔପନ୍ୟାସିକ]]
[[ଶ୍ରେଣୀ:ଓଡ଼ିଆ ଲୋକ]]
[[ଶ୍ରେଣୀ:ସାହିତ୍ୟ ଏକାଡେମୀ ପୁରସ୍କାର ବିଜେତା]]</text>
      <sha1>7gw419qlbe5l921e3kh8inu45g5ar38</sha1>
    </revision>
  </page>
  <page>
    <title>ଉମାଶଙ୍କର ପଣ୍ଡା</title>
    <ns>0</ns>
    <id>69556</id>
    <revision>
      <id>606446</id>
      <parentid>506435</parentid>
      <timestamp>2026-09-20T23:50:09Z</timestamp>
      <contributor>
        <username>InternetArchiveBot</username>
        <id>28148</id>
      </contributor>
      <comment>Rescuing 1 sources and tagging 0 as dead.) #IABot (v2.0.9.5</comment>
      <origin>606446</origin>
      <model>wikitext</model>
      <format>text/x-wiki</format>
      <text bytes="12268" sha1="3rdovnygutcd5n3jnw80pl4g7nl7adh" xml:space="preserve">{{ଛୋଟ|Umashankar Panda}}
{{Infobox person
| name                      = ଉମାଶଙ୍କର ପଣ୍ଡା
| image                     = 
| image_size                = 250px
| alt                       =  
| caption                   = 
| birth_name                = 
| birth_date                = ୧୯୩୧
| birth_place               = 
| death_date                = ୨୦୧୫
| death_place               = 
| death_cause               =
| body_discovered           = 
| resting_place             = 
| resting_place_coordinates = 
| monuments                 = 
| residence                 = 
| nationality               = ଭାରତୀୟ
| other_names               = 
| citizenship               = 
| education                 = 
| occupation                = 
| years_active              = 
| employer                  = 
| organization              = 
| agent                     = 
| known_for                 = 
| notable_works             = 
| style                     = 
| influences                = 
| influenced                = 
| home_town                 = 
| parents                   = 
| spouse                    = [[ଲୋକଜନନୀ ପଣ୍ଡା]]
| children                  = ଶଶାଙ୍କ, ଉଦୟନ, ସୌଭାଗ୍ୟ, ବ୍ରଜେନ୍ଦ୍ର, ଜୟଶ୍ରୀ
| relatives                 = 
| callsign                  = 
| awards                    = ଅତିବଡ଼ୀ ଜଗନ୍ନାଥ ଦାସ ସମ୍ମାନ ୨୦୦୫
| signature                 = 
| signature_alt             = 
| signature_size            = 
| website                   = 
| footnotes                 = 
| box_width                 = 
}}

'''ଉମାଶଙ୍କର ପଣ୍ଡା'''(୧୯୩୧-୨୦୧୫) ଓଡ଼ିଶା ସାହିତ୍ୟ ଏକାଡେମୀଦ୍ୱାରା ପ୍ରଦତ୍ତ ସର୍ବୋଚ୍ଚ ପୁରସ୍କାର, [[ଅତିବଡ଼ୀ ଜଗନ୍ନାଥ ଦାସ ସମ୍ମାନ]] ଲାଭ କରିଥିବା ଜଣେ ଓଡ଼ିଆ ସାହିତ୍ୟିକ ଥିଲେ ।&lt;ref&gt;{{cite web |title=ଅତିବଡ଼ୀ ଜଗନ୍ନାଥ ଦାସ ପୁରସ୍କାରପ୍ରାପ୍ତ ସାରସ୍ୱତ ସାଧକ/ ସାଧିକା |url=http://odishasahityaakademi.org/ati-badi-jagannath-das-award.php |website=odishasahityaakademi.org |publisher=Odisha Sahitya Akademy |accessdate=20 February 2019 |archive-date=27 March 2019 |archive-url=https://web.archive.org/web/20190327192250/http://odishasahityaakademi.org/ati-badi-jagannath-das-award.php |url-status=dead }}&lt;/ref&gt; ବିଭିନ୍ନ ମୌଳିକ ସାହିତ୍ୟ ରଚନା ବ୍ୟତିତ, ସେ ଜଣେ ଅନୁବାଦକ ରୂପରେ&lt;ref name=&quot;Das2012&quot;&gt;{{cite book|author=Nava Kishor Das|title=Odisha|url=https://books.google.com/books?id=Sz7m_yM-hJsC|year=2012|publisher=Seagull Books|isbn=978-81-7046-293-4}}&lt;/ref&gt; ମଧ୍ୟ ପରିଚିତ ।

== ପରିବାର ==
ଉମାଶଙ୍କରଙ୍କର ସହଧର୍ମିଣୀ [[ଲୋକଜନନୀ ପଣ୍ଡା]] [[କୋଶଳୀ ଭାଷା|ସମ୍ବଲପୁରୀ ଭାଷାର]] ପ୍ରଥମ ସ୍ୱୀକୃତିପ୍ରାପ୍ତ ଗୀତିକାର ଥିଲେ । ତାଙ୍କର ୪ ଜଣ ପୁଅ ଶଶାଙ୍କ, ଉଦୟନ, ସୌଭାଗ୍ୟ, ବ୍ରଜେନ୍ଦ୍ର ଓ ଜଣେ ଝିଅ ଜୟଶ୍ରୀ ଅଛନ୍ତି &lt;ref&gt;{{cite web |title=ଆକାଶବାଣୀ ଗୀତିକାର ଲୋକଜନନୀ ପଣ୍ଡାଙ୍କ ପରଲୋକ |url=http://sambadepaper.com/imageview_87514_22531206_4_71_05-03-2020_5_i_1_sf.html |publisher=ସମ୍ବାଦ |accessdate=୫ ମାର୍ଚ୍ଚ ୨୦୨୦|archiveurl=https://web.archive.org/web/20200305090441/http://sambadepaper.com/imageview_87514_22531206_4_71_05-03-2020_5_i_1_sf.html |archivedate=୫ ମାର୍ଚ୍ଚ ୨୦୨୦}}&lt;/ref&gt;
== ରଚନାବଳୀ ==
=== ଅନୁବାଦ ===
* ଜ୍ଞାନପୀଠ ବିଜେତାଙ୍କ କବିତା - ୨୦୧୦ (ଚିତ୍ରୋତ୍ପଳା ପବ୍ଲିକେଶନ୍ସ)
* ଜ୍ଞାନପୀଠ ବିଜେତାଙ୍କ ଗଳ୍ପ - ୧୯୯୯ (ପ୍ରାଚୀ ପ୍ରକାଶନ)
* ଜ୍ଞାନପୀଠ ବିଜେତାଙ୍କ ନିର୍ବାଚିତ କାହାଣୀ (ଉମାଶଙ୍କର ପଣ୍ଡା ଓ ସ୍ନେହ ମିଶ୍ରଙ୍କଦ୍ୱାରା ଅନୁବାଦିତ) - ୨୦୧୦(ଚିତ୍ରୋତ୍ପଳା ପବ୍ଲିକେଶନ୍ସ)
* ନୀଳ ନଗ୍ନିକା - ୨୦୦୪ (ରୂପାମ୍ବର ପ୍ରକାଶନୀ)
* ନୋବେଲ ବିଜେତାଙ୍କ ନିର୍ବାଚିତ ଗଳ୍ପ - ୨୦୦୧ (ଗ୍ରନ୍ଥମନ୍ଦିର)
* ରେବେକା ଦାଫାନି ଦୁ ମରୀୟର - ୨୦୦୬ (ଚିତ୍ରୋତ୍ପଳା ପବ୍ଲିକେଶନ୍ସ)
* ଲଳିତା (ମୂଳ ଲେଖା: ଭ୍ଲାଦିମିର ନବୋକଭ୍) - ୨୦୦୨(ସୁଧା ପ୍ରକାଶନ)
* ଦୁଇନାରୀ (ମୂଳ ଲେଖା: ଆଲବର୍ଟ ମୋରାଭିଆ) - ୨୦୦୨(ରୂପମ୍ବର ପ୍ରକାଶନ)
* ସ୍ୱପ୍ନ ସଙ୍ଗିନୀ (ମୂଳ ଲେଖା: ଆଲବର୍ଟ ମୋରାଭିଆ) - ୨୦୦୨(ଚିତ୍ରୋତ୍ପଳା ପବ୍ଲିକେଶନ୍ସ)
* ଆଧୁନିକ ଭାରତୀୟ ଗଳ୍ପମାଳା - ୨୦୦୦(ଚିତ୍ରୋତ୍ପଳା ପବ୍ଲିକେଶନ୍ସ)
* ଚାଣକ୍ୟ (ମୂଳ ଲେଖା: ଭଗବତୀ ଚରଣ ବର୍ମା) - ୨୦୦୪(ଷ୍ଟୁଡେଣ୍ଟସ ଷ୍ଟୋର)
* ମହାଭୋଜ (ମୂଳ ଲେଖା: ମନୁ ଭଣ୍ଡାରୀ) - ୨୦୦୮(ଚିତ୍ରୋତ୍ପଳା ପବ୍ଲିକେଶନ୍ସ)
* ଅନ୍ନଦାତା (ମୂଳ ଲେଖା: କ୍ରିସନ୍ ଚନ୍ଦର) - ୧୯୫୯(ଲୋକଜନନୀ ପଣ୍ଡା)
* ସାମ୍ପ୍ରତିକ ପାକିସ୍ତାନୀ ଉର୍ଦ୍ଦୁ କବିତା - ୨୦୦୯(ସୁବର୍ଣ୍ଣଶ୍ରୀ ପ୍ରକାଶିନୀ)
* ଅବୈଧ (ମୂଳ ଲେଖା:ଦିବ୍ୟେନ୍ଦୁ ପାଲିତ୍) - ୨୦୦୦(ଅଗ୍ନି)
* ଅହଂକାର - ୧୯୮୩ (ଓଡ଼ିଶା ବୁକ୍ ଷ୍ଟୋର)
* ଆଖେନାତେନ: ସତ୍ୟେ ବମବାମ୍ କାରୀ (ମୂଳ ଲେଖା:  ନାଗିବ ମାହଫୁଜ) - ୨୦୧୩(ଚିତ୍ରୋତ୍ପଳା ପବ୍ଲିକେଶନ୍ସ)
* କାସାନୋଭାର ପ୍ରେମିକମାନେ (ମୂଳ ଲେଖା:ଜିଆକୋମ ଜିରୋଲମ‌) - ୨୦୦୬( ପ୍ରାଚୀ ସାହିତ୍ୟ ପ୍ରତିଷ୍ଠାନ) 

=== ଅନ୍ୟାନ୍ୟ===
* କେତେ ଚିତ୍ରଙ୍ଗଦା - ୧୯୮୧(ଓଡ଼ିଶା ବୁକ୍ ଷ୍ଟୋର)
* ଋଷ ଓ ଚୀନର ଶ୍ରେଷ୍ଠଗଳ୍ପ - ୧୯୫୯(ଲୋକଜନନୀ ପଣ୍ଡା)
* ନିଃଶବ୍ଦ ନୂପୁର - ୧୯୮୦( ଫ୍ରେଣ୍ଡସ୍ ପବ୍ଲିଶର୍ସ)&lt;ref name=&quot;Datta1987&quot;&gt;{{cite book|author=Amaresh Datta|title=Encyclopaedia of Indian Literature: A-Devo|url=https://books.google.com/books?id=ObFCT5_taSgC&amp;pg=PA305|year=1987|publisher=Sahitya Akademi|isbn=978-81-260-1803-1|pages=305–}}&lt;/ref&gt;
* ଇମନ୍ କଲ୍ୟାଣ - (ସାରସତ୍ୱ ପୁସ୍ତକ ଭଣ୍ଡାର)
* କେକା କୁହୁ କାକଳି - ୧୯୬୩ (ନିର୍ମଳ ଚନ୍ଦ୍ର ପାଢ଼ୀ)
* ନଦୀ ଉପନଦୀ - ୧୯୮୨ (ଜନଶକ୍ତି ପୁସ୍ତକାଳୟ)
* ସ୍ଥାବର ଜଙ୍ଗମ - ୧୯୬୪ (ପୂର୍ଣ୍ଣିମା ପ୍ରକାଶନୀ)
* କାଳର ଭୂମିଷ୍ଠ ଶବ୍ଦ - ୧୯୯୯ (ଅନୁଶୀଳନ)
* କାୟା ନୌକାରେ - ୨୦୦୧ (ଓଡ଼ିଶା ବୁକ ଷ୍ଟୋର)
* ପ୍ରେମ କବିତା ଉମାଶଙ୍କର ପଣ୍ଡା - (ସମ୍ବଲପୁର ଅନୁଶୀଳନ)
* ପକ୍ଷୀ ଜଣେ - ୨୦୧୧ (ବ୍ରଜେନ୍ଦ୍ର କିଶୋର ପଣ୍ଡା)
* ରତି ରତି ଋତୁପର୍ଣ୍ଣା - ୨୦୦୪ (ସମ୍ବଲପୁର ଅନୁଶୀଳନ)
* ସମକାଳୀନ ଓଡ଼ିଆ ପ୍ରେମ କବିତା - ୨୦୧୩ (ସ୍ମୃତିରେଖା ପବ୍ଲିକେଶନ୍ସ)
* ଅସତୀ କନ୍ୟାର କାହାଣୀ - ୧୯୬୨ (ସାରସ୍ୱତ ଭଣ୍ଡାର)
* ବାଇବେଲର ପ୍ରେମ କାହାଣୀ - ୨୦୦୩ (ପ୍ରଜାତନ୍ତ୍ର ପ୍ରଚାର ସମିତି)
* ଏବଂ ଇନ୍ଦ୍ରନୀଳ ବୃହନ୍ନଳା ସମ୍ବାଦ - ୨୦୧୨ (ଶ୍ୱେତସଙ୍କେତ ସାରସ୍ୱତ ମଞ୍ଚ)
* ନୋବେଲ ଲରିୟେଟ - ୧୯୯୭ (ଗ୍ରନ୍ଥମନ୍ଦିର)
* ପଳାତକ ସମ୍ରାଟ - ୨୦୦୦(ସମ୍ବଲପୁର ଅନୁଶୀଳନ)
* ଶାଶ୍ୱତ ପ୍ରେମକଥା - ୨୦୦୬ (ନବୋଦୟ ପ୍ରକାଶନ)&lt;ref&gt;{{cite web |title=National Library Online Catalogue |url=http://opac.nationallibrary.gov.in/cgi-bin/gw/chameleon |website=opac.nationallibrary.gov.in |publisher=National Library of India |accessdate=20 February 2019}}&lt;/ref&gt;

==ପୁରସ୍କାର ଓ ସମ୍ମାନ ==
* ଅତିବଡ଼ୀ ଜଗନ୍ନାଥ ଦାସ ପୁରସ୍କାର -୨୦୦୫ (ଜୀବନବ୍ୟାପି ଅବଦାନ ପାଇଁ)
* ଓଡ଼ିଶା ସାହିତ୍ୟ ଏକାଡେମୀ ପୁରସ୍କାର - ୧୯୮୨ (ନିଃଶବ୍ଦ ନୂପୁର ପାଇଁ)&lt;ref&gt;{{cite web |title=ଓଡ଼ିଶା ସାହିତ୍ୟ ଏକାଡେମୀ ପୁରସ୍କୃତ ପୁସ୍ତକ ଓ ଲେଖକ |url=http://odishasahityaakademi.org/sahitya-award3.php |website=odishasahityaakademi.org |publisher=Odisha Sahitya Academy |accessdate=20 February 2019 |archive-date=27 March 2019 |archive-url=https://web.archive.org/web/20190327190712/http://odishasahityaakademi.org/sahitya-award3.php |url-status=dead }}&lt;/ref&gt;
* ଝଙ୍କାର ପୁରସ୍କାର (କବିତା), ୨୦୧୦&lt;ref&gt;{{cite web |title=ଝଙ୍କାର ପୁରସ୍କାର ବିଜେତା |url=http://theprajatantra.org/Award%20Winner.pdf |publisher=ପ୍ରଜାତନ୍ତ୍ର ପ୍ରଚାର ସମିତି |accessdate=୮ ମାର୍ଚ୍ଚ ୨୦୨୨ |archiveurl=https://web.archive.org/web/20201008054001/http://theprajatantra.org/Award%20Winner.pdf|archivedate=8 October 2020 |url-status=live}}&lt;/ref&gt;(ପ୍ରଜାତନ୍ତ୍ର ପ୍ରଚାର ସମିତି ପ୍ରଦତ୍ତ)
* ଫକୀର ମୋହନ କ୍ଷୁଦ୍ରଗଳ୍ପ ସମ୍ମାନ ‎

== ଆଧାର ==
{{ଆଧାର}}

{{ଅତିବଡ଼ୀ ଜଗନ୍ନାଥ ଦାସ ପୁରସ୍କାର}}
{{ଓଡ଼ିଶା ସାହିତ୍ୟ ଏକାଡେମୀ ପୁରସ୍କାର (କାବ୍ୟ କବିତା)}}
{{ବିଷୁବ ପୁରସ୍କାର}}
{{ଝଙ୍କାର ପୁରସ୍କାର (କବିତା)}}
{{ଫକୀର ମୋହନ କ୍ଷୁଦ୍ରଗଳ୍ପ ସମ୍ମାନ‎}}
{{Authority control}}
[[ଶ୍ରେଣୀ:୧୯୩୧ ଜନ୍ମ]]
[[ଶ୍ରେଣୀ:୨୦୧୫ ମୃତ୍ୟୁ]]
[[ଶ୍ରେଣୀ:ଓଡ଼ିଶା ସାହିତ୍ୟ ଏକାଡେମୀ ପୁରସ୍କାର ସମ୍ମାନିତ]]
[[ଶ୍ରେଣୀ:ବିଷୁବ ପୁରସ୍କାର ସମ୍ମାନିତ]]
[[ଶ୍ରେଣୀ:ଝଙ୍କାର ପୁରସ୍କାର ସମ୍ମାନିତ]]
[[ଶ୍ରେଣୀ:ଓଡ଼ିଆ କବି]]
[[ଶ୍ରେଣୀ:ଓଡ଼ିଆ ଅନୁବାଦକ]]
[[ଶ୍ରେଣୀ:ଆନ୍ତର୍ଜାତୀୟ ମାତୃଭାଷା ଦିବସ ଗଣସମ୍ପାଦନା ୨୦୧୯]]</text>
      <sha1>3rdovnygutcd5n3jnw80pl4g7nl7adh</sha1>
    </revision>
  </page>
  <page>
    <title>କୃଷ୍ଣଚନ୍ଦ୍ର ମିଶ୍ର</title>
    <ns>0</ns>
    <id>69558</id>
    <revision>
      <id>606451</id>
      <parentid>558876</parentid>
      <timestamp>2026-09-21T02:21:05Z</timestamp>
      <contributor>
        <username>InternetArchiveBot</username>
        <id>28148</id>
      </contributor>
      <comment>Rescuing 1 sources and tagging 0 as dead.) #IABot (v2.0.9.5</comment>
      <origin>606451</origin>
      <model>wikitext</model>
      <format>text/x-wiki</format>
      <text bytes="12383" sha1="mtt9a08dcrc1nnbg1ykqw3nfffdo1gc" xml:space="preserve">{{Infobox writer &lt;!-- For more information see [[:Template:Infobox Writer/doc]]. --&gt;
| name = କୃଷ୍ଣଚନ୍ଦ୍ର ମିଶ୍ର
| image = 
| imagesize = 
| alt = 
| caption = 
| pseudonym = 
| birth_name = 
| birth_date = {{birth date and age|1948|08|28|df=yes}}
| birth_place = ପୁରୀ
| death_date = 
| death_place = 
| resting_place = 
| occupation = ପ୍ରାଧ୍ୟାପକ (ବିଭାଗୀୟ ମୁଖ୍ୟ - ଅର୍ଥନୀତି ବିଭାଗ, ରେଭେନ୍‍ସା ବିଶ୍ୱବିଦ୍ୟାଳୟ ପରେ ଚାକିରୀରୁ ଅବସରପ୍ରାପ୍ତ)
| language = [[ଓଡ଼ିଆ ଭାଷା|ଓଡ଼ିଆ]], [[ଇଂରାଜୀ ଭାଷା|ଇଂରାଜୀ]]
| nationality = [[ଭାରତ|ଭାରତୀୟ]]
| ethnicity = &lt;!--[[Image:Seal of Orissa.gif|25px]]--&gt;[[ଓଡ଼ିଆ ଲୋକ|ଓଡ଼ିଆ]]
| education = ଅର୍ଥନୀତିରେ ସ୍ନାତକୋତ୍ତର (୧୯୭୩), ଅର୍ଥନୀତିରେ ଡକ୍ଟରେଟ୍ (୧୯୮୮)
| alma_mater = ପୁରୀ ଜିଲ୍ଲା ସ୍କୁଲ&lt;br /&gt;ଉତ୍କଳ ବିଶ୍ୱବିଦ୍ୟାଳୟ
| period = 
| genre = 
| subject = 
| movement = 
| notablework = ଶ୍ରୀଜଗନ୍ନାଥ ମନ୍ଦିରର କଳା ଓ ସ୍ଥାପତ୍ୟ&lt;br /&gt;Land Systems and Land Reforms
| spouse = [[ଲକ୍ଷ୍ମୀପ୍ରିୟା ଆଚାର୍ଯ୍ୟ]]
| children = 
| relatives = ସ୍ୱର୍ଗତ ଚକ୍ରଧର ମିଶ୍ର (ବାପା), &lt;br /&gt;ସ୍ୱର୍ଗତ କମଳା ଦେବୀ (ମାଆ)
| influences = 
| influenced = 
| awards = [[ଓଡ଼ିଶା ସାହିତ୍ୟ ଏକାଡେମୀ ପୁରସ୍କାର]] (୨୦୧୨)
| signature = 
| signature_alt = 
| website = 
| portaldisp = 
}}

'''କୃଷ୍ଣଚନ୍ଦ୍ର ମିଶ୍ର''' (ଜନ୍ମ: ୨୮ ଅଗଷ୍ଟ ୧୯୪୮) ଜଣେ ଭାରତୀୟ [[ଓଡ଼ିଆ ଭାଷା|ଓଡ଼ିଆ]] ଓ [[ଇଂରାଜୀ ଭାଷା|ଇଂରାଜୀ ଭାଷାର]] ପ୍ରାବନ୍ଧିକ ତଥା ଅର୍ଥନୀତି ପ୍ରାଧ୍ୟାପକ । ତାଙ୍କ ଗବେଷଣାତ୍ମକ ରଚନା ''ଶ୍ରୀଜଗନ୍ନାଥ ମନ୍ଦିରର କଳା ଓ ସ୍ଥାପତ୍ୟ: ଏକ ତାତ୍ତ୍ୱିକ ବିଶ୍ଳେଷଣ'' ୨୦୧୨ ମସିହାରେ ପ୍ରବନ୍ଧ ଓ ସମାଲୋଚନା ବର୍ଗରେ [[ଓଡ଼ିଶା ସାହିତ୍ୟ ଏକାଡେମୀ ପୁରସ୍କାର]] ପାଇଁ ମନୋନୀତ ହୋଇଥିଲା ।&lt;ref name=&quot;:0&quot;&gt;{{cite web |url= http://odishasahityaakademi.org/sahitya-award13.php |title= ଓଡ଼ିଶା ସାହିତ୍ୟ ଏକାଡେମୀ ପୁରସ୍କୃତ ପୁସ୍ତକ ଓ ଲେଖକ |access-date= 2019-02-20 |archive-date= 2024-01-09 |archive-url= https://web.archive.org/web/20240109055122/http://odishasahityaakademi.org/sahitya-award13.php |url-status= dead }}&lt;/ref&gt; ଚାକିରୀ ଜୀବନରୁ ଅବସର ନେବା ପରେ ବର୍ତ୍ତମାନ ସେ ଭାରତୀୟ ସଂସ୍କୃତି ଉପରେ ଉଚ୍ଚତର ଗବେଷଣା କରୁଛନ୍ତି । ତାଙ୍କ ପତ୍ନୀ ଡଃ [[ଲକ୍ଷ୍ମୀପ୍ରିୟା ଆଚାର୍ଯ୍ୟ]] ପୁରୀର ସରକାରୀ ମହିଳା ମହାବିଦ୍ୟାଳୟର ପ୍ରାକ୍ତନ ଅଧ୍ୟକ୍ଷା ତଥା ଜଣେ ଲେଖିକା । ସେ ଓଡ଼ିଆ ଔପନ୍ୟାସିକା [[ଲକ୍ଷ୍ମୀପ୍ରିୟା ଆଚାର୍ଯ୍ୟ|ଲକ୍ଷ୍ମୀପ୍ରିୟା ଆଚାର୍ଯ୍ୟଙ୍କୁ]] ବିବାହ କରିଥିଲେ ।  

==ବାଲ୍ୟ ଓ ଶିକ୍ଷା ଜୀବନ==
୧୯୪୮ ମସିହା ଅଗଷ୍ଟ ୨୮ରେ [[ଜନ୍ମାଷ୍ଟମୀ]] ଦିନ କୃଷ୍ଣଚନ୍ଦ୍ର ମିଶ୍ର [[ପୁରୀ ଜିଲ୍ଲା|ପୁରୀରେ]] ଜନ୍ମଲାଭ କରିଥିଲେ । ତାଙ୍କ ପିତାଙ୍କ ନାମ ଚକ୍ରଧର ମିଶ୍ର ଓ ମାତାଙ୍କ ନାମ କମଳା ଦେବୀ । ସେ [[ପୁରୀ ଜିଲ୍ଲା ସ୍କୁଲ|ପୁରୀ ଜିଲ୍ଲା ସ୍କୁଲରୁ]] ମାଧ୍ୟମିକ ଶିକ୍ଷା ଲାଭ କରିଥିଲେ । ସପ୍ତମ ଶ୍ରେଣୀରେ ପଢ଼ୁଥିବା ସମୟରେ ସେ ଅଧ୍ୟାପକ ଜୟକୃଷ୍ଣ ମିଶ୍ରଙ୍କ ଲିଖିତ ଭୁବନେଶ୍ୱରର ପ୍ରାଚୀନ ମନ୍ଦିରମାନଙ୍କ ଉପରେ ଏକ ପ୍ରବନ୍ଧ ପଢ଼ି ବିଶେଷ ପ୍ରଭାବିତ ହୋଇଥିଲେ ।&lt;ref name=SJMKOS&gt;{{cite book|title=ଶ୍ରୀଜଗନ୍ନାଥ ମନ୍ଦିରର କଳା ଓ ସ୍ଥାପତ୍ୟ (ଏକ ତାତ୍ତ୍ୱିକ ବିଶ୍ଳେଷଣ)|publisher=ଅଗ୍ରଦୂତ, କଟକ}}&lt;/ref&gt; ନିଜର କିଛି ସହପାଠୀଙ୍କ ସହିତ ମିଶି ସେ ''କୋଣାର୍କ'' ନାମକ ଏକ ହାତଲେଖା ପତ୍ରିକା ପ୍ରକାଶ କରିଥିଲେ । କିଛି ବର୍ଷ ପରେ ପତ୍ରିକାଟି ବନ୍ଦ ହୋଇଯାଇଥିଲା । ୧୯୭୩ ମସିହାରେ [[ଉତ୍କଳ ବିଶ୍ୱବିଦ୍ୟାଳୟ|ଉତ୍କଳ ବିଶ୍ୱବିଦ୍ୟାଳୟରୁ]] ସେ ଅର୍ଥନୀତିରେ ସ୍ନାତକୋତ୍ତର (ଏମ୍.ଏ.) ଡିଗ୍ରୀ ହାସଲ କରିଥିଲେ । ୧୯୮୮ ମସିହାରେ ସେ ଅର୍ଥନୀତିରେ ଡକ୍ଟରେଟ୍ ଡିଗ୍ରୀ ହାସଲ କରିଥିଲେ ।

==କର୍ମ ଜୀବନ==
କୃଷ୍ଣଚନ୍ଦ୍ର ମିଶ୍ର ୧୯୭୪ ମସିହାରୁ [[ଓଡ଼ିଶା ରାଜ୍ୟ ଉଚ୍ଚଶିକ୍ଷା ବିଭାଗ|ଓଡ଼ିଶା ରାଜ୍ୟ ଉଚ୍ଚଶିକ୍ଷା ବିଭାଗରେ]] କାର୍ଯ୍ୟାରମ୍ଭ କରିଥିଲେ । ସେ [[ରାଜେନ୍ଦ୍ର କଲେଜ, ବଲାଙ୍ଗୀର|ରାଜେନ୍ଦ୍ର କଲେଜ]], [[ଭଦ୍ରକ ମହାବିଦ୍ୟାଳୟ|ଭଦ୍ରକ କଲେଜ]], [[ଗଙ୍ଗାଧର ମେହେର ବିଶ୍ୱବିଦ୍ୟାଳୟ|ଗଙ୍ଗାଧର ମେହେର ମହାବିଦ୍ୟାଳୟ]], [[ରେଭେନ୍ସା ମହାବିଦ୍ୟାଳୟ]], [[ସାମନ୍ତ ଚନ୍ଦ୍ରଶେଖର ସ୍ୱୟଂଶାସିତ ମହାବିଦ୍ୟାଳୟ]], [[ବକ୍ସି ଜଗବନ୍ଧୁ ବିଦ୍ୟାଧର ମହାବିଦ୍ୟାଳୟ]] ଓ [[ସରକାରୀ ମହିଳା ମହାବିଦ୍ୟାଳୟ, କେନ୍ଦୁଝର|ସରକାରୀ ମହିଳା ମହାବିଦ୍ୟାଳୟ]] ଆଦି ଓଡ଼ିଶାର ସରକାରୀ ମହାହିଦ୍ୟାଳୟମାନଙ୍କରେ ଅଧ୍ୟାପକ, ପ୍ରାଧ୍ୟାପକ ତଥା ଅଧ୍ୟକ୍ଷ ଦାୟିତ୍ୱରେ ଥିଲେ । ସେ ରେଭେନ୍ସା ବିଶ୍ୱବିଦ୍ୟାଳୟରେ ଅର୍ଥନୀତି ବିଭାଗର ପ୍ରାଧ୍ୟାପକ ତଥା ବିଭାଗୀୟ ମୁଖ୍ୟ ଥାଇ ୨୦୦୮ ମସିହାରେ ଚାକିରୀରୁ ଅବସର ନେଇଥିଲେ ।&lt;ref name=SJMKOS/&gt; ଅବସର ପରେ ସେ ''ମହୋଦଧି'' ନାମକ ଏକ ଦ୍ୱିମାସିକ ସାହିତ୍ୟ ପତ୍ରିକାର ପରିଚାଳନା ସମ୍ପାଦକ ଭାବେ ମଧ୍ୟ କାର୍ଯ୍ୟ କରିଥିଲେ ।&lt;ref name=&quot;SJMKOS&quot; /&gt; ତାଙ୍କ ପତ୍ନୀ ଲକ୍ଷ୍ମୀପ୍ରିୟା ଆଚାର୍ଯ୍ୟ ଏହି ପତ୍ରିକାର ସମ୍ପାଦିକା ଭୂମିକା ଗ୍ରହଣ କରିଥିଲେ ।&lt;ref&gt;{{cite web|url= https://www.odishaestore.com/odia-writer-laxmi-priya-acharya |title= Laxmi Priya Acharya}}&lt;/ref&gt;

==ରଚନାବଳୀ==
୧୯୯୦ ମସିହାରେ କୃଷ୍ଣଚନ୍ଦ୍ର ମିଶ୍ର ଭୂମି ବ୍ୟବସ୍ଥା ଆଧାରିତ ଇଂରାଜୀ ଗବେଷଣାତ୍ମକ ପୁସ୍ତକ ''Land Systems and Land Reforms'' (ଓଡ଼ିଆ: ଭୂବ୍ୟବସ୍ଥା ଓ ଭୂସଂସ୍କାର) ରଚନା କରିଥିଲେ । ଏଥିରେ ସେ ଓଡ଼ିଶାର ଗରିବ କୃଷକଙ୍କ ଉପରେ ଭୂ-ନିୟମ ଓ ବ୍ୟବସ୍ଥାର କୁପ୍ରଭାବ ବର୍ଣ୍ଣନା କରିବା ସହ ଆବଶ୍ୟକୀୟ ସୁଧାରଦ୍ୱାରା ଅର୍ଥନୈତିକ ନ୍ୟାୟ ପ୍ରଦାନ ପରାମର୍ଶ ଦେଇଥିଲେ । ୨୦୧୦ ମସିହାରେ ସେ ଦୁଇଟି ଖଣ୍ଡ ''ଶ୍ରୀଜଗନ୍ନାଥ ମନ୍ଦିରର କଳା ଓ ସ୍ଥାପତ୍ୟ: ଏକ ତାତ୍ତ୍ୱିକ ବିଶ୍ଳେଷଣ'' ପୁସ୍ତକ ରଚନା କରିଥିଲେ । ଏଥିରେ ସେ [[କଳିଙ୍ଗ ସ୍ଥାପତ୍ୟ କଳା|କଳିଙ୍ଗ]] ଶୈଳୀର ଦେଉଳ ଓ ବିଶେଷ କରି [[ଜଗନ୍ନାଥ ମନ୍ଦିର]]ର ସ୍ଥାପତ୍ୟ ଓ କଳା ବିଷୟରେ ତୁଳନାତ୍ମକ ଓ ତାତ୍ତ୍ୱିକ ବିଶ୍ଳେଷଣ କରିଥିଲେ । ଏଥିରେ ସେ ମନ୍ଦିରର ବିମାନ, ଗଣ୍ଡି, ମସ୍ତକ, ଗର୍ଭଗୃହ, ମୁଖଶାଳା, ନାଟ୍ୟ ମଣ୍ଡପ, ଭୋଗମଣ୍ଡପ ଇତ୍ୟାଦିର ସ୍ଥାପତ୍ୟ ସମ୍ପର୍କରେ ତଥ୍ୟ ପ୍ରଦାନ ସହ ଶ୍ରୀମନ୍ଦିରର ସ୍ଥାପତ୍ୟରେ ଥିବା ମଧ୍ୟଯୁଗୀୟ ଛାପ ସମ୍ପର୍କରେ ମଧ୍ୟ ଅଧିକ ଆଲୋଚନା କରିଥିଲେ । ସେ ''[[ସମାଜ]]'', ''[[ସମ୍ବାଦ (ଖବରକାଗଜ)|ସମ୍ବାଦ]]'', ''[[ଧରିତ୍ରୀ]]'', ''[[ପ୍ରଜାତନ୍ତ୍ର]]'', ''[[ସମୟ]]'' ଆଦି ଦୈନିକ ସମ୍ବାଦପତ୍ର ଏବଂ ''ଯୋଜନା ଓ ମହୋଦଧି'' ପତ୍ରିକାରେ ବିଭିନ୍ନ ପ୍ରବନ୍ଧ ରଚନା କରିଥିଲେ ।&lt;ref name=SJMKOS/&gt;

== ସମ୍ମାନ ଓ ପୁରସ୍କାର ==
ତାଙ୍କ ଗବେଷଣାତ୍ମକ ରଚନା ''ଶ୍ରୀଜଗନ୍ନାଥ ମନ୍ଦିରର କଳା ଓ ସ୍ଥାପତ୍ୟ: ଏକ ତାତ୍ତ୍ୱିକ ବିଶ୍ଳେଷଣ'' ୨୦୧୨ ମସିହାରେ ପ୍ରବନ୍ଧ ଓ ସମାଲୋଚନା ବର୍ଗରେ [[ଓଡ଼ିଶା ସାହିତ୍ୟ ଏକାଡେମୀ ପୁରସ୍କାର]] ପାଇଁ ମନୋନୀତ ହୋଇଥିଲା ।&lt;ref name=&quot;:0&quot; /&gt; ୨୦୧୫ ନଭେମ୍ବର ୨୦ରେ ସେ [[ଭୁବନେଶ୍ୱର]]ର [[ରବୀନ୍ଦ୍ର ମଣ୍ଡପ]]&lt;nowiki/&gt;ରେ ଆୟୋଜିତ ପୁରସ୍କାର ପ୍ରଦାନ ସମାରୋହରେ ଏହି ପୁରସ୍କାର ଗ୍ରହଣ କରିଥିଲେ ।&lt;ref&gt;{{cite web |title=ମଧୁସୂଦନ ପତିଙ୍କୁ ଅତିବଡ଼ୀ ପୁରସ୍କାର ପ୍ରଦାନ - ‘ଆତ୍ମସ୍ଥ ହେଲେ କାଳଜୟୀ ସାହିତ୍ୟ ସୃଷ୍ଟି ହୁଏ’ |url=http://odishanewsnitidin.com/files/pdf/2015-11-21/20151121095703.pdf}}{{Dead link|date=October 2023|bot=InternetArchiveBot|fix-attempted=yes}}&lt;/ref&gt;

==ଆଧାର==
{{ଆଧାର}}

{{ଓଡ଼ିଶା ସାହିତ୍ୟ ଏକାଡେମୀ ପୁରସ୍କାର (ପ୍ରବନ୍ଧ ଓ ସମାଲୋଚନା)}}

[[ଶ୍ରେଣୀ: ଓଡ଼ିଆ ଲୋକ]]
[[ଶ୍ରେଣୀ:୧୯୪୮ ଜନ୍ମ]]
[[ଶ୍ରେଣୀ:ଆନ୍ତର୍ଜାତୀୟ ମାତୃଭାଷା ଦିବସ ଗଣସମ୍ପାଦନା ୨୦୧୯]]</text>
      <sha1>mtt9a08dcrc1nnbg1ykqw3nfffdo1gc</sha1>
    </revision>
  </page>
  <page>
    <title>ଗଣେଶରାମ ନାହାକ</title>
    <ns>0</ns>
    <id>69606</id>
    <revision>
      <id>606455</id>
      <parentid>596359</parentid>
      <timestamp>2026-09-21T03:09:58Z</timestamp>
      <contributor>
        <username>InternetArchiveBot</username>
        <id>28148</id>
      </contributor>
      <comment>Rescuing 1 sources and tagging 0 as dead.) #IABot (v2.0.9.5</comment>
      <origin>606455</origin>
      <model>wikitext</model>
      <format>text/x-wiki</format>
      <text bytes="5868" sha1="g8a847gt2iarrugdqoyndcfcjxrgr6l" xml:space="preserve">{{ଛୋଟ|Ganesh Ram Nahaka}}
{{Infobox person
| name               = ଗଣେଶରାମ ନାହାକ
| image              = 
| image_size         = 250px
| alt                = 
| caption            = 
| birth_name         = ଗଣେଶରାମ ନାହାକ
| birth_date         = {{Birth date and age|df=y|1954|11|27}}
| birth_place        = ଦାନୀପାଲି, ବୁଢ଼ାରଜା, ସମ୍ବଲପୁର
| death_date         = 
| death_place        = 
| death_cause        = 
| body_discovered    = 
| resting_place      = 
| resting_place_coordinates = 
| monuments          = 
| residence          = 
| nationality        = [[ଭାରତ|ଭାରତୀୟ]]
| other_names        = 
| citizenship        = ଭାରତୀୟ
| education          = 
| occupation         = ଲେଖକ
| years_active       = 
| employer           = 
| organization       = 
| agent              = 
| known_for          = 
| notable_works      = 
| style              = 
| influences         = 
| influenced         = 
| home_town          = 
| parents            = 
| mother             = ବେଲମତୀ ନାୟକ
| spouse             = 
| children           = 
| father             = ହୃଷିକେଶ ନାୟକ
| relatives          = 
| callsign           = 
| awards             = [[ଓଡ଼ିଶା ସାହିତ୍ୟ ଏକାଡେମୀ ପୁରସ୍କାର]] (ଜୀବନୀ ଏବଂ ସାହିତ୍ୟ‌) - ୨୦୧୪
| signature          = 
| signature_alt      = 
| signature_size     = 
| website            = 
| footnotes          = 
| box_width          = 
}}

'''ଗଣେଶରାମ ନାହାକ''' ଓଡ଼ିଆ ଭାଷାର ଜଣେ ଜୀବନୀ ଏବଂ ଭ୍ରମଣ ସାହିତ୍ୟ ଲେଖକ । ତାଙ୍କଦ୍ୱାରା ରଚିତ ''ପଶ୍ଚିମ ଓଡ଼ିଶାର ବରପୁତ୍ର'' ଲେଖା ପାଇଁ ତାଙ୍କୁ ୨୦୧୪ ମସିହାରେ [[ଓଡ଼ିଶା ସାହିତ୍ୟ ଏକାଡେମୀ ପୁରସ୍କାର]] ମିଳିଥିଲା ।&lt;ref&gt;{{Cite web|url=http://odishasahityaakademi.org/sahitya-award13.php|title=Odisha Sahitya Akademi|website=odishasahityaakademi.org|access-date=2019-02-23|archive-date=2024-01-09|archive-url=https://web.archive.org/web/20240109055122/http://odishasahityaakademi.org/sahitya-award13.php|url-status=dead}}&lt;/ref&gt;&lt;ref&gt;{{Cite web|url=https://odishatv.in/odisha/body-slider/24-litterateurs-to-get-odisha-sahitya-akademi-award-251196|title=24 litterateurs to get Odisha Sahitya Akademi award {{!}} OTV|date=2017-10-28|language=en-US|access-date=2019-02-23|archive-date=2019-03-31|archive-url=https://web.archive.org/web/20190331180857/https://odishatv.in/odisha/body-slider/24-litterateurs-to-get-odisha-sahitya-akademi-award-251196|url-status=dead}}&lt;/ref&gt; 

ସେ ୨୦୧୭ ମସିହାରେ ଓଡ଼ିଶା ସାହିତ୍ୟ ଏକାଡେମୀର ସାଧାରଣ ପରିଷଦର ସଦସ୍ୟ ମଧ୍ୟ ଥିଲେ । ଏଥିରେ ସେ [[ସମ୍ବଲପୁର ଜିଲ୍ଲା]]&lt;nowiki/&gt;କୁ ପ୍ରତିନିଧିତ୍ୱ କରିଥିଲେ ।&lt;ref&gt;{{Cite web|url=http://odishan.com/19643|title=ଓଡ଼ିଶା ସାହିତ୍ୟ ଏକାଡେମୀର ସାଧାରଣ ପରିଷଦ ଗଠିତ|last=editor|language=en-US|access-date=2019-02-23}}&lt;/ref&gt; 

== ରଚନାବଳୀ ==
* ସ୍ୱଭାବକବି ଗଙ୍ଗାଧର ଜୀବନୀ ଓ ସାହିତ୍ୟ - ୨୦୧୦ (କଟକ ଟ୍ରେଡିଂ କମ୍ପାନୀ)
* ଜାତିପ୍ରାଣ ଚନ୍ଦ୍ରଶେଖର (ଓଡ଼ିଶା ସାହିତ୍ୟ ଏକାଡେମୀ)
* ଭକ୍ତମଧୁଙ୍କ ସ୍ମରଣୀୟ କବିତା - ୨୦୧୪ (ଓଡ଼ିଶା ସାହିତ୍ୟ ଏକାଡେମୀ)
* ପଶ୍ଚିମ ଓଡ଼ିଶାର ଢଗଢମାଳି ଓ ପ୍ରବାଦ ପ୍ରବଚନ - ୨୦୦୭ (ବୀଣାପାଣି ପ୍ରକାଶନୀ)
* ଶ୍ରୀମଦ୍ ଭାଗବତ ସୁକ୍ତିମାଳା - ୨୦୦୬ (ସାହିତ୍ୟ ପ୍ରତିଷ୍ଠାନ)&lt;ref&gt;{{cite web |title=National Library Online Catalogue |url=http://opac.nationallibrary.gov.in |website=opac.nationallibrary.gov.in |publisher=National Library Online Catalogue |accessdate=24 February 2019}}&lt;/ref&gt;
* ନିର୍ଝର (କବିତା)
* ପଣ୍ଡିତ ନୀଳମଣି ବିଦ୍ୟାରତ୍ନ ୨୦୦୯
* ପଶ୍ଚିମ ଓଡ଼ିଶାର ନାରୀ-ସ୍ୱାଧିନତା ସଂଗ୍ରାମୀ ଓ ଅନ୍ୟାନ୍ୟ ପ୍ରବନ୍ଧ
* ପଶ୍ଚିମ ଓଡ଼ିଶାର ଐତିହ୍ୟ ଓ ସଂସ୍କୃତି
* ବାଣୀପୁତ୍ର
* ଆମ ଓଡ଼ିଶାର ଅରଣ୍ୟ ସମ୍ପଦ
* ପଶ୍ଚିମ ଓଡ଼ିଶାର ଯାନିଯାତ୍ରା ଓ ଅନ୍ୟାନ୍ୟ ପ୍ରବନ୍ଧ
* ସାହିତ୍ୟ ବିଥିକା
* ଓଡ଼ିଆ ଚଉତିଶା ସମ୍ଭାର (ସଂକଳନ ଓ ସମ୍ପାଦନା)
* ସାହିତ୍ୟିକ ବ୍ରଜମୋହନ ପଣ୍ଡା

== ପୁରସ୍କାର ଏବଂ ସମ୍ମାନ ==

* ଜୀବନୀ ଏବଂ ସାହିତ୍ୟ ବିଭାଗରେ ଓଡ଼ିଶା ସାହିତ୍ୟ ଏକାଡେମୀ ପୁରସ୍କାର - ୨୦୧୪ ମସିହା 

== ଆଧାର ==
{{ଆଧାର}}

{{Authority control}}
[[ଶ୍ରେଣୀ:ଆନ୍ତର୍ଜାତୀୟ ମାତୃଭାଷା ଦିବସ ଗଣସମ୍ପାଦନା ୨୦୧୯]]
[[ଶ୍ରେଣୀ:ଓଡ଼ିଆ ଲୋକ]]
[[ଶ୍ରେଣୀ:ଓଡ଼ିଶା ସାହିତ୍ୟ ଏକାଡେମୀ ପୁରସ୍କାର ସମ୍ମାନିତ]]</text>
      <sha1>g8a847gt2iarrugdqoyndcfcjxrgr6l</sha1>
    </revision>
  </page>
  <page>
    <title>ପ୍ରଭାତୀ ମିଶ୍ର</title>
    <ns>0</ns>
    <id>70004</id>
    <revision>
      <id>606482</id>
      <parentid>596294</parentid>
      <timestamp>2026-09-21T11:22:57Z</timestamp>
      <contributor>
        <username>InternetArchiveBot</username>
        <id>28148</id>
      </contributor>
      <comment>Rescuing 1 sources and tagging 0 as dead.) #IABot (v2.0.9.5</comment>
      <origin>606482</origin>
      <model>wikitext</model>
      <format>text/x-wiki</format>
      <text bytes="4843" sha1="o0d5xcswjzonjcukjnzhg5znbxmcudc" xml:space="preserve">{{ଛୋଟ|Prabhati Mishra}}
{{Infobox writer &lt;!-- For more information see [[:Template:Infobox Writer/doc]]. --&gt; 
| name          = ପ୍ରଭାତୀ ମିଶ୍ର
| image         = 
| imagesize     = 
| alt           = 
| caption       =
| pseudonym     = 
| birth_name    = 
| birth_date    = {{birth date and age|1948|10|31|df=yes}}
| birth_place   = 
| death_date    = 
| death_place   = 
| resting_place = 
| occupation    = ଲେଖିକା
| language      = [[ଓଡ଼ିଆ ଭାଷା|ଓଡ଼ିଆ]]
| nationality   = [[ଭାରତ|ଭାରତୀୟ]]
| education     = 
| alma_mater    = 
| period        = 
| genre         = 
| subject       = 
| movement      = 
| notablework   = ''ଭ୍ରମଣରୁ ଶିକ୍ଷା'' (ଜୀବନୀ ଓ ଭ୍ରମଣ ସାହିତ୍ୟ)
| spouse        = 
| children      = 
| relatives     = 
| influences    = 
| influenced    = 
| awards        = [[ଓଡ଼ିଶା ସାହିତ୍ୟ ଏକାଡେମୀ ପୁରସ୍କାର]], ୨୦୧୩
| signature     = 
| signature_alt = 
| website       = {{URL|drpravatimishra.com/about-us/}}
| portaldisp    = 
}}

'''ପ୍ରଭାତୀ ମିଶ୍ର''' (ଜନ୍ମ: ୩୧ ଅକ୍ଟୋବର ୧୯୪୮) ଜଣେ [[ଓଡ଼ିଶା ସାହିତ୍ୟ ଏକାଡେମୀ ପୁରସ୍କାର]] ପ୍ରାପ୍ତ ଲେଖିକା । &lt;ref name=&quot;:0&quot;&gt;{{Cite web|url=http://odishasahityaakademi.org/sahitya-award13.php|title=Odisha Sahitya Akademi|website=odishasahityaakademi.org|access-date=2019-03-31|archive-date=2017-04-13|archive-url=https://web.archive.org/web/20170413152904/http://odishasahityaakademi.org/sahitya-award13.php|url-status=dead}}&lt;/ref&gt; ତାଙ୍କର ରଚିତ ଜୀବନୀ ଓ ଭ୍ରମଣ ସାହିତ୍ୟ ପୁସ୍ତକ ''ଭ୍ରମଣରୁ ଶିକ୍ଷା'' ପାଇଁ ତାଙ୍କୁ ଏହି ପୁରସ୍କାର ମିଳିଥିଲା ।&lt;ref&gt;{{Cite web|url=https://odishatv.in/odisha/body-slider/24-litterateurs-to-get-odisha-sahitya-akademi-award-251196|title=24 litterateurs to get Odisha Sahitya Akademi award {{!}} OTV|date=2017-10-28|language=en-US|access-date=2019-03-31|archive-date=2019-03-31|archive-url=https://web.archive.org/web/20190331180857/https://odishatv.in/odisha/body-slider/24-litterateurs-to-get-odisha-sahitya-akademi-award-251196|url-status=dead}}&lt;/ref&gt;

== ସାହିତ୍ୟକୃତି ==
ପ୍ରଭାତୀ ମିଶ୍ର ୨୦୧୩ ଭ୍ରମଣରୁ ଶିକ୍ଷା ନାମକ ଏକ ଭ୍ରମଣ କାହଣୀ ରଚନା କରିଥିଲେ, ଯାହା ପାଇଁ ତାଙ୍କୁ ଓଡ଼ିଶା ସାହିତ୍ୟ ଏକାଡେମୀ ପୁରସ୍କାର ମିଳିଥିଲା ।&lt;ref&gt;{{Cite web|url=http://www.newindianexpress.com/states/odisha/2017/oct/29/state-sahitya-akademi-awards-for-24-litterateurs-1685990.html|title=State Sahitya Akademi awards for 24 litterateurs|website=The New Indian Express|access-date=2019-03-31}}&lt;/ref&gt;

== ରଚନାବଳୀ ==
{{div col|colwidth=30em}}
* ଭ୍ରମଣରୁ ଶିକ୍ଷା (୨୦୧୩) 
* ମା' ମୋ ମମତାମୟୀ
* ସମୟ ସ୍ରୋତର ତରୀ
* ବୋଉ
* ବାଘନିଶ
* ଦିଗ୍‌ବଳୟ ଆରପାରେ
* କଥା ଓ କଥାକାର
*ହୀରକ ତ୍ରିଭୁଜ
*ରୋହିତର ଉପହାର
* ସୁବର୍ଣ୍ଣ ତ୍ରିଭୁଜ
* ମୋ ଦୃଷ୍ଟିରେ ଆମେରିକା
{{div col end}}
== ପୁରସ୍କାର ଓ ସମ୍ମାନ ==
ପ୍ରଭାତୀ ମିଶ୍ରଙ୍କୁ ୨୦୧୩ ମସିହାରେ ଓଡ଼ିଶା ସାହିତ୍ୟ ଏକାଡେମୀ ପୁରସ୍କାରରେ ସମ୍ମାନୀତ କରାଯାଇଥିଲା ।&lt;ref&gt;{{Cite web|url=http://www.mycitylinks.in/24-odia-litterateurs-to-be-honoured-with-sahitya-akademi-awards|title=24 Odia Litterateurs To Be Honoured With Sahitya Akademi Awards|website=Mycitylinks- Bhubaneswar {{!}} Cuttack {{!}} Puri|language=en|access-date=2019-03-31}}&lt;/ref&gt; ତାଙ୍କ ରଚିତ ଭ୍ରମଣ କାହାଣୀ ଭ୍ରମଣରୁ ଶିକ୍ଷା ପାଇଁ ତାଙ୍କୁ ଏହି ପୁରସ୍କାର ମିଳିଥିଲା ।

== ଆଧାର ==
{{ଆଧାର}}
{{ଓଡ଼ିଶା ସାହିତ୍ୟ ଏକାଡେମୀ ପୁରସ୍କାର (ଜୀବନୀ ଓ ଭ୍ରମଣ ସାହିତ୍ୟ)}}
{{Authority control}}
[[ଶ୍ରେଣୀ:୧୯୪୮ ଜନ୍ମ]]
[[ଶ୍ରେଣୀ:ଜୀବିତ ବ୍ୟକ୍ତି]]
[[ଶ୍ରେଣୀ:ଓଡ଼ିଶା ସାହିତ୍ୟ ଏକାଡେମୀ ପୁରସ୍କାର ସମ୍ମାନିତ]]
[[ଶ୍ରେଣୀ:ଓଡ଼ିଆ ଅନୁବାଦକ]]</text>
      <sha1>o0d5xcswjzonjcukjnzhg5znbxmcudc</sha1>
    </revision>
  </page>
  <page>
    <title>ଗ୍ରଁ-ପ୍ରି ମୋଟରସାଇକେଲ୍ ଦୌଡ଼</title>
    <ns>0</ns>
    <id>70913</id>
    <revision>
      <id>606456</id>
      <parentid>547929</parentid>
      <timestamp>2026-09-21T03:41:29Z</timestamp>
      <contributor>
        <username>InternetArchiveBot</username>
        <id>28148</id>
      </contributor>
      <comment>Rescuing 1 sources and tagging 0 as dead.) #IABot (v2.0.9.5</comment>
      <origin>606456</origin>
      <model>wikitext</model>
      <format>text/x-wiki</format>
      <text bytes="20533" sha1="rzwixxsv0xvam7fym36kk7deeo4zyca" xml:space="preserve">{{ଛୋଟ|Grand Prix motorcycle racing}}
{{Infobox sport
| name       = ଗ୍ରଁ-ପ୍ରି ମୋଟରସାଇକେଲ୍ ଦୌଡ଼
| image      = Johann Zarco leads the pack 2017 Sepang.jpg
| imagesize  = 250px
| caption    = ୨୦୧୭ ମସିହାର ମାଲେସିଆ ମୋଟରସାଇକେଲ୍ ଗ୍ରଁ-ପ୍ରି ଦୌଡ଼ର ଏକ ଚିତ୍ର
| union      = ଏଫ୍. ଆଇ. ଏମ୍. (ଅନ୍ତର୍ଜାତୀୟ ମୋଟରସାଇକେଲ୍ ଦୌଡ଼ ମହାସଂଘ) 
| first      = ୧୯୪୯
| team       = 
| category   = ଚାଳକମାନଙ୍କ ମଧ୍ୟରେ ପ୍ରତିଯୋଗିତା, ଇଞ୍ଜିନ୍ ନିର୍ମାତାମାନଙ୍କ ମଧ୍ୟରେ ପ୍ରତିଯୋଗିତା
| venue      = ପରିକ୍ରମଣ ସଡ଼କ (ରେସିଂ ସର୍କିଟ୍)
}}

'''ଗ୍ରଁ-ପ୍ରି ମୋଟରସାଇକେଲ୍ ଦୌଡ଼''' (ଇଂରାଜୀରେ '''Grand Prix motorcycle racing''') ହେଉଛି ବିଶ୍ୱର ସର୍ବୋତ୍ତମ ମୋଟରସାଇକେଲ୍ ବା ମୋଟର ବାଇକ୍ ଦୌଡ଼ ପ୍ରତିଯୋଗିତା । ଅନ୍ତର୍ଜାତୀୟ ମୋଟରସାଇକେଲ୍ ଦୌଡ଼ ମହାସଂଘ (ଏଫ୍. ଆଇ. ଏମ୍. - Fédération Internationale de Motocyclisme) ତତ୍ତ୍ୱାବଧାନରେ ଏହି ଦୌଡ଼ ପ୍ରତିଯୋଗିତାର ଆୟୋଜନ ଓ ସଞ୍ଚାଳନ କରାଯାଇଥାଏ । ବିଂଶ ଶତାବ୍ଦୀର ପ୍ରାରମ୍ଭରୁ ସ୍ୱତନ୍ତ୍ର ଭାବେ ବିଭିନ୍ନ ମୋଟରସାଇକେଲ୍ ଦୌଡ଼ର ଆୟୋଜନ କରାଯାଇ ଆସୁଥିଲା&lt;ref name=&quot;Circus&quot;&gt;{{cite book|editor=Maurice Büla|others=Jean-Claude Schertenleib|title=Continental Circus 1949-2000|year=2001|publisher=Chronosports S.A|isbn=2940125767|page=18}}&lt;/ref&gt; ଓ ସାମାନ୍ୟ ବଡ଼ ଧରଣର ଜାତୀୟ ସ୍ତରର ପ୍ରତିଯୋଗିତାମାନଙ୍କୁ ଗ୍ରଁ-ପ୍ରି ଭାବେ ଅଭିହିତ କରାଯାଉଥିଲା ।&lt;ref&gt;{{cite news|title=Pioneer gun store and cyclery has greatly increased in size|date=26 April 1913|work=The Bakersfield Californian| publisher = [[Heritage Microfilm, Inc.#NewspaperArchive]]|quote=The most notable Indian triumph of 1912 was the winning of the French classic motorcycle event, the Grand Prix.}}&lt;/ref&gt; ୧୯୪୯ ମସିହାରେ ଅନ୍ତର୍ଜାତୀୟ ମୋଟରସାଇକେଲ୍ ଦୌଡ଼ ମହାସଂଘର ସ୍ଥାପନା ପରେ ନିୟମାବଳୀ ପ୍ରଣୟନ କରାଯାଇ ଅନ୍ତର୍ଜାତୀୟ ସ୍ତରରେ ମୋଟରସାଇକେଲ୍ ଦୌଡ଼ର ଆୟୋଜନ ହେଲା ଯାହାକୁ ଇଂରାଜୀରେ '''''FIM Road Racing World Championship Grand Prix''''' ବୋଲି କୁହାଯାଉଥିଲା । ମୋଟରସାଇକେଲ୍ ଦୌଡ଼ ବିଶ୍ୱର ସର୍ବ ପୁରାତନ ମୋଟର ଦୌଡ଼ ପ୍ରତିଯୋଗିତା ।&lt;ref&gt;{{cite web|url=http://www.motogp.com/en/Inside+MotoGP/History|title=Inside MotoGP. History|work=motogp.com|accessdate=10 September 2017|archiveurl=https://web.archive.org/web/20160324103719/http://www.motogp.com/en/Inside+MotoGP/History|archivedate=24 March 2016|url-status=dead|df=}}&lt;/ref&gt;

ଗ୍ରଁ-ପ୍ରିରେ ବ୍ୟବହୃତ ମୋଟର ସାଇକେଲ୍ ବିଶେଷରୂପେ ଦୌଡ଼ ପାଇଁ ଉଦ୍ଦିଷ୍ଟ । ସାଧାରଣ ଲୋକଙ୍କ କ୍ରୟ, ବ୍ୟବହାର ବା ସହରର ସଡ଼କରେ ଏଗୁଡ଼ିକୁ ଚଳାଇବା ମନା । ସାଧାରଣ ଜନତାଙ୍କ ପାଇଁ ନିର୍ମିତ ମୋଟର ସାଇକେଲ୍‍ମାନଙ୍କୁ କିଛି ମାତ୍ରାରେ ପରିବୃଦ୍ଧ କରି “ସୁପର୍‍ବାଇକ୍ ବିଶ୍ୱ ଚାମ୍ପିୟନ୍‍ଶିପ୍” ଓ “ଆଇଲ୍ ଅଫ୍ ମ୍ୟାନ୍ ଟିଟି ରେସ୍” ପରି ପ୍ରତିଯୋଗିତାର ଆୟୋଜନ କରାଯାଏ ଯାହା ଗ୍ରଁ-ପ୍ରି ମୋଟରସାଇକେଲ୍ ଦୌଡ଼ଠାରୁ ଭିନ୍ନ । 

ଗ୍ରଁ-ପ୍ରି ମୋଟରସାଇକେଲ୍ ଦୌଡ଼ ପ୍ରତିଯୋଗିତା ଚାରିଟି ବର୍ଗରେ ବିଭକ୍ତ – ମୋଟୋ ଜେନେରାଲ୍ ପ୍ରାକ୍ଟିସନର୍ (ମୋଟୋ ଜିପି), ମୋଟୋ-୨, ମୋଟୋ-୩ ଓ ମୋଟୋ-ଇ । ୨୦୧୯ ମସିହାରେ ମୋଟୋ-ଇ ନୂତନ ଭାବେ ଆରମ୍ଭ କରାଗଲା । ପ୍ରଥମ ତିନୋଟି ବର୍ଗରେ ୪ ଷ୍ଟ୍ରୋକ୍ ଇଞ୍ଜିନ୍‍ବିଶିଷ୍ଟ ମୋଟରସାଇକେଲ୍ ବ୍ୟବହୃତ ହେବାବେଳେ ଚତୁର୍ଥ ବର୍ଗରେ ଇଲେକ୍ଟ୍ରିକ୍ ମୋଟରବାଇକ୍ ବ୍ୟବହୃତ ହୋଇଥାଏ । ୨୦୧୯ କ୍ରୀଡ଼ାବର୍ଷରେ ସର୍ବମୋଟ ୧୯ଟି ଦୌଡ଼ (ୟୁରୋପରେ ୧୨, ଏସିଆରେ ୩, ଆମେରିକାରେ ୨, ଅଷ୍ଟ୍ରେଲିଆରେ ୧ ଓ ମଧ୍ୟ-ପୂର୍ବ ଏସିଆରେ ୧) ପ୍ରତିଯୋଗିତା ଅନୁଷ୍ଠିତ ହେବ । 

==ଇତିହାସ==
[[File:MotoGP final race.jpg|thumb|left|ଗ୍ରଁ-ପ୍ରି ମୋଟରସାଇକେଲ୍ ଦୌଡ଼]]
[[File:2006YamahaYZR-M1-001.jpg|thumb|୨୦୦୬ ମସିହାର ୟାମାହା ୱାଇଜେଡ୍ଆର୍-ଏମ୍୧ ମୋଟୋ ଜିପି ବାଇକ୍]]
୧୯୪୯ ମସିହାରେ ଅନ୍ତର୍ଜାତୀୟ ମୋଟରସାଇକେଲ୍ ଦୌଡ଼ ମହାସଙ୍ଘଦ୍ୱାରା ପ୍ରଥମ ଏଫ୍. ଆଇ. ଏମ୍. ବିଶ୍ୱ ସଡ଼କ ଦୌଡ଼ ପ୍ରତିଯୋଗିତାର ଆୟୋଜନ ହୋଇଥିଲା । ମହାସଂଘ ପ୍ରତିଯୋଗିତାରେ ଖେଳର ନିୟନ୍ତ୍ରକ ହୋଇଥିବା ବେଳେ ଡୋର୍ଣ୍ଣା ସ୍ପୋର୍ଟ୍ସ (Dorna Sports) କମ୍ପାନୀ ବ୍ୟାବସାୟିକ ତତ୍ତ୍ୱାବଧାରକ । ସମସ୍ତ ପ୍ରତିଯୋଗୀ ଦଳ ''ଅନ୍ତର୍ଜାତୀୟ ସଡ଼କ ଦୌଡ଼ ଦଳ ସଂଘ''ର (International Road Racing Teams Association - IRTA) ସଦସ୍ୟ । ମୋଟରସାଇକେଲ୍ ଦୌଡ଼ ବ୍ୟବସ୍ଥାରେ ଏହି ସଂଘ ସବୁ ଦଳଙ୍କ ପ୍ରତିନିଧିତ୍ୱ କରିଥାଏ । ମୋଟରସାଇକେଲ୍ ନିର୍ମାତାମାନଙ୍କର ମଧ୍ୟ ଆଉ ଏକ ସଂଘ ରହିଛି ଯାହାକୁ ''ମୋଟରସାଇକେଲ୍ କ୍ରୀଡ଼ା ନିର୍ମାତା ସଂଘ'' (Motorcycle Sport Manufacturers Association - MSMA) ବୋଲି କୁହାଯାଏ । ନିୟମାବଳୀ ନିର୍ଦ୍ଧାରଣ କରିବାରେ ଏହି ଚାରୋଟି ସଂସ୍ଥା ଓ ସଂଘ ଯୋଗଦାନ ଦେଇଥାନ୍ତି । କୌଣସି କାରଣରୁ ଅସହମତି ହେଲେ ଟାଇ-ବ୍ରେକର୍ ମତ ଦେବାର ଅଧିକାର କେବଳ ଡୋର୍ଣ୍ଣା ସ୍ପୋର୍ଟ୍ସ ପାଖରେ ରହିଥାଏ । ମୋଟରସାଇକେଲ୍‍ମାନଙ୍କର ବୈଷୟିକ ବା ଯାନ୍ତ୍ରିକ ପ୍ରସଙ୍ଗରେ ନିର୍ମାତା ସଂଘର ସବୁ ସଦସ୍ୟଙ୍କ ସହମତି ରହିଲେ ସେମାନେ ଏକଚାଟିଆ ରୂପେ ନିର୍ମାଣ ସମ୍ବନ୍ଧୀୟ ନିୟମ ପ୍ରଚଳିତ କରାନ୍ତି ।&lt;ref name=&quot;organization&quot;&gt;{{cite news|last=Noyes |first=Dennis |title=MOTOGP: Dorna CEO Advocates Limits on Electronics in MotoGP |publisher=SPEEDTV.com |date=2007-12-21 |url=http://moto-racing.speedtv.com/article/motogp_dorna_ceo_advocates_limits_on_electronics_in_motogp/P2/ |accessdate=2008-03-04 |url-status=dead |archiveurl=https://web.archive.org/web/20080506131015/http://moto-racing.speedtv.com/article/motogp_dorna_ceo_advocates_limits_on_electronics_in_motogp/P2/ |archivedate=2008-05-06 |df= }}&lt;/ref&gt; ଏହି ଚାରୋଟି ସଂସ୍ଥା ବା ସଂଘକୁ ନେଇ ଗ୍ରଁ-ପ୍ରି କମିଶନ୍‍ ଗଠିତ ।

===ଗୁରୁତ୍ୱପୂର୍ଣ୍ଣ ଘଟଣାବଳୀ ଓ ସମୟକ୍ରମ===
* ୧୯୪୯: ପାଞ୍ଚଟି ବିଭିନ୍ନ ଶ୍ରେଣୀରେ (୧୨୫ ଘନ ସେଣ୍ଟିମିଟର୍ (ଘସେ ବା ସିସି), ୨୫୦ ଘସେ, ୩୫୦ ଘସେ, ୫୦୦ ଘସେ ଓ ପାର୍ଶ୍ୱ କାର୍ ସଂଯୁକ୍ତ) ଗ୍ରଁ-ପ୍ରି ମୋଟରସାଇକେଲ୍ ଦୌଡ଼ର ବିଶ୍ୱ ଚାମ୍ପିୟନ୍‍ଶିପ୍ ଆରମ୍ଭ ହେଲା ।&lt;ref name=&quot;Circus&quot;/&gt; ୫୦୦ ଘସେ ଶ୍ରେଣୀରେ “ଆଇଲ୍ ଅଫ୍ ମ୍ୟାନ୍ ଟିଟି”ଠାରେ ହାରୋଲ୍ଡ୍ ଡାନିଏଲ୍ ସର୍ବ ପ୍ରଥମ ବିଶ୍ୱ ବିଜୟୀ ଚାଳକ ଭାବେ ସମ୍ମାନିତ ହୋଇଥିଲେ ।&lt;ref name=&quot;MotoGP Milestones&quot;&gt;{{cite web|url=http://www.crash.net/motogp/feature/72234/1/motogp_milestones_1949-2003.html |title=MotoGP Milestones |publisher=crash.net |accessdate=29 January 2016}}&lt;/ref&gt;

==ପ୍ରତିଯୋଗିତା==
{| class=&quot;wikitable&quot;
|+ '''ବର୍ତ୍ତମାନ ପ୍ରଚଳିତ ପଏଣ୍ଟ୍ ବ୍ୟବସ୍ଥା'''
! ସ୍ଥାନ
! ୧
! ୨
! ୩
! ୪
! ୫
! ୬
! ୭
! ୮
! ୯
! ୧୦
! ୧୧
! ୧୨
! ୧୩
! ୧୪
! ୧୫
|-
! ପଏଣ୍ଟ୍
| ୨୫
| ୨୦
| ୧୬
| ୧୩
| ୧୧
| ୧୦
| ୯
| ୮
| ୭
| ୬
| ୫
| ୪
| ୩
| ୨
| ୧
|}

==ଦୌଡ଼ ପରିକ୍ରମା ସଡ଼କ (ରେସିଂ ସର୍କିଟ୍)==
[[File:MotoGP world map.png|thumb|upright=1.35|ସବୁଜ ଚିହ୍ନିତ ଦେଶ ନିକଟ ଅତୀତରେ ଓ ଲାଲ୍ ଚିହ୍ନିତ ଦେଶ ଅତୀତରେ ମୋଟୋଜିପି ଆୟୋଜନ କରିଛନ୍ତି]]
୨୦୧୮ ଓ ୨୦୧୯ ମୋଟୋଜିପି କ୍ରୀଡ଼ାବର୍ଷରେ ୧୬ଟି ଭିନ୍ନ ଦେଶରେ ୧୯ଟି ଦୌଡ଼ ଆୟୋଜନ କରାଯିବାର ଯୋଜନା ହୋଇଥିଲା ।
* {{Flag|Qatar}} ଲୁସୈଲ୍ ଅନ୍ତର୍ଜାତୀୟ ସର୍କିଟ୍
*{{Flag|Argentina}} ଅଟୋଡ୍ରୋମୋ ଡି ରିଓ ହୋଣ୍ଡୋ
*{{Flag|USA}} ସର୍କିଟ୍ ଅଫ୍ ଦ ଆମେରିକାସ୍
*{{Flag|Spain}} ସର୍କିଟୋ ଡି ହେରେଜ୍
*{{Flag|France}} ସର୍କିଟ୍ ବୁଗାଟି
*{{Flag|Italy}} ମୁଗେଲୋ ସର୍କିଟ୍
*{{Flag|Spain}} ସର୍କିଟ୍ ଡି ବାର୍ସେଲୋନା
*{{Flag|Netherlands}} ଟିଟି ସର୍କିଟ୍ ଆସ୍ସେନ୍
*{{Flag|Germany}} ସାଖ୍ସେନ୍‍ରିଂଗ୍
*{{Flag|Czech Republic}} ମାସାରିକ୍ ସର୍କିଟ୍
*{{Flag|Austria}} ରେଡ୍ ବୁଲ୍ ରିଂଗ୍
*{{Flag|Great Britain}} ସିଲ୍‍ଭରଷ୍ଟୋନ୍
*{{Flag|San Marino}} ମିଜାନୋ ୱଲ୍ଡ୍ ସର୍କିଟ୍ ମାର୍କୋ ସିମୋଞ୍ଚେଲି
*{{Flag|Spain}} ମୋଟୋର୍‍ଲାଣ୍ଡ୍ ଆରାଗନ୍
*{{Flag|Thailand}} ବୁରିରାମ୍ ଅନ୍ତର୍ଜାତୀୟ ସର୍କିଟ୍
*{{Flag|Japan}} ଟ୍ୱିନ୍ ରିଂଗ୍ ମୋଟେଜି
*{{Flag|Australia}} ଫିଲିପ୍ ଆଇଲାଣ୍ଡ୍ ଗ୍ରଁ-ପ୍ରି ସର୍କିଟ୍
*{{Flag|Malaysia}} ସେପାଂଗ୍ ସର୍କିଟ୍
*{{Flag|Spain}} ସର୍କିଟ୍ ରିକାର୍ଡୋ ଟୋର୍ମୋ

==ଇଞ୍ଜିନ୍ ଓଜନ ସମ୍ବନ୍ଧୀୟ ମାନକ==
{| class=&quot;wikitable&quot; style=&quot;width:450px;&quot;
|+ ସର୍ବନିମ୍ନ ଓଜନ – ମୋଟୋ ଜିପି ବର୍ଗ
|-
!ସିଲିଣ୍ଡର୍&lt;br /&gt;ସଂଖ୍ୟା
!୨୦୦୨ ସର୍ବନିମ୍ନ
!୨୦୦୭ ସର୍ବନିମ୍ନ
!୨୦୧୦ ସର୍ବନିମ୍ନ
|-
!୨
|୧୩୫ କି.ଗ୍ରା.
|୧୩୭ କି.ଗ୍ରା.
|୧୩୫ କି.ଗ୍ରା.
|-
!୩
|୧୩୫ କି.ଗ୍ରା.
|୧୪୦.୫ କି.ଗ୍ରା.
|୧୪୨.୫ କି.ଗ୍ରା.
|-
!୪
|୧୪୫ କି.ଗ୍ରା. 
|୧୪୮ କି.ଗ୍ରା.
|୧୫୦ କି.ଗ୍ରା.
|-
!୫
|୧୪୫ କି.ଗ୍ରା.
|୧୫୫.୫ କି.ଗ୍ରା.
|୧୫୭.୫ କି.ଗ୍ରା.
|-
!୬
|୧୫୫ କି.ଗ୍ରା.
|୧୬୩ କି.ଗ୍ରା.
|୧୬୫ କି.ଗ୍ରା.
|}
* ୨୦୦୫ ମସିହାରେ ଗାଡ଼ିର ତେଲ ଟାଙ୍କିର କ୍ଷମତା ୨୦ ଲିଟର୍‍ରୁ ୨୪ ଲିଟର୍ ପର୍ଯ୍ୟନ୍ତ ବଢ଼ାଇବାର ଅନୁମତି ଦିଆଗଲା । 
* ୨୦୦୬ ମସିହାରେ ତେଲ ଟାଙ୍କିର କ୍ଷମତା ୨୪ ଲିଟର୍‍ରୁ ପୁଣି କମାଇ ୨୨ ଲିଟର୍ କରିଦିଆଗଲା । 
* ୨୦୦୭ ମସିହା ପରଠାରୁ ୫ ବର୍ଷ ପର୍ଯ୍ୟନ୍ତ ମହାସଂଘ ମୋଟୋଜିପିର ନିୟନ୍ତ୍ରଣ କରିଆସିଥିଲା । ଏହି ସମୟରେ ମହାସଂଘ ମୋଟୋଜିପିରେ ଟୁ-ଷ୍ଟ୍ରୋକ୍ ଇଞ୍ଜିନ୍‍ର ବ୍ୟବହାର ବନ୍ଦ ଓ ତେଲ ଟାଙ୍କିର ସର୍ବାଧିକ କ୍ଷମତା ୨୧ ଲିଟର୍ କରିଦେଇଥିଲା ।
* ୨୦୦୭ରୁ ୨୦୧୧ ମସିହା ମଧ୍ୟରେ ଇଞ୍ଜିନ୍‍ଗୁଡ଼ିକ ୪-ଷ୍ଟ୍ରୋକ୍ ବିଶିଷ୍ଟ ଓ ୮୦୦ ଘନ ସେ.ମି. ଆୟତନବିଶିଷ୍ଟ ବୋଲି ନିୟମ ଲାଗୁ କରାଯାଇଥିଲା ।
* ୨୦୧୨ ମସିହାରେ ଇଞ୍ଜିନ୍ ୧୦୦୦ ଘନ ସେ.ମି. ବିଶିଷ୍ଟ ହେବାର ନିୟମ ପ୍ରଚଳନରେ ଆସିଲା ।&lt;ref&gt;{{cite web|title=MotoGP Basics|url=http://www.motogp.com/en/MotoGP+Basics/engines|access-date=2019-07-30|archive-date=2013-02-02|archive-url=https://web.archive.org/web/20130202190339/http://www.motogp.com/en/MotoGP+Basics/engines|url-status=dead}}&lt;/ref&gt;
* ୨୦୧୩ କ୍ରୀଡ଼ାବର୍ଷ ପାଇଁ ସର୍ବନିମ୍ନ ଓଜନ ବଢ଼ାଇ ୧୬୦ କି.ଗ୍ରା. କରିଦିଆଗଲା । 
*୨୦୧୫ କ୍ରୀଡ଼ାର୍ଷରେ ସର୍ବନିମ୍ନ ଓଜନକୁ କମାଇ ପୁଣି ୧୫୮ କି.ଗ୍ରା. କରିଦିଆଯାଇଥିଲା ।&lt;ref&gt;{{cite web|title=MotoGP™ software development freeze for mid-2015|url=http://www.motogp.com/en/news/2014/09/14/motogp-software-development-freeze-for-mid-2015/165095|access-date=2019-07-30|archive-date=2015-04-02|archive-url=https://web.archive.org/web/20150402141640/http://www.motogp.com/en/news/2014/09/14/motogp-software-development-freeze-for-mid-2015/165095|url-status=dead}}&lt;/ref&gt;

==ଗଣମାଧ୍ୟମରେ ମୋଟରସାଇକେଲ୍ ଦୌଡ଼==
*ମୋଟୋ ଜିପି ସମ୍ବନ୍ଧୀୟ ''ହିଟିଂ ଦ ଏପେକ୍ସ୍'' ନାମକ ଏକ ବୃତ୍ତ ଚିତ୍ର ୨୦୧୫ ମସିହାରେ ପ୍ରକାଶ ପାଇଥିଲା । 
*୨୦୦୩ ମସିହାରେ ପ୍ରକାଶିତ ବୃତ୍ତଚିତ୍ର ''ଫାଷ୍ଟର୍'' ମଧ୍ୟ ମୋଟୋ ଜିପି ଉପରେ ପର୍ଯ୍ୟବସିତ ଥିଲା ।
*୨୦୧୧ ମସିହାରେ ମୋଟୋ ଜିପି ଉପରେ ପର୍ଯ୍ୟବସିତ ଆଉ ଏକ ବୃତ୍ତଚିତ୍ର ''ଫାଷ୍ଟେଷ୍ଟ୍'' ପ୍ରକାଶ ପାଇଥିଲା ।

ପ୍ରାରମ୍ଭିକ ସମୟରେ ନିର୍ମାଣ କରାଯାଇଥିବା ଅନେକ ଭିଡ଼ିଓ ଗେମ୍ ଯଥା – ୫୦୦ସିସି ଗ୍ରଁ-ପ୍ରି (୧୯୮୭), ଜିପି-୧ (୧୯୯୩), ଜିପି-୧: ଦ୍ୱିତୀୟ (୧୯୯୪) ଇତ୍ୟାଦି ମୋଟରସାଇକେଲ୍ ଦୌଡ଼ ଉପରେ ପର୍ଯ୍ୟବସିତ ଥିଲା । ୧୯୯୯ ମସିହାରେ ଜିପି ୫୦୦ ନାମକ ଏକ ସିମ୍ୟୁଲେଟର୍ ଖେଳ ଲୋକଲୋଚନକୁ ଆସିଥିଲା । ୨୦୦୦ ଦଶନ୍ଧିର ପ୍ରଥମାଂଶରେ ଟିଏଚ୍‍କ୍ୟୁ କମ୍ପାନୀ ଏକ୍ସ୍-ବକ୍ସ୍ ଓ ୱିଣ୍ଡୋସ୍ ପାଇଁ ୫ଟି ଏବଂ ନାମକୋ କମ୍ପାନୀ ପ୍ଲେଷ୍ଟେସନ୍ ପାଇଁ ୫ଟି ମୋଟୋ ଜିପି କମ୍ପ୍ୟୁଟର୍ ଖେଳର ନିର୍ମାଣ କରିଥିଲେ । ୨୦୦୮ ମସିହାରେ ଟିଏଚ୍‍କ୍ୟୁ କମ୍ପାନୀ ମୋଟୋ ଜିପିର ଖେଳ ନିର୍ମାଣ କରିବାର ଅନୁମତି ହରାଇବା ପରେ କ୍ୟାପ୍‍କମ୍ ନାମକ କମ୍ପାନୀ ବର୍ତ୍ତମାନ ଏହାର ତତ୍ତ୍ୱାବଧାରକ ହୋଇଛି । 

୨୦୧୦ ମସିହା ସେପ୍ଟେମ୍ବର୍ ୩ ତାରିଖରେ ମୋଟୋ ଜିପି ୨୦୧୦ ନାମକ ଏକ ଆଇଓଏସ୍ ଖେଳ ପ୍ରକାଶ ପାଇଥିଲା କିନ୍ତୁ ଏହା ସମାଲୋଚକଙ୍କ ପ୍ରିୟଭାଜନ ହୋଇପାରିନଥିଲା । ୨୦୧୧ ମସିହା ମାର୍ଚ୍ଚ ୧୫ ତାରିଖରେ ମୋଟୋ ଜିପି ୨୦୧୦/୨୦୧୧ ନିର୍ମିତ ହୋଇଥିଲା ଯାହାକୁ ପ୍ଲେଷ୍ଟେସନ୍ ୩ ଓ ଏକ୍ସ୍-ବକ୍ସ୍ ୩୬୦ରେ ଖେଳାଯାଇପାରିବ । ମେଟାକ୍ରିଟିକ୍ ଏହି ଖେଳକୁ ୭୨% ରେଟିଂ ପ୍ରଦାନ କରିଥିଲା ।&lt;ref&gt;{{cite web|url=https://www.metacritic.com/game/xbox-360/motogp-1011|title=MotoGP 10/11|website=Metacritic|accessdate=13 March 2019}}&lt;/ref&gt; ୨୦୧୩ ମସିହା ଜୁନ୍ ୨୧ ତାରିଖରେ ମୋଟୋ ଜିପି ୧୩ ପ୍ରକାଶିତ ହେଲା ଯାହାକୁ ପ୍ଲେଷ୍ଟେସନ୍ ଭିଟା, ପ୍ଲେଷ୍ଟେସନ୍ ୩ ଓ ଏକ୍ସ୍-ବକ୍ସ୍ ୩୬୦ରେ ଖେଳାଯାଇ ପାରିବ । ଏହି ଖେଳର ଲୋକପ୍ରିୟତା ବିଷୟରେ ମିଶ୍ରିତ ପ୍ରତିକ୍ରିୟା ଦେଖାଯାଇଥିଲା ଓ ଏହାକୁ ୭୩% ରେଟିଂ ମିଳିଥିଲା ।&lt;ref&gt;http://www.metacritic.com/game/playstation-3/motogp-13&lt;/ref&gt;

୨୦୧୨ ମସିହାରେ ମାଇଲ୍ ଷ୍ଟୋନ୍ କମ୍ପାନୀ ମୋଟୋ ଜିପି ଖେଳ ନିର୍ମାଣର ଅନୁମତି ପାଇଥିଲା । ୨୦୧୮ ମସିହା ଜୁନ୍ ୭ରେ ମୋଟୋ ଜିପି ୧୮ ଓ  ୨୦୧୯ ମସିହା ଜୁନ୍ ୬ରେ ମୋଟୋ ଜିପି ୧୯ ଖେଳ ପ୍ରକାଶ ପାଇଥିଲା ।&lt;ref&gt;{{cite web|url=https://motogpvideogame.com/#section-hero|title=MotoGP 19 - The Official Videogame|website=MotoGP Videogame|accessdate=7 April 2019}}&lt;/ref&gt;

==ଆହୁରି ଦେଖନ୍ତୁ==
* [[ଫର୍ମୁଲା ୱାନ୍]]
* [[ଟୁର୍ ଡି ଫ୍ରାନ୍ସ୍]]

==ଆଧାର==
{{ଆଧାର|30em}}

==ବାହାର ଲିଙ୍କ==
* {{Official website|http://www.motogp.com}}

[[ଶ୍ରେଣୀ:ଯାନବାହନ ବ୍ୟବହୃତ ହେଉଥିବା ଖେଳ]]</text>
      <sha1>rzwixxsv0xvam7fym36kk7deeo4zyca</sha1>
    </revision>
  </page>
  <page>
    <title>ଜାଭା କଲରାପତରିଆ ବାଘ</title>
    <ns>0</ns>
    <id>71990</id>
    <revision>
      <id>606459</id>
      <parentid>599078</parentid>
      <timestamp>2026-09-21T05:00:05Z</timestamp>
      <contributor>
        <username>InternetArchiveBot</username>
        <id>28148</id>
      </contributor>
      <comment>Rescuing 1 sources and tagging 0 as dead.) #IABot (v2.0.9.5</comment>
      <origin>606459</origin>
      <model>wikitext</model>
      <format>text/x-wiki</format>
      <text bytes="20686" sha1="pem5qefot65wxlzxauqiufk2t1ugk5f" xml:space="preserve">{{ଛୋଟ|Javan leopard}}
{{Subspeciesbox|name=ଜାଭା କଲରାପତରିଆ ବାଘ&lt;br/&gt;ଜାଭା କଲରାପତ୍ରିଆ ବାଘ|status=CR|status_system=IUCN3.1|status_ref=&lt;ref name=iucn/&gt;|image=Panthera pardus close up-2.jpg|image_caption=[[ଇଣ୍ଡୋନେସିଆ]]ସ୍ଥିତ ବାଲି ଦ୍ୱୀପର ସଫାରୀ ପାର୍କରେ ଥିବା ଏକ ଜାଭା କଲରାପତ୍ରିଆ|species_link=Leopard|genus=Panthera|species=pardus|subspecies=melas|authority=ଜ୍ୟର୍ଜେସ୍ କୁଭିଏ, ୧୮୦୯}}

'''ଜାଭା କଲରାପତରିଆ ବାଘ''' (ଇଂରାଜୀରେ '''Javan leopard''', ଜୀବବିଜ୍ଞାନ ନାମ ''Panthera pardus melas'') [[ଇଣ୍ଡୋନେସିଆ|ଇଣ୍ଡୋନେସିଆର]] [[ଜାଭା]] ଦ୍ୱୀପରେ ବାସ କରୁଥିବା [[କଲରାପତରିଆ ବାଘ]] ଉପପ୍ରଜାତି । ୨୦୦୮ ମସିହାରୁ ଏହି ଉପପ୍ରଜାତିକୁ IUCN ନାଲି ତାଲିକାରେ ''ଅତି ସଙ୍କଟାପନ୍ନ (Critically Endangered)'' ଶ୍ରେଣୀରେ ରଖାଯାଇଛି । ବର୍ତ୍ତମାନ କେବଳ ୨୫୦ଟି ଜାଭା କଲରାପତ୍ରିଆ ଜୀବିତ ଥିବା ବେଳେ ଏମାନଙ୍କ ସଂଖ୍ୟା ଦ୍ରୁତ ହାରରେ ହ୍ରାସ ପାଇବାରେ ଲାଗିଛି । ଏମାନଙ୍କ ସର୍ବମୋଟ ପରିବାସ ମଧ୍ୟ ୨୨୬୭.୯ରୁ ୩୨୭୭.୩ ବର୍ଗ କିଲୋମିଟର୍ ଅଞ୍ଚଳରେ ସୀମିତ ହୋଇଆସିଲାଣି ।&lt;ref name=&quot;iucn&quot;&gt;{{cite iucn|author=Stein, A. B.|last-author-amp=yes|doi=10.2305/IUCN.UK.2016-1.RLTS.T15954A50659089.en|date=2016|publisher=[[IUCN]]|page=e.15954/102421779|volume=2016|journal=[[The IUCN Red List of Threatened Species]]|title=''Panthera pardus''|author10=Laguardia, A.|author2=Athreya, V.|author9=Kamler, J. F.|author8=Rostro, S.|author7=Miquelle, D.|author6=Karanth, U.|author5=Henschel, P.|author4=Balme, G.|author3=Gerngross, P.|url=https://www.iucnredlist.org/species/15954/102421779}}&lt;/ref&gt;

== ଗଠନ ଓ ପ୍ରକୃତି ==
ଜାଭା କଲରାପତରିଆ ବାଘକୁ ପ୍ରଥମେ ରୂପେଲି ବା ପାଉଁଶିଆ ଆଖି ଓ ଗାଢ଼ କଲରାପତ୍ର ଦାଗ ଥିବା [[କଳାବାଘ|କଳା ବାଘ]] ରୂପେ ବର୍ଣ୍ଣିତ କରାଯାଇଥିଲା ।&lt;ref&gt;{{cite journal|author=Cuvier, G.|year=1809|title=Recherches sur les espėces vivantes de grands chats, pour servir de preuves et d’éclaircissement au chapitre sur les carnassiers fossils|journal=Annales du Muséum National d'Histoire Naturelle|volume=Tome XIV|pages=136–164}}&lt;/ref&gt;
ଜାଭା କଲରାପତରିଆର ଛାଲ ସାମାନ୍ୟ ଭାବେ କଲରାପତରିଆ ବାଘଙ୍କ ପରି । କିନ୍ତୁ ଜିନ୍‍ଗତ (ଜେନେଟିକ୍) କାରଣରୁ କିଛି କଲରାପତରିଆ ବାଘଙ୍କ ରଙ୍ଗ ସମ୍ପୂର୍ଣ୍ଣ ଭାବେ କଳା ହୋଇଥାଏ ।&lt;ref name=&quot;Santiapillai1992&quot; /&gt;

== ଭୌଗୋଳିକ ବିତରଣ ଓ ପରିବାସ ==
ଜାଭା କଲରାପତରିଆ ବାଘର ଭୌଗୋଳିକ ବିତରଣ ଇଣ୍ଡୋନେସିଆର ଜାଭା ଦ୍ୱୀପ ମଧ୍ୟରେ ହିଁ ସୀମିତ । ଗୁଣ୍ଟୁଂଗ୍ ହାଲିମୁନ୍ ଜାତୀୟ ଉଦ୍ୟାନ, ଉଜୁଂଗ୍ କୁଲୋନ ଜାତୀୟ ଉଦ୍ୟାନ, ଗୁନୁଂଗ୍ ଗେଡ଼େ ପାଂଗ୍ରାଂଗୋ ଜାତୀୟ ଉଦ୍ୟାନ, ସେରେମାଇ ଜାତୀୟ ଉଦ୍ୟାନ, ମେର୍ବାବୁ ଜାତୀୟ ଉଦ୍ୟାନ, ମେରାପି ଆଗ୍ନେୟଗିରି ଜାତୀୟ ଉଦ୍ୟାନ, ବ୍ରୋମୋ ଟେଙ୍ଗେର ସେମେରୁ ଜାତୀୟ ଉଦ୍ୟାନ, ମେରୁ ବେଟିରି ଜାତୀୟ ଉଦ୍ୟାନ, ଇଜେନ୍ ପର୍ବତ, ବାଲୁରାନ ଜାତୀୟ ଉଦ୍ୟାନ ଓ ଆଲାସ୍ ପୁରୱୋ ଜାତୀୟ ଉଦ୍ୟାନରେ ଜାଭା କଲରାପତ୍ରିଆ ବାଘ ରହୁଥିବା ଦେଖାଯାଇଛି ।&lt;ref name=&quot;iucn&quot; /&gt; ସମୁଦ୍ର ପତନରୁ ୨୫୪୦ ମିଟର୍ ଉଚ୍ଚ କ୍ରାନ୍ତୀୟ ବୃଷ୍ଟିବନ ଓ ଶୁଷ୍କ ପର୍ଣ୍ଣମୋଚୀ ଅରଣ୍ୟରେ ଜାଭା କଲରାପତରିଆ ରହିପାରନ୍ତି । ୨୦୦୮ରୁ ୨୦୧୪ ମସିହା ମଧ୍ୟରେ ସଂରକ୍ଷିତ ଅଞ୍ଚଳ ବାହାରେ ରହିଥିବା ଅଘଞ୍ଚ ଜଙ୍ଗଲ, ଚାଷଜମି ଓ ତୋଟା ଉଦ୍ୟାନ ଇତ୍ୟାଦିରେ ମଧ୍ୟ ଜାଭା କଲରାପତରିଆଙ୍କୁ ଦେଖାଯାଇଛି ।&lt;ref&gt;{{cite journal|author=Wibisono, H.T., Wahyudi, H.A., Wilianto, E., Pinondang, I.M.R., Primajati, M., Liswanto, D. and Linkie, M.|year=2018|title=Identifying priority conservation landscapes and actions for the Critically Endangered Javan leopard in Indonesia: Conserving the last large carnivore in Java Island|journal=PLOS One|volume=13|issue=6|page=e0198369|doi=10.1371/journal.pone.0198369|pmc=6021038}}&lt;/ref&gt;

୧୯୯୦ ଦଶନ୍ଧିରେ ବ୍ୟାପକ ଜଙ୍ଗଲ ଉଚ୍ଛେଦ ସମୟରେ ଏମାନେ ଖାପଖୁଆଇ ଚଳିଯାଇଛନ୍ତି ଏବଂ ତେଣୁ ଅନ୍ୟ ପ୍ରାଣୀଙ୍କ ତୁଳନାରେ ଜଙ୍ଗଲରେ ମନୁଷ୍ୟକୃତ କାର୍ଯ୍ୟକଳାପ ଏମାନଙ୍କ ଉପରେ କମ୍ ପ୍ରଭାବ ପକାଇଥାଏ ।&lt;ref name=&quot;Santiapillai1992&quot;&gt;{{cite journal|author=Santiapillai, C.|author2=Ramono, W. S.|year=1992|title=Status of the leopard (''Panthera pardus'') in Java, Indonesia|url=http://wild-cat.org/pardus/infos/Santiapillai+al1992-status-leopard-Java.pdf|journal=Tiger Paper|volume=XIX|issue=2|pages=1–5|access-date=2019-12-07|archive-date=2011-09-02|archive-url=https://web.archive.org/web/20110902102732/http://wild-cat.org/pardus/infos/Santiapillai+al1992-status-leopard-Java.pdf|url-status=dead}}&lt;/ref&gt;

୨୦୦୧ରୁ ୨୦୦୪ ମସିହା ମଧ୍ୟରେ ଗୁଣ୍ଟୁଂଗ୍ ହାଲିମୁନ୍ ଜାତୀୟ ଉଦ୍ୟାନର ୨୦ ବର୍ଗ କିଲୋମିଟର୍ ଅଞ୍ଚଳରେ କ୍ୟାମେରା ଟ୍ରାପ୍ ଓ ରେଡ଼ିଓ କଲାର୍ ଲଗାଇ ଗବେଷଣାତ୍ମକ ଅଧ୍ୟୟନ କରାଯାଇଥିଲା । ନିରୀକ୍ଷିତ ଅଞ୍ଚଳ ମଧ୍ୟରେ ୭ଟି ଜାଭା କଲରାପତରିଆ ରହୁଥିବାର ଜଣାପଡ଼ିଲା । ଜାତୀୟ ଉଦ୍ୟାନର ସର୍ବମୋଟ କଲରାପତରିଆ ସଂଖ୍ୟା ୪୨ରୁ ୫୮ ହୋଇଥିବା ଅନୁମାନ କରାଗଲା । ଏକ ବୟସ୍କ ମାଈ କଲରାପତରିଆ ହାରାହାରି ୯.୮୨ ବର୍ଗ କିଲୋମିଟର୍ କ୍ଷେତ୍ର ନିୟନ୍ତ୍ରଣ କରୁଥିବା ଜଣାପଡ଼ିଥିଲା ।&lt;ref name=&quot;Harahap2005&quot;&gt;Harahap, S., Sakaguchi, H. (2005). ''Ecological research and conservation of the Javan Leopard ''Panthera pardus melas'' in Gunung Halimun National Park, West Java, Indonesia''. In: [http://www.carnivoreconservation.org/files/meetings/cat_2005_okinawa.pdf The wild cats: ecological diversity and conservation strategy] {{Webarchive|url=https://web.archive.org/web/20220130023012/http://www.carnivoreconservation.org/files/meetings/cat_2005_okinawa.pdf |date=2022-01-30 }}. The 21st Century Center of Excellence Program International Symposium. Okinawa, Japan.&lt;/ref&gt;

== ପରିସ୍ଥିତିକ ବ୍ୟବହାର ==
[[ଫାଇଲ:Panthera_pardus_melas_02_MWNH_792.jpg|ବାଆଁ|thumb|ଜାଭା କଲରାପତରିଆ ବାଘର ଖପୁରୀ]]
ଜାଭା କଲରାପତ୍ରିଆ ବାଘ [[କୁଟୁରା]], ବାରହା, ଜାଭା କୁଜି ହରିଣ, ମାଙ୍କଡ଼, କଙ୍କଡ଼ାଖିଆ ମାଙ୍କଡ଼, ରୂପେଲି ଲୁଟୁଂଗ୍, ଜାଭା ଗିବନ୍ ପ୍ରଭୃତି ଜୀବଙ୍କୁ ଶିକାର କରି ଆହରଣ କରିଥାଏ । ଏମାନେ ଜନବସତି ନିକଟକୁ ଆସି ପୋଷା କୁକୁର, କୁକୁଡ଼ା, ଛେଳି ପ୍ରଭୃତି ମାରି ଖାଇବା ମଧ୍ୟ ଦେଖାଯାଇଛି ।&lt;ref name=&quot;Santiapillai1992&quot; /&gt;
ଦୈନନ୍ଦିନ କାର୍ଯ୍ୟର ନିରୀକ୍ଷଣ ପାଇଁ ଗୁଣ୍ଟୁଂଗ୍ ହାଲିମୁନ୍ ଜାତୀୟ ଉଦ୍ୟାନର ଦୁଇଟି କଲରାପତରିଆ ବାଘଙ୍କୁ ରେଡ଼ିଓ କଲାର୍ ବନ୍ଧା ଯାଇଥିଲା । ସକାଳ ୬:୦୦ରୁ ୯:୦୦ ଏବଂ ଅପରାହ୍ନ ୩:୦୦ରୁ ସନ୍ଧ୍ୟା ୬:୦୦ ପର୍ଯ୍ୟନ୍ତ ସେମାନେ ସର୍ବାଧିକ ସକ୍ରିୟ ଥିବା ଜାଣିବାକୁ ମିଳିଥିଲା ।&lt;ref name=&quot;Harahap2005&quot; /&gt;

== ଜାଭା କଲରାପତ୍ରିଆଙ୍କ ପ୍ରତି ସଙ୍କଟ ==
[[ଫାଇଲ:Rampog_macan_in_Kediri_1900.jpg|thumb|ଆନୁମାନିକ ୧୯୦୦ ମସିହା ସମୟରେ “ରାମ୍ପୋକାନ୍” ଖେଳରେ ନିହତ ୭ ଜାଭା କଲରାପତ୍ରିଆ ବାଘ ଓ ଏକ ଜାଭା ବାଘ (ବର୍ତ୍ତମାନ ସମ୍ପୂର୍ଣ୍ଣ ରୂପେ ବିଲୁପ୍ତ)]]
[[ଫାଇଲ:COLLECTIE_TROPENMUSEUM_Mannen_en_een_kind_met_een_pas_geschoten_panter_te_Bantam_West-Java_TMnr_10006634.jpg|thumb|ଆନୁମାନିକ ୧୯୧୫-୧୯୨୬ ମସିହାର ଏହି ଫଟୋରେ ଜଣେ ଲୋକ ଓ ଏକ ବାଳକ ଏକ ଜାଭା କଲରାପତରିଆର ଶିକାର କରିଥିବା ସମୟର ଦୃଶ୍ୟ (ସ୍ଥାନ: ବାଣ୍ଟେନ୍, ପଶ୍ଚିମ ଜାଭା)]]
ପରିବାସ କ୍ଷୟ, ଶିକାର ଜନ୍ତୁଙ୍କ ସଂଖ୍ୟା ହ୍ରାସ, ଜନସଂଖ୍ୟା ଓ କୃଷିକାର୍ଯ୍ୟ ବୃଦ୍ଧି ଯୋଗୁଁ ଅବୈଧ ଶିକାର ଇତ୍ୟାଦି ଜାଭା କଲରାପତରିଆ ବାଘଙ୍କ ଅସ୍ଥିତ୍ୱ ପାଇଁ ଏବେ ଏକ ବଡ଼ ସମସ୍ୟା ପାଲଟିଛି ।&lt;ref name=&quot;iucn&quot; /&gt; ବିଭିନ୍ନ କାରଣରୁ ମନୁଷ୍ୟ ଓ କଲରାପତରିଆ ମୁହାଁମୁହିଁ ହୋଇ ବହୁ ଜୀବଙ୍କ ପ୍ରାଣହାନି ଘଟୁଛି ।&lt;ref name=&quot;Harahap2005&quot; /&gt;
ଜାଭା ଦ୍ୱୀପର ୯୦% ସବୁଜିମା ଉଜୁଡ଼ି ସାରିଛି ଓ ଜନସଂଖ୍ୟା ଘନତା ଦୃଷ୍ଟିରୁ ବର୍ତ୍ତମାନ ଏହା ପୃଥିବୀର ସବୁଠାରୁ ଘନ ଦ୍ୱୀପ । କେବଳ ୧୪୦୦ ମିଟରରୁ ଅଧିକ ଉଚ୍ଚ ପର୍ବତମାନଙ୍କର ସବୁଜିମା ବଞ୍ଚି ରହିଛି ।&lt;ref name=&quot;Santiapillai1992&quot; /&gt;
୧୧.୮୩ କୋଟିରୁ ଉର୍ଦ୍ଧ୍ୱ ଜନସଂଖ୍ୟା ଓ ୨୨୮୬ ବର୍ଗ ମାଇଲ୍ ବିଶିଷ୍ଟ ଜାଭା ଦ୍ୱୀପରେ ଇଣ୍ଡୋନେସିଆର ସର୍ବମୋଟ ଜନସଂଖ୍ୟାର ୫୯% ବାସ କରନ୍ତି । ଅନ୍ୟ ଦ୍ୱୀପମାନଙ୍କ ତୁଳନାରେ ଜନସଂଖ୍ୟାର ଘନତା ଏଠାରେ ଖୁବ୍ ଅଧିକ ।&lt;ref name=&quot;embassy&quot;&gt;{{cite web|url=http://www.indonesianembassy.org.uk/transmigration-7.htm|title=A Solution to Java's Overcrowding|author=Embassy of the Republic of Indonesia in London|author2=United Kingdom|year=2009|accessdate=December 8, 2009|archive-date=March 13, 2010|archive-url=https://web.archive.org/web/20100313154530/http://www.indonesianembassy.org.uk/transmigration-7.htm|url-status=dead}}&lt;/ref&gt;

== ସଂରକ୍ଷଣ ==
ଜାଭା କଲରାପତରିଆ ବାଘ (''Panthera pardus melas'') CITESର ପ୍ରଥମ ଅନୁଚ୍ଛେଦର ଜୀବଙ୍କ ମଧ୍ୟରେ ସ୍ଥାନ ପାଇଛି ।&lt;ref name=&quot;iucn&quot; /&gt;

ଜାଭା କଲରାପତ୍ରିଆଙ୍କ ପୁନରୁତ୍ଥାନ ପାଇଁ ଚେଷ୍ଟା ଚାଲିଛି ଯେପରିକି ଏହି ଉପପ୍ରଜାତି ମଧ୍ୟ ଜାଭା ଦ୍ୱୀପରୁ ବିଲୁପ୍ତ ନ ହେଉ । ଶିକାରକୁ ନିଷିଦ୍ଧ ଘୋଷଣା କରାଯାଇଛି ଓ ବନ୍ୟଜୀବ ଶିକାର ସମ୍ବନ୍ଧୀୟ ନିୟମ କଡ଼ାକଡ଼ି କରାଯାଇଛି । ଜାଭା କଲରାପତରିଆ, ରୂପେଲି ଗିବନ୍ ଓ ଜାଭା ହକ୍-ଇଗଲ୍ ଇତ୍ୟାଦିଙ୍କ ସଂରକ୍ଷଣ ପାଇଁ ୨୦୦୫ ମସିହାରେ ଗୁଣ୍ଟୁଂଗ୍ ହାଲିମୁନ୍ ଜାତୀୟ ଉଦ୍ୟାନକୁ ତାହାର ମୂଳ ଆକାରର ୩ ଗୁଣ ସମ୍ପ୍ରସାରିତ କରାଯାଇଥିଲା ।&lt;ref name=&quot;Harahap2005&quot; /&gt;

ଜନସଂଖ୍ୟା ବୃଦ୍ଧି ଯୋଗୁଁ ସଂରକ୍ଷିତ ଜୀବଙ୍କ ପରିବାସ କ୍ଷୟ ଅଟକାଇବା ପାଇଁ ଇଣ୍ଡୋନେସୀୟ ସରକାର ସମଗ୍ର ଦେଶରେ ଜନସଂଖ୍ୟା ନିୟନ୍ତ୍ରଣ ଯୋଜନା ଚଳାଇ ଲୋକଙ୍କୁ ସଚେତନ କରିବାକୁ ଚେଷ୍ଟା କରୁଛନ୍ତି । ଏହି ଯୋଜନାନୁସାରେ ଲୋକଙ୍କୁ ଗର୍ଭ ନିରୋଧକ ବଟିକା ଓ ସାମଗ୍ରୀ ସୁବିଧାରେ ଯୋଗାଇ ଦିଆଯାଉଛି ।&lt;ref name=&quot;embassy୧&quot;&gt;{{cite web |url=http://www.indonesianembassy.org.uk/transmigration-7.htm |title=A Solution to Java's Overcrowding |author=Embassy of the Republic of Indonesia in London |location=United Kingdom |year=2009 |accessdate=December 8, 2009 |archive-date=March 13, 2010 |archive-url=https://web.archive.org/web/20100313154530/http://www.indonesianembassy.org.uk/transmigration-7.htm |url-status=dead }}&lt;/ref&gt;

=== ଚିଡ଼ିଆଖାନା ଓ ସଂରକ୍ଷଣ କେନ୍ଦ୍ରରେ ଥିବା ଜାଭା କଲରାପତରିଆ ===
୧୯୯୭ ମସିହା ବେଳକୁ ବିଭିନ୍ନ ୟୁରୋପୀୟ ଚିଡ଼ିଆଘରେ ୧୪ଟି ଜାଭା କଲରାପତରିଆ ବାଘ ରହିଥିଲେ । [[ୟୁରୋପ]] ଓ ଆମେରିକାରେ ଜାଭା କଲରାପତ୍ରିଆଙ୍କ ପାଇଁ ପ୍ରଜନନ କେନ୍ଦ୍ର ଯୋଜନା କରାଯାଇ ନାହିଁ । ୨୦୦୭ ମସିହା ବେଳକୁ ଇଣ୍ଡୋନେସିଆର ବୋଗୋର ଚିଡ଼ିଆଖାନାରେ ୭ଟି ମାଈ ଓ ୧୦ଟି ଅଣ୍ଡିରା (ସର୍ବମୋଟ ୧୭ଟି) ଜାଭା କଲରାପତରିଆ ରଖାଯାଇଥିଲା । ସେଥିରୁ ୪ ଯୋଡ଼ା ପ୍ରଜନନରେ ସକ୍ରିୟ ଥିଲେ । ଇଣ୍ଡୋନେସିଆର ସୁରବାୟା ଓ ରଗୁନାନ୍ ଚିଡ଼ିଆଖାନାମାନଙ୍କରେ ମଧ୍ୟ ଜାଭା କଲରାପତରିଆ ରଖାଯାଇଛି ।&lt;ref name=&quot;Gippoliti07&quot;&gt;{{cite journal|last=Gippoliti, S.|last2=Meijaard, E.|year=2007|title=Taxonomic uniqueness of the Javan Leopard: an opportunity for zoos to save it|journal=Contributions to Zoology|volume=76|pages=55–58}}&lt;/ref&gt;
୨୦୧୧ ମସିହା ଡିସେମ୍ବର ମାସ ବେଳକୁ, [[ଜର୍ମାନୀ|ଜର୍ମାନୀସ୍ଥିତ]] [[ବର୍ଲିନ|ବର୍ଲିନର]] ଟିଏର୍‍ପାର୍କରେ ୨ଟି ଜାଭା କଲରାପତ୍ରିଆ ବାଘ ଓ ଗୋଟିଏ ଜାଭା କଲରାପତ୍ରିଆ ବାଘୁଣୀ ରଖାଯାଇଥିଲା ଏବଂ [[ଜାକର୍ତ୍ତା|ଜାକର୍ତ୍ତାର]] ଚିଡ଼ିଆଖାନାରେ ଗୋଟିଏ ଲେଖାଏଁ ମାଈ ଓ ଅଣ୍ଡିରା ଜାଭା କଲରାପତରିଆ ବାଘ ରଖାଯାଇଥିଲା ।&lt;ref name=&quot;ISIS&quot;&gt;{{cite web|title=ISIS Species Holdings: ''Panthera pardus melas'', December 2011|url=https://www.isis.org/Pages/findanimals.aspx|author=International Species Information System|author-link=International Species Information System|year=2011|access-date=2019-12-07|archive-date=2021-02-01|archive-url=https://web.archive.org/web/20210201015140/https://www.isis.org/Pages/findanimals.aspx|url-status=dead}}&lt;/ref&gt;
୨୦୧୩ ମସିହାରେ ଗୋଟିଏ ଜାଭା କଲରାପତରିଆ ବର୍ଲିନ୍ ଟିଏର୍‍ପାର୍କରୁ ପ୍ରାଗ୍ ନଗରର ଚିଡ଼ିଆଘରକୁ ସ୍ଥାନାନ୍ତରିତ ହୋଇଥିଲା ।&lt;ref&gt;{{cite web|author=Exner, O.|year=2013|title=Rare Leopard in Prague Zoo|publisher=Portal of Prague|url-status=dead|url=http://www.praha.eu/jnp/en/entertainment/prague_zoo/rare_leopard_in_prague_zoo.html|archivedate=2013-10-13|archiveurl=https://archive.is/20131013122610/http://www.praha.eu/jnp/en/entertainment/prague_zoo/rare_leopard_in_prague_zoo.html}}&lt;/ref&gt;

== ବିବର୍ତ୍ତନ ==
ଆକୃତିବିଜ୍ଞାନ ଗବେଷଣାରୁ ଜଣାପଡ଼ିଛି ଯେ କପାଳମିତି ଦୃଷ୍ଟିକୋଣରୁ ଜାଭା କଲରାପତରିଆ ପ୍ରଜାତି ଅନ୍ୟ ଏସୀୟ କଲରାପତରିଆ ପ୍ରଜାତିଙ୍କଠାରୁ ଭିନ୍ନ । ପ୍ରାୟ ୮ ଲକ୍ଷ ବର୍ଷ ପୂର୍ବେ ମଧ୍ୟାତ୍ୟନ୍ତନୂତନ ଯୁଗ (Middle Pleistocene) ସମୟରେ ଏହି ଉପପ୍ରଜାତି ଅନ୍ୟ ଏସୀୟ ଉପପ୍ରଜାତିଙ୍କଠାରୁ ବିଚ୍ଛିନ୍ନ ହୋଇଯାଇଥିଲା । ସେହି ସମୟରେ ଦକ୍ଷିଣ ଏସିଆରୁ ଜାଭା ମଧ୍ୟରେ ରହିଥିବା ସଂକୀର୍ଣ୍ଣ ଭୂଖଣ୍ଡରେ ଏମାନେ ବୋର୍ଣ୍ଣିଓ ଏବଂ ସୁମାତ୍ରା ପରି ଦ୍ୱୀପକୁ ଅତିକ୍ରମ କରି ଜାଭାକୁ ଚାଲି ଆସିଥିବେ ।&lt;ref name=&quot;Meijaard2004&quot;&gt;{{cite journal|author=Meijaard, E.|year=2004|title=Biogeographic history of the Javan leopard ''Panthera pardus'' based on craniometric analysis|url=https://archive.org/details/sim_journal-of-mammalogy_2004-04_85_2/page/302|journal=Journal of Mammalogy|volume=85|pages=302–310|doi=10.1644/ber-010|number=2}}&lt;/ref&gt;

== ଆହୁରି ଦେଖନ୍ତୁ ==

* [[କଲରାପତରିଆ ବାଘ]]
* [[ଭାରତୀୟ କଲରାପତରିଆ ବାଘ]]
* [[ଜାଞ୍ଜିବର କଲରାପତ୍ରିଆ ବାଘ]]
* [[ହିମ କଲରାପତ୍ରିଆ ବାଘ (ସ୍ନୋ ଲେପର୍ଡ୍)]]
* [[ସିଂହଳୀ କଲରାପତରିଆ ବାଘ]]

== ଆଧାର ==
{{ଆଧାର}}

== ଅନ୍ୟାନ୍ୟ ଲିଂକ୍ ==
{{Commons category|Panthera pardus melas}}

* Species portrait [http://www.catsg.org/index.php?id=557 ''Panthera pardus'' in Asia] {{Webarchive|url=https://web.archive.org/web/20180623113337/http://www.catsg.org/index.php?id=557 |date=2018-06-23 }} and short portrait [http://www.catsg.org/index.php?id=561 ''P. pardus melas''] {{Webarchive|url=https://web.archive.org/web/20191117131658/http://www.catsg.org/index.php%3Fid%3D561 |date=2019-11-17 }}; IUCN/SSC Cat Specialist Group
* [https://www.youtube.com/watch?v=I-Tmk5o0g8Q&amp;feature=relmfu ''Critically Endangered Javan Leopard Captured on Camera Traps in Ujung Kulon, Indonesia'']

{{Taxonbar|from=Q841950}}
{{କଲରାପତରିଆ ବାଘ}}

[[ଶ୍ରେଣୀ:ବଡ଼ ବିଡ଼ାଳ]]</text>
      <sha1>pem5qefot65wxlzxauqiufk2t1ugk5f</sha1>
    </revision>
  </page>
  <page>
    <title>ଅବନୀ ଲେଖାରା</title>
    <ns>0</ns>
    <id>79040</id>
    <revision>
      <id>606443</id>
      <parentid>478991</parentid>
      <timestamp>2026-09-20T21:54:12Z</timestamp>
      <contributor>
        <username>InternetArchiveBot</username>
        <id>28148</id>
      </contributor>
      <comment>Rescuing 1 sources and tagging 0 as dead.) #IABot (v2.0.9.5</comment>
      <origin>606443</origin>
      <model>wikitext</model>
      <format>text/x-wiki</format>
      <text bytes="8710" sha1="clx25k26yhde5o69rew3vd3t5ce4ni8" xml:space="preserve">{{Infobox sportsperson
| full_name = ଅବନୀ ଲେଖାରା
| birth_date = {{birth date and age|df=yes|2001|11|8}}
| birth_place = [[ଜୟପୁର]], [[ରାଜସ୍ଥାନ]], ଭାରତ
| height = ୫ ଫୁଟ ୩ ଇଞ୍ଚ
| weight = 
| coach = ସୁମା ସିଦ୍ଧାର୍ଥ ଶିରୁର
| image =Avani Lekhara in 2022.jpg 
| caption = 
| country = {{IND}}
| sport = ସୁଟିଂ
| event = ୧୦ ମି. ଏୟାର ରାଇଫଲ ଷ୍ଟାଣ୍ଡିଂ ଏସଏଚ୧
| paralympics = '''[[୨୦୨୦ ସମର ପାରାଲିମ୍ପିକ୍ସ]]''': ୧୦ ମି. ଏୟାର ରାଇଫଲ ଷ୍ଟାଣ୍ଡିଂ ଏସଏଚ୧&amp;nbsp;– ସ୍ୱର୍ଣ୍ଣ
| medaltemplates = {{MedalCountry|{{IND}}}}
{{MedalSport|Women's shooting}}
{{MedalCompetition|[[Paralympic Games]]}}
{{MedalGold|[[୨୦୨୦ ଗ୍ରୀଷ୍ମ ପାରାଲିମ୍ପିକ୍ସ|୨୦୨୦ ଟୋକିଓ]]|[[୨୦୨୦ ଗ୍ରୀଷ୍ମ ପାରାଲିମ୍ପିକ୍ସରେ ସୁଟିଂ|୧୦ ମି. ଏୟାର ରାଇଫଲ ଏସଏଚ]]}}
}}
'''ଅବନୀ ଲେଖାରା''' (ଜନ୍ମ ୮ ନଭେମ୍ବର ୨୦୦୧) ଜଣେ ଭାରତୀୟ ପାରାଲିମ୍ପିଆନ ଏବଂ ରାଇଫଲ ଚାଳିକା । ସେ ୨୦୨୦ ଟୋକିଓ ପାରାଲିମ୍ପିକ୍ସରେ ୧୦ ମିଟର ଏୟାର ରାଇଫଲରେ ସ୍ୱର୍ଣ୍ଣ ପଦକ ଜିତିଥିଲେ ।&lt;ref&gt;[https://www.hindustantimes.com/sports/others/tokyo-paralympics-avani-lekhara-wins-gold-medal-in-shooting-event-101630285229015-amp.html Tokyo Paralympics: Avani Lekhara wins gold medal in shooting event] ''Hindustan Times''. Retrieved 30 August 2021&lt;/ref&gt; ଲେଖାରା ବର୍ତ୍ତମାନ ମହିଳା ୧୦ ମିଟର ଏୟାର ରାଇଫଲ ଷ୍ଟାଣ୍ଡିଂ ଏସଏଚ୧ରେ (ୱାର୍ଲ୍ଡ ସୁଟିଂ ପାରା ସ୍ପୋର୍ଟ ର‌୍ଯାଙ୍କିଙ୍ଗ) ବିଶ୍ୱର ୫ ନମ୍ବର&lt;ref&gt;{{Cite news|url=https://db.ipc-services.org/sdms/web/ranking/sh/pdf/type/WR/list/464|title=World Shooting Para Sport Rankings / Official World Rankings 2021|last=|first=|work=World Shooting Para Sport|access-date=|url-status=dead|archive-date=2021-07-09|archive-url=https://web.archive.org/web/20210709182209/https://db.ipc-services.org/sdms/web/ranking/sh/pdf/type/WR/list/464}}&lt;/ref&gt; ଏବଂ ୨୦୧୮ ଏସୀୟ ପାରା ଗେମ୍ସରେ ପ୍ରତିଦ୍ୱନ୍ଦ୍ୱିତା କରିଛନ୍ତି ।&lt;ref&gt;{{Cite news|url=https://indianexpress.com/article/sports/sport-others/para-shooter-avani-lekhara-clinches-silver-india-stay-in-top-three-7240271/|title=Para shooter Avani Lekhara clinches silver; India stay in top three|last=|first=|work=Indian Express News|access-date=|url-status=live}}&lt;/ref&gt;&lt;ref&gt;{{Cite news|url=https://thebridge.in/tags/Avani-Lekhara|title=Avani Lekhara|last=|first=|work=The Bridge News|access-date=|url-status=live}}&lt;/ref&gt;&lt;ref&gt;{{Cite news|url=https://timesofindia.indiatimes.com/sports/more-sports/shooting/para-world-cup-teenage-shooter-avani-lekhara-wins-10m-air-rifle-silver/articleshow/70399906.cms|title=Para World Cup: Teenage shooter Avani Lekhara wins 10m air rifle silver|last=|first=|work=Time of India News|access-date=|url-status=live}}&lt;/ref&gt;&lt;ref&gt;{{Cite news|url=https://www.firstpost.com/sports/avani-lekhara-wins-womens-10m-air-rifle-silver-medal-at-world-shooting-para-sport-world-cup-9449931.html|title=Avani Lekhara wins women's 10m air rifle silver medal at World Shooting Para Sport World Cup|last=|first=|work=Firstpost News|access-date=|url-status=live}}&lt;/ref&gt; ପାରା ଚ୍ୟାମ୍ପିଅନ୍ସ କାର୍ଯ୍ୟକ୍ରମ ମାଧ୍ୟମରେ ଗୋସ୍ପୋର୍ଟସ ଫାଉଣ୍ଡେସନ ତାଙ୍କୁ ସହାୟତା ପ୍ରଦାନକରିଛି ।&lt;ref&gt;{{Cite web|url=https://www.espn.in/olympics/story/_/id/29033060/improvise-adapt-overcome-indian-para-athletes-mantra-beating-lockdown|title=Improvise, adapt, overcome: Indian para athletes' mantra for beating lockdown|date=2020-04-19|website=ESPN|language=en|access-date=2021-08-30}}&lt;/ref&gt;

୨୦୧୨ ମସିହାରେ ୧୧ ବର୍ଷ ବୟସରେ ଏକ କାର ଦୁର୍ଘଟଣାରେ ସେ ସମ୍ପୂର୍ଣ୍ଣ ଭାବେ ପାରାପ୍ଲେଜିଆ ହୋଇଯାଇଥିଲା । ତାଙ୍କ ପିତା ତାଙ୍କୁ କ୍ରୀଡ଼ାରେ ଯୋଗଦେବା ଓ ତୀରଚାଳନାରେ ତାଲିମ ନେବା ପାଇଁ ପ୍ରୋତ୍ସାହିତ କରିଥିଲେ କିନ୍ତୁ ସେ ସୁଟିଂରେ ନିଜର ପ୍ରକୃତ ଉତ୍ସାହ ପାଇ ତାହାକୁ ହିଁ ବାଛିଥିଲେ । ସେ ବର୍ତ୍ତମାନ ଭାରତର ରାଜସ୍ଥାନରେ ଆଇନ ଅଧ୍ୟୟନ କରୁଛନ୍ତି ।&lt;ref&gt;{{Cite news|url=https://www.bbc.com/news/world-asia-india-58339652|title=Tokyo Paralympic 2020: Avani Lekhara wins historic gold for India in shooting|date=2021-08-30|work=BBC News|access-date=2021-08-30|language=en-GB}}&lt;/ref&gt;

ପାରାଲିମ୍ପିକ ସ୍ୱର୍ଣ୍ଣ ପଦକ ଜିତିବାରେ ଅବନୀ ଲେଖାରା ହେଉଛନ୍ତି ଭାରତର ପ୍ରଥମ ମହିଳା ।&lt;ref&gt;{{Cite news|url=https://www.indiatoday.in/sports/other-sports/story/tokyo-paralympics-avani-lekhara-19-years-shooting-gold-medal-pm-modi-abhinav-bindra-1846937-2021-08-30|title=Truly special moment: India celebrates Avani Lekhara, the golden girl at Tokyo Paralympics|date=30 August 2021|work=[[India Today]]|access-date=30 August 2021}}&lt;/ref&gt;&lt;ref&gt;{{Cite news|url=https://www.thehindu.com/sport/shooter-avani-lekhara-becomes-first-indian-woman-to-win-gold-at-paralympics/article36173838.ece|title=Shooter Avani Lekhara becomes first Indian woman to win gold at Paralympics|date=30 August 2021|work=[[The Hindu]]|access-date=30 August 2021|agency=[[Press Trust of India]]}}&lt;/ref&gt; ଟୋକିଓ ପାରାଲିମ୍ପିକ୍ସରେ ଲେଖାରା ଭାରତ ତଫରରୁ ପ୍ରଥମ ସ୍ୱର୍ଣ୍ଣ ପଦକ ଜିତିଥିଲେ। ଅନ୍ତିମ କାର୍ଯ୍ୟକ୍ରମରେ ୨୪୯.୬ ପଏଣ୍ଟ ରଖି ଜଣେ ଯୁବ ଚାଳନକାରୀ ଭାବେ ଏକ ପାରାଲିମ୍ପିକ ରେକର୍ଡ ତଥା ବିଶ୍ୱ ରେକର୍ଡ ତିଆରି କରିଥିଲେ । ସେ ପୂର୍ବତନ ଅଲିମ୍ପିକ ଚାମ୍ପିଅନ [[ଅଭିନବ ବିନ୍ଦ୍ରା|ଅଭିନବ ବିନ୍ଦ୍ରାଙ୍କ]]&lt;nowiki/&gt;ଠାରୁ ଅନୁପ୍ରାଣିତ ହୋଇ ୨୦୧୫ ମସିହାରେ ସୁଟିଂ ଆରମ୍ଭ କରିଥିଲେ । ଏହା ପରଠାରୁ ସେ ଅନେକ ଜାତୀୟ ଏବଂ ଆନ୍ତର୍ଜାତୀୟ ସମ୍ମାନ ଜିତିଛନ୍ତି ।&lt;ref&gt;{{Cite web|url=https://indianexpress.com/article/sports/sport-others/avani-lekhara-inspired-by-abhinav-bindras-autobiography-7478442/|title=India’s first woman Paralympic gold medallist Avani Lekhara inspired by Abhinav Bindra’s autobiography|date=2021-08-30|website=The Indian Express|language=en|access-date=2021-08-31}}&lt;/ref&gt;

== ଆଧାର ==
{{ଆଧାର}}
{{DEFAULTSORT:Lekhara, Avani}}
[[ଶ୍ରେଣୀ:୨୦୦୧ ଜନ୍ମ]]
[[ଶ୍ରେଣୀ:ଜୀବିତ ବ୍ୟକ୍ତି]]
[[ଶ୍ରେଣୀ:ଭାରତୀୟ ମହିଳା ଖେଳ ସୁଟରଗଣ]]
[[ଶ୍ରେଣୀ:ଭାରତୀୟ କ୍ରୀଡ଼ାରେ ୨୦୧୧]]
[[ଶ୍ରେଣୀ:ଭାରତର ପାରାଲିମ୍ପିକ ସୁଟର]]
[[ଶ୍ରେଣୀ:ଭାରତରେ ସୁଟିଂ କ୍ରୀଡ଼ା]]
[[ଶ୍ରେଣୀ:ଭାରତୀୟ କ୍ରୀଡ଼ାବିତ]]
[[ଶ୍ରେଣୀ:ରାଜସ୍ଥାନର ଲୋକ]]
[[ଶ୍ରେଣୀ:ଜୟପୁରର ଲୋକ]]
[[ଶ୍ରେଣୀ:୨୦୨୦ ଗ୍ରୀଷ୍ମ ପାରାଲିମ୍ପିକ୍ସରେ ସୁଟରମାନେ]]
[[ଶ୍ରେଣୀ:ଭାରତର ପାରାଲିମ୍ପିକ ସ୍ୱର୍ଣ୍ଣ ପଦକ ବିଜେତା]]
[[ଶ୍ରେଣୀ:୨୦୨୦ ଗ୍ରୀଷ୍ମ ପାରାଲିମ୍ପିକ୍ସରେ ପଦକ ବିଜେତା]]
[[ଶ୍ରେଣୀ:ସୁଟିଂରେ ପାରାଲିମ୍ପିକ ପଦକ ବିଜେତା]]</text>
      <sha1>clx25k26yhde5o69rew3vd3t5ce4ni8</sha1>
    </revision>
  </page>
  <page>
    <title>ନାରାୟଣ ପୃଷେଠ</title>
    <ns>0</ns>
    <id>89329</id>
    <revision>
      <id>606477</id>
      <parentid>561562</parentid>
      <timestamp>2026-09-21T07:50:29Z</timestamp>
      <contributor>
        <username>InternetArchiveBot</username>
        <id>28148</id>
      </contributor>
      <comment>Rescuing 1 sources and tagging 0 as dead.) #IABot (v2.0.9.5</comment>
      <origin>606477</origin>
      <model>wikitext</model>
      <format>text/x-wiki</format>
      <text bytes="6329" sha1="a6dn6s4kaw0r8xruw3tngaxbrax52vk" xml:space="preserve">{{ଛୋଟ|Narayan Pruseth}}
{{Infobox person
| name        = ନାରାୟଣ ପୃଷେଠ
| image       = 
| alt         = 
| caption     = 
| birth_date  = {{birth date|1943|06|20}}
| birth_place = [[ବଲାଙ୍ଗୀର ଜିଲ୍ଲା]] 
| death_date  = {{Death date and age|2011|11|24|1943|06|20}}&lt;ref name=&quot;nitidin&quot;&gt;{{Cite web |date=2020-06-20 |title=ପ୍ରଫେସର ନାରାୟଣ ପୃଷେଠଙ୍କ ଜୟନ୍ତୀ ପାଳିତ |url=https://www.nitidin.com/baragad-news/ |access-date=2024-01-07 |website=Nitidin |language=or}}&lt;/ref&gt;
| death_place = [[ଭୁବନେଶ୍ୱର]]
| nationality = ଭାରତୀୟ
| other_names = 
| known_for   = ଅର୍ଥନୀତିଜ୍ଞ, ସାହିତ୍ୟିକ
|notable works= ଜୟକାନ୍ତନଙ୍କ କଥା ଓ କାହାଣୀ
| occupation  = 
| parents     = ଭବାନୀଶଙ୍କର ପୃଷେଠ (ପିତା), ସରୋଜିନୀ ଦେବୀ (ମାତା)
| family = ସୁଜିତ କୁମାର ପୃଷେଠ (ପୁଅ)&lt;ref name=&quot;nitidin&quot;/&gt;
}}
'''ନାରାୟଣ ପୃଷେଠ''' (୨୦ ଜୁନ୍ ୧୯୪୩–୨୪ ନଭେମ୍ବର ୨୦୧୧) ଜଣେ ଭାରତୀୟ ଶିକ୍ଷାବିଦ୍, ଅର୍ଥନୀତିଜ୍ଞ ଓ [[ଓଡ଼ିଆ ଭାଷା|ଓଡ଼ିଆ]] ଲେଖକ ଥିଲେ । ସେ ବରପାଲୀ ମହାବିଦ୍ୟାଳୟରେ [[ଅର୍ଥଶାସ୍ତ୍ର]] ବିଭାଗର ଅଧ୍ୟାପକ ଥିଲେ ।ତାଙ୍କର ଉଲ୍ଲେଖନୀୟ ପୁସ୍ତକଗୁଡ଼ିକ‌ ମଧ୍ୟରେ ''ଚେତନାର ଦିଗ୍‌ବଳୟ'', ''ହଳଦୀ ବସନ୍ତ'', ''ନୃସିଂହ ଚରିତ'', ''ମଜା ମଜା ଗପ'', ''ଏକାଙ୍କିକା: ଆମ ସମୟର'' ଆଦି ଅନ୍ୟତମ । ତାଙ୍କ ରଚିତ ଅନୁବାଦ ସାହିତ୍ୟ'' ''ପୁସ୍ତକ ''ଜୟକାନ୍ତଙ୍କ କଥା ଓ କାହାଣୀ'' ପାଇଁ ସେ ୧୯୯୮ ମସିହାରେ [[ଓଡ଼ିଶା ସାହିତ୍ୟ ଏକାଡେମୀ ପୁରସ୍କାର]]ରେ ସମ୍ମାନୀତ ହୋଇଥିଲେ ।

୨୦୧୧ ନଭେମ୍ବର ୨୫ ତାରିଖରେ [[ଭୁବନେଶ୍ୱର|ଭୁବନେଶ୍ୱରରେ]] ତାଙ୍କର ୬୮ ବର୍ଷ ବୟସରେ ଦେହାନ୍ତ ହୋଇଥିଲା ।&lt;ref name=&quot;:0&quot;&gt;{{Cite web |title=Eminent scholar Narayan Pruseth mourned |url=https://www.newindianexpress.com/states/odisha/2011/nov/27/eminent-scholar-narayan-pruseth-mourned-314410.html |access-date=2024-01-07 |website=The New Indian Express}}&lt;/ref&gt;

== ଜୀବନୀ ==
ନାରାୟଣ ପୃଷେଠ ୧୯୪୩ ମସିହାରେ [[ଓଡ଼ିଶା]]ର [[ବଲାଙ୍ଗୀର ଜିଲ୍ଲା]]ରେ ଜନ୍ମଗ୍ରହଣ କରିଥିଲେ । ତାଙ୍କ ସ୍ମୃତିରେ ନାରାୟଣ ପୃଷେଠ ସ୍ମୃତି ସମିତି ବରଗଡ଼ ନାମକ ଏକ ଅନୁଷ୍ଠାନ ପ୍ରତିଷ୍ଠା କରାଯାଇଥିଲା ଏହି ଅନୁଷ୍ଠାନ ତରଫରୁ &quot;ପ୍ରଫେସର ନାରାୟଣ ପୃଷେଠ ସ୍ମୃତି ସମ୍ମାନ&quot; ପ୍ରଦାନ କରାଯାଏ ।&lt;ref name=&quot;nitidin&quot;/&gt;&lt;ref&gt;{{Cite web |date=2021-11-25 |title=ପ୍ରଜ୍ଞାପୁରୁଷ ପ୍ରଫେସର୍ ନାରାୟଣ ପୃଷେଠଙ୍କ ୧୦ମ ଶ୍ରାଦ୍ଧବାର୍ଷିକୀ ଅବସରରେ ସ୍ମାରକୀ ବକ୍ତୃତା |url=https://koshalaprabahalive.com/odisha/smaraki-bakruta/ |access-date=2024-01-07 |website=Koshala prabaha live |language=en-US}}&lt;/ref&gt;

୨୦୧୧ ମସିହା ନଭେମ୍ବର ୨୪ ତାରିଖରେ ତାଙ୍କ [[ଭୁବନେଶ୍ୱର]] ବୀର ସୁରେନ୍ଦ୍ର ସାଏ ନଗର ବାସଭବନରେ ୬୮ ବର୍ଷ ବୟସରେ ତାଙ୍କର ଦେହାନ୍ତ ହୋଇଥିଲା ।&lt;ref name=&quot;:0&quot; /&gt;

== ରଚନାବଳୀ ==
* ''କେତେ ଦୃଷ୍ଟି କେତେ ଦିଗନ୍ତ''
* ''ଚେତନାର ଦିଗବଳୟ'' (୧ମ ଓ ୨ୟ ଭାଗ)
* ''ହଳଦୀ ବସନ୍ତ'' (ଗଳ୍ପ ସଂକଳନ)
* ''ନୃସିଂହ ଚରିତ''
* ''ଗଙ୍ଗାଧର ମେହେର'' (ନାଟକ)
* ''ଶତାବ୍ଦୀର ଡାକ'' (ନାଟକ)
* ''ଏକାଙ୍କିକା: ଆମ ସମୟର'' (ନାଟକ ସଂକଳନ, ୧୯୯୧)
* ''ଜୟକାନ୍ତନଙ୍କ କଥା ଓ କାହାଣୀ'' (୧୯୯୮)
* ''ମଜା ମଜା ଗପ'' (ଶିଶୁଗଳ୍ପ ସଂକଳନ)
* ''ପ୍ରାରମ୍ଭିକ ଅର୍ଥନୀତି''
* ''ମୌଦ୍ରିକ ଅର୍ଥନୀତି''
* ''ମଣିଷଙ୍କ ଭିତରେ ମଣିଷ''

== ସମ୍ମାନ ଓ ପୁରସ୍କାର ==
ତାଙ୍କର ଅନୁବାଦ ସାହିତ୍ୟପୁସ୍ତକ ''ଜୟକାନ୍ତଙ୍କ କଥା ଓ କାହାଣୀ'' ପାଇଁ ସେ ୧୯୯୮ ମସିହାରେ [[ଓଡ଼ିଶା ସାହିତ୍ୟ ଏକାଡେମୀ ପୁରସ୍କାର]]ରେ ସମ୍ମାନୀତ ହୋଇଥିଲେ ।&lt;ref&gt;{{Cite web |title=ଓଡ଼ିଶା ସାହିତ୍ୟ ଏକାଡେମୀ ପୁସ୍ତକ ଓ ଲେଖକ |url=http://odishasahityaakademi.org/sahitya-award7.php |access-date=2024-01-07 |website=odishasahityaakademi.org |archive-date=2017-04-13 |archive-url=https://web.archive.org/web/20170413070431/http://odishasahityaakademi.org/sahitya-award7.php |url-status=dead }}&lt;/ref&gt;

== ଆଧାର ==
{{ଆଧାର}}
{{ଓଡ଼ିଶା ସାହିତ୍ୟ ଏକାଡେମୀ ପୁରସ୍କାର (ଅନୁବାଦ)}}
{{Authority control}}

[[ଶ୍ରେଣୀ:୧୯୪୩ ଜନ୍ମ]]
[[ଶ୍ରେଣୀ:୨୦୧୧ ମୃତ୍ୟୁ]]
[[ଶ୍ରେଣୀ:ଓଡ଼ିଆ ସାହିତ୍ୟିକ]]
[[ଶ୍ରେଣୀ:ଓଡ଼ିଆ ସାହିତ୍ୟ ଏକାଡେମୀ ପୁରସ୍କାର ପ୍ରାପ୍ତ ଲେଖକ]]
[[ଶ୍ରେଣୀ:ବଲାଙ୍ଗୀର ଜିଲ୍ଲାର ଲୋକ]]</text>
      <sha1>a6dn6s4kaw0r8xruw3tngaxbrax52vk</sha1>
    </revision>
  </page>
  <page>
    <title>କିରଣ ଦୁବେ</title>
    <ns>0</ns>
    <id>94413</id>
    <revision>
      <id>606449</id>
      <parentid>585812</parentid>
      <timestamp>2026-09-21T01:58:26Z</timestamp>
      <contributor>
        <username>InternetArchiveBot</username>
        <id>28148</id>
      </contributor>
      <comment>Rescuing 1 sources and tagging 0 as dead.) #IABot (v2.0.9.5</comment>
      <origin>606449</origin>
      <model>wikitext</model>
      <format>text/x-wiki</format>
      <text bytes="8030" sha1="1lcavllo6yuereqpf3wq8e56j2oojnp" xml:space="preserve">{{ଛୋଟ|Kiran Dubey}}

'''କିରଣ ଦୁବେ''' (ଜନ୍ମନାମ: '''ସମିତା ଦୁବେ''', ଜନ୍ମସ୍ଥାନ: [[ଗୋରଖପୁର]])&lt;ref&gt;{{cite news |title=What's in a name! |url=https://www.tellychakkar.com/tv/gossip/whats-name-0 |access-date=25 October 2023 |work=TellyChakkar |date=13 April 2006 |language=en}}&lt;/ref&gt; ଜଣେ ଭାରତୀୟ ଅଭିନେତ୍ରୀ । ସେ ମୁଖ୍ୟତଃ ହିନ୍ଦୀ ଦୂରଦର୍ଶନ ଧାରାବାହିକ ଓ କଥାଚିତ୍ରରେ କାମ କରନ୍ତି ।&lt;ref&gt;{{cite book |title=Cine Blitz |date=2003 |publisher=Blitz Publications |url=https://books.google.com/books?id=4yMqAAAAYAAJ |access-date=25 October 2023 |language=en |volume=29 |issue=1}}&lt;/ref&gt; ''କାହାନୀ ଘର୍ ଘର୍ କୀ'', ''କ୍ୟୁଁକି ଶାଶ୍ ଭି କଭି ବହୂ ଥି'', ''ଜସ୍ସି ଜୈସି କୋଇ ନେହିଁ''&lt;ref name=&quot;NDTV&quot;&gt;{{cite news |last1=Bakshi |first1=Tania Saili |title=Kiran Dubey Wins The Best Actress Award For Her Hollywood Film 'Where Is She Now?' |url=https://www.ndtv.com/entertainment/television-actress-kiran-dubey-wins-the-best-actress-award-for-her-hollywood-film-where-is-she-now-1676426 |access-date=25 October 2023 |work=[[NDTV]] |location=[[Dehradun]] |date=2 April 2017}}&lt;/ref&gt;&lt;ref name=&quot;TOI&quot;&gt;{{cite news |title=Kiran Dubey makes her way to Hollywood |url=https://timesofindia.indiatimes.com/city/pune/kiran-dubey-makes-way-to-hollywood/articleshow/58238537.cms |access-date=25 October 2023 |work=[[The Times of India]] |date=18 April 2017}}&lt;/ref&gt; ଓ ''ବାବୁଲ କା ଆଙ୍ଗନ୍ ଛୁଟେ ନା'' ଭଳି ହିନ୍ଦୀ ଦୂରଦର୍ଶନ ଧାରାବାହିକରେ ଅଭିନୟ ପାଇଁ ସେ ଜଣାଶୁଣା ।&lt;ref&gt;{{cite news |last1=Nair |first1=Ranjini |title=Kiran Dubey in Babul Ka Aangann Chootey Na.. |url=https://www.indiaforums.com/article/kiran-dubey-in-babul-ka-aangann-chootey-na_6569?mode=amp |access-date=25 October 2023 |work=India Forums |date=16 June 2008 |language=en}}&lt;/ref&gt;

== ଶିକ୍ଷା ଓ ଅଭିନୟ ଜୀବନ ==
କିରଣ ଗୋରଖପୁରରେ ଜନ୍ମଗ୍ରହଣ କରିଥିଲେ ଏବଂ [[ଡେରାଡୁନ]]&lt;nowiki/&gt;ରେ ତାଙ୍କ ପିଲାଦିନ କଟିଥିଲା । [[ପୁଣେ]]&lt;nowiki/&gt;ରେ କଲେଜରେ ପଢ଼ିବା ସମୟରେ, ସେ ୧୯୯୪ ମସିହାରେ ''ମିସ୍ ପୁଣେ''ରେ ଅଂଶଗ୍ରହଣ କରିଥିଲେ । ଏହାପରେ, ସେ ୨୦୦୧ ମସିହାରେ, ସେ ଜୀ ଟିଭିରେ ପ୍ରସାରିତ ଧାରାବାହିକ ''ସଂସାର'' ଜରିଆରେ ଦୂରଦର୍ଶନରେ ଅଭିନୟ କରିବା ଆରମ୍ଭ କରିଥିଲେ ।&lt;ref&gt;{{cite news |last1=D |first1=Johny |title=Kiran Dubey: From ramp to television |url=https://www.hindustantimes.com/india/kiran-dubey-from-ramp-to-television/story-7La3pBICtAnPsgHmqnS9PP.html |access-date=16 November 2023 |work=[[Hindustan Times]] |date=28 March 2006 |location=[[Mumbai]] |language=en}}&lt;/ref&gt; ସେ ଓଷୋଙ୍କର ଜଣେ ଅନୁସରଣକାରୀ ।&lt;ref&gt;{{cite news |last1=Shetty |first1=Anjali |title='I am a follower of Osho' |url=https://www.hindustantimes.com/regional-movies/i-am-a-follower-of-osho/story-QMXQ9ZYelp7baSDF1peS0H_amp.html |access-date=25 October 2023 |work=[[Hindustan Times]] |date=11 September 2017 |language=en}}&lt;/ref&gt; ଫେର୍ଗୁସନ୍ କଲେଜ, ପୁଣେରୁ ସ୍ନାତକ ପରେ, ୨୦୦୯ ମସିହାରେ, ଅଭିନୟରୁ ଦୂରେଇ ଯାଇଥିଲେ ଏବଂ [[ନ୍ୟୁୟର୍କ ଫିଲ୍ମ ଏକାଡେମୀ]]&lt;nowiki/&gt;ରେ ଯୋଗ ଦେଇଥିଲେ । [[ଆମେରିକା]]&lt;nowiki/&gt;ରୁ ପାଠପଢ଼ା ସାରି ଫେରିବା ପରେ, ୨୦୧୩ ମସିହାରେ, ''ଜେଟ୍ ସେଟ୍ ଗୋ''ରେ କାମ କରିଥିଲେ ।&lt;ref&gt;{{cite news |title=No rat-race for Kiran |url=https://www.dnaindia.com/entertainment/report-no-rat-race-for-kiran-1019206 |access-date=25 October 2023 |work=[[DNA India]] |date=21 November 2013 |language=en}}&lt;/ref&gt;

== ପୁରସ୍କାର ==
୨୦୧୫ ମସିହାରେ, ସେ ''ହ୍ୱେୟାର୍ ଇଜ୍ ସି ନାଓ?'' ନାମକ ଏକ ଡକ୍ୟୁମେଣ୍ଟାରୀ ଫିଲ୍ମର ସହ-ପ୍ରଯୋଜନା କରିଥିଲେ ଏବଂ ଅଭିନୟ କରିଥିଲେ ।&lt;ref&gt;{{cite news |title=अब हॉलीवुड में धमाल मचा रही ये बॉलीवुड एक्ट्रेस, जल्द इस नई फिल्म में आएंगीं नजर |url=https://www.amarujala.com/photo-gallery/entertainment/bollywood/dehradun-actress-kiran-dubey-lead-role-in-hollywood-movie |access-date=25 October 2023 |work=[[Amar Ujala]] |date=8 March 2018 |language=hi}}&lt;/ref&gt;&lt;ref&gt;{{cite news |title=किरन दूबे की हाॅलीवुड मूवी सीरीज जल्द होगी रिलीज |url=https://www.twnews.in/kiran-dubey/ |access-date=25 October 2023 |work=Time Witness |date=7 March 2018 |language=hi}}&lt;/ref&gt; ଏହା ପାଇଁ ତାଙ୍କୁ ୱାର୍ଲଡ୍ ମ୍ୟୁଜିକ୍ ଆଣ୍ଡ୍ ଇନ୍‌ଡିପେଣ୍ଡେଣ୍ଟ ଫିଲ୍ମ ଫେଷ୍ଟିଭାଲ୍‌ରେ, ତାଙ୍କୁ ପୁରସ୍କାର ମିଳିଥିଲା ।&lt;ref&gt;{{cite web |title=WMIFF {{!}} 2016 Winners |url=https://www.wmiff.net/winners-2016 |website=[[World Music &amp; Independent Film Festival]] |access-date=25 October 2023 |language=en |archive-date=28 September 2023 |archive-url=https://web.archive.org/web/20230928033258/https://www.wmiff.net/winners-2016 |url-status=dead }}&lt;/ref&gt; ୨୦୧୭ ମସିହାରେ, ହଲିଉଡ଼୍ ଫିଲ୍ମ କମ୍ପିଟିସନ୍‌ରେ ତାଙ୍କୁ ଶ୍ରେଷ୍ଠ ଅଭିନେତ୍ରୀ ପୁରସ୍କାର ମିଳିଥିଲା ।&lt;ref name=&quot;NDTV&quot; /&gt;&lt;ref name=&quot;TOI&quot; /&gt;&lt;ref&gt;{{cite news |title=हॉलीवुड ने भी किया दून की बिटिया किरन दूबे की एक्टिंग का सम्मान |url=https://khabaruttarakhand.com/hollywood-also-did-the-honor-of-bitia-kiran-dubeys-act-of-doon/ |access-date=25 October 2023 |work=Khabar Uttarakhand News |date=2 April 2017 |location=[[Dehradun]] |language=hi |archive-date=10 October 2017 |archive-url=https://web.archive.org/web/20171010084101/http://khabaruttarakhand.com/hollywood-also-did-the-honor-of-bitia-kiran-dubeys-act-of-doon/ |url-status=dead }}&lt;/ref&gt; ଇଡ୍‌ଲିୱାଇଲ୍‌ଡ୍ ଇଣ୍ଟରନ୍ୟାସନାଲ୍ ଫେଷ୍ଟିଭାଲ୍‌ ଅଫ୍ ଚାଇନ୍, ୨୦୧୭ରେ ତାଙ୍କୁ ଶ୍ରେଷ୍ଠ ସହ-ଅଭିନେତ୍ରୀ ଭାବରେ ମନୋନୀତ କରାଯାଇଥିଲା ।&lt;ref&gt;{{cite web |title=Awards – IIFC 2017 |url=https://idyllwildcinemafest.com/awards-iifc-2017/ |website=[[Idyllwild International Festival of Cinema]] |access-date=25 October 2023 |archive-url=https://web.archive.org/web/20171020164334/https://idyllwildcinemafest.com/awards-iifc-2017/ |archive-date=20 October 2017}}&lt;/ref&gt;

== ଆଧାର ==
{{ଆଧାର}}

== ବାହାର ଲିଙ୍କ୍ ==
*{{IMDb name|1655679}}

[[ଶ୍ରେଣୀ:ଜୀବିତ ବ୍ୟକ୍ତି]]
[[ଶ୍ରେଣୀ:ଡେରାଡୁନର ଲୋକ]]
[[ଶ୍ରେଣୀ:ଭାରତୀୟ କଥାଚିତ୍ର ଅଭିନେତ୍ରୀ]]
[[ଶ୍ରେଣୀ:ଭାରତୀୟ ଦୂରଦର୍ଶନ ଅଭିନେତ୍ରୀ]]
[[ଶ୍ରେଣୀ:ହିନ୍ଦୀ ଦୂରଦର୍ଶନ ଅଭିନେତ୍ରୀ]]</text>
      <sha1>1lcavllo6yuereqpf3wq8e56j2oojnp</sha1>
    </revision>
  </page>
  <page>
    <title>ନାରାୟଣ ରଥ</title>
    <ns>0</ns>
    <id>95123</id>
    <revision>
      <id>606478</id>
      <parentid>557068</parentid>
      <timestamp>2026-09-21T07:50:34Z</timestamp>
      <contributor>
        <username>InternetArchiveBot</username>
        <id>28148</id>
      </contributor>
      <comment>Rescuing 1 sources and tagging 0 as dead.) #IABot (v2.0.9.5</comment>
      <origin>606478</origin>
      <model>wikitext</model>
      <format>text/x-wiki</format>
      <text bytes="5352" sha1="loi4btzaxd35ra5flu9nnehzmh0vvb5" xml:space="preserve">{{Infobox writer
| name = ନାରାୟଣ ରଥ
| image = 
| image_size = 250px
| alt = 
| caption = 
| birth_name = {{Birth date and age|df=y|1931|07|03}}
| birth_place   = [[ବୀରନରସିଂହପୁର ଶାସନ]], [[ପୁରୀ ଜିଲ୍ଲା|ପୁରୀ]]
| death_date = 
| death_place = 
| death_cause = 
| body_discovered = 
| resting_place = 
| resting_place_coordinates = 
| monuments = 
| residence = 
| nationality = ଭାରତୀୟ
| other_names = 
| citizenship = ଭାରତୀୟ
| education = 
| alma_mater = 
| occupation = ଅଡ଼ିଟର
| years_active = 
| employer = 
| organization = 
| agent = 
| known_for = 
| notable_works = ''ଅଭିନବ କବିତାବଳିଃ''
| style = 
| influences = 
| influenced = 
| home_town = 
| television = 
| title = 
| term = 
| predecessor = 
| successor = 
| spouse = ମନୋରମା ରଥ
| partner = 
| children = 
| parents = ପଣ୍ଡିତ ନରସିଂହ ରଥ (ପିତା), ଗୌରୀ ଦେବୀ (ମାତା)
| relatives = 
| callsign = 
| awards = [[ଓଡ଼ିଶା ସାହିତ୍ୟ ଏକାଡେମୀ ପୁରସ୍କାର]], ୧୯୯୧
| signature = 
| signature_alt = 
| signature_size = 
| website = 
| footnotes = 
}}

'''ନାରାୟଣ ରଥ''' (ଜନ୍ମ: ୩ ଜୁଲାଇ ୧୯୩୧) ଜଣେ ଭାରତୀୟ [[ଓଡ଼ିଆ ଭାଷା|ଓଡ଼ିଆ-ଭାଷୀ]] [[ସଂସ୍କୃତ]] କବି । ସେ ୧୯୯୧ ମସିହାରେ ସେ ନିଜ ସଂସ୍କୃତ କାବ୍ୟଗ୍ରନ୍ଥ ''ଅଭିନବ କବିତାବଳିଃ'' ପାଇଁ [[ଓଡ଼ିଶା ସାହିତ୍ୟ ଏକାଡେମୀ ପୁରସ୍କାର]] ପାଇଥିଲେ ।&lt;ref&gt;{{Cite web |url=http://odishasahityaakademi.org/English/sahitya-award6.php |title=ଆର୍କାଇଭ୍ କପି | |access-date=2024-12-11 |archive-date=2024-12-20 |archive-url=https://web.archive.org/web/20241220053713/http://odishasahityaakademi.org/English/sahitya-award6.php |url-status=dead }}&lt;/ref&gt;

== ସଂକ୍ଷିପ୍ତ ଜୀବନୀ ==
ନାରାୟଣ [[ପୁରୀ ଜିଲ୍ଲା]]ର ଷୋଳ ଶାସନ ପରମ୍ପରାର [[ବୀରନରସିଂହପୁର ଶାସନ|ବୀରନରସିଂହପୁର ଶାସନରେ]] ଜନ୍ମଗ୍ରହଣ କରିଥିଲେ । ସେ [[ସାମନ୍ତ ଚନ୍ଦ୍ରଶେଖର ସ୍ୱୟଂଶାସିତ ମହାବିଦ୍ୟାଳୟ|ସାମନ୍ତ ଚନ୍ଦ୍ରଶେଖର ମହାବିଦ୍ୟାଳୟରୁ]] ସ୍ନାତକ ଲାଭକରିଥିଲେ । ତା'ପରେ ପୁରୀ ଡିଏଜି କାର୍ଯାଳୟରେ କାର୍ଯ୍ୟ କରି ୧୯୮୯ରେ ଅବସର ନେଲେ । ସେ ବିଦ୍ୟାଳୟରରୁ ସଂସ୍କୃତ ଶିକ୍ଷାଲାଭ ନ କରି ଘରୁ ଶିଖିଥିଲେ । ୧୯୯୧ରେ ତାଙ୍କ ସଂସ୍କୃତ ଭାଷା ସାହିତ୍ୟରେ ପଟୁତା ପାଇଁ ପୁରୀ ରିକ୍ରିଏସନ୍ କ୍ଲବ୍ ପକ୍ଷରୁ ତାଙ୍କୁ ''କବିସୁଧାକର'' ଉପାଧି ପ୍ରଦାନ କରାଯାଇଥିଲା । ସେ ସଂସ୍କୃତ କାବ୍ୟ, ନାଟକ ଓ ଗଦ୍ୟ ସମ୍ବନ୍ଧୀୟ ୩୦ଖଣ୍ଡ ଗ୍ରନ୍ଥ ରଚନା କରିଥିଲେ ।&lt;ref&gt;{{ବହି ଆଧାର |last=ମହାନ୍ତି |first=ନଗେନ୍ଦ୍ର ନାଥ |title=ଓଡ଼ିଆ ଚରିତ କୋଷ, ୨ୟ ଭାଗ |publisher=ପ୍ରତିମା ନାଥ ଟ୍ରଷ୍ଟ |year=୨୦୧୨ |isbn=81-903352-2-7 |location=ନୁଆଦିଲ୍ଲୀ |pages=୬୭୯}}&lt;/ref&gt;

== ରଚନାବଳୀ ==
=== କାବ୍ୟ-କବିତା ===
* ''କାବ୍ୟ କବିତା ମଞ୍ଜରୀ''
* ''ଅବସର ବିଳାସମ୍''
=== ନାଟକ ===
* ''ଭଗବାନ ବାଦରାୟଣଃ''
* ''ନିଷ୍ଠୁର ମାରୀଚ''
* ''ରତ୍ନାକର ବାଲ୍ମୀକୀୟମ୍''
* ''ମହାତ୍ମା ତ୍ରୈଲଙ୍ଗସ୍ୱାମୀ
* ''ଶ୍ରୀ ଶଙ୍କରାଚାର୍ଯ୍ୟ

== ସମ୍ମାନ ଓ ପୁରସ୍କାର ==
* ଓଡ଼ିଶା ସାହିତ୍ୟ ଏକାଡେମୀ ପୁରସ୍କାର (''ଅଭିନବ କବିତାବଳିଃ'' ପାଇଁ) - ୧୯୯୧
* ପୁରୀ ରିକ୍ରିଏସନ୍ କ୍ଲବ୍ ପକ୍ଷରୁ ''କବିସୁଧାକର'' ଉପାଧି - ୧୯୯୧&lt;ref&gt;{{ବହି ଆଧାର |last=ମିଶ୍ର |first=ସୁରେନ୍ଦ୍ର କୁମାର |title=ଓଡ଼ିଶାର ପାଣ୍ଡିତ୍ୟ ପରମ୍ପରା |publisher=ଓଡ଼ିଶା ସାହିତ୍ୟ ଏକାଡ଼େମୀ |year=୨୦୨୩ |isbn=978-93-92171-14-7 |location=ଭୁବନେଶ୍ୱର |pages=୨୩୭}}&lt;/ref&gt; 

== ଆଧାର ==
{{ଆଧାର}}

[[ଶ୍ରେଣୀ:୧୯୩୧ ଜନ୍ମ]]
[[ଶ୍ରେଣୀ:ଓଡ଼ିଶା ସାହିତ୍ୟ ଏକାଡେମୀ ପୁରସ୍କାର ସମ୍ମାନିତ]]
[[ଶ୍ରେଣୀ:ଓଡ଼ିଆ ଲେଖକ]]
[[ଶ୍ରେଣୀ:ପୁରୀ ଜିଲ୍ଲାର ଲୋକ]]</text>
      <sha1>loi4btzaxd35ra5flu9nnehzmh0vvb5</sha1>
    </revision>
  </page>
  <page>
    <title>କ୍ଷୀରୋଦଚନ୍ଦ୍ର ଦାଶ</title>
    <ns>0</ns>
    <id>95125</id>
    <revision>
      <id>606454</id>
      <parentid>557191</parentid>
      <timestamp>2026-09-21T02:51:45Z</timestamp>
      <contributor>
        <username>InternetArchiveBot</username>
        <id>28148</id>
      </contributor>
      <comment>Rescuing 1 sources and tagging 0 as dead.) #IABot (v2.0.9.5</comment>
      <origin>606454</origin>
      <model>wikitext</model>
      <format>text/x-wiki</format>
      <text bytes="4582" sha1="hsa71wxcgq573osk2uxk328a6nex7q5" xml:space="preserve">{{Infobox writer
| name = କ୍ଷୀରୋଦଚନ୍ଦ୍ର ଦାଶ
| image = 
| image_size = 250px
| alt = 
| caption = 
| birth_name = {{Birth date and age|df=y|1954|04|26}}
| birth_place   = ନୃତାଙ୍ଗ, କୁଆଁପାଳ, [[ମାହାଙ୍ଗା]], [[କଟକ]]
| death_date = 
| death_place = 
| death_cause = 
| body_discovered = 
| resting_place = 
| resting_place_coordinates = 
| monuments = 
| residence = 
| nationality = ଭାରତୀୟ
| other_names = 
| citizenship = ଭାରତୀୟ
| education = 
| alma_mater = 
| occupation = ଅଧ୍ୟାପକ
| years_active = 
| employer = 
| organization = 
| agent = 
| known_for = 
| notable_works = ''ତାରୁଣ୍ୟଶତକମ୍''
| style = 
| influences = 
| influenced = 
| home_town = 
| television = 
| title = 
| term = 
| predecessor = 
| successor = 
| spouse = 
| partner = 
| children = 
| parents = 
| relatives = 
| callsign = 
| awards = [[ଓଡ଼ିଶା ସାହିତ୍ୟ ଏକାଡେମୀ ପୁରସ୍କାର]], ୧୯୯୨
| signature = 
| signature_alt = 
| signature_size = 
| website = 
| footnotes = 
}}

'''କ୍ଷୀରୋଦଚନ୍ଦ୍ର ଦାଶ''' (ଜନ୍ମ: ୧୯୫୪) ଜଣେ ଭାରତୀୟ [[ଓଡ଼ିଆ ଭାଷା|ଓଡ଼ିଆ-ଭାଷୀ]] [[ସଂସ୍କୃତ]] କବି । ସେ ୧୯୯୨ ମସିହାରେ ସେ ନିଜ ସଂସ୍କୃତ କାବ୍ୟଗ୍ରନ୍ଥ ''ତାରୁଣ୍ୟଶତକମ୍'' ପାଇଁ [[ଓଡ଼ିଶା ସାହିତ୍ୟ ଏକାଡେମୀ ପୁରସ୍କାର]] ପାଇଥିଲେ ।&lt;ref&gt;{{Cite web |url=http://odishasahityaakademi.org/English/sahitya-award6.php |title=ଆର୍କାଇଭ୍ କପି | |access-date=2024-12-11 |archive-date=2024-12-20 |archive-url=https://web.archive.org/web/20241220053713/http://odishasahityaakademi.org/English/sahitya-award6.php |url-status=dead }}&lt;/ref&gt;

== ସଂକ୍ଷିପ୍ତ ଜୀବନୀ ==
କ୍ଷୀରୋଦଚନ୍ଦ୍ର ୧୯୫୪ ମସିହାରେ ଜନ୍ମଗ୍ରହଣ କରିଥିଲେ । ଉଚ୍ଚଶିକ୍ଷା ପରେ ସେ [[ବକ୍ସି ଜଗବନ୍ଧୁ ବିଦ୍ୟାଧର ମହାବିଦ୍ୟାଳୟ|ବିଜେବି କଲେଜ]]&lt;nowiki&gt;&lt;/nowiki&gt;ରେ ଅଧ୍ୟାପନା ଆରମ୍ଭ କରିଥିଲେ । ସଂସ୍କୃତ ଭାଷାରେ ସେ ଅନେକ କାବ୍ୟକବିତା ସହିତ ଓଡ଼ିଆ ଭାଷାରୁ ମଧ୍ୟ ଅନେକ ସ୍ମରଣୀୟ କୃତିକୁ ଅନୁବାଦ କାରିଥିଲେ ।&lt;ref&gt;https://www.scribd.com/search?query=Kshirod%20Chandra&lt;/ref&gt;&lt;ref&gt;{{ବହି ଆଧାର |last=ମିଶ୍ର |first=ରିତମ୍ |title=ମାହାଙ୍ଗା ସାରସ୍ୱତ ସାଧକ |publisher=ବିଜୟିନୀ ପବ୍ଲିକେଶନ୍ସ |isbn=978-81-19198-28-3 |location=କଟକ |pages=୧୭}}&lt;/ref&gt;

== ରଚନାବଳୀ ==
* ''ତାରୁଣ୍ୟଶତକମ୍''
* ''ଗୀତଭାରତମ୍''
* ''ଅରଣ୍ୟ-ଶସ୍ୟମ୍''
* ''ରମାକାନ୍ତ କବିତା ସଞ୍ଚୟନମ୍ ୨୦୦୧''&lt;ref&gt;chrome-extension://efaidnbmnnnibpcajpcglclefindmkaj/&lt;nowiki&gt;https://sahitya-akademi.org.in/PDF/book-documentry/SANSKRIT.pdf&lt;/nowiki&gt;&lt;/ref&gt;
* ''ସଂସ୍କୃତ ନାଟ୍ୟ ସାହିତ୍ୟମ୍''
* ''Cilika: A Romantic Poetic Art''

== ସମ୍ମାନ ଓ ପୁରସ୍କାର ==
* ଓଡ଼ିଶା ସାହିତ୍ୟ ଏକାଡେମୀ ପୁରସ୍କାର (''ତାରୁଣ୍ୟଶତକମ୍)'' ପାଇଁ - ୧୯୯୨
* କେନ୍ଦ୍ର ସାହିତ୍ୟ ଏକାଡେମୀ ପୁରସ୍କାର&lt;ref&gt;{{ବହି ଆଧାର |last=ସିଂହ |first=ବିଜୟାନନ୍ଦ |title=ଓଡ଼ିଆ ଲେଖକ ପରିଚୟ |publisher=ଓଡ଼ିଶା ସାହିତ୍ୟ ଏକାଡ଼େମୀ |year=୨୦୦୪ |isbn=81-7586-097-9 |location=ଭୁବନେଶ୍ୱର |pages=୮୫}}&lt;/ref&gt;

== ଆଧାର ==
{{ଆଧାର}}

[[ଶ୍ରେଣୀ:୧୯୫୪ ଜନ୍ମ]]
[[ଶ୍ରେଣୀ:ଓଡ଼ିଶା ସାହିତ୍ୟ ଏକାଡେମୀ ପୁରସ୍କାର ସମ୍ମାନିତ]]
[[ଶ୍ରେଣୀ:କେନ୍ଦ୍ର ସାହିତ୍ୟ ଏକାଡେମୀ ପୁରସ୍କାର ସମ୍ମାନିତ]]
[[ଶ୍ରେଣୀ:ଓଡ଼ିଆ ଲୋକ]]
[[ଶ୍ରେଣୀ:କଟକ ଜିଲ୍ଲାର ଲୋକ]]</text>
      <sha1>hsa71wxcgq573osk2uxk328a6nex7q5</sha1>
    </revision>
  </page>
  <page>
    <title>କେଶବ ଚନ୍ଦ୍ର ଦାଶ</title>
    <ns>0</ns>
    <id>95254</id>
    <revision>
      <id>606453</id>
      <parentid>562441</parentid>
      <timestamp>2026-09-21T02:31:20Z</timestamp>
      <contributor>
        <username>InternetArchiveBot</username>
        <id>28148</id>
      </contributor>
      <comment>Rescuing 1 sources and tagging 0 as dead.) #IABot (v2.0.9.5</comment>
      <origin>606453</origin>
      <model>wikitext</model>
      <format>text/x-wiki</format>
      <text bytes="7715" sha1="5s6z5t0o6jpzi745dkus8u5q5qnmlfl" xml:space="preserve">{{Infobox writer
| name = କେଶବ ଚନ୍ଦ୍ର ଦାଶ
| image = 
| image_size = 250px
| alt = 
| caption = 
| birth_name = {{Birth date and age|df=y|1955|03|06}}
| birth_place   = ହାଟସାହି, [[ଯାଜପୁର]]
| death_date = 
| death_place = 
| death_cause = 
| body_discovered = 
| resting_place = 
| resting_place_coordinates = 
| monuments = 
| residence = 
| nationality = ଭାରତୀୟ
| other_names = 
| citizenship = ଭାରତୀୟ
| education = 
| alma_mater = 
| occupation = ଅଧ୍ୟାପକ
| years_active = 
| employer = 
| organization = 
| agent = 
| known_for = 
| notable_works = ''ଋତମ୍''
| style = 
| influences = 
| influenced = 
| home_town = 
| television = 
| title = 
| term = 
| predecessor = 
| successor = 
| spouse = 
| partner = 
| children = 
| parents = ନାରାଯଣ ଦାଶ, କୁମୁଦିନୀ ଦେବୀ
| relatives = 
| callsign = 
| awards = [[ଓଡ଼ିଶା ସାହିତ୍ୟ ଏକାଡେମୀ ପୁରସ୍କାର]], ୧୯୯୦
| signature = 
| signature_alt = 
| signature_size = 
| website = 
| footnotes = 
}}

'''କେଶବ ଚନ୍ଦ୍ର ଦାଶ''' (ଜନ୍ମ: ୬ ମାର୍ଚ୍ଚ ୧୯୫୫) ଜଣେ ଭାରତୀୟ [[ଓଡ଼ିଆ ଭାଷା|ଓଡ଼ିଆ-ଭାଷୀ]] [[ସଂସ୍କୃତ]] କବି । ସେ ୧୯୯୦ ମସିହାରେ ସେ ନିଜ ସଂସ୍କୃତ ଉପନ୍ୟାସ ''ଋତମ୍'' ପାଇଁ [[ଓଡ଼ିଶା ସାହିତ୍ୟ ଏକାଡେମୀ ପୁରସ୍କାର]] ପାଇଥିଲେ ।&lt;ref&gt;{{Cite web |url=http://odishasahityaakademi.org/English/sahitya-award6.php |title=ଆର୍କାଇଭ୍ କପି | |access-date=2024-12-19 |archive-date=2024-12-20 |archive-url=https://web.archive.org/web/20241220053713/http://odishasahityaakademi.org/English/sahitya-award6.php |url-status=dead }}&lt;/ref&gt;

== ସଂକ୍ଷିପ୍ତ ଜୀବନୀ ==
କେଶବ ଚନ୍ଦ୍ର ୧୯୫୫ ମସିହାରେ ଯାଜପୁର ଜିଲ୍ଲାର ହାଟସାହିରେ ଜନ୍ମଗ୍ରହଣ କରିଥିଲେ । ସେ ପୁନା ବିଶ୍ବବିଦ୍ୟାଳୟରୁ ସଂସ୍କୃତରେ ସ୍ନାତକୋତ୍ତର(୧୯୭୯) ଓ ପିଏଚ୍.ଡି(୧୯୮୮) ଏବଂ ଶ୍ରୀଜଗନ୍ନାଥ ସଂସ୍କୃତ ବିଶ୍ବବିଦ୍ୟାଳୟ, ପୁରୀରୁ ଡି.ଲିଟ୍(୧୯୯୩) ଉପାଧି ପ୍ରାପ୍ତ । ଅଧ୍ୟାପନା ବୃତ୍ତିରୁ ଅବସରପ୍ରାପ୍ତ କେଶବ ଜର୍ମାନୀ, ଫରାସୀ ଭାଷା, ଚଳଚ୍ଚିତ୍ର ନିର୍ଦ୍ଦେଶନା ଏବଂ କଂପ୍ୟୁଟର ପ୍ରୋଗ୍ରାମିଂରେ  ଡିପ୍ଲୋମା ଡିଗ୍ରୀ ପ୍ରାପ୍ତ । ଓଡ଼ିଆ, ସଂସ୍କୃତ ଓ ଇଂରାଜୀ ଭାଷାରେ ସେ ପ୍ରାୟ ଅର୍ଦ୍ଧଶତାଧିକ ଗ୍ରନ୍ଥର ସ୍ରଷ୍ଟା । ପ୍ରାଚୀନ ଭାଷା ସଂସ୍କୃତ ସହିତ ଆଧୁନିକ କଂପ୍ୟୁଟର ଭାଷା ସହ ଯୋଗସୂତ୍ର ରକ୍ଷା କରିପାରିଥିବା କେଶବ ନିଜ ପ୍ରତିଭାର ଉତ୍କର୍ଷ ନିମନ୍ତେ ବହୁ ଜାତୀୟ ଆନ୍ତର୍ଜାତୀୟ ପୁରସ୍କାରରେ ସମ୍ମାନୀତ । ତନ୍ମଧ୍ୟରୁ ରାଜ୍ୟ ଚଳଚ୍ଚିତ୍ର ଉନ୍ନୟନ ନିଗମ ପକ୍ଷରୁ ଶ୍ରେଷ୍ଠ ସଂଳାପ ଲେଖକ ପୁରସ୍କାର (୧୯୮୩), ଅଖିଳ ଭାରତୀୟ ବିଦ୍ୟାର୍ଥୀ ପରିଷଦ ପକ୍ଷରୁ ଡ. ଭି. ରାଘବନ୍ ପୁରସ୍କାର (୧୯୮୯), ଦିଲ୍ଲୀ ସଂସ୍କୃତ ଏକାଡେମୀ ପୁରସ୍କାର, ଭାରତୀୟ ଭାଷା ପରିଷଦ ପୁରସ୍କାର, ଆନ୍ତର୍ଜାତୀୟ ଶଙ୍କର ପୁରସ୍କାର, ଆମେରିକାର ମେରିଲ୍ୟାଣ୍ଡରୁ ଇଣ୍ଟରନ୍ୟାସନାଲ ପୋଏଟ୍ ଅଫ୍ ଦି ଇଅର ସମ୍ମାନ ସହ ତନ୍ତ୍ର ଶିରୋମଣି, ବିଦ୍ବାନ ମଣି ଆଦି ଉଲ୍ଲେଖନୀୟ ଅଟେ ।&lt;ref&gt;{{ବହି ଆଧାର |last=ମହାନ୍ତି |first=ନଗେନ୍ଦ୍ର ନାଥ |title=ଓଡ଼ିଆ ଚରିତ କୋଷ, ୧ମ ଭାଗ |publisher=ପ୍ରତିମା ନାଥ ଟ୍ରଷ୍ଟ |year=୨୦୦୫ |isbn=81-903352-1-9 |location=ନୂଆଦିଲ୍ଲୀ |pages=୨୪୭-୪୮}}&lt;/ref&gt;&lt;ref&gt;http://profkeshabchandradash.blogspot.com/p/biography.html&lt;/ref&gt;&lt;ref&gt;https://kalnet.kshec.kerala.gov.in/vufind/Author/Home?author=Keshab+Chandra+Dash{{Dead link|date=January 2025 |bot=InternetArchiveBot |fix-attempted=yes }}&lt;/ref&gt;

== ରଚନାବଳୀ ==
=== ସଂସ୍କୃତ କାବ୍ୟ-କବିତା ===
* ''ଅଳକା''
* ''ବରଷା''
* ''ଭିନ୍ନ ପୁଲିନଂ''
* ''ପ୍ରତୀୟ ପ୍ରଦୀପମ୍''
* ''ହୃଦୟେ ଚାରୀ''
* ''ମହାତୀର୍ଥଂ''
* ''ଈଶା''
=== ସଂସ୍କୃତ ଲଘୁକଥା ===
* ''ଦିଶା ବିଦିଶା ୧୯୮୮''
* ''ଉର୍ମିଚୂଡା ୧୯୯୫''
* ''ନିମ୍ନ ପୃଥିବୀ''
=== ସଂସ୍କୃତ ଉପନ୍ୟାସ ===
* ''ଶୀତଳ ତୃଷ୍ଣା''
* ''ଋତମ୍''
* ''ଅଂଜଳୀ''
* ''ବିସର୍ଗ''
* ''ଶିଖା''
* ''ଶଶିରେଖା''
* ''ଓମ୍ ଶାନ୍ତି''
* ''ତିଳୋତ୍ତମା''
* ''ପ୍ରତିପଦ''
* ''ଆବର୍ଷନମ୍''
* ''ନିକଷ୍ୟ''
* ''ଅରୁଣା''
=== ସଂସ୍କୃତ ଶିଶୁ ସାହିତ୍ୟ ===
* ''ପତାକା (ଉପନ୍ୟାସ)''
* ''ମୋହନ''
* ''ଏକଦା (ଗପ)''
=== ଇଂରାଜୀ ପ୍ରକାଶନ ===
* ''Social Justice and its Indian Base''
* ''Thoughts and Quotes''
* ''Relations in Knowledge Representations''
* ''Logic of Knowledge Base''
* ''Elements of Research Methodology in Sanskrit''
* ''Indian Semantics (A Computational Model)''
=== ଓଡ଼ିଆ ===
* ''ଅନ୍ଧସ୍ରୋତ ‐ ଓଡ଼ିଆ, ଇଂରାଜୀ ଓ ସଂସ୍କୃତ କବିତା''
* ''ଆଧ୍ୟାତ୍ମ ଜୀବନର ଆଧାର''
* ''ଓଡ଼ିଆ ଭାଷା ବିଜ୍ଞାନର ପରିଚିତି''
=== ଗ୍ରନ୍ଥାବଳି ===
* ''କେଶବ କାବ୍ୟ କଳାନିଧିଃ ‐ ୧ମ ଭାଗ (ସଂସ୍କୃତ କାବ୍ୟ ସଂଗ୍ରହ)''
* ''କେଶବ କାବ୍ୟ କଳାନିଧିଃ ‐ ୨ୟ ଭାଗ ଲୁଘୁକଥା ଖଣ୍ଡଃ''
* ''କେଶବ କାବ୍ୟ କଳାନିଧିଃ ‐ ୩ୟ ଭାଗ ଲଘୁ ଉପନ୍ୟାସ ଖଣ୍ଡଃ''
* ''କେଶବ କାବ୍ୟ କଳାନିଧିଃ ‐ ୪ର୍ଥ ଖଣ୍ଡଃ ଉପନ୍ୟାସଖଣ୍ଡଃ''

== ସମ୍ମାନ ଓ ପୁରସ୍କାର ==
* ଓଡ଼ିଶା ସାହିତ୍ୟ ଏକାଡେମୀ ପୁରସ୍କାର (''ଋତମ୍)'' ପାଇଁ - ୧୯୯୦

== ଆଧାର ==
{{ଆଧାର}}

[[ଶ୍ରେଣୀ:୧୯୫୫ ଜନ୍ମ]]
[[ଶ୍ରେଣୀ:ଓଡ଼ିଶା ସାହିତ୍ୟ ଏକାଡେମୀ ପୁରସ୍କାର ସମ୍ମାନିତ]]
[[ଶ୍ରେଣୀ:ଓଡ଼ିଆ ଲୋକ]]
[[ଶ୍ରେଣୀ:ଯାଜପୁର ଜିଲ୍ଲାର ଲୋକ]]</text>
      <sha1>5s6z5t0o6jpzi745dkus8u5q5qnmlfl</sha1>
    </revision>
  </page>
  <page>
    <title>ତେଲେଙ୍ଗାନା ଉଚ୍ଚ ନ୍ୟାୟାଳୟ</title>
    <ns>0</ns>
    <id>96841</id>
    <revision>
      <id>606471</id>
      <parentid>570938</parentid>
      <timestamp>2026-09-21T06:42:10Z</timestamp>
      <contributor>
        <username>InternetArchiveBot</username>
        <id>28148</id>
      </contributor>
      <comment>Rescuing 0 sources and tagging 1 as dead.) #IABot (v2.0.9.5</comment>
      <origin>606471</origin>
      <model>wikitext</model>
      <format>text/x-wiki</format>
      <text bytes="7625" sha1="a6e0olhu8okdn0khbsxuu1m6bp9jhrf" xml:space="preserve">{{ଛୋଟ|Telangana High Court}}
{{Infobox high court
| court_name = ତେଲେଙ୍ଗାନା ଉଚ୍ଚ ନ୍ୟାୟାଳୟ&lt;hr /&gt;Telangana rāṣṭra unnata n'yāyasthānaṁ&lt;br&gt;తెలంగాణ రాష్ట్ర ఉన్నత న్యాయస్థానం
| image = High Court of Telangana in Hyderabad06.jpg
| caption = Telangana State High Court Building
| established = {{Start date and age|df=yes|paren=yes|1 January 2019}}
| jurisdiction = [[Telangana]]
| location = [[Hyderabad]], [[Telangana]]
| coordinates = {{coord|17.369181|78.472039|type:landmark_region:IN|display=inline,title}}
| type = Executive selection subject to qualification
| authority = [[Constitution of India]] &amp; [[Andhra Pradesh Reorganization Act, 2014]]
| terms = mandatory retirement by age of 62
| positions = 42 {Permanent 32; Addl. 10}
| website = {{URL|http://tshc.gov.in/}}
| chiefjudgetitle = [[Chief Justice]]
| chiefjudgename = Sujoy Paul
| termstart = 21 January 2025
}}
'''ତେଲେଙ୍ଗାନା ଉଚ୍ଚ ନ୍ୟାୟାଳୟ''' ହେଉଛି ଭାରତର ନବଗଠିତ [[ତେଲେଙ୍ଗାନା]] ରାଜ୍ୟର ସର୍ବୋଚ୍ଚ ନ୍ୟାୟାଳୟ । ଏହା ତତକାଳୀନ ହାଇଦ୍ରାବାଦର ସପ୍ତମ ନିଜାମ ମୀର ଓସମାନ ଅଲି ଖାନଙ୍କ ଦ୍ୱାରା ନିର୍ମିତ ହୋଇଥିଲା । ପ୍ରାଥମିକ ଭାବରେ ଏହା ପୂର୍ବତନ ହାଇଦ୍ରାବାଦ ରାଜ୍ୟ ପାଇଁ ଉଚ୍ଚ ନ୍ୟାୟାଳୟ ଭାବେ ସ୍ଥାପିତ ହୋଇଥିଲା । ୧୯୫୬ ମସିହାର ନଭେମ୍ବର ମାସରେ ଆନ୍ଧ୍ରପ୍ରଦେଶ ରାଜ୍ୟ ଗଠିତ ହେବା ପରେ ଏହାକୁ &quot;ଆନ୍ଧ୍ରପ୍ରଦେଶ ଉଚ୍ଚ ନ୍ୟାୟାଳୟ&quot; ଭାବରେ ପରିବର୍ତ୍ତିତ କରାଯାଇଥିଲା । ୨୦୧୪ ମସିହାରେ ଆନ୍ଧ୍ରପ୍ରଦେଶ ରାଜ୍ୟ ବିଭାଜନ ପରେ ଏହି ନ୍ୟାୟାଳୟକୁ &quot;ହାଇଦ୍ରାବାଦ ଉଚ୍ଚ ନ୍ୟାୟାଳୟ&quot; ଭାବେ ପୁନଃ ନାମକରଣ କରାଯାଇଥିଲା ।&lt;ref&gt;{{Cite web |title=High Court for the State of Telangana |url=https://tshc.gov.in/ |access-date=2025-06-08 |website=tshc.gov.in}}&lt;/ref&gt;

2018 ଡିସେମ୍ବର 26 ରେ ଭାରତର ରାଷ୍ଟ୍ରପତି ଏକ ଆଦେଶ ଜାରି କରି &quot;ହାଇଦ୍ରାବାଦ ଉଚ୍ଚ ନ୍ୟାୟାଳୟ&quot;କୁ ବିଭକ୍ତ କରି, ହାଇଦ୍ରାବାଦ ରେ ମୁଖ୍ୟ ନ୍ୟାୟାଳୟ ଆସନ ସହିତ ତେଲେଙ୍ଗାନା ରାଜ୍ୟ ପାଇଁ ଏକ ନୂତନ ଉଚ୍ଚ ନ୍ୟାୟାଳୟ ଏବଂ ଅମରାବତୀ ରେ ମୁଖ୍ୟ ଆସନ ସହିତ ଆନ୍ଧ୍ରପ୍ରଦେଶ ପାଇଁ ଏକ ଅନ୍ୟ ଉଚ୍ଚ ନ୍ୟାୟାଳୟ ଗଠନ କରିଥିଲେ । ଏହି ବିଭାଜନ ଓ ଦୁଇଟି ନୂତନ ଉଚ୍ଚ ନ୍ୟାୟାଳୟ ଗଠନ 2019 ଜାନୁଆରୀ 1 ରୁ କାର୍ଯ୍ୟକାରୀ ହୋଇଥିଲା ।

2014 ଜୁନ 2 ରୁ ଆନ୍ଧ୍ରପ୍ରଦେଶ ପୁନର୍ଗଠନ ଆଇନ 2014 ଲାଗୁ ହେବା ପରେ, ଏହି ନ୍ୟାୟାଳୟ ଦୁଇଟି ରାଜ୍ୟ ପାଇଁ ଏକା ଉଚ୍ଚ ନ୍ୟାୟାଳୟ ଭାବେ କାମ କରୁଥିଲା । 2019 ଜାନୁଆରୀ 1 ରେ ଆନ୍ଧ୍ରପ୍ରଦେଶ ପାଇଁ ଅଲଗା ଉଚ୍ଚ ନ୍ୟାୟାଳୟ ଗଠନ ହୋଇଥିଲା ଏବଂ ଏହାକୁ &quot;ଆନ୍ଧ୍ରପ୍ରଦେଶ ଉଚ୍ଚ ନ୍ୟାୟାଳୟ&quot; ଭାବରେ ଉଦ୍‌ଘାଟିତ କରାଯାଇଥିଲା ।

ଏହି ଉଚ୍ଚ ନ୍ୟାୟାଳୟ [[ହାଇଦ୍ରାବାଦ]]&lt;nowiki/&gt;ରେ ଅବସ୍ଥିତ ଓ ଏଥିପାଇଁ 42 ଜଣ ବିଚାରପତିଙ୍କ ପଦବୀ ଅନୁମୋଦିତ ହୋଇଛି । 2023 ଜୁଲାଇରେ ଆଲୋକ ଆରାଧେଙ୍କୁ ତେଲେଙ୍ଗାନା ଉଚ୍ଚ ନ୍ୟାୟାଳୟର ନୂତନ ମୁଖ୍ୟ ବିଚାରପତି ଭାବରେ ନିଯୁକ୍ତ କରାଯାଇଥିଲା ।&lt;ref&gt;{{Cite news|url=https://www.thehindu.com/news/national/telangana/chief-justice-alok-aradhe-tells-telangana-to-have-state-litigation-policy/article67126805.ece|title=Chief Justice Alok Aradhe tells Telangana to have State Litigation Policy|last=Ramu|first=Marri|date=2023-07-27|work=The Hindu|access-date=2025-06-08|language=en-IN|issn=0971-751X}}&lt;/ref&gt;&lt;ref&gt;{{Cite web |title=Justice Alok Aradhe is the New Chief Justice of Telangana High Court |url=https://www.brutimes.com/news/telangana/justice-alok-aradhe-is-the-new-chief-justice-of-telangana-high-court |access-date=2025-06-08 |website=Bru Times News |language=en }}{{Dead link|date=September 2026 |bot=InternetArchiveBot |fix-attempted=yes }}&lt;/ref&gt;

== ନ୍ୟାୟିକ ଇତିହାସ ==
ନିଜାମ ଶାସନ ସମୟରେ ଏହି ନ୍ୟାୟାଳୟ &quot;ଅଦାଲତୁଲ ଆଲିୟା ଓସମାନିଆ&quot; (ଓସମାନ ଅଲି ଖାନଙ୍କର ଉଚ୍ଚ ଅଦାଲତ) ପଚିତ ଥିଲା । ୧୯୫୬ ନଭେମ୍ବର 5 ରେ ରାଜ୍ୟ ପୁନର୍ଗଠନ ଆଇନ ଅନୁଯାୟୀ ଆନ୍ଧ୍ରପ୍ରଦେଶ ଗଠିତ ହେବା ପରେ ଏହାକୁ &quot;ଆନ୍ଧ୍ରପ୍ରଦେଶ ଉଚ୍ଚ ନ୍ୟାୟାଳୟ&quot; ଭାବେ ନାମକରଣ କରାଯାଇଥିଲା ଏବଂ 2019 ଜାନୁଆରୀ 1 ରେ ତେଲେଙ୍ଗାନା ରାଜ୍ୟ ଗଠନ ପରେ ଏହି ଉଚ୍ଚ ନ୍ୟାୟାଳୟକୁ ବିଭକ୍ତ କରାଯାଇ ଦୁଇଟି ନୂତନ ଉଚ୍ଚ ନ୍ୟାୟାଳୟ ତିଆରି କରାଯାଇଥିଲା ।

== '''ଉଚ୍ଚ ନ୍ୟାୟାଳୟ ଭବନର ଇତିହାସ''' ==
ଉଚ୍ଚ ନ୍ୟାୟାଳୟ ଭବନ ବର୍ତ୍ତମାନ ମୁସି ନଦୀର ଦକ୍ଷିଣ ପାର୍ଶ୍ୱରେ ଅବସ୍ଥିତ। ଏହି ଭବନ ଲାଲ ଓ ସାଧା ରଙ୍ଗର ପଥରରେ ନିର୍ମିତ ହୋଇଛି ଓ ଇଣ୍ଡୋ-ସାରାସେନିକ ଶୈଳୀରେ ତିଆରି ହୋଇଥିବା ଏହି ଭବନ ହାଇଦ୍ରାବାଦ ସହରର ଏକ ସୁନ୍ଦର ନ୍ୟାୟାଳୟ ଭବନ ଭାବେ ପରିଚିତ । ଏହି ଭବନର ନିର୍ମାଣ ନିଜାମ ସପ୍ତମ ମୀର ଓସମାନ ଅଲି ଖାନଙ୍କ ଶାସନକାଳରେ ଆରମ୍ଭ ହୋଇଥିଲା ।&lt;ref&gt;{{Cite web |last=Moin |first=Ather |date=2019-04-20 |title=Hyderabad high court building turns 100 years old {{!}} Hyderabad high court building turns 100 years old |url=https://www.deccanchronicle.com/nation/current-affairs/200419/hyderabad-high-court-building-turns-100-years-old.html |access-date=2025-06-08 |website=www.deccanchronicle.com |language=en}}&lt;/ref&gt;

== ଆଧାର ==
{{ଆଧାର}}{{ମୁଣ୍ଡିଆ}}
[[ଶ୍ରେଣୀ:ଭାରତୀୟ ଆଇନ]]
[[ଶ୍ରେଣୀ:ଭାରତୀୟ ଉଚ୍ଚ ନ୍ୟାୟାଳୟସମୂହ]]</text>
      <sha1>a6e0olhu8okdn0khbsxuu1m6bp9jhrf</sha1>
    </revision>
  </page>
  <page>
    <title>ଜୁହି ଅସଲମ</title>
    <ns>0</ns>
    <id>97821</id>
    <revision>
      <id>606462</id>
      <parentid>577431</parentid>
      <timestamp>2026-09-21T05:29:10Z</timestamp>
      <contributor>
        <username>InternetArchiveBot</username>
        <id>28148</id>
      </contributor>
      <comment>Rescuing 1 sources and tagging 0 as dead.) #IABot (v2.0.9.5</comment>
      <origin>606462</origin>
      <model>wikitext</model>
      <format>text/x-wiki</format>
      <text bytes="6080" sha1="e3fhhm5zrr5f13rk6sclrzak31x2v7t" xml:space="preserve">{{ଛୋଟ|Juhi Aslam}}
{{Infobox person
| name               = ଜୁହି ଅସଲମ
| image              = 
| imagesize          = 
| caption            = 
| education          = ବି.ଏଡ୍&lt;ref name=Aslam/&gt;
| birth_date         = 
| birth_place        = [[ଉତ୍ତର ପ୍ରଦେଶ]], [[ଭାରତ]]
| years_active       = ୨୦୧୦-ଏବେଯାଏଁ
| spouse             = ମହମ୍ମଦ କରିମ &lt;small&gt;(ବିବାହ: ୨୦୧୮)&lt;/small&gt;&lt;ref name=Juhi/&gt;
| children           = ଅବଦୁଲ ରହିମ&lt;ref name=Juhi/&gt;
}}

'''ଜୁହି ଅସଲମ''' ଜଣେ ଭାରତୀୟ ଅଭିନେତ୍ରୀ । ସେ ମୁଖ୍ୟତଃ ହିନ୍ଦୀ ଟେଲିଭିଜନ ଧାରାବାହିକରେ କାମ କରନ୍ତି । ''ବାବା ଐସୋ ବର୍ ଢୁଣ୍ଡୋ'' ଧାରାବାହିକରେ ତାଙ୍କ ଅଭିନୀତ ଭୂମିକା ଭାରତୀୟ ଚୌହାନ ପାଇଁ ସେ ଜଣାଶୁଣା ।&lt;ref name= Juhi&gt;{{cite news |title=Baba Aiso Varr Dhoondo Juhi Aslam got married! |url=https://timesofindia.indiatimes.com/tv/news/hindi/baba-aiso-varr-dhoondo-actress-juhi-aslam-shares-first-pic-of-her-baby-boy/articleshow/71274350.cms |newspaper=The Times of India}}&lt;/ref&gt;&lt;ref&gt;{{cite web |title=Baba Aiso Varr Dhoondo Juhi Aslam blessed with baby boy. |url=https://abplive.com/entertainment/television/baba-aiso-varr-dhoondo-actress-juhi-aslam-blessed-with-baby-boy-shares-sons-first-pic-1079229/amp|website=Abp news}}&lt;/ref&gt; ଏହି ଭୂମିକା ପାଇଁ ସେ ୨୦୧୧ ମସିହାରେ ଇଣ୍ଡିଆ ଟେଲିଭିଜନ ଏକାଡେମୀ ଆୱାର୍ଡ଼ସ୍‌ରେ ଗ୍ରେଟ୍ ପର୍‌ଫର୍‌ମର୍ ଅଫ୍ ଦି ଇଅର୍ ପୁରସ୍କାର ପାଇଥିଲେ ।&lt;ref&gt;{{cite web |title=Indian Television Academy Awards Winners |url=https://m.hindustantimes.com/tv/amitabh-dharmendra-honoured-at-indian-television-awards/story-O2X93YKjClQ9iwUEidosdL.html |website=Hindustan times |date=26 September 2011 }}{{Dead link|date=October 2025 |bot=InternetArchiveBot |fix-attempted=yes }}&lt;/ref&gt;&lt;ref name=&quot;IndianTelevisionAcademy.com&quot;&gt;{{cite web|url=http://www.indiantelevisionacademy.com/site/awards_hhita_details_new.php?year=2011|title=IndianTelevisionAcademy.com|publisher=|accessdate=8 March 2016|url-status=dead|archiveurl=https://web.archive.org/web/20120526070936/http://www.indiantelevisionacademy.com/site/awards_hhita_details_new.php?year=2011|archivedate=26 May 2012}}&lt;/ref&gt;

== ବ୍ୟକ୍ତିଗତ ଜୀବନ ==
Aslam was born in Uttar Pradesh. Her height is 4'1&quot;. She aspired to be a doctor.&lt;ref&gt;{{cite news |title=Juhi Aslam: Today My height is my biggest strength. |url=https://timesofindia.indiatimes.com/tv/news/hindi/juhi-aslam-today-my-height-is-my-biggest-strength/articleshow/78518015.cms |newspaper=The Times of India |access-date=13 October 2020|last1=Maheshwri |first1=Neha }}&lt;/ref&gt; Talking about her height in an interview with the [[Times of India]] she said: “My height is my biggest strength.”&lt;ref&gt;{{cite news |title=My height is my biggest strength:Juhi Aslam |url=https://timesofindia.indiatimes.com/tv/news/hindi/My-height-is-my-biggest-strength-Juhi-Aslam/articleshow/6599975.cms |newspaper=The Times of India}}&lt;/ref&gt; Her first show ''[[Baba Aiso Varr Dhoondo]]'' is about the lives of [[people with dwarfism]].

In 2018 she married Karim and had a son named Mohammed Rahim.&lt;ref name=Juhi/&gt;

==ଟେଲିଭିଜନ==
{| class=&quot;wikitable sortable plainrowheaders&quot;
|- style=&quot;text-align:center;&quot;
! scope=&quot;col&quot;|Year
! scope=&quot;col&quot;|Show
! scope=&quot;col&quot;|Role
! scope=&quot;col&quot;|Notes
|-
|2010–2012||''[[Baba Aiso Varr Dhoondo]]''||Bharti Chauhan||
|-
|2012||''[[V The Serial]]''||Bharti Chauhan||Special appearance&lt;ref name=&quot;Aslam&quot;/&gt;
|-
|rowspan=&quot;2&quot;|2013||''[[Qubool Hai]]''||Dolly||&lt;ref&gt;{{cite news |title=Juhi Aslam and Rakesh Bedi in Qubool hai! |url=https://timesofindia.indiatimes.com/tv/news/hindi/Juhi-Aslam-Rakesh-Bedi-in-Qubool-Hai/articleshow/19413191.cms |newspaper=The Times of India|last1=Bhopatkar |first1=Tejashree }}&lt;/ref&gt; 
|-
|''[[Jodha Akbar]]''||Zakira
||&lt;ref name=&quot;Aslam&quot;&gt;{{cite news |title=The Serial: Juhi Aslam to enter Jodha Akbar. |url=https://timesofindia.indiatimes.com/tv/news/hindi/Juhi-Aslam-as-Zakira-in-Ekta-Kapoors-Jodha-Akbar/articleshow/27473311.cms#:~:text=Not%20many%20would%20have%20thought,The%20Serial%20and%20Qubool%20Hai. |newspaper=The Times of India| last1=Maheshwri | first1=Neha }}&lt;/ref&gt;
|-
|2015–2016||''[[Adhuri Kahaani Hamari]]''||Tackshika
|
|-
|2015||''MTV Warrior High''||Neeti Awasti||
|-
|2016||''[[Iss Pyaar Ko Kya Naam Doon 3]]''||Shilpa||&lt;ref name=Juhi/&gt;
|-
|2017–2018||''[[Badho Bahu]]''||Chhoto Singh Ahlawat||
|-
|rowspan=&quot;2&quot;|2020||''[[Gudiya Hamari Sabhi Pe Bhari]]''||Vandana||&lt;ref&gt;{{cite web |title=Juhi Aslam enters Gudhiya Humari Sab Pe Bhari. |url=https://mumbaimirror.indiatimes.com/entertainment/tv/juhi-aslam-enters-gudiya-humari-sabhi-pe-bhari/articleshow/78532938.cms |website=Mumbaimirror.com |access-date=2025-10-25 |archive-date=2023-04-01 |archive-url=https://web.archive.org/web/20230401045636/https://mumbaimirror.indiatimes.com/entertainment/tv/juhi-aslam-enters-gudiya-humari-sabhi-pe-bhari/articleshow/78532938.cms |url-status=dead }}&lt;/ref&gt;&lt;ref&gt;{{cite web |title=Juhi Aslam enters Gudiya Hamari Sabhi Pe Bhari. |url=https://timesofindia.indiatimes.com/videos/tv/hindi/juhi-aslam-to-enter-gudiya-hamari-sabhi-pe-bhaari/videoshow/78570893.cms |website=toi |access-date=13 October 2020}}&lt;/ref&gt;
|-
|''[[Aye Mere Humsafar]]''||Choti Bua||
|-
|2023–2024
|''[[Beti Hamari Anmol]]''
|Anmol
|
|}

== ଆଧାର ==
{{ଆଧାର}}

== ବାହାର ଲିଙ୍କ୍ ==
* {{IMDb name|7786672}}

{{authority control}}

[[ଶ୍ରେଣୀ:୧୯୯୧ ଜନ୍ମ]]
[[Category:21st-century Indian actresses]]
[[Category:Living people]]
[[Category:Actresses in Hindi television]]
[[Category:Actresses from Uttar Pradesh]]
[[Category:Actors with dwarfism]]</text>
      <sha1>e3fhhm5zrr5f13rk6sclrzak31x2v7t</sha1>
    </revision>
  </page>
  <page>
    <title>ଅଷ୍ଟାବକ୍ର ଗୀତା</title>
    <ns>0</ns>
    <id>98280</id>
    <revision>
      <id>606444</id>
      <parentid>579426</parentid>
      <timestamp>2026-09-20T22:19:13Z</timestamp>
      <contributor>
        <username>InternetArchiveBot</username>
        <id>28148</id>
      </contributor>
      <comment>Rescuing 0 sources and tagging 1 as dead.) #IABot (v2.0.9.5</comment>
      <origin>606444</origin>
      <model>wikitext</model>
      <format>text/x-wiki</format>
      <text bytes="9403" sha1="0uoibxbxikpqcdwyfxxz7oq1mvqkq41" xml:space="preserve">{{ଛୋଟ|Ashtavakra Gita}}{{Hindu scriptures}}{{Contains special characters|Indic}}

'''ଅଷ୍ଟାବକ୍ର ଗୀତା''' (ସଂସ୍କୃତ: अष्टावक्रगीता; IAST: aṣṭāvakragītā) ଏକ ପ୍ରାଚୀନ ଅଦ୍ୱୈତ ଗ୍ରନ୍ଥ ଯାହା ମିଥିଳାର ରାଜା ଜନକ ଓ ଋଷି ଅଷ୍ଟାବକ୍ରଙ୍କ ମଧ୍ୟରେ ଘଟିଥିବା ସଂଳାପ ରୂପରେ ରଚିତ ।{{Sfn|Mukerjee|1971|p=184}} [[ଶ୍ରୀମଦ୍ଭଗବତ୍ଗୀତା|ଭଗବତ୍ଗୀତା]], ଉପନିଷଦ ଏବଂ ବ୍ରହ୍ମସୂତ୍ର ଭଳି ଏହା [[ହିନ୍ଦୁ]] ଜଗତର ଏକ ଅମୂଲ୍ୟ ଗ୍ରନ୍ଥ । ଏହି ଗ୍ରନ୍ଥ ବିଷୟରେ ଏକ କୀମ୍ବଦନ୍ତି ଶୁଣିବାକୁ ମିଳେ ଯେ ରାମକୃଷ୍ଣ ପରମହଂସ ତାଙ୍କ ଶିଷ୍ୟ [[ସ୍ୱାମୀ ବିବେକାନନ୍ଦ|ସ୍ଵାମୀ ବିବେକାନନ୍ଦ]]&lt;nowiki/&gt;ଙ୍କୁ ମଧ୍ୟ ଏହି ଗ୍ରନ୍ଥ ପାଠ କରିବାକୁ ପରାମର୍ଶ ଦେଇଥିଲେ ଏବଂ ଏହା ପାଠ କରିବା ପରେ କାଳାନ୍ତରେ ସେ ବିବେକାନନ୍ଦ ନାମରେ ପ୍ରସିଦ୍ଧି ଲାଭ କଲେ ।

== ପ୍ରାଚୀନତା ==
ଭାରତୀୟ ସମାଜ ବିଜ୍ଞାନୀ ରାଧାକମଳ ମୁଖର୍ଜୀଙ୍କ ମତରେ ଏହି ଗ୍ରନ୍ଥକୁ ଭଗବଦ୍‍ଗୀତା ପରେ କିଛିକାଳ ପରବର୍ତ୍ତୀ (ମୁକର୍ଜୀ ଅନୁସାରେ 600 BCE; ସାମାନ୍ୟତଃ ଦ୍ୱିତୀୟ ଶତାବ୍ଦୀ BCE) ଅର୍ଥାତ୍ ପ୍ରାୟ 500–400 BCE ସମୟର । ସଂସ୍କୃତ ବିଦ୍ୱାନ J. L. Brockington ଏହାକୁ ବହୁତ ପରବର୍ତ୍ତୀ ସମୟର ମନେ କରି ଅଷ୍ଟମ ଶତାବ୍ଦୀ CE ରେ ଆଦି ଶଙ୍କରଙ୍କ ଅନୁଯାୟୀ କେହି ଏହା ଲେଖିଥିବେ ବା ଚତୁର୍ଦ୍ଦଶ ଶତାବ୍ଦୀରେ ଶଙ୍କର ଦର୍ଶନର ପୁନରୁଦ୍ଧାର ସମୟରେ ଲେଖାଯାଇଥିବ ବୋଲି ମତ ଦେଇଛନ୍ତି। ଶ୍ରୀ ସ୍ୱାମୀ ଶାନ୍ତାନନ୍ଦ ପୁରୀଙ୍କ ମତ ଅନୁଯାୟୀ, ଏହା ଗୌଡପାଦଙ୍କ (6ଟିଏ ଶତାବ୍ଦୀ CE) ପୂର୍ବ ସମୟର ହେବା ଉଚିତ—ଏବଂ ତେଣୁ ଆଦିଶଙ୍କରଙ୍କ ପୂର୍ବବର୍ତ୍ତୀ ।&lt;ref name=&quot;swamishantanandapurimaharaj&quot;&gt;{{cite web |title=The Absolute |url=https://swamishantanandapurimaharaj.org/publications/Quantum-Leap-into-the-Absolute.pdf |accessdate=20 November 2025 |website=swamishantanandapurimaharaj.org}}&lt;/ref&gt;

== ଅଷ୍ଟାବକ୍ରଙ୍କ ପରିଚୟ ==
ଅଷ୍ଟାବକ୍ର ମୁନି ପ୍ରାଚୀନ ଭାରତର ଖ୍ୟାତନାମା ଅଦ୍ୱୈତ ବ୍ରହ୍ମଜ୍ଞାନୀ ଋଷି । ଜନ୍ମସମୟରୁ ତାଙ୍କ ଦେହ ଆଠଟି ସ୍ଥାନରେ ବାଙ୍କ ଥିଲା, ତେଣୁ ତାଙ୍କୁ “ଅଷ୍ଟା-ବକ୍ର” ବୋଲି କୁହାଯାଏ । ଶାରୀରିକ ଅସୁବିଧା ସତ୍ତ୍ୱେ ସେ ଅତ୍ୟନ୍ତ ପ୍ରଜ୍ଞାନୀ ଏବଂ ଆତ୍ମଜ୍ଞାନର ସାଧକ ଥିଲେ ।

=== '''ଜନକଙ୍କୁ ଶିକ୍ଷାଦାନ''' ===
ମିଥିଳାର ରାଜା ଜନକ, ଯିଏ ଧାର୍ମିକ ଏବଂ ଜ୍ଞାନୀ ରାଜା ଥିଲେ, ଆତ୍ମସତ୍ୟ ଜାଣିବାକୁ ଅଷ୍ଟାବକ୍ରଙ୍କ ନିକଟକୁ ଗଲେ । ଜନକ ପଚାରିଲେ— ''“ମୁକ୍ତି କିପରି ମିଳେ?”'' ତାହାର ଉତ୍ତରରେ ଅଷ୍ଟାବକ୍ର ଅତ୍ୟନ୍ତ ସହଜ ଏବଂ ଗଭୀର ଶିକ୍ଷା ଦେଲେ—

* ତୁମେ ଶରୀର ନୁହେଁ, ତୁମେ ପବିତ୍ର ଚେତନା ।
* ମନ, ଅହଂକାର, ଦୁଃଖ–ସବୁ ଅନିତ୍ୟ ।
* ଆତ୍ମାକୁ ଜାଣିଲେ ମନୁଷ୍ୟ ତୁରନ୍ତ ମୁକ୍ତ ହେଇଯାଏ ।

ଏହି ସମ୍ବାଦ-ରୂପୀ ଶିକ୍ଷାକୁହିଁ ଅଷ୍ଟାବକ୍ର ଗୀତା ବୋଲି କୁହାଯାଏ । ଏଥିରେ ମୁଖ୍ୟତଃ ଆତ୍ମଜ୍ଞାନ, ସ୍ୱାଧୀନତା ଏବଂ ଅଦ୍ୱୈତ ଦର୍ଶନର ମୁଖ୍ୟ ସାର ସ୍ପଷ୍ଟ ହୋଇଛି ।

== ବିଷୟବସ୍ତୁ ==

==== ସାରାଂଶ ====
ଅଷ୍ଟାବକ୍ର ଗୀତା ହେଉଛି ଅଷ୍ଟାବକ୍ର ଓ ଜନକଙ୍କ ମଧ୍ୟରେ ଆତ୍ମା (ଆତ୍ମନ୍), ଯଥାର୍ଥତା ଓ ବନ୍ଧନ ସମ୍ବନ୍ଧୀୟ ଆଲୋଚନା । ଏହା ଅଦ୍ୱୈତ ବେଦାନ୍ତ ଦର୍ଶନର ଏକ ଅତ୍ୟନ୍ତ ଗଭୀର ରୂପକୁ ପ୍ରକାଶ କରେ । ଏହି ଗୀତା ବାହ୍ୟ ଜଗତକୁ ସମ୍ପୂର୍ଣ୍ଣ ଅବାସ୍ତବ ବୋଲି ଓ ଅସ୍ତିତ୍ୱକୁ ଏକମାତ୍ର ବୋଲି ଘୋଷଣା କରେ । ଏଥିରେ ଧର୍ମ, କର୍ତ୍ତବ୍ୟ କିମ୍ବା ଭକ୍ତିର କୌଣସି ଉଲ୍ଲେଖ ନଥିବାରୁ, କେତେକ ଭାଷ୍ୟକାର ଏହାକୁ ‘ନିରୀଶ୍ୱର’ ବୋଲି କହନ୍ତି । ଏହା ନାମ ଓ ରୂପକୁ ଅଜ୍ଞାନର ଚିହ୍ନ ବୋଲି ଅସ୍ୱୀକାର କରେ । ଜନକ ଓ ଅଷ୍ଟାବକ୍ରଙ୍କ ସଂଳାପରେ, ଅଷ୍ଟାବକ୍ର ତାଙ୍କର ବଙ୍କଶରୀର ସମ୍ପର୍କରେ କହିଥିବାରେ, ସେ କୁହନ୍ତି—ମନ୍ଦିରର ଆକାର ତାହାର ଆକୃତି ଦ୍ୱାରା ପ୍ରଭାବିତ ହୁଏନାହିଁ; ସେପରି, ଶରୀରର ଆକୃତି ଆତ୍ମାକୁ ପ୍ରଭାବିତ କରେନାହିଁ। ଅଜ୍ଞାନୀ ବ୍ୟକ୍ତି ନାମ-ରୂପରେ ମୁଗ୍ଧ ଥାଏ, କିନ୍ତୁ ଜ୍ଞାନୀ କେବଳ ଆତ୍ମାକୁ ଦେଖନ୍ତି।&lt;ref&gt;{{Cite web |title=The Story of Ashtavakra and Janaka: Podcast Tuesday |url=https://isha.sadhguru.org/en/wisdom/audio/the-story-of-ashtavakra-and-janaka |access-date=2025-11-20 |website=isha.sadhguru.org |language=en}}&lt;/ref&gt;

=== ଗ୍ରନ୍ଥର ବିଭାଗ ଗଠନ ===
[[ଫାଇଲ:Ashtavakra.jpg|thumb|Ashtavakra]]
ଗ୍ରନ୍ଥଟିରେ 20ଟି ଅଧ୍ୟାୟ ଅଛି:&lt;ref name=&quot;holybooks.com/&quot;&gt;{{cite web |title=Ashtavakra Gita |url=https://www.holybooks.com/wp-content/uploads/Ashtavakra-Gita-ebook.pdf |accessdate=20 November 2025 |website=holybooks.com }}{{Dead link|date=September 2026 |bot=InternetArchiveBot |fix-attempted=yes }}&lt;/ref&gt;

# '''ସାକ୍ଷୀ''' – ସର୍ବବ୍ୟାପୀ ସାକ୍ଷୀ ଭାବେ ଆତ୍ମା
# '''ଆଶ୍ଚର୍ୟମ୍''' – ପ୍ରକୃତି ପାରେ ଅସୀମ ଆତ୍ମା
# '''ଆତ୍ମାଦ୍ୱୈତ''' – ସମସ୍ତରେ ଆତ୍ମା ଓ ଆତ୍ମାରେ ସମସ୍ତ
# '''ସର୍ବତ୍‌ମାତ୍ମା''' – ଆତ୍ମଜ୍ଞାନୀ ଓ ଅଜ୍ଞାନୀ
# '''ଲୟ''' – ଚେତନାର ଲୟ
# '''ପ୍ରକୃତେଃ ପରଃ''' – ଲୟର ଅପ୍ରାସଙ୍ଗିକତା
# '''ଶାନ୍ତ''' – ଶାନ୍ତ ଓ ଅପାର ଆତ୍ମ ସାଗର
# '''ମୋକ୍ଷ''' – ସମସ୍ତ ବନ୍ଧନରୁ ଶାଶ୍ୱତ ମୁକ୍ତି
# '''ନିର୍ବାଣ''' – ଉଦାସୀନତା
# '''ବୈରାଗ୍ୟ''' – ବିରକ୍ତି
# '''ଚିତ୍ରୂପ''' – ସୂକ୍ଷ୍ମ ଓ ପବିତ୍ର ଚେତନା
# '''ସ୍ୱଭାବ''' – ଧ୍ୟାନର ଅଭ୍ୟୁଦୟ
# '''ଯଥାସୁଖମ୍''' – ଅତୀନ୍ଦ୍ରିୟ ଆନନ୍ଦ
# '''ଈଶ୍ୱର''' – ମନର ସ୍ୱାଭାବିକ ଲୟ
# '''ତତ୍ତ୍ୱମ୍''' – ଅଜନ୍ମା ଆତ୍ମା ବା ବ୍ରହ୍ମ
# '''ସ୍ୱସ୍ଥ୍ୟ''' – ଜଗତ-ବିଲୟ ଦ୍ୱାରା ଆତ୍ମ-ନିଷ୍ଠା
# '''କୈବଲ୍ୟ''' – ଆତ୍ମାର ସମ୍ପୂର୍ଣ୍ଣ ଏକାକୀଭାବ
# '''ଜୀବନ୍ମୁକ୍ତି''' – ଜୀବନରେ ଥିଲେମଧ୍ୟ ସମ୍ପୂର୍ଣ୍ଣ ମୁକ୍ତ ଅବସ୍ଥା
# '''ସ୍ଵମହିମା''' – ଆତ୍ମାର ମହିମା
# '''ଅକିଞ୍ଚନଭାବ''' – ଆତ୍ମାର ସମ୍ପୂର୍ଣ୍ଣ ପାରମାର୍ଥିକ ଅବସ୍ଥା

== ଆଧାର ==
{{ଆଧାର}}{{ମୁଣ୍ଡିଆ}}

[[ଶ୍ରେଣୀ:ହିନ୍ଦୁ ଧର୍ମ]]</text>
      <sha1>0uoibxbxikpqcdwyfxxz7oq1mvqkq41</sha1>
    </revision>
  </page>
  <page>
    <title>ପୁନମବେନ୍ ମାଡାମ୍</title>
    <ns>0</ns>
    <id>98540</id>
    <revision>
      <id>606481</id>
      <parentid>580723</parentid>
      <timestamp>2026-09-21T10:45:47Z</timestamp>
      <contributor>
        <username>InternetArchiveBot</username>
        <id>28148</id>
      </contributor>
      <comment>Rescuing 1 sources and tagging 0 as dead.) #IABot (v2.0.9.5</comment>
      <origin>606481</origin>
      <model>wikitext</model>
      <format>text/x-wiki</format>
      <text bytes="5026" sha1="9evhopx1vxaj9epbaeyklz14phsvybj" xml:space="preserve">{{ଛୋଟ|Poonamben Maadam‌}}
{{Infobox officeholder
| name                = ପୁନମବେନ୍ ମାଡାମ୍
| image               = 
| caption             = 
| birth_date          = {{Birth date and age|df=y|1974|9|23}}
| birth_place         = ଜାମନଗର, [[ଭାରତ]]
| death_date          = 
| death_place         = 

| office              = ସାଂସଦ: [[୧୬ଶ ଲୋକ ସଭା|୧୬ଶ]], [[୧୭ଶ ଲୋକ ସଭା|୧୭ଶ]] ଓ [[୧୮ଶ ଲୋକ ସଭା]]
| constituency        = ଜାମନଗର
| term_start          = ୧୬ ମଇ ୨୦୧୪
| predecessor         = ଅହିର ବିକ୍ରମଭାଇ ଅର୍ଜନଭାଇ ମାଡାମ
| successor           = 

| party               = [[ଭାରତୀୟ ଜନତା ପାର୍ଟି]] (୨୦୧୨ - ଏବେଯାଏଁ)
| other_party         = [[ଭାରତୀୟ ଜାତୀୟ କଂଗ୍ରେସ]] (୨୦୦୯ - ୨୦୧୨)
| spouse              = ପରମିନ୍ଦର କୁମାର
| children            = ୧
| footnotes           = 
| date                = ୨୨ ଅପ୍ରେଲ
| year                = ୨୦୧୯
}}

'''ପୁନମବେନ୍ ମହାଜନ''' (ଜନ୍ମ: ୨୩ ସେପ୍ଟେମ୍ବର ୧୯୭୪) ଜଣେ ଭାରତୀୟ ରାଜନୀତିଜ୍ଞ । ସେ ଦ୍ୱାରକା ଜିଲ୍ଲାର ଖାମଭାଲିଆ ବିଧାନ ସଭା ନିର୍ବାଚନ ମଣ୍ଡଳୀରୁ ବିଧାୟିକା ଭାବରେ କାର୍ଯ୍ୟ କରିଥିଲେ । ସେ [[୨୦୧୪ ଭାରତୀୟ ସାଧାରଣ ନିର୍ବାଚନ|୨୦୧୪]], [[୨୦୧୯ ଭାରତୀୟ ସାଧାରଣ ନିର୍ବାଚନ|୨୦୧୯]] ଓ [[୨୦୨୪ ଭାରତୀୟ ସାଧାରଣ ନିର୍ବାଚନ]]&lt;nowiki/&gt;ରେ ଜାମନଗର ଲୋକ ସଭା ନିର୍ବାଚନ ମଣ୍ଡଳୀରୁ [[ଭାରତୀୟ ଜନତା ପାର୍ଟି]]&lt;nowiki/&gt;ର ପ୍ରାର୍ଥୀ ଭାବରେ [[ଭାରତୀୟ ସଂସଦ]]&lt;nowiki/&gt;ର ତଳ ସଦନ [[ଲୋକ ସଭା]]&lt;nowiki/&gt;ର ଯଥାକ୍ରମେ [[୧୬ଶ ଲୋକ ସଭା|୧୬ଶ]], [[୧୭ଶ ଲୋକ ସଭା|୧୭ଶ]] ଓ [[୧୮ଶ ଲୋକ ସଭା]]&lt;nowiki/&gt;କୁ ନିର୍ବାଚିତ ହୋଇଥିଲେ ।&lt;ref&gt;{{Cite web|date=2015-04-18|title=Rs 3 crore showered in 30 seconds as female BJP MP dances|url=https://zeenews.india.com/news/gujarat/rs-3-crore-showered-in-30-seconds-as-female-bjp-mp-dances_1580926.html|access-date=2021-06-22|website=Zee News|language=en}}&lt;/ref&gt;&lt;ref&gt;{{Cite web|date=2016-05-16|title=BJP MP Poonamben Maadam Falls In Drain During Demolition Drive|url=https://www.news18.com/news/india/watch-bjp-mp-poonam-maadam-falls-in-drain-during-demolition-drive-1243648.html|access-date=2021-06-22|website=www.news18.com|language=en}}&lt;/ref&gt;&lt;ref&gt;{{cite web |title=Jamnagar Constituency Lok Sabha Election Results 2024 |url=https://www.brutimes.com/news/politics/jamnagar-constituency-lok-sabha-election-results-2024 |website=Bru Times News |language=en |access-date=2025-12-10 |archive-date=2025-02-16 |archive-url=https://web.archive.org/web/20250216083038/https://www.brutimes.com/news/politics/jamnagar-constituency-lok-sabha-election-results-2024 |url-status=dead }}&lt;/ref&gt;&lt;ref&gt;{{cite web |title=Jamnagar election results 2024 live updates: BJP's Poonamben Hematbhai Maadam wins against Cong's J P Maraviya |url=https://timesofindia.indiatimes.com/city/ahmedabad/jamnagar-election-results-2024-gujarat-jamnagar-lok-sabha-elections-poll-result-updates-poonamben-hematbhai-maadam-bjp-jp-maraviya-congress/articleshow/110657235.cms |website=The Times of India |date=4 June 2024}}&lt;/ref&gt;

==ରାଜନୈତିକ ଜୀବନ ==
୨୦୦୯ ମସିହାରୁ ୨୦୧୨ ଯାଏଁ ସେ [[ଭାରତୀୟ ଜାତୀୟ କଂଗ୍ରେସ]]&lt;nowiki/&gt;ର ସଭ୍ୟ ଭାବରେ ଗୁଜରାଟ ରାଜନୀତିରେ  ସକ୍ରିୟ ଥିଲେ । ୨୦୧୨ ମସିହାରେ, ସେ କଂଗ୍ରେସରୁ ଇସ୍ତଫା ଦେଇ ବିଜେପିରେ ଯୋଗ ଦେଇଥିଲେ ।&lt;ref&gt;{{Cite web|date=2012-11-22|title=Powerful Jamnagr rural lady Poonam Madam leaves Congress, joins BJP|url=https://www.deshgujarat.com/2012/11/22/powerful-jamnagr-rural-lady-poonam-madam-leaves-congress-may-join-bjp/|access-date=2021-06-22|website=DeshGujarat|language=en-US}}&lt;/ref&gt;

== ଆଧାର ==
{{ଆଧାର}}

[[ଶ୍ରେଣୀ:୧୯୭୪ ଜନ୍ମ]]
[[ଶ୍ରେଣୀ:ଗୁଜରାଟର ବିଧାୟିକା]]
[[ଶ୍ରେଣୀ:୧୬ଶ ଲୋକ ସଭା ସଭ୍ୟ]]
[[ଶ୍ରେଣୀ:ଗୁଜରାଟର ଲୋକ]]
[[ଶ୍ରେଣୀ:ଜୀବିତ ବ୍ୟକ୍ତି]]
[[ଶ୍ରେଣୀ:୧୭ଶ ଲୋକ ସଭା ସଭ୍ୟ]]
[[ଶ୍ରେଣୀ:୧୮ଶ ଲୋକ ସଭା ସଭ୍ୟ]]</text>
      <sha1>9evhopx1vxaj9epbaeyklz14phsvybj</sha1>
    </revision>
  </page>
  <page>
    <title>ଦୂରଦର୍ଶନ (ପ୍ରସାର ଭାରତୀ)</title>
    <ns>0</ns>
    <id>101096</id>
    <revision>
      <id>606465</id>
      <parentid>602125</parentid>
      <timestamp>2026-09-21T05:49:58Z</timestamp>
      <contributor>
        <username>Hellohappy</username>
        <id>3404</id>
      </contributor>
      <minor />
      <origin>606465</origin>
      <model>wikitext</model>
      <format>text/x-wiki</format>
      <text bytes="26268" sha1="0ufkjmbsx69qh0j0q4r0jthgfreud12" xml:space="preserve">{{ଛୋଟ|Doordarshan}}

{{Infobox television channel
| name = ଦୂରଦର୍ଶନ
| logo = Stamp_of_India_-_2019_-_Colnect_926024_-_60th_Anniversary_of_Doordarshan_Broadcasting_Network.jpeg
| logo_size = 200px
| logo_caption = ଦୂରଦର୍ଶନର ପ୍ରତୀକ
| country = ଭାରତ
| language = ହିନ୍ଦୀ, ଇଂରାଜୀ ଓ ବିଭିନ୍ନ ଭାରତୀୟ ଭାଷା
| owner = [[ଭାରତ ସରକାର]]
| parent = [[ପ୍ରସାର ଭାରତୀ]]
| launch_date = ୧୫ ସେପ୍ଟେମ୍ବର ୧୯୫୯
| headquarters = ନୂଆଦିଲ୍ଲୀ, ଭାରତ
| network_type = ସର୍ବସାଧାରଣ ପ୍ରସାରଣ
| area = ଭାରତ ଓ ବିଦେଶ
| website = [https://prasarbharati.gov.in/doordarshan/ ଦୂରଦର୍ଶନ]
}}

'''ଦୂରଦର୍ଶନ''' (ସଂକ୍ଷେପରେ '''ଡିଡି''' ବା '''DD''') ଭାରତର ସର୍ବସାଧାରଣ ଟେଲିଭିଜନ ପ୍ରସାରଣ ସେବା ଏବଂ [[ପ୍ରସାର ଭାରତୀ]]ର ଏକ ପ୍ରମୁଖ ଅଂଶ। ଏହାର ପରୀକ୍ଷାମୂଳକ ଟେଲିଭିଜନ ପ୍ରସାରଣ ୧୫ ସେପ୍ଟେମ୍ବର ୧୯୫୯ରେ ନୂଆଦିଲ୍ଲୀରୁ ଆରମ୍ଭ ହୋଇଥିଲା। ପରବର୍ତ୍ତୀ ଦଶକଗୁଡ଼ିକରେ ଏହା ଦେଶର ବିଭିନ୍ନ ଅଞ୍ଚଳ ଓ ଭାଷାକୁ ଆବୃତ କରି ଏକ ବ୍ୟାପକ ଟେଲିଭିଜନ ନେଟୱାର୍କରେ ପରିଣତ ହୋଇଥିଲା।&lt;ref&gt;{{cite web |title=About Doordarshan |url=https://prasarbharati.gov.in/dd-national-homepage/about/ |publisher=ପ୍ରସାର ଭାରତୀ |access-date=୧୬ ସେପ୍ଟେମ୍ବର ୨୦୨୬}}&lt;/ref&gt;

ଦୂରଦର୍ଶନ ସମ୍ବାଦ, ଶିକ୍ଷା, କୃଷି, ସ୍ୱାସ୍ଥ୍ୟ, ସଂସ୍କୃତି, କ୍ରୀଡ଼ା, ମନୋରଞ୍ଜନ ଓ ସାମାଜିକ ସଚେତନତା ସମ୍ପର୍କିତ କାର୍ଯ୍ୟକ୍ରମ ପ୍ରସାରଣ କରିଥାଏ। ଦେଶର ବିଭିନ୍ନ ଭାଷାରେ ଆଞ୍ଚଳିକ କାର୍ଯ୍ୟକ୍ରମ ପ୍ରସ୍ତୁତ ହେବା ଏହାର ଏକ ପ୍ରମୁଖ ବୈଶିଷ୍ଟ୍ୟ।&lt;ref&gt;{{cite web |title=Doordarshan |url=https://prasarbharati.gov.in/doordarshan/ |publisher=ପ୍ରସାର ଭାରତୀ |access-date=୧୬ ସେପ୍ଟେମ୍ବର ୨୦୨୬}}&lt;/ref&gt;

== ଇତିହାସ ==

=== ପ୍ରାରମ୍ଭିକ ପର୍ଯ୍ୟାୟ ===

୧୫ ସେପ୍ଟେମ୍ବର ୧୯୫୯ରେ ନୂଆଦିଲ୍ଲୀରେ ଦୂରଦର୍ଶନର ପରୀକ୍ଷାମୂଳକ ପ୍ରସାରଣ ଆରମ୍ଭ ହୋଇଥିଲା। ପ୍ରାରମ୍ଭରେ ଏହା ଏକ ସୀମିତ ଅଞ୍ଚଳରେ ପରୀକ୍ଷାମୂଳକ ଟେଲିଭିଜନ ସେବା ଭାବେ କାର୍ଯ୍ୟ କରୁଥିଲା।&lt;ref&gt;{{cite web |title=65 Glorious Years: Doordarshan's Legacy in Shaping India's Broadcasting History |url=https://www.pib.gov.in/PressNoteDetails.aspx?ModuleId=3&amp;NoteId=152142&amp;lang=2&amp;reg=3 |publisher=Press Information Bureau, Government of India |date=୧୪ ସେପ୍ଟେମ୍ବର ୨୦୨୪ |access-date=୧୬ ସେପ୍ଟେମ୍ବର ୨୦୨୬}}&lt;/ref&gt;

୧୯୬୫ରେ ଦୂରଦର୍ଶନ ନିୟମିତ ଟେଲିଭିଜନ ସେବା ଭାବେ ପ୍ରସାରଣ ଆରମ୍ଭ କରିଥିଲା। ପରବର୍ତ୍ତୀ ସମୟରେ ମୁମ୍ବାଇ, ଅମୃତସର ଓ ଅନ୍ୟାନ୍ୟ ସହରକୁ ଏହାର ପ୍ରସାରଣ ବିସ୍ତାରିତ ହୋଇଥିଲା।&lt;ref&gt;{{cite web |title=About Doordarshan |url=https://prasarbharati.gov.in/dd-national-homepage/about/ |publisher=ପ୍ରସାର ଭାରତୀ |access-date=୧୬ ସେପ୍ଟେମ୍ବର ୨୦୨୬}}&lt;/ref&gt;

=== ଆକାଶବାଣୀଠାରୁ ପୃଥକୀକରଣ ===

ପ୍ରାରମ୍ଭରେ ଟେଲିଭିଜନ ସେବା [[ଆକାଶବାଣୀ]] ସହିତ ସଂଯୁକ୍ତ ଥିଲା। ୧ ଏପ୍ରିଲ ୧୯୭୬ରେ ଦୂରଦର୍ଶନକୁ ଆକାଶବାଣୀଠାରୁ ପୃଥକ କରାଯାଇ ଏକ ସ୍ୱତନ୍ତ୍ର ବିଭାଗ ଭାବେ ପରିଚାଳନା କରାଗଲା।&lt;ref&gt;{{cite web |title=Akashvani |url=https://prasarbharati.gov.in/akashvani/ |publisher=ପ୍ରସାର ଭାରତୀ |access-date=୧୬ ସେପ୍ଟେମ୍ବର ୨୦୨୬}}&lt;/ref&gt;

=== ରଙ୍ଗୀନ ଟେଲିଭିଜନ ===

୧୯୮୨ ମସିହା ଦୂରଦର୍ଶନର ଇତିହାସରେ ଏକ ପ୍ରମୁଖ ପର୍ଯ୍ୟାୟ ଥିଲା। ୧୫ ଅଗଷ୍ଟ ୧୯୮୨ରେ ଭାରତରେ ରଙ୍ଗୀନ ଟେଲିଭିଜନ ପ୍ରସାରଣ ଆରମ୍ଭ ହୋଇଥିଲା। ସେହି ବର୍ଷ ଦିଲ୍ଲୀରେ ଆୟୋଜିତ ଏସିଆନ୍ ଗେମ୍ସର ପ୍ରସାରଣ ମଧ୍ୟ ରଙ୍ଗୀନ ଟେଲିଭିଜନ ମାଧ୍ୟମରେ କରାଯାଇଥିଲା।&lt;ref&gt;{{cite web |title=65 Glorious Years: Doordarshan's Legacy in Shaping India's Broadcasting History |url=https://www.pib.gov.in/PressNoteDetails.aspx?ModuleId=3&amp;NoteId=152142&amp;lang=2&amp;reg=3 |publisher=Press Information Bureau, Government of India |date=୧୪ ସେପ୍ଟେମ୍ବର ୨୦୨୪ |access-date=୧୬ ସେପ୍ଟେମ୍ବର ୨୦୨୬}}&lt;/ref&gt;

ଏହି ସମୟରେ ଦୂରଦର୍ଶନର ଜାତୀୟ ନେଟୱାର୍କର ଦ୍ରୁତ ବିସ୍ତାର ହୋଇଥିଲା। ଦେଶର ବିଭିନ୍ନ ସ୍ଥାନରେ ଟେଲିଭିଜନ ଟ୍ରାନ୍ସମିଟର ସ୍ଥାପିତ ହେବା ସହିତ ଆଞ୍ଚଳିକ ଭାଷାରେ କାର୍ଯ୍ୟକ୍ରମ ପ୍ରସାରଣ ବଢ଼ିଥିଲା।

== ପ୍ରସାର ଭାରତୀ ==

[[ପ୍ରସାର ଭାରତୀ ଅଧିନିୟମ, ୧୯୯୦|ପ୍ରସାର ଭାରତୀ ଅଧିନିୟମ, ୧୯୯୦]] ଅନୁଯାୟୀ ପ୍ରସାର ଭାରତୀ ସାର୍ବଜନୀନ ପ୍ରସାରଣ ସଂସ୍ଥା ଭାବେ ସ୍ଥାପିତ ହୋଇଥିଲା। ୨୩ ସେପ୍ଟେମ୍ବର ୧୯୯୭ରେ ପ୍ରସାର ଭାରତୀ କାର୍ଯ୍ୟକ୍ଷମ ହେବା ପରେ ଦୂରଦର୍ଶନ ଏହାର ଅଂଶ ହୋଇଥିଲା।

== ଓଡ଼ିଶାରେ ଦୂରଦର୍ଶନ ==

ଓଡ଼ିଶାରେ ଦୂରଦର୍ଶନର ପ୍ରବେଶ ୧୯୭୩ ମସିହାରେ କଟକଠାରେ ଏକ '''ବେସ୍ ପ୍ରଡକ୍ସନ୍ ସେଣ୍ଟର''' (BPC) ସ୍ଥାପନ ସହିତ ହୋଇଥିଲା। ଏହା ରାଜ୍ୟରେ ଦୂରଦର୍ଶନର ପ୍ରଥମ ପ୍ରବେଶ ଥିଲା।&lt;ref&gt;{{cite web |title=Prasar Bharati Annual Report 2010-11 |url=https://prasarbharati.gov.in/wp-content/uploads/annual_report/AnnualReport-English-2010-11.pdf |publisher=ପ୍ରସାର ଭାରତୀ |access-date=୧୬ ସେପ୍ଟେମ୍ବର ୨୦୨୬}}&lt;/ref&gt;

୧୯୭୪ ମସିହା ଅଗଷ୍ଟରେ କଟକଠାରେ '''ଅପଗ୍ରହ ଦୂରଦର୍ଶନ କେନ୍ଦ୍ର''' (UDK) ସ୍ଥାପିତ ହୋଇଥିଲା। ଏହି କେନ୍ଦ୍ର ସାଟେଲାଇଟ୍ ଇନ୍ଷ୍ଟ୍ରକ୍ସନାଲ୍ ଟେଲିଭିଜନ୍ ଏକ୍ସପେରିମେଣ୍ଟ (SITE) ପାଇଁ କାର୍ଯ୍ୟକ୍ରମ ଯୋଗାଇଥିଲା। ଏହି ସମୟରେ କଟକ କେନ୍ଦ୍ରରୁ ଓଡ଼ିଆ ଭାଷାର କାର୍ଯ୍ୟକ୍ରମ ପ୍ରସ୍ତୁତ ହେଉଥିଲା।&lt;ref name=&quot;OdishaDDHistory&quot;&gt;{{cite web |title=DD Bhubaneswar |url=https://prasarbharati.gov.in/wp-content/uploads/annual_report/AnnualReport-English-2010-11.pdf |publisher=ପ୍ରସାର ଭାରତୀ |access-date=୧୬ ସେପ୍ଟେମ୍ବର ୨୦୨୬}}&lt;/ref&gt;

୧୯୭୮ ମସିହା ଏପ୍ରିଲ ୩୦ରୁ ସମ୍ବଲପୁର ଅଞ୍ଚଳ ପାଇଁ ଟେରେଷ୍ଟ୍ରିଆଲ୍ ପ୍ରସାରଣ ଆରମ୍ଭ ହୋଇଥିଲା। କଟକ କେନ୍ଦ୍ର ଏହି ପ୍ରସାରଣ ପାଇଁ କାର୍ଯ୍ୟକ୍ରମ ଯୋଗାଉଥିଲା।&lt;ref name=&quot;OdishaDDHistory&quot;/&gt;

=== କଟକ କେନ୍ଦ୍ର ===

କଟକ ଦୂରଦର୍ଶନ କେନ୍ଦ୍ର ଓଡ଼ିଶାର ଦୂରଦର୍ଶନ ଇତିହାସର ପ୍ରଥମ ପ୍ରମୁଖ କେନ୍ଦ୍ର ଥିଲା। ୧୯୮୫ ମସିହା ମାର୍ଚ୍ଚ ୧୦ରେ କଟକ ଦୂରଦର୍ଶନ କେନ୍ଦ୍ରରେ ଏକ ହାଇ ପାୱାର ଟ୍ରାନ୍ସମିଟର କାର୍ଯ୍ୟକ୍ଷମ ହୋଇଥିଲା। ଏହା ମାଧ୍ୟମରେ INSAT-B ଦ୍ୱାରା ପ୍ରସାରିତ କାର୍ଯ୍ୟକ୍ରମ ରିଲେ କରାଯାଉଥିଲା।&lt;ref name=&quot;OdishaDDHistory&quot;/&gt;

କଟକ କେନ୍ଦ୍ରର ସ୍ଥାନୀୟ ପ୍ରସାରଣ ୧୨ ନଭେମ୍ବର ୧୯୮୭ରେ ଆରମ୍ଭ ହୋଇଥିଲା ଏବଂ ୧୬ ନଭେମ୍ବରରୁ ନିୟମିତ ଆଞ୍ଚଳିକ ଓଡ଼ିଆ କାର୍ଯ୍ୟକ୍ରମ ପ୍ରସାରିତ ହେବା ଆରମ୍ଭ ହୋଇଥିଲା। ୧ ଜୁଲାଇ ୧୯୮୮ରେ ଆଞ୍ଚଳିକ ସମ୍ବାଦ ବୁଲେଟିନ୍ ଆରମ୍ଭ ହୋଇଥିଲା।&lt;ref name=&quot;OdishaDDHistory&quot;/&gt;

୧୯୯୧ ମସିହା ସେପ୍ଟେମ୍ବର ୭ରୁ ଓଡ଼ିଶା ନେଟୱାର୍କକୁ ଆଞ୍ଚଳିକ କାର୍ଯ୍ୟକ୍ରମ ଅପ୍ଲିଙ୍କ୍ କରିବାର ସୁବିଧା ମିଳିଥିଲା। ଏହା ଫଳରେ ରାଜ୍ୟର ବିଭିନ୍ନ HPT ଓ LPT ମାଧ୍ୟମରେ ଆଞ୍ଚଳିକ କାର୍ଯ୍ୟକ୍ରମ ପ୍ରସାରଣ ସମ୍ଭବ ହୋଇଥିଲା।&lt;ref name=&quot;OdishaDDHistory&quot;/&gt;

=== ଭୁବନେଶ୍ୱର କେନ୍ଦ୍ର ===

ଭୁବନେଶ୍ୱରରେ ନୂତନ ଦୂରଦର୍ଶନ କେନ୍ଦ୍ର ୧୯ ନଭେମ୍ବର ୧୯୯୨ରେ କାର୍ଯ୍ୟକ୍ଷମ ହୋଇଥିଲା। ଏହା ପରେ ଭୁବନେଶ୍ୱର ରାଜ୍ୟର ଦୂରଦର୍ଶନ ଆଞ୍ଚଳିକ ପ୍ରସାରଣର ଏକ ପ୍ରମୁଖ କେନ୍ଦ୍ରରେ ପରିଣତ ହୋଇଥିଲା।&lt;ref&gt;{{cite web |title=Prasar Bharati Annual Report 2016-17 |url=https://prasarbharati.gov.in/Annual_ReportPDF/2016-17-EnglishVersion.pdf |publisher=ପ୍ରସାର ଭାରତୀ |access-date=୧୬ ସେପ୍ଟେମ୍ବର ୨୦୨୬}}&lt;/ref&gt;

ଭୁବନେଶ୍ୱର କେନ୍ଦ୍ରର ଲକ୍ଷ୍ୟ ଥିଲା ଓଡ଼ିଶାର ଦର୍ଶକଙ୍କ ଆବଶ୍ୟକତା ଓ ଆକାଂକ୍ଷାକୁ ଧ୍ୟାନରେ ରଖି ସୂଚନା, ଶିକ୍ଷା ଓ ମନୋରଞ୍ଜନମୂଳକ କାର୍ଯ୍ୟକ୍ରମ ପ୍ରସାରଣ କରିବା।&lt;ref&gt;{{cite web |title=Achievements of Bhubaneswar Doordarshan Kendra |url=https://magazines.odisha.gov.in/orissaannualreference/ORA-2004/pdf/achievements_of_bhubaneswar_doordarshan_kendra.pdf |publisher=Government of Odisha |access-date=୧୬ ସେପ୍ଟେମ୍ବର ୨୦୨୬}}&lt;/ref&gt;

୧୯୯୬ ମସିହା ଜୁଲାଇ ୭ରୁ ରବିବାର ଦିନ ସକାଳ ଓ ମଧ୍ୟାହ୍ନ ପ୍ରସାରଣରେ ଆଞ୍ଚଳିକ କାର୍ଯ୍ୟକ୍ରମ ଯୋଡ଼ାଯାଇଥିଲା।&lt;ref&gt;{{cite web |title=Prasar Bharati Annual Report 2016-17 |url=https://prasarbharati.gov.in/Annual_ReportPDF/2016-17-EnglishVersion.pdf |publisher=ପ୍ରସାର ଭାରତୀ |access-date=୧୬ ସେପ୍ଟେମ୍ବର ୨୦୨୬}}&lt;/ref&gt;

== ଡିଡି ଓଡ଼ିଆ ==

'''ଡିଡି ଓଡ଼ିଆ''' ଦୂରଦର୍ଶନର ଓଡ଼ିଆ ଭାଷାର ଉପଗ୍ରହ ଚ୍ୟାନେଲ। ପ୍ରସାର ଭାରତୀର ତଥ୍ୟ ଅନୁସାରେ ଓଡ଼ିଆ ଭାଷା ପାଇଁ ଆଞ୍ଚଳିକ ଭାଷା ଉପଗ୍ରହ ସେବା ୨ ଅକ୍ଟୋବର ୧୯୯୩ରେ '''DD-5''' ଭାବେ ଆରମ୍ଭ ହୋଇଥିଲା। ୧୫ ଅଗଷ୍ଟ ୧୯୯୪ରୁ ଏହାକୁ '''DD-6''' ଭାବେ ନାମିତ କରାଯାଇଥିଲା।&lt;ref&gt;{{cite web |title=DD Oriya |url=https://prasarbharati.gov.in/dd-oriya/ |publisher=ପ୍ରସାର ଭାରତୀ |access-date=୧୬ ସେପ୍ଟେମ୍ବର ୨୦୨୬}}&lt;/ref&gt;

୧ ଏପ୍ରିଲ ୨୦୦୧, ଅର୍ଥାତ୍ [[ଉତ୍କଳ ଦିବସ]], ଠାରୁ DD-6 ଓଡ଼ିଆ ଚ୍ୟାନେଲ ୨୪ ଘଣ୍ଟିଆ ସେବାରେ ପରିଣତ ହୋଇଥିଲା। ଏହା ମାଧ୍ୟମରେ ଓଡ଼ିଶାର କଳା, ସଂସ୍କୃତି, ସାହିତ୍ୟ, ପର୍ଯ୍ୟଟନ, ସଙ୍ଗୀତ, ନୃତ୍ୟ ଓ ଐତିହ୍ୟ ସମ୍ପର୍କିତ ବିଷୟବସ୍ତୁ ପ୍ରସାରଣ ପାଇଁ ଏକ ଉପଗ୍ରହ ମଞ୍ଚ ମିଳିଥିଲା।&lt;ref name=&quot;DDOdia&quot;&gt;{{cite web |title=DD Oriya |url=https://prasarbharati.gov.in/dd-oriya/ |publisher=ପ୍ରସାର ଭାରତୀ |access-date=୧୬ ସେପ୍ଟେମ୍ବର ୨୦୨୬}}&lt;/ref&gt;

ଡିଡି ଓଡ଼ିଆର କାର୍ଯ୍ୟକ୍ରମରେ ସମ୍ବାଦ, କୃଷି, ସ୍ୱାସ୍ଥ୍ୟ, ସାହିତ୍ୟ, ଲୋକସଙ୍ଗୀତ, ଲୋକନୃତ୍ୟ, ହସ୍ତଶିଳ୍ପ, ପର୍ଯ୍ୟଟନ ଓ ଓଡ଼ିଶାର ପର୍ବପର୍ବାଣୀ ସମ୍ପର୍କିତ ବିଷୟ ଅନ୍ତର୍ଭୁକ୍ତ।&lt;ref name=&quot;DDOdia&quot;/&gt;

କୃଷକ, ମହିଳା, ଶିଶୁ, ଯୁବକ, ବରିଷ୍ଠ ନାଗରିକ, ଗ୍ରାମୀଣ ଲୋକ ଓ ଆଦିବାସୀ ସମୁଦାୟ ପାଇଁ ମଧ୍ୟ ବିଭିନ୍ନ କାର୍ଯ୍ୟକ୍ରମ ପ୍ରସ୍ତୁତ ହୋଇଥାଏ। ୨୦୦୫ରୁ କୃଷି ସମ୍ପ୍ରସାରଣ ସମ୍ପର୍କିତ '''କୃଷି ଦର୍ଶନ''' କାର୍ଯ୍ୟକ୍ରମ ମଧ୍ୟ ପ୍ରସାରିତ ହୋଇଆସୁଛି।&lt;ref name=&quot;DDOdia&quot;/&gt;

== ଓଡ଼ିଶାର ପର୍ବପର୍ବାଣୀର ପ୍ରସାରଣ ==

ଡିଡି ଓଡ଼ିଆ ଓ ଓଡ଼ିଶାର ଦୂରଦର୍ଶନ କେନ୍ଦ୍ରଗୁଡ଼ିକ ରାଜ୍ୟର ପ୍ରମୁଖ ଧାର୍ମିକ, ସାଂସ୍କୃତିକ ଓ ଲୋକପର୍ବର ପ୍ରସାରଣ କରିଆସିଛନ୍ତି।

ଏଥିରେ [[ରଥଯାତ୍ରା]] ଓ [[ସୁନାବେଶ]] ଭଳି [[ପୁରୀ]]ର ପର୍ବ, [[ଶୀତଳ ଷଷ୍ଠୀ]] ଓ [[ଦଶହରା]] ଭଳି ପର୍ବ ସାମିଲ ଅଟେ। ଡିଡି ଓଡ଼ିଆ ପୁରୀର ରଥଯାତ୍ରା ସମେତ ଅନେକ ପ୍ରମୁଖ କାର୍ଯ୍ୟକ୍ରମର ସିଧା ପ୍ରସାରଣ କରିଥାଏ।&lt;ref name=&quot;DDOdia&quot;/&gt;

ଓଡ଼ିଶାର ବିଭିନ୍ନ ନୃତ୍ୟ ଓ ସଙ୍ଗୀତ ଉତ୍ସବ, ଯଥା [[କୋଣାର୍କ ନୃତ୍ୟ ଉତ୍ସବ]], ମୁକ୍ତେଶ୍ୱର ନୃତ୍ୟ ଉତ୍ସବ, ରାଜାରାଣୀ ସଙ୍ଗୀତ ଉତ୍ସବ ଓ ଧଉଳି-କଳିଙ୍ଗ ମହୋତ୍ସବର ଟେଲିଭିଜନ ପ୍ରସାରଣରେ ମଧ୍ୟ ଦୂରଦର୍ଶନ ଭୂମିକା ନେଇଛି।&lt;ref name=&quot;DDOdia&quot;/&gt;

== ଅନ୍ୟ ଓଡ଼ିଶା କେନ୍ଦ୍ର ==

ପ୍ରସାର ଭାରତୀର ବର୍ତ୍ତମାନର କେନ୍ଦ୍ର ତାଲିକା ଅନୁସାରେ ଓଡ଼ିଶାରେ ଭୁବନେଶ୍ୱର, ଭବାନୀପାଟଣା ଓ ସମ୍ବଲପୁରରେ ଦୂରଦର୍ଶନ ଷ୍ଟୁଡିଓ କେନ୍ଦ୍ର ରହିଛି।&lt;ref&gt;{{cite web |title=DD Channels |url=https://prasarbharati.gov.in/dd-channels/ |publisher=ପ୍ରସାର ଭାରତୀ |date=୨୨ ମେ ୨୦୨୬ |access-date=୧୬ ସେପ୍ଟେମ୍ବର ୨୦୨୬}}&lt;/ref&gt;

=== ସମ୍ବଲପୁର ===

ସମ୍ବଲପୁରରେ ଦୂରଦର୍ଶନର ନିୟମିତ ପ୍ରସାରଣ ୩୦ ଏପ୍ରିଲ ୧୯୭୮ରୁ ଆରମ୍ଭ ହୋଇଥିଲା। ପରବର୍ତ୍ତୀ ସମୟରେ ଏଠାରେ ସ୍ଥାୟୀ ଷ୍ଟୁଡିଓ ସ୍ଥାପିତ ହୋଇଥିଲା ଏବଂ ସ୍ଥାନୀୟ କାର୍ଯ୍ୟକ୍ରମ ପ୍ରସ୍ତୁତ ହେବା ଆରମ୍ଭ ହୋଇଥିଲା।&lt;ref&gt;{{cite web |title=Prasar Bharati: An Overview |url=https://prasarbharati.gov.in/wp-content/uploads/2022/03/final-book-English.pdf |publisher=ପ୍ରସାର ଭାରତୀ |access-date=୧୬ ସେପ୍ଟେମ୍ବର ୨୦୨୬}}&lt;/ref&gt;

ସମ୍ବଲପୁର କେନ୍ଦ୍ରର କାର୍ଯ୍ୟକ୍ରମଗୁଡ଼ିକରେ କୃଷି, ଲୋକସଂସ୍କୃତି, ମହିଳା ଓ ଶିଶୁ ସମ୍ପର୍କିତ ବିଷୟ ରହିଛି। ଶୀତଳ ଷଷ୍ଠୀ ଯାତ୍ରାର ସିଧା ପ୍ରସାରଣ ମଧ୍ୟ ଏହି କେନ୍ଦ୍ର ଦ୍ୱାରା କରାଯାଇଛି।&lt;ref&gt;{{cite web |title=Prasar Bharati: An Overview |url=https://prasarbharati.gov.in/wp-content/uploads/2022/03/final-book-English.pdf |publisher=ପ୍ରସାର ଭାରତୀ |access-date=୧୬ ସେପ୍ଟେମ୍ବର ୨୦୨୬}}&lt;/ref&gt;

=== ଭବାନୀପାଟଣା ===

ଭବାନୀପାଟଣା ଦୂରଦର୍ଶନ କେନ୍ଦ୍ର ଓଡ଼ିଶାର ପଶ୍ଚିମ ଓ ଦକ୍ଷିଣ-ପଶ୍ଚିମ ଅଞ୍ଚଳର ଦର୍ଶକଙ୍କ ପାଇଁ ଆଞ୍ଚଳିକ କାର୍ଯ୍ୟକ୍ରମ ପ୍ରସାରଣ ନେଟୱାର୍କର ଏକ ଅଂଶ। ବର୍ତ୍ତମାନ ପ୍ରସାର ଭାରତୀର ଓଡ଼ିଶା ଷ୍ଟୁଡିଓ ତାଲିକାରେ ଭବାନୀପାଟଣା ଏକ କେନ୍ଦ୍ର ଭାବେ ରହିଛି।&lt;ref&gt;{{cite web |title=DD Channels |url=https://prasarbharati.gov.in/dd-channels/ |publisher=ପ୍ରସାର ଭାରତୀ |date=୨୨ ମେ ୨୦୨୬ |access-date=୧୬ ସେପ୍ଟେମ୍ବର ୨୦୨୬}}&lt;/ref&gt;

== ପ୍ରମୁଖ କାର୍ଯ୍ୟକ୍ରମ ==

ଦୂରଦର୍ଶନ ଭାରତୀୟ ଟେଲିଭିଜନ ଇତିହାସରେ ବହୁ ପ୍ରଭାବଶାଳୀ କାର୍ଯ୍ୟକ୍ରମ ପ୍ରସ୍ତୁତ କରିଛି। ଏଥିରେ ''[[କୃଷି ଦର୍ଶନ]]'', ''ହମ୍ ଲୋଗ୍'', ''ବୁନିୟାଦ୍'', ''[[ରାମାୟଣ (ଟେଲିଭିଜନ ଧାରାବାହିକ)|ରାମାୟଣ]]'', ''[[ମହାଭାରତ (ଟେଲିଭିଜନ ଧାରାବାହିକ)|ମହାଭାରତ]]'', ''ଚିତ୍ରହାର'', ''ଫୌଜି'', ''ମାଲଗୁଡ଼ି ଡେଜ୍'' ଓ ''ଶକ୍ତିମାନ'' ଆଦି ଅନ୍ତର୍ଭୁକ୍ତ।&lt;ref&gt;{{cite web |title=65 Glorious Years of Doordarshan's Legacy |url=https://ddnews.gov.in/en/65-glorious-years-doordarshans-legacy-in-shaping-indias-broadcasting-history/ |publisher=DD News |date=୧୬ ସେପ୍ଟେମ୍ବର ୨୦୨୪ |access-date=୧୬ ସେପ୍ଟେମ୍ବର ୨୦୨୬}}&lt;/ref&gt;

ଭୁବନେଶ୍ୱର କେନ୍ଦ୍ର ଓଡ଼ିଆ ଭାଷାର କାର୍ଯ୍ୟକ୍ରମ, ଧାରାବାହିକ, ତଥ୍ୟଚିତ୍ର ଓ ସାଂସ୍କୃତିକ ବିଷୟବସ୍ତୁ ନିର୍ମାଣରେ ମଧ୍ୟ ଭୂମିକା ନେଇଛି। ଓଡ଼ିଶା ସରକାରଙ୍କ ୨୦୦୪ ଓଡ଼ିଶା ରେଫରେନ୍ସ ଆନୁଆଲରେ ଭୁବନେଶ୍ୱର ଦୂରଦର୍ଶନ କେନ୍ଦ୍ରର ଅନେକ ଧାରାବାହିକ ଓ ତଥ୍ୟଚିତ୍ର ପ୍ରସ୍ତୁତିର ଉଲ୍ଲେଖ ମିଳେ।&lt;ref&gt;{{cite web |title=Achievements of Bhubaneswar Doordarshan Kendra |url=https://magazines.odisha.gov.in/orissaannualreference/ORA-2004/pdf/achievements_of_bhubaneswar_doordarshan_kendra.pdf |publisher=Government of Odisha |access-date=୧୬ ସେପ୍ଟେମ୍ବର ୨୦୨୬}}&lt;/ref&gt;

== ସମ୍ବାଦ ==

ଦୂରଦର୍ଶନର ଆଞ୍ଚଳିକ ସମ୍ବାଦ ସେବା ଓଡ଼ିଶାର ଟେଲିଭିଜନ ସମ୍ବାଦ ପ୍ରସାରଣର ଏକ ପୁରୁଣା ଅଂଶ। କଟକ କେନ୍ଦ୍ରରୁ ୧ ଜୁଲାଇ ୧୯୮୮ରେ ଆଞ୍ଚଳିକ ସମ୍ବାଦ ବୁଲେଟିନ୍ ଆରମ୍ଭ ହୋଇଥିଲା।&lt;ref name=&quot;OdishaDDHistory&quot;/&gt;

ପରବର୍ତ୍ତୀ ସମୟରେ ଭୁବନେଶ୍ୱରର ଆଞ୍ଚଳିକ ସମ୍ବାଦ ୟୁନିଟ୍ ଓଡ଼ିଆ ଭାଷାରେ ବିଭିନ୍ନ ସମୟରେ ସମ୍ବାଦ ବୁଲେଟିନ୍ ପ୍ରସାରଣ କରିଥିଲା। ଏଥିରେ ପ୍ରମୁଖ ସମ୍ବାଦ ବୁଲେଟିନ୍ ସହିତ ଛୋଟ ସମ୍ବାଦ ଶିରୋନାମା ଓ ବିଧାନସଭା ସମ୍ପର୍କିତ ବିଶେଷ ପ୍ରସାରଣ ମଧ୍ୟ ରହିଥିଲା।&lt;ref name=&quot;OdishaDDHistory&quot;/&gt;

== ସାଂସ୍କୃତିକ ଭୂମିକା ==

ଓଡ଼ିଆ ଭାଷାରେ ଟେଲିଭିଜନ କାର୍ଯ୍ୟକ୍ରମର ବିକାଶରେ ଦୂରଦର୍ଶନର ଆଞ୍ଚଳିକ କେନ୍ଦ୍ରଗୁଡ଼ିକ ଭୂମିକା ନେଇଛନ୍ତି। ସାହିତ୍ୟ, ଲୋକସଙ୍ଗୀତ, ଓଡ଼ିଶୀ ନୃତ୍ୟ, ଲୋକନୃତ୍ୟ, ନାଟକ, ହସ୍ତଶିଳ୍ପ, ପର୍ଯ୍ୟଟନ ଓ ରାଜ୍ୟର ପର୍ବପର୍ବାଣୀ ଆଧାରିତ କାର୍ଯ୍ୟକ୍ରମ ମାଧ୍ୟମରେ ଓଡ଼ିଶାର ସାଂସ୍କୃତିକ ବିଷୟବସ୍ତୁ ଦର୍ଶକଙ୍କ ନିକଟରେ ପହଞ୍ଚିଛି।&lt;ref name=&quot;DDOdia&quot;/&gt;

ଭୁବନେଶ୍ୱର ଦୂରଦର୍ଶନ କେନ୍ଦ୍ରର ପ୍ରସ୍ତୁତ କାର୍ଯ୍ୟକ୍ରମ ମଧ୍ୟରେ ଓଡ଼ିଶାର ଐତିହାସିକ ଓ ପର୍ଯ୍ୟଟନସ୍ଥଳୀ ସମ୍ପର୍କିତ ତଥ୍ୟଚିତ୍ର ରହିଛି।&lt;ref&gt;{{cite web |title=Achievements of Bhubaneswar Doordarshan Kendra |url=https://magazines.odisha.gov.in/orissaannualreference/ORA-2004/pdf/achievements_of_bhubaneswar_doordarshan_kendra.pdf |publisher=Government of Odisha |access-date=୧୬ ସେପ୍ଟେମ୍ବର ୨୦୨୬}}&lt;/ref&gt;

== ପ୍ରସାରଣ ପ୍ରଯୁକ୍ତି ==

ଦୂରଦର୍ଶନର ପ୍ରସାରଣ ପ୍ରଣାଳୀ ସମୟ ସହିତ ଟେରେଷ୍ଟ୍ରିଆଲ୍ ଟ୍ରାନ୍ସମିଟରରୁ ଉପଗ୍ରହ ଓ ଡିଜିଟାଲ୍ ପ୍ରସାରଣ ପର୍ଯ୍ୟନ୍ତ ବିକଶିତ ହୋଇଛି। ଓଡ଼ିଶାରେ ମଧ୍ୟ ବିଭିନ୍ନ HPT ଓ LPT ମାଧ୍ୟମରେ ଦୂରଦର୍ଶନ ସେବାର ପ୍ରସାରଣ କରାଯାଇଥିଲା।&lt;ref name=&quot;OdishaDDHistory&quot;/&gt;

== ଡିଡି ଫ୍ରି ଡିଶ୍ ==

'''ଡିଡି ଫ୍ରି ଡିଶ୍''' ଦୂରଦର୍ଶନର ମାଗଣା ଡିଟିଏଚ୍ ସେବା। ଏହା ମାସିକ ସବ୍ସକ୍ରିପ୍ସନ୍ ବିନା ବିଭିନ୍ନ ଟେଲିଭିଜନ ଚ୍ୟାନେଲ ଦର୍ଶକଙ୍କୁ ଉପଲବ୍ଧ କରାଇଥାଏ।

== ବର୍ତ୍ତମାନର ନେଟୱାର୍କ ==

ପ୍ରସାର ଭାରତୀର ୨୨ ମେ ୨୦୨୬ରେ ଅଦ୍ୟତନ କରାଯାଇଥିବା ତାଲିକା ଅନୁସାରେ ଦେଶରେ ମୋଟ ୬୬ଟି ଦୂରଦର୍ଶନ କେନ୍ଦ୍ର ରହିଛି। ଓଡ଼ିଶାରେ ଭୁବନେଶ୍ୱର, ଭବାନୀପାଟଣା ଓ ସମ୍ବଲପୁରରେ ଷ୍ଟୁଡିଓ କେନ୍ଦ୍ର ତାଲିକାଭୁକ୍ତ ଅଛି।&lt;ref&gt;{{cite web |title=DD Channels |url=https://prasarbharati.gov.in/dd-channels/ |publisher=ପ୍ରସାର ଭାରତୀ |date=୨୨ ମେ ୨୦୨୬ |access-date=୧୬ ସେପ୍ଟେମ୍ବର ୨୦୨୬}}&lt;/ref&gt;

== ଦେଖନ୍ତୁ ==

* [[ଆକାଶବାଣୀ]]
* [[ଡିଡି ଓଡ଼ିଆ]]


== ଆଧାର ==

{{ଆଧାର}}

== ବାହ୍ୟ ସଂଯୋଗ ==

* [https://prasarbharati.gov.in/doordarshan/ ଦୂରଦର୍ଶନ — ପ୍ରସାର ଭାରତୀ]
* [https://prasarbharati.gov.in/dd-oriya/ ଡିଡି ଓଡ଼ିଆ — ପ୍ରସାର ଭାରତୀ]
* [https://prasarbharati.gov.in/dd-channels/ ଡିଡି କେନ୍ଦ୍ରଗୁଡ଼ିକ — ପ୍ରସାର ଭାରତୀ]

[[ଶ୍ରେଣୀ:ଦୂରଦର୍ଶନ]]</text>
      <sha1>0ufkjmbsx69qh0j0q4r0jthgfreud12</sha1>
    </revision>
  </page>
  <page>
    <title>ତେଜସ୍ୱିନୀ</title>
    <ns>0</ns>
    <id>101124</id>
    <revision>
      <id>606439</id>
      <timestamp>2026-09-20T17:50:21Z</timestamp>
      <contributor>
        <username>Ssgapu22</username>
        <id>7676</id>
      </contributor>
      <comment>ଓଡ଼ିଆ କଥାଚିତ୍ର ତେଜସ୍ୱିନୀ ଆରମ୍ଭ କରାଗଲା ।</comment>
      <origin>606439</origin>
      <model>wikitext</model>
      <format>text/x-wiki</format>
      <text bytes="3428" sha1="h3hl7kao1xwy7f8bzg4ybus98aq7kjm" xml:space="preserve">{{ଛୋଟ|Tejaswini}}
{{Infobox film
| name           = {{PAGENAME}}
| image          = 
| image size     = 
| alt            = 
| caption        = 
| director       = କୁନାଲ ପଟ୍ଟନାୟକ
| producer       = ଜୟଲକ୍ଷ୍ମୀ ମିଶ୍ର
| writer         = 
| screenplay     = 
| story          = କୁନାଲ ପଟ୍ଟନାୟକ
| based on       = 
| narrator       = 
| starring       = [[ସୁଶ୍ରୀ ରଥ]]&lt;br&gt;[[ଜୀବନ ପଣ୍ଡା]]&lt;br&gt;[[ସତ୍ୟବ୍ରତ ତ୍ରିପାଠୀ]]&lt;br&gt;ରବି ମିଶ୍ର&lt;br&gt;କୁନାଲ ପଟ୍ଟନାୟକ&lt;br&gt;ପଲ୍ଲବୀ ପ୍ରିୟଦର୍ଶିନୀ
| music          = ଟୁନା, ଉନା
| cinematography = ରଞ୍ଜନ ମିଶ୍ର
| editing        = ରଞ୍ଜନ ଖଟେଇ
| studio         = 
| distributor    = 
| released       = ୨୬ ଅପ୍ରେଲ ୨୦୨୪
| runtime        = 
| country        = {{flag|ଭାରତ}}
| language       = [[ଓଡ଼ିଆ ଭାଷା|ଓଡ଼ିଆ]]
| budget         = 
| gross          = 
}}

'''''{{PAGENAME}}''''' ୨୦୨୪ ମସିହାରେ ମୁକ୍ତିଲାଭ କରିଥିବା ଏକ ଓଡ଼ିଆ କଥାଚିତ୍ର । ଏହି କଥାଚିତ୍ରଟିର ପ୍ରଯୋଜନା କରିଥିଲେ ___ । ___ ଏହି କଥାଚିତ୍ରଟିର କାହାଣୀ, ଚିତ୍ରନାଟ୍ୟ ଓ ସଂଳାପ ରଚନା କରିଥିଲେ । ଏହି କଥାଚିତ୍ରଟିର ନିର୍ଦ୍ଦେଶନା ଦେଇଥିଲେ ___ । ସଙ୍ଗୀତକାର ___ ଏହି କଥାଚିତ୍ରଟିର ସ୍ୱର ସଂଯୋଜନା କରିଥିଲେ ।

ଏହି କଥାଚିତ୍ରଟିର ମୁଖ୍ୟ ଭୂମିକାରେ ଅଭିନୟ କରିଥିଲେ ___ ଓ ___ । ___ ଆଦି କଳାକାରମାନେ ଏହି କଥାଚିତ୍ରଟିର ବିଭିନ୍ନ ଭୂମିକାରେ ଅଭିନୟ କରିଥିଲେ । ୨୬ ଅପ୍ରେଲ ୨୦୨୪ରେ ଏହି କଥାଚିତ୍ରଟି ପ୍ରେକ୍ଷାଳୟରେ ମୁକ୍ତିଲାଭ କରିଥିଲା ।

==ଅଭିନୟ==

==ଗୀତ ଏବଂ ସଙ୍ଗୀତ==
ଏହି କଥାଚିତ୍ରଟିର ସଙ୍ଗୀତ ନିର୍ଦ୍ଦେଶନା ଦେଇଥିଲେ ___ । ଗୀତିକାର ___ ଏହି କଥାଚିତ୍ରଟିର ଗୀତଗୁଡ଼ିକ ରଚନା କରିଥିଲେ । ___ ଆଦି କଣ୍ଠଶିଳ୍ପୀମାନେ ଏହି କଥାଚିତ୍ରଟିରେ କଣ୍ଠଦାନ କରିଥିଲେ ।

===ଗୀତ===
{{Track listing
| all_writing  = 
| extra_column = ଗାୟକ

| title1  = 
| lyrics1 = 
| length1 = 
| extra1  = 

| title2  = 
| lyrics2 = 
| length2 = 
| extra2  = 

| title3  = 
| lyrics3 = 
| length3 = 
| extra3  = 

| title4  = 
| lyrics4 = 
| length4 = 
| extra4  = 

| title5  = 
| lyrics5 = 
| length5 = 
| extra5  = 

| title6  = 
| lyrics6 = 
| length6 = 
| extra6  = 

| title7  = 
| lyrics7 = 
| length7 = 
| extra7  = 
}}

==ଆଧାର==
{{ଆଧାର}}

==ବାହାର ଆଧାର==
* {{Imdb title|{{#property:P345}}}}

{{ଓଡ଼ିଆ କଥାଚିତ୍ର}}

[[ଶ୍ରେଣୀ:୨୦୨୪ର ଓଡ଼ିଆ କଥାଚିତ୍ର‌]]</text>
      <sha1>h3hl7kao1xwy7f8bzg4ybus98aq7kjm</sha1>
    </revision>
    <revision>
      <id>606441</id>
      <parentid>606439</parentid>
      <timestamp>2026-09-20T18:01:00Z</timestamp>
      <contributor>
        <username>Ssgapu22</username>
        <id>7676</id>
      </contributor>
      <minor />
      <origin>606441</origin>
      <model>wikitext</model>
      <format>text/x-wiki</format>
      <text bytes="3168" sha1="ic4xx92prgwnk83fpa4ja52vwv4qxhx" xml:space="preserve">{{ଛୋଟ|Tejaswini}}
{{Infobox film
| name           = {{PAGENAME}}
| image          = 
| image size     = 
| alt            = 
| caption        = 
| director       = କୁନାଲ ପଟ୍ଟନାୟକ
| producer       = ଜୟଲକ୍ଷ୍ମୀ ମିଶ୍ର
| writer         = 
| screenplay     = 
| story          = କୁନାଲ ପଟ୍ଟନାୟକ
| based on       = 
| narrator       = 
| starring       = [[ସୁଶ୍ରୀ ରଥ]]&lt;br&gt;[[ଜୀବନ ପଣ୍ଡା]]&lt;br&gt;[[ସତ୍ୟବ୍ରତ ତ୍ରିପାଠୀ]]&lt;br&gt;ରବି ମିଶ୍ର&lt;br&gt;କୁନାଲ ପଟ୍ଟନାୟକ&lt;br&gt;ପଲ୍ଲବୀ ପ୍ରିୟଦର୍ଶିନୀ
| music          = ଟୁନା, ଉନା
| cinematography = ରଞ୍ଜନ ମିଶ୍ର
| editing        = ରଞ୍ଜନ ଖଟେଇ
| studio         = 
| distributor    = 
| released       = ୨୬ ଅପ୍ରେଲ ୨୦୨୪
| runtime        = 
| country        = {{flag|ଭାରତ}}
| language       = [[ଓଡ଼ିଆ ଭାଷା|ଓଡ଼ିଆ]]
| budget         = 
| gross          = 
}}

'''''{{PAGENAME}}''''' ୨୦୨୪ ମସିହାରେ ମୁକ୍ତିଲାଭ କରିଥିବା ଏକ ଓଡ଼ିଆ କଥାଚିତ୍ର । ଏହି କଥାଚିତ୍ରଟିର ପ୍ରଯୋଜନା କରିଥିଲେ ଜୟଲକ୍ଷ୍ମୀ ମିଶ୍ର । କୁନାଲ ପଟ୍ଟନାୟକ ଏହି କଥାଚିତ୍ରଟିର କାହାଣୀ ରଚନା କରିଥିଲେ ଏବଂ ନିର୍ଦ୍ଦେଶନା ଦେଇଥିଲେ । ସଙ୍ଗୀତକାର ଟୁନା ଓ ଉନା ଏହି କଥାଚିତ୍ରଟିର ସ୍ୱର ସଂଯୋଜନା କରିଥିଲେ ।

ଏହି କଥାଚିତ୍ରଟିର ମୁଖ୍ୟ ଭୂମିକାରେ ଅଭିନୟ କରିଥିଲେ ___ ଓ ___ । ___ ଆଦି କଳାକାରମାନେ ଏହି କଥାଚିତ୍ରଟିର ବିଭିନ୍ନ ଭୂମିକାରେ ଅଭିନୟ କରିଥିଲେ । ୨୬ ଅପ୍ରେଲ ୨୦୨୪ରେ ଏହି କଥାଚିତ୍ରଟି ପ୍ରେକ୍ଷାଳୟରେ ମୁକ୍ତିଲାଭ କରିଥିଲା ।

==ଅଭିନୟ==

==ଗୀତ ଏବଂ ସଙ୍ଗୀତ==
ଏହି କଥାଚିତ୍ରଟିର ସଙ୍ଗୀତ ନିର୍ଦ୍ଦେଶନା ଦେଇଥିଲେ ଟୁନା ଓ ଉନା ।

===ଗୀତ===
{{Track listing
| all_writing  = 
| extra_column = ଗାୟକ

| title1  = 
| lyrics1 = 
| length1 = 
| extra1  = 

| title2  = 
| lyrics2 = 
| length2 = 
| extra2  = 

| title3  = 
| lyrics3 = 
| length3 = 
| extra3  = 

| title4  = 
| lyrics4 = 
| length4 = 
| extra4  = 

| title5  = 
| lyrics5 = 
| length5 = 
| extra5  = 

| title6  = 
| lyrics6 = 
| length6 = 
| extra6  = 

| title7  = 
| lyrics7 = 
| length7 = 
| extra7  = 
}}

==ଆଧାର==
{{ଆଧାର}}

==ବାହାର ଆଧାର==
* {{Imdb title|{{#property:P345}}}}

{{ଓଡ଼ିଆ କଥାଚିତ୍ର}}

[[ଶ୍ରେଣୀ:୨୦୨୪ର ଓଡ଼ିଆ କଥାଚିତ୍ର‌]]</text>
      <sha1>ic4xx92prgwnk83fpa4ja52vwv4qxhx</sha1>
    </revision>
    <revision>
      <id>606442</id>
      <parentid>606441</parentid>
      <timestamp>2026-09-20T18:01:49Z</timestamp>
      <contributor>
        <username>Ssgapu22</username>
        <id>7676</id>
      </contributor>
      <minor />
      <comment>/* ଅଭିନୟ */</comment>
      <origin>606442</origin>
      <model>wikitext</model>
      <format>text/x-wiki</format>
      <text bytes="3417" sha1="4tw2ne81x9nfis10y6ksx2udavwrlu1" xml:space="preserve">{{ଛୋଟ|Tejaswini}}
{{Infobox film
| name           = {{PAGENAME}}
| image          = 
| image size     = 
| alt            = 
| caption        = 
| director       = କୁନାଲ ପଟ୍ଟନାୟକ
| producer       = ଜୟଲକ୍ଷ୍ମୀ ମିଶ୍ର
| writer         = 
| screenplay     = 
| story          = କୁନାଲ ପଟ୍ଟନାୟକ
| based on       = 
| narrator       = 
| starring       = [[ସୁଶ୍ରୀ ରଥ]]&lt;br&gt;[[ଜୀବନ ପଣ୍ଡା]]&lt;br&gt;[[ସତ୍ୟବ୍ରତ ତ୍ରିପାଠୀ]]&lt;br&gt;ରବି ମିଶ୍ର&lt;br&gt;କୁନାଲ ପଟ୍ଟନାୟକ&lt;br&gt;ପଲ୍ଲବୀ ପ୍ରିୟଦର୍ଶିନୀ
| music          = ଟୁନା, ଉନା
| cinematography = ରଞ୍ଜନ ମିଶ୍ର
| editing        = ରଞ୍ଜନ ଖଟେଇ
| studio         = 
| distributor    = 
| released       = ୨୬ ଅପ୍ରେଲ ୨୦୨୪
| runtime        = 
| country        = {{flag|ଭାରତ}}
| language       = [[ଓଡ଼ିଆ ଭାଷା|ଓଡ଼ିଆ]]
| budget         = 
| gross          = 
}}

'''''{{PAGENAME}}''''' ୨୦୨୪ ମସିହାରେ ମୁକ୍ତିଲାଭ କରିଥିବା ଏକ ଓଡ଼ିଆ କଥାଚିତ୍ର । ଏହି କଥାଚିତ୍ରଟିର ପ୍ରଯୋଜନା କରିଥିଲେ ଜୟଲକ୍ଷ୍ମୀ ମିଶ୍ର । କୁନାଲ ପଟ୍ଟନାୟକ ଏହି କଥାଚିତ୍ରଟିର କାହାଣୀ ରଚନା କରିଥିଲେ ଏବଂ ନିର୍ଦ୍ଦେଶନା ଦେଇଥିଲେ । ସଙ୍ଗୀତକାର ଟୁନା ଓ ଉନା ଏହି କଥାଚିତ୍ରଟିର ସ୍ୱର ସଂଯୋଜନା କରିଥିଲେ ।

ଏହି କଥାଚିତ୍ରଟିର ମୁଖ୍ୟ ଭୂମିକାରେ ଅଭିନୟ କରିଥିଲେ ___ ଓ ___ । ___ ଆଦି କଳାକାରମାନେ ଏହି କଥାଚିତ୍ରଟିର ବିଭିନ୍ନ ଭୂମିକାରେ ଅଭିନୟ କରିଥିଲେ । ୨୬ ଅପ୍ରେଲ ୨୦୨୪ରେ ଏହି କଥାଚିତ୍ରଟି ପ୍ରେକ୍ଷାଳୟରେ ମୁକ୍ତିଲାଭ କରିଥିଲା ।

==ଅଭିନୟ==

* [[ସୁଶ୍ରୀ ରଥ]]
* [[ଜୀବନ ପଣ୍ଡା]]
* ସତ୍ୟବ୍ରତ ତ୍ରିପାଠୀ
* ରବି ମିଶ୍ର
* କୁନାଲ ପଟ୍ଟନାୟକ
* ପଲ୍ଲବୀ ପ୍ରିୟଦର୍ଶିନୀ

==ଗୀତ ଏବଂ ସଙ୍ଗୀତ==
ଏହି କଥାଚିତ୍ରଟିର ସଙ୍ଗୀତ ନିର୍ଦ୍ଦେଶନା ଦେଇଥିଲେ ଟୁନା ଓ ଉନା ।

===ଗୀତ===
{{Track listing
| all_writing  = 
| extra_column = ଗାୟକ

| title1  = 
| lyrics1 = 
| length1 = 
| extra1  = 

| title2  = 
| lyrics2 = 
| length2 = 
| extra2  = 

| title3  = 
| lyrics3 = 
| length3 = 
| extra3  = 

| title4  = 
| lyrics4 = 
| length4 = 
| extra4  = 

| title5  = 
| lyrics5 = 
| length5 = 
| extra5  = 

| title6  = 
| lyrics6 = 
| length6 = 
| extra6  = 

| title7  = 
| lyrics7 = 
| length7 = 
| extra7  = 
}}

==ଆଧାର==
{{ଆଧାର}}

==ବାହାର ଆଧାର==
* {{Imdb title|{{#property:P345}}}}

{{ଓଡ଼ିଆ କଥାଚିତ୍ର}}

[[ଶ୍ରେଣୀ:୨୦୨୪ର ଓଡ଼ିଆ କଥାଚିତ୍ର‌]]</text>
      <sha1>4tw2ne81x9nfis10y6ksx2udavwrlu1</sha1>
    </revision>
  </page>
  <page>
    <title>Tejaswini</title>
    <ns>0</ns>
    <id>101125</id>
    <redirect title="ତେଜସ୍ୱିନୀ" />
    <revision>
      <id>606440</id>
      <timestamp>2026-09-20T18:00:01Z</timestamp>
      <contributor>
        <username>Ssgapu22</username>
        <id>7676</id>
      </contributor>
      <comment>ପୃଷ୍ଠାଟି [[ତେଜସ୍ୱିନୀ]]‌କୁ ଘୁଞ୍ଚାଇଦିଆଗଲା</comment>
      <origin>606440</origin>
      <model>wikitext</model>
      <format>text/x-wiki</format>
      <text bytes="54" sha1="6xa6arjz4gsa6mh7995k8df2jved8kw" xml:space="preserve">#ଲେଉଟାଣି [[ତେଜସ୍ୱିନୀ]]</text>
      <sha1>6xa6arjz4gsa6mh7995k8df2jved8kw</sha1>
    </revision>
  </page>
  <page>
    <title>ସିଣ୍ଡ୍ରେଲା ଦାସ</title>
    <ns>0</ns>
    <id>101126</id>
    <revision>
      <id>606460</id>
      <timestamp>2026-09-21T05:11:11Z</timestamp>
      <contributor>
        <username>Hellohappy</username>
        <id>3404</id>
      </contributor>
      <comment>ସିଣ୍ଡ୍ରେଲା ଦାସ ଆରମ୍ଭ କରାଗଲା</comment>
      <origin>606460</origin>
      <model>wikitext</model>
      <format>text/x-wiki</format>
      <text bytes="22605" sha1="mnid7z8n2mrt8xjpicys7g9ocpa91sz" xml:space="preserve">{{ଛୋଟ|Syndrela Das}}

{{Infobox sportsperson
| name                = ସିଣ୍ଡ୍ରେଲା ଦାସ
| image               =
| caption             =
| native_name         =
| nationality         = ଭାରତୀୟ
| birth_date          = {{Birth date and age|2009|8|23}}
| birth_place         = [[କୋଲକାତା]], ପଶ୍ଚିମବଙ୍ଗ, ଭାରତ
| sport               = ଟେବୁଲ ଟେନିସ୍
| playingstyle        = ଡାହାଣହାତୀ, ଆକ୍ରମଣାତ୍ମକ
| coach               = [[ସୌମ୍ୟଦୀପ ରାୟ]]
| club                = ଡେମ୍ପୋ ଗୋଆ ଚ୍ୟାଲେଞ୍ଜର୍ସ
}}

'''ସିଣ୍ଡ୍ରେଲା ଦାସ''' (ଜନ୍ମ ୨୩ ଅଗଷ୍ଟ ୨୦୦୯) ଜଣେ ଭାରତୀୟ ଟେବୁଲ ଟେନିସ୍ ଖେଳାଳି। ସେ [[ପଶ୍ଚିମବଙ୍ଗ]]ର [[କୋଲକାତା]]ର ଖେଳାଳି ଏବଂ ଭାରତର ଯୁବ ଓ ବରିଷ୍ଠ ସ୍ତରର ଟେବୁଲ ଟେନିସ୍ ପ୍ରତିଯୋଗିତାରେ ଭାଗ ନେଇଛନ୍ତି।&lt;ref name=&quot;TTFIU17&quot;&gt;{{cite web
|title=Youth Girls Singles (U-17) Ranking 04/2026
|url=https://www.ttfi.org/events/ranking/MjAyNQ%3D%3D/NDg%3D
|publisher=Table Tennis Federation of India
|access-date=2026-09-21
}}&lt;/ref&gt;

ସେ ୨୦୨୩ ମସିହାରେ ଜାତୀୟ ମାନ୍ୟତା ପ୍ରତିଯୋଗିତାର ୧୫ ବର୍ଷରୁ କମ୍, ୧୭ ବର୍ଷରୁ କମ୍ ଓ ୧୯ ବର୍ଷରୁ କମ୍ ମହିଳା ଏକକ ବିଭାଗରେ ବିଜୟୀ ହୋଇଥିଲେ।&lt;ref name=&quot;IANS2026&quot;&gt;{{cite news
|title=Syndrela Das, Payas Jain included in TOPS Development Scheme ahead of Asian Games
|url=https://ianslive.in/syndrela-das-payas-jain-included-in-tops-development-scheme-ahead-of-asian-games--20260826130109
|work=IANS
|date=2026-08-26
|access-date=2026-09-21
}}&lt;/ref&gt;

୨୦୨୬ ମସିହାରେ ସେ ଏସୀୟ ଯୁବ ଚାମ୍ପିୟନଶିପ୍‌ରେ ୧୯ ବର୍ଷରୁ କମ୍ ମହିଳା ଏକକରେ କାଂସ୍ୟ ଏବଂ ଦିବ୍ୟାଂଶୀ ଭୌମିକଙ୍କ ସହ ମହିଳା ଯୁଗଳରେ ରୌପ୍ୟ ପଦକ ଜିତିଥିଲେ।&lt;ref name=&quot;AsianYouth2026&quot;&gt;{{cite web
|title=ITTF-ATTU Asian Youth Championships Bangkok 2026 - Results
|url=https://results.ittf.com/ittf-web-results/html/TTE3472/results.html
|publisher=International Table Tennis Federation
|date=2026-07-04
|access-date=2026-09-21
}}&lt;/ref&gt;

== ପ୍ରାରମ୍ଭିକ ଜୀବନ ==

ସିଣ୍ଡ୍ରେଲା ଦାସ କୋଲକାତାରେ ଟେବୁଲ ଟେନିସ୍ ଖେଳ ଆରମ୍ଭ କରିଥିଲେ। ସେ ଆଠ ବର୍ଷ ବୟସରେ ଟେବୁଲ ଟେନିସ୍ ଖେଳିବା ଆରମ୍ଭ କରିଥିଲେ ଏବଂ ନଅ ବର୍ଷ ବୟସରେ ସୌମ୍ୟଦୀପ ରାୟଙ୍କ ଏକାଡେମୀରେ ପ୍ରଶିକ୍ଷଣ ନେବା ଆରମ୍ଭ କରିଥିଲେ।&lt;ref name=&quot;NewIndianExpress2026&quot;&gt;{{cite news
|title=UTT 2026: Teen star Syndrela making notable strides at big stage
|url=https://www.newindianexpress.com/sport/sports-news/2026/Jul/22/utt-2026-teen-star-syndrela-making-notable-strides-at-big-stage
|work=The New Indian Express
|date=2026-07-22
|access-date=2026-09-21
}}&lt;/ref&gt; ୨୦୨୧ ମସିହାରେ ଅଭ୍ୟାସ ସମୟରେ ତାଙ୍କ ଡାହାଣ ହାତର ମଣିବନ୍ଧରେ ଆଘାତ ଲାଗିଥିଲା। ଏହା ଯୋଗୁଁ ସେ ଏକ ଜାତୀୟ ମାନ୍ୟତା ପ୍ରତିଯୋଗିତାରେ ଭାଗ ନେଇପାରିନଥିଲେ।&lt;ref name=&quot;NewIndianExpress2026&quot;/&gt; ଆଘାତରୁ ସୁସ୍ଥ ହେବା ପରେ ସେ ପୁନର୍ବାର ଜାତୀୟ ମାନ୍ୟତା ପ୍ରତିଯୋଗିତାରେ ଭାଗ ନେଇଥିଲେ ଏବଂ ପରେ ଯୁବ ବୟସବର୍ଗରେ ଏକାଧିକ ଜାତୀୟ ଶିରୋପା ଜିତିଥିଲେ।&lt;ref name=&quot;NewIndianExpress2026&quot;/&gt;

== ଯୁବ ଖେଳଜୀବନ ==

୨୦୨୩ ମସିହାରେ ସିଣ୍ଡ୍ରେଲା ଜାତୀୟ ମାନ୍ୟତା ପ୍ରତିଯୋଗିତାରେ ୧୫ ବର୍ଷରୁ କମ୍, ୧୭ ବର୍ଷରୁ କମ୍ ଓ ୧୯ ବର୍ଷରୁ କମ୍ ମହିଳା ଏକକ ବିଭାଗରେ ଶିରୋପା ଜିତିଥିଲେ।&lt;ref name=&quot;IANS2026&quot;/&gt; ଏହି ସଫଳତା ପରେ ସେ ଭାରତୀୟ ଟେବୁଲ ଟେନିସ୍‌ର ଯୁବ ସ୍ତରର ଜଣେ ପ୍ରମୁଖ ଖେଳାଳି ଭାବେ ଉଭା ହୋଇଥିଲେ।&lt;ref name=&quot;IANS2026&quot;/&gt; ୨୦୨୬ ମସିହାରେ ସେ WTT ଯୁବ ପ୍ରତିଯୋଗିତାରେ ମଧ୍ୟ ଅଂଶଗ୍ରହଣ କରିଥିଲେ। ITTFର ଖେଳାଳି ତଥ୍ୟରେ ତାଙ୍କର ଅନ୍ତର୍ଜାତୀୟ ପ୍ରତିଯୋଗିତାର ଫଳାଫଳ ରେକର୍ଡ ହୋଇଛି।&lt;ref&gt;{{cite web
|title=DAS Syndrela — Player Profile
|url=https://results.ittf.link/index.php/player-profile/list/60?resetfilters=1&amp;vw_profiles___Name_raw=DAS+Syndrela&amp;vw_profiles___player_id_raw=201368
|publisher=International Table Tennis Federation
|access-date=2026-09-21
}}&lt;/ref&gt;

== ବରିଷ୍ଠ ଜାତୀୟ ପ୍ରତିଯୋଗିତା ==

୨୦୨୫ ମସିହାରେ ସିଣ୍ଡ୍ରେଲା ବରିଷ୍ଠ ଜାତୀୟ ଟେବୁଲ ଟେନିସ୍ ପ୍ରତିଯୋଗିତାରେ ଭାଗ ନେଇଥିଲେ। ଏହା ତାଙ୍କର ବରିଷ୍ଠ ସ୍ତରର ଜାତୀୟ ପ୍ରତିଯୋଗିତାରେ ପ୍ରବେଶର ଅବଧି ଥିଲା।&lt;ref name=&quot;IANS2026&quot;/&gt; ୨୦୨୬ ମାର୍ଚ୍ଚରେ ଇନ୍ଦୋରଠାରେ ଆୟୋଜିତ ୮୭ତମ ବରିଷ୍ଠ ଜାତୀୟ ଓ ଅନ୍ତଃରାଜ୍ୟ ଟେବୁଲ ଟେନିସ୍ ଚାମ୍ପିୟନଶିପ୍‌ର ମହିଳା ଏକକରେ ସେ ଫାଇନାଲ୍‌ରେ ପହଞ୍ଚିଥିଲେ।&lt;ref&gt;{{cite web
|title=TTFI: Manav, Yashaswini claim maiden National crowns
|url=https://www.ttfi.org/events/news/manav-yashaswini-claim-maiden-national-crowns
|publisher=Table Tennis Federation of India
|date=2026-03-21
|access-date=2026-09-21
}}&lt;/ref&gt; ଫାଇନାଲ୍‌ରେ ସେ ଯଶସ୍ୱିନୀ ଘୋରପାଡ଼େଙ୍କଠାରୁ ୩–୪ରେ ପରାସ୍ତ ହୋଇ ରୌପ୍ୟ ପଦକ ଜିତିଥିଲେ।&lt;ref name=&quot;SeniorNational2026&quot;&gt;{{cite web
|title=TTFI: Manav, Yashaswini claim maiden National crowns
|url=https://www.ttfi.org/events/news/manav-yashaswini-claim-maiden-national-crowns
|publisher=Table Tennis Federation of India
|date=2026-03-21
|access-date=2026-09-21
}}&lt;/ref&gt;

== ଜାତୀୟ ଯୁବ ଚାମ୍ପିୟନଶିପ୍ ==

୨୦୨୬ ଏପ୍ରିଲରେ [[ଡେରାଡୁନ]]ଠାରେ ଆୟୋଜିତ ୮୭ତମ UTT ଅନ୍ତଃରାଜ୍ୟ ଜୁନିୟର ଓ ଯୁବ ଜାତୀୟ ଟେବୁଲ ଟେନିସ୍ ଚାମ୍ପିୟନଶିପ୍‌ରେ ସିଣ୍ଡ୍ରେଲା ୧୭ ବର୍ଷରୁ କମ୍ ଓ ୧୯ ବର୍ଷରୁ କମ୍ ମହିଳା ଏକକ ବିଭାଗରେ ଶିରୋପା ଜିତିଥିଲେ।&lt;ref name=&quot;YouthNational2026&quot;&gt;{{cite web
|title=Syndrela wins U-19 title, a rare double at Nationals
|url=https://www.ttfi.org/events/news/syndrela-wins-u-19-title-a-rare-double-at-nationals
|publisher=Table Tennis Federation of India
|date=2026-04-18
|access-date=2026-09-21
}}&lt;/ref&gt; ୧୯ ବର୍ଷରୁ କମ୍ ମହିଳା ଏକକ ଫାଇନାଲ୍‌ରେ ସେ [[ଦିବ୍ୟାଂଶୀ ଭୌମିକ]]ଙ୍କୁ ୪–୧ରେ ପରାସ୍ତ କରିଥିଲେ।&lt;ref name=&quot;YouthNational2026&quot;/&gt; ୧୭ ବର୍ଷରୁ କମ୍ ମହିଳା ଏକକ ଫାଇନାଲ୍‌ରେ ମଧ୍ୟ ସେ ଦିବ୍ୟାଂଶୀ ଭୌମିକଙ୍କୁ ୪–୨ରେ ପରାସ୍ତ କରିଥିଲେ।&lt;ref name=&quot;YouthNational2026&quot;/&gt;

== ଏସୀୟ ଯୁବ ଚାମ୍ପିୟନଶିପ୍ ==

୨୦୨୬ ମସିହାରେ ଥାଇଲାଣ୍ଡର [[ବ୍ୟାଙ୍କକ]]ଠାରେ ୨୮ ଜୁନ୍‌ରୁ ୪ ଜୁଲାଇ ପର୍ଯ୍ୟନ୍ତ ଆୟୋଜିତ ITTF–ATTU ଏସୀୟ ଯୁବ ଚାମ୍ପିୟନଶିପ୍‌ରେ ସିଣ୍ଡ୍ରେଲା ଭାରତର ପ୍ରତିନିଧିତ୍ୱ କରିଥିଲେ।&lt;ref name=&quot;AsianYouth2026&quot;/&gt; ୧୯ ବର୍ଷରୁ କମ୍ ମହିଳା ଏକକର ସେମିଫାଇନାଲ୍‌ରେ ସେ ହଂକଂର ସୁ ତ୍ସ୍ ତୁଙ୍ଗଙ୍କଠାରୁ ୨–୪ରେ ପରାସ୍ତ ହୋଇଥିଲେ। ଏହା ଫଳରେ ସେ କାଂସ୍ୟ ପଦକ ପାଇଥିଲେ।&lt;ref name=&quot;AsianYouth2026&quot;/&gt; ୧୯ ବର୍ଷରୁ କମ୍ ମହିଳା ଯୁଗଳରେ ସେ ଦିବ୍ୟାଂଶୀ ଭୌମିକଙ୍କ ସହ ଫାଇନାଲ୍‌ରେ ପହଞ୍ଚିଥିଲେ। ଫାଇନାଲ୍‌ରେ ଭାରତୀୟ ଯୋଡ଼ି ଜାପାନର ଆଓବା ତାକାହାଶି ଓ ମିସୁଜୁ ତାକେୟାଙ୍କଠାରୁ ୨–୩ରେ ପରାସ୍ତ ହୋଇ ରୌପ୍ୟ ପଦକ ପାଇଥିଲେ।&lt;ref name=&quot;AsianYouth2026&quot;/&gt;

== କମନୱେଲ୍ଥ ଚାମ୍ପିୟନଶିପ୍ ==

୨୦୨୬ ମସିହାର କମନୱେଲ୍ଥ ଟେବୁଲ ଟେନିସ୍ ଚାମ୍ପିୟନଶିପ୍‌ରେ ସିଣ୍ଡ୍ରେଲା ମହିଳା ଏକକ ଓ ମହିଳା ଯୁଗଳ ବିଭାଗରେ ପଦକ ଜିତିଥିଲେ।&lt;ref&gt;{{cite web
|title=Commonwealth Championships 2026: Individual competitions
|url=https://www.tabletennisengland.co.uk/news/2026/commonwealth-championships-2026-individual-competitions/
|publisher=Table Tennis England
|date=2026-08-03
|access-date=2026-09-21
}}&lt;/ref&gt; ମହିଳା ଏକକରେ ସେ କାଂସ୍ୟ ପଦକ ଜିତିଥିଲେ। ଏହି ବିଭାଗରେ ଯଶସ୍ୱିନୀ ଘୋରପାଡ଼େ ସ୍ୱର୍ଣ୍ଣ ଏବଂ ଶ୍ରୀଜା ଅକୁଲା ରୌପ୍ୟ ପଦକ ଜିତିଥିଲେ।&lt;ref name=&quot;CWTT2026&quot;&gt;{{cite web
|title=Commonwealth Championships 2026: Individual competitions
|url=https://www.tabletennisengland.co.uk/news/2026/commonwealth-championships-2026-individual-competitions/
|publisher=Table Tennis England
|date=2026-08-03
|access-date=2026-09-21
}}&lt;/ref&gt; ମହିଳା ଯୁଗଳରେ ସିଣ୍ଡ୍ରେଲା ଦାସ ଓ [[ଶ୍ରୀଜା ଅକୁଲା]] ଭାରତୀୟ ଯୋଡ଼ି ଭାବେ ସ୍ୱର୍ଣ୍ଣ ପଦକ ଜିତିଥିଲେ। ଫାଇନାଲ୍‌ରେ ସେମାନେ ଭାରତର [[ଯଶସ୍ୱିନୀ ଘୋରପାଡ଼େ]] ଓ ଦିବ୍ୟାଂଶୀ ଭୌମିକଙ୍କୁ ପରାସ୍ତ କରିଥିଲେ।&lt;ref name=&quot;CWTT2026&quot;/&gt; ପ୍ରତିଯୋଗିତାରେ ସିଣ୍ଡ୍ରେଲାଙ୍କୁ ଶ୍ରେଷ୍ଠ ମହିଳା ଟେବୁଲ ଟେନିସ୍ ଖେଳାଳି ପୁରସ୍କାର ମଧ୍ୟ ଦିଆଯାଇଥିଲା।&lt;ref&gt;{{cite news
|title=Commonwealth Table Tennis Championships 2026: Ankur, Yashaswini win Singles Titles; Syndrela, Manush Win Big
|url=https://www.mykhel.com/more-sports/commonwealth-table-tennis-championships-2026-full-list-of-champions-and-medalists-award-winners-449157.html
|work=MyKhel
|date=2026-08-03
|access-date=2026-09-21
}}&lt;/ref&gt;

== ଅଲ୍ଟିମେଟ୍ ଟେବୁଲ ଟେନିସ୍ ==

୨୦୨୬ ମସିହାରେ ସିଣ୍ଡ୍ରେଲା ଅଲ୍ଟିମେଟ୍ ଟେବୁଲ ଟେନିସ୍‌ରେ ଡେମ୍ପୋ ଗୋଆ ଚ୍ୟାଲେଞ୍ଜର୍ସ ଦଳ ପକ୍ଷରୁ ଖେଳିଥିଲେ।&lt;ref name=&quot;NewIndianExpress2026&quot;/&gt; ଏହି ପ୍ରତିଯୋଗିତାରେ ସେ [[ମନିକା ବାତ୍ରା]]ଙ୍କୁ ୩–୦ରେ ପରାସ୍ତ କରିଥିଲେ।&lt;ref name=&quot;NewIndianExpress2026&quot;/&gt; ଏହି ବିଜୟ ତାଙ୍କର ବରିଷ୍ଠ ସ୍ତରର ଖେଳଜୀବନର ଏକ ଉଲ୍ଲେଖନୀୟ ମ୍ୟାଚ୍ ଥିଲା।&lt;ref&gt;{{cite news
|title=Syndrela Das beat her idol Manika Batra. Now she is creating her own legacy
|url=https://indianexpress.com/article/sports/syndrela-das-creating-own-legacy-table-tennis-manika-batra-10819693/
|work=The Indian Express
|date=2026-08-05
|access-date=2026-09-21
}}&lt;/ref&gt;

== ଜାତୀୟ ମାନ୍ୟତା ପ୍ରତିଯୋଗିତା ==

୨୦୨୬ ଅଗଷ୍ଟରେ [[କାନପୁର]]ଠାରେ ଆୟୋଜିତ UTT ଜାତୀୟ ମାନ୍ୟତା ଟେବୁଲ ଟେନିସ୍ ଚାମ୍ପିୟନଶିପ୍‌ରେ ସିଣ୍ଡ୍ରେଲା ମହିଳା ଏକକ ଓ ୧୯ ବର୍ଷରୁ କମ୍ ମହିଳା ଏକକ—ଉଭୟ ବିଭାଗରେ ଶିରୋପା ଜିତିଥିଲେ।&lt;ref&gt;{{cite news
|title=National Ranking Table Tennis Championships: Payas Jain wins Men's Title, Syndrela Das racks Two Titles
|url=https://www.mykhel.com/more-sports/national-ranking-table-tennis-championships-payas-jain-wins-mens-title-syndrela-das-racks-two-tit-451207.html
|work=MyKhel
|date=2026-08-24
|access-date=2026-09-21
}}&lt;/ref&gt; ମହିଳା ଏକକ ଫାଇନାଲ୍‌ରେ ସେ ଦିବ୍ୟାଂଶୀ ଭୌମିକଙ୍କୁ ୪–୨ରେ ପରାସ୍ତ କରିଥିଲେ।&lt;ref name=&quot;NationalRankingAug2026&quot;&gt;{{cite news
|title=National Ranking Table Tennis Championships: Payas Jain wins Men's Title, Syndrela Das racks Two Titles
|url=https://www.mykhel.com/more-sports/national-ranking-table-tennis-championships-payas-jain-wins-mens-title-syndrela-das-racks-two-tit-451207.html
|work=MyKhel
|date=2026-08-24
|access-date=2026-09-21
}}&lt;/ref&gt; ୧୯ ବର୍ଷରୁ କମ୍ ମହିଳା ଏକକ ଫାଇନାଲ୍‌ରେ ସେ ତାମିଲନାଡୁର [[ଅନନ୍ୟା ମୁରଲୀଧରନ]]ଙ୍କୁ ୪–୦ରେ ପରାସ୍ତ କରିଥିଲେ।&lt;ref name=&quot;NationalRankingAug2026&quot;/&gt;

== ଅନ୍ତର୍ଜାତୀୟ ମାନ୍ୟତା ==

୨୦୨୬ ଏପ୍ରିଲରେ ପ୍ରକାଶିତ ଭାରତୀୟ ଟେବୁଲ ଟେନିସ୍ ମହାସଂଘର ଯୁବ ମାନ୍ୟତା ତାଲିକାରେ ସିଣ୍ଡ୍ରେଲା ୧୭ ବର୍ଷରୁ କମ୍ ମହିଳା ଏକକରେ ପ୍ରଥମ ସ୍ଥାନରେ ଥିଲେ।&lt;ref name=&quot;TTFIU17&quot;/&gt; ITTFର ତଥ୍ୟ ଅନୁସାରେ ୨୦୨୬ ମସିହାରେ ତାଙ୍କର ମହିଳା ଏକକ ବିଶ୍ୱ ମାନ୍ୟତାର ସର୍ବୋଚ୍ଚ ସ୍ଥାନ ୧୦୯ ଥିଲା।&lt;ref&gt;{{cite web
|title=DAS Syndrela — Player Profile
|url=https://results.ittf.link/index.php/player-profile/list/60?resetfilters=1&amp;vw_profiles___Name_raw=DAS+Syndrela&amp;vw_profiles___player_id_raw=201368
|publisher=International Table Tennis Federation
|access-date=2026-09-21
}}&lt;/ref&gt; ୨୦୨୬ ସେପ୍ଟେମ୍ବରରେ ପ୍ରକାଶିତ ଏକ ରିପୋର୍ଟ ଅନୁସାରେ ସେ ମହିଳା ଏକକ ବିଶ୍ୱ ମାନ୍ୟତାରେ ୯୯ତମ ଏବଂ ଯୁବ ମହିଳା ଏକକ ମାନ୍ୟତାରେ ୨୭ତମ ସ୍ଥାନରେ ଥିଲେ।&lt;ref&gt;{{cite news
|title=Syndrela Das sets sights on winning Asian Games gold, breaking into top 50
|url=https://theprint.in/sport/syndrela-das-sets-sights-on-winning-asian-games-gold-breaking-into-top-50/3042948/
|work=ThePrint
|date=2026-09-15
|access-date=2026-09-21
}}&lt;/ref&gt;

== ଏସୀୟ କ୍ରୀଡ଼ା ==

୨୦୨୬ ମସିହାର [[ଏସୀୟ କ୍ରୀଡ଼ା]] ପାଇଁ ସିଣ୍ଡ୍ରେଲା ଭାରତୀୟ ମହିଳା ଟେବୁଲ ଟେନିସ୍ ଦଳରେ ମନୋନୀତ ହୋଇଥିଲେ।&lt;ref&gt;{{cite news
|title=Bengal table tennis players Sutirtha and Syndrela set Asian Games 2026 target
|url=https://www.telegraphindia.com/amp/sports/bengal-table-tennis-players-sutirtha-and-syndrela-set-asian-games-2026-target-prnt/cid/2179562
|work=The Telegraph India
|date=2026-09-12
|access-date=2026-09-21
}}&lt;/ref&gt; ଏହା ତାଙ୍କର ପ୍ରଥମ ଏସୀୟ କ୍ରୀଡ଼ା ଅଂଶଗ୍ରହଣ।&lt;ref name=&quot;AsianGames2026&quot;&gt;{{cite news
|title=Bengal table tennis players Sutirtha and Syndrela set Asian Games 2026 target
|url=https://www.telegraphindia.com/amp/sports/bengal-table-tennis-players-sutirtha-and-syndrela-set-asian-games-2026-target-prnt/cid/2179562
|work=The Telegraph India
|date=2026-09-12
|access-date=2026-09-21
}}&lt;/ref&gt; ୨୦୨୬ ଏସୀୟ କ୍ରୀଡ଼ା ପାଇଁ ଭାରତର ୧୦ ଜଣିଆ ଟେବୁଲ ଟେନିସ୍ ଦଳରେ ସିଣ୍ଡ୍ରେଲାଙ୍କୁ ସାମିଲ କରାଯାଇଥିଲା।&lt;ref&gt;{{cite news
|title=Syndrela Das, Payas Jain included in TOPS Development Scheme ahead of Asian Games
|url=https://ianslive.in/syndrela-das-payas-jain-included-in-tops-development-scheme-ahead-of-asian-games--20260826130109
|work=IANS
|date=2026-08-26
|access-date=2026-09-21
}}&lt;/ref&gt;

== ଟପ୍ସ ବିକାଶ ଯୋଜନା ==

୨୦୨୬ ଅଗଷ୍ଟରେ ସିଣ୍ଡ୍ରେଲାଙ୍କୁ ଭାରତ ସରକାରଙ୍କ ଟାର୍ଗେଟା ଅଲିମ୍ପିକ୍ ପୋଡ଼ିଅମ ସ୍କିମ(ଟପ୍ସ)ରେ ସାମିଲ କରାଯାଇଥିଲା।&lt;ref name=&quot;TOPS2026&quot;&gt;{{cite news
|title=Syndrela Das, Payas Jain included in TOPS Development Scheme ahead of Asian Games
|url=https://ianslive.in/syndrela-das-payas-jain-included-in-tops-development-scheme-ahead-of-asian-games--20260826130109
|work=IANS
|date=2026-08-26
|access-date=2026-09-21
}}&lt;/ref&gt; ଏହି ଯୋଜନାରେ ତାଙ୍କୁ ସାମିଲ କରିବାର ପୃଷ୍ଠଭୂମିରେ ୨୦୨୬ ଏସୀୟ ଯୁବ ଚାମ୍ପିୟନଶିପ୍‌ରେ ତାଙ୍କର ରୌପ୍ୟ ଓ କାଂସ୍ୟ ପଦକ ସହିତ ଅନ୍ୟାନ୍ୟ ଅନ୍ତର୍ଜାତୀୟ ସଫଳତା ଥିଲା।&lt;ref name=&quot;TOPS2026&quot;/&gt;

== ଖେଳ ଶୈଳୀ ==

ITTFର ଖେଳାଳି ତଥ୍ୟ ଅନୁସାରେ ସିଣ୍ଡ୍ରେଲା ଡାହାଣହାତରେ ଖେଳନ୍ତି ଏବଂ ଆକ୍ରମଣାତ୍ମକ ଖେଳ ଶୈଳୀ ଅନୁସରଣ କରନ୍ତି।&lt;ref&gt;{{cite web
|title=DAS Syndrela — Player Profile
|url=https://results.ittf.link/index.php/player-profile/list/60?resetfilters=1&amp;vw_profiles___Name_raw=DAS+Syndrela&amp;vw_profiles___player_id_raw=201368
|publisher=International Table Tennis Federation
|access-date=2026-09-21
}}&lt;/ref&gt; ସେ ନିଜ ପ୍ରଶିକ୍ଷଣରେ ଶାରୀରିକ ସୁସ୍ଥତା ସହିତ ମାନସିକ ପ୍ରଶିକ୍ଷଣକୁ ମଧ୍ୟ ଗୁରୁତ୍ୱ ଦିଅନ୍ତି।&lt;ref&gt;{{cite news
|title=Syndrela Das sets sights on winning Asian Games gold, breaking into top 50
|url=https://theprint.in/sport/syndrela-das-sets-sights-on-winning-asian-games-gold-breaking-into-top-50/3042948/
|work=ThePrint
|date=2026-09-15
|access-date=2026-09-21
}}&lt;/ref&gt;

== ପ୍ରମୁଖ ସଫଳତା ==

{| class=&quot;wikitable&quot;
! ବର୍ଷ
! ପ୍ରତିଯୋଗିତା
! ବିଭାଗ
! ଫଳାଫଳ
|-
| ୨୦୨୩
| ଜାତୀୟ ମାନ୍ୟତା ପ୍ରତିଯୋଗିତା
| ୧୫ ବର୍ଷରୁ କମ୍ ମହିଳା ଏକକ
| ବିଜୟୀ
|-
| ୨୦୨୩
| ଜାତୀୟ ମାନ୍ୟତା ପ୍ରତିଯୋଗିତା
| ୧୭ ବର୍ଷରୁ କମ୍ ମହିଳା ଏକକ
| ବିଜୟୀ
|-
| ୨୦୨୩
| ଜାତୀୟ ମାନ୍ୟତା ପ୍ରତିଯୋଗିତା
| ୧୯ ବର୍ଷରୁ କମ୍ ମହିଳା ଏକକ
| ବିଜୟୀ
|-
| ୨୦୨୬
| ବରିଷ୍ଠ ଜାତୀୟ ଚାମ୍ପିୟନଶିପ୍
| ମହିଳା ଏକକ
| ରୌପ୍ୟ
|-
| ୨୦୨୬
| ଜାତୀୟ ଯୁବ ଚାମ୍ପିୟନଶିପ୍
| ୧୭ ବର୍ଷରୁ କମ୍ ମହିଳା ଏକକ
| ସ୍ୱର୍ଣ୍ଣ
|-
| ୨୦୨୬
| ଜାତୀୟ ଯୁବ ଚାମ୍ପିୟନଶିପ୍
| ୧୯ ବର୍ଷରୁ କମ୍ ମହିଳା ଏକକ
| ସ୍ୱର୍ଣ୍ଣ
|-
| ୨୦୨୬
| ଏସୀୟ ଯୁବ ଚାମ୍ପିୟନଶିପ୍
| ୧୯ ବର୍ଷରୁ କମ୍ ମହିଳା ଏକକ
| କାଂସ୍ୟ
|-
| ୨୦୨୬
| ଏସୀୟ ଯୁବ ଚାମ୍ପିୟନଶିପ୍
| ୧୯ ବର୍ଷରୁ କମ୍ ମହିଳା ଯୁଗଳ
| ରୌପ୍ୟ
|-
| ୨୦୨୬
| କମନୱେଲ୍ଥ ଚାମ୍ପିୟନଶିପ୍
| ମହିଳା ଏକକ
| କାଂସ୍ୟ
|-
| ୨୦୨୬
| କମନୱେଲ୍ଥ ଚାମ୍ପିୟନଶିପ୍
| ମହିଳା ଯୁଗଳ
| ସ୍ୱର୍ଣ୍ଣ
|-
| ୨୦୨୬
| ଜାତୀୟ ମାନ୍ୟତା ଚାମ୍ପିୟନଶିପ୍
| ମହିଳା ଏକକ
| ବିଜୟୀ
|-
| ୨୦୨୬
| ଜାତୀୟ ମାନ୍ୟତା ଚାମ୍ପିୟନଶିପ୍
| ୧୯ ବର୍ଷରୁ କମ୍ ମହିଳା ଏକକ
| ବିଜୟୀ
|}

== ଆଧାର ==

{{ଆଧାର}}

== ବାହ୍ୟ ସଂଯୋଗ ==

* [https://results.ittf.link/index.php/player-profile/list/60?resetfilters=1&amp;vw_profiles___Name_raw=DAS+Syndrela&amp;vw_profiles___player_id_raw=201368 ଆନ୍ତର୍ଜାତୀୟ ଟେବୁଲ ଟେନିସ୍ ମହାସଂଘର ଖେଳାଳି ତଥ୍ୟ]


[[ଶ୍ରେଣୀ:ଜୀବିତ ବ୍ୟକ୍ତି]]
[[ଶ୍ରେଣୀ:୨୦୦୯ରେ ଜନ୍ମ]]</text>
      <sha1>mnid7z8n2mrt8xjpicys7g9ocpa91sz</sha1>
    </revision>
  </page>
  <page>
    <title>Syndrela Das</title>
    <ns>0</ns>
    <id>101127</id>
    <redirect title="ସିଣ୍ଡ୍ରେଲା ଦାସ" />
    <revision>
      <id>606461</id>
      <timestamp>2026-09-21T05:11:25Z</timestamp>
      <contributor>
        <username>Hellohappy</username>
        <id>3404</id>
      </contributor>
      <comment>ପୃଷ୍ଠାଟି [[ସିଣ୍ଡ୍ରେଲା ଦାସ]]‌କୁ ଘୁଞ୍ଚାଇଦିଆଗଲା</comment>
      <origin>606461</origin>
      <model>wikitext</model>
      <format>text/x-wiki</format>
      <text bytes="67" sha1="mcbjvr3djyy30gra4lldl1i01n2p0ok" xml:space="preserve">#ଲେଉଟାଣି [[ସିଣ୍ଡ୍ରେଲା ଦାସ]]</text>
      <sha1>mcbjvr3djyy30gra4lldl1i01n2p0ok</sha1>
    </revision>
  </page>
  <page>
    <title>ଅଂଶୁମାନ ମିଶ୍ର</title>
    <ns>0</ns>
    <id>101128</id>
    <revision>
      <id>606463</id>
      <timestamp>2026-09-21T05:43:34Z</timestamp>
      <contributor>
        <username>Hellohappy</username>
        <id>3404</id>
      </contributor>
      <comment>ଅଂଶୁମାନ ମିଶ୍ର ଆରମ୍ଭ କରାଗଲା</comment>
      <origin>606463</origin>
      <model>wikitext</model>
      <format>text/x-wiki</format>
      <text bytes="8799" sha1="33sbbagdsfqsn4csucy522schp4d3qp" xml:space="preserve">{{ଛୋଟ|Anshuman Mishra}}

{{Infobox person
| name = ଅଂଶୁମାନ ମିଶ୍ର
| image =
| caption =
| birth_date =
| birth_place = [[କଟକ]], ଓଡ଼ିଶା
| nationality = ଭାରତୀୟ
| occupation = [[ଓଡ଼ିଶୀ]] ନୃତ୍ୟଶିଳ୍ପୀ, ନୃତ୍ୟଗୁରୁ, ସାଂସ୍କୃତିକ ସଂଗଠକ
| known_for = ଓଡ଼ିଶୀ ନୃତ୍ୟ, ନୃତ୍ୟ ରଚନା ଓ ଶିକ୍ଷାଦାନ
| guru = [[ରତିକାନ୍ତ ମହାପାତ୍ର]]
}}

'''ଅଂଶୁମାନ ମିଶ୍ର''' ଜଣେ ଭାରତୀୟ ଓଡ଼ିଶୀ ନୃତ୍ୟଶିଳ୍ପୀ, ନୃତ୍ୟଗୁରୁ ଓ ସାଂସ୍କୃତିକ ସଂଗଠକ। ସେ ଓଡ଼ିଶାର କଟକର ବାସିନ୍ଦା ଏବଂ ଓଡ଼ିଶୀ ନୃତ୍ୟଗୁରୁ [[ରତିକାନ୍ତ ମହାପାତ୍ର]]ଙ୍କ ନିକଟରୁ ଗ୍ରହଣ କରିଛନ୍ତି। ପେସାରେ ସେ ଜଣେ ସ୍ଥାପତ୍ୟଶିଳ୍ପୀ ।&lt;ref name=&quot;Narthaki2007&quot;&gt;{{cite web |title=Review - National Festival of Odissi Dance and Music - Rahul Acharya &amp; Sangita Gosain |url=https://www.narthaki.com/info/rev08/rev541.html |website=Narthaki |access-date=21 September 2026}}&lt;/ref&gt;

== ନୃତ୍ୟଜୀବନ ==
ଅଂଶୁମାନ ମିଶ୍ର ପିଲାବେଳୁ ଓଡ଼ିଶୀ ନୃତ୍ୟ ସହିତ ଜଡ଼଼ିତ ଓ ଗୁରୁ ରତିକାନ୍ତ ମହାପାତ୍ରଙ୍କ ଶିଷ୍ୟ ଭାବେ ସେ ନିଜର ନୃତ୍ୟଜୀବନ ଗଢ଼ିଛନ୍ତି। ୨୦୧୩ ମସିହାର ଚତୁର୍ଥ ଓଡ଼ିଶୀ ଇଣ୍ଟରନ୍ୟାସନାଲ୍ ଉତ୍ସବରେ ସେ ନୃତ୍ୟ ପରିବେଷଣ କରିଥିଲେ। ସେ ସେତେବେଳେ ଗୁରୁ [[କେଳୁଚରଣ ମହାପାତ୍ର]]ଙ୍କ ଅନୁଷ୍ଠାନ [[ସୃଜନ]] ସହିତ ସମ୍ପୃକ୍ତ ଏବଂ ଗୁରୁ କେଳୁଚରଣ ମହାପାତ୍ରଙ୍କ ପରମ୍ପରାରେ ପ୍ରଶିକ୍ଷିତ ରତିକାନ୍ତ ମହାପାତ୍ରଙ୍କ ନିକଟରୁ ଶିକ୍ଷା ଗ୍ରହଣ କରିଛନ୍ତି।&lt;ref name=&quot;Telegraph2013&quot;&gt;{{cite web |title=Stars shine on dance stage - Young and veteran win applause at Odissi International |url=https://www.telegraphindia.com/odisha/stars-shine-on-dance-stage-young-and-veteran-win-applause-at-odissi-international/cid/235019 |website=The Telegraph India |date=23 December 2013 |access-date=21 September 2026}}&lt;/ref&gt; ୨୦୧୪ ମସିହାର ଇଣ୍ଟରନ୍ୟାସନାଲ୍ ଓଡ଼ିଶୀ ଡ୍ୟାନ୍ସ ଫେଷ୍ଟିଭାଲ୍‌ର କାର୍ଯ୍ୟକ୍ରମରେ ସେ ଏକକ ନୃତ୍ୟଶିଳ୍ପୀ ଭାବରେ ନୃତ୍ୟ ପରିବେଷଣ କରିଥିଲେ।&lt;ref name=&quot;IODF2014&quot;&gt;{{cite web |title=International Odissi Dance Festival 2014 – Programme |url=https://expydoc.com/doc/7187672/slno.-date-name-type-of-performance-duration-place-guru-i... |access-date=21 September 2026}}&lt;/ref&gt;

== ଗବେଷଣା ==
ଅଂଶୁମାନ ମିଶ୍ରଙ୍କ ଆଗ୍ରହ କେବଳ ମଞ୍ଚ ପରିବେଷଣରେ ସୀମିତ ନ ରହି ଓଡ଼ିଶୀ ନୃତ୍ୟର ଗବେଷଣା ଓ ତାତ୍ତ୍ୱିକ ପକ୍ଷ ପର୍ଯ୍ୟନ୍ତ ବ୍ୟାପିଛି। ସେ ଭାରତ ସରକାରଙ୍କ ସଂସ୍କୃତି ମନ୍ତ୍ରାଳୟର ୨୦୧୭–୧୮ ଫେଲୋଶିପ ଲାଭ କରିଛନ୍ତି ।&lt;ref name=&quot;CultureMin2018&quot;&gt;{{cite web |title=Declaration of the result of Fellowship for the batch 2017-18 |url=https://www.indiaculture.gov.in/sites/default/files/Schemes/FellowshipCompleteResult2017-18_25.07.2018.pdf |website=Ministry of Culture, Government of India |access-date=21 September 2026}}&lt;/ref&gt; ସେହି ଫେଲୋଶିପ୍ ସମ୍ବନ୍ଧୀୟ CCRT ତାଲିକାରେ ତାଙ୍କ ଗବେଷଣା ବିଷୟ '''“Influence Of Diversity In Iconography Of Indian Gods And Goddesses On Odissi Dance Postures In An Odissi Composition: An Interface Between Art, Sculpture &amp; Dance As Interpreted Through The Composer”''' ଭାବେ ଉଲ୍ଲେଖ କରାଯାଇଛି। ଓଡ଼ିଶୀ ନୃତ୍ୟର ଭଙ୍ଗୀ, ଭାରତୀୟ ଦେବଦେବୀଙ୍କ ମୂର୍ତ୍ତିକଳା ଓ ନୃତ୍ୟରଚନା ମଧ୍ୟରେ ସମ୍ପର୍କ ଉପରେ ତାଙ୍କ ଗବେଷଣା ରହିଛି ।&lt;ref name=&quot;CCRTFellowship&quot;&gt;{{cite web |title=List of Selected Candidates and their Research Papers for the Year 2017-2018 |url=https://ccrtindia.gov.in/wp-content/uploads/2023/12/ListofFellowshipResearchProject2017-18.pdf |website=Centre for Cultural Resources and Training |access-date=21 September 2026}}&lt;/ref&gt;

== ନୃତ୍ୟଶିକ୍ଷା ଓ ନୃତ୍ୟରଚନା ==
ପରବର୍ତ୍ତୀ ସମୟରେ ଅଂଶୁମାନ ମିଶ୍ର ନୃତ୍ୟଶିକ୍ଷା, ନୃତ୍ୟରଚନା ଓ ସାଂସ୍କୃତିକ ସଂଗଠନ ପରିଚାଳନା ସହିତ ସମ୍ପୃକ୍ତ ହୋଇଛନ୍ତି। ସେ ''ପ୍ରଦକ୍ଷିଣା ସ୍କୁଲ୍ ଅଫ୍ ଓଡ଼ିଶୀ ଡ୍ୟାନ୍ସ'' ଅନୁଷ୍ଠାନ ପ୍ରତିଷ୍ଠା କରି ଓଡ଼ିଶୀ ନୃତ୍ୟଶିକ୍ଷା ଦେଉଛନ୍ତି । ୨୦୨୫ ମସିହାରେ ଭୁବନେଶ୍ୱରର ରବୀନ୍ଦ୍ର ମଣ୍ଡପରେ ତାଙ୍କ ଛାତ୍ରୀମାନେ ତାଙ୍କ ନୃତ୍ୟରଚନାରେ ‘ଗଜାନନ ସ୍ତୁତି’ ଏବଂ ‘ଅଭିନୟ ସଙ୍ଗିନୀ ରେ ଚାହାଁ’ ପରିବେଷଣ କରିଥିଲେ ।&lt;ref name=&quot;Pradakshina2025&quot;&gt;{{cite web |title=Pradakshina Organized 6th Annual Festival 2025 (An Evening Of Odissi Dance) Showcased The Spirit Of Odissi Dance |url=https://orissadiary.com/pradakshina-organized-6th-annual-festival-2025-an-evening-of-odissi-dance-showcased-the-spirit-of-odissi-dance/ |website=Odisha Diary |date=20 July 2025 |access-date=21 September 2026}}&lt;/ref&gt;

== ସାଂସ୍କୃତିକ ସଂଗଠନ ==
ଅଂଶୁମାନ ମିଶ୍ର ଭୁବନେଶ୍ୱରସ୍ଥିତ ‘କଳିଙ୍ଗାୟନ ତୌର୍ଯ୍ୟତ୍ରିକମ୍’ ସହିତ ମଧ୍ୟ ଜଡ଼ିତ। ୨୦୨୪ ମସିହାରୁ ସେ ଏହି ଏହି ସଂଗଠନର ଚିଫ ମ୍ୟାନେଜିଂ ଟ୍ରଷ୍ଟି ଭାବରେ କାର୍ଯ୍ୟ କରୁଛନ୍ତି ।&lt;ref name=&quot;Kalingayana2024&quot;&gt;{{cite web |title=The 15th Bharat Muni Samman Samaroh will have a triveni of entertainment, artists from outside the state will participate |url=https://www.monewsodisha.com/2024/12/the-15th-bharat-muni-samman-samaroh.html |website=Mo News Odisha |date=14 December 2024 |access-date=21 September 2026}}&lt;/ref&gt; କଳିଙ୍ଗାୟନ ତୌର୍ଯ୍ୟତ୍ରିକମ୍‌ର ବାର୍ଷିକ ଆୟୋଜନ ଓ ଓଡ଼ିଶୀ ନୃତ୍ୟ ସମ୍ବନ୍ଧୀୟ ବିଭିନ୍ନ କାର୍ଯ୍ୟକ୍ରମରେ ମଧ୍ୟ ତାଙ୍କର ସଂଗଠନାତ୍ମକ ଭୂମିକା ରହିଛି। &lt;ref name=&quot;KalingayanaAnanda&quot;&gt;{{cite web |title=କଳିଙ୍ଗାୟନ ତୌର୍ଯ୍ୟତ୍ରିକମ୍ ପକ୍ଷରୁ ଆନନ୍ଦ ଉତ୍ସବ |url=https://utkalaage.in/?p=1842 |website=Utkala Age |access-date=21 September 2026}}&lt;/ref&gt;

== ସମ୍ମାନ ଓ ପୁରସ୍କାର ==
୨୦୧୭ ମସିହାରେ ଓଡ଼ିଶା ସୋସାଇଟି ଅଫ୍ ଦ ଆମେରିକାସ୍‌ର ବାର୍ଷିକ ସମ୍ମାନ ତାଲିକାରେ ଅଂଶୁମାନ ମିଶ୍ରଙ୍କୁ '''Youth Volunteer Award''' ପ୍ରଦାନ କରାଯାଇଥିଲା।&lt;ref name=&quot;OSA2017&quot;&gt;{{cite web |title=Award winners 2017 - OSA |url=https://www.odishasociety.org/award-winners-2017/ |website=Odisha Society of the Americas |access-date=21 September 2026}}&lt;/ref&gt;

== ଆହୁରି ଦେଖନ୍ତୁ ==
* [[ଓଡ଼ିଶୀ ନୃତ୍ୟ]]
* [[କେଳୁଚରଣ ମହାପାତ୍ର]]
* [[ରତିକାନ୍ତ ମହାପାତ୍ର]]

== ଆଧାର ==
{{ଆଧାର}}

[[ଶ୍ରେଣୀ:ଓଡ଼ିଶୀ ନୃତ୍ୟଶିଳ୍ପୀ]]
[[ଶ୍ରେଣୀ:ଜୀବିତ ବ୍ୟକ୍ତି]]</text>
      <sha1>33sbbagdsfqsn4csucy522schp4d3qp</sha1>
    </revision>
    <revision>
      <id>606466</id>
      <parentid>606463</parentid>
      <timestamp>2026-09-21T05:56:18Z</timestamp>
      <contributor>
        <username>Hellohappy</username>
        <id>3404</id>
      </contributor>
      <minor />
      <comment>ଅନ୍ୟ ଜଣେ ଅଂଶୁମାନ ମିଶ୍ର</comment>
      <origin>606466</origin>
      <model>wikitext</model>
      <format>text/x-wiki</format>
      <text bytes="6818" sha1="66qnkykdp0aaykk6kdyl5qt419cuskj" xml:space="preserve">{{ଛୋଟ|Anshuman Mishra}}

{{Infobox person
| name = ଅଂଶୁମାନ ମିଶ୍ର
| image =
| caption =
| birth_date =
| birth_place = [[କଟକ]], ଓଡ଼ିଶା
| nationality = ଭାରତୀୟ
| occupation = [[ଓଡ଼ିଶୀ]] ନୃତ୍ୟଶିଳ୍ପୀ, ନୃତ୍ୟଗୁରୁ, ସାଂସ୍କୃତିକ ସଂଗଠକ
| known_for = ଓଡ଼ିଶୀ ନୃତ୍ୟ, ନୃତ୍ୟ ରଚନା ଓ ଶିକ୍ଷାଦାନ
| guru = [[ରତିକାନ୍ତ ମହାପାତ୍ର]]
}}

'''ଅଂଶୁମାନ ମିଶ୍ର''' ଜଣେ ଭାରତୀୟ ଓଡ଼ିଶୀ ନୃତ୍ୟଶିଳ୍ପୀ, ନୃତ୍ୟଗୁରୁ ଓ ସାଂସ୍କୃତିକ ସଂଗଠକ। ସେ ଓଡ଼ିଶାର କଟକର ବାସିନ୍ଦା ଏବଂ ଓଡ଼ିଶୀ ନୃତ୍ୟଗୁରୁ [[ରତିକାନ୍ତ ମହାପାତ୍ର]]ଙ୍କ ନିକଟରୁ ଗ୍ରହଣ କରିଛନ୍ତି। ପେସାରେ ସେ ଜଣେ ସ୍ଥାପତ୍ୟଶିଳ୍ପୀ ।&lt;ref name=&quot;Narthaki2007&quot;&gt;{{cite web |title=Review - National Festival of Odissi Dance and Music - Rahul Acharya &amp; Sangita Gosain |url=https://www.narthaki.com/info/rev08/rev541.html |website=Narthaki |access-date=21 September 2026}}&lt;/ref&gt;

== ନୃତ୍ୟଜୀବନ ==
ଅଂଶୁମାନ ମିଶ୍ର ପିଲାବେଳୁ ଓଡ଼ିଶୀ ନୃତ୍ୟ ସହିତ ଜଡ଼଼ିତ ଓ ଗୁରୁ ରତିକାନ୍ତ ମହାପାତ୍ରଙ୍କ ଶିଷ୍ୟ ଭାବେ ସେ ନିଜର ନୃତ୍ୟଜୀବନ ଗଢ଼ିଛନ୍ତି। ୨୦୧୩ ମସିହାର ଚତୁର୍ଥ ଓଡ଼ିଶୀ ଇଣ୍ଟରନ୍ୟାସନାଲ୍ ଉତ୍ସବରେ ସେ ନୃତ୍ୟ ପରିବେଷଣ କରିଥିଲେ। ସେ ସେତେବେଳେ ଗୁରୁ [[କେଳୁଚରଣ ମହାପାତ୍ର]]ଙ୍କ ଅନୁଷ୍ଠାନ [[ସୃଜନ]] ସହିତ ସମ୍ପୃକ୍ତ ଏବଂ ଗୁରୁ କେଳୁଚରଣ ମହାପାତ୍ରଙ୍କ ପରମ୍ପରାରେ ପ୍ରଶିକ୍ଷିତ ରତିକାନ୍ତ ମହାପାତ୍ରଙ୍କ ନିକଟରୁ ଶିକ୍ଷା ଗ୍ରହଣ କରିଛନ୍ତି।&lt;ref name=&quot;Telegraph2013&quot;&gt;{{cite web |title=Stars shine on dance stage - Young and veteran win applause at Odissi International |url=https://www.telegraphindia.com/odisha/stars-shine-on-dance-stage-young-and-veteran-win-applause-at-odissi-international/cid/235019 |website=The Telegraph India |date=23 December 2013 |access-date=21 September 2026}}&lt;/ref&gt; ୨୦୧୪ ମସିହାର ଇଣ୍ଟରନ୍ୟାସନାଲ୍ ଓଡ଼ିଶୀ ଡ୍ୟାନ୍ସ ଫେଷ୍ଟିଭାଲ୍‌ର କାର୍ଯ୍ୟକ୍ରମରେ ସେ ଏକକ ନୃତ୍ୟଶିଳ୍ପୀ ଭାବରେ ନୃତ୍ୟ ପରିବେଷଣ କରିଥିଲେ।&lt;ref name=&quot;IODF2014&quot;&gt;{{cite web |title=International Odissi Dance Festival 2014 – Programme |url=https://expydoc.com/doc/7187672/slno.-date-name-type-of-performance-duration-place-guru-i... |access-date=21 September 2026}}&lt;/ref&gt;

== ଗବେଷଣା ==
ଅଂଶୁମାନ ମିଶ୍ରଙ୍କ ଆଗ୍ରହ କେବଳ ମଞ୍ଚ ପରିବେଷଣରେ ସୀମିତ ନ ରହି ଓଡ଼ିଶୀ ନୃତ୍ୟର ଗବେଷଣା ଓ ତାତ୍ତ୍ୱିକ ପକ୍ଷ ପର୍ଯ୍ୟନ୍ତ ବ୍ୟାପିଛି। ସେ ଭାରତ ସରକାରଙ୍କ ସଂସ୍କୃତି ମନ୍ତ୍ରାଳୟର ୨୦୧୭–୧୮ ଫେଲୋଶିପ ଲାଭ କରିଛନ୍ତି ।&lt;ref name=&quot;CultureMin2018&quot;&gt;{{cite web |title=Declaration of the result of Fellowship for the batch 2017-18 |url=https://www.indiaculture.gov.in/sites/default/files/Schemes/FellowshipCompleteResult2017-18_25.07.2018.pdf |website=Ministry of Culture, Government of India |access-date=21 September 2026}}&lt;/ref&gt; ସେହି ଫେଲୋଶିପ୍ ସମ୍ବନ୍ଧୀୟ CCRT ତାଲିକାରେ ତାଙ୍କ ଗବେଷଣା ବିଷୟ '''“Influence Of Diversity In Iconography Of Indian Gods And Goddesses On Odissi Dance Postures In An Odissi Composition: An Interface Between Art, Sculpture &amp; Dance As Interpreted Through The Composer”''' ଭାବେ ଉଲ୍ଲେଖ କରାଯାଇଛି। ଓଡ଼ିଶୀ ନୃତ୍ୟର ଭଙ୍ଗୀ, ଭାରତୀୟ ଦେବଦେବୀଙ୍କ ମୂର୍ତ୍ତିକଳା ଓ ନୃତ୍ୟରଚନା ମଧ୍ୟରେ ସମ୍ପର୍କ ଉପରେ ତାଙ୍କ ଗବେଷଣା ରହିଛି ।&lt;ref name=&quot;CCRTFellowship&quot;&gt;{{cite web |title=List of Selected Candidates and their Research Papers for the Year 2017-2018 |url=https://ccrtindia.gov.in/wp-content/uploads/2023/12/ListofFellowshipResearchProject2017-18.pdf |website=Centre for Cultural Resources and Training |access-date=21 September 2026}}&lt;/ref&gt;

== ନୃତ୍ୟଶିକ୍ଷା ଓ ନୃତ୍ୟରଚନା ==
ପରବର୍ତ୍ତୀ ସମୟରେ ଅଂଶୁମାନ ମିଶ୍ର ନୃତ୍ୟଶିକ୍ଷା, ନୃତ୍ୟରଚନା ଓ ସାଂସ୍କୃତିକ ସଂଗଠନ ପରିଚାଳନା ସହିତ ସମ୍ପୃକ୍ତ ହୋଇଛନ୍ତି। ସେ ''ପ୍ରଦକ୍ଷିଣା ସ୍କୁଲ୍ ଅଫ୍ ଓଡ଼ିଶୀ ଡ୍ୟାନ୍ସ'' ଅନୁଷ୍ଠାନ ପ୍ରତିଷ୍ଠା କରି ଓଡ଼ିଶୀ ନୃତ୍ୟଶିକ୍ଷା ଦେଉଛନ୍ତି । ୨୦୨୫ ମସିହାରେ ଭୁବନେଶ୍ୱରର ରବୀନ୍ଦ୍ର ମଣ୍ଡପରେ ତାଙ୍କ ଛାତ୍ରୀମାନେ ତାଙ୍କ ନୃତ୍ୟରଚନାରେ ‘ଗଜାନନ ସ୍ତୁତି’ ଏବଂ ‘ଅଭିନୟ ସଙ୍ଗିନୀ ରେ ଚାହାଁ’ ପରିବେଷଣ କରିଥିଲେ ।&lt;ref name=&quot;Pradakshina2025&quot;&gt;{{cite web |title=Pradakshina Organized 6th Annual Festival 2025 (An Evening Of Odissi Dance) Showcased The Spirit Of Odissi Dance |url=https://orissadiary.com/pradakshina-organized-6th-annual-festival-2025-an-evening-of-odissi-dance-showcased-the-spirit-of-odissi-dance/ |website=Odisha Diary |date=20 July 2025 |access-date=21 September 2026}}&lt;/ref&gt;

== ଆହୁରି ଦେଖନ୍ତୁ ==
* [[ଓଡ଼ିଶୀ ନୃତ୍ୟ]]
* [[କେଳୁଚରଣ ମହାପାତ୍ର]]
* [[ରତିକାନ୍ତ ମହାପାତ୍ର]]

== ଆଧାର ==
{{ଆଧାର}}

[[ଶ୍ରେଣୀ:ଓଡ଼ିଶୀ ନୃତ୍ୟଶିଳ୍ପୀ]]
[[ଶ୍ରେଣୀ:ଜୀବିତ ବ୍ୟକ୍ତି]]</text>
      <sha1>66qnkykdp0aaykk6kdyl5qt419cuskj</sha1>
    </revision>
    <revision>
      <id>606467</id>
      <parentid>606466</parentid>
      <timestamp>2026-09-21T05:57:41Z</timestamp>
      <contributor>
        <username>Hellohappy</username>
        <id>3404</id>
      </contributor>
      <minor />
      <origin>606467</origin>
      <model>wikitext</model>
      <format>text/x-wiki</format>
      <text bytes="6852" sha1="4ldh6t939rcpfz5dvlgl7ybok4dlvai" xml:space="preserve">{{ଛୋଟ|Anshuman Mishra}}

{{Infobox person
| name = ଅଂଶୁମାନ ମିଶ୍ର
| image =
| caption =
| birth_date = {{Birth date and age|1978|10|04}}
| birth_place = [[କଟକ]], ଓଡ଼ିଶା
| nationality = ଭାରତୀୟ
| occupation = [[ଓଡ଼ିଶୀ]] ନୃତ୍ୟଶିଳ୍ପୀ, ନୃତ୍ୟଗୁରୁ, ସାଂସ୍କୃତିକ ସଂଗଠକ
| known_for = ଓଡ଼ିଶୀ ନୃତ୍ୟ, ନୃତ୍ୟ ରଚନା ଓ ଶିକ୍ଷାଦାନ
| guru = [[ରତିକାନ୍ତ ମହାପାତ୍ର]]
}}

'''ଅଂଶୁମାନ ମିଶ୍ର''' ଜଣେ ଭାରତୀୟ ଓଡ଼ିଶୀ ନୃତ୍ୟଶିଳ୍ପୀ, ନୃତ୍ୟଗୁରୁ ଓ ସାଂସ୍କୃତିକ ସଂଗଠକ। ସେ ଓଡ଼ିଶାର କଟକର ବାସିନ୍ଦା ଏବଂ ଓଡ଼ିଶୀ ନୃତ୍ୟଗୁରୁ [[ରତିକାନ୍ତ ମହାପାତ୍ର]]ଙ୍କ ନିକଟରୁ ଗ୍ରହଣ କରିଛନ୍ତି। ପେସାରେ ସେ ଜଣେ ସ୍ଥାପତ୍ୟଶିଳ୍ପୀ ।&lt;ref name=&quot;Narthaki2007&quot;&gt;{{cite web |title=Review - National Festival of Odissi Dance and Music - Rahul Acharya &amp; Sangita Gosain |url=https://www.narthaki.com/info/rev08/rev541.html |website=Narthaki |access-date=21 September 2026}}&lt;/ref&gt;

== ନୃତ୍ୟଜୀବନ ==
ଅଂଶୁମାନ ମିଶ୍ର ପିଲାବେଳୁ ଓଡ଼ିଶୀ ନୃତ୍ୟ ସହିତ ଜଡ଼଼ିତ ଓ ଗୁରୁ ରତିକାନ୍ତ ମହାପାତ୍ରଙ୍କ ଶିଷ୍ୟ ଭାବେ ସେ ନିଜର ନୃତ୍ୟଜୀବନ ଗଢ଼ିଛନ୍ତି। ୨୦୧୩ ମସିହାର ଚତୁର୍ଥ ଓଡ଼ିଶୀ ଇଣ୍ଟରନ୍ୟାସନାଲ୍ ଉତ୍ସବରେ ସେ ନୃତ୍ୟ ପରିବେଷଣ କରିଥିଲେ। ସେ ସେତେବେଳେ ଗୁରୁ [[କେଳୁଚରଣ ମହାପାତ୍ର]]ଙ୍କ ଅନୁଷ୍ଠାନ [[ସୃଜନ]] ସହିତ ସମ୍ପୃକ୍ତ ଏବଂ ଗୁରୁ କେଳୁଚରଣ ମହାପାତ୍ରଙ୍କ ପରମ୍ପରାରେ ପ୍ରଶିକ୍ଷିତ ରତିକାନ୍ତ ମହାପାତ୍ରଙ୍କ ନିକଟରୁ ଶିକ୍ଷା ଗ୍ରହଣ କରିଛନ୍ତି।&lt;ref name=&quot;Telegraph2013&quot;&gt;{{cite web |title=Stars shine on dance stage - Young and veteran win applause at Odissi International |url=https://www.telegraphindia.com/odisha/stars-shine-on-dance-stage-young-and-veteran-win-applause-at-odissi-international/cid/235019 |website=The Telegraph India |date=23 December 2013 |access-date=21 September 2026}}&lt;/ref&gt; ୨୦୧୪ ମସିହାର ଇଣ୍ଟରନ୍ୟାସନାଲ୍ ଓଡ଼ିଶୀ ଡ୍ୟାନ୍ସ ଫେଷ୍ଟିଭାଲ୍‌ର କାର୍ଯ୍ୟକ୍ରମରେ ସେ ଏକକ ନୃତ୍ୟଶିଳ୍ପୀ ଭାବରେ ନୃତ୍ୟ ପରିବେଷଣ କରିଥିଲେ।&lt;ref name=&quot;IODF2014&quot;&gt;{{cite web |title=International Odissi Dance Festival 2014 – Programme |url=https://expydoc.com/doc/7187672/slno.-date-name-type-of-performance-duration-place-guru-i... |access-date=21 September 2026}}&lt;/ref&gt;

== ଗବେଷଣା ==
ଅଂଶୁମାନ ମିଶ୍ରଙ୍କ ଆଗ୍ରହ କେବଳ ମଞ୍ଚ ପରିବେଷଣରେ ସୀମିତ ନ ରହି ଓଡ଼ିଶୀ ନୃତ୍ୟର ଗବେଷଣା ଓ ତାତ୍ତ୍ୱିକ ପକ୍ଷ ପର୍ଯ୍ୟନ୍ତ ବ୍ୟାପିଛି। ସେ ଭାରତ ସରକାରଙ୍କ ସଂସ୍କୃତି ମନ୍ତ୍ରାଳୟର ୨୦୧୭–୧୮ ଫେଲୋଶିପ ଲାଭ କରିଛନ୍ତି ।&lt;ref name=&quot;CultureMin2018&quot;&gt;{{cite web |title=Declaration of the result of Fellowship for the batch 2017-18 |url=https://www.indiaculture.gov.in/sites/default/files/Schemes/FellowshipCompleteResult2017-18_25.07.2018.pdf |website=Ministry of Culture, Government of India |access-date=21 September 2026}}&lt;/ref&gt; ସେହି ଫେଲୋଶିପ୍ ସମ୍ବନ୍ଧୀୟ CCRT ତାଲିକାରେ ତାଙ୍କ ଗବେଷଣା ବିଷୟ '''“Influence Of Diversity In Iconography Of Indian Gods And Goddesses On Odissi Dance Postures In An Odissi Composition: An Interface Between Art, Sculpture &amp; Dance As Interpreted Through The Composer”''' ଭାବେ ଉଲ୍ଲେଖ କରାଯାଇଛି। ଓଡ଼ିଶୀ ନୃତ୍ୟର ଭଙ୍ଗୀ, ଭାରତୀୟ ଦେବଦେବୀଙ୍କ ମୂର୍ତ୍ତିକଳା ଓ ନୃତ୍ୟରଚନା ମଧ୍ୟରେ ସମ୍ପର୍କ ଉପରେ ତାଙ୍କ ଗବେଷଣା ରହିଛି ।&lt;ref name=&quot;CCRTFellowship&quot;&gt;{{cite web |title=List of Selected Candidates and their Research Papers for the Year 2017-2018 |url=https://ccrtindia.gov.in/wp-content/uploads/2023/12/ListofFellowshipResearchProject2017-18.pdf |website=Centre for Cultural Resources and Training |access-date=21 September 2026}}&lt;/ref&gt;

== ନୃତ୍ୟଶିକ୍ଷା ଓ ନୃତ୍ୟରଚନା ==
ପରବର୍ତ୍ତୀ ସମୟରେ ଅଂଶୁମାନ ମିଶ୍ର ନୃତ୍ୟଶିକ୍ଷା, ନୃତ୍ୟରଚନା ଓ ସାଂସ୍କୃତିକ ସଂଗଠନ ପରିଚାଳନା ସହିତ ସମ୍ପୃକ୍ତ ହୋଇଛନ୍ତି। ସେ ''ପ୍ରଦକ୍ଷିଣା ସ୍କୁଲ୍ ଅଫ୍ ଓଡ଼ିଶୀ ଡ୍ୟାନ୍ସ'' ଅନୁଷ୍ଠାନ ପ୍ରତିଷ୍ଠା କରି ଓଡ଼ିଶୀ ନୃତ୍ୟଶିକ୍ଷା ଦେଉଛନ୍ତି । ୨୦୨୫ ମସିହାରେ ଭୁବନେଶ୍ୱରର ରବୀନ୍ଦ୍ର ମଣ୍ଡପରେ ତାଙ୍କ ଛାତ୍ରୀମାନେ ତାଙ୍କ ନୃତ୍ୟରଚନାରେ ‘ଗଜାନନ ସ୍ତୁତି’ ଏବଂ ‘ଅଭିନୟ ସଙ୍ଗିନୀ ରେ ଚାହାଁ’ ପରିବେଷଣ କରିଥିଲେ ।&lt;ref name=&quot;Pradakshina2025&quot;&gt;{{cite web |title=Pradakshina Organized 6th Annual Festival 2025 (An Evening Of Odissi Dance) Showcased The Spirit Of Odissi Dance |url=https://orissadiary.com/pradakshina-organized-6th-annual-festival-2025-an-evening-of-odissi-dance-showcased-the-spirit-of-odissi-dance/ |website=Odisha Diary |date=20 July 2025 |access-date=21 September 2026}}&lt;/ref&gt;

== ଆହୁରି ଦେଖନ୍ତୁ ==
* [[ଓଡ଼ିଶୀ ନୃତ୍ୟ]]
* [[କେଳୁଚରଣ ମହାପାତ୍ର]]
* [[ରତିକାନ୍ତ ମହାପାତ୍ର]]

== ଆଧାର ==
{{ଆଧାର}}

[[ଶ୍ରେଣୀ:ଓଡ଼ିଶୀ ନୃତ୍ୟଶିଳ୍ପୀ]]
[[ଶ୍ରେଣୀ:ଜୀବିତ ବ୍ୟକ୍ତି]]</text>
      <sha1>4ldh6t939rcpfz5dvlgl7ybok4dlvai</sha1>
    </revision>
    <revision>
      <id>606468</id>
      <parentid>606467</parentid>
      <timestamp>2026-09-21T06:11:56Z</timestamp>
      <contributor>
        <username>Hellohappy</username>
        <id>3404</id>
      </contributor>
      <minor />
      <comment>added [[Category:୧୯୭୮ ଜନ୍ମ]] using [[Help:Gadget-HotCat|HotCat]]</comment>
      <origin>606468</origin>
      <model>wikitext</model>
      <format>text/x-wiki</format>
      <text bytes="6901" sha1="bdgqyxaccu0fsrymvfowk9gdh69jvwa" xml:space="preserve">{{ଛୋଟ|Anshuman Mishra}}

{{Infobox person
| name = ଅଂଶୁମାନ ମିଶ୍ର
| image =
| caption =
| birth_date = {{Birth date and age|1978|10|04}}
| birth_place = [[କଟକ]], ଓଡ଼ିଶା
| nationality = ଭାରତୀୟ
| occupation = [[ଓଡ଼ିଶୀ]] ନୃତ୍ୟଶିଳ୍ପୀ, ନୃତ୍ୟଗୁରୁ, ସାଂସ୍କୃତିକ ସଂଗଠକ
| known_for = ଓଡ଼ିଶୀ ନୃତ୍ୟ, ନୃତ୍ୟ ରଚନା ଓ ଶିକ୍ଷାଦାନ
| guru = [[ରତିକାନ୍ତ ମହାପାତ୍ର]]
}}

'''ଅଂଶୁମାନ ମିଶ୍ର''' ଜଣେ ଭାରତୀୟ ଓଡ଼ିଶୀ ନୃତ୍ୟଶିଳ୍ପୀ, ନୃତ୍ୟଗୁରୁ ଓ ସାଂସ୍କୃତିକ ସଂଗଠକ। ସେ ଓଡ଼ିଶାର କଟକର ବାସିନ୍ଦା ଏବଂ ଓଡ଼ିଶୀ ନୃତ୍ୟଗୁରୁ [[ରତିକାନ୍ତ ମହାପାତ୍ର]]ଙ୍କ ନିକଟରୁ ଗ୍ରହଣ କରିଛନ୍ତି। ପେସାରେ ସେ ଜଣେ ସ୍ଥାପତ୍ୟଶିଳ୍ପୀ ।&lt;ref name=&quot;Narthaki2007&quot;&gt;{{cite web |title=Review - National Festival of Odissi Dance and Music - Rahul Acharya &amp; Sangita Gosain |url=https://www.narthaki.com/info/rev08/rev541.html |website=Narthaki |access-date=21 September 2026}}&lt;/ref&gt;

== ନୃତ୍ୟଜୀବନ ==
ଅଂଶୁମାନ ମିଶ୍ର ପିଲାବେଳୁ ଓଡ଼ିଶୀ ନୃତ୍ୟ ସହିତ ଜଡ଼଼ିତ ଓ ଗୁରୁ ରତିକାନ୍ତ ମହାପାତ୍ରଙ୍କ ଶିଷ୍ୟ ଭାବେ ସେ ନିଜର ନୃତ୍ୟଜୀବନ ଗଢ଼ିଛନ୍ତି। ୨୦୧୩ ମସିହାର ଚତୁର୍ଥ ଓଡ଼ିଶୀ ଇଣ୍ଟରନ୍ୟାସନାଲ୍ ଉତ୍ସବରେ ସେ ନୃତ୍ୟ ପରିବେଷଣ କରିଥିଲେ। ସେ ସେତେବେଳେ ଗୁରୁ [[କେଳୁଚରଣ ମହାପାତ୍ର]]ଙ୍କ ଅନୁଷ୍ଠାନ [[ସୃଜନ]] ସହିତ ସମ୍ପୃକ୍ତ ଏବଂ ଗୁରୁ କେଳୁଚରଣ ମହାପାତ୍ରଙ୍କ ପରମ୍ପରାରେ ପ୍ରଶିକ୍ଷିତ ରତିକାନ୍ତ ମହାପାତ୍ରଙ୍କ ନିକଟରୁ ଶିକ୍ଷା ଗ୍ରହଣ କରିଛନ୍ତି।&lt;ref name=&quot;Telegraph2013&quot;&gt;{{cite web |title=Stars shine on dance stage - Young and veteran win applause at Odissi International |url=https://www.telegraphindia.com/odisha/stars-shine-on-dance-stage-young-and-veteran-win-applause-at-odissi-international/cid/235019 |website=The Telegraph India |date=23 December 2013 |access-date=21 September 2026}}&lt;/ref&gt; ୨୦୧୪ ମସିହାର ଇଣ୍ଟରନ୍ୟାସନାଲ୍ ଓଡ଼ିଶୀ ଡ୍ୟାନ୍ସ ଫେଷ୍ଟିଭାଲ୍‌ର କାର୍ଯ୍ୟକ୍ରମରେ ସେ ଏକକ ନୃତ୍ୟଶିଳ୍ପୀ ଭାବରେ ନୃତ୍ୟ ପରିବେଷଣ କରିଥିଲେ।&lt;ref name=&quot;IODF2014&quot;&gt;{{cite web |title=International Odissi Dance Festival 2014 – Programme |url=https://expydoc.com/doc/7187672/slno.-date-name-type-of-performance-duration-place-guru-i... |access-date=21 September 2026}}&lt;/ref&gt;

== ଗବେଷଣା ==
ଅଂଶୁମାନ ମିଶ୍ରଙ୍କ ଆଗ୍ରହ କେବଳ ମଞ୍ଚ ପରିବେଷଣରେ ସୀମିତ ନ ରହି ଓଡ଼ିଶୀ ନୃତ୍ୟର ଗବେଷଣା ଓ ତାତ୍ତ୍ୱିକ ପକ୍ଷ ପର୍ଯ୍ୟନ୍ତ ବ୍ୟାପିଛି। ସେ ଭାରତ ସରକାରଙ୍କ ସଂସ୍କୃତି ମନ୍ତ୍ରାଳୟର ୨୦୧୭–୧୮ ଫେଲୋଶିପ ଲାଭ କରିଛନ୍ତି ।&lt;ref name=&quot;CultureMin2018&quot;&gt;{{cite web |title=Declaration of the result of Fellowship for the batch 2017-18 |url=https://www.indiaculture.gov.in/sites/default/files/Schemes/FellowshipCompleteResult2017-18_25.07.2018.pdf |website=Ministry of Culture, Government of India |access-date=21 September 2026}}&lt;/ref&gt; ସେହି ଫେଲୋଶିପ୍ ସମ୍ବନ୍ଧୀୟ CCRT ତାଲିକାରେ ତାଙ୍କ ଗବେଷଣା ବିଷୟ '''“Influence Of Diversity In Iconography Of Indian Gods And Goddesses On Odissi Dance Postures In An Odissi Composition: An Interface Between Art, Sculpture &amp; Dance As Interpreted Through The Composer”''' ଭାବେ ଉଲ୍ଲେଖ କରାଯାଇଛି। ଓଡ଼ିଶୀ ନୃତ୍ୟର ଭଙ୍ଗୀ, ଭାରତୀୟ ଦେବଦେବୀଙ୍କ ମୂର୍ତ୍ତିକଳା ଓ ନୃତ୍ୟରଚନା ମଧ୍ୟରେ ସମ୍ପର୍କ ଉପରେ ତାଙ୍କ ଗବେଷଣା ରହିଛି ।&lt;ref name=&quot;CCRTFellowship&quot;&gt;{{cite web |title=List of Selected Candidates and their Research Papers for the Year 2017-2018 |url=https://ccrtindia.gov.in/wp-content/uploads/2023/12/ListofFellowshipResearchProject2017-18.pdf |website=Centre for Cultural Resources and Training |access-date=21 September 2026}}&lt;/ref&gt;

== ନୃତ୍ୟଶିକ୍ଷା ଓ ନୃତ୍ୟରଚନା ==
ପରବର୍ତ୍ତୀ ସମୟରେ ଅଂଶୁମାନ ମିଶ୍ର ନୃତ୍ୟଶିକ୍ଷା, ନୃତ୍ୟରଚନା ଓ ସାଂସ୍କୃତିକ ସଂଗଠନ ପରିଚାଳନା ସହିତ ସମ୍ପୃକ୍ତ ହୋଇଛନ୍ତି। ସେ ''ପ୍ରଦକ୍ଷିଣା ସ୍କୁଲ୍ ଅଫ୍ ଓଡ଼ିଶୀ ଡ୍ୟାନ୍ସ'' ଅନୁଷ୍ଠାନ ପ୍ରତିଷ୍ଠା କରି ଓଡ଼ିଶୀ ନୃତ୍ୟଶିକ୍ଷା ଦେଉଛନ୍ତି । ୨୦୨୫ ମସିହାରେ ଭୁବନେଶ୍ୱରର ରବୀନ୍ଦ୍ର ମଣ୍ଡପରେ ତାଙ୍କ ଛାତ୍ରୀମାନେ ତାଙ୍କ ନୃତ୍ୟରଚନାରେ ‘ଗଜାନନ ସ୍ତୁତି’ ଏବଂ ‘ଅଭିନୟ ସଙ୍ଗିନୀ ରେ ଚାହାଁ’ ପରିବେଷଣ କରିଥିଲେ ।&lt;ref name=&quot;Pradakshina2025&quot;&gt;{{cite web |title=Pradakshina Organized 6th Annual Festival 2025 (An Evening Of Odissi Dance) Showcased The Spirit Of Odissi Dance |url=https://orissadiary.com/pradakshina-organized-6th-annual-festival-2025-an-evening-of-odissi-dance-showcased-the-spirit-of-odissi-dance/ |website=Odisha Diary |date=20 July 2025 |access-date=21 September 2026}}&lt;/ref&gt;

== ଆହୁରି ଦେଖନ୍ତୁ ==
* [[ଓଡ଼ିଶୀ ନୃତ୍ୟ]]
* [[କେଳୁଚରଣ ମହାପାତ୍ର]]
* [[ରତିକାନ୍ତ ମହାପାତ୍ର]]

== ଆଧାର ==
{{ଆଧାର}}

[[ଶ୍ରେଣୀ:ଓଡ଼ିଶୀ ନୃତ୍ୟଶିଳ୍ପୀ]]
[[ଶ୍ରେଣୀ:ଜୀବିତ ବ୍ୟକ୍ତି]]
[[ଶ୍ରେଣୀ:୧୯୭୮ ଜନ୍ମ]]</text>
      <sha1>bdgqyxaccu0fsrymvfowk9gdh69jvwa</sha1>
    </revision>
    <revision>
      <id>606469</id>
      <parentid>606468</parentid>
      <timestamp>2026-09-21T06:12:58Z</timestamp>
      <contributor>
        <username>Hellohappy</username>
        <id>3404</id>
      </contributor>
      <minor />
      <origin>606469</origin>
      <model>wikitext</model>
      <format>text/x-wiki</format>
      <text bytes="6876" sha1="eeffjab0wkpncip2qyan3dt4yqudgxi" xml:space="preserve">{{ଛୋଟ|Anshuman Mishra}}

{{Infobox person
| name = ଅଂଶୁମାନ ମିଶ୍ର
| image =
| caption =
| birth_date = {{Birth date and age|1978|10|04}}
| birth_place = [[କଟକ]], ଓଡ଼ିଶା
| nationality = ଭାରତୀୟ
| occupation = [[ଓଡ଼ିଶୀ]] ନୃତ୍ୟଶିଳ୍ପୀ, ନୃତ୍ୟଗୁରୁ, ସାଂସ୍କୃତିକ ସଂଗଠକ
| known_for = ଓଡ଼ିଶୀ ନୃତ୍ୟ, ନୃତ୍ୟ ରଚନା ଓ ଶିକ୍ଷାଦାନ
| guru = [[ରତିକାନ୍ତ ମହାପାତ୍ର]]
}}

'''ଅଂଶୁମାନ ମିଶ୍ର''' ଜଣେ ଭାରତୀୟ ଓଡ଼ିଶୀ ନୃତ୍ୟଶିଳ୍ପୀ, ନୃତ୍ୟଗୁରୁ ଓ ସାଂସ୍କୃତିକ ସଂଗଠକ। ସେ ଓଡ଼ିଶାର କଟକର ବାସିନ୍ଦା ଏବଂ ଓଡ଼ିଶୀ ନୃତ୍ୟଗୁରୁ [[ରତିକାନ୍ତ ମହାପାତ୍ର]]ଙ୍କ ନିକଟରୁ ଗ୍ରହଣ କରିଛନ୍ତି। ପେସାରେ ସେ ଜଣେ ସ୍ଥାପତ୍ୟଶିଳ୍ପୀ ।&lt;ref name=&quot;Narthaki2007&quot;&gt;{{cite web |title=Review - National Festival of Odissi Dance and Music - Rahul Acharya &amp; Sangita Gosain |url=https://www.narthaki.com/info/rev08/rev541.html |website=Narthaki |access-date=21 September 2026}}&lt;/ref&gt;

== ନୃତ୍ୟଜୀବନ ==
ଅଂଶୁମାନ ମିଶ୍ର ପିଲାବେଳୁ ଓଡ଼ିଶୀ ନୃତ୍ୟ ସହିତ ଜଡ଼଼ିତ ଓ ଗୁରୁ ରତିକାନ୍ତ ମହାପାତ୍ରଙ୍କ ଶିଷ୍ୟ ଭାବେ ସେ ନିଜର ନୃତ୍ୟଜୀବନ ଗଢ଼ିଛନ୍ତି। ୨୦୧୩ ମସିହାର ଚତୁର୍ଥ ଓଡ଼ିଶୀ ଇଣ୍ଟରନ୍ୟାସନାଲ୍ ଉତ୍ସବରେ ସେ ନୃତ୍ୟ ପରିବେଷଣ କରିଥିଲେ। ସେ ଗୁରୁ [[କେଳୁଚରଣ ମହାପାତ୍ର]]ଙ୍କ ଅନୁଷ୍ଠାନ [[ସୃଜନ]] ସହିତ ସମ୍ପୃକ୍ତ ଏବଂ ଗୁରୁ କେଳୁଚରଣ ମହାପାତ୍ରଙ୍କ ପରମ୍ପରାରେ ପ୍ରଶିକ୍ଷିତ ରତିକାନ୍ତ ମହାପାତ୍ରଙ୍କ ନିକଟରୁ ଶିକ୍ଷା ଗ୍ରହଣ କରିଛନ୍ତି।&lt;ref name=&quot;Telegraph2013&quot;&gt;{{cite web |title=Stars shine on dance stage - Young and veteran win applause at Odissi International |url=https://www.telegraphindia.com/odisha/stars-shine-on-dance-stage-young-and-veteran-win-applause-at-odissi-international/cid/235019 |website=The Telegraph India |date=23 December 2013 |access-date=21 September 2026}}&lt;/ref&gt; ୨୦୧୪ ମସିହାର ଇଣ୍ଟରନ୍ୟାସନାଲ୍ ଓଡ଼ିଶୀ ଡ୍ୟାନ୍ସ ଫେଷ୍ଟିଭାଲ୍‌ର କାର୍ଯ୍ୟକ୍ରମରେ ସେ ଏକକ ନୃତ୍ୟଶିଳ୍ପୀ ଭାବରେ ନୃତ୍ୟ ପରିବେଷଣ କରିଥିଲେ।&lt;ref name=&quot;IODF2014&quot;&gt;{{cite web |title=International Odissi Dance Festival 2014 – Programme |url=https://expydoc.com/doc/7187672/slno.-date-name-type-of-performance-duration-place-guru-i... |access-date=21 September 2026}}&lt;/ref&gt;

== ଗବେଷଣା ==
ଅଂଶୁମାନ ମିଶ୍ରଙ୍କ ଆଗ୍ରହ କେବଳ ମଞ୍ଚ ପରିବେଷଣରେ ସୀମିତ ନ ରହି ଓଡ଼ିଶୀ ନୃତ୍ୟର ଗବେଷଣା ଓ ତାତ୍ତ୍ୱିକ ପକ୍ଷ ପର୍ଯ୍ୟନ୍ତ ବ୍ୟାପିଛି। ସେ ଭାରତ ସରକାରଙ୍କ ସଂସ୍କୃତି ମନ୍ତ୍ରାଳୟର ୨୦୧୭–୧୮ ଫେଲୋଶିପ ଲାଭ କରିଛନ୍ତି ।&lt;ref name=&quot;CultureMin2018&quot;&gt;{{cite web |title=Declaration of the result of Fellowship for the batch 2017-18 |url=https://www.indiaculture.gov.in/sites/default/files/Schemes/FellowshipCompleteResult2017-18_25.07.2018.pdf |website=Ministry of Culture, Government of India |access-date=21 September 2026}}&lt;/ref&gt; ସେହି ଫେଲୋଶିପ୍ ସମ୍ବନ୍ଧୀୟ CCRT ତାଲିକାରେ ତାଙ୍କ ଗବେଷଣା ବିଷୟ '''“Influence Of Diversity In Iconography Of Indian Gods And Goddesses On Odissi Dance Postures In An Odissi Composition: An Interface Between Art, Sculpture &amp; Dance As Interpreted Through The Composer”''' ଭାବେ ଉଲ୍ଲେଖ କରାଯାଇଛି। ଓଡ଼ିଶୀ ନୃତ୍ୟର ଭଙ୍ଗୀ, ଭାରତୀୟ ଦେବଦେବୀଙ୍କ ମୂର୍ତ୍ତିକଳା ଓ ନୃତ୍ୟରଚନା ମଧ୍ୟରେ ସମ୍ପର୍କ ଉପରେ ତାଙ୍କ ଗବେଷଣା ରହିଛି ।&lt;ref name=&quot;CCRTFellowship&quot;&gt;{{cite web |title=List of Selected Candidates and their Research Papers for the Year 2017-2018 |url=https://ccrtindia.gov.in/wp-content/uploads/2023/12/ListofFellowshipResearchProject2017-18.pdf |website=Centre for Cultural Resources and Training |access-date=21 September 2026}}&lt;/ref&gt;

== ନୃତ୍ୟଶିକ୍ଷା ଓ ନୃତ୍ୟରଚନା ==
ପରବର୍ତ୍ତୀ ସମୟରେ ଅଂଶୁମାନ ମିଶ୍ର ନୃତ୍ୟଶିକ୍ଷା, ନୃତ୍ୟରଚନା ଓ ସାଂସ୍କୃତିକ ସଂଗଠନ ପରିଚାଳନା ସହିତ ସମ୍ପୃକ୍ତ ହୋଇଛନ୍ତି। ସେ ''ପ୍ରଦକ୍ଷିଣା ସ୍କୁଲ୍ ଅଫ୍ ଓଡ଼ିଶୀ ଡ୍ୟାନ୍ସ'' ଅନୁଷ୍ଠାନ ପ୍ରତିଷ୍ଠା କରି ଓଡ଼ିଶୀ ନୃତ୍ୟଶିକ୍ଷା ଦେଉଛନ୍ତି । ୨୦୨୫ ମସିହାରେ ଭୁବନେଶ୍ୱରର ରବୀନ୍ଦ୍ର ମଣ୍ଡପରେ ତାଙ୍କ ଛାତ୍ରୀମାନେ ତାଙ୍କ ନୃତ୍ୟରଚନାରେ ‘ଗଜାନନ ସ୍ତୁତି’ ଏବଂ ‘ଅଭିନୟ ସଙ୍ଗିନୀ ରେ ଚାହାଁ’ ପରିବେଷଣ କରିଥିଲେ ।&lt;ref name=&quot;Pradakshina2025&quot;&gt;{{cite web |title=Pradakshina Organized 6th Annual Festival 2025 (An Evening Of Odissi Dance) Showcased The Spirit Of Odissi Dance |url=https://orissadiary.com/pradakshina-organized-6th-annual-festival-2025-an-evening-of-odissi-dance-showcased-the-spirit-of-odissi-dance/ |website=Odisha Diary |date=20 July 2025 |access-date=21 September 2026}}&lt;/ref&gt;

== ଆହୁରି ଦେଖନ୍ତୁ ==
* [[ଓଡ଼ିଶୀ ନୃତ୍ୟ]]
* [[କେଳୁଚରଣ ମହାପାତ୍ର]]
* [[ରତିକାନ୍ତ ମହାପାତ୍ର]]

== ଆଧାର ==
{{ଆଧାର}}

[[ଶ୍ରେଣୀ:ଓଡ଼ିଶୀ ନୃତ୍ୟଶିଳ୍ପୀ]]
[[ଶ୍ରେଣୀ:ଜୀବିତ ବ୍ୟକ୍ତି]]
[[ଶ୍ରେଣୀ:୧୯୭୮ ଜନ୍ମ]]</text>
      <sha1>eeffjab0wkpncip2qyan3dt4yqudgxi</sha1>
    </revision>
  </page>
  <page>
    <title>Anshuman Mishra</title>
    <ns>0</ns>
    <id>101129</id>
    <redirect title="ଅଂଶୁମାନ ମିଶ୍ର" />
    <revision>
      <id>606464</id>
      <timestamp>2026-09-21T05:43:48Z</timestamp>
      <contributor>
        <username>Hellohappy</username>
        <id>3404</id>
      </contributor>
      <comment>ପୃଷ୍ଠାଟି [[ଅଂଶୁମାନ ମିଶ୍ର]]‌କୁ ଘୁଞ୍ଚାଇଦିଆଗଲା</comment>
      <origin>606464</origin>
      <model>wikitext</model>
      <format>text/x-wiki</format>
      <text bytes="64" sha1="j9d04cygrlmjoo8t5wrrtkme8w3z47z" xml:space="preserve">#ଲେଉଟାଣି [[ଅଂଶୁମାନ ମିଶ୍ର]]</text>
      <sha1>j9d04cygrlmjoo8t5wrrtkme8w3z47z</sha1>
    </revision>
  </page>
  <page>
    <title>ବ୍ୟବହାରକାରୀ:Lokanath1971</title>
    <ns>2</ns>
    <id>101130</id>
    <revision>
      <id>606472</id>
      <timestamp>2026-09-21T06:49:51Z</timestamp>
      <contributor>
        <username>Lokanath1971</username>
        <id>43473</id>
      </contributor>
      <comment>&quot;[[File:Dr. Lokanath Suar.jpg|thumb|Lokanath Suar Capture this photo related to Dr. In LAW Award Photo]]&quot; ନାଆଁରେ ପୃଷ୍ଠାଟିଏ ତିଆରିକଲେ</comment>
      <origin>606472</origin>
      <model>wikitext</model>
      <format>text/x-wiki</format>
      <text bytes="103" sha1="mqg6g8c1busy6htl9hs8gz2hsz9yvcm" xml:space="preserve">[[File:Dr. Lokanath Suar.jpg|thumb|Lokanath Suar Capture this photo related to Dr. In LAW Award Photo]]</text>
      <sha1>mqg6g8c1busy6htl9hs8gz2hsz9yvcm</sha1>
    </revision>
  </page>
</mediawiki>