ਵਿਕੀਪੀਡੀਆ pawiki https://pa.wikipedia.org/wiki/%E0%A8%AE%E0%A9%81%E0%A9%B1%E0%A8%96_%E0%A8%B8%E0%A8%AB%E0%A8%BC%E0%A8%BE MediaWiki 1.47.0-wmf.20 first-letter ਮੀਡੀਆ ਖ਼ਾਸ ਗੱਲ-ਬਾਤ ਵਰਤੋਂਕਾਰ ਵਰਤੋਂਕਾਰ ਗੱਲ-ਬਾਤ ਵਿਕੀਪੀਡੀਆ ਵਿਕੀਪੀਡੀਆ ਗੱਲ-ਬਾਤ ਤਸਵੀਰ ਤਸਵੀਰ ਗੱਲ-ਬਾਤ ਮੀਡੀਆਵਿਕੀ ਮੀਡੀਆਵਿਕੀ ਗੱਲ-ਬਾਤ ਫਰਮਾ ਫਰਮਾ ਗੱਲ-ਬਾਤ ਮਦਦ ਮਦਦ ਗੱਲ-ਬਾਤ ਸ਼੍ਰੇਣੀ ਸ਼੍ਰੇਣੀ ਗੱਲ-ਬਾਤ ਫਾਟਕ ਫਾਟਕ ਗੱਲ-ਬਾਤ TimedText TimedText talk ਮੌਡਿਊਲ ਮੌਡਿਊਲ ਗੱਲ-ਬਾਤ Package Package talk Event Event talk Topic 0 11569 846559 846063 2026-09-19T16:30:07Z InternetArchiveBot 37445 Bluelink 1 book for verifiability (20260919sim)) #IABot (v2.0.9.6) ([[User:GreenC bot|GreenC bot]] 846559 wikitext text/x-wiki {{Under construction|placedby=}}{{Infobox country | conventional_long_name = ਯੂਕਰੇਨ | common_name = ਯੂਕਰੇਨ | native_name = {{lang|uk|Україна}} | image_flag = Flag of Ukraine.svg | image_coat = Coat of Arms of Ukraine.svg | national_anthem = {{lang|uk|Державний гімн України}}<br />{{transliteration|uk|Derzhavnyi himn Ukrainy}}<br />"[[National anthem of Ukraine|State Anthem of Ukraine]]"{{parabr}}{{center|[[File:Президентський оркестр Гімн.ogg]]}} | image_map = {{Switcher|[[File:Ukraine (orthographic projection) with Disputed Land.png|frameless]] |Show globe|[[File:Europe-Ukraine (disputed territory).svg|frameless]]|Show map of Europe|[[File:Topographic map of Ukraine (with borders and towns).svg|frameless]]|Topographic map of Ukraine with<br />borders and cities|default=1}} | map_caption = {{Legend|#336830|Territory controlled by Ukraine}}{{Legend|#61E760|[[Russian-occupied territories of Ukraine|Russian-occupied territories]]}} | image_map2 = | alt_map2 = <!--alt text for second map--> | map_caption2 = <!--Caption to place below second map--> | capital = [[Kyiv]]<!--See [[Talk:Kyiv/naming]] re Kiev/Kyiv. --> | coordinates = {{coord|50|27|N|30|31|E|scale:10000000_source:GNS|display=inline,title}} | largest_city = capital | official_languages = ਯੂਕਰੇਨੀ ਭਾਸ਼ਾ<ref>{{Cite web |url=https://ukrainian-studies.ca/2020/10/20/the-official-act-on-the-state-language-entered-into-force-on-16-july-2019-the-status-of-ukrainian-and-minority-languages/ |title=Law of Ukraine "On ensuring the functioning of Ukrainian as the state language": The status of Ukrainian and minority languages |date=20 October 2020 |access-date=24 ਅਗਸਤ 2026 |archive-date=16 ਜਨਵਰੀ 2022 |archive-url=https://web.archive.org/web/20220116134216/https://ukrainian-studies.ca/2020/10/20/the-official-act-on-the-state-language-entered-into-force-on-16-july-2019-the-status-of-ukrainian-and-minority-languages/ |url-status=dead }}</ref> | ethnic_groups = {{unbulleted list | 78% ਯੂਕਰੇਨੀ | 17% ਰੂਸੀ | 4.9% ਹੋਰ }} | ethnic_groups_ref = <ref name="Ethnic composition of the population of Ukraine, 2001 Census"/> | ethnic_groups_year = 2001 | religion = {{ublist |item_style=white-space:nowrap; |87.3% ਯੂਕਰੇਨ ਵਿੱਚ ਈਸਾਈ ਧਰਮ | 11.0% ਕੋਈ ਧਰਮ ਨਹੀਂ | 0.8% ਹੋਰ}} | religion_ref = <ref>{{citation |url=http://razumkov.org.ua/uploads/article/2018_Religiya.pdf |script-title=uk:Особливості Релігійного І Церковно-Релігійного Самовизначення Українських Громадян: Тенденції 2010–2018 |trans-title=Features of Religious and Church – Religious Self-Determination of Ukrainian Citizens: Trends 2010–2018 |date=22 April 2018 |publisher=[[Razumkov Center]] in collaboration with the All-Ukrainian Council of Churches |pages=12, 13, 16, 31 |archive-url=https://web.archive.org/web/20180426194313/http://razumkov.org.ua/uploads/article/2018_Religiya.pdf |archive-date=26 April 2018 <!-- Archive date guessed from URL --> |url-status=live |language=uk |place=Kyiv}}<br />Sample of 2,018 respondents aged 18 years and over, interviewed 23–28 March 2018 in all regions of Ukraine except Crimea and the occupied territories of the Donetsk and Luhansk regions.</ref> | demonym = | government_type = | leader_title1 = ਯੂਕਰੇਨ ਦੇ ਰਾਸ਼ਟਰਪਤੀ | leader_name1 = ਵੋਲੋਦੀਮੀਰ ਜ਼ੇਲੇਂਸਕੀ | leader_title2 = ਯੂਕਰੇਨ ਦੇ ਪ੍ਰਧਾਨ ਮੰਤਰੀ | leader_name2 = ਸੇਰਹੀ ਕੋਰੇਤਸਕੀ | legislature = | sovereignty_type = | established_event1 = Kievan Rus | established_date1 = 882 | established_event2 = Kingdom of Galicia–Volhynia | established_date2 = 1199 | established_event3 = Zaporozhian Sich | established_date3 = 1552 | established_event4 = Cossack Hetmanate | established_date4 = 18 August 1649 | established_event5 = Ukrainian People's Republic | established_date5 = {{nowrap|20 November 1917}} | established_event6 = Second Hetmanate | established_date6 = {{nowrap|29 April 1918}} | established_event7 = Ukrainian People's Republic | established_date7 = {{nowrap|14 December 1918 }} | established_event8 = Ukrainian Soviet Socialist Republic | established_date8 = {{nowrap|10 March 1919}} | established_event9 = {{nowrap|[[Ukraine and the United Nations|UN membership]]}} | established_date9 = 24 October 1945 | established_event10 = {{nowrap|[[Declaration of Independence of Ukraine|Independence declared]]}} | established_date10 = 24 August 1991 | established_event11 = [[Constitution of Ukraine|Current constitution]] | established_date11 = 28 June 1996 | area_km2 = 603,628<ref>{{cite web |title=Ukraine |url=https://www.cia.gov/the-world-factbook/countries/ukraine/#geography |archive-url=https://web.archive.org/web/20210110024014/https://www.cia.gov/the-world-factbook/countries/ukraine#geography |url-status=dead |archive-date=10 January 2021 |website=The World Factbook |publisher=Central Intelligence Agency |language=en |date=23 March 2022}}</ref> | area_rank = 45th <!-- Area rank should match [[List of countries and dependencies by area]] --> | area_sq_mi = or 233,013/ 223,013<!--Do not remove per [[WP:MOSNUM]]--> | percent_water = 3.8<ref name="Jhariya Meena Banerjee 2021 p. 40">{{cite book |last1=Jhariya |first1=M.K. |last2=Meena |first2=R.S. |last3=Banerjee |first3=A. |title=Ecological Intensification of Natural Resources for Sustainable Agriculture |publisher=Springer Singapore |year=2021 |isbn=978-981-334-203-3 |url=https://books.google.com/books?id=Bf4hEAAAQBAJ&pg=PA40 |access-date=31 March 2022 |page=40}}</ref> | population_estimate = {{decreaseNeutral}} 32,283,000<ref name="IMFWEO.UA" /> | population_estimate_year = April 2026 | population_estimate_rank = 46th | population_density_km2 = 53.5 | population_density_sq_mi = 191 <!--Do not remove per [[WP:MOSNUM]]--> | population_density_rank = 156th | GDP_PPP = {{increase}} $724.527 billion<ref name="IMFWEO.UA">{{cite web |url=https://data.imf.org/en/Data-Explorer?datasetUrn=IMF.RES:WEO(9.0.0) |title=World Economic Outlook Database (April 2026 Edition) |publisher=[[International Monetary Fund]] |website=www.imf.org |date=14 April 2026 |access-date=19 April 2026}}</ref> | GDP_PPP_year = 2026 | GDP_PPP_rank = 44th | GDP_PPP_per_capita = {{increase}} $22,443<ref name="IMFWEO.UA" /> | GDP_PPP_per_capita_rank = 89th | GDP_nominal = {{increase}} $225.337 billion<ref name="IMFWEO.UA" /> | GDP_nominal_year = 2026 | GDP_nominal_rank = 55th | GDP_nominal_per_capita = {{increase}} $6,980<ref name="IMFWEO.UA" /> | GDP_nominal_per_capita_rank = 112th | Gini = 25.6 <!--number only--> | Gini_year = 2020 | Gini_change = decrease <!--increase/decrease/steady--> | Gini_ref = <ref>{{cite web |url=https://data.worldbank.org/indicator/SI.POV.GINI |title=GINI index (World Bank estimate) – Ukraine |publisher=[[World Bank]] |website=data.worldbank.org |access-date=12 August 2021}}</ref> | Gini_rank = | HDI = 0.779 | HDI_year = 2023<!-- Please use the year to which the data refers, not the publication year. --> | HDI_change = decrease | HDI_ref = <ref name="UNHDR">{{Cite web |date=6 May 2025 |title=Human Development Report 2025 |url=https://hdr.undp.org/system/files/documents/global-report-document/hdr2025reporten.pdf|url-status=live |archive-url=https://web.archive.org/web/20250506051232/https://hdr.undp.org/system/files/documents/global-report-document/hdr2025reporten.pdf |archive-date=6 May 2025 |access-date=6 May 2025 |publisher=[[United Nations Development Programme]]}}</ref> | HDI_rank = 87th | currency = [[Ukrainian hryvnia]] ([[₴]]) | currency_code = UAH | time_zone = [[Eastern European Time|EET]] | utc_offset = [[UTC+02:00|+2]]<ref name="timechange">{{cite news |url=http://ua.korrespondent.net/ukraine/events/1273613-rishennya-radi-ukrayina-30-zhovtnya-perejde-na-zimovij-chas |script-title=uk:Рішення Ради: Україна 30 жовтня перейде на зимовий час |trans-title=Rada Decision: Ukraine will change to winter time on 30 October |language=uk |publisher=korrespondent.net |date=18 October 2011 |access-date=31 October 2011 |last1=Net |first1=Korrespondent}}</ref> | utc_offset_DST = [[UTC+03:00|+3]] | time_zone_DST = [[Eastern European Summer Time|EEST]] | date_format = dd.mm.yyyy | calling_code = [[Telephone numbers in Ukraine|+380]] | cctld = {{hlist|[[.ua]]|[[.укр]]}} | image_map2_size = <!--Map size in number of pixels--> | religion_year = 2018 }} '''ਯੂਕਰੇਨ''' ([[ਅੰਗਰੇਜ਼ੀ ਬੋਲੀ|ਅੰਗਰੇਜ਼ੀ]]: '''Ukraine''') [[ਪੂਰਬੀ ਯੂਰਪ]] ਵਿੱਚ ਇੱਕ ਦੇਸ਼ ਹੈ। ਇਹ [[ਰੂਸ]] ਤੋਂ ਬਾਅਦ ਯੂਰਪ ਦਾ ਦੂਜਾ ਸਭ ਤੋਂ ਵੱਡਾ ਦੇਸ਼ ਹੈ, ਜੋ ਇਸਦੀ ਪੂਰਬ ਅਤੇ ਉੱਤਰ-ਪੂਰਬ ਵੱਲ ਸਰਹੱਦਾਂ ਨਾਲ ਲੱਗਦਾ ਹੈ। ਯੂਕਰੇਨ ਉੱਤਰ ਵੱਲ [[ਬੇਲਾਰੂਸ]]; ਪੱਛਮ ਵੱਲ [[ਪੋਲੈਂਡ]] ਅਤੇ [[ਸਲੋਵਾਕੀਆ]]; ਦੱਖਣ-ਪੱਛਮ ਵੱਲ [[ਹੰਗਰੀ]], [[ਰੋਮਾਨੀਆ]] ਅਤੇ [[ਮੋਲਦੋਵਾ|ਮੋਲਡੋਵਾ]]; ਅਤੇ ਦੱਖਣ ਅਤੇ ਦੱਖਣ-ਪੂਰਬ ਵੱਲ [[ਕਾਲ਼ਾ ਸਮੁੰਦਰ|ਕਾਲਾ ਸਾਗਰ]] ਅਤੇ [[ਅਜ਼ੋਵ ਸਮੁੰਦਰ|ਅਜ਼ੋਵ ਸਾਗਰ]] ਨਾਲ ਵੀ ਲੱਗਦੀ ਹੈ। [[ਕੀਵ]] ਯੂਕਰੇਨ ਦੀ ਰਾਜਧਾਨੀ ਅਤੇ ਸਭ ਤੋਂ ਵੱਡਾ ਸ਼ਹਿਰ ਹੈ, ਇਸ ਤੋਂ ਬਾਅਦ [[ਖਾਰਕੀਵ|ਖਾਰਕਿਵ]], ਓਡੇਸਾ ਅਤੇ ਡਨੀਪਰੋ ਆਉਂਦੇ ਹਨ। ਦੇਸ਼ ਦੀ ਸਰਕਾਰੀ ਭਾਸ਼ਾ [[ਯੂਕਰੇਨੀ ਭਾਸ਼ਾ|ਯੂਕਰੇਨੀ]] ਹੈ। ਯੂਕਰੇਨ 603,628 ਵਰਗ ਕਿਲੋਮੀਟਰ (233,062 ਵਰਗ ਮੀਲ) ਦੇ ਖੇਤਰ ਨੂੰ ਕਵਰ ਕਰਦਾ ਹੈ। 2026 ਵਿੱਚ ਅੰਦਾਜ਼ਨ ਕੁੱਲ ਆਬਾਦੀ 32.3 ਮਿਲੀਅਨ ਸੀ। ਮਨੁੱਖ ਘੱਟੋ-ਘੱਟ 32,000 ਈਸਾ ਪੂਰਵ ਤੋਂ ਯੂਕਰੇਨ ਵਿੱਚ ਆਬਾਦ ਹਨ। [[ਮੱਧਕਾਲ|ਮੱਧ ਯੁੱਗ]] ਦੌਰਾਨ, ਇਹ ਸ਼ੁਰੂਆਤੀ ਸਲਾਵਿਕ ਵਿਸਥਾਰ ਦਾ ਸਥਾਨ ਸੀ ਅਤੇ ਬਾਅਦ ਵਿੱਚ [[ਕੀਵੀਆਈ ਰੁਸ|ਕੀਵਨ ਰਸ]] ਰਾਜ ਦੇ ਅਧੀਨ ਪੂਰਬੀ ਸਲਾਵਿਕ ਸੱਭਿਆਚਾਰ ਦਾ ਇੱਕ ਮੁੱਖ ਕੇਂਦਰ ਬਣ ਗਿਆ, ਜੋ ਕਿ 9ਵੀਂ ਸਦੀ ਵਿੱਚ ਉਭਰਿਆ ਸੀ। ਕੀਵਨ ਰਸ 10ਵੀਂ ਅਤੇ 11ਵੀਂ ਸਦੀ ਵਿੱਚ ਯੂਰਪ ਦਾ ਸਭ ਤੋਂ ਵੱਡਾ ਅਤੇ ਸਭ ਤੋਂ ਸ਼ਕਤੀਸ਼ਾਲੀ ਖੇਤਰ ਬਣ ਗਿਆ, ਪਰ 13ਵੀਂ ਸਦੀ ਵਿੱਚ ਮੰਗੋਲਾਂ ਦੁਆਰਾ ਤਬਾਹ ਹੋਣ ਤੋਂ ਪਹਿਲਾਂ ਹੌਲੀ-ਹੌਲੀ ਵਿਰੋਧੀ ਖੇਤਰੀ ਸ਼ਕਤੀਆਂ ਵਿੱਚ ਵੰਡਿਆ ਗਿਆ। ਅਗਲੇ 600 ਸਾਲਾਂ ਤੱਕ ਇਹ ਖੇਤਰ ਕਈ ਤਰ੍ਹਾਂ ਦੀਆਂ ਬਾਹਰੀ ਸ਼ਕਤੀਆਂ ਦੁਆਰਾ ਲੜਿਆ, ਵੰਡਿਆ ਅਤੇ ਸ਼ਾਸਨ ਕੀਤਾ ਗਿਆ, ਜਿਸ ਵਿੱਚ ਲਿਥੁਆਨੀਆ ਦਾ ਗ੍ਰੈਂਡ ਡਚੀ, ਪੋਲੈਂਡ ਦਾ ਰਾਜ, ਪੋਲਿਸ਼-ਲਿਥੁਆਨੀਅਨ ਰਾਸ਼ਟਰਮੰਡਲ, [[ਆਸਟਰੀਆਈ ਸਲਤਨਤ|ਆਸਟ੍ਰੀਅਨ ਸਾਮਰਾਜ]], [[ਉਸਮਾਨੀ ਸਾਮਰਾਜ|ਓਟੋਮਨ ਸਾਮਰਾਜ]] ਅਤੇ [[ਰੂਸ ਦੀ ਜ਼ਾਰਸ਼ਾਹੀ|ਰੂਸ ਦਾ ਜ਼ਾਰਡਮ]] ਸ਼ਾਮਲ ਹਨ। ਕੋਸੈਕ ਹੇਟਮਾਨੇਟ 17ਵੀਂ ਸਦੀ ਵਿੱਚ ਮੱਧ ਯੂਕਰੇਨ ਵਿੱਚ ਉਭਰਿਆ ਸੀ ਪਰ 18ਵੀਂ ਸਦੀ ਵਿੱਚ ਹੌਲੀ-ਹੌਲੀ [[ਰੂਸੀ ਸਾਮਰਾਜ]] ਦੁਆਰਾ ਲੀਨ ਹੋਣ ਤੋਂ ਪਹਿਲਾਂ ਇਸਨੂੰ ਰੂਸ ਅਤੇ ਪੋਲੈਂਡ ਵਿੱਚ ਵੰਡ ਦਿੱਤਾ ਗਿਆ ਸੀ। ਯੂਕਰੇਨੀ ਰਾਸ਼ਟਰਵਾਦ ਵਿਕਸਤ ਹੋਇਆ ਅਤੇ, 1917 ਵਿੱਚ [[ਰੂਸੀ ਇਨਕਲਾਬ|ਰੂਸੀ ਕ੍ਰਾਂਤੀ]] ਤੋਂ ਬਾਅਦ, ਥੋੜ੍ਹੇ ਸਮੇਂ ਲਈ ਯੂਕਰੇਨੀ ਪੀਪਲਜ਼ ਰੀਪਬਲਿਕ ਦਾ ਗਠਨ ਹੋਇਆ। ਬੋਲਸ਼ੇਵਿਕਾਂ ਨੇ ਸਾਬਕਾ ਸਾਮਰਾਜ ਦੇ ਬਹੁਤ ਸਾਰੇ ਹਿੱਸੇ ਉੱਤੇ ਆਪਣਾ ਕੰਟਰੋਲ ਮਜ਼ਬੂਤ ਕਰ ਲਿਆ ਅਤੇ ਯੂਕਰੇਨੀ ਸੋਵੀਅਤ ਸਮਾਜਵਾਦੀ ਗਣਰਾਜ ਦੀ ਸਥਾਪਨਾ ਕੀਤੀ, ਜੋ 1922 ਵਿੱਚ [[ਸੋਵੀਅਤ ਯੂਨੀਅਨ]] ਦਾ ਇੱਕ ਸੰਵਿਧਾਨਕ ਗਣਰਾਜ ਬਣ ਗਿਆ। 1930 ਦੇ ਦਹਾਕੇ ਦੇ ਸ਼ੁਰੂ ਵਿੱਚ, ਲੱਖਾਂ ਯੂਕਰੇਨੀ ਲੋਕ ਹੋਲੋਡੋਮੋਰ ਵਿੱਚ ਮਾਰੇ ਗਏ, ਜੋ ਕਿ ਇੱਕ ਮਨੁੱਖ ਦੁਆਰਾ ਬਣਾਇਆ ਅਕਾਲ ਸੀ । [[ਦੂਜੀ ਸੰਸਾਰ ਜੰਗ|ਦੂਜੇ ਵਿਸ਼ਵ ਯੁੱਧ]] ਦੌਰਾਨ, ਯੂਕਰੇਨ ' ਤੇ ਜਰਮਨੀ ਦਾ ਕਬਜ਼ਾ ਸੀ ਅਤੇ ਉਸਨੇ ਵੱਡੀਆਂ ਲੜਾਈਆਂ ਅਤੇ ਅੱਤਿਆਚਾਰਾਂ ਦਾ ਸਾਹਮਣਾ ਕੀਤਾ, ਜਿਸ ਦੇ ਨਤੀਜੇ ਵਜੋਂ 70 ਲੱਖ ਨਾਗਰਿਕ ਮਾਰੇ ਗਏ, ਜਿਨ੍ਹਾਂ ਵਿੱਚ ਜ਼ਿਆਦਾਤਰ ਯੂਕਰੇਨੀ ਯਹੂਦੀ ਵੀ ਸ਼ਾਮਲ ਸਨ। ਯੂਕਰੇਨ ਨੇ 1991 ਵਿੱਚ ਸੋਵੀਅਤ ਯੂਨੀਅਨ ਦੇ ਭੰਗ ਹੋਣ 'ਤੇ ਆਜ਼ਾਦੀ ਪ੍ਰਾਪਤ ਕੀਤੀ, ਆਪਣੇ ਆਪ ਨੂੰ ਨਿਰਪੱਖ ਘੋਸ਼ਿਤ ਕੀਤਾ। <ref name="gska2.rada.gov.ua">{{Cite web |title=Declaration of State Sovereignty of Ukraine |url=http://gska2.rada.gov.ua:7777/site/postanova_eng/Declaration_of_State_Sovereignty_of_Ukraine_rev1.htm |archive-url=https://web.archive.org/web/20070927224650/http://gska2.rada.gov.ua:7777/site/postanova_eng/Declaration_of_State_Sovereignty_of_Ukraine_rev1.htm |archive-date=27 September 2007 |access-date=24 December 2007 |website=[[Verkhovna Rada]] of Ukraine}}</ref> 1996 ਵਿੱਚ ਇੱਕ ਨਵਾਂ ਸੰਵਿਧਾਨ ਅਪਣਾਇਆ ਗਿਆ ਕਿਉਂਕਿ ਦੇਸ਼ ਭ੍ਰਿਸ਼ਟਾਚਾਰ ਅਤੇ ਰਾਜ ਨਿਯੰਤਰਣ ਦੀ ਵਿਰਾਸਤ ਦੇ ਵਿਚਕਾਰ ਇੱਕ ਮੁਕਤ ਬਾਜ਼ਾਰ ਉਦਾਰ ਲੋਕਤੰਤਰ ਵਿੱਚ ਤਬਦੀਲ ਹੋ ਗਿਆ ਸੀ।<ref>{{Citation |title=Ukraine |date=2025-01-02 |url=https://www.cia.gov/the-world-factbook/countries/ukraine/#people-and-society |work=The World Factbook |archive-url=https://web.archive.org/web/20250102200437/https://www.cia.gov/the-world-factbook/countries/ukraine/#people-and-society |publisher=Central Intelligence Agency |language=en |access-date=2025-01-11 |archive-date=2 January 2025}}</ref> 2004-2005 ਦੀ [[ਸੰਤਰੀ ਇਨਕਲਾਬ|ਸੰਤਰੀ ਕ੍ਰਾਂਤੀ]] ਨੇ ਚੋਣ ਅਤੇ ਸੰਵਿਧਾਨਕ ਸੁਧਾਰਾਂ ਦੀ ਸ਼ੁਰੂਆਤ ਕੀਤੀ। 2014 ਵਿੱਚ ਮੁੜ ਉੱਭਰੇ ਰਾਜਨੀਤਿਕ ਸੰਕਟਾਂ ਨੇ ਯੂਰੋਮੈਦਾਨ ਵਜੋਂ ਜਾਣੇ ਜਾਂਦੇ ਵਿਸ਼ਾਲ ਪ੍ਰਦਰਸ਼ਨਾਂ ਦੀ ਇੱਕ ਲੜੀ ਨੂੰ ਜਨਮ ਦਿੱਤਾ, ਜਿਸਦੇ ਨਤੀਜੇ ਵਜੋਂ ਇੱਕ ਕ੍ਰਾਂਤੀ ਆਈ, ਜਿਸ ਦੇ ਅੰਤ ਵਿੱਚ ਰੂਸ ਨੇ ਇੱਕਪਾਸੜ ਤੌਰ 'ਤੇ ਯੂਕਰੇਨ ਦੇ [[ਕ੍ਰੀਮੀਆ|ਕ੍ਰੀਮੀਅਨ ਪ੍ਰਾਇਦੀਪ 'ਤੇ]] ਕਬਜ਼ਾ ਕਰ ਲਿਆ ਅਤੇ ਉਸਨੂੰ ਆਪਣੇ ਨਾਲ ਮਿਲਾ ਲਿਆ, ਅਤੇ ਰੂਸ ਪੱਖੀ ਅਸ਼ਾਂਤੀ ਦਾ ਨਤੀਜਾ ਡੋਨਬਾਸ ਵਿੱਚ ਰੂਸ ਅਤੇ ਰੂਸ-ਸਮਰਥਿਤ ਵੱਖਵਾਦੀਆਂ ਨਾਲ ਯੁੱਧ ਵਿੱਚ ਹੋਇਆ। 2022 ਵਿੱਚ ਯੂਕਰੇਨ ਉੱਤੇ ਰੂਸੀ ਹਮਲੇ ਨੇ [[ਯੂਕ੍ਰੇਨ ਉੱਤੇ ਰੂਸੀ ਹਮਲਾ|ਯੁੱਧ ਦਾ ਇੱਕ ਨਵਾਂ ਪੜਾਅ]] ਸ਼ੁਰੂ ਕੀਤਾ।<ref name=":5">{{Cite news|url=https://www.foreignaffairs.com/ukraine/war-security-assistance-lessons|title=The Surprising Success of U.S. Military Aid to Ukraine|last=Beliakova|first=Polina|date=2023-03-17|work=Foreign Affairs|access-date=2023-04-13|last2=Tecott Metz|first2=Rachel|language=en-US}}</ref><ref name=":6">{{Cite web |last=Dorfman |first=Zach |date=28 April 2022 |title=In closer ties to Ukraine, U.S. officials long saw promise and peril |url=https://news.yahoo.com/in-closer-ties-to-ukraine-us-officials-long-saw-promise-and-peril-090006105.html |access-date=13 April 2023 |website=[[Yahoo News]] |language=en-US}}</ref> ਯੂਕਰੇਨ ਇੱਕ [[ਇਕਾਤਮਕ ਦੇਸ਼|ਇਕਸਾਰ ਰਾਜ]] ਹੈ ਅਤੇ ਇਸਦੀ ਸਰਕਾਰ ਪ੍ਰਣਾਲੀ ਇੱਕ ਅਰਧ-ਰਾਸ਼ਟਰਪਤੀ ਗਣਰਾਜ ਹੈ। ਯੂਕਰੇਨ ਦੀ ਆਰਥਿਕਤਾ ਇੱਕ ਪਰਿਵਰਤਨਸ਼ੀਲ ਅਰਥਵਿਵਸਥਾ ਹੈ, ਜਿਸਦੀ ਪ੍ਰਤੀ ਵਿਅਕਤੀ 2024 ਤੱਕ ਯੂਰਪ ਵਿੱਚ ਸਭ ਤੋਂ ਘੱਟ ਨਾਮਾਤਰ ਜੀਡੀਪੀ ਹੈ । ਆਪਣੀ ਵਿਸ਼ਾਲ ਉਪਜਾਊ ਜ਼ਮੀਨ ਦੇ ਕਾਰਨ, ਇਹ ਦੇਸ਼ ਅਨਾਜ ਦਾ ਇੱਕ ਮਹੱਤਵਪੂਰਨ ਨਿਰਯਾਤਕ ਹੈ,<ref name=":9">{{Cite journal|last=Jia|first=Nan|last2=Xia|first2=Zilong|last3=Li|first3=Yinshuai|last4=Yu|first4=Xiang|last5=Wu|first5=Xutong|last6=Li|first6=Yingjie|last7=Su|first7=Rongfei|last8=Wang|first8=Mengting|last9=Chen|first9=Ruishan|date=2024|title=The Russia-Ukraine war reduced food production and exports with a disparate geographical impact worldwide|journal=Communications Earth & Environment|volume=5|issue=1|bibcode=2024ComEE...5..765J|doi=10.1038/s43247-024-01915-5|doi-access=free}}</ref> ਹਾਲਾਂਕਿ ਰੂਸ-ਯੂਕਰੇਨੀ ਯੁੱਧ ਕਾਰਨ 2022 ਤੋਂ ਅਨਾਜ ਉਤਪਾਦਨ ਵਿੱਚ ਗਿਰਾਵਟ ਆਈ ਹੈ, ਜਿਸ ਨਾਲ ਵਿਸ਼ਵਵਿਆਪੀ ਖੁਰਾਕ ਸੁਰੱਖਿਆ ਨੂੰ ਖ਼ਤਰਾ ਪੈਦਾ ਹੋ ਗਿਆ ਹੈ।<ref name=":8">{{Cite web |title=World Economic Situation and Prospects 2024 |url=https://www.un.org/development/desa/dpad/wp-content/uploads/sites/45/WESP_2024_Web.pdf |page=158}}</ref> ਯੂਕਰੇਨ ਨੂੰ ਵਿਸ਼ਵ ਮਾਮਲਿਆਂ ਵਿੱਚ ਇੱਕ ਮੱਧਮ ਸ਼ਕਤੀ ਮੰਨਿਆ ਜਾਂਦਾ ਹੈ। ਇਸਦੀ ਫੌਜ ਦੁਨੀਆ ਦੀ ਛੇਵੀਂ ਸਭ ਤੋਂ ਵੱਡੀ ਫੌਜ ਹੈ ਅਤੇ ਇਸਦਾ ਰੱਖਿਆ ਬਜਟ ਅੱਠਵਾਂ ਸਭ ਤੋਂ ਵੱਡਾ ਹੈ, ਅਤੇ ਇਹ ਦੁਨੀਆ ਦੇ ਸਭ ਤੋਂ ਵੱਡੇ ਅਤੇ ਸਭ ਤੋਂ ਵਿਭਿੰਨ ਡਰੋਨ ਬੇੜਿਆਂ ਵਿੱਚੋਂ ਇੱਕ ਦਾ ਸੰਚਾਲਨ ਕਰਦੀ ਹੈ । ਯੂਕਰੇਨ [[ਸੰਯੁਕਤ ਰਾਸ਼ਟਰ]] ਦਾ ਸੰਸਥਾਪਕ ਮੈਂਬਰ ਹੈ ਅਤੇ [[ਯੂਰਪ ਦੀ ਪ੍ਰੀਸ਼ਦ|ਯੂਰਪ ਕੌਂਸਲ]], [[ਵਿਸ਼ਵ ਵਪਾਰ ਸੰਗਠਨ]] ਅਤੇ OSCE ਦਾ ਮੈਂਬਰ ਹੈ। ਇਹ ਯੂਰਪੀਅਨ ਯੂਨੀਅਨ ਵਿੱਚ ਸ਼ਾਮਲ ਹੋਣ ਦੀ ਪ੍ਰਕਿਰਿਆ ਵਿੱਚ ਹੈ ਅਤੇ 2022 ਵਿੱਚ [[ਨਾਟੋ]] ਵਿੱਚ ਸ਼ਾਮਲ ਹੋਣ ਲਈ ਅਰਜ਼ੀ ਦਿੱਤੀ ਹੈ।<ref>{{Cite news|url=https://www.nytimes.com/2022/09/30/world/europe/ukraine-nato-zelensky.html|title=Ukraine submits an application to join NATO, with big hurdles ahead.|last=Kramer|first=Andrew E.|date=2022-09-30|work=The New York Times|access-date=2022-10-01|last2=Bilefsky|first2=Dan|language=en-US}}</ref> == ਇਤਿਹਾਸ == === ਮੁੱਢਲਾ ਇਤਿਹਾਸ === ਯੂਰਪ ਵਿੱਚ ਸਭ ਤੋਂ ਪੁਰਾਣੀ ਸੁਰੱਖਿਅਤ ਢੰਗ ਨਾਲ ਤਾਰੀਖ ਵਾਲੇ ਹੋਮਿਨਿਨ ਦੀ ਮੌਜੂਦਗੀ ਦੇ ਸਬੂਤ ਪੱਛਮੀ ਯੂਕਰੇਨ ਦੇ ਕੋਰੋਲੇਵੋ ਤੋਂ 1.4 ਮਿਲੀਅਨ ਸਾਲ ਪੁਰਾਣੇ ਪੱਥਰ ਦੇ ਸੰਦਾਂ ਤੋਂ ਮਿਲਦੇ ਹਨ। ਯੂਕਰੇਨ ਅਤੇ ਇਸਦੇ ਆਸ ਪਾਸ ਦੇ ਇਲਾਕਿਆਂ ਵਿੱਚ ਆਧੁਨਿਕ ਮਨੁੱਖਾਂ ਦੁਆਰਾ ਵਸੇਬਾ 32,000 ਈਸਾ ਪੂਰਵ ਤੋਂ ਹੈ, ਜਿਸ ਵਿੱਚ ਕ੍ਰੀਮੀਅਨ ਪਹਾੜਾਂ ਵਿੱਚ ਗ੍ਰੇਵੇਟੀਅਨ ਸੱਭਿਆਚਾਰ ਦੇ ਸਬੂਤ ਹਨ। 4,500 ਈਸਾ ਪੂਰਵ ਤੱਕ, ਨਿਓਲਿਥਿਕ ਕੁਕੁਟੇਨੀ-ਟ੍ਰਾਈਪਿਲੀਆ ਸੱਭਿਆਚਾਰ ਆਧੁਨਿਕ ਯੂਕਰੇਨ ਦੇ ਵਿਸ਼ਾਲ ਖੇਤਰਾਂ ਵਿੱਚ ਵਧ-ਫੁੱਲ ਰਿਹਾ ਸੀ, ਜਿਸ ਵਿੱਚ ਟ੍ਰਾਈਪਿਲੀਆ ਅਤੇ ਪੂਰੇ ਡਨੀਪਰ-ਡਨੀਸਟਰ ਖੇਤਰ ਸ਼ਾਮਲ ਹਨ। ਯੂਕਰੇਨ ਘੋੜੇ ਦੇ ਪਹਿਲੇ ਪਾਲਤੂ ਜਾਨਵਰਾਂ ਲਈ ਇੱਕ ਸੰਭਾਵਿਤ ਸਥਾਨ ਹੈ। ਕੁਰਗਨ ਪਰਿਕਲਪਨਾ ਯੂਕਰੇਨ ਦੇ ਵੋਲਗਾ-ਡਨੀਪਰ ਖੇਤਰ ਅਤੇ ਦੱਖਣੀ ਰੂਸ ਨੂੰ ਪ੍ਰੋਟੋ-ਇੰਡੋ-ਯੂਰਪੀਅਨਾਂ ਦੇ ਭਾਸ਼ਾਈ ਵੰਸ਼ ਵਜੋਂ ਰੱਖਦੀ ਹੈ। ਤੀਜੀ ਸਦੀ ਈਸਾ ਪੂਰਵ ਵਿੱਚ ਪੋਂਟਿਕ ਸਟੈਪਸ ਤੋਂ ਸ਼ੁਰੂਆਤੀ ਇੰਡੋ-ਯੂਰਪੀਅਨ ਪ੍ਰਵਾਸ ਨੇ ਯਮਨਾਇਆ ਸਟੈੱਪ ਪੇਸਟੋਰਲਿਸਟ ਵੰਸ਼ ਅਤੇ ਇੰਡੋ-ਯੂਰਪੀਅਨ ਭਾਸ਼ਾਵਾਂ ਨੂੰ ਯੂਰਪ ਦੇ ਵੱਡੇ ਹਿੱਸਿਆਂ ਵਿੱਚ ਫੈਲਾਇਆ। ਲੋਹੇ ਦੇ ਯੁੱਗ ਦੌਰਾਨ, ਇਹ ਜ਼ਮੀਨ ਈਰਾਨੀ ਬੋਲਣ ਵਾਲੇ ਸਿਮੇਰੀਅਨ, ਸਿਥੀਅਨ ਅਤੇ ਸਰਮਾਟੀਅਨਾਂ ਦੁਆਰਾ ਵਸਾਈ ਗਈ ਸੀ। 700 ਈਸਾ ਪੂਰਵ ਅਤੇ 200 ਈਸਾ ਪੂਰਵ ਦੇ ਵਿਚਕਾਰ ਇਹ ਸਿਥੀਅਨ ਰਾਜ ਦਾ ਹਿੱਸਾ ਸੀ। 6ਵੀਂ ਸਦੀ ਈਸਾ ਪੂਰਵ ਤੋਂ, ਕਾਲੇ ਸਾਗਰ ਦੇ ਉੱਤਰ-ਪੂਰਬੀ ਕੰਢੇ 'ਤੇ ਯੂਨਾਨੀ, ਰੋਮਨ ਅਤੇ ਬਿਜ਼ੰਤੀਨੀ ਕਲੋਨੀਆਂ ਸਥਾਪਿਤ ਕੀਤੀਆਂ ਗਈਆਂ ਸਨ, ਜਿਵੇਂ ਕਿ ਟਾਇਰਸ, ਓਲਬੀਆ ਅਤੇ ਚੈਰਸੋਨੇਸਸ। ਇਹ 6ਵੀਂ ਸਦੀ ਈਸਵੀ ਤੱਕ ਵਧੀਆਂ। ਗੋਥ ਇਸ ਖੇਤਰ ਵਿੱਚ ਰਹੇ, ਪਰ 370 ਦੇ ਦਹਾਕੇ ਤੋਂ ਹੂਨਾਂ ਦੇ ਪ੍ਰਭਾਵ ਹੇਠ ਆ ਗਏ। 7ਵੀਂ ਸਦੀ ਵਿੱਚ, ਉਹ ਖੇਤਰ ਜੋ ਹੁਣ ਪੂਰਬੀ ਯੂਕਰੇਨ ਹੈ, ਪੁਰਾਣੇ ਮਹਾਨ ਬੁਲਗਾਰੀਆ ਦਾ ਕੇਂਦਰ ਸੀ। ਸਦੀ ਦੇ ਅੰਤ ਵਿੱਚ, ਜ਼ਿਆਦਾਤਰ ਬੁਲਗਾਰ ਕਬੀਲੇ ਵੱਖ-ਵੱਖ ਦਿਸ਼ਾਵਾਂ ਵਿੱਚ ਪਰਵਾਸ ਕਰ ਗਏ, ਅਤੇ ਖਜ਼ਾਰਾਂ ਨੇ ਬਹੁਤ ਸਾਰੀ ਜ਼ਮੀਨ 'ਤੇ ਕਬਜ਼ਾ ਕਰ ਲਿਆ। 5ਵੀਂ ਅਤੇ 6ਵੀਂ ਸਦੀ ਵਿੱਚ, ਐਂਟੇਸ, ਜਿਨ੍ਹਾਂ ਨੂੰ ਕੁਝ ਲੋਕ ਸ਼ੁਰੂਆਤੀ ਸਲਾਵਿਕ ਲੋਕਾਂ ਵਜੋਂ ਜਾਣਦੇ ਹਨ, ਯੂਕਰੇਨ ਵਿੱਚ ਰਹਿੰਦੇ ਸਨ। ਬਾਲਕਨ ਵਿੱਚ ਮੌਜੂਦਾ ਯੂਕਰੇਨ ਦੇ ਇਲਾਕਿਆਂ ਤੋਂ ਪਰਵਾਸ ਨੇ ਬਹੁਤ ਸਾਰੇ ਦੱਖਣੀ ਸਲਾਵਿਕ ਰਾਸ਼ਟਰ ਸਥਾਪਤ ਕੀਤੇ। ਉੱਤਰੀ ਪ੍ਰਵਾਸ, ਲਗਭਗ ਇਲਮੇਨ ਝੀਲ ਤੱਕ ਪਹੁੰਚਣ ਨਾਲ, ਇਲਮੇਨ ਸਲਾਵ ਅਤੇ ਕ੍ਰਿਵਿਚਾਂ ਦੇ ਉਭਾਰ ਦਾ ਕਾਰਨ ਬਣਿਆ। 602 ਵਿੱਚ ਅਵਾਰ ਦੇ ਹਮਲੇ ਅਤੇ ਐਂਟੀਸ ਯੂਨੀਅਨ ਦੇ ਢਹਿ ਜਾਣ ਤੋਂ ਬਾਅਦ, ਇਹਨਾਂ ਵਿੱਚੋਂ ਜ਼ਿਆਦਾਤਰ ਲੋਕ ਦੂਜੇ ਹਜ਼ਾਰ ਸਾਲ ਦੀ ਸ਼ੁਰੂਆਤ ਤੱਕ ਵੱਖਰੇ ਕਬੀਲਿਆਂ ਦੇ ਰੂਪ ਵਿੱਚ ਬਚੇ ਰਹੇ।<ref>{{cite book|last=Magocsi|first=Paul Robert|url=https://books.google.com/books?id=t124cP06gg0C&q=antes+avar&pg=PA42|title=A History of Ukraine|date=16 July 1996|publisher=[[University of Toronto Press]]|isbn=978-0-8020-7820-9|pages=39–42|quote=Whether the Antes created a state structure or existed simply as tribal groupings, their influence was broken after the arrival of the Avars during the second half of the sixth century. With the Avar presence, the Antes disappeared; they are last mentioned in historical sources at the beginning of the seventh century (602).|access-date=16 July 2018|via=Google Books}}</ref> === ਕੀਵ ਦਾ ਸੁਨਹਿਰੀ ਯੁੱਗ === ਕੀਵਨ ਰਸ ਰਾਜ ਦੀ ਸਥਾਪਨਾ ਅਜੇ ਵੀ ਅਸਪਸ਼ਟ ਅਤੇ ਅਨਿਸ਼ਚਿਤ ਹੈ। ਇਸ ਰਾਜ ਵਿੱਚ ਮੌਜੂਦਾ ਯੂਕਰੇਨ, ਬੇਲਾਰੂਸ ਅਤੇ ਯੂਰਪੀ ਰੂਸ ਦੇ ਪੱਛਮੀ ਹਿੱਸੇ ਦਾ ਬਹੁਤ ਸਾਰਾ ਹਿੱਸਾ ਸ਼ਾਮਲ ਸੀ।[2] ਪ੍ਰਾਇਮਰੀ ਕ੍ਰੋਨਿਕਲ ਦੇ ਅਨੁਸਾਰ, ਰਸ ਦੇ ਲੋਕਾਂ ਵਿੱਚ ਸ਼ੁਰੂ ਵਿੱਚ ਸਕੈਂਡੇਨੇਵੀਆ ਦੇ ਵਾਰੈਂਜੀਅਨ ਸ਼ਾਮਲ ਸਨ। 882 ਵਿੱਚ, ਮੂਰਤੀ-ਪੂਜਕ ਰਾਜਕੁਮਾਰ ਓਲੇਹ (ਓਲੇਹ) ਨੇ ਕੀਵ ਨੂੰ ਅਸਕੋਲਡ ਅਤੇ ਦੀਰ ਤੋਂ ਜਿੱਤ ਲਿਆ ਅਤੇ ਇਸਨੂੰ ਰੂਸ ਦੀ ਨਵੀਂ ਰਾਜਧਾਨੀ ਵਜੋਂ ਘੋਸ਼ਿਤ ਕੀਤਾ। ਹਾਲਾਂਕਿ, ਨੌਰਮਨਿਸਟ-ਵਿਰੋਧੀ ਇਤਿਹਾਸਕਾਰ ਦਲੀਲ ਦਿੰਦੇ ਹਨ ਕਿ ਡਨੀਪਰ ਨਦੀ ਦੇ ਦੱਖਣੀ ਹਿੱਸਿਆਂ ਦੇ ਨਾਲ ਪੂਰਬੀ ਸਲਾਵਿਕ ਕਬੀਲੇ ਪਹਿਲਾਂ ਹੀ ਸੁਤੰਤਰ ਤੌਰ 'ਤੇ ਇੱਕ ਰਾਜ ਬਣਾਉਣ ਦੀ ਪ੍ਰਕਿਰਿਆ ਵਿੱਚ ਸਨ।[5] ਵਾਰੈਂਜੀਅਨ ਕੁਲੀਨ ਵਰਗ, ਜਿਸ ਵਿੱਚ ਸੱਤਾਧਾਰੀ ਰੁਰਿਕ ਰਾਜਵੰਸ਼ ਵੀ ਸ਼ਾਮਲ ਸੀ, ਬਾਅਦ ਵਿੱਚ ਸਲਾਵਿਕ ਆਬਾਦੀ ਵਿੱਚ ਸਮਾ ਗਿਆ। ਕੀਵਨ ਰਸ ਕਈ ਰਿਆਸਤਾਂ ਤੋਂ ਬਣਿਆ ਸੀ ਜੋ ਆਪਸ ਵਿੱਚ ਜੁੜੇ ਰੁਰਿਕਿਡ ਕਨਿਆਜ਼ ("ਰਾਜਕੁਮਾਰ") ਦੁਆਰਾ ਸ਼ਾਸਨ ਕਰਦੇ ਸਨ, ਜੋ ਅਕਸਰ ਕੀਵ ਦੇ ਕਬਜ਼ੇ ਲਈ ਇੱਕ ਦੂਜੇ ਨਾਲ ਲੜਦੇ ਸਨ।<ref>''The Dynasty of Chernigov, 1146–1246'' {{ISBN|978-0-521-82442-2}} pp. 117–118</ref> 10ਵੀਂ ਅਤੇ 11ਵੀਂ ਸਦੀ ਦੌਰਾਨ, ਕੀਵਨ ਰਸ ਯੂਰਪ ਦਾ ਸਭ ਤੋਂ ਵੱਡਾ ਅਤੇ ਸਭ ਤੋਂ ਸ਼ਕਤੀਸ਼ਾਲੀ ਰਾਜ ਬਣ ਗਿਆ, ਜਿਸ ਨੂੰ ਇਸਦੇ ਸੁਨਹਿਰੀ ਯੁੱਗ ਵਜੋਂ ਜਾਣਿਆ ਜਾਂਦਾ ਹੈ।[7] ਇਸਦੀ ਸ਼ੁਰੂਆਤ ਵਲਾਦੀਮੀਰ ਮਹਾਨ (980-1015) ਦੇ ਰਾਜ ਨਾਲ ਹੋਈ, ਜਿਸਨੇ ਈਸਾਈ ਧਰਮ ਦੀ ਸ਼ੁਰੂਆਤ ਕੀਤੀ। ਆਪਣੇ ਪੁੱਤਰ, ਯਾਰੋਸਲਾਵ ਦ ਵਾਈਜ਼ (1019-1054) ਦੇ ਰਾਜ ਦੌਰਾਨ, ਕੀਵਨ ਰਸ ਆਪਣੇ ਸੱਭਿਆਚਾਰਕ ਵਿਕਾਸ ਅਤੇ ਫੌਜੀ ਸ਼ਕਤੀ ਦੇ ਸਿਖਰ 'ਤੇ ਪਹੁੰਚ ਗਿਆ। ਖੇਤਰੀ ਸ਼ਕਤੀਆਂ ਦੀ ਸਾਪੇਖਿਕ ਮਹੱਤਤਾ ਦੁਬਾਰਾ ਵਧਣ ਨਾਲ ਰਾਜ ਜਲਦੀ ਹੀ ਖੰਡਿਤ ਹੋ ਗਿਆ। ਵਲਾਦੀਮੀਰ II ਮੋਨੋਮਾਖ (1113-1125) ਅਤੇ ਉਸਦੇ ਪੁੱਤਰ ਮਸਤਿਸਲਾਵ (1125-1132) ਦੇ ਸ਼ਾਸਨ ਅਧੀਨ ਇੱਕ ਅੰਤਮ ਪੁਨਰ-ਉਥਾਨ ਤੋਂ ਬਾਅਦ, ਕੀਵਨ ਰਸ ਅੰਤ ਵਿੱਚ ਮਸਤਿਸਲਾਵ ਦੀ ਮੌਤ ਤੋਂ ਬਾਅਦ ਵੱਖ-ਵੱਖ ਰਿਆਸਤਾਂ ਵਿੱਚ ਵੰਡਿਆ ਗਿਆ, ਹਾਲਾਂਕਿ ਕੀਵ ਦੀ ਮਾਲਕੀ ਅਜੇ ਵੀ ਦਹਾਕਿਆਂ ਤੱਕ ਬਹੁਤ ਮਾਣ-ਸਨਮਾਨ ਰੱਖਦੀ ਰਹੇਗੀ। 11ਵੀਂ ਅਤੇ 12ਵੀਂ ਸਦੀ ਵਿੱਚ, ਤੁਰਕੀ-ਭਾਸ਼ੀ ਕੁਮਾਨ ਅਤੇ ਕਿਪਚਕਾਂ ਦੀ ਖਾਨਾਬਦੋਸ਼ ਸੰਘ ਕਾਲੇ ਸਾਗਰ ਦੇ ਉੱਤਰ ਵਿੱਚ ਪੋਂਟਿਕ ਸਟੈੱਪ ਵਿੱਚ ਪ੍ਰਮੁੱਖ ਸ਼ਕਤੀ ਸੀ।<ref>Carter V. Findley, ''The Turks in World History'' (Oxford University Press, October 2004) {{ISBN|0-19-517726-6}}</ref> 13ਵੀਂ ਸਦੀ ਦੇ ਮੱਧ ਵਿੱਚ ਮੰਗੋਲ ਹਮਲਿਆਂ ਨੇ ਕੀਵਨ ਰਸ ਨੂੰ ਤਬਾਹ ਕਰ ਦਿੱਤਾ; 1240 ਵਿੱਚ ਕੀਵ ਦੀ ਘੇਰਾਬੰਦੀ ਤੋਂ ਬਾਅਦ, ਸ਼ਹਿਰ ਨੂੰ ਮੰਗੋਲਾਂ ਦੁਆਰਾ ਤਬਾਹ ਕਰ ਦਿੱਤਾ ਗਿਆ। ਪੱਛਮੀ ਖੇਤਰਾਂ ਵਿੱਚ, ਹੈਲਿਚ ਅਤੇ ਵੋਲਹੀਨੀਆ ਦੀਆਂ ਰਿਆਸਤਾਂ ਪਹਿਲਾਂ ਪੈਦਾ ਹੋਈਆਂ ਸਨ, ਅਤੇ ਗੈਲੀਸੀਆ-ਵੋਲਹੀਨੀਆ ਦੀ ਰਿਆਸਤ ਬਣਾਉਣ ਲਈ ਮਿਲਾਈਆਂ ਗਈਆਂ ਸਨ। ਰੋਮਨ ਮਹਾਨ ਦੇ ਪੁੱਤਰ, ਗੈਲੀਸੀਆ ਦੇ ਡੈਨੀਅਲ ਨੇ ਦੱਖਣ-ਪੱਛਮੀ ਰਸ ਦੇ ਬਹੁਤ ਸਾਰੇ ਹਿੱਸੇ ਨੂੰ ਦੁਬਾਰਾ ਇੱਕਜੁੱਟ ਕੀਤਾ, ਜਿਸ ਵਿੱਚ ਵੋਲਹੀਨੀਆ, ਗੈਲੀਸੀਆ, ਅਤੇ ਨਾਲ ਹੀ ਕੀਵ ਸ਼ਾਮਲ ਸਨ। ਬਾਅਦ ਵਿੱਚ ਉਸਨੂੰ 1253 ਵਿੱਚ ਗੈਲੀਸੀਆ-ਵੋਲਹੀਨੀਆ (ਜਿਸਨੂੰ ਰੁਥੇਨੀਆ ਦਾ ਰਾਜ ਵੀ ਕਿਹਾ ਜਾਂਦਾ ਹੈ) ਦੇ ਪਹਿਲੇ ਰਾਜੇ ਵਜੋਂ ਇੱਕ ਪੋਪ ਦੇ ਰਾਜਦੂਤ ਦੁਆਰਾ ਤਾਜ ਪਹਿਨਾਇਆ ਗਿਆ।<ref>{{cite book|last1=Ougrin|first1=Dennis|last2=Ougrin|first2=Anastasia|date=2020|title=One Hundred Years in Galicia: Events That Shaped Ukraine and Eastern Europe|url=https://books.google.com/books?id=sGgDEAAAQBAJ&dq=1253+daniel+ruthenia&pg=PR11|location=Newcastle upon Tyne|publisher=Cambridge Scholars Publishing|page=11|isbn=978-1-5275-5881-6}}</ref> === ਵਿਦੇਸ਼ੀ ਦਬਦਬਾ === 1349 ਵਿੱਚ, ਗੈਲੀਸ਼ੀਆ-ਵੋਲਹਿਨੀਆ ਯੁੱਧਾਂ ਦੇ ਬਾਅਦ, ਇਹ ਖੇਤਰ ਪੋਲੈਂਡ ਦੇ ਰਾਜ ਅਤੇ ਲਿਥੁਆਨੀਆ ਦੇ ਗ੍ਰੈਂਡ ਡਚੀ ਵਿਚਕਾਰ ਵੰਡਿਆ ਗਿਆ ਸੀ। 13ਵੀਂ ਸਦੀ ਦੇ ਮੱਧ ਤੋਂ ਲੈ ਕੇ 1400 ਦੇ ਦਹਾਕੇ ਦੇ ਅਖੀਰ ਤੱਕ, ਜੇਨੋਆ ਗਣਰਾਜ ਨੇ ਕਾਲੇ ਸਾਗਰ ਦੇ ਉੱਤਰੀ ਤੱਟ 'ਤੇ ਕਈ ਕਲੋਨੀਆਂ ਦੀ ਸਥਾਪਨਾ ਕੀਤੀ ਅਤੇ ਇਹਨਾਂ ਨੂੰ ਗਣਰਾਜ ਦੇ ਪ੍ਰਤੀਨਿਧੀ, ਕੌਂਸਲ ਦੀ ਅਗਵਾਈ ਵਾਲੇ ਵੱਡੇ ਵਪਾਰਕ ਕੇਂਦਰਾਂ ਵਿੱਚ ਬਦਲ ਦਿੱਤਾ। 1430 ਵਿੱਚ, ਪੋਡੋਲੀਆ ਦਾ ਖੇਤਰ ਪੋਲੈਂਡ ਵਿੱਚ ਸ਼ਾਮਲ ਕਰ ਲਿਆ ਗਿਆ, ਅਤੇ ਆਧੁਨਿਕ ਯੂਕਰੇਨ ਦੀਆਂ ਜ਼ਮੀਨਾਂ ਪੋਲਾਂ ਦੁਆਰਾ ਵੱਧ ਤੋਂ ਵੱਧ ਵਸਾਈਆਂ ਗਈਆਂ। 1441 ਵਿੱਚ, ਚੰਗੇਜ਼ ਰਾਜਕੁਮਾਰ ਹਾਸੀ ਪਹਿਲੇ ਗਿਰੇ ਨੇ ਕ੍ਰੀਮੀਅਨ ਪ੍ਰਾਇਦੀਪ ਅਤੇ ਆਲੇ ਦੁਆਲੇ ਦੇ ਮੈਦਾਨਾਂ 'ਤੇ ਕ੍ਰੀਮੀਅਨ ਖਾਨੇਟ ਦੀ ਸਥਾਪਨਾ ਕੀਤੀ; ਖਾਨੇਟ ਨੇ ਤਾਤਾਰ ਗੁਲਾਮ ਛਾਪਿਆਂ ਦਾ ਪ੍ਰਬੰਧ ਕੀਤਾ। ਅਗਲੀਆਂ ਤਿੰਨ ਸਦੀਆਂ ਵਿੱਚ, ਕ੍ਰੀਮੀਅਨ ਗੁਲਾਮ ਵਪਾਰ ਖੇਤਰ ਵਿੱਚ ਅੰਦਾਜ਼ਨ 20 ਲੱਖ ਲੋਕਾਂ ਨੂੰ ਗ਼ੁਲਾਮ ਬਣਾ ਲਵੇਗਾ।<ref>{{cite journal|last1=Kizilov|first1=Mikhail|date=2007|title=Slaves, Money Lenders, and Prisoner Guards: The Jews and the Trade in Slaves and Captives in the Crimean Khanate|url=https://archive.org/details/journal-of-jewish-studies_autumn-2007_58_2/page/189|journal=Journal of Jewish Studies|volume=58|issue=2|pages=189–210|doi=10.18647/2730/JJS-2007}}</ref><ref>{{cite book|last=İnalcik|first=Halil|title=The Mutual Effects of the Islamic and Judeo-Christian Worlds: The East European Pattern|publisher=Brooklyn College Press|year=1979|isbn=978-0-93088800-8|editor1-last=Ascher|editor1-first=Abraham|location=New York, NY|pages=25–43|contribution=Servile Labour in the Ottoman Empire|author-link=Halil İnalcık|editor2-last=Király|editor2-first=Béla K.|editor3-last=Halasi-Kun|editor3-first=Tibor|contribution-url=http://coursesa.matrix.msu.edu/~fisher/hst373/readings/inalcik6.html|archive-url=https://web.archive.org/web/20170504102244/http://coursesa.matrix.msu.edu/~fisher/hst373/readings/inalcik6.html|archive-date=4 May 2017}}</ref> 1569 ਵਿੱਚ, ਲੁਬਲਿਨ ਯੂਨੀਅਨ ਨੇ ਪੋਲਿਸ਼-ਲਿਥੁਆਨੀਅਨ ਕਾਮਨਵੈਲਥ ਦੀ ਸਥਾਪਨਾ ਕੀਤੀ, ਅਤੇ ਜ਼ਿਆਦਾਤਰ ਯੂਕਰੇਨੀ ਜ਼ਮੀਨਾਂ ਲਿਥੁਆਨੀਆ ਤੋਂ ਪੋਲੈਂਡ ਦੇ ਰਾਜ ਦੇ ਤਾਜ ਵਿੱਚ ਤਬਦੀਲ ਕਰ ਦਿੱਤੀਆਂ ਗਈਆਂ, ਜੋ ਕਿ ਡੀ ਜੂਰ ਪੋਲਿਸ਼ ਖੇਤਰ ਬਣ ਗਿਆ। ਪੋਲੋਨਾਈਜ਼ੇਸ਼ਨ ਦੇ ਦਬਾਅ ਹੇਠ, ਰੁਥੇਨੀਆ ਦੇ ਬਹੁਤ ਸਾਰੇ ਜ਼ਮੀਨੀ ਸੱਜਣ ਕੈਥੋਲਿਕ ਧਰਮ ਵਿੱਚ ਬਦਲ ਗਏ ਅਤੇ ਪੋਲਿਸ਼ ਕੁਲੀਨ ਵਰਗ ਦੇ ਚੱਕਰਾਂ ਵਿੱਚ ਸ਼ਾਮਲ ਹੋ ਗਏ; ਦੂਸਰੇ ਨਵੇਂ ਬਣੇ ਰੁਥੇਨੀਅਨ ਯੂਨੀਏਟ ਚਰਚ ਵਿੱਚ ਸ਼ਾਮਲ ਹੋ ਗਏ।<ref>Subtelny, pp. 92–93</ref> === ਕੋਸੈਕ ਹੇਟਮੈਨੇਟ === ਰੁਥੇਨੀਅਨ ਕੁਲੀਨ ਵਰਗ ਵਿੱਚੋਂ ਮੂਲ ਰੱਖਿਅਕਾਂ ਤੋਂ ਵਾਂਝੇ ਹੋਣ ਕਰਕੇ, ਕਿਸਾਨ ਅਤੇ ਸ਼ਹਿਰ ਦੇ ਲੋਕ ਉੱਭਰ ਰਹੇ ਜ਼ਾਪੋਰੋਜ਼ੀਅਨ ਕੋਸਾਕਸ ਵੱਲ ਸੁਰੱਖਿਆ ਲਈ ਮੁੜਨ ਲੱਗੇ। 17ਵੀਂ ਸਦੀ ਦੇ ਮੱਧ ਵਿੱਚ, ਡਨੀਪਰ ਕੋਸਾਕਸ ਅਤੇ ਰੁਥੇਨੀਅਨ ਕਿਸਾਨਾਂ ਦੁਆਰਾ ਇੱਕ ਕੋਸਾਕ ਫੌਜੀ ਅਰਧ-ਰਾਜ, ਜ਼ਾਪੋਰੋਜ਼ੀਅਨ ਹੋਸਟ, ਬਣਾਇਆ ਗਿਆ ਸੀ। ਪੋਲੈਂਡ ਨੇ ਇਸ ਆਬਾਦੀ 'ਤੇ ਬਹੁਤ ਘੱਟ ਅਸਲ ਨਿਯੰਤਰਣ ਕੀਤਾ, ਪਰ ਕੋਸਾਕਸ ਨੂੰ ਤੁਰਕਾਂ ਅਤੇ ਤਾਤਾਰਾਂ ਦੇ ਵਿਰੁੱਧ ਉਪਯੋਗੀ ਪਾਇਆ, ਅਤੇ ਕਈ ਵਾਰ ਦੋਵੇਂ ਫੌਜੀ ਮੁਹਿੰਮਾਂ ਵਿੱਚ ਸਹਿਯੋਗੀ ਸਨ। ਹਾਲਾਂਕਿ, ਪੋਲਿਸ਼ ਸਜ਼ਲਾਚਟਾ (ਜਿਨ੍ਹਾਂ ਵਿੱਚੋਂ ਬਹੁਤ ਸਾਰੇ ਪੋਲੋਨਾਈਜ਼ਡ ਜ਼ਾਪੋਰੋਜ਼ੀਅਨ ਕੁਲੀਨ ਸਨ) ਦੁਆਰਾ ਜ਼ਾਪੋਰੋਜ਼ੀਅਨ ਕਿਸਾਨੀ ਦੀ ਨਿਰੰਤਰ ਸਖ਼ਤੀ ਅਤੇ ਆਰਥੋਡਾਕਸ ਚਰਚ ਦੇ ਦਮਨ ਨੇ ਕੋਸਾਕਸ ਨੂੰ ਦੂਰ ਕਰ ਦਿੱਤਾ। ਬਾਅਦ ਵਾਲੇ ਉਨ੍ਹਾਂ ਲੋਕਾਂ ਦੇ ਵਿਰੁੱਧ ਹਥਿਆਰ ਚੁੱਕਣ ਤੋਂ ਨਹੀਂ ਝਿਜਕਦੇ ਸਨ ਜਿਨ੍ਹਾਂ ਨੂੰ ਉਹ ਦੁਸ਼ਮਣ ਅਤੇ ਕਬਜ਼ਾ ਕਰਨ ਵਾਲੇ ਸਮਝਦੇ ਸਨ, ਜਿਸ ਵਿੱਚ ਕੈਥੋਲਿਕ ਚਰਚ ਅਤੇ ਇਸਦੇ ਸਥਾਨਕ ਪ੍ਰਤੀਨਿਧ ਸ਼ਾਮਲ ਸਨ।<ref>{{cite web |title=Poland |url=https://www.britannica.com/eb/article-28237 |archive-url=https://web.archive.org/web/20071011213405/http://britannica.com/eb/article-28237 |archive-date=11 October 2007 |access-date=12 September 2007 |website=[[Encyclopædia Britannica]] (fee required)}}</ref> 1648 ਵਿੱਚ ਪੋਲੈਂਡ ਵਿਰੁੱਧ ਹੋਏ ਵਿਦਰੋਹ ਤੋਂ ਬਾਅਦ ਹੇਟਮੈਨ ਬੋਹਦਾਨ ਖਮੇਲਨੀਤਸਕੀ ਨੇ ਇੱਕ ਸੁਤੰਤਰ ਕੋਸੈਕ ਰਾਜ ਸਥਾਪਤ ਕੀਤਾ। 1648 ਵਿੱਚ, ਬੋਹਦਾਨ ਖਮੇਲਨੀਤਸਕੀ ਨੇ ਰਾਸ਼ਟਰਮੰਡਲ ਅਤੇ ਪੋਲਿਸ਼ ਰਾਜੇ ਵਿਰੁੱਧ ਸਭ ਤੋਂ ਵੱਡੇ ਕੋਸੈਕ ਵਿਦਰੋਹ ਦੀ ਅਗਵਾਈ ਕੀਤੀ, ਜਿਸਨੂੰ ਸਥਾਨਕ ਆਬਾਦੀ ਦਾ ਵਿਆਪਕ ਸਮਰਥਨ ਪ੍ਰਾਪਤ ਸੀ।<ref>{{cite encyclopedia|first1=Lev|last1=Okinshevych|author2=Arkadii Zhukovsky|url=http://www.encyclopediaofukraine.com/display.asp?linkpath=pages%5CH%5CE%5CHetmanstate.htm|title=Hetman state|encyclopedia=[[Encyclopedia of Ukraine]]|date=1989|volume=2}}</ref> ਖਮੇਲਨੀਤਸਕੀ ਨੇ ਕੋਸੈਕ ਹੇਟਮਾਨੇਟ ਦੀ ਸਥਾਪਨਾ ਕੀਤੀ, ਜੋ 1764 ਤੱਕ ਮੌਜੂਦ ਸੀ (ਕੁਝ ਸਰੋਤ 1782 ਤੱਕ ਦਾਅਵਾ ਕਰਦੇ ਹਨ)। 1651 ਵਿੱਚ ਬੇਰੇਸਟੇਚਕੋ ਦੀ ਲੜਾਈ ਵਿੱਚ ਖਮੇਲਨੀਤਸਕੀ ਨੂੰ ਕਰਾਰੀ ਹਾਰ ਦਾ ਸਾਹਮਣਾ ਕਰਨਾ ਪਿਆ, ਇਸ ਤੋਂ ਬਾਅਦ ਉਹ ਮਦਦ ਲਈ ਰੂਸੀ ਜ਼ਾਰ ਵੱਲ ਮੁੜਿਆ। 1654 ਵਿੱਚ, ਖਮੇਲਨੀਤਸਕੀ ਪੇਰੇਆਸਲਾਵ ਸਮਝੌਤੇ ਦੇ ਅਧੀਨ ਸੀ, ਜਿਸਨੇ ਰੂਸ ਨਾਲ ਇੱਕ ਫੌਜੀ ਅਤੇ ਰਾਜਨੀਤਿਕ ਗਠਜੋੜ ਬਣਾਇਆ ਜਿਸਨੇ ਰੂਸੀ ਰਾਜੇ ਪ੍ਰਤੀ ਵਫ਼ਾਦਾਰੀ ਨੂੰ ਸਵੀਕਾਰ ਕੀਤਾ। ਉਸਦੀ ਮੌਤ ਤੋਂ ਬਾਅਦ, ਹੇਟਮੈਨੇਟ ਰੂਸ, ਪੋਲੈਂਡ, ਕ੍ਰੀਮੀਅਨ ਖਾਨੇਟ, ਓਟੋਮਨ ਸਾਮਰਾਜ ਅਤੇ ਕੋਸੈਕ, ਜਿਸਨੂੰ "ਦ ਰੂਇਨ" (1657–1686) ਵਜੋਂ ਜਾਣਿਆ ਜਾਂਦਾ ਹੈ, ਵਿਚਕਾਰ ਕੋਸੈਕ ਹੇਟਮੈਨੇਟ ਦੇ ਨਿਯੰਤਰਣ ਲਈ ਇੱਕ ਵਿਨਾਸ਼ਕਾਰੀ 30 ਸਾਲਾਂ ਦੀ ਜੰਗ ਵਿੱਚੋਂ ਲੰਘਿਆ। 1686 ਵਿੱਚ ਰੂਸ ਅਤੇ ਪੋਲੈਂਡ ਵਿਚਕਾਰ ਸਥਾਈ ਸ਼ਾਂਤੀ ਦੀ ਸੰਧੀ ਨੇ ਕੋਸੈਕ ਹੇਟਮੈਨੇਟ ਦੀਆਂ ਜ਼ਮੀਨਾਂ ਨੂੰ ਉਨ੍ਹਾਂ ਵਿਚਕਾਰ ਵੰਡ ਦਿੱਤਾ, ਜਿਸ ਨਾਲ ਪੋਲੈਂਡ ਨੇ ਡਨੀਪਰ ਨਦੀ ਦੇ ਪੱਛਮ ਵਿੱਚ ਯੂਕਰੇਨ ਨੂੰ ਪ੍ਰਭੂਸੱਤਾ ਦਾ ਦਾਅਵਾ ਕਰਨ ਵਾਲੇ ਹਿੱਸੇ ਨੂੰ ਘਟਾ ਦਿੱਤਾ। 1686 ਵਿੱਚ, ਕੀਵ ਦੇ ਮੈਟਰੋਪੋਲੀਟਨੇਟ ਨੂੰ ਮਾਸਕੋ ਪੈਟਰੀਆਰਕੇਟ ਦੁਆਰਾ ਕਾਂਸਟੈਂਟੀਨੋਪਲ ਡਾਇਓਨੀਸੀਅਸ IV ਦੇ ਇਕੂਮੇਨਿਕਲ ਪੈਟਰੀਆਰਕੇਟ ਦੇ ਇੱਕ ਸਿਨੋਡਲ ਪੱਤਰ ਦੁਆਰਾ ਆਪਣੇ ਨਾਲ ਜੋੜ ਲਿਆ ਗਿਆ, ਇਸ ਤਰ੍ਹਾਂ ਕੀਵ ਦੇ ਮੈਟਰੋਪੋਲੀਟਨੇਟ ਨੂੰ ਮਾਸਕੋ ਦੇ ਅਧਿਕਾਰ ਹੇਠ ਰੱਖ ਦਿੱਤਾ ਗਿਆ। ਇਸ ਗਿਰਾਵਟ ਨੂੰ ਉਲਟਾਉਣ ਦੀ ਕੋਸ਼ਿਸ਼ ਕੋਸੈਕ ਹੇਟਮੈਨ ਇਵਾਨ ਮਾਜ਼ੇਪਾ (1639–1709) ਦੁਆਰਾ ਕੀਤੀ ਗਈ ਸੀ, ਜੋ ਅੰਤ ਵਿੱਚ ਰੂਸੀ ਨਿਰਭਰਤਾ ਤੋਂ ਛੁਟਕਾਰਾ ਪਾਉਣ ਲਈ ਮਹਾਨ ਉੱਤਰੀ ਯੁੱਧ (1700–1721) ਵਿੱਚ ਸਵੀਡਨਜ਼ ਨਾਲ ਜੁੜ ਗਿਆ ਸੀ, ਪਰ ਹੇਟਮੈਨੇਟ ਦੀ ਰਾਜਧਾਨੀ ਬਾਟੂਰੀਨ ਨੂੰ ਬਰਖਾਸਤ ਕਰ ਦਿੱਤਾ ਗਿਆ (1708) ਅਤੇ ਪੋਲਟਾਵਾ ਦੀ ਲੜਾਈ (1709) ਵਿੱਚ ਉਹਨਾਂ ਨੂੰ ਕੁਚਲ ਦਿੱਤਾ ਗਿਆ।<ref>{{cite web |last1=Bondar |first1=Andriy |date=7 August 2023 |title=Baturyn, a Small Town With a Grand History |url=https://www.kyivpost.com/post/20093 |website=[[Kyiv Post]]}}</ref><ref name="Magocsi">{{cite book|last=Magocsi|first=Paul Robert|url=https://books.google.com/books?id=Z0mKRsElYNkC&dq=mazepa+poltava&pg=PA262|title=A History of Ukraine: The Land and Its Peoples, Second Edition|date=2010|publisher=[[University of Toronto Press]]|isbn=978-1-4426-4085-6|location=Toronto|pages=255–263}}</ref> ਪੋਲਟਾਵਾ ਤੋਂ ਬਾਅਦ ਹੇਟਮੈਨੇਟ ਦੀ ਖੁਦਮੁਖਤਿਆਰੀ ਬੁਰੀ ਤਰ੍ਹਾਂ ਸੀਮਤ ਸੀ। 1764–1781 ਦੇ ਸਾਲਾਂ ਵਿੱਚ, ਕੈਥਰੀਨ ਦਿ ਗ੍ਰੇਟ ਨੇ ਮੱਧ ਯੂਕਰੇਨ ਦੇ ਬਹੁਤ ਸਾਰੇ ਹਿੱਸੇ ਨੂੰ ਰੂਸੀ ਸਾਮਰਾਜ ਵਿੱਚ ਸ਼ਾਮਲ ਕਰ ਲਿਆ, ਕੋਸੈਕ ਹੇਟਮੈਨੇਟ ਅਤੇ ਜ਼ਪੋਰੋਜ਼ੀਅਨ ਸਿਚ ਨੂੰ ਖਤਮ ਕਰ ਦਿੱਤਾ, ਅਤੇ ਆਖਰੀ ਵੱਡੇ ਕੋਸੈਕ ਵਿਦਰੋਹ, ਕੋਲਿਵਸ਼ਚਿਨਾ ਨੂੰ ਦਬਾਉਣ ਲਈ ਜ਼ਿੰਮੇਵਾਰ ਲੋਕਾਂ ਵਿੱਚੋਂ ਇੱਕ ਸੀ। 1783 ਵਿੱਚ ਰੂਸ ਦੁਆਰਾ ਕ੍ਰੀਮੀਆ ਦੇ ਕਬਜ਼ੇ ਤੋਂ ਬਾਅਦ, ਨਵੀਆਂ ਪ੍ਰਾਪਤ ਕੀਤੀਆਂ ਗਈਆਂ ਜ਼ਮੀਨਾਂ, ਜਿਨ੍ਹਾਂ ਨੂੰ ਹੁਣ ਨੋਵੋਰੋਸੀਆ ਕਿਹਾ ਜਾਂਦਾ ਹੈ, ਨੂੰ ਰੂਸੀਆਂ ਦੁਆਰਾ ਬੰਦੋਬਸਤ ਲਈ ਖੋਲ੍ਹ ਦਿੱਤਾ ਗਿਆ ਸੀ। ਜ਼ਾਰਵਾਦੀ ਤਾਨਾਸ਼ਾਹੀ ਨੇ ਰੂਸੀਕਰਨ ਦੀ ਨੀਤੀ ਸਥਾਪਤ ਕੀਤੀ, ਯੂਕਰੇਨੀ ਭਾਸ਼ਾ ਦੀ ਵਰਤੋਂ ਨੂੰ ਦਬਾਇਆ ਅਤੇ ਯੂਕਰੇਨੀ ਰਾਸ਼ਟਰੀ ਪਛਾਣ ਨੂੰ ਘਟਾ ਦਿੱਤਾ।<ref name="censor">{{cite journal|last=Remy|first=Johannes|date=March–June 2007|title=The Valuev Circular and Censorship of Ukrainian Publications in the Russian Empire (1863–1876): Intention and Practice|journal=Canadian Slavonic Papers|volume=47|issue=1/2|pages=87–110|doi=10.1080/00085006.2007.11092432|jstor=40871165}}</ref> 1795 ਵਿੱਚ ਪੋਲਿਸ਼-ਲਿਥੁਆਨੀਅਨ ਰਾਸ਼ਟਰਮੰਡਲ ਦੇ ਪਤਨ ਤੋਂ ਬਾਅਦ ਮੌਜੂਦਾ ਯੂਕਰੇਨ ਦਾ ਪੱਛਮੀ ਹਿੱਸਾ ਰੂਸ ਅਤੇ ਹੈਬਸਬਰਗ-ਸ਼ਾਸਿਤ ਆਸਟਰੀਆ ਵਿਚਕਾਰ ਵੰਡਿਆ ਗਿਆ। === 19ਵੀਂ ਅਤੇ 20ਵੀਂ ਸਦੀ ਦੇ ਸ਼ੁਰੂ ਵਿੱਚ === 19ਵੀਂ ਸਦੀ ਵਿੱਚ ਯੂਕਰੇਨੀ ਰਾਸ਼ਟਰਵਾਦ ਦਾ ਉਭਾਰ ਹੋਇਆ। ਵਧਦੇ ਸ਼ਹਿਰੀਕਰਨ ਅਤੇ ਆਧੁਨਿਕੀਕਰਨ ਅਤੇ ਰੋਮਾਂਟਿਕ ਰਾਸ਼ਟਰਵਾਦ ਵੱਲ ਇੱਕ ਸੱਭਿਆਚਾਰਕ ਰੁਝਾਨ ਦੇ ਨਾਲ, ਰਾਸ਼ਟਰੀ ਪੁਨਰ ਜਨਮ ਅਤੇ ਸਮਾਜਿਕ ਨਿਆਂ ਲਈ ਵਚਨਬੱਧ ਇੱਕ ਯੂਕਰੇਨੀ ਬੁੱਧੀਜੀਵੀ ਉੱਭਰਿਆ। ਭੂਮੀ-ਗੁਲਾਮ ਤੋਂ ਰਾਸ਼ਟਰੀ ਕਵੀ ਬਣੇ ਤਾਰਾਸ ਸ਼ੇਵਚੇਂਕੋ (1814–1861) ਅਤੇ ਰਾਜਨੀਤਿਕ ਸਿਧਾਂਤਕਾਰ ਮਾਈਖਾਈਲੋ ਡਰਾਹੋਮੋਨੋਵ (1841–1895) ਨੇ ਵਧ ਰਹੇ ਰਾਸ਼ਟਰਵਾਦੀ ਅੰਦੋਲਨ ਦੀ ਅਗਵਾਈ ਕੀਤੀ।[1][2] ਜਦੋਂ ਕਿ ਹੈਬਸਬਰਗ ਦੇ ਅਧੀਨ ਆਸਟ੍ਰੀਅਨ ਗੈਲੀਸ਼ੀਆ ਵਿੱਚ ਇਸਦੇ ਵਿਕਾਸ ਲਈ ਹਾਲਾਤ ਮੁਕਾਬਲਤਨ ਨਰਮ ਸਨ, [3] ਰੂਸੀ ਹਿੱਸਾ (ਇਤਿਹਾਸਕ ਤੌਰ 'ਤੇ "ਛੋਟਾ ਰੂਸ" ਜਾਂ "ਦੱਖਣੀ ਰੂਸ" ਵਜੋਂ ਜਾਣਿਆ ਜਾਂਦਾ ਹੈ) ਨੂੰ ਸਖ਼ਤ ਪਾਬੰਦੀਆਂ ਦਾ ਸਾਹਮਣਾ ਕਰਨਾ ਪਿਆ, ਇੱਥੋਂ ਤੱਕ ਕਿ 1876 ਵਿੱਚ ਯੂਕਰੇਨੀ ਭਾਸ਼ਾ ਵਿੱਚ ਲਗਭਗ ਸਾਰੀਆਂ ਕਿਤਾਬਾਂ ਪ੍ਰਕਾਸ਼ਿਤ ਹੋਣ 'ਤੇ ਪਾਬੰਦੀ ਲਗਾ ਦਿੱਤੀ ਗਈ। ਯੂਕਰੇਨ, ਬਾਕੀ ਰੂਸੀ ਸਾਮਰਾਜ ਵਾਂਗ, 1861 ਤੱਕ ਗੁਲਾਮੀ ਦੀ ਦੇਖਭਾਲ ਦੇ ਕਾਰਨ ਜ਼ਿਆਦਾਤਰ ਪੱਛਮੀ ਯੂਰਪ ਨਾਲੋਂ ਬਾਅਦ ਵਿੱਚ ਉਦਯੋਗਿਕ ਕ੍ਰਾਂਤੀ ਵਿੱਚ ਸ਼ਾਮਲ ਹੋਇਆ। ਡੋਨਬਾਸ ਦੇ ਨਵੇਂ ਖੋਜੇ ਗਏ ਕੋਲਾ ਖੇਤਰਾਂ ਦੇ ਨੇੜੇ ਅਤੇ ਓਡੇਸਾ ਅਤੇ ਕੀਵ ਵਰਗੇ ਕੁਝ ਵੱਡੇ ਸ਼ਹਿਰਾਂ ਤੋਂ ਇਲਾਵਾ, ਯੂਕਰੇਨ ਵੱਡੇ ਪੱਧਰ 'ਤੇ ਇੱਕ ਖੇਤੀਬਾੜੀ ਅਤੇ ਸਰੋਤ ਕੱਢਣ ਵਾਲੀ ਆਰਥਿਕਤਾ ਰਿਹਾ। [6] ਯੂਕਰੇਨ ਦਾ ਆਸਟ੍ਰੀਅਨ ਹਿੱਸਾ ਖਾਸ ਤੌਰ 'ਤੇ ਬੇਸਹਾਰਾ ਸੀ, ਜਿਸਨੇ ਸੈਂਕੜੇ ਹਜ਼ਾਰਾਂ ਕਿਸਾਨਾਂ ਨੂੰ ਪਰਵਾਸ ਕਰਨ ਲਈ ਮਜਬੂਰ ਕੀਤਾ, ਜਿਨ੍ਹਾਂ ਨੇ ਕੈਨੇਡਾ, ਸੰਯੁਕਤ ਰਾਜ ਅਤੇ ਬ੍ਰਾਜ਼ੀਲ ਵਰਗੇ ਦੇਸ਼ਾਂ ਵਿੱਚ ਇੱਕ ਵਿਆਪਕ ਯੂਕਰੇਨੀ ਡਾਇਸਪੋਰਾ ਦੀ ਰੀੜ੍ਹ ਦੀ ਹੱਡੀ ਬਣਾਈ। ਕੁਝ ਯੂਕਰੇਨੀ ਦੂਰ ਪੂਰਬ ਵਿੱਚ ਵੀ ਵਸ ਗਏ। 1897 ਦੀ ਜਨਗਣਨਾ ਦੇ ਅਨੁਸਾਰ, ਸਾਇਬੇਰੀਆ ਵਿੱਚ 223,000 ਨਸਲੀ ਯੂਕਰੇਨੀਅਨ ਅਤੇ ਮੱਧ ਏਸ਼ੀਆ ਵਿੱਚ 102,000 ਸਨ। 1906 ਵਿੱਚ ਟ੍ਰਾਂਸ-ਸਾਈਬੇਰੀਅਨ ਰੇਲਵੇ ਦੇ ਖੁੱਲਣ ਤੋਂ ਬਾਅਦ ਦਸ ਸਾਲਾਂ ਵਿੱਚ 1.6 ਮਿਲੀਅਨ ਵਾਧੂ ਪੂਰਬ ਵੱਲ ਪਰਵਾਸ ਕਰ ਗਏ। ਨਸਲੀ ਯੂਕਰੇਨੀਅਨ ਆਬਾਦੀ ਵਾਲੇ ਦੂਰ ਪੂਰਬੀ ਖੇਤਰ ਹਰੇ ਯੂਕਰੇਨ ਵਜੋਂ ਜਾਣੇ ਜਾਣ ਲੱਗੇ। ਪਹਿਲੇ ਵਿਸ਼ਵ ਯੁੱਧ ਦੀ ਸ਼ੁਰੂਆਤ ਦੇ ਨਾਲ ਹੀ ਯੂਕਰੇਨ ਉਥਲ-ਪੁਥਲ ਵਿੱਚ ਡੁੱਬ ਗਿਆ, ਅਤੇ ਯੂਕਰੇਨ ਦੀ ਧਰਤੀ 'ਤੇ ਲੜਾਈ 1921 ਦੇ ਅਖੀਰ ਤੱਕ ਜਾਰੀ ਰਹੀ। ਸ਼ੁਰੂ ਵਿੱਚ, ਯੂਕਰੇਨੀਅਨ ਆਸਟ੍ਰੀਆ-ਹੰਗਰੀ ਵਿੱਚ ਵੰਡੇ ਗਏ, ਕੇਂਦਰੀ ਸ਼ਕਤੀਆਂ ਲਈ ਲੜ ਰਹੇ ਸਨ, ਹਾਲਾਂਕਿ ਵੱਡੀ ਬਹੁਗਿਣਤੀ ਰੂਸ ਦੇ ਅਧੀਨ ਸ਼ਾਹੀ ਰੂਸੀ ਫੌਜ, ਜੋ ਕਿ ਟ੍ਰਿਪਲ ਐਂਟੇਂਟ ਦਾ ਹਿੱਸਾ ਸੀ, ਵਿੱਚ ਸੇਵਾ ਕਰਦੇ ਸਨ। ਜਿਵੇਂ ਹੀ ਰੂਸੀ ਸਾਮਰਾਜ ਢਹਿ ਗਿਆ, ਇਹ ਟਕਰਾਅ ਯੂਕਰੇਨੀਅਨ ਆਜ਼ਾਦੀ ਦੀ ਲੜਾਈ ਵਿੱਚ ਬਦਲ ਗਿਆ, ਯੂਕਰੇਨੀਅਨ ਲਾਲ, ਚਿੱਟੇ, ਕਾਲੇ ਅਤੇ ਹਰੀਆਂ ਫੌਜਾਂ ਦੇ ਨਾਲ ਜਾਂ ਉਨ੍ਹਾਂ ਦੇ ਵਿਰੁੱਧ ਲੜ ਰਹੇ ਸਨ, ਪੋਲ, ਹੰਗਰੀ (ਟ੍ਰਾਂਸਕਾਰਪੈਥੀਆ ਵਿੱਚ), ਅਤੇ ਜਰਮਨ ਵੀ ਵੱਖ-ਵੱਖ ਸਮੇਂ 'ਤੇ ਦਖਲ ਦਿੰਦੇ ਰਹੇ। 22 ਜਨਵਰੀ 1919 ਨੂੰ "ਯੂਕਰੇਨੀ ਪੀਪਲਜ਼ ਰੀਪਬਲਿਕ ਅਤੇ ਪੱਛਮੀ ਯੂਕਰੇਨੀ ਪੀਪਲਜ਼ ਰੀਪਬਲਿਕ ਦੇ ਪੁਨਰ-ਏਕੀਕਰਨ ਦੇ ਐਕਟ" ਦੀ ਯਾਦ ਵਿੱਚ ਇੱਕ ਸਮਾਰੋਹ ਦੌਰਾਨ ਰਾਸ਼ਟਰੀ ਯੂਕਰੇਨੀ ਪਹਿਰਾਵੇ ਵਿੱਚ ਨੌਜਵਾਨ, ਜਿਸਨੂੰ ਯੂਕਰੇਨ ਦੇ 22 ਸ਼ਹਿਰਾਂ ਵਿੱਚ ਹਰ ਸਾਲ ਸਨਮਾਨਿਤ ਕੀਤਾ ਜਾਂਦਾ ਹੈ। ਇੱਕ ਸੁਤੰਤਰ ਰਾਜ, ਖੱਬੇ-ਪੱਖੀ ਝੁਕਾਅ ਵਾਲਾ ਯੂਕਰੇਨੀ ਪੀਪਲਜ਼ ਰੀਪਬਲਿਕ (UPR) ਬਣਾਉਣ ਦੀ ਕੋਸ਼ਿਸ਼ ਦਾ ਐਲਾਨ ਸਭ ਤੋਂ ਪਹਿਲਾਂ ਮਾਈਖਾਈਲੋ ਹਰੁਸ਼ੇਵਸਕੀ ਦੁਆਰਾ ਕੀਤਾ ਗਿਆ ਸੀ, ਪਰ ਇਹ ਸਮਾਂ ਇੱਕ ਬਹੁਤ ਹੀ ਅਸਥਿਰ ਰਾਜਨੀਤਿਕ ਅਤੇ ਫੌਜੀ ਵਾਤਾਵਰਣ ਦੁਆਰਾ ਗ੍ਰਸਤ ਸੀ। ਇਸਨੂੰ ਪਹਿਲਾਂ ਪਾਵਲੋ ਸਕੋਰੋਪੈਡਸਕੀ ਦੀ ਅਗਵਾਈ ਵਿੱਚ ਇੱਕ ਤਖ਼ਤਾ ਪਲਟ ਵਿੱਚ ਉਤਾਰਿਆ ਗਿਆ ਸੀ, ਜਿਸਨੇ ਜਰਮਨ ਪ੍ਰੋਟੈਕਟੋਰੇਟ ਦੇ ਅਧੀਨ ਯੂਕਰੇਨੀ ਰਾਜ ਨੂੰ ਛੱਡ ਦਿੱਤਾ ਸੀ, ਅਤੇ ਡਾਇਰੈਕਟੋਰੇਟ ਦੇ ਅਧੀਨ UPR ਨੂੰ ਬਹਾਲ ਕਰਨ ਦੀ ਕੋਸ਼ਿਸ਼ ਅੰਤ ਵਿੱਚ ਅਸਫਲ ਹੋ ਗਈ ਕਿਉਂਕਿ ਯੂਕਰੇਨੀ ਫੌਜ ਨੂੰ ਨਿਯਮਿਤ ਤੌਰ 'ਤੇ ਹੋਰ ਤਾਕਤਾਂ ਦੁਆਰਾ ਕਾਬੂ ਕੀਤਾ ਗਿਆ ਸੀ। ਥੋੜ੍ਹੇ ਸਮੇਂ ਲਈ ਰਹਿਣ ਵਾਲਾ ਪੱਛਮੀ ਯੂਕਰੇਨੀ ਪੀਪਲਜ਼ ਰੀਪਬਲਿਕ ਅਤੇ ਹੁਤਸੁਲ ਗਣਰਾਜ ਵੀ ਬਾਕੀ ਯੂਕਰੇਨ ਵਿੱਚ ਸ਼ਾਮਲ ਹੋਣ ਵਿੱਚ ਅਸਫਲ ਰਿਹਾ। ਇਸ ਟਕਰਾਅ ਦਾ ਨਤੀਜਾ ਦੂਜੇ ਪੋਲਿਸ਼ ਗਣਰਾਜ ਲਈ ਅੰਸ਼ਕ ਜਿੱਤ ਸੀ, ਜਿਸਨੇ ਪੱਛਮੀ ਯੂਕਰੇਨੀ ਸੂਬਿਆਂ ਨੂੰ ਆਪਣੇ ਨਾਲ ਮਿਲਾ ਲਿਆ, ਅਤੇ ਨਾਲ ਹੀ ਸੋਵੀਅਤ ਪੱਖੀ ਤਾਕਤਾਂ ਲਈ ਇੱਕ ਵੱਡੇ ਪੱਧਰ 'ਤੇ ਜਿੱਤ ਸੀ, ਜੋ ਬਾਕੀ ਰਹਿੰਦੇ ਧੜਿਆਂ ਨੂੰ ਉਖਾੜਨ ਵਿੱਚ ਸਫਲ ਹੋਈ ਅਤੇ ਅੰਤ ਵਿੱਚ ਯੂਕਰੇਨੀ ਸੋਵੀਅਤ ਸਮਾਜਵਾਦੀ ਗਣਰਾਜ (ਸੋਵੀਅਤ ਯੂਕਰੇਨ) ਦੀ ਸਥਾਪਨਾ ਕੀਤੀ। ਇਸ ਦੌਰਾਨ, ਆਧੁਨਿਕ ਬੁਕੋਵਿਨਾ 'ਤੇ ਰੋਮਾਨੀਆ ਦਾ ਕਬਜ਼ਾ ਸੀ ਅਤੇ ਕਾਰਪੈਥੀਅਨ ਰੁਥੇਨੀਆ ਨੂੰ ਇੱਕ ਖੁਦਮੁਖਤਿਆਰ ਖੇਤਰ ਵਜੋਂ ਚੈਕੋਸਲੋਵਾਕੀਆ ਵਿੱਚ ਦਾਖਲ ਕੀਤਾ ਗਿਆ ਸੀ। ਯੂਕਰੇਨ ਉੱਤੇ ਹੋਏ ਟਕਰਾਅ, ਜੋ ਕਿ ਵਿਆਪਕ ਰੂਸੀ ਘਰੇਲੂ ਯੁੱਧ ਦਾ ਇੱਕ ਹਿੱਸਾ ਸੀ, ਨੇ ਪੂਰਬੀ ਅਤੇ ਮੱਧ ਯੂਕਰੇਨ ਸਮੇਤ ਪੂਰੇ ਸਾਬਕਾ ਰੂਸੀ ਸਾਮਰਾਜ ਨੂੰ ਤਬਾਹ ਕਰ ਦਿੱਤਾ। ਲੜਾਈ ਨੇ 1.5 ਮਿਲੀਅਨ ਤੋਂ ਵੱਧ ਲੋਕਾਂ ਨੂੰ ਮਾਰ ਦਿੱਤਾ ਅਤੇ ਸਾਬਕਾ ਰੂਸੀ ਸਾਮਰਾਜ ਦੇ ਖੇਤਰ ਵਿੱਚ ਸੈਂਕੜੇ ਹਜ਼ਾਰਾਂ ਬੇਘਰ ਹੋ ਗਏ। 1921 ਵਿੱਚ ਅਕਾਲ ਨੇ ਪੂਰਬੀ ਸੂਬਿਆਂ ਨੂੰ ਹੋਰ ਪ੍ਰਭਾਵਿਤ ਕੀਤਾ। === ਅੰਤਰ-ਯੁੱਧ ਦੀ ਮਿਆਦ === ਅੰਤਰ-ਯੁੱਧ ਦੀ ਮਿਆਦ ਦੇ ਦੌਰਾਨ, ਪੋਲੈਂਡ ਵਿੱਚ, ਮਾਰਸ਼ਲ ਜੋਜ਼ੇਫ ਪਿਲਸੁਡਸਕੀ ਨੇ ਪੋਲੈਂਡ ਦੇ ਪੂਰਬੀ ਕ੍ਰੇਸੀ ਖੇਤਰ ਵਿੱਚ ਸੋਵੀਅਤ ਪ੍ਰਭਾਵ ਨੂੰ ਘੱਟ ਤੋਂ ਘੱਟ ਕਰਨ ਲਈ ਸਥਾਨਕ ਖੁਦਮੁਖਤਿਆਰੀ ਦੀ ਪੇਸ਼ਕਸ਼ ਕਰਕੇ ਯੂਕਰੇਨੀ ਸਮਰਥਨ ਦੀ ਮੰਗ ਕੀਤੀ।[1][2] ਹਾਲਾਂਕਿ, 1935 ਵਿੱਚ ਪਿਲਸੁਡਸਕੀ ਦੀ ਮੌਤ ਤੋਂ ਬਾਅਦ, ਯੂਕਰੇਨੀ ਆਬਾਦੀ ਵਿੱਚ ਲਗਾਤਾਰ ਅਸ਼ਾਂਤੀ ਦੇ ਕਾਰਨ, ਜਿਸ ਵਿੱਚ ਯੂਕਰੇਨੀ ਰਾਸ਼ਟਰਵਾਦੀ ਸੰਗਠਨ (OUN) ਦੁਆਰਾ ਪੋਲਿਸ਼ ਸਰਕਾਰੀ ਅਧਿਕਾਰੀਆਂ ਦੀਆਂ ਹੱਤਿਆਵਾਂ ਸ਼ਾਮਲ ਸਨ, ਇਸ ਪਹੁੰਚ ਨੂੰ ਛੱਡ ਦਿੱਤਾ ਗਿਆ ਸੀ; ਜਿਸਦੇ ਜਵਾਬ ਵਿੱਚ ਪੋਲਿਸ਼ ਸਰਕਾਰ ਨੇ ਯੂਕਰੇਨੀ ਕੌਮੀਅਤ ਦਾ ਐਲਾਨ ਕਰਨ ਵਾਲੇ ਲੋਕਾਂ ਦੇ ਅਧਿਕਾਰਾਂ ਨੂੰ ਸੀਮਤ ਕਰ ਦਿੱਤਾ। [3][4] ਨਤੀਜੇ ਵਜੋਂ, 1920 ਦੇ ਦਹਾਕੇ ਵਿੱਚ ਉੱਠੀ ਭੂਮੀਗਤ ਯੂਕਰੇਨੀ ਰਾਸ਼ਟਰਵਾਦੀ ਅਤੇ ਖਾੜਕੂ ਲਹਿਰ ਨੂੰ ਵਿਆਪਕ ਸਮਰਥਨ ਪ੍ਰਾਪਤ ਹੋਇਆ। ਲਗਭਗ ਉਸੇ ਸਮੇਂ, ਸੋਵੀਅਤ ਨੇਤਾ ਵਲਾਦੀਮੀਰ ਲੈਨਿਨ ਨੇ ਨਵੀਂ ਆਰਥਿਕ ਨੀਤੀ (NEP) ਦੀ ਸਥਾਪਨਾ ਕੀਤੀ, ਜਿਸਨੇ ਬਾਜ਼ਾਰ ਸਮਾਜਵਾਦ ਦਾ ਇੱਕ ਰੂਪ ਪੇਸ਼ ਕੀਤਾ, ਛੋਟੇ ਅਤੇ ਦਰਮਿਆਨੇ ਆਕਾਰ ਦੇ ਉਤਪਾਦਕ ਉੱਦਮਾਂ ਦੀ ਕੁਝ ਨਿੱਜੀ ਮਾਲਕੀ ਦੀ ਆਗਿਆ ਦਿੱਤੀ, ਯੁੱਧ ਤੋਂ ਬਾਅਦ ਦੇ ਸੋਵੀਅਤ ਯੂਨੀਅਨ ਨੂੰ ਮੁੜ ਨਿਰਮਾਣ ਕਰਨ ਦੀ ਉਮੀਦ ਵਿੱਚ ਜੋ ਕਿ WWI ਅਤੇ ਬਾਅਦ ਵਿੱਚ ਘਰੇਲੂ ਯੁੱਧ ਦੋਵਾਂ ਦੁਆਰਾ ਤਬਾਹ ਹੋ ਗਿਆ ਸੀ। NEP 1920 ਦੇ ਦਹਾਕੇ ਦੇ ਮੱਧ ਤੱਕ ਪਹਿਲਾਂ ਦੇ ਯੁੱਧ-ਗ੍ਰਸਤ ਰਾਸ਼ਟਰ ਨੂੰ ਉਤਪਾਦਨ ਅਤੇ ਖੇਤੀਬਾੜੀ ਉਤਪਾਦਨ ਦੇ ਪੱਧਰਾਂ 'ਤੇ ਬਹਾਲ ਕਰਨ ਵਿੱਚ ਸਫਲ ਰਿਹਾ, ਬਾਅਦ ਵਾਲੇ ਦਾ ਬਹੁਤਾ ਹਿੱਸਾ ਯੂਕਰੇਨ ਵਿੱਚ ਸਥਿਤ ਸੀ। ਇਹਨਾਂ ਨੀਤੀਆਂ ਨੇ ਕਈ ਪ੍ਰਮੁੱਖ ਸਾਬਕਾ UNR ਸ਼ਖਸੀਅਤਾਂ, ਜਿਨ੍ਹਾਂ ਵਿੱਚ ਸਾਬਕਾ UNR ਨੇਤਾ ਹਰੁਸ਼ੇਵਸਕੀ ਸ਼ਾਮਲ ਸਨ, ਨੂੰ ਸੋਵੀਅਤ ਯੂਕਰੇਨ ਵਾਪਸ ਆਉਣ ਲਈ ਆਕਰਸ਼ਿਤ ਕੀਤਾ, ਜਿੱਥੇ ਉਹਨਾਂ ਨੂੰ ਸਵੀਕਾਰ ਕੀਤਾ ਗਿਆ, ਅਤੇ ਯੂਕਰੇਨੀ ਵਿਗਿਆਨ ਅਤੇ ਸੱਭਿਆਚਾਰ ਦੀ ਤਰੱਕੀ ਵਿੱਚ ਹਿੱਸਾ ਲਿਆ। ਜੁਲਾਈ 1922 ਵਿੱਚ, ਯੂਕਰੇਨੀ ਬੁੱਧੀਜੀਵੀਆਂ (ਜਿਵੇਂ ਕਿ ਯੂਨੀਵਰਸਿਟੀ ਦੇ ਪ੍ਰੋਫੈਸਰ) ਦੀਆਂ ਗ੍ਰਿਫਤਾਰੀਆਂ ਅਤੇ ਦੇਸ਼ ਨਿਕਾਲਾ ਸੋਵੀਅਤ ਯੂਕਰੇਨ ਵਿੱਚ ਸ਼ੁਰੂ ਹੋਇਆ ਅਤੇ 1920 ਦੇ ਦਹਾਕੇ ਦੌਰਾਨ ਜਾਰੀ ਰਿਹਾ। ਇਸ ਸਮੇਂ ਨੂੰ ਘਟਾ ਦਿੱਤਾ ਗਿਆ ਜਦੋਂ ਲੈਨਿਨ ਦੀ ਮੌਤ ਤੋਂ ਬਾਅਦ ਜੋਸਫ਼ ਸਟਾਲਿਨ USSR ਦੇ ਨੇਤਾ ਬਣੇ। ਸਟਾਲਿਨ ਨੇ NEP ਨੂੰ ਉਸ ਸਮੇਂ ਖਤਮ ਕਰ ਦਿੱਤਾ ਜਿਸਨੂੰ ਗ੍ਰੇਟ ਬ੍ਰੇਕ ਵਜੋਂ ਜਾਣਿਆ ਜਾਂਦਾ ਹੈ। 1920 ਦੇ ਦਹਾਕੇ ਦੇ ਅਖੀਰ ਤੋਂ ਸ਼ੁਰੂ ਹੋ ਕੇ ਅਤੇ ਹੁਣ ਇੱਕ ਕੇਂਦਰੀ ਯੋਜਨਾਬੱਧ ਅਰਥਵਿਵਸਥਾ ਦੇ ਨਾਲ, ਸੋਵੀਅਤ ਯੂਕਰੇਨ ਨੇ ਇੱਕ ਉਦਯੋਗੀਕਰਨ ਯੋਜਨਾ ਵਿੱਚ ਹਿੱਸਾ ਲਿਆ ਜਿਸਨੇ 1930 ਦੇ ਦਹਾਕੇ ਦੌਰਾਨ ਇਸਦੇ ਉਦਯੋਗਿਕ ਉਤਪਾਦਨ ਨੂੰ ਚੌਗੁਣਾ ਕਰ ਦਿੱਤਾ। ਇਸ ਤੋਂ ਇਲਾਵਾ, ਸਟਾਲਿਨ ਨੇ ਯੂਕਰੇਨੀ ਕਿਸਾਨੀ ਨੂੰ ਖਤਮ ਕਰਨ ਅਤੇ ਦੇਸ਼ ਦੇ ਬੌਧਿਕ ਅਤੇ ਸੱਭਿਆਚਾਰਕ ਕੁਲੀਨ ਵਰਗ ਨੂੰ ਖਤਮ ਕਰਨ ਲਈ ਸਖ਼ਤ ਉਪਾਅ ਕਰਕੇ ਯੂਕਰੇਨ ਦੀਆਂ ਆਜ਼ਾਦੀ ਦੀਆਂ ਇੱਛਾਵਾਂ ਨੂੰ ਦਬਾਉਣ ਦੀ ਕੋਸ਼ਿਸ਼ ਕੀਤੀ।[4][5] ਸਟਾਲਿਨ ਦੀ ਨਵੀਂ ਨੀਤੀ ਦੇ ਨਤੀਜੇ ਵਜੋਂ, ਯੂਕਰੇਨੀ ਕਿਸਾਨੀ ਖੇਤੀਬਾੜੀ ਫਸਲਾਂ ਦੇ ਸਮੂਹੀਕਰਨ ਦੇ ਪ੍ਰੋਗਰਾਮ ਤੋਂ ਪੀੜਤ ਸੀ। ਸਮੂਹੀਕਰਨ ਪਹਿਲੀ ਪੰਜ-ਸਾਲਾ ਯੋਜਨਾ ਦਾ ਹਿੱਸਾ ਸੀ ਅਤੇ ਇਸਨੂੰ ਨਿਯਮਤ ਫੌਜਾਂ ਅਤੇ ਚੇਕਾ ਵਜੋਂ ਜਾਣੀ ਜਾਂਦੀ ਗੁਪਤ ਪੁਲਿਸ ਦੁਆਰਾ ਲਾਗੂ ਕੀਤਾ ਗਿਆ ਸੀ। ਜਿਨ੍ਹਾਂ ਲੋਕਾਂ ਨੇ ਵਿਰੋਧ ਕੀਤਾ ਉਨ੍ਹਾਂ ਨੂੰ ਗ੍ਰਿਫਤਾਰ ਕੀਤਾ ਗਿਆ ਅਤੇ ਗੁਲਾਗਾਂ ਅਤੇ ਕੰਮ ਕੈਂਪਾਂ ਵਿੱਚ ਭੇਜ ਦਿੱਤਾ ਗਿਆ। ਕਿਉਂਕਿ ਸਮੂਹਿਕ ਫਾਰਮਾਂ ਦੇ ਮੈਂਬਰਾਂ ਨੂੰ ਕਈ ਵਾਰ ਗੈਰ-ਵਾਜਬ ਕੋਟੇ ਪੂਰੇ ਹੋਣ ਤੱਕ ਕੋਈ ਅਨਾਜ ਪ੍ਰਾਪਤ ਕਰਨ ਦੀ ਇਜਾਜ਼ਤ ਨਹੀਂ ਦਿੱਤੀ ਜਾਂਦੀ ਸੀ, ਲੱਖਾਂ ਲੋਕ ਹੋਲੋਡੋਮੋਰ ਜਾਂ "ਮਹਾਨ ਅਕਾਲ" ਵਜੋਂ ਜਾਣੇ ਜਾਂਦੇ ਅਕਾਲ ਵਿੱਚ ਭੁੱਖੇ ਮਰ ਗਏ, ਜਿਸਨੂੰ ਕੁਝ ਦੇਸ਼ਾਂ ਨੇ ਜੋਸਫ਼ ਸਟਾਲਿਨ ਅਤੇ ਹੋਰ ਸੋਵੀਅਤ ਪ੍ਰਸਿੱਧ ਲੋਕਾਂ ਦੁਆਰਾ ਕੀਤੇ ਗਏ ਨਸਲਕੁਸ਼ੀ ਦੇ ਕੰਮ ਵਜੋਂ ਮਾਨਤਾ ਦਿੱਤੀ ਸੀ। ਰੂਸੀ ਘਰੇਲੂ ਯੁੱਧ ਅਤੇ ਸਮੂਹੀਕਰਨ ਤੋਂ ਬਾਅਦ, ਗ੍ਰੇਟ ਪਰਜ ਨੇ ਸਟਾਲਿਨ ਦੇ ਕਥਿਤ ਰਾਜਨੀਤਿਕ ਦੁਸ਼ਮਣਾਂ ਨੂੰ ਮਾਰਦੇ ਹੋਏ, ਯੂਕਰੇਨੀ ਬੁੱਧੀਜੀਵੀਆਂ ਦੀ ਇੱਕ ਨਵੀਂ ਪੀੜ੍ਹੀ ਦਾ ਡੂੰਘਾ ਨੁਕਸਾਨ ਕੀਤਾ, ਜਿਸਨੂੰ ਅੱਜ ਫਾਂਸੀ ਦਿੱਤੀ ਗਈ ਪੁਨਰਜਾਗਰਣ ਵਜੋਂ ਜਾਣਿਆ ਜਾਂਦਾ ਹੈ। === ਦੂਜਾ ਵਿਸ਼ਵ ਯੁੱਧ === ਸਤੰਬਰ 1939 ਵਿੱਚ ਪੋਲੈਂਡ ਉੱਤੇ ਹਮਲੇ ਤੋਂ ਬਾਅਦ, ਜਰਮਨ ਅਤੇ ਸੋਵੀਅਤ ਫੌਜਾਂ ਨੇ ਪੋਲੈਂਡ ਦੇ ਖੇਤਰ ਨੂੰ ਵੰਡ ਦਿੱਤਾ। ਇਸ ਤਰ੍ਹਾਂ, ਪੂਰਬੀ ਗੈਲੀਸ਼ੀਆ ਅਤੇ ਵੋਲਹੀਨੀਆ ਆਪਣੀ ਯੂਕਰੇਨੀ ਆਬਾਦੀ ਦੇ ਨਾਲ ਯੂਕਰੇਨ ਦਾ ਹਿੱਸਾ ਬਣ ਗਏ। ਇਤਿਹਾਸ ਵਿੱਚ ਪਹਿਲੀ ਵਾਰ, ਰਾਸ਼ਟਰ ਇੱਕਜੁੱਟ ਹੋ ਗਿਆ।[1][2] 1940 ਵਿੱਚ ਹੋਰ ਖੇਤਰੀ ਲਾਭ ਪ੍ਰਾਪਤ ਹੋਏ, ਜਦੋਂ ਯੂਕਰੇਨੀ SSR ਨੇ ਬੇਸਾਰਾਬੀਆ, ਉੱਤਰੀ ਬੁਕੋਵਿਨਾ ਅਤੇ ਹਰਤਸਾ ਖੇਤਰ ਦੇ ਉੱਤਰੀ ਅਤੇ ਦੱਖਣੀ ਜ਼ਿਲ੍ਹਿਆਂ ਨੂੰ ਉਨ੍ਹਾਂ ਖੇਤਰਾਂ ਤੋਂ ਸ਼ਾਮਲ ਕੀਤਾ ਜਿਨ੍ਹਾਂ ਨੂੰ USSR ਨੇ ਰੋਮਾਨੀਆ ਨੂੰ ਛੱਡਣ ਲਈ ਮਜਬੂਰ ਕੀਤਾ, ਹਾਲਾਂਕਿ ਇਸਨੇ ਮੋਲਦਾਵੀਅਨ ਆਟੋਨੋਮਸ ਸੋਵੀਅਤ ਸਮਾਜਵਾਦੀ ਗਣਰਾਜ ਦੇ ਪੱਛਮੀ ਹਿੱਸੇ ਨੂੰ ਨਵੇਂ ਬਣੇ ਮੋਲਦਾਵੀਅਨ SSR ਨੂੰ ਸੌਂਪ ਦਿੱਤਾ। USSR ਦੇ ਇਹਨਾਂ ਖੇਤਰੀ ਲਾਭਾਂ ਨੂੰ 1947 ਦੀਆਂ ਪੈਰਿਸ ਸ਼ਾਂਤੀ ਸੰਧੀਆਂ ਦੁਆਰਾ ਅੰਤਰਰਾਸ਼ਟਰੀ ਪੱਧਰ 'ਤੇ ਮਾਨਤਾ ਦਿੱਤੀ ਗਈ ਸੀ। ਜਰਮਨ ਫੌਜਾਂ ਨੇ 22 ਜੂਨ 1941 ਨੂੰ ਸੋਵੀਅਤ ਯੂਨੀਅਨ 'ਤੇ ਹਮਲਾ ਕੀਤਾ, ਜਿਸ ਨਾਲ ਲਗਭਗ ਚਾਰ ਸਾਲਾਂ ਦੀ ਕੁੱਲ ਜੰਗ ਸ਼ੁਰੂ ਹੋਈ। ਧੁਰਾ ਸ਼ੁਰੂ ਵਿੱਚ ਲਾਲ ਫੌਜ ਦੇ ਹਤਾਸ਼ ਪਰ ਅਸਫਲ ਯਤਨਾਂ ਦੇ ਵਿਰੁੱਧ ਅੱਗੇ ਵਧਿਆ। ਕੀਵ ਦੀ ਲੜਾਈ ਵਿੱਚ, ਸ਼ਹਿਰ ਨੂੰ ਇਸਦੇ ਭਿਆਨਕ ਵਿਰੋਧ ਦੇ ਕਾਰਨ "ਹੀਰੋ ਸਿਟੀ" ਵਜੋਂ ਪ੍ਰਸ਼ੰਸਾ ਕੀਤੀ ਗਈ ਸੀ। 600,000 ਤੋਂ ਵੱਧ ਸੋਵੀਅਤ ਸੈਨਿਕ (ਜਾਂ ਸੋਵੀਅਤ ਪੱਛਮੀ ਮੋਰਚੇ ਦਾ ਇੱਕ-ਚੌਥਾਈ ਹਿੱਸਾ) ਉੱਥੇ ਮਾਰੇ ਗਏ ਜਾਂ ਬੰਦੀ ਬਣਾ ਲਏ ਗਏ, ਬਹੁਤਿਆਂ ਨੂੰ ਗੰਭੀਰ ਦੁਰਵਿਵਹਾਰ ਦਾ ਸਾਹਮਣਾ ਕਰਨਾ ਪਿਆ।[4][5] ਇਸਦੀ ਜਿੱਤ ਤੋਂ ਬਾਅਦ, ਜ਼ਿਆਦਾਤਰ ਯੂਕਰੇਨੀ SSR ਨੂੰ ਰੀਕਸਕੋਮਿਸਾਰੀਆਟ ਯੂਕਰੇਨ ਦੇ ਅੰਦਰ ਸੰਗਠਿਤ ਕੀਤਾ ਗਿਆ ਸੀ, ਇਸਦੇ ਸਰੋਤਾਂ ਦਾ ਸ਼ੋਸ਼ਣ ਕਰਨ ਅਤੇ ਅੰਤ ਵਿੱਚ ਜਰਮਨ ਬੰਦੋਬਸਤ ਕਰਨ ਦੇ ਇਰਾਦੇ ਨਾਲ। ਕੁਝ ਪੱਛਮੀ ਯੂਕਰੇਨੀਅਨ, ਜੋ ਸਿਰਫ 1939 ਵਿੱਚ ਸੋਵੀਅਤ ਯੂਨੀਅਨ ਵਿੱਚ ਸ਼ਾਮਲ ਹੋਏ ਸਨ, ਨੇ ਜਰਮਨਾਂ ਨੂੰ ਮੁਕਤੀਦਾਤਾ ਵਜੋਂ ਸਵਾਗਤ ਕੀਤਾ, ਪਰ ਇਹ ਜ਼ਿਆਦਾ ਦੇਰ ਤੱਕ ਨਹੀਂ ਚੱਲਿਆ ਕਿਉਂਕਿ ਨਾਜ਼ੀਆਂ ਨੇ ਸਟਾਲਿਨਵਾਦੀ ਨੀਤੀਆਂ ਨਾਲ ਅਸੰਤੁਸ਼ਟੀ ਦਾ ਫਾਇਦਾ ਉਠਾਉਣ ਦੀ ਬਹੁਤ ਘੱਟ ਕੋਸ਼ਿਸ਼ ਕੀਤੀ।[6] ਇਸ ਦੀ ਬਜਾਏ, ਨਾਜ਼ੀਆਂ ਨੇ ਸਮੂਹਿਕ-ਖੇਤ ਪ੍ਰਣਾਲੀ ਨੂੰ ਸੁਰੱਖਿਅਤ ਰੱਖਿਆ, ਯਹੂਦੀਆਂ ਵਿਰੁੱਧ ਨਸਲਕੁਸ਼ੀ ਨੀਤੀਆਂ ਚਲਾਈਆਂ, ਲੱਖਾਂ ਲੋਕਾਂ ਨੂੰ ਜਰਮਨੀ ਵਿੱਚ ਕੰਮ ਕਰਨ ਲਈ ਦੇਸ਼ ਨਿਕਾਲਾ ਦਿੱਤਾ, ਅਤੇ ਜਰਮਨ ਬਸਤੀਵਾਦ ਦੀ ਤਿਆਰੀ ਲਈ ਇੱਕ ਆਬਾਦੀ ਪ੍ਰੋਗਰਾਮ ਸ਼ੁਰੂ ਕੀਤਾ।[6] ਉਨ੍ਹਾਂ ਨੇ ਡਨੀਪਰ ਨਦੀ 'ਤੇ ਭੋਜਨ ਦੀ ਆਵਾਜਾਈ ਨੂੰ ਰੋਕ ਦਿੱਤਾ। ਹਾਲਾਂਕਿ ਜ਼ਿਆਦਾਤਰ ਯੂਕਰੇਨੀਅਨ ਲਾਲ ਫੌਜ ਅਤੇ ਸੋਵੀਅਤ ਵਿਰੋਧ ਵਿੱਚ ਜਾਂ ਇਸਦੇ ਨਾਲ ਲੜੇ,[8] ਪੱਛਮੀ ਯੂਕਰੇਨ ਵਿੱਚ ਇੱਕ ਸੁਤੰਤਰ ਯੂਕਰੇਨੀ ਵਿਦਰੋਹੀ ਫੌਜ ਲਹਿਰ ਉੱਠੀ (UPA, 1942)। ਇਸਨੂੰ ਅੰਡਰਗਰਾਊਂਡ ਆਰਗੇਨਾਈਜ਼ੇਸ਼ਨ ਆਫ਼ ਯੂਕਰੇਨੀ ਨੈਸ਼ਨਲਿਸਟਸ (OUN) ਦੀਆਂ ਹਥਿਆਰਬੰਦ ਫੌਜਾਂ ਵਜੋਂ ਬਣਾਇਆ ਗਿਆ ਸੀ। ਦੋਵੇਂ ਸੰਗਠਨ, OUN ਅਤੇ UPA, ਨੇ ਯੂਕਰੇਨੀ ਨਸਲੀ ਬਹੁਗਿਣਤੀ ਵਾਲੇ ਖੇਤਰ 'ਤੇ ਇੱਕ ਸੁਤੰਤਰ ਯੂਕਰੇਨੀ ਰਾਜ ਦੇ ਟੀਚੇ ਦਾ ਸਮਰਥਨ ਕੀਤਾ। ਹਾਲਾਂਕਿ ਇਸ ਨਾਲ ਨਾਜ਼ੀ ਜਰਮਨੀ ਨਾਲ ਟਕਰਾਅ ਹੋਇਆ, ਕਈ ਵਾਰ OUN ਦੇ ਮੇਲਨੀਕ ਵਿੰਗ ਨੇ ਨਾਜ਼ੀ ਫੌਜਾਂ ਨਾਲ ਗੱਠਜੋੜ ਕੀਤਾ। 1943 ਦੇ ਮੱਧ ਤੋਂ ਲੈ ਕੇ ਯੁੱਧ ਦੇ ਅੰਤ ਤੱਕ, UPA ਨੇ ਵੋਲਹੀਨੀਆ ਅਤੇ ਪੂਰਬੀ ਗੈਲੀਸੀਆ ਖੇਤਰਾਂ ਵਿੱਚ ਨਸਲੀ ਪੋਲਿਸ਼ ਲੋਕਾਂ ਦਾ ਕਤਲੇਆਮ ਕੀਤਾ, ਜਿਸ ਵਿੱਚ ਲਗਭਗ 100,000 ਪੋਲਿਸ਼ ਨਾਗਰਿਕ ਮਾਰੇ ਗਏ, ਜਿਸ ਨਾਲ ਬਦਲਾ ਲਿਆ ਗਿਆ। ਇਹ ਸੰਗਠਿਤ ਕਤਲੇਆਮ OUN ਦੁਆਰਾ ਇੱਕ ਸਮਾਨ ਯੂਕਰੇਨੀ ਰਾਜ ਬਣਾਉਣ ਦੀ ਕੋਸ਼ਿਸ਼ ਸੀ ਜਿਸ ਵਿੱਚ ਪੋਲਿਸ਼ ਘੱਟ ਗਿਣਤੀ ਆਪਣੀਆਂ ਸਰਹੱਦਾਂ ਦੇ ਅੰਦਰ ਰਹਿ ਰਹੀ ਹੋਵੇ, ਅਤੇ ਯੁੱਧ ਤੋਂ ਬਾਅਦ ਪੋਲਿਸ਼ ਰਾਜ ਨੂੰ ਉਨ੍ਹਾਂ ਖੇਤਰਾਂ 'ਤੇ ਆਪਣੀ ਪ੍ਰਭੂਸੱਤਾ ਦਾ ਦਾਅਵਾ ਕਰਨ ਤੋਂ ਰੋਕਿਆ ਜਾਵੇ ਜੋ ਯੁੱਧ ਤੋਂ ਪਹਿਲਾਂ ਪੋਲੈਂਡ ਦਾ ਹਿੱਸਾ ਸਨ। ਯੁੱਧ ਤੋਂ ਬਾਅਦ, UPA 1950 ਦੇ ਦਹਾਕੇ ਤੱਕ USSR ਨਾਲ ਲੜਦਾ ਰਿਹਾ। ਉਸੇ ਸਮੇਂ, ਯੂਕਰੇਨੀ ਲਿਬਰੇਸ਼ਨ ਆਰਮੀ, ਇੱਕ ਹੋਰ ਰਾਸ਼ਟਰਵਾਦੀ ਲਹਿਰ, ਨਾਜ਼ੀਆਂ ਦੇ ਨਾਲ ਲੜੀ। ਦੂਜੇ ਵਿਸ਼ਵ ਯੁੱਧ ਦੌਰਾਨ ਕੀਵ ਨੂੰ ਕਾਫ਼ੀ ਨੁਕਸਾਨ ਹੋਇਆ, ਅਤੇ 19 ਸਤੰਬਰ 1941 ਤੋਂ 6 ਨਵੰਬਰ 1943 ਤੱਕ ਜਰਮਨਾਂ ਨੇ ਕਬਜ਼ਾ ਕਰ ਲਿਆ। ਕੁੱਲ ਮਿਲਾ ਕੇ, ਸੋਵੀਅਤ ਫੌਜ ਦੀਆਂ ਰੈਂਕਾਂ ਵਿੱਚ ਲੜਨ ਵਾਲੇ ਨਸਲੀ ਯੂਕਰੇਨੀ ਲੋਕਾਂ ਦੀ ਗਿਣਤੀ 4.5 ਮਿਲੀਅਨ ਤੋਂ 7 ਮਿਲੀਅਨ ਤੱਕ ਅਨੁਮਾਨਿਤ ਹੈ; 944 ਵਿੱਚ 500,000 ਸੈਨਿਕਾਂ ਦੀ ਗਿਣਤੀ ਕਰਨ ਵਾਲੀਆਂ ਸੋਵੀਅਤ-ਪੱਖੀ ਪੱਖਪਾਤੀ ਗੁਰੀਲਾ ਪ੍ਰਤੀਰੋਧ ਇਕਾਈਆਂ ਵਿੱਚੋਂ ਅੱਧੇ ਵੀ ਯੂਕਰੇਨੀ ਸਨ। ਆਮ ਤੌਰ 'ਤੇ, ਯੂਕਰੇਨੀ ਵਿਦਰੋਹੀ ਫੌਜ ਦੇ ਅੰਕੜੇ ਭਰੋਸੇਯੋਗ ਨਹੀਂ ਹਨ, ਅੰਕੜੇ 15,000 ਤੋਂ ਲੈ ਕੇ 100,000 ਲੜਾਕਿਆਂ ਤੱਕ ਕਿਤੇ ਵੀ ਹੁੰਦੇ ਹਨ।[19][20] ਦੂਜੇ ਵਿਸ਼ਵ ਯੁੱਧ ਵਿੱਚ ਜ਼ਿਆਦਾਤਰ ਲੜਾਈ ਪੂਰਬੀ ਮੋਰਚੇ 'ਤੇ ਹੋਈ ਸੀ। ਯੁੱਧ ਦੌਰਾਨ ਯੂਕਰੇਨੀ ਆਬਾਦੀ ਨੂੰ ਹੋਏ ਕੁੱਲ ਨੁਕਸਾਨ ਦਾ ਅੰਦਾਜ਼ਾ 6 ਮਿਲੀਅਨ ਹੈ, ਜਿਸ ਵਿੱਚ ਅੰਦਾਜ਼ਨ ਡੇਢ ਮਿਲੀਅਨ ਯਹੂਦੀ ਸ਼ਾਮਲ ਹਨ ਜੋ ਆਈਨਸੈਟਜ਼ਗ੍ਰੂਪੇਨ ਦੁਆਰਾ ਮਾਰੇ ਗਏ ਸਨ, [24] ਕਈ ਵਾਰ ਸਥਾਨਕ ਸਹਿਯੋਗੀਆਂ ਦੀ ਮਦਦ ਨਾਲ। ਅੰਦਾਜ਼ਨ 8.6 ਮਿਲੀਅਨ ਸੋਵੀਅਤ ਫੌਜਾਂ ਦੇ ਨੁਕਸਾਨ ਵਿੱਚੋਂ, 1.4 ਮਿਲੀਅਨ ਨਸਲੀ ਯੂਕਰੇਨੀ ਸਨ। ਜਿੱਤ ਦਿਵਸ ਗਿਆਰਾਂ ਯੂਕਰੇਨੀ ਰਾਸ਼ਟਰੀ ਛੁੱਟੀਆਂ ਵਿੱਚੋਂ ਇੱਕ ਵਜੋਂ ਮਨਾਇਆ ਜਾਂਦਾ ਹੈ। === ਜੰਗ ਤੋਂ ਬਾਅਦ ਸੋਵੀਅਤ ਯੂਕਰੇਨ === ਜੰਗ ਨਾਲ ਗਣਰਾਜ ਨੂੰ ਭਾਰੀ ਨੁਕਸਾਨ ਪਹੁੰਚਿਆ ਸੀ, ਅਤੇ ਇਸਨੂੰ ਮੁੜ ਪ੍ਰਾਪਤ ਕਰਨ ਲਈ ਮਹੱਤਵਪੂਰਨ ਯਤਨਾਂ ਦੀ ਲੋੜ ਸੀ। 700 ਤੋਂ ਵੱਧ ਸ਼ਹਿਰ ਅਤੇ ਕਸਬੇ ਅਤੇ 28,000 ਪਿੰਡ ਤਬਾਹ ਹੋ ਗਏ ਸਨ। 946-1947 ਵਿੱਚ ਅਕਾਲ ਪੈਣ ਨਾਲ ਸਥਿਤੀ ਹੋਰ ਵੀ ਵਿਗੜ ਗਈ, ਜੋ ਕਿ ਸੋਕੇ ਅਤੇ ਜੰਗ ਸਮੇਂ ਬੁਨਿਆਦੀ ਢਾਂਚੇ ਦੇ ਵਿਨਾਸ਼ ਕਾਰਨ ਹੋਇਆ ਸੀ, ਜਿਸ ਵਿੱਚ ਘੱਟੋ-ਘੱਟ ਹਜ਼ਾਰਾਂ ਲੋਕ ਮਾਰੇ ਗਏ ਸਨ।[2] 1945 ਵਿੱਚ, ਯੂਕਰੇਨੀ SSR ਸੰਯੁਕਤ ਰਾਸ਼ਟਰ (UN) ਦੇ ਸੰਸਥਾਪਕ ਮੈਂਬਰਾਂ ਵਿੱਚੋਂ ਇੱਕ ਬਣ ਗਿਆ, [3] ਯਾਲਟਾ ਕਾਨਫਰੰਸ ਵਿੱਚ ਇੱਕ ਵਿਸ਼ੇਸ਼ ਸਮਝੌਤੇ ਦਾ ਹਿੱਸਾ ਸੀ, ਅਤੇ, ਬੇਲਾਰੂਸ ਦੇ ਨਾਲ, ਸੰਯੁਕਤ ਰਾਸ਼ਟਰ ਵਿੱਚ ਵੋਟਿੰਗ ਅਧਿਕਾਰ ਪ੍ਰਾਪਤ ਕੀਤੇ ਭਾਵੇਂ ਉਹ ਸੁਤੰਤਰ ਨਹੀਂ ਸਨ। ਇਸ ਤੋਂ ਇਲਾਵਾ, ਯੂਕਰੇਨ ਨੇ ਇੱਕ ਵਾਰ ਫਿਰ ਆਪਣੀਆਂ ਸਰਹੱਦਾਂ ਦਾ ਵਿਸਥਾਰ ਕੀਤਾ ਕਿਉਂਕਿ ਉਸਨੇ ਜ਼ਕਾਰਪੱਟੀਆ ਨੂੰ ਆਪਣੇ ਨਾਲ ਜੋੜ ਲਿਆ ਸੀ, ਅਤੇ ਜੰਗ ਤੋਂ ਬਾਅਦ ਆਬਾਦੀ ਦੇ ਤਬਾਦਲੇ ਕਾਰਨ ਆਬਾਦੀ ਬਹੁਤ ਜ਼ਿਆਦਾ ਸਮਰੂਪ ਹੋ ਗਈ ਸੀ, ਜਿਨ੍ਹਾਂ ਵਿੱਚੋਂ ਜ਼ਿਆਦਾਤਰ, ਜਿਵੇਂ ਕਿ ਜਰਮਨ ਅਤੇ ਕ੍ਰੀਮੀਅਨ ਤਾਤਾਰਾਂ ਦੇ ਮਾਮਲੇ ਵਿੱਚ, ਮਜਬੂਰ ਕੀਤੇ ਗਏ ਸਨ। 1 ਜਨਵਰੀ 1953 ਤੱਕ, ਯੂਕਰੇਨੀਅਨ ਬਾਲਗ "ਵਿਸ਼ੇਸ਼ ਡਿਪੋਰਟੀਆਂ" ਵਿੱਚ ਰੂਸੀਆਂ ਤੋਂ ਬਾਅਦ ਦੂਜੇ ਸਥਾਨ 'ਤੇ ਸਨ, ਜੋ ਕੁੱਲ ਦਾ 20% ਸਨ।[ 1953 ਵਿੱਚ ਸਟਾਲਿਨ ਦੀ ਮੌਤ ਤੋਂ ਬਾਅਦ, ਨਿਕਿਤਾ ਖਰੁਸ਼ਚੇਵ ਯੂਐਸਐਸਆਰ ਦੇ ਨਵੇਂ ਨੇਤਾ ਬਣੇ, ਜਿਸਨੇ ਡੀ-ਸਟਾਲਿਨਾਈਜ਼ੇਸ਼ਨ ਅਤੇ ਖਰੁਸ਼ਚੇਵ ਥੌਅ ਦੀਆਂ ਨੀਤੀਆਂ ਸ਼ੁਰੂ ਕੀਤੀਆਂ। ਸੋਵੀਅਤ ਯੂਨੀਅਨ ਦੇ ਮੁਖੀ ਵਜੋਂ ਆਪਣੇ ਕਾਰਜਕਾਲ ਦੌਰਾਨ, ਕ੍ਰੀਮੀਆ ਨੂੰ ਰੂਸੀ ਐਸਐਫਐਸਆਰ ਤੋਂ ਯੂਕਰੇਨੀ ਐਸਐਸਆਰ ਵਿੱਚ ਤਬਦੀਲ ਕਰ ਦਿੱਤਾ ਗਿਆ ਸੀ, ਰਸਮੀ ਤੌਰ 'ਤੇ ਯੂਕਰੇਨ ਨੂੰ ਦੋਸਤੀ ਦੇ ਤੋਹਫ਼ੇ ਵਜੋਂ ਅਤੇ ਆਰਥਿਕ ਕਾਰਨਾਂ ਕਰਕੇ। ਇਹ ਯੂਕਰੇਨੀ ਖੇਤਰ ਦੇ ਅੰਤਮ ਵਿਸਥਾਰ ਨੂੰ ਦਰਸਾਉਂਦਾ ਹੈ ਅਤੇ ਅੱਜ ਤੱਕ ਯੂਕਰੇਨ ਦੀਆਂ ਅੰਤਰਰਾਸ਼ਟਰੀ ਪੱਧਰ 'ਤੇ ਮਾਨਤਾ ਪ੍ਰਾਪਤ ਸਰਹੱਦਾਂ ਦਾ ਆਧਾਰ ਬਣਿਆ। ਸੋਵੀਅਤ ਯੂਨੀਅਨ ਵਿੱਚ ਬਹੁਤ ਸਾਰੇ ਉੱਚ ਅਹੁਦਿਆਂ 'ਤੇ ਯੂਕਰੇਨੀਅਨਾਂ ਦਾ ਕਬਜ਼ਾ ਸੀ, ਜਿਨ੍ਹਾਂ ਵਿੱਚ ਖਾਸ ਤੌਰ 'ਤੇ 1964 ਤੋਂ 1982 ਤੱਕ ਸੋਵੀਅਤ ਯੂਨੀਅਨ ਦੀ ਕਮਿਊਨਿਸਟ ਪਾਰਟੀ ਦੇ ਜਨਰਲ ਸਕੱਤਰ ਲਿਓਨਿਡ ਬ੍ਰੇਜ਼ਨੇਵ ਸ਼ਾਮਲ ਸਨ। ਹਾਲਾਂਕਿ, ਇਹ ਉਹ ਅਤੇ ਯੂਕਰੇਨ ਵਿੱਚ ਉਸਦੇ ਨਿਯੁਕਤ ਵਿਅਕਤੀ, ਵੋਲੋਦੀਮੀਰ ਸ਼ਚਰਬਿਟਸਕੀ ਸਨ, ਜਿਨ੍ਹਾਂ ਨੇ ਯੂਕਰੇਨ ਦੇ ਵਿਆਪਕ ਰੂਸੀਕਰਨ ਦੀ ਪ੍ਰਧਾਨਗੀ ਕੀਤੀ ਅਤੇ ਜਿਨ੍ਹਾਂ ਨੇ ਸਿਕਸਟੀਅਰਜ਼ ਵਜੋਂ ਜਾਣੇ ਜਾਂਦੇ ਯੂਕਰੇਨੀ ਬੁੱਧੀਜੀਵੀਆਂ ਦੀ ਇੱਕ ਨਵੀਂ ਪੀੜ੍ਹੀ ਨੂੰ ਦਬਾਉਣ ਵਿੱਚ ਮਹੱਤਵਪੂਰਨ ਭੂਮਿਕਾ ਨਿਭਾਈ। 1950 ਤੱਕ, ਗਣਰਾਜ ਨੇ ਉਦਯੋਗ ਅਤੇ ਉਤਪਾਦਨ ਦੇ ਯੁੱਧ ਤੋਂ ਪਹਿਲਾਂ ਦੇ ਪੱਧਰਾਂ ਨੂੰ ਪੂਰੀ ਤਰ੍ਹਾਂ ਪਾਰ ਕਰ ਲਿਆ ਸੀ। ਸੋਵੀਅਤ ਯੂਕਰੇਨ ਜਲਦੀ ਹੀ ਉਦਯੋਗਿਕ ਉਤਪਾਦਨ ਵਿੱਚ ਇੱਕ ਯੂਰਪੀਅਨ ਨੇਤਾ ਬਣ ਗਿਆ [9] ਅਤੇ ਸੋਵੀਅਤ ਹਥਿਆਰ ਉਦਯੋਗ ਅਤੇ ਉੱਚ-ਤਕਨੀਕੀ ਖੋਜ ਦਾ ਇੱਕ ਮਹੱਤਵਪੂਰਨ ਕੇਂਦਰ, ਹਾਲਾਂਕਿ ਭਾਰੀ ਉਦਯੋਗ ਦਾ ਅਜੇ ਵੀ ਬਾਹਰੀ ਪ੍ਰਭਾਵ ਸੀ। ਸੋਵੀਅਤ ਸਰਕਾਰ ਨੇ ਵਿਕਾਸ ਦੁਆਰਾ ਕੀਤੀ ਗਈ ਊਰਜਾ ਦੀ ਮੰਗ ਨੂੰ ਪੂਰਾ ਕਰਨ ਲਈ ਪਣ-ਬਿਜਲੀ ਅਤੇ ਪ੍ਰਮਾਣੂ ਊਰਜਾ ਪ੍ਰੋਜੈਕਟਾਂ ਵਿੱਚ ਨਿਵੇਸ਼ ਕੀਤਾ। ਹਾਲਾਂਕਿ, 26 ਅਪ੍ਰੈਲ 1986 ਨੂੰ, ਚਰਨੋਬਲ ਪ੍ਰਮਾਣੂ ਪਾਵਰ ਪਲਾਂਟ ਵਿੱਚ ਇੱਕ ਰਿਐਕਟਰ ਫਟ ਗਿਆ, ਜਿਸਦੇ ਨਤੀਜੇ ਵਜੋਂ ਚਰਨੋਬਲ ਤਬਾਹੀ ਹੋਈ, ਜੋ ਇਤਿਹਾਸ ਦਾ ਸਭ ਤੋਂ ਭੈੜਾ ਪ੍ਰਮਾਣੂ ਰਿਐਕਟਰ ਹਾਦਸਾ ਸੀ। ਆਜ਼ਾਦੀ ਮਿਖਾਈਲ ਗੋਰਬਾਚੇਵ ਨੇ ਜਨਤਕ ਜੀਵਨ ਦੇ ਸੀਮਤ ਉਦਾਰੀਕਰਨ ਦੀ ਨੀਤੀ ਅਪਣਾਈ, ਜਿਸਨੂੰ ਪੇਰੇਸਟ੍ਰੋਇਕਾ ਕਿਹਾ ਜਾਂਦਾ ਹੈ, ਅਤੇ ਇੱਕ ਖੜੋਤ ਵਾਲੀ ਅਰਥਵਿਵਸਥਾ ਵਿੱਚ ਸੁਧਾਰ ਕਰਨ ਦੀ ਕੋਸ਼ਿਸ਼ ਕੀਤੀ। ਬਾਅਦ ਵਾਲਾ ਅਸਫਲ ਰਿਹਾ, ਪਰ ਸੋਵੀਅਤ ਯੂਨੀਅਨ ਦੇ ਲੋਕਤੰਤਰੀਕਰਨ ਨੇ ਯੂਕਰੇਨੀਅਨਾਂ ਸਮੇਤ ਨਸਲੀ ਘੱਟ ਗਿਣਤੀਆਂ ਵਿੱਚ ਰਾਸ਼ਟਰਵਾਦੀ ਅਤੇ ਵੱਖਵਾਦੀ ਰੁਝਾਨਾਂ ਨੂੰ ਹਵਾ ਦਿੱਤੀ। ਪ੍ਰਭੂਸੱਤਾ ਦੀ ਅਖੌਤੀ ਪਰੇਡ ਦੇ ਹਿੱਸੇ ਵਜੋਂ, 16 ਜੁਲਾਈ 1990 ਨੂੰ, ਯੂਕਰੇਨੀ ਸੋਵੀਅਤ ਸਮਾਜਵਾਦੀ ਗਣਰਾਜ ਦੇ ਨਵੇਂ ਚੁਣੇ ਗਏ ਸੁਪਰੀਮ ਸੋਵੀਅਤ ਨੇ ਯੂਕਰੇਨ ਦੀ ਰਾਜ ਪ੍ਰਭੂਸੱਤਾ ਦੀ ਘੋਸ਼ਣਾ ਨੂੰ ਅਪਣਾਇਆ। ਮਾਸਕੋ ਵਿੱਚ ਕੁਝ ਕਮਿਊਨਿਸਟ ਨੇਤਾਵਾਂ ਦੁਆਰਾ ਗੋਰਬਾਚੋਵ ਨੂੰ ਗੱਦੀਓਂ ਲਾਹੁਣ ਦੇ ਅਸਫਲ ਤਖਤਾਪਲਟ ਤੋਂ ਬਾਅਦ, 24 ਅਗਸਤ 1991 ਨੂੰ ਪੂਰੀ ਆਜ਼ਾਦੀ ਦਾ ਐਲਾਨ ਕੀਤਾ ਗਿਆ।[3] ਇਸਨੂੰ 1 ਦਸੰਬਰ ਨੂੰ ਇੱਕ ਜਨਮਤ ਸੰਗ੍ਰਹਿ ਵਿੱਚ 92% ਯੂਕਰੇਨੀ ਵੋਟਰਾਂ ਦੁਆਰਾ ਮਨਜ਼ੂਰੀ ਦਿੱਤੀ ਗਈ ਸੀ। ਯੂਕਰੇਨ ਦੇ ਨਵੇਂ ਰਾਸ਼ਟਰਪਤੀ, ਲਿਓਨਿਡ ਕ੍ਰਾਵਚੁਕ, ਨੇ ਬੇਲਾਵੇਜ਼ਾ ਸਮਝੌਤਿਆਂ 'ਤੇ ਦਸਤਖਤ ਕੀਤੇ ਅਤੇ ਯੂਕਰੇਨ ਨੂੰ ਬਹੁਤ ਢਿੱਲੇ ਕਾਮਨਵੈਲਥ ਆਫ ਇੰਡੀਪੈਂਡੈਂਟ ਸਟੇਟਸ (CIS) ਦਾ ਸੰਸਥਾਪਕ ਮੈਂਬਰ ਬਣਾਇਆ, ਹਾਲਾਂਕਿ ਯੂਕਰੇਨ ਕਦੇ ਵੀ ਬਾਅਦ ਵਾਲੇ ਦਾ ਪੂਰਾ ਮੈਂਬਰ ਨਹੀਂ ਬਣਿਆ ਕਿਉਂਕਿ ਇਸਨੇ CIS ਦੀ ਸਥਾਪਨਾ ਵਾਲੇ ਸਮਝੌਤੇ ਦੀ ਪੁਸ਼ਟੀ ਨਹੀਂ ਕੀਤੀ ਸੀ। [6] ਇਹਨਾਂ ਦਸਤਾਵੇਜ਼ਾਂ ਨੇ ਸੋਵੀਅਤ ਯੂਨੀਅਨ ਦੀ ਕਿਸਮਤ 'ਤੇ ਮੋਹਰ ਲਗਾ ਦਿੱਤੀ, ਜਿਸਨੇ ਰਸਮੀ ਤੌਰ 'ਤੇ 26 ਦਸੰਬਰ ਨੂੰ ਆਪਣੇ ਆਪ ਨੂੰ ਹੋਂਦ ਤੋਂ ਬਾਹਰ ਕਰ ਦਿੱਤਾ। ਯੂਕਰੇਨ ਨੂੰ ਸ਼ੁਰੂ ਵਿੱਚ ਸੋਵੀਅਤ ਯੂਨੀਅਨ ਦੇ ਦੂਜੇ ਖੇਤਰਾਂ ਦੇ ਮੁਕਾਬਲੇ ਅਨੁਕੂਲ ਆਰਥਿਕ ਸਥਿਤੀਆਂ ਵਾਲੇ ਮੰਨਿਆ ਜਾਂਦਾ ਸੀ, [8] ਹਾਲਾਂਕਿ ਇਹ ਭੰਗ ਦੇ ਸਮੇਂ ਤੱਕ ਸਭ ਤੋਂ ਗਰੀਬ ਸੋਵੀਅਤ ਗਣਰਾਜਾਂ ਵਿੱਚੋਂ ਇੱਕ ਸੀ। ਹਾਲਾਂਕਿ, ਬਾਜ਼ਾਰ ਅਰਥਵਿਵਸਥਾ ਵਿੱਚ ਆਪਣੇ ਪਰਿਵਰਤਨ ਦੌਰਾਨ, ਦੇਸ਼ ਨੇ ਲਗਭਗ ਸਾਰੇ ਸਾਬਕਾ ਸੋਵੀਅਤ ਗਣਰਾਜਾਂ ਨਾਲੋਂ ਡੂੰਘੀ ਆਰਥਿਕ ਮੰਦੀ ਦਾ ਅਨੁਭਵ ਕੀਤਾ। ਮੰਦੀ ਦੇ ਦੌਰਾਨ, 1991 ਅਤੇ 1999 ਦੇ ਵਿਚਕਾਰ, ਯੂਕਰੇਨ ਨੇ ਆਪਣੇ GDP ਦਾ 60% ਗੁਆ ਦਿੱਤਾ ਅਤੇ ਹਾਈਪਰਇਨਫਲੇਸਨ ਦਾ ਸਾਹਮਣਾ ਕੀਤਾ ਜੋ 1993 ਵਿੱਚ 10,000% 'ਤੇ ਪਹੁੰਚ ਗਿਆ ਸੀ। 1998 ਦੇ ਅਖੀਰ ਵਿੱਚ ਨਵੀਂ ਮੁਦਰਾ, ਹਰੀਵਨੀਆ, ਦੇ ਤੇਜ਼ੀ ਨਾਲ ਡਿੱਗਣ ਤੋਂ ਬਾਅਦ ਹੀ ਸਥਿਤੀ ਚੰਗੀ ਤਰ੍ਹਾਂ ਸਥਿਰ ਹੋਈ, ਜੋ ਕਿ ਉਸ ਸਾਲ ਦੇ ਸ਼ੁਰੂ ਵਿੱਚ ਰੂਸੀ ਕਰਜ਼ੇ ਦੀ ਅਦਾਇਗੀ ਦੇ ਨਤੀਜੇ ਵਜੋਂ ਸੀ। ਨੱਬੇ ਦੇ ਦਹਾਕੇ ਦੀਆਂ ਆਰਥਿਕ ਨੀਤੀਆਂ ਦੀ ਵਿਰਾਸਤ ਸਰਕਾਰੀ ਜਾਇਦਾਦ ਦਾ ਵੱਡੇ ਪੱਧਰ 'ਤੇ ਨਿੱਜੀਕਰਨ ਸੀ ਜਿਸਨੇ ਬਹੁਤ ਸ਼ਕਤੀਸ਼ਾਲੀ ਅਤੇ ਅਮੀਰ ਵਿਅਕਤੀਆਂ ਦਾ ਇੱਕ ਵਰਗ ਬਣਾਇਆ ਜਿਸਨੂੰ ਓਲੀਗਾਰਚ ਕਿਹਾ ਜਾਂਦਾ ਹੈ। ਫਿਰ ਦੇਸ਼ ਮਹਾਨ ਮੰਦੀ, 2014 ਵਿੱਚ ਰੂਸ-ਯੂਕਰੇਨੀ ਯੁੱਧ ਦੀ ਸ਼ੁਰੂਆਤ, ਅਤੇ ਅੰਤ ਵਿੱਚ, 24 ਫਰਵਰੀ 2022 ਨੂੰ ਰੂਸ ਦੁਆਰਾ ਯੂਕਰੇਨ 'ਤੇ 2022 ਦੇ ਰੂਸੀ ਹਮਲੇ ਦੇ ਨਤੀਜੇ ਵਜੋਂ ਤਿੱਖੀ ਮੰਦੀ ਦੀ ਇੱਕ ਲੜੀ ਵਿੱਚ ਡਿੱਗ ਗਿਆ। ਵਿਆਪਕ ਭ੍ਰਿਸ਼ਟਾਚਾਰ ਅਤੇ ਕੁਪ੍ਰਬੰਧਨ ਦੇ ਕਾਰਨ ਆਜ਼ਾਦੀ ਆਉਣ ਤੋਂ ਬਾਅਦ ਯੂਕਰੇਨ ਦੀ ਆਰਥਿਕਤਾ ਆਮ ਤੌਰ 'ਤੇ ਕਮਜ਼ੋਰ ਰਹੀ, ਜਿਸ ਕਾਰਨ, ਖਾਸ ਕਰਕੇ 1990 ਦੇ ਦਹਾਕੇ ਵਿੱਚ, ਵਿਰੋਧ ਪ੍ਰਦਰਸ਼ਨ ਅਤੇ ਸੰਗਠਿਤ ਹੜਤਾਲਾਂ ਹੋਈਆਂ। ਰੂਸ ਨਾਲ ਜੰਗ ਨੇ 2010 ਦੇ ਦਹਾਕੇ ਵਿੱਚ ਅਰਥਪੂਰਨ ਆਰਥਿਕ ਰਿਕਵਰੀ ਵਿੱਚ ਰੁਕਾਵਟ ਪਾਈ, ਜਦੋਂ ਕਿ 2020 ਵਿੱਚ ਆਈ COVID-19 ਮਹਾਂਮਾਰੀ ਦਾ ਮੁਕਾਬਲਾ ਕਰਨ ਦੀਆਂ ਕੋਸ਼ਿਸ਼ਾਂ ਘੱਟ ਟੀਕਾਕਰਨ ਦਰਾਂ ਅਤੇ ਬਾਅਦ ਵਿੱਚ ਮਹਾਂਮਾਰੀ ਵਿੱਚ, ਚੱਲ ਰਹੇ ਹਮਲੇ ਦੁਆਰਾ ਬਹੁਤ ਔਖੀਆਂ ਹੋ ਗਈਆਂ। === ਕੀਵ ਵਿੱਚ ਯੂਰੋਮੈਦਾਨ ਵਿਰੋਧ, ਦਸੰਬਰ 2013 === ਰਾਜਨੀਤਿਕ ਦ੍ਰਿਸ਼ਟੀਕੋਣ ਤੋਂ, ਯੂਕਰੇਨ ਦੀ ਰਾਜਨੀਤੀ ਦੀਆਂ ਪਰਿਭਾਸ਼ਿਤ ਵਿਸ਼ੇਸ਼ਤਾਵਾਂ ਵਿੱਚੋਂ ਇੱਕ ਇਹ ਹੈ ਕਿ ਜ਼ਿਆਦਾਤਰ ਸਮੇਂ ਲਈ, ਇਸਨੂੰ ਦੋ ਮੁੱਦਿਆਂ 'ਤੇ ਵੰਡਿਆ ਗਿਆ ਹੈ: ਯੂਕਰੇਨ, ਪੱਛਮ ਅਤੇ ਰੂਸ ਵਿਚਕਾਰ ਸਬੰਧ, ਅਤੇ ਕਲਾਸੀਕਲ ਖੱਬੇ-ਸੱਜੇ ਵੰਡ। ਪਹਿਲੇ ਦੋ ਰਾਸ਼ਟਰਪਤੀ, ਕ੍ਰਾਵਚੁਕ ਅਤੇ ਲਿਓਨਿਡ ਕੁਚਮਾ, ਯੂਕਰੇਨ ਦੇ ਮੁਕਾਬਲੇ ਵਾਲੇ ਦ੍ਰਿਸ਼ਟੀਕੋਣਾਂ ਨੂੰ ਸੰਤੁਲਿਤ ਕਰਨ ਦੀ ਕੋਸ਼ਿਸ਼ ਕਰਦੇ ਸਨ, ਹਾਲਾਂਕਿ ਯੁਸ਼ਚੇਂਕੋ ਅਤੇ ਯਾਨੁਕੋਵਿਚ ਆਮ ਤੌਰ 'ਤੇ ਕ੍ਰਮਵਾਰ ਪੱਛਮੀ-ਪੱਖੀ ਅਤੇ ਰੂਸ-ਪੱਖੀ ਸਨ। ਯਾਨੁਕੋਵਿਚ ਦੇ ਖਿਲਾਫ ਦੋ ਵੱਡੇ ਵਿਰੋਧ ਪ੍ਰਦਰਸ਼ਨ ਹੋਏ: 2004 ਵਿੱਚ ਔਰੇਂਜ ਕ੍ਰਾਂਤੀ, ਜਦੋਂ ਹਜ਼ਾਰਾਂ ਲੋਕ ਉਸਦੇ ਹੱਕ ਵਿੱਚ ਚੋਣ ਧਾਂਦਲੀ ਦੇ ਵਿਰੋਧ ਵਿੱਚ ਗਏ (ਯੁਸ਼ਚੇਂਕੋ ਆਖਰਕਾਰ ਰਾਸ਼ਟਰਪਤੀ ਚੁਣਿਆ ਗਿਆ), ਅਤੇ ਇੱਕ ਹੋਰ 2013/2014 ਦੀ ਸਰਦੀਆਂ ਵਿੱਚ, ਜਦੋਂ ਯਾਨੁਕੋਵਿਚ ਦੇ ਯੂਰਪੀਅਨ ਯੂਨੀਅਨ-ਯੂਕਰੇਨ ਐਸੋਸੀਏਸ਼ਨ ਸਮਝੌਤੇ 'ਤੇ ਦਸਤਖਤ ਕਰਨ ਤੋਂ ਇਨਕਾਰ ਕਰਨ ਦਾ ਵਿਰੋਧ ਕਰਨ ਲਈ ਯੂਰੋਮੈਦਾਨ 'ਤੇ ਇਕੱਠੇ ਹੋਏ। 21 ਫਰਵਰੀ 2014 ਨੂੰ ਵਿਰੋਧ ਪ੍ਰਦਰਸ਼ਨਾਂ ਦੇ ਅੰਤ ਤੱਕ, ਉਹ ਯੂਕਰੇਨ ਤੋਂ ਭੱਜ ਗਿਆ ਅਤੇ ਸੰਸਦ ਦੁਆਰਾ ਉਸਨੂੰ ਹਟਾ ਦਿੱਤਾ ਗਿਆ ਜਿਸ ਨੂੰ ਮਾਣ ਦੀ ਕ੍ਰਾਂਤੀ ਕਿਹਾ ਜਾਂਦਾ ਹੈ, ਪਰ ਰੂਸ ਨੇ ਅੰਤਰਿਮ ਪੱਛਮੀ ਪੱਖੀ ਸਰਕਾਰ ਨੂੰ ਮਾਨਤਾ ਦੇਣ ਤੋਂ ਇਨਕਾਰ ਕਰ ਦਿੱਤਾ, ਇਸਨੂੰ ਇੱਕ ਜੰਟਾ ਕਿਹਾ ਅਤੇ ਘਟਨਾਵਾਂ ਨੂੰ ਸੰਯੁਕਤ ਰਾਜ ਦੁਆਰਾ ਸਪਾਂਸਰ ਕੀਤੇ ਗਏ ਤਖ਼ਤਾ ਪਲਟ ਵਜੋਂ ਨਿੰਦਾ ਕੀਤੀ। 1994 ਵਿੱਚ ਬੁਡਾਪੇਸਟ ਮੈਮੋਰੰਡਮ 'ਤੇ ਦਸਤਖਤ ਕਰਨ ਦੇ ਬਾਵਜੂਦ, ਜਿਸ ਵਿੱਚ ਯੂਕਰੇਨ ਸੁਰੱਖਿਆ ਅਤੇ ਖੇਤਰੀ ਅਖੰਡਤਾ ਦੀ ਗਰੰਟੀ ਦੇ ਬਦਲੇ ਪ੍ਰਮਾਣੂ ਹਥਿਆਰ ਸੌਂਪਣ 'ਤੇ ਸਹਿਮਤ ਹੋਇਆ ਸੀ, ਰੂਸ ਨੇ ਇਨ੍ਹਾਂ ਘਟਨਾਵਾਂ 'ਤੇ ਹਿੰਸਕ ਪ੍ਰਤੀਕਿਰਿਆ ਦਿੱਤੀ ਅਤੇ ਆਪਣੇ ਪੱਛਮੀ ਗੁਆਂਢੀ ਵਿਰੁੱਧ ਜੰਗ ਸ਼ੁਰੂ ਕਰ ਦਿੱਤੀ। ਫਰਵਰੀ ਦੇ ਅਖੀਰ ਅਤੇ ਮਾਰਚ 2014 ਦੇ ਸ਼ੁਰੂ ਵਿੱਚ, ਇਸਨੇ ਸੇਵਾਸਤੋਪੋਲ ਵਿੱਚ ਆਪਣੀ ਜਲ ਸੈਨਾ ਦੇ ਨਾਲ-ਨਾਲ ਅਖੌਤੀ ਛੋਟੇ ਹਰੇ ਆਦਮੀਆਂ ਦੀ ਵਰਤੋਂ ਕਰਕੇ ਕਰੀਮੀਆ ਨੂੰ ਆਪਣੇ ਨਾਲ ਮਿਲਾ ਲਿਆ; ਇਸ ਦੇ ਸਫਲ ਹੋਣ ਤੋਂ ਬਾਅਦ, ਇਸਨੇ ਫਿਰ ਵੱਖ ਹੋਏ ਡੋਨੇਟਸਕ ਪੀਪਲਜ਼ ਰੀਪਬਲਿਕ ਅਤੇ ਲੁਹਾਨਸਕ ਪੀਪਲਜ਼ ਰੀਪਬਲਿਕ ਰਾਹੀਂ ਡੋਨਬਾਸ ਵਿੱਚ ਇੱਕ ਪ੍ਰੌਕਸੀ ਯੁੱਧ ਸ਼ੁਰੂ ਕੀਤਾ।[1] ਰੂਸ-ਸਮਰਥਿਤ ਵੱਖਵਾਦੀਆਂ ਨਾਲ ਟਕਰਾਅ ਦੇ ਪਹਿਲੇ ਮਹੀਨੇ ਤਰਲ ਸਨ, ਪਰ ਫਿਰ ਰੂਸੀ ਫੌਜਾਂ ਨੇ 24 ਅਗਸਤ 2014 ਨੂੰ ਡੋਨਬਾਸ ਵਿੱਚ ਇੱਕ ਖੁੱਲ੍ਹਾ ਹਮਲਾ ਸ਼ੁਰੂ ਕਰ ਦਿੱਤਾ। ਇਕੱਠੇ ਮਿਲ ਕੇ ਉਨ੍ਹਾਂ ਨੇ ਫਰਵਰੀ 2015 ਵਿੱਚ ਸਥਾਪਿਤ ਫਰੰਟਲਾਈਨ 'ਤੇ ਯੂਕਰੇਨੀ ਫੌਜਾਂ ਨੂੰ ਪਿੱਛੇ ਧੱਕ ਦਿੱਤਾ, ਯਾਨੀ ਕਿ ਡੇਬਾਲਟਸੇਵ ਤੋਂ ਯੂਕਰੇਨੀ ਫੌਜਾਂ ਦੇ ਪਿੱਛੇ ਹਟਣ ਤੋਂ ਬਾਅਦ। ਇਹ 24 ਫਰਵਰੀ 2022 ਦੇ ਸ਼ੁਰੂਆਤੀ ਘੰਟਿਆਂ ਤੱਕ ਇੱਕ ਜੰਮਿਆ ਹੋਇਆ ਟਕਰਾਅ ਰਿਹਾ, ਜਦੋਂ ਰੂਸ ਨੇ 2022 ਵਿੱਚ ਯੂਕਰੇਨ 'ਤੇ ਰੂਸੀ ਹਮਲਾ ਸ਼ੁਰੂ ਕੀਤਾ।[4] ਇੱਕ ਸਾਲ ਬਾਅਦ, ਰੂਸੀ ਫੌਜਾਂ ਨੇ ਯੂਕਰੇਨ ਦੇ ਅੰਤਰਰਾਸ਼ਟਰੀ ਪੱਧਰ 'ਤੇ ਮਾਨਤਾ ਪ੍ਰਾਪਤ ਖੇਤਰ ਦੇ ਲਗਭਗ 17% ਨੂੰ ਕੰਟਰੋਲ ਕੀਤਾ, ਜੋ ਕਿ ਲੁਹਾਨਸਕ ਓਬਲਾਸਟ ਦਾ 94%, ਖੇਰਸਨ ਓਬਲਾਸਟ ਦਾ 73%, ਜ਼ਪੋਰਿਝਜ਼ੀਆ ਓਬਲਾਸਟ ਦਾ 72%, ਡੋਨੇਟਸਕ ਓਬਲਾਸਟ ਦਾ 54% ਅਤੇ ਸਾਰਾ ਕਰੀਮੀਆ ਹੈ, [5] ਹਾਲਾਂਕਿ ਰੂਸ ਆਪਣੀ ਸ਼ੁਰੂਆਤੀ ਯੋਜਨਾ ਵਿੱਚ ਅਸਫਲ ਰਿਹਾ, ਯੂਕਰੇਨੀ ਫੌਜਾਂ ਨੇ ਜਵਾਬੀ ਹਮਲੇ ਵਿੱਚ ਕੁਝ ਖੇਤਰ ਮੁੜ ਹਾਸਲ ਕਰ ਲਿਆ। ==== 28 ਫਰਵਰੀ 2026 ਤੱਕ ਯੂਕਰੇਨ ਦੇ ਰੂਸ-ਕਬਜ਼ੇ ਵਾਲੇ ਖੇਤਰ ==== ਰੂਸ ਨਾਲ ਫੌਜੀ ਟਕਰਾਅ ਨੇ ਸਰਕਾਰ ਦੀ ਨੀਤੀ ਨੂੰ ਪੱਛਮ ਵੱਲ ਬਦਲ ਦਿੱਤਾ। ਯਾਨੁਕੋਵਿਚ ਦੇ ਯੂਕਰੇਨ ਤੋਂ ਭੱਜਣ ਤੋਂ ਥੋੜ੍ਹੀ ਦੇਰ ਬਾਅਦ, ਦੇਸ਼ ਨੇ ਜੂਨ 2014 ਵਿੱਚ ਈਯੂ ਐਸੋਸੀਏਸ਼ਨ ਸਮਝੌਤੇ 'ਤੇ ਦਸਤਖਤ ਕੀਤੇ, ਅਤੇ ਇਸਦੇ ਨਾਗਰਿਕਾਂ ਨੂੰ ਤਿੰਨ ਸਾਲ ਬਾਅਦ ਯੂਰਪੀਅਨ ਯੂਨੀਅਨ ਵਿੱਚ ਵੀਜ਼ਾ-ਮੁਕਤ ਯਾਤਰਾ ਦਿੱਤੀ ਗਈ। ਜਨਵਰੀ 2019 ਵਿੱਚ, ਯੂਕਰੇਨ ਦੇ ਆਰਥੋਡਾਕਸ ਚਰਚ ਨੂੰ ਮਾਸਕੋ ਤੋਂ ਸੁਤੰਤਰ ਵਜੋਂ ਮਾਨਤਾ ਦਿੱਤੀ ਗਈ, ਜਿਸਨੇ ਕਾਂਸਟੈਂਟੀਨੋਪਲ ਦੇ ਪਤਵੰਤੇ ਦੇ 1686 ਦੇ ਫੈਸਲੇ ਨੂੰ ਉਲਟਾ ਦਿੱਤਾ ਅਤੇ ਯੂਕਰੇਨ ਵਿੱਚ ਮਾਸਕੋ ਦੇ ਪ੍ਰਭਾਵ ਨੂੰ ਇੱਕ ਹੋਰ ਝਟਕਾ ਦਿੱਤਾ। ਅੰਤ ਵਿੱਚ, ਰੂਸ ਨਾਲ ਪੂਰੇ ਪੈਮਾਨੇ 'ਤੇ ਜੰਗ ਦੇ ਵਿਚਕਾਰ, ਯੂਕਰੇਨ ਨੂੰ 23 ਜੂਨ 2022 ਨੂੰ ਯੂਰਪੀਅਨ ਯੂਨੀਅਨ ਵਿੱਚ ਉਮੀਦਵਾਰ ਦਾ ਦਰਜਾ ਦਿੱਤਾ ਗਿਆ। 2023 ਦੇ ਸ਼ੁਰੂ ਵਿੱਚ ਸਰਕਾਰ ਦੇ ਫੇਰਬਦਲ ਦੌਰਾਨ ਕਈ ਉਪ ਮੰਤਰੀਆਂ ਅਤੇ ਖੇਤਰੀ ਮੁਖੀਆਂ ਦੇ ਅਸਤੀਫ਼ਿਆਂ ਨਾਲ ਇੱਕ ਵਿਆਪਕ ਭ੍ਰਿਸ਼ਟਾਚਾਰ ਵਿਰੋਧੀ ਮੁਹਿੰਮ ਸ਼ੁਰੂ ਹੋਈ। == ਹਵਾਲੇ == [[ਸ਼੍ਰੇਣੀ:ਯੂਰਪ ਦੇ ਦੇਸ਼]] [[ਸ਼੍ਰੇਣੀ:ਯੂਕਰੇਨ]] rbbbw3jn69j6xj7uthcb8kxv1pntfj7 0 13085 846572 844737 2026-09-19T18:36:18Z InternetArchiveBot 37445 Bluelink 1 book for verifiability (20260919sim)) #IABot (v2.0.9.6) ([[User:GreenC bot|GreenC bot]] 846572 wikitext text/x-wiki {{Infobox Historic Site |name=ਅਜੰਤਾ ਗੁਫਾਵਾਂ |native_name= |native_language=[[ਮਰਾਠੀ]] |image=Ajanta (63).jpg |caption=ਅਜੰਤਾ ਗੁਫਾਵਾਂ |designation1=[[ਵਿਸ਼ਵ ਵਿਰਾਸਤ ਟਿਕਾਣਾ]] |designation1_date=1981 <small>([[ਵਿਸ਼ਵ ਵਿਰਾਸਤ ਟਿਕਾਣਾ]])</small> |designation1_partof= |designation1_number=[http://whc.unesco.org/en/list/242 242] |designation1_criteria= |designation1_type=[[ਉਰਦੂ]] |designation1_free1name=ਧਾਰਮਿਕ |designation1_free1value=[[ਵਿਸ਼ਵ ਵਿਰਾਸਤ ਟਿਕਾਣਾ]] |designation2= |designation2_date=1192 |designation2_number= |designation2_offname= |location=[[ਮਹਾਰਾਸ਼ਟਰ]]<br/>{{ਝੰਡਾ|ਭਾਰਤ}} |height= |built= |architect= | locmapin = Maharashtra | latitude = 20.552377 | longitude = 75.700436 |locmapin=India }} [[ਤਸਵੀਰ:AJANTA_CAVES_-_C.SHELARE_(2).jpg|thumb|300x300px|'''ਗੁਫਾ 19, ਅਜੰਤਾ 5ਵੀਂ ਸਦੀ ਦਾ ਚੈਤਿਆ ਹਾਲ।''']] '''ਅਜੰਤਾ ਗੁਫਾਵਾਂ''' (ਅੰਗ੍ਰੇਜ਼ੀ: '''Ajanta Caves;''' [[ਮਰਾਠੀ]]: अजिंठा लेणी) ਭਾਰਤ ਦੇ [[ਮਹਾਰਾਸ਼ਟਰ]] ਰਾਜ ਦੇ [[ਔਰੰਗਾਬਾਦ ਜ਼ਿਲ੍ਹਾ, ਮਹਾਰਾਸ਼ਟਰ|ਔਰੰਗਾਬਾਦ]] ਜ਼ਿਲ੍ਹੇ ਵਿੱਚ ਸਥਿਤ 30 ਚੱਟਾਨਾਂ ਨੂੰ ਕੱਟ ਕੇ ਬਣਾਈਆਂ ਗਈਆਂ ਬੋਧੀ ਗੁਫਾ-ਸਮਾਰਕ ਗੁਫਾਵਾਂ ਹਨ, ਜੋ ਦੂਜੀ ਸਦੀ ਈਸਾ ਪੂਰਵ ਤੋਂ ਲੈ ਕੇ ਲਗਭਗ 480 ਈਸਵੀ ਤੱਕ ਦੇ ਸਮੇਂ ਦੀਆਂ ਹਨ।<ref>{{Cite web |title=Padmapani Painting Ajanta Cave |url=https://aurangabad.gov.in/en/tourist-place/padmapani-painting-ajanta-cave/ |archive-url=https://web.archive.org/web/20230402113118/https://aurangabad.gov.in/en/tourist-place/padmapani-painting-ajanta-cave/ |archive-date=April 2, 2023 |access-date=2023-04-02 |work=Aurangabad Administration, Government Of Maharashtra |language=en}}</ref><ref name=":0">{{Cite web |last=Centre |first=UNESCO World Heritage |title=Ajanta Caves |url=https://whc.unesco.org/en/list/242/ |access-date=2023-03-30 |website=UNESCO World Heritage Centre |language=en}}</ref><ref name="Madan">{{cite book|last=Gopal|first=Madan|url=https://archive.org/details/indiathroughages00mada|title=India through the ages|publisher=Publication Division, Ministry of Information and Broadcasting, Government of India|year=1990|editor=K.S. Gautam|page=[https://archive.org/details/indiathroughages00mada/page/173 173]}}</ref> ਅਜੰਤਾ ਦੀਆਂ ਗੁਫਾਵਾਂ ਯੂਨੈਸਕੋ (UNESCO) ਦੀ ਵਿਸ਼ਵ ਵਿਰਾਸਤ ਸੂਚੀ ਵਿੱਚ ਸ਼ਾਮਲ ਹਨ। ਬੋਧੀ ਧਾਰਮਿਕ ਕਲਾ ਦੇ ਸ਼ਾਹਕਾਰ ਵਜੋਂ ਵਿਆਪਕ ਤੌਰ 'ਤੇ ਮੰਨੀਆਂ ਜਾਂਦੀਆਂ ਇਨ੍ਹਾਂ ਗੁਫਾਵਾਂ ਵਿੱਚ ਚਿੱਤਰਕਾਰੀ ਅਤੇ ਪੱਥਰ ਕੱਟ ਕੇ ਬਣਾਈਆਂ ਗਈਆਂ ਮੂਰਤੀਆਂ ਸ਼ਾਮਲ ਹਨ। ਇਨ੍ਹਾਂ ਨੂੰ ਪ੍ਰਾਚੀਨ ਭਾਰਤੀ ਕਲਾ ਦੇ ਸਭ ਤੋਂ ਵਧੀਆ ਬਚੇ ਹੋਏ ਨਮੂਨਿਆਂ ਵਿੱਚੋਂ ਇੱਕ ਮੰਨਿਆ ਜਾਂਦਾ ਹੈ, ਖਾਸ ਤੌਰ 'ਤੇ ਉਹ ਭਾਵਪੂਰਤ ਚਿੱਤਰ ਜੋ ਹਾਵ-ਭਾਵ, ਮੁਦਰਾ ਅਤੇ ਆਕਾਰ ਰਾਹੀਂ ਜਜ਼ਬਾਤਾਂ ਨੂੰ ਪੇਸ਼ ਕਰਦੇ ਹਨ।<ref>{{cite book|first1=Trudy|last1=Ring|first2=Noelle|last2=Watson|first3=Paul|last3=Schellinger|title=Asia and Oceania|url=https://books.google.com/books?id=voerPYsAB5wC&pg=PA17|year=2012|publisher=Routledge|isbn=978-1-136-63979-1|pages=17, 14–19}}</ref><ref>{{cite book|first1=Hugh|last1=Honour|first2=John|last2=Fleming|title=A World History of Art|url=https://books.google.com/books?id=qGb4pyoseH4C|year=2005|publisher=Laurence King|isbn=978-1-85669-451-3|pages=228–230}}</ref> ਪੁਰਾਣੇ ਬਿਰਤਾਂਤਾਂ ਅਨੁਸਾਰ ਇਹ ਗੁਫਾਵਾਂ ਦੋ ਪੜਾਵਾਂ ਵਿੱਚ ਬਣਾਈਆਂ ਗਈਆਂ ਸਨ—ਪਹਿਲਾ ਪੜਾਅ ਲਗਭਗ ਦੂਜੀ ਸਦੀ ਈਸਵੀ ਪੂਰਵ ਵਿੱਚ ਸ਼ੁਰੂ ਹੋਇਆ ਅਤੇ ਦੂਜਾ 400 ਤੋਂ 650 ਈਸਵੀ ਦੌਰਾਨ ਹੋਇਆ—ਜਦਕਿ ਬਾਅਦ ਦੀ ਖੋਜ ਅਨੁਸਾਰ ਇਹ ਕੰਮ 460-480 ਈਸਵੀ ਦੇ ਥੋੜ੍ਹੇ ਜਿਹੇ ਸਮੇਂ ਦੌਰਾਨ ਨੇਪਰੇ ਚੜ੍ਹਿਆ।<ref>[https://whc.unesco.org/archive/advisory_body_evaluation/242.pdf ''Ajanta Caves: Advisory Body Evaluation,'' UNESCO International Council on Monuments and Sites. 1982. Retrieved 27 October 2006.] {{Webarchive|url=https://web.archive.org/web/20091222054333/https://whc.unesco.org/archive/advisory_body_evaluation/242.pdf|date=22 December 2009}}, p. 2.</ref> ਅਜੰਤਾ ਦੀਆਂ ਗੁਫਾਵਾਂ 75-ਮੀਟਰ (246 ਫੁੱਟ) ਉੱਚੀ ਚੱਟਾਨੀ ਕੰਧ ਵਿੱਚ ਉੱਕਰੀਆਂ ਗਈਆਂ ਵੱਖ-ਵੱਖ ਬੋਧੀ ਪਰੰਪਰਾਵਾਂ ਨਾਲ ਸਬੰਧਤ ਪ੍ਰਾਚੀਨ ਮੱਠਾਂ (ਵਿਹਾਰਾਂ) ਅਤੇ ਪੂਜਾ-ਸਥਾਨਾਂ (ਚੈਤਿਆਂ) ਦਾ ਸਮੂਹ ਹਨ।<ref name="Johnston2013p18">{{cite book|first=Richard|last=Cohen|editor-first=William M.|editor-last=Johnston|title=Encyclopedia of Monasticism|url=https://books.google.com/books?id=iepJAgAAQBAJ|year=2013|publisher=Routledge|isbn=978-1-136-78716-4|pages=18–20}}</ref><ref>{{cite book|first=Aravinda Prabhakar|last=Jamkhedkar|title=Ajanta|url=https://books.google.com/books?id=HGzqAAAAMAAJ|year=2009|publisher=Oxford University Press|isbn=978-0-19-569785-8|pages=61–62, 71–73}}</ref><ref>{{Cite web |title=''Ajanta Caves, India: Brief Description,'' UNESCO World Heritage Site. Retrieved 27 October 2006. |url=https://whc.unesco.org/en/list/242 |url-status=live |archive-url=https://web.archive.org/web/20081218043116/https://whc.unesco.org/en/list/242 |archive-date=18 December 2008 |access-date=26 December 2019}}</ref> ਇਨ੍ਹਾਂ ਗੁਫਾਵਾਂ ਵਿੱਚ ਬੁੱਧ ਦੇ ਪਿਛਲੇ ਜੀਵਨਾਂ ਅਤੇ ਮੁੜ-ਜਨਮਾਂ ਨੂੰ ਦਰਸਾਉਂਦੀਆਂ ਤਸਵੀਰਾਂ, ਆਰੀਆਸੂਰ ਦੀ 'ਜਾਤਕਮਾਲਾ' ਵਿੱਚੋਂ ਲਈਆਂ ਗਈਆਂ ਚਿੱਤਰਮਈ ਕਹਾਣੀਆਂ ਅਤੇ ਬੋਧੀ ਦੇਵੀ-ਦੇਵਤਿਆਂ ਦੀਆਂ ਚੱਟਾਨਾਂ ਨੂੰ ਕੱਟ ਕੇ ਬਣਾਈਆਂ ਗਈਆਂ ਮੂਰਤੀਆਂ ਵੀ ਮੌਜੂਦ ਹਨ।<ref>{{cite journal|last=Cohen|first=Richard S.|date=May 1998|title=Nāga, Yakṣiṇī, Buddha: Local Deities and Local Buddhism at Ajanta|url=https://archive.org/details/sim_history-of-religions_1998-05_37_4/page/360|journal=History of Religions|publisher=University of Chicago Press|volume=37|issue=4|pages=360–400|doi=10.1086/463514|jstor=3176402|s2cid=162226757}}</ref><ref>{{cite book|first1=Benoy K.|last1=Behl|first2=Sangitika|last2=Nigam|title=The Ajanta caves: artistic wonder of ancient Buddhist India|url=https://books.google.com/books?id=sfLVAAAAMAAJ|year=1998|publisher=Harry N. Abrams|isbn=978-0-8109-1983-9|pages=164, 226}}</ref> ਲਿਖਤੀ ਦਸਤਾਵੇਜ਼ਾਂ ਤੋਂ ਪਤਾ ਲੱਗਦਾ ਹੈ ਕਿ ਇਹ ਗੁਫਾਵਾਂ ਪ੍ਰਾਚੀਨ ਭਾਰਤ ਵਿੱਚ ਭਿਕਸ਼ੂਆਂ ਲਈ ਮਾਨਸੂਨ ਦੌਰਾਨ ਠਹਿਰਨ ਦੇ ਸਥਾਨ ਅਤੇ ਵਪਾਰੀਆਂ ਤੇ ਸ਼ਰਧਾਲੂਆਂ ਲਈ ਆਰਾਮਗਾਹ ਵਜੋਂ ਕੰਮ ਕਰਦੀਆਂ ਸਨ। ਹਾਲਾਂਕਿ ਭਾਰਤੀ ਇਤਿਹਾਸ ਵਿੱਚ ਚਮਕਦਾਰ ਰੰਗਾਂ ਅਤੇ ਕੰਧ-ਚਿੱਤਰਾਂ ਦੀ ਭਰਪੂਰਤਾ ਰਹੀ ਹੈ—ਜਿਸ ਦੀ ਪੁਸ਼ਟੀ ਇਤਿਹਾਸਕ ਦਸਤਾਵੇਜ਼ਾਂ ਤੋਂ ਹੁੰਦੀ ਹੈ—ਪਰ ਅਜੰਤਾ ਦੀਆਂ ਗੁਫਾਵਾਂ ਨੰਬਰ 1, 2, 16 ਅਤੇ 17 ਵਿੱਚ ਮੌਜੂਦ ਕੰਧ-ਚਿੱਤਰ ਪ੍ਰਾਚੀਨ ਭਾਰਤੀ ਕੰਧ-ਚਿੱਤਰਾਂ ਦਾ ਸਭ ਤੋਂ ਵੱਡਾ ਸੁਰੱਖਿਅਤ ਸਮੂਹ ਬਣਾਉਂਦੇ ਹਨ। ਅਜੰਤਾ ਦੀਆਂ ਗੁਫਾਵਾਂ ਦਾ ਜ਼ਿਕਰ ਮੱਧ-ਕਾਲੀਨ ਯੁੱਗ ਦੇ ਕਈ ਚੀਨੀ ਬੋਧੀ ਯਾਤਰੀਆਂ ਦੇ ਯਾਦ-ਵਰਣਨਾਂ ਵਿੱਚ ਮਿਲਦਾ ਹੈ। ਇਹ ਗੁਫਾਵਾਂ ਜੰਗਲ ਵਿੱਚ ਲੁਕੀਆਂ ਹੋਈਆਂ ਸਨ, ਜਦੋਂ ਤੱਕ ਕਿ 1819 ਵਿੱਚ ਕਰਨਲ ਜੌਨ ਸਮਿਥ ਨੇ ਬਾਘ ਦੇ ਸ਼ਿਕਾਰ ਦੀ ਮੁਹਿੰਮ ਦੌਰਾਨ ਇਨ੍ਹਾਂ ਨੂੰ ਅਚਾਨਕ "ਖੋਜ" ਨਹੀਂ ਲਿਆ ਅਤੇ ਲੋਕਾਂ ਦੇ ਧਿਆਨ ਵਿੱਚ ਨਹੀਂ ਲਿਆਂਦਾ। ਇਹ ਗੁਫਾਵਾਂ ਦੱਕਨ ਦੇ ਪਠਾਰ ਵਿੱਚ ਸਥਿਤ ਵਾਘੁਰ ਨਦੀ ਦੀ 'U' (ਯੂ)-ਆਕਾਰ ਵਾਲੀ ਘਾਟੀ ਦੀ ਪੱਥਰੀਲੀ ਉੱਤਰੀ ਕੰਧ 'ਤੇ ਬਣੀਆਂ ਹੋਈਆਂ ਹਨ।<ref>variously spelled Waghora or Waghur</ref><ref>[https://whc.unesco.org/en/list/242/multiple=1&unique_number=269 Map of Ajanta Caves] {{Webarchive|url=https://web.archive.org/web/20211106080808/http://whc.unesco.org/en/list/242/multiple%3D1%26unique_number%3D269|date=6 November 2021}}, UNESCO</ref><ref>{{cite book|first=Narayan|last=Sanyal|title=Immortal Ajanta|url=https://books.google.com/books?id=oD7rAAAAMAAJ|year=1984|publisher=Bharati|page=7}}</ref> ਇਸ ਘਾਟੀ ਵਿੱਚ ਕਈ ਝਰਨੇ ਮੌਜੂਦ ਹਨ, ਜਿਨ੍ਹਾਂ ਦੀ ਆਵਾਜ਼ ਨਦੀ ਵਿੱਚ ਪਾਣੀ ਦਾ ਪੱਧਰ ਉੱਚਾ ਹੋਣ 'ਤੇ ਗੁਫਾਵਾਂ ਦੇ ਬਾਹਰੋਂ ਵੀ ਸੁਣਾਈ ਦਿੰਦੀ ਹੈ। == ਆਵਾਜਾਈ == ਅਜੰਤਾ [[ਮਹਾਰਾਸ਼ਟਰ]] ਦੇ ਪ੍ਰਮੁੱਖ ਸੈਰ-ਸਪਾਟਾ ਸਥਾਨਾਂ ਵਿੱਚੋਂ ਇੱਕ ਹੈ। ਇਹ ਭਾਰਤ ਦੇ ਮਹਾਰਾਸ਼ਟਰ ਰਾਜ ਵਿੱਚ [[ਜਲਗਾਓਂ ਜੰਕਸ਼ਨ ਰੇਲਵੇ ਸਟੇਸ਼ਨ|ਜਲਗਾਓਂ]] ਸ਼ਹਿਰ ਤੋਂ ਲਗਭਗ 59 ਕਿਲੋਮੀਟਰ (37 ਮੀਲ), [[ਔਰੰਗਾਬਾਦ ਜ਼ਿਲ੍ਹਾ, ਮਹਾਰਾਸ਼ਟਰ|ਔਰੰਗਾਬਾਦ]] ਸ਼ਹਿਰ ਤੋਂ 104 ਕਿਲੋਮੀਟਰ (65 ਮੀਲ) ਅਤੇ [[ਮੁੰਬਈ]] ਤੋਂ ਪੂਰਬ-ਉੱਤਰ-ਪੂਰਬ ਦਿਸ਼ਾ ਵਿੱਚ 350 ਕਿਲੋਮੀਟਰ (220 ਮੀਲ) ਦੀ ਦੂਰੀ 'ਤੇ ਸਥਿਤ ਹੈ।<ref>{{cite book|publisher=Indian Railways|title=Bhusawal Division: Tourism (Ajanta and Ellora)|url=https://books.google.com/books?id=vTJUAAAAMAAJ|year=1996|pages=40–43}}</ref> 100 ਕਿਲੋਮੀਟਰ (62 ਮੀਲ) ਦੀ ਦੂਰੀ 'ਤੇ ਸਥਿਤ 'ਐਲੋਰਾ ਦੀਆਂ ਗੁਫਾਵਾਂ' [[ਯੂਨੈਸਕੋ]] (UNESCO) ਦੀ ਵਿਸ਼ਵ ਵਿਰਾਸਤ ਸੂਚੀ ਵਿੱਚ ਸ਼ਾਮਲ ਇੱਕ ਹੋਰ ਸਥਾਨ ਹਨ; ਇੱਥੇ ਹਿੰਦੂ, ਜੈਨ ਅਤੇ ਬੋਧੀ ਗੁਫਾਵਾਂ ਮੌਜੂਦ ਹਨ, ਜਿਨ੍ਹਾਂ ਵਿੱਚੋਂ ਬੋਧੀ ਗੁਫਾਵਾਂ ਦਾ ਕਾਲ ਅਜੰਤਾ ਦੀਆਂ ਗੁਫਾਵਾਂ ਦੇ ਸਮਾਨ ਹੀ ਹੈ। ਅਜੰਤਾ ਸ਼ੈਲੀ ਦੀ ਝਲਕ ਐਲੋਰਾ ਦੀਆਂ ਗੁਫਾਵਾਂ ਅਤੇ ਨੇੜਲੀਆਂ ਹੋਰ ਗੁਫਾਵਾਂ, ਜਿਵੇਂ ਕਿ ਐਲੀਫੈਂਟਾ ਗੁਫਾਵਾਂ, ਔਰੰਗਾਬਾਦ ਗੁਫਾਵਾਂ, ਸ਼ਿਵਲੇਨੀ ਗੁਫਾਵਾਂ ਅਤੇ ਕਰਨਾਟਕ ਦੇ ਗੁਫਾ-ਮੰਦਰਾਂ ਵਿੱਚ ਵੀ ਦੇਖਣ ਨੂੰ ਮਿਲਦੀ ਹੈ। ਇੱਥੇ ਪਹੁੰਚਣ ਲਈ ਸਭ ਤੋਂ ਨੇੜਲੇ ਹਵਾਈ ਅੱਡੇ ਜਲਗਾਓਂ ਅਤੇ ਸੰਭਾਜੀ ਨਗਰ ਹਨ (ਇਸ ਤੋਂ ਬਾਅਦ ਮੁੰਬਈ ਦਾ ਨੰਬਰ ਆਉਂਦਾ ਹੈ), ਅਤੇ ਸਭ ਤੋਂ ਨੇੜਲੇ ਰੇਲਵੇ ਸਟੇਸ਼ਨ ਜਲਗਾਓਂ ਅਤੇ ਭੁਸਾਵਲ ਹਨ।{{Sfn|Harle|1994}} ==ਵਾਸਤੂਕਾਲ ਦਾ ਨਮੂਨਾ== ਵਾਸਤੂਕਲਾ ਦੇ ਪਾਰਖੀ ਇਨ੍ਹਾਂ ਗੁਫਾਵਾਂ ‘ਚ ਬਣੀਆਂ ਆਕ੍ਰਿਤੀਆਂ ਦੇ ਹਾਵ-ਭਾਵ ਜਾਣ ਕੇ ਉਸ ਦੇ ਇਤਿਹਾਸ ਨੂੰ ਸਮਝਣ ਨਾਲ ਵਧੇਰੇ ਮਾਹਿਰ ਹੁੰਦੇ ਹਨ। ਗੁਫਾਵਾਂ ਬੌਧ ਭਿਕਸ਼ੂਆਂ ਦੀ ਰਿਹਾਇਸ਼, ਧਿਆਨ ਅਤੇ ਪ੍ਰਾਰਥਨਾ ਸਥਾਨਾਂ ਦੇ ਰੂਪ ਵਿੱਚ ਤਿਆਰ ਕੀਤੀਆਂ ਗਈਆਂ ਸਨ। ==ਬੁੱਧ ਧਰਮ ਨਾਲ ਸੰਬੰਧਤ== ਦੀਵਾਰਾਂ ‘ਤੇ [[ਬੁੱਧ ਧਰਮ|ਬੁੱਧ]] ਦੇ ਜੀਵਨ ਨਾਲ ਸਬੰਧਤ ਘਟਨਾਵਾਂ ਅਤੇ ਜਾਤਕ ਕਥਾਵਾਂ ਦਾ ਵਿਸ਼ਾਲ ਪੇਂਟਿੰਗਸ ਵਿੱਚ ਚਿਤਰਨ ਕੀਤਾ ਗਿਆ ਹੈ। ਮੂਰਤੀਆਂ ਅਤੇ ਪੇਂਟਿੰਗਸ ਉਨ੍ਹਾਂ ਮਜ਼ਬੂਤ ਖੰਭਿਆਂ ਦੇ ਆਲੇ-ਦੁਆਲੇ ਬਣੀਆਂ ਹੋਈਆਂ ਹਨ, ਜਿਨ੍ਹਾਂ ਨੂੰ ਪੱਥਰਾਂ ਨਾਲ ਤਰਾਸ਼ ਕੇ ਬਣਾਇਆ ਗਿਆ ਹੈ। ==ਅਜੰਤਾ ਦੀਆਂ ਗੁਫਾਵਾਂ== ਅਜੰਤਾ ਦੀਆਂ ਗੁਫਾਵਾਂ 30 ਗੁਫਾਵਾਂ ਦਾ ਇੱਕ ਸਮੂਹ ਹੈ। ਪਰਬਤ ‘ਤੇ ਸਥਿਤ ਇਨ੍ਹਾਂ ਗੁਫਾਵਾਂ ਦੀਆਂ ਖੋਜ ਸਾਲ 1819 ‘ਚ ਇੱਕ ਆਰਮੀ ਅਫਸਰ ਜਾਨ ਸਮਿਥ ਅਤੇ ਉਨ੍ਹਾਂ ਦੇ ਦਲ ਦੇ ਮੈਂਬਰਾਂ ਨੇ ਕੀਤੀ ਸੀ। ਸ਼ਿਕਾਰ ਕਰਨ ਪਹੁੰਚੇ ਇਸ ਸਮੂਹ ਨੂੰ ਉਥੇ ਕਤਾਰ ਵਿੱਚ 29 ਗੁਫਾਵਾਂ ਇਕੱਠੀਆਂ ਨਜ਼ਰ ਆਈਆਂ, ਜਦਕਿ ਇੱਕ ਕੁਝ ਦੂਰੀ ‘ਤੇ। ਇਸ ਪਿੱਛੋਂ ਇਨ੍ਹਾਂ ਗੁਫਾਵਾਂ ਦੀ ਪ੍ਰਸਿੱਧੀ ਦੂਰ-ਦੂਰ ਤੱਕ ਫੈਲ ਗਈ। ਇਹ ਪ੍ਰਾਚੀਨ ਅਤੇ ਇਤਿਹਾਸਕ ਗੁਫਾਵਾਂ ਘੋੜੇ ਦੀ ਨਾਲ ਦੇ ਆਕਾਰ ‘ਚ ਬਣੀਆਂ ਹੋਈਆਂ ਹਨ ਪਰ ਸਮੇਂ ਦੇ ਨਾਲ ਇਨ੍ਹਾਂ ਗੁਫਾਵਾਂ ਦਾ ਨੁਕਸਾਨ ਵੀ ਹੋਇਆ ਹੈ ਅਤੇ ਹੁਣ ਇਨ੍ਹਾਂ ‘ਚੋਂ ਸਿਰਫ 6 ਹੀ ਬਾਕੀ ਰਹਿ ਗਈਆਂ ਹਨ। ਇਨ੍ਹਾਂ ਗੁਫਾਵਾਂ ਵਿੱਚ ਹੀਨਯਾਨ ਅਤੇ ਮਹਾਯਾਨ ਭਾਈਚਾਰੇ ਦੀ ਝਲਕ ਦੇਖਣ ਨੂੰ ਮਿਲਦੀ ਹੈ। ==ਅਲੋਰਾ ਗੁਫਾਵਾਂ== ਅਲੋਰਾ ‘ਚ 34 ਗੁਫਾਵਾਂ ਦਾ ਸਮੂਹ ਹੈ। ਇਹ ਵੀ ਇੱਕ ਹੀ ਕਤਾਰ ‘ਚ ਸਥਿਤ ਹਨ। ਇਥੇ ਮੰਦਰ ਅਤੇ ਮੱਠ ਪਹਾੜ ਦੇ ਉੱਪਰਲੇ ਹਿੱਸੇ ਨੂੰ ਕੱਟ ਕੇ ਬਣਾਏ ਗਏ ਹਨ। ਰਾਸ਼ਟਰਕੂਟ ਵੰਸ਼ ਦੇ ਸ਼ਾਸਕਾਂ ਵੱਲੋਂ ਬਣਾਈਆਂ ਗਈਆਂ ਇਹ ਸ਼ਿਲਪਕਲਾਵਾਂ ਪਹਾੜਾਂ ਵਿੱਚ ਅਨੋਖਾ ਨਜ਼ਾਰਾ ਪੇਸ਼ ਕਰਦੀਆਂ ਹਨ। ਸਜਾਵਟੀ ਰੂਪ ‘ਚ ਤਰਾਸ਼ੀਆਂ ਗਈਆਂ ਇਨ੍ਹਾਂ ਅਲੋਰਾਗੁਫਾਵਾਂ ‘ਚ ਜਿਥੇ ਸ਼ਾਂਤੀ ਅਤੇ ਅਧਿਆਤਮ ਝਲਕਦਾ ਹੈ, ਉਥੇ ਹੀ ਦੈਵੀ ਊਰਜਾ ਅਤੇ ਸ਼ਕਤੀ ਨਾਲ ਭਰਪੂਰ ਨਜ਼ਰ ਵੀ ਆਉਂਦੀਆਂ ਹਨ। ==ਕੁਦਰਤੀ ਰੰਗਾਂ ਦੀ ਵਰਤੋਂ== ਪਹਾੜੀਆਂ ਵਿੱਚ ਮੌਜੂਦ ਬਨਸਪਤੀ ਅਤੇ ਹੋਰ ਸਮੱਗਰੀ ਨਾਲ ਤਿਆਰ ਕੀਤੇ ਕੁਦਰਤੀ ਰੰਗਾਂ ਨਾਲ ਪੇਂਟਿੰਗਸ ‘ਚ ਰੰਗ ਭਰਿਆ ਗਿਆ ਹੈ। ਹਜ਼ਾਰਾਂ ਸਾਲ ਹੋਣ ਕਾਰਨ ਬਹੁਤ ਸਾਰੀਆਂ ਪੇਂਟਿੰਗਸ ਨੁਕਸਾਨਗ੍ਰਸਤ ਹੋ ਗਈਆਂ ਹਨ। ਕਈ ਥਾਵਾਂ ‘ਤੇ ਰੰਗਾਂ ਦੀ ਪਰਤ ਉਖੜ ਗਈ ਹੈ, ਗੁਫਾਵਾਂ ‘ਚ ਤਰੇੜਾਂ ਆਉਣ ਨਾਲ ਸੁੰਦਰਤਾ ਵਿੱਚ ਥੋੜ੍ਹੀ ਕਮੀ ਨਜ਼ਰ ਆਉਣ ਲੱਗੀ ਹੈ। ==ਹਰੇਕ ਧਰਮ ਨਾਲ ਸੰਬੰਧਤ== ਅਜੰਤਾ ‘ਚ ਪਹਾੜ ਨੂੰ ਕੱਟ ਕੇ ਬਣਾਈਆਂ ਗਈਆਂ ਗੁਫਾਵਾਂ ਦਾ ਕਲਾਤਮਕ ਦੁਆਰ ਦੇਖਣ ਯੋਗ ਹੈ। ਅਲੋਰਾ ਦੀ ਪਹਾੜੀ ਨੂੰ ਕੱਟ ਕੇ ਬਣਾਇਆ ਕੈਲਾਸ਼ ਮੰਦਰ ਗਰਾਊਂਡ ਵੀ ਸ਼ਿਲਪਕਲਾ ਦਾ ਵਿਲੱਖਣ ਨਮੂਨਾ ਹੈ। ਇਸ ਨੂੰ ਇੱਕ ਪੱਥਰ ਦੀ ਸ਼ਿਲਾ ਨਾਲ ਬਣੀ ਹੋਈ ਦੁਨੀਆ ਦੀ ਸਭ ਤੋਂ ਵੱਡੀ ਮੂਰਤੀ ਮੰਨਿਆ ਜਾਂਦਾ ਹੈ। ==ਗਣਿਤ ਦੀ ਵਰਤੋਂ== ਅਜੰਤਾ ਚਿੱਤਰ ਸਮੂਹ ਦਾ ਇਹ ਬਹੁਤ ਮੰਨਿਆ ਹੋਇਆ ਚਿੱਤਰ ਹੈ। ਇਸੇ ਗੁਫਾ ਵਿੱਚ ਵਿਸ਼ਵਾਤੰਰਾ ਜਟਾਕਾ ਵੀ ਹੈ। ਸੁੰਦਰ ਜਿਓਮੈਟਰੀਕਲ ਚਿੱਤਰਕਾਰੀ ਇਸ ਦੀ ਬਾਹਰੀ ਦੀਵਾਰ ‘ਤੇ ਸਜਾਈ ਗਈ ਹੈ। ਇਹ ਇੱਕ ਜੈਨ ਇਸਤਰੀ ਨੂੰ ਦਰਸਾਉਂਦਾ ਹੈ, ਜਿਸ ਦੇ ਹੱਥਾਂ ‘ਚ ਇੱਕ ਛਤਰੀ ਹੈ ਅਤੇ ਦੋ ਔਰਤਾਂ ਉਸ ਨੂੰ ਖਿੜਕੀ ‘ਚੋਂ ਦੇਖ ਰਹੀਆਂ ਹਨ। ==ਗੁਫਾਵਾਂ ਦੇ ਵੇਰਵੇ== === ਗੁਫਾ 1 === [[File:AjantaHoehle1VerandaPanorama.jpg|link=https://en.wikipedia.org/wiki/File:AjantaHoehle1VerandaPanorama.jpg|thumb|400x400px|ਗੁਫਾ 1 ਦਾ ਮੂਹਰਲਾ ਪਾਸਾ (ਫਰੰਟ)]] ਗੁਫਾ 1 ਘੋੜੇ ਦੀ ਨਾੜ ਦੇ ਆਕਾਰ ਦੇ ਸਕਾਰਪ ਦੇ ਪੂਰਬੀ ਸਿਰੇ 'ਤੇ ਬਣਾਈ ਗਈ ਸੀ ਅਤੇ ਹੁਣ ਇਹ ਪਹਿਲੀ ਗੁਫਾ ਹੈ ਜਿੱਥੇ ਸੈਲਾਨੀ ਆਉਂਦੇ ਹਨ। ਇਹ ਗੁਫਾ, ਜਦੋਂ ਪਹਿਲੀ ਵਾਰ ਬਣਾਈ ਗਈ ਸੀ, ਤਾਂ ਘੱਟ ਪ੍ਰਮੁੱਖ ਸਥਿਤੀ ਵਿੱਚ, ਕਤਾਰ ਦੇ ਅੰਤ ਵਿੱਚ ਹੁੰਦੀ। ਸਪਿੰਕ ਦੇ ਅਨੁਸਾਰ, ਇਹ ਆਖਰੀ ਗੁਫਾਵਾਂ ਵਿੱਚੋਂ ਇੱਕ ਹੈ ਜਿਨ੍ਹਾਂ ਦੀ ਖੁਦਾਈ ਕੀਤੀ ਗਈ ਸੀ, ਜਦੋਂ ਸਭ ਤੋਂ ਵਧੀਆ ਸਥਾਨ ਲਏ ਗਏ ਸਨ, ਅਤੇ ਕੇਂਦਰੀ ਤੀਰਥ ਸਥਾਨ ਵਿੱਚ ਬੁੱਧ ਚਿੱਤਰ ਦੇ ਸਮਰਪਣ ਦੁਆਰਾ ਪੂਜਾ ਲਈ ਕਦੇ ਵੀ ਪੂਰੀ ਤਰ੍ਹਾਂ ਉਦਘਾਟਨ ਨਹੀਂ ਕੀਤਾ ਗਿਆ ਸੀ। ਇਹ ਤੀਰਥ ਸਥਾਨ ਦੀ ਮੂਰਤੀ ਦੇ ਅਧਾਰ 'ਤੇ ਮੱਖਣ ਦੇ ਦੀਵਿਆਂ ਤੋਂ ਕਾਲੀ ਜਮ੍ਹਾ ਦੀ ਅਣਹੋਂਦ, ਅਤੇ ਪੇਂਟਿੰਗਾਂ ਨੂੰ ਨੁਕਸਾਨ ਦੀ ਘਾਟ ਦੁਆਰਾ ਦਰਸਾਇਆ ਗਿਆ ਹੈ ਜੋ ਕਿ ਜੇਕਰ ਤੀਰਥ ਸਥਾਨ ਦੇ ਆਲੇ ਦੁਆਲੇ ਮਾਲਾ-ਹੁੱਕ ਕਿਸੇ ਵੀ ਸਮੇਂ ਲਈ ਵਰਤੋਂ ਵਿੱਚ ਹੁੰਦੇ ਤਾਂ ਵਾਪਰਦਾ। ਸਪਿੰਕ ਕਹਿੰਦਾ ਹੈ ਕਿ ਵਾਕਾਟਕ ਸਮਰਾਟ ਹਰੀਸ਼ੇਨ ਕੰਮ ਦਾ ਦਾਨੀ ਸੀ, ਅਤੇ ਇਹ ਗੁਫਾ ਵਿੱਚ ਸ਼ਾਹੀ ਜੀਵਨ ਦੀ ਕਲਪਨਾ 'ਤੇ ਜ਼ੋਰ ਦੇਣ ਵਿੱਚ ਪ੍ਰਤੀਬਿੰਬਤ ਹੁੰਦਾ ਹੈ, ਜਿਸ ਵਿੱਚ ਉਹ ਜਾਤਕ ਕਹਾਣੀਆਂ ਚੁਣੀਆਂ ਗਈਆਂ ਹਨ ਜੋ ਬੁੱਧ ਦੇ ਉਨ੍ਹਾਂ ਪਿਛਲੇ ਜੀਵਨਾਂ ਬਾਰੇ ਦੱਸਦੀਆਂ ਹਨ ਜਿਨ੍ਹਾਂ ਵਿੱਚ ਉਹ ਸ਼ਾਹੀ ਸੀ। {{multiple image | total_width = 410 | align = right | image1 = 015 Cave 1, Main Shrine and Paintings (33470082003).jpg | alt1 = | caption1 = | image2 = Indien ajanta2.jpg | alt2 = | caption2 = | footer = ਗੁਫਾ 1, ਅੰਦਰਲਾ ਹਿੱਸਾ }} ਇੱਥੇ ਚੱਟਾਨ ਦੀ ਢਲਾਣ ਹੋਰ ਗੁਫਾਵਾਂ ਨਾਲੋਂ ਜ਼ਿਆਦਾ ਉੱਚੀ ਹੈ, ਇਸ ਲਈ ਇੱਕ ਉੱਚਾ, ਸ਼ਾਨਦਾਰ ਅਗਲਾ ਹਿੱਸਾ ਪ੍ਰਾਪਤ ਕਰਨ ਲਈ ਢਲਾਣ ਵਿੱਚ ਬਹੁਤ ਪਿੱਛੇ ਕੱਟਣਾ ਜ਼ਰੂਰੀ ਸੀ, ਜਿਸ ਨਾਲ ਅਗਲਾ ਹਿੱਸਾ ਸਾਹਮਣੇ ਇੱਕ ਵੱਡਾ ਵਿਹੜਾ ਬਣ ਗਿਆ। ਮੌਜੂਦਾ ਅਗਲਾ ਹਿੱਸੇ ਦੇ ਸਾਹਮਣੇ ਅਸਲ ਵਿੱਚ ਇੱਕ ਕਾਲਮ ਵਾਲਾ ਪੋਰਟੀਕੋ ਸੀ, ਜਿਸਨੂੰ ਸਾਈਟ ਦੀਆਂ ਤਸਵੀਰਾਂ ਵਿੱਚ "1880 ਦੇ ਦਹਾਕੇ ਵਿੱਚ ਅੱਧਾ ਬਰਕਰਾਰ" ਦੇਖਿਆ ਜਾ ਸਕਦਾ ਹੈ, ਪਰ ਇਹ ਪੂਰੀ ਤਰ੍ਹਾਂ ਡਿੱਗ ਗਿਆ ਅਤੇ ਅਵਸ਼ੇਸ਼, ਵਧੀਆ ਉੱਕਰੀਆਂ ਹੋਣ ਦੇ ਬਾਵਜੂਦ, ਲਾਪਰਵਾਹੀ ਨਾਲ ਢਲਾਣ ਤੋਂ ਹੇਠਾਂ ਨਦੀ ਵਿੱਚ ਸੁੱਟ ਦਿੱਤੇ ਗਏ ਅਤੇ ਗੁਆਚ ਗਏ।<ref>[http://www.bl.uk/onlinegallery/onlineex/apac/photocoll/g/019pho0001000s4u00462000.html 1869 photo by Robert Gill] {{Webarchive|url=https://web.archive.org/web/20140323194744/http://www.bl.uk/onlinegallery/onlineex/apac/photocoll/g/019pho0001000s4u00462000.html|date=23 March 2014}} at the [[British Library]], showing the porch already rather less than "half-intact"</ref> [[File:008_Cave_1,_In_the_Forest_(34239644366).jpg|link=https://en.wikipedia.org/wiki/File:008_Cave_1,_In_the_Forest_(34239644366).jpg|thumb|ਗੁਫਾ 1 ਦੇ ਸਾਹਮਣੇ ਵਾਲੇ ਹਿੱਸੇ ਉੱਤੇ ਬਣਿਆ ਫਰੀਜ਼ ਹਾਥੀ, ਘੋੜੇ, ਬਲਦ, ਸ਼ੇਰ, ਅਪਸਰਾ ਅਤੇ ਧਿਆਨ ਕਰਨ ਵਾਲੇ ਭਿਕਸ਼ੂਆਂ ਨੂੰ ਦਰਸਾਉਂਦਾ ਹੈ।]] ਇਸ ਗੁਫਾ (35.7 ਮੀਟਰ × 27.6 ਮੀਟਰ) ਵਿੱਚ ਸਭ ਤੋਂ ਵਿਸਤ੍ਰਿਤ ਉੱਕਰੀ ਹੋਈ ਸਾਹਮਣੇ ਵਾਲੀਆਂ ਥਾਵਾਂ ਵਿੱਚੋਂ ਇੱਕ ਹੈ, ਜਿਸ ਵਿੱਚ ਐਂਟਬਲੇਚਰ ਅਤੇ ਰਿਜ਼ਲ 'ਤੇ ਰਾਹਤ ਮੂਰਤੀਆਂ ਹਨ, ਅਤੇ ਜ਼ਿਆਦਾਤਰ ਸਤਹਾਂ ਸਜਾਵਟੀ ਉੱਕਰੀ ਹੋਈ ਹਨ। ਇੱਥੇ ਬੁੱਧ ਦੇ ਜੀਵਨ ਦੇ ਨਾਲ-ਨਾਲ ਕਈ ਸਜਾਵਟੀ ਨਕਲੀ ਨਮੂਨੇ ਉੱਕਰੇ ਹੋਏ ਹਨ। 19ਵੀਂ ਸਦੀ ਦੀਆਂ ਤਸਵੀਰਾਂ ਵਿੱਚ ਦਿਖਾਈ ਦੇਣ ਵਾਲਾ ਦੋ-ਥੰਮ੍ਹਾਂ ਵਾਲਾ ਪੋਰਟੀਕੋ ਉਦੋਂ ਤੋਂ ਖਤਮ ਹੋ ਗਿਆ ਹੈ। ਗੁਫਾ ਵਿੱਚ ਇੱਕ ਫੋਰਕੋਰਟ ਹੈ ਜਿਸਦੇ ਦੋਵੇਂ ਪਾਸੇ ਥੰਮ੍ਹਾਂ ਵਾਲੇ ਵੇਸਟੀਬਿਊਲ ਹਨ। ਇਹਨਾਂ ਦਾ ਇੱਕ ਉੱਚਾ ਪਲਿੰਥ ਪੱਧਰ ਹੈ। ਗੁਫਾ ਵਿੱਚ ਦੋਵਾਂ ਸਿਰਿਆਂ 'ਤੇ ਸਧਾਰਨ ਸੈੱਲਾਂ ਵਾਲਾ ਇੱਕ ਬਰਾਂਡਾ ਹੈ। ਸਿਰਿਆਂ 'ਤੇ ਥੰਮ੍ਹਾਂ ਵਾਲੇ ਵੇਸਟੀਬਿਊਲ ਦੀ ਅਣਹੋਂਦ ਤੋਂ ਪਤਾ ਲੱਗਦਾ ਹੈ ਕਿ ਅਜੰਤਾ ਦੇ ਨਵੀਨਤਮ ਪੜਾਅ ਵਿੱਚ ਜਦੋਂ ਥੰਮ੍ਹਾਂ ਵਾਲੇ ਵੇਸਟੀਬਿਊਲ ਰਿਵਾਜ ਬਣ ਗਏ ਸਨ, ਤਾਂ ਬਰਾਂਡੇ ਦੀ ਖੁਦਾਈ ਨਹੀਂ ਕੀਤੀ ਗਈ ਸੀ। ਬਰਾਂਡੇ ਦੇ ਜ਼ਿਆਦਾਤਰ ਖੇਤਰ ਕਦੇ ਕੰਧ-ਚਿੱਤਰਾਂ ਨਾਲ ਢੱਕੇ ਹੋਏ ਸਨ, ਜਿਨ੍ਹਾਂ ਵਿੱਚੋਂ ਬਹੁਤ ਸਾਰੇ ਟੁਕੜੇ ਬਚੇ ਹਨ, ਖਾਸ ਕਰਕੇ ਛੱਤ 'ਤੇ। ਤਿੰਨ ਦਰਵਾਜ਼ੇ ਹਨ: ਇੱਕ ਕੇਂਦਰੀ ਦਰਵਾਜ਼ਾ ਅਤੇ ਦੋ ਪਾਸੇ ਵਾਲੇ ਦਰਵਾਜ਼ੇ। ਅੰਦਰਲੇ ਹਿੱਸੇ ਨੂੰ ਰੌਸ਼ਨ ਕਰਨ ਲਈ ਦਰਵਾਜ਼ਿਆਂ ਦੇ ਵਿਚਕਾਰ ਦੋ ਵਰਗਾਕਾਰ ਖਿੜਕੀਆਂ ਉੱਕਰੀਆਂ ਗਈਆਂ ਸਨ। ਅੰਦਰਲੇ ਹਾਲ ਦੀ ਹਰੇਕ ਕੰਧ ਲਗਭਗ 40 ਫੁੱਟ (12 ਮੀਟਰ) ਲੰਬੀ ਅਤੇ 20 ਫੁੱਟ (6.1 ਮੀਟਰ) ਉੱਚੀ ਹੈ। ਬਾਰਾਂ ਥੰਮ੍ਹ ਅੰਦਰ ਇੱਕ ਵਰਗਾਕਾਰ ਕੋਲੋਨੇਡ ਬਣਾਉਂਦੇ ਹਨ, ਛੱਤ ਨੂੰ ਸਹਾਰਾ ਦਿੰਦੇ ਹਨ ਅਤੇ ਕੰਧਾਂ ਦੇ ਨਾਲ-ਨਾਲ ਵਿਸ਼ਾਲ ਗਲਿਆਰੇ ਬਣਾਉਂਦੇ ਹਨ। ਪਿਛਲੀ ਕੰਧ 'ਤੇ ਇੱਕ ਮੰਦਿਰ ਉੱਕਰੀ ਹੋਈ ਹੈ ਜਿੱਥੇ ਬੁੱਧ ਦੀ ਇੱਕ ਪ੍ਰਭਾਵਸ਼ਾਲੀ ਬੈਠੀ ਹੋਈ ਤਸਵੀਰ ਹੈ, ਉਸਦੇ ਹੱਥ ਧੰਮਕੱਕੱਪਵੱਟਨ ਮੁਦਰਾ ਵਿੱਚ ਹਨ। ਖੱਬੇ, ਪਿੱਛੇ ਅਤੇ ਸੱਜੇ ਕੰਧਾਂ 'ਤੇ ਚਾਰ ਸੈੱਲ ਹਨ, ਹਾਲਾਂਕਿ ਚੱਟਾਨ ਦੀ ਨੁਕਸ ਕਾਰਨ ਪਿਛਲੇ ਗਲਿਆਰੇ ਦੇ ਸਿਰੇ 'ਤੇ ਕੋਈ ਨਹੀਂ ਹੈ। ਗੁਫਾ 1 ਦੀਆਂ ਪੇਂਟਿੰਗਾਂ ਕੰਧਾਂ ਅਤੇ ਛੱਤਾਂ ਨੂੰ ਢੱਕਦੀਆਂ ਹਨ। ਉਹ ਸੁਰੱਖਿਅਤ ਰੱਖਣ ਦੀ ਸਥਿਤੀ ਵਿੱਚ ਹਨ, ਹਾਲਾਂਕਿ ਪੂਰੀ ਯੋਜਨਾ ਕਦੇ ਵੀ ਪੂਰੀ ਨਹੀਂ ਹੋਈ ਸੀ। ਦਰਸਾਏ ਗਏ ਦ੍ਰਿਸ਼ ਜ਼ਿਆਦਾਤਰ ਉਪਦੇਸ਼ਕ, ਭਗਤੀ ਅਤੇ ਸਜਾਵਟੀ ਹਨ, ਜਿਨ੍ਹਾਂ ਵਿੱਚ ਬੁੱਧ ਦੇ ਬੋਧੀਸਤਵ ਦੇ ਤੌਰ 'ਤੇ ਪੁਰਾਣੇ ਜੀਵਨ, ਗੌਤਮ ਬੁੱਧ ਦੇ ਜੀਵਨ ਅਤੇ ਉਨ੍ਹਾਂ ਦੀ ਪੂਜਾ ਦੀਆਂ ਜਾਤਕ ਕਹਾਣੀਆਂ ਦੇ ਦ੍ਰਿਸ਼ ਹਨ। ਅਜੰਤਾ ਵਿਖੇ ਦੋ ਸਭ ਤੋਂ ਮਸ਼ਹੂਰ ਵਿਅਕਤੀਗਤ ਪੇਂਟ ਕੀਤੀਆਂ ਗਈਆਂ ਤਸਵੀਰਾਂ ਪਿਛਲੇ ਗਲਿਆਰੇ ਦੀ ਕੰਧ 'ਤੇ ਬੁੱਧ ਮੰਦਰ ਦੇ ਪ੍ਰਵੇਸ਼ ਦੁਆਰ ਦੇ ਦੋਵੇਂ ਪਾਸੇ ਸੁਰੱਖਿਆਤਮਕ ਬੋਧੀਸਤਵ ਪਦਮਪਾਣੀ ਅਤੇ ਵਜਰਾਪਾਣੀ ਦੀਆਂ ਦੋ ਓਵਰ-ਲਾਈਫ-ਆਕਾਰ ਦੀਆਂ ਮੂਰਤੀਆਂ ਹਨ (ਉੱਪਰ ਚਿੱਤਰ ਵੇਖੋ)। ਗੁਫਾ 1 ਵਿੱਚ ਹੋਰ ਮਹੱਤਵਪੂਰਨ ਫ੍ਰੈਸਕੋ ਵਿੱਚ ਸਿਬੀ, ਸਾਂਖਪਾਲ, ਮਹਾਜਨਕ, ਮਹਾਉਮਗਗ ਅਤੇ ਚੰਪੇਯ ਜਾਤਕ ਕਹਾਣੀਆਂ ਸ਼ਾਮਲ ਹਨ। ਗੁਫਾ ਪੇਂਟਿੰਗਾਂ ਵਿੱਚ ਮਾਰਾ ਦਾ ਪ੍ਰੇਰਕ, ਸ੍ਰਾਵਸਤੀ ਦਾ ਚਮਤਕਾਰ ਵੀ ਦਿਖਾਇਆ ਗਿਆ ਹੈ ਜਿੱਥੇ ਬੁੱਧ ਇੱਕੋ ਸਮੇਂ ਕਈ ਰੂਪਾਂ ਵਿੱਚ ਪ੍ਰਗਟ ਹੁੰਦਾ ਹੈ, ਨੰਦਾ ਦੀ ਕਹਾਣੀ, ਅਤੇ ਸਿਧਾਰਥ ਅਤੇ ਯਸ਼ੋਧਰਾ ਦੀ ਕਹਾਣੀ।<gallery widths="125px" heights="125px"> File:Meister_des_Mahâjanaka_Jâtaka_001.jpg|link=https://en.wikipedia.org/wiki/File:Meister_des_Mah%C3%A2janaka_J%C3%A2taka_001.jpg|ਮਹਾਜਨਕ ਜਾਤਕ ਕਹਾਣੀ ਦੇ ਚਾਰ ਫ੍ਰੈਸਕੋ ਵਿੱਚੋਂ ਇੱਕ: ਰਾਜਾ ਤਪੱਸਵੀ ਬਣਨ ਲਈ ਆਪਣੇ ਤਿਆਗ ਦਾ ਐਲਾਨ ਕਰਦਾ ਹੈ।<ref>{{cite web |title=Mahajanaka Jataka: Ajanta Cave 1 |url=http://dcl.elevator.umn.edu/asset/viewAsset/56d1729c7d58aed50a8c4a98#56d1729d7d58aed50a8c4a9c |website=University of Minnesota}}</ref> File:Ajanta_Cave_1_Mahajanaka_Jataka_mural_detail.jpg|link=https://en.wikipedia.org/wiki/File:Ajanta_Cave_1_Mahajanaka_Jataka_mural_detail.jpg|ਸਿਬੀ ਜਾਤਕ: ਰਾਜਾ ਤਿਆਗੀਆਂ ਲਈ ਰਵਾਇਤੀ ਰਸਮਾਂ ਨਿਭਾਉਂਦਾ ਹੈ। ਉਸਨੂੰ ਰਸਮੀ ਇਸ਼ਨਾਨ ਕੀਤਾ ਜਾਂਦਾ ਹੈ।<ref name="behlpaint">Benoy Behl (2004), [http://www.frontline.in/static/html/fl2120/stories/20041008000106400.htm Ajanta, the fountainhead] {{Webarchive|url=https://web.archive.org/web/20221123135903/https://frontline.thehindu.com/|date=23 November 2022}}, Frontline, Volume 21, Issue 20</ref> File:Original_dancing_girl_ajanta.jpg|link=https://en.wikipedia.org/wiki/File:Original_dancing_girl_ajanta.jpg|ਅਜੰਤਾ ਗੁਫਾ 1 ਵਿਖੇ ਇੱਕ ਨੱਚਦੀ ਕੁੜੀ ਦੀ ਪੇਂਟਿੰਗ File:Bodhisattva_Padmapani,_cave_1,_Ajanta,_India.jpg|link=https://en.wikipedia.org/wiki/File:Bodhisattva_Padmapani,_cave_1,_Ajanta,_India.jpg|ਕਮਲ ਦੇ ਫੁੱਲ ਨਾਲ ਦਇਆ ਦਾ ਬੋਧੀਸਤਵ ਪਦਮਪਾਣੀ File:023_Cave_1,_Vajrapani_(33896242100).jpg|link=https://en.wikipedia.org/wiki/File:023_Cave_1,_Vajrapani_(33896242100).jpg|ਵਜ੍ਰਪਾਣੀ File:Ajanta_painting.jpg|link=https://en.wikipedia.org/wiki/File:Ajanta_painting.jpg|ਸ਼ਾਹੀ ਜੋੜਾ File:Kinnara_with_kachchapa_veena,_part_of_the_Bodhisattva_Padmapani,_Cave_1,_Ajanta,_India.jpg|link=https://en.wikipedia.org/wiki/File:Kinnara_with_kachchapa_veena,_part_of_the_Bodhisattva_Padmapani,_Cave_1,_Ajanta,_India.jpg|ਕੱਛਪਾ ਵੀਣਾ ਦੇ ਨਾਲ ਕਿੰਨਰਾ, ਗੁਫਾ 1 ਵਿੱਚ ਬੋਧੀਸਤਵ ਪਦਮਪਾਣੀ ਪੇਂਟਿੰਗ ਦਾ ਹਿੱਸਾ।<ref>{{cite web |author=Subramanian Swaminathan |title=Paintings |url=https://www.saigan.com/heritage/painting/ajanta/ajanta15.html |website=saigan.com |quote=Kinnara playing Kachchapa Vina, Padmapani Panel, Cave 1}}</ref> File:Ajanta_foreigner_2.jpg|link=https://en.wikipedia.org/wiki/File:Ajanta_foreigner_2.jpg|ਅਜੰਤਾ ਗੁਫਾ 1 ਛੱਤ 'ਤੇ ਵਿਦੇਸ਼ੀਆਂ ਦਾ ਸਮੂਹ </gallery> === ਗੁਫਾ 2 === {{multiple image | total_width = 480 | align = right | image1 = Ajanta Caves 18.jpg | alt1 = | caption1 = | image2 = 041 Cave 2, Main Shrine and Ceiling (33438141474).jpg | alt2 = | caption2 = | footer = ਬਾਹਰੀ ਦ੍ਰਿਸ਼ ਅਤੇ ਮੁੱਖ ਹਾਲ ਜਿਸ ਵਿੱਚ ਧਾਰਮਿਕ ਸਥਾਨ, ਗੁਫਾ 2 ਹੈ। }} ਗੁਫਾ 1 ਦੇ ਸਾਹਮਣੇ ਗੁਫਾ 2, ਗੁਫਾ 1 ਦੇ ਨਾਲ ਲੱਗਦੀ, ਆਪਣੀਆਂ ਕੰਧਾਂ, ਛੱਤਾਂ ਅਤੇ ਥੰਮ੍ਹਾਂ 'ਤੇ ਸੁਰੱਖਿਅਤ ਕੀਤੀਆਂ ਗਈਆਂ ਪੇਂਟਿੰਗਾਂ ਲਈ ਜਾਣੀ ਜਾਂਦੀ ਹੈ। ਇਹ ਗੁਫਾ 1 ਵਰਗੀ ਦਿਖਾਈ ਦਿੰਦੀ ਹੈ ਅਤੇ ਸੰਭਾਲ ਦੀ ਬਿਹਤਰ ਸਥਿਤੀ ਵਿੱਚ ਹੈ। ਇਹ ਗੁਫਾ ਆਪਣੇ ਨਾਰੀ ਫੋਕਸ, ਗੁੰਝਲਦਾਰ ਚੱਟਾਨਾਂ ਦੀ ਨੱਕਾਸ਼ੀ ਅਤੇ ਪੇਂਟ ਆਰਟਵਰਕ ਲਈ ਸਭ ਤੋਂ ਵੱਧ ਜਾਣੀ ਜਾਂਦੀ ਹੈ, ਫਿਰ ਵੀ ਇਹ ਅਧੂਰੀ ਹੈ ਅਤੇ ਇਕਸਾਰਤਾ ਦੀ ਘਾਟ ਹੈ।<ref name="picron2452">Claudine Bautze-Picron (2002), [https://www.jstor.org/stable/29757545 Nidhis and Other Images of Richness and Fertility in Ajaṇṭā] {{Webarchive|url=https://web.archive.org/web/20180923163102/https://www.jstor.org/stable/29757545|date=23 September 2018}}, East and West, Vol. 52, No. 1/4 (December 2002), pp. 245–251</ref> ਇਸ ਗੁਫਾ ਵਿੱਚ 5ਵੀਂ ਸਦੀ ਦੇ ਇੱਕ ਫ੍ਰੈਸਕੋ ਵਿੱਚ ਬੱਚਿਆਂ ਨੂੰ ਇੱਕ ਸਕੂਲ ਵਿੱਚ ਦਿਖਾਇਆ ਗਿਆ ਹੈ, ਜਿਸ ਵਿੱਚ ਅਗਲੀਆਂ ਕਤਾਰਾਂ ਵਿੱਚ ਬੈਠੇ ਲੋਕ ਅਧਿਆਪਕ ਵੱਲ ਧਿਆਨ ਦੇ ਰਹੇ ਹਨ, ਜਦੋਂ ਕਿ ਪਿਛਲੀ ਕਤਾਰ ਵਿੱਚ ਬੈਠੇ ਲੋਕਾਂ ਨੂੰ ਭਟਕਦੇ ਅਤੇ ਕੰਮ ਕਰਦੇ ਦਿਖਾਇਆ ਗਿਆ ਹੈ। ਗੁਫਾ 2 (35.7 ਮੀਟਰ × 21.6 ਮੀਟਰ) 460 ਦੇ ਦਹਾਕੇ ਵਿੱਚ ਸ਼ੁਰੂ ਕੀਤੀ ਗਈ ਸੀ, ਪਰ ਜ਼ਿਆਦਾਤਰ 475 ਅਤੇ 477 ਈਸਵੀ ਦੇ ਵਿਚਕਾਰ ਉੱਕਰੀ ਗਈ ਸੀ, ਸ਼ਾਇਦ ਸਮਰਾਟ ਹਰੀਸੇਨਾ ਨਾਲ ਨੇੜਿਓਂ ਸਬੰਧਤ ਇੱਕ ਔਰਤ ਦੁਆਰਾ ਸਪਾਂਸਰ ਅਤੇ ਪ੍ਰਭਾਵਿਤ ਸੀ। ਇਸਦਾ ਇੱਕ ਵਰਾਂਡਾ ਗੁਫਾ 1 ਤੋਂ ਕਾਫ਼ੀ ਵੱਖਰਾ ਹੈ। ਇੱਥੋਂ ਤੱਕ ਕਿ ਅਗਲਾ ਹਿੱਸਾ ਵੀ ਵੱਖਰਾ ਜਾਪਦਾ ਹੈ। ਗੁਫਾ ਮਜ਼ਬੂਤ ​​ਥੰਮ੍ਹਾਂ ਦੁਆਰਾ ਸਮਰਥਤ ਹੈ, ਡਿਜ਼ਾਈਨਾਂ ਨਾਲ ਸਜਾਇਆ ਗਿਆ ਹੈ। ਸਾਹਮਣੇ ਵਾਲੇ ਵਰਾਂਡੇ ਵਿੱਚ ਦੋਵੇਂ ਸਿਰਿਆਂ 'ਤੇ ਥੰਮ੍ਹਾਂ ਵਾਲੇ ਵੇਸਟੀਬਿਊਲਾਂ ਦੁਆਰਾ ਸਮਰਥਤ ਸੈੱਲ ਹੁੰਦੇ ਹਨ। ਹਾਲ ਵਿੱਚ ਚਾਰ ਕੋਲਨੇਡ ਹਨ ਜੋ ਛੱਤ ਨੂੰ ਸਹਾਰਾ ਦਿੰਦੇ ਹਨ ਅਤੇ ਹਾਲ ਦੇ ਕੇਂਦਰ ਵਿੱਚ ਇੱਕ ਵਰਗ ਨੂੰ ਘੇਰਦੇ ਹਨ। ਵਰਗ ਦੇ ਆਲੇ ਦੁਆਲੇ ਕੋਲਨੇਡ ਦੀ ਹਰ ਬਾਂਹ ਹਾਲ ਦੀਆਂ ਸੰਬੰਧਿਤ ਕੰਧਾਂ ਦੇ ਸਮਾਨਾਂਤਰ ਹੈ, ਵਿਚਕਾਰ ਇੱਕ ਗਲਿਆਰਾ ਬਣਾਉਂਦੀ ਹੈ। ਕੋਲਨੇਡਾਂ ਦੇ ਉੱਪਰ ਅਤੇ ਹੇਠਾਂ ਚੱਟਾਨਾਂ ਦੀਆਂ ਕਿਰਨਾਂ ਹਨ। ਵੱਡੇ ਆਕਾਰਾਂ ਨੂੰ ਵੱਖ-ਵੱਖ ਸਜਾਵਟੀ ਥੀਮਾਂ ਨਾਲ ਉੱਕਰੀ ਅਤੇ ਪੇਂਟ ਕੀਤਾ ਗਿਆ ਹੈ ਜਿਸ ਵਿੱਚ ਸਜਾਵਟੀ, ਮਨੁੱਖੀ, ਜਾਨਵਰ, ਬਨਸਪਤੀ ਅਤੇ ਅਰਧ-ਦੈਵੀ ਨਮੂਨੇ ਸ਼ਾਮਲ ਹਨ। [133] ਮੁੱਖ ਨੱਕਾਸ਼ੀ ਵਿੱਚ ਦੇਵੀ ਹਰੀਤੀ ਦੀ ਵੀ ਸ਼ਾਮਲ ਹੈ। ਉਹ ਇੱਕ ਬੋਧੀ ਦੇਵਤਾ ਹੈ ਜੋ ਅਸਲ ਵਿੱਚ ਚੇਚਕ ਦੀ ਭੂਤ ਅਤੇ ਇੱਕ ਬੱਚੇ ਨੂੰ ਖਾਣ ਵਾਲੀ ਸੀ, ਜਿਸਨੂੰ ਬੁੱਧ ਨੇ ਉਪਜਾਊ ਸ਼ਕਤੀ, ਆਸਾਨ ਜਣੇਪੇ ਅਤੇ ਬੱਚਿਆਂ ਦੀ ਸੁਰੱਖਿਆ ਦੀ ਇੱਕ ਸਰਪ੍ਰਸਤ ਦੇਵੀ ਵਿੱਚ ਬਦਲ ਦਿੱਤਾ ਸੀ।<ref name="picron245">Claudine Bautze-Picron (2002), [https://www.jstor.org/stable/29757545 Nidhis and Other Images of Richness and Fertility in Ajaṇṭā] {{Webarchive|url=https://web.archive.org/web/20180923163102/https://www.jstor.org/stable/29757545|date=23 September 2018}}, East and West, Vol. 52, No. 1/4 (December 2002), pp. 245–251</ref> [[File:Ajanta_si01-0368.jpg|link=https://en.wikipedia.org/wiki/File:Ajanta_si01-0368.jpg|thumb|ਵਰਾਂਡੇ ਵਿੱਚ ਉੱਚ-ਰਿਲੀਫ਼ਾਂ ਵਾਲੇ ਕੋਲਨੇਡ]] ਗੁਫਾ 2 ਦੀਆਂ ਛੱਤਾਂ ਅਤੇ ਕੰਧਾਂ 'ਤੇ ਚਿੱਤਰਕਾਰੀ ਵਿਆਪਕ ਤੌਰ 'ਤੇ ਪ੍ਰਕਾਸ਼ਿਤ ਕੀਤੀ ਗਈ ਹੈ। ਉਹ ਹਮਸਾ, ਵਿਧੁਰਪੰਡਿਤਾ, ਰੁਰੂ, ਕਸ਼ੰਤੀ ਜਾਤਕ ਕਹਾਣੀਆਂ ਅਤੇ ਪੂਰਨ ਅਵਧਨ ਨੂੰ ਦਰਸਾਉਂਦੇ ਹਨ। ਹੋਰ ਫ੍ਰੈਸਕੋ ਸ੍ਰਾਵਸਤੀ, ਅਸ਼ਟਭਯਾ ਅਵਲੋਕਿਤੇਸ਼ਵਰ ਅਤੇ ਮਾਇਆ ਦੇ ਸੁਪਨੇ ਦੇ ਚਮਤਕਾਰ ਨੂੰ ਦਰਸਾਉਂਦੇ ਹਨ। ਜਿਵੇਂ ਕਿ ਗੁਫਾ 1 ਵਿੱਚ ਦਰਸਾਈਆਂ ਗਈਆਂ ਕਹਾਣੀਆਂ ਰਾਜਸ਼ਾਹੀ 'ਤੇ ਜ਼ੋਰ ਦਿੰਦੀਆਂ ਹਨ, ਗੁਫਾ 2 ਵਿੱਚ ਬਹੁਤ ਸਾਰੀਆਂ ਨੇਕ ਅਤੇ ਸ਼ਕਤੀਸ਼ਾਲੀ ਔਰਤਾਂ ਨੂੰ ਪ੍ਰਮੁੱਖ ਭੂਮਿਕਾਵਾਂ ਵਿੱਚ ਦਰਸਾਉਂਦੀਆਂ ਹਨ, ਜਿਸ ਨਾਲ ਸੁਝਾਅ ਦਿੱਤੇ ਜਾਂਦੇ ਹਨ ਕਿ ਸਰਪ੍ਰਸਤ ਇੱਕ ਅਣਜਾਣ ਔਰਤ ਸੀ। ਵਰਾਂਡੇ ਦੀ ਪਿਛਲੀ ਕੰਧ ਦੇ ਵਿਚਕਾਰ ਇੱਕ ਦਰਵਾਜ਼ਾ ਹੈ, ਜੋ ਹਾਲ ਵਿੱਚ ਪ੍ਰਵੇਸ਼ ਕਰਨ ਦੀ ਆਗਿਆ ਦਿੰਦਾ ਹੈ। ਦਰਵਾਜ਼ੇ ਦੇ ਦੋਵੇਂ ਪਾਸੇ ਅੰਦਰੂਨੀ ਹਿੱਸੇ ਨੂੰ ਰੌਸ਼ਨ ਕਰਨ ਲਈ ਇੱਕ ਵਰਗ-ਆਕਾਰ ਦੀ ਖਿੜਕੀ ਹੈ।<gallery widths="125px" heights="125px"> File:044_Cave_2,_Paintings_and_Pillar_(34149165821).jpg|link=https://en.wikipedia.org/wiki/File:044_Cave_2,_Paintings_and_Pillar_(34149165821).jpg|ਸੱਜੇ ਦਰਵਾਜ਼ੇ ਦੇ ਉੱਪਰ ਗੁਫਾ 2 ਦੀ ਫ੍ਰੈਸਕੋ ਤੁਸ਼ਿਤਾ ਸਵਰਗ ਵਿੱਚ ਬੁੱਧ ਨੂੰ ਦਰਸਾਉਂਦੀ ਹੈ। File:Vidhura_at_cave_2.jpg|link=https://en.wikipedia.org/wiki/File:Vidhura_at_cave_2.jpg|ਗੁਫਾ 2 ਵਿੱਚ ਵਿਧੂਰਾਪੰਡਿਤਾ ਜਾਟਕਾ ਦਾ ਦ੍ਰਿਸ਼ File:Vidhura_at_cave_2_(close-up).jpg|link=https://en.wikipedia.org/wiki/File:Vidhura_at_cave_2_(close-up).jpg|ਨੇੜੇ ਦਾ ਦ੍ਰਿਸ਼ File:Ajanta_Cave_2_Birth_of_the_Buddha.jpg|link=https://en.wikipedia.org/wiki/File:Ajanta_Cave_2_Birth_of_the_Buddha.jpg|ਵਿਦੁਰਪੰਡਿਤ ਜਾਤਕ ਦਾ ਇੱਕ ਦ੍ਰਿਸ਼: ਬੁੱਧ ਦਾ ਜਨਮ File:Ajanta_cave_2,_girls_detail.jpg|link=https://en.wikipedia.org/wiki/File:Ajanta_cave_2,_girls_detail.jpg|ਗੁਫਾ 2 ਦੀਆਂ ਕਲਾਕ੍ਰਿਤੀਆਂ ਆਪਣੇ ਨਾਰੀਵਾਦੀ ਫੋਕਸ ਲਈ ਜਾਣੀਆਂ ਜਾਂਦੀਆਂ ਹਨ, ਜਿਵੇਂ ਕਿ ਇਹ ਦੋ ਮਾਦਾਵਾਂ File:045_Cave_2,_Many_Buddhas_(34122766502).jpg|link=https://en.wikipedia.org/wiki/File:045_Cave_2,_Many_Buddhas_(34122766502).jpg|ਸ੍ਰਾਵਸਤੀ ਦਾ ਚਮਤਕਾਰ </gallery> == ਚਿੱਤਰਕਾਰੀ ਦੀਆਂ ਕਾਪੀਆਂ == [[ਤਸਵੀਰ:Aj2.jpg|thumb|ਅਸਲੀ ਖੱਬੇ, ਕਾਪੀ [[Christiana Herringham|ਲੇਡੀ ਹੈਰਿੰਘਮ]] ਦੁਆਰਾ (1915) ]] ਦੁਬਾਰਾ ਖੋਜੇ ਜਾਣ ਤੋਂ ਬਾਅਦ ਪੇਂਟਿੰਗਾਂ ਕਾਫ਼ੀ ਵਿਗੜ ਗਈਆਂ ਹਨ, ਅਤੇ 19ਵੀਂ ਸਦੀ ਦੀਆਂ ਕਈ ਕਾਪੀਆਂ ਕੰਮਾਂ ਦੀ ਪੂਰੀ ਸਮਝ ਲਈ ਮਹੱਤਵਪੂਰਨ ਹਨ। 19ਵੀਂ ਸਦੀ ਵਿੱਚ ਯੂਰਪੀ ਅਤੇ ਜਾਪਾਨੀ ਅਜਾਇਬ ਘਰਾਂ ਲਈ ਅਜੰਤਾ ਦੀਆਂ ਪੇਂਟਿੰਗਾਂ ਦੀ ਨਕਲ ਕਰਨ ਦੀਆਂ ਕਈ ਕੋਸ਼ਿਸ਼ਾਂ ਸ਼ੁਰੂ ਹੋਈਆਂ। ਇਹਨਾਂ ਵਿੱਚੋਂ ਕੁਝ ਰਚਨਾਵਾਂ ਬਾਅਦ ਵਿੱਚ ਕੁਦਰਤੀ ਅਤੇ ਅੱਗ ਆਫ਼ਤਾਂ ਵਿੱਚ ਗੁਆਚ ਗਈਆਂ ਹਨ। ਉਦਾਹਰਣ ਵਜੋਂ, 1846 ਵਿੱਚ, [[ਮਦਰਾਸ ਪ੍ਰੈਜ਼ੀਡੈਂਸੀ]] ਦੇ ਇੱਕ ਫੌਜੀ ਅਧਿਕਾਰੀ ਅਤੇ ਇੱਕ ਚਿੱਤਰਕਾਰ, ਮੇਜਰ [[Robert Gill|ਰੌਬਰਟ ਗਿੱਲ ਨੂੰ]] [[Royal Asiatic Society|ਰਾਇਲ ਏਸ਼ੀਆਟਿਕ ਸੋਸਾਇਟੀ]] ਦੁਆਰਾ ਗੁਫਾ ਦੀਆਂ ਕੰਧਾਂ 'ਤੇ ਫ੍ਰੈਸਕੋ ਦੀਆਂ ਕਾਪੀਆਂ ਬਣਾਉਣ ਲਈ ਨਿਯੁਕਤ ਕੀਤਾ ਗਿਆ ਸੀ।{{Sfn|Upadhya|1994}} ਗਿੱਲ ਨੇ 1844 ਤੋਂ 1863 ਤੱਕ ਇਸ ਥਾਂ 'ਤੇ ਆਪਣੀ ਪੇਂਟਿੰਗ 'ਤੇ ਕੰਮ ਕੀਤਾ। ਉਸਨੇ ਕੰਧ-ਚਿੱਤਰਾਂ ਦੇ ਵੱਡੇ ਹਿੱਸਿਆਂ ਦੀਆਂ 27 ਕਾਪੀਆਂ ਬਣਾਈਆਂ, ਪਰ ਚਾਰਾਂ ਨੂੰ ਛੱਡ ਕੇ ਸਾਰੀਆਂ 1866 ਵਿੱਚ ਲੰਡਨ ਦੇ [[The Crystal Palace|ਕ੍ਰਿਸਟਲ ਪੈਲੇਸ]] ਵਿੱਚ ਅੱਗ ਲੱਗਣ ਕਾਰਨ ਤਬਾਹ ਹੋ ਗਈਆਂ, ਜਿੱਥੇ ਉਹ ਪ੍ਰਦਰਸ਼ਿਤ ਕੀਤੇ ਗਏ ਸਨ।<ref>{{Harvard citation no brackets|Gordon|2011}}; Conserving the copies of the Ajanta cave paintings at the V&A</ref> ਗਿੱਲ ਉਸ ਥਾਂ 'ਤੇ ਵਾਪਸ ਆ ਗਿਆ, ਅਤੇ 1875 ਵਿੱਚ ਆਪਣੀ ਮੌਤ ਤੱਕ ਕੰਧ-ਚਿੱਤਰਾਂ ਦੀ ਨਕਲ ਕਰਦੇ ਹੋਏ, ਆਪਣਾ ਕੰਮ ਦੁਬਾਰਾ ਸ਼ੁਰੂ ਕਰ ਦਿੱਤਾ।{{ਹਵਾਲਾ ਲੋੜੀਂਦਾ|date=September 2016}} [[ਤਸਵੀਰ:Ajanta_dancing_girl_now_and_then.jpg|left|thumb|ਅਜੰਤਾ ਵਿੱਚ ਨੱਚਣ ਵਾਲੀ ਕੁਡ਼ੀ ਨੇ 2012 ਦੀ ਇੱਕ ਤਸਵੀਰ (ਖੱਬੇ ਪਾਸੇ) ਅਤੇ [[Robert Gill|ਰਾਬਰਟ ਗਿੱਲ]] ਦੀ 19ਵੀਂ ਸਦੀ ਦੀ ਕਾਪੀ <ref>Detail from this [https://collections.vam.ac.uk/item/O115444/copy-of-painting-inside-the-oil-painting-gill-robert/ painting in the V&A] {{Webarchive|url=https://web.archive.org/web/20180414100711/http://collections.vam.ac.uk/item/O115444/copy-of-painting-inside-the-oil-painting-gill-robert|date=14 April 2018}}</ref>]] 1872 ਵਿੱਚ ਇੱਕ ਹੋਰ ਕੋਸ਼ਿਸ਼ ਕੀਤੀ ਗਈ ਜਦੋਂ [[ਬੰਬੇ ਪ੍ਰੈਜ਼ੀਡੈਂਸੀ|ਬੰਬਈ ਪ੍ਰੈਜ਼ੀਡੈਂਸੀ ਨੇ]] ਜੌਨ ਗ੍ਰਿਫਿਥਸ ਨੂੰ ਆਪਣੇ ਵਿਦਿਆਰਥੀਆਂ ਨਾਲ ਮਿਲ ਕੇ ਅਜੰਤਾ ਦੀਆਂ ਪੇਂਟਿੰਗਾਂ ਦੀਆਂ ਕਾਪੀਆਂ ਬਣਾਉਣ ਦਾ ਕੰਮ ਸੌਂਪਿਆ। ਉਨ੍ਹਾਂ ਨੇ ਇਸ 'ਤੇ ਤੇਰਾਂ ਸਾਲਾਂ ਤੱਕ ਕੰਮ ਕੀਤਾ ਅਤੇ ਲਗਭਗ 300 ਕੈਨਵਸ ਤਿਆਰ ਕੀਤੇ ਗਏ, ਜਿਨ੍ਹਾਂ ਵਿੱਚੋਂ ਬਹੁਤ ਸਾਰੇ ਲੰਡਨ ਦੇ [[Exhibition Road|ਪ੍ਰਦਰਸ਼ਨੀ ਰੋਡ]] 'ਤੇ [[Imperial Institute|ਇੰਪੀਰੀਅਲ ਇੰਸਟੀਚਿਊਟ]] ਵਿੱਚ ਪ੍ਰਦਰਸ਼ਿਤ ਕੀਤੇ ਗਏ ਸਨ, [[Victoria and Albert Museum|ਜੋ ਕਿ ਵਿਕਟੋਰੀਆ ਅਤੇ ਐਲਬਰਟ ਮਿਊਜ਼ੀਅਮ]] ਦੇ ਪੂਰਵਜਾਂ ਵਿੱਚੋਂ ਇੱਕ ਹੈ। [[ਤਸਵੀਰ:Exposition_Clemenceau,_le_Tigre_et_l'Asie_(MNAA-Guimet,_Paris)_(13888446659).jpg|thumb|ਪੈਰਿਸ ਦੇ [[Musée Guimet|ਮਿਊਜ਼ੀ ਗੁਇਮੇਟ]] ਵਿੱਚ ਅਜੰਤਾ ਦੀ ਇੱਕ ਪੇਂਟਿੰਗ ਦੀ ਕਾਪੀ।<ref>{{Cite book}}</ref>]] ==ਹਵਾਲੇ== {{ਹਵਾਲੇ}} [[ਸ਼੍ਰੇਣੀ:ਬੋਧੀ ਕਲਾ ਤੇ ਸਭਿਆਚਾਰ]] [[ਸ਼੍ਰੇਣੀ:ਵਿਸ਼ਵ ਵਿਰਾਸਤ ਟਿਕਾਣੇ]] 81xahed6q8a95lr9hqfcguwnn0zw9hy 0 14142 846587 835760 2026-09-20T03:26:23Z ~2026-50567-11 62042 /* */ flag 846587 wikitext text/x-wiki {{Infobox country | conventional_long_name = ਸਿੱਖ ਸਾਮਰਾਜ | native_name = ''ਸਰਕਾਰ-ਏ-ਖ਼ਾਲਸਾ''<br>''ਖ਼ਾਲਸਾ ਰਾਜ'' | year_start = 1799 | year_end = 1849 <br/> | date_start = 7 ਜੁਲਾਈ | date_end = 29 ਮਾਰਚ | motto = "[[ਸਤਿ ਸ੍ਰੀ ਅਕਾਲ#ਅਕਾਲ ਸਹਾਇ|ਅਕਾਲ ਸਹਾਇ]]" | p1 = ਕਾਂਗੜਾ ਰਿਆਸਤ | flag_p1 = Flag of Kangra state.png | p2 = ਦੁਰਾਨੀ ਸਾਮਰਾਜ | flag_p2 = Flag of Herat until 1842.svg | p3 = ਮਿਸਲ | flag_p3 = Kattar Dhal Talwar.jpg | p4 = ਸਿਆਲ ਵੰਸ਼ | p5 = ਮਕਪੋਨ ਵੰਸ਼ | p6 = ਲੱਦਾਖ ਦਾ ਨਮਗਿਆਲ ਵੰਸ਼{{!}}ਨਾਮਗਿਆਲ ਰਾਜਵੰਸ਼ | s1 = ਪੰਜਾਬ ਪ੍ਰਾਂਤ (ਬ੍ਰਿਟਿਸ਼ ਭਾਰਤ) | flag_s1 = British Raj Red Ensign.svg | s2 = ਜੰਮੂ ਅਤੇ ਕਸ਼ਮੀਰ (ਰਿਆਸਤ){{!}} ਜੰਮੂ ਅਤੇ ਕਸ਼ਮੀਰ {{small|(ਰਿਆਸਤ)}} | flag_s2 = Flag of the Princely State of Jammu and Kashmir (1836-1936).svg | flag = | image_flag = Sikh Empire flag.jpg | flag_border = no | flag_caption = [[ਨਿਸ਼ਾਨ ਸਾਹਿਬ|ਝੰਡਾ]] | symbol = | image_coat = Seal of Maharaja Ranjit Singh.svg | symbol_type = [[ਰਣਜੀਤ ਸਿੰਘ|ਰਣਜੀਤ ਸਿੰਘ ਦੀ ਮੋਹਰ]] | era = ਸ਼ੁਰੂਆਤੀ ਆਧੁਨਿਕ ਕਾਲ | event_start = [[ਰਣਜੀਤ ਸਿੰਘ]] ਦੁਆਰਾ ਲਾਹੌਰ ਉੱਤੇ ਕਬਜ਼ਾ | event_end = [[ਦੂਜੀ ਐਂਗਲੋ-ਸਿੱਖ ਜੰਗ]] ਦਾ ਅੰਤ | image_map = Map showing Sikh Empire's territory at the time of Ranjit Singh’s passing away.jpg | image_map_caption = 1839 ਵਿਚ ਰਣਜੀਤ ਸਿੰਘ ਦੀ ਮੌਤ ਤੱਕ ਸਿੱਖ ਸਾਮਰਾਜ | capital = {{plainlist| * [[ਗੁਜਰਾਂਵਾਲਾ]] {{small|(1799–1802)}} * [[ਲਹੌਰ|ਲਾਹੌਰ]] {{small|(1802–1849)}} }} | anthem = "[[ਦੇਗ ਤੇਗ਼ ਫ਼ਤਿਹ|ਦੇਗ ਤੇਗ ਫ਼ਤਿਹ]]"<br/>[[File:Deg Teg Fateh.ogg]] | stat_pop1 = 12,000,000<ref name="The Encyclopedia of Empire">{{Cite book|chapter-url=https://onlinelibrary.wiley.com/doi/abs/10.1002/9781118455074.wbeoe314|doi = 10.1002/9781118455074.wbeoe314|chapter = Sikh Empire|title = The Encyclopedia of Empire|year = 2016|last1 = Singh|first1 = Pashaura|pages = 1–6|isbn = 978-1118455074}}</ref> | stat_year1 = 1800 ਦਾ ਦਹਾਕਾ | stat_year2 = 1839 | stat_area2 = {{convert|200,000|mi2|km2|disp=number}} | ref_area2 = <ref>{{Cite book|last=Singh|first=Amarpal|url=https://books.google.com/books?id=RHWoAwAAQBAJ&pg=PT16|title=The First Anglo-Sikh War|date=2010|publisher=Amberley Publishing Limited|isbn=978-1-4456-2038-1|language=en|quote=By 1839, the year of his death, the Sikh kingdom extended from Tibet and Kashmir to Sind and from the Khyber Pass to the Himalayas in the east. It spanned 600 miles from east to west and 350 miles from north to south, comprising an area of just over 200,000 square miles.}}</ref> | religion = {{plainlist| *[[ਸਿੱਖ ਧਰਮ]] {{small|(~6–12%; ਵੰਸ਼ੀ)}} *[[ਇਸਲਾਮ]] {{small|(~50–80%; ਵੱਧ ਗਿਣਤੀ)}} *[[ਹਿੰਦੂ ਧਰਮ]] {{small|(~10–40%)}} *[[ਬੁੱਧ ਧਰਮ]] {{small|(≤1%; ਜ਼ਿਆਦਾਤਰ [[ਲਦਾਖ਼]] ਵਿੱਚ)}} *[[ਇਸਾਈ ਧਰਮ]] {{small|(≤1%; ''ਫਿਰੰਗੀ'' ਫੌਜੀ ਅਤੇ ਅਫਸਰਾਂ ਸਮੇਤ)}} *[[ਯਹੂਦੀ ਧਰਮ]] {{small|(≤1%; ''ਫਿਰੰਗੀ'' ਫੌਜੀ ਅਤੇ ਅਫਸਰਾਂ ਸਮੇਤ)}} }} | currency = [[ਸਿੱਖ ਸਿੱਕੇ|ਨਾਨਕਸ਼ਾਹੀ ਸਿੱਕੇ]] | languages_type = ਦਰਬਾਰੀ ਭਾਸ਼ਾ | languages = [[ਫ਼ਾਰਸੀ ਭਾਸ਼ਾ|ਫ਼ਾਰਸੀ]] | languages2_type = ਬੋਲਚਾਲ ਦੀਆਂ ਭਾਸ਼ਾਵਾਂ | languages2 = {{hlist | [[ਪੰਜਾਬੀ ਭਾਸ਼ਾ|ਪੰਜਾਬੀ]] {{small|(ਵੰਸ਼ਵਾਦੀ)}}<br/>|[[ਡੋਗਰੀ ਭਾਸ਼ਾ|ਡੋਗਰੀ]] | [[ਪਸ਼ਤੋ]] | [[ਕਸ਼ਮੀਰੀ ਭਾਸ਼ਾ|ਕਸ਼ਮੀਰੀ]] ਆਦਿ}} | government_type = ਰਾਜਸ਼ਾਹੀ | title_leader = [[ਮਹਾਰਾਜਾ]] | leader1 = [[ਰਣਜੀਤ ਸਿੰਘ]] | year_leader1 = 1801–1839 | leader2 = [[ਖੜਕ ਸਿੰਘ]] | year_leader2 = 1839 | leader3 = [[ਨੌਨਿਹਾਲ ਸਿੰਘ]] | year_leader3 = 1839–1840 | leader4 = [[ਸ਼ੇਰ ਸਿੰਘ]] | year_leader4 = 1841–1843 | leader5 = [[ਦਲੀਪ ਸਿੰਘ]] | year_leader5 = 1843–1849 | title_representative = ਰੀਜੈਂਟ | representative1 = [[ਚੰਦ ਕੌਰ]] | year_representative1 = 1840–1841 | representative2 = [[ਜਿੰਦ ਕੌਰ]] | year_representative2 = 1843–1846 | title_deputy = ਵਜ਼ੀਰ | deputy1 = [[ਖੁਸ਼ਹਾਲ ਸਿੰਘ ਜਮਾਂਦਾਰ]]<ref>{{cite book |last=Grewal |first=J.S. |date=1990 |title=The Sikhs of the Punjab |url=https://books.google.com/books?id=2_nryFANsoYC&pg=PA107 |publisher=Cambridge University Press |page=107 |isbn=0-521-63764-3 |access-date=15 April 2014 }}</ref> | year_deputy1 = 1799–1818 | deputy2 = [[ਧਿਆਨ ਸਿੰਘ]] | year_deputy2 = 1818–1843 | deputy3 = ਹੀਰਾ ਸਿੰਘ ਡੋਗਰਾ | year_deputy3 = 1843–1844 | deputy4 = [[ਜਵਾਹਰ ਸਿੰਘ (ਵਜ਼ੀਰ)|ਜਵਾਹਰ ਸਿੰਘ ਔਲਖ]] | year_deputy4 = 14 ਮਈ – 21 ਸਤੰਬਰ 1845 | deputy5 = [[ਲਾਲ ਸਿੰਘ]] | year_deputy5 = 1845–1846 | deputy6 = [[ਗੁਲਾਬ ਸਿੰਘ]]{{sfn|Satinder Singh, Raja Gulab Singh's Role|1971|pp=46–50}} | year_deputy6 = 31 ਜਨਵਰੀ – 9 ਮਾਰਚ 1846 | today = {{plainlist| *[[ਪਾਕਿਸਤਾਨ]] *[[ਭਾਰਤ]] }} }} '''ਸਿੱਖ ਸਾਮਰਾਜ '''([[ਅੰਗਰੇਜ਼ੀ ਬੋਲੀ|ਅੰਗਰੇਜ਼ੀ]]: '''Sikh Empire''') ਜਾਂ '''ਸਿੱਖ ਰਾਜ''' ਭਾਰਤੀ ਉਪ ਮਹਾਂਦੀਪ ਦੇ [[ਪੰਜਾਬ]] ਖੇਤਰ ਵਿੱਚ ਸਥਿਤ ਇੱਕ ਖੇਤਰੀ ਸ਼ਕਤੀ ਸੀ।<ref name="Duggal">{{cite book|author=Duggal|first=K. S.|url=http://www.exoticindiaart.com/book/details/IDE822/|title=Ranjit Singh: A Secular Sikh Sovereign|publisher=Abhinav Publication|isbn=978-8170-17244-4|edition=|access-date=|year=1989|archive-url=|archive-date=|url-status=}}</ref><ref>{{Cite book|last=Griffin|first=Lepel Henry|url=http://archive.org/details/ranjitsinghsikh00grif|title=Ranjit Síngh and the Sikh barrier between our growing empire and Central Asia;|date=1905|publisher=Oxford : Clarendon press|others=University of California Libraries|pages=1}}</ref> ਇਹ 1799 ਤੋਂ ਸ਼ੁਰੂ ਹੋਇਆ, ਜਦੋਂ [[ਰਣਜੀਤ ਸਿੰਘ|ਮਹਾਰਾਜਾ ਰਣਜੀਤ ਸਿੰਘ]] ਨੇ ਲਾਹੌਰ 'ਤੇ ਕਬਜ਼ਾ ਕੀਤਾ ਸੀ, 1849 ਤੱਕ, ਜਦੋਂ [[ਦੂਜੀ ਐਂਗਲੋ-ਸਿੱਖ ਜੰਗ]] ਤੋਂ ਬਾਅਦ [[ਈਸਟ ਇੰਡੀਆ ਕੰਪਨੀ|ਬ੍ਰਿਟਿਸ਼ ਈਸਟ ਇੰਡੀਆ ਕੰਪਨੀ]] ਨੇ ਇਸਨੂੰ ਹਰਾਇਆ ਅਤੇ ਜਿੱਤ ਲਿਆ ਸੀ।<ref name="Encyclopædia Britannica Eleventh Edition 1911 Page 8922">{{cite EB1911 |wstitle=Ranjit Singh |volume=22 |page=892}}</ref> 19ਵੀਂ ਸਦੀ ਦੇ ਮੱਧ ਵਿੱਚ ਆਪਣੇ ਸਿਖਰ 'ਤੇ, ਇਹ ਸਾਮਰਾਜ ਉੱਤਰ ਵਿੱਚ [[ਗਿਲਗਿਤ-ਬਾਲਤਿਸਤਾਨ|ਗਿਲਗਿਤ]] ਅਤੇ [[ਤਿੱਬਤ]] ਤੋਂ ਦੱਖਣ ਵਿੱਚ [[ਸਿੰਧ]] ਦੇ ਮਾਰੂਥਲਾਂ ਤੱਕ ਅਤੇ ਪੱਛਮ ਵਿੱਚ [[ਖ਼ੈਬਰ ਦੱਰਾ|ਖੈਬਰ]] [[ਖ਼ੈਬਰ ਦੱਰਾ|ਦੱਰੇ]] ਤੋਂ ਪੂਰਬ ਵਿੱਚ [[ਸਤਲੁਜ ਦਰਿਆ|ਸਤਲੁਜ]] ਤੱਕ ਫੈਲਿਆ ਹੋਇਆ ਸੀ, ਅਤੇ ਅੱਠ ਪ੍ਰਾਂਤਾਂ ਵਿੱਚ ਵੰਡਿਆ ਹੋਇਆ ਸੀ।{{sfn|Gupta|1991|p=201}}<ref>{{Cite book|last=Singh|first=Khushwant|title=History of the Sikhs|publisher=Oxford University Press|isbn=978-0195673081|page=viii|date=2004}}</ref> ਧਾਰਮਿਕ ਤੌਰ 'ਤੇ ਵਿਭਿੰਨ, 1831 ਵਿੱਚ ਅੰਦਾਜ਼ਨ 4.5 ਮਿਲੀਅਨ ਆਬਾਦੀ ਦੇ ਨਾਲ (ਇਸਨੂੰ ਉਸ ਸਮੇਂ 19ਵਾਂ ਸਭ ਤੋਂ ਵੱਧ ਆਬਾਦੀ ਵਾਲਾ ਰਾਜ ਬਣਾਉਂਦਾ ਸੀ),<ref name=":12">{{Cite book|last=Singh|first=Amarinder|title=The Last Sunset: The Rise and Fall of the Lahore Durbar|publisher=[[Roli Books]]|year=2010|isbn=978-81-7436-779-2|location=|page=40}}</ref> ਇਹ ਭਾਰਤੀ ਉਪ ਮਹਾਂਦੀਪ ਦਾ ਆਖਰੀ ਵੱਡਾ ਖੇਤਰ ਸੀ ਜਿਸਨੂੰ [[ਬਰਤਾਨਵੀ ਸਾਮਰਾਜ|ਬ੍ਰਿਟਿਸ਼ ਸਾਮਰਾਜ]] ਦੁਆਰਾ ਆਪਣੇ ਨਾਲ ਮਿਲਾ ਲਿਆ ਗਿਆ ਸੀ। ਇਹ ਇੱਕ ਤਾਕਤਵਰ ਅਤੇ ਨਿਰਪੱਖ ਰਾਜ ਸੀ ਜਿਸ ਦਾ ਆਗਾਜ਼ [[ਦੱਖਣੀ ਏਸ਼ੀਆ]] ਦੇ [[ਪੰਜਾਬ|ਪੰਜਾਬ ਖ਼ੇਤਰ]] ਦੁਆਲੇ [[ਰਣਜੀਤ ਸਿੰਘ|ਮਹਾਰਾਜਾ ਰਣਜੀਤ ਸਿੰਘ]] ਅਧੀਨ ਹੋਇਆ ਸੀ।<ref>{{cite web|url=http://www.exoticindiaart.com/book/details/IDE822/ |title=Ranjit Singh: A Secular Sikh Sovereign by K.S. Duggal. '&#39;(Date:1989. ISBN 8170172446'&#39;) |publisher=Exoticindiaart.com |date=3 September 2015 |accessdate=2009-08-09}}</ref> ਇਹ ਸਾਮਰਾਜ 1799 ਵਿੱਚ ਰਣਜੀਤ ਸਿੰਘ ਦੇ [[ਲਹੌਰ|ਲਾਹੌਰ]] ਉੱਤੇ ਕਾਬਜ਼ ਹੋਣ ਤੋਂ ਲੈਕੇ 1849 ਤੱਕ ਰਿਹਾ, ਜਿਸਦੀ ਜੜ੍ਹ ਸੁਤੰਤਰ [[ਮਿਸਲ|ਸਿੱਖ ਮਿਸਲਾਂ]] ਦੇ [[ਖ਼ਾਲਸਾ|ਖ਼ਾਲਸਾਈ]] ਸਿਧਾਂਤਾਂ ਉੱਤੇ ਅਧਾਰਿਤ ਸੀ।<ref name="Encyclopædia Britannica Eleventh Edition 1911 Page 892">Encyclopædia Britannica Eleventh Edition, (Edition: Volume V22, Date: 1910–1911), Page 892.</ref><ref name="Grewal">{{cite book|last=Grewal|first=J. S.|title=The Sikhs of the Punjab, Chapter 6: The Sikh empire (1799–1849) |publisher=Cambridge University Press|year=1990|series=The New Cambridge History of India|work=|chapter=|url=https://books.google.com/books?id=2_nryFANsoYC&printsec=frontcover&dq=isbn%3D0521637643&hl=en&sa=X&ei=yKFPU_76KoaEO5blgYgH&ved=0CEwQ6AEwAQ#v=onepage&q=isbn%3D0521637643&f=false|isbn=0 521 63764 3 }}</ref> 19ਵੀਂ ਸਦੀ ਵਿੱਚ ਬੁਲੰਦੀਆਂ ਵੇਲੇ, ਇਹ ਰਾਜ ਲਹਿੰਦੇ ਵੱਲ [[ਖ਼ੈਬਰ ਦੱਰਾ|ਦੱਰਾ-ਏ-ਖ਼ੈਬਰ]] ਤੋਂ ਚੜ੍ਹਦੇ ਪਾਸੇ [[ਤਿੱਬਤ|ਲਹਿੰਦੇ-ਤਿਬਤ]], ਅਤੇ ਦੱਖਣ ਵੱਲ ਮਿਠਾਨਕੋਟ ਅਤੇ ਉੱਤਰ ਵੱਲ [[ਜੰਮੂ ਅਤੇ ਕਸ਼ਮੀਰ (ਰਾਜ)|ਕਸ਼ਮੀਰ]] ਤੇ [[ਲਦਾਖ਼|ਲੱਦਾਖ਼]] ਤੱਕ ਫੈਲਿਆ ਹੋਇਆ ਸੀ। ਇਹ ਅੰਗਰੇਜ਼ਾਂ ਦੇ ਰਾਜ ਅਧੀਨ ਆਉਣ ਵਾਲਾ ਦੱਖਣੀ ਏਸ਼ੀਆ ਦਾ ਸਭ ਤੋਂ ਆਖ਼ਰੀ ਨਰੋਆ ਖ਼ੇਤਰ ਸੀ। ਸੰਨ 1700 ਦੇ ਸ਼ੁਰੂਆਤੀ ਦੌਰ ਵੇਲੇ [[ਔਰੰਗਜ਼ੇਬ]] ਦੀ ਮੌਤ ਅਤੇ [[ਮੁਗ਼ਲ ਸਲਤਨਤ|ਮੁਗ਼ਲੀਆ ਸਲਤਨਤ]] ਦਾ ਨਾਸ ਹੋਣਾ ਅਰੰਭ ਹੋਇਆ। ਮੁਗ਼ਲਾਂ ਦੇ ਬਹੁਤ ਜ਼ਿਆਦਾ ਕਮਜ਼ੋਰ ਹੋਣ ਨਾਲ, [[ਦਲ ਖ਼ਾਲਸਾ (ਸਿੱਖ ਫੌਜ)|ਦਲ ਖ਼ਾਲਸਾ]] ਦੀ ਅਗਵਾਈ ਹੇਠ ਠੰਡੇ ਪਏ ਮੁਗ਼ਲਾਂ ਅਤੇ ਲਹਿੰਦੇ ਵੱਲ [[ਪਠਾਨ|ਪਠਾਣਾ]] ਖਿਲਾਫ਼ ਮੁਹਿੰਮ ਜਾਰੀ ਹੋ ਗਈ। ਇਸ ਨਾਲ ਫੌਜ ਦਾ ਪਸਾਰਾ ਹੋਇਆ ਜੋ ਅੱਗੇ ਜਾ ਕੇ ਵੱਖ-ਵੱਖ ਸੰਘ ਜਾਂ ਅਰਧ-ਸੁਤੰਤਰ ਮਿਸਲਾਂ ਵਿੱਚ ਵੰਡ ਹੋ ਗਏ। ਮਿਸਲਾਂ ਦੀਆਂ ਇਹਨਾਂ ਫੌਜੀ ਟੁਕੜੀਆ ਨੇ ਇੱਕ-ਦੂਜੇ ਤੋਂ ਅਲਹਿਦਾ ਇਲਾਕੇ ਅਤੇ ਸ਼ਹਿਰ ਕਾਬੂ ਕਰ ਲਏ। 1748 ਤੋਂ 1799 ਦੇ ਵਕਵੇ ਦੌਰਾਨ, ਮਿਸਲਾਂ ਦੇ ਸਿੱਖ ਸਰਦਾਰ ਆਪਣੇ ਆਪ ਵਿੱਚ ਹੀ ਅਜ਼ਾਦ ਫੌਜਦਾਰ ਬਣ ਗਏ। ਸਾਮਰਾਜ ਦਾ ਆਗਾਜ਼ ਰਣਜੀਤ ਸਿੰਘ ਵਲੋਂ ਲਾਹੌਰ ਉੱਤੇ ਕਿਬਜ਼ ਹੋਣ ਤੋਂ ਹੋਇਆ, ਅਤੇ ਇਸੇ ਲੜੀ ਤਹਿਤ ਅਫ਼ਗਾਨ, ਅਫ਼ਗਾਨ-ਸਿੱਖ ਜੰਗਾਂ ਹਾਰਕੇ ਪੰਜਾਬ ਤੋਂ ਬਰਖ਼ਾਸਤ ਹੋਣੇ ਸ਼ੁਰੂ ਹੋ ਗਏ, ਨਾਲੇ ਖੇਰੂ-ਖੇਰੂ ਹੋਈਆਂ ਸਿੱਖ ਮਿਸਲਾਂ ਵਿੱਚ ਇਕਤਾ ਆਉਣ ਲੱਗ ਪਈ। ਰਣਜੀਤ ਸਿੰਘ ਨੂੰ 12 ਅਪ੍ਰੈਲ 1801 (ਵਿਸਾਖੀ ਵਾਲੇ ਦਿਨ) ਪੰਜਾਬ ਦਾ ਮਹਾਰਾਜਾ ਐਲਾਨਿਆ ਗਿਆ, ਜਿਸ ਨਾਲ ਇੱਕ ਸਿਆਸੀ ਏਕਤਾ ਵਾਲਾ ਰਾਜ ਸਿਰਜਿਆ ਗਿਆ। ਸਾਹਿਬ ਸਿੰਘ ਬੇਦੀ, ਜਿਹੜੇ ਗੁਰੂ ਨਾਨਕ ਸਾਹਿਬ ਦੀ ਪੀੜੀ ਵਿੱਚੋ ਸਨ, ਨੇ ਤਾਜਪੋਸ਼ੀ ਨੂੰ ਅੰਜ਼ਾਮ ਦਿੱਤਾ।<ref>[http://www.learnpunjabi.org/eos/ The Encyclopaedia of Sikhism], section ''Sāhib Siṅgh Bedī, Bābā (1756–1834)''.</ref> ਇੱਕ ਮਿਸਲ ਦੇ ਮੁੱਖੀ ਹੋਣ ਤੋਂ ਪੰਜਾਬ ਦੇ ਮਹਾਰਾਜਾ ਬਣਨ ਤੱਕ, ਰਣਜੀਤ ਸਿੰਘ ਬਹੁਤ ਥੋੜੇ ਵਕਵੇ ਵਿੱਚ ਸੱਤਾ ਤੇ ਕਾਬਜ਼ ਹੋ ਗਿਆ। ਓਹ ਆਪਣੀ ਫੌਜ ਨੂੰ ਤਾਜ਼ਾ ਸਿਖਲਾਈ, ਹਥਿਆਰਾਂ ਅਤੇ ਤੋਪਖ਼ਾਨਿਆਂ ਨਾਲ ਮੌਡਰਨ ਕਰਨ ਲੱਗ ਪਿਆ। ਸੰਨ 1799 ਈਸਵੀ ਤੋਂ 1849 ਈਸਵੀ ਤੱਕ ਖ਼ਾਲਸਾ ਰਾਜ ਦੇ ਚਾਰ ਸੂਬੇ ਸਨ: [[ਲਹੌਰ]], [[ਮੁਲਤਾਨ]], [[ਪਿਸ਼ੌਰ|ਪੇਸ਼ਾਵਰ]] ਅਤੇ ਜੰਮੂ ਅਤੇ ਕਸ਼ਮੀਰ। 1839 ਵਿੱਚ ਮਹਾਰਾਜਾ ਰਣਜੀਤ ਸਿੰਘ ਦੀ ਮੌਤ ਤੋਂ ਬਾਅਦ, ਬ੍ਰਿਟਿਸ਼ ਈਸਟ ਇੰਡੀਆ ਕੰਪਨੀ ਦੁਆਰਾ ਅੰਦਰੂਨੀ ਵੰਡਾਂ ਅਤੇ ਰਾਜਨੀਤਿਕ ਕੁਪ੍ਰਬੰਧਾਂ ਨੂੰ ਭੜਕਾਉਣ ਕਾਰਨ ਸਾਮਰਾਜ ਕਮਜ਼ੋਰ ਹੋ ਗਿਆ। ਅਖੀਰ, ਸੰਨ 1849 ਤੱਕ [[ਦੂਜੀ ਐਂਗਲੋ-ਸਿੱਖ ਜੰਗ]] ਵਿੱਚ ਹਾਰਨ ਨਾਲ, ਇਹ [[ਬਰਤਾਨਵੀ ਸਾਮਰਾਜ]] ਅਤੇ ਉਸਤੋਂ ਬਾਅਦ [[ਭਾਰਤ]] ਅਤੇ [[ਪਾਕਿਸਤਾਨ]] ਦੇ ਹਿੱਸੇ ਆਇਆ। == ਇਤਿਹਾਸ == ===ਪਿਛੋਕੜ=== ਸਿੱਖੀ ਦਾ ਆਗਾਜ਼ ਉਸ ਸਮੇਂ ਹੋਇਆ, ਜਦ [[ਮੱਧ ਏਸ਼ੀਆ]] ਦੇ [[ਬਾਬਰ]] ਨੇ ਉੱਤਰ ਦੱਖਣੀ ਏਸ਼ੀਆ ਨੂੰ ਜਿੱਤਕੇ [[ਮੁਗਲ ਸਲਤਨਤ|ਮੁਗ਼ਲੀਆ ਸਲਤਨਤ]] ਨੂੰ ਕਾਇਮ ਕਰਨਾ ਸ਼ੁਰੂ ਕੀਤਾ। ਅਗਾਹਾਂ ਸਲਤਨਤ ਦੀ ਵਾਂਗ ਸੰਭਾਲਨ ਵਾਲੇ ਉਸ ਦੇ ਨਿਰਪੱਖ ਪੋਤੇ, [[ਅਕਬਰ]] ਨੇ [[ਗੁਰੂ ਅਮਰਦਾਸ]] ਦੇ ਲੰਗਰ ਛਕਣ ਅਤੇ ਦਰਸ਼ਨ ਕਰਨ ਤੋਂ ਬਾਅਦ, ਸਿੱਖੀ ਬਾਰੇ ਇੱਕ ਵਧੀਆ ਖਿਆਲ ਬਣਾ ਲਿਆ। ਇਸ ਮੁਲਾਕਾਤ ਦਾ ਇਹ ਸਿੱਟਾ ਨਿਕਲਿਆ, ਕਿ ਉਸਨੇ ਲੰਗਰ ਵਿਸਤੇ ਜ਼ਮੀਨ ਭੇਟਾ ਕੀਤੀ ਅਤੇ ਸੰਨ 1605, ਉਸਦੀ ਮੌਤ ਤੱਕ [[ਸਿੱਖ ਗੁਰੂ|ਸਿੱਖ ਗੁਰੂਆਂ]] ਅਤੇ ਮੁਗਲਾਂ ਵਿਚਕਾਰ ਕੋਈ ਟਕਰਾ ਦਾ ਮਹੌਲ ਨਹੀਂ ਬਣਿਆ।<ref>{{harvnb|Kalsi|2005|pages=106–107}}</ref> == ਭੂਗੋਲ == ਇਤਿਹਾਸਕ ਖਾਲਸਾ ਰਾਜ ਇਹਨਾਂ ਮੌਜੂਦਾ ਮੌਡਰਨ ਸਿਆਸੀ ਵੰਡਾ ਦਾ ਬਣਿਆ ਸੀ: *[[ਪੰਜਾਬ ਖੇਤਰ]] ਦੱਖਣ ਵੱਲ [[ਮੁਲਤਾਨ]] ਤੱਕ ** [[ਲਹਿੰਦਾ ਪੰਜਾਬ]], ਲਹੌਰ ਰਾਜਧਾਨੀ ਵਜੋਂ ** [[ਚੜ੍ਹਦਾ ਪੰਜਾਬ]] ਦੇ ਕੁਝ ਹਿੱਸੇ ** [[ਹਿਮਾਚਲ ਪ੍ਰਦੇਸ਼]], ਭਾਰਤ ਦੇ ਕੁਝ ਹਿੱਸੇ ** [[ਜੰਮੂ ਅਤੇ ਕਸ਼ਮੀਰ (ਰਾਜ)|ਜੰਮੂ ਅਤੇ ਕਸ਼ਮੀਰ|ਜੰਮੂ]], ਭਾਰਤ, ਕਬਜ਼ਾ 1816 - 17 ਜੂਨ 1822 * [[ਜੰਮੂ ਅਤੇ ਕਸ਼ਮੀਰ (ਰਾਜ)|ਜੰਮੂ ਅਤੇ ਕਸ਼ਮੀਰ|ਕਸ਼ਮੀਰ]], ਭਾਰਤ/ਪਾਕਿਸਤਾਨ/ਚੀਨ, ਜਿਤਿਆ 5 ਜੁਲਾਈ 1819 - 15 ਮਾਰਚ 1846<ref>The Masters Revealed, (Johnson, p. 128)</ref><ref>Britain and Tibet 1765–1947, (Marshall, p.116)</ref> ** [[ਗਿੱਲਗਿਤ ਬਲਤਿਸਤਾਨ]], ਪਾਕਿਸਤਾਨ, ਕਬਜ਼ਾ 1842 - 1846<ref>{{cite web|author=Ben Cahoon |url=http://www.worldstatesmen.org/Pakistan_princes.html |title=Pakistan Princely States |publisher=Worldstatesmen.org |date= |accessdate=9 August 2009}}</ref> ** [[ਲਦਾਖ਼]], ਚੀਨ * [[ਖ਼ੈਬਰ ਦੱਰਾ]], ਅਫ਼ਗ਼ਾਨਿਸਤਾਨ/ਪਾਕਿਸਤਾਨ<ref>The Khyber Pass: A History of Empire and Invasion, (Docherty, p.187)</ref> ** [[ਪੇਸ਼ਾਵਰ]], ਪਾਕਿਸਤਾਨ,<ref>The Khyber Pass: A History of Empire and Invasion, (Docherty, p.185-187)</ref> 1818 ਵਿੱਚ ਕਬਜ਼ਾ, 1834 ਵਿੱਚ ਦੁਬਾਰਾ ਕਬਜ਼ਾ ** [[ਖ਼ੈਬਰ ਪਖ਼ਤੁਨਖ਼ਵਾ]] ਅਤੇ [[ਫ਼ੈਡਰਲੀ ਐਡਮਿਨਿਸਟਰਡ ਟ੍ਰਾਈਬਲ ਏਰੀਅਜ਼]], ਪਾਕਿਸਤਾਨ, ਬਿਰਤਾਂਤ ਮੁਤਾਬਕ [[ਹਜ਼ਾਰਾ, ਪਾਕਿਸਤਾਨ|ਹਜ਼ਾਰਾ]] ਤੋਂ [[ਬੰਨੂ, ਪਾਕਿਸਤਾਨ|ਬੰਨੂ]] ਤੱਕ 1818 ਵਿੱਚ ਕਬਜ਼ਾ, 1836 ਵਿੱਚ ਦੁਬਾਰਾ ਕਬਜ਼ਾ<ref>Bennett-Jones, Owen; Singh, Sarina, ''Pakistan & the Karakoram Highway'' Page 199</ref> === ਪ੍ਰਬੰਧਕੀ ਵੰਡ === ਸਾਮਰਾਜ ਨੂੰ ਵੱਖ-ਵੱਖ ਪ੍ਰਾਂਤਾਂ (ਸੂਬਾ ਵਜੋਂ ਜਾਣਿਆ ਜਾਂਦਾ ਹੈ) ਵਿੱਚ ਵੰਡਿਆ ਗਿਆ ਸੀ, ਜਿਨ੍ਹਾਂ ਦੇ ਨਾਮ ਹਰੀ ਰਾਮ ਗੁਪਤਾ ਦੇ ਅਨੁਸਾਰ ਹੇਠ ਲਿਖੇ ਅਨੁਸਾਰ ਸਨ: {| class="wikitable" |+ਸਿੱਖ ਸਾਮਰਾਜ ਦੇ ਸੂਬੇ !ਨੰ. !ਨਾਮ !ਅਨੁਮਾਨਿਤ ਆਬਾਦੀ (1838) !ਪ੍ਰਮੁੱਖ ਆਬਾਦੀ ਕੇਂਦਰ |- |1. |ਲਾਹੌਰ |1,900,000 |ਲਾਹੌਰ, ਅੰਮ੍ਰਿਤਸਰ ਅਤੇ ਗੁਜਰਾਂਵਾਲਾ |- |2. |ਮੁਲਤਾਨ |750,000 |ਮੁਲਤਾਨ, ਲਿਆਹ ਅਤੇ ਡੇਰਾ ਗਾਜ਼ੀ ਖਾਨ |- |3. |ਪੇਸ਼ਾਵਰ |550,000 |ਪੇਸ਼ਾਵਰ, ਕੋਹਾਟ, ਹਜ਼ਾਰਾ, ਡੇਰਾ ਇਸਮਾਈਲ ਖਾਨ ਅਤੇ ਬੰਨੂ |- |4. |ਕਸ਼ਮੀਰ | |ਸ਼੍ਰੀਨਗਰ |- |5. |ਜੰਮੂ |1,100,000 |ਜੰਮੂ |- |6. |ਗੁਜਰਾਤ/ਵਜ਼ੀਰਾਬਾਦ | |ਗੁਜਰਾਤ, ਅਟਕ, ਰਾਵਲਪਿੰਡੀ ਅਤੇ ਮੀਆਂਵਾਲੀ |- |7. |ਜਲੰਧਰ | |ਜਲੰਧਰ |- |8. |ਕਾਂਗੜਾ | |ਕਾਂਗੜਾ, ਚੰਬਾ ਅਤੇ ਬਿਲਾਸਪੁਰ |} ਇਸ ਦੀ ਬਜਾਏ ਹੰਸ ਹਰਲੀ ਦਾਅਵਾ ਕਰਦਾ ਹੈ ਕਿ ਸਿੱਖ ਸਾਮਰਾਜ ਦੇ ਪੰਜ ਸੂਬੇ ਸਨ, ਜਿਵੇਂ ਕਿ ਲਾਹੌਰ, ਮੁਲਤਾਨ, ਪੇਸ਼ਾਵਰ, ਡੇਰਾਜਾਤ, ਅਤੇ ਜੰਮੂ ਅਤੇ ਪਹਾੜੀ ਰਾਜ।<ref name=":0">{{Cite book|last=Herrli|first=Hans|title=The Coins of the Sikhs|url=https://archive.org/details/the-coins-of-the-sikhs|year=1993|page=[https://archive.org/details/the-coins-of-the-sikhs/page/9 10]}}</ref> == ਆਰਥਿਕਤਾ == ਮਾਲੀਆ {| class="wikitable" |+ਰੁਪਏ ਵਿੱਚ ਮਾਲੀਆ, 1844<ref>{{Cite book|last=Cunningham|first=Joseph Davey|url=https://books.google.com/books?id=u1cOAAAAQAAJ|title=A History of the Sikhs, from the Origin of the Nation to the Battles of the Sutlej|publisher=J. Murray|year=1849|location=London|page=424|language=en|access-date=18 January 2022|archive-date=14 August 2024|archive-url=https://web.archive.org/web/20240814230545/https://books.google.com/books?id=u1cOAAAAQAAJ|url-status=live}}</ref> !ਲੜੀ ਨੰ. ! colspan="2" |ਖਾਸ !ਰੁਪਏ ਵਿੱਚ ਮਾਲੀਆ |- |1 |ਭੂਮੀ ਮਾਲੀਆ | | |- |ਓ | |ਸਹਾਇਕ ਰਾਜ |5,65,000 |- |ਅ | |ਖੇਤ |1,79,85,000 |- |ੲ | |ਐਲੀਮੋਸਿਨਰੀ (ਦਾਨ ਨਾਲ ਸਬੰਧਤ ਜਾਂ ਇਸ 'ਤੇ ਨਿਰਭਰ) |20,00,000 |- |ਸ | |ਜਗੀਰਾਂ |95,25,000 |- |2 |ਕਸਟਮ (ਸੀਮਾ ਸ਼ੁਲਕ) | |24,00,000 |- | |'''ਕੁੱਲ''' | |'''3,24,75,000''' |} ਜ਼ਮੀਨੀ ਮਾਲੀਆ ਆਮਦਨ ਦਾ ਮੁੱਖ ਸਰੋਤ ਸੀ, ਜੋ ਕਿ ਰਾਜ ਦੀ ਆਮਦਨ ਦਾ ਲਗਭਗ 70% ਸੀ। ਇਸ ਤੋਂ ਇਲਾਵਾ, ਆਮਦਨ ਦੇ ਹੋਰ ਸਰੋਤ ਕਸਟਮ, ਆਬਕਾਰੀ ਅਤੇ ਏਕਾਧਿਕਾਰ ਸਨ।<ref>{{Cite web |title=Archived copy |url=https://www.rajasthali.marudharacollege.ac.in/papers/Volume-1/Issue-4/04-07.pdf |url-status=live |archive-url=https://web.archive.org/web/20240814230413/https://www.rajasthali.marudharacollege.ac.in/papers/Volume-1/Issue-4/04-07.pdf |archive-date=14 August 2024 |access-date=3 August 2023}}</ref> == ਟਾਈਮਲਾਈਨ == * 1699 - ਗੁਰੂ ਗੋਬਿੰਦ ਸਿੰਘ ਵਲੋਂ [[ਖਾਲਸਾ]] ਪ੍ਰਗਟ। * 1710–1716, [[ਬੰਦਾ ਸਿੰਘ ਬਹਾਦਰ]] ਵਲੋਂ [[ਮੁਗ਼ਲ]]ਾਂ ਨੂੰ ਹਰਾ ਪਹਿਲਾ [[ਖ਼ਾਲਸਾ]] ਰਾਜ ਕਾਇਮ। * 1716–1738, ਗ਼ਦਰ, ਕੋਈ ਅਸਲੀ ਹਕੂਮਤ ਨਹੀਂ; ਦੋ ਦੁਹਾਕਇਆ ਲਈ ਮੁਗ਼ਲਾਂ ਵਲੋਂ ਮਹੌਲ ਨੂੰ ਫਿਰ ਕਾਬੂ, ਭਰ ਸਿੱਖ ਬਗ਼ਾਵਤ ਕਰ [[ਗੁਰੀਲਾ]] ਵੌਰਫੇਰ ਵਿੱਚ ਰੁੱਝੇ। * 1733–1735, ਸਿਰਫ ਬਾਅਦ ਵਿੱਚ ਨਾ-ਮਨਜ਼ੂਰ ਕਰਨ ਲਈ, ਖ਼ਾਲਸੇ ਵਲੋਂ ਮੁਗ਼ਲਾਂ ਦੇ ਦਿੱਤੇ ਨਵਾਬੀ ਰੁਤਬੇ ਨੂੰ ਪਰਵਾਨ। * 1748–1767, [[ਅਹਿਮਦ ਸ਼ਾਹ ਅਬਦਾਲੀ]] ਵਲੋਂ ਹੋਲਾ। * 1763–1774, [[ਚੜਤ ਸਿੰਘ]], [[ਸ਼ੁੱਕਰਚੱਕੀਆ ਮਿਸਲ]] ਦੇ ਮਿਸਲਦਾਰ ਵਲੋਂ ਗੁਜਰਾਂਵਾਲਾ ਵਿਖੇ ਆਪਣੇ ਆਪ ਨੂੰ ਸਥਾਪਿਤ। * 1764–1783, [[ਬਘੇਲ ਸਿੰਘ]], ਕਰੋੜ ਸਿੰਘੀਆ ਮਿਸਲ ਦੇ ਮਿਸਲਦਾਰ ਵਲੋਂ ਮੁਗ਼ਲਾਂ ਨੂੰ ਟੈਕਸ ਲਾਗੂ। * 1783- ਦਿੱਲੀ ਅਤੇ ਲਾਲ ਕਿਲ੍ਹੇ ਉੱਤੇ ਸਿੱਖ ਕਬਜ਼ਾ। * 1773, ਅਹਿਮਦ ਸ਼ਾਹ ਅਬਦਾਲੀ ਦੀ ਮੌਤ ਉਪਰੰਤ ਉਸਦੇ ਮੁੰਡੇ ਤਿਮੂਰ ਸ਼ਾਹ ਦੇ ਪੰਜਾਬ ਵੱਲ ਕਈ ਹੋਲੇ। * 1774–1790, [[ਮਹਾਂ ਸਿੰਘ]] ਸ਼ੁੱਕਰਚੱਕੀਆ ਮਿਸਲ ਦਾ ਮਿਸਲਦਾਰ ਬਣਿਆ। * 1790–1801, [[ਰਣਜੀਤ ਸਿੰਘ]] ਸ਼ੁੱਕਰਚੱਕੀਆ ਮਿਸਲ ਦਾ ਮਿਸਲਦਾਰ ਬਣਿਆ। * 1799, ਸਿੱਖ ਖ਼ਾਲਸਾ ਫ਼ੌਜ ਦਾ ਗਠਨ। * 12 ਅਪ੍ਰੈਲ 1801, ਰਣਜੀਤ ਸਿੰਘ ਨੂੰ ਬਤੌਰ ਮਹਾਰਾਜਾ ਵਜੋਂ ਤਾਜਪੋਸ਼ੀ। * 12 ਅਪ੍ਰੈਲ 1801 – 27 ਜੂਨ 1839, ਮਹਾਰਾਜਾ ਰਣਜੀਤ ਸਿੰਘ ਦਾ ਰਾਜ। * 13 ਜੁਲਾਈ 1813, [[ਅੱਟਕ ਦੀ ਲੜਾਈ]], ਸਿੱਖ ਐਮਪਾਇਰ ਦੀ ਦੁਰਾਨੀ ਸਲਤਨਤ ਉੱਪਰ ਪਹਿਲੀ ਅਹਿਮ ਫਤਿਹ। * ਮਾਰਚ – 2 ਜੂਨ 1818, [[ਮੁਲਤਾਨ ਦੀ ਲੜਾਈ]], [[ਅਫ਼ਗਾਨ-ਸਿੱਖ ਜੰਗਾਂ]] ਦੀ ਦੂਜੀ ਲੜਾਈ। * 3 ਜੁਲਾਈ 1819, ਸ਼ੋਪੀਆ ਦੀ ਲੜਾਈ * 14 ਮਾਰਚ 1823, ਨੌਸ਼ਹਿਰਾ ਦੀ ਲੜਾਈ * 30 ਅਪ੍ਰੈਲ 1837, [[ਜਮਰੌਦ ਦੀ ਲੜਾਈ]] * 27 ਜੂਨ 1839 – 5 ਨਵੰਬਰ 1840, ਮਹਾਰਾਜਾ [[ਖੜਕ ਸਿੰਘ]] ਦਾ ਰਾਜ। * 5 ਨਵੰਬਰ 1840 – 18 ਜਨਵਰੀ 1841, [[ਚੰਦ ਕੌਰ]] ਵੱਲੋਂ ਰਾਜ ਦੀ ਸੰਖੇਪ ਵਕਵੇ ਲਈ ਸੰਭਾਲ। * 18 ਜਨਵਰੀ 1841 – 15 ਸਤੰਬਰ 1843, ਮਹਾਰਾਜਾ [[ਸ਼ੇਰ ਸਿੰਘ]] ਦਾ ਰਾਜ। * ਮਈ 1841 – ਅਗਸਤ 1842, ਸੀਨੋ-ਸਿੱਖ ਜੰਗ * 15 ਸਤੰਬਰ 1843 – 31 ਮਾਰਚ 1849, ਮਹਾਰਾਜਾ [[ਦਲੀਪ ਸਿੰਘ]] ਦਾ ਰਾਜ। * 1845–1846, [[ਪਹਿਲੀ ਐਂਗਲੋ-ਸਿੱਖ ਜੰਗ]] * 1848–1849, [[ਦੂਜੀ ਐਂਗਲੋ-ਸਿੱਖ ਜੰਗ]] == ਸ਼ਾਸਕਾਂ ਦੀ ਸੂਚੀ == {| class="wikitable" style="text-align:center" !ਸ. ਨੰ. !ਨਾਮ !ਪੋਰਟਰੇਟ ! colspan="2" |ਜਨਮ ਅਤੇ ਮੌਤ ! colspan="3" |ਰਾਜ ! colspan="2" |ਨੋਟ |- |1 |[[ਰਣਜੀਤ ਸਿੰਘ|ਮਹਾਰਾਜਾ ਰਣਜੀਤ ਸਿੰਘ]] |[[ਤਸਵੀਰ:Maharaja_Ranjit_Singh,_Lion_of_the_Punjab.jpg|101x101px]] |13 ਨਵੰਬਰ 1780 ([[ਗੁਜਰਾਂਵਾਲਾ]]) |27 ਜੂਨ 1839 (ਲਾਹੌਰ) |12 ਅਪ੍ਰੈਲ 1801 |27 ਜੂਨ 1839 |{{Age in years and days|1801|04|12|1839|06|27}} |ਸਾਮਰਾਜ ਦੇ ਸੰਸਥਾਪਕ |ਸਟਰੋਕ |- |2 |[[ਖੜਕ ਸਿੰਘ|ਮਹਾਰਾਜਾ ਖੜਕ ਸਿੰਘ]] |[[ਤਸਵੀਰ:Painting_of_Yuvraj_Kharak_Singh,_Maharaja_of_the_Sikh_Empire,_seated_on_a_chair.jpg|75x75px]] |22 ਫਰਵਰੀ 1801 ([[ਲਹੌਰ|ਲਾਹੌਰ]]) |5 ਨਵੰਬਰ 1840 (ਲਾਹੌਰ) |27 ਜੂਨ 1839 |8 ਅਕਤੂਬਰ 1839 |{{Age in years and days|1839|06|27|1839|10|8}} |ਰਣਜੀਤ ਸਿੰਘ ਦਾ ਪੁੱਤਰ |ਜ਼ਹਿਰ |- |3 |[[ਨੌਨਿਹਾਲ ਸਿੰਘ|ਮਹਾਰਾਜਾ ਨੌਨਿਹਾਲ ਸਿੰਘ]] |[[ਤਸਵੀਰ:Painting_of_Nau_Nihal_Singh_seated_on_a_blue_oval_rug_against_a_bolster_with_a_yellow_shawl_reaching_up_to_the_back_of_his_head,_ca.1840.jpg|97x97px]] |11 ਫਰਵਰੀ 1820 (ਲਾਹੌਰ) |6 ਨਵੰਬਰ 1840 (ਲਾਹੌਰ) |8 ਅਕਤੂਬਰ 1839 |6 ਨਵੰਬਰ 1840 |{{Age in years and days|1839|10|8|1840|11|6}} |ਖੜਕ ਸਿੰਘ ਦਾ ਪੁੱਤਰ |ਕਤਲ ਕਰ ਦਿੱਤਾ ਗਿਆ |- | |[[ਚੰਦ ਕੌਰ|ਮਹਾਰਾਣੀ ਚੰਦ ਕੌਰ]] |[[ਤਸਵੀਰ:Maharani_Chand_Kaur.jpg|100x100px]] |1802 ([[ਫ਼ਤਹਿਗੜ੍ਹ ਚੂੜੀਆਂ|ਫਤਿਹਗੜ੍ਹ ਚੂੜੀਆਂ]]) |11 ਜੂਨ 1842 (ਲਾਹੌਰ) |6 ਨਵੰਬਰ 1840 |18 ਜਨਵਰੀ 1841 |{{Age in years and days|1840|11|06|1841|01|18}} |ਖੜਕ ਸਿੰਘ ਦੀ ਪਤਨੀ |ਤਿਆਗ ਪੱਤਰ |- |4 |[[ਸ਼ੇਰ ਸਿੰਘ|ਮਹਾਰਾਜਾ ਸ਼ੇਰ ਸਿੰਘ]] |[[ਤਸਵੀਰ:Sher_Singh,_emperor_of_the_Sikhs.jpg|102x102px]] |4 ਦਸੰਬਰ 1807 ([[ਬਟਾਲਾ]]) |15 ਸਤੰਬਰ 1843 (ਲਾਹੌਰ) |18 ਜਨਵਰੀ 1841 |15 ਸਤੰਬਰ 1843 |{{Age in years and days|1841|01|18|1843|09|15}} |ਰਣਜੀਤ ਸਿੰਘ ਦਾ ਪੁੱਤਰ |ਕਤਲ ਕਰ ਦਿੱਤਾ ਗਿਆ |- |5 |[[ਦਲੀਪ ਸਿੰਘ|ਮਹਾਰਾਜਾ ਦਲੀਪ ਸਿੰਘ]] |[[ਤਸਵੀਰ:Photograph_of_Maharaha_Duleep_Singh_during_his_reign_as_a_child_monarch_of_the_Sikh_Empire,_by_John_McCosh,_Lahore,_ca.1848_(detail_2).jpg|93x93px]] |6 ਸਤੰਬਰ 1838 (ਲਾਹੌਰ) |22 ਅਕਤੂਬਰ 1893 ([[ਪੈਰਿਸ]]) |15 ਸਤੰਬਰ 1843 |29 ਮਾਰਚ 1849 |{{Age in years and days|1843|09|15|1849|03|29}} |ਰਣਜੀਤ ਸਿੰਘ ਦਾ ਪੁੱਤਰ |ਜਲਾਵਤਨ |- | |[[ਜਿੰਦ ਕੌਰ|ਮਹਾਰਾਣੀ ਜਿੰਦ ਕੌਰ]] |[[ਤਸਵੀਰ:A_wall_painting_of_Maharani_Jind_Kaur_from_the_old_haveli_of_Sandhanwalia_Sardars_at_Raja_Sansi_in_Amritsar.jpg|75x75px]] |1817 ([[ਗੁਜਰਾਂਵਾਲਾ]]) |1 ਅਗਸਤ 1863 ([[Kensington|ਕੇਨਸਿੰਗਟਨ]]) |15 ਸਤੰਬਰ 1843 |29 ਮਾਰਚ 1849 |{{Age in years and days|1843|09|15|1849|03|29}} |ਰਣਜੀਤ ਸਿੰਘ ਦੀ ਪਤਨੀ |ਜਲਾਵਤਨ |} === ਵਜ਼ੀਰ/ਵਜ਼ੀਰ (ਪ੍ਰਧਾਨ ਮੰਤਰੀ ਜਾਂ ਚੈਂਬਰਲੇਨ) === * [[ਖੁਸ਼ਹਾਲ ਸਿੰਘ ਜਮਾਂਦਾਰ]] (1799–1818) * [[ਧਿਆਨ ਸਿੰਘ ਡੋਗਰਾ]] (1818-1843) * ਹੀਰਾ ਸਿੰਘ ਡੋਗਰਾ (1843-1845) * ਜਵਾਹਰ ਸਿੰਘ (ਵਜ਼ੀਰ) (14 ਮਈ 1845 – 21 ਸਤੰਬਰ 1845) * ਲਾਲ ਸਿੰਘ (1845-1846) * [[ਗੁਲਾਬ ਸਿੰਘ]] (31 ਜਨਵਰੀ – 9 ਮਾਰਚ 1846)<ref>{{cite journal|last=Singh|first=Bawa Satinder|year=1971|title=Raja Gulab Singh's Role in the First Anglo-Sikh War|url=https://archive.org/details/sim_modern-asian-studies_1971-01_5_1/page/46|journal=Modern Asian Studies|volume=5|pages=46–50|doi=10.1017/s0026749x00002845|jstor=311654|number=1|s2cid=145500298}}</ref> == ਗੈਲਰੀ == <gallery widths="200" heights="200"> File:Maharaj_Ranjit_Singh.jpg|link=https://en.wikipedia.org/wiki/File:Maharaj_Ranjit_Singh.jpg|ਰਣਜੀਤ ਸਿੰਘ, ਅੰ. 1830<ref>Miniature painting from the photo album of princely families in the Sikh and Rajput territories by [[James Skinner (East India Company officer)|Colonel James Skinner (1778–1841)]]</ref> File:Ranjit_Singh_at_Harmandir_Sahib_-_August_Schoefft_-_Vienna_1850_-_Princess_Bamba_Collection_-_Lahore_Fort.jpg|link=https://en.wikipedia.org/wiki/File:Ranjit_Singh_at_Harmandir_Sahib_-_August_Schoefft_-_Vienna_1850_-_Princess_Bamba_Collection_-_Lahore_Fort.jpg|alt=Ranjit Singh listening to Guru Granth Sahib being recited near the Akal Takht and Golden Temple, Amritsar, Punjab, India.|{{center|ਰਣਜੀਤ ਸਿੰਘ [[ਅਕਾਲ ਤਖ਼ਤ]] ਅਤੇ ਸੁਨਹਿਰੀ ਮੰਦਿਰ, [[ਅੰਮ੍ਰਿਤਸਰ]], ਪੰਜਾਬ, ਭਾਰਤ ਦੇ ਨੇੜੇ [[ਗੁਰੂ ਗ੍ਰੰਥ ਸਾਹਿਬ]] ਦਾ ਪਾਠ ਸੁਣਦੇ ਹੋਏ।}} File:Sikh_helmet.jpg|link=https://en.wikipedia.org/wiki/File:Sikh_helmet.jpg|ਸਿੱਖ ਯੋਧਾ ਟੋਪ ਬੱਟ ਵਾਲੇ ਡਾਕ ਦੇ ਨੇਕਗਾਰਡ ਵਾਲਾ, 1820–1840, ਸੋਨੇ ਨਾਲ ਮੜ੍ਹਿਆ ਹੋਇਆ ਲੋਹਾ ਅਤੇ ਪਿੱਤਲ ਦਾ ਡਾਕ ਦਾ ਨੇਕਗਾਰਡ </gallery>{{s-start}} {{succession box|title=ਸਿੱਖ ਸਾਮਰਾਜ|before=[[ਸ਼ੁਕਰਚਕੀਆ ਮਿਸਲ]]|after=[[ਬ੍ਰਿਟਿਸ਼ ਪੰਜਾਬ]]|years=1799–1849}} {{s-end}} == ਇਹ ਵੀ ਵੇਖੋ == * [[ਪੰਜਾਬ ਦਾ ਇਤਿਹਾਸ]] * [[ਪਾਕਿਸਤਾਨ ਦਾ ਇਤਿਹਾਸ]] * [[ਭਾਰਤ ਦਾ ਇਤਿਹਾਸ]] * [[ਕਪੂਰਥਲਾ ਰਾਜ]] * [[ਮੁਗ਼ਲ ਸਲਤਨਤ|ਮੁਗਲ ਸਾਮਰਾਜ]] * [[ਸਿੱਖ ਖ਼ਾਲਸਾ ਫੌਜ|ਸਿੱਖ ਖਾਲਸਾ ਫੌਜ]] == ਹਵਾਲੇ == {{Reflist|30em}} === ਸਰੋਤ === * {{citation |last = Heath |first = Ian |title = The Sikh Army 1799-1849 |publisher = Osprey Publishing (UK) |location= |year=2005 |pages= |ISBN = 1-84176-777-8 |oclc= |doi= |accessdate=}} * {{citation |title = Sikhism |series = Religions of the World |last=Kalsi |first=Sewa Singh |authorlink= |year = 2005 |publisher=Chelsea House Publications |location= |ISBN = 978-0-7910-8098-6 |page= |pages= |url= }} * {{citation |title = A history of modern India, 1480-1950 |last=Markovits |first=Claude |authorlink= |year=2004 |publisher=[[Anthem Press]] |location=London, England |ISBN = 978-1-84331-152-2 |page= |pages= |url = |accessdate=}} * {{citation |title = Holy people of the world: a cross-cultural encyclopedia, Volume 3 |last=Jestice |first=Phyllis G. |authorlink= |year=2004 |publisher=ABC-CLIO |location= |ISBN = 978-1-57607-355-1 |url = https://books.google.com/books?id=H5cQH17-HnMC&pg=PA345&dq=guru+har+gobind+jahangir&cd=2#v=onepage&q&f=false }} * {{citation |title = Guru Tegh Bahadur |last=Johar |first=Surinder Singh |authorlink= |year=1975 |publisher=University of Wisconsin--Madison Center for South Asian Studies |location= |ISBN = 81-7017-030-3 |page= |pages= |url = https://books.google.com/books?id=dFomYOVXsAkC&pg=PA192&dq=tegh+bahadur+martyrdom&hl=en&ei=VdTES8i6DpCKNLDWxL8O&sa=X&oi=book_result&ct=book-thumbnail&resnum=2&ved=0CDoQ6wEwAQ#v=onepage&q&f=false }} * {{citation |title = Federalism, Nationalism and Development: India and the Punjab Economy |last=Singh |first=Pritam |authorlink= |year=2008 |publisher=[[Routledge]] |location= |ISBN = 978-0-415-45666-1 |page= |pages=25–26 |url = https://books.google.com/books?id=mQLDcjhNoJwC&pg=PA26&dq=dal+khalsa+banda+bahadur&hl=en&ei=55PGS9jfJ4XUM8XDuewI&sa=X&oi=book_result&ct=result&resnum=3&ved=0CD4Q6AEwAg#v=onepage&q&f=false }} * {{citation |title = Sikhism: A Very Short Introduction |last=Nesbitt |first=Eleanor |authorlink= |year=2005 |publisher=Oxford University Press, USA |location= |ISBN = 978-0-19-280601-7 |page = 61 |url = }} == ਹੋਰ ਅੱਗੇ ਪੜ੍ਹਾਈ == * ''Volume 2: Evolution of Sikh Confederacies (1708–1769)'', By Hari Ram Gupta. (Munshiram Manoharlal Publishers. Date: 1999, ISBN 81-215-0540-2, 383 pages, illustrated). * ''The Sikh Army (1799–1849) (Men-at-arms)'', By Ian Heath. (Date: 2005, ISBN 1-84176-777-8). * ''The Heritage of the Sikhs By Harbans Singh''. (Date: 1994, ISBN 81-7304-064-8). * ''Sikh Domination of the Mughal Empire''. (Date: 2000, Second Edition. ISBN 81-215-0213-6). * ''The Sikh Commonwealth or Rise and Fall of Sikh Misls''. (Date: 2001, revised edition. ISBN 81-215-0165-2). * ''Maharaja Ranjit Singh, Lord of the Five Rivers'', By Jean-Marie Lafont. ''(Oxford University Press. Date: 2002, ISBN 0-19-566111-7)''. * ''History of Panjab'', By Dr L. M. Joshi and Dr Fauja Singh. == ਬਾਹਰੀ ਲਿੰਕ == {{Commons category}} * [https://web.archive.org/web/20110718115655/http://worldsikhnews.com/7%20January%202009/Image/page%2012-13%20for%20web.pdf Article on Coins of the Sikh Empire] * [http://www.sikh-history.com/sikhhist/events/warriors_1750.html Sikh Confederacy] {{Webarchive|url=https://web.archive.org/web/20180801171311/http://www.sikh-history.com/sikhhist/events/warriors_1750.html |date=2018-08-01 }} * [http://www.searchsikhism.com/rise.html Confederacy of Punjab] {{Webarchive|url=https://web.archive.org/web/20090105224202/http://www.searchsikhism.com/rise.html |date=2009-01-05 }} * [http://www.searchsikhism.com/raaj.html Sikh Kingdom of Ranjit Singh] {{Webarchive|url=https://web.archive.org/web/20090105222035/http://www.searchsikhism.com/raaj.html |date=2009-01-05 }} * [http://www.harisinghnalwa.com/final_frontier.html Battle of Jamrud] {{Webarchive|url=https://web.archive.org/web/20120222114638/http://www.harisinghnalwa.com/final_frontier.html |date=2012-02-22 }} {{ਸਿੱਖੀ-ਅਧਾਰ}} [[ਸ਼੍ਰੇਣੀ:ਸਿੱਖ ਧਰਮ ਦਾ ਇਤਿਹਾਸ]] [[ਸ਼੍ਰੇਣੀ:ਪੰਜਾਬ ਦਾ ਇਤਿਹਾਸ]] [[ਸ਼੍ਰੇਣੀ:ਸਿੱਖ ਰਾਜਨੀਤੀ]] [[ਸ਼੍ਰੇਣੀ:ਸਿੱਖ ਸਾਮਰਾਜ]] kaqjki3m7k9eska4szgfjl8v03q90zg 0 23805 846628 575900 2026-09-20T07:53:27Z CommonsDelinker 156 Replacing Annapurna_I_ABC_Morning.jpg with [[File:Annapurna_South_ABC_Morning.jpg]] (by [[:c:User:CommonsDelinker|CommonsDelinker]] because: [[:c:COM:FR|File renamed]]: [[:c:COM:FR#FR3|Criterion 3]] (obvious error) · Annapurna I is further right). 846628 wikitext text/x-wiki {{ਜਾਣਕਾਰੀਡੱਬਾ ਪਹਾੜ | name = ਅੰਨਪੂਰਨਾ | photo = Annapurna South ABC Morning.jpg|ਅੰਨਪੂਰਨਾ | photo_caption = ਸੂਰਜ ਉੱਗਣੋਂ ਪਹਿਲਾਂ ਅੰਨਪੂਰਨਾ ਅਧਾਰ ਕੈਂਪ ਤੋਂ ਅੰਨਪੂਰਨਾ ਦੱਖਣੀ ਦਾ ਨਜ਼ਾਰਾ | elevation_m = 8091 | parent_peak = ਚੋ ਓਈਊ | elevation_ref = <br /><small>10ਵਾਂ ਦਰਜਾ</small> | prominence_m = 2984 | prominence_ref =<ref>{{cite peakbagger|pid=10621|title=Annapurna|accessdate=2009-01-12}}</ref><ref>{{cite web|url=http://www.peaklist.org/WWlists/ultras/everest.html|title=Nepal/Sikkim/Bhutan Ultra-Prominences|publisher=peaklist.org|accessdate=2009-01-12|archiveurl=https://web.archive.org/web/20081225145550/http://www.peaklist.org/WWlists/ultras/everest.html|archivedate=2008-12-25|deadurl=no}}</ref><br /><small>94ਵਾਂ ਦਰਜਾ</small> | listing = ਅੱਠ-ਹਜ਼ਾਰੀ<br />ਅਲਟਰਾ | location = ਕੇਂਦਰੀ [[ਨੇਪਾਲ]] | range = [[ਹਿਮਾਲਾ]] | map = Nepal relief location map.jpg|ਅੰਨਪੂਰਨਾ| region = NP | map_caption = | label_position = right | lat_d = 28| lat_m = 35| lat_s = 46| lat_NS = N | long_d= 83| long_m= 49| long_s= 13| long_EW= E | coordinates_ref = | first_ascent = 3 ਜੂਨ 1950<br />ਮੌਰਿਸ ਹਰਜ਼ੋਗ ਅਤੇ ਲੂਈਸ ਲਾਚਨਾਲ | easiest_route = ਬਰਫ਼ ਚੜ੍ਹਾਈ }} '''ਅੰਨਪੂਰਨਾ''' ([[ਸੰਸਕ੍ਰਿਤ ਭਾਸ਼ਾ]], [[ਨੇਪਾਲੀ ਭਾਸ਼ਾ|ਨੇਪਾਲੀ]]: अन्नपुर्ण) ਉੱਤਰ-ਕੇਂਦਰੀ [[ਨੇਪਾਲ]] ਵਿੱਚ [[ਹਿਮਾਲਾ]] ਦਾ ਇੱਕ ਹਿੱਸਾ ਹੈ ਜਿਸ ਵਿੱਚ 8,091 ਮੀਟਰ (26,545 ਫੁੱਟ) ਉੱਚੀ ਅੰਨਪੂਰਨਾ I, 7,000 ਮੀਟਰੋਂ ਉੱਚੀਆਂ ਤੇਰ੍ਹਾਂ ਹੋਰ ਚੋਟੀਆਂ ਅਤੇ 6,000 ਮੀਟਰੋਂ ਉੱਚੀਆਂ 16 ਹੋਰ ਚੋਟੀਆਂ ਸ਼ਾਮਲ ਹਨ<ref>{{Cite journal | author = H. Adams Carter | title = Classification of the Himalaya | journal = American Alpine Journal | volume = 27 | issue = 59 | year = 1985 | pages = 127–9 | publisher = American Alpine Club | url = http://c498469.r69.cf2.rackcdn.com/1985/109_carter_himalaya_aaj1985.pdf | accessdate = 2011-05-01}}</ref> {{-}} ==ਤਸਵੀਰ== <gallery mode=packed> Annapurna Mountain Range 20160417 092801.jpg|ਅੰਨਪੂਰਨਾ Annapurna Mountain Range 20160417 094357.jpg|ਅੰਨਪੂਰਨਾ Annapurna Mountain Range 20160417 094359.jpg|ਅੰਨਪੂਰਨਾ Annapurna Mountain Range 20160417 104723.jpg|ਅੰਨਪੂਰਨਾ Annapurna Mountain Range 20160417 104734.jpg|ਅੰਨਪੂਰਨਾ Annapurna Mountain Range 20160417 104736.jpg|ਅੰਨਪੂਰਨਾ Annapurna range seen from tanahun.jpg|ਅੰਨਪੂਰਨਾ Annapurna South from Chomrong.jpg|ਅੰਨਪੂਰਨਾ Annapurna South from Machapuchare Basecamp.jpg|ਅੰਨਪੂਰਨਾ Annapurna South N' Mt. Gagapurna.jpg|ਅੰਨਪੂਰਨਾ Annapurna5130.jpg|ਅੰਨਪੂਰਨਾ </gallery> ==ਹਵਾਲੇ== {{ਹਵਾਲੇ}} 9d4haa5ybm9vcv418iwsj1g62lm3be6 0 27588 846562 843677 2026-09-19T16:50:23Z InternetArchiveBot 37445 Bluelink 1 book for verifiability (20260919sim)) #IABot (v2.0.9.6) ([[User:GreenC bot|GreenC bot]] 846562 wikitext text/x-wiki {{Infobox disease | Name = ਸਿਫਿਲਿਸ (ਆਤਸ਼ਕ) | Image = Treponema pallidum.jpg | Caption = ''ਟ੍ਰੇਪੋਨੇਮਾ ਪੈਲਿਡਮ'' ਦਾ ਇਲੈਕਟ੍ਰੋਨ ਮਾਈਕ੍ਰੋਗ੍ਰਾਫ | ICD10 = {{ICD10|A|50||a|50}}-{{ICD10|A|53||a|50}} | ICD9 = {{ICD9|090}}-{{ICD9|097}} | ICDO = | OMIM = | DiseasesDB = 29054 | MedlinePlus = 001327 | eMedicineSubj = med | eMedicineTopic = 2224 | eMedicine_mult = {{eMedicine2|emerg|563}} {{eMedicine2|derm|413}} | MeshID = D013587 | }} '''ਸਿਫਿਲਿਸ''' ਇੱਕ [[ਸੈਕਸ ਰਾਹੀਂ ਫੈਲਣ ਵਾਲੀ ਲਾਗ]] ਹੈ ਜੋ [[ਸਪਾਈਰੋਸ਼ੇ]] ਬੈਕਟੀਰੀਆ ''[[ਟ੍ਰੇਪੋਨੇਮਾ ਪੈਲਿਡਮ]]'' ਉਪਪ੍ਰਜਾਤੀ ''ਪੈਲਿਡਮ'' ਕਰਕੇ ਹੁੰਦੀ ਹੈ। ਇਸਦੇ ਫੈਲਣ ਦਾ ਮੁੱਖ ਮਾਧਿਅਮ [[ਜਿਨਸੀ ਸੰਪਰਕ]] ਹੈ; ਇਹ ਗਰਭ-ਅਵਸਥਾ ਦੌਰਾਨ ਜਾਂ ਜਨਮ ਦੇ ਸਮੇਂ ਮਾਂ ਤੋਂ ਬੱਚੇ ਨੂੰ ਵੀ ਫੈਲ ਸਕਦਾ ਹੈ, ਜਿਸਦੇ ਨਤੀਜੇ ਵੱਜੋਂ[[ਜਮਾਂਦਰੂ ਸਿਫਿਲਿਸ]] ਹੋ ਜਾਂਦਾ ਹੈ। ਸਬੰਧਤ ''ਟ੍ਰੇਪੋਨੇਮਾ ਪੈਲਿਡਮ'' ਕਾਰਨ ਹੋਣ ਵਾਲੇ ਹੋਰ ਰੋਗਾਂ ਵਿੱਚ [[ਯਾਜ]] (ਉਪ-ਪ੍ਰਜਾਤੀ ''ਪਰਟੇਨਿਊ''), [[Pinta (disease)|ਪਿੰਟਾ]](ਉਪ-ਪ੍ਰਜਾਤੀ ''ਕਾਰਾਟਿਅਮ''), ਅਤੇ [[ਬੇਜਲ]] (ਉਪ-ਪ੍ਰਜਾਤੀ ''ਏਂਡੇਕਿਅਮ'') ਸ਼ਾਮਲ ਹਨ। ਸਿਫਿਲਿਸ ਦੇ ਚਿੰਨ੍ਹ ਅਤੇ ਲੱਛਣ ਇਸ ਗੱਲ ਤੇ ਨਿਰਭਰ ਕਰਦੇ ਹਨ ਕਿ ਇਹ ਆਪਣੇ ਚਾਰ ਚਰਣਾਂ (ਪ੍ਰਾਥਮਿਕ, ਗੌਣ, ਦੱਬਿਆ, ਅਤੇ ਤੀਜੇ ਦਰਜੇ ਦਾ) ਵਿੱਚੋਂ ਕਿਸ ਚਰਣ ਤੇ ਹੈ। ਪ੍ਰਾਥਮਿਕ ਚਰਣ ਵਿੱਚ ਏਕਲ [[ਸੰਢਾ]] (ਇੱਕ ਠੋਸ, ਦਰਦ ਰਹਿਤ, ਕਾਰਸ਼ ਰਹਿਤ ਫੋੜਾ) ਸ਼ਾਮਲ ਹੁੰਦਾ ਹੈ, ਗੌਣ ਸਿਫਿਲਿਸ ਵਿੱਚ ਫੈਲੇ ਹੋਏ ਦਾਣੇ ਹੁਂਦੇ ਹਨ ਜੋ ਅਕਸਰ ਹਥੇਲੀਆਂ ਜਾਂ ਪੈਰਾਂ ਦੇ ਤਲਵਿਆਂ ਤੇ ਹੁੰਦੇ ਹਨ, ਦੱਬੇ ਸਿਫਿਲਿਸ ਦੇ ਕੋਈ ਲੱਛਣ ਨਹੀਂ ਹੁੰਦੇ ਹਨ, ਅਤੇ ਤੀਜੇ ਦਰਜੇ ਦੇ [[Gumma (pathology)|ਗੁੰਮਾ]] ਵਾਲਾ ਸਿਫਿਲਿਸ, ਤੰਤ੍ਰਿਕਾ ਸਬੰਧੀ, ਜਾਂ ਦਿਲ ਸਬੰਧੀ ਹੁੰਦਾ ਹੈ। ਪਰ ਇਸਦੇ ਲਗਾਤਾਰ ਅਸਧਾਰਨ ਪ੍ਰਤੁਤੀਕਰਣ ਦੇ ਕਾਰਨ ਇਸ ਨੂੰ "ਮਹਾਨ ਨਕਲਚੀ" ਵੀ ਕਿਹਾ ਜਾਂਦਾ ਹੈ। ਨਿਦਾਨ ਆਮ ਤੌਰ ਤੇ [[serological testing|ਖੂਨ ਦੀਆਂ ਜਾਂਚਾਂ]] ਦੁਆਰਾ ਕੀਤਾ ਜਾਂਦਾ ਹੈ; ਪਰ, ਬੈਕਟੀਰੀਆ ਨੂੰ ਮਾਈਕ੍ਰੋਸਕੋਪ ਦੇ ਹੇਠਾਂ ਦੇਖਿਆ ਜਾ ਸਕਦਾ ਹੈ। ਸਿਫਿਲਿਸ ਦਾ [[ਐਂਟੀਬਾਇਓਟਿਕਸ]] ਦੇ ਨਾਲ ਪ੍ਰਭਾਵੀ ਢੰਗ ਨਾਲ ਇਲਾਜ ਕੀਤਾ ਜਾ ਸਕਦਾ ਹੈ, ਖਾਸ ਕਰਕੇ ਤਰਜੀਹੀ ਇਨਟ੍ਰਾਮਸਕਿਊਲਰ [[ਪੇਨਿਸਿਲਿਨ G]] (ਨਿਊਰੋਸਿਫਿਲਿਸ ਲਈ ਨਸ ਦੁਆਰਾ), ਜਾਂ ਫੇਰ [[ਸੇਫਟ੍ਰਿਆਕਸੋਨ]], ਅਤੇ ਪੈਨਿਸਿਲਨ ਤੋਂ ਗੰਭੀਰ ਅਲਰਜੀ ਵਾਲੇ ਲੋਕਾਂ ਵਿੱਚ, ਮੂੰਹ ਰਾਹੀਂ ਲਈ ਜਾਣ ਵਾਲੀ [[ਡੋਕਸੀਸਾਈਕਿਲਿਨ]] ਜਾਂ [[ਅਜ਼ੀਥ੍ਰੋਮਾਈਸਿਨ]]। ਮੰਨਿਆ ਜਾਂਦਾ ਹੈ ਕਿ 1999 ਵਿੱਚ ਸਿਫਿਲਿਸ ਨੇ ਦੁਨੀਆ ਭਰ ਵਿੱਚ 12 ਮਿਲੀਅਨ ਲੋਕਾਂ ਨੂੰ ਪ੍ਰਭਾਵਿਤ ਕੀਤਾ, ਜਿਨ੍ਹਾਂ ਵਿੱਚੋਂ 90% ਤੋਂ ਵੱਧ ਮਾਮਲੇ [[ਵਿਕਾਸਸ਼ੀਲ ਦੇਸਾਂ]] ਵਿੱਚ ਹੋਏ। 1940 ਦੇ ਦਹਾਕੇ ਵਿੱਚ ਪੈਨਿਸਿਲਿਨ ਦੀ ਵਿਆਪਕ ਉਪਲਬਧਤਾ ਦੇ ਕਾਰਨ ਨਾਟਕੀ ਰੂਪ ਵਿੱਚ ਘੱਟ ਜਾਣ ਦੇ ਬਾਅਦ, ਸ਼ਤਾਬਦੀ ਦੀ ਸ਼ੁਰੂਅਤ ਦੇ ਨਾਲ ਬਹੁਤ ਦੇਸ਼ਾਂ ਵਿੱਚ ਲਾਗ ਦੀ ਦਰ ਵੱਧ ਗਈ ਹੈ, ਅਕਸਰ [[ਹਿਊਮਨ ਇਮੁਉਨੋਡੇਫੀਸਿਏਸ਼ੀ ਵਾਇਰਦ]] (HIV) ਦੇ ਨਾਲ ਮਿਲ ਕੇ। ਅੰਸ਼ਕ ਰੂਪ ਵਿੱਚ ਇਸ ਦਾ ਕਾਰਨ [[ਮਰਦਾਂ ਨਾਲ ਸੰਭੋਗ ਕਰਨ ਵਾਲੇ ਮਰਦਾਂ]] ਵਿੱਚ ਅਸੁਰੱਖਿਅਤ ਜਿਨਸੀ ਸਬੰਧ, ਖੁੱਲ੍ਹੇ ਜਿਨਸੀ ਸੰਬੰਧ, ਵੇਸਵਾ ਗਮਨ, ਬੈਰੀਅਰ ਵਾਲੇ ਸੁਰੱਖਿਆ ਤਰੀਕਿਆਂ ਦੀ ਘੱਟ ਰਹੀ ਵਰਤੋਂ ਹੈ।<ref name="Coffin2010">{{cite journal|last=Coffin|first=LS|coauthors=Newberry, A, Hagan, H, Cleland, CM, Des Jarlais, DC, Perlman, DC|title=Syphilis in Drug Users in Low and Middle Income Countries|journal=The International journal on drug policy|date=January 2010|volume=21|issue=1|pages=20–7|pmid=19361976|doi=10.1016/j.drugpo.2009.02.008|pmc=2790553}}</ref><ref name="Gao2009">{{cite journal|last=Gao|first=L|coauthors=Zhang, L, Jin, Q|title=Meta-analysis: prevalence of HIV infection and syphilis among MSM in China|url=https://archive.org/details/sexually-transmitted-infections_2009-09_85_5/page/354|journal=Sexually transmitted infections|date=September 2009|volume=85|issue=5|pages=354–8|pmid=19351623|doi=10.1136/sti.2008.034702}}</ref><ref name="Karp2009">{{cite journal|last=Karp|first=G|coauthors=Schlaeffer, F, Jotkowitz, A, Riesenberg, K|title=Syphilis and HIV co-infection|journal=European journal of internal medicine|date=January 2009|volume=20|issue=1|pages=9–13|pmid=19237085|doi=10.1016/j.ejim.2008.04.002}}</ref> {{TOC limit|3}} ==ਚਿੰਨ੍ਹ ਅਤੇ ਲੱਛਣ== ਸਿਫਿਲਿਸ ਚਾਰ ਵੱਖ-ਵੱਖ ਸ਼੍ਰੇਣੀਆਂ ਵਿੱਚੋਂ ਕਿਸੇ ਇੱਕ ਵਿੱਚ ਮੌਜੂਦ ਹੋ ਸਕਦਾ ਹੈ: ਪ੍ਰਾਥਮਿਕ, ਗੌਣ, ਦੱਬਿਆ, ਅਤੇ ਤੀਜੇ ਦਰਜੇ ਦਾ,<ref name=Kent08>{{cite journal |author=Kent ME, Romanelli F |title=Reexamining syphilis: an update on epidemiology, clinical manifestations, and management |journal=Ann Pharmacother |volume=42 |issue=2 |pages=226–36 |year=2008 |month=February |pmid=18212261|doi=10.1345/aph.1K086 |url=https://archive.org/details/sim_annals-of-pharmacotherapy_2008-02_42_2/page/226}}</ref> ਅਤੇ [[ਜਮਾਂਦਰੂ]] ਰੂਪ ਵਿੱਚ ਵੀ ਹੋ ਸਕਦਾ ਹੈ।<ref name=ST10/> ਇਸਦੇ ਲਗਾਤਾਰ ਅਸਧਾਰਨ ਪ੍ਰਸਤੁਤੀਕਰਣਾਂ ਦੇ ਕਾਰਨ [[ਸਰ ਵਿਲੀਅਮ ਓਸਲਰ]] ਦੇ ਦੁਆਰਾ ਇਸ ਨੂੰ "ਮਹਾਨ ਨਕਲਚੀ" ਕਿਹਾ ਗਿਆ ਹੈ।<ref name=Kent08/><ref name=TUS00/> ===ਪ੍ਰਾਥਮਿਕ=== [[Image:Extragenital syphilitic chancre of the left index finger PHIL 4147 lores.jpg|thumb|ਹੱਥ ਦੇ ਸੀਫਿਲਿਤ ਦਾ ਪ੍ਰਾਥਮਿਕ [[ਸੰਢਾ]]]] ਪ੍ਰਾਤਮਿਕ ਸਿਫਿਲਿਸ ਆਮ ਤੌਰ ਤੇ ਕਿਸੇ ਦੂਜੇ ਵਿਅਕਤੀ ਦੇ ਲਾਗ ਵਾਲੇ ਜਖਮਾਂ ਦੇ ਨਾਲ ਸਿੱਧੇ ਜਿਨਸੀ ਸੰਪਰਕ ਦੇ ਦੁਆਰਾ ਹੁੰਦਾ ਹੈ।<ref name=RedBookSyphilis>{{cite book|author=Committee on Infectious Diseases |editor = Larry K. Pickering |title=Red book 2006 Report of the Committee on Infectious Diseases|url=https://archive.org/details/redbook0000larr |year=2006| pages=[https://archive.org/details/redbook0000larr/page/631 631]–44|publisher=American Academy of Pediatrics|location=Elk Grove Village, IL|isbn=978-1-58110-207-9|edition=27th}}</ref> ਸ਼ੁਰੂਆਤੀ ਸੰਪਰਕ ਦੇ ਲਗਭਗ 3 ਤੋਂ 90 ਦਿਨਾਂ (ਔਸਤਨ 21&nbsp;ਦਿਨਾਂ) ਦੇ ਬਾਅਦ ਇੱਕ ਚਮੜੀ ਦਾ ਜਖਮ, ਜਿਸ ਨੂੰ [[ਸੰਢਾ]], ਕਿਹਾ ਜਾਂਦਾ ਹੈ, ਸੰਪਰਕ ਵਾਲੇ ਸਥਾਨ ਤੇ ਪ੍ਰਗਟ ਹੁੰਦਾ ਹੈ।<ref name=Kent08/> ਇਹ ਆਮਤੌਰ ਤੇ&nbsp;(40% ਮਾਮਲਿਆਂ ਵਿੱਚ) ਏਕਲ, ਮਜ਼ਬੂਤ, ਦਰਦ-ਰਹਿਤ, ਖਾਰਸ਼ ਨਾ ਕਰਨ ਵਾਲਾ ਚਮੜੀ ਦਾ ਫੋੜਾ ਹੁੰਦਾ ਹੈ ਜਿਸ ਦਾ ਅਧਾਰ ਸਪਸ਼ਟ ਅਤੇ ਕਿਨਾਰੇ ਤਿੱਖੇ ਹੁੰਦੇ ਹਨ, ਅਤੇ ਆਕਾਰ 0.3 ਅਤੇ 3.0&nbsp;ਸੈਂਟੀਮੀਟਰ ਦੇ ਵਿਚਕਾਰ ਹੁੰਦਾ ਹੈ।<ref name=Kent08/> ਹਾਲਾਂਕਿ ਜਖਮ, ਕੋਈ ਵੀ ਰੂਪ ਲੈ ਸਕਦੇ ਹਨ।<ref name=Pri2008>{{cite journal|last=Eccleston|first=K|coauthors=Collins, L, Higgins, SP|title=Primary syphilis|journal=International journal of STD & AIDS|date=March 2008|volume=19|issue=3|pages=145–51|pmid=18397550|doi=10.1258/ijsa.2007.007258}}</ref> ਆਮ ਤੌਰ ਤੇ, ਇਹ ਇੱਕ [[ਮੈਕਿਊਲ]] (ਚਮੜੀ ਤੇ ਬੇਰੰਗ ਚੱਕਤਾ ਜੋ ਚਮੜੀ ਤੋਂ ਉੱਪਰ ਨਹੀਂ ਉਠਦਾ ਹੈ) ਤੋਂ [[ਪੈਪਿਊਲ]] (ਚਮੜੀ ਤੇ ਉਭਾਰ) ਤਕ ਹੋ ਸਕਦਾ ਹੈ ਅਤੇ ਅੰਤ ਵਿੱਚ [[Erosion (dermatopathology)#Primary lesions|ਇਰੋਜਨ]] ਜਾਂ [[Ulcer (dermatology)|ਅਲਸਰ]] ਵਿੱਚ ਵਿਕਸਿਤ ਹੋ ਜਾਂਦਾ ਹੈ।<ref name=Pri2008/> ਕਦੇ-ਕਦੇ, ਇੱਕ ਤੋਂ ਵੱਧ ਜਖਮ (~40%) ਮੌਜੂਦ ਹੋ ਸਕਦੇ ਹਨ,<ref name=Kent08/> ਇਹ ਇੱਕ ਤੋਂ ਵੱਧ ਜਖਮ ਉਹਨਾਂ ਵਿੱਚ ਵਧੇਰੇ ਆਮ ਹੁੰਦੇ ਹਨ ਜਿਨ੍ਹਾਂ ਨੂੰ HIV ਦੀ ਲਾਗ ਵੀ ਹੈ। <!-- Pri2008 --> ਜਖਮ ਦਰਦ ਭਰੇ ਜਾਂ ਸੰਵੇਦਨਸ਼ੀਲ ਹੋ ਸਕਦੇ ਹਨ (30%),<!-- Pri2008 --> ਅਤੇ ਉਹ ਜਣਨ ਅੰਗਾਂ ਤੋਂ ਬਾਹਰ ਹੋ ਸਕਦੇ ਹਨ (2–7%)। <!-- Pri2008 --> ਔਰਤਾਂ ਵਿੱਚ ਸਭ ਤੋਂ ਆਮ ਸਥਾਨ [[ਬੱਚੇਦਾਨੀ ਦੀ ਗਰਦਨ]] (44%), ਭਿੰਨ ਲਿੰਗੀ ਮਰਦਾਂ ਵਿੱਚ [[ਲਿੰਗ]] (99%), ਅਤੇ [[ਮਰਦਾਂ ਦੇ ਨਾਲ ਸੰਭੋਗ ਕਰਨ ਵਾਲੇ ਮਰਦਾਂ]] ਵਿੱਚ [[anus|ਗੁਦਾ ਦੁਆਰਾ]] ਅਤੇ [[ਗੁਦਾ ਦੇ ਅੰਦਰ]] (34%) ਵਧੇਰੇ ਆਮ ਸਥਾਨ ਹਨ।<ref name=Pri2008/> ਅਕਸਰ ਲਾਗ ਵਾਲੇ ਖੇਤਰ ਵਿੱਚ [[ਲਿੰਫ ਗਿਲਟੀ]] ਦਾ ਆਕਾਰ ਵੱਧ ਜਾਂਦਾ ਹੈ&nbsp;(80%),<ref name=Kent08/> ਜੋ ਕਿ ਸੰਢਾ ਬਣ ਜਾਣ ਦੇ ਸੱਤ ਤੋਂ 10&nbsp;ਦਿਨ ਬਾਅਦ ਹੁੰਦਾ ਹੈ।<ref name=Pri2008/>[[ਜਖਮ]] ਇਲਾਜ ਦੇ ਬਿਨਾਂ ਤਿੰਨ ਤੋਂ ਛੇ ਹਫ਼ਤੇ ਤਕ ਰਹਿ ਸਕਦਾ ਹੈ।<ref name=Kent08/> ===ਦੂਜੇ ਦਰਜੇ ਦਾ=== [[Image:Secondary Syphilis on palms CDC 6809 lores.rsh.jpg|thumb|ਹੱਥ ਦੀਆਂ ਹਥੇਲੀਆਂ ਤੇ ਛਪਾਕੀ ਦੇ ਨਾਲ ਦੂਜੇ ਦਰਜੇ ਸਿਫਿਲਿਸ]] [[image:Syphilis second state 2.jpg|thumb|ਸਰੀਰ ਦੇ ਜ਼ਿਆਦਾਤਰ ਹਿੱਸੇ ਤੇ ਦੂਜੇ ਦਰਜੇ ਦਾ ਸਿਫਿਲਿਸ ਦੇ ਕਾਰਨ ਲਾਲਿਮਾ ਵਾਲੇ [[ਪੈਪਿਊਲਸ]] ਅਤੇ [[Nodule (dermatology)#Primary lesions|ਨੋਡਿਊਲ]]]] ਦੂਜੇ ਦਰਜੇ ਦਾ ਸਿਫਿਲਿਸ, ਪ੍ਰਾਥਮਿਕ ਸਿਫਿਲਿਸ ਤੋਂ ਲਗਭਗ ਚਾਰ ਤੋਂ ਦੱਸ ਹਫ਼ਤਿਆਂ ਬਾਅਦ ਹੁੰਦਾ ਹੈ।<ref name=Kent08/> ਜਦ ਕਿ ਦੂਜੇ ਦਰਜੇ ਦਾ ਸਿਫਿਲਿਸ ਕਈ ਵੱਖ-ਵੱਖ ਰੂਪਾਂ ਲਈ ਜਾਣਿਆ ਜਾਂਦਾ ਹੈ, ਲੱਛਣਾਂ ਵਿੱਚ ਆਮ ਤੌਰ ਤੇ ਚਮੜੀ,[[ਬਲਗਮੀ ਝਿੱਲੀਆਂ]], ਅਤੇ [[ਲਿੰਫ ਗ੍ਰੰਥੀਆਂ]] ਸ਼ਾਮਲ ਹਨ।<ref name=Sec2010/> ਹਥੇਲੀਆਂ ਅਤੇ ਪੇਰਾਂ ਦੇ ਤਲਵਿਆਂ ਸਮੇਤ, ਧੜ ਅਤੇ ਹੱਥਾਂ-ਪੈਰਾਂ ਤੇ ਇੱਕ ਸਮਾਨ, ਲਾਲ-ਗੁਲਾਬੀ, ਖਾਰਸ਼ ਨਾ ਕਰਨ ਵਾਲੀ ਛਪਾਕੀ ਹੋ ਸਕਦੀ ਹੈ।<ref name=Kent08/><ref name=2darySyphilis>{{cite journal |author=Dylewski J, Duong M | title=The rash of secondary syphilis | journal=Canadian Medical Association Journal |date= 2 January 2007 | volume=176 | issue=1 | pages=33–5 | doi= 10.1503/cmaj.060665 | pmid=17200385 |pmc=1764588}}</ref> ਛਪਾਕੀ [[ਮੈਕਿਊਲੋਪਾਪੁਲਰ]] ਜਾਂ [[Abscess|ਮੁਹਾਂਸਿਆਂ ਨਾਲ ਭਰੀ ਹੋਈ]] ਹੋ ਸਕਦੀ ਹੈ। <!-- Kent08 --> ਇਹ ਸਮਤਲ, ਚੌੜੀ, ਸਫੇਦ, ਫਿਨਸੀਆਂ ਵਰਗੇ ਜਖਮ ਜਿਨ੍ਹਾਂ ਨੂੰ [[ਬਲਗਮੀ ਝਿੱਲੀ]] ਤੇ [[ਕੋਂਡੀਲੋਮਾ ਲੈਟਮ]]ਕਿਹਾ ਜਾਂਦਾ ਹੈ।<!-- Kent08 --> ਇਹਨਾਂ ਸਾਰੇ ਜਖ਼ਮਾਂ ਤੇ ਬੈਕਟੀਰੀਆ ਪਲਦੇ ਹਨ ਜੋ ਲਾਗ ਵਾਲੇ ਹੁੰਦੇ ਹਨ। <!-- Kent08 --> ਹੋਰਾਂ ਲੱਛਣਾਂ ਵਿੱਚ [[ਬੁਖਾਰ]], [[ਪਕਿਆ ਹੋਆ ਗਲਾ]],[[ਬੇਚੈਨੀ]], [[ਭਾਰ ਘਟਣਾ]], [[ਵਾਲ ਝੜਨੇ]], ਅਤੇ [[ਸਿਰਦਰਦ]] ਸ਼ਾਮਲ ਹਨ।<ref name=Kent08/> ਵਿਰਲੇ ਪ੍ਰਗਟੀਕਰਣਾਂ ਵਿੱਚ ਸ਼ਾਮਲ ਹਨ[[ਹੇਪਾਟਾਇਟਿਸ]], [[ਗੁਰਦੇ]] ਦੀ ਬਿਮਾਰੀ, [[ਗਠੀਆ]], [[ਪੇਰੀਓਸਟੀਟਿਸ]], [[ਆਪਟਿਕ ਨਿਉਰਿਟਿਸ]], [[ਯੂਵੇਟਿਸ]], ਅਤੇ [[ਇੰਟਰਸਟੀਸ਼ਿਲ ਅਕੇਰਾਟਾਇਟਿਸ]]।<ref name=Kent08/><ref name=Eye07/> ਗੰਭੀਰ ਲੱਛਣ ਆਮ ਤੌਰ ਤੇ ਤਿੰਨ ਤੋਂ ਛੇ ਹਫ਼ਤਿਆ ਬਾਅਦ ਠੀਕ ਹੋ ਜਾਂਦੇ ਹਨ;<ref name=Eye07/> ਪਰ, ਲਗਭਗ 25% ਲੋਕਾਂ ਵਿੱਚ ਗੌਣ ਲੱਛਣ ਦੁਬਾਰਾ ਆ ਸਕਦੇ ਹਨ। <!-- Sec2010 --> ਦੂਜੇ ਦਰਜੇ ਦੇ ਸਿਫਿਲਿਸ ਵਾਲੇ ਬਹੁਤ ਸਾਰੇ ਲੋਕ (40–85% ਔਰਤਾਂ, 20–65% ਮਰਦ) ਪਹਿਲਾਂ ਹੋਏ ਪ੍ਰਾਥਮਿਕ ਸਿਫਿਲਿਸ ਦੇ ਆਮ ਸੰਢੇ ਦੀ ਰਿਪੋਰਟ ਨਹੀਂ ਕਰਦੇ ਹਨ।<ref name=Sec2010>{{cite journal|last=Mullooly|first=C|coauthors=Higgins, SP|title=Secondary syphilis: the classical triad of skin rash, mucosal ulceration and lymphadenopathy|journal=International journal of STD & AIDS|date=August 2010|volume=21|issue=8|pages=537–45|pmid=20975084|doi=10.1258/ijsa.2010.010243}}</ref> ===ਦੱਬਿਆ=== ਦੱਬੇ ਹੋਏ ਸਿਫਿਲਿਸ ਨੂੰ ਬਿਮਾਰੀ ਦੇ ਲੱਛਣਾਂ ਦੇ ਬਿਨਾਂ ਲਾਗ ਦੇ [[serology|ਸੇਰੋਲੋਜਿਕ]] ਸਬੂਤ ਵਾਲੇ ਵੱਜੋਂ ਪਰਿਭਾਸ਼ਿਤ ਕੀਤਾ ਜਾਂਦਾ ਹੈ।<ref name=RedBookSyphilis/> ਅਮੇਰਿਕਾ ਵਿੱਚ ਇਸ ਨੂੰ ਅੱਗੇ ਸ਼ੁਰੂਆਤੀ (ਦੂਜੇ ਦਰਜੇ ਦੇ ਸਿਫਿਲਿਸ ਤੋਂ ਬਾਅਦ 1&nbsp;ਸਾਲ ਤੋਂ ਘੱਟ) ਜਾਂ ਪਿਛੇਤਾ (ਦੂਜੇ ਦਰਜੇ ਦੇ ਸਿਫਿਲਿਸ ਤੋਂ 1&nbsp;ਸਾਲ ਬਾਅਦ) ਦੇ ਰੂਪ ਵਿੱਚ ਵੀ ਜਾਣਿਆ ਜਾਂਦਾ ਹੈ<ref name=Eye07/> ਯੂਨਾਈਟਿਡ ਕਿੰਗਡਮ ਸ਼ੁਰੂਆਤੀ ਅਤੇ ਪਿਛੇਤੇ ਦੱਬੇ ਹੋਏ ਸਿਫਿਲਿਸ ਲਈ ਦੋ ਸਾਲਾਂ ਦੇ ਕੱਟ-ਆਫ ਦੀ ਵਰਤੋਂ ਕਰਦਾ ਹੈ।<ref name=Pri2008/> ਸ਼ੁਰੂਆਤੀ ਦੱਬੇ ਹੋਏ ਸਿਫਿਲਿਸ ਵਿੱਚ ਲੱਛਣ ਦੁਬਾਰਾ ਆ ਸਕਦੇ ਹਨ। <!-- Eye07 --> ਪਿਛੇਤਾ ਦਬਿਆ ਹੋਇਆ ਸਿਫਿਲਿਸ [[ਲੱਛਣਾਂ ਦੇ ਬਿਨਾਂ]], ਹੁੰਦਾ ਹੈ, ਅਤੇ ਸ਼ੁਰੂਆਤੀ ਦੱਬੇ ਹੋਏ ਸਿਫਿਲਿਸ ਦੇ ਵਾਂਗ ਛੂਤ ਵਾਲਾ ਨਹੀਂ ਹੁੰਦਾ ਹੈ।<ref name=Eye07/> ===ਤੀਸਰੇ ਦਰਜੇ ਦਾ=== [[File:Tertiary syphilis head.JPG|thumb|left |upright |ਤੀਜੇ ਦਰਜੇ ਦੇ (ਗੁੰਮਾਂ ਵਾਲਾ) ਸਿਫਿਲਿਸ ਨਾਲ ਮਰੀਜ਼। [[Musée de l'Homme]], ਪੈਰਿਸ, ਵਿੱਚ ਬੁੱਤ।]] ਤੀਜੇ ਦਰਜੇ ਦਾ ਸਿਫਿਲਿਸ ਸ਼ੁਰੂਅਤੀ ਲਾਗ ਦੇ 3 ਤੋਂ 15 ਸਾਲਾਂ ਬਾਅਦ ਹੋ ਸਕਦਾ ਹੈ, ਅਤੇ ਇਸ ਨੂੰ ਤਿੰਨ ਵੱਖ-ਵੱਖ ਰੂਪਾਂ ਵਿੱਚ ਵੰਡਿਆ ਜਾ ਸਕਦਾ ਹੈ: ਗੁਮਾਂ ਵਾਲਾ ਸਿਫਿਲਿਸ (15%), ਪਿਛੇਤਾ [[ਨਿਊਰੋਸਿਫਿਲਿਸ]] (6.5%), ਅਤੇ ਦਿਲ ਅਤੇ ਨਾੜੀਆਂ ਦਾ ਸਿਫਿਲਿਸ (10%)।<ref name=Kent08/><ref name=Eye07/> ਇਲਾਜ ਦੇ ਬਿਨਾਂ, ਇੱਕ ਤਿਹਾਈ ਲਾਗ ਗ੍ਰਸਤ ਲੋਕਾਂ ਵਿੱਚ ਸਿਫਿਲਿਸ ਰੋਗ ਵਿਕਸਿਤ ਹੋ ਜਾਂਦਾ ਹੈ।<ref name=Eye07/> ਤੀਜੇ ਦਰਜੇ ਦੇ ਸਿਫਿਲਿਸ ਵਾਲੇ ਲੋਕ ਲਾਗ ਨਹੀਂ ਫੈਲਾਉਂਦੇ ਹਨ।<ref name=Kent08/> ਗੁੰਮਾਂ ਵਾਲਾ ਸਿਫਿਲਿਸ ਜਾਂ ਪਿਛੇਤਾ [[ਹਲਕਾਪਨ|ਹਲਕਾ]] ਸਿਫਿਲਿਸ ਆਮ ਤੌਰ ਤੇ ਸ਼ੁਰੂਆਤੀ ਲਾਗ ਦੇ 1 ਤੋਂ 46&nbsp;ਸਾਲਾਂ ਬਾਅਦ ਹੁੰਦਾ ਹੈ, ਅਤੇ ਔਸਤ ਮਿਆਦ 15&nbsp;ਸਾਲ ਹੈ। <!-- Kent08 --> ਇਸ ਚਰਣ ਨੂੰ ਪੁਰਾਣੇ [[gumma(pathology)|ਗੁੰਮਾਂ]]ਨਾਲ ਪਛਾਣਿਆ ਜਾਂਦਾ ਹੈ, ਜੋ ਨਰਮ, ਟਿਊਮਰ ਵਰਗੇ ਸੁੱਜੀਆਂ ਹੋਈਆਂ ਗੇਦਾਂ ਹੁੰਦੀਆਂ ਹਨ ਜਿਨ੍ਹਾਂ ਦਾ ਆਕਾਰ ਕਾਫੀ ਵੱਖ-ਵੱਖ ਹੁੰਦਾ ਹੈ। <!-- Kent08 --> ਉਹ ਆਮ ਤੌਰ ਤੇ ਚਮੜੀ, ਹੱਡੀ, ਅਤੇ ਜਿਗਰ ਤੇ ਅਸਰ ਕਰਦੇ ਹਨ, ਪਰ ਕਿਤੇ ਵੀ ਹੋ ਸਕਦੇ ਹਨ।<ref name=Kent08/> [[ਨਿਊਰੋਸਿਫਿਲਿਸ]] ਇੱਕ ਲਾਗ ਹੈ ਜੋ [[ਕੇਂਦਰੀ ਤੰਤੂ ਪ੍ਰਣਾਲੀ]] ਨਾਲ ਸਬੰਧਤ ਹੁੰਦੀ ਹੈ। ਇਹ ਲੱਛਣਾਂ ਦੇ ਬਿਨਾਂ ਜਾਂ ਸਿਫਿਲਿਸ ਵਾਲੇ [[ਮੇਨਿਨਜਾਈਟਿਸ]] ਦੇ ਰੂਪ ਵਿੱਚ ਸ਼ੁਰੂਆਤੀ ਹੋ ਸਕਦਾ ਹੈ, ਜਾਂ ਮੇਨਿਨਗੋਵੈਸਕੁਲਰ ਸਿਫਿਲਿਸ, [[ਜਨਰਲ ਪੈਰਿਸਿਸ]], ਜਾਂ [[ਟੇਬਸ ਡੋਰਸਾਲਿਸ]] ਦੇ ਰੂਪ ਵਿੱਚ ਪਿਛੇਤਾ ਹੋ ਸਕਦਾ ਹੈ, ਜੋ ਕਿ ਲੱਤਾਂ ਵਿੱਚ ਮਾੜੇ ਸੰਤੁਲਨ ਅਤੇ ਅਚਾਣਕ ਹੋਣ ਵਾਲੇ ਦਰਦ ਦੇ ਨਾਲ ਸਬੰਧਤ ਹੁੰਦਾ ਹੈ। <!-- Kent08 -->ਪਿਛੇਤਾ ਨਿਊਰੋਸਿਫਿਲਿਸ ਆਮ ਤੌਰ ਤੇ ਸ਼ੁਰੂਆਤੀ ਲਾਗ ਦੇ 4 ਤੋਂ 25 ਸਾਲ ਬਾਅਦ ਹੁੰਦਾ ਹੈ। <!-- Kent08 --> ਮੇਨਿਨਗੋਵੈਸਕੁਲਰ ਸਿਫਿਲਿਸ ਆਮ ਤੌਰ ਤੇ ਉਦਾਸੀਨਤਾ ਅਤੇ [[ਦੌਰੇ]], ਅਤੇ ਜਨਰਲ ਪੈਰਿਸਿਸ ਦੇ ਨਾਲ [[ਪਾਗਲਪਣ]] ਅਤੇ [[ਟੇਬਸ ਡੋਰਸਾਲਿਸ]] ਪੇਸ਼ ਕਰਦਾ ਹੈ।<ref name=Kent08/> ਨਾਲ ਹੀ, [[ਆਰਗਾਈਲ ਰੋਬਰਟਸਨ ਪੁਤਲੀਆਂ]] ਹੋ ਸਕਦੀਆਂ ਹਨ, ਜੋ ਕਿ ਦੁਪਾਸੜ ਛੋਟੀਆਂ ਪੁਤਲੀਆਂ ਹੁੰਦੀਆਂ ਹਨ ਜੋ ਵਿਅਕਤੀ ਦੁਆਰਾ ਨੇੜਲੀਆਂ ਚੀਜ਼ਾਂ ਤੇ ਧਿਆਨ ਕੇਂਦ੍ਰਿਤ ਕਰਨ ਤੇ ਸੁੰਗੜ ਜਾਂਦੀਆਂ ਹਨ, ਪਰ ਚਮਕਦਾਰ ਪ੍ਰਕਾਸ਼ ਦੇ ਸੰਪਰਕ ਵਿੱਚ ਆਉਣ ਦੇ ਸੁੰਗੜਦੀਆਂ ਨਹੀਂ ਹਨ। ਦਿਲ ਅਤੇ ਨਾੜੀਆਂ ਦਾ ਸਿਫਿਲਿਸ ਆਮ ਤੌਰ ਤੇ ਸ਼ੁਰੂਆਤੀ ਲਾਗ ਦੇ 10-30&nbsp;ਸਾਲ ਬਾਅਦ ਹੁੰਦਾ ਹੈ। <!-- Kent08 --> ਸਭ ਤੋਂ ਆਮ ਜਟਿਲਤਾ [[ਸੀਫਲਿਟਿਕ ਔਰਟਾਈਟਿਸ]] ਹੈ, ਜਿਸ ਦੇ ਨਤੀਜੇ ਵੱਜੋਂ [[aortic aneurysm|ਧਮਨੀ ਵਿਸਫਾਰ]] ਬਣ ਸਕਦਾ ਹੈ।<ref name=Kent08/> ===ਜਮਾਂਦਰੂ=== [[ਜਮਾਂਦਰੂ ਸਿਫਿਲਿਸ]] ਗਰਣ-ਅਵਸਥਾ ਦੇ ਦੌਰਾਨ ਜਾਂ ਜਨਮ ਦੇ ਸਮੇਂ ਹੋ ਸਕਦਾ ਹੈ। <!-- Wood09 --> ਸਿਫਿਲਿਸ ਵਾਲੇ ਨਵਾਜਾਂਤਾਂ ਵਿੱਚੋਂ ਦੋ ਤਿਹਾਈ ਲੱਛਣਾਂ ਦੇ ਨਾਲ ਪੈਦਾ ਹੁੰਦੇ ਹਨ। <!-- Wood09 --> ਉਸ ਤੋਂ ਬਾਅਦ ਪਹਿਲੇ ਕੁਝ ਸਾਲਾਂ ਦੌਰਾਨ ਵਿਕਸਿਤ ਹੋਣ ਵਾਲੇ ਆਮ ਲੱਛਣਾਂ ਵਿੱਚ ਸ਼ਾਮਲ ਹਨ:[[ਹੇਪਾਟੋਸਪਲੀਨੋਮੇਗਲੀ]] (70%), ਛਪਾਕੀ (70%), ਬੁਖ਼ਾਰ (40%), ਨਿਊਰੋਸਿਫਿਲਿਸ (20%), ਅਤੇ [[ਨਊਮੋਨਾਈਟਿਸ]] (20%)। <!-- Wood09 -->ਜੇ ਇਲਾਜ ਨਾ ਕੀਤਾ ਜਾਵੇ 40% ਵਿੱਚ, [[ਪਿਛੇਤਾ ਜਮਾਂਦਰੂ ਸਿਫਿਲਿਸ]] ਹੋ ਸਕਦਾ ਹੈ ਜਿਨ੍ਹਾਂ ਵਿੱਚ ਸ਼ਾਮਲ ਹਨ: [[ਕਾਠੀ ਨੱਕ]] ਕਰੂਪਤਾ, [[ਹਿਗੋਉਮੇਨਾਕਿਸ ਚਿੰਨ੍ਹ]], [[ਸੇਬਰ ਸ਼ਿਨ (ਲੱਤ ਦੇ ਹੇਠਲੇ ਹਿੱਸੇ ਦੀ ਕਰੂਪਤਾ)]], ਜਾਂ [[ਕਲੱਟਨ ਜੋਇੰਟਸ (ਜੋੜਾਂ ਦੀ ਸੋਜਜ਼)]] ਤੇ ਹੋਰ।<ref name=Wood09/> ==ਕਾਰਨ== ===ਜੀਵਾਣੂ ਵਿਗਿਆਨ=== [[File:Treponema pallidum 01.png|thumb|ਸੋਧੇ ਹੋਏ ਸਟੀਨਰ ਸਿਲਵਰ ਸਟੇਨ ਦੀ ਵਰਤੋਂ ਕਰਦੇ ਹੋਏ ''ਟ੍ਰੇਪੋਨੇਮਾ ਪੈਲਿਡਮ'' ਸਪਾਇਰੋਚੇਟਸ ਦੀ ਹਿਸਪੈਥੋਲੌਜੀ]] {{ਮੁੱਖ|ਟ੍ਰੇਪੋਨੇਮਾ ਪੈਲਿਡਮ}} ''ਟ੍ਰੇਪੋਨੇਮਾ ਪੈਲਿਡਮ'' ਉਪ ਪ੍ਰਜਾਤੀ'' ਪੈਲਿਡਮ'' ਇੱਕ ਵੱਲਦਾਰ ਆਕਾਰ ਦਾ, [[ਗ੍ਰਾਮ-ਨੇਗੇਟਿਵ]], ਉੱਚ ਮੋਬਾਈਲ ਬੈਕਟੀਰਿਆ ਹੈ।<ref name=Pri2008/><ref name=Music08/> ਸਬੰਧਤ ''ਟ੍ਰੇਪੋਨੇਮਾ ਪੈਲਿਡਮ'', ਕਾਰਨ ਹੋਣ ਵਾਲੇ ਹੋਰ ਰੋਗਾਂ ਵਿੱਚ[[ਯਾਜ]] (ਉਪ-ਪ੍ਰਜਾਤੀ ''ਪਰਟੇਨਿਊ''), [[Pinta (disease)|ਪਿੰਟਾ]] (ਉਪ-ਪ੍ਰਜਾਤੀ ''ਕਾਰਾਟਿਅਮ'') ਅਤੇ [[ਬੇਜਲ]] (ਉਪ-ਪ੍ਰਜਾਤੀ''ਏਂਡੇਕਿਅਮ'') ਸ਼ਾਮਲ ਹਨ।<ref name=Kent08/> ਉਪ ਕਿਸਮ ''ਪੈਲਿਡਮ'', ਦੇ ਵਾਂਗ ਨਾ ਹੋ ਕੇ, ਇਹਨਾਂ ਦੇ ਕਾਰਨ ਤੰਤੂ ਪ੍ਰਣਾਲੀ ਸਬੰਧੀ ਬਿਮਾਰੀ ਨਹੀਂ ਹੁੰਦੀ ਹੈ।<ref name=Wood09>{{cite journal |author=Woods CR|title=Congenital syphilis-persisting pestilence|journal=Pediatr. Infect. Dis. J. |volume=28 |issue=6 |pages=536–7 |year=2009 |month=June |pmid=19483520|doi=10.1097/INF.0b013e3181ac8a69|url=}}</ref> ਉਪ-ਪ੍ਰਜਾਤੀ ''ਪੈਲੀਡਮ'' ਵਾਸਤੇ ਕੇਵਲ ਮਨੁੱਖ ਹੀ [[ਕੁਦਰਤੀ ਭੰਢਾਰ]] ਹਨ।<ref name=ST10/> ਇਹ ਮੇਜ਼ਬਾਨ ਦੇ ਬਿਨਾਂ ਕੁਝ ਹੀ ਦਿਨਾਂ ਤਕ ਜਿਉਂਦਾ ਰਹਿ ਸਕਦਾ ਹੈ। <!-- Pri2008 --> ਇਸਦਾ ਕਾਰਨ ਛੋਟਾ ਜਿਨੋਮ (1.14&nbsp;[[Atomic mass unit|MDa]]) ਹੈ ਜਿਸ ਕਰਕੇ ਇਹ ਆਪਣੇ ਜ਼ਿਆਦਾਤਰ ਮਾਕਰੋ-ਨਿਊਟ੍ਰੀਸ਼ਿਏਂਟ ਨੂੰ ਬਣਾਉਣ ਵਾਸਤੇ ਜ਼ਰੂਰੀ ਮੈਟਾਬੋਲਿਕ ਮਾਰਗ ਨੂੰ ਐਨਕੋਡ ਕਰਨ ਵਿੱਚ ਅਸਫਲ ਰਹਿੰਦਾ ਹੈ। <!-- Pri2008 -->ਇਸਦਾ ਦੁੱਗਣਾ ਹੋਣ ਦਾ ਸਮਾਂ 30&nbsp;ਘੰਟਿਆਂ ਤੋਂ ਵੱਧ ਦਾ ਹੈ।<ref name=Pri2008/> ===ਸੰਚਾਰ=== ਸਿਫਿਲਿਸ ਮੁੱਖ ਤੌਰ ਤੇ ਜਿਨਸੀ ਸੰਪਰਕ ਰਾਹੀਂ ਜਾਂ [[ਗਰਭ-ਅਵਸਥਾ]] ਦੇ ਦੌਰਾਨ ਮਾਂ ਤੋਂ ਉਸਦੇ [[ਭਰੂਣ]] ਨੂੰ ਹੋ ਸਕਦਾ ਹੈ; ਸਪਾਇਰੋਚੇਟ ਸਲਾਮਤ ਬਲਗਮੀ ਝਿੱਲੀ ਜਾਂ ਕਮਜ਼ੋਰ ਚਮੜੀ ਵਿੱਚੋਂ ਲੰਘ ਸਕਦਾ ਹੈ।<ref name=Kent08/><ref name=ST10>{{cite journal |author=Stamm LV |title=Global Challenge of Antibiotic-Resistant Treponema pallidum |journal=Antimicrob. Agents Chemother. |volume=54 |issue=2 |pages=583–9 |year=2010 |month=February |pmid=19805553 |pmc=2812177 |doi=10.1128/AAC.01095-09 |url=http://aac.asm.org/content/54/2/583.full.pdf |access-date=2013-10-31 |archive-date=2014-04-25 |archive-url=https://www.webcitation.org/6P5jOzkSb?url=http://aac.asm.org/content/54/2/583.full.pdf |dead-url=yes }}</ref> ਇਸ ਕਰਕੇ ਇਹ ਜਖਮ ਦੇ ਨੇੜੇ[[ਚੁੰਮਣ]], ਅਤੇ ਨਾਲ ਹੀ ਮੌਖਿਕ, ਯੋਨੀ, ਅਤੇ ਗੁਦਾ ਸੰਭੋਗ ਦੁਆਰਾ ਫੈਲ ਸਕਦਾ ਹੈ।<ref name=Kent08/> ਪ੍ਰਾਥਮਿਕ ਜਾਂ ਗੌਣ ਸੀਫਿਲਸ ਦੇ ਸੰਪਰਕ ਵਿੱਚ ਆਉਣ ਵਾਲਿਆਂ ਵਿੱਚੋਂ ਲਗਭਗ 30 ਤੋਂ 60% ਨੂੰ ਬਿਮਾਰੀ ਹੋ ਜਾਵੇਗੀ।<ref name=Eye07>{{cite journal |author=Bhatti MT|title=Optic neuropathy from viruses and spirochetes |journal=Int Ophthalmol Clin |volume=47 |issue=4 |pages=37–66, ix|year=2007 |pmid=18049280 |doi=10.1097/IIO.0b013e318157202d |url=https://archive.org/details/sim_international-ophthalmology-clinics_fall-2007_47_4/page/37}}</ref> ਇਸਦੀ ਸੰਕ੍ਰਾਮਕਤਾ ਨੂੰ ਇਸ ਉਦਾਹਰਨ ਰਾਹੀਂ ਸਮਝਿਆ ਜਾ ਸਕਦਾ ਹੈ ਕਿ ਸਿਰਫ 57 ਜੀਵਾਂ ਤੋਂ ਸੁਰੱਖਿਅਤ ਵਿਅਕਤੀਆਂ ਦੀ ਵੀ ਲਾਗਗ੍ਰਸਤ ਹੋਣ ਦੀ ਸੰਭਾਵਨਾ 50% ਹੁੰਦੀ ਹੈ।<ref name=Pri2008/> ਅਮਰੀਕਾ ਵਿੱਚ ਜ਼ਿਆਦਾਤਰ (60%) ਨਵੇਂ ਮਾਮਲੇ ਮਰਦਾਂ ਨਾਲ ਸੰਭੋਗ ਕਰਨ ਵਾਲੇ ਮਰਦਾਂ ਵਿੱਚ ਹੁੰਦੇ ਹਨ। <!-- Kent08 --> ਇਹ [[ਖੂਨ ਦੇ ਉਤਪਾਦਾਂ]] ਰਾਹੀਂ ਫੈਲ ਸਕਦਾ ਹੈ। ਪਰ, ਬਹੁਤ ਸਾਰੇ ਦੇਸ਼ਾਂ ਵਿੱਚ ਕੂਨ ਦੀ ਇਸਦੇ ਲਈ ਜਾਂਚ ਕੀਤੀ ਜਾਂਦੀ ਹੈ ਇਸ ਲਈ ਜੋਂ ਬਹੁਤ ਘੱਟ ਹੈ। <!-- Kent08 --> [[ਸੂਈਆਂ ਸਾਂਝੀਆਂ ਕਰਨ]] ਤੋਂ ਇਸਦੇ ਫੈਲਣ ਦਾ ਜੋਖਮ ਬਹੁਤ ਘੱਟ ਹੈ।<ref name=Kent08/> ਸਿਫਿਲਿਸ ਟੌਇਲਟ ਦੀਆਂ ਸੀਟਾਂ, ਰੋਜ਼ਾਨਾ ਦੀਆਂ ਗਤੀਵਿਧੀਆਂ, ਗਰਮ ਪਾਣੀ ਵਾਲੇ ਟੱਬਾਂ, ਖਾਣ ਵਾਲੇ ਭਾਂਡੇ ਜਾਂ ਕੱਪੜੇ ਸਾਂਝੇ ਕਰਨ ਨਾਲ ਨਹੀਂ ਫੈਲਦਾ ਹੈ।<ref name="CDC Fact Sheet">{{cite web | title = Syphilis - CDC Fact Sheet | publisher = [[Centers for Disease Control and Prevention]] (CDC) | date = 16 September 2010 | url = http://www.cdc.gov/std/syphilis/STDFact-Syphilis.htm | accessdate =30 May 2007 }}</ref> ==ਸਮੱਸਿਆ ਦੀ ਪਛਾਣ== [[File:Syphilis false shame and fear may destroy your future.png|thumb|right|ਸਿਫਿਲਿਸ ਦੀ ਜਾਂਚ ਲਈ ਪੋਸਟਰ, ਜੋ ਇੱਕ ਮਰਦ ਅਤੇ ਔਰਤ ਨੂੰ ਆਪਣਾ ਸਿਰ ਸ਼ਰਮ ਨਾਲ ਝੁਕਾਉਂਦੇ ਹੋਏ ਦਿਖਾਉਂਦਾ ਹੈ (''circa'' 1936)]] ਇਸਦੀ ਸ਼ੁਰੂਆਤੀ ਮੌਜੂਦਗੀ ਵਿੱਚ ਸਿਫਿਲਿਸ ਦਾ ਡਾਕਟਰੀ ਤੌਰ ਤੇ ਨਿਦਾਨ ਕਰਨਾ ਮੁਸ਼ਕਲ ਹੈ।<ref name=Pri2008/> ਪੁਸ਼ਟੀ ਜਾਂ ਤਾਂ [[ਖੂਨ ਦੀਆਂ ਜਾਂਚਾਂ]] ਰਾਹੀਂ ਜਾਂ ਫੇਰ [[ਮਾਈਕ੍ਰੋਸਕੋਪੀ]] ਦੀ ਵਰਤੋਂ ਕਰਦੇ ਹੋਏ ਕੀਤੀ ਜਾਂਦੀ ਹੈ। <!-- Kent08 --> ਖੂਨ ਦੀਆਂ ਜਾਂਚਾਂ ਨੂੰ ਆਮ ਵਰਤਿਆ ਜਾਂਦਾ ਹੈ, ਕਿਉਂਕਿ ਇਹਨਾਂ ਨੂੰ ਕਰਨਾ ਆਸਾਨ ਹੁੰਦਾ ਹੈ।<ref name=Kent08/> ਪਰ, ਨਿਦਾਨਾਤਮਕ ਜਾਂਚਾਂ, ਬਿਮਾਰੀ ਦੇ ਚਰਣਾਂ ਦੇ ਵਿਚਕਾਰ ਫਰਕ ਨਹੀਂ ਦੱਸ ਸਕਦੀਆਂ ਹਨ।<ref name= Orgin10/> ===ਖੂਨ ਦੀਆਂ ਜਾਂਚਾਂ=== ਖੂਨ ਦੀਆਂ ਜਾਂਚਾਂ ਨੂੰ [[Nontreponemal tests for syphilis|ਨੋਨਟ੍ਰੇਪੋਨੇਮਲ]] ਅਤੇ ਟ੍ਰੇਪੋਨੇਮਲ ਜਾਂਚਾਂ ਵਿੱਚ ਵੰਡਿਆ ਜਾਂਦਾ ਹੈ।<ref name=Pri2008/> ਨੋਨਟ੍ਰੇਪੋਨੇਮਲ ਜਾਂਚਾਂ ਨੂੰ ਸ਼ੁਰੂ ਵਿੱਚ ਵਰਤਿਆ ਜਾਂਦਾ ਹੈ, ਅਤੇ ਇਹਨਾਂ ਵਿੱਚ [[ਯੋਨ ਰੋਗ ਰਿਸਰਚ ਲੈਬਾਰਟਰੀ]] (VDRL) ਅਤੇ[[ਰੈਪਿਡ ਪਲਾਜ਼ਮਾ ਰਿਆਜਿਨ]] ਜਾਂਚਾਂ ਸ਼ਾਮਲ ਹੁੰਦੀਆਂ ਹਨ। ਪਰ, ਕਿਉਂਕਿ ਇਹ ਜਾਂਚਾਂ ਕਦੇ-ਕਦੇ [[ਝੂਠੇ ਸਕਾਰਾਤਮਕ#Type I error|ਝੂਠੇ ਸਕਾਰਾਤਮਕ]] ਹੁੰਦੇ ਹਨ, ਟ੍ਰੇਪੋਨੇਮਲ ਜਾਂਚ ਦੇ ਨਾਲ ਪੁਸ਼ਟੀ ਦੀ ਲੋੜ ਹੁੰਦੀ ਹੈ, ਜਿਵੇਂ ਕਿ [[ਟ੍ਰੇਪੋਨੇਮਲ ਪੈਲੀਡਮ ਪਾਰਟੀਕਲ ਐਗਲੂਟਿਨੇਸ਼ਨ]](TPHA) ਜਾਂ [[ਫਲੋਰੋਸੇਂਟ ਟ੍ਰੇਪੋਨੇਮਲ ਐਂਟੀਬੋਡੀ ਐਬਜੋਰਪਸ਼ਨ ਟੇਸਟ]] (FTA-Abs)।<ref name=Kent08/> ਨੋਨਟ੍ਰੇਪੋਨੇਮਲ ਜਾਂਚਾਂ ਦੇ ਝੂਠੇ ਸਕਾਰਾਤਮਕ ਕੁਝ ਵਾਇਰਲ ਲਾਗਾਂ ਦੇ ਕਾਰਨ ਹੋ ਸਕਦੇ ਹਨ ਜਿਵੇਂ ਕਿ [[ਵੇਰੀਸੇਲਾ]] ਅਤੇ [[ਖਸਰਾ]], ਅਤੇ ਨਾਲ ਹੀ[[ਲਿੰਫੋਮਾ]], [[ਟਿਊਬਰਕਲੋਸਿਸ]], [[ਮਲੇਰੀਆ]], [[ਏਂਡੋਕਾਰਡਿਟਿਸ]], [[ਕਨੈਕਟਿਵ ਟਿਸ਼ੂ ਡਿਜੀਜ਼]], ਅਤੇ [[ਗਰਭ-ਅਵਸਥਾ]]।<ref name=RedBookSyphilis/> ਟ੍ਰੇਪੋਨੇਮਲ ਐਂਟੀਬੋਡੀ ਜਾਂਚ ਆਮ ਤੌਰ ਤੇ ਸ਼ੁਰੂਆਤੀ ਲਾਗ ਤੋਂ ਦੋ ਤਪਂ ਪੰਜ ਹਫ਼ਤੇ ਬਾਅਦ ਸਕਾਰਾਤਮਕ ਬਣ ਜਾਂਦੀ ਹੈ।<ref name=Pri2008/> ਨਿਊਰੋਸਿਫਿਲਿਸ ਦਾ ਨਿਦਾਨ ਸਿਫਿਲਿਸ ਲਾਗ ਦੀ ਗਿਆਤ ਸਥਿਤੀ ਵਿੱਚ [[ਲਿਊਕੋਸਾਈਟਸ]] (ਮੁੱਖ ਤੌਰ ਤੇ[[ਲਿੰਫੋਸਾਈਟਸ]]) ਦੀ ਉੱਚ ਸੰਖਿਆ ਅਤੇ [[ਰੀੜ੍ਹ ਦੀ ਹੱਡੀ ਵਿਚਲੇ ਤਰਲ ਵਿੱਚ]] ਪ੍ਰੋਟੀਨ ਦੀ ਉੱਚ ਮਾਤਰਾ ਦਾ ਪਤਾ ਲਗਾ ਕੇ ਕੀਤਾ ਜਾਂਦਾ ਹੈ।<ref name=Kent08/><ref name=RedBookSyphilis/> ===ਸਿੱਧੀ ਜਾਂਚ=== ਕਿਸੇ ਸੰਢੇ ਤੋਂ [[ਸੇਰੌਸ ਤਰਲ]] ਦੀ [[Dark field microscopy|ਡਾਰਕ ਗ੍ਰਾਉਂਡ ਮਾਈਕ੍ਰੋਸਕੌਪੀ]] ਨੂੰ ਤਤਕਾਲ ਨਿਦਾਨ ਲਈ ਵਰਤਿਆ ਜਾ ਸਕਦਾ ਹੈ। <!-- Pri2008 --> ਪਰ, ਹਸਪਤਾਲਾਂ ਕੋਲ ਹਮੇਸ਼ਾ ਉਪਕਰਣ ਜਾਂ ਤਜ਼ਰਬੇਕਾਰ ਸਟਾਫ਼ ਨਹੀਂ ਹੁੰਦਾ ਹੈ, ਜਦ ਕਿ ਜਾਂਚ ਨਮੂਨਾ ਲਏ ਜਾਣ ਦੇ 10&nbsp;ਮਿੰਟਾਂ ਦੇ ਅੰਦਰ ਕੀਤੀ ਜਾਣੀ ਚਾਹੀਦੀ ਹੈ। <!-- Pri2008 --> ਲਗਭਗ 80% ਲੋਕਾਂ ਵਿੱਚ [[Sensitivity and specificity|ਸੰਵੇਦਨਸ਼ੀਲਤਾ]] ਦੇਖੀ ਗਈ ਹੈ, ਇਸ ਤਰ੍ਹਾਂ ਇਸ ਨੂੰ ਸਿਰਫ ਨਿਦਾਨ ਦੀ ਪੁਸ਼ਟੀ ਕਰਨ ਲਈ ਵਰਤਿਆ ਜਾ ਸਕਦਾ ਹੈ ਪਰ ਬਾਹਰ ਕਰਨ ਲਈ ਨਹੀਂ। <!-- Pri2008 --> ਦੋ ਦੂਜੀਆਂ ਜਾਂਚਾਂ ਸੰਢੇ ਤੋਂ ਲਏ ਨਮੂਨੇ ਤੇ ਕੀਤੀਆਂ ਜਾ ਸਕਦੀਆਂ ਹਨ: [[ਡਾਇਰੈਕਟ ਫਲੋਰੋਸੈਂਟ ਐਂਟੀਬੋਡੀ]] ਜਾਂਚ ਅਤੇ [[Polymerase chain reaction|ਨਿਊਕਲਿਕ ਐਸਿਡ ਐਂਪਲੀਫਿਕੇਸ਼ਨ]] ਜਾਂਚਾਂ <!-- Pri2008 --> ਡਾਇਰੈਕਟ ਫਲੋਰੋਸੈਂਟ ਜਾਂਚ [[ਫਲੋਰੋਸੀਨ]] ਨਾਲ ਜੁੜੇ [[ਐਂਟੀਬੋਡੀਜ਼]] ਦੀ ਵਰਤੋਂ ਕਰਦੇ ਹੋਏ ਕੀਤੀ ਜਾਂਦੀ ਹੈ, ਜੋ ਵਿਸ਼ੇਸ਼ ਸਿਫਿਲਿਸ ਪ੍ਰੋਟੀਨ ਨਾਲ ਜੁੜੇ ਹੁੰਦੇ ਹਨ, ਜਦ ਕਿ ਨਿਊਕਲਿਕ ਐਸਿਡ ਐਂਪਲੀਫਿਕੇਸ਼ਨ ਵਿਸ਼ੇਸ਼ ਸਿਫਿਲਿਸ ਜੀਨਾਂ ਦੀ ਮੌਜੂਦਗੀ ਦੀ ਜਾਂਚ ਕਰਨ ਲਈ [[ਪੋਲੀਮੇਰੇਸ ਚੇਨ ਰਿਏਕਸ਼ਨ]] ਤਕਨੀਕਾਂ ਦਾ ਉਪਯੋਗ ਕਰਦਾ ਹੈ। <!-- Pri2008 --> ਇਹ ਜਾਂਚਾਂ ਸਮਾਂ-ਸੰਵੇਦਨਸ਼ੀਲ ਨਹੀਂ ਹੁੰਦੀਆ ਹਨ, ਕਿਉਂਕਿ ਇਹਨਾਂ ਨੂੰ ਨਿਦਾਨ ਕਰਨ ਲਈ ਜਿਉਂਦੇ ਬੈਕਟੀਰੀਆ ਦੀ ਲੋੜ ਨਹੀਂ ਹੁੰਦੀ ਹੈ।<ref name=Pri2008/> ==ਰੋਕਥਾਮ== {{|2010 ਤਕ}}, ਰੋਕਥਾਮ ਲਈ ਕੋਈ ਟੀਕਾ ਉਪਲਬਧ ਨਹੀਂ ਹੈ।<ref name=ST10/> ਲਾਗ ਗ੍ਰਸਤ ਵਿਅਕਤੀ ਦੇ ਨਾਲ ਅੰਤਰੰਗ ਸਰੀਰਕ ਸੰਪਰਕ ਤੋਂ ਬਚਣਾ ਸਿਫਿਲਿਸ ਦੇ ਸੰਚਾਰਣ ਨੂੰ ਘੱਟ ਕਰਨ ਵਿੱਚ ਪ੍ਰਭਾਵੀ ਹੁੰਦਾ ਹੈ, ਜ਼ਤੇ ਨਾਲ ਹੀ [[ਲੈਟੇਕਸ ਕੰਡੋਮ]] ਦੀ ਵਰਤੋਂ ਵੀ ਪ੍ਰਭਾਵੀ ਹੁੰਦੀ ਹੈ। ਹਾਲਾਂਕਿ ਕੰਡੋਮ ਦੀ ਵਰਤੋਂ ਜੋਖਮ ਨੂੰ ਪੂਰੀ ਤਰ੍ਹਾਂ ਨਾਲ ਖਤਮ ਨਹੀਂ ਕਰਦੀ ਹੈ।<ref name="CDC Fact Sheet" /><ref>{{cite journal |author=Koss CA, Dunne EF, Warner L |title=A systematic review of epidemiologic studies assessing condom use and risk of syphilis |journal=Sex Transm Dis |volume=36 |issue=7 |pages=401–5 |year=2009 |month=July |pmid=19455075 |doi=10.1097/OLQ.0b013e3181a396eb|url=https://archive.org/details/sim_sexually-transmitted-diseases_2009-07_36_7/page/401}}</ref> ਇਸ ਤਰ੍ਹਾਂ, [[ਸੈਂਟਰ ਫਾਰ ਡਿਸੀਜ਼ ਕੰਟ੍ਰੋਲ ਐਂਡ ਪ੍ਰੀਵੈਨਸ਼ਨ]] ਕਿਸੇ ਬਿਨਾਂ ਲਾਗ ਵਾਲੇ ਵਿਅਕਤੀ ਦੇ ਨਾਲ ਲੰਬੀ ਮਿਆਦ ਦੇ, ਆਪਸੀ ਇਕੱਲਾ ਰਿਸ਼ਤਾ ਰੱਖਣ ਅਤੇ [[Alcoholic beverage|ਅਲਕੋਹਲ]] ਵਰਗੇ ਪਦਾਰਥਾਂ ਅਤੇ ਦੂਜੀਆਂ ਨਸ਼ੀਲੀਆਂ ਦਵਾਈਆਂ ਤੋਂ ਬਚਣ ਦੀ ਸਿਫਾਰਸ਼ ਕਰਦਾ ਹੈ ਜੋ ਜੋਖਮ ਭਰੇ ਜਿਨਸੀ ਵਿਹਾਰ ਨੂੰ ਵਧਾਉਂਦੇ ਹਨ।<ref name="CDC Fact Sheet" /> ਨਵਜਾਤ ਵਿੱਚ ਜਮਾਂਦਰੂ ਸਿਫਿਲਿਸ ਨੂੰ ਸ਼ੁਰੂਆਤੀ ਗਰਭ-ਅਵਸਥਾ ਵਿੱਚ ਮਾਵਾਂ ਦੀ ਜਾਂਚ ਕਰਕੇ ਅਤੇ ਲਾਗ ਵਾਲੀਆਂ ਦਾ ਇਲਾਜ ਕਰਕੇ ਰੋਕਿਆ ਜਾ ਸਕਦਾ ਹੈ।<ref name=Screening04>{{cite journal|last=Schmid|first=G|title=Economic and programmatic aspects of congenital syphilis prevention|journal=Bulletin of the World Health Organization|date=June 2004|volume=82|issue=6|pages=402–9|pmid=15356931|pmc=2622861}}</ref> [[ਯੂਨਾਈਟਿਡ ਸਟੇਟਸ ਪ੍ਰਿਵੈਨਟਿਵ ਸਰਵਸਿਜ਼ ਟਾਸਕ ਫੋਰਸ]] (USPSTF) ਜ਼ੋਰ ਦੇ ਕੇ ਸਾਰੀਆਂ ਗਰਭਵਤੀ ਔਰਤਾਂ ਦੀ ਵਿਆਪਕ ਜਾਂਚ ਦੀ ਸਿਫਾਰਸ਼ ਕਰਦਾ ਹੈ,<ref>{{cite journal|last=U.S. Preventive Services Task|first=Force|title=Screening for syphilis infection in pregnancy: U.S. Preventive Services Task Force reaffirmation recommendation statement|url=https://archive.org/details/sim_annals-of-internal-medicine_2009-05-19_150_10/page/n70|journal=Annals of internal medicine|date=May 2009 19|volume=150|issue=10|pages=705–9|pmid=19451577}}</ref> ਜਦ ਕਿ [[ਵਿਸ਼ਵ ਸਿਹਤ ਸੰਗਠਨ]] ਸਿਫਾਰਸ਼ ਕਰਦਾ ਹੈ ਕਿ ਸਾਰੀਆਂ ਔਰਤਾਂ ਦੀ ਉਹਨਾਂ ਦੀ ਜਨਮ ਤੋਂ ਪਹਿਲਾਂ ਦੀ ਪਹਿਲੀ ਮੁਲਾਕਾਤ ਤੇ ਅਤੇ ਫੇਰ [[ਤੀਜੀ ਤਿਮਾਹੀ]] ਵਿੱਚ ਜਾਂਚ ਕੀਤੀ ਜਾਵੇ।<ref name=Lancet11/> ਜੇ ਉਹ ਪਾਜ਼ਿਟਿਵ ਹਨ, ਤਾਂ ਉਹ ਸਿਫਾਰਸ਼ ਕਰਦੇ ਹਨ ਕਿ ਉਹਨਾਂ ਦੇ ਸਾਥੀਆਂ ਦਾ ਵੀ ਇਲਾਜ ਕੀਤਾ ਜਾਵੇ।<ref name=Lancet11>{{cite journal|last=Hawkes|first=S|coauthors=Matin, N, Broutet, N, Low, N|title=Effectiveness of interventions to improve screening for syphilis in pregnancy: a systematic review and meta-analysis|journal=The Lancet infectious diseases|date=June 2011 15|pmid=21683653|volume=11|issue=9|pages=684–91|doi=10.1016/S1473-3099(11)70104-9}}</ref> ਪਰ ਜਮਾਂਦਰੂ ਸਿਫਿਲਿਸ, ਅਜੇ ਵੀ ਵਿਕਾਸਸ਼ੀਲ ਦੇਸ਼ਾਂ ਵਿੱਚ ਆਮ ਹੈ, ਕਿਉਂਕਿ ਕਈ ਔਰਤਾਂ ਨੂੰ [[ਜਨਮ ਤੋਂ ਪਹਿਲਾਂ ਦੀ ਦੇਖਭਾਲ]]ਬਿਲਕੁਲ ਨਹੀਂ ਮਿਲਦੀ ਹੈ, ਅਤੇ ਦੂਜਿਆਂ ਨੂੰ ਜਿਹੜੀ ਜਨਮ ਤੋਂ ਪਹਿਲਾਂ ਦੀ ਦੇਖਭਾਲ ਮਿਲਦੀ ਹੈ ਉਸ ਵਿੱਚ ਇਹ ਜਾਂਚ ਸ਼ਾਮਲ ਨਹੀਂ ਹੁੰਦੀ ਹੈ,<ref name=Screening04/> ਅਤੇ ਇਹ ਅਜੇ ਵੀ ਵਿਕਾਸਸ਼ੀਲ ਦੇਸ਼ਾਂ ਵਿੱਚ ਕਦੇ-ਕਦੇ ਹੁੰਦਾ ਹੈ, ਕਿਉਂਕਿ ਜਿਨ੍ਹਾਂ ਨੂੰ ਸੀਫਿਲਸ ਦੀ ਲਾਗ ਹੋਣ ਦੀ ਸਭ ਤੋਂ ਵੱਧ ਸੰਭਾਵਨਾ ਹੁੰਦੀ ਹੈ (ਡਰੱਗਜ਼ ਆਦੀ ਦੀ ਵਰਤੋਂ ਦੇ ਕਾਰਨ ) ਉਹਨਾਂ ਨੂੰ ਗਰਭ-ਅਵਸਥਾ ਦੇ ਦੌਰਾਨ ਦੇਖਭਾਲ ਮਿਲਣ ਦੀ ਸੰਭਾਵਨਾ ਸਭ ਤੋਂ ਘੱਟ ਹੁੰਦੀ ਹੈ।<ref name=Screening04/> ਘੱਟ ਤੋਂ ਦਰਮਿਆਨੀ ਆਮਦਨੀ ਵਾਲੇ ਦੇਸ਼ਾਂ ਵਿੱਚ ਜਾਂਚ ਤਕ ਪਹੁੰਚ ਬਣਾਉਣ ਦੇ ਕਈ ਉਪਾਅ ਕਰਨ ਨਾਲ ਜਮਾਂਦਰੂ ਸੀਫਿਲਸ ਨੂੰ ਘਟਾਉਣ ਵਿੱਚ ਪ੍ਰਭਾਵੀ ਜਾਪਦੇ ਹਨ।<ref name=Lancet11/> ਕੈਨੇਡਾ<ref>{{cite web|title=National Notifiable Diseases|url=http://dsol-smed.phac-aspc.gc.ca/dsol-smed/ndis/list-eng.php|publisher=Public Health Agency of Canada|date=5 April 2005|accessdate=2 August 2011|archive-date=9 ਅਗਸਤ 2011|archive-url=https://web.archive.org/web/20110809162040/http://dsol-smed.phac-aspc.gc.ca/dsol-smed/ndis/list-eng.php|dead-url=yes}}</ref> the ਯੂਰਪੀ ਯੂਨੀਅਨ,<ref>{{cite journal|last=Viñals-Iglesias|first=H|coauthors=Chimenos-Küstner, E|title=The reappearance of a forgotten disease in the oral cavity: syphilis|journal=Medicina oral, patologia oral y cirugia bucal|date=September 2009 1|volume=14|issue=9|pages=e416–20|pmid=19415060}}</ref> ਅਤੇ ਯੂਨਾਈਟਿਡ ਸਟੇਟਸ ਸਮੇਤ ਕਈ ਦੇਸ਼ਾਂ ਵਿੱਚ ਸਿਫਿਲਿਸ [[ਸੂਚਿਤ ਕੀਤੀ ਜਾਣ ਵਾਲੀ ਬਿਮਾਰੀ]] ਹੈ।<ref>{{cite web|title=Table 6.5. Infectious Diseases Designated as Notifiable at the National Level-United States, 2009 [a]|url=http://www.unboundmedicine.com/redbook/ub/view/RedBook/187389/all/Table_6_5__Infectious_Diseases_Designated_as_Notifiable_at_the_National_Level_United_States__2009_%5Ba%5D|work=Red Book|accessdate=2 August 2011}}</ref> ਇਸਦਾ ਮਤਲਬ ਹੈ ਕਿ ਸਿਹਤ ਦੇਖਭਾਲ ਪੇਸ਼ਾਵਰਾਂ ਨੂੰ [[ਜਨਤਕ ਸਿਹਤ]]ਅਧਿਕਾਰੀਆਂ ਨੂੰ ਸੂਚਿਤ ਕਰਨ ਦੀ ਲੋੜ ਹੁੰਦੀ ਹੈ, ਜੋ ਉਸ ਤੋਂ ਬਾਅਦ ਆਦਰਸ਼ਕ ਤੌਰ ਤੇ ਵਿਅਕਤੀ ਦੇ ਸਾਥੀ ਨੂੰ [[ਸਾਥੀ ਦੀ ਸੂਚਨਾ]] ਦੇਣਗੇ।<ref>{{cite book|title=Brunner & Suddarth's textbook of medical-surgical nursing.|year=2010|publisher=Wolters Kluwer Health/Lippincott Williams & Wilkins|location=Philadelphia|isbn=978-0-7817-8589-1|pages=2144|edition=12th|url=http://books.google.com/books?id=SmtjSD1x688C&pg=PA2144}}</ref> ਡਾਕਟਰ ਮਰੀਜ਼ਾਂ ਨੂੰ ਉਤਸ਼ਾਹਿਤ ਕਰ ਸਕਦੇ ਹਨ ਕਿ ਉਹ ਆਪਣੇ ਸਾਥੀਆਂ ਨੂੰ ਦੇਖਭਾਲ ਲੈਣ ਲਈ ਭੇਜਣ।<ref>{{cite journal|last=Hogben|first=M|title=Partner notification for sexually transmitted diseases|journal=Clinical infectious diseases: an official publication of the Infectious Diseases Society of America|date=April 2007 1|volume=44 Suppl 3|pages=S160–74|pmid=17342669|doi=10.1086/511429}}</ref> CDC ਸਿਫਾਰਸ਼ ਕਰਦਾ ਹੈ ਕਿ ਮਰਦਾਂ ਨਾਲ ਸੈਕਸ ਕਰਨ ਵਾਲੇ ਜਿਨਸੀ ਤੌਰ ਤੇ ਸਰਗਰਮ ਮਰਦ ਸਾਲ ਵਿੱਚ ਘੱਟੋ-ਘੱਟ ਇੱਕ ਵਾਰ ਜਾਂਚ ਕਰਵਾਉਣ।<ref>{{cite web|title=Trends in Sexually Transmitted Diseases in the United States: 2009 National Data for Gonorrhea, Chlamydia and Syphilis|url=http://www.cdc.gov/std/stats09/tables/trends-table.htm|publisher=[[Centers for Disease Control and Prevention]]|date=22 November 2010|accessdate=3 August 2011}}</ref> ==ਇਲਾਜ== ===ਸ਼ੁਰੂਆਤੀ ਲਾਗਾਂ=== ਗੈਰ-ਜਟਿਲ ਸੀਫਿਲਤ ਲਈ ਇਲਾਜ ਦੀ ਪਹਿਲੀ ਚੋਣ [[Benzylpenicillin|ਪੈਨਿਸਿਲਿਨ G]] ਦਾ ਮਾਂਸਪੇਸ਼ੀ ਵਿੱਚ ਇਕੱਲਾ ਟੀਕਾ ਹਾਂ ਮੂੰਹ ਰਾਹੀਂ ਲਈ ਜਾਣ ਵਾਲੀ [[ਅਜ਼ੀਥ੍ਰੋਮਾਈਸਿਨ]] ਦੀ ਇੱਕ ਖੁਰਾਕ ਹੈ।<ref>{{cite book|author = David N. Gilbert|title=The Sanford guide to antimicrobial therapy 2011|publisher=Antimicrobial Therapy |location=Sperryville, VA|isbn=978-1-930808-65-2|pages=22| edition = 41st|author-separator =,|author2 = Robert C. Moellering|author3 = George M. Eliopoulos|display-authors = 3 }}</ref><!-- ST10 --> [[ਡੌਕਸੀਸਾਈਕਲਿਨ]] ਅਤੇ [[ਟੇਟਰਾਸਾਈਕਲਿਨ]] ਵਿਕਲਪਕ ਚੋਣਾਂ ਹਨ; ਪਰ, ਜਮਾਂਦਰੂ ਕਰੂਪਤਾਵਾਂ ਦੇ ਜੋਖਮ ਦੇ ਕਾਰਨ, ਗਰਭਵਤੀ ਔਰਤਾਂ ਨੂੰ ਇਹਨਾਂ ਦੀ ਸਿਫਾਰਸ਼ ਨਹੀਂ ਕੀਤੀ ਜਾਂਦੀ ਹੈ। <!-- ST10 --> [[ਮਾਕਰੌਲਾਈਡ]], [[ਕਲਿਂਡਾਮਾਈਸਿਨ]], ਅਤੇ [[ਰਿਫਏਮਪਿਨ]] ਸਮੇਤ ਕਈ ਸਾਰੇ ਏਜੰਟਾਂ ਦੇ ਪ੍ਰਤੀ [[ਐਂਟੀਬਾਇਓਟਿਕ ਰੋਧਕਤਾ]] ਵਿਕਸਿਤ ਹੋ ਗਈ ਹੈ।<ref name=ST10/> [[ਸੇਫਟ੍ਰਾਈਐਕਸੋਨ]], ਇੱਕ ਤੀਜੀ ਪੀੜੀ ਦਾ [[ਸੇਫਲਾਸਪੋਰਿਨ]] [[ਐਂਟੀਬਾਇਓਟਿਕ]], ਪੈਨਸਿਲਿਨ ਅਧਾਰਤ ਇਲਾਜ ਦੇ ਬਰਾਬਰ ਪ੍ਰਭਾਵੀ ਹੋ ਸਕਦਾ ਹੈ।<ref name=Kent08/> ===ਪਿਛੇਤੀਆਂ ਲਾਗਾਂ=== ਨਿਊਰੋ ਸਿਫਿਲਿਸ ਲਈ, [[ਕੇਂਦਰੀ ਤੰਤੂ ਪ੍ਰਣਾਲੀ]] ਵਿੱਚ ਪੈਣਿਸਿਲਿਨ G ਦੇ ਮਾੜੇ ਦਾਖਲੇ ਦੇ ਕਾਰਨ, ਪ੍ਰਭਾਵਿਤ ਵਿਅਕਤੀਆਂ ਨੂੰ ਘੱਟੋ-ਘੱਟ 10 ਦਿਨਾਂ ਲਈ ਨੱਸ ਰਾਹੀਂ ਦਿੱਥਿ ਜਾਣ ਵਾਲੀ ਪੈਨਿਸਿਲਨ ਦੀਆਂ ਵੱਡੀਆਂ ਖੁਰਾਂ ਦੇਣ ਦੀ ਸਿਫਾਰਸ਼ ਕੀਤੀ ਜਾਂਦੀ ਹੈ।<ref name=Kent08/><ref name=ST10/> ਜੇ ਕਿਸੇ ਵਿਕਅਤੀ ਨੂੰ ਐਲਰਜੀ ਹੈ, ਤਾਂ ਸੇਫਟ੍ਰਾਇਐਕਸੋਨ ਵਰਤੀ ਜਾ ਸਕਦੀ ਹੈ ਜਾਂ ਪੈਨਿਸਿਲਿਨ ਸੰਵੇਦਨਹੀਨਤਾ ਦੀ ਕੋਸ਼ਿਸ਼ ਕੀਤੀ ਜਾ ਸਕਦੀ ਹੈ। <!-- Kent08 -->ਦੂਜੀਆਂ ਦੇਰ ਨਾਲ ਹੋਣ ਵਾਲੀਆਂ ਪ੍ਰਸਤੁੱਤੀਆਂ ਦਾ ਤਿੰਨ ਹਫ਼ਤਿਆਂ ਲਈ ਹਫ਼ਤੇ ਵਿੱਚ ਇੱਕ ਵਾਰ ਪੱਠਿਆਂ ਵਿੱਚ ਦਿੱਤੀ ਜਾਣ ਵਾਲੀ ਪੈਨਿਸਿਲਿਨ G ਨਾਲ ਇਲਾਜ ਕੀਤਾ ਜਾ ਸਕਦਾ ਹੈ। <!-- Kent08 --> ਜੇ ਐਲਰਜੀ ਹੋਵੇ, ਜਿਵੇਂ ਕਿ ਸ਼ੁਰੂਆਤੀ ਬਿਮਾਰੀ ਦੇ ਮਾਮਲੇ ਵਿੱਚ ਹੁੰਦਾ ਹੈ, ਡੋਕਸੀਸਾਈਕਲਿਨ ਜਾਂ ਟੇਟਰਾਸਾਈਕਲਿਨ ਨੂੰ ਵਰਤਿਆ ਜਾ ਸਕਦਾ ਹੈ, ਪਰ ਲੰਬੀ ਮਿਆਦ ਵਾਸਤੇ। <!-- Kent08 --> ਇਸ ਚਰਣ ਤੇ ਇਲਾਜ ਇਸਦਾ ਅੱਗੇ ਵਧਣਾ ਸੀਮਿਤ ਕਰ ਦਿੰਦਾ ਹੈ, ਪਰ ਇਸ ਦਾ ਪਹਿਲਾਂ ਹੀ ਹੋ ਚੁੱਕੇ ਨੁਕਸਾਨ ਤੇ ਥੋੜ੍ਹਾ ਜਿਹਾ ਅਸਰ ਹੁੰਦਾ ਹੈ।<ref name=Kent08/> ===ਜੇਰਿਸਕ-ਹਰਕਸਹਾਈਮਰ ਪ੍ਰਤਿਕਿਰਿਆ=== ਇਲਾਜ ਦੇ ਸੰਭਾਵੀ ਮਾੜੇ ਪ੍ਰਭਾਵਾਂ ਵਿੱਚੋਂ ਇੱਕ [[ਜੇਰਿਸਕ-ਹਰਕਸਹਾਈਮਰ ਪ੍ਰਤਿਕਿਰਿਆ]] ਹੈ। <!-- Kent08 --> ਇਹ ਅਕਸਰ ਇੱਕ ਘੰਟੇ ਦੇ ਅੰਦਰ ਸ਼ੁਰੂ ਹੋ ਜਾਂਦੀ ਹੈ ਅਤੇ 24 ਘੰਟਿਆਂ ਲਈ ਰਹਿੰਦੀ ਹੈ, ਜਿਸਦੇ ਨਾਲ ਬੁਖ਼ਾਰ, ਪੱਠਿਆਂ ਵਿੱਚ ਦਰਦ, ਸਿਰ ਦਰਦ, ਅਤੇ[[ਟੇਕੀਕਾਰਡੀਆ|ਦਿਲ ਦੀ ਤੇਜ ਧੜਕਨ]] ਦੇ ਲੱਛਣ ਹੁੰਦੇ ਹਨ।<ref name="Kent08"/> ਇਹ ਟੁੱਟ ਰਹੇ ਸਿਫਿਲਿਸ ਬੈਕਟੀਰੀਆ ਦੁਆਰਾ ਕੱਢੇ ਗਏ ਲਿਪੋਪ੍ਰੋਟੀਨ ਦੇ ਪ੍ਰਤੀ ਪ੍ਰਤਿਕਿਰਿਆ ਵਿੱਚ ਪ੍ਰਤਿਰੱਖਿਆ ਪ੍ਰਣਾਲੀ ਦੁਆਰਾ ਛੱਡੇ ਗਏ [[ਸਾਈਟੋਕਿਨਸ]] ਦੁਆਰਾ ਪੈਦਾ ਹੁੰਦੇ ਹਨ।<ref name=Radolf2006>{{cite book |author= Radolf, JD; Lukehart SA (editors)| year=2006 |title=Pathogenic ''Treponema'': Molecular and Cellular Biology |url= https://archive.org/details/pathogenictrepon0000unse| publisher=Caister Academic Press | isbn= 1-904455-10-7}}</ref> ==ਵਿਆਪਕਤਾ== {{Main|ਸਿਫਿਲਿਸ ਦੀ ਵਿਆਪਕਤਾ}} [[Image:Syphilis world map - DALY - WHO2004.svg|thumb| 2004 ਵਿੱਚ ਪ੍ਰਤੀ 100,000&nbsp;ਨਿਵਾਸੀਆਂ ਲਈ ਸਿਫਿਲਿਸ ਤੋਂ [[Age adjustment|ਉਮਰ-ਮਾਣਕੀਕ੍ਰਿਤ ਮੌਤਾਂ]] ਮੌਤਾਂ<ref>{{cite web|url=http://www.who.int/healthinfo/global_burden_disease/estimates_country/en/index.html |title=Disease and injury country estimates |year=2004 |publisher = [[World Health Organization]] (WHO) |accessdate=11 November 2009}}</ref> {{Multicol}} {{legend|#b3b3b3|no data}} {{legend|#ffff65|<35}} {{legend|#fff200|35-70}} {{legend|#ffdc00|70-105}} {{legend|#ffc600|105-140}} {{legend|#ffb000|140-175}} {{legend|#ff9a00|175-210}} {{Multicol-break}} {{legend|#ff8400|210-245}} {{legend|#ff6e00|245-280}} {{legend|#ff5800|280-315}} {{legend|#ff4200|315-350}} {{legend|#ff2c00|350-500}} {{legend|#cb0000|>500}} {{Multicol-end}}]] ਮੰਨਿਆ ਜਾਂਦਾ ਹੈ ਕਿ 1999 ਵਿੱਚ ਸਿਫਿਲਿਸ ਨੇ 12 ਮਿਲੀਅਨ ਲੋਕਾਂ ਨੂੰ ਪ੍ਰਭਾਵਿਤ ਕੀਤਾ, ਜਿਨ੍ਹਾਂ ਵਿੱਚੋਂ 90% ਤੋਂ ਵੱਧ ਮਾਮਲੇ [[ਵਿਕਾਸਸ਼ੀਲ ਦੇਸਾਂ]] ਵਿੱਚ ਹੋਏ।<ref name=ST10/> ਇਸ ਸਾਲ ਵਿੱਚ 700,000 ਅਤੇ 16&nbsp;ਲੱਖ ਗਰਭ-ਅਵਸਥਾਵਾਂ ਨੂੰ ਪ੍ਰਭਾਵਿਤ ਕਰਦਾ ਹੈ, ਜਿਸ ਦਾ ਨਤੀਜਾ [[ਆਪਣੇ-ਆਪ ਗਰਭਪਾਤ]], [[ਮਰੇ ਹੋਏ ਬੱਚੇ ਦਾ ਜਨਮ]], ਅਤੇ ਜਮਾਂਦਰੂ ਸਿਫਿਲਿਸ ਸੀ। <!-- Wood09 --> [[ਉਪ-ਸਹਾਰਾ ਅਫ੍ਰੀਕਾ]], ਵਿੱਚ, ਸਿਫਿਲਿਸ 20% [[ਜਨਮ ਦੌਰਾਨ ਮੌਤਾਂ]]ਦਾ ਕਾਰਨ ਬਣਦਾ ਹੈ।<ref name=Wood09/> ਅਨੁਪਾਤਕ ਤੌਰ ਤੇ ਇਸਦੀ ਦਰ [[Recreational drug use|ਨੱਸ ਰਾਹੀਂ ਦਵਾਈ ਲੈਣ ਵਾਲਿਆਂ]], HIV ਤੋਂ ਲਾਗਗ੍ਰਸਤ, ਅਤੇ ਮਰਦਾਂ ਦੇ ਨਾਲ ਸੈਕਸ ਕਰਨ ਵਾਲੇ ਮਰਦਾਂ ਵਿੱਚ ਵੱਧ ਹੈ।<ref name="Coffin2010" /><ref name="Gao2009" /><ref name="Karp2009" /> ਯੂਨਾਈਟਿਡ ਸਟੇਟਸ ਵਿੱਚ, 2007 ਵਿੱਚ ਸਿਫਿਲਿਸ ਦੀਆਂ ਦਰਾਂ ਮਰਦਂ ਵਿੱਚ ਔਰਤਾਂ ਨਾਲੋਂ ਛੇ ਗੁਣਾ ਉੱਪਰ ਸਨ, ਜਦ ਕਿ 1997 ਵਿੱਚ ਇਹ ਬਰਾਬਰ ਸਨ।<ref>{{cite web|title=Trends in Reportable Sexually Transmitted Diseases in the United States, 2007|url=http://www.cdc.gov/std/stats07/trends.htm|publisher=[[Centers for Disease Control and Prevention]](CDC)|date=13 January 2009|accessdate=2 August 2011}}</ref> 2010 ਵਿੱਚ ਲਗਭਗ ਅੱਧੇ ਮਾਮਲੇ [[ਅਫ੍ਰੀਕੀ ਅਮਰੀਕੀਆਂ]] ਦੇ ਸਨ।<ref>{{cite web|title=STD Trends in the United States: 2010 National Data for Gonorrhea, Chlamydia, and Syphilis|url=http://www.cdc.gov/std/stats10/tables/trends-table.htm|publisher=[[Centers for Disease Control and Prevention]] (CDC)|date=22 November 2010|accessdate=20 November 2011}}</ref> 18ਵੀਂ ਅਤੇ 19ਵੀਂ ਸਦੀ ਵਿੱਚ ਸਿਫਿਲਿਸ ਯੂਰਪ ਵਿੱਚ ਕਾਫੀ ਆਮ ਸੀ। <!-- Music08 --> 20ਵੀਂ ਸਦੀ ਦੇ ਸ਼ੁਰੂ ਤੋਂ ਲੈ ਕੇ 1980 ਅਤੇ 1990 ਦੇ ਦਹਾਇਕਿਆਮ ਤਕ, ਵਿਕਸਿਤ ਦੇਸ਼ਾਂ ਵਿੱਚ [[ਐਂਟੀਬਾਇਓਟਿਕਸ]] ਦੀ ਵਿਆਪਕ ਦੇ ਕਾਰਨ ਲਾਗ ਵਿੱਚ ਬਹੁਤ ਜ਼ਿਆਦਾ ਕਮੀ ਆਈ।<ref name=Music08/> 2000 ਤੋਂ, ਸੰਯੁਕਤ ਰਾਜ ਅਮਰੀਕਾ, ਕੈਨੇਡਾ, ਯੂਕੇ, ਆਸਟ੍ਰੇਲੀਆ ਅਤੇ ਯੂਰਪ ਵਿੱਚ ਸਿਫਿਲਿਸ ਦੀਆਂ ਦਰਾਂ ਵੱਧ ਰਹੀਆਂ ਹਨ, ਮੁੱਖ ਤੌਰ ਤੇ ਮਰਦਾਂ ਦੇ ਨਾਲ ਸੈਕਸ ਕਰਨ ਵਾਲੇ ਮਰਦਾਂ ਵਿੱਚ।<ref name=ST10/> ਪਰ ਇਸ ਸਮੇਂ ਦੌਰਾਨ ਅਮਰੀਕੀ ਔਰਤਾਂ ਦੇ ਵਿੱਚ ਸਿਫਿਲਿਸ ਦੀਆਂ ਦਰਾਂ ਸਥਿਰ ਰਹੀਆਂ ਹਨ, ਅਤੇ UK ਦੀਆਂ ਔਰਤਾਂ ਵਿੱਚ ਦਰਾਂ ਵਧੀਆਂ ਹਨ, ਪਰ ਇਹ ਵਾਧਾ ਮਰਦਾਂ ਨਾਲੋਂ ਘੱਟ ਹੈ।<ref name=AOP08>{{cite journal|last=Kent|first=ME|coauthors=Romanelli, F|title=Reexamining syphilis: an update on epidemiology, clinical manifestations, and management|url=https://archive.org/details/sim_annals-of-pharmacotherapy_2008-02_42_2/page/226|journal=The Annals of pharmacotherapy|date=February 2008|volume=42|issue=2|pages=226–36|pmid=18212261|doi=10.1345/aph.1K086}}</ref> 1990 ਦੇ ਦਹਾਕੇ ਤੋਂ ਚੀਨ ਅਤੇ ਰੂਸ ਵਿੱਚ ਵਿਪਰੀਤ ਲਿੰਗ ਦੇ ਵਿਅਕਤੀਆਂ ਨਾਲ ਜਿਨਸੀ ਸਬੰਧ ਰੱਖਣ ਵਾਲਿਆਂ ਵਿੱਚ ਦਰਾਂ ਵਧੀਆਂ ਹਨ।<ref name=ST10/> ਇਸ ਦਾ ਕਾਰਨ ਜਿਨਸੀ ਸਬੰਧਾਂ ਦੇ ਅਸੁਰੱਖਿਅਤ ਤਰੀਕਿਆਂ, ਜਿਵੇਂ ਕਿ ਖੁੱਲ੍ਹੇ ਜਿਨਸੀ ਸੰਬੰਧਾਂ ਵਿੱਚ ਵਾਧਾ, ਵੇਸਵਾ ਗਮਨ, ਅਤੇ ਰੋਕ ਵਾਲੀ ਸੁਰੱਖਿਆ ਦੀ ਘੱਟ ਰਹੀ ਵਰਤੋਂ ਨੂੰ ਮੰਨਿਆ ਜਾਂਦਾ ਹੈ।<ref name=ST10/><ref name=AOP08/><ref>{{cite journal|last=Ficarra|first=G|coauthors=Carlos, R|title=Syphilis: The Renaissance of an Old Disease with Oral Implications|journal=Head and neck pathology|date=September 2009|volume=3|issue=3|pages=195–206|pmid=20596972|doi=10.1007/s12105-009-0127-0|pmc=2811633}}</ref> ਇਲਾਜ ਨਾ ਕੀਤੇ ਜਾਣ ਤੇ, ਇਸ ਤੋਂ ਮੌਤ ਦੀ ਦਰ 8% ਤੋਂ 58% ਹੈ, ਜਿਸ ਵਿੱਚ ਮਰਦਾਂ ਦੀ ਮੌਤ ਦੌ ਦਰ ਵੱਧ ਹੈ।<ref name=Kent08/> 19ਵੀਂ ਅਤੇ 20ਵੀਂ&nbsp;ਸਦੀਆਂ ਵਿੱਚ ਸਿਫਿਲਿਸ ਦੇ ਲੱਛਣ ਘੱਟ ਗੰਭੀਰ ਹੋ ਗਏ ਹਨ, ਕੁਝ ਹੱਦ ਤਕ ਪ੍ਰਭਾਵੀ ਇਲਾਜ ਦੀ ਵਿਆਪਕ ਉਪਲਬਧਤਾ ਦੇ ਕਾਰਨ ਅਤੇ ਕੁਝ ਹੱਦ ਤਕ ਸਪਾਇਰੋਚੇਟ ਦੀ [[ਤੀਬਰਤਾ]] ਵਿੱਚ ਕਮੀ ਹੈ।<ref name=Sec2010/> ਜਲਦੀ ਇਲਾਜ ਦੇ ਨਾਲ, ਜਟਿਲਤਾਵਾਂ ਘੱਟ ਹੁੰਦੀਆਂ ਹਨ।<ref name=Pri2008/> ਸਿਫਿਲਿਸ ਕਾਰਨ HIV ਦੇ ਫੈਲਣ ਦਾ ਜੋਖਮ ਦੋ ਤੋਂ ਪੰਜ ਵਾਰ ਤਕ ਵੱਧ ਜਾਂਦਾ ਹੈ, ਅਤੇ ਸਹਿ-ਲਾਗ ਆਮ ਹੈ (ਕਈ ਸ਼ਹਿਰੀ ਕੇਂਦਰਾਂ ਵਿੱਚ 30–60%)।<ref name=Kent08/><ref name=ST10/> == ਇਤਿਹਾਸ == {{Main|ਸਿਫਿਲਿਸ ਦਾ ਇਤਿਹਾਸ}} [[Image:Rembrandt Harmensz. van Rijn 095.jpg|thumb|[[ਰੇਮਬ੍ਰੇਂਡਟ ਵੈਨ ਰਾਇਨ]] ਦੁਆਰਾ [[ਗੇਰਾਰਡ ਡੇ ਲੇਅਰਸ]] ਦਾ ਚਿੱਤਰ ''circa'' 1665–67, ਤੇਲ ਚਿੱਤਰ - ਡੇ ਲੇਅਰਸ, ਪੇਂਟਰ ਅਤੇ ਕਲਾ ਸਾਸ਼ਤਰੀ, ਜਮਾਂਦਰੂ ਸੀਫਿਲਸ ਤੋਂ ਪੀੜਤ ਸੀ ਜਿਸ ਨੇ ਉਹਨਾਂ ਦਾ ਚਿਹਰਾ ਵਿਗਾੜ ਦਿੱਤਾ ਸੀ ਅਤੇ ਅੰਤ ਵਿੱਚ ਉਹਨਾਂ ਨੂੰ ਅੰਨ੍ਹਾ ਕਰ ਦਿੱਤਾ ਸੀ।<ref>''[[Metropolitan Museum of Art|The Metropolitan Museum of Art Bulletin]]'', Summer 2007, pp. 55–56.</ref>]] ਸਿਫਿਲਿਸ ਦੇ ਸਹੀ ਮੂਲ ਦਾ ਪਤਾ ਨਹੀਂ ਹੈ।<ref name=Kent08/> ਦੋ ਮੁੱਖ ਪਰਿਕਲਪਨਾਵਾ ਵਿੱਚੋਂ, ਇੱਕ ਸੁਝਾਅ ਦਿੰਦੀ ਹੈ ਕਿ ਯੂਰੋਪ ਵਿੱਚ ਸਿਫਿਲਿਸ [[ਕ੍ਰਿਸਟੋਫਰ ਕੋਲੰਬਸ]] ਦੀ [[ਅਮਰੀਕਾ]] ਯਾਤਰਾ ਦੇ ਚਾਲਕ ਦਲ ਦੇ ਨਾਲ ਆਇਆ ਸੀ, ਦੂਜੀ ਪਰਿਕਲਪਨਾ ਕਹਿੰਦੀ ਹੈ ਕਿ ਸਿਫਿਲਿਸ ਯੂਰਪ ਵਿੱਚ ਪਹਿਲਾਂ ਹੀ ਮੌਜੂਦ ਸੀ, ਪਰ ਇਸ ਨੂੰ ਪਛਾਣਿਆ ਨਹੀਂ ਗਿਆ ਸੀ। <!-- Orgin10 --> ਇਹਨਾਂ ਨੂੰ "ਕੋਲੰਬੀਅਨ" ਅਤੇ "ਪੂਰਵ-ਕੋਲੰਬੀਅਨ" ਪਰਿਕਲਪਨਾਵਾਂ ਕਿਹਾ ਜਾਂਦਾ ਹੈ।<ref name=Orgin10>{{cite journal|last=Farhi|first=D|coauthors=Dupin, N|title=Origins of syphilis and management in the immunocompetent patient: facts and controversies|journal=Clinics in dermatology|date=September 2010-Oct|volume=28|issue=5|pages=533–8|pmid=20797514|doi=10.1016/j.clindermatol.2010.03.011}}</ref> ਉਪਲਬਧ ਸਬੂਤ ਕੋਲੰਬੀਅਨ ਪਰਿਕਲਪਨਾ ਦਾ ਸਭ ਤੋਂ ਚੰਗਾ ਸਮਰਥਨ ਕਰਦਾ ਹੈ।<ref>{{cite journal|last=Rothschild|first=BM|title=History of syphilis|url=https://archive.org/details/sim_clinical-infectious-diseases_2005-05-15_40_10/page/1454|journal=Clinical infectious diseases: an official publication of the Infectious Diseases Society of America|date=15 May 2005|volume=40|issue=10|pages=1454–63|pmid=15844068|doi=10.1086/429626}}</ref><ref>{{cite journal|last=Harper|first=KN|coauthors=Zuckerman, MK; Harper, ML; Kingston, JD; Armelagos, GJ|title=The origin and antiquity of syphilis revisited: an appraisal of Old World pre-Columbian evidence for treponemal infection.|journal=American journal of physical anthropology|date=2011|volume=146 Suppl 53|pages=99-133|pmid=22101689}}</ref> ਯੂਰਪ ਵਿੱਚ ਸਿਫਿਲਿਸ ਫੈਲਣ ਦਾ ਸਭ ਤੋਂ ਪਹਿਲਾ ਲਿਖਤੀ ਰਿਕਾਰਡ 1494/1495 ਵਿੱਚ ਫ੍ਰਾਂਸੀਸੀ ਹਮਲੇ ਦੇ ਸਮੇਂ [[Naples|ਨੇਪਲਸ, ਇਟਲੀ]] ਦਾ ਹੈ।<ref name=Music08>{{cite journal|last=Franzen|first=C|title=Syphilis in composers and musicians--Mozart, Beethoven, Paganini, Schubert, Schumann, Smetana|url=https://archive.org/details/european-journal-clinical-microbiology_2008-12_27_12/page/1151|journal=European Journal of Clinical Microbiology and Infectious Diseases |date=December 2008|volume=27|issue=12|pages=1151–7|pmid=18592279|doi=10.1007/s10096-008-0571-x}}</ref><ref name=Orgin10/> ਵਾਪਸ ਆ ਰਹੇ ਫ੍ਰਾਂਸੀਸੀ ਸੈਨਿਕਾਂ ਦੁਆਰਾ ਇਸ ਨੂੰ ਫੈਲਾਏ ਜਾਣ ਦੇ ਕਾਰਨ, ਇਸ ਨੂੰ ਸ਼ੁਰੂ ਵਿੱਚ "ਫ੍ਰਾਂਸੀਸੀ ਬਿਮਾਰੀ" ਕਿਹਾ ਜਾਂਦਾ ਸੀ, ਪਰੰਪਰਾਗਤ ਤੌਰ ਤੇ ਇਸ ਨੂੰ ਅੱਜ ਵੀ ਇਸੇ ਨਾਮ ਨਾਲ ਬੁਲਾਇਆ ਜਾਂਦਾ ਹੈ। 1530 ਵਿੱਚ, "ਸਿਫਿਲਿਸ" ਨਾਮ ਪਹਿਲੀ ਵਾਰ ਇਤਾਲਵੀ ਡਾਕਟਰ ਅਤੇ ਕਵੀ [[ਗਿਰੋਲਾਮੋ ਫ੍ਰੈਕਸਤ੍ਰੋ]] ਦੁਆਰਾ ਉਸਦੀ ਛੇ ਪਦਾਂ ਵਾਲੀ [[ਲਾਤੀਨੀ]] ਕਵਿਤਾ ਦੇ ਸਿਰਲੇਖ ਦੇ ਰੂਪ ਵਿੱਚ ਵਰਤਿਆ ਗਿਆ ਸੀ ਜੋ ਇਟਲੀ ਵਿੱਚ ਬਿਮਾਰੀ ਦੀ ਪ੍ਰਕੋਪ ਦਾ ਵਰਣਨ ਕਰਦੀ ਸੀ।<ref>Nancy G. "Siraisi, Drugs and Diseases: New World Biology and Old World Learning," in Anthony Grafton, Nancy G. Siraisi, with April Shelton, eds. (1992). ''New World, Ancient Texts'' (Cambridge MA: Belknap Press/Harvard University Press), pages 159-194</ref> ਇਸ ਨੂੰ ਇਤਿਹਾਸਕ ਤੌਰ ਤੇ "ਗ੍ਰੇਟ ਪੌਕਸ" ਵੀ ਕਿਹਾ ਜਾਂਦਾ ਸੀ।<ref name=Old05>{{cite journal|last=Dayan|first=L|coauthors=Ooi, C|title=Syphilis treatment: old and new|journal=Expert opinion on pharmacotherapy|date=October 2005|volume=6|issue=13|pages=2271–80|pmid=16218887|doi=10.1517/14656566.6.13.2271}}</ref><ref name=Euro04>{{cite journal|last=Knell|first=RJ|title=Syphilis in renaissance Europe: rapid evolution of an introduced sexually transmitted disease?|journal=Proceedings. Biological sciences / the Royal Society|date=7 May 2004|volume=271 Suppl 4|pages=S174–6|pmid=15252975|doi=10.1098/rsbl.2003.0131|pmc=1810019|issue=Suppl 4|url=http://rspb.royalsocietypublishing.org/content/271/Suppl_4/S174.full.pdf|access-date=31 ਅਕਤੂਬਰ 2013|archive-date=3 ਅਗਸਤ 2014|archive-url=https://web.archive.org/web/20140803093827/http://rspb.royalsocietypublishing.org/content/271/Suppl_4/S174.full.pdf|url-status=dead}}</ref> ਇਸਦੇ ਕਾਰਕ ਜੀਵ, ''ਟ੍ਰੇਪੋਨੇਮਾ ਪੈਲਿਡਮ'', ਨੂੰ ਪਹਿਲੀ ਵਾਰ 1905 ਵਿੱਚ [[ਫ੍ਰਿਟਜ਼ ਸ਼ਾਉਡਿਨ]] ਅਤੇ [[ਏਰਿਕ ਹਾਫਮੈਨ]] ਦੁਆਰਾ ਪਛਾਣਿਆ ਗਿਆ ਸੀ।<ref name=Music08/> ਸਭ ਤੋਂ ਪਹਿਲਾ ਪ੍ਰਭਾਵੀ ਇਲਾਜ ([[ਸੈਲਵਰਸਨ]]) 1910 ਵਿੱਚ [[ਪੌਲ ਏਹਰਲਿਚ]] ਦੁਆਰਾ ਵਿਕਸਿਤ ਕੀਤਾ ਗਿਆ ਸੀ, ਜਿਸ ਤੋਂ ਬਾਅਦ [[ਪੈਨਿਸਿਲਿਨ]] ਦੇ ਪਰੀਖਣ ਕੀਤੇ ਗਏ ਸਨ ਅਤੇ 1943 ਵਿੱਚ ਇਸਦੀ ਪ੍ਰਭਾਵਕਤਾ ਦੀ ਪੁਸ਼ਟੀ ਕੀਤੀ ਗਈ ਸੀ।<ref name=Music08/><ref name=Old05/> ਪ੍ਰਭਾਵੀ ਇਲਾਜ ਦੇ ਆਉਣ ਤੋਂ ਪਹਿਲਾਂ, [[mercury (element)|ਪਾਰਾ]] ਅਤੇ ਵੱਖਰਾ ਕਰਨ ਨੂੰ ਆਮ ਤੌਰ ਤੇ ਵਰਤਿਆ ਜਾਂਦਾ ਸੀ, ਜਿਸ ਵਿੱਚ ਇਲਾਜ ਅਕਸਰ ਬਿਮਾਰੀ ਨਾਲੋਂ ਬਦਤਰ ਹੁੰਦੇ ਸਨ।<ref name=Old05/> ਕਈ ਪ੍ਰਸਿੱਧ ਇਤਿਹਾਸਕ ਵਿਅਕਤੀ, ਜਿਨ੍ਹਾਂ ਵਿੱਚ [[ਫ੍ਰੈਂਜ਼ ਸਕੂਬਰਟ]], [[ਆਰਥਰ ਸ਼ੋਪੇਨਹਾਵਰ]], [[ਐਡਵਾ ਮੈਨੇ]]<ref name=Music08/> ਅਤੇ [[ਅਡੋਲਫ ਹਿਟਲਰ]],<ref>{{cite news | url =http://news.bbc.co.uk/2/hi/health/2842819.stm | title = Hitler syphilis theory revived | publisher = BBC News | date = 12 March 2003}}</ref> ਸ਼ਾਮਲ ਹਨ, ਨੂੰ ਇਹ ਬਿਮਾਰੀ ਹੋਈ ਸੀ। ==ਸਮਾਜ ਅਤੇ ਸੱਭਿਆਚਾਰ== ===ਕਲਾ ਅਤੇ ਸਾਹਿਤ=== [[Image:Hogarth-Harlot-5.png|thumb|ਵੇਸਵਾ ਸੀਫਿਲਿਤ ਤੋਂ ਮਾਰੀ ਗਈ, ਹੋਗਾਰਥ ਦਾ ''[[ਏ ਹਾਰਲੋਟਜ਼ ਪ੍ਰੋਗਰੈਸ (A Harlot's Progress)]]'']] ਸਿਫਿਲਿਸ ਨੂੰ ਦਰਸਾਉਣ ਲਈ ਸਭ ਤੋਂ ਪਹਿਲਾ ਯੂਰਪੀ ਕਲਾਤਮਕ ਕੰਮ [[ਅਲਬ੍ਰੇਕਟ ਡਿਊਰਰ]] ਦਾ ''ਸੀਫਿਲਾਈਟਿਕ ਮੈਨ'', ਹੈ, ਜੋ ਕਿ ਇੱਕ ਲਕੜ ਦੀ ਕਲਾਕ੍ਰਿਤੀ ਹੈ ਅਤੇ ਜੋ ਮੰਨਿਆ ਜਾਂਦਾ ਹੈ ਕਿ [[ਲੈਂਡਕਨੈਸ਼ਟ]], ਇੱਕ ਉੱਤਰੀ ਯੂਰਪੀ [[ਕਿਰਾਏ ਦਾ ਸੈਨਿਕ]] ਹੈ।<ref>{{cite journal|last=Eisler|first=CT|title=Who is Dürer's "Syphilitic Man"?|url=https://archive.org/details/sim_perspectives-in-biology-and-medicine_winter-2009_52_1/page/48|journal=Perspectives in biology and medicine|date=2009 Winter|volume=52|issue=1|pages=48–60|pmid=19168944|doi=10.1353/pbm.0.0065}}</ref> 19ਵੀਂ ਸ਼ਤਾਬਦੀ ਦੇ ਮਿੱਥ ''[[femme fatale]]'' ਜਾਂ "ਵਿਸ਼ ਕੰਨਿਆ" ਬਾਰੇ ਮੰਨਿਆ ਜਾਂਦਾ ਹੈ ਕਿ ਇਸ ਦੀ ਸ਼ੁਰੂਆਤ ਸਿਫਿਲਿਸ ਦੀ ਤਬਾਹੀ ਦੇ ਕਾਰਨ ਹੋਈ ਸੀ, ਜਿਸਦੀ ਪ੍ਰਾਚੀਨ ਸਾਹਿਤਿਕ ਉਦਾਹਰਨ [[ਜੋਹਨ ਕੀਟਸ]] ਦੀ ''[[ਲਾ ਬੇਲੇ ਡੈਮ ਸੈਨਸ ਮਰਸੀ (La Belle Dame sans Merci)]]'' ਹੈ।<ref>{{cite book|last=Hughes|first=Robert|title=Things I didn't know : a memoir|url=https://archive.org/details/thingsididntknow00unse|year=2007|publisher=Vintage|location=New York|isbn=978-0-307-38598-7|pages=[https://archive.org/details/thingsididntknow00unse/page/346 346]|edition=1st Vintage Book}}</ref><ref>{{cite book|last=Wilson|first=[ed]: Joanne Entwistle, Elizabeth|title=Body dressing|url=https://archive.org/details/bodydressing0000unse|year=2005|publisher=Berg Publishers|location=Oxford|isbn=978-1-85973-444-5|pages=[https://archive.org/details/bodydressing0000unse/page/205 205]|edition=[Online-Ausg.]}}</ref> ਕਲਾਕਾਰ [[ਜੈਨ ਵੈਨ ਡੇਰ ਸਟ੍ਰੈਟ]] ਨੇ 1580 ਦੇ ਆਸਪਾਸ ਇੱਕ ਦ੍ਰਿਸ਼ ਪੇਂਟ ਕੀਤਾ ਸੀ ਜਿਸ ਵਿੱਚ ਇੱਕ ਅਮੀਰ ਵਿਅਕਤੀ ਨੂੰ ਸਿਫਿਲਿਸ ਲਈ ਤਪਤ ਖੰਡੀ ਲੱਕੜ [[ਗੁਆਏਕਮ]] ਤੋਂ ਇਲਾਜ ਪ੍ਰਾਪਤ ਕਰਦੇ ਹੋਏ ਦਿਖਾਇਆ ਗਿਆ ਸੀ।<ref>{{cite book|last=Reid|first=Basil A.|title=Myths and realities of Caribbean history|year=2009|publisher=University of Alabama Press|location=Tuscaloosa|isbn=978-0-8173-5534-0|pages=113|url=http://books.google.com/books?id=KtT0_P-9xiAC&pg=PA113|edition=[Online-Ausg.]}}</ref> ਕੰਮ ਦਾ ਸਿਰਲੇਖ ਹੈ "ਸਿਫਿਲਿਸ ਦਾ ਇਲਾਜ ਕਰਨ ਲਈ ਗੁਆਏਕੋ ਦੀ ਤਿਆਰੀ ਅਤੇ ਉਪਯੋਗ"। ਕਲਾਕਾਰ ਨੇ ਇਸ ਚਿੱਤਰ ਨੂੰ ਕਲਾਕ੍ਰਿਤੀਆਂ ਦੀ ਇੱਕ ਲੜੀ ਵਿੱਚ ਸ਼ਾਮਲ ਕੀਤਾ ਸੀ, ਜਿਸ ਦੁਆਰਾ ਉਸ ਨੇ ਨਵੀਂ ਦੁਨੀਆ ਦਾ ਗੁਣਗਾਣ ਕੀਤਾ ਹੈ ਇਹ ਦਰਸਾਉਂਦੇ ਹੋਏ ਕਿ ਉਸ ਵੇਲੇ ਯੂਰਪੀ ਰਈਸਾਂ ਲਈ ਸਿਫਿਲਿਸ ਦਾ ਇਲਾਜ ਕਿੰਨਾ ਮਹੱਤਵਪੂਰਨ ਸੀ, ਹਾਲਾਂਕਿ ਇਹ ਪ੍ਰਭਾਵੀ ਨਹੀਂ ਸੀ। ਰੰਗਾਂ ਨਾਲ ਭਰਪੂਰ ਵਿਸਤ੍ਰਿਤ ਕੰਮ ਵਿੱਚ ਚਾਰ ਨੌਕਰ ਘੋਲ ਤਿਆਰ ਕਰ ਰਹੇ ਹਨ ਜਦ ਕਿ ਵੈਦ ਆਪਣੇ ਪਿੱਛੇ ਕੁਝ ਲੁਕੋਏ ਦੇਖ ਰਿਹਾ ਹੈ, ਅਤੇ ਬਦਕਿਸਮਤ ਰੋਗੀ ਇਸ ਨੂੰ ਪੀ ਰਿਹਾ ਹੈ।<ref name="ALLPOSTERS">[http://www.allposters.com/-sp/Preparation-and-Use-of-Guayaco-for-Treating-Syphilis-Posters_i1587366_.htm"Preparation and Use of Guayaco for Treating Syphilis"] {{Webarchive|url=https://web.archive.org/web/20110521060238/http://www.allposters.com/-sp/Preparation-and-Use-of-Guayaco-for-Treating-Syphilis-Posters_i1587366_.htm |date=2011-05-21 }}. Jan van der Straet. Retrieved 6 August 2007.</ref> ===ਟਸਕੇਗੀ ਅਤੇ ਗੁਆਟੇਮਾਲਾ ਅਧਿਐਨ=== {{ਇਹ ਵੀ ਦੇਖੋ:|ਟਸਕੇਗੀ ਸਿਫਿਲਿਸ ਪ੍ਰਯੋਗ|ਗੁਆਟੇਮਾਲਾ ਵਿੱਚ ਸਿਫਿਲਿਸ ਪ੍ਰਯੋਗ}} 20ਵੀਂ&nbsp;ਸਦੀ ਵਿੱਚ ਸੰਦੇਹਜਨਕ [[ਡਾਕਟਰੀ ਨੈਤਿਕਤਾ]] in ਦੇ ਅਮਰੀਕਾ ਦੇ ਸਭ ਤੋਂ ਵੱਧ ਬਦਨਾਮ ਮਾਮਲਿਆਂ ਵਿੱਚੋਂ ਇੱਕ [[ਟਸਕੇਗੀ ਸਿਫਿਲਿਸ ਅਧਿਐਨ]] ਸੀ।<ref>{{cite journal |author=Katz RV|title=The Tuskegee Legacy Project: Willingness of Minorities to Participate in Biomedical Research |journal=J Health Care Poor Underserved |volume=17 |issue=4|pages=698–715|year=2006 |month=November |pmid=17242525 |pmc=1780164 |doi=10.1353/hpu.2006.0126 |url=https://archive.org/details/sim_journal-of-health-care-for-the-poor-and-underserved_2006-11_17_4/page/698|author-separator=, |author2=Kegeles SS |author3=Kressin NR |display-authors=3 |last4=Green |first4=B. Lee |last5=Wang|first5=Min Qi |last6=James |first6=Sherman A. |last7=Russell |first7=Stefanie Luise |last8=Claudio|first8=Cristina}}</ref> ਇਹ ਅਧਿਐਨ [[ਟਸਕੇਗੀ, ਅਲਬਾਮਾ]], ਵਿੱਚ ਕੀਤਾ ਗਿਆ ਸੀ, ਅਤੇ ਇਸ ਨੂੰ [[ਟਸਕੇਗੀ ਇੰਸਟਿਚਿਊਟ]] ਦੀ ਸਾਂਝੇਦਾਰੀ ਵਿੱਚ [[ਯੂ. ਐਸ. ਪਬਲਿਕ ਹੈਲਥ ਸਰਵਿਸ]] (PHS) ਦਾ ਸਮਰਥਨ ਪ੍ਰਾਪਤ ਸੀ।<ref name=CDCTime>{{cite web|url=http://www.cdc.gov/tuskegee/timeline.htm |title=U.S. Public Health Service Syphilis Study at Tuskegee | publisher = [[Centers for Disease Control and Prevention]] | date = 15 June 2011 | accessdate=7 July 2010 }}</ref> ਇਹ ਅਧਿਐਨ 1932 ਵਿੱਚ ਸ਼ੁਰੂ ਹੋਇਆ, ਜਦੋਂ ਸਿਫਿਲਿਸ ਵਿਆਪਕ ਤੌਰ ਤੇ ਫੈਲੀ ਹੋਈ ਸਮੱਸਿਆ ਸੀ ਅਤੇ ਕੋਈ ਸੁਰੱਖਿਅਤ ਅਤੇ ਪ੍ਰਭਾਵੀ ਇਲਾਜ ਨਹੀਂ ਸੀ।<ref name=TUS00>{{cite journal|last=White|first=RM|title=Unraveling the Tuskegee Study of Untreated Syphilis|journal=Archives of Internal Medicine|date=13 March 2000|volume=160|issue=5|pages=585–98|pmid=10724044|doi=10.1001/archinte.160.5.585}}</ref> ਇਹ ਅਧਿਐਨ ਇਲਾਜ ਨਾ ਕੀਤੇ ਗਏ ਸਿਫਿਲਿਸ ਦੇ ਵੱਧਣ ਨੂੰ ਮਾਪਣ ਲਈ ਤਿਆਰ ਕੀਤਾ ਗਿਆ ਸੀ। 1947 ਤਕ, ਪੈਨਿਸਿਲਨ ਦੀ ਸਿਫਿਲਿਸ ਲਈ ਪ੍ਰਭਾਵੀ ਇਲਾਜ ਦੇ ਰੂਪ ਵਿੱਚ ਪੁਸ਼ਟੀ ਹੋ ਚੁੱਕੀ ਸੀ ਅਤੇ ਇਸ ਨੂੰ ਬਿਮਾਰੀ ਦਾ ਇਲਾਜ ਕਰਨ ਲਈ ਵਿਆਪਕ ਤੌਰ ਤੇ ਵਰਤਿਆ ਜਾ ਰਿਹਾ ਸੀ। <!-- CDCTime --> ਪਰ, ਅਧਿਐਨ ਡਾਇਰੈਕਟਰਾਂ ਨੇ ਅਧਿਐਨ ਨੂੰ ਜਾਰੀ ਰੱਖਿਆ ਅਤੇ ਭਾਗ ਲੈਣ ਵਾਲਿਆਂ ਨੂੰ ਪੈਨਿਸਿਲਨ ਦਾ ਇਲਾਜ ਪੇਸ਼ ਨਹੀਂ ਕੀਤਾ।<ref name=CDCTime/> ਇਸ ਤੇ ਬਹਿਸ ਕੀਤੀ ਜਾਂਦੀ ਹੈ, ਅਤੇ ਕੁਝ ਲੋਕਾਂ ਨੇ ਪਤਾ ਲਗਾਇਆ ਹੈ ਕਿ ਕਈ ਮਰੀਜ਼ਾਂ ਨੂੰ ਪੈਨਿਸਿਲਨ ਦਿੱਤੀ ਗਈ ਸੀ।<ref name="TUS00"/> ਅਧਿਐਨ 1972 ਤਕ ਸਮਾਪਤ ਨਹੀਂ ਹੋਇਆ।<ref name=CDCTime/> ਸਿਫਿਲਿਸ ਨਾਲ ਸਬੰਧਤ ਪ੍ਰਯੋਗ 1946 ਤੋਂ 1948 ਤਕ [[ਗੁਆਟੇਮਾਲਾ]] ਵਿੱਚ ਵੀ ਕੀਤੇ ਗਏ ਸਨ। ਉਹ [[ਸੰਯੁਕਤ ਰਾਜ ਅਮਰੀਕਾ]] ਦੁਆਰਾ ਪ੍ਰਾਯੋਜਿਤ [[human subject research|ਮਨੁੱਖੀ ਪ੍ਰਯੋਗ]] ਸਨ, ਜੋ [[ਜੁਆਨ ਜੋਸੇ ਅਰੇਵੈਲੋ]] ਦੀ ਸਰਕਾਰ ਦੇ ਦੌਰਾਨ ਕੁਝ ਗੁਆਟੇਮਾਲਾ ਹੈਲਥ ਮਿਨਿਸਟਰੀਆਂ ਅਤੇ ਅਧਿਕਾਰੀਆਂ ਦੇ ਸਹਿਯੋਗ ਨਾਲ ਕੀਤੇ ਗਏ ਸਨ। ਡਾਕਟਰਾਂ ਤੇ ਸਿਪਾਹੀਆਂ, ਕੈਦੀਆਂ, ਅਤੇ [[ਮਾਨਸਿਕ ਰੋਗੀਆਂ]] ਨੂੰ ਉਹਨਾਂ ਦੀ [[ਸੂਚਿਤ ਸਹਿਮਤੀ ਦੇ ਬਿਨਾਂ ਸਿਫਿਲਿਸ ਅਤੇ ਦੂਜੀਆਂ]][[ਜਿਨਸੀ ਤੌਰ ਤੇ ਫੈਲਣ ਵਾਲੀਆਂ ਬਿਮਾਰੀਆ]] ਨਾਲ ਸੰਕ੍ਰਮਿਤ ਕੀਤਾ, ਅਤੇ ਫੇਰ ਇਹਨਾਂ ਦਾ ਇਲਾਜ [[ਐਂਟੀਬਾਇਓਟਿਕ]] ਦੇ ਬਿਨਾਂ ਕੀਤਾ ਗਿਆ। ਅਕਤੂਬਰ 2010 ਵਿੱਚ, ਸੰਯੁਕਤ ਰਾਜ ਨੇ ਇਹ ਪ੍ਰਯੋਗ ਕਰਨ ਲਈ ਗੁਆਟੇਮਾਲਾ ਤੋਂ ਰਸਮੀ ਤੌਰ ਤੇ ਮਾਫੀ ਮੰਗੀ।<ref>{{cite news |author= |coauthors= |title=U.S. apologizes for newly revealed syphilis experiments done in Guatemala|url=http://www.washingtonpost.com/wp-dyn/content/article/2010/10/01/AR2010100104457.html |quote=The United States revealed on Friday that the government conducted medical experiments in the 1940s in which doctors infected soldiers, prisoners and mental patients in Guatemala with syphilis and other sexually transmitted diseases.|work=[[The Washington Post]] |date=1 October 2010 |accessdate=1 October 2010}}</ref> {{clear}} ==ਹਵਾਲੇ== {{ਹਵਾਲੇ}} ==ਅੱਗੇ ਅਤੇ ਪੜ੍ਹਨ ਲਈ== * Parascandola, John. ''Sex, Sin, and Science: A History of Syphilis in America'' (Praeger, 2008) 195 pp.&nbsp;ISBN 978-0-275-99430-3 [http://www.amazon.com/Sex-Sin-Science-Syphilis-Medicine/dp/0275994309/ excerpt and text search] * Shmaefsky, Brian, Hilary Babcock and David L. Heymann. ''Syphilis'' (Deadly Diseases & Epidemics) (2009) * Stein, Claudia. ''Negotiating the French Pox in Early Modern Germany'' (2009) ==ਬਾਹਰੀ ਕੜੀਆਂ== <!-- ===========================({{NoMoreLinks}})=============================== | ਕਿਰਪਾ ਕਰਕੇ ਇਸ ਲੇਖ ਵਿੱਚ ਹੋਰ ਕੜੀਆਂ ਜੋੜਨ ਵੇਲੇ ਧੀਆਨ ਰੱਖੋ। | ਵਿਕੀਪੀਡੀਆ ਕੜੀਆਂ ਦਾ ਸਮੂਹ ਨਹੀਂ ਹੈ। | | ਬਹੁਤ ਜ਼ਿਆਦਾ ਅਤੇ ਬੇਲੋੜੀਂਦੀਆਂ ਕੜੀਆਂ ਹਟਾ ਦਿੱਤੀਆਂ ਜਾਣਗੀਆਂ | ਵੇਰਵੇ ਲਈ [[Wikipedia:External links]] ਅਤੇ [[Wikipedia:Spam]] ਦੇਖੋ। | | ਕਿਉਂਕਿ ਪਹਿਲਾਂ ਹੀ ਬਹੁਤ ਸਾਰੀਆਂ ਕੜੀਆਂ ਹਨ, ਕਿਰਪਾ ਕਰਕੇ ਕਿਸੇ ਵੀ ਜੁੜਾਵ ਜਾਂ ਬਦਲੀਆਂ | ਦਾ ਸੁਝਾਅ ਲੇਖ ਦੇ ਵਿਚਾਰ-ਵਟਾਂਦਰਾ ਪੰਨੇ ਦੇ ਦਿਓ। ਜਾਂ ਆਪਣੀ ਕੜੀ ਓਪਨ ਡਾਇਰੈਕਟਰੀ ਪ੍ਰੋਜੈਕਟ | (www.dmoz.org) ਤੇ ਢੁਕਵੀਂ ਸ਼੍ਰੇਣੀ ਵਿੱਚ ਦਿਓ ਅਤੇ {{dmoz}} ਟੈਂਪਲੇਟ ਦੀ | ਵਰਤੋਂ ਕਰਦੇ ਹੋਏ ਉਸ ਸ਼੍ਰੇਣੀ ਨਾਲ ਵਾਪਸ ਲਿੰਕ ਕਰੋ। ===========================({{NoMoreLinks}})=============================== --> *[http://www.cdc.gov/std/Syphilis/STDFact-Syphilis.htm "Syphilis - CDC Fact Sheet"] [[Centers for Disease Control and Prevention]] (CDC) *[http://hivinsite.ucsf.edu/InSite?page=kb-05-01-04 UCSF HIV InSite Knowledge Base Chapter: Syphilis and HIV] {{Webarchive|url=https://web.archive.org/web/20130120002214/http://hivinsite.ucsf.edu/InSite?page=kb-05-01-04 |date=2013-01-20 }} {{ਬਿਮਾਰੀਆਂ}} [[ਸ਼੍ਰੇਣੀ:ਬਿਮਾਰੀਆਂ]] o6dzwy603771ge8q9hde3ir1mohhlct 0 60228 846573 601657 2026-09-19T19:16:23Z InternetArchiveBot 37445 Rescuing 3 sources and tagging 0 as dead.) #IABot (v2.0.9.5 846573 wikitext text/x-wiki {{Infobox writer <!-- for more information see [[:Template:Infobox writer/doc]] --> | name = ਇਵਾਨ ਯਾਕੋਵਿੱਚ ਫ਼ਰਾਂਕੋ<br>Іван Якович Франко | image = Ivan Franko (1898).png | imagesize = | caption = | birth_name = Іван Якович Франко | pseudonym = ਮਾਈਰੋਨ, ਕਰੇਮਿਨ, ਜ਼ਾਈਵੀ | birth_date = {{OldStyleDate|August 27|1856|August 15}} | birth_place = [[ਨਾਹੀਊਵੇਚੀ]], [[ਆਸਟਰੀਅਨ ਸਲਤਨਤ]] (ਹੁਣ [[ਯੂਕਰੇਨ]]) | death_date = {{OldStyleDate|May 28|1916|May 15}} | death_place = [[ਲੈਂਬਰਗ]], [[ਆਸਟਰੀਆ-ਹੰਗਰੀ]] (ਹੁਣ [[ਯੂਕਰੇਨ]]) | occupation = ਕਵੀ, ਲੇਖਕ, ਸਿਆਸੀ ਕਾਰਕੁਨ | ethnicity = [[ਯੂਕਰੇਨੀ ਲੋਕ|ਯੂਕਰੇਨੀ]] | period = 1874–1916 | genre = [[ਮਹਾਂਕਾਵਿ]], [[ਨਿੱਕੀ ਕਹਾਣੀ]], [[ਨਾਵਲ]], [[ਨਾਟਕ]] | subject = | movement = [[ਯਥਾਰਥਵਾਦ (ਕਲਾ)|ਯਥਾਰਥਵਾਦ]], [[ਡੈਕਾਡੈਂਟ ਲਹਿਰ]] | spouse = ਓਲਹਾ ਫ਼ੇਦੋਰੀਵਨਾ ਖੋਰੂਜ਼ਿੰਸਕਾ | children = ਆਂਦਰੀਏ <br>[[ਪੇਤਰੋ ਫ਼ਰਾਂਕੋ]] <br> ਤਾਰਾਸ ਫ਼ਰਾਂਕੋ<br> ਹਾਨਾ ਕਲਿਊਚਕੋ (ਫ਼ਰਾਂਕੋ) | influences = [[ਮਿਖਾਇਲੋ ਦਰਾਹੋਮਾਨੋਵ]], [[ਤਾਰਾਸ ਸ਼ੇਵਚੈਨਕੋ]] | influenced = | signature = }} '''ਇਵਾਨ ਯਾਕੋਵਿੱਚ ਫ਼ਰਾਂਕੋ''' ({{lang-uk|Іван Якович Франко}}, {{IPA-uk|iˈvɑn ˈjɑkovɪt͡ʃ frɐnˈkɔ|pron}}) ({{OldStyleDate|27 ਅਗਸਤ|1856|15 ਅਗਸਤ}} &ndash; {{OldStyleDate|28 ਮਈ|1916|15 ਮਈ}}) ਇੱਕ ਯੂਕਰੇਨੀ ਕਵੀ, ਲੇਖਕ, ਪੱਤਰਕਾਰ, ਅਰਥ ਸ਼ਾਸਤਰੀ ਸੀ। [[ਯੂਕਰੇਨੀ ਭਾਸ਼ਾ]] ਵਿੱਚ ਜਸੂਸੀ ਨਾਵਲ ਲਿਖਣ ਵਾਲਾ ਅਤੇ ਆਧੁਨਿਕ ਕਵਿਤਾ ਲਿਖਣ ਵਾਲਾ ਇਹ ਪਹਿਲਾ ਵਿਅਕਤੀ ਸੀ। ਇਹ ਪੱਛਮੀ [[ਯੂਕਰੇਨ]] ਵਿੱਚ ਸਮਾਜਵਾਦੀ ਅਤੇ ਰਾਸ਼ਟਰਵਾਦੀ ਲਹਿਰ ਦਾ ਸੰਸਥਾਪਕ ਸੀ। ਆਪਣੀ ਰਚਨਾ ਦੇ ਨਾਲ ਨਾਲ ਇਸਨੇ ਸੰਸਾਰ ਪ੍ਰਸਿੱਧ ਲੇਖਕਾਂ ਜਿਵੇਂ ਕਿ [[ਵਿਲੀਅਮ ਸ਼ੇਕਸਪੀਅਰ]], [[ਲੋਰਡ ਬਾਇਰਨ]], [[ਵਿਕਤੋਰ ਊਗੋ]], [[ਦਾਂਤੇ ਆਲੀਗੇਰੀ]], [[ਗੋਏਥੇ]] ਵਰਗਿਆਂ ਦੀਆਂ ਰਚਨਾਵਾਂ ਨੂੰ [[ਯੂਕਰੇਨੀ ਭਾਸ਼ਾ|ਯੂਕਰੇਨੀ]] ਵਿੱਚ ਅਨੁਵਾਦ ਕੀਤਾ। [[ਤਾਰਾਸ ਸ਼ੇਵਚੈਨਕੋ]] ਦੇ ਨਾਲ ਮਿਲ ਕੇ ਇਸਨੇ [[ਯੂਕਰੇਨ]] ਦੇ ਆਧੁਨਿਕ ਸਾਹਿਤਕ ਅਤੇ ਸਿਆਸੀ ਚਿੰਤਨ ਉੱਤੇ ਕਾਫ਼ੀ ਅਸਰ ਪਾਇਆ। ==ਜੀਵਨ== ਫ਼ਰਾਂਕੋ ਦਾ ਜਨਮ ਯੂਕਰੇਨੀ ਪਿੰਡ ਨਾਹੀਊਵੇਚੀ ਵਿੱਚ ਹੋਇਆ<ref>[http://gska2.rada.gov. ua/pls/z7502/A005?rdat1=17.07.2005&rf7571=19469 Облікова картка] {{Webarchive|url=https://web.archive.org/web/20130801122059/http://gska2.rada.gov/ |date=2013-08-01 }} {{uk icon}}</ref> ਜੋ ਉਸ ਸਮੇਂ ਆਸਟਰੀਅਨ ਸਲਤਨਤ ਦਾ ਹਿੱਸਾ ਸੀ। ਇਹ ਖਾਂਦੇ-ਪੀਂਦੇ ਘਰ ਨਾਲ ਸਬੰਧਿਤ ਸੀ ਜਿੱਥੇ ਇਹਨਾਂ ਕੋਲ ਨੌਕਰ ਵੀ ਸੀ ਅਤੇ ਇਹਨਾਂ ਕੋਲ ਲਗਭਗ 59 ਕਿੱਲੇ ਜ਼ਮੀਨ ਸੀ।<ref>{{YouTube|L1IXCePNN5I|Film about Ivan Franko by Sofia Chemerys, part 2}}</ref> ==ਹਵਾਲੇ== {{ਹਵਾਲੇ}} ==ਬਾਹਰੀ ਸਰੋਤ== {{Commons category|Ivan Franko}} * [http://www.encyclopediaofukraine.com/pages/F/R/FrankoIvan.htm Article on Ivan Franko] from the Encyclopedia of Ukraine * [http://chtyvo.org.ua/authors/Franko/Borislav_stories_anhl/ Ivan Franko ''Boa Constrictor and Other Stories''] {{Webarchive|url=https://web.archive.org/web/20150423225714/http://chtyvo.org.ua/authors/Franko/Borislav_stories_anhl/ |date=2015-04-23 }} * [http://chtyvo.org.ua/authors/Franko/Poems_and_Stories_anhl/ Ivan Franko ''Poems and Stories'' trans. by John Weir] {{Webarchive|url=https://web.archive.org/web/20150423181614/http://chtyvo.org.ua/authors/Franko/Poems_and_Stories_anhl/ |date=2015-04-23 }} * [http://chtyvo.org.ua/authors/Franko/Selections_Poems_and_Stories_anhl/ Ivan Franko ''Selections: Poems and Stories''] {{Webarchive|url=https://web.archive.org/web/20150423233459/http://chtyvo.org.ua/authors/Franko/Selections_Poems_and_Stories_anhl/ |date=2015-04-23 }} * [http://chtyvo.org.ua/authors/Franko/The_Poet_of_Western_Ukraine_Selected_Poems_anhl/ Ivan Franko ''The Poet of Western Ukraine. Selected Poems''] {{Webarchive|url=https://web.archive.org/web/20150423234512/http://chtyvo.org.ua/authors/Franko/The_Poet_of_Western_Ukraine_Selected_Poems_anhl/ |date=2015-04-23 }} [[ਸ਼੍ਰੇਣੀ:ਯੂਕਰੇਨੀ ਕਵੀ]] mszpzq4mpz8vcnjo1dyhvaxpxcodeca 0 61481 846578 842309 2026-09-19T20:23:49Z InternetArchiveBot 37445 Bluelink 1 book for verifiability (20260919sim)) #IABot (v2.0.9.6) ([[User:GreenC bot|GreenC bot]] 846578 wikitext text/x-wiki {{Infobox disease | Name = ਚਾਗਸ ਰੋਗ |।mage = Trypanosoma cruzi crithidia.jpeg | Caption = Photomicrograph of [[Giemsa]]-stained ''Trypanosomacruzi'' | DiseasesDB = 13415 |।CD10 = {{ICD10|B|57||b|50}} |।CD9 = {{ICD9|086}} |।CDO = | OMIM = | MedlinePlus = 001372 | eMedicineSubj = med | eMedicineTopic = 327 | MeshID = D014355 }} '''ਚਾਗਸ ਦਾ ਰੋਗ''' {{IPAc-en|ˈ|tʃ|ɑː|ɡ|ə|s}}, ਜਾਂ '''ਅਮਰੀਕਨ ਟ੍ਰਾਈਪੈਨੋਮਾਇਸਿਸ''', [[ਪ੍ਰੋਟੋਜੋਆ]] ''[[ਟ੍ਰਾਈਪੈਨੋਸੋਮੈਕਰੂਜ਼ੀ]]'' ਕਾਰਨ ਹੋਣ ਵਾਲਾ ਇੱਕ [[ਤਪਤਖੰਡੀ ਰੋਗ|ਤਪਤਖੰਡੀ]] [[ਪਰਜੀਵੀ ਰੋਗ]] ਹੈ।<ref name=WHO2013/> ਇਹ ਜ਼ਿਆਦਾਤਰ [[ਕਿਸਿੰਗ ਬੱਗ]] ਦੇ ਤੌਰ 'ਤੇ ਜਾਣੇ ਜਾਣ ਵਾਲੇ ਕੀਟਾਂ ਦੁਆਰਾ ਫੈਲਾਇਆ ਜਾਂਦਾ ਹੈ।<ref name=WHO2013/> ਸੰਕਰਮਣ ਦੇ ਸਮੇਂ ਦੌਰਾਨ ਲੱਛਣ ਬਦਲ ਜਾਂਦੇ ਹਨ। ਆਰੰਭਿਕ ਸਟੇਜ ਵਿੱਚ ਲੱਛਣ ਮੌਜੂਦ ਨਹੀਂ ਹੁੰਦੇ ਜਾਂ ਫਿਰ ਦਿਖਦੇ ਨਹੀਂ ਜਾਂ ਬਹੁਤ ਹਲਕੇ ਹੁੰਦੇ ਹਨ ਅਤੇ ਇਹਨਾਂ ਵਿੱਚ ਬੁਖਾਰ, ਸੋਜਿਸ਼, [[ਲਸਿਕਾ ਗੰਢਾਂ]], ਸਿਰਦਰਦ ਜਾਂ ਕੱਟਣ ਕਾਰਨ ਇੱਕ ਜਗ੍ਹਾ ਤੇ ਸੋਜਿਸ਼ ਸ਼ਾਮਿਲ ਹੋ ਸਕਦੀ ਹੈ।<ref name=WHO2013/> 8-12 ਹਫ਼ਤੇ ਬਾਅਦ, ਵਿਅਕਤੀ ਰੋਗ ਦੇ ਚਿਰਕਾਲੀਨ ਗੇੜ ਵਿੱਚ ਆ ਜਾਂਦਾ ਹੈ ਅਤੇ 60-70% ਲੋਕਾਂ ਵਿੱਚ ਇਸ ਦੇ ਹੋਰ ਲੱਛਣ ਉਤਪੰਨ ਨਹੀਂ ਹੁੰਦੇ।<ref name=Rassi2010>{{cite journal |author=Rassi A, Rassi A, Marin-Neto JA |title=Chagas disease |url=https://archive.org/details/sim_the-lancet_april-17-23-2010_375_9723/page/1388 |journal=Lancet |volume=375 |issue=9723 |pages=1388–402 |date=April 2010 |pmid=20399979 |doi=10.1016/S0140-6736(10)60061-X}}</ref><ref name=Rassi2012>{{cite journal|last=RassiA|first=Jr|author2=Rassi, A|author3=Marcondes de Rezende, J|title=American trypanosomiasis (Chagas disease).|url=https://archive.org/details/sim_infectious-disease-clinics-of-north-america_2012-06_26_2/page/275|journal=Infectious disease clinics of North America|date=June 2012|volume=26|issue=2|pages=275–91|pmid=22632639|doi=10.1016/j.idc.2012.03.002}}</ref> ਦੂਜੇ 30-40% ਲੋਕਾਂ ਵਿੱਚ ਹੋਰ ਲੱਛਣ ਆਰੰਭਿਕ ਸੰਕਰਮਣ ਤੋਂ 10 ਤੋਂ 30 ਸਾਲ ਬਾਅਦ ਵਿਕਸਿਤ ਹੁੰਦੇ ਹਨ।<ref name=Rassi2012/> ਇਸ ਵਿੱਚ [[ਦਿਲ ਦੇ ਹੇਠਲੇ ਭਾਗ ਦੇ ਕੋਸ਼]] ਵੱਡੇ ਹੋਣਾ 20 ਤੋਂ 30% ਲੋਕਾਂ ਵਿੱਚ [[ਦਿਲ ਫੇਲ੍ਹ]] ਦਾ ਕਾਰਨ ਬਣਦੇ ਹਨ।<ref name=WHO2013/> 10% ਲੋਕਾਂ ਨੂੰ [[ਮੈਗਾਇਫਗਸ]] ਜਾਂ [[ਮੈਗਾਕੋਲਨ|ਕੋਲਨ ਵੱਡਾ ਹੋਣਾ]] ਵੀ ਹੋ ਸਕਦਾ ਹੈ।<ref name=WHO2013/> <!-- Cause and diagnosis--> ''ਟੀ.ਕਰੂਜ਼ੀ'' "ਕਿਸਿੰਗ ਬੱਗ" ਦੇ ਉਪਪਰਿਵਾਰ [[ਟ੍ਰੀਆਟੋਮਿਨੀ]] ਦੁਆਰਾ ਮਨੁੱਖਾਂ ਅਤੇ ਹੋਰ ਥਣਧਾਰੀਆਂ ਵਿੱਚ [[ਹੈਮਟੋਫੈਗੀ|ਖੂਨ ਚੂਸਣ]] ਜ਼ਰੀਏ ਫੈਲਦਾ ਹੈ।<ref name=CDC>{{cite web|publisher=Centers for Disease Control (CDC) |url= http://www.cdc.gov/dpdx/trypanosomiasisAmerican/ |title=DPDx – Trypanosomiasis, American. Fact Sheet |accessdate=12 May 2010}}</ref> ਇਹਨਾਂ ਕੀਟਾਂ ਨੂੰ ਬਹੁਤ ਸਾਰੇ ਸਥਾਨਕ ਨਾਮਾਂ ਨਾਲ ਜਾਣਿਆ ਜਾਂਦਾ ਹੈ ਜਿਹਨਾਂ ਵਿੱਚ ਸ਼ਾਮਿਲ ਹਨ: [[ਅਰਜਨਟਾਈਨਾ]], [[ਬੋਲੀਵੀਆ]], [[ਚਿੱਲੀ]] ਅਤੇ [[ਪੈਰਾਗੁਏ]] ਵਿੱਚ ''[[ਵਿਨੀਕੁਕਾ,|ਵਿਨੀਕੁਕਾ]]''[[ਵਿਨੀਕੁਕਾ,|,]] [[ਬ੍ਰਾਜ਼ੀਲ]] ਵਿੱਚ ''[[ਬਰਬੀਰੋ]]'' ([[ਬਾਰਬਰ ਸਰਜਨ|ਬਾਰਬਰ]]), [[ਕੋਲੰਬੀਆ]] ਵਿੱਚ''ਪੀਟੋ'', ਮੱਧ [[ਅਮਰੀਕਾ]] ਵਿੱਚ''ਚਿੰਚੇ'', ਅਤੇ [[ਵੈਂਜੂਏਲਾ]] ਵਿੱਚ ''ਚਿਪੋ'' ਰੋਗ [[ਬਲੱਡ ਟ੍ਰਾਂਸਫਿਊਜ਼ਨ]], [[ਅੰਗ ਬਦਲੀ]], ਪਰਜੀਵੀ ਨਾਲ ਦੂਸ਼ਿਤ ਭੋਜਨ ਖਾ ਕੇ ਅਤੇ [[ਵਰਟੀਕਲ ਸੰਚਾਰਨ|ਮਾਂ ਤੋਂ ਉਸ ਦੇ ਭਰੂਣ ਨੂੰ]] ਵੀ ਫੈਲ ਸਕਦਾ ਹੈ।<ref name=WHO2013/> ਸ਼ੁਰੂਆਤੀ ਰੋਗ ਦਾ ਨਿਵਾਰਨ ਮਾਇਕ੍ਰੋਸਕੋਪ ਦੀ ਵਰਤੋਂ ਨਾਲ [[ਖੂਨ]] ਵਿੱਚ ਪਰਜੀਵੀ [[ਖੋਜ]] ਕੇ ਕੀਤਾ ਜਾਂਦਾ ਹੈ।<ref name=Rassi2012/> ਚਿਰਕਾਲੀਨ ਰੋਗ ਦਾ ਨਿਵਾਰਨ ਖੂਨ ਵਿੱਚ ''ਟੀ ਕਰੂਜ਼'' ਲਈ [[ਐਂਟੀਬਾਡੀਜ਼]] ਖੋਜ ਕੇ ਕੀਤਾ ਜਾਂਦਾ ਹੈ।<ref name=Rassi2012/> <!-- Prevention and Treatment --> ਰੋਕਥਾਮ ਵਿੱਚ ਜ਼ਿਆਦਾਤਰ ਕਿਸਿੰਗ ਬੱਗਸ ਨੂੰ ਖ਼ਤਮ ਕਰਨਾ ਅਤੇ ਉਹਨਾਂ ਦੇ ਕੱਟਣ ਤੋਂ ਬਚਾਉਣਾ ਸ਼ਾਮਿਲ ਹੁੰਦਾ ਹੈ।<ref name=WHO2013/> ਦੂਜੀਆਂ ਰੋਕਥਾਮ ਕੋਸ਼ਿਸ਼ਾਂ ਵਿੱਚ ਟ੍ਰਾਂਸਫਿਊਜ਼ਨ ਲਈ ਵਰਤੇ ਜਾਣ ਵਾਲੇ ਖੂਨ ਦੀ ਜਾਂਚ ਕਰਨਾ ਸ਼ਾਮਿਲ ਹੁੰਦਾ ਹੈ।<ref name=WHO2013/> [[2013]] ਤੱਕ ਇਸ ਲਈ ਕੋਈ ਟੀਕਾ ਵਿਕਸਿਤ ਨਹੀਂ ਹੋਇਆ।<ref name=WHO2013/> ਸ਼ੁਰੂਆਤੀ ਸੰਕਰਮਣ ਦਵਾਈ [[ਬੈਂਜਨੀਡੇਜ਼ੋਲ]] ਜਾਂ [[ਨਿਫ਼ਰਟੀਮੋਕਸ]] ਨਾਲ ਇਲਾਜਯੋਗ ਹਨ।<ref name=WHO2013/> ਉਹ ਹਮੇਸ਼ਾ ਨਤੀਜੇ ਵਾਲੇ ਇਲਾਜ ਦੇ ਨੇੜੇ ਹੁੰਦੇ ਹਨ ਜੋ ਆਰੰਭ ਵਿੱਚ ਦਿੱਤੇ ਜਾਂਦੇ ਹਨ ਹਾਲਾਂਕਿ ਇਹ ਘੱਟ ਪ੍ਰਭਾਵਕਾਰੀ ਹੁੰਦੇ ਹਨ ਜੇ ਵਿਅਕਤੀ ਨੂੰ ਲੰਬੇ ਸਮੇਂ ਤੋਂ ਚਾਗਸ ਰੋਗ ਹੈ।<ref name=WHO2013/> ਚਿਰਕਾਲੀਨ [[ਰੋਗ]] ਵਿੱਚ ਵਰਤਣ ਸਮੇਂ ਉਹਨਾਂ ਵਿੱਚ ਦੇਰੀ ਹੋ ਸਕਦੀ ਹੈ ਜਾਂ ਉਹ ਅੰਤਿਮ ਸਟੇਜ ਦੇ ਲੱਛਣਾਂ ਦੇ ਵਿਕਾਸ ਨੂੰ ਰੋਕ ਸਕਦੇ ਹਨ।<ref name=WHO2013/> ਬੈਂਜਨੀਡੇਜ਼ੋਲ ਅਤੇ ਨਿਫਰਟੀਮੋਕਸ 40% ਲੋਕਾਂ ਵਿੱਚ ਅਸਥਾਈ ਦੁਰਪ੍ਰਭਾਵਾਂ ਦਾ ਕਾਰਨ ਬਣਦੀਆਂ ਹਨ <ref name=WHO2013/> ਇਹਨਾਂ ਵਿੱਚ ਚਮੜੀ ਦੇ ਵਿਕਾਰ, ਦਿਮਾਗ ਦਾ ਜ਼ਹਿਰੀਲਾਪਣ ਅਤੇ ਪਾਚਨ ਪ੍ਰਣਾਲੀ ਦੀ ਜਲਣ ਸ਼ਾਮਿਲ ਹੈ।<ref name="Rassi2010"/><ref name=Bern>{{cite journal |author=Bern C, Montgomery SP, Herwaldt BL, et al.|title=Evaluation and treatment of chagas disease in the United States: a systematic review |url=https://archive.org/details/jama_2007-11-14_298_18/page/2171|journal=JAMA |volume=298 |issue=18 |pages=2171–81 |date=November 2007|pmid=18000201 |doi=10.1001/jama.298.18.2171}}</ref><ref name=Rassi2>{{cite journal|author=Rassi A, Dias JC, Marin-Neto JA, Rassi A |title=Challenges and opportunities for primary, secondary, and tertiary prevention of Chagas' disease |journal=Heart |volume=95|issue=7 |pages=524–34 |date=April 2009 |pmid=19131444 |doi=10.1136/hrt.2008.159624|url=http://heart.bmj.com/cgi/pmidlookup?view=long&pmid=19131444}}</ref> <!-- Epidemiology --> ਇਹ ਅਨੁਮਾਨ ਲਗਾਇਆ ਗਿਆ ਹੈ ਕਿ [[ਮੈਕਸੀਕੋ]], [[ਮੱਧ ਅਮਰੀਕਾ]] ਅਤੇ [[ਦੱਖਣੀ ਅਫ਼ਰੀਕਾ]] ਦੇ 70 ਤੋਂ 80 ਲੱਖ ਲੋਕਾਂ ਨੂੰ ਚਾਗਸ ਦਾ ਰੋਗ ਹੈ। <ref name=WHO2013>{{cite web|title=Chagas disease (American trypanosomiasis) Fact sheet N°340|url=http://www.who.int/mediacentre/factsheets/fs340/en/|work=World Health Organization|accessdate=23 February 2014|date=March 2013}}</ref>[[2006]] ਤੱਕ ਇਸ ਦੇ ਨਤੀਜੇ ਵਜੋਂ ਲਗਭਗ 12,500 ਮੌਤਾਂ ਹੋਈਆਂ ਹਨ।<ref name=Rassi2010/> ਇਸ ਰੋਗ ਨਾਲ ਪ੍ਰਭਾਵਿਤ ਹੋਣ ਵਾਲੇ ਜ਼ਿਆਦਾਤਰ ਲੋਕ ਗਰੀਬ ਹਨ<ref name=Rassi2010/> ਅਤੇ ਜ਼ਿਆਦਾਤਰ ਲੋਕਾਂ ਨੂੰ ਇਸ ਦੇ ਹੋਣ ਦਾ ਅਹਿਸਾਸ ਤੱਕ ਨਹੀਂ ਹੁੰਦਾ।<ref>{{cite book|editor-last=Capinera|editor-first=John L.|title=Encyclopedia of entomology|year=2008|publisher=Springer|location=Dordrecht|isbn=9781402062421|page=824|url=http://books.google.ca/books?id=i9ITMiiohVQC&pg=PA824|edition=2nd ed.}}</ref> ਵੱਡੇ ਪੈਮਾਨੇ ਤੇ ਜਨ ਅੰਦੋਲਨ ਉਹਨਾਂ ਖੇਤਰਾਂ ਵਿੱਚ ਵਧ ਗਏ ਹਨ ਜਿੱਥੇ ਚਾਗਸ ਦੇ ਰੋਗ ਦੇ ਕੇਸ ਮਿਲੇ ਹਨ ਅਤੇ ਇਹਨਾਂ ਵਿੱਚ ਹੁਣ ਯੂਰਪੀ ਦੇਸ਼ ਅਤੇ [[ਸੰਯੁਕਤ ਰਾਜ ਅਮਰੀਕਾ]] ਵੀ ਸ਼ਾਮਿਲ ਹੈ।<ref name=WHO2013/> ਇਹਨਾਂ ਖੇਤਰਾਂ ਵਿੱਚ ਸਾਲ [[2014]] ਤੋਂ ਇਸ ਦਾ ਵਾਧਾ ਵੀ ਦੇਖਿਆ ਗਿਆ ਹੈ।<ref>{{cite journal|last=Bonney|first=KM|title=Chagas disease in the 21st Century: a public health success or an emerging threat?|journal=Parasite |date=2014|volume=21|pages=11|pmid=24626257|doi=10.1051/parasite/2014012|pmc=3952655}} {{open access}}</ref> ਇਸ ਰੋਗ ਦਾ ਪਹਿਲੀ ਵਾਰ ਜ਼ਿਕਰ [[1909]] ਵਿੱਚ [[ਕਾਰਲੋਸ ਚਾਗਸ]] ਨੇ ਕੀਤਾ, ਬਾਅਦ ਵਿੱਚ ਇਸ ਰੋਗ ਦਾ ਇਹੀ ਨਾਮ ਰੱਖਿਆ ਗਿਆ।<ref name=WHO2013/> ਇਹ 150 ਤੋਂ ਵੱਧ ਦੂਜੇ ਜਾਨਵਰਾਂ ਨੂੰ ਪ੍ਰਭਾਵਿਤ ਕਰਦਾ ਹੈ।<ref name=Rassi2010/> ==ਹਵਾਲੇ== {{ਹਵਾਲੇ}} [[ਸ਼੍ਰੇਣੀ:ਰੋਗ]] fej6xqajk711gpokt5ohq1k2pxu262n 0 62733 846566 774264 2026-09-19T17:22:28Z InternetArchiveBot 37445 Rescuing 1 sources and tagging 0 as dead.) #IABot (v2.0.9.5 846566 wikitext text/x-wiki {{Infobox person | name = ਅਨੂ ਅਗਰਵਾਲ | image = Anu Agarwal.jpg | birth_date = {{birth date and age|df=y|1969|1|11}} | birth_place =ਮਲਕਾ ਗੰਜ, [[ਦਿੱਲੀ]], ਭਾਰਤ |alma_mater =[[ਦਿੱਲੀ ਯੂਨੀਵਰਸਿਟੀ]] }} '''ਅਨੂ ਅਗਰਵਾਲ''' (ਜਨਮ 11 ਜਨਵਰੀ 1969) ਸਾਬਕਾ ਭਾਰਤੀ ਮਾਡਲ ਅਤੇ [[ਭਾਰਤੀ ਫਿਲਮ]] ਅਦਾਕਾਰਾ ਹੈ। ਉਹ ''[[ਆਸ਼ਿਕੀ]] '', '' [[ਕਲਾਉਡ ਡੋਰ]]'' ਅਤੇ ''[[ਥੀਰੁਦਾ ਥੀਰੁਦਾ]]'' ਵਿੱਚ ਆਪਣੇ ਵਧੀਆ ਕੰਮ ਲਈ ਮਸ਼ਹੂਰ ਹੈ।<ref>{{cite news|title=The Enigma of Arrival|url=http://mumbaimirror.com/others/sunday-read/The-Enigma-of-Arrival/articleshow/15808087.cms|accessdate=11 June 2010|newspaper=[[Mumbai Mirror]]|date=4 May 2008|archive-date=22 ਫ਼ਰਵਰੀ 2014|archive-url=https://web.archive.org/web/20140222103713/http://mumbaimirror.com/others/sunday-read/The-Enigma-of-Arrival/articleshow/15808087.cms|url-status=dead}}</ref> ==ਨਿੱਜੀ ਜ਼ਿੰਦਗੀ == ਅਗਰਵਾਲ ਦਾ ਜਨਮ [[ਦਿੱਲੀ]] ਵਿੱਚ 11 ਜਨਵਰੀ 1969 ਨੂੰ ਹੋਇਆ ਸੀ, ਅਤੇ ਪਾਲਣ ਪੋਸ਼ਣ [[ਚੇਨਈ]] ਵਿੱਚ ਹੋਇਆ। ਉਹ [[ਸਮਾਜ ਸਾਸ਼ਤਰ]] ਵਿੱਚ [[ਦਿੱਲੀ ਯੂਨੀਵਰਸਿਟੀ]] ਤੋਂ ਸੋਨੇ ਦਾ ਤਮਗਾ ਜੇਤੂ ਹੈ। ਇੱਕ ਸੰਖੇਪ ਜਿਹਾ ਸਮਾਂ ਮਾਡਲਿੰਗ ਅਤੇ ਟੈਲੀਵਿਜ਼ਨ ਉਦਯੋਗ ਵਿੱਚ ਲਾਉਣ ਦੇ ਬਾਅਦ, ਉਸ ਨੇ 1990 ਵਿੱਚ ਰਿਲੀਜ਼ ਹੋਈ ਫ਼ਿਲਮ ''[[ਆਸ਼ਿਕੀ]]'' ਨਾਲ [[ਬਾਲੀਵੁੱਡ]] ਵਿੱਚ ਸ਼ੁਰੂਆਤ ਕੀਤੀ। ==ਹਵਾਲੇ== {{ਹਵਾਲੇ}} [[ਸ਼੍ਰੇਣੀ:ਭਾਰਤੀ ਅਦਾਕਾਰਾਵਾਂ]] [[ਸ਼੍ਰੇਣੀ:ਜਨਮ 1969]] pj78efhzcdj1vobjmt11si1ikgte68p 0 69160 846557 815306 2026-09-19T15:34:41Z Manvar47 55966 /* */ 846557 wikitext text/x-wiki {{Infobox person | name = ਰਣਵੀਰ ਸਿੰਘ | image = Ranveer Singh promoting Bajirao Mastani.jpg | caption = 2015 ਵਿੱਚ [[ਬਾਜੀਰਾਓ ਮਸਤਾਨੀ (ਫਿਲਮ)|ਬਾਜੀਰਾਓ ਮਸਤਾਨੀ]] ਦੀ ਪ੍ਰਮੋਸ਼ਨ ਸਮੇਂ ਰਣਵੀਰ | birth_date = {{Birth date and age|1985|7|6|df=y}} | birth_name = ਰਣਵੀਰ ਸਿੰਘ ਭਵਨਾਨੀ | alma_mater = ਇੰਡੀਆਨਾ ਯੂਨੀਵਰਸਿਟੀ ਬਲੂਮਿੰਗਟਨ | birth_place = [[ਮੁੰਬਈ]], [[ਮਹਾਂਰਾਸ਼ਟਰ]], ਭਾਰਤ | yearsactive = 2010–ਹੁਣ ਤੱਕ | occupation = ਅਦਾਕਾਰ | spouse = {{marriage|[[ਦੀਪਿਕਾ ਪਾਦੂਕੋਣ]]|2018}} | children = 2 }} '''ਰਣਵੀਰ ਸਿੰਘ ਭਵਨਾਨੀ''' ([[ਅੰਗਰੇਜ਼ੀ ਬੋਲੀ|ਅੰਗ੍ਰੇਜ਼ੀ]]: '''Ranveer Singh''' '''Bhavnani'''; ਜਨਮ 6 ਜੁਲਾਈ 1985) ਇੱਕ [[ਅਦਾਕਾਰ|ਭਾਰਤੀ ਅਦਾਕਾਰ]] ਹੈ ਜੋ ਹਿੰਦੀ ਫਿਲਮਾਂ ਵਿੱਚ ਕੰਮ ਕਰਦਾ ਹੈ। ਉਹ ਕਈ ਪੁਰਸਕਾਰਾਂ ਦਾ ਪ੍ਰਾਪਤਕਰਤਾ ਹੈ, ਜਿਸ ਵਿੱਚ ਪੰਜ ਫਿਲਮਫੇਅਰ ਪੁਰਸਕਾਰ ਵੀ ਸ਼ਾਮਲ ਹਨ। ਉਹ ਸਭ ਤੋਂ ਵੱਧ ਕਮਾਈ ਕਰਨ ਵਾਲੇ ਭਾਰਤੀ ਅਦਾਕਾਰਾਂ ਵਿੱਚੋਂ ਇੱਕ ਹੈ ਅਤੇ 2012 ਤੋਂ ਫੋਰਬਸ ਇੰਡੀਆ ਦੀ ਸੇਲਿਬ੍ਰਿਟੀ 100 ਸੂਚੀ ਵਿੱਚ ਸ਼ਾਮਲ ਹੈ। ਇੰਡੀਆਨਾ ਯੂਨੀਵਰਸਿਟੀ ਬਲੂਮਿੰਗਟਨ ਤੋਂ ਗ੍ਰੈਜੂਏਟ ਹੋਣ ਤੋਂ ਬਾਅਦ, ਉਸਨੇ ਯਸ਼ ਰਾਜ ਫਿਲਮਜ਼ ਦੀ ਰੋਮਾਂਟਿਕ ਕਾਮੇਡੀ ਬੈਂਡ ਬਾਜਾ ਬਾਰਾਤ (2010) ਵਿੱਚ ਇੱਕ ਮੁੱਖ ਭੂਮਿਕਾ ਨਾਲ ਆਪਣੀ ਅਦਾਕਾਰੀ ਦੀ ਸ਼ੁਰੂਆਤ ਕੀਤੀ, ਜਿਸ ਵਿੱਚ ਉਸਨੇ ਸਰਵੋਤਮ ਪੁਰਸ਼ ਡੈਬਿਊ ਲਈ ਫਿਲਮਫੇਅਰ ਪੁਰਸਕਾਰ ਜਿੱਤਿਆ। ਉਸਨੇ ਡਰਾਮਾ ਲੁਟੇਰਾ<ref>{{cite web |title=Didn't accept 'Lootera' initially: Ranveer Singh |url=http://articles.timesofindia.indiatimes.com/2013-07-04/news-interviews/40352619_1_lootera-vikramaditya-motwane-sonakshi-sinha |url-status=deviated |archive-url=https://web.archive.org/web/20130707015441/http://articles.timesofindia.indiatimes.com/2013-07-04/news-interviews/40352619_1_lootera-vikramaditya-motwane-sonakshi-sinha |archiveurl=https://web.archive.org/web/20130707015441/http://articles.timesofindia.indiatimes.com/2013-07-04/news-interviews/40352619_1_lootera-vikramaditya-motwane-sonakshi-sinha |archive-date=2013-07-07 |archivedate=2013-07-07 |accessdate=3 July 2013 |work=The Times of India |dead-url=yes}}</ref> (2013) ਵਿੱਚ ਇੱਕ ਉਦਾਸ ਚੋਰ ਦੀ ਭੂਮਿਕਾ ਨਿਭਾਉਣ ਲਈ ਪ੍ਰਸ਼ੰਸਾ ਪ੍ਰਾਪਤ ਕੀਤੀ ਅਤੇ ਸੰਜੇ ਲੀਲਾ ਭੰਸਾਲੀ, ਗੋਲੀਓਂ ਕੀ ਰਾਸਲੀਲਾ ਰਾਮ-ਲੀਲਾ (2013), [[ਬਾਜੀਰਾਓ ਮਸਤਾਨੀ (ਫਿਲਮ)|ਬਾਜੀਰਾਓ ਮਸਤਾਨੀ]] (2015) ਅਤੇ ਪਦਮਾਵਤ (2018) ਨਾਲ ਆਪਣੇ ਕਈ ਸਹਿਯੋਗਾਂ ਰਾਹੀਂ ਆਪਣੇ ਆਪ ਨੂੰ ਇੱਕ ਸਟਾਰ ਵਜੋਂ ਸਥਾਪਿਤ ਕੀਤਾ।<ref>{{cite web |date=17 July 2015 |title=It's Confirmed: Ranveer, Deepika and Priyanka to Star in Bhansali's 'Bajirao Mastani' |url=http://www.ibtimes.co.in/its-confirmed-ranveer-deepika-priyanka-star-bhansalis-bajirao-mastani-604675 |accessdate=21 December 2015 |publisher=[[IBTimes]]}}</ref><ref>{{cite web |author=Das, Srijana Mitra |date=18 December 2015 |title=Bajirao Mastani Movie Review |url=http://timesofindia.indiatimes.com/entertainment/hindi/movie-reviews/Bajirao-Mastani/movie-review/50230402.cms |accessdate=20 December 2015 |work=The Times of India}}</ref> ਐਕਸ਼ਨ ਫਿਲਮ ਸਿੰਬਾ (2018) ਵਿੱਚ ਅਭਿਨੈ ਕਰਨ ਤੋਂ ਬਾਅਦ, ਸਿੰਘ ਨੇ ਸੰਗੀਤਕ ਡਰਾਮਾ ਗਲੀ ਬੁਆਏ (2019) ਵਿੱਚ ਇੱਕ ਉਭਰਦੇ ਰੈਪਰ ਅਤੇ ਸਪੋਰਟਸ ਫਿਲਮ 83 (2021) ਵਿੱਚ ਕਪਿਲ ਦੇਵ ਦੀ ਭੂਮਿਕਾ ਨਿਭਾਉਣ ਲਈ ਫਿਲਮਫੇਅਰ ਵਿੱਚ ਹੋਰ ਸਰਵੋਤਮ ਅਦਾਕਾਰ ਦੇ ਪੁਰਸਕਾਰ ਜਿੱਤੇ। ਵਪਾਰਕ ਤੌਰ 'ਤੇ ਅਸਫਲ ਫਿਲਮਾਂ ਦੀ ਇੱਕ ਲੜੀ ਤੋਂ ਬਾਅਦ, ਉਸਨੇ ਕਰਨ ਜੌਹਰ ਦੀ ਰੋਮਾਂਟਿਕ ਕਾਮੇਡੀ ਰੌਕੀ ਔਰ ਰਾਣੀ ਕੀ ਪ੍ਰੇਮ ਕਹਾਣੀ (2023) ਵਿੱਚ ਅਭਿਨੈ ਕੀਤਾ। ਉਸਨੇ [[ਦਿਲ ਧੜਕਨੇ ਦੋ]]<ref>{{cite web|url=http://indianexpress.com/article/entertainment/bollywood/reaveled-ranveer-singhs-casual-holiday-look-for-dil-dhadakne-do/|title=Revealed: Ranveer Singh as Kabir Mehra in Zoya Akhtar's 'Dil Dhadakne Do'|publisher=[[The Indian Express]]|date=8 April 2015|accessdate=16 November 2015}}</ref><ref>{{cite web|url=http://zeenews.india.com/entertainment/movies/dil-dhadakne-do-movie-review-anil-kapoor-impresses-ranveer-singh-surprises_1607961.html|title=Dil Dhadakne Do movie review: Give it up for Anil Kapoor and Ranveer Singh!|publisher=[[Zee News]]|date=7 June 2015|accessdate=16 November 2015|archive-date=17 ਨਵੰਬਰ 2015|archive-url=https://web.archive.org/web/20151117035127/http://zeenews.india.com/entertainment/movies/dil-dhadakne-do-movie-review-anil-kapoor-impresses-ranveer-singh-surprises_1607961.html|dead-url=yes}}</ref> ਅਤੇ ਵਿੱਚ ਅਦਾਕਾਰੀ ਕੀਤੀ। 2025 ਵਿਚ ਨਿਰਦੇਸ਼ਕ ਅਦਿੱਤਯ ਧਰ ਦੀ ਐਕਸ਼ਨ ਥ੍ਰਿਲਰ ਫਿਲਮ ਧੁਰੰਧਰ ਨੇ ਉਨ੍ਹਾਂ ਨੂੰ ਇਕ ਵੱਖਰੀ ਪਹਿਚਾਣ ਦਿਲਵਾਈ, ਉਨ੍ਹਾਂ ਦੀ ਅਦਾਕਾਰੀ ਨੂੰ ਲੋਕਾਂ ਨੂੰ ਵੱਡੇ ਪੱਧਰ ਤੇ ਸਹਾਰਿਆ, ਧੁਰੰਧਰ (2025) ਅਤੇ ਧੁਰੰਧਰ: ਦਿ ਰਿਵੇਂਜ (2026) ਨੇ ਲਗਭਗ ₹3,200 ਕਰੋੜ ($330 ਮਿਲੀਅਨ) ਦੁਨੀਆ ਭਰ ਵਿਚ ਕਮਾਏ। <ref>{{Cite web |date=2026-03-26 |title='ਧੁਰੰਧਰ 2' ਲਈ ਰਣਵੀਰ ਸਿੰਘ ਨੇ ਝੋਂਕ ਦਿੱਤੀ ਪੂਰੀ ਜਾਨ, 'ਹਮਜ਼ਾ' ਬਣਨ ਲਈ ਵਧਾਇਆ 10 ਕਿਲੋ ਵਜ਼ਨ - Ranveer Singh Poured His Heart and Soul into Dhurandhar 2 Gained 10 Kilos to Become Hamza |url=https://www.punjabijagran.com/entertainment/bollywood-ranveer-singh-poured-his-heart-and-soul-into-dhurandhar-2-gained-10-kilos-to-become-hamza-9607426.html |access-date=2026-09-19 |website=Punjabi Jagran |language=pa}}</ref> ਉਸਦਾ ਵਿਆਹ ਉਸਦੀ ਅਕਸਰ ਸਹਿ-ਕਲਾਕਾਰ [[ਦੀਪਿਕਾ ਪਾਦੂਕੋਣ|ਦੀਪਿਕਾ ਪਾਦੁਕੋਣ]] ਨਾਲ ਹੋਇਆ ਹੈ, ਜਿਸਦੇ ਨਾਲ ਉਸਦੀਆਂ ਦੋ ਧੀਆਂ ਹਨ। ਪਰਦੇ ਤੋਂ ਬਾਹਰ, ਉਹ ਆਪਣੇ ਸ਼ਾਨਦਾਰ ਫੈਸ਼ਨ ਲਈ ਜਾਣਿਆ ਜਾਂਦਾ ਹੈ। == ਫਿਲਮਾਂ == {{Main|ਰਣਵੀਰ ਸਿੰਘ ਦੀਆਂ ਫਿਲਮਾਂ ਦੀ ਸੂਚੀ}} == ਹਵਾਲੇ == {{ਹਵਾਲੇ}} ==ਬਾਹਰੀ ਲਿੰਕ== {{commons category|Ranveer Singh|ਰਣਵੀਰ ਸਿੰਘ}} * {{IMDb name|3828984}} * {{Twitter|RanveerOfficial}} [[ਸ਼੍ਰੇਣੀ:ਅਦਾਕਾਰ]] [[ਸ਼੍ਰੇਣੀ:ਭਾਰਤੀ ਅਦਾਕਾਰ]] [[ਸ਼੍ਰੇਣੀ:ਜਨਮ 1985]] [[ਸ਼੍ਰੇਣੀ:ਸਿੰਧੀ ਲੋਕ]] [[ਸ਼੍ਰੇਣੀ:ਫ਼ਿਲਮਫ਼ੇਅਰ ਪੁਰਸਕਾਰ ਵਿਜੇਤਾ]] [[ਸ਼੍ਰੇਣੀ:21 ਵੀਂ ਸਦੀ ਦੇ ਭਾਰਤੀ ਪੁਰਸ਼ ਅਦਾਕਾਰ]] b9hup49raw6xt4vf6ytzbms90pkp0pt 0 77878 846595 842690 2026-09-20T05:17:32Z Satdeep Gill 1613 846595 wikitext text/x-wiki {{Infobox writer | name = ਹਰਪਾਲ ਸਿੰਘ ਪੰਨੂ | image = ਹਰਪਾਲ ਸਿੰਘ ਪੰਨੂੰ (cropped).jpg | image_size = 220px | alt = | caption = 2026 ਵਿੱਚ | pseudonym = | birth_name = | birth_date = {{Birth date|1953|6|20|df=y}} | birth_place = ਪਿੰਡ ਘੱਗਾ, ਪਟਿਆਲਾ | death_date = | death_place = | occupation = ਲੇਖਕ | language = [[ਪੰਜਾਬੀ ਭਾਸ਼ਾ|ਪੰਜਾਬੀ]] | period = | genre = ਵਾਰਤਕ | subject = ਧਾਰਮਿਕ | movement = | notableworks = ਗੌਤਮ ਤੋਂ ਤਾਸਕੀ ਤੱਕ, ਆਰਟ ਤੋਂ ਬੰਦਗੀ ਤੱਕ | nationality = ਭਾਰਤੀ }} [[ਤਸਵੀਰ:ਹਰਪਾਲ ਸਿੰਘ ਪੰਨੂੰ.jpg|thumb|ਹਰਪਾਲ ਸਿੰਘ ਪੰਨੂੰ ਸਿਰਜਣਾ ਦੇ ਪਲਾਂ ਦੌਰਾਨ (ਮਈ 2026)]] '''ਡਾ. ਹਰਪਾਲ ਸਿੰਘ ਪੰਨੂ''' (ਜਨਮ 20 ਜੂਨ 1953) [[ਪੰਜਾਬੀ ਭਾਸ਼ਾ|ਪੰਜਾਬੀ]] [[ਵਾਰਤਕ]] ਲੇਖਕ ਅਤੇ ਅਨੁਵਾਦਕ ਹੈ। ==ਜੀਵਨ== ਪੰਨੂ [[ਪੰਜਾਬੀ ਯੂਨੀਵਰਸਿਟੀ]], ਪਟਿਆਲਾ ਦੇ ਧਰਮ ਅਧਿਐਨ ਵਿਭਾਗ ਵਿੱਚ ਪ੍ਰੋਫੈਸਰ ਅਤੇ ਮੁਖੀ ਵਜੋਂ ਜ਼ਿੰਮੇਵਾਰੀ ਨਿਭਾ ਰਿਹਾ ਹੈ। ਉਹ ਯੂ.ਜੀ.ਸੀ. ਦੇ ਸੈਂਟਰ ਫਾਰ ਬੁਧਿਸਟ ਸਟੱਡੀਜ਼ ਅਤੇ ਸੈਂਟਰ ਫਾਰ ਗੁਰੂ ਨਾਨਕ ਸਟੱਡੀਜ਼ ਦੇ ਡਾਇਰੈਕਟਰ ਵਜੋਂ ਵੀ ਸੇਵਾ ਨਿਭਾ ਰਿਹਾ ਹੈ। ਪੰਨੂ ਦਿੱਲੀ ਯੂਨੀਵਰਸਿਟੀ, ਗੁਰੂ ਨਾਨਕ ਦੇਵ ਯੂਨੀਵਰਿਸਟੀ ਅਤੇ ਈਰਾਨ ਦੀ ਧਰਮ ਅਧਿਐਨ ਯੂਨੀਵਰਸਿਟੀ ਦਾ ਵਿਜਟਿੰਗ ਪ੍ਰੋਫੈਸਰ ਵੀ ਹੈ। 1980 ਵਿੱਚ ਖਾਲਸਾ ਕਾਲਜ ਪਟਿਆਲਾ ਵਿੱਚ ਅਸਿਸਟੈਂਟ ਪ੍ਰੋਫੈਸਰ ਦੇ ਅਹੁਦੇ ਤੋਂ ਆਪਣੇ ਕੈਰੀਅਰ ਦੀ ਸ਼ੁਰੂਆਤ ਕੀਤੀ। ਫਿਰ 1983 ਵਿੱਚ ਯੂਨੀਵਰਸਿਟੀ ਵਿੱਚ ਪੜ੍ਹਾਉਣ ਲੱਗਿਆ। 1989 ਵਿੱਚ ਐਸੋਸੀਏਟ ਪ੍ਰੋਫੈਸਰ ਤੇ 1998 ਵਿੱਚ ਪ੍ਰੋਫੈਸਰ ਬਣ ਗਿਆ। ਹੁਣ ਐਮ.ਏ., ਐਮ.ਫਿਲ. ਅਤੇ ਪੀ.ਐੱਚ.ਡੀ. ਰਿਸਰਚ ਸਕਾਲਰਾਂ ਨੂੰ ਪੀ.ਐੱਚ.ਡੀ. ਕਰਵਾਉਂਦਾ ਹੈ। ਉਸਦੇ ਪੜ੍ਹਾਏ 42 ਵਿਦਿਆਰਥੀ ਐਮ.ਫਿਲ. ਅਤੇ 18 ਵਿਦਿਆਰਥੀ ਪੀ.ਐਚ.ਡੀ. ਕਰ ਚੁੱਕੇ ਹਨ।<ref name=":0">{{cite web |url=http://www.punjabiuniversity.ac.in/Departments/Profiles/74/Profile_P74XF64FC.pdf |title=Profile at Punjabi University |website=[[ਪੰਜਾਬੀ ਯੂਨੀਵਰਸਿਟੀ]]|access-date=18 September 2023}}</ref> ==ਸਿੱਖਿਆ== ਉਸਨੇ [[ਮਹਿੰਦਰਾ ਕਾਲਜ, ਪਟਿਆਲਾ|ਮਹਿੰਦਰਾ ਕਾਲਜ]] ਪਟਿਆਲਾ ਤੋਂ ਬੀ.ਏ. ਆਨਰਜ ਦੀ ਡਿਗਰੀ ਪ੍ਰਾਪਤ ਕੀਤੀ ਅਤੇ 1972 ਦੇ ਯੂਨੀਵਰਸਿਟੀ ਵਿੱਚ ਪਹਿਲੇ ਸਥਾਨ 'ਤੇ ਰਿਹਾ। 1974 ਵਿੱਚ ਐੱਮ.ਏ. ਲਿਟਰੇਚਰ, 1977 ਵਿੱਚ ਧਰਮ ਅਧਿਐਨ ਦੀ ਐਮ.ਏ. ਕੀਤੀ ਅਤੇ ਦੁਬਾਰਾ ਯੂਨੀਵਰਸਿਟੀ ਵਿੱਚ ਪਹਿਲੇ ਸਥਾਨ 'ਤੇ ਰਿਹਾ। ਧਰਮ ਅਧਿਐਨ ਤੋਂ 1980 ਵਿੱਚ ਐਮ.ਫਿਲ. ਕੀਤੀ ਅਤੇ 1988 ਵਿੱਚ ਪੀ.ਐੱਚ.ਡੀ. ਸਿੱਖ ਅਧਿਐਨ ਵਿਭਾਗ, [[ਪੰਜਾਬੀ ਯੂਨੀਵਰਸਿਟੀ|ਪੰਜਾਬੀ ਯੂਨੀਵਰਸਿਟੀ ਪਟਿਆਲਾ]] ਤੋਂ ਕੀਤੀ। ==ਰਚਨਾਵਾਂ== # ਭਾਰਤ ਦੇ ਪੁਰਾਤਨ ਧਰਮ # ਸਿੱਖ ਦਰਸਨ ਵਿੱਚ ਕਾਲ ਅਤੇ ਅਕਾਲ # ਗੁਰੂ ਨਾਨਕ ਦਾ ਕੁਦਰਤ ਸਿਧਾਂਤ # ਮਹਾਂਭਾਰਤ ਤੋਂ ਵਿਸ਼ਵਯੁੱਧ ਤੱਕ # ਤਿਲ-ਫੁਲ # ਭਗਵਤ ਗੀਤਾ # ਚਾਹਨਾਮਾ # ਤੱਥ ਤੋਂ ਮਿਥ ਤੱਕ # ਰਾਜਸਥਾਨੀ ਕਥਾ ਸਾਗਰ # ਮਿਲਿੰਦ ਪ੍ਰਸ਼ਨ # ਪੰਜਾਬ (ਔਰੰਗਜ਼ੇਬ ਤੋਂ ਮਾਊਂਟਬੈਟਨ ਤੱਕ) # ਓਸ਼ੋ - ਮੇਰੀਆਂ ਮਨਪਸੰਦ ਕਿਤਾਬਾਂ) # ਜੌਨ ਤੋਂ ਮਲਾਲਾ ਤੱਕ # ਖ਼ੁਮਾਰ ਦੀ ਕਵਿਤਾ # ਸਵੇਰ ਤੋਂ ਸ਼ਾਮ ਤੱਕ # ਗੌਤਮ ਤੋਂ ਤਾਸਕੀ ਤੱਕ # ਆਰਟ ਤੋਂ ਬੰਦਗੀ ਤੱਕ # ਪੱਥਰ ਤੋਂ ਰੰਗ ਤੱਕ # ਰਵਿੰਦਰ ਨਾਥ ਟੈਗੋਰ - ਜੀਵਨ ਅਤੇ ਪ੍ਰਤੀਨਿਧ ਰਚਨਾ # ਇਰਾਨ ਤੇ ਇਰਾਨੀ # ਦੂਰੋਂ ਵੇਖਿਆ ਜਰਨੈਲ ਸਿੰਘ ਭਿੰਡਰਾਂਵਾਲਾ ===ਸੰਪਾਦਕ=== # ਮੁਨਾਜਾਤ-ਏ-ਬਾਮਦਾਦੀ ਜਪੁ ਜੀ ਸਾਹਿਬ == ਸਨਮਾਨ == *ਐਮ.ਐਸ. ਰੰਧਾਵਾ ਗਿਆਨ ਪੁਰਸਕਾਰ, ਭਾਸ਼ਾ ਵਿਭਾਗ, ਪਟਿਆਲਾ, 2010 *ਅਕੈਡਮੀ ਆਫ਼ ਸਿੱਖ ਰਿਲੀਜਨ ਐਂਡ ਕਲਚਰ, ਪਟਿਆਲਾ ਦੁਆਰਾ ਬਾਬਾ ਬੰਦਾ ਸਿੰਘ ਬਾਹਦਰ ਐਵਾਰਡ *ਭਾਈ ਕਾਹਨ ਸਿੰਘ ਨਾਭਾ ਅਵਾਰਡ, ਬੀ.ਕੇ.ਐਸ. ਟਰੱਸਟ, ਨਾਭਾ<ref name=":0" /> *ਰਾਗ ਕਾਫ਼ਲਾ (ਰਾਗ ਮੈਗਜ਼ੀਨ) ਵੱਲੋਂ ਮਿਤੀ 20 ਜਨਵਰੀ 2023 ਨੂੰ ਪੰਜਾਬੀ ਯੂਨੀਵਰਸਿਟੀ ਵਿਖੇ 'ਰਾਗ ਵਾਰਤਕ ਪੁਰਸਕਾਰ' ਨਾਲ ਸਨਮਾਨਿਤ ਕੀਤਾ ਗਿਆ।<ref>{{cite news |date=20 January 2023 |title=Two writers honoured at Punjabi varsity |trans-title=ਪੰਜਾਬੀ ਯੂਨੀਵਰਸਿਟੀ ਵਿੱਚ ਦੋ ਲੇਖਕਾਂ ਦਾ ਸਨਮਾਨ |url=https://www.tribuneindia.com/news/patiala/two-writers-honoured-at-punjabi-varsity-472271 |work=[[ਦ ਟ੍ਰਿਬਿਊਨ]] |location=ਪਟਿਆਲਾ |access-date=18 September 2023|language=en}}</ref> == ਬਾਹਰੀ ਕੜੀਆਂ == * https://www.punjabi-kavita.com/HarpalSinghPannu.php * http://www.harpalsinghpannu.com/ ==ਹਵਾਲੇ== {{ਹਵਾਲੇ}} [[ਸ਼੍ਰੇਣੀ:ਪੰਜਾਬੀ-ਭਾਸ਼ਾ ਲੇਖਕ]] [[ਸ਼੍ਰੇਣੀ:ਪੰਜਾਬੀ ਸਾਹਿਤ]] [[ਸ਼੍ਰੇਣੀ:ਜਨਮ 1953]] [[ਸ਼੍ਰੇਣੀ:ਪ੍ਰੋਫ਼ੈਸਰ]] [[ਸ਼੍ਰੇਣੀ:ਪੰਜਾਬੀ ਯੂਨੀਵਰਸਿਟੀ ਦਾ ਅਕਾਦਮਿਕ ਸਟਾਫ਼]] f1suscmgspy8zagu5c6o7wgs4rmupoj 0 106187 846586 823665 2026-09-20T01:17:11Z Minorax 28565 ([[c:GR|GR]]) [[File:Order badge of honor rib.png]] → [[File:SU Order of the Badge of Honour ribbon.svg]] vva 846586 wikitext text/x-wiki {{Infobox person | name = ਯੇਵਜੀਨੀ ਲਿਓਨਫ਼<br />{{small|Евгений Леонов}} | honorific_suffix = [[People's Artist of the USSR|PAU]] | image = Евгений Леонов (1979) (cropped).jpg | imagesize = 300px | caption = 1979 | birth_name = ਯੇਵਜੀਨੀ ਪਾਵਲੋਵਿਚ ਲਿਓਨਫ਼ | birth_date = {{Birth date|df=yes|1926|09|02}} | birth_place = ਮਾਸਕੋ, [[ਸੋਵੀਅਤ ਯੂਨੀਅਨ]] | death_date = {{Death date and age|df=yes|1994|01|29|1926|09|02}} | death_place = ਮਾਸਕੋ, ਰੂਸ | resting_place = ਨੋਵੋਡੋਵਿਚੀ ਕਬਰਸਤਾਨ, [[ਰੂਸ]] | restingplacecoordinates = | othername = | alma_mater = [[ਮਾਸਕੋ ਆਰਟ ਥੀਏਟਰ]] | occupation = ਅਦਾਕਾਰ | yearsactive = 1947–1993 | title = [[ਯੂਐਸਐਸਆਰ ਦਾ ਲੋਕ ਕਲਾਕਾਰ]] (1978) | spouse = ਵਾਂਦਾ ਸਤੋਇਲੋਵਾ | domesticpartner = | children = ਆਂਦਰੇ ਲਿਓਨਫ਼ (1959) | parents = ਪਾਵੇਲ ਵਸੀਲੀਏਵਿਚ ਲਿਓਨਫ਼<br>ਅੰਨਾ ਇਲਿਨਿਚਨਾ ਲਿਓਨਫ਼ | awards = [[File:Order of Lenin ribbon bar.png|40 px|link=Order of Lenin]] [[File:SU Order of the Badge of Honour ribbon.svg|40 px|link=Order of the Badge of Honour]] <br> [[File:Medal State Prize Soviet Union.png|20 px|link=USSR State Prize]] [[File:State Prize of RSFSR Vasilyevyh medal.jpg|30 px|link=Vasilyev Brothers State Prize of the RSFSR]] [[File:RusStatePrize.jpg|30 px|link=State Prize of the Russian Federation]] | website = | influences = | influenced = }} '''ਯੇਵਜੀਨੀ ਪਾਵਲੋਵਿਚ ਲਿਓਨਫ਼''' ({{Lang-ru|Евгений Павлович Леонов}}; 2 ਸਤੰਬਰ 1926 – 29 ਜਨਵਰੀ 1994) ਇੱਕ ਮਸ਼ਹੂਰ [[ਰੂਸ|ਰੂਸੀ]]/[[ਸੋਵੀਅਤ ਯੂਨੀਅਨ|ਸੋਵੀਅਤ]] ਅਭਿਨੇਤਾ ਸੀ, ਜੋਜਿਸ ਨੇ ਕਈ ਮਸ਼ਹੂਰ ਸੋਵੀਅਤ ਫਿਲਮਾਂ ਜਿਵੇਂ ਭਾਗਸ਼ਾਲੀ ਜੈਂਟਲਮੈਨ (ਰੂਸੀ: Джентльмены удачи), ਮਿਮੀਨੋ (ਰੂਸੀ: Мимино) ਅਤੇ ਪੋਲੋਸਤਾਈ ਰੇਯਸ (ਰੂਸੀ: Джентльмены удачи) ਵਿੱਚ ਮੁੱਖ ਰੋਲ ਨਿਭਾਏ। ਉਸਨੂੰ "ਰੂਸ ਦੇ ਸਭ ਤੋਂ ਵੱਧ ਹਰਮਨਪਿਆਰੇ ਪ੍ਰੇਮੀਆਂ-ਅਦਾਕਾਰਾਂ ਵਿੱਚੋਂ ਇੱਕ" ਕਿਹਾ ਜਾਂਦਾ ਹੈ,<ref name="Death">''Death: Yevgeny Leonov.'' '''[//en.wikipedia.org/wiki/The_Guardian The Guardian]''' (London). 23 February 1994.</ref> ਉਸਨੇ ਕਈ ਸੋਵੀਅਤ ਕਾਰਟੂਨ ਕਿਰਦਾਰਾਂ, ਜਿਵੇਂ ਕਿ ਵਿੰਨੀ-ਪੂਹ ਨੂੰ ਅਵਾਜ਼ ਦਿੱਤੀ।  == ਸ਼ੁਰੂ ਦਾ ਜੀਵਨ == ਇਕ ਮਾਸਕੋ ਦੇ ਇੱਕ ਆਮ ਪਰਿਵਾਰ ਵਿਚ ਪਲੇ ਵੱਡੇ ਹੋਏ, ਲਿਓਨਫ਼ ਨੇ ਇਕ ਜੰਗੀ ਹਵਾਈ ਜਹਾਜ਼ ਦਾ ਪਾਇਲਟ ਬਣਨ ਦਾ ਸੁਪਨਾ ਦੇਖਿਆ, ਜੋ ਕਿ ਦੂਜੇ ਵਿਸ਼ਵ ਯੁੱਧ ਦੇ ਸਮੇਂ ਦੇ ਬਹੁਤ ਮੁੰਡਿਆਂ ਦੀ ਬੜੀ ਆਮ ਇੱਛਾ ਸੀ। ਇਸ ਦਾ ਕਾਰਨ ਅਕਸਰ ਇਸ ਤੱਥ ਨੂੰ ਦੱਸਿਆ ਜਾਂਦਾ ਹੈ ਕਿ ਉਸਦੇ ਪਿਤਾ ਇੱਕ ਹਵਾਈ ਫੈਕਟਰੀ ਵਿੱਚ ਕੰਮ ਕਰਦੇ ਸਨ। ਮਹਾਨ ਦੇਸ਼ ਭਗਤ ਜੰਗ ਦੇ ਦੌਰਾਨ ਉਹ ਅਤੇ ਉਸਦਾ ਪੂਰਾ ਪਰਿਵਾਰ ਇੱਕ ਹਥਿਆਰ ਨਿਰਮਾਣ/ਹਵਾਬਾਜ਼ੀ ਫੈਕਟਰੀ ਵਿਚ ਕੰਮ ਕਰਦਾ ਸੀ। ਯੁੱਧ ਤੋਂ ਬਾਅਦ ਉਹ ਮਾਸਕੋ ਆਰਟ ਥੀਏਟਰ ਸਕੂਲ ਵਿਚ ਦਾਖ਼ਲ ਹੋ ਗਿਆ, ਜਿਥੇ ਉਸ ਨੇ ਮਿਖਾਇਲ ਯਾਨਸ਼ਿਨ ਦੇ ਅਧੀਨ ਪੜ੍ਹਾਈ ਕੀਤੀ।. == ਕੈਰੀਅਰ == ਆਪਣੀ ਪਹਿਲੀ ਫਿਲਮ ਵਿੱਚ, ਲਿਓਨਵ ਨੂੰ ਇੱਕ ਵਾਧੂ ਦੇ ਰੂਪ ਵਿੱਚ ਲਿਆ ਗਿਆ ਸੀ ਅਤੇ ਉਸਨੂੰ ਕੋਈ ਮਾਨਤਾ ਪ੍ਰਾਪਤ ਨਹੀਂ ਹੋਈ। ਉਹ ਬਾਅਦ ਵਿਚ ਜੋਰਜੀ ਡਨੇਲੀਆ ਰੈਗੂਲਰ ਬਣ ਗਿਆ, ਜੋ ਕਿ ਉਸ ਦੀਆਂ ਸਾਰੀਆਂ ਫ਼ੀਚਰ ਫ਼ਿਲਮਾਂ ਵਿਚ ਆਉਣ ਲੱਗ ਪਿਆ, ਜਿਹਨਾਂ ਵਿਚ ਭਾਗਸ਼ਾਲੀ ਜੈਂਟਲਮੈਨ, ਪਤਝੜ ਦੀ ਮੈਰਾਥਨ, ਮਿਮੀਨੋ, ਐਫੋਨੀਆ ਅਤੇ ਕਿਨ-ਡਜ਼ਾ-ਡਜ਼ਾ! ਸ਼ਾਮਲ ਹਨ। ਆਲਮੂਵੀ ਦੇ ਅਨੁਸਾਰ, "ਉਸ ਦਾ ਛੋਟਾ ਗਠੀਲਾ ਕੱਦ, ਭਾਵਨਾਤਮਕ ਅੱਖਾਂ, ਵੱਡਾ ਅਤੇ ਖੁੱਲ੍ਹਾ ਚਿਹਰਾ, ਧੀਮਿਆਂ ਚਾਲਾਂ ਅਤੇ ਥੋੜ੍ਹੀ ਜਿਹੀ ਗੰਦੀ ਬੋਲੀ, ਇਹ ਉਸ ਨੂੰ ਉਸਦੀਆਂ ਵਿਸ਼ੇਸ਼ ਮਜ਼ਾਹੀਆ ਭੂਮਿਕਾਵਾਂ ਲਈ ਉਸ ਨੂੰ ਅਦਰਸ ਬਣਾਉਂਦੀਆਂ ਸਨ। ਪਰ ਦੁਖਾਂਤ ਭੂਮਿਕਾਵਾਂ ਵਿੱਚ ਵੀ ਅਭਿਨੈ ਦੀ ਅਚੱਲ ਸੁਭਾਵਿਕਤਾ ਨੂੰ ਵੀ ਆਲੋਚਕਾਂ ਦਾ ਧਿਆਨ ਖਿੱਚਿਆ। ਕਈ ਮਸ਼ਹੂਰ ਅਦਾਕਾਰ ਉਸ ਦੇ ਅਭਿਨੈ ਦੀ ਸੁਭਾਵਿਕਤਾ ਤੋਂ ਡਰਦੇ ਲਿਓਨਵ ਨਾਲ ਇੱਕੋ ਫ਼ਿਲਮ ਵਿਚ ਆਉਣ ਤੋਂ ਬਚਦੇ ਸਨ।   ਡਨੇਲੀਆ ਦੀ ਪਤਝੜ ਦੇ ਮੈਰਾਥਨ (1980) (ਲਿਓਨਫ਼ ਦੀਆਂ ਸਭ ਤੋਂ ਪ੍ਰਸਿੱਧ ਫਿਲਮਾਂ ਵਿੱਚੋਂ ਇੱਕ) ਵਿੱਚ ਲਿਓਨਫ਼ ਦੀ ਸੰਖੇਪ ਹਾਜਰੀ ਦੇ ਬਾਵਜੂਦ, ਉਸਦੀ ਭੂਮਿਕਾ ਨੇ ਉਸ ਲਈ ਵੇਨਿਸ ਫਿਲਮ ਫੈਸਟੀਵਲ ਵਿੱਚ ਸਭ ਤੋਂ ਵਧੀਆ ਅਭਿਨੇਤਾ ਦਾ ਪੁਰਸਕਾਰ ਜਿੱਤਿਆ। ਪਤਝੜ ਮੈਰਾਥਨ ਵਿਚ ਇਹ ਕਿਹਾ ਜਾਂਦਾ ਹੈ, ਲਿਓਨਫ਼ ਦੇ ਐਂਟੀ-ਹੀਰੋ ਨੂੰ ਸ਼ਾਨਦਾਰ ਢੰਗ ਨਾਲ ਪੇਸ਼ ਕੀਤਾ। ਉਸ ਨੇ ਇੱਕ ਸਧਾਰਨ, ਨੱਕ ਵਾਲੇ ਮਨੁੱਖ ਦੀ ਇੱਕ ਪ੍ਰਸੰਨ ਤਸਵੀਰ ਪੇਸ਼ ਕੀਤੀ ਜਿਹੜਾ ਬਹੁਤ ਜ਼ਿਆਦਾ ਪੀਂਦਾ ਸੀ ਅਤੇ ਜਿੰਨਾ ਚਿਰ ਕੋਈ ਇਸ ਨੂੰ ਰੋਕ ਨਹੀਂ ਸੀ ਦਿੰਦਾ, ਸੁਣੀ ਜਾਂਦਾ ਸੀ ਉਨਾ ਚਿਰ ਬਕਵਾਸ ਬੋਲਣ ਤੋਂ ਇਲਾਵਾ ਹੋਰ ਕੁਝ ਐਨਾ ਪਸੰਦ ਨਹੀਂ ਸੀ। ਦੂਜੀਆਂ ਫਿਲਮਾਂ ਜਿਨ੍ਹਾਂ ਨੂੰ ਉਹ ਕਲਾਸਿਕ ਪੱਧਰ ਤੱਕ ਉਚਾ ਚੁੱਕਣ ਵਿਚ ਅਹਿਮ ਭੂਮਿਕਾ ਨਿਭਾਅ ਰਿਹਾ ਸੀ ਉਹ ਸਨ ਭਾਸਸ਼ਾਲੀ ਜੈਂਟਲਮੈਨ ਅਤੇ ਬਾਇਲੋਰਸੀਆ ਸਟੇਸ਼ਨ ਸ਼ਾਮਲ ਸਨ, ਜੋ ਦੋਵੇਂ 1971 ਵਿਚ ਬਣਾਈਆਂ ਗਈਆਂ ਸਨ।<ref name="Russia">''Russia Parts With a Comic Legend.'' John Freedman. '''[//en.wikipedia.org/wiki/The_Moscow_Times The Moscow Times]''' No. 392. 3 February 1994.</ref> ਲਿਓਨਫ਼ ਦੀਆਂ ਸਾਰੀਆਂ ਫ਼ਿਲਮਾਂ, ਉਹ ਅਕਸਰ ਟੈਲੀਵਿਜ਼ਨ ਤੇ ਮੁੜ ਮੁੜ ਚਲਾਉਂਦੇ ਹਨ। ਕਿਹਾ ਜਾਂਦਾ ਹੈ "ਲਿਓਨਫ਼ ਰੂਸੀਆਂ ਲਈ ਉਹੀ ਸੀ ਜੋ ਫੇਰਨੰਡਲ ਫਰਾਂਸੀਸੀ ਨੂੰ ਸੀ।" ਉਸਨੇ 200 ਤੋਂ ਵੱਧ ਭੂਮਿਕਾਵਾਂ ਕੀਤੀਆਂ ਅਤੇ ਰੂਸੀ ਸਿਨੇਮਾ ਦਾ ਸਭ ਤੋਂ ਪ੍ਰਸਿੱਧ ਸਹਾਇਕ ਐਕਟਰ ਸੀ। 1991 ਵਿੱਚ, ਜਦੋਂ ਜਰਮਨੀ ਵਿੱਚ ਯਾਤਰਾ ਤੇ ਗਿਆ ਹੋਇਆ ਸੀ ਤਾਂ ਉਸ ਨੂੰ ਦਿਲ ਦਾ ਭਾਰੀ ਦੌਰਾ ਪਿਆ, ਜਿਸ ਨੇ ਉਸ ਨੂੰ 10 ਦਿਨਾਂ ਲਈ ਕੋਮਾ ਵਿੱਚ ਰੱਖਿਆ। ਪ੍ਰਮੁੱਖ ਸਰਜਰੀ  ਤੋਂ ਬਾਅਦ ਹੀ ਉਸ ਦੀ ਜ਼ਿੰਦਗੀ ਨੂੰ ਬਚਾਇਆ ਜਾ ਸਕਿਆ ਸੀ – ਬੱਸ ਲੈਨਿਨਸਕੀ ਕੋਮਸੋਮੋਲ ਥੀਏਟਰ (ਜਿਸ ਨੂੰ ਲੇਂਕੋਮ ਥਿਏਟਰ ਵੀ ਕਿਹਾ ਜਾਂਦਾ ਹੈ) ਵਿਖੇ ਪ੍ਰਦਰਸ਼ਨਾਂ ਦੀ ਇੱਕ ਸ਼ੈਡਿਊਲ ਦੀ ਸ਼ੁਰੂਆਤ ਕਰਨ ਲਈ।  ਲਿਓਨੋਵ ਦੀ ਮੌਤ 29 ਜਨਵਰੀ 1994 ਨੂੰ ਲੇਕੋਂਮ ਥਿਏਟਰ ਦੇ ਰਾਹ ਵਿੱਚ ਹੋ ਗਈ ਜਦੋਂ ਉਹ ਉਥੇ ''ਮੋਇਆਂ ਦੀ ਯਾਦ ਵਿੱਚ ਅਰਦਾਸ  ''ਵਿੱਚ ਅਭਿਨੈ ਕਰਨ ਲਈ ਜਾ ਰਿਹਾ ਸੀ)। ਜਦ ਉਸ ਦੀ ਮੌਤ ਦਾ ਐਲਾਨ ਕੀਤਾ ਗਿਆ ਸੀ ਆਡੀਟੋਰੀਅਮ ਵਿੱਚਲੇ ਹਾਜ਼ਰੀਨ ਆਪ ਮੁਹਾਰੇ ਹੜ੍ਹ ਵਿੱਚ ਸੜਕ ਦੇ ਪਾਰ ਚਰਚ ਇਕੱਤਰ ਹੋ ਗਏ ਅਤੇ ਮਾਤਮ ਵਿੱਚ ਮੋਮਬੱਤੀਆਂ ਬਾਲੀਆਂ । ਉਸ ਲਈ ਕੀਤੀ ਗਈ ਮੈਮੋਰੀਅਲ ਸਰਵਿਸ ਦੇ ਜਲੂਸ ਵਿੱਚ ਬਰਫੀਲੀਆਂ ਹਵਾਵਾਂ ਵਿੱਚ ਵੀ ਪੰਜ ਲੱਖ ਤੋਂ ਵੱਧ ਲੋਕ ਆਏ ਸਨ।  ਰੂਸੀ ਸੰਸਕ੍ਰਿਤੀ ਦੇ ਹੋਰ ਬੁੱਧੀਮਾਨ ਵਿਅਕਤੀਆਂ ਦੀ ਸੰਗਤ ਵਿੱਚ ਉਸ ਨੂੰ ਮਾਸਕੋ ਦੇ ਨੋਵੋਡੋਵਿਚੀ ਕਬਰਸਤਾਨ ਵਿਚ ਦਫਨਾਇਆ ਗਿਆ ਹੈ। <ref>''Sviridov buried in Novodevichy cemetery in Moscow.'' Viktoria Dunayeva. '''[//en.wikipedia.org/wiki/ITAR-TASS TASS]''' 9 January 1998.</ref> == ਹਵਾਲੇ == {{reflist|colwidth=30em}} == ਬਾਹਰੀ ਲਿੰਕ == [[ਸ਼੍ਰੇਣੀ:ਜਨਮ 1926]] [[ਸ਼੍ਰੇਣੀ:ਮੌਤ 1994]] [[ਸ਼੍ਰੇਣੀ:ਰੂਸੀ ਅਦਾਕਾਰ]] [[ਸ਼੍ਰੇਣੀ:ਰੂਸੀ ਲੋਕ]] of3n5w1ftnzbbqgagwtmwzrjpj3o8uy 0 112202 846558 618338 2026-09-19T16:27:40Z InternetArchiveBot 37445 Bluelink 1 book for verifiability (20260919sim)) #IABot (v2.0.9.6) ([[User:GreenC bot|GreenC bot]] 846558 wikitext text/x-wiki '''ਪ੍ਰੋਸਟੇਟ ਕੈਂਸਰ''' ਪ੍ਰੋਸਟੇਟ ਵਿੱਚ [[ਕੈਂਸਰ]] ਦਾ ਵਿਕਾਸ ਹੈ, ਨਰ ਪ੍ਰਜਨਨ ਪ੍ਰਣਾਲੀ ਵਿੱਚ ਇੱਕ ਗ੍ਰੰਥੀ ਹੈ।<ref>{{Cite web|url=http://www.cancer.gov/cancertopics/types/prostate|title=Prostate Cancer|website=National Cancer Institute|archive-url=https://web.archive.org/web/20141012175220/http://www.cancer.gov/cancertopics/types/prostate|archive-date=12 October 2014|dead-url=no|access-date=12 October 2014}}</ref> ਜ਼ਿਆਦਾਤਰ ਪ੍ਰੋਸਟੇਟ ਕੈਂਸਰ ਹੌਲੀ ਹੌਲੀ ਵਧ ਰਹੇ ਹਨ; ਹਾਲਾਂਕਿ, ਕੁਝ ਮੁਕਾਬਲਤਨ ਤੇਜ਼ੀ ਨਾਲ ਵਧਦੇ ਹਨ।<ref name="WCR2014">{{Cite book|title=World Cancer Report 2014|url=https://archive.org/details/worldcancerrepor0000unse_p0u5|date=2014|publisher=World Health Organization|isbn=9283204298|pages=Chapter 5.11}}</ref> ਕੈਂਸਰ ਸੈੱਲ ਪ੍ਰੋਸਟੇਟ ਤੋਂ ਸਰੀਰ ਦੇ ਹੋਰ ਖੇਤਰ ਖਾਸ ਕਰਕੇ [[ਹੱਡੀ|ਹੱਡੀਆਂ]] ਅਤੇ ਲਿੰਫ ਨੋਡਸ ਤੱਕ ਫੈਲ ਸਕਦੇ ਹਨ।<ref>{{Cite book|url=https://books.google.com/books?id=PymZ1ORk0TcC&pg=PA223|title=Cancer biology|last=Ruddon|first=Raymond W.|date=2007|publisher=Oxford University Press|isbn=9780195175431|edition=4th|location=Oxford|page=223|archive-url=https://web.archive.org/web/20150915231411/https://books.google.com/books?id=PymZ1ORk0TcC&pg=PA223|archive-date=2015-09-15|dead-url=no}}</ref> ਇਸਦੇ ਸ਼ੁਰੂ ਵਿੱਚ ਕੋਈ ਲੱਛਣ ਨਹੀਂ ਹੋ ਸਕਦੇ.। ਬਾਅਦ ਦੇ ਪੜਾਅ ਵਿੱਚ, ਇਸ ਨਾਲ ਪਿਸ਼ਾਬ ਵਿੱਚ ਮੁਸ਼ਕਲ ਹੋ ਸਕਦੀ ਹੈ, ਪੇਸ਼ਾਬ ਵਿੱਚ ਖੂਨ ਜਾਂ ਪੇਡੂ ਵਿੱਚ ਦਰਦ ਹੋ ਸਕਦਾ ਹੈ,  ਪਿਸ਼ਾਬ ਵਾਰ ਵਾਰ ਆਉਂਦਾ ਹੈ।<ref name="NCI2013TxPt">{{Cite web|url=http://www.cancer.gov/cancertopics/pdq/treatment/prostate/Patient/page1/AllPages|title=Prostate Cancer Treatment (PDQ) – Patient Version|date=2014-04-08|publisher=National Cancer Institute|archive-url=https://web.archive.org/web/20140705121244/http://www.cancer.gov/cancertopics/pdq/treatment/prostate/Patient/page1/AllPages|archive-date=5 July 2014|dead-url=no|access-date=1 July 2014}}</ref> ਪੇਟੈਟਿਕ ਹਾਈਪਰਪਲੇਸਿਆ ਵਜੋਂ ਜਾਣੀ ਜਾਂਦੀ ਇੱਕ ਬਿਮਾਰੀ, ਇਸ ਤਰ੍ਹਾਂ ਦੇ ਲੱਛਣ ਪੈਦਾ ਕਰ ਸਕਦੀ ਹੈ। ਹੋਰ ਦੇਰ ਦੇ ਲੱਛਣਾਂ ਵਿੱਚ [[ਅਨੀਮੀਆ|ਲਾਲ ਖੂਨ ਦੇ ਸੈੱਲਾਂ ਦੇ ਨੀਵੇਂ ਪੱਧਰ]] ਕਾਰਨ ਥਕਾਵਟ ਮਹਿਸੂਸ ਹੋ ਸਕਦੀ ਹੈ। ਪ੍ਰੋਸਟੇਟ ਕੈਂਸਰ ਦੇ ਜੋਖਮ ਨੂੰ ਵਧਾਉਣ ਵਾਲੇ ਕਾਰਕਾਂ ਵਿੱਚ, ਬੁਢਾਪਾ, ਬੀਮਾਰੀ ਦਾ ਪਰਿਵਾਰ ਦਾ ਇਤਿਹਾਸ ਅਤੇ ਦੌੜ ਸ਼ਾਮਲ ਹਨ। 50 ਸਾਲ ਤੋਂ ਵੱਧ ਉਮਰ ਦੇ 99% ਕੇਸ ਮਰਦਾਂ ਵਿੱਚ ਹੁੰਦੇ ਹਨ। ਰੋਗ ਨਾਲ ਪਹਿਲੇ ਦਰਜੇ ਦੇ ਹੋਣ ਨਾਲ ਜੋਖਿਮ ਦੋ ਤੋਂ ਤਿੰਨ ਗੁਣਾਂ ਵੱਧ ਜਾਂਦਾ ਹੈ। ਸੰਯੁਕਤ ਰਾਜ ਅਮਰੀਕਾ ਵਿੱਚ, ਇਹ ਅਮਰੀਕਨ ਅਮਰੀਕੀ ਆਬਾਦੀ ਨਾਲੋਂ ਅਫਰੀਕੀ ਅਮਰੀਕਨ ਆਬਾਦੀ ਵਿੱਚ ਵਧੇਰੇ ਆਮ ਹੈ। ਹੋਰ ਕਾਰਕਾਂ ਵਿੱਚ ਮੀਟ, ਲਾਲ ਮੀਟ ਜਾਂ ਦੁੱਧ ਉਤਪਾਦਾਂ ਵਿੱਚ ਉੱਚ ਖੁਰਾਕ ਜਾਂ ਸਬਜ਼ੀਆਂ ਦੀ ਘੱਟ ਮਾਤਰਾ ਸ਼ਾਮਲ ਹਨ। ਇਸਦਾ ਸੰਬੰਧ ਗੁੰਨਾਹਿਆ ਨਾਲ ਪਾਇਆ ਗਿਆ ਹੈ, ਪਰ ਇਸ ਸਬੰਧ ਦਾ ਕਾਰਨ ਪਛਾਣਿਆ ਨਹੀਂ ਗਿਆ ਹੈ।<ref name="CainiGandini2014">{{Cite journal|last=Caini|first=Saverio|last2=Gandini|first2=Sara|last3=Dudas|first3=Maria|last4=Bremer|first4=Viviane|last5=Severi|first5=Ettore|last6=Gherasim|first6=Alin|year=2014|title=Sexually transmitted infections and prostate cancer risk: A systematic review and meta-analysis|journal=Cancer Epidemiology|volume=38|issue=4|pages=329–338|doi=10.1016/j.canep.2014.06.002|pmid=24986642}}</ref> ਬੀਆਰਸੀਏ ਦੇ ਪਰਿਵਰਤਨ ਦੇ ਨਾਲ ਇੱਕ ਜੋਖਮ ਜੁੜਿਆ ਹੋਇਆ ਹੈ।<ref>{{Cite journal|last=Lee|first=MV|last2=Katabathina|first2=VS|last3=Bowerson|first3=ML|last4=Mityul|first4=MI|last5=Shetty|first5=AS|last6=Elsayes|first6=KM|last7=Balachandran|first7=A|last8=Bhosale|first8=PR|last9=McCullough|first9=AE|date=2016|title=BRCA-associated Cancers: Role of Imaging in Screening, Diagnosis, and Management.|journal=Radiographics: a review publication of the Radiological Society of North America, Inc|volume=37|issue=4|pages=1005–1023|doi=10.1148/rg.2017160144|pmid=28548905}}</ref> ਪ੍ਰੋਸਟੇਟ ਕੈਂਸਰ ਦਾ ਬਾਇਓਪਸੀ ਦੁਆਰਾ ਨਿਦਾਨ ਕੀਤਾ ਜਾਂਦਾ ਹੈ। ਫਿਰ ਇਹ ਨਿਰਧਾਰਤ ਕਰਨ ਲਈ ਮੈਡੀਕਲ ਇਮੇਜਿੰਗ ਕੀਤੀ ਜਾ ਸਕਦੀ ਹੈ ਕਿ ਕੀ ਕੈਂਸਰ ਸਰੀਰ ਦੇ ਦੂਜੇ ਹਿੱਸਿਆਂ ਵਿੱਚ ਫੈਲਿਆ ਹੋਇਆ ਹੈ ਕਿ ਨਹੀਂ। ਪ੍ਰੋਸਟੇਟ ਕੈਂਸਰ ਸਕ੍ਰੀਨਿੰਗ ਵਿਵਾਦਗ੍ਰਸਤ ਹੈ।<ref name="NCI2018TxPro">{{Cite web|url=https://www.cancer.gov/types/prostate/hp/prostate-treatment-pdq#section/all|title=Prostate Cancer Treatment|date=6 February 2018|website=National Cancer Institute|language=en|access-date=1 March 2018|quote=Controversy exists regarding the value of screening... reported no clear evidence that screening for prostate cancer decreases the risk of death from prostate cancer}}</ref> ਪ੍ਰੋਸਟੇਟ-ਵਿਸ਼ੇਸ਼ ਐਂਟੀਜੈਨ ਟੈਸਟਾਂ ਵਿੱਚ ਕੈਂਸਰ ਦਾ ਪਤਾ ਲਗਾਉਣਾ ਵੱਧ ਜਾਂਦਾ ਹੈ, ਪਰ ਇਹ ਵਿਵਾਦਪੂਰਨ ਹੈ ਕਿ ਇਸ ਨਾਲ ਨਤੀਜਿਆਂ ਵਿੱਚ ਸੁਧਾਰ ਹੋਇਆ ਹੈ ਜਾਂ ਨਹੀਂ।<ref name="NHS2015Screen">{{Cite web|url=https://www.nhs.uk/conditions/prostate-cancer/psa-testing/|title=PSA testing|date=3 January 2015|website=nhs.uk|access-date=5 March 2018}}</ref> 55 ਤੋਂ 69 ਸਾਲ ਦੀ ਉਮਰ ਦੇ ਬੱਚਿਆਂ ਦੀ ਪੜਤਾਲ ਕਰਨ ਵੇਲੇ ਸੂਚਿਤ ਕੀਤੇ ਫੈਸਲੇ ਦੀ ਸਿਫਾਰਸ਼ ਕੀਤੀ ਜਾਂਦੀ ਹੈ।<ref name="USPSTF2018">{{Cite web|url=https://www.uspreventiveservicestaskforce.org/Page/Document/RecommendationStatementFinal/prostate-cancer-screening1|title=Final Recommendation Statement: Prostate Cancer: Screening - US Preventive Services Task Force|website=www.uspreventiveservicestaskforce.org|publisher=USPSTF|language=en|access-date=30 August 2018}}</ref><ref>{{Cite journal|last=US Preventive Services Task|first=Force.|last2=Grossman|first2=DC|last3=Curry|first3=SJ|last4=Owens|first4=DK|last5=Bibbins-Domingo|first5=K|last6=Caughey|first6=AB|last7=Davidson|first7=KW|last8=Doubeni|first8=CA|last9=Ebell|first9=M|date=8 May 2018|title=Screening for Prostate Cancer: US Preventive Services Task Force Recommendation Statement.|url=https://archive.org/details/jama_2018-05-08_319_18/page/1901|journal=JAMA|volume=319|issue=18|pages=1901–1913|doi=10.1001/jama.2018.3710|pmid=29801017}}</ref> ਜੇ ਟੈਸਟ ਕਰਵਾਇਆ ਜਾਂਦਾ ਹੈ, ਤਾਂ ਲੰਬੀ ਉਮਰ ਦੀ ਸੰਭਾਵਨਾ ਵਾਲੇ ਲੋਕਾਂ ਲਈ ਵਧੇਰੇ ਉਚਿਤ ਹੁੰਦਾ ਹੈ।।<ref>{{Cite journal|last=Cabarkapa|first=Sonja|last2=Perera|first2=Marlon|last3=McGrath|first3=Shannon|last4=Lawrentschuk|first4=Nathan|date=December 2016|title=Prostate cancer screening with prostate-specific antigen: A guide to the guidelines|journal=Prostate International|volume=4|issue=4|pages=125–129|doi=10.1016/j.prnil.2016.09.002}}</ref> ਜਦੋਂ 5α- ਰੀਡੱਕਟਸ ਇਨ੍ਹੀਬੀਟਰਜ਼ ਘੱਟ-ਸ਼੍ਰੇਣੀ ਦੇ ਕੈਂਸਰ ਨਾਲ ਜੋਖਮ ਘਟਾਉਂਦੇ ਹਨ, ਉਹ ਉੱਚ ਪੱਧਰੀ ਕੈਂਸਰ ਜੋਖਮ ਨੂੰ ਪ੍ਰਭਾਵਿਤ ਨਹੀਂ ਕਰਦੇ ਅਤੇ ਇਸ ਪ੍ਰਕਾਰ ਰੋਕਥਾਮ ਲਈ ਸਿਫਾਰਸ਼ ਨਹੀਂ ਕੀਤੇ ਜਾਂਦੇ। [[ਵਿਟਾਮਿਨ|ਵਿਟਾਮਿਨਾਂ]] ਜਾਂ [[ਖ਼ੁਰਾਕੀ ਤੱਤ|ਖਣਿਜਾਂ]] ਨਾਲ ਪੂਰਕਤਾ ਜੋਖਮ ਨੂੰ ਪ੍ਰਭਾਵਿਤ ਨਹੀਂ ਕਰਦੀ।<ref name="Strat2011">{{Cite journal|year=2011|title=The effect of supplemental vitamins and minerals on the development of prostate cancer: A systematic review and meta-analysis|url=https://archive.org/details/sim_family-practice_2011-06_28_3/page/243|journal=Family practice|volume=28|issue=3|pages=243–52|doi=10.1093/fampra/cmq115|pmid=21273283}}</ref> ਕਈ ਕੇਸ ਸਰਗਰਮ ਨਿਗਰਾਨੀ ਜਾਂ ਕਿਰਿਆਸ਼ੀਲ ਨਿਗਰਾਨੀ ਨਾਲ ਹੁੰਦੇ ਪ੍ਰਬੰਧਿਤ ਹੁੰਦੇ ਹਨ। ਹੋਰ ਇਲਾਜਾਂ ਵਿੱਚ [[ਸਰਜਰੀ]], [[ਰੇਡੀਏਸ਼ਨ ਇਲਾਜ|ਰੇਡੀਏਸ਼ਨ ਥੈਰੇਪੀ]], ਹਾਰਮੋਨ ਥੈਰੇਪੀ ਜਾਂ [[ਕੀਮੋਥੇਰੇਪੀ|ਕੀਮੋਥੈਰੇਪੀ]] ਦਾ ਸੁਮੇਲ ਸ਼ਾਮਲ ਹੋ ਸਕਦਾ ਹੈ। ਜਦੋਂ ਇਹ ਕੇਵਲ ਪ੍ਰੋਸਟੇਟ ਦੇ ਅੰਦਰ ਵਾਪਰਦਾ ਹੈ, ਤਾਂ ਇਹ ਠੀਕ ਹੋ ਸਕਦਾ ਹੈ।<ref name="NCI2014TxPro">{{Cite web|url=http://www.cancer.gov/cancertopics/pdq/treatment/prostate/HealthProfessional/page1/AllPages|title=Prostate Cancer Treatment (PDQ) – Health Professional Version|date=2014-04-11|publisher=National Cancer Institute|archive-url=https://web.archive.org/web/20140705121331/http://www.cancer.gov/cancertopics/pdq/treatment/prostate/HealthProfessional/page1/AllPages|archive-date=5 July 2014|dead-url=no|access-date=1 July 2014}}</ref> ਉਹਨਾਂ ਵਿੱਚ ਜਿਹਨਾਂ ਵਿੱਚ ਬੀਮਾਰੀ ਹੱਡੀਆਂ ਤਕ ਫੈਲ ਚੁੱਕੀ ਹੈ, ਦਰਦ ਦੀਆਂ ਦਵਾਈਆਂ, ਬਿਸਫੋਫੋਨੇਟਸ ਅਤੇ ਟਾਰਗੇਟ ਥੈਰੇਪੀ, ਹੋਰਨਾਂ ਦੇ ਨਾਲ, ਉਪਯੋਗੀ ਹੋ ਸਕਦੀਆਂ ਹਨ। ਨਤੀਜੇ ਕਿਸੇ ਵਿਅਕਤੀ ਦੀ ਉਮਰ ਅਤੇ ਹੋਰ ਸਿਹਤ ਸਮੱਸਿਆਵਾਂ ਦੇ ਨਾਲ ਨਾਲ ਕੈਂਸਰ ਦੇ ਰੂਪ ਵਿੱਚ ਕਿੰਨੀ ਹਮਲਾਵਰ ਅਤੇ ਵਿਆਪਕ ਹੈ, 'ਤੇ ਨਿਰਭਰ ਕਰਦੇ ਹਨ। ਪ੍ਰੋਸਟੇਟ ਕੈਂਸਰ ਵਾਲੇ ਜ਼ਿਆਦਾਤਰ ਲੋਕ ਬੀਮਾਰੀ ਤੋਂ ਮਰਦੇ ਨਹੀਂ ਹਨ। ਸੰਯੁਕਤ ਰਾਜ ਅਮਰੀਕਾ ਵਿੱਚ 5 ਸਾਲ ਦੀ ਬਚਣ ਦੀ ਦਰ 99% ਹੈ।<ref name="SEER2014">{{Cite web|url=http://seer.cancer.gov/statfacts/html/prost.html|title=SEER Stat Fact Sheets: Prostate Cancer|website=NCI|archive-url=https://web.archive.org/web/20140706142501/http://seer.cancer.gov/statfacts/html/prost.html|archive-date=6 July 2014|dead-url=no|access-date=18 June 2014}}</ref> ਵਿਸ਼ਵ ਪੱਧਰ 'ਤੇ, ਇਹ ਦੂਜਾ ਸਭ ਤੋਂ ਆਮ ਕਿਸਮ ਦਾ ਕੈਂਸਰ ਹੈ ਅਤੇ ਮਰਦਾਂ ਵਿੱਚ ਕੈਂਸਰ ਨਾਲ ਸੰਬੰਧਿਤ ਮੌਤ ਦਾ ਪੰਜਵਾਂ ਪ੍ਰਮੁੱਖ ਕਾਰਨ ਹੈ।<ref name="WCR2014Epi">{{Cite book|title=World Cancer Report 2014|url=https://archive.org/details/worldcancerrepor0000unse_p0u5|date=2014|publisher=World Health Organization|isbn=9283204298|pages=Chapter 1.1}}</ref> 2012 ਵਿੱਚ, ਇਹ 1.1 ਮਿਲੀਅਨ ਪੁਰਖਾਂ ਵਿੱਚ ਹੋਇਆ ਅਤੇ 307,000 ਮੌਤਾਂ ਹੋਈਆਂ। ਇਹ 84 ਦੇਸ਼ਾਂ ਵਿੱਚ ਮਰਦਾਂ ਵਿੱਚ ਸਭ ਤੋਂ ਆਮ ਕੈਂਸਰ ਸੀ, ਜੋ [[ਵਿਕਸਿਤ ਦੇਸ਼|ਵਿਕਸਿਤ ਦੁਨੀਆ]] ਵਿੱਚ ਆਮ ਤੌਰ 'ਤੇ ਵਾਪਰਿਆ ਸੀ ਵਿਕਾਸਸ਼ੀਲ ਦੇਸ਼ਾਂ ਵਿੱਚ ਇਹ ਵਧ ਰਿਹਾ ਹੈ।<ref name="Baade2009">{{Cite journal|date=February 2009|title=International epidemiology of prostate cancer: geographical distribution and secular trends|journal=Molecular nutrition & food research|volume=53|issue=2|pages=171–84|doi=10.1002/mnfr.200700511|pmid=19101947}}</ref> ਵਧੀ ਹੋਈ ਪੀਐਸਏ ਟੈਸਟਿੰਗ ਦੇ ਕਾਰਨ ਕਈ ਖੇਤਰਾਂ ਵਿੱਚ 1980 ਅਤੇ 1990 ਦੇ ਦਹਾਕੇ ਵਿੱਚ ਡੈਟਕਸ਼ਨ ਵਿੱਚ ਵਾਧਾ ਹੋਇਆ। ਗੈਰ ਸੰਬੰਧਤ ਕਾਰਨਾਂ ਕਰਕੇ ਮਰਨ ਵਾਲੇ ਮਰਦਾਂ ਦੇ ਅਧਿਐਨ ਨੇ ਪ੍ਰੋਸਟੇਟ ਕੈਂਸਰ ਨੂੰ 60 ਸਾਲ ਦੀ ਉਮਰ ਦੇ 30% ਤੋਂ 70% ਤੱਕ ਪਾਇਆ ਗਿਆ ਹੈ। == ਹਵਾਲੇ == {{Reflist}} == ਬਾਹਰੀ ਕੜੀਆਂ == * {{dmoz|Health/Conditions_and_Diseases/Cancer/Genitourinary/Prostate}}DMOZ{{dmoz|Health/Conditions_and_Diseases/Cancer/Genitourinary/Prostate}} * [http://patients.uroweb.org/i-am-a-urology-patient/prostate-cancer/ ਮਰੀਜ਼-ਕਦਰਤ ਜਾਣਕਾਰੀ ਤੱਕ ਯੂਰਪੀ Urological ਐਸੋਸੀਏਸ਼ਨ] {{Webarchive|url=https://web.archive.org/web/20160922192529/http://patients.uroweb.org/i-am-a-urology-patient/prostate-cancer/ |date=2016-09-22 }} [[ਸ਼੍ਰੇਣੀ:ਪ੍ਰੋਸਟੇਟ ਕੈਂਸਰ]] [[ਸ਼੍ਰੇਣੀ:ਕੈਂਸਰ]] 8a3ibr7zilbg88l8stv5cwp5elufnw0 0 112363 846570 748999 2026-09-19T18:17:49Z InternetArchiveBot 37445 Bluelink 1 book for verifiability (20260919sim)) #IABot (v2.0.9.6) ([[User:GreenC bot|GreenC bot]] 846570 wikitext text/x-wiki {{Infobox medical condition (new) | name = ਅੰਡਕੋਸ਼ ਕੈਂਸਰ | image = mucinous_lmp_ovarian_tumour_intermed_mag.jpg | caption = [[ਮਾਈਕਰੋਗ੍ਰਾਫ਼]] | field = [[ਓਨਕੋਲੋਜੀ]], [[ਗਾਇਨਕੋਲੋਜੀ]] | symptoms = '''Early''': vague<ref name=NCI2014TxPt/><br>'''Later''': bloating, [[pelvic pain]], abdominal swelling, loss of appetite<ref name=NCI2014TxPt/> | complications = | onset = Usual age of diagnosis 63 years old<ref name=NCI2016Onset/> | duration = | types = Ovarian carcinoma, [[germ cell tumor]], [[sex cord stromal tumor]]<ref name=WCR2014/> | causes = | risks = [[Nulliparity|Never having children]], [[hormone therapy]] after [[menopause]], [[fertility medication]], [[obesity]], genetics<ref name=WCR2014/><ref name=NCI2014PrePt/><ref name=NCI2014PrePro/> | diagnosis = [[Tissue biopsy]]<ref name=NCI2014TxPt/> | differential = | prevention = | treatment = Surgery, [[radiation therapy]], [[chemotherapy]]<ref name=NCI2014TxPt/> | medication = | prognosis = [[Five-year survival rate]] c. 45% (US)<ref name=SEER2014/> | frequency = 1.2 million (2015)<!-- prevalence --><ref name=GBD2015Pre>{{cite journal|author=GBD 2015 Disease and Injury Incidence and Prevalence Collaborators |title=Global, regional, and national incidence, prevalence, and years lived with disability for 310 diseases and injuries, 1990–2015: a systematic analysis for the Global Burden of Disease Study 2015.|journal=Lancet |date=8 October 2016|volume=388|issue=10053|pages=1545–1602|pmid=27733282 |pmc=5055577 |doi=10.1016/S0140-6736(16)31678-6 |url=https://linkinghub.elsevier.com/retrieve/pii/S0140-6736(16)31678-6}}</ref> | deaths = 161,100 (2015)<ref name=GBD2015De>{{cite journal|author=GBD 2015 Mortality and Causes of Death Collaborators |title=Global, regional, and national life expectancy, all-cause mortality, and cause-specific mortality for 249 causes of death, 1980–2015: a systematic analysis for the Global Burden of Disease Study 2015.|journal=Lancet |date=8 October 2016|volume=388|issue=10053|pages=1459–1544|pmid=27733281 |pmc=5388903 |doi=10.1016/S0140-6736(16)31012-1 |url=https://linkinghub.elsevier.com/retrieve/pii/S0140-6736(16)31012-1}}</ref> }} '''ਅੰਡਕੋਸ਼ ਕੈਂਸਰ''', ਇੱਕ [[ਕੇਂਸਰ]] ਹੈ,  ਜੋ ਅੰਡਕੋਸ਼ ਵਿੱਚ ਜਾਂ ਇਸ ਦੇ ਅੰਦਰ ਹੁੰਦਾ ਹੈ।<ref name="harrisons9th">{{Cite web|url=https://accessmedicine.mhmedical.com/content.aspx?bookid=1130&sectionid=79730544|title=Gynecologic Malignancies, Chapter 117|last=Seiden|first=Michael|date=2015|publisher=MGraw-Hill Medical|archive-url=https://web.archive.org/web/20170910175639/https://accessmedicine.mhmedical.com/content.aspx?bookid=1130&sectionid=79730544|archive-date=September 10, 2017|dead-url=no|access-date=June 24, 2017}}</ref> ਇਹ ਅਸਾਧਾਰਨ [[ਕੋਸ਼ਾਣੂ]] ਵਿੱਚ ਹੁੰਦਾ ਹੈ ਜਿਸ ਵਿੱਚ ਸ਼ੱਕ ਕਰਨ ਜਾਂ ਸਰੀਰ ਦੇ ਹੋਰ ਹਿੱਸਿਆਂ ਵਿੱਚ ਫੈਲਣ ਦੀ ਸਮਰੱਥਾ ਹੁੰਦੀ ਹੈ।<ref>{{Cite web|url=http://www.cancer.gov/cancertopics/cancerlibrary/what-is-cancer|title=Defining Cancer|website=National Cancer Institute|archive-url=https://web.archive.org/web/20140625220940/http://www.cancer.gov/cancertopics/cancerlibrary/what-is-cancer|archive-date=25 June 2014|dead-url=no|access-date=10 June 2014}}</ref> ਜਦੋਂ ਇਹ ਪ੍ਰਕਿਰਿਆ ਸ਼ੁਰੂ ਹੁੰਦੀ ਹੈ, ਕੋਈ ਵੀ ਜਾਂ ਸਿਰਫ ਅਸਪਸ਼ਟ ਲੱਛਣ ਹੋ ਸਕਦੇ ਹਨ। ਜਿਵੇਂ ਜਿਵੇਂ [[ਕੈਂਸਰ]] ਵਧਦਾ ਹੈ ਲੱਛਣ ਹੋਰ ਵੱਧ ਧਿਆਨ ਦੇਣ ਯੋਗ ਬਣਦੇ ਹਨ।<ref>{{Cite journal|last=Ebell|first=MH|last2=Culp|first2=MB|last3=Radke|first3=TJ|date=March 2016|title=A Systematic Review of Symptoms for the Diagnosis of Ovarian Cancer.|journal=American Journal of Preventive Medicine|volume=50|issue=3|pages=384–94|doi=10.1016/j.amepre.2015.09.023|pmid=26541098}}</ref> ਇਹਨਾਂ ਲੱਛਣਾਂ ਵਿੱਚ ਬਲੋਟਿੰਗ, ਪੇਲਵਿਕ ਦਰਦ, ਪੇਟ ਦੀਆਂ ਸੋਜ, ਅਤੇ ਭੁੱਖ ਦੇ ਨੁਕਸਾਨ ਸ਼ਾਮਲ ਹੋ ਸਕਦੇ ਹਨ। ਆਮ ਖੇਤਰ ਜਿਨ੍ਹਾਂ ਨਾਲ ਕੈਂਸਰ ਫੈਲ ਸਕਦਾ ਹੈ ਉਨ੍ਹਾਂ ਵਿੱਚ ਪੇਟ, ਲਿੰਫ ਗੁੱਛੇ, [[ਫੇਫੜੇ]] ਅਤੇ [[ਜਿਗਰ]] ਦੀ ਲਾਈਨਾਂ ਸ਼ਾਮਲ ਹਨ।<ref>{{Cite book|url=https://books.google.com/books?id=PymZ1ORk0TcC&pg=PA223|title=Cancer biology|last=Ruddon|first=Raymond W.|date=2007|publisher=Oxford University Press|isbn=9780195175431|edition=4th|location=Oxford|page=223|archive-url=https://web.archive.org/web/20150915231411/https://books.google.com/books?id=PymZ1ORk0TcC&pg=PA223|archive-date=2015-09-15|dead-url=no}}</ref> ਅੰਡਕੋਸ਼ [[ਕੈਂਸਰ]] ਦਾ ਜੋਖਮ ਉਹਨਾਂ ਔਰਤਾਂ ਵਿੱਚ ਵੱਧ ਜਾਂਦਾ ਹੈ ਜਿਨ੍ਹਾਂ ਨੇ ਆਪਣੇ ਜੀਵਨ ਕਾਲ ਤੋਂ ਵੱਧ [[ਓਵੂਲੇਸ਼ਨ]] ਕੀਤਾ ਹੋਇਆ ਹੈ। ਇਸ ਵਿੱਚ ਉਹ ਲੋਕ ਵੀ ਸ਼ਾਮਲ ਹੁੰਦੇ ਹਨ ਜਿਨ੍ਹਾਂ ਦੇ ਕਦੇ ਬੱਚੇ ਨਹੀਂ ਸਨ, ਉਹ ਜਿਹੜੇ ਇੱਕ ਛੋਟੀ ਉਮਰ ਵਿੱਚ ਓਵੂਲੇਸ਼ਨ ਸ਼ੁਰੂ ਕਰਦੇ ਹਨ ਅਤੇ ਜਿਹੜੇ ਉਮਰ ਦੇ ਸਮੇਂ ਮੇਨੋਪੌਜ਼ ਵਿੱਚ ਪਹੁੰਚਦੇ ਹਨ। [[ਮਾਹਵਾਰੀ ਰੁਕਣਾ]], ਉਪਜਾਊ ਦਵਾਈ ਅਤੇ [[ਮੋਟਾਪਾ|ਮੋਟਾਪੇ]] ਤੋਂ ਬਾਅਦ ਹੋਰ ਖਤਰੇ ਦੇ ਕਾਰਕਾਂ ਵਿੱਚ ਹਾਰਮੋਨ ਥੈਰੇਪੀ ਸ਼ਾਮਲ ਹੈ।<ref name="NCI2014PrePt">{{Cite web|url=http://www.cancer.gov/cancertopics/pdq/prevention/ovarian/Patient/page1/AllPages|title=Ovarian Cancer Prevention (PDQ®)|date=December 6, 2013|website=NCI|archive-url=https://web.archive.org/web/20140706002700/http://www.cancer.gov/cancertopics/pdq/prevention/ovarian/Patient/page1/AllPages|archive-date=6 July 2014|dead-url=no|access-date=1 July 2014}}</ref><ref name="NCI2014PrePro">{{Cite web|url=http://www.cancer.gov/cancertopics/pdq/prevention/ovarian/HealthProfessional/page1/AllPages|title=Ovarian Cancer Prevention (PDQ®)|date=2014-06-20|website=NCI|archive-url=https://web.archive.org/web/20140706002711/http://www.cancer.gov/cancertopics/pdq/prevention/ovarian/HealthProfessional/page1/AllPages|archive-date=6 July 2014|dead-url=no|access-date=1 July 2014}}</ref> ਜੋ ਖਤਰੇ ਨੂੰ ਘਟਾਉਂਦੇ ਹਨ ਉਹ ਹਾਰਮੋਨਲ ਜਨਮ ਨਿਯੰਤਰਣ, ਟਿਊਬਲ ਲਿਊਗੇਸ਼ਨ, ਅਤੇ [[ਦੁੱਧ ਚੁੰਘਾਉਣਾ]] ਹਨ। ਲਗਭਗ 10% ਮਾਮਲੇ ਵਿਰਾਸਤ ਵਾਲੇ ਜੈਨੇਟਿਕ ਜੋਖਮ ਨਾਲ ਸਬੰਧਤ ਹਨ; ਬੀ.ਆਰ.ਸੀ.ਏ.1 ਜਾਂ ਬੀ.ਆਰ.ਸੀ.ਏ.2 ਜੀਨਾਂ ਵਿੱਚ ਤਬਦੀਲੀਆਂ ਵਾਲੇ ਔਰਤਾਂ ਵਿੱਚ ਬਿਮਾਰੀ ਦੇ ਵਿਕਾਸ ਦੀ 50% ਸੰਭਾਵਨਾ ਹੈ। ਅੰਡਕੋਸ਼ ਕੈਂਸਰ ਦੀ ਸਭ ਤੋਂ ਆਮ ਕਿਸਮ, ਜਿਸ ਵਿੱਚ 95% ਤੋਂ ਵੱਧ ਕੇਸ ਹੁੰਦੇ ਹਨ, ਅੰਡਕੋਸ਼ ਕੈਂਸਰਿਨੋਮਾ ਹੈ। ਅੰਡਕੋਸ਼ਕ ਕੈਂਸਰਿਨੋਮਾ ਦੀਆਂ ਪੰਜ ਮੁੱਖ ਉਪ-ਰਿਪੋਜ਼ੀਆਂ ਹੁੰਦੀਆਂ ਹਨ, ਜਿਨ੍ਹਾਂ ਵਿੱਚੋਂ ਉੱਚ ਪੱਧਰੀ ਸੌਰਸ ਕਾਰਸਿਨੋਮਾ ਬਹੁਤ ਆਮ ਹੁੰਦਾ ਹੈ। ਮੰਨਿਆ ਜਾਂਦਾ ਹੈ ਕਿ ਇਹ ਟਿਊਮਰ ਅੰਡਾਸ਼ਯਾਂ ਨੂੰ ਢਕਣ ਵਾਲੇ ਸੈੱਲਾਂ ਵਿੱਚ ਸ਼ੁਰੂਆਤ ਕਰਦੇ ਹਨ, ਹਾਲਾਂਕਿ ਕੁਝ ਫਾਲੋਪੀਅਨ ਟਿਊਬਾਂ 'ਤੇ ਬਣਦੇ ਹਨ।<ref>{{Cite journal|year=2008|title=Ovarian carcinogenesis: an alternative hypothesis|journal=Adv. Exp. Med. Biol.|series=Advances in Experimental Medicine and Biology|volume=622|pages=79–87|doi=10.1007/978-0-387-68969-2_7|isbn=978-0-387-68966-1|pmid=18546620}}</ref> ਅੰਡਕੋਸ਼ ਦੇ ਕੈਂਸਰ ਦੀਆਂ ਘੱਟ ਆਮ ਕਿਸਮਾਂ ਵਿੱਚ ਜਰਮ ਦੇ ਸੈੱਲ ਟਿਊਮਰ ਅਤੇ ਸੈਕਸ ਕੌਰਡ ਸਟ੍ਰੌਗਲ ਟਿਊਮਰ ਸ਼ਾਮਲ ਹਨ। ਅੰਡਕੋਸ਼ ਦੇ ਕੈਂਸਰ ਦੀ ਬਿਮਾਰੀ ਦੀ ਪੁਸ਼ਟੀ ਟਿਸ਼ੂ ਦੇ ਬਾਇਓਪਸੀ ਰਾਹੀਂ ਕੀਤੀ ਜਾਂਦੀ ਹੈ, ਆਮ ਤੌਰ 'ਤੇ ਸਰਜਰੀ ਦੇ ਦੌਰਾਨ ਹਟਾ ਦਿੱਤੀ ਜਾਂਦੀ ਹੈ। ਉਨ੍ਹਾਂ ਔਰਤਾਂ ਵਿੱਚ ਸਕ੍ਰੀਨਿੰਗ ਦੀ ਸਿਫਾਰਸ਼ ਨਹੀਂ ਕੀਤੀ ਜਾਂਦੀ ਜੋ ਕਿ ਔਸਤ ਖ਼ਤਰਾ ਹਨ, ਕਿਉਂਕਿ ਸਬੂਤ ਮੌਤ ਦੀ ਕਮੀ ਦਾ ਸਮਰਥਨ ਨਹੀਂ ਕਰਦੇ ਅਤੇ ਝੂਠੇ ਸਕਾਰਾਤਮਕ ਟੈਸਟਾਂ ਦੀ ਉੱਚ ਦਰ ਦੀ ਬੇਲੋੜੀ ਸਰਜਰੀ ਹੋ ਸਕਦੀ ਹੈ, ਜੋ ਆਪਣੇ ਖੁਦ ਦੇ ਜੋਖਮਾਂ ਦੇ ਨਾਲ ਹੈ।<ref name="Gros2018">{{Cite journal|last=Grossman|first=David C.|last2=Curry|first2=Susan J.|last3=Owens|first3=Douglas K.|last4=Barry|first4=Michael J.|last5=Davidson|first5=Karina W.|last6=Doubeni|first6=Chyke A.|last7=Epling|first7=John W.|last8=Kemper|first8=Alex R.|last9=Krist|first9=Alex H.|date=13 February 2018|title=Screening for Ovarian Cancer|url=https://archive.org/details/jama_2018-02-13_319_6/page/588|journal=JAMA|volume=319|issue=6|pages=588|doi=10.1001/jama.2017.21926}}</ref> ਜੋ ਬਹੁਤ ਜ਼ਿਆਦਾ ਜੋਖਮ ਵਾਲੇ ਹੁੰਦੇ ਹਨ ਉਹਨਾਂ ਨੂੰ ਅੰਡਕੋਸ਼ ਦੀ ਰੋਕਥਾਮ ਦੇ ਉਪਾਅ ਵਜੋਂ ਹਟਾ ਦਿੱਤਾ ਜਾਂਦਾ ਹੈ। ਜੋ ਬਹੁਤ ਜ਼ਿਆਦਾ ਜੋਖਮ ਵਾਲੇ ਹੁੰਦੇ ਹਨ ਉਹਨਾਂ ਨੂੰ ਅੰਡਕੋਸ਼ ਦੀ ਰੋਕਥਾਮ ਦੇ ਉਪਾਅ ਵਜੋਂ ਹਟਾ ਦਿੱਤਾ ਜਾਂਦਾ ਹੈ। ਇਲਾਜ ਵਿੱਚ ਆਮ ਤੌਰ 'ਤੇ ਸਰਜਰੀ, [[ਰੇਡੀਏਸ਼ਨ ਇਲਾਜ]], ਅਤੇ [[ਕੀਮੋਥੇਰੇਪੀ]] ਦੇ ਕੁਝ ਸੁਮੇਲ ਸ਼ਾਮਲ ਹੁੰਦੇ ਹਨ।<ref name="NCI2014TxPt">{{Cite web|url=http://www.cancer.gov/cancertopics/pdq/treatment/ovarianepithelial/Patient/page1/AllPages|title=Ovarian Epithelial Cancer Treatment (PDQ®)|date=2014-05-12|website=NCI|archive-url=https://web.archive.org/web/20140705232951/http://www.cancer.gov/cancertopics/pdq/treatment/ovarianepithelial/Patient/page1/AllPages|archive-date=5 July 2014|dead-url=no|access-date=1 July 2014}}</ref> ਨਤੀਜਾ ਬਿਮਾਰੀ ਦੀ ਹੱਦ, ਕੈਂਸਰ ਦੇ ਉਪ-ਕਿਸਮ ਅਤੇ ਹੋਰ ਡਾਕਟਰੀ ਸਥਿਤੀਆਂ 'ਤੇ ਨਿਰਭਰ ਕਰਦਾ ਹੈ।<ref name="Gib2016">{{Cite journal|last=Gibson|first=Steven J.|last2=Fleming|first2=Gini F.|last3=Temkin|first3=Sarah M.|last4=Chase|first4=Dana M.|year=2016|title=The Application and Outcome of Standard of Care Treatment in Elderly Women with Ovarian Cancer: A Literature Review over the Last 10 Years|journal=Frontiers in Oncology|volume=6|doi=10.3389/fonc.2016.00063|pmc=4805611|pmid=27047797}}</ref> ਸੰਯੁਕਤ ਰਾਜ ਅਮਰੀਕਾ ਵਿੱਚ ਸਮੁੱਚੀ ਪੰਜ ਸਾਲ ਦੀ ਬਚਤ ਦਰ 45% ਹੈ।<ref name="SEER2014">{{Cite web|url=http://seer.cancer.gov/statfacts/html/ovary.html|title=SEER Stat Fact Sheets: Ovary Cancer|website=NCI|archive-url=https://web.archive.org/web/20140706145616/http://seer.cancer.gov/statfacts/html/ovary.html|archive-date=6 July 2014|dead-url=no|access-date=18 June 2014}}</ref> ਵਿਕਾਸਸ਼ੀਲ ਦੇਸ਼ਾਂ ਵਿੱਚ ਨਤੀਜੇ ਬਹੁਤ ਬੁਰੇ ਹਨ। 2012 ਵਿੱਚ, 239,000 ਔਰਤਾਂ ਵਿੱਚ ਨਵੇਂ ਕੇਸ ਹੋਏ। 2015 ਵਿੱਚ 1.2 ਮਿਲੀਅਨ ਔਰਤਾਂ ਵਿੱਚ ਮੌਜੂਦ ਸੀ ਅਤੇ ਸੰਸਾਰ ਭਰ 'ਚ 161,100 ਮੌਤਾਂ ਹੋਈਆਂ ਸਨ। ਔਰਤਾਂ ਵਿੱਚ ਇਹ ਸੱਤਵਾਂ ਸਭ ਤੋਂ ਵੱਡਾ ਕੈਂਸਰ ਹੈ ਅਤੇ ਕੈਂਸਰ ਤੋਂ ਮੌਤ ਦਾ ਅੱਠਵਾਂ ਸਭ ਤੋਂ ਵੱਡਾ ਕਾਰਨ ਹੈ। ਨਿਦਾਨ ਦੀ ਆਮ ਉਮਰ 63 ਹੈ।<ref name="NCI2016Onset">{{Cite web|url=http://www.cancer.org/cancer/ovariancancer/detailedguide/ovarian-cancer-risk-factors|title=What are the risk factors for ovarian cancer?|date=2016-02-04|website=www.cancer.org|archive-url=https://web.archive.org/web/20160517173135/http://www.cancer.org/cancer/ovariancancer/detailedguide/ovarian-cancer-risk-factors|archive-date=17 May 2016|dead-url=no|access-date=18 May 2016}}</ref> ਅਫ਼ਰੀਕਾ ਅਤੇ ਏਸ਼ੀਆ ਦੇ ਮੁਕਾਬਲੇ ਉੱਤਰੀ ਅਮਰੀਕਾ ਅਤੇ ਯੂਰਪ ਵਿੱਚ ਅੰਡਕੋਸ਼ ਕੈਂਸਰ ਦੀ ਮੌਤ ਆਮ ਹੈ।<ref name="WCR2014">{{Cite book|url=http://publications.iarc.fr/Non-Series-Publications/World-Cancer-Reports/World-Cancer-Report-2014|title=World Cancer Report 2014|date=2014|publisher=World Health Organization|isbn=9283204298|at=Chapter 5.12|archive-url=https://web.archive.org/web/20160919073553/http://publications.iarc.fr/Non-Series-Publications/World-Cancer-Reports/World-Cancer-Report-2014|archive-date=2016-09-19|dead-url=no}}</ref> == ਚਿੰਨ੍ਹ ਅਤੇ ਲੱਛਣ == === ਸ਼ੁਰੂਆਤੀ ਲੱਛਣ === [[ਤਸਵੀਰ:Site_of_ovarian_cancer.png|thumb|ਅੰਡਕੋਸ਼ ਕੈਂਸਰ ਦੀ ਸਾਈਟ ]] ਅੰਡਕੋਸ਼ ਕੈਂਸਰ ਦੇ ਸ਼ੁਰੂਆਤੀ ਚਿੰਨ੍ਹ ਅਤੇ ਲੱਛਣ ਗੈਰਹਾਜ਼ਰ ਜਾਂ ਸੂਖਮ ਹੋ ਸਕਦੇ ਹਨ। ਜ਼ਿਆਦਾਤਰ ਮਾਮਲਿਆਂ ਵਿੱਚ, ਪਛਾਣ ਅਤੇ ਨਿਦਾਨ ਕੀਤੇ ਜਾਣ ਤੋਂ ਕਈ ਮਹੀਨੇ ਪਹਿਲਾਂ ਲੱਛਣ ਮੌਜੂਦ ਹਨ।<ref name="CDCsep2016">{{Cite web|url=https://www.cdc.gov/cancer/ovarian/pdf/ovarian_facts.pdf|title=Ovarian Cancer, Inside Knowledge, Get the Facts about Gynecological Cancer|date=September 2016|publisher=Centers for Disease Control and Prevention|archive-url=https://web.archive.org/web/20170616220028/https://www.cdc.gov/cancer/ovarian/pdf/ovarian_facts.pdf|archive-date=June 16, 2017|dead-url=no|access-date=June 17, 2017}}</ref> ਲੱਛਣ ਨੂੰ ਨਿਸ਼ਕਿਰਿਆ ਕਰਨ ਵਾਲੇ ਬੋਅਲ ਸਿੰਡਰੋਮ ਦੇ ਤੌਰ ਤੇ ਗੁੰਮਰਾਹ ਕੀਤਾ ਜਾ ਸਕਦਾ ਹੈ।<ref name="Jayson">{{Cite journal|date=October 2014|title=Ovarian cancer|journal=Lancet|volume=384|issue=9951|pages=1376–88|doi=10.1016/S0140-6736(13)62146-7|pmid=24767708}}</ref> ਅੰਡਕੋਸ਼ ਦੇ ਕੈਂਸਰ ਦੇ ਸ਼ੁਰੂਆਤੀ ਪੜਾਅ ਦਰਦ ਰਹਿਤ ਹੁੰਦੇ ਹਨ। ਉਪ-ਕਿਸਮ ਦੇ ਲੱਛਣ ਵੱਖ-ਵੱਖ ਹੋ ਸਕਦੇ ਹਨ। ਘੱਟ ਘਾਤਕ ਸੰਭਾਵੀ (ਐਲ.ਐਮ.ਪੀ.) ਟਿਊਮਰ, ਜਿਨ੍ਹਾਂ ਨੂੰ ਸੀਮਾ ਲਾਈਨ ਟਿਊਮਰ ਵੀ ਕਿਹਾ ਜਾਂਦਾ ਹੈ, CA125 ਦੇ ਪੱਧਰ ਵਿੱਚ ਵਾਧਾ ਨਹੀਂ ਕਰਦੇ ਅਤੇ ਇਸ ਦੀ ਪਛਾਣ ਅਲਟਰਾਸਾਉਂਡ ਨਾਲ ਨਹੀਂ ਕੀਤੀ ਜਾਂਦੀ ਹੈ। ਇੱਕ ਐਲ.ਐਮ.ਪੀ. ਟਿਊਮਰ ਦੇ ਲੱਛਣਾਂ ਵਿੱਚ ਪੇਟ ਦੇ ਵਿਪੋਰਨ ਜਾਂ ਪੇਲਵਿਕ ਦਰਦ ਸ਼ਾਮਲ ਹੋ ਸਕਦੇ ਹਨ।ਖਾਸ ਤੌਰ 'ਤੇ ਵਿਸ਼ਾਲ ਜਨਤਾ ਸਧਾਰਨ ਜਾਂ ਬਾਰਡਰਲਾਈਨ ਹੁੰਦੇ ਹਨ। ਅੰਡਕੋਸ਼ ਦੇ ਕੈਂਸਰ ਦੀਆਂ ਸਭ ਤੋਂ ਖਾਸ ਲੱਛਣਾਂ ਵਿੱਚ ਪੇਟ ਦਾ ਦਰਦ, ਪੇਟ ਜਾਂ ਪੇਲਵਿਕ ਦਰਦ ਜਾਂ ਬੇਅਰਾਮੀ, ਪਿੱਠ ਦਰਦ, ਅਨਿਯਮਿਤ ਮਾਹਵਾਰੀ ਜਾਂ ਪੋਸਟ-ਮੈਨੋਪੌਜ਼ਲ ਯੋਨੀ ਰੂਲਿੰਗ, ਜਿਨਸੀ ਸੰਬੰਧਾਂ ਦੇ ਦੌਰਾਨ ਜਾਂ ਉਸ ਦੇ ਦੌਰਾਨ, ਭੁੱਖ ਘੱਟਣਾ, ਥਕਾਵਟ, ਦਸਤ, ਬਦਹਜ਼ਮੀ, ਦੁਖਦਾਈ, ਕਬਜ਼, ਮਤਲੀ ਹੋਣ, ਭਰਪੂਰ ਮਹਿਸੂਸ ਕਰਨਾ, ਅਤੇ ਸੰਭਵ ਤੌਰ 'ਤੇ ਪਿਸ਼ਾਬ ਦੇ ਲੱਛਣ (ਅਕਸਰ ਪਿਸ਼ਾਬ ਅਤੇ ਜ਼ਰੂਰੀ ਪਿਸ਼ਾਬ ਸਮੇਤ) ਸ਼ਾਮਲ ਹਨ। == ਪਾਥੋਫ਼ੀਜ਼ੀਓਲੋਜੀ == {| align="right" class="wikitable sortable" style="width: 50%; margin-bottom: 10px;" |+Mutations found in ovarian cancer subtypes<ref name="DeVita100">{{Cite book|title=Molecular Biology of Gynecologic Cancers|last=Odunsi|first=Kunle|last2=Pejovic|first2=Tanja|last3=Anderson|first3=Matthew L.|work=DeVita, Hellman, and Rosenberg's Cancer: Principles and Practice of Oncology|publisher=Wolters Kluwer/Lippincott Williams & Wilkins|year=2011|isbn=978-1-4511-0545-2|pages=1302–1310}}</ref> !Gene mutated !Mutation type !Subtype !Prevalence |- |''AKT1'' |amplification |3% |- |''AKT2'' |amplification/mutation |6%, 20% |- |''ARID1A'' |point mutation |endometrioid and clear cell |- |''BECN1'' |deletion |- |''BRAF'' |point mutation |low-grade serous |0.5% |- |''BRCA1'' |nonsense mutation |high-grade serous |5% |- |''BRCA2'' |frameshift mutation |high-grade serous |3% |- |''CCND1'' |amplification |4% |- |''CCND2'' |upregulation |15% |- |''CCNE1'' |amplification |20% |- |''CDK12'' |high-grade serous |- |''CDKN2A'' |downregulation (30%) and deletion (2%) |32% |- |''CTNNB1'' |clear cell |- |DICER1 |missense mutation (somatic) |nonepithelial |29% |- |DYNLRB1 (km23) |mutation |42% |- |EGFR |amplification/overexpression |20% |- |''ERBB2'' (Her2/neu) |amplification/overexpression |mucinous and low-grade serous |30% |- |FMS |coexpression with CSF-1 |50% |- |FOXL2 |point mutation (402 C to G) |adult granulosa cell |~100% |- |''JAG1'' |amplification |2% |- |''JAG2'' |amplification |3% |- |''KRAS'' |amplification |mucinous and low-grade serous |11% |- |''MAML1'' |amplification and point mutation |2% |- |''MAML2'' |amplification and point mutation |4% |- |''MAML3'' |amplification |2% |- |MLH1 |1% |- |''NF1'' |deletion (8%) and point mutation (4%) |high-grade serous |12% |- |''NOTCH3'' |amplification and point mutation |11% |- |''NRAS'' |low-grade serous |- |PIK3C3 (PI3K3) |amplification/mutation |12–20% |- |''PIK3CA'' |amplification |endometrioid and clear cell |18% |- |''PPP2R1A'' |endometrioid and clear cell |- |''PTEN'' |deletion |endometrioid and clear cell |7% |- |''RB1'' |deletion (8%) and point mutation (2%) |10% |- |TGF-β |mutation/overexpression |12% |- |''TP53'' |mutation/overexpression |high-grade serous |20–50% |- |TβRI |mutation |33% |- |TβRII |mutation |25% |- |USP36 |overexpression |} == ਹੋਰ ਜਾਨਵਰ == ਅੰਡਕੋਸ਼ ਦੇ ਟਿਊਮਰ ਦੀ ਰਿਪੋਰਟ ਘੋੜਿਆਂ ਵਿੱਚ ਵੀ ਮਿਲਦੀ ਹੈ।ਰਿਪੋਰਟ ਕੀਤੀ ਟਿਊਮਰ ਦੀਆਂ ਕਿਸਮਾਂ ਵਿੱਚ ਟਾਰਟੋਮਾ,<ref name="pmid15065985">{{Cite journal|date=April 2004|title=Clinicopathological features of an equine ovarian teratoma|journal=Reprod. Domest. Anim.|volume=39|issue=2|pages=65–9|doi=10.1111/j.1439-0531.2003.00476.x|pmid=15065985}}</ref><ref name="pmid16363331">{{Cite journal|date=November 2005|title=Ovarian teratoma and endometritis in a mare|journal=Can. Vet. J.|volume=46|issue=11|pages=1029–33|pmc=1259148|pmid=16363331}}</ref> ਸਾਈਟਾਡਾਨੋਕਾਰਿਨੋਮਾ,<ref name="pmid15957389">{{Cite journal|date=May 2005|title=Cystadenocarcinoma in the ovary of a Thoroughbred mare|journal=Aust. Vet. J.|volume=83|issue=5|pages=283–4|doi=10.1111/j.1751-0813.2005.tb12740.x|pmid=15957389}}</ref> ਅਤੇ ਖਾਸ ਕਰਕੇ ਗ੍ਰੈਨਿਊਲੋਸਾ ਸੈੱਲ ਟਿਊਮਰ ਸ਼ਾਮਿਲ ਹੁੰਦੇ ਹਨ।<ref name="pmid17542368">{{Cite journal|date=May 2007|title=Bilateral occurrence of granulosa-theca cell tumors in an Arabian mare|journal=Can. Vet. J.|volume=48|issue=5|pages=502–5|pmc=1852596|pmid=17542368}}</ref><ref name="pmid12867740">{{Cite journal|date=June 2003|title=Spontaneous repair of the atrophic contralateral ovary without ovariectomy in the case of a granulosa theca cell tumor (GTCT) affected mare|url=https://www.jstage.jst.go.jp/article/jvms/65/6/65_6_749/_article|journal=J. Vet. Med. Sci.|volume=65|issue=6|pages=749–51|doi=10.1292/jvms.65.749|pmid=12867740}}</ref><ref name="pmid9364230">{{Cite journal|date=November 1997|title=Ovarian torsion associated with granulosa-theca cell tumor in a mare|journal=J. Am. Vet. Med. Assoc.|volume=211|issue=9|pages=1152–4|pmid=9364230}}</ref><ref name="pmid3507181">{{Cite journal|year=1987|title=Diagonal paramedian approach for removal of ovarian tumors in the mare|url=http://www3.interscience.wiley.com/journal/119849124/abstract|journal=Vet Surg|volume=16|issue=6|pages=456–8|doi=10.1111/j.1532-950X.1987.tb00987.x|pmid=3507181|access-date=2018-10-30|archive-date=2012-10-10|archive-url=https://archive.today/20121010165817/http://www3.interscience.wiley.com/journal/119849124/abstract|dead-url=yes}} {{Cite web |url=http://www3.interscience.wiley.com/journal/119849124/abstract |title=ਪੁਰਾਲੇਖ ਕੀਤੀ ਕਾਪੀ |access-date=2018-10-30 |archive-date=2012-10-10 |archive-url=https://archive.today/20121010165817/http://www3.interscience.wiley.com/journal/119849124/abstract |dead-url=yes }} {{Webarchive|url=https://archive.today/20121010165817/http://www3.interscience.wiley.com/journal/119849124/abstract |date=2012-10-10 }}</ref><ref name="pmid2835223">{{Cite journal|date=January 1988|title=Use of stapling instruments to aid in the removal of ovarian tumours in mares|journal=Equine Vet. J.|volume=20|issue=1|pages=37–40|doi=10.1111/j.2042-3306.1988.tb01450.x|pmid=2835223}}</ref> == ਹਵਾਲੇ == {{Reflist}} == ਹੋਰ ਨੂੰ ਪੜ੍ਹੋ == {{refbegin}} * {{cite journal | vauthors = Cannistra SA | title = Cancer of the ovary | journal = N. Engl. J. Med. | volume = 351 | issue = 24 | pages = 2519–29 | date = December 2004 | pmid = 15590954 | doi = 10.1056/NEJMra041842 | url = http://content.nejm.org/cgi/content/full/351/24/2519 | access-date = 2018-10-30 | archive-date = 2010-01-05 | archive-url = https://web.archive.org/web/20100105064705/http://content.nejm.org/cgi/content/full/351/24/2519 | url-status = dead }} {{refend}} == ਬਾਹਰੀ ਲਿੰਕ == * {{Cite web|url=https://www.cancer.gov/types/ovarian/hp|title=Ovarian, Fallopian Tube, and Primary Peritoneal Cancer - Patient Version|publisher=National Cancer Institute|access-date=30 March 2017}} <div class="cx-template-editor-source-container" lang="en" dir="ltr" style="display: none;"><div class="cx-template-editor-source"><div class="cx-template-editor-title" title="Formats a citation to a website using the provided information such as URL and title. Used only for sources that are not correctly described by the specific citation templates for books, journals, news sources, etc.">Cite web</div><div class="cx-template-editor-param"><div class="cx-template-editor-param-title"><span id="url" class="cx-template-editor-param-key">URL</span><span data-key="url" title="The URL of the online location where the text of the publication can be found. Requires schemes of the type &quot;http://...&quot{{ਮੁਰਦਾ ਕੜੀ|date=ਦਸੰਬਰ 2021 |bot=InternetArchiveBot |fix-attempted=yes }}; or maybe even the  protocol relative scheme &quot;//...&quot;" class="cx-template-editor-param-desc"></span></div><div class="cx-template-editor-param-value" data-key="url" style="position: relative;"><nowiki>https://www.cancer.gov/types/ovarian/hp</nowiki></div></div><div class="cx-template-editor-param"><div class="cx-template-editor-param-title"><span id="title" class="cx-template-editor-param-key">Title</span><span data-key="title" title="The title of the source page on the website; will display with quotation marks added. Usually found at the top of you web browser. Not the name of the website." class="cx-template-editor-param-desc"></span></div><div class="cx-template-editor-param-value" data-key="title" style="position: relative;">Ovarian, Fallopian Tube, and Primary Peritoneal Cancer - Patient Version</div></div><div class="cx-template-editor-param"><div class="cx-template-editor-param-title"><span id="publisher" class="cx-template-editor-param-key">Publisher</span><span data-key="publisher" title="Name of the publisher; may be wikilinked. Having both 'Publisher' and 'Website' is redundant in most cases. " class="cx-template-editor-param-desc"></span></div><div class="cx-template-editor-param-value" data-key="publisher" style="position: relative;">National Cancer Institute</div></div><div class="cx-template-editor-param"><div class="cx-template-editor-param-title"><span id="access-date" class="cx-template-editor-param-key">URL access date</span><span data-key="access-date" title="The full date when the original URL was accessed; do not wikilink" class="cx-template-editor-param-desc"></span></div><div class="cx-template-editor-param-value" data-key="access-date" style="position: relative;">30 March 2017</div></div></div></div> * {{Cite book|url=https://www.ncbi.nlm.nih.gov/books/NBK1247/|title=BRCA1 and BRCA2 Hereditary Breast/Ovarian Cancer|vauthors=Petrucelli N, Daly MB, Feldman GL|year=2013|pmid=20301425|id=NBK1247}} <div class="cx-template-editor-source-container" lang="en" dir="ltr" style="display: none;"><div class="cx-template-editor-source"><div class="cx-template-editor-title" title="This template formats a citation to a book using the provided bibliographic information (such as author and title) as well as various formatting options.">Cite book</div><div class="cx-template-editor-param"><div class="cx-template-editor-param-title"><span id="url" class="cx-template-editor-param-key">URL</span><span data-key="url" title="The URL of the online location where the text of the publication can be found. Requires schemes of the type &quot;http://...&quot{{ਮੁਰਦਾ ਕੜੀ|date=ਦਸੰਬਰ 2021 |bot=InternetArchiveBot |fix-attempted=yes }}; or maybe even the  protocol relative scheme &quot;//...&quot;" class="cx-template-editor-param-desc"></span></div><div class="cx-template-editor-param-value" data-key="url" style="position: relative;"><nowiki>https://www.ncbi.nlm.nih.gov/books/NBK1247/</nowiki></div></div><div class="cx-template-editor-param"><div class="cx-template-editor-param-title"><span id="title" class="cx-template-editor-param-key">Title</span><span data-key="title" title="The title of the book; displays in italics" class="cx-template-editor-param-desc"></span></div><div class="cx-template-editor-param-value" data-key="title" style="position: relative;">BRCA1 and BRCA2 Hereditary Breast/Ovarian Cancer</div></div><div class="cx-template-editor-param"><div class="cx-template-editor-param-title"><span id="vauthors" class="cx-template-editor-param-key">Vancouver style author list</span><span data-key="vauthors" title="If using Vancouver style, comma separated list of author names; enclose corporate or institutional author names in doubled parentheses" class="cx-template-editor-param-desc"></span></div><div class="cx-template-editor-param-value" data-key="vauthors" style="position: relative;">Petrucelli N, Daly MB, Feldman GL</div></div><div class="cx-template-editor-param"><div class="cx-template-editor-param-title"><span id="year" class="cx-template-editor-param-key">Year of publication</span><span data-key="year" title="Year of the source being referenced; use 'date' instead, if month and day are also known" class="cx-template-editor-param-desc"></span></div><div class="cx-template-editor-param-value" data-key="year" style="position: relative;">2013</div></div><div class="cx-template-editor-param"><div class="cx-template-editor-param-title"><span id="pmid" class="cx-template-editor-param-key">PMID</span><span data-key="pmid" title="PubMed Unique Identifier" class="cx-template-editor-param-desc"></span></div><div class="cx-template-editor-param-value" data-key="pmid" style="position: relative;">20301425</div></div><div class="cx-template-editor-param"><div class="cx-template-editor-param-title"><span id="id" class="cx-template-editor-param-key">id</span><span data-key="id" title="A unique identifier used where none of the specialized ones are applicable" class="cx-template-editor-param-desc"></span></div><div class="cx-template-editor-param-value" data-key="id" style="position: relative;">NBK1247</div></div></div></div> * [http://www.mountsinai.org/patient-care/service-areas/obgyn-and-reproductive-services/areas-of-care/gynecologic-oncology/ovarian-cancer/infographic/ovariancancerinfo What is Ovarian Cancer Infographic, information on ovarian cancer] - Mount Sinai Hospital, New York [[ਸ਼੍ਰੇਣੀ:ਕੈਂਸਰ]] ngvhqpyst7a6j3mshspqtjvwhrsgajk 0 117712 846574 743236 2026-09-19T19:54:08Z InternetArchiveBot 37445 Bluelink 1 book for verifiability (20260919sim)) #IABot (v2.0.9.6) ([[User:GreenC bot|GreenC bot]] 846574 wikitext text/x-wiki '''ਕੁਮੁਦ ਮਨੀਸ਼ੰਕਰ ਜੋਸ਼ੀ''' ਦਾ ਜਨਮ 31 ਜਨਵਰੀ, 1934 ਨੂੰ [[ਗੁਜਰਾਤ]] ਵਿੱਚ ਸ਼੍ਰੀ '''ਮਨੀਸ਼ੰਕਾ ਜੋਸ਼ੀ''' ਦੇ ਘਰ ਹੋਇਆ। ਉਹ 26 ਨਵੰਬਰ 1985 ਤੋਂ 7 ਫਰਵਰੀ 1990 ਤਕ [[ਆਂਧਰਾ ਪ੍ਰਦੇਸ਼]] ਦੀ ਰਾਜਪਾਲ ਰਹੀ। ਸ਼ਾਰਦਾ ਮੁਖਰਜੀ ਤੋਂ ਬਾਅਦ ਉਹ ਰਾਜ ਦੀ ਦੂਜੀ ਮਹਿਲਾ ਗਵਰਨਰ ਸੀ।<ref>{{Cite web|url=http://governor.ap.nic.in/governor/exgovernors.html|title=Former Governors of Andhra Pradesh|publisher=National Informatics Centre|archive-url=https://web.archive.org/web/20140403223057/http://governor.ap.nic.in/governor/exgovernors.html|archive-date=3 April 2014|dead-url=yes|access-date=21 December 2012}}</ref> ਉਹ ਸੂਚਨਾ ਅਤੇ ਪ੍ਰਸਾਰਨ ਦੀ ਉਪ ਮੰਤਰੀ (ਅਕਤੂਬਰ 1980 - ਜਨਵਰੀ 1982) ਅਤੇ ਸਿਹਤ ਅਤੇ ਪਰਿਵਾਰ ਭਲਾਈ ਦੀ ਡਿਪਟੀ ਮੰਤਰੀ (ਜਨਵਰੀ 1982 - ਦਸੰਬਰ 1 84) ਰਹੀ।<ref>{{Cite news|url=http://www.guide2womenleaders.com/Governors1920.htm|title=Worldwide Guide for women leadership|work=Guide2womenleaders|access-date=21 December 2012}}</ref> ਜੋਸ਼ੀ 15 ਅਕਤੂਬਰ, 1973 ਤੋਂ 2 ਅਪ੍ਰੈਲ, 1976, 3 ਅਪ੍ਰੈਲ, 1976, 2 ਅਪ੍ਰੈਲ, 1982 ਅਤੇ 3 ਅਪ੍ਰੈਲ, 1982 ਤੋਂ 25 ਨਵੰਬਰ, 1985 ਤਕ ਤਿੰਨ ਵਾਰ [[ਰਾਜ ਸਭਾ]] ਮੈਂਬਰ ਰਹੀ। ਉਹ ਗੁਜਰਾਤ ਪੀਸੀਸੀ ਦੀ ਜਨਰਲ ਸਕੱਤਰ ਵੀ ਸਨ। ਚਾਰਜ ਸੰਭਾਲਣ ਤੋਂ ਤੁਰੰਤ ਬਾਅਦ, ਉਸ ਨੇ ਸਾਰੇ ਰਾਜ ਦੇ 23 ਜ਼ਿਲ੍ਹਿਆਂ ਦਾ ਦੌਰਾ ਕੀਤਾ ਅਤੇ ਅਕਸਰ ਬਾਹਰ ਸਫ਼ਰ ਕੀਤਾ। 26 ਨਵੰਬਰ, 1985 ਅਤੇ 30 ਸਤੰਬਰ, 1987 ਦਰਮਿਆਨ ਉਸ ਨੇ 108 ਮੌਕਿਆਂ ਤੇ ਜ਼ਿਲੇ, ਅਤੇ 22 ਵਾਰ ਸੂਬੇ ਦੇ ਬਾਹਰ ਦੀ ਯਾਤਰਾ ਕੀਤੀ। ਉਸ ਸਮੇਂ ਦੇ ਮੁੱਖ ਮੰਤਰੀ ਅਤੇ ਉਨ੍ਹਾਂ ਦੇ ਪਾਰਟੀ ਵਰਕਰਾਂ ਦੇ [[ਐਨ.ਟੀ. ਰਾਮਾ ਰਾਓ|ਰਾਮ ਰਾਓ]] ਨੇ ਇਸ ਨੂੰ ਕਾਂਗਰਸ ਲਈ ਮਜ਼ਬੂਤ ਆਧਾਰ ਬਣਾਉਣ ਲਈ ਜੋਸ਼ੀ ਦੀ ਕੋਸ਼ਿਸ਼ ਵਜੋਂ ਵੇਖਿਆ ਗਿਆ। == ਵਿਵਾਦ == ਕੁਮੁਦਬੇਨ ਮਨੀਸ਼ੰਕਰ ਜੋਸ਼ੀ ਰਾਜ ਭਵਨ ਵਿੱਚ ਆਪਣੇ ਕਾਰਜਕਾਲ ਦੌਰਾਨ ਸੱਤਾਧਾਰੀ [[ਤੇਲਗੂ ਦੇਸਮ ਪਾਰਟੀ|ਤੇਲਗੂ ਦੇਸ਼ਮ ਪਾਰਟੀ]] (ਟੀ.ਡੀ.ਪੀ.) ਤੋਂ ਖਤਰੇ ਹੇਠ ਸਨ। ਰਾਜ ਮੰਤਰੀ ਮੰਡਲ ਨੇ ਉਸ ਦੇ ਅਹੁਦੇ ਤੋਂ ਅਸਤੀਫਾ ਦੇਣ ਦੇ ਵਿਰੁੱਧ ਮੁਹਿੰਮ ਨੇ ਇੱਕ ਮਤਾ ਅਪਣਾਇਆ, ਜਿਸ ਵਿੱਚ ਉਨ੍ਹਾਂ ਨੇ [[ਗਣਤੰਤਰ ਦਿਵਸ (ਭਾਰਤ)|ਗਣਤੰਤਰ ਦਿਵਸ]] ਪਰੇਡ ਭਾਸ਼ਣ "ਰਾਜ ਦੁਆਰਾ ਬਣਾਈ ਗਈ ਮਹੱਤਵਪੂਰਣ ਤਰੱਕੀ ਨੂੰ ਘੱਟ ਕਰਨ" ਦੀ "ਭਾਗੀਦਾਰੀ ਅਤੇ ਸਮੱਗਰੀ" ਦੀ ਆਲੋਚਨਾ ਕੀਤੀ। ਮੁੱਖ ਮੰਤਰੀ ਐਨ. ਟੀ. ਰਾਮਾ ਰਾਓ ਨੂੰ ਵੀ ਇਸ ਸੰਬੰਧ ਵਿੱਚ ਰਾਸ਼ਟਰਪਤੀ [[ਰਾਮਾਸਵਾਮੀ ਵੇਂਕਟਰਮਣ|ਆਰ. ਵੈਂਕਟਰਮਨ]] ਨੂੰ ਖਤ ਲਿਖਣ ਲਈ ਕਿਹਾ ਗਿਆ। ਟੀਡੀਪੀ ਦੇ ਮੰਤਰੀਆਂ ਨੇ ਉਸ 'ਤੇ ਕਾਂਗਰਸ (ਆਈ) ਏਜੰਟ ਵਰਗੇ ਵਰਤਾਓ ਕਰਨ ਦਾ ਦੋਸ਼ ਲਗਾਇਆ। ਜੋਸ਼ੀ ਨੇ [[ਹੈਦਰਾਬਾਦ, ਭਾਰਤ|ਹੈਦਰਾਬਾਦ]] ਵਿੱਚ ਸਥਾਨਕ ਅਖ਼ਬਾਰਾਂ ਲਈ ਕਈ ਇੰਟਰਵਿਊ ਦਿੱਤੇ। ਉਸ ਨੇ ਦੋਸ਼ਾਂ ਨੂੰ "ਬਕਵਾਸ" ਦੇ ਤੌਰ ਞਤੇ ਖਾਰਜ ਕਰ ਦਿੱਤਾ ਅਤੇ ਕਿਹਾ, "ਅਜਿਹੀ ਆਲੋਚਨਾ ਦਾ ਜਵਾਬ ਦੇਣਾ ਮੇਰੇ ਮਾਣ ਨਾਲੋਂ ਘੱਟ ਹੈ।"<ref>{{Cite journal|last=Stefaniak|first=B.|last2=Moll|first2=J.|last3=Sliwiński|first3=M.|last4=Dziatkowiak|first4=A.|last5=Zaslonka|first5=J.|last6=Chyliński|first6=S.|last7=Leśniak|first7=K.|last8=Iwaszkiewicz|first8=A.|last9=Iljin|first9=W.|date=1977|title=[Development of technics employed in extracorporeal circulation in the years 1961-1976 in the light of 1,200 cases]|url=https://archive.org/details/kardiologia-polska_1977_20_3/page/247|journal=Kardiologia Polska|volume=20|issue=3|pages=247–250|issn=0022-9032|pmid=328977}}</ref> == ਹਵਾਲੇ == <references /> [[ਸ਼੍ਰੇਣੀ:ਜ਼ਿੰਦਾ ਲੋਕ]] [[ਸ਼੍ਰੇਣੀ:ਜਨਮ 1934]] [[ਸ਼੍ਰੇਣੀ:ਰਾਜਨੀਤੀ ਵਿੱਚ ਭਾਰਤੀ ਔਰਤਾਂ]] a9fflztnl9sbg5i4i2keqk32o8nhvhb 0 119649 846561 843457 2026-09-19T16:45:32Z InternetArchiveBot 37445 Bluelink 1 book for verifiability (20260919sim)) #IABot (v2.0.9.6) ([[User:GreenC bot|GreenC bot]] 846561 wikitext text/x-wiki [[ਤਸਵੀਰ:Water-conservation-stamp-1960.jpg|right|thumb| ਸੰਯੁਕਤ ਰਾਜ 1960 ਦੀ ਇੱਕ ਡਾਕ ਟਿਕਟ ਜੋ ਪਾਣੀ ਦੀ ਸੰਭਾਲ ਦੀ ਵਕਾਲਤ ਕਰ ਰਹੀ ਹੈ।]] '''ਪਾਣੀ ਦੀ ਸੰਭਾਲ''' ([[ਅੰਗਰੇਜ਼ੀ ਬੋਲੀ|ਅੰਗ੍ਰੇਜ਼ੀ]] ਵਿੱਚ: '''Water conservation''') ਵਿੱਚ [[ਪਾਣੀ|ਤਾਜ਼ੇ ਪਾਣੀ]] ਦੇ [[ਕੁਦਰਤੀ ਸਰੋਤ|ਕੁਦਰਤੀ ਸਰੋਤਾਂ]] ਦਾ ਨਿਰੰਤਰ ਪ੍ਰਬੰਧਨ ਕਰਨ ਲਈ, ਪਣ (ਹਾਈਡ੍ਰੋਸਫੀਅਰ) ਨੂੰ ਬਚਾਉਣ ਲਈ, ਅਤੇ ਮੌਜੂਦਾ ਅਤੇ ਭਵਿੱਖ ਦੀ ਮਨੁੱਖੀ ਪਾਣੀ ਦੀ ਮੰਗ ਨੂੰ ਪੂਰਾ ਕਰਨ ਲਈ ਸਾਰੀਆਂ ਨੀਤੀਆਂ, ਰਣਨੀਤੀਆਂ ਅਤੇ ਗਤੀਵਿਧੀਆਂ ਸ਼ਾਮਲ ਹਨ। ਆਬਾਦੀ, ਘਰੇਲੂ ਆਕਾਰ ਅਤੇ ਵਿਕਾਸ ਅਤੇ ਅਮੀਰਤਾ ਸਭ ਇਸ ਨੂੰ ਪ੍ਰਭਾਵਤ ਕਰਦੇ ਹਨ ਕਿ ਪਾਣੀ ਦੀ ਵਰਤੋਂ ਕਿੰਨੀ ਕੀਤੀ ਜਾਂਦੀ ਹੈ। [[ਜਲਵਾਯੂ ਤਬਦੀਲੀ|ਮੌਸਮ ਵਿੱਚ ਤਬਦੀਲੀ]] ਵਰਗੇ ਕਾਰਕਾਂ ਨੇ ਕੁਦਰਤੀ ਜਲ ਸਰੋਤਾਂ ਉੱਤੇ ਖਾਸ ਕਰਕੇ ਨਿਰਮਾਣ ਅਤੇ ਖੇਤੀਬਾੜੀ [[ਸਿੰਚਾਈ]] ਉੱਤੇ ਦਬਾਅ ਵਧਾਇਆ ਹੈ।<ref>{{Cite web|url=http://archive.defra.gov.uk/environment/quality/water/conserve/|title=Water conservation « Defra|year=2013|website=defra.gov.uk|access-date=January 24, 2013|archive-date=ਦਸੰਬਰ 30, 2013|archive-url=https://web.archive.org/web/20131230234032/http://archive.defra.gov.uk/environment/quality/water/conserve/|dead-url=yes}}</ref> ਯੂ.ਐਸ. ਦੇ ਬਹੁਤ ਸਾਰੇ ਸ਼ਹਿਰਾਂ ਨੇ ਪਹਿਲਾਂ ਹੀ ਬਹੁਤ ਜ਼ਿਆਦਾ ਸਫਲਤਾ ਦੇ ਨਾਲ ਜਲ ਸੰਭਾਲ ਦੇ ਉਦੇਸ਼ ਨਾਲ ਨੀਤੀਆਂ ਲਾਗੂ ਕੀਤੀਆਂ ਹਨ।<ref>{{Cite web|url=https://www3.epa.gov/watersense/docs/utilityconservation_508.pdf|title=Cases in Water Conservation: How Efficiency Programs Help Water Utilities Save Water and Avoid Costs|last=|first=|date=|website=EPA.gov|publisher=US Environmental Protection Agency|access-date=|archive-date=2017-03-02|archive-url=https://web.archive.org/web/20170302010727/https://www3.epa.gov/watersense/docs/utilityconservation_508.pdf|dead-url=yes}}</ref> ਪਾਣੀ ਸੰਭਾਲ ਦੇ ਯਤਨਾਂ ਦੇ ਟੀਚਿਆਂ ਵਿੱਚ ਸ਼ਾਮਲ ਹਨ: * ਆਉਣ ਵਾਲੀਆਂ ਪੀੜ੍ਹੀਆਂ ਲਈ ਪਾਣੀ ਦੀ ਉਪਲਬਧਤਾ ਨੂੰ ਸੁਨਿਸ਼ਚਿਤ ਕਰਨਾ ਜਿਥੇ ਕਿਸੇ ਵਾਤਾਵਰਣ ਪ੍ਰਣਾਲੀ ਤੋਂ ਤਾਜ਼ੇ ਪਾਣੀ ਦੀ ਨਿਕਾਸੀ ਇਸ ਦੀ ਕੁਦਰਤੀ ਤਬਦੀਲੀ ਦੀ ਦਰ ਤੋਂ ਵੱਧ ਨਹੀਂ ਹੁੰਦੀ। * ਵਾਟਰ ਪੰਪਿੰਗ, ਸਪੁਰਦਗੀ ਅਤੇ ਗੰਦੇ ਪਾਣੀ ਦੇ ਇਲਾਜ ਦੀਆਂ ਸਹੂਲਤਾਂ ਵਜੋਂ ਊਰਜਾ ਦੀ ਸੰਭਾਲ, ਮਹੱਤਵਪੂਰਣ ਊਰਜਾ ਖਪਤ ਦੀ ਸੰਭਾਲ ਕਰਦੀ ਹੈ। ਵਿਸ਼ਵ ਦੇ ਕੁਝ ਖਿੱਤਿਆਂ ਵਿੱਚ ਬਿਜਲੀ ਦੀ ਕੁੱਲ ਖਪਤ ਦਾ 15% ਪਾਣੀ ਪ੍ਰਬੰਧਨ ਲਈ ਸਮਰਪਤ ਹੈ। * ਨਿਵਾਸ ਸਥਾਨ ਜਿੱਥੇ ਮਨੁੱਖੀ ਪਾਣੀ ਦੀ ਵਰਤੋਂ ਨੂੰ ਘੱਟ ਤੋਂ ਘੱਟ ਕਰਨ ਨਾਲ ਸਥਾਨਕ ਜੰਗਲੀ ਜੀਵਣ ਅਤੇ ਮਾਈਗਰੇਟ ਵਾਟਰਫਾਉਲ ਲਈ ਤਾਜ਼ੇ ਪਾਣੀ ਦੇ ਨਿਵਾਸ ਸਥਾਨਾਂ ਨੂੰ ਸੁਰੱਖਿਅਤ ਰੱਖਣ ਵਿੱਚ ਮਦਦ ਮਿਲਦੀ ਹੈ, ਪਰ ਇਹ ਪਾਣੀ ਦੀ ਗੁਣਵਤਾ ਵੀ ਸੰਭਾਲਦੀ ਹੈ।<ref>{{Cite journal|last=Hermoso|first=Virgilio|last2=Abell|first2=Robin|last3=Linke|first3=Simon|last4=Boon|first4=Philip|date=2016|title=The role of protected areas for freshwater biodiversity conservation: challenges and opportunities in a rapidly changing world|journal=Aquatic Conservation: Marine and Freshwater Ecosystems|volume=26|issue=S1|pages=3–11|doi=10.1002/aqc.2681}}</ref> == ਰਣਨੀਤੀਆਂ == ਪਾਣੀ ਦੀ ਸੰਭਾਲ (ਪਾਣੀ ਬਚਾਓ) ਨੂੰ ਲਾਭ ਪਹੁੰਚਾਉਣ ਵਾਲੀਆਂ ਪ੍ਰਮੁੱਖ ਗਤੀਵਿਧੀਆਂ ਇਸ ਪ੍ਰਕਾਰ ਹਨ: # ਪਾਣੀ ਦੇ ਨੁਕਸਾਨ, ਵਰਤੋਂ ਅਤੇ ਸਰੋਤਾਂ ਦੀ ਬਰਬਾਦੀ ਵਿੱਚ ਕੋਈ ਲਾਭਕਾਰੀ ਕਮੀ।<ref>{{Cite journal|last=Duane D. Baumann|last2=John J. Boland|last3=John H. Sims|date=April 1984|title=Water Conservation: The Struggle over Definition|url=https://archive.org/details/water-resources-research_1984-04_20_4/page/428|journal=Water Resources Research|volume=20|issue=4|pages=428–434|doi=10.1029/WR020i004p00428}}</ref> # ਪਾਣੀ ਦੀ ਕੁਆਲਟੀ ਨੂੰ ਕੋਈ ਨੁਕਸਾਨ ਹੋਣ ਤੋਂ ਪਰਹੇਜ਼ ਕਰਨਾ। # ਪਾਣੀ ਦੀ ਵਰਤੋਂ ਨੂੰ ਘਟਾਉਣ ਜਾਂ ਪਾਣੀ ਦੀ ਲਾਭਕਾਰੀ ਵਰਤੋਂ ਨੂੰ ਵਧਾਉਣ ਵਾਲੇ ਪਾਣੀ ਪ੍ਰਬੰਧਨ ਅਭਿਆਸਾਂ ਵਿੱਚ ਸੁਧਾਰ।<ref name="Vickers, Amy 2002">{{Cite book|url=https://archive.org/details/handbookofwateru0000vick_t2i9|title=Water Use and Conservation|last=Vickers|first=Amy|publisher=water plow Press|year=2002|isbn=978-1-931579-07-0|location=Amherst, MA|page=[https://archive.org/details/handbookofwateru0000vick_t2i9/page/434 434]|author-link=|access-date=}}</ref><ref>{{Cite journal|last=Geerts|first=S.|last2=Raes|first2=D.|year=2009|title=Deficit irrigation as an on-farm strategy to maximize crop water productivity in dry areas|url=https://archive.org/details/sim_agricultural-water-management_2009-09_96_9/page/1275|journal=Agric. Water Manage|volume=96|issue=9|pages=1275–1284|doi=10.1016/j.agwat.2009.04.009}}</ref> ਇਕ ਮੁੱਖ ਰਣਨੀਤੀ ਹੈ ਮੀਂਹ ਦੇ ਪਾਣੀ ਦੀ ਸੰਭਾਲ।<ref name=":12">{{Cite journal|last=Kumar Kurunthachalam|first=Senthil|year=2014|title=Water Conservation and Sustainability: An Utmost Importance.|url=|journal=Hydrol Current Res|volume=|pages=|via=}}</ref> ਛੱਪੜਾਂ, ਝੀਲਾਂ, ਨਹਿਰਾਂ ਪੁੱਟਣਾ, ਜਲ ਭੰਡਾਰ ਦਾ ਵਿਸਥਾਰ ਕਰਨਾ ਅਤੇ ਮੀਂਹ ਦੇ ਪਾਣੀ ਨੂੰ ਕੱਠਾ ਕਰਨ ਵਾਲੀਆਂ ਨੱਕੀਆਂ ਅਤੇ ਘਰਾਂ ਤੇ ਫਿਲਟ੍ਰੇਸ਼ਨ ਪ੍ਰਣਾਲੀ ਲਗਾਉਣਾ ਮੀਂਹ ਦੇ ਪਾਣੀ ਦੀ ਕਟਾਈ ਦੇ ਵੱਖ ਵੱਖ ਢੰਗ ਹਨ। ਬਹੁਤ ਸਾਰੇ ਦੇਸ਼ਾਂ ਵਿੱਚ ਬਹੁਤ ਸਾਰੇ ਲੋਕ ਸਾਫ ਸੁਥਰੇ ਡੱਬੇ ਰੱਖਦੇ ਹਨ ਤਾਂ ਜੋ ਉਹ ਇਸ ਨੂੰ ਉਬਾਲ ਕੇ ਪੀ ਸਕਣ, ਜੋ ਲੋੜਵੰਦਾਂ ਨੂੰ ਪਾਣੀ ਸਪਲਾਈ ਕਰਨ ਵਿੱਚ ਲਾਭਦਾਇਕ ਹੈ। ਸੰਭਾਲੇ ਅਤੇ ਫਿਲਟਰਡ ਮੀਂਹ ਦੇ ਪਾਣੀ ਦੀ ਵਰਤੋਂ ਪਖਾਨੇ, ਘਰੇਲੂ ਬਗੀਚੀ, ਲਾਨ ਸਿੰਜਾਈ ਅਤੇ ਛੋਟੇ ਪੈਮਾਨੇ ਦੀ ਖੇਤੀਬਾੜੀ ਲਈ ਕੀਤੀ ਜਾ ਸਕਦੀ ਹੈ। ਪਾਣੀ ਦੀ ਸੰਭਾਲ ਵਿੱਚ ਇੱਕ ਹੋਰ ਰਣਨੀਤੀ ਧਰਤੀ ਹੇਠਲੇ ਪਾਣੀ ਦੇ ਸਰੋਤਾਂ ਦੀ ਰੱਖਿਆ ਹੈ। ਜਦੋਂ ਮੀਂਹ ਪੈਂਦਾ ਹੈ, ਕੁਝ ਪਾਣੀ ਮਿੱਟੀ ਵਿੱਚ ਘੁਸਪੈਠ ਕਰ ਜਾਂਦਾ ਹੈ ਅਤੇ ਭੂਮੀਗਤ ਹੋ ਜਾਂਦੇ ਹਨ।<ref name=":22">{{Cite web|url=http://www.nwrfc.noaa.gov/info/water_cycle/hydrology.cgi|title=Description of the Hydrologic Cycle|last=|first=|date=|website=nwrfc.noaa.gov/rfc/|publisher=NOAA River Forecast Center|access-date=|archive-date=2006-04-27|archive-url=https://web.archive.org/web/20060427170539/http://www.nwrfc.noaa.gov/info/water_cycle/hydrology.cgi|url-status=dead}}</ref> ਇਸ ਸੰਤ੍ਰਿਪਤ ਖੇਤਰ ਵਿੱਚ ਪਾਣੀ ਨੂੰ ਧਰਤੀ ਹੇਠਲਾ ਪਾਣੀ ਕਿਹਾ ਜਾਂਦਾ ਹੈ। ਧਰਤੀ ਹੇਠਲੇ ਪਾਣੀ ਦੇ ਦੂਸ਼ਿਤ ਹੋਣ ਕਾਰਨ ਧਰਤੀ ਹੇਠਲੇ ਪਾਣੀ ਦੀ ਸਪਲਾਈ ਤਾਜ਼ੇ ਪੀਣ ਵਾਲੇ ਪਾਣੀ ਦੇ ਸਰੋਤ ਵਜੋਂ ਨਹੀਂ ਵਰਤੇ ਜਾ ਸਕਦੀ ਅਤੇ ਦੂਸ਼ਿਤ ਧਰਤੀ ਹੇਠਲੇ ਪਾਣੀ ਦੇ ਕੁਦਰਤੀ ਮੁੜ ਪੈਦਾ ਹੋਣ ਵਿੱਚ ਕਈਂ ਸਾਲ ਲੱਗ ਸਕਦੇ ਹਨ।<ref name=":32">{{Cite web|url=http://www.groundwater.org/get-informed/groundwater/contamination.html|title=Potential threats to Groundwater|last=|first=|date=|website=groundwater.org/|publisher=The Groundwater Foundation|access-date=}}</ref> ਧਰਤੀ ਹੇਠਲੇ ਪਾਣੀ ਦੇ ਦੂਸ਼ਿਤ ਹੋਣ ਦੇ ਸੰਭਾਵਿਤ ਸਰੋਤਾਂ ਦੀਆਂ ਕੁਝ ਉਦਾਹਰਣਾਂ ਵਿੱਚ ਸਟੋਰੇਜ ਟੈਂਕੀਆਂ, ਸੈਪਟਿਕ ਪ੍ਰਣਾਲੀਆਂ, ਬੇਕਾਬੂ ਖਤਰਨਾਕ ਕੂੜਾਦਾਨ, ਲੈਂਡਫਿੱਲਸ, [[ਹਵਾ ਪ੍ਰਦੂਸ਼ਣ|ਵਾਯੂਮੰਡਲ ਦੇ ਦੂਸ਼ਿਤ]], ਰਸਾਇਣਾਂ ਅਤੇ [[ਸੋਡੀਅਮ ਕਲੋਰਾਈਡ|ਸੜਕ ਦੇ ਲੂਣ ਸ਼ਾਮਲ ਹਨ]]। ਧਰਤੀ ਹੇਠਲੇ ਪਾਣੀ ਦੀ ਦੂਸ਼ਿਤਤਾ ਨਾਲ ਤਾਜ਼ੇ ਪਾਣੀ ਦੀ ਮੁੜ ਭਰਪਾਈ ਘੱਟ ਜਾਂਦੀ ਹੈ ਇਸ ਲਈ ਧਰਤੀ ਹੇਠਲੇ ਪਾਣੀ ਦੇ ਸਰੋਤਾਂ ਨੂੰ ਦੂਸ਼ਿਤ ਹੋਣ ਤੋਂ ਬਚਾ ਕੇ ਰੋਕਥਾਮ ਕਰਨ ਵਾਲੇ ਉਪਾਅ ਕਰਨਾ ਪਾਣੀ ਦੀ ਸੰਭਾਲ ਦਾ ਮਹੱਤਵਪੂਰਣ ਪਹਿਲੂ ਹੈ।<ref name=":12"/> ਪਾਣੀ ਦੀ ਸੰਭਾਲ ਲਈ ਇੱਕ ਵਾਧੂ ਰਣਨੀਤੀ ਧਰਤੀ ਹੇਠਲੇ ਪਾਣੀ ਦੇ ਸਰੋਤਾਂ ਦੀ ਵਰਤੋਂ ਦੇ ਟਿਕਾਊ ਤਰੀਕਿਆਂ ਦਾ ਅਭਿਆਸ ਹੈ।<ref name=":12"/> ਹੇਠਲਾ ਪਾਣੀ ਗੁਰੁਤਾਕ੍ਰਸ਼ਨ ਖਿੱਚ ਕਾਰਨ ਵਗਦਾ ਹੈ ਅਤੇ ਅੰਤ ਵਿੱਚ ਝਰਨਿਆਂ ਵਿੱਚ ਨਿਕਲ ਜਾਂਦਾ ਹੈ।<ref name=":22"/> ਧਰਤੀ ਹੇਠਲੇ ਪਾਣੀ ਦੇ ਵਧੇਰੇ ਪੰਪਿੰਗ ਨਾਲ ਧਰਤੀ ਹੇਠਲੇ ਪਾਣੀ ਦੇ ਪੱਧਰ ਵਿੱਚ ਕਮੀ ਆਉਂਦੀ ਹੈ ਅਤੇ ਜੇ ਇਹ ਜਾਰੀ ਰਿਹਾ ਤਾਂ ਇਹ ਸਰੋਤ ਨੂੰ ਖਤਮ ਕਰ ਸਕਦਾ ਹੈ। ਧਰਤੀ ਅਤੇ ਉਪਰਲੀ ਸਤਹ ਦੇ ਪਾਣੀ ਜੁੜੇ ਹੋਏ ਹਨ ਅਤੇ ਧਰਤੀ ਹੇਠਲੇ ਪਾਣੀ ਦੀ ਜ਼ਿਆਦਾ ਵਰਤੋਂ ਘੱਟ ਕਰ ਸਕਦੀ ਹੈ ਅਤੇ, ਬਹੁਤ ਸਾਰੀਆਂ ਉਦਾਹਰਣਾਂ ਵਿੱਚ, ਝੀਲਾਂ, ਨਦੀਆਂ ਅਤੇ ਨਦੀਆਂ ਦੀ ਜਲ ਸਪਲਾਈ ਨੂੰ ਘਟਾ ਸਕਦੀ ਹੈ।<ref name=":32"/> ਸਮੁੰਦਰੀ ਤੱਟਵਰਤੀ ਇਲਾਕਿਆਂ ਵਿੱਚ, ਧਰਤੀ ਹੇਠਲੇ ਪਾਣੀ ਦੇ ਵੱਧ ਪੰਪ ਲਗਾਉਣ ਨਾਲ ਖਾਰੇ ਪਾਣੀ ਦੀ ਘੁਸਪੈਠ ਵਧ ਸਕਦੀ ਹੈ ਜਿਸਦੇ ਨਤੀਜੇ ਵਜੋਂ ਧਰਤੀ ਹੇਠਲੇ ਪਾਣੀ ਦੀ ਸਪਲਾਈ ਗੰਦੀ ਹੋ ਜਾਂਦੀ ਹੈ। ਪਾਣੀ ਦੀ ਸੰਭਾਲ ਲਈ ਧਰਤੀ ਹੇਠਲੇ ਪਾਣੀ ਦੀ ਸਥਿਰ ਵਰਤੋਂ ਜ਼ਰੂਰੀ ਹੈ। == ਘਰੇਲੂ ਕਾਰਜ == ਘਰੇਲੂ ਵਾਟਰ ਵਰਕਸ ਵੈਬਸਾਈਟ ਵਿੱਚ ਘਰੇਲੂ ਪਾਣੀ ਦੀ ਸੰਭਾਲ ਬਾਰੇ ਲਾਭਦਾਇਕ ਜਾਣਕਾਰੀ ਹੈ।<ref>{{Cite web|url=http://www.home-water-works.org|title=Water Usage Calculator, Water Conservation and Efficiency - Home Water Works|website=www.home-water-works.org}}</ref> ਇਸ ਪ੍ਰਸਿੱਧ ਵਿਚਾਰ ਦੇ ਉਲਟ ਕਿ ਪਾਣੀ ਨੂੰ ਬਚਾਉਣ ਦਾ ਸਭ ਤੋਂ ਪ੍ਰਭਾਵਸ਼ਾਲੀ ਢੰਗ ਹੈ ਪਾਣੀ ਦੀ ਵਰਤੋਂ ਕਰਨ ਵਾਲੇ ਵਿਵਹਾਰ ਨੂੰ ਘਟਾਉਣਾ (ਉਦਾਹਰਣ ਵਜੋਂ, ਥੋੜ੍ਹੇ ਜਿਹੇ ਸ਼ਾਵਰ ਲੈ ਕੇ),<ref>{{Cite journal|last=Attari|first=Shahzeen Z.|date=26 February 2014|title=Perceptions of water use|url=http://www.pnas.org/content/early/2014/02/26/1316402111|journal=Proceedings of the National Academy of Sciences|volume=111|issue=14|pages=5129–34|doi=10.1073/pnas.1316402111|pmc=3986180|pmid=24591608|via=www.pnas.org}}</ref> ਮਾਹਰ ਸੁਝਾਅ ਦਿੰਦੇ ਹਨ ਕਿ ਸਭ ਤੋਂ ਪ੍ਰਭਾਵਸ਼ਾਲੀ ਢੰਗ ਨਾਲ ਪਖਾਨਿਆਂ ਦੀ ਥਾਂ ਰੱਖਣਾ ਅਤੇ ਰੈਟਰੋਫਿਟਿੰਗ ਵਾਸ਼ਰ ਹੈ; ਜਿਵੇਂ ਕਿ ਯੂ.ਐਸ. ਵਿੱਚ ਦੋ ਘਰੇਲੂ ਅੰਤ ਦੀ ਵਰਤੋਂ ਵਿੱਚ ਲੌਗਿੰਗ ਅਧਿਐਨ ਦੁਆਰਾ ਦਰਸਾਇਆ ਗਿਆ ਹੈ।<ref>Mayer, P.W.; DeOreo, W.B.; Opitz, E.M.; Kiefer, J.C.; Davis, W.Y.; Dziegielewski, B.; & Nelson, J.O., 1999. Residential End Uses of Water. AWWARF and AWWA, Denver. http://www.waterrf.org/PublicReportLibrary/RFR90781_1999_241A.pdf {{Webarchive|url=https://web.archive.org/web/20170329111254/http://www.waterrf.org/PublicReportLibrary/RFR90781_1999_241A.pdf |date=2017-03-29 }}</ref><ref name="REUW2">William B. DeOreo, Peter Mayer, Benedykt Dziegielewski, Jack Kiefer. 2016. Residential End Uses of Water, Version 2. [[Water Research Foundation]]. Denver, Colorado. http://www.waterrf.org/Pages/Projects.aspx?PID=4309 {{Webarchive|url=https://web.archive.org/web/20180707202244/http://www.waterrf.org/Pages/Projects.aspx?PID=4309|date=2018-07-07}}</ref> ਘਰ ਵਿੱਚ ਪਾਣੀ ਬਚਾਉਣ ਵਾਲੀ ਤਕਨਾਲੋਜੀ ਵਿੱਚ ਸ਼ਾਮਲ ਹਨ: # ਘੱਟ ਵਹਾਅ ਵਾਲੇ ਸ਼ਾਵਰ ਹੈਡ ਕਈ ਵਾਰ ਊਰਜਾ-ਕੁਸ਼ਲ ਸ਼ਾਵਰ ਹੈਡ ਕਹਿੰਦੇ ਹਨ ਕਿਉਂਕਿ ਉਹ ਘੱਟ ਊਰਜਾ ਦੀ ਵੀ ਵਰਤੋਂ ਕਰਦੇ ਹਨ। # ਘੱਟ ਫਲੱਸ਼ ਟਾਇਲਟ, ਕੰਪੌਸਟਿੰਗ ਟਾਇਲਟ ਅਤੇ ਪਖਾਨਾ ਬਣਾਉਣ ਵਾਲੇ ਪਖਾਨੇ। ਕੰਪੋਸਟਿੰਗ ਟਾਇਲਟ ਦਾ ਵਿਕਸਤ ਸੰਸਾਰ ਵਿੱਚ ਨਾਟਕੀ ਪ੍ਰਭਾਵ ਹੈ, ਕਿਉਂਕਿ ਰਵਾਇਤੀ ਪੱਛਮੀ ਫਲੱਸ਼ [[ਪਖਾਨਾ|ਟਾਇਲਟ]] ਪਾਣੀ ਦੀ ਵੱਡੀ ਮਾਤਰਾ ਵਿੱਚ ਵਰਤੋਂ ਕਰਦੇ ਹਨ। # ਕੈਰੋਮਾ ਦੁਆਰਾ ਬਣਾਏ ਗਏ ਦੋਹਰਾ ਫਲੱਸ਼ ਟਾਇਲਟਾਂ ਵਿੱਚ ਪਾਣੀ ਦੇ ਵੱਖ-ਵੱਖ ਪੱਧਰਾਂ ਨੂੰ ਫਲੱਸ਼ ਕਰਨ ਲਈ ਦੋ ਬਟਨ ਜਾਂ ਹੈਂਡਲ ਸ਼ਾਮਲ ਹਨ। ਦੋਹਰਾ ਫਲੱਸ਼ ਪਖਾਨੇ ਰਵਾਇਤੀ ਪਖਾਨਿਆਂ ਨਾਲੋਂ 67% ਘੱਟ ਪਾਣੀ ਦੀ ਵਰਤੋਂ ਕਰਦੇ ਹਨ। # ਨਲ ਦੇ ਏਰੀਏਟਰ, ਜੋ ਘੱਟ ਪਾਣੀ ਦੀ ਵਰਤੋਂ ਕਰਦੇ ਹੋਏ "ਗਿੱਲਾ ਕਰਨ ਦੀ ਪ੍ਰਭਾਵਸ਼ੀਲਤਾ" ਬਣਾਈ ਰੱਖਣ ਲਈ ਵਧੀਆ ਬੂੰਦਾਂ ਵਿੱਚ ਪਾਣੀ ਦੇ ਪ੍ਰਵਾਹ ਨੂੰ ਤੋੜਦੇ ਹਨ। ਇੱਕ ਵਾਧੂ ਫਾਇਦਾ ਇਹ ਹੈ ਕਿ ਉਹ ਹੱਥਾਂ ਅਤੇ ਪਕਵਾਨਾਂ ਨੂੰ ਧੋਣ ਵੇਲੇ ਛਿੱਟੇ ਘੱਟਦੇ ਹਨ। # ਕੱਚੇ ਪਾਣੀ ਦੀ ਫਲੱਸ਼ਿੰਗ ਜਿੱਥੇ ਟਾਇਲਟ ਸਮੁੰਦਰ ਦੇ ਪਾਣੀ ਜਾਂ ਗੈਰ-ਸ਼ੁੱਧ ਪਾਣੀ (ਜਿਵੇਂ ਕਿ ਗ੍ਰੇਵਾਟਰ) ਦੀ ਵਰਤੋਂ ਕਰਦੇ ਹਨ। # ਗੰਦੇ ਪਾਣੀ ਦੀ ਮੁੜ ਵਰਤੋਂ ਜਾਂ ਰੀਸਾਈਕਲਿੰਗ ਪ੍ਰਣਾਲੀਆਂ, ਜਿਸ ਨਾਲ ਇਜਾਜ਼ਤ ਮਿਲਦੀ ਹੈ: #* ਫਲੱਸ਼ਿੰਗ ਟਾਇਲਟ ਜਾਂ ਪਾਣੀ ਦੇਣ ਵਾਲੇ ਬਗੀਚਿਆਂ ਲਈ ਸਲੇਟੀ ਪਾਣੀ ਦੀ ਮੁੜ ਵਰਤੋਂ। #* ਵਾਟਰ ਟ੍ਰੀਟਮੈਂਟ ਪਲਾਂਟ ਵਿਖੇ ਸ਼ੁੱਧਤਾ ਦੁਆਰਾ ਗੰਦੇ ਪਾਣੀ ਦੀ ਰੀਸਾਈਕਲਿੰਗ। ''ਗੰਦਾ ਪਾਣੀ - ਮੁੜ ਵਰਤੋਂ ਵੀ ਦੇਖੋ।'' # ਮੀਂਹ ਦੇ ਪਾਣੀ ਦੀ ਸੰਭਾਲ # ਉੱਚ ਕੁਸ਼ਲਤਾ ਵਾਲੇ [[ਕੱਪੜੇ ਧੋਣ ਵਾਲੀ ਮਸ਼ੀਨ|ਕੱਪੜੇ ਧੋਣ ਵਾਲੀਆਂ ਮਸ਼ੀਨਾਂ]]। # ਮੌਸਮ ਅਧਾਰਤ ਸਿੰਚਾਈ ਕੰਟਰੋਲਰ। # ਗਾਰਡਨ ਹੋਜ਼ ਨੋਜ਼ਲ ਜੋ ਪਾਣੀ ਨੂੰ ਬੰਦ ਕਰ ਦਿੰਦੇ ਹਨ ਜਦੋਂ ਇਸ ਦੀ ਵਰਤੋਂ ਨਹੀਂ ਕੀਤੀ ਜਾ ਰਹੀ ਹੈ, ਬਜਾਏ ਇੱਕ ਹੋਜ਼ ਨੂੰ ਚੱਲਣ ਦਿਓ। # ਵਾਸ਼ ਬੇਸਿਨ ਵਿੱਚ ਘੱਟ ਵਹਾਅ ਦੀਆਂ ਟੂਟੀਆਂ। # ਤੈਰਾਕੀ ਤਲਾਅ ਕਵਰ ਕਰਦਾ ਹੈ ਜੋ ਭਾਫਾਂ ਨੂੰ ਘਟਾਉਂਦਾ ਹੈ ਅਤੇ ਪਾਣੀ, ਊਰਜਾ ਅਤੇ ਰਸਾਇਣਕ ਖਰਚਿਆਂ ਨੂੰ ਘਟਾਉਣ ਲਈ ਪੂਲ ਦੇ ਪਾਣੀ ਨੂੰ ਗਰਮ ਕਰ ਸਕਦਾ ਹੈ। # ਸਵੈਚਾਲਿਤ ਨਲ ਇੱਕ ਪਾਣੀ ਦੀ ਸੰਭਾਲ ਕਰਨ ਵਾਲੀ ਨਲ ਹੈ ਜੋ ਕਿ ਨਲ ਦੇ ਪਾਣੀ ਦੇ ਕੂੜੇ ਨੂੰ ਖਤਮ ਕਰਦੀ ਹੈ। ਇਹ ਹੱਥਾਂ ਦੀ ਵਰਤੋਂ ਕੀਤੇ ਬਗੈਰ ਨਲ ਦੀ ਵਰਤੋਂ ਨੂੰ ਸਵੈਚਾਲਿਤ ਕਰਦਾ ਹੈ। == ਵਪਾਰਕ ਕਾਰਜ == ਪਾਣੀ ਬਚਾਉਣ ਵਾਲੇ ਬਹੁਤ ਸਾਰੇ ਯੰਤਰ (ਜਿਵੇਂ ਕਿ ਘੱਟ ਫਲੱਸ਼ ਪਖਾਨੇ) ਜੋ ਘਰਾਂ ਵਿੱਚ ਲਾਭਦਾਇਕ ਹਨ ਕਾਰੋਬਾਰੀ ਪਾਣੀ ਦੀ ਬਚਤ ਲਈ ਵੀ ਲਾਭਦਾਇਕ ਹੋ ਸਕਦੇ ਹਨ। ਕਾਰੋਬਾਰਾਂ ਲਈ ਪਾਣੀ ਬਚਾਉਣ ਵਾਲੀ ਹੋਰ ਤਕਨਾਲੋਜੀ ਵਿੱਚ ਸ਼ਾਮਲ ਹਨ: * ਪਾਣੀ ਰਹਿਤ ਪਿਸ਼ਾਬਖਾਨੇ * ਪਾਣੀ ਰਹਿਤ ਕਾਰ ਧੋਣਾ * [[ਲਾਲਹੇਠ ਕਿਰਨ|ਇਨਫਰਾਰੈੱਡ]] ਜਾਂ ਪੈਰਾਂ ਦੁਆਰਾ ਸੰਚਾਲਿਤ ਟੂਟੀਆਂ, ਜੋ ਕਿ ਰਸੋਈ ਜਾਂ ਬਾਥਰੂਮ ਵਿੱਚ ਧੋਣ ਲਈ ਪਾਣੀ ਦੇ ਛੋਟੇ ਫੱਟਿਆਂ ਦੀ ਵਰਤੋਂ ਕਰਕੇ ਪਾਣੀ ਦੀ ਬਚਤ ਕਰ ਸਕਦੀਆਂ ਹਨ। * ਪ੍ਰੈਸ਼ਰਡ ਵਾਟਰ ਝਾੜੂ, ਜਿਸ ਨੂੰ ਫੁਟਪਾਥਾਂ ਨੂੰ ਸਾਫ ਕਰਨ ਲਈ ਹੋਜ਼ ਦੀ ਬਜਾਏ ਵਰਤਿਆ ਜਾ ਸਕਦਾ ਹੈ। * ਐਕਸ-ਰੇ ਫਿਲਮ ਪ੍ਰੋਸੈਸਰ ਮੁੜ-ਗੇੜ ਪ੍ਰਣਾਲੀਆਂ। * ਕੂਲਿੰਗ ਟਾਵਰ ਕੰਡਕਵਿਟੀ ਕੰਟਰੋਲਰ * ਹਸਪਤਾਲਾਂ ਅਤੇ ਸਿਹਤ ਸੰਭਾਲ ਸਹੂਲਤਾਂ ਵਿੱਚ ਵਰਤੋਂ ਲਈ ਪਾਣੀ ਬਚਾਉਣ ਵਾਲੀ ਭਾਫ ਨਿਰਜੀਵਕਤਾ। * ਮੀਂਹ ਦੇ ਪਾਣੀ ਦੀ ਸੰਭਾਲ * ਵਾਟਰ ਟੂ ਵਾਟਰ ਹੀਟ ਐਕਸਚੇਂਜਰ। ● ਪਾਣੀ ਕੁਦਰਤ == ਖੇਤੀਬਾੜੀ ਕਾਰਜ == [[ਤਸਵੀਰ:PivotIrrigationOnCotton.jpg|right|thumb|216x216px| ਓਵਰਹੈੱਡ ਸਿੰਚਾਈ, ਕੇਂਦਰ ਪਿਵੋਟ ਡਿਜ਼ਾਈਨ।]] ਫਸਲਾਂ ਦੀ ਸਿੰਚਾਈ ਲਈ, ਪਾਣੀ ਦੀ ਅਨੁਕੂਲਤਾ ਦਾ ਮਤਲਬ ਹੈ: ਵਾਸ਼ਪੀਕਰਨ ਹੋਣ ਕਾਰਨ ਹੋਏ ਨੁਕਸਾਨ ਨੂੰ ਘੱਟ ਕਰਨਾ, ਵੱਧ ਤੋਂ ਵੱਧ ਉਤਪਾਦਨ ਦੌਰਾਨ ਰਨੋਫ ਜਾਂ ਸਬਸਫਰੇਸ ਡਰੇਨੇਜ। ਖਾਸ ਫਸਲੀ ਸੁਧਾਰ ਦੇ ਕਾਰਕਾਂ ਦੇ ਨਾਲ ਮਿਸ਼ਰਣ ਵਿੱਚ ਇੱਕ ਭਾਫ ਦਾ ਤਣ ਇਸਤੇਮਾਲ ਕੀਤਾ ਜਾ ਸਕਦਾ ਹੈ ਕਿ ਪੌਦੇ ਦੀਆਂ ਜ਼ਰੂਰਤਾਂ ਨੂੰ ਪੂਰਾ ਕਰਨ ਲਈ ਕਿੰਨੇ ਪਾਣੀ ਦੀ ਜ਼ਰੂਰਤ ਹੈ। ਹੜ੍ਹਾਂ ਦੀ ਸਿੰਚਾਈ, ਸਭ ਤੋਂ ਪੁਰਾਣੀ ਅਤੇ ਸਭ ਤੋਂ ਆਮ ਕਿਸਮ, ਵੰਡ ਵਿੱਚ ਅਕਸਰ ਬਹੁਤ ਅਸਮਾਨ ਹੁੰਦੀ ਹੈ, ਕਿਉਂਕਿ ਕਿਸੇ ਖੇਤ ਦੇ ਕੁਝ ਹਿੱਸਿਆਂ ਨੂੰ ਹੋਰ ਹਿੱਸਿਆਂ ਵਿੱਚ ਲੋੜੀਂਦੀਆਂ ਮਾਤਰਾਵਾਂ ਪਹੁੰਚਾਉਣ ਲਈ ਵਧੇਰੇ ਪਾਣੀ ਮਿਲ ਸਕਦਾ ਹੈ। ਓਵਰਹੈੱਡ ਸਿੰਚਾਈ, ਸੈਂਟਰ-ਪਿਵੋਟ ਜਾਂ ਲੈਟਰਲ ਮੂਵਿੰਗ ਸਪ੍ਰਿੰਕਲਾਂ ਦੀ ਵਰਤੋਂ ਕਰਦਿਆਂ, ਬਹੁਤ ਜ਼ਿਆਦਾ ਬਰਾਬਰ ਅਤੇ ਨਿਯੰਤ੍ਰਿਤ ਡਿਸਟ੍ਰੀਬਿ ਪੈਟਰਨ ਦੀ ਸੰਭਾਵਨਾ ਹੈ। ਡਰਿੱਪ ਸਿੰਚਾਈ ਸਭ ਤੋਂ ਮਹਿੰਗੀ ਅਤੇ ਘੱਟ ਵਰਤੀ ਜਾਂਦੀ ਕਿਸਮ ਹੈ, ਪਰ ਘੱਟ ਨੁਕਸਾਨ ਦੇ ਨਾਲ ਪੌਦੇ ਦੀਆਂ ਜੜ੍ਹਾਂ ਤੱਕ ਪਾਣੀ ਪਹੁੰਚਾਉਣ ਦੀ ਯੋਗਤਾ ਦੀ ਪੇਸ਼ਕਸ਼ ਕਰਦਾ ਹੈ। ਹਾਲਾਂਕਿ, ਤੁਪਕੇ ਸਿੰਜਾਈ ਤੇਜ਼ੀ ਨਾਲ ਕਿਫਾਇਤੀ ਹੈ, ਖ਼ਾਸਕਰ ਘਰੇਲੂ ਬਗੀਚੀ ਲਈ ਅਤੇ ਪਾਣੀ ਦੇ ਵੱਧ ਰਹੇ ਰੇਟਾਂ ਦੇ ਮੱਦੇਨਜ਼ਰ। ਟ੍ਰਿਪ ਸਿੰਚਾਈ ਦੇ ਢੰਗਾਂ ਦੀ ਵਰਤੋਂ ਨਾਲ ਹਰ ਸਾਲ ਸਪਰੇਅ ਕਰਨ ਵਾਲੀਆਂ ਸਿੰਚਾਈ ਪ੍ਰਣਾਲੀਆਂ ਦੀ ਥਾਂ ਲੈਣ ਵੇਲੇ ਹਰ ਸਾਲ 30,000 ਗੈਲਨ ਪਾਣੀ ਦੀ ਬਚਤ ਹੋ ਸਕਦੀ ਹੈ।<ref>{{Cite web|url=https://www3.epa.gov/watersense/outdoor/tech.html|title=Water-Saving Technologies|last=|first=|date=|website=WaterSense: An EPA Partnership Program|publisher=US Environmental Protection Agency|access-date=|archive-date=2017-02-14|archive-url=https://web.archive.org/web/20170214185923/https://www3.epa.gov/watersense/outdoor/tech.html|dead-url=yes}}</ref> ਤੁਪਕੇ ਸਿੰਜਾਈ ਦੇ ਸਮਾਨ ਸਸਤੇ ਅਸਰਦਾਰ ਢੰਗ ਵੀ ਹਨ ਜਿਵੇਂ ਕਿ ਭਿੱਜਦੀਆਂ ਹੋਜ਼ਾਂ ਦੀ ਵਰਤੋਂ ਜੋ ਕਿ ਵਾਸ਼ਪੀਕਰਨ ਨੂੰ ਖ਼ਤਮ ਕਰਨ ਲਈ ਵੱਧਦੇ ਮਾਧਿਅਮ ਵਿੱਚ ਵੀ ਡੁੱਬ ਸਕਦੀ ਹੈ। ਜਿਵੇਂ ਕਿ ਸਿੰਚਾਈ ਪ੍ਰਣਾਲੀਆਂ ਨੂੰ ਬਦਲਣਾ ਇੱਕ ਮਹਿੰਗਾ ਕੰਮ ਹੋ ਸਕਦਾ ਹੈ, ਬਚਾਅ ਦੇ ਯਤਨ ਅਕਸਰ ਮੌਜੂਦਾ ਪ੍ਰਣਾਲੀ ਦੀ ਕੁਸ਼ਲਤਾ ਨੂੰ ਵਧਾਉਣ 'ਤੇ ਕੇਂਦ੍ਰਤ ਕਰਦੇ ਹਨ। ਇਸ ਵਿੱਚ ਸੰਕੁਚਿਤ ਮਿੱਟੀ ਨੂੰ ਚੂਸਣ, ਨਦੀ ਨੂੰ ਰੋਕਣ ਲਈ ਖਾਲੀਆਂ ਬਣਾਉਣ, ਅਤੇ ਸਿੰਜਾਈ ਦੇ ਕਾਰਜਕ੍ਰਮ ਨੂੰ ਅਨੁਕੂਲ ਬਣਾਉਣ ਲਈ ਮਿੱਟੀ ਦੀ ਨਮੀ ਅਤੇ ਬਾਰਸ਼ ਸੈਂਸਰਾਂ ਦੀ ਵਰਤੋਂ ਸ਼ਾਮਲ ਹੋ ਸਕਦੀ ਹੈ।<ref name="EPA-Conserve">{{Cite web|url=http://www.epa.gov/owow/nps/nps-conserve.html|title=How to Conserve Water and Use It Effectively|last=EPA|date=2010-01-13|website=|location=Washington, DC|access-date=2010-02-03}}</ref> ਆਮ ਤੌਰ ਤੇ ਕੁਸ਼ਲਤਾ ਵਿੱਚ ਵੱਡੇ ਲਾਭ ਮੌਜੂਦਾ ਸਿੰਜਾਈ ਪ੍ਰਣਾਲੀ ਦੇ ਮਾਪ ਅਤੇ ਵਧੇਰੇ ਪ੍ਰਭਾਵਸ਼ਾਲੀ ਪ੍ਰਬੰਧਨ ਦੁਆਰਾ ਸੰਭਵ ਹਨ। 2011 ਦੀ ਯੂ.ਐਨ.ਈ.ਪੀ. ਗ੍ਰੀਨ ਆਰਥਿਕਤਾ ਰਿਪੋਰਟ ਵਿੱਚ ਕਿਹਾ ਗਿਆ ਹੈ ਕਿ “ਹਰੀ ਖਾਦ, ਮਲਚਿੰਗ ਅਤੇ ਫਸਲਾਂ ਦੀ ਰਹਿੰਦ-ਖੂੰਹਦ ਅਤੇ ਜਾਨਵਰਾਂ ਦੀ ਖਾਦ ਦੀ ਮੁੜ ਵਰਤੋਂ ਤੋਂ ਮਿੱਟੀ ਦੇ ਜੈਵਿਕ ਪਦਾਰਥ ਮਿੱਟੀ ਦੀ ਪਾਣੀ ਸੰਭਾਲਣ ਦੀ ਸਮਰੱਥਾ ਅਤੇ ਮੁਸ਼ੱਕਤ ਬਾਰਸ਼ ਦੌਰਾਨ ਪਾਣੀ ਜਜ਼ਬ ਕਰਨ ਦੀ ਯੋਗਤਾ ਨੂੰ ਵਧਾਉਂਦੇ ਹਨ”<ref>UNEP, 2011, Towards a Green Economy: Pathways to Sustainable Development and Poverty Eradication, www.unep.org/greeneconomy</ref> ਜੋ ਮੌਸਮ ਵਿੱਚ ਖੁਸ਼ਕ ਸਮੇਂ ਦੌਰਾਨ ਬਾਰਸ਼ ਅਤੇ ਸਿੰਚਾਈ ਦੀ ਵਰਤੋਂ ਨੂੰ ਅਨੁਕੂਲ ਬਣਾਉਣ ਦਾ ਇੱਕ ਤਰੀਕਾ ਹੈ। == ਪਾਣੀ ਦੀ ਮੁੜ ਵਰਤੋਂ == ਪਾਣੀ ਦੀ ਘਾਟ ਦਾ ਪ੍ਰਬੰਧਨ ਕਰਨਾ ਇੱਕ ਮੁਸ਼ਕਲ ਸਮੱਸਿਆ ਬਣ ਗਈ ਹੈ। ਦੁਨੀਆ ਦੀ 40% ਤੋਂ ਵੱਧ ਆਬਾਦੀ ਅਜਿਹੇ ਖਿੱਤੇ ਵਿੱਚ ਰਹਿੰਦੀ ਹੈ ਜਿੱਥੇ ਪਾਣੀ ਦੀ ਮੰਗ ਇਸ ਦੀ ਸਪਲਾਈ ਤੋਂ ਵੱਧ ਜਾਂਦੀ ਹੈ। ਸਪਲਾਈ ਅਤੇ ਮੰਗ ਵਿਚਾਲੇ ਅਸੰਤੁਲਨ ਦੇ ਨਾਲ ਨਾਲ ਮੌਸਮ ਵਿੱਚ ਤਬਦੀਲੀ ਅਤੇ ਆਬਾਦੀ ਦੇ ਵਾਧੇ ਜਿਹੇ ਸਥਾਈ ਮੁੱਦਿਆਂ ਦੇ ਨਾਲ, ਪਾਣੀ ਨੂੰ ਪਾਣੀ ਦੀ ਸੰਭਾਲ ਲਈ ਇੱਕ ਜ਼ਰੂਰੀ ਢੰਗ ਦੀ ਵਰਤੋਂ ਕੀਤੀ ਗਈ ਹੈ।<ref>{{Cite book|title=Wastewater Reuse and Current Challenges - Springer|last=Fatta-Kassinos|first=Despo|last2=Dionysiou|first2=Dionysios D.|last3=Kümmerer|first3=Klaus|year=2016|isbn=978-3-319-23891-3|series=The Handbook of Environmental Chemistry|volume=44|doi=10.1007/978-3-319-23892-0}}</ref> ਗੰਦੇ ਪਾਣੀ ਦੇ ਇਲਾਜ ਲਈ ਕਈ ਤਰੀਕਿਆਂ ਦੀ ਵਰਤੋਂ ਕੀਤੀ ਜਾਂਦੀ ਹੈ ਤਾਂ ਜੋ ਇਹ ਸੁਨਿਸ਼ਚਿਤ ਕੀਤਾ ਜਾ ਸਕੇ ਕਿ ਖਾਣ ਦੀਆਂ ਫਸਲਾਂ ਅਤੇ / ਜਾਂ ਪੀਣ ਵਾਲੇ ਪਾਣੀ ਦੀ ਸਿੰਚਾਈ ਲਈ ਇਸ ਦੀ ਵਰਤੋਂ ਸੁਰੱਖਿਅਤ ਹੈ। ਸਮੁੰਦਰ ਦੇ ਪਾਣੀ ਦੇ ਨਿਕਾਸ ਲਈ ਤਾਜ਼ੇ ਪਾਣੀ ਦੇ ਨਿਕਾਸ ਨਾਲੋਂ ਵਧੇਰੇ ਊਰਜਾ ਦੀ ਜ਼ਰੂਰਤ ਹੈ। ਇਸ ਦੇ ਬਾਵਜੂਦ, ਵਿਸ਼ਵ ਭਰ ਵਿੱਚ ਪਾਣੀ ਦੀ ਘਾਟ ਦੇ ਜਵਾਬ ਵਿੱਚ ਬਹੁਤ ਸਾਰੇ ਸਮੁੰਦਰੀ ਪਾਣੀ ਨਿਕਾਸ ਪਲਾਂਟ ਬਣਾਏ ਗਏ ਹਨ। ਇਹ ਸਮੁੰਦਰੀ ਪਾਣੀ ਦੇ ਨਿਕਾਸ ਦੇ ਪ੍ਰਭਾਵਾਂ ਦੇ ਮੁਲਾਂਕਣ ਅਤੇ ਡੀਸੀਲੀਨੇਸ਼ਨ ਤਕਨਾਲੋਜੀ ਨੂੰ ਬਿਹਤਰ ਬਣਾਉਣ ਦੇ ਤਰੀਕੇ ਲੱਭਣ ਲਈ ਜ਼ਰੂਰੀ ਬਣਾਉਂਦਾ ਹੈ। ਵਰਤਮਾਨ ਖੋਜ ਵਿੱਚ ਡੀਸੀਲੀਨੇਸ਼ਨ ਦੇ ਬਹੁਤ ਪ੍ਰਭਾਵਸ਼ਾਲੀ ਅਤੇ ਘੱਟ ਤੋਂ ਘੱਟ ਊਰਜਾ ਦੇ ਤੀਬਰ ਤਰੀਕਿਆਂ ਨੂੰ ਨਿਰਧਾਰਤ ਕਰਨ ਲਈ ਪ੍ਰਯੋਗਾਂ ਦੀ ਵਰਤੋਂ ਸ਼ਾਮਲ ਹੈ।<ref>{{Cite journal|last=Elimelech|first=Menachem|last2=Phillip|first2=William A.|date=2011-08-05|title=The Future of Seawater Desalination: Energy, Technology, and the Environment|url=http://science.sciencemag.org/content/333/6043/712|journal=Science|language=en|volume=333|issue=6043|pages=712–717|doi=10.1126/science.1200488|issn=0036-8075|pmid=21817042}}</ref><ref>{{Cite journal|last=Han|first=Songlee|last2=Rhee|first2=Young-Woo|last3=Kang|first3=Seong-Pil|date=2017-02-17|title=Investigation of salt removal using cyclopentane hydrate formation and washing treatment for seawater desalination|url=|journal=Desalination|volume=404|pages=132–137|doi=10.1016/j.desal.2016.11.016}}</ref> ਰੇਤ ਦੀ ਫਿਲਟ੍ਰੇਸ਼ਨ ਇੱਕ ਹੋਰ ਤਰੀਕਾ ਹੈ ਜੋ ਪਾਣੀ ਦੇ ਇਲਾਜ ਲਈ ਵਰਤਿਆ ਜਾਂਦਾ ਹੈ। ਤਾਜ਼ਾ ਅਧਿਐਨ ਦਰਸਾਉਂਦੇ ਹਨ ਕਿ ਰੇਤ ਦੇ ਫਿਲਟ੍ਰੇਸ਼ਨ ਨੂੰ ਹੋਰ ਸੁਧਾਰਾਂ ਦੀ ਜ਼ਰੂਰਤ ਹੈ, ਪਰ ਇਹ ਪਾਣੀ ਤੋਂ ਜਰਾਸੀਮਾਂ ਨੂੰ ਹਟਾਉਣ ਦੀ ਆਪਣੀ ਪ੍ਰਭਾਵਸ਼ੀਲਤਾ ਦੇ ਨਾਲ ਔਪਟੀਮਾਈਜ਼ੇਸ਼ਨ ਦੇ ਨੇੜੇ ਆ ਰਿਹਾ ਹੈ।<ref>{{Cite journal|last=Seeger|first=Eva M.|last2=Braeckevelt|first2=Mareike|last3=Reiche|first3=Nils|last4=Müller|first4=Jochen A.|last5=Kästner|first5=Matthias|date=2016-10-01|title=Removal of pathogen indicators from secondary effluent using slow sand filtration: Optimization approaches|url=|journal=Ecological Engineering|volume=95|pages=635–644|doi=10.1016/j.ecoleng.2016.06.068}}</ref><ref>{{Cite journal|last=Vries|first=D.|last2=Bertelkamp|first2=C.|last3=Kegel|first3=F. Schoonenberg|last4=Hofs|first4=B.|last5=Dusseldorp|first5=J.|last6=Bruins|first6=J. H.|last7=de Vet|first7=W.|last8=van den Akker|first8=B.|year=2017|title=Iron and manganese removal: Recent advances in modelling treatment efficiency by rapid sand filtration|url=|journal=Water Research|volume=109|pages=35–45|doi=10.1016/j.watres.2016.11.032|pmid=27865171}}</ref> ਰੇਤ ਦੇ ਫਿਲਟਰੇਸ਼ਨ ਪ੍ਰੋਟੋਜੋਆ ਅਤੇ ਬੈਕਟੀਰੀਆ ਨੂੰ ਹਟਾਉਣ ਲਈ ਬਹੁਤ ਪ੍ਰਭਾਵਸ਼ਾਲੀ ਹੁੰਦੇ ਹਨ, ਪਰ ਵਾਇਰਸਾਂ ਨੂੰ ਹਟਾਉਣ ਲਈ ਸੰਘਰਸ਼ ਕਰਦੇ ਹਨ।<ref>{{Cite web|url=https://www.cdc.gov/safewater/sand-filtration.html|title=Slow Sand Filtration|last=|first=|date=May 2, 2014|website=CDC.gov|access-date=}}</ref> ਵੱਡੇ ਪੱਧਰ 'ਤੇ ਰੇਤ ਦੇ ਫਿਲਟ੍ਰੇਸ਼ਨ ਸਹੂਲਤਾਂ ਲਈ ਵੱਡੇ ਸਤਹ ਵਾਲੇ ਖੇਤਰਾਂ ਨੂੰ ਵੀ ਅਨੁਕੂਲ ਬਣਾਉਣ ਦੀ ਲੋੜ ਹੁੰਦੀ ਹੈ। ਰੀਸਾਈਕਲ ਕੀਤੇ ਪਾਣੀ ਤੋਂ ਜਰਾਸੀਮਾਂ ਨੂੰ ਕੱਢਣਾ ਉੱਚ ਤਰਜੀਹ ਹੈ, ਕਿਉਂਕਿ ਗੰਦੇ ਪਾਣੀ ਵਿੱਚ ਹਮੇਸ਼ਾ ਜੀਵਾਣੂ ਹੁੰਦੇ ਹਨ ਜੋ ਮਨੁੱਖਾਂ ਨੂੰ ਸੰਕਰਮਿਤ ਕਰਨ ਦੇ ਸਮਰੱਥ ਹੁੰਦੇ ਹਨ। ਰੀਸਾਈਕਲ ਕੀਤੇ ਪਾਣੀ ਲਈ ਮਨੁੱਖੀ ਜਨਸੰਖਿਆ ਲਈ ਕੋਈ ਖ਼ਤਰਾ ਨਾ ਬਣਨ ਲਈ ਜਰਾਸੀਮ ਦੇ ਵਾਇਰਸਾਂ ਦੇ ਪੱਧਰ ਨੂੰ ਇੱਕ ਨਿਸ਼ਚਤ ਪੱਧਰ ਤੱਕ ਘਟਾਉਣਾ ਪੈਂਦਾ ਹੈ। ਇਲਾਜ ਕੀਤੇ ਗੰਦੇ ਪਾਣੀ ਵਿੱਚ ਜਰਾਸੀਮ ਦੇ ਵਾਇਰਸ ਦੇ ਪੱਧਰ ਦਾ ਮੁਲਾਂਕਣ ਕਰਨ ਦੇ ਹੋਰ ਸਹੀ ਤਰੀਕਿਆਂ ਨੂੰ ਨਿਰਧਾਰਤ ਕਰਨ ਲਈ ਹੋਰ ਖੋਜ ਜ਼ਰੂਰੀ ਹੈ।<ref>{{Cite journal|last=Gerba|first=Charles P.|last2=Betancourt|first2=Walter Q.|last3=Kitajima|first3=Masaaki|year=2017|title=How much reduction of virus is needed for recycled water: A continuous changing need for assessment?|url=|journal=Water Research|volume=108|pages=25–31|doi=10.1016/j.watres.2016.11.020|pmid=27838026}}</ref> == ਇਹ ਵੀ ਵੇਖੋ == * ਅਲ ਬੇਦਾ ਪ੍ਰੋਜੈਕਟ * ਜਲ ਸਰੋਤਾਂ ਤੇ ਬਰਲਿਨ ਦੇ ਨਿਯਮ * ਜੀਵ ਵਿਗਿਆਨ ਦੀ ਸੰਭਾਲ * ਨੈਤਿਕਤਾ ਸੰਭਾਲ * ਸੰਭਾਲ ਲਹਿਰ * ਸਿੰਚਾਈ ਘਾਟ * ਵਾਤਾਵਰਣ ਦੀ ਲਹਿਰ * ਵਾਤਾਵਰਣ ਦੀ ਸੁਰੱਖਿਆ * ਗ੍ਰੀਨਪਲਾਈਬਰਸ * ਹਾਈਡਰੋਜ਼ੋਨਿੰਗ * ਸੂਖਮ-ਸਥਿਰਤਾ * ਬਾਹਰੀ ਪਾਣੀ ਦੀ ਵਰਤੋਂ ਪ੍ਰਤੀ ਪਾਬੰਦੀ * ਪੈਨ ਭਾਫ਼ * ਪੀਕ ਪਾਣੀ * ਆਬਾਦੀ ਦਾ ਵਾਧਾ * ਸੰਯੁਕਤ ਰਾਜ ਅਤੇ ਕਨੇਡਾ ਵਿੱਚ ਰਿਹਾਇਸ਼ੀ ਪਾਣੀ ਦੀ ਵਰਤੋਂ * ਸੰਯੁਕਤ ਰਾਜ ਵਿੱਚ ਗੈਰ-ਅਧਿਕਾਰਤ ਪਾਣੀ ਦੀ ਵਰਤੋਂ * ਗੈਰ-ਮਾਲੀਆ ਪਾਣੀ * ਟਿਕਾਊ ਖੇਤੀਬਾੜੀ * ਸਹੂਲਤ ਸਬਮੀਟਰ * ਜਲ ਕਸਕੇਡ ਵਿਸ਼ਲੇਸ਼ਣ * ਪਾਣੀ ਦਾ ਪੈਮਾਨਾ * ਵਾਟਰ ਪਿੰਚ * ਵਾਟਰ ਸੈਂਸ - ਈ.ਪੀ.ਏ. ਸੰਭਾਲ ਪ੍ਰੋਗਰਾਮ * ਪਾਣੀ ਦੀ ਵਰਤੋਂ * ਪਾਣੀ ਦੀ ਬਰਬਾਦੀ == ਹਵਾਲੇ == {{ਹਵਾਲੇ}} [[ਸ਼੍ਰੇਣੀ:ਖੇਤੀਬਾੜੀ]] [[ਸ਼੍ਰੇਣੀ:ਵਾਤਾਵਰਨ ਵਿਗਿਆਨ]] mwmta6g5pkms7aq8cw6s0gswaohf4p6 0 123838 846576 845560 2026-09-19T20:10:17Z InternetArchiveBot 37445 Bluelink 8 books for verifiability (20260919sim)) #IABot (v2.0.9.6) ([[User:GreenC bot|GreenC bot]] 846576 wikitext text/x-wiki '''ਡਾਇਰ ਭੇੜੀਆ''' (''ਕੈਨਿਸ ਡਿਰਸ'', "ਡਰਾਉਣਾ ਕੁੱਤਾ") [[ਜਿਨਸ (ਜੀਵ-ਵਿਗਿਆਨ)|ਜੀਨਸ]] ''ਕੈਨਿਸ'' ਦੀ ਇੱਕ [[ਲੋਪ|ਅਲੋਪ ਹੋ ਰਹੀ]] [[ਪ੍ਰਜਾਤੀ]] ਹੈ। ਇਹ [[ਉੱਤਰੀ ਅਮਰੀਕਾ]] ਵਿੱਚ ਸਭ ਤੋਂ ਮਸ਼ਹੂਰ ਪ੍ਰਾਚੀਨ ਮਾਸਾਹਾਰੀ ਪ੍ਰਾਜਾਤੀਆਂ ਵਿਚੋਂ ਇੱਕ ਹੈ, ਇਸਦੇ ਨਾਲ ਹੀ ਅਲੋਪ ਹੋਈਆਂ ਪ੍ਰਾਜਾਤੀਆਂ ਵਿੱਚ ਸਾਬਰ-ਦੰਦਾਂ ਵਾਲੀ ''ਸਮਾਈਲਡਨ ਫੈਟਲਿਸ'' ਬਿੱਲੀ ਹੈ। ਪਛੜੇ ਪਲਾਇਸਟੋਸੀਨ ਅਤੇ ਮੁੱਢਲੇ ਹੋਲੋਸੀਨ ਯੁੱਗ (125,000-9,500 ਸਾਲ ਪਹਿਲਾਂ) ਦੌਰਾਨ ਡਾਇਰ ਭੇੜੀਆ [[ਅਮਰੀਕਾ (ਮਹਾਂ-ਮਹਾਂਦੀਪ)|ਅਮਰੀਕਾ]] ਵਿੱਚ ਪਾਇਆ ਜਾਂਦਾ ਸੀ। ਪਹਿਲੇ ਕੁਝ ਨਮੂਨਿਆਂ ਦੇ ਮਿਲਣ ਤੋਂ ਚਾਰ ਸਾਲ ਬਾਅਦ ਇਸ ਪ੍ਰਾਜਾਤੀ ਦਾ ਨਾਮ 1858 ਵਿੱਚ ਰੱਖਿਆ ਗਿਆ ਸੀ। ਇਨ੍ਹਾਂ ਦੋ ਉਪ-ਪ੍ਰਜਾਤੀਆਂ ਨੂੰ ਮਾਨਤਾ ਪ੍ਰਾਪਤ ਹੈ: ਪਹਿਲੀ ''ਕੈਨਿਸ ਡਿਰਸ ਗਿਲਦਾਈ'' ਅਤੇ ਦੂਜੀ ''ਕੈਨਿਸ'' ''ਡਿਰਸ ਡਿਰਸ'' ਆਦਿ। ਡਾਇਰ ਭੇੜੀਆ ਸ਼ਾਇਦ ਉੱਤਰੀ ਅਮਰੀਕਾ ਦੇ ''ਆਰਬਰਬਸਟਰ'' ਦੇ ਭੇੜੀਏ (''ਕੈਨਿਸ ਆਰਬਰਬਸਟਰਿ'') ਤੋਂ ਵਿਕਸਤ ਹੋਇਆ ਸੀ। ਇਸ ਦੇ [[ਪਥਰਾਟ|ਜੈਵਿਕ ਦੇਸ਼ਾਂ]] ਦਾ ਸਭ ਤੋਂ ਵੱਡਾ ਸੰਗ੍ਰਹਿ [[ਲਾਸ ਐਂਜਲਸ|ਲਾਸ ਏਂਜਲਸ]] ਦੇ ਰਾਂਚੋ ਲਾ ਬ੍ਰੀਆ ਟਾਰ ਪਿਟਸ ਤੋਂ ਪ੍ਰਾਪਤ ਕੀਤਾ ਗਿਆ ਹੈ। ਉੱਤਰੀ ਅਮਰੀਕਾ ਦੇ ਮੈਦਾਨਾਂ, ਘਾਹ ਦੇ ਮੈਦਾਨਾਂ ਅਤੇ ਜੰਗਲ ਵਾਲੇ ਕੁਝ ਪਹਾੜੀ ਖੇਤਰਾਂ, [[ਦੱਖਣੀ ਅਮਰੀਕਾ]] ਦੇ ਸੁੱਕੇ ਸੁਨਾਹ ਵਿੱਚ ਬਹੁਤ ਸਾਰੇ ਖੇਤਰ ਇਨ੍ਹਾਂ ਭੇੜੀਏ ਦੇ ਨਿਵਾਸ ਸਥਾਨ ਵਜੋਂ ਪਾਏ ਗਏ ਹਨ। ਜਿਨ੍ਹਾਂ ਦੀ ਸਮੁੰਦਰ ਤਲ ਤੋਂ ਉੱਚਾਈ {{Convert|2,255|m|ft|-1|sp=us}} ਹੈ। ਡਾਇਰ ਭੇੜੀਏ ਦੇ ਜੈਵਿਕ ਹਿੱਸੇ 42 42 ਦੇ ਉੱਤਰ ਵਿੱਚ ਸ਼ਾਇਦ ਹੀ ਲੱਭੇ ਗਏ। ਇਸ ਅਧਾਰ ਤੇ ਸਿਰਫ ਪੰਜ ਗੈਰ-ਪੁਸ਼ਟੀ ਰਿਪੋਰਟਾਂ ਆਈਆਂ ਹਨ। ਇਹ ਸੀਮਾ ਪ੍ਰਤਿਬੰਧ ਲੌਰੇਨਟਾਈਡ ਅਤੇ ਕੋਰਡਿਲਰਨ ਬਰਫ਼ ਦੀਆਂ ਚਾਦਰਾਂ ਜੋ ਉਸ ਸਮੇਂ ਮੌਜੂਦ ਸੀ ਦੇ ਨਜਦੀਕੀ ਤਾਪਮਾਨ, ਸ਼ਿਕਾਰ ਜਾਂ ਰਿਹਾਇਸ਼ੀ ਸੀਮਾਵਾਂ ਦੇ ਕਾਰਨ ਮੰਨਿਆ ਜਾਂਦਾ ਹੈ। == ਸ਼੍ਰੇਣੀ == [[ਤਸਵੀਰ:Dire_Wolf_Skulls_La_Brea_2005-08-01.JPG|thumb| ਪੇਜ ਮਿਊਜ਼ੀਅਮ ਵਿੱਚ ਪ੍ਰਦਰਸ਼ਤ ਡਾਇਰ ਭੇੜੀਏ ਦੀਆਂ 404 ਖੋਪੜੀਆਂ ਜੋ ਲਾ ਬ੍ਰੀਆ ਟਾਰ ਪਿਟਸ ਵਿੱਚ ਮਿਲੀਆਂ ਸਨ।<ref name="page"><cite class="citation web">Page Museum. [https://web.archive.org/web/20170125214327/http://www.nhm.org/site/research-collections/rancho-la-brea/view-collections "View the collections at Rancho La Brea"]. ''The Natural History Museum of Los Angeles County Foundation''. Archived from [http://www.nhm.org/site/research-collections/rancho-la-brea/view-collections the original] on 25 January 2017<span class="reference-accessdate">. Retrieved <span class="nowrap">19 December</span> 2016</span>.</cite><templatestyles src="Module:Citation/CS1/styles.css"></templatestyles></ref> ]] 1850 ਵੇਂ ਦਹਾਕੇ ਤੋਂ ਸੰਯੁਕਤ ਰਾਜ ਵਿੱਚ ਅਲੋਪ ਹੋਏ ਵੱਡੇ ਭੇੜੀਏ ਦੇ ਜੈਵਿਕ ਅਵਸ਼ੇਸ਼ ਪਾਏ ਜਾ ਰਹੇ ਹਨ ਪਰ ਇਹ ਤੁਰੰਤ ਸਪਸ਼ਟ ਨਹੀਂ ਹੋਇਆ ਸੀ ਕਿ ਇਹ ਸਾਰੇ ਇੱਕ ਜਾਤੀ ਨਾਲ ਸੰਬੰਧਿਤ ਸਨ। ਬਾਅਦ ਵਿੱਚ ''ਕੈਨਿਸ ਡਿਰਸ'' ਨਾਲ ਸੰਬੰਧਿਤ ਇਸਦਾ ਪਹਿਲਾ ਨਮੂਨਾ 1854 ਦੇ ਅੱਧ ਵਿੱਚ ਇੰਡੀਆਨਾ ਦੇ ਇਵਾਨਸਵਿਲੇ ਨੇੜੇ ਓਹੀਓ ਨਦੀ ਕਿਨਾਰੇ ਪਾਇਆ ਗਿਆ। ਜੈਵਿਕ ਵਿਗਿਆਨੀ ਜੋਸੇਫ ਗ੍ਰੈਨਵਿਲੇ ਨੋਰਵੁੱਡ ਨੇ ਈਵੈਨਸਵਿੱਲੇ ਦੇ ਕੁਲੈਕਟਰ ਫ੍ਰਾਂਸਿਸ ਏ ਲਿੰਕ ਤੋਂ ਗਲ੍ਹਾਂ ਦੇ ਦੰਦਾਂ ਨਾਲ ਫੋਸਿਲਾਇਜਡ ਜਬਾੜੇ ਨੂੰ ਹਾਸਿਲ ਕੀਤਾ। ਪੁਰਾਤੱਤਵ ਵਿਗਿਆਨੀ ਜੋਸੇਫ ਲੇਡੀ ਨੇ ਇਹ ਨਿਸ਼ਚਤ ਕੀਤਾ ਕਿ ਇਹ ਨਮੂਨਾ ਭੇੜੀਏ ਦੀ ਇੱਕ ਅਲੋਪ ਹੋ ਰਹੀ ਪ੍ਰਜਾਤੀ ਨੂੰ ਦਰਸਾਉਂਦਾ ਹੈ ਅਤੇ ''ਕੈਨਿਸ ਪ੍ਰਾਈਮੈਵਸ'' ਦੇ ਨਾਮ ਹੇਠ ਇਸਦੀ ਰਿਪੋਰਟ ਦਰਜ ਕੀਤੀ ਗਈ ਹੈ।<ref name="leidy1854"><cite class="citation journal">Leidy, J. (1854). [https://www.biodiversitylibrary.org/page/1694312#page/221/mode/1up "Notice of some fossil bones discovered by Mr. Francis A. Lincke, in the banks of the Ohio River, Indiana"]. ''Proceedings of the Academy of Natural Sciences of Philadelphia'' (7): 200.</cite><templatestyles src="Module:Citation/CS1/styles.css"></templatestyles></ref> ਫਿਲਾਡੇਲਫੀਆ ਦੀ [[ਕੁਦਰਤੀ ਵਿਗਿਆਨ]] ਅਕੈਡਮੀ ਵਿਖੇ ਨੌਰਵੁੱਡ ਦੇ ਪੱਤਰਾਂ ਨੂੰ ਲੈਡੀ ਨੂੰ ਲਿਖੀਆਂ ਕਿਸਮਾਂ ਦੇ ਨਮੂਨੇ (ਇਕ ਪ੍ਰਜਾਤੀ ਵਿਚੋਂ ਪਹਿਲੀ ਜਿਸ ਦਾ ਲਿਖਤੀ ਵਰਣਨ ਹੈ) ਦੇ ਨਾਲ ਸੁਰੱਖਿਅਤ ਰੱਖਿਆ ਗਿਆ ਹੈ।1857 ਵਿੱਚ ਨੇਬਰਾਸਕਾ ਵਿੱਚ ਨੀਓਬਰਾ ਨਦੀ ਘਾਟੀ ਦੀ ਖੋਜ ਕਰਦਿਆਂ ਲੇਡੀ ਨੂੰ ਇੱਕ ਅਲੋਪ ਹੋ ਰਹੀ ''ਕੈਨਿਸ'' ਪ੍ਰਾਜਾਤੀ ਦਾ ਵਰਟਬਰਾ ਮਿਲਿਆ ਜਿਸਨੇ ਉਸਨੂੰ ਡਾਇਰਸ ਨਾਮ ਦਿੱਤਾ।<ref name="leidy1858"><cite class="citation journal">Leidy, J. (1858). [https://www.biodiversitylibrary.org/page/26289610#page/41/mode/1up "Notice of remains of extinct vertebrata, from the Valley of the Niobrara River, collected during the Exploring Expedition of 1857, in Nebraska, under the command of Lieut. G. K. Warren, U. S. Top. Eng., by Dr. F. V. Hayden, Geologist to the Expedition, Proceedings"]. ''Proceedings of the Academy of Natural Sciences of Philadelphia''. '''10''': 21.</cite></ref> ''  ਪ੍ਰਾਈਮੇਵਸ'' (ਲੇਡੀ 1854) ਨੂੰ ਬਾਅਦ ਵਿੱਚ ''ਕੈਨਿਸ ਇੰਡੀਅਨਸਿਸ'' (ਲੇਡੀ 1869) ਦਾ ਨਾਮ ਦਿੱਤਾ ਗਿਆ ਜਦੋਂ ਲੇਡੀ ਨੂੰ ਪਤਾ ਲੱਗਿਆ ਕਿ ਇਸਦਾ ਨਾਮ ਪ੍ਰੀਮਾਏਵਸ ''ਸੀ, ਜੋ'' ਪਿਛਲੀ ਬ੍ਰਿਟਿਸ਼ ਕੁਦਰਤਵਾਦੀ ਬ੍ਰਾਇਨ ਹੌਟਨ ਦੁਆਰਾ ਵਰਤਿਆ ਗਿਆ ਸੀ।<ref name="leidy1869"><cite class="citation journal">Leidy, J. (1869). [https://www.biodiversitylibrary.org/item/60918#page/374/mode/1up "The extinct mammalian fauna of Dakota and Nebraska, including an account of some allied forms from other localities, together with a synopsis of the mammalian remains of North America"]. ''Journal of the Academy of Natural Sciences of Philadelphia''. '''7''': 368.</cite><templatestyles src="Module:Citation/CS1/styles.css"></templatestyles></ref> == ਇਹ ਵੀ ਵੇਖੋ == {{portal|Paleontology}} * ਬਰਜੀਨੀਆ ਭੇੜੀਆ * ਹੋਲੋਸੀਨ ਵਿੱਚ ਅਲੋਪ ਹੋਏ ਉੱਤਰੀ ਅਮਰੀਕਾ ਦੇ ਜਾਨਵਰਾਂ ਦੀ ਸੂਚੀ == ਨੋਟਸ == {{ਹਵਾਲੇ|group=note}} == ਹਵਾਲੇ == {{ਹਵਾਲੇ|colwidth=30em|refs=<ref name=allen1876>{{cite journal |title=Description of some remains of an extinct species of wolf and an extinct species of deer from the lead region of the upper Mississippi |journal=[[American Journal of Science]] |issue=61 |pages=47–51 |year=1876 |last1=Allen |first1=J. A. |url=https://www.biodiversitylibrary.org/item/113474#page/56/mode/1up |doi=10.2475/ajs.s3-11.61.47 |volume=s3-11|hdl=2027/hvd.32044107326068 }}</ref> <ref name=anderson1984>{{cite book |last1=Anderson |first1=Elaine |title=Quaternary Extinctions: A Prehistoric Revolution |publisher=[[University of Arizona Press]], Tucson |editor1=Paul S. Martin |editor2=Richard G. Klein |year=1984 |chapter=Chapter 2: Who's who in the Pleistocene |page=55 |chapter-url=https://books.google.com.au/books?id=qIDC7ybvHQEC&pg=PA55 |isbn=978-0-8165-1100-6}}</ref> <ref name=anyonge2005a>{{cite journal |doi=10.1671/0272-4634(2006)26[209:NBMEFC]2.0.CO;2 |year=2006 |volume=26 |pages=209–212 |title=New body mass estimates for ''Canis'' dirus, the extinct Pleistocene dire wolf |journal=Journal of Vertebrate Paleontology |last1=Anyonge |first1=William |last2=Roman |first2=Chris}}</ref> <ref name=anyonge2005b>{{cite journal |doi=10.1111/j.1469-7998.2006.00043.x |title=Craniofacial morphology and feeding behavior in Canis dirus, the extinct Pleistocene dire wolf |journal=[[Journal of Zoology]] |volume=269 |issue=3 |pages=309–316 |year=2006 |last1=Anyonge |first1=W. |last2=Baker |first2=A.}}</ref> <ref name=barnosky1989>{{cite book |last1=Barnosky |first1=A. D. |chapter=The Late Pleistocene extinction event as a paradigm for widespread mammal extinction |title=Mass Extinctions: Processes and Evidence |editor1-last=Donovan |editor1-first=Stephen K. |publisher=[[Columbia University Press]], New York |year=1989 |isbn=978-0-231-07091-1 |pages=235–255}}</ref> <ref name=berta1988>{{cite journal |last1=Berta |first1=A. |title=Quaternary evolution and biogeography of the large South American Canidae (Mammalia: Carnivora) |journal=University of California Publications in Geological Sciences |issue=132 |year=1988 |pages=1–49 |url=https://books.google.com/?id=LD5BVM_jG7gC |isbn=978-0-520-09960-9}}</ref> <ref name=binder2002>{{cite journal |doi=10.1671/0272-4634(2002)022[0423:TVITFA]2.0.CO;2 |year=2002 |volume=22 |issue=2 |pages=423–428 |title=Temporal variation in tooth fracture among Rancho La Brea dire wolves |journal=Journal of Vertebrate Paleontology |last1=Binder |first1=Wendy J. |last2=Thompson |first2=Elicia N. |last3=Van Valkenburgh |first3=Blaire}}</ref> <ref name=brannick2015>{{cite journal |last1=Brannick |first1=Alexandria L. |last2=Meachen |first2=Julie A. |last3=O'Keefe |first3=F. Robin |title=Microevolution of Jaw Shape in the Dire Wolf, Canis dirus, at Rancho La Brea |publisher=Natural History Museum of Los Angeles County |series=Science Series 42 |journal=Contributions in Science (A special volume entitled La Brea and Beyond: the Paleontology of Asphalt-Preserved Biotas in commemoration of the 100th anniversary of the Natural History Museum of Los Angeles County's excavations at Rancho La Brea) |editor=John M. Harris |date=September 15, 2015 |pages=23–32}}</ref> <ref name=carbone2009>{{cite journal |doi=10.1098/rsbl.2008.0526 |pmid=18957359 |pmc=2657756 |title=Parallels between playbacks and Pleistocene tar seeps suggest sociality in an extinct sabretooth cat, Smilodon |journal=Biology Letters |volume=5 |issue=1 |pages=81–5 |year=2009 |last1=Carbone |first1=C. |last2=Maddox |first2=T. |last3=Funston |first3=P. J. |last4=Mills |first4=M. G. L. |last5=Grether |first5=G. F. |last6=Van Valkenburgh |first6=B.}}</ref> <ref name=clark2009>{{cite journal |doi=10.1126/science.1172873 |pmid=19661421 |title=The Last Glacial Maximum |journal=Science |volume=325 |issue=594 1|pages=710–4 |year=2009 |last1=Clark |first1=P. U. |last2=Dyke |first2=A. S. |last3=Shakun |first3=J. D. |last4=Carlson |first4=A. E. |last5=Clark |first5=J. |last6=Wohlfarth |first6=B. |last7=Mitrovica |first7=J. X. |last8=Hostetler |first8=S. W. |last9=McCabe |first9=A. M.|author-link6=Barbara Wohlfarth |bibcode=2009Sci...325..710C}}</ref> <ref name=coltrain2004>{{cite journal |doi=10.1016/j.palaeo.2003.12.008 |title=Rancho La Brea stable isotope biogeochemistry and its implications for the palaeoecology of late Pleistocene, coastal southern California |journal=Palaeogeography, Palaeoclimatology, Palaeoecology |volume=205 |issue=3–4 |pages=199–219 |year=2004 |last1=Coltrain |first1=Joan Brenner |last2=Harris |first2=John M. |last3=Cerling |first3=Thure E. |last4=Ehleringer |first4=James R. |last5=Dearing |first5=Maria-Denise |last6=Ward |first6=Joy |last7=Allen |first7=Julie}}</ref> <ref name=cooper2015>{{cite journal |author=Cooper, A. |year=2015 |title=Abrupt warming events drove Late Pleistocene Holarctic megafaunal turnover |url=https://archive.org/details/sim_science_science_2015-08-07_349_6248/page/602 |journal=[[Science (journal)|Science]] |volume=349 |issue=6248 |pages=602–6 |doi=10.1126/science.aac4315 |pmid=26250679|bibcode=2015Sci...349..602C }}</ref> <ref name=CWRU>{{cite web |url=http://geology.cwru.edu/~huwig/catalog/slides/748.B.15.jpg |title=Rancho la Brea Tar Pool. Restoration by Bruce Horsfall for W.B. Scott |author=College of Arts and Sciences |website=Case Western Reserve University |year=2016 |access-date=24 December 2016}}</ref> <ref name=desantis2015>{{cite journal |last1=DeSantis |first1=L.R.G. |last2=Schubert |first2=B.W. |last3=Schmitt-Linville |first3=E. |last4=Ungar |first4=P. |last5=Donohue |first5=S. |last6=Haupt |first6=R.J. |title=Dental microwear textures of carnivorans from the La Brea Tar Pits, California and potential extinction implications |publisher=Natural History Museum of Los Angeles County |series=Science Series 42 |journal=Contributions in Science (A special volume entitled La Brea and Beyond: the Paleontology of Asphalt-Preserved Biotas in commemoration of the 100th anniversary of the Natural History Museum of Los Angeles County's excavations at Rancho La Brea) |editor=John M. Harris |date=September 15, 2015 |pages=37–52 |url= https://www.researchgate.net/publication/282253545}}</ref> <ref name=dundas1999>{{cite journal |last1=Dundas |first1=R.G. |year=1999 |title=Quaternary records of the dire wolf, ''Canis dirus'', in North and South America |url=http://www.fresnostate.edu/csm/ees/documents/facstaff/dundas/publication/Dundas-1999.pdf |journal=Boreas |volume=28 |issue=3 |pages=375–385 |doi=10.1111/j.1502-3885.1999.tb00227.x |access-date=2019-12-19 |archive-date=2020-09-27 |archive-url=https://web.archive.org/web/20200927071042/http://www.fresnostate.edu/csm/ees/documents/facstaff/dundas/publication/Dundas-1999.pdf |url-status=dead }}</ref> <ref name=earle1987>{{cite journal |last1=Earle |first1=M. |title=A flexible body mass in social carnivores |url=https://archive.org/details/sim_american-naturalist_1987-05_129_5/page/755 |journal=[[The American Naturalist]] |volume=129 |issue=5 |year=1987 |pages=755–760 |doi=10.1086/284670}}</ref> <ref name=elias2016>{{cite journal |doi=10.1016/B978-0-12-409548-9.10283-0 |title=Late Pleistocene Megafaunal Extinctions |journal=Reference Module in Earth Systems and Environmental Sciences |year=2016 |last1=Elias |first1=S.A. |last2=Schreve |first2=D. |isbn=978-0-12-409548-9 |url=https://pure.royalholloway.ac.uk/portal/files/1398773/Article_318_Late_Pleistocene_megafaunal_extinctions.pdf |pages=3202–3217 |url-status=dead |archiveurl=https://web.archive.org/web/20161220173549/https://pure.royalholloway.ac.uk/portal/files/1398773/Article_318_Late_Pleistocene_megafaunal_extinctions.pdf |archivedate=2016-12-20 }}</ref> <ref name=leidy1854>{{cite journal |last1=Leidy |first1=J. |title=Notice of some fossil bones discovered by Mr. Francis A. Lincke, in the banks of the Ohio River, Indiana |journal=Proceedings of the Academy of Natural Sciences of Philadelphia |issue=7 |year=1854 |pages=200 |url=https://www.biodiversitylibrary.org/page/1694312#page/221/mode/1up}}</ref> <ref name=flower2014>{{cite journal |doi=10.1016/j.quascirev.2014.04.015 |title=An investigation of palaeodietary variability in European Pleistocene canids |journal=Quaternary Science Reviews |volume=96 |pages=188–203 |year=2014 |last1=Flower |first1=Lucy O.H. |last2=Schreve |first2=Danielle C. |bibcode=2014QSRv...96..188F}}</ref> <ref name=leidy1858>{{cite journal |last1=Leidy |first1=J. |title=Notice of remains of extinct vertebrata, from the Valley of the Niobrara River, collected during the Exploring Expedition of 1857, in Nebraska, under the command of Lieut. G. K. Warren, U. S. Top. Eng., by Dr. F. V. Hayden, Geologist to the Expedition, Proceedings |journal=Proceedings of the Academy of Natural Sciences of Philadelphia |volume=10 |year=1858 |page=21 |url=https://www.biodiversitylibrary.org/page/26289610#page/41/mode/1up}}</ref> <ref name=frick1930>{{cite journal |last1=Frick |first1=C. |title=Alaska's frozen fauna |journal=[[Natural History (magazine)|Natural History]] |issue=30 |year=1930 |pages=71–80}}</ref> <ref name=leidy1869>{{cite journal |last1=Leidy |first1=J. |title=The extinct mammalian fauna of Dakota and Nebraska, including an account of some allied forms from other localities, together with a synopsis of the mammalian remains of North America |journal=Journal of the Academy of Natural Sciences of Philadelphia |volume=7 |year=1869 |pages=368 |url=https://www.biodiversitylibrary.org/item/60918#page/374/mode/1up}}</ref> <ref name=fox2003>{{cite journal |last1=Fox-Dobbs |first1=K. |last2=Koch |first2=P. L. |last3=Clementz |first3=M. T. |title=Lunchtime at La Brea: isotopic reconstruction of Smilodon fatalis and Canis dirus dietary patterns through time |journal=[[Journal of Vertebrate Paleontology]] |volume=23 |issue=3, Supplement |year=2003 |pages=51A |doi=10.1080/02724634.2003.10010538}}</ref> <ref name=fox2007>{{cite journal |doi=10.1139/Z07-018 |title=Carnivore-specific stable isotope variables and variation in the foraging ecology of modern and ancient wolf populations: Case studies from Isle Royale, Minnesota, and La Brea |journal=[[Canadian Journal of Zoology]] |volume=85 |issue=4 |pages=458–471 |year=2007 |last1=Fox-Dobbs |first1=K. |last2=Bump |first2=J.K. |last3=Peterson |first3=R.O. |last4=Fox |first4=D.L. |last5=Koch |first5=P.L. |url=https://websites.pmc.ucsc.edu/~pkoch/pdfs/Koch%20papers/2007/Fox-Dobbs%20et%2007%20CJZ%2085-458/Fox-Dobbs%20et%2007%20CJZ%2085-458.pdf |accessdate=6 May 2017 |archive-date=9 ਅਗਸਤ 2017 |archive-url=https://web.archive.org/web/20170809130357/https://websites.pmc.ucsc.edu/~pkoch/pdfs/Koch%20papers/2007/Fox-Dobbs%20et%2007%20CJZ%2085-458/Fox-Dobbs%20et%2007%20CJZ%2085-458.pdf |url-status=dead }}</ref> <ref name=geist1987>{{cite journal |doi=10.1139/z87-171 |title=On speciation in Ice Age mammals, with special reference to cervids and caprids |url=https://archive.org/details/sim_canadian-journal-of-zoology_1987-05_65_5/page/1067 |journal=Canadian Journal of Zoology |volume=65 |issue=5 |pages=1067–1084 |year=1987 |last1=Geist |first1=Valerius}}</ref> <ref name=geist1998>{{cite book |last1=Geist |first1=Valerius |title=Deer of the World: Their Evolution, Behaviour, and Ecology |publisher=[[Stackpole Books]], Mechanicsburg, Pennsylvania |edition=1 |year=1998 |page=10 |url=https://books.google.com.au/books?id=bcWZX-IMEVkC&pg=PA10 |accessdate=1 May 2017 |isbn=978-0-8117-0496-0}}</ref> <ref name=gold2014>{{cite journal |doi=10.1002/ece3.928 |pmid=24634719 |title=Attempted DNA extraction from a Rancho La Brea Columbian mammoth (Mammuthus columbi): Prospects for ancient DNA from asphalt deposits |journal=Ecology and Evolution |volume=4 |issue=4 |pages=329–36 |year=2014 |last1=Gold |first1=David A. |last2=Robinson |first2=Jacqueline |last3=Farrell |first3=Aisling B. |last4=Harris |first4=John M. |last5=Thalmann |first5=Olaf |last6=Jacobs |first6=David K. |pmc=3936381}}</ref> <ref name=goulet1993>{{cite thesis |last1=Goulet |first1=G. D. |title=Comparison of temporal and geographical skull variation among Nearctic, modern, Holocene, and late Pleistocene gray wolves (Canis lupus) and selected Canis |type=Master's thesis |publisher=University of Manitoba, Winnipeg |year=1993 |pages=1–116}}</ref> <ref name=graham1987>{{cite book |last1=Graham |first1=R. W. |last2=Mead |first2=J. I. |chapter=Environmental fluctuations and evolution of mammalian faunas during the last deglaciation in North America |title=North America and Adjacent Oceans During the Last Deglaciation |editor1-last=Ruddiman |editor1-first=W. F. |editor2-last=Wright |editor2-first=H. E. |publisher=Geological Society of America K-3, Boulder, Colorado |year=1987 |pages=371–402 |isbn=978-0-8137-5203-7}}</ref> <ref name=hartstone2015>{{cite journal |last1=Hartstone-Rose |first1=Adam |last2=Dundas |first2=Robert G. |last3=Boyde |first3=Bryttin |last4=Long |first4=Ryan C. |last5=Farrell |first5=Aisling B. |last6=Shaw |first6=Christopher A. |title=The Bacula of Rancho La Brea |publisher=Natural History Museum of Los Angeles County |series=Science Series 42 |journal=Contributions in Science (A special volume entitled La Brea and Beyond: the Paleontology of Asphalt-Preserved Biotas in commemoration of the 100th anniversary of the Natural History Museum of Los Angeles County's excavations at Rancho La Brea) |editor=John M. Harris |date=September 15, 2015|pages=53–63}}</ref> <ref name=hester1960>{{cite journal |doi=10.2307/277160 |jstor=277160 |title=Late Pleistocene Extinction and Radiocarbon Dating|url=https://archive.org/details/sim_american-antiquity_1960-07_26_1/page/58 |journal=[[American Antiquity]] |volume=26 |issue=1 |pages=58–77 |year=1960 |last1=Hester |first1=Jim J.}}</ref> <ref name=hodnett2009>{{cite journal |last=Hodnett |first=John-Paul |author2=Mead Jim |title=Dire Wolf, ''Canis dirus'' (Mammalia; Carnivora; Canidae), from the Late Pleistocene (Rancholabrean) of East-Central Sonora, Mexico |url=https://archive.org/details/sim_southwestern-naturalist_2009-03_54_1/page/74 |journal=The Southwestern Naturalist |date=March 2009 |volume=54 |issue=1 |pages=74–81 |doi=10.1894/CLG-12.1 |last3=Baez |first3=A.}}</ref> <ref name=iczncode2017>{{cite web|url=http://www.iczn.org/iczn/index.jsp|title=The Code online (refer Chapter 6, article 23.1)|author=ICZN|date=2017|website=International Code of Zoological Nomenclature online|publisher=International Commission on Zoological Nomenclature|access-date=2017-04-17|archive-url=https://web.archive.org/web/20090524144249/http://www.iczn.org/iczn/index.jsp|archive-date=2009-05-24|url-status=dead}}</ref> <ref name=ipcc2007>{{cite web |author=Intergovernmental Panel on Climate Change (UN) |title=IPCC Fourth Assessment Report: Climate Change 2007 – Palaeoclimatic Perspective |publisher=[[Nobel Foundation]] |year=2007 |url=https://www.ipcc.ch/publications_and_data/ar4/wg1/en/spmsspm-a-palaeoclimatic.html |access-date=2016-12-11 |archive-url=https://web.archive.org/web/20151030211417/http://www.ipcc.ch/publications_and_data/ar4/wg1/en/spmsspm-a-palaeoclimatic.html |archive-date=2015-10-30 |url-status=dead }}</ref> <ref name=janczewski1992>{{cite journal |pmid=1409696 |pmc=50214 |year=1992 |last1=Janczewski |first1=D. N. |title=Molecular phylogenetic inference from saber-toothed cat fossils of Rancho La Brea |journal=Proceedings of the National Academy of Sciences of the United States of America |volume=89 |issue=20 |pages=9769–73 |last2=Yuhki |first2=N. |last3=Gilbert |first3=D. A. |last4=Jefferson |first4=G. T. |last5=O'Brien |first5=S. J. |doi=10.1073/pnas.89.20.9769 |bibcode=1992PNAS...89.9769J}}</ref> <ref name=johnson1977>{{cite journal |doi=10.1016/0033-5894(77)90043-6 |title=The Late Quaternary Climate of Coastal California: Evidence for an Ice Age Refugium |url=https://archive.org/details/quaternary-research_1977-09_8_2/page/154 |journal=Quaternary Research |volume=8 |issue=2 |pages=154–179 |year=1977 |last1=Johnson |first1=Donald Lee |bibcode=1977QuRes...8..154J}}</ref> <ref name=kurten1980>{{cite book |last1=Kurten |first1=B. |last2=Anderson |first2=E. |title=Pleistocene mammals of North America |url=https://archive.org/details/pleistocenemamma0000kurt |publisher=[[Columbia University Press]], New York |year=1980 |chapter=11-Carnavora |pages=[https://archive.org/details/pleistocenemamma0000kurt/page/168 168]–172 |isbn=978-0-231-03733-4}}</ref> <ref name=kurten1984>{{cite book |last1=Kurten |first1=B. |chapter=Geographic differentiation in the Rancholabrean dire wolf (Canis dirus Leidy) in North America |title=Contributions in Quaternary Vertebrate Paleontology: A Volume in Memorial to John E. Guilday |url=https://archive.org/details/contributionsinq81984geno |publisher=[[Carnegie Museum of Natural History]] |editor1-last=Genoways |editor1-first=H. H. |editor2-last=Dawson |editor2-first=M. R. |series=Special Publication 8 |year=1984 |pages=[https://archive.org/details/contributionsinq81984geno/page/218 218–227] |isbn=978-0-935868-07-4}}</ref> <ref name=leonard2007>{{cite journal |pmid=17583509 |url=https://websites.pmc.ucsc.edu/~pkoch/pdfs/Koch%20papers/2007/Leonard%20et%2007%20CurBio%2017-1146.pdf |year=2007 |last1=Leonard |first1=J. A. |title=Megafaunal extinctions and the disappearance of a specialized wolf ectomorph |journal=Current Biology |volume=17 |issue=13 |pages=1146–50 |last2=Vilà |first2=C |last3=Fox-Dobbs |first3=K |last4=Koch |first4=P. L. |last5=Wayne |first5=R. K. |last6=Van Valkenburgh |first6=B. |doi=10.1016/j.cub.2007.05.072 |accessdate=6 May 2017 |archive-date=28 ਦਸੰਬਰ 2016 |archive-url=https://web.archive.org/web/20161228122803/http://www.es.ucsc.edu/~pkoch/pdfs/Koch%20papers/2007/Leonard%20et%2007%20CurBio%2017-1146.pdf |url-status=dead }}</ref> <ref name=page>{{cite web |author=Page Museum |title=View the collections at Rancho La Brea |website=The Natural History Museum of Los Angeles County Foundation |access-date=19 December 2016 |url=http://www.nhm.org/site/research-collections/rancho-la-brea/view-collections |archive-url=https://web.archive.org/web/20170125214327/http://www.nhm.org/site/research-collections/rancho-la-brea/view-collections |archive-date=25 January 2017 |url-status=dead }}</ref> <ref name=leonard2014>{{cite journal |author=Leonard, Jennifer |year=2014 |title=Ecology drives evolution in grey wolves |journal=Evolution Ecology Research |volume=16 |pages=461–473 |url=http://www.evolutionary-ecology.com/open/v16n06/eear2913.pdf |access-date=2019-12-19 |archive-date=2016-04-15 |archive-url=https://web.archive.org/web/20160415155506/http://www.evolutionary-ecology.com/open/v16n06/eear2913.pdf |url-status=dead }}</ref> <ref name=lundelius1972>{{cite journal |last1=Lundelius |first1=E. L. |title=Fossil vertebrates, late Pleistocene Ingleside Fauna, San Patricio County, Texas |journal=Bureau of Economic Geology |volume=Report of Investigations no.77 |year=1972 |pages=1–74}}</ref> <ref name=lundelius2004>{{cite book |last1=Lundelius |first1=E.L. |last2=Bell |first2=C.J. |title=Late Cretaceous and Cenozoic Mammals of North America: Biostratigraphy and Geochronology |publisher=Columbia University Press |editor=Michael O. Woodburne |chapter=7 The Blancan, Irvingtonian, and Rancholabrean Mammal Ages |year=2004 |page=285 |isbn=978-0-231-13040-0 |chapter-url=https://edocs.uis.edu/druez2/www/publications/Bla%20Irv%20Ranch.pdf |accessdate=1 May 2017 |archive-date=8 ਜੂਨ 2017 |archive-url=https://web.archive.org/web/20170608233927/https://edocs.uis.edu/druez2/www/publications/Bla%20Irv%20Ranch.pdf |dead-url=yes }}</ref> <ref name=mchorse2012>{{cite journal |doi=10.1016/j.palaeo.2012.02.022 |title=The carnivoran fauna of Rancho La Brea: Average or aberrant? |journal=Palaeogeography, Palaeoclimatology, Palaeoecology |volume=329–330 |pages=118–123 |year=2012 |last1=McHorse |first1=Brianna K. |last2=Orcutt |first2=John D. |last3=Davis |first3=Edward B.}}</ref> <ref name=marcus1984>{{cite book |last1=Marcus |first1=L. F. |last2=Berger |first2=R. |chapter=The significance of radiocarbon dates for Rancho La Brea |title=Quaternary Extinctions |publisher=University of Arizona Press, Tucson |editor1-first=P. S. |editor1-last=Martin |editor2-first=R. G. |editor2-last=Klein |year=1984 |pages=159–188 |isbn=978-0-8165-0812-9}}</ref> <ref name=martin1974>{{cite book |last=Martin |first=R. A. |first2=S. D. |last2=Webb |year=1974 |chapter=Late Pleistocene mammals from the Devil's Den fauna, Levy County |pages=[https://archive.org/details/pleistocenemamma0000webb/page/114 114–145] |editor-first=S. D. |editor-last=Webb |title=Pleistocene Mammals of Florida |url=https://archive.org/details/pleistocenemamma0000webb |url-access=registration |location=Gainesville |publisher=[[University Press of Florida]] |isbn=978-0-8130-0361-0}}</ref> <ref name=meachen2016>{{cite journal |doi=10.1002/ece3.2141 |pmid=27252837 |title=Extinct Beringian wolf morphotype found in the continental U.S. Has implications for wolf migration and evolution |journal=[[Ecology and Evolution]] |volume= 6 |issue=10 |pages= 3430 |year=2016 |last1=Meachen |first1=Julie A. |last2=Brannick |first2=Alexandria L. |last3=Fry |first3=Trent J. |pmc=4870223}}</ref> <ref name=mead1996>{{cite book |last1=Mead |first1=J. I. |last2=Manganaro |first2=C. |last3=Repenning |first3=C. A. |last4=Agenbroad |first4=L. D. |title=Palaeoecology and Palaeoenvironments of Late Cenozoic Mammals, Tributes to the Career of C. S. (Rufus) Churcher |publisher=[[University of Toronto Press]], Toronto, Ontario, Canada |editor1-last=Stewart |editor1-first=K. M. |editor2-last=Seymour |editor2-first=K. L. |year=1996 |chapter=Early Rancholabrean mammals from Salamander Cave, Black Hills, South Dakota |pages=458–482 |chapter-url= https://nps.gov/wica/naturescience/abstact-palaeoecology-and-palaeoenvironments-of-late-cenozoic-mammals-early-rancholabrean-mammals-from-salamander-cave-black-hills-south-dakota.htm |isbn=978-0-8020-0728-5 |url-status=dead |archiveurl=https://web.archive.org/web/20150110234550/http://www.nps.gov/wica/naturescience/abstact-palaeoecology-and-palaeoenvironments-of-late-cenozoic-mammals-early-rancholabrean-mammals-from-salamander-cave-black-hills-south-dakota.htm |archivedate=2015-01-10 }}</ref> <ref name=mech1966>{{cite book |last=Mech |first=L. David |authorlink=L. David Mech |title=The Wolves of Isle Royale |publisher=Fauna of the National Parks of the United States |series=Fauna Series 7 |year=1966 |isbn=978-1-4102-0249-9 |url=https://archive.org/stream/wolvesofisleroya00royal#page/1 |accessdate=1 May 2017}}</ref> <ref name=merriam1912>{{cite journal |last1=Merriam |first1=J. C. |title=The fauna of Rancho La Brea, Part II. Canidae. |journal=Memoirs of the University of California |volume=1 |year=1912 |pages=217–273 |url=https://archive.org/stream/faunaofrancholab02merr/faunaofrancholab02merr_djvu.txt}}</ref> <ref name=merriam1918>{{cite journal |last1=Merriam |first1=J.C. |title=Note on the systematic position of the wolves of the Canis dirus group |journal=Bulletin of the Department of Geology of the University of California |volume=10 |year=1918 |page=533 |url=https://www.biodiversitylibrary.org/item/139018#page/686/mode/1up}}</ref> <ref name=moratto1984>{{cite book |last1=Moratto |first1=Michael J. |title=California Archaeology |publisher=[[Academic Press]], Orlando, Florida |year=1984 |page=89 |url=https://books.google.com.au/books?id=jUm0BQAAQBAJ&pg=PA89 |accessdate=1 May 2017 |isbn=978-0-12-506180-3}}</ref> <ref name=nowak1979>{{cite book |doi=10.5962/bhl.title.4072 |last1=Nowak |first1=Ronald M. |title=North American Quaternary Canis |publisher=Monograph of the Museum of Natural History, University of Kansas |series=6 |year=1979 |page=106 |isbn=978-0-89338-007-6 |url=https://www.biodiversitylibrary.org/item/22683#page/118/mode/1up |accessdate=1 May 2017}}</ref> <ref name=nowak2002>{{cite journal |doi=10.1007/BF03194151 |title=The systematic status of the Italian wolf ''Canis'' lupus |journal=Acta Theriologica |volume=47 |issue=3 |pages=333–338 |year=2002 |last1=Nowak |first1=Ronald M. |last2=Federoff |first2=Nicholas E. (Brusco)}}</ref> <ref name=nowak2003>{{cite book |editor-last=Mech |editor-first=L. David |editor2-last=Boitani |editor2-first=Luigi |title=Wolves: Behaviour, Ecology and Conservation |url=https://archive.org/details/wolvesbehaviorec0000unse |publisher=[[University of Chicago Press]] |year=2003 |isbn=978-0-226-51696-7 |ref=harv |chapter=9-Wolf evolution and taxonomy |author=R.M. Nowak}}</ref> <ref name=okeefe2008>{{cite journal |last1=O'Keefe |first1=F.R. |title=Population-level response of the dire wolf, Canis dirus, to climate change in the upper Pleistocene |journal=Journal of Vertebrate Paleontology |volume=28 |year=2008 |page=122A |doi=10.1080/02724634.2008.10010459}}</ref> <ref name=okeefe2009>{{cite journal |last1=O'Keefe |first1=F.R. |last2=Fet |first2=E.V. |last3=Harris |first3=J.M. |title=Compilation, calibration, and synthesis of faunal and floral radiocarbon dates, Rancho La Brea, California |journal=Contributions in Science |volume=518 |year=2009 |pages=1–16 |url=https://nhm.org/site/sites/default/files/pdf/contrib_science/CS518.pdf |access-date=2017-06-28 |archive-url=https://web.archive.org/web/20170703194412/https://nhm.org/site/sites/default/files/pdf/contrib_science/CS518.pdf |archive-date=2017-07-03 |url-status=dead }}</ref> <ref name=okeefe2014>{{cite journal |last1=O'Keefe |first1=F.Robin |last2=Binder |first2=Wendy J. |last3=Frost |first3=Stephen R. |last4=Sadlier |first4=Rudyard W. |last5=Van Valkenburgh |first5=Blaire |title=Cranial morphometrics of the dire wolf, Canis dirus, at Rancho La Brea: temporal variability and its links to nutrient stress and climate |journal=Palaeontologia Electronica |volume=17 |issue=1 |year=2014 |pages=1–24 |url=http://www.palaeo-electronica.org/content/2014/723-canis-dirus-craniometrics}}</ref> <ref name=perri2016>{{cite journal |doi=10.1016/j.jas.2016.02.003 |title=A wolf in dog's clothing: Initial dog domestication and Pleistocene wolf variation |journal=[[Journal of Archaeological Science]] |volume=68 |pages=1–4 |year=2016 |last1=Perri |first1=Angela}}</ref> <ref name=prevosti2010>{{cite journal |doi=10.1111/j.1096-0031.2009.00298.x |title=Phylogeny of the large extinct South American Canids (Mammalia, Carnivora, Canidae) using a "total evidence" approach |journal=Cladistics |volume=26 |issue=5 |pages=456–481 |year=2010 |last1=Prevosti |first1=Francisco J. |url=https://www.academia.edu/1455344}}</ref> <ref name=scott2016>{{cite journal |doi=10.7717/peerj.2151 |pmid=27366649 |pmc=4924133 |title=First records of ''Canis'' dirus and ''Smilodon'' fatalis from the late Pleistocene Tule Springs local fauna, upper Las Vegas Wash, Nevada |journal=PeerJ |volume=4 |pages=e2151 |year=2016 |last1=Scott |first1=Eric |last2=Springer |first2=Kathleen B.}}</ref> <ref name=sellards1916>{{cite journal |last1=Sellards |first1=E.H. |title=Human remains and associated fossils from the Pleistocene of Florida |journal=Annual Report of the Florida Geological Survey |volume=8 |year=1916 |pages=152 |url=https://www.biodiversitylibrary.org/item/24960#page/180/mode/1up}}</ref> <ref name=sorkin2008>{{cite journal |doi=10.1111/j.1502-3931.2007.00091.x |title=A biomechanical constraint on body mass in terrestrial mammalian predators |journal=Lethaia |volume=41 |issue=4 |pages=333–347 |year=2008 |last1=Sorkin |first1=Boris}}</ref> <ref name=stock1948>{{cite journal |last1=Stock |first1=Chester |last2=Lance |first2=John F. |title=The Relative Lengths of Limb Elements in Canis dirus |journal=Bulletin of the Southern California Academy of Sciences |volume=47 |issue=3 |year=1948 |pages=79–84 |url=https://www.biodiversitylibrary.org/page/34150894#page/271/mode/1up}}</ref> <ref name=stevenson1978>{{cite book |first=Marc |last=Stevenson |year=1978 |title=Wolf and Man: Evolution in Parallel |editor1-first=Roberta L. |editor1-last=Hall |editor2-first=Henry S. |editor2-last=Sharp |publisher=Academic Press Inc |location=New York |chapter=9 |page=180 |chapter-url=https://books.google.com/books?id=tj60BQAAQBAJ&pg=PA180 |accessdate=1 May 2017 |isbn=978-0-12-319250-9}}</ref> <ref name=stock1992>{{cite book |last1=Stock |first1=C. |title=Rancho La Brea: A Record of Pleistocene Life in California |publisher=Natural History Museum of Los Angeles County |series=Science Series |edition=7 |year=1992 |pages=1–113 |isbn=978-0-938644-30-9}}</ref> <ref name=tedford2009>{{cite journal |doi=10.1206/574.1 |title=Phylogenetic Systematics of the North American Fossil Caninae (Carnivora: Canidae) |journal=Bulletin of the American Museum of Natural History |volume=325 |year=2009 |last1=Tedford |first1=Richard H. |last2=Wang |first2=Xiaoming |last3=Taylor |first3=Beryl E. |pages=1–218|url=http://digitallibrary.amnh.org/bitstream/2246/5999/1/B325.pdf }}</ref> <ref name=therrien2005>{{cite journal |doi=10.1017/S0952836905007430 |title=Mandibular force profiles of extant carnivorans and implications for the feeding behaviour of extinct predators |journal=Journal of Zoology |volume=267 |issue=3 |pages=249 |year=2005 |last1=Therrien |first1=François}}</ref> <ref name=troxell1915>{{cite journal |last1=Troxell |first1=E.L. |title=Vertebrate fossils of Rock Creek, Texas |journal=American Journal of Science |volume=189 |issue=234 |year=1915 |pages=613–618 |url=https://www.biodiversitylibrary.org/item/124986#page/675/mode/1up|doi=10.2475/ajs.s4-39.234.613 }}</ref> <ref name=tseng2010>{{cite journal |doi=10.1002/jmor.10881 |pmid=20799339 |title=Cranial functional morphology of fossil dogs and adaptation for durophagy in Borophagus and Epicyon (Carnivora, Mammalia) |journal=[[Journal of Morphology]] |volume=271 |issue=11 |pages=1386–98 |year=2010 |last1=Tseng |first1=Zhijie Jack |last2=Wang |first2=Xiaoming}}</ref> <ref name=valkenburg1987>{{cite journal |doi=10.1111/j.1469-7998.1987.tb02910.x |title=Canine tooth strength and killing behaviour in large carnivores |journal=Journal of Zoology |volume=212 |issue=3 |pages=379–397 |year=1987 |last1=Valkenburgh |first1=B. Van |last2=Ruff |first2=C. B.}}</ref> <ref name=valkenburgh1988>{{cite journal |last1=Van Valkenburgh |first1=B. |year=1988 |title=Incidence of tooth breakage among large predatory mammals |url=https://archive.org/details/sim_american-naturalist_1988-02_131_2/page/291 |journal=Am. Nat. |volume=131 |issue=2 |pages=291–302 |doi=10.1086/284790}}</ref> <ref name=valkenburgh1993a>{{cite journal |last1=Van Valkenburgh |first1=Blaire |last2=Hertel |first2=Fritz |title=Tough Times at La Brea: Tooth Breakage in Large Carnivores of the Late Pleistocene |journal=Science |series=New Series |volume=261 |issue=5120 |year=1993 |pages=456–459 |url=http://www.cof.orst.edu/leopold/class-reading/Van%20Valkenburgh%20and%20Hertel%201993.pdf |doi=10.1126/science.261.5120.456 |pmid=17770024 |bibcode=1993Sci...261..456V}}</ref> <ref name=valkenburgh1993b>{{cite book |last1=Van Valkenburgh |first1=B. |last2=Koepfli |first2=K.-P. |title=Mammals as Predators |publisher=Oxford University Press, Oxford |editor1-first=N. |editor1-last=Dunston |editor2-first=J. L. |editor2-last=Gorman |year=1993 |chapter=Cranial and dental adaptations to predation in canids |pages=15–37}}</ref> <ref name=valkenburgh1998>{{cite book |last1=Van Valkenburgh |first1=B. |title=Quaternary Paleozoology in the Northern Hemisphere |publisher=Illinois State Museum Scientific Papers, Springfield |editor1-first=J. J. |editor1-last=Saunders |editor2-first=B. W. |editor2-last=Styles |editor3-first=G. F. |editor3-last=Baryshnikov |year=1998|chapter=The decline of North American predators during the late Pleistocene|pages=357–374|isbn=978-0-89792-156-5}}</ref> <ref name=valkenburgh2002>{{cite journal |doi=10.1671/0272-4634(2002)022[0164:SDSBAI]2.0.CO;2 |year=2002 |volume=22 |pages=164–169 |title=Sexual dimorphism, social behavior, and intrasexual competition in large Pleistocene carnivorans |journal=Journal of Vertebrate Paleontology |last1=Van Valkenburgh |first1=Blaire |last2=Sacco |first2=Tyson}}</ref> <ref name=valkenburgh2008b>{{cite journal |doi=10.1111/j.1095-8312.2008.01108.x |title=Costs of carnivory: Tooth fracture in Pleistocene and Recent carnivorans |journal=[[Biological Journal of the Linnean Society]] |volume=96 |pages=68–81 |year=2008 |last1=Van Valkenburgh |first1=Blaire|url=https://zenodo.org/record/890150/files/article.pdf }}</ref> <ref name=wang2008>{{cite book |last1=Wang |first1=Xiaoming |last2=Tedford |first2=Richard H. |title=Dogs: Their Fossil Relatives and Evolutionary History |url=https://books.google.com/books?id=degwyTaHLt8C&printsec=frontcover |publisher=Columbia University Press, New York |year=2008 |pages=1–232 |isbn=978-0-231-13529-0}}</ref> <ref name=Wang-Tedford_2008>{{cite magazine |last=Wang |first=Xiaoming |year=2008 |title=How Dogs Came to Run the World |magazine=Natural History Magazine |volume=July/August |url=http://www.naturalhistorymag.com/features/15771/how-dogs-came-to-run-the-world |accessdate=2014-05-24 |archive-date=2022-01-29 |archive-url=https://web.archive.org/web/20220129005203/https://www.naturalhistorymag.com/features/15771/how-dogs-came-to-run-the-world |url-status=dead }}</ref> <ref name=wang1990>{{cite journal |last1=Wang |first1=X. |title=Pleistocene dire wolf remains from the Kansas River with notes on dire wolves in Kansas |journal=Occasional Papers of the Museum of Natural History, University of Kansas |volume=137 |year=1990 |pages=1–7}}</ref> <ref name=webb1991>{{cite journal |last1=Webb |first1=S.D. |year=1991 |title=Ecogeography and the great American interchange |url=https://archive.org/details/sim_paleobiology_summer-1991_17_3/page/266 |journal=[[Paleobiology (journal)|Paleobiology]] |volume=17 |issue=3 |pages=266–280 |doi=10.1017/S0094837300010605}}</ref> <ref name=wroe2005>{{cite journal |doi=10.1098/rspb.2004.2986 |title=Bite club: Comparative bite force in big biting mammals and the prediction of predatory behaviour in fossil taxa |journal=Proceedings of the Royal Society B: Biological Sciences |volume=272 |issue=1563 |pages=619–25 |year=2005 |last1=Wroe |first1=S. |last2=McHenry |first2=C. |last3=Thomason |first3=J. |pmid=15817436 |pmc=1564077}}</ref> <ref name=yukon2017>{{cite web |url=http://www.env.gov.yk.ca/animals-habitat/mammals/documents/Grey_wolf.pdf |title=Gray wolf (in the Yukon) |year=2017 |website=Environment Yukon |publisher=Government of Canada |access-date=18 April 2017 |archive-date=25 ਜੁਲਾਈ 2019 |archive-url=https://web.archive.org/web/20190725164111/http://www.env.gov.yk.ca/animals-habitat/mammals/documents/Grey_wolf.pdf |url-status=dead }}</ref>}} cfhye4temzya9hfjy9mwbqrw6rqepsj 0 124990 846568 842341 2026-09-19T17:47:46Z InternetArchiveBot 37445 Bluelink 1 book for verifiability (20260919sim)) #IABot (v2.0.9.6) ([[User:GreenC bot|GreenC bot]] 846568 wikitext text/x-wiki '''ਓਸਟੀਓਪਰੋਰੋਸਿਸ''' ਇੱਕ [[ਰੋਗ|ਬਿਮਾਰੀ]] ਹੈ ਜਿਸ ਵਿੱਚ ਹੱਡੀਆਂ ਦੇ ਕਮਜ਼ੋਰ ਹੋਣਾ ਟੁੱਟੀਆਂ ਹੱਡੀਆਂ ਦਾ ਜੋਖਮ ਵਧਾਉਂਦਾ ਹੈ। ਇਹ [[ਬੁਢੇਪਾ|ਬਜ਼ੁਰਗਾਂ ਵਿੱਚ]] ਟੁੱਟਣ ਵਾਲੀ ਹੱਡੀ ਦਾ ਸਭ ਤੋਂ ਆਮ ਕਾਰਨ ਹੈ।<ref name="NIH2014">{{Cite web|url=http://www.niams.nih.gov/health_info/Osteoporosis/default.asp|title=Handout on Health: Osteoporosis|date=August 2014|website=[[NIAMS]]|archive-url=https://web.archive.org/web/20150518091922/http://www.niams.nih.gov/health_info/Osteoporosis/default.asp|archive-date=18 May 2015|access-date=16 May 2015}}</ref> ਹੁਆ ਹੈ, ਜੋ ਕਿ ਆਮ ਤੌਰ ਤੇ ਤੋੜਨ ਸ਼ਾਮਲ ਹਨ ਕਸ਼ਮਕਸ਼ ਵਿੱਚ [[ਰੀੜ ਦੀ ਹੱਡੀ|ਰੀੜ੍ਹ]] ਦੀ ਹੱਡੀ ਕੂਹਣੀ, ਅਤੇ ਕਮਰ।<ref name="Gol2015">{{Cite journal|date=May 2015|title=Osteoporosis: screening, prevention, and management|journal=The Medical Clinics of North America|volume=99|issue=3|pages=587–606|doi=10.1016/j.mcna.2015.01.010|pmid=25841602}}</ref> ਜਦ ਤਕ ਟੁੱਟਦੀ ਹੱਡੀ ਨਹੀਂ ਹੁੰਦੀ ਆਮ ਤੌਰ ਤੇ ਕੋਈ ਲੱਛਣ ਨਹੀਂ ਹੁੰਦੇ।ਹੱਡੀਆਂ ਇਸ ਹੱਦ ਤਕ ਕਮਜ਼ੋਰ ਹੋ ਸਕਦੀਆਂ ਹਨ ਕਿ ਥੋੜ੍ਹੀ ਜਿਹੀ ਤਣਾਅ ਜਾਂ ਆਪਣੇ ਆਪ ਹੀ ਬਰੇਕ ਪੈ ਸਕਦਾ ਹੈ।ਟੁੱਟੀਆਂ ਹੱਡੀਆਂ ਦੇ ਬਾਅਦ, ਗੰਭੀਰ ਦਰਦ ਅਤੇ ਆਮ ਗਤੀਵਿਧੀਆਂ ਕਰਨ ਦੀ ਘੱਟ ਯੋਗਤਾ ਹੋ ਸਕਦੀ ਹੈ। ਓਸਟੀਓਪਰੋਰੋਸਿਸ ਆਮ ਨਾਲੋਂ ਘੱਟ ਆਮ ਹੱਡੀਆਂ ਦੇ ਮਾਸ ਅਤੇ ਹੱਡੀਆਂ ਦੇ ਨੁਕਸਾਨ ਨਾਲੋਂ ਆਮ ਹੋ ਸਕਦਾ ਹੈ।<ref name="NIH2014">{{Cite web|url=http://www.niams.nih.gov/health_info/Osteoporosis/default.asp|title=Handout on Health: Osteoporosis|date=August 2014|website=[[NIAMS]]|archive-url=https://web.archive.org/web/20150518091922/http://www.niams.nih.gov/health_info/Osteoporosis/default.asp|archive-date=18 May 2015|access-date=16 May 2015}}</ref> ਐਸਟ੍ਰੋਜਨ ਦੇ ਹੇਠਲੇ ਪੱਧਰ ਦੇ ਕਾਰਨ [[ਮਾਹਵਾਰੀ ਰੁਕਣਾ|ਮੀਨੋਪੌਜ਼ ਦੇ]] ਬਾਅਦ ਹੱਡੀਆਂ ਦਾ ਨੁਕਸਾਨ ਵੱਧ ਜਾਂਦਾ ਹੈ। ਓਸਟੀਓਪਰੋਰੋਸਿਸ ਕਈ ਬਿਮਾਰੀਆਂ ਜਾਂ ਇਲਾਜ਼ ਦੇ ਕਾਰਨ ਵੀ ਹੋ ਸਕਦਾ ਹੈ, ਜਿਸ ਵਿੱਚ [[ਸ਼ਰਾਬਬਾਜ਼ੀ|ਅਲਕੋਹਲ]], ਐਨਓਰੇਕਸਿਆ, ਹਾਈਪਰਥਾਈਰੋਡਿਜ਼ਮ, ਗੁਰਦੇ ਦੀ ਬਿਮਾਰੀ, ਅਤੇ ਅੰਡਾਸ਼ਯ ਦੇ ਸਰਜੀਕਲ ਹਟਾਉਣ ਸ਼ਾਮਲ ਹਨ।ਕੁਝ ਦਵਾਈਆਂ ਹੱਡੀਆਂ ਦੇ ਨੁਕਸਾਨ ਦੀ ਦਰ ਨੂੰ ਵਧਾਉਂਦੀਆਂ ਹਨ, ਜਿਸ ਵਿੱਚ ਕੁਝ ਐਂਟੀਸਾਈਜ਼ਰ ਦਵਾਈਆਂ, [[ਕੀਮੋਥੇਰੇਪੀ|ਕੀਮੋਥੈਰੇਪੀ]], ਪ੍ਰੋਟੋਨ ਪੰਪ ਇਨਿਹਿਬਟਰਜ਼, ਚੋਣਵੇਂ ਸੇਰੋਟੋਨਿਨ ਰੀਅਪਟੈਕ ਇਨਿਹਿਬਟਰਜ਼, ਅਤੇ ਗਲੂਕੋਕਾਰਟੀਕੋਸਟੀਰੋਇਡਜ਼ ਸ਼ਾਮਲ ਹਨ। ਤੰਬਾਕੂਨੋਸ਼ੀ ਅਤੇ ਬਹੁਤ ਘੱਟ [[ਸਰੀਰਕ ਕਸਰਤ|ਕਸਰਤ]] ਵੀ ਜੋਖਮ ਦੇ ਕਾਰਕ ਹਨ।ਓਸਟੀਓਪਰੋਰੋਸਿਸ ਨੂੰ ਇੱਕ ਨੌਜਵਾਨ ਬਾਲਗ ਦੇ ਹੇਠਾਂ 2.5 ਸਟੈਂਡਰਡ ਭਟਕਣਾ ਦੀ ਹੱਡੀ ਦੀ ਘਣਤਾ ਦੇ ਤੌਰ ਤੇ ਪਰਿਭਾਸ਼ਤ ਕੀਤਾ ਜਾਂਦਾ ਹੈ।ਇਹ ਆਮ ਤੌਰ 'ਤੇ ਦੋਹਰੀ ਰਜਾ ਦੇ ਐਕਸ-ਰੇ ਐਸਪੋਪਟੀਓਮੈਟਰੀ ਦੁਆਰਾ ਮਾਪਿਆ ਜਾਂਦਾ ਹੈ।<ref name="WHOcriteria">{{Cite book|url=http://whqlibdoc.who.int/trs/WHO_TRS_921.pdf|title=Prevention and management of osteoporosis : report of a WHO scientific group|last=WHO Scientific Group on the Prevention and Management of Osteoporosis (2000 : Geneva, Switzerland)|year=2003|isbn=978-9241209212|pages=7, 31|archive-url=https://web.archive.org/web/20070716094519/http://whqlibdoc.who.int/trs/WHO_TRS_921.pdf|archive-date=16 July 2007}}</ref> ਓਸਟੀਓਪਰੋਰਸਿਸ ਦੀ ਰੋਕਥਾਮ ਵਿੱਚ ਬਚਪਨ ਦੌਰਾਨ ਇੱਕ ਖੁਰਾਕ ਕਵੀਂ ਖੁਰਾਕ ਅਤੇ ਦਵਾਈਆਂ ਤੋਂ ਬਚਣ ਦੇ ਯਤਨ ਸ਼ਾਮਲ ਹੁੰਦੇ ਹਨ ਜੋ ਹੱਡੀਆਂ ਦੇ ਨੁਕਸਾਨ ਦੀ ਦਰ ਨੂੰ ਵਧਾਉਂਦੇ ਹਨ।<ref name="NIH2014">{{Cite web|url=http://www.niams.nih.gov/health_info/Osteoporosis/default.asp|title=Handout on Health: Osteoporosis|date=August 2014|website=[[NIAMS]]|archive-url=https://web.archive.org/web/20150518091922/http://www.niams.nih.gov/health_info/Osteoporosis/default.asp|archive-date=18 May 2015|access-date=16 May 2015}}</ref> ਓਸਟੀਓਪਰੋਰੋਸਿਸ ਵਾਲੇ ਟੁੱਟੀਆਂ ਹੱਡੀਆਂ ਨੂੰ ਰੋਕਣ ਦੇ ਯਤਨਾਂ ਵਿੱਚ ਚੰਗੀ ਖੁਰਾਕ, ਕਸਰਤ ਅਤੇ ਪਤਝੜ ਦੀ ਰੋਕਥਾਮ ਸ਼ਾਮਲ ਹੈ।ਜੀਵਨਸ਼ੈਲੀ ਵਿੱਚ ਤਬਦੀਲੀਆਂ ਜਿਵੇਂ ਕਿ ਤਮਾਕੂਨੋਸ਼ੀ ਨੂੰ ਰੋਕਣਾ ਅਤੇ ਸ਼ਰਾਬ ਨਾ ਪੀਣਾ ਮਦਦ ਕਰ ਸਕਦੇ ਹਨ। ਓਸਟੋਪੋਰੋਸਿਸ ਕਾਰਨ ਪਿਛਲੀਆਂ ਟੁੱਟੀਆਂ ਹੱਡੀਆਂ ਵਾਲੇ ਬਿਫੋਸੋਫੋਨੇਟ ਦਵਾਈਆਂ ਲਾਭਦਾਇਕ ਹਨ। ਓਸਟੀਓਪਰੋਰੋਸਿਸ ਵਾਲੇ ਪਰ ਪਿਛਲੀਆਂ ਟੁੱਟੀਆਂ ਹੱਡੀਆਂ ਵਿਚ, ਉਹ ਘੱਟ ਪ੍ਰਭਾਵਸ਼ਾਲੀ ਹੁੰਦੇ ਹਨ।<ref name="Wells2008">{{Cite journal|date=January 2008|title=Alendronate for the primary and secondary prevention of osteoporotic fractures in postmenopausal women|journal=The Cochrane Database of Systematic Reviews|issue=1|pages=CD001155|doi=10.1002/14651858.CD001155.pub2|pmid=18253985}}</ref><ref name="Wells2008a">{{Cite journal|date=January 2008|title=Risedronate for the primary and secondary prevention of osteoporotic fractures in postmenopausal women|journal=The Cochrane Database of Systematic Reviews|issue=1|pages=CD004523|doi=10.1002/14651858.CD004523.pub3|pmid=18254053}}</ref><ref name="Wells2008b">{{Cite journal|date=January 2008|title=Etidronate for the primary and secondary prevention of osteoporotic fractures in postmenopausal women|journal=The Cochrane Database of Systematic Reviews|issue=1|pages=CD003376|doi=10.1002/14651858.CD003376.pub3|pmid=18254018}}</ref> ਕਈ ਹੋਰ ਦਵਾਈਆਂ ਵੀ ਲਾਭਦਾਇਕ ਹੋ ਸਕਦੀਆਂ ਹਨ।<ref>{{Cite journal|year=2010|title=Screening for Osteoporosis: Systematic Review to Update the 2002 U.S. Preventive Services Task Force Recommendation [Internet]|journal=Agency for Healthcare Research and Quality|volume=|issue=|doi=|pmid=20722176}}</ref> ਓਸਟੀਓਪਰੋਰਸਿਸ ਉਮਰ ਦੇ ਨਾਲ ਵਧੇਰੇ ਆਮ ਹੋ ਜਾਂਦਾ ਹੈ।<ref name="NIH2014">{{Cite web|url=http://www.niams.nih.gov/health_info/Osteoporosis/default.asp|title=Handout on Health: Osteoporosis|date=August 2014|website=[[NIAMS]]|archive-url=https://web.archive.org/web/20150518091922/http://www.niams.nih.gov/health_info/Osteoporosis/default.asp|archive-date=18 May 2015|access-date=16 May 2015}}</ref> ਉਨ੍ਹਾਂ ਦੇ 50 ਵਿਆਂ ਵਿੱਚ ਤਕਰੀਬਨ 15% ਕਾਕੇਸ਼ੀਅਨ ਅਤੇ 80 ਸਾਲ ਤੋਂ ਵੱਧ ਉਮਰ ਦੇ 70% ਪ੍ਰਭਾਵਤ ਹਨ।<ref name="WHOEpi">{{Cite web|url=http://www.who.int/chp/topics/rheumatic/en/|title=Chronic rheumatic conditions|website=World Health Organization|archive-url=https://web.archive.org/web/20150427154245/http://www.who.int/chp/topics/rheumatic/en|archive-date=27 April 2015|access-date=18 May 2015}}</ref> ਇਹ ਮਰਦਾਂ ਨਾਲੋਂ ਔਰਤਾਂ ਵਿੱਚ ਵਧੇਰੇ ਆਮ ਹੈ। [[ਵਿਕਸਿਤ ਦੇਸ਼|ਵਿਕਸਤ ਸੰਸਾਰ ਵਿੱਚ]], ਨਿਦਾਨ ਦੇ ਗਦੇ ਅਧਾਰ ਤੇ, 2% ਤੋਂ 8% ਪੁਰਸ਼ ਅਤੇ 9% ਤੋਂ 38% ਪ੍ਰਭਾਵਿਤਰਤਾਂ ਪ੍ਰਭਾਵਿਤ ਹੁੰਦੀਆਂ ਹਨ। [[ਵਿਕਾਸਸ਼ੀਲ ਦੇਸ਼|ਵਿਕਾਸਸ਼ੀਲ ਦੇਸ਼ਾਂ]] ਵਿੱਚ ਬਿਮਾਰੀ ਦੀਆਂ ਦਰਾਂ ਅਸਪਸ਼ਟ ਹਨ.<ref name="Han2008">{{Cite journal|date=August 2008|title=Osteoporosis in developing countries|journal=Best Practice & Research. Clinical Rheumatology|volume=22|issue=4|pages=693–708|doi=10.1016/j.berh.2008.04.002|pmid=18783745}}</ref> [[ਯੂਰਪੀ ਸੰਘ|ਯੂਰਪੀਅਨ ਯੂਨੀਅਨ]] ਵਿੱਚ ਤਕਰੀਬਨ 22 ਮਿਲੀਅਨ ਪ੍ਰਭਾਵਿਤਰਤਾਂ ਅਤੇ 5.5 ਮਿਲੀਅਨ ਮਰਦਾਂ ਨੂੰ 2010 ਵਿੱਚ ਓਸਟੀਓਪਰੋਸਿਸ ਹੋਇਆ ਸੀ।<ref name="Sve2013">{{Cite journal|date=2013|title=Osteoporosis in the European Union: a compendium of country-specific reports|journal=Archives of Osteoporosis|volume=8|issue=1–2|pages=137|doi=10.1007/s11657-013-0137-0|pmc=3880492|pmid=24113838}}</ref> ਸੰਯੁਕਤ ਰਾਜ ਵਿੱਚ ਸਾਲ 2010 ਵਿਚ, ਤਕਰੀਬਨ 80 ਲੱਖ ਅੋਰਤਾਂ ਅਤੇ ਇੱਕ ਤੋਂ 20 ਲੱਖ ਮਰਦਾਂ ਨੂੰ ਓਸਟੀਓਪਰੋਰੋਸਿਸ ਸੀ।<ref name="Wade2014">{{Cite journal|date=2014|title=Estimating prevalence of osteoporosis: examples from industrialized countries|journal=Archives of Osteoporosis|volume=9|issue=1|pages=182|doi=10.1007/s11657-014-0182-3|pmid=24847682}}</ref><ref name="Will2015">{{Cite journal|date=2015|title=The clinical epidemiology of male osteoporosis: a review of the recent literature|journal=Clinical Epidemiology|volume=7|pages=65–76|doi=10.2147/CLEP.S40966|pmc=4295898|pmid=25657593}}</ref> ਚਿੱਟੇ ਅਤੇ ਏਸ਼ੀਆਈ ਲੋਕ ਵਧੇਰੇ ਜੋਖਮ ਵਿੱਚ ਹਨ। "ਓਸਟੀਓਪਰੋਰੋਸਿਸ" ਸ਼ਬਦ ਯੂਨਾਨੀ ਸ਼ਬਦਾਂ ਵਿੱਚ "ਭਿੱਲੀਆਂ ਹੱਡੀਆਂ" ਲਈ ਹੈ।<ref>{{Cite book|url=https://books.google.com/books?id=u1wq63x4VsYC&pg=PA1004|title=Pharmacology for women's health|last=King|first=Tekoa L.|last2=Brucker|first2=Mary C.|date=2011|publisher=Jones and Bartlett Publishers|isbn=9780763753290|location=Sudbury, Mass.|pages=1004|name-list-format=vanc|archive-url=https://web.archive.org/web/20170908174354/https://books.google.com/books?id=u1wq63x4VsYC&pg=PA1004|archive-date=8 September 2017}}</ref> == ਚਿੰਨ੍ਹ ਅਤੇ ਲੱਛਣ == [[ਤਸਵੀਰ:Blausen_0686_Osteoporosis_01.png|thumb|ਦ੍ਰਿਸ਼ਟਾਂਤ ਆਮ ਸਥਿਤੀ ਵਿੱਚ ਅਤੇ ਓਸਟੀਓਪਰੋਸਿਸ ਨੂੰ ਦਰਸਾਉਂਦਾ ਹੈ]] ਓਸਟੀਓਪਰੋਰੋਸਿਸ ਦੇ ਆਪਣੇ ਆਪ ਵਿੱਚ ਕੋਈ ਲੱਛਣ ਨਹੀਂ ਹੁੰਦੇ ; ਇਸਦਾ ਮੁੱਖ ਨਤੀਜਾ ਹੱਡੀਆਂ ਦੇ ਭੰਜਨ ਦੇ ਵੱਧਣ ਦਾ ਜੋਖਮ ਹੈ. ਓਸਟੀਓਪਰੋਟਿਕ ਭੰਜਨ ਉਹਨਾਂ ਸਥਿਤੀਆਂ ਵਿੱਚ ਹੁੰਦਾ ਹੈ। ਜਿੱਥੇ ਤੰਦਰੁਸਤ ਲੋਕ ਆਮ ਤੌਰ ਤੇ ਹੱਡੀ ਨਹੀਂ ਤੋੜਦੇ; ਉਹ ਇਸ ਲਈ ਨਾਜ਼ੁਕ ਭੰਜਨ ਦੇ ਤੌਰ ਤੇ ਮੰਨਿਆ ਰਹੇ ਹਨ। ਵਰਚਿਅਲ [[ਰੀੜ ਦੀ ਹੱਡੀ|ਕਾਲਮ]], ਰੱਬੀ, ਕੁੱਲ੍ਹੇ ਅਤੇ ਗੁੱਟ ਵਿੱਚ ਆਮ ਕਮਜ਼ੋਰ ਫ੍ਰੈਕਚਰ ਹੁੰਦੇ ਹਨ। ਭੰਜਨ ਓਸਟੀਓਪਰੋਰੋਸਿਸ ਦਾ ਆਮ ਲੱਛਣ ਹੁੰਦੇ ਹਨ ਅਤੇ ਨਤੀਜੇ ਵਜੋਂ ਉਹ ਅਪਾਹਜ ਹੋ ਸਕਦੇ ਹਨ. ਬਜ਼ੁਰਗਾਂ ਵਿੱਚ ਗੰਭੀਰ ਅਤੇ ਭਿਆਨਕ ਦਰਦ ਅਕਸਰ ਓਸਟੀਓਪਰੋਰੋਸਿਸ ਦੇ ਫ੍ਰੈਕਚਰ ਨੂੰ ਮੰਨਿਆ ਜਾਂਦਾ ਹੈ ਅਤੇ ਅਗਲੀ ਅਪੰਗਤਾ ਅਤੇ ਸ਼ੁਰੂਆਤੀ ਮੌਤ ਦਾ ਕਾਰਨ ਬਣ ਸਕਦਾ ਹੈ.<ref>{{Cite journal|year=2004|title=Vertebral compression fractures in the elderly|url=http://www.aafp.org/afp/2004/0101/p111.html|journal=American Family Physician|volume=69|issue=1|pages=111–16|pmid=14727827|archive-url=https://web.archive.org/web/20110805184810/http://www.aafp.org/afp/2004/0101/p111.html|archive-date=5 August 2011|access-date=31 March 2011}}</ref> ਇਹ ਭੰਜਨ ਸੰਕੇਤਕ ਵੀ ਹੋ ਸਕਦੇ ਹਨ. ਸਭ ਤੋਂ ਆਮ ਓਸਟੀਓਪਰੋਟਿਕ ਭੰਜਨ ਗੁੱਟ, ਰੀੜ੍ਹ ਦੀ ਹੱਡੀ, ਮੋਢੇ ਅਤੇ ਕੁੱਲ੍ਹੇ ਦੇ ਹੁੰਦੇ ਹਨ. ਵਰਟੀਬ੍ਰਲ ਦੇ .ਹਿਣ ਦੇ ਲੱਛਣ (" ਕੰਪਰੈਸ਼ਨ ਫ੍ਰੈਕਚਰ ") ਅਚਾਨਕ ਪਿੱਠ ਦਰਦ ਹੁੰਦੇ ਹਨ, ਅਕਸਰ ਰੈਡੀਕੂਲਰ ਦਰਦ ( ਨਸੂਰ ਜਟ ਕੰਪਰੈਸ਼ਨ ਕਾਰਨ ਸ਼ੂਟਿੰਗ ਦਰਦ) ਅਤੇ ਸ਼ਾਇਦ ਹੀ ਰੀੜ੍ਹ ਦੀ ਹੱਡੀ ਦੇ ਕੰਪਰੈੱਸ ਜਾਂ ਕੂਡਾ ਇਕਵਿਨਾ ਸਿੰਡਰੋਮ ਦੇ ਨਾਲ . ਮਲਟੀਪਲ ਬਹੁ-ਭੰਡਾਰ ਭੜਕਣ ਕਾਰਨ ਰੁਕਾਵਟ ਵਿੱਚ ਕਮੀ ਦੇ ਨਾਲ ਇੱਕ ਉੱਚੀ ਆਸਣ, ਕੱਦ ਘਟਣਾ ਅਤੇ ਗੰਭੀਰ ਦਰਦ ਹੁੰਦਾ ਹੈ.<ref>{{Cite journal|year=2006|title=Osteoporotic compression fractures of the spine; current options and considerations for treatment|journal=The Spine Journal|volume=6|issue=5|pages=479–87|doi=10.1016/j.spinee.2006.04.013|pmid=16934715}}</ref> ਲੰਬੀਆਂ ਹੱਡੀਆਂ ਦੇ ਭੰਜਨ ਗੰਭੀਰ ਗਤੀਸ਼ੀਲਤਾ ਨੂੰ ਵਿਗਾੜਦੇ ਹਨ ਅਤੇ ਉਹਨਾਂ ਨੂੰ [[ਸਰਜਰੀ|ਸਰਜਰੀ ਦੀ]] ਜ਼ਰੂਰਤ ਪੈ ਸਕਦੀ ਹੈ।ਕਮਰ ਭੰਜਨ, ਖ਼ਾਸਕਰ, ਆਮ ਤੌਰ 'ਤੇ ਤੁਰੰਤ ਸਰਜਰੀ ਦੀ ਜ਼ਰੂਰਤ ਹੁੰਦੀ ਹੈ, ਕਿਉਂਕਿ ਗੰਭੀਰ ਜੋਖਮ ਇਸ ਨਾਲ ਜੁੜੇ ਹੁੰਦੇ ਹਨ, ਜਿਵੇਂ ਕਿ ਡੂੰਘੀ ਨਾੜੀ ਥ੍ਰੋਮੋਬਸਿਸ ਅਤੇ ਪਲਮਨਰੀ ਐਬੋਲਿਜ਼ਮ, ਅਤੇ ਮੌਤ ਦਰ. ਫ੍ਰੈਕਚਰ ਜੋਖਮ ਕੈਲਕੂਲੇਟਰ ਹੱਡੀਆਂ ਦੇ ਖਣਿਜ ਘਣਤਾ, ਉਮਰ, ਤੰਬਾਕੂਨੋਸ਼ੀ, ਸ਼ਰਾਬ ਦੀ ਵਰਤੋਂ, ਭਾਰ ਅਤੇ ਲਿੰਗ ਸਮੇਤ ਕਈ ਮਾਪਦੰਡਾਂ ਦੇ ਅਧਾਰ ਤੇ ਫ੍ਰੈਕਚਰ ਦੇ ਜੋਖਮ ਦਾ ਮੁਲਾਂਕਣ ਕਰਦੇ ਹਨ. ਮਾਨਤਾ ਪ੍ਰਾਪਤ ਕੈਲਕੁਲੇਟਰਾਂ ਵਿੱਚ ਐਫਰੇਕਸ<ref>{{Cite web|url=http://courses.washington.edu/bonephys/FxRiskCalculator.html|title=Fracture Risk Calculator|last=Susan Ott|archive-url=https://web.archive.org/web/20091014090245/http://courses.washington.edu/bonephys/FxRiskCalculator.html|archive-date=14 October 2009|access-date=2009-11-03}}</ref> ਅਤੇ ਡੱਬਬੋ ਸ਼ਾਮਲ ਹਨਞ। "ਸਥਾਪਤ ਓਸਟੀਓਪਰੋਰੋਸਿਸ" ਸ਼ਬਦ ਦੀ ਵਰਤੋਂ ਉਦੋਂ ਕੀਤੀ ਜਾਂਦੀ ਹੈ ਜਦੋਂ ਓਸਟੀਓਪਰੋਰੋਸਿਸ ਦੇ ਕਾਰਨ ਟੁੱਟੀ ਹੱਡੀ ਹੁੰਦੀ ਹੈ।<ref name="WHO1994">{{Cite journal|last=WHO|year=1994|title=Assessment of fracture risk and its application to screening for postmenopausal osteoporosis. Report of a WHO Study Group|journal=World Health Organization Technical Report Series|volume=843|pages=1–129|pmid=7941614}}</ref> ਓਸਟੀਓਪਰੋਰੋਸਿਸ ਫ੍ਰਿਲਟੀ ਸਿੰਡਰੋਮ ਦਾ ਇੱਕ ਹਿੱਸਾ ਹੈ। === ਡਿੱਗਣ ਦਾ ਜੋਖਮ === [[ਤਸਵੀਰ:Menopause_-_Osteoporosis_--_Smart-Servier_(cropped).jpg|thumb|ਓਸਟੀਓਪਰੋਰੋਸਿਸ ਵਿੱਚ ਉਮਰ ਦੇ ਨਾਲ ਵਰਟੀਬਲ ਕਾਲਮ ਦੀ ਸ਼ਕਲ ਦੀ ਪ੍ਰਗਤੀ]] ਬੁਢਾਪੇ ਨਾਲ ਸੰਬੰਧਿਤ ਡਿੱਗਣ ਦਾ ਜੋਖਮ ਵੱਧਦਾ ਹੈ. ਇਹ ਗਿਰਾਵਟ ਗੁੱਟ, ਰੀੜ੍ਹ, ਕੁੱਲ੍ਹੇ, ਗੋਡੇ, ਪੈਰ ਅਤੇ ਗਿੱਟੇ 'ਤੇ ਪਿੰਜਰ ਨੁਕਸਾਨ ਕਰ ਸਕਦੇ ਹਨ. ਗਿਰਾਵਟ ਦੇ ਜੋਖਮ ਦਾ ਇੱਕ ਹਿੱਸਾ ਬਹੁਤ ਸਾਰੇ ਕਾਰਨਾਂ ਕਰਕੇ ਅੱਖਾਂ ਦੀ ਰੌਸ਼ਨੀ ਕਮਜ਼ੋਰ ਹੋਣ ਕਾਰਨ ਹੈ, (ਜਿਵੇਂ ਕਿ [[ਕਾਲ਼ਾ ਮੋਤੀਆ|ਗਲੂਕੋਮਾ]], ਮੈਕੂਲਰ ਡੀਜਨਰੇਸਨ ), ਸੰਤੁਲਨ ਵਿਗਾੜ, ਅੰਦੋਲਨ ਦੀਆਂ ਬਿਮਾਰੀਆਂ (ਜਿਵੇਂ ਕਿ. [[ਪਾਰਕਿਨਸਨ ਰੋਗ|ਪਾਰਕਿੰਸਨ'ਸ ਰੋਗ]] ), ਦਿਮਾਗੀ ਕਮਜ਼ੋਰੀ, ਅਤੇ ਸਰਕੋਪੀਨੀਆ ( ਪਿੰਜਰ ਮਾਸਪੇਸ਼ੀ ਦੀ ਉਮਰ ਨਾਲ ਸਬੰਧਤ ਨੁਕਸਾਨ). ਕਹਿ ਜਾਣਾ (ਚੇਤਨਾ ਦੇ ਨੁਕਸਾਨ ਦੇ ਨਾਲ ਜਾਂ ਬਿਨਾਂ ਸੰਕੇਤਕ ਟੋਨ ਦਾ ਅਸਥਾਈ ਨੁਕਸਾਨ). ਸਿੰਕੋਪ ਦੇ ਕਾਰਨ ਕਈ ਗੁਣਾ ਹੁੰਦੇ ਹਨ, ਪਰ ਇਸ ਵਿੱਚ ਕਾਰਡੀਆਕ ਅਰੀਥਿਮੀਅਸ (ਦਿਲ ਦੀ ਧੜਕਣ ਦੀ ਧੜਕਣ), ਵਾਸੋਵੈਗਲ ਸਿੰਕੋਪ, ਥਰਥੋਸਟੈਟਿਕ ਹਾਈਪੋਟੈਂਸ਼ਨ (ਖੜ੍ਹੇ ਹੋਣ ਤੇ ਬਲੱਡ ਪ੍ਰੈਸ਼ਰ ਵਿੱਚ ਅਸਧਾਰਨ ਬੂੰਦ), ਅਤੇ ਦੌਰੇ ਸ਼ਾਮਲ ਹੋ ਸਕਦੇ ਹਨ। ਜੀਵਤ ਵਾਤਾਵਰਣ ਵਿੱਚ ਰੁਕਾਵਟਾਂ ਅਤੇ ਕਾਲੀਆਂ ਕਾਰਪੇਟਾਂ ਨੂੰ ਹਟਾਉਣਾ ਪਤਝੜਿਆਂ ਨੂੰ ਕਾਫ਼ੀ ਹੱਦ ਤੱਕ ਘਟਾ ਸਕਦਾ ਹੈ. ਜਿਹੜੀਆਂ ਪਿਛਲੀਆਂ ਗਿਰਾਵਟਾਂ ਦੇ ਨਾਲ, ਅਤੇ ਨਾਲ ਹੀ ਗੇਟ ਜਾਂ ਸੰਤੁਲਨ ਸੰਬੰਧੀ ਵਿਗਾੜ ਹਨ, ਉਨ੍ਹਾਂ ਨੂੰ ਸਭ ਤੋਂ ਵੱਧ ਜੋਖਮ ਹੁੰਦਾ ਹੈ।<ref>{{Cite journal|year=2007|title=Will my patient fall?|journal=JAMA|volume=297|issue=1|pages=77–86|doi=10.1001/jama.297.1.77|pmid=17200478}}</ref> == ਜੋਖਮ ਦੇ ਕਾਰਕ == ਓਸਟੀਓਪਰੋਟਿਕ ਫ੍ਰੈਕਚਰ ਲਈ ਜੋਖਮ ਦੇ ਕਾਰਕਾਂ ਨੂੰ ਗੈਰ-ਸੋਧਣਯੋਗ ਅਤੇ (ਸੰਭਾਵੀ) ਸੰਸ਼ੋਧਕ ਦੇ ਵਿਚਕਾਰ ਵੰਡਿਆ ਜਾ ਸਕਦਾ ਹੈ. ਇਸ ਤੋਂ ਇਲਾਵਾ, ਓਸਟੀਓਪਰੋਰੋਸਿਸ ਵਿਸ਼ੇਸ਼ ਰੋਗਾਂ ਅਤੇ ਵਿਕਾਰਾਂ ਦੀ ਮਾਨਤਾ ਪ੍ਰਾਪਤ ਪੇਚੀਦਗੀ ਹੈ. ਦਵਾਈ ਦੀ ਵਰਤੋਂ ਸਿਧਾਂਤਕ ਤੌਰ ਤੇ ਸੰਸ਼ੋਧਨਯੋਗ ਹੈ, ਹਾਲਾਂਕਿ ਬਹੁਤ ਸਾਰੇ ਮਾਮਲਿਆਂ ਵਿੱਚ, ਓਸਟੀਓਪਰੋਰੋਸਿਸ ਦੇ ਜੋਖਮ ਨੂੰ ਵਧਾਉਣ ਵਾਲੀ ਦਵਾਈ ਦੀ ਵਰਤੋਂ ਅਟੱਲ ਹੋ ਸਕਦੀ ਹੈ. ਕੈਫੀਨ ਓਸਟੀਓਪਰੋਰੋਸਿਸ ਲਈ ਜੋਖਮ ਦਾ ਕਾਰਕ ਨਹੀਂ ਹੁੰਦਾ।<ref>{{Cite journal|date=January 2009|title=Risk factors for low bone mass in healthy 40–60 year old women: a systematic review of the literature|journal=Osteoporosis International|volume=20|issue=1|pages=1–21|doi=10.1007/s00198-008-0643-x|pmc=5110317|pmid=18523710}}</ref> ਇਹ ਮਰਦਾਂ ਨਾਲੋਂ ਅੋਰਤਾ ਵਿੱਚ ਵਧੇਰੇ ਆਮ ਹੈ।<ref name="NIH2014">{{Cite web|url=http://www.niams.nih.gov/health_info/Osteoporosis/default.asp|title=Handout on Health: Osteoporosis|date=August 2014|website=[[NIAMS]]|archive-url=https://web.archive.org/web/20150518091922/http://www.niams.nih.gov/health_info/Osteoporosis/default.asp|archive-date=18 May 2015|access-date=16 May 2015}}</ref> === ਗ਼ੈਰ-ਸੋਧਯੋਗ === [[ਤਸਵੀਰ:615_Age_and_Bone_Mass.jpg|thumb|ਲਗਭਗ 30 ਸਾਲ ਦੀ ਉਮਰ ਵਿੱਚ ਹੱਡੀਆਂ ਦੀ ਘਣਤਾ ਸਿਖਰ ਤੇ ਹੈ। ਹੱਡੀ ਰਤਾਂ ਮਰਦਾਂ ਨਾਲੋਂ ਹੱਡੀਆਂ ਦੇ ਪੁੰਜ ਨੂੰ ਵਧੇਰੇ ਤੇਜ਼ੀ ਨਾਲ ਗੁਆਉਂਦੀਆਂ ਹਨ।<ref>{{Cite book|title=Anatomy & Physiology|publisher=Openstax CNX|year=2013|isbn=978-1-938168-13-0|chapter=6.6 Exercise, Nutrition, Hormones, and Bone Tissue|chapter-url=http://cnx.org/contents/FPtK1zmh@6.27:g-vsB2Y2@4/Exercise-Nutrition-Hormones-an|archive-url=https://web.archive.org/web/20170110085931/http://cnx.org/contents/FPtK1zmh%406.27%3Ag-vsB2Y2%404/Exercise-Nutrition-Hormones-an|archive-date=10 January 2017}}</ref>]] * ਓਸਟੀਓਪਰੋਰੋਸਿਸ ਦੇ ਸਭ ਤੋਂ ਮਹੱਤਵਪੂਰਨ ਜੋਖਮ ਦੇ ਕਾਰਕ ਐਡਵਾਂਸ ਏਜ (ਆਦਮੀ ਅਤੇ ਸਾਰੇ ਔਰਤ ਦੋਵਾਂ ਵਿਚ) ਅਤੇ [[ਮਾਦਾ]] ਲਿੰਗ ਹਨ; ਮੀਨੋਪੌਜ਼ ਦੇ ਬਾਅਦ ਐਸਟ੍ਰੋਜਨ ਦੀ ਘਾਟ ਜਾਂ ਅੰਡਾਸ਼ਯ ਨੂੰ ਸਰਜੀਕਲ ਹਟਾਉਣ ਨਾਲ ਹੱਡੀਆਂ ਦੇ ਖਣਿਜ ਘਣਤਾ ਵਿੱਚ ਤੇਜ਼ੀ ਨਾਲ ਕਮੀ ਆਉਂਦੀ ਹੈ, ਜਦੋਂ ਕਿ ਮਰਦਾਂ ਵਿੱਚ, ਟੈਸਟੋਸਟੀਰੋਨ ਦੇ ਪੱਧਰ ਵਿੱਚ ਕਮੀ ਦਾ ਤੁਲਨਾਤਮਕ (ਪਰ ਘੱਟ ਸਪਸ਼ਟ) ਪ੍ਰਭਾਵ ਹੁੰਦਾ ਹੈ।<ref>{{Cite journal|year=2013|title=Novel insights in the regulation and mechanism of androgen action on bone|journal=Current Opinion in Endocrinology, Diabetes and Obesity|volume=20|issue=3|pages=240–44|doi=10.1097/MED.0b013e32835f7d04|pmid=23449008}}</ref><ref>{{Cite journal|year=2011|title=Testosterone and the male skeleton: a dual mode of action|journal=Journal of Osteoporosis|volume=2011|pages=1–7|doi=10.4061/2011/240328|pmc=3173882|pmid=21941679}}</ref> * ਨਸਲੀਅਤ: ਹਾਲਾਂਕਿ ਓਸਟੀਓਪਰੋਰੋਸਿਸ ਸਾਰੇ ਨਸਲੀ ਸਮੂਹਾਂ ਦੇ ਲੋਕਾਂ ਵਿੱਚ ਹੁੰਦੀ ਹੈ, ਯੂਰਪੀਅਨ ਜਾਂ ਏਸ਼ੀਅਨ ਵੰਸ਼ ਓਸਟੀਓਪਰੋਰੋਸਿਸ ਦਾ ਪੂਰਵ ਸੰਭਾਵਨਾ ਹੈ।<ref>{{Cite journal|last=Melton LJ|year=2003|title=Epidemiology worldwide|journal=Endocrinol. Metab. Clin. North Am.|volume=32|issue=1|pages=v, 1–13|doi=10.1016/S0889-8529(02)00061-0|pmid=12699289}}</ref> * ਖ਼ਾਨਦਾਨੀ: ਭੰਜਨ ਜਾਂ ਓਸਟੀਓਪਰੋਰੋਸਿਸ ਦੇ ਪਰਿਵਾਰਕ ਇਤਿਹਾਸ ਵਾਲੇ ਉਹ ਜੋਖਮ 'ਤੇ ਹੁੰਦੇ ਹਨ; ਫ੍ਰੈਕਚਰ ਦੀ ਵਿਰਾਸਤ, ਅਤੇ ਨਾਲ ਹੀ ਘੱਟ ਹੱਡੀਆਂ ਦੇ ਖਣਿਜ ਘਣਤਾ, ਮੁਕਾਬਲਤਨ ਉੱਚ ਹੈ, 25 ਤੋਂ 80% ਤੱਕ. ਘੱਟੋ ਘੱਟ 30 ਜੀਨ ਓਸਟੀਓਪਰੋਰੋਸਿਸ ਦੇ ਵਿਕਾਸ ਨਾਲ ਜੁੜੇ ਹੋਏ ਹਨ।<ref name="Raisz">{{Cite journal|last=Raisz L|year=2005|title=Pathogenesis of osteoporosis: concepts, conflicts, and prospects|url=http://www.jci.org/cgi/content/full/115/12/3318|journal=J Clin Invest|volume=115|issue=12|pages=3318–25|doi=10.1172/JCI27071|pmc=1297264|pmid=16322775|archive-url=https://web.archive.org/web/20070824074703/http://www.jci.org/cgi/content/full/115/12/3318|archive-date=24 August 2007}}</ref> * ਜਿਨ੍ਹਾਂ ਨੂੰ ਪਹਿਲਾਂ ਹੀ ਫ੍ਰੈਕਚਰ ਹੋ ਗਿਆ ਹੈ, ਉਸੇ ਉਮਰ ਅਤੇ ਲਿੰਗ ਦੇ ਕਿਸੇ ਵਿਅਕਤੀ ਦੇ ਮੁਕਾਬਲੇ ਘੱਟ ਤੋਂ ਘੱਟ ਦੋ ਵਾਰ ਇੱਕ ਹੋਰ ਫਰੈਕਚਰ ਹੋਣ ਦੀ ਸੰਭਾਵਨਾ ਹੈ।<ref>{{Cite journal|year=2007|title=History of fractures as predictor of subsequent hip and nonhip fractures among older Mexican Americans|url=https://archive.org/details/sim_journal-of-the-national-medical-association_2007-04_99_4/page/412|journal=Journal of the National Medical Association|volume=99|issue=4|pages=412–18|pmc=2569658|pmid=17444431}}</ref> * ਬਣਾਓ: ਇੱਕ ਛੋਟਾ ਕੱਦ ਓਸਟੀਓਪਰੋਰੋਸਿਸ ਦੇ ਵਿਕਾਸ ਨਾਲ ਜੁੜਿਆ ਇੱਕ ਗੈਰ-ਸੋਧ ਯੋਗ ਜੋਖਮ ਕਾਰਕ ਵੀ ਹੁੰਦਾ ਹੈ।<ref name="AppTher">{{Cite book|title=Applied therapeutics: the clinical use of drugs|url=https://archive.org/details/appliedtherapeut0000unse_09ed|last=Brian K Alldredge|last2=Koda-Kimble, Mary Anne|last3=Young, Lloyd Y.|last4=Wayne A Kradjan|last5=B. Joseph Guglielmo|publisher=Wolters Kluwer Health/Lippincott Williams & Wilkins|year=2009|isbn=978-0-7817-6555-8|location=Philadelphia|pages=[https://archive.org/details/appliedtherapeut0000unse_09ed/page/n671 101]–03}}</ref> === ਸੰਭਾਵੀ ਸੋਧਿਆ ਜਾ ਸਕਦਾ ਹੈ === * ਬਹੁਤ ਜ਼ਿਆਦਾ ਸ਼ਰਾਬ: ਹਾਲਾਂਕਿ ਅਲਕੋਹਲ ਦੀ ਥੋੜ੍ਹੀ ਜਿਹੀ ਮਾਤਰਾ ਸ਼ਾਇਦ ਲਾਭਕਾਰੀ ਹੈ (ਸ਼ਰਾਬ ਦੇ ਵੱਧਣ ਨਾਲ ਹੱਡੀਆਂ ਦੀ ਘਣਤਾ ਵਧਦੀ ਹੈ), ਭਾਰੀ ਭਾਰੀ ਪੀਣਾ (ਸ਼ਰਾਬ ਦਾ ਸੇਵਨ ਤਿੰਨ ਯੂਨਿਟ / ਦਿਨ ਤੋਂ ਵੱਧ) ਸ਼ਾਇਦ ਹੱਡੀਆਂ ਦੇ ਘਣਤਾ ਦੇ ਕਿਸੇ ਵੀ ਲਾਭਕਾਰੀ ਪ੍ਰਭਾਵਾਂ ਦੇ ਬਾਵਜੂਦ ਫ੍ਰੈਕਚਰ ਦੇ ਜੋਖਮ ਨੂੰ ਵਧਾਉਂਦਾ ਹੈ।<ref name="BMJosteoporosis">{{Cite journal|date=December 2006|title=Osteoporosis and its management|journal=BMJ|volume=333|issue=7581|pages=1251–56|doi=10.1136/bmj.39050.597350.47|pmc=1702459|pmid=17170416}}</ref><ref>{{Cite journal|year=2008|title=Association between alcohol consumption and both osteoporotic fracture and bone density|url=https://archive.org/details/sim_american-journal-of-medicine_2008-05_121_5/page/406|journal=Am J Med|volume=121|issue=5|pages=406–18|doi=10.1016/j.amjmed.2007.12.012|pmc=2692368|pmid=18456037}}</ref> * ਵਿਟਾਮਿਨ ਡੀ ਦੀ ਘਾਟ :<ref name="micronutrients">{{Cite journal|last=Nieves JW|year=2005|title=Osteoporosis: the role of micronutrients|journal=Am J Clin Nutr|volume=81|issue=5|pages=1232S–39S|doi=10.1093/ajcn/81.5.1232|pmid=15883457}}</ref><ref>{{Cite journal|year=2011|title=Calcium and vitamin d supplementation in men|journal=Journal of Osteoporosis|volume=2011|pages=1–6|doi=10.4061/2011/875249|pmc=3163142|pmid=21876835}}</ref> ਘੱਟ ਗੇੜ ਵਿੱਚ ਵਿਟਾਮਿਨ ਡੀ ਵਿਸ਼ਵਭਰ ਵਿੱਚ ਬਜ਼ੁਰਗਾਂ ਵਿੱਚ ਆਮ ਹੈ।<ref name="WHOcriteria">{{Cite book|url=http://whqlibdoc.who.int/trs/WHO_TRS_921.pdf|title=Prevention and management of osteoporosis : report of a WHO scientific group|last=WHO Scientific Group on the Prevention and Management of Osteoporosis (2000 : Geneva, Switzerland)|year=2003|isbn=978-9241209212|pages=7, 31|archive-url=https://web.archive.org/web/20070716094519/http://whqlibdoc.who.int/trs/WHO_TRS_921.pdf|archive-date=16 July 2007}}</ref> ਹਲਕੇ ਵਿਟਾਮਿਨ ਡੀ ਦੀ ਘਾਟ ਪੈਰਾਥੀਰਾਇਡ ਹਾਰਮੋਨ (ਪੀਟੀਐਚ) ਦੇ ਵਧਣ ਨਾਲ ਜੁੜਦੀ ਹੈ। ਪੀਟੀਐਚ ਹੱਡੀਆਂ ਦੇ ਸੰਜੋਗ ਨੂੰ ਵਧਾਉਂਦਾ ਹੈ, ਜਿਸ ਨਾਲ ਹੱਡੀਆਂ ਦਾ ਨੁਕਸਾਨ ਹੁੰਦਾ ਹੈ. ਸੀਰਮ 1,25-ਡੀਹਾਈਡ੍ਰੋਕਸੀਕੋਲੇਕਾਸੀਸੀਰੋਲ ਦੇ ਪੱਧਰ ਅਤੇ ਹੱਡੀਆਂ ਦੇ ਖਣਿਜ ਘਣਤਾ ਦੇ ਵਿਚਕਾਰ ਇੱਕ ਸਕਾਰਾਤਮਕ ਐਸੋਸੀਏਸ਼ਨ ਮੌਜੂਦ ਹੈ, ਜਦੋਂ ਕਿ ਪੀਟੀਐਚ ਹੱਡੀਆਂ ਦੇ ਖਣਿਜ ਘਣਤਾ ਨਾਲ ਨਕਾਰਾਤਮਕ ਤੌਰ ਤੇ ਜੁੜਿਆ ਹੋਇਆ ਹੈ। * ਤੰਬਾਕੂ ਤੰਬਾਕੂਨੋਸ਼ੀ : ਬਹੁਤ ਸਾਰੇ ਅਧਿਐਨਾਂ ਨੇ ਸਿਗਰਟਨੋਸ਼ੀ ਨੂੰ ਹੱਡੀਆਂ ਦੀ ਸਿਹਤ ਘਟਾਉਣ ਨਾਲ ਜੋੜਿਆ ਹੈ, ਪਰੰਤੂ ਇਸ ਦੀਆਂ ਮਸ਼ੀਨਾਂ ਅਸਪਸ਼ਟ ਹਨ। ਤੰਬਾਕੂ ਤੰਬਾਕੂਨੋਸ਼ੀ ਨੂੰ ਓਸਟੀਓਬਲਾਸਟਾਂ ਦੀ ਗਤੀਵਿਧੀ ਨੂੰ ਰੋਕਣ ਲਈ ਪ੍ਰਸਤਾਵਿਤ ਕੀਤਾ ਗਿਆ ਹੈ, ਅਤੇ ਓਸਟੀਓਪਰੋਰੋਸਿਸ ਲਈ ਇੱਕ ਸੁਤੰਤਰ ਜੋਖਮ ਕਾਰਕ ਹੈ।<ref>{{Cite journal|year=2007|title=The effects of smoking on bone health|journal=Clin. Sci.|volume=113|issue=5|pages=233–41|doi=10.1042/CS20060173|pmid=17663660}}</ref> ਤੰਬਾਕੂਨੋਸ਼ੀ ਦੇ ਨਤੀਜੇ ਵਜੋਂ ਐਕਸਜੋਨੀਸ ਐਸਟ੍ਰੋਜਨ ਦੇ ਟੁੱਟਣ, ਸਰੀਰ ਦਾ ਘੱਟ ਭਾਰ ਅਤੇ ਪਹਿਲਾਂ ਮੀਨੋਪੌਜ਼ ਦੇ ਨਤੀਜੇ ਵਜੋਂ, ਇਹ ਸਾਰੇ ਹੱਡੀਆਂ ਦੇ ਖਣਿਜ ਘਣਤਾ ਨੂੰ ਘਟਾਉਣ ਵਿੱਚ ਯੋਗਦਾਨ ਪਾਉਂਦੇ ਹਨ। * [[ਕੁਪੋਸ਼ਣ]] : ਚੰਗੀ ਹੱਡੀ ਦੀ ਦੇਖਭਾਲ ਵਿੱਚ ਪੋਸ਼ਣ ਦੀ ਇੱਕ ਮਹੱਤਵਪੂਰਣ ਅਤੇ ਗੁੰਝਲਦਾਰ ਭੂਮਿਕਾ ਹੈ. ਪਛਾਣੇ ਗਏ ਜੋਖਮ ਕਾਰਕਾਂ ਵਿੱਚ ਘੱਟ ਖੁਰਾਕ [[ਕੈਲਸ਼ੀਅਮ]] ਅਤੇ / ਜਾਂ ਫਾਸਫੋਰਸ, ਮੈਗਨੀਸ਼ੀਅਮ, ਜ਼ਿੰਕ, ਬੋਰਨ, ਆਇਰਨ, ਫਲੋਰਾਈਡ, ਤਾਂਬਾ, ਵਿਟਾਮਿਨ ਏ, ਕੇ, ਈ ਅਤੇ ਸੀ (ਅਤੇ ਡੀ ਜਿੱਥੇ ਸੂਰਜ ਦੀ ਰੋਸ਼ਨੀ ਨਾਲ ਚਮੜੀ ਦੇ ਐਕਸਪੋਜਰ ਨੂੰ ਇੱਕ ਸਪਲਾਈਕਵੀਂ ਸਪਲਾਈ ਪ੍ਰਦਾਨ ਕੀਤੀ ਜਾਂਦੀ ਹੈ) ਸ਼ਾਮਲ ਹਨ. ਵਧੇਰੇ ਸੋਡੀਅਮ ਜੋਖਮ ਦਾ ਕਾਰਕ ਹੈ।ਹਾਈ ਬਲੱਡ ਐਸਿਡਿਟੀ ਖੁਰਾਕ-ਸੰਬੰਧੀ ਹੋ ਸਕਦੀ ਹੈ, ਅਤੇ ਹੱਡੀਆਂ ਦਾ ਜਾਣਿਆ-ਪਛਾਣਿਆ ਵਿਰੋਧੀ ਹੈ।<ref name="pmid11194525">{{Cite journal|year=2000|title=Nutrition in Bone Health Revisited: A Story Beyond Calcium|url=http://www.jacn.org/cgi/content/full/19/6/715|journal=Journal of the American College of Nutrition|volume=19|issue=6|pages=715–37|doi=10.1080/07315724.2000.10718070|pmid=11194525|archive-url=https://web.archive.org/web/20090807021923/http://www.jacn.org/cgi/content/full/19/6/715|archive-date=7 August 2009|access-date=6 October 2009}}</ref> ਕਈਆਂ ਨੇ ਪ੍ਰੋਟੀਨ ਦੀ ਮਾਤਰਾ ਘੱਟ ਹੋਣ ਦੀ ਪਛਾਣ ਕੀਤੀ ਹੈ ਜਿਵੇਂ ਕਿ ਅੱਲ੍ਹੜ ਉਮਰ ਦੇ ਦੌਰਾਨ ਹੱਡੀਆਂ ਦੇ ਹੇਠਲੇ ਹਿੱਸੇ ਅਤੇ ਬਜ਼ੁਰਗਾਂ ਦੀ ਹੱਡੀ ਦੇ ਖਣਿਜ ਘਣਤਾ ਦੇ ਦੌਰਾਨ। ਇਸ ਦੇ ਉਲਟ, ਕੁਝ ਨੇ ਪ੍ਰੋਟੀਨ ਦੀ ਘੱਟ ਮਾਤਰਾ ਨੂੰ ਸਕਾਰਾਤਮਕ ਕਾਰਕ ਵਜੋਂ ਪਛਾਣਿਆ ਹੈ, ਪ੍ਰੋਟੀਨ ਖੁਰਾਕ ਐਸਿਡਿਟੀ ਦੇ ਕਾਰਨਾਂ ਵਿੱਚੋਂ ਇੱਕ ਹੈ. ਓਮੇਗਾ -6 ਤੋਂ ਓਮੇਗਾ -3 ਪੌਲੀਉਨਸੈਚੁਰੇਟਿਡ ਚਰਬੀ ਦਾ ਅਸੰਤੁਲਨ ਇੱਕ ਹੋਰ ਪਛਾਣਿਆ ਗਿਆ ਜੋਖਮ ਕਾਰਕ ਹੈ।<ref>{{Cite journal|year=2005|title=Ratio of n−6 to n−3 fatty acids and bone mineral density in older adults: the Rancho Bernardo Study|url=https://archive.org/details/sim_american-journal-of-clinical-nutrition_2005-04_81_4/page/934|journal=Am J Clin Nutr|volume=81|issue=4|pages=934–38|doi=10.1093/ajcn/81.4.934|pmid=15817874}}</ref> * ਜਾਨਵਰਾਂ ਦੇ ਸਰੋਤਾਂ ਤੋਂ ਉੱਚ ਖੁਰਾਕ ਪ੍ਰੋਟੀਨ : ਖੋਜ ਨੇ ਜਾਨਵਰਾਂ ਦੇ ਪ੍ਰੋਟੀਨ ਦੀ ਮਾਤਰਾ ਵਾਲੇ ਉੱਚੇ ਖੁਰਾਕਾਂ ਅਤੇ ਪਿਸ਼ਾਬ [[ਕੈਲਸ਼ੀਅਮ|ਕੈਲਸੀਅਮ ਵਿੱਚ]] ਵਾਧਾ ਦੇ ਵਿਚਕਾਰ ਇੱਕ ਸਬੰਧ ਪਾਇਆ [[ਕੈਲਸ਼ੀਅਮ|ਹੈ]],<ref>{{Cite journal|year=1992|title=Cross-cultural association between dietary animal protein and hip fracture: a hypothesis|url=https://archive.org/details/sim_calcified-tissue-international_1992-01_50_1/page/14|journal=Calcified Tissue International|volume=50|issue=1|pages=14–18|citeseerx=10.1.1.674.9378|doi=10.1007/BF00297291|pmid=1739864}}</ref><ref>{{Cite journal|year=1981|title=Urinary calcium and calcium balance in young men as affected by level of protein and phosphorus intake|url=https://archive.org/details/sim_journal-of-nutrition_1981-03_111_3/page/553|journal=The Journal of Nutrition|volume=111|issue=3|pages=553–62|doi=10.1093/jn/111.3.553|pmid=7205408}}</ref><ref>{{Cite journal|year=1990|title=Dietary protein increases urinary calcium|url=https://archive.org/details/sim_journal-of-nutrition_1990-01_120_1/page/134|journal=Journal of Nutrition|volume=120|issue=1|pages=134–36|doi=10.1093/jn/120.1.134|pmid=2406396}}</ref> ਅਤੇ ਭੰਜਨ ਦੇ ਵਾਧੇ ਨਾਲ ਜੁੜੇ ਹੋਏ ਹਨ।<ref>{{Cite journal|year=1996|title=Protein consumption and bone fractures in women|url=https://archive.org/details/american-journal-of-epidemiology_1996-03-01_143_5/page/472|journal=Am. J. Epidemiol.|volume=143|issue=5|pages=472–79|doi=10.1093/oxfordjournals.aje.a008767|pmid=8610662}}</ref> ਪੌਦੇ ਪ੍ਰੋਟੀਨ ਦੀ ਉੱਚੀ ਖੁਰਾਕ ਹੱਡੀਆਂ ਦੀ ਸਿਹਤ ਲਈ ਅਨੁਕੂਲ ਹੋ ਸਕਦੀ ਹੈ, ਕਿਉਂਕਿ ਉੱਚ ਪ੍ਰੋਟੀਨ ਖੁਰਾਕ ਖੁਰਾਕ ਤੋਂ ਕੈਲਸੀਅਮ ਦੀ ਸਮਾਈ ਨੂੰ ਵਧਾਉਂਦੀ ਹੈ ਅਤੇ ਹੱਡੀਆਂ ਦੀ ਘਣਤਾ ਦੇ ਨਾਲ ਜੁੜੇ ਹੁੰਦੇ ਹਨ।<ref>{{Cite journal|year=2011|title=Dietary protein and skeletal health: A review of recent human research|journal=Current Opinion in Lipidology|volume=22|issue=1|pages=16–20|doi=10.1097/MOL.0b013e3283419441|pmc=4659357|pmid=21102327}}</ref> ਦਰਅਸਲ, ਇਹ ਹਾਲ ਹੀ ਵਿੱਚ ਦਲੀਲ ਦਿੱਤੀ ਗਈ ਹੈ ਕਿ ਪ੍ਰੋਟੀਨ ਘੱਟ ਭੋਜਨ ਹੱਡੀਆਂ ਦੀ ਮਾੜੀ ਸਿਹਤ ਦਾ ਕਾਰਨ ਬਣਦੇ ਹਨ।<ref>{{Cite journal|last=Bonjour JP|year=2005|title=Dietary protein: An essential nutrient for bone health|journal=Journal of the American College of Nutrition|volume=24|issue=6 Suppl|pages=526S–36S|doi=10.1080/07315724.2005.10719501|pmid=16373952}}</ref> ਓਸਟੀਓਪਰੋਰੋਸਿਸ ਦੀ ਰੋਕਥਾਮ ਅਤੇ ਇਲਾਜ ਵਿੱਚ ਖੁਰਾਕ ਪ੍ਰੋਟੀਨ 'ਤੇ ਕੋਈ ਦਖਲਅੰਦਾਜ਼ੀ ਅਜ਼ਮਾਇਸ਼ ਨਹੀਂ ਕੀਤੀ ਗਈ ਹੈ।<ref name="pmid12936953">{{Cite journal|year=2003|title=Dietary protein, calcium metabolism, and skeletal homeostasis revisited|journal=Am. J. Clin. Nutr.|volume=78|issue=3 Suppl|pages=584S–92S|doi=10.1093/ajcn/78.3.584S|pmid=12936953}}</ref> * ਘੱਟ ਭਾਰ / [[ਸਰੀਰਕ ਕਸਰਤ|ਨਾ-ਸਰਗਰਮ]] : ਹੱਡੀਆਂ ਨੂੰ ਮੁੜ ਤਿਆਰ ਕਰਨਾ ਸਰੀਰਕ ਤਣਾਅ ਦੇ ਜਵਾਬ ਵਿੱਚ ਹੁੰਦਾ ਹੈ, ਇਸਲਈ ਸਰੀਰਕ ਅਯੋਗਤਾ ਹੱਡੀਆਂ ਦੇ ਮਹੱਤਵਪੂਰਨ ਨੁਕਸਾਨ ਦਾ ਕਾਰਨ ਬਣ ਸਕਦੀ ਹੈ। ਭਾਰ ਪਾਉਣ ਵਾਲੀ ਕਸਰਤ ਅੱਲ੍ਹੜ ਉਮਰ ਵਿੱਚ ਪ੍ਰਾਪਤ ਕੀਤੀ ਹੱਡੀਆਂ ਦੇ ਪੁੰਜ ਨੂੰ ਵਧਾ ਸਕਦੀ ਹੈ, ਅਤੇ ਅਤੇ ਹੱਡੀਆਂ ਦੀ ਤਾਕਤ ਅਤੇ ਮਾਸਪੇਸ਼ੀਆਂ ਦੀ ਤਾਕਤ ਦੇ ਵਿਚਕਾਰ ਇੱਕ ਬਹੁਤ ਮਹੱਤਵਪੂਰਣ ਸਬੰਧ ਨਿਰਧਾਰਤ ਕੀਤਾ ਗਿਆ ਹੈ.<ref>{{Cite journal|year=1996|title=Influence of muscle strength on bone strength during childhood and adolescence|journal=Hormone Research|volume=45|issue=Suppl. 1|pages=63–66|doi=10.1159/000184834|pmid=8805035}}</ref> ਓਸਟਿਓਪੋਰੋਸਿਸ ਦੀਆਂ ਘਟਨਾਵਾਂ ਭਾਰ ਘੱਟ ਲੋਕਾਂ ਵਿੱਚ ਘੱਟ ਹੁੰਦੀਆਂ ਹਨ।<ref>{{Cite journal|date=1 June 2006|title=Bone, body weight, and weight reduction: what are the concerns?|journal=J. Nutr.|volume=136|issue=6|pages=1453–56|doi=10.1093/jn/136.6.1453|pmc=4016235|pmid=16702302}}</ref> * ਸਹਿਣਸ਼ੀਲਤਾ ਦੀ ਸਿਖਲਾਈ: ਅੋਰਤ ਸਹਿਣਸ਼ੀਲਤਾ ਦੇ ਐਥਲੀਟਾਂ ਵਿਚ, ਸਿਖਲਾਈ ਦੀ ਵੱਡੀ ਮਾਤਰਾ ਹੱਡੀਆਂ ਦੀ ਘਣਤਾ ਅਤੇ ਓਸਟੀਓਪਰੋਰੋਸਿਸ ਦੇ ਵਧੇ ਹੋਏ ਜੋਖਮ ਨੂੰ ਘਟਾ ਸਕਦੀ ਹੈ।<ref>{{Cite journal|year=2010|title=Bone-mineral density and other features of the female athlete triad in elite endurance runners: A longitudinal and cross-sectional observational study|url=https://semanticscholar.org/paper/21c4f508ff03f9773f66a8cc1d00f95b11c23ad9|journal=International Journal of Sport Nutrition and Exercise Metabolism|volume=20|issue=5|pages=418–26|doi=10.1123/ijsnem.20.5.418|pmid=20975110}}</ref> ਇਹ ਪ੍ਰਭਾਵ ਮਾਹਵਾਰੀ ਨੂੰ ਦਬਾਉਣ ਵਾਲੀ ਤੀਬਰ ਸਿਖਲਾਈ, ਐਮੇਨੋਰਿਆ ਪੈਦਾ ਕਰਨ ਦੇ ਕਾਰਨ ਹੋ ਸਕਦਾ ਹੈ, ਅਤੇ ਇਹ ਮਾਦਾ ਐਥਲੀਟ ਟ੍ਰਾਈਡ ਦਾ ਹਿੱਸਾ ਹੈ।<ref>{{Cite journal|year=2004|title=Nutritional and exercise-related determinants of bone density in elite female runners|journal=Osteoporosis International|volume=15|issue=8|pages=611–18|doi=10.1007/s00198-004-1589-2|pmid=15048548}}</ref> ਹਾਲਾਂਕਿ, ਪੁਰਸ਼ ਅਥਲੀਟਾਂ ਲਈ, ਸਥਿਤੀ ਘੱਟ ਸਪਸ਼ਟ ਹੈ, ਅਤੇ ਹਾਲਾਂਕਿ ਕੁਝ ਅਧਿਐਨਾਂ ਨੇ ਕੁਲੀਨ ਮਰਦ ਸਹਿਣਸ਼ੀਲਤਾ ਐਥਲੀਟਾਂ ਵਿੱਚ ਹੱਡੀਆਂ ਦੀ ਘਣਤਾ ਘੱਟ ਦੱਸੀ ਹੈ,<ref>{{Cite journal|year=1993|title=Low bone mass and high bone turnover in male long distance runners|journal=The Journal of Clinical Endocrinology and Metabolism|volume=77|issue=3|pages=770–75|doi=10.1210/jcem.77.3.8370698|pmid=8370698}}</ref> ਹੋਰਾਂ ਨੇ ਇਸ ਦੀ ਬਜਾਏ ਲੱਤਾਂ ਦੀ ਹੱਡੀ ਦੀ ਘਣਤਾ ਵਿੱਚ ਵਾਧਾ ਦੇਖਿਆ ਹੈ।<ref>{{Cite journal|year=1997|title=Bone metabolism in endurance trained athletes: A comparison to population-based controls based on DXA, SXA, quantitative ultrasound, and biochemical markers|url=https://archive.org/details/calcified-tissue-international_1997-12_61_6/page/448|journal=Calcified Tissue International|volume=61|issue=6|pages=448–54|doi=10.1007/s002239900366|pmid=9383270}}</ref><ref>{{Cite journal|year=2000|title=Bone mineral density and serum testosterone in chronically trained, high mileage 40–55 year old male runners|journal=British Journal of Sports Medicine|volume=34|issue=4|pages=273–78|doi=10.1136/bjsm.34.4.273|pmc=1724199|pmid=10953900}}</ref> * ਭਾਰੀ ਧਾਤਾਂ : ਹੱਡੀਆਂ ਦੀ ਬਿਮਾਰੀ ਦੇ ਨਾਲ [[ਕੈਡਮੀਅਮ]] ਅਤੇ [[ਸਿੱਕਾ (ਧਾਤ)|ਲੀਡ ਦੇ]] ਵਿਚਕਾਰ ਇੱਕ ਮਜ਼ਬੂਤ ਸਬੰਧ ਸਥਾਪਤ ਕੀਤਾ ਗਿਆ ਹੈ. ਕੈਡਮੀਅਮ ਦਾ ਘੱਟ ਪੱਧਰੀ ਐਕਸਪੋਜਰ ਦੋਵੇਂ ਲਿੰਗਾਂ ਵਿੱਚ ਹੱਡੀਆਂ ਦੇ ਖਣਿਜ ਘਣਤਾ ਦੀ ਆਸਾਨੀ ਨਾਲ ਵੱਧ ਰਹੇ ਨੁਕਸਾਨ ਨਾਲ ਜੁੜਿਆ ਹੋਇਆ ਹੈ, ਜਿਸ ਨਾਲ ਦਰਦ ਅਤੇ ਭੰਜਨ ਦੇ ਜੋਖਮ, ਖਾਸ ਕਰਕੇ ਬਜ਼ੁਰਗਾਂ ਅਤੇ ਔਰਤਾਂ ਵਿੱਚ ਵਾਧਾ ਹੁੰਦਾ ਹੈ।ਉੱਚ ਕੈਡਮੀਅਮ ਐਕਸਪੋਜਰ ਦੇ ਨਤੀਜੇ ਵਜੋਂ ਸਟਿਓਮਲਾਸੀਆ (ਹੱਡੀ ਦੀ ਨਰਮ ਹੋਣਾ) ਹੁੰਦਾ ਹੈ।<ref>{{Cite journal|year=1999|title=Environmental exposure to cadmium, forearm bone density, and risk of fractures: prospective population study. Public Health and Environmental Exposure to Cadmium (PheeCad) Study Group|url=https://archive.org/details/sim_the-lancet_1999-04-03_353_9159/page/1140|journal=Lancet|volume=353|issue=9159|pages=1140–44|doi=10.1016/S0140-6736(98)09356-8|pmid=10209978}}</ref> * ਸਾਫਟ ਡਰਿੰਕ: ਕੁਝ ਅਧਿਐਨ ਸੰਕੇਤ ਕਰਦੇ ਹਨ ਕਿ ਸਾਫਟ ਡਰਿੰਕ (ਜਿਨ੍ਹਾਂ ਵਿੱਚੋਂ ਬਹੁਤ ਸਾਰੇ ਫਾਸਫੋਰਿਕ ਐਸਿਡ ਰੱਖਦੇ ਹਨ) ਓਸਟੀਓਪਰੋਸਿਸ ਦੇ ਜੋਖਮ ਨੂੰ ਵਧਾ ਸਕਦੇ ਹਨ, ਘੱਟੋ ਘੱਟ in [[ਔਰਤ|ਰਤਾਂ ਵਿੱਚ]]<ref>{{Cite journal|year=2006|title=Colas, but not other carbonated beverages, are associated with low bone mineral density in older women: The Framingham Osteoporosis Study|url=https://archive.org/details/sim_american-journal-of-clinical-nutrition_2006-10_84_4/page/936|journal=Am. J. Clin. Nutr.|volume=84|issue=4|pages=936–42|doi=10.1093/ajcn/84.4.936|pmid=17023723}}</ref> ਦੂਸਰੇ ਸੁਝਾਅ ਦਿੰਦੇ ਹਨ ਕਿ ਸਾਫਟ ਡਰਿੰਕ ਸਿੱਧੇ ਤੌਰ 'ਤੇ ਓਸਟਿਓਪੋਰੋਸਿਸ ਦਾ ਕਾਰਨ ਬਣਨ ਦੀ ਬਜਾਏ ਖੁਰਾਕ ਤੋਂ ਕੈਲਸੀਅਮ ਵਾਲੇ ਪੀਣ ਵਾਲੇ ਪਦਾਰਥਾਂ ਨੂੰ ਹਟਾ ਦੇਵੇਗਾ।<ref>{{Cite journal|last=American Academy of Pediatrics Committee on School Health|year=2004|title=Soft drinks in schools|url=https://archive.org/details/sim_pediatrics_2004-01_113_1/page/152|journal=Pediatrics|volume=113|issue=1 Pt 1|pages=152–54|doi=10.1542/peds.113.1.152|pmid=14702469}}</ref> * ਪ੍ਰੋਟੋਨ ਪੰਪ ਇਨਿਹਿਬਟਰਜ਼ (ਜੀਵੇ ਲੈਨੋਸਪ੍ਰਜ਼ੋਲ, ਐਸੋਮੇਪ੍ਰਜ਼ੋਲ, ਜਾਂ ਓਮੇਪ੍ਰਜ਼ੋਲਹੈ, ਜੋ ਕਿ ਕਮੀ) ਪੇਟ ਐਸਿਡ, ਹੱਡੀ ਭੰਜਨ ਲਈ ਇੱਕ ਖਤਰਾ ਹੈ, ਜੇਕਰ ਦੀ ਘੱਟ ਸਮਾਈ ਕਾਰਨ, ਦੋ ਜ ਹੋਰ ਸਾਲ ਲਈ ਲਿਆ ਰਹੇ ਹਨ [[ਕੈਲਸ਼ੀਅਮ]] ਵਿੱਚ [[ਪੇਟ]]।<ref>{{Cite journal|date=January 2016|title=Proton-pump inhibitors and risk of fractures: an update meta-analysis|journal=Osteoporosis International|volume=27|issue=1|pages=339–47|doi=10.1007/s00198-015-3365-x|pmid=26462494}}</ref> === ਮੈਡੀਕਲ ਵਿਕਾਰ === [[ਤਸਵੀਰ:625_Calcium_Homeostasis.jpg|thumb|ਸਰੀਰ ਕੈਲਸ਼ੀਅਮ ਹੋਮਿਓਸਟੈਸੀਸ ਨੂੰ ਦੋ ਤਰੀਕਿਆਂ ਨਾਲ ਨਿਯੰਤ੍ਰਿਤ ਕਰਦਾ ਹੈ; ਇੱਕ ਨੂੰ ਚਾਲੂ ਕਰਨ ਦਾ ਸੰਕੇਤ ਦਿੱਤਾ ਜਾਂਦਾ ਹੈ ਜਦੋਂ ਖੂਨ ਦੇ ਕੈਲਸ਼ੀਅਮ ਦਾ ਪੱਧਰ ਆਮ ਨਾਲੋਂ ਘੱਟ ਜਾਂਦਾ ਹੈ ਅਤੇ ਇੱਕ ਉਹ ਰਸਤਾ ਹੈ ਜੋ ਖੂਨ ਦੇ ਕੈਲਸੀਅਮ ਦੇ ਪੱਧਰ ਨੂੰ ਉੱਚਾ ਹੋਣ 'ਤੇ ਚਾਲੂ ਕਰਨ ਦਾ ਸੰਕੇਤ ਦਿੱਤਾ ਜਾਂਦਾ ਹੈ।]] ਬਹੁਤ ਸਾਰੀਆਂ ਬਿਮਾਰੀਆਂ ਅਤੇ ਵਿਕਾਰ ਓਸਟੀਓਪਰੋਰੋਸਿਸ ਨਾਲ ਜੁੜੇ ਹੋਏ ਹਨ।<ref name="ICSI">{{Cite web|url=http://www.icsi.org/osteoporosis/diagnosis_and_treatment_of_osteoporosis__3.html|title=ICSI Health Care Guideline: Diagnosis and Treatment of Osteoporosis, 5th edition|last=Simonelli, C|date=July 2006|publisher=Institute for Clinical Systems Improvement|format=PDF|archive-url=https://web.archive.org/web/20070718014056/http://www.icsi.org/osteoporosis/diagnosis_and_treatment_of_osteoporosis__3.html|archive-date=18 July 2007|access-date=2008-04-08|display-authors=etal}}</ref> ਕੁਝ ਲੋਕਾਂ ਲਈ, ਹੱਡੀਆਂ ਦੇ ਪਾਚਕ ਤੱਤਾਂ ਨੂੰ ਪ੍ਰਭਾਵਤ ਕਰਨ ਵਾਲਾ ਅੰਤਰੀਵ ਵਿਧੀ ਡੰਗ ਸਿੱਧਾ ਹੁੰਦਾ ਹੈ, ਜਦੋਂ ਕਿ ਦੂਜਿਆਂ ਲਈ ਕਾਰਨ ਕਈ ਜਾਂ ਅਣਜਾਣ ਹੁੰਦੇ ਹਨ। * ਆਮ ਤੌਰ 'ਤੇ, [[ਅਧਰੰਗ|ਅਮਲ]] ਹੱਡੀਆਂ ਦੇ ਨੁਕਸਾਨ ਦਾ ਕਾਰਨ ਬਣਦਾ ਹੈ (ਨਿਯਮ' ਇਸਨੂੰ ਵਰਤੋ ਜਾਂ ਇਸ ਨੂੰ ਗੁਆਓ "ਦੇ ਨਿਯਮ ਦੇ ਅਨੁਸਾਰ)। ਉਦਾਹਰਣ ਦੇ ਲਈ, ਸਥਾਨਕ ਓਸਟੀਓਪਰੋਸਿਸ ਇੱਕ ਪਲੱਸਤਰ ਵਿੱਚ ਇੱਕ ਭੰਜਨ ਅੰਗ ਦੇ ਲੰਬੇ ਸਥਿਰ ਰਹਿਣ ਤੋਂ ਬਾਅਦ ਹੋ ਸਕਦਾ ਹੈ। ਸਰਗਰਮ ਲੋਕਾਂ ਵਿੱਚ ਇਹ ਵਧੇਰੇ ਆਮ ਹੁੰਦਾ ਹੈ ਕਿ ਉੱਚ ਹੱਡੀ ਦੀ ਵਾਰੀ (ਉਦਾਹਰਣ ਲਈ, ਐਥਲੀਟ)।ਦੂਜੀਆਂ ਉਦਾਹਰਣਾਂ ਵਿੱਚ [[ਸਪੇਸ ਉਡਾਣ|ਪੁਲਾੜ ਦੀ ਉਡਾਣ]] ਦੌਰਾਨ ਜਾਂ ਉਨ੍ਹਾਂ ਲੋਕਾਂ ਵਿੱਚ ਹੱਡੀਆਂ ਦਾ ਨੁਕਸਾਨ ਸ਼ਾਮਲ ਹੁੰਦਾ ਹੈ ਜਿਹੜੇ ਸੌਣ ਵਾਲੇ ਹਨ ਜਾਂ ਵ੍ਹੀਲਚੇਅਰਾਂ ਨੂੰ ਕਈ ਕਾਰਨਾਂ ਕਰਕੇ ਵਰਤਦੇ ਹਨ। * ਹਾਈਪੋਗੋਨੈਡਲ ਰਾਜ ਸੈਕੰਡਰੀ ਓਸਟੀਓਪਰੋਰੋਸਿਸ ਦਾ ਕਾਰਨ ਬਣ ਸਕਦੇ ਹਨ. ਇਨ੍ਹਾਂ ਵਿੱਚ [[ਟਰਨਰ ਸਿੰਡਰੋਮ]], ਕਲਾਈਨਫੈਲਟਰ ਸਿੰਡਰੋਮ, ਕੈਲਮੈਨ ਸਿੰਡਰੋਮ, ਐਨੋਰੇਕਸਿਆ ਨਰਵੋਸਾ, ਐਂਡਰੋਪੌਸ, [[ਹਿਪੋਥੈਲੇਮਸ|ਹਾਈਪੋਥੈਲੇਮਿਕ]] ਐਮਨੋਰੀਆ ਜਾਂ ਹਾਈਪਰਪ੍ਰੋਲੇਕਟਾਈਨਮੀਆ ਸ਼ਾਮਲ ਹਨ। ਔਰਤਾਂ ਵਿੱਚ, ਹਾਈਪੋਗੋਨਾਡਿਜ਼ਮ ਦੇ ਪ੍ਰਭਾਵ ਨੂੰ ਐਸਟ੍ਰੋਜਨ ਦੀ ਘਾਟ ਦੁਆਰਾ ਦਖਲ ਦਿੱਤਾ ਜਾਂਦਾ ਹੈ. ਇਹ ਸ਼ੁਰੂਆਤੀ ਮੀਨੋਪੌਜ਼ (<45 ਸਾਲ) ਦੇ ਰੂਪ ਵਿੱਚ ਜਾਂ ਲੰਬੇ ਸਮੇਂ ਤੋਂ ਪ੍ਰੀਮੇਨੋਪੌਜ਼ਲ ਐਮੇਨੋਰੀਆ (> 1 ਸਾਲ) ਤੋਂ ਪ੍ਰਗਟ ਹੋ ਸਕਦਾ ਹੈ. ਦੁਵੱਲੀ ਓਓਫੋਰੇਕਟੋਮੀ (ਅੰਡਕੋਸ਼ ਨੂੰ ਸਰਜੀਕਲ ਹਟਾਉਣ) ਅਤੇ ਸਮੇਂ ਤੋਂ ਪਹਿਲਾਂ ਅੰਡਕੋਸ਼ ਦੀ ਅਸਫਲਤਾ ਐਸਟ੍ਰੋਜਨ ਦੇ ਘਾਟ ਦਾ ਕਾਰਨ ਬਣਦੀ ਹੈ. ਪੁਰਸ਼ਾਂ ਵਿਚ, ਟੈਸਟੋਸਟੀਰੋਨ ਦੀ ਘਾਟ ਕਾਰਨ ਹੁੰਦੀ ਹੈ (ਉਦਾਹਰਣ ਵਜੋਂ, ਐਂਡੋਪੋਜ਼ ਜਾਂ ਟੈਸਟਾਂ ਦੇ ਸਰਜੀਕਲ ਹਟਾਉਣ ਤੋਂ ਬਾਅਦ)। * ਐਂਡੋਕਰੀਨ ਵਿਕਾਰ ਜਿਹੜੀਆਂ ਹੱਡੀਆਂ ਦੇ ਨੁਕਸਾਨ ਨੂੰ ਪ੍ਰੇਰਿਤ ਕਰ ਸਕਦੀਆਂ ਹਨ, ਵਿੱਚ ਕੁਸ਼ਿੰਗ ਸਿੰਡਰੋਮ,<ref name="WHOcriteria">{{Cite book|url=http://whqlibdoc.who.int/trs/WHO_TRS_921.pdf|title=Prevention and management of osteoporosis : report of a WHO scientific group|last=WHO Scientific Group on the Prevention and Management of Osteoporosis (2000 : Geneva, Switzerland)|year=2003|isbn=978-9241209212|pages=7, 31|archive-url=https://web.archive.org/web/20070716094519/http://whqlibdoc.who.int/trs/WHO_TRS_921.pdf|archive-date=16 July 2007}}</ref> ਹਾਈਪਰਪੈਥੀਰੋਇਡਿਜ਼ਮ, ਹਾਈਪਰਥਾਈਰਾਇਡਿਜ਼ਮ, ਹਾਈਪੋਥਾਇਰਾਇਡਿਜਮ, [[ਸ਼ੱਕਰ ਰੋਗ|ਸ਼ੂਗਰ ਰੋਗ mellitus]] ਕਿਸਮ 1 ਅਤੇ 2,<ref name="OsteoporosisMen">{{Cite journal|last=Ebeling PR|year=2008|title=Clinical practice. Osteoporosis in men|url=https://archive.org/details/sim_new-england-journal-of-medicine_2008-04-03_358_14/page/1474|journal=N Engl J Med|volume=358|issue=14|pages=1474–82|doi=10.1056/NEJMcp0707217|pmid=18385499}}</ref> ਐਕਰੋਮੈਗਲੀ, ਅਤੇ ਐਡਰੀਨਲ ਕਮੀ ਸ਼ਾਮਲ ਹਨ।<ref name="ICSI">{{Cite web|url=http://www.icsi.org/osteoporosis/diagnosis_and_treatment_of_osteoporosis__3.html|title=ICSI Health Care Guideline: Diagnosis and Treatment of Osteoporosis, 5th edition|last=Simonelli, C|date=July 2006|publisher=Institute for Clinical Systems Improvement|format=PDF|archive-url=https://web.archive.org/web/20070718014056/http://www.icsi.org/osteoporosis/diagnosis_and_treatment_of_osteoporosis__3.html|archive-date=18 July 2007|access-date=2008-04-08|display-authors=etal}}</ref> * ਕੁਪੋਸ਼ਣ, ਪੇਟੈਂਟਲ ਪੋਸ਼ਣ ਅਤੇ ਮਲਬੇਸੋਰਪਸ਼ਨ ਓਸਟੀਓਪਰੋਸਿਸ ਦਾ ਕਾਰਨ ਬਣ ਸਕਦੇ ਹਨ. ਪੋਸ਼ਣ ਸੰਬੰਧੀ ਅਤੇ ਗੈਸਟਰ੍ੋਇੰਟੇਸਟਾਈਨਲ ਵਿਕਾਰ ਜੋ ਕਿ ਓਸਟੀਓਪਰੋਰਸਿਸ ਦਾ ਸੰਭਾਵਨਾ ਪੈਦਾ ਕਰ ਸਕਦੇ ਹਨ ਉਹਨਾਂ ਵਿੱਚ ਅਣ-ਨਿਦਾਨ ਕੀਤੇ ਗਏ ਅਤੇ ਇਲਾਜ ਨਾ ਕੀਤੇ ਜਾਣ ਵਾਲੇ ਸਿਲਿਆਕ ਰੋਗ (ਦੋਵੇਂ ਲੱਛਣ ਅਤੇ ਐਸੀਮਪੋਮੈਟਿਕ ਲੋਕ),<ref name="MirzaCanalis2015">{{Cite journal|date=Sep 2015|title=Management of endocrine disease: Secondary osteoporosis: pathophysiology and management|journal=Eur J Endocrinol|type=Review|volume=173|issue=3|pages=R131–51|doi=10.1530/EJE-15-0118|pmc=4534332|pmid=25971649}}</ref> ਕਰੋਨਜ਼ ਬਿਮਾਰੀ,<ref name="Pediatric">{{Cite journal|year=2009|title=Update on pediatric bone health|url=http://www.jaoa.org/content/109/1/5.abstract|journal=The Journal of the American Osteopathic Association|volume=109|issue=1|pages=5–12|pmid=19193819|archive-url=https://web.archive.org/web/20160304172113/http://jaoa.org/content/109/1/5.abstract|archive-date=4 March 2016|access-date=23 April 2013}}</ref> ਅਲਸਰੇਟਿਵ ਕੋਲਾਇਟਿਸ, ਸਾਇਸਟਿਕ ਫਾਈਬਰੋਸਿਸ, ਸਰਜਰੀ ( ਗੈਸਟਰੈਕਟੋਮੀ ਤੋਂ ਬਾਅਦ, ਆਂਦਰਾਂ ਦੇ ਬਾਈਪਾਸ ਸਰਜਰੀ ਜਾਂ ਟੱਟੀ ਦੀ ਜਾਂਚ ਤੋਂ ਬਾਅਦ) ਅਤੇ ਗੰਭੀਰ ਜਿਗਰ ਦੀ ਬਿਮਾਰੀ (ਖ਼ਾਸਕਰ ਪ੍ਰਾਇਮਰੀ ਬਿਲੀਰੀ ਸਿਰੋਸਿਸ )। ਲੈਕਟੋਜ਼ ਅਸਹਿਣਸ਼ੀਲਤਾ ਜਾਂ ਦੁੱਧ ਦੀ ਐਲਰਜੀ ਵਾਲੇ ਲੋਕ ਕੈਲਸੀਅਮ ਵਾਲੇ ਭੋਜਨ ਦੀ ਪਾਬੰਦੀ ਦੇ ਕਾਰਨ ਓਸਟੀਓਪਰੋਰੋਸਿਸ ਦਾ ਵਿਕਾਸ ਕਰ ਸਕਦੇ ਹਨ।<ref name="Beto2015">{{Cite journal|date=Jan 2015|title=The role of calcium in human aging|journal=Clin Nutr Res|type=Review|volume=4|issue=1|pages=1–8|doi=10.7762/cnr.2015.4.1.1|pmc=4337919|pmid=25713787}}</ref> ਬੁਲੀਮੀਆ ਵਾਲੇ ਵਿਅਕਤੀ ਗਠੀਏ ਦਾ ਵਿਕਾਸ ਵੀ ਕਰ ਸਕਦੇ ਹਨ. ਕੈਲਸੀਅਮ ਅਤੇ / ਜਾਂ ਵਿਟਾਮਿਨ ਡੀ ਨੂੰ ਜਜ਼ਬ ਕਰਨ ਦੀ ਅਸਮਰਥਤਾ ਦੇ ਕਾਰਨ ਓਸਟੀਓਪਰੋਸਿਸ ਦਾ ਵਿਕਾਸ ਹੋ ਸਕਦਾ ਹੈ. ਹੋਰ ਸੂਖਮ ਤੱਤਾਂ ਜਿਵੇਂ ਕਿ ਵਿਟਾਮਿਨ ਕੇ ਜਾਂ ਵਿਟਾਮਿਨ ਬੀ <nowiki><sub id="mwAaY">12 ਦੀ</sub></nowiki> ਘਾਟ ਵੀ ਯੋਗਦਾਨ ਪਾ ਸਕਦੇ ਹਨ। * ਗਠੀਏ ਦੇ ਰੋਗ ਜਿਵੇਂ ਲੋਕ ਗਠੀਏ, ਐਨਕਲੋਇਜਿੰਗ ਸਪੋਂਡਲਾਈਟਿਸ,<ref name="medscapeosteoporosis">{{Cite web|url=http://emedicine.medscape.com/article/330598-overview|title=Osteoporosis&nbsp;– Risk Factors, Screening, and Treatment|last=Kohlmeier|first=Lynn Kohlmeier|year=1998|publisher=Medscape Portals|archive-url=https://web.archive.org/web/20081219183121/http://emedicine.medscape.com/article/330598-overview|archive-date=19 December 2008|access-date=2008-05-11}}</ref> ਪ੍ਰਣਾਲੀਗਤ ਲੂਪਸ ਏਰੀਥੀਓਟੋਸਸ ਅਤੇ ਪੌਲੀਅਰਟਿਕਲਰ ਕਿਸ਼ੋਰ ਇਡੀਓਪੈਥਿਕ ਗਠੀਆ ਵਾਲੇ ਲੋਕਾਂ ਨੂੰ ਓਸਟੀਓਪਰੋਰੋਸਿਸ ਦਾ ਵੱਧ ਖ਼ਤਰਾ ਹੁੰਦਾ ਹੈ, ਜਾਂ ਤਾਂ ਉਨ੍ਹਾਂ ਦੀ ਬਿਮਾਰੀ ਦੇ ਹਿੱਸੇ ਵਜੋਂ ਜਾਂ ਹੋਰ ਜੋਖਮ ਕਾਰਕ (ਖਾਸ ਕਰਕੇ ਕੋਰਟੀਕੋਸਟੀਰਾਇਡ ਥੈਰੇਪੀ) . ਅਮੈਲੋਇਡਿਸ ਅਤੇ ਸਾਰਕੋਇਡਿਸ ਵਰਗੇ ਪ੍ਰਣਾਲੀ ਸੰਬੰਧੀ ਰੋਗ ਵੀ ਓsਸਟੀਓਪਰੋਰੋਸਿਸ ਦਾ ਕਾਰਨ ਬਣ ਸਕਦੇ ਹਨ. * ਗੰਭੀਰ ਗੁਰਦੇ ਦੀ ਬਿਮਾਰੀ ਪੇਸ਼ਾਬ ਓਸਟੀਓਡੀਸਟ੍ਰੋਫੀ ਦਾ ਕਾਰਨ ਬਣ ਸਕਦੀ ਹੈ. * ਹੇਮੇਟੋਲੋਜੀਕਲ ਓਸਟੀਓਪਰੋਰਰੋਵਸਸ ਨਾਲ ਜੁੜਿਆ ਿਵਕਾਰ ਹਨ [[ਬਹੁ-ਮਾਇਲਓਲੋਮਾ|ਨੂੰ ਕਈ]] ਅਤੇ ਹੋਰ ਮੋਨੋਕਲੋਨਲ ਗਾਮੋਪਾਥੀ, ਲਿਮਫੋਮਾ, ਲਿuਕਿਮੀਆ, ਮਾਸਟੋਸਾਈਟੋਿਸਸ, [[ਹੀਮੋਫਿਲਿਆ|ਪੀੜ੍ਹੀ]], ਦਾਤਰੀ-ਸੈੱਲ ਦੇ ਰੋਗ ਅਤੇ ਥੈਲੇਸੀਮੀਆ। * ਕਈ ਵਿਰਾਸਤ ਵਿੱਚ ਵਿਕਾਰ ਓਸਟੀਓਪਰੋਸਿਸ ਨਾਲ ਜੁੜੇ ਹੋਏ ਹਨ. ਇਨ੍ਹਾਂ ਵਿੱਚ ਸਟਿਓਜਨੇਸਿਸ ਅਪੂਰਪੈਕਟਿਟਾ, [[ਮਾਰਫਨ ਸਿੰਡਰੋਮ]], ਹੀਮੋਚਰੋਮੋਟੋਸਿਸ, ਹਾਈਫੋਫੋਫਾਟਾਸੀਆ<ref>{{Cite book|title=GeneReviews: Hypophostasia|last=Mornet|first=Etienne|last2=Nunes|first2=Mark E|date=20 November 2007|publisher=NCBI|chapter=Hypophosphatasia|name-list-format=vanc|chapter-url=https://www.ncbi.nlm.nih.gov/books/NBK1150/|archive-url=https://web.archive.org/web/20170118123525/https://www.ncbi.nlm.nih.gov/books/NBK1150/|archive-date=18 January 2017}}</ref> (ਜਿਸ ਲਈ ਇਹ ਅਕਸਰ ਗਲਤ ਨਿਦਾਨ ਕੀਤਾ ਜਾਂਦਾ ਹੈ),<ref>{{Cite web|url=http://www.hypophosphatasia.com/hcp/dangers-of-misdiagnosis|title=Hypophosphatasia Case Studies: Dangers of Misdiagnosis|website=Hypophosphatasia.com|archive-url=https://web.archive.org/web/20140808054019/http://www.hypophosphatasia.com/hcp/dangers-of-misdiagnosis|archive-date=8 August 2014|access-date=5 August 2014}}</ref> ਗਲਾਈਕੋਜਨ ਸਟੋਰੇਜ ਰੋਗ, ਹੋਮੋਸਾਈਸਟਿਨੂਰੀਆ, ਏਹਲਰਸ – ਡੈਨਲੋਸ ਸਿੰਡਰੋਮ, ਪੋਰਫੀਰੀਆ, ਮੇਨਕਸ ਸਿੰਡਰੋਮ, ਐਪੀਡਰਮੋਲਿਸਿਸ ਬੁਲੋਸਾ ਅਤੇ ਗੌਚਰ ਬਿਮਾਰੀ। * ਅਣਜਾਣ ਕਾਰਣ ਦੇ ਸਕੋਲੀਓਸਿਸ ਵਾਲੇ ਲੋਕਾਂ ਵਿੱਚ ਓਸਟੀਓਪਰੋਰੋਸਿਸ ਦਾ ਵੱਧ ਖ਼ਤਰਾ ਹੁੰਦਾ ਹੈ। ਹੱਡੀ ਦਾ ਨੁਕਸਾਨ ਗੁੰਝਲਦਾਰ ਖੇਤਰੀ ਦਰਦ ਸਿੰਡਰੋਮ ਦੀ ਵਿਸ਼ੇਸ਼ਤਾ ਹੋ ਸਕਦਾ ਹੈ।ਪਾਰਕਿਨਸਨ ਰੋਗ ਅਤੇ [[ਸੀ ਓ ਪੀ ਡੀ|ਗੰਭੀਰ ਰੁਕਾਵਟ ਪਲਮਨਰੀ ਬਿਮਾਰੀ ਵਾਲੇ]] ਲੋਕਾਂ ਵਿੱਚ ਇਹ ਅਕਸਰ ਹੁੰਦਾ [[ਸੀ ਓ ਪੀ ਡੀ|ਹੈ]]। * [[ਪਾਰਕਿਨਸਨ ਰੋਗ|ਪਾਰਕਿੰਸਨ ਰੋਗ ਵਾਲੇ]] ਲੋਕਾਂ ਦੀਆਂ ਹੱਡੀਆਂ ਦੇ ਟੁੱਟਣ ਦਾ ਵਧੇਰੇ ਖ਼ਤਰਾ ਹੁੰਦਾ ਹੈ। ਇਹ ਮਾੜੀ ਸੰਤੁਲਨ ਅਤੇ ਹੱਡੀਆਂ ਦੀ ਮਾੜੀ ਘਣਤਾ ਨਾਲ ਸੰਬੰਧਿਤ ਹੈ।<ref>{{Cite journal|year=2009|title=Osteoporosis in Parkinson's disease|journal=Parkinsonism & Related Disorders|volume=15|issue=5|pages=339–46|doi=10.1016/j.parkreldis.2009.02.009|pmid=19346153}}</ref> ਪਾਰਕਿੰਸਨ'ਸ ਰੋਗ ਵਿੱਚ ਡੋਪਾਮਿਨਰਜੀਕ ਨਿਰੋਨਜ਼ ਅਤੇ ਐਲਟਰਡ ਕੈਲਸ਼ੀਅਮ ਪਾਚਕ<ref>{{Cite journal|year=2009|title=Mitochondria, calcium and cell death: A deadly triad in neurodegeneration|journal=Biochimica et Biophysica Acta (BBA) - Bioenergetics|volume=1787|issue=5|pages=335–44|doi=10.1016/j.bbabio.2009.02.021|pmc=2696196|pmid=19268425}}</ref> (ਅਤੇ ਲੋਹੇ ਦੇ ਪਾਚਕ ) ਦੇ ਨੁਕਸਾਨ ਅਤੇ ਪਿੰਜਰ ਦੇ ਤਣਾਅ ਦੇ ਵਿਚਕਾਰ ਸੰਬੰਧ ਹੋ ਸਕਦਾ ਹੈ। === ਦਵਾਈ === ਕੁਝ ਦਵਾਈਆਂ ਓਸਟੀਓਪਰੋਰੋਸਿਸ ਦੇ ਜੋਖਮ ਵਿੱਚ ਵਾਧੇ ਨਾਲ ਜੁੜੀਆਂ ਹਨ; ਸਿਰਫ ਗਲੂਕੋਕਾਰਟੀਕੋਸਟੀਰੋਇਡਜ਼ ਅਤੇ ਐਂਟੀਕਨਵੁਲਸੈਂਟਸ ਕਲਾਸਿਕ ਤੌਰ ਤੇ ਜੁੜੇ ਹੋਏ ਹਨ, ਪਰ ਦੂਸਰੇ ਨਸ਼ਿਆਂ ਦੇ ਸੰਬੰਧ ਵਿੱਚ ਸਬੂਤ ਸਾਹਮਣੇ ਆ ਰਹੇ ਹਨ। * ਸਟੀਰੌਇਡ-ਪ੍ਰੇਰਿਤ ਓਸਟਿਓਪੋਰੋਸਿਸ (ਐਸਆਈਓਪੀ) ਗਲੂਕੋਕਾਰਟਿਕੋਇਡਜ਼ ਦੀ ਵਰਤੋਂ ਕਾਰਨ ਪੈਦਾ ਹੁੰਦਾ ਹੈ। - ਕੁਸ਼ਿੰਗ ਸਿੰਡਰੋਮ ਦੇ ਅਨੁਕੂਲ ਅਤੇ ਮੁੱਖ ਤੌਰ 'ਤੇ ਧੁਰਾ ਪਿੰਜਰ ਸ਼ਾਮਲ. ਸਿੰਥੇਟਿਕ ਗਲੂਕੋਕਾਰਟਿਕਾਈਡ ਨੁਸਖ਼ੇ ਵਾਲੀ ਦਵਾਈ ਦੀ ਪ੍ਰੀਡਨੀਸੋਨ ਲੰਬੇ ਸਮੇਂ ਤੱਕ ਸੇਵਨ ਤੋਂ ਬਾਅਦ ਇੱਕ ਮੁੱਖ ਉਮੀਦਵਾਰ ਹੈ। ਕੁਝ ਪੇਸ਼ੇਵਰ ਦਿਸ਼ਾ-ਨਿਰਦੇਸ਼ ਉਹਨਾਂ ਮਰੀਜ਼ਾਂ ਵਿੱਚ ਪ੍ਰੋਫਾਈਲੈਕਸਿਸ ਦੀ ਸਿਫਾਰਸ਼ ਕਰਦੇ ਹਨ ਜੋ 30 ਤੋਂ ਵੱਧ ਦੇ ਬਰਾਬਰ ਲੈਂਦੇ ਹਨ &nbsp; ਮਿਲੀਗ੍ਰਾਮ ਹਾਈਡ੍ਰੋਕਾਰਟੀਸੋਨ (7.5 &nbsp; ਪ੍ਰੀਡਨੀਸਲੋਨ ਦਾ ਮਿਲੀਗ੍ਰਾਮ), ਖ਼ਾਸਕਰ ਜਦੋਂ ਇਹ ਤਿੰਨ ਮਹੀਨਿਆਂ ਤੋਂ ਵੱਧ ਹੁੰਦਾ ਹੈ।<ref>{{Cite book|url=http://bookshop.rcplondon.ac.uk/contents/pub89-a953a6c0-06c0-46d8-b79a-e951536d9070.pdf|title=Glucocorticoid-induced Osteoporosis|last=Bone and Tooth Society of Great Britain|last2=National Osteoporosis Society|last3=Royal College of Physicians|publisher=Royal College of Physicians of London|year=2003|isbn=978-1-86016-173-5|location=London, UK|author-link2=National Osteoporosis Society|access-date=3 October 2011|archive-url=https://web.archive.org/web/20120114134537/http://bookshop.rcplondon.ac.uk/contents/pub89-a953a6c0-06c0-46d8-b79a-e951536d9070.pdf|archive-date=14 January 2012|df=dmy-all}}</ref> ਇਸਦੀ ਰੋਕਥਾਮ ਵਜੋਂ ਕੈਲਸੀਅਮ ਜਾਂ ਵਿਟਾਮਿਨ ਡੀ ਦੀ ਵਰਤੋਂ ਕਰਨ ਦੀ ਸਿਫਾਰਸ਼ ਕੀਤੀ ਜਾਂਦੀ ਹੈ।<ref>{{Cite journal|date=1998-04-27|title=Calcium and vitamin D for corticosteroid-induced osteoporosis|journal=The Cochrane Database of Systematic Reviews|issue=2|pages=CD000952|doi=10.1002/14651858.cd000952|pmid=10796394}}</ref> ਬਦਲਵੇਂ ਦਿਨ ਦੀ ਵਰਤੋਂ ਸ਼ਾਇਦ ਇਸ ਪੇਚੀਦਗੀ ਨੂੰ ਨਾ ਰੋਕ ਸਕੇ।<ref name="GIOP">{{Cite journal|date=February 2007|title=Prevention and treatment strategies for glucocorticoid-induced osteoporotic fractures|journal=Clinical Rheumatology|volume=26|issue=2|pages=144–53|doi=10.1007/s10067-006-0315-1|pmid=16670825}}</ref> * ਬਾਰਬੀਟਿਰੇਟਰੇਟਸ, ਫੀਨਾਈਟੋਇਨ ਅਤੇ ਕੁਝ ਹੋਰ ਐਨਜ਼ਾਈਮ-ਪ੍ਰੇਰਕ ਐਂਟੀਪਾਈਲਪਟਿਕਸ &nbsp; - ਇਹ ਸ਼ਾਇਦ ਵਿਟਾਮਿਨ ਡੀ ਦੀ ਪਾਚਕ ਕਿਰਿਆ ਨੂੰ ਵਧਾਉਂਦੇ ਹਨ।<ref>{{Cite journal|year=2007|title=Anti-epileptic medication and bone health|journal=Osteoporosis International|volume=18|issue=2|pages=129–42|doi=10.1007/s00198-006-0185-z|pmid=17091219}}</ref> * ਐੱਲ-ਥਾਈਰੋਕਸਾਈਨ ਓਵਰ-ਰਿਪਲੇਸਮੈਂਟ, ਓਸਟੋਪੋਰੋਸਿਸ ਵਿੱਚ ਯੋਗਦਾਨ ਪਾ ਸਕਦਾ ਹੈ, ਜਿਵੇਂ ਕਿ ਥਾਇਰੋਟੌਕਸਿਕੋਸਿਸ।<ref name="ICSI">{{Cite web|url=http://www.icsi.org/osteoporosis/diagnosis_and_treatment_of_osteoporosis__3.html|title=ICSI Health Care Guideline: Diagnosis and Treatment of Osteoporosis, 5th edition|last=Simonelli, C|date=July 2006|publisher=Institute for Clinical Systems Improvement|format=PDF|archive-url=https://web.archive.org/web/20070718014056/http://www.icsi.org/osteoporosis/diagnosis_and_treatment_of_osteoporosis__3.html|archive-date=18 July 2007|access-date=2008-04-08|display-authors=etal}}</ref> ਇਹ ਸਬਕਲੀਨਿਕ ਹਾਈਪੋਥਾਈਰੋਡਿਜ਼ਮ ਵਿੱਚ ਕੁਵਾਂ ਹੋ ਸਕਦਾ ਹੈ। * ਕਈਂ ਦਵਾਈਆਂ ਹਾਈਪੋਗੋਨਾਡਿਜ਼ਮ ਨੂੰ ਭੜਕਾਉਂਦੀਆਂ ਹਨ, ਉਦਾਹਰਣ ਲਈ ਛਾਤੀ ਦੇ ਕੈਂਸਰ, ਮੈਥੋਟਰੈਕਸੇਟ ਅਤੇ ਹੋਰ ਐਂਟੀਮੇਟੈਬੋਲਾਈਟ ਡਰੱਗਜ਼, ਡੀਪੋਟ ਪ੍ਰੋਜੈਸਟਰੋਨ ਅਤੇ ਗੋਨਾਡੋਟ੍ਰੋਪਿਨ-ਜਾਰੀ ਕਰਨ ਵਾਲੇ ਹਾਰਮੋਨ ਐਗੋਨੀਸਟ ਵਿੱਚ ਵਰਤੇ ਜਾਂਦੇ ਐਰੋਮੇਟੇਜ ਇਨਿਹਿਬਟਰਜ਼। * ਐਂਟੀਕੋਆਗੂਲੈਂਟਸ - ਹੈਪਰੀਨ ਦੀ ਲੰਮੀ ਮਿਆਦ ਦੀ ਵਰਤੋਂ ਹੱਡੀਆਂ ਦੇ ਘਣਤਾ ਵਿੱਚ ਕਮੀ ਦੇ ਨਾਲ ਜੁੜੀ ਹੋਈ ਹੈ,<ref>{{Cite journal|year=2002|title=Heparin and osteoporosis during pregnancy: 2002 update|journal=Lupus|volume=11|issue=10|pages=680–82|doi=10.1191/0961203302lu262oa|pmid=12413068}}</ref> ਅਤੇ ਵਾਰਫਾਰਿਨ (ਅਤੇ ਸਬੰਧਤ ਕੋਮਰਿਨ) ਲੰਬੇ ਸਮੇਂ ਦੀ ਵਰਤੋਂ ਵਿੱਚ ਓਸਟੀਓਪੋਰੋਟਿਕ ਫ੍ਰੈਕਚਰ ਦੇ ਵਧੇ ਹੋਏ ਜੋਖਮ ਨਾਲ ਜੁੜੇ ਹੋਏ ਹਨ।<ref>{{Cite journal|year=2006|title=Risk of osteoporotic fracture in elderly patients taking warfarin: results from the National Registry of Atrial Fibrillation 2|journal=Arch. Intern. Med.|volume=166|issue=2|pages=241–46|doi=10.1001/archinte.166.2.241|pmid=16432096}}</ref> * ਪ੍ਰੋਟੋਨ ਪੰਪ ਇਨਿਹਿਬਟਰਜ਼ - ਇਹ ਦਵਾਈਆਂ ਪੇਟ ਐਸਿਡ ਦੇ ਉਤਪਾਦਨ ਨੂੰ ਰੋਕਦੀਆਂ ਹਨ; ਇਹ ਕੈਲਸੀਅਮ ਸਮਾਈ ਵਿੱਚ ਵਿਘਨ ਪਾਉਣ ਲਈ ਸੋਚਿਆ ਜਾਂਦਾ ਹੈ।<ref>{{Cite journal|year=2006|title=Long-term proton pump inhibitor therapy and risk of hip fracture|url=https://archive.org/details/sim_jama_2006-12-27_296_24/page/2946|journal=JAMA|volume=296|issue=24|pages=2947–53|doi=10.1001/jama.296.24.2947|pmid=17190895}}</ref> ਦੀਰਘ ਫ਼ਾਸਫ਼ੇਟ ਬਾਈਡਿੰਗ ਨਾਲ ਵੀ ਹੋ ਸਕਦਾ ਹੈ [[ਐਲਮੀਨੀਅਮ|ਅਲਮੀਨੀਅਮ]] -ਰੱਖਣ ਵਾਲੇ ਖਟਾਸਮਾਰ . * ਥਿਆਜ਼ੋਲਿਡੀਨੇਡੀਅਨਜ਼ (ਸ਼ੂਗਰ ਦੇ ਲਈ ਵਰਤਿਆ) - ਰੇਅਜਿਗਲਾਝੋਨ ਅਤੇ ਸੰਭਵ ਪਿਓਗਲਾਈਟਾਜ਼ੋਨ ਦੇ ਇਨਿਹਿਬਟਰਜ਼ ਪੀਪੀਏ ਓਸਟੀਓਪਰੋਰਰੋਵਸਸ ਅਤੇ ਹੱਡੀ ਦੇ ਜੋਖਮ ਵਧ ਨਾਲ ਜੋੜਿਆ ਗਿਆ ਹੈ।<ref>{{Cite journal|year=2007|title=Effects of thiazolidinediones on bone loss and fracture|url=https://archive.org/details/sim_annals-of-pharmacotherapy_2007-12_41_12/page/2014|journal=Annals of Pharmacotherapy|volume=41|issue=12|pages=2014–18|doi=10.1345/aph.1K286|pmid=17940125}}</ref> * ਦੀਰਘ [[ਲਿਥੀਅਮ|ਲੀਥੀਅਮ]] ਥੈਰੇਪੀ ਓਸਟੀਓਪਰੋਸਿਸ ਨਾਲ ਜੁੜੀ ਹੈ। === ਵਿਕਾਸਵਾਦੀ === ਉਮਰ ਨਾਲ ਸਬੰਧਤ ਹੱਡੀਆਂ ਦਾ ਨੁਕਸਾਨ ਮਨੁੱਖਾਂ ਵਿੱਚ ਆਮ ਮੁੱਪ੍ਰਾਈਮਲੀਆਂ ਕਿਸਮਾਂ ਦੇ ਮੁਕਾਬਲੇ ਘੱਟ ਸੰਘਣੀ ਹੱਡੀਆਂ ਦੇ ਪ੍ਰਦਰਸ਼ਨ ਕਾਰਨ ਆਮ ਹੈ।<ref name="Latimer_2005">{{Cite journal|last=Latimer B|year=2005|title=The perils of being bipedal|url=https://archive.org/details/sim_annals-of-biomedical-engineering_2005-01_33_1/page/3|journal=Ann Biomed Eng|volume=33|issue=1|pages=3–6|doi=10.1007/s10439-005-8957-8|pmid=15709701}}</ref> ਮਨੁੱਖਾਂ ਦੀਆਂ ਵਧੇਰੇ ਛੇਤੀ ਹੱਡੀਆਂ ਦੇ ਕਾਰਨ, ਗੰਭੀਰ ਓਸਟੀਓਪਰੋਸਿਸ ਅਤੇ ਓਸਟੀਓਪਰੋਰੋਸਿਸ ਨਾਲ ਸਬੰਧਤ ਭੰਜਨ ਦੀ ਬਾਰੰਬਾਰਤਾ ਵਧੇਰੇ ਹੁੰਦੀ ਹੈ।<ref name="Cot2011">{{Cite journal|last=Cotter M|displayauthors=et al|year=2011|title=Human evolution and osteoporosis-related spinal fractures|journal=PLoS ONE|volume=6|issue=10|pages=e26658|bibcode=2011PLoSO...626658C|doi=10.1371/journal.pone.0026658|pmc=3197574|pmid=22028933}}</ref> Teਸਟਿਓਪੋਰੋਸਿਸ ਦੀ ਮਨੁੱਖੀ ਕਮਜ਼ੋਰੀ ਇੱਕ ਸਪਸ਼ਟ ਲਾਗਤ ਹੈ ਪਰ ਇਸ ਨੂੰ ਬਾਈਪੇਡਿਜ਼ਮਵਾਦ ਦੇ ਲਾਭ ਨਾਲ ਜਾਇਜ਼ ਠਹਿਰਾਇਆ ਜਾ ਸਕਦਾ ਹੈ ਕਿ ਇਹ ਕਮਜ਼ੋਰੀ ਇਸ ਤਰਾਂ ਦਾ ਲਾਭ ਹੈ। ਇਹ ਸੁਝਾਅ ਦਿੱਤਾ ਗਿਆ ਹੈ ਕਿ ਛੇਤੀ ਹੱਡੀਆਂ ਸਾਡੇ ਪ੍ਰਾਇਮਰੀ ਹਮਰੁਤਬਾਆਂ ਦੀ ਤੁਲਨਾ ਵਿੱਚ ਦੋ ਸਤਹਾਂ 'ਤੇ ਹੋਣ ਵਾਲੇ ਤਣਾਅ ਨੂੰ ਜਜ਼ਬ ਕਰਨ ਵਿੱਚ ਸਹਾਇਤਾ ਕਰਦੀਆਂ ਹਨ ਜਿਨ੍ਹਾਂ ਕੋਲ ਤਾਕਤ ਫੈਲਾਉਣ ਲਈ ਚਾਰ ਸਤਹ ਹਨ। ਇਸ ਤੋਂ ਇਲਾਵਾ, ਪੋਰੋਸਿਟੀ ਵਧੇਰੇ ਲਚਕਤਾ ਅਤੇ ਇੱਕ ਹਲਕਾ ਪਿੰਜਰ ਦੀ ਆਗਿਆ ਦਿੰਦੀ ਹੈ ਜਿਸਦਾ ਸਮਰਥਨ ਕਰਨਾ ਸੌਖਾ ਹੈ। ਇੱਕ ਹੋਰ ਵਿਚਾਰ ਇਹ ਵੀ ਹੋ ਸਕਦਾ ਹੈ ਕਿ ਅੱਜ ਖੁਰਾਕਾਂ ਵਿੱਚ ਕੈਲਸੀਅਮ ਦੀ ਮਾਤਰਾ ਘੱਟ ਹੈ ਜੋ ਕਿ ਦੂਸਰੇ ਪ੍ਰਾਈਮੈਟਸ ਜਾਂ ਟੀਟ੍ਰੈਪਡਲ ਪੁਰਖਿਆਂ ਦੀਆਂ ਖੁਰਾਕਾਂ ਨਾਲੋਂ ਬਹੁਤ ਘੱਟ ਹੈ ਜੋ ਓਸਟੀਓਪਰੋਰੋਸਿਸ ਦੇ ਸੰਕੇਤ ਦਿਖਾਉਣ ਦੀ ਵਧੇਰੇ ਸੰਭਾਵਨਾ ਦਾ ਕਾਰਨ ਬਣ ਸਕਦੀ ਹੈ।<ref name="pmid2053574">{{Cite journal|year=1991|title=Calcium in evolutionary perspective|journal=Am. J. Clin. Nutr.|volume=54|issue=1 Suppl|pages=281S–87S|doi=10.1093/ajcn/54.1.281S|pmid=2053574}}</ref> == ਜਰਾਸੀਮ == [[ਤਸਵੀਰ:Osteoporosis_Locations.png|thumb|ਓਸਟੀਓਪਰੋਰੋਸਿਸ ਦੇ ਸਥਾਨ]] ਓਸਟੀਓਪਰੋਰੋਸਿਸ ਦੇ ਸਾਰੇ ਮਾਮਲਿਆਂ ਵਿੱਚ ਅੰਤਰੀਵ ਵਿਧੀ ਹੱਡੀਆਂ ਦੇ ਮੁੜ ਸਥਾਪਨ ਅਤੇ [[ਹੱਡੀ|ਹੱਡੀਆਂ ਦੇ ਗਠਨ ਦੇ]] ਵਿਚਕਾਰ ਇੱਕ ਅਸੰਤੁਲਨ ਹੈ।ਆਮ ਹੱਡੀ ਵਿਚ, ਹੱਡੀਆਂ ਦੀ ਮੈਟ੍ਰਿਕਸ ਰੀਮੌਡਲਿੰਗ ਨਿਰੰਤਰ ਹੁੰਦੀ ਹੈ; ਸਾਰੇ ਹੱਡੀਆਂ ਦੇ ਪੁੰਜਾਂ ਵਿੱਚੋਂ 10% ਸਮੇਂ ਤੇ ਕਿਸੇ ਵੀ ਸਮੇਂ ਦੁਬਾਰਾ ਤਿਆਰ ਕੀਤੇ ਜਾ ਸਕਦੇ ਹਨ। ਇਹ ਪ੍ਰਕਿਰਿਆ ਹੱਡੀਆਂ ਦੀਆਂ ਮਲਟੀਸੈਲਿਓਲਰਲਰ ਯੂਨਿਟਾਂ (ਵੀ ਮ ਜੁ ਸ) ਵਿੱਚ ਹੁੰਦੀ ਹੈ ਜਿਵੇਂ ਕਿ 1963 ਵਿੱਚ ਫ੍ਰੌਸਟ ਅਤੇ ਥੌਮਸ ਦੁਆਰਾ ਵਰਣਿਤ ਕੀਤੀ ਗਈ ਸੀ।<ref>Frost HM, Thomas CC. Bone Remodeling Dynamics. Springfield, IL: 1963.</ref> ਹੱਡੀ ਦੇ ਮੈਟ੍ਰਿਕਸ ਨੂੰ ਨੀਵਾਂ ਕਰਨ ਲਈ ਟ੍ਰਾਂਸਕ੍ਰਿਪਸ਼ਨ ਫੈਕਟਰ ਪੀਯੂ 1 ਦੁਆਰਾ ਓਸਟੀਓਕਲਾਸਟਸ ਦੀ ਸਹਾਇਤਾ ਕੀਤੀ ਜਾਂਦੀ ਹੈ, ਜਦੋਂ ਕਿ ਓਸਟੋਬਲਾਸਟਸ ਹੱਡੀਆਂ ਦੇ ਮੈਟ੍ਰਿਕਸ ਨੂੰ ਦੁਬਾਰਾ ਬਣਾਉਂਦੇ ਹਨ। ਤਦ ਘੱਟ ਹੱਡੀਆਂ ਦੀ ਪੁੰਜ ਦੀ ਘਣਤਾ ਉਦੋਂ ਹੋ ਸਕਦੀ ਹੈ ਜਦੋਂ ਓਸਟੀਓਕਲਾਸਟਸ ਹੱਡੀ ਦੇ ਮੈਟ੍ਰਿਕਸ ਨੂੰ ਓਡੀਓਬਲਾਸਟਾਂ ਤੋਂ ਹੱਡੀ ਦੇ ਪੁਨਰ ਨਿਰਮਾਣ ਨਾਲੋਂ ਤੇਜ਼ੀ ਨਾਲ ਡੀਗਰੇਡ ਕਰ ਰਹੇ ਹੁੰਦੇ ਹਨ।<ref>{{Cite journal|date=2013|title=Genome-wide approaches for identifying genetic risk factors for osteoporosis|journal=Genome Medicine|volume=5|issue=5|pages=44|doi=10.1186/gm448|pmc=3706967|pmid=23731620}}</ref> [[ਸ਼੍ਰੇਣੀ:All articles with unsourced statements]] jhwol60f5usa9xatn36qhqiidi4vskf 3 136837 846581 571724 2026-09-19T21:41:12Z Mfield 58361 Mfield ਨੇ [[ਵਰਤੋਂਕਾਰ ਗੱਲ-ਬਾਤ:PrunedNeuron]] ਵਰਕੇ ਨੂੰ ਬਿਨਾਂ ਕੋਈ ਮੋੜ ਛੱਡੇ [[ਵਰਤੋਂਕਾਰ ਗੱਲ-ਬਾਤ:Renamed user 57f0002052a8356c2028992f5c383561]] 'ਤੇ ਥਾਂ-ਬਦਲੀ ਕੀਤੀ ਏ: Automatically moved page while renaming the user "[[Special:CentralAuth/PrunedNeuron|PrunedNeuron]]" to "[[Special:CentralAuth/Renamed user 57f0002052a8356c2028992f5c383561|Renamed user 57f0002052a8356c2028992f5c383561]]" 571724 wikitext text/x-wiki {{Template:Welcome|realName=|name=PrunedNeuron}} -- [[ਵਰਤੋਂਕਾਰ:New user message|New user message]] ([[ਵਰਤੋਂਕਾਰ ਗੱਲ-ਬਾਤ:New user message|ਗੱਲ-ਬਾਤ]]) 16:33, 29 ਅਗਸਤ 2021 (UTC) nhkovgnjz25f200detgjcoumqo2yua4 0 138774 846571 687432 2026-09-19T18:26:49Z Saroj 17513 // Edit via Wikiplus 846571 wikitext text/x-wiki {{Infobox person | name = Banita Sandhu | image = Banita Sandhu-3992-3.jpg | alt = | caption = Sandhu in 2020 | birth_name = | birth_date = {{Birth date and age|1997|06|22|df=y}} | birth_place = [[Caerleon]], [[Wales]] | death_date = | death_place = | nationality = [[United Kingdom|British]] | occupation = Actor | years_active = 2018–present }} '''ਬਨੀਤਾ ਸੰਧੂ''' (ਜਨਮ 22 ਜੂਨ 1997)<ref>{{Cite web|url=https://indianexpress.com/photos/entertainment-gallery/inside-banita-sandhu-24th-birthday-celebration-7371535/|title=Inside Banita Sandhu 24th birthday celebration|date=23 June 2021|website=[[The Indian Express]]|archive-url=https://web.archive.org/web/20210623054618/https://indianexpress.com/photos/entertainment-gallery/inside-banita-sandhu-24th-birthday-celebration-7371535/|archive-date=23 June 2021|access-date=21 July 2021}}</ref> ਇੱਕ ਵੈਲਸ਼ ਅਦਾਕਾਰਾ ਹੈ, ਜੋ ਮੁੱਖ ਤੌਰ 'ਤੇ ਭਾਰਤੀ ਫ਼ਿਲਮਾਂ ਵਿੱਚ ਕੰਮ ਕਰਦੀ ਹੈ।<ref>{{Cite web|url=https://www.hindustantimes.com/bollywood/varun-dhawan-s-october-heroine-banita-sandhu-everything-you-need-to-know-about-her-see-pics/story-TZjD6GlTERj9Eh17XiIpNL.html|title=Varun Dhawan’s October heroine Banita Sandhu: Everything you need to know about her. See pics|date=2018-03-27|website=[[Hindustan Times]]|archive-url=https://web.archive.org/web/20181008134711/https://www.hindustantimes.com/bollywood/varun-dhawan-s-october-heroine-banita-sandhu-everything-you-need-to-know-about-her-see-pics/story-TZjD6GlTERj9Eh17XiIpNL.html|archive-date=8 October 2018|access-date=2020-07-28}}</ref> ਉਸਨੇ 2018 ਦੀ ਹਿੰਦੀ ਫ਼ਿਲਮ ਅਕਤੂਬਰ ਵਿੱਚ ਆਪਣੀ ਫ਼ਿਲਮੀ ਕਰੀਅਰ ਦੀ ਸ਼ੁਰੂਆਤ ਕੀਤੀ ਅਤੇ [[ਤਮਿਲ਼ ਭਾਸ਼ਾ|ਤਮਿਲ]] ਫ਼ਿਲਮ ਆਦਿਤਿਆ ਵਰਮਾ ਅਤੇ ਅਮਰੀਕੀ ਵਿਗਿਆਨ ਗਲਪ ਲੜੀ ਪਾਂਡੋਰਾ (ਦੋਵੇਂ 2019) ਵਿੱਚ ਅਭਿਨੈ ਕੀਤਾ। == ਮੁੱਢਲਾ ਜੀਵਨ ਅਤੇ ਸਿੱਖਿਆ == ਸੰਧੂ ਦਾ ਜਨਮ ਕੈਰਲੀਓਨ, [[ਵੇਲਜ਼]]<ref>{{Cite news|url=https://indianexpress.com/article/entertainment/bollywood/banita-sandhu-october-varun-dhawan-5146509/|title=Banita Sandhu on October: I was so frustrated acting still for so long|date=21 April 2018|work=[[The Indian Express]]|access-date=21 January 2020|archive-url=https://web.archive.org/web/20180421162140/http://indianexpress.com/article/entertainment/bollywood/banita-sandhu-october-varun-dhawan-5146509/|archive-date=21 April 2018|agency=[[Indo-Asian News Service|IANS]]}}</ref> ਵਿੱਚ ਦੂਜੀ ਪੀੜ੍ਹੀ ਦੇ ਬ੍ਰਿਟਿਸ਼ ਭਾਰਤੀ ਮਾਪਿਆਂ ਵਿੱਚ ਹੋਇਆ ਸੀ। ਉਹ ਕਿੰਗਜ਼ ਕਾਲਜ ਲੰਡਨ ਤੋਂ ਅੰਗਰੇਜ਼ੀ ਸਾਹਿਤ ਵਿੱਚ ਆਪਣੀ ਪੜ੍ਹਾਈ ਕਰਨ ਲਈ 18 ਸਾਲ ਦੀ ਉਮਰ ਵਿੱਚ [[ਲੰਡਨ]] ਚਲੀ ਗਈ।<ref>{{Cite news|url=https://www.theguardian.com/film/2018/mar/30/banita-sandhu-the-london-undergrad-moonlighting-as-a-bollywood-star|title=Banita Sandhu&nbsp;– the London undergrad moonlighting as a Bollywood star|last=Waheed|first=Alia|date=30 March 2018|work=[[The Guardian]]|access-date=27 November 2019|archive-url=https://web.archive.org/web/20190710215626/https://www.theguardian.com/film/2018/mar/30/banita-sandhu-the-london-undergrad-moonlighting-as-a-bollywood-star|archive-date=10 July 2019}}</ref> ਉਸਨੇ 11 ਸਾਲ ਦੀ ਉਮਰ ਵਿੱਚ ਅਦਾਕਾਰੀ ਸ਼ੁਰੂ ਕਰ ਦਿੱਤੀ ਸੀ।<ref>{{Cite web|url=https://www.itv.com/news/wales/2018-03-22/welsh-star-banita-sandhu-makes-bollywood-debut/|title=Welsh star Banita Sandhu makes Bollywood debut|date=22 March 2018|website=[[itv.com]]|publisher=[[ITV plc]]|archive-url=https://web.archive.org/web/20210108143429/https://www.itv.com/news/wales/2018-03-22/welsh-star-banita-sandhu-makes-bollywood-debut|archive-date=8 January 2021|access-date=1 December 2019}}</ref> == ਕਰੀਅਰ == ਸੰਧੂ ਇੱਕ ਚਿਊਇੰਗਮ ਇਸ਼ਤਿਹਾਰ ਵਿੱਚ ਦਿਖਾਈ ਦਿੱਤੀ, ਜਿਸ ਵਿੱਚ ਬੈਕਗ੍ਰਾਊਂਡ ਸਕੋਰ ਵਜੋਂ "ਏਕ ਅਜਨਬੀ ਹਸੀਨਾ ਸੇ" ਗੀਤ ਸੀ; ਅਤੇ ਇੱਕ ਹੋਰ ਇਸ਼ਤਿਹਾਰ, ਵੋਡਾਫੋਨ ਇੰਡੀਆ ਲਈ, ਜੋ ਇੰਡੀਅਨ ਪ੍ਰੀਮੀਅਰ ਲੀਗ ਕ੍ਰਿਕਟ ਸੀਜ਼ਨ ਦੌਰਾਨ ਪ੍ਰਸਾਰਿਤ ਕੀਤਾ ਗਿਆ ਸੀ।<ref>{{Cite news|url=https://www.theguardian.com/film/2018/mar/30/banita-sandhu-the-london-undergrad-moonlighting-as-a-bollywood-star|title=Banita Sandhu&nbsp;– the London undergrad moonlighting as a Bollywood star|last=Waheed|first=Alia|date=30 March 2018|work=[[The Guardian]]|access-date=27 November 2019|archive-url=https://web.archive.org/web/20190710215626/https://www.theguardian.com/film/2018/mar/30/banita-sandhu-the-london-undergrad-moonlighting-as-a-bollywood-star|archive-date=10 July 2019}}</ref><ref>{{Cite news|url=https://timesofindia.indiatimes.com/entertainment/hindi/bollywood/photo-features/banita-sandhu-lesser-known-facts-about-the-debutante/commercial-break/photostory/63280922.cms|title=Banita Sandhu: Lesser known facts about the debutante|date=30 March 2018|work=[[The Times of India]]|access-date=27 November 2019|archive-url=https://web.archive.org/web/20190721012631/https://timesofindia.indiatimes.com/entertainment/hindi/bollywood/photo-features/banita-sandhu-lesser-known-facts-about-the-debutante/Commercial-break/photostory/63280922.cms|archive-date=21 July 2019}}</ref> ਉਸਦੀ ਪਹਿਲੀ ਫ਼ੀਚਰ ਫ਼ਿਲਮ ਅਕਤੂਬਰ ਸੀ, ਜਿਸ ਵਿੱਚ [[ਵਰੁਣ ਧਵਨ]] ਸੀ, ਜੋ 2018 ਵਿੱਚ ਰਿਲੀਜ਼ ਹੋਈ ਸੀ। ਇਸ ਤੋਂ ਬਾਅਦ 2019 ਵਿੱਚ ਅਮਰੀਕੀ ਟੀ.ਵੀ. ਲੜੀ ਪਾਂਡੋਰਾ<ref>{{Cite news|url=https://www.hindustantimes.com/bollywood/october-actor-banita-sandhu-joins-in-sci-fi-series-for-netflix-pandora-varun-dhawan-is-proud-of-her/story-HKPRyrTyKAaNkGEOy2yvcN.html|title=October actor Banita Sandhu joins in sci-fi series for Netflix Pandora, Varun Dhawan is proud of her|date=9 May 2019|work=[[Hindustan Times]]|access-date=28 November 2019|archive-url=https://web.archive.org/web/20191128064705/https://www.hindustantimes.com/bollywood/october-actor-banita-sandhu-joins-in-sci-fi-series-for-netflix-pandora-varun-dhawan-is-proud-of-her/story-HKPRyrTyKAaNkGEOy2yvcN.html|archive-date=28 November 2019|agency=[[Indo-Asian News Service]]}}</ref> ਅਤੇ ਤਮਿਲ ਫ਼ਿਲਮ ਆਦਿਤਿਆ ਵਰਮਾ ਆਈ,<ref>{{Cite news|url=https://www.hindustantimes.com/regional-movies/arjun-reddy-s-tamil-remake-now-titled-adithya-varma-new-poster-out/story-j1uCmVAcs2uzGN6kWawpUO.html|title=Arjun Reddy’s Tamil remake now titled Adithya Varma, new poster out|date=19 February 2019|work=[[Hindustan Times]]|access-date=28 November 2019|archive-url=https://web.archive.org/web/20190219153609/https://www.hindustantimes.com/regional-movies/arjun-reddy-s-tamil-remake-now-titled-adithya-varma-new-poster-out/story-j1uCmVAcs2uzGN6kWawpUO.html|archive-date=19 February 2019}}</ref> ਬਾਅਦ ਵਿੱਚ ਉਸਨੇ ਹਿੰਦੀ ਫ਼ਿਲਮ ਸਰਦਾਰ ਊਧਮ ਸਿੰਘ<ref>{{Cite web|url=https://www.bollywoodhungama.com/news/bollywood/yes-im-sardar-udham-singh-october-actress-banita-sandhu-back-shoojit-sircars-udham-singh/|title=“Yes I’m doing Sardar Udham Singh,” October actress Banita Sandhu is back in Shoojit Sircar’s Udham Singh|last=Jha|first=Subhash K.|date=19 November 2019|website=[[Bollywood Hungama]]|archive-url=https://web.archive.org/web/20191221114104/https://www.bollywoodhungama.com/news/bollywood/yes-im-sardar-udham-singh-october-actress-banita-sandhu-back-shoojit-sircars-udham-singh/|archive-date=21 December 2019|access-date=24 December 2019}}</ref> ਅਤੇ ਬ੍ਰਿਟਿਸ਼ ਫ਼ਿਲਮ ਕਵਿਤਾ ਐਂਡ ਟੇਰੇਸਾ ਲਈ ਸਾਈਨ ਕੀਤਾ।<ref>{{Cite web|url=https://www.hindustantimes.com/bollywood/lockdown-diaries-banita-sandhu-says-how-her-lifestyle-has-become-so-sedentary-during-this-crisis/story-8bIW8k0bBIeNxLzhaIPlyK.html|title=Lockdown Diaries: Banita Sandhu says how her lifestyle has become so sedentary during this crisis|date=22 April 2020|website=[[Hindustan Times]]|archive-url=https://web.archive.org/web/20200715155030/https://www.hindustantimes.com/bollywood/lockdown-diaries-banita-sandhu-says-how-her-lifestyle-has-become-so-sedentary-during-this-crisis/story-8bIW8k0bBIeNxLzhaIPlyK.html|archive-date=15 July 2020|access-date=15 July 2020}}</ref> == ਫ਼ਿਲਮੋਗ੍ਰਾਫੀ == === ਫ਼ਿਲਮ === {| class="wikitable" !ਸਾਲ ! ਫ਼ਿਲਮ ! ਭੂਮਿਕਾ ! ਭਾਸ਼ਾ ! ਨੋਟਸ |- | 2018 | ''ਅਕਤੂਬਰ'' | ਸ਼ਿਉਲੀ ਅਈਅਰ | [[ਹਿੰਦੀ ਭਾਸ਼ਾ|ਹਿੰਦੀ]] | ਨਾਮਜ਼ਦ - [[ਫ਼ਿਲਮਫ਼ੇਅਰ ਸਭ ਤੋਂ ਵਧੀਆ ਨਵੀਂ ਅਦਾਕਾਰਾ|ਬੈਸਟ ਫੀਮੇਲ ਡੈਬਿਊ ਲਈ ਫ਼ਿਲਮਫੇਅਰ ਅਵਾਰਡ]] |- | rowspan="2" | 2019 | ''ਆਦਿਤਿਆ ਵਰਮਾ'' | ਮੀਰਾ ਸ਼ੈਟੀ | [[ਤਮਿਲ਼ ਭਾਸ਼ਾ|ਤਾਮਿਲ]] | |- | ਇਟਰਨਲ ਬਿਊਟੀ | ਅਲੈਕਸ | [[ਅੰਗਰੇਜ਼ੀ ਬੋਲੀ|ਅੰਗਰੇਜ਼ੀ]] | |- | 2021 | ''ਸਰਦਾਰ ਊਧਮ'' | ਰੇਸ਼ਮਾ | ਹਿੰਦੀ | |-| TBA | ਟੀਬੀਏ | ''ਕਵਿਤਾ ਐਂਡ ਟੇਰੇਸਾ'' | ਕਵਿਤਾ | ਅੰਗਰੇਜ਼ੀ |ਫ਼ਿਲਮਾਂਕਣ |} === ਟੈਲੀਵਿਜ਼ਨ === {| class="wikitable" !ਸਾਲ ! ਫ਼ਿਲਮ ! ਭੂਮਿਕਾ ! ਭਾਸ਼ਾ ! ਨੋਟਸ |- | 2019 | ''ਪੰਡੋਰਾ'' | ਡੇਲੇਨੀ ਪਿਲਰ | [[ਅੰਗਰੇਜ਼ੀ ਬੋਲੀ|ਅੰਗਰੇਜ਼ੀ]] | |} === ਸੰਗੀਤ ਵੀਡੀਓ === {| class="wikitable" !ਸਾਲ ! ਸਿਰਲੇਖ ! ਕਲਾਕਾਰ ! ਭਾਸ਼ਾ ! ਨੋਟਸ |- | 2018 | ਜਿੰਦ ਮਾਹੀ | [[ਦਿਲਜੀਤ ਦੁਸਾਂਝ|ਦਿਲਜੀਤ ਦੋਸਾਂਝ]] | [[ਪੰਜਾਬੀ ਭਾਸ਼ਾ|ਪੰਜਾਬੀ]] | |} == ਹਵਾਲੇ == {{ਹਵਾਲੇ}} == ਬਾਹਰੀ ਲਿੰਕ == * {{IMDB name|9460339}} * {{ਬਾਲੀਵੁੱਡ ਹੰਗਾਮਾ|banita-sandhu}} * [https://www.itv.com/news/wales/2018-03-22/welsh-star-banita-sandhu-makes-bollywood-debut/ ਛੇ 'ਤੇ ਵੇਲਜ਼ ਨਾਲ ਇੰਟਰਵਿਊ] * [https://www.spotlight.com/interactive/cv/17/F131525.html ਸਪੌਟਲਾਈਟ ਸੀਵੀ] {{Webarchive|url=https://web.archive.org/web/20200810161421/https://www.spotlight.com/interactive/cv/17/F131525.html |date=2020-08-10 }} [[ਸ਼੍ਰੇਣੀ:ਜ਼ਿੰਦਾ ਲੋਕ]] [[ਸ਼੍ਰੇਣੀ:ਜਨਮ 1997]] qgdqhfxnls1taemxxkuf9muoxulvlvf 3 142457 846554 605076 2026-09-19T14:05:49Z Cabayi 27315 Cabayi ਨੇ ਸਫ਼ਾ [[ਵਰਤੋਂਕਾਰ ਗੱਲ-ਬਾਤ:Vibrate69]] ਨੂੰ [[ਵਰਤੋਂਕਾਰ ਗੱਲ-ਬਾਤ:Huh trademark]] ’ਤੇ ਭੇਜਿਆ: Automatically moved page while renaming the user "[[Special:CentralAuth/Vibrate69|Vibrate69]]" to "[[Special:CentralAuth/Huh trademark|Huh trademark]]" 605076 wikitext text/x-wiki {{Template:Welcome|realName=|name=Vibrate69}} -- [[ਵਰਤੋਂਕਾਰ:New user message|New user message]] ([[ਵਰਤੋਂਕਾਰ ਗੱਲ-ਬਾਤ:New user message|ਗੱਲ-ਬਾਤ]]) 08:45, 8 ਜੂਨ 2022 (UTC) exehxkuv2o4f15hgfhv6cdrdi5jnhh0 0 152483 846579 814346 2026-09-19T20:43:47Z InternetArchiveBot 37445 Rescuing 0 sources and tagging 1 as dead.) #IABot (v2.0.9.5 846579 wikitext text/x-wiki {{Infobox musical artist | honorific_prefix = | name = ਕਵਿਤਾ ਪੌਡਵਾਲ ਤੁਲਪੁਲੇ | image = Kavita Paudwal Tulpule.jpg | image_size = | image_upright = | landscape = <!-- yes, if wide image, otherwise leave blank --> | alt = | caption = | native_name = | native_name_lang = | birth_name = ਕਵਿਤਾ ਪੌਡਵਾਲ | alias = | birth_date = {{Birth year|1974}}<ref>{{cite news |title=Anuradha Paudwal dismisses woman claiming to be her daughter: 'I don't clarify idiotic statements' |url=https://www.hindustantimes.com/music/anuradha-paudwal-dismisses-woman-claiming-to-be-her-daughter-i-don-t-clarify-idiotic-statements/story-4Ohmt72iQQsGdcF8GkgtWL.html |newspaper=[[Hindustan Times]] |date=3 January 2020}}</ref> | birth_place = | origin = | genre = [[ਬਾਲੀਵੁੱਡ]], [[ਭਜਨ]], [[ਗ਼ਜ਼ਲ]] | occupation = ਗਾਇਕ, ਸੰਗੀਤਕਾਰ | instrument = ਗਾਇਕ | years_active = 1984–present | label = [[ਟੀ-ਸੀਰੀਜ਼ (ਕੰਪਨੀ)|ਟੀ-ਸੀਰੀਜ਼]], [[ਟਾਈਮਜ਼ ਮਿਊਜ਼ਿਕ]], [[ਵੀਨਸ ਰਿਕਾਰਡਸ ਅਤੇ ਟੇਪਸ|ਵੀਨਸ]], [[ਸ਼ੇਮਾਰੂ ਐਂਟਰਟੇਨਮੈਂਟ|ਸ਼ੇਮਾਰੂ]] | associated_acts = [[ਇਹ. ਰੁ. ਰਹਿਮਾਨ]], [[ਪੰਕਜ ਉਧਾਸ]], [[ਅਨੁਰਾਧਾ ਪੌਡਵਾਲ]], [[ਅਸ਼ੋਕ ਪਟਕੀ]] }} '''ਕਵਿਤਾ ਪੌਡਵਾਲ ਤੁਲਪੁਲੇ''' (ਜਨਮ 1974), ਇੱਕ ਭਾਰਤੀ ਗਾਇਕਾ ਹੈ।<ref>{{Cite news|url=https://urbanasian.com/music/2014/05/kavita-paudwal-launches-her-latest-romantic-number-dil-ki-baatein/|title=Kavita Paudwal launches her latest romantic number, 'Dil Ki Baatein'!|date=10 May 2014|publisher="UrbanAsian.com"}}{{ਮੁਰਦਾ ਕੜੀ|date=ਸਤੰਬਰ 2026 |bot=InternetArchiveBot |fix-attempted=yes }}</ref><ref>{{Cite news|url=https://www.livehindustan.com/entertainment/story-without-talent-no-one-can-move-forward-says-kavita-paudwal-1706530.html|title=नाम चलता है लेकिन टैलेंट के बगैर काम नहीं चलता: कविता पौडवाल|last=Semwal|first=Neha|date=20 December 2017|publisher=[[Hindustan (newspaper)|Hindustan]]|language=Hindi}}</ref><ref>{{Cite news|url=https://timesofindia.indiatimes.com/entertainment/hindi/music/news/anup-jalota-kavita-paudwal-among-other-singers-to-jazz-up-ganeshotsav-in-nyc/articleshow/77680185.cms|title=Anup Jalota, Kavita Paudwal among other singers to jazz up Ganeshotsav in NYC|date=21 August 2020|work=[[The Times of India]]}}</ref><ref>{{Cite news|url=http://www.radioandmusic.com/entertainment/editorial/news/170825-each-one-has-different-connection-ganeshji|title=Each one has a different connection with Ganeshji: Kavita Paudwal|date=25 August 2017|work=Radioandmusic.com}}</ref> ਉਹ ਭਗਤੀ ਗੀਤ [[ਭਜਨ]] ਗਾਉਣ ਲਈ ਜਾਣੀ ਜਾਂਦੀ ਹੈ ਅਤੇ ਉਸਨੇ ''ਗਾਇਤਰੀ ਮੰਤਰ'', ''ਕ੍ਰਿਸ਼ਨਾ ਅਤੇ ਲਕਸ਼ਮੀ'' ਅਤੇ ''ਅਮ੍ਰਿਤਵਾਨੀ'' ਸਮੇਤ ਲਗਭਗ 40 ਸੰਗੀਤ ਐਲਬਮਾਂ ਰਿਲੀਜ਼ ਕੀਤੀਆਂ ਹਨ।<ref name="zee">{{Cite news|url=https://zeenews.india.com/music/kavita-paudwal-wants-to-do-playback-for-priyanka-chopra-deepika-padukone_1961064.html|title=Kavita Paudwal wants to do playback for Priyanka Chopra, Deepika Padukone|date=23 December 2016|publisher=[[Zee News]]|access-date=17 ਫ਼ਰਵਰੀ 2023|archive-date=12 ਨਵੰਬਰ 2020|archive-url=https://web.archive.org/web/20201112203528/https://zeenews.india.com/music/kavita-paudwal-wants-to-do-playback-for-priyanka-chopra-deepika-padukone_1961064.html|url-status=dead}}</ref><ref>{{Cite news|url=http://www.radioandmusic.com/entertainment/editorial/news/170515-my-mothers-guidance-most-important-me|title=My mother's guidance most important to me|date=15 May 2017|publisher="Radioandmusic.com"}}</ref> ਉਹ 1995 ਤੋਂ ਭਗਤੀ ਗੀਤ ਗਾ ਰਹੀ ਹੈ<ref>{{Cite news|url=https://www.amarujala.com/photo-gallery/entertainment/bollywood/this-is-singer-anuradha-paudwal-s-daughter-now-in-this-condition|title=यह है सिंगर अनुराधा पौडवाल की खूबसूरत बेटी, बॉलीवुड में नहीं मिल रहा काम, ऐसे कर रहीं गुजारा|date=2018-04-23|publisher=[[Amar Ujala]]|language=Hindi}}</ref><ref>{{Cite news|url=https://www.bhaskar.com/news/CHH-BIL-MAT-latest-bilaspur-news-024503-1056520-NOR.html|title=लंबे समय तक टिके रहने रियाज जरूरी, वरना पानी के बुलबुले तो उठते रहते हैं: कविता|date=22 December 2014|publisher=[[Dainik Bhaskar]]|location=Bilaspur|language=Hindi}}</ref> ਉਸਨੇ ''ਹਈਆ'' (1995), ''ਮਿਰਚ ਮਸਾਲਾ'' (1996), ਅਤੇ ''ਜੂਲੀ ਆਈ ਲਵ ਯੂ'' ਵਰਗੇ ਹਿੱਟ ਗੀਤਾਂ ਲਈ ਆਪਣੀ ਆਵਾਜ਼ ਦਿੱਤੀ ਹੈ।<ref name="hansindia">{{Cite news|url=https://www.thehansindia.com/featured/sunday-hans/a-spiritual-connection-to-music-522733|title=A spiritual connection to music|date=21 April 2019|publisher=[[The Hans India]]}}</ref> ਉਸਨੇ ਕਈ [[ਬਾਲੀਵੁੱਡ]] ਫਿਲਮਾਂ ਲਈ ਪਲੇਬੈਕ ਗਾਇਕੀ ਕੀਤੀ ਹੈ, ਕੁਝ ਵਿੱਚ ''ਤੋਹਫਾ'' (1984), ''ਜੂਨਨ'' (1992), ''ਫੂਲ ਬਣੇ ਪੱਥਰ'' (1998), ''ਭਾਵਨਾ'' (1984), ਅਤੇ ''ਅੰਗਾਰੇ'' (1998) ਸ਼ਾਮਲ ਹਨ।<ref name="indianfilmhistory">{{Cite web |date=2021 |title=Kavita Paudwal's Filmography |url=https://www.indianfilmhistory.com/celebrity/filmography/kavita-paudwal |website=IndianFilmHistory.com |access-date=2023-02-17 |archive-date=2024-11-27 |archive-url=https://web.archive.org/web/20241127034337/https://www.indianfilmhistory.com/celebrity/filmography/kavita-paudwal |url-status=dead }}</ref><ref name="cinestaan">{{Cite web |title=Kavita Paudwal |url=https://www.cinestaan.com/people/kavita-paudwal-70426 |website=Cinestaan.com |access-date=2023-02-17 |archive-date=2021-09-24 |archive-url=https://web.archive.org/web/20210924175421/https://www.cinestaan.com/people/kavita-paudwal-70426 |url-status=dead }}</ref> ਉਹ ਮੁੱਖ ਤੌਰ 'ਤੇ ਹਿੰਦੀ ਭਾਸ਼ਾਵਾਂ ਦੀਆਂ ਫਿਲਮਾਂ ਅਤੇ ਸੰਗੀਤ ਐਲਬਮਾਂ ਵਿੱਚ ਗਾਉਂਦੀ ਹੈ ਪਰ ਉਸਨੇ [[ਤਮਿਲ਼ ਭਾਸ਼ਾ|ਤਾਮਿਲ]], [[ਤੇਲੁਗੂ ਭਾਸ਼ਾ|ਤੇਲਗੂ]], [[ਬੰਗਾਲੀ ਭਾਸ਼ਾ|ਬੰਗਾਲੀ]], [[ਕੰਨੜ]], [[ਮਰਾਠੀ ਭਾਸ਼ਾ|ਮਰਾਠੀ]], ਗੁਜਰਾਤੀ, ਨੇਪਾਲੀ, ਮਲਿਆਲਮ, ਉੜੀਆ, ਭੋਜਪੁਰੀ ਅਤੇ ਹੋਰ ਭਾਰਤੀ ਭਾਸ਼ਾਵਾਂ ਵਿੱਚ ਵੀ ਗਾਇਆ ਹੈ।<ref name="zee2">{{Cite news|url=https://zeenews.india.com/music/kavita-paudwal-wants-to-do-playback-for-priyanka-chopra-deepika-padukone_1961064.html|title=Kavita Paudwal wants to do playback for Priyanka Chopra, Deepika Padukone|date=23 December 2016|publisher=[[Zee News]]|access-date=17 ਫ਼ਰਵਰੀ 2023|archive-date=12 ਨਵੰਬਰ 2020|archive-url=https://web.archive.org/web/20201112203528/https://zeenews.india.com/music/kavita-paudwal-wants-to-do-playback-for-priyanka-chopra-deepika-padukone_1961064.html|url-status=dead}}</ref> ਪੌਡਵਾਲ ਨੇ ਨਰਸੀ ਮੋਨਜੀ ਕਾਲਜ ਆਫ ਕਾਮਰਸ ਐਂਡ ਇਕਨਾਮਿਕਸ, ਮੁੰਬਈ ਤੋਂ ਕਾਮਰਸ ਦੀ ਡਿਗਰੀ ਹਾਸਲ ਕੀਤੀ ਹੈ।<ref name="ragalahari">{{Cite news|url=https://www.ragalahari.com/localevents/186518/kavitha-paudwal-performs-at-hyderabad-on-the-eve-of-mahavir-jayanthi.aspx|title=Kavitha Paudwal - Versatile Singer Performed at Hyderabad on the Eve of Mahavir Jayanthi|date=17 April 2019|publisher=Ragalahari|location=Hyderabad, India}}</ref> ਉਸਨੇ ਟਿਸ਼ ਸਕੂਲ ਆਫ਼ ਆਰਟਸ, [[ਨਿਊਯਾਰਕ ਯੂਨੀਵਰਸਿਟੀ]] ਤੋਂ ਇੰਟਰਐਕਟਿਵ ਮੀਡੀਆ ਵਿੱਚ ਆਪਣੀ ਮਾਸਟਰ ਡਿਗਰੀ ਪੂਰੀ ਕੀਤੀ।<ref name="hansindia2">{{Cite news|url=https://www.thehansindia.com/featured/sunday-hans/a-spiritual-connection-to-music-522733|title=A spiritual connection to music|date=21 April 2019|publisher=[[The Hans India]]}}</ref> ਉਸਨੇ [[ਹਿੰਦੁਸਤਾਨੀ ਸ਼ਾਸਤਰੀ ਸੰਗੀਤ]] ਦੀ ਸਿਖਲਾਈ ਪੰਡਿਤ ਜੀਲਾਲ ਵਸੰਤ ਅਤੇ [[ਸੁਰੇਸ਼ ਵਾਡੇਕਰ|ਸੁਰੇਸ਼ ਵਾਡਕਰ]] ਅਤੇ ਉਸਦੇ ਮਾਤਾ-ਪਿਤਾ ਅਰੁਣ ਪੌਡਵਾਲ ਅਤੇ [[ਅਨੁਰਾਧਾ ਪੌਡਵਾਲ]] ਦੁਆਰਾ ਪ੍ਰਾਪਤ ਕੀਤੀ ਸੀ।<ref name="zee3">{{Cite news|url=https://zeenews.india.com/music/kavita-paudwal-wants-to-do-playback-for-priyanka-chopra-deepika-padukone_1961064.html|title=Kavita Paudwal wants to do playback for Priyanka Chopra, Deepika Padukone|date=23 December 2016|publisher=[[Zee News]]|access-date=17 ਫ਼ਰਵਰੀ 2023|archive-date=12 ਨਵੰਬਰ 2020|archive-url=https://web.archive.org/web/20201112203528/https://zeenews.india.com/music/kavita-paudwal-wants-to-do-playback-for-priyanka-chopra-deepika-padukone_1961064.html|url-status=dead}}</ref> == ਕਰੀਅਰ == 13 ਸਾਲ ਦੀ ਉਮਰ ਵਿੱਚ, ਉਸਨੇ [[ਮਹੇਸ਼ ਭੱਟ]] ਦੀ ਫਿਲਮ ''ਜੂਨੂਨ'' ਤੋਂ ਇੱਕ ਪਲੇਬੈਕ ਗਾਇਕਾ ਵਜੋਂ ਸ਼ੁਰੂਆਤ ਕੀਤੀ। ਜਦੋਂ ਕਵਿਤਾ 16 ਸਾਲ ਦੀ ਸੀ, ਉਸਨੇ ਦੋ ਫਿਲਮਾਂ ਲਈ ਸੰਗੀਤ ਤਿਆਰ ਕੀਤਾ ਸੀ। ਕਵਿਤਾ ਨੇ [[ਏ. ਆਰ. ਰਹਿਮਾਨ|ਏ.ਆਰ. ਰਹਿਮਾਨ]], [[ਲਕਸ਼ਮੀਕਾਂਤ-ਪਿਆਰੇ ਲਾਲ|ਲਕਸ਼ਮੀਕਾਂਤ-ਪਿਆਰੇਲਾਲ]], [[ਅਨੂੰ ਮਲਿਕ|ਅਨੂ ਮਲਿਕ]], [[ਬੱਪੀ ਲਹਿਰੀ]] ਵਰਗੇ ਵੱਖ-ਵੱਖ ਫਿਲਮਾਂ ਦੇ ਸੰਗੀਤਕਾਰਾਂ ਨੂੰ ਆਪਣੀ ਆਵਾਜ਼ ਦਿੱਤੀ ਹੈ। ਉਸਨੇ [[ਕਾਜੋਲ]], [[ਐਸ਼ਵਰਿਆ ਰਾਏ ਬੱਚਨ]], [[ਸੋਨਾਲੀ ਬੇਂਦਰੇ]], [[ਪੂਜਾ ਭੱਟ]] ਵਰਗੀਆਂ ਅਭਿਨੇਤਰੀਆਂ ਲਈ ਪਲੇਬੈਕ ਸਿੰਗਿੰਗ ਕੀਤੀ ਹੈ। ਉਸਨੇ [[ਟੀ-ਸੀਰੀਜ਼]] ਨਾਲ 40 ਭਗਤੀ ਸੰਗੀਤ ਦੀਆਂ ਸੀਡੀਜ਼ ਲਾਂਚ ਕੀਤੀਆਂ ਹਨ। ਉਸਨੇ [[ਹਰੀਹਰਨ (ਗਾਇਕ )|ਹਰੀਹਰਨ]], [[ਸੋਨੂੰ ਨਿਗਮ]], [[ਜਾਵੇਦ ਅਲੀ]] ਅਤੇ ਸ਼ਾਨ ਵਰਗੇ ਸਹਿ-ਗਾਇਕਾਂ ਨਾਲ ਗਾਇਆ ਹੈ।<ref name="ragalahari2">{{Cite news|url=https://www.ragalahari.com/localevents/186518/kavitha-paudwal-performs-at-hyderabad-on-the-eve-of-mahavir-jayanthi.aspx|title=Kavitha Paudwal - Versatile Singer Performed at Hyderabad on the Eve of Mahavir Jayanthi|date=17 April 2019|publisher=Ragalahari|location=Hyderabad, India}}</ref> ਨਵੰਬਰ 2019 ਵਿੱਚ, ਉਸਨੇ [[ਪੰਕਜ ਉਦਾਸ|ਪੰਕਜ ਉਧਾਸ]] ਦੇ ਨਾਲ ਇੱਕ ਮਰਾਠੀ ਭਵਗੀਤ ਸਿੰਗਲ, ਜਿਸਦਾ ਸਿਰਲੇਖ ''ਰੰਗਾ ਧਨੂਚਾ ਝੂਲਾ ਸੀ,'' ਲਈ ਸਹਿਯੋਗ ਕੀਤਾ।<ref>{{Cite news|url=https://www.hindustantimes.com/music/ghazal-maestro-pankaj-udhas-makes-marathi-musical-debut-with-anuradha-paudwal-s-daughter-kavita/story-Jihoq1YaNOeRrGKF22nHRO.html|title=Ghazal maestro Pankaj Udhas makes Marathi musical debut with Anuradha Paudwal's daughter Kavita|date=21 November 2019|work=[[Hindustan Times]]}}</ref> == ਨਿੱਜੀ ਜੀਵਨ == ਉਹ [[ਅਨੁਰਾਧਾ ਪੌਡਵਾਲ]] ਅਤੇ ਅਰੁਣ ਪੌਡਵਾਲ ਦੀ ਧੀ ਹੈ।<ref>{{Cite news|url=https://timesofindia.indiatimes.com/city/mumbai/anuradha-paudwals-composer-son-dies-of-kidney-failure-at-35/articleshow/78085423.cms|title=Anuradha Paudwal's son Aditya dies of kidney failure at 35|date=13 September 2020|work=[[The Times of India]]}}</ref> == ਹਵਾਲੇ == <references /> == ਬਾਹਰੀ ਲਿੰਕ == * {{IMDB name|nm1288209}} * [http://www.radioandmusic.com/node/39361 Kavita Paudwal plans a comeback] [[ਸ਼੍ਰੇਣੀ:ਭਾਰਤੀ ਮਹਿਲਾ ਗਾਇਕਾਵਾਂ]] [[ਸ਼੍ਰੇਣੀ:ਮੁੰਬਈ ਦੇ ਲੋਕ]] [[ਸ਼੍ਰੇਣੀ:ਜ਼ਿੰਦਾ ਲੋਕ]] [[ਸ਼੍ਰੇਣੀ:ਜਨਮ 1974]] 7weqqnyn6z5bl90rqwennge2iemo7zs 0 153621 846582 816977 2026-09-19T21:56:48Z InternetArchiveBot 37445 Rescuing 1 sources and tagging 0 as dead.) #IABot (v2.0.9.5 846582 wikitext text/x-wiki {{Infobox scientist|honorific_suffix={{post-nominals|FRS|size=100%}}|native_name=|native_name_lang=|image=|image_size=|alt=|caption=|birth_name=<!-- Use only if different from full/othernames -->|birth_date={{birth date and age|1962|11|03}}|birth_place=ਸ਼ਿਮਲਾ|death_date=<!-- {{death date and age|YYYY|MM|DD|YYYY|MM|DD}} (death date then birth date) -->|death_place=|death_cause=|region=|nationality=ਭਾਰਤੀ|period=|fields=ਛੂਤ ਦੀ ਬਿਮਾਰੀ, ਟੀਕੇ, ਅੰਦਰੂਨੀ ਲਾਗ, ਪਾਣੀ, ਸਫਾਈ|title=|education=|alma_mater=ਕ੍ਰਿਸ਼ਚੀਅਨ ਮੈਡੀਕਲ ਕਾਲਜ, ਵੇਲੋਰ|thesis_title=|thesis_url=|thesis_year=|school_tradition=|doctoral_advisor=|doctoral_students=|notable_students=<!--Only those with WP articles-->|workplaces=|notable_works=|notable_ideas=|influences=<!--Must be referenced from a third party source-->|influenced=<!--Must be referenced from a third party source-->|awards=ਇਨਫੋਸਿਸ ਇਨਾਮ (2016)|website={{URL|http://cmcwtrl.in}}|footnotes=}} [[Category:Articles with hCards]] '''ਗਗਨਦੀਪ ਕੰਗ''' ([[ਅੰਗਰੇਜ਼ੀ]]: '''Gagandeep Kang,''' ਜਨਮ 3 ਨਵੰਬਰ 1962) ਇੱਕ ਭਾਰਤੀ ਮਾਈਕਰੋਬਾਇਓਲੋਜਿਸਟ ਅਤੇ ਵਾਇਰੋਲੋਜਿਸਟ ਹੈ, ਜੋ ਕ੍ਰਿਸਚੀਅਨ ਮੈਡੀਕਲ ਕਾਲਜ, [[ਵੇਲੂਰ|ਵੇਲੋਰ]], ਭਾਰਤ ਵਿੱਚ ਗੈਸਟਰੋਇੰਟੇਸਟਾਈਨਲ ਸਾਇੰਸਜ਼ ਵਿਭਾਗ ਵਿੱਚ ਪ੍ਰੋਫੈਸਰ ਹੈ ਅਤੇ ਅਗਸਤ 2016 ਤੋਂ ਜੁਲਾਈ 2020 ਤੱਕ ਕਾਰਜਕਾਰੀ ਨਿਰਦੇਸ਼ਕ ਸੀ। ਟ੍ਰਾਂਸਲੇਸ਼ਨਲ ਹੈਲਥ ਸਾਇੰਸ ਐਂਡ ਟੈਕਨਾਲੋਜੀ ਇੰਸਟੀਚਿਊਟ, ਫਰੀਦਾਬਾਦ, ਭਾਰਤ ਸਰਕਾਰ ਦੇ ਵਿਗਿਆਨ ਅਤੇ ਤਕਨਾਲੋਜੀ ਮੰਤਰਾਲੇ ਦੇ ਬਾਇਓਟੈਕਨਾਲੋਜੀ ਵਿਭਾਗ ਦੀ ਇੱਕ ਖੁਦਮੁਖਤਿਆਰੀ ਸੰਸਥਾ ਹੈ।<ref name="auto">{{Cite web |title=Infosys Prize - Laureates 2016 - Prof. Gagandeep Kang |url=http://www.infosys-science-foundation.com/prize/laureates/2016/gagandeep-kang.asp |access-date=2018-01-20 |website=Infosys-science-foundation.com |language=en |archive-date=2022-06-30 |archive-url=https://web.archive.org/web/20220630043918/https://www.infosys-science-foundation.com/prize/laureates/2016/gagandeep-kang.asp |url-status=dead }}</ref><ref>{{Cite web |title=Professor Gagandeep Kang : Hic Vac |url=https://www.hic-vac.org/members/members-profiles/professor-gagandeep-kang |access-date=25 November 2020 |website=www.hic-vac.org}}</ref><ref>{{Cite web |last=Raghavan |first=Prabha |date=7 July 2020 |title=Gagandeep Kang, vaccine scientist, quits top research institute |url=https://indianexpress.com/article/india/gagandeep-kang-vaccine-scientist-quits-top-research-institute-6493337/ |access-date=25 November 2020 |website=The Indian Express |language=en}}</ref> ਉਹ ਬੱਚਿਆਂ ਵਿੱਚ ਵਾਇਰਲ ਇਨਫੈਕਸ਼ਨਾਂ ਅਤੇ ਰੋਟਾਵਾਇਰਲ ਵੈਕਸੀਨਾਂ ਦੀ ਜਾਂਚ 'ਤੇ ਇੱਕ ਪ੍ਰਮੁੱਖ ਖੋਜ ਫੋਕਸ ਵਾਲੀ ਇੱਕ ਪ੍ਰਮੁੱਖ ਖੋਜਕਰਤਾ ਹੈ। ਉਹ ਹੋਰ ਅੰਤੜੀਆਂ ਦੀਆਂ ਲਾਗਾਂ ਅਤੇ ਉਹਨਾਂ ਦੇ ਨਤੀਜਿਆਂ 'ਤੇ ਵੀ ਕੰਮ ਕਰਦੀ ਹੈ ਜਦੋਂ ਬੱਚੇ ਸ਼ੁਰੂਆਤੀ ਜੀਵਨ ਵਿੱਚ ਸੰਕਰਮਿਤ ਹੁੰਦੇ ਹਨ, ਸਫਾਈ ਅਤੇ ਪਾਣੀ ਦੀ ਸੁਰੱਖਿਆ। ਰੋਟਾਵਾਇਰਸ ਅਤੇ ਹੋਰ ਛੂਤ ਦੀਆਂ ਬਿਮਾਰੀਆਂ ਦੇ ਕੁਦਰਤੀ ਇਤਿਹਾਸ ਨੂੰ ਸਮਝਣ ਵਿੱਚ ਉਸਦੇ ਯੋਗਦਾਨ ਲਈ ਉਸਨੂੰ 2016 ਵਿੱਚ ਜੀਵਨ ਵਿਗਿਆਨ ਵਿੱਚ ਵੱਕਾਰੀ ਇਨਫੋਸਿਸ ਪੁਰਸਕਾਰ ਨਾਲ ਸਨਮਾਨਿਤ ਕੀਤਾ ਗਿਆ ਸੀ।<ref>{{Cite web |last=Barath |first=Harini |date=7 March 2017 |title=10 women, 10 questions: Gagandeep Kang |url=https://indiabioscience.org/columns/conversations/10-women-10-questions-gagandeep-kang |access-date=23 April 2019 |website=IndiaBioscience.org}}</ref><ref>{{Cite journal|date=1 July 2017|title=An E-mail Interview with Prof. Gagandeep Kang|url=http://www.tropicalparasitology.org/article.asp?issn=2229-5070;year=2017;volume=7;issue=2;spage=128;epage=130;aulast=;type=0|journal=Tropical Parasitology|volume=7|issue=2|pages=128–130|doi=10.4103/tp.TP_30_17|doi-broken-date=31 December 2022|pmc=5652053|pmid=29114495|access-date=23 April 2019|archive-date=23 ਅਪ੍ਰੈਲ 2019|archive-url=https://web.archive.org/web/20190423204913/http://www.tropicalparasitology.org/article.asp%3Fissn%3D2229-5070;year%3D2017;volume%3D7;issue%3D2;spage%3D128;epage%3D130;aulast%3D;type%3D0|url-status=dead}}</ref> 2019 ਵਿੱਚ, ਉਹ [[ਰਾਇਲ ਸੁਸਾਇਟੀ|ਰਾਇਲ ਸੋਸਾਇਟੀ]] ਦੀ ਫੈਲੋ ਵਜੋਂ ਚੁਣੀ ਜਾਣ ਵਾਲੀ ਪਹਿਲੀ ਭਾਰਤੀ ਔਰਤ ਬਣ ਗਈ।<ref>{{Cite news|url=https://www.thehindu.com/sci-tech/science/gagandeep-kang-becomes-first-indian-woman-to-be-elected-royal-society-fellow/article26887069.ece|title=Gagandeep Kang becomes first Indian woman to be elected Royal Society Fellow|date=2019-04-19|work=The Hindu|access-date=2019-10-02|others=Special Correspondent|language=en-IN|issn=0971-751X}}</ref> ਉਹ 2020 ਵਿੱਚ ਇਨਫੋਸਿਸ ਪੁਰਸਕਾਰ ਲਈ ਜੀਵਨ ਵਿਗਿਆਨ ਦੀ ਜਿਊਰੀ ਵਿੱਚ ਸੀ।<ref>{{Cite web |title=Infosys Prize - Jury 2020 |url=http://www.infosys-science-foundation.com/prize/jury/jury-2020.asp |access-date=2020-12-10 |website=www.infosys-science-foundation.com}}</ref> == ਪਛਾਣ == ਇਸ ਵਿਗਿਆਨਕ ਅਕੈਡਮੀ ਦੇ 359 ਸਾਲਾਂ ਦੇ ਇਤਿਹਾਸ ਵਿੱਚ ਕੰਗ ਪਹਿਲੀ ਭਾਰਤੀ ਮਹਿਲਾ ਵਿਗਿਆਨੀ ਹੈ ਜੋ [[ਰਾਇਲ ਸੁਸਾਇਟੀ]] (ਐਫਆਰਐਸ) ਦੀ ਫੈਲੋ ਚੁਣੀ ਗਈ ਹੈ।<ref name="indytimes">{{Cite news|url=https://timesofindia.indiatimes.com/india/gagandeep-kang-enters-royal-society-of-london-as-first-indian-woman-scientist-fellow/articleshow/68944435.cms|title=Gagandeep Kang enters Royal Society of London as first Indian woman scientist fellow - Times of India|work=[[The Times of India]]|access-date=23 April 2019}}</ref> ਉਹ ਇਨਫੋਸਿਸ ਪੁਰਸਕਾਰ ਨਾਲ ਸਨਮਾਨਿਤ ਹੋਣ ਵਾਲੀ ਨੌਵੀਂ ਔਰਤ ਸੀ। ਉਹ ਮੈਨਸਨ ਦੀ ਟ੍ਰੋਪਿਕਲ ਮੈਡੀਸਨ ਦੀ ਪਾਠ ਪੁਸਤਕ ਨੂੰ ਸੰਪਾਦਿਤ ਕਰਨ ਵਾਲੀ ਪਹਿਲੀ ਭਾਰਤੀ ਅਤੇ ਪਹਿਲੀ ਔਰਤ ਹੈ। ਹੋਰ ਪੁਰਸਕਾਰ ਅਤੇ ਸਨਮਾਨਾਂ ਵਿੱਚ ਸ਼ਾਮਲ ਹਨ: * 1998-1999 – ਡਾ. ਪੀ ਐਨ ਬੇਰੀ ਫੈਲੋਸ਼ਿਪ<ref name=":0">{{Cite web |title=Translational Health Science and Technology Institute |url=http://thsti.res.in/profile/Gagandeep-Kang |access-date=2019-07-02 |website=thsti.res.in}}</ref> * 2005 - ਖੋਜ ਵਿੱਚ ਉੱਤਮਤਾ ਲਈ ਲੋਰਡੂ ਯੇਦਾਨਪੱਲੀ ਅਵਾਰਡ * 2006 – ਸਾਲ ਦੀ ਮਹਿਲਾ ਜੀਵ ਵਿਗਿਆਨੀ * 2016 – ਜੀਵਨ ਵਿਗਿਆਨ ਵਿੱਚ ਇਨਫੋਸਿਸ ਪੁਰਸਕਾਰ<ref>{{Cite news|url=http://www.livemint.com/Companies/SvjjeJV9APCdhQzx3HvD3M/Winners-of-Infosys-Prize-2016-announced.html|title=Winners of Infosys Prize 2016 announced|date=2016-11-18|work=Livemint.com/|access-date=2017-04-03}}</ref> * 2019 – ਰਾਇਲ ਸੋਸਾਇਟੀ (FRS) ਦਾ ਇੱਕ ਫੈਲੋ ਚੁਣਿਆ ਗਿਆ<ref name="frs">{{Cite web |title=Gagandeep Kang - Royal Society |url=https://royalsociety.org/people/gagandeep-kang-14102/ |access-date=23 April 2019 |website=Royalsociety.org}}</ref> == ਹਵਾਲੇ == [[ਸ਼੍ਰੇਣੀ:ਜ਼ਿੰਦਾ ਲੋਕ]] [[ਸ਼੍ਰੇਣੀ:ਜਨਮ 1962]] qpfqpiu0wjz1ph0qxud6kzaczusdilv 0 154036 846583 643311 2026-09-19T23:10:46Z InternetArchiveBot 37445 Rescuing 1 sources and tagging 0 as dead.) #IABot (v2.0.9.5 846583 wikitext text/x-wiki '''ਜਨਨੀ ਝੂੰਮਰ''' ਵੀ '''ਜਨਨੀ ਝੁਮੈਰ''' <ref name="Prabhat khabar 2022">{{Cite news|url=https://www.prabhatkhabar.com/state/jharkhand/ranchi/people-enthusiasm-for-karam-puja-2022-capital-has-started-resonating-with-drums-unk|title=करम पर्व को लेकर लोगों में उत्साह, मांदर, ढोल और नगाड़ों से गूंजने लगी है राजधानी|date=4 September 2022|access-date=14 November 2022|publisher=Prabhat khabar|language=Hindi}}</ref> [[ਝਾਰਖੰਡ]] ਦੇ [[ਛੋਟਾ ਨਾਗਪੁਰ ਪਠਾਰ]] ਖੇਤਰ ਦਾ ਇੱਕ ਨਾਗਪੁਰੀ ਲੋਕ ਨਾਚ ਹੈ। ਇਹ ਔਰਤਾਂ ;'ਤੇ ਕੇਂਦਰਿਤ ਨਾਚ ਹੈ। ਇਸ ਲਈ ਵਰਤੇ ਜਾਂਦੇ ਸਾਜ਼ਾਂ ਦਾ ਸੰਗੀਤ, ਜਿਵੇਂ ਕਿ ਮੰਡੇਰ, ਢੋਲ ਅਤੇ [[ਵੰਝਲੀ|ਬੰਸੀ]] ਆਦਿ ਹਨ। <ref>{{Cite web |date=31 July 2013 |title=Jharkhand: Culture |url=https://www.jagranjosh.com/general-knowledge/jharkhand-culture-1373963549-1 |access-date=27 September 2022 |publisher=jagranjosh |archive-date=27 ਸਤੰਬਰ 2022 |archive-url=https://web.archive.org/web/20220927104035/https://www.jagranjosh.com/general-knowledge/jharkhand-culture-1373963549-1 |url-status=dead }}</ref> ਔਰਤਾਂ ਇੱਕ ਦੂਜੇ ਦਾ ਹੱਥ ਫੜ੍ਹਦੀਆਂ ਹਨ ਅਤੇ ਇਕ ਸਿੱਧੀ ਲਾਈਨ ਬਣਾਉਂਦੀਆਂ ਹੋਈਆਂ ਇੱਕ ਚੱਕਰ ਵਿਚ ਨੱਚਦੀਆਂ ਹਨ। ਨ੍ਰੀਤ ਦੀਆਂ ਕਲਾਕਾਰੀਆਂ ਵਿਚ ਨਾਰੀ ਦੀ ਉਕ੍ਰੀਸ਼ਟਾ ਨੁੂੰ ਦਰਸਾਇਆਂ ਗਿਆ ਹੁੰਦਾ ਹੈ। ਇਸ ਵਿਚ ਔਰਤਾਂ ਗਾਉਂਦੀਆਂ ਅਤੇ ਨੱਚਦੀਆਂ ਹਨ, ਮਰਦ ਸੰਗੀਤਕ ਸਾਜ਼ ਵਜਾਉਂਦੇ ਹਨ। ਇਹ ਨਾਚ [[ਕਰਮ ਤਿਉਹਾਰ|ਕਰਮ]] ਅਤੇ ਜਿਤੀਆ ਦੇ ਤਿਉਹਾਰ ਵਿਚ ਕੀਤਾ ਜਾਂਦਾ ਹੈ। <ref>{{Cite web |title=Janani Jhumar Dance of Jharkhand |url=https://www.auchitya.com/janani-jhumar-folk-dance-of-jharkhand/ |access-date=27 September 2022 |publisher=uchitya}}</ref> <ref>{{Cite web |title=जनानी झूमर |url=https://jharkhandculture.com/hi/node/32 |access-date=27 September 2022 |publisher=Jharkhandculture}}</ref> ਇਸ ਨਾਚ ਦੀ ਪ੍ਰਕਿਰਿਆਂ ਨੂੰ ਜਦ ਇਹ ਵਿਹੜੇ ਵਿਚ ਕੀਤਾ ਜਾਂਦਾ ਹੈ ਤਾਂ ਇਸ ਨੂੰ ''ਅੰਗਨਾਈ'' ਵੀ ਕਿਹਾ ਜਾਂਦਾ ਹੈ। <ref>{{Cite book|url=https://books.google.com/books?id=oSP7DwAAQBAJ&pg=PA104|title=Vaividhya Jharkhand Samanya Gyan for JPSC, JSSC & other Competitive Exams|date=4 September 2020|publisher=Disha Experts|isbn=978-9389645194|page=104|access-date=27 September 2022}}</ref> ਮੌਕੇ 'ਤੇ ਨੱਚਣ ਦੀ ਸ਼ੈਲੀ ਦੇ ਅਨੁਸਾਰ, ਅੰਗਨਾਈ ਨੂੰ ਕਈ ਕਿਸਮਾਂ ਵਿਚ ਵੰਡਿਆ ਗਿਆ ਹੈ ਜਿਵੇਂ ਕਿ ਚੰਦਨਤਾਰੀ, ਪਹਿਲਸਾਂਝਾ, ਅਧਰਤੀਆ, ਭਿੰਸਾਰੀਆ, ਉਧੋਵਾ, ਥਡੌਵਾ, ਲਹਸੂਆ, ਖੇਮਟਾ, ਦੈਧਾਰਾ, ਰਸਕਰੀਡਾ ਆਦਿ। ਇਸ ਨੂੰ ਇਲਾਕੇ ਦੇ ਅਨੁਸਾਰ, ਪੂਰਬਾਹਾ, ਪਛੀਮਾਹਾ, ਉੱਤਰਾਹਾ, ਦਕਸ਼ੀਨਾਹਾ, ਸੋਨਪੁਰੀਆ, ਨਾਗਪੁਰੀਆ, ਜਸ਼ਪੁਰੀਆ, ਗੰਗਪੁਰੀਆ, ਹੇਂਠਘਾਟੀਆ ਅਤੇ ਅਸਮੀਆ ਆਦਿ ਵਿਚ ਵੰਡਿਆ ਗਿਆ ਹੈ। <ref name="Samanya Gyan">{{Cite book|url=https://books.google.com/books?id=kFmxDwAAQBAJ&pg=PA195|title=Jharkhand Samanya Gyan|last=Ranjan|first=Manish|year=2021|isbn=9789351867982|page=168|language=Hindi}}</ref> ਨਾਚ ਅਸਾਧ ਦੇ ਮਹੀਨੇ (ਜੂਨ-ਜੁਲਾਈ) ਵਿਚ ਸ਼ੁਰੂ ਹੁੰਦੇ ਹਨ ਅਤੇ ਕਾਰਤਿਕ (ਅਕਤੂਬਰ-ਨਵੰਬਰ) ਦੇ ਦੇਵਥਾਨ ਤਕ ਜਾਰੀ ਰਹਿੰਦੇ ਹਨ। ਇਸ ਤੋਂ ਉਪਰੰਤ ਵਿਆਹ/ਸ਼ਾਦੀਆਂ ਦਾ ਮਾਹੌਲ ਆ ਜਾਂਦਾ ਹੈ ਅਤੇ [[ਡੋਮਕਚ]] ਨਾਚ ਦਾ ਸਿਲਸਿਲਾ ਸ਼ੁਰੂ ਹੋ ਜਾਂਦਾ ਹੈ। <ref>{{Cite book|url=https://books.google.com/books?id=9S1pEAAAQBAJ&pg=SA4-PA10&lpg=SA4-PA10|title=Jharkhand General Knowledge 2022|last=Manish Ranjan|publisher=Prabhat Prakashan|year=2022|isbn=978-9354883002|page=4.10}}</ref> == ਹਵਾਲੇ == {{Reflist}} [[ਸ਼੍ਰੇਣੀ:ਭਾਰਤ ਦੇ ਨਾਚ]] [[ਸ਼੍ਰੇਣੀ:ਲੋਕ ਨਾਚ]] p94pif0wliqiulofu2atfrbpjerzboq 0 155120 846636 844430 2026-09-20T08:33:05Z InternetArchiveBot 37445 Rescuing 1 sources and tagging 0 as dead.) #IABot (v2.0.9.5 846636 wikitext text/x-wiki [[ਤਸਵੀਰ:Radhika Madan graces the premiere of Kacchey Limbu (9).jpg|thumb|ਰਾਧਿਕਾ ਮਦਾਨ]] '''ਰਾਧਿਕਾ ਮਦਾਨ''' (ਜਨਮ 1 ਮਈ 1995) ਇੱਕ ਭਾਰਤੀ ਅਭਿਨੇਤਰੀ ਹੈ ਜੋ ਮੁੱਖ ਤੌਰ 'ਤੇ [[ਬਾਲੀਵੁੱਡ|ਹਿੰਦੀ]] ਫਿਲਮਾਂ ਵਿੱਚ ਕੰਮ ਕਰਦੀ ਹੈ।<ref>{{Cite web |title=Happy Birthday Radhika Madan: 6 pictures of the gorgeous Meri Aashiqui Tumse Hi actress you cannot miss |url=https://www.indiatoday.in/television/photo/happy-birthday-radhika-madan-6-pictures-of-the-gorgeous-meri-aashiqui-tumse-hi-actress-you-cannot-miss-1223906-2018-05-01 |access-date=11 August 2018 |website=India Today |language=en}}</ref> ਜੀਸਸ ਐਂਡ ਮੈਰੀ ਕਾਲਜ ਤੋਂ ਗ੍ਰੈਜੂਏਟ ਹੋਣ ਤੋਂ ਬਾਅਦ, ਉਸਨੇ ਟੈਲੀਵਿਜ਼ਨ ਸੋਪ ਓਪੇਰਾ ''ਮੇਰੀ ਆਸ਼ਿਕੀ ਤੁਮ ਸੇ ਹੀ'' (2014–2016) ਨਾਲ ਆਪਣੇ ਅਦਾਕਾਰੀ ਕਰੀਅਰ ਦੀ ਸ਼ੁਰੂਆਤ ਕੀਤੀ।<ref>{{Cite news|url=https://m.timesofindia.com/tv/news/hindi/radhika-madan-i-wasnt-keen-on-doing-the-same-thing-again-on-tv/articleshow/63666865.cms|title=Radhika Madan: I wasn't keen on doing the same thing again on TV - Times of India|work=The Times of India|access-date=11 August 2018}}</ref> ਮਦਨ ਨੇ 2018 ਵਿੱਚ [[ਵਿਸ਼ਾਲ ਭਾਰਦਵਾਜ]] ਦੀ ਕਾਮੇਡੀ ''ਪਟਾਖਾ'' ਨਾਲ ਆਪਣੀ ਫਿਲਮੀ ਸ਼ੁਰੂਆਤ ਕੀਤੀ, ਜਿਸ ਲਈ ਉਸਨੇ ਸਰਵੋਤਮ ਫੀਮੇਲ ਡੈਬਿਊ ਲਈ ਸਕ੍ਰੀਨ ਅਵਾਰਡ ਜਿੱਤਿਆ। ਮਦਨ ਨੇ ਉਦੋਂ ਤੋਂ ਫਿਲਮਾਂ ''<nowiki/>'ਮਰਦ ਕੋ ਦਰਦ ਨਹੀਂ ਹੋਤਾ''' (2018), ''[[ਅੰਗਰੇਜ਼ੀ ਮੀਡੀਅਮ (2020 ਫ਼ਿਲਮ)|ਅੰਗਰੇਜ਼ੀ ਮੀਡੀਅਮ]]'' (2020) ਅਤੇ ''ਸ਼ਿੱਦਤ'' (2021), ਅਤੇ ਸੰਗ੍ਰਹਿ ਲੜੀ ''ਰੇ'' (2021) ਵਿੱਚ ਕੰਮ ਕੀਤਾ ਹੈ। == ਸ਼ੁਰੂਆਤੀ ਜੀਵਨ ਅਤੇ ਸਿੱਖਿਆ == ਰਾਧਿਕਾ ਮਦਾਨ ਦਾ ਜਨਮ 1 ਮਈ 1995 ਨੂੰ [[ਦਿੱਲੀ]], ਭਾਰਤ ਵਿੱਚ ਹੋਇਆ ਸੀ। ਉਸਦੇ ਪਿਤਾ, ਸੁਜੀਤ ਮਦਾਨ ਇੱਕ ਵਪਾਰੀ ਹਨ ਅਤੇ ਉਸਦੀ ਮਾਂ, ਨੀਰੂ ਮਦਾਨ ਇੱਕ ਚਿੱਤਰਕਾਰ ਹੈ। ਉਹ ਦੋ ਭੈਣ-ਭਰਾਵਾਂ ਵਿੱਚੋਂ ਇੱਕ ਹੈ। ਉਸਦਾ ਇੱਕ ਭਰਾ ਅਰਜੁਨ ਮਦਾਨ ਹੈ।<ref>{{Cite web |title=Radhika celebrates Diwali with her family in Delhi |url=https://m.tribuneindia.com/news/entertainment/radhika-madan-makes-sure-to-not-miss-her-family-wali-diwali-334316 |website=The Tribune India |access-date=2023-03-03 |archive-date=2023-10-02 |archive-url=https://web.archive.org/web/20231002050127/https://m.tribuneindia.com/news/entertainment/radhika-madan-makes-sure-to-not-miss-her-family-wali-diwali-334316 |url-status=dead }}</ref> ਮਦਨ ਨੇ ਆਪਣੀ ਸਕੂਲੀ ਪੜ੍ਹਾਈ ਦਿੱਲੀ ਪਬਲਿਕ ਸਕੂਲ, ਮਥੁਰਾ ਰੋਡ, ਨਵੀਂ ਦਿੱਲੀ ਤੋਂ ਪੂਰੀ ਕੀਤੀ ਅਤੇ ਜੀਸਸ ਐਂਡ ਮੈਰੀ ਕਾਲਜ, [[ਦਿੱਲੀ ਯੂਨੀਵਰਸਿਟੀ]], ਨਵੀਂ ਦਿੱਲੀ ਤੋਂ ਬੈਚਲਰ ਆਫ਼ ਕਾਮਰਸ ਵਿੱਚ ਗ੍ਰੈਜੂਏਸ਼ਨ ਕੀਤੀ।<ref>{{Cite web |title=From family to education, unknown facts about Radhika Madan |url=https://www.desimartini.com/photos/bollywood/gallery-gallery-did-you-know-these-facts-about-meri-aashiquis-ishaani-aka-radhika-madan/she-made-her-bollywood-debut-with-vishal-bharadwajs-patakha-198003.htm |website=Desi Martini }}{{ਮੁਰਦਾ ਕੜੀ|date=ਅਪ੍ਰੈਲ 2025 |bot=InternetArchiveBot |fix-attempted=yes }}</ref> == ਕੈਰੀਅਰ == === ਟੈਲੀਵਿਜ਼ਨ ਕੈਰੀਅਰ (2014–2017) === [[ਦਿੱਲੀ]] ਦੇ ਰਹਿਣ ਵਾਲੇ, ਮਦਨ ਨੇ ਕਲਰਜ਼ ਟੀਵੀ ' ਤੇ ਡੇਲੀ ਸੋਪ ਓਪੇਰਾ ਟੀਵੀ ਸੀਰੀਜ਼ ''ਮੇਰੀ ਆਸ਼ਿਕੀ ਤੁਮ ਸੇ ਹੀ'' ਵਿੱਚ ਆਪਣੀ ਅਦਾਕਾਰੀ ਦੀ ਸ਼ੁਰੂਆਤ ਕਰਕੇ ਆਪਣੇ ਕਰੀਅਰ ਦੀ ਸ਼ੁਰੂਆਤ ਕੀਤੀ। ਉਸਨੇ ਸ਼ਕਤੀ ਅਰੋੜਾ ਦੇ ਉਲਟ ਔਰਤ ਲੀਡ ਇਸ਼ਾਨੀ ਵਾਘੇਲਾ ਦੀ ਭੂਮਿਕਾ ਨਿਭਾਈ, ਜਿਸਨੇ ਉਸਨੂੰ ਭਾਰੀ ਪ੍ਰਸਿੱਧੀ ਪ੍ਰਾਪਤ ਕੀਤੀ।<ref>{{Cite web |date=13 September 2021 |title=Meri Aashiqui Tum Se Hi to Shiddat: Radhika Madan is making her place in Bollywood one project at a time |url=https://www.pinkvilla.com/entertainment/news/meri-aashiqui-tum-se-hi-shiddat-radhika-madan-making-her-place-bollywood-one-project-time-892483 |access-date=6 June 2022 |website=PINKVILLA |language=en |archive-date=24 ਮਾਰਚ 2022 |archive-url=https://web.archive.org/web/20220324184142/https://www.pinkvilla.com/entertainment/news/meri-aashiqui-tum-se-hi-shiddat-radhika-madan-making-her-place-bollywood-one-project-time-892483 |url-status=dead }}</ref> ਇਹ ਲੜੀ ਜੂਨ 2014 ਤੋਂ ਫਰਵਰੀ 2016 ਤੱਕ 400 ਐਪੀਸੋਡਾਂ ਲਈ ਪ੍ਰਸਾਰਿਤ ਹੋਣ ਵਾਲੇ ਕਲਰਸ ਟੀਵੀ ਦੇ ਸਭ ਤੋਂ ਮਸ਼ਹੂਰ ਸ਼ੋਆਂ ਵਿੱਚੋਂ ਇੱਕ ਬਣ ਗਈ।<ref>{{Cite web |date=6 February 2016 |title='Meri Aashiqui Tum Se Hi' wraps up shoot; fans brace for a dramatic ending |url=http://www.ibtimes.co.in/meri-aashiqui-tum-se-hi-wraps-shoot-fans-brace-dramatic-ending-665897 |access-date=7 February 2016 |website=International Business Times}}</ref><ref>{{Cite web |title=Why 'Meri Aashiqui Tumse Hi' had to wrap up |url=http://timesofindia.indiatimes.com/tv/news/hindi/Why-Meri-Aashiqui-Tumse-Hi-had-to-wrap-up/articleshow/51039644.cms |access-date=7 April 2016 |website=The Times of India}}</ref> ''ਮੇਰੀ ਆਸ਼ਿਕੀ ਤੁਮ ਸੇ ਹੀ'' ਦੀ ਸ਼ੂਟਿੰਗ ਵਿੱਚ ਰੁੱਝੇ ਹੋਏ, ਮਦਨ ਨੇ 2015 ਵਿੱਚ ਕਲਰਜ਼ ਟੀਵੀ ਦੇ ਡਾਂਸ ਰਿਐਲਿਟੀ ਸ਼ੋਅ ''ਝਲਕ ਦਿਖਲਾ ਜਾ 8'' ਵਿੱਚ ਵੀ ਹਿੱਸਾ ਲਿਆ।<ref>{{Cite web |title=Jhalak Dikhhla Jaa Reloaded: Radhika Madan aka Ishani of Meri Aashiqui Tumse Hi eliminated |url=https://www.indiatoday.in/television/reality-tv/story/radhika-madan-aka-ishani-eliminated-from-jhalak-dikhhla-jaa-reloaded-meri-aashiqui-tumse-hi-288066-2015-08-13 |access-date=6 June 2022 |website=India Today |language=en}}</ref><ref>{{Cite news|url=https://www.indiatoday.in/television/reality-tv/story/radhika-madan-aka-ishani-eliminated-from-jhalak-dikhhla-jaa-reloaded-meri-aashiqui-tumse-hi-288066-2015-08-13|title=Jhalak Dikhhla Jaa Reloaded: Radhika Madan aka Ishani of Meri Aashiqui Tumse Hi eliminated|date=13 August 2015|work=India Today|access-date=1 November 2018}}</ref> === ਫਿਲਮੀ ਕਰੀਅਰ (2018-ਮੌਜੂਦਾ) === ਮਦਨ ਨੇ [[ਸਾਨੀਆ ਮਲਹੋਤਰਾ|ਸਾਨਿਆ ਮਲਹੋਤਰਾ]] ਦੇ ਨਾਲ [[ਵਿਸ਼ਾਲ ਭਾਰਦਵਾਜ]] ਦੇ ਡਰਾਮੇ ''ਪਟਾਖਾ'' (2018) ਵਿੱਚ ਆਪਣੀ ਫੀਚਰ ਫਿਲਮ ਦੀ ਸ਼ੁਰੂਆਤ ਕਰਨ ਲਈ ਟੈਲੀਵਿਜ਼ਨ ਛੱਡ ਦਿੱਤਾ।<ref>{{Cite web |date=12 November 2021 |title=Radhika Madan: Earlier some things would shock me about the film industry, now nothing surprises me |url=https://www.hindustantimes.com/entertainment/bollywood/radhika-madan-earlier-some-things-would-shock-me-about-the-film-industry-now-nothing-surprises-me-101636723664195.html |access-date=6 June 2022 |website=Hindustan Times |language=en}}</ref><ref name="mint3">{{Cite news|url=https://www.livemint.com/Leisure/WiqHP8bkqork75xn7DUFFK/Blood-is-thicker.html|title=Blood is thicker|last=Jhunjhunwala|first=Udita|date=14 September 2018|work=Mint|access-date=26 September 2018|archive-date=14 ਫ਼ਰਵਰੀ 2019|archive-url=https://web.archive.org/web/20190214205846/https://www.livemint.com/Leisure/WiqHP8bkqork75xn7DUFFK/Blood-is-thicker.html|url-status=dead}}</ref> ਚਰਨ ਸਿੰਘ ਪਾਠਕ ਦੀ ਛੋਟੀ ਕਹਾਣੀ ''ਦੋ ਬੇਹਨੇ ''' ਤੇ ਆਧਾਰਿਤ, ਜੋ [[ਰਾਜਸਥਾਨ]] ਦੀਆਂ ਦੋ ਭੈਣਾਂ ਦੇ ਆਲੇ-ਦੁਆਲੇ ਘੁੰਮਦੀ ਹੈ ਜੋ ਹਮੇਸ਼ਾ ਵਿਵਾਦਾਂ 'ਚ ਰਹਿੰਦੀਆਂ ਹਨ। ਕਹਾਣੀ ਪਥਿਕ ਦੇ ਭਰਾਵਾਂ ਦੀਆਂ ਪਤਨੀਆਂ 'ਤੇ ਅਧਾਰਤ ਸੀ, ਅਤੇ ਤਿਆਰੀ ਲਈ, ਮਦਨ ਅਤੇ ਮਲਹੋਤਰਾ ਦੋਵੇਂ ਬੋਲੀ ਅਤੇ ਪਾਤਰ ਦੀਆਂ ਬਾਰੀਕੀਆਂ ਲਈ ਅਸਲ ਔਰਤਾਂ ਨੂੰ ਮਿਲੇ। ਤਿਆਰੀ ਲਈ, ਮਲਹੋਤਰਾ ਅਤੇ ਮਦਨ ਦੋਵੇਂ [[ਜੈਪੁਰ]] ਦੇ ਨੇੜੇ ਰੌਂਸੀ ਪਿੰਡ ਵਿੱਚ ਰੁਕੇ ਅਤੇ [[ਰਾਜਸਥਾਨੀ ਭਾਸ਼ਾ|ਰਾਜਸਥਾਨੀ]] ਬੋਲੀ ਸਿੱਖੀ; ਉਹ ਮੱਝਾਂ ਨੂੰ ਦੁੱਧ ਚੁੰਘਾਉਣ, ਛੱਤਾਂ 'ਤੇ ਕੂੜਾ ਕਰਨ, ਕੰਧਾਂ ਨੂੰ ਗੋਬਰ ਨਾਲ ਪਲਸਤਰ ਕਰਨ ਅਤੇ ਆਪਣੇ ਸਿਰ 'ਤੇ ਪਾਣੀ ਨਾਲ ਭਰੇ ''ਮਟਕਿਆਂ ਨੂੰ'' ਸੰਤੁਲਿਤ ਕਰਦੇ ਹੋਏ ਲੰਬੇ ਦੂਰੀ ਤੱਕ ਤੁਰਨ ਦੇ ਆਦੀ ਹੋ ਗਏ ਸਨ।<ref>{{Cite news|url=https://mumbaimirror.indiatimes.com/entertainment/bollywood/sanya-malhotra-radhika-madan-in-vishal-bhardwajs-next/articleshow/63651588.cms|title=Sanya Malhotra, Radhika Madan in Vishal Bhardwaj's next|last=Iyer|first=Sanyukta|date=7 April 2018|work=Mumbai Mirror|access-date=26 September 2018}}</ref><ref>{{Cite news|url=https://mumbaimirror.indiatimes.com/entertainment/bollywood/vishal-bhardwajs-pataakha-opens-on-september-28/radhika-madan-and-sanya-malhotra-right-in-pataakha/articleshow/64703084.cms|title=Vishal Bhardwaj's Pataakha opens on September 28|last=Countinho|first=Natasha|date=23 June 2018|work=Mumbai Mirror|access-date=26 September 2018|archive-date=15 ਅਗਸਤ 2018|archive-url=https://web.archive.org/web/20180815200739/https://mumbaimirror.indiatimes.com/entertainment/bollywood/vishal-bhardwajs-pataakha-opens-on-september-28/radhika-madan-and-sanya-malhotra-right-in-pataakha/articleshow/64703084.cms|url-status=dead}}</ref><ref>{{Cite news|url=https://www.hindustantimes.com/bollywood/this-is-why-sanya-malhotra-is-gaining-weight-for-vishal-bhardwaj-s-film/story-jhudJkcTkh5o1mpjuJb4fJ.html|title=This is why Sanya Malhotra is gaining weight for Vishal Bhardwaj's film|date=11 May 2018|work=[[Hindustan Times]]|access-date=26 September 2018}}</ref> ਰਾਜਾ ਸੇਨ ਨੇ ਆਪਣੀ ਸਮੀਖਿਆ ਵਿੱਚ ਲਿਖਿਆ, "ਰਾਧਿਕਾ ਮਦਾਨ ਇਸ ਬੌਸੀ ਭੂਮਿਕਾ ਵਿੱਚ ਸਕਾਰਾਤਮਕ ਤੌਰ 'ਤੇ ਚਮਕਦੀ ਹੈ, ਬੋਲੀ ਅਤੇ ਦ੍ਰਿੜਤਾ ਵਿੱਚ ਅਟੱਲ ਹੈ।"<ref>{{Cite news|url=https://www.hindustantimes.com/bollywood/pataakha-movie-review-vishal-bhardwaj-gives-us-a-delightful-explosion/story-pZymKKZwBilP5P7fk3EjHK.html|title=Pataakha review: The new Vishal Bhardwaj film is colourful, noisy and dazzling|last=Sen|first=Raja|date=28 September 2018|work=Hindustan Times|access-date=29 September 2018}}</ref> [[ਤਸਵੀਰ:Radhika_Madan_graces_the_green_carpet_of_IIFA_Rocks_2019_(cropped).jpg|thumb| ਮਦਨ ''ਮਰਦ ਕੋ ਦਰਦ ਨਹੀਂ ਹੋਤਾ ਦਾ'' ਪ੍ਰਚਾਰ ਕਰਦਾ ਹੈ]] 2019 ਵਿੱਚ, ਮਦਨ ਨੂੰ ਵਾਸਨ ਬਾਲਾ ਦੀ ਐਕਸ਼ਨ ਕਾਮੇਡੀ ਫ਼ਿਲਮ ''ਮਰਦ ਕੋ ਦਰਦ ਨਹੀਂ ਹੋਤਾ'' ਵਿੱਚ ਨਵੇਂ ਕਲਾਕਾਰ ਅਭਿਮੰਨਿਊ ਦਸਾਨੀ ਨਾਲ ਕਾਸਟ ਕੀਤਾ ਗਿਆ ਸੀ।<ref>{{Cite web |title=I don't compete with anyone, says 'Mard Ko Dard Nahi Hota' actress Radhika Madan |url=https://www.newindianexpress.com/entertainment/hindi/2019/aug/24/i-dont-compete-with-anyone-says-mard-ko-dard-nahi-hota-actress-radhika-madan-2023767.html |access-date=6 June 2022 |website=The New Indian Express}}</ref> ਇਸਦਾ ਪ੍ਰੀਮੀਅਰ 2018 ਟੋਰਾਂਟੋ ਇੰਟਰਨੈਸ਼ਨਲ ਫਿਲਮ ਫੈਸਟੀਵਲ ਦੇ ਮਿਡਨਾਈਟ ਮੈਡਨੇਸ ਸੈਕਸ਼ਨ ਵਿੱਚ ਹੋਇਆ, ਜਿੱਥੇ ਇਸ ਨੇ ਪੀਪਲਜ਼ ਚੁਆਇਸ ਅਵਾਰਡ ਜਿੱਤਿਆ: ਮਿਡਨਾਈਟ ਮੈਡਨੇਸ।<ref>{{Cite news|url=https://www.business-standard.com/article/pti-stories/vasan-bala-s-mard-ko-dard-nahi-hota-to-premiere-at-tiff-118081000339_1.html|title=Vasan Bala's 'Mard Ko Dard Nahi Hota' to premiere at TIFF|date=10 August 2018|work=Business Standard|access-date=17 August 2018}}</ref><ref>{{Cite news|url=https://www.indiatoday.in/movies/bollywood/story/mard-ko-dard-nahi-hota-wins-audience-award-at-tiff-1341857-2018-09-17|title=Mard Ko Dard Nahi Hota wins audience award at TIFF|last=Singh|first=Suhani|date=17 September 2018|work=India Today|access-date=4 October 2018}}</ref> ਫਿਲਮ ਨੂੰ 2018 MAMI ਫਿਲਮ ਫੈਸਟੀਵਲ ਵਿੱਚ ਵੀ ਪ੍ਰਦਰਸ਼ਿਤ ਕੀਤਾ ਗਿਆ ਸੀ।<ref>{{Cite news|url=https://economictimes.indiatimes.com/magazines/panache/a-full-house-mard-ko-dard-nahi-hota-gets-standing-ovation-at-mami-mumbai-film-festival/articleshow/66387494.cms|title=A full house: 'Mard Ko Dard Nahi Hota' gets standing ovation at MAMI Mumbai Film Festival|date=27 October 2018|work=The Economic Times|access-date=28 October 2018|archive-date=28 ਅਕਤੂਬਰ 2018|archive-url=https://web.archive.org/web/20181028225946/https://economictimes.indiatimes.com/magazines/panache/a-full-house-mard-ko-dard-nahi-hota-gets-standing-ovation-at-mami-mumbai-film-festival/articleshow/66387494.cms|url-status=dead}}</ref> ਮਦਨ ਨੇ ਦੱਸਿਆ ਕਿ ਉਹ ''ਲੈਲਾ ਮਜਨੂੰ'' (2018) ਲਈ ਆਡੀਸ਼ਨ ਦੇ ਰਹੀ ਸੀ ਜਦੋਂ ''ਉਸਨੂੰ 'ਮਰਦ ਕੋ ਦਰਦ ਨਹੀਂ ਹੋਤਾ''' ਬਾਰੇ ਪਤਾ ਲੱਗਾ ਅਤੇ ਬਾਅਦ ਦੀ ਫਿਲਮ ਨੂੰ "ਵਿਲੱਖਣ" ਕਰਕੇ ਚੁਣਿਆ।<ref name="now3">{{Cite news|url=https://www.timesnownews.com/entertainment/news/bollywood-news/article/radhika-madan-reveals-why-she-chose-mard-ko-dard-nahi-hota-over-laila-majnu/305488|title=Radhika Madan reveals why she chose Mard Ko Dard Nahi Hota over Laila Majnu|date=27 October 2018|access-date=1 November 2018|publisher=Times Now}}</ref> ਉਸਨੇ ਸਾਰੇ ਸਟੰਟ ਖੁਦ ਕੀਤੇ ਅਤੇ ਕਈ ਕਲਾਸਿਕ ਐਕਸ਼ਨ ਫਿਲਮਾਂ ਨੂੰ ਕਈ ਦਿਨਾਂ ਤੱਕ ਆਪਣੇ ਆਪ ਨੂੰ ਸ਼ੈਲੀ ਨਾਲ ਜਾਣੂ ਕਰਵਾਉਣ ਲਈ ਦੇਖਿਆ। ਸਰੀਰਕ ਸਿਖਲਾਈ ਦੌਰਾਨ ਉਹ ਵੀ ਜ਼ਖਮੀ ਹੋ ਗਈ ਸੀ।<ref name="now3" /> ''ਫਸਟਪੋਸਟ'' ਦੇ ਪ੍ਰਦੀਪ ਮੈਨਨ ਨੇ ਉਸਨੂੰ "ਸੁਪਰੀ ਦੇ ਰੂਪ ਵਿੱਚ ਖੁਸ਼ੀ" ਕਿਹਾ ਅਤੇ ਨੋਟ ਕੀਤਾ ਕਿ ਮਦਨ "ਅਸੰਗਤ ਇਲਾਜ" ਹੋਣ ਦੇ ਬਾਵਜੂਦ "ਇਸ ਨੂੰ ਪੂਰੀ ਇੱਛਾ ਅਤੇ ਪ੍ਰਤਿਭਾ ਦੁਆਰਾ ਕੰਮ ਕਰਨ ਦਾ ਪ੍ਰਬੰਧ ਕਰਦਾ ਹੈ"। ਉਸਨੇ ਅੱਗੇ ਕਿਹਾ ਕਿ ਉਹ "ਐਕਸ਼ਨ ਸੀਨਜ਼ ਵਿੱਚ ਚਮਕਦੀ ਹੈ।"<ref>{{Cite news|url=https://www.firstpost.com/entertainment/bollywood/mard-ko-dard-nahi-hota-movie-review-a-cocktail-of-gorgeous-action-sequences-absurd-laugh-out-loud-moments-5456261.html|title=Mard Ko Dard Nahi Hota movie review: A cocktail of gorgeous action sequences, absurd laugh-out-loud moments|last=Menon|first=Pradeep|date=17 October 2018|access-date=1 November 2018|publisher=Firstpost}}</ref> 2020 ਵਿੱਚ, ਮਦਨ [[ਇਰਫ਼ਾਨ ਖ਼ਾਨ|ਇਰਫਾਨ ਖਾਨ]] ਅਤੇ [[ਕਰੀਨਾ ਕਪੂਰ]] ਦੇ ਨਾਲ ਹੋਮੀ ਅਦਜਾਨੀਆ ਦੀ ਕਾਮੇਡੀ-ਡਰਾਮਾ ''[[ਅੰਗਰੇਜ਼ੀ ਮੀਡੀਅਮ (2020 ਫ਼ਿਲਮ)|ਅੰਗਰੇਜ਼ੀ ਮੀਡੀਅਮ]]'' ਵਿੱਚ ਨਜ਼ਰ ਆਏ, ਜੋ ਕਿ ਅਪ੍ਰੈਲ 2020 ਵਿੱਚ ਉਸਦੀ ਮੌਤ ਤੋਂ ਪਹਿਲਾਂ ਖਾਨ ਦੀ ਆਖਰੀ ਫਿਲਮ ਸੀ <ref>{{Cite web |date=17 January 2021 |title=Radhika Madan: Angrezi Medium will remain special, it reminds me of Irrfan |url=https://www.hindustantimes.com/entertainment/bollywood/radhika-madan-says-every-angrezi-medium-mention-reminds-her-of-irrfan-khan-101610873880974.html |access-date=6 June 2022 |website=Hindustan Times |language=en}}</ref> [[ਅਨੁਪਮਾ ਚੋਪੜਾ|ਅਨੁਪਮਾ ਚੋਪੜਾ ਨੇ]] ਉਸ ਨੂੰ ਭੂਮਿਕਾ ਵਿੱਚ ਇੱਕ "ਪੂਰਨ ਕੁਦਰਤੀ" ਕਿਹਾ। ਇਹ ਲਿਖਦੇ ਹੋਏ ਕਿ ਉਸਨੇ "ਇੱਕ 17 ਸਾਲ ਦੀ ਮਾਸੂਮੀਅਤ ਨੂੰ ਕੈਪਚਰ ਕੀਤਾ, ਜੋ ਆਪਣੇ ਛੋਟੇ ਜਿਹੇ ਕਸਬੇ ਤੋਂ ਬਾਹਰ ਨਿਕਲਣ ਅਤੇ ਦੁਨੀਆ ਨੂੰ ਦੇਖਣ ਲਈ ਬੇਤਾਬ ਹੈ।"<ref>{{Cite web |last=Chopra |first=Anupama |date=13 March 2020 |title=Angrezi Medium Movie Review: Even When The Writing Gets Sloppy And Tedious, The Emotions Feel Authentic |url=https://www.filmcompanion.in/reviews/bollywood-review/angrezi-medium-movie-review-even-when-the-writing-gets-sloppy-and-tedious-the-emotions-feel-authentic/ |access-date=29 November 2020 |website=Film Companion}}</ref> 2021 ਵਿੱਚ, ਮਦਨ ਨੇ ਕਈ ਤਰ੍ਹਾਂ ਦੇ ਚਾਰ ਪ੍ਰੋਜੈਕਟ ਕੀਤੇ। ਉਸਨੇ ''ਰੇ'' ਵਿੱਚ ਦਿਵਿਆ ਦੀਦੀ ਅਤੇ ਫੀਲਸ ''ਲਾਇਕ ਇਸ਼ਕ'' ਵਿੱਚ ਅਵਨੀ ਰਾਜਵੰਸ਼ ਦੇ ਰੂਪ ਵਿੱਚ ਆਪਣੇ ਪ੍ਰਦਰਸ਼ਨ ਨਾਲ ਵੈੱਬ ਸੀਰੀਜ਼ ਵਿੱਚ ਆਪਣੀ ਐਂਟਰੀ ਕੀਤੀ, ਦੋਵਾਂ ਨੇ ਆਲੋਚਨਾਤਮਕ ਪ੍ਰਸ਼ੰਸਾ ਪ੍ਰਾਪਤ ਕੀਤੀ।<ref>{{Cite web |title=Radhika Madan thanks fans for loving Ray and Didi with still from Netflix anthology |url=https://www.indiatoday.in/movies/celebrities/story/radhika-madan-thanks-fans-for-loving-ray-and-didi-with-still-from-netflix-anthology-1820194-2021-06-28 |access-date=6 June 2022 |website=India Today |language=en}}</ref><ref>{{Cite web |title=‘I act because I get bored living one life’: Radhika Madan |url=https://www.newindianexpress.com/entertainment/hindi/2021/aug/12/i-act-becausei-get-bored-living-one-life-radhika-madan-2343416.html |access-date=6 June 2022 |website=The New Indian Express}}</ref> ਉਸਨੇ [[ਜਸਲੀਨ ਰੋਇਲ|ਜਸਲੀਨ ਰਾਇਲ]] ਦੁਆਰਾ ਇੱਕ ਸੰਗੀਤ ਵੀਡੀਓ ''ਨੀ ਜਾਣਾ'' ਵਿੱਚ ਵੀ ਕੰਮ ਕੀਤਾ।<ref>{{Citation |title=Ni Jana (feat. Radhika Madan) - Single by Jasleen Royal & Tm bax |date=30 November 2021 |url=https://music.apple.com/in/album/ni-jana-feat-radhika-madan-single/1597571092 |language=en-GB |access-date=13 December 2021}}</ref> 2021 ਵਿੱਚ ਉਸਦੀ ਇੱਕੋ ਇੱਕ ਫਿਲਮ [[ਡਿਜ਼ਨੀ+ ਹੌਟਸਟਾਰ|ਡਿਜ਼ਨੀ+ ਹੌਟਸਟਾਰ ']] ਤੇ ਰਿਲੀਜ਼ ਹੋਈ ਸੀ। ਇਹ ਕੁਨਾਲ ਦੇਸ਼ਮੁਖ ਦੀ ਸੰਨੀ ਕੌਸ਼ਲ ਨਾਲ ਰੋਮਾਂਸ ਫਿਲਮ ''ਸ਼ਿੱਦਤ'' ਸੀ।<ref>{{Cite web |date=2 May 2020 |title=Radhika Madan: Trivia and unknown facts about 'Shiddat' actress |url=http://www.mid-day.com/entertainment/bollywood-news/photo/meet-mard-ko-dard-nahi-hota-actress-radhika-madan-42203 |access-date=6 June 2022 |website=mid-day.com |language=en}}</ref><ref>{{Cite web |title=Shiddat Review: Radhika Madan And Sunny Kaushal's Film's Heart Isn't Always In The Right Place |url=https://www.ndtv.com/entertainment/shiddat-review-radhika-madan-and-sunny-kaushals-films-heart-isnt-always-in-the-right-place-1-5-star-2559834 |access-date=5 November 2021 |website=NDTV.com}}</ref> 2022 ਵਿੱਚ, ਉਸਨੂੰ ਨੈੱਟਫਲਿਕਸ ਨਿਓ-ਨੋਇਰ ਕ੍ਰਾਈਮ ਕਾਮੇਡੀ ਥ੍ਰਿਲਰ ਫਿਲਮ ''ਮੋਨਿਕਾ, ਓ ਮਾਈ ਡਾਰਲਿੰਗ'' ਵਿੱਚ ਇੱਕ ਮਹਿਮਾਨ ਭੂਮਿਕਾ ਵਿੱਚ ਦੇਖਿਆ ਗਿਆ ਸੀ। 2023 ਵਿੱਚ, ਉਸਦੀ ਪਹਿਲੀ ਰਿਲੀਜ਼ [[ਵਿਸ਼ਾਲ ਭਾਰਦਵਾਜ]] ਦੇ ਪ੍ਰੋਡਕਸ਼ਨ ਅਤੇ ਉਸਦੇ ਬੇਟੇ ਆਸਮਾਨ ਦੀ ਪਹਿਲੀ ਕ੍ਰਾਈਮ ਥ੍ਰਿਲਰ ਫਿਲਮ ''ਕੁੱਟੇ''<ref>{{Cite news|url=https://www.aninews.in/news/entertainment/bollywood/radhika-madan-begins-shoot-for-kuttey20211107212511/|title=Radhika Madan begins shoot for 'Kuttey'|date=7 November 2021|work=ANI News|access-date=7 November 2021|archive-date=8 ਨਵੰਬਰ 2021|archive-url=https://web.archive.org/web/20211108143925/https://www.aninews.in/news/entertainment/bollywood/radhika-madan-begins-shoot-for-kuttey20211107212511/|url-status=dead}}</ref> ਦੇ ਨਾਲ ਆਈ ਸੀ, ਜੋ ਕਿ ਆਲੋਚਕਾਂ ਦੀਆਂ ਮਿਸ਼ਰਿਤ ਤੋਂ ਸਕਾਰਾਤਮਕ ਸਮੀਖਿਆਵਾਂ ਦੇ ਨਾਲ ਧਮਕੀ ਭਰੀ ਰਿਲੀਜ਼ ਹੋਈ ਸੀ।<ref>{{Cite web |title=Kuttey movie review: An entertaining, raw and wild tale of bloodthirsty people |url=https://www.hindustantimes.com/entertainment/bollywood/kuttey-movie-review-an-entertaining-raw-and-wild-tale-of-bloodthirsty-people-101673584922967-amp.html |access-date=13 January 2023 |website=Hindustantimes}}</ref> ''[[ਰੈਡਿਫ.ਕਾੱਮ|ਰੈਡੀਫ]]'' ਦੀ [[ਸੁਕਨਿਆ ਵਰਮਾ|ਸੁਕੰਨਿਆ ਵਰਮਾ ਨੇ]] ਲਿਖਿਆ, "ਰਾਧਿਕਾ ਦੀ ਸਪੱਸ਼ਟਤਾ ਕੁੱਟੇ ਦੇ ਅਟੁੱਟ ਤਰੀਕਿਆਂ 'ਤੇ ਸੱਚੀ ਰਹਿੰਦੀ ਹੈ"। ==== ਆਉਣ ਵਾਲੇ ਪ੍ਰੋਜੈਕਟ ==== ਮਦਨ ਕੋਲ ਅਗਲੇ ਚਾਰ ਪ੍ਰੋਜੈਕਟ ਹਨ ਜੋ ਰਜਤ ਬਰਮੇਚਾ ਅਤੇ ਆਯੂਸ਼ ਮਹਿਰਾ ਦੇ ਨਾਲ ''ਕਚੇ ਲਿੰਬੂ'' ਵਿੱਚ ਦਿਖਾਈ ਦੇਣਗੇ।<ref>{{Cite web |title=Kacchey Limbu starring Radhika Madan, Rajat Barmecha to premiere at Toronto International Film Festival 2022 |url=https://www.bollywoodhungama.com/news/bollywood/kacchey-limbu-starring-radhika-madan-rajat-barmecha-premiere-toronto-international-film-festival-2022/ |access-date=3 September 2022 |website=Bollywood Hungama}}</ref> ਉਸਨੇ ਅਦਜਾਨੀਆ ਦੀ ਅਨਟਾਈਟਲ ਵੈੱਬ ਸੀਰੀਜ਼ ਲਈ ਸ਼ੂਟ ਪੂਰਾ ਕਰ ਲਿਆ ਹੈ।<ref>{{Cite web |date=11 March 2022 |title=Radhika Madan wraps shooting for Homi Adajania’s next, SBC |url=https://timesofindia.indiatimes.com/entertainment/hindi/bollywood/news/radhika-madan-wraps-shooting-for-homi-adajanias-next/articleshow/90156642.cms |website=The Times of India}}</ref> ਉਹ ਸੁਧਾਂਸ਼ੂ ਸਾਰਿਆ ਦੀ ''ਸਨਾ'' ਵਿੱਚ ਸਿਰਲੇਖ ਵਾਲਾ ਕਿਰਦਾਰ ਨਿਭਾਉਂਦੀ ਹੈ।<ref>{{Cite web |date=23 March 2022 |title=Sanaa: Radhika Madan starts shooting for Sudhanshu Saria's directorial |url=https://www.pinkvilla.com/entertainment/news/sanaa-radhika-madan-starts-shooting-sudhanshu-sarias-directorial-1051821?amp |website=Pinkvilla |access-date=3 ਮਾਰਚ 2023 |archive-date=25 ਮਾਰਚ 2022 |archive-url=https://web.archive.org/web/20220325120521/https://www.pinkvilla.com/entertainment/news/sanaa-radhika-madan-starts-shooting-sudhanshu-sarias-directorial-1051821?amp |url-status=dead }}</ref><ref>{{Cite web |title=Radhika to star in Sudhanshu Sariya's next Sanaa |url=https://telanganatoday.com/radhika-madan-bags-new-film-sanaa/amp |website=Telangana Today}}</ref> ਫਿਲਮ ਦਾ ਵਿਸ਼ਵ ਪ੍ਰੀਮੀਅਰ ਨਵੰਬਰ 2022 ਵਿੱਚ [https://indianexpress.com/article/entertainment/bollywood/radhika-madan-sanaa-set-for-world-premiere-at-tallinn-black-nights-film-festival-8222461/ 26ਵੇਂ ਟੈਲਿਨ ਬਲੈਕ ਨਾਈਟਸ ਫਿਲਮ ਫੈਸਟੀਵਲ] ਵਿੱਚ ਹੋਵੇਗਾ। ਉਸਨੇ [[ਅਕਸ਼ੈ ਕੁਮਾਰ]] ਅਤੇ [[ਪਰੇਸ਼ ਰਾਵਲ]] ਦੇ ਨਾਲ ਤਾਮਿਲ ਫਿਲਮ ''ਸੂਰਾਰਾਈ ਪੋਤਰੂ'' ਰੀਮੇਕ ਦੀ ਸ਼ੂਟਿੰਗ ਪੂਰੀ ਕੀਤੀ।<ref>{{Cite web |date=25 April 2022 |title=Akshay Kumar and Radhika Madan begin shoot for Soorarai Pottru remake, watch video |url=https://www.bollywoodhungama.com/news/features/akshay-kumar-radhika-madan-begin-shoot-soorarai-pottru-remake-watch-video/ |url-status=live |archive-url=https://web.archive.org/web/20220425092045/https://www.bollywoodhungama.com/news/features/akshay-kumar-radhika-madan-begin-shoot-soorarai-pottru-remake-watch-video/ |archive-date=25 April 2022 |access-date=25 April 2022 |website=[[Bollywood Hungama]]}}</ref> ਮਦਨ ਨੇ ਸਤੰਬਰ 2022 ਵਿੱਚ [[ਨਿਮਰਤ ਕੌਰ]] ਦੇ ਨਾਲ ਦਿਨੇਸ਼ ਵਿਜਨ ਦੀ ਸੋਸ਼ਲ ਥ੍ਰਿਲਰ ਫਿਲਮ ''ਹੈਪੀ ਟੀਚਰਜ਼ ਡੇਅ'' ਲਈ ਵੀ ਸ਼ੂਟਿੰਗ ਸ਼ੁਰੂ ਕੀਤੀ।<ref>{{Cite web |title=Radhika Madan, Nimrat Kaur team up for Happy Teacher's Day. Shoot begins today |url=https://www.indiatoday.in/movies/bollywood/story/radhika-madan-nimrat-kaur-team-up-for-happy-teacher-s-day-shoot-begins-today-1996479-2022-09-05 |access-date=5 September 2022 |website=India Today}}</ref> == ਹਵਾਲੇ == {{Reflist}} [[ਸ਼੍ਰੇਣੀ:21ਵੀਂ ਸਦੀ ਦੀਆਂ ਭਾਰਤੀ ਅਭਿਨੇਤਰੀਆਂ]] [[ਸ਼੍ਰੇਣੀ:ਹਿੰਦੀ ਟੈਲੀਵਿਜਨ ਦੀਆਂ ਅਦਾਕਾਰਾਵਾਂ]] [[ਸ਼੍ਰੇਣੀ:ਹਿੰਦੀ ਸਿਨੇਮਾ ਵਿੱਚ ਅਭਿਨੇਤਰੀਆਂ]] [[ਸ਼੍ਰੇਣੀ:ਭਾਰਤੀ ਅਦਾਕਾਰਾਵਾਂ]] [[ਸ਼੍ਰੇਣੀ:ਭਾਰਤੀ ਟੈਲੀਵਿਜ਼ਨ ਅਦਾਕਾਰਾਵਾਂ]] [[ਸ਼੍ਰੇਣੀ:ਜ਼ਿੰਦਾ ਲੋਕ]] [[ਸ਼੍ਰੇਣੀ:ਜਨਮ 1995]] lk8m9dsyphnoj5xlbwghmq3fiicf4cs 0 160542 846569 767790 2026-09-19T18:05:59Z InternetArchiveBot 37445 Rescuing 1 sources and tagging 0 as dead.) #IABot (v2.0.9.5 846569 wikitext text/x-wiki [[File:The Prime Minister, Shri Narendra Modi with the Indian Contingent of Tokyo 2020 Paralympic Games, at his residence, in New Delhi on September 09, 2021 (3) (cropped).jpg|thumb|ਅਵਨੀ ਲੇਖਰਾ]] '''ਅਵਨੀ ਲੇਖਰਾ''' (ਜਨਮ 8 ਨਵੰਬਰ 2001) ਇੱਕ ਭਾਰਤੀ [[ਪੈਰਾਲਿੰਪਿਕ ਖੇਡਾਂ|ਪੈਰਾਲੰਪੀਅਨ]] ਅਤੇ ਰਾਈਫਲ ਨਿਸ਼ਾਨੇਬਾਜ਼ ਹੈ। ਉਸਨੇ ਟੋਕੀਓ 2020 ਪੈਰਾਲੰਪਿਕਸ ਵਿੱਚ 10 ਮੀਟਰ ਏਅਰ ਰਾਈਫਲ ਸਟੈਂਡਿੰਗ ਵਿੱਚ ਇੱਕ ''ਗੋਲਡ ਮੈਡਲ'' ਅਤੇ 50 ਮੀਟਰ ਰਾਈਫਲ 3 ਪੋਜੀਸ਼ਨ ਵਿੱਚ ਇੱਕ ''ਕਾਂਸੀ ਦਾ ਤਗਮਾ'' ਜਿੱਤਿਆ। {{As of|2023|January}} , ਲੇਖਾਰਾ ਨੂੰ ਵਿਸ਼ਵ ਨੰਬਰ 1 ਦਾ ਦਰਜਾ ਦਿੱਤਾ ਗਿਆ ਹੈ। ਔਰਤਾਂ ਦੀ 10 ਮੀਟਰ ਏਅਰ ਰਾਈਫਲ ਸਟੈਂਡਿੰਗ SH1 (ਵਿਸ਼ਵ ਸ਼ੂਟਿੰਗ ਪੈਰਾ ਸਪੋਰਟ ਰੈਂਕਿੰਗ)<ref>{{Cite news|url=https://db.ipc-services.org/sdms/web/ranking/sh/pdf/type/WR/list/464|title=World Shooting Para Sport Rankings / Official World Rankings 2023|last=|first=|work=World Shooting Para Sport|access-date=|archive-date=2021-07-09|archive-url=https://web.archive.org/web/20210709182209/https://db.ipc-services.org/sdms/web/ranking/sh/pdf/type/WR/list/464|url-status=dead}}</ref> ਵਿੱਚ 1 ਅਤੇ [[2018 ਏਸ਼ੀਆਈ ਪੈਰਾ ਖੇਡਾਂ|2018 ਦੀਆਂ ਏਸ਼ੀਅਨ ਪੈਰਾ ਖੇਡਾਂ]] ਵਿੱਚ ਹਿੱਸਾ ਲਿਆ ਹੈ।<ref>{{Cite news|url=https://indianexpress.com/article/sports/sport-others/para-shooter-avani-lekhara-clinches-silver-india-stay-in-top-three-7240271/|title=Para shooter Avani Lekhara clinches silver; India stay in top three|last=|first=|work=Indian Express News|access-date=}}</ref><ref>{{Cite news|url=https://thebridge.in/tags/Avani-Lekhara|title=Avani Lekhara|last=|first=|work=The Bridge News|access-date=}}</ref><ref>{{Cite news|url=https://timesofindia.indiatimes.com/sports/more-sports/shooting/para-world-cup-teenage-shooter-avani-lekhara-wins-10m-air-rifle-silver/articleshow/70399906.cms|title=Para World Cup: Teenage shooter Avani Lekhara wins 10m air rifle silver|last=|first=|work=Time of India News|access-date=}}</ref><ref>{{Cite news|url=https://www.firstpost.com/sports/avani-lekhara-wins-womens-10m-air-rifle-silver-medal-at-world-shooting-para-sport-world-cup-9449931.html|title=Avani Lekhara wins women's 10m air rifle silver medal at World Shooting Para Sport World Cup|last=|first=|work=Firstpost News|access-date=}}</ref> ਪੈਰਾ ਚੈਂਪੀਅਨਜ਼ ਪ੍ਰੋਗਰਾਮ ਰਾਹੀਂ ਗੋਸਪੋਰਟਸ ਫਾਊਂਡੇਸ਼ਨ ਦੁਆਰਾ ਉਸ ਦਾ ਸਮਰਥਨ ਕੀਤਾ ਗਿਆ ਹੈ।<ref>{{Cite web |date=2020-04-19 |title=Improvise, adapt, overcome: Indian para athletes' mantra for beating lockdown |url=https://www.espn.in/olympics/story/_/id/29033060/improvise-adapt-overcome-indian-para-athletes-mantra-beating-lockdown |access-date=2021-08-30 |website=ESPN |language=en}}</ref> ਉਹ ਇੱਕ ਹੀ ਪੈਰਾਲੰਪਿਕ ਖੇਡਾਂ ਵਿੱਚ ਕਈ ਤਗਮੇ ਜਿੱਤਣ ਵਾਲੀ ਪਹਿਲੀ ਭਾਰਤੀ ਮਹਿਲਾ ਵੀ ਹੈ।<ref>{{Cite web |date=2021-09-03 |title=Avani Lekhara becomes first Indian woman to win multiple medals at Paralympics |url=https://www.espn.in/olympics/story/_/id/32137873/avani-lekhara-wins-50m-rifle-3-positions-sh1-bronze-second-medal-tokyo-paralympics |access-date=2021-09-03 |website=ESPN |language=en}}</ref> ਉਸ ਨੂੰ ਰਾਜਸਥਾਨ ਸਰਕਾਰ ਦੁਆਰਾ ਸਹਾਇਕ ਜੰਗਲਾਤ (ACF) ਵਜੋਂ ਨਿਯੁਕਤੀ ਦਿੱਤੀ ਗਈ ਹੈ।<ref>{{Cite web |title=News Detail |url=http://dipr.rajasthan.gov.in/content/dipr/en/news-detail.224913.html# |access-date=2021-09-11 |website=dipr.rajasthan.gov.in}}</ref> == ਕਰੀਅਰ == ਲੇਖਾਰਾ ਪੈਰਾਲੰਪਿਕ ਸੋਨ ਤਮਗਾ ਜਿੱਤਣ ਵਾਲੀ ਪਹਿਲੀ ਭਾਰਤੀ ਮਹਿਲਾ ਹੈ।<ref>{{Cite news|url=https://www.indiatoday.in/sports/other-sports/story/tokyo-paralympics-avani-lekhara-19-years-shooting-gold-medal-pm-modi-abhinav-bindra-1846937-2021-08-30|title=Truly special moment: India celebrates Avani Lekhara, the golden girl at Tokyo Paralympics|date=30 August 2021|work=[[India Today]]|access-date=30 August 2021}}</ref><ref>{{Cite news|url=https://www.thehindu.com/sport/shooter-avani-lekhara-becomes-first-indian-woman-to-win-gold-at-paralympics/article36173838.ece|title=Shooter Avani Lekhara becomes first Indian woman to win gold at Paralympics|date=30 August 2021|work=[[The Hindu]]|access-date=30 August 2021|agency=[[Press Trust of India]]}}</ref><ref>{{Cite web |last=Haq |first=Sana Noor |title=Avani Lekhara becomes first Indian woman to win Paralympic gold |url=https://www.cnn.com/2021/08/30/sport/avani-lekhara-tokyo-shooting-gold-spt-intl/index.html |access-date=2021-09-03 |website=CNN}}</ref> ਲੇਖਾਰਾ ਨੇ 2020 ਸਮਰ ਪੈਰਾਲੰਪਿਕਸ ਵਿੱਚ ਭਾਰਤ ਲਈ ਪਹਿਲਾ ਸੋਨ ਤਮਗਾ ਵੀ ਜਿੱਤਿਆ ਸੀ। ਫਾਈਨਲ ਮੁਕਾਬਲੇ ਵਿੱਚ 249.6 ਅੰਕਾਂ ਦੇ ਸਕੋਰ ਨਾਲ, ਨੌਜਵਾਨ ਨਿਸ਼ਾਨੇਬਾਜ਼ ਨੇ ਪੈਰਾਲੰਪਿਕ ਰਿਕਾਰਡ ਕਾਇਮ ਕੀਤਾ ਅਤੇ ਵਿਸ਼ਵ ਰਿਕਾਰਡ ਦੀ ਬਰਾਬਰੀ ਕੀਤੀ।<ref>{{Cite web |title=Shooting athlete Avani Lekhara enters history books with gold |url=https://www.paralympic.org/feature/shooting-athlete-avani-lekhara-enters-history-books-gold |access-date=2021-09-03 |website=International Paralympic Committee |language=en}}</ref> ਉਸਨੇ ਸਾਬਕਾ ਓਲੰਪਿਕ ਚੈਂਪੀਅਨ [[ਅਭਿਨਵ ਬਿੰਦਰਾ]] ਤੋਂ ਪ੍ਰੇਰਿਤ, 2015 ਵਿੱਚ ਸ਼ੂਟਿੰਗ ਸ਼ੁਰੂ ਕੀਤੀ ਅਤੇ ਉਦੋਂ ਤੋਂ ਕਈ ਰਾਸ਼ਟਰੀ ਅਤੇ ਅੰਤਰਰਾਸ਼ਟਰੀ ਖਿਤਾਬ ਜਿੱਤੇ ਹਨ।<ref>{{Cite web |date=2021-08-30 |title=India's first woman Paralympic gold medallist Avani Lekhara inspired by Abhinav Bindra's autobiography |url=https://indianexpress.com/article/sports/sport-others/avani-lekhara-inspired-by-abhinav-bindras-autobiography-7478442/ |access-date=2021-08-31 |website=The Indian Express |language=en}}</ref> 3 ਸਤੰਬਰ 2021 ਨੂੰ, ਉਹ ਔਰਤਾਂ ਦੇ 50 ਮੀਟਰ ਏਅਰ ਰਾਈਫਲ ਸਟੈਂਡਿੰਗ ਈਵੈਂਟ ਵਿੱਚ ਕਾਂਸੀ ਦਾ ਦਾਅਵਾ ਕਰਨ ਤੋਂ ਬਾਅਦ ਪੈਰਾਲੰਪਿਕ ਇਤਿਹਾਸ ਵਿੱਚ ਦੋ ਤਗਮੇ ਜਿੱਤਣ ਵਾਲੀ ਪਹਿਲੀ ਭਾਰਤੀ ਮਹਿਲਾ ਪੈਰਾਲੰਪੀਅਨ ਬਣ ਗਈ।<ref>{{Cite web |last=Peter |first=Naveen |date=3 September 2021 |title=Shooter Avani Lekhara scripts history, becomes first Indian woman to win two Paralympics medals |url=https://olympics.com/en/news/avani-lekhara-shooting-bronze-medal-50m-rifle-3-position-sh1-tokyo-paralympics |access-date=2022-05-22 |website=Olympics.com}}</ref><ref>{{Cite web |date=3 September 2021 |title=Avani Lekhara becomes first Indian woman to win 2 Paralympic medals |url=https://timesofindia.indiatimes.com/sports/tokyo-paralympics/legend-at-19-avani-lekhara-becomes-first-indian-woman-to-win-2-paralympic-medals/articleshow/85890352.cms |access-date=2021-09-03 |website=The Times of India |language=en}}</ref> == ਨਿੱਜੀ ਜੀਵਨ == 2012 ਵਿੱਚ 11 ਸਾਲ ਦੀ ਉਮਰ ਵਿੱਚ ਇੱਕ ਕਾਰ ਦੁਰਘਟਨਾ ਨੇ ਉਸਨੂੰ ਪੂਰੀ ਤਰ੍ਹਾਂ ਪੈਰਾਪਲੇਜੀਆ ਨਾਲ ਛੱਡ ਦਿੱਤਾ। ਉਸਦੇ ਪਿਤਾ ਨੇ ਉਸਨੂੰ [[ਖੇਡ|ਖੇਡਾਂ ਵਿੱਚ]] ਸ਼ਾਮਲ ਹੋਣ ਲਈ ਉਤਸ਼ਾਹਿਤ ਕੀਤਾ, [[ਤੀਰਅੰਦਾਜ਼ੀ]] ਦੀ ਸਿਖਲਾਈ ਲਈ ਪਰ [[ਨਿਸ਼ਾਨੇਬਾਜ਼ੀ|ਸ਼ੂਟਿੰਗ]] ਵੱਲ ਵਧਣਾ ਜਿਸ ਵਿੱਚ ਉਸਨੂੰ ਆਪਣਾ ਅਸਲੀ ਜਨੂੰਨ ਮਿਲਿਆ। ਉਹ ਵਰਤਮਾਨ ਵਿੱਚ [[ਰਾਜਸਥਾਨ]], ਭਾਰਤ ਵਿੱਚ ਕਾਨੂੰਨ ਦੀ ਪੜ੍ਹਾਈ ਕਰਦੀ ਹੈ।<ref>{{Cite news|url=https://www.bbc.com/news/world-asia-india-58339652|title=Tokyo Paralympic 2020: Avani Lekhara wins historic gold for India in shooting|date=2021-08-30|work=BBC News|access-date=2021-08-30|language=en-GB}}</ref> ਉਹ ਕੇਂਦਰੀ ਵਿਦਿਆਲਿਆ 3 ( [[ਜੈਪੁਰ]] ) ਦੀ ਵਿਦਿਆਰਥਣ ਸੀ, ਜਿੱਥੇ ਉਸਨੇ ਨਿਸ਼ਾਨੇਬਾਜ਼ੀ ਦੇ ਖੇਤਰੀ ਮੈਚ ਵਿੱਚ ਆਪਣਾ ਪਹਿਲਾ ਸੋਨ ਤਗਮਾ ਪ੍ਰਾਪਤ ਕੀਤਾ।<ref>{{Cite web |last=Kartik |first=RJ |date=7 October 2021 |title=Avani Lekhara Interview |url=https://youtube.com/watch?v=DEbuzlM1Iqw&t=192s |url-status=bot: unknown |archive-url=https://web.archive.org/web/20220417205806/https://www.youtube.com/watch?v=DEbuzlM1Iqw&t=192s |archive-date=17 ਅਪ੍ਰੈਲ 2022 |website=YouTube |access-date=31 ਮਾਰਚ 2023 }}</ref> == ਅਵਾਰਡ == * 2021 – [[ਰਾਜੀਵ ਗਾਂਧੀ ਖੇਲ ਰਤਨ ਅਵਾਰਡ|ਖੇਲ ਰਤਨ ਅਵਾਰਡ]], ਭਾਰਤ ਦਾ ਸਰਵਉੱਚ ਖੇਡ ਸਨਮਾਨ।<ref>{{Cite web |date=2021-11-02 |title=National Sports Awards 2021: Neeraj Chopra, Lovlina Borgohain, Mithali Raj Among 9 Others to Get Khel Ratna |url=https://www.news18.com/news/sports/national-sports-awards-2021-neeraj-chopra-lovlina-borgohain-mithali-raj-among-9-others-to-get-khel-ratna-4396067.html |access-date=2021-11-02 |website=News18 |language=en}}</ref> * 2021 - ਯੰਗ ਇੰਡੀਅਨ ਆਫ ਦਿ ਈਅਰ - GQ ਇੰਡੀਆ * 2021 - ਸਾਲ ਦੀਆਂ ਵੋਗ ਵੂਮੈਨ - ਵੋਗ ਮੈਗਜ਼ੀਨ * 2021 - ਸਰਵੋਤਮ ਮਹਿਲਾ ਡੈਬਿਊ - ਪੈਰਾਲੰਪਿਕ ਅਵਾਰਡ - ਅੰਤਰਰਾਸ਼ਟਰੀ ਪੈਰਾਲੰਪਿਕ ਕਮੇਟੀ * 2022 - [[ਪਦਮ ਸ਼੍ਰੀ]]<ref>{{Cite news|url=https://indianexpress.com/article/sports/sport-others/padma-awards-2022-neeraj-chopra-avani-lekhara-gets-padma-shri-7741504/|title=Para champions, Neeraj Chopra, hockey star Vandana Katariya among Padma awardees|last=Sharma|first=Nitin|date=26 January 2022|access-date=26 January 2022|agency=Indian Express}}</ref> * 2022 - ਖੇਡਾਂ ਵਿੱਚ ਉੱਤਮਤਾ ਲਈ ਫਿੱਕੀ FLO ਅਵਾਰਡ * 2022 - ਉਹ - ਹਿੰਦੁਸਤਾਨ ਟਾਈਮਜ਼ ਦੁਆਰਾ ਉਮਰ ਅਵਾਰਡ * 2022 - ਸਾਲ ਦਾ ਪੈਰਾ ਅਥਲੀਟ (ਮਹਿਲਾ) - ਸਪੋਰਟਸ ਸਟਾਰ * 2022 - ਬੀਬੀਸੀ ਇੰਡੀਆ ਚੇਂਜ ਮੇਕਰ ਆਫ਼ ਦ ਈਅਰ 2021 * 2022 - BRICS CCI WE - Trailblazer 2022 == ਹਵਾਲੇ == {{Reflist}} [[ਸ਼੍ਰੇਣੀ:ਭਾਰਤ ਦੀਆਂ ਔਰਤ ਨਿਸ਼ਾਨੇਬਾਜ਼]] [[ਸ਼੍ਰੇਣੀ:ਜ਼ਿੰਦਾ ਲੋਕ]] [[ਸ਼੍ਰੇਣੀ:ਜਨਮ 2001]] i6rg76je0hu6mcx0xvkoktuwjakd2gy 0 161620 846612 692074 2026-09-20T07:06:32Z InternetArchiveBot 37445 Rescuing 1 sources and tagging 0 as dead.) #IABot (v2.0.9.5 846612 wikitext text/x-wiki {{Infobox person | name = ਮਿਸ਼ਟੀ ਚੱਕਰਵਰਤੀ | image = Mishti at the special screening of Manikarnika – The Queen Of Jhansi at Sunny Super Sound in Juhu (06).jpg | caption = 2019 ਵਿੱਚ ''ਮਣੀਕਰਣਿਕਾ: ਦ ਕੁਈਨ ਆਫ ਝਾਂਸੀ'' ਦੀ ਵਿਸ਼ੇਸ਼ ਸਕ੍ਰੀਨਿੰਗ 'ਤੇ ਮਿਸ਼ਰੀ | birth_name = ਇੰਦਰਾਨੀ ਚੱਕਰਵਰਤੀ | birth_date = {{birth date and age|1987|12|20|df=y}} | birth_place = [[ਕਲਕੱਤਾ]], [[ਪੱਛਮੀ ਬੰਗਾਲ]], ਭਾਰਤ | alma_mater = ਕਲਕੱਤਾ ਯੂਨੀਵਰਸਿਟੀ | occupation = ਅਦਾਕਾਰਾ }} [[Category:Articles with hCards]] '''ਇੰਦਰਾਨੀ ਚੱਕਰਵਰਤੀ''' ([[ਅੰਗ੍ਰੇਜ਼ੀ]]: '''Indrani Chakraborty;''' ਜਨਮ 20 ਦਸੰਬਰ 1987), ਉਸਦੇ ਸਟੇਜ ਨਾਮ '''ਮਿਸ਼ਤੀ''' ਦੁਆਰਾ ਜਾਣੀ ਜਾਂਦੀ ਹੈ, ਇੱਕ ਭਾਰਤੀ ਅਭਿਨੇਤਰੀ ਹੈ ਜੋ ਮੁੱਖ ਤੌਰ 'ਤੇ [[ਤੇਲੁਗੂ ਭਾਸ਼ਾ|ਤੇਲਗੂ]] ਅਤੇ [[ਹਿੰਦੀ ਭਾਸ਼ਾ|ਹਿੰਦੀ]] ਫਿਲਮਾਂ ਵਿੱਚ ਦਿਖਾਈ ਦਿੰਦੀ ਹੈ। ਉਸਨੇ ''ਕਾਂਚੀ: ਦਿ ਅਨਬ੍ਰੇਕੇਬਲ'' (2014), ''ਚਿੰਨਦਾਨਾ ਨੀ ਕੋਸਮ'' (2014), ''ਐਡਮ ਜੋਨ'' (2017), ''ਬ੍ਰਿਹਸਪਤੀ'' (2018), ਅਤੇ ''ਬੁਰਾ ਕਥਾ'' (2019) ਵਰਗੀਆਂ ਫਿਲਮਾਂ ਵਿੱਚ ਅਭਿਨੈ ਕੀਤਾ। == ਅਰੰਭ ਦਾ ਜੀਵਨ == ਮਿਸ਼ਰੀ ਦਾ ਜਨਮ 20 ਦਸੰਬਰ 1987 ਨੂੰ ਇੰਦਰਾਣੀ ਚੱਕਰਵਰਤੀ ਦੇ ਰੂਪ ਵਿੱਚ [[ਕੋਲਕਾਤਾ]], [[ਪੱਛਮੀ ਬੰਗਾਲ]], ਭਾਰਤ ਵਿੱਚ ਇੱਕ [[ਬੰਗਾਲੀ ਭਾਸ਼ਾ|ਬੰਗਾਲੀ]] ਪਰਿਵਾਰ ਵਿੱਚ ਹੋਇਆ ਸੀ। ਉਸਦੀ ਮਾਂ ਬੀਨਾ ਚੱਕਰਵਰਤੀ ਇੱਕ ਘਰੇਲੂ ਔਰਤ ਹੈ ਅਤੇ ਉਸਦੇ ਪਿਤਾ ਇੱਕ ਉਸਾਰੀ ਕਾਰੋਬਾਰੀ ਹਨ। ਉਸਨੇ [[ਕੋਲਕਾਤਾ ਯੂਨੀਵਰਸਿਟੀ|ਕਲਕੱਤਾ ਯੂਨੀਵਰਸਿਟੀ]] ਤੋਂ ਅੰਗਰੇਜ਼ੀ ਸਾਹਿਤ ਵਿੱਚ ਗ੍ਰੈਜੂਏਸ਼ਨ ਕੀਤੀ।<ref>{{Cite book|url=https://www.rediff.com/movies/report/slide-show-1-i-dont-act-in-front-of-the-camera-i-make-love-to-it/20140421.htm|title=I don't act in front of the camera; I make love to it'|work=Rediff.com|access-date=21 April 2014}}</ref> ਉਸਨੇ 2014 ਤੋਂ ਬਾਅਦ ਮਿਸ਼ਤੀ ਨਾਮ ਦੀ ਪੇਸ਼ੇਵਰ ਵਰਤੋਂ ਕਰਨੀ ਸ਼ੁਰੂ ਕਰ ਦਿੱਤੀ।<ref>{{Cite news|url=https://indianexpress.com/article/entertainment/bollywood/subhash-ghai-renames-indrani-chakraborty-as-mishti-for-kaanchi/|title=Subhash Ghai renames Indrani Chakraborty as 'Mishti' for 'Kaanchi'|access-date=22 April 2014|publisher=Indian Express}}</ref> == ਇਸ਼ਤਿਹਾਰ == ਮਿਸ਼ਰੀ ਵਿੱਕੋ ਹਲਦੀ ਦੀ ਬ੍ਰਾਂਡ ਅੰਬੈਸਡਰ ਹੈ।<ref>{{Cite web |date=17 September 2015 |title=Mishti Chakraborty actress better known as 'Vicco Girl': Unseen Pics & Wallpapers |url=http://boxofficecollection.in/bollywood/mishti-chakraborty-actress-better-known-as-vicco-girl-unseen-pics-wallpapers-13252 |publisher=boxofficecollection.in}}</ref> == ਫਿਲਮਾਂ == {| class="wikitable sortable plainrowheaders" ! scope="col" |ਸਾਲ ! scope="col" | ਫਿਲਮ ! scope="col" | ਭੂਮਿਕਾ ! scope="col" | ਭਾਸ਼ਾ ! scope="col" | ਨੋਟਸ |- | rowspan="3" | 2014 ! scope="row" | ''ਪੋਰਿਚੋਈ'' | ਰਿਮੀ | [[ਬੰਗਾਲੀ ਭਾਸ਼ਾ|ਬੰਗਾਲੀ]] | <ref>{{Cite web |last=Jha |first=Subhash K (28 January 2013) |title=Subhash Ghai's 'new discovery' is my heroine from Porichoi - Prosenjeet Chatterjee |url=http://www.bollywoodhungama.com/news/1704962/Subhash-Ghais-new-discovery-is-my-heroine-from-Porichoi---Prosenjeet-Chatterjee |access-date=28 March 2014 |website=Bollywood Hungama}}</ref> <ref>{{Cite web |last=quintdaily |date=1 September 2017 |title=Adam Joan Review Rating – Live Audience Report – QuintDaily |url=https://quintdaily.com/2017/09/adam-joan-review-rating-live-audience-report/ |publisher=}}</ref> |- ! scope="row" | ''ਕਾਂਚੀ: ਅਟੁੱਟ'' | ਕਾਂਚੀ | [[ਹਿੰਦੀ ਭਾਸ਼ਾ|ਹਿੰਦੀ]] | |- ! scope="row" | ''ਛਿਨਦਾਨਾ ਨੀ ਕੋਸਮ'' | ਨੰਦਿਨੀ ਰੈਡੀ | rowspan="2" | [[ਤੇਲੁਗੂ ਭਾਸ਼ਾ|ਤੇਲਗੂ]] | |- | 2015 ! scope="row" | ''ਕੋਲੰਬਸ'' | ਇੰਦੂ | |- | 2016 ! scope="row" | ''ਮਹਾਨ ਗ੍ਰੈਂਡ ਮਸਤੀ'' | ਰੇਖਾ ਮੀਤ ਮਹਿਤਾ | rowspan="2" | ਹਿੰਦੀ | |- | rowspan="3" | 2017 ! scope="row" | ''ਬੇਗਮ ਜਾਨ'' | ਸ਼ਬਨਮ | |- ! scope="row" | ''ਬਾਬੂ ਬੱਗਾ ਵਿਅਸਤ'' | ਰਾਧਾ | ਤੇਲਗੂ | |- ! scope="row" | ''ਐਡਮ ਜੋਨ'' | ਐਮੀ | [[ਮਲਿਆਲਮ]] | |- | rowspan="3" | 2018 ! scope="row" | ''ਬ੍ਰਿਹਸਪਤੀ'' | ਸ਼ਾਲਿਨੀ | [[ਕੰਨੜ]] | |- ! scope="row" | ''ਸੇਮਾ ਬੋਥਾ ਅਗਾਥੇ'' | ਮਧੂ | [[ਤਮਿਲ਼ ਭਾਸ਼ਾ|ਤਾਮਿਲ]] | |- ! scope="row" | ''ਸਰਾਭਾ'' | ਦਿਵਿਆ | ਤੇਲਗੂ | |- | rowspan="2" | 2019 ! scope="row" | ''ਮਣੀਕਰਣਿਕਾ'' | ਕਾਸ਼ੀਬਾਈ | ਹਿੰਦੀ | <ref>{{Cite web |date=17 December 2018 |title=Mishti Chakraborty: I was initially hesitant to take up secondary characters |url=https://mumbaimirror.indiatimes.com/entertainment/bollywood/mishti-chakraborty-i-was-initially-hesitant-to-take-up-secondary-characters/articleshow/67119513.cms |access-date=22 December 2018 |website=Mumbai Mirror |archive-date=22 ਦਸੰਬਰ 2018 |archive-url=https://web.archive.org/web/20181222173535/https://mumbaimirror.indiatimes.com/entertainment/bollywood/mishti-chakraborty-i-was-initially-hesitant-to-take-up-secondary-characters/articleshow/67119513.cms |url-status=dead }}</ref> |- ! scope="row" | ''ਬੁਰਾ ਕਥਾ'' | ਖੁਸ਼ | ਤੇਲਗੂ | <ref>{{Cite web |date=5 July 2019 |title=Burra Katha starring Aadi and Mishti |url=https://timesofindia.indiatimes.com/entertainment/telugu/movie-reviews/burrakatha/movie-review/70088690.cms |access-date=17 September 2019 |website=Mumbai Mirror}}</ref> |} == ਹਵਾਲੇ == [[ਸ਼੍ਰੇਣੀ:21ਵੀਂ ਸਦੀ ਦੀਆਂ ਭਾਰਤੀ ਅਭਿਨੇਤਰੀਆਂ]] [[ਸ਼੍ਰੇਣੀ:ਤਾਮਿਲ ਸਿਨੇਮਾ ਵਿੱਚ ਅਦਾਕਾਰਾਵਾਂ]] [[ਸ਼੍ਰੇਣੀ:ਕੰਨੜ ਸਿਨੇਮਾ ਦੀਆਂ ਅਭਿਨੇਤਰੀਆਂ]] [[ਸ਼੍ਰੇਣੀ:ਮਲਿਆਲਮ ਸਿਨੇਮਾ ਵਿੱਚ ਅਦਾਕਾਰਾਵਾਂ]] [[ਸ਼੍ਰੇਣੀ:ਤੇਲਗੂ ਸਿਨੇਮਾ ਵਿੱਚ ਅਦਾਕਾਰਾਵਾਂ]] [[ਸ਼੍ਰੇਣੀ:ਹਿੰਦੀ ਸਿਨੇਮਾ ਵਿੱਚ ਅਭਿਨੇਤਰੀਆਂ]] [[ਸ਼੍ਰੇਣੀ:ਬੰਗਾਲੀ ਸਿਨੇਮਾ ਵਿੱਚ ਅਦਾਕਾਰਾਵਾਂ]] [[ਸ਼੍ਰੇਣੀ:ਭਾਰਤੀ ਅਦਾਕਾਰਾਵਾਂ]] [[ਸ਼੍ਰੇਣੀ:ਕੋਲਕਾਤਾ ਦੀਆਂ ਅਭਿਨੇਤਰੀਆਂ]] [[ਸ਼੍ਰੇਣੀ:ਜਨਮ 1987]] [[ਸ਼੍ਰੇਣੀ:ਜ਼ਿੰਦਾ ਲੋਕ]] s6awo3ymdveore71lq8oirwp2zkxc2s 0 162601 846560 842426 2026-09-19T16:39:12Z InternetArchiveBot 37445 Bluelink 1 book for verifiability (20260919sim)) #IABot (v2.0.9.6) ([[User:GreenC bot|GreenC bot]] 846560 wikitext text/x-wiki '''ਅਡੋਲਫ ਫ੍ਰੇਡਰਿਕ ਜੋਹਾਨ ਬੁਟੇਨਾਂਟ''' ( German pronunciation: [ˈaːdɔlf ˈbuːtənant] (24 ਮਾਰਚ 1903 – 18 ਜਨਵਰੀ 1995) ਇੱਕ ਜਰਮਨ ਬਾਇਓਕੈਮਿਸਟ ਸੀ।<ref name="STR" /> ਉਸ ਨੂੰ " ਸੈਕਸ ਹਾਰਮੋਨਸ 'ਤੇ ਕੰਮ ਕਰਨ ਲਈ 1939 ਵਿੱਚ [[ਰਸਾਇਣ ਵਿਗਿਆਨ ਵਿੱਚ ਨੋਬਲ ਇਨਾਮ]] ਨਾਲ ਸਨਮਾਨਿਤ ਕੀਤਾ ਗਿਆ ਸੀ।" ਉਸ ਨੇ ਸ਼ੁਰੂ ਵਿੱਚ ਸਰਕਾਰੀ ਨੀਤੀ ਦੇ ਅਨੁਸਾਰ ਅਵਾਰਡ ਨੂੰ ਰੱਦ ਕਰ ਦਿੱਤਾ, ਪਰ [[ਦੂਜੀ ਸੰਸਾਰ ਜੰਗ|ਦੂਜੇ ਵਿਸ਼ਵ ਯੁੱਧ]] ਤੋਂ ਬਾਅਦ 1949 ਵਿੱਚ ਇਸ ਨੂੰ ਸਵੀਕਾਰ ਕਰ ਲਿਆ।<ref name="STR">{{Cite book|title=Science in the Third Reich (German Historical Perspectives)|last=Szöllösi-Janze, Margit|publisher=Berg Publishers|year=2001|isbn=1-85973-421-9|location=Oxford, UK}}</ref><ref name="frs">{{Cite journal|last=Akhtar|first=M.|last2=Akhtar|first2=M. E.|year=1998|title=Adolf Friedrich Johann Butenandt. 24 March 1903-18 January 1995|journal=[[Biographical Memoirs of Fellows of the Royal Society]]|volume=44|pages=79–92|doi=10.1098/rsbm.1998.0006|pmid=11623990|doi-access=free}}</ref><ref>{{Cite journal|last=Karlson|first=P.|year=1995|title=Adolf Butenandt (1903–1995)|journal=Nature|volume=373|issue=6516|pages=660|bibcode=1995Natur.373..660K|doi=10.1038/373660b0|pmid=7854440|doi-access=free}}</ref><ref>{{Cite journal|last=Jaenicke|first=L.|year=1995|title=Adolf Butenandt: 24. 3. 1903 - 18. 1. 1995|url=https://archive.org/details/chemie-in-unserer-zeit_1995-06_29_3/page/163|journal=Chemie in unserer Zeit|volume=29|issue=3|pages=163–165|doi=10.1002/ciuz.19950290313}}</ref> ਉਹ 1960 ਤੋਂ 1972 ਤੱਕ ਮੈਕਸ ਪਲੈਂਕ ਸੁਸਾਇਟੀ ਦਾ ਪ੍ਰਧਾਨ ਰਿਹਾ। ਉਹ 1959 ਵਿੱਚ ਰੇਸ਼ਮ ਦੇ ਕੀੜਿਆਂ ਦੇ ਸੈਕਸ ਫੇਰੋਮੋਨ ਦੀ ਬਣਤਰ ਦੀ ਖੋਜ ਕਰਨ ਵਾਲਾ ਪਹਿਲਾ ਵਿਅਕਤੀ ਵੀ ਸੀ, ਜਿਸ ਨੂੰ ਉਸ ਨੇ ਬੰਬਿਕੋਲ ਨਾਮ ਦਿੱਤਾ ਸੀ। [[Category:Articles with hCards]] == ਜੀਵਨੀ == ਉਸ ਦਾ ਜਨਮ ਬ੍ਰੇਮਰਹੇਵਨ ਦੇ ਨੇੜੇ ਲੇਹੇ ਵਿੱਚ ਹੋਇਆ ਅਤੇ ਉਸ ਨੇ ਮਾਰਬਰਗ ਯੂਨੀਵਰਸਿਟੀ ਤੋਂ ਆਪਣੀ ਪੜ੍ਹਾਈ ਸ਼ੁਰੂ ਕੀਤੀ। ਆਪਣੀ [[ਪੀਐਚ.ਡੀ.]] ਲਈ ਉਹ ਗੌਟਿੰਗਨ ਯੂਨੀਵਰਸਿਟੀ ਵਿੱਚ ਨੋਬਲ ਪੁਰਸਕਾਰ ਜੇਤੂ ਅਡੋਲਫ ਵਿੰਡੌਸ ਦੇ ਕਾਰਜ ਸਮੂਹ ਵਿੱਚ ਸ਼ਾਮਲ ਹੋ ਗਿਆ ਅਤੇ ਉਸ ਨੇ 1927 ਵਿੱਚ ਰਸਾਇਣ ਵਿਗਿਆਨ ਵਿੱਚ [[ਪੀਐਚ.ਡੀ.]] ਨਾਲ ਆਪਣੀ ਪੜ੍ਹਾਈ ਪੂਰੀ ਕੀਤੀ। ਉਸ ਦੀ ਡਾਕਟੋਰਲ ਖੋਜ ''ਡੇਰਿਸ ਅੰਡਾਕਾਰ'' ਦੀਆਂ ਜੜ੍ਹਾਂ ਵਿੱਚ ਪਾਏ ਜਾਣ ਵਾਲੇ ਕੀਟਨਾਸ਼ਕ ਜ਼ਹਿਰ ਦੇ ਰਸਾਇਣ ਵਿਗਿਆਨ 'ਤੇ ਸੀ ਜਿਸ ਨੂੰ ਉਸ ਨੇ ਅਲੱਗ ਕੀਤਾ ਅਤੇ ਵਿਸ਼ੇਸ਼ਤਾ ਦਿੱਤੀ। ਆਪਣੀ ਰਿਹਾਇਸ਼ ਤੋਂ ਬਾਅਦ ਉਹ 1931 ਵਿੱਚ ਗੋਟਿੰਗਨ ਵਿੱਚ ਲੈਕਚਰਾਰ ਬਣ ਗਿਆ। ਉਹ 1933-1936 ਦੀ ਤਕਨਾਲੋਜੀ ਯੂਨੀਵਰਸਿਟੀ ਆਫ਼ ਡੈਨਜ਼ਿਗ ਵਿੱਚ ਇੱਕ ਪ੍ਰੋਫੈਸਰ ਔਰਡੀਨੇਰੀਅਸ ਬਣ ਗਿਆ।<ref name="ReferenceA">{{Cite journal|last=Piosik|first=R.|year=2003|title=Adolf Butenandt und sein Wirken an der Technischen Hochschule Danzig|journal=Chemkon|volume=10|issue=3|pages=135–138|doi=10.1002/ckon.200390038}}</ref> 1933 ਵਿੱਚ ਬੁਟੇਨੈਂਡਟ ਨੇ ''ਅਡੋਲਫ ਹਿਟਲਰ ਅਤੇ ਰਾਸ਼ਟਰੀ ਸਮਾਜਵਾਦੀ ਰਾਜ ਪ੍ਰਤੀ ਜਰਮਨ ਯੂਨੀਵਰਸਿਟੀਆਂ ਅਤੇ ਹਾਈ-ਸਕੂਲਾਂ ਦੇ ਪ੍ਰੋਫੈਸਰਾਂ ਦੀ ਵਫ਼ਾਦਾਰੀ ਦੀ ਸਹੁੰ 'ਤੇ'' ਹਸਤਾਖਰ ਕੀਤੇ। 1936 ਵਿੱਚ ਉਸ ਨੇ ਬਰਲਿਨ-ਡਾਹਲਮ ਵਿੱਚ ਕੈਸਰ ਵਿਲਹੈਲਮ ਇੰਸਟੀਚਿਊਟ (ਬਾਅਦ ਵਿੱਚ ਬਾਇਓਕੈਮਿਸਟਰੀ ਲਈ ਮੈਕਸ ਪਲੈਂਕ ਇੰਸਟੀਚਿਊਟ) ਦੇ ਡਾਇਰੈਕਟਰਸ਼ਿਪ ਲਈ ਅਰਜ਼ੀ ਦਿੱਤੀ<ref>{{Cite journal|last=Mertens|first=L.|year=2003|title=Nur"Zweite Wahl" oder Die Berufung Adolf Butenandts zum Direktor des KWI für Biochemie|journal=Berichte zur Wissenschafts-Geschichte|volume=26|issue=3|pages=213–222|doi=10.1002/bewi.200390058}}</ref> ਜਦ ਕਿ 1 ਮਈ 1936 (ਪਾਰਟੀ ਮੈਂਬਰ ਨੰਬਰ 3716562) ਨੂੰ [[ਨਾਜ਼ੀ ਪਾਰਟੀ|NSDAP]] ਵਿੱਚ ਸ਼ਾਮਲ ਹੋਇਆ। ਕੈਸਰ ਵਿਲਹੇਲਮ ਇੰਸਟੀਚਿਊਟ ਦਾ ਪਹਿਲਾ ਡਾਇਰੈਕਟਰ ਕਾਰਲ ਨਿਊਬਰਗ ਸੀ ਜਿਸ ਨੂੰ [[ਯਹੂਦੀ]] ਹੋਣ ਕਾਰਨ ਹਟਾ ਦਿੱਤਾ ਗਿਆ ਸੀ। ਰੋਟੇਨੋਨਸ ਉੱਤੇ ਉਸ ਦੇ ਕੰਮ ਨੂੰ ਨਾਜ਼ੀ ਲੀਡਰਸ਼ਿਪ ਦੁਆਰਾ ਲਾਭਦਾਇਕ ਮੰਨਿਆ ਜਾਂਦਾ ਸੀ ਕਿਉਂਕਿ ਇਹ ਖਾਈ ਵਿੱਚ ਸਿਪਾਹੀਆਂ ਵਿੱਚ ਜੂਆਂ ਨੂੰ ਨਿਯੰਤਰਿਤ ਕਰਨ ਲਈ ਲਾਭਦਾਇਕ ਹੋ ਸਕਦਾ ਸੀ। ਇੱਕ ਪ੍ਰਮੁੱਖ ਸੰਸਥਾ ਦੇ ਮੁਖੀ ਹੋਣ ਦੇ ਨਾਤੇ, ਉਸ ਨੇ ''ਕ੍ਰੀਗਸਵਿਚਟਿਗ'' (ਯੁੱਧ ਲਈ ਮਹੱਤਵਪੂਰਨ) ਲੇਬਲ ਵਾਲੇ ਕੇਂਦਰਿਤ ਖੋਜ 'ਤੇ ਸਰਕਾਰੀ ਫੰਡਿੰਗ ਲਈ ਅਰਜ਼ੀ ਦਿੱਤੀ, ਜਿਨ੍ਹਾਂ ਵਿੱਚੋਂ ਕੁਝ ਉੱਚ-ਉਚਾਈ ਵਾਲੇ ਬੰਬਾਰ ਪਾਇਲਟਾਂ ਲਈ ਆਕਸੀਜਨ ਗ੍ਰਹਿਣ ਵਿੱਚ ਸੁਧਾਰ ਵਰਗੇ ਫੌਜੀ ਪ੍ਰੋਜੈਕਟਾਂ 'ਤੇ ਕੇਂਦ੍ਰਿਤ ਸਨ।<ref name=":0">{{Cite journal|last=Trunk|first=A.|year=2006|title=Biochemistry in Wartime: The Life and Lessons of Adolf Butenandt, 1936–1946|journal=Minerva|volume=44|issue=3|pages=285–306|doi=10.1007/s11024-006-9002-2}}</ref> [[ਤਸਵੀਰ:Estrone_structure.svg|left|thumb|150x150px| ਐਸਟ੍ਰੋਨ]] ਅਡੋਲਫ ਵਿੰਡੌਸ ਅਤੇ ਸ਼ੈਰਿੰਗ ਦੇ ਵਾਲਟਰ ਸ਼ੋਲਰ ਨੇ ਉਸ ਨੂੰ [[ਅੰਡਕੋਸ਼|ਅੰਡਾਸ਼ਯ]] ਤੋਂ ਕੱਢੇ ਗਏ ਹਾਰਮੋਨਾਂ 'ਤੇ ਕੰਮ ਕਰਨ ਦੀ ਸਲਾਹ ਦਿੱਤੀ। ਇਸ ਖੋਜ ਨੇ ਐਸਟ੍ਰੋਨ ਅਤੇ ਹੋਰ ਪ੍ਰਾਇਮਰੀ ਮਾਦਾ ਸੈਕਸ ਹਾਰਮੋਨਸ ਦੀ ਖੋਜ ਕੀਤੀ, ਜੋ ਕਿ ਕਈ ਹਜ਼ਾਰ ਲੀਟਰ [[ਪਿਸ਼ਾਬ]] ਤੋਂ ਕੱਢੇ ਗਏ ਸਨ।<ref>{{Cite journal|last=Butenandt|first=A.|year=1929|title=Über "Progynon" ein krystallisiertes weibliches Sexualhormon|url=https://archive.org/details/sim_naturwissenschaften_1929-11-08_17_45/page/879|journal=Die Naturwissenschaften|volume=17|issue=45|pages=879|bibcode=1929NW.....17..879B|doi=10.1007/BF01506919|pmid=Adolf Butenandt}}</ref><ref>{{Cite journal|last=Butenandt|first=A.|year=1931|title=Über die chemische Untersuchung der Sexualhormone|journal=Zeitschrift für Angewandte Chemie|volume=44|issue=46|pages=905–908|bibcode=1931AngCh..44..905B|doi=10.1002/ange.19310444602|pmid=Adolf Butenandt}}</ref> <nowiki><i id="mwSQ">ਕੈਮਿਸਚੇਜ਼ ਇੰਸਟੀਚਿਊਟ</i></nowiki> ਵਿੱਚ ਡੈਨਜ਼ਿਗ ਵਿੱਚ ਪ੍ਰੋਫੈਸਰ ਦੇ ਤੌਰ 'ਤੇ ਕੰਮ ਕਰਦੇ ਹੋਏ ਉਹ 1934 ਵਿੱਚ ਪ੍ਰੋਜੇਸਟ੍ਰੋਨ ਕੱਢਣ ਵਾਲੇ ਹਾਰਮੋਨਸ ਅਤੇ ਇੱਕ ਸਾਲ ਬਾਅਦ ਟੈਸਟੋਸਟੀਰੋਨ 'ਤੇ ਆਪਣਾ ਕੰਮ ਜਾਰੀ ਰੱਖ ਰਿਹਾ ਸੀ, 1939 ਵਿੱਚ ਖੋਜ ਦੇ ਨਤੀਜੇ ਲੀਓਪੋਲਡ ਰੁਜਿਕਾ ਦੁਆਰਾ ਸਟੀਰੌਇਡ ਦੇ ਸੰਸਲੇਸ਼ਣ ਦੇ ਨਾਲ ਸਨ ਜੋ ਬਾਅਦ ਵਿੱਚ ਨੋਬਲ ਕਮੇਟੀ ਦੁਆਰਾ ਸਨਮਾਨਿਤ ਕੀਤੇ ਜਾਣ ਲਈ ਕਾਫ਼ੀ ਮਹੱਤਵਪੂਰਨ ਸਮਝੇ ਗਏ ਸਨ।<ref name="ReferenceA"/> 1940 ਵਿੱਚ ਉਹ ਕ੍ਰੀਗਸਮਾਰੀਨ ਵਿੱਚ ਪਣਡੁੱਬੀਆਂ ਲਈ ਲੰਬੀਆਂ ਪਣਡੁੱਬੀ ਯਾਤਰਾਵਾਂ ਨੂੰ ਵਧੇਰੇ ਆਰਾਮਦਾਇਕ ਬਣਾਉਣ ਲਈ ਇੱਕ ਹਾਰਮੋਨ ਇਲਾਜ 'ਤੇ ਖੋਜ ਵਿੱਚ ਸ਼ਾਮਲ ਸੀ।<ref name=":0"/> == ਸਨਮਾਨ ਅਤੇ ਇਨਾਮ == * 1939: ਸੈਕਸ ਹਾਰਮੋਨਸ, ਐਸਟ੍ਰੋਜਨ, ਪ੍ਰੋਜੇਸਟ੍ਰੋਨ ਅਤੇ ਐਂਡਰੋਸਟੇਰੋਨ ਦੀ ਪਛਾਣ ਲਈ [[ਰਸਾਇਣ ਵਿਗਿਆਨ ਵਿੱਚ ਨੋਬਲ ਇਨਾਮ|ਰਸਾਇਣ ਵਿਗਿਆਨ ਵਿੱਚ ਨੋਬਲ ਪੁਰਸਕਾਰ]] ( ਲੀਓਪੋਲਡ ਰੁਜ਼ਿਕਾ ਨਾਲ ਸਾਂਝਾ ਕੀਤਾ ਗਿਆ) * 1942: ਵਾਰ ਮੈਰਿਟ ਕਰਾਸ, ਦੂਜੀ ਸ਼੍ਰੇਣੀ (ਜਰਮਨੀ) * 1943: ਵਾਰ ਮੈਰਿਟ ਕਰਾਸ, ਪਹਿਲੀ ਸ਼੍ਰੇਣੀ (ਜਰਮਨੀ) * 1953: ਪਾਲ ਏਹਰਲਿਚ ਅਤੇ ਲੁਡਵਿਗ ਡਰਮਸਟੇਡਟਰ ਇਨਾਮ * 1959: ਫੈਡਰਲ ਰੀਪਬਲਿਕ ਆਫ਼ ਜਰਮਨੀ ਦੇ ਸਟਾਰ ਅਤੇ ਸੈਸ਼ ਨਾਲ ਗ੍ਰੈਂਡ ਮੈਰਿਟ ਕਰਾਸ (1959 ਅਤੇ 1964) * 1960: ਬ੍ਰੇਮਰਹੇਵਨ ਸ਼ਹਿਰ ਦਾ ਆਨਰੇਰੀ ਨਾਗਰਿਕ * 1961: ਜਰਮਨ ਸੋਸਾਇਟੀ ਫਾਰ ਫੈਟ ਰਿਸਰਚ ਦਾ ਵਿਲਹੇਲਮ ਨੌਰਮਨ ਮੈਡਲ * 1962: ਬਾਵੇਰੀਅਨ ਆਰਡਰ ਆਫ਼ ਮੈਰਿਟ * 1962: ਪੋਰ ਲੇ ਮੈਰੀਟ * 1964: ਵਿਗਿਆਨ ਅਤੇ ਕਲਾ ਲਈ ਆਸਟ੍ਰੀਅਨ ਸਜਾਵਟ <ref>{{Cite web |title=Reply to a parliamentary question |url=http://www.parlament.gv.at/PAKT/VHG/XXIV/AB/AB_10542/imfname_251156.pdf |access-date=10 December 2012 |page=166 |language=de}}</ref> * 1967: [[ਮਿਊਨਿਖ਼|ਮਿਊਨਿਖ]] ਸ਼ਹਿਰ ਦਾ ਸੱਭਿਆਚਾਰਕ ਪੁਰਸਕਾਰ * 1969: ਫਰੈਂਚ ਲੀਜਨ ਆਫ ਆਨਰ ਦਾ ਕਮਾਂਡਰ * 1972: ਆਰਡਰ ਡੇਸ ਪਾਲਮੇਸ ਅਕਾਦਮਿਕਜ਼ * 1981: ਬਾਵੇਰੀਅਨ ਮੈਕਸੀਮਿਲੀਅਨ ਆਰਡਰ ਫਾਰ ਸਾਇੰਸ ਐਂਡ ਆਰਟ * 1985: ਜਰਮਨੀ ਦੇ ਸੰਘੀ ਗਣਰਾਜ ਦਾ ਗ੍ਰੈਂਡ ਕਰਾਸ ਆਫ਼ ਮੈਰਿਟ{{ਹਵਾਲਾ ਲੋੜੀਂਦਾ|date=December 2012}} * 1985: [[ਮਿਊਨਿਖ਼|ਮਿਊਨਿਖ]] ਸ਼ਹਿਰ ਦਾ ਆਨਰੇਰੀ ਨਾਗਰਿਕ * 1994: ਆਸਟਰੀਆ ਗਣਰਾਜ ਨੂੰ ਸੇਵਾਵਾਂ ਲਈ ਸ਼ਾਨਦਾਰ ਸੋਨੇ ਦੀ ਸਜਾਵਟ <ref>{{Cite web |title=Reply to a parliamentary question |url=http://www.parlament.gv.at/PAKT/VHG/XXIV/AB/AB_10542/imfname_251156.pdf |access-date=10 December 2012 |page=972 |language=de}}</ref> * 1951–1992: ਲਿੰਡੌ ਨੋਬਲ ਪੁਰਸਕਾਰ ਜੇਤੂ ਮੀਟਿੰਗਾਂ ਵਿੱਚ 31 ਭਾਗੀਦਾਰੀ (ਰਿਕਾਰਡ) * ਮੈਕਸ ਪਲੈਂਕ ਸੁਸਾਇਟੀ ਦੇ ਆਨਰੇਰੀ ਪ੍ਰਧਾਨ ਸ * ਆਨਰੇਰੀ ਡਾਕਟਰ ਆਫ਼ ਮੈਡੀਸਨ (MD HC ) * ਵੈਟਰਨਰੀ ਮੈਡੀਸਨ ਦੇ ਆਨਰੇਰੀ ਡਾਕਟਰ (ਡਾ. med.vet. ਐਚ.ਸੀ ) * ਆਨਰੇਰੀ ਡਾਕਟਰ ਆਫ਼ ਸਾਇੰਸ (ਡਾ. ਆਰ.ਆਰ. Hc) * ਫਿਲਾਸਫੀ ਦੇ ਆਨਰੇਰੀ ਡਾਕਟਰ (ਡਾ. ਫਿਲ. ਐਚ.ਸੀ ) * ਆਨਰੇਰੀ ਡਾਕਟਰ ਆਫ਼ ਸਾਇੰਸ (ਡੀ.ਐਸ.ਸੀ.), ਲੀਡਜ਼ ਯੂਨੀਵਰਸਿਟੀ, 1961 * ਇੰਜੀਨੀਅਰਿੰਗ ਦੇ ਆਨਰੇਰੀ ਡਾਕਟਰ (ਡਾ.-ਇੰਜ. ਏਹ ) == ਇਹ ਵੀ ਦੇਖੋ == * ਐਂਡਰੋਸਟੀਰੋਨ * ਐਪੀਐਂਡਰੋਸਟੀਰੋਨ * ਪ੍ਰੈਗਨੇਨੋਲੋਨ == ਹਵਾਲੇ == {{Reflist}} == ਪੁਸਤਕ-ਸੂਚੀ == * {{Cite journal|last=Angelika Ebbinghaus, Karl-Heinz Roth|year=2002|title=Von der Rockefeller Foundation zur Kaiser-Wilhelm/Max-Planck-Gesellschaft: Adolf Butenandt als Biochemiker und Wissenschaftspolitiker des 20. Jahrhunderts|journal=Zeitschrift für Geschichtswissenschaft|volume=50|issue=5|pages=389–418}}{{Cite book|title=Adolf Butenandt und die Kaiser-Wilhelm-Gesellschaft: Wissenschaft, Industrie und Politik im "Dritten Reich"|last=Schieder, Wolfgang|publisher=Wallstein-Verlag|year=2004|isbn=3-89244-752-7|location=Göttingen|pages=450}} * == ਬਾਹਰੀ ਲਿੰਕ == * Adolf Butenandt on Nobelprize.org * [http://nobelprize.org/nobel_prizes/chemistry/laureates/1939/index.html 1939 Nobel Prize in Chemistry] * [https://web.archive.org/web/20070806080406/http://www.marburg-net.de/personen/butenandt.php Biography] * [http://www.mpg.de/bilderBerichteDokumente/dokumentation/jahrbuch/2004/archiv_geschichte_mpg/forschungsSchwerpunkt/pdf.pdf MPG Biography] {{Webarchive|url=https://web.archive.org/web/20090916194107/http://www.mpg.de/bilderBerichteDokumente/dokumentation/jahrbuch/2004/archiv_geschichte_mpg/forschungsSchwerpunkt/pdf.pdf |date=2009-09-16 }} * Lindau Nobel Laureate Meetings: [http://mediatheque.lindau-nobel.org/laureates/butenandt Background information on and historical lectures by Adolf Butenandt (mediatheque)] {{Webarchive|url=https://web.archive.org/web/20210815155332/https://www.mediatheque.lindau-nobel.org/laureates/butenandt |date=2021-08-15 }} [[ਸ਼੍ਰੇਣੀ:ਮੌਤ 1995]] [[ਸ਼੍ਰੇਣੀ:ਜਨਮ 1903]] [[ਸ਼੍ਰੇਣੀ:Articles with hAudio microformats]] bq8ybns8so2ci2blzt4og6046dahot5 0 163458 846585 846354 2026-09-19T23:21:37Z InternetArchiveBot 37445 Rescuing 2 sources and tagging 0 as dead.) #IABot (v2.0.9.5 846585 wikitext text/x-wiki {{Infobox person | name = ਜਯੋਤੀ ਕਪੂਰ ਦਾਸ | other_names = | nationality = ਭਾਰਤੀ | occupation = ਫਿਲਮ ਨਿਰਦੇਸ਼ਕ<br />ਪਟਕਥਾ ਲੇਖਕ }} [[Category:Articles with hCards]] '''ਜਯੋਤੀ ਕਪੂਰ ਦਾਸ''' ([[ਅੰਗ੍ਰੇਜ਼ੀ]]: '''Jyoti Kapur Das''') ਇੱਕ ਭਾਰਤੀ ਨਿਰਦੇਸ਼ਕ ਅਤੇ ਪਟਕਥਾ ਲੇਖਕ ਹੈ, ਜੋ [[ਬਾਲੀਵੁੱਡ]] ਵਿੱਚ ਆਪਣੇ ਕੰਮ ਲਈ ਜਾਣੀ ਜਾਂਦੀ ਹੈ।<ref name=":0">{{Cite web |title=Jyoti Kapur Das Film 'Plus Minus' to Screen at Ojai Short Film Festival in December |url=https://www.indiawest.com/entertainment/global/jyoti-kapur-das-film-plus-minus-to-screen-at-ojai/article_f8f0c8bc-0fb3-11ea-bd67-fb6a8ea26b23.html |access-date=2020-03-08 |website=India West |language=en |archive-date=2019-11-28 |archive-url=https://web.archive.org/web/20191128200832/https://www.indiawest.com/entertainment/global/jyoti-kapur-das-film-plus-minus-to-screen-at-ojai/article_f8f0c8bc-0fb3-11ea-bd67-fb6a8ea26b23.html |url-status=dead }}</ref><ref>{{Cite web |last=Mankad |first=Himesh |author-link=Himesh Mankad |date=5 January 2019 |title=Rinzing Denzongpa's debut film, action-thriller Squad, will be directed by Jyoti Kapur Das |url=https://mumbaimirror.indiatimes.com/entertainment/bollywood/rinzing-denzongpas-debut-film-action-thriller-squad-will-be-directed-by-jyoti-kapur-das/articleshow/67388503.cms |access-date=2020-03-08 |website=Mumbai Mirror |language=en |archive-date=2020-03-20 |archive-url=https://web.archive.org/web/20200320130233/https://mumbaimirror.indiatimes.com/entertainment/bollywood/rinzing-denzongpas-debut-film-action-thriller-squad-will-be-directed-by-jyoti-kapur-das/articleshow/67388503.cms |url-status=dead }}</ref><ref>{{Cite web |last=Arote |first=Vinay |date=31 March 2019 |title=Winning the Filmfare Award was a magical moment |url=https://mumbaimirror.indiatimes.com/entertainment/bollywood/winning-the-filmfare-award-was-a-magical-moment-bhuvan-bam/articleshow/68657237.cms |access-date=2020-03-08 |website=Mumbai Mirror |language=en |archive-date=2020-03-28 |archive-url=https://web.archive.org/web/20200328191156/https://mumbaimirror.indiatimes.com/entertainment/bollywood/winning-the-filmfare-award-was-a-magical-moment-bhuvan-bam/articleshow/68657237.cms |url-status=dead }}</ref> ਦਾਸ ਨੇ ਲਿਖੀਆਂ ਅਤੇ ਨਿਰਦੇਸ਼ਿਤ ਕੀਤੀਆਂ ਦੋ ਛੋਟੀਆਂ ਫਿਲਮਾਂ ਨੇ ਫਿਲਮਫੇਅਰ ਪੁਰਸਕਾਰ ਜਿੱਤੇ ਹਨ। == ਕੈਰੀਅਰ == ਦਾਸ ਨੇ [[ਭਾਰਤੀ ਫ਼ਿਲਮ ਅਤੇ ਟੈਲੀਵਿਜ਼ਨ ਇੰਸਟੀਚਿਊਟ|ਫਿਲਮ ਐਂਡ ਟੈਲੀਵਿਜ਼ਨ ਇੰਸਟੀਚਿਊਟ ਆਫ ਇੰਡੀਆ]] (ਐਡੀਟਿੰਗ, 1995) ਤੋਂ ਗ੍ਰੈਜੂਏਸ਼ਨ ਕੀਤੀ। 14 ਨਵੰਬਰ 2011 ਤੋਂ, ਉਸਨੇ Viacom18 ਮੋਸ਼ਨ ਪਿਕਚਰਜ਼<ref>{{Cite web |title=Viacom18 Motion Pictures In Conversation With Team Box Office India {{!}} Box Office India |url=https://boxofficeindia.co.in/viacom18-motion-pictures-conversation-team-box-office-india |url-status=dead |archive-url=https://web.archive.org/web/20200321114129/https://boxofficeindia.co.in/viacom18-motion-pictures-conversation-team-box-office-india |archive-date=2020-03-21 |website=boxofficeindia.co.in}}</ref> ਵਿੱਚ ਕਰੀਏਟਿਵ ਹੈੱਡ ਦਾ ਅਹੁਦਾ ਸੰਭਾਲਿਆ ਅਤੇ [[ਭਾਗ ਮਿਲਖਾ ਭਾਗ]], ਕਵੀਨ (2014 ਫਿਲਮ), [[ਗੈਂਗਸ ਆਫ ਵਾਸੇਪੁਰ]] ਅਤੇ [[ਕਹਾਨੀ|ਕਹਾਣੀ]] ਸਮੇਤ ਕਈ ਫਿਲਮਾਂ ਨਾਲ ਜੁੜੀ ਹੋਈ ਸੀ। 2015- 2018 ਤੋਂ, ਉਹ ਬਿਗ ਸਿਨਰਜੀ ਪ੍ਰੋਡਕਸ਼ਨ ਵਿੱਚ ਕਰੀਏਟਿਵ ਹੈੱਡ ਸੀ ਜਿੱਥੇ ਉਹ ਵੈੱਬ ਸੀਰੀਜ਼ ਬੋਸ: ਡੈੱਡ/ਅਲਾਈਵ,<ref>{{Cite web |last= |first= |date=22 December 2017 |title=Bose: Dead/Alive' is worth visiting |url=https://www.thestatesman.com/entertainment/reviews/bose-deadalive-worth-visiting-1502549511.html |url-status=live |archive-url= |archive-date= |access-date=26 January 2021 |website=The Statesman}}</ref><ref>[[Bose: Dead/Alive]]</ref> ਅਭਿਨੀਤ [[ਰਾਜਕੁਮਾਰ ਰਾਓ]] ਦੀ ਰਚਨਾਤਮਕ ਨਿਰਮਾਤਾ ਅਤੇ ਰਚਨਾਤਮਕ ਨਿਰਦੇਸ਼ਕ ਸੀ।<ref>{{Cite web |last=Goyal |first=Divya |date=29 November 2016 |title=Tisca Chopra's Short Film Chutney Has a Chilling End |url=https://www.ndtv.com/entertainment/tisca-chopras-short-film-chutney-has-a-chilling-end-1631546 |access-date=2022-06-13 |publisher=NDTV |language=en}}</ref><ref>{{Cite web |date=2018-09-07 |title=Youtuber Bhuvan Bam makes short film debut with Divya Dutta |url=https://www.mid-day.com/articles/youtuber-bhuvan-bam-makes-short-film-debut-with-divya-dutta/19781163 |access-date=2020-03-08 |website=mid-day |language=en }}{{ਮੁਰਦਾ ਕੜੀ|date=ਮਈ 2026 |bot=InternetArchiveBot |fix-attempted=yes }}</ref> [[ਚਟਨੀ (ਫ਼ਿਲਮ)|''ਚਟਨੀ'']], ਦਾਸ ਦੁਆਰਾ ਲਿਖੀ ਅਤੇ ਨਿਰਦੇਸ਼ਿਤ ਇੱਕ ਲਘੂ ਫ਼ਿਲਮ, 2016 ਵਿੱਚ [[ਯੂਟਿਊਬ|YouTube ']] ਤੇ ਵੱਡੇ ਲਘੂ ਫ਼ਿਲਮਾਂ ਚੈਨਲ 'ਤੇ ਰਿਲੀਜ਼ ਕੀਤੀ ਗਈ ਸੀ। ਇਸਨੇ 2017 ਵਿੱਚ [[ਫ਼ਿਲਮਫ਼ੇਅਰ ਪੁਰਸਕਾਰ|ਫਿਲਮਫੇਅਰ ਅਵਾਰਡਾਂ]] ਵਿੱਚ ਮੁੱਖ ਅਦਾਕਾਰਾ ਲਈ ਦਾਸ ਲਈ ਸਰਵੋਤਮ ਨਿਰਦੇਸ਼ਕ ਅਤੇ ਸਰਵੋਤਮ ਅਦਾਕਾਰਾ (ਮਹਿਲਾ) ਲਈ ਸਭ ਤੋਂ ਪਹਿਲਾਂ ਫਿਲਮਫੇਅਰ ਪੁਰਸਕਾਰ ਜਿੱਤਿਆ।<ref name="chutney">Sources which say Chutney is written and directed by Das and won the awards: </ref> 2018 ਵਿੱਚ, ਦਾਸ ਨੇ ਲਘੂ ਫਿਲਮ ''ਪਲੱਸ ਮਾਇਨਸ'' ਲਿਖੀ ਅਤੇ ਨਿਰਦੇਸ਼ਿਤ ਕੀਤੀ ਜਿਸ ਨਾਲ [[ਯੂਟਿਊਬਰ]] [[ਭੁਵਨ ਬਾਮ]] ਅਤੇ ਫੀਚਰ ਫਿਲਮ ਅਦਾਕਾਰਾ [[ਦਿੱਵਿਆ ਦੱਤਾ|ਦਿਵਿਆ ਦੱਤਾ]] ਨੇ ਆਪਣੀ ਛੋਟੀ ਫਿਲਮ ਅਦਾਕਾਰੀ ਦੀ ਸ਼ੁਰੂਆਤ ਕੀਤੀ।<ref name="youtuber">{{Cite web |date=2018-09-25 |title=Plus Minus: Bhuvan Bam and Divya Dutta's short crosses over 13 M views |url=https://www.dnaindia.com/entertainment/report-plus-minus-bhuvan-bam-and-divya-dutta-s-short-crosses-over-13-m-views-2667509 |access-date=2020-03-08 |website=DNA India |language=en}} </ref> 2019 ਵਿੱਚ, ਪਲੱਸ ਮਾਈਨਸ ਨੇ [[ਫ਼ਿਲਮਫ਼ੇਅਰ ਪੁਰਸਕਾਰ|ਫਿਲਮਫੇਅਰ ਅਵਾਰਡਾਂ]] ਵਿੱਚ ਸਰਵੋਤਮ ਲਘੂ ਫਿਲਮ ਲਈ ਪੀਪਲਜ਼ ਚੁਆਇਸ ਅਵਾਰਡ ਜਿੱਤਿਆ, ਦਾਸ ਨੇ ਤਿੰਨ ਸਾਲਾਂ ਵਿੱਚ ਉਸਦਾ ਦੂਜਾ ਫਿਲਮਫੇਅਰ ਅਵਾਰਡ ਜਿੱਤਿਆ।<ref>{{Cite web |last=Arote |first=Vinay |last2=31 March 2019 |title=Winning the Filmfare Award was a magical moment |url=https://mumbaimirror.indiatimes.com/entertainment/bollywood/winning-the-filmfare-award-was-a-magical-moment-bhuvan-bam/articleshow/68657237.cms |access-date=2020-03-08 |website=Mumbai Mirror |language=en |archive-date=2020-03-28 |archive-url=https://web.archive.org/web/20200328191156/https://mumbaimirror.indiatimes.com/entertainment/bollywood/winning-the-filmfare-award-was-a-magical-moment-bhuvan-bam/articleshow/68657237.cms |url-status=dead }}</ref> == ਹਵਾਲੇ == <references group="" responsive="1"></references> == ਬਾਹਰੀ ਲਿੰਕ == [[ਸ਼੍ਰੇਣੀ:ਜ਼ਿੰਦਾ ਲੋਕ]] [[ਸ਼੍ਰੇਣੀ:ਭਾਰਤੀ ਫ਼ਿਲਮ ਨਿਰਦੇਸ਼ਕ]] [[ਸ਼੍ਰੇਣੀ:ਫ਼ਿਲਮਫ਼ੇਅਰ ਪੁਰਸਕਾਰ ਵਿਜੇਤਾ]] hwjklsmimjuig54y9ubivhemcki3cbz 0 169675 846575 686221 2026-09-19T19:54:52Z InternetArchiveBot 37445 Rescuing 1 sources and tagging 0 as dead.) #IABot (v2.0.9.5 846575 wikitext text/x-wiki ਭਾਰਤ ਵਿੱਚ, ਇੱਕ [[ਐਡਵੋਕੇਟ ਜਨਰਲ]] ਇੱਕ [[ਭਾਰਤ ਦੀਆਂ ਰਾਜ ਸਰਕਾਰਾਂ|ਰਾਜ ਸਰਕਾਰ]] ਦਾ ਕਾਨੂੰਨੀ ਸਲਾਹਕਾਰ ਹੁੰਦਾ ਹੈ।<ref name="ag ref1">{{cite news|url=https://www.jagranjosh.com/general-knowledge/advocate-general-of-the-state-1437970051-1|title=Advocate General of the State|date=27 July 2015|access-date=16 October 2021|publisher=jagranjosh.com|archive-date=1 ਅਕਤੂਬਰ 2022|archive-url=https://web.archive.org/web/20221001220251/https://www.jagranjosh.com/general-knowledge/advocate-general-of-the-state-1437970051-1|url-status=dead}}</ref> ਇਹ ਅਹੁਦਾ [[ਭਾਰਤ ਦਾ ਸੰਵਿਧਾਨ|ਭਾਰਤ ਦੇ ਸੰਵਿਧਾਨ]] ਦੁਆਰਾ ਬਣਾਇਆ ਗਿਆ ਹੈ (ਧਾਰਾ 165 ਦੁਆਰਾ) ਅਤੇ ਕੇਂਦਰ ਸਰਕਾਰ ਦੇ ਪੱਧਰ 'ਤੇ [[ਅਟਾਰਨੀ-ਜਨਰਲ (ਭਾਰਤ)|ਭਾਰਤ ਲਈ ਅਟਾਰਨੀ ਜਨਰਲ]] ਦੇ ਨਾਲ ਮੇਲ ਖਾਂਦਾ ਹੈ। ਹਰੇਕ ਰਾਜ ਦਾ [[ਰਾਜਪਾਲ (ਭਾਰਤ)|ਰਾਜਪਾਲ]] ਇੱਕ ਅਜਿਹੇ ਵਿਅਕਤੀ ਨੂੰ ਨਿਯੁਕਤ ਕਰੇਗਾ ਜੋ [[ਭਾਰਤ ਦੇ ਹਾਈਕੋਰਟ|ਹਾਈ ਕੋਰਟ]] ਦੇ ਜੱਜ ਵਜੋਂ ਐਡਵੋਕੇਟ ਜਨਰਲ ਵਜੋਂ ਨਿਯੁਕਤ ਕੀਤੇ ਜਾਣ ਦੇ ਯੋਗ ਹੋਵੇ। == ਇਹ ਵੀ ਦੇਖੋ == * [[ਮੁੱਖ ਸਕੱਤਰ (ਭਾਰਤ)|ਮੁੱਖ ਸਕੱਤਰ]] == ਹਵਾਲੇ == {{reflist}} [[ਸ਼੍ਰੇਣੀ:ਭਾਰਤੀ ਰਾਜਾਂ ਲਈ ਐਡਵੋਕੇਟ ਜਨਰਲ]] d99g9ucdumtok2vop8bv4r39784rncz 0 182246 846588 761379 2026-09-20T03:49:27Z CommonsDelinker 156 Removing [[:c:File:Shakthisree_Gopalan.jpg|Shakthisree_Gopalan.jpg]], it has been deleted from Commons by [[:c:User:Krd|Krd]] because: No permission since 12 September 2026. 846588 wikitext text/x-wiki {{Infobox musical artist | name = ਸ਼ਕਤੀਸ਼੍ਰੀ ਗੋਪਾਲਨ | image = | native_name = | native_name_lang = | birth_date = {{birth date and age|df=yes|1987|10|25}} | website = {{url|http://shakthisreegopalan.com/}} }} '''ਸ਼ਕਤੀਸ਼੍ਰੀ ਗੋਪਾਲਨ''' (ਜਨਮ 25 ਅਕਤੂਬਰ 1987) ਇੱਕ ਭਾਰਤੀ ਗਾਇਕਾ, ਸੰਗੀਤਕਾਰ, ਗੀਤਕਾਰ ਅਤੇ ਕਲਾਕਾਰ ਹੈ, ਜੋ [[ਏ. ਆਰ. ਰਹਿਮਾਨ]] ਵਰਗੇ ਚੋਟੀ ਦੇ ਦੱਖਣ-ਭਾਰਤੀ ਸੰਗੀਤਕਾਰਾਂ ਨਾਲ ਉਸ ਦੇ ਸਹਿਯੋਗ ਲਈ ਮਸ਼ਹੂਰ ਹੈ।<ref>{{Cite news|url=https://www.newindianexpress.com/entertainment/tamil/2017/jul/15/narrow-minded-and-insensitive-singer-shakthisree-gopalan-on-rahman-concert-walk-out-1629125.html|title=Narrow-minded and insensitive: Singer Shakthisree Gopalan on Rahman concert walk out|date=July 15, 2017|work=New Indian Express|access-date=22 October 2018|archive-url=https://web.archive.org/web/20181022232518/http://www.newindianexpress.com/entertainment/tamil/2017/jul/15/narrow-minded-and-insensitive-singer-shakthisree-gopalan-on-rahman-concert-walk-out-1629125.html|archive-date=22 October 2018}}</ref> ਫ਼ਿਲਮ ਸੰਗੀਤ ਤੋਂ ਇਲਾਵਾ, ਉਹ ਸੁਤੰਤਰ ਸੰਗੀਤ ਦੇ ਦ੍ਰਿਸ਼ ਵਿੱਚ ਇੱਕ ਨਿਯਮਤ ਹੈ, ਜੋ ਕਿ [[ਪੌਪ ਸੰਗੀਤ|ਪੌਪ]], ਆਰ 'ਐਨ' ਬੀ, ਟ੍ਰਿਪ-ਹੌਪ ਅਤੇ [[ਜੈਜ਼]] ਵਿੱਚ ਸਾਲਾਂ ਤੋਂ ਵੱਖ-ਵੱਖ ਬੈਂਡਾਂ ਨਾਲ ਪ੍ਰਦਰਸ਼ਨ ਕਰ ਰਹੀ ਹੈ।<ref>{{Cite web |title=Know your stars: Shakthisree Gopalan |url=http://indianrockmp3.com/2010/11/14/star-profile-shakthisree-gopalan/ |url-status=dead |archive-url=https://web.archive.org/web/20121118010356/http://indianrockmp3.com/2010/11/14/star-profile-shakthisree-gopalan/ |archive-date=18 November 2012 |access-date=6 November 2012 |website=Indian Rock MP3}}</ref> ਉਹ ਕਈ ਭਾਸ਼ਾਵਾਂ ਵਿੱਚ ਸੁਤੰਤਰ ਤੌਰ 'ਤੇ ਸੰਗੀਤ ਪੇਸ਼ ਕਰ ਰਹੀ ਹੈ ਅਤੇ ਜਾਰੀ ਕਰ ਰਹੀ ਹੈ। ਉਹ ਪੇਸ਼ੇ ਤੋਂ ਇੱਕ ਆਰਕੀਟੈਕਟ ਹੈ, ਜਿਸ ਨੇ ਸਕੂਲ ਆਫ਼ ਆਰਕੀਟੈਕਚਰ ਐਂਡ ਪਲਾਨਿੰਗ ਤੋਂ ਗ੍ਰੈਜੂਏਸ਼ਨ ਕੀਤੀ ਹੈ। == ਮੁੱਢਲਾ ਜੀਵਨ ਅਤੇ ਸਿੱਖਿਆ == ਸ਼ਕਤੀਸ਼੍ਰੀ ਗੋਪਾਲਨ ਦਾ ਜਨਮ ਅਤੇ ਪਾਲਣ-ਪੋਸ਼ਣ [[ਕੋਚੀ]], ਕੇਰਲ ਵਿੱਚ ਹੋਇਆ ਸੀ। ਉਸ ਨੇ ਆਪਣੀ ਸਕੂਲ ਦੀ ਪਡ਼੍ਹਾਈ ਰਾਜਗਿਰੀ ਪਬਲਿਕ ਸਕੂਲ, ਕਲਾਮਾਸੇਰੀ ਤੋਂ ਕੀਤੀ। ਉਹ ਆਪਣੇ ਸਕੂਲ ਤੋਂ ਬਾਅਦ [[ਚੇਨਈ]] ਚਲੀ ਗਈ ਅਤੇ ਅੰਨਾ ਯੂਨੀਵਰਸਿਟੀ ਦੇ ਸਕੂਲ ਆਫ਼ ਆਰਕੀਟੈਕਚਰ ਐਂਡ ਪਲਾਨਿੰਗ ਤੋਂ ਆਰਕੀਟੈਕਚ ਵਿੱਚ ਆਪਣੀ ਡਿਗਰੀ ਪ੍ਰਾਪਤ ਕੀਤੀ।<ref>{{Cite news|url=http://www.thehindu.com/arts/music/singing-away-to-glory/article4098414.ece|title=Singing away to glory|date=15 November 2012|work=The Hindu|access-date=19 November 2012|archive-url=https://web.archive.org/web/20121118042124/http://www.thehindu.com/arts/music/singing-away-to-glory/article4098414.ece|archive-date=18 November 2012|location=Chennai, India}}</ref> ਉਸ ਨੇ 13 ਸਾਲਾਂ ਤੱਕ ਕਰਨਾਟਕ ਸੰਗੀਤ ਦੀ ਸਿਖਲਾਈ ਲਈ। ਉਸ ਦੀ 11ਵੀਂ ਜਮਾਤ ਦੌਰਾਨ, ਐੱਸਐੱਸ ਮਿਊਜ਼ਿਕ ਨੇ ਵਾਇਸ ਹੰਟ 1 ਦਾ ਸੰਚਾਲਨ ਕੀਤਾ। ਕਿਉਂਕਿ ਉਹ 18 ਸਾਲ ਤੋਂ ਘੱਟ ਉਮਰ ਦੀ ਸੀ, ਇਸ ਲਈ ਇਹ ਆਡੀਸ਼ਨਾਂ ਨਾਲ ਖ਼ਤਮ ਹੋਈ। ਅਖੀਰ ਵਿੱਚ 2008 ਵਿੱਚ, ਉਸ ਨੇ ਐੱਸ. ਐੱਸ ਮਿਊਜ਼ਿਕ ਦੇ ਵਾਇਸ ਹੰਟ ਦਾ ਦੂਜਾ ਸੀਜ਼ਨ ਜਿੱਤਿਆ। ਉਸ ਦਾ ਪਹਿਲੀ ਵਾਰ ਆਡੀਸ਼ਨ ਨਵੰਬਰ 2008 ਵਿੱਚ ਦਿੱਤਾ ਗਿਆ ਸੀ ਅਤੇ ਉਸ ਨੂੰ ਫ਼ਿਲਮ ''ਟੈਕਸੀ 4777'' ਲਈ ਆਪਣਾ ਪਹਿਲਾ ਗਾਣਾ ਗਾਉਣ ਦਾ ਮੌਕਾ ਮਿਲਿਆ ਸੀ।<ref>{{Cite news|url=http://www.thehindu.com/arts/music/article1089704.ece|title=Three's Company|last=Kamath|first=Sudhish|date=13 January 2011|work=The Hindu|access-date=7 November 2012|archive-url=https://web.archive.org/web/20121108012047/http://www.thehindu.com/arts/music/article1089704.ece|archive-date=8 November 2012|location=Chennai, India}}</ref><ref>{{Cite news|url=http://www.thehindu.com/features/november-fest/retro-music-at-the-hindu-november-fest/article7845875.ece|title=Taking the retro route|last=Ramanujam|first=Srinivasa|date=2015-11-05|work=The Hindu|access-date=2017-09-26|language=en-IN|issn=0971-751X}}</ref> == ਹਵਾਲੇ == [[ਸ਼੍ਰੇਣੀ:ਜਨਮ 1988]] [[ਸ਼੍ਰੇਣੀ:ਬਾਲੀਵੁੱਡ ਦੇ ਪਲੇਬੈਕ ਗਾਇਕ]] [[ਸ਼੍ਰੇਣੀ:ਜ਼ਿੰਦਾ ਲੋਕ]] 9m55bsdocwo2nqlbplnemx031r9sv5a 0 183028 846567 835912 2026-09-19T17:34:03Z InternetArchiveBot 37445 Rescuing 1 sources and tagging 0 as dead.) #IABot (v2.0.9.5 846567 wikitext text/x-wiki {{Reflist}} '''ਆਮਨਾ ਮਲਿਕ''' ([[ਅੰਗ੍ਰੇਜ਼ੀ]]: '''Amna Malik,''' ਜਨਮ ਤੋਂ '''ਬੱਟ''' ) ਇੱਕ ਪਾਕਿਸਤਾਨੀ [[ਅਭਿਨੇਤਰੀ]] ਅਤੇ ਮਾਡਲ ਹੈ।<ref name="DailyJangNews">{{Cite web |date=1 September 2021 |title=آمنہ ملک کو منفی کردار ہی کیوں ملتے ہیں؟ |url=https://jang.com.pk/news/978514 |website=Daily Jang News}}</ref><ref>{{Cite web |date=27 February 2022 |title=کارکردگی کی بنیاد پر کام کرنے پر یقین رکھتی ہوں' آمنہ ملک |url=https://dailypakistan.com.pk/21-Jun-2014/114807 |website=Daily Pakistan }}{{ਮੁਰਦਾ ਕੜੀ|date=ਮਾਰਚ 2026 |bot=InternetArchiveBot |fix-attempted=yes }}</ref> ਉਹ ''ਬੇਬਾਕ'', ''ਦੀਵਾਰ-ਏ-ਸ਼ਬ'', ''ਖਾਸ'' ਅਤੇ ''ਲਾਪਤਾ'' ਨਾਟਕਾਂ ਵਿੱਚ ਆਪਣੀਆਂ ਭੂਮਿਕਾਵਾਂ ਲਈ ਜਾਣੀ ਜਾਂਦੀ ਹੈ। == ਅਰੰਭ ਦਾ ਜੀਵਨ == ਉਸਨੇ ਕਰਾਚੀ ਸਿਟੀ ਸਕੂਲ ਵਿੱਚ 7 ਸਾਲ ਇੱਕ ਅਧਿਆਪਕ ਵਜੋਂ ਕੰਮ ਕੀਤਾ ਅਤੇ ਜੂਨੀਅਰ ਗ੍ਰੇਡਾਂ ਨੂੰ ਪੜ੍ਹਾਉਣ ਲਈ ਵਰਤਿਆ।<ref name="BOLNews">{{Cite web |date=2 September 2021 |title=Actress Amna Malik speaks about her early age marriage |url=https://www.bolnews.com/entertainment/2021/09/actress-amna-malik-speaks-about-her-early-age-marriage/ |website=BOL News |access-date=29 ਮਾਰਚ 2024 |archive-date=23 ਅਕਤੂਬਰ 2022 |archive-url=https://web.archive.org/web/20221023185343/https://www.bolnews.com/entertainment/2021/09/actress-amna-malik-speaks-about-her-early-age-marriage/ |url-status=dead }}</ref><ref>{{Cite web |date=February 18, 2024 |title=From school teacher to actor: Why Amna Malik changed her profession? |url=https://arynews.tv/amna-malik-the-night-show-with-ayaz-samoo/ |website=ARY News}}</ref> == ਕੈਰੀਅਰ == ਆਮਨਾ ਨੇ 2015 ਵਿੱਚ ਕੈਪੀਟਲ ਟੀਵੀ ਉੱਤੇ ਇੱਕ ਹੋਸਟ ਵਜੋਂ ਕੰਮ ਕਰਨਾ ਸ਼ੁਰੂ ਕੀਤਾ ਸੀ।<ref>https://web.archive.org/web/20150816193731/http://pakistanmediaupdates.com/amna-malik-to-host-morning-show-on-capital-tv-6966.html</ref> ਉਸਨੇ 2016 ਵਿੱਚ ਇੱਕ ਅਭਿਨੇਤਰੀ ਦੇ ਰੂਪ ਵਿੱਚ ਆਪਣੀ ਸ਼ੁਰੂਆਤ ਟੈਲੀਫਿਲਮ ''ਗੁੱਡਗੁਡੀ'' ਵਿੱਚ ਸਾਰਾ ਦੇ ਰੂਪ ਵਿੱਚ ਕੀਤੀ ਸੀ ਜਿਸਦਾ ਨਿਰਦੇਸ਼ਨ [[ਹਿਨਾ ਦਿਲਪਜ਼ੀਰ]] ਦੁਆਰਾ ਕੀਤਾ ਗਿਆ ਸੀ।<ref name="DailyTimes">{{Cite news|url=http://dailytimes.com.pk/life--style/10-Sep-16/hina-dilpazeer-to-make-directorial-debut|title=Hina Dilpazeer to make directorial debut|date=11 September 2016|work=Daily Times}}</ref> ਫਿਰ ਉਹ ਨਾਟਕ ''ਨਾਇਕ ਪਰਵੀਨ'', ''ਸਾਨਪ ਸਿਰੀ'', ''ਦਿਖਾਵਾ ਸੀਜ਼ਨ 2'' ਅਤੇ ''ਨਕਾਬ ਜ਼ਾਨ'' ਵਿੱਚ ਨਜ਼ਰ ਆਈ।<ref>{{Cite web |date=28 December 2019 |title=Hajra Yamin's character in Naqab Zan to have multiple shifts |url=https://www.thenews.com.pk/magazine/instep-today/471939-hajra-yamins-character-in-naqab-zan-to-have-multiple-shifts |website=The News International}}</ref> ਉਹ ਡਰਾਮੇ ''ਦੀਵਾਰ-ਏ-ਸ਼ਬ'', ''ਸੋਤੇਲੀ'' ''ਮਮਤਾ'', ''ਕਿਤਨੀ ਗਿਰਹੀਂ ਬਾਕੀ ਹੈ ਸੀਜ਼ਨ 2'' ''ਅਤੇ'' ''ਖਾਸ'' ''['' ''5''<ref>{{Cite web |date=8 January 2022 |title=Khaas, Episode 12: Saba's Situation Goes From Bad To Worse |url=https://www.masala.com/tv-reviews/khaas-episode-12-sabas-situation-goes-from-bad-to-worse-288611 |website=Masala}}</ref> ਵਿੱਚ ਵੀ ਨਜ਼ਰ ਆਈ।<ref name="FUCHSIAMagazine">{{Citation |title=Amna Malik from Deewar-e-shab {{!}} Naqab Zan {{!}} |url=https://www.youtube.com/watch?v=60w809zi4BU |work=FUCHSIA Magazine |archive-url=https://web.archive.org/web/20200612153010/https://www.youtube.com/watch?v=60w809zi4BU |access-date=7 November 2019 |archive-date=2020-06-12}}</ref><ref name="MMNews">{{Cite web |date=2 October 2022 |title=علیزے شاہ کا نئے ڈرامہ سیریل میں جلد اداکاری کا اعلان، نام سامنے آگیا |url=https://mmnews.tv/urdu/alizeh-shah-to-act-in-a-new-drama/ |website=MM News}}</ref><ref>{{Cite web |date=20 March 2022 |title=اداکاروں کیلئے مقام بنانا مشکل ہوچکا ہے، آمنہ ملک |url=https://dailypakistan.com.pk/09-Oct-2022/1495235 |website=Daily Pakistan }}{{ਮੁਰਦਾ ਕੜੀ|date=ਮਾਰਚ 2026 |bot=InternetArchiveBot |fix-attempted=yes }}</ref><ref>{{Cite web |date=23 October 2022 |title=Taqdeer Is a Bizarre Story Of Manipulative Sister-In-Laws |url=https://thebrownidentity.com/taqdeer-is-a-bizarre-story-of-manipulative-sister-in-laws/ |website=The Brown Identity |access-date=29 ਮਾਰਚ 2024 |archive-date=12 ਦਸੰਬਰ 2023 |archive-url=https://web.archive.org/web/20231212011821/https://thebrownidentity.com/taqdeer-is-a-bizarre-story-of-manipulative-sister-in-laws/ |url-status=dead }}</ref><ref>{{Cite web |date=31 May 2017 |title=ڈرامہ سیریلدعائیں جلد آن ائیر ہوگی،کامران جیلانی |url=https://dailypakistan.com.pk/31-May-2017/586010 |website=Daily Pakistan }}{{ਮੁਰਦਾ ਕੜੀ|date=ਮਾਰਚ 2026 |bot=InternetArchiveBot |fix-attempted=yes }}</ref><ref>{{Cite web |date=21 October 2022 |title=Taqdeer Drama Starring Alizeh Shah Is The New Talk Of Town |url=https://dnd.com.pk/taqdeer-drama-starring-alizeh-shah-is-the-new-talk-of-town/276350 |website=Dispatch News Desk}}</ref> == ਨਿੱਜੀ ਜੀਵਨ == ਉਹ ਵਿਆਹਿਆ ਹੋਇਆ ਹੈ ਅਤੇ ਉਸ ਦੀਆਂ ਦੋ ਧੀਆਂ ਹਨ। == ਹਵਾਲੇ == {{Reflist}} == ਬਾਹਰੀ ਲਿੰਕ == * {{Instagram|imamnaofficial}} * {{IMDb name|12395159}} [[ਸ਼੍ਰੇਣੀ:21ਵੀਂ ਸਦੀ ਦੀਆਂ ਪਾਕਿਸਤਾਨੀ ਅਦਾਕਾਰਾਵਾਂ]] [[ਸ਼੍ਰੇਣੀ:ਪਾਕਿਸਤਾਨੀ ਟੈਲੀਵਿਜਨ ਅਦਾਕਾਰਾਵਾਂ]] [[ਸ਼੍ਰੇਣੀ:ਜ਼ਿੰਦਾ ਲੋਕ]] [[ਸ਼੍ਰੇਣੀ:ਜਨਮ 1987]] 5ehv98bqtk1jwztugt9gf7peuqqntk2 0 183040 846580 744224 2026-09-19T21:35:01Z InternetArchiveBot 37445 Rescuing 1 sources and tagging 0 as dead.) #IABot (v2.0.9.5 846580 wikitext text/x-wiki '''ਕੋਮਲ ਮੀਰ''' ([[ਅੰਗ੍ਰੇਜ਼ੀ]]: '''Komal Meer''') ਇੱਕ ਪਾਕਿਸਤਾਨੀ ਟੈਲੀਵਿਜ਼ਨ [[ਅਦਾਕਾਰਾ]] ਹੈ। 2018 ਵਿੱਚ ਆਪਣੇ ਅਭਿਨੈ ਕਰੀਅਰ ਦੀ ਸ਼ੁਰੂਆਤ ਕੀਤੀ, ਮੀਰ ਨੇ [[ਮੋਮਿਨਾ ਦੁਰੈਦ|ਮੋਮੀਨਾ ਦੁਰੈਦ]] ਅਤੇ ISPR ਦੇ ''[[ਅਹਿਦ-ਏ-ਵਫ਼ਾ|ਏਹਦ-ਏ-ਵਫਾ]]'' ਵਿੱਚ ਰਮੀਨ ਦੇ ਸਹਾਇਕ ਕਿਰਦਾਰ ਨਾਲ ਪ੍ਰਮੁੱਖਤਾ ਪ੍ਰਾਪਤ ਕੀਤੀ ਅਤੇ ਬਾਅਦ ਵਿੱਚ ''ਰੇਸ਼ਮ ਗਲੀ ਕੀ ਹੁਸਨਾ'' (2019-20), ''ਬੇਨਾਮ'' (2021–22) ''ਕਲੰਦਰ'' (2022-23) ਅਤੇ ''ਤੇਰੇ ਆਨੇ ਸੇ'' (2023) ਵਿੱਚ ਮੁੱਖ ਭੂਮਿਕਾਵਾਂ ਨਿਭਾਈਆਂ। == ਕੈਰੀਅਰ == 2022 ਵਿੱਚ, ਉਹ ਜੀਓ ਐਂਟਰਟੇਨਮੈਂਟ ਦੇ <nowiki><i id="mwHw">ਕਲੰਦਰ</i></nowiki> ਵਿੱਚ ਮੁਨੀਬ ਬੱਟ ਦੇ ਨਾਲ ਇੱਕ ਪੇਂਡੂ ਮਾਸੂਮ ਕੁੜੀ ਦੇ ਰੂਪ ਵਿੱਚ ਦਿਖਾਈ ਦਿੱਤੀ। <ref>{{Cite web |date=4 October 2022 |title=Muneeb Butt and Komal Meer's upcoming drama Qalandar is about faith in God making everything work out |url=https://images.dawn.com/news/1190950/muneeb-butt-and-komal-meers-upcoming-drama-qalandar-is-about-faith-in-god-making-everything-work-out |archive-url=https://web.archive.org/web/20221004123115/https://images.dawn.com/news/1190950/muneeb-butt-and-komal-meers-upcoming-drama-qalandar-is-about-faith-in-god-making-everything-work-out |archive-date=4 October 2022 |access-date=4 October 2022 |website=Dawn Images}}</ref> 2023 ਵਿੱਚ, ਉਹ ਜੀਓ ਟੀਵੀ ਦੇ ਰਮਜ਼ਾਨ ਸਪੈਸ਼ਲ ''ਤੇਰੇ ਆਨੇ ਸੇ'' ਵਿੱਚ ਇੱਕ ਦੇ ਰੂਪ ਵਿੱਚ ਦਿਖਾਈ ਦਿੱਤੀ ਜਿੱਥੇ ਉਸਨੇ ''ਕਲੰਦਰ'' ਤੋਂ ਬਾਅਦ ਬੱਟ ਨਾਲ ਆਪਣੀ ਦੂਜੀ ਆਨ-ਸਕਰੀਨ ਪੇਸ਼ਕਾਰੀ ਕੀਤੀ।<ref>https://www.app.com.pk/entertainment/komal-meer-muneeb-butts-rukh-ma-roshan-to-hit-the-screens-soon/</ref> ਉਸਨੇ ''ਏਹਦ-ਏ-ਵਫਾ, ਕੁਰਬਤੇ, ਵਫਾ ਬੇ ਮੋਲ, ਬੇਨਾਮ, ਬਾਦਸ਼ਾਹ ਬੇਗਮ, ਵੇਹਸ਼ੀ, ਕਲੰਦਰ, ਤੇਰੇ ਆਨੇ ਸੇ, ਢੋਕਾ'' ਅਤੇ ''ਰਾਹ ਏ ਜੂਨਾਂ'' ਵਰਗੇ ਟੈਲੀਵਿਜ਼ਨ ਸ਼ੋਅ ਕੀਤੇ।<ref>{{cite web |date=18 January 2020 |title=Latest Photo Shoot of Komal Meer from Ehd e Wafa |url=https://dnd.com.pk/latest-photo-shoot-of-komal-meer-from-ehd-e-wafa/180391? |access-date= |website=dispatch news desk}}</ref><ref>{{cite web |date=5 November 2021 |title=Nadia Hussain and Komal Meer talk about crying during filming |url=https://dailytimes.com.pk/837647/nadia-hussain-and-komal-meer-talk-about-crying-during-filming/ |access-date=8 January 2022 |website=Daily Times}}</ref><ref>{{Cite web |date=2022-02-04 |title=Komal Meer Looks Intriguing As Roshan Ara In Badshah Begum {{!}} Reviewit.pk |url=https://reviewit.pk/komal-meer-looks-intriguing-as-roshan-ara-in-badshah-begum/ |access-date=2022-02-04 |language=en-US}}</ref><ref>{{Cite web |date=16 August 2022 |title=The teaser for upcoming drama Wehshi, starring Khushhal Khan as boy-turned-brute Asif, is out |url=https://images.dawn.com/news/1190679/the-teaser-for-upcoming-drama-wehshi-starring-khushhal-khan-as-boy-turned-brute-asif-is-out |access-date= |work=Dawn Images}}</ref><ref>{{Cite web |last=Desk |first=Web |date=2023-10-24 |title=First look of Affan Waheed, Komal Meer-starrer ‘Dhoka’ unveiled |url=https://arynews.tv/dhoka-first-look-affan-waheed-komal-meer-drama/ |access-date=2024-03-02 |website=ARY NEWS |language=en-US}}</ref><ref>{{Cite web |date=26 October 2023 |title=Public Criticizes Danish Taimoor for Repetitive Angry Roles |url=https://www.bolnews.com/entertainment/2023/10/public-criticizes-danish-taimoor-for-repetitive-angry-roles/ |website=www.bolnews.com |language=en |access-date=29 ਮਾਰਚ 2024 |archive-date=15 ਦਸੰਬਰ 2023 |archive-url=https://web.archive.org/web/20231215155216/https://www.bolnews.com/entertainment/2023/10/public-criticizes-danish-taimoor-for-repetitive-angry-roles/ |url-status=dead }}</ref><ref>{{Cite web |date=20 October 2023 |title=Danish Taimoor And Komal Meer Starrer Rah e Junoon Trailer |url=https://reviewit.pk/danish-taimoor-and-komal-meer-starrer-rah-e-junoon-trailer/ |language=en}}</ref> == ਹਵਾਲੇ == {{Reflist}} [[ਸ਼੍ਰੇਣੀ:ਜ਼ਿੰਦਾ ਲੋਕ]] [[ਸ਼੍ਰੇਣੀ:21ਵੀਂ ਸਦੀ ਦੀਆਂ ਪਾਕਿਸਤਾਨੀ ਅਦਾਕਾਰਾਵਾਂ]] 7kfobiphisi14s2m3l3fb3z60ey8xvi 0 184378 846565 748299 2026-09-19T17:16:40Z InternetArchiveBot 37445 Rescuing 0 sources and tagging 1 as dead.) #IABot (v2.0.9.5 846565 wikitext text/x-wiki {{Infobox person | honorific-prefix = | name = ਅਨੁਕੀ ਪ੍ਰੇਮਚੰਦਰਾ | honorific-suffix = | image = AnukiPR.png | caption = | birth_name = | birth_place = ਸ੍ਰੀ ਲੰਕਾ | alma_mater = ਲਾਇਸੀਅਮ ਇੰਟਰਨੈਸ਼ਨਲ ਸਕੂਲ, ਵਟਾਲਾ | occupation = ਸਮਾਜਿਕ ਕਾਰਕੁਨ, ਮਹਿਲਾ ਅਧਿਕਾਰ ਕਾਰਕੁਨ, ਲੇਖਕ, ਪ੍ਰੇਰਕ ਬੁਲਾਰੇ | awards = }} '''ਅਨੁਕੀ ਪ੍ਰੇਮਚੰਦਰਾ''' ([[ਅੰਗ੍ਰੇਜ਼ੀ]]: '''Anuki Premachandra''') ਇੱਕ ਸ਼੍ਰੀਲੰਕਾ ਦੀ ਸਮਾਜਿਕ ਕਾਰਕੁਨ, ਔਰਤਾਂ ਦੇ ਅਧਿਕਾਰਾਂ ਦੀ ਕਾਰਕੁਨ, ਪ੍ਰੇਰਣਾਦਾਇਕ ਸਪੀਕਰ, ਸੰਚਾਰ ਮਾਹਰ, ਲੇਖਕ ਅਤੇ [[ਇੰਸਟਾਗਰਾਮ|Instagram]] ਸ਼ਖਸੀਅਤ ਹੈ। ਉਹ ਵਰਤਮਾਨ ਵਿੱਚ ਐਡਵੋਕਾਟਾ ਇੰਸਟੀਚਿਊਟ ਵਿੱਚ ਇੱਕ ਰਣਨੀਤਕ ਸੰਚਾਰ ਪ੍ਰਬੰਧਕ ਵਜੋਂ ਕੰਮ ਕਰਦੀ ਹੈ।<ref>{{Cite web |title=Anuki Premachandra on sanitary napkin taxes and its effect on cost of living in Sri Lanka |url=https://www.advocata.org/media-archives/2019/01/08/sanitary-napkin-taxes-biz1st-interview |access-date=2021-01-13 |website=Advocata Institute {{!}} Sri Lanka {{!}} Independent Policy Think Tank |language=en-US }}{{ਮੁਰਦਾ ਕੜੀ|date=ਸਤੰਬਰ 2026 |bot=InternetArchiveBot |fix-attempted=yes }}</ref><ref name=":0">{{Cite web |date=2020-11-05 |title=Anuki Premachandra |url=https://live.worldbank.org/experts/anuki-premachandra |access-date=2021-01-13 |website=World Bank Live |language=en}}</ref> ਉਹ ਔਰਤਾਂ ਦੇ ਅਧਿਕਾਰਾਂ ਲਈ ਖਾਸ ਤੌਰ 'ਤੇ ਸ਼੍ਰੀਲੰਕਾ ਵਿੱਚ ਸੈਨੇਟਰੀ ਨੈਪਕਿਨਾਂ 'ਤੇ ਟੈਕਸ ਘਟਾਉਣ ਦੀ ਅਪੀਲ ਕਰਨ ਲਈ ਮਸ਼ਹੂਰ ਹੈ।<ref>{{Cite web |date=2019-03-09 |title=Taxing feminine physiology |url=http://www.sundayobserver.lk/2019/03/10/news-features/taxing-feminine-physiology |access-date=2021-01-13 |website=Sunday Observer |language=en}}</ref><ref>{{Cite web |title=It’s bloody unfair! |url=http://www.dailymirror.lk/features/It’s-bloody-unfair-/185-168016 |access-date=2021-01-13 |website=www.dailymirror.lk |language=English}}</ref> ਉਹ ਸ਼੍ਰੀਲੰਕਾ ਵਿੱਚ ਸੂਖਮ ਉਦਯੋਗਾਂ ਦੇ ਉਭਾਰ ਲਈ ਕਾਨੂੰਨੀ ਅਤੇ ਰੈਗੂਲੇਟਰੀ ਰੁਕਾਵਟਾਂ ਨੂੰ ਘਟਾਉਣ ਲਈ ਵੀ ਮੁਹਿੰਮ ਚਲਾ ਰਹੀ ਹੈ। 2020 ਵਿੱਚ, ਉਸਨੂੰ ਕੌਸਮੋਪੋਲੀਟਨ ਮੈਗਜ਼ੀਨ ਦੀ "35 ਅੰਡਰ 35" ਦੀ ਕੁਲੀਨ ਸੂਚੀ ਵਿੱਚ ਸ਼ਾਮਲ ਕੀਤਾ ਗਿਆ ਸੀ।<ref>{{Cite web |date=2020-05-21 |title=Anuki Premachandra - 35 Under 35 Cosmopolitan Sri Lanka |url=http://cosmomag.lk/35under35/anuki-premachandra/ |url-status=dead |archive-url=https://web.archive.org/web/20200923212233/https://cosmomag.lk/35under35/anuki-premachandra/ |archive-date=2020-09-23 |access-date=2021-01-13 |website=Cosmopolitan Sri Lanka 35 Under 35 |language=en}}</ref><ref>{{Cite web |date=2020-06-04 |title=Cosmopolitan Sri Lanka celebrates young movers & shakers in 35 Under 35 list |url=https://economynext.com/cosmopolitan-sri-lanka-celebrates-young-movers-shakers-in-35-under-35-list-70651,%20https://economynext.com/cosmopolitan-sri-lanka-celebrates-young-movers-shakers-in-35-under-35-list-70651/ |access-date=2021-01-13 |website=EconomyNext }}{{ਮੁਰਦਾ ਕੜੀ|date=ਅਪ੍ਰੈਲ 2024 |bot=InternetArchiveBot |fix-attempted=yes }}{{Dead link|date=September 2023|bot=InternetArchiveBot|fix-attempted=yes}}</ref> ਨਵੰਬਰ 2020 ਵਿੱਚ, ਉਸਨੇ ਦੱਖਣੀ ਏਸ਼ੀਆ ਵਿੱਚ ਸੜਕ ਸੁਰੱਖਿਆ ਬਾਰੇ [[ਵਿਸ਼ਵ ਬੈਂਕ]] ਦੇ ਵਰਚੁਅਲ ਈਵੈਂਟ ਵਿੱਚ ਬੁਲਾਰਿਆਂ ਵਿੱਚੋਂ ਇੱਕ ਵਜੋਂ ਹਿੱਸਾ ਲਿਆ - [[2019–20 ਕੋਰੋਨਾਵਾਇਰਸ ਮਹਾਮਾਰੀ|ਕੋਵਿਡ-19 ਮਹਾਂਮਾਰੀ]] ਦੇ ਵਿਚਕਾਰ ਸ਼ਹਿਰੀ ਗਤੀਸ਼ੀਲਤਾ ਬਾਰੇ ਮੁੜ ਵਿਚਾਰ।<ref>{{Cite web |date=2020-11-05 |title=Road Safety in South Asia – Rethinking Urban Mobility amid COVID-19 |url=https://live.worldbank.org/rethinking-urban-mobility-amid-covid-19 |access-date=2021-01-13 |website=World Bank Live |language=en}}</ref><ref>{{Cite web |title=Road Safety in South Asia – Rethinking Urban Mobility amid COVID-19 - YouTube |url=https://www.youtube.com/watch?v=PQVENKN9fP4&feature=emb_logo |access-date=2021-01-13 |website=www.youtube.com}}</ref> ਔਰਤਾਂ ਲਈ ਸੈਨੇਟਰੀ ਉਤਪਾਦਾਂ 'ਤੇ ਟੈਕਸਾਂ ਨੂੰ ਖਤਮ ਕਰਨ ਦੇ ਉਸ ਦੇ ਯਤਨ ਸਫਲ ਹੋ ਗਏ ਕਿਉਂਕਿ ਸ਼੍ਰੀਲੰਕਾ ਦੀ ਸਰਕਾਰ ਨੇ ਘੋਸ਼ਣਾ ਕੀਤੀ ਕਿ ਉਹ ਸ਼੍ਰੀਲੰਕਾ ਵਿੱਚ COVID-19 ਮਹਾਂਮਾਰੀ ਦੇ ਦੌਰਾਨ ਜਨਵਰੀ 2021 ਤੱਕ ਸਕੂਲੀ ਵਿਦਿਆਰਥਣਾਂ ਨੂੰ ਮੁਫਤ ਸੈਨੇਟਰੀ ਨੈਪਕਿਨ ਪ੍ਰਦਾਨ ਕਰੇਗੀ।<ref>{{Cite web |title=There’s more to it than handing out some free pads |url=https://www.nation.lk/online/there-s-more-to-it-than-handing-out-some-free-pads-40428.html |access-date=2021-01-13 |website=Nation Online }}{{ਮੁਰਦਾ ਕੜੀ|date=ਅਪ੍ਰੈਲ 2024 |bot=InternetArchiveBot |fix-attempted=yes }}{{Dead link|date=September 2023|bot=InternetArchiveBot|fix-attempted=yes}}</ref><ref>{{Cite web |date=2021-01-09 |title=Plaudits to boost women’s healthcare, education |url=http://www.sundayobserver.lk/2021/01/10/news/plaudits-boost-women%E2%80%99s-healthcare-education |access-date=2021-01-13 |website=Sunday Observer |language=en}}</ref> == ਹਵਾਲੇ == [[ਸ਼੍ਰੇਣੀ:ਜ਼ਿੰਦਾ ਲੋਕ]] t7uspvpbu7oxrrkqvrg4lq53ub42ywm 0 194672 846646 845621 2026-09-20T11:12:10Z InternetArchiveBot 37445 Rescuing 0 sources and tagging 1 as dead.) #IABot (v2.0.9.5 846646 wikitext text/x-wiki {| class="infobox biography vcard" ! colspan="2" class="infobox-above" style="font-size:125%;" |<div class="fn">ਸਵਿੰਦਰਾ ਸਾਵਰਕਰ</div> |- class="mw-file-element" data-file-height="273" data-file-type="bitmap" data-file-width="365" decoding="async" height="165" resource="./File:Book_Cover_of_Detta_land_som_aldrig_var_vår_moder_Dikter_av_indiska_dalitpoeter_bok.jpg" src="//upload.wikimedia.org/wikipedia/en/thumb/a/ae/Book_Cover_of_Detta_land_som_aldrig_var_v%C3%A5r_moder_Dikter_av_indiska_dalitpoeter_bok.jpg/220px-Book_Cover_of_Detta_land_som_aldrig_var_v%C3%A5r_moder_Dikter_av_indiska_dalitpoeter_bok.jpg" srcset="//upload.wikimedia.org/wikipedia/en/thumb/a/ae/Book_Cover_of_Detta_land_som_aldrig_var_v%C3%A5r_moder_Dikter_av_indiska_dalitpoeter_bok.jpg/330px-Book_Cover_of_Detta_land_som_aldrig_var_v%C3%A5r_moder_Dikter_av_indiska_dalitpoeter_bok.jpg 1.5x, //upload.wikimedia.org/wikipedia/en/a/ae/Book_Cover_of_Detta_land_som_aldrig_var_v%C3%A5r_moder_Dikter_av_indiska_dalitpoeter_bok.jpg 2x" width="220" | colspan="2" class="infobox-image" |[[File:Book_Cover_of_Detta_land_som_aldrig_var_vår_moder_Dikter_av_indiska_dalitpoeter_bok.jpg|frameless]]<div class="infobox-caption"> "ਇਹ ਧਰਤੀ ਕਦੇ ਸਾਡੀ ਮਾਂ ਨਹੀਂ ਸੀ" ਕਿਤਾਬ ਦਾ ਕਵਰ, ਸਾਵੀ ਦੁਆਰਾ ਦਰਸਾਇਆ ਗਿਆ</div> |- class="infobox-label" scope="row" ! class="infobox-label" scope="row" |ਜਨਮ | class="infobox-data" |<div class="birthplace" style="display:inline"> [[ਨਾਗਪੁਰ]]</div> |- ! class="infobox-label" scope="row" |<span style="white-space:nowrap;">ਕੰਮ</span> | class="infobox-data" | ਪੇਂਟਿੰਗ |- class="infobox-data" ! class="infobox-label" scope="row" | <span style="white-space:nowrap;">ਜ਼ਿਕਰਯੋਗ ਕੰਮ</span> | class="infobox-data" | ਭਾਰਤ ਦੀ ਨੀਂਹ (1986) |} '''ਸਵਿੰਦਰਾ ਸਾਵਰਕਰ''' ([[ਅੰਗ੍ਰੇਜ਼ੀ]]: '''Savindra Sawarkar;''' ਜਨਮ 1961) '''ਸਾਵੀ ਸਾਵਰਕਰ''' ਵਜੋਂ ਵੀ ਜਾਣਿਆ ਜਾਂਦਾ ਹੈ, ਇੱਕ ਭਾਰਤੀ ਕਲਾਕਾਰ ਹੈ, ਜੋ ਬੋਧੀ ਚਿੱਤਰਕਾਰੀ ਅਤੇ ਦਲਿਤ ਵਿਅਕਤੀਗਤਤਾ ਦੀ ਵਰਤੋਂ ਲਈ ਜਾਣਿਆ ਜਾਂਦਾ ਹੈ। ਉਸਨੇ ਆਪਣੇ 40 ਸਾਲਾਂ ਦੇ ਕਰੀਅਰ ਦੌਰਾਨ ਇੱਕ ਵੱਖਰੀ ਤਸਵੀਰੀ ਭਾਸ਼ਾ ਵਿਕਸਤ ਕੀਤੀ ਹੈ, ਜੋ ਕਿ [[ਭੀਮਰਾਓ ਅੰਬੇਡਕਰ|ਬੀ.ਆਰ. ਅੰਬੇਡਕਰ]] ਦੇ ਰਾਜਨੀਤਿਕ ਦਰਸ਼ਨ, ਨਵ-ਬੋਧੀ ਕਲਪਨਾ, ਅਤੇ ਇੱਕ [[ਦਲਿਤ]] ਵਜੋਂ ਆਪਣੇ ਅਨੁਭਵਾਂ ਤੋਂ ਲਈ ਗਈ ਹੈ।<ref name=":0">{{Cite web |title=The Asian Social Forum: a new public space |url=https://www.opendemocracy.net/en/article_1005jsp/ |access-date=2023-05-12 |website=openDemocracy |language=en}}</ref><ref>{{Cite web |last=SIVANARAYANAN |first=ANUSHIYA |date=2004 |title=Tamil Nation & Beyond - Translating Tamil Dalit Poetry |url=https://tamilnation.org/literature/dalit.pdf |access-date=2023-05-12 |website=tamilnation.org }}{{ਮੁਰਦਾ ਕੜੀ|date=ਸਤੰਬਰ 2026 |bot=InternetArchiveBot |fix-attempted=yes }}</ref> == ਮੁੱਢਲਾ ਜੀਵਨ ਅਤੇ ਸਿੱਖਿਆ == ਸਵਿੰਦਰਾ ਸਾਵਰਕਰ ਦਾ ਜਨਮ 1961 ਵਿੱਚ [[ਨਾਗਪੁਰ]], ਭਾਰਤ ਵਿੱਚ ਹੋਇਆ ਸੀ। ਇੱਕ ਅੰਬੇਡਕਰਵਾਦੀ ਪਰਿਵਾਰ ਵਿੱਚ ਵੱਡਾ ਹੋਇਆ, ਉਹ ਛੋਟੀ ਉਮਰ ਤੋਂ ਹੀ ਕੱਟੜਪੰਥੀ ਵਿਚਾਰਾਂ ਅਤੇ ਆਲੋਚਨਾਤਮਕ ਸੋਚ ਦੇ ਸੰਪਰਕ ਵਿੱਚ ਆਇਆ। ਉਨ੍ਹਾਂ ਦੇ ਦਾਦਾ-ਦਾਦੀ ਨੇ 1956 ਵਿੱਚ ਡਾ. ਅੰਬੇਡਕਰ ਨਾਲ ਬੁੱਧ ਧਰਮ ਅਪਣਾ ਲਿਆ ਸੀ, ਅਤੇ ਉਨ੍ਹਾਂ ਦੇ ਪਿਤਾ, ਪਰਿਵਾਰ ਦੇ ਪਹਿਲੇ ਗ੍ਰੈਜੂਏਟ, ਇੱਕ ਰੇਲਵੇ ਅਧਿਕਾਰੀ ਸਨ ਜਿਨ੍ਹਾਂ ਨੇ ਸਿੱਖਿਆ ਨੂੰ ਤਰਜੀਹ ਦਿੱਤੀ।<ref name="Sharma">{{Cite web |last=Sharma |first=Kamayani |title='In all my years, no gallery has represented me': Savindra Sawarkar on Brahmanism in the arts |url=https://scroll.in/magazine/1033348/in-all-my-years-no-gallery-has-represented-me-savindra-sawarkar-on-brahmanism-in-the-arts |access-date=2023-05-06 |website=Scroll.in |language=en-US}}</ref> ਸਾਵਰਕਰ ਨੇ 1982 ਵਿੱਚ ਨਾਗਪੁਰ ਯੂਨੀਵਰਸਿਟੀ ਤੋਂ ਡਰਾਇੰਗ ਅਤੇ ਪੇਂਟਿੰਗ ਵਿੱਚ ਆਪਣੀ ਬੈਚਲਰ ਆਫ਼ ਫਾਈਨ ਆਰਟਸ ਦੀ ਡਿਗਰੀ ਪ੍ਰਾਪਤ ਕੀਤੀ, ਅਤੇ 1984 ਵਿੱਚ ਮਹਾਰਾਜਾ ਸਯਾਜੀਰਾਓ ਯੂਨੀਵਰਸਿਟੀ ਆਫ਼ ਬੜੌਦਾ ਦੇ ਫਾਈਨ ਆਰਟਸ ਫੈਕਲਟੀ ਤੋਂ ਗ੍ਰਾਫਿਕ (ਪ੍ਰਿੰਟ ਮੇਕਿੰਗ) ਵਿੱਚ ਆਪਣੀ ਮਾਸਟਰ ਆਫ਼ ਫਾਈਨ ਆਰਟਸ ਦੀ ਡਿਗਰੀ ਪ੍ਰਾਪਤ ਕੀਤੀ। ਆਪਣੇ ਮਾਸਟਰ ਦੇ ਖੋਜ-ਪ੍ਰਬੰਧ ਦੇ ਹਿੱਸੇ ਵਜੋਂ, ਉਸਨੇ ਤਿੰਨ ਜਰਮਨ ਪ੍ਰਗਟਾਵਾਵਾਦੀ ਪ੍ਰਿੰਟਮੇਕਰਾਂ: ਮੈਕਸ ਬੈਕਮੈਨ, ਕੈਥੇ ਕੋਲਵਿਟਜ਼ ਅਤੇ ਔਟੋ ਡਿਕਸ ਦੇ ਕੰਮ 'ਤੇ ਧਿਆਨ ਕੇਂਦਰਿਤ ਕੀਤਾ। == ਕਰੀਅਰ == ਸਵਿੰਦਰਾ ਸਾਵਰਕਰ ਦਸੰਬਰ 1996 ਤੋਂ [[ਨਵੀਂ ਦਿੱਲੀ]] ਦੇ ਕਾਲਜ ਆਫ਼ ਫਾਈਨ ਆਰਟਸ ਵਿੱਚ ਸਹਾਇਕ ਪ੍ਰੋਫੈਸਰ ਹਨ, ਜਿੱਥੇ ਉਹ ਪੇਂਟਿੰਗ ਸਿਖਾਉਂਦੇ ਹਨ। ਇਸ ਤੋਂ ਪਹਿਲਾਂ, ਉਹ ਦਸੰਬਰ 1982 ਤੋਂ ਜਨਵਰੀ 1992 ਤੱਕ [[ਇਪਟਾ|ਇੰਡੀਅਨ ਪੀਪਲਜ਼ ਥੀਏਟਰ ਐਸੋਸੀਏਸ਼ਨ]] (IPTA) ਦਿੱਲੀ ਚੈਪਟਰ ਨਾਲ ਇੱਕ ਕਲਾਕਾਰ ਸੀ, ਜਿੱਥੇ ਉਸਨੇ ਪੋਸਟਰ ਡਿਜ਼ਾਈਨ ਕੀਤੇ ਅਤੇ ਵਰਕਸ਼ਾਪਾਂ ਚਲਾਈਆਂ। ਦਸੰਬਰ 1990 ਤੋਂ ਜਨਵਰੀ 1996 ਤੱਕ, ਉਹ ਐਮੇਚਿਓਰ ਐਸਟ੍ਰੋਨੋਮਰਸ ਐਸੋਸੀਏਸ਼ਨ ਦਿੱਲੀ (AAAD) ਦੇ ਨਾਲ ਇੱਕ ਕਲਾਕਾਰ ਵੀ ਸੀ, ਜਿੱਥੇ ਉਹ ਚਿੱਤਰਕਾਰਾਂ ਅਤੇ ਕਲਾਕਾਰਾਂ 'ਤੇ ਖਗੋਲੀ ਘਟਨਾਵਾਂ ਦੇ ਪ੍ਰਭਾਵਾਂ ਦਾ ਅਧਿਐਨ ਕਰਨ ਵਾਲੇ ਇੱਕ ਖੋਜ ਸਮੂਹ ਦਾ ਹਿੱਸਾ ਸੀ। 1990 ਦੇ ਦਹਾਕੇ ਦੇ ਸ਼ੁਰੂ ਵਿੱਚ, ਸਾਵਰਕਰ ਨੂੰ ਸੰਯੁਕਤ ਰਾਜ ਅਮਰੀਕਾ ਅਤੇ ਮੈਕਸੀਕੋ ਵਿੱਚ ਯਾਤਰਾ ਅਤੇ ਪੜ੍ਹਾਈ ਲਈ ਗ੍ਰਾਂਟਾਂ ਮਿਲੀਆਂ।<ref>{{Cite web |date=2009-02-18 |title=2001 Annual Meeting: Interarea Sessions |url=http://www.aasianst.org/absts/2001abst/Interarea/Sessions.htm#S173 |archive-url=https://web.archive.org/web/20090218063856/http://www.aasianst.org/absts/2001abst/Interarea/Sessions.htm#S173 |archive-date=2009-02-18 |access-date=2023-05-11}}</ref> [[ਤਸਵੀਰ:The_Vice_President,_Mohammad_Hamid_Ansari_going_round_the_Painting_Exhibitions_of_Shri_Savi_Sawarkar,_organised_by_UGC,_in_New_Delhi_on_April_17,_2008.jpg|thumb| ਉਪ ਰਾਸ਼ਟਰਪਤੀ, ਮੁਹੰਮਦ ਹਾਮਿਦ ਅੰਸਾਰੀ ਸ਼੍ਰੀ ਸਾਵੀ ਸਾਵਰਕਰ ਦੀਆਂ ਪੇਂਟਿੰਗ ਪ੍ਰਦਰਸ਼ਨੀਆਂ ਦਾ ਦੌਰਾ ਕਰਦੇ ਹੋਏ।]] 1980 ਅਤੇ 1990 ਦੇ ਦਹਾਕੇ ਦੇ ਸ਼ੁਰੂ ਵਿੱਚ, ਸਾਵਰਕਰ ਨੇ ਭਾਰਤ ਅਤੇ ਵਿਦੇਸ਼ਾਂ ਵਿੱਚ ਅਭਿਆਸ ਕੀਤਾ ਅਤੇ ਆਪਣੇ ਕੰਮ ਦਾ ਪ੍ਰਦਰਸ਼ਨ ਕੀਤਾ। ਉਸਨੇ [[ਲਲਿਤ ਕਲਾ ਅਕਾਦਮੀ]] ਦੇ ਗੜ੍ਹੀ ਸਟੂਡੀਓ ਵਿੱਚ ਕਲਾਕਾਰ ਕ੍ਰਿਸ਼ਨਾ ਰੈਡੀ ਅਤੇ ਸ਼ਾਂਤੀਨੀਕੇਤਨ ਵਿੱਚ ਕੇਜੀ ਸੁਬਰਾਮਨੀਅਨ ਨਾਲ ਕੰਮ ਕੀਤਾ।<ref>{{Cite web |date=2016-03-16 |title=Previous Issues {{!}} Lead Feature - Alka Pande {{!}} ART INDIA |url=http://artindiamag.com/issue01_06/pre_lead_feature02.html |archive-url=https://web.archive.org/web/20160316001755/http://artindiamag.com/issue01_06/pre_lead_feature02.html |archive-date=2016-03-16 |access-date=2023-05-12}}</ref> ਉਸਨੇ ਕਈ ਸੋਲੋ ਸ਼ੋਅ ਕੀਤੇ ਹਨ, ਜਿਸ ਵਿੱਚ 2005-6 ਵਿੱਚ ਵੱਕਾਰੀ ਮਨੁੱਖੀ ਅਧਿਕਾਰ ਸੰਗਠਨ 'ਬ੍ਰੈੱਡ ਫਾਰ ਵਰਲਡ' ਦੁਆਰਾ ਜਰਮਨੀ ਵਿੱਚ ਆਯੋਜਿਤ ਆਪਣੀਆਂ ਪੇਂਟਿੰਗਾਂ ਦੀ ਇੱਕ ਸਾਲ ਭਰ ਦੀ ਪ੍ਰਦਰਸ਼ਨੀ ਵੀ ਸ਼ਾਮਲ ਹੈ। 2006 ਵਿੱਚ, ਅਮਰੀਕਾ ਦੀ ਆਇਓਵਾ ਸਟੇਟ ਯੂਨੀਵਰਸਿਟੀ ਵਿੱਚ ਉਨ੍ਹਾਂ ਦੀਆਂ ਪੇਂਟਿੰਗਾਂ ਅਤੇ ਗ੍ਰਾਫਿਕਸ ਦਾ ਇੱਕ ਵਿਸ਼ੇਸ਼ ਪੇਂਟਿੰਗ ਸ਼ੋਅ ਆਯੋਜਿਤ ਕੀਤਾ ਗਿਆ ਸੀ, ਜਿਸਦਾ ਸਿਰਲੇਖ ਸੀ 'ਸਾਵੀ ਸਾਵਰਕਰ ਅਤੇ ਜਾਤ ਦਾ ਖਾਤਮਾ'।<ref>{{Cite web |last=Koster |first=Chelsea |title=Art exhibit focuses on untouchables |url=https://iowastatedaily.com/183159/uncategorized/art-exhibit-focuses-on-untouchables/ |access-date=2023-05-12 |website=Iowa State Daily}}</ref><ref>{{Cite web |title=Inside Iowa State |url=https://archive.inside.iastate.edu/2006/0414/savi.shtml |access-date=2023-05-11 |website=archive.inside.iastate.edu}}</ref> ਉਸਨੇ ਕਈ ਰਾਸ਼ਟਰੀ ਅਤੇ ਅੰਤਰਰਾਸ਼ਟਰੀ ਪ੍ਰਦਰਸ਼ਨੀਆਂ ਵਿੱਚ ਵੀ ਹਿੱਸਾ ਲਿਆ ਹੈ, ਜਿਨ੍ਹਾਂ ਵਿੱਚ 1982, 1985, 2004 ਅਤੇ 2008 ਵਿੱਚ ਲਲਿਤ ਕਲਾ ਅਕੈਡਮੀ, ਨਵੀਂ ਦਿੱਲੀ ਦੁਆਰਾ ਰਾਸ਼ਟਰੀ ਕਲਾ ਪ੍ਰਦਰਸ਼ਨੀ<ref>{{Cite journal|last=Dave-Mukherji|first=Parul|date=2008-01-01|title=Eyes Re-Cast: Recent Works of Savi Sawarkar|url=https://www.academia.edu/44321484|journal=Eyes Re-Cast: Recent Works of Savi Sawarkar}}</ref> ਅੱਠਵੀਂ ਤਿਕੋਣੀ ਅੰਤਰਰਾਸ਼ਟਰੀ ਕਲਾ ਪ੍ਰਦਰਸ਼ਨੀ, ਨਵੀਂ ਦਿੱਲੀ 1991, ਕਾਸਾ ਬੋਰਡਾ, ਟੈਕਸਕੋ, ਮੈਕਸੀਕੋ ਦੁਆਰਾ ਭਾਰਤੀ ਚਿੱਤਰਕਾਰਾਂ ਦੀ ਪ੍ਰਦਰਸ਼ਨੀ 2002, ਲਾਜ਼ਾਰੋ ਕਾਰਡੇਨਾਜ਼, ਮੈਕਸੀਕੋ ਵਿੱਚ ਮਿੱਤਲ ਸਟੀਲ ਦੁਆਰਾ ਆਯੋਜਿਤ ਪੇਂਟਿੰਗ ਪ੍ਰਦਰਸ਼ਨੀ, ਏਸ਼ੀਅਨ ਸੋਸ਼ਲ ਫੋਰਮ ਹੈਦਰਾਬਾਦ 2003, ਵਿਸ਼ਵ ਸੋਸ਼ਲ ਫੋਰਮ, ਮੁੰਬਈ 2004, ਅਤੇ [[ਨੈਸ਼ਨਲ ਗੈਲਰੀ ਆਫ਼ ਮਾਡਰਨ ਆਰਟ]], ਨਵੀਂ ਦਿੱਲੀ ਦੁਆਰਾ 100 ਸਾਲ ਭਾਰਤੀ ਕਲਾ, 1994, ਸ਼ਾਮਲ ਹਨ।<ref>{{Cite web |title=Colours of oppression - Indian Express |url=http://archive.indianexpress.com/news/colours-of-oppression/307853/ |access-date=2023-05-06 |website=archive.indianexpress.com}}</ref> ਉਸਦਾ ਕੰਮ 2006 ਵਿੱਚ ਗੋਟੇਨਬਰਗ ਕਿਤਾਬ ਮੇਲੇ ਵਿੱਚ ਇੱਕ ਕਿਤਾਬ ਦੇ ਰੂਪ ਵਿੱਚ ਪ੍ਰਕਾਸ਼ਿਤ ਅਤੇ ਪੇਸ਼ ਕੀਤਾ ਗਿਆ ਸੀ।<ref>{{Cite web |date=2007-06-10 |title=Sweden in solidarity with Dalit human rights |url=http://www.sasnet.lu.se/dalitsweden06.pdf |archive-url=https://web.archive.org/web/20070610113636/http://www.sasnet.lu.se/dalitsweden06.pdf |archive-date=2007-06-10 |access-date=2023-05-11 |page=9}}</ref> ਸਾਵਰਕਰ ਨੇ 2008 ਵਿੱਚ IIDS ਵਿੱਚ ਵੀ ਪ੍ਰਦਰਸ਼ਨੀ ਲਗਾਈ ਸੀ।<ref>{{Cite web |title=Annual Report 2008-09 - IIDS - Indian Institute of Dalit Studies |url=https://www.dalitstudies.org.in/media/vnmbknwg/2008-09.pdf |access-date=2023-05-12 |website=www.dalitstudies.org.in |page=46 |archive-date=2023-06-24 |archive-url=https://web.archive.org/web/20230624063349/https://www.dalitstudies.org.in/media/vnmbknwg/2008-09.pdf |url-status=dead }}</ref> ਉਸਨੇ 2010 ਵਿੱਚ ਐਮਐਫ ਹੁਸੈਨ ਆਰਟ ਗੈਲਰੀ, [[ਜਾਮੀਆ ਮਿਲੀਆ ਇਸਲਾਮੀਆ]] ਵਿਖੇ ਆਯੋਜਿਤ ਪ੍ਰਦਰਸ਼ਨੀ ਦਾ ਇੱਕ ਕੈਟਾਲਾਗ 'ਵਾਇਸ ਫਾਰ ਦ ਵੌਇਸਲੈੱਸ' ਪ੍ਰਕਾਸ਼ਿਤ ਕੀਤਾ। ਉਸੇ ਸਾਲ, ਸਾਵੀ ਨੇ ਅਗਸਤ ਸੇਵੇਜ ਗੈਲਰੀ ਵਿੱਚ ਪ੍ਰਦਰਸ਼ਨੀ ਲਗਾਈ ਜਿਸਨੂੰ ਗੈਰੀ ਟਾਰਟਾਕੋਵ ਦੁਆਰਾ ਤਿਆਰ ਕੀਤਾ ਗਿਆ ਸੀ।<ref>{{Cite web |last=Staff |first=Advocate |date=2010-11-04 |title=Spittoon and Swastika |url=https://valleyadvocate.com/2010/11/04/spittoon-and-swastika/ |access-date=2023-05-06 |website=Valley Advocate |language=en-US}}</ref> ਉਸਨੇ "Detta land som aldrig var vår moder" ਨਾਮ ਦੀ ਇੱਕ ਸਵੀਡਿਸ਼ ਕਿਤਾਬ ਨੂੰ ਵੀ ਦਰਸਾਇਆ ਜਿਸਦਾ ਅਨੁਵਾਦ ਹੈ "ਇਹ ਧਰਤੀ ਕਦੇ ਵੀ ਸਾਡੀ ਮਾਂ ਨਹੀਂ ਸੀ"।<ref>{{Cite web |title=Sydasien – tidskrift för fördjupning om länderna i regionen |url=https://sydasien.se/ |access-date=2023-05-12 |website=Sydasien – tidskrift om Indien, Pakistan, Sri Lanka, Bangladesh, Afghanistan, Nepal, Bhutan, och Maldiverna |language=sv-SE}}</ref> == ਪ੍ਰਭਾਵ ਅਤੇ ਮਾਨਤਾ == ਕਲਾ ਆਲੋਚਕਾਂ ਅਤੇ ਵਿਦਵਾਨਾਂ, ਜਿਵੇਂ ਕਿ ਗੀਤਾ ਕਪੂਰ, ਨੇ ਭਾਰਤੀ ਕਲਾ ਦੇ ਅੰਦਰ ਇੱਕ ਨਵੀਂ ਦਲਿਤ ਮੂਰਤੀ-ਵਿਗਿਆਨ ਨੂੰ ਆਕਾਰ ਦੇਣ ਵਿੱਚ ਸਾਵਰਕਰ ਦੇ ਕੰਮ ਦੀ ਮਹੱਤਤਾ ਨੂੰ ਨੋਟ ਕੀਤਾ ਹੈ।<ref name="Sharma"/> == ਹਵਾਲੇ == [[ਸ਼੍ਰੇਣੀ:ਦਲਿਤ ਲੋਕ]] [[ਸ਼੍ਰੇਣੀ:ਜਨਮ 1961]] [[ਸ਼੍ਰੇਣੀ:ਜ਼ਿੰਦਾ ਲੋਕ]] [[ਸ਼੍ਰੇਣੀ:ਚਿੱਤਰਕਾਰ]] hnosqjuh9k0nj1v420h4peev3egevke 0 195052 846563 821715 2026-09-19T17:03:16Z InternetArchiveBot 37445 Bluelink 1 book for verifiability (20260919sim)) #IABot (v2.0.9.6) ([[User:GreenC bot|GreenC bot]] 846563 wikitext text/x-wiki {{Distinguish|Crevice (disambiguation){{!}}Crevice}} [[ਤਸਵੀਰ:Parque_estatal_Chugach,_Alaska,_Estados_Unidos,_2017-08-22,_DD_94.jpg|right|thumb|ਅੰਤਰਮੁਖੀ ਚੀਰ, ਚੁਗਾਚ ਸਟੇਟ ਪਾਰਕ, ਅਲਾਸਕਾ]] ਇੱਕ ਕਰੇਵਾਸ਼ ਇੱਕ ਡੂੰਘੀ ਦਰਾਰ ਹੈ ਜੋ ਇੱਕ [[ਗਲੇਸ਼ੀਅਰ]] ਜਾਂ ਬਰਫ਼ ਦੀ ਚਾਦਰ ਵਿੱਚ ਬਣਦੀ ਹੈ। ਪਲਾਸਟਿਕ ਸਬਸਟਰੇਟ ਦੇ ਉੱਪਰ ਦੋ ਅਰਧ-ਕਠੋਰ ਟੁਕੜਿਆਂ ਦੀ ਗਤੀਸ਼ੀਲਤਾ ਦੀਆਂ ਵੱਖ-ਵੱਖ ਦਰਾਂ ਹੋਣ 'ਤੇ ਪੈਦਾ ਹੋਏ ਸ਼ੀਅਰ ਤਣਾਅ ਨਾਲ ਜੁੜੇ ਅੰਦੋਲਨ ਅਤੇ ਨਤੀਜੇ ਵਜੋਂ ਤਣਾਅ ਦੇ ਨਤੀਜੇ ਵਜੋਂ ਕਰੇਵਾਸ਼ ਬਣਦੇ ਹਨ। ਸ਼ੀਅਰ ਤਣਾਅ ਦੀ ਨਤੀਜੇ ਵਜੋਂ ਤੀਬਰਤਾ ਚਿਹਰੇ ਦੇ ਨਾਲ ਟੁੱਟਣ ਦਾ ਕਾਰਨ ਬਣਦੀ ਹੈ। == ਵੇਰਵਾ == [[ਤਸਵੀਰ:Crevasse-Tangra-Mountains.jpg|right|thumb|ਟਾਂਗਰਾ ਪਹਾੜਾਂ, ਅੰਟਾਰਕਟਿਕਾ ਵਿੱਚ ਇੱਕ ਕਰੇਵਾਸ਼]] ਕਰੇਵਾਸ਼ ਵਿੱਚ ਅਕਸਰ ਲੰਬਕਾਰੀ ਜਾਂ ਨੇੜੇ ਦੀਆਂ ਕੰਧਾਂ ਹੁੰਦੀਆਂ ਹਨ, ਜੋ ਫਿਰ ਪਿਘਲ ਸਕਦੀਆਂ ਹਨ ਅਤੇ ਹੋਰ ਬਰਫ਼ੀਲੇ ਟਿੱਲੇ, ਕਿੰਧਾਂ, ਬਰਫ਼ੀਲੀਆਂ ਚਟਾਨਾਂ ਬਣਦੀਆਂ ਹਨ। ਇਹ ਕੰਧਾਂ ਕਈ ਵਾਰ ਪਰਤਾਂ ਨੂੰ ਉਜਾਗਰ ਕਰਦੀਆਂ ਹਨ ਜੋ ਗਲੇਸ਼ੀਅਰ ਦੀ ਸਟ੍ਰੈਟਿਗ੍ਰਾਫੀਲ ਨੂੰ ਦਰਸਾਉਂਦੀਆਂ ਹਨ। ਕਰੇਵਾਸ਼ ਦਾ ਆਕਾਰ ਅਕਸਰ ਗਲੇਸ਼ੀਅਰ ਵਿੱਚ ਮੌਜੂਦ ਤਰਲ ਪਾਣੀ ਦੀ ਮਾਤਰਾ 'ਤੇ ਨਿਰਭਰ ਕਰਦਾ ਹੈ। ਇੱਕ ਕਰੇਵਾਸ਼ 45 ਮੀਟਰ (150 ਫੁੱਟ) ਜਿੰਨੀ ਡੂੰਘੀ ਅਤੇ 20 ਮੀਟਰ (70 ਫੁੱਟ) ਜਿੰਨੀ ਚੌੜੀ ਹੋ ਸਕਦੀ ਹੈ। ਇੱਕ ਕਰੇਵਾਸ਼ ਵਿੱਚ ਪਾਣੀ ਦੀ ਮੌਜੂਦਗੀ ਇਸਦੇ ਪ੍ਰਵੇਸ਼ ਨੂੰ ਮਹੱਤਵਪੂਰਣ ਰੂਪ ਵੀੱਚ ਵਧਾ ਸਕਦੀ ਹੈ। ਪਾਣੀ ਨਾਲ ਭਰੇ ਕਰੇਵਾਸ਼ ਗਲੇਸ਼ੀਅਰਾਂ ਜਾਂ ਬਰਫ਼ ਦੀਆਂ ਚਾਦਰਾਂ ਦੇ ਤਲ ਤੱਕ ਪਹੁੰਚ ਸਕਦੇ ਹਨ ਅਤੇ ਸਤ੍ਹਾ ਦੇ ਵਿਚਕਾਰ ਇੱਕ ਸਿੱਧਾ ਹਾਈਡ੍ਰੋਲੋਜੀਕਲ ਸੰਬੰਧ ਪ੍ਰਦਾਨ ਕਰ ਸਕਦੀਆਂ ਹਨ, ਜਿੱਥੇ ਮਹੱਤਵਪੂਰਨ ਗਰਮੀ ਪਿਘਲਦੀ ਹੈ, ਅਤੇ ਗਲੇਸ਼ੀਅਰ ਦੇ ਬਿਸਤਰੇ, ਜਿੱਥੇ ਵਾਧੂ ਪਾਣੀ ਬਿਸਤਰੇ ਨੂੰ ਗਿੱਲਾ ਅਤੇ ਲੁਬਰੀਕੇਟ ਕਰ ਸਕਦਾ ਹੈ ਅਤੇ ਬਰਫ਼ ਦੇ ਵਹਾਅ ਨੂੰ ਤੇਜ਼ ਕਰ ਸਕਦਾ ਹੈ। ਗਲੇਸ਼ੀਅਰ ਦੇ ਸਿਖ਼ਰ ਤੋਂ ਪਾਣੀ ਦੀ ਸਿੱਧੀ ਨਿਕਾਸੀ, ਜਿਸ ਨੂੰ ਮੌਲਿਨ ਕਿਹਾ ਜਾਂਦਾ ਹੈ, ਬਰਫ਼ ਦੇ ਵਹਾਅ ਨੂੰ ਲੁਬਰੀਕੇਸ਼ਨ ਅਤੇ ਪ੍ਰਵੇਗ ਵਿੱਚ ਯੋਗਦਾਨ ਪਾ ਸਕਦੀ ਹੈ। == ਕਿਸਮਾਂ == [[ਤਸਵੀਰ:Glaciereaston.jpg|thumb|267x267px|ਇੱਕ ਆਦਮੀ [[ਵਾਸ਼ਿੰਗਟਨ (ਰਾਜ)|ਵਾਸ਼ਿੰਗਟਨ]] ਦੇ ਉੱਤਰੀ ਕੈਸਕੇਡਸ ਵਿੱਚ ਈਸਟੋਨ ਗਲੇਸ਼ੀਅਰ, ਮਾਊਂਟ ਬੇਕਰ ਵਿੱਚ ਇੱਕ ਕਰੇਵਾਸ਼ ਨੂੰ ਪਾਰ ਕਰਦਾ ਹੈ।]] * ਲੰਬਕਾਰੀ ਕਰੇਵਾਸ਼ ਵਹਾਅ ਦੇ ਸਮਾਨਾਂਤਰ ਬਣਦੇ ਹਨ ਜਿੱਥੇ ਗਲੇਸ਼ੀਅਰ ਦੀ ਚੌੜਾਈ ਫੈਲ ਰਹੀ ਹੈ। ਉਹ ਤਣਾਅ ਦੇ ਤਣਾਅ ਵਾਲੇ ਖੇਤਰਾਂ ਵਿੱਚ ਵਿਕਸਤ ਹੁੰਦੇ ਹਨ, ਜਿਵੇਂ ਕਿ ਜਿੱਥੇ ਇੱਕ ਘਾਟੀ ਚੌੜੀ ਜਾਂ ਝੁਕਦੀ ਹੈ। ਇਹ ਆਮ ਤੌਰ 'ਤੇ ਅਵਤਲ ਹੁੰਦੇ ਹਨ ਅਤੇ ਹਾਸ਼ੀਏ ਦੇ ਨਾਲ 45° ਤੋਂ ਵੱਡਾ ਕੋਣ ਬਣਾਉਂਦੇ ਹਨ।<ref name="transverse crevasses" /> * ਇਕ ਗਲੇਸ਼ੀਅਰ ਦੇ ਕਿਨਾਰਿਆਂ ਦੇ ਨਾਲ-ਨਾਲ ਖੇਡਣ ਵਾਲੀਆਂ ਦਰਾਰਾਂ ਦਿਖਾਈ ਦਿੰਦੀਆਂ ਹਨ ਅਤੇ ਗਲੇਸ਼ੀਅਰ ਦੀ ਹਾਸ਼ੀਏ ਤੋਂ ਸ਼ੀਅਰ ਤਣਾਅ ਅਤੇ ਪਾਸੇ ਦੇ ਵਿਸਥਾਰ ਤੋਂ ਲੰਬਕਾਰੀ ਸੰਕੁਚਿਤ ਤਣਾਅ ਦੇ ਨਤੀਜੇ ਵਜੋਂ ਹੁੰਦੀਆਂ ਹਨ। ਉਹ ਗਲੇਸ਼ੀਅਰ ਦੇ ਹਾਸ਼ੀਏ ਤੋਂ ਫੈਲਦੇ ਹਨ ਅਤੇ ਗਲੇਸ਼ੀਅਰ ਪ੍ਰਵਾਹ ਦੇ ਸੰਬੰਧ ਵਿੱਚ ਅਵਤਲ ਹੁੰਦੇ ਹਨ, ਹਾਸ਼ੀਏ ਦੇ ਨਾਲ 45° ਤੋਂ ਘੱਟ ਕੋਣ ਬਣਾਉਂਦੇ ਹਨ। * ਅੰਤਰਮੁਖੀ ਕਰੇਵਾਸ਼ ਸਭ ਤੋਂ ਆਮ ਕਰੇਵਾਸ਼ ਕਿਸਮ ਹਨ। ਇਹ ਲੰਬਕਾਰੀ ਵਿਸਤਾਰ ਦੇ ਇੱਕ ਖੇਤਰ ਵਿੱਚ ਬਣਦੇ ਹਨ ਜਿੱਥੇ ਮੁੱਖ ਤਣਾਅ ਗਲੇਸ਼ੀਅਰ ਦੇ ਪ੍ਰਵਾਹ ਦੀ ਦਿਸ਼ਾ ਦੇ ਸਮਾਨਾਂਤਰ ਹੁੰਦੇ ਹਨ, ਜਿਸ ਨਾਲ ਵਿਸਤ੍ਰਿਤ ਤਣਾਅ ਪੈਦਾ ਹੁੰਦਾ ਹੈ। ਇਹ ਕਰੇਵਾਸ਼ ਗਲੇਸ਼ੀਅਰ ਦੇ ਪਾਰ ਵਾਹਅ ਦੀ ਦਿਸ਼ਾ, ਜਾਂ ਕਰਾਸ-ਗਲੇਸ਼ੀਅਰ ਤੱਕ ਫੈਲਦੀਆਂ ਹਨ। ਉਹ ਆਮ ਤੌਰ ਉੱਤੇ ਉੱਥੇ ਬਣਦੇ ਹਨ ਜਿੱਥੇ ਇੱਕ ਘਾਟੀ ਉੱਚੀ ਹੋ ਜਾਂਦੀ ਹੈ।<ref name="transverse crevasses">{{Cite journal|last=Holdsworth, G|date=October 1956|title=Primary Transverse Crevasses|journal=Journal of Glaciology|volume=8|issue=52|pages=107–129|doi=10.1017/S0022143000020797|doi-access=free}}</ref> == ਖਤਰੇ == [[ਤਸਵੀਰ:Wildspitze_seen_from_Hinterer_Brunnkogel,_with_marked_ascent_track_of_ski_mountaineer.jpg|thumb|ਅਪ੍ਰੈਲ 2005 ਵਿੱਚ [[ਆਸਟਰੀਆ]] ਵਿੱਚ ਟਾਇਰੋਲੀਆ ਵਿੱਚੋਂ ਵਾਈਲਡਸਪੀਟਜ਼ (ਖੱਬੇ, 3.768 m′) ਦੇ ਹੇਠਾਂ ਗਲੇਸ਼ੀਅਰ ਟੈਸਚੈਚਫਰਨਰ। ਇੱਥੇ ਕੁਝ ਖੇਤਰ ਹਨ ਜਿਨ੍ਹਾਂ ਵਿੱਚ ਵੱਡੀਆਂ ਖੁੱਲ੍ਹੇ ਕਰੇਵਾਸ਼ ਹਨ, ਉਦਾਹਰਣ ਵਜੋਂ, ਚਿੱਤਰ ਦੇ ਮੱਧ ਦੇ ਹੇਠਾਂ ਸਪਾਟ ਦੇ ਆਕਾਰ ਦਾ ਖੇਤਰ ਅਤੇ ਸਭ ਤੋਂ ਸੱਜੇ ਪਾਸੇ। ਇਹ ਰੇਖਾ ਸਕੀਜ਼ ਉੱਤੇ ਪਰਬਤਾਰੋਹੀ ਦੇ ਚੜ੍ਹਨ ਵਾਲੇ ਰਸਤੇ ਨੂੰ ਦਰਸਾਉਂਦੀ ਹੈ ਜੋ ਜਾਣਬੁੱਝ ਕੇ ਇਨ੍ਹਾਂ ਖਤਰਨਾਕ ਖੇਤਰਾਂ ਤੋਂ ਬਚਦੇ ਸਨ।]] ਗਲੇਸ਼ੀਅਰ ਕਰੇਵਾਸ਼ ਵਿੱਚ ਡਿੱਗਣਾ ਖਤਰਨਾਕ ਅਤੇ ਜਾਨਲੇਵਾ ਹੋ ਸਕਦਾ ਹੈ।<ref>{{Cite journal|last=Pasquier|first=M|last2=Taffé|first2=P|last3=Kottmann|first3=A|last4=Mosimann|first4=U|last5=Reisten|first5=O|last6=Hugli|first6=O|date=Nov 2014|title=Epidemiology and mortality of glacier crevasse accidents|url=https://archive.org/details/injury_2014-11_45_11/page/1700|journal=Injury|volume=45|issue=11|pages=1700–3|doi=10.1016/j.injury.2014.07.001|pmid=25082349}}</ref> ਕੁਝ ਗਲੇਸ਼ੀਅਲ ਕਰੇਵਾਸ਼ (ਜਿਵੇਂ ਕਿ [[ਐਵਰੈਸਟ ਪਹਾੜ|ਮਾਊਂਟ ਐਵਰੈਸਟ]] ਵਿਖੇ ਖੁੰਬੂ ਆਈਸਫਾਲ 'ਤੇ) 50 ਮੀਟਰ (160 ਫੁੱਟ) ਡੂੰਘੇ ਹੋ ਸਕਦੇ ਹਨ, ਜੋ ਡਿੱਗਣ' ਤੇ ਘਾਤਕ ਸੱਟਾਂ ਦਾ ਕਾਰਨ ਬਣ ਸਕਦੇ ਹਨ। [[ਹਾਈਪੋਥਰਮੀਆ]] ਅਕਸਰ ਮੌਤ ਦਾ ਕਾਰਨ ਹੁੰਦਾ ਹੈ ਜਦੋਂ ਕਰੇਵਾਸ਼ ਵਿੱਚ ਡਿੱਗਦਾ ਹੈ।<ref name="natgeo">{{Cite web |title=Crevasse |url=https://education.nationalgeographic.org/resource/crevasse/ |access-date=2023-06-22 |publisher=National Geographic}}</ref> ਇੱਕ ਕਰੇਵਾਸ਼ ਨੂੰ ਢੱਕਿਆ ਜਾ ਸਕਦਾ ਹੈ, ਪਰ ਇਹ ਜ਼ਰੂਰੀ ਨਹੀਂ ਕਿ ਪਿਛਲੇ ਸਾਲਾਂ ਦੇ ਇਕੱਠਾ ਹੋਣ ਅਤੇ ਬਰਫ਼ ਦੇ ਵਹਾਅ ਤੋਂ ਬਣੇ ਬਰਫ਼ ਦੇ ਪੁਲ ਦੁਆਰਾ ਭਰਿਆ ਹੋਵੇ। ਨਤੀਜਾ ਇਹ ਹੁੰਦਾਾਕਿ ਕਰੇਵਾਸ਼ ਅਦਿੱਖ ਹੋ ਜਾਂਦੇ ਹਨ, ਅਤੇ ਇਸ ਤਰ੍ਹਾਂ ਗਲੇਸ਼ੀਅਰ ਦੇ ਪਾਰ ਜਾਣ ਦੀ ਕੋਸ਼ਿਸ਼ ਕਰਨ ਵਾਲੇ ਕਿਸੇ ਵੀ ਵਿਅਕਤੀ ਲਈ ਸੰਭਾਵੀ ਤੌਰ 'ਤੇ ਘਾਤਕ ਹੁੰਦੇ ਹਨ। ਕਦੇ-ਕਦਾਈਂ ਇੱਕ ਪੁਰਾਣੇ ਕਰੇਵਾਸ਼ ਉੱਤੇ ਇੱਕ ਬਰਫ਼ ਦਾ ਪੁਲ ਡਿੱਗਣਾ ਸ਼ੁਰੂ ਹੋ ਸਕਦਾ ਹੈ, ਜਿਸ ਨਾਲ ਕੁਝ ਲੈਂਡਸਕੇਪ ਰਾਹਤ ਮਿਲਦੀ ਹੈ, ਪਰ ਇਸ ਉੱਤੇ ਭਰੋਸਾ ਨਹੀਂ ਕੀਤਾ ਜਾ ਸਕਦਾ।{{Rp|343}} ਇੱਕ ਰੱਸੀ ਦੀ ਟੀਮ ਵਿੱਚ ਇੱਕ ਤੋਂ ਵੱਧ ਚੜ੍ਹਾਈ ਕਰਨ ਵਾਲਿਆਂ ਨੂੰ ਇਕੱਠੇ ਰੱਸੀ ਬਣਾ ਕੇ, 340 ਅਤੇ ਰਗੜ ਗੰਢਾਂ ਦੀ ਵਰਤੋਂ ਕਰਕੇ ਇੱਕ ਕਰੇਵਾਸ਼ ਵਿੱਚ ਡਿੱਗਣ ਦੇ ਖਤਰੇ ਨੂੰ ਘੱਟ ਕੀਤਾ ਜਾ ਸਕਦਾ ਹੈ। == ਇਹ ਵੀ ਦੇਖੋ == * Bergschrund - ਗਤੀਸ਼ੀਲ ਗਲੇਸ਼ੀਅਰ ਬਰਫ਼ ਅਤੇ ਉੱਪਰਲੇ ਸਥਿਰ ਬਰਫ਼ ਜਾਂ ਫਰਨ ਦੇ ਵਿਚਕਾਰ ਖਿੱਚੋ * Bowie Crevasse Field - ਲੈਂਡਫਾਰਮਬਿਨਾਂ ਖਾਲੀ ਥਾਂ ਦੇ ਛੋਟੇ ਵੇਰਵੇ ਪ੍ਰਦਰਸ਼ਿਤ ਕਰਨ ਵਾਲੇ ਪੰਨੇ * Glaciology ਬਰਫ਼ ਅਤੇ ਬਰਫ਼ ਨਾਲ ਜੁਡ਼ੇ ਕੁਦਰਤੀ ਵਰਤਾਰੇ ਦਾ ਵਿਗਿਆਨਕ ਅਧਿਐਨ * Crevasse rescue - ਪਰਬਤਾਰੋਹੀ ਵਿੱਚ ਤਕਨੀਕ == ਹਵਾਲੇ == {{Reflist|30em}} * {{Cite journal|date=2008|title=Fracture propagation to the base of the Greenland Ice Sheet during supraglacial lake drainage|url=https://archive.org/details/sim_science_2008-05-09_320_5877/page/778|deadurl=Das SB, Joughin I, Behn MD, Howat IM, King MA, Lizarralde D, Bhatia MP|journal=Science|volume=320|issue=5877|pages=778–781|bibcode=2008Sci...320..778D|doi=10.1126/science.1153360|pmid=18420900|hdl-access=free}} *   * {{Cite journal|date=1998|title=Fracture mechanics approach to penetration of surface crevasses on glaciers|url=https://archive.org/details/sim_cold-regions-science-and-technology_1998-02_27_1/page/30|deadurl=van der Veen CJ|journal=Cold Regions Science and Technology|volume=27|issue=1|pages=31–47|bibcode=1998CRST...27...31V|doi=10.1016/s0165-232x(97)00022-0}} * ਨਾਲ ਸਬੰਧਤ ਮੀਡੀਆਕਰੋਵਾਸ਼ (ਸ਼੍ਰੇਣੀ) ਵਿਕੀਮੀਡੀਆ ਕਾਮਨਜ਼ ਉੱਤੇ {{Glaciers}}{{Climbing-nav}} {{Authority control}} [[ਸ਼੍ਰੇਣੀ:ਗਲੇਸ਼ੀਅਰ ਵਿਗਿਆਨ]] trbr9wddqqvjq7vslo6fdvdwegf0ahs 0 197065 846577 803049 2026-09-19T20:20:09Z InternetArchiveBot 37445 Bluelink 1 book for verifiability (20260919sim)) #IABot (v2.0.9.6) ([[User:GreenC bot|GreenC bot]] 846577 wikitext text/x-wiki ਲੀਜ਼ੀ ਐਂਡਰਿਊ ਬੋਰਡਨ (ਪਿਤਾ ਜੀ, 1860-1 ਜੂਨ, 1927) ਇੱਕ ਅਮਰੀਕੀ ਔਰਤ ਸੀ ਜਿਸ ਉੱਤੇ 4 ਅਗਸਤ, 1892 ਨੂੰ ਫਾਲ ਰਿਵਰ, ਮੈਸੇਚਿਉਸੇਟਸ ਵਿੱਚ ਆਪਣੇ ਪਿਤਾ ਅਤੇ ਮਤਰੇਈ ਮਾਂ ਦੇ ਕੁਹਾਡ਼ੀ ਨਾਲ ਹੋਏ ਕਤਲ ਦਾ ਮੁਕੱਦਮਾ ਚਲਾਇਆ ਗਿਆ ਸੀ ਅਤੇ ਉਸ ਨੂੰ ਬਰੀ ਕਰ ਦਿੱਤਾ ਗਿਆ ਸੀ।<ref name="NickellSI">{{Cite journal|last=Nickell|first=Joe|date=April 2020|title=Lizzie Borden's Eighty-One Whacks|url=https://archive.org/details/skeptical-inquirer_march-april-2020_44_2/page/22|journal=Skeptical Inquirer|volume=44|issue=2|pages=22–25|pmid=Joe Nickell}}</ref><ref>{{Cite web |title=How Lizzie Borden Got Away With Murder |url=https://www.smithsonianmag.com/history/how-lizzie-borden-got-away-with-murder-180972707/ |access-date=2024-11-22 |website=Smithsonian Magazine |language=en}}</ref> ਹੱਤਿਆਵਾਂ ਵਿੱਚ ਕਿਸੇ ਹੋਰ ਉੱਤੇ ਦੋਸ਼ ਨਹੀਂ ਲਗਾਇਆ ਗਿਆ ਸੀ, ਅਤੇ ਹੋਰ ਵਸਨੀਕਾਂ ਦੇ ਵਿਰੋਧ ਦੇ ਬਾਵਜੂਦ, ਬੋਰਡਨ ਨੇ ਆਪਣੀ ਬਾਕੀ ਦੀ ਜ਼ਿੰਦਗੀ ਫਾਲ ਰਿਵਰ ਵਿੱਚ ਬਿਤਾਈ। ਉਸ ਦੀ 66 ਸਾਲ ਦੀ ਉਮਰ ਵਿੱਚ [[ਨਮੋਨੀਆ|ਨਮੂਨੀਆ]] ਨਾਲ ਮੌਤ ਹੋ ਗਈ, ਉਸ ਦੀ ਵੱਡੀ ਭੈਣ ਐਮਾ ਦੀ ਮੌਤ ਤੋਂ ਕੁਝ ਦਿਨ ਪਹਿਲਾਂ।<ref>{{Cite web |date=2021-07-31 |title=Was Lizzie Borden a notorious killer or wrongly accused? - CBS News |url=https://www.cbsnews.com/news/lizzie-borden-accused-killer-axe-48-hours/ |access-date=2024-11-22 |website=www.cbsnews.com |language=en-US}}</ref> == ਮੁਢਲਾ ਜੀਵਨ == ਲਿਜ਼ੀ ਐਂਡਰਿਊ ਬੋਰਡਨ [a] ਦਾ ਜਨਮ 19 ਜੁਲਾਈ, 1860, [7] ਨੂੰ ਫਾਲ ਰਿਵਰ, ਮੈਸੇਚਿਉਸੇਟਸ ਵਿੱਚ ਸਾਰਾਹ ਐਂਥਨੀ ਬੋਰਡਨ (née Morse; 1823–1863) [8] ਅਤੇ ਐਂਡਰਿਊ ਜੈਕਸਨ ਬੋਰਡਨ (1822–1892) ਦੇ ਘਰ ਹੋਇਆ ਸੀ। [9] ਉਸਦੇ ਪਿਤਾ, ਜੋ ਕਿ ਅੰਗਰੇਜ਼ੀ ਅਤੇ ਵੈਲਸ਼ ਮੂਲ ਦੇ ਸਨ, [10] ਬਹੁਤ ਹੀ ਸਾਦੇ ਮਾਹੌਲ ਵਿੱਚ ਵੱਡੇ ਹੋਏ ਅਤੇ ਅਮੀਰ ਅਤੇ ਪ੍ਰਭਾਵਸ਼ਾਲੀ ਸਥਾਨਕ ਨਿਵਾਸੀਆਂ ਦੇ ਵੰਸ਼ਜ ਹੋਣ ਦੇ ਬਾਵਜੂਦ, ਇੱਕ ਜਵਾਨੀ ਵਿੱਚ ਵਿੱਤੀ ਤੌਰ 'ਤੇ ਸੰਘਰਸ਼ ਕਰਦੇ ਰਹੇ। ਐਂਡਰਿਊ ਅੰਤ ਵਿੱਚ ਫਰਨੀਚਰ ਅਤੇ ਤਾਬੂਤਾਂ ਦੇ ਨਿਰਮਾਣ ਅਤੇ ਵਿਕਰੀ ਵਿੱਚ ਖੁਸ਼ਹਾਲ ਹੋਇਆ, ਫਿਰ ਇੱਕ ਸਫਲ ਪ੍ਰਾਪਰਟੀ ਡਿਵੈਲਪਰ ਬਣ ਗਿਆ। ਉਹ ਕਈ ਟੈਕਸਟਾਈਲ ਮਿੱਲਾਂ ਦਾ ਡਾਇਰੈਕਟਰ ਸੀ ਅਤੇ ਕਾਫ਼ੀ ਵਪਾਰਕ ਜਾਇਦਾਦ ਦਾ ਮਾਲਕ ਸੀ। ਉਹ ਯੂਨੀਅਨ ਸੇਵਿੰਗਜ਼ ਬੈਂਕ ਦਾ ਪ੍ਰਧਾਨ ਅਤੇ ਡਰਫੀ ਸੇਫ ਡਿਪਾਜ਼ਿਟ ਐਂਡ ਟਰੱਸਟ ਕੰਪਨੀ ਦਾ ਡਾਇਰੈਕਟਰ ਵੀ ਸੀ। [11] ਉਸਦੀ ਹੱਤਿਆ ਦੇ ਸਮੇਂ, ਉਸਦੀ ਜਾਇਦਾਦ ਦੀ ਕੀਮਤ $300,000 (2024 ਵਿੱਚ $10,000,000) ਸੀ। [1][13] ਆਪਣੀ ਦੌਲਤ ਦੇ ਬਾਵਜੂਦ, ਐਂਡਰਿਊ ਆਪਣੀ ਸਾਦਗੀ ਲਈ ਜਾਣਿਆ ਜਾਂਦਾ ਸੀ। ਉਦਾਹਰਣ ਵਜੋਂ, ਬੋਰਡਨ ਨਿਵਾਸ ਵਿੱਚ ਅੰਦਰੂਨੀ ਪਲੰਬਿੰਗ ਦੀ ਘਾਟ ਸੀ ਭਾਵੇਂ ਇਹ ਉਸ ਸਮੇਂ ਅਮੀਰਾਂ ਲਈ ਇੱਕ ਆਮ ਵਿਸ਼ੇਸ਼ਤਾ ਸੀ।[1] ਘਰ ਇੱਕ ਅਮੀਰ ਖੇਤਰ ਵਿੱਚ ਸੀ, ਪਰ ਫਾਲ ਰਿਵਰ ਦੇ ਸਭ ਤੋਂ ਅਮੀਰ ਨਿਵਾਸੀ, ਜਿਨ੍ਹਾਂ ਵਿੱਚ ਐਂਡਰਿਊ ਦੇ ਚਚੇਰੇ ਭਰਾ ਵੀ ਸ਼ਾਮਲ ਸਨ, ਆਮ ਤੌਰ 'ਤੇ ਵਧੇਰੇ ਫੈਸ਼ਨੇਬਲ ਇਲਾਕੇ, ਦ ਹਿੱਲ ਵਿੱਚ ਰਹਿੰਦੇ ਸਨ, ਜੋ ਕਿ ਸ਼ਹਿਰ ਦੇ ਉਦਯੋਗਿਕ ਖੇਤਰਾਂ ਤੋਂ ਬਹੁਤ ਦੂਰ ਸੀ।[2][15] ਲੀਜ਼ੀ ਅਤੇ ਉਸਦੀ ਵੱਡੀ ਭੈਣ, ਐਮਾ ਲੇਨੋਰਾ ਬੋਰਡਨ (1851–1927),[16] ਦਾ ਪਾਲਣ-ਪੋਸ਼ਣ ਮੁਕਾਬਲਤਨ ਧਾਰਮਿਕ ਸੀ ਅਤੇ ਉਹ ਸੈਂਟਰਲ ਕੌਂਗਰੀਗੇਸ਼ਨਲ ਚਰਚ ਵਿੱਚ ਪੜ੍ਹਦੀਆਂ ਸਨ।[17] ਇੱਕ ਜਵਾਨ ਔਰਤ ਦੇ ਰੂਪ ਵਿੱਚ, ਲੀਜ਼ੀ ਚਰਚ ਦੀਆਂ ਗਤੀਵਿਧੀਆਂ ਵਿੱਚ ਬਹੁਤ ਸ਼ਾਮਲ ਸੀ, ਜਿਸ ਵਿੱਚ ਹਾਲ ਹੀ ਵਿੱਚ ਸੰਯੁਕਤ ਰਾਜ ਅਮਰੀਕਾ ਆਏ ਪ੍ਰਵਾਸੀਆਂ ਦੇ ਬੱਚਿਆਂ ਨੂੰ ਐਤਵਾਰ ਸਕੂਲ ਪੜ੍ਹਾਉਣਾ ਸ਼ਾਮਲ ਸੀ। ਉਹ ਧਾਰਮਿਕ ਸੰਗਠਨਾਂ ਵਿੱਚ ਸ਼ਾਮਲ ਸੀ, ਜਿਵੇਂ ਕਿ ਕ੍ਰਿਸ਼ਚੀਅਨ ਐਂਡੇਵਰ ਸੋਸਾਇਟੀ, ਜਿਸ ਲਈ ਉਸਨੇ ਸੈਕਟਰੀ-ਟ੍ਰੇਜ਼ਰਰ ਵਜੋਂ ਸੇਵਾ ਨਿਭਾਈ,[18] ਅਤੇ ਸਮਕਾਲੀ ਸਮਾਜਿਕ ਅੰਦੋਲਨਾਂ, ਜਿਵੇਂ ਕਿ ਵੂਮੈਨਜ਼ ਕ੍ਰਿਸ਼ਚੀਅਨ ਟੈਂਪਰੈਂਸ ਯੂਨੀਅਨ।[1] ਉਹ ਲੇਡੀਜ਼ ਫਰੂਟ ਐਂਡ ਫਲਾਵਰ ਮਿਸ਼ਨ ਦੀ ਮੈਂਬਰ ਵੀ ਸੀ।[18] ਲੀਜ਼ੀ ਦੀ ਮਾਂ ਦੀ ਮੌਤ ਤੋਂ ਤਿੰਨ ਸਾਲ ਬਾਅਦ, ਐਂਡਰਿਊ ਨੇ ਐਬੀ ਡਰਫੀ ਗ੍ਰੇ (1828–1892) ਨਾਲ ਵਿਆਹ ਕੀਤਾ। ਲੀਜ਼ੀ ਨੇ ਬਾਅਦ ਵਿੱਚ ਕਿਹਾ ਕਿ ਉਹ ਆਪਣੀ ਮਤਰੇਈ ਮਾਂ ਨੂੰ "ਸ਼੍ਰੀਮਤੀ ਬੋਰਡਨ" ਕਹਿੰਦੀ ਸੀ ਅਤੇ ਇਸ ਗੱਲ 'ਤੇ ਝਿਜਕਦੀ ਸੀ ਕਿ ਕੀ ਉਨ੍ਹਾਂ ਦਾ ਕੋਈ ਸੁਹਿਰਦ ਰਿਸ਼ਤਾ ਹੈ; ਉਸਦਾ ਮੰਨਣਾ ਸੀ ਕਿ ਐਬੀ ਨੇ ਉਸਦੇ ਪਿਤਾ ਨਾਲ ਉਸਦੀ ਦੌਲਤ ਲਈ ਵਿਆਹ ਕੀਤਾ ਸੀ।[1] ਬ੍ਰਿਜੇਟ ਸੁਲੀਵਾਨ (ਜਿਸਨੂੰ ਉਹ ਮੈਗੀ ਕਹਿੰਦੇ ਸਨ), ਬੋਰਡਨਜ਼ ਦੀ 25 ਸਾਲਾ ਲਿਵ-ਇਨ ਨੌਕਰਾਣੀ, ਜੋ ਆਇਰਲੈਂਡ ਤੋਂ ਅਮਰੀਕਾ ਆਵਾਸ ਕਰ ਗਈ ਸੀ, [21] ਨੇ ਗਵਾਹੀ ਦਿੱਤੀ ਕਿ ਲੀਜ਼ੀ ਅਤੇ ਐਮਾ ਆਪਣੇ ਮਾਪਿਆਂ ਨਾਲ ਬਹੁਤ ਘੱਟ ਖਾਣਾ ਖਾਂਦੀਆਂ ਸਨ।[2] ਮਈ 1892 ਵਿੱਚ, ਐਂਡਰਿਊ ਨੇ ਆਪਣੇ ਕੋਠੇ ਵਿੱਚ ਕਈ ਕਬੂਤਰਾਂ ਨੂੰ ਕੁਹਾੜੀ ਨਾਲ ਮਾਰ ਦਿੱਤਾ, ਇਹ ਮੰਨ ਕੇ ਕਿ ਉਹ ਸਥਾਨਕ ਬੱਚਿਆਂ ਨੂੰ ਉਨ੍ਹਾਂ ਦਾ ਸ਼ਿਕਾਰ ਕਰਨ ਲਈ ਆਕਰਸ਼ਿਤ ਕਰ ਰਹੇ ਸਨ।[23] ਲੀਜ਼ੀ ਨੇ ਹਾਲ ਹੀ ਵਿੱਚ ਕਬੂਤਰਾਂ ਲਈ ਇੱਕ ਬਸੇਰਾ ਬਣਾਇਆ ਸੀ, ਅਤੇ ਇਹ ਆਮ ਤੌਰ 'ਤੇ ਦੱਸਿਆ ਗਿਆ ਹੈ ਕਿ ਉਹ ਉਨ੍ਹਾਂ ਦੇ ਕਤਲ ਤੋਂ ਪਰੇਸ਼ਾਨ ਸੀ, ਹਾਲਾਂਕਿ ਇਸਦੀ ਸੱਚਾਈ ਵਿਵਾਦਿਤ ਰਹੀ ਹੈ।[b] ਜੁਲਾਈ 1892 ਵਿੱਚ ਇੱਕ ਪਰਿਵਾਰਕ ਝਗੜੇ ਨੇ ਦੋਵਾਂ ਭੈਣਾਂ ਨੂੰ ਨਿਊ ਬੈੱਡਫੋਰਡ ਵਿੱਚ ਵਧੀਆਂ ਛੁੱਟੀਆਂ ਲੈਣ ਲਈ ਪ੍ਰੇਰਿਤ ਕੀਤਾ। ਕਤਲਾਂ ਤੋਂ ਇੱਕ ਹਫ਼ਤਾ ਪਹਿਲਾਂ, ਫਾਲ ਰਿਵਰ ਵਾਪਸ ਆਉਣ ਤੋਂ ਬਾਅਦ, ਲੀਜ਼ੀ ਨੇ ਬੋਰਡਨ ਨਿਵਾਸ ਵਾਪਸ ਜਾਣ ਤੋਂ ਪਹਿਲਾਂ ਚਾਰ ਦਿਨ ਇੱਕ ਸਥਾਨਕ ਕਮਰੇ ਵਾਲੇ ਘਰ ਵਿੱਚ ਰਹਿਣ ਦੀ ਚੋਣ ਕੀਤੀ।[24] [[ਸ਼੍ਰੇਣੀ:ਮੌਤ 1927]] [[ਸ਼੍ਰੇਣੀ:ਜਨਮ 1860]] pwxs0pbnj0pwh46jhy946ya01hm7cp4 0 205015 846564 845901 2026-09-19T17:07:53Z InternetArchiveBot 37445 Bluelink 1 book for verifiability (20260919sim)) #IABot (v2.0.9.6) ([[User:GreenC bot|GreenC bot]] 846564 wikitext text/x-wiki {{Infobox scientist | name = ਸਰਦੂਲ ਸਿੰਘ ਗੁਰਾਇਆ | image = | alt = | caption = | birth_date = {{birth date|df=yes|1930|10|12}} | birth_place = [[ਕੋਟ ਮਜਲਸ]], [[ਪੰਜਾਬ (ਬ੍ਰਿਟਿਸ਼ ਭਾਰਤ)]], [[ਬ੍ਰਿਟਿਸ਼ ਭਾਰਤ]] | death_date = {{death date and age|df=yes|2012|7|8|1930|10|12}} | death_place = | nationality = | fields = {{ublist | [[Reproductive physiology]] | [[Cell biology]] }} | workplaces = {{ublist | [[Gorakhpur University]] | [[Population Council]] | [[Council for Scientific and Industrial Research]] | [[Mohanlal Sukhadia University]] | [[Punjab Agricultural University]] }} | alma_mater = {{ublist | [[Panjab University, Chandigarh]] |International University Foundation }} | doctoral_advisor = | doctoral_students = | known_for = Evolutionary significance of reproductive processes | awards = 1973&nbsp;[[Shanti Swarup Bhatnagar Prize]]<br>1980&nbsp;PAU Prize<br>1985&nbsp;M. S. Randhawa Award<br>[[Indian Council of Medical Research|1990&nbsp;ICMR]] Basanti Devi Amir Chand Prize }} '''ਸਰਦੂਲ ਸਿੰਘ ਗੁਰਾਇਆ''' (12 ਅਕਤੂਬਰ 1930 - 8 ਜੁਲਾਈ 2012) ਭਾਰਤੀ ਜੀਵ ਵਿਗਿਆਨੀ ਸੀ, ਜੋ ਪ੍ਰਜਨਨ ਸਰੀਰ ਵਿਗਿਆਨ ਅਤੇ ਵਿਕਾਸ ਜੀਵ ਵਿਗਿਆਨ ਦੇ ਖੇਤਰਾਂ ਵਿੱਚ ਆਪਣੇ ਯੋਗਦਾਨ ਲਈ ਜਾਣਿਆ ਜਾਂਦਾ ਹੈ।<ref name="Brief Profile of the Awardee">{{Cite web |date=2016 |title=Brief Profile of the Awardee |url=http://ssbprize.gov.in/content/Detail.aspx?AID=316 |access-date=15 September 2016 |publisher=Shanti Swarup Bhatnagar Prize}}</ref> ਉਹ ਇੰਡੀਅਨ ਨੈਸ਼ਨਲ ਸਾਇੰਸ ਅਕੈਡਮੀ, ਨੈਸ਼ਨਲ ਅਕੈਡਮੀ ਆਫ਼ ਸਾਇੰਸਜ਼, ਇੰਡੀਆ ਅਤੇ ਨੈਸ਼ਨਲ ਅਕੈਡਮੀ ਆਫ਼ ਐਗਰੀਕਲਚਰਲ ਸਾਇੰਸਜ਼ ਦੇ ਚੁਣੇ ਹੋਏ ਫੈਲੋ ਸਨ।<ref name="Deceased fellow - Sardul Singh Guraya">{{Cite web |date=2016 |title=Deceased fellow - Sardul Singh Guraya |url=http://insaindia.res.in/detail/N80-0308 |access-date=16 September 2016 |publisher=Indian National Science Academy |archive-date=27 ਅਪ੍ਰੈਲ 2017 |archive-url=https://web.archive.org/web/20170427203007/http://insaindia.res.in/detail/N80-0308 |url-status=dead }}</ref> ਵਿਗਿਆਨਕ ਖੋਜ ਲਈ ਭਾਰਤ ਸਰਕਾਰ ਦੀ ਸਿਖਰਲੀ ਏਜੰਸੀ, ਵਿਗਿਆਨਕ ਅਤੇ ਉਦਯੋਗਿਕ ਖੋਜ ਪ੍ਰੀਸ਼ਦ ਨੇ ਉਨ੍ਹਾਂ ਨੂੰ ਜੈਵਿਕ ਵਿਗਿਆਨ ਵਿੱਚ ਯੋਗਦਾਨ ਲਈ 1973 ਵਿੱਚ, ਵਿਗਿਆਨ ਅਤੇ ਤਕਨਾਲੋਜੀ ਲਈ ਸ਼ਾਂਤੀ ਸਵਰੂਪ ਭਟਨਾਗਰ ਪੁਰਸਕਾਰ, ਜੋ ਕਿ ਸਭ ਤੋਂ ਉੱਚ ਭਾਰਤੀ ਵਿਗਿਆਨ ਪੁਰਸਕਾਰਾਂ ਵਿੱਚੋਂ ਇੱਕ ਹੈ, ਨਾਲ ਸਨਮਾਨਿਤ ਕੀਤਾ।<ref name="View Bhatnagar Awardees">{{Cite web |date=2016 |title=View Bhatnagar Awardees |url=http://ssbprize.gov.in/Content/AwardeeList.aspx |access-date=4 September 2016 |publisher=Shanti Swarup Bhatnagar Prize}}</ref> == ਜੀਵਨੀ == ਸਰਦੂਲ ਸਿੰਘ ਗੁਰਾਇਆ ਦਾ ਜਨਮ 12 ਅਕਤੂਬਰ 1930 ਨੂੰ ਬੰਤਾ ਸਿੰਘ ਗੁਰਾਇਆ ਅਤੇ ਨਿਹਾਲ ਕੌਰ ਦੇ ਘਰ [[ਬਰਤਾਨਵੀ ਭਾਰਤ ਦੀਆਂ ਪ੍ਰੈਜ਼ੀਡੈਂਸੀਆਂ ਅਤੇ ਪ੍ਰਾਂਤ|ਬ੍ਰਿਟਿਸ਼ ਭਾਰਤ]] ਵਿੱਚ ਪੰਜਾਬ ਦੇ [[ਗੁਰਦਾਸਪੁਰ ਜ਼ਿਲ੍ਹਾ|ਗੁਰਦਾਸਪੁਰ ਜ਼ਿਲ੍ਹੇ]] ਦੇ ਪਿੰਡ ਕੋਟ ਮਜਲਸ ਵਿਖੇ ਹੋਇਆ ਸੀ। <ref name="Sardul Singh Guraya (1930–2012)">{{Cite journal|last=S. K. Saidapur|date=10 October 2012|title=Sardul Singh Guraya (1930–2012)|url=http://www.currentscience.ac.in/Volumes/103/07/0839.pdf|journal=Current Science|volume=103|issue=7|pages=839–840}}</ref> ਉਸਨੇ 1954 ਵਿੱਚ [[ਪੰਜਾਬ ਯੂਨੀਵਰਸਿਟੀ, ਚੰਡੀਗੜ੍ਹ|ਪੰਜਾਬ ਯੂਨੀਵਰਸਿਟੀ]] ਤੋਂ ਸਾਇੰਸ ਵਿੱਚ ਗ੍ਰੈਜੂਏਸ਼ਨ (ਬੀਐਸਸੀ ਆਨਰਜ਼) ਕੀਤੀ ਜਿੱਥੋਂ ਉਸਨੇ 1956 ਅਤੇ 1959 ਵਿੱਚ ਕ੍ਰਮਵਾਰ ਮਾਸਟਰ (ਐਮਐਸਸੀ) ਅਤੇ ਡਾਕਟਰੇਟ (ਪੀਐਚਡੀ) ਦੀਆਂ ਡਿਗਰੀਆਂ ਪ੍ਰਾਪਤ ਕੀਤੀਆਂ ਅਤੇ 1960 ਵਿੱਚ ਗੋਰਖਪੁਰ ਯੂਨੀਵਰਸਿਟੀ ਵਿੱਚ ਇੱਕ ਸਹਾਇਕ ਪ੍ਰੋਫੈਸਰ ਵਜੋਂ ਆਪਣਾ ਕਰੀਅਰ ਸ਼ੁਰੂ ਕੀਤਾ। ਦੋ ਸਾਲ ਬਾਅਦ, ਉਹ ਅਮਰੀਕਾ ਚਲਾ ਗਿਆ ਅਤੇ 1962 ਤੋਂ 1964 ਤੱਕ ਆਬਾਦੀ ਕੌਂਸਲ ਵਿੱਚ ਆਪਣੀ ਪੋਸਟ ਡਾਕਟਰੇਟ ਦੀ ਪੜ੍ਹਾਈ ਕੀਤੀ। 1965 ਵਿੱਚ ਭਾਰਤ ਵਾਪਸ ਆ ਕੇ, ਉਹ ਵਿਗਿਆਨਕ ਅਤੇ ਉਦਯੋਗਿਕ ਖੋਜ ਪ੍ਰੀਸ਼ਦ ਵਿੱਚ ਇੱਕ ਪੂਲ ਅਫਸਰ ਵਜੋਂ ਸ਼ਾਮਲ ਹੋਏ ਅਤੇ ਇੱਕ ਸਾਲ ਤੱਕ ਕੌਂਸਲ ਵਿੱਚ ਰਹੇ ਜਦੋਂ ਤੱਕ ਉਹ 1966 ਵਿੱਚ ਮੋਹਨ ਲਾਲ ਸੁਖਾਡੀਆ ਯੂਨੀਵਰਸਿਟੀ (ਉਦੋਂ ਉਦੈਪੁਰ ਯੂਨੀਵਰਸਿਟੀ ਵਜੋਂ ਜਾਣੀ ਜਾਂਦੀ ਸੀ) ਦੇ ਰੀਡਰ ਵਜੋਂ ਅਕਾਦਮਿਕ ਖੇਤਰ ਵਿੱਚ ਵਾਪਸ ਨਹੀਂ ਆਏ। ਉਨ੍ਹਾਂ ਦਾ ਅਗਲਾ ਕਦਮ 1971 ਵਿੱਚ [[ਪੰਜਾਬ ਖੇਤੀਬਾੜੀ ਯੂਨੀਵਰਸਿਟੀ]] ਵਿੱਚ ਪ੍ਰੋਫੈਸਰ ਵਜੋਂ ਸੀ ਜਿੱਥੇ ਉਨ੍ਹਾਂ ਨੇ 1992 ਵਿੱਚ ਆਪਣੀ ਸੇਵਾਮੁਕਤੀ ਤੱਕ ਆਪਣਾ ਕਰੀਅਰ ਜਾਰੀ ਰੱਖਿਆ; ਇਸ ਦੌਰਾਨ, 1982 ਤੋਂ 1991 ਤੱਕ ਕਾਲਜ ਆਫ਼ ਬੇਸਿਕ ਸਾਇੰਸਜ਼ ਐਂਡ ਹਿਊਮੈਨਟੀਜ਼ ਦੇ ਡੀਨ ਅਤੇ ''ਐਡਵਾਂਸ ਰੀਜਨਲ ਰਿਸਰਚ ਸੈਂਟਰ ਇਨ ਰੀਪ੍ਰੋਡਕਟਿਵ ਬਾਇਓਲੋਜੀ'' (ਇੱਕ ਇੰਡੀਅਨ ਕੌਂਸਲ ਆਫ਼ ਮੈਡੀਕਲ ਰਿਸਰਚ ਸਪਾਂਸਰਡ ਪਹਿਲ) ਦੇ ਡਾਇਰੈਕਟਰ ਦੇ ਅਹੁਦੇ ਸੰਭਾਲੇ। ਆਪਣੇ ਕਰੀਅਰ ਦੌਰਾਨ, ਉਸਨੇ 1971 ਵਿੱਚ ਪੰਜਾਬ ਯੂਨੀਵਰਸਿਟੀ, ਚੰਡੀਗੜ੍ਹ ਤੋਂ ਡਾਕਟਰ ਸਾਇੰਸ ਦੀ ਡਿਗਰੀ ਪ੍ਰਾਪਤ ਕੀਤੀ। <ref name="Deceased fellow - Sardul Singh Guraya" /> ਗੁਰਾਇਆ ਦਾ ਵਿਆਹ ਸੁਰਿੰਦਰ ਕੌਰ ਨਾਲ ਹੋਇਆ ਸੀ ਅਤੇ ਇਸ ਜੋੜੇ ਦੇ ਦੋ ਪੁੱਤਰ ਅਤੇ ਇੱਕ ਧੀ ਸੀ। ਉਸਦੀ ਮੌਤ 8 ਜੁਲਾਈ 2012 ਨੂੰ 81 ਸਾਲ ਦੀ ਉਮਰ ਵਿੱਚ ਹੋਈ। <ref name="Sardul Singh Guraya (1930–2012)" /> == ਵਿਰਾਸਤ == ਗੁਰਾਇਆ ਨੂੰ ''ਵੱਖ-ਵੱਖ ਪ੍ਰਜਨਨ ਪ੍ਰਣਾਲੀਆਂ ਨਾਲ ਫਸਲਾਂ ਦੇ ਜੈਨੇਟਿਕ ਵਿਭਿੰਨਤਾ'' 'ਤੇ ਮੋਹਰੀ ਖੋਜ ਕਰਨ ਲਈ ਜਾਣਿਆ ਜਾਂਦਾ ਸੀ ਜਿਸਨੇ ਇਸ ਵਿਸ਼ੇ 'ਤੇ ਇੱਕ ਨਵੇਂ ਵਿਚਾਰਧਾਰਾ ਦਾ ਉਦਘਾਟਨ ਕੀਤਾ। <ref name="Handbook of Shanti Swarup Bhatnagar Prize Winners">{{Cite web |date=1999 |title=Handbook of Shanti Swarup Bhatnagar Prize Winners |url=http://www.csirhrdg.res.in/ssb.pdf |access-date=15 September 2016 |publisher=Council of Scientific and Industrial Research |pages=31}}</ref> ਉਸਦੇ ਅਧਿਐਨਾਂ ਨੇ ਪ੍ਰਜਨਨ ਅੰਗਾਂ ਦੀ ਬਣਤਰ ਅਤੇ ਕਾਰਜ ਵਿਚਕਾਰ ਸਬੰਧਾਂ ਨਾਲ ਨਜਿੱਠਿਆ ਅਤੇ ਇਸਦੇ ਵਿਕਾਸਵਾਦੀ ਪਹਿਲੂਆਂ ਨੂੰ ਸਪੱਸ਼ਟ ਕੀਤਾ, ਜਿਸ ਵਿੱਚ ਅੰਡਕੋਸ਼ ਅਤੇ ਟੈਸਟੀਕੂਲਰ ਕੰਪਾਰਟਮੈਂਟਾਂ 'ਤੇ ਵਿਸ਼ੇਸ਼ ਜ਼ੋਰ ਦਿੱਤਾ ਗਿਆ। ਫਸਲਾਂ ਦੇ ਵਿਕਾਸ ਸੰਬੰਧੀ ਗੁਣਾਂ ਬਾਰੇ ਉਨ੍ਹਾਂ ਦੀਆਂ ਖੋਜਾਂ ਨੇ ਬਿਮਾਰੀ ਪ੍ਰਤੀਰੋਧ, ਉਤਪਾਦਕਤਾ ਅਤੇ ਅਨਾਜ ਦੀ ਗੁਣਵੱਤਾ ਦੇ ਸੰਬੰਧ ਵਿੱਚ ਫਸਲਾਂ ਦੇ ਸੁਧਾਰ ਵਿੱਚ ਸਹਾਇਤਾ ਕੀਤੀ ਹੈ। ਉਸਨੇ ਆਪਣੇ ਖੋਜ ਨਤੀਜਿਆਂ ਨੂੰ ਕਈ ਲੇਖਾਂ {{Refn|While many of Guraya's articles are co-written, majority of his books are single-author publications (please see bibliography).|group=note}} ਅਤੇ 10 ਤੋਂ ਵੱਧ ਕਿਤਾਬਾਂ ਵਿੱਚ ਪ੍ਰਕਾਸ਼ਿਤ ਕੀਤਾ; ਪਬਮੇਡ, ਇੱਕ ਔਨਲਾਈਨ ਲੇਖ ਭੰਡਾਰ, ਨੇ ਉਸਦੇ 215 ਲੇਖਾਂ ਨੂੰ ਸੂਚੀਬੱਧ ਕੀਤਾ ਹੈ। <ref name="Guraya SS[au] on Pubmed">{{Cite web |date=2016 |title=Guraya SS[au] on Pubmed |url=https://www.ncbi.nlm.nih.gov/pubmed?cmd=search&term=Guraya%20SS%5Bau%5D&dispmax=50 |access-date=19 September 2016 |publisher=Pubmed}}</ref> ਉਨ੍ਹਾਂ ਦੇ ਕੰਮ ਦੇ ਮੁੱਖ ਭਾਗ ਵਿੱਚ ''ਮੱਛੀ ਦੇ ਓਓਜੇਨੇਸਿਸ ਦਾ ਸੈੱਲ ਅਤੇ ਅਣੂ ਜੀਵ ਵਿਗਿਆਨ'', ''ਥਣਧਾਰੀ ਜਾਨਵਰਾਂ ਵਿੱਚ ਗੋਨਾਡਲ ਵਿਕਾਸ ਅਤੇ ਪਰਿਪੱਕਤਾ ਦਾ ਸੈਲੂਲਰ ਅਤੇ ਅਣੂ ਜੀਵ ਵਿਗਿਆਨ: ਬੁਨਿਆਦੀ ਅਤੇ ਬਾਇਓਮੈਡੀਕਲ ਪ੍ਰਭਾਵ'', ''ਥਣਧਾਰੀ ਜਾਨਵਰਾਂ ਵਿੱਚ ਅੰਡਕੋਸ਼ ਦੀ ਤੁਲਨਾਤਮਕ ਸੈਲੂਲਰ ਅਤੇ ਅਣੂ ਜੀਵ ਵਿਗਿਆਨ: ਬੁਨਿਆਦੀ ਅਤੇ ਉਪਯੋਗੀ ਪਹਿਲੂ'', ''ਵਰਟੀਬ੍ਰੇਟਸ ਵਿੱਚ ਟੈਸਟਿਸ ਦੀ ਤੁਲਨਾਤਮਕ ਸੈਲੂਲਰ ਅਤੇ ਅਣੂ ਜੀਵ ਵਿਗਿਆਨ: ਐਂਡੋਕਰੀਨ, ਪੈਰਾਕ੍ਰਾਈਨ, ਅਤੇ ਆਟੋਕ੍ਰਾਈਨ ਨਿਯਮਨ ਆਫ਼ ਸਟ੍ਰਕਚਰ ਐਂਡ ਫੰਕਸ਼ਨਜ਼'', ''ਮਨੁੱਖ ਲਈ ਸੈਲੂਲਰ ਅਤੇ ਅਣੂ ਜੀਵ ਵਿਗਿਆਨ'', (ਸਾਰੇ [[ਕੋਸ਼ਾਣੂ ਵਿਗਿਆਨ|ਸੈੱਲ]] ਅਤੇ ਅਣੂ ਜੀਵ ਵਿਗਿਆਨ 'ਤੇ), ''ਥਣਧਾਰੀ ਜਾਨਵਰਾਂ ਵਿੱਚ ਸ਼ੁਕਰਾਣੂਜਨੇਸਿਸ ਅਤੇ ਸ਼ੁਕਰਾਣੂਆਂ ਦੀ ਜੀਵ ਵਿਗਿਆਨ'', ਥਣਧਾਰੀ ਜਾਨਵਰਾਂ ''ਵਿੱਚ ਸ਼ੁਕਰਾਣੂਜਨੇਸਿਸ ਅਤੇ ਸ਼ੁਕਰਾਣੂਆਂ ਦੀ ਜੀਵ ਵਿਗਿਆਨ'', ''ਮੱਝ ਦੇ ਬਲਦ ਦਾ ਵੀਰਜ: ਰੂਪ ਵਿਗਿਆਨ, ਬਾਇਓਕੈਮਿਸਟਰੀ, ਸਰੀਰ ਵਿਗਿਆਨ ਅਤੇ ਵਿਧੀ'' (ਸਾਰੇ ਸ਼ੁਕਰਾਣੂਜਨੇਸਿਸ 'ਤੇ) ਅਤੇ ''ਚੂਹੇ: ਵਾਤਾਵਰਣ, ਜੀਵ ਵਿਗਿਆਨ ਅਤੇ ਨਿਯੰਤਰਣ ਸ਼ਾਮਲ ਹਨ'' । ਉਹ [[ਵਿਸ਼ਵ ਸਿਹਤ ਸੰਸਥਾ|ਵਿਸ਼ਵ ਸਿਹਤ ਸੰਗਠਨ]], [[ਯੂਨੈਸਕੋ]], ਇੰਡੀਅਨ ਕੌਂਸਲ ਆਫ਼ ਮੈਡੀਕਲ ਰਿਸਰਚ, [[ਇੰਡੀਅਨ ਕੌਂਸਲ ਆਫ਼ ਐਗਰੀਕਲਚਰਲ ਰਿਸਰਚ]], ਕੌਂਸਲ ਆਫ਼ ਸਾਇੰਟਿਫਿਕ ਐਂਡ ਇੰਡਸਟਰੀਅਲ ਰਿਸਰਚ ਅਤੇ [[ਵਿਸ਼੍ਵਵਿੱਦਿਆਲਏ ਅਨੁਦਾਨ ਆਯੋਗ (ਭਾਰਤ)|ਯੂਨੀਵਰਸਿਟੀ ਗ੍ਰਾਂਟਸ ਕਮਿਸ਼ਨ]] ਵਰਗੀਆਂ ਰਾਸ਼ਟਰੀ ਅਤੇ ਅੰਤਰਰਾਸ਼ਟਰੀ ਸੰਸਥਾਵਾਂ ਨਾਲ ਜੁੜੇ ਰਹੇ ਅਤੇ 1986 ਤੋਂ 1988 ਤੱਕ ਇੰਡੀਅਨ ਨੈਸ਼ਨਲ ਸਾਇੰਸ ਅਕੈਡਮੀ (INSA) ਦੀ ਕੌਂਸਲ ਦੇ ਮੈਂਬਰ ਵਜੋਂ ਸੇਵਾ ਨਿਭਾਈ। ਉਹ ''ਜਰਨਲ ਆਫ਼ ਬਾਇਓਸਾਇੰਸਿਜ਼'', ''ਹਿਮਾਲੀਅਨ ਜਰਨਲ ਆਫ਼ ਇਨਵਾਇਰਮੈਂਟ ਐਂਡ ਜ਼ੂਆਲੋਜੀ'' ਅਤੇ ਆਈਐਨਐਸਏ ਦੇ ਜਰਨਲਾਂ ਦੇ ਸੰਪਾਦਕੀ ਬੋਰਡਾਂ ਦੇ ਮੈਂਬਰ ਵੀ ਸਨ। <ref name="Deceased fellow - Sardul Singh Guraya" /> == ਪੁਰਸਕਾਰ ਅਤੇ ਸਨਮਾਨ == ਗੁਰਾਇਆ, ਜਿਸਨੇ 1971 ਤੋਂ 1976 ਤੱਕ [[ਵਿਸ਼੍ਵਵਿੱਦਿਆਲਏ ਅਨੁਦਾਨ ਆਯੋਗ (ਭਾਰਤ)|ਯੂਨੀਵਰਸਿਟੀ ਗ੍ਰਾਂਟਸ ਕਮਿਸ਼ਨ]] ਦੇ ਰਾਸ਼ਟਰੀ ਲੈਕਚਰਾਰ ਵਜੋਂ ਸੇਵਾ ਨਿਭਾਈ, ਇੱਕ ਐਮਰੀਟਸ ਵਿਗਿਆਨੀ (1992–1996) ਅਤੇ ਵਿਗਿਆਨਕ ਅਤੇ ਉਦਯੋਗਿਕ ਖੋਜ ਪ੍ਰੀਸ਼ਦ ਵਿੱਚ ਇੱਕ ਪ੍ਰੋਫੈਸਰ ਐਮਰੀਟਸ (1996–2000) ਸੀ। <ref name="Deceased fellow - Sardul Singh Guraya" /> ਉਨ੍ਹਾਂ ਨੂੰ 1973 ਵਿੱਚ ਵਿਗਿਆਨਕ ਅਤੇ ਉਦਯੋਗਿਕ ਖੋਜ ਪ੍ਰੀਸ਼ਦ ਦੁਆਰਾ ਸ਼ਾਂਤੀ ਸਵਰੂਪ ਭਟਨਾਗਰ ਪੁਰਸਕਾਰ, ਜੋ ਕਿ ਸਭ ਤੋਂ ਉੱਚ ਭਾਰਤੀ ਵਿਗਿਆਨ ਪੁਰਸਕਾਰਾਂ ਵਿੱਚੋਂ ਇੱਕ ਹੈ, ਨਾਲ ਸਨਮਾਨਿਤ ਕੀਤਾ ਗਿਆ ਸੀ <ref name="Brief Profile of the Awardee" /> ਉਸਨੂੰ 1980 ਵਿੱਚ ਪੀਏਯੂ ਪੁਰਸਕਾਰ ਮਿਲਿਆ, ਉਸ ਤੋਂ ਬਾਅਦ 1985 ਵਿੱਚ ''ਸਰਵੋਤਮ ਕਿਤਾਬ ਲਈ ਐਮਐਸ ਰੰਧਾਵਾ ਪੁਰਸਕਾਰ'' ਅਤੇ 1990 ਵਿੱਚ ਇੰਡੀਅਨ ਕੌਂਸਲ ਆਫ਼ ਮੈਡੀਕਲ ਰਿਸਰਚ ਦਾ ਬਸੰਤੀ ਦੇਵੀ ਅਮੀਰ ਚੰਦ ਪੁਰਸਕਾਰ ਮਿਲਿਆ <ref name="Sardul Singh Guraya (1930–2012)" /> ਨੈਸ਼ਨਲ ਅਕੈਡਮੀ ਆਫ਼ ਸਾਇੰਸਜ਼, ਇੰਡੀਆ ਦੇ ਚੁਣੇ ਹੋਏ ਫੈਲੋ, <ref name="NASI Fellows">{{Cite web |date=2016 |title=NASI Fellows |url=http://www.nasi.org.in/deceased.htm |url-status=dead |archive-url=https://web.archive.org/web/20150528102550/http://www.nasi.org.in/deceased.htm |archive-date=28 May 2015 |access-date=19 September 2016 |publisher=National Academy of Sciences, India}}</ref> ਉਸਨੂੰ 1975 ਵਿੱਚ ਇੰਡੀਅਨ ਅਕੈਡਮੀ ਆਫ਼ ਸਾਇੰਸਜ਼ ਦੁਆਰਾ <ref name="IAS Fellows - Sardul Singh Guraya">{{Cite web |date=2016 |title=IAS Fellows - Sardul Singh Guraya |url=http://www.ias.ac.in/describe/fellow/Murty,_Dr_Bhyravabhotla_Radhakrishna |access-date=16 September 2016 |publisher=Indian Academy of Sciences}}</ref> ਅਤੇ 1980 ਵਿੱਚ ਇੰਡੀਅਨ ਨੈਸ਼ਨਲ ਸਾਇੰਸ ਅਕੈਡਮੀ ਦੁਆਰਾ ਫੈਲੋ ਚੁਣਿਆ ਗਿਆ ਸੀ। ਉਹ ਨੈਸ਼ਨਲ ਅਕੈਡਮੀ ਆਫ਼ ਐਗਰੀਕਲਚਰਲ ਸਾਇੰਸਜ਼ ਦਾ ਫੈਲੋ ਵੀ ਸੀ। ਉਸਦੀ ਜੀਵਨੀ ਨੂੰ 2013 ਵਿੱਚ INSA ਦੁਆਰਾ ਪ੍ਰਕਾਸ਼ਿਤ ''ਬਾਇਓਗ੍ਰਾਫੀਕਲ ਮੈਮੋਇਰਜ਼ ਆਫ਼ ਫੈਲੋਜ਼ ਆਫ਼ ਦ ਇੰਡੀਅਨ ਨੈਸ਼ਨਲ ਸਾਇੰਸ ਅਕੈਡਮੀ'' ਦੇ ਖੰਡ 40 ਵਿੱਚ ਸ਼ਾਮਲ ਕੀਤਾ ਗਿਆ ਹੈ <ref name="Biographical memoirs of fellows of the Indian National Science Academy">{{Cite web |date=2013 |title=Biographical memoirs of fellows of the Indian National Science Academy |url=http://www.dkagencies.com/doc/from/1063/to/1123/bkId/DK645523321744187337475851371/details.html |access-date=19 September 2016 |publisher=Indian National Science Academy |pages=178}}</ref> == ਚੁਣੀ ਗਈ ਪੁਸਤਕ ਸੂਚੀ == === ਕਿਤਾਬਾਂ === === ਲੇਖ === * {{Cite journal|last=Sardul Singh Guraya|year=1961|title=Lipids in the Human Oocyte|journal=Journal of Microscopical Science|volume=102|issue=3|pages=381–385}} * {{Cite journal|last=Guraya S. S., Dhanju C. K.|date=November 1992|title=Mechanism of ovulation--an overview.|journal=Indian J Exp Biol|volume=30|issue=11|pages=958–967|pmid=1293040}} * {{Cite journal|last=Sidhu K. S., Guraya S. S.|date=January 1993|title=Effect of calmodulin-like protein from buffalo (Bubalus bubalis) seminal plasma on Ca2+, Mg(2+)-ATPase of purified plasma membrane of buffalo spermatozoa.|journal=Andrologia|volume=25|issue=1|pages=25–28|doi=10.1111/j.1439-0272.1993.tb02677.x|pmid=8427418|doi-access=free}} * {{Cite journal|last=Kaur J.|last2=Guraya S. S.|last3=Sidhu K. S.|date=February 1994|title=Effect of LH and estradiol on in vitro maturation of hamster follicular oocytes.|journal=Indian J Exp Biol|volume=32|issue=2|pages=44–45|pmid=8045614}} * {{Cite journal|last=Dhindsa J. S.|last2=Sidhu K. S.|last3=Guraya S. S.|date=September 1995|title=Induction of buffalo (Bubalus bubalis ) sperm capacitation and acrosome reaction in the excised reproductive tract of hamsters.|url=https://archive.org/details/sim_theriogenology_1995-09_44_4/page/n148|journal=Theriogenology|volume=44|issue=4|pages=599–608|doi=10.1016/0093-691x(95)00230-6|pmid=16727757}} * {{Cite journal|last=Sharma R. K., Guraya S. S.|date=November 1997|title=Atropine and testosterone propionate induced atretic changes in granulosa cells of house rat (Rattus rattus) ovary.|journal=Indian J Exp Biol|volume=35|issue=11|pages=1166–1169|pmid=9567743}} == ਇਹ ਵੀ ਵੇਖੋ == * ਦੀਨ ਦਿਆਲ ਉਪਾਧਿਆਏ ਗੋਰਖਪੁਰ ਯੂਨੀਵਰਸਿਟੀ * [[ਪੰਜਾਬ ਯੂਨੀਵਰਸਿਟੀ, ਚੰਡੀਗੜ੍ਹ|ਪੰਜਾਬ ਯੂਨੀਵਰਸਿਟੀ]] {{Reflist|group=note}} == ਹਵਾਲੇ == == ਬਾਹਰੀ ਲਿੰਕ == * {{Cite web |date=2016 |title=Guraya, Sardul S.,1930- |url=http://encore.seals.ac.za/iii/encore_nmmu/plus/C__SGuraya,%20Sardul%20S.,1930-__Orightresult;jsessionid=D6466173C2C599DA600B0A0E72632DC3?lang=eng&suite=nmmu |access-date=19 September 2016 |website=Author search |publisher=Nelson Mandela Metropolitan University }}{{ਮੁਰਦਾ ਕੜੀ|date=ਅਗਸਤ 2026 |bot=InternetArchiveBot |fix-attempted=yes }} * {{Cite web |date=2016 |title=Sardul Singh Guraya (1930-2012) |url=http://connection.ebscohost.com/c/obituaries/83168617/sardul-singh-guraya-1930-2012 |access-date=19 September 2016 |website=Article listing |publisher=EBSCO Host Connection}}{{Dead link|date=January 2025|bot=medic}} * {{Cite web |date=2016 |title=Guraya, Sardul S., 1930- |url=http://id.loc.gov/authorities/names/n85051817.html |access-date=19 September 2016 |website=Author profile |publisher=Library of Congress}} [[ਸ਼੍ਰੇਣੀ:ਪੰਜਾਬ ਪ੍ਰਾਂਤ (ਬਰਤਾਨਵੀ ਭਾਰਤ) ਦੇ ਲੋਕ]] [[ਸ਼੍ਰੇਣੀ:ਪੰਜਾਬ, ਭਾਰਤ ਦੇ ਵਿਗਿਆਨੀ]] [[ਸ਼੍ਰੇਣੀ:ਪੰਜਾਬ ਖੇਤੀਬਾੜੀ ਯੂਨੀਵਰਸਿਟੀ ਦਾ ਅਕਾਦਮਿਕ ਸਟਾਫ਼]] [[ਸ਼੍ਰੇਣੀ:ਗੁਰਦਾਸਪੁਰ ਜ਼ਿਲ੍ਹੇ ਦੇ ਲੋਕ]] [[ਸ਼੍ਰੇਣੀ:ਮੌਤ 2012]] [[ਸ਼੍ਰੇਣੀ:ਜਨਮ 1930]] [[ਸ਼੍ਰੇਣੀ:Articles with hCards]] kjtmrty1zqly45iwn6w7f1u7k5pq8yy 3 205217 846555 2026-09-19T14:05:49Z Cabayi 27315 Cabayi ਨੇ ਸਫ਼ਾ [[ਵਰਤੋਂਕਾਰ ਗੱਲ-ਬਾਤ:Vibrate69]] ਨੂੰ [[ਵਰਤੋਂਕਾਰ ਗੱਲ-ਬਾਤ:Huh trademark]] ’ਤੇ ਭੇਜਿਆ: Automatically moved page while renaming the user "[[Special:CentralAuth/Vibrate69|Vibrate69]]" to "[[Special:CentralAuth/Huh trademark|Huh trademark]]" 846555 wikitext text/x-wiki #ਰੀਡਾਇਰੈਕਟ [[ਵਰਤੋਂਕਾਰ ਗੱਲ-ਬਾਤ:Huh trademark]] dobo43leb1jemzlbwu652s2ki41jfb1 3 205218 846556 2026-09-19T15:29:56Z New user message 10694 Adding [[Template:Welcome|welcome message]] to new user's talk page 846556 wikitext text/x-wiki {{Template:Welcome|realName=|name=Simranjitsngh}} -- [[ਵਰਤੋਂਕਾਰ:New user message|New user message]] ([[ਵਰਤੋਂਕਾਰ ਗੱਲ-ਬਾਤ:New user message|ਗੱਲ-ਬਾਤ]]) 15:29, 19 ਸਤੰਬਰ 2026 (UTC) h5stg24wskdh7ti0nn8gexvggrwtkv1 3 205219 846584 2026-09-19T23:19:39Z New user message 10694 Adding [[Template:Welcome|welcome message]] to new user's talk page 846584 wikitext text/x-wiki {{Template:Welcome|realName=|name=Dodendrites}} -- [[ਵਰਤੋਂਕਾਰ:New user message|New user message]] ([[ਵਰਤੋਂਕਾਰ ਗੱਲ-ਬਾਤ:New user message|ਗੱਲ-ਬਾਤ]]) 23:19, 19 ਸਤੰਬਰ 2026 (UTC) 5t87gu513w8lux5em6gn89ag81tmd5y 0 205220 846589 2026-09-20T05:08:37Z Gaurav Jhammat 7070 "[[:en:Special:Redirect/revision/1375503136|Qazi Touqeer]]" ਸਫ਼ੇ ਦਾ ਤਰਜਮਾ ਕਰਕੇ ਬਣਾਇਆ ਗਿਆ 846589 wikitext text/x-wiki '''ਕਾਜ਼ੀ ਤੌਕੀਰ''' ਇੱਕ ਭਾਰਤੀ ਗਾਇਕ ਹੈ, ਜਿਸ ਨੇ ਸਾਂਝੇ ਤੌਰ 'ਤੇ [[ਰੂਪਰੇਖਾ ਬੈਨਰਜੀ]] ਦੇ ਨਾਲ ਸ਼ੋਅ [[ਫ਼ੇਮ ਗੁਰੂਕੁਲ|ਫੇਮ ਗੁਰੂਕੁਲ]] ਜਿੱਤਿਆ।<ref name="TOI">{{Cite news|url=https://timesofindia.indiatimes.com/tv/news/hindi/Move-over-HrithikQazis-here/articleshow/2569287.cms|title=Move over Hrithik, Qazi's here! - Times of India|last=Olivera|first=Roshni K.|date=26 November 2007|work=The Times of India|access-date=3 November 2020|language=en}}</ref> ਉਹ [[ਕਸ਼ਮੀਰੀ ਭਾਸ਼ਾ|ਕਸ਼ਮੀਰੀ]], [[ਹਿੰਦੀ ਭਾਸ਼ਾ|ਹਿੰਦੀ]] ਅਤੇ [[ਉਰਦੂ]] ਭਾਸ਼ਾਵਾਂ ਵਿੱਚ ਗਾਉਂਦਾ ਹੈ। 20 ਅਕਤੂਬਰ 2005 ਨੂੰ ਉਹ [[ਰੂਪਰੇਖਾ ਬੈਨਰਜੀ]] ਦੇ ਨਾਲ ਸਾਂਝੇ ਤੌਰ 'ਤੇ [[ਫ਼ੇਮ ਗੁਰੂਕੁਲ]] ਸ਼ੋਅ ਜਿੱਤਣ ਵਿੱਚ ਕਾਮਯਾਬ ਰਹੇ। ਇਹ ਸ਼ੋਅ ਫੇਮ ਅਕੈਡਮੀ ਸ਼ੋਅ ਦਾ ਭਾਰਤੀ ਸੰਸਕਰਨ ਸੀ। ਤਤਕਾਲੀ [[ਭਾਰਤ ਦਾ ਰਾਸ਼ਟਰਪਤੀ|ਭਾਰਤ ਦੇ ਰਾਸ਼ਟਰਪਤੀ]] ਨੇ ਕਾਜ਼ੀ ਤੌਕੀਰ ਦੀ ਜਿੱਤ ਤੋਂ ਬਾਅਦ, ਉਸਨੂੰ ਕਸ਼ਮੀਰ ਦੀ ਧਰੋਹਰ ਐਲਾਨ ਦਿੱਤਾ। ਕਾਜ਼ੀ ਦੀ ਇਸ ਸਫਲਤਾ ਤੋਂ ਬਾਅਦ, ਕਸ਼ਮੀਰੀ ਨੌਜਵਾਨਾਂ ਦੀ ਇੱਕ ਵੱਡੀ ਗਿਣਤੀ ਨੇ ''ਇੰਡੀਅਨ ਆਈਡਲ'' ਸ਼ੋਅ ਵਿੱਚ ਆਡੀਸ਼ਨ ਦੇਣੇ ਸ਼ੁਰੂ ਕਰ ਦਿੱਤੇ, ਜੋ[[ਕਸ਼ਮੀਰ|ਕਸ਼ਮੀਰ ਘਾਟੀ]] ਦੇ ਇੱਕ ਸ਼ਹਿਰ [[ਸ੍ਰੀਨਗਰ]] ਵਿੱਚ ਆਯੋਜਿਤ ਕੀਤੇ ਗਏ ਸਨ।<ref name="BBC">{{Cite news|url=https://news.bbc.co.uk/2/hi/south_asia/6382051.stm|title=Indian Idol creates Kashmir stir|last=Altaf Hussain|date=21 February 2007|access-date=2 December 2010|publisher=[[British Broadcasting Corporation]]}}</ref> [[ਸ਼੍ਰੇਣੀ:ਜ਼ਿੰਦਾ ਲੋਕ]] [[ਸ਼੍ਰੇਣੀ:Articles with hCards]] [[ਸ਼੍ਰੇਣੀ:ਸੰਖੇਪ ਜਾਣਕਾਰੀ ਵਿਕੀਡਾਟਾ ਤੋਂ ਵੱਖਰੀ ਹੈ]] [[ਸ਼੍ਰੇਣੀ:ਸੰਖੇਪ ਜਾਣਕਾਰੀ ਵਾਲੇ ਲੇਖ]] abxnzt7ph8vvc9u3i3avbx1cbarlf1v 846590 846589 2026-09-20T05:10:07Z Gaurav Jhammat 7070 "[[:en:Special:Redirect/revision/1375503136|Qazi Touqeer]]" ਸਫ਼ੇ ਦਾ ਤਰਜਮਾ ਕਰਕੇ ਬਣਾਇਆ ਗਿਆ 846590 wikitext text/x-wiki '''ਕਾਜ਼ੀ ਤੌਕੀਰ''' ਇੱਕ ਭਾਰਤੀ ਗਾਇਕ ਹੈ, ਜਿਸ ਨੇ ਸਾਂਝੇ ਤੌਰ 'ਤੇ [[ਰੂਪਰੇਖਾ ਬੈਨਰਜੀ]] ਦੇ ਨਾਲ ਸ਼ੋਅ [[ਫ਼ੇਮ ਗੁਰੂਕੁਲ|ਫੇਮ ਗੁਰੂਕੁਲ]] ਜਿੱਤਿਆ।<ref name="TOI">{{Cite news|url=https://timesofindia.indiatimes.com/tv/news/hindi/Move-over-HrithikQazis-here/articleshow/2569287.cms|title=Move over Hrithik, Qazi's here! - Times of India|last=Olivera|first=Roshni K.|date=26 November 2007|work=The Times of India|access-date=3 November 2020|language=en}}</ref> ਉਹ [[ਕਸ਼ਮੀਰੀ ਭਾਸ਼ਾ|ਕਸ਼ਮੀਰੀ]], [[ਹਿੰਦੀ ਭਾਸ਼ਾ|ਹਿੰਦੀ]] ਅਤੇ [[ਉਰਦੂ]] ਭਾਸ਼ਾਵਾਂ ਵਿੱਚ ਗਾਉਂਦਾ ਹੈ। 20 ਅਕਤੂਬਰ 2005 ਨੂੰ ਉਹ [[ਰੂਪਰੇਖਾ ਬੈਨਰਜੀ]] ਦੇ ਨਾਲ ਸਾਂਝੇ ਤੌਰ 'ਤੇ [[ਫ਼ੇਮ ਗੁਰੂਕੁਲ]] ਸ਼ੋਅ ਜਿੱਤਣ ਵਿੱਚ ਕਾਮਯਾਬ ਰਹੇ। ਇਹ ਸ਼ੋਅ ਫੇਮ ਅਕੈਡਮੀ ਸ਼ੋਅ ਦਾ ਭਾਰਤੀ ਸੰਸਕਰਨ ਸੀ। ਤਤਕਾਲੀ [[ਭਾਰਤ ਦਾ ਰਾਸ਼ਟਰਪਤੀ|ਭਾਰਤ ਦੇ ਰਾਸ਼ਟਰਪਤੀ]] ਨੇ ਕਾਜ਼ੀ ਤੌਕੀਰ ਦੀ ਜਿੱਤ ਤੋਂ ਬਾਅਦ, ਉਸਨੂੰ ਕਸ਼ਮੀਰ ਦੀ ਧਰੋਹਰ ਐਲਾਨ ਦਿੱਤਾ। ਕਾਜ਼ੀ ਦੀ ਇਸ ਸਫਲਤਾ ਤੋਂ ਬਾਅਦ, ਕਸ਼ਮੀਰੀ ਨੌਜਵਾਨਾਂ ਦੀ ਇੱਕ ਵੱਡੀ ਗਿਣਤੀ ਨੇ ''ਇੰਡੀਅਨ ਆਈਡਲ'' ਸ਼ੋਅ ਵਿੱਚ ਆਡੀਸ਼ਨ ਦੇਣੇ ਸ਼ੁਰੂ ਕਰ ਦਿੱਤੇ, ਜੋ[[ਕਸ਼ਮੀਰ|ਕਸ਼ਮੀਰ ਘਾਟੀ]] ਦੇ ਇੱਕ ਸ਼ਹਿਰ [[ਸ੍ਰੀਨਗਰ]] ਵਿੱਚ ਆਯੋਜਿਤ ਕੀਤੇ ਗਏ ਸਨ।<ref name="BBC">{{Cite news|url=https://news.bbc.co.uk/2/hi/south_asia/6382051.stm|title=Indian Idol creates Kashmir stir|last=Altaf Hussain|date=21 February 2007|access-date=2 December 2010|publisher=[[British Broadcasting Corporation]]}}</ref> ਉਨ੍ਹਾਂ ਨੇ 2005 ਦੇ ਵਰ੍ਹੇ ਦੇ ਅਖੀਰ ਵਿੱਚ [[ਰੂਪਰੇਖਾ ਬੈਨਰਜੀ]] ਨਾਲ ਇੱਕ ਐਲਬਮ ਜਾਰੀ ਕੀਤੀ। [[ਫ਼ੇਮ ਗੁਰੂਕੁਲ]] ਤੋਂ ਪਹਿਲਾਂ ਕਾਜ਼ੀ ਨੇ ਸੰਗੀਤ ਸੰਬੰਧੀ ਕੋਈ ਰਸਮੀ ਸਿਖਲਾਈ ਨਹੀਂ ਲਈ ਸੀ। [[ਸ਼੍ਰੇਣੀ:ਜ਼ਿੰਦਾ ਲੋਕ]] [[ਸ਼੍ਰੇਣੀ:Articles with hCards]] [[ਸ਼੍ਰੇਣੀ:ਸੰਖੇਪ ਜਾਣਕਾਰੀ ਵਿਕੀਡਾਟਾ ਤੋਂ ਵੱਖਰੀ ਹੈ]] [[ਸ਼੍ਰੇਣੀ:ਸੰਖੇਪ ਜਾਣਕਾਰੀ ਵਾਲੇ ਲੇਖ]] t645k1r9vfamp3ed95mkkmu8ktk0gva 846591 846590 2026-09-20T05:12:28Z Gaurav Jhammat 7070 "[[:en:Special:Redirect/revision/1375503136|Qazi Touqeer]]" ਸਫ਼ੇ ਦਾ ਤਰਜਮਾ ਕਰਕੇ ਬਣਾਇਆ ਗਿਆ 846591 wikitext text/x-wiki '''ਕਾਜ਼ੀ ਤੌਕੀਰ''' ਇੱਕ ਭਾਰਤੀ ਗਾਇਕ ਹੈ, ਜਿਸ ਨੇ ਸਾਂਝੇ ਤੌਰ 'ਤੇ [[ਰੂਪਰੇਖਾ ਬੈਨਰਜੀ]] ਦੇ ਨਾਲ ਸ਼ੋਅ [[ਫ਼ੇਮ ਗੁਰੂਕੁਲ|ਫੇਮ ਗੁਰੂਕੁਲ]] ਜਿੱਤਿਆ।<ref name="TOI">{{Cite news|url=https://timesofindia.indiatimes.com/tv/news/hindi/Move-over-HrithikQazis-here/articleshow/2569287.cms|title=Move over Hrithik, Qazi's here! - Times of India|last=Olivera|first=Roshni K.|date=26 November 2007|work=The Times of India|access-date=3 November 2020|language=en}}</ref> ਉਹ [[ਕਸ਼ਮੀਰੀ ਭਾਸ਼ਾ|ਕਸ਼ਮੀਰੀ]], [[ਹਿੰਦੀ ਭਾਸ਼ਾ|ਹਿੰਦੀ]] ਅਤੇ [[ਉਰਦੂ]] ਭਾਸ਼ਾਵਾਂ ਵਿੱਚ ਗਾਉਂਦਾ ਹੈ। 20 ਅਕਤੂਬਰ 2005 ਨੂੰ ਉਹ [[ਰੂਪਰੇਖਾ ਬੈਨਰਜੀ]] ਦੇ ਨਾਲ ਸਾਂਝੇ ਤੌਰ 'ਤੇ [[ਫ਼ੇਮ ਗੁਰੂਕੁਲ]] ਸ਼ੋਅ ਜਿੱਤਣ ਵਿੱਚ ਕਾਮਯਾਬ ਰਹੇ। ਇਹ ਸ਼ੋਅ ਫੇਮ ਅਕੈਡਮੀ ਸ਼ੋਅ ਦਾ ਭਾਰਤੀ ਸੰਸਕਰਨ ਸੀ। ਤਤਕਾਲੀ [[ਭਾਰਤ ਦਾ ਰਾਸ਼ਟਰਪਤੀ|ਭਾਰਤ ਦੇ ਰਾਸ਼ਟਰਪਤੀ]] ਨੇ ਕਾਜ਼ੀ ਤੌਕੀਰ ਦੀ ਜਿੱਤ ਤੋਂ ਬਾਅਦ, ਉਸਨੂੰ ਕਸ਼ਮੀਰ ਦੀ ਧਰੋਹਰ ਐਲਾਨ ਦਿੱਤਾ। ਕਾਜ਼ੀ ਦੀ ਇਸ ਸਫਲਤਾ ਤੋਂ ਬਾਅਦ, ਕਸ਼ਮੀਰੀ ਨੌਜਵਾਨਾਂ ਦੀ ਇੱਕ ਵੱਡੀ ਗਿਣਤੀ ਨੇ ''ਇੰਡੀਅਨ ਆਈਡਲ'' ਸ਼ੋਅ ਵਿੱਚ ਆਡੀਸ਼ਨ ਦੇਣੇ ਸ਼ੁਰੂ ਕਰ ਦਿੱਤੇ, ਜੋ[[ਕਸ਼ਮੀਰ|ਕਸ਼ਮੀਰ ਘਾਟੀ]] ਦੇ ਇੱਕ ਸ਼ਹਿਰ [[ਸ੍ਰੀਨਗਰ]] ਵਿੱਚ ਆਯੋਜਿਤ ਕੀਤੇ ਗਏ ਸਨ।<ref name="BBC">{{Cite news|url=https://news.bbc.co.uk/2/hi/south_asia/6382051.stm|title=Indian Idol creates Kashmir stir|last=Altaf Hussain|date=21 February 2007|access-date=2 December 2010|publisher=[[British Broadcasting Corporation]]}}</ref> ਉਨ੍ਹਾਂ ਨੇ 2005 ਦੇ ਵਰ੍ਹੇ ਦੇ ਅਖੀਰ ਵਿੱਚ [[ਰੂਪਰੇਖਾ ਬੈਨਰਜੀ]] ਨਾਲ ਇੱਕ ਐਲਬਮ ਜਾਰੀ ਕੀਤੀ। [[ਫ਼ੇਮ ਗੁਰੂਕੁਲ]] ਤੋਂ ਪਹਿਲਾਂ ਕਾਜ਼ੀ ਨੇ ਸੰਗੀਤ ਸੰਬੰਧੀ ਕੋਈ ਰਸਮੀ ਸਿਖਲਾਈ ਨਹੀਂ ਲਈ ਸੀ। ਅਦਾਕਾਰ ਵਜੋਂ ਆਪਣੀ ਪਹਿਲੀ ਫਿਲਮ 'ਟੇਕ ਆਫ' ਦੀ ਰਿਹਰਸਲ ਦੌਰਾਨ ਉਹ ਜ਼ਖਮੀ ਹੋ ਗਿਆ। ਕਾਜ਼ੀ ਉਸ ਵੇਲੇ ਗਣੇਸ਼ ਆਚਾਰੀਆ ਸਟੂਡੀਓਜ਼ ਵਿਖੇ ਪ੍ਰੈਕਟਿਸ ਕਰ ਰਿਹਾ ਸੀ ਜਦੋਂ ਉਹ ਸੈੱਟ ਉਤੇ ਡਿਗਣ ਕਾਰਨ ਉਸ ਦੀ ਗਰਦਨ ਨੂੰ ਸੱਟ ਲੱਗ ਗਈ।<ref>{{Cite web |title=Fame Gurukul winner Qazi Tauqeer hospitalised &#124; Bollywood News Movies |url=http://bollywood.nkut.com/fame-gurukul-winner-qazi-tauqeer-hospitalised/#sthash.58Kp6JvC.dpuf |url-status=dead |archive-url=https://web.archive.org/web/20131217224037/http://bollywood.nkut.com/fame-gurukul-winner-qazi-tauqeer-hospitalised/ |archive-date=17 December 2013 |access-date=17 December 2013}}</ref> [[ਸ਼੍ਰੇਣੀ:ਜ਼ਿੰਦਾ ਲੋਕ]] [[ਸ਼੍ਰੇਣੀ:Articles with hCards]] [[ਸ਼੍ਰੇਣੀ:ਸੰਖੇਪ ਜਾਣਕਾਰੀ ਵਿਕੀਡਾਟਾ ਤੋਂ ਵੱਖਰੀ ਹੈ]] [[ਸ਼੍ਰੇਣੀ:ਸੰਖੇਪ ਜਾਣਕਾਰੀ ਵਾਲੇ ਲੇਖ]] r9yvkxc6bu68m4tphfpa72qaji8bk7f 846592 846591 2026-09-20T05:12:55Z Gaurav Jhammat 7070 "[[:en:Special:Redirect/revision/1375503136|Qazi Touqeer]]" ਸਫ਼ੇ ਦਾ ਤਰਜਮਾ ਕਰਕੇ ਬਣਾਇਆ ਗਿਆ 846592 wikitext text/x-wiki '''ਕਾਜ਼ੀ ਤੌਕੀਰ''' ਇੱਕ ਭਾਰਤੀ ਗਾਇਕ ਹੈ, ਜਿਸ ਨੇ ਸਾਂਝੇ ਤੌਰ 'ਤੇ [[ਰੂਪਰੇਖਾ ਬੈਨਰਜੀ]] ਦੇ ਨਾਲ ਸ਼ੋਅ [[ਫ਼ੇਮ ਗੁਰੂਕੁਲ|ਫੇਮ ਗੁਰੂਕੁਲ]] ਜਿੱਤਿਆ।<ref name="TOI">{{Cite news|url=https://timesofindia.indiatimes.com/tv/news/hindi/Move-over-HrithikQazis-here/articleshow/2569287.cms|title=Move over Hrithik, Qazi's here! - Times of India|last=Olivera|first=Roshni K.|date=26 November 2007|work=The Times of India|access-date=3 November 2020|language=en}}</ref> ਉਹ [[ਕਸ਼ਮੀਰੀ ਭਾਸ਼ਾ|ਕਸ਼ਮੀਰੀ]], [[ਹਿੰਦੀ ਭਾਸ਼ਾ|ਹਿੰਦੀ]] ਅਤੇ [[ਉਰਦੂ]] ਭਾਸ਼ਾਵਾਂ ਵਿੱਚ ਗਾਉਂਦਾ ਹੈ। 20 ਅਕਤੂਬਰ 2005 ਨੂੰ ਉਹ [[ਰੂਪਰੇਖਾ ਬੈਨਰਜੀ]] ਦੇ ਨਾਲ ਸਾਂਝੇ ਤੌਰ 'ਤੇ [[ਫ਼ੇਮ ਗੁਰੂਕੁਲ]] ਸ਼ੋਅ ਜਿੱਤਣ ਵਿੱਚ ਕਾਮਯਾਬ ਰਹੇ। ਇਹ ਸ਼ੋਅ ਫੇਮ ਅਕੈਡਮੀ ਸ਼ੋਅ ਦਾ ਭਾਰਤੀ ਸੰਸਕਰਨ ਸੀ। ਤਤਕਾਲੀ [[ਭਾਰਤ ਦਾ ਰਾਸ਼ਟਰਪਤੀ|ਭਾਰਤ ਦੇ ਰਾਸ਼ਟਰਪਤੀ]] ਨੇ ਕਾਜ਼ੀ ਤੌਕੀਰ ਦੀ ਜਿੱਤ ਤੋਂ ਬਾਅਦ, ਉਸਨੂੰ ਕਸ਼ਮੀਰ ਦੀ ਧਰੋਹਰ ਐਲਾਨ ਦਿੱਤਾ। ਕਾਜ਼ੀ ਦੀ ਇਸ ਸਫਲਤਾ ਤੋਂ ਬਾਅਦ, ਕਸ਼ਮੀਰੀ ਨੌਜਵਾਨਾਂ ਦੀ ਇੱਕ ਵੱਡੀ ਗਿਣਤੀ ਨੇ ''ਇੰਡੀਅਨ ਆਈਡਲ'' ਸ਼ੋਅ ਵਿੱਚ ਆਡੀਸ਼ਨ ਦੇਣੇ ਸ਼ੁਰੂ ਕਰ ਦਿੱਤੇ, ਜੋ[[ਕਸ਼ਮੀਰ|ਕਸ਼ਮੀਰ ਘਾਟੀ]] ਦੇ ਇੱਕ ਸ਼ਹਿਰ [[ਸ੍ਰੀਨਗਰ]] ਵਿੱਚ ਆਯੋਜਿਤ ਕੀਤੇ ਗਏ ਸਨ।<ref name="BBC">{{Cite news|url=https://news.bbc.co.uk/2/hi/south_asia/6382051.stm|title=Indian Idol creates Kashmir stir|last=Altaf Hussain|date=21 February 2007|access-date=2 December 2010|publisher=[[British Broadcasting Corporation]]}}</ref> ਉਨ੍ਹਾਂ ਨੇ 2005 ਦੇ ਵਰ੍ਹੇ ਦੇ ਅਖੀਰ ਵਿੱਚ [[ਰੂਪਰੇਖਾ ਬੈਨਰਜੀ]] ਨਾਲ ਇੱਕ ਐਲਬਮ ਜਾਰੀ ਕੀਤੀ। [[ਫ਼ੇਮ ਗੁਰੂਕੁਲ]] ਤੋਂ ਪਹਿਲਾਂ ਕਾਜ਼ੀ ਨੇ ਸੰਗੀਤ ਸੰਬੰਧੀ ਕੋਈ ਰਸਮੀ ਸਿਖਲਾਈ ਨਹੀਂ ਲਈ ਸੀ। ਅਦਾਕਾਰ ਵਜੋਂ ਆਪਣੀ ਪਹਿਲੀ ਫਿਲਮ 'ਟੇਕ ਆਫ' ਦੀ ਰਿਹਰਸਲ ਦੌਰਾਨ ਉਹ ਜ਼ਖਮੀ ਹੋ ਗਿਆ। ਕਾਜ਼ੀ ਉਸ ਵੇਲੇ ਗਣੇਸ਼ ਆਚਾਰੀਆ ਸਟੂਡੀਓਜ਼ ਵਿਖੇ ਪ੍ਰੈਕਟਿਸ ਕਰ ਰਿਹਾ ਸੀ ਜਦੋਂ ਉਹ ਸੈੱਟ ਉਤੇ ਡਿਗਣ ਕਾਰਨ ਉਸ ਦੀ ਗਰਦਨ ਨੂੰ ਸੱਟ ਲੱਗ ਗਈ।<ref>{{Cite web |title=Fame Gurukul winner Qazi Tauqeer hospitalised &#124; Bollywood News Movies |url=http://bollywood.nkut.com/fame-gurukul-winner-qazi-tauqeer-hospitalised/#sthash.58Kp6JvC.dpuf |url-status=dead |archive-url=https://web.archive.org/web/20131217224037/http://bollywood.nkut.com/fame-gurukul-winner-qazi-tauqeer-hospitalised/ |archive-date=17 December 2013 |access-date=17 December 2013}}</ref> == ਪਰਿਵਾਰ == [[ਸ਼੍ਰੇਣੀ:ਜ਼ਿੰਦਾ ਲੋਕ]] [[ਸ਼੍ਰੇਣੀ:Articles with hCards]] [[ਸ਼੍ਰੇਣੀ:ਸੰਖੇਪ ਜਾਣਕਾਰੀ ਵਿਕੀਡਾਟਾ ਤੋਂ ਵੱਖਰੀ ਹੈ]] [[ਸ਼੍ਰੇਣੀ:ਸੰਖੇਪ ਜਾਣਕਾਰੀ ਵਾਲੇ ਲੇਖ]] pbkjbg336hg9gr4kc6izz7b2cgt7vgh 846593 846592 2026-09-20T05:16:39Z Gaurav Jhammat 7070 "[[:en:Special:Redirect/revision/1375503136|Qazi Touqeer]]" ਸਫ਼ੇ ਦਾ ਤਰਜਮਾ ਕਰਕੇ ਬਣਾਇਆ ਗਿਆ 846593 wikitext text/x-wiki '''ਕਾਜ਼ੀ ਤੌਕੀਰ''' ਇੱਕ ਭਾਰਤੀ ਗਾਇਕ ਹੈ, ਜਿਸ ਨੇ ਸਾਂਝੇ ਤੌਰ 'ਤੇ [[ਰੂਪਰੇਖਾ ਬੈਨਰਜੀ]] ਦੇ ਨਾਲ ਸ਼ੋਅ [[ਫ਼ੇਮ ਗੁਰੂਕੁਲ|ਫੇਮ ਗੁਰੂਕੁਲ]] ਜਿੱਤਿਆ।<ref name="TOI">{{Cite news|url=https://timesofindia.indiatimes.com/tv/news/hindi/Move-over-HrithikQazis-here/articleshow/2569287.cms|title=Move over Hrithik, Qazi's here! - Times of India|last=Olivera|first=Roshni K.|date=26 November 2007|work=The Times of India|access-date=3 November 2020|language=en}}</ref> ਉਹ [[ਕਸ਼ਮੀਰੀ ਭਾਸ਼ਾ|ਕਸ਼ਮੀਰੀ]], [[ਹਿੰਦੀ ਭਾਸ਼ਾ|ਹਿੰਦੀ]] ਅਤੇ [[ਉਰਦੂ]] ਭਾਸ਼ਾਵਾਂ ਵਿੱਚ ਗਾਉਂਦਾ ਹੈ। 20 ਅਕਤੂਬਰ 2005 ਨੂੰ ਉਹ [[ਰੂਪਰੇਖਾ ਬੈਨਰਜੀ]] ਦੇ ਨਾਲ ਸਾਂਝੇ ਤੌਰ 'ਤੇ [[ਫ਼ੇਮ ਗੁਰੂਕੁਲ]] ਸ਼ੋਅ ਜਿੱਤਣ ਵਿੱਚ ਕਾਮਯਾਬ ਰਹੇ। ਇਹ ਸ਼ੋਅ ਫੇਮ ਅਕੈਡਮੀ ਸ਼ੋਅ ਦਾ ਭਾਰਤੀ ਸੰਸਕਰਨ ਸੀ। ਤਤਕਾਲੀ [[ਭਾਰਤ ਦਾ ਰਾਸ਼ਟਰਪਤੀ|ਭਾਰਤ ਦੇ ਰਾਸ਼ਟਰਪਤੀ]] ਨੇ ਕਾਜ਼ੀ ਤੌਕੀਰ ਦੀ ਜਿੱਤ ਤੋਂ ਬਾਅਦ, ਉਸਨੂੰ ਕਸ਼ਮੀਰ ਦੀ ਧਰੋਹਰ ਐਲਾਨ ਦਿੱਤਾ। ਕਾਜ਼ੀ ਦੀ ਇਸ ਸਫਲਤਾ ਤੋਂ ਬਾਅਦ, ਕਸ਼ਮੀਰੀ ਨੌਜਵਾਨਾਂ ਦੀ ਇੱਕ ਵੱਡੀ ਗਿਣਤੀ ਨੇ ''ਇੰਡੀਅਨ ਆਈਡਲ'' ਸ਼ੋਅ ਵਿੱਚ ਆਡੀਸ਼ਨ ਦੇਣੇ ਸ਼ੁਰੂ ਕਰ ਦਿੱਤੇ, ਜੋ[[ਕਸ਼ਮੀਰ|ਕਸ਼ਮੀਰ ਘਾਟੀ]] ਦੇ ਇੱਕ ਸ਼ਹਿਰ [[ਸ੍ਰੀਨਗਰ]] ਵਿੱਚ ਆਯੋਜਿਤ ਕੀਤੇ ਗਏ ਸਨ।<ref name="BBC">{{Cite news|url=https://news.bbc.co.uk/2/hi/south_asia/6382051.stm|title=Indian Idol creates Kashmir stir|last=Altaf Hussain|date=21 February 2007|access-date=2 December 2010|publisher=[[British Broadcasting Corporation]]}}</ref> ਉਨ੍ਹਾਂ ਨੇ 2005 ਦੇ ਵਰ੍ਹੇ ਦੇ ਅਖੀਰ ਵਿੱਚ [[ਰੂਪਰੇਖਾ ਬੈਨਰਜੀ]] ਨਾਲ ਇੱਕ ਐਲਬਮ ਜਾਰੀ ਕੀਤੀ। [[ਫ਼ੇਮ ਗੁਰੂਕੁਲ]] ਤੋਂ ਪਹਿਲਾਂ ਕਾਜ਼ੀ ਨੇ ਸੰਗੀਤ ਸੰਬੰਧੀ ਕੋਈ ਰਸਮੀ ਸਿਖਲਾਈ ਨਹੀਂ ਲਈ ਸੀ। ਅਦਾਕਾਰ ਵਜੋਂ ਆਪਣੀ ਪਹਿਲੀ ਫਿਲਮ 'ਟੇਕ ਆਫ' ਦੀ ਰਿਹਰਸਲ ਦੌਰਾਨ ਉਹ ਜ਼ਖਮੀ ਹੋ ਗਿਆ। ਕਾਜ਼ੀ ਉਸ ਵੇਲੇ ਗਣੇਸ਼ ਆਚਾਰੀਆ ਸਟੂਡੀਓਜ਼ ਵਿਖੇ ਪ੍ਰੈਕਟਿਸ ਕਰ ਰਿਹਾ ਸੀ ਜਦੋਂ ਉਹ ਸੈੱਟ ਉਤੇ ਡਿਗਣ ਕਾਰਨ ਉਸ ਦੀ ਗਰਦਨ ਨੂੰ ਸੱਟ ਲੱਗ ਗਈ।<ref>{{Cite web |title=Fame Gurukul winner Qazi Tauqeer hospitalised &#124; Bollywood News Movies |url=http://bollywood.nkut.com/fame-gurukul-winner-qazi-tauqeer-hospitalised/#sthash.58Kp6JvC.dpuf |url-status=dead |archive-url=https://web.archive.org/web/20131217224037/http://bollywood.nkut.com/fame-gurukul-winner-qazi-tauqeer-hospitalised/ |archive-date=17 December 2013 |access-date=17 December 2013}}</ref> == ਪਰਿਵਾਰ == ਕਾਜ਼ੀ ਦੇ ਪਿਤਾ ਇੱਕ ਵਕੀਲ ਸਨ ਅਤੇ ਬਾਅਦ ਵਿੱਚ, ਉਨ੍ਹਾਂ ਦਾ ਰੁਝਾਨ ਸੂਫ਼ੀਵਾਦ ਵੱਲ ਬਦਲ ਗਿਆ। ਉਹ ਕਸ਼ਮੀਰ, ਮੁੰਬਈ, ਦਿੱਲੀ ਅਤੇ ਦੁਬਈ ਵਿੱਚ ਰਹਿੰਦਾ ਹੈ। ਉਸ ਦੀ ਮਾਂ ਇੱਕ ਅਧਿਆਪਕ ਸੀ, ਉਸ ਨੇ ਨੌਕਰੀ ਤੋਂ ਛੇਤੀ ਰਿਟਾਇਰਮੈਂਟ ਲੈ ਲਈ ਅਤੇ ਉਸ ਦਾ ਚਾਚਾ ਕਾਜ਼ੀ ਰਫੀ ਇੱਕ ਕਸ਼ਮੀਰੀ ਗਾਇਕ ਸੀ। ਉਸ ਦਾ ਭਰਾ ਕਾਜ਼ੀ ਤੌਸੀਫ਼ ਇੱਕ ਉੱਦਮੀ ਹੈ ਜੋ ਮੁੰਬਈ ਵਿੱਚ ਪੈਦਾ ਹੋਇਆ ਅਤੇ ਵੱਡਾ ਹੋਇਆ। ਉਹ ਕਾਜ਼ੀ ਦਾ ਜੁੜਵਾ ਭਰਾ ਹੈ। [[ਸ਼੍ਰੇਣੀ:ਜ਼ਿੰਦਾ ਲੋਕ]] [[ਸ਼੍ਰੇਣੀ:Articles with hCards]] [[ਸ਼੍ਰੇਣੀ:ਸੰਖੇਪ ਜਾਣਕਾਰੀ ਵਿਕੀਡਾਟਾ ਤੋਂ ਵੱਖਰੀ ਹੈ]] [[ਸ਼੍ਰੇਣੀ:ਸੰਖੇਪ ਜਾਣਕਾਰੀ ਵਾਲੇ ਲੇਖ]] 8zib0gtnbmipqxfk3rkp0ynlup4hbf4 846594 846593 2026-09-20T05:17:28Z Gaurav Jhammat 7070 "[[:en:Special:Redirect/revision/1375503136|Qazi Touqeer]]" ਸਫ਼ੇ ਦਾ ਤਰਜਮਾ ਕਰਕੇ ਬਣਾਇਆ ਗਿਆ 846594 wikitext text/x-wiki '''ਕਾਜ਼ੀ ਤੌਕੀਰ''' ਇੱਕ ਭਾਰਤੀ ਗਾਇਕ ਹੈ, ਜਿਸ ਨੇ ਸਾਂਝੇ ਤੌਰ 'ਤੇ [[ਰੂਪਰੇਖਾ ਬੈਨਰਜੀ]] ਦੇ ਨਾਲ ਸ਼ੋਅ [[ਫ਼ੇਮ ਗੁਰੂਕੁਲ|ਫੇਮ ਗੁਰੂਕੁਲ]] ਜਿੱਤਿਆ।<ref name="TOI">{{Cite news|url=https://timesofindia.indiatimes.com/tv/news/hindi/Move-over-HrithikQazis-here/articleshow/2569287.cms|title=Move over Hrithik, Qazi's here! - Times of India|last=Olivera|first=Roshni K.|date=26 November 2007|work=The Times of India|access-date=3 November 2020|language=en}}</ref> ਉਹ [[ਕਸ਼ਮੀਰੀ ਭਾਸ਼ਾ|ਕਸ਼ਮੀਰੀ]], [[ਹਿੰਦੀ ਭਾਸ਼ਾ|ਹਿੰਦੀ]] ਅਤੇ [[ਉਰਦੂ]] ਭਾਸ਼ਾਵਾਂ ਵਿੱਚ ਗਾਉਂਦਾ ਹੈ। 20 ਅਕਤੂਬਰ 2005 ਨੂੰ ਉਹ [[ਰੂਪਰੇਖਾ ਬੈਨਰਜੀ]] ਦੇ ਨਾਲ ਸਾਂਝੇ ਤੌਰ 'ਤੇ [[ਫ਼ੇਮ ਗੁਰੂਕੁਲ]] ਸ਼ੋਅ ਜਿੱਤਣ ਵਿੱਚ ਕਾਮਯਾਬ ਰਹੇ। ਇਹ ਸ਼ੋਅ ਫੇਮ ਅਕੈਡਮੀ ਸ਼ੋਅ ਦਾ ਭਾਰਤੀ ਸੰਸਕਰਨ ਸੀ। ਤਤਕਾਲੀ [[ਭਾਰਤ ਦਾ ਰਾਸ਼ਟਰਪਤੀ|ਭਾਰਤ ਦੇ ਰਾਸ਼ਟਰਪਤੀ]] ਨੇ ਕਾਜ਼ੀ ਤੌਕੀਰ ਦੀ ਜਿੱਤ ਤੋਂ ਬਾਅਦ, ਉਸਨੂੰ ਕਸ਼ਮੀਰ ਦੀ ਧਰੋਹਰ ਐਲਾਨ ਦਿੱਤਾ। ਕਾਜ਼ੀ ਦੀ ਇਸ ਸਫਲਤਾ ਤੋਂ ਬਾਅਦ, ਕਸ਼ਮੀਰੀ ਨੌਜਵਾਨਾਂ ਦੀ ਇੱਕ ਵੱਡੀ ਗਿਣਤੀ ਨੇ ''ਇੰਡੀਅਨ ਆਈਡਲ'' ਸ਼ੋਅ ਵਿੱਚ ਆਡੀਸ਼ਨ ਦੇਣੇ ਸ਼ੁਰੂ ਕਰ ਦਿੱਤੇ, ਜੋ[[ਕਸ਼ਮੀਰ|ਕਸ਼ਮੀਰ ਘਾਟੀ]] ਦੇ ਇੱਕ ਸ਼ਹਿਰ [[ਸ੍ਰੀਨਗਰ]] ਵਿੱਚ ਆਯੋਜਿਤ ਕੀਤੇ ਗਏ ਸਨ।<ref name="BBC">{{Cite news|url=https://news.bbc.co.uk/2/hi/south_asia/6382051.stm|title=Indian Idol creates Kashmir stir|last=Altaf Hussain|date=21 February 2007|access-date=2 December 2010|publisher=[[British Broadcasting Corporation]]}}</ref> ਉਨ੍ਹਾਂ ਨੇ 2005 ਦੇ ਵਰ੍ਹੇ ਦੇ ਅਖੀਰ ਵਿੱਚ [[ਰੂਪਰੇਖਾ ਬੈਨਰਜੀ]] ਨਾਲ ਇੱਕ ਐਲਬਮ ਜਾਰੀ ਕੀਤੀ। [[ਫ਼ੇਮ ਗੁਰੂਕੁਲ]] ਤੋਂ ਪਹਿਲਾਂ ਕਾਜ਼ੀ ਨੇ ਸੰਗੀਤ ਸੰਬੰਧੀ ਕੋਈ ਰਸਮੀ ਸਿਖਲਾਈ ਨਹੀਂ ਲਈ ਸੀ। ਅਦਾਕਾਰ ਵਜੋਂ ਆਪਣੀ ਪਹਿਲੀ ਫਿਲਮ 'ਟੇਕ ਆਫ' ਦੀ ਰਿਹਰਸਲ ਦੌਰਾਨ ਉਹ ਜ਼ਖਮੀ ਹੋ ਗਿਆ। ਕਾਜ਼ੀ ਉਸ ਵੇਲੇ ਗਣੇਸ਼ ਆਚਾਰੀਆ ਸਟੂਡੀਓਜ਼ ਵਿਖੇ ਪ੍ਰੈਕਟਿਸ ਕਰ ਰਿਹਾ ਸੀ ਜਦੋਂ ਉਹ ਸੈੱਟ ਉਤੇ ਡਿਗਣ ਕਾਰਨ ਉਸ ਦੀ ਗਰਦਨ ਨੂੰ ਸੱਟ ਲੱਗ ਗਈ।<ref>{{Cite web |title=Fame Gurukul winner Qazi Tauqeer hospitalised &#124; Bollywood News Movies |url=http://bollywood.nkut.com/fame-gurukul-winner-qazi-tauqeer-hospitalised/#sthash.58Kp6JvC.dpuf |url-status=dead |archive-url=https://web.archive.org/web/20131217224037/http://bollywood.nkut.com/fame-gurukul-winner-qazi-tauqeer-hospitalised/ |archive-date=17 December 2013 |access-date=17 December 2013}}</ref> == ਪਰਿਵਾਰ == ਕਾਜ਼ੀ ਦੇ ਪਿਤਾ ਇੱਕ ਵਕੀਲ ਸਨ ਅਤੇ ਬਾਅਦ ਵਿੱਚ, ਉਨ੍ਹਾਂ ਦਾ ਰੁਝਾਨ ਸੂਫ਼ੀਵਾਦ ਵੱਲ ਬਦਲ ਗਿਆ। ਉਹ ਕਸ਼ਮੀਰ, ਮੁੰਬਈ, ਦਿੱਲੀ ਅਤੇ ਦੁਬਈ ਵਿੱਚ ਰਹਿੰਦਾ ਹੈ। ਉਸ ਦੀ ਮਾਂ ਇੱਕ ਅਧਿਆਪਕ ਸੀ, ਉਸ ਨੇ ਨੌਕਰੀ ਤੋਂ ਛੇਤੀ ਰਿਟਾਇਰਮੈਂਟ ਲੈ ਲਈ ਅਤੇ ਉਸ ਦਾ ਚਾਚਾ ਕਾਜ਼ੀ ਰਫੀ ਇੱਕ ਕਸ਼ਮੀਰੀ ਗਾਇਕ ਸੀ। ਉਸ ਦਾ ਭਰਾ ਕਾਜ਼ੀ ਤੌਸੀਫ਼ ਇੱਕ ਉੱਦਮੀ ਹੈ ਜੋ ਮੁੰਬਈ ਵਿੱਚ ਪੈਦਾ ਹੋਇਆ ਅਤੇ ਵੱਡਾ ਹੋਇਆ। ਉਹ ਕਾਜ਼ੀ ਦਾ ਜੁੜਵਾ ਭਰਾ ਹੈ। == ਡਿਸਕੋਗ੍ਰਾਫ਼ੀ == === ਐਲਬਮਾਂ === [[ਸ਼੍ਰੇਣੀ:ਜ਼ਿੰਦਾ ਲੋਕ]] [[ਸ਼੍ਰੇਣੀ:Articles with hCards]] [[ਸ਼੍ਰੇਣੀ:ਸੰਖੇਪ ਜਾਣਕਾਰੀ ਵਿਕੀਡਾਟਾ ਤੋਂ ਵੱਖਰੀ ਹੈ]] [[ਸ਼੍ਰੇਣੀ:ਸੰਖੇਪ ਜਾਣਕਾਰੀ ਵਾਲੇ ਲੇਖ]] opz3zxukdpqryz89rplbqf5np88s71s 846596 846594 2026-09-20T05:19:00Z Gaurav Jhammat 7070 "[[:en:Special:Redirect/revision/1375503136|Qazi Touqeer]]" ਸਫ਼ੇ ਦਾ ਤਰਜਮਾ ਕਰਕੇ ਬਣਾਇਆ ਗਿਆ 846596 wikitext text/x-wiki '''ਕਾਜ਼ੀ ਤੌਕੀਰ''' ਇੱਕ ਭਾਰਤੀ ਗਾਇਕ ਹੈ, ਜਿਸ ਨੇ ਸਾਂਝੇ ਤੌਰ 'ਤੇ [[ਰੂਪਰੇਖਾ ਬੈਨਰਜੀ]] ਦੇ ਨਾਲ ਸ਼ੋਅ [[ਫ਼ੇਮ ਗੁਰੂਕੁਲ|ਫੇਮ ਗੁਰੂਕੁਲ]] ਜਿੱਤਿਆ।<ref name="TOI">{{Cite news|url=https://timesofindia.indiatimes.com/tv/news/hindi/Move-over-HrithikQazis-here/articleshow/2569287.cms|title=Move over Hrithik, Qazi's here! - Times of India|last=Olivera|first=Roshni K.|date=26 November 2007|work=The Times of India|access-date=3 November 2020|language=en}}</ref> ਉਹ [[ਕਸ਼ਮੀਰੀ ਭਾਸ਼ਾ|ਕਸ਼ਮੀਰੀ]], [[ਹਿੰਦੀ ਭਾਸ਼ਾ|ਹਿੰਦੀ]] ਅਤੇ [[ਉਰਦੂ]] ਭਾਸ਼ਾਵਾਂ ਵਿੱਚ ਗਾਉਂਦਾ ਹੈ। 20 ਅਕਤੂਬਰ 2005 ਨੂੰ ਉਹ [[ਰੂਪਰੇਖਾ ਬੈਨਰਜੀ]] ਦੇ ਨਾਲ ਸਾਂਝੇ ਤੌਰ 'ਤੇ [[ਫ਼ੇਮ ਗੁਰੂਕੁਲ]] ਸ਼ੋਅ ਜਿੱਤਣ ਵਿੱਚ ਕਾਮਯਾਬ ਰਹੇ। ਇਹ ਸ਼ੋਅ ਫੇਮ ਅਕੈਡਮੀ ਸ਼ੋਅ ਦਾ ਭਾਰਤੀ ਸੰਸਕਰਨ ਸੀ। ਤਤਕਾਲੀ [[ਭਾਰਤ ਦਾ ਰਾਸ਼ਟਰਪਤੀ|ਭਾਰਤ ਦੇ ਰਾਸ਼ਟਰਪਤੀ]] ਨੇ ਕਾਜ਼ੀ ਤੌਕੀਰ ਦੀ ਜਿੱਤ ਤੋਂ ਬਾਅਦ, ਉਸਨੂੰ ਕਸ਼ਮੀਰ ਦੀ ਧਰੋਹਰ ਐਲਾਨ ਦਿੱਤਾ। ਕਾਜ਼ੀ ਦੀ ਇਸ ਸਫਲਤਾ ਤੋਂ ਬਾਅਦ, ਕਸ਼ਮੀਰੀ ਨੌਜਵਾਨਾਂ ਦੀ ਇੱਕ ਵੱਡੀ ਗਿਣਤੀ ਨੇ ''ਇੰਡੀਅਨ ਆਈਡਲ'' ਸ਼ੋਅ ਵਿੱਚ ਆਡੀਸ਼ਨ ਦੇਣੇ ਸ਼ੁਰੂ ਕਰ ਦਿੱਤੇ, ਜੋ[[ਕਸ਼ਮੀਰ|ਕਸ਼ਮੀਰ ਘਾਟੀ]] ਦੇ ਇੱਕ ਸ਼ਹਿਰ [[ਸ੍ਰੀਨਗਰ]] ਵਿੱਚ ਆਯੋਜਿਤ ਕੀਤੇ ਗਏ ਸਨ।<ref name="BBC">{{Cite news|url=https://news.bbc.co.uk/2/hi/south_asia/6382051.stm|title=Indian Idol creates Kashmir stir|last=Altaf Hussain|date=21 February 2007|access-date=2 December 2010|publisher=[[British Broadcasting Corporation]]}}</ref> ਉਨ੍ਹਾਂ ਨੇ 2005 ਦੇ ਵਰ੍ਹੇ ਦੇ ਅਖੀਰ ਵਿੱਚ [[ਰੂਪਰੇਖਾ ਬੈਨਰਜੀ]] ਨਾਲ ਇੱਕ ਐਲਬਮ ਜਾਰੀ ਕੀਤੀ। [[ਫ਼ੇਮ ਗੁਰੂਕੁਲ]] ਤੋਂ ਪਹਿਲਾਂ ਕਾਜ਼ੀ ਨੇ ਸੰਗੀਤ ਸੰਬੰਧੀ ਕੋਈ ਰਸਮੀ ਸਿਖਲਾਈ ਨਹੀਂ ਲਈ ਸੀ। ਅਦਾਕਾਰ ਵਜੋਂ ਆਪਣੀ ਪਹਿਲੀ ਫਿਲਮ 'ਟੇਕ ਆਫ' ਦੀ ਰਿਹਰਸਲ ਦੌਰਾਨ ਉਹ ਜ਼ਖਮੀ ਹੋ ਗਿਆ। ਕਾਜ਼ੀ ਉਸ ਵੇਲੇ ਗਣੇਸ਼ ਆਚਾਰੀਆ ਸਟੂਡੀਓਜ਼ ਵਿਖੇ ਪ੍ਰੈਕਟਿਸ ਕਰ ਰਿਹਾ ਸੀ ਜਦੋਂ ਉਹ ਸੈੱਟ ਉਤੇ ਡਿਗਣ ਕਾਰਨ ਉਸ ਦੀ ਗਰਦਨ ਨੂੰ ਸੱਟ ਲੱਗ ਗਈ।<ref>{{Cite web |title=Fame Gurukul winner Qazi Tauqeer hospitalised &#124; Bollywood News Movies |url=http://bollywood.nkut.com/fame-gurukul-winner-qazi-tauqeer-hospitalised/#sthash.58Kp6JvC.dpuf |url-status=dead |archive-url=https://web.archive.org/web/20131217224037/http://bollywood.nkut.com/fame-gurukul-winner-qazi-tauqeer-hospitalised/ |archive-date=17 December 2013 |access-date=17 December 2013}}</ref> == ਪਰਿਵਾਰ == ਕਾਜ਼ੀ ਦੇ ਪਿਤਾ ਇੱਕ ਵਕੀਲ ਸਨ ਅਤੇ ਬਾਅਦ ਵਿੱਚ, ਉਨ੍ਹਾਂ ਦਾ ਰੁਝਾਨ ਸੂਫ਼ੀਵਾਦ ਵੱਲ ਬਦਲ ਗਿਆ। ਉਹ ਕਸ਼ਮੀਰ, ਮੁੰਬਈ, ਦਿੱਲੀ ਅਤੇ ਦੁਬਈ ਵਿੱਚ ਰਹਿੰਦਾ ਹੈ। ਉਸ ਦੀ ਮਾਂ ਇੱਕ ਅਧਿਆਪਕ ਸੀ, ਉਸ ਨੇ ਨੌਕਰੀ ਤੋਂ ਛੇਤੀ ਰਿਟਾਇਰਮੈਂਟ ਲੈ ਲਈ ਅਤੇ ਉਸ ਦਾ ਚਾਚਾ ਕਾਜ਼ੀ ਰਫੀ ਇੱਕ ਕਸ਼ਮੀਰੀ ਗਾਇਕ ਸੀ। ਉਸ ਦਾ ਭਰਾ ਕਾਜ਼ੀ ਤੌਸੀਫ਼ ਇੱਕ ਉੱਦਮੀ ਹੈ ਜੋ ਮੁੰਬਈ ਵਿੱਚ ਪੈਦਾ ਹੋਇਆ ਅਤੇ ਵੱਡਾ ਹੋਇਆ। ਉਹ ਕਾਜ਼ੀ ਦਾ ਜੁੜਵਾ ਭਰਾ ਹੈ। == ਡਿਸਕੋਗ੍ਰਾਫ਼ੀ == === ਐਲਬਮਾਂ === {| class="wikitable" ! align="left" |ਐਲਬਮ ਜਾਣਕਾਰੀ ! align="left" |ਅਧਿਕਾਰਤ ਸਿੰਗਲਜ਼ |- | align="left" |'''ਯੇ ਪਲ'''<br />{{Small|(as Yeh Pal)}} * ਰਿਲੀਜ਼ ਮਿਤੀ: 1 ਜਨਵਰੀ 2006 (ਭਾਰਤ) {{Small|(India)}} * ਲੇਬਲ: ਸੋਨੀ BMG * ਪੀਕ ਇੰਡੀਆ ਬਿਲਬੋਰਡ: 1 * ਭਾਰਤ ਵਿੱਚ ਵਿਕਰੀ: 2,354,353 * ਆਰਆਈਏਏ ਪ੍ਰਮਾਣੀਕਰਣ: 2 × ਪਲੈਟੀਨਮ | align="left" | * 2005: "ਯੇ ਪਾਲ" * 2005: "ਕਾਰੂ ਕਿਆ" * 2005: "ਹੀਰੋ" * 2005: "ਮੇਰੀ ਮਹਿਬੂਬ" * 2005: "ਯੇ ਪਾਲ-ਰੀਮਿਕਸ" * 2005: "ਮਾਧਮ ਸੀ ਚੰਦਾਨੀ" * 2005: "ਕਹਕਾਸ਼ਾਨ" ਹਾ |} [[ਸ਼੍ਰੇਣੀ:ਜ਼ਿੰਦਾ ਲੋਕ]] [[ਸ਼੍ਰੇਣੀ:Articles with hCards]] [[ਸ਼੍ਰੇਣੀ:ਸੰਖੇਪ ਜਾਣਕਾਰੀ ਵਿਕੀਡਾਟਾ ਤੋਂ ਵੱਖਰੀ ਹੈ]] [[ਸ਼੍ਰੇਣੀ:ਸੰਖੇਪ ਜਾਣਕਾਰੀ ਵਾਲੇ ਲੇਖ]] lq5tx96j7o4jscufekhqfe2jop443or 846597 846596 2026-09-20T05:20:00Z Gaurav Jhammat 7070 "[[:en:Special:Redirect/revision/1375503136|Qazi Touqeer]]" ਸਫ਼ੇ ਦਾ ਤਰਜਮਾ ਕਰਕੇ ਬਣਾਇਆ ਗਿਆ 846597 wikitext text/x-wiki '''ਕਾਜ਼ੀ ਤੌਕੀਰ''' ਇੱਕ ਭਾਰਤੀ ਗਾਇਕ ਹੈ, ਜਿਸ ਨੇ ਸਾਂਝੇ ਤੌਰ 'ਤੇ [[ਰੂਪਰੇਖਾ ਬੈਨਰਜੀ]] ਦੇ ਨਾਲ ਸ਼ੋਅ [[ਫ਼ੇਮ ਗੁਰੂਕੁਲ|ਫੇਮ ਗੁਰੂਕੁਲ]] ਜਿੱਤਿਆ।<ref name="TOI">{{Cite news|url=https://timesofindia.indiatimes.com/tv/news/hindi/Move-over-HrithikQazis-here/articleshow/2569287.cms|title=Move over Hrithik, Qazi's here! - Times of India|last=Olivera|first=Roshni K.|date=26 November 2007|work=The Times of India|access-date=3 November 2020|language=en}}</ref> ਉਹ [[ਕਸ਼ਮੀਰੀ ਭਾਸ਼ਾ|ਕਸ਼ਮੀਰੀ]], [[ਹਿੰਦੀ ਭਾਸ਼ਾ|ਹਿੰਦੀ]] ਅਤੇ [[ਉਰਦੂ]] ਭਾਸ਼ਾਵਾਂ ਵਿੱਚ ਗਾਉਂਦਾ ਹੈ। 20 ਅਕਤੂਬਰ 2005 ਨੂੰ ਉਹ [[ਰੂਪਰੇਖਾ ਬੈਨਰਜੀ]] ਦੇ ਨਾਲ ਸਾਂਝੇ ਤੌਰ 'ਤੇ [[ਫ਼ੇਮ ਗੁਰੂਕੁਲ]] ਸ਼ੋਅ ਜਿੱਤਣ ਵਿੱਚ ਕਾਮਯਾਬ ਰਹੇ। ਇਹ ਸ਼ੋਅ ਫੇਮ ਅਕੈਡਮੀ ਸ਼ੋਅ ਦਾ ਭਾਰਤੀ ਸੰਸਕਰਨ ਸੀ। ਤਤਕਾਲੀ [[ਭਾਰਤ ਦਾ ਰਾਸ਼ਟਰਪਤੀ|ਭਾਰਤ ਦੇ ਰਾਸ਼ਟਰਪਤੀ]] ਨੇ ਕਾਜ਼ੀ ਤੌਕੀਰ ਦੀ ਜਿੱਤ ਤੋਂ ਬਾਅਦ, ਉਸਨੂੰ ਕਸ਼ਮੀਰ ਦੀ ਧਰੋਹਰ ਐਲਾਨ ਦਿੱਤਾ। ਕਾਜ਼ੀ ਦੀ ਇਸ ਸਫਲਤਾ ਤੋਂ ਬਾਅਦ, ਕਸ਼ਮੀਰੀ ਨੌਜਵਾਨਾਂ ਦੀ ਇੱਕ ਵੱਡੀ ਗਿਣਤੀ ਨੇ ''ਇੰਡੀਅਨ ਆਈਡਲ'' ਸ਼ੋਅ ਵਿੱਚ ਆਡੀਸ਼ਨ ਦੇਣੇ ਸ਼ੁਰੂ ਕਰ ਦਿੱਤੇ, ਜੋ[[ਕਸ਼ਮੀਰ|ਕਸ਼ਮੀਰ ਘਾਟੀ]] ਦੇ ਇੱਕ ਸ਼ਹਿਰ [[ਸ੍ਰੀਨਗਰ]] ਵਿੱਚ ਆਯੋਜਿਤ ਕੀਤੇ ਗਏ ਸਨ।<ref name="BBC">{{Cite news|url=https://news.bbc.co.uk/2/hi/south_asia/6382051.stm|title=Indian Idol creates Kashmir stir|last=Altaf Hussain|date=21 February 2007|access-date=2 December 2010|publisher=[[British Broadcasting Corporation]]}}</ref> ਉਨ੍ਹਾਂ ਨੇ 2005 ਦੇ ਵਰ੍ਹੇ ਦੇ ਅਖੀਰ ਵਿੱਚ [[ਰੂਪਰੇਖਾ ਬੈਨਰਜੀ]] ਨਾਲ ਇੱਕ ਐਲਬਮ ਜਾਰੀ ਕੀਤੀ। [[ਫ਼ੇਮ ਗੁਰੂਕੁਲ]] ਤੋਂ ਪਹਿਲਾਂ ਕਾਜ਼ੀ ਨੇ ਸੰਗੀਤ ਸੰਬੰਧੀ ਕੋਈ ਰਸਮੀ ਸਿਖਲਾਈ ਨਹੀਂ ਲਈ ਸੀ। ਅਦਾਕਾਰ ਵਜੋਂ ਆਪਣੀ ਪਹਿਲੀ ਫਿਲਮ 'ਟੇਕ ਆਫ' ਦੀ ਰਿਹਰਸਲ ਦੌਰਾਨ ਉਹ ਜ਼ਖਮੀ ਹੋ ਗਿਆ। ਕਾਜ਼ੀ ਉਸ ਵੇਲੇ ਗਣੇਸ਼ ਆਚਾਰੀਆ ਸਟੂਡੀਓਜ਼ ਵਿਖੇ ਪ੍ਰੈਕਟਿਸ ਕਰ ਰਿਹਾ ਸੀ ਜਦੋਂ ਉਹ ਸੈੱਟ ਉਤੇ ਡਿਗਣ ਕਾਰਨ ਉਸ ਦੀ ਗਰਦਨ ਨੂੰ ਸੱਟ ਲੱਗ ਗਈ।<ref>{{Cite web |title=Fame Gurukul winner Qazi Tauqeer hospitalised &#124; Bollywood News Movies |url=http://bollywood.nkut.com/fame-gurukul-winner-qazi-tauqeer-hospitalised/#sthash.58Kp6JvC.dpuf |url-status=dead |archive-url=https://web.archive.org/web/20131217224037/http://bollywood.nkut.com/fame-gurukul-winner-qazi-tauqeer-hospitalised/ |archive-date=17 December 2013 |access-date=17 December 2013}}</ref> == ਪਰਿਵਾਰ == ਕਾਜ਼ੀ ਦੇ ਪਿਤਾ ਇੱਕ ਵਕੀਲ ਸਨ ਅਤੇ ਬਾਅਦ ਵਿੱਚ, ਉਨ੍ਹਾਂ ਦਾ ਰੁਝਾਨ ਸੂਫ਼ੀਵਾਦ ਵੱਲ ਬਦਲ ਗਿਆ। ਉਹ ਕਸ਼ਮੀਰ, ਮੁੰਬਈ, ਦਿੱਲੀ ਅਤੇ ਦੁਬਈ ਵਿੱਚ ਰਹਿੰਦਾ ਹੈ। ਉਸ ਦੀ ਮਾਂ ਇੱਕ ਅਧਿਆਪਕ ਸੀ, ਉਸ ਨੇ ਨੌਕਰੀ ਤੋਂ ਛੇਤੀ ਰਿਟਾਇਰਮੈਂਟ ਲੈ ਲਈ ਅਤੇ ਉਸ ਦਾ ਚਾਚਾ ਕਾਜ਼ੀ ਰਫੀ ਇੱਕ ਕਸ਼ਮੀਰੀ ਗਾਇਕ ਸੀ। ਉਸ ਦਾ ਭਰਾ ਕਾਜ਼ੀ ਤੌਸੀਫ਼ ਇੱਕ ਉੱਦਮੀ ਹੈ ਜੋ ਮੁੰਬਈ ਵਿੱਚ ਪੈਦਾ ਹੋਇਆ ਅਤੇ ਵੱਡਾ ਹੋਇਆ। ਉਹ ਕਾਜ਼ੀ ਦਾ ਜੁੜਵਾ ਭਰਾ ਹੈ। == ਡਿਸਕੋਗ੍ਰਾਫ਼ੀ == === ਐਲਬਮਾਂ === {| class="wikitable" ! align="left" |ਐਲਬਮ ਜਾਣਕਾਰੀ ! align="left" |ਅਧਿਕਾਰਤ ਸਿੰਗਲਜ਼ |- | align="left" |'''ਯੇ ਪਲ'''<br />{{Small|(as Yeh Pal)}} * ਰਿਲੀਜ਼ ਮਿਤੀ: 1 ਜਨਵਰੀ 2006 (ਭਾਰਤ) {{Small|(India)}} * ਲੇਬਲ: ਸੋਨੀ BMG * ਪੀਕ ਇੰਡੀਆ ਬਿਲਬੋਰਡ: 1 * ਭਾਰਤ ਵਿੱਚ ਵਿਕਰੀ: 2,354,353 * ਆਰਆਈਏਏ ਪ੍ਰਮਾਣੀਕਰਣ: 2 × ਪਲੈਟੀਨਮ | align="left" | * 2005: "ਯੇ ਪਾਲ" * 2005: "ਕਾਰੂ ਕਿਆ" * 2005: "ਹੀਰੋ" * 2005: "ਮੇਰੀ ਮਹਿਬੂਬ" * 2005: "ਯੇ ਪਾਲ-ਰੀਮਿਕਸ" * 2005: "ਮਾਧਮ ਸੀ ਚੰਦਾਨੀ" * 2005: "ਕਹਕਾਸ਼ਾਨ" ਹਾ |} == ਟੈਲੀਵਿਜਨ 'ਤੇ ਕੰਮ == [[ਸ਼੍ਰੇਣੀ:ਜ਼ਿੰਦਾ ਲੋਕ]] [[ਸ਼੍ਰੇਣੀ:Articles with hCards]] [[ਸ਼੍ਰੇਣੀ:ਸੰਖੇਪ ਜਾਣਕਾਰੀ ਵਿਕੀਡਾਟਾ ਤੋਂ ਵੱਖਰੀ ਹੈ]] [[ਸ਼੍ਰੇਣੀ:ਸੰਖੇਪ ਜਾਣਕਾਰੀ ਵਾਲੇ ਲੇਖ]] odrcoa4s2ucj30haa4hai1226q7vc97 846598 846597 2026-09-20T05:21:17Z Gaurav Jhammat 7070 "[[:en:Special:Redirect/revision/1375503136|Qazi Touqeer]]" ਸਫ਼ੇ ਦਾ ਤਰਜਮਾ ਕਰਕੇ ਬਣਾਇਆ ਗਿਆ 846598 wikitext text/x-wiki '''ਕਾਜ਼ੀ ਤੌਕੀਰ''' ਇੱਕ ਭਾਰਤੀ ਗਾਇਕ ਹੈ, ਜਿਸ ਨੇ ਸਾਂਝੇ ਤੌਰ 'ਤੇ [[ਰੂਪਰੇਖਾ ਬੈਨਰਜੀ]] ਦੇ ਨਾਲ ਸ਼ੋਅ [[ਫ਼ੇਮ ਗੁਰੂਕੁਲ|ਫੇਮ ਗੁਰੂਕੁਲ]] ਜਿੱਤਿਆ।<ref name="TOI">{{Cite news|url=https://timesofindia.indiatimes.com/tv/news/hindi/Move-over-HrithikQazis-here/articleshow/2569287.cms|title=Move over Hrithik, Qazi's here! - Times of India|last=Olivera|first=Roshni K.|date=26 November 2007|work=The Times of India|access-date=3 November 2020|language=en}}</ref> ਉਹ [[ਕਸ਼ਮੀਰੀ ਭਾਸ਼ਾ|ਕਸ਼ਮੀਰੀ]], [[ਹਿੰਦੀ ਭਾਸ਼ਾ|ਹਿੰਦੀ]] ਅਤੇ [[ਉਰਦੂ]] ਭਾਸ਼ਾਵਾਂ ਵਿੱਚ ਗਾਉਂਦਾ ਹੈ। 20 ਅਕਤੂਬਰ 2005 ਨੂੰ ਉਹ [[ਰੂਪਰੇਖਾ ਬੈਨਰਜੀ]] ਦੇ ਨਾਲ ਸਾਂਝੇ ਤੌਰ 'ਤੇ [[ਫ਼ੇਮ ਗੁਰੂਕੁਲ]] ਸ਼ੋਅ ਜਿੱਤਣ ਵਿੱਚ ਕਾਮਯਾਬ ਰਹੇ। ਇਹ ਸ਼ੋਅ ਫੇਮ ਅਕੈਡਮੀ ਸ਼ੋਅ ਦਾ ਭਾਰਤੀ ਸੰਸਕਰਨ ਸੀ। ਤਤਕਾਲੀ [[ਭਾਰਤ ਦਾ ਰਾਸ਼ਟਰਪਤੀ|ਭਾਰਤ ਦੇ ਰਾਸ਼ਟਰਪਤੀ]] ਨੇ ਕਾਜ਼ੀ ਤੌਕੀਰ ਦੀ ਜਿੱਤ ਤੋਂ ਬਾਅਦ, ਉਸਨੂੰ ਕਸ਼ਮੀਰ ਦੀ ਧਰੋਹਰ ਐਲਾਨ ਦਿੱਤਾ। ਕਾਜ਼ੀ ਦੀ ਇਸ ਸਫਲਤਾ ਤੋਂ ਬਾਅਦ, ਕਸ਼ਮੀਰੀ ਨੌਜਵਾਨਾਂ ਦੀ ਇੱਕ ਵੱਡੀ ਗਿਣਤੀ ਨੇ ''ਇੰਡੀਅਨ ਆਈਡਲ'' ਸ਼ੋਅ ਵਿੱਚ ਆਡੀਸ਼ਨ ਦੇਣੇ ਸ਼ੁਰੂ ਕਰ ਦਿੱਤੇ, ਜੋ[[ਕਸ਼ਮੀਰ|ਕਸ਼ਮੀਰ ਘਾਟੀ]] ਦੇ ਇੱਕ ਸ਼ਹਿਰ [[ਸ੍ਰੀਨਗਰ]] ਵਿੱਚ ਆਯੋਜਿਤ ਕੀਤੇ ਗਏ ਸਨ।<ref name="BBC">{{Cite news|url=https://news.bbc.co.uk/2/hi/south_asia/6382051.stm|title=Indian Idol creates Kashmir stir|last=Altaf Hussain|date=21 February 2007|access-date=2 December 2010|publisher=[[British Broadcasting Corporation]]}}</ref> ਉਨ੍ਹਾਂ ਨੇ 2005 ਦੇ ਵਰ੍ਹੇ ਦੇ ਅਖੀਰ ਵਿੱਚ [[ਰੂਪਰੇਖਾ ਬੈਨਰਜੀ]] ਨਾਲ ਇੱਕ ਐਲਬਮ ਜਾਰੀ ਕੀਤੀ। [[ਫ਼ੇਮ ਗੁਰੂਕੁਲ]] ਤੋਂ ਪਹਿਲਾਂ ਕਾਜ਼ੀ ਨੇ ਸੰਗੀਤ ਸੰਬੰਧੀ ਕੋਈ ਰਸਮੀ ਸਿਖਲਾਈ ਨਹੀਂ ਲਈ ਸੀ। ਅਦਾਕਾਰ ਵਜੋਂ ਆਪਣੀ ਪਹਿਲੀ ਫਿਲਮ 'ਟੇਕ ਆਫ' ਦੀ ਰਿਹਰਸਲ ਦੌਰਾਨ ਉਹ ਜ਼ਖਮੀ ਹੋ ਗਿਆ। ਕਾਜ਼ੀ ਉਸ ਵੇਲੇ ਗਣੇਸ਼ ਆਚਾਰੀਆ ਸਟੂਡੀਓਜ਼ ਵਿਖੇ ਪ੍ਰੈਕਟਿਸ ਕਰ ਰਿਹਾ ਸੀ ਜਦੋਂ ਉਹ ਸੈੱਟ ਉਤੇ ਡਿਗਣ ਕਾਰਨ ਉਸ ਦੀ ਗਰਦਨ ਨੂੰ ਸੱਟ ਲੱਗ ਗਈ।<ref>{{Cite web |title=Fame Gurukul winner Qazi Tauqeer hospitalised &#124; Bollywood News Movies |url=http://bollywood.nkut.com/fame-gurukul-winner-qazi-tauqeer-hospitalised/#sthash.58Kp6JvC.dpuf |url-status=dead |archive-url=https://web.archive.org/web/20131217224037/http://bollywood.nkut.com/fame-gurukul-winner-qazi-tauqeer-hospitalised/ |archive-date=17 December 2013 |access-date=17 December 2013}}</ref> == ਪਰਿਵਾਰ == ਕਾਜ਼ੀ ਦੇ ਪਿਤਾ ਇੱਕ ਵਕੀਲ ਸਨ ਅਤੇ ਬਾਅਦ ਵਿੱਚ, ਉਨ੍ਹਾਂ ਦਾ ਰੁਝਾਨ ਸੂਫ਼ੀਵਾਦ ਵੱਲ ਬਦਲ ਗਿਆ। ਉਹ ਕਸ਼ਮੀਰ, ਮੁੰਬਈ, ਦਿੱਲੀ ਅਤੇ ਦੁਬਈ ਵਿੱਚ ਰਹਿੰਦਾ ਹੈ। ਉਸ ਦੀ ਮਾਂ ਇੱਕ ਅਧਿਆਪਕ ਸੀ, ਉਸ ਨੇ ਨੌਕਰੀ ਤੋਂ ਛੇਤੀ ਰਿਟਾਇਰਮੈਂਟ ਲੈ ਲਈ ਅਤੇ ਉਸ ਦਾ ਚਾਚਾ ਕਾਜ਼ੀ ਰਫੀ ਇੱਕ ਕਸ਼ਮੀਰੀ ਗਾਇਕ ਸੀ। ਉਸ ਦਾ ਭਰਾ ਕਾਜ਼ੀ ਤੌਸੀਫ਼ ਇੱਕ ਉੱਦਮੀ ਹੈ ਜੋ ਮੁੰਬਈ ਵਿੱਚ ਪੈਦਾ ਹੋਇਆ ਅਤੇ ਵੱਡਾ ਹੋਇਆ। ਉਹ ਕਾਜ਼ੀ ਦਾ ਜੁੜਵਾ ਭਰਾ ਹੈ। == ਡਿਸਕੋਗ੍ਰਾਫ਼ੀ == === ਐਲਬਮਾਂ === {| class="wikitable" ! align="left" |ਐਲਬਮ ਜਾਣਕਾਰੀ ! align="left" |ਅਧਿਕਾਰਤ ਸਿੰਗਲਜ਼ |- | align="left" |'''ਯੇ ਪਲ'''<br />{{Small|(as Yeh Pal)}} * ਰਿਲੀਜ਼ ਮਿਤੀ: 1 ਜਨਵਰੀ 2006 (ਭਾਰਤ) {{Small|(India)}} * ਲੇਬਲ: ਸੋਨੀ BMG * ਪੀਕ ਇੰਡੀਆ ਬਿਲਬੋਰਡ: 1 * ਭਾਰਤ ਵਿੱਚ ਵਿਕਰੀ: 2,354,353 * ਆਰਆਈਏਏ ਪ੍ਰਮਾਣੀਕਰਣ: 2 × ਪਲੈਟੀਨਮ | align="left" | * 2005: "ਯੇ ਪਾਲ" * 2005: "ਕਾਰੂ ਕਿਆ" * 2005: "ਹੀਰੋ" * 2005: "ਮੇਰੀ ਮਹਿਬੂਬ" * 2005: "ਯੇ ਪਾਲ-ਰੀਮਿਕਸ" * 2005: "ਮਾਧਮ ਸੀ ਚੰਦਾਨੀ" * 2005: "ਕਹਕਾਸ਼ਾਨ" ਹਾ |} == ਟੈਲੀਵਿਜਨ 'ਤੇ ਕੰਮ == {| class="wikitable" !ਸਾਲ. !ਸਿਰਲੇਖ |- |2005 |''ਫ਼ੇਮ ਗੁਰੂਕੁਲ'' |- |2009 |''ਸਰਕਾਰ ਦੀ ਦੁਨੀਆ'' |- |2026 |''ਬਿੱਗ ਬੌਸ ਸੀਜ਼ਨ 20'' |} [[ਸ਼੍ਰੇਣੀ:ਜ਼ਿੰਦਾ ਲੋਕ]] [[ਸ਼੍ਰੇਣੀ:Articles with hCards]] [[ਸ਼੍ਰੇਣੀ:ਸੰਖੇਪ ਜਾਣਕਾਰੀ ਵਿਕੀਡਾਟਾ ਤੋਂ ਵੱਖਰੀ ਹੈ]] [[ਸ਼੍ਰੇਣੀ:ਸੰਖੇਪ ਜਾਣਕਾਰੀ ਵਾਲੇ ਲੇਖ]] i2fsze3zm30k81ueyalwezbo04t3xoi 846599 846598 2026-09-20T05:22:57Z Gaurav Jhammat 7070 "[[:en:Special:Redirect/revision/1375503136|Qazi Touqeer]]" ਸਫ਼ੇ ਦਾ ਤਰਜਮਾ ਕਰਕੇ ਬਣਾਇਆ ਗਿਆ 846599 wikitext text/x-wiki '''ਕਾਜ਼ੀ ਤੌਕੀਰ''' ਇੱਕ ਭਾਰਤੀ ਗਾਇਕ ਹੈ, ਜਿਸ ਨੇ ਸਾਂਝੇ ਤੌਰ 'ਤੇ [[ਰੂਪਰੇਖਾ ਬੈਨਰਜੀ]] ਦੇ ਨਾਲ ਸ਼ੋਅ [[ਫ਼ੇਮ ਗੁਰੂਕੁਲ|ਫੇਮ ਗੁਰੂਕੁਲ]] ਜਿੱਤਿਆ।<ref name="TOI">{{Cite news|url=https://timesofindia.indiatimes.com/tv/news/hindi/Move-over-HrithikQazis-here/articleshow/2569287.cms|title=Move over Hrithik, Qazi's here! - Times of India|last=Olivera|first=Roshni K.|date=26 November 2007|work=The Times of India|access-date=3 November 2020|language=en}}</ref> ਉਹ [[ਕਸ਼ਮੀਰੀ ਭਾਸ਼ਾ|ਕਸ਼ਮੀਰੀ]], [[ਹਿੰਦੀ ਭਾਸ਼ਾ|ਹਿੰਦੀ]] ਅਤੇ [[ਉਰਦੂ]] ਭਾਸ਼ਾਵਾਂ ਵਿੱਚ ਗਾਉਂਦਾ ਹੈ। 20 ਅਕਤੂਬਰ 2005 ਨੂੰ ਉਹ [[ਰੂਪਰੇਖਾ ਬੈਨਰਜੀ]] ਦੇ ਨਾਲ ਸਾਂਝੇ ਤੌਰ 'ਤੇ [[ਫ਼ੇਮ ਗੁਰੂਕੁਲ]] ਸ਼ੋਅ ਜਿੱਤਣ ਵਿੱਚ ਕਾਮਯਾਬ ਰਹੇ। ਇਹ ਸ਼ੋਅ ਫੇਮ ਅਕੈਡਮੀ ਸ਼ੋਅ ਦਾ ਭਾਰਤੀ ਸੰਸਕਰਨ ਸੀ। ਤਤਕਾਲੀ [[ਭਾਰਤ ਦਾ ਰਾਸ਼ਟਰਪਤੀ|ਭਾਰਤ ਦੇ ਰਾਸ਼ਟਰਪਤੀ]] ਨੇ ਕਾਜ਼ੀ ਤੌਕੀਰ ਦੀ ਜਿੱਤ ਤੋਂ ਬਾਅਦ, ਉਸਨੂੰ ਕਸ਼ਮੀਰ ਦੀ ਧਰੋਹਰ ਐਲਾਨ ਦਿੱਤਾ। ਕਾਜ਼ੀ ਦੀ ਇਸ ਸਫਲਤਾ ਤੋਂ ਬਾਅਦ, ਕਸ਼ਮੀਰੀ ਨੌਜਵਾਨਾਂ ਦੀ ਇੱਕ ਵੱਡੀ ਗਿਣਤੀ ਨੇ ''ਇੰਡੀਅਨ ਆਈਡਲ'' ਸ਼ੋਅ ਵਿੱਚ ਆਡੀਸ਼ਨ ਦੇਣੇ ਸ਼ੁਰੂ ਕਰ ਦਿੱਤੇ, ਜੋ[[ਕਸ਼ਮੀਰ|ਕਸ਼ਮੀਰ ਘਾਟੀ]] ਦੇ ਇੱਕ ਸ਼ਹਿਰ [[ਸ੍ਰੀਨਗਰ]] ਵਿੱਚ ਆਯੋਜਿਤ ਕੀਤੇ ਗਏ ਸਨ।<ref name="BBC">{{Cite news|url=https://news.bbc.co.uk/2/hi/south_asia/6382051.stm|title=Indian Idol creates Kashmir stir|last=Altaf Hussain|date=21 February 2007|access-date=2 December 2010|publisher=[[British Broadcasting Corporation]]}}</ref> ਉਨ੍ਹਾਂ ਨੇ 2005 ਦੇ ਵਰ੍ਹੇ ਦੇ ਅਖੀਰ ਵਿੱਚ [[ਰੂਪਰੇਖਾ ਬੈਨਰਜੀ]] ਨਾਲ ਇੱਕ ਐਲਬਮ ਜਾਰੀ ਕੀਤੀ। [[ਫ਼ੇਮ ਗੁਰੂਕੁਲ]] ਤੋਂ ਪਹਿਲਾਂ ਕਾਜ਼ੀ ਨੇ ਸੰਗੀਤ ਸੰਬੰਧੀ ਕੋਈ ਰਸਮੀ ਸਿਖਲਾਈ ਨਹੀਂ ਲਈ ਸੀ। ਅਦਾਕਾਰ ਵਜੋਂ ਆਪਣੀ ਪਹਿਲੀ ਫਿਲਮ 'ਟੇਕ ਆਫ' ਦੀ ਰਿਹਰਸਲ ਦੌਰਾਨ ਉਹ ਜ਼ਖਮੀ ਹੋ ਗਿਆ। ਕਾਜ਼ੀ ਉਸ ਵੇਲੇ ਗਣੇਸ਼ ਆਚਾਰੀਆ ਸਟੂਡੀਓਜ਼ ਵਿਖੇ ਪ੍ਰੈਕਟਿਸ ਕਰ ਰਿਹਾ ਸੀ ਜਦੋਂ ਉਹ ਸੈੱਟ ਉਤੇ ਡਿਗਣ ਕਾਰਨ ਉਸ ਦੀ ਗਰਦਨ ਨੂੰ ਸੱਟ ਲੱਗ ਗਈ।<ref>{{Cite web |title=Fame Gurukul winner Qazi Tauqeer hospitalised &#124; Bollywood News Movies |url=http://bollywood.nkut.com/fame-gurukul-winner-qazi-tauqeer-hospitalised/#sthash.58Kp6JvC.dpuf |url-status=dead |archive-url=https://web.archive.org/web/20131217224037/http://bollywood.nkut.com/fame-gurukul-winner-qazi-tauqeer-hospitalised/ |archive-date=17 December 2013 |access-date=17 December 2013}}</ref> == ਪਰਿਵਾਰ == ਕਾਜ਼ੀ ਦੇ ਪਿਤਾ ਇੱਕ ਵਕੀਲ ਸਨ ਅਤੇ ਬਾਅਦ ਵਿੱਚ, ਉਨ੍ਹਾਂ ਦਾ ਰੁਝਾਨ ਸੂਫ਼ੀਵਾਦ ਵੱਲ ਬਦਲ ਗਿਆ। ਉਹ ਕਸ਼ਮੀਰ, ਮੁੰਬਈ, ਦਿੱਲੀ ਅਤੇ ਦੁਬਈ ਵਿੱਚ ਰਹਿੰਦਾ ਹੈ। ਉਸ ਦੀ ਮਾਂ ਇੱਕ ਅਧਿਆਪਕ ਸੀ, ਉਸ ਨੇ ਨੌਕਰੀ ਤੋਂ ਛੇਤੀ ਰਿਟਾਇਰਮੈਂਟ ਲੈ ਲਈ ਅਤੇ ਉਸ ਦਾ ਚਾਚਾ ਕਾਜ਼ੀ ਰਫੀ ਇੱਕ ਕਸ਼ਮੀਰੀ ਗਾਇਕ ਸੀ। ਉਸ ਦਾ ਭਰਾ ਕਾਜ਼ੀ ਤੌਸੀਫ਼ ਇੱਕ ਉੱਦਮੀ ਹੈ ਜੋ ਮੁੰਬਈ ਵਿੱਚ ਪੈਦਾ ਹੋਇਆ ਅਤੇ ਵੱਡਾ ਹੋਇਆ। ਉਹ ਕਾਜ਼ੀ ਦਾ ਜੁੜਵਾ ਭਰਾ ਹੈ। == ਡਿਸਕੋਗ੍ਰਾਫ਼ੀ == === ਐਲਬਮਾਂ === {| class="wikitable" ! align="left" |ਐਲਬਮ ਜਾਣਕਾਰੀ ! align="left" |ਅਧਿਕਾਰਤ ਸਿੰਗਲਜ਼ |- | align="left" |'''ਯੇ ਪਲ'''<br />{{Small|(as Yeh Pal)}} * ਰਿਲੀਜ਼ ਮਿਤੀ: 1 ਜਨਵਰੀ 2006 (ਭਾਰਤ) {{Small|(India)}} * ਲੇਬਲ: ਸੋਨੀ BMG * ਪੀਕ ਇੰਡੀਆ ਬਿਲਬੋਰਡ: 1 * ਭਾਰਤ ਵਿੱਚ ਵਿਕਰੀ: 2,354,353 * ਆਰਆਈਏਏ ਪ੍ਰਮਾਣੀਕਰਣ: 2 × ਪਲੈਟੀਨਮ | align="left" | * 2005: "ਯੇ ਪਾਲ" * 2005: "ਕਾਰੂ ਕਿਆ" * 2005: "ਹੀਰੋ" * 2005: "ਮੇਰੀ ਮਹਿਬੂਬ" * 2005: "ਯੇ ਪਾਲ-ਰੀਮਿਕਸ" * 2005: "ਮਾਧਮ ਸੀ ਚੰਦਾਨੀ" * 2005: "ਕਹਕਾਸ਼ਾਨ" ਹਾ |} == ਟੈਲੀਵਿਜਨ 'ਤੇ ਕੰਮ == {| class="wikitable" !ਸਾਲ. !ਸਿਰਲੇਖ |- |2005 |''ਫ਼ੇਮ ਗੁਰੂਕੁਲ'' |- |2009 |''ਸਰਕਾਰ ਦੀ ਦੁਨੀਆ'' |- |2026 |''ਬਿੱਗ ਬੌਸ ਸੀਜ਼ਨ 20'' |} ਉਸ ਨੇ ਉਸ ਸਮੇਂ ਦੇ ਰਿਐਲਿਟੀ ਸ਼ੋਅ ਵਿੱਚ ਸਭ ਤੋਂ ਵੱਧ ਵੋਟਾਂ ਪ੍ਰਾਪਤ ਕਰਨ ਦਾ ਰਿਕਾਰਡ ਬਣਾਇਆ ਅਤੇ ਭਾਰਤੀ ਜਨਤਾ ਦੁਆਰਾ ਲਗਾਤਾਰ ਉਸ ਨੂੰ ਸ਼ੋਅ ਤੋਂ ਬਾਹਰ ਹੋਣ ਤੋਂ ਬਚਾਇਆ ਜਾਂਦਾ ਰਿਹਾ ਸੀ। ਉਸ ਦੀ ਦਿੱਖ ਅਤੇ ਇਮਾਨਦਾਰੀ ਨੇ ਉਸ ਨੂੰ ਟੈਲੀਵਿਜ਼ਨ 'ਤੇ ਆਪਣੀ ਸ਼ੁਰੂਆਤੀ ਪ੍ਰਸਿੱਧੀ ਦਿਵਾਈ। [[ਸ਼੍ਰੇਣੀ:ਜ਼ਿੰਦਾ ਲੋਕ]] [[ਸ਼੍ਰੇਣੀ:Articles with hCards]] [[ਸ਼੍ਰੇਣੀ:ਸੰਖੇਪ ਜਾਣਕਾਰੀ ਵਿਕੀਡਾਟਾ ਤੋਂ ਵੱਖਰੀ ਹੈ]] [[ਸ਼੍ਰੇਣੀ:ਸੰਖੇਪ ਜਾਣਕਾਰੀ ਵਾਲੇ ਲੇਖ]] nm2rwkvmj3a6dlzr0kapd6bjbjujcg5 846600 846599 2026-09-20T05:23:22Z Gaurav Jhammat 7070 "[[:en:Special:Redirect/revision/1375503136|Qazi Touqeer]]" ਸਫ਼ੇ ਦਾ ਤਰਜਮਾ ਕਰਕੇ ਬਣਾਇਆ ਗਿਆ 846600 wikitext text/x-wiki '''ਕਾਜ਼ੀ ਤੌਕੀਰ''' ਇੱਕ ਭਾਰਤੀ ਗਾਇਕ ਹੈ, ਜਿਸ ਨੇ ਸਾਂਝੇ ਤੌਰ 'ਤੇ [[ਰੂਪਰੇਖਾ ਬੈਨਰਜੀ]] ਦੇ ਨਾਲ ਸ਼ੋਅ [[ਫ਼ੇਮ ਗੁਰੂਕੁਲ|ਫੇਮ ਗੁਰੂਕੁਲ]] ਜਿੱਤਿਆ।<ref name="TOI">{{Cite news|url=https://timesofindia.indiatimes.com/tv/news/hindi/Move-over-HrithikQazis-here/articleshow/2569287.cms|title=Move over Hrithik, Qazi's here! - Times of India|last=Olivera|first=Roshni K.|date=26 November 2007|work=The Times of India|access-date=3 November 2020|language=en}}</ref> ਉਹ [[ਕਸ਼ਮੀਰੀ ਭਾਸ਼ਾ|ਕਸ਼ਮੀਰੀ]], [[ਹਿੰਦੀ ਭਾਸ਼ਾ|ਹਿੰਦੀ]] ਅਤੇ [[ਉਰਦੂ]] ਭਾਸ਼ਾਵਾਂ ਵਿੱਚ ਗਾਉਂਦਾ ਹੈ। 20 ਅਕਤੂਬਰ 2005 ਨੂੰ ਉਹ [[ਰੂਪਰੇਖਾ ਬੈਨਰਜੀ]] ਦੇ ਨਾਲ ਸਾਂਝੇ ਤੌਰ 'ਤੇ [[ਫ਼ੇਮ ਗੁਰੂਕੁਲ]] ਸ਼ੋਅ ਜਿੱਤਣ ਵਿੱਚ ਕਾਮਯਾਬ ਰਹੇ। ਇਹ ਸ਼ੋਅ ਫੇਮ ਅਕੈਡਮੀ ਸ਼ੋਅ ਦਾ ਭਾਰਤੀ ਸੰਸਕਰਨ ਸੀ। ਤਤਕਾਲੀ [[ਭਾਰਤ ਦਾ ਰਾਸ਼ਟਰਪਤੀ|ਭਾਰਤ ਦੇ ਰਾਸ਼ਟਰਪਤੀ]] ਨੇ ਕਾਜ਼ੀ ਤੌਕੀਰ ਦੀ ਜਿੱਤ ਤੋਂ ਬਾਅਦ, ਉਸਨੂੰ ਕਸ਼ਮੀਰ ਦੀ ਧਰੋਹਰ ਐਲਾਨ ਦਿੱਤਾ। ਕਾਜ਼ੀ ਦੀ ਇਸ ਸਫਲਤਾ ਤੋਂ ਬਾਅਦ, ਕਸ਼ਮੀਰੀ ਨੌਜਵਾਨਾਂ ਦੀ ਇੱਕ ਵੱਡੀ ਗਿਣਤੀ ਨੇ ''ਇੰਡੀਅਨ ਆਈਡਲ'' ਸ਼ੋਅ ਵਿੱਚ ਆਡੀਸ਼ਨ ਦੇਣੇ ਸ਼ੁਰੂ ਕਰ ਦਿੱਤੇ, ਜੋ[[ਕਸ਼ਮੀਰ|ਕਸ਼ਮੀਰ ਘਾਟੀ]] ਦੇ ਇੱਕ ਸ਼ਹਿਰ [[ਸ੍ਰੀਨਗਰ]] ਵਿੱਚ ਆਯੋਜਿਤ ਕੀਤੇ ਗਏ ਸਨ।<ref name="BBC">{{Cite news|url=https://news.bbc.co.uk/2/hi/south_asia/6382051.stm|title=Indian Idol creates Kashmir stir|last=Altaf Hussain|date=21 February 2007|access-date=2 December 2010|publisher=[[British Broadcasting Corporation]]}}</ref> ਉਨ੍ਹਾਂ ਨੇ 2005 ਦੇ ਵਰ੍ਹੇ ਦੇ ਅਖੀਰ ਵਿੱਚ [[ਰੂਪਰੇਖਾ ਬੈਨਰਜੀ]] ਨਾਲ ਇੱਕ ਐਲਬਮ ਜਾਰੀ ਕੀਤੀ। [[ਫ਼ੇਮ ਗੁਰੂਕੁਲ]] ਤੋਂ ਪਹਿਲਾਂ ਕਾਜ਼ੀ ਨੇ ਸੰਗੀਤ ਸੰਬੰਧੀ ਕੋਈ ਰਸਮੀ ਸਿਖਲਾਈ ਨਹੀਂ ਲਈ ਸੀ। ਅਦਾਕਾਰ ਵਜੋਂ ਆਪਣੀ ਪਹਿਲੀ ਫਿਲਮ 'ਟੇਕ ਆਫ' ਦੀ ਰਿਹਰਸਲ ਦੌਰਾਨ ਉਹ ਜ਼ਖਮੀ ਹੋ ਗਿਆ। ਕਾਜ਼ੀ ਉਸ ਵੇਲੇ ਗਣੇਸ਼ ਆਚਾਰੀਆ ਸਟੂਡੀਓਜ਼ ਵਿਖੇ ਪ੍ਰੈਕਟਿਸ ਕਰ ਰਿਹਾ ਸੀ ਜਦੋਂ ਉਹ ਸੈੱਟ ਉਤੇ ਡਿਗਣ ਕਾਰਨ ਉਸ ਦੀ ਗਰਦਨ ਨੂੰ ਸੱਟ ਲੱਗ ਗਈ।<ref>{{Cite web |title=Fame Gurukul winner Qazi Tauqeer hospitalised &#124; Bollywood News Movies |url=http://bollywood.nkut.com/fame-gurukul-winner-qazi-tauqeer-hospitalised/#sthash.58Kp6JvC.dpuf |url-status=dead |archive-url=https://web.archive.org/web/20131217224037/http://bollywood.nkut.com/fame-gurukul-winner-qazi-tauqeer-hospitalised/ |archive-date=17 December 2013 |access-date=17 December 2013}}</ref> == ਪਰਿਵਾਰ == ਕਾਜ਼ੀ ਦੇ ਪਿਤਾ ਇੱਕ ਵਕੀਲ ਸਨ ਅਤੇ ਬਾਅਦ ਵਿੱਚ, ਉਨ੍ਹਾਂ ਦਾ ਰੁਝਾਨ ਸੂਫ਼ੀਵਾਦ ਵੱਲ ਬਦਲ ਗਿਆ। ਉਹ ਕਸ਼ਮੀਰ, ਮੁੰਬਈ, ਦਿੱਲੀ ਅਤੇ ਦੁਬਈ ਵਿੱਚ ਰਹਿੰਦਾ ਹੈ। ਉਸ ਦੀ ਮਾਂ ਇੱਕ ਅਧਿਆਪਕ ਸੀ, ਉਸ ਨੇ ਨੌਕਰੀ ਤੋਂ ਛੇਤੀ ਰਿਟਾਇਰਮੈਂਟ ਲੈ ਲਈ ਅਤੇ ਉਸ ਦਾ ਚਾਚਾ ਕਾਜ਼ੀ ਰਫੀ ਇੱਕ ਕਸ਼ਮੀਰੀ ਗਾਇਕ ਸੀ। ਉਸ ਦਾ ਭਰਾ ਕਾਜ਼ੀ ਤੌਸੀਫ਼ ਇੱਕ ਉੱਦਮੀ ਹੈ ਜੋ ਮੁੰਬਈ ਵਿੱਚ ਪੈਦਾ ਹੋਇਆ ਅਤੇ ਵੱਡਾ ਹੋਇਆ। ਉਹ ਕਾਜ਼ੀ ਦਾ ਜੁੜਵਾ ਭਰਾ ਹੈ। == ਡਿਸਕੋਗ੍ਰਾਫ਼ੀ == === ਐਲਬਮਾਂ === {| class="wikitable" ! align="left" |ਐਲਬਮ ਜਾਣਕਾਰੀ ! align="left" |ਅਧਿਕਾਰਤ ਸਿੰਗਲਜ਼ |- | align="left" |'''ਯੇ ਪਲ'''<br />{{Small|(as Yeh Pal)}} * ਰਿਲੀਜ਼ ਮਿਤੀ: 1 ਜਨਵਰੀ 2006 (ਭਾਰਤ) {{Small|(India)}} * ਲੇਬਲ: ਸੋਨੀ BMG * ਪੀਕ ਇੰਡੀਆ ਬਿਲਬੋਰਡ: 1 * ਭਾਰਤ ਵਿੱਚ ਵਿਕਰੀ: 2,354,353 * ਆਰਆਈਏਏ ਪ੍ਰਮਾਣੀਕਰਣ: 2 × ਪਲੈਟੀਨਮ | align="left" | * 2005: "ਯੇ ਪਾਲ" * 2005: "ਕਾਰੂ ਕਿਆ" * 2005: "ਹੀਰੋ" * 2005: "ਮੇਰੀ ਮਹਿਬੂਬ" * 2005: "ਯੇ ਪਾਲ-ਰੀਮਿਕਸ" * 2005: "ਮਾਧਮ ਸੀ ਚੰਦਾਨੀ" * 2005: "ਕਹਕਾਸ਼ਾਨ" ਹਾ |} == ਟੈਲੀਵਿਜਨ 'ਤੇ ਕੰਮ == {| class="wikitable" !ਸਾਲ. !ਸਿਰਲੇਖ |- |2005 |''ਫ਼ੇਮ ਗੁਰੂਕੁਲ'' |- |2009 |''ਸਰਕਾਰ ਦੀ ਦੁਨੀਆ'' |- |2026 |''ਬਿੱਗ ਬੌਸ ਸੀਜ਼ਨ 20'' |} ਉਸ ਨੇ ਉਸ ਸਮੇਂ ਦੇ ਰਿਐਲਿਟੀ ਸ਼ੋਅ ਵਿੱਚ ਸਭ ਤੋਂ ਵੱਧ ਵੋਟਾਂ ਪ੍ਰਾਪਤ ਕਰਨ ਦਾ ਰਿਕਾਰਡ ਬਣਾਇਆ ਅਤੇ ਭਾਰਤੀ ਜਨਤਾ ਦੁਆਰਾ ਲਗਾਤਾਰ ਉਸ ਨੂੰ ਸ਼ੋਅ ਤੋਂ ਬਾਹਰ ਹੋਣ ਤੋਂ ਬਚਾਇਆ ਜਾਂਦਾ ਰਿਹਾ ਸੀ। ਉਸ ਦੀ ਦਿੱਖ ਅਤੇ ਇਮਾਨਦਾਰੀ ਨੇ ਉਸ ਨੂੰ ਟੈਲੀਵਿਜ਼ਨ 'ਤੇ ਆਪਣੀ ਸ਼ੁਰੂਆਤੀ ਪ੍ਰਸਿੱਧੀ ਦਿਵਾਈ। == ਫ਼ਿਲਮੋਗ੍ਰਾਫ਼ੀ == [[ਸ਼੍ਰੇਣੀ:ਜ਼ਿੰਦਾ ਲੋਕ]] [[ਸ਼੍ਰੇਣੀ:Articles with hCards]] [[ਸ਼੍ਰੇਣੀ:ਸੰਖੇਪ ਜਾਣਕਾਰੀ ਵਿਕੀਡਾਟਾ ਤੋਂ ਵੱਖਰੀ ਹੈ]] [[ਸ਼੍ਰੇਣੀ:ਸੰਖੇਪ ਜਾਣਕਾਰੀ ਵਾਲੇ ਲੇਖ]] clbk44pg2y2310n4vpo5k6bcfetzudi 846601 846600 2026-09-20T05:24:51Z Gaurav Jhammat 7070 "[[:en:Special:Redirect/revision/1375503136|Qazi Touqeer]]" ਸਫ਼ੇ ਦਾ ਤਰਜਮਾ ਕਰਕੇ ਬਣਾਇਆ ਗਿਆ 846601 wikitext text/x-wiki '''ਕਾਜ਼ੀ ਤੌਕੀਰ''' ਇੱਕ ਭਾਰਤੀ ਗਾਇਕ ਹੈ, ਜਿਸ ਨੇ ਸਾਂਝੇ ਤੌਰ 'ਤੇ [[ਰੂਪਰੇਖਾ ਬੈਨਰਜੀ]] ਦੇ ਨਾਲ ਸ਼ੋਅ [[ਫ਼ੇਮ ਗੁਰੂਕੁਲ|ਫੇਮ ਗੁਰੂਕੁਲ]] ਜਿੱਤਿਆ।<ref name="TOI">{{Cite news|url=https://timesofindia.indiatimes.com/tv/news/hindi/Move-over-HrithikQazis-here/articleshow/2569287.cms|title=Move over Hrithik, Qazi's here! - Times of India|last=Olivera|first=Roshni K.|date=26 November 2007|work=The Times of India|access-date=3 November 2020|language=en}}</ref> ਉਹ [[ਕਸ਼ਮੀਰੀ ਭਾਸ਼ਾ|ਕਸ਼ਮੀਰੀ]], [[ਹਿੰਦੀ ਭਾਸ਼ਾ|ਹਿੰਦੀ]] ਅਤੇ [[ਉਰਦੂ]] ਭਾਸ਼ਾਵਾਂ ਵਿੱਚ ਗਾਉਂਦਾ ਹੈ। 20 ਅਕਤੂਬਰ 2005 ਨੂੰ ਉਹ [[ਰੂਪਰੇਖਾ ਬੈਨਰਜੀ]] ਦੇ ਨਾਲ ਸਾਂਝੇ ਤੌਰ 'ਤੇ [[ਫ਼ੇਮ ਗੁਰੂਕੁਲ]] ਸ਼ੋਅ ਜਿੱਤਣ ਵਿੱਚ ਕਾਮਯਾਬ ਰਹੇ। ਇਹ ਸ਼ੋਅ ਫੇਮ ਅਕੈਡਮੀ ਸ਼ੋਅ ਦਾ ਭਾਰਤੀ ਸੰਸਕਰਨ ਸੀ। ਤਤਕਾਲੀ [[ਭਾਰਤ ਦਾ ਰਾਸ਼ਟਰਪਤੀ|ਭਾਰਤ ਦੇ ਰਾਸ਼ਟਰਪਤੀ]] ਨੇ ਕਾਜ਼ੀ ਤੌਕੀਰ ਦੀ ਜਿੱਤ ਤੋਂ ਬਾਅਦ, ਉਸਨੂੰ ਕਸ਼ਮੀਰ ਦੀ ਧਰੋਹਰ ਐਲਾਨ ਦਿੱਤਾ। ਕਾਜ਼ੀ ਦੀ ਇਸ ਸਫਲਤਾ ਤੋਂ ਬਾਅਦ, ਕਸ਼ਮੀਰੀ ਨੌਜਵਾਨਾਂ ਦੀ ਇੱਕ ਵੱਡੀ ਗਿਣਤੀ ਨੇ ''ਇੰਡੀਅਨ ਆਈਡਲ'' ਸ਼ੋਅ ਵਿੱਚ ਆਡੀਸ਼ਨ ਦੇਣੇ ਸ਼ੁਰੂ ਕਰ ਦਿੱਤੇ, ਜੋ[[ਕਸ਼ਮੀਰ|ਕਸ਼ਮੀਰ ਘਾਟੀ]] ਦੇ ਇੱਕ ਸ਼ਹਿਰ [[ਸ੍ਰੀਨਗਰ]] ਵਿੱਚ ਆਯੋਜਿਤ ਕੀਤੇ ਗਏ ਸਨ।<ref name="BBC">{{Cite news|url=https://news.bbc.co.uk/2/hi/south_asia/6382051.stm|title=Indian Idol creates Kashmir stir|last=Altaf Hussain|date=21 February 2007|access-date=2 December 2010|publisher=[[British Broadcasting Corporation]]}}</ref> ਉਨ੍ਹਾਂ ਨੇ 2005 ਦੇ ਵਰ੍ਹੇ ਦੇ ਅਖੀਰ ਵਿੱਚ [[ਰੂਪਰੇਖਾ ਬੈਨਰਜੀ]] ਨਾਲ ਇੱਕ ਐਲਬਮ ਜਾਰੀ ਕੀਤੀ। [[ਫ਼ੇਮ ਗੁਰੂਕੁਲ]] ਤੋਂ ਪਹਿਲਾਂ ਕਾਜ਼ੀ ਨੇ ਸੰਗੀਤ ਸੰਬੰਧੀ ਕੋਈ ਰਸਮੀ ਸਿਖਲਾਈ ਨਹੀਂ ਲਈ ਸੀ। ਅਦਾਕਾਰ ਵਜੋਂ ਆਪਣੀ ਪਹਿਲੀ ਫਿਲਮ 'ਟੇਕ ਆਫ' ਦੀ ਰਿਹਰਸਲ ਦੌਰਾਨ ਉਹ ਜ਼ਖਮੀ ਹੋ ਗਿਆ। ਕਾਜ਼ੀ ਉਸ ਵੇਲੇ ਗਣੇਸ਼ ਆਚਾਰੀਆ ਸਟੂਡੀਓਜ਼ ਵਿਖੇ ਪ੍ਰੈਕਟਿਸ ਕਰ ਰਿਹਾ ਸੀ ਜਦੋਂ ਉਹ ਸੈੱਟ ਉਤੇ ਡਿਗਣ ਕਾਰਨ ਉਸ ਦੀ ਗਰਦਨ ਨੂੰ ਸੱਟ ਲੱਗ ਗਈ।<ref>{{Cite web |title=Fame Gurukul winner Qazi Tauqeer hospitalised &#124; Bollywood News Movies |url=http://bollywood.nkut.com/fame-gurukul-winner-qazi-tauqeer-hospitalised/#sthash.58Kp6JvC.dpuf |url-status=dead |archive-url=https://web.archive.org/web/20131217224037/http://bollywood.nkut.com/fame-gurukul-winner-qazi-tauqeer-hospitalised/ |archive-date=17 December 2013 |access-date=17 December 2013}}</ref> == ਪਰਿਵਾਰ == ਕਾਜ਼ੀ ਦੇ ਪਿਤਾ ਇੱਕ ਵਕੀਲ ਸਨ ਅਤੇ ਬਾਅਦ ਵਿੱਚ, ਉਨ੍ਹਾਂ ਦਾ ਰੁਝਾਨ ਸੂਫ਼ੀਵਾਦ ਵੱਲ ਬਦਲ ਗਿਆ। ਉਹ ਕਸ਼ਮੀਰ, ਮੁੰਬਈ, ਦਿੱਲੀ ਅਤੇ ਦੁਬਈ ਵਿੱਚ ਰਹਿੰਦਾ ਹੈ। ਉਸ ਦੀ ਮਾਂ ਇੱਕ ਅਧਿਆਪਕ ਸੀ, ਉਸ ਨੇ ਨੌਕਰੀ ਤੋਂ ਛੇਤੀ ਰਿਟਾਇਰਮੈਂਟ ਲੈ ਲਈ ਅਤੇ ਉਸ ਦਾ ਚਾਚਾ ਕਾਜ਼ੀ ਰਫੀ ਇੱਕ ਕਸ਼ਮੀਰੀ ਗਾਇਕ ਸੀ। ਉਸ ਦਾ ਭਰਾ ਕਾਜ਼ੀ ਤੌਸੀਫ਼ ਇੱਕ ਉੱਦਮੀ ਹੈ ਜੋ ਮੁੰਬਈ ਵਿੱਚ ਪੈਦਾ ਹੋਇਆ ਅਤੇ ਵੱਡਾ ਹੋਇਆ। ਉਹ ਕਾਜ਼ੀ ਦਾ ਜੁੜਵਾ ਭਰਾ ਹੈ। == ਡਿਸਕੋਗ੍ਰਾਫ਼ੀ == === ਐਲਬਮਾਂ === {| class="wikitable" ! align="left" |ਐਲਬਮ ਜਾਣਕਾਰੀ ! align="left" |ਅਧਿਕਾਰਤ ਸਿੰਗਲਜ਼ |- | align="left" |'''ਯੇ ਪਲ'''<br />{{Small|(as Yeh Pal)}} * ਰਿਲੀਜ਼ ਮਿਤੀ: 1 ਜਨਵਰੀ 2006 (ਭਾਰਤ) {{Small|(India)}} * ਲੇਬਲ: ਸੋਨੀ BMG * ਪੀਕ ਇੰਡੀਆ ਬਿਲਬੋਰਡ: 1 * ਭਾਰਤ ਵਿੱਚ ਵਿਕਰੀ: 2,354,353 * ਆਰਆਈਏਏ ਪ੍ਰਮਾਣੀਕਰਣ: 2 × ਪਲੈਟੀਨਮ | align="left" | * 2005: "ਯੇ ਪਾਲ" * 2005: "ਕਾਰੂ ਕਿਆ" * 2005: "ਹੀਰੋ" * 2005: "ਮੇਰੀ ਮਹਿਬੂਬ" * 2005: "ਯੇ ਪਾਲ-ਰੀਮਿਕਸ" * 2005: "ਮਾਧਮ ਸੀ ਚੰਦਾਨੀ" * 2005: "ਕਹਕਾਸ਼ਾਨ" ਹਾ |} == ਟੈਲੀਵਿਜਨ 'ਤੇ ਕੰਮ == {| class="wikitable" !ਸਾਲ. !ਸਿਰਲੇਖ |- |2005 |''ਫ਼ੇਮ ਗੁਰੂਕੁਲ'' |- |2009 |''ਸਰਕਾਰ ਦੀ ਦੁਨੀਆ'' |- |2026 |''ਬਿੱਗ ਬੌਸ ਸੀਜ਼ਨ 20'' |} ਉਸ ਨੇ ਉਸ ਸਮੇਂ ਦੇ ਰਿਐਲਿਟੀ ਸ਼ੋਅ ਵਿੱਚ ਸਭ ਤੋਂ ਵੱਧ ਵੋਟਾਂ ਪ੍ਰਾਪਤ ਕਰਨ ਦਾ ਰਿਕਾਰਡ ਬਣਾਇਆ ਅਤੇ ਭਾਰਤੀ ਜਨਤਾ ਦੁਆਰਾ ਲਗਾਤਾਰ ਉਸ ਨੂੰ ਸ਼ੋਅ ਤੋਂ ਬਾਹਰ ਹੋਣ ਤੋਂ ਬਚਾਇਆ ਜਾਂਦਾ ਰਿਹਾ ਸੀ। ਉਸ ਦੀ ਦਿੱਖ ਅਤੇ ਇਮਾਨਦਾਰੀ ਨੇ ਉਸ ਨੂੰ ਟੈਲੀਵਿਜ਼ਨ 'ਤੇ ਆਪਣੀ ਸ਼ੁਰੂਆਤੀ ਪ੍ਰਸਿੱਧੀ ਦਿਵਾਈ। == ਫ਼ਿਲਮੋਗ੍ਰਾਫ਼ੀ == {| class="wikitable" !ਸਾਲ. !ਸਿਰਲੇਖ !ਭੂਮਿਕਾ |- |2009 |''ਟੇਕ ਆਫ਼'' | |- |2015 |<nowiki><i id="mwew">ਫੈਂਟਮ</i></nowiki> |"ਅਫਗਾਨ ਜਲੇਬੀ" ਗੀਤ ਵਿੱਚ ਮਹਿਮਾਨ ਦੀ ਪੇਸ਼ਕਾਰੀ |} == ਹਵਾਲੇ == <templatestyles src="Reflist/styles.css" />{{Reflist}} [[ਸ਼੍ਰੇਣੀ:ਜ਼ਿੰਦਾ ਲੋਕ]] [[ਸ਼੍ਰੇਣੀ:Articles with hCards]] [[ਸ਼੍ਰੇਣੀ:ਸੰਖੇਪ ਜਾਣਕਾਰੀ ਵਿਕੀਡਾਟਾ ਤੋਂ ਵੱਖਰੀ ਹੈ]] [[ਸ਼੍ਰੇਣੀ:ਸੰਖੇਪ ਜਾਣਕਾਰੀ ਵਾਲੇ ਲੇਖ]] 9tpu7ygy0nvpf05x7n3qvli9oqlm640 846602 846601 2026-09-20T05:25:47Z Gaurav Jhammat 7070 "[[:en:Special:Redirect/revision/1375503136|Qazi Touqeer]]" ਸਫ਼ੇ ਦਾ ਤਰਜਮਾ ਕਰਕੇ ਬਣਾਇਆ ਗਿਆ 846602 wikitext text/x-wiki '''ਕਾਜ਼ੀ ਤੌਕੀਰ''' ਇੱਕ ਭਾਰਤੀ ਗਾਇਕ ਹੈ, ਜਿਸ ਨੇ ਸਾਂਝੇ ਤੌਰ 'ਤੇ [[ਰੂਪਰੇਖਾ ਬੈਨਰਜੀ]] ਦੇ ਨਾਲ ਸ਼ੋਅ [[ਫ਼ੇਮ ਗੁਰੂਕੁਲ|ਫੇਮ ਗੁਰੂਕੁਲ]] ਜਿੱਤਿਆ।<ref name="TOI">{{Cite news|url=https://timesofindia.indiatimes.com/tv/news/hindi/Move-over-HrithikQazis-here/articleshow/2569287.cms|title=Move over Hrithik, Qazi's here! - Times of India|last=Olivera|first=Roshni K.|date=26 November 2007|work=The Times of India|access-date=3 November 2020|language=en}}</ref> ਉਹ [[ਕਸ਼ਮੀਰੀ ਭਾਸ਼ਾ|ਕਸ਼ਮੀਰੀ]], [[ਹਿੰਦੀ ਭਾਸ਼ਾ|ਹਿੰਦੀ]] ਅਤੇ [[ਉਰਦੂ]] ਭਾਸ਼ਾਵਾਂ ਵਿੱਚ ਗਾਉਂਦਾ ਹੈ। 20 ਅਕਤੂਬਰ 2005 ਨੂੰ ਉਹ [[ਰੂਪਰੇਖਾ ਬੈਨਰਜੀ]] ਦੇ ਨਾਲ ਸਾਂਝੇ ਤੌਰ 'ਤੇ [[ਫ਼ੇਮ ਗੁਰੂਕੁਲ]] ਸ਼ੋਅ ਜਿੱਤਣ ਵਿੱਚ ਕਾਮਯਾਬ ਰਹੇ। ਇਹ ਸ਼ੋਅ ਫੇਮ ਅਕੈਡਮੀ ਸ਼ੋਅ ਦਾ ਭਾਰਤੀ ਸੰਸਕਰਨ ਸੀ। ਤਤਕਾਲੀ [[ਭਾਰਤ ਦਾ ਰਾਸ਼ਟਰਪਤੀ|ਭਾਰਤ ਦੇ ਰਾਸ਼ਟਰਪਤੀ]] ਨੇ ਕਾਜ਼ੀ ਤੌਕੀਰ ਦੀ ਜਿੱਤ ਤੋਂ ਬਾਅਦ, ਉਸਨੂੰ ਕਸ਼ਮੀਰ ਦੀ ਧਰੋਹਰ ਐਲਾਨ ਦਿੱਤਾ। ਕਾਜ਼ੀ ਦੀ ਇਸ ਸਫਲਤਾ ਤੋਂ ਬਾਅਦ, ਕਸ਼ਮੀਰੀ ਨੌਜਵਾਨਾਂ ਦੀ ਇੱਕ ਵੱਡੀ ਗਿਣਤੀ ਨੇ ''ਇੰਡੀਅਨ ਆਈਡਲ'' ਸ਼ੋਅ ਵਿੱਚ ਆਡੀਸ਼ਨ ਦੇਣੇ ਸ਼ੁਰੂ ਕਰ ਦਿੱਤੇ, ਜੋ[[ਕਸ਼ਮੀਰ|ਕਸ਼ਮੀਰ ਘਾਟੀ]] ਦੇ ਇੱਕ ਸ਼ਹਿਰ [[ਸ੍ਰੀਨਗਰ]] ਵਿੱਚ ਆਯੋਜਿਤ ਕੀਤੇ ਗਏ ਸਨ।<ref name="BBC">{{Cite news|url=https://news.bbc.co.uk/2/hi/south_asia/6382051.stm|title=Indian Idol creates Kashmir stir|last=Altaf Hussain|date=21 February 2007|access-date=2 December 2010|publisher=[[British Broadcasting Corporation]]}}</ref> ਉਨ੍ਹਾਂ ਨੇ 2005 ਦੇ ਵਰ੍ਹੇ ਦੇ ਅਖੀਰ ਵਿੱਚ [[ਰੂਪਰੇਖਾ ਬੈਨਰਜੀ]] ਨਾਲ ਇੱਕ ਐਲਬਮ ਜਾਰੀ ਕੀਤੀ। [[ਫ਼ੇਮ ਗੁਰੂਕੁਲ]] ਤੋਂ ਪਹਿਲਾਂ ਕਾਜ਼ੀ ਨੇ ਸੰਗੀਤ ਸੰਬੰਧੀ ਕੋਈ ਰਸਮੀ ਸਿਖਲਾਈ ਨਹੀਂ ਲਈ ਸੀ। ਅਦਾਕਾਰ ਵਜੋਂ ਆਪਣੀ ਪਹਿਲੀ ਫਿਲਮ 'ਟੇਕ ਆਫ' ਦੀ ਰਿਹਰਸਲ ਦੌਰਾਨ ਉਹ ਜ਼ਖਮੀ ਹੋ ਗਿਆ। ਕਾਜ਼ੀ ਉਸ ਵੇਲੇ ਗਣੇਸ਼ ਆਚਾਰੀਆ ਸਟੂਡੀਓਜ਼ ਵਿਖੇ ਪ੍ਰੈਕਟਿਸ ਕਰ ਰਿਹਾ ਸੀ ਜਦੋਂ ਉਹ ਸੈੱਟ ਉਤੇ ਡਿਗਣ ਕਾਰਨ ਉਸ ਦੀ ਗਰਦਨ ਨੂੰ ਸੱਟ ਲੱਗ ਗਈ।<ref>{{Cite web |title=Fame Gurukul winner Qazi Tauqeer hospitalised &#124; Bollywood News Movies |url=http://bollywood.nkut.com/fame-gurukul-winner-qazi-tauqeer-hospitalised/#sthash.58Kp6JvC.dpuf |url-status=dead |archive-url=https://web.archive.org/web/20131217224037/http://bollywood.nkut.com/fame-gurukul-winner-qazi-tauqeer-hospitalised/ |archive-date=17 December 2013 |access-date=17 December 2013}}</ref> == ਪਰਿਵਾਰ == ਕਾਜ਼ੀ ਦੇ ਪਿਤਾ ਇੱਕ ਵਕੀਲ ਸਨ ਅਤੇ ਬਾਅਦ ਵਿੱਚ, ਉਨ੍ਹਾਂ ਦਾ ਰੁਝਾਨ ਸੂਫ਼ੀਵਾਦ ਵੱਲ ਬਦਲ ਗਿਆ। ਉਹ ਕਸ਼ਮੀਰ, ਮੁੰਬਈ, ਦਿੱਲੀ ਅਤੇ ਦੁਬਈ ਵਿੱਚ ਰਹਿੰਦਾ ਹੈ। ਉਸ ਦੀ ਮਾਂ ਇੱਕ ਅਧਿਆਪਕ ਸੀ, ਉਸ ਨੇ ਨੌਕਰੀ ਤੋਂ ਛੇਤੀ ਰਿਟਾਇਰਮੈਂਟ ਲੈ ਲਈ ਅਤੇ ਉਸ ਦਾ ਚਾਚਾ ਕਾਜ਼ੀ ਰਫੀ ਇੱਕ ਕਸ਼ਮੀਰੀ ਗਾਇਕ ਸੀ। ਉਸ ਦਾ ਭਰਾ ਕਾਜ਼ੀ ਤੌਸੀਫ਼ ਇੱਕ ਉੱਦਮੀ ਹੈ ਜੋ ਮੁੰਬਈ ਵਿੱਚ ਪੈਦਾ ਹੋਇਆ ਅਤੇ ਵੱਡਾ ਹੋਇਆ। ਉਹ ਕਾਜ਼ੀ ਦਾ ਜੁੜਵਾ ਭਰਾ ਹੈ। == ਡਿਸਕੋਗ੍ਰਾਫ਼ੀ == === ਐਲਬਮਾਂ === {| class="wikitable" ! align="left" |ਐਲਬਮ ਜਾਣਕਾਰੀ ! align="left" |ਅਧਿਕਾਰਤ ਸਿੰਗਲਜ਼ |- | align="left" |'''ਯੇ ਪਲ'''<br />{{Small|(as Yeh Pal)}} * ਰਿਲੀਜ਼ ਮਿਤੀ: 1 ਜਨਵਰੀ 2006 (ਭਾਰਤ) {{Small|(India)}} * ਲੇਬਲ: ਸੋਨੀ BMG * ਪੀਕ ਇੰਡੀਆ ਬਿਲਬੋਰਡ: 1 * ਭਾਰਤ ਵਿੱਚ ਵਿਕਰੀ: 2,354,353 * ਆਰਆਈਏਏ ਪ੍ਰਮਾਣੀਕਰਣ: 2 × ਪਲੈਟੀਨਮ | align="left" | * 2005: "ਯੇ ਪਾਲ" * 2005: "ਕਾਰੂ ਕਿਆ" * 2005: "ਹੀਰੋ" * 2005: "ਮੇਰੀ ਮਹਿਬੂਬ" * 2005: "ਯੇ ਪਾਲ-ਰੀਮਿਕਸ" * 2005: "ਮਾਧਮ ਸੀ ਚੰਦਾਨੀ" * 2005: "ਕਹਕਾਸ਼ਾਨ" ਹਾ |} == ਟੈਲੀਵਿਜਨ 'ਤੇ ਕੰਮ == {| class="wikitable" !ਸਾਲ. !ਸਿਰਲੇਖ |- |2005 |''ਫ਼ੇਮ ਗੁਰੂਕੁਲ'' |- |2009 |''ਸਰਕਾਰ ਦੀ ਦੁਨੀਆ'' |- |2026 |''ਬਿੱਗ ਬੌਸ ਸੀਜ਼ਨ 20'' |} ਉਸ ਨੇ ਉਸ ਸਮੇਂ ਦੇ ਰਿਐਲਿਟੀ ਸ਼ੋਅ ਵਿੱਚ ਸਭ ਤੋਂ ਵੱਧ ਵੋਟਾਂ ਪ੍ਰਾਪਤ ਕਰਨ ਦਾ ਰਿਕਾਰਡ ਬਣਾਇਆ ਅਤੇ ਭਾਰਤੀ ਜਨਤਾ ਦੁਆਰਾ ਲਗਾਤਾਰ ਉਸ ਨੂੰ ਸ਼ੋਅ ਤੋਂ ਬਾਹਰ ਹੋਣ ਤੋਂ ਬਚਾਇਆ ਜਾਂਦਾ ਰਿਹਾ ਸੀ। ਉਸ ਦੀ ਦਿੱਖ ਅਤੇ ਇਮਾਨਦਾਰੀ ਨੇ ਉਸ ਨੂੰ ਟੈਲੀਵਿਜ਼ਨ 'ਤੇ ਆਪਣੀ ਸ਼ੁਰੂਆਤੀ ਪ੍ਰਸਿੱਧੀ ਦਿਵਾਈ। == ਫ਼ਿਲਮੋਗ੍ਰਾਫ਼ੀ == {| class="wikitable" !ਸਾਲ. !ਸਿਰਲੇਖ !ਭੂਮਿਕਾ |- |2009 |''ਟੇਕ ਆਫ਼'' | |- |2015 |<nowiki><i id="mwew">ਫੈਂਟਮ</i></nowiki> |"ਅਫਗਾਨ ਜਲੇਬੀ" ਗੀਤ ਵਿੱਚ ਮਹਿਮਾਨ ਦੀ ਪੇਸ਼ਕਾਰੀ |} == ਹਵਾਲੇ == <templatestyles src="Reflist/styles.css" />{{Reflist}} == ਬਾਹਰੀ ਲਿੰਕ == * [https://web.archive.org/web/20060117040637/http://www.indiaglitz.com/channels/hindi/albumreview/3017.html ਕਾਜ਼ੀ ਤੌਕੀਰ ਅਤੇ ਰੁਪਰੇਖਾ ਬੈਨਰਜੀ ਦੀ ਪਹਿਲੀ ਐਲਬਮ ਦੀ ਸਮੀਖਿਆ: ਜੋੜੀ ਨੰਬਰ 1] * [https://web.archive.org/web/20060110132544/http://img278.imageshack.us/img278/9019/130e92c8b0dcad7a4752529c5cfeb3.jpg ਕਾਜ਼ੀ ਤੌਕੀਰ ਦੀ ਤਸਵੀਰ] [[ਸ਼੍ਰੇਣੀ:ਜ਼ਿੰਦਾ ਲੋਕ]] [[ਸ਼੍ਰੇਣੀ:Articles with hCards]] [[ਸ਼੍ਰੇਣੀ:ਸੰਖੇਪ ਜਾਣਕਾਰੀ ਵਿਕੀਡਾਟਾ ਤੋਂ ਵੱਖਰੀ ਹੈ]] [[ਸ਼੍ਰੇਣੀ:ਸੰਖੇਪ ਜਾਣਕਾਰੀ ਵਾਲੇ ਲੇਖ]] 2kps945jkl6u0p685obw2n50696i7n4 846603 846602 2026-09-20T05:27:41Z Gaurav Jhammat 7070 /* ਐਲਬਮਾਂ */ 846603 wikitext text/x-wiki '''ਕਾਜ਼ੀ ਤੌਕੀਰ''' ਇੱਕ ਭਾਰਤੀ ਗਾਇਕ ਹੈ, ਜਿਸ ਨੇ ਸਾਂਝੇ ਤੌਰ 'ਤੇ [[ਰੂਪਰੇਖਾ ਬੈਨਰਜੀ]] ਦੇ ਨਾਲ ਸ਼ੋਅ [[ਫ਼ੇਮ ਗੁਰੂਕੁਲ|ਫੇਮ ਗੁਰੂਕੁਲ]] ਜਿੱਤਿਆ।<ref name="TOI">{{Cite news|url=https://timesofindia.indiatimes.com/tv/news/hindi/Move-over-HrithikQazis-here/articleshow/2569287.cms|title=Move over Hrithik, Qazi's here! - Times of India|last=Olivera|first=Roshni K.|date=26 November 2007|work=The Times of India|access-date=3 November 2020|language=en}}</ref> ਉਹ [[ਕਸ਼ਮੀਰੀ ਭਾਸ਼ਾ|ਕਸ਼ਮੀਰੀ]], [[ਹਿੰਦੀ ਭਾਸ਼ਾ|ਹਿੰਦੀ]] ਅਤੇ [[ਉਰਦੂ]] ਭਾਸ਼ਾਵਾਂ ਵਿੱਚ ਗਾਉਂਦਾ ਹੈ। 20 ਅਕਤੂਬਰ 2005 ਨੂੰ ਉਹ [[ਰੂਪਰੇਖਾ ਬੈਨਰਜੀ]] ਦੇ ਨਾਲ ਸਾਂਝੇ ਤੌਰ 'ਤੇ [[ਫ਼ੇਮ ਗੁਰੂਕੁਲ]] ਸ਼ੋਅ ਜਿੱਤਣ ਵਿੱਚ ਕਾਮਯਾਬ ਰਹੇ। ਇਹ ਸ਼ੋਅ ਫੇਮ ਅਕੈਡਮੀ ਸ਼ੋਅ ਦਾ ਭਾਰਤੀ ਸੰਸਕਰਨ ਸੀ। ਤਤਕਾਲੀ [[ਭਾਰਤ ਦਾ ਰਾਸ਼ਟਰਪਤੀ|ਭਾਰਤ ਦੇ ਰਾਸ਼ਟਰਪਤੀ]] ਨੇ ਕਾਜ਼ੀ ਤੌਕੀਰ ਦੀ ਜਿੱਤ ਤੋਂ ਬਾਅਦ, ਉਸਨੂੰ ਕਸ਼ਮੀਰ ਦੀ ਧਰੋਹਰ ਐਲਾਨ ਦਿੱਤਾ। ਕਾਜ਼ੀ ਦੀ ਇਸ ਸਫਲਤਾ ਤੋਂ ਬਾਅਦ, ਕਸ਼ਮੀਰੀ ਨੌਜਵਾਨਾਂ ਦੀ ਇੱਕ ਵੱਡੀ ਗਿਣਤੀ ਨੇ ''ਇੰਡੀਅਨ ਆਈਡਲ'' ਸ਼ੋਅ ਵਿੱਚ ਆਡੀਸ਼ਨ ਦੇਣੇ ਸ਼ੁਰੂ ਕਰ ਦਿੱਤੇ, ਜੋ[[ਕਸ਼ਮੀਰ|ਕਸ਼ਮੀਰ ਘਾਟੀ]] ਦੇ ਇੱਕ ਸ਼ਹਿਰ [[ਸ੍ਰੀਨਗਰ]] ਵਿੱਚ ਆਯੋਜਿਤ ਕੀਤੇ ਗਏ ਸਨ।<ref name="BBC">{{Cite news|url=https://news.bbc.co.uk/2/hi/south_asia/6382051.stm|title=Indian Idol creates Kashmir stir|last=Altaf Hussain|date=21 February 2007|access-date=2 December 2010|publisher=[[British Broadcasting Corporation]]}}</ref> ਉਨ੍ਹਾਂ ਨੇ 2005 ਦੇ ਵਰ੍ਹੇ ਦੇ ਅਖੀਰ ਵਿੱਚ [[ਰੂਪਰੇਖਾ ਬੈਨਰਜੀ]] ਨਾਲ ਇੱਕ ਐਲਬਮ ਜਾਰੀ ਕੀਤੀ। [[ਫ਼ੇਮ ਗੁਰੂਕੁਲ]] ਤੋਂ ਪਹਿਲਾਂ ਕਾਜ਼ੀ ਨੇ ਸੰਗੀਤ ਸੰਬੰਧੀ ਕੋਈ ਰਸਮੀ ਸਿਖਲਾਈ ਨਹੀਂ ਲਈ ਸੀ। ਅਦਾਕਾਰ ਵਜੋਂ ਆਪਣੀ ਪਹਿਲੀ ਫਿਲਮ 'ਟੇਕ ਆਫ' ਦੀ ਰਿਹਰਸਲ ਦੌਰਾਨ ਉਹ ਜ਼ਖਮੀ ਹੋ ਗਿਆ। ਕਾਜ਼ੀ ਉਸ ਵੇਲੇ ਗਣੇਸ਼ ਆਚਾਰੀਆ ਸਟੂਡੀਓਜ਼ ਵਿਖੇ ਪ੍ਰੈਕਟਿਸ ਕਰ ਰਿਹਾ ਸੀ ਜਦੋਂ ਉਹ ਸੈੱਟ ਉਤੇ ਡਿਗਣ ਕਾਰਨ ਉਸ ਦੀ ਗਰਦਨ ਨੂੰ ਸੱਟ ਲੱਗ ਗਈ।<ref>{{Cite web |title=Fame Gurukul winner Qazi Tauqeer hospitalised &#124; Bollywood News Movies |url=http://bollywood.nkut.com/fame-gurukul-winner-qazi-tauqeer-hospitalised/#sthash.58Kp6JvC.dpuf |url-status=dead |archive-url=https://web.archive.org/web/20131217224037/http://bollywood.nkut.com/fame-gurukul-winner-qazi-tauqeer-hospitalised/ |archive-date=17 December 2013 |access-date=17 December 2013}}</ref> == ਪਰਿਵਾਰ == ਕਾਜ਼ੀ ਦੇ ਪਿਤਾ ਇੱਕ ਵਕੀਲ ਸਨ ਅਤੇ ਬਾਅਦ ਵਿੱਚ, ਉਨ੍ਹਾਂ ਦਾ ਰੁਝਾਨ ਸੂਫ਼ੀਵਾਦ ਵੱਲ ਬਦਲ ਗਿਆ। ਉਹ ਕਸ਼ਮੀਰ, ਮੁੰਬਈ, ਦਿੱਲੀ ਅਤੇ ਦੁਬਈ ਵਿੱਚ ਰਹਿੰਦਾ ਹੈ। ਉਸ ਦੀ ਮਾਂ ਇੱਕ ਅਧਿਆਪਕ ਸੀ, ਉਸ ਨੇ ਨੌਕਰੀ ਤੋਂ ਛੇਤੀ ਰਿਟਾਇਰਮੈਂਟ ਲੈ ਲਈ ਅਤੇ ਉਸ ਦਾ ਚਾਚਾ ਕਾਜ਼ੀ ਰਫੀ ਇੱਕ ਕਸ਼ਮੀਰੀ ਗਾਇਕ ਸੀ। ਉਸ ਦਾ ਭਰਾ ਕਾਜ਼ੀ ਤੌਸੀਫ਼ ਇੱਕ ਉੱਦਮੀ ਹੈ ਜੋ ਮੁੰਬਈ ਵਿੱਚ ਪੈਦਾ ਹੋਇਆ ਅਤੇ ਵੱਡਾ ਹੋਇਆ। ਉਹ ਕਾਜ਼ੀ ਦਾ ਜੁੜਵਾ ਭਰਾ ਹੈ। == ਡਿਸਕੋਗ੍ਰਾਫ਼ੀ == === ਐਲਬਮਾਂ === {| class="wikitable" ! align="left" |ਐਲਬਮ ਜਾਣਕਾਰੀ ! align="left" |ਅਧਿਕਾਰਤ ਸਿੰਗਲਜ਼ |- | align="left" |'''ਯੇ ਪਲ'''<br />{{Small|(as Yeh Pal)}} * ਰਿਲੀਜ਼ ਮਿਤੀ: 1 ਜਨਵਰੀ 2006 (ਭਾਰਤ) {{Small|(India)}} * ਲੇਬਲ: ਸੋਨੀ BMG * ਪੀਕ ਇੰਡੀਆ ਬਿਲਬੋਰਡ: 1 * ਭਾਰਤ ਵਿੱਚ ਵਿਕਰੀ: 2,354,353 * ਆਰਆਈਏਏ ਪ੍ਰਮਾਣੀਕਰਣ: 2 × ਪਲੈਟੀਨਮ | align="left" | * 2005: "ਯੇ ਪਲ" * 2005: "ਕਰੂੰ ਕਿਆ" * 2005: "ਹੀਰੋ" * 2005: "ਮੇਰੇ ਮਹਿਬੂਬ" * 2005: "ਯੇ ਪਲ-ਰੀਮਿਕਸ" * 2005: "ਮਧਮ ਸੀ ਚਾਂਦਨੀ" * 2005: "ਕਹਿਕਸ਼ਾਂ" |} == ਟੈਲੀਵਿਜਨ 'ਤੇ ਕੰਮ == {| class="wikitable" !ਸਾਲ. !ਸਿਰਲੇਖ |- |2005 |''ਫ਼ੇਮ ਗੁਰੂਕੁਲ'' |- |2009 |''ਸਰਕਾਰ ਦੀ ਦੁਨੀਆ'' |- |2026 |''ਬਿੱਗ ਬੌਸ ਸੀਜ਼ਨ 20'' |} ਉਸ ਨੇ ਉਸ ਸਮੇਂ ਦੇ ਰਿਐਲਿਟੀ ਸ਼ੋਅ ਵਿੱਚ ਸਭ ਤੋਂ ਵੱਧ ਵੋਟਾਂ ਪ੍ਰਾਪਤ ਕਰਨ ਦਾ ਰਿਕਾਰਡ ਬਣਾਇਆ ਅਤੇ ਭਾਰਤੀ ਜਨਤਾ ਦੁਆਰਾ ਲਗਾਤਾਰ ਉਸ ਨੂੰ ਸ਼ੋਅ ਤੋਂ ਬਾਹਰ ਹੋਣ ਤੋਂ ਬਚਾਇਆ ਜਾਂਦਾ ਰਿਹਾ ਸੀ। ਉਸ ਦੀ ਦਿੱਖ ਅਤੇ ਇਮਾਨਦਾਰੀ ਨੇ ਉਸ ਨੂੰ ਟੈਲੀਵਿਜ਼ਨ 'ਤੇ ਆਪਣੀ ਸ਼ੁਰੂਆਤੀ ਪ੍ਰਸਿੱਧੀ ਦਿਵਾਈ। == ਫ਼ਿਲਮੋਗ੍ਰਾਫ਼ੀ == {| class="wikitable" !ਸਾਲ. !ਸਿਰਲੇਖ !ਭੂਮਿਕਾ |- |2009 |''ਟੇਕ ਆਫ਼'' | |- |2015 |<nowiki><i id="mwew">ਫੈਂਟਮ</i></nowiki> |"ਅਫਗਾਨ ਜਲੇਬੀ" ਗੀਤ ਵਿੱਚ ਮਹਿਮਾਨ ਦੀ ਪੇਸ਼ਕਾਰੀ |} == ਹਵਾਲੇ == <templatestyles src="Reflist/styles.css" />{{Reflist}} == ਬਾਹਰੀ ਲਿੰਕ == * [https://web.archive.org/web/20060117040637/http://www.indiaglitz.com/channels/hindi/albumreview/3017.html ਕਾਜ਼ੀ ਤੌਕੀਰ ਅਤੇ ਰੁਪਰੇਖਾ ਬੈਨਰਜੀ ਦੀ ਪਹਿਲੀ ਐਲਬਮ ਦੀ ਸਮੀਖਿਆ: ਜੋੜੀ ਨੰਬਰ 1] * [https://web.archive.org/web/20060110132544/http://img278.imageshack.us/img278/9019/130e92c8b0dcad7a4752529c5cfeb3.jpg ਕਾਜ਼ੀ ਤੌਕੀਰ ਦੀ ਤਸਵੀਰ] [[ਸ਼੍ਰੇਣੀ:ਜ਼ਿੰਦਾ ਲੋਕ]] [[ਸ਼੍ਰੇਣੀ:Articles with hCards]] [[ਸ਼੍ਰੇਣੀ:ਸੰਖੇਪ ਜਾਣਕਾਰੀ ਵਿਕੀਡਾਟਾ ਤੋਂ ਵੱਖਰੀ ਹੈ]] [[ਸ਼੍ਰੇਣੀ:ਸੰਖੇਪ ਜਾਣਕਾਰੀ ਵਾਲੇ ਲੇਖ]] fspfukpn61wkn4v77vkp296bc1b3ygl 846604 846603 2026-09-20T05:28:45Z Gaurav Jhammat 7070 added [[Category:ਗਾਇਕ]] using [[WP:HC|HotCat]] 846604 wikitext text/x-wiki '''ਕਾਜ਼ੀ ਤੌਕੀਰ''' ਇੱਕ ਭਾਰਤੀ ਗਾਇਕ ਹੈ, ਜਿਸ ਨੇ ਸਾਂਝੇ ਤੌਰ 'ਤੇ [[ਰੂਪਰੇਖਾ ਬੈਨਰਜੀ]] ਦੇ ਨਾਲ ਸ਼ੋਅ [[ਫ਼ੇਮ ਗੁਰੂਕੁਲ|ਫੇਮ ਗੁਰੂਕੁਲ]] ਜਿੱਤਿਆ।<ref name="TOI">{{Cite news|url=https://timesofindia.indiatimes.com/tv/news/hindi/Move-over-HrithikQazis-here/articleshow/2569287.cms|title=Move over Hrithik, Qazi's here! - Times of India|last=Olivera|first=Roshni K.|date=26 November 2007|work=The Times of India|access-date=3 November 2020|language=en}}</ref> ਉਹ [[ਕਸ਼ਮੀਰੀ ਭਾਸ਼ਾ|ਕਸ਼ਮੀਰੀ]], [[ਹਿੰਦੀ ਭਾਸ਼ਾ|ਹਿੰਦੀ]] ਅਤੇ [[ਉਰਦੂ]] ਭਾਸ਼ਾਵਾਂ ਵਿੱਚ ਗਾਉਂਦਾ ਹੈ। 20 ਅਕਤੂਬਰ 2005 ਨੂੰ ਉਹ [[ਰੂਪਰੇਖਾ ਬੈਨਰਜੀ]] ਦੇ ਨਾਲ ਸਾਂਝੇ ਤੌਰ 'ਤੇ [[ਫ਼ੇਮ ਗੁਰੂਕੁਲ]] ਸ਼ੋਅ ਜਿੱਤਣ ਵਿੱਚ ਕਾਮਯਾਬ ਰਹੇ। ਇਹ ਸ਼ੋਅ ਫੇਮ ਅਕੈਡਮੀ ਸ਼ੋਅ ਦਾ ਭਾਰਤੀ ਸੰਸਕਰਨ ਸੀ। ਤਤਕਾਲੀ [[ਭਾਰਤ ਦਾ ਰਾਸ਼ਟਰਪਤੀ|ਭਾਰਤ ਦੇ ਰਾਸ਼ਟਰਪਤੀ]] ਨੇ ਕਾਜ਼ੀ ਤੌਕੀਰ ਦੀ ਜਿੱਤ ਤੋਂ ਬਾਅਦ, ਉਸਨੂੰ ਕਸ਼ਮੀਰ ਦੀ ਧਰੋਹਰ ਐਲਾਨ ਦਿੱਤਾ। ਕਾਜ਼ੀ ਦੀ ਇਸ ਸਫਲਤਾ ਤੋਂ ਬਾਅਦ, ਕਸ਼ਮੀਰੀ ਨੌਜਵਾਨਾਂ ਦੀ ਇੱਕ ਵੱਡੀ ਗਿਣਤੀ ਨੇ ''ਇੰਡੀਅਨ ਆਈਡਲ'' ਸ਼ੋਅ ਵਿੱਚ ਆਡੀਸ਼ਨ ਦੇਣੇ ਸ਼ੁਰੂ ਕਰ ਦਿੱਤੇ, ਜੋ[[ਕਸ਼ਮੀਰ|ਕਸ਼ਮੀਰ ਘਾਟੀ]] ਦੇ ਇੱਕ ਸ਼ਹਿਰ [[ਸ੍ਰੀਨਗਰ]] ਵਿੱਚ ਆਯੋਜਿਤ ਕੀਤੇ ਗਏ ਸਨ।<ref name="BBC">{{Cite news|url=https://news.bbc.co.uk/2/hi/south_asia/6382051.stm|title=Indian Idol creates Kashmir stir|last=Altaf Hussain|date=21 February 2007|access-date=2 December 2010|publisher=[[British Broadcasting Corporation]]}}</ref> ਉਨ੍ਹਾਂ ਨੇ 2005 ਦੇ ਵਰ੍ਹੇ ਦੇ ਅਖੀਰ ਵਿੱਚ [[ਰੂਪਰੇਖਾ ਬੈਨਰਜੀ]] ਨਾਲ ਇੱਕ ਐਲਬਮ ਜਾਰੀ ਕੀਤੀ। [[ਫ਼ੇਮ ਗੁਰੂਕੁਲ]] ਤੋਂ ਪਹਿਲਾਂ ਕਾਜ਼ੀ ਨੇ ਸੰਗੀਤ ਸੰਬੰਧੀ ਕੋਈ ਰਸਮੀ ਸਿਖਲਾਈ ਨਹੀਂ ਲਈ ਸੀ। ਅਦਾਕਾਰ ਵਜੋਂ ਆਪਣੀ ਪਹਿਲੀ ਫਿਲਮ 'ਟੇਕ ਆਫ' ਦੀ ਰਿਹਰਸਲ ਦੌਰਾਨ ਉਹ ਜ਼ਖਮੀ ਹੋ ਗਿਆ। ਕਾਜ਼ੀ ਉਸ ਵੇਲੇ ਗਣੇਸ਼ ਆਚਾਰੀਆ ਸਟੂਡੀਓਜ਼ ਵਿਖੇ ਪ੍ਰੈਕਟਿਸ ਕਰ ਰਿਹਾ ਸੀ ਜਦੋਂ ਉਹ ਸੈੱਟ ਉਤੇ ਡਿਗਣ ਕਾਰਨ ਉਸ ਦੀ ਗਰਦਨ ਨੂੰ ਸੱਟ ਲੱਗ ਗਈ।<ref>{{Cite web |title=Fame Gurukul winner Qazi Tauqeer hospitalised &#124; Bollywood News Movies |url=http://bollywood.nkut.com/fame-gurukul-winner-qazi-tauqeer-hospitalised/#sthash.58Kp6JvC.dpuf |url-status=dead |archive-url=https://web.archive.org/web/20131217224037/http://bollywood.nkut.com/fame-gurukul-winner-qazi-tauqeer-hospitalised/ |archive-date=17 December 2013 |access-date=17 December 2013}}</ref> == ਪਰਿਵਾਰ == ਕਾਜ਼ੀ ਦੇ ਪਿਤਾ ਇੱਕ ਵਕੀਲ ਸਨ ਅਤੇ ਬਾਅਦ ਵਿੱਚ, ਉਨ੍ਹਾਂ ਦਾ ਰੁਝਾਨ ਸੂਫ਼ੀਵਾਦ ਵੱਲ ਬਦਲ ਗਿਆ। ਉਹ ਕਸ਼ਮੀਰ, ਮੁੰਬਈ, ਦਿੱਲੀ ਅਤੇ ਦੁਬਈ ਵਿੱਚ ਰਹਿੰਦਾ ਹੈ। ਉਸ ਦੀ ਮਾਂ ਇੱਕ ਅਧਿਆਪਕ ਸੀ, ਉਸ ਨੇ ਨੌਕਰੀ ਤੋਂ ਛੇਤੀ ਰਿਟਾਇਰਮੈਂਟ ਲੈ ਲਈ ਅਤੇ ਉਸ ਦਾ ਚਾਚਾ ਕਾਜ਼ੀ ਰਫੀ ਇੱਕ ਕਸ਼ਮੀਰੀ ਗਾਇਕ ਸੀ। ਉਸ ਦਾ ਭਰਾ ਕਾਜ਼ੀ ਤੌਸੀਫ਼ ਇੱਕ ਉੱਦਮੀ ਹੈ ਜੋ ਮੁੰਬਈ ਵਿੱਚ ਪੈਦਾ ਹੋਇਆ ਅਤੇ ਵੱਡਾ ਹੋਇਆ। ਉਹ ਕਾਜ਼ੀ ਦਾ ਜੁੜਵਾ ਭਰਾ ਹੈ। == ਡਿਸਕੋਗ੍ਰਾਫ਼ੀ == === ਐਲਬਮਾਂ === {| class="wikitable" ! align="left" |ਐਲਬਮ ਜਾਣਕਾਰੀ ! align="left" |ਅਧਿਕਾਰਤ ਸਿੰਗਲਜ਼ |- | align="left" |'''ਯੇ ਪਲ'''<br />{{Small|(as Yeh Pal)}} * ਰਿਲੀਜ਼ ਮਿਤੀ: 1 ਜਨਵਰੀ 2006 (ਭਾਰਤ) {{Small|(India)}} * ਲੇਬਲ: ਸੋਨੀ BMG * ਪੀਕ ਇੰਡੀਆ ਬਿਲਬੋਰਡ: 1 * ਭਾਰਤ ਵਿੱਚ ਵਿਕਰੀ: 2,354,353 * ਆਰਆਈਏਏ ਪ੍ਰਮਾਣੀਕਰਣ: 2 × ਪਲੈਟੀਨਮ | align="left" | * 2005: "ਯੇ ਪਲ" * 2005: "ਕਰੂੰ ਕਿਆ" * 2005: "ਹੀਰੋ" * 2005: "ਮੇਰੇ ਮਹਿਬੂਬ" * 2005: "ਯੇ ਪਲ-ਰੀਮਿਕਸ" * 2005: "ਮਧਮ ਸੀ ਚਾਂਦਨੀ" * 2005: "ਕਹਿਕਸ਼ਾਂ" |} == ਟੈਲੀਵਿਜਨ 'ਤੇ ਕੰਮ == {| class="wikitable" !ਸਾਲ. !ਸਿਰਲੇਖ |- |2005 |''ਫ਼ੇਮ ਗੁਰੂਕੁਲ'' |- |2009 |''ਸਰਕਾਰ ਦੀ ਦੁਨੀਆ'' |- |2026 |''ਬਿੱਗ ਬੌਸ ਸੀਜ਼ਨ 20'' |} ਉਸ ਨੇ ਉਸ ਸਮੇਂ ਦੇ ਰਿਐਲਿਟੀ ਸ਼ੋਅ ਵਿੱਚ ਸਭ ਤੋਂ ਵੱਧ ਵੋਟਾਂ ਪ੍ਰਾਪਤ ਕਰਨ ਦਾ ਰਿਕਾਰਡ ਬਣਾਇਆ ਅਤੇ ਭਾਰਤੀ ਜਨਤਾ ਦੁਆਰਾ ਲਗਾਤਾਰ ਉਸ ਨੂੰ ਸ਼ੋਅ ਤੋਂ ਬਾਹਰ ਹੋਣ ਤੋਂ ਬਚਾਇਆ ਜਾਂਦਾ ਰਿਹਾ ਸੀ। ਉਸ ਦੀ ਦਿੱਖ ਅਤੇ ਇਮਾਨਦਾਰੀ ਨੇ ਉਸ ਨੂੰ ਟੈਲੀਵਿਜ਼ਨ 'ਤੇ ਆਪਣੀ ਸ਼ੁਰੂਆਤੀ ਪ੍ਰਸਿੱਧੀ ਦਿਵਾਈ। == ਫ਼ਿਲਮੋਗ੍ਰਾਫ਼ੀ == {| class="wikitable" !ਸਾਲ. !ਸਿਰਲੇਖ !ਭੂਮਿਕਾ |- |2009 |''ਟੇਕ ਆਫ਼'' | |- |2015 |<nowiki><i id="mwew">ਫੈਂਟਮ</i></nowiki> |"ਅਫਗਾਨ ਜਲੇਬੀ" ਗੀਤ ਵਿੱਚ ਮਹਿਮਾਨ ਦੀ ਪੇਸ਼ਕਾਰੀ |} == ਹਵਾਲੇ == <templatestyles src="Reflist/styles.css" />{{Reflist}} == ਬਾਹਰੀ ਲਿੰਕ == * [https://web.archive.org/web/20060117040637/http://www.indiaglitz.com/channels/hindi/albumreview/3017.html ਕਾਜ਼ੀ ਤੌਕੀਰ ਅਤੇ ਰੁਪਰੇਖਾ ਬੈਨਰਜੀ ਦੀ ਪਹਿਲੀ ਐਲਬਮ ਦੀ ਸਮੀਖਿਆ: ਜੋੜੀ ਨੰਬਰ 1] * [https://web.archive.org/web/20060110132544/http://img278.imageshack.us/img278/9019/130e92c8b0dcad7a4752529c5cfeb3.jpg ਕਾਜ਼ੀ ਤੌਕੀਰ ਦੀ ਤਸਵੀਰ] [[ਸ਼੍ਰੇਣੀ:ਜ਼ਿੰਦਾ ਲੋਕ]] [[ਸ਼੍ਰੇਣੀ:Articles with hCards]] [[ਸ਼੍ਰੇਣੀ:ਸੰਖੇਪ ਜਾਣਕਾਰੀ ਵਿਕੀਡਾਟਾ ਤੋਂ ਵੱਖਰੀ ਹੈ]] [[ਸ਼੍ਰੇਣੀ:ਸੰਖੇਪ ਜਾਣਕਾਰੀ ਵਾਲੇ ਲੇਖ]] [[ਸ਼੍ਰੇਣੀ:ਗਾਇਕ]] 4lswaeyf9ld0a06wag0onok2q2uls5c 846605 846604 2026-09-20T05:28:58Z Gaurav Jhammat 7070 added [[Category:ਭਾਰਤੀ ਗਾਇਕ]] using [[WP:HC|HotCat]] 846605 wikitext text/x-wiki '''ਕਾਜ਼ੀ ਤੌਕੀਰ''' ਇੱਕ ਭਾਰਤੀ ਗਾਇਕ ਹੈ, ਜਿਸ ਨੇ ਸਾਂਝੇ ਤੌਰ 'ਤੇ [[ਰੂਪਰੇਖਾ ਬੈਨਰਜੀ]] ਦੇ ਨਾਲ ਸ਼ੋਅ [[ਫ਼ੇਮ ਗੁਰੂਕੁਲ|ਫੇਮ ਗੁਰੂਕੁਲ]] ਜਿੱਤਿਆ।<ref name="TOI">{{Cite news|url=https://timesofindia.indiatimes.com/tv/news/hindi/Move-over-HrithikQazis-here/articleshow/2569287.cms|title=Move over Hrithik, Qazi's here! - Times of India|last=Olivera|first=Roshni K.|date=26 November 2007|work=The Times of India|access-date=3 November 2020|language=en}}</ref> ਉਹ [[ਕਸ਼ਮੀਰੀ ਭਾਸ਼ਾ|ਕਸ਼ਮੀਰੀ]], [[ਹਿੰਦੀ ਭਾਸ਼ਾ|ਹਿੰਦੀ]] ਅਤੇ [[ਉਰਦੂ]] ਭਾਸ਼ਾਵਾਂ ਵਿੱਚ ਗਾਉਂਦਾ ਹੈ। 20 ਅਕਤੂਬਰ 2005 ਨੂੰ ਉਹ [[ਰੂਪਰੇਖਾ ਬੈਨਰਜੀ]] ਦੇ ਨਾਲ ਸਾਂਝੇ ਤੌਰ 'ਤੇ [[ਫ਼ੇਮ ਗੁਰੂਕੁਲ]] ਸ਼ੋਅ ਜਿੱਤਣ ਵਿੱਚ ਕਾਮਯਾਬ ਰਹੇ। ਇਹ ਸ਼ੋਅ ਫੇਮ ਅਕੈਡਮੀ ਸ਼ੋਅ ਦਾ ਭਾਰਤੀ ਸੰਸਕਰਨ ਸੀ। ਤਤਕਾਲੀ [[ਭਾਰਤ ਦਾ ਰਾਸ਼ਟਰਪਤੀ|ਭਾਰਤ ਦੇ ਰਾਸ਼ਟਰਪਤੀ]] ਨੇ ਕਾਜ਼ੀ ਤੌਕੀਰ ਦੀ ਜਿੱਤ ਤੋਂ ਬਾਅਦ, ਉਸਨੂੰ ਕਸ਼ਮੀਰ ਦੀ ਧਰੋਹਰ ਐਲਾਨ ਦਿੱਤਾ। ਕਾਜ਼ੀ ਦੀ ਇਸ ਸਫਲਤਾ ਤੋਂ ਬਾਅਦ, ਕਸ਼ਮੀਰੀ ਨੌਜਵਾਨਾਂ ਦੀ ਇੱਕ ਵੱਡੀ ਗਿਣਤੀ ਨੇ ''ਇੰਡੀਅਨ ਆਈਡਲ'' ਸ਼ੋਅ ਵਿੱਚ ਆਡੀਸ਼ਨ ਦੇਣੇ ਸ਼ੁਰੂ ਕਰ ਦਿੱਤੇ, ਜੋ[[ਕਸ਼ਮੀਰ|ਕਸ਼ਮੀਰ ਘਾਟੀ]] ਦੇ ਇੱਕ ਸ਼ਹਿਰ [[ਸ੍ਰੀਨਗਰ]] ਵਿੱਚ ਆਯੋਜਿਤ ਕੀਤੇ ਗਏ ਸਨ।<ref name="BBC">{{Cite news|url=https://news.bbc.co.uk/2/hi/south_asia/6382051.stm|title=Indian Idol creates Kashmir stir|last=Altaf Hussain|date=21 February 2007|access-date=2 December 2010|publisher=[[British Broadcasting Corporation]]}}</ref> ਉਨ੍ਹਾਂ ਨੇ 2005 ਦੇ ਵਰ੍ਹੇ ਦੇ ਅਖੀਰ ਵਿੱਚ [[ਰੂਪਰੇਖਾ ਬੈਨਰਜੀ]] ਨਾਲ ਇੱਕ ਐਲਬਮ ਜਾਰੀ ਕੀਤੀ। [[ਫ਼ੇਮ ਗੁਰੂਕੁਲ]] ਤੋਂ ਪਹਿਲਾਂ ਕਾਜ਼ੀ ਨੇ ਸੰਗੀਤ ਸੰਬੰਧੀ ਕੋਈ ਰਸਮੀ ਸਿਖਲਾਈ ਨਹੀਂ ਲਈ ਸੀ। ਅਦਾਕਾਰ ਵਜੋਂ ਆਪਣੀ ਪਹਿਲੀ ਫਿਲਮ 'ਟੇਕ ਆਫ' ਦੀ ਰਿਹਰਸਲ ਦੌਰਾਨ ਉਹ ਜ਼ਖਮੀ ਹੋ ਗਿਆ। ਕਾਜ਼ੀ ਉਸ ਵੇਲੇ ਗਣੇਸ਼ ਆਚਾਰੀਆ ਸਟੂਡੀਓਜ਼ ਵਿਖੇ ਪ੍ਰੈਕਟਿਸ ਕਰ ਰਿਹਾ ਸੀ ਜਦੋਂ ਉਹ ਸੈੱਟ ਉਤੇ ਡਿਗਣ ਕਾਰਨ ਉਸ ਦੀ ਗਰਦਨ ਨੂੰ ਸੱਟ ਲੱਗ ਗਈ।<ref>{{Cite web |title=Fame Gurukul winner Qazi Tauqeer hospitalised &#124; Bollywood News Movies |url=http://bollywood.nkut.com/fame-gurukul-winner-qazi-tauqeer-hospitalised/#sthash.58Kp6JvC.dpuf |url-status=dead |archive-url=https://web.archive.org/web/20131217224037/http://bollywood.nkut.com/fame-gurukul-winner-qazi-tauqeer-hospitalised/ |archive-date=17 December 2013 |access-date=17 December 2013}}</ref> == ਪਰਿਵਾਰ == ਕਾਜ਼ੀ ਦੇ ਪਿਤਾ ਇੱਕ ਵਕੀਲ ਸਨ ਅਤੇ ਬਾਅਦ ਵਿੱਚ, ਉਨ੍ਹਾਂ ਦਾ ਰੁਝਾਨ ਸੂਫ਼ੀਵਾਦ ਵੱਲ ਬਦਲ ਗਿਆ। ਉਹ ਕਸ਼ਮੀਰ, ਮੁੰਬਈ, ਦਿੱਲੀ ਅਤੇ ਦੁਬਈ ਵਿੱਚ ਰਹਿੰਦਾ ਹੈ। ਉਸ ਦੀ ਮਾਂ ਇੱਕ ਅਧਿਆਪਕ ਸੀ, ਉਸ ਨੇ ਨੌਕਰੀ ਤੋਂ ਛੇਤੀ ਰਿਟਾਇਰਮੈਂਟ ਲੈ ਲਈ ਅਤੇ ਉਸ ਦਾ ਚਾਚਾ ਕਾਜ਼ੀ ਰਫੀ ਇੱਕ ਕਸ਼ਮੀਰੀ ਗਾਇਕ ਸੀ। ਉਸ ਦਾ ਭਰਾ ਕਾਜ਼ੀ ਤੌਸੀਫ਼ ਇੱਕ ਉੱਦਮੀ ਹੈ ਜੋ ਮੁੰਬਈ ਵਿੱਚ ਪੈਦਾ ਹੋਇਆ ਅਤੇ ਵੱਡਾ ਹੋਇਆ। ਉਹ ਕਾਜ਼ੀ ਦਾ ਜੁੜਵਾ ਭਰਾ ਹੈ। == ਡਿਸਕੋਗ੍ਰਾਫ਼ੀ == === ਐਲਬਮਾਂ === {| class="wikitable" ! align="left" |ਐਲਬਮ ਜਾਣਕਾਰੀ ! align="left" |ਅਧਿਕਾਰਤ ਸਿੰਗਲਜ਼ |- | align="left" |'''ਯੇ ਪਲ'''<br />{{Small|(as Yeh Pal)}} * ਰਿਲੀਜ਼ ਮਿਤੀ: 1 ਜਨਵਰੀ 2006 (ਭਾਰਤ) {{Small|(India)}} * ਲੇਬਲ: ਸੋਨੀ BMG * ਪੀਕ ਇੰਡੀਆ ਬਿਲਬੋਰਡ: 1 * ਭਾਰਤ ਵਿੱਚ ਵਿਕਰੀ: 2,354,353 * ਆਰਆਈਏਏ ਪ੍ਰਮਾਣੀਕਰਣ: 2 × ਪਲੈਟੀਨਮ | align="left" | * 2005: "ਯੇ ਪਲ" * 2005: "ਕਰੂੰ ਕਿਆ" * 2005: "ਹੀਰੋ" * 2005: "ਮੇਰੇ ਮਹਿਬੂਬ" * 2005: "ਯੇ ਪਲ-ਰੀਮਿਕਸ" * 2005: "ਮਧਮ ਸੀ ਚਾਂਦਨੀ" * 2005: "ਕਹਿਕਸ਼ਾਂ" |} == ਟੈਲੀਵਿਜਨ 'ਤੇ ਕੰਮ == {| class="wikitable" !ਸਾਲ. !ਸਿਰਲੇਖ |- |2005 |''ਫ਼ੇਮ ਗੁਰੂਕੁਲ'' |- |2009 |''ਸਰਕਾਰ ਦੀ ਦੁਨੀਆ'' |- |2026 |''ਬਿੱਗ ਬੌਸ ਸੀਜ਼ਨ 20'' |} ਉਸ ਨੇ ਉਸ ਸਮੇਂ ਦੇ ਰਿਐਲਿਟੀ ਸ਼ੋਅ ਵਿੱਚ ਸਭ ਤੋਂ ਵੱਧ ਵੋਟਾਂ ਪ੍ਰਾਪਤ ਕਰਨ ਦਾ ਰਿਕਾਰਡ ਬਣਾਇਆ ਅਤੇ ਭਾਰਤੀ ਜਨਤਾ ਦੁਆਰਾ ਲਗਾਤਾਰ ਉਸ ਨੂੰ ਸ਼ੋਅ ਤੋਂ ਬਾਹਰ ਹੋਣ ਤੋਂ ਬਚਾਇਆ ਜਾਂਦਾ ਰਿਹਾ ਸੀ। ਉਸ ਦੀ ਦਿੱਖ ਅਤੇ ਇਮਾਨਦਾਰੀ ਨੇ ਉਸ ਨੂੰ ਟੈਲੀਵਿਜ਼ਨ 'ਤੇ ਆਪਣੀ ਸ਼ੁਰੂਆਤੀ ਪ੍ਰਸਿੱਧੀ ਦਿਵਾਈ। == ਫ਼ਿਲਮੋਗ੍ਰਾਫ਼ੀ == {| class="wikitable" !ਸਾਲ. !ਸਿਰਲੇਖ !ਭੂਮਿਕਾ |- |2009 |''ਟੇਕ ਆਫ਼'' | |- |2015 |<nowiki><i id="mwew">ਫੈਂਟਮ</i></nowiki> |"ਅਫਗਾਨ ਜਲੇਬੀ" ਗੀਤ ਵਿੱਚ ਮਹਿਮਾਨ ਦੀ ਪੇਸ਼ਕਾਰੀ |} == ਹਵਾਲੇ == <templatestyles src="Reflist/styles.css" />{{Reflist}} == ਬਾਹਰੀ ਲਿੰਕ == * [https://web.archive.org/web/20060117040637/http://www.indiaglitz.com/channels/hindi/albumreview/3017.html ਕਾਜ਼ੀ ਤੌਕੀਰ ਅਤੇ ਰੁਪਰੇਖਾ ਬੈਨਰਜੀ ਦੀ ਪਹਿਲੀ ਐਲਬਮ ਦੀ ਸਮੀਖਿਆ: ਜੋੜੀ ਨੰਬਰ 1] * [https://web.archive.org/web/20060110132544/http://img278.imageshack.us/img278/9019/130e92c8b0dcad7a4752529c5cfeb3.jpg ਕਾਜ਼ੀ ਤੌਕੀਰ ਦੀ ਤਸਵੀਰ] [[ਸ਼੍ਰੇਣੀ:ਜ਼ਿੰਦਾ ਲੋਕ]] [[ਸ਼੍ਰੇਣੀ:Articles with hCards]] [[ਸ਼੍ਰੇਣੀ:ਸੰਖੇਪ ਜਾਣਕਾਰੀ ਵਿਕੀਡਾਟਾ ਤੋਂ ਵੱਖਰੀ ਹੈ]] [[ਸ਼੍ਰੇਣੀ:ਸੰਖੇਪ ਜਾਣਕਾਰੀ ਵਾਲੇ ਲੇਖ]] [[ਸ਼੍ਰੇਣੀ:ਗਾਇਕ]] [[ਸ਼੍ਰੇਣੀ:ਭਾਰਤੀ ਗਾਇਕ]] nj74j00u8it7e9m14spnvlc9bm6v2fp 846606 846605 2026-09-20T05:32:03Z Gaurav Jhammat 7070 added [[Category:1980ਵਿਆਂ ਵਿੱਚ ਜਨਮੇ]] using [[WP:HC|HotCat]] 846606 wikitext text/x-wiki '''ਕਾਜ਼ੀ ਤੌਕੀਰ''' ਇੱਕ ਭਾਰਤੀ ਗਾਇਕ ਹੈ, ਜਿਸ ਨੇ ਸਾਂਝੇ ਤੌਰ 'ਤੇ [[ਰੂਪਰੇਖਾ ਬੈਨਰਜੀ]] ਦੇ ਨਾਲ ਸ਼ੋਅ [[ਫ਼ੇਮ ਗੁਰੂਕੁਲ|ਫੇਮ ਗੁਰੂਕੁਲ]] ਜਿੱਤਿਆ।<ref name="TOI">{{Cite news|url=https://timesofindia.indiatimes.com/tv/news/hindi/Move-over-HrithikQazis-here/articleshow/2569287.cms|title=Move over Hrithik, Qazi's here! - Times of India|last=Olivera|first=Roshni K.|date=26 November 2007|work=The Times of India|access-date=3 November 2020|language=en}}</ref> ਉਹ [[ਕਸ਼ਮੀਰੀ ਭਾਸ਼ਾ|ਕਸ਼ਮੀਰੀ]], [[ਹਿੰਦੀ ਭਾਸ਼ਾ|ਹਿੰਦੀ]] ਅਤੇ [[ਉਰਦੂ]] ਭਾਸ਼ਾਵਾਂ ਵਿੱਚ ਗਾਉਂਦਾ ਹੈ। 20 ਅਕਤੂਬਰ 2005 ਨੂੰ ਉਹ [[ਰੂਪਰੇਖਾ ਬੈਨਰਜੀ]] ਦੇ ਨਾਲ ਸਾਂਝੇ ਤੌਰ 'ਤੇ [[ਫ਼ੇਮ ਗੁਰੂਕੁਲ]] ਸ਼ੋਅ ਜਿੱਤਣ ਵਿੱਚ ਕਾਮਯਾਬ ਰਹੇ। ਇਹ ਸ਼ੋਅ ਫੇਮ ਅਕੈਡਮੀ ਸ਼ੋਅ ਦਾ ਭਾਰਤੀ ਸੰਸਕਰਨ ਸੀ। ਤਤਕਾਲੀ [[ਭਾਰਤ ਦਾ ਰਾਸ਼ਟਰਪਤੀ|ਭਾਰਤ ਦੇ ਰਾਸ਼ਟਰਪਤੀ]] ਨੇ ਕਾਜ਼ੀ ਤੌਕੀਰ ਦੀ ਜਿੱਤ ਤੋਂ ਬਾਅਦ, ਉਸਨੂੰ ਕਸ਼ਮੀਰ ਦੀ ਧਰੋਹਰ ਐਲਾਨ ਦਿੱਤਾ। ਕਾਜ਼ੀ ਦੀ ਇਸ ਸਫਲਤਾ ਤੋਂ ਬਾਅਦ, ਕਸ਼ਮੀਰੀ ਨੌਜਵਾਨਾਂ ਦੀ ਇੱਕ ਵੱਡੀ ਗਿਣਤੀ ਨੇ ''ਇੰਡੀਅਨ ਆਈਡਲ'' ਸ਼ੋਅ ਵਿੱਚ ਆਡੀਸ਼ਨ ਦੇਣੇ ਸ਼ੁਰੂ ਕਰ ਦਿੱਤੇ, ਜੋ[[ਕਸ਼ਮੀਰ|ਕਸ਼ਮੀਰ ਘਾਟੀ]] ਦੇ ਇੱਕ ਸ਼ਹਿਰ [[ਸ੍ਰੀਨਗਰ]] ਵਿੱਚ ਆਯੋਜਿਤ ਕੀਤੇ ਗਏ ਸਨ।<ref name="BBC">{{Cite news|url=https://news.bbc.co.uk/2/hi/south_asia/6382051.stm|title=Indian Idol creates Kashmir stir|last=Altaf Hussain|date=21 February 2007|access-date=2 December 2010|publisher=[[British Broadcasting Corporation]]}}</ref> ਉਨ੍ਹਾਂ ਨੇ 2005 ਦੇ ਵਰ੍ਹੇ ਦੇ ਅਖੀਰ ਵਿੱਚ [[ਰੂਪਰੇਖਾ ਬੈਨਰਜੀ]] ਨਾਲ ਇੱਕ ਐਲਬਮ ਜਾਰੀ ਕੀਤੀ। [[ਫ਼ੇਮ ਗੁਰੂਕੁਲ]] ਤੋਂ ਪਹਿਲਾਂ ਕਾਜ਼ੀ ਨੇ ਸੰਗੀਤ ਸੰਬੰਧੀ ਕੋਈ ਰਸਮੀ ਸਿਖਲਾਈ ਨਹੀਂ ਲਈ ਸੀ। ਅਦਾਕਾਰ ਵਜੋਂ ਆਪਣੀ ਪਹਿਲੀ ਫਿਲਮ 'ਟੇਕ ਆਫ' ਦੀ ਰਿਹਰਸਲ ਦੌਰਾਨ ਉਹ ਜ਼ਖਮੀ ਹੋ ਗਿਆ। ਕਾਜ਼ੀ ਉਸ ਵੇਲੇ ਗਣੇਸ਼ ਆਚਾਰੀਆ ਸਟੂਡੀਓਜ਼ ਵਿਖੇ ਪ੍ਰੈਕਟਿਸ ਕਰ ਰਿਹਾ ਸੀ ਜਦੋਂ ਉਹ ਸੈੱਟ ਉਤੇ ਡਿਗਣ ਕਾਰਨ ਉਸ ਦੀ ਗਰਦਨ ਨੂੰ ਸੱਟ ਲੱਗ ਗਈ।<ref>{{Cite web |title=Fame Gurukul winner Qazi Tauqeer hospitalised &#124; Bollywood News Movies |url=http://bollywood.nkut.com/fame-gurukul-winner-qazi-tauqeer-hospitalised/#sthash.58Kp6JvC.dpuf |url-status=dead |archive-url=https://web.archive.org/web/20131217224037/http://bollywood.nkut.com/fame-gurukul-winner-qazi-tauqeer-hospitalised/ |archive-date=17 December 2013 |access-date=17 December 2013}}</ref> == ਪਰਿਵਾਰ == ਕਾਜ਼ੀ ਦੇ ਪਿਤਾ ਇੱਕ ਵਕੀਲ ਸਨ ਅਤੇ ਬਾਅਦ ਵਿੱਚ, ਉਨ੍ਹਾਂ ਦਾ ਰੁਝਾਨ ਸੂਫ਼ੀਵਾਦ ਵੱਲ ਬਦਲ ਗਿਆ। ਉਹ ਕਸ਼ਮੀਰ, ਮੁੰਬਈ, ਦਿੱਲੀ ਅਤੇ ਦੁਬਈ ਵਿੱਚ ਰਹਿੰਦਾ ਹੈ। ਉਸ ਦੀ ਮਾਂ ਇੱਕ ਅਧਿਆਪਕ ਸੀ, ਉਸ ਨੇ ਨੌਕਰੀ ਤੋਂ ਛੇਤੀ ਰਿਟਾਇਰਮੈਂਟ ਲੈ ਲਈ ਅਤੇ ਉਸ ਦਾ ਚਾਚਾ ਕਾਜ਼ੀ ਰਫੀ ਇੱਕ ਕਸ਼ਮੀਰੀ ਗਾਇਕ ਸੀ। ਉਸ ਦਾ ਭਰਾ ਕਾਜ਼ੀ ਤੌਸੀਫ਼ ਇੱਕ ਉੱਦਮੀ ਹੈ ਜੋ ਮੁੰਬਈ ਵਿੱਚ ਪੈਦਾ ਹੋਇਆ ਅਤੇ ਵੱਡਾ ਹੋਇਆ। ਉਹ ਕਾਜ਼ੀ ਦਾ ਜੁੜਵਾ ਭਰਾ ਹੈ। == ਡਿਸਕੋਗ੍ਰਾਫ਼ੀ == === ਐਲਬਮਾਂ === {| class="wikitable" ! align="left" |ਐਲਬਮ ਜਾਣਕਾਰੀ ! align="left" |ਅਧਿਕਾਰਤ ਸਿੰਗਲਜ਼ |- | align="left" |'''ਯੇ ਪਲ'''<br />{{Small|(as Yeh Pal)}} * ਰਿਲੀਜ਼ ਮਿਤੀ: 1 ਜਨਵਰੀ 2006 (ਭਾਰਤ) {{Small|(India)}} * ਲੇਬਲ: ਸੋਨੀ BMG * ਪੀਕ ਇੰਡੀਆ ਬਿਲਬੋਰਡ: 1 * ਭਾਰਤ ਵਿੱਚ ਵਿਕਰੀ: 2,354,353 * ਆਰਆਈਏਏ ਪ੍ਰਮਾਣੀਕਰਣ: 2 × ਪਲੈਟੀਨਮ | align="left" | * 2005: "ਯੇ ਪਲ" * 2005: "ਕਰੂੰ ਕਿਆ" * 2005: "ਹੀਰੋ" * 2005: "ਮੇਰੇ ਮਹਿਬੂਬ" * 2005: "ਯੇ ਪਲ-ਰੀਮਿਕਸ" * 2005: "ਮਧਮ ਸੀ ਚਾਂਦਨੀ" * 2005: "ਕਹਿਕਸ਼ਾਂ" |} == ਟੈਲੀਵਿਜਨ 'ਤੇ ਕੰਮ == {| class="wikitable" !ਸਾਲ. !ਸਿਰਲੇਖ |- |2005 |''ਫ਼ੇਮ ਗੁਰੂਕੁਲ'' |- |2009 |''ਸਰਕਾਰ ਦੀ ਦੁਨੀਆ'' |- |2026 |''ਬਿੱਗ ਬੌਸ ਸੀਜ਼ਨ 20'' |} ਉਸ ਨੇ ਉਸ ਸਮੇਂ ਦੇ ਰਿਐਲਿਟੀ ਸ਼ੋਅ ਵਿੱਚ ਸਭ ਤੋਂ ਵੱਧ ਵੋਟਾਂ ਪ੍ਰਾਪਤ ਕਰਨ ਦਾ ਰਿਕਾਰਡ ਬਣਾਇਆ ਅਤੇ ਭਾਰਤੀ ਜਨਤਾ ਦੁਆਰਾ ਲਗਾਤਾਰ ਉਸ ਨੂੰ ਸ਼ੋਅ ਤੋਂ ਬਾਹਰ ਹੋਣ ਤੋਂ ਬਚਾਇਆ ਜਾਂਦਾ ਰਿਹਾ ਸੀ। ਉਸ ਦੀ ਦਿੱਖ ਅਤੇ ਇਮਾਨਦਾਰੀ ਨੇ ਉਸ ਨੂੰ ਟੈਲੀਵਿਜ਼ਨ 'ਤੇ ਆਪਣੀ ਸ਼ੁਰੂਆਤੀ ਪ੍ਰਸਿੱਧੀ ਦਿਵਾਈ। == ਫ਼ਿਲਮੋਗ੍ਰਾਫ਼ੀ == {| class="wikitable" !ਸਾਲ. !ਸਿਰਲੇਖ !ਭੂਮਿਕਾ |- |2009 |''ਟੇਕ ਆਫ਼'' | |- |2015 |<nowiki><i id="mwew">ਫੈਂਟਮ</i></nowiki> |"ਅਫਗਾਨ ਜਲੇਬੀ" ਗੀਤ ਵਿੱਚ ਮਹਿਮਾਨ ਦੀ ਪੇਸ਼ਕਾਰੀ |} == ਹਵਾਲੇ == <templatestyles src="Reflist/styles.css" />{{Reflist}} == ਬਾਹਰੀ ਲਿੰਕ == * [https://web.archive.org/web/20060117040637/http://www.indiaglitz.com/channels/hindi/albumreview/3017.html ਕਾਜ਼ੀ ਤੌਕੀਰ ਅਤੇ ਰੁਪਰੇਖਾ ਬੈਨਰਜੀ ਦੀ ਪਹਿਲੀ ਐਲਬਮ ਦੀ ਸਮੀਖਿਆ: ਜੋੜੀ ਨੰਬਰ 1] * [https://web.archive.org/web/20060110132544/http://img278.imageshack.us/img278/9019/130e92c8b0dcad7a4752529c5cfeb3.jpg ਕਾਜ਼ੀ ਤੌਕੀਰ ਦੀ ਤਸਵੀਰ] [[ਸ਼੍ਰੇਣੀ:ਜ਼ਿੰਦਾ ਲੋਕ]] [[ਸ਼੍ਰੇਣੀ:Articles with hCards]] [[ਸ਼੍ਰੇਣੀ:ਸੰਖੇਪ ਜਾਣਕਾਰੀ ਵਿਕੀਡਾਟਾ ਤੋਂ ਵੱਖਰੀ ਹੈ]] [[ਸ਼੍ਰੇਣੀ:ਸੰਖੇਪ ਜਾਣਕਾਰੀ ਵਾਲੇ ਲੇਖ]] [[ਸ਼੍ਰੇਣੀ:ਗਾਇਕ]] [[ਸ਼੍ਰੇਣੀ:ਭਾਰਤੀ ਗਾਇਕ]] [[ਸ਼੍ਰੇਣੀ:1980ਵਿਆਂ ਵਿੱਚ ਜਨਮੇ]] j03a0vxol8lbv7qv7yryzws7uu3zqss 846609 846606 2026-09-20T05:37:56Z Gaurav Jhammat 7070 added [[Category:ਕਸ਼ਮੀਰੀ ਲੋਕ]] using [[WP:HC|HotCat]] 846609 wikitext text/x-wiki '''ਕਾਜ਼ੀ ਤੌਕੀਰ''' ਇੱਕ ਭਾਰਤੀ ਗਾਇਕ ਹੈ, ਜਿਸ ਨੇ ਸਾਂਝੇ ਤੌਰ 'ਤੇ [[ਰੂਪਰੇਖਾ ਬੈਨਰਜੀ]] ਦੇ ਨਾਲ ਸ਼ੋਅ [[ਫ਼ੇਮ ਗੁਰੂਕੁਲ|ਫੇਮ ਗੁਰੂਕੁਲ]] ਜਿੱਤਿਆ।<ref name="TOI">{{Cite news|url=https://timesofindia.indiatimes.com/tv/news/hindi/Move-over-HrithikQazis-here/articleshow/2569287.cms|title=Move over Hrithik, Qazi's here! - Times of India|last=Olivera|first=Roshni K.|date=26 November 2007|work=The Times of India|access-date=3 November 2020|language=en}}</ref> ਉਹ [[ਕਸ਼ਮੀਰੀ ਭਾਸ਼ਾ|ਕਸ਼ਮੀਰੀ]], [[ਹਿੰਦੀ ਭਾਸ਼ਾ|ਹਿੰਦੀ]] ਅਤੇ [[ਉਰਦੂ]] ਭਾਸ਼ਾਵਾਂ ਵਿੱਚ ਗਾਉਂਦਾ ਹੈ। 20 ਅਕਤੂਬਰ 2005 ਨੂੰ ਉਹ [[ਰੂਪਰੇਖਾ ਬੈਨਰਜੀ]] ਦੇ ਨਾਲ ਸਾਂਝੇ ਤੌਰ 'ਤੇ [[ਫ਼ੇਮ ਗੁਰੂਕੁਲ]] ਸ਼ੋਅ ਜਿੱਤਣ ਵਿੱਚ ਕਾਮਯਾਬ ਰਹੇ। ਇਹ ਸ਼ੋਅ ਫੇਮ ਅਕੈਡਮੀ ਸ਼ੋਅ ਦਾ ਭਾਰਤੀ ਸੰਸਕਰਨ ਸੀ। ਤਤਕਾਲੀ [[ਭਾਰਤ ਦਾ ਰਾਸ਼ਟਰਪਤੀ|ਭਾਰਤ ਦੇ ਰਾਸ਼ਟਰਪਤੀ]] ਨੇ ਕਾਜ਼ੀ ਤੌਕੀਰ ਦੀ ਜਿੱਤ ਤੋਂ ਬਾਅਦ, ਉਸਨੂੰ ਕਸ਼ਮੀਰ ਦੀ ਧਰੋਹਰ ਐਲਾਨ ਦਿੱਤਾ। ਕਾਜ਼ੀ ਦੀ ਇਸ ਸਫਲਤਾ ਤੋਂ ਬਾਅਦ, ਕਸ਼ਮੀਰੀ ਨੌਜਵਾਨਾਂ ਦੀ ਇੱਕ ਵੱਡੀ ਗਿਣਤੀ ਨੇ ''ਇੰਡੀਅਨ ਆਈਡਲ'' ਸ਼ੋਅ ਵਿੱਚ ਆਡੀਸ਼ਨ ਦੇਣੇ ਸ਼ੁਰੂ ਕਰ ਦਿੱਤੇ, ਜੋ[[ਕਸ਼ਮੀਰ|ਕਸ਼ਮੀਰ ਘਾਟੀ]] ਦੇ ਇੱਕ ਸ਼ਹਿਰ [[ਸ੍ਰੀਨਗਰ]] ਵਿੱਚ ਆਯੋਜਿਤ ਕੀਤੇ ਗਏ ਸਨ।<ref name="BBC">{{Cite news|url=https://news.bbc.co.uk/2/hi/south_asia/6382051.stm|title=Indian Idol creates Kashmir stir|last=Altaf Hussain|date=21 February 2007|access-date=2 December 2010|publisher=[[British Broadcasting Corporation]]}}</ref> ਉਨ੍ਹਾਂ ਨੇ 2005 ਦੇ ਵਰ੍ਹੇ ਦੇ ਅਖੀਰ ਵਿੱਚ [[ਰੂਪਰੇਖਾ ਬੈਨਰਜੀ]] ਨਾਲ ਇੱਕ ਐਲਬਮ ਜਾਰੀ ਕੀਤੀ। [[ਫ਼ੇਮ ਗੁਰੂਕੁਲ]] ਤੋਂ ਪਹਿਲਾਂ ਕਾਜ਼ੀ ਨੇ ਸੰਗੀਤ ਸੰਬੰਧੀ ਕੋਈ ਰਸਮੀ ਸਿਖਲਾਈ ਨਹੀਂ ਲਈ ਸੀ। ਅਦਾਕਾਰ ਵਜੋਂ ਆਪਣੀ ਪਹਿਲੀ ਫਿਲਮ 'ਟੇਕ ਆਫ' ਦੀ ਰਿਹਰਸਲ ਦੌਰਾਨ ਉਹ ਜ਼ਖਮੀ ਹੋ ਗਿਆ। ਕਾਜ਼ੀ ਉਸ ਵੇਲੇ ਗਣੇਸ਼ ਆਚਾਰੀਆ ਸਟੂਡੀਓਜ਼ ਵਿਖੇ ਪ੍ਰੈਕਟਿਸ ਕਰ ਰਿਹਾ ਸੀ ਜਦੋਂ ਉਹ ਸੈੱਟ ਉਤੇ ਡਿਗਣ ਕਾਰਨ ਉਸ ਦੀ ਗਰਦਨ ਨੂੰ ਸੱਟ ਲੱਗ ਗਈ।<ref>{{Cite web |title=Fame Gurukul winner Qazi Tauqeer hospitalised &#124; Bollywood News Movies |url=http://bollywood.nkut.com/fame-gurukul-winner-qazi-tauqeer-hospitalised/#sthash.58Kp6JvC.dpuf |url-status=dead |archive-url=https://web.archive.org/web/20131217224037/http://bollywood.nkut.com/fame-gurukul-winner-qazi-tauqeer-hospitalised/ |archive-date=17 December 2013 |access-date=17 December 2013}}</ref> == ਪਰਿਵਾਰ == ਕਾਜ਼ੀ ਦੇ ਪਿਤਾ ਇੱਕ ਵਕੀਲ ਸਨ ਅਤੇ ਬਾਅਦ ਵਿੱਚ, ਉਨ੍ਹਾਂ ਦਾ ਰੁਝਾਨ ਸੂਫ਼ੀਵਾਦ ਵੱਲ ਬਦਲ ਗਿਆ। ਉਹ ਕਸ਼ਮੀਰ, ਮੁੰਬਈ, ਦਿੱਲੀ ਅਤੇ ਦੁਬਈ ਵਿੱਚ ਰਹਿੰਦਾ ਹੈ। ਉਸ ਦੀ ਮਾਂ ਇੱਕ ਅਧਿਆਪਕ ਸੀ, ਉਸ ਨੇ ਨੌਕਰੀ ਤੋਂ ਛੇਤੀ ਰਿਟਾਇਰਮੈਂਟ ਲੈ ਲਈ ਅਤੇ ਉਸ ਦਾ ਚਾਚਾ ਕਾਜ਼ੀ ਰਫੀ ਇੱਕ ਕਸ਼ਮੀਰੀ ਗਾਇਕ ਸੀ। ਉਸ ਦਾ ਭਰਾ ਕਾਜ਼ੀ ਤੌਸੀਫ਼ ਇੱਕ ਉੱਦਮੀ ਹੈ ਜੋ ਮੁੰਬਈ ਵਿੱਚ ਪੈਦਾ ਹੋਇਆ ਅਤੇ ਵੱਡਾ ਹੋਇਆ। ਉਹ ਕਾਜ਼ੀ ਦਾ ਜੁੜਵਾ ਭਰਾ ਹੈ। == ਡਿਸਕੋਗ੍ਰਾਫ਼ੀ == === ਐਲਬਮਾਂ === {| class="wikitable" ! align="left" |ਐਲਬਮ ਜਾਣਕਾਰੀ ! align="left" |ਅਧਿਕਾਰਤ ਸਿੰਗਲਜ਼ |- | align="left" |'''ਯੇ ਪਲ'''<br />{{Small|(as Yeh Pal)}} * ਰਿਲੀਜ਼ ਮਿਤੀ: 1 ਜਨਵਰੀ 2006 (ਭਾਰਤ) {{Small|(India)}} * ਲੇਬਲ: ਸੋਨੀ BMG * ਪੀਕ ਇੰਡੀਆ ਬਿਲਬੋਰਡ: 1 * ਭਾਰਤ ਵਿੱਚ ਵਿਕਰੀ: 2,354,353 * ਆਰਆਈਏਏ ਪ੍ਰਮਾਣੀਕਰਣ: 2 × ਪਲੈਟੀਨਮ | align="left" | * 2005: "ਯੇ ਪਲ" * 2005: "ਕਰੂੰ ਕਿਆ" * 2005: "ਹੀਰੋ" * 2005: "ਮੇਰੇ ਮਹਿਬੂਬ" * 2005: "ਯੇ ਪਲ-ਰੀਮਿਕਸ" * 2005: "ਮਧਮ ਸੀ ਚਾਂਦਨੀ" * 2005: "ਕਹਿਕਸ਼ਾਂ" |} == ਟੈਲੀਵਿਜਨ 'ਤੇ ਕੰਮ == {| class="wikitable" !ਸਾਲ. !ਸਿਰਲੇਖ |- |2005 |''ਫ਼ੇਮ ਗੁਰੂਕੁਲ'' |- |2009 |''ਸਰਕਾਰ ਦੀ ਦੁਨੀਆ'' |- |2026 |''ਬਿੱਗ ਬੌਸ ਸੀਜ਼ਨ 20'' |} ਉਸ ਨੇ ਉਸ ਸਮੇਂ ਦੇ ਰਿਐਲਿਟੀ ਸ਼ੋਅ ਵਿੱਚ ਸਭ ਤੋਂ ਵੱਧ ਵੋਟਾਂ ਪ੍ਰਾਪਤ ਕਰਨ ਦਾ ਰਿਕਾਰਡ ਬਣਾਇਆ ਅਤੇ ਭਾਰਤੀ ਜਨਤਾ ਦੁਆਰਾ ਲਗਾਤਾਰ ਉਸ ਨੂੰ ਸ਼ੋਅ ਤੋਂ ਬਾਹਰ ਹੋਣ ਤੋਂ ਬਚਾਇਆ ਜਾਂਦਾ ਰਿਹਾ ਸੀ। ਉਸ ਦੀ ਦਿੱਖ ਅਤੇ ਇਮਾਨਦਾਰੀ ਨੇ ਉਸ ਨੂੰ ਟੈਲੀਵਿਜ਼ਨ 'ਤੇ ਆਪਣੀ ਸ਼ੁਰੂਆਤੀ ਪ੍ਰਸਿੱਧੀ ਦਿਵਾਈ। == ਫ਼ਿਲਮੋਗ੍ਰਾਫ਼ੀ == {| class="wikitable" !ਸਾਲ. !ਸਿਰਲੇਖ !ਭੂਮਿਕਾ |- |2009 |''ਟੇਕ ਆਫ਼'' | |- |2015 |<nowiki><i id="mwew">ਫੈਂਟਮ</i></nowiki> |"ਅਫਗਾਨ ਜਲੇਬੀ" ਗੀਤ ਵਿੱਚ ਮਹਿਮਾਨ ਦੀ ਪੇਸ਼ਕਾਰੀ |} == ਹਵਾਲੇ == <templatestyles src="Reflist/styles.css" />{{Reflist}} == ਬਾਹਰੀ ਲਿੰਕ == * [https://web.archive.org/web/20060117040637/http://www.indiaglitz.com/channels/hindi/albumreview/3017.html ਕਾਜ਼ੀ ਤੌਕੀਰ ਅਤੇ ਰੁਪਰੇਖਾ ਬੈਨਰਜੀ ਦੀ ਪਹਿਲੀ ਐਲਬਮ ਦੀ ਸਮੀਖਿਆ: ਜੋੜੀ ਨੰਬਰ 1] * [https://web.archive.org/web/20060110132544/http://img278.imageshack.us/img278/9019/130e92c8b0dcad7a4752529c5cfeb3.jpg ਕਾਜ਼ੀ ਤੌਕੀਰ ਦੀ ਤਸਵੀਰ] [[ਸ਼੍ਰੇਣੀ:ਜ਼ਿੰਦਾ ਲੋਕ]] [[ਸ਼੍ਰੇਣੀ:Articles with hCards]] [[ਸ਼੍ਰੇਣੀ:ਸੰਖੇਪ ਜਾਣਕਾਰੀ ਵਿਕੀਡਾਟਾ ਤੋਂ ਵੱਖਰੀ ਹੈ]] [[ਸ਼੍ਰੇਣੀ:ਸੰਖੇਪ ਜਾਣਕਾਰੀ ਵਾਲੇ ਲੇਖ]] [[ਸ਼੍ਰੇਣੀ:ਗਾਇਕ]] [[ਸ਼੍ਰੇਣੀ:ਭਾਰਤੀ ਗਾਇਕ]] [[ਸ਼੍ਰੇਣੀ:1980ਵਿਆਂ ਵਿੱਚ ਜਨਮੇ]] [[ਸ਼੍ਰੇਣੀ:ਕਸ਼ਮੀਰੀ ਲੋਕ]] pwf6o5xpbff7qu0j9b4j9577d5h989y 846610 846609 2026-09-20T05:43:20Z Gaurav Jhammat 7070 added [[Category:ਗਾਇਨ ਸ਼ੋਅ ਜੇਤੂ]] using [[WP:HC|HotCat]] 846610 wikitext text/x-wiki '''ਕਾਜ਼ੀ ਤੌਕੀਰ''' ਇੱਕ ਭਾਰਤੀ ਗਾਇਕ ਹੈ, ਜਿਸ ਨੇ ਸਾਂਝੇ ਤੌਰ 'ਤੇ [[ਰੂਪਰੇਖਾ ਬੈਨਰਜੀ]] ਦੇ ਨਾਲ ਸ਼ੋਅ [[ਫ਼ੇਮ ਗੁਰੂਕੁਲ|ਫੇਮ ਗੁਰੂਕੁਲ]] ਜਿੱਤਿਆ।<ref name="TOI">{{Cite news|url=https://timesofindia.indiatimes.com/tv/news/hindi/Move-over-HrithikQazis-here/articleshow/2569287.cms|title=Move over Hrithik, Qazi's here! - Times of India|last=Olivera|first=Roshni K.|date=26 November 2007|work=The Times of India|access-date=3 November 2020|language=en}}</ref> ਉਹ [[ਕਸ਼ਮੀਰੀ ਭਾਸ਼ਾ|ਕਸ਼ਮੀਰੀ]], [[ਹਿੰਦੀ ਭਾਸ਼ਾ|ਹਿੰਦੀ]] ਅਤੇ [[ਉਰਦੂ]] ਭਾਸ਼ਾਵਾਂ ਵਿੱਚ ਗਾਉਂਦਾ ਹੈ। 20 ਅਕਤੂਬਰ 2005 ਨੂੰ ਉਹ [[ਰੂਪਰੇਖਾ ਬੈਨਰਜੀ]] ਦੇ ਨਾਲ ਸਾਂਝੇ ਤੌਰ 'ਤੇ [[ਫ਼ੇਮ ਗੁਰੂਕੁਲ]] ਸ਼ੋਅ ਜਿੱਤਣ ਵਿੱਚ ਕਾਮਯਾਬ ਰਹੇ। ਇਹ ਸ਼ੋਅ ਫੇਮ ਅਕੈਡਮੀ ਸ਼ੋਅ ਦਾ ਭਾਰਤੀ ਸੰਸਕਰਨ ਸੀ। ਤਤਕਾਲੀ [[ਭਾਰਤ ਦਾ ਰਾਸ਼ਟਰਪਤੀ|ਭਾਰਤ ਦੇ ਰਾਸ਼ਟਰਪਤੀ]] ਨੇ ਕਾਜ਼ੀ ਤੌਕੀਰ ਦੀ ਜਿੱਤ ਤੋਂ ਬਾਅਦ, ਉਸਨੂੰ ਕਸ਼ਮੀਰ ਦੀ ਧਰੋਹਰ ਐਲਾਨ ਦਿੱਤਾ। ਕਾਜ਼ੀ ਦੀ ਇਸ ਸਫਲਤਾ ਤੋਂ ਬਾਅਦ, ਕਸ਼ਮੀਰੀ ਨੌਜਵਾਨਾਂ ਦੀ ਇੱਕ ਵੱਡੀ ਗਿਣਤੀ ਨੇ ''ਇੰਡੀਅਨ ਆਈਡਲ'' ਸ਼ੋਅ ਵਿੱਚ ਆਡੀਸ਼ਨ ਦੇਣੇ ਸ਼ੁਰੂ ਕਰ ਦਿੱਤੇ, ਜੋ[[ਕਸ਼ਮੀਰ|ਕਸ਼ਮੀਰ ਘਾਟੀ]] ਦੇ ਇੱਕ ਸ਼ਹਿਰ [[ਸ੍ਰੀਨਗਰ]] ਵਿੱਚ ਆਯੋਜਿਤ ਕੀਤੇ ਗਏ ਸਨ।<ref name="BBC">{{Cite news|url=https://news.bbc.co.uk/2/hi/south_asia/6382051.stm|title=Indian Idol creates Kashmir stir|last=Altaf Hussain|date=21 February 2007|access-date=2 December 2010|publisher=[[British Broadcasting Corporation]]}}</ref> ਉਨ੍ਹਾਂ ਨੇ 2005 ਦੇ ਵਰ੍ਹੇ ਦੇ ਅਖੀਰ ਵਿੱਚ [[ਰੂਪਰੇਖਾ ਬੈਨਰਜੀ]] ਨਾਲ ਇੱਕ ਐਲਬਮ ਜਾਰੀ ਕੀਤੀ। [[ਫ਼ੇਮ ਗੁਰੂਕੁਲ]] ਤੋਂ ਪਹਿਲਾਂ ਕਾਜ਼ੀ ਨੇ ਸੰਗੀਤ ਸੰਬੰਧੀ ਕੋਈ ਰਸਮੀ ਸਿਖਲਾਈ ਨਹੀਂ ਲਈ ਸੀ। ਅਦਾਕਾਰ ਵਜੋਂ ਆਪਣੀ ਪਹਿਲੀ ਫਿਲਮ 'ਟੇਕ ਆਫ' ਦੀ ਰਿਹਰਸਲ ਦੌਰਾਨ ਉਹ ਜ਼ਖਮੀ ਹੋ ਗਿਆ। ਕਾਜ਼ੀ ਉਸ ਵੇਲੇ ਗਣੇਸ਼ ਆਚਾਰੀਆ ਸਟੂਡੀਓਜ਼ ਵਿਖੇ ਪ੍ਰੈਕਟਿਸ ਕਰ ਰਿਹਾ ਸੀ ਜਦੋਂ ਉਹ ਸੈੱਟ ਉਤੇ ਡਿਗਣ ਕਾਰਨ ਉਸ ਦੀ ਗਰਦਨ ਨੂੰ ਸੱਟ ਲੱਗ ਗਈ।<ref>{{Cite web |title=Fame Gurukul winner Qazi Tauqeer hospitalised &#124; Bollywood News Movies |url=http://bollywood.nkut.com/fame-gurukul-winner-qazi-tauqeer-hospitalised/#sthash.58Kp6JvC.dpuf |url-status=dead |archive-url=https://web.archive.org/web/20131217224037/http://bollywood.nkut.com/fame-gurukul-winner-qazi-tauqeer-hospitalised/ |archive-date=17 December 2013 |access-date=17 December 2013}}</ref> == ਪਰਿਵਾਰ == ਕਾਜ਼ੀ ਦੇ ਪਿਤਾ ਇੱਕ ਵਕੀਲ ਸਨ ਅਤੇ ਬਾਅਦ ਵਿੱਚ, ਉਨ੍ਹਾਂ ਦਾ ਰੁਝਾਨ ਸੂਫ਼ੀਵਾਦ ਵੱਲ ਬਦਲ ਗਿਆ। ਉਹ ਕਸ਼ਮੀਰ, ਮੁੰਬਈ, ਦਿੱਲੀ ਅਤੇ ਦੁਬਈ ਵਿੱਚ ਰਹਿੰਦਾ ਹੈ। ਉਸ ਦੀ ਮਾਂ ਇੱਕ ਅਧਿਆਪਕ ਸੀ, ਉਸ ਨੇ ਨੌਕਰੀ ਤੋਂ ਛੇਤੀ ਰਿਟਾਇਰਮੈਂਟ ਲੈ ਲਈ ਅਤੇ ਉਸ ਦਾ ਚਾਚਾ ਕਾਜ਼ੀ ਰਫੀ ਇੱਕ ਕਸ਼ਮੀਰੀ ਗਾਇਕ ਸੀ। ਉਸ ਦਾ ਭਰਾ ਕਾਜ਼ੀ ਤੌਸੀਫ਼ ਇੱਕ ਉੱਦਮੀ ਹੈ ਜੋ ਮੁੰਬਈ ਵਿੱਚ ਪੈਦਾ ਹੋਇਆ ਅਤੇ ਵੱਡਾ ਹੋਇਆ। ਉਹ ਕਾਜ਼ੀ ਦਾ ਜੁੜਵਾ ਭਰਾ ਹੈ। == ਡਿਸਕੋਗ੍ਰਾਫ਼ੀ == === ਐਲਬਮਾਂ === {| class="wikitable" ! align="left" |ਐਲਬਮ ਜਾਣਕਾਰੀ ! align="left" |ਅਧਿਕਾਰਤ ਸਿੰਗਲਜ਼ |- | align="left" |'''ਯੇ ਪਲ'''<br />{{Small|(as Yeh Pal)}} * ਰਿਲੀਜ਼ ਮਿਤੀ: 1 ਜਨਵਰੀ 2006 (ਭਾਰਤ) {{Small|(India)}} * ਲੇਬਲ: ਸੋਨੀ BMG * ਪੀਕ ਇੰਡੀਆ ਬਿਲਬੋਰਡ: 1 * ਭਾਰਤ ਵਿੱਚ ਵਿਕਰੀ: 2,354,353 * ਆਰਆਈਏਏ ਪ੍ਰਮਾਣੀਕਰਣ: 2 × ਪਲੈਟੀਨਮ | align="left" | * 2005: "ਯੇ ਪਲ" * 2005: "ਕਰੂੰ ਕਿਆ" * 2005: "ਹੀਰੋ" * 2005: "ਮੇਰੇ ਮਹਿਬੂਬ" * 2005: "ਯੇ ਪਲ-ਰੀਮਿਕਸ" * 2005: "ਮਧਮ ਸੀ ਚਾਂਦਨੀ" * 2005: "ਕਹਿਕਸ਼ਾਂ" |} == ਟੈਲੀਵਿਜਨ 'ਤੇ ਕੰਮ == {| class="wikitable" !ਸਾਲ. !ਸਿਰਲੇਖ |- |2005 |''ਫ਼ੇਮ ਗੁਰੂਕੁਲ'' |- |2009 |''ਸਰਕਾਰ ਦੀ ਦੁਨੀਆ'' |- |2026 |''ਬਿੱਗ ਬੌਸ ਸੀਜ਼ਨ 20'' |} ਉਸ ਨੇ ਉਸ ਸਮੇਂ ਦੇ ਰਿਐਲਿਟੀ ਸ਼ੋਅ ਵਿੱਚ ਸਭ ਤੋਂ ਵੱਧ ਵੋਟਾਂ ਪ੍ਰਾਪਤ ਕਰਨ ਦਾ ਰਿਕਾਰਡ ਬਣਾਇਆ ਅਤੇ ਭਾਰਤੀ ਜਨਤਾ ਦੁਆਰਾ ਲਗਾਤਾਰ ਉਸ ਨੂੰ ਸ਼ੋਅ ਤੋਂ ਬਾਹਰ ਹੋਣ ਤੋਂ ਬਚਾਇਆ ਜਾਂਦਾ ਰਿਹਾ ਸੀ। ਉਸ ਦੀ ਦਿੱਖ ਅਤੇ ਇਮਾਨਦਾਰੀ ਨੇ ਉਸ ਨੂੰ ਟੈਲੀਵਿਜ਼ਨ 'ਤੇ ਆਪਣੀ ਸ਼ੁਰੂਆਤੀ ਪ੍ਰਸਿੱਧੀ ਦਿਵਾਈ। == ਫ਼ਿਲਮੋਗ੍ਰਾਫ਼ੀ == {| class="wikitable" !ਸਾਲ. !ਸਿਰਲੇਖ !ਭੂਮਿਕਾ |- |2009 |''ਟੇਕ ਆਫ਼'' | |- |2015 |<nowiki><i id="mwew">ਫੈਂਟਮ</i></nowiki> |"ਅਫਗਾਨ ਜਲੇਬੀ" ਗੀਤ ਵਿੱਚ ਮਹਿਮਾਨ ਦੀ ਪੇਸ਼ਕਾਰੀ |} == ਹਵਾਲੇ == <templatestyles src="Reflist/styles.css" />{{Reflist}} == ਬਾਹਰੀ ਲਿੰਕ == * [https://web.archive.org/web/20060117040637/http://www.indiaglitz.com/channels/hindi/albumreview/3017.html ਕਾਜ਼ੀ ਤੌਕੀਰ ਅਤੇ ਰੁਪਰੇਖਾ ਬੈਨਰਜੀ ਦੀ ਪਹਿਲੀ ਐਲਬਮ ਦੀ ਸਮੀਖਿਆ: ਜੋੜੀ ਨੰਬਰ 1] * [https://web.archive.org/web/20060110132544/http://img278.imageshack.us/img278/9019/130e92c8b0dcad7a4752529c5cfeb3.jpg ਕਾਜ਼ੀ ਤੌਕੀਰ ਦੀ ਤਸਵੀਰ] [[ਸ਼੍ਰੇਣੀ:ਜ਼ਿੰਦਾ ਲੋਕ]] [[ਸ਼੍ਰੇਣੀ:Articles with hCards]] [[ਸ਼੍ਰੇਣੀ:ਸੰਖੇਪ ਜਾਣਕਾਰੀ ਵਿਕੀਡਾਟਾ ਤੋਂ ਵੱਖਰੀ ਹੈ]] [[ਸ਼੍ਰੇਣੀ:ਸੰਖੇਪ ਜਾਣਕਾਰੀ ਵਾਲੇ ਲੇਖ]] [[ਸ਼੍ਰੇਣੀ:ਗਾਇਕ]] [[ਸ਼੍ਰੇਣੀ:ਭਾਰਤੀ ਗਾਇਕ]] [[ਸ਼੍ਰੇਣੀ:1980ਵਿਆਂ ਵਿੱਚ ਜਨਮੇ]] [[ਸ਼੍ਰੇਣੀ:ਕਸ਼ਮੀਰੀ ਲੋਕ]] [[ਸ਼੍ਰੇਣੀ:ਗਾਇਨ ਸ਼ੋਅ ਜੇਤੂ]] kfeelzh0923zjxulr7fkmjiz645sg9f 846613 846610 2026-09-20T07:18:21Z Gaurav Jhammat 7070 added [[Category:ਬਿੱਗ ਬੌਸ ਪ੍ਰਤੀਯੋਗੀ]] using [[WP:HC|HotCat]] 846613 wikitext text/x-wiki '''ਕਾਜ਼ੀ ਤੌਕੀਰ''' ਇੱਕ ਭਾਰਤੀ ਗਾਇਕ ਹੈ, ਜਿਸ ਨੇ ਸਾਂਝੇ ਤੌਰ 'ਤੇ [[ਰੂਪਰੇਖਾ ਬੈਨਰਜੀ]] ਦੇ ਨਾਲ ਸ਼ੋਅ [[ਫ਼ੇਮ ਗੁਰੂਕੁਲ|ਫੇਮ ਗੁਰੂਕੁਲ]] ਜਿੱਤਿਆ।<ref name="TOI">{{Cite news|url=https://timesofindia.indiatimes.com/tv/news/hindi/Move-over-HrithikQazis-here/articleshow/2569287.cms|title=Move over Hrithik, Qazi's here! - Times of India|last=Olivera|first=Roshni K.|date=26 November 2007|work=The Times of India|access-date=3 November 2020|language=en}}</ref> ਉਹ [[ਕਸ਼ਮੀਰੀ ਭਾਸ਼ਾ|ਕਸ਼ਮੀਰੀ]], [[ਹਿੰਦੀ ਭਾਸ਼ਾ|ਹਿੰਦੀ]] ਅਤੇ [[ਉਰਦੂ]] ਭਾਸ਼ਾਵਾਂ ਵਿੱਚ ਗਾਉਂਦਾ ਹੈ। 20 ਅਕਤੂਬਰ 2005 ਨੂੰ ਉਹ [[ਰੂਪਰੇਖਾ ਬੈਨਰਜੀ]] ਦੇ ਨਾਲ ਸਾਂਝੇ ਤੌਰ 'ਤੇ [[ਫ਼ੇਮ ਗੁਰੂਕੁਲ]] ਸ਼ੋਅ ਜਿੱਤਣ ਵਿੱਚ ਕਾਮਯਾਬ ਰਹੇ। ਇਹ ਸ਼ੋਅ ਫੇਮ ਅਕੈਡਮੀ ਸ਼ੋਅ ਦਾ ਭਾਰਤੀ ਸੰਸਕਰਨ ਸੀ। ਤਤਕਾਲੀ [[ਭਾਰਤ ਦਾ ਰਾਸ਼ਟਰਪਤੀ|ਭਾਰਤ ਦੇ ਰਾਸ਼ਟਰਪਤੀ]] ਨੇ ਕਾਜ਼ੀ ਤੌਕੀਰ ਦੀ ਜਿੱਤ ਤੋਂ ਬਾਅਦ, ਉਸਨੂੰ ਕਸ਼ਮੀਰ ਦੀ ਧਰੋਹਰ ਐਲਾਨ ਦਿੱਤਾ। ਕਾਜ਼ੀ ਦੀ ਇਸ ਸਫਲਤਾ ਤੋਂ ਬਾਅਦ, ਕਸ਼ਮੀਰੀ ਨੌਜਵਾਨਾਂ ਦੀ ਇੱਕ ਵੱਡੀ ਗਿਣਤੀ ਨੇ ''ਇੰਡੀਅਨ ਆਈਡਲ'' ਸ਼ੋਅ ਵਿੱਚ ਆਡੀਸ਼ਨ ਦੇਣੇ ਸ਼ੁਰੂ ਕਰ ਦਿੱਤੇ, ਜੋ[[ਕਸ਼ਮੀਰ|ਕਸ਼ਮੀਰ ਘਾਟੀ]] ਦੇ ਇੱਕ ਸ਼ਹਿਰ [[ਸ੍ਰੀਨਗਰ]] ਵਿੱਚ ਆਯੋਜਿਤ ਕੀਤੇ ਗਏ ਸਨ।<ref name="BBC">{{Cite news|url=https://news.bbc.co.uk/2/hi/south_asia/6382051.stm|title=Indian Idol creates Kashmir stir|last=Altaf Hussain|date=21 February 2007|access-date=2 December 2010|publisher=[[British Broadcasting Corporation]]}}</ref> ਉਨ੍ਹਾਂ ਨੇ 2005 ਦੇ ਵਰ੍ਹੇ ਦੇ ਅਖੀਰ ਵਿੱਚ [[ਰੂਪਰੇਖਾ ਬੈਨਰਜੀ]] ਨਾਲ ਇੱਕ ਐਲਬਮ ਜਾਰੀ ਕੀਤੀ। [[ਫ਼ੇਮ ਗੁਰੂਕੁਲ]] ਤੋਂ ਪਹਿਲਾਂ ਕਾਜ਼ੀ ਨੇ ਸੰਗੀਤ ਸੰਬੰਧੀ ਕੋਈ ਰਸਮੀ ਸਿਖਲਾਈ ਨਹੀਂ ਲਈ ਸੀ। ਅਦਾਕਾਰ ਵਜੋਂ ਆਪਣੀ ਪਹਿਲੀ ਫਿਲਮ 'ਟੇਕ ਆਫ' ਦੀ ਰਿਹਰਸਲ ਦੌਰਾਨ ਉਹ ਜ਼ਖਮੀ ਹੋ ਗਿਆ। ਕਾਜ਼ੀ ਉਸ ਵੇਲੇ ਗਣੇਸ਼ ਆਚਾਰੀਆ ਸਟੂਡੀਓਜ਼ ਵਿਖੇ ਪ੍ਰੈਕਟਿਸ ਕਰ ਰਿਹਾ ਸੀ ਜਦੋਂ ਉਹ ਸੈੱਟ ਉਤੇ ਡਿਗਣ ਕਾਰਨ ਉਸ ਦੀ ਗਰਦਨ ਨੂੰ ਸੱਟ ਲੱਗ ਗਈ।<ref>{{Cite web |title=Fame Gurukul winner Qazi Tauqeer hospitalised &#124; Bollywood News Movies |url=http://bollywood.nkut.com/fame-gurukul-winner-qazi-tauqeer-hospitalised/#sthash.58Kp6JvC.dpuf |url-status=dead |archive-url=https://web.archive.org/web/20131217224037/http://bollywood.nkut.com/fame-gurukul-winner-qazi-tauqeer-hospitalised/ |archive-date=17 December 2013 |access-date=17 December 2013}}</ref> == ਪਰਿਵਾਰ == ਕਾਜ਼ੀ ਦੇ ਪਿਤਾ ਇੱਕ ਵਕੀਲ ਸਨ ਅਤੇ ਬਾਅਦ ਵਿੱਚ, ਉਨ੍ਹਾਂ ਦਾ ਰੁਝਾਨ ਸੂਫ਼ੀਵਾਦ ਵੱਲ ਬਦਲ ਗਿਆ। ਉਹ ਕਸ਼ਮੀਰ, ਮੁੰਬਈ, ਦਿੱਲੀ ਅਤੇ ਦੁਬਈ ਵਿੱਚ ਰਹਿੰਦਾ ਹੈ। ਉਸ ਦੀ ਮਾਂ ਇੱਕ ਅਧਿਆਪਕ ਸੀ, ਉਸ ਨੇ ਨੌਕਰੀ ਤੋਂ ਛੇਤੀ ਰਿਟਾਇਰਮੈਂਟ ਲੈ ਲਈ ਅਤੇ ਉਸ ਦਾ ਚਾਚਾ ਕਾਜ਼ੀ ਰਫੀ ਇੱਕ ਕਸ਼ਮੀਰੀ ਗਾਇਕ ਸੀ। ਉਸ ਦਾ ਭਰਾ ਕਾਜ਼ੀ ਤੌਸੀਫ਼ ਇੱਕ ਉੱਦਮੀ ਹੈ ਜੋ ਮੁੰਬਈ ਵਿੱਚ ਪੈਦਾ ਹੋਇਆ ਅਤੇ ਵੱਡਾ ਹੋਇਆ। ਉਹ ਕਾਜ਼ੀ ਦਾ ਜੁੜਵਾ ਭਰਾ ਹੈ। == ਡਿਸਕੋਗ੍ਰਾਫ਼ੀ == === ਐਲਬਮਾਂ === {| class="wikitable" ! align="left" |ਐਲਬਮ ਜਾਣਕਾਰੀ ! align="left" |ਅਧਿਕਾਰਤ ਸਿੰਗਲਜ਼ |- | align="left" |'''ਯੇ ਪਲ'''<br />{{Small|(as Yeh Pal)}} * ਰਿਲੀਜ਼ ਮਿਤੀ: 1 ਜਨਵਰੀ 2006 (ਭਾਰਤ) {{Small|(India)}} * ਲੇਬਲ: ਸੋਨੀ BMG * ਪੀਕ ਇੰਡੀਆ ਬਿਲਬੋਰਡ: 1 * ਭਾਰਤ ਵਿੱਚ ਵਿਕਰੀ: 2,354,353 * ਆਰਆਈਏਏ ਪ੍ਰਮਾਣੀਕਰਣ: 2 × ਪਲੈਟੀਨਮ | align="left" | * 2005: "ਯੇ ਪਲ" * 2005: "ਕਰੂੰ ਕਿਆ" * 2005: "ਹੀਰੋ" * 2005: "ਮੇਰੇ ਮਹਿਬੂਬ" * 2005: "ਯੇ ਪਲ-ਰੀਮਿਕਸ" * 2005: "ਮਧਮ ਸੀ ਚਾਂਦਨੀ" * 2005: "ਕਹਿਕਸ਼ਾਂ" |} == ਟੈਲੀਵਿਜਨ 'ਤੇ ਕੰਮ == {| class="wikitable" !ਸਾਲ. !ਸਿਰਲੇਖ |- |2005 |''ਫ਼ੇਮ ਗੁਰੂਕੁਲ'' |- |2009 |''ਸਰਕਾਰ ਦੀ ਦੁਨੀਆ'' |- |2026 |''ਬਿੱਗ ਬੌਸ ਸੀਜ਼ਨ 20'' |} ਉਸ ਨੇ ਉਸ ਸਮੇਂ ਦੇ ਰਿਐਲਿਟੀ ਸ਼ੋਅ ਵਿੱਚ ਸਭ ਤੋਂ ਵੱਧ ਵੋਟਾਂ ਪ੍ਰਾਪਤ ਕਰਨ ਦਾ ਰਿਕਾਰਡ ਬਣਾਇਆ ਅਤੇ ਭਾਰਤੀ ਜਨਤਾ ਦੁਆਰਾ ਲਗਾਤਾਰ ਉਸ ਨੂੰ ਸ਼ੋਅ ਤੋਂ ਬਾਹਰ ਹੋਣ ਤੋਂ ਬਚਾਇਆ ਜਾਂਦਾ ਰਿਹਾ ਸੀ। ਉਸ ਦੀ ਦਿੱਖ ਅਤੇ ਇਮਾਨਦਾਰੀ ਨੇ ਉਸ ਨੂੰ ਟੈਲੀਵਿਜ਼ਨ 'ਤੇ ਆਪਣੀ ਸ਼ੁਰੂਆਤੀ ਪ੍ਰਸਿੱਧੀ ਦਿਵਾਈ। == ਫ਼ਿਲਮੋਗ੍ਰਾਫ਼ੀ == {| class="wikitable" !ਸਾਲ. !ਸਿਰਲੇਖ !ਭੂਮਿਕਾ |- |2009 |''ਟੇਕ ਆਫ਼'' | |- |2015 |<nowiki><i id="mwew">ਫੈਂਟਮ</i></nowiki> |"ਅਫਗਾਨ ਜਲੇਬੀ" ਗੀਤ ਵਿੱਚ ਮਹਿਮਾਨ ਦੀ ਪੇਸ਼ਕਾਰੀ |} == ਹਵਾਲੇ == <templatestyles src="Reflist/styles.css" />{{Reflist}} == ਬਾਹਰੀ ਲਿੰਕ == * [https://web.archive.org/web/20060117040637/http://www.indiaglitz.com/channels/hindi/albumreview/3017.html ਕਾਜ਼ੀ ਤੌਕੀਰ ਅਤੇ ਰੁਪਰੇਖਾ ਬੈਨਰਜੀ ਦੀ ਪਹਿਲੀ ਐਲਬਮ ਦੀ ਸਮੀਖਿਆ: ਜੋੜੀ ਨੰਬਰ 1] * [https://web.archive.org/web/20060110132544/http://img278.imageshack.us/img278/9019/130e92c8b0dcad7a4752529c5cfeb3.jpg ਕਾਜ਼ੀ ਤੌਕੀਰ ਦੀ ਤਸਵੀਰ] [[ਸ਼੍ਰੇਣੀ:ਜ਼ਿੰਦਾ ਲੋਕ]] [[ਸ਼੍ਰੇਣੀ:Articles with hCards]] [[ਸ਼੍ਰੇਣੀ:ਸੰਖੇਪ ਜਾਣਕਾਰੀ ਵਿਕੀਡਾਟਾ ਤੋਂ ਵੱਖਰੀ ਹੈ]] [[ਸ਼੍ਰੇਣੀ:ਸੰਖੇਪ ਜਾਣਕਾਰੀ ਵਾਲੇ ਲੇਖ]] [[ਸ਼੍ਰੇਣੀ:ਗਾਇਕ]] [[ਸ਼੍ਰੇਣੀ:ਭਾਰਤੀ ਗਾਇਕ]] [[ਸ਼੍ਰੇਣੀ:1980ਵਿਆਂ ਵਿੱਚ ਜਨਮੇ]] [[ਸ਼੍ਰੇਣੀ:ਕਸ਼ਮੀਰੀ ਲੋਕ]] [[ਸ਼੍ਰੇਣੀ:ਗਾਇਨ ਸ਼ੋਅ ਜੇਤੂ]] [[ਸ਼੍ਰੇਣੀ:ਬਿੱਗ ਬੌਸ ਪ੍ਰਤੀਯੋਗੀ]] jpfb26fp09lis55e2w5yzx81f5wcpn0 846614 846613 2026-09-20T07:18:38Z Gaurav Jhammat 7070 added [[Category:ਬਿੱਗ ਬੌਸ (ਹਿੰਦੀ ਟੀਵੀ ਲੜੀ) ਪ੍ਰਤੀਯੋਗੀ]] using [[WP:HC|HotCat]] 846614 wikitext text/x-wiki '''ਕਾਜ਼ੀ ਤੌਕੀਰ''' ਇੱਕ ਭਾਰਤੀ ਗਾਇਕ ਹੈ, ਜਿਸ ਨੇ ਸਾਂਝੇ ਤੌਰ 'ਤੇ [[ਰੂਪਰੇਖਾ ਬੈਨਰਜੀ]] ਦੇ ਨਾਲ ਸ਼ੋਅ [[ਫ਼ੇਮ ਗੁਰੂਕੁਲ|ਫੇਮ ਗੁਰੂਕੁਲ]] ਜਿੱਤਿਆ।<ref name="TOI">{{Cite news|url=https://timesofindia.indiatimes.com/tv/news/hindi/Move-over-HrithikQazis-here/articleshow/2569287.cms|title=Move over Hrithik, Qazi's here! - Times of India|last=Olivera|first=Roshni K.|date=26 November 2007|work=The Times of India|access-date=3 November 2020|language=en}}</ref> ਉਹ [[ਕਸ਼ਮੀਰੀ ਭਾਸ਼ਾ|ਕਸ਼ਮੀਰੀ]], [[ਹਿੰਦੀ ਭਾਸ਼ਾ|ਹਿੰਦੀ]] ਅਤੇ [[ਉਰਦੂ]] ਭਾਸ਼ਾਵਾਂ ਵਿੱਚ ਗਾਉਂਦਾ ਹੈ। 20 ਅਕਤੂਬਰ 2005 ਨੂੰ ਉਹ [[ਰੂਪਰੇਖਾ ਬੈਨਰਜੀ]] ਦੇ ਨਾਲ ਸਾਂਝੇ ਤੌਰ 'ਤੇ [[ਫ਼ੇਮ ਗੁਰੂਕੁਲ]] ਸ਼ੋਅ ਜਿੱਤਣ ਵਿੱਚ ਕਾਮਯਾਬ ਰਹੇ। ਇਹ ਸ਼ੋਅ ਫੇਮ ਅਕੈਡਮੀ ਸ਼ੋਅ ਦਾ ਭਾਰਤੀ ਸੰਸਕਰਨ ਸੀ। ਤਤਕਾਲੀ [[ਭਾਰਤ ਦਾ ਰਾਸ਼ਟਰਪਤੀ|ਭਾਰਤ ਦੇ ਰਾਸ਼ਟਰਪਤੀ]] ਨੇ ਕਾਜ਼ੀ ਤੌਕੀਰ ਦੀ ਜਿੱਤ ਤੋਂ ਬਾਅਦ, ਉਸਨੂੰ ਕਸ਼ਮੀਰ ਦੀ ਧਰੋਹਰ ਐਲਾਨ ਦਿੱਤਾ। ਕਾਜ਼ੀ ਦੀ ਇਸ ਸਫਲਤਾ ਤੋਂ ਬਾਅਦ, ਕਸ਼ਮੀਰੀ ਨੌਜਵਾਨਾਂ ਦੀ ਇੱਕ ਵੱਡੀ ਗਿਣਤੀ ਨੇ ''ਇੰਡੀਅਨ ਆਈਡਲ'' ਸ਼ੋਅ ਵਿੱਚ ਆਡੀਸ਼ਨ ਦੇਣੇ ਸ਼ੁਰੂ ਕਰ ਦਿੱਤੇ, ਜੋ[[ਕਸ਼ਮੀਰ|ਕਸ਼ਮੀਰ ਘਾਟੀ]] ਦੇ ਇੱਕ ਸ਼ਹਿਰ [[ਸ੍ਰੀਨਗਰ]] ਵਿੱਚ ਆਯੋਜਿਤ ਕੀਤੇ ਗਏ ਸਨ।<ref name="BBC">{{Cite news|url=https://news.bbc.co.uk/2/hi/south_asia/6382051.stm|title=Indian Idol creates Kashmir stir|last=Altaf Hussain|date=21 February 2007|access-date=2 December 2010|publisher=[[British Broadcasting Corporation]]}}</ref> ਉਨ੍ਹਾਂ ਨੇ 2005 ਦੇ ਵਰ੍ਹੇ ਦੇ ਅਖੀਰ ਵਿੱਚ [[ਰੂਪਰੇਖਾ ਬੈਨਰਜੀ]] ਨਾਲ ਇੱਕ ਐਲਬਮ ਜਾਰੀ ਕੀਤੀ। [[ਫ਼ੇਮ ਗੁਰੂਕੁਲ]] ਤੋਂ ਪਹਿਲਾਂ ਕਾਜ਼ੀ ਨੇ ਸੰਗੀਤ ਸੰਬੰਧੀ ਕੋਈ ਰਸਮੀ ਸਿਖਲਾਈ ਨਹੀਂ ਲਈ ਸੀ। ਅਦਾਕਾਰ ਵਜੋਂ ਆਪਣੀ ਪਹਿਲੀ ਫਿਲਮ 'ਟੇਕ ਆਫ' ਦੀ ਰਿਹਰਸਲ ਦੌਰਾਨ ਉਹ ਜ਼ਖਮੀ ਹੋ ਗਿਆ। ਕਾਜ਼ੀ ਉਸ ਵੇਲੇ ਗਣੇਸ਼ ਆਚਾਰੀਆ ਸਟੂਡੀਓਜ਼ ਵਿਖੇ ਪ੍ਰੈਕਟਿਸ ਕਰ ਰਿਹਾ ਸੀ ਜਦੋਂ ਉਹ ਸੈੱਟ ਉਤੇ ਡਿਗਣ ਕਾਰਨ ਉਸ ਦੀ ਗਰਦਨ ਨੂੰ ਸੱਟ ਲੱਗ ਗਈ।<ref>{{Cite web |title=Fame Gurukul winner Qazi Tauqeer hospitalised &#124; Bollywood News Movies |url=http://bollywood.nkut.com/fame-gurukul-winner-qazi-tauqeer-hospitalised/#sthash.58Kp6JvC.dpuf |url-status=dead |archive-url=https://web.archive.org/web/20131217224037/http://bollywood.nkut.com/fame-gurukul-winner-qazi-tauqeer-hospitalised/ |archive-date=17 December 2013 |access-date=17 December 2013}}</ref> == ਪਰਿਵਾਰ == ਕਾਜ਼ੀ ਦੇ ਪਿਤਾ ਇੱਕ ਵਕੀਲ ਸਨ ਅਤੇ ਬਾਅਦ ਵਿੱਚ, ਉਨ੍ਹਾਂ ਦਾ ਰੁਝਾਨ ਸੂਫ਼ੀਵਾਦ ਵੱਲ ਬਦਲ ਗਿਆ। ਉਹ ਕਸ਼ਮੀਰ, ਮੁੰਬਈ, ਦਿੱਲੀ ਅਤੇ ਦੁਬਈ ਵਿੱਚ ਰਹਿੰਦਾ ਹੈ। ਉਸ ਦੀ ਮਾਂ ਇੱਕ ਅਧਿਆਪਕ ਸੀ, ਉਸ ਨੇ ਨੌਕਰੀ ਤੋਂ ਛੇਤੀ ਰਿਟਾਇਰਮੈਂਟ ਲੈ ਲਈ ਅਤੇ ਉਸ ਦਾ ਚਾਚਾ ਕਾਜ਼ੀ ਰਫੀ ਇੱਕ ਕਸ਼ਮੀਰੀ ਗਾਇਕ ਸੀ। ਉਸ ਦਾ ਭਰਾ ਕਾਜ਼ੀ ਤੌਸੀਫ਼ ਇੱਕ ਉੱਦਮੀ ਹੈ ਜੋ ਮੁੰਬਈ ਵਿੱਚ ਪੈਦਾ ਹੋਇਆ ਅਤੇ ਵੱਡਾ ਹੋਇਆ। ਉਹ ਕਾਜ਼ੀ ਦਾ ਜੁੜਵਾ ਭਰਾ ਹੈ। == ਡਿਸਕੋਗ੍ਰਾਫ਼ੀ == === ਐਲਬਮਾਂ === {| class="wikitable" ! align="left" |ਐਲਬਮ ਜਾਣਕਾਰੀ ! align="left" |ਅਧਿਕਾਰਤ ਸਿੰਗਲਜ਼ |- | align="left" |'''ਯੇ ਪਲ'''<br />{{Small|(as Yeh Pal)}} * ਰਿਲੀਜ਼ ਮਿਤੀ: 1 ਜਨਵਰੀ 2006 (ਭਾਰਤ) {{Small|(India)}} * ਲੇਬਲ: ਸੋਨੀ BMG * ਪੀਕ ਇੰਡੀਆ ਬਿਲਬੋਰਡ: 1 * ਭਾਰਤ ਵਿੱਚ ਵਿਕਰੀ: 2,354,353 * ਆਰਆਈਏਏ ਪ੍ਰਮਾਣੀਕਰਣ: 2 × ਪਲੈਟੀਨਮ | align="left" | * 2005: "ਯੇ ਪਲ" * 2005: "ਕਰੂੰ ਕਿਆ" * 2005: "ਹੀਰੋ" * 2005: "ਮੇਰੇ ਮਹਿਬੂਬ" * 2005: "ਯੇ ਪਲ-ਰੀਮਿਕਸ" * 2005: "ਮਧਮ ਸੀ ਚਾਂਦਨੀ" * 2005: "ਕਹਿਕਸ਼ਾਂ" |} == ਟੈਲੀਵਿਜਨ 'ਤੇ ਕੰਮ == {| class="wikitable" !ਸਾਲ. !ਸਿਰਲੇਖ |- |2005 |''ਫ਼ੇਮ ਗੁਰੂਕੁਲ'' |- |2009 |''ਸਰਕਾਰ ਦੀ ਦੁਨੀਆ'' |- |2026 |''ਬਿੱਗ ਬੌਸ ਸੀਜ਼ਨ 20'' |} ਉਸ ਨੇ ਉਸ ਸਮੇਂ ਦੇ ਰਿਐਲਿਟੀ ਸ਼ੋਅ ਵਿੱਚ ਸਭ ਤੋਂ ਵੱਧ ਵੋਟਾਂ ਪ੍ਰਾਪਤ ਕਰਨ ਦਾ ਰਿਕਾਰਡ ਬਣਾਇਆ ਅਤੇ ਭਾਰਤੀ ਜਨਤਾ ਦੁਆਰਾ ਲਗਾਤਾਰ ਉਸ ਨੂੰ ਸ਼ੋਅ ਤੋਂ ਬਾਹਰ ਹੋਣ ਤੋਂ ਬਚਾਇਆ ਜਾਂਦਾ ਰਿਹਾ ਸੀ। ਉਸ ਦੀ ਦਿੱਖ ਅਤੇ ਇਮਾਨਦਾਰੀ ਨੇ ਉਸ ਨੂੰ ਟੈਲੀਵਿਜ਼ਨ 'ਤੇ ਆਪਣੀ ਸ਼ੁਰੂਆਤੀ ਪ੍ਰਸਿੱਧੀ ਦਿਵਾਈ। == ਫ਼ਿਲਮੋਗ੍ਰਾਫ਼ੀ == {| class="wikitable" !ਸਾਲ. !ਸਿਰਲੇਖ !ਭੂਮਿਕਾ |- |2009 |''ਟੇਕ ਆਫ਼'' | |- |2015 |<nowiki><i id="mwew">ਫੈਂਟਮ</i></nowiki> |"ਅਫਗਾਨ ਜਲੇਬੀ" ਗੀਤ ਵਿੱਚ ਮਹਿਮਾਨ ਦੀ ਪੇਸ਼ਕਾਰੀ |} == ਹਵਾਲੇ == <templatestyles src="Reflist/styles.css" />{{Reflist}} == ਬਾਹਰੀ ਲਿੰਕ == * [https://web.archive.org/web/20060117040637/http://www.indiaglitz.com/channels/hindi/albumreview/3017.html ਕਾਜ਼ੀ ਤੌਕੀਰ ਅਤੇ ਰੁਪਰੇਖਾ ਬੈਨਰਜੀ ਦੀ ਪਹਿਲੀ ਐਲਬਮ ਦੀ ਸਮੀਖਿਆ: ਜੋੜੀ ਨੰਬਰ 1] * [https://web.archive.org/web/20060110132544/http://img278.imageshack.us/img278/9019/130e92c8b0dcad7a4752529c5cfeb3.jpg ਕਾਜ਼ੀ ਤੌਕੀਰ ਦੀ ਤਸਵੀਰ] [[ਸ਼੍ਰੇਣੀ:ਜ਼ਿੰਦਾ ਲੋਕ]] [[ਸ਼੍ਰੇਣੀ:Articles with hCards]] [[ਸ਼੍ਰੇਣੀ:ਸੰਖੇਪ ਜਾਣਕਾਰੀ ਵਿਕੀਡਾਟਾ ਤੋਂ ਵੱਖਰੀ ਹੈ]] [[ਸ਼੍ਰੇਣੀ:ਸੰਖੇਪ ਜਾਣਕਾਰੀ ਵਾਲੇ ਲੇਖ]] [[ਸ਼੍ਰੇਣੀ:ਗਾਇਕ]] [[ਸ਼੍ਰੇਣੀ:ਭਾਰਤੀ ਗਾਇਕ]] [[ਸ਼੍ਰੇਣੀ:1980ਵਿਆਂ ਵਿੱਚ ਜਨਮੇ]] [[ਸ਼੍ਰੇਣੀ:ਕਸ਼ਮੀਰੀ ਲੋਕ]] [[ਸ਼੍ਰੇਣੀ:ਗਾਇਨ ਸ਼ੋਅ ਜੇਤੂ]] [[ਸ਼੍ਰੇਣੀ:ਬਿੱਗ ਬੌਸ ਪ੍ਰਤੀਯੋਗੀ]] [[ਸ਼੍ਰੇਣੀ:ਬਿੱਗ ਬੌਸ (ਹਿੰਦੀ ਟੀਵੀ ਲੜੀ) ਪ੍ਰਤੀਯੋਗੀ]] owbhn21caw3n0e9sg1qqz3ynlbe0kgp 14 205221 846607 2026-09-20T05:34:26Z Gaurav Jhammat 7070 "ਇਸ ਸ਼੍ਰੇਣੀ ਵਿੱਚ ਉਨ੍ਹਾਂ ਸ਼ਖਸੀਅਤਾਂ ਦੇ ਲੇਖ ਹਨ ਜਿਨ੍ਹਾਂ ਦਾ ਜਨਮ 1980 ਦੇ ਦਹਾਕੇ ਵਿੱਚ ਹੋਇਆ ਹੈ।" ਨਾਲ਼ ਸਫ਼ਾ ਬਣਾਇਆ 846607 wikitext text/x-wiki ਇਸ ਸ਼੍ਰੇਣੀ ਵਿੱਚ ਉਨ੍ਹਾਂ ਸ਼ਖਸੀਅਤਾਂ ਦੇ ਲੇਖ ਹਨ ਜਿਨ੍ਹਾਂ ਦਾ ਜਨਮ 1980 ਦੇ ਦਹਾਕੇ ਵਿੱਚ ਹੋਇਆ ਹੈ। t4bifi723abbke03a1kg6fjuu3qtob9 846608 846607 2026-09-20T05:36:26Z Gaurav Jhammat 7070 added [[Category:1980 ਦਾ ਦਹਾਕਾ]] using [[WP:HC|HotCat]] 846608 wikitext text/x-wiki ਇਸ ਸ਼੍ਰੇਣੀ ਵਿੱਚ ਉਨ੍ਹਾਂ ਸ਼ਖਸੀਅਤਾਂ ਦੇ ਲੇਖ ਹਨ ਜਿਨ੍ਹਾਂ ਦਾ ਜਨਮ 1980 ਦੇ ਦਹਾਕੇ ਵਿੱਚ ਹੋਇਆ ਹੈ। [[ਸ਼੍ਰੇਣੀ:1980 ਦਾ ਦਹਾਕਾ]] a63mw3z7cfd99pcze5wh9c0iww4xcdu 14 205222 846611 2026-09-20T05:44:29Z Gaurav Jhammat 7070 "ਇਸ ਸ਼੍ਰੇਣੀ ਵਿੱਚ ਉਹ ਸ਼ਖਸੀਅਤਾਂ ਦੇ ਲੇਖ ਹਨ ਜਿਨ੍ਹਾਂ ਨੇ ਕੋਈ ਨ ਕੋਈ ਗਾਇਨ ਸ਼ੋਅ ਜਿੱਤਿਆ ਹੈ।" ਨਾਲ਼ ਸਫ਼ਾ ਬਣਾਇਆ 846611 wikitext text/x-wiki ਇਸ ਸ਼੍ਰੇਣੀ ਵਿੱਚ ਉਹ ਸ਼ਖਸੀਅਤਾਂ ਦੇ ਲੇਖ ਹਨ ਜਿਨ੍ਹਾਂ ਨੇ ਕੋਈ ਨ ਕੋਈ ਗਾਇਨ ਸ਼ੋਅ ਜਿੱਤਿਆ ਹੈ। 3fg3s95c5ypy7znv2of6lfvtyzso44v 0 205223 846615 2026-09-20T07:22:21Z Gaurav Jhammat 7070 "[[:en:Special:Redirect/revision/1375804196|Bigg Boss (Hindi TV series) season 20]]" ਸਫ਼ੇ ਦਾ ਤਰਜਮਾ ਕਰਕੇ ਬਣਾਇਆ ਗਿਆ 846615 wikitext text/x-wiki '''''''[[ਬਿੱਗ ਬੌਸ (ਹਿੰਦੀ ਟੀਵੀ ਲੜੀ)|ਬਿੱਗ ਬੌਸ]]'' 20''''', ਜਿਸ ਨੂੰ ਬਿੱਗ ਬਾਸ: ਤਥਾਸ-ਤੂ ਵੀ ਕਿਹਾ ਜਾਂਦਾ ਹੈ, ਭਾਰਤੀ [[ਹਿੰਦੀ ਭਾਸ਼ਾ|ਹਿੰਦੀ]] ਭਾਸ਼ਾ ਦੀ ਰਿਐਲਿਟੀ ਟੈਲੀਵਿਜ਼ਨ ਸੀਰੀਜ਼ [[ਬਿੱਗ ਬੌਸ (ਹਿੰਦੀ ਟੀਵੀ ਲੜੀ)|ਬਿੱਗ ਬੌਸ]] ਦਾ ਵੀਹਵਾਂ ਸੀਜ਼ਨ ਹੈ। ਇਸ ਦਾ ਪ੍ਰੀਮੀਅਰ 6 ਸਤੰਬਰ 2026 ਨੂੰ ਕਲਰਜ਼ ਟੀਵੀ ਉੱਤੇ ਹੋਇਆ ਅਤੇ [[ਡਿਜ਼ਨੀ+ ਹੌਟਸਟਾਰ|ਜਿਓ ਹੌਟਸਟਾਰ]] ਉੱਤੇ ਡਿਜੀਟਲ ਤੌਰ ਉੱਤੇ ਸਟ੍ਰੀਮ ਕੀਤਾ ਗਿਆ।<ref>{{Cite web |last=Banerjee |first=Urmimala |date=2026-08-04 |title=Salman Khan Unveils ‘Bigg Boss 20’ Promo Promises Karan Arjun Twist This Season |url=https://varietyindia.com/salman-khan-unveils-bigg-boss-20-promo-promises-karan-arjun-twist-this-season/ |access-date=2026-08-04 |website=Variety India |language=en-US}}</ref> [[ਸਲਮਾਨ ਖਾਨ]] ਲਗਾਤਾਰ ਸਤਾਰ੍ਹਵੇਂ ਸੀਜ਼ਨ ਲਈ ਸ਼ੋਅ ਦੀ ਮੇਜ਼ਬਾਨੀ ਕਰ ਰਹੇ ਹਨ।<ref>{{Cite web |date=2026-07-20 |title=Salman Khan to host Bigg Boss 20 in India with six editions |url=https://thenewsmill.com/2026/07/salman-khan-to-host-bigg-boss-20-as-six-editions-launch-in-september/ |access-date=2026-07-21 |language=en-US}}</ref><ref>{{Cite web |date=2026-08-04 |title=Colors & JioHotstar confirm September launch for 'Bigg Boss 20' |url=https://www.bizasialive.com/colors-jiohotstar-confirm-september-launch-for-bigg-boss-20/ |access-date=2026-08-04 |language=en-GB}}</ref> [[ਸ਼੍ਰੇਣੀ:ਬਿੱਗ ਬੌਸ (ਹਿੰਦੀ ਟੀਵੀ ਲੜੀ) ਸੀਜ਼ਨ]] nvdjah4rmhwnscz55bn26kb3zetkkac 846616 846615 2026-09-20T07:25:14Z Gaurav Jhammat 7070 "[[:en:Special:Redirect/revision/1375804196|Bigg Boss (Hindi TV series) season 20]]" ਸਫ਼ੇ ਦਾ ਤਰਜਮਾ ਕਰਕੇ ਬਣਾਇਆ ਗਿਆ 846616 wikitext text/x-wiki '''''''[[ਬਿੱਗ ਬੌਸ (ਹਿੰਦੀ ਟੀਵੀ ਲੜੀ)|ਬਿੱਗ ਬੌਸ]]'' 20''''', ਜਿਸ ਨੂੰ ਬਿੱਗ ਬਾਸ: ਤਥਾਸ-ਤੂ ਵੀ ਕਿਹਾ ਜਾਂਦਾ ਹੈ, ਭਾਰਤੀ [[ਹਿੰਦੀ ਭਾਸ਼ਾ|ਹਿੰਦੀ]] ਭਾਸ਼ਾ ਦੀ ਰਿਐਲਿਟੀ ਟੈਲੀਵਿਜ਼ਨ ਸੀਰੀਜ਼ [[ਬਿੱਗ ਬੌਸ (ਹਿੰਦੀ ਟੀਵੀ ਲੜੀ)|ਬਿੱਗ ਬੌਸ]] ਦਾ ਵੀਹਵਾਂ ਸੀਜ਼ਨ ਹੈ। ਇਸ ਦਾ ਪ੍ਰੀਮੀਅਰ 6 ਸਤੰਬਰ 2026 ਨੂੰ ਕਲਰਜ਼ ਟੀਵੀ ਉੱਤੇ ਹੋਇਆ ਅਤੇ [[ਡਿਜ਼ਨੀ+ ਹੌਟਸਟਾਰ|ਜਿਓ ਹੌਟਸਟਾਰ]] ਉੱਤੇ ਡਿਜੀਟਲ ਤੌਰ ਉੱਤੇ ਸਟ੍ਰੀਮ ਕੀਤਾ ਗਿਆ।<ref>{{Cite web |last=Banerjee |first=Urmimala |date=2026-08-04 |title=Salman Khan Unveils ‘Bigg Boss 20’ Promo Promises Karan Arjun Twist This Season |url=https://varietyindia.com/salman-khan-unveils-bigg-boss-20-promo-promises-karan-arjun-twist-this-season/ |access-date=2026-08-04 |website=Variety India |language=en-US}}</ref> [[ਸਲਮਾਨ ਖਾਨ]] ਲਗਾਤਾਰ ਸਤਾਰ੍ਹਵੇਂ ਸੀਜ਼ਨ ਲਈ ਸ਼ੋਅ ਦੀ ਮੇਜ਼ਬਾਨੀ ਕਰ ਰਹੇ ਹਨ।<ref>{{Cite web |date=2026-07-20 |title=Salman Khan to host Bigg Boss 20 in India with six editions |url=https://thenewsmill.com/2026/07/salman-khan-to-host-bigg-boss-20-as-six-editions-launch-in-september/ |access-date=2026-07-21 |language=en-US}}</ref><ref>{{Cite web |date=2026-08-04 |title=Colors & JioHotstar confirm September launch for 'Bigg Boss 20' |url=https://www.bizasialive.com/colors-jiohotstar-confirm-september-launch-for-bigg-boss-20/ |access-date=2026-08-04 |language=en-GB}}</ref> == ਪ੍ਰੋਡਕਸ਼ਨ (ਨਿਰਮਾਣ) == === ਵਿਕਾਸ ਅਤੇ ਥੀਮ === ਸੀਜ਼ਨ ਦੀ ਟੈਗਲਾਈਨ "ਤਥਾਸ-ਤੂ" ਹੈ, ਜਿਸ ਵਿੱਚ ਇੱਕ "ਵਰਦਾਨ" ਸ਼ਾਮਿਲ ਕੀਤਾ ਗਿਆ ਹੈ ਜੋ ਮੁਕਾਬਲੇਬਾਜ਼ਾਂ ਨੂੰ ਖੇਡ ਵਿੱਚ ਦੂਜਾ ਜੀਵਨਦਾਨ ਭਾਵ ਸ਼ੋਅ ਤੋਂ ਬਾਹਰ ਹੋਣ ਤੋਂ ਬਚਾਅ ਦਾ ਮੌਕਾ ਦਿੰਦਾ ਹੈ। ਇਹ ਸੰਕਲਪ ਅੰਗਰੇਜ਼ੀ ਸ਼ਬਦ "that's two" ਤੋਂ ਬਣਾਇਆ ਗਿਆ ਹੈ।<ref>{{Cite web |last=Mukhopadhyay |first=Anindita |date=2026-08-12 |title=Bigg Boss 20 trailer out; Salman Khan introduces 'Extra Jeevan Daan' and a game with no safe play |url=https://www.indiatvnews.com/entertainment/tv/bigg-boss-20-trailer-out-salman-khan-introduces-extra-jeevan-daan-and-a-game-with-no-safe-play-2026-08-12-1051119 |access-date=2026-08-12 |website=India TV News |language=en}}</ref> [[ਸ਼੍ਰੇਣੀ:ਬਿੱਗ ਬੌਸ (ਹਿੰਦੀ ਟੀਵੀ ਲੜੀ) ਸੀਜ਼ਨ]] 3h6wzzqcqwl1nhss56rjvg31zkinyf9 846617 846616 2026-09-20T07:27:12Z Gaurav Jhammat 7070 "[[:en:Special:Redirect/revision/1375804196|Bigg Boss (Hindi TV series) season 20]]" ਸਫ਼ੇ ਦਾ ਤਰਜਮਾ ਕਰਕੇ ਬਣਾਇਆ ਗਿਆ 846617 wikitext text/x-wiki '''''''[[ਬਿੱਗ ਬੌਸ (ਹਿੰਦੀ ਟੀਵੀ ਲੜੀ)|ਬਿੱਗ ਬੌਸ]]'' 20''''', ਜਿਸ ਨੂੰ ਬਿੱਗ ਬਾਸ: ਤਥਾਸ-ਤੂ ਵੀ ਕਿਹਾ ਜਾਂਦਾ ਹੈ, ਭਾਰਤੀ [[ਹਿੰਦੀ ਭਾਸ਼ਾ|ਹਿੰਦੀ]] ਭਾਸ਼ਾ ਦੀ ਰਿਐਲਿਟੀ ਟੈਲੀਵਿਜ਼ਨ ਸੀਰੀਜ਼ [[ਬਿੱਗ ਬੌਸ (ਹਿੰਦੀ ਟੀਵੀ ਲੜੀ)|ਬਿੱਗ ਬੌਸ]] ਦਾ ਵੀਹਵਾਂ ਸੀਜ਼ਨ ਹੈ। ਇਸ ਦਾ ਪ੍ਰੀਮੀਅਰ 6 ਸਤੰਬਰ 2026 ਨੂੰ ਕਲਰਜ਼ ਟੀਵੀ ਉੱਤੇ ਹੋਇਆ ਅਤੇ [[ਡਿਜ਼ਨੀ+ ਹੌਟਸਟਾਰ|ਜਿਓ ਹੌਟਸਟਾਰ]] ਉੱਤੇ ਡਿਜੀਟਲ ਤੌਰ ਉੱਤੇ ਸਟ੍ਰੀਮ ਕੀਤਾ ਗਿਆ।<ref>{{Cite web |last=Banerjee |first=Urmimala |date=2026-08-04 |title=Salman Khan Unveils ‘Bigg Boss 20’ Promo Promises Karan Arjun Twist This Season |url=https://varietyindia.com/salman-khan-unveils-bigg-boss-20-promo-promises-karan-arjun-twist-this-season/ |access-date=2026-08-04 |website=Variety India |language=en-US}}</ref> [[ਸਲਮਾਨ ਖਾਨ]] ਲਗਾਤਾਰ ਸਤਾਰ੍ਹਵੇਂ ਸੀਜ਼ਨ ਲਈ ਸ਼ੋਅ ਦੀ ਮੇਜ਼ਬਾਨੀ ਕਰ ਰਹੇ ਹਨ।<ref>{{Cite web |date=2026-07-20 |title=Salman Khan to host Bigg Boss 20 in India with six editions |url=https://thenewsmill.com/2026/07/salman-khan-to-host-bigg-boss-20-as-six-editions-launch-in-september/ |access-date=2026-07-21 |language=en-US}}</ref><ref>{{Cite web |date=2026-08-04 |title=Colors & JioHotstar confirm September launch for 'Bigg Boss 20' |url=https://www.bizasialive.com/colors-jiohotstar-confirm-september-launch-for-bigg-boss-20/ |access-date=2026-08-04 |language=en-GB}}</ref> == ਪ੍ਰੋਡਕਸ਼ਨ (ਨਿਰਮਾਣ) == === ਵਿਕਾਸ ਅਤੇ ਥੀਮ === ਸੀਜ਼ਨ ਦੀ ਟੈਗਲਾਈਨ "ਤਥਾਸ-ਤੂ" ਹੈ, ਜਿਸ ਵਿੱਚ ਇੱਕ "ਵਰਦਾਨ" ਸ਼ਾਮਿਲ ਕੀਤਾ ਗਿਆ ਹੈ ਜੋ ਮੁਕਾਬਲੇਬਾਜ਼ਾਂ ਨੂੰ ਖੇਡ ਵਿੱਚ ਦੂਜਾ ਜੀਵਨਦਾਨ ਭਾਵ ਸ਼ੋਅ ਤੋਂ ਬਾਹਰ ਹੋਣ ਤੋਂ ਬਚਾਅ ਦਾ ਮੌਕਾ ਦਿੰਦਾ ਹੈ। ਇਹ ਸੰਕਲਪ ਅੰਗਰੇਜ਼ੀ ਸ਼ਬਦ "that's two" ਤੋਂ ਬਣਾਇਆ ਗਿਆ ਹੈ।<ref>{{Cite web |last=Mukhopadhyay |first=Anindita |date=2026-08-12 |title=Bigg Boss 20 trailer out; Salman Khan introduces 'Extra Jeevan Daan' and a game with no safe play |url=https://www.indiatvnews.com/entertainment/tv/bigg-boss-20-trailer-out-salman-khan-introduces-extra-jeevan-daan-and-a-game-with-no-safe-play-2026-08-12-1051119 |access-date=2026-08-12 |website=India TV News |language=en}}</ref> === ਪ੍ਰਚਾਰ ਅਤੇ ਰਿਲੀਜ਼ === 20 ਜੁਲਾਈ 2026 ਨੂੰ, ਜਿਓਸਟਾਰ ਨੇ ਐਲਾਨ ਕੀਤਾ ਕਿ ਸਲਮਾਨ ਖਾਨ ਦੁਆਰਾ ਹੋਸਟ ਕੀਤੇ ਗਏ ''''ਬਿੱਗ ਬੌਸ'' ਹਿੰਦੀ'' ਦੇ ਵੀਹਵੇਂ ਸੀਜ਼ਨ ਦਾ ਪ੍ਰੀਮੀਅਰ ਸਤੰਬਰ 2026 ਵਿੱਚ ਕਲਰਜ਼ ਟੀਵੀ ਅਤੇ [[ਡਿਜ਼ਨੀ+ ਹੌਟਸਟਾਰ|ਜੀਓ ਹੌਟਸਟਾਰ]] ਉੱਤੇ ਇੱਕ ਨੈਟਵਰਕ ਪਹਿਲਕਦਮੀ ਦੇ ਹਿੱਸੇ ਵਜੋਂ ਛੇ ਬਿੱਗ ਬੌਸ ਖੇਤਰੀ ਐਡੀਸ਼ਨਾਂ ਨੂੰ ਇੱਕੋ ਸਮੇਂ ਪ੍ਰਸਾਰਿਤ ਕਰਨ ਲਈ ਕੀਤਾ ਜਾਵੇਗਾ।<ref>{{Cite web |last=Livemint |date=2026-07-20 |title=JioStar bets big on Bigg Boss: Salman Khan, Mohanlal, Sourav Ganguly & other mega stars headline six-language expansion |url=https://www.livemint.com/entertainment/jiostar-bets-big-on-bigg-boss-salman-khan-mohanlal-sourav-ganguly-other-mega-stars-headline-six-language-expansion-11784549282474.html |access-date=2026-07-21 |website=mint |language=en}}</ref><ref>{{Cite web |title=MSN |url=https://www.msn.com/en-in/news/insight/bigg-boss-20-reveals-new-logo-as-six-editions-set-for-launch/gm-GM8AB0AB92?gemSnapshotKey=GM8AB0AB92-snapshot-3&uxmode=ruby |access-date=2026-07-23 |website=www.msn.com}}</ref> [[ਸ਼੍ਰੇਣੀ:ਬਿੱਗ ਬੌਸ (ਹਿੰਦੀ ਟੀਵੀ ਲੜੀ) ਸੀਜ਼ਨ]] b0pk80nrzp9wo0k32zhg6kzxptnrbbv 846618 846617 2026-09-20T07:28:31Z Gaurav Jhammat 7070 "[[:en:Special:Redirect/revision/1375804196|Bigg Boss (Hindi TV series) season 20]]" ਸਫ਼ੇ ਦਾ ਤਰਜਮਾ ਕਰਕੇ ਬਣਾਇਆ ਗਿਆ 846618 wikitext text/x-wiki '''''''[[ਬਿੱਗ ਬੌਸ (ਹਿੰਦੀ ਟੀਵੀ ਲੜੀ)|ਬਿੱਗ ਬੌਸ]]'' 20''''', ਜਿਸ ਨੂੰ ਬਿੱਗ ਬਾਸ: ਤਥਾਸ-ਤੂ ਵੀ ਕਿਹਾ ਜਾਂਦਾ ਹੈ, ਭਾਰਤੀ [[ਹਿੰਦੀ ਭਾਸ਼ਾ|ਹਿੰਦੀ]] ਭਾਸ਼ਾ ਦੀ ਰਿਐਲਿਟੀ ਟੈਲੀਵਿਜ਼ਨ ਸੀਰੀਜ਼ [[ਬਿੱਗ ਬੌਸ (ਹਿੰਦੀ ਟੀਵੀ ਲੜੀ)|ਬਿੱਗ ਬੌਸ]] ਦਾ ਵੀਹਵਾਂ ਸੀਜ਼ਨ ਹੈ। ਇਸ ਦਾ ਪ੍ਰੀਮੀਅਰ 6 ਸਤੰਬਰ 2026 ਨੂੰ ਕਲਰਜ਼ ਟੀਵੀ ਉੱਤੇ ਹੋਇਆ ਅਤੇ [[ਡਿਜ਼ਨੀ+ ਹੌਟਸਟਾਰ|ਜਿਓ ਹੌਟਸਟਾਰ]] ਉੱਤੇ ਡਿਜੀਟਲ ਤੌਰ ਉੱਤੇ ਸਟ੍ਰੀਮ ਕੀਤਾ ਗਿਆ।<ref>{{Cite web |last=Banerjee |first=Urmimala |date=2026-08-04 |title=Salman Khan Unveils ‘Bigg Boss 20’ Promo Promises Karan Arjun Twist This Season |url=https://varietyindia.com/salman-khan-unveils-bigg-boss-20-promo-promises-karan-arjun-twist-this-season/ |access-date=2026-08-04 |website=Variety India |language=en-US}}</ref> [[ਸਲਮਾਨ ਖਾਨ]] ਲਗਾਤਾਰ ਸਤਾਰ੍ਹਵੇਂ ਸੀਜ਼ਨ ਲਈ ਸ਼ੋਅ ਦੀ ਮੇਜ਼ਬਾਨੀ ਕਰ ਰਹੇ ਹਨ।<ref>{{Cite web |date=2026-07-20 |title=Salman Khan to host Bigg Boss 20 in India with six editions |url=https://thenewsmill.com/2026/07/salman-khan-to-host-bigg-boss-20-as-six-editions-launch-in-september/ |access-date=2026-07-21 |language=en-US}}</ref><ref>{{Cite web |date=2026-08-04 |title=Colors & JioHotstar confirm September launch for 'Bigg Boss 20' |url=https://www.bizasialive.com/colors-jiohotstar-confirm-september-launch-for-bigg-boss-20/ |access-date=2026-08-04 |language=en-GB}}</ref> == ਪ੍ਰੋਡਕਸ਼ਨ (ਨਿਰਮਾਣ) == === ਵਿਕਾਸ ਅਤੇ ਥੀਮ === ਸੀਜ਼ਨ ਦੀ ਟੈਗਲਾਈਨ "ਤਥਾਸ-ਤੂ" ਹੈ, ਜਿਸ ਵਿੱਚ ਇੱਕ "ਵਰਦਾਨ" ਸ਼ਾਮਿਲ ਕੀਤਾ ਗਿਆ ਹੈ ਜੋ ਮੁਕਾਬਲੇਬਾਜ਼ਾਂ ਨੂੰ ਖੇਡ ਵਿੱਚ ਦੂਜਾ ਜੀਵਨਦਾਨ ਭਾਵ ਸ਼ੋਅ ਤੋਂ ਬਾਹਰ ਹੋਣ ਤੋਂ ਬਚਾਅ ਦਾ ਮੌਕਾ ਦਿੰਦਾ ਹੈ। ਇਹ ਸੰਕਲਪ ਅੰਗਰੇਜ਼ੀ ਸ਼ਬਦ "that's two" ਤੋਂ ਬਣਾਇਆ ਗਿਆ ਹੈ।<ref>{{Cite web |last=Mukhopadhyay |first=Anindita |date=2026-08-12 |title=Bigg Boss 20 trailer out; Salman Khan introduces 'Extra Jeevan Daan' and a game with no safe play |url=https://www.indiatvnews.com/entertainment/tv/bigg-boss-20-trailer-out-salman-khan-introduces-extra-jeevan-daan-and-a-game-with-no-safe-play-2026-08-12-1051119 |access-date=2026-08-12 |website=India TV News |language=en}}</ref> === ਪ੍ਰਚਾਰ ਅਤੇ ਰਿਲੀਜ਼ === 20 ਜੁਲਾਈ 2026 ਨੂੰ, ਜਿਓਸਟਾਰ ਨੇ ਐਲਾਨ ਕੀਤਾ ਕਿ ਸਲਮਾਨ ਖਾਨ ਦੁਆਰਾ ਹੋਸਟ ਕੀਤੇ ਗਏ ''''ਬਿੱਗ ਬੌਸ'' ਹਿੰਦੀ'' ਦੇ ਵੀਹਵੇਂ ਸੀਜ਼ਨ ਦਾ ਪ੍ਰੀਮੀਅਰ ਸਤੰਬਰ 2026 ਵਿੱਚ ਕਲਰਜ਼ ਟੀਵੀ ਅਤੇ [[ਡਿਜ਼ਨੀ+ ਹੌਟਸਟਾਰ|ਜੀਓ ਹੌਟਸਟਾਰ]] ਉੱਤੇ ਇੱਕ ਨੈਟਵਰਕ ਪਹਿਲਕਦਮੀ ਦੇ ਹਿੱਸੇ ਵਜੋਂ ਛੇ ਬਿੱਗ ਬੌਸ ਖੇਤਰੀ ਐਡੀਸ਼ਨਾਂ ਨੂੰ ਇੱਕੋ ਸਮੇਂ ਪ੍ਰਸਾਰਿਤ ਕਰਨ ਲਈ ਕੀਤਾ ਜਾਵੇਗਾ।<ref>{{Cite web |last=Livemint |date=2026-07-20 |title=JioStar bets big on Bigg Boss: Salman Khan, Mohanlal, Sourav Ganguly & other mega stars headline six-language expansion |url=https://www.livemint.com/entertainment/jiostar-bets-big-on-bigg-boss-salman-khan-mohanlal-sourav-ganguly-other-mega-stars-headline-six-language-expansion-11784549282474.html |access-date=2026-07-21 |website=mint |language=en}}</ref><ref>{{Cite web |title=MSN |url=https://www.msn.com/en-in/news/insight/bigg-boss-20-reveals-new-logo-as-six-editions-set-for-launch/gm-GM8AB0AB92?gemSnapshotKey=GM8AB0AB92-snapshot-3&uxmode=ruby |access-date=2026-07-23 |website=www.msn.com}}</ref> ਸ਼ੋਅ ਦੀ ਅਧਿਕਾਰਤ ਪਹਿਲੀ ਝਲਕ ਅਤੇ ਲੋਗੋ 21 ਜੁਲਾਈ 2026 ਨੂੰ ਜਾਰੀ ਕੀਤਾ ਗਿਆ ਸੀ।<ref>{{Cite news|url=https://timesofindia.indiatimes.com/tv/news/hindi/bigg-boss-20-salman-khan-hosted-bb-hindi-returns-with-an-all-new-eye-for-its-milestone-20th-season/articleshow/132536352.cms|title=Bigg Boss 20: Salman Khan hosted BB Hindi returns with an all-new eye logo for its milestone 20th season|date=2026-07-21|work=The Times of India|access-date=2026-07-21|issn=0971-8257}}</ref><ref>{{Cite web |date=2026-07-21 |title=First look of 'Bigg Boss 20' logo unveiled |url=https://www.bizasialive.com/first-look-of-bigg-boss-20-logo-unveiled/ |access-date=2026-07-22 |language=en-GB}}</ref> ਇਸ ਤੋਂ ਬਾਅਦ ਅਗਸਤ 2026 ਦੇ ਸ਼ੁਰੂ ਵਿੱਚ ਜਾਰੀ ਕੀਤੇ ਗਏ ਟੀਜ਼ਰਾਂ ਦੀ ਇੱਕ ਲੜੀ ਜਾਰੀ ਕੀਤੀ ਗਈ, ਜਿਸ ਨੇ 6 ਸਤੰਬਰ 2026 ਦੀ ਪ੍ਰੀਮੀਅਰ ਮਿਤੀ ਦੀ ਪੁਸ਼ਟੀ ਕੀਤੀ ਅਤੇ ਸੀਜ਼ਨ ਦੇ "ਤਥਾਸ-ਤੂ" ਥੀਮ ਦੀ ਸ਼ੁਰੂਆਤ ਕੀਤੀ।<ref>{{Cite web |title=Bigg Boss 20 Promo: सलमान खान की घोड़े संग एंट्री, इस बार 'करण अर्जुन' वाला ट्विस्ट, रिलीज डेट का भी ऐलान |url=https://navbharattimes.indiatimes.com/tv/bigg-boss/bigg-boss-20-official-promo-out-salman-khan-reveals-karan-arjun-twist-in-the-game-premiere-date-6-september/articleshow/132851454.cms |access-date=2026-08-04 |website=Navbharat Times |language=hi}}</ref><ref>{{Cite web |date=2026-08-04 |title=Bigg Boss 20 teaser: Salman Khan returns as host, hints at a Karan-Arjun angle, ‘ek se bhale do’ |url=https://indianexpress.com/article/entertainment/television/bigg-boss-20-teaser-salman-khan-returns-as-host-hints-at-a-karan-arjun-angle-ek-se-bhale-do-10817085/ |access-date=2026-08-04 |website=The Indian Express |language=en}}</ref><ref>{{Cite web |title=Bigg Boss 20: New Arena twist sparks 'favouritism' debate among fans |url=https://www.mid-day.com/entertainment/television-news/article/bigg-boss-20-new-arena-twist-sparks-favouritism-debate-among-fans-23643515 |access-date=2026-08-07 |website=Mid-Day}}</ref><ref>{{Cite web |last=Jhunjhunwala |first=Sanchita |date=2026-08-06 |title=Bigg Boss 20 Teaser: Salman Khan Drops Another Hint As He Goes ‘Tathas-Two’ |url=https://www.idiva.com/entertainment/tv/bigg-boss-20-teaser-salman-khan-drops-another-hint-as-he-goes-tathas-two/18097778 |access-date=2026-08-07 |website=iDiva |language=en}}</ref> ਗੇਮਪਲੇ ਮਕੈਨਿਕਸ ਉੱਤੇ ਵੱਧ ਚਾਨਣਾ ਪਾਉਣ ਵਾਲਾ ਇੱਕ ਪੂਰੀ-ਲੰਬਾਈ ਦਾ ਟ੍ਰੇਲਰ 12 ਅਗਸਤ 2026 ਨੂੰ ਜਾਰੀ ਕੀਤਾ ਗਿਆ ਸੀ।<ref>{{Cite web |last=Yadav |first=Monica |date=2026-08-12 |title=Bigg Boss 20 trailer sees Salman Khan bringing ‘extra jeevan daan’ twist: ‘It isn't as straightforward as it sounds’ |url=https://www.hindustantimes.com/entertainment/tv/bigg-boss-20-trailer-sees-salman-khan-bringing-extra-jeevan-daan-twist-bigg-boss-colors-jiohotstar-101786517783960.html |access-date=2026-08-12 |website=Hindustan Times |language=en}}</ref><ref>{{Cite web |last=Mukherjee |first=Akankshya |date=2026-08-12 |title=Bigg Boss 20 Trailer Out! Salman Khan Unveils New Season's Biggest Twist Where Every Player Gets An Extra Life- Watch |url=https://www.bollywoodbubble.com/tv/bigg-boss-20-trailer-out-salman-khan-unveils-new-season-biggest-twist-where-every-player-gets-an-extra-life-watch/ |access-date=2026-08-12 |website=Bollywood Bubble |language=en-US}}</ref> [[ਸ਼੍ਰੇਣੀ:ਬਿੱਗ ਬੌਸ (ਹਿੰਦੀ ਟੀਵੀ ਲੜੀ) ਸੀਜ਼ਨ]] eyes24a7knlnjd6kpgpu1pwf8jvgq1w 846619 846618 2026-09-20T07:30:15Z Gaurav Jhammat 7070 "[[:en:Special:Redirect/revision/1375804196|Bigg Boss (Hindi TV series) season 20]]" ਸਫ਼ੇ ਦਾ ਤਰਜਮਾ ਕਰਕੇ ਬਣਾਇਆ ਗਿਆ 846619 wikitext text/x-wiki '''''''[[ਬਿੱਗ ਬੌਸ (ਹਿੰਦੀ ਟੀਵੀ ਲੜੀ)|ਬਿੱਗ ਬੌਸ]]'' 20''''', ਜਿਸ ਨੂੰ ਬਿੱਗ ਬਾਸ: ਤਥਾਸ-ਤੂ ਵੀ ਕਿਹਾ ਜਾਂਦਾ ਹੈ, ਭਾਰਤੀ [[ਹਿੰਦੀ ਭਾਸ਼ਾ|ਹਿੰਦੀ]] ਭਾਸ਼ਾ ਦੀ ਰਿਐਲਿਟੀ ਟੈਲੀਵਿਜ਼ਨ ਸੀਰੀਜ਼ [[ਬਿੱਗ ਬੌਸ (ਹਿੰਦੀ ਟੀਵੀ ਲੜੀ)|ਬਿੱਗ ਬੌਸ]] ਦਾ ਵੀਹਵਾਂ ਸੀਜ਼ਨ ਹੈ। ਇਸ ਦਾ ਪ੍ਰੀਮੀਅਰ 6 ਸਤੰਬਰ 2026 ਨੂੰ ਕਲਰਜ਼ ਟੀਵੀ ਉੱਤੇ ਹੋਇਆ ਅਤੇ [[ਡਿਜ਼ਨੀ+ ਹੌਟਸਟਾਰ|ਜਿਓ ਹੌਟਸਟਾਰ]] ਉੱਤੇ ਡਿਜੀਟਲ ਤੌਰ ਉੱਤੇ ਸਟ੍ਰੀਮ ਕੀਤਾ ਗਿਆ।<ref>{{Cite web |last=Banerjee |first=Urmimala |date=2026-08-04 |title=Salman Khan Unveils ‘Bigg Boss 20’ Promo Promises Karan Arjun Twist This Season |url=https://varietyindia.com/salman-khan-unveils-bigg-boss-20-promo-promises-karan-arjun-twist-this-season/ |access-date=2026-08-04 |website=Variety India |language=en-US}}</ref> [[ਸਲਮਾਨ ਖਾਨ]] ਲਗਾਤਾਰ ਸਤਾਰ੍ਹਵੇਂ ਸੀਜ਼ਨ ਲਈ ਸ਼ੋਅ ਦੀ ਮੇਜ਼ਬਾਨੀ ਕਰ ਰਹੇ ਹਨ।<ref>{{Cite web |date=2026-07-20 |title=Salman Khan to host Bigg Boss 20 in India with six editions |url=https://thenewsmill.com/2026/07/salman-khan-to-host-bigg-boss-20-as-six-editions-launch-in-september/ |access-date=2026-07-21 |language=en-US}}</ref><ref>{{Cite web |date=2026-08-04 |title=Colors & JioHotstar confirm September launch for 'Bigg Boss 20' |url=https://www.bizasialive.com/colors-jiohotstar-confirm-september-launch-for-bigg-boss-20/ |access-date=2026-08-04 |language=en-GB}}</ref> == ਪ੍ਰੋਡਕਸ਼ਨ (ਨਿਰਮਾਣ) == === ਵਿਕਾਸ ਅਤੇ ਥੀਮ === ਸੀਜ਼ਨ ਦੀ ਟੈਗਲਾਈਨ "ਤਥਾਸ-ਤੂ" ਹੈ, ਜਿਸ ਵਿੱਚ ਇੱਕ "ਵਰਦਾਨ" ਸ਼ਾਮਿਲ ਕੀਤਾ ਗਿਆ ਹੈ ਜੋ ਮੁਕਾਬਲੇਬਾਜ਼ਾਂ ਨੂੰ ਖੇਡ ਵਿੱਚ ਦੂਜਾ ਜੀਵਨਦਾਨ ਭਾਵ ਸ਼ੋਅ ਤੋਂ ਬਾਹਰ ਹੋਣ ਤੋਂ ਬਚਾਅ ਦਾ ਮੌਕਾ ਦਿੰਦਾ ਹੈ। ਇਹ ਸੰਕਲਪ ਅੰਗਰੇਜ਼ੀ ਸ਼ਬਦ "that's two" ਤੋਂ ਬਣਾਇਆ ਗਿਆ ਹੈ।<ref>{{Cite web |last=Mukhopadhyay |first=Anindita |date=2026-08-12 |title=Bigg Boss 20 trailer out; Salman Khan introduces 'Extra Jeevan Daan' and a game with no safe play |url=https://www.indiatvnews.com/entertainment/tv/bigg-boss-20-trailer-out-salman-khan-introduces-extra-jeevan-daan-and-a-game-with-no-safe-play-2026-08-12-1051119 |access-date=2026-08-12 |website=India TV News |language=en}}</ref> === ਪ੍ਰਚਾਰ ਅਤੇ ਰਿਲੀਜ਼ === 20 ਜੁਲਾਈ 2026 ਨੂੰ, ਜਿਓਸਟਾਰ ਨੇ ਐਲਾਨ ਕੀਤਾ ਕਿ ਸਲਮਾਨ ਖਾਨ ਦੁਆਰਾ ਹੋਸਟ ਕੀਤੇ ਗਏ ''''ਬਿੱਗ ਬੌਸ'' ਹਿੰਦੀ'' ਦੇ ਵੀਹਵੇਂ ਸੀਜ਼ਨ ਦਾ ਪ੍ਰੀਮੀਅਰ ਸਤੰਬਰ 2026 ਵਿੱਚ ਕਲਰਜ਼ ਟੀਵੀ ਅਤੇ [[ਡਿਜ਼ਨੀ+ ਹੌਟਸਟਾਰ|ਜੀਓ ਹੌਟਸਟਾਰ]] ਉੱਤੇ ਇੱਕ ਨੈਟਵਰਕ ਪਹਿਲਕਦਮੀ ਦੇ ਹਿੱਸੇ ਵਜੋਂ ਛੇ ਬਿੱਗ ਬੌਸ ਖੇਤਰੀ ਐਡੀਸ਼ਨਾਂ ਨੂੰ ਇੱਕੋ ਸਮੇਂ ਪ੍ਰਸਾਰਿਤ ਕਰਨ ਲਈ ਕੀਤਾ ਜਾਵੇਗਾ।<ref>{{Cite web |last=Livemint |date=2026-07-20 |title=JioStar bets big on Bigg Boss: Salman Khan, Mohanlal, Sourav Ganguly & other mega stars headline six-language expansion |url=https://www.livemint.com/entertainment/jiostar-bets-big-on-bigg-boss-salman-khan-mohanlal-sourav-ganguly-other-mega-stars-headline-six-language-expansion-11784549282474.html |access-date=2026-07-21 |website=mint |language=en}}</ref><ref>{{Cite web |title=MSN |url=https://www.msn.com/en-in/news/insight/bigg-boss-20-reveals-new-logo-as-six-editions-set-for-launch/gm-GM8AB0AB92?gemSnapshotKey=GM8AB0AB92-snapshot-3&uxmode=ruby |access-date=2026-07-23 |website=www.msn.com}}</ref> ਸ਼ੋਅ ਦੀ ਅਧਿਕਾਰਤ ਪਹਿਲੀ ਝਲਕ ਅਤੇ ਲੋਗੋ 21 ਜੁਲਾਈ 2026 ਨੂੰ ਜਾਰੀ ਕੀਤਾ ਗਿਆ ਸੀ।<ref>{{Cite news|url=https://timesofindia.indiatimes.com/tv/news/hindi/bigg-boss-20-salman-khan-hosted-bb-hindi-returns-with-an-all-new-eye-for-its-milestone-20th-season/articleshow/132536352.cms|title=Bigg Boss 20: Salman Khan hosted BB Hindi returns with an all-new eye logo for its milestone 20th season|date=2026-07-21|work=The Times of India|access-date=2026-07-21|issn=0971-8257}}</ref><ref>{{Cite web |date=2026-07-21 |title=First look of 'Bigg Boss 20' logo unveiled |url=https://www.bizasialive.com/first-look-of-bigg-boss-20-logo-unveiled/ |access-date=2026-07-22 |language=en-GB}}</ref> ਇਸ ਤੋਂ ਬਾਅਦ ਅਗਸਤ 2026 ਦੇ ਸ਼ੁਰੂ ਵਿੱਚ ਜਾਰੀ ਕੀਤੇ ਗਏ ਟੀਜ਼ਰਾਂ ਦੀ ਇੱਕ ਲੜੀ ਜਾਰੀ ਕੀਤੀ ਗਈ, ਜਿਸ ਨੇ 6 ਸਤੰਬਰ 2026 ਦੀ ਪ੍ਰੀਮੀਅਰ ਮਿਤੀ ਦੀ ਪੁਸ਼ਟੀ ਕੀਤੀ ਅਤੇ ਸੀਜ਼ਨ ਦੇ "ਤਥਾਸ-ਤੂ" ਥੀਮ ਦੀ ਸ਼ੁਰੂਆਤ ਕੀਤੀ।<ref>{{Cite web |title=Bigg Boss 20 Promo: सलमान खान की घोड़े संग एंट्री, इस बार 'करण अर्जुन' वाला ट्विस्ट, रिलीज डेट का भी ऐलान |url=https://navbharattimes.indiatimes.com/tv/bigg-boss/bigg-boss-20-official-promo-out-salman-khan-reveals-karan-arjun-twist-in-the-game-premiere-date-6-september/articleshow/132851454.cms |access-date=2026-08-04 |website=Navbharat Times |language=hi}}</ref><ref>{{Cite web |date=2026-08-04 |title=Bigg Boss 20 teaser: Salman Khan returns as host, hints at a Karan-Arjun angle, ‘ek se bhale do’ |url=https://indianexpress.com/article/entertainment/television/bigg-boss-20-teaser-salman-khan-returns-as-host-hints-at-a-karan-arjun-angle-ek-se-bhale-do-10817085/ |access-date=2026-08-04 |website=The Indian Express |language=en}}</ref><ref>{{Cite web |title=Bigg Boss 20: New Arena twist sparks 'favouritism' debate among fans |url=https://www.mid-day.com/entertainment/television-news/article/bigg-boss-20-new-arena-twist-sparks-favouritism-debate-among-fans-23643515 |access-date=2026-08-07 |website=Mid-Day}}</ref><ref>{{Cite web |last=Jhunjhunwala |first=Sanchita |date=2026-08-06 |title=Bigg Boss 20 Teaser: Salman Khan Drops Another Hint As He Goes ‘Tathas-Two’ |url=https://www.idiva.com/entertainment/tv/bigg-boss-20-teaser-salman-khan-drops-another-hint-as-he-goes-tathas-two/18097778 |access-date=2026-08-07 |website=iDiva |language=en}}</ref> ਗੇਮਪਲੇ ਮਕੈਨਿਕਸ ਉੱਤੇ ਵੱਧ ਚਾਨਣਾ ਪਾਉਣ ਵਾਲਾ ਇੱਕ ਪੂਰੀ-ਲੰਬਾਈ ਦਾ ਟ੍ਰੇਲਰ 12 ਅਗਸਤ 2026 ਨੂੰ ਜਾਰੀ ਕੀਤਾ ਗਿਆ ਸੀ।<ref>{{Cite web |last=Yadav |first=Monica |date=2026-08-12 |title=Bigg Boss 20 trailer sees Salman Khan bringing ‘extra jeevan daan’ twist: ‘It isn't as straightforward as it sounds’ |url=https://www.hindustantimes.com/entertainment/tv/bigg-boss-20-trailer-sees-salman-khan-bringing-extra-jeevan-daan-twist-bigg-boss-colors-jiohotstar-101786517783960.html |access-date=2026-08-12 |website=Hindustan Times |language=en}}</ref><ref>{{Cite web |last=Mukherjee |first=Akankshya |date=2026-08-12 |title=Bigg Boss 20 Trailer Out! Salman Khan Unveils New Season's Biggest Twist Where Every Player Gets An Extra Life- Watch |url=https://www.bollywoodbubble.com/tv/bigg-boss-20-trailer-out-salman-khan-unveils-new-season-biggest-twist-where-every-player-gets-an-extra-life-watch/ |access-date=2026-08-12 |website=Bollywood Bubble |language=en-US}}</ref> 4 ਸਤੰਬਰ 2026 ਨੂੰ, [[ਡਿਜ਼ਨੀ+ ਹੌਟਸਟਾਰ|ਜਿਓਹੋਟਸਟਾਰ]] ਅਤੇ ਕਲਰਜ਼ ਟੀਵੀ ਨੇ ਪ੍ਰਮੋਸ਼ਨਲ ਕਲਿੱਪ ਜਾਰੀ ਕੀਤੇ ਜਿਸ ਵਿੱਚ ਪੁਸ਼ਟੀ ਕੀਤੀ ਪ੍ਰਤੀਯੋਗੀ [[ਈਸ਼ਾ ਰਿਖੀ]] ਅਤੇ [[ਕਨਿਕਾ ਮਾਨ]] ਸ਼ਾਮਿਲ ਸਨ।<ref>{{Cite news|url=https://timesofindia.indiatimes.com/tv/news/hindi/bigg-boss-20-promo-kanika-mann-wins-hearts-with-her-performance-new-promo-sparks-buzz-ahead-of-premiere/articleshow/133796817.cms|title=Bigg Boss 20 promo: Kanika Mann wins hearts with her performance? New Promo sparks buzz ahead of premiere|date=2026-09-05|work=The Times of India|access-date=2026-09-06|issn=0971-8257}}</ref><ref>{{Cite web |last=Jhunjhunwala |first=Sanchita |date=2026-09-05 |title=Bigg Boss 20: Did Badshah’s Ex-Wife Isha Rikhi Break Down In New Promo? |url=https://www.idiva.com/entertainment/tv/salman-khan-bigg-boss-20-did-badshah-ex-wife-isha-rikhi-break-down-in-new-promo/18098112 |access-date=2026-09-06 |website=iDiva |language=en}}</ref> 5 ਸਤੰਬਰ 2026 ਨੂੰ, ਰੈਪਰ ਯੰਗ ਡੀਐਸਏ ਨੂੰ ਫ਼ੀਚਰ ਕਰਦਾ ਇੱਕ ਟੀਜ਼ਰ ਜਾਰੀ ਕੀਤਾ ਗਿਆ ਸੀ, ਜਿਸ ਵਿੱਚ ਉਸਨੇ ਆਪਣਾ ਗੀਤ ''ਯੇਦਾ ਯੁੰਗ'' ਪੇਸ਼ ਕੀਤਾ ਸੀ।<ref>{{Cite web |title=Instagram |url=https://www.instagram.com/reel/Dc5Us4Qqdjx/?stkn=MTd1a2NoNGwycXd5Nw== |access-date=2026-09-06 |website=www.instagram.com}}</ref> ਉਸੇ ਦਿਨ, ਅਦਾਕਾਰ-ਸਿਆਸਤਦਾਨ ਮਨੋਜ ਤਿਵਾੜੀ ਆਪਣੀ ਧੀ ਰਿਤੀ ਤਿਵਾੜੀ ਨਾਲ ਇੱਕ ਪ੍ਰਮੋਸ਼ਨਲ ਹਿੱਸੇ ਵਿੱਚ ਉਸ ਨੂੰ ਇੱਕ ਪ੍ਰਤੀਯੋਗੀ ਵਜੋਂ ਪੇਸ਼ ਕਰਨ ਲਈ ਦਿਖਾਈ ਦਿੱਤੇ।<ref>{{Cite web |title=Bigg Boss 20: Salman Khan recreates Manoj Tiwari’s viral baap meme with his daughter |url=https://www.mid-day.com/entertainment/television-news/article/bigg-boss-20-salman-khan-recreates-manoj-tiwaris-viral-baap-meme-with-his-daughter-23648609 |access-date=2026-09-06 |website=Mid-Day}}</ref><ref>{{Cite web |date=2026-09-06 |title=Bigg Boss 20: Manoj Tiwari’s daughter Rhiti Tiwari set to enter Salman Khan’s show - Watch promo |url=https://www.india.com/entertainment/tv/bigg-boss-20-manoj-tiwari-daughter-rhiti-tiwari-set-to-enter-salman-khans-show-watch-promo-8517734/ |access-date=2026-09-06 |website=India.com |language=en}}</ref> [[ਸ਼੍ਰੇਣੀ:ਬਿੱਗ ਬੌਸ (ਹਿੰਦੀ ਟੀਵੀ ਲੜੀ) ਸੀਜ਼ਨ]] 5bovjqgvorhz1k31xooqp4mrph8arsk 846620 846619 2026-09-20T07:32:37Z Gaurav Jhammat 7070 "[[:en:Special:Redirect/revision/1375804196|Bigg Boss (Hindi TV series) season 20]]" ਸਫ਼ੇ ਦਾ ਤਰਜਮਾ ਕਰਕੇ ਬਣਾਇਆ ਗਿਆ 846620 wikitext text/x-wiki '''''''[[ਬਿੱਗ ਬੌਸ (ਹਿੰਦੀ ਟੀਵੀ ਲੜੀ)|ਬਿੱਗ ਬੌਸ]]'' 20''''', ਜਿਸ ਨੂੰ ਬਿੱਗ ਬਾਸ: ਤਥਾਸ-ਤੂ ਵੀ ਕਿਹਾ ਜਾਂਦਾ ਹੈ, ਭਾਰਤੀ [[ਹਿੰਦੀ ਭਾਸ਼ਾ|ਹਿੰਦੀ]] ਭਾਸ਼ਾ ਦੀ ਰਿਐਲਿਟੀ ਟੈਲੀਵਿਜ਼ਨ ਸੀਰੀਜ਼ [[ਬਿੱਗ ਬੌਸ (ਹਿੰਦੀ ਟੀਵੀ ਲੜੀ)|ਬਿੱਗ ਬੌਸ]] ਦਾ ਵੀਹਵਾਂ ਸੀਜ਼ਨ ਹੈ। ਇਸ ਦਾ ਪ੍ਰੀਮੀਅਰ 6 ਸਤੰਬਰ 2026 ਨੂੰ ਕਲਰਜ਼ ਟੀਵੀ ਉੱਤੇ ਹੋਇਆ ਅਤੇ [[ਡਿਜ਼ਨੀ+ ਹੌਟਸਟਾਰ|ਜਿਓ ਹੌਟਸਟਾਰ]] ਉੱਤੇ ਡਿਜੀਟਲ ਤੌਰ ਉੱਤੇ ਸਟ੍ਰੀਮ ਕੀਤਾ ਗਿਆ।<ref>{{Cite web |last=Banerjee |first=Urmimala |date=2026-08-04 |title=Salman Khan Unveils ‘Bigg Boss 20’ Promo Promises Karan Arjun Twist This Season |url=https://varietyindia.com/salman-khan-unveils-bigg-boss-20-promo-promises-karan-arjun-twist-this-season/ |access-date=2026-08-04 |website=Variety India |language=en-US}}</ref> [[ਸਲਮਾਨ ਖਾਨ]] ਲਗਾਤਾਰ ਸਤਾਰ੍ਹਵੇਂ ਸੀਜ਼ਨ ਲਈ ਸ਼ੋਅ ਦੀ ਮੇਜ਼ਬਾਨੀ ਕਰ ਰਹੇ ਹਨ।<ref>{{Cite web |date=2026-07-20 |title=Salman Khan to host Bigg Boss 20 in India with six editions |url=https://thenewsmill.com/2026/07/salman-khan-to-host-bigg-boss-20-as-six-editions-launch-in-september/ |access-date=2026-07-21 |language=en-US}}</ref><ref>{{Cite web |date=2026-08-04 |title=Colors & JioHotstar confirm September launch for 'Bigg Boss 20' |url=https://www.bizasialive.com/colors-jiohotstar-confirm-september-launch-for-bigg-boss-20/ |access-date=2026-08-04 |language=en-GB}}</ref> == ਪ੍ਰੋਡਕਸ਼ਨ (ਨਿਰਮਾਣ) == === ਵਿਕਾਸ ਅਤੇ ਥੀਮ === ਸੀਜ਼ਨ ਦੀ ਟੈਗਲਾਈਨ "ਤਥਾਸ-ਤੂ" ਹੈ, ਜਿਸ ਵਿੱਚ ਇੱਕ "ਵਰਦਾਨ" ਸ਼ਾਮਿਲ ਕੀਤਾ ਗਿਆ ਹੈ ਜੋ ਮੁਕਾਬਲੇਬਾਜ਼ਾਂ ਨੂੰ ਖੇਡ ਵਿੱਚ ਦੂਜਾ ਜੀਵਨਦਾਨ ਭਾਵ ਸ਼ੋਅ ਤੋਂ ਬਾਹਰ ਹੋਣ ਤੋਂ ਬਚਾਅ ਦਾ ਮੌਕਾ ਦਿੰਦਾ ਹੈ। ਇਹ ਸੰਕਲਪ ਅੰਗਰੇਜ਼ੀ ਸ਼ਬਦ "that's two" ਤੋਂ ਬਣਾਇਆ ਗਿਆ ਹੈ।<ref>{{Cite web |last=Mukhopadhyay |first=Anindita |date=2026-08-12 |title=Bigg Boss 20 trailer out; Salman Khan introduces 'Extra Jeevan Daan' and a game with no safe play |url=https://www.indiatvnews.com/entertainment/tv/bigg-boss-20-trailer-out-salman-khan-introduces-extra-jeevan-daan-and-a-game-with-no-safe-play-2026-08-12-1051119 |access-date=2026-08-12 |website=India TV News |language=en}}</ref> === ਪ੍ਰਚਾਰ ਅਤੇ ਰਿਲੀਜ਼ === 20 ਜੁਲਾਈ 2026 ਨੂੰ, ਜਿਓਸਟਾਰ ਨੇ ਐਲਾਨ ਕੀਤਾ ਕਿ ਸਲਮਾਨ ਖਾਨ ਦੁਆਰਾ ਹੋਸਟ ਕੀਤੇ ਗਏ ''''ਬਿੱਗ ਬੌਸ'' ਹਿੰਦੀ'' ਦੇ ਵੀਹਵੇਂ ਸੀਜ਼ਨ ਦਾ ਪ੍ਰੀਮੀਅਰ ਸਤੰਬਰ 2026 ਵਿੱਚ ਕਲਰਜ਼ ਟੀਵੀ ਅਤੇ [[ਡਿਜ਼ਨੀ+ ਹੌਟਸਟਾਰ|ਜੀਓ ਹੌਟਸਟਾਰ]] ਉੱਤੇ ਇੱਕ ਨੈਟਵਰਕ ਪਹਿਲਕਦਮੀ ਦੇ ਹਿੱਸੇ ਵਜੋਂ ਛੇ ਬਿੱਗ ਬੌਸ ਖੇਤਰੀ ਐਡੀਸ਼ਨਾਂ ਨੂੰ ਇੱਕੋ ਸਮੇਂ ਪ੍ਰਸਾਰਿਤ ਕਰਨ ਲਈ ਕੀਤਾ ਜਾਵੇਗਾ।<ref>{{Cite web |last=Livemint |date=2026-07-20 |title=JioStar bets big on Bigg Boss: Salman Khan, Mohanlal, Sourav Ganguly & other mega stars headline six-language expansion |url=https://www.livemint.com/entertainment/jiostar-bets-big-on-bigg-boss-salman-khan-mohanlal-sourav-ganguly-other-mega-stars-headline-six-language-expansion-11784549282474.html |access-date=2026-07-21 |website=mint |language=en}}</ref><ref>{{Cite web |title=MSN |url=https://www.msn.com/en-in/news/insight/bigg-boss-20-reveals-new-logo-as-six-editions-set-for-launch/gm-GM8AB0AB92?gemSnapshotKey=GM8AB0AB92-snapshot-3&uxmode=ruby |access-date=2026-07-23 |website=www.msn.com}}</ref> ਸ਼ੋਅ ਦੀ ਅਧਿਕਾਰਤ ਪਹਿਲੀ ਝਲਕ ਅਤੇ ਲੋਗੋ 21 ਜੁਲਾਈ 2026 ਨੂੰ ਜਾਰੀ ਕੀਤਾ ਗਿਆ ਸੀ।<ref>{{Cite news|url=https://timesofindia.indiatimes.com/tv/news/hindi/bigg-boss-20-salman-khan-hosted-bb-hindi-returns-with-an-all-new-eye-for-its-milestone-20th-season/articleshow/132536352.cms|title=Bigg Boss 20: Salman Khan hosted BB Hindi returns with an all-new eye logo for its milestone 20th season|date=2026-07-21|work=The Times of India|access-date=2026-07-21|issn=0971-8257}}</ref><ref>{{Cite web |date=2026-07-21 |title=First look of 'Bigg Boss 20' logo unveiled |url=https://www.bizasialive.com/first-look-of-bigg-boss-20-logo-unveiled/ |access-date=2026-07-22 |language=en-GB}}</ref> ਇਸ ਤੋਂ ਬਾਅਦ ਅਗਸਤ 2026 ਦੇ ਸ਼ੁਰੂ ਵਿੱਚ ਜਾਰੀ ਕੀਤੇ ਗਏ ਟੀਜ਼ਰਾਂ ਦੀ ਇੱਕ ਲੜੀ ਜਾਰੀ ਕੀਤੀ ਗਈ, ਜਿਸ ਨੇ 6 ਸਤੰਬਰ 2026 ਦੀ ਪ੍ਰੀਮੀਅਰ ਮਿਤੀ ਦੀ ਪੁਸ਼ਟੀ ਕੀਤੀ ਅਤੇ ਸੀਜ਼ਨ ਦੇ "ਤਥਾਸ-ਤੂ" ਥੀਮ ਦੀ ਸ਼ੁਰੂਆਤ ਕੀਤੀ।<ref>{{Cite web |title=Bigg Boss 20 Promo: सलमान खान की घोड़े संग एंट्री, इस बार 'करण अर्जुन' वाला ट्विस्ट, रिलीज डेट का भी ऐलान |url=https://navbharattimes.indiatimes.com/tv/bigg-boss/bigg-boss-20-official-promo-out-salman-khan-reveals-karan-arjun-twist-in-the-game-premiere-date-6-september/articleshow/132851454.cms |access-date=2026-08-04 |website=Navbharat Times |language=hi}}</ref><ref>{{Cite web |date=2026-08-04 |title=Bigg Boss 20 teaser: Salman Khan returns as host, hints at a Karan-Arjun angle, ‘ek se bhale do’ |url=https://indianexpress.com/article/entertainment/television/bigg-boss-20-teaser-salman-khan-returns-as-host-hints-at-a-karan-arjun-angle-ek-se-bhale-do-10817085/ |access-date=2026-08-04 |website=The Indian Express |language=en}}</ref><ref>{{Cite web |title=Bigg Boss 20: New Arena twist sparks 'favouritism' debate among fans |url=https://www.mid-day.com/entertainment/television-news/article/bigg-boss-20-new-arena-twist-sparks-favouritism-debate-among-fans-23643515 |access-date=2026-08-07 |website=Mid-Day}}</ref><ref>{{Cite web |last=Jhunjhunwala |first=Sanchita |date=2026-08-06 |title=Bigg Boss 20 Teaser: Salman Khan Drops Another Hint As He Goes ‘Tathas-Two’ |url=https://www.idiva.com/entertainment/tv/bigg-boss-20-teaser-salman-khan-drops-another-hint-as-he-goes-tathas-two/18097778 |access-date=2026-08-07 |website=iDiva |language=en}}</ref> ਗੇਮਪਲੇ ਮਕੈਨਿਕਸ ਉੱਤੇ ਵੱਧ ਚਾਨਣਾ ਪਾਉਣ ਵਾਲਾ ਇੱਕ ਪੂਰੀ-ਲੰਬਾਈ ਦਾ ਟ੍ਰੇਲਰ 12 ਅਗਸਤ 2026 ਨੂੰ ਜਾਰੀ ਕੀਤਾ ਗਿਆ ਸੀ।<ref>{{Cite web |last=Yadav |first=Monica |date=2026-08-12 |title=Bigg Boss 20 trailer sees Salman Khan bringing ‘extra jeevan daan’ twist: ‘It isn't as straightforward as it sounds’ |url=https://www.hindustantimes.com/entertainment/tv/bigg-boss-20-trailer-sees-salman-khan-bringing-extra-jeevan-daan-twist-bigg-boss-colors-jiohotstar-101786517783960.html |access-date=2026-08-12 |website=Hindustan Times |language=en}}</ref><ref>{{Cite web |last=Mukherjee |first=Akankshya |date=2026-08-12 |title=Bigg Boss 20 Trailer Out! Salman Khan Unveils New Season's Biggest Twist Where Every Player Gets An Extra Life- Watch |url=https://www.bollywoodbubble.com/tv/bigg-boss-20-trailer-out-salman-khan-unveils-new-season-biggest-twist-where-every-player-gets-an-extra-life-watch/ |access-date=2026-08-12 |website=Bollywood Bubble |language=en-US}}</ref> 4 ਸਤੰਬਰ 2026 ਨੂੰ, [[ਡਿਜ਼ਨੀ+ ਹੌਟਸਟਾਰ|ਜਿਓਹੋਟਸਟਾਰ]] ਅਤੇ ਕਲਰਜ਼ ਟੀਵੀ ਨੇ ਪ੍ਰਮੋਸ਼ਨਲ ਕਲਿੱਪ ਜਾਰੀ ਕੀਤੇ ਜਿਸ ਵਿੱਚ ਪੁਸ਼ਟੀ ਕੀਤੀ ਪ੍ਰਤੀਯੋਗੀ [[ਈਸ਼ਾ ਰਿਖੀ]] ਅਤੇ [[ਕਨਿਕਾ ਮਾਨ]] ਸ਼ਾਮਿਲ ਸਨ।<ref>{{Cite news|url=https://timesofindia.indiatimes.com/tv/news/hindi/bigg-boss-20-promo-kanika-mann-wins-hearts-with-her-performance-new-promo-sparks-buzz-ahead-of-premiere/articleshow/133796817.cms|title=Bigg Boss 20 promo: Kanika Mann wins hearts with her performance? New Promo sparks buzz ahead of premiere|date=2026-09-05|work=The Times of India|access-date=2026-09-06|issn=0971-8257}}</ref><ref>{{Cite web |last=Jhunjhunwala |first=Sanchita |date=2026-09-05 |title=Bigg Boss 20: Did Badshah’s Ex-Wife Isha Rikhi Break Down In New Promo? |url=https://www.idiva.com/entertainment/tv/salman-khan-bigg-boss-20-did-badshah-ex-wife-isha-rikhi-break-down-in-new-promo/18098112 |access-date=2026-09-06 |website=iDiva |language=en}}</ref> 5 ਸਤੰਬਰ 2026 ਨੂੰ, ਰੈਪਰ ਯੰਗ ਡੀਐਸਏ ਨੂੰ ਫ਼ੀਚਰ ਕਰਦਾ ਇੱਕ ਟੀਜ਼ਰ ਜਾਰੀ ਕੀਤਾ ਗਿਆ ਸੀ, ਜਿਸ ਵਿੱਚ ਉਸਨੇ ਆਪਣਾ ਗੀਤ ''ਯੇਦਾ ਯੁੰਗ'' ਪੇਸ਼ ਕੀਤਾ ਸੀ।<ref>{{Cite web |title=Instagram |url=https://www.instagram.com/reel/Dc5Us4Qqdjx/?stkn=MTd1a2NoNGwycXd5Nw== |access-date=2026-09-06 |website=www.instagram.com}}</ref> ਉਸੇ ਦਿਨ, ਅਦਾਕਾਰ-ਸਿਆਸਤਦਾਨ ਮਨੋਜ ਤਿਵਾੜੀ ਆਪਣੀ ਧੀ ਰਿਤੀ ਤਿਵਾੜੀ ਨਾਲ ਇੱਕ ਪ੍ਰਮੋਸ਼ਨਲ ਹਿੱਸੇ ਵਿੱਚ ਉਸ ਨੂੰ ਇੱਕ ਪ੍ਰਤੀਯੋਗੀ ਵਜੋਂ ਪੇਸ਼ ਕਰਨ ਲਈ ਦਿਖਾਈ ਦਿੱਤੇ।<ref>{{Cite web |title=Bigg Boss 20: Salman Khan recreates Manoj Tiwari’s viral baap meme with his daughter |url=https://www.mid-day.com/entertainment/television-news/article/bigg-boss-20-salman-khan-recreates-manoj-tiwaris-viral-baap-meme-with-his-daughter-23648609 |access-date=2026-09-06 |website=Mid-Day}}</ref><ref>{{Cite web |date=2026-09-06 |title=Bigg Boss 20: Manoj Tiwari’s daughter Rhiti Tiwari set to enter Salman Khan’s show - Watch promo |url=https://www.india.com/entertainment/tv/bigg-boss-20-manoj-tiwari-daughter-rhiti-tiwari-set-to-enter-salman-khans-show-watch-promo-8517734/ |access-date=2026-09-06 |website=India.com |language=en}}</ref> === ਕਾਸਟਿੰਗ === 25 ਅਗਸਤ 2026 ਨੂੰ, [[ਡਿਜ਼ਨੀ+ ਹੌਟਸਟਾਰ|ਜੀਓ ਹੌਟਸਟਾਰ]] ਅਤੇ ਕਲਰਜ਼ ਟੀਵੀ ਨੇ ਦਰਸ਼ਕਾਂ ਦੀ ਵੋਟਿੰਗ ਪਹਿਲਕਦਮੀ "ਫੈਨਜ਼ ਕਾ ਫੈਸਲਾ" ਦੀ ਮੁੜ-ਵਰਤੋਂ ਦਾ ਐਲਾਨ ਕੀਤਾ ਜੋ ਇਸ ਤੋਂ ਪਹਿਲਾਂ 19ਵੇਂ ਸੀਜ਼ਨ ਵਿੱਚ ਕੀਤਾ ਗਿਆ ਸੀ। ਜੀਓ ਹੌਟਸਟਾਰ ਐਪ ਦੇ ਜ਼ਰੀਏ, ਦਰਸ਼ਕਾਂ ਨੂੰ ਪ੍ਰੀਮੀਅਰ ਤੋਂ ਪਹਿਲਾਂ ਘਰ ਵਿੱਚ ਦਾਖਲ ਹੋਣ ਵਾਲੇ ਦੋ ਸੰਭਾਵਿਤ ਪ੍ਰਤੀਯੋਗੀਆਂ ਵਿੱਚੋਂ ਇੱਕ ਨੂੰ ਵੋਟ ਦੇਣ ਦਾ ਮੌਕਾ ਦਿੱਤਾ ਗਿਆ ਸੀ। ਵੋਟਿੰਗ ਦੀ ਮਿਆਦ 25 ਅਗਸਤ ਤੋਂ 2 ਸਤੰਬਰ 2026 ਤੱਕ ਨਿਰਧਾਰਤ ਕੀਤੀ ਗਈ ਸੀ।<ref>{{Cite web |last=Vaigankar |first=Shukrta |date=2026-08-25 |title=Bigg Boss 20 voting: Rhiya Ahir vs Love Gill - Fans to decide who enters the house |url=https://businessupturn.com/entertainment/television/bigg-boss/bigg-boss-20-voting-rhiya-ahir-vs-love-gill-fans-to-decide-who-enters-the-house/ |access-date=2026-08-25 |website=Business Upturn |language=en-IN}}</ref><ref name="Riya_Ahir">{{Cite news|url=https://timesofindia.indiatimes.com/tv/news/hindi/bigg-boss-20-riya-ahir-viral-girl-who-stopped-police-van-during-neet-protest-to-enter-the-show-fans-to-choose-between-her-and-love-gill/articleshow/133500609.cms|title=Bigg Boss 20: Riya Ahir, viral girl who stopped police van during NEET protest, to enter the show? Fans to choose between her and Love Gill|date=2026-08-25|work=The Times of India|access-date=2026-08-25|issn=0971-8257}}</ref> ਦੋ ਉਮੀਦਵਾਰ [[ਰੀਆ ਅਹੀਰ]] ਅਤੇ [[ਲਵ ਗਿੱਲ]] ਸਨ।<ref>{{Cite web |last=Banerjee |first=Urmimala |date=2026-08-25 |title=‘Bigg Boss 20’: Rhiya Ahir Or Love Gill? Salman Khan Announces That Decision Rests On Audience |url=https://varietyindia.com/bigg-boss-20-rhiya-ahir-or-love-gill-salman-khan-announces-that-decision-rests-on-audience/ |access-date=2026-08-25 |website=Variety India |language=en-US}}</ref><ref>{{Cite web |last=Singh |first=Simran |title=Bigg Boss 20: Salman Khan asks fans to help him, grants them power to CONFIRM a housemate among..., netizens react |url=https://www.dnaindia.com/bollywood/report-bigg-boss-20-salman-khan-asks-fans-to-help-him-grants-them-power-to-confirm-a-housemate-3219173 |access-date=2026-08-25 |website=DNA India |language=en}}</ref> [[ਸ਼੍ਰੇਣੀ:ਬਿੱਗ ਬੌਸ (ਹਿੰਦੀ ਟੀਵੀ ਲੜੀ) ਸੀਜ਼ਨ]] 14hz132v87sl5vfokajf3po4fbk2yph 846621 846620 2026-09-20T07:34:18Z Gaurav Jhammat 7070 "[[:en:Special:Redirect/revision/1375804196|Bigg Boss (Hindi TV series) season 20]]" ਸਫ਼ੇ ਦਾ ਤਰਜਮਾ ਕਰਕੇ ਬਣਾਇਆ ਗਿਆ 846621 wikitext text/x-wiki '''''''[[ਬਿੱਗ ਬੌਸ (ਹਿੰਦੀ ਟੀਵੀ ਲੜੀ)|ਬਿੱਗ ਬੌਸ]]'' 20''''', ਜਿਸ ਨੂੰ ਬਿੱਗ ਬਾਸ: ਤਥਾਸ-ਤੂ ਵੀ ਕਿਹਾ ਜਾਂਦਾ ਹੈ, ਭਾਰਤੀ [[ਹਿੰਦੀ ਭਾਸ਼ਾ|ਹਿੰਦੀ]] ਭਾਸ਼ਾ ਦੀ ਰਿਐਲਿਟੀ ਟੈਲੀਵਿਜ਼ਨ ਸੀਰੀਜ਼ [[ਬਿੱਗ ਬੌਸ (ਹਿੰਦੀ ਟੀਵੀ ਲੜੀ)|ਬਿੱਗ ਬੌਸ]] ਦਾ ਵੀਹਵਾਂ ਸੀਜ਼ਨ ਹੈ। ਇਸ ਦਾ ਪ੍ਰੀਮੀਅਰ 6 ਸਤੰਬਰ 2026 ਨੂੰ ਕਲਰਜ਼ ਟੀਵੀ ਉੱਤੇ ਹੋਇਆ ਅਤੇ [[ਡਿਜ਼ਨੀ+ ਹੌਟਸਟਾਰ|ਜਿਓ ਹੌਟਸਟਾਰ]] ਉੱਤੇ ਡਿਜੀਟਲ ਤੌਰ ਉੱਤੇ ਸਟ੍ਰੀਮ ਕੀਤਾ ਗਿਆ।<ref>{{Cite web |last=Banerjee |first=Urmimala |date=2026-08-04 |title=Salman Khan Unveils ‘Bigg Boss 20’ Promo Promises Karan Arjun Twist This Season |url=https://varietyindia.com/salman-khan-unveils-bigg-boss-20-promo-promises-karan-arjun-twist-this-season/ |access-date=2026-08-04 |website=Variety India |language=en-US}}</ref> [[ਸਲਮਾਨ ਖਾਨ]] ਲਗਾਤਾਰ ਸਤਾਰ੍ਹਵੇਂ ਸੀਜ਼ਨ ਲਈ ਸ਼ੋਅ ਦੀ ਮੇਜ਼ਬਾਨੀ ਕਰ ਰਹੇ ਹਨ।<ref>{{Cite web |date=2026-07-20 |title=Salman Khan to host Bigg Boss 20 in India with six editions |url=https://thenewsmill.com/2026/07/salman-khan-to-host-bigg-boss-20-as-six-editions-launch-in-september/ |access-date=2026-07-21 |language=en-US}}</ref><ref>{{Cite web |date=2026-08-04 |title=Colors & JioHotstar confirm September launch for 'Bigg Boss 20' |url=https://www.bizasialive.com/colors-jiohotstar-confirm-september-launch-for-bigg-boss-20/ |access-date=2026-08-04 |language=en-GB}}</ref> == ਪ੍ਰੋਡਕਸ਼ਨ (ਨਿਰਮਾਣ) == === ਵਿਕਾਸ ਅਤੇ ਥੀਮ === ਸੀਜ਼ਨ ਦੀ ਟੈਗਲਾਈਨ "ਤਥਾਸ-ਤੂ" ਹੈ, ਜਿਸ ਵਿੱਚ ਇੱਕ "ਵਰਦਾਨ" ਸ਼ਾਮਿਲ ਕੀਤਾ ਗਿਆ ਹੈ ਜੋ ਮੁਕਾਬਲੇਬਾਜ਼ਾਂ ਨੂੰ ਖੇਡ ਵਿੱਚ ਦੂਜਾ ਜੀਵਨਦਾਨ ਭਾਵ ਸ਼ੋਅ ਤੋਂ ਬਾਹਰ ਹੋਣ ਤੋਂ ਬਚਾਅ ਦਾ ਮੌਕਾ ਦਿੰਦਾ ਹੈ। ਇਹ ਸੰਕਲਪ ਅੰਗਰੇਜ਼ੀ ਸ਼ਬਦ "that's two" ਤੋਂ ਬਣਾਇਆ ਗਿਆ ਹੈ।<ref>{{Cite web |last=Mukhopadhyay |first=Anindita |date=2026-08-12 |title=Bigg Boss 20 trailer out; Salman Khan introduces 'Extra Jeevan Daan' and a game with no safe play |url=https://www.indiatvnews.com/entertainment/tv/bigg-boss-20-trailer-out-salman-khan-introduces-extra-jeevan-daan-and-a-game-with-no-safe-play-2026-08-12-1051119 |access-date=2026-08-12 |website=India TV News |language=en}}</ref> === ਪ੍ਰਚਾਰ ਅਤੇ ਰਿਲੀਜ਼ === 20 ਜੁਲਾਈ 2026 ਨੂੰ, ਜਿਓਸਟਾਰ ਨੇ ਐਲਾਨ ਕੀਤਾ ਕਿ ਸਲਮਾਨ ਖਾਨ ਦੁਆਰਾ ਹੋਸਟ ਕੀਤੇ ਗਏ ''''ਬਿੱਗ ਬੌਸ'' ਹਿੰਦੀ'' ਦੇ ਵੀਹਵੇਂ ਸੀਜ਼ਨ ਦਾ ਪ੍ਰੀਮੀਅਰ ਸਤੰਬਰ 2026 ਵਿੱਚ ਕਲਰਜ਼ ਟੀਵੀ ਅਤੇ [[ਡਿਜ਼ਨੀ+ ਹੌਟਸਟਾਰ|ਜੀਓ ਹੌਟਸਟਾਰ]] ਉੱਤੇ ਇੱਕ ਨੈਟਵਰਕ ਪਹਿਲਕਦਮੀ ਦੇ ਹਿੱਸੇ ਵਜੋਂ ਛੇ ਬਿੱਗ ਬੌਸ ਖੇਤਰੀ ਐਡੀਸ਼ਨਾਂ ਨੂੰ ਇੱਕੋ ਸਮੇਂ ਪ੍ਰਸਾਰਿਤ ਕਰਨ ਲਈ ਕੀਤਾ ਜਾਵੇਗਾ।<ref>{{Cite web |last=Livemint |date=2026-07-20 |title=JioStar bets big on Bigg Boss: Salman Khan, Mohanlal, Sourav Ganguly & other mega stars headline six-language expansion |url=https://www.livemint.com/entertainment/jiostar-bets-big-on-bigg-boss-salman-khan-mohanlal-sourav-ganguly-other-mega-stars-headline-six-language-expansion-11784549282474.html |access-date=2026-07-21 |website=mint |language=en}}</ref><ref>{{Cite web |title=MSN |url=https://www.msn.com/en-in/news/insight/bigg-boss-20-reveals-new-logo-as-six-editions-set-for-launch/gm-GM8AB0AB92?gemSnapshotKey=GM8AB0AB92-snapshot-3&uxmode=ruby |access-date=2026-07-23 |website=www.msn.com}}</ref> ਸ਼ੋਅ ਦੀ ਅਧਿਕਾਰਤ ਪਹਿਲੀ ਝਲਕ ਅਤੇ ਲੋਗੋ 21 ਜੁਲਾਈ 2026 ਨੂੰ ਜਾਰੀ ਕੀਤਾ ਗਿਆ ਸੀ।<ref>{{Cite news|url=https://timesofindia.indiatimes.com/tv/news/hindi/bigg-boss-20-salman-khan-hosted-bb-hindi-returns-with-an-all-new-eye-for-its-milestone-20th-season/articleshow/132536352.cms|title=Bigg Boss 20: Salman Khan hosted BB Hindi returns with an all-new eye logo for its milestone 20th season|date=2026-07-21|work=The Times of India|access-date=2026-07-21|issn=0971-8257}}</ref><ref>{{Cite web |date=2026-07-21 |title=First look of 'Bigg Boss 20' logo unveiled |url=https://www.bizasialive.com/first-look-of-bigg-boss-20-logo-unveiled/ |access-date=2026-07-22 |language=en-GB}}</ref> ਇਸ ਤੋਂ ਬਾਅਦ ਅਗਸਤ 2026 ਦੇ ਸ਼ੁਰੂ ਵਿੱਚ ਜਾਰੀ ਕੀਤੇ ਗਏ ਟੀਜ਼ਰਾਂ ਦੀ ਇੱਕ ਲੜੀ ਜਾਰੀ ਕੀਤੀ ਗਈ, ਜਿਸ ਨੇ 6 ਸਤੰਬਰ 2026 ਦੀ ਪ੍ਰੀਮੀਅਰ ਮਿਤੀ ਦੀ ਪੁਸ਼ਟੀ ਕੀਤੀ ਅਤੇ ਸੀਜ਼ਨ ਦੇ "ਤਥਾਸ-ਤੂ" ਥੀਮ ਦੀ ਸ਼ੁਰੂਆਤ ਕੀਤੀ।<ref>{{Cite web |title=Bigg Boss 20 Promo: सलमान खान की घोड़े संग एंट्री, इस बार 'करण अर्जुन' वाला ट्विस्ट, रिलीज डेट का भी ऐलान |url=https://navbharattimes.indiatimes.com/tv/bigg-boss/bigg-boss-20-official-promo-out-salman-khan-reveals-karan-arjun-twist-in-the-game-premiere-date-6-september/articleshow/132851454.cms |access-date=2026-08-04 |website=Navbharat Times |language=hi}}</ref><ref>{{Cite web |date=2026-08-04 |title=Bigg Boss 20 teaser: Salman Khan returns as host, hints at a Karan-Arjun angle, ‘ek se bhale do’ |url=https://indianexpress.com/article/entertainment/television/bigg-boss-20-teaser-salman-khan-returns-as-host-hints-at-a-karan-arjun-angle-ek-se-bhale-do-10817085/ |access-date=2026-08-04 |website=The Indian Express |language=en}}</ref><ref>{{Cite web |title=Bigg Boss 20: New Arena twist sparks 'favouritism' debate among fans |url=https://www.mid-day.com/entertainment/television-news/article/bigg-boss-20-new-arena-twist-sparks-favouritism-debate-among-fans-23643515 |access-date=2026-08-07 |website=Mid-Day}}</ref><ref>{{Cite web |last=Jhunjhunwala |first=Sanchita |date=2026-08-06 |title=Bigg Boss 20 Teaser: Salman Khan Drops Another Hint As He Goes ‘Tathas-Two’ |url=https://www.idiva.com/entertainment/tv/bigg-boss-20-teaser-salman-khan-drops-another-hint-as-he-goes-tathas-two/18097778 |access-date=2026-08-07 |website=iDiva |language=en}}</ref> ਗੇਮਪਲੇ ਮਕੈਨਿਕਸ ਉੱਤੇ ਵੱਧ ਚਾਨਣਾ ਪਾਉਣ ਵਾਲਾ ਇੱਕ ਪੂਰੀ-ਲੰਬਾਈ ਦਾ ਟ੍ਰੇਲਰ 12 ਅਗਸਤ 2026 ਨੂੰ ਜਾਰੀ ਕੀਤਾ ਗਿਆ ਸੀ।<ref>{{Cite web |last=Yadav |first=Monica |date=2026-08-12 |title=Bigg Boss 20 trailer sees Salman Khan bringing ‘extra jeevan daan’ twist: ‘It isn't as straightforward as it sounds’ |url=https://www.hindustantimes.com/entertainment/tv/bigg-boss-20-trailer-sees-salman-khan-bringing-extra-jeevan-daan-twist-bigg-boss-colors-jiohotstar-101786517783960.html |access-date=2026-08-12 |website=Hindustan Times |language=en}}</ref><ref>{{Cite web |last=Mukherjee |first=Akankshya |date=2026-08-12 |title=Bigg Boss 20 Trailer Out! Salman Khan Unveils New Season's Biggest Twist Where Every Player Gets An Extra Life- Watch |url=https://www.bollywoodbubble.com/tv/bigg-boss-20-trailer-out-salman-khan-unveils-new-season-biggest-twist-where-every-player-gets-an-extra-life-watch/ |access-date=2026-08-12 |website=Bollywood Bubble |language=en-US}}</ref> 4 ਸਤੰਬਰ 2026 ਨੂੰ, [[ਡਿਜ਼ਨੀ+ ਹੌਟਸਟਾਰ|ਜਿਓਹੋਟਸਟਾਰ]] ਅਤੇ ਕਲਰਜ਼ ਟੀਵੀ ਨੇ ਪ੍ਰਮੋਸ਼ਨਲ ਕਲਿੱਪ ਜਾਰੀ ਕੀਤੇ ਜਿਸ ਵਿੱਚ ਪੁਸ਼ਟੀ ਕੀਤੀ ਪ੍ਰਤੀਯੋਗੀ [[ਈਸ਼ਾ ਰਿਖੀ]] ਅਤੇ [[ਕਨਿਕਾ ਮਾਨ]] ਸ਼ਾਮਿਲ ਸਨ।<ref>{{Cite news|url=https://timesofindia.indiatimes.com/tv/news/hindi/bigg-boss-20-promo-kanika-mann-wins-hearts-with-her-performance-new-promo-sparks-buzz-ahead-of-premiere/articleshow/133796817.cms|title=Bigg Boss 20 promo: Kanika Mann wins hearts with her performance? New Promo sparks buzz ahead of premiere|date=2026-09-05|work=The Times of India|access-date=2026-09-06|issn=0971-8257}}</ref><ref>{{Cite web |last=Jhunjhunwala |first=Sanchita |date=2026-09-05 |title=Bigg Boss 20: Did Badshah’s Ex-Wife Isha Rikhi Break Down In New Promo? |url=https://www.idiva.com/entertainment/tv/salman-khan-bigg-boss-20-did-badshah-ex-wife-isha-rikhi-break-down-in-new-promo/18098112 |access-date=2026-09-06 |website=iDiva |language=en}}</ref> 5 ਸਤੰਬਰ 2026 ਨੂੰ, ਰੈਪਰ ਯੰਗ ਡੀਐਸਏ ਨੂੰ ਫ਼ੀਚਰ ਕਰਦਾ ਇੱਕ ਟੀਜ਼ਰ ਜਾਰੀ ਕੀਤਾ ਗਿਆ ਸੀ, ਜਿਸ ਵਿੱਚ ਉਸਨੇ ਆਪਣਾ ਗੀਤ ''ਯੇਦਾ ਯੁੰਗ'' ਪੇਸ਼ ਕੀਤਾ ਸੀ।<ref>{{Cite web |title=Instagram |url=https://www.instagram.com/reel/Dc5Us4Qqdjx/?stkn=MTd1a2NoNGwycXd5Nw== |access-date=2026-09-06 |website=www.instagram.com}}</ref> ਉਸੇ ਦਿਨ, ਅਦਾਕਾਰ-ਸਿਆਸਤਦਾਨ ਮਨੋਜ ਤਿਵਾੜੀ ਆਪਣੀ ਧੀ ਰਿਤੀ ਤਿਵਾੜੀ ਨਾਲ ਇੱਕ ਪ੍ਰਮੋਸ਼ਨਲ ਹਿੱਸੇ ਵਿੱਚ ਉਸ ਨੂੰ ਇੱਕ ਪ੍ਰਤੀਯੋਗੀ ਵਜੋਂ ਪੇਸ਼ ਕਰਨ ਲਈ ਦਿਖਾਈ ਦਿੱਤੇ।<ref>{{Cite web |title=Bigg Boss 20: Salman Khan recreates Manoj Tiwari’s viral baap meme with his daughter |url=https://www.mid-day.com/entertainment/television-news/article/bigg-boss-20-salman-khan-recreates-manoj-tiwaris-viral-baap-meme-with-his-daughter-23648609 |access-date=2026-09-06 |website=Mid-Day}}</ref><ref>{{Cite web |date=2026-09-06 |title=Bigg Boss 20: Manoj Tiwari’s daughter Rhiti Tiwari set to enter Salman Khan’s show - Watch promo |url=https://www.india.com/entertainment/tv/bigg-boss-20-manoj-tiwari-daughter-rhiti-tiwari-set-to-enter-salman-khans-show-watch-promo-8517734/ |access-date=2026-09-06 |website=India.com |language=en}}</ref> === ਕਾਸਟਿੰਗ === 25 ਅਗਸਤ 2026 ਨੂੰ, [[ਡਿਜ਼ਨੀ+ ਹੌਟਸਟਾਰ|ਜੀਓ ਹੌਟਸਟਾਰ]] ਅਤੇ ਕਲਰਜ਼ ਟੀਵੀ ਨੇ ਦਰਸ਼ਕਾਂ ਦੀ ਵੋਟਿੰਗ ਪਹਿਲਕਦਮੀ "ਫੈਨਜ਼ ਕਾ ਫੈਸਲਾ" ਦੀ ਮੁੜ-ਵਰਤੋਂ ਦਾ ਐਲਾਨ ਕੀਤਾ ਜੋ ਇਸ ਤੋਂ ਪਹਿਲਾਂ 19ਵੇਂ ਸੀਜ਼ਨ ਵਿੱਚ ਕੀਤਾ ਗਿਆ ਸੀ। ਜੀਓ ਹੌਟਸਟਾਰ ਐਪ ਦੇ ਜ਼ਰੀਏ, ਦਰਸ਼ਕਾਂ ਨੂੰ ਪ੍ਰੀਮੀਅਰ ਤੋਂ ਪਹਿਲਾਂ ਘਰ ਵਿੱਚ ਦਾਖਲ ਹੋਣ ਵਾਲੇ ਦੋ ਸੰਭਾਵਿਤ ਪ੍ਰਤੀਯੋਗੀਆਂ ਵਿੱਚੋਂ ਇੱਕ ਨੂੰ ਵੋਟ ਦੇਣ ਦਾ ਮੌਕਾ ਦਿੱਤਾ ਗਿਆ ਸੀ। ਵੋਟਿੰਗ ਦੀ ਮਿਆਦ 25 ਅਗਸਤ ਤੋਂ 2 ਸਤੰਬਰ 2026 ਤੱਕ ਨਿਰਧਾਰਤ ਕੀਤੀ ਗਈ ਸੀ।<ref>{{Cite web |last=Vaigankar |first=Shukrta |date=2026-08-25 |title=Bigg Boss 20 voting: Rhiya Ahir vs Love Gill - Fans to decide who enters the house |url=https://businessupturn.com/entertainment/television/bigg-boss/bigg-boss-20-voting-rhiya-ahir-vs-love-gill-fans-to-decide-who-enters-the-house/ |access-date=2026-08-25 |website=Business Upturn |language=en-IN}}</ref><ref name="Riya_Ahir">{{Cite news|url=https://timesofindia.indiatimes.com/tv/news/hindi/bigg-boss-20-riya-ahir-viral-girl-who-stopped-police-van-during-neet-protest-to-enter-the-show-fans-to-choose-between-her-and-love-gill/articleshow/133500609.cms|title=Bigg Boss 20: Riya Ahir, viral girl who stopped police van during NEET protest, to enter the show? Fans to choose between her and Love Gill|date=2026-08-25|work=The Times of India|access-date=2026-08-25|issn=0971-8257}}</ref> ਦੋ ਉਮੀਦਵਾਰ [[ਰੀਆ ਅਹੀਰ]] ਅਤੇ [[ਲਵ ਗਿੱਲ]] ਸਨ।<ref>{{Cite web |last=Banerjee |first=Urmimala |date=2026-08-25 |title=‘Bigg Boss 20’: Rhiya Ahir Or Love Gill? Salman Khan Announces That Decision Rests On Audience |url=https://varietyindia.com/bigg-boss-20-rhiya-ahir-or-love-gill-salman-khan-announces-that-decision-rests-on-audience/ |access-date=2026-08-25 |website=Variety India |language=en-US}}</ref><ref>{{Cite web |last=Singh |first=Simran |title=Bigg Boss 20: Salman Khan asks fans to help him, grants them power to CONFIRM a housemate among..., netizens react |url=https://www.dnaindia.com/bollywood/report-bigg-boss-20-salman-khan-asks-fans-to-help-him-grants-them-power-to-confirm-a-housemate-3219173 |access-date=2026-08-25 |website=DNA India |language=en}}</ref> === ਅੱਖ ਵਾਲਾ ਲੋਗੋ === ਸੀਜ਼ਨ ਦੇ ਲੋਗੋ ਵਿੱਚ ਇੱਕ ਬਹੁ-ਰੰਗੀਨ ਜਿਓਮੈਟਰਿਕ ਆਈਰਿਸ (ਜਾਮਨੀ, ਨੀਲੇ, ਲਾਲ, ਸੰਤਰੀ ਅਤੇ ਟੀਲ ਦੇ ਰੰਗਾਂ ਵਿੱਚ) ਦੇ ਨਾਲ ਇੱਕ ਸਟਾਈਲਾਈਜ਼ਡ ਅੱਖ ਹੈ ਜੋ ਕੇਂਦਰ ਵਿੱਚ ਸੁਨਹਿਰੀ ਝਲਕ ਵਿੱਚ ਹੈ। ਇਸ ਦੇ ਨਾਲ ਇੱਕ ਧਾਤੂ ਸੋਨੇ ਦੀ ਰੂਪ ਰੇਖਾ ਅਤੇ ਇੱਕ ਮੇਲ ਖਾਂਦਾ "ਬਿੱਗ ਬੌਸ" ਸ਼ਬਦ ਚਿੰਨ੍ਹ ਹੈ। ਨੈਟਵਰਕ ਦੇ ਅਨੁਸਾਰ, ਡਿਜ਼ਾਇਨ ਦਾ ਉਦੇਸ਼ ਸੀਜ਼ਨ ਦੇ "ਤਥਾਸ-ਤੂ" ਥੀਮ ਨੂੰ ਦਰਸਾਉਣਾ ਹੈ, ਜੋ ਪ੍ਰਗਟਾਵੇ ਅਤੇ ਕਿਸਮਤ ਦਾ ਪ੍ਰਤੀਕ ਹੈ।<ref>{{Cite web |date=2026-07-21 |title=Bigg Boss 20 finally CONFIRMED? Salman Khan returns as makers UNVEIL brand new eye logo |url=https://www.bollywoodlife.com/bigg-boss/bigg-boss-20-finally-confirmed-salman-khan-returns-as-makers-unveil-brand-new-eye-logo-3357930/ |access-date=2026-07-21 |website=Bollywood Life |language=en}}</ref><ref>{{Cite news|url=https://economictimes.indiatimes.com/magazines/panache/bigg-boss-20-announced-salman-khan-returns-as-host-for-new-season-contestants-list-premiere-date-and-where-to-watch-on-ott/articleshow/132550353.cms?from=mdr|title=Bigg Boss 20 announced: Salman Khan returns as host for new season. Contestants list, premiere date, and where to watch on OTT|date=2026-07-22|work=The Economic Times|access-date=2026-07-23|issn=0013-0389}}</ref> [[ਸ਼੍ਰੇਣੀ:ਬਿੱਗ ਬੌਸ (ਹਿੰਦੀ ਟੀਵੀ ਲੜੀ) ਸੀਜ਼ਨ]] fxrildblvm9qgl8qbve2kz8gtt57sl8 846622 846621 2026-09-20T07:37:43Z Gaurav Jhammat 7070 "[[:en:Special:Redirect/revision/1375804196|Bigg Boss (Hindi TV series) season 20]]" ਸਫ਼ੇ ਦਾ ਤਰਜਮਾ ਕਰਕੇ ਬਣਾਇਆ ਗਿਆ 846622 wikitext text/x-wiki '''''''[[ਬਿੱਗ ਬੌਸ (ਹਿੰਦੀ ਟੀਵੀ ਲੜੀ)|ਬਿੱਗ ਬੌਸ]]'' 20''''', ਜਿਸ ਨੂੰ ਬਿੱਗ ਬਾਸ: ਤਥਾਸ-ਤੂ ਵੀ ਕਿਹਾ ਜਾਂਦਾ ਹੈ, ਭਾਰਤੀ [[ਹਿੰਦੀ ਭਾਸ਼ਾ|ਹਿੰਦੀ]] ਭਾਸ਼ਾ ਦੀ ਰਿਐਲਿਟੀ ਟੈਲੀਵਿਜ਼ਨ ਸੀਰੀਜ਼ [[ਬਿੱਗ ਬੌਸ (ਹਿੰਦੀ ਟੀਵੀ ਲੜੀ)|ਬਿੱਗ ਬੌਸ]] ਦਾ ਵੀਹਵਾਂ ਸੀਜ਼ਨ ਹੈ। ਇਸ ਦਾ ਪ੍ਰੀਮੀਅਰ 6 ਸਤੰਬਰ 2026 ਨੂੰ ਕਲਰਜ਼ ਟੀਵੀ ਉੱਤੇ ਹੋਇਆ ਅਤੇ [[ਡਿਜ਼ਨੀ+ ਹੌਟਸਟਾਰ|ਜਿਓ ਹੌਟਸਟਾਰ]] ਉੱਤੇ ਡਿਜੀਟਲ ਤੌਰ ਉੱਤੇ ਸਟ੍ਰੀਮ ਕੀਤਾ ਗਿਆ।<ref>{{Cite web |last=Banerjee |first=Urmimala |date=2026-08-04 |title=Salman Khan Unveils ‘Bigg Boss 20’ Promo Promises Karan Arjun Twist This Season |url=https://varietyindia.com/salman-khan-unveils-bigg-boss-20-promo-promises-karan-arjun-twist-this-season/ |access-date=2026-08-04 |website=Variety India |language=en-US}}</ref> [[ਸਲਮਾਨ ਖਾਨ]] ਲਗਾਤਾਰ ਸਤਾਰ੍ਹਵੇਂ ਸੀਜ਼ਨ ਲਈ ਸ਼ੋਅ ਦੀ ਮੇਜ਼ਬਾਨੀ ਕਰ ਰਹੇ ਹਨ।<ref>{{Cite web |date=2026-07-20 |title=Salman Khan to host Bigg Boss 20 in India with six editions |url=https://thenewsmill.com/2026/07/salman-khan-to-host-bigg-boss-20-as-six-editions-launch-in-september/ |access-date=2026-07-21 |language=en-US}}</ref><ref>{{Cite web |date=2026-08-04 |title=Colors & JioHotstar confirm September launch for 'Bigg Boss 20' |url=https://www.bizasialive.com/colors-jiohotstar-confirm-september-launch-for-bigg-boss-20/ |access-date=2026-08-04 |language=en-GB}}</ref> == ਪ੍ਰੋਡਕਸ਼ਨ (ਨਿਰਮਾਣ) == === ਵਿਕਾਸ ਅਤੇ ਥੀਮ === ਸੀਜ਼ਨ ਦੀ ਟੈਗਲਾਈਨ "ਤਥਾਸ-ਤੂ" ਹੈ, ਜਿਸ ਵਿੱਚ ਇੱਕ "ਵਰਦਾਨ" ਸ਼ਾਮਿਲ ਕੀਤਾ ਗਿਆ ਹੈ ਜੋ ਮੁਕਾਬਲੇਬਾਜ਼ਾਂ ਨੂੰ ਖੇਡ ਵਿੱਚ ਦੂਜਾ ਜੀਵਨਦਾਨ ਭਾਵ ਸ਼ੋਅ ਤੋਂ ਬਾਹਰ ਹੋਣ ਤੋਂ ਬਚਾਅ ਦਾ ਮੌਕਾ ਦਿੰਦਾ ਹੈ। ਇਹ ਸੰਕਲਪ ਅੰਗਰੇਜ਼ੀ ਸ਼ਬਦ "that's two" ਤੋਂ ਬਣਾਇਆ ਗਿਆ ਹੈ।<ref>{{Cite web |last=Mukhopadhyay |first=Anindita |date=2026-08-12 |title=Bigg Boss 20 trailer out; Salman Khan introduces 'Extra Jeevan Daan' and a game with no safe play |url=https://www.indiatvnews.com/entertainment/tv/bigg-boss-20-trailer-out-salman-khan-introduces-extra-jeevan-daan-and-a-game-with-no-safe-play-2026-08-12-1051119 |access-date=2026-08-12 |website=India TV News |language=en}}</ref> === ਪ੍ਰਚਾਰ ਅਤੇ ਰਿਲੀਜ਼ === 20 ਜੁਲਾਈ 2026 ਨੂੰ, ਜਿਓਸਟਾਰ ਨੇ ਐਲਾਨ ਕੀਤਾ ਕਿ ਸਲਮਾਨ ਖਾਨ ਦੁਆਰਾ ਹੋਸਟ ਕੀਤੇ ਗਏ ''''ਬਿੱਗ ਬੌਸ'' ਹਿੰਦੀ'' ਦੇ ਵੀਹਵੇਂ ਸੀਜ਼ਨ ਦਾ ਪ੍ਰੀਮੀਅਰ ਸਤੰਬਰ 2026 ਵਿੱਚ ਕਲਰਜ਼ ਟੀਵੀ ਅਤੇ [[ਡਿਜ਼ਨੀ+ ਹੌਟਸਟਾਰ|ਜੀਓ ਹੌਟਸਟਾਰ]] ਉੱਤੇ ਇੱਕ ਨੈਟਵਰਕ ਪਹਿਲਕਦਮੀ ਦੇ ਹਿੱਸੇ ਵਜੋਂ ਛੇ ਬਿੱਗ ਬੌਸ ਖੇਤਰੀ ਐਡੀਸ਼ਨਾਂ ਨੂੰ ਇੱਕੋ ਸਮੇਂ ਪ੍ਰਸਾਰਿਤ ਕਰਨ ਲਈ ਕੀਤਾ ਜਾਵੇਗਾ।<ref>{{Cite web |last=Livemint |date=2026-07-20 |title=JioStar bets big on Bigg Boss: Salman Khan, Mohanlal, Sourav Ganguly & other mega stars headline six-language expansion |url=https://www.livemint.com/entertainment/jiostar-bets-big-on-bigg-boss-salman-khan-mohanlal-sourav-ganguly-other-mega-stars-headline-six-language-expansion-11784549282474.html |access-date=2026-07-21 |website=mint |language=en}}</ref><ref>{{Cite web |title=MSN |url=https://www.msn.com/en-in/news/insight/bigg-boss-20-reveals-new-logo-as-six-editions-set-for-launch/gm-GM8AB0AB92?gemSnapshotKey=GM8AB0AB92-snapshot-3&uxmode=ruby |access-date=2026-07-23 |website=www.msn.com}}</ref> ਸ਼ੋਅ ਦੀ ਅਧਿਕਾਰਤ ਪਹਿਲੀ ਝਲਕ ਅਤੇ ਲੋਗੋ 21 ਜੁਲਾਈ 2026 ਨੂੰ ਜਾਰੀ ਕੀਤਾ ਗਿਆ ਸੀ।<ref>{{Cite news|url=https://timesofindia.indiatimes.com/tv/news/hindi/bigg-boss-20-salman-khan-hosted-bb-hindi-returns-with-an-all-new-eye-for-its-milestone-20th-season/articleshow/132536352.cms|title=Bigg Boss 20: Salman Khan hosted BB Hindi returns with an all-new eye logo for its milestone 20th season|date=2026-07-21|work=The Times of India|access-date=2026-07-21|issn=0971-8257}}</ref><ref>{{Cite web |date=2026-07-21 |title=First look of 'Bigg Boss 20' logo unveiled |url=https://www.bizasialive.com/first-look-of-bigg-boss-20-logo-unveiled/ |access-date=2026-07-22 |language=en-GB}}</ref> ਇਸ ਤੋਂ ਬਾਅਦ ਅਗਸਤ 2026 ਦੇ ਸ਼ੁਰੂ ਵਿੱਚ ਜਾਰੀ ਕੀਤੇ ਗਏ ਟੀਜ਼ਰਾਂ ਦੀ ਇੱਕ ਲੜੀ ਜਾਰੀ ਕੀਤੀ ਗਈ, ਜਿਸ ਨੇ 6 ਸਤੰਬਰ 2026 ਦੀ ਪ੍ਰੀਮੀਅਰ ਮਿਤੀ ਦੀ ਪੁਸ਼ਟੀ ਕੀਤੀ ਅਤੇ ਸੀਜ਼ਨ ਦੇ "ਤਥਾਸ-ਤੂ" ਥੀਮ ਦੀ ਸ਼ੁਰੂਆਤ ਕੀਤੀ।<ref>{{Cite web |title=Bigg Boss 20 Promo: सलमान खान की घोड़े संग एंट्री, इस बार 'करण अर्जुन' वाला ट्विस्ट, रिलीज डेट का भी ऐलान |url=https://navbharattimes.indiatimes.com/tv/bigg-boss/bigg-boss-20-official-promo-out-salman-khan-reveals-karan-arjun-twist-in-the-game-premiere-date-6-september/articleshow/132851454.cms |access-date=2026-08-04 |website=Navbharat Times |language=hi}}</ref><ref>{{Cite web |date=2026-08-04 |title=Bigg Boss 20 teaser: Salman Khan returns as host, hints at a Karan-Arjun angle, ‘ek se bhale do’ |url=https://indianexpress.com/article/entertainment/television/bigg-boss-20-teaser-salman-khan-returns-as-host-hints-at-a-karan-arjun-angle-ek-se-bhale-do-10817085/ |access-date=2026-08-04 |website=The Indian Express |language=en}}</ref><ref>{{Cite web |title=Bigg Boss 20: New Arena twist sparks 'favouritism' debate among fans |url=https://www.mid-day.com/entertainment/television-news/article/bigg-boss-20-new-arena-twist-sparks-favouritism-debate-among-fans-23643515 |access-date=2026-08-07 |website=Mid-Day}}</ref><ref>{{Cite web |last=Jhunjhunwala |first=Sanchita |date=2026-08-06 |title=Bigg Boss 20 Teaser: Salman Khan Drops Another Hint As He Goes ‘Tathas-Two’ |url=https://www.idiva.com/entertainment/tv/bigg-boss-20-teaser-salman-khan-drops-another-hint-as-he-goes-tathas-two/18097778 |access-date=2026-08-07 |website=iDiva |language=en}}</ref> ਗੇਮਪਲੇ ਮਕੈਨਿਕਸ ਉੱਤੇ ਵੱਧ ਚਾਨਣਾ ਪਾਉਣ ਵਾਲਾ ਇੱਕ ਪੂਰੀ-ਲੰਬਾਈ ਦਾ ਟ੍ਰੇਲਰ 12 ਅਗਸਤ 2026 ਨੂੰ ਜਾਰੀ ਕੀਤਾ ਗਿਆ ਸੀ।<ref>{{Cite web |last=Yadav |first=Monica |date=2026-08-12 |title=Bigg Boss 20 trailer sees Salman Khan bringing ‘extra jeevan daan’ twist: ‘It isn't as straightforward as it sounds’ |url=https://www.hindustantimes.com/entertainment/tv/bigg-boss-20-trailer-sees-salman-khan-bringing-extra-jeevan-daan-twist-bigg-boss-colors-jiohotstar-101786517783960.html |access-date=2026-08-12 |website=Hindustan Times |language=en}}</ref><ref>{{Cite web |last=Mukherjee |first=Akankshya |date=2026-08-12 |title=Bigg Boss 20 Trailer Out! Salman Khan Unveils New Season's Biggest Twist Where Every Player Gets An Extra Life- Watch |url=https://www.bollywoodbubble.com/tv/bigg-boss-20-trailer-out-salman-khan-unveils-new-season-biggest-twist-where-every-player-gets-an-extra-life-watch/ |access-date=2026-08-12 |website=Bollywood Bubble |language=en-US}}</ref> 4 ਸਤੰਬਰ 2026 ਨੂੰ, [[ਡਿਜ਼ਨੀ+ ਹੌਟਸਟਾਰ|ਜਿਓਹੋਟਸਟਾਰ]] ਅਤੇ ਕਲਰਜ਼ ਟੀਵੀ ਨੇ ਪ੍ਰਮੋਸ਼ਨਲ ਕਲਿੱਪ ਜਾਰੀ ਕੀਤੇ ਜਿਸ ਵਿੱਚ ਪੁਸ਼ਟੀ ਕੀਤੀ ਪ੍ਰਤੀਯੋਗੀ [[ਈਸ਼ਾ ਰਿਖੀ]] ਅਤੇ [[ਕਨਿਕਾ ਮਾਨ]] ਸ਼ਾਮਿਲ ਸਨ।<ref>{{Cite news|url=https://timesofindia.indiatimes.com/tv/news/hindi/bigg-boss-20-promo-kanika-mann-wins-hearts-with-her-performance-new-promo-sparks-buzz-ahead-of-premiere/articleshow/133796817.cms|title=Bigg Boss 20 promo: Kanika Mann wins hearts with her performance? New Promo sparks buzz ahead of premiere|date=2026-09-05|work=The Times of India|access-date=2026-09-06|issn=0971-8257}}</ref><ref>{{Cite web |last=Jhunjhunwala |first=Sanchita |date=2026-09-05 |title=Bigg Boss 20: Did Badshah’s Ex-Wife Isha Rikhi Break Down In New Promo? |url=https://www.idiva.com/entertainment/tv/salman-khan-bigg-boss-20-did-badshah-ex-wife-isha-rikhi-break-down-in-new-promo/18098112 |access-date=2026-09-06 |website=iDiva |language=en}}</ref> 5 ਸਤੰਬਰ 2026 ਨੂੰ, ਰੈਪਰ ਯੰਗ ਡੀਐਸਏ ਨੂੰ ਫ਼ੀਚਰ ਕਰਦਾ ਇੱਕ ਟੀਜ਼ਰ ਜਾਰੀ ਕੀਤਾ ਗਿਆ ਸੀ, ਜਿਸ ਵਿੱਚ ਉਸਨੇ ਆਪਣਾ ਗੀਤ ''ਯੇਦਾ ਯੁੰਗ'' ਪੇਸ਼ ਕੀਤਾ ਸੀ।<ref>{{Cite web |title=Instagram |url=https://www.instagram.com/reel/Dc5Us4Qqdjx/?stkn=MTd1a2NoNGwycXd5Nw== |access-date=2026-09-06 |website=www.instagram.com}}</ref> ਉਸੇ ਦਿਨ, ਅਦਾਕਾਰ-ਸਿਆਸਤਦਾਨ ਮਨੋਜ ਤਿਵਾੜੀ ਆਪਣੀ ਧੀ ਰਿਤੀ ਤਿਵਾੜੀ ਨਾਲ ਇੱਕ ਪ੍ਰਮੋਸ਼ਨਲ ਹਿੱਸੇ ਵਿੱਚ ਉਸ ਨੂੰ ਇੱਕ ਪ੍ਰਤੀਯੋਗੀ ਵਜੋਂ ਪੇਸ਼ ਕਰਨ ਲਈ ਦਿਖਾਈ ਦਿੱਤੇ।<ref>{{Cite web |title=Bigg Boss 20: Salman Khan recreates Manoj Tiwari’s viral baap meme with his daughter |url=https://www.mid-day.com/entertainment/television-news/article/bigg-boss-20-salman-khan-recreates-manoj-tiwaris-viral-baap-meme-with-his-daughter-23648609 |access-date=2026-09-06 |website=Mid-Day}}</ref><ref>{{Cite web |date=2026-09-06 |title=Bigg Boss 20: Manoj Tiwari’s daughter Rhiti Tiwari set to enter Salman Khan’s show - Watch promo |url=https://www.india.com/entertainment/tv/bigg-boss-20-manoj-tiwari-daughter-rhiti-tiwari-set-to-enter-salman-khans-show-watch-promo-8517734/ |access-date=2026-09-06 |website=India.com |language=en}}</ref> === ਕਾਸਟਿੰਗ === 25 ਅਗਸਤ 2026 ਨੂੰ, [[ਡਿਜ਼ਨੀ+ ਹੌਟਸਟਾਰ|ਜੀਓ ਹੌਟਸਟਾਰ]] ਅਤੇ ਕਲਰਜ਼ ਟੀਵੀ ਨੇ ਦਰਸ਼ਕਾਂ ਦੀ ਵੋਟਿੰਗ ਪਹਿਲਕਦਮੀ "ਫੈਨਜ਼ ਕਾ ਫੈਸਲਾ" ਦੀ ਮੁੜ-ਵਰਤੋਂ ਦਾ ਐਲਾਨ ਕੀਤਾ ਜੋ ਇਸ ਤੋਂ ਪਹਿਲਾਂ 19ਵੇਂ ਸੀਜ਼ਨ ਵਿੱਚ ਕੀਤਾ ਗਿਆ ਸੀ। ਜੀਓ ਹੌਟਸਟਾਰ ਐਪ ਦੇ ਜ਼ਰੀਏ, ਦਰਸ਼ਕਾਂ ਨੂੰ ਪ੍ਰੀਮੀਅਰ ਤੋਂ ਪਹਿਲਾਂ ਘਰ ਵਿੱਚ ਦਾਖਲ ਹੋਣ ਵਾਲੇ ਦੋ ਸੰਭਾਵਿਤ ਪ੍ਰਤੀਯੋਗੀਆਂ ਵਿੱਚੋਂ ਇੱਕ ਨੂੰ ਵੋਟ ਦੇਣ ਦਾ ਮੌਕਾ ਦਿੱਤਾ ਗਿਆ ਸੀ। ਵੋਟਿੰਗ ਦੀ ਮਿਆਦ 25 ਅਗਸਤ ਤੋਂ 2 ਸਤੰਬਰ 2026 ਤੱਕ ਨਿਰਧਾਰਤ ਕੀਤੀ ਗਈ ਸੀ।<ref>{{Cite web |last=Vaigankar |first=Shukrta |date=2026-08-25 |title=Bigg Boss 20 voting: Rhiya Ahir vs Love Gill - Fans to decide who enters the house |url=https://businessupturn.com/entertainment/television/bigg-boss/bigg-boss-20-voting-rhiya-ahir-vs-love-gill-fans-to-decide-who-enters-the-house/ |access-date=2026-08-25 |website=Business Upturn |language=en-IN}}</ref><ref name="Riya_Ahir">{{Cite news|url=https://timesofindia.indiatimes.com/tv/news/hindi/bigg-boss-20-riya-ahir-viral-girl-who-stopped-police-van-during-neet-protest-to-enter-the-show-fans-to-choose-between-her-and-love-gill/articleshow/133500609.cms|title=Bigg Boss 20: Riya Ahir, viral girl who stopped police van during NEET protest, to enter the show? Fans to choose between her and Love Gill|date=2026-08-25|work=The Times of India|access-date=2026-08-25|issn=0971-8257}}</ref> ਦੋ ਉਮੀਦਵਾਰ [[ਰੀਆ ਅਹੀਰ]] ਅਤੇ [[ਲਵ ਗਿੱਲ]] ਸਨ।<ref>{{Cite web |last=Banerjee |first=Urmimala |date=2026-08-25 |title=‘Bigg Boss 20’: Rhiya Ahir Or Love Gill? Salman Khan Announces That Decision Rests On Audience |url=https://varietyindia.com/bigg-boss-20-rhiya-ahir-or-love-gill-salman-khan-announces-that-decision-rests-on-audience/ |access-date=2026-08-25 |website=Variety India |language=en-US}}</ref><ref>{{Cite web |last=Singh |first=Simran |title=Bigg Boss 20: Salman Khan asks fans to help him, grants them power to CONFIRM a housemate among..., netizens react |url=https://www.dnaindia.com/bollywood/report-bigg-boss-20-salman-khan-asks-fans-to-help-him-grants-them-power-to-confirm-a-housemate-3219173 |access-date=2026-08-25 |website=DNA India |language=en}}</ref> === ਅੱਖ ਵਾਲਾ ਲੋਗੋ === ਸੀਜ਼ਨ ਦੇ ਲੋਗੋ ਵਿੱਚ ਇੱਕ ਬਹੁ-ਰੰਗੀਨ ਜਿਓਮੈਟਰਿਕ ਆਈਰਿਸ (ਜਾਮਨੀ, ਨੀਲੇ, ਲਾਲ, ਸੰਤਰੀ ਅਤੇ ਟੀਲ ਦੇ ਰੰਗਾਂ ਵਿੱਚ) ਦੇ ਨਾਲ ਇੱਕ ਸਟਾਈਲਾਈਜ਼ਡ ਅੱਖ ਹੈ ਜੋ ਕੇਂਦਰ ਵਿੱਚ ਸੁਨਹਿਰੀ ਝਲਕ ਵਿੱਚ ਹੈ। ਇਸ ਦੇ ਨਾਲ ਇੱਕ ਧਾਤੂ ਸੋਨੇ ਦੀ ਰੂਪ ਰੇਖਾ ਅਤੇ ਇੱਕ ਮੇਲ ਖਾਂਦਾ "ਬਿੱਗ ਬੌਸ" ਸ਼ਬਦ ਚਿੰਨ੍ਹ ਹੈ। ਨੈਟਵਰਕ ਦੇ ਅਨੁਸਾਰ, ਡਿਜ਼ਾਇਨ ਦਾ ਉਦੇਸ਼ ਸੀਜ਼ਨ ਦੇ "ਤਥਾਸ-ਤੂ" ਥੀਮ ਨੂੰ ਦਰਸਾਉਣਾ ਹੈ, ਜੋ ਪ੍ਰਗਟਾਵੇ ਅਤੇ ਕਿਸਮਤ ਦਾ ਪ੍ਰਤੀਕ ਹੈ।<ref>{{Cite web |date=2026-07-21 |title=Bigg Boss 20 finally CONFIRMED? Salman Khan returns as makers UNVEIL brand new eye logo |url=https://www.bollywoodlife.com/bigg-boss/bigg-boss-20-finally-confirmed-salman-khan-returns-as-makers-unveil-brand-new-eye-logo-3357930/ |access-date=2026-07-21 |website=Bollywood Life |language=en}}</ref><ref>{{Cite news|url=https://economictimes.indiatimes.com/magazines/panache/bigg-boss-20-announced-salman-khan-returns-as-host-for-new-season-contestants-list-premiere-date-and-where-to-watch-on-ott/articleshow/132550353.cms?from=mdr|title=Bigg Boss 20 announced: Salman Khan returns as host for new season. Contestants list, premiere date, and where to watch on OTT|date=2026-07-22|work=The Economic Times|access-date=2026-07-23|issn=0013-0389}}</ref> === ਪ੍ਰਸਾਰਣ === [[ਬਿੱਗ ਬੌਸ (ਹਿੰਦੀ ਟੀਵੀ ਸੀਰੀਜ਼) ਸੀਜ਼ਨ 19|ਪਿਛਲੇ ਸੀਜ਼ਨ]] ਦੀ ਰਿਲੀਜ਼ ਰਣਨੀਤੀ ਦੇ ਬਾਅਦ, ਸ਼ੋਅ ਡਿਜੀਟਲ ਸਟ੍ਰੀਮਿੰਗ ਨੂੰ ਤਰਜੀਹ ਦਿੰਦਾ ਹੈ, ਰੋਜ਼ਾਨਾ ਐਪੀਸੋਡ ਜਿਓਹੋਟਸਟਾਰ 'ਤੇ ਪਹਿਲਾਂ ਰਾਤ 9 ਵਜੇ (ਭਾਰਤੀ ਸਮੇਂ ਅਨੁਸਾਰ) 'ਤੇ ਪ੍ਰਸਾਰਿਤ ਹੁੰਦੇ ਹਨ। ਇਸ ਤੋਂ ਬਾਅਦ ਕਲਰਜ਼ ਟੀਵੀ 'ਤੇ ਰਾਤ 10:30 (ਭਾਰਤੀ ਸਮੇਂ ਅਨੁਸਾਰ)<ref>{{Cite web |date=2026-08-04 |title=Bigg Boss 20: Salman Khan Show To Premiere On September 6, Bhaijaan Shares Cryptic 'Karan-Arjun' Hint |url=https://www.timesnownews.com/entertainment-news/tv/bigg-boss-20-salman-khan-show-to-premiere-on-september-6-bhaijaan-shares-cryptic-karan-arjun-hint-article-155248063 |access-date=2026-08-04 |website=TimesNow |language=en}}</ref> 'ਤੇ ਪ੍ਰਸਾਰਿਤ ਹੁੰਦੇ ਹਨ। [[ਸ਼੍ਰੇਣੀ:ਬਿੱਗ ਬੌਸ (ਹਿੰਦੀ ਟੀਵੀ ਲੜੀ) ਸੀਜ਼ਨ]] 2gq24usmu817ppicqbdnfg34hljac0c 846623 846622 2026-09-20T07:38:39Z Gaurav Jhammat 7070 "[[:en:Special:Redirect/revision/1375804196|Bigg Boss (Hindi TV series) season 20]]" ਸਫ਼ੇ ਦਾ ਤਰਜਮਾ ਕਰਕੇ ਬਣਾਇਆ ਗਿਆ 846623 wikitext text/x-wiki '''''''[[ਬਿੱਗ ਬੌਸ (ਹਿੰਦੀ ਟੀਵੀ ਲੜੀ)|ਬਿੱਗ ਬੌਸ]]'' 20''''', ਜਿਸ ਨੂੰ ਬਿੱਗ ਬਾਸ: ਤਥਾਸ-ਤੂ ਵੀ ਕਿਹਾ ਜਾਂਦਾ ਹੈ, ਭਾਰਤੀ [[ਹਿੰਦੀ ਭਾਸ਼ਾ|ਹਿੰਦੀ]] ਭਾਸ਼ਾ ਦੀ ਰਿਐਲਿਟੀ ਟੈਲੀਵਿਜ਼ਨ ਸੀਰੀਜ਼ [[ਬਿੱਗ ਬੌਸ (ਹਿੰਦੀ ਟੀਵੀ ਲੜੀ)|ਬਿੱਗ ਬੌਸ]] ਦਾ ਵੀਹਵਾਂ ਸੀਜ਼ਨ ਹੈ। ਇਸ ਦਾ ਪ੍ਰੀਮੀਅਰ 6 ਸਤੰਬਰ 2026 ਨੂੰ ਕਲਰਜ਼ ਟੀਵੀ ਉੱਤੇ ਹੋਇਆ ਅਤੇ [[ਡਿਜ਼ਨੀ+ ਹੌਟਸਟਾਰ|ਜਿਓ ਹੌਟਸਟਾਰ]] ਉੱਤੇ ਡਿਜੀਟਲ ਤੌਰ ਉੱਤੇ ਸਟ੍ਰੀਮ ਕੀਤਾ ਗਿਆ।<ref>{{Cite web |last=Banerjee |first=Urmimala |date=2026-08-04 |title=Salman Khan Unveils ‘Bigg Boss 20’ Promo Promises Karan Arjun Twist This Season |url=https://varietyindia.com/salman-khan-unveils-bigg-boss-20-promo-promises-karan-arjun-twist-this-season/ |access-date=2026-08-04 |website=Variety India |language=en-US}}</ref> [[ਸਲਮਾਨ ਖਾਨ]] ਲਗਾਤਾਰ ਸਤਾਰ੍ਹਵੇਂ ਸੀਜ਼ਨ ਲਈ ਸ਼ੋਅ ਦੀ ਮੇਜ਼ਬਾਨੀ ਕਰ ਰਹੇ ਹਨ।<ref>{{Cite web |date=2026-07-20 |title=Salman Khan to host Bigg Boss 20 in India with six editions |url=https://thenewsmill.com/2026/07/salman-khan-to-host-bigg-boss-20-as-six-editions-launch-in-september/ |access-date=2026-07-21 |language=en-US}}</ref><ref>{{Cite web |date=2026-08-04 |title=Colors & JioHotstar confirm September launch for 'Bigg Boss 20' |url=https://www.bizasialive.com/colors-jiohotstar-confirm-september-launch-for-bigg-boss-20/ |access-date=2026-08-04 |language=en-GB}}</ref> == ਪ੍ਰੋਡਕਸ਼ਨ (ਨਿਰਮਾਣ) == === ਵਿਕਾਸ ਅਤੇ ਥੀਮ === ਸੀਜ਼ਨ ਦੀ ਟੈਗਲਾਈਨ "ਤਥਾਸ-ਤੂ" ਹੈ, ਜਿਸ ਵਿੱਚ ਇੱਕ "ਵਰਦਾਨ" ਸ਼ਾਮਿਲ ਕੀਤਾ ਗਿਆ ਹੈ ਜੋ ਮੁਕਾਬਲੇਬਾਜ਼ਾਂ ਨੂੰ ਖੇਡ ਵਿੱਚ ਦੂਜਾ ਜੀਵਨਦਾਨ ਭਾਵ ਸ਼ੋਅ ਤੋਂ ਬਾਹਰ ਹੋਣ ਤੋਂ ਬਚਾਅ ਦਾ ਮੌਕਾ ਦਿੰਦਾ ਹੈ। ਇਹ ਸੰਕਲਪ ਅੰਗਰੇਜ਼ੀ ਸ਼ਬਦ "that's two" ਤੋਂ ਬਣਾਇਆ ਗਿਆ ਹੈ।<ref>{{Cite web |last=Mukhopadhyay |first=Anindita |date=2026-08-12 |title=Bigg Boss 20 trailer out; Salman Khan introduces 'Extra Jeevan Daan' and a game with no safe play |url=https://www.indiatvnews.com/entertainment/tv/bigg-boss-20-trailer-out-salman-khan-introduces-extra-jeevan-daan-and-a-game-with-no-safe-play-2026-08-12-1051119 |access-date=2026-08-12 |website=India TV News |language=en}}</ref> === ਪ੍ਰਚਾਰ ਅਤੇ ਰਿਲੀਜ਼ === 20 ਜੁਲਾਈ 2026 ਨੂੰ, ਜਿਓਸਟਾਰ ਨੇ ਐਲਾਨ ਕੀਤਾ ਕਿ ਸਲਮਾਨ ਖਾਨ ਦੁਆਰਾ ਹੋਸਟ ਕੀਤੇ ਗਏ ''''ਬਿੱਗ ਬੌਸ'' ਹਿੰਦੀ'' ਦੇ ਵੀਹਵੇਂ ਸੀਜ਼ਨ ਦਾ ਪ੍ਰੀਮੀਅਰ ਸਤੰਬਰ 2026 ਵਿੱਚ ਕਲਰਜ਼ ਟੀਵੀ ਅਤੇ [[ਡਿਜ਼ਨੀ+ ਹੌਟਸਟਾਰ|ਜੀਓ ਹੌਟਸਟਾਰ]] ਉੱਤੇ ਇੱਕ ਨੈਟਵਰਕ ਪਹਿਲਕਦਮੀ ਦੇ ਹਿੱਸੇ ਵਜੋਂ ਛੇ ਬਿੱਗ ਬੌਸ ਖੇਤਰੀ ਐਡੀਸ਼ਨਾਂ ਨੂੰ ਇੱਕੋ ਸਮੇਂ ਪ੍ਰਸਾਰਿਤ ਕਰਨ ਲਈ ਕੀਤਾ ਜਾਵੇਗਾ।<ref>{{Cite web |last=Livemint |date=2026-07-20 |title=JioStar bets big on Bigg Boss: Salman Khan, Mohanlal, Sourav Ganguly & other mega stars headline six-language expansion |url=https://www.livemint.com/entertainment/jiostar-bets-big-on-bigg-boss-salman-khan-mohanlal-sourav-ganguly-other-mega-stars-headline-six-language-expansion-11784549282474.html |access-date=2026-07-21 |website=mint |language=en}}</ref><ref>{{Cite web |title=MSN |url=https://www.msn.com/en-in/news/insight/bigg-boss-20-reveals-new-logo-as-six-editions-set-for-launch/gm-GM8AB0AB92?gemSnapshotKey=GM8AB0AB92-snapshot-3&uxmode=ruby |access-date=2026-07-23 |website=www.msn.com}}</ref> ਸ਼ੋਅ ਦੀ ਅਧਿਕਾਰਤ ਪਹਿਲੀ ਝਲਕ ਅਤੇ ਲੋਗੋ 21 ਜੁਲਾਈ 2026 ਨੂੰ ਜਾਰੀ ਕੀਤਾ ਗਿਆ ਸੀ।<ref>{{Cite news|url=https://timesofindia.indiatimes.com/tv/news/hindi/bigg-boss-20-salman-khan-hosted-bb-hindi-returns-with-an-all-new-eye-for-its-milestone-20th-season/articleshow/132536352.cms|title=Bigg Boss 20: Salman Khan hosted BB Hindi returns with an all-new eye logo for its milestone 20th season|date=2026-07-21|work=The Times of India|access-date=2026-07-21|issn=0971-8257}}</ref><ref>{{Cite web |date=2026-07-21 |title=First look of 'Bigg Boss 20' logo unveiled |url=https://www.bizasialive.com/first-look-of-bigg-boss-20-logo-unveiled/ |access-date=2026-07-22 |language=en-GB}}</ref> ਇਸ ਤੋਂ ਬਾਅਦ ਅਗਸਤ 2026 ਦੇ ਸ਼ੁਰੂ ਵਿੱਚ ਜਾਰੀ ਕੀਤੇ ਗਏ ਟੀਜ਼ਰਾਂ ਦੀ ਇੱਕ ਲੜੀ ਜਾਰੀ ਕੀਤੀ ਗਈ, ਜਿਸ ਨੇ 6 ਸਤੰਬਰ 2026 ਦੀ ਪ੍ਰੀਮੀਅਰ ਮਿਤੀ ਦੀ ਪੁਸ਼ਟੀ ਕੀਤੀ ਅਤੇ ਸੀਜ਼ਨ ਦੇ "ਤਥਾਸ-ਤੂ" ਥੀਮ ਦੀ ਸ਼ੁਰੂਆਤ ਕੀਤੀ।<ref>{{Cite web |title=Bigg Boss 20 Promo: सलमान खान की घोड़े संग एंट्री, इस बार 'करण अर्जुन' वाला ट्विस्ट, रिलीज डेट का भी ऐलान |url=https://navbharattimes.indiatimes.com/tv/bigg-boss/bigg-boss-20-official-promo-out-salman-khan-reveals-karan-arjun-twist-in-the-game-premiere-date-6-september/articleshow/132851454.cms |access-date=2026-08-04 |website=Navbharat Times |language=hi}}</ref><ref>{{Cite web |date=2026-08-04 |title=Bigg Boss 20 teaser: Salman Khan returns as host, hints at a Karan-Arjun angle, ‘ek se bhale do’ |url=https://indianexpress.com/article/entertainment/television/bigg-boss-20-teaser-salman-khan-returns-as-host-hints-at-a-karan-arjun-angle-ek-se-bhale-do-10817085/ |access-date=2026-08-04 |website=The Indian Express |language=en}}</ref><ref>{{Cite web |title=Bigg Boss 20: New Arena twist sparks 'favouritism' debate among fans |url=https://www.mid-day.com/entertainment/television-news/article/bigg-boss-20-new-arena-twist-sparks-favouritism-debate-among-fans-23643515 |access-date=2026-08-07 |website=Mid-Day}}</ref><ref>{{Cite web |last=Jhunjhunwala |first=Sanchita |date=2026-08-06 |title=Bigg Boss 20 Teaser: Salman Khan Drops Another Hint As He Goes ‘Tathas-Two’ |url=https://www.idiva.com/entertainment/tv/bigg-boss-20-teaser-salman-khan-drops-another-hint-as-he-goes-tathas-two/18097778 |access-date=2026-08-07 |website=iDiva |language=en}}</ref> ਗੇਮਪਲੇ ਮਕੈਨਿਕਸ ਉੱਤੇ ਵੱਧ ਚਾਨਣਾ ਪਾਉਣ ਵਾਲਾ ਇੱਕ ਪੂਰੀ-ਲੰਬਾਈ ਦਾ ਟ੍ਰੇਲਰ 12 ਅਗਸਤ 2026 ਨੂੰ ਜਾਰੀ ਕੀਤਾ ਗਿਆ ਸੀ।<ref>{{Cite web |last=Yadav |first=Monica |date=2026-08-12 |title=Bigg Boss 20 trailer sees Salman Khan bringing ‘extra jeevan daan’ twist: ‘It isn't as straightforward as it sounds’ |url=https://www.hindustantimes.com/entertainment/tv/bigg-boss-20-trailer-sees-salman-khan-bringing-extra-jeevan-daan-twist-bigg-boss-colors-jiohotstar-101786517783960.html |access-date=2026-08-12 |website=Hindustan Times |language=en}}</ref><ref>{{Cite web |last=Mukherjee |first=Akankshya |date=2026-08-12 |title=Bigg Boss 20 Trailer Out! Salman Khan Unveils New Season's Biggest Twist Where Every Player Gets An Extra Life- Watch |url=https://www.bollywoodbubble.com/tv/bigg-boss-20-trailer-out-salman-khan-unveils-new-season-biggest-twist-where-every-player-gets-an-extra-life-watch/ |access-date=2026-08-12 |website=Bollywood Bubble |language=en-US}}</ref> 4 ਸਤੰਬਰ 2026 ਨੂੰ, [[ਡਿਜ਼ਨੀ+ ਹੌਟਸਟਾਰ|ਜਿਓਹੋਟਸਟਾਰ]] ਅਤੇ ਕਲਰਜ਼ ਟੀਵੀ ਨੇ ਪ੍ਰਮੋਸ਼ਨਲ ਕਲਿੱਪ ਜਾਰੀ ਕੀਤੇ ਜਿਸ ਵਿੱਚ ਪੁਸ਼ਟੀ ਕੀਤੀ ਪ੍ਰਤੀਯੋਗੀ [[ਈਸ਼ਾ ਰਿਖੀ]] ਅਤੇ [[ਕਨਿਕਾ ਮਾਨ]] ਸ਼ਾਮਿਲ ਸਨ।<ref>{{Cite news|url=https://timesofindia.indiatimes.com/tv/news/hindi/bigg-boss-20-promo-kanika-mann-wins-hearts-with-her-performance-new-promo-sparks-buzz-ahead-of-premiere/articleshow/133796817.cms|title=Bigg Boss 20 promo: Kanika Mann wins hearts with her performance? New Promo sparks buzz ahead of premiere|date=2026-09-05|work=The Times of India|access-date=2026-09-06|issn=0971-8257}}</ref><ref>{{Cite web |last=Jhunjhunwala |first=Sanchita |date=2026-09-05 |title=Bigg Boss 20: Did Badshah’s Ex-Wife Isha Rikhi Break Down In New Promo? |url=https://www.idiva.com/entertainment/tv/salman-khan-bigg-boss-20-did-badshah-ex-wife-isha-rikhi-break-down-in-new-promo/18098112 |access-date=2026-09-06 |website=iDiva |language=en}}</ref> 5 ਸਤੰਬਰ 2026 ਨੂੰ, ਰੈਪਰ ਯੰਗ ਡੀਐਸਏ ਨੂੰ ਫ਼ੀਚਰ ਕਰਦਾ ਇੱਕ ਟੀਜ਼ਰ ਜਾਰੀ ਕੀਤਾ ਗਿਆ ਸੀ, ਜਿਸ ਵਿੱਚ ਉਸਨੇ ਆਪਣਾ ਗੀਤ ''ਯੇਦਾ ਯੁੰਗ'' ਪੇਸ਼ ਕੀਤਾ ਸੀ।<ref>{{Cite web |title=Instagram |url=https://www.instagram.com/reel/Dc5Us4Qqdjx/?stkn=MTd1a2NoNGwycXd5Nw== |access-date=2026-09-06 |website=www.instagram.com}}</ref> ਉਸੇ ਦਿਨ, ਅਦਾਕਾਰ-ਸਿਆਸਤਦਾਨ ਮਨੋਜ ਤਿਵਾੜੀ ਆਪਣੀ ਧੀ ਰਿਤੀ ਤਿਵਾੜੀ ਨਾਲ ਇੱਕ ਪ੍ਰਮੋਸ਼ਨਲ ਹਿੱਸੇ ਵਿੱਚ ਉਸ ਨੂੰ ਇੱਕ ਪ੍ਰਤੀਯੋਗੀ ਵਜੋਂ ਪੇਸ਼ ਕਰਨ ਲਈ ਦਿਖਾਈ ਦਿੱਤੇ।<ref>{{Cite web |title=Bigg Boss 20: Salman Khan recreates Manoj Tiwari’s viral baap meme with his daughter |url=https://www.mid-day.com/entertainment/television-news/article/bigg-boss-20-salman-khan-recreates-manoj-tiwaris-viral-baap-meme-with-his-daughter-23648609 |access-date=2026-09-06 |website=Mid-Day}}</ref><ref>{{Cite web |date=2026-09-06 |title=Bigg Boss 20: Manoj Tiwari’s daughter Rhiti Tiwari set to enter Salman Khan’s show - Watch promo |url=https://www.india.com/entertainment/tv/bigg-boss-20-manoj-tiwari-daughter-rhiti-tiwari-set-to-enter-salman-khans-show-watch-promo-8517734/ |access-date=2026-09-06 |website=India.com |language=en}}</ref> === ਕਾਸਟਿੰਗ === 25 ਅਗਸਤ 2026 ਨੂੰ, [[ਡਿਜ਼ਨੀ+ ਹੌਟਸਟਾਰ|ਜੀਓ ਹੌਟਸਟਾਰ]] ਅਤੇ ਕਲਰਜ਼ ਟੀਵੀ ਨੇ ਦਰਸ਼ਕਾਂ ਦੀ ਵੋਟਿੰਗ ਪਹਿਲਕਦਮੀ "ਫੈਨਜ਼ ਕਾ ਫੈਸਲਾ" ਦੀ ਮੁੜ-ਵਰਤੋਂ ਦਾ ਐਲਾਨ ਕੀਤਾ ਜੋ ਇਸ ਤੋਂ ਪਹਿਲਾਂ 19ਵੇਂ ਸੀਜ਼ਨ ਵਿੱਚ ਕੀਤਾ ਗਿਆ ਸੀ। ਜੀਓ ਹੌਟਸਟਾਰ ਐਪ ਦੇ ਜ਼ਰੀਏ, ਦਰਸ਼ਕਾਂ ਨੂੰ ਪ੍ਰੀਮੀਅਰ ਤੋਂ ਪਹਿਲਾਂ ਘਰ ਵਿੱਚ ਦਾਖਲ ਹੋਣ ਵਾਲੇ ਦੋ ਸੰਭਾਵਿਤ ਪ੍ਰਤੀਯੋਗੀਆਂ ਵਿੱਚੋਂ ਇੱਕ ਨੂੰ ਵੋਟ ਦੇਣ ਦਾ ਮੌਕਾ ਦਿੱਤਾ ਗਿਆ ਸੀ। ਵੋਟਿੰਗ ਦੀ ਮਿਆਦ 25 ਅਗਸਤ ਤੋਂ 2 ਸਤੰਬਰ 2026 ਤੱਕ ਨਿਰਧਾਰਤ ਕੀਤੀ ਗਈ ਸੀ।<ref>{{Cite web |last=Vaigankar |first=Shukrta |date=2026-08-25 |title=Bigg Boss 20 voting: Rhiya Ahir vs Love Gill - Fans to decide who enters the house |url=https://businessupturn.com/entertainment/television/bigg-boss/bigg-boss-20-voting-rhiya-ahir-vs-love-gill-fans-to-decide-who-enters-the-house/ |access-date=2026-08-25 |website=Business Upturn |language=en-IN}}</ref><ref name="Riya_Ahir">{{Cite news|url=https://timesofindia.indiatimes.com/tv/news/hindi/bigg-boss-20-riya-ahir-viral-girl-who-stopped-police-van-during-neet-protest-to-enter-the-show-fans-to-choose-between-her-and-love-gill/articleshow/133500609.cms|title=Bigg Boss 20: Riya Ahir, viral girl who stopped police van during NEET protest, to enter the show? Fans to choose between her and Love Gill|date=2026-08-25|work=The Times of India|access-date=2026-08-25|issn=0971-8257}}</ref> ਦੋ ਉਮੀਦਵਾਰ [[ਰੀਆ ਅਹੀਰ]] ਅਤੇ [[ਲਵ ਗਿੱਲ]] ਸਨ।<ref>{{Cite web |last=Banerjee |first=Urmimala |date=2026-08-25 |title=‘Bigg Boss 20’: Rhiya Ahir Or Love Gill? Salman Khan Announces That Decision Rests On Audience |url=https://varietyindia.com/bigg-boss-20-rhiya-ahir-or-love-gill-salman-khan-announces-that-decision-rests-on-audience/ |access-date=2026-08-25 |website=Variety India |language=en-US}}</ref><ref>{{Cite web |last=Singh |first=Simran |title=Bigg Boss 20: Salman Khan asks fans to help him, grants them power to CONFIRM a housemate among..., netizens react |url=https://www.dnaindia.com/bollywood/report-bigg-boss-20-salman-khan-asks-fans-to-help-him-grants-them-power-to-confirm-a-housemate-3219173 |access-date=2026-08-25 |website=DNA India |language=en}}</ref> === ਅੱਖ ਵਾਲਾ ਲੋਗੋ === ਸੀਜ਼ਨ ਦੇ ਲੋਗੋ ਵਿੱਚ ਇੱਕ ਬਹੁ-ਰੰਗੀਨ ਜਿਓਮੈਟਰਿਕ ਆਈਰਿਸ (ਜਾਮਨੀ, ਨੀਲੇ, ਲਾਲ, ਸੰਤਰੀ ਅਤੇ ਟੀਲ ਦੇ ਰੰਗਾਂ ਵਿੱਚ) ਦੇ ਨਾਲ ਇੱਕ ਸਟਾਈਲਾਈਜ਼ਡ ਅੱਖ ਹੈ ਜੋ ਕੇਂਦਰ ਵਿੱਚ ਸੁਨਹਿਰੀ ਝਲਕ ਵਿੱਚ ਹੈ। ਇਸ ਦੇ ਨਾਲ ਇੱਕ ਧਾਤੂ ਸੋਨੇ ਦੀ ਰੂਪ ਰੇਖਾ ਅਤੇ ਇੱਕ ਮੇਲ ਖਾਂਦਾ "ਬਿੱਗ ਬੌਸ" ਸ਼ਬਦ ਚਿੰਨ੍ਹ ਹੈ। ਨੈਟਵਰਕ ਦੇ ਅਨੁਸਾਰ, ਡਿਜ਼ਾਇਨ ਦਾ ਉਦੇਸ਼ ਸੀਜ਼ਨ ਦੇ "ਤਥਾਸ-ਤੂ" ਥੀਮ ਨੂੰ ਦਰਸਾਉਣਾ ਹੈ, ਜੋ ਪ੍ਰਗਟਾਵੇ ਅਤੇ ਕਿਸਮਤ ਦਾ ਪ੍ਰਤੀਕ ਹੈ।<ref>{{Cite web |date=2026-07-21 |title=Bigg Boss 20 finally CONFIRMED? Salman Khan returns as makers UNVEIL brand new eye logo |url=https://www.bollywoodlife.com/bigg-boss/bigg-boss-20-finally-confirmed-salman-khan-returns-as-makers-unveil-brand-new-eye-logo-3357930/ |access-date=2026-07-21 |website=Bollywood Life |language=en}}</ref><ref>{{Cite news|url=https://economictimes.indiatimes.com/magazines/panache/bigg-boss-20-announced-salman-khan-returns-as-host-for-new-season-contestants-list-premiere-date-and-where-to-watch-on-ott/articleshow/132550353.cms?from=mdr|title=Bigg Boss 20 announced: Salman Khan returns as host for new season. Contestants list, premiere date, and where to watch on OTT|date=2026-07-22|work=The Economic Times|access-date=2026-07-23|issn=0013-0389}}</ref> === ਪ੍ਰਸਾਰਣ === [[ਬਿੱਗ ਬੌਸ (ਹਿੰਦੀ ਟੀਵੀ ਸੀਰੀਜ਼) ਸੀਜ਼ਨ 19|ਪਿਛਲੇ ਸੀਜ਼ਨ]] ਦੀ ਰਿਲੀਜ਼ ਰਣਨੀਤੀ ਦੇ ਬਾਅਦ, ਸ਼ੋਅ ਡਿਜੀਟਲ ਸਟ੍ਰੀਮਿੰਗ ਨੂੰ ਤਰਜੀਹ ਦਿੰਦਾ ਹੈ, ਰੋਜ਼ਾਨਾ ਐਪੀਸੋਡ ਜਿਓਹੋਟਸਟਾਰ 'ਤੇ ਪਹਿਲਾਂ ਰਾਤ 9 ਵਜੇ (ਭਾਰਤੀ ਸਮੇਂ ਅਨੁਸਾਰ) 'ਤੇ ਪ੍ਰਸਾਰਿਤ ਹੁੰਦੇ ਹਨ। ਇਸ ਤੋਂ ਬਾਅਦ ਕਲਰਜ਼ ਟੀਵੀ 'ਤੇ ਰਾਤ 10:30 (ਭਾਰਤੀ ਸਮੇਂ ਅਨੁਸਾਰ)<ref>{{Cite web |date=2026-08-04 |title=Bigg Boss 20: Salman Khan Show To Premiere On September 6, Bhaijaan Shares Cryptic 'Karan-Arjun' Hint |url=https://www.timesnownews.com/entertainment-news/tv/bigg-boss-20-salman-khan-show-to-premiere-on-september-6-bhaijaan-shares-cryptic-karan-arjun-hint-article-155248063 |access-date=2026-08-04 |website=TimesNow |language=en}}</ref> 'ਤੇ ਪ੍ਰਸਾਰਿਤ ਹੁੰਦੇ ਹਨ। === ਘਰ === ਫਿਲਮ ਸਿਟੀ, ਮੁੰਬਈ ਵਿੱਚ ਸਥਿਤ ''ਬਿੱਗ ਬੌਸ 20'' ਦੇ ਘਰ ਵਿੱਚ ਇੱਕ ਰੰਗੀਨ "ਵੰਡਰਲੈਂਡ" ਥੀਮ ਹੈ ਜੋ ਇੱਕ ਰਾਖਸ਼ਸ ਦੀ ਧਾਰਨਾ ਤੋਂ ਪ੍ਰੇਰਿਤ ਹੈ, ਜਿਸ ਵਿੱਚ ਅਤਿਵਾਦੀ ਕਲਪਨਾ ਅਤੇ ਜਾਨਵਰਾਂ ਤੋਂ ਪ੍ਰੇਰਿਤ ਤੱਤ ਸ਼ਾਮਲ ਹਨ। ਵਰਸ਼ਾ ਜੈਨ ਦੁਆਰਾ ਡਿਜ਼ਾਈਨ ਕੀਤਾ ਗਿਆ ਇਹ ਘਰ ਲਗਭਗ 10,000 ਵਰਗ ਫੁੱਟ ਵਿੱਚ ਫੈਲਿਆ ਹੋਇਆ ਹੈ ਅਤੇ ਇਸ ਵਿੱਚ 104 ਕੈਮਰੇ ਹਨ।<ref>{{Cite web |date=2026-09-03 |title=Bigg Boss 20 house tour: Shark-themed pool, teapot throne and the mystery of Room 20 |url=https://indianexpress.com/article/entertainment/television/bigg-boss-20-house-tour-shark-themed-pool-teapot-throne-and-the-mystery-of-room-20-10861231/ |access-date=2026-09-03 |website=The Indian Express |language=en}}</ref> [[ਸ਼੍ਰੇਣੀ:ਬਿੱਗ ਬੌਸ (ਹਿੰਦੀ ਟੀਵੀ ਲੜੀ) ਸੀਜ਼ਨ]] ndo0fp2w1eycqxsvrvpwmsvmjbsjdeh 846624 846623 2026-09-20T07:42:04Z Gaurav Jhammat 7070 "[[:en:Special:Redirect/revision/1375804196|Bigg Boss (Hindi TV series) season 20]]" ਸਫ਼ੇ ਦਾ ਤਰਜਮਾ ਕਰਕੇ ਬਣਾਇਆ ਗਿਆ 846624 wikitext text/x-wiki '''''''[[ਬਿੱਗ ਬੌਸ (ਹਿੰਦੀ ਟੀਵੀ ਲੜੀ)|ਬਿੱਗ ਬੌਸ]]'' 20''''', ਜਿਸ ਨੂੰ ਬਿੱਗ ਬਾਸ: ਤਥਾਸ-ਤੂ ਵੀ ਕਿਹਾ ਜਾਂਦਾ ਹੈ, ਭਾਰਤੀ [[ਹਿੰਦੀ ਭਾਸ਼ਾ|ਹਿੰਦੀ]] ਭਾਸ਼ਾ ਦੀ ਰਿਐਲਿਟੀ ਟੈਲੀਵਿਜ਼ਨ ਸੀਰੀਜ਼ [[ਬਿੱਗ ਬੌਸ (ਹਿੰਦੀ ਟੀਵੀ ਲੜੀ)|ਬਿੱਗ ਬੌਸ]] ਦਾ ਵੀਹਵਾਂ ਸੀਜ਼ਨ ਹੈ। ਇਸ ਦਾ ਪ੍ਰੀਮੀਅਰ 6 ਸਤੰਬਰ 2026 ਨੂੰ ਕਲਰਜ਼ ਟੀਵੀ ਉੱਤੇ ਹੋਇਆ ਅਤੇ [[ਡਿਜ਼ਨੀ+ ਹੌਟਸਟਾਰ|ਜਿਓ ਹੌਟਸਟਾਰ]] ਉੱਤੇ ਡਿਜੀਟਲ ਤੌਰ ਉੱਤੇ ਸਟ੍ਰੀਮ ਕੀਤਾ ਗਿਆ।<ref>{{Cite web |last=Banerjee |first=Urmimala |date=2026-08-04 |title=Salman Khan Unveils ‘Bigg Boss 20’ Promo Promises Karan Arjun Twist This Season |url=https://varietyindia.com/salman-khan-unveils-bigg-boss-20-promo-promises-karan-arjun-twist-this-season/ |access-date=2026-08-04 |website=Variety India |language=en-US}}</ref> [[ਸਲਮਾਨ ਖਾਨ]] ਲਗਾਤਾਰ ਸਤਾਰ੍ਹਵੇਂ ਸੀਜ਼ਨ ਲਈ ਸ਼ੋਅ ਦੀ ਮੇਜ਼ਬਾਨੀ ਕਰ ਰਹੇ ਹਨ।<ref>{{Cite web |date=2026-07-20 |title=Salman Khan to host Bigg Boss 20 in India with six editions |url=https://thenewsmill.com/2026/07/salman-khan-to-host-bigg-boss-20-as-six-editions-launch-in-september/ |access-date=2026-07-21 |language=en-US}}</ref><ref>{{Cite web |date=2026-08-04 |title=Colors & JioHotstar confirm September launch for 'Bigg Boss 20' |url=https://www.bizasialive.com/colors-jiohotstar-confirm-september-launch-for-bigg-boss-20/ |access-date=2026-08-04 |language=en-GB}}</ref> == ਪ੍ਰੋਡਕਸ਼ਨ (ਨਿਰਮਾਣ) == === ਵਿਕਾਸ ਅਤੇ ਥੀਮ === ਸੀਜ਼ਨ ਦੀ ਟੈਗਲਾਈਨ "ਤਥਾਸ-ਤੂ" ਹੈ, ਜਿਸ ਵਿੱਚ ਇੱਕ "ਵਰਦਾਨ" ਸ਼ਾਮਿਲ ਕੀਤਾ ਗਿਆ ਹੈ ਜੋ ਮੁਕਾਬਲੇਬਾਜ਼ਾਂ ਨੂੰ ਖੇਡ ਵਿੱਚ ਦੂਜਾ ਜੀਵਨਦਾਨ ਭਾਵ ਸ਼ੋਅ ਤੋਂ ਬਾਹਰ ਹੋਣ ਤੋਂ ਬਚਾਅ ਦਾ ਮੌਕਾ ਦਿੰਦਾ ਹੈ। ਇਹ ਸੰਕਲਪ ਅੰਗਰੇਜ਼ੀ ਸ਼ਬਦ "that's two" ਤੋਂ ਬਣਾਇਆ ਗਿਆ ਹੈ।<ref>{{Cite web |last=Mukhopadhyay |first=Anindita |date=2026-08-12 |title=Bigg Boss 20 trailer out; Salman Khan introduces 'Extra Jeevan Daan' and a game with no safe play |url=https://www.indiatvnews.com/entertainment/tv/bigg-boss-20-trailer-out-salman-khan-introduces-extra-jeevan-daan-and-a-game-with-no-safe-play-2026-08-12-1051119 |access-date=2026-08-12 |website=India TV News |language=en}}</ref> === ਪ੍ਰਚਾਰ ਅਤੇ ਰਿਲੀਜ਼ === 20 ਜੁਲਾਈ 2026 ਨੂੰ, ਜਿਓਸਟਾਰ ਨੇ ਐਲਾਨ ਕੀਤਾ ਕਿ ਸਲਮਾਨ ਖਾਨ ਦੁਆਰਾ ਹੋਸਟ ਕੀਤੇ ਗਏ ''''ਬਿੱਗ ਬੌਸ'' ਹਿੰਦੀ'' ਦੇ ਵੀਹਵੇਂ ਸੀਜ਼ਨ ਦਾ ਪ੍ਰੀਮੀਅਰ ਸਤੰਬਰ 2026 ਵਿੱਚ ਕਲਰਜ਼ ਟੀਵੀ ਅਤੇ [[ਡਿਜ਼ਨੀ+ ਹੌਟਸਟਾਰ|ਜੀਓ ਹੌਟਸਟਾਰ]] ਉੱਤੇ ਇੱਕ ਨੈਟਵਰਕ ਪਹਿਲਕਦਮੀ ਦੇ ਹਿੱਸੇ ਵਜੋਂ ਛੇ ਬਿੱਗ ਬੌਸ ਖੇਤਰੀ ਐਡੀਸ਼ਨਾਂ ਨੂੰ ਇੱਕੋ ਸਮੇਂ ਪ੍ਰਸਾਰਿਤ ਕਰਨ ਲਈ ਕੀਤਾ ਜਾਵੇਗਾ।<ref>{{Cite web |last=Livemint |date=2026-07-20 |title=JioStar bets big on Bigg Boss: Salman Khan, Mohanlal, Sourav Ganguly & other mega stars headline six-language expansion |url=https://www.livemint.com/entertainment/jiostar-bets-big-on-bigg-boss-salman-khan-mohanlal-sourav-ganguly-other-mega-stars-headline-six-language-expansion-11784549282474.html |access-date=2026-07-21 |website=mint |language=en}}</ref><ref>{{Cite web |title=MSN |url=https://www.msn.com/en-in/news/insight/bigg-boss-20-reveals-new-logo-as-six-editions-set-for-launch/gm-GM8AB0AB92?gemSnapshotKey=GM8AB0AB92-snapshot-3&uxmode=ruby |access-date=2026-07-23 |website=www.msn.com}}</ref> ਸ਼ੋਅ ਦੀ ਅਧਿਕਾਰਤ ਪਹਿਲੀ ਝਲਕ ਅਤੇ ਲੋਗੋ 21 ਜੁਲਾਈ 2026 ਨੂੰ ਜਾਰੀ ਕੀਤਾ ਗਿਆ ਸੀ।<ref>{{Cite news|url=https://timesofindia.indiatimes.com/tv/news/hindi/bigg-boss-20-salman-khan-hosted-bb-hindi-returns-with-an-all-new-eye-for-its-milestone-20th-season/articleshow/132536352.cms|title=Bigg Boss 20: Salman Khan hosted BB Hindi returns with an all-new eye logo for its milestone 20th season|date=2026-07-21|work=The Times of India|access-date=2026-07-21|issn=0971-8257}}</ref><ref>{{Cite web |date=2026-07-21 |title=First look of 'Bigg Boss 20' logo unveiled |url=https://www.bizasialive.com/first-look-of-bigg-boss-20-logo-unveiled/ |access-date=2026-07-22 |language=en-GB}}</ref> ਇਸ ਤੋਂ ਬਾਅਦ ਅਗਸਤ 2026 ਦੇ ਸ਼ੁਰੂ ਵਿੱਚ ਜਾਰੀ ਕੀਤੇ ਗਏ ਟੀਜ਼ਰਾਂ ਦੀ ਇੱਕ ਲੜੀ ਜਾਰੀ ਕੀਤੀ ਗਈ, ਜਿਸ ਨੇ 6 ਸਤੰਬਰ 2026 ਦੀ ਪ੍ਰੀਮੀਅਰ ਮਿਤੀ ਦੀ ਪੁਸ਼ਟੀ ਕੀਤੀ ਅਤੇ ਸੀਜ਼ਨ ਦੇ "ਤਥਾਸ-ਤੂ" ਥੀਮ ਦੀ ਸ਼ੁਰੂਆਤ ਕੀਤੀ।<ref>{{Cite web |title=Bigg Boss 20 Promo: सलमान खान की घोड़े संग एंट्री, इस बार 'करण अर्जुन' वाला ट्विस्ट, रिलीज डेट का भी ऐलान |url=https://navbharattimes.indiatimes.com/tv/bigg-boss/bigg-boss-20-official-promo-out-salman-khan-reveals-karan-arjun-twist-in-the-game-premiere-date-6-september/articleshow/132851454.cms |access-date=2026-08-04 |website=Navbharat Times |language=hi}}</ref><ref>{{Cite web |date=2026-08-04 |title=Bigg Boss 20 teaser: Salman Khan returns as host, hints at a Karan-Arjun angle, ‘ek se bhale do’ |url=https://indianexpress.com/article/entertainment/television/bigg-boss-20-teaser-salman-khan-returns-as-host-hints-at-a-karan-arjun-angle-ek-se-bhale-do-10817085/ |access-date=2026-08-04 |website=The Indian Express |language=en}}</ref><ref>{{Cite web |title=Bigg Boss 20: New Arena twist sparks 'favouritism' debate among fans |url=https://www.mid-day.com/entertainment/television-news/article/bigg-boss-20-new-arena-twist-sparks-favouritism-debate-among-fans-23643515 |access-date=2026-08-07 |website=Mid-Day}}</ref><ref>{{Cite web |last=Jhunjhunwala |first=Sanchita |date=2026-08-06 |title=Bigg Boss 20 Teaser: Salman Khan Drops Another Hint As He Goes ‘Tathas-Two’ |url=https://www.idiva.com/entertainment/tv/bigg-boss-20-teaser-salman-khan-drops-another-hint-as-he-goes-tathas-two/18097778 |access-date=2026-08-07 |website=iDiva |language=en}}</ref> ਗੇਮਪਲੇ ਮਕੈਨਿਕਸ ਉੱਤੇ ਵੱਧ ਚਾਨਣਾ ਪਾਉਣ ਵਾਲਾ ਇੱਕ ਪੂਰੀ-ਲੰਬਾਈ ਦਾ ਟ੍ਰੇਲਰ 12 ਅਗਸਤ 2026 ਨੂੰ ਜਾਰੀ ਕੀਤਾ ਗਿਆ ਸੀ।<ref>{{Cite web |last=Yadav |first=Monica |date=2026-08-12 |title=Bigg Boss 20 trailer sees Salman Khan bringing ‘extra jeevan daan’ twist: ‘It isn't as straightforward as it sounds’ |url=https://www.hindustantimes.com/entertainment/tv/bigg-boss-20-trailer-sees-salman-khan-bringing-extra-jeevan-daan-twist-bigg-boss-colors-jiohotstar-101786517783960.html |access-date=2026-08-12 |website=Hindustan Times |language=en}}</ref><ref>{{Cite web |last=Mukherjee |first=Akankshya |date=2026-08-12 |title=Bigg Boss 20 Trailer Out! Salman Khan Unveils New Season's Biggest Twist Where Every Player Gets An Extra Life- Watch |url=https://www.bollywoodbubble.com/tv/bigg-boss-20-trailer-out-salman-khan-unveils-new-season-biggest-twist-where-every-player-gets-an-extra-life-watch/ |access-date=2026-08-12 |website=Bollywood Bubble |language=en-US}}</ref> 4 ਸਤੰਬਰ 2026 ਨੂੰ, [[ਡਿਜ਼ਨੀ+ ਹੌਟਸਟਾਰ|ਜਿਓਹੋਟਸਟਾਰ]] ਅਤੇ ਕਲਰਜ਼ ਟੀਵੀ ਨੇ ਪ੍ਰਮੋਸ਼ਨਲ ਕਲਿੱਪ ਜਾਰੀ ਕੀਤੇ ਜਿਸ ਵਿੱਚ ਪੁਸ਼ਟੀ ਕੀਤੀ ਪ੍ਰਤੀਯੋਗੀ [[ਈਸ਼ਾ ਰਿਖੀ]] ਅਤੇ [[ਕਨਿਕਾ ਮਾਨ]] ਸ਼ਾਮਿਲ ਸਨ।<ref>{{Cite news|url=https://timesofindia.indiatimes.com/tv/news/hindi/bigg-boss-20-promo-kanika-mann-wins-hearts-with-her-performance-new-promo-sparks-buzz-ahead-of-premiere/articleshow/133796817.cms|title=Bigg Boss 20 promo: Kanika Mann wins hearts with her performance? New Promo sparks buzz ahead of premiere|date=2026-09-05|work=The Times of India|access-date=2026-09-06|issn=0971-8257}}</ref><ref>{{Cite web |last=Jhunjhunwala |first=Sanchita |date=2026-09-05 |title=Bigg Boss 20: Did Badshah’s Ex-Wife Isha Rikhi Break Down In New Promo? |url=https://www.idiva.com/entertainment/tv/salman-khan-bigg-boss-20-did-badshah-ex-wife-isha-rikhi-break-down-in-new-promo/18098112 |access-date=2026-09-06 |website=iDiva |language=en}}</ref> 5 ਸਤੰਬਰ 2026 ਨੂੰ, ਰੈਪਰ ਯੰਗ ਡੀਐਸਏ ਨੂੰ ਫ਼ੀਚਰ ਕਰਦਾ ਇੱਕ ਟੀਜ਼ਰ ਜਾਰੀ ਕੀਤਾ ਗਿਆ ਸੀ, ਜਿਸ ਵਿੱਚ ਉਸਨੇ ਆਪਣਾ ਗੀਤ ''ਯੇਦਾ ਯੁੰਗ'' ਪੇਸ਼ ਕੀਤਾ ਸੀ।<ref>{{Cite web |title=Instagram |url=https://www.instagram.com/reel/Dc5Us4Qqdjx/?stkn=MTd1a2NoNGwycXd5Nw== |access-date=2026-09-06 |website=www.instagram.com}}</ref> ਉਸੇ ਦਿਨ, ਅਦਾਕਾਰ-ਸਿਆਸਤਦਾਨ ਮਨੋਜ ਤਿਵਾੜੀ ਆਪਣੀ ਧੀ ਰਿਤੀ ਤਿਵਾੜੀ ਨਾਲ ਇੱਕ ਪ੍ਰਮੋਸ਼ਨਲ ਹਿੱਸੇ ਵਿੱਚ ਉਸ ਨੂੰ ਇੱਕ ਪ੍ਰਤੀਯੋਗੀ ਵਜੋਂ ਪੇਸ਼ ਕਰਨ ਲਈ ਦਿਖਾਈ ਦਿੱਤੇ।<ref>{{Cite web |title=Bigg Boss 20: Salman Khan recreates Manoj Tiwari’s viral baap meme with his daughter |url=https://www.mid-day.com/entertainment/television-news/article/bigg-boss-20-salman-khan-recreates-manoj-tiwaris-viral-baap-meme-with-his-daughter-23648609 |access-date=2026-09-06 |website=Mid-Day}}</ref><ref>{{Cite web |date=2026-09-06 |title=Bigg Boss 20: Manoj Tiwari’s daughter Rhiti Tiwari set to enter Salman Khan’s show - Watch promo |url=https://www.india.com/entertainment/tv/bigg-boss-20-manoj-tiwari-daughter-rhiti-tiwari-set-to-enter-salman-khans-show-watch-promo-8517734/ |access-date=2026-09-06 |website=India.com |language=en}}</ref> === ਕਾਸਟਿੰਗ === 25 ਅਗਸਤ 2026 ਨੂੰ, [[ਡਿਜ਼ਨੀ+ ਹੌਟਸਟਾਰ|ਜੀਓ ਹੌਟਸਟਾਰ]] ਅਤੇ ਕਲਰਜ਼ ਟੀਵੀ ਨੇ ਦਰਸ਼ਕਾਂ ਦੀ ਵੋਟਿੰਗ ਪਹਿਲਕਦਮੀ "ਫੈਨਜ਼ ਕਾ ਫੈਸਲਾ" ਦੀ ਮੁੜ-ਵਰਤੋਂ ਦਾ ਐਲਾਨ ਕੀਤਾ ਜੋ ਇਸ ਤੋਂ ਪਹਿਲਾਂ 19ਵੇਂ ਸੀਜ਼ਨ ਵਿੱਚ ਕੀਤਾ ਗਿਆ ਸੀ। ਜੀਓ ਹੌਟਸਟਾਰ ਐਪ ਦੇ ਜ਼ਰੀਏ, ਦਰਸ਼ਕਾਂ ਨੂੰ ਪ੍ਰੀਮੀਅਰ ਤੋਂ ਪਹਿਲਾਂ ਘਰ ਵਿੱਚ ਦਾਖਲ ਹੋਣ ਵਾਲੇ ਦੋ ਸੰਭਾਵਿਤ ਪ੍ਰਤੀਯੋਗੀਆਂ ਵਿੱਚੋਂ ਇੱਕ ਨੂੰ ਵੋਟ ਦੇਣ ਦਾ ਮੌਕਾ ਦਿੱਤਾ ਗਿਆ ਸੀ। ਵੋਟਿੰਗ ਦੀ ਮਿਆਦ 25 ਅਗਸਤ ਤੋਂ 2 ਸਤੰਬਰ 2026 ਤੱਕ ਨਿਰਧਾਰਤ ਕੀਤੀ ਗਈ ਸੀ।<ref>{{Cite web |last=Vaigankar |first=Shukrta |date=2026-08-25 |title=Bigg Boss 20 voting: Rhiya Ahir vs Love Gill - Fans to decide who enters the house |url=https://businessupturn.com/entertainment/television/bigg-boss/bigg-boss-20-voting-rhiya-ahir-vs-love-gill-fans-to-decide-who-enters-the-house/ |access-date=2026-08-25 |website=Business Upturn |language=en-IN}}</ref><ref name="Riya_Ahir">{{Cite news|url=https://timesofindia.indiatimes.com/tv/news/hindi/bigg-boss-20-riya-ahir-viral-girl-who-stopped-police-van-during-neet-protest-to-enter-the-show-fans-to-choose-between-her-and-love-gill/articleshow/133500609.cms|title=Bigg Boss 20: Riya Ahir, viral girl who stopped police van during NEET protest, to enter the show? Fans to choose between her and Love Gill|date=2026-08-25|work=The Times of India|access-date=2026-08-25|issn=0971-8257}}</ref> ਦੋ ਉਮੀਦਵਾਰ [[ਰੀਆ ਅਹੀਰ]] ਅਤੇ [[ਲਵ ਗਿੱਲ]] ਸਨ।<ref>{{Cite web |last=Banerjee |first=Urmimala |date=2026-08-25 |title=‘Bigg Boss 20’: Rhiya Ahir Or Love Gill? Salman Khan Announces That Decision Rests On Audience |url=https://varietyindia.com/bigg-boss-20-rhiya-ahir-or-love-gill-salman-khan-announces-that-decision-rests-on-audience/ |access-date=2026-08-25 |website=Variety India |language=en-US}}</ref><ref>{{Cite web |last=Singh |first=Simran |title=Bigg Boss 20: Salman Khan asks fans to help him, grants them power to CONFIRM a housemate among..., netizens react |url=https://www.dnaindia.com/bollywood/report-bigg-boss-20-salman-khan-asks-fans-to-help-him-grants-them-power-to-confirm-a-housemate-3219173 |access-date=2026-08-25 |website=DNA India |language=en}}</ref> === ਅੱਖ ਵਾਲਾ ਲੋਗੋ === ਸੀਜ਼ਨ ਦੇ ਲੋਗੋ ਵਿੱਚ ਇੱਕ ਬਹੁ-ਰੰਗੀਨ ਜਿਓਮੈਟਰਿਕ ਆਈਰਿਸ (ਜਾਮਨੀ, ਨੀਲੇ, ਲਾਲ, ਸੰਤਰੀ ਅਤੇ ਟੀਲ ਦੇ ਰੰਗਾਂ ਵਿੱਚ) ਦੇ ਨਾਲ ਇੱਕ ਸਟਾਈਲਾਈਜ਼ਡ ਅੱਖ ਹੈ ਜੋ ਕੇਂਦਰ ਵਿੱਚ ਸੁਨਹਿਰੀ ਝਲਕ ਵਿੱਚ ਹੈ। ਇਸ ਦੇ ਨਾਲ ਇੱਕ ਧਾਤੂ ਸੋਨੇ ਦੀ ਰੂਪ ਰੇਖਾ ਅਤੇ ਇੱਕ ਮੇਲ ਖਾਂਦਾ "ਬਿੱਗ ਬੌਸ" ਸ਼ਬਦ ਚਿੰਨ੍ਹ ਹੈ। ਨੈਟਵਰਕ ਦੇ ਅਨੁਸਾਰ, ਡਿਜ਼ਾਇਨ ਦਾ ਉਦੇਸ਼ ਸੀਜ਼ਨ ਦੇ "ਤਥਾਸ-ਤੂ" ਥੀਮ ਨੂੰ ਦਰਸਾਉਣਾ ਹੈ, ਜੋ ਪ੍ਰਗਟਾਵੇ ਅਤੇ ਕਿਸਮਤ ਦਾ ਪ੍ਰਤੀਕ ਹੈ।<ref>{{Cite web |date=2026-07-21 |title=Bigg Boss 20 finally CONFIRMED? Salman Khan returns as makers UNVEIL brand new eye logo |url=https://www.bollywoodlife.com/bigg-boss/bigg-boss-20-finally-confirmed-salman-khan-returns-as-makers-unveil-brand-new-eye-logo-3357930/ |access-date=2026-07-21 |website=Bollywood Life |language=en}}</ref><ref>{{Cite news|url=https://economictimes.indiatimes.com/magazines/panache/bigg-boss-20-announced-salman-khan-returns-as-host-for-new-season-contestants-list-premiere-date-and-where-to-watch-on-ott/articleshow/132550353.cms?from=mdr|title=Bigg Boss 20 announced: Salman Khan returns as host for new season. Contestants list, premiere date, and where to watch on OTT|date=2026-07-22|work=The Economic Times|access-date=2026-07-23|issn=0013-0389}}</ref> === ਪ੍ਰਸਾਰਣ === [[ਬਿੱਗ ਬੌਸ (ਹਿੰਦੀ ਟੀਵੀ ਸੀਰੀਜ਼) ਸੀਜ਼ਨ 19|ਪਿਛਲੇ ਸੀਜ਼ਨ]] ਦੀ ਰਿਲੀਜ਼ ਰਣਨੀਤੀ ਦੇ ਬਾਅਦ, ਸ਼ੋਅ ਡਿਜੀਟਲ ਸਟ੍ਰੀਮਿੰਗ ਨੂੰ ਤਰਜੀਹ ਦਿੰਦਾ ਹੈ, ਰੋਜ਼ਾਨਾ ਐਪੀਸੋਡ ਜਿਓਹੋਟਸਟਾਰ 'ਤੇ ਪਹਿਲਾਂ ਰਾਤ 9 ਵਜੇ (ਭਾਰਤੀ ਸਮੇਂ ਅਨੁਸਾਰ) 'ਤੇ ਪ੍ਰਸਾਰਿਤ ਹੁੰਦੇ ਹਨ। ਇਸ ਤੋਂ ਬਾਅਦ ਕਲਰਜ਼ ਟੀਵੀ 'ਤੇ ਰਾਤ 10:30 (ਭਾਰਤੀ ਸਮੇਂ ਅਨੁਸਾਰ)<ref>{{Cite web |date=2026-08-04 |title=Bigg Boss 20: Salman Khan Show To Premiere On September 6, Bhaijaan Shares Cryptic 'Karan-Arjun' Hint |url=https://www.timesnownews.com/entertainment-news/tv/bigg-boss-20-salman-khan-show-to-premiere-on-september-6-bhaijaan-shares-cryptic-karan-arjun-hint-article-155248063 |access-date=2026-08-04 |website=TimesNow |language=en}}</ref> 'ਤੇ ਪ੍ਰਸਾਰਿਤ ਹੁੰਦੇ ਹਨ। === ਘਰ === ਫਿਲਮ ਸਿਟੀ, ਮੁੰਬਈ ਵਿੱਚ ਸਥਿਤ ''ਬਿੱਗ ਬੌਸ 20'' ਦੇ ਘਰ ਵਿੱਚ ਇੱਕ ਰੰਗੀਨ "ਵੰਡਰਲੈਂਡ" ਥੀਮ ਹੈ ਜੋ ਇੱਕ ਰਾਖਸ਼ਸ ਦੀ ਧਾਰਨਾ ਤੋਂ ਪ੍ਰੇਰਿਤ ਹੈ, ਜਿਸ ਵਿੱਚ ਅਤਿਵਾਦੀ ਕਲਪਨਾ ਅਤੇ ਜਾਨਵਰਾਂ ਤੋਂ ਪ੍ਰੇਰਿਤ ਤੱਤ ਸ਼ਾਮਲ ਹਨ। ਵਰਸ਼ਾ ਜੈਨ ਦੁਆਰਾ ਡਿਜ਼ਾਈਨ ਕੀਤਾ ਗਿਆ ਇਹ ਘਰ ਲਗਭਗ 10,000 ਵਰਗ ਫੁੱਟ ਵਿੱਚ ਫੈਲਿਆ ਹੋਇਆ ਹੈ ਅਤੇ ਇਸ ਵਿੱਚ 104 ਕੈਮਰੇ ਹਨ।<ref>{{Cite web |date=2026-09-03 |title=Bigg Boss 20 house tour: Shark-themed pool, teapot throne and the mystery of Room 20 |url=https://indianexpress.com/article/entertainment/television/bigg-boss-20-house-tour-shark-themed-pool-teapot-throne-and-the-mystery-of-room-20-10861231/ |access-date=2026-09-03 |website=The Indian Express |language=en}}</ref> * ਲਿਵਿੰਗ ਏਰੀਆ: ਇੱਕ ਵੱਡਾ ਕੇਂਦਰੀ ਸੋਫਾ, ਇੱਕ 12-ਸੀਟਰ ਡਾਇਨਿੰਗ ਟੇਬਲ, ਪੈਰਾਸ਼ੂਟ-ਪ੍ਰੇਰਿਤ ਬੈਠਣ ਅਤੇ ਇੱਕ ਗੁਲਾਬੀ ਚਾਹ-ਪਿਆਲੀਨੁਮਾ ਮੁਜੱਸਮਾ ਜਿਸ ਨੂੰ ਸਿੰਘਾਸਣ ਵਜੋਂ ਵਰਤਿਆ ਜਾਂਦਾ ਹੈ।<ref>{{Cite web |title=Bigg Boss 20 House Inside Photos: Salman Khan's Show Gets Colourful Jungle-Themed Makeover With BB Food Truck, Secret Room & More- See PICS |url=https://www.freepressjournal.in/entertainment/bigg-boss-20-house-inside-photos-salman-khans-show-gets-colourful-jungle-themed-makeover-with-bb-food-truck-secret-room-more-see-pics |access-date=2026-09-03 |website=Free Press Journal |language=en}}</ref> * ਰਸੋਈ "ਬੀ. ਬੀ. ਫੂਡ ਟਰੱਕ" ਦੇ ਰੂਪ ਵਿੱਚ ਤਿਆਰ ਕੀਤਾ ਗਿਆ, ਜਿਸ ਵਿੱਚ ਇੱਕ ਭੋਜਨ-ਟਰੱਕ-ਪ੍ਰੇਰਿਤ ਰਸੋਈ ਸੈੱਟਅਪ ਹੈ।<ref>{{Cite web |last=G |first=Vikram |date=2026-09-03 |title=Bigg Boss 20 house first look: Giant teapot couch, BB Food Truck unveiled |url=https://www.newkerala.com/news/a/bigg-boss-20-first-look-giant-teapot-couch-509.htm |access-date=2026-09-03 |website=NewKerala.com |language=en}}</ref> * ਬੈੱਡਰੂਮ: 17 ਬਿਸਤਰੇ, ਜਾਨਵਰਾਂ ਤੋਂ ਪ੍ਰੇਰਿਤ ਸਜਾਵਟ ਦੇ ਨਾਲ ਇੱਕ ਬਿੱਛੂ ਅਤੇ ਗਿਰਗਿਟ, ਮਸ਼ਰੂਮ ਦੇ ਆਕਾਰ ਦੇ ਕੰਧ ਤੱਤ ਦੇ ਨਾਲ ਸ਼ਾਮਲ ਹਨ.<ref>{{Cite web |date=2026-09-03 |title=Bigg Boss 20 House: Whale-Shaped Pool To Gorilla Entrance; Take Sneak-Peek Of Salman Khan Show |url=https://www.timesnownews.com/entertainment-news/tv/bigg-boss-20-house-whale-shaped-pool-to-gorilla-entrance-take-sneak-peek-of-salman-khan-show-photo-gallery-156037878 |access-date=2026-09-03 |website=TimesNow |language=en}}</ref> * ਬਾਥਰੂਮ: ਇੱਕ ਅੱਪਸਾਇਡ-ਡਾਉਨ ਨਿਓਨ-ਗੁਲਾਬੀ ਖਰਗੋਸ਼ ਦੀ ਸਥਾਪਨਾ, ਬੈਠਣ ਵਾਲੇ ਖੇਤਰ ਅਤੇ ਮੁਅੱਤਲ ਚਿੰਪੈਂਜ਼ੀ ਸਜਾਵਟ ਦੀ ਵਿਸ਼ੇਸ਼ਤਾ ਹੈ।<ref>{{Cite web |last=Godboley |first=Adya |date=2026-09-04 |title=Bigg Boss 20 House: Salman Khan’s Show Adds a Whimsical Twist with Two New Mystery Doors |url=https://www.idiva.com/entertainment/tv/bigg-boss-20-house-salman-khan-show-adds-whimsical-twist-two-new-mystery-doors/18098104 |access-date=2026-09-04 |website=iDiva |language=en}}</ref> * ਗਾਰਡਨ/ਆਊਟਡੋਰ ਖੇਤਰਃ ਇੱਕ ਸ਼ਾਰਕ-ਥੀਮ ਵਾਲਾ ਸਵਿਮਿੰਗ ਪੂਲ, ਇੱਕ ਫੁੱਲਦਾਰ ਟੈਪ ਦੀ ਸਥਾਪਨਾ, ਬੈਠਣ ਲਈ ਵਰਤੇ ਜਾਣ ਵਾਲੇ ਸੱਪ ਨਾਲ ਲਪੇਟੇ ਦਰੱਖਤ ਅਤੇ ਵੱਖ-ਵੱਖ ਜਾਨਵਰਾਂ ਦੀਆਂ ਮੂਰਤੀਆਂ ਸ਼ਾਮਲ ਹਨ।<ref name="indiatvnews">{{Cite web |last=Mukhopadhyay |first=Anindita |date=2026-09-03 |title=Bigg Boss 20 house first look out; giant snake in garden, octopus chess and mysterious Room No. 20 |url=https://www.indiatvnews.com/entertainment/tv/bigg-boss-20-house-first-look-out-giant-snake-in-garden-octopus-chess-and-mysterious-room-no-20-salman-khan-2026-09-03-1053224 |access-date=2026-09-03 |website=India TV News |language=en}}</ref> * ਕਮਰਾ 20: ਵੀਹਵੇਂ ਸੀਜ਼ਨ ਲਈ ਇੱਕ ਨਵਾਂ ਕਮਰਾ ਪੇਸ਼ ਕੀਤਾ ਗਿਆ, ਪਿਛਲੇ ਸੀਜ਼ਨ ਤੋਂ ਅਸੈਂਬਲੀ ਰੂਮ ਦੀ ਥਾਂ. ਇਸ ਦੇ ਉਦੇਸ਼ ਨੂੰ ਸ਼ੁਰੂ ਵਿੱਚ ਅਣਐਲਾਨਿਆ ਰੱਖਿਆ ਗਿਆ ਸੀ ਪਰ ਦੂਜੇ ਹਫ਼ਤੇ ਵਿੱਚ ਇਸ ਨੂੰ ਵੀ ਜਨਤਕ ਕਰ ਦਿੱਤਾ ਗਿਆ।<ref>{{Cite web |last=Singh |first=Sardar Sarabjoth |date=2026-09-03 |title=Video tour of Bigg Boss 20 house: Bedroom to grand lawn |url=https://www.siasat.com/video-tour-of-bigg-boss-20-house-bedroom-to-grand-lawn-3535844/ |access-date=2026-09-03 |website=The Siasat Daily |language=en}}</ref> * ਕਮਰਾ 2X: ਇੱਕ ਰਹੱਸਮਈ ਕਮਰੇ ਵਿੱਚ ਦੋ ਵੱਖਰੇ ਆਕਾਰ ਦੇ ਦਰਵਾਜ਼ੇ ਹਨ, ਜਿਸਦਾ ਉਦੇਸ਼ ਸੀਜ਼ਨ ਵਿੱਚ ਕੋਈ ਰੁਮਾਂਚਕ ਮੋੜ ਲਿਆਉਣ ਦੇ ਉਦੇਸ਼ ਵਜੋਂ ਗੁਪਤ ਰੱਖਿਆ ਗਿਆ ਹੈ।<ref name="indiatvnews" /> [[ਸ਼੍ਰੇਣੀ:ਬਿੱਗ ਬੌਸ (ਹਿੰਦੀ ਟੀਵੀ ਲੜੀ) ਸੀਜ਼ਨ]] 029xodbsm69hsp54qasjl9juh27wdwa 846625 846624 2026-09-20T07:45:51Z Gaurav Jhammat 7070 "[[:en:Special:Redirect/revision/1375804196|Bigg Boss (Hindi TV series) season 20]]" ਸਫ਼ੇ ਦਾ ਤਰਜਮਾ ਕਰਕੇ ਬਣਾਇਆ ਗਿਆ 846625 wikitext text/x-wiki '''''''[[ਬਿੱਗ ਬੌਸ (ਹਿੰਦੀ ਟੀਵੀ ਲੜੀ)|ਬਿੱਗ ਬੌਸ]]'' 20''''', ਜਿਸ ਨੂੰ ਬਿੱਗ ਬਾਸ: ਤਥਾਸ-ਤੂ ਵੀ ਕਿਹਾ ਜਾਂਦਾ ਹੈ, ਭਾਰਤੀ [[ਹਿੰਦੀ ਭਾਸ਼ਾ|ਹਿੰਦੀ]] ਭਾਸ਼ਾ ਦੀ ਰਿਐਲਿਟੀ ਟੈਲੀਵਿਜ਼ਨ ਸੀਰੀਜ਼ [[ਬਿੱਗ ਬੌਸ (ਹਿੰਦੀ ਟੀਵੀ ਲੜੀ)|ਬਿੱਗ ਬੌਸ]] ਦਾ ਵੀਹਵਾਂ ਸੀਜ਼ਨ ਹੈ। ਇਸ ਦਾ ਪ੍ਰੀਮੀਅਰ 6 ਸਤੰਬਰ 2026 ਨੂੰ ਕਲਰਜ਼ ਟੀਵੀ ਉੱਤੇ ਹੋਇਆ ਅਤੇ [[ਡਿਜ਼ਨੀ+ ਹੌਟਸਟਾਰ|ਜਿਓ ਹੌਟਸਟਾਰ]] ਉੱਤੇ ਡਿਜੀਟਲ ਤੌਰ ਉੱਤੇ ਸਟ੍ਰੀਮ ਕੀਤਾ ਗਿਆ।<ref>{{Cite web |last=Banerjee |first=Urmimala |date=2026-08-04 |title=Salman Khan Unveils ‘Bigg Boss 20’ Promo Promises Karan Arjun Twist This Season |url=https://varietyindia.com/salman-khan-unveils-bigg-boss-20-promo-promises-karan-arjun-twist-this-season/ |access-date=2026-08-04 |website=Variety India |language=en-US}}</ref> [[ਸਲਮਾਨ ਖਾਨ]] ਲਗਾਤਾਰ ਸਤਾਰ੍ਹਵੇਂ ਸੀਜ਼ਨ ਲਈ ਸ਼ੋਅ ਦੀ ਮੇਜ਼ਬਾਨੀ ਕਰ ਰਹੇ ਹਨ।<ref>{{Cite web |date=2026-07-20 |title=Salman Khan to host Bigg Boss 20 in India with six editions |url=https://thenewsmill.com/2026/07/salman-khan-to-host-bigg-boss-20-as-six-editions-launch-in-september/ |access-date=2026-07-21 |language=en-US}}</ref><ref>{{Cite web |date=2026-08-04 |title=Colors & JioHotstar confirm September launch for 'Bigg Boss 20' |url=https://www.bizasialive.com/colors-jiohotstar-confirm-september-launch-for-bigg-boss-20/ |access-date=2026-08-04 |language=en-GB}}</ref> == ਪ੍ਰੋਡਕਸ਼ਨ (ਨਿਰਮਾਣ) == === ਵਿਕਾਸ ਅਤੇ ਥੀਮ === ਸੀਜ਼ਨ ਦੀ ਟੈਗਲਾਈਨ "ਤਥਾਸ-ਤੂ" ਹੈ, ਜਿਸ ਵਿੱਚ ਇੱਕ "ਵਰਦਾਨ" ਸ਼ਾਮਿਲ ਕੀਤਾ ਗਿਆ ਹੈ ਜੋ ਮੁਕਾਬਲੇਬਾਜ਼ਾਂ ਨੂੰ ਖੇਡ ਵਿੱਚ ਦੂਜਾ ਜੀਵਨਦਾਨ ਭਾਵ ਸ਼ੋਅ ਤੋਂ ਬਾਹਰ ਹੋਣ ਤੋਂ ਬਚਾਅ ਦਾ ਮੌਕਾ ਦਿੰਦਾ ਹੈ। ਇਹ ਸੰਕਲਪ ਅੰਗਰੇਜ਼ੀ ਸ਼ਬਦ "that's two" ਤੋਂ ਬਣਾਇਆ ਗਿਆ ਹੈ।<ref>{{Cite web |last=Mukhopadhyay |first=Anindita |date=2026-08-12 |title=Bigg Boss 20 trailer out; Salman Khan introduces 'Extra Jeevan Daan' and a game with no safe play |url=https://www.indiatvnews.com/entertainment/tv/bigg-boss-20-trailer-out-salman-khan-introduces-extra-jeevan-daan-and-a-game-with-no-safe-play-2026-08-12-1051119 |access-date=2026-08-12 |website=India TV News |language=en}}</ref> === ਪ੍ਰਚਾਰ ਅਤੇ ਰਿਲੀਜ਼ === 20 ਜੁਲਾਈ 2026 ਨੂੰ, ਜਿਓਸਟਾਰ ਨੇ ਐਲਾਨ ਕੀਤਾ ਕਿ ਸਲਮਾਨ ਖਾਨ ਦੁਆਰਾ ਹੋਸਟ ਕੀਤੇ ਗਏ ''''ਬਿੱਗ ਬੌਸ'' ਹਿੰਦੀ'' ਦੇ ਵੀਹਵੇਂ ਸੀਜ਼ਨ ਦਾ ਪ੍ਰੀਮੀਅਰ ਸਤੰਬਰ 2026 ਵਿੱਚ ਕਲਰਜ਼ ਟੀਵੀ ਅਤੇ [[ਡਿਜ਼ਨੀ+ ਹੌਟਸਟਾਰ|ਜੀਓ ਹੌਟਸਟਾਰ]] ਉੱਤੇ ਇੱਕ ਨੈਟਵਰਕ ਪਹਿਲਕਦਮੀ ਦੇ ਹਿੱਸੇ ਵਜੋਂ ਛੇ ਬਿੱਗ ਬੌਸ ਖੇਤਰੀ ਐਡੀਸ਼ਨਾਂ ਨੂੰ ਇੱਕੋ ਸਮੇਂ ਪ੍ਰਸਾਰਿਤ ਕਰਨ ਲਈ ਕੀਤਾ ਜਾਵੇਗਾ।<ref>{{Cite web |last=Livemint |date=2026-07-20 |title=JioStar bets big on Bigg Boss: Salman Khan, Mohanlal, Sourav Ganguly & other mega stars headline six-language expansion |url=https://www.livemint.com/entertainment/jiostar-bets-big-on-bigg-boss-salman-khan-mohanlal-sourav-ganguly-other-mega-stars-headline-six-language-expansion-11784549282474.html |access-date=2026-07-21 |website=mint |language=en}}</ref><ref>{{Cite web |title=MSN |url=https://www.msn.com/en-in/news/insight/bigg-boss-20-reveals-new-logo-as-six-editions-set-for-launch/gm-GM8AB0AB92?gemSnapshotKey=GM8AB0AB92-snapshot-3&uxmode=ruby |access-date=2026-07-23 |website=www.msn.com}}</ref> ਸ਼ੋਅ ਦੀ ਅਧਿਕਾਰਤ ਪਹਿਲੀ ਝਲਕ ਅਤੇ ਲੋਗੋ 21 ਜੁਲਾਈ 2026 ਨੂੰ ਜਾਰੀ ਕੀਤਾ ਗਿਆ ਸੀ।<ref>{{Cite news|url=https://timesofindia.indiatimes.com/tv/news/hindi/bigg-boss-20-salman-khan-hosted-bb-hindi-returns-with-an-all-new-eye-for-its-milestone-20th-season/articleshow/132536352.cms|title=Bigg Boss 20: Salman Khan hosted BB Hindi returns with an all-new eye logo for its milestone 20th season|date=2026-07-21|work=The Times of India|access-date=2026-07-21|issn=0971-8257}}</ref><ref>{{Cite web |date=2026-07-21 |title=First look of 'Bigg Boss 20' logo unveiled |url=https://www.bizasialive.com/first-look-of-bigg-boss-20-logo-unveiled/ |access-date=2026-07-22 |language=en-GB}}</ref> ਇਸ ਤੋਂ ਬਾਅਦ ਅਗਸਤ 2026 ਦੇ ਸ਼ੁਰੂ ਵਿੱਚ ਜਾਰੀ ਕੀਤੇ ਗਏ ਟੀਜ਼ਰਾਂ ਦੀ ਇੱਕ ਲੜੀ ਜਾਰੀ ਕੀਤੀ ਗਈ, ਜਿਸ ਨੇ 6 ਸਤੰਬਰ 2026 ਦੀ ਪ੍ਰੀਮੀਅਰ ਮਿਤੀ ਦੀ ਪੁਸ਼ਟੀ ਕੀਤੀ ਅਤੇ ਸੀਜ਼ਨ ਦੇ "ਤਥਾਸ-ਤੂ" ਥੀਮ ਦੀ ਸ਼ੁਰੂਆਤ ਕੀਤੀ।<ref>{{Cite web |title=Bigg Boss 20 Promo: सलमान खान की घोड़े संग एंट्री, इस बार 'करण अर्जुन' वाला ट्विस्ट, रिलीज डेट का भी ऐलान |url=https://navbharattimes.indiatimes.com/tv/bigg-boss/bigg-boss-20-official-promo-out-salman-khan-reveals-karan-arjun-twist-in-the-game-premiere-date-6-september/articleshow/132851454.cms |access-date=2026-08-04 |website=Navbharat Times |language=hi}}</ref><ref>{{Cite web |date=2026-08-04 |title=Bigg Boss 20 teaser: Salman Khan returns as host, hints at a Karan-Arjun angle, ‘ek se bhale do’ |url=https://indianexpress.com/article/entertainment/television/bigg-boss-20-teaser-salman-khan-returns-as-host-hints-at-a-karan-arjun-angle-ek-se-bhale-do-10817085/ |access-date=2026-08-04 |website=The Indian Express |language=en}}</ref><ref>{{Cite web |title=Bigg Boss 20: New Arena twist sparks 'favouritism' debate among fans |url=https://www.mid-day.com/entertainment/television-news/article/bigg-boss-20-new-arena-twist-sparks-favouritism-debate-among-fans-23643515 |access-date=2026-08-07 |website=Mid-Day}}</ref><ref>{{Cite web |last=Jhunjhunwala |first=Sanchita |date=2026-08-06 |title=Bigg Boss 20 Teaser: Salman Khan Drops Another Hint As He Goes ‘Tathas-Two’ |url=https://www.idiva.com/entertainment/tv/bigg-boss-20-teaser-salman-khan-drops-another-hint-as-he-goes-tathas-two/18097778 |access-date=2026-08-07 |website=iDiva |language=en}}</ref> ਗੇਮਪਲੇ ਮਕੈਨਿਕਸ ਉੱਤੇ ਵੱਧ ਚਾਨਣਾ ਪਾਉਣ ਵਾਲਾ ਇੱਕ ਪੂਰੀ-ਲੰਬਾਈ ਦਾ ਟ੍ਰੇਲਰ 12 ਅਗਸਤ 2026 ਨੂੰ ਜਾਰੀ ਕੀਤਾ ਗਿਆ ਸੀ।<ref>{{Cite web |last=Yadav |first=Monica |date=2026-08-12 |title=Bigg Boss 20 trailer sees Salman Khan bringing ‘extra jeevan daan’ twist: ‘It isn't as straightforward as it sounds’ |url=https://www.hindustantimes.com/entertainment/tv/bigg-boss-20-trailer-sees-salman-khan-bringing-extra-jeevan-daan-twist-bigg-boss-colors-jiohotstar-101786517783960.html |access-date=2026-08-12 |website=Hindustan Times |language=en}}</ref><ref>{{Cite web |last=Mukherjee |first=Akankshya |date=2026-08-12 |title=Bigg Boss 20 Trailer Out! Salman Khan Unveils New Season's Biggest Twist Where Every Player Gets An Extra Life- Watch |url=https://www.bollywoodbubble.com/tv/bigg-boss-20-trailer-out-salman-khan-unveils-new-season-biggest-twist-where-every-player-gets-an-extra-life-watch/ |access-date=2026-08-12 |website=Bollywood Bubble |language=en-US}}</ref> 4 ਸਤੰਬਰ 2026 ਨੂੰ, [[ਡਿਜ਼ਨੀ+ ਹੌਟਸਟਾਰ|ਜਿਓਹੋਟਸਟਾਰ]] ਅਤੇ ਕਲਰਜ਼ ਟੀਵੀ ਨੇ ਪ੍ਰਮੋਸ਼ਨਲ ਕਲਿੱਪ ਜਾਰੀ ਕੀਤੇ ਜਿਸ ਵਿੱਚ ਪੁਸ਼ਟੀ ਕੀਤੀ ਪ੍ਰਤੀਯੋਗੀ [[ਈਸ਼ਾ ਰਿਖੀ]] ਅਤੇ [[ਕਨਿਕਾ ਮਾਨ]] ਸ਼ਾਮਿਲ ਸਨ।<ref>{{Cite news|url=https://timesofindia.indiatimes.com/tv/news/hindi/bigg-boss-20-promo-kanika-mann-wins-hearts-with-her-performance-new-promo-sparks-buzz-ahead-of-premiere/articleshow/133796817.cms|title=Bigg Boss 20 promo: Kanika Mann wins hearts with her performance? New Promo sparks buzz ahead of premiere|date=2026-09-05|work=The Times of India|access-date=2026-09-06|issn=0971-8257}}</ref><ref>{{Cite web |last=Jhunjhunwala |first=Sanchita |date=2026-09-05 |title=Bigg Boss 20: Did Badshah’s Ex-Wife Isha Rikhi Break Down In New Promo? |url=https://www.idiva.com/entertainment/tv/salman-khan-bigg-boss-20-did-badshah-ex-wife-isha-rikhi-break-down-in-new-promo/18098112 |access-date=2026-09-06 |website=iDiva |language=en}}</ref> 5 ਸਤੰਬਰ 2026 ਨੂੰ, ਰੈਪਰ ਯੰਗ ਡੀਐਸਏ ਨੂੰ ਫ਼ੀਚਰ ਕਰਦਾ ਇੱਕ ਟੀਜ਼ਰ ਜਾਰੀ ਕੀਤਾ ਗਿਆ ਸੀ, ਜਿਸ ਵਿੱਚ ਉਸਨੇ ਆਪਣਾ ਗੀਤ ''ਯੇਦਾ ਯੁੰਗ'' ਪੇਸ਼ ਕੀਤਾ ਸੀ।<ref>{{Cite web |title=Instagram |url=https://www.instagram.com/reel/Dc5Us4Qqdjx/?stkn=MTd1a2NoNGwycXd5Nw== |access-date=2026-09-06 |website=www.instagram.com}}</ref> ਉਸੇ ਦਿਨ, ਅਦਾਕਾਰ-ਸਿਆਸਤਦਾਨ ਮਨੋਜ ਤਿਵਾੜੀ ਆਪਣੀ ਧੀ ਰਿਤੀ ਤਿਵਾੜੀ ਨਾਲ ਇੱਕ ਪ੍ਰਮੋਸ਼ਨਲ ਹਿੱਸੇ ਵਿੱਚ ਉਸ ਨੂੰ ਇੱਕ ਪ੍ਰਤੀਯੋਗੀ ਵਜੋਂ ਪੇਸ਼ ਕਰਨ ਲਈ ਦਿਖਾਈ ਦਿੱਤੇ।<ref>{{Cite web |title=Bigg Boss 20: Salman Khan recreates Manoj Tiwari’s viral baap meme with his daughter |url=https://www.mid-day.com/entertainment/television-news/article/bigg-boss-20-salman-khan-recreates-manoj-tiwaris-viral-baap-meme-with-his-daughter-23648609 |access-date=2026-09-06 |website=Mid-Day}}</ref><ref>{{Cite web |date=2026-09-06 |title=Bigg Boss 20: Manoj Tiwari’s daughter Rhiti Tiwari set to enter Salman Khan’s show - Watch promo |url=https://www.india.com/entertainment/tv/bigg-boss-20-manoj-tiwari-daughter-rhiti-tiwari-set-to-enter-salman-khans-show-watch-promo-8517734/ |access-date=2026-09-06 |website=India.com |language=en}}</ref> === ਕਾਸਟਿੰਗ === 25 ਅਗਸਤ 2026 ਨੂੰ, [[ਡਿਜ਼ਨੀ+ ਹੌਟਸਟਾਰ|ਜੀਓ ਹੌਟਸਟਾਰ]] ਅਤੇ ਕਲਰਜ਼ ਟੀਵੀ ਨੇ ਦਰਸ਼ਕਾਂ ਦੀ ਵੋਟਿੰਗ ਪਹਿਲਕਦਮੀ "ਫੈਨਜ਼ ਕਾ ਫੈਸਲਾ" ਦੀ ਮੁੜ-ਵਰਤੋਂ ਦਾ ਐਲਾਨ ਕੀਤਾ ਜੋ ਇਸ ਤੋਂ ਪਹਿਲਾਂ 19ਵੇਂ ਸੀਜ਼ਨ ਵਿੱਚ ਕੀਤਾ ਗਿਆ ਸੀ। ਜੀਓ ਹੌਟਸਟਾਰ ਐਪ ਦੇ ਜ਼ਰੀਏ, ਦਰਸ਼ਕਾਂ ਨੂੰ ਪ੍ਰੀਮੀਅਰ ਤੋਂ ਪਹਿਲਾਂ ਘਰ ਵਿੱਚ ਦਾਖਲ ਹੋਣ ਵਾਲੇ ਦੋ ਸੰਭਾਵਿਤ ਪ੍ਰਤੀਯੋਗੀਆਂ ਵਿੱਚੋਂ ਇੱਕ ਨੂੰ ਵੋਟ ਦੇਣ ਦਾ ਮੌਕਾ ਦਿੱਤਾ ਗਿਆ ਸੀ। ਵੋਟਿੰਗ ਦੀ ਮਿਆਦ 25 ਅਗਸਤ ਤੋਂ 2 ਸਤੰਬਰ 2026 ਤੱਕ ਨਿਰਧਾਰਤ ਕੀਤੀ ਗਈ ਸੀ।<ref>{{Cite web |last=Vaigankar |first=Shukrta |date=2026-08-25 |title=Bigg Boss 20 voting: Rhiya Ahir vs Love Gill - Fans to decide who enters the house |url=https://businessupturn.com/entertainment/television/bigg-boss/bigg-boss-20-voting-rhiya-ahir-vs-love-gill-fans-to-decide-who-enters-the-house/ |access-date=2026-08-25 |website=Business Upturn |language=en-IN}}</ref><ref name="Riya_Ahir">{{Cite news|url=https://timesofindia.indiatimes.com/tv/news/hindi/bigg-boss-20-riya-ahir-viral-girl-who-stopped-police-van-during-neet-protest-to-enter-the-show-fans-to-choose-between-her-and-love-gill/articleshow/133500609.cms|title=Bigg Boss 20: Riya Ahir, viral girl who stopped police van during NEET protest, to enter the show? Fans to choose between her and Love Gill|date=2026-08-25|work=The Times of India|access-date=2026-08-25|issn=0971-8257}}</ref> ਦੋ ਉਮੀਦਵਾਰ [[ਰੀਆ ਅਹੀਰ]] ਅਤੇ [[ਲਵ ਗਿੱਲ]] ਸਨ।<ref>{{Cite web |last=Banerjee |first=Urmimala |date=2026-08-25 |title=‘Bigg Boss 20’: Rhiya Ahir Or Love Gill? Salman Khan Announces That Decision Rests On Audience |url=https://varietyindia.com/bigg-boss-20-rhiya-ahir-or-love-gill-salman-khan-announces-that-decision-rests-on-audience/ |access-date=2026-08-25 |website=Variety India |language=en-US}}</ref><ref>{{Cite web |last=Singh |first=Simran |title=Bigg Boss 20: Salman Khan asks fans to help him, grants them power to CONFIRM a housemate among..., netizens react |url=https://www.dnaindia.com/bollywood/report-bigg-boss-20-salman-khan-asks-fans-to-help-him-grants-them-power-to-confirm-a-housemate-3219173 |access-date=2026-08-25 |website=DNA India |language=en}}</ref> === ਅੱਖ ਵਾਲਾ ਲੋਗੋ === ਸੀਜ਼ਨ ਦੇ ਲੋਗੋ ਵਿੱਚ ਇੱਕ ਬਹੁ-ਰੰਗੀਨ ਜਿਓਮੈਟਰਿਕ ਆਈਰਿਸ (ਜਾਮਨੀ, ਨੀਲੇ, ਲਾਲ, ਸੰਤਰੀ ਅਤੇ ਟੀਲ ਦੇ ਰੰਗਾਂ ਵਿੱਚ) ਦੇ ਨਾਲ ਇੱਕ ਸਟਾਈਲਾਈਜ਼ਡ ਅੱਖ ਹੈ ਜੋ ਕੇਂਦਰ ਵਿੱਚ ਸੁਨਹਿਰੀ ਝਲਕ ਵਿੱਚ ਹੈ। ਇਸ ਦੇ ਨਾਲ ਇੱਕ ਧਾਤੂ ਸੋਨੇ ਦੀ ਰੂਪ ਰੇਖਾ ਅਤੇ ਇੱਕ ਮੇਲ ਖਾਂਦਾ "ਬਿੱਗ ਬੌਸ" ਸ਼ਬਦ ਚਿੰਨ੍ਹ ਹੈ। ਨੈਟਵਰਕ ਦੇ ਅਨੁਸਾਰ, ਡਿਜ਼ਾਇਨ ਦਾ ਉਦੇਸ਼ ਸੀਜ਼ਨ ਦੇ "ਤਥਾਸ-ਤੂ" ਥੀਮ ਨੂੰ ਦਰਸਾਉਣਾ ਹੈ, ਜੋ ਪ੍ਰਗਟਾਵੇ ਅਤੇ ਕਿਸਮਤ ਦਾ ਪ੍ਰਤੀਕ ਹੈ।<ref>{{Cite web |date=2026-07-21 |title=Bigg Boss 20 finally CONFIRMED? Salman Khan returns as makers UNVEIL brand new eye logo |url=https://www.bollywoodlife.com/bigg-boss/bigg-boss-20-finally-confirmed-salman-khan-returns-as-makers-unveil-brand-new-eye-logo-3357930/ |access-date=2026-07-21 |website=Bollywood Life |language=en}}</ref><ref>{{Cite news|url=https://economictimes.indiatimes.com/magazines/panache/bigg-boss-20-announced-salman-khan-returns-as-host-for-new-season-contestants-list-premiere-date-and-where-to-watch-on-ott/articleshow/132550353.cms?from=mdr|title=Bigg Boss 20 announced: Salman Khan returns as host for new season. Contestants list, premiere date, and where to watch on OTT|date=2026-07-22|work=The Economic Times|access-date=2026-07-23|issn=0013-0389}}</ref> === ਪ੍ਰਸਾਰਣ === [[ਬਿੱਗ ਬੌਸ (ਹਿੰਦੀ ਟੀਵੀ ਸੀਰੀਜ਼) ਸੀਜ਼ਨ 19|ਪਿਛਲੇ ਸੀਜ਼ਨ]] ਦੀ ਰਿਲੀਜ਼ ਰਣਨੀਤੀ ਦੇ ਬਾਅਦ, ਸ਼ੋਅ ਡਿਜੀਟਲ ਸਟ੍ਰੀਮਿੰਗ ਨੂੰ ਤਰਜੀਹ ਦਿੰਦਾ ਹੈ, ਰੋਜ਼ਾਨਾ ਐਪੀਸੋਡ ਜਿਓਹੋਟਸਟਾਰ 'ਤੇ ਪਹਿਲਾਂ ਰਾਤ 9 ਵਜੇ (ਭਾਰਤੀ ਸਮੇਂ ਅਨੁਸਾਰ) 'ਤੇ ਪ੍ਰਸਾਰਿਤ ਹੁੰਦੇ ਹਨ। ਇਸ ਤੋਂ ਬਾਅਦ ਕਲਰਜ਼ ਟੀਵੀ 'ਤੇ ਰਾਤ 10:30 (ਭਾਰਤੀ ਸਮੇਂ ਅਨੁਸਾਰ)<ref>{{Cite web |date=2026-08-04 |title=Bigg Boss 20: Salman Khan Show To Premiere On September 6, Bhaijaan Shares Cryptic 'Karan-Arjun' Hint |url=https://www.timesnownews.com/entertainment-news/tv/bigg-boss-20-salman-khan-show-to-premiere-on-september-6-bhaijaan-shares-cryptic-karan-arjun-hint-article-155248063 |access-date=2026-08-04 |website=TimesNow |language=en}}</ref> 'ਤੇ ਪ੍ਰਸਾਰਿਤ ਹੁੰਦੇ ਹਨ। === ਘਰ === ਫਿਲਮ ਸਿਟੀ, ਮੁੰਬਈ ਵਿੱਚ ਸਥਿਤ ''ਬਿੱਗ ਬੌਸ 20'' ਦੇ ਘਰ ਵਿੱਚ ਇੱਕ ਰੰਗੀਨ "ਵੰਡਰਲੈਂਡ" ਥੀਮ ਹੈ ਜੋ ਇੱਕ ਰਾਖਸ਼ਸ ਦੀ ਧਾਰਨਾ ਤੋਂ ਪ੍ਰੇਰਿਤ ਹੈ, ਜਿਸ ਵਿੱਚ ਅਤਿਵਾਦੀ ਕਲਪਨਾ ਅਤੇ ਜਾਨਵਰਾਂ ਤੋਂ ਪ੍ਰੇਰਿਤ ਤੱਤ ਸ਼ਾਮਲ ਹਨ। ਵਰਸ਼ਾ ਜੈਨ ਦੁਆਰਾ ਡਿਜ਼ਾਈਨ ਕੀਤਾ ਗਿਆ ਇਹ ਘਰ ਲਗਭਗ 10,000 ਵਰਗ ਫੁੱਟ ਵਿੱਚ ਫੈਲਿਆ ਹੋਇਆ ਹੈ ਅਤੇ ਇਸ ਵਿੱਚ 104 ਕੈਮਰੇ ਹਨ।<ref>{{Cite web |date=2026-09-03 |title=Bigg Boss 20 house tour: Shark-themed pool, teapot throne and the mystery of Room 20 |url=https://indianexpress.com/article/entertainment/television/bigg-boss-20-house-tour-shark-themed-pool-teapot-throne-and-the-mystery-of-room-20-10861231/ |access-date=2026-09-03 |website=The Indian Express |language=en}}</ref> * ਲਿਵਿੰਗ ਏਰੀਆ: ਇੱਕ ਵੱਡਾ ਕੇਂਦਰੀ ਸੋਫਾ, ਇੱਕ 12-ਸੀਟਰ ਡਾਇਨਿੰਗ ਟੇਬਲ, ਪੈਰਾਸ਼ੂਟ-ਪ੍ਰੇਰਿਤ ਬੈਠਣ ਅਤੇ ਇੱਕ ਗੁਲਾਬੀ ਚਾਹ-ਪਿਆਲੀਨੁਮਾ ਮੁਜੱਸਮਾ ਜਿਸ ਨੂੰ ਸਿੰਘਾਸਣ ਵਜੋਂ ਵਰਤਿਆ ਜਾਂਦਾ ਹੈ।<ref>{{Cite web |title=Bigg Boss 20 House Inside Photos: Salman Khan's Show Gets Colourful Jungle-Themed Makeover With BB Food Truck, Secret Room & More- See PICS |url=https://www.freepressjournal.in/entertainment/bigg-boss-20-house-inside-photos-salman-khans-show-gets-colourful-jungle-themed-makeover-with-bb-food-truck-secret-room-more-see-pics |access-date=2026-09-03 |website=Free Press Journal |language=en}}</ref> * ਰਸੋਈ "ਬੀ. ਬੀ. ਫੂਡ ਟਰੱਕ" ਦੇ ਰੂਪ ਵਿੱਚ ਤਿਆਰ ਕੀਤਾ ਗਿਆ, ਜਿਸ ਵਿੱਚ ਇੱਕ ਭੋਜਨ-ਟਰੱਕ-ਪ੍ਰੇਰਿਤ ਰਸੋਈ ਸੈੱਟਅਪ ਹੈ।<ref>{{Cite web |last=G |first=Vikram |date=2026-09-03 |title=Bigg Boss 20 house first look: Giant teapot couch, BB Food Truck unveiled |url=https://www.newkerala.com/news/a/bigg-boss-20-first-look-giant-teapot-couch-509.htm |access-date=2026-09-03 |website=NewKerala.com |language=en}}</ref> * ਬੈੱਡਰੂਮ: 17 ਬਿਸਤਰੇ, ਜਾਨਵਰਾਂ ਤੋਂ ਪ੍ਰੇਰਿਤ ਸਜਾਵਟ ਦੇ ਨਾਲ ਇੱਕ ਬਿੱਛੂ ਅਤੇ ਗਿਰਗਿਟ, ਮਸ਼ਰੂਮ ਦੇ ਆਕਾਰ ਦੇ ਕੰਧ ਤੱਤ ਦੇ ਨਾਲ ਸ਼ਾਮਲ ਹਨ.<ref>{{Cite web |date=2026-09-03 |title=Bigg Boss 20 House: Whale-Shaped Pool To Gorilla Entrance; Take Sneak-Peek Of Salman Khan Show |url=https://www.timesnownews.com/entertainment-news/tv/bigg-boss-20-house-whale-shaped-pool-to-gorilla-entrance-take-sneak-peek-of-salman-khan-show-photo-gallery-156037878 |access-date=2026-09-03 |website=TimesNow |language=en}}</ref> * ਬਾਥਰੂਮ: ਇੱਕ ਅੱਪਸਾਇਡ-ਡਾਉਨ ਨਿਓਨ-ਗੁਲਾਬੀ ਖਰਗੋਸ਼ ਦੀ ਸਥਾਪਨਾ, ਬੈਠਣ ਵਾਲੇ ਖੇਤਰ ਅਤੇ ਮੁਅੱਤਲ ਚਿੰਪੈਂਜ਼ੀ ਸਜਾਵਟ ਦੀ ਵਿਸ਼ੇਸ਼ਤਾ ਹੈ।<ref>{{Cite web |last=Godboley |first=Adya |date=2026-09-04 |title=Bigg Boss 20 House: Salman Khan’s Show Adds a Whimsical Twist with Two New Mystery Doors |url=https://www.idiva.com/entertainment/tv/bigg-boss-20-house-salman-khan-show-adds-whimsical-twist-two-new-mystery-doors/18098104 |access-date=2026-09-04 |website=iDiva |language=en}}</ref> * ਗਾਰਡਨ/ਆਊਟਡੋਰ ਖੇਤਰਃ ਇੱਕ ਸ਼ਾਰਕ-ਥੀਮ ਵਾਲਾ ਸਵਿਮਿੰਗ ਪੂਲ, ਇੱਕ ਫੁੱਲਦਾਰ ਟੈਪ ਦੀ ਸਥਾਪਨਾ, ਬੈਠਣ ਲਈ ਵਰਤੇ ਜਾਣ ਵਾਲੇ ਸੱਪ ਨਾਲ ਲਪੇਟੇ ਦਰੱਖਤ ਅਤੇ ਵੱਖ-ਵੱਖ ਜਾਨਵਰਾਂ ਦੀਆਂ ਮੂਰਤੀਆਂ ਸ਼ਾਮਲ ਹਨ।<ref name="indiatvnews">{{Cite web |last=Mukhopadhyay |first=Anindita |date=2026-09-03 |title=Bigg Boss 20 house first look out; giant snake in garden, octopus chess and mysterious Room No. 20 |url=https://www.indiatvnews.com/entertainment/tv/bigg-boss-20-house-first-look-out-giant-snake-in-garden-octopus-chess-and-mysterious-room-no-20-salman-khan-2026-09-03-1053224 |access-date=2026-09-03 |website=India TV News |language=en}}</ref> * ਕਮਰਾ 20: ਵੀਹਵੇਂ ਸੀਜ਼ਨ ਲਈ ਇੱਕ ਨਵਾਂ ਕਮਰਾ ਪੇਸ਼ ਕੀਤਾ ਗਿਆ, ਪਿਛਲੇ ਸੀਜ਼ਨ ਤੋਂ ਅਸੈਂਬਲੀ ਰੂਮ ਦੀ ਥਾਂ. ਇਸ ਦੇ ਉਦੇਸ਼ ਨੂੰ ਸ਼ੁਰੂ ਵਿੱਚ ਅਣਐਲਾਨਿਆ ਰੱਖਿਆ ਗਿਆ ਸੀ ਪਰ ਦੂਜੇ ਹਫ਼ਤੇ ਵਿੱਚ ਇਸ ਨੂੰ ਵੀ ਜਨਤਕ ਕਰ ਦਿੱਤਾ ਗਿਆ।<ref>{{Cite web |last=Singh |first=Sardar Sarabjoth |date=2026-09-03 |title=Video tour of Bigg Boss 20 house: Bedroom to grand lawn |url=https://www.siasat.com/video-tour-of-bigg-boss-20-house-bedroom-to-grand-lawn-3535844/ |access-date=2026-09-03 |website=The Siasat Daily |language=en}}</ref> * ਕਮਰਾ 2X: ਇੱਕ ਰਹੱਸਮਈ ਕਮਰੇ ਵਿੱਚ ਦੋ ਵੱਖਰੇ ਆਕਾਰ ਦੇ ਦਰਵਾਜ਼ੇ ਹਨ, ਜਿਸਦਾ ਉਦੇਸ਼ ਸੀਜ਼ਨ ਵਿੱਚ ਕੋਈ ਰੁਮਾਂਚਕ ਮੋੜ ਲਿਆਉਣ ਦੇ ਉਦੇਸ਼ ਵਜੋਂ ਗੁਪਤ ਰੱਖਿਆ ਗਿਆ ਹੈ।<ref name="indiatvnews" /> ਵਧੇਰੇ ਵਿਸ਼ੇਸ਼ਤਾਵਾਂ ਵਿੱਚ ਕਈ ਤਿੰਨ-ਅਯਾਮੀ ਜਾਨਵਰ ਅਤੇ ਕਲਪਨਾ-ਪ੍ਰੇਰਿਤ ਸਥਾਪਨਾਵਾਂ ਸ਼ਾਮਲ ਹਨ, ਜਿਸ ਵਿੱਚ ਬਿੱਗ ਬੌਸ ਦੀ ਨਿਗਰਾਨੀ ਨੂੰ ਦਰਸਾਉਂਦੇ ਅੱਖਾਂ ਦੇ ਰੂਪਾਂ ਦੀ ਵਾਰ-ਵਾਰ ਵਰਤੋਂ ਹੁੰਦੀ ਹੈ।<ref>{{Cite web |date=2026-09-03 |title=Bigg Boss 20 house reveals giant teapot couch and themed food truck |url=https://thenewsmill.com/2026/09/bigg-boss-20-house-reveals-giant-teapot-couch-and-themed-food-truck/ |access-date=2026-09-03 |language=en-US}}</ref> == ਘਰ ਵਿਚਲੇ ਪ੍ਰਤੀਯੋਗੀ == {| class="wikitable sortable" style="text-align:center; font-size:85%; line-height:25px; width:fit;" ! scope="col" style="background:#D4AF37;" |ਸੰਖਿਆ ! scope="col" style="background:#D4AF37;" |ਪ੍ਰਤੀਯੋਗੀ ! scope="col" style="background:#D4AF37;" |ਦਾਖਲ ਹੋਣ ਦਾ ਦਿਨ ! scope="col" style="background:#D4AF37;" |ਬਾਹਰ ਹੋਣ ਦਾ ਦਿਨ ! scope="col" style="background:#D4AF37;" |ਸਥਿਤੀ |- |1 |ਆਸਿਫ਼ |ਦਿਨ 1 | | |- |2 |ਅਮਨ |ਦਿਨ 1 | | |- |3 |ਅਮਰਪਾਲੀ |ਦਿਨ 1 | | |- |4 |ਅਰਿਸ਼ਫਾ |ਦਿਨ 1 | | |- |5 |ਗੁੱਲੂ |ਦਿਨ 1 | | style="background:#cfc;" |{{Nowrap|''House Captain''}} |- |6 |ਈਸ਼ਾ |ਦਿਨ 1 | | |- |7 |ਕਨਿਕਾ |ਦਿਨ 1 | | |- |8 |ਲਵ |ਦਿਨ 1 | | |- |9 |ਮਾਹੀ |ਦਿਨ 1 | | |- |10 |ਮੈਰੀ |ਦਿਨ 1 | | |- |11 |ਕਾਜ਼ੀ |ਦਿਨ 1 | | |- |12 |ਰੀਤੀ |ਦਿਨ 1 | | |- |13 |ਸਕਾਊਟ |ਦਿਨ 1 | | |- |14 |ਉਦਿਤੀ |ਦਿਨ 1 | | |- |15 |ਯੰਗ ਡੀ. ਐਸ. ਏ. |ਦਿਨ 1 | | |- |16 |ਰੋਹੇਦ |ਦਿਨ 1 |ਦਿਨ 14 | class="table-no" {{Eliminated|Evicted}} |Evicted |} [[ਸ਼੍ਰੇਣੀ:ਬਿੱਗ ਬੌਸ (ਹਿੰਦੀ ਟੀਵੀ ਲੜੀ) ਸੀਜ਼ਨ]] cgw7yzs5wvma656day1aib42dagtu66 846626 846625 2026-09-20T07:47:49Z Gaurav Jhammat 7070 "[[:en:Special:Redirect/revision/1375804196|Bigg Boss (Hindi TV series) season 20]]" ਸਫ਼ੇ ਦਾ ਤਰਜਮਾ ਕਰਕੇ ਬਣਾਇਆ ਗਿਆ 846626 wikitext text/x-wiki '''''''[[ਬਿੱਗ ਬੌਸ (ਹਿੰਦੀ ਟੀਵੀ ਲੜੀ)|ਬਿੱਗ ਬੌਸ]]'' 20''''', ਜਿਸ ਨੂੰ ਬਿੱਗ ਬਾਸ: ਤਥਾਸ-ਤੂ ਵੀ ਕਿਹਾ ਜਾਂਦਾ ਹੈ, ਭਾਰਤੀ [[ਹਿੰਦੀ ਭਾਸ਼ਾ|ਹਿੰਦੀ]] ਭਾਸ਼ਾ ਦੀ ਰਿਐਲਿਟੀ ਟੈਲੀਵਿਜ਼ਨ ਸੀਰੀਜ਼ [[ਬਿੱਗ ਬੌਸ (ਹਿੰਦੀ ਟੀਵੀ ਲੜੀ)|ਬਿੱਗ ਬੌਸ]] ਦਾ ਵੀਹਵਾਂ ਸੀਜ਼ਨ ਹੈ। ਇਸ ਦਾ ਪ੍ਰੀਮੀਅਰ 6 ਸਤੰਬਰ 2026 ਨੂੰ ਕਲਰਜ਼ ਟੀਵੀ ਉੱਤੇ ਹੋਇਆ ਅਤੇ [[ਡਿਜ਼ਨੀ+ ਹੌਟਸਟਾਰ|ਜਿਓ ਹੌਟਸਟਾਰ]] ਉੱਤੇ ਡਿਜੀਟਲ ਤੌਰ ਉੱਤੇ ਸਟ੍ਰੀਮ ਕੀਤਾ ਗਿਆ।<ref>{{Cite web |last=Banerjee |first=Urmimala |date=2026-08-04 |title=Salman Khan Unveils ‘Bigg Boss 20’ Promo Promises Karan Arjun Twist This Season |url=https://varietyindia.com/salman-khan-unveils-bigg-boss-20-promo-promises-karan-arjun-twist-this-season/ |access-date=2026-08-04 |website=Variety India |language=en-US}}</ref> [[ਸਲਮਾਨ ਖਾਨ]] ਲਗਾਤਾਰ ਸਤਾਰ੍ਹਵੇਂ ਸੀਜ਼ਨ ਲਈ ਸ਼ੋਅ ਦੀ ਮੇਜ਼ਬਾਨੀ ਕਰ ਰਹੇ ਹਨ।<ref>{{Cite web |date=2026-07-20 |title=Salman Khan to host Bigg Boss 20 in India with six editions |url=https://thenewsmill.com/2026/07/salman-khan-to-host-bigg-boss-20-as-six-editions-launch-in-september/ |access-date=2026-07-21 |language=en-US}}</ref><ref>{{Cite web |date=2026-08-04 |title=Colors & JioHotstar confirm September launch for 'Bigg Boss 20' |url=https://www.bizasialive.com/colors-jiohotstar-confirm-september-launch-for-bigg-boss-20/ |access-date=2026-08-04 |language=en-GB}}</ref> == ਪ੍ਰੋਡਕਸ਼ਨ (ਨਿਰਮਾਣ) == === ਵਿਕਾਸ ਅਤੇ ਥੀਮ === ਸੀਜ਼ਨ ਦੀ ਟੈਗਲਾਈਨ "ਤਥਾਸ-ਤੂ" ਹੈ, ਜਿਸ ਵਿੱਚ ਇੱਕ "ਵਰਦਾਨ" ਸ਼ਾਮਿਲ ਕੀਤਾ ਗਿਆ ਹੈ ਜੋ ਮੁਕਾਬਲੇਬਾਜ਼ਾਂ ਨੂੰ ਖੇਡ ਵਿੱਚ ਦੂਜਾ ਜੀਵਨਦਾਨ ਭਾਵ ਸ਼ੋਅ ਤੋਂ ਬਾਹਰ ਹੋਣ ਤੋਂ ਬਚਾਅ ਦਾ ਮੌਕਾ ਦਿੰਦਾ ਹੈ। ਇਹ ਸੰਕਲਪ ਅੰਗਰੇਜ਼ੀ ਸ਼ਬਦ "that's two" ਤੋਂ ਬਣਾਇਆ ਗਿਆ ਹੈ।<ref>{{Cite web |last=Mukhopadhyay |first=Anindita |date=2026-08-12 |title=Bigg Boss 20 trailer out; Salman Khan introduces 'Extra Jeevan Daan' and a game with no safe play |url=https://www.indiatvnews.com/entertainment/tv/bigg-boss-20-trailer-out-salman-khan-introduces-extra-jeevan-daan-and-a-game-with-no-safe-play-2026-08-12-1051119 |access-date=2026-08-12 |website=India TV News |language=en}}</ref> === ਪ੍ਰਚਾਰ ਅਤੇ ਰਿਲੀਜ਼ === 20 ਜੁਲਾਈ 2026 ਨੂੰ, ਜਿਓਸਟਾਰ ਨੇ ਐਲਾਨ ਕੀਤਾ ਕਿ ਸਲਮਾਨ ਖਾਨ ਦੁਆਰਾ ਹੋਸਟ ਕੀਤੇ ਗਏ ''''ਬਿੱਗ ਬੌਸ'' ਹਿੰਦੀ'' ਦੇ ਵੀਹਵੇਂ ਸੀਜ਼ਨ ਦਾ ਪ੍ਰੀਮੀਅਰ ਸਤੰਬਰ 2026 ਵਿੱਚ ਕਲਰਜ਼ ਟੀਵੀ ਅਤੇ [[ਡਿਜ਼ਨੀ+ ਹੌਟਸਟਾਰ|ਜੀਓ ਹੌਟਸਟਾਰ]] ਉੱਤੇ ਇੱਕ ਨੈਟਵਰਕ ਪਹਿਲਕਦਮੀ ਦੇ ਹਿੱਸੇ ਵਜੋਂ ਛੇ ਬਿੱਗ ਬੌਸ ਖੇਤਰੀ ਐਡੀਸ਼ਨਾਂ ਨੂੰ ਇੱਕੋ ਸਮੇਂ ਪ੍ਰਸਾਰਿਤ ਕਰਨ ਲਈ ਕੀਤਾ ਜਾਵੇਗਾ।<ref>{{Cite web |last=Livemint |date=2026-07-20 |title=JioStar bets big on Bigg Boss: Salman Khan, Mohanlal, Sourav Ganguly & other mega stars headline six-language expansion |url=https://www.livemint.com/entertainment/jiostar-bets-big-on-bigg-boss-salman-khan-mohanlal-sourav-ganguly-other-mega-stars-headline-six-language-expansion-11784549282474.html |access-date=2026-07-21 |website=mint |language=en}}</ref><ref>{{Cite web |title=MSN |url=https://www.msn.com/en-in/news/insight/bigg-boss-20-reveals-new-logo-as-six-editions-set-for-launch/gm-GM8AB0AB92?gemSnapshotKey=GM8AB0AB92-snapshot-3&uxmode=ruby |access-date=2026-07-23 |website=www.msn.com}}</ref> ਸ਼ੋਅ ਦੀ ਅਧਿਕਾਰਤ ਪਹਿਲੀ ਝਲਕ ਅਤੇ ਲੋਗੋ 21 ਜੁਲਾਈ 2026 ਨੂੰ ਜਾਰੀ ਕੀਤਾ ਗਿਆ ਸੀ।<ref>{{Cite news|url=https://timesofindia.indiatimes.com/tv/news/hindi/bigg-boss-20-salman-khan-hosted-bb-hindi-returns-with-an-all-new-eye-for-its-milestone-20th-season/articleshow/132536352.cms|title=Bigg Boss 20: Salman Khan hosted BB Hindi returns with an all-new eye logo for its milestone 20th season|date=2026-07-21|work=The Times of India|access-date=2026-07-21|issn=0971-8257}}</ref><ref>{{Cite web |date=2026-07-21 |title=First look of 'Bigg Boss 20' logo unveiled |url=https://www.bizasialive.com/first-look-of-bigg-boss-20-logo-unveiled/ |access-date=2026-07-22 |language=en-GB}}</ref> ਇਸ ਤੋਂ ਬਾਅਦ ਅਗਸਤ 2026 ਦੇ ਸ਼ੁਰੂ ਵਿੱਚ ਜਾਰੀ ਕੀਤੇ ਗਏ ਟੀਜ਼ਰਾਂ ਦੀ ਇੱਕ ਲੜੀ ਜਾਰੀ ਕੀਤੀ ਗਈ, ਜਿਸ ਨੇ 6 ਸਤੰਬਰ 2026 ਦੀ ਪ੍ਰੀਮੀਅਰ ਮਿਤੀ ਦੀ ਪੁਸ਼ਟੀ ਕੀਤੀ ਅਤੇ ਸੀਜ਼ਨ ਦੇ "ਤਥਾਸ-ਤੂ" ਥੀਮ ਦੀ ਸ਼ੁਰੂਆਤ ਕੀਤੀ।<ref>{{Cite web |title=Bigg Boss 20 Promo: सलमान खान की घोड़े संग एंट्री, इस बार 'करण अर्जुन' वाला ट्विस्ट, रिलीज डेट का भी ऐलान |url=https://navbharattimes.indiatimes.com/tv/bigg-boss/bigg-boss-20-official-promo-out-salman-khan-reveals-karan-arjun-twist-in-the-game-premiere-date-6-september/articleshow/132851454.cms |access-date=2026-08-04 |website=Navbharat Times |language=hi}}</ref><ref>{{Cite web |date=2026-08-04 |title=Bigg Boss 20 teaser: Salman Khan returns as host, hints at a Karan-Arjun angle, ‘ek se bhale do’ |url=https://indianexpress.com/article/entertainment/television/bigg-boss-20-teaser-salman-khan-returns-as-host-hints-at-a-karan-arjun-angle-ek-se-bhale-do-10817085/ |access-date=2026-08-04 |website=The Indian Express |language=en}}</ref><ref>{{Cite web |title=Bigg Boss 20: New Arena twist sparks 'favouritism' debate among fans |url=https://www.mid-day.com/entertainment/television-news/article/bigg-boss-20-new-arena-twist-sparks-favouritism-debate-among-fans-23643515 |access-date=2026-08-07 |website=Mid-Day}}</ref><ref>{{Cite web |last=Jhunjhunwala |first=Sanchita |date=2026-08-06 |title=Bigg Boss 20 Teaser: Salman Khan Drops Another Hint As He Goes ‘Tathas-Two’ |url=https://www.idiva.com/entertainment/tv/bigg-boss-20-teaser-salman-khan-drops-another-hint-as-he-goes-tathas-two/18097778 |access-date=2026-08-07 |website=iDiva |language=en}}</ref> ਗੇਮਪਲੇ ਮਕੈਨਿਕਸ ਉੱਤੇ ਵੱਧ ਚਾਨਣਾ ਪਾਉਣ ਵਾਲਾ ਇੱਕ ਪੂਰੀ-ਲੰਬਾਈ ਦਾ ਟ੍ਰੇਲਰ 12 ਅਗਸਤ 2026 ਨੂੰ ਜਾਰੀ ਕੀਤਾ ਗਿਆ ਸੀ।<ref>{{Cite web |last=Yadav |first=Monica |date=2026-08-12 |title=Bigg Boss 20 trailer sees Salman Khan bringing ‘extra jeevan daan’ twist: ‘It isn't as straightforward as it sounds’ |url=https://www.hindustantimes.com/entertainment/tv/bigg-boss-20-trailer-sees-salman-khan-bringing-extra-jeevan-daan-twist-bigg-boss-colors-jiohotstar-101786517783960.html |access-date=2026-08-12 |website=Hindustan Times |language=en}}</ref><ref>{{Cite web |last=Mukherjee |first=Akankshya |date=2026-08-12 |title=Bigg Boss 20 Trailer Out! Salman Khan Unveils New Season's Biggest Twist Where Every Player Gets An Extra Life- Watch |url=https://www.bollywoodbubble.com/tv/bigg-boss-20-trailer-out-salman-khan-unveils-new-season-biggest-twist-where-every-player-gets-an-extra-life-watch/ |access-date=2026-08-12 |website=Bollywood Bubble |language=en-US}}</ref> 4 ਸਤੰਬਰ 2026 ਨੂੰ, [[ਡਿਜ਼ਨੀ+ ਹੌਟਸਟਾਰ|ਜਿਓਹੋਟਸਟਾਰ]] ਅਤੇ ਕਲਰਜ਼ ਟੀਵੀ ਨੇ ਪ੍ਰਮੋਸ਼ਨਲ ਕਲਿੱਪ ਜਾਰੀ ਕੀਤੇ ਜਿਸ ਵਿੱਚ ਪੁਸ਼ਟੀ ਕੀਤੀ ਪ੍ਰਤੀਯੋਗੀ [[ਈਸ਼ਾ ਰਿਖੀ]] ਅਤੇ [[ਕਨਿਕਾ ਮਾਨ]] ਸ਼ਾਮਿਲ ਸਨ।<ref>{{Cite news|url=https://timesofindia.indiatimes.com/tv/news/hindi/bigg-boss-20-promo-kanika-mann-wins-hearts-with-her-performance-new-promo-sparks-buzz-ahead-of-premiere/articleshow/133796817.cms|title=Bigg Boss 20 promo: Kanika Mann wins hearts with her performance? New Promo sparks buzz ahead of premiere|date=2026-09-05|work=The Times of India|access-date=2026-09-06|issn=0971-8257}}</ref><ref>{{Cite web |last=Jhunjhunwala |first=Sanchita |date=2026-09-05 |title=Bigg Boss 20: Did Badshah’s Ex-Wife Isha Rikhi Break Down In New Promo? |url=https://www.idiva.com/entertainment/tv/salman-khan-bigg-boss-20-did-badshah-ex-wife-isha-rikhi-break-down-in-new-promo/18098112 |access-date=2026-09-06 |website=iDiva |language=en}}</ref> 5 ਸਤੰਬਰ 2026 ਨੂੰ, ਰੈਪਰ ਯੰਗ ਡੀਐਸਏ ਨੂੰ ਫ਼ੀਚਰ ਕਰਦਾ ਇੱਕ ਟੀਜ਼ਰ ਜਾਰੀ ਕੀਤਾ ਗਿਆ ਸੀ, ਜਿਸ ਵਿੱਚ ਉਸਨੇ ਆਪਣਾ ਗੀਤ ''ਯੇਦਾ ਯੁੰਗ'' ਪੇਸ਼ ਕੀਤਾ ਸੀ।<ref>{{Cite web |title=Instagram |url=https://www.instagram.com/reel/Dc5Us4Qqdjx/?stkn=MTd1a2NoNGwycXd5Nw== |access-date=2026-09-06 |website=www.instagram.com}}</ref> ਉਸੇ ਦਿਨ, ਅਦਾਕਾਰ-ਸਿਆਸਤਦਾਨ ਮਨੋਜ ਤਿਵਾੜੀ ਆਪਣੀ ਧੀ ਰਿਤੀ ਤਿਵਾੜੀ ਨਾਲ ਇੱਕ ਪ੍ਰਮੋਸ਼ਨਲ ਹਿੱਸੇ ਵਿੱਚ ਉਸ ਨੂੰ ਇੱਕ ਪ੍ਰਤੀਯੋਗੀ ਵਜੋਂ ਪੇਸ਼ ਕਰਨ ਲਈ ਦਿਖਾਈ ਦਿੱਤੇ।<ref>{{Cite web |title=Bigg Boss 20: Salman Khan recreates Manoj Tiwari’s viral baap meme with his daughter |url=https://www.mid-day.com/entertainment/television-news/article/bigg-boss-20-salman-khan-recreates-manoj-tiwaris-viral-baap-meme-with-his-daughter-23648609 |access-date=2026-09-06 |website=Mid-Day}}</ref><ref>{{Cite web |date=2026-09-06 |title=Bigg Boss 20: Manoj Tiwari’s daughter Rhiti Tiwari set to enter Salman Khan’s show - Watch promo |url=https://www.india.com/entertainment/tv/bigg-boss-20-manoj-tiwari-daughter-rhiti-tiwari-set-to-enter-salman-khans-show-watch-promo-8517734/ |access-date=2026-09-06 |website=India.com |language=en}}</ref> === ਕਾਸਟਿੰਗ === 25 ਅਗਸਤ 2026 ਨੂੰ, [[ਡਿਜ਼ਨੀ+ ਹੌਟਸਟਾਰ|ਜੀਓ ਹੌਟਸਟਾਰ]] ਅਤੇ ਕਲਰਜ਼ ਟੀਵੀ ਨੇ ਦਰਸ਼ਕਾਂ ਦੀ ਵੋਟਿੰਗ ਪਹਿਲਕਦਮੀ "ਫੈਨਜ਼ ਕਾ ਫੈਸਲਾ" ਦੀ ਮੁੜ-ਵਰਤੋਂ ਦਾ ਐਲਾਨ ਕੀਤਾ ਜੋ ਇਸ ਤੋਂ ਪਹਿਲਾਂ 19ਵੇਂ ਸੀਜ਼ਨ ਵਿੱਚ ਕੀਤਾ ਗਿਆ ਸੀ। ਜੀਓ ਹੌਟਸਟਾਰ ਐਪ ਦੇ ਜ਼ਰੀਏ, ਦਰਸ਼ਕਾਂ ਨੂੰ ਪ੍ਰੀਮੀਅਰ ਤੋਂ ਪਹਿਲਾਂ ਘਰ ਵਿੱਚ ਦਾਖਲ ਹੋਣ ਵਾਲੇ ਦੋ ਸੰਭਾਵਿਤ ਪ੍ਰਤੀਯੋਗੀਆਂ ਵਿੱਚੋਂ ਇੱਕ ਨੂੰ ਵੋਟ ਦੇਣ ਦਾ ਮੌਕਾ ਦਿੱਤਾ ਗਿਆ ਸੀ। ਵੋਟਿੰਗ ਦੀ ਮਿਆਦ 25 ਅਗਸਤ ਤੋਂ 2 ਸਤੰਬਰ 2026 ਤੱਕ ਨਿਰਧਾਰਤ ਕੀਤੀ ਗਈ ਸੀ।<ref>{{Cite web |last=Vaigankar |first=Shukrta |date=2026-08-25 |title=Bigg Boss 20 voting: Rhiya Ahir vs Love Gill - Fans to decide who enters the house |url=https://businessupturn.com/entertainment/television/bigg-boss/bigg-boss-20-voting-rhiya-ahir-vs-love-gill-fans-to-decide-who-enters-the-house/ |access-date=2026-08-25 |website=Business Upturn |language=en-IN}}</ref><ref name="Riya_Ahir">{{Cite news|url=https://timesofindia.indiatimes.com/tv/news/hindi/bigg-boss-20-riya-ahir-viral-girl-who-stopped-police-van-during-neet-protest-to-enter-the-show-fans-to-choose-between-her-and-love-gill/articleshow/133500609.cms|title=Bigg Boss 20: Riya Ahir, viral girl who stopped police van during NEET protest, to enter the show? Fans to choose between her and Love Gill|date=2026-08-25|work=The Times of India|access-date=2026-08-25|issn=0971-8257}}</ref> ਦੋ ਉਮੀਦਵਾਰ [[ਰੀਆ ਅਹੀਰ]] ਅਤੇ [[ਲਵ ਗਿੱਲ]] ਸਨ।<ref>{{Cite web |last=Banerjee |first=Urmimala |date=2026-08-25 |title=‘Bigg Boss 20’: Rhiya Ahir Or Love Gill? Salman Khan Announces That Decision Rests On Audience |url=https://varietyindia.com/bigg-boss-20-rhiya-ahir-or-love-gill-salman-khan-announces-that-decision-rests-on-audience/ |access-date=2026-08-25 |website=Variety India |language=en-US}}</ref><ref>{{Cite web |last=Singh |first=Simran |title=Bigg Boss 20: Salman Khan asks fans to help him, grants them power to CONFIRM a housemate among..., netizens react |url=https://www.dnaindia.com/bollywood/report-bigg-boss-20-salman-khan-asks-fans-to-help-him-grants-them-power-to-confirm-a-housemate-3219173 |access-date=2026-08-25 |website=DNA India |language=en}}</ref> === ਅੱਖ ਵਾਲਾ ਲੋਗੋ === ਸੀਜ਼ਨ ਦੇ ਲੋਗੋ ਵਿੱਚ ਇੱਕ ਬਹੁ-ਰੰਗੀਨ ਜਿਓਮੈਟਰਿਕ ਆਈਰਿਸ (ਜਾਮਨੀ, ਨੀਲੇ, ਲਾਲ, ਸੰਤਰੀ ਅਤੇ ਟੀਲ ਦੇ ਰੰਗਾਂ ਵਿੱਚ) ਦੇ ਨਾਲ ਇੱਕ ਸਟਾਈਲਾਈਜ਼ਡ ਅੱਖ ਹੈ ਜੋ ਕੇਂਦਰ ਵਿੱਚ ਸੁਨਹਿਰੀ ਝਲਕ ਵਿੱਚ ਹੈ। ਇਸ ਦੇ ਨਾਲ ਇੱਕ ਧਾਤੂ ਸੋਨੇ ਦੀ ਰੂਪ ਰੇਖਾ ਅਤੇ ਇੱਕ ਮੇਲ ਖਾਂਦਾ "ਬਿੱਗ ਬੌਸ" ਸ਼ਬਦ ਚਿੰਨ੍ਹ ਹੈ। ਨੈਟਵਰਕ ਦੇ ਅਨੁਸਾਰ, ਡਿਜ਼ਾਇਨ ਦਾ ਉਦੇਸ਼ ਸੀਜ਼ਨ ਦੇ "ਤਥਾਸ-ਤੂ" ਥੀਮ ਨੂੰ ਦਰਸਾਉਣਾ ਹੈ, ਜੋ ਪ੍ਰਗਟਾਵੇ ਅਤੇ ਕਿਸਮਤ ਦਾ ਪ੍ਰਤੀਕ ਹੈ।<ref>{{Cite web |date=2026-07-21 |title=Bigg Boss 20 finally CONFIRMED? Salman Khan returns as makers UNVEIL brand new eye logo |url=https://www.bollywoodlife.com/bigg-boss/bigg-boss-20-finally-confirmed-salman-khan-returns-as-makers-unveil-brand-new-eye-logo-3357930/ |access-date=2026-07-21 |website=Bollywood Life |language=en}}</ref><ref>{{Cite news|url=https://economictimes.indiatimes.com/magazines/panache/bigg-boss-20-announced-salman-khan-returns-as-host-for-new-season-contestants-list-premiere-date-and-where-to-watch-on-ott/articleshow/132550353.cms?from=mdr|title=Bigg Boss 20 announced: Salman Khan returns as host for new season. Contestants list, premiere date, and where to watch on OTT|date=2026-07-22|work=The Economic Times|access-date=2026-07-23|issn=0013-0389}}</ref> === ਪ੍ਰਸਾਰਣ === [[ਬਿੱਗ ਬੌਸ (ਹਿੰਦੀ ਟੀਵੀ ਸੀਰੀਜ਼) ਸੀਜ਼ਨ 19|ਪਿਛਲੇ ਸੀਜ਼ਨ]] ਦੀ ਰਿਲੀਜ਼ ਰਣਨੀਤੀ ਦੇ ਬਾਅਦ, ਸ਼ੋਅ ਡਿਜੀਟਲ ਸਟ੍ਰੀਮਿੰਗ ਨੂੰ ਤਰਜੀਹ ਦਿੰਦਾ ਹੈ, ਰੋਜ਼ਾਨਾ ਐਪੀਸੋਡ ਜਿਓਹੋਟਸਟਾਰ 'ਤੇ ਪਹਿਲਾਂ ਰਾਤ 9 ਵਜੇ (ਭਾਰਤੀ ਸਮੇਂ ਅਨੁਸਾਰ) 'ਤੇ ਪ੍ਰਸਾਰਿਤ ਹੁੰਦੇ ਹਨ। ਇਸ ਤੋਂ ਬਾਅਦ ਕਲਰਜ਼ ਟੀਵੀ 'ਤੇ ਰਾਤ 10:30 (ਭਾਰਤੀ ਸਮੇਂ ਅਨੁਸਾਰ)<ref>{{Cite web |date=2026-08-04 |title=Bigg Boss 20: Salman Khan Show To Premiere On September 6, Bhaijaan Shares Cryptic 'Karan-Arjun' Hint |url=https://www.timesnownews.com/entertainment-news/tv/bigg-boss-20-salman-khan-show-to-premiere-on-september-6-bhaijaan-shares-cryptic-karan-arjun-hint-article-155248063 |access-date=2026-08-04 |website=TimesNow |language=en}}</ref> 'ਤੇ ਪ੍ਰਸਾਰਿਤ ਹੁੰਦੇ ਹਨ। === ਘਰ === ਫਿਲਮ ਸਿਟੀ, ਮੁੰਬਈ ਵਿੱਚ ਸਥਿਤ ''ਬਿੱਗ ਬੌਸ 20'' ਦੇ ਘਰ ਵਿੱਚ ਇੱਕ ਰੰਗੀਨ "ਵੰਡਰਲੈਂਡ" ਥੀਮ ਹੈ ਜੋ ਇੱਕ ਰਾਖਸ਼ਸ ਦੀ ਧਾਰਨਾ ਤੋਂ ਪ੍ਰੇਰਿਤ ਹੈ, ਜਿਸ ਵਿੱਚ ਅਤਿਵਾਦੀ ਕਲਪਨਾ ਅਤੇ ਜਾਨਵਰਾਂ ਤੋਂ ਪ੍ਰੇਰਿਤ ਤੱਤ ਸ਼ਾਮਲ ਹਨ। ਵਰਸ਼ਾ ਜੈਨ ਦੁਆਰਾ ਡਿਜ਼ਾਈਨ ਕੀਤਾ ਗਿਆ ਇਹ ਘਰ ਲਗਭਗ 10,000 ਵਰਗ ਫੁੱਟ ਵਿੱਚ ਫੈਲਿਆ ਹੋਇਆ ਹੈ ਅਤੇ ਇਸ ਵਿੱਚ 104 ਕੈਮਰੇ ਹਨ।<ref>{{Cite web |date=2026-09-03 |title=Bigg Boss 20 house tour: Shark-themed pool, teapot throne and the mystery of Room 20 |url=https://indianexpress.com/article/entertainment/television/bigg-boss-20-house-tour-shark-themed-pool-teapot-throne-and-the-mystery-of-room-20-10861231/ |access-date=2026-09-03 |website=The Indian Express |language=en}}</ref> * ਲਿਵਿੰਗ ਏਰੀਆ: ਇੱਕ ਵੱਡਾ ਕੇਂਦਰੀ ਸੋਫਾ, ਇੱਕ 12-ਸੀਟਰ ਡਾਇਨਿੰਗ ਟੇਬਲ, ਪੈਰਾਸ਼ੂਟ-ਪ੍ਰੇਰਿਤ ਬੈਠਣ ਅਤੇ ਇੱਕ ਗੁਲਾਬੀ ਚਾਹ-ਪਿਆਲੀਨੁਮਾ ਮੁਜੱਸਮਾ ਜਿਸ ਨੂੰ ਸਿੰਘਾਸਣ ਵਜੋਂ ਵਰਤਿਆ ਜਾਂਦਾ ਹੈ।<ref>{{Cite web |title=Bigg Boss 20 House Inside Photos: Salman Khan's Show Gets Colourful Jungle-Themed Makeover With BB Food Truck, Secret Room & More- See PICS |url=https://www.freepressjournal.in/entertainment/bigg-boss-20-house-inside-photos-salman-khans-show-gets-colourful-jungle-themed-makeover-with-bb-food-truck-secret-room-more-see-pics |access-date=2026-09-03 |website=Free Press Journal |language=en}}</ref> * ਰਸੋਈ "ਬੀ. ਬੀ. ਫੂਡ ਟਰੱਕ" ਦੇ ਰੂਪ ਵਿੱਚ ਤਿਆਰ ਕੀਤਾ ਗਿਆ, ਜਿਸ ਵਿੱਚ ਇੱਕ ਭੋਜਨ-ਟਰੱਕ-ਪ੍ਰੇਰਿਤ ਰਸੋਈ ਸੈੱਟਅਪ ਹੈ।<ref>{{Cite web |last=G |first=Vikram |date=2026-09-03 |title=Bigg Boss 20 house first look: Giant teapot couch, BB Food Truck unveiled |url=https://www.newkerala.com/news/a/bigg-boss-20-first-look-giant-teapot-couch-509.htm |access-date=2026-09-03 |website=NewKerala.com |language=en}}</ref> * ਬੈੱਡਰੂਮ: 17 ਬਿਸਤਰੇ, ਜਾਨਵਰਾਂ ਤੋਂ ਪ੍ਰੇਰਿਤ ਸਜਾਵਟ ਦੇ ਨਾਲ ਇੱਕ ਬਿੱਛੂ ਅਤੇ ਗਿਰਗਿਟ, ਮਸ਼ਰੂਮ ਦੇ ਆਕਾਰ ਦੇ ਕੰਧ ਤੱਤ ਦੇ ਨਾਲ ਸ਼ਾਮਲ ਹਨ.<ref>{{Cite web |date=2026-09-03 |title=Bigg Boss 20 House: Whale-Shaped Pool To Gorilla Entrance; Take Sneak-Peek Of Salman Khan Show |url=https://www.timesnownews.com/entertainment-news/tv/bigg-boss-20-house-whale-shaped-pool-to-gorilla-entrance-take-sneak-peek-of-salman-khan-show-photo-gallery-156037878 |access-date=2026-09-03 |website=TimesNow |language=en}}</ref> * ਬਾਥਰੂਮ: ਇੱਕ ਅੱਪਸਾਇਡ-ਡਾਉਨ ਨਿਓਨ-ਗੁਲਾਬੀ ਖਰਗੋਸ਼ ਦੀ ਸਥਾਪਨਾ, ਬੈਠਣ ਵਾਲੇ ਖੇਤਰ ਅਤੇ ਮੁਅੱਤਲ ਚਿੰਪੈਂਜ਼ੀ ਸਜਾਵਟ ਦੀ ਵਿਸ਼ੇਸ਼ਤਾ ਹੈ।<ref>{{Cite web |last=Godboley |first=Adya |date=2026-09-04 |title=Bigg Boss 20 House: Salman Khan’s Show Adds a Whimsical Twist with Two New Mystery Doors |url=https://www.idiva.com/entertainment/tv/bigg-boss-20-house-salman-khan-show-adds-whimsical-twist-two-new-mystery-doors/18098104 |access-date=2026-09-04 |website=iDiva |language=en}}</ref> * ਗਾਰਡਨ/ਆਊਟਡੋਰ ਖੇਤਰਃ ਇੱਕ ਸ਼ਾਰਕ-ਥੀਮ ਵਾਲਾ ਸਵਿਮਿੰਗ ਪੂਲ, ਇੱਕ ਫੁੱਲਦਾਰ ਟੈਪ ਦੀ ਸਥਾਪਨਾ, ਬੈਠਣ ਲਈ ਵਰਤੇ ਜਾਣ ਵਾਲੇ ਸੱਪ ਨਾਲ ਲਪੇਟੇ ਦਰੱਖਤ ਅਤੇ ਵੱਖ-ਵੱਖ ਜਾਨਵਰਾਂ ਦੀਆਂ ਮੂਰਤੀਆਂ ਸ਼ਾਮਲ ਹਨ।<ref name="indiatvnews">{{Cite web |last=Mukhopadhyay |first=Anindita |date=2026-09-03 |title=Bigg Boss 20 house first look out; giant snake in garden, octopus chess and mysterious Room No. 20 |url=https://www.indiatvnews.com/entertainment/tv/bigg-boss-20-house-first-look-out-giant-snake-in-garden-octopus-chess-and-mysterious-room-no-20-salman-khan-2026-09-03-1053224 |access-date=2026-09-03 |website=India TV News |language=en}}</ref> * ਕਮਰਾ 20: ਵੀਹਵੇਂ ਸੀਜ਼ਨ ਲਈ ਇੱਕ ਨਵਾਂ ਕਮਰਾ ਪੇਸ਼ ਕੀਤਾ ਗਿਆ, ਪਿਛਲੇ ਸੀਜ਼ਨ ਤੋਂ ਅਸੈਂਬਲੀ ਰੂਮ ਦੀ ਥਾਂ. ਇਸ ਦੇ ਉਦੇਸ਼ ਨੂੰ ਸ਼ੁਰੂ ਵਿੱਚ ਅਣਐਲਾਨਿਆ ਰੱਖਿਆ ਗਿਆ ਸੀ ਪਰ ਦੂਜੇ ਹਫ਼ਤੇ ਵਿੱਚ ਇਸ ਨੂੰ ਵੀ ਜਨਤਕ ਕਰ ਦਿੱਤਾ ਗਿਆ।<ref>{{Cite web |last=Singh |first=Sardar Sarabjoth |date=2026-09-03 |title=Video tour of Bigg Boss 20 house: Bedroom to grand lawn |url=https://www.siasat.com/video-tour-of-bigg-boss-20-house-bedroom-to-grand-lawn-3535844/ |access-date=2026-09-03 |website=The Siasat Daily |language=en}}</ref> * ਕਮਰਾ 2X: ਇੱਕ ਰਹੱਸਮਈ ਕਮਰੇ ਵਿੱਚ ਦੋ ਵੱਖਰੇ ਆਕਾਰ ਦੇ ਦਰਵਾਜ਼ੇ ਹਨ, ਜਿਸਦਾ ਉਦੇਸ਼ ਸੀਜ਼ਨ ਵਿੱਚ ਕੋਈ ਰੁਮਾਂਚਕ ਮੋੜ ਲਿਆਉਣ ਦੇ ਉਦੇਸ਼ ਵਜੋਂ ਗੁਪਤ ਰੱਖਿਆ ਗਿਆ ਹੈ।<ref name="indiatvnews" /> ਵਧੇਰੇ ਵਿਸ਼ੇਸ਼ਤਾਵਾਂ ਵਿੱਚ ਕਈ ਤਿੰਨ-ਅਯਾਮੀ ਜਾਨਵਰ ਅਤੇ ਕਲਪਨਾ-ਪ੍ਰੇਰਿਤ ਸਥਾਪਨਾਵਾਂ ਸ਼ਾਮਲ ਹਨ, ਜਿਸ ਵਿੱਚ ਬਿੱਗ ਬੌਸ ਦੀ ਨਿਗਰਾਨੀ ਨੂੰ ਦਰਸਾਉਂਦੇ ਅੱਖਾਂ ਦੇ ਰੂਪਾਂ ਦੀ ਵਾਰ-ਵਾਰ ਵਰਤੋਂ ਹੁੰਦੀ ਹੈ।<ref>{{Cite web |date=2026-09-03 |title=Bigg Boss 20 house reveals giant teapot couch and themed food truck |url=https://thenewsmill.com/2026/09/bigg-boss-20-house-reveals-giant-teapot-couch-and-themed-food-truck/ |access-date=2026-09-03 |language=en-US}}</ref> == ਘਰ ਵਿਚਲੇ ਪ੍ਰਤੀਯੋਗੀਆਂ ਦੀ ਸਥਿਤੀ == {| class="wikitable sortable" style="text-align:center; font-size:85%; line-height:25px; width:fit;" ! scope="col" style="background:#D4AF37;" |ਸੰਖਿਆ ! scope="col" style="background:#D4AF37;" |ਪ੍ਰਤੀਯੋਗੀ ! scope="col" style="background:#D4AF37;" |ਦਾਖਲ ਹੋਣ ਦਾ ਦਿਨ ! scope="col" style="background:#D4AF37;" |ਬਾਹਰ ਹੋਣ ਦਾ ਦਿਨ ! scope="col" style="background:#D4AF37;" |ਸਥਿਤੀ |- |1 |ਆਸਿਫ਼ |ਦਿਨ 1 | | |- |2 |ਅਮਨ |ਦਿਨ 1 | | |- |3 |ਅਮਰਪਾਲੀ |ਦਿਨ 1 | | |- |4 |ਅਰਿਸ਼ਫਾ |ਦਿਨ 1 | | |- |5 |ਗੁੱਲੂ |ਦਿਨ 1 | | style="background:#cfc;" |{{Nowrap|''House Captain''}} |- |6 |ਈਸ਼ਾ |ਦਿਨ 1 | | |- |7 |ਕਨਿਕਾ |ਦਿਨ 1 | | |- |8 |ਲਵ |ਦਿਨ 1 | | |- |9 |ਮਾਹੀ |ਦਿਨ 1 | | |- |10 |ਮੈਰੀ |ਦਿਨ 1 | | |- |11 |ਕਾਜ਼ੀ |ਦਿਨ 1 | | |- |12 |ਰੀਤੀ |ਦਿਨ 1 | | |- |13 |ਸਕਾਊਟ |ਦਿਨ 1 | | |- |14 |ਉਦਿਤੀ |ਦਿਨ 1 | | |- |15 |ਯੰਗ ਡੀ. ਐਸ. ਏ. |ਦਿਨ 1 | | |- |16 |ਰੋਹੇਦ |ਦਿਨ 1 |ਦਿਨ 14 | class="table-no" {{Eliminated|Evicted}} |Evicted |} == ਘਰ ਵਿਚਲੇ ਪ੍ਰਤੀਯੋਗੀ == ਹੇਠ ਲਿਖੇ ਘਰ ਦੇ ਮੈਂਬਰ ਸ਼ੋਅ ਦੇ ਪ੍ਰਤੀਯੋਗੀ ਸਨ<ref>{{Cite web |title=Bigg Boss 20 confirmed contestants live updates: Kanika Mann, Asif Khan, Mary Kom and others enter Salman Khan’s reality show |url=https://economictimes.indiatimes.com/magazines/panache/bigg-boss-20-confirmed-contestants-live-updates-kanika-mann-asif-khan-mary-kom-and-others-enter-salman-khans-reality-show/articleshow/133842230.cms?from=mdr |access-date=7 September 2026 |website=The Economic Times}}</ref> === ਸਭ ਤੋਂ ਪਹਿਲਾਂ ਦਾਖਲ ਹੋਣ ਦੇ ਆਧਾਰ 'ਤੇ === [[ਸ਼੍ਰੇਣੀ:ਬਿੱਗ ਬੌਸ (ਹਿੰਦੀ ਟੀਵੀ ਲੜੀ) ਸੀਜ਼ਨ]] 0pqiqj96mknkqstuy86u57e09utessw 846627 846626 2026-09-20T07:50:33Z Gaurav Jhammat 7070 "[[:en:Special:Redirect/revision/1375804196|Bigg Boss (Hindi TV series) season 20]]" ਸਫ਼ੇ ਦਾ ਤਰਜਮਾ ਕਰਕੇ ਬਣਾਇਆ ਗਿਆ 846627 wikitext text/x-wiki '''''''[[ਬਿੱਗ ਬੌਸ (ਹਿੰਦੀ ਟੀਵੀ ਲੜੀ)|ਬਿੱਗ ਬੌਸ]]'' 20''''', ਜਿਸ ਨੂੰ ਬਿੱਗ ਬਾਸ: ਤਥਾਸ-ਤੂ ਵੀ ਕਿਹਾ ਜਾਂਦਾ ਹੈ, ਭਾਰਤੀ [[ਹਿੰਦੀ ਭਾਸ਼ਾ|ਹਿੰਦੀ]] ਭਾਸ਼ਾ ਦੀ ਰਿਐਲਿਟੀ ਟੈਲੀਵਿਜ਼ਨ ਸੀਰੀਜ਼ [[ਬਿੱਗ ਬੌਸ (ਹਿੰਦੀ ਟੀਵੀ ਲੜੀ)|ਬਿੱਗ ਬੌਸ]] ਦਾ ਵੀਹਵਾਂ ਸੀਜ਼ਨ ਹੈ। ਇਸ ਦਾ ਪ੍ਰੀਮੀਅਰ 6 ਸਤੰਬਰ 2026 ਨੂੰ ਕਲਰਜ਼ ਟੀਵੀ ਉੱਤੇ ਹੋਇਆ ਅਤੇ [[ਡਿਜ਼ਨੀ+ ਹੌਟਸਟਾਰ|ਜਿਓ ਹੌਟਸਟਾਰ]] ਉੱਤੇ ਡਿਜੀਟਲ ਤੌਰ ਉੱਤੇ ਸਟ੍ਰੀਮ ਕੀਤਾ ਗਿਆ।<ref>{{Cite web |last=Banerjee |first=Urmimala |date=2026-08-04 |title=Salman Khan Unveils ‘Bigg Boss 20’ Promo Promises Karan Arjun Twist This Season |url=https://varietyindia.com/salman-khan-unveils-bigg-boss-20-promo-promises-karan-arjun-twist-this-season/ |access-date=2026-08-04 |website=Variety India |language=en-US}}</ref> [[ਸਲਮਾਨ ਖਾਨ]] ਲਗਾਤਾਰ ਸਤਾਰ੍ਹਵੇਂ ਸੀਜ਼ਨ ਲਈ ਸ਼ੋਅ ਦੀ ਮੇਜ਼ਬਾਨੀ ਕਰ ਰਹੇ ਹਨ।<ref>{{Cite web |date=2026-07-20 |title=Salman Khan to host Bigg Boss 20 in India with six editions |url=https://thenewsmill.com/2026/07/salman-khan-to-host-bigg-boss-20-as-six-editions-launch-in-september/ |access-date=2026-07-21 |language=en-US}}</ref><ref>{{Cite web |date=2026-08-04 |title=Colors & JioHotstar confirm September launch for 'Bigg Boss 20' |url=https://www.bizasialive.com/colors-jiohotstar-confirm-september-launch-for-bigg-boss-20/ |access-date=2026-08-04 |language=en-GB}}</ref> == ਪ੍ਰੋਡਕਸ਼ਨ (ਨਿਰਮਾਣ) == === ਵਿਕਾਸ ਅਤੇ ਥੀਮ === ਸੀਜ਼ਨ ਦੀ ਟੈਗਲਾਈਨ "ਤਥਾਸ-ਤੂ" ਹੈ, ਜਿਸ ਵਿੱਚ ਇੱਕ "ਵਰਦਾਨ" ਸ਼ਾਮਿਲ ਕੀਤਾ ਗਿਆ ਹੈ ਜੋ ਮੁਕਾਬਲੇਬਾਜ਼ਾਂ ਨੂੰ ਖੇਡ ਵਿੱਚ ਦੂਜਾ ਜੀਵਨਦਾਨ ਭਾਵ ਸ਼ੋਅ ਤੋਂ ਬਾਹਰ ਹੋਣ ਤੋਂ ਬਚਾਅ ਦਾ ਮੌਕਾ ਦਿੰਦਾ ਹੈ। ਇਹ ਸੰਕਲਪ ਅੰਗਰੇਜ਼ੀ ਸ਼ਬਦ "that's two" ਤੋਂ ਬਣਾਇਆ ਗਿਆ ਹੈ।<ref>{{Cite web |last=Mukhopadhyay |first=Anindita |date=2026-08-12 |title=Bigg Boss 20 trailer out; Salman Khan introduces 'Extra Jeevan Daan' and a game with no safe play |url=https://www.indiatvnews.com/entertainment/tv/bigg-boss-20-trailer-out-salman-khan-introduces-extra-jeevan-daan-and-a-game-with-no-safe-play-2026-08-12-1051119 |access-date=2026-08-12 |website=India TV News |language=en}}</ref> === ਪ੍ਰਚਾਰ ਅਤੇ ਰਿਲੀਜ਼ === 20 ਜੁਲਾਈ 2026 ਨੂੰ, ਜਿਓਸਟਾਰ ਨੇ ਐਲਾਨ ਕੀਤਾ ਕਿ ਸਲਮਾਨ ਖਾਨ ਦੁਆਰਾ ਹੋਸਟ ਕੀਤੇ ਗਏ ''''ਬਿੱਗ ਬੌਸ'' ਹਿੰਦੀ'' ਦੇ ਵੀਹਵੇਂ ਸੀਜ਼ਨ ਦਾ ਪ੍ਰੀਮੀਅਰ ਸਤੰਬਰ 2026 ਵਿੱਚ ਕਲਰਜ਼ ਟੀਵੀ ਅਤੇ [[ਡਿਜ਼ਨੀ+ ਹੌਟਸਟਾਰ|ਜੀਓ ਹੌਟਸਟਾਰ]] ਉੱਤੇ ਇੱਕ ਨੈਟਵਰਕ ਪਹਿਲਕਦਮੀ ਦੇ ਹਿੱਸੇ ਵਜੋਂ ਛੇ ਬਿੱਗ ਬੌਸ ਖੇਤਰੀ ਐਡੀਸ਼ਨਾਂ ਨੂੰ ਇੱਕੋ ਸਮੇਂ ਪ੍ਰਸਾਰਿਤ ਕਰਨ ਲਈ ਕੀਤਾ ਜਾਵੇਗਾ।<ref>{{Cite web |last=Livemint |date=2026-07-20 |title=JioStar bets big on Bigg Boss: Salman Khan, Mohanlal, Sourav Ganguly & other mega stars headline six-language expansion |url=https://www.livemint.com/entertainment/jiostar-bets-big-on-bigg-boss-salman-khan-mohanlal-sourav-ganguly-other-mega-stars-headline-six-language-expansion-11784549282474.html |access-date=2026-07-21 |website=mint |language=en}}</ref><ref>{{Cite web |title=MSN |url=https://www.msn.com/en-in/news/insight/bigg-boss-20-reveals-new-logo-as-six-editions-set-for-launch/gm-GM8AB0AB92?gemSnapshotKey=GM8AB0AB92-snapshot-3&uxmode=ruby |access-date=2026-07-23 |website=www.msn.com}}</ref> ਸ਼ੋਅ ਦੀ ਅਧਿਕਾਰਤ ਪਹਿਲੀ ਝਲਕ ਅਤੇ ਲੋਗੋ 21 ਜੁਲਾਈ 2026 ਨੂੰ ਜਾਰੀ ਕੀਤਾ ਗਿਆ ਸੀ।<ref>{{Cite news|url=https://timesofindia.indiatimes.com/tv/news/hindi/bigg-boss-20-salman-khan-hosted-bb-hindi-returns-with-an-all-new-eye-for-its-milestone-20th-season/articleshow/132536352.cms|title=Bigg Boss 20: Salman Khan hosted BB Hindi returns with an all-new eye logo for its milestone 20th season|date=2026-07-21|work=The Times of India|access-date=2026-07-21|issn=0971-8257}}</ref><ref>{{Cite web |date=2026-07-21 |title=First look of 'Bigg Boss 20' logo unveiled |url=https://www.bizasialive.com/first-look-of-bigg-boss-20-logo-unveiled/ |access-date=2026-07-22 |language=en-GB}}</ref> ਇਸ ਤੋਂ ਬਾਅਦ ਅਗਸਤ 2026 ਦੇ ਸ਼ੁਰੂ ਵਿੱਚ ਜਾਰੀ ਕੀਤੇ ਗਏ ਟੀਜ਼ਰਾਂ ਦੀ ਇੱਕ ਲੜੀ ਜਾਰੀ ਕੀਤੀ ਗਈ, ਜਿਸ ਨੇ 6 ਸਤੰਬਰ 2026 ਦੀ ਪ੍ਰੀਮੀਅਰ ਮਿਤੀ ਦੀ ਪੁਸ਼ਟੀ ਕੀਤੀ ਅਤੇ ਸੀਜ਼ਨ ਦੇ "ਤਥਾਸ-ਤੂ" ਥੀਮ ਦੀ ਸ਼ੁਰੂਆਤ ਕੀਤੀ।<ref>{{Cite web |title=Bigg Boss 20 Promo: सलमान खान की घोड़े संग एंट्री, इस बार 'करण अर्जुन' वाला ट्विस्ट, रिलीज डेट का भी ऐलान |url=https://navbharattimes.indiatimes.com/tv/bigg-boss/bigg-boss-20-official-promo-out-salman-khan-reveals-karan-arjun-twist-in-the-game-premiere-date-6-september/articleshow/132851454.cms |access-date=2026-08-04 |website=Navbharat Times |language=hi}}</ref><ref>{{Cite web |date=2026-08-04 |title=Bigg Boss 20 teaser: Salman Khan returns as host, hints at a Karan-Arjun angle, ‘ek se bhale do’ |url=https://indianexpress.com/article/entertainment/television/bigg-boss-20-teaser-salman-khan-returns-as-host-hints-at-a-karan-arjun-angle-ek-se-bhale-do-10817085/ |access-date=2026-08-04 |website=The Indian Express |language=en}}</ref><ref>{{Cite web |title=Bigg Boss 20: New Arena twist sparks 'favouritism' debate among fans |url=https://www.mid-day.com/entertainment/television-news/article/bigg-boss-20-new-arena-twist-sparks-favouritism-debate-among-fans-23643515 |access-date=2026-08-07 |website=Mid-Day}}</ref><ref>{{Cite web |last=Jhunjhunwala |first=Sanchita |date=2026-08-06 |title=Bigg Boss 20 Teaser: Salman Khan Drops Another Hint As He Goes ‘Tathas-Two’ |url=https://www.idiva.com/entertainment/tv/bigg-boss-20-teaser-salman-khan-drops-another-hint-as-he-goes-tathas-two/18097778 |access-date=2026-08-07 |website=iDiva |language=en}}</ref> ਗੇਮਪਲੇ ਮਕੈਨਿਕਸ ਉੱਤੇ ਵੱਧ ਚਾਨਣਾ ਪਾਉਣ ਵਾਲਾ ਇੱਕ ਪੂਰੀ-ਲੰਬਾਈ ਦਾ ਟ੍ਰੇਲਰ 12 ਅਗਸਤ 2026 ਨੂੰ ਜਾਰੀ ਕੀਤਾ ਗਿਆ ਸੀ।<ref>{{Cite web |last=Yadav |first=Monica |date=2026-08-12 |title=Bigg Boss 20 trailer sees Salman Khan bringing ‘extra jeevan daan’ twist: ‘It isn't as straightforward as it sounds’ |url=https://www.hindustantimes.com/entertainment/tv/bigg-boss-20-trailer-sees-salman-khan-bringing-extra-jeevan-daan-twist-bigg-boss-colors-jiohotstar-101786517783960.html |access-date=2026-08-12 |website=Hindustan Times |language=en}}</ref><ref>{{Cite web |last=Mukherjee |first=Akankshya |date=2026-08-12 |title=Bigg Boss 20 Trailer Out! Salman Khan Unveils New Season's Biggest Twist Where Every Player Gets An Extra Life- Watch |url=https://www.bollywoodbubble.com/tv/bigg-boss-20-trailer-out-salman-khan-unveils-new-season-biggest-twist-where-every-player-gets-an-extra-life-watch/ |access-date=2026-08-12 |website=Bollywood Bubble |language=en-US}}</ref> 4 ਸਤੰਬਰ 2026 ਨੂੰ, [[ਡਿਜ਼ਨੀ+ ਹੌਟਸਟਾਰ|ਜਿਓਹੋਟਸਟਾਰ]] ਅਤੇ ਕਲਰਜ਼ ਟੀਵੀ ਨੇ ਪ੍ਰਮੋਸ਼ਨਲ ਕਲਿੱਪ ਜਾਰੀ ਕੀਤੇ ਜਿਸ ਵਿੱਚ ਪੁਸ਼ਟੀ ਕੀਤੀ ਪ੍ਰਤੀਯੋਗੀ [[ਈਸ਼ਾ ਰਿਖੀ]] ਅਤੇ [[ਕਨਿਕਾ ਮਾਨ]] ਸ਼ਾਮਿਲ ਸਨ।<ref>{{Cite news|url=https://timesofindia.indiatimes.com/tv/news/hindi/bigg-boss-20-promo-kanika-mann-wins-hearts-with-her-performance-new-promo-sparks-buzz-ahead-of-premiere/articleshow/133796817.cms|title=Bigg Boss 20 promo: Kanika Mann wins hearts with her performance? New Promo sparks buzz ahead of premiere|date=2026-09-05|work=The Times of India|access-date=2026-09-06|issn=0971-8257}}</ref><ref>{{Cite web |last=Jhunjhunwala |first=Sanchita |date=2026-09-05 |title=Bigg Boss 20: Did Badshah’s Ex-Wife Isha Rikhi Break Down In New Promo? |url=https://www.idiva.com/entertainment/tv/salman-khan-bigg-boss-20-did-badshah-ex-wife-isha-rikhi-break-down-in-new-promo/18098112 |access-date=2026-09-06 |website=iDiva |language=en}}</ref> 5 ਸਤੰਬਰ 2026 ਨੂੰ, ਰੈਪਰ ਯੰਗ ਡੀਐਸਏ ਨੂੰ ਫ਼ੀਚਰ ਕਰਦਾ ਇੱਕ ਟੀਜ਼ਰ ਜਾਰੀ ਕੀਤਾ ਗਿਆ ਸੀ, ਜਿਸ ਵਿੱਚ ਉਸਨੇ ਆਪਣਾ ਗੀਤ ''ਯੇਦਾ ਯੁੰਗ'' ਪੇਸ਼ ਕੀਤਾ ਸੀ।<ref>{{Cite web |title=Instagram |url=https://www.instagram.com/reel/Dc5Us4Qqdjx/?stkn=MTd1a2NoNGwycXd5Nw== |access-date=2026-09-06 |website=www.instagram.com}}</ref> ਉਸੇ ਦਿਨ, ਅਦਾਕਾਰ-ਸਿਆਸਤਦਾਨ ਮਨੋਜ ਤਿਵਾੜੀ ਆਪਣੀ ਧੀ ਰਿਤੀ ਤਿਵਾੜੀ ਨਾਲ ਇੱਕ ਪ੍ਰਮੋਸ਼ਨਲ ਹਿੱਸੇ ਵਿੱਚ ਉਸ ਨੂੰ ਇੱਕ ਪ੍ਰਤੀਯੋਗੀ ਵਜੋਂ ਪੇਸ਼ ਕਰਨ ਲਈ ਦਿਖਾਈ ਦਿੱਤੇ।<ref>{{Cite web |title=Bigg Boss 20: Salman Khan recreates Manoj Tiwari’s viral baap meme with his daughter |url=https://www.mid-day.com/entertainment/television-news/article/bigg-boss-20-salman-khan-recreates-manoj-tiwaris-viral-baap-meme-with-his-daughter-23648609 |access-date=2026-09-06 |website=Mid-Day}}</ref><ref>{{Cite web |date=2026-09-06 |title=Bigg Boss 20: Manoj Tiwari’s daughter Rhiti Tiwari set to enter Salman Khan’s show - Watch promo |url=https://www.india.com/entertainment/tv/bigg-boss-20-manoj-tiwari-daughter-rhiti-tiwari-set-to-enter-salman-khans-show-watch-promo-8517734/ |access-date=2026-09-06 |website=India.com |language=en}}</ref> === ਕਾਸਟਿੰਗ === 25 ਅਗਸਤ 2026 ਨੂੰ, [[ਡਿਜ਼ਨੀ+ ਹੌਟਸਟਾਰ|ਜੀਓ ਹੌਟਸਟਾਰ]] ਅਤੇ ਕਲਰਜ਼ ਟੀਵੀ ਨੇ ਦਰਸ਼ਕਾਂ ਦੀ ਵੋਟਿੰਗ ਪਹਿਲਕਦਮੀ "ਫੈਨਜ਼ ਕਾ ਫੈਸਲਾ" ਦੀ ਮੁੜ-ਵਰਤੋਂ ਦਾ ਐਲਾਨ ਕੀਤਾ ਜੋ ਇਸ ਤੋਂ ਪਹਿਲਾਂ 19ਵੇਂ ਸੀਜ਼ਨ ਵਿੱਚ ਕੀਤਾ ਗਿਆ ਸੀ। ਜੀਓ ਹੌਟਸਟਾਰ ਐਪ ਦੇ ਜ਼ਰੀਏ, ਦਰਸ਼ਕਾਂ ਨੂੰ ਪ੍ਰੀਮੀਅਰ ਤੋਂ ਪਹਿਲਾਂ ਘਰ ਵਿੱਚ ਦਾਖਲ ਹੋਣ ਵਾਲੇ ਦੋ ਸੰਭਾਵਿਤ ਪ੍ਰਤੀਯੋਗੀਆਂ ਵਿੱਚੋਂ ਇੱਕ ਨੂੰ ਵੋਟ ਦੇਣ ਦਾ ਮੌਕਾ ਦਿੱਤਾ ਗਿਆ ਸੀ। ਵੋਟਿੰਗ ਦੀ ਮਿਆਦ 25 ਅਗਸਤ ਤੋਂ 2 ਸਤੰਬਰ 2026 ਤੱਕ ਨਿਰਧਾਰਤ ਕੀਤੀ ਗਈ ਸੀ।<ref>{{Cite web |last=Vaigankar |first=Shukrta |date=2026-08-25 |title=Bigg Boss 20 voting: Rhiya Ahir vs Love Gill - Fans to decide who enters the house |url=https://businessupturn.com/entertainment/television/bigg-boss/bigg-boss-20-voting-rhiya-ahir-vs-love-gill-fans-to-decide-who-enters-the-house/ |access-date=2026-08-25 |website=Business Upturn |language=en-IN}}</ref><ref name="Riya_Ahir">{{Cite news|url=https://timesofindia.indiatimes.com/tv/news/hindi/bigg-boss-20-riya-ahir-viral-girl-who-stopped-police-van-during-neet-protest-to-enter-the-show-fans-to-choose-between-her-and-love-gill/articleshow/133500609.cms|title=Bigg Boss 20: Riya Ahir, viral girl who stopped police van during NEET protest, to enter the show? Fans to choose between her and Love Gill|date=2026-08-25|work=The Times of India|access-date=2026-08-25|issn=0971-8257}}</ref> ਦੋ ਉਮੀਦਵਾਰ [[ਰੀਆ ਅਹੀਰ]] ਅਤੇ [[ਲਵ ਗਿੱਲ]] ਸਨ।<ref>{{Cite web |last=Banerjee |first=Urmimala |date=2026-08-25 |title=‘Bigg Boss 20’: Rhiya Ahir Or Love Gill? Salman Khan Announces That Decision Rests On Audience |url=https://varietyindia.com/bigg-boss-20-rhiya-ahir-or-love-gill-salman-khan-announces-that-decision-rests-on-audience/ |access-date=2026-08-25 |website=Variety India |language=en-US}}</ref><ref>{{Cite web |last=Singh |first=Simran |title=Bigg Boss 20: Salman Khan asks fans to help him, grants them power to CONFIRM a housemate among..., netizens react |url=https://www.dnaindia.com/bollywood/report-bigg-boss-20-salman-khan-asks-fans-to-help-him-grants-them-power-to-confirm-a-housemate-3219173 |access-date=2026-08-25 |website=DNA India |language=en}}</ref> === ਅੱਖ ਵਾਲਾ ਲੋਗੋ === ਸੀਜ਼ਨ ਦੇ ਲੋਗੋ ਵਿੱਚ ਇੱਕ ਬਹੁ-ਰੰਗੀਨ ਜਿਓਮੈਟਰਿਕ ਆਈਰਿਸ (ਜਾਮਨੀ, ਨੀਲੇ, ਲਾਲ, ਸੰਤਰੀ ਅਤੇ ਟੀਲ ਦੇ ਰੰਗਾਂ ਵਿੱਚ) ਦੇ ਨਾਲ ਇੱਕ ਸਟਾਈਲਾਈਜ਼ਡ ਅੱਖ ਹੈ ਜੋ ਕੇਂਦਰ ਵਿੱਚ ਸੁਨਹਿਰੀ ਝਲਕ ਵਿੱਚ ਹੈ। ਇਸ ਦੇ ਨਾਲ ਇੱਕ ਧਾਤੂ ਸੋਨੇ ਦੀ ਰੂਪ ਰੇਖਾ ਅਤੇ ਇੱਕ ਮੇਲ ਖਾਂਦਾ "ਬਿੱਗ ਬੌਸ" ਸ਼ਬਦ ਚਿੰਨ੍ਹ ਹੈ। ਨੈਟਵਰਕ ਦੇ ਅਨੁਸਾਰ, ਡਿਜ਼ਾਇਨ ਦਾ ਉਦੇਸ਼ ਸੀਜ਼ਨ ਦੇ "ਤਥਾਸ-ਤੂ" ਥੀਮ ਨੂੰ ਦਰਸਾਉਣਾ ਹੈ, ਜੋ ਪ੍ਰਗਟਾਵੇ ਅਤੇ ਕਿਸਮਤ ਦਾ ਪ੍ਰਤੀਕ ਹੈ।<ref>{{Cite web |date=2026-07-21 |title=Bigg Boss 20 finally CONFIRMED? Salman Khan returns as makers UNVEIL brand new eye logo |url=https://www.bollywoodlife.com/bigg-boss/bigg-boss-20-finally-confirmed-salman-khan-returns-as-makers-unveil-brand-new-eye-logo-3357930/ |access-date=2026-07-21 |website=Bollywood Life |language=en}}</ref><ref>{{Cite news|url=https://economictimes.indiatimes.com/magazines/panache/bigg-boss-20-announced-salman-khan-returns-as-host-for-new-season-contestants-list-premiere-date-and-where-to-watch-on-ott/articleshow/132550353.cms?from=mdr|title=Bigg Boss 20 announced: Salman Khan returns as host for new season. Contestants list, premiere date, and where to watch on OTT|date=2026-07-22|work=The Economic Times|access-date=2026-07-23|issn=0013-0389}}</ref> === ਪ੍ਰਸਾਰਣ === [[ਬਿੱਗ ਬੌਸ (ਹਿੰਦੀ ਟੀਵੀ ਸੀਰੀਜ਼) ਸੀਜ਼ਨ 19|ਪਿਛਲੇ ਸੀਜ਼ਨ]] ਦੀ ਰਿਲੀਜ਼ ਰਣਨੀਤੀ ਦੇ ਬਾਅਦ, ਸ਼ੋਅ ਡਿਜੀਟਲ ਸਟ੍ਰੀਮਿੰਗ ਨੂੰ ਤਰਜੀਹ ਦਿੰਦਾ ਹੈ, ਰੋਜ਼ਾਨਾ ਐਪੀਸੋਡ ਜਿਓਹੋਟਸਟਾਰ 'ਤੇ ਪਹਿਲਾਂ ਰਾਤ 9 ਵਜੇ (ਭਾਰਤੀ ਸਮੇਂ ਅਨੁਸਾਰ) 'ਤੇ ਪ੍ਰਸਾਰਿਤ ਹੁੰਦੇ ਹਨ। ਇਸ ਤੋਂ ਬਾਅਦ ਕਲਰਜ਼ ਟੀਵੀ 'ਤੇ ਰਾਤ 10:30 (ਭਾਰਤੀ ਸਮੇਂ ਅਨੁਸਾਰ)<ref>{{Cite web |date=2026-08-04 |title=Bigg Boss 20: Salman Khan Show To Premiere On September 6, Bhaijaan Shares Cryptic 'Karan-Arjun' Hint |url=https://www.timesnownews.com/entertainment-news/tv/bigg-boss-20-salman-khan-show-to-premiere-on-september-6-bhaijaan-shares-cryptic-karan-arjun-hint-article-155248063 |access-date=2026-08-04 |website=TimesNow |language=en}}</ref> 'ਤੇ ਪ੍ਰਸਾਰਿਤ ਹੁੰਦੇ ਹਨ। === ਘਰ === ਫਿਲਮ ਸਿਟੀ, ਮੁੰਬਈ ਵਿੱਚ ਸਥਿਤ ''ਬਿੱਗ ਬੌਸ 20'' ਦੇ ਘਰ ਵਿੱਚ ਇੱਕ ਰੰਗੀਨ "ਵੰਡਰਲੈਂਡ" ਥੀਮ ਹੈ ਜੋ ਇੱਕ ਰਾਖਸ਼ਸ ਦੀ ਧਾਰਨਾ ਤੋਂ ਪ੍ਰੇਰਿਤ ਹੈ, ਜਿਸ ਵਿੱਚ ਅਤਿਵਾਦੀ ਕਲਪਨਾ ਅਤੇ ਜਾਨਵਰਾਂ ਤੋਂ ਪ੍ਰੇਰਿਤ ਤੱਤ ਸ਼ਾਮਲ ਹਨ। ਵਰਸ਼ਾ ਜੈਨ ਦੁਆਰਾ ਡਿਜ਼ਾਈਨ ਕੀਤਾ ਗਿਆ ਇਹ ਘਰ ਲਗਭਗ 10,000 ਵਰਗ ਫੁੱਟ ਵਿੱਚ ਫੈਲਿਆ ਹੋਇਆ ਹੈ ਅਤੇ ਇਸ ਵਿੱਚ 104 ਕੈਮਰੇ ਹਨ।<ref>{{Cite web |date=2026-09-03 |title=Bigg Boss 20 house tour: Shark-themed pool, teapot throne and the mystery of Room 20 |url=https://indianexpress.com/article/entertainment/television/bigg-boss-20-house-tour-shark-themed-pool-teapot-throne-and-the-mystery-of-room-20-10861231/ |access-date=2026-09-03 |website=The Indian Express |language=en}}</ref> * ਲਿਵਿੰਗ ਏਰੀਆ: ਇੱਕ ਵੱਡਾ ਕੇਂਦਰੀ ਸੋਫਾ, ਇੱਕ 12-ਸੀਟਰ ਡਾਇਨਿੰਗ ਟੇਬਲ, ਪੈਰਾਸ਼ੂਟ-ਪ੍ਰੇਰਿਤ ਬੈਠਣ ਅਤੇ ਇੱਕ ਗੁਲਾਬੀ ਚਾਹ-ਪਿਆਲੀਨੁਮਾ ਮੁਜੱਸਮਾ ਜਿਸ ਨੂੰ ਸਿੰਘਾਸਣ ਵਜੋਂ ਵਰਤਿਆ ਜਾਂਦਾ ਹੈ।<ref>{{Cite web |title=Bigg Boss 20 House Inside Photos: Salman Khan's Show Gets Colourful Jungle-Themed Makeover With BB Food Truck, Secret Room & More- See PICS |url=https://www.freepressjournal.in/entertainment/bigg-boss-20-house-inside-photos-salman-khans-show-gets-colourful-jungle-themed-makeover-with-bb-food-truck-secret-room-more-see-pics |access-date=2026-09-03 |website=Free Press Journal |language=en}}</ref> * ਰਸੋਈ "ਬੀ. ਬੀ. ਫੂਡ ਟਰੱਕ" ਦੇ ਰੂਪ ਵਿੱਚ ਤਿਆਰ ਕੀਤਾ ਗਿਆ, ਜਿਸ ਵਿੱਚ ਇੱਕ ਭੋਜਨ-ਟਰੱਕ-ਪ੍ਰੇਰਿਤ ਰਸੋਈ ਸੈੱਟਅਪ ਹੈ।<ref>{{Cite web |last=G |first=Vikram |date=2026-09-03 |title=Bigg Boss 20 house first look: Giant teapot couch, BB Food Truck unveiled |url=https://www.newkerala.com/news/a/bigg-boss-20-first-look-giant-teapot-couch-509.htm |access-date=2026-09-03 |website=NewKerala.com |language=en}}</ref> * ਬੈੱਡਰੂਮ: 17 ਬਿਸਤਰੇ, ਜਾਨਵਰਾਂ ਤੋਂ ਪ੍ਰੇਰਿਤ ਸਜਾਵਟ ਦੇ ਨਾਲ ਇੱਕ ਬਿੱਛੂ ਅਤੇ ਗਿਰਗਿਟ, ਮਸ਼ਰੂਮ ਦੇ ਆਕਾਰ ਦੇ ਕੰਧ ਤੱਤ ਦੇ ਨਾਲ ਸ਼ਾਮਲ ਹਨ.<ref>{{Cite web |date=2026-09-03 |title=Bigg Boss 20 House: Whale-Shaped Pool To Gorilla Entrance; Take Sneak-Peek Of Salman Khan Show |url=https://www.timesnownews.com/entertainment-news/tv/bigg-boss-20-house-whale-shaped-pool-to-gorilla-entrance-take-sneak-peek-of-salman-khan-show-photo-gallery-156037878 |access-date=2026-09-03 |website=TimesNow |language=en}}</ref> * ਬਾਥਰੂਮ: ਇੱਕ ਅੱਪਸਾਇਡ-ਡਾਉਨ ਨਿਓਨ-ਗੁਲਾਬੀ ਖਰਗੋਸ਼ ਦੀ ਸਥਾਪਨਾ, ਬੈਠਣ ਵਾਲੇ ਖੇਤਰ ਅਤੇ ਮੁਅੱਤਲ ਚਿੰਪੈਂਜ਼ੀ ਸਜਾਵਟ ਦੀ ਵਿਸ਼ੇਸ਼ਤਾ ਹੈ।<ref>{{Cite web |last=Godboley |first=Adya |date=2026-09-04 |title=Bigg Boss 20 House: Salman Khan’s Show Adds a Whimsical Twist with Two New Mystery Doors |url=https://www.idiva.com/entertainment/tv/bigg-boss-20-house-salman-khan-show-adds-whimsical-twist-two-new-mystery-doors/18098104 |access-date=2026-09-04 |website=iDiva |language=en}}</ref> * ਗਾਰਡਨ/ਆਊਟਡੋਰ ਖੇਤਰਃ ਇੱਕ ਸ਼ਾਰਕ-ਥੀਮ ਵਾਲਾ ਸਵਿਮਿੰਗ ਪੂਲ, ਇੱਕ ਫੁੱਲਦਾਰ ਟੈਪ ਦੀ ਸਥਾਪਨਾ, ਬੈਠਣ ਲਈ ਵਰਤੇ ਜਾਣ ਵਾਲੇ ਸੱਪ ਨਾਲ ਲਪੇਟੇ ਦਰੱਖਤ ਅਤੇ ਵੱਖ-ਵੱਖ ਜਾਨਵਰਾਂ ਦੀਆਂ ਮੂਰਤੀਆਂ ਸ਼ਾਮਲ ਹਨ।<ref name="indiatvnews">{{Cite web |last=Mukhopadhyay |first=Anindita |date=2026-09-03 |title=Bigg Boss 20 house first look out; giant snake in garden, octopus chess and mysterious Room No. 20 |url=https://www.indiatvnews.com/entertainment/tv/bigg-boss-20-house-first-look-out-giant-snake-in-garden-octopus-chess-and-mysterious-room-no-20-salman-khan-2026-09-03-1053224 |access-date=2026-09-03 |website=India TV News |language=en}}</ref> * ਕਮਰਾ 20: ਵੀਹਵੇਂ ਸੀਜ਼ਨ ਲਈ ਇੱਕ ਨਵਾਂ ਕਮਰਾ ਪੇਸ਼ ਕੀਤਾ ਗਿਆ, ਪਿਛਲੇ ਸੀਜ਼ਨ ਤੋਂ ਅਸੈਂਬਲੀ ਰੂਮ ਦੀ ਥਾਂ. ਇਸ ਦੇ ਉਦੇਸ਼ ਨੂੰ ਸ਼ੁਰੂ ਵਿੱਚ ਅਣਐਲਾਨਿਆ ਰੱਖਿਆ ਗਿਆ ਸੀ ਪਰ ਦੂਜੇ ਹਫ਼ਤੇ ਵਿੱਚ ਇਸ ਨੂੰ ਵੀ ਜਨਤਕ ਕਰ ਦਿੱਤਾ ਗਿਆ।<ref>{{Cite web |last=Singh |first=Sardar Sarabjoth |date=2026-09-03 |title=Video tour of Bigg Boss 20 house: Bedroom to grand lawn |url=https://www.siasat.com/video-tour-of-bigg-boss-20-house-bedroom-to-grand-lawn-3535844/ |access-date=2026-09-03 |website=The Siasat Daily |language=en}}</ref> * ਕਮਰਾ 2X: ਇੱਕ ਰਹੱਸਮਈ ਕਮਰੇ ਵਿੱਚ ਦੋ ਵੱਖਰੇ ਆਕਾਰ ਦੇ ਦਰਵਾਜ਼ੇ ਹਨ, ਜਿਸਦਾ ਉਦੇਸ਼ ਸੀਜ਼ਨ ਵਿੱਚ ਕੋਈ ਰੁਮਾਂਚਕ ਮੋੜ ਲਿਆਉਣ ਦੇ ਉਦੇਸ਼ ਵਜੋਂ ਗੁਪਤ ਰੱਖਿਆ ਗਿਆ ਹੈ।<ref name="indiatvnews" /> ਵਧੇਰੇ ਵਿਸ਼ੇਸ਼ਤਾਵਾਂ ਵਿੱਚ ਕਈ ਤਿੰਨ-ਅਯਾਮੀ ਜਾਨਵਰ ਅਤੇ ਕਲਪਨਾ-ਪ੍ਰੇਰਿਤ ਸਥਾਪਨਾਵਾਂ ਸ਼ਾਮਲ ਹਨ, ਜਿਸ ਵਿੱਚ ਬਿੱਗ ਬੌਸ ਦੀ ਨਿਗਰਾਨੀ ਨੂੰ ਦਰਸਾਉਂਦੇ ਅੱਖਾਂ ਦੇ ਰੂਪਾਂ ਦੀ ਵਾਰ-ਵਾਰ ਵਰਤੋਂ ਹੁੰਦੀ ਹੈ।<ref>{{Cite web |date=2026-09-03 |title=Bigg Boss 20 house reveals giant teapot couch and themed food truck |url=https://thenewsmill.com/2026/09/bigg-boss-20-house-reveals-giant-teapot-couch-and-themed-food-truck/ |access-date=2026-09-03 |language=en-US}}</ref> == ਘਰ ਵਿਚਲੇ ਪ੍ਰਤੀਯੋਗੀਆਂ ਦੀ ਸਥਿਤੀ == {| class="wikitable sortable" style="text-align:center; font-size:85%; line-height:25px; width:fit;" ! scope="col" style="background:#D4AF37;" |ਸੰਖਿਆ ! scope="col" style="background:#D4AF37;" |ਪ੍ਰਤੀਯੋਗੀ ! scope="col" style="background:#D4AF37;" |ਦਾਖਲ ਹੋਣ ਦਾ ਦਿਨ ! scope="col" style="background:#D4AF37;" |ਬਾਹਰ ਹੋਣ ਦਾ ਦਿਨ ! scope="col" style="background:#D4AF37;" |ਸਥਿਤੀ |- |1 |ਆਸਿਫ਼ |ਦਿਨ 1 | | |- |2 |ਅਮਨ |ਦਿਨ 1 | | |- |3 |ਅਮਰਪਾਲੀ |ਦਿਨ 1 | | |- |4 |ਅਰਿਸ਼ਫਾ |ਦਿਨ 1 | | |- |5 |ਗੁੱਲੂ |ਦਿਨ 1 | | style="background:#cfc;" |{{Nowrap|''House Captain''}} |- |6 |ਈਸ਼ਾ |ਦਿਨ 1 | | |- |7 |ਕਨਿਕਾ |ਦਿਨ 1 | | |- |8 |ਲਵ |ਦਿਨ 1 | | |- |9 |ਮਾਹੀ |ਦਿਨ 1 | | |- |10 |ਮੈਰੀ |ਦਿਨ 1 | | |- |11 |ਕਾਜ਼ੀ |ਦਿਨ 1 | | |- |12 |ਰੀਤੀ |ਦਿਨ 1 | | |- |13 |ਸਕਾਊਟ |ਦਿਨ 1 | | |- |14 |ਉਦਿਤੀ |ਦਿਨ 1 | | |- |15 |ਯੰਗ ਡੀ. ਐਸ. ਏ. |ਦਿਨ 1 | | |- |16 |ਰੋਹੇਦ |ਦਿਨ 1 |ਦਿਨ 14 | class="table-no" {{Eliminated|Evicted}} |Evicted |} == ਘਰ ਵਿਚਲੇ ਪ੍ਰਤੀਯੋਗੀ == ਹੇਠ ਲਿਖੇ ਘਰ ਦੇ ਮੈਂਬਰ ਸ਼ੋਅ ਦੇ ਪ੍ਰਤੀਯੋਗੀ ਸਨ<ref>{{Cite web |title=Bigg Boss 20 confirmed contestants live updates: Kanika Mann, Asif Khan, Mary Kom and others enter Salman Khan’s reality show |url=https://economictimes.indiatimes.com/magazines/panache/bigg-boss-20-confirmed-contestants-live-updates-kanika-mann-asif-khan-mary-kom-and-others-enter-salman-khans-reality-show/articleshow/133842230.cms?from=mdr |access-date=7 September 2026 |website=The Economic Times}}</ref> === ਸਭ ਤੋਂ ਪਹਿਲਾਂ ਦਾਖਲ ਹੋਣ ਦੇ ਆਧਾਰ 'ਤੇ === * [[ਕਨਿਕਾ ਮਾਨ]]-''ਗੁੱਡਨ ਤੁਮਸੇ ਨਾ ਹੋ ਪਾਏਗਾ'', ਫੀਅਰ ਫੈਕਟਰ ਖਤਰੋਂ ਕੇ ਖਿਲਾਡ਼ੀ 12 ਅਤੇ ''[[ਨਾਗਿਨ (ਟੀਵੀ ਲੜੀ 2015)|ਨਾਗਿਨ 7]]'' ਲਈ ਜਾਣੀ ਜਾਂਦੀ ਅਭਿਨੇਤਰੀ।<ref>{{Cite web |date=6 September 2026 |title=Kanika Mann shares the myth she wants to break by entering Salman Khan’s Bigg Boss 20 |url=https://indianexpress.com/article/entertainment/television/kanika-mann-shares-the-myth-she-wants-to-break-by-entering-bigg-boss-20-10865633/ |access-date=7 September 2026 |website=The Indian Express}}</ref> * ਆਸਿਫ ਖਾਨ-''ਪੰਚਾਇਤ'' ਲਈ ਜਾਣੇ ਜਾਂਦੇ ਅਦਾਕਾਰ।<ref>{{Cite web |date=6 September 2026 |title=Bigg Boss 20 में जा रहे पंचायत के ‘दामाद जी’, मिर्जापुर में भी मचा चुके भौकाल |url=https://www.aajtak.in/entertainment/television/story/salman-khan-bigg-boss-20-panchayat-mirzapur-series-actor-aasif-khan-confirmed-contestant-tmovj-dskc-2637656-2026-09-06 |access-date=7 September 2026 |website=Aaj Tak}}</ref> * [[ਕਾਜ਼ੀ ਤੌਕੀਰ]]-''ਪ੍ਰਸਿੱਧੀ ਗੁਰੂਕੁਲ'' ਲਈ ਜਾਣਿਆ ਜਾਂਦਾ ਗਾਇਕ।<ref>{{Cite web |date=7 September 2026 |title=कौन हैं काजी तौकीर, जिसने अरिजीत सिंह को चटाई थी धूल, ‘बिग बॉस 20’ में आते ही छा गए ‘अफगान जलेबी’ स्टार |url=https://www.indiatv.in/entertainment/tv/who-is-qazi-touqeer-man-who-beat-arijit-singh-afghan-jalebi-star-made-splash-upon-entering-bigg-boss-20-2026-09-07-1241778 |access-date=7 September 2026 |website=India TV}}</ref> * [[ਈਸ਼ਾ ਰਿਖੀ]]-ਰੈਪਰ [[ਬਾਦਸ਼ਾਹ (ਰੈਪਰ)|ਬਾਦਸ਼ਾਹ]] ਦੀ ਅਭਿਨੇਤਰੀ ਅਤੇ ਸਾਬਕਾ ਪਤਨੀ।<ref>{{Cite web |date=6 September 2026 |title=After announcing divorce with Badshah, Isha Rikhi joins Bigg Boss 20: ‘No one can break me’ |url=https://indianexpress.com/article/entertainment/television/isha-rikhi-joins-bigg-boss-20-after-divorce-with-badshah-no-one-can-break-me-10861553/lite/ |access-date=7 September 2026 |website=The Indian Express}}</ref> * ਆਮ੍ਰਪਾਲੀ ਦੂਬੇ-ਅਭਿਨੇਤਰੀ ਮੁੱਖ ਤੌਰ ਤੇ ਭੋਜਪੁਰੀ ਸਿਨੇਮਾ ਵਿੱਚ ਆਪਣੇ ਕੰਮ ਲਈ ਜਾਣੀ ਜਾਂਦੀ ਹੈ।<ref>{{Cite web |last=Tapiawala |first=Shachi |date=7 September 2026 |title=Bigg Boss 20 contestant Amrapali Dubey: All about her rumoured affair with ex-Bigg Boss contestant and Bhojpuri star Nirahua |url=https://www.moneycontrol.com/entertainment/tv/all-about-bigg-boss-20-contestant-amrapali-dubey-her-rumoured-affair-with-ex-bigg-boss-contestant-and-bhojpuri-star-nirahua-article-14023997.html/amp |access-date=7 September 2026 |website=Moneycontrol}}</ref> * ਰੋਹੇਦ ਖਾਨ-ਮਾਡਲ ਅਤੇ ਅਦਾਕਾਰ।<ref>{{Cite web |date=7 September 2026 |title=Bigg Boss 20: Rohed Khan recalls an incident from Tiger Zinda Hai; says ‘I manifested on the film set that one day I would work with Salman Khan’ |url=https://timesofindia.indiatimes.com/tv/news/hindi/bigg-boss-20-rohed-khan-recalls-an-incident-from-tiger-zinda-hai-says-i-manifested-on-the-film-set-that-one-day-i-would-work-with-salman-khan/articleshow/133849070.cms |access-date=7 September 2026 |website=The Times of India}}</ref> * ਲਵ ਗਿੱਲ-ਅਭਿਨੇਤਰੀ ਜੋ [[ਪੰਜਾਬੀ ਸਿਨੇਮਾ]] ਵਿੱਚ ਆਪਣੇ ਕੰਮ ਲਈ ਜਾਣੀ ਜਾਂਦੀ ਹੈ।<ref>{{Cite news|url=https://timesofindia.indiatimes.com/tv/news/hindi/bigg-boss-20-from-karan-aujlas-music-video-debut-to-punjabi-films-all-about-the-reality-show-contestant-love-gill/articleshow/133761206.cms|title=Bigg Boss 20: From Karan Aujla’s music video debut to Punjabi films; all about the reality show contestant Love Gill|last=ETimes.in|date=4 September 2026|work=The Times of India|access-date=7 September 2026}}</ref> * ਯੁੰਗ ਡੀਐਸਏ-ਰੈਪਰ ਆਪਣੇ ਟਰੈਕ "ਯੇਦਾ ਯੁੰਗ" ਲਈ ਜਾਣਿਆ ਜਾਂਦਾ ਹੈ।<ref>{{Cite news|url=https://punemirror.com/city/pune/who-is-yung-dsa-pune-rapper-bigg-boss-20/|title=Who Is Yung DSA? Pune Rapper Bigg Boss 20|work=Pune Mirror|access-date=7 September 2026}}</ref> * [[ਮੈਰੀ ਕੋਮ|ਮੈਰੀ ਕਾਮ]]-ਸੇਵਾਮੁਕਤ ਸ਼ੁਕੀਨ ਮੁੱਕੇਬਾਜ਼ ਅਤੇ ਸਾਬਕਾ ਸੰਸਦ ਮੈਂਬਰ ਉਹ ਮੁੱਕੇਬਾਜ਼ੀ ਵਿੱਚ ਆਪਣੀਆਂ ਪ੍ਰਾਪਤੀਆਂ ਲਈ ਜਾਣੀ ਜਾਂਦੀ ਹੈ, ਜਿਸ ਵਿੱਚ 2012 ਦੇ ਗਰਮੀਆਂ ਦੇ ਓਲੰਪਿਕ ਵਿੱਚ ਕਾਂਸੀ ਦਾ ਤਗਮਾ ਜਿੱਤਣਾ ਸ਼ਾਮਲ ਹੈ।<ref>{{Cite news|url=https://timesofindia.indiatimes.com/tv/news/hindi/bigg-boss-20-from-olympic-glory-to-marriage-controversy-and-separation-from-former-husband-all-about-boxing-legend-mary-kom/articleshow/133824494.cms|title=Bigg Boss 20: From Olympic glory to marriage controversy and separation from former husband; all about boxing legend Mary Kom|date=6 September 2026|work=The Times of India|access-date=7 September 2026}}</ref> * ਤਨਮੇ "ਸਕੂਟਓਪੀ" ਸਿੰਘ-ਈਸਪੋਰਟਸ ਖਿਡਾਰੀ ਅਤੇ ਸਟ੍ਰੀਮਰ।<ref>{{Cite news|url=https://timesofindia.indiatimes.com/tv/news/hindi/bigg-boss-20-from-pubg-mobile-star-to-popular-gaming-creator-and-earning-rs-30-lakhs-a-month-all-about-tanmay-singh-aka-scoutop/articleshow/133862958.cms|title=Bigg Boss 20: From PUBG Mobile star to popular gaming creator and earning Rs 30 lakhs a month; all about Tanmay Singh aka ScoutOP|date=7 September 2026|work=The Times of India|access-date=7 September 2026}}</ref> * ਅਰਿਸ਼ਫਾ ਖਾਨ-ਅਭਿਨੇਤਰੀ ਅਤੇ ਸੋਸ਼ਲ ਮੀਡੀਆ ਪ੍ਰਭਾਵਕ।<ref>{{Cite news|url=https://www.indiatoday.in/entertainment/television/story/who-is-arishfa-khan-influencer-actor-with-29-million-followers-now-on-bigg-boss-20-2988818-2026-09-07|title=Who is Arishfa Khan, influencer-actor with 29 million followers now on Bigg Boss 20?|date=7 September 2026|work=India Today|access-date=7 September 2026}}</ref> * ਕੁਸ਼ਲ "ਗੁੱਲੂ" ਤੰਵਰ-ਰਿਐਲਿਟੀ ਸ਼ੋਅ ਸ਼ਖਸੀਅਤ ਜੋ ''[[ਐਮਟੀਵੀ ਰੋਡੀਸ|ਰੋਡੀਜ਼ XX]]'', ''ਸਪਲਿਟਵਿਲਾ X6'' ਅਤੇ ਮਾਂ ਹੈ ਨਾ ਲਈ ਜਾਣੀ ਜਾਂਦੀ ਹੈ।<ref>{{Cite news|url=https://www.news18.com/movies/television/bigg-boss-20-who-is-kushal-tanwar-aka-gullu-meet-the-two-time-reality-show-winner-ws-kl-10313076.html|title=Bigg Boss 20: Who Is Kushal Tanwar aka Gullu? Meet The Two-Time Reality Show Winner|work=News18|access-date=7 September 2026}}</ref> * ਅਮਨ ਗਾਂਧੀ-ਅਦਾਕਾਰ ''ਭਾਗਿਆ ਲਕਸ਼ਮੀ'' ਅਤੇ ਕਿਊਂਕੀ ਰਿਸ਼ਤੋ ਕੇ ਭੀ ਰੂਪ ਬਦਲੇ ਹੈਂ ਲਈ ਜਾਣਿਆ ਜਾਂਦਾ ਹੈ।<ref>{{Cite news|url=https://indianexpress.com/article/entertainment/television/aman-gandhi-reveals-why-he-had-to-reject-bigg-boss-ott-before-joining-bigg-boss-20-10865259/|title=Aman Gandhi reveals why he had to reject Bigg Boss OTT before joining Bigg Boss 20|date=6 September 2026|work=The Indian Express|access-date=7 September 2026}}</ref> * ਉਦਿਤੀ ਸਿੰਘ-ਅਭਿਨੇਤਰੀ <ref>{{Cite news|url=https://theblunttimes.in/bigg-boss-20-who-is-uditi-singh-actress-and-model-enters-salman-khans-reality-show/71406/|title=Bigg Boss 20: Who is Uditi Singh? Actress and model enters Salman Khan's reality show|work=The Blunt Times|access-date=7 September 2026}}</ref> * ਰਿਤੀ ਤਿਵਾਡ਼ੀ-ਗਾਇਕ, ਗੀਤਕਾਰ ਅਤੇ ''[[ਬਿੱਗ ਬੌਸ (ਹਿੰਦੀ ਟੀਵੀ ਲੜੀ) ਸੀਜ਼ਨ 4|ਬਿੱਗ ਬੌਸ 4]]'' ਦੇ ਪ੍ਰਤੀਯੋਗੀ ਮਨੋਜ ਤਿਵਾਡ਼ੀ ਦੀ ਧੀ।<ref>{{Cite news|url=https://www.indiatoday.in/entertainment/television/story/who-is-rhiti-tiwari-singer-songwriter-and-manoj-tiwaris-daughter-entering-bigg-boss-20-2988261-2026-09-06|title=Who is Rhiti Tiwari, singer-songwriter and Manoj Tiwari's daughter entering BB 20|date=6 September 2026|work=India Today|access-date=7 September 2026}}</ref> * [[ਮਾਹੀ ਵਿਜ]]-ਅਭਿਨੇਤਰੀ ਜੋ '''ਲਗੀ ਤੁਮਸੇ ਲਗਨ''<nowiki/>' ਅਤੇ 'ਸ਼ਹਿਰ-ਹੋਨੇ ਕੋ ਹੈ' ਲਈ ਜਾਣੀ ਜਾਂਦੀ ਹੈ। ਉਹ ''ਝਲਕ ਦਿਖਲਾ ਜਾ 4'', ''ਨੱਚ ਬੱਲੀਏ 5'' ਅਤੇ ''ਖਤਰੋਂ ਕੇ ਖਿਲਾਡ਼ੀ 7'' ਲਈ ਵੀ ਜਾਣੀ ਜਾਂਦੀ ਹੈ, ਅਤੇ ''[[ਬਿੱਗ ਬੌਸ (ਹਿੰਦੀ ਟੀਵੀ ਲੜੀ) ਸੀਜ਼ਨ 15|ਬਿੱਗ ਬੌਸ 15]]'' ਦੇ ਪ੍ਰਤੀਯੋਗੀ ਜੈ ਭਾਨੁਸ਼ਾਲੀ ਦੀ ਸਾਬਕਾ ਪਤਨੀ ਹੈ।<ref>{{Cite news|url=https://www.wionews.com/entertainment/mahhi-vij-enters-bigg-boss-20-a-look-at-the-actor-s-television-journey-personal-life-1788718576182/amp|title=Mahhi Vij enters Bigg Boss 20: A look at the actor's television journey, personal life|work=WION|access-date=7 September 2026}}</ref> == ਦਿਲਚਸਪ ਮੋੜ == === ਪ੍ਰਸ਼ੰਸਕਾਂ ਦਾ ਮਤਾ (ਫੈਨਜ਼ ਕਾ ਫੈਸਲਾ) === [[ਸ਼੍ਰੇਣੀ:ਬਿੱਗ ਬੌਸ (ਹਿੰਦੀ ਟੀਵੀ ਲੜੀ) ਸੀਜ਼ਨ]] igdeqrze0e87t1k9qo7als7i673eitg 846629 846627 2026-09-20T07:54:34Z Gaurav Jhammat 7070 "[[:en:Special:Redirect/revision/1375804196|Bigg Boss (Hindi TV series) season 20]]" ਸਫ਼ੇ ਦਾ ਤਰਜਮਾ ਕਰਕੇ ਬਣਾਇਆ ਗਿਆ 846629 wikitext text/x-wiki '''''''[[ਬਿੱਗ ਬੌਸ (ਹਿੰਦੀ ਟੀਵੀ ਲੜੀ)|ਬਿੱਗ ਬੌਸ]]'' 20''''', ਜਿਸ ਨੂੰ ਬਿੱਗ ਬਾਸ: ਤਥਾਸ-ਤੂ ਵੀ ਕਿਹਾ ਜਾਂਦਾ ਹੈ, ਭਾਰਤੀ [[ਹਿੰਦੀ ਭਾਸ਼ਾ|ਹਿੰਦੀ]] ਭਾਸ਼ਾ ਦੀ ਰਿਐਲਿਟੀ ਟੈਲੀਵਿਜ਼ਨ ਸੀਰੀਜ਼ [[ਬਿੱਗ ਬੌਸ (ਹਿੰਦੀ ਟੀਵੀ ਲੜੀ)|ਬਿੱਗ ਬੌਸ]] ਦਾ ਵੀਹਵਾਂ ਸੀਜ਼ਨ ਹੈ। ਇਸ ਦਾ ਪ੍ਰੀਮੀਅਰ 6 ਸਤੰਬਰ 2026 ਨੂੰ ਕਲਰਜ਼ ਟੀਵੀ ਉੱਤੇ ਹੋਇਆ ਅਤੇ [[ਡਿਜ਼ਨੀ+ ਹੌਟਸਟਾਰ|ਜਿਓ ਹੌਟਸਟਾਰ]] ਉੱਤੇ ਡਿਜੀਟਲ ਤੌਰ ਉੱਤੇ ਸਟ੍ਰੀਮ ਕੀਤਾ ਗਿਆ।<ref>{{Cite web |last=Banerjee |first=Urmimala |date=2026-08-04 |title=Salman Khan Unveils ‘Bigg Boss 20’ Promo Promises Karan Arjun Twist This Season |url=https://varietyindia.com/salman-khan-unveils-bigg-boss-20-promo-promises-karan-arjun-twist-this-season/ |access-date=2026-08-04 |website=Variety India |language=en-US}}</ref> [[ਸਲਮਾਨ ਖਾਨ]] ਲਗਾਤਾਰ ਸਤਾਰ੍ਹਵੇਂ ਸੀਜ਼ਨ ਲਈ ਸ਼ੋਅ ਦੀ ਮੇਜ਼ਬਾਨੀ ਕਰ ਰਹੇ ਹਨ।<ref>{{Cite web |date=2026-07-20 |title=Salman Khan to host Bigg Boss 20 in India with six editions |url=https://thenewsmill.com/2026/07/salman-khan-to-host-bigg-boss-20-as-six-editions-launch-in-september/ |access-date=2026-07-21 |language=en-US}}</ref><ref>{{Cite web |date=2026-08-04 |title=Colors & JioHotstar confirm September launch for 'Bigg Boss 20' |url=https://www.bizasialive.com/colors-jiohotstar-confirm-september-launch-for-bigg-boss-20/ |access-date=2026-08-04 |language=en-GB}}</ref> == ਪ੍ਰੋਡਕਸ਼ਨ (ਨਿਰਮਾਣ) == === ਵਿਕਾਸ ਅਤੇ ਥੀਮ === ਸੀਜ਼ਨ ਦੀ ਟੈਗਲਾਈਨ "ਤਥਾਸ-ਤੂ" ਹੈ, ਜਿਸ ਵਿੱਚ ਇੱਕ "ਵਰਦਾਨ" ਸ਼ਾਮਿਲ ਕੀਤਾ ਗਿਆ ਹੈ ਜੋ ਮੁਕਾਬਲੇਬਾਜ਼ਾਂ ਨੂੰ ਖੇਡ ਵਿੱਚ ਦੂਜਾ ਜੀਵਨਦਾਨ ਭਾਵ ਸ਼ੋਅ ਤੋਂ ਬਾਹਰ ਹੋਣ ਤੋਂ ਬਚਾਅ ਦਾ ਮੌਕਾ ਦਿੰਦਾ ਹੈ। ਇਹ ਸੰਕਲਪ ਅੰਗਰੇਜ਼ੀ ਸ਼ਬਦ "that's two" ਤੋਂ ਬਣਾਇਆ ਗਿਆ ਹੈ।<ref>{{Cite web |last=Mukhopadhyay |first=Anindita |date=2026-08-12 |title=Bigg Boss 20 trailer out; Salman Khan introduces 'Extra Jeevan Daan' and a game with no safe play |url=https://www.indiatvnews.com/entertainment/tv/bigg-boss-20-trailer-out-salman-khan-introduces-extra-jeevan-daan-and-a-game-with-no-safe-play-2026-08-12-1051119 |access-date=2026-08-12 |website=India TV News |language=en}}</ref> === ਪ੍ਰਚਾਰ ਅਤੇ ਰਿਲੀਜ਼ === 20 ਜੁਲਾਈ 2026 ਨੂੰ, ਜਿਓਸਟਾਰ ਨੇ ਐਲਾਨ ਕੀਤਾ ਕਿ ਸਲਮਾਨ ਖਾਨ ਦੁਆਰਾ ਹੋਸਟ ਕੀਤੇ ਗਏ ''''ਬਿੱਗ ਬੌਸ'' ਹਿੰਦੀ'' ਦੇ ਵੀਹਵੇਂ ਸੀਜ਼ਨ ਦਾ ਪ੍ਰੀਮੀਅਰ ਸਤੰਬਰ 2026 ਵਿੱਚ ਕਲਰਜ਼ ਟੀਵੀ ਅਤੇ [[ਡਿਜ਼ਨੀ+ ਹੌਟਸਟਾਰ|ਜੀਓ ਹੌਟਸਟਾਰ]] ਉੱਤੇ ਇੱਕ ਨੈਟਵਰਕ ਪਹਿਲਕਦਮੀ ਦੇ ਹਿੱਸੇ ਵਜੋਂ ਛੇ ਬਿੱਗ ਬੌਸ ਖੇਤਰੀ ਐਡੀਸ਼ਨਾਂ ਨੂੰ ਇੱਕੋ ਸਮੇਂ ਪ੍ਰਸਾਰਿਤ ਕਰਨ ਲਈ ਕੀਤਾ ਜਾਵੇਗਾ।<ref>{{Cite web |last=Livemint |date=2026-07-20 |title=JioStar bets big on Bigg Boss: Salman Khan, Mohanlal, Sourav Ganguly & other mega stars headline six-language expansion |url=https://www.livemint.com/entertainment/jiostar-bets-big-on-bigg-boss-salman-khan-mohanlal-sourav-ganguly-other-mega-stars-headline-six-language-expansion-11784549282474.html |access-date=2026-07-21 |website=mint |language=en}}</ref><ref>{{Cite web |title=MSN |url=https://www.msn.com/en-in/news/insight/bigg-boss-20-reveals-new-logo-as-six-editions-set-for-launch/gm-GM8AB0AB92?gemSnapshotKey=GM8AB0AB92-snapshot-3&uxmode=ruby |access-date=2026-07-23 |website=www.msn.com}}</ref> ਸ਼ੋਅ ਦੀ ਅਧਿਕਾਰਤ ਪਹਿਲੀ ਝਲਕ ਅਤੇ ਲੋਗੋ 21 ਜੁਲਾਈ 2026 ਨੂੰ ਜਾਰੀ ਕੀਤਾ ਗਿਆ ਸੀ।<ref>{{Cite news|url=https://timesofindia.indiatimes.com/tv/news/hindi/bigg-boss-20-salman-khan-hosted-bb-hindi-returns-with-an-all-new-eye-for-its-milestone-20th-season/articleshow/132536352.cms|title=Bigg Boss 20: Salman Khan hosted BB Hindi returns with an all-new eye logo for its milestone 20th season|date=2026-07-21|work=The Times of India|access-date=2026-07-21|issn=0971-8257}}</ref><ref>{{Cite web |date=2026-07-21 |title=First look of 'Bigg Boss 20' logo unveiled |url=https://www.bizasialive.com/first-look-of-bigg-boss-20-logo-unveiled/ |access-date=2026-07-22 |language=en-GB}}</ref> ਇਸ ਤੋਂ ਬਾਅਦ ਅਗਸਤ 2026 ਦੇ ਸ਼ੁਰੂ ਵਿੱਚ ਜਾਰੀ ਕੀਤੇ ਗਏ ਟੀਜ਼ਰਾਂ ਦੀ ਇੱਕ ਲੜੀ ਜਾਰੀ ਕੀਤੀ ਗਈ, ਜਿਸ ਨੇ 6 ਸਤੰਬਰ 2026 ਦੀ ਪ੍ਰੀਮੀਅਰ ਮਿਤੀ ਦੀ ਪੁਸ਼ਟੀ ਕੀਤੀ ਅਤੇ ਸੀਜ਼ਨ ਦੇ "ਤਥਾਸ-ਤੂ" ਥੀਮ ਦੀ ਸ਼ੁਰੂਆਤ ਕੀਤੀ।<ref>{{Cite web |title=Bigg Boss 20 Promo: सलमान खान की घोड़े संग एंट्री, इस बार 'करण अर्जुन' वाला ट्विस्ट, रिलीज डेट का भी ऐलान |url=https://navbharattimes.indiatimes.com/tv/bigg-boss/bigg-boss-20-official-promo-out-salman-khan-reveals-karan-arjun-twist-in-the-game-premiere-date-6-september/articleshow/132851454.cms |access-date=2026-08-04 |website=Navbharat Times |language=hi}}</ref><ref>{{Cite web |date=2026-08-04 |title=Bigg Boss 20 teaser: Salman Khan returns as host, hints at a Karan-Arjun angle, ‘ek se bhale do’ |url=https://indianexpress.com/article/entertainment/television/bigg-boss-20-teaser-salman-khan-returns-as-host-hints-at-a-karan-arjun-angle-ek-se-bhale-do-10817085/ |access-date=2026-08-04 |website=The Indian Express |language=en}}</ref><ref>{{Cite web |title=Bigg Boss 20: New Arena twist sparks 'favouritism' debate among fans |url=https://www.mid-day.com/entertainment/television-news/article/bigg-boss-20-new-arena-twist-sparks-favouritism-debate-among-fans-23643515 |access-date=2026-08-07 |website=Mid-Day}}</ref><ref>{{Cite web |last=Jhunjhunwala |first=Sanchita |date=2026-08-06 |title=Bigg Boss 20 Teaser: Salman Khan Drops Another Hint As He Goes ‘Tathas-Two’ |url=https://www.idiva.com/entertainment/tv/bigg-boss-20-teaser-salman-khan-drops-another-hint-as-he-goes-tathas-two/18097778 |access-date=2026-08-07 |website=iDiva |language=en}}</ref> ਗੇਮਪਲੇ ਮਕੈਨਿਕਸ ਉੱਤੇ ਵੱਧ ਚਾਨਣਾ ਪਾਉਣ ਵਾਲਾ ਇੱਕ ਪੂਰੀ-ਲੰਬਾਈ ਦਾ ਟ੍ਰੇਲਰ 12 ਅਗਸਤ 2026 ਨੂੰ ਜਾਰੀ ਕੀਤਾ ਗਿਆ ਸੀ।<ref>{{Cite web |last=Yadav |first=Monica |date=2026-08-12 |title=Bigg Boss 20 trailer sees Salman Khan bringing ‘extra jeevan daan’ twist: ‘It isn't as straightforward as it sounds’ |url=https://www.hindustantimes.com/entertainment/tv/bigg-boss-20-trailer-sees-salman-khan-bringing-extra-jeevan-daan-twist-bigg-boss-colors-jiohotstar-101786517783960.html |access-date=2026-08-12 |website=Hindustan Times |language=en}}</ref><ref>{{Cite web |last=Mukherjee |first=Akankshya |date=2026-08-12 |title=Bigg Boss 20 Trailer Out! Salman Khan Unveils New Season's Biggest Twist Where Every Player Gets An Extra Life- Watch |url=https://www.bollywoodbubble.com/tv/bigg-boss-20-trailer-out-salman-khan-unveils-new-season-biggest-twist-where-every-player-gets-an-extra-life-watch/ |access-date=2026-08-12 |website=Bollywood Bubble |language=en-US}}</ref> 4 ਸਤੰਬਰ 2026 ਨੂੰ, [[ਡਿਜ਼ਨੀ+ ਹੌਟਸਟਾਰ|ਜਿਓਹੋਟਸਟਾਰ]] ਅਤੇ ਕਲਰਜ਼ ਟੀਵੀ ਨੇ ਪ੍ਰਮੋਸ਼ਨਲ ਕਲਿੱਪ ਜਾਰੀ ਕੀਤੇ ਜਿਸ ਵਿੱਚ ਪੁਸ਼ਟੀ ਕੀਤੀ ਪ੍ਰਤੀਯੋਗੀ [[ਈਸ਼ਾ ਰਿਖੀ]] ਅਤੇ [[ਕਨਿਕਾ ਮਾਨ]] ਸ਼ਾਮਿਲ ਸਨ।<ref>{{Cite news|url=https://timesofindia.indiatimes.com/tv/news/hindi/bigg-boss-20-promo-kanika-mann-wins-hearts-with-her-performance-new-promo-sparks-buzz-ahead-of-premiere/articleshow/133796817.cms|title=Bigg Boss 20 promo: Kanika Mann wins hearts with her performance? New Promo sparks buzz ahead of premiere|date=2026-09-05|work=The Times of India|access-date=2026-09-06|issn=0971-8257}}</ref><ref>{{Cite web |last=Jhunjhunwala |first=Sanchita |date=2026-09-05 |title=Bigg Boss 20: Did Badshah’s Ex-Wife Isha Rikhi Break Down In New Promo? |url=https://www.idiva.com/entertainment/tv/salman-khan-bigg-boss-20-did-badshah-ex-wife-isha-rikhi-break-down-in-new-promo/18098112 |access-date=2026-09-06 |website=iDiva |language=en}}</ref> 5 ਸਤੰਬਰ 2026 ਨੂੰ, ਰੈਪਰ ਯੰਗ ਡੀਐਸਏ ਨੂੰ ਫ਼ੀਚਰ ਕਰਦਾ ਇੱਕ ਟੀਜ਼ਰ ਜਾਰੀ ਕੀਤਾ ਗਿਆ ਸੀ, ਜਿਸ ਵਿੱਚ ਉਸਨੇ ਆਪਣਾ ਗੀਤ ''ਯੇਦਾ ਯੁੰਗ'' ਪੇਸ਼ ਕੀਤਾ ਸੀ।<ref>{{Cite web |title=Instagram |url=https://www.instagram.com/reel/Dc5Us4Qqdjx/?stkn=MTd1a2NoNGwycXd5Nw== |access-date=2026-09-06 |website=www.instagram.com}}</ref> ਉਸੇ ਦਿਨ, ਅਦਾਕਾਰ-ਸਿਆਸਤਦਾਨ ਮਨੋਜ ਤਿਵਾੜੀ ਆਪਣੀ ਧੀ ਰਿਤੀ ਤਿਵਾੜੀ ਨਾਲ ਇੱਕ ਪ੍ਰਮੋਸ਼ਨਲ ਹਿੱਸੇ ਵਿੱਚ ਉਸ ਨੂੰ ਇੱਕ ਪ੍ਰਤੀਯੋਗੀ ਵਜੋਂ ਪੇਸ਼ ਕਰਨ ਲਈ ਦਿਖਾਈ ਦਿੱਤੇ।<ref>{{Cite web |title=Bigg Boss 20: Salman Khan recreates Manoj Tiwari’s viral baap meme with his daughter |url=https://www.mid-day.com/entertainment/television-news/article/bigg-boss-20-salman-khan-recreates-manoj-tiwaris-viral-baap-meme-with-his-daughter-23648609 |access-date=2026-09-06 |website=Mid-Day}}</ref><ref>{{Cite web |date=2026-09-06 |title=Bigg Boss 20: Manoj Tiwari’s daughter Rhiti Tiwari set to enter Salman Khan’s show - Watch promo |url=https://www.india.com/entertainment/tv/bigg-boss-20-manoj-tiwari-daughter-rhiti-tiwari-set-to-enter-salman-khans-show-watch-promo-8517734/ |access-date=2026-09-06 |website=India.com |language=en}}</ref> === ਕਾਸਟਿੰਗ === 25 ਅਗਸਤ 2026 ਨੂੰ, [[ਡਿਜ਼ਨੀ+ ਹੌਟਸਟਾਰ|ਜੀਓ ਹੌਟਸਟਾਰ]] ਅਤੇ ਕਲਰਜ਼ ਟੀਵੀ ਨੇ ਦਰਸ਼ਕਾਂ ਦੀ ਵੋਟਿੰਗ ਪਹਿਲਕਦਮੀ "ਫੈਨਜ਼ ਕਾ ਫੈਸਲਾ" ਦੀ ਮੁੜ-ਵਰਤੋਂ ਦਾ ਐਲਾਨ ਕੀਤਾ ਜੋ ਇਸ ਤੋਂ ਪਹਿਲਾਂ 19ਵੇਂ ਸੀਜ਼ਨ ਵਿੱਚ ਕੀਤਾ ਗਿਆ ਸੀ। ਜੀਓ ਹੌਟਸਟਾਰ ਐਪ ਦੇ ਜ਼ਰੀਏ, ਦਰਸ਼ਕਾਂ ਨੂੰ ਪ੍ਰੀਮੀਅਰ ਤੋਂ ਪਹਿਲਾਂ ਘਰ ਵਿੱਚ ਦਾਖਲ ਹੋਣ ਵਾਲੇ ਦੋ ਸੰਭਾਵਿਤ ਪ੍ਰਤੀਯੋਗੀਆਂ ਵਿੱਚੋਂ ਇੱਕ ਨੂੰ ਵੋਟ ਦੇਣ ਦਾ ਮੌਕਾ ਦਿੱਤਾ ਗਿਆ ਸੀ। ਵੋਟਿੰਗ ਦੀ ਮਿਆਦ 25 ਅਗਸਤ ਤੋਂ 2 ਸਤੰਬਰ 2026 ਤੱਕ ਨਿਰਧਾਰਤ ਕੀਤੀ ਗਈ ਸੀ।<ref>{{Cite web |last=Vaigankar |first=Shukrta |date=2026-08-25 |title=Bigg Boss 20 voting: Rhiya Ahir vs Love Gill - Fans to decide who enters the house |url=https://businessupturn.com/entertainment/television/bigg-boss/bigg-boss-20-voting-rhiya-ahir-vs-love-gill-fans-to-decide-who-enters-the-house/ |access-date=2026-08-25 |website=Business Upturn |language=en-IN}}</ref><ref name="Riya_Ahir">{{Cite news|url=https://timesofindia.indiatimes.com/tv/news/hindi/bigg-boss-20-riya-ahir-viral-girl-who-stopped-police-van-during-neet-protest-to-enter-the-show-fans-to-choose-between-her-and-love-gill/articleshow/133500609.cms|title=Bigg Boss 20: Riya Ahir, viral girl who stopped police van during NEET protest, to enter the show? Fans to choose between her and Love Gill|date=2026-08-25|work=The Times of India|access-date=2026-08-25|issn=0971-8257}}</ref> ਦੋ ਉਮੀਦਵਾਰ [[ਰੀਆ ਅਹੀਰ]] ਅਤੇ [[ਲਵ ਗਿੱਲ]] ਸਨ।<ref>{{Cite web |last=Banerjee |first=Urmimala |date=2026-08-25 |title=‘Bigg Boss 20’: Rhiya Ahir Or Love Gill? Salman Khan Announces That Decision Rests On Audience |url=https://varietyindia.com/bigg-boss-20-rhiya-ahir-or-love-gill-salman-khan-announces-that-decision-rests-on-audience/ |access-date=2026-08-25 |website=Variety India |language=en-US}}</ref><ref>{{Cite web |last=Singh |first=Simran |title=Bigg Boss 20: Salman Khan asks fans to help him, grants them power to CONFIRM a housemate among..., netizens react |url=https://www.dnaindia.com/bollywood/report-bigg-boss-20-salman-khan-asks-fans-to-help-him-grants-them-power-to-confirm-a-housemate-3219173 |access-date=2026-08-25 |website=DNA India |language=en}}</ref> === ਅੱਖ ਵਾਲਾ ਲੋਗੋ === ਸੀਜ਼ਨ ਦੇ ਲੋਗੋ ਵਿੱਚ ਇੱਕ ਬਹੁ-ਰੰਗੀਨ ਜਿਓਮੈਟਰਿਕ ਆਈਰਿਸ (ਜਾਮਨੀ, ਨੀਲੇ, ਲਾਲ, ਸੰਤਰੀ ਅਤੇ ਟੀਲ ਦੇ ਰੰਗਾਂ ਵਿੱਚ) ਦੇ ਨਾਲ ਇੱਕ ਸਟਾਈਲਾਈਜ਼ਡ ਅੱਖ ਹੈ ਜੋ ਕੇਂਦਰ ਵਿੱਚ ਸੁਨਹਿਰੀ ਝਲਕ ਵਿੱਚ ਹੈ। ਇਸ ਦੇ ਨਾਲ ਇੱਕ ਧਾਤੂ ਸੋਨੇ ਦੀ ਰੂਪ ਰੇਖਾ ਅਤੇ ਇੱਕ ਮੇਲ ਖਾਂਦਾ "ਬਿੱਗ ਬੌਸ" ਸ਼ਬਦ ਚਿੰਨ੍ਹ ਹੈ। ਨੈਟਵਰਕ ਦੇ ਅਨੁਸਾਰ, ਡਿਜ਼ਾਇਨ ਦਾ ਉਦੇਸ਼ ਸੀਜ਼ਨ ਦੇ "ਤਥਾਸ-ਤੂ" ਥੀਮ ਨੂੰ ਦਰਸਾਉਣਾ ਹੈ, ਜੋ ਪ੍ਰਗਟਾਵੇ ਅਤੇ ਕਿਸਮਤ ਦਾ ਪ੍ਰਤੀਕ ਹੈ।<ref>{{Cite web |date=2026-07-21 |title=Bigg Boss 20 finally CONFIRMED? Salman Khan returns as makers UNVEIL brand new eye logo |url=https://www.bollywoodlife.com/bigg-boss/bigg-boss-20-finally-confirmed-salman-khan-returns-as-makers-unveil-brand-new-eye-logo-3357930/ |access-date=2026-07-21 |website=Bollywood Life |language=en}}</ref><ref>{{Cite news|url=https://economictimes.indiatimes.com/magazines/panache/bigg-boss-20-announced-salman-khan-returns-as-host-for-new-season-contestants-list-premiere-date-and-where-to-watch-on-ott/articleshow/132550353.cms?from=mdr|title=Bigg Boss 20 announced: Salman Khan returns as host for new season. Contestants list, premiere date, and where to watch on OTT|date=2026-07-22|work=The Economic Times|access-date=2026-07-23|issn=0013-0389}}</ref> === ਪ੍ਰਸਾਰਣ === [[ਬਿੱਗ ਬੌਸ (ਹਿੰਦੀ ਟੀਵੀ ਸੀਰੀਜ਼) ਸੀਜ਼ਨ 19|ਪਿਛਲੇ ਸੀਜ਼ਨ]] ਦੀ ਰਿਲੀਜ਼ ਰਣਨੀਤੀ ਦੇ ਬਾਅਦ, ਸ਼ੋਅ ਡਿਜੀਟਲ ਸਟ੍ਰੀਮਿੰਗ ਨੂੰ ਤਰਜੀਹ ਦਿੰਦਾ ਹੈ, ਰੋਜ਼ਾਨਾ ਐਪੀਸੋਡ ਜਿਓਹੋਟਸਟਾਰ 'ਤੇ ਪਹਿਲਾਂ ਰਾਤ 9 ਵਜੇ (ਭਾਰਤੀ ਸਮੇਂ ਅਨੁਸਾਰ) 'ਤੇ ਪ੍ਰਸਾਰਿਤ ਹੁੰਦੇ ਹਨ। ਇਸ ਤੋਂ ਬਾਅਦ ਕਲਰਜ਼ ਟੀਵੀ 'ਤੇ ਰਾਤ 10:30 (ਭਾਰਤੀ ਸਮੇਂ ਅਨੁਸਾਰ)<ref>{{Cite web |date=2026-08-04 |title=Bigg Boss 20: Salman Khan Show To Premiere On September 6, Bhaijaan Shares Cryptic 'Karan-Arjun' Hint |url=https://www.timesnownews.com/entertainment-news/tv/bigg-boss-20-salman-khan-show-to-premiere-on-september-6-bhaijaan-shares-cryptic-karan-arjun-hint-article-155248063 |access-date=2026-08-04 |website=TimesNow |language=en}}</ref> 'ਤੇ ਪ੍ਰਸਾਰਿਤ ਹੁੰਦੇ ਹਨ। === ਘਰ === ਫਿਲਮ ਸਿਟੀ, ਮੁੰਬਈ ਵਿੱਚ ਸਥਿਤ ''ਬਿੱਗ ਬੌਸ 20'' ਦੇ ਘਰ ਵਿੱਚ ਇੱਕ ਰੰਗੀਨ "ਵੰਡਰਲੈਂਡ" ਥੀਮ ਹੈ ਜੋ ਇੱਕ ਰਾਖਸ਼ਸ ਦੀ ਧਾਰਨਾ ਤੋਂ ਪ੍ਰੇਰਿਤ ਹੈ, ਜਿਸ ਵਿੱਚ ਅਤਿਵਾਦੀ ਕਲਪਨਾ ਅਤੇ ਜਾਨਵਰਾਂ ਤੋਂ ਪ੍ਰੇਰਿਤ ਤੱਤ ਸ਼ਾਮਲ ਹਨ। ਵਰਸ਼ਾ ਜੈਨ ਦੁਆਰਾ ਡਿਜ਼ਾਈਨ ਕੀਤਾ ਗਿਆ ਇਹ ਘਰ ਲਗਭਗ 10,000 ਵਰਗ ਫੁੱਟ ਵਿੱਚ ਫੈਲਿਆ ਹੋਇਆ ਹੈ ਅਤੇ ਇਸ ਵਿੱਚ 104 ਕੈਮਰੇ ਹਨ।<ref>{{Cite web |date=2026-09-03 |title=Bigg Boss 20 house tour: Shark-themed pool, teapot throne and the mystery of Room 20 |url=https://indianexpress.com/article/entertainment/television/bigg-boss-20-house-tour-shark-themed-pool-teapot-throne-and-the-mystery-of-room-20-10861231/ |access-date=2026-09-03 |website=The Indian Express |language=en}}</ref> * ਲਿਵਿੰਗ ਏਰੀਆ: ਇੱਕ ਵੱਡਾ ਕੇਂਦਰੀ ਸੋਫਾ, ਇੱਕ 12-ਸੀਟਰ ਡਾਇਨਿੰਗ ਟੇਬਲ, ਪੈਰਾਸ਼ੂਟ-ਪ੍ਰੇਰਿਤ ਬੈਠਣ ਅਤੇ ਇੱਕ ਗੁਲਾਬੀ ਚਾਹ-ਪਿਆਲੀਨੁਮਾ ਮੁਜੱਸਮਾ ਜਿਸ ਨੂੰ ਸਿੰਘਾਸਣ ਵਜੋਂ ਵਰਤਿਆ ਜਾਂਦਾ ਹੈ।<ref>{{Cite web |title=Bigg Boss 20 House Inside Photos: Salman Khan's Show Gets Colourful Jungle-Themed Makeover With BB Food Truck, Secret Room & More- See PICS |url=https://www.freepressjournal.in/entertainment/bigg-boss-20-house-inside-photos-salman-khans-show-gets-colourful-jungle-themed-makeover-with-bb-food-truck-secret-room-more-see-pics |access-date=2026-09-03 |website=Free Press Journal |language=en}}</ref> * ਰਸੋਈ "ਬੀ. ਬੀ. ਫੂਡ ਟਰੱਕ" ਦੇ ਰੂਪ ਵਿੱਚ ਤਿਆਰ ਕੀਤਾ ਗਿਆ, ਜਿਸ ਵਿੱਚ ਇੱਕ ਭੋਜਨ-ਟਰੱਕ-ਪ੍ਰੇਰਿਤ ਰਸੋਈ ਸੈੱਟਅਪ ਹੈ।<ref>{{Cite web |last=G |first=Vikram |date=2026-09-03 |title=Bigg Boss 20 house first look: Giant teapot couch, BB Food Truck unveiled |url=https://www.newkerala.com/news/a/bigg-boss-20-first-look-giant-teapot-couch-509.htm |access-date=2026-09-03 |website=NewKerala.com |language=en}}</ref> * ਬੈੱਡਰੂਮ: 17 ਬਿਸਤਰੇ, ਜਾਨਵਰਾਂ ਤੋਂ ਪ੍ਰੇਰਿਤ ਸਜਾਵਟ ਦੇ ਨਾਲ ਇੱਕ ਬਿੱਛੂ ਅਤੇ ਗਿਰਗਿਟ, ਮਸ਼ਰੂਮ ਦੇ ਆਕਾਰ ਦੇ ਕੰਧ ਤੱਤ ਦੇ ਨਾਲ ਸ਼ਾਮਲ ਹਨ.<ref>{{Cite web |date=2026-09-03 |title=Bigg Boss 20 House: Whale-Shaped Pool To Gorilla Entrance; Take Sneak-Peek Of Salman Khan Show |url=https://www.timesnownews.com/entertainment-news/tv/bigg-boss-20-house-whale-shaped-pool-to-gorilla-entrance-take-sneak-peek-of-salman-khan-show-photo-gallery-156037878 |access-date=2026-09-03 |website=TimesNow |language=en}}</ref> * ਬਾਥਰੂਮ: ਇੱਕ ਅੱਪਸਾਇਡ-ਡਾਉਨ ਨਿਓਨ-ਗੁਲਾਬੀ ਖਰਗੋਸ਼ ਦੀ ਸਥਾਪਨਾ, ਬੈਠਣ ਵਾਲੇ ਖੇਤਰ ਅਤੇ ਮੁਅੱਤਲ ਚਿੰਪੈਂਜ਼ੀ ਸਜਾਵਟ ਦੀ ਵਿਸ਼ੇਸ਼ਤਾ ਹੈ।<ref>{{Cite web |last=Godboley |first=Adya |date=2026-09-04 |title=Bigg Boss 20 House: Salman Khan’s Show Adds a Whimsical Twist with Two New Mystery Doors |url=https://www.idiva.com/entertainment/tv/bigg-boss-20-house-salman-khan-show-adds-whimsical-twist-two-new-mystery-doors/18098104 |access-date=2026-09-04 |website=iDiva |language=en}}</ref> * ਗਾਰਡਨ/ਆਊਟਡੋਰ ਖੇਤਰਃ ਇੱਕ ਸ਼ਾਰਕ-ਥੀਮ ਵਾਲਾ ਸਵਿਮਿੰਗ ਪੂਲ, ਇੱਕ ਫੁੱਲਦਾਰ ਟੈਪ ਦੀ ਸਥਾਪਨਾ, ਬੈਠਣ ਲਈ ਵਰਤੇ ਜਾਣ ਵਾਲੇ ਸੱਪ ਨਾਲ ਲਪੇਟੇ ਦਰੱਖਤ ਅਤੇ ਵੱਖ-ਵੱਖ ਜਾਨਵਰਾਂ ਦੀਆਂ ਮੂਰਤੀਆਂ ਸ਼ਾਮਲ ਹਨ।<ref name="indiatvnews">{{Cite web |last=Mukhopadhyay |first=Anindita |date=2026-09-03 |title=Bigg Boss 20 house first look out; giant snake in garden, octopus chess and mysterious Room No. 20 |url=https://www.indiatvnews.com/entertainment/tv/bigg-boss-20-house-first-look-out-giant-snake-in-garden-octopus-chess-and-mysterious-room-no-20-salman-khan-2026-09-03-1053224 |access-date=2026-09-03 |website=India TV News |language=en}}</ref> * ਕਮਰਾ 20: ਵੀਹਵੇਂ ਸੀਜ਼ਨ ਲਈ ਇੱਕ ਨਵਾਂ ਕਮਰਾ ਪੇਸ਼ ਕੀਤਾ ਗਿਆ, ਪਿਛਲੇ ਸੀਜ਼ਨ ਤੋਂ ਅਸੈਂਬਲੀ ਰੂਮ ਦੀ ਥਾਂ. ਇਸ ਦੇ ਉਦੇਸ਼ ਨੂੰ ਸ਼ੁਰੂ ਵਿੱਚ ਅਣਐਲਾਨਿਆ ਰੱਖਿਆ ਗਿਆ ਸੀ ਪਰ ਦੂਜੇ ਹਫ਼ਤੇ ਵਿੱਚ ਇਸ ਨੂੰ ਵੀ ਜਨਤਕ ਕਰ ਦਿੱਤਾ ਗਿਆ।<ref>{{Cite web |last=Singh |first=Sardar Sarabjoth |date=2026-09-03 |title=Video tour of Bigg Boss 20 house: Bedroom to grand lawn |url=https://www.siasat.com/video-tour-of-bigg-boss-20-house-bedroom-to-grand-lawn-3535844/ |access-date=2026-09-03 |website=The Siasat Daily |language=en}}</ref> * ਕਮਰਾ 2X: ਇੱਕ ਰਹੱਸਮਈ ਕਮਰੇ ਵਿੱਚ ਦੋ ਵੱਖਰੇ ਆਕਾਰ ਦੇ ਦਰਵਾਜ਼ੇ ਹਨ, ਜਿਸਦਾ ਉਦੇਸ਼ ਸੀਜ਼ਨ ਵਿੱਚ ਕੋਈ ਰੁਮਾਂਚਕ ਮੋੜ ਲਿਆਉਣ ਦੇ ਉਦੇਸ਼ ਵਜੋਂ ਗੁਪਤ ਰੱਖਿਆ ਗਿਆ ਹੈ।<ref name="indiatvnews" /> ਵਧੇਰੇ ਵਿਸ਼ੇਸ਼ਤਾਵਾਂ ਵਿੱਚ ਕਈ ਤਿੰਨ-ਅਯਾਮੀ ਜਾਨਵਰ ਅਤੇ ਕਲਪਨਾ-ਪ੍ਰੇਰਿਤ ਸਥਾਪਨਾਵਾਂ ਸ਼ਾਮਲ ਹਨ, ਜਿਸ ਵਿੱਚ ਬਿੱਗ ਬੌਸ ਦੀ ਨਿਗਰਾਨੀ ਨੂੰ ਦਰਸਾਉਂਦੇ ਅੱਖਾਂ ਦੇ ਰੂਪਾਂ ਦੀ ਵਾਰ-ਵਾਰ ਵਰਤੋਂ ਹੁੰਦੀ ਹੈ।<ref>{{Cite web |date=2026-09-03 |title=Bigg Boss 20 house reveals giant teapot couch and themed food truck |url=https://thenewsmill.com/2026/09/bigg-boss-20-house-reveals-giant-teapot-couch-and-themed-food-truck/ |access-date=2026-09-03 |language=en-US}}</ref> == ਘਰ ਵਿਚਲੇ ਪ੍ਰਤੀਯੋਗੀਆਂ ਦੀ ਸਥਿਤੀ == {| class="wikitable sortable" style="text-align:center; font-size:85%; line-height:25px; width:fit;" ! scope="col" style="background:#D4AF37;" |ਸੰਖਿਆ ! scope="col" style="background:#D4AF37;" |ਪ੍ਰਤੀਯੋਗੀ ! scope="col" style="background:#D4AF37;" |ਦਾਖਲ ਹੋਣ ਦਾ ਦਿਨ ! scope="col" style="background:#D4AF37;" |ਬਾਹਰ ਹੋਣ ਦਾ ਦਿਨ ! scope="col" style="background:#D4AF37;" |ਸਥਿਤੀ |- |1 |ਆਸਿਫ਼ |ਦਿਨ 1 | | |- |2 |ਅਮਨ |ਦਿਨ 1 | | |- |3 |ਅਮਰਪਾਲੀ |ਦਿਨ 1 | | |- |4 |ਅਰਿਸ਼ਫਾ |ਦਿਨ 1 | | |- |5 |ਗੁੱਲੂ |ਦਿਨ 1 | | style="background:#cfc;" |{{Nowrap|''House Captain''}} |- |6 |ਈਸ਼ਾ |ਦਿਨ 1 | | |- |7 |ਕਨਿਕਾ |ਦਿਨ 1 | | |- |8 |ਲਵ |ਦਿਨ 1 | | |- |9 |ਮਾਹੀ |ਦਿਨ 1 | | |- |10 |ਮੈਰੀ |ਦਿਨ 1 | | |- |11 |ਕਾਜ਼ੀ |ਦਿਨ 1 | | |- |12 |ਰੀਤੀ |ਦਿਨ 1 | | |- |13 |ਸਕਾਊਟ |ਦਿਨ 1 | | |- |14 |ਉਦਿਤੀ |ਦਿਨ 1 | | |- |15 |ਯੰਗ ਡੀ. ਐਸ. ਏ. |ਦਿਨ 1 | | |- |16 |ਰੋਹੇਦ |ਦਿਨ 1 |ਦਿਨ 14 | class="table-no" {{Eliminated|Evicted}} |Evicted |} == ਘਰ ਵਿਚਲੇ ਪ੍ਰਤੀਯੋਗੀ == ਹੇਠ ਲਿਖੇ ਘਰ ਦੇ ਮੈਂਬਰ ਸ਼ੋਅ ਦੇ ਪ੍ਰਤੀਯੋਗੀ ਸਨ<ref>{{Cite web |title=Bigg Boss 20 confirmed contestants live updates: Kanika Mann, Asif Khan, Mary Kom and others enter Salman Khan’s reality show |url=https://economictimes.indiatimes.com/magazines/panache/bigg-boss-20-confirmed-contestants-live-updates-kanika-mann-asif-khan-mary-kom-and-others-enter-salman-khans-reality-show/articleshow/133842230.cms?from=mdr |access-date=7 September 2026 |website=The Economic Times}}</ref> === ਸਭ ਤੋਂ ਪਹਿਲਾਂ ਦਾਖਲ ਹੋਣ ਦੇ ਆਧਾਰ 'ਤੇ === * [[ਕਨਿਕਾ ਮਾਨ]]-''ਗੁੱਡਨ ਤੁਮਸੇ ਨਾ ਹੋ ਪਾਏਗਾ'', ਫੀਅਰ ਫੈਕਟਰ ਖਤਰੋਂ ਕੇ ਖਿਲਾਡ਼ੀ 12 ਅਤੇ ''[[ਨਾਗਿਨ (ਟੀਵੀ ਲੜੀ 2015)|ਨਾਗਿਨ 7]]'' ਲਈ ਜਾਣੀ ਜਾਂਦੀ ਅਭਿਨੇਤਰੀ।<ref>{{Cite web |date=6 September 2026 |title=Kanika Mann shares the myth she wants to break by entering Salman Khan’s Bigg Boss 20 |url=https://indianexpress.com/article/entertainment/television/kanika-mann-shares-the-myth-she-wants-to-break-by-entering-bigg-boss-20-10865633/ |access-date=7 September 2026 |website=The Indian Express}}</ref> * ਆਸਿਫ ਖਾਨ-''ਪੰਚਾਇਤ'' ਲਈ ਜਾਣੇ ਜਾਂਦੇ ਅਦਾਕਾਰ।<ref>{{Cite web |date=6 September 2026 |title=Bigg Boss 20 में जा रहे पंचायत के ‘दामाद जी’, मिर्जापुर में भी मचा चुके भौकाल |url=https://www.aajtak.in/entertainment/television/story/salman-khan-bigg-boss-20-panchayat-mirzapur-series-actor-aasif-khan-confirmed-contestant-tmovj-dskc-2637656-2026-09-06 |access-date=7 September 2026 |website=Aaj Tak}}</ref> * [[ਕਾਜ਼ੀ ਤੌਕੀਰ]]-''ਪ੍ਰਸਿੱਧੀ ਗੁਰੂਕੁਲ'' ਲਈ ਜਾਣਿਆ ਜਾਂਦਾ ਗਾਇਕ।<ref>{{Cite web |date=7 September 2026 |title=कौन हैं काजी तौकीर, जिसने अरिजीत सिंह को चटाई थी धूल, ‘बिग बॉस 20’ में आते ही छा गए ‘अफगान जलेबी’ स्टार |url=https://www.indiatv.in/entertainment/tv/who-is-qazi-touqeer-man-who-beat-arijit-singh-afghan-jalebi-star-made-splash-upon-entering-bigg-boss-20-2026-09-07-1241778 |access-date=7 September 2026 |website=India TV}}</ref> * [[ਈਸ਼ਾ ਰਿਖੀ]]-ਰੈਪਰ [[ਬਾਦਸ਼ਾਹ (ਰੈਪਰ)|ਬਾਦਸ਼ਾਹ]] ਦੀ ਅਭਿਨੇਤਰੀ ਅਤੇ ਸਾਬਕਾ ਪਤਨੀ।<ref>{{Cite web |date=6 September 2026 |title=After announcing divorce with Badshah, Isha Rikhi joins Bigg Boss 20: ‘No one can break me’ |url=https://indianexpress.com/article/entertainment/television/isha-rikhi-joins-bigg-boss-20-after-divorce-with-badshah-no-one-can-break-me-10861553/lite/ |access-date=7 September 2026 |website=The Indian Express}}</ref> * ਆਮ੍ਰਪਾਲੀ ਦੂਬੇ-ਅਭਿਨੇਤਰੀ ਮੁੱਖ ਤੌਰ ਤੇ ਭੋਜਪੁਰੀ ਸਿਨੇਮਾ ਵਿੱਚ ਆਪਣੇ ਕੰਮ ਲਈ ਜਾਣੀ ਜਾਂਦੀ ਹੈ।<ref>{{Cite web |last=Tapiawala |first=Shachi |date=7 September 2026 |title=Bigg Boss 20 contestant Amrapali Dubey: All about her rumoured affair with ex-Bigg Boss contestant and Bhojpuri star Nirahua |url=https://www.moneycontrol.com/entertainment/tv/all-about-bigg-boss-20-contestant-amrapali-dubey-her-rumoured-affair-with-ex-bigg-boss-contestant-and-bhojpuri-star-nirahua-article-14023997.html/amp |access-date=7 September 2026 |website=Moneycontrol}}</ref> * ਰੋਹੇਦ ਖਾਨ-ਮਾਡਲ ਅਤੇ ਅਦਾਕਾਰ।<ref>{{Cite web |date=7 September 2026 |title=Bigg Boss 20: Rohed Khan recalls an incident from Tiger Zinda Hai; says ‘I manifested on the film set that one day I would work with Salman Khan’ |url=https://timesofindia.indiatimes.com/tv/news/hindi/bigg-boss-20-rohed-khan-recalls-an-incident-from-tiger-zinda-hai-says-i-manifested-on-the-film-set-that-one-day-i-would-work-with-salman-khan/articleshow/133849070.cms |access-date=7 September 2026 |website=The Times of India}}</ref> * ਲਵ ਗਿੱਲ-ਅਭਿਨੇਤਰੀ ਜੋ [[ਪੰਜਾਬੀ ਸਿਨੇਮਾ]] ਵਿੱਚ ਆਪਣੇ ਕੰਮ ਲਈ ਜਾਣੀ ਜਾਂਦੀ ਹੈ।<ref>{{Cite news|url=https://timesofindia.indiatimes.com/tv/news/hindi/bigg-boss-20-from-karan-aujlas-music-video-debut-to-punjabi-films-all-about-the-reality-show-contestant-love-gill/articleshow/133761206.cms|title=Bigg Boss 20: From Karan Aujla’s music video debut to Punjabi films; all about the reality show contestant Love Gill|last=ETimes.in|date=4 September 2026|work=The Times of India|access-date=7 September 2026}}</ref> * ਯੁੰਗ ਡੀਐਸਏ-ਰੈਪਰ ਆਪਣੇ ਟਰੈਕ "ਯੇਦਾ ਯੁੰਗ" ਲਈ ਜਾਣਿਆ ਜਾਂਦਾ ਹੈ।<ref>{{Cite news|url=https://punemirror.com/city/pune/who-is-yung-dsa-pune-rapper-bigg-boss-20/|title=Who Is Yung DSA? Pune Rapper Bigg Boss 20|work=Pune Mirror|access-date=7 September 2026}}</ref> * [[ਮੈਰੀ ਕੋਮ|ਮੈਰੀ ਕਾਮ]]-ਸੇਵਾਮੁਕਤ ਸ਼ੁਕੀਨ ਮੁੱਕੇਬਾਜ਼ ਅਤੇ ਸਾਬਕਾ ਸੰਸਦ ਮੈਂਬਰ ਉਹ ਮੁੱਕੇਬਾਜ਼ੀ ਵਿੱਚ ਆਪਣੀਆਂ ਪ੍ਰਾਪਤੀਆਂ ਲਈ ਜਾਣੀ ਜਾਂਦੀ ਹੈ, ਜਿਸ ਵਿੱਚ 2012 ਦੇ ਗਰਮੀਆਂ ਦੇ ਓਲੰਪਿਕ ਵਿੱਚ ਕਾਂਸੀ ਦਾ ਤਗਮਾ ਜਿੱਤਣਾ ਸ਼ਾਮਲ ਹੈ।<ref>{{Cite news|url=https://timesofindia.indiatimes.com/tv/news/hindi/bigg-boss-20-from-olympic-glory-to-marriage-controversy-and-separation-from-former-husband-all-about-boxing-legend-mary-kom/articleshow/133824494.cms|title=Bigg Boss 20: From Olympic glory to marriage controversy and separation from former husband; all about boxing legend Mary Kom|date=6 September 2026|work=The Times of India|access-date=7 September 2026}}</ref> * ਤਨਮੇ "ਸਕੂਟਓਪੀ" ਸਿੰਘ-ਈਸਪੋਰਟਸ ਖਿਡਾਰੀ ਅਤੇ ਸਟ੍ਰੀਮਰ।<ref>{{Cite news|url=https://timesofindia.indiatimes.com/tv/news/hindi/bigg-boss-20-from-pubg-mobile-star-to-popular-gaming-creator-and-earning-rs-30-lakhs-a-month-all-about-tanmay-singh-aka-scoutop/articleshow/133862958.cms|title=Bigg Boss 20: From PUBG Mobile star to popular gaming creator and earning Rs 30 lakhs a month; all about Tanmay Singh aka ScoutOP|date=7 September 2026|work=The Times of India|access-date=7 September 2026}}</ref> * ਅਰਿਸ਼ਫਾ ਖਾਨ-ਅਭਿਨੇਤਰੀ ਅਤੇ ਸੋਸ਼ਲ ਮੀਡੀਆ ਪ੍ਰਭਾਵਕ।<ref>{{Cite news|url=https://www.indiatoday.in/entertainment/television/story/who-is-arishfa-khan-influencer-actor-with-29-million-followers-now-on-bigg-boss-20-2988818-2026-09-07|title=Who is Arishfa Khan, influencer-actor with 29 million followers now on Bigg Boss 20?|date=7 September 2026|work=India Today|access-date=7 September 2026}}</ref> * ਕੁਸ਼ਲ "ਗੁੱਲੂ" ਤੰਵਰ-ਰਿਐਲਿਟੀ ਸ਼ੋਅ ਸ਼ਖਸੀਅਤ ਜੋ ''[[ਐਮਟੀਵੀ ਰੋਡੀਸ|ਰੋਡੀਜ਼ XX]]'', ''ਸਪਲਿਟਵਿਲਾ X6'' ਅਤੇ ਮਾਂ ਹੈ ਨਾ ਲਈ ਜਾਣੀ ਜਾਂਦੀ ਹੈ।<ref>{{Cite news|url=https://www.news18.com/movies/television/bigg-boss-20-who-is-kushal-tanwar-aka-gullu-meet-the-two-time-reality-show-winner-ws-kl-10313076.html|title=Bigg Boss 20: Who Is Kushal Tanwar aka Gullu? Meet The Two-Time Reality Show Winner|work=News18|access-date=7 September 2026}}</ref> * ਅਮਨ ਗਾਂਧੀ-ਅਦਾਕਾਰ ''ਭਾਗਿਆ ਲਕਸ਼ਮੀ'' ਅਤੇ ਕਿਊਂਕੀ ਰਿਸ਼ਤੋ ਕੇ ਭੀ ਰੂਪ ਬਦਲੇ ਹੈਂ ਲਈ ਜਾਣਿਆ ਜਾਂਦਾ ਹੈ।<ref>{{Cite news|url=https://indianexpress.com/article/entertainment/television/aman-gandhi-reveals-why-he-had-to-reject-bigg-boss-ott-before-joining-bigg-boss-20-10865259/|title=Aman Gandhi reveals why he had to reject Bigg Boss OTT before joining Bigg Boss 20|date=6 September 2026|work=The Indian Express|access-date=7 September 2026}}</ref> * ਉਦਿਤੀ ਸਿੰਘ-ਅਭਿਨੇਤਰੀ <ref>{{Cite news|url=https://theblunttimes.in/bigg-boss-20-who-is-uditi-singh-actress-and-model-enters-salman-khans-reality-show/71406/|title=Bigg Boss 20: Who is Uditi Singh? Actress and model enters Salman Khan's reality show|work=The Blunt Times|access-date=7 September 2026}}</ref> * ਰਿਤੀ ਤਿਵਾਡ਼ੀ-ਗਾਇਕ, ਗੀਤਕਾਰ ਅਤੇ ''[[ਬਿੱਗ ਬੌਸ (ਹਿੰਦੀ ਟੀਵੀ ਲੜੀ) ਸੀਜ਼ਨ 4|ਬਿੱਗ ਬੌਸ 4]]'' ਦੇ ਪ੍ਰਤੀਯੋਗੀ ਮਨੋਜ ਤਿਵਾਡ਼ੀ ਦੀ ਧੀ।<ref>{{Cite news|url=https://www.indiatoday.in/entertainment/television/story/who-is-rhiti-tiwari-singer-songwriter-and-manoj-tiwaris-daughter-entering-bigg-boss-20-2988261-2026-09-06|title=Who is Rhiti Tiwari, singer-songwriter and Manoj Tiwari's daughter entering BB 20|date=6 September 2026|work=India Today|access-date=7 September 2026}}</ref> * [[ਮਾਹੀ ਵਿਜ]]-ਅਭਿਨੇਤਰੀ ਜੋ '''ਲਗੀ ਤੁਮਸੇ ਲਗਨ''<nowiki/>' ਅਤੇ 'ਸ਼ਹਿਰ-ਹੋਨੇ ਕੋ ਹੈ' ਲਈ ਜਾਣੀ ਜਾਂਦੀ ਹੈ। ਉਹ ''ਝਲਕ ਦਿਖਲਾ ਜਾ 4'', ''ਨੱਚ ਬੱਲੀਏ 5'' ਅਤੇ ''ਖਤਰੋਂ ਕੇ ਖਿਲਾਡ਼ੀ 7'' ਲਈ ਵੀ ਜਾਣੀ ਜਾਂਦੀ ਹੈ, ਅਤੇ ''[[ਬਿੱਗ ਬੌਸ (ਹਿੰਦੀ ਟੀਵੀ ਲੜੀ) ਸੀਜ਼ਨ 15|ਬਿੱਗ ਬੌਸ 15]]'' ਦੇ ਪ੍ਰਤੀਯੋਗੀ ਜੈ ਭਾਨੁਸ਼ਾਲੀ ਦੀ ਸਾਬਕਾ ਪਤਨੀ ਹੈ।<ref>{{Cite news|url=https://www.wionews.com/entertainment/mahhi-vij-enters-bigg-boss-20-a-look-at-the-actor-s-television-journey-personal-life-1788718576182/amp|title=Mahhi Vij enters Bigg Boss 20: A look at the actor's television journey, personal life|work=WION|access-date=7 September 2026}}</ref> == ਦਿਲਚਸਪ ਮੋੜ == === ਪ੍ਰਸ਼ੰਸਕਾਂ ਦਾ ਮਤਾ (ਫੈਨਜ਼ ਕਾ ਫੈਸਲਾ) === 25 ਅਗਸਤ 2026 ਨੂੰ, [[ਡਿਜ਼ਨੀ+ ਹੌਟਸਟਾਰ|ਜਿਓਹੋਟਸਟਾਰ]] ਅਤੇ ਕਲਰਜ਼ ਟੀਵੀ ਨੇ ਫੈਨਜ਼ ਕਾ ਫੈਸਲਾ ਪਹਿਲਕਦਮੀ ਦੀ ਮੁੜ-ਵਰਤੋਂ ਦਾ ਐਲਾਨ ਕੀਤਾ ਜੋ ਇਸ ਤੋਂ ਪਹਿਲਾਂ 19ਵੇਂ ਸੀਜ਼ਨ ਵਿੱਚ ਵਰਤੀ ਗਈ ਸੀ, ਜਿਸ ਨਾਲ ਦਰਸ਼ਕ 25 ਅਗਸਤ ਤੋਂ 2 ਸਤੰਬਰ 2026 ਤੱਕ ਜੀਓਹੋਟਸਟਾਰ ਐਪ ਰਾਹੀਂ ਰੀਆ ਅਹੀਰ ਅਤੇ ਲਵ ਗਿੱਲ ਵਿਚਕਾਰ ਇੱਕ ਘਰੇਲੂ ਸਾਥੀ ਦੀ ਚੋਣ ਕਰ ਸਕਦੇ ਹਨ।<ref>{{Cite web |date=2026-08-25 |title=Love Gill and Rhiya Ahir to go head-to-head in ‘fans ka faisla’ for ‘Bigg Boss 20’ spot |url=https://www.thehawk.in/news/showbiz/love-gill-and-rhiya-ahir-to-go-head-to-head-in-fans-ka-faisla-for-bigg-boss-20-spot |access-date=2026-09-02 |website=www.thehawk.in |language=en}}</ref> ਸ਼ਾਨਦਾਰ ਪ੍ਰੀਮੀਅਰ 'ਤੇ, ਮੇਜ਼ਬਾਨ [[ਸਲਮਾਨ ਖਾਨ]] ਨੇ ਐਲਾਨ ਕੀਤਾ ਕਿ [[ਲਵ ਗਿੱਲ]] ਨੂੰ ਘਰ ਵਿੱਚ ਦਾਖਲ ਹੋਣ ਲਈ ਚੁਣਿਆ ਗਿਆ ਸੀ, ਜਦੋਂ ਕਿ [[ਰੀਆ ਅਹੀਰ]] ਨੂੰ ਬਾਹਰ ਕਰ ਦਿੱਤਾ ਗਿਆ ਸੀ।<ref>{{Cite news|url=https://timesofindia.indiatimes.com/tv/news/hindi/bigg-boss-20-lovepreet-gill-wins-fans-ka-faisla-beats-rhiya-ahir-to-secure-place-in-salman-khans-house/articleshow/133872314.cms|title=Bigg Boss 20: Lovepreet Gill wins 'Fans Ka Faisla', beats Rhiya Ahir to secure place in Salman Khan's house|date=7 September 2026|work=The Times of India|access-date=7 September 2026}}</ref> == ਹਵਾਲੇ == <templatestyles src="Reflist/styles.css" />{{Reflist}} == ਬਾਹਰੀ ਲਿੰਕ == * [https://jiohotstar.com/1971002586 ''ਬਿੱਗ ਬੌਸ 20''] [[ਡਿਜ਼ਨੀ+ ਹੌਟਸਟਾਰ|ਜਿਓ ਹੌਟਸਟਾਰ]] 'ਤੇ {{Bigg Boss (Hindi TV series)}} [[ਸ਼੍ਰੇਣੀ:ਬਿੱਗ ਬੌਸ (ਹਿੰਦੀ ਟੀਵੀ ਲੜੀ) ਸੀਜ਼ਨ]] [[ਸ਼੍ਰੇਣੀ:ਅਣ-ਸਮੀਖਿਆ ਅਨੁਵਾਦਾਂ ਵਾਲੇ ਸਫ਼ੇ]] hydzsj4cq080w9f8l7tmojqdmzdmfod 846630 846629 2026-09-20T07:56:28Z Gaurav Jhammat 7070 846630 wikitext text/x-wiki '''''[[ਬਿੱਗ ਬੌਸ (ਹਿੰਦੀ ਟੀਵੀ ਲੜੀ)|ਬਿੱਗ ਬੌਸ]]'' 20''''', ਜਿਸ ਨੂੰ ਬਿੱਗ ਬਾਸ: ਤਥਾਸ-ਤੂ ਵੀ ਕਿਹਾ ਜਾਂਦਾ ਹੈ, ਭਾਰਤੀ [[ਹਿੰਦੀ ਭਾਸ਼ਾ|ਹਿੰਦੀ]] ਭਾਸ਼ਾ ਦੀ ਰਿਐਲਿਟੀ ਟੈਲੀਵਿਜ਼ਨ ਸੀਰੀਜ਼ [[ਬਿੱਗ ਬੌਸ (ਹਿੰਦੀ ਟੀਵੀ ਲੜੀ)|ਬਿੱਗ ਬੌਸ]] ਦਾ ਵੀਹਵਾਂ ਸੀਜ਼ਨ ਹੈ। ਇਸ ਦਾ ਪ੍ਰੀਮੀਅਰ 6 ਸਤੰਬਰ 2026 ਨੂੰ ਕਲਰਜ਼ ਟੀਵੀ ਉੱਤੇ ਹੋਇਆ ਅਤੇ [[ਡਿਜ਼ਨੀ+ ਹੌਟਸਟਾਰ|ਜਿਓ ਹੌਟਸਟਾਰ]] ਉੱਤੇ ਡਿਜੀਟਲ ਤੌਰ ਉੱਤੇ ਸਟ੍ਰੀਮ ਕੀਤਾ ਗਿਆ।<ref>{{Cite web |last=Banerjee |first=Urmimala |date=2026-08-04 |title=Salman Khan Unveils ‘Bigg Boss 20’ Promo Promises Karan Arjun Twist This Season |url=https://varietyindia.com/salman-khan-unveils-bigg-boss-20-promo-promises-karan-arjun-twist-this-season/ |access-date=2026-08-04 |website=Variety India |language=en-US}}</ref> [[ਸਲਮਾਨ ਖਾਨ]] ਲਗਾਤਾਰ ਸਤਾਰ੍ਹਵੇਂ ਸੀਜ਼ਨ ਲਈ ਸ਼ੋਅ ਦੀ ਮੇਜ਼ਬਾਨੀ ਕਰ ਰਹੇ ਹਨ।<ref>{{Cite web |date=2026-07-20 |title=Salman Khan to host Bigg Boss 20 in India with six editions |url=https://thenewsmill.com/2026/07/salman-khan-to-host-bigg-boss-20-as-six-editions-launch-in-september/ |access-date=2026-07-21 |language=en-US}}</ref><ref>{{Cite web |date=2026-08-04 |title=Colors & JioHotstar confirm September launch for 'Bigg Boss 20' |url=https://www.bizasialive.com/colors-jiohotstar-confirm-september-launch-for-bigg-boss-20/ |access-date=2026-08-04 |language=en-GB}}</ref> == ਪ੍ਰੋਡਕਸ਼ਨ (ਨਿਰਮਾਣ) == === ਵਿਕਾਸ ਅਤੇ ਥੀਮ === ਸੀਜ਼ਨ ਦੀ ਟੈਗਲਾਈਨ "ਤਥਾਸ-ਤੂ" ਹੈ, ਜਿਸ ਵਿੱਚ ਇੱਕ "ਵਰਦਾਨ" ਸ਼ਾਮਿਲ ਕੀਤਾ ਗਿਆ ਹੈ ਜੋ ਮੁਕਾਬਲੇਬਾਜ਼ਾਂ ਨੂੰ ਖੇਡ ਵਿੱਚ ਦੂਜਾ ਜੀਵਨਦਾਨ ਭਾਵ ਸ਼ੋਅ ਤੋਂ ਬਾਹਰ ਹੋਣ ਤੋਂ ਬਚਾਅ ਦਾ ਮੌਕਾ ਦਿੰਦਾ ਹੈ। ਇਹ ਸੰਕਲਪ ਅੰਗਰੇਜ਼ੀ ਸ਼ਬਦ "that's two" ਤੋਂ ਬਣਾਇਆ ਗਿਆ ਹੈ।<ref>{{Cite web |last=Mukhopadhyay |first=Anindita |date=2026-08-12 |title=Bigg Boss 20 trailer out; Salman Khan introduces 'Extra Jeevan Daan' and a game with no safe play |url=https://www.indiatvnews.com/entertainment/tv/bigg-boss-20-trailer-out-salman-khan-introduces-extra-jeevan-daan-and-a-game-with-no-safe-play-2026-08-12-1051119 |access-date=2026-08-12 |website=India TV News |language=en}}</ref> === ਪ੍ਰਚਾਰ ਅਤੇ ਰਿਲੀਜ਼ === 20 ਜੁਲਾਈ 2026 ਨੂੰ, ਜਿਓਸਟਾਰ ਨੇ ਐਲਾਨ ਕੀਤਾ ਕਿ ਸਲਮਾਨ ਖਾਨ ਦੁਆਰਾ ਹੋਸਟ ਕੀਤੇ ਗਏ ''''ਬਿੱਗ ਬੌਸ'' ਹਿੰਦੀ'' ਦੇ ਵੀਹਵੇਂ ਸੀਜ਼ਨ ਦਾ ਪ੍ਰੀਮੀਅਰ ਸਤੰਬਰ 2026 ਵਿੱਚ ਕਲਰਜ਼ ਟੀਵੀ ਅਤੇ [[ਡਿਜ਼ਨੀ+ ਹੌਟਸਟਾਰ|ਜੀਓ ਹੌਟਸਟਾਰ]] ਉੱਤੇ ਇੱਕ ਨੈਟਵਰਕ ਪਹਿਲਕਦਮੀ ਦੇ ਹਿੱਸੇ ਵਜੋਂ ਛੇ ਬਿੱਗ ਬੌਸ ਖੇਤਰੀ ਐਡੀਸ਼ਨਾਂ ਨੂੰ ਇੱਕੋ ਸਮੇਂ ਪ੍ਰਸਾਰਿਤ ਕਰਨ ਲਈ ਕੀਤਾ ਜਾਵੇਗਾ।<ref>{{Cite web |last=Livemint |date=2026-07-20 |title=JioStar bets big on Bigg Boss: Salman Khan, Mohanlal, Sourav Ganguly & other mega stars headline six-language expansion |url=https://www.livemint.com/entertainment/jiostar-bets-big-on-bigg-boss-salman-khan-mohanlal-sourav-ganguly-other-mega-stars-headline-six-language-expansion-11784549282474.html |access-date=2026-07-21 |website=mint |language=en}}</ref><ref>{{Cite web |title=MSN |url=https://www.msn.com/en-in/news/insight/bigg-boss-20-reveals-new-logo-as-six-editions-set-for-launch/gm-GM8AB0AB92?gemSnapshotKey=GM8AB0AB92-snapshot-3&uxmode=ruby |access-date=2026-07-23 |website=www.msn.com}}</ref> ਸ਼ੋਅ ਦੀ ਅਧਿਕਾਰਤ ਪਹਿਲੀ ਝਲਕ ਅਤੇ ਲੋਗੋ 21 ਜੁਲਾਈ 2026 ਨੂੰ ਜਾਰੀ ਕੀਤਾ ਗਿਆ ਸੀ।<ref>{{Cite news|url=https://timesofindia.indiatimes.com/tv/news/hindi/bigg-boss-20-salman-khan-hosted-bb-hindi-returns-with-an-all-new-eye-for-its-milestone-20th-season/articleshow/132536352.cms|title=Bigg Boss 20: Salman Khan hosted BB Hindi returns with an all-new eye logo for its milestone 20th season|date=2026-07-21|work=The Times of India|access-date=2026-07-21|issn=0971-8257}}</ref><ref>{{Cite web |date=2026-07-21 |title=First look of 'Bigg Boss 20' logo unveiled |url=https://www.bizasialive.com/first-look-of-bigg-boss-20-logo-unveiled/ |access-date=2026-07-22 |language=en-GB}}</ref> ਇਸ ਤੋਂ ਬਾਅਦ ਅਗਸਤ 2026 ਦੇ ਸ਼ੁਰੂ ਵਿੱਚ ਜਾਰੀ ਕੀਤੇ ਗਏ ਟੀਜ਼ਰਾਂ ਦੀ ਇੱਕ ਲੜੀ ਜਾਰੀ ਕੀਤੀ ਗਈ, ਜਿਸ ਨੇ 6 ਸਤੰਬਰ 2026 ਦੀ ਪ੍ਰੀਮੀਅਰ ਮਿਤੀ ਦੀ ਪੁਸ਼ਟੀ ਕੀਤੀ ਅਤੇ ਸੀਜ਼ਨ ਦੇ "ਤਥਾਸ-ਤੂ" ਥੀਮ ਦੀ ਸ਼ੁਰੂਆਤ ਕੀਤੀ।<ref>{{Cite web |title=Bigg Boss 20 Promo: सलमान खान की घोड़े संग एंट्री, इस बार 'करण अर्जुन' वाला ट्विस्ट, रिलीज डेट का भी ऐलान |url=https://navbharattimes.indiatimes.com/tv/bigg-boss/bigg-boss-20-official-promo-out-salman-khan-reveals-karan-arjun-twist-in-the-game-premiere-date-6-september/articleshow/132851454.cms |access-date=2026-08-04 |website=Navbharat Times |language=hi}}</ref><ref>{{Cite web |date=2026-08-04 |title=Bigg Boss 20 teaser: Salman Khan returns as host, hints at a Karan-Arjun angle, ‘ek se bhale do’ |url=https://indianexpress.com/article/entertainment/television/bigg-boss-20-teaser-salman-khan-returns-as-host-hints-at-a-karan-arjun-angle-ek-se-bhale-do-10817085/ |access-date=2026-08-04 |website=The Indian Express |language=en}}</ref><ref>{{Cite web |title=Bigg Boss 20: New Arena twist sparks 'favouritism' debate among fans |url=https://www.mid-day.com/entertainment/television-news/article/bigg-boss-20-new-arena-twist-sparks-favouritism-debate-among-fans-23643515 |access-date=2026-08-07 |website=Mid-Day}}</ref><ref>{{Cite web |last=Jhunjhunwala |first=Sanchita |date=2026-08-06 |title=Bigg Boss 20 Teaser: Salman Khan Drops Another Hint As He Goes ‘Tathas-Two’ |url=https://www.idiva.com/entertainment/tv/bigg-boss-20-teaser-salman-khan-drops-another-hint-as-he-goes-tathas-two/18097778 |access-date=2026-08-07 |website=iDiva |language=en}}</ref> ਗੇਮਪਲੇ ਮਕੈਨਿਕਸ ਉੱਤੇ ਵੱਧ ਚਾਨਣਾ ਪਾਉਣ ਵਾਲਾ ਇੱਕ ਪੂਰੀ-ਲੰਬਾਈ ਦਾ ਟ੍ਰੇਲਰ 12 ਅਗਸਤ 2026 ਨੂੰ ਜਾਰੀ ਕੀਤਾ ਗਿਆ ਸੀ।<ref>{{Cite web |last=Yadav |first=Monica |date=2026-08-12 |title=Bigg Boss 20 trailer sees Salman Khan bringing ‘extra jeevan daan’ twist: ‘It isn't as straightforward as it sounds’ |url=https://www.hindustantimes.com/entertainment/tv/bigg-boss-20-trailer-sees-salman-khan-bringing-extra-jeevan-daan-twist-bigg-boss-colors-jiohotstar-101786517783960.html |access-date=2026-08-12 |website=Hindustan Times |language=en}}</ref><ref>{{Cite web |last=Mukherjee |first=Akankshya |date=2026-08-12 |title=Bigg Boss 20 Trailer Out! Salman Khan Unveils New Season's Biggest Twist Where Every Player Gets An Extra Life- Watch |url=https://www.bollywoodbubble.com/tv/bigg-boss-20-trailer-out-salman-khan-unveils-new-season-biggest-twist-where-every-player-gets-an-extra-life-watch/ |access-date=2026-08-12 |website=Bollywood Bubble |language=en-US}}</ref> 4 ਸਤੰਬਰ 2026 ਨੂੰ, [[ਡਿਜ਼ਨੀ+ ਹੌਟਸਟਾਰ|ਜਿਓਹੋਟਸਟਾਰ]] ਅਤੇ ਕਲਰਜ਼ ਟੀਵੀ ਨੇ ਪ੍ਰਮੋਸ਼ਨਲ ਕਲਿੱਪ ਜਾਰੀ ਕੀਤੇ ਜਿਸ ਵਿੱਚ ਪੁਸ਼ਟੀ ਕੀਤੀ ਪ੍ਰਤੀਯੋਗੀ [[ਈਸ਼ਾ ਰਿਖੀ]] ਅਤੇ [[ਕਨਿਕਾ ਮਾਨ]] ਸ਼ਾਮਿਲ ਸਨ।<ref>{{Cite news|url=https://timesofindia.indiatimes.com/tv/news/hindi/bigg-boss-20-promo-kanika-mann-wins-hearts-with-her-performance-new-promo-sparks-buzz-ahead-of-premiere/articleshow/133796817.cms|title=Bigg Boss 20 promo: Kanika Mann wins hearts with her performance? New Promo sparks buzz ahead of premiere|date=2026-09-05|work=The Times of India|access-date=2026-09-06|issn=0971-8257}}</ref><ref>{{Cite web |last=Jhunjhunwala |first=Sanchita |date=2026-09-05 |title=Bigg Boss 20: Did Badshah’s Ex-Wife Isha Rikhi Break Down In New Promo? |url=https://www.idiva.com/entertainment/tv/salman-khan-bigg-boss-20-did-badshah-ex-wife-isha-rikhi-break-down-in-new-promo/18098112 |access-date=2026-09-06 |website=iDiva |language=en}}</ref> 5 ਸਤੰਬਰ 2026 ਨੂੰ, ਰੈਪਰ ਯੰਗ ਡੀਐਸਏ ਨੂੰ ਫ਼ੀਚਰ ਕਰਦਾ ਇੱਕ ਟੀਜ਼ਰ ਜਾਰੀ ਕੀਤਾ ਗਿਆ ਸੀ, ਜਿਸ ਵਿੱਚ ਉਸਨੇ ਆਪਣਾ ਗੀਤ ''ਯੇਦਾ ਯੁੰਗ'' ਪੇਸ਼ ਕੀਤਾ ਸੀ।<ref>{{Cite web |title=Instagram |url=https://www.instagram.com/reel/Dc5Us4Qqdjx/?stkn=MTd1a2NoNGwycXd5Nw== |access-date=2026-09-06 |website=www.instagram.com}}</ref> ਉਸੇ ਦਿਨ, ਅਦਾਕਾਰ-ਸਿਆਸਤਦਾਨ ਮਨੋਜ ਤਿਵਾੜੀ ਆਪਣੀ ਧੀ ਰਿਤੀ ਤਿਵਾੜੀ ਨਾਲ ਇੱਕ ਪ੍ਰਮੋਸ਼ਨਲ ਹਿੱਸੇ ਵਿੱਚ ਉਸ ਨੂੰ ਇੱਕ ਪ੍ਰਤੀਯੋਗੀ ਵਜੋਂ ਪੇਸ਼ ਕਰਨ ਲਈ ਦਿਖਾਈ ਦਿੱਤੇ।<ref>{{Cite web |title=Bigg Boss 20: Salman Khan recreates Manoj Tiwari’s viral baap meme with his daughter |url=https://www.mid-day.com/entertainment/television-news/article/bigg-boss-20-salman-khan-recreates-manoj-tiwaris-viral-baap-meme-with-his-daughter-23648609 |access-date=2026-09-06 |website=Mid-Day}}</ref><ref>{{Cite web |date=2026-09-06 |title=Bigg Boss 20: Manoj Tiwari’s daughter Rhiti Tiwari set to enter Salman Khan’s show - Watch promo |url=https://www.india.com/entertainment/tv/bigg-boss-20-manoj-tiwari-daughter-rhiti-tiwari-set-to-enter-salman-khans-show-watch-promo-8517734/ |access-date=2026-09-06 |website=India.com |language=en}}</ref> === ਕਾਸਟਿੰਗ === 25 ਅਗਸਤ 2026 ਨੂੰ, [[ਡਿਜ਼ਨੀ+ ਹੌਟਸਟਾਰ|ਜੀਓ ਹੌਟਸਟਾਰ]] ਅਤੇ ਕਲਰਜ਼ ਟੀਵੀ ਨੇ ਦਰਸ਼ਕਾਂ ਦੀ ਵੋਟਿੰਗ ਪਹਿਲਕਦਮੀ "ਫੈਨਜ਼ ਕਾ ਫੈਸਲਾ" ਦੀ ਮੁੜ-ਵਰਤੋਂ ਦਾ ਐਲਾਨ ਕੀਤਾ ਜੋ ਇਸ ਤੋਂ ਪਹਿਲਾਂ 19ਵੇਂ ਸੀਜ਼ਨ ਵਿੱਚ ਕੀਤਾ ਗਿਆ ਸੀ। ਜੀਓ ਹੌਟਸਟਾਰ ਐਪ ਦੇ ਜ਼ਰੀਏ, ਦਰਸ਼ਕਾਂ ਨੂੰ ਪ੍ਰੀਮੀਅਰ ਤੋਂ ਪਹਿਲਾਂ ਘਰ ਵਿੱਚ ਦਾਖਲ ਹੋਣ ਵਾਲੇ ਦੋ ਸੰਭਾਵਿਤ ਪ੍ਰਤੀਯੋਗੀਆਂ ਵਿੱਚੋਂ ਇੱਕ ਨੂੰ ਵੋਟ ਦੇਣ ਦਾ ਮੌਕਾ ਦਿੱਤਾ ਗਿਆ ਸੀ। ਵੋਟਿੰਗ ਦੀ ਮਿਆਦ 25 ਅਗਸਤ ਤੋਂ 2 ਸਤੰਬਰ 2026 ਤੱਕ ਨਿਰਧਾਰਤ ਕੀਤੀ ਗਈ ਸੀ।<ref>{{Cite web |last=Vaigankar |first=Shukrta |date=2026-08-25 |title=Bigg Boss 20 voting: Rhiya Ahir vs Love Gill - Fans to decide who enters the house |url=https://businessupturn.com/entertainment/television/bigg-boss/bigg-boss-20-voting-rhiya-ahir-vs-love-gill-fans-to-decide-who-enters-the-house/ |access-date=2026-08-25 |website=Business Upturn |language=en-IN}}</ref><ref name="Riya_Ahir">{{Cite news|url=https://timesofindia.indiatimes.com/tv/news/hindi/bigg-boss-20-riya-ahir-viral-girl-who-stopped-police-van-during-neet-protest-to-enter-the-show-fans-to-choose-between-her-and-love-gill/articleshow/133500609.cms|title=Bigg Boss 20: Riya Ahir, viral girl who stopped police van during NEET protest, to enter the show? Fans to choose between her and Love Gill|date=2026-08-25|work=The Times of India|access-date=2026-08-25|issn=0971-8257}}</ref> ਦੋ ਉਮੀਦਵਾਰ [[ਰੀਆ ਅਹੀਰ]] ਅਤੇ [[ਲਵ ਗਿੱਲ]] ਸਨ।<ref>{{Cite web |last=Banerjee |first=Urmimala |date=2026-08-25 |title=‘Bigg Boss 20’: Rhiya Ahir Or Love Gill? Salman Khan Announces That Decision Rests On Audience |url=https://varietyindia.com/bigg-boss-20-rhiya-ahir-or-love-gill-salman-khan-announces-that-decision-rests-on-audience/ |access-date=2026-08-25 |website=Variety India |language=en-US}}</ref><ref>{{Cite web |last=Singh |first=Simran |title=Bigg Boss 20: Salman Khan asks fans to help him, grants them power to CONFIRM a housemate among..., netizens react |url=https://www.dnaindia.com/bollywood/report-bigg-boss-20-salman-khan-asks-fans-to-help-him-grants-them-power-to-confirm-a-housemate-3219173 |access-date=2026-08-25 |website=DNA India |language=en}}</ref> === ਅੱਖ ਵਾਲਾ ਲੋਗੋ === ਸੀਜ਼ਨ ਦੇ ਲੋਗੋ ਵਿੱਚ ਇੱਕ ਬਹੁ-ਰੰਗੀਨ ਜਿਓਮੈਟਰਿਕ ਆਈਰਿਸ (ਜਾਮਨੀ, ਨੀਲੇ, ਲਾਲ, ਸੰਤਰੀ ਅਤੇ ਟੀਲ ਦੇ ਰੰਗਾਂ ਵਿੱਚ) ਦੇ ਨਾਲ ਇੱਕ ਸਟਾਈਲਾਈਜ਼ਡ ਅੱਖ ਹੈ ਜੋ ਕੇਂਦਰ ਵਿੱਚ ਸੁਨਹਿਰੀ ਝਲਕ ਵਿੱਚ ਹੈ। ਇਸ ਦੇ ਨਾਲ ਇੱਕ ਧਾਤੂ ਸੋਨੇ ਦੀ ਰੂਪ ਰੇਖਾ ਅਤੇ ਇੱਕ ਮੇਲ ਖਾਂਦਾ "ਬਿੱਗ ਬੌਸ" ਸ਼ਬਦ ਚਿੰਨ੍ਹ ਹੈ। ਨੈਟਵਰਕ ਦੇ ਅਨੁਸਾਰ, ਡਿਜ਼ਾਇਨ ਦਾ ਉਦੇਸ਼ ਸੀਜ਼ਨ ਦੇ "ਤਥਾਸ-ਤੂ" ਥੀਮ ਨੂੰ ਦਰਸਾਉਣਾ ਹੈ, ਜੋ ਪ੍ਰਗਟਾਵੇ ਅਤੇ ਕਿਸਮਤ ਦਾ ਪ੍ਰਤੀਕ ਹੈ।<ref>{{Cite web |date=2026-07-21 |title=Bigg Boss 20 finally CONFIRMED? Salman Khan returns as makers UNVEIL brand new eye logo |url=https://www.bollywoodlife.com/bigg-boss/bigg-boss-20-finally-confirmed-salman-khan-returns-as-makers-unveil-brand-new-eye-logo-3357930/ |access-date=2026-07-21 |website=Bollywood Life |language=en}}</ref><ref>{{Cite news|url=https://economictimes.indiatimes.com/magazines/panache/bigg-boss-20-announced-salman-khan-returns-as-host-for-new-season-contestants-list-premiere-date-and-where-to-watch-on-ott/articleshow/132550353.cms?from=mdr|title=Bigg Boss 20 announced: Salman Khan returns as host for new season. Contestants list, premiere date, and where to watch on OTT|date=2026-07-22|work=The Economic Times|access-date=2026-07-23|issn=0013-0389}}</ref> === ਪ੍ਰਸਾਰਣ === [[ਬਿੱਗ ਬੌਸ (ਹਿੰਦੀ ਟੀਵੀ ਸੀਰੀਜ਼) ਸੀਜ਼ਨ 19|ਪਿਛਲੇ ਸੀਜ਼ਨ]] ਦੀ ਰਿਲੀਜ਼ ਰਣਨੀਤੀ ਦੇ ਬਾਅਦ, ਸ਼ੋਅ ਡਿਜੀਟਲ ਸਟ੍ਰੀਮਿੰਗ ਨੂੰ ਤਰਜੀਹ ਦਿੰਦਾ ਹੈ, ਰੋਜ਼ਾਨਾ ਐਪੀਸੋਡ ਜਿਓਹੋਟਸਟਾਰ 'ਤੇ ਪਹਿਲਾਂ ਰਾਤ 9 ਵਜੇ (ਭਾਰਤੀ ਸਮੇਂ ਅਨੁਸਾਰ) 'ਤੇ ਪ੍ਰਸਾਰਿਤ ਹੁੰਦੇ ਹਨ। ਇਸ ਤੋਂ ਬਾਅਦ ਕਲਰਜ਼ ਟੀਵੀ 'ਤੇ ਰਾਤ 10:30 (ਭਾਰਤੀ ਸਮੇਂ ਅਨੁਸਾਰ)<ref>{{Cite web |date=2026-08-04 |title=Bigg Boss 20: Salman Khan Show To Premiere On September 6, Bhaijaan Shares Cryptic 'Karan-Arjun' Hint |url=https://www.timesnownews.com/entertainment-news/tv/bigg-boss-20-salman-khan-show-to-premiere-on-september-6-bhaijaan-shares-cryptic-karan-arjun-hint-article-155248063 |access-date=2026-08-04 |website=TimesNow |language=en}}</ref> 'ਤੇ ਪ੍ਰਸਾਰਿਤ ਹੁੰਦੇ ਹਨ। === ਘਰ === ਫਿਲਮ ਸਿਟੀ, ਮੁੰਬਈ ਵਿੱਚ ਸਥਿਤ ''ਬਿੱਗ ਬੌਸ 20'' ਦੇ ਘਰ ਵਿੱਚ ਇੱਕ ਰੰਗੀਨ "ਵੰਡਰਲੈਂਡ" ਥੀਮ ਹੈ ਜੋ ਇੱਕ ਰਾਖਸ਼ਸ ਦੀ ਧਾਰਨਾ ਤੋਂ ਪ੍ਰੇਰਿਤ ਹੈ, ਜਿਸ ਵਿੱਚ ਅਤਿਵਾਦੀ ਕਲਪਨਾ ਅਤੇ ਜਾਨਵਰਾਂ ਤੋਂ ਪ੍ਰੇਰਿਤ ਤੱਤ ਸ਼ਾਮਲ ਹਨ। ਵਰਸ਼ਾ ਜੈਨ ਦੁਆਰਾ ਡਿਜ਼ਾਈਨ ਕੀਤਾ ਗਿਆ ਇਹ ਘਰ ਲਗਭਗ 10,000 ਵਰਗ ਫੁੱਟ ਵਿੱਚ ਫੈਲਿਆ ਹੋਇਆ ਹੈ ਅਤੇ ਇਸ ਵਿੱਚ 104 ਕੈਮਰੇ ਹਨ।<ref>{{Cite web |date=2026-09-03 |title=Bigg Boss 20 house tour: Shark-themed pool, teapot throne and the mystery of Room 20 |url=https://indianexpress.com/article/entertainment/television/bigg-boss-20-house-tour-shark-themed-pool-teapot-throne-and-the-mystery-of-room-20-10861231/ |access-date=2026-09-03 |website=The Indian Express |language=en}}</ref> * ਲਿਵਿੰਗ ਏਰੀਆ: ਇੱਕ ਵੱਡਾ ਕੇਂਦਰੀ ਸੋਫਾ, ਇੱਕ 12-ਸੀਟਰ ਡਾਇਨਿੰਗ ਟੇਬਲ, ਪੈਰਾਸ਼ੂਟ-ਪ੍ਰੇਰਿਤ ਬੈਠਣ ਅਤੇ ਇੱਕ ਗੁਲਾਬੀ ਚਾਹ-ਪਿਆਲੀਨੁਮਾ ਮੁਜੱਸਮਾ ਜਿਸ ਨੂੰ ਸਿੰਘਾਸਣ ਵਜੋਂ ਵਰਤਿਆ ਜਾਂਦਾ ਹੈ।<ref>{{Cite web |title=Bigg Boss 20 House Inside Photos: Salman Khan's Show Gets Colourful Jungle-Themed Makeover With BB Food Truck, Secret Room & More- See PICS |url=https://www.freepressjournal.in/entertainment/bigg-boss-20-house-inside-photos-salman-khans-show-gets-colourful-jungle-themed-makeover-with-bb-food-truck-secret-room-more-see-pics |access-date=2026-09-03 |website=Free Press Journal |language=en}}</ref> * ਰਸੋਈ "ਬੀ. ਬੀ. ਫੂਡ ਟਰੱਕ" ਦੇ ਰੂਪ ਵਿੱਚ ਤਿਆਰ ਕੀਤਾ ਗਿਆ, ਜਿਸ ਵਿੱਚ ਇੱਕ ਭੋਜਨ-ਟਰੱਕ-ਪ੍ਰੇਰਿਤ ਰਸੋਈ ਸੈੱਟਅਪ ਹੈ।<ref>{{Cite web |last=G |first=Vikram |date=2026-09-03 |title=Bigg Boss 20 house first look: Giant teapot couch, BB Food Truck unveiled |url=https://www.newkerala.com/news/a/bigg-boss-20-first-look-giant-teapot-couch-509.htm |access-date=2026-09-03 |website=NewKerala.com |language=en}}</ref> * ਬੈੱਡਰੂਮ: 17 ਬਿਸਤਰੇ, ਜਾਨਵਰਾਂ ਤੋਂ ਪ੍ਰੇਰਿਤ ਸਜਾਵਟ ਦੇ ਨਾਲ ਇੱਕ ਬਿੱਛੂ ਅਤੇ ਗਿਰਗਿਟ, ਮਸ਼ਰੂਮ ਦੇ ਆਕਾਰ ਦੇ ਕੰਧ ਤੱਤ ਦੇ ਨਾਲ ਸ਼ਾਮਲ ਹਨ.<ref>{{Cite web |date=2026-09-03 |title=Bigg Boss 20 House: Whale-Shaped Pool To Gorilla Entrance; Take Sneak-Peek Of Salman Khan Show |url=https://www.timesnownews.com/entertainment-news/tv/bigg-boss-20-house-whale-shaped-pool-to-gorilla-entrance-take-sneak-peek-of-salman-khan-show-photo-gallery-156037878 |access-date=2026-09-03 |website=TimesNow |language=en}}</ref> * ਬਾਥਰੂਮ: ਇੱਕ ਅੱਪਸਾਇਡ-ਡਾਉਨ ਨਿਓਨ-ਗੁਲਾਬੀ ਖਰਗੋਸ਼ ਦੀ ਸਥਾਪਨਾ, ਬੈਠਣ ਵਾਲੇ ਖੇਤਰ ਅਤੇ ਮੁਅੱਤਲ ਚਿੰਪੈਂਜ਼ੀ ਸਜਾਵਟ ਦੀ ਵਿਸ਼ੇਸ਼ਤਾ ਹੈ।<ref>{{Cite web |last=Godboley |first=Adya |date=2026-09-04 |title=Bigg Boss 20 House: Salman Khan’s Show Adds a Whimsical Twist with Two New Mystery Doors |url=https://www.idiva.com/entertainment/tv/bigg-boss-20-house-salman-khan-show-adds-whimsical-twist-two-new-mystery-doors/18098104 |access-date=2026-09-04 |website=iDiva |language=en}}</ref> * ਗਾਰਡਨ/ਆਊਟਡੋਰ ਖੇਤਰਃ ਇੱਕ ਸ਼ਾਰਕ-ਥੀਮ ਵਾਲਾ ਸਵਿਮਿੰਗ ਪੂਲ, ਇੱਕ ਫੁੱਲਦਾਰ ਟੈਪ ਦੀ ਸਥਾਪਨਾ, ਬੈਠਣ ਲਈ ਵਰਤੇ ਜਾਣ ਵਾਲੇ ਸੱਪ ਨਾਲ ਲਪੇਟੇ ਦਰੱਖਤ ਅਤੇ ਵੱਖ-ਵੱਖ ਜਾਨਵਰਾਂ ਦੀਆਂ ਮੂਰਤੀਆਂ ਸ਼ਾਮਲ ਹਨ।<ref name="indiatvnews">{{Cite web |last=Mukhopadhyay |first=Anindita |date=2026-09-03 |title=Bigg Boss 20 house first look out; giant snake in garden, octopus chess and mysterious Room No. 20 |url=https://www.indiatvnews.com/entertainment/tv/bigg-boss-20-house-first-look-out-giant-snake-in-garden-octopus-chess-and-mysterious-room-no-20-salman-khan-2026-09-03-1053224 |access-date=2026-09-03 |website=India TV News |language=en}}</ref> * ਕਮਰਾ 20: ਵੀਹਵੇਂ ਸੀਜ਼ਨ ਲਈ ਇੱਕ ਨਵਾਂ ਕਮਰਾ ਪੇਸ਼ ਕੀਤਾ ਗਿਆ, ਪਿਛਲੇ ਸੀਜ਼ਨ ਤੋਂ ਅਸੈਂਬਲੀ ਰੂਮ ਦੀ ਥਾਂ. ਇਸ ਦੇ ਉਦੇਸ਼ ਨੂੰ ਸ਼ੁਰੂ ਵਿੱਚ ਅਣਐਲਾਨਿਆ ਰੱਖਿਆ ਗਿਆ ਸੀ ਪਰ ਦੂਜੇ ਹਫ਼ਤੇ ਵਿੱਚ ਇਸ ਨੂੰ ਵੀ ਜਨਤਕ ਕਰ ਦਿੱਤਾ ਗਿਆ।<ref>{{Cite web |last=Singh |first=Sardar Sarabjoth |date=2026-09-03 |title=Video tour of Bigg Boss 20 house: Bedroom to grand lawn |url=https://www.siasat.com/video-tour-of-bigg-boss-20-house-bedroom-to-grand-lawn-3535844/ |access-date=2026-09-03 |website=The Siasat Daily |language=en}}</ref> * ਕਮਰਾ 2X: ਇੱਕ ਰਹੱਸਮਈ ਕਮਰੇ ਵਿੱਚ ਦੋ ਵੱਖਰੇ ਆਕਾਰ ਦੇ ਦਰਵਾਜ਼ੇ ਹਨ, ਜਿਸਦਾ ਉਦੇਸ਼ ਸੀਜ਼ਨ ਵਿੱਚ ਕੋਈ ਰੁਮਾਂਚਕ ਮੋੜ ਲਿਆਉਣ ਦੇ ਉਦੇਸ਼ ਵਜੋਂ ਗੁਪਤ ਰੱਖਿਆ ਗਿਆ ਹੈ।<ref name="indiatvnews" /> ਵਧੇਰੇ ਵਿਸ਼ੇਸ਼ਤਾਵਾਂ ਵਿੱਚ ਕਈ ਤਿੰਨ-ਅਯਾਮੀ ਜਾਨਵਰ ਅਤੇ ਕਲਪਨਾ-ਪ੍ਰੇਰਿਤ ਸਥਾਪਨਾਵਾਂ ਸ਼ਾਮਲ ਹਨ, ਜਿਸ ਵਿੱਚ ਬਿੱਗ ਬੌਸ ਦੀ ਨਿਗਰਾਨੀ ਨੂੰ ਦਰਸਾਉਂਦੇ ਅੱਖਾਂ ਦੇ ਰੂਪਾਂ ਦੀ ਵਾਰ-ਵਾਰ ਵਰਤੋਂ ਹੁੰਦੀ ਹੈ।<ref>{{Cite web |date=2026-09-03 |title=Bigg Boss 20 house reveals giant teapot couch and themed food truck |url=https://thenewsmill.com/2026/09/bigg-boss-20-house-reveals-giant-teapot-couch-and-themed-food-truck/ |access-date=2026-09-03 |language=en-US}}</ref> == ਘਰ ਵਿਚਲੇ ਪ੍ਰਤੀਯੋਗੀਆਂ ਦੀ ਸਥਿਤੀ == {| class="wikitable sortable" style="text-align:center; font-size:85%; line-height:25px; width:fit;" ! scope="col" style="background:#D4AF37;" |ਸੰਖਿਆ ! scope="col" style="background:#D4AF37;" |ਪ੍ਰਤੀਯੋਗੀ ! scope="col" style="background:#D4AF37;" |ਦਾਖਲ ਹੋਣ ਦਾ ਦਿਨ ! scope="col" style="background:#D4AF37;" |ਬਾਹਰ ਹੋਣ ਦਾ ਦਿਨ ! scope="col" style="background:#D4AF37;" |ਸਥਿਤੀ |- |1 |ਆਸਿਫ਼ |ਦਿਨ 1 | | |- |2 |ਅਮਨ |ਦਿਨ 1 | | |- |3 |ਅਮਰਪਾਲੀ |ਦਿਨ 1 | | |- |4 |ਅਰਿਸ਼ਫਾ |ਦਿਨ 1 | | |- |5 |ਗੁੱਲੂ |ਦਿਨ 1 | | style="background:#cfc;" |{{Nowrap|''House Captain''}} |- |6 |ਈਸ਼ਾ |ਦਿਨ 1 | | |- |7 |ਕਨਿਕਾ |ਦਿਨ 1 | | |- |8 |ਲਵ |ਦਿਨ 1 | | |- |9 |ਮਾਹੀ |ਦਿਨ 1 | | |- |10 |ਮੈਰੀ |ਦਿਨ 1 | | |- |11 |ਕਾਜ਼ੀ |ਦਿਨ 1 | | |- |12 |ਰੀਤੀ |ਦਿਨ 1 | | |- |13 |ਸਕਾਊਟ |ਦਿਨ 1 | | |- |14 |ਉਦਿਤੀ |ਦਿਨ 1 | | |- |15 |ਯੰਗ ਡੀ. ਐਸ. ਏ. |ਦਿਨ 1 | | |- |16 |ਰੋਹੇਦ |ਦਿਨ 1 |ਦਿਨ 14 | class="table-no" {{Eliminated|Evicted}} |Evicted |} == ਘਰ ਵਿਚਲੇ ਪ੍ਰਤੀਯੋਗੀ == ਹੇਠ ਲਿਖੇ ਘਰ ਦੇ ਮੈਂਬਰ ਸ਼ੋਅ ਦੇ ਪ੍ਰਤੀਯੋਗੀ ਸਨ<ref>{{Cite web |title=Bigg Boss 20 confirmed contestants live updates: Kanika Mann, Asif Khan, Mary Kom and others enter Salman Khan’s reality show |url=https://economictimes.indiatimes.com/magazines/panache/bigg-boss-20-confirmed-contestants-live-updates-kanika-mann-asif-khan-mary-kom-and-others-enter-salman-khans-reality-show/articleshow/133842230.cms?from=mdr |access-date=7 September 2026 |website=The Economic Times}}</ref> === ਸਭ ਤੋਂ ਪਹਿਲਾਂ ਦਾਖਲ ਹੋਣ ਦੇ ਆਧਾਰ 'ਤੇ === * [[ਕਨਿਕਾ ਮਾਨ]]-''ਗੁੱਡਨ ਤੁਮਸੇ ਨਾ ਹੋ ਪਾਏਗਾ'', ਫੀਅਰ ਫੈਕਟਰ ਖਤਰੋਂ ਕੇ ਖਿਲਾਡ਼ੀ 12 ਅਤੇ ''[[ਨਾਗਿਨ (ਟੀਵੀ ਲੜੀ 2015)|ਨਾਗਿਨ 7]]'' ਲਈ ਜਾਣੀ ਜਾਂਦੀ ਅਭਿਨੇਤਰੀ।<ref>{{Cite web |date=6 September 2026 |title=Kanika Mann shares the myth she wants to break by entering Salman Khan’s Bigg Boss 20 |url=https://indianexpress.com/article/entertainment/television/kanika-mann-shares-the-myth-she-wants-to-break-by-entering-bigg-boss-20-10865633/ |access-date=7 September 2026 |website=The Indian Express}}</ref> * ਆਸਿਫ ਖਾਨ-''ਪੰਚਾਇਤ'' ਲਈ ਜਾਣੇ ਜਾਂਦੇ ਅਦਾਕਾਰ।<ref>{{Cite web |date=6 September 2026 |title=Bigg Boss 20 में जा रहे पंचायत के ‘दामाद जी’, मिर्जापुर में भी मचा चुके भौकाल |url=https://www.aajtak.in/entertainment/television/story/salman-khan-bigg-boss-20-panchayat-mirzapur-series-actor-aasif-khan-confirmed-contestant-tmovj-dskc-2637656-2026-09-06 |access-date=7 September 2026 |website=Aaj Tak}}</ref> * [[ਕਾਜ਼ੀ ਤੌਕੀਰ]]-''ਪ੍ਰਸਿੱਧੀ ਗੁਰੂਕੁਲ'' ਲਈ ਜਾਣਿਆ ਜਾਂਦਾ ਗਾਇਕ।<ref>{{Cite web |date=7 September 2026 |title=कौन हैं काजी तौकीर, जिसने अरिजीत सिंह को चटाई थी धूल, ‘बिग बॉस 20’ में आते ही छा गए ‘अफगान जलेबी’ स्टार |url=https://www.indiatv.in/entertainment/tv/who-is-qazi-touqeer-man-who-beat-arijit-singh-afghan-jalebi-star-made-splash-upon-entering-bigg-boss-20-2026-09-07-1241778 |access-date=7 September 2026 |website=India TV}}</ref> * [[ਈਸ਼ਾ ਰਿਖੀ]]-ਰੈਪਰ [[ਬਾਦਸ਼ਾਹ (ਰੈਪਰ)|ਬਾਦਸ਼ਾਹ]] ਦੀ ਅਭਿਨੇਤਰੀ ਅਤੇ ਸਾਬਕਾ ਪਤਨੀ।<ref>{{Cite web |date=6 September 2026 |title=After announcing divorce with Badshah, Isha Rikhi joins Bigg Boss 20: ‘No one can break me’ |url=https://indianexpress.com/article/entertainment/television/isha-rikhi-joins-bigg-boss-20-after-divorce-with-badshah-no-one-can-break-me-10861553/lite/ |access-date=7 September 2026 |website=The Indian Express}}</ref> * ਆਮ੍ਰਪਾਲੀ ਦੂਬੇ-ਅਭਿਨੇਤਰੀ ਮੁੱਖ ਤੌਰ ਤੇ ਭੋਜਪੁਰੀ ਸਿਨੇਮਾ ਵਿੱਚ ਆਪਣੇ ਕੰਮ ਲਈ ਜਾਣੀ ਜਾਂਦੀ ਹੈ।<ref>{{Cite web |last=Tapiawala |first=Shachi |date=7 September 2026 |title=Bigg Boss 20 contestant Amrapali Dubey: All about her rumoured affair with ex-Bigg Boss contestant and Bhojpuri star Nirahua |url=https://www.moneycontrol.com/entertainment/tv/all-about-bigg-boss-20-contestant-amrapali-dubey-her-rumoured-affair-with-ex-bigg-boss-contestant-and-bhojpuri-star-nirahua-article-14023997.html/amp |access-date=7 September 2026 |website=Moneycontrol}}</ref> * ਰੋਹੇਦ ਖਾਨ-ਮਾਡਲ ਅਤੇ ਅਦਾਕਾਰ।<ref>{{Cite web |date=7 September 2026 |title=Bigg Boss 20: Rohed Khan recalls an incident from Tiger Zinda Hai; says ‘I manifested on the film set that one day I would work with Salman Khan’ |url=https://timesofindia.indiatimes.com/tv/news/hindi/bigg-boss-20-rohed-khan-recalls-an-incident-from-tiger-zinda-hai-says-i-manifested-on-the-film-set-that-one-day-i-would-work-with-salman-khan/articleshow/133849070.cms |access-date=7 September 2026 |website=The Times of India}}</ref> * ਲਵ ਗਿੱਲ-ਅਭਿਨੇਤਰੀ ਜੋ [[ਪੰਜਾਬੀ ਸਿਨੇਮਾ]] ਵਿੱਚ ਆਪਣੇ ਕੰਮ ਲਈ ਜਾਣੀ ਜਾਂਦੀ ਹੈ।<ref>{{Cite news|url=https://timesofindia.indiatimes.com/tv/news/hindi/bigg-boss-20-from-karan-aujlas-music-video-debut-to-punjabi-films-all-about-the-reality-show-contestant-love-gill/articleshow/133761206.cms|title=Bigg Boss 20: From Karan Aujla’s music video debut to Punjabi films; all about the reality show contestant Love Gill|last=ETimes.in|date=4 September 2026|work=The Times of India|access-date=7 September 2026}}</ref> * ਯੁੰਗ ਡੀਐਸਏ-ਰੈਪਰ ਆਪਣੇ ਟਰੈਕ "ਯੇਦਾ ਯੁੰਗ" ਲਈ ਜਾਣਿਆ ਜਾਂਦਾ ਹੈ।<ref>{{Cite news|url=https://punemirror.com/city/pune/who-is-yung-dsa-pune-rapper-bigg-boss-20/|title=Who Is Yung DSA? Pune Rapper Bigg Boss 20|work=Pune Mirror|access-date=7 September 2026}}</ref> * [[ਮੈਰੀ ਕੋਮ|ਮੈਰੀ ਕਾਮ]]-ਸੇਵਾਮੁਕਤ ਸ਼ੁਕੀਨ ਮੁੱਕੇਬਾਜ਼ ਅਤੇ ਸਾਬਕਾ ਸੰਸਦ ਮੈਂਬਰ ਉਹ ਮੁੱਕੇਬਾਜ਼ੀ ਵਿੱਚ ਆਪਣੀਆਂ ਪ੍ਰਾਪਤੀਆਂ ਲਈ ਜਾਣੀ ਜਾਂਦੀ ਹੈ, ਜਿਸ ਵਿੱਚ 2012 ਦੇ ਗਰਮੀਆਂ ਦੇ ਓਲੰਪਿਕ ਵਿੱਚ ਕਾਂਸੀ ਦਾ ਤਗਮਾ ਜਿੱਤਣਾ ਸ਼ਾਮਲ ਹੈ।<ref>{{Cite news|url=https://timesofindia.indiatimes.com/tv/news/hindi/bigg-boss-20-from-olympic-glory-to-marriage-controversy-and-separation-from-former-husband-all-about-boxing-legend-mary-kom/articleshow/133824494.cms|title=Bigg Boss 20: From Olympic glory to marriage controversy and separation from former husband; all about boxing legend Mary Kom|date=6 September 2026|work=The Times of India|access-date=7 September 2026}}</ref> * ਤਨਮੇ "ਸਕੂਟਓਪੀ" ਸਿੰਘ-ਈਸਪੋਰਟਸ ਖਿਡਾਰੀ ਅਤੇ ਸਟ੍ਰੀਮਰ।<ref>{{Cite news|url=https://timesofindia.indiatimes.com/tv/news/hindi/bigg-boss-20-from-pubg-mobile-star-to-popular-gaming-creator-and-earning-rs-30-lakhs-a-month-all-about-tanmay-singh-aka-scoutop/articleshow/133862958.cms|title=Bigg Boss 20: From PUBG Mobile star to popular gaming creator and earning Rs 30 lakhs a month; all about Tanmay Singh aka ScoutOP|date=7 September 2026|work=The Times of India|access-date=7 September 2026}}</ref> * ਅਰਿਸ਼ਫਾ ਖਾਨ-ਅਭਿਨੇਤਰੀ ਅਤੇ ਸੋਸ਼ਲ ਮੀਡੀਆ ਪ੍ਰਭਾਵਕ।<ref>{{Cite news|url=https://www.indiatoday.in/entertainment/television/story/who-is-arishfa-khan-influencer-actor-with-29-million-followers-now-on-bigg-boss-20-2988818-2026-09-07|title=Who is Arishfa Khan, influencer-actor with 29 million followers now on Bigg Boss 20?|date=7 September 2026|work=India Today|access-date=7 September 2026}}</ref> * ਕੁਸ਼ਲ "ਗੁੱਲੂ" ਤੰਵਰ-ਰਿਐਲਿਟੀ ਸ਼ੋਅ ਸ਼ਖਸੀਅਤ ਜੋ ''[[ਐਮਟੀਵੀ ਰੋਡੀਸ|ਰੋਡੀਜ਼ XX]]'', ''ਸਪਲਿਟਵਿਲਾ X6'' ਅਤੇ ਮਾਂ ਹੈ ਨਾ ਲਈ ਜਾਣੀ ਜਾਂਦੀ ਹੈ।<ref>{{Cite news|url=https://www.news18.com/movies/television/bigg-boss-20-who-is-kushal-tanwar-aka-gullu-meet-the-two-time-reality-show-winner-ws-kl-10313076.html|title=Bigg Boss 20: Who Is Kushal Tanwar aka Gullu? Meet The Two-Time Reality Show Winner|work=News18|access-date=7 September 2026}}</ref> * ਅਮਨ ਗਾਂਧੀ-ਅਦਾਕਾਰ ''ਭਾਗਿਆ ਲਕਸ਼ਮੀ'' ਅਤੇ ਕਿਊਂਕੀ ਰਿਸ਼ਤੋ ਕੇ ਭੀ ਰੂਪ ਬਦਲੇ ਹੈਂ ਲਈ ਜਾਣਿਆ ਜਾਂਦਾ ਹੈ।<ref>{{Cite news|url=https://indianexpress.com/article/entertainment/television/aman-gandhi-reveals-why-he-had-to-reject-bigg-boss-ott-before-joining-bigg-boss-20-10865259/|title=Aman Gandhi reveals why he had to reject Bigg Boss OTT before joining Bigg Boss 20|date=6 September 2026|work=The Indian Express|access-date=7 September 2026}}</ref> * ਉਦਿਤੀ ਸਿੰਘ-ਅਭਿਨੇਤਰੀ <ref>{{Cite news|url=https://theblunttimes.in/bigg-boss-20-who-is-uditi-singh-actress-and-model-enters-salman-khans-reality-show/71406/|title=Bigg Boss 20: Who is Uditi Singh? Actress and model enters Salman Khan's reality show|work=The Blunt Times|access-date=7 September 2026}}</ref> * ਰਿਤੀ ਤਿਵਾਡ਼ੀ-ਗਾਇਕ, ਗੀਤਕਾਰ ਅਤੇ ''[[ਬਿੱਗ ਬੌਸ (ਹਿੰਦੀ ਟੀਵੀ ਲੜੀ) ਸੀਜ਼ਨ 4|ਬਿੱਗ ਬੌਸ 4]]'' ਦੇ ਪ੍ਰਤੀਯੋਗੀ ਮਨੋਜ ਤਿਵਾਡ਼ੀ ਦੀ ਧੀ।<ref>{{Cite news|url=https://www.indiatoday.in/entertainment/television/story/who-is-rhiti-tiwari-singer-songwriter-and-manoj-tiwaris-daughter-entering-bigg-boss-20-2988261-2026-09-06|title=Who is Rhiti Tiwari, singer-songwriter and Manoj Tiwari's daughter entering BB 20|date=6 September 2026|work=India Today|access-date=7 September 2026}}</ref> * [[ਮਾਹੀ ਵਿਜ]]-ਅਭਿਨੇਤਰੀ ਜੋ '''ਲਗੀ ਤੁਮਸੇ ਲਗਨ''<nowiki/>' ਅਤੇ 'ਸ਼ਹਿਰ-ਹੋਨੇ ਕੋ ਹੈ' ਲਈ ਜਾਣੀ ਜਾਂਦੀ ਹੈ। ਉਹ ''ਝਲਕ ਦਿਖਲਾ ਜਾ 4'', ''ਨੱਚ ਬੱਲੀਏ 5'' ਅਤੇ ''ਖਤਰੋਂ ਕੇ ਖਿਲਾਡ਼ੀ 7'' ਲਈ ਵੀ ਜਾਣੀ ਜਾਂਦੀ ਹੈ, ਅਤੇ ''[[ਬਿੱਗ ਬੌਸ (ਹਿੰਦੀ ਟੀਵੀ ਲੜੀ) ਸੀਜ਼ਨ 15|ਬਿੱਗ ਬੌਸ 15]]'' ਦੇ ਪ੍ਰਤੀਯੋਗੀ ਜੈ ਭਾਨੁਸ਼ਾਲੀ ਦੀ ਸਾਬਕਾ ਪਤਨੀ ਹੈ।<ref>{{Cite news|url=https://www.wionews.com/entertainment/mahhi-vij-enters-bigg-boss-20-a-look-at-the-actor-s-television-journey-personal-life-1788718576182/amp|title=Mahhi Vij enters Bigg Boss 20: A look at the actor's television journey, personal life|work=WION|access-date=7 September 2026}}</ref> == ਦਿਲਚਸਪ ਮੋੜ == === ਪ੍ਰਸ਼ੰਸਕਾਂ ਦਾ ਮਤਾ (ਫੈਨਜ਼ ਕਾ ਫੈਸਲਾ) === 25 ਅਗਸਤ 2026 ਨੂੰ, [[ਡਿਜ਼ਨੀ+ ਹੌਟਸਟਾਰ|ਜਿਓਹੋਟਸਟਾਰ]] ਅਤੇ ਕਲਰਜ਼ ਟੀਵੀ ਨੇ ਫੈਨਜ਼ ਕਾ ਫੈਸਲਾ ਪਹਿਲਕਦਮੀ ਦੀ ਮੁੜ-ਵਰਤੋਂ ਦਾ ਐਲਾਨ ਕੀਤਾ ਜੋ ਇਸ ਤੋਂ ਪਹਿਲਾਂ 19ਵੇਂ ਸੀਜ਼ਨ ਵਿੱਚ ਵਰਤੀ ਗਈ ਸੀ, ਜਿਸ ਨਾਲ ਦਰਸ਼ਕ 25 ਅਗਸਤ ਤੋਂ 2 ਸਤੰਬਰ 2026 ਤੱਕ ਜੀਓਹੋਟਸਟਾਰ ਐਪ ਰਾਹੀਂ ਰੀਆ ਅਹੀਰ ਅਤੇ ਲਵ ਗਿੱਲ ਵਿਚਕਾਰ ਇੱਕ ਘਰੇਲੂ ਸਾਥੀ ਦੀ ਚੋਣ ਕਰ ਸਕਦੇ ਹਨ।<ref>{{Cite web |date=2026-08-25 |title=Love Gill and Rhiya Ahir to go head-to-head in ‘fans ka faisla’ for ‘Bigg Boss 20’ spot |url=https://www.thehawk.in/news/showbiz/love-gill-and-rhiya-ahir-to-go-head-to-head-in-fans-ka-faisla-for-bigg-boss-20-spot |access-date=2026-09-02 |website=www.thehawk.in |language=en}}</ref> ਸ਼ਾਨਦਾਰ ਪ੍ਰੀਮੀਅਰ 'ਤੇ, ਮੇਜ਼ਬਾਨ [[ਸਲਮਾਨ ਖਾਨ]] ਨੇ ਐਲਾਨ ਕੀਤਾ ਕਿ [[ਲਵ ਗਿੱਲ]] ਨੂੰ ਘਰ ਵਿੱਚ ਦਾਖਲ ਹੋਣ ਲਈ ਚੁਣਿਆ ਗਿਆ ਸੀ, ਜਦੋਂ ਕਿ [[ਰੀਆ ਅਹੀਰ]] ਨੂੰ ਬਾਹਰ ਕਰ ਦਿੱਤਾ ਗਿਆ ਸੀ।<ref>{{Cite news|url=https://timesofindia.indiatimes.com/tv/news/hindi/bigg-boss-20-lovepreet-gill-wins-fans-ka-faisla-beats-rhiya-ahir-to-secure-place-in-salman-khans-house/articleshow/133872314.cms|title=Bigg Boss 20: Lovepreet Gill wins 'Fans Ka Faisla', beats Rhiya Ahir to secure place in Salman Khan's house|date=7 September 2026|work=The Times of India|access-date=7 September 2026}}</ref> == ਹਵਾਲੇ == <templatestyles src="Reflist/styles.css" />{{Reflist}} == ਬਾਹਰੀ ਲਿੰਕ == * [https://jiohotstar.com/1971002586 ''ਬਿੱਗ ਬੌਸ 20''] [[ਡਿਜ਼ਨੀ+ ਹੌਟਸਟਾਰ|ਜਿਓ ਹੌਟਸਟਾਰ]] 'ਤੇ {{Bigg Boss (Hindi TV series)}} [[ਸ਼੍ਰੇਣੀ:ਬਿੱਗ ਬੌਸ (ਹਿੰਦੀ ਟੀਵੀ ਲੜੀ) ਸੀਜ਼ਨ]] [[ਸ਼੍ਰੇਣੀ:ਅਣ-ਸਮੀਖਿਆ ਅਨੁਵਾਦਾਂ ਵਾਲੇ ਸਫ਼ੇ]] 2caa4iiamyy766wzcxi5i2887vz2vzk 846631 846630 2026-09-20T07:57:00Z Gaurav Jhammat 7070 846631 wikitext text/x-wiki '''[[ਬਿੱਗ ਬੌਸ (ਹਿੰਦੀ ਟੀਵੀ ਲੜੀ)|ਬਿੱਗ ਬੌਸ]] 20''', ਜਿਸ ਨੂੰ ਬਿੱਗ ਬਾਸ: ਤਥਾਸ-ਤੂ ਵੀ ਕਿਹਾ ਜਾਂਦਾ ਹੈ, ਭਾਰਤੀ [[ਹਿੰਦੀ ਭਾਸ਼ਾ|ਹਿੰਦੀ]] ਭਾਸ਼ਾ ਦੀ ਰਿਐਲਿਟੀ ਟੈਲੀਵਿਜ਼ਨ ਸੀਰੀਜ਼ [[ਬਿੱਗ ਬੌਸ (ਹਿੰਦੀ ਟੀਵੀ ਲੜੀ)|ਬਿੱਗ ਬੌਸ]] ਦਾ ਵੀਹਵਾਂ ਸੀਜ਼ਨ ਹੈ। ਇਸ ਦਾ ਪ੍ਰੀਮੀਅਰ 6 ਸਤੰਬਰ 2026 ਨੂੰ ਕਲਰਜ਼ ਟੀਵੀ ਉੱਤੇ ਹੋਇਆ ਅਤੇ [[ਡਿਜ਼ਨੀ+ ਹੌਟਸਟਾਰ|ਜਿਓ ਹੌਟਸਟਾਰ]] ਉੱਤੇ ਡਿਜੀਟਲ ਤੌਰ ਉੱਤੇ ਸਟ੍ਰੀਮ ਕੀਤਾ ਗਿਆ।<ref>{{Cite web |last=Banerjee |first=Urmimala |date=2026-08-04 |title=Salman Khan Unveils ‘Bigg Boss 20’ Promo Promises Karan Arjun Twist This Season |url=https://varietyindia.com/salman-khan-unveils-bigg-boss-20-promo-promises-karan-arjun-twist-this-season/ |access-date=2026-08-04 |website=Variety India |language=en-US}}</ref> [[ਸਲਮਾਨ ਖਾਨ]] ਲਗਾਤਾਰ ਸਤਾਰ੍ਹਵੇਂ ਸੀਜ਼ਨ ਲਈ ਸ਼ੋਅ ਦੀ ਮੇਜ਼ਬਾਨੀ ਕਰ ਰਹੇ ਹਨ।<ref>{{Cite web |date=2026-07-20 |title=Salman Khan to host Bigg Boss 20 in India with six editions |url=https://thenewsmill.com/2026/07/salman-khan-to-host-bigg-boss-20-as-six-editions-launch-in-september/ |access-date=2026-07-21 |language=en-US}}</ref><ref>{{Cite web |date=2026-08-04 |title=Colors & JioHotstar confirm September launch for 'Bigg Boss 20' |url=https://www.bizasialive.com/colors-jiohotstar-confirm-september-launch-for-bigg-boss-20/ |access-date=2026-08-04 |language=en-GB}}</ref> == ਪ੍ਰੋਡਕਸ਼ਨ (ਨਿਰਮਾਣ) == === ਵਿਕਾਸ ਅਤੇ ਥੀਮ === ਸੀਜ਼ਨ ਦੀ ਟੈਗਲਾਈਨ "ਤਥਾਸ-ਤੂ" ਹੈ, ਜਿਸ ਵਿੱਚ ਇੱਕ "ਵਰਦਾਨ" ਸ਼ਾਮਿਲ ਕੀਤਾ ਗਿਆ ਹੈ ਜੋ ਮੁਕਾਬਲੇਬਾਜ਼ਾਂ ਨੂੰ ਖੇਡ ਵਿੱਚ ਦੂਜਾ ਜੀਵਨਦਾਨ ਭਾਵ ਸ਼ੋਅ ਤੋਂ ਬਾਹਰ ਹੋਣ ਤੋਂ ਬਚਾਅ ਦਾ ਮੌਕਾ ਦਿੰਦਾ ਹੈ। ਇਹ ਸੰਕਲਪ ਅੰਗਰੇਜ਼ੀ ਸ਼ਬਦ "that's two" ਤੋਂ ਬਣਾਇਆ ਗਿਆ ਹੈ।<ref>{{Cite web |last=Mukhopadhyay |first=Anindita |date=2026-08-12 |title=Bigg Boss 20 trailer out; Salman Khan introduces 'Extra Jeevan Daan' and a game with no safe play |url=https://www.indiatvnews.com/entertainment/tv/bigg-boss-20-trailer-out-salman-khan-introduces-extra-jeevan-daan-and-a-game-with-no-safe-play-2026-08-12-1051119 |access-date=2026-08-12 |website=India TV News |language=en}}</ref> === ਪ੍ਰਚਾਰ ਅਤੇ ਰਿਲੀਜ਼ === 20 ਜੁਲਾਈ 2026 ਨੂੰ, ਜਿਓਸਟਾਰ ਨੇ ਐਲਾਨ ਕੀਤਾ ਕਿ ਸਲਮਾਨ ਖਾਨ ਦੁਆਰਾ ਹੋਸਟ ਕੀਤੇ ਗਏ ''''ਬਿੱਗ ਬੌਸ'' ਹਿੰਦੀ'' ਦੇ ਵੀਹਵੇਂ ਸੀਜ਼ਨ ਦਾ ਪ੍ਰੀਮੀਅਰ ਸਤੰਬਰ 2026 ਵਿੱਚ ਕਲਰਜ਼ ਟੀਵੀ ਅਤੇ [[ਡਿਜ਼ਨੀ+ ਹੌਟਸਟਾਰ|ਜੀਓ ਹੌਟਸਟਾਰ]] ਉੱਤੇ ਇੱਕ ਨੈਟਵਰਕ ਪਹਿਲਕਦਮੀ ਦੇ ਹਿੱਸੇ ਵਜੋਂ ਛੇ ਬਿੱਗ ਬੌਸ ਖੇਤਰੀ ਐਡੀਸ਼ਨਾਂ ਨੂੰ ਇੱਕੋ ਸਮੇਂ ਪ੍ਰਸਾਰਿਤ ਕਰਨ ਲਈ ਕੀਤਾ ਜਾਵੇਗਾ।<ref>{{Cite web |last=Livemint |date=2026-07-20 |title=JioStar bets big on Bigg Boss: Salman Khan, Mohanlal, Sourav Ganguly & other mega stars headline six-language expansion |url=https://www.livemint.com/entertainment/jiostar-bets-big-on-bigg-boss-salman-khan-mohanlal-sourav-ganguly-other-mega-stars-headline-six-language-expansion-11784549282474.html |access-date=2026-07-21 |website=mint |language=en}}</ref><ref>{{Cite web |title=MSN |url=https://www.msn.com/en-in/news/insight/bigg-boss-20-reveals-new-logo-as-six-editions-set-for-launch/gm-GM8AB0AB92?gemSnapshotKey=GM8AB0AB92-snapshot-3&uxmode=ruby |access-date=2026-07-23 |website=www.msn.com}}</ref> ਸ਼ੋਅ ਦੀ ਅਧਿਕਾਰਤ ਪਹਿਲੀ ਝਲਕ ਅਤੇ ਲੋਗੋ 21 ਜੁਲਾਈ 2026 ਨੂੰ ਜਾਰੀ ਕੀਤਾ ਗਿਆ ਸੀ।<ref>{{Cite news|url=https://timesofindia.indiatimes.com/tv/news/hindi/bigg-boss-20-salman-khan-hosted-bb-hindi-returns-with-an-all-new-eye-for-its-milestone-20th-season/articleshow/132536352.cms|title=Bigg Boss 20: Salman Khan hosted BB Hindi returns with an all-new eye logo for its milestone 20th season|date=2026-07-21|work=The Times of India|access-date=2026-07-21|issn=0971-8257}}</ref><ref>{{Cite web |date=2026-07-21 |title=First look of 'Bigg Boss 20' logo unveiled |url=https://www.bizasialive.com/first-look-of-bigg-boss-20-logo-unveiled/ |access-date=2026-07-22 |language=en-GB}}</ref> ਇਸ ਤੋਂ ਬਾਅਦ ਅਗਸਤ 2026 ਦੇ ਸ਼ੁਰੂ ਵਿੱਚ ਜਾਰੀ ਕੀਤੇ ਗਏ ਟੀਜ਼ਰਾਂ ਦੀ ਇੱਕ ਲੜੀ ਜਾਰੀ ਕੀਤੀ ਗਈ, ਜਿਸ ਨੇ 6 ਸਤੰਬਰ 2026 ਦੀ ਪ੍ਰੀਮੀਅਰ ਮਿਤੀ ਦੀ ਪੁਸ਼ਟੀ ਕੀਤੀ ਅਤੇ ਸੀਜ਼ਨ ਦੇ "ਤਥਾਸ-ਤੂ" ਥੀਮ ਦੀ ਸ਼ੁਰੂਆਤ ਕੀਤੀ।<ref>{{Cite web |title=Bigg Boss 20 Promo: सलमान खान की घोड़े संग एंट्री, इस बार 'करण अर्जुन' वाला ट्विस्ट, रिलीज डेट का भी ऐलान |url=https://navbharattimes.indiatimes.com/tv/bigg-boss/bigg-boss-20-official-promo-out-salman-khan-reveals-karan-arjun-twist-in-the-game-premiere-date-6-september/articleshow/132851454.cms |access-date=2026-08-04 |website=Navbharat Times |language=hi}}</ref><ref>{{Cite web |date=2026-08-04 |title=Bigg Boss 20 teaser: Salman Khan returns as host, hints at a Karan-Arjun angle, ‘ek se bhale do’ |url=https://indianexpress.com/article/entertainment/television/bigg-boss-20-teaser-salman-khan-returns-as-host-hints-at-a-karan-arjun-angle-ek-se-bhale-do-10817085/ |access-date=2026-08-04 |website=The Indian Express |language=en}}</ref><ref>{{Cite web |title=Bigg Boss 20: New Arena twist sparks 'favouritism' debate among fans |url=https://www.mid-day.com/entertainment/television-news/article/bigg-boss-20-new-arena-twist-sparks-favouritism-debate-among-fans-23643515 |access-date=2026-08-07 |website=Mid-Day}}</ref><ref>{{Cite web |last=Jhunjhunwala |first=Sanchita |date=2026-08-06 |title=Bigg Boss 20 Teaser: Salman Khan Drops Another Hint As He Goes ‘Tathas-Two’ |url=https://www.idiva.com/entertainment/tv/bigg-boss-20-teaser-salman-khan-drops-another-hint-as-he-goes-tathas-two/18097778 |access-date=2026-08-07 |website=iDiva |language=en}}</ref> ਗੇਮਪਲੇ ਮਕੈਨਿਕਸ ਉੱਤੇ ਵੱਧ ਚਾਨਣਾ ਪਾਉਣ ਵਾਲਾ ਇੱਕ ਪੂਰੀ-ਲੰਬਾਈ ਦਾ ਟ੍ਰੇਲਰ 12 ਅਗਸਤ 2026 ਨੂੰ ਜਾਰੀ ਕੀਤਾ ਗਿਆ ਸੀ।<ref>{{Cite web |last=Yadav |first=Monica |date=2026-08-12 |title=Bigg Boss 20 trailer sees Salman Khan bringing ‘extra jeevan daan’ twist: ‘It isn't as straightforward as it sounds’ |url=https://www.hindustantimes.com/entertainment/tv/bigg-boss-20-trailer-sees-salman-khan-bringing-extra-jeevan-daan-twist-bigg-boss-colors-jiohotstar-101786517783960.html |access-date=2026-08-12 |website=Hindustan Times |language=en}}</ref><ref>{{Cite web |last=Mukherjee |first=Akankshya |date=2026-08-12 |title=Bigg Boss 20 Trailer Out! Salman Khan Unveils New Season's Biggest Twist Where Every Player Gets An Extra Life- Watch |url=https://www.bollywoodbubble.com/tv/bigg-boss-20-trailer-out-salman-khan-unveils-new-season-biggest-twist-where-every-player-gets-an-extra-life-watch/ |access-date=2026-08-12 |website=Bollywood Bubble |language=en-US}}</ref> 4 ਸਤੰਬਰ 2026 ਨੂੰ, [[ਡਿਜ਼ਨੀ+ ਹੌਟਸਟਾਰ|ਜਿਓਹੋਟਸਟਾਰ]] ਅਤੇ ਕਲਰਜ਼ ਟੀਵੀ ਨੇ ਪ੍ਰਮੋਸ਼ਨਲ ਕਲਿੱਪ ਜਾਰੀ ਕੀਤੇ ਜਿਸ ਵਿੱਚ ਪੁਸ਼ਟੀ ਕੀਤੀ ਪ੍ਰਤੀਯੋਗੀ [[ਈਸ਼ਾ ਰਿਖੀ]] ਅਤੇ [[ਕਨਿਕਾ ਮਾਨ]] ਸ਼ਾਮਿਲ ਸਨ।<ref>{{Cite news|url=https://timesofindia.indiatimes.com/tv/news/hindi/bigg-boss-20-promo-kanika-mann-wins-hearts-with-her-performance-new-promo-sparks-buzz-ahead-of-premiere/articleshow/133796817.cms|title=Bigg Boss 20 promo: Kanika Mann wins hearts with her performance? New Promo sparks buzz ahead of premiere|date=2026-09-05|work=The Times of India|access-date=2026-09-06|issn=0971-8257}}</ref><ref>{{Cite web |last=Jhunjhunwala |first=Sanchita |date=2026-09-05 |title=Bigg Boss 20: Did Badshah’s Ex-Wife Isha Rikhi Break Down In New Promo? |url=https://www.idiva.com/entertainment/tv/salman-khan-bigg-boss-20-did-badshah-ex-wife-isha-rikhi-break-down-in-new-promo/18098112 |access-date=2026-09-06 |website=iDiva |language=en}}</ref> 5 ਸਤੰਬਰ 2026 ਨੂੰ, ਰੈਪਰ ਯੰਗ ਡੀਐਸਏ ਨੂੰ ਫ਼ੀਚਰ ਕਰਦਾ ਇੱਕ ਟੀਜ਼ਰ ਜਾਰੀ ਕੀਤਾ ਗਿਆ ਸੀ, ਜਿਸ ਵਿੱਚ ਉਸਨੇ ਆਪਣਾ ਗੀਤ ''ਯੇਦਾ ਯੁੰਗ'' ਪੇਸ਼ ਕੀਤਾ ਸੀ।<ref>{{Cite web |title=Instagram |url=https://www.instagram.com/reel/Dc5Us4Qqdjx/?stkn=MTd1a2NoNGwycXd5Nw== |access-date=2026-09-06 |website=www.instagram.com}}</ref> ਉਸੇ ਦਿਨ, ਅਦਾਕਾਰ-ਸਿਆਸਤਦਾਨ ਮਨੋਜ ਤਿਵਾੜੀ ਆਪਣੀ ਧੀ ਰਿਤੀ ਤਿਵਾੜੀ ਨਾਲ ਇੱਕ ਪ੍ਰਮੋਸ਼ਨਲ ਹਿੱਸੇ ਵਿੱਚ ਉਸ ਨੂੰ ਇੱਕ ਪ੍ਰਤੀਯੋਗੀ ਵਜੋਂ ਪੇਸ਼ ਕਰਨ ਲਈ ਦਿਖਾਈ ਦਿੱਤੇ।<ref>{{Cite web |title=Bigg Boss 20: Salman Khan recreates Manoj Tiwari’s viral baap meme with his daughter |url=https://www.mid-day.com/entertainment/television-news/article/bigg-boss-20-salman-khan-recreates-manoj-tiwaris-viral-baap-meme-with-his-daughter-23648609 |access-date=2026-09-06 |website=Mid-Day}}</ref><ref>{{Cite web |date=2026-09-06 |title=Bigg Boss 20: Manoj Tiwari’s daughter Rhiti Tiwari set to enter Salman Khan’s show - Watch promo |url=https://www.india.com/entertainment/tv/bigg-boss-20-manoj-tiwari-daughter-rhiti-tiwari-set-to-enter-salman-khans-show-watch-promo-8517734/ |access-date=2026-09-06 |website=India.com |language=en}}</ref> === ਕਾਸਟਿੰਗ === 25 ਅਗਸਤ 2026 ਨੂੰ, [[ਡਿਜ਼ਨੀ+ ਹੌਟਸਟਾਰ|ਜੀਓ ਹੌਟਸਟਾਰ]] ਅਤੇ ਕਲਰਜ਼ ਟੀਵੀ ਨੇ ਦਰਸ਼ਕਾਂ ਦੀ ਵੋਟਿੰਗ ਪਹਿਲਕਦਮੀ "ਫੈਨਜ਼ ਕਾ ਫੈਸਲਾ" ਦੀ ਮੁੜ-ਵਰਤੋਂ ਦਾ ਐਲਾਨ ਕੀਤਾ ਜੋ ਇਸ ਤੋਂ ਪਹਿਲਾਂ 19ਵੇਂ ਸੀਜ਼ਨ ਵਿੱਚ ਕੀਤਾ ਗਿਆ ਸੀ। ਜੀਓ ਹੌਟਸਟਾਰ ਐਪ ਦੇ ਜ਼ਰੀਏ, ਦਰਸ਼ਕਾਂ ਨੂੰ ਪ੍ਰੀਮੀਅਰ ਤੋਂ ਪਹਿਲਾਂ ਘਰ ਵਿੱਚ ਦਾਖਲ ਹੋਣ ਵਾਲੇ ਦੋ ਸੰਭਾਵਿਤ ਪ੍ਰਤੀਯੋਗੀਆਂ ਵਿੱਚੋਂ ਇੱਕ ਨੂੰ ਵੋਟ ਦੇਣ ਦਾ ਮੌਕਾ ਦਿੱਤਾ ਗਿਆ ਸੀ। ਵੋਟਿੰਗ ਦੀ ਮਿਆਦ 25 ਅਗਸਤ ਤੋਂ 2 ਸਤੰਬਰ 2026 ਤੱਕ ਨਿਰਧਾਰਤ ਕੀਤੀ ਗਈ ਸੀ।<ref>{{Cite web |last=Vaigankar |first=Shukrta |date=2026-08-25 |title=Bigg Boss 20 voting: Rhiya Ahir vs Love Gill - Fans to decide who enters the house |url=https://businessupturn.com/entertainment/television/bigg-boss/bigg-boss-20-voting-rhiya-ahir-vs-love-gill-fans-to-decide-who-enters-the-house/ |access-date=2026-08-25 |website=Business Upturn |language=en-IN}}</ref><ref name="Riya_Ahir">{{Cite news|url=https://timesofindia.indiatimes.com/tv/news/hindi/bigg-boss-20-riya-ahir-viral-girl-who-stopped-police-van-during-neet-protest-to-enter-the-show-fans-to-choose-between-her-and-love-gill/articleshow/133500609.cms|title=Bigg Boss 20: Riya Ahir, viral girl who stopped police van during NEET protest, to enter the show? Fans to choose between her and Love Gill|date=2026-08-25|work=The Times of India|access-date=2026-08-25|issn=0971-8257}}</ref> ਦੋ ਉਮੀਦਵਾਰ [[ਰੀਆ ਅਹੀਰ]] ਅਤੇ [[ਲਵ ਗਿੱਲ]] ਸਨ।<ref>{{Cite web |last=Banerjee |first=Urmimala |date=2026-08-25 |title=‘Bigg Boss 20’: Rhiya Ahir Or Love Gill? Salman Khan Announces That Decision Rests On Audience |url=https://varietyindia.com/bigg-boss-20-rhiya-ahir-or-love-gill-salman-khan-announces-that-decision-rests-on-audience/ |access-date=2026-08-25 |website=Variety India |language=en-US}}</ref><ref>{{Cite web |last=Singh |first=Simran |title=Bigg Boss 20: Salman Khan asks fans to help him, grants them power to CONFIRM a housemate among..., netizens react |url=https://www.dnaindia.com/bollywood/report-bigg-boss-20-salman-khan-asks-fans-to-help-him-grants-them-power-to-confirm-a-housemate-3219173 |access-date=2026-08-25 |website=DNA India |language=en}}</ref> === ਅੱਖ ਵਾਲਾ ਲੋਗੋ === ਸੀਜ਼ਨ ਦੇ ਲੋਗੋ ਵਿੱਚ ਇੱਕ ਬਹੁ-ਰੰਗੀਨ ਜਿਓਮੈਟਰਿਕ ਆਈਰਿਸ (ਜਾਮਨੀ, ਨੀਲੇ, ਲਾਲ, ਸੰਤਰੀ ਅਤੇ ਟੀਲ ਦੇ ਰੰਗਾਂ ਵਿੱਚ) ਦੇ ਨਾਲ ਇੱਕ ਸਟਾਈਲਾਈਜ਼ਡ ਅੱਖ ਹੈ ਜੋ ਕੇਂਦਰ ਵਿੱਚ ਸੁਨਹਿਰੀ ਝਲਕ ਵਿੱਚ ਹੈ। ਇਸ ਦੇ ਨਾਲ ਇੱਕ ਧਾਤੂ ਸੋਨੇ ਦੀ ਰੂਪ ਰੇਖਾ ਅਤੇ ਇੱਕ ਮੇਲ ਖਾਂਦਾ "ਬਿੱਗ ਬੌਸ" ਸ਼ਬਦ ਚਿੰਨ੍ਹ ਹੈ। ਨੈਟਵਰਕ ਦੇ ਅਨੁਸਾਰ, ਡਿਜ਼ਾਇਨ ਦਾ ਉਦੇਸ਼ ਸੀਜ਼ਨ ਦੇ "ਤਥਾਸ-ਤੂ" ਥੀਮ ਨੂੰ ਦਰਸਾਉਣਾ ਹੈ, ਜੋ ਪ੍ਰਗਟਾਵੇ ਅਤੇ ਕਿਸਮਤ ਦਾ ਪ੍ਰਤੀਕ ਹੈ।<ref>{{Cite web |date=2026-07-21 |title=Bigg Boss 20 finally CONFIRMED? Salman Khan returns as makers UNVEIL brand new eye logo |url=https://www.bollywoodlife.com/bigg-boss/bigg-boss-20-finally-confirmed-salman-khan-returns-as-makers-unveil-brand-new-eye-logo-3357930/ |access-date=2026-07-21 |website=Bollywood Life |language=en}}</ref><ref>{{Cite news|url=https://economictimes.indiatimes.com/magazines/panache/bigg-boss-20-announced-salman-khan-returns-as-host-for-new-season-contestants-list-premiere-date-and-where-to-watch-on-ott/articleshow/132550353.cms?from=mdr|title=Bigg Boss 20 announced: Salman Khan returns as host for new season. Contestants list, premiere date, and where to watch on OTT|date=2026-07-22|work=The Economic Times|access-date=2026-07-23|issn=0013-0389}}</ref> === ਪ੍ਰਸਾਰਣ === [[ਬਿੱਗ ਬੌਸ (ਹਿੰਦੀ ਟੀਵੀ ਸੀਰੀਜ਼) ਸੀਜ਼ਨ 19|ਪਿਛਲੇ ਸੀਜ਼ਨ]] ਦੀ ਰਿਲੀਜ਼ ਰਣਨੀਤੀ ਦੇ ਬਾਅਦ, ਸ਼ੋਅ ਡਿਜੀਟਲ ਸਟ੍ਰੀਮਿੰਗ ਨੂੰ ਤਰਜੀਹ ਦਿੰਦਾ ਹੈ, ਰੋਜ਼ਾਨਾ ਐਪੀਸੋਡ ਜਿਓਹੋਟਸਟਾਰ 'ਤੇ ਪਹਿਲਾਂ ਰਾਤ 9 ਵਜੇ (ਭਾਰਤੀ ਸਮੇਂ ਅਨੁਸਾਰ) 'ਤੇ ਪ੍ਰਸਾਰਿਤ ਹੁੰਦੇ ਹਨ। ਇਸ ਤੋਂ ਬਾਅਦ ਕਲਰਜ਼ ਟੀਵੀ 'ਤੇ ਰਾਤ 10:30 (ਭਾਰਤੀ ਸਮੇਂ ਅਨੁਸਾਰ)<ref>{{Cite web |date=2026-08-04 |title=Bigg Boss 20: Salman Khan Show To Premiere On September 6, Bhaijaan Shares Cryptic 'Karan-Arjun' Hint |url=https://www.timesnownews.com/entertainment-news/tv/bigg-boss-20-salman-khan-show-to-premiere-on-september-6-bhaijaan-shares-cryptic-karan-arjun-hint-article-155248063 |access-date=2026-08-04 |website=TimesNow |language=en}}</ref> 'ਤੇ ਪ੍ਰਸਾਰਿਤ ਹੁੰਦੇ ਹਨ। === ਘਰ === ਫਿਲਮ ਸਿਟੀ, ਮੁੰਬਈ ਵਿੱਚ ਸਥਿਤ ''ਬਿੱਗ ਬੌਸ 20'' ਦੇ ਘਰ ਵਿੱਚ ਇੱਕ ਰੰਗੀਨ "ਵੰਡਰਲੈਂਡ" ਥੀਮ ਹੈ ਜੋ ਇੱਕ ਰਾਖਸ਼ਸ ਦੀ ਧਾਰਨਾ ਤੋਂ ਪ੍ਰੇਰਿਤ ਹੈ, ਜਿਸ ਵਿੱਚ ਅਤਿਵਾਦੀ ਕਲਪਨਾ ਅਤੇ ਜਾਨਵਰਾਂ ਤੋਂ ਪ੍ਰੇਰਿਤ ਤੱਤ ਸ਼ਾਮਲ ਹਨ। ਵਰਸ਼ਾ ਜੈਨ ਦੁਆਰਾ ਡਿਜ਼ਾਈਨ ਕੀਤਾ ਗਿਆ ਇਹ ਘਰ ਲਗਭਗ 10,000 ਵਰਗ ਫੁੱਟ ਵਿੱਚ ਫੈਲਿਆ ਹੋਇਆ ਹੈ ਅਤੇ ਇਸ ਵਿੱਚ 104 ਕੈਮਰੇ ਹਨ।<ref>{{Cite web |date=2026-09-03 |title=Bigg Boss 20 house tour: Shark-themed pool, teapot throne and the mystery of Room 20 |url=https://indianexpress.com/article/entertainment/television/bigg-boss-20-house-tour-shark-themed-pool-teapot-throne-and-the-mystery-of-room-20-10861231/ |access-date=2026-09-03 |website=The Indian Express |language=en}}</ref> * ਲਿਵਿੰਗ ਏਰੀਆ: ਇੱਕ ਵੱਡਾ ਕੇਂਦਰੀ ਸੋਫਾ, ਇੱਕ 12-ਸੀਟਰ ਡਾਇਨਿੰਗ ਟੇਬਲ, ਪੈਰਾਸ਼ੂਟ-ਪ੍ਰੇਰਿਤ ਬੈਠਣ ਅਤੇ ਇੱਕ ਗੁਲਾਬੀ ਚਾਹ-ਪਿਆਲੀਨੁਮਾ ਮੁਜੱਸਮਾ ਜਿਸ ਨੂੰ ਸਿੰਘਾਸਣ ਵਜੋਂ ਵਰਤਿਆ ਜਾਂਦਾ ਹੈ।<ref>{{Cite web |title=Bigg Boss 20 House Inside Photos: Salman Khan's Show Gets Colourful Jungle-Themed Makeover With BB Food Truck, Secret Room & More- See PICS |url=https://www.freepressjournal.in/entertainment/bigg-boss-20-house-inside-photos-salman-khans-show-gets-colourful-jungle-themed-makeover-with-bb-food-truck-secret-room-more-see-pics |access-date=2026-09-03 |website=Free Press Journal |language=en}}</ref> * ਰਸੋਈ "ਬੀ. ਬੀ. ਫੂਡ ਟਰੱਕ" ਦੇ ਰੂਪ ਵਿੱਚ ਤਿਆਰ ਕੀਤਾ ਗਿਆ, ਜਿਸ ਵਿੱਚ ਇੱਕ ਭੋਜਨ-ਟਰੱਕ-ਪ੍ਰੇਰਿਤ ਰਸੋਈ ਸੈੱਟਅਪ ਹੈ।<ref>{{Cite web |last=G |first=Vikram |date=2026-09-03 |title=Bigg Boss 20 house first look: Giant teapot couch, BB Food Truck unveiled |url=https://www.newkerala.com/news/a/bigg-boss-20-first-look-giant-teapot-couch-509.htm |access-date=2026-09-03 |website=NewKerala.com |language=en}}</ref> * ਬੈੱਡਰੂਮ: 17 ਬਿਸਤਰੇ, ਜਾਨਵਰਾਂ ਤੋਂ ਪ੍ਰੇਰਿਤ ਸਜਾਵਟ ਦੇ ਨਾਲ ਇੱਕ ਬਿੱਛੂ ਅਤੇ ਗਿਰਗਿਟ, ਮਸ਼ਰੂਮ ਦੇ ਆਕਾਰ ਦੇ ਕੰਧ ਤੱਤ ਦੇ ਨਾਲ ਸ਼ਾਮਲ ਹਨ.<ref>{{Cite web |date=2026-09-03 |title=Bigg Boss 20 House: Whale-Shaped Pool To Gorilla Entrance; Take Sneak-Peek Of Salman Khan Show |url=https://www.timesnownews.com/entertainment-news/tv/bigg-boss-20-house-whale-shaped-pool-to-gorilla-entrance-take-sneak-peek-of-salman-khan-show-photo-gallery-156037878 |access-date=2026-09-03 |website=TimesNow |language=en}}</ref> * ਬਾਥਰੂਮ: ਇੱਕ ਅੱਪਸਾਇਡ-ਡਾਉਨ ਨਿਓਨ-ਗੁਲਾਬੀ ਖਰਗੋਸ਼ ਦੀ ਸਥਾਪਨਾ, ਬੈਠਣ ਵਾਲੇ ਖੇਤਰ ਅਤੇ ਮੁਅੱਤਲ ਚਿੰਪੈਂਜ਼ੀ ਸਜਾਵਟ ਦੀ ਵਿਸ਼ੇਸ਼ਤਾ ਹੈ।<ref>{{Cite web |last=Godboley |first=Adya |date=2026-09-04 |title=Bigg Boss 20 House: Salman Khan’s Show Adds a Whimsical Twist with Two New Mystery Doors |url=https://www.idiva.com/entertainment/tv/bigg-boss-20-house-salman-khan-show-adds-whimsical-twist-two-new-mystery-doors/18098104 |access-date=2026-09-04 |website=iDiva |language=en}}</ref> * ਗਾਰਡਨ/ਆਊਟਡੋਰ ਖੇਤਰਃ ਇੱਕ ਸ਼ਾਰਕ-ਥੀਮ ਵਾਲਾ ਸਵਿਮਿੰਗ ਪੂਲ, ਇੱਕ ਫੁੱਲਦਾਰ ਟੈਪ ਦੀ ਸਥਾਪਨਾ, ਬੈਠਣ ਲਈ ਵਰਤੇ ਜਾਣ ਵਾਲੇ ਸੱਪ ਨਾਲ ਲਪੇਟੇ ਦਰੱਖਤ ਅਤੇ ਵੱਖ-ਵੱਖ ਜਾਨਵਰਾਂ ਦੀਆਂ ਮੂਰਤੀਆਂ ਸ਼ਾਮਲ ਹਨ।<ref name="indiatvnews">{{Cite web |last=Mukhopadhyay |first=Anindita |date=2026-09-03 |title=Bigg Boss 20 house first look out; giant snake in garden, octopus chess and mysterious Room No. 20 |url=https://www.indiatvnews.com/entertainment/tv/bigg-boss-20-house-first-look-out-giant-snake-in-garden-octopus-chess-and-mysterious-room-no-20-salman-khan-2026-09-03-1053224 |access-date=2026-09-03 |website=India TV News |language=en}}</ref> * ਕਮਰਾ 20: ਵੀਹਵੇਂ ਸੀਜ਼ਨ ਲਈ ਇੱਕ ਨਵਾਂ ਕਮਰਾ ਪੇਸ਼ ਕੀਤਾ ਗਿਆ, ਪਿਛਲੇ ਸੀਜ਼ਨ ਤੋਂ ਅਸੈਂਬਲੀ ਰੂਮ ਦੀ ਥਾਂ. ਇਸ ਦੇ ਉਦੇਸ਼ ਨੂੰ ਸ਼ੁਰੂ ਵਿੱਚ ਅਣਐਲਾਨਿਆ ਰੱਖਿਆ ਗਿਆ ਸੀ ਪਰ ਦੂਜੇ ਹਫ਼ਤੇ ਵਿੱਚ ਇਸ ਨੂੰ ਵੀ ਜਨਤਕ ਕਰ ਦਿੱਤਾ ਗਿਆ।<ref>{{Cite web |last=Singh |first=Sardar Sarabjoth |date=2026-09-03 |title=Video tour of Bigg Boss 20 house: Bedroom to grand lawn |url=https://www.siasat.com/video-tour-of-bigg-boss-20-house-bedroom-to-grand-lawn-3535844/ |access-date=2026-09-03 |website=The Siasat Daily |language=en}}</ref> * ਕਮਰਾ 2X: ਇੱਕ ਰਹੱਸਮਈ ਕਮਰੇ ਵਿੱਚ ਦੋ ਵੱਖਰੇ ਆਕਾਰ ਦੇ ਦਰਵਾਜ਼ੇ ਹਨ, ਜਿਸਦਾ ਉਦੇਸ਼ ਸੀਜ਼ਨ ਵਿੱਚ ਕੋਈ ਰੁਮਾਂਚਕ ਮੋੜ ਲਿਆਉਣ ਦੇ ਉਦੇਸ਼ ਵਜੋਂ ਗੁਪਤ ਰੱਖਿਆ ਗਿਆ ਹੈ।<ref name="indiatvnews" /> ਵਧੇਰੇ ਵਿਸ਼ੇਸ਼ਤਾਵਾਂ ਵਿੱਚ ਕਈ ਤਿੰਨ-ਅਯਾਮੀ ਜਾਨਵਰ ਅਤੇ ਕਲਪਨਾ-ਪ੍ਰੇਰਿਤ ਸਥਾਪਨਾਵਾਂ ਸ਼ਾਮਲ ਹਨ, ਜਿਸ ਵਿੱਚ ਬਿੱਗ ਬੌਸ ਦੀ ਨਿਗਰਾਨੀ ਨੂੰ ਦਰਸਾਉਂਦੇ ਅੱਖਾਂ ਦੇ ਰੂਪਾਂ ਦੀ ਵਾਰ-ਵਾਰ ਵਰਤੋਂ ਹੁੰਦੀ ਹੈ।<ref>{{Cite web |date=2026-09-03 |title=Bigg Boss 20 house reveals giant teapot couch and themed food truck |url=https://thenewsmill.com/2026/09/bigg-boss-20-house-reveals-giant-teapot-couch-and-themed-food-truck/ |access-date=2026-09-03 |language=en-US}}</ref> == ਘਰ ਵਿਚਲੇ ਪ੍ਰਤੀਯੋਗੀਆਂ ਦੀ ਸਥਿਤੀ == {| class="wikitable sortable" style="text-align:center; font-size:85%; line-height:25px; width:fit;" ! scope="col" style="background:#D4AF37;" |ਸੰਖਿਆ ! scope="col" style="background:#D4AF37;" |ਪ੍ਰਤੀਯੋਗੀ ! scope="col" style="background:#D4AF37;" |ਦਾਖਲ ਹੋਣ ਦਾ ਦਿਨ ! scope="col" style="background:#D4AF37;" |ਬਾਹਰ ਹੋਣ ਦਾ ਦਿਨ ! scope="col" style="background:#D4AF37;" |ਸਥਿਤੀ |- |1 |ਆਸਿਫ਼ |ਦਿਨ 1 | | |- |2 |ਅਮਨ |ਦਿਨ 1 | | |- |3 |ਅਮਰਪਾਲੀ |ਦਿਨ 1 | | |- |4 |ਅਰਿਸ਼ਫਾ |ਦਿਨ 1 | | |- |5 |ਗੁੱਲੂ |ਦਿਨ 1 | | style="background:#cfc;" |{{Nowrap|''House Captain''}} |- |6 |ਈਸ਼ਾ |ਦਿਨ 1 | | |- |7 |ਕਨਿਕਾ |ਦਿਨ 1 | | |- |8 |ਲਵ |ਦਿਨ 1 | | |- |9 |ਮਾਹੀ |ਦਿਨ 1 | | |- |10 |ਮੈਰੀ |ਦਿਨ 1 | | |- |11 |ਕਾਜ਼ੀ |ਦਿਨ 1 | | |- |12 |ਰੀਤੀ |ਦਿਨ 1 | | |- |13 |ਸਕਾਊਟ |ਦਿਨ 1 | | |- |14 |ਉਦਿਤੀ |ਦਿਨ 1 | | |- |15 |ਯੰਗ ਡੀ. ਐਸ. ਏ. |ਦਿਨ 1 | | |- |16 |ਰੋਹੇਦ |ਦਿਨ 1 |ਦਿਨ 14 | class="table-no" {{Eliminated|Evicted}} |Evicted |} == ਘਰ ਵਿਚਲੇ ਪ੍ਰਤੀਯੋਗੀ == ਹੇਠ ਲਿਖੇ ਘਰ ਦੇ ਮੈਂਬਰ ਸ਼ੋਅ ਦੇ ਪ੍ਰਤੀਯੋਗੀ ਸਨ<ref>{{Cite web |title=Bigg Boss 20 confirmed contestants live updates: Kanika Mann, Asif Khan, Mary Kom and others enter Salman Khan’s reality show |url=https://economictimes.indiatimes.com/magazines/panache/bigg-boss-20-confirmed-contestants-live-updates-kanika-mann-asif-khan-mary-kom-and-others-enter-salman-khans-reality-show/articleshow/133842230.cms?from=mdr |access-date=7 September 2026 |website=The Economic Times}}</ref> === ਸਭ ਤੋਂ ਪਹਿਲਾਂ ਦਾਖਲ ਹੋਣ ਦੇ ਆਧਾਰ 'ਤੇ === * [[ਕਨਿਕਾ ਮਾਨ]]-''ਗੁੱਡਨ ਤੁਮਸੇ ਨਾ ਹੋ ਪਾਏਗਾ'', ਫੀਅਰ ਫੈਕਟਰ ਖਤਰੋਂ ਕੇ ਖਿਲਾਡ਼ੀ 12 ਅਤੇ ''[[ਨਾਗਿਨ (ਟੀਵੀ ਲੜੀ 2015)|ਨਾਗਿਨ 7]]'' ਲਈ ਜਾਣੀ ਜਾਂਦੀ ਅਭਿਨੇਤਰੀ।<ref>{{Cite web |date=6 September 2026 |title=Kanika Mann shares the myth she wants to break by entering Salman Khan’s Bigg Boss 20 |url=https://indianexpress.com/article/entertainment/television/kanika-mann-shares-the-myth-she-wants-to-break-by-entering-bigg-boss-20-10865633/ |access-date=7 September 2026 |website=The Indian Express}}</ref> * ਆਸਿਫ ਖਾਨ-''ਪੰਚਾਇਤ'' ਲਈ ਜਾਣੇ ਜਾਂਦੇ ਅਦਾਕਾਰ।<ref>{{Cite web |date=6 September 2026 |title=Bigg Boss 20 में जा रहे पंचायत के ‘दामाद जी’, मिर्जापुर में भी मचा चुके भौकाल |url=https://www.aajtak.in/entertainment/television/story/salman-khan-bigg-boss-20-panchayat-mirzapur-series-actor-aasif-khan-confirmed-contestant-tmovj-dskc-2637656-2026-09-06 |access-date=7 September 2026 |website=Aaj Tak}}</ref> * [[ਕਾਜ਼ੀ ਤੌਕੀਰ]]-''ਪ੍ਰਸਿੱਧੀ ਗੁਰੂਕੁਲ'' ਲਈ ਜਾਣਿਆ ਜਾਂਦਾ ਗਾਇਕ।<ref>{{Cite web |date=7 September 2026 |title=कौन हैं काजी तौकीर, जिसने अरिजीत सिंह को चटाई थी धूल, ‘बिग बॉस 20’ में आते ही छा गए ‘अफगान जलेबी’ स्टार |url=https://www.indiatv.in/entertainment/tv/who-is-qazi-touqeer-man-who-beat-arijit-singh-afghan-jalebi-star-made-splash-upon-entering-bigg-boss-20-2026-09-07-1241778 |access-date=7 September 2026 |website=India TV}}</ref> * [[ਈਸ਼ਾ ਰਿਖੀ]]-ਰੈਪਰ [[ਬਾਦਸ਼ਾਹ (ਰੈਪਰ)|ਬਾਦਸ਼ਾਹ]] ਦੀ ਅਭਿਨੇਤਰੀ ਅਤੇ ਸਾਬਕਾ ਪਤਨੀ।<ref>{{Cite web |date=6 September 2026 |title=After announcing divorce with Badshah, Isha Rikhi joins Bigg Boss 20: ‘No one can break me’ |url=https://indianexpress.com/article/entertainment/television/isha-rikhi-joins-bigg-boss-20-after-divorce-with-badshah-no-one-can-break-me-10861553/lite/ |access-date=7 September 2026 |website=The Indian Express}}</ref> * ਆਮ੍ਰਪਾਲੀ ਦੂਬੇ-ਅਭਿਨੇਤਰੀ ਮੁੱਖ ਤੌਰ ਤੇ ਭੋਜਪੁਰੀ ਸਿਨੇਮਾ ਵਿੱਚ ਆਪਣੇ ਕੰਮ ਲਈ ਜਾਣੀ ਜਾਂਦੀ ਹੈ।<ref>{{Cite web |last=Tapiawala |first=Shachi |date=7 September 2026 |title=Bigg Boss 20 contestant Amrapali Dubey: All about her rumoured affair with ex-Bigg Boss contestant and Bhojpuri star Nirahua |url=https://www.moneycontrol.com/entertainment/tv/all-about-bigg-boss-20-contestant-amrapali-dubey-her-rumoured-affair-with-ex-bigg-boss-contestant-and-bhojpuri-star-nirahua-article-14023997.html/amp |access-date=7 September 2026 |website=Moneycontrol}}</ref> * ਰੋਹੇਦ ਖਾਨ-ਮਾਡਲ ਅਤੇ ਅਦਾਕਾਰ।<ref>{{Cite web |date=7 September 2026 |title=Bigg Boss 20: Rohed Khan recalls an incident from Tiger Zinda Hai; says ‘I manifested on the film set that one day I would work with Salman Khan’ |url=https://timesofindia.indiatimes.com/tv/news/hindi/bigg-boss-20-rohed-khan-recalls-an-incident-from-tiger-zinda-hai-says-i-manifested-on-the-film-set-that-one-day-i-would-work-with-salman-khan/articleshow/133849070.cms |access-date=7 September 2026 |website=The Times of India}}</ref> * ਲਵ ਗਿੱਲ-ਅਭਿਨੇਤਰੀ ਜੋ [[ਪੰਜਾਬੀ ਸਿਨੇਮਾ]] ਵਿੱਚ ਆਪਣੇ ਕੰਮ ਲਈ ਜਾਣੀ ਜਾਂਦੀ ਹੈ।<ref>{{Cite news|url=https://timesofindia.indiatimes.com/tv/news/hindi/bigg-boss-20-from-karan-aujlas-music-video-debut-to-punjabi-films-all-about-the-reality-show-contestant-love-gill/articleshow/133761206.cms|title=Bigg Boss 20: From Karan Aujla’s music video debut to Punjabi films; all about the reality show contestant Love Gill|last=ETimes.in|date=4 September 2026|work=The Times of India|access-date=7 September 2026}}</ref> * ਯੁੰਗ ਡੀਐਸਏ-ਰੈਪਰ ਆਪਣੇ ਟਰੈਕ "ਯੇਦਾ ਯੁੰਗ" ਲਈ ਜਾਣਿਆ ਜਾਂਦਾ ਹੈ।<ref>{{Cite news|url=https://punemirror.com/city/pune/who-is-yung-dsa-pune-rapper-bigg-boss-20/|title=Who Is Yung DSA? Pune Rapper Bigg Boss 20|work=Pune Mirror|access-date=7 September 2026}}</ref> * [[ਮੈਰੀ ਕੋਮ|ਮੈਰੀ ਕਾਮ]]-ਸੇਵਾਮੁਕਤ ਸ਼ੁਕੀਨ ਮੁੱਕੇਬਾਜ਼ ਅਤੇ ਸਾਬਕਾ ਸੰਸਦ ਮੈਂਬਰ ਉਹ ਮੁੱਕੇਬਾਜ਼ੀ ਵਿੱਚ ਆਪਣੀਆਂ ਪ੍ਰਾਪਤੀਆਂ ਲਈ ਜਾਣੀ ਜਾਂਦੀ ਹੈ, ਜਿਸ ਵਿੱਚ 2012 ਦੇ ਗਰਮੀਆਂ ਦੇ ਓਲੰਪਿਕ ਵਿੱਚ ਕਾਂਸੀ ਦਾ ਤਗਮਾ ਜਿੱਤਣਾ ਸ਼ਾਮਲ ਹੈ।<ref>{{Cite news|url=https://timesofindia.indiatimes.com/tv/news/hindi/bigg-boss-20-from-olympic-glory-to-marriage-controversy-and-separation-from-former-husband-all-about-boxing-legend-mary-kom/articleshow/133824494.cms|title=Bigg Boss 20: From Olympic glory to marriage controversy and separation from former husband; all about boxing legend Mary Kom|date=6 September 2026|work=The Times of India|access-date=7 September 2026}}</ref> * ਤਨਮੇ "ਸਕੂਟਓਪੀ" ਸਿੰਘ-ਈਸਪੋਰਟਸ ਖਿਡਾਰੀ ਅਤੇ ਸਟ੍ਰੀਮਰ।<ref>{{Cite news|url=https://timesofindia.indiatimes.com/tv/news/hindi/bigg-boss-20-from-pubg-mobile-star-to-popular-gaming-creator-and-earning-rs-30-lakhs-a-month-all-about-tanmay-singh-aka-scoutop/articleshow/133862958.cms|title=Bigg Boss 20: From PUBG Mobile star to popular gaming creator and earning Rs 30 lakhs a month; all about Tanmay Singh aka ScoutOP|date=7 September 2026|work=The Times of India|access-date=7 September 2026}}</ref> * ਅਰਿਸ਼ਫਾ ਖਾਨ-ਅਭਿਨੇਤਰੀ ਅਤੇ ਸੋਸ਼ਲ ਮੀਡੀਆ ਪ੍ਰਭਾਵਕ।<ref>{{Cite news|url=https://www.indiatoday.in/entertainment/television/story/who-is-arishfa-khan-influencer-actor-with-29-million-followers-now-on-bigg-boss-20-2988818-2026-09-07|title=Who is Arishfa Khan, influencer-actor with 29 million followers now on Bigg Boss 20?|date=7 September 2026|work=India Today|access-date=7 September 2026}}</ref> * ਕੁਸ਼ਲ "ਗੁੱਲੂ" ਤੰਵਰ-ਰਿਐਲਿਟੀ ਸ਼ੋਅ ਸ਼ਖਸੀਅਤ ਜੋ ''[[ਐਮਟੀਵੀ ਰੋਡੀਸ|ਰੋਡੀਜ਼ XX]]'', ''ਸਪਲਿਟਵਿਲਾ X6'' ਅਤੇ ਮਾਂ ਹੈ ਨਾ ਲਈ ਜਾਣੀ ਜਾਂਦੀ ਹੈ।<ref>{{Cite news|url=https://www.news18.com/movies/television/bigg-boss-20-who-is-kushal-tanwar-aka-gullu-meet-the-two-time-reality-show-winner-ws-kl-10313076.html|title=Bigg Boss 20: Who Is Kushal Tanwar aka Gullu? Meet The Two-Time Reality Show Winner|work=News18|access-date=7 September 2026}}</ref> * ਅਮਨ ਗਾਂਧੀ-ਅਦਾਕਾਰ ''ਭਾਗਿਆ ਲਕਸ਼ਮੀ'' ਅਤੇ ਕਿਊਂਕੀ ਰਿਸ਼ਤੋ ਕੇ ਭੀ ਰੂਪ ਬਦਲੇ ਹੈਂ ਲਈ ਜਾਣਿਆ ਜਾਂਦਾ ਹੈ।<ref>{{Cite news|url=https://indianexpress.com/article/entertainment/television/aman-gandhi-reveals-why-he-had-to-reject-bigg-boss-ott-before-joining-bigg-boss-20-10865259/|title=Aman Gandhi reveals why he had to reject Bigg Boss OTT before joining Bigg Boss 20|date=6 September 2026|work=The Indian Express|access-date=7 September 2026}}</ref> * ਉਦਿਤੀ ਸਿੰਘ-ਅਭਿਨੇਤਰੀ <ref>{{Cite news|url=https://theblunttimes.in/bigg-boss-20-who-is-uditi-singh-actress-and-model-enters-salman-khans-reality-show/71406/|title=Bigg Boss 20: Who is Uditi Singh? Actress and model enters Salman Khan's reality show|work=The Blunt Times|access-date=7 September 2026}}</ref> * ਰਿਤੀ ਤਿਵਾਡ਼ੀ-ਗਾਇਕ, ਗੀਤਕਾਰ ਅਤੇ ''[[ਬਿੱਗ ਬੌਸ (ਹਿੰਦੀ ਟੀਵੀ ਲੜੀ) ਸੀਜ਼ਨ 4|ਬਿੱਗ ਬੌਸ 4]]'' ਦੇ ਪ੍ਰਤੀਯੋਗੀ ਮਨੋਜ ਤਿਵਾਡ਼ੀ ਦੀ ਧੀ।<ref>{{Cite news|url=https://www.indiatoday.in/entertainment/television/story/who-is-rhiti-tiwari-singer-songwriter-and-manoj-tiwaris-daughter-entering-bigg-boss-20-2988261-2026-09-06|title=Who is Rhiti Tiwari, singer-songwriter and Manoj Tiwari's daughter entering BB 20|date=6 September 2026|work=India Today|access-date=7 September 2026}}</ref> * [[ਮਾਹੀ ਵਿਜ]]-ਅਭਿਨੇਤਰੀ ਜੋ '''ਲਗੀ ਤੁਮਸੇ ਲਗਨ''<nowiki/>' ਅਤੇ 'ਸ਼ਹਿਰ-ਹੋਨੇ ਕੋ ਹੈ' ਲਈ ਜਾਣੀ ਜਾਂਦੀ ਹੈ। ਉਹ ''ਝਲਕ ਦਿਖਲਾ ਜਾ 4'', ''ਨੱਚ ਬੱਲੀਏ 5'' ਅਤੇ ''ਖਤਰੋਂ ਕੇ ਖਿਲਾਡ਼ੀ 7'' ਲਈ ਵੀ ਜਾਣੀ ਜਾਂਦੀ ਹੈ, ਅਤੇ ''[[ਬਿੱਗ ਬੌਸ (ਹਿੰਦੀ ਟੀਵੀ ਲੜੀ) ਸੀਜ਼ਨ 15|ਬਿੱਗ ਬੌਸ 15]]'' ਦੇ ਪ੍ਰਤੀਯੋਗੀ ਜੈ ਭਾਨੁਸ਼ਾਲੀ ਦੀ ਸਾਬਕਾ ਪਤਨੀ ਹੈ।<ref>{{Cite news|url=https://www.wionews.com/entertainment/mahhi-vij-enters-bigg-boss-20-a-look-at-the-actor-s-television-journey-personal-life-1788718576182/amp|title=Mahhi Vij enters Bigg Boss 20: A look at the actor's television journey, personal life|work=WION|access-date=7 September 2026}}</ref> == ਦਿਲਚਸਪ ਮੋੜ == === ਪ੍ਰਸ਼ੰਸਕਾਂ ਦਾ ਮਤਾ (ਫੈਨਜ਼ ਕਾ ਫੈਸਲਾ) === 25 ਅਗਸਤ 2026 ਨੂੰ, [[ਡਿਜ਼ਨੀ+ ਹੌਟਸਟਾਰ|ਜਿਓਹੋਟਸਟਾਰ]] ਅਤੇ ਕਲਰਜ਼ ਟੀਵੀ ਨੇ ਫੈਨਜ਼ ਕਾ ਫੈਸਲਾ ਪਹਿਲਕਦਮੀ ਦੀ ਮੁੜ-ਵਰਤੋਂ ਦਾ ਐਲਾਨ ਕੀਤਾ ਜੋ ਇਸ ਤੋਂ ਪਹਿਲਾਂ 19ਵੇਂ ਸੀਜ਼ਨ ਵਿੱਚ ਵਰਤੀ ਗਈ ਸੀ, ਜਿਸ ਨਾਲ ਦਰਸ਼ਕ 25 ਅਗਸਤ ਤੋਂ 2 ਸਤੰਬਰ 2026 ਤੱਕ ਜੀਓਹੋਟਸਟਾਰ ਐਪ ਰਾਹੀਂ ਰੀਆ ਅਹੀਰ ਅਤੇ ਲਵ ਗਿੱਲ ਵਿਚਕਾਰ ਇੱਕ ਘਰੇਲੂ ਸਾਥੀ ਦੀ ਚੋਣ ਕਰ ਸਕਦੇ ਹਨ।<ref>{{Cite web |date=2026-08-25 |title=Love Gill and Rhiya Ahir to go head-to-head in ‘fans ka faisla’ for ‘Bigg Boss 20’ spot |url=https://www.thehawk.in/news/showbiz/love-gill-and-rhiya-ahir-to-go-head-to-head-in-fans-ka-faisla-for-bigg-boss-20-spot |access-date=2026-09-02 |website=www.thehawk.in |language=en}}</ref> ਸ਼ਾਨਦਾਰ ਪ੍ਰੀਮੀਅਰ 'ਤੇ, ਮੇਜ਼ਬਾਨ [[ਸਲਮਾਨ ਖਾਨ]] ਨੇ ਐਲਾਨ ਕੀਤਾ ਕਿ [[ਲਵ ਗਿੱਲ]] ਨੂੰ ਘਰ ਵਿੱਚ ਦਾਖਲ ਹੋਣ ਲਈ ਚੁਣਿਆ ਗਿਆ ਸੀ, ਜਦੋਂ ਕਿ [[ਰੀਆ ਅਹੀਰ]] ਨੂੰ ਬਾਹਰ ਕਰ ਦਿੱਤਾ ਗਿਆ ਸੀ।<ref>{{Cite news|url=https://timesofindia.indiatimes.com/tv/news/hindi/bigg-boss-20-lovepreet-gill-wins-fans-ka-faisla-beats-rhiya-ahir-to-secure-place-in-salman-khans-house/articleshow/133872314.cms|title=Bigg Boss 20: Lovepreet Gill wins 'Fans Ka Faisla', beats Rhiya Ahir to secure place in Salman Khan's house|date=7 September 2026|work=The Times of India|access-date=7 September 2026}}</ref> == ਹਵਾਲੇ == <templatestyles src="Reflist/styles.css" />{{Reflist}} == ਬਾਹਰੀ ਲਿੰਕ == * [https://jiohotstar.com/1971002586 ''ਬਿੱਗ ਬੌਸ 20''] [[ਡਿਜ਼ਨੀ+ ਹੌਟਸਟਾਰ|ਜਿਓ ਹੌਟਸਟਾਰ]] 'ਤੇ {{Bigg Boss (Hindi TV series)}} [[ਸ਼੍ਰੇਣੀ:ਬਿੱਗ ਬੌਸ (ਹਿੰਦੀ ਟੀਵੀ ਲੜੀ) ਸੀਜ਼ਨ]] [[ਸ਼੍ਰੇਣੀ:ਅਣ-ਸਮੀਖਿਆ ਅਨੁਵਾਦਾਂ ਵਾਲੇ ਸਫ਼ੇ]] evwytbgxyo53g946m4ru3c95j6y34ly 846632 846631 2026-09-20T07:58:10Z Gaurav Jhammat 7070 /* ਪ੍ਰਚਾਰ ਅਤੇ ਰਿਲੀਜ਼ */ 846632 wikitext text/x-wiki '''[[ਬਿੱਗ ਬੌਸ (ਹਿੰਦੀ ਟੀਵੀ ਲੜੀ)|ਬਿੱਗ ਬੌਸ]] 20''', ਜਿਸ ਨੂੰ ਬਿੱਗ ਬਾਸ: ਤਥਾਸ-ਤੂ ਵੀ ਕਿਹਾ ਜਾਂਦਾ ਹੈ, ਭਾਰਤੀ [[ਹਿੰਦੀ ਭਾਸ਼ਾ|ਹਿੰਦੀ]] ਭਾਸ਼ਾ ਦੀ ਰਿਐਲਿਟੀ ਟੈਲੀਵਿਜ਼ਨ ਸੀਰੀਜ਼ [[ਬਿੱਗ ਬੌਸ (ਹਿੰਦੀ ਟੀਵੀ ਲੜੀ)|ਬਿੱਗ ਬੌਸ]] ਦਾ ਵੀਹਵਾਂ ਸੀਜ਼ਨ ਹੈ। ਇਸ ਦਾ ਪ੍ਰੀਮੀਅਰ 6 ਸਤੰਬਰ 2026 ਨੂੰ ਕਲਰਜ਼ ਟੀਵੀ ਉੱਤੇ ਹੋਇਆ ਅਤੇ [[ਡਿਜ਼ਨੀ+ ਹੌਟਸਟਾਰ|ਜਿਓ ਹੌਟਸਟਾਰ]] ਉੱਤੇ ਡਿਜੀਟਲ ਤੌਰ ਉੱਤੇ ਸਟ੍ਰੀਮ ਕੀਤਾ ਗਿਆ।<ref>{{Cite web |last=Banerjee |first=Urmimala |date=2026-08-04 |title=Salman Khan Unveils ‘Bigg Boss 20’ Promo Promises Karan Arjun Twist This Season |url=https://varietyindia.com/salman-khan-unveils-bigg-boss-20-promo-promises-karan-arjun-twist-this-season/ |access-date=2026-08-04 |website=Variety India |language=en-US}}</ref> [[ਸਲਮਾਨ ਖਾਨ]] ਲਗਾਤਾਰ ਸਤਾਰ੍ਹਵੇਂ ਸੀਜ਼ਨ ਲਈ ਸ਼ੋਅ ਦੀ ਮੇਜ਼ਬਾਨੀ ਕਰ ਰਹੇ ਹਨ।<ref>{{Cite web |date=2026-07-20 |title=Salman Khan to host Bigg Boss 20 in India with six editions |url=https://thenewsmill.com/2026/07/salman-khan-to-host-bigg-boss-20-as-six-editions-launch-in-september/ |access-date=2026-07-21 |language=en-US}}</ref><ref>{{Cite web |date=2026-08-04 |title=Colors & JioHotstar confirm September launch for 'Bigg Boss 20' |url=https://www.bizasialive.com/colors-jiohotstar-confirm-september-launch-for-bigg-boss-20/ |access-date=2026-08-04 |language=en-GB}}</ref> == ਪ੍ਰੋਡਕਸ਼ਨ (ਨਿਰਮਾਣ) == === ਵਿਕਾਸ ਅਤੇ ਥੀਮ === ਸੀਜ਼ਨ ਦੀ ਟੈਗਲਾਈਨ "ਤਥਾਸ-ਤੂ" ਹੈ, ਜਿਸ ਵਿੱਚ ਇੱਕ "ਵਰਦਾਨ" ਸ਼ਾਮਿਲ ਕੀਤਾ ਗਿਆ ਹੈ ਜੋ ਮੁਕਾਬਲੇਬਾਜ਼ਾਂ ਨੂੰ ਖੇਡ ਵਿੱਚ ਦੂਜਾ ਜੀਵਨਦਾਨ ਭਾਵ ਸ਼ੋਅ ਤੋਂ ਬਾਹਰ ਹੋਣ ਤੋਂ ਬਚਾਅ ਦਾ ਮੌਕਾ ਦਿੰਦਾ ਹੈ। ਇਹ ਸੰਕਲਪ ਅੰਗਰੇਜ਼ੀ ਸ਼ਬਦ "that's two" ਤੋਂ ਬਣਾਇਆ ਗਿਆ ਹੈ।<ref>{{Cite web |last=Mukhopadhyay |first=Anindita |date=2026-08-12 |title=Bigg Boss 20 trailer out; Salman Khan introduces 'Extra Jeevan Daan' and a game with no safe play |url=https://www.indiatvnews.com/entertainment/tv/bigg-boss-20-trailer-out-salman-khan-introduces-extra-jeevan-daan-and-a-game-with-no-safe-play-2026-08-12-1051119 |access-date=2026-08-12 |website=India TV News |language=en}}</ref> === ਪ੍ਰਚਾਰ ਅਤੇ ਰਿਲੀਜ਼ === 20 ਜੁਲਾਈ 2026 ਨੂੰ, ਜਿਓਸਟਾਰ ਨੇ ਐਲਾਨ ਕੀਤਾ ਕਿ ਸਲਮਾਨ ਖਾਨ ਦੁਆਰਾ ਹੋਸਟ ਕੀਤੇ ਗਏ ਬਿੱਗ ਬੌਸ'' ਹਿੰਦੀ'' ਦੇ ਵੀਹਵੇਂ ਸੀਜ਼ਨ ਦਾ ਪ੍ਰੀਮੀਅਰ ਸਤੰਬਰ 2026 ਵਿੱਚ ਕਲਰਜ਼ ਟੀਵੀ ਅਤੇ [[ਡਿਜ਼ਨੀ+ ਹੌਟਸਟਾਰ|ਜੀਓ ਹੌਟਸਟਾਰ]] ਉੱਤੇ ਇੱਕ ਨੈਟਵਰਕ ਪਹਿਲਕਦਮੀ ਦੇ ਹਿੱਸੇ ਵਜੋਂ ਛੇ ਬਿੱਗ ਬੌਸ ਖੇਤਰੀ ਐਡੀਸ਼ਨਾਂ ਨੂੰ ਇੱਕੋ ਸਮੇਂ ਪ੍ਰਸਾਰਿਤ ਕਰਨ ਲਈ ਕੀਤਾ ਜਾਵੇਗਾ।'''<ref>{{Cite web |last=Livemint |date=2026-07-20 |title=JioStar bets big on Bigg Boss: Salman Khan, Mohanlal, Sourav Ganguly & other mega stars headline six-language expansion |url=https://www.livemint.com/entertainment/jiostar-bets-big-on-bigg-boss-salman-khan-mohanlal-sourav-ganguly-other-mega-stars-headline-six-language-expansion-11784549282474.html |access-date=2026-07-21 |website=mint |language=en}}</ref><ref>{{Cite web |title=MSN |url=https://www.msn.com/en-in/news/insight/bigg-boss-20-reveals-new-logo-as-six-editions-set-for-launch/gm-GM8AB0AB92?gemSnapshotKey=GM8AB0AB92-snapshot-3&uxmode=ruby |access-date=2026-07-23 |website=www.msn.com}}</ref>''' ਸ਼ੋਅ ਦੀ ਅਧਿਕਾਰਤ ਪਹਿਲੀ ਝਲਕ ਅਤੇ ਲੋਗੋ 21 ਜੁਲਾਈ 2026 ਨੂੰ ਜਾਰੀ ਕੀਤਾ ਗਿਆ ਸੀ।<ref>{{Cite news|url=https://timesofindia.indiatimes.com/tv/news/hindi/bigg-boss-20-salman-khan-hosted-bb-hindi-returns-with-an-all-new-eye-for-its-milestone-20th-season/articleshow/132536352.cms|title=Bigg Boss 20: Salman Khan hosted BB Hindi returns with an all-new eye logo for its milestone 20th season|date=2026-07-21|work=The Times of India|access-date=2026-07-21|issn=0971-8257}}</ref><ref>{{Cite web |date=2026-07-21 |title=First look of 'Bigg Boss 20' logo unveiled |url=https://www.bizasialive.com/first-look-of-bigg-boss-20-logo-unveiled/ |access-date=2026-07-22 |language=en-GB}}</ref> ਇਸ ਤੋਂ ਬਾਅਦ ਅਗਸਤ 2026 ਦੇ ਸ਼ੁਰੂ ਵਿੱਚ ਜਾਰੀ ਕੀਤੇ ਗਏ ਟੀਜ਼ਰਾਂ ਦੀ ਇੱਕ ਲੜੀ ਜਾਰੀ ਕੀਤੀ ਗਈ, ਜਿਸ ਨੇ 6 ਸਤੰਬਰ 2026 ਦੀ ਪ੍ਰੀਮੀਅਰ ਮਿਤੀ ਦੀ ਪੁਸ਼ਟੀ ਕੀਤੀ ਅਤੇ ਸੀਜ਼ਨ ਦੇ "ਤਥਾਸ-ਤੂ" ਥੀਮ ਦੀ ਸ਼ੁਰੂਆਤ ਕੀਤੀ।<ref>{{Cite web |title=Bigg Boss 20 Promo: सलमान खान की घोड़े संग एंट्री, इस बार 'करण अर्जुन' वाला ट्विस्ट, रिलीज डेट का भी ऐलान |url=https://navbharattimes.indiatimes.com/tv/bigg-boss/bigg-boss-20-official-promo-out-salman-khan-reveals-karan-arjun-twist-in-the-game-premiere-date-6-september/articleshow/132851454.cms |access-date=2026-08-04 |website=Navbharat Times |language=hi}}</ref><ref>{{Cite web |date=2026-08-04 |title=Bigg Boss 20 teaser: Salman Khan returns as host, hints at a Karan-Arjun angle, ‘ek se bhale do’ |url=https://indianexpress.com/article/entertainment/television/bigg-boss-20-teaser-salman-khan-returns-as-host-hints-at-a-karan-arjun-angle-ek-se-bhale-do-10817085/ |access-date=2026-08-04 |website=The Indian Express |language=en}}</ref><ref>{{Cite web |title=Bigg Boss 20: New Arena twist sparks 'favouritism' debate among fans |url=https://www.mid-day.com/entertainment/television-news/article/bigg-boss-20-new-arena-twist-sparks-favouritism-debate-among-fans-23643515 |access-date=2026-08-07 |website=Mid-Day}}</ref><ref>{{Cite web |last=Jhunjhunwala |first=Sanchita |date=2026-08-06 |title=Bigg Boss 20 Teaser: Salman Khan Drops Another Hint As He Goes ‘Tathas-Two’ |url=https://www.idiva.com/entertainment/tv/bigg-boss-20-teaser-salman-khan-drops-another-hint-as-he-goes-tathas-two/18097778 |access-date=2026-08-07 |website=iDiva |language=en}}</ref> ਗੇਮਪਲੇ ਮਕੈਨਿਕਸ ਉੱਤੇ ਵੱਧ ਚਾਨਣਾ ਪਾਉਣ ਵਾਲਾ ਇੱਕ ਪੂਰੀ-ਲੰਬਾਈ ਦਾ ਟ੍ਰੇਲਰ 12 ਅਗਸਤ 2026 ਨੂੰ ਜਾਰੀ ਕੀਤਾ ਗਿਆ ਸੀ।<ref>{{Cite web |last=Yadav |first=Monica |date=2026-08-12 |title=Bigg Boss 20 trailer sees Salman Khan bringing ‘extra jeevan daan’ twist: ‘It isn't as straightforward as it sounds’ |url=https://www.hindustantimes.com/entertainment/tv/bigg-boss-20-trailer-sees-salman-khan-bringing-extra-jeevan-daan-twist-bigg-boss-colors-jiohotstar-101786517783960.html |access-date=2026-08-12 |website=Hindustan Times |language=en}}</ref><ref>{{Cite web |last=Mukherjee |first=Akankshya |date=2026-08-12 |title=Bigg Boss 20 Trailer Out! Salman Khan Unveils New Season's Biggest Twist Where Every Player Gets An Extra Life- Watch |url=https://www.bollywoodbubble.com/tv/bigg-boss-20-trailer-out-salman-khan-unveils-new-season-biggest-twist-where-every-player-gets-an-extra-life-watch/ |access-date=2026-08-12 |website=Bollywood Bubble |language=en-US}}</ref> 4 ਸਤੰਬਰ 2026 ਨੂੰ, [[ਡਿਜ਼ਨੀ+ ਹੌਟਸਟਾਰ|ਜਿਓਹੋਟਸਟਾਰ]] ਅਤੇ ਕਲਰਜ਼ ਟੀਵੀ ਨੇ ਪ੍ਰਮੋਸ਼ਨਲ ਕਲਿੱਪ ਜਾਰੀ ਕੀਤੇ ਜਿਸ ਵਿੱਚ ਪੁਸ਼ਟੀ ਕੀਤੀ ਪ੍ਰਤੀਯੋਗੀ [[ਈਸ਼ਾ ਰਿਖੀ]] ਅਤੇ [[ਕਨਿਕਾ ਮਾਨ]] ਸ਼ਾਮਿਲ ਸਨ।<ref>{{Cite news|url=https://timesofindia.indiatimes.com/tv/news/hindi/bigg-boss-20-promo-kanika-mann-wins-hearts-with-her-performance-new-promo-sparks-buzz-ahead-of-premiere/articleshow/133796817.cms|title=Bigg Boss 20 promo: Kanika Mann wins hearts with her performance? New Promo sparks buzz ahead of premiere|date=2026-09-05|work=The Times of India|access-date=2026-09-06|issn=0971-8257}}</ref><ref>{{Cite web |last=Jhunjhunwala |first=Sanchita |date=2026-09-05 |title=Bigg Boss 20: Did Badshah’s Ex-Wife Isha Rikhi Break Down In New Promo? |url=https://www.idiva.com/entertainment/tv/salman-khan-bigg-boss-20-did-badshah-ex-wife-isha-rikhi-break-down-in-new-promo/18098112 |access-date=2026-09-06 |website=iDiva |language=en}}</ref> 5 ਸਤੰਬਰ 2026 ਨੂੰ, ਰੈਪਰ ਯੰਗ ਡੀਐਸਏ ਨੂੰ ਫ਼ੀਚਰ ਕਰਦਾ ਇੱਕ ਟੀਜ਼ਰ ਜਾਰੀ ਕੀਤਾ ਗਿਆ ਸੀ, ਜਿਸ ਵਿੱਚ ਉਸਨੇ ਆਪਣਾ ਗੀਤ ''ਯੇਦਾ ਯੁੰਗ'' ਪੇਸ਼ ਕੀਤਾ ਸੀ।<ref>{{Cite web |title=Instagram |url=https://www.instagram.com/reel/Dc5Us4Qqdjx/?stkn=MTd1a2NoNGwycXd5Nw== |access-date=2026-09-06 |website=www.instagram.com}}</ref> ਉਸੇ ਦਿਨ, ਅਦਾਕਾਰ-ਸਿਆਸਤਦਾਨ ਮਨੋਜ ਤਿਵਾੜੀ ਆਪਣੀ ਧੀ ਰਿਤੀ ਤਿਵਾੜੀ ਨਾਲ ਇੱਕ ਪ੍ਰਮੋਸ਼ਨਲ ਹਿੱਸੇ ਵਿੱਚ ਉਸ ਨੂੰ ਇੱਕ ਪ੍ਰਤੀਯੋਗੀ ਵਜੋਂ ਪੇਸ਼ ਕਰਨ ਲਈ ਦਿਖਾਈ ਦਿੱਤੇ।<ref>{{Cite web |title=Bigg Boss 20: Salman Khan recreates Manoj Tiwari’s viral baap meme with his daughter |url=https://www.mid-day.com/entertainment/television-news/article/bigg-boss-20-salman-khan-recreates-manoj-tiwaris-viral-baap-meme-with-his-daughter-23648609 |access-date=2026-09-06 |website=Mid-Day}}</ref><ref>{{Cite web |date=2026-09-06 |title=Bigg Boss 20: Manoj Tiwari’s daughter Rhiti Tiwari set to enter Salman Khan’s show - Watch promo |url=https://www.india.com/entertainment/tv/bigg-boss-20-manoj-tiwari-daughter-rhiti-tiwari-set-to-enter-salman-khans-show-watch-promo-8517734/ |access-date=2026-09-06 |website=India.com |language=en}}</ref> === ਕਾਸਟਿੰਗ === 25 ਅਗਸਤ 2026 ਨੂੰ, [[ਡਿਜ਼ਨੀ+ ਹੌਟਸਟਾਰ|ਜੀਓ ਹੌਟਸਟਾਰ]] ਅਤੇ ਕਲਰਜ਼ ਟੀਵੀ ਨੇ ਦਰਸ਼ਕਾਂ ਦੀ ਵੋਟਿੰਗ ਪਹਿਲਕਦਮੀ "ਫੈਨਜ਼ ਕਾ ਫੈਸਲਾ" ਦੀ ਮੁੜ-ਵਰਤੋਂ ਦਾ ਐਲਾਨ ਕੀਤਾ ਜੋ ਇਸ ਤੋਂ ਪਹਿਲਾਂ 19ਵੇਂ ਸੀਜ਼ਨ ਵਿੱਚ ਕੀਤਾ ਗਿਆ ਸੀ। ਜੀਓ ਹੌਟਸਟਾਰ ਐਪ ਦੇ ਜ਼ਰੀਏ, ਦਰਸ਼ਕਾਂ ਨੂੰ ਪ੍ਰੀਮੀਅਰ ਤੋਂ ਪਹਿਲਾਂ ਘਰ ਵਿੱਚ ਦਾਖਲ ਹੋਣ ਵਾਲੇ ਦੋ ਸੰਭਾਵਿਤ ਪ੍ਰਤੀਯੋਗੀਆਂ ਵਿੱਚੋਂ ਇੱਕ ਨੂੰ ਵੋਟ ਦੇਣ ਦਾ ਮੌਕਾ ਦਿੱਤਾ ਗਿਆ ਸੀ। ਵੋਟਿੰਗ ਦੀ ਮਿਆਦ 25 ਅਗਸਤ ਤੋਂ 2 ਸਤੰਬਰ 2026 ਤੱਕ ਨਿਰਧਾਰਤ ਕੀਤੀ ਗਈ ਸੀ।<ref>{{Cite web |last=Vaigankar |first=Shukrta |date=2026-08-25 |title=Bigg Boss 20 voting: Rhiya Ahir vs Love Gill - Fans to decide who enters the house |url=https://businessupturn.com/entertainment/television/bigg-boss/bigg-boss-20-voting-rhiya-ahir-vs-love-gill-fans-to-decide-who-enters-the-house/ |access-date=2026-08-25 |website=Business Upturn |language=en-IN}}</ref><ref name="Riya_Ahir">{{Cite news|url=https://timesofindia.indiatimes.com/tv/news/hindi/bigg-boss-20-riya-ahir-viral-girl-who-stopped-police-van-during-neet-protest-to-enter-the-show-fans-to-choose-between-her-and-love-gill/articleshow/133500609.cms|title=Bigg Boss 20: Riya Ahir, viral girl who stopped police van during NEET protest, to enter the show? Fans to choose between her and Love Gill|date=2026-08-25|work=The Times of India|access-date=2026-08-25|issn=0971-8257}}</ref> ਦੋ ਉਮੀਦਵਾਰ [[ਰੀਆ ਅਹੀਰ]] ਅਤੇ [[ਲਵ ਗਿੱਲ]] ਸਨ।<ref>{{Cite web |last=Banerjee |first=Urmimala |date=2026-08-25 |title=‘Bigg Boss 20’: Rhiya Ahir Or Love Gill? Salman Khan Announces That Decision Rests On Audience |url=https://varietyindia.com/bigg-boss-20-rhiya-ahir-or-love-gill-salman-khan-announces-that-decision-rests-on-audience/ |access-date=2026-08-25 |website=Variety India |language=en-US}}</ref><ref>{{Cite web |last=Singh |first=Simran |title=Bigg Boss 20: Salman Khan asks fans to help him, grants them power to CONFIRM a housemate among..., netizens react |url=https://www.dnaindia.com/bollywood/report-bigg-boss-20-salman-khan-asks-fans-to-help-him-grants-them-power-to-confirm-a-housemate-3219173 |access-date=2026-08-25 |website=DNA India |language=en}}</ref> === ਅੱਖ ਵਾਲਾ ਲੋਗੋ === ਸੀਜ਼ਨ ਦੇ ਲੋਗੋ ਵਿੱਚ ਇੱਕ ਬਹੁ-ਰੰਗੀਨ ਜਿਓਮੈਟਰਿਕ ਆਈਰਿਸ (ਜਾਮਨੀ, ਨੀਲੇ, ਲਾਲ, ਸੰਤਰੀ ਅਤੇ ਟੀਲ ਦੇ ਰੰਗਾਂ ਵਿੱਚ) ਦੇ ਨਾਲ ਇੱਕ ਸਟਾਈਲਾਈਜ਼ਡ ਅੱਖ ਹੈ ਜੋ ਕੇਂਦਰ ਵਿੱਚ ਸੁਨਹਿਰੀ ਝਲਕ ਵਿੱਚ ਹੈ। ਇਸ ਦੇ ਨਾਲ ਇੱਕ ਧਾਤੂ ਸੋਨੇ ਦੀ ਰੂਪ ਰੇਖਾ ਅਤੇ ਇੱਕ ਮੇਲ ਖਾਂਦਾ "ਬਿੱਗ ਬੌਸ" ਸ਼ਬਦ ਚਿੰਨ੍ਹ ਹੈ। ਨੈਟਵਰਕ ਦੇ ਅਨੁਸਾਰ, ਡਿਜ਼ਾਇਨ ਦਾ ਉਦੇਸ਼ ਸੀਜ਼ਨ ਦੇ "ਤਥਾਸ-ਤੂ" ਥੀਮ ਨੂੰ ਦਰਸਾਉਣਾ ਹੈ, ਜੋ ਪ੍ਰਗਟਾਵੇ ਅਤੇ ਕਿਸਮਤ ਦਾ ਪ੍ਰਤੀਕ ਹੈ।<ref>{{Cite web |date=2026-07-21 |title=Bigg Boss 20 finally CONFIRMED? Salman Khan returns as makers UNVEIL brand new eye logo |url=https://www.bollywoodlife.com/bigg-boss/bigg-boss-20-finally-confirmed-salman-khan-returns-as-makers-unveil-brand-new-eye-logo-3357930/ |access-date=2026-07-21 |website=Bollywood Life |language=en}}</ref><ref>{{Cite news|url=https://economictimes.indiatimes.com/magazines/panache/bigg-boss-20-announced-salman-khan-returns-as-host-for-new-season-contestants-list-premiere-date-and-where-to-watch-on-ott/articleshow/132550353.cms?from=mdr|title=Bigg Boss 20 announced: Salman Khan returns as host for new season. Contestants list, premiere date, and where to watch on OTT|date=2026-07-22|work=The Economic Times|access-date=2026-07-23|issn=0013-0389}}</ref> === ਪ੍ਰਸਾਰਣ === [[ਬਿੱਗ ਬੌਸ (ਹਿੰਦੀ ਟੀਵੀ ਸੀਰੀਜ਼) ਸੀਜ਼ਨ 19|ਪਿਛਲੇ ਸੀਜ਼ਨ]] ਦੀ ਰਿਲੀਜ਼ ਰਣਨੀਤੀ ਦੇ ਬਾਅਦ, ਸ਼ੋਅ ਡਿਜੀਟਲ ਸਟ੍ਰੀਮਿੰਗ ਨੂੰ ਤਰਜੀਹ ਦਿੰਦਾ ਹੈ, ਰੋਜ਼ਾਨਾ ਐਪੀਸੋਡ ਜਿਓਹੋਟਸਟਾਰ 'ਤੇ ਪਹਿਲਾਂ ਰਾਤ 9 ਵਜੇ (ਭਾਰਤੀ ਸਮੇਂ ਅਨੁਸਾਰ) 'ਤੇ ਪ੍ਰਸਾਰਿਤ ਹੁੰਦੇ ਹਨ। ਇਸ ਤੋਂ ਬਾਅਦ ਕਲਰਜ਼ ਟੀਵੀ 'ਤੇ ਰਾਤ 10:30 (ਭਾਰਤੀ ਸਮੇਂ ਅਨੁਸਾਰ)<ref>{{Cite web |date=2026-08-04 |title=Bigg Boss 20: Salman Khan Show To Premiere On September 6, Bhaijaan Shares Cryptic 'Karan-Arjun' Hint |url=https://www.timesnownews.com/entertainment-news/tv/bigg-boss-20-salman-khan-show-to-premiere-on-september-6-bhaijaan-shares-cryptic-karan-arjun-hint-article-155248063 |access-date=2026-08-04 |website=TimesNow |language=en}}</ref> 'ਤੇ ਪ੍ਰਸਾਰਿਤ ਹੁੰਦੇ ਹਨ। === ਘਰ === ਫਿਲਮ ਸਿਟੀ, ਮੁੰਬਈ ਵਿੱਚ ਸਥਿਤ ''ਬਿੱਗ ਬੌਸ 20'' ਦੇ ਘਰ ਵਿੱਚ ਇੱਕ ਰੰਗੀਨ "ਵੰਡਰਲੈਂਡ" ਥੀਮ ਹੈ ਜੋ ਇੱਕ ਰਾਖਸ਼ਸ ਦੀ ਧਾਰਨਾ ਤੋਂ ਪ੍ਰੇਰਿਤ ਹੈ, ਜਿਸ ਵਿੱਚ ਅਤਿਵਾਦੀ ਕਲਪਨਾ ਅਤੇ ਜਾਨਵਰਾਂ ਤੋਂ ਪ੍ਰੇਰਿਤ ਤੱਤ ਸ਼ਾਮਲ ਹਨ। ਵਰਸ਼ਾ ਜੈਨ ਦੁਆਰਾ ਡਿਜ਼ਾਈਨ ਕੀਤਾ ਗਿਆ ਇਹ ਘਰ ਲਗਭਗ 10,000 ਵਰਗ ਫੁੱਟ ਵਿੱਚ ਫੈਲਿਆ ਹੋਇਆ ਹੈ ਅਤੇ ਇਸ ਵਿੱਚ 104 ਕੈਮਰੇ ਹਨ।<ref>{{Cite web |date=2026-09-03 |title=Bigg Boss 20 house tour: Shark-themed pool, teapot throne and the mystery of Room 20 |url=https://indianexpress.com/article/entertainment/television/bigg-boss-20-house-tour-shark-themed-pool-teapot-throne-and-the-mystery-of-room-20-10861231/ |access-date=2026-09-03 |website=The Indian Express |language=en}}</ref> * ਲਿਵਿੰਗ ਏਰੀਆ: ਇੱਕ ਵੱਡਾ ਕੇਂਦਰੀ ਸੋਫਾ, ਇੱਕ 12-ਸੀਟਰ ਡਾਇਨਿੰਗ ਟੇਬਲ, ਪੈਰਾਸ਼ੂਟ-ਪ੍ਰੇਰਿਤ ਬੈਠਣ ਅਤੇ ਇੱਕ ਗੁਲਾਬੀ ਚਾਹ-ਪਿਆਲੀਨੁਮਾ ਮੁਜੱਸਮਾ ਜਿਸ ਨੂੰ ਸਿੰਘਾਸਣ ਵਜੋਂ ਵਰਤਿਆ ਜਾਂਦਾ ਹੈ।<ref>{{Cite web |title=Bigg Boss 20 House Inside Photos: Salman Khan's Show Gets Colourful Jungle-Themed Makeover With BB Food Truck, Secret Room & More- See PICS |url=https://www.freepressjournal.in/entertainment/bigg-boss-20-house-inside-photos-salman-khans-show-gets-colourful-jungle-themed-makeover-with-bb-food-truck-secret-room-more-see-pics |access-date=2026-09-03 |website=Free Press Journal |language=en}}</ref> * ਰਸੋਈ "ਬੀ. ਬੀ. ਫੂਡ ਟਰੱਕ" ਦੇ ਰੂਪ ਵਿੱਚ ਤਿਆਰ ਕੀਤਾ ਗਿਆ, ਜਿਸ ਵਿੱਚ ਇੱਕ ਭੋਜਨ-ਟਰੱਕ-ਪ੍ਰੇਰਿਤ ਰਸੋਈ ਸੈੱਟਅਪ ਹੈ।<ref>{{Cite web |last=G |first=Vikram |date=2026-09-03 |title=Bigg Boss 20 house first look: Giant teapot couch, BB Food Truck unveiled |url=https://www.newkerala.com/news/a/bigg-boss-20-first-look-giant-teapot-couch-509.htm |access-date=2026-09-03 |website=NewKerala.com |language=en}}</ref> * ਬੈੱਡਰੂਮ: 17 ਬਿਸਤਰੇ, ਜਾਨਵਰਾਂ ਤੋਂ ਪ੍ਰੇਰਿਤ ਸਜਾਵਟ ਦੇ ਨਾਲ ਇੱਕ ਬਿੱਛੂ ਅਤੇ ਗਿਰਗਿਟ, ਮਸ਼ਰੂਮ ਦੇ ਆਕਾਰ ਦੇ ਕੰਧ ਤੱਤ ਦੇ ਨਾਲ ਸ਼ਾਮਲ ਹਨ.<ref>{{Cite web |date=2026-09-03 |title=Bigg Boss 20 House: Whale-Shaped Pool To Gorilla Entrance; Take Sneak-Peek Of Salman Khan Show |url=https://www.timesnownews.com/entertainment-news/tv/bigg-boss-20-house-whale-shaped-pool-to-gorilla-entrance-take-sneak-peek-of-salman-khan-show-photo-gallery-156037878 |access-date=2026-09-03 |website=TimesNow |language=en}}</ref> * ਬਾਥਰੂਮ: ਇੱਕ ਅੱਪਸਾਇਡ-ਡਾਉਨ ਨਿਓਨ-ਗੁਲਾਬੀ ਖਰਗੋਸ਼ ਦੀ ਸਥਾਪਨਾ, ਬੈਠਣ ਵਾਲੇ ਖੇਤਰ ਅਤੇ ਮੁਅੱਤਲ ਚਿੰਪੈਂਜ਼ੀ ਸਜਾਵਟ ਦੀ ਵਿਸ਼ੇਸ਼ਤਾ ਹੈ।<ref>{{Cite web |last=Godboley |first=Adya |date=2026-09-04 |title=Bigg Boss 20 House: Salman Khan’s Show Adds a Whimsical Twist with Two New Mystery Doors |url=https://www.idiva.com/entertainment/tv/bigg-boss-20-house-salman-khan-show-adds-whimsical-twist-two-new-mystery-doors/18098104 |access-date=2026-09-04 |website=iDiva |language=en}}</ref> * ਗਾਰਡਨ/ਆਊਟਡੋਰ ਖੇਤਰਃ ਇੱਕ ਸ਼ਾਰਕ-ਥੀਮ ਵਾਲਾ ਸਵਿਮਿੰਗ ਪੂਲ, ਇੱਕ ਫੁੱਲਦਾਰ ਟੈਪ ਦੀ ਸਥਾਪਨਾ, ਬੈਠਣ ਲਈ ਵਰਤੇ ਜਾਣ ਵਾਲੇ ਸੱਪ ਨਾਲ ਲਪੇਟੇ ਦਰੱਖਤ ਅਤੇ ਵੱਖ-ਵੱਖ ਜਾਨਵਰਾਂ ਦੀਆਂ ਮੂਰਤੀਆਂ ਸ਼ਾਮਲ ਹਨ।<ref name="indiatvnews">{{Cite web |last=Mukhopadhyay |first=Anindita |date=2026-09-03 |title=Bigg Boss 20 house first look out; giant snake in garden, octopus chess and mysterious Room No. 20 |url=https://www.indiatvnews.com/entertainment/tv/bigg-boss-20-house-first-look-out-giant-snake-in-garden-octopus-chess-and-mysterious-room-no-20-salman-khan-2026-09-03-1053224 |access-date=2026-09-03 |website=India TV News |language=en}}</ref> * ਕਮਰਾ 20: ਵੀਹਵੇਂ ਸੀਜ਼ਨ ਲਈ ਇੱਕ ਨਵਾਂ ਕਮਰਾ ਪੇਸ਼ ਕੀਤਾ ਗਿਆ, ਪਿਛਲੇ ਸੀਜ਼ਨ ਤੋਂ ਅਸੈਂਬਲੀ ਰੂਮ ਦੀ ਥਾਂ. ਇਸ ਦੇ ਉਦੇਸ਼ ਨੂੰ ਸ਼ੁਰੂ ਵਿੱਚ ਅਣਐਲਾਨਿਆ ਰੱਖਿਆ ਗਿਆ ਸੀ ਪਰ ਦੂਜੇ ਹਫ਼ਤੇ ਵਿੱਚ ਇਸ ਨੂੰ ਵੀ ਜਨਤਕ ਕਰ ਦਿੱਤਾ ਗਿਆ।<ref>{{Cite web |last=Singh |first=Sardar Sarabjoth |date=2026-09-03 |title=Video tour of Bigg Boss 20 house: Bedroom to grand lawn |url=https://www.siasat.com/video-tour-of-bigg-boss-20-house-bedroom-to-grand-lawn-3535844/ |access-date=2026-09-03 |website=The Siasat Daily |language=en}}</ref> * ਕਮਰਾ 2X: ਇੱਕ ਰਹੱਸਮਈ ਕਮਰੇ ਵਿੱਚ ਦੋ ਵੱਖਰੇ ਆਕਾਰ ਦੇ ਦਰਵਾਜ਼ੇ ਹਨ, ਜਿਸਦਾ ਉਦੇਸ਼ ਸੀਜ਼ਨ ਵਿੱਚ ਕੋਈ ਰੁਮਾਂਚਕ ਮੋੜ ਲਿਆਉਣ ਦੇ ਉਦੇਸ਼ ਵਜੋਂ ਗੁਪਤ ਰੱਖਿਆ ਗਿਆ ਹੈ।<ref name="indiatvnews" /> ਵਧੇਰੇ ਵਿਸ਼ੇਸ਼ਤਾਵਾਂ ਵਿੱਚ ਕਈ ਤਿੰਨ-ਅਯਾਮੀ ਜਾਨਵਰ ਅਤੇ ਕਲਪਨਾ-ਪ੍ਰੇਰਿਤ ਸਥਾਪਨਾਵਾਂ ਸ਼ਾਮਲ ਹਨ, ਜਿਸ ਵਿੱਚ ਬਿੱਗ ਬੌਸ ਦੀ ਨਿਗਰਾਨੀ ਨੂੰ ਦਰਸਾਉਂਦੇ ਅੱਖਾਂ ਦੇ ਰੂਪਾਂ ਦੀ ਵਾਰ-ਵਾਰ ਵਰਤੋਂ ਹੁੰਦੀ ਹੈ।<ref>{{Cite web |date=2026-09-03 |title=Bigg Boss 20 house reveals giant teapot couch and themed food truck |url=https://thenewsmill.com/2026/09/bigg-boss-20-house-reveals-giant-teapot-couch-and-themed-food-truck/ |access-date=2026-09-03 |language=en-US}}</ref> == ਘਰ ਵਿਚਲੇ ਪ੍ਰਤੀਯੋਗੀਆਂ ਦੀ ਸਥਿਤੀ == {| class="wikitable sortable" style="text-align:center; font-size:85%; line-height:25px; width:fit;" ! scope="col" style="background:#D4AF37;" |ਸੰਖਿਆ ! scope="col" style="background:#D4AF37;" |ਪ੍ਰਤੀਯੋਗੀ ! scope="col" style="background:#D4AF37;" |ਦਾਖਲ ਹੋਣ ਦਾ ਦਿਨ ! scope="col" style="background:#D4AF37;" |ਬਾਹਰ ਹੋਣ ਦਾ ਦਿਨ ! scope="col" style="background:#D4AF37;" |ਸਥਿਤੀ |- |1 |ਆਸਿਫ਼ |ਦਿਨ 1 | | |- |2 |ਅਮਨ |ਦਿਨ 1 | | |- |3 |ਅਮਰਪਾਲੀ |ਦਿਨ 1 | | |- |4 |ਅਰਿਸ਼ਫਾ |ਦਿਨ 1 | | |- |5 |ਗੁੱਲੂ |ਦਿਨ 1 | | style="background:#cfc;" |{{Nowrap|''House Captain''}} |- |6 |ਈਸ਼ਾ |ਦਿਨ 1 | | |- |7 |ਕਨਿਕਾ |ਦਿਨ 1 | | |- |8 |ਲਵ |ਦਿਨ 1 | | |- |9 |ਮਾਹੀ |ਦਿਨ 1 | | |- |10 |ਮੈਰੀ |ਦਿਨ 1 | | |- |11 |ਕਾਜ਼ੀ |ਦਿਨ 1 | | |- |12 |ਰੀਤੀ |ਦਿਨ 1 | | |- |13 |ਸਕਾਊਟ |ਦਿਨ 1 | | |- |14 |ਉਦਿਤੀ |ਦਿਨ 1 | | |- |15 |ਯੰਗ ਡੀ. ਐਸ. ਏ. |ਦਿਨ 1 | | |- |16 |ਰੋਹੇਦ |ਦਿਨ 1 |ਦਿਨ 14 | class="table-no" {{Eliminated|Evicted}} |Evicted |} == ਘਰ ਵਿਚਲੇ ਪ੍ਰਤੀਯੋਗੀ == ਹੇਠ ਲਿਖੇ ਘਰ ਦੇ ਮੈਂਬਰ ਸ਼ੋਅ ਦੇ ਪ੍ਰਤੀਯੋਗੀ ਸਨ<ref>{{Cite web |title=Bigg Boss 20 confirmed contestants live updates: Kanika Mann, Asif Khan, Mary Kom and others enter Salman Khan’s reality show |url=https://economictimes.indiatimes.com/magazines/panache/bigg-boss-20-confirmed-contestants-live-updates-kanika-mann-asif-khan-mary-kom-and-others-enter-salman-khans-reality-show/articleshow/133842230.cms?from=mdr |access-date=7 September 2026 |website=The Economic Times}}</ref> === ਸਭ ਤੋਂ ਪਹਿਲਾਂ ਦਾਖਲ ਹੋਣ ਦੇ ਆਧਾਰ 'ਤੇ === * [[ਕਨਿਕਾ ਮਾਨ]]-''ਗੁੱਡਨ ਤੁਮਸੇ ਨਾ ਹੋ ਪਾਏਗਾ'', ਫੀਅਰ ਫੈਕਟਰ ਖਤਰੋਂ ਕੇ ਖਿਲਾਡ਼ੀ 12 ਅਤੇ ''[[ਨਾਗਿਨ (ਟੀਵੀ ਲੜੀ 2015)|ਨਾਗਿਨ 7]]'' ਲਈ ਜਾਣੀ ਜਾਂਦੀ ਅਭਿਨੇਤਰੀ।<ref>{{Cite web |date=6 September 2026 |title=Kanika Mann shares the myth she wants to break by entering Salman Khan’s Bigg Boss 20 |url=https://indianexpress.com/article/entertainment/television/kanika-mann-shares-the-myth-she-wants-to-break-by-entering-bigg-boss-20-10865633/ |access-date=7 September 2026 |website=The Indian Express}}</ref> * ਆਸਿਫ ਖਾਨ-''ਪੰਚਾਇਤ'' ਲਈ ਜਾਣੇ ਜਾਂਦੇ ਅਦਾਕਾਰ।<ref>{{Cite web |date=6 September 2026 |title=Bigg Boss 20 में जा रहे पंचायत के ‘दामाद जी’, मिर्जापुर में भी मचा चुके भौकाल |url=https://www.aajtak.in/entertainment/television/story/salman-khan-bigg-boss-20-panchayat-mirzapur-series-actor-aasif-khan-confirmed-contestant-tmovj-dskc-2637656-2026-09-06 |access-date=7 September 2026 |website=Aaj Tak}}</ref> * [[ਕਾਜ਼ੀ ਤੌਕੀਰ]]-''ਪ੍ਰਸਿੱਧੀ ਗੁਰੂਕੁਲ'' ਲਈ ਜਾਣਿਆ ਜਾਂਦਾ ਗਾਇਕ।<ref>{{Cite web |date=7 September 2026 |title=कौन हैं काजी तौकीर, जिसने अरिजीत सिंह को चटाई थी धूल, ‘बिग बॉस 20’ में आते ही छा गए ‘अफगान जलेबी’ स्टार |url=https://www.indiatv.in/entertainment/tv/who-is-qazi-touqeer-man-who-beat-arijit-singh-afghan-jalebi-star-made-splash-upon-entering-bigg-boss-20-2026-09-07-1241778 |access-date=7 September 2026 |website=India TV}}</ref> * [[ਈਸ਼ਾ ਰਿਖੀ]]-ਰੈਪਰ [[ਬਾਦਸ਼ਾਹ (ਰੈਪਰ)|ਬਾਦਸ਼ਾਹ]] ਦੀ ਅਭਿਨੇਤਰੀ ਅਤੇ ਸਾਬਕਾ ਪਤਨੀ।<ref>{{Cite web |date=6 September 2026 |title=After announcing divorce with Badshah, Isha Rikhi joins Bigg Boss 20: ‘No one can break me’ |url=https://indianexpress.com/article/entertainment/television/isha-rikhi-joins-bigg-boss-20-after-divorce-with-badshah-no-one-can-break-me-10861553/lite/ |access-date=7 September 2026 |website=The Indian Express}}</ref> * ਆਮ੍ਰਪਾਲੀ ਦੂਬੇ-ਅਭਿਨੇਤਰੀ ਮੁੱਖ ਤੌਰ ਤੇ ਭੋਜਪੁਰੀ ਸਿਨੇਮਾ ਵਿੱਚ ਆਪਣੇ ਕੰਮ ਲਈ ਜਾਣੀ ਜਾਂਦੀ ਹੈ।<ref>{{Cite web |last=Tapiawala |first=Shachi |date=7 September 2026 |title=Bigg Boss 20 contestant Amrapali Dubey: All about her rumoured affair with ex-Bigg Boss contestant and Bhojpuri star Nirahua |url=https://www.moneycontrol.com/entertainment/tv/all-about-bigg-boss-20-contestant-amrapali-dubey-her-rumoured-affair-with-ex-bigg-boss-contestant-and-bhojpuri-star-nirahua-article-14023997.html/amp |access-date=7 September 2026 |website=Moneycontrol}}</ref> * ਰੋਹੇਦ ਖਾਨ-ਮਾਡਲ ਅਤੇ ਅਦਾਕਾਰ।<ref>{{Cite web |date=7 September 2026 |title=Bigg Boss 20: Rohed Khan recalls an incident from Tiger Zinda Hai; says ‘I manifested on the film set that one day I would work with Salman Khan’ |url=https://timesofindia.indiatimes.com/tv/news/hindi/bigg-boss-20-rohed-khan-recalls-an-incident-from-tiger-zinda-hai-says-i-manifested-on-the-film-set-that-one-day-i-would-work-with-salman-khan/articleshow/133849070.cms |access-date=7 September 2026 |website=The Times of India}}</ref> * ਲਵ ਗਿੱਲ-ਅਭਿਨੇਤਰੀ ਜੋ [[ਪੰਜਾਬੀ ਸਿਨੇਮਾ]] ਵਿੱਚ ਆਪਣੇ ਕੰਮ ਲਈ ਜਾਣੀ ਜਾਂਦੀ ਹੈ।<ref>{{Cite news|url=https://timesofindia.indiatimes.com/tv/news/hindi/bigg-boss-20-from-karan-aujlas-music-video-debut-to-punjabi-films-all-about-the-reality-show-contestant-love-gill/articleshow/133761206.cms|title=Bigg Boss 20: From Karan Aujla’s music video debut to Punjabi films; all about the reality show contestant Love Gill|last=ETimes.in|date=4 September 2026|work=The Times of India|access-date=7 September 2026}}</ref> * ਯੁੰਗ ਡੀਐਸਏ-ਰੈਪਰ ਆਪਣੇ ਟਰੈਕ "ਯੇਦਾ ਯੁੰਗ" ਲਈ ਜਾਣਿਆ ਜਾਂਦਾ ਹੈ।<ref>{{Cite news|url=https://punemirror.com/city/pune/who-is-yung-dsa-pune-rapper-bigg-boss-20/|title=Who Is Yung DSA? Pune Rapper Bigg Boss 20|work=Pune Mirror|access-date=7 September 2026}}</ref> * [[ਮੈਰੀ ਕੋਮ|ਮੈਰੀ ਕਾਮ]]-ਸੇਵਾਮੁਕਤ ਸ਼ੁਕੀਨ ਮੁੱਕੇਬਾਜ਼ ਅਤੇ ਸਾਬਕਾ ਸੰਸਦ ਮੈਂਬਰ ਉਹ ਮੁੱਕੇਬਾਜ਼ੀ ਵਿੱਚ ਆਪਣੀਆਂ ਪ੍ਰਾਪਤੀਆਂ ਲਈ ਜਾਣੀ ਜਾਂਦੀ ਹੈ, ਜਿਸ ਵਿੱਚ 2012 ਦੇ ਗਰਮੀਆਂ ਦੇ ਓਲੰਪਿਕ ਵਿੱਚ ਕਾਂਸੀ ਦਾ ਤਗਮਾ ਜਿੱਤਣਾ ਸ਼ਾਮਲ ਹੈ।<ref>{{Cite news|url=https://timesofindia.indiatimes.com/tv/news/hindi/bigg-boss-20-from-olympic-glory-to-marriage-controversy-and-separation-from-former-husband-all-about-boxing-legend-mary-kom/articleshow/133824494.cms|title=Bigg Boss 20: From Olympic glory to marriage controversy and separation from former husband; all about boxing legend Mary Kom|date=6 September 2026|work=The Times of India|access-date=7 September 2026}}</ref> * ਤਨਮੇ "ਸਕੂਟਓਪੀ" ਸਿੰਘ-ਈਸਪੋਰਟਸ ਖਿਡਾਰੀ ਅਤੇ ਸਟ੍ਰੀਮਰ।<ref>{{Cite news|url=https://timesofindia.indiatimes.com/tv/news/hindi/bigg-boss-20-from-pubg-mobile-star-to-popular-gaming-creator-and-earning-rs-30-lakhs-a-month-all-about-tanmay-singh-aka-scoutop/articleshow/133862958.cms|title=Bigg Boss 20: From PUBG Mobile star to popular gaming creator and earning Rs 30 lakhs a month; all about Tanmay Singh aka ScoutOP|date=7 September 2026|work=The Times of India|access-date=7 September 2026}}</ref> * ਅਰਿਸ਼ਫਾ ਖਾਨ-ਅਭਿਨੇਤਰੀ ਅਤੇ ਸੋਸ਼ਲ ਮੀਡੀਆ ਪ੍ਰਭਾਵਕ।<ref>{{Cite news|url=https://www.indiatoday.in/entertainment/television/story/who-is-arishfa-khan-influencer-actor-with-29-million-followers-now-on-bigg-boss-20-2988818-2026-09-07|title=Who is Arishfa Khan, influencer-actor with 29 million followers now on Bigg Boss 20?|date=7 September 2026|work=India Today|access-date=7 September 2026}}</ref> * ਕੁਸ਼ਲ "ਗੁੱਲੂ" ਤੰਵਰ-ਰਿਐਲਿਟੀ ਸ਼ੋਅ ਸ਼ਖਸੀਅਤ ਜੋ ''[[ਐਮਟੀਵੀ ਰੋਡੀਸ|ਰੋਡੀਜ਼ XX]]'', ''ਸਪਲਿਟਵਿਲਾ X6'' ਅਤੇ ਮਾਂ ਹੈ ਨਾ ਲਈ ਜਾਣੀ ਜਾਂਦੀ ਹੈ।<ref>{{Cite news|url=https://www.news18.com/movies/television/bigg-boss-20-who-is-kushal-tanwar-aka-gullu-meet-the-two-time-reality-show-winner-ws-kl-10313076.html|title=Bigg Boss 20: Who Is Kushal Tanwar aka Gullu? Meet The Two-Time Reality Show Winner|work=News18|access-date=7 September 2026}}</ref> * ਅਮਨ ਗਾਂਧੀ-ਅਦਾਕਾਰ ''ਭਾਗਿਆ ਲਕਸ਼ਮੀ'' ਅਤੇ ਕਿਊਂਕੀ ਰਿਸ਼ਤੋ ਕੇ ਭੀ ਰੂਪ ਬਦਲੇ ਹੈਂ ਲਈ ਜਾਣਿਆ ਜਾਂਦਾ ਹੈ।<ref>{{Cite news|url=https://indianexpress.com/article/entertainment/television/aman-gandhi-reveals-why-he-had-to-reject-bigg-boss-ott-before-joining-bigg-boss-20-10865259/|title=Aman Gandhi reveals why he had to reject Bigg Boss OTT before joining Bigg Boss 20|date=6 September 2026|work=The Indian Express|access-date=7 September 2026}}</ref> * ਉਦਿਤੀ ਸਿੰਘ-ਅਭਿਨੇਤਰੀ <ref>{{Cite news|url=https://theblunttimes.in/bigg-boss-20-who-is-uditi-singh-actress-and-model-enters-salman-khans-reality-show/71406/|title=Bigg Boss 20: Who is Uditi Singh? Actress and model enters Salman Khan's reality show|work=The Blunt Times|access-date=7 September 2026}}</ref> * ਰਿਤੀ ਤਿਵਾਡ਼ੀ-ਗਾਇਕ, ਗੀਤਕਾਰ ਅਤੇ ''[[ਬਿੱਗ ਬੌਸ (ਹਿੰਦੀ ਟੀਵੀ ਲੜੀ) ਸੀਜ਼ਨ 4|ਬਿੱਗ ਬੌਸ 4]]'' ਦੇ ਪ੍ਰਤੀਯੋਗੀ ਮਨੋਜ ਤਿਵਾਡ਼ੀ ਦੀ ਧੀ।<ref>{{Cite news|url=https://www.indiatoday.in/entertainment/television/story/who-is-rhiti-tiwari-singer-songwriter-and-manoj-tiwaris-daughter-entering-bigg-boss-20-2988261-2026-09-06|title=Who is Rhiti Tiwari, singer-songwriter and Manoj Tiwari's daughter entering BB 20|date=6 September 2026|work=India Today|access-date=7 September 2026}}</ref> * [[ਮਾਹੀ ਵਿਜ]]-ਅਭਿਨੇਤਰੀ ਜੋ '''ਲਗੀ ਤੁਮਸੇ ਲਗਨ''<nowiki/>' ਅਤੇ 'ਸ਼ਹਿਰ-ਹੋਨੇ ਕੋ ਹੈ' ਲਈ ਜਾਣੀ ਜਾਂਦੀ ਹੈ। ਉਹ ''ਝਲਕ ਦਿਖਲਾ ਜਾ 4'', ''ਨੱਚ ਬੱਲੀਏ 5'' ਅਤੇ ''ਖਤਰੋਂ ਕੇ ਖਿਲਾਡ਼ੀ 7'' ਲਈ ਵੀ ਜਾਣੀ ਜਾਂਦੀ ਹੈ, ਅਤੇ ''[[ਬਿੱਗ ਬੌਸ (ਹਿੰਦੀ ਟੀਵੀ ਲੜੀ) ਸੀਜ਼ਨ 15|ਬਿੱਗ ਬੌਸ 15]]'' ਦੇ ਪ੍ਰਤੀਯੋਗੀ ਜੈ ਭਾਨੁਸ਼ਾਲੀ ਦੀ ਸਾਬਕਾ ਪਤਨੀ ਹੈ।<ref>{{Cite news|url=https://www.wionews.com/entertainment/mahhi-vij-enters-bigg-boss-20-a-look-at-the-actor-s-television-journey-personal-life-1788718576182/amp|title=Mahhi Vij enters Bigg Boss 20: A look at the actor's television journey, personal life|work=WION|access-date=7 September 2026}}</ref> == ਦਿਲਚਸਪ ਮੋੜ == === ਪ੍ਰਸ਼ੰਸਕਾਂ ਦਾ ਮਤਾ (ਫੈਨਜ਼ ਕਾ ਫੈਸਲਾ) === 25 ਅਗਸਤ 2026 ਨੂੰ, [[ਡਿਜ਼ਨੀ+ ਹੌਟਸਟਾਰ|ਜਿਓਹੋਟਸਟਾਰ]] ਅਤੇ ਕਲਰਜ਼ ਟੀਵੀ ਨੇ ਫੈਨਜ਼ ਕਾ ਫੈਸਲਾ ਪਹਿਲਕਦਮੀ ਦੀ ਮੁੜ-ਵਰਤੋਂ ਦਾ ਐਲਾਨ ਕੀਤਾ ਜੋ ਇਸ ਤੋਂ ਪਹਿਲਾਂ 19ਵੇਂ ਸੀਜ਼ਨ ਵਿੱਚ ਵਰਤੀ ਗਈ ਸੀ, ਜਿਸ ਨਾਲ ਦਰਸ਼ਕ 25 ਅਗਸਤ ਤੋਂ 2 ਸਤੰਬਰ 2026 ਤੱਕ ਜੀਓਹੋਟਸਟਾਰ ਐਪ ਰਾਹੀਂ ਰੀਆ ਅਹੀਰ ਅਤੇ ਲਵ ਗਿੱਲ ਵਿਚਕਾਰ ਇੱਕ ਘਰੇਲੂ ਸਾਥੀ ਦੀ ਚੋਣ ਕਰ ਸਕਦੇ ਹਨ।<ref>{{Cite web |date=2026-08-25 |title=Love Gill and Rhiya Ahir to go head-to-head in ‘fans ka faisla’ for ‘Bigg Boss 20’ spot |url=https://www.thehawk.in/news/showbiz/love-gill-and-rhiya-ahir-to-go-head-to-head-in-fans-ka-faisla-for-bigg-boss-20-spot |access-date=2026-09-02 |website=www.thehawk.in |language=en}}</ref> ਸ਼ਾਨਦਾਰ ਪ੍ਰੀਮੀਅਰ 'ਤੇ, ਮੇਜ਼ਬਾਨ [[ਸਲਮਾਨ ਖਾਨ]] ਨੇ ਐਲਾਨ ਕੀਤਾ ਕਿ [[ਲਵ ਗਿੱਲ]] ਨੂੰ ਘਰ ਵਿੱਚ ਦਾਖਲ ਹੋਣ ਲਈ ਚੁਣਿਆ ਗਿਆ ਸੀ, ਜਦੋਂ ਕਿ [[ਰੀਆ ਅਹੀਰ]] ਨੂੰ ਬਾਹਰ ਕਰ ਦਿੱਤਾ ਗਿਆ ਸੀ।<ref>{{Cite news|url=https://timesofindia.indiatimes.com/tv/news/hindi/bigg-boss-20-lovepreet-gill-wins-fans-ka-faisla-beats-rhiya-ahir-to-secure-place-in-salman-khans-house/articleshow/133872314.cms|title=Bigg Boss 20: Lovepreet Gill wins 'Fans Ka Faisla', beats Rhiya Ahir to secure place in Salman Khan's house|date=7 September 2026|work=The Times of India|access-date=7 September 2026}}</ref> == ਹਵਾਲੇ == <templatestyles src="Reflist/styles.css" />{{Reflist}} == ਬਾਹਰੀ ਲਿੰਕ == * [https://jiohotstar.com/1971002586 ''ਬਿੱਗ ਬੌਸ 20''] [[ਡਿਜ਼ਨੀ+ ਹੌਟਸਟਾਰ|ਜਿਓ ਹੌਟਸਟਾਰ]] 'ਤੇ {{Bigg Boss (Hindi TV series)}} [[ਸ਼੍ਰੇਣੀ:ਬਿੱਗ ਬੌਸ (ਹਿੰਦੀ ਟੀਵੀ ਲੜੀ) ਸੀਜ਼ਨ]] [[ਸ਼੍ਰੇਣੀ:ਅਣ-ਸਮੀਖਿਆ ਅਨੁਵਾਦਾਂ ਵਾਲੇ ਸਫ਼ੇ]] iqppws5eks8186vuuzyq9avz6tuzpqn 846633 846632 2026-09-20T08:24:56Z Gaurav Jhammat 7070 "[[:en:Special:Redirect/revision/1375804196|Bigg Boss (Hindi TV series) season 20]]" ਸਫ਼ੇ ਦਾ ਤਰਜਮਾ ਕਰਕੇ ਬਣਾਇਆ ਗਿਆ 846633 wikitext text/x-wiki '''''''[[ਬਿੱਗ ਬੌਸ (ਹਿੰਦੀ ਟੀਵੀ ਲੜੀ)|ਬਿੱਗ ਬੌਸ]]'' 20''''', ਜਿਸ ਨੂੰ ਬਿੱਗ ਬਾਸ: ਤਥਾਸ-ਤੂ ਵੀ ਕਿਹਾ ਜਾਂਦਾ ਹੈ, ਭਾਰਤੀ [[ਹਿੰਦੀ ਭਾਸ਼ਾ|ਹਿੰਦੀ]] ਭਾਸ਼ਾ ਦੀ ਰਿਐਲਿਟੀ ਟੈਲੀਵਿਜ਼ਨ ਸੀਰੀਜ਼ [[ਬਿੱਗ ਬੌਸ (ਹਿੰਦੀ ਟੀਵੀ ਲੜੀ)|ਬਿੱਗ ਬੌਸ]] ਦਾ ਵੀਹਵਾਂ ਸੀਜ਼ਨ ਹੈ। ਇਸ ਦਾ ਪ੍ਰੀਮੀਅਰ 6 ਸਤੰਬਰ 2026 ਨੂੰ ਕਲਰਜ਼ ਟੀਵੀ ਉੱਤੇ ਹੋਇਆ ਅਤੇ [[ਡਿਜ਼ਨੀ+ ਹੌਟਸਟਾਰ|ਜਿਓ ਹੌਟਸਟਾਰ]] ਉੱਤੇ ਡਿਜੀਟਲ ਤੌਰ ਉੱਤੇ ਸਟ੍ਰੀਮ ਕੀਤਾ ਗਿਆ।<ref>{{Cite web |last=Banerjee |first=Urmimala |date=2026-08-04 |title=Salman Khan Unveils ‘Bigg Boss 20’ Promo Promises Karan Arjun Twist This Season |url=https://varietyindia.com/salman-khan-unveils-bigg-boss-20-promo-promises-karan-arjun-twist-this-season/ |access-date=2026-08-04 |website=Variety India |language=en-US}}</ref> [[ਸਲਮਾਨ ਖਾਨ]] ਲਗਾਤਾਰ ਸਤਾਰ੍ਹਵੇਂ ਸੀਜ਼ਨ ਲਈ ਸ਼ੋਅ ਦੀ ਮੇਜ਼ਬਾਨੀ ਕਰ ਰਹੇ ਹਨ।<ref>{{Cite web |date=2026-07-20 |title=Salman Khan to host Bigg Boss 20 in India with six editions |url=https://thenewsmill.com/2026/07/salman-khan-to-host-bigg-boss-20-as-six-editions-launch-in-september/ |access-date=2026-07-21 |language=en-US}}</ref><ref>{{Cite web |date=2026-08-04 |title=Colors & JioHotstar confirm September launch for 'Bigg Boss 20' |url=https://www.bizasialive.com/colors-jiohotstar-confirm-september-launch-for-bigg-boss-20/ |access-date=2026-08-04 |language=en-GB}}</ref> == ਪ੍ਰੋਡਕਸ਼ਨ (ਨਿਰਮਾਣ) == === ਵਿਕਾਸ ਅਤੇ ਥੀਮ === ਸੀਜ਼ਨ ਦੀ ਟੈਗਲਾਈਨ "ਤਥਾਸ-ਤੂ" ਹੈ, ਜਿਸ ਵਿੱਚ ਇੱਕ "ਵਰਦਾਨ" ਸ਼ਾਮਿਲ ਕੀਤਾ ਗਿਆ ਹੈ ਜੋ ਮੁਕਾਬਲੇਬਾਜ਼ਾਂ ਨੂੰ ਖੇਡ ਵਿੱਚ ਦੂਜਾ ਜੀਵਨਦਾਨ ਭਾਵ ਸ਼ੋਅ ਤੋਂ ਬਾਹਰ ਹੋਣ ਤੋਂ ਬਚਾਅ ਦਾ ਮੌਕਾ ਦਿੰਦਾ ਹੈ। ਇਹ ਸੰਕਲਪ ਅੰਗਰੇਜ਼ੀ ਸ਼ਬਦ "that's two" ਤੋਂ ਬਣਾਇਆ ਗਿਆ ਹੈ।<ref>{{Cite web |last=Mukhopadhyay |first=Anindita |date=2026-08-12 |title=Bigg Boss 20 trailer out; Salman Khan introduces 'Extra Jeevan Daan' and a game with no safe play |url=https://www.indiatvnews.com/entertainment/tv/bigg-boss-20-trailer-out-salman-khan-introduces-extra-jeevan-daan-and-a-game-with-no-safe-play-2026-08-12-1051119 |access-date=2026-08-12 |website=India TV News |language=en}}</ref> === ਪ੍ਰਚਾਰ ਅਤੇ ਰਿਲੀਜ਼ === 20 ਜੁਲਾਈ 2026 ਨੂੰ, ਜਿਓਸਟਾਰ ਨੇ ਐਲਾਨ ਕੀਤਾ ਕਿ ਸਲਮਾਨ ਖਾਨ ਦੁਆਰਾ ਹੋਸਟ ਕੀਤੇ ਗਏ ''''ਬਿੱਗ ਬੌਸ'' ਹਿੰਦੀ'' ਦੇ ਵੀਹਵੇਂ ਸੀਜ਼ਨ ਦਾ ਪ੍ਰੀਮੀਅਰ ਸਤੰਬਰ 2026 ਵਿੱਚ ਕਲਰਜ਼ ਟੀਵੀ ਅਤੇ [[ਡਿਜ਼ਨੀ+ ਹੌਟਸਟਾਰ|ਜੀਓ ਹੌਟਸਟਾਰ]] ਉੱਤੇ ਇੱਕ ਨੈਟਵਰਕ ਪਹਿਲਕਦਮੀ ਦੇ ਹਿੱਸੇ ਵਜੋਂ ਛੇ ਬਿੱਗ ਬੌਸ ਖੇਤਰੀ ਐਡੀਸ਼ਨਾਂ ਨੂੰ ਇੱਕੋ ਸਮੇਂ ਪ੍ਰਸਾਰਿਤ ਕਰਨ ਲਈ ਕੀਤਾ ਜਾਵੇਗਾ।<ref>{{Cite web |last=Livemint |date=2026-07-20 |title=JioStar bets big on Bigg Boss: Salman Khan, Mohanlal, Sourav Ganguly & other mega stars headline six-language expansion |url=https://www.livemint.com/entertainment/jiostar-bets-big-on-bigg-boss-salman-khan-mohanlal-sourav-ganguly-other-mega-stars-headline-six-language-expansion-11784549282474.html |access-date=2026-07-21 |website=mint |language=en}}</ref><ref>{{Cite web |title=MSN |url=https://www.msn.com/en-in/news/insight/bigg-boss-20-reveals-new-logo-as-six-editions-set-for-launch/gm-GM8AB0AB92?gemSnapshotKey=GM8AB0AB92-snapshot-3&uxmode=ruby |access-date=2026-07-23 |website=www.msn.com}}</ref> ਸ਼ੋਅ ਦੀ ਅਧਿਕਾਰਤ ਪਹਿਲੀ ਝਲਕ ਅਤੇ ਲੋਗੋ 21 ਜੁਲਾਈ 2026 ਨੂੰ ਜਾਰੀ ਕੀਤਾ ਗਿਆ ਸੀ।<ref>{{Cite news|url=https://timesofindia.indiatimes.com/tv/news/hindi/bigg-boss-20-salman-khan-hosted-bb-hindi-returns-with-an-all-new-eye-for-its-milestone-20th-season/articleshow/132536352.cms|title=Bigg Boss 20: Salman Khan hosted BB Hindi returns with an all-new eye logo for its milestone 20th season|date=2026-07-21|work=The Times of India|access-date=2026-07-21|issn=0971-8257}}</ref><ref>{{Cite web |date=2026-07-21 |title=First look of 'Bigg Boss 20' logo unveiled |url=https://www.bizasialive.com/first-look-of-bigg-boss-20-logo-unveiled/ |access-date=2026-07-22 |language=en-GB}}</ref> ਇਸ ਤੋਂ ਬਾਅਦ ਅਗਸਤ 2026 ਦੇ ਸ਼ੁਰੂ ਵਿੱਚ ਜਾਰੀ ਕੀਤੇ ਗਏ ਟੀਜ਼ਰਾਂ ਦੀ ਇੱਕ ਲੜੀ ਜਾਰੀ ਕੀਤੀ ਗਈ, ਜਿਸ ਨੇ 6 ਸਤੰਬਰ 2026 ਦੀ ਪ੍ਰੀਮੀਅਰ ਮਿਤੀ ਦੀ ਪੁਸ਼ਟੀ ਕੀਤੀ ਅਤੇ ਸੀਜ਼ਨ ਦੇ "ਤਥਾਸ-ਤੂ" ਥੀਮ ਦੀ ਸ਼ੁਰੂਆਤ ਕੀਤੀ।<ref>{{Cite web |title=Bigg Boss 20 Promo: सलमान खान की घोड़े संग एंट्री, इस बार 'करण अर्जुन' वाला ट्विस्ट, रिलीज डेट का भी ऐलान |url=https://navbharattimes.indiatimes.com/tv/bigg-boss/bigg-boss-20-official-promo-out-salman-khan-reveals-karan-arjun-twist-in-the-game-premiere-date-6-september/articleshow/132851454.cms |access-date=2026-08-04 |website=Navbharat Times |language=hi}}</ref><ref>{{Cite web |date=2026-08-04 |title=Bigg Boss 20 teaser: Salman Khan returns as host, hints at a Karan-Arjun angle, ‘ek se bhale do’ |url=https://indianexpress.com/article/entertainment/television/bigg-boss-20-teaser-salman-khan-returns-as-host-hints-at-a-karan-arjun-angle-ek-se-bhale-do-10817085/ |access-date=2026-08-04 |website=The Indian Express |language=en}}</ref><ref>{{Cite web |title=Bigg Boss 20: New Arena twist sparks 'favouritism' debate among fans |url=https://www.mid-day.com/entertainment/television-news/article/bigg-boss-20-new-arena-twist-sparks-favouritism-debate-among-fans-23643515 |access-date=2026-08-07 |website=Mid-Day}}</ref><ref>{{Cite web |last=Jhunjhunwala |first=Sanchita |date=2026-08-06 |title=Bigg Boss 20 Teaser: Salman Khan Drops Another Hint As He Goes ‘Tathas-Two’ |url=https://www.idiva.com/entertainment/tv/bigg-boss-20-teaser-salman-khan-drops-another-hint-as-he-goes-tathas-two/18097778 |access-date=2026-08-07 |website=iDiva |language=en}}</ref> ਗੇਮਪਲੇ ਮਕੈਨਿਕਸ ਉੱਤੇ ਵੱਧ ਚਾਨਣਾ ਪਾਉਣ ਵਾਲਾ ਇੱਕ ਪੂਰੀ-ਲੰਬਾਈ ਦਾ ਟ੍ਰੇਲਰ 12 ਅਗਸਤ 2026 ਨੂੰ ਜਾਰੀ ਕੀਤਾ ਗਿਆ ਸੀ।<ref>{{Cite web |last=Yadav |first=Monica |date=2026-08-12 |title=Bigg Boss 20 trailer sees Salman Khan bringing ‘extra jeevan daan’ twist: ‘It isn't as straightforward as it sounds’ |url=https://www.hindustantimes.com/entertainment/tv/bigg-boss-20-trailer-sees-salman-khan-bringing-extra-jeevan-daan-twist-bigg-boss-colors-jiohotstar-101786517783960.html |access-date=2026-08-12 |website=Hindustan Times |language=en}}</ref><ref>{{Cite web |last=Mukherjee |first=Akankshya |date=2026-08-12 |title=Bigg Boss 20 Trailer Out! Salman Khan Unveils New Season's Biggest Twist Where Every Player Gets An Extra Life- Watch |url=https://www.bollywoodbubble.com/tv/bigg-boss-20-trailer-out-salman-khan-unveils-new-season-biggest-twist-where-every-player-gets-an-extra-life-watch/ |access-date=2026-08-12 |website=Bollywood Bubble |language=en-US}}</ref> 4 ਸਤੰਬਰ 2026 ਨੂੰ, [[ਡਿਜ਼ਨੀ+ ਹੌਟਸਟਾਰ|ਜਿਓਹੋਟਸਟਾਰ]] ਅਤੇ ਕਲਰਜ਼ ਟੀਵੀ ਨੇ ਪ੍ਰਮੋਸ਼ਨਲ ਕਲਿੱਪ ਜਾਰੀ ਕੀਤੇ ਜਿਸ ਵਿੱਚ ਪੁਸ਼ਟੀ ਕੀਤੀ ਪ੍ਰਤੀਯੋਗੀ [[ਈਸ਼ਾ ਰਿਖੀ]] ਅਤੇ [[ਕਨਿਕਾ ਮਾਨ]] ਸ਼ਾਮਿਲ ਸਨ।<ref>{{Cite news|url=https://timesofindia.indiatimes.com/tv/news/hindi/bigg-boss-20-promo-kanika-mann-wins-hearts-with-her-performance-new-promo-sparks-buzz-ahead-of-premiere/articleshow/133796817.cms|title=Bigg Boss 20 promo: Kanika Mann wins hearts with her performance? New Promo sparks buzz ahead of premiere|date=2026-09-05|work=The Times of India|access-date=2026-09-06|issn=0971-8257}}</ref><ref>{{Cite web |last=Jhunjhunwala |first=Sanchita |date=2026-09-05 |title=Bigg Boss 20: Did Badshah’s Ex-Wife Isha Rikhi Break Down In New Promo? |url=https://www.idiva.com/entertainment/tv/salman-khan-bigg-boss-20-did-badshah-ex-wife-isha-rikhi-break-down-in-new-promo/18098112 |access-date=2026-09-06 |website=iDiva |language=en}}</ref> 5 ਸਤੰਬਰ 2026 ਨੂੰ, ਰੈਪਰ ਯੰਗ ਡੀਐਸਏ ਨੂੰ ਫ਼ੀਚਰ ਕਰਦਾ ਇੱਕ ਟੀਜ਼ਰ ਜਾਰੀ ਕੀਤਾ ਗਿਆ ਸੀ, ਜਿਸ ਵਿੱਚ ਉਸਨੇ ਆਪਣਾ ਗੀਤ ''ਯੇਦਾ ਯੁੰਗ'' ਪੇਸ਼ ਕੀਤਾ ਸੀ।<ref>{{Cite web |title=Instagram |url=https://www.instagram.com/reel/Dc5Us4Qqdjx/?stkn=MTd1a2NoNGwycXd5Nw== |access-date=2026-09-06 |website=www.instagram.com}}</ref> ਉਸੇ ਦਿਨ, ਅਦਾਕਾਰ-ਸਿਆਸਤਦਾਨ ਮਨੋਜ ਤਿਵਾੜੀ ਆਪਣੀ ਧੀ ਰਿਤੀ ਤਿਵਾੜੀ ਨਾਲ ਇੱਕ ਪ੍ਰਮੋਸ਼ਨਲ ਹਿੱਸੇ ਵਿੱਚ ਉਸ ਨੂੰ ਇੱਕ ਪ੍ਰਤੀਯੋਗੀ ਵਜੋਂ ਪੇਸ਼ ਕਰਨ ਲਈ ਦਿਖਾਈ ਦਿੱਤੇ।<ref>{{Cite web |title=Bigg Boss 20: Salman Khan recreates Manoj Tiwari’s viral baap meme with his daughter |url=https://www.mid-day.com/entertainment/television-news/article/bigg-boss-20-salman-khan-recreates-manoj-tiwaris-viral-baap-meme-with-his-daughter-23648609 |access-date=2026-09-06 |website=Mid-Day}}</ref><ref>{{Cite web |date=2026-09-06 |title=Bigg Boss 20: Manoj Tiwari’s daughter Rhiti Tiwari set to enter Salman Khan’s show - Watch promo |url=https://www.india.com/entertainment/tv/bigg-boss-20-manoj-tiwari-daughter-rhiti-tiwari-set-to-enter-salman-khans-show-watch-promo-8517734/ |access-date=2026-09-06 |website=India.com |language=en}}</ref> === ਕਾਸਟਿੰਗ === 25 ਅਗਸਤ 2026 ਨੂੰ, [[ਡਿਜ਼ਨੀ+ ਹੌਟਸਟਾਰ|ਜੀਓ ਹੌਟਸਟਾਰ]] ਅਤੇ ਕਲਰਜ਼ ਟੀਵੀ ਨੇ ਦਰਸ਼ਕਾਂ ਦੀ ਵੋਟਿੰਗ ਪਹਿਲਕਦਮੀ "ਫੈਨਜ਼ ਕਾ ਫੈਸਲਾ" ਦੀ ਮੁੜ-ਵਰਤੋਂ ਦਾ ਐਲਾਨ ਕੀਤਾ ਜੋ ਇਸ ਤੋਂ ਪਹਿਲਾਂ 19ਵੇਂ ਸੀਜ਼ਨ ਵਿੱਚ ਕੀਤਾ ਗਿਆ ਸੀ। ਜੀਓ ਹੌਟਸਟਾਰ ਐਪ ਦੇ ਜ਼ਰੀਏ, ਦਰਸ਼ਕਾਂ ਨੂੰ ਪ੍ਰੀਮੀਅਰ ਤੋਂ ਪਹਿਲਾਂ ਘਰ ਵਿੱਚ ਦਾਖਲ ਹੋਣ ਵਾਲੇ ਦੋ ਸੰਭਾਵਿਤ ਪ੍ਰਤੀਯੋਗੀਆਂ ਵਿੱਚੋਂ ਇੱਕ ਨੂੰ ਵੋਟ ਦੇਣ ਦਾ ਮੌਕਾ ਦਿੱਤਾ ਗਿਆ ਸੀ। ਵੋਟਿੰਗ ਦੀ ਮਿਆਦ 25 ਅਗਸਤ ਤੋਂ 2 ਸਤੰਬਰ 2026 ਤੱਕ ਨਿਰਧਾਰਤ ਕੀਤੀ ਗਈ ਸੀ।<ref>{{Cite web |last=Vaigankar |first=Shukrta |date=2026-08-25 |title=Bigg Boss 20 voting: Rhiya Ahir vs Love Gill - Fans to decide who enters the house |url=https://businessupturn.com/entertainment/television/bigg-boss/bigg-boss-20-voting-rhiya-ahir-vs-love-gill-fans-to-decide-who-enters-the-house/ |access-date=2026-08-25 |website=Business Upturn |language=en-IN}}</ref><ref name="Riya_Ahir">{{Cite news|url=https://timesofindia.indiatimes.com/tv/news/hindi/bigg-boss-20-riya-ahir-viral-girl-who-stopped-police-van-during-neet-protest-to-enter-the-show-fans-to-choose-between-her-and-love-gill/articleshow/133500609.cms|title=Bigg Boss 20: Riya Ahir, viral girl who stopped police van during NEET protest, to enter the show? Fans to choose between her and Love Gill|date=2026-08-25|work=The Times of India|access-date=2026-08-25|issn=0971-8257}}</ref> ਦੋ ਉਮੀਦਵਾਰ [[ਰੀਆ ਅਹੀਰ]] ਅਤੇ [[ਲਵ ਗਿੱਲ]] ਸਨ।<ref>{{Cite web |last=Banerjee |first=Urmimala |date=2026-08-25 |title=‘Bigg Boss 20’: Rhiya Ahir Or Love Gill? Salman Khan Announces That Decision Rests On Audience |url=https://varietyindia.com/bigg-boss-20-rhiya-ahir-or-love-gill-salman-khan-announces-that-decision-rests-on-audience/ |access-date=2026-08-25 |website=Variety India |language=en-US}}</ref><ref>{{Cite web |last=Singh |first=Simran |title=Bigg Boss 20: Salman Khan asks fans to help him, grants them power to CONFIRM a housemate among..., netizens react |url=https://www.dnaindia.com/bollywood/report-bigg-boss-20-salman-khan-asks-fans-to-help-him-grants-them-power-to-confirm-a-housemate-3219173 |access-date=2026-08-25 |website=DNA India |language=en}}</ref> === ਅੱਖ ਵਾਲਾ ਲੋਗੋ === ਸੀਜ਼ਨ ਦੇ ਲੋਗੋ ਵਿੱਚ ਇੱਕ ਬਹੁ-ਰੰਗੀਨ ਜਿਓਮੈਟਰਿਕ ਆਈਰਿਸ (ਜਾਮਨੀ, ਨੀਲੇ, ਲਾਲ, ਸੰਤਰੀ ਅਤੇ ਟੀਲ ਦੇ ਰੰਗਾਂ ਵਿੱਚ) ਦੇ ਨਾਲ ਇੱਕ ਸਟਾਈਲਾਈਜ਼ਡ ਅੱਖ ਹੈ ਜੋ ਕੇਂਦਰ ਵਿੱਚ ਸੁਨਹਿਰੀ ਝਲਕ ਵਿੱਚ ਹੈ। ਇਸ ਦੇ ਨਾਲ ਇੱਕ ਧਾਤੂ ਸੋਨੇ ਦੀ ਰੂਪ ਰੇਖਾ ਅਤੇ ਇੱਕ ਮੇਲ ਖਾਂਦਾ "ਬਿੱਗ ਬੌਸ" ਸ਼ਬਦ ਚਿੰਨ੍ਹ ਹੈ। ਨੈਟਵਰਕ ਦੇ ਅਨੁਸਾਰ, ਡਿਜ਼ਾਇਨ ਦਾ ਉਦੇਸ਼ ਸੀਜ਼ਨ ਦੇ "ਤਥਾਸ-ਤੂ" ਥੀਮ ਨੂੰ ਦਰਸਾਉਣਾ ਹੈ, ਜੋ ਪ੍ਰਗਟਾਵੇ ਅਤੇ ਕਿਸਮਤ ਦਾ ਪ੍ਰਤੀਕ ਹੈ।<ref>{{Cite web |date=2026-07-21 |title=Bigg Boss 20 finally CONFIRMED? Salman Khan returns as makers UNVEIL brand new eye logo |url=https://www.bollywoodlife.com/bigg-boss/bigg-boss-20-finally-confirmed-salman-khan-returns-as-makers-unveil-brand-new-eye-logo-3357930/ |access-date=2026-07-21 |website=Bollywood Life |language=en}}</ref><ref>{{Cite news|url=https://economictimes.indiatimes.com/magazines/panache/bigg-boss-20-announced-salman-khan-returns-as-host-for-new-season-contestants-list-premiere-date-and-where-to-watch-on-ott/articleshow/132550353.cms?from=mdr|title=Bigg Boss 20 announced: Salman Khan returns as host for new season. Contestants list, premiere date, and where to watch on OTT|date=2026-07-22|work=The Economic Times|access-date=2026-07-23|issn=0013-0389}}</ref> === ਪ੍ਰਸਾਰਣ === [[ਬਿੱਗ ਬੌਸ (ਹਿੰਦੀ ਟੀਵੀ ਸੀਰੀਜ਼) ਸੀਜ਼ਨ 19|ਪਿਛਲੇ ਸੀਜ਼ਨ]] ਦੀ ਰਿਲੀਜ਼ ਰਣਨੀਤੀ ਦੇ ਬਾਅਦ, ਸ਼ੋਅ ਡਿਜੀਟਲ ਸਟ੍ਰੀਮਿੰਗ ਨੂੰ ਤਰਜੀਹ ਦਿੰਦਾ ਹੈ, ਰੋਜ਼ਾਨਾ ਐਪੀਸੋਡ ਜਿਓਹੋਟਸਟਾਰ 'ਤੇ ਪਹਿਲਾਂ ਰਾਤ 9 ਵਜੇ (ਭਾਰਤੀ ਸਮੇਂ ਅਨੁਸਾਰ) 'ਤੇ ਪ੍ਰਸਾਰਿਤ ਹੁੰਦੇ ਹਨ। ਇਸ ਤੋਂ ਬਾਅਦ ਕਲਰਜ਼ ਟੀਵੀ 'ਤੇ ਰਾਤ 10:30 (ਭਾਰਤੀ ਸਮੇਂ ਅਨੁਸਾਰ)<ref>{{Cite web |date=2026-08-04 |title=Bigg Boss 20: Salman Khan Show To Premiere On September 6, Bhaijaan Shares Cryptic 'Karan-Arjun' Hint |url=https://www.timesnownews.com/entertainment-news/tv/bigg-boss-20-salman-khan-show-to-premiere-on-september-6-bhaijaan-shares-cryptic-karan-arjun-hint-article-155248063 |access-date=2026-08-04 |website=TimesNow |language=en}}</ref> 'ਤੇ ਪ੍ਰਸਾਰਿਤ ਹੁੰਦੇ ਹਨ। === ਘਰ === ਫਿਲਮ ਸਿਟੀ, ਮੁੰਬਈ ਵਿੱਚ ਸਥਿਤ ''ਬਿੱਗ ਬੌਸ 20'' ਦੇ ਘਰ ਵਿੱਚ ਇੱਕ ਰੰਗੀਨ "ਵੰਡਰਲੈਂਡ" ਥੀਮ ਹੈ ਜੋ ਇੱਕ ਰਾਖਸ਼ਸ ਦੀ ਧਾਰਨਾ ਤੋਂ ਪ੍ਰੇਰਿਤ ਹੈ, ਜਿਸ ਵਿੱਚ ਅਤਿਵਾਦੀ ਕਲਪਨਾ ਅਤੇ ਜਾਨਵਰਾਂ ਤੋਂ ਪ੍ਰੇਰਿਤ ਤੱਤ ਸ਼ਾਮਲ ਹਨ। ਵਰਸ਼ਾ ਜੈਨ ਦੁਆਰਾ ਡਿਜ਼ਾਈਨ ਕੀਤਾ ਗਿਆ ਇਹ ਘਰ ਲਗਭਗ 10,000 ਵਰਗ ਫੁੱਟ ਵਿੱਚ ਫੈਲਿਆ ਹੋਇਆ ਹੈ ਅਤੇ ਇਸ ਵਿੱਚ 104 ਕੈਮਰੇ ਹਨ।<ref>{{Cite web |date=2026-09-03 |title=Bigg Boss 20 house tour: Shark-themed pool, teapot throne and the mystery of Room 20 |url=https://indianexpress.com/article/entertainment/television/bigg-boss-20-house-tour-shark-themed-pool-teapot-throne-and-the-mystery-of-room-20-10861231/ |access-date=2026-09-03 |website=The Indian Express |language=en}}</ref> * ਲਿਵਿੰਗ ਏਰੀਆ: ਇੱਕ ਵੱਡਾ ਕੇਂਦਰੀ ਸੋਫਾ, ਇੱਕ 12-ਸੀਟਰ ਡਾਇਨਿੰਗ ਟੇਬਲ, ਪੈਰਾਸ਼ੂਟ-ਪ੍ਰੇਰਿਤ ਬੈਠਣ ਅਤੇ ਇੱਕ ਗੁਲਾਬੀ ਚਾਹ-ਪਿਆਲੀਨੁਮਾ ਮੁਜੱਸਮਾ ਜਿਸ ਨੂੰ ਸਿੰਘਾਸਣ ਵਜੋਂ ਵਰਤਿਆ ਜਾਂਦਾ ਹੈ।<ref>{{Cite web |title=Bigg Boss 20 House Inside Photos: Salman Khan's Show Gets Colourful Jungle-Themed Makeover With BB Food Truck, Secret Room & More- See PICS |url=https://www.freepressjournal.in/entertainment/bigg-boss-20-house-inside-photos-salman-khans-show-gets-colourful-jungle-themed-makeover-with-bb-food-truck-secret-room-more-see-pics |access-date=2026-09-03 |website=Free Press Journal |language=en}}</ref> * ਰਸੋਈ "ਬੀ. ਬੀ. ਫੂਡ ਟਰੱਕ" ਦੇ ਰੂਪ ਵਿੱਚ ਤਿਆਰ ਕੀਤਾ ਗਿਆ, ਜਿਸ ਵਿੱਚ ਇੱਕ ਭੋਜਨ-ਟਰੱਕ-ਪ੍ਰੇਰਿਤ ਰਸੋਈ ਸੈੱਟਅਪ ਹੈ।<ref>{{Cite web |last=G |first=Vikram |date=2026-09-03 |title=Bigg Boss 20 house first look: Giant teapot couch, BB Food Truck unveiled |url=https://www.newkerala.com/news/a/bigg-boss-20-first-look-giant-teapot-couch-509.htm |access-date=2026-09-03 |website=NewKerala.com |language=en}}</ref> * ਬੈੱਡਰੂਮ: 17 ਬਿਸਤਰੇ, ਜਾਨਵਰਾਂ ਤੋਂ ਪ੍ਰੇਰਿਤ ਸਜਾਵਟ ਦੇ ਨਾਲ ਇੱਕ ਬਿੱਛੂ ਅਤੇ ਗਿਰਗਿਟ, ਮਸ਼ਰੂਮ ਦੇ ਆਕਾਰ ਦੇ ਕੰਧ ਤੱਤ ਦੇ ਨਾਲ ਸ਼ਾਮਲ ਹਨ.<ref>{{Cite web |date=2026-09-03 |title=Bigg Boss 20 House: Whale-Shaped Pool To Gorilla Entrance; Take Sneak-Peek Of Salman Khan Show |url=https://www.timesnownews.com/entertainment-news/tv/bigg-boss-20-house-whale-shaped-pool-to-gorilla-entrance-take-sneak-peek-of-salman-khan-show-photo-gallery-156037878 |access-date=2026-09-03 |website=TimesNow |language=en}}</ref> * ਬਾਥਰੂਮ: ਇੱਕ ਅੱਪਸਾਇਡ-ਡਾਉਨ ਨਿਓਨ-ਗੁਲਾਬੀ ਖਰਗੋਸ਼ ਦੀ ਸਥਾਪਨਾ, ਬੈਠਣ ਵਾਲੇ ਖੇਤਰ ਅਤੇ ਮੁਅੱਤਲ ਚਿੰਪੈਂਜ਼ੀ ਸਜਾਵਟ ਦੀ ਵਿਸ਼ੇਸ਼ਤਾ ਹੈ।<ref>{{Cite web |last=Godboley |first=Adya |date=2026-09-04 |title=Bigg Boss 20 House: Salman Khan’s Show Adds a Whimsical Twist with Two New Mystery Doors |url=https://www.idiva.com/entertainment/tv/bigg-boss-20-house-salman-khan-show-adds-whimsical-twist-two-new-mystery-doors/18098104 |access-date=2026-09-04 |website=iDiva |language=en}}</ref> * ਗਾਰਡਨ/ਆਊਟਡੋਰ ਖੇਤਰਃ ਇੱਕ ਸ਼ਾਰਕ-ਥੀਮ ਵਾਲਾ ਸਵਿਮਿੰਗ ਪੂਲ, ਇੱਕ ਫੁੱਲਦਾਰ ਟੈਪ ਦੀ ਸਥਾਪਨਾ, ਬੈਠਣ ਲਈ ਵਰਤੇ ਜਾਣ ਵਾਲੇ ਸੱਪ ਨਾਲ ਲਪੇਟੇ ਦਰੱਖਤ ਅਤੇ ਵੱਖ-ਵੱਖ ਜਾਨਵਰਾਂ ਦੀਆਂ ਮੂਰਤੀਆਂ ਸ਼ਾਮਲ ਹਨ।<ref name="indiatvnews">{{Cite web |last=Mukhopadhyay |first=Anindita |date=2026-09-03 |title=Bigg Boss 20 house first look out; giant snake in garden, octopus chess and mysterious Room No. 20 |url=https://www.indiatvnews.com/entertainment/tv/bigg-boss-20-house-first-look-out-giant-snake-in-garden-octopus-chess-and-mysterious-room-no-20-salman-khan-2026-09-03-1053224 |access-date=2026-09-03 |website=India TV News |language=en}}</ref> * ਕਮਰਾ 20: ਵੀਹਵੇਂ ਸੀਜ਼ਨ ਲਈ ਇੱਕ ਨਵਾਂ ਕਮਰਾ ਪੇਸ਼ ਕੀਤਾ ਗਿਆ, ਪਿਛਲੇ ਸੀਜ਼ਨ ਤੋਂ ਅਸੈਂਬਲੀ ਰੂਮ ਦੀ ਥਾਂ. ਇਸ ਦੇ ਉਦੇਸ਼ ਨੂੰ ਸ਼ੁਰੂ ਵਿੱਚ ਅਣਐਲਾਨਿਆ ਰੱਖਿਆ ਗਿਆ ਸੀ ਪਰ ਦੂਜੇ ਹਫ਼ਤੇ ਵਿੱਚ ਇਸ ਨੂੰ ਵੀ ਜਨਤਕ ਕਰ ਦਿੱਤਾ ਗਿਆ।<ref>{{Cite web |last=Singh |first=Sardar Sarabjoth |date=2026-09-03 |title=Video tour of Bigg Boss 20 house: Bedroom to grand lawn |url=https://www.siasat.com/video-tour-of-bigg-boss-20-house-bedroom-to-grand-lawn-3535844/ |access-date=2026-09-03 |website=The Siasat Daily |language=en}}</ref> * ਕਮਰਾ 2X: ਇੱਕ ਰਹੱਸਮਈ ਕਮਰੇ ਵਿੱਚ ਦੋ ਵੱਖਰੇ ਆਕਾਰ ਦੇ ਦਰਵਾਜ਼ੇ ਹਨ, ਜਿਸਦਾ ਉਦੇਸ਼ ਸੀਜ਼ਨ ਵਿੱਚ ਕੋਈ ਰੁਮਾਂਚਕ ਮੋੜ ਲਿਆਉਣ ਦੇ ਉਦੇਸ਼ ਵਜੋਂ ਗੁਪਤ ਰੱਖਿਆ ਗਿਆ ਹੈ।<ref name="indiatvnews" /> ਵਧੇਰੇ ਵਿਸ਼ੇਸ਼ਤਾਵਾਂ ਵਿੱਚ ਕਈ ਤਿੰਨ-ਅਯਾਮੀ ਜਾਨਵਰ ਅਤੇ ਕਲਪਨਾ-ਪ੍ਰੇਰਿਤ ਸਥਾਪਨਾਵਾਂ ਸ਼ਾਮਲ ਹਨ, ਜਿਸ ਵਿੱਚ ਬਿੱਗ ਬੌਸ ਦੀ ਨਿਗਰਾਨੀ ਨੂੰ ਦਰਸਾਉਂਦੇ ਅੱਖਾਂ ਦੇ ਰੂਪਾਂ ਦੀ ਵਾਰ-ਵਾਰ ਵਰਤੋਂ ਹੁੰਦੀ ਹੈ।<ref>{{Cite web |date=2026-09-03 |title=Bigg Boss 20 house reveals giant teapot couch and themed food truck |url=https://thenewsmill.com/2026/09/bigg-boss-20-house-reveals-giant-teapot-couch-and-themed-food-truck/ |access-date=2026-09-03 |language=en-US}}</ref> == ਘਰ ਵਿਚਲੇ ਪ੍ਰਤੀਯੋਗੀਆਂ ਦੀ ਸਥਿਤੀ == {| class="wikitable sortable" style="text-align:center; font-size:85%; line-height:25px; width:fit;" ! scope="col" style="background:#D4AF37;" |ਸੰਖਿਆ ! scope="col" style="background:#D4AF37;" |ਪ੍ਰਤੀਯੋਗੀ ! scope="col" style="background:#D4AF37;" |ਦਾਖਲ ਹੋਣ ਦਾ ਦਿਨ ! scope="col" style="background:#D4AF37;" |ਬਾਹਰ ਹੋਣ ਦਾ ਦਿਨ ! scope="col" style="background:#D4AF37;" |ਸਥਿਤੀ |- |1 |ਆਸਿਫ਼ |ਦਿਨ 1 | | |- |2 |ਅਮਨ |ਦਿਨ 1 | | |- |3 |ਅਮਰਪਾਲੀ |ਦਿਨ 1 | | |- |4 |ਅਰਿਸ਼ਫਾ |ਦਿਨ 1 | | |- |5 |ਗੁੱਲੂ |ਦਿਨ 1 | | style="background:#cfc;" |{{Nowrap|''House Captain''}} |- |6 |ਈਸ਼ਾ |ਦਿਨ 1 | | |- |7 |ਕਨਿਕਾ |ਦਿਨ 1 | | |- |8 |ਲਵ |ਦਿਨ 1 | | |- |9 |ਮਾਹੀ |ਦਿਨ 1 | | |- |10 |ਮੈਰੀ |ਦਿਨ 1 | | |- |11 |ਕਾਜ਼ੀ |ਦਿਨ 1 | | |- |12 |ਰੀਤੀ |ਦਿਨ 1 | | |- |13 |ਸਕਾਊਟ |ਦਿਨ 1 | | |- |14 |ਉਦਿਤੀ |ਦਿਨ 1 | | |- |15 |ਯੰਗ ਡੀ. ਐਸ. ਏ. |ਦਿਨ 1 | | |- |16 |ਰੋਹੇਦ |ਦਿਨ 1 |ਦਿਨ 14 | class="table-no" {{Eliminated|Evicted}} |Evicted |} == ਘਰ ਵਿਚਲੇ ਪ੍ਰਤੀਯੋਗੀ == ਹੇਠ ਲਿਖੇ ਘਰ ਦੇ ਮੈਂਬਰ ਸ਼ੋਅ ਦੇ ਪ੍ਰਤੀਯੋਗੀ ਸਨ<ref>{{Cite web |title=Bigg Boss 20 confirmed contestants live updates: Kanika Mann, Asif Khan, Mary Kom and others enter Salman Khan’s reality show |url=https://economictimes.indiatimes.com/magazines/panache/bigg-boss-20-confirmed-contestants-live-updates-kanika-mann-asif-khan-mary-kom-and-others-enter-salman-khans-reality-show/articleshow/133842230.cms?from=mdr |access-date=7 September 2026 |website=The Economic Times}}</ref> === ਸਭ ਤੋਂ ਪਹਿਲਾਂ ਦਾਖਲ ਹੋਣ ਦੇ ਆਧਾਰ 'ਤੇ === * [[ਕਨਿਕਾ ਮਾਨ]]-''ਗੁੱਡਨ ਤੁਮਸੇ ਨਾ ਹੋ ਪਾਏਗਾ'', ਫੀਅਰ ਫੈਕਟਰ ਖਤਰੋਂ ਕੇ ਖਿਲਾਡ਼ੀ 12 ਅਤੇ ''[[ਨਾਗਿਨ (ਟੀਵੀ ਲੜੀ 2015)|ਨਾਗਿਨ 7]]'' ਲਈ ਜਾਣੀ ਜਾਂਦੀ ਅਭਿਨੇਤਰੀ।<ref>{{Cite web |date=6 September 2026 |title=Kanika Mann shares the myth she wants to break by entering Salman Khan’s Bigg Boss 20 |url=https://indianexpress.com/article/entertainment/television/kanika-mann-shares-the-myth-she-wants-to-break-by-entering-bigg-boss-20-10865633/ |access-date=7 September 2026 |website=The Indian Express}}</ref> * ਆਸਿਫ ਖਾਨ-''ਪੰਚਾਇਤ'' ਲਈ ਜਾਣੇ ਜਾਂਦੇ ਅਦਾਕਾਰ।<ref>{{Cite web |date=6 September 2026 |title=Bigg Boss 20 में जा रहे पंचायत के ‘दामाद जी’, मिर्जापुर में भी मचा चुके भौकाल |url=https://www.aajtak.in/entertainment/television/story/salman-khan-bigg-boss-20-panchayat-mirzapur-series-actor-aasif-khan-confirmed-contestant-tmovj-dskc-2637656-2026-09-06 |access-date=7 September 2026 |website=Aaj Tak}}</ref> * [[ਕਾਜ਼ੀ ਤੌਕੀਰ]]-''ਪ੍ਰਸਿੱਧੀ ਗੁਰੂਕੁਲ'' ਲਈ ਜਾਣਿਆ ਜਾਂਦਾ ਗਾਇਕ।<ref>{{Cite web |date=7 September 2026 |title=कौन हैं काजी तौकीर, जिसने अरिजीत सिंह को चटाई थी धूल, ‘बिग बॉस 20’ में आते ही छा गए ‘अफगान जलेबी’ स्टार |url=https://www.indiatv.in/entertainment/tv/who-is-qazi-touqeer-man-who-beat-arijit-singh-afghan-jalebi-star-made-splash-upon-entering-bigg-boss-20-2026-09-07-1241778 |access-date=7 September 2026 |website=India TV}}</ref> * [[ਈਸ਼ਾ ਰਿਖੀ]]-ਰੈਪਰ [[ਬਾਦਸ਼ਾਹ (ਰੈਪਰ)|ਬਾਦਸ਼ਾਹ]] ਦੀ ਅਭਿਨੇਤਰੀ ਅਤੇ ਸਾਬਕਾ ਪਤਨੀ।<ref>{{Cite web |date=6 September 2026 |title=After announcing divorce with Badshah, Isha Rikhi joins Bigg Boss 20: ‘No one can break me’ |url=https://indianexpress.com/article/entertainment/television/isha-rikhi-joins-bigg-boss-20-after-divorce-with-badshah-no-one-can-break-me-10861553/lite/ |access-date=7 September 2026 |website=The Indian Express}}</ref> * ਆਮ੍ਰਪਾਲੀ ਦੂਬੇ-ਅਭਿਨੇਤਰੀ ਮੁੱਖ ਤੌਰ ਤੇ ਭੋਜਪੁਰੀ ਸਿਨੇਮਾ ਵਿੱਚ ਆਪਣੇ ਕੰਮ ਲਈ ਜਾਣੀ ਜਾਂਦੀ ਹੈ।<ref>{{Cite web |last=Tapiawala |first=Shachi |date=7 September 2026 |title=Bigg Boss 20 contestant Amrapali Dubey: All about her rumoured affair with ex-Bigg Boss contestant and Bhojpuri star Nirahua |url=https://www.moneycontrol.com/entertainment/tv/all-about-bigg-boss-20-contestant-amrapali-dubey-her-rumoured-affair-with-ex-bigg-boss-contestant-and-bhojpuri-star-nirahua-article-14023997.html/amp |access-date=7 September 2026 |website=Moneycontrol}}</ref> * ਰੋਹੇਦ ਖਾਨ-ਮਾਡਲ ਅਤੇ ਅਦਾਕਾਰ।<ref>{{Cite web |date=7 September 2026 |title=Bigg Boss 20: Rohed Khan recalls an incident from Tiger Zinda Hai; says ‘I manifested on the film set that one day I would work with Salman Khan’ |url=https://timesofindia.indiatimes.com/tv/news/hindi/bigg-boss-20-rohed-khan-recalls-an-incident-from-tiger-zinda-hai-says-i-manifested-on-the-film-set-that-one-day-i-would-work-with-salman-khan/articleshow/133849070.cms |access-date=7 September 2026 |website=The Times of India}}</ref> * ਲਵ ਗਿੱਲ-ਅਭਿਨੇਤਰੀ ਜੋ [[ਪੰਜਾਬੀ ਸਿਨੇਮਾ]] ਵਿੱਚ ਆਪਣੇ ਕੰਮ ਲਈ ਜਾਣੀ ਜਾਂਦੀ ਹੈ।<ref>{{Cite news|url=https://timesofindia.indiatimes.com/tv/news/hindi/bigg-boss-20-from-karan-aujlas-music-video-debut-to-punjabi-films-all-about-the-reality-show-contestant-love-gill/articleshow/133761206.cms|title=Bigg Boss 20: From Karan Aujla’s music video debut to Punjabi films; all about the reality show contestant Love Gill|last=ETimes.in|date=4 September 2026|work=The Times of India|access-date=7 September 2026}}</ref> * ਯੁੰਗ ਡੀਐਸਏ-ਰੈਪਰ ਆਪਣੇ ਟਰੈਕ "ਯੇਦਾ ਯੁੰਗ" ਲਈ ਜਾਣਿਆ ਜਾਂਦਾ ਹੈ।<ref>{{Cite news|url=https://punemirror.com/city/pune/who-is-yung-dsa-pune-rapper-bigg-boss-20/|title=Who Is Yung DSA? Pune Rapper Bigg Boss 20|work=Pune Mirror|access-date=7 September 2026}}</ref> * [[ਮੈਰੀ ਕੋਮ|ਮੈਰੀ ਕਾਮ]]-ਸੇਵਾਮੁਕਤ ਸ਼ੁਕੀਨ ਮੁੱਕੇਬਾਜ਼ ਅਤੇ ਸਾਬਕਾ ਸੰਸਦ ਮੈਂਬਰ ਉਹ ਮੁੱਕੇਬਾਜ਼ੀ ਵਿੱਚ ਆਪਣੀਆਂ ਪ੍ਰਾਪਤੀਆਂ ਲਈ ਜਾਣੀ ਜਾਂਦੀ ਹੈ, ਜਿਸ ਵਿੱਚ 2012 ਦੇ ਗਰਮੀਆਂ ਦੇ ਓਲੰਪਿਕ ਵਿੱਚ ਕਾਂਸੀ ਦਾ ਤਗਮਾ ਜਿੱਤਣਾ ਸ਼ਾਮਲ ਹੈ।<ref>{{Cite news|url=https://timesofindia.indiatimes.com/tv/news/hindi/bigg-boss-20-from-olympic-glory-to-marriage-controversy-and-separation-from-former-husband-all-about-boxing-legend-mary-kom/articleshow/133824494.cms|title=Bigg Boss 20: From Olympic glory to marriage controversy and separation from former husband; all about boxing legend Mary Kom|date=6 September 2026|work=The Times of India|access-date=7 September 2026}}</ref> * ਤਨਮੇ "ਸਕੂਟਓਪੀ" ਸਿੰਘ-ਈਸਪੋਰਟਸ ਖਿਡਾਰੀ ਅਤੇ ਸਟ੍ਰੀਮਰ।<ref>{{Cite news|url=https://timesofindia.indiatimes.com/tv/news/hindi/bigg-boss-20-from-pubg-mobile-star-to-popular-gaming-creator-and-earning-rs-30-lakhs-a-month-all-about-tanmay-singh-aka-scoutop/articleshow/133862958.cms|title=Bigg Boss 20: From PUBG Mobile star to popular gaming creator and earning Rs 30 lakhs a month; all about Tanmay Singh aka ScoutOP|date=7 September 2026|work=The Times of India|access-date=7 September 2026}}</ref> * ਅਰਿਸ਼ਫਾ ਖਾਨ-ਅਭਿਨੇਤਰੀ ਅਤੇ ਸੋਸ਼ਲ ਮੀਡੀਆ ਪ੍ਰਭਾਵਕ।<ref>{{Cite news|url=https://www.indiatoday.in/entertainment/television/story/who-is-arishfa-khan-influencer-actor-with-29-million-followers-now-on-bigg-boss-20-2988818-2026-09-07|title=Who is Arishfa Khan, influencer-actor with 29 million followers now on Bigg Boss 20?|date=7 September 2026|work=India Today|access-date=7 September 2026}}</ref> * ਕੁਸ਼ਲ "ਗੁੱਲੂ" ਤੰਵਰ-ਰਿਐਲਿਟੀ ਸ਼ੋਅ ਸ਼ਖਸੀਅਤ ਜੋ ''[[ਐਮਟੀਵੀ ਰੋਡੀਸ|ਰੋਡੀਜ਼ XX]]'', ''ਸਪਲਿਟਵਿਲਾ X6'' ਅਤੇ ਮਾਂ ਹੈ ਨਾ ਲਈ ਜਾਣੀ ਜਾਂਦੀ ਹੈ।<ref>{{Cite news|url=https://www.news18.com/movies/television/bigg-boss-20-who-is-kushal-tanwar-aka-gullu-meet-the-two-time-reality-show-winner-ws-kl-10313076.html|title=Bigg Boss 20: Who Is Kushal Tanwar aka Gullu? Meet The Two-Time Reality Show Winner|work=News18|access-date=7 September 2026}}</ref> * ਅਮਨ ਗਾਂਧੀ-ਅਦਾਕਾਰ ''ਭਾਗਿਆ ਲਕਸ਼ਮੀ'' ਅਤੇ ਕਿਊਂਕੀ ਰਿਸ਼ਤੋ ਕੇ ਭੀ ਰੂਪ ਬਦਲੇ ਹੈਂ ਲਈ ਜਾਣਿਆ ਜਾਂਦਾ ਹੈ।<ref>{{Cite news|url=https://indianexpress.com/article/entertainment/television/aman-gandhi-reveals-why-he-had-to-reject-bigg-boss-ott-before-joining-bigg-boss-20-10865259/|title=Aman Gandhi reveals why he had to reject Bigg Boss OTT before joining Bigg Boss 20|date=6 September 2026|work=The Indian Express|access-date=7 September 2026}}</ref> * ਉਦਿਤੀ ਸਿੰਘ-ਅਭਿਨੇਤਰੀ <ref>{{Cite news|url=https://theblunttimes.in/bigg-boss-20-who-is-uditi-singh-actress-and-model-enters-salman-khans-reality-show/71406/|title=Bigg Boss 20: Who is Uditi Singh? Actress and model enters Salman Khan's reality show|work=The Blunt Times|access-date=7 September 2026}}</ref> * ਰਿਤੀ ਤਿਵਾਡ਼ੀ-ਗਾਇਕ, ਗੀਤਕਾਰ ਅਤੇ ''[[ਬਿੱਗ ਬੌਸ (ਹਿੰਦੀ ਟੀਵੀ ਲੜੀ) ਸੀਜ਼ਨ 4|ਬਿੱਗ ਬੌਸ 4]]'' ਦੇ ਪ੍ਰਤੀਯੋਗੀ ਮਨੋਜ ਤਿਵਾਡ਼ੀ ਦੀ ਧੀ।<ref>{{Cite news|url=https://www.indiatoday.in/entertainment/television/story/who-is-rhiti-tiwari-singer-songwriter-and-manoj-tiwaris-daughter-entering-bigg-boss-20-2988261-2026-09-06|title=Who is Rhiti Tiwari, singer-songwriter and Manoj Tiwari's daughter entering BB 20|date=6 September 2026|work=India Today|access-date=7 September 2026}}</ref> * [[ਮਾਹੀ ਵਿਜ]]-ਅਭਿਨੇਤਰੀ ਜੋ '''ਲਗੀ ਤੁਮਸੇ ਲਗਨ''<nowiki/>' ਅਤੇ 'ਸ਼ਹਿਰ-ਹੋਨੇ ਕੋ ਹੈ' ਲਈ ਜਾਣੀ ਜਾਂਦੀ ਹੈ। ਉਹ ''ਝਲਕ ਦਿਖਲਾ ਜਾ 4'', ''ਨੱਚ ਬੱਲੀਏ 5'' ਅਤੇ ''ਖਤਰੋਂ ਕੇ ਖਿਲਾਡ਼ੀ 7'' ਲਈ ਵੀ ਜਾਣੀ ਜਾਂਦੀ ਹੈ, ਅਤੇ ''[[ਬਿੱਗ ਬੌਸ (ਹਿੰਦੀ ਟੀਵੀ ਲੜੀ) ਸੀਜ਼ਨ 15|ਬਿੱਗ ਬੌਸ 15]]'' ਦੇ ਪ੍ਰਤੀਯੋਗੀ ਜੈ ਭਾਨੁਸ਼ਾਲੀ ਦੀ ਸਾਬਕਾ ਪਤਨੀ ਹੈ।<ref>{{Cite news|url=https://www.wionews.com/entertainment/mahhi-vij-enters-bigg-boss-20-a-look-at-the-actor-s-television-journey-personal-life-1788718576182/amp|title=Mahhi Vij enters Bigg Boss 20: A look at the actor's television journey, personal life|work=WION|access-date=7 September 2026}}</ref> == ਦਿਲਚਸਪ ਮੋੜ == === ਪ੍ਰਸ਼ੰਸਕਾਂ ਦਾ ਮਤਾ (ਫੈਨਜ਼ ਕਾ ਫੈਸਲਾ) === 25 ਅਗਸਤ 2026 ਨੂੰ, [[ਡਿਜ਼ਨੀ+ ਹੌਟਸਟਾਰ|ਜਿਓਹੋਟਸਟਾਰ]] ਅਤੇ ਕਲਰਜ਼ ਟੀਵੀ ਨੇ ਫੈਨਜ਼ ਕਾ ਫੈਸਲਾ ਪਹਿਲਕਦਮੀ ਦੀ ਮੁੜ-ਵਰਤੋਂ ਦਾ ਐਲਾਨ ਕੀਤਾ ਜੋ ਇਸ ਤੋਂ ਪਹਿਲਾਂ 19ਵੇਂ ਸੀਜ਼ਨ ਵਿੱਚ ਵਰਤੀ ਗਈ ਸੀ, ਜਿਸ ਨਾਲ ਦਰਸ਼ਕ 25 ਅਗਸਤ ਤੋਂ 2 ਸਤੰਬਰ 2026 ਤੱਕ ਜੀਓਹੋਟਸਟਾਰ ਐਪ ਰਾਹੀਂ ਰੀਆ ਅਹੀਰ ਅਤੇ ਲਵ ਗਿੱਲ ਵਿਚਕਾਰ ਇੱਕ ਘਰੇਲੂ ਸਾਥੀ ਦੀ ਚੋਣ ਕਰ ਸਕਦੇ ਹਨ।<ref>{{Cite web |date=2026-08-25 |title=Love Gill and Rhiya Ahir to go head-to-head in ‘fans ka faisla’ for ‘Bigg Boss 20’ spot |url=https://www.thehawk.in/news/showbiz/love-gill-and-rhiya-ahir-to-go-head-to-head-in-fans-ka-faisla-for-bigg-boss-20-spot |access-date=2026-09-02 |website=www.thehawk.in |language=en}}</ref> ਸ਼ਾਨਦਾਰ ਪ੍ਰੀਮੀਅਰ 'ਤੇ, ਮੇਜ਼ਬਾਨ [[ਸਲਮਾਨ ਖਾਨ]] ਨੇ ਐਲਾਨ ਕੀਤਾ ਕਿ [[ਲਵ ਗਿੱਲ]] ਨੂੰ ਘਰ ਵਿੱਚ ਦਾਖਲ ਹੋਣ ਲਈ ਚੁਣਿਆ ਗਿਆ ਸੀ, ਜਦੋਂ ਕਿ [[ਰੀਆ ਅਹੀਰ]] ਨੂੰ ਬਾਹਰ ਕਰ ਦਿੱਤਾ ਗਿਆ ਸੀ।<ref>{{Cite news|url=https://timesofindia.indiatimes.com/tv/news/hindi/bigg-boss-20-lovepreet-gill-wins-fans-ka-faisla-beats-rhiya-ahir-to-secure-place-in-salman-khans-house/articleshow/133872314.cms|title=Bigg Boss 20: Lovepreet Gill wins 'Fans Ka Faisla', beats Rhiya Ahir to secure place in Salman Khan's house|date=7 September 2026|work=The Times of India|access-date=7 September 2026}}</ref> === ਤਥਾਸ-ਤੂ === ਹਰੇਕ ਘਰੇਲੂ ਮੈਂਬਰ ਨੇ ਦੋ ਜੀਵਨਦਾਨਾਂ ਦੇ ਨਾਲ ਇਸ ਸੀਜ਼ਨ ਵਿੱਚ ਘਰ ਵਿੱਚ ਪ੍ਰਵੇਸ਼ ਕੀਤਾ ਜਿਨ੍ਹਾਂ ਵਿੱਚੋਂ ਇੱਕ ਜੀਵਨਦਾਨ ਘਰੋਂ ਬੇਦਖਲੀ ਜਾਂ ਵੱਖ-ਵੱਖ ਕਾਰਨਾਂ ਦੀ ਵਜ੍ਹਾ ਨਾਲ ਇੱਕ ਜਾਨ ਗੁਆ ਦੇਣ ਦੀ ਸੰਭਾਵਨਾ ਸੀ। == ਹਫ਼ਤਾਵਾਰੀ ਸੰਖੇਪ == == ਹਵਾਲੇ == <templatestyles src="Reflist/styles.css" />{{Reflist}} == ਬਾਹਰੀ ਲਿੰਕ == * [https://jiohotstar.com/1971002586 ''ਬਿੱਗ ਬੌਸ 20''] [[ਡਿਜ਼ਨੀ+ ਹੌਟਸਟਾਰ|ਜਿਓ ਹੌਟਸਟਾਰ]] 'ਤੇ {{Bigg Boss (Hindi TV series)}} [[ਸ਼੍ਰੇਣੀ:ਬਿੱਗ ਬੌਸ (ਹਿੰਦੀ ਟੀਵੀ ਲੜੀ) ਸੀਜ਼ਨ]] [[ਸ਼੍ਰੇਣੀ:ਅਣ-ਸਮੀਖਿਆ ਅਨੁਵਾਦਾਂ ਵਾਲੇ ਸਫ਼ੇ]] jiqpg3n0ry0twzyjyynkygp1vanqu7m 846634 846633 2026-09-20T08:29:15Z Gaurav Jhammat 7070 "[[:en:Special:Redirect/revision/1375804196|Bigg Boss (Hindi TV series) season 20]]" ਸਫ਼ੇ ਦਾ ਤਰਜਮਾ ਕਰਕੇ ਬਣਾਇਆ ਗਿਆ 846634 wikitext text/x-wiki '''''''[[ਬਿੱਗ ਬੌਸ (ਹਿੰਦੀ ਟੀਵੀ ਲੜੀ)|ਬਿੱਗ ਬੌਸ]]'' 20''''', ਜਿਸ ਨੂੰ ਬਿੱਗ ਬੌਸ: ਤਥਾਸ-ਤੂ ਵੀ ਕਿਹਾ ਜਾਂਦਾ ਹੈ, ਭਾਰਤੀ [[ਹਿੰਦੀ ਭਾਸ਼ਾ|ਹਿੰਦੀ]] ਭਾਸ਼ਾ ਦੀ ਰਿਐਲਿਟੀ ਟੈਲੀਵਿਜ਼ਨ ਸੀਰੀਜ਼ [[ਬਿੱਗ ਬੌਸ (ਹਿੰਦੀ ਟੀਵੀ ਲੜੀ)|ਬਿੱਗ ਬੌਸ]] ਦਾ ਵੀਹਵਾਂ ਸੀਜ਼ਨ ਹੈ। ਇਸ ਦਾ ਪ੍ਰੀਮੀਅਰ 6 ਸਤੰਬਰ 2026 ਨੂੰ ਕਲਰਜ਼ ਟੀਵੀ ਉੱਤੇ ਹੋਇਆ ਅਤੇ [[ਡਿਜ਼ਨੀ+ ਹੌਟਸਟਾਰ|ਜਿਓ ਹੌਟਸਟਾਰ]] ਉੱਤੇ ਡਿਜੀਟਲ ਤੌਰ ਉੱਤੇ ਸਟ੍ਰੀਮ ਕੀਤਾ ਗਿਆ।<ref>{{Cite web |last=Banerjee |first=Urmimala |date=2026-08-04 |title=Salman Khan Unveils ‘Bigg Boss 20’ Promo Promises Karan Arjun Twist This Season |url=https://varietyindia.com/salman-khan-unveils-bigg-boss-20-promo-promises-karan-arjun-twist-this-season/ |access-date=2026-08-04 |website=Variety India |language=en-US}}</ref> [[ਸਲਮਾਨ ਖਾਨ]] ਲਗਾਤਾਰ ਸਤਾਰ੍ਹਵੇਂ ਸੀਜ਼ਨ ਲਈ ਸ਼ੋਅ ਦੀ ਮੇਜ਼ਬਾਨੀ ਕਰ ਰਹੇ ਹਨ।<ref>{{Cite web |date=2026-07-20 |title=Salman Khan to host Bigg Boss 20 in India with six editions |url=https://thenewsmill.com/2026/07/salman-khan-to-host-bigg-boss-20-as-six-editions-launch-in-september/ |access-date=2026-07-21 |language=en-US}}</ref><ref>{{Cite web |date=2026-08-04 |title=Colors & JioHotstar confirm September launch for 'Bigg Boss 20' |url=https://www.bizasialive.com/colors-jiohotstar-confirm-september-launch-for-bigg-boss-20/ |access-date=2026-08-04 |language=en-GB}}</ref> == ਪ੍ਰੋਡਕਸ਼ਨ (ਨਿਰਮਾਣ) == === ਵਿਕਾਸ ਅਤੇ ਥੀਮ === ਸੀਜ਼ਨ ਦੀ ਟੈਗਲਾਈਨ "ਤਥਾਸ-ਤੂ" ਹੈ, ਜਿਸ ਵਿੱਚ ਇੱਕ "ਵਰਦਾਨ" ਸ਼ਾਮਿਲ ਕੀਤਾ ਗਿਆ ਹੈ ਜੋ ਮੁਕਾਬਲੇਬਾਜ਼ਾਂ ਨੂੰ ਖੇਡ ਵਿੱਚ ਦੂਜਾ ਜੀਵਨਦਾਨ ਭਾਵ ਸ਼ੋਅ ਤੋਂ ਬਾਹਰ ਹੋਣ ਤੋਂ ਬਚਾਅ ਦਾ ਮੌਕਾ ਦਿੰਦਾ ਹੈ। ਇਹ ਸੰਕਲਪ ਅੰਗਰੇਜ਼ੀ ਸ਼ਬਦ "that's two" ਤੋਂ ਬਣਾਇਆ ਗਿਆ ਹੈ।<ref>{{Cite web |last=Mukhopadhyay |first=Anindita |date=2026-08-12 |title=Bigg Boss 20 trailer out; Salman Khan introduces 'Extra Jeevan Daan' and a game with no safe play |url=https://www.indiatvnews.com/entertainment/tv/bigg-boss-20-trailer-out-salman-khan-introduces-extra-jeevan-daan-and-a-game-with-no-safe-play-2026-08-12-1051119 |access-date=2026-08-12 |website=India TV News |language=en}}</ref> === ਪ੍ਰਚਾਰ ਅਤੇ ਰਿਲੀਜ਼ === 20 ਜੁਲਾਈ 2026 ਨੂੰ, ਜਿਓਸਟਾਰ ਨੇ ਐਲਾਨ ਕੀਤਾ ਕਿ ਸਲਮਾਨ ਖਾਨ ਦੁਆਰਾ ਹੋਸਟ ਕੀਤੇ ਗਏ ''''ਬਿੱਗ ਬੌਸ'' ਹਿੰਦੀ'' ਦੇ ਵੀਹਵੇਂ ਸੀਜ਼ਨ ਦਾ ਪ੍ਰੀਮੀਅਰ ਸਤੰਬਰ 2026 ਵਿੱਚ ਕਲਰਜ਼ ਟੀਵੀ ਅਤੇ [[ਡਿਜ਼ਨੀ+ ਹੌਟਸਟਾਰ|ਜੀਓ ਹੌਟਸਟਾਰ]] ਉੱਤੇ ਇੱਕ ਨੈਟਵਰਕ ਪਹਿਲਕਦਮੀ ਦੇ ਹਿੱਸੇ ਵਜੋਂ ਛੇ ਬਿੱਗ ਬੌਸ ਖੇਤਰੀ ਐਡੀਸ਼ਨਾਂ ਨੂੰ ਇੱਕੋ ਸਮੇਂ ਪ੍ਰਸਾਰਿਤ ਕਰਨ ਲਈ ਕੀਤਾ ਜਾਵੇਗਾ।<ref>{{Cite web |last=Livemint |date=2026-07-20 |title=JioStar bets big on Bigg Boss: Salman Khan, Mohanlal, Sourav Ganguly & other mega stars headline six-language expansion |url=https://www.livemint.com/entertainment/jiostar-bets-big-on-bigg-boss-salman-khan-mohanlal-sourav-ganguly-other-mega-stars-headline-six-language-expansion-11784549282474.html |access-date=2026-07-21 |website=mint |language=en}}</ref><ref>{{Cite web |title=MSN |url=https://www.msn.com/en-in/news/insight/bigg-boss-20-reveals-new-logo-as-six-editions-set-for-launch/gm-GM8AB0AB92?gemSnapshotKey=GM8AB0AB92-snapshot-3&uxmode=ruby |access-date=2026-07-23 |website=www.msn.com}}</ref> ਸ਼ੋਅ ਦੀ ਅਧਿਕਾਰਤ ਪਹਿਲੀ ਝਲਕ ਅਤੇ ਲੋਗੋ 21 ਜੁਲਾਈ 2026 ਨੂੰ ਜਾਰੀ ਕੀਤਾ ਗਿਆ ਸੀ।<ref>{{Cite news|url=https://timesofindia.indiatimes.com/tv/news/hindi/bigg-boss-20-salman-khan-hosted-bb-hindi-returns-with-an-all-new-eye-for-its-milestone-20th-season/articleshow/132536352.cms|title=Bigg Boss 20: Salman Khan hosted BB Hindi returns with an all-new eye logo for its milestone 20th season|date=2026-07-21|work=The Times of India|access-date=2026-07-21|issn=0971-8257}}</ref><ref>{{Cite web |date=2026-07-21 |title=First look of 'Bigg Boss 20' logo unveiled |url=https://www.bizasialive.com/first-look-of-bigg-boss-20-logo-unveiled/ |access-date=2026-07-22 |language=en-GB}}</ref> ਇਸ ਤੋਂ ਬਾਅਦ ਅਗਸਤ 2026 ਦੇ ਸ਼ੁਰੂ ਵਿੱਚ ਜਾਰੀ ਕੀਤੇ ਗਏ ਟੀਜ਼ਰਾਂ ਦੀ ਇੱਕ ਲੜੀ ਜਾਰੀ ਕੀਤੀ ਗਈ, ਜਿਸ ਨੇ 6 ਸਤੰਬਰ 2026 ਦੀ ਪ੍ਰੀਮੀਅਰ ਮਿਤੀ ਦੀ ਪੁਸ਼ਟੀ ਕੀਤੀ ਅਤੇ ਸੀਜ਼ਨ ਦੇ "ਤਥਾਸ-ਤੂ" ਥੀਮ ਦੀ ਸ਼ੁਰੂਆਤ ਕੀਤੀ।<ref>{{Cite web |title=Bigg Boss 20 Promo: सलमान खान की घोड़े संग एंट्री, इस बार 'करण अर्जुन' वाला ट्विस्ट, रिलीज डेट का भी ऐलान |url=https://navbharattimes.indiatimes.com/tv/bigg-boss/bigg-boss-20-official-promo-out-salman-khan-reveals-karan-arjun-twist-in-the-game-premiere-date-6-september/articleshow/132851454.cms |access-date=2026-08-04 |website=Navbharat Times |language=hi}}</ref><ref>{{Cite web |date=2026-08-04 |title=Bigg Boss 20 teaser: Salman Khan returns as host, hints at a Karan-Arjun angle, ‘ek se bhale do’ |url=https://indianexpress.com/article/entertainment/television/bigg-boss-20-teaser-salman-khan-returns-as-host-hints-at-a-karan-arjun-angle-ek-se-bhale-do-10817085/ |access-date=2026-08-04 |website=The Indian Express |language=en}}</ref><ref>{{Cite web |title=Bigg Boss 20: New Arena twist sparks 'favouritism' debate among fans |url=https://www.mid-day.com/entertainment/television-news/article/bigg-boss-20-new-arena-twist-sparks-favouritism-debate-among-fans-23643515 |access-date=2026-08-07 |website=Mid-Day}}</ref><ref>{{Cite web |last=Jhunjhunwala |first=Sanchita |date=2026-08-06 |title=Bigg Boss 20 Teaser: Salman Khan Drops Another Hint As He Goes ‘Tathas-Two’ |url=https://www.idiva.com/entertainment/tv/bigg-boss-20-teaser-salman-khan-drops-another-hint-as-he-goes-tathas-two/18097778 |access-date=2026-08-07 |website=iDiva |language=en}}</ref> ਗੇਮਪਲੇ ਮਕੈਨਿਕਸ ਉੱਤੇ ਵੱਧ ਚਾਨਣਾ ਪਾਉਣ ਵਾਲਾ ਇੱਕ ਪੂਰੀ-ਲੰਬਾਈ ਦਾ ਟ੍ਰੇਲਰ 12 ਅਗਸਤ 2026 ਨੂੰ ਜਾਰੀ ਕੀਤਾ ਗਿਆ ਸੀ।<ref>{{Cite web |last=Yadav |first=Monica |date=2026-08-12 |title=Bigg Boss 20 trailer sees Salman Khan bringing ‘extra jeevan daan’ twist: ‘It isn't as straightforward as it sounds’ |url=https://www.hindustantimes.com/entertainment/tv/bigg-boss-20-trailer-sees-salman-khan-bringing-extra-jeevan-daan-twist-bigg-boss-colors-jiohotstar-101786517783960.html |access-date=2026-08-12 |website=Hindustan Times |language=en}}</ref><ref>{{Cite web |last=Mukherjee |first=Akankshya |date=2026-08-12 |title=Bigg Boss 20 Trailer Out! Salman Khan Unveils New Season's Biggest Twist Where Every Player Gets An Extra Life- Watch |url=https://www.bollywoodbubble.com/tv/bigg-boss-20-trailer-out-salman-khan-unveils-new-season-biggest-twist-where-every-player-gets-an-extra-life-watch/ |access-date=2026-08-12 |website=Bollywood Bubble |language=en-US}}</ref> 4 ਸਤੰਬਰ 2026 ਨੂੰ, [[ਡਿਜ਼ਨੀ+ ਹੌਟਸਟਾਰ|ਜਿਓਹੋਟਸਟਾਰ]] ਅਤੇ ਕਲਰਜ਼ ਟੀਵੀ ਨੇ ਪ੍ਰਮੋਸ਼ਨਲ ਕਲਿੱਪ ਜਾਰੀ ਕੀਤੇ ਜਿਸ ਵਿੱਚ ਪੁਸ਼ਟੀ ਕੀਤੀ ਪ੍ਰਤੀਯੋਗੀ [[ਈਸ਼ਾ ਰਿਖੀ]] ਅਤੇ [[ਕਨਿਕਾ ਮਾਨ]] ਸ਼ਾਮਿਲ ਸਨ।<ref>{{Cite news|url=https://timesofindia.indiatimes.com/tv/news/hindi/bigg-boss-20-promo-kanika-mann-wins-hearts-with-her-performance-new-promo-sparks-buzz-ahead-of-premiere/articleshow/133796817.cms|title=Bigg Boss 20 promo: Kanika Mann wins hearts with her performance? New Promo sparks buzz ahead of premiere|date=2026-09-05|work=The Times of India|access-date=2026-09-06|issn=0971-8257}}</ref><ref>{{Cite web |last=Jhunjhunwala |first=Sanchita |date=2026-09-05 |title=Bigg Boss 20: Did Badshah’s Ex-Wife Isha Rikhi Break Down In New Promo? |url=https://www.idiva.com/entertainment/tv/salman-khan-bigg-boss-20-did-badshah-ex-wife-isha-rikhi-break-down-in-new-promo/18098112 |access-date=2026-09-06 |website=iDiva |language=en}}</ref> 5 ਸਤੰਬਰ 2026 ਨੂੰ, ਰੈਪਰ ਯੰਗ ਡੀਐਸਏ ਨੂੰ ਫ਼ੀਚਰ ਕਰਦਾ ਇੱਕ ਟੀਜ਼ਰ ਜਾਰੀ ਕੀਤਾ ਗਿਆ ਸੀ, ਜਿਸ ਵਿੱਚ ਉਸਨੇ ਆਪਣਾ ਗੀਤ ''ਯੇਦਾ ਯੁੰਗ'' ਪੇਸ਼ ਕੀਤਾ ਸੀ।<ref>{{Cite web |title=Instagram |url=https://www.instagram.com/reel/Dc5Us4Qqdjx/?stkn=MTd1a2NoNGwycXd5Nw== |access-date=2026-09-06 |website=www.instagram.com}}</ref> ਉਸੇ ਦਿਨ, ਅਦਾਕਾਰ-ਸਿਆਸਤਦਾਨ ਮਨੋਜ ਤਿਵਾੜੀ ਆਪਣੀ ਧੀ ਰਿਤੀ ਤਿਵਾੜੀ ਨਾਲ ਇੱਕ ਪ੍ਰਮੋਸ਼ਨਲ ਹਿੱਸੇ ਵਿੱਚ ਉਸ ਨੂੰ ਇੱਕ ਪ੍ਰਤੀਯੋਗੀ ਵਜੋਂ ਪੇਸ਼ ਕਰਨ ਲਈ ਦਿਖਾਈ ਦਿੱਤੇ।<ref>{{Cite web |title=Bigg Boss 20: Salman Khan recreates Manoj Tiwari’s viral baap meme with his daughter |url=https://www.mid-day.com/entertainment/television-news/article/bigg-boss-20-salman-khan-recreates-manoj-tiwaris-viral-baap-meme-with-his-daughter-23648609 |access-date=2026-09-06 |website=Mid-Day}}</ref><ref>{{Cite web |date=2026-09-06 |title=Bigg Boss 20: Manoj Tiwari’s daughter Rhiti Tiwari set to enter Salman Khan’s show - Watch promo |url=https://www.india.com/entertainment/tv/bigg-boss-20-manoj-tiwari-daughter-rhiti-tiwari-set-to-enter-salman-khans-show-watch-promo-8517734/ |access-date=2026-09-06 |website=India.com |language=en}}</ref> === ਕਾਸਟਿੰਗ === 25 ਅਗਸਤ 2026 ਨੂੰ, [[ਡਿਜ਼ਨੀ+ ਹੌਟਸਟਾਰ|ਜੀਓ ਹੌਟਸਟਾਰ]] ਅਤੇ ਕਲਰਜ਼ ਟੀਵੀ ਨੇ ਦਰਸ਼ਕਾਂ ਦੀ ਵੋਟਿੰਗ ਪਹਿਲਕਦਮੀ "ਫੈਨਜ਼ ਕਾ ਫੈਸਲਾ" ਦੀ ਮੁੜ-ਵਰਤੋਂ ਦਾ ਐਲਾਨ ਕੀਤਾ ਜੋ ਇਸ ਤੋਂ ਪਹਿਲਾਂ 19ਵੇਂ ਸੀਜ਼ਨ ਵਿੱਚ ਕੀਤਾ ਗਿਆ ਸੀ। ਜੀਓ ਹੌਟਸਟਾਰ ਐਪ ਦੇ ਜ਼ਰੀਏ, ਦਰਸ਼ਕਾਂ ਨੂੰ ਪ੍ਰੀਮੀਅਰ ਤੋਂ ਪਹਿਲਾਂ ਘਰ ਵਿੱਚ ਦਾਖਲ ਹੋਣ ਵਾਲੇ ਦੋ ਸੰਭਾਵਿਤ ਪ੍ਰਤੀਯੋਗੀਆਂ ਵਿੱਚੋਂ ਇੱਕ ਨੂੰ ਵੋਟ ਦੇਣ ਦਾ ਮੌਕਾ ਦਿੱਤਾ ਗਿਆ ਸੀ। ਵੋਟਿੰਗ ਦੀ ਮਿਆਦ 25 ਅਗਸਤ ਤੋਂ 2 ਸਤੰਬਰ 2026 ਤੱਕ ਨਿਰਧਾਰਤ ਕੀਤੀ ਗਈ ਸੀ।<ref>{{Cite web |last=Vaigankar |first=Shukrta |date=2026-08-25 |title=Bigg Boss 20 voting: Rhiya Ahir vs Love Gill - Fans to decide who enters the house |url=https://businessupturn.com/entertainment/television/bigg-boss/bigg-boss-20-voting-rhiya-ahir-vs-love-gill-fans-to-decide-who-enters-the-house/ |access-date=2026-08-25 |website=Business Upturn |language=en-IN}}</ref><ref name="Riya_Ahir">{{Cite news|url=https://timesofindia.indiatimes.com/tv/news/hindi/bigg-boss-20-riya-ahir-viral-girl-who-stopped-police-van-during-neet-protest-to-enter-the-show-fans-to-choose-between-her-and-love-gill/articleshow/133500609.cms|title=Bigg Boss 20: Riya Ahir, viral girl who stopped police van during NEET protest, to enter the show? Fans to choose between her and Love Gill|date=2026-08-25|work=The Times of India|access-date=2026-08-25|issn=0971-8257}}</ref> ਦੋ ਉਮੀਦਵਾਰ [[ਰੀਆ ਅਹੀਰ]] ਅਤੇ [[ਲਵ ਗਿੱਲ]] ਸਨ।<ref>{{Cite web |last=Banerjee |first=Urmimala |date=2026-08-25 |title=‘Bigg Boss 20’: Rhiya Ahir Or Love Gill? Salman Khan Announces That Decision Rests On Audience |url=https://varietyindia.com/bigg-boss-20-rhiya-ahir-or-love-gill-salman-khan-announces-that-decision-rests-on-audience/ |access-date=2026-08-25 |website=Variety India |language=en-US}}</ref><ref>{{Cite web |last=Singh |first=Simran |title=Bigg Boss 20: Salman Khan asks fans to help him, grants them power to CONFIRM a housemate among..., netizens react |url=https://www.dnaindia.com/bollywood/report-bigg-boss-20-salman-khan-asks-fans-to-help-him-grants-them-power-to-confirm-a-housemate-3219173 |access-date=2026-08-25 |website=DNA India |language=en}}</ref> === ਅੱਖ ਵਾਲਾ ਲੋਗੋ === ਸੀਜ਼ਨ ਦੇ ਲੋਗੋ ਵਿੱਚ ਇੱਕ ਬਹੁ-ਰੰਗੀਨ ਜਿਓਮੈਟਰਿਕ ਆਈਰਿਸ (ਜਾਮਨੀ, ਨੀਲੇ, ਲਾਲ, ਸੰਤਰੀ ਅਤੇ ਟੀਲ ਦੇ ਰੰਗਾਂ ਵਿੱਚ) ਦੇ ਨਾਲ ਇੱਕ ਸਟਾਈਲਾਈਜ਼ਡ ਅੱਖ ਹੈ ਜੋ ਕੇਂਦਰ ਵਿੱਚ ਸੁਨਹਿਰੀ ਝਲਕ ਵਿੱਚ ਹੈ। ਇਸ ਦੇ ਨਾਲ ਇੱਕ ਧਾਤੂ ਸੋਨੇ ਦੀ ਰੂਪ ਰੇਖਾ ਅਤੇ ਇੱਕ ਮੇਲ ਖਾਂਦਾ "ਬਿੱਗ ਬੌਸ" ਸ਼ਬਦ ਚਿੰਨ੍ਹ ਹੈ। ਨੈਟਵਰਕ ਦੇ ਅਨੁਸਾਰ, ਡਿਜ਼ਾਇਨ ਦਾ ਉਦੇਸ਼ ਸੀਜ਼ਨ ਦੇ "ਤਥਾਸ-ਤੂ" ਥੀਮ ਨੂੰ ਦਰਸਾਉਣਾ ਹੈ, ਜੋ ਪ੍ਰਗਟਾਵੇ ਅਤੇ ਕਿਸਮਤ ਦਾ ਪ੍ਰਤੀਕ ਹੈ।<ref>{{Cite web |date=2026-07-21 |title=Bigg Boss 20 finally CONFIRMED? Salman Khan returns as makers UNVEIL brand new eye logo |url=https://www.bollywoodlife.com/bigg-boss/bigg-boss-20-finally-confirmed-salman-khan-returns-as-makers-unveil-brand-new-eye-logo-3357930/ |access-date=2026-07-21 |website=Bollywood Life |language=en}}</ref><ref>{{Cite news|url=https://economictimes.indiatimes.com/magazines/panache/bigg-boss-20-announced-salman-khan-returns-as-host-for-new-season-contestants-list-premiere-date-and-where-to-watch-on-ott/articleshow/132550353.cms?from=mdr|title=Bigg Boss 20 announced: Salman Khan returns as host for new season. Contestants list, premiere date, and where to watch on OTT|date=2026-07-22|work=The Economic Times|access-date=2026-07-23|issn=0013-0389}}</ref> === ਪ੍ਰਸਾਰਣ === [[ਬਿੱਗ ਬੌਸ (ਹਿੰਦੀ ਟੀਵੀ ਸੀਰੀਜ਼) ਸੀਜ਼ਨ 19|ਪਿਛਲੇ ਸੀਜ਼ਨ]] ਦੀ ਰਿਲੀਜ਼ ਰਣਨੀਤੀ ਦੇ ਬਾਅਦ, ਸ਼ੋਅ ਡਿਜੀਟਲ ਸਟ੍ਰੀਮਿੰਗ ਨੂੰ ਤਰਜੀਹ ਦਿੰਦਾ ਹੈ, ਰੋਜ਼ਾਨਾ ਐਪੀਸੋਡ ਜਿਓਹੋਟਸਟਾਰ 'ਤੇ ਪਹਿਲਾਂ ਰਾਤ 9 ਵਜੇ (ਭਾਰਤੀ ਸਮੇਂ ਅਨੁਸਾਰ) 'ਤੇ ਪ੍ਰਸਾਰਿਤ ਹੁੰਦੇ ਹਨ। ਇਸ ਤੋਂ ਬਾਅਦ ਕਲਰਜ਼ ਟੀਵੀ 'ਤੇ ਰਾਤ 10:30 (ਭਾਰਤੀ ਸਮੇਂ ਅਨੁਸਾਰ)<ref>{{Cite web |date=2026-08-04 |title=Bigg Boss 20: Salman Khan Show To Premiere On September 6, Bhaijaan Shares Cryptic 'Karan-Arjun' Hint |url=https://www.timesnownews.com/entertainment-news/tv/bigg-boss-20-salman-khan-show-to-premiere-on-september-6-bhaijaan-shares-cryptic-karan-arjun-hint-article-155248063 |access-date=2026-08-04 |website=TimesNow |language=en}}</ref> 'ਤੇ ਪ੍ਰਸਾਰਿਤ ਹੁੰਦੇ ਹਨ। === ਘਰ === ਫਿਲਮ ਸਿਟੀ, ਮੁੰਬਈ ਵਿੱਚ ਸਥਿਤ ''ਬਿੱਗ ਬੌਸ 20'' ਦੇ ਘਰ ਵਿੱਚ ਇੱਕ ਰੰਗੀਨ "ਵੰਡਰਲੈਂਡ" ਥੀਮ ਹੈ ਜੋ ਇੱਕ ਰਾਖਸ਼ਸ ਦੀ ਧਾਰਨਾ ਤੋਂ ਪ੍ਰੇਰਿਤ ਹੈ, ਜਿਸ ਵਿੱਚ ਅਤਿਵਾਦੀ ਕਲਪਨਾ ਅਤੇ ਜਾਨਵਰਾਂ ਤੋਂ ਪ੍ਰੇਰਿਤ ਤੱਤ ਸ਼ਾਮਲ ਹਨ। ਵਰਸ਼ਾ ਜੈਨ ਦੁਆਰਾ ਡਿਜ਼ਾਈਨ ਕੀਤਾ ਗਿਆ ਇਹ ਘਰ ਲਗਭਗ 10,000 ਵਰਗ ਫੁੱਟ ਵਿੱਚ ਫੈਲਿਆ ਹੋਇਆ ਹੈ ਅਤੇ ਇਸ ਵਿੱਚ 104 ਕੈਮਰੇ ਹਨ।<ref>{{Cite web |date=2026-09-03 |title=Bigg Boss 20 house tour: Shark-themed pool, teapot throne and the mystery of Room 20 |url=https://indianexpress.com/article/entertainment/television/bigg-boss-20-house-tour-shark-themed-pool-teapot-throne-and-the-mystery-of-room-20-10861231/ |access-date=2026-09-03 |website=The Indian Express |language=en}}</ref> * ਲਿਵਿੰਗ ਏਰੀਆ: ਇੱਕ ਵੱਡਾ ਕੇਂਦਰੀ ਸੋਫਾ, ਇੱਕ 12-ਸੀਟਰ ਡਾਇਨਿੰਗ ਟੇਬਲ, ਪੈਰਾਸ਼ੂਟ-ਪ੍ਰੇਰਿਤ ਬੈਠਣ ਅਤੇ ਇੱਕ ਗੁਲਾਬੀ ਚਾਹ-ਪਿਆਲੀਨੁਮਾ ਮੁਜੱਸਮਾ ਜਿਸ ਨੂੰ ਸਿੰਘਾਸਣ ਵਜੋਂ ਵਰਤਿਆ ਜਾਂਦਾ ਹੈ।<ref>{{Cite web |title=Bigg Boss 20 House Inside Photos: Salman Khan's Show Gets Colourful Jungle-Themed Makeover With BB Food Truck, Secret Room & More- See PICS |url=https://www.freepressjournal.in/entertainment/bigg-boss-20-house-inside-photos-salman-khans-show-gets-colourful-jungle-themed-makeover-with-bb-food-truck-secret-room-more-see-pics |access-date=2026-09-03 |website=Free Press Journal |language=en}}</ref> * ਰਸੋਈ "ਬੀ. ਬੀ. ਫੂਡ ਟਰੱਕ" ਦੇ ਰੂਪ ਵਿੱਚ ਤਿਆਰ ਕੀਤਾ ਗਿਆ, ਜਿਸ ਵਿੱਚ ਇੱਕ ਭੋਜਨ-ਟਰੱਕ-ਪ੍ਰੇਰਿਤ ਰਸੋਈ ਸੈੱਟਅਪ ਹੈ।<ref>{{Cite web |last=G |first=Vikram |date=2026-09-03 |title=Bigg Boss 20 house first look: Giant teapot couch, BB Food Truck unveiled |url=https://www.newkerala.com/news/a/bigg-boss-20-first-look-giant-teapot-couch-509.htm |access-date=2026-09-03 |website=NewKerala.com |language=en}}</ref> * ਬੈੱਡਰੂਮ: 17 ਬਿਸਤਰੇ, ਜਾਨਵਰਾਂ ਤੋਂ ਪ੍ਰੇਰਿਤ ਸਜਾਵਟ ਦੇ ਨਾਲ ਇੱਕ ਬਿੱਛੂ ਅਤੇ ਗਿਰਗਿਟ, ਮਸ਼ਰੂਮ ਦੇ ਆਕਾਰ ਦੇ ਕੰਧ ਤੱਤ ਦੇ ਨਾਲ ਸ਼ਾਮਲ ਹਨ.<ref>{{Cite web |date=2026-09-03 |title=Bigg Boss 20 House: Whale-Shaped Pool To Gorilla Entrance; Take Sneak-Peek Of Salman Khan Show |url=https://www.timesnownews.com/entertainment-news/tv/bigg-boss-20-house-whale-shaped-pool-to-gorilla-entrance-take-sneak-peek-of-salman-khan-show-photo-gallery-156037878 |access-date=2026-09-03 |website=TimesNow |language=en}}</ref> * ਬਾਥਰੂਮ: ਇੱਕ ਅੱਪਸਾਇਡ-ਡਾਉਨ ਨਿਓਨ-ਗੁਲਾਬੀ ਖਰਗੋਸ਼ ਦੀ ਸਥਾਪਨਾ, ਬੈਠਣ ਵਾਲੇ ਖੇਤਰ ਅਤੇ ਮੁਅੱਤਲ ਚਿੰਪੈਂਜ਼ੀ ਸਜਾਵਟ ਦੀ ਵਿਸ਼ੇਸ਼ਤਾ ਹੈ।<ref>{{Cite web |last=Godboley |first=Adya |date=2026-09-04 |title=Bigg Boss 20 House: Salman Khan’s Show Adds a Whimsical Twist with Two New Mystery Doors |url=https://www.idiva.com/entertainment/tv/bigg-boss-20-house-salman-khan-show-adds-whimsical-twist-two-new-mystery-doors/18098104 |access-date=2026-09-04 |website=iDiva |language=en}}</ref> * ਗਾਰਡਨ/ਆਊਟਡੋਰ ਖੇਤਰਃ ਇੱਕ ਸ਼ਾਰਕ-ਥੀਮ ਵਾਲਾ ਸਵਿਮਿੰਗ ਪੂਲ, ਇੱਕ ਫੁੱਲਦਾਰ ਟੈਪ ਦੀ ਸਥਾਪਨਾ, ਬੈਠਣ ਲਈ ਵਰਤੇ ਜਾਣ ਵਾਲੇ ਸੱਪ ਨਾਲ ਲਪੇਟੇ ਦਰੱਖਤ ਅਤੇ ਵੱਖ-ਵੱਖ ਜਾਨਵਰਾਂ ਦੀਆਂ ਮੂਰਤੀਆਂ ਸ਼ਾਮਲ ਹਨ।<ref name="indiatvnews">{{Cite web |last=Mukhopadhyay |first=Anindita |date=2026-09-03 |title=Bigg Boss 20 house first look out; giant snake in garden, octopus chess and mysterious Room No. 20 |url=https://www.indiatvnews.com/entertainment/tv/bigg-boss-20-house-first-look-out-giant-snake-in-garden-octopus-chess-and-mysterious-room-no-20-salman-khan-2026-09-03-1053224 |access-date=2026-09-03 |website=India TV News |language=en}}</ref> * ਕਮਰਾ 20: ਵੀਹਵੇਂ ਸੀਜ਼ਨ ਲਈ ਇੱਕ ਨਵਾਂ ਕਮਰਾ ਪੇਸ਼ ਕੀਤਾ ਗਿਆ, ਪਿਛਲੇ ਸੀਜ਼ਨ ਤੋਂ ਅਸੈਂਬਲੀ ਰੂਮ ਦੀ ਥਾਂ. ਇਸ ਦੇ ਉਦੇਸ਼ ਨੂੰ ਸ਼ੁਰੂ ਵਿੱਚ ਅਣਐਲਾਨਿਆ ਰੱਖਿਆ ਗਿਆ ਸੀ ਪਰ ਦੂਜੇ ਹਫ਼ਤੇ ਵਿੱਚ ਇਸ ਨੂੰ ਵੀ ਜਨਤਕ ਕਰ ਦਿੱਤਾ ਗਿਆ।<ref>{{Cite web |last=Singh |first=Sardar Sarabjoth |date=2026-09-03 |title=Video tour of Bigg Boss 20 house: Bedroom to grand lawn |url=https://www.siasat.com/video-tour-of-bigg-boss-20-house-bedroom-to-grand-lawn-3535844/ |access-date=2026-09-03 |website=The Siasat Daily |language=en}}</ref> * ਕਮਰਾ 2X: ਇੱਕ ਰਹੱਸਮਈ ਕਮਰੇ ਵਿੱਚ ਦੋ ਵੱਖਰੇ ਆਕਾਰ ਦੇ ਦਰਵਾਜ਼ੇ ਹਨ, ਜਿਸਦਾ ਉਦੇਸ਼ ਸੀਜ਼ਨ ਵਿੱਚ ਕੋਈ ਰੁਮਾਂਚਕ ਮੋੜ ਲਿਆਉਣ ਦੇ ਉਦੇਸ਼ ਵਜੋਂ ਗੁਪਤ ਰੱਖਿਆ ਗਿਆ ਹੈ।<ref name="indiatvnews" /> ਵਧੇਰੇ ਵਿਸ਼ੇਸ਼ਤਾਵਾਂ ਵਿੱਚ ਕਈ ਤਿੰਨ-ਅਯਾਮੀ ਜਾਨਵਰ ਅਤੇ ਕਲਪਨਾ-ਪ੍ਰੇਰਿਤ ਸਥਾਪਨਾਵਾਂ ਸ਼ਾਮਲ ਹਨ, ਜਿਸ ਵਿੱਚ ਬਿੱਗ ਬੌਸ ਦੀ ਨਿਗਰਾਨੀ ਨੂੰ ਦਰਸਾਉਂਦੇ ਅੱਖਾਂ ਦੇ ਰੂਪਾਂ ਦੀ ਵਾਰ-ਵਾਰ ਵਰਤੋਂ ਹੁੰਦੀ ਹੈ।<ref>{{Cite web |date=2026-09-03 |title=Bigg Boss 20 house reveals giant teapot couch and themed food truck |url=https://thenewsmill.com/2026/09/bigg-boss-20-house-reveals-giant-teapot-couch-and-themed-food-truck/ |access-date=2026-09-03 |language=en-US}}</ref> == ਘਰ ਵਿਚਲੇ ਪ੍ਰਤੀਯੋਗੀਆਂ ਦੀ ਸਥਿਤੀ == {| class="wikitable sortable" style="text-align:center; font-size:85%; line-height:25px; width:fit;" ! scope="col" style="background:#D4AF37;" |ਸੰਖਿਆ ! scope="col" style="background:#D4AF37;" |ਪ੍ਰਤੀਯੋਗੀ ! scope="col" style="background:#D4AF37;" |ਦਾਖਲ ਹੋਣ ਦਾ ਦਿਨ ! scope="col" style="background:#D4AF37;" |ਬਾਹਰ ਹੋਣ ਦਾ ਦਿਨ ! scope="col" style="background:#D4AF37;" |ਸਥਿਤੀ |- |1 |ਆਸਿਫ਼ |ਦਿਨ 1 | | |- |2 |ਅਮਨ |ਦਿਨ 1 | | |- |3 |ਅਮਰਪਾਲੀ |ਦਿਨ 1 | | |- |4 |ਅਰਿਸ਼ਫਾ |ਦਿਨ 1 | | |- |5 |ਗੁੱਲੂ |ਦਿਨ 1 | | style="background:#cfc;" |{{Nowrap|''House Captain''}} |- |6 |ਈਸ਼ਾ |ਦਿਨ 1 | | |- |7 |ਕਨਿਕਾ |ਦਿਨ 1 | | |- |8 |ਲਵ |ਦਿਨ 1 | | |- |9 |ਮਾਹੀ |ਦਿਨ 1 | | |- |10 |ਮੈਰੀ |ਦਿਨ 1 | | |- |11 |ਕਾਜ਼ੀ |ਦਿਨ 1 | | |- |12 |ਰੀਤੀ |ਦਿਨ 1 | | |- |13 |ਸਕਾਊਟ |ਦਿਨ 1 | | |- |14 |ਉਦਿਤੀ |ਦਿਨ 1 | | |- |15 |ਯੰਗ ਡੀ. ਐਸ. ਏ. |ਦਿਨ 1 | | |- |16 |ਰੋਹੇਦ |ਦਿਨ 1 |ਦਿਨ 14 | class="table-no" {{Eliminated|Evicted}} |Evicted |} == ਘਰ ਵਿਚਲੇ ਪ੍ਰਤੀਯੋਗੀ == ਹੇਠ ਲਿਖੇ ਘਰ ਦੇ ਮੈਂਬਰ ਸ਼ੋਅ ਦੇ ਪ੍ਰਤੀਯੋਗੀ ਸਨ<ref>{{Cite web |title=Bigg Boss 20 confirmed contestants live updates: Kanika Mann, Asif Khan, Mary Kom and others enter Salman Khan’s reality show |url=https://economictimes.indiatimes.com/magazines/panache/bigg-boss-20-confirmed-contestants-live-updates-kanika-mann-asif-khan-mary-kom-and-others-enter-salman-khans-reality-show/articleshow/133842230.cms?from=mdr |access-date=7 September 2026 |website=The Economic Times}}</ref> === ਸਭ ਤੋਂ ਪਹਿਲਾਂ ਦਾਖਲ ਹੋਣ ਦੇ ਆਧਾਰ 'ਤੇ === * [[ਕਨਿਕਾ ਮਾਨ]]-''ਗੁੱਡਨ ਤੁਮਸੇ ਨਾ ਹੋ ਪਾਏਗਾ'', ਫੀਅਰ ਫੈਕਟਰ ਖਤਰੋਂ ਕੇ ਖਿਲਾਡ਼ੀ 12 ਅਤੇ ''[[ਨਾਗਿਨ (ਟੀਵੀ ਲੜੀ 2015)|ਨਾਗਿਨ 7]]'' ਲਈ ਜਾਣੀ ਜਾਂਦੀ ਅਭਿਨੇਤਰੀ।<ref>{{Cite web |date=6 September 2026 |title=Kanika Mann shares the myth she wants to break by entering Salman Khan’s Bigg Boss 20 |url=https://indianexpress.com/article/entertainment/television/kanika-mann-shares-the-myth-she-wants-to-break-by-entering-bigg-boss-20-10865633/ |access-date=7 September 2026 |website=The Indian Express}}</ref> * ਆਸਿਫ ਖਾਨ-''ਪੰਚਾਇਤ'' ਲਈ ਜਾਣੇ ਜਾਂਦੇ ਅਦਾਕਾਰ।<ref>{{Cite web |date=6 September 2026 |title=Bigg Boss 20 में जा रहे पंचायत के ‘दामाद जी’, मिर्जापुर में भी मचा चुके भौकाल |url=https://www.aajtak.in/entertainment/television/story/salman-khan-bigg-boss-20-panchayat-mirzapur-series-actor-aasif-khan-confirmed-contestant-tmovj-dskc-2637656-2026-09-06 |access-date=7 September 2026 |website=Aaj Tak}}</ref> * [[ਕਾਜ਼ੀ ਤੌਕੀਰ]]-''ਪ੍ਰਸਿੱਧੀ ਗੁਰੂਕੁਲ'' ਲਈ ਜਾਣਿਆ ਜਾਂਦਾ ਗਾਇਕ।<ref>{{Cite web |date=7 September 2026 |title=कौन हैं काजी तौकीर, जिसने अरिजीत सिंह को चटाई थी धूल, ‘बिग बॉस 20’ में आते ही छा गए ‘अफगान जलेबी’ स्टार |url=https://www.indiatv.in/entertainment/tv/who-is-qazi-touqeer-man-who-beat-arijit-singh-afghan-jalebi-star-made-splash-upon-entering-bigg-boss-20-2026-09-07-1241778 |access-date=7 September 2026 |website=India TV}}</ref> * [[ਈਸ਼ਾ ਰਿਖੀ]]-ਰੈਪਰ [[ਬਾਦਸ਼ਾਹ (ਰੈਪਰ)|ਬਾਦਸ਼ਾਹ]] ਦੀ ਅਭਿਨੇਤਰੀ ਅਤੇ ਸਾਬਕਾ ਪਤਨੀ।<ref>{{Cite web |date=6 September 2026 |title=After announcing divorce with Badshah, Isha Rikhi joins Bigg Boss 20: ‘No one can break me’ |url=https://indianexpress.com/article/entertainment/television/isha-rikhi-joins-bigg-boss-20-after-divorce-with-badshah-no-one-can-break-me-10861553/lite/ |access-date=7 September 2026 |website=The Indian Express}}</ref> * ਆਮ੍ਰਪਾਲੀ ਦੂਬੇ-ਅਭਿਨੇਤਰੀ ਮੁੱਖ ਤੌਰ ਤੇ ਭੋਜਪੁਰੀ ਸਿਨੇਮਾ ਵਿੱਚ ਆਪਣੇ ਕੰਮ ਲਈ ਜਾਣੀ ਜਾਂਦੀ ਹੈ।<ref>{{Cite web |last=Tapiawala |first=Shachi |date=7 September 2026 |title=Bigg Boss 20 contestant Amrapali Dubey: All about her rumoured affair with ex-Bigg Boss contestant and Bhojpuri star Nirahua |url=https://www.moneycontrol.com/entertainment/tv/all-about-bigg-boss-20-contestant-amrapali-dubey-her-rumoured-affair-with-ex-bigg-boss-contestant-and-bhojpuri-star-nirahua-article-14023997.html/amp |access-date=7 September 2026 |website=Moneycontrol}}</ref> * ਰੋਹੇਦ ਖਾਨ-ਮਾਡਲ ਅਤੇ ਅਦਾਕਾਰ।<ref>{{Cite web |date=7 September 2026 |title=Bigg Boss 20: Rohed Khan recalls an incident from Tiger Zinda Hai; says ‘I manifested on the film set that one day I would work with Salman Khan’ |url=https://timesofindia.indiatimes.com/tv/news/hindi/bigg-boss-20-rohed-khan-recalls-an-incident-from-tiger-zinda-hai-says-i-manifested-on-the-film-set-that-one-day-i-would-work-with-salman-khan/articleshow/133849070.cms |access-date=7 September 2026 |website=The Times of India}}</ref> * ਲਵ ਗਿੱਲ-ਅਭਿਨੇਤਰੀ ਜੋ [[ਪੰਜਾਬੀ ਸਿਨੇਮਾ]] ਵਿੱਚ ਆਪਣੇ ਕੰਮ ਲਈ ਜਾਣੀ ਜਾਂਦੀ ਹੈ।<ref>{{Cite news|url=https://timesofindia.indiatimes.com/tv/news/hindi/bigg-boss-20-from-karan-aujlas-music-video-debut-to-punjabi-films-all-about-the-reality-show-contestant-love-gill/articleshow/133761206.cms|title=Bigg Boss 20: From Karan Aujla’s music video debut to Punjabi films; all about the reality show contestant Love Gill|last=ETimes.in|date=4 September 2026|work=The Times of India|access-date=7 September 2026}}</ref> * ਯੁੰਗ ਡੀਐਸਏ-ਰੈਪਰ ਆਪਣੇ ਟਰੈਕ "ਯੇਦਾ ਯੁੰਗ" ਲਈ ਜਾਣਿਆ ਜਾਂਦਾ ਹੈ।<ref>{{Cite news|url=https://punemirror.com/city/pune/who-is-yung-dsa-pune-rapper-bigg-boss-20/|title=Who Is Yung DSA? Pune Rapper Bigg Boss 20|work=Pune Mirror|access-date=7 September 2026}}</ref> * [[ਮੈਰੀ ਕੋਮ|ਮੈਰੀ ਕਾਮ]]-ਸੇਵਾਮੁਕਤ ਸ਼ੁਕੀਨ ਮੁੱਕੇਬਾਜ਼ ਅਤੇ ਸਾਬਕਾ ਸੰਸਦ ਮੈਂਬਰ ਉਹ ਮੁੱਕੇਬਾਜ਼ੀ ਵਿੱਚ ਆਪਣੀਆਂ ਪ੍ਰਾਪਤੀਆਂ ਲਈ ਜਾਣੀ ਜਾਂਦੀ ਹੈ, ਜਿਸ ਵਿੱਚ 2012 ਦੇ ਗਰਮੀਆਂ ਦੇ ਓਲੰਪਿਕ ਵਿੱਚ ਕਾਂਸੀ ਦਾ ਤਗਮਾ ਜਿੱਤਣਾ ਸ਼ਾਮਲ ਹੈ।<ref>{{Cite news|url=https://timesofindia.indiatimes.com/tv/news/hindi/bigg-boss-20-from-olympic-glory-to-marriage-controversy-and-separation-from-former-husband-all-about-boxing-legend-mary-kom/articleshow/133824494.cms|title=Bigg Boss 20: From Olympic glory to marriage controversy and separation from former husband; all about boxing legend Mary Kom|date=6 September 2026|work=The Times of India|access-date=7 September 2026}}</ref> * ਤਨਮੇ "ਸਕੂਟਓਪੀ" ਸਿੰਘ-ਈਸਪੋਰਟਸ ਖਿਡਾਰੀ ਅਤੇ ਸਟ੍ਰੀਮਰ।<ref>{{Cite news|url=https://timesofindia.indiatimes.com/tv/news/hindi/bigg-boss-20-from-pubg-mobile-star-to-popular-gaming-creator-and-earning-rs-30-lakhs-a-month-all-about-tanmay-singh-aka-scoutop/articleshow/133862958.cms|title=Bigg Boss 20: From PUBG Mobile star to popular gaming creator and earning Rs 30 lakhs a month; all about Tanmay Singh aka ScoutOP|date=7 September 2026|work=The Times of India|access-date=7 September 2026}}</ref> * ਅਰਿਸ਼ਫਾ ਖਾਨ-ਅਭਿਨੇਤਰੀ ਅਤੇ ਸੋਸ਼ਲ ਮੀਡੀਆ ਪ੍ਰਭਾਵਕ।<ref>{{Cite news|url=https://www.indiatoday.in/entertainment/television/story/who-is-arishfa-khan-influencer-actor-with-29-million-followers-now-on-bigg-boss-20-2988818-2026-09-07|title=Who is Arishfa Khan, influencer-actor with 29 million followers now on Bigg Boss 20?|date=7 September 2026|work=India Today|access-date=7 September 2026}}</ref> * ਕੁਸ਼ਲ "ਗੁੱਲੂ" ਤੰਵਰ-ਰਿਐਲਿਟੀ ਸ਼ੋਅ ਸ਼ਖਸੀਅਤ ਜੋ ''[[ਐਮਟੀਵੀ ਰੋਡੀਸ|ਰੋਡੀਜ਼ XX]]'', ''ਸਪਲਿਟਵਿਲਾ X6'' ਅਤੇ ਮਾਂ ਹੈ ਨਾ ਲਈ ਜਾਣੀ ਜਾਂਦੀ ਹੈ।<ref>{{Cite news|url=https://www.news18.com/movies/television/bigg-boss-20-who-is-kushal-tanwar-aka-gullu-meet-the-two-time-reality-show-winner-ws-kl-10313076.html|title=Bigg Boss 20: Who Is Kushal Tanwar aka Gullu? Meet The Two-Time Reality Show Winner|work=News18|access-date=7 September 2026}}</ref> * ਅਮਨ ਗਾਂਧੀ-ਅਦਾਕਾਰ ''ਭਾਗਿਆ ਲਕਸ਼ਮੀ'' ਅਤੇ ਕਿਊਂਕੀ ਰਿਸ਼ਤੋ ਕੇ ਭੀ ਰੂਪ ਬਦਲੇ ਹੈਂ ਲਈ ਜਾਣਿਆ ਜਾਂਦਾ ਹੈ।<ref>{{Cite news|url=https://indianexpress.com/article/entertainment/television/aman-gandhi-reveals-why-he-had-to-reject-bigg-boss-ott-before-joining-bigg-boss-20-10865259/|title=Aman Gandhi reveals why he had to reject Bigg Boss OTT before joining Bigg Boss 20|date=6 September 2026|work=The Indian Express|access-date=7 September 2026}}</ref> * ਉਦਿਤੀ ਸਿੰਘ-ਅਭਿਨੇਤਰੀ <ref>{{Cite news|url=https://theblunttimes.in/bigg-boss-20-who-is-uditi-singh-actress-and-model-enters-salman-khans-reality-show/71406/|title=Bigg Boss 20: Who is Uditi Singh? Actress and model enters Salman Khan's reality show|work=The Blunt Times|access-date=7 September 2026}}</ref> * ਰਿਤੀ ਤਿਵਾੜੀ-ਗਾਇਕ, ਗੀਤਕਾਰ ਅਤੇ ''[[ਬਿੱਗ ਬੌਸ (ਹਿੰਦੀ ਟੀਵੀ ਲੜੀ) ਸੀਜ਼ਨ 4|ਬਿੱਗ ਬੌਸ 4]]'' ਦੇ ਪ੍ਰਤੀਯੋਗੀ ਮਨੋਜ ਤਿਵਾੜੀ ਦੀ ਧੀ।<ref>{{Cite news|url=https://www.indiatoday.in/entertainment/television/story/who-is-rhiti-tiwari-singer-songwriter-and-manoj-tiwaris-daughter-entering-bigg-boss-20-2988261-2026-09-06|title=Who is Rhiti Tiwari, singer-songwriter and Manoj Tiwari's daughter entering BB 20|date=6 September 2026|work=India Today|access-date=7 September 2026}}</ref> * [[ਮਾਹੀ ਵਿਜ]]-ਅਭਿਨੇਤਰੀ ਜੋ '''ਲਗੀ ਤੁਮਸੇ ਲਗਨ''<nowiki/>' ਅਤੇ 'ਸ਼ਹਿਰ-ਹੋਨੇ ਕੋ ਹੈ' ਲਈ ਜਾਣੀ ਜਾਂਦੀ ਹੈ। ਉਹ ''ਝਲਕ ਦਿਖਲਾ ਜਾ 4'', ''ਨੱਚ ਬੱਲੀਏ 5'' ਅਤੇ ''ਖਤਰੋਂ ਕੇ ਖਿਲਾਡ਼ੀ 7'' ਲਈ ਵੀ ਜਾਣੀ ਜਾਂਦੀ ਹੈ, ਅਤੇ ''[[ਬਿੱਗ ਬੌਸ (ਹਿੰਦੀ ਟੀਵੀ ਲੜੀ) ਸੀਜ਼ਨ 15|ਬਿੱਗ ਬੌਸ 15]]'' ਦੇ ਪ੍ਰਤੀਯੋਗੀ ਜੈ ਭਾਨੁਸ਼ਾਲੀ ਦੀ ਸਾਬਕਾ ਪਤਨੀ ਹੈ।<ref>{{Cite news|url=https://www.wionews.com/entertainment/mahhi-vij-enters-bigg-boss-20-a-look-at-the-actor-s-television-journey-personal-life-1788718576182/amp|title=Mahhi Vij enters Bigg Boss 20: A look at the actor's television journey, personal life|work=WION|access-date=7 September 2026}}</ref> == ਦਿਲਚਸਪ ਮੋੜ == === ਪ੍ਰਸ਼ੰਸਕਾਂ ਦਾ ਮਤਾ (ਫੈਨਜ਼ ਕਾ ਫੈਸਲਾ) === 25 ਅਗਸਤ 2026 ਨੂੰ, [[ਡਿਜ਼ਨੀ+ ਹੌਟਸਟਾਰ|ਜਿਓਹੋਟਸਟਾਰ]] ਅਤੇ ਕਲਰਜ਼ ਟੀਵੀ ਨੇ ਫੈਨਜ਼ ਕਾ ਫੈਸਲਾ ਪਹਿਲਕਦਮੀ ਦੀ ਮੁੜ-ਵਰਤੋਂ ਦਾ ਐਲਾਨ ਕੀਤਾ ਜੋ ਇਸ ਤੋਂ ਪਹਿਲਾਂ 19ਵੇਂ ਸੀਜ਼ਨ ਵਿੱਚ ਵਰਤੀ ਗਈ ਸੀ, ਜਿਸ ਨਾਲ ਦਰਸ਼ਕ 25 ਅਗਸਤ ਤੋਂ 2 ਸਤੰਬਰ 2026 ਤੱਕ ਜੀਓਹੋਟਸਟਾਰ ਐਪ ਰਾਹੀਂ ਰੀਆ ਅਹੀਰ ਅਤੇ ਲਵ ਗਿੱਲ ਵਿਚਕਾਰ ਇੱਕ ਘਰੇਲੂ ਸਾਥੀ ਦੀ ਚੋਣ ਕਰ ਸਕਦੇ ਹਨ।<ref>{{Cite web |date=2026-08-25 |title=Love Gill and Rhiya Ahir to go head-to-head in ‘fans ka faisla’ for ‘Bigg Boss 20’ spot |url=https://www.thehawk.in/news/showbiz/love-gill-and-rhiya-ahir-to-go-head-to-head-in-fans-ka-faisla-for-bigg-boss-20-spot |access-date=2026-09-02 |website=www.thehawk.in |language=en}}</ref> ਸ਼ਾਨਦਾਰ ਪ੍ਰੀਮੀਅਰ 'ਤੇ, ਮੇਜ਼ਬਾਨ [[ਸਲਮਾਨ ਖਾਨ]] ਨੇ ਐਲਾਨ ਕੀਤਾ ਕਿ [[ਲਵ ਗਿੱਲ]] ਨੂੰ ਘਰ ਵਿੱਚ ਦਾਖਲ ਹੋਣ ਲਈ ਚੁਣਿਆ ਗਿਆ ਸੀ, ਜਦੋਂ ਕਿ [[ਰੀਆ ਅਹੀਰ]] ਨੂੰ ਬਾਹਰ ਕਰ ਦਿੱਤਾ ਗਿਆ ਸੀ।<ref>{{Cite news|url=https://timesofindia.indiatimes.com/tv/news/hindi/bigg-boss-20-lovepreet-gill-wins-fans-ka-faisla-beats-rhiya-ahir-to-secure-place-in-salman-khans-house/articleshow/133872314.cms|title=Bigg Boss 20: Lovepreet Gill wins 'Fans Ka Faisla', beats Rhiya Ahir to secure place in Salman Khan's house|date=7 September 2026|work=The Times of India|access-date=7 September 2026}}</ref> === ਤਥਾਸ-ਤੂ === ਹਰੇਕ ਘਰੇਲੂ ਮੈਂਬਰ ਨੇ ਦੋ ਜੀਵਨਦਾਨਾਂ ਦੇ ਨਾਲ ਇਸ ਸੀਜ਼ਨ ਵਿੱਚ ਘਰ ਵਿੱਚ ਪ੍ਰਵੇਸ਼ ਕੀਤਾ ਜਿਨ੍ਹਾਂ ਵਿੱਚੋਂ ਇੱਕ ਜੀਵਨਦਾਨ ਘਰੋਂ ਬੇਦਖਲੀ ਜਾਂ ਵੱਖ-ਵੱਖ ਕਾਰਨਾਂ ਦੀ ਵਜ੍ਹਾ ਨਾਲ ਇੱਕ ਜਾਨ ਗੁਆ ਦੇਣ ਦੀ ਸੰਭਾਵਨਾ ਸੀ। == ਹਫ਼ਤਾਵਾਰੀ ਸੰਖੇਪ == {| class="wikitable" style="width:100%; font-size:90%; line-height:20px" ! rowspan="6" style="background:#D4AF37;" |{{Nowrap|Week 1}} !ਪ੍ਰਵੇਸ਼ ਦੁਆਰ |6 ਸਤੰਬਰ 2026 ਨੂੰ ਗ੍ਰੈਂਡ ਪ੍ਰੀਮੀਅਰ ਵਿੱਚ, ਮੇਜ਼ਬਾਨ ਸਲਮਾਨ ਖਾਨ ਨੇ ਘਰ ਦੇ ਮੈਂਬਰਾਂ ਦੀ ਜਾਣ-ਪਛਾਣ ਕਰਵਾਈ। |- !ਦਿਲਚਸਪ ਮੋੜ |0 ਵੇਂ ਦਿਨ, ਘਰ ਵਿੱਚ ਦਾਖਲ ਹੋਣ 'ਤੇ, ਕਨਿਕਾ ਨੂੰ ਬਿੱਗ ਬੌਸ ਨੇ ਘਰ ਦੇ ਸਾਥੀਆਂ ਨੂੰ ਦੇਖਣ ਅਤੇ ਉਸ ਨੂੰ ਸਭ ਤੋਂ ਵੱਧ ਨਾਪਸੰਦ ਕਰਨ ਲਈ ਕਿਹਾ। ਦੂਜੇ ਦਿਨ, ਜਦੋਂ ਬਿੱਗ ਬੌਸ ਨੇ ਉਸ ਨੂੰ ਪੁੱਛਿਆ, ਤਾਂ ਉਸ ਨੇ ਕਾਜ਼ੀ ਨੂੰ ਚੁਣਿਆ, ਜਿਸ ਨੂੰ ਬਾਅਦ ਵਿੱਚ ਕਪਤਾਨੀ ਦੇ ਕੰਮ ਵਿੱਚ ਹਿੱਸਾ ਲੈਣ ਤੋਂ ਰੋਕ ਦਿੱਤਾ ਗਿਆ ਸੀ। ----ਤੀਜੇ ਦਿਨ, ਬਿੱਗ ਬੌਸ ਨੇ ਹਾਊਸ ਕੈਪਟਨ, ਆਸਿਫ਼, ਗੁੱਲੂ ਅਤੇ ਯੁੰਗ ਡੀ. ਐੱਸ. ਏ. ਲਈ ਨਾਮਜ਼ਦ ਵਿਅਕਤੀਆਂ ਨੂੰ ਇੱਕ ਅਜਿਹੇ ਘਰ ਦੇ ਮੈਂਬਰ ਦਾ ਨਾਮ ਦੱਸਣ ਲਈ ਕਿਹਾ ਜਿਸ ਦੀ ਜੀਵਨ ਰੇਖਾ ਉਹ ਲੈਣਾ ਚਾਹੁਣਗੇ ਜੇ ਉਹ ਕਪਤਾਨ ਬਣ ਜਾਂਦੇ ਹਨ। 2ਐਕਸ ਰੂਮ ਵਿੱਚ ਦਾਖਲ ਹੋਣ ਤੋਂ ਬਾਅਦ, ਉਨ੍ਹਾਂ ਨੇ ਕ੍ਰਮਵਾਰ ਅਰਿਸ਼ਫਾ, ਉਦਿਤੀ ਅਤੇ ਕਨਿਕਾ ਨੂੰ ਚੁਣਿਆ। |- !ਨਾਮਜ਼ਦਗੀਆਂ |ਤੀਜੇ ਦਿਨ, ਘਰ ਦੇ ਮੈਂਬਰਾਂ ਨੂੰ ਕਨਫੈਸ਼ਨ ਰੂਮ ਵਿੱਚ ਆਉਣ ਵਾਲੀ ਬੇਦਖਲੀ ਲਈ ਦੋ ਹੋਰ ਘਰ ਦੇ ਮੈਂਬਰਾਂ ਦੀ ਨਾਮਜ਼ਦਗੀ ਕਰਨ ਲਈ ਕਿਹਾ ਗਿਆ ਸੀ, ਇੱਕ ਵਾਰ ਵਿੱਚ ਇੱਕ। ਘਰ ਦੇ ਹੋਰ ਮੈਂਬਰ ਨਾਮਜ਼ਦਗੀ ਪ੍ਰਕਿਰਿਆ ਦਾ ਨਿਰੀਖਣ ਕਰਨ ਦੇ ਯੋਗ ਸਨ। ਨਾਮਜ਼ਦਗੀਆਂ ਤੋਂ ਬਾਅਦ, ਅਰਿਸ਼ਫਾ, ਕਨਿਕਾ, ਲਵ ਅਤੇ ਉਦਿਤੀ ਨੂੰ ਬੇਦਖਲੀ ਲਈ ਨਾਮਜ਼ਦ ਕੀਤਾ ਗਿਆ ਸੀ। |- ! style="background:#cfc;" |ਘਰ ਦਾ ਕਪਤਾਨ | style="background:#ccc" |''ਕੋਈ ਨਹੀਂ।'' |- !ਕਾਰਜ |ਦੂਜੇ ਦਿਨ, 'ਹੈਪ੍ਪੀ ਬਰਥਡੇ', 'ਬਿੱਗ ਬੌਸ' ਟਾਸਕ ਵਿੱਚ, ਪ੍ਰਤੀਯੋਗੀ ਇੱਕ ਕੇਕ ਦੇ ਢਾਂਚੇ ਦੇ ਟੁਕਡ਼ੇ ਬਣ ਗਏ। ਜਦੋਂ ਬਜਰਾ ਵੱਜਿਆ ਤਾਂ ਉਨ੍ਹਾਂ ਨੂੰ ਪਲੇਟ ਉੱਤੇ ਬੈਠਣਾ ਪਿਆ ਜਦੋਂ ਕਿ ਜਨਮ ਦਿਨ ਦਾ ਗੀਤ ਵਜਾਇਆ ਗਿਆ। ਇੱਕ ਵਾਰ ਜਦੋਂ ਗੀਤ ਖਤਮ ਹੋ ਗਿਆ, ਤਾਂ ਉਨ੍ਹਾਂ ਨੂੰ ਕੇਕ ਦੇ ਢਾਂਚੇ ਵੱਲ ਪਰਤਣਾ ਪਿਆ ਅਤੇ ਆਪਣੇ ਆਪ ਨੂੰ ਖਾਲੀ ਸੈੱਲਾਂ ਵਿੱਚ ਇਕਸਾਰ ਕਰਨਾ ਪਿਆ। ਵਾਪਸੀ ਕਰਨ ਵਾਲੇ ਆਖਰੀ ਤਿੰਨ ਘਰੇਲੂ ਮੈਂਬਰ ਹਰੇਕ ਗੇਡ਼ ਤੋਂ ਬਾਹਰ ਹੋ ਗਏ ਸਨ। ਹਾਊਸ ਕੈਪਟਨ ਲਈ ਨਾਮਜ਼ਦ ਕੀਤੇ ਗਏ ਤਿੰਨ ਘਰ ਦੇ ਮੈਂਬਰਾਂ ਦੀ ਚੋਣ ਕੀਤੀ ਜਾਣੀ ਸੀ। ਕਾਜ਼ੀ, ਜੋ ਇਸ ਕਾਰਜ ਵਿੱਚ ਹਿੱਸਾ ਨਹੀਂ ਲੈ ਸਕਿਆ, ਸੰਚਾਲਕ ਬਣ ਗਿਆ। ਇਸ ਕਾਰਜ ਤੋਂ ਬਾਅਦ, ਆਸਿਫ, ਗੁੱਲੂ ਅਤੇ ਯੁੰਗ ਡੀ. ਐੱਸ. ਏ. ਨਾਮਜ਼ਦ ਹੋਏ। ----ਚੌਥੇ ਦਿਨ, ਬਿੱਗ ਬੌਸ ਮੂਵੀ ਥੀਏਟਰ ਟਾਸਕ ਵਿੱਚ, ਕਪਤਾਨੀ ਦੇ ਨਾਮਜ਼ਦ, ਆਸਿਫ਼, ਗੁੱਲੂ ਅਤੇ ਯੁੰਗ ਡੀਐਸਏ, ਫਿਲਮ ਥੀਏਟਰ ਦੀਆਂ ਕੁਰਸੀਆਂ ਉੱਤੇ ਬੈਠੇ ਹਨ ਅਤੇ ਉਨ੍ਹਾਂ ਦੇ ਸਾਹਮਣੇ ਪੌਪਕੋਰਨ ਦੀਆਂ ਬਾਲਟੀਆਂ ਰੱਖੀਆਂ ਗਈਆਂ ਹਨ। ਮਾਹੀ ਇਸ ਕਾਰਜ ਦਾ ਸੰਚਾਲਕ ਸੀ। ਜਦੋਂ ਕੰਮ ਸ਼ੁਰੂ ਹੁੰਦਾ ਹੈ ਤਾਂ ਬਾਕੀ ਘਰ ਵਾਲਿਆਂ ਨੂੰ ਪੌਪਕੋਰਨ ਮਸ਼ੀਨ ਤੋਂ ਆਪਣੇ ਸਿਰ 'ਤੇ ਰੱਖੇ ਪੌਪਕੋਰਮ ਬਕਸਿਆਂ ਵਿੱਚ ਪੌਪਕੋਰਣ ਇਕੱਠਾ ਕਰਨਾ ਪੈਂਦਾ ਹੈ ਅਤੇ ਇਸ ਨੂੰ ਨਾਮਜ਼ਦ ਵਿਅਕਤੀ ਦੀ ਬਾਲਟੀ ਵਿੱਚ ਪਾਉਣਾ ਹੁੰਦਾ ਹੈਂ ਜਿਸ ਨੂੰ ਉਹ ਕਪਤਾਨ ਬਣਾਉਣਾ ਚਾਹੁੰਦੇ ਹਨ। ਨਾਮਜ਼ਦ ਵਿਅਕਤੀਆਂ ਨੂੰ ਆਪਣੀਆਂ ਬਾਲਟੀਆਂ ਨੂੰ ਘਰ ਦੇ ਹੋਰ ਸਾਥੀਆਂ ਤੋਂ ਵੀ ਬਚਾਉਣਾ ਹੁੰਦਾ ਹੈ। ਇਸ ਕਾਰਜ ਤੋਂ ਬਾਅਦ, ਯੁੰਗ ਡੀ. ਐੱਸ. ਏ. ਨੂੰ ਘਰ ਦਾ ਕਪਤਾਨ ਐਲਾਨਿਆ ਗਿਆ। |- ! style="background:#FA8072;" |ਬੇਦਖ਼ਲੀ | style="background:#FA8072;" |ਰੀਆ, ਜਿਸ ਨੂੰ ਫੈਨਜ਼ ਕਾ ਫੈਸਲ ਦੁਆਰਾ ਨਹੀਂ ਚੁਣਿਆ ਗਿਆ ਸੀ, ਨੂੰ ਗ੍ਰੈਂਡ ਪ੍ਰੀਮੀਅਰ 'ਤੇ ਬਾਹਰ ਕਰ ਦਿੱਤਾ ਗਿਆ ਸੀ। ----ਛੇਵੇਂ ਦਿਨ, ਉਦਿਤੀ ਨੂੰ ਜਨਤਕ ਵੋਟਿੰਗ ਰਾਹੀਂ ਬੇਦਖਲ ਕਰ ਦਿੱਤਾ ਗਿਆ ਅਤੇ ਉਸ ਨੇ ਆਪਣੀ ਜੀਵਨ ਰੇਖਾ ਗੁਆ ਦਿੱਤੀ। |- ! rowspan="6" style="background:#D4AF37;" |{{Nowrap|Week 2}} !ਟਵਿਸਟਸ | |- !ਨਾਮਜ਼ਦਗੀਆਂ |8ਵੇਂ ਦਿਨ, ਘਰ ਦੇ ਮੈਂਬਰਾਂ ਨੂੰ ਕਮਰੇ 20 ਵਿੱਚ ਆਉਣ ਵਾਲੀ ਬੇਦਖਲੀ ਲਈ ਦੋ ਹੋਰ ਘਰ ਦੇ ਮੈਂਬਰਾਂ ਦੀ ਨਾਮਜ਼ਦਗੀ ਕਰਨ ਲਈ ਕਿਹਾ ਗਿਆ ਸੀ। ਹਫਤਾਵਾਰੀ ਨਾਮਜ਼ਦਗੀ ਗਤੀਵਿਧੀ ਤੋਂ ਬਾਅਦ, ਬਿੱਗ ਬੌਸ ਨੇ ਨਾਮਜ਼ਦਗੀਆਂ ਬਾਰੇ ਵਿਚਾਰ ਵਟਾਂਦਰੇ ਕਰਕੇ ਘਰ ਦੇ ਨਿਯਮਾਂ ਦੀ ਉਲੰਘਣਾ ਕਰਨ ਲਈ ਸਿੱਧੇ ਤੌਰ 'ਤੇ ਆਸਿਫ਼, ਰੋਹੇਡ ਅਤੇ ਸਕਾਊਟ ਨੂੰ ਨਾਮਜ਼ਦ ਕੀਤਾ। |- ! style="background:#cfc;" |ਹਾਊਸ ਕਪਤਾਨ | style="background:#cfc;" |''ਯੰਗ ਡੀ. ਐਸ. ਏ.'' |- !ਕਾਰਜ | |- !ਸਪਾਂਸਰ | |- ! style="background:#FA8072;" |ਬੇਦਖ਼ਲੀ |13ਵੇਂ ਦਿਨ, ਨਾਮਜ਼ਦਗੀਆਂ ਬਾਰੇ ਚਰਚਾ ਕਰਨ ਦੇ ਨਿਯਮ ਨੂੰ ਤੋਡ਼ਨ ਤੋਂ ਬਾਅਦ ਰੋਹੇਦ ਨੂੰ ਘਰੋਂ ਬਾਹਰ ਕੱਢ ਦਿੱਤਾ ਗਿਆ ਸੀ। |- |} == ਹਵਾਲੇ == <templatestyles src="Reflist/styles.css" />{{Reflist}} == ਬਾਹਰੀ ਲਿੰਕ == * [https://jiohotstar.com/1971002586 ''ਬਿੱਗ ਬੌਸ 20''] [[ਡਿਜ਼ਨੀ+ ਹੌਟਸਟਾਰ|ਜਿਓ ਹੌਟਸਟਾਰ]] 'ਤੇ {{Bigg Boss (Hindi TV series)}} [[ਸ਼੍ਰੇਣੀ:ਬਿੱਗ ਬੌਸ (ਹਿੰਦੀ ਟੀਵੀ ਲੜੀ) ਸੀਜ਼ਨ]] [[ਸ਼੍ਰੇਣੀ:ਅਣ-ਸਮੀਖਿਆ ਅਨੁਵਾਦਾਂ ਵਾਲੇ ਸਫ਼ੇ]] 4azktnxr1xe2ziz9oc0fyfpmbit72kj 846635 846634 2026-09-20T08:32:44Z Gaurav Jhammat 7070 "[[:en:Special:Redirect/revision/1375804196|Bigg Boss (Hindi TV series) season 20]]" ਸਫ਼ੇ ਦਾ ਤਰਜਮਾ ਕਰਕੇ ਬਣਾਇਆ ਗਿਆ 846635 wikitext text/x-wiki '''''''[[ਬਿੱਗ ਬੌਸ (ਹਿੰਦੀ ਟੀਵੀ ਲੜੀ)|ਬਿੱਗ ਬੌਸ]]'' 20''''', ਜਿਸ ਨੂੰ ਬਿੱਗ ਬੌਸ: ਤਥਾਸ-ਤੂ ਵੀ ਕਿਹਾ ਜਾਂਦਾ ਹੈ, ਭਾਰਤੀ [[ਹਿੰਦੀ ਭਾਸ਼ਾ|ਹਿੰਦੀ]] ਭਾਸ਼ਾ ਦੀ ਰਿਐਲਿਟੀ ਟੈਲੀਵਿਜ਼ਨ ਸੀਰੀਜ਼ [[ਬਿੱਗ ਬੌਸ (ਹਿੰਦੀ ਟੀਵੀ ਲੜੀ)|ਬਿੱਗ ਬੌਸ]] ਦਾ ਵੀਹਵਾਂ ਸੀਜ਼ਨ ਹੈ। ਇਸ ਦਾ ਪ੍ਰੀਮੀਅਰ 6 ਸਤੰਬਰ 2026 ਨੂੰ ਕਲਰਜ਼ ਟੀਵੀ ਉੱਤੇ ਹੋਇਆ ਅਤੇ [[ਡਿਜ਼ਨੀ+ ਹੌਟਸਟਾਰ|ਜਿਓ ਹੌਟਸਟਾਰ]] ਉੱਤੇ ਡਿਜੀਟਲ ਤੌਰ ਉੱਤੇ ਸਟ੍ਰੀਮ ਕੀਤਾ ਗਿਆ।<ref>{{Cite web |last=Banerjee |first=Urmimala |date=2026-08-04 |title=Salman Khan Unveils ‘Bigg Boss 20’ Promo Promises Karan Arjun Twist This Season |url=https://varietyindia.com/salman-khan-unveils-bigg-boss-20-promo-promises-karan-arjun-twist-this-season/ |access-date=2026-08-04 |website=Variety India |language=en-US}}</ref> [[ਸਲਮਾਨ ਖਾਨ]] ਲਗਾਤਾਰ ਸਤਾਰ੍ਹਵੇਂ ਸੀਜ਼ਨ ਲਈ ਸ਼ੋਅ ਦੀ ਮੇਜ਼ਬਾਨੀ ਕਰ ਰਹੇ ਹਨ।<ref>{{Cite web |date=2026-07-20 |title=Salman Khan to host Bigg Boss 20 in India with six editions |url=https://thenewsmill.com/2026/07/salman-khan-to-host-bigg-boss-20-as-six-editions-launch-in-september/ |access-date=2026-07-21 |language=en-US}}</ref><ref>{{Cite web |date=2026-08-04 |title=Colors & JioHotstar confirm September launch for 'Bigg Boss 20' |url=https://www.bizasialive.com/colors-jiohotstar-confirm-september-launch-for-bigg-boss-20/ |access-date=2026-08-04 |language=en-GB}}</ref> == ਪ੍ਰੋਡਕਸ਼ਨ (ਨਿਰਮਾਣ) == === ਵਿਕਾਸ ਅਤੇ ਥੀਮ === ਸੀਜ਼ਨ ਦੀ ਟੈਗਲਾਈਨ "ਤਥਾਸ-ਤੂ" ਹੈ, ਜਿਸ ਵਿੱਚ ਇੱਕ "ਵਰਦਾਨ" ਸ਼ਾਮਿਲ ਕੀਤਾ ਗਿਆ ਹੈ ਜੋ ਮੁਕਾਬਲੇਬਾਜ਼ਾਂ ਨੂੰ ਖੇਡ ਵਿੱਚ ਦੂਜਾ ਜੀਵਨਦਾਨ ਭਾਵ ਸ਼ੋਅ ਤੋਂ ਬਾਹਰ ਹੋਣ ਤੋਂ ਬਚਾਅ ਦਾ ਮੌਕਾ ਦਿੰਦਾ ਹੈ। ਇਹ ਸੰਕਲਪ ਅੰਗਰੇਜ਼ੀ ਸ਼ਬਦ "that's two" ਤੋਂ ਬਣਾਇਆ ਗਿਆ ਹੈ।<ref>{{Cite web |last=Mukhopadhyay |first=Anindita |date=2026-08-12 |title=Bigg Boss 20 trailer out; Salman Khan introduces 'Extra Jeevan Daan' and a game with no safe play |url=https://www.indiatvnews.com/entertainment/tv/bigg-boss-20-trailer-out-salman-khan-introduces-extra-jeevan-daan-and-a-game-with-no-safe-play-2026-08-12-1051119 |access-date=2026-08-12 |website=India TV News |language=en}}</ref> === ਪ੍ਰਚਾਰ ਅਤੇ ਰਿਲੀਜ਼ === 20 ਜੁਲਾਈ 2026 ਨੂੰ, ਜਿਓਸਟਾਰ ਨੇ ਐਲਾਨ ਕੀਤਾ ਕਿ ਸਲਮਾਨ ਖਾਨ ਦੁਆਰਾ ਹੋਸਟ ਕੀਤੇ ਗਏ ''''ਬਿੱਗ ਬੌਸ'' ਹਿੰਦੀ'' ਦੇ ਵੀਹਵੇਂ ਸੀਜ਼ਨ ਦਾ ਪ੍ਰੀਮੀਅਰ ਸਤੰਬਰ 2026 ਵਿੱਚ ਕਲਰਜ਼ ਟੀਵੀ ਅਤੇ [[ਡਿਜ਼ਨੀ+ ਹੌਟਸਟਾਰ|ਜੀਓ ਹੌਟਸਟਾਰ]] ਉੱਤੇ ਇੱਕ ਨੈਟਵਰਕ ਪਹਿਲਕਦਮੀ ਦੇ ਹਿੱਸੇ ਵਜੋਂ ਛੇ ਬਿੱਗ ਬੌਸ ਖੇਤਰੀ ਐਡੀਸ਼ਨਾਂ ਨੂੰ ਇੱਕੋ ਸਮੇਂ ਪ੍ਰਸਾਰਿਤ ਕਰਨ ਲਈ ਕੀਤਾ ਜਾਵੇਗਾ।<ref>{{Cite web |last=Livemint |date=2026-07-20 |title=JioStar bets big on Bigg Boss: Salman Khan, Mohanlal, Sourav Ganguly & other mega stars headline six-language expansion |url=https://www.livemint.com/entertainment/jiostar-bets-big-on-bigg-boss-salman-khan-mohanlal-sourav-ganguly-other-mega-stars-headline-six-language-expansion-11784549282474.html |access-date=2026-07-21 |website=mint |language=en}}</ref><ref>{{Cite web |title=MSN |url=https://www.msn.com/en-in/news/insight/bigg-boss-20-reveals-new-logo-as-six-editions-set-for-launch/gm-GM8AB0AB92?gemSnapshotKey=GM8AB0AB92-snapshot-3&uxmode=ruby |access-date=2026-07-23 |website=www.msn.com}}</ref> ਸ਼ੋਅ ਦੀ ਅਧਿਕਾਰਤ ਪਹਿਲੀ ਝਲਕ ਅਤੇ ਲੋਗੋ 21 ਜੁਲਾਈ 2026 ਨੂੰ ਜਾਰੀ ਕੀਤਾ ਗਿਆ ਸੀ।<ref>{{Cite news|url=https://timesofindia.indiatimes.com/tv/news/hindi/bigg-boss-20-salman-khan-hosted-bb-hindi-returns-with-an-all-new-eye-for-its-milestone-20th-season/articleshow/132536352.cms|title=Bigg Boss 20: Salman Khan hosted BB Hindi returns with an all-new eye logo for its milestone 20th season|date=2026-07-21|work=The Times of India|access-date=2026-07-21|issn=0971-8257}}</ref><ref>{{Cite web |date=2026-07-21 |title=First look of 'Bigg Boss 20' logo unveiled |url=https://www.bizasialive.com/first-look-of-bigg-boss-20-logo-unveiled/ |access-date=2026-07-22 |language=en-GB}}</ref> ਇਸ ਤੋਂ ਬਾਅਦ ਅਗਸਤ 2026 ਦੇ ਸ਼ੁਰੂ ਵਿੱਚ ਜਾਰੀ ਕੀਤੇ ਗਏ ਟੀਜ਼ਰਾਂ ਦੀ ਇੱਕ ਲੜੀ ਜਾਰੀ ਕੀਤੀ ਗਈ, ਜਿਸ ਨੇ 6 ਸਤੰਬਰ 2026 ਦੀ ਪ੍ਰੀਮੀਅਰ ਮਿਤੀ ਦੀ ਪੁਸ਼ਟੀ ਕੀਤੀ ਅਤੇ ਸੀਜ਼ਨ ਦੇ "ਤਥਾਸ-ਤੂ" ਥੀਮ ਦੀ ਸ਼ੁਰੂਆਤ ਕੀਤੀ।<ref>{{Cite web |title=Bigg Boss 20 Promo: सलमान खान की घोड़े संग एंट्री, इस बार 'करण अर्जुन' वाला ट्विस्ट, रिलीज डेट का भी ऐलान |url=https://navbharattimes.indiatimes.com/tv/bigg-boss/bigg-boss-20-official-promo-out-salman-khan-reveals-karan-arjun-twist-in-the-game-premiere-date-6-september/articleshow/132851454.cms |access-date=2026-08-04 |website=Navbharat Times |language=hi}}</ref><ref>{{Cite web |date=2026-08-04 |title=Bigg Boss 20 teaser: Salman Khan returns as host, hints at a Karan-Arjun angle, ‘ek se bhale do’ |url=https://indianexpress.com/article/entertainment/television/bigg-boss-20-teaser-salman-khan-returns-as-host-hints-at-a-karan-arjun-angle-ek-se-bhale-do-10817085/ |access-date=2026-08-04 |website=The Indian Express |language=en}}</ref><ref>{{Cite web |title=Bigg Boss 20: New Arena twist sparks 'favouritism' debate among fans |url=https://www.mid-day.com/entertainment/television-news/article/bigg-boss-20-new-arena-twist-sparks-favouritism-debate-among-fans-23643515 |access-date=2026-08-07 |website=Mid-Day}}</ref><ref>{{Cite web |last=Jhunjhunwala |first=Sanchita |date=2026-08-06 |title=Bigg Boss 20 Teaser: Salman Khan Drops Another Hint As He Goes ‘Tathas-Two’ |url=https://www.idiva.com/entertainment/tv/bigg-boss-20-teaser-salman-khan-drops-another-hint-as-he-goes-tathas-two/18097778 |access-date=2026-08-07 |website=iDiva |language=en}}</ref> ਗੇਮਪਲੇ ਮਕੈਨਿਕਸ ਉੱਤੇ ਵੱਧ ਚਾਨਣਾ ਪਾਉਣ ਵਾਲਾ ਇੱਕ ਪੂਰੀ-ਲੰਬਾਈ ਦਾ ਟ੍ਰੇਲਰ 12 ਅਗਸਤ 2026 ਨੂੰ ਜਾਰੀ ਕੀਤਾ ਗਿਆ ਸੀ।<ref>{{Cite web |last=Yadav |first=Monica |date=2026-08-12 |title=Bigg Boss 20 trailer sees Salman Khan bringing ‘extra jeevan daan’ twist: ‘It isn't as straightforward as it sounds’ |url=https://www.hindustantimes.com/entertainment/tv/bigg-boss-20-trailer-sees-salman-khan-bringing-extra-jeevan-daan-twist-bigg-boss-colors-jiohotstar-101786517783960.html |access-date=2026-08-12 |website=Hindustan Times |language=en}}</ref><ref>{{Cite web |last=Mukherjee |first=Akankshya |date=2026-08-12 |title=Bigg Boss 20 Trailer Out! Salman Khan Unveils New Season's Biggest Twist Where Every Player Gets An Extra Life- Watch |url=https://www.bollywoodbubble.com/tv/bigg-boss-20-trailer-out-salman-khan-unveils-new-season-biggest-twist-where-every-player-gets-an-extra-life-watch/ |access-date=2026-08-12 |website=Bollywood Bubble |language=en-US}}</ref> 4 ਸਤੰਬਰ 2026 ਨੂੰ, [[ਡਿਜ਼ਨੀ+ ਹੌਟਸਟਾਰ|ਜਿਓਹੋਟਸਟਾਰ]] ਅਤੇ ਕਲਰਜ਼ ਟੀਵੀ ਨੇ ਪ੍ਰਮੋਸ਼ਨਲ ਕਲਿੱਪ ਜਾਰੀ ਕੀਤੇ ਜਿਸ ਵਿੱਚ ਪੁਸ਼ਟੀ ਕੀਤੀ ਪ੍ਰਤੀਯੋਗੀ [[ਈਸ਼ਾ ਰਿਖੀ]] ਅਤੇ [[ਕਨਿਕਾ ਮਾਨ]] ਸ਼ਾਮਿਲ ਸਨ।<ref>{{Cite news|url=https://timesofindia.indiatimes.com/tv/news/hindi/bigg-boss-20-promo-kanika-mann-wins-hearts-with-her-performance-new-promo-sparks-buzz-ahead-of-premiere/articleshow/133796817.cms|title=Bigg Boss 20 promo: Kanika Mann wins hearts with her performance? New Promo sparks buzz ahead of premiere|date=2026-09-05|work=The Times of India|access-date=2026-09-06|issn=0971-8257}}</ref><ref>{{Cite web |last=Jhunjhunwala |first=Sanchita |date=2026-09-05 |title=Bigg Boss 20: Did Badshah’s Ex-Wife Isha Rikhi Break Down In New Promo? |url=https://www.idiva.com/entertainment/tv/salman-khan-bigg-boss-20-did-badshah-ex-wife-isha-rikhi-break-down-in-new-promo/18098112 |access-date=2026-09-06 |website=iDiva |language=en}}</ref> 5 ਸਤੰਬਰ 2026 ਨੂੰ, ਰੈਪਰ ਯੰਗ ਡੀਐਸਏ ਨੂੰ ਫ਼ੀਚਰ ਕਰਦਾ ਇੱਕ ਟੀਜ਼ਰ ਜਾਰੀ ਕੀਤਾ ਗਿਆ ਸੀ, ਜਿਸ ਵਿੱਚ ਉਸਨੇ ਆਪਣਾ ਗੀਤ ''ਯੇਦਾ ਯੁੰਗ'' ਪੇਸ਼ ਕੀਤਾ ਸੀ।<ref>{{Cite web |title=Instagram |url=https://www.instagram.com/reel/Dc5Us4Qqdjx/?stkn=MTd1a2NoNGwycXd5Nw== |access-date=2026-09-06 |website=www.instagram.com}}</ref> ਉਸੇ ਦਿਨ, ਅਦਾਕਾਰ-ਸਿਆਸਤਦਾਨ ਮਨੋਜ ਤਿਵਾੜੀ ਆਪਣੀ ਧੀ ਰਿਤੀ ਤਿਵਾੜੀ ਨਾਲ ਇੱਕ ਪ੍ਰਮੋਸ਼ਨਲ ਹਿੱਸੇ ਵਿੱਚ ਉਸ ਨੂੰ ਇੱਕ ਪ੍ਰਤੀਯੋਗੀ ਵਜੋਂ ਪੇਸ਼ ਕਰਨ ਲਈ ਦਿਖਾਈ ਦਿੱਤੇ।<ref>{{Cite web |title=Bigg Boss 20: Salman Khan recreates Manoj Tiwari’s viral baap meme with his daughter |url=https://www.mid-day.com/entertainment/television-news/article/bigg-boss-20-salman-khan-recreates-manoj-tiwaris-viral-baap-meme-with-his-daughter-23648609 |access-date=2026-09-06 |website=Mid-Day}}</ref><ref>{{Cite web |date=2026-09-06 |title=Bigg Boss 20: Manoj Tiwari’s daughter Rhiti Tiwari set to enter Salman Khan’s show - Watch promo |url=https://www.india.com/entertainment/tv/bigg-boss-20-manoj-tiwari-daughter-rhiti-tiwari-set-to-enter-salman-khans-show-watch-promo-8517734/ |access-date=2026-09-06 |website=India.com |language=en}}</ref> === ਕਾਸਟਿੰਗ === 25 ਅਗਸਤ 2026 ਨੂੰ, [[ਡਿਜ਼ਨੀ+ ਹੌਟਸਟਾਰ|ਜੀਓ ਹੌਟਸਟਾਰ]] ਅਤੇ ਕਲਰਜ਼ ਟੀਵੀ ਨੇ ਦਰਸ਼ਕਾਂ ਦੀ ਵੋਟਿੰਗ ਪਹਿਲਕਦਮੀ "ਫੈਨਜ਼ ਕਾ ਫੈਸਲਾ" ਦੀ ਮੁੜ-ਵਰਤੋਂ ਦਾ ਐਲਾਨ ਕੀਤਾ ਜੋ ਇਸ ਤੋਂ ਪਹਿਲਾਂ 19ਵੇਂ ਸੀਜ਼ਨ ਵਿੱਚ ਕੀਤਾ ਗਿਆ ਸੀ। ਜੀਓ ਹੌਟਸਟਾਰ ਐਪ ਦੇ ਜ਼ਰੀਏ, ਦਰਸ਼ਕਾਂ ਨੂੰ ਪ੍ਰੀਮੀਅਰ ਤੋਂ ਪਹਿਲਾਂ ਘਰ ਵਿੱਚ ਦਾਖਲ ਹੋਣ ਵਾਲੇ ਦੋ ਸੰਭਾਵਿਤ ਪ੍ਰਤੀਯੋਗੀਆਂ ਵਿੱਚੋਂ ਇੱਕ ਨੂੰ ਵੋਟ ਦੇਣ ਦਾ ਮੌਕਾ ਦਿੱਤਾ ਗਿਆ ਸੀ। ਵੋਟਿੰਗ ਦੀ ਮਿਆਦ 25 ਅਗਸਤ ਤੋਂ 2 ਸਤੰਬਰ 2026 ਤੱਕ ਨਿਰਧਾਰਤ ਕੀਤੀ ਗਈ ਸੀ।<ref>{{Cite web |last=Vaigankar |first=Shukrta |date=2026-08-25 |title=Bigg Boss 20 voting: Rhiya Ahir vs Love Gill - Fans to decide who enters the house |url=https://businessupturn.com/entertainment/television/bigg-boss/bigg-boss-20-voting-rhiya-ahir-vs-love-gill-fans-to-decide-who-enters-the-house/ |access-date=2026-08-25 |website=Business Upturn |language=en-IN}}</ref><ref name="Riya_Ahir">{{Cite news|url=https://timesofindia.indiatimes.com/tv/news/hindi/bigg-boss-20-riya-ahir-viral-girl-who-stopped-police-van-during-neet-protest-to-enter-the-show-fans-to-choose-between-her-and-love-gill/articleshow/133500609.cms|title=Bigg Boss 20: Riya Ahir, viral girl who stopped police van during NEET protest, to enter the show? Fans to choose between her and Love Gill|date=2026-08-25|work=The Times of India|access-date=2026-08-25|issn=0971-8257}}</ref> ਦੋ ਉਮੀਦਵਾਰ [[ਰੀਆ ਅਹੀਰ]] ਅਤੇ [[ਲਵ ਗਿੱਲ]] ਸਨ।<ref>{{Cite web |last=Banerjee |first=Urmimala |date=2026-08-25 |title=‘Bigg Boss 20’: Rhiya Ahir Or Love Gill? Salman Khan Announces That Decision Rests On Audience |url=https://varietyindia.com/bigg-boss-20-rhiya-ahir-or-love-gill-salman-khan-announces-that-decision-rests-on-audience/ |access-date=2026-08-25 |website=Variety India |language=en-US}}</ref><ref>{{Cite web |last=Singh |first=Simran |title=Bigg Boss 20: Salman Khan asks fans to help him, grants them power to CONFIRM a housemate among..., netizens react |url=https://www.dnaindia.com/bollywood/report-bigg-boss-20-salman-khan-asks-fans-to-help-him-grants-them-power-to-confirm-a-housemate-3219173 |access-date=2026-08-25 |website=DNA India |language=en}}</ref> === ਅੱਖ ਵਾਲਾ ਲੋਗੋ === ਸੀਜ਼ਨ ਦੇ ਲੋਗੋ ਵਿੱਚ ਇੱਕ ਬਹੁ-ਰੰਗੀਨ ਜਿਓਮੈਟਰਿਕ ਆਈਰਿਸ (ਜਾਮਨੀ, ਨੀਲੇ, ਲਾਲ, ਸੰਤਰੀ ਅਤੇ ਟੀਲ ਦੇ ਰੰਗਾਂ ਵਿੱਚ) ਦੇ ਨਾਲ ਇੱਕ ਸਟਾਈਲਾਈਜ਼ਡ ਅੱਖ ਹੈ ਜੋ ਕੇਂਦਰ ਵਿੱਚ ਸੁਨਹਿਰੀ ਝਲਕ ਵਿੱਚ ਹੈ। ਇਸ ਦੇ ਨਾਲ ਇੱਕ ਧਾਤੂ ਸੋਨੇ ਦੀ ਰੂਪ ਰੇਖਾ ਅਤੇ ਇੱਕ ਮੇਲ ਖਾਂਦਾ "ਬਿੱਗ ਬੌਸ" ਸ਼ਬਦ ਚਿੰਨ੍ਹ ਹੈ। ਨੈਟਵਰਕ ਦੇ ਅਨੁਸਾਰ, ਡਿਜ਼ਾਇਨ ਦਾ ਉਦੇਸ਼ ਸੀਜ਼ਨ ਦੇ "ਤਥਾਸ-ਤੂ" ਥੀਮ ਨੂੰ ਦਰਸਾਉਣਾ ਹੈ, ਜੋ ਪ੍ਰਗਟਾਵੇ ਅਤੇ ਕਿਸਮਤ ਦਾ ਪ੍ਰਤੀਕ ਹੈ।<ref>{{Cite web |date=2026-07-21 |title=Bigg Boss 20 finally CONFIRMED? Salman Khan returns as makers UNVEIL brand new eye logo |url=https://www.bollywoodlife.com/bigg-boss/bigg-boss-20-finally-confirmed-salman-khan-returns-as-makers-unveil-brand-new-eye-logo-3357930/ |access-date=2026-07-21 |website=Bollywood Life |language=en}}</ref><ref>{{Cite news|url=https://economictimes.indiatimes.com/magazines/panache/bigg-boss-20-announced-salman-khan-returns-as-host-for-new-season-contestants-list-premiere-date-and-where-to-watch-on-ott/articleshow/132550353.cms?from=mdr|title=Bigg Boss 20 announced: Salman Khan returns as host for new season. Contestants list, premiere date, and where to watch on OTT|date=2026-07-22|work=The Economic Times|access-date=2026-07-23|issn=0013-0389}}</ref> === ਪ੍ਰਸਾਰਣ === [[ਬਿੱਗ ਬੌਸ (ਹਿੰਦੀ ਟੀਵੀ ਸੀਰੀਜ਼) ਸੀਜ਼ਨ 19|ਪਿਛਲੇ ਸੀਜ਼ਨ]] ਦੀ ਰਿਲੀਜ਼ ਰਣਨੀਤੀ ਦੇ ਬਾਅਦ, ਸ਼ੋਅ ਡਿਜੀਟਲ ਸਟ੍ਰੀਮਿੰਗ ਨੂੰ ਤਰਜੀਹ ਦਿੰਦਾ ਹੈ, ਰੋਜ਼ਾਨਾ ਐਪੀਸੋਡ ਜਿਓਹੋਟਸਟਾਰ 'ਤੇ ਪਹਿਲਾਂ ਰਾਤ 9 ਵਜੇ (ਭਾਰਤੀ ਸਮੇਂ ਅਨੁਸਾਰ) 'ਤੇ ਪ੍ਰਸਾਰਿਤ ਹੁੰਦੇ ਹਨ। ਇਸ ਤੋਂ ਬਾਅਦ ਕਲਰਜ਼ ਟੀਵੀ 'ਤੇ ਰਾਤ 10:30 (ਭਾਰਤੀ ਸਮੇਂ ਅਨੁਸਾਰ)<ref>{{Cite web |date=2026-08-04 |title=Bigg Boss 20: Salman Khan Show To Premiere On September 6, Bhaijaan Shares Cryptic 'Karan-Arjun' Hint |url=https://www.timesnownews.com/entertainment-news/tv/bigg-boss-20-salman-khan-show-to-premiere-on-september-6-bhaijaan-shares-cryptic-karan-arjun-hint-article-155248063 |access-date=2026-08-04 |website=TimesNow |language=en}}</ref> 'ਤੇ ਪ੍ਰਸਾਰਿਤ ਹੁੰਦੇ ਹਨ। === ਘਰ === ਫਿਲਮ ਸਿਟੀ, ਮੁੰਬਈ ਵਿੱਚ ਸਥਿਤ ''ਬਿੱਗ ਬੌਸ 20'' ਦੇ ਘਰ ਵਿੱਚ ਇੱਕ ਰੰਗੀਨ "ਵੰਡਰਲੈਂਡ" ਥੀਮ ਹੈ ਜੋ ਇੱਕ ਰਾਖਸ਼ਸ ਦੀ ਧਾਰਨਾ ਤੋਂ ਪ੍ਰੇਰਿਤ ਹੈ, ਜਿਸ ਵਿੱਚ ਅਤਿਵਾਦੀ ਕਲਪਨਾ ਅਤੇ ਜਾਨਵਰਾਂ ਤੋਂ ਪ੍ਰੇਰਿਤ ਤੱਤ ਸ਼ਾਮਲ ਹਨ। ਵਰਸ਼ਾ ਜੈਨ ਦੁਆਰਾ ਡਿਜ਼ਾਈਨ ਕੀਤਾ ਗਿਆ ਇਹ ਘਰ ਲਗਭਗ 10,000 ਵਰਗ ਫੁੱਟ ਵਿੱਚ ਫੈਲਿਆ ਹੋਇਆ ਹੈ ਅਤੇ ਇਸ ਵਿੱਚ 104 ਕੈਮਰੇ ਹਨ।<ref>{{Cite web |date=2026-09-03 |title=Bigg Boss 20 house tour: Shark-themed pool, teapot throne and the mystery of Room 20 |url=https://indianexpress.com/article/entertainment/television/bigg-boss-20-house-tour-shark-themed-pool-teapot-throne-and-the-mystery-of-room-20-10861231/ |access-date=2026-09-03 |website=The Indian Express |language=en}}</ref> * ਲਿਵਿੰਗ ਏਰੀਆ: ਇੱਕ ਵੱਡਾ ਕੇਂਦਰੀ ਸੋਫਾ, ਇੱਕ 12-ਸੀਟਰ ਡਾਇਨਿੰਗ ਟੇਬਲ, ਪੈਰਾਸ਼ੂਟ-ਪ੍ਰੇਰਿਤ ਬੈਠਣ ਅਤੇ ਇੱਕ ਗੁਲਾਬੀ ਚਾਹ-ਪਿਆਲੀਨੁਮਾ ਮੁਜੱਸਮਾ ਜਿਸ ਨੂੰ ਸਿੰਘਾਸਣ ਵਜੋਂ ਵਰਤਿਆ ਜਾਂਦਾ ਹੈ।<ref>{{Cite web |title=Bigg Boss 20 House Inside Photos: Salman Khan's Show Gets Colourful Jungle-Themed Makeover With BB Food Truck, Secret Room & More- See PICS |url=https://www.freepressjournal.in/entertainment/bigg-boss-20-house-inside-photos-salman-khans-show-gets-colourful-jungle-themed-makeover-with-bb-food-truck-secret-room-more-see-pics |access-date=2026-09-03 |website=Free Press Journal |language=en}}</ref> * ਰਸੋਈ "ਬੀ. ਬੀ. ਫੂਡ ਟਰੱਕ" ਦੇ ਰੂਪ ਵਿੱਚ ਤਿਆਰ ਕੀਤਾ ਗਿਆ, ਜਿਸ ਵਿੱਚ ਇੱਕ ਭੋਜਨ-ਟਰੱਕ-ਪ੍ਰੇਰਿਤ ਰਸੋਈ ਸੈੱਟਅਪ ਹੈ।<ref>{{Cite web |last=G |first=Vikram |date=2026-09-03 |title=Bigg Boss 20 house first look: Giant teapot couch, BB Food Truck unveiled |url=https://www.newkerala.com/news/a/bigg-boss-20-first-look-giant-teapot-couch-509.htm |access-date=2026-09-03 |website=NewKerala.com |language=en}}</ref> * ਬੈੱਡਰੂਮ: 17 ਬਿਸਤਰੇ, ਜਾਨਵਰਾਂ ਤੋਂ ਪ੍ਰੇਰਿਤ ਸਜਾਵਟ ਦੇ ਨਾਲ ਇੱਕ ਬਿੱਛੂ ਅਤੇ ਗਿਰਗਿਟ, ਮਸ਼ਰੂਮ ਦੇ ਆਕਾਰ ਦੇ ਕੰਧ ਤੱਤ ਦੇ ਨਾਲ ਸ਼ਾਮਲ ਹਨ.<ref>{{Cite web |date=2026-09-03 |title=Bigg Boss 20 House: Whale-Shaped Pool To Gorilla Entrance; Take Sneak-Peek Of Salman Khan Show |url=https://www.timesnownews.com/entertainment-news/tv/bigg-boss-20-house-whale-shaped-pool-to-gorilla-entrance-take-sneak-peek-of-salman-khan-show-photo-gallery-156037878 |access-date=2026-09-03 |website=TimesNow |language=en}}</ref> * ਬਾਥਰੂਮ: ਇੱਕ ਅੱਪਸਾਇਡ-ਡਾਉਨ ਨਿਓਨ-ਗੁਲਾਬੀ ਖਰਗੋਸ਼ ਦੀ ਸਥਾਪਨਾ, ਬੈਠਣ ਵਾਲੇ ਖੇਤਰ ਅਤੇ ਮੁਅੱਤਲ ਚਿੰਪੈਂਜ਼ੀ ਸਜਾਵਟ ਦੀ ਵਿਸ਼ੇਸ਼ਤਾ ਹੈ।<ref>{{Cite web |last=Godboley |first=Adya |date=2026-09-04 |title=Bigg Boss 20 House: Salman Khan’s Show Adds a Whimsical Twist with Two New Mystery Doors |url=https://www.idiva.com/entertainment/tv/bigg-boss-20-house-salman-khan-show-adds-whimsical-twist-two-new-mystery-doors/18098104 |access-date=2026-09-04 |website=iDiva |language=en}}</ref> * ਗਾਰਡਨ/ਆਊਟਡੋਰ ਖੇਤਰਃ ਇੱਕ ਸ਼ਾਰਕ-ਥੀਮ ਵਾਲਾ ਸਵਿਮਿੰਗ ਪੂਲ, ਇੱਕ ਫੁੱਲਦਾਰ ਟੈਪ ਦੀ ਸਥਾਪਨਾ, ਬੈਠਣ ਲਈ ਵਰਤੇ ਜਾਣ ਵਾਲੇ ਸੱਪ ਨਾਲ ਲਪੇਟੇ ਦਰੱਖਤ ਅਤੇ ਵੱਖ-ਵੱਖ ਜਾਨਵਰਾਂ ਦੀਆਂ ਮੂਰਤੀਆਂ ਸ਼ਾਮਲ ਹਨ।<ref name="indiatvnews">{{Cite web |last=Mukhopadhyay |first=Anindita |date=2026-09-03 |title=Bigg Boss 20 house first look out; giant snake in garden, octopus chess and mysterious Room No. 20 |url=https://www.indiatvnews.com/entertainment/tv/bigg-boss-20-house-first-look-out-giant-snake-in-garden-octopus-chess-and-mysterious-room-no-20-salman-khan-2026-09-03-1053224 |access-date=2026-09-03 |website=India TV News |language=en}}</ref> * ਕਮਰਾ 20: ਵੀਹਵੇਂ ਸੀਜ਼ਨ ਲਈ ਇੱਕ ਨਵਾਂ ਕਮਰਾ ਪੇਸ਼ ਕੀਤਾ ਗਿਆ, ਪਿਛਲੇ ਸੀਜ਼ਨ ਤੋਂ ਅਸੈਂਬਲੀ ਰੂਮ ਦੀ ਥਾਂ. ਇਸ ਦੇ ਉਦੇਸ਼ ਨੂੰ ਸ਼ੁਰੂ ਵਿੱਚ ਅਣਐਲਾਨਿਆ ਰੱਖਿਆ ਗਿਆ ਸੀ ਪਰ ਦੂਜੇ ਹਫ਼ਤੇ ਵਿੱਚ ਇਸ ਨੂੰ ਵੀ ਜਨਤਕ ਕਰ ਦਿੱਤਾ ਗਿਆ।<ref>{{Cite web |last=Singh |first=Sardar Sarabjoth |date=2026-09-03 |title=Video tour of Bigg Boss 20 house: Bedroom to grand lawn |url=https://www.siasat.com/video-tour-of-bigg-boss-20-house-bedroom-to-grand-lawn-3535844/ |access-date=2026-09-03 |website=The Siasat Daily |language=en}}</ref> * ਕਮਰਾ 2X: ਇੱਕ ਰਹੱਸਮਈ ਕਮਰੇ ਵਿੱਚ ਦੋ ਵੱਖਰੇ ਆਕਾਰ ਦੇ ਦਰਵਾਜ਼ੇ ਹਨ, ਜਿਸਦਾ ਉਦੇਸ਼ ਸੀਜ਼ਨ ਵਿੱਚ ਕੋਈ ਰੁਮਾਂਚਕ ਮੋੜ ਲਿਆਉਣ ਦੇ ਉਦੇਸ਼ ਵਜੋਂ ਗੁਪਤ ਰੱਖਿਆ ਗਿਆ ਹੈ।<ref name="indiatvnews" /> ਵਧੇਰੇ ਵਿਸ਼ੇਸ਼ਤਾਵਾਂ ਵਿੱਚ ਕਈ ਤਿੰਨ-ਅਯਾਮੀ ਜਾਨਵਰ ਅਤੇ ਕਲਪਨਾ-ਪ੍ਰੇਰਿਤ ਸਥਾਪਨਾਵਾਂ ਸ਼ਾਮਲ ਹਨ, ਜਿਸ ਵਿੱਚ ਬਿੱਗ ਬੌਸ ਦੀ ਨਿਗਰਾਨੀ ਨੂੰ ਦਰਸਾਉਂਦੇ ਅੱਖਾਂ ਦੇ ਰੂਪਾਂ ਦੀ ਵਾਰ-ਵਾਰ ਵਰਤੋਂ ਹੁੰਦੀ ਹੈ।<ref>{{Cite web |date=2026-09-03 |title=Bigg Boss 20 house reveals giant teapot couch and themed food truck |url=https://thenewsmill.com/2026/09/bigg-boss-20-house-reveals-giant-teapot-couch-and-themed-food-truck/ |access-date=2026-09-03 |language=en-US}}</ref> == ਘਰ ਵਿਚਲੇ ਪ੍ਰਤੀਯੋਗੀਆਂ ਦੀ ਸਥਿਤੀ == {| class="wikitable sortable" style="text-align:center; font-size:85%; line-height:25px; width:fit;" ! scope="col" style="background:#D4AF37;" |ਸੰਖਿਆ ! scope="col" style="background:#D4AF37;" |ਪ੍ਰਤੀਯੋਗੀ ! scope="col" style="background:#D4AF37;" |ਦਾਖਲ ਹੋਣ ਦਾ ਦਿਨ ! scope="col" style="background:#D4AF37;" |ਬਾਹਰ ਹੋਣ ਦਾ ਦਿਨ ! scope="col" style="background:#D4AF37;" |ਸਥਿਤੀ |- |1 |ਆਸਿਫ਼ |ਦਿਨ 1 | | |- |2 |ਅਮਨ |ਦਿਨ 1 | | |- |3 |ਅਮਰਪਾਲੀ |ਦਿਨ 1 | | |- |4 |ਅਰਿਸ਼ਫਾ |ਦਿਨ 1 | | |- |5 |ਗੁੱਲੂ |ਦਿਨ 1 | | style="background:#cfc;" |{{Nowrap|''House Captain''}} |- |6 |ਈਸ਼ਾ |ਦਿਨ 1 | | |- |7 |ਕਨਿਕਾ |ਦਿਨ 1 | | |- |8 |ਲਵ |ਦਿਨ 1 | | |- |9 |ਮਾਹੀ |ਦਿਨ 1 | | |- |10 |ਮੈਰੀ |ਦਿਨ 1 | | |- |11 |ਕਾਜ਼ੀ |ਦਿਨ 1 | | |- |12 |ਰੀਤੀ |ਦਿਨ 1 | | |- |13 |ਸਕਾਊਟ |ਦਿਨ 1 | | |- |14 |ਉਦਿਤੀ |ਦਿਨ 1 | | |- |15 |ਯੰਗ ਡੀ. ਐਸ. ਏ. |ਦਿਨ 1 | | |- |16 |ਰੋਹੇਦ |ਦਿਨ 1 |ਦਿਨ 14 | class="table-no" {{Eliminated|Evicted}} |Evicted |} == ਘਰ ਵਿਚਲੇ ਪ੍ਰਤੀਯੋਗੀ == ਹੇਠ ਲਿਖੇ ਘਰ ਦੇ ਮੈਂਬਰ ਸ਼ੋਅ ਦੇ ਪ੍ਰਤੀਯੋਗੀ ਸਨ<ref>{{Cite web |title=Bigg Boss 20 confirmed contestants live updates: Kanika Mann, Asif Khan, Mary Kom and others enter Salman Khan’s reality show |url=https://economictimes.indiatimes.com/magazines/panache/bigg-boss-20-confirmed-contestants-live-updates-kanika-mann-asif-khan-mary-kom-and-others-enter-salman-khans-reality-show/articleshow/133842230.cms?from=mdr |access-date=7 September 2026 |website=The Economic Times}}</ref> === ਸਭ ਤੋਂ ਪਹਿਲਾਂ ਦਾਖਲ ਹੋਣ ਦੇ ਆਧਾਰ 'ਤੇ === * [[ਕਨਿਕਾ ਮਾਨ]]-''ਗੁੱਡਨ ਤੁਮਸੇ ਨਾ ਹੋ ਪਾਏਗਾ'', ਫੀਅਰ ਫੈਕਟਰ ਖਤਰੋਂ ਕੇ ਖਿਲਾਡ਼ੀ 12 ਅਤੇ ''[[ਨਾਗਿਨ (ਟੀਵੀ ਲੜੀ 2015)|ਨਾਗਿਨ 7]]'' ਲਈ ਜਾਣੀ ਜਾਂਦੀ ਅਭਿਨੇਤਰੀ।<ref>{{Cite web |date=6 September 2026 |title=Kanika Mann shares the myth she wants to break by entering Salman Khan’s Bigg Boss 20 |url=https://indianexpress.com/article/entertainment/television/kanika-mann-shares-the-myth-she-wants-to-break-by-entering-bigg-boss-20-10865633/ |access-date=7 September 2026 |website=The Indian Express}}</ref> * ਆਸਿਫ ਖਾਨ-''ਪੰਚਾਇਤ'' ਲਈ ਜਾਣੇ ਜਾਂਦੇ ਅਦਾਕਾਰ।<ref>{{Cite web |date=6 September 2026 |title=Bigg Boss 20 में जा रहे पंचायत के ‘दामाद जी’, मिर्जापुर में भी मचा चुके भौकाल |url=https://www.aajtak.in/entertainment/television/story/salman-khan-bigg-boss-20-panchayat-mirzapur-series-actor-aasif-khan-confirmed-contestant-tmovj-dskc-2637656-2026-09-06 |access-date=7 September 2026 |website=Aaj Tak}}</ref> * [[ਕਾਜ਼ੀ ਤੌਕੀਰ]]-''ਪ੍ਰਸਿੱਧੀ ਗੁਰੂਕੁਲ'' ਲਈ ਜਾਣਿਆ ਜਾਂਦਾ ਗਾਇਕ।<ref>{{Cite web |date=7 September 2026 |title=कौन हैं काजी तौकीर, जिसने अरिजीत सिंह को चटाई थी धूल, ‘बिग बॉस 20’ में आते ही छा गए ‘अफगान जलेबी’ स्टार |url=https://www.indiatv.in/entertainment/tv/who-is-qazi-touqeer-man-who-beat-arijit-singh-afghan-jalebi-star-made-splash-upon-entering-bigg-boss-20-2026-09-07-1241778 |access-date=7 September 2026 |website=India TV}}</ref> * [[ਈਸ਼ਾ ਰਿਖੀ]]-ਰੈਪਰ [[ਬਾਦਸ਼ਾਹ (ਰੈਪਰ)|ਬਾਦਸ਼ਾਹ]] ਦੀ ਅਭਿਨੇਤਰੀ ਅਤੇ ਸਾਬਕਾ ਪਤਨੀ।<ref>{{Cite web |date=6 September 2026 |title=After announcing divorce with Badshah, Isha Rikhi joins Bigg Boss 20: ‘No one can break me’ |url=https://indianexpress.com/article/entertainment/television/isha-rikhi-joins-bigg-boss-20-after-divorce-with-badshah-no-one-can-break-me-10861553/lite/ |access-date=7 September 2026 |website=The Indian Express}}</ref> * ਆਮ੍ਰਪਾਲੀ ਦੂਬੇ-ਅਭਿਨੇਤਰੀ ਮੁੱਖ ਤੌਰ ਤੇ ਭੋਜਪੁਰੀ ਸਿਨੇਮਾ ਵਿੱਚ ਆਪਣੇ ਕੰਮ ਲਈ ਜਾਣੀ ਜਾਂਦੀ ਹੈ।<ref>{{Cite web |last=Tapiawala |first=Shachi |date=7 September 2026 |title=Bigg Boss 20 contestant Amrapali Dubey: All about her rumoured affair with ex-Bigg Boss contestant and Bhojpuri star Nirahua |url=https://www.moneycontrol.com/entertainment/tv/all-about-bigg-boss-20-contestant-amrapali-dubey-her-rumoured-affair-with-ex-bigg-boss-contestant-and-bhojpuri-star-nirahua-article-14023997.html/amp |access-date=7 September 2026 |website=Moneycontrol}}</ref> * ਰੋਹੇਦ ਖਾਨ-ਮਾਡਲ ਅਤੇ ਅਦਾਕਾਰ।<ref>{{Cite web |date=7 September 2026 |title=Bigg Boss 20: Rohed Khan recalls an incident from Tiger Zinda Hai; says ‘I manifested on the film set that one day I would work with Salman Khan’ |url=https://timesofindia.indiatimes.com/tv/news/hindi/bigg-boss-20-rohed-khan-recalls-an-incident-from-tiger-zinda-hai-says-i-manifested-on-the-film-set-that-one-day-i-would-work-with-salman-khan/articleshow/133849070.cms |access-date=7 September 2026 |website=The Times of India}}</ref> * ਲਵ ਗਿੱਲ-ਅਭਿਨੇਤਰੀ ਜੋ [[ਪੰਜਾਬੀ ਸਿਨੇਮਾ]] ਵਿੱਚ ਆਪਣੇ ਕੰਮ ਲਈ ਜਾਣੀ ਜਾਂਦੀ ਹੈ।<ref>{{Cite news|url=https://timesofindia.indiatimes.com/tv/news/hindi/bigg-boss-20-from-karan-aujlas-music-video-debut-to-punjabi-films-all-about-the-reality-show-contestant-love-gill/articleshow/133761206.cms|title=Bigg Boss 20: From Karan Aujla’s music video debut to Punjabi films; all about the reality show contestant Love Gill|last=ETimes.in|date=4 September 2026|work=The Times of India|access-date=7 September 2026}}</ref> * ਯੁੰਗ ਡੀਐਸਏ-ਰੈਪਰ ਆਪਣੇ ਟਰੈਕ "ਯੇਦਾ ਯੁੰਗ" ਲਈ ਜਾਣਿਆ ਜਾਂਦਾ ਹੈ।<ref>{{Cite news|url=https://punemirror.com/city/pune/who-is-yung-dsa-pune-rapper-bigg-boss-20/|title=Who Is Yung DSA? Pune Rapper Bigg Boss 20|work=Pune Mirror|access-date=7 September 2026}}</ref> * [[ਮੈਰੀ ਕੋਮ|ਮੈਰੀ ਕਾਮ]]-ਸੇਵਾਮੁਕਤ ਸ਼ੁਕੀਨ ਮੁੱਕੇਬਾਜ਼ ਅਤੇ ਸਾਬਕਾ ਸੰਸਦ ਮੈਂਬਰ ਉਹ ਮੁੱਕੇਬਾਜ਼ੀ ਵਿੱਚ ਆਪਣੀਆਂ ਪ੍ਰਾਪਤੀਆਂ ਲਈ ਜਾਣੀ ਜਾਂਦੀ ਹੈ, ਜਿਸ ਵਿੱਚ 2012 ਦੇ ਗਰਮੀਆਂ ਦੇ ਓਲੰਪਿਕ ਵਿੱਚ ਕਾਂਸੀ ਦਾ ਤਗਮਾ ਜਿੱਤਣਾ ਸ਼ਾਮਲ ਹੈ।<ref>{{Cite news|url=https://timesofindia.indiatimes.com/tv/news/hindi/bigg-boss-20-from-olympic-glory-to-marriage-controversy-and-separation-from-former-husband-all-about-boxing-legend-mary-kom/articleshow/133824494.cms|title=Bigg Boss 20: From Olympic glory to marriage controversy and separation from former husband; all about boxing legend Mary Kom|date=6 September 2026|work=The Times of India|access-date=7 September 2026}}</ref> * ਤਨਮੇ "ਸਕੂਟਓਪੀ" ਸਿੰਘ-ਈਸਪੋਰਟਸ ਖਿਡਾਰੀ ਅਤੇ ਸਟ੍ਰੀਮਰ।<ref>{{Cite news|url=https://timesofindia.indiatimes.com/tv/news/hindi/bigg-boss-20-from-pubg-mobile-star-to-popular-gaming-creator-and-earning-rs-30-lakhs-a-month-all-about-tanmay-singh-aka-scoutop/articleshow/133862958.cms|title=Bigg Boss 20: From PUBG Mobile star to popular gaming creator and earning Rs 30 lakhs a month; all about Tanmay Singh aka ScoutOP|date=7 September 2026|work=The Times of India|access-date=7 September 2026}}</ref> * ਅਰਿਸ਼ਫਾ ਖਾਨ-ਅਭਿਨੇਤਰੀ ਅਤੇ ਸੋਸ਼ਲ ਮੀਡੀਆ ਪ੍ਰਭਾਵਕ।<ref>{{Cite news|url=https://www.indiatoday.in/entertainment/television/story/who-is-arishfa-khan-influencer-actor-with-29-million-followers-now-on-bigg-boss-20-2988818-2026-09-07|title=Who is Arishfa Khan, influencer-actor with 29 million followers now on Bigg Boss 20?|date=7 September 2026|work=India Today|access-date=7 September 2026}}</ref> * ਕੁਸ਼ਲ "ਗੁੱਲੂ" ਤੰਵਰ-ਰਿਐਲਿਟੀ ਸ਼ੋਅ ਸ਼ਖਸੀਅਤ ਜੋ ''[[ਐਮਟੀਵੀ ਰੋਡੀਸ|ਰੋਡੀਜ਼ XX]]'', ''ਸਪਲਿਟਵਿਲਾ X6'' ਅਤੇ ਮਾਂ ਹੈ ਨਾ ਲਈ ਜਾਣੀ ਜਾਂਦੀ ਹੈ।<ref>{{Cite news|url=https://www.news18.com/movies/television/bigg-boss-20-who-is-kushal-tanwar-aka-gullu-meet-the-two-time-reality-show-winner-ws-kl-10313076.html|title=Bigg Boss 20: Who Is Kushal Tanwar aka Gullu? Meet The Two-Time Reality Show Winner|work=News18|access-date=7 September 2026}}</ref> * ਅਮਨ ਗਾਂਧੀ-ਅਦਾਕਾਰ ''ਭਾਗਿਆ ਲਕਸ਼ਮੀ'' ਅਤੇ ਕਿਊਂਕੀ ਰਿਸ਼ਤੋ ਕੇ ਭੀ ਰੂਪ ਬਦਲੇ ਹੈਂ ਲਈ ਜਾਣਿਆ ਜਾਂਦਾ ਹੈ।<ref>{{Cite news|url=https://indianexpress.com/article/entertainment/television/aman-gandhi-reveals-why-he-had-to-reject-bigg-boss-ott-before-joining-bigg-boss-20-10865259/|title=Aman Gandhi reveals why he had to reject Bigg Boss OTT before joining Bigg Boss 20|date=6 September 2026|work=The Indian Express|access-date=7 September 2026}}</ref> * ਉਦਿਤੀ ਸਿੰਘ-ਅਭਿਨੇਤਰੀ <ref>{{Cite news|url=https://theblunttimes.in/bigg-boss-20-who-is-uditi-singh-actress-and-model-enters-salman-khans-reality-show/71406/|title=Bigg Boss 20: Who is Uditi Singh? Actress and model enters Salman Khan's reality show|work=The Blunt Times|access-date=7 September 2026}}</ref> * ਰਿਤੀ ਤਿਵਾੜੀ-ਗਾਇਕ, ਗੀਤਕਾਰ ਅਤੇ ''[[ਬਿੱਗ ਬੌਸ (ਹਿੰਦੀ ਟੀਵੀ ਲੜੀ) ਸੀਜ਼ਨ 4|ਬਿੱਗ ਬੌਸ 4]]'' ਦੇ ਪ੍ਰਤੀਯੋਗੀ ਮਨੋਜ ਤਿਵਾੜੀ ਦੀ ਧੀ।<ref>{{Cite news|url=https://www.indiatoday.in/entertainment/television/story/who-is-rhiti-tiwari-singer-songwriter-and-manoj-tiwaris-daughter-entering-bigg-boss-20-2988261-2026-09-06|title=Who is Rhiti Tiwari, singer-songwriter and Manoj Tiwari's daughter entering BB 20|date=6 September 2026|work=India Today|access-date=7 September 2026}}</ref> * [[ਮਾਹੀ ਵਿਜ]]-ਅਭਿਨੇਤਰੀ ਜੋ '''ਲਗੀ ਤੁਮਸੇ ਲਗਨ''<nowiki/>' ਅਤੇ 'ਸ਼ਹਿਰ-ਹੋਨੇ ਕੋ ਹੈ' ਲਈ ਜਾਣੀ ਜਾਂਦੀ ਹੈ। ਉਹ ''ਝਲਕ ਦਿਖਲਾ ਜਾ 4'', ''ਨੱਚ ਬੱਲੀਏ 5'' ਅਤੇ ''ਖਤਰੋਂ ਕੇ ਖਿਲਾਡ਼ੀ 7'' ਲਈ ਵੀ ਜਾਣੀ ਜਾਂਦੀ ਹੈ, ਅਤੇ ''[[ਬਿੱਗ ਬੌਸ (ਹਿੰਦੀ ਟੀਵੀ ਲੜੀ) ਸੀਜ਼ਨ 15|ਬਿੱਗ ਬੌਸ 15]]'' ਦੇ ਪ੍ਰਤੀਯੋਗੀ ਜੈ ਭਾਨੁਸ਼ਾਲੀ ਦੀ ਸਾਬਕਾ ਪਤਨੀ ਹੈ।<ref>{{Cite news|url=https://www.wionews.com/entertainment/mahhi-vij-enters-bigg-boss-20-a-look-at-the-actor-s-television-journey-personal-life-1788718576182/amp|title=Mahhi Vij enters Bigg Boss 20: A look at the actor's television journey, personal life|work=WION|access-date=7 September 2026}}</ref> == ਦਿਲਚਸਪ ਮੋੜ == === ਪ੍ਰਸ਼ੰਸਕਾਂ ਦਾ ਮਤਾ (ਫੈਨਜ਼ ਕਾ ਫੈਸਲਾ) === 25 ਅਗਸਤ 2026 ਨੂੰ, [[ਡਿਜ਼ਨੀ+ ਹੌਟਸਟਾਰ|ਜਿਓਹੋਟਸਟਾਰ]] ਅਤੇ ਕਲਰਜ਼ ਟੀਵੀ ਨੇ ਫੈਨਜ਼ ਕਾ ਫੈਸਲਾ ਪਹਿਲਕਦਮੀ ਦੀ ਮੁੜ-ਵਰਤੋਂ ਦਾ ਐਲਾਨ ਕੀਤਾ ਜੋ ਇਸ ਤੋਂ ਪਹਿਲਾਂ 19ਵੇਂ ਸੀਜ਼ਨ ਵਿੱਚ ਵਰਤੀ ਗਈ ਸੀ, ਜਿਸ ਨਾਲ ਦਰਸ਼ਕ 25 ਅਗਸਤ ਤੋਂ 2 ਸਤੰਬਰ 2026 ਤੱਕ ਜੀਓਹੋਟਸਟਾਰ ਐਪ ਰਾਹੀਂ ਰੀਆ ਅਹੀਰ ਅਤੇ ਲਵ ਗਿੱਲ ਵਿਚਕਾਰ ਇੱਕ ਘਰੇਲੂ ਸਾਥੀ ਦੀ ਚੋਣ ਕਰ ਸਕਦੇ ਹਨ।<ref>{{Cite web |date=2026-08-25 |title=Love Gill and Rhiya Ahir to go head-to-head in ‘fans ka faisla’ for ‘Bigg Boss 20’ spot |url=https://www.thehawk.in/news/showbiz/love-gill-and-rhiya-ahir-to-go-head-to-head-in-fans-ka-faisla-for-bigg-boss-20-spot |access-date=2026-09-02 |website=www.thehawk.in |language=en}}</ref> ਸ਼ਾਨਦਾਰ ਪ੍ਰੀਮੀਅਰ 'ਤੇ, ਮੇਜ਼ਬਾਨ [[ਸਲਮਾਨ ਖਾਨ]] ਨੇ ਐਲਾਨ ਕੀਤਾ ਕਿ [[ਲਵ ਗਿੱਲ]] ਨੂੰ ਘਰ ਵਿੱਚ ਦਾਖਲ ਹੋਣ ਲਈ ਚੁਣਿਆ ਗਿਆ ਸੀ, ਜਦੋਂ ਕਿ [[ਰੀਆ ਅਹੀਰ]] ਨੂੰ ਬਾਹਰ ਕਰ ਦਿੱਤਾ ਗਿਆ ਸੀ।<ref>{{Cite news|url=https://timesofindia.indiatimes.com/tv/news/hindi/bigg-boss-20-lovepreet-gill-wins-fans-ka-faisla-beats-rhiya-ahir-to-secure-place-in-salman-khans-house/articleshow/133872314.cms|title=Bigg Boss 20: Lovepreet Gill wins 'Fans Ka Faisla', beats Rhiya Ahir to secure place in Salman Khan's house|date=7 September 2026|work=The Times of India|access-date=7 September 2026}}</ref> === ਤਥਾਸ-ਤੂ === ਹਰੇਕ ਘਰੇਲੂ ਮੈਂਬਰ ਨੇ ਦੋ ਜੀਵਨਦਾਨਾਂ ਦੇ ਨਾਲ ਇਸ ਸੀਜ਼ਨ ਵਿੱਚ ਘਰ ਵਿੱਚ ਪ੍ਰਵੇਸ਼ ਕੀਤਾ ਜਿਨ੍ਹਾਂ ਵਿੱਚੋਂ ਇੱਕ ਜੀਵਨਦਾਨ ਘਰੋਂ ਬੇਦਖਲੀ ਜਾਂ ਵੱਖ-ਵੱਖ ਕਾਰਨਾਂ ਦੀ ਵਜ੍ਹਾ ਨਾਲ ਇੱਕ ਜਾਨ ਗੁਆ ਦੇਣ ਦੀ ਸੰਭਾਵਨਾ ਸੀ। == ਹਫ਼ਤਾਵਾਰੀ ਸੰਖੇਪ == {| class="wikitable" style="width:100%; font-size:90%; line-height:20px" ! rowspan="6" style="background:#D4AF37;" |{{Nowrap|Week 1}} !ਪ੍ਰਵੇਸ਼ ਦੁਆਰ |6 ਸਤੰਬਰ 2026 ਨੂੰ ਗ੍ਰੈਂਡ ਪ੍ਰੀਮੀਅਰ ਵਿੱਚ, ਮੇਜ਼ਬਾਨ ਸਲਮਾਨ ਖਾਨ ਨੇ ਘਰ ਦੇ ਮੈਂਬਰਾਂ ਦੀ ਜਾਣ-ਪਛਾਣ ਕਰਵਾਈ। |- !ਦਿਲਚਸਪ ਮੋੜ |0 ਵੇਂ ਦਿਨ, ਘਰ ਵਿੱਚ ਦਾਖਲ ਹੋਣ 'ਤੇ, ਕਨਿਕਾ ਨੂੰ ਬਿੱਗ ਬੌਸ ਨੇ ਘਰ ਦੇ ਸਾਥੀਆਂ ਨੂੰ ਦੇਖਣ ਅਤੇ ਉਸ ਨੂੰ ਸਭ ਤੋਂ ਵੱਧ ਨਾਪਸੰਦ ਕਰਨ ਲਈ ਕਿਹਾ। ਦੂਜੇ ਦਿਨ, ਜਦੋਂ ਬਿੱਗ ਬੌਸ ਨੇ ਉਸ ਨੂੰ ਪੁੱਛਿਆ, ਤਾਂ ਉਸ ਨੇ ਕਾਜ਼ੀ ਨੂੰ ਚੁਣਿਆ, ਜਿਸ ਨੂੰ ਬਾਅਦ ਵਿੱਚ ਕਪਤਾਨੀ ਦੇ ਕੰਮ ਵਿੱਚ ਹਿੱਸਾ ਲੈਣ ਤੋਂ ਰੋਕ ਦਿੱਤਾ ਗਿਆ ਸੀ। ----ਤੀਜੇ ਦਿਨ, ਬਿੱਗ ਬੌਸ ਨੇ ਹਾਊਸ ਕੈਪਟਨ, ਆਸਿਫ਼, ਗੁੱਲੂ ਅਤੇ ਯੁੰਗ ਡੀ. ਐੱਸ. ਏ. ਲਈ ਨਾਮਜ਼ਦ ਵਿਅਕਤੀਆਂ ਨੂੰ ਇੱਕ ਅਜਿਹੇ ਘਰ ਦੇ ਮੈਂਬਰ ਦਾ ਨਾਮ ਦੱਸਣ ਲਈ ਕਿਹਾ ਜਿਸ ਦੀ ਜੀਵਨ ਰੇਖਾ ਉਹ ਲੈਣਾ ਚਾਹੁਣਗੇ ਜੇ ਉਹ ਕਪਤਾਨ ਬਣ ਜਾਂਦੇ ਹਨ। 2ਐਕਸ ਰੂਮ ਵਿੱਚ ਦਾਖਲ ਹੋਣ ਤੋਂ ਬਾਅਦ, ਉਨ੍ਹਾਂ ਨੇ ਕ੍ਰਮਵਾਰ ਅਰਿਸ਼ਫਾ, ਉਦਿਤੀ ਅਤੇ ਕਨਿਕਾ ਨੂੰ ਚੁਣਿਆ। |- !ਨਾਮਜ਼ਦਗੀਆਂ |ਤੀਜੇ ਦਿਨ, ਘਰ ਦੇ ਮੈਂਬਰਾਂ ਨੂੰ ਕਨਫੈਸ਼ਨ ਰੂਮ ਵਿੱਚ ਆਉਣ ਵਾਲੀ ਬੇਦਖਲੀ ਲਈ ਦੋ ਹੋਰ ਘਰ ਦੇ ਮੈਂਬਰਾਂ ਦੀ ਨਾਮਜ਼ਦਗੀ ਕਰਨ ਲਈ ਕਿਹਾ ਗਿਆ ਸੀ, ਇੱਕ ਵਾਰ ਵਿੱਚ ਇੱਕ। ਘਰ ਦੇ ਹੋਰ ਮੈਂਬਰ ਨਾਮਜ਼ਦਗੀ ਪ੍ਰਕਿਰਿਆ ਦਾ ਨਿਰੀਖਣ ਕਰਨ ਦੇ ਯੋਗ ਸਨ। ਨਾਮਜ਼ਦਗੀਆਂ ਤੋਂ ਬਾਅਦ, ਅਰਿਸ਼ਫਾ, ਕਨਿਕਾ, ਲਵ ਅਤੇ ਉਦਿਤੀ ਨੂੰ ਬੇਦਖਲੀ ਲਈ ਨਾਮਜ਼ਦ ਕੀਤਾ ਗਿਆ ਸੀ। |- ! style="background:#cfc;" |ਘਰ ਦਾ ਕਪਤਾਨ | style="background:#ccc" |''ਕੋਈ ਨਹੀਂ।'' |- !ਕਾਰਜ |ਦੂਜੇ ਦਿਨ, 'ਹੈਪ੍ਪੀ ਬਰਥਡੇ', 'ਬਿੱਗ ਬੌਸ' ਟਾਸਕ ਵਿੱਚ, ਪ੍ਰਤੀਯੋਗੀ ਇੱਕ ਕੇਕ ਦੇ ਢਾਂਚੇ ਦੇ ਟੁਕਡ਼ੇ ਬਣ ਗਏ। ਜਦੋਂ ਬਜਰਾ ਵੱਜਿਆ ਤਾਂ ਉਨ੍ਹਾਂ ਨੂੰ ਪਲੇਟ ਉੱਤੇ ਬੈਠਣਾ ਪਿਆ ਜਦੋਂ ਕਿ ਜਨਮ ਦਿਨ ਦਾ ਗੀਤ ਵਜਾਇਆ ਗਿਆ। ਇੱਕ ਵਾਰ ਜਦੋਂ ਗੀਤ ਖਤਮ ਹੋ ਗਿਆ, ਤਾਂ ਉਨ੍ਹਾਂ ਨੂੰ ਕੇਕ ਦੇ ਢਾਂਚੇ ਵੱਲ ਪਰਤਣਾ ਪਿਆ ਅਤੇ ਆਪਣੇ ਆਪ ਨੂੰ ਖਾਲੀ ਸੈੱਲਾਂ ਵਿੱਚ ਇਕਸਾਰ ਕਰਨਾ ਪਿਆ। ਵਾਪਸੀ ਕਰਨ ਵਾਲੇ ਆਖਰੀ ਤਿੰਨ ਘਰੇਲੂ ਮੈਂਬਰ ਹਰੇਕ ਗੇਡ਼ ਤੋਂ ਬਾਹਰ ਹੋ ਗਏ ਸਨ। ਹਾਊਸ ਕੈਪਟਨ ਲਈ ਨਾਮਜ਼ਦ ਕੀਤੇ ਗਏ ਤਿੰਨ ਘਰ ਦੇ ਮੈਂਬਰਾਂ ਦੀ ਚੋਣ ਕੀਤੀ ਜਾਣੀ ਸੀ। ਕਾਜ਼ੀ, ਜੋ ਇਸ ਕਾਰਜ ਵਿੱਚ ਹਿੱਸਾ ਨਹੀਂ ਲੈ ਸਕਿਆ, ਸੰਚਾਲਕ ਬਣ ਗਿਆ। ਇਸ ਕਾਰਜ ਤੋਂ ਬਾਅਦ, ਆਸਿਫ, ਗੁੱਲੂ ਅਤੇ ਯੁੰਗ ਡੀ. ਐੱਸ. ਏ. ਨਾਮਜ਼ਦ ਹੋਏ। ----ਚੌਥੇ ਦਿਨ, ਬਿੱਗ ਬੌਸ ਮੂਵੀ ਥੀਏਟਰ ਟਾਸਕ ਵਿੱਚ, ਕਪਤਾਨੀ ਦੇ ਨਾਮਜ਼ਦ, ਆਸਿਫ਼, ਗੁੱਲੂ ਅਤੇ ਯੁੰਗ ਡੀਐਸਏ, ਫਿਲਮ ਥੀਏਟਰ ਦੀਆਂ ਕੁਰਸੀਆਂ ਉੱਤੇ ਬੈਠੇ ਹਨ ਅਤੇ ਉਨ੍ਹਾਂ ਦੇ ਸਾਹਮਣੇ ਪੌਪਕੋਰਨ ਦੀਆਂ ਬਾਲਟੀਆਂ ਰੱਖੀਆਂ ਗਈਆਂ ਹਨ। ਮਾਹੀ ਇਸ ਕਾਰਜ ਦਾ ਸੰਚਾਲਕ ਸੀ। ਜਦੋਂ ਕੰਮ ਸ਼ੁਰੂ ਹੁੰਦਾ ਹੈ ਤਾਂ ਬਾਕੀ ਘਰ ਵਾਲਿਆਂ ਨੂੰ ਪੌਪਕੋਰਨ ਮਸ਼ੀਨ ਤੋਂ ਆਪਣੇ ਸਿਰ 'ਤੇ ਰੱਖੇ ਪੌਪਕੋਰਮ ਬਕਸਿਆਂ ਵਿੱਚ ਪੌਪਕੋਰਣ ਇਕੱਠਾ ਕਰਨਾ ਪੈਂਦਾ ਹੈ ਅਤੇ ਇਸ ਨੂੰ ਨਾਮਜ਼ਦ ਵਿਅਕਤੀ ਦੀ ਬਾਲਟੀ ਵਿੱਚ ਪਾਉਣਾ ਹੁੰਦਾ ਹੈਂ ਜਿਸ ਨੂੰ ਉਹ ਕਪਤਾਨ ਬਣਾਉਣਾ ਚਾਹੁੰਦੇ ਹਨ। ਨਾਮਜ਼ਦ ਵਿਅਕਤੀਆਂ ਨੂੰ ਆਪਣੀਆਂ ਬਾਲਟੀਆਂ ਨੂੰ ਘਰ ਦੇ ਹੋਰ ਸਾਥੀਆਂ ਤੋਂ ਵੀ ਬਚਾਉਣਾ ਹੁੰਦਾ ਹੈ। ਇਸ ਕਾਰਜ ਤੋਂ ਬਾਅਦ, ਯੁੰਗ ਡੀ. ਐੱਸ. ਏ. ਨੂੰ ਘਰ ਦਾ ਕਪਤਾਨ ਐਲਾਨਿਆ ਗਿਆ। |- ! style="background:#FA8072;" |ਬੇਦਖ਼ਲੀ | style="background:#FA8072;" |ਰੀਆ, ਜਿਸ ਨੂੰ ਫੈਨਜ਼ ਕਾ ਫੈਸਲ ਦੁਆਰਾ ਨਹੀਂ ਚੁਣਿਆ ਗਿਆ ਸੀ, ਨੂੰ ਗ੍ਰੈਂਡ ਪ੍ਰੀਮੀਅਰ 'ਤੇ ਬਾਹਰ ਕਰ ਦਿੱਤਾ ਗਿਆ ਸੀ। ----ਛੇਵੇਂ ਦਿਨ, ਉਦਿਤੀ ਨੂੰ ਜਨਤਕ ਵੋਟਿੰਗ ਰਾਹੀਂ ਬੇਦਖਲ ਕਰ ਦਿੱਤਾ ਗਿਆ ਅਤੇ ਉਸ ਨੇ ਆਪਣੀ ਜੀਵਨ ਰੇਖਾ ਗੁਆ ਦਿੱਤੀ। |- ! rowspan="6" style="background:#D4AF37;" |{{Nowrap|Week 2}} !ਟਵਿਸਟਸ | |- !ਨਾਮਜ਼ਦਗੀਆਂ |8ਵੇਂ ਦਿਨ, ਘਰ ਦੇ ਮੈਂਬਰਾਂ ਨੂੰ ਕਮਰੇ 20 ਵਿੱਚ ਆਉਣ ਵਾਲੀ ਬੇਦਖਲੀ ਲਈ ਦੋ ਹੋਰ ਘਰ ਦੇ ਮੈਂਬਰਾਂ ਦੀ ਨਾਮਜ਼ਦਗੀ ਕਰਨ ਲਈ ਕਿਹਾ ਗਿਆ ਸੀ। ਹਫਤਾਵਾਰੀ ਨਾਮਜ਼ਦਗੀ ਗਤੀਵਿਧੀ ਤੋਂ ਬਾਅਦ, ਬਿੱਗ ਬੌਸ ਨੇ ਨਾਮਜ਼ਦਗੀਆਂ ਬਾਰੇ ਵਿਚਾਰ ਵਟਾਂਦਰੇ ਕਰਕੇ ਘਰ ਦੇ ਨਿਯਮਾਂ ਦੀ ਉਲੰਘਣਾ ਕਰਨ ਲਈ ਸਿੱਧੇ ਤੌਰ 'ਤੇ ਆਸਿਫ਼, ਰੋਹੇਡ ਅਤੇ ਸਕਾਊਟ ਨੂੰ ਨਾਮਜ਼ਦ ਕੀਤਾ। |- ! style="background:#cfc;" |ਹਾਊਸ ਕਪਤਾਨ | style="background:#cfc;" |''ਯੰਗ ਡੀ. ਐਸ. ਏ.'' |- !ਕਾਰਜ | |- !ਸਪਾਂਸਰ | |- ! style="background:#FA8072;" |ਬੇਦਖ਼ਲੀ |13ਵੇਂ ਦਿਨ, ਨਾਮਜ਼ਦਗੀਆਂ ਬਾਰੇ ਚਰਚਾ ਕਰਨ ਦੇ ਨਿਯਮ ਨੂੰ ਤੋਡ਼ਨ ਤੋਂ ਬਾਅਦ ਰੋਹੇਦ ਨੂੰ ਘਰੋਂ ਬਾਹਰ ਕੱਢ ਦਿੱਤਾ ਗਿਆ ਸੀ। |- |} == ਨਾਮਜ਼ਦਗੀਆਂ ਦੇ ਵੇਰਵੇ == {| class="wikitable" style="text-align:center; width:100%; font-size:85%; line-height:15px;" ! rowspan="2" style="width: 5%; background:#D4AF37;" |#BB20 ! colspan="2" style="width: 5%;" |Week 1 ! colspan="2" rowspan="2" style="width: 5%;" |Week 2 ! rowspan="2" style="“width:" |Week 3 ! rowspan="2" style="width: 5%;" |Week 4 ! rowspan="2" style="width: 5%;" |Week 5 ! rowspan="2" style="width: 5%;" |Week 6 ! rowspan="2" style="width: 5%;" |Week 7 ! rowspan="2" style="width: 5%;" |Week 8 ! rowspan="2" style="width: 5%;" |Week 9 ! rowspan="2" style="width: 5%;" |Week 10 ! rowspan="2" style="width: 5%;" |Week 11 ! rowspan="2" style="width: 5%;" |Week 12 ! rowspan="2" style="width: 5%;" |Week 13 ! rowspan="2" style="width: 5%;" |Week 14 ! colspan="3" style="width: 10%;" |Week 15 |- ! style="background:#D4AF37;" |Grand Premiere !{{Nowrap|Day 3}} !{{Nowrap|Day 102}} | colspan="2" style="background:#FFD700;" |'''Grand Finale<br /><br />Day 105''' |- style="background:#C2DFFF;" !{{Nowrap|Nominees for}}<br /><br />House Captain | colspan="2" rowspan="3" style="background:#ccc" |''Not<br /><br />Introduced'' | colspan="2" |Aasif<br /><br />Gullu<br /><br />{{Nowrap|Yung DSA}} |Gullu<br /><br />Kanika<br /><br />Mahhi<br /><br /><s>Rhiti</s> | | | | | | | | | | | | | colspan="2" rowspan="3" style="background:#E5E5E5;" |''None'' |- style="background:#cfc;" !House<br /><br />Captain | colspan="2" |Yung DSA |Gullu | | | | | | | | | | | | |- !Captain's<br /><br />Nominations |Kanika<br /><br />{{Nowrap|(to take}} lifeline) ----Aman<br /><br />Kanika<br /><br />{{Nowrap|(to evict)}} | style="background:#ccc" |''Not<br /><br />eligible'' |Scout<br /><br />{{Nowrap|(to take}} lifeline) | | | | | | | | | | | | |- | colspan="20" style="background:#000;" | |- !Vote to !''None'' ! colspan="2" |Evict !''None'' ! ! ! ! ! ! ! ! ! ! ! ! ! ! ! |- | colspan="20" style="background:#000;" | |- !Aasif | rowspan="17" style="background:#ccc" |''No<br /><br />Vote'' |Kanika<br /><br />Uditi |Aman<br /><br />Uditi | style="background:#959FFD;" |''Nominated'' | | | | | | | | | | | | | | | |- !Aman |Love<br /><br />Amrapali |Aasif<br /><br />Love | rowspan="11" style="background:#ccc" |''Not<br /><br />eligible'' | | | | | | | | | | | | | | | |- !Amrapali |Gullu<br /><br />Kanika |Arishfa<br /><br />Mahhi | | | | | | | | | | | | | | | |- !Arishfa |Mahhi<br /><br />Amrapali |Amrapali<br /><br />Love | | | | | | | | | | | | | | | |- !Gullu |Amrapali<br /><br />Love |Scout<br /><br />Rohed | style="background:#cfc" |''House<br /><br />Captain'' | | | | | | | | | | | | | | |- !Isha |Scout<br /><br />Qazi |Uditi<br /><br />Qazi | | | | | | | | | | | | | | | |- !Kanika |Arishfa<br /><br />Love |Uditi<br /><br />Scout | | | | | | | | | | | | | | | |- !Love |Gullu<br /><br />Kanika |Mahhi<br /><br />Arishfa | | | | | | | | | | | | | | | |- !Mahhi |Arishfa<br /><br />Uditi |Amrapali<br /><br />Love | | | | | | | | | | | | | | | |- !Mary |Arishfa<br /><br />Gullu |Rohed<br /><br />Rhiti | | | | | | | | | | | | | | | |- !Qazi |Yung<br /><br />Kanika |Amrapali<br /><br />Isha | | | | | | | | | | | | | | | |- !Rhiti |Uditi<br /><br />Mary |Qazi<br /><br />Uditi | | | | | | | | | | | | | | | |- !Rohed |Kanika<br /><br />Love |Aman<br /><br />Gullu | style="background:#959FFD;" |''Nominated'' | | | | | | | | | | | | | | | |- !Scout |Uditi<br /><br />Arishfa |Uditi<br /><br />Aman | style="background:#959FFD;" |''Nominated'' | | | | | | | | | | | | | | | |- !Uditi |Love<br /><br />Aasif |Aasif<br /><br />Rhiti | style="background:#ccc" | | | | | | | | | | | | | | | | |- !Yung DSA |Love<br /><br />Arishfa | colspan="2" style="background:#cfc" |''House<br /><br />Captain'' | | | | | | | | | | | | | | | |- !Rhiya | colspan="18" style="background:#FA8072" |''Evicted''<br /><br />(Day 0) |- | colspan="20" style="background:#000;" | |- !Notes |[[ਬਿੱਗ ਬੌਸ (ਹਿੰਦੀ ਟੀਵੀ ਲੜੀ) ਸੀਜ਼ਨ 20|1]] |[[ਬਿੱਗ ਬੌਸ (ਹਿੰਦੀ ਟੀਵੀ ਲੜੀ) ਸੀਜ਼ਨ 20|2]] | colspan="2" |[[ਬਿੱਗ ਬੌਸ (ਹਿੰਦੀ ਟੀਵੀ ਲੜੀ) ਸੀਜ਼ਨ 20|3]] |[[ਬਿੱਗ ਬੌਸ (ਹਿੰਦੀ ਟੀਵੀ ਲੜੀ) ਸੀਜ਼ਨ 20|4]] | | | | | | | | | | | | | colspan="2" | |- style="background:#B2FFFF;" !Against<br /><br />Public<br /><br />Vote |Love<br /><br />Rhiya |Arishfa<br /><br />Kanika<br /><br />Love<br /><br />Uditi |<s>Aman<br /><br />Amrapali<br /><br />Love<br /><br />Uditi</s> |Aasif<br /><br />Rohed<br /><br />Scout | | | | | | | | | | | | | | | |- style="background:#FA8072;" !Evicted |'''Rhiya''' |<s>'''Uditi'''</s><br /><br /><small>''{{Nowrap|(Tathas-two)}}''</small> | colspan="2" |'''Rohed''' | | | | | | | | | | | | | | | |} : ਘਰ ਦੇ ਕਪਤਾਨ ਨੂੰ ਦਰਸਾਉਂਦਾ ਹੈ।{{Color box|#cfc|border=black}} : ਇਹ ਦਰਸਾਉਂਦਾ ਹੈ ਕਿ ਘਰ ਦੇ ਮੈਂਬਰ ਨੂੰ ਸਿੱਧੇ ਤੌਰ 'ਤੇ ਹਫ਼ਤਾਵਾਰੀ ਨਾਮਜ਼ਦਗੀਆਂ ਤੋਂ ਪਹਿਲਾਂ ਬੇਦਖਲੀ ਲਈ ਨਾਮਜ਼ਦ ਕੀਤਾ ਗਿਆ ਸੀ।{{Color box|#959FFD|border=black}} : ਇਹ ਸੰਕੇਤ ਕਰਦਾ ਹੈ ਕਿ ਘਰ ਦਾ ਸਾਥੀ ਨਾਮਜ਼ਦਗੀਆਂ ਤੋਂ ਮੁਕਤ ਸੀ।{{Color box|#FBF373|border=black}} : ਇਹ ਦਰਸਾਉਂਦਾ ਹੈ ਕਿ ਮੁਕਾਬਲੇਬਾਜ਼ ਨੂੰ ਬਾਹਰ ਕਰ ਦਿੱਤਾ ਗਿਆ ਹੈ।{{Color box|#FA8072}} : ਜੇਤੂ ਨੂੰ ਦਰਸਾਉਂਦਾ ਹੈ.{{Color box|#73FB76}} : ਪਹਿਲੇ ਰਨਰ-ਅੱਪ ਨੂੰ ਦਰਸਾਉਂਦਾ ਹੈ।{{Color box|#D1E8EF}} : ਦੂਜੇ ਰਨਰ-ਅੱਪ ਨੂੰ ਦਰਸਾਉਂਦਾ ਹੈ।{{Color box|#7FFFD4}} : ਤੀਜੇ ਰਨਰ-ਅੱਪ ਨੂੰ ਦਰਸਾਉਂਦਾ ਹੈ।{{Color box|#DDA0DD}} : ਚੌਥੇ ਰਨਰ-ਅੱਪ ਨੂੰ ਦਰਸਾਉਂਦਾ ਹੈ।{{Color box|#FF69B4}} === ਨਾਮਜ਼ਦਗੀਆਂ ਸੰਬੰਧੀ ਨੋਟਸ === * ↑ ਫੈਨਜ਼ ਕਾ ਫੈਸਲ ਮੁਹਿੰਮ ਨੇ ਦਰਸ਼ਕਾਂ ਨੂੰ 25 ਅਗਸਤ ਤੋਂ 2 ਸਤੰਬਰ 2026 ਤੱਕ ਜੀਓ ਹੌਟਸਟਾਰ ਐਪ ਰਾਹੀਂ ਰੀਆ ਅਹੀਰ ਅਤੇ ਲਵ ਗਿੱਲ ਵਿਚਕਾਰ ਇੱਕ ਹਾਊਸਮੇਟ ਦੀ ਚੋਣ ਕਰਨ ਦੀ ਆਗਿਆ ਦਿੱਤੀ। ਸ਼ਾਨਦਾਰ ਪ੍ਰੀਮੀਅਰ 'ਤੇ, ਮੇਜ਼ਬਾਨ ਸਲਮਾਨ ਖਾਨ ਨੇ ਐਲਾਨ ਕੀਤਾ ਕਿ ਲਵ ਗਿੱਲ ਨੂੰ ਘਰ ਵਿੱਚ ਦਾਖਲ ਹੋਣ ਲਈ ਚੁਣਿਆ ਗਿਆ ਸੀ, ਜਦੋਂ ਕਿ ਰੀਆ ਅਹੀਰ ਨੂੰ ਬਾਹਰ ਕਰ ਦਿੱਤਾ ਗਿਆ ਸੀ।{{ਨੋਟ|1|1}} * ^ 6:6ਵੇਂ ਦਿਨ, ਉਦਿਤੀ ਨੂੰ ਜਨਤਕ ਵੋਟਿੰਗ ਰਾਹੀਂ ਬੇਦਖਲ ਕਰ ਦਿੱਤਾ ਗਿਆ ਅਤੇ ਉਸ ਨੇ ਆਪਣੀ ਜੀਵਨ ਰੇਖਾ ਗੁਆ ਦਿੱਤੀ।{{ਨੋਟ|2|2}} * 8 ਵੇਂ ਦਿਨ, ਹਫਤਾਵਾਰੀ ਨਾਮਜ਼ਦਗੀ ਗਤੀਵਿਧੀ ਤੋਂ ਬਾਅਦ, ''ਬਿੱਗ ਬੌਸ'' ਨੇ ਨਾਮਜ਼ਦਗੀਆਂ ਬਾਰੇ ਵਿਚਾਰ ਵਟਾਂਦਰੇ ਕਰਕੇ ਘਰ ਦੇ ਨਿਯਮਾਂ ਦੀ ਉਲੰਘਣਾ ਕਰਨ ਲਈ ਘਰ ਦੇ ਮੈਂਬਰਾਂ ਦੀਆਂ ਨਾਮਜ਼ਦਗੀਆਂ ਨੂੰ ਰੱਦ ਕਰ ਦਿੱਤਾ ਅਤੇ ਸਿੱਧੇ ਤੌਰ 'ਤੇ ਆਸਿਫ, ਰੋਹੇਡ ਅਤੇ ਸਕਾਊਟ ਨੂੰ ਨਾਮਜ਼ਦ ਕੀਤਾ।{{ਨੋਟ|3|3}} * 11ਵੇਂ ਦਿਨ, ਆਸਿਫ਼, ਰੋਹੇਦ ਅਤੇ ਸਕਾਊਟ ਨੇ ਕਨਿਕਾ, ਗੁੱਲੂ ਅਤੇ ਮਾਹੀ ਦੁਆਰਾ ਕ੍ਰਮਵਾਰ ਕਪਤਾਨੀ ਲਈ ਮੁਕਾਬਲਾ ਕਰਨ ਲਈ ਲੈ ਜਾਣ ਤੋਂ ਬਾਅਦ ਆਪਣੀਆਂ ਲਾਈਫ਼ਲਾਈਨਾਂ ਗੁਆ ਦਿੱਤੀਆਂ। ਇਸ ਦੌਰਾਨ, ਰਿਤੀ ਅਸਫਲ ਰਹੀ, ਜਿਸ ਦੇ ਨਤੀਜੇ ਵਜੋਂ ਉਸ ਦੀ ਕਪਤਾਨੀ ਦੀ ਨਾਮਜ਼ਦਗੀ ਰੱਦ ਕਰ ਦਿੱਤੀ ਗਈ।{{ਨੋਟ|4|4}} == ਸ਼ੋਅ ਵਿੱਚ ਮਹਿਮਾਨ ਭੂਮਿਕਾ ਵਜੋਂ == {| border="2" cellpadding="4" cellspacing="0" style="margin:1em 1em 1em 0;background:#f9f9f9;border:1px #aaa solid;border-collapse:collapse;width:100%;" |+ | style="background:#D4AF37;width:19%;" |'''ਹਫ਼ਤਾ (ਸੰਖੇਪਃ''' | style="background:#D4AF37;width:14%;" |'''ਦਿਨ (ਐੱਸ.''' | style="background:#D4AF37;width:28%;" |'''ਮਹਿਮਾਨ (ਸ.''' | style="background:#D4AF37;width:27%;" |'''ਨੋਟਸ''' | style="background:#D4AF37;width:12%;" |'''ਰੈਫ.''' |- | rowspan="5" style="background:#D4AF37;" |'''ਹਫ਼ਤਾ 1''' | rowspan="5" style="background:#D4AF37;" |'''ਗ੍ਰੈਂਡ ਪ੍ਰੀਮੀਅਰ''' |ਦਿਨੇਸ਼ ਲਾਲ ਯਾਦਵ |ਆਮ੍ਰਪਾਲੀ ਦੂਬੇ ਦਾ ਸਮਰਥਨ ਕਰਨ ਲਈ | |- |ਮਨੋਜ ਤਿਵਾਡ਼ੀ |ਆਪਣੀ ਧੀ ਰਿਤੀ ਤਿਵਾਡ਼ੀ ਨੂੰ ਪੇਸ਼ ਕਰਨ ਲਈ | |- |ਰੇਚੁੰਗਵਰ ਕਾਮ ----ਕੁਪਨੇਵਰ ਕੋਮ |ਆਪਣੀ ਮਾਂ [[ਮੈਰੀ ਕੋਮ|ਮੈਰੀ ਕਾਮ]] ਦਾ ਸਮਰਥਨ ਕਰਨ ਲਈ | |- |[[ਪ੍ਰਿਅੰਕਾ ਚੋਪੜਾ|ਪ੍ਰਿਯੰਕਾ ਚੋਪਡ਼ਾ ਜੋਨਸ]] |[[ਮੈਰੀ ਕੋਮ|ਮੈਰੀ ਕਾਮ]] ਦਾ ਸਮਰਥਨ ਕਰਨ ਲਈ | |- |[[ਕੈਰੀਮਿਨਾਟੀ]] ----ਅਭਿਸ਼ੇਕ ਮਲਹਾਨ ----[[ਐਲਵਿਸ਼ ਯਾਦਵ|ਐਲਵੀਸ਼ ਯਾਦਵ]] |ਤਨਮੇ "ਸਕੂਟਓਪੀ" ਸਿੰਘ ਦਾ ਸਮਰਥਨ ਕਰਨ ਲਈ | |} == ਰਿਸੈਪਸ਼ਨ == === ਸ਼ੁਰੂਆਤ === ਸੀਜ਼ਨ ਦੀ ਸਟ੍ਰੀਮਿੰਗ ਸੇਵਾ [[ਡਿਜ਼ਨੀ+ ਹੌਟਸਟਾਰ|ਜੀਓ ਹੌਟਸਟਾਰ]] ਉੱਤੇ ਇੱਕ ਰਿਐਲਿਟੀ ਸ਼ੋਅ ਲਈ ਸਭ ਤੋਂ ਸਫਲ ਸ਼ੁਰੂਆਤ ਸੀ।<ref>{{Cite web |date=2026-09-09 |title=Salman Khan REACTS to Bigg Boss 20’s record opening: “To see it become the biggest reality show launch ever is overwhelming and a proud milestone for all of us” : Bollywood News |url=https://www.bollywoodhungama.com/news/features/salman-khan-reacts-to-bigg-boss-20s-record-opening-to-see-it-become-the-biggest-reality-show-launch-ever-is-overwhelming-and-a-proud-milestone-for-all-of-us/ |access-date=2026-09-10 |website=Bollywood Hungama}}</ref> == ਹਵਾਲੇ == <templatestyles src="Reflist/styles.css" />{{Reflist}} == ਬਾਹਰੀ ਲਿੰਕ == * [https://jiohotstar.com/1971002586 ''ਬਿੱਗ ਬੌਸ 20''] [[ਡਿਜ਼ਨੀ+ ਹੌਟਸਟਾਰ|ਜਿਓ ਹੌਟਸਟਾਰ]] 'ਤੇ {{Bigg Boss (Hindi TV series)}} [[ਸ਼੍ਰੇਣੀ:ਬਿੱਗ ਬੌਸ (ਹਿੰਦੀ ਟੀਵੀ ਲੜੀ) ਸੀਜ਼ਨ]] [[ਸ਼੍ਰੇਣੀ:ਅਣ-ਸਮੀਖਿਆ ਅਨੁਵਾਦਾਂ ਵਾਲੇ ਸਫ਼ੇ]] 9yi1ke14z0zth7sp4k9102knc3qpcla 846637 846635 2026-09-20T08:34:18Z Gaurav Jhammat 7070 846637 wikitext text/x-wiki '''[[ਬਿੱਗ ਬੌਸ (ਹਿੰਦੀ ਟੀਵੀ ਲੜੀ)|ਬਿੱਗ ਬੌਸ]] 20''', ਜਿਸ ਨੂੰ ਬਿੱਗ ਬੌਸ: ਤਥਾਸ-ਤੂ ਵੀ ਕਿਹਾ ਜਾਂਦਾ ਹੈ, ਭਾਰਤੀ [[ਹਿੰਦੀ ਭਾਸ਼ਾ|ਹਿੰਦੀ]] ਭਾਸ਼ਾ ਦੀ ਰਿਐਲਿਟੀ ਟੈਲੀਵਿਜ਼ਨ ਸੀਰੀਜ਼ [[ਬਿੱਗ ਬੌਸ (ਹਿੰਦੀ ਟੀਵੀ ਲੜੀ)|ਬਿੱਗ ਬੌਸ]] ਦਾ ਵੀਹਵਾਂ ਸੀਜ਼ਨ ਹੈ। ਇਸ ਦਾ ਪ੍ਰੀਮੀਅਰ 6 ਸਤੰਬਰ 2026 ਨੂੰ ਕਲਰਜ਼ ਟੀਵੀ ਉੱਤੇ ਹੋਇਆ ਅਤੇ [[ਡਿਜ਼ਨੀ+ ਹੌਟਸਟਾਰ|ਜਿਓ ਹੌਟਸਟਾਰ]] ਉੱਤੇ ਡਿਜੀਟਲ ਤੌਰ ਉੱਤੇ ਸਟ੍ਰੀਮ ਕੀਤਾ ਗਿਆ।<ref>{{Cite web |last=Banerjee |first=Urmimala |date=2026-08-04 |title=Salman Khan Unveils ‘Bigg Boss 20’ Promo Promises Karan Arjun Twist This Season |url=https://varietyindia.com/salman-khan-unveils-bigg-boss-20-promo-promises-karan-arjun-twist-this-season/ |access-date=2026-08-04 |website=Variety India |language=en-US}}</ref> [[ਸਲਮਾਨ ਖਾਨ]] ਲਗਾਤਾਰ ਸਤਾਰ੍ਹਵੇਂ ਸੀਜ਼ਨ ਲਈ ਸ਼ੋਅ ਦੀ ਮੇਜ਼ਬਾਨੀ ਕਰ ਰਹੇ ਹਨ।<ref>{{Cite web |date=2026-07-20 |title=Salman Khan to host Bigg Boss 20 in India with six editions |url=https://thenewsmill.com/2026/07/salman-khan-to-host-bigg-boss-20-as-six-editions-launch-in-september/ |access-date=2026-07-21 |language=en-US}}</ref><ref>{{Cite web |date=2026-08-04 |title=Colors & JioHotstar confirm September launch for 'Bigg Boss 20' |url=https://www.bizasialive.com/colors-jiohotstar-confirm-september-launch-for-bigg-boss-20/ |access-date=2026-08-04 |language=en-GB}}</ref> == ਪ੍ਰੋਡਕਸ਼ਨ (ਨਿਰਮਾਣ) == === ਵਿਕਾਸ ਅਤੇ ਥੀਮ === ਸੀਜ਼ਨ ਦੀ ਟੈਗਲਾਈਨ "ਤਥਾਸ-ਤੂ" ਹੈ, ਜਿਸ ਵਿੱਚ ਇੱਕ "ਵਰਦਾਨ" ਸ਼ਾਮਿਲ ਕੀਤਾ ਗਿਆ ਹੈ ਜੋ ਮੁਕਾਬਲੇਬਾਜ਼ਾਂ ਨੂੰ ਖੇਡ ਵਿੱਚ ਦੂਜਾ ਜੀਵਨਦਾਨ ਭਾਵ ਸ਼ੋਅ ਤੋਂ ਬਾਹਰ ਹੋਣ ਤੋਂ ਬਚਾਅ ਦਾ ਮੌਕਾ ਦਿੰਦਾ ਹੈ। ਇਹ ਸੰਕਲਪ ਅੰਗਰੇਜ਼ੀ ਸ਼ਬਦ "that's two" ਤੋਂ ਬਣਾਇਆ ਗਿਆ ਹੈ।<ref>{{Cite web |last=Mukhopadhyay |first=Anindita |date=2026-08-12 |title=Bigg Boss 20 trailer out; Salman Khan introduces 'Extra Jeevan Daan' and a game with no safe play |url=https://www.indiatvnews.com/entertainment/tv/bigg-boss-20-trailer-out-salman-khan-introduces-extra-jeevan-daan-and-a-game-with-no-safe-play-2026-08-12-1051119 |access-date=2026-08-12 |website=India TV News |language=en}}</ref> === ਪ੍ਰਚਾਰ ਅਤੇ ਰਿਲੀਜ਼ === 20 ਜੁਲਾਈ 2026 ਨੂੰ, ਜਿਓਸਟਾਰ ਨੇ ਐਲਾਨ ਕੀਤਾ ਕਿ ਸਲਮਾਨ ਖਾਨ ਦੁਆਰਾ ਹੋਸਟ ਕੀਤੇ ਗਏ ''''ਬਿੱਗ ਬੌਸ'' ਹਿੰਦੀ'' ਦੇ ਵੀਹਵੇਂ ਸੀਜ਼ਨ ਦਾ ਪ੍ਰੀਮੀਅਰ ਸਤੰਬਰ 2026 ਵਿੱਚ ਕਲਰਜ਼ ਟੀਵੀ ਅਤੇ [[ਡਿਜ਼ਨੀ+ ਹੌਟਸਟਾਰ|ਜੀਓ ਹੌਟਸਟਾਰ]] ਉੱਤੇ ਇੱਕ ਨੈਟਵਰਕ ਪਹਿਲਕਦਮੀ ਦੇ ਹਿੱਸੇ ਵਜੋਂ ਛੇ ਬਿੱਗ ਬੌਸ ਖੇਤਰੀ ਐਡੀਸ਼ਨਾਂ ਨੂੰ ਇੱਕੋ ਸਮੇਂ ਪ੍ਰਸਾਰਿਤ ਕਰਨ ਲਈ ਕੀਤਾ ਜਾਵੇਗਾ।<ref>{{Cite web |last=Livemint |date=2026-07-20 |title=JioStar bets big on Bigg Boss: Salman Khan, Mohanlal, Sourav Ganguly & other mega stars headline six-language expansion |url=https://www.livemint.com/entertainment/jiostar-bets-big-on-bigg-boss-salman-khan-mohanlal-sourav-ganguly-other-mega-stars-headline-six-language-expansion-11784549282474.html |access-date=2026-07-21 |website=mint |language=en}}</ref><ref>{{Cite web |title=MSN |url=https://www.msn.com/en-in/news/insight/bigg-boss-20-reveals-new-logo-as-six-editions-set-for-launch/gm-GM8AB0AB92?gemSnapshotKey=GM8AB0AB92-snapshot-3&uxmode=ruby |access-date=2026-07-23 |website=www.msn.com}}</ref> ਸ਼ੋਅ ਦੀ ਅਧਿਕਾਰਤ ਪਹਿਲੀ ਝਲਕ ਅਤੇ ਲੋਗੋ 21 ਜੁਲਾਈ 2026 ਨੂੰ ਜਾਰੀ ਕੀਤਾ ਗਿਆ ਸੀ।<ref>{{Cite news|url=https://timesofindia.indiatimes.com/tv/news/hindi/bigg-boss-20-salman-khan-hosted-bb-hindi-returns-with-an-all-new-eye-for-its-milestone-20th-season/articleshow/132536352.cms|title=Bigg Boss 20: Salman Khan hosted BB Hindi returns with an all-new eye logo for its milestone 20th season|date=2026-07-21|work=The Times of India|access-date=2026-07-21|issn=0971-8257}}</ref><ref>{{Cite web |date=2026-07-21 |title=First look of 'Bigg Boss 20' logo unveiled |url=https://www.bizasialive.com/first-look-of-bigg-boss-20-logo-unveiled/ |access-date=2026-07-22 |language=en-GB}}</ref> ਇਸ ਤੋਂ ਬਾਅਦ ਅਗਸਤ 2026 ਦੇ ਸ਼ੁਰੂ ਵਿੱਚ ਜਾਰੀ ਕੀਤੇ ਗਏ ਟੀਜ਼ਰਾਂ ਦੀ ਇੱਕ ਲੜੀ ਜਾਰੀ ਕੀਤੀ ਗਈ, ਜਿਸ ਨੇ 6 ਸਤੰਬਰ 2026 ਦੀ ਪ੍ਰੀਮੀਅਰ ਮਿਤੀ ਦੀ ਪੁਸ਼ਟੀ ਕੀਤੀ ਅਤੇ ਸੀਜ਼ਨ ਦੇ "ਤਥਾਸ-ਤੂ" ਥੀਮ ਦੀ ਸ਼ੁਰੂਆਤ ਕੀਤੀ।<ref>{{Cite web |title=Bigg Boss 20 Promo: सलमान खान की घोड़े संग एंट्री, इस बार 'करण अर्जुन' वाला ट्विस्ट, रिलीज डेट का भी ऐलान |url=https://navbharattimes.indiatimes.com/tv/bigg-boss/bigg-boss-20-official-promo-out-salman-khan-reveals-karan-arjun-twist-in-the-game-premiere-date-6-september/articleshow/132851454.cms |access-date=2026-08-04 |website=Navbharat Times |language=hi}}</ref><ref>{{Cite web |date=2026-08-04 |title=Bigg Boss 20 teaser: Salman Khan returns as host, hints at a Karan-Arjun angle, ‘ek se bhale do’ |url=https://indianexpress.com/article/entertainment/television/bigg-boss-20-teaser-salman-khan-returns-as-host-hints-at-a-karan-arjun-angle-ek-se-bhale-do-10817085/ |access-date=2026-08-04 |website=The Indian Express |language=en}}</ref><ref>{{Cite web |title=Bigg Boss 20: New Arena twist sparks 'favouritism' debate among fans |url=https://www.mid-day.com/entertainment/television-news/article/bigg-boss-20-new-arena-twist-sparks-favouritism-debate-among-fans-23643515 |access-date=2026-08-07 |website=Mid-Day}}</ref><ref>{{Cite web |last=Jhunjhunwala |first=Sanchita |date=2026-08-06 |title=Bigg Boss 20 Teaser: Salman Khan Drops Another Hint As He Goes ‘Tathas-Two’ |url=https://www.idiva.com/entertainment/tv/bigg-boss-20-teaser-salman-khan-drops-another-hint-as-he-goes-tathas-two/18097778 |access-date=2026-08-07 |website=iDiva |language=en}}</ref> ਗੇਮਪਲੇ ਮਕੈਨਿਕਸ ਉੱਤੇ ਵੱਧ ਚਾਨਣਾ ਪਾਉਣ ਵਾਲਾ ਇੱਕ ਪੂਰੀ-ਲੰਬਾਈ ਦਾ ਟ੍ਰੇਲਰ 12 ਅਗਸਤ 2026 ਨੂੰ ਜਾਰੀ ਕੀਤਾ ਗਿਆ ਸੀ।<ref>{{Cite web |last=Yadav |first=Monica |date=2026-08-12 |title=Bigg Boss 20 trailer sees Salman Khan bringing ‘extra jeevan daan’ twist: ‘It isn't as straightforward as it sounds’ |url=https://www.hindustantimes.com/entertainment/tv/bigg-boss-20-trailer-sees-salman-khan-bringing-extra-jeevan-daan-twist-bigg-boss-colors-jiohotstar-101786517783960.html |access-date=2026-08-12 |website=Hindustan Times |language=en}}</ref><ref>{{Cite web |last=Mukherjee |first=Akankshya |date=2026-08-12 |title=Bigg Boss 20 Trailer Out! Salman Khan Unveils New Season's Biggest Twist Where Every Player Gets An Extra Life- Watch |url=https://www.bollywoodbubble.com/tv/bigg-boss-20-trailer-out-salman-khan-unveils-new-season-biggest-twist-where-every-player-gets-an-extra-life-watch/ |access-date=2026-08-12 |website=Bollywood Bubble |language=en-US}}</ref> 4 ਸਤੰਬਰ 2026 ਨੂੰ, [[ਡਿਜ਼ਨੀ+ ਹੌਟਸਟਾਰ|ਜਿਓਹੋਟਸਟਾਰ]] ਅਤੇ ਕਲਰਜ਼ ਟੀਵੀ ਨੇ ਪ੍ਰਮੋਸ਼ਨਲ ਕਲਿੱਪ ਜਾਰੀ ਕੀਤੇ ਜਿਸ ਵਿੱਚ ਪੁਸ਼ਟੀ ਕੀਤੀ ਪ੍ਰਤੀਯੋਗੀ [[ਈਸ਼ਾ ਰਿਖੀ]] ਅਤੇ [[ਕਨਿਕਾ ਮਾਨ]] ਸ਼ਾਮਿਲ ਸਨ।<ref>{{Cite news|url=https://timesofindia.indiatimes.com/tv/news/hindi/bigg-boss-20-promo-kanika-mann-wins-hearts-with-her-performance-new-promo-sparks-buzz-ahead-of-premiere/articleshow/133796817.cms|title=Bigg Boss 20 promo: Kanika Mann wins hearts with her performance? New Promo sparks buzz ahead of premiere|date=2026-09-05|work=The Times of India|access-date=2026-09-06|issn=0971-8257}}</ref><ref>{{Cite web |last=Jhunjhunwala |first=Sanchita |date=2026-09-05 |title=Bigg Boss 20: Did Badshah’s Ex-Wife Isha Rikhi Break Down In New Promo? |url=https://www.idiva.com/entertainment/tv/salman-khan-bigg-boss-20-did-badshah-ex-wife-isha-rikhi-break-down-in-new-promo/18098112 |access-date=2026-09-06 |website=iDiva |language=en}}</ref> 5 ਸਤੰਬਰ 2026 ਨੂੰ, ਰੈਪਰ ਯੰਗ ਡੀਐਸਏ ਨੂੰ ਫ਼ੀਚਰ ਕਰਦਾ ਇੱਕ ਟੀਜ਼ਰ ਜਾਰੀ ਕੀਤਾ ਗਿਆ ਸੀ, ਜਿਸ ਵਿੱਚ ਉਸਨੇ ਆਪਣਾ ਗੀਤ ''ਯੇਦਾ ਯੁੰਗ'' ਪੇਸ਼ ਕੀਤਾ ਸੀ।<ref>{{Cite web |title=Instagram |url=https://www.instagram.com/reel/Dc5Us4Qqdjx/?stkn=MTd1a2NoNGwycXd5Nw== |access-date=2026-09-06 |website=www.instagram.com}}</ref> ਉਸੇ ਦਿਨ, ਅਦਾਕਾਰ-ਸਿਆਸਤਦਾਨ ਮਨੋਜ ਤਿਵਾੜੀ ਆਪਣੀ ਧੀ ਰਿਤੀ ਤਿਵਾੜੀ ਨਾਲ ਇੱਕ ਪ੍ਰਮੋਸ਼ਨਲ ਹਿੱਸੇ ਵਿੱਚ ਉਸ ਨੂੰ ਇੱਕ ਪ੍ਰਤੀਯੋਗੀ ਵਜੋਂ ਪੇਸ਼ ਕਰਨ ਲਈ ਦਿਖਾਈ ਦਿੱਤੇ।<ref>{{Cite web |title=Bigg Boss 20: Salman Khan recreates Manoj Tiwari’s viral baap meme with his daughter |url=https://www.mid-day.com/entertainment/television-news/article/bigg-boss-20-salman-khan-recreates-manoj-tiwaris-viral-baap-meme-with-his-daughter-23648609 |access-date=2026-09-06 |website=Mid-Day}}</ref><ref>{{Cite web |date=2026-09-06 |title=Bigg Boss 20: Manoj Tiwari’s daughter Rhiti Tiwari set to enter Salman Khan’s show - Watch promo |url=https://www.india.com/entertainment/tv/bigg-boss-20-manoj-tiwari-daughter-rhiti-tiwari-set-to-enter-salman-khans-show-watch-promo-8517734/ |access-date=2026-09-06 |website=India.com |language=en}}</ref> === ਕਾਸਟਿੰਗ === 25 ਅਗਸਤ 2026 ਨੂੰ, [[ਡਿਜ਼ਨੀ+ ਹੌਟਸਟਾਰ|ਜੀਓ ਹੌਟਸਟਾਰ]] ਅਤੇ ਕਲਰਜ਼ ਟੀਵੀ ਨੇ ਦਰਸ਼ਕਾਂ ਦੀ ਵੋਟਿੰਗ ਪਹਿਲਕਦਮੀ "ਫੈਨਜ਼ ਕਾ ਫੈਸਲਾ" ਦੀ ਮੁੜ-ਵਰਤੋਂ ਦਾ ਐਲਾਨ ਕੀਤਾ ਜੋ ਇਸ ਤੋਂ ਪਹਿਲਾਂ 19ਵੇਂ ਸੀਜ਼ਨ ਵਿੱਚ ਕੀਤਾ ਗਿਆ ਸੀ। ਜੀਓ ਹੌਟਸਟਾਰ ਐਪ ਦੇ ਜ਼ਰੀਏ, ਦਰਸ਼ਕਾਂ ਨੂੰ ਪ੍ਰੀਮੀਅਰ ਤੋਂ ਪਹਿਲਾਂ ਘਰ ਵਿੱਚ ਦਾਖਲ ਹੋਣ ਵਾਲੇ ਦੋ ਸੰਭਾਵਿਤ ਪ੍ਰਤੀਯੋਗੀਆਂ ਵਿੱਚੋਂ ਇੱਕ ਨੂੰ ਵੋਟ ਦੇਣ ਦਾ ਮੌਕਾ ਦਿੱਤਾ ਗਿਆ ਸੀ। ਵੋਟਿੰਗ ਦੀ ਮਿਆਦ 25 ਅਗਸਤ ਤੋਂ 2 ਸਤੰਬਰ 2026 ਤੱਕ ਨਿਰਧਾਰਤ ਕੀਤੀ ਗਈ ਸੀ।<ref>{{Cite web |last=Vaigankar |first=Shukrta |date=2026-08-25 |title=Bigg Boss 20 voting: Rhiya Ahir vs Love Gill - Fans to decide who enters the house |url=https://businessupturn.com/entertainment/television/bigg-boss/bigg-boss-20-voting-rhiya-ahir-vs-love-gill-fans-to-decide-who-enters-the-house/ |access-date=2026-08-25 |website=Business Upturn |language=en-IN}}</ref><ref name="Riya_Ahir">{{Cite news|url=https://timesofindia.indiatimes.com/tv/news/hindi/bigg-boss-20-riya-ahir-viral-girl-who-stopped-police-van-during-neet-protest-to-enter-the-show-fans-to-choose-between-her-and-love-gill/articleshow/133500609.cms|title=Bigg Boss 20: Riya Ahir, viral girl who stopped police van during NEET protest, to enter the show? Fans to choose between her and Love Gill|date=2026-08-25|work=The Times of India|access-date=2026-08-25|issn=0971-8257}}</ref> ਦੋ ਉਮੀਦਵਾਰ [[ਰੀਆ ਅਹੀਰ]] ਅਤੇ [[ਲਵ ਗਿੱਲ]] ਸਨ।<ref>{{Cite web |last=Banerjee |first=Urmimala |date=2026-08-25 |title=‘Bigg Boss 20’: Rhiya Ahir Or Love Gill? Salman Khan Announces That Decision Rests On Audience |url=https://varietyindia.com/bigg-boss-20-rhiya-ahir-or-love-gill-salman-khan-announces-that-decision-rests-on-audience/ |access-date=2026-08-25 |website=Variety India |language=en-US}}</ref><ref>{{Cite web |last=Singh |first=Simran |title=Bigg Boss 20: Salman Khan asks fans to help him, grants them power to CONFIRM a housemate among..., netizens react |url=https://www.dnaindia.com/bollywood/report-bigg-boss-20-salman-khan-asks-fans-to-help-him-grants-them-power-to-confirm-a-housemate-3219173 |access-date=2026-08-25 |website=DNA India |language=en}}</ref> === ਅੱਖ ਵਾਲਾ ਲੋਗੋ === ਸੀਜ਼ਨ ਦੇ ਲੋਗੋ ਵਿੱਚ ਇੱਕ ਬਹੁ-ਰੰਗੀਨ ਜਿਓਮੈਟਰਿਕ ਆਈਰਿਸ (ਜਾਮਨੀ, ਨੀਲੇ, ਲਾਲ, ਸੰਤਰੀ ਅਤੇ ਟੀਲ ਦੇ ਰੰਗਾਂ ਵਿੱਚ) ਦੇ ਨਾਲ ਇੱਕ ਸਟਾਈਲਾਈਜ਼ਡ ਅੱਖ ਹੈ ਜੋ ਕੇਂਦਰ ਵਿੱਚ ਸੁਨਹਿਰੀ ਝਲਕ ਵਿੱਚ ਹੈ। ਇਸ ਦੇ ਨਾਲ ਇੱਕ ਧਾਤੂ ਸੋਨੇ ਦੀ ਰੂਪ ਰੇਖਾ ਅਤੇ ਇੱਕ ਮੇਲ ਖਾਂਦਾ "ਬਿੱਗ ਬੌਸ" ਸ਼ਬਦ ਚਿੰਨ੍ਹ ਹੈ। ਨੈਟਵਰਕ ਦੇ ਅਨੁਸਾਰ, ਡਿਜ਼ਾਇਨ ਦਾ ਉਦੇਸ਼ ਸੀਜ਼ਨ ਦੇ "ਤਥਾਸ-ਤੂ" ਥੀਮ ਨੂੰ ਦਰਸਾਉਣਾ ਹੈ, ਜੋ ਪ੍ਰਗਟਾਵੇ ਅਤੇ ਕਿਸਮਤ ਦਾ ਪ੍ਰਤੀਕ ਹੈ।<ref>{{Cite web |date=2026-07-21 |title=Bigg Boss 20 finally CONFIRMED? Salman Khan returns as makers UNVEIL brand new eye logo |url=https://www.bollywoodlife.com/bigg-boss/bigg-boss-20-finally-confirmed-salman-khan-returns-as-makers-unveil-brand-new-eye-logo-3357930/ |access-date=2026-07-21 |website=Bollywood Life |language=en}}</ref><ref>{{Cite news|url=https://economictimes.indiatimes.com/magazines/panache/bigg-boss-20-announced-salman-khan-returns-as-host-for-new-season-contestants-list-premiere-date-and-where-to-watch-on-ott/articleshow/132550353.cms?from=mdr|title=Bigg Boss 20 announced: Salman Khan returns as host for new season. Contestants list, premiere date, and where to watch on OTT|date=2026-07-22|work=The Economic Times|access-date=2026-07-23|issn=0013-0389}}</ref> === ਪ੍ਰਸਾਰਣ === [[ਬਿੱਗ ਬੌਸ (ਹਿੰਦੀ ਟੀਵੀ ਸੀਰੀਜ਼) ਸੀਜ਼ਨ 19|ਪਿਛਲੇ ਸੀਜ਼ਨ]] ਦੀ ਰਿਲੀਜ਼ ਰਣਨੀਤੀ ਦੇ ਬਾਅਦ, ਸ਼ੋਅ ਡਿਜੀਟਲ ਸਟ੍ਰੀਮਿੰਗ ਨੂੰ ਤਰਜੀਹ ਦਿੰਦਾ ਹੈ, ਰੋਜ਼ਾਨਾ ਐਪੀਸੋਡ ਜਿਓਹੋਟਸਟਾਰ 'ਤੇ ਪਹਿਲਾਂ ਰਾਤ 9 ਵਜੇ (ਭਾਰਤੀ ਸਮੇਂ ਅਨੁਸਾਰ) 'ਤੇ ਪ੍ਰਸਾਰਿਤ ਹੁੰਦੇ ਹਨ। ਇਸ ਤੋਂ ਬਾਅਦ ਕਲਰਜ਼ ਟੀਵੀ 'ਤੇ ਰਾਤ 10:30 (ਭਾਰਤੀ ਸਮੇਂ ਅਨੁਸਾਰ)<ref>{{Cite web |date=2026-08-04 |title=Bigg Boss 20: Salman Khan Show To Premiere On September 6, Bhaijaan Shares Cryptic 'Karan-Arjun' Hint |url=https://www.timesnownews.com/entertainment-news/tv/bigg-boss-20-salman-khan-show-to-premiere-on-september-6-bhaijaan-shares-cryptic-karan-arjun-hint-article-155248063 |access-date=2026-08-04 |website=TimesNow |language=en}}</ref> 'ਤੇ ਪ੍ਰਸਾਰਿਤ ਹੁੰਦੇ ਹਨ। === ਘਰ === ਫਿਲਮ ਸਿਟੀ, ਮੁੰਬਈ ਵਿੱਚ ਸਥਿਤ ''ਬਿੱਗ ਬੌਸ 20'' ਦੇ ਘਰ ਵਿੱਚ ਇੱਕ ਰੰਗੀਨ "ਵੰਡਰਲੈਂਡ" ਥੀਮ ਹੈ ਜੋ ਇੱਕ ਰਾਖਸ਼ਸ ਦੀ ਧਾਰਨਾ ਤੋਂ ਪ੍ਰੇਰਿਤ ਹੈ, ਜਿਸ ਵਿੱਚ ਅਤਿਵਾਦੀ ਕਲਪਨਾ ਅਤੇ ਜਾਨਵਰਾਂ ਤੋਂ ਪ੍ਰੇਰਿਤ ਤੱਤ ਸ਼ਾਮਲ ਹਨ। ਵਰਸ਼ਾ ਜੈਨ ਦੁਆਰਾ ਡਿਜ਼ਾਈਨ ਕੀਤਾ ਗਿਆ ਇਹ ਘਰ ਲਗਭਗ 10,000 ਵਰਗ ਫੁੱਟ ਵਿੱਚ ਫੈਲਿਆ ਹੋਇਆ ਹੈ ਅਤੇ ਇਸ ਵਿੱਚ 104 ਕੈਮਰੇ ਹਨ।<ref>{{Cite web |date=2026-09-03 |title=Bigg Boss 20 house tour: Shark-themed pool, teapot throne and the mystery of Room 20 |url=https://indianexpress.com/article/entertainment/television/bigg-boss-20-house-tour-shark-themed-pool-teapot-throne-and-the-mystery-of-room-20-10861231/ |access-date=2026-09-03 |website=The Indian Express |language=en}}</ref> * ਲਿਵਿੰਗ ਏਰੀਆ: ਇੱਕ ਵੱਡਾ ਕੇਂਦਰੀ ਸੋਫਾ, ਇੱਕ 12-ਸੀਟਰ ਡਾਇਨਿੰਗ ਟੇਬਲ, ਪੈਰਾਸ਼ੂਟ-ਪ੍ਰੇਰਿਤ ਬੈਠਣ ਅਤੇ ਇੱਕ ਗੁਲਾਬੀ ਚਾਹ-ਪਿਆਲੀਨੁਮਾ ਮੁਜੱਸਮਾ ਜਿਸ ਨੂੰ ਸਿੰਘਾਸਣ ਵਜੋਂ ਵਰਤਿਆ ਜਾਂਦਾ ਹੈ।<ref>{{Cite web |title=Bigg Boss 20 House Inside Photos: Salman Khan's Show Gets Colourful Jungle-Themed Makeover With BB Food Truck, Secret Room & More- See PICS |url=https://www.freepressjournal.in/entertainment/bigg-boss-20-house-inside-photos-salman-khans-show-gets-colourful-jungle-themed-makeover-with-bb-food-truck-secret-room-more-see-pics |access-date=2026-09-03 |website=Free Press Journal |language=en}}</ref> * ਰਸੋਈ "ਬੀ. ਬੀ. ਫੂਡ ਟਰੱਕ" ਦੇ ਰੂਪ ਵਿੱਚ ਤਿਆਰ ਕੀਤਾ ਗਿਆ, ਜਿਸ ਵਿੱਚ ਇੱਕ ਭੋਜਨ-ਟਰੱਕ-ਪ੍ਰੇਰਿਤ ਰਸੋਈ ਸੈੱਟਅਪ ਹੈ।<ref>{{Cite web |last=G |first=Vikram |date=2026-09-03 |title=Bigg Boss 20 house first look: Giant teapot couch, BB Food Truck unveiled |url=https://www.newkerala.com/news/a/bigg-boss-20-first-look-giant-teapot-couch-509.htm |access-date=2026-09-03 |website=NewKerala.com |language=en}}</ref> * ਬੈੱਡਰੂਮ: 17 ਬਿਸਤਰੇ, ਜਾਨਵਰਾਂ ਤੋਂ ਪ੍ਰੇਰਿਤ ਸਜਾਵਟ ਦੇ ਨਾਲ ਇੱਕ ਬਿੱਛੂ ਅਤੇ ਗਿਰਗਿਟ, ਮਸ਼ਰੂਮ ਦੇ ਆਕਾਰ ਦੇ ਕੰਧ ਤੱਤ ਦੇ ਨਾਲ ਸ਼ਾਮਲ ਹਨ.<ref>{{Cite web |date=2026-09-03 |title=Bigg Boss 20 House: Whale-Shaped Pool To Gorilla Entrance; Take Sneak-Peek Of Salman Khan Show |url=https://www.timesnownews.com/entertainment-news/tv/bigg-boss-20-house-whale-shaped-pool-to-gorilla-entrance-take-sneak-peek-of-salman-khan-show-photo-gallery-156037878 |access-date=2026-09-03 |website=TimesNow |language=en}}</ref> * ਬਾਥਰੂਮ: ਇੱਕ ਅੱਪਸਾਇਡ-ਡਾਉਨ ਨਿਓਨ-ਗੁਲਾਬੀ ਖਰਗੋਸ਼ ਦੀ ਸਥਾਪਨਾ, ਬੈਠਣ ਵਾਲੇ ਖੇਤਰ ਅਤੇ ਮੁਅੱਤਲ ਚਿੰਪੈਂਜ਼ੀ ਸਜਾਵਟ ਦੀ ਵਿਸ਼ੇਸ਼ਤਾ ਹੈ।<ref>{{Cite web |last=Godboley |first=Adya |date=2026-09-04 |title=Bigg Boss 20 House: Salman Khan’s Show Adds a Whimsical Twist with Two New Mystery Doors |url=https://www.idiva.com/entertainment/tv/bigg-boss-20-house-salman-khan-show-adds-whimsical-twist-two-new-mystery-doors/18098104 |access-date=2026-09-04 |website=iDiva |language=en}}</ref> * ਗਾਰਡਨ/ਆਊਟਡੋਰ ਖੇਤਰਃ ਇੱਕ ਸ਼ਾਰਕ-ਥੀਮ ਵਾਲਾ ਸਵਿਮਿੰਗ ਪੂਲ, ਇੱਕ ਫੁੱਲਦਾਰ ਟੈਪ ਦੀ ਸਥਾਪਨਾ, ਬੈਠਣ ਲਈ ਵਰਤੇ ਜਾਣ ਵਾਲੇ ਸੱਪ ਨਾਲ ਲਪੇਟੇ ਦਰੱਖਤ ਅਤੇ ਵੱਖ-ਵੱਖ ਜਾਨਵਰਾਂ ਦੀਆਂ ਮੂਰਤੀਆਂ ਸ਼ਾਮਲ ਹਨ।<ref name="indiatvnews">{{Cite web |last=Mukhopadhyay |first=Anindita |date=2026-09-03 |title=Bigg Boss 20 house first look out; giant snake in garden, octopus chess and mysterious Room No. 20 |url=https://www.indiatvnews.com/entertainment/tv/bigg-boss-20-house-first-look-out-giant-snake-in-garden-octopus-chess-and-mysterious-room-no-20-salman-khan-2026-09-03-1053224 |access-date=2026-09-03 |website=India TV News |language=en}}</ref> * ਕਮਰਾ 20: ਵੀਹਵੇਂ ਸੀਜ਼ਨ ਲਈ ਇੱਕ ਨਵਾਂ ਕਮਰਾ ਪੇਸ਼ ਕੀਤਾ ਗਿਆ, ਪਿਛਲੇ ਸੀਜ਼ਨ ਤੋਂ ਅਸੈਂਬਲੀ ਰੂਮ ਦੀ ਥਾਂ. ਇਸ ਦੇ ਉਦੇਸ਼ ਨੂੰ ਸ਼ੁਰੂ ਵਿੱਚ ਅਣਐਲਾਨਿਆ ਰੱਖਿਆ ਗਿਆ ਸੀ ਪਰ ਦੂਜੇ ਹਫ਼ਤੇ ਵਿੱਚ ਇਸ ਨੂੰ ਵੀ ਜਨਤਕ ਕਰ ਦਿੱਤਾ ਗਿਆ।<ref>{{Cite web |last=Singh |first=Sardar Sarabjoth |date=2026-09-03 |title=Video tour of Bigg Boss 20 house: Bedroom to grand lawn |url=https://www.siasat.com/video-tour-of-bigg-boss-20-house-bedroom-to-grand-lawn-3535844/ |access-date=2026-09-03 |website=The Siasat Daily |language=en}}</ref> * ਕਮਰਾ 2X: ਇੱਕ ਰਹੱਸਮਈ ਕਮਰੇ ਵਿੱਚ ਦੋ ਵੱਖਰੇ ਆਕਾਰ ਦੇ ਦਰਵਾਜ਼ੇ ਹਨ, ਜਿਸਦਾ ਉਦੇਸ਼ ਸੀਜ਼ਨ ਵਿੱਚ ਕੋਈ ਰੁਮਾਂਚਕ ਮੋੜ ਲਿਆਉਣ ਦੇ ਉਦੇਸ਼ ਵਜੋਂ ਗੁਪਤ ਰੱਖਿਆ ਗਿਆ ਹੈ।<ref name="indiatvnews" /> ਵਧੇਰੇ ਵਿਸ਼ੇਸ਼ਤਾਵਾਂ ਵਿੱਚ ਕਈ ਤਿੰਨ-ਅਯਾਮੀ ਜਾਨਵਰ ਅਤੇ ਕਲਪਨਾ-ਪ੍ਰੇਰਿਤ ਸਥਾਪਨਾਵਾਂ ਸ਼ਾਮਲ ਹਨ, ਜਿਸ ਵਿੱਚ ਬਿੱਗ ਬੌਸ ਦੀ ਨਿਗਰਾਨੀ ਨੂੰ ਦਰਸਾਉਂਦੇ ਅੱਖਾਂ ਦੇ ਰੂਪਾਂ ਦੀ ਵਾਰ-ਵਾਰ ਵਰਤੋਂ ਹੁੰਦੀ ਹੈ।<ref>{{Cite web |date=2026-09-03 |title=Bigg Boss 20 house reveals giant teapot couch and themed food truck |url=https://thenewsmill.com/2026/09/bigg-boss-20-house-reveals-giant-teapot-couch-and-themed-food-truck/ |access-date=2026-09-03 |language=en-US}}</ref> == ਘਰ ਵਿਚਲੇ ਪ੍ਰਤੀਯੋਗੀਆਂ ਦੀ ਸਥਿਤੀ == {| class="wikitable sortable" style="text-align:center; font-size:85%; line-height:25px; width:fit;" ! scope="col" style="background:#D4AF37;" |ਸੰਖਿਆ ! scope="col" style="background:#D4AF37;" |ਪ੍ਰਤੀਯੋਗੀ ! scope="col" style="background:#D4AF37;" |ਦਾਖਲ ਹੋਣ ਦਾ ਦਿਨ ! scope="col" style="background:#D4AF37;" |ਬਾਹਰ ਹੋਣ ਦਾ ਦਿਨ ! scope="col" style="background:#D4AF37;" |ਸਥਿਤੀ |- |1 |ਆਸਿਫ਼ |ਦਿਨ 1 | | |- |2 |ਅਮਨ |ਦਿਨ 1 | | |- |3 |ਅਮਰਪਾਲੀ |ਦਿਨ 1 | | |- |4 |ਅਰਿਸ਼ਫਾ |ਦਿਨ 1 | | |- |5 |ਗੁੱਲੂ |ਦਿਨ 1 | | style="background:#cfc;" |{{Nowrap|''House Captain''}} |- |6 |ਈਸ਼ਾ |ਦਿਨ 1 | | |- |7 |ਕਨਿਕਾ |ਦਿਨ 1 | | |- |8 |ਲਵ |ਦਿਨ 1 | | |- |9 |ਮਾਹੀ |ਦਿਨ 1 | | |- |10 |ਮੈਰੀ |ਦਿਨ 1 | | |- |11 |ਕਾਜ਼ੀ |ਦਿਨ 1 | | |- |12 |ਰੀਤੀ |ਦਿਨ 1 | | |- |13 |ਸਕਾਊਟ |ਦਿਨ 1 | | |- |14 |ਉਦਿਤੀ |ਦਿਨ 1 | | |- |15 |ਯੰਗ ਡੀ. ਐਸ. ਏ. |ਦਿਨ 1 | | |- |16 |ਰੋਹੇਦ |ਦਿਨ 1 |ਦਿਨ 14 | class="table-no" {{Eliminated|Evicted}} |Evicted |} == ਘਰ ਵਿਚਲੇ ਪ੍ਰਤੀਯੋਗੀ == ਹੇਠ ਲਿਖੇ ਘਰ ਦੇ ਮੈਂਬਰ ਸ਼ੋਅ ਦੇ ਪ੍ਰਤੀਯੋਗੀ ਸਨ<ref>{{Cite web |title=Bigg Boss 20 confirmed contestants live updates: Kanika Mann, Asif Khan, Mary Kom and others enter Salman Khan’s reality show |url=https://economictimes.indiatimes.com/magazines/panache/bigg-boss-20-confirmed-contestants-live-updates-kanika-mann-asif-khan-mary-kom-and-others-enter-salman-khans-reality-show/articleshow/133842230.cms?from=mdr |access-date=7 September 2026 |website=The Economic Times}}</ref> === ਸਭ ਤੋਂ ਪਹਿਲਾਂ ਦਾਖਲ ਹੋਣ ਦੇ ਆਧਾਰ 'ਤੇ === * [[ਕਨਿਕਾ ਮਾਨ]]-''ਗੁੱਡਨ ਤੁਮਸੇ ਨਾ ਹੋ ਪਾਏਗਾ'', ਫੀਅਰ ਫੈਕਟਰ ਖਤਰੋਂ ਕੇ ਖਿਲਾਡ਼ੀ 12 ਅਤੇ ''[[ਨਾਗਿਨ (ਟੀਵੀ ਲੜੀ 2015)|ਨਾਗਿਨ 7]]'' ਲਈ ਜਾਣੀ ਜਾਂਦੀ ਅਭਿਨੇਤਰੀ।<ref>{{Cite web |date=6 September 2026 |title=Kanika Mann shares the myth she wants to break by entering Salman Khan’s Bigg Boss 20 |url=https://indianexpress.com/article/entertainment/television/kanika-mann-shares-the-myth-she-wants-to-break-by-entering-bigg-boss-20-10865633/ |access-date=7 September 2026 |website=The Indian Express}}</ref> * ਆਸਿਫ ਖਾਨ-''ਪੰਚਾਇਤ'' ਲਈ ਜਾਣੇ ਜਾਂਦੇ ਅਦਾਕਾਰ।<ref>{{Cite web |date=6 September 2026 |title=Bigg Boss 20 में जा रहे पंचायत के ‘दामाद जी’, मिर्जापुर में भी मचा चुके भौकाल |url=https://www.aajtak.in/entertainment/television/story/salman-khan-bigg-boss-20-panchayat-mirzapur-series-actor-aasif-khan-confirmed-contestant-tmovj-dskc-2637656-2026-09-06 |access-date=7 September 2026 |website=Aaj Tak}}</ref> * [[ਕਾਜ਼ੀ ਤੌਕੀਰ]]-''ਪ੍ਰਸਿੱਧੀ ਗੁਰੂਕੁਲ'' ਲਈ ਜਾਣਿਆ ਜਾਂਦਾ ਗਾਇਕ।<ref>{{Cite web |date=7 September 2026 |title=कौन हैं काजी तौकीर, जिसने अरिजीत सिंह को चटाई थी धूल, ‘बिग बॉस 20’ में आते ही छा गए ‘अफगान जलेबी’ स्टार |url=https://www.indiatv.in/entertainment/tv/who-is-qazi-touqeer-man-who-beat-arijit-singh-afghan-jalebi-star-made-splash-upon-entering-bigg-boss-20-2026-09-07-1241778 |access-date=7 September 2026 |website=India TV}}</ref> * [[ਈਸ਼ਾ ਰਿਖੀ]]-ਰੈਪਰ [[ਬਾਦਸ਼ਾਹ (ਰੈਪਰ)|ਬਾਦਸ਼ਾਹ]] ਦੀ ਅਭਿਨੇਤਰੀ ਅਤੇ ਸਾਬਕਾ ਪਤਨੀ।<ref>{{Cite web |date=6 September 2026 |title=After announcing divorce with Badshah, Isha Rikhi joins Bigg Boss 20: ‘No one can break me’ |url=https://indianexpress.com/article/entertainment/television/isha-rikhi-joins-bigg-boss-20-after-divorce-with-badshah-no-one-can-break-me-10861553/lite/ |access-date=7 September 2026 |website=The Indian Express}}</ref> * ਆਮ੍ਰਪਾਲੀ ਦੂਬੇ-ਅਭਿਨੇਤਰੀ ਮੁੱਖ ਤੌਰ ਤੇ ਭੋਜਪੁਰੀ ਸਿਨੇਮਾ ਵਿੱਚ ਆਪਣੇ ਕੰਮ ਲਈ ਜਾਣੀ ਜਾਂਦੀ ਹੈ।<ref>{{Cite web |last=Tapiawala |first=Shachi |date=7 September 2026 |title=Bigg Boss 20 contestant Amrapali Dubey: All about her rumoured affair with ex-Bigg Boss contestant and Bhojpuri star Nirahua |url=https://www.moneycontrol.com/entertainment/tv/all-about-bigg-boss-20-contestant-amrapali-dubey-her-rumoured-affair-with-ex-bigg-boss-contestant-and-bhojpuri-star-nirahua-article-14023997.html/amp |access-date=7 September 2026 |website=Moneycontrol}}</ref> * ਰੋਹੇਦ ਖਾਨ-ਮਾਡਲ ਅਤੇ ਅਦਾਕਾਰ।<ref>{{Cite web |date=7 September 2026 |title=Bigg Boss 20: Rohed Khan recalls an incident from Tiger Zinda Hai; says ‘I manifested on the film set that one day I would work with Salman Khan’ |url=https://timesofindia.indiatimes.com/tv/news/hindi/bigg-boss-20-rohed-khan-recalls-an-incident-from-tiger-zinda-hai-says-i-manifested-on-the-film-set-that-one-day-i-would-work-with-salman-khan/articleshow/133849070.cms |access-date=7 September 2026 |website=The Times of India}}</ref> * ਲਵ ਗਿੱਲ-ਅਭਿਨੇਤਰੀ ਜੋ [[ਪੰਜਾਬੀ ਸਿਨੇਮਾ]] ਵਿੱਚ ਆਪਣੇ ਕੰਮ ਲਈ ਜਾਣੀ ਜਾਂਦੀ ਹੈ।<ref>{{Cite news|url=https://timesofindia.indiatimes.com/tv/news/hindi/bigg-boss-20-from-karan-aujlas-music-video-debut-to-punjabi-films-all-about-the-reality-show-contestant-love-gill/articleshow/133761206.cms|title=Bigg Boss 20: From Karan Aujla’s music video debut to Punjabi films; all about the reality show contestant Love Gill|last=ETimes.in|date=4 September 2026|work=The Times of India|access-date=7 September 2026}}</ref> * ਯੁੰਗ ਡੀਐਸਏ-ਰੈਪਰ ਆਪਣੇ ਟਰੈਕ "ਯੇਦਾ ਯੁੰਗ" ਲਈ ਜਾਣਿਆ ਜਾਂਦਾ ਹੈ।<ref>{{Cite news|url=https://punemirror.com/city/pune/who-is-yung-dsa-pune-rapper-bigg-boss-20/|title=Who Is Yung DSA? Pune Rapper Bigg Boss 20|work=Pune Mirror|access-date=7 September 2026}}</ref> * [[ਮੈਰੀ ਕੋਮ|ਮੈਰੀ ਕਾਮ]]-ਸੇਵਾਮੁਕਤ ਸ਼ੁਕੀਨ ਮੁੱਕੇਬਾਜ਼ ਅਤੇ ਸਾਬਕਾ ਸੰਸਦ ਮੈਂਬਰ ਉਹ ਮੁੱਕੇਬਾਜ਼ੀ ਵਿੱਚ ਆਪਣੀਆਂ ਪ੍ਰਾਪਤੀਆਂ ਲਈ ਜਾਣੀ ਜਾਂਦੀ ਹੈ, ਜਿਸ ਵਿੱਚ 2012 ਦੇ ਗਰਮੀਆਂ ਦੇ ਓਲੰਪਿਕ ਵਿੱਚ ਕਾਂਸੀ ਦਾ ਤਗਮਾ ਜਿੱਤਣਾ ਸ਼ਾਮਲ ਹੈ।<ref>{{Cite news|url=https://timesofindia.indiatimes.com/tv/news/hindi/bigg-boss-20-from-olympic-glory-to-marriage-controversy-and-separation-from-former-husband-all-about-boxing-legend-mary-kom/articleshow/133824494.cms|title=Bigg Boss 20: From Olympic glory to marriage controversy and separation from former husband; all about boxing legend Mary Kom|date=6 September 2026|work=The Times of India|access-date=7 September 2026}}</ref> * ਤਨਮੇ "ਸਕੂਟਓਪੀ" ਸਿੰਘ-ਈਸਪੋਰਟਸ ਖਿਡਾਰੀ ਅਤੇ ਸਟ੍ਰੀਮਰ।<ref>{{Cite news|url=https://timesofindia.indiatimes.com/tv/news/hindi/bigg-boss-20-from-pubg-mobile-star-to-popular-gaming-creator-and-earning-rs-30-lakhs-a-month-all-about-tanmay-singh-aka-scoutop/articleshow/133862958.cms|title=Bigg Boss 20: From PUBG Mobile star to popular gaming creator and earning Rs 30 lakhs a month; all about Tanmay Singh aka ScoutOP|date=7 September 2026|work=The Times of India|access-date=7 September 2026}}</ref> * ਅਰਿਸ਼ਫਾ ਖਾਨ-ਅਭਿਨੇਤਰੀ ਅਤੇ ਸੋਸ਼ਲ ਮੀਡੀਆ ਪ੍ਰਭਾਵਕ।<ref>{{Cite news|url=https://www.indiatoday.in/entertainment/television/story/who-is-arishfa-khan-influencer-actor-with-29-million-followers-now-on-bigg-boss-20-2988818-2026-09-07|title=Who is Arishfa Khan, influencer-actor with 29 million followers now on Bigg Boss 20?|date=7 September 2026|work=India Today|access-date=7 September 2026}}</ref> * ਕੁਸ਼ਲ "ਗੁੱਲੂ" ਤੰਵਰ-ਰਿਐਲਿਟੀ ਸ਼ੋਅ ਸ਼ਖਸੀਅਤ ਜੋ ''[[ਐਮਟੀਵੀ ਰੋਡੀਸ|ਰੋਡੀਜ਼ XX]]'', ''ਸਪਲਿਟਵਿਲਾ X6'' ਅਤੇ ਮਾਂ ਹੈ ਨਾ ਲਈ ਜਾਣੀ ਜਾਂਦੀ ਹੈ।<ref>{{Cite news|url=https://www.news18.com/movies/television/bigg-boss-20-who-is-kushal-tanwar-aka-gullu-meet-the-two-time-reality-show-winner-ws-kl-10313076.html|title=Bigg Boss 20: Who Is Kushal Tanwar aka Gullu? Meet The Two-Time Reality Show Winner|work=News18|access-date=7 September 2026}}</ref> * ਅਮਨ ਗਾਂਧੀ-ਅਦਾਕਾਰ ''ਭਾਗਿਆ ਲਕਸ਼ਮੀ'' ਅਤੇ ਕਿਊਂਕੀ ਰਿਸ਼ਤੋ ਕੇ ਭੀ ਰੂਪ ਬਦਲੇ ਹੈਂ ਲਈ ਜਾਣਿਆ ਜਾਂਦਾ ਹੈ।<ref>{{Cite news|url=https://indianexpress.com/article/entertainment/television/aman-gandhi-reveals-why-he-had-to-reject-bigg-boss-ott-before-joining-bigg-boss-20-10865259/|title=Aman Gandhi reveals why he had to reject Bigg Boss OTT before joining Bigg Boss 20|date=6 September 2026|work=The Indian Express|access-date=7 September 2026}}</ref> * ਉਦਿਤੀ ਸਿੰਘ-ਅਭਿਨੇਤਰੀ <ref>{{Cite news|url=https://theblunttimes.in/bigg-boss-20-who-is-uditi-singh-actress-and-model-enters-salman-khans-reality-show/71406/|title=Bigg Boss 20: Who is Uditi Singh? Actress and model enters Salman Khan's reality show|work=The Blunt Times|access-date=7 September 2026}}</ref> * ਰਿਤੀ ਤਿਵਾੜੀ-ਗਾਇਕ, ਗੀਤਕਾਰ ਅਤੇ ''[[ਬਿੱਗ ਬੌਸ (ਹਿੰਦੀ ਟੀਵੀ ਲੜੀ) ਸੀਜ਼ਨ 4|ਬਿੱਗ ਬੌਸ 4]]'' ਦੇ ਪ੍ਰਤੀਯੋਗੀ ਮਨੋਜ ਤਿਵਾੜੀ ਦੀ ਧੀ।<ref>{{Cite news|url=https://www.indiatoday.in/entertainment/television/story/who-is-rhiti-tiwari-singer-songwriter-and-manoj-tiwaris-daughter-entering-bigg-boss-20-2988261-2026-09-06|title=Who is Rhiti Tiwari, singer-songwriter and Manoj Tiwari's daughter entering BB 20|date=6 September 2026|work=India Today|access-date=7 September 2026}}</ref> * [[ਮਾਹੀ ਵਿਜ]]-ਅਭਿਨੇਤਰੀ ਜੋ '''ਲਗੀ ਤੁਮਸੇ ਲਗਨ''<nowiki/>' ਅਤੇ 'ਸ਼ਹਿਰ-ਹੋਨੇ ਕੋ ਹੈ' ਲਈ ਜਾਣੀ ਜਾਂਦੀ ਹੈ। ਉਹ ''ਝਲਕ ਦਿਖਲਾ ਜਾ 4'', ''ਨੱਚ ਬੱਲੀਏ 5'' ਅਤੇ ''ਖਤਰੋਂ ਕੇ ਖਿਲਾਡ਼ੀ 7'' ਲਈ ਵੀ ਜਾਣੀ ਜਾਂਦੀ ਹੈ, ਅਤੇ ''[[ਬਿੱਗ ਬੌਸ (ਹਿੰਦੀ ਟੀਵੀ ਲੜੀ) ਸੀਜ਼ਨ 15|ਬਿੱਗ ਬੌਸ 15]]'' ਦੇ ਪ੍ਰਤੀਯੋਗੀ ਜੈ ਭਾਨੁਸ਼ਾਲੀ ਦੀ ਸਾਬਕਾ ਪਤਨੀ ਹੈ।<ref>{{Cite news|url=https://www.wionews.com/entertainment/mahhi-vij-enters-bigg-boss-20-a-look-at-the-actor-s-television-journey-personal-life-1788718576182/amp|title=Mahhi Vij enters Bigg Boss 20: A look at the actor's television journey, personal life|work=WION|access-date=7 September 2026}}</ref> == ਦਿਲਚਸਪ ਮੋੜ == === ਪ੍ਰਸ਼ੰਸਕਾਂ ਦਾ ਮਤਾ (ਫੈਨਜ਼ ਕਾ ਫੈਸਲਾ) === 25 ਅਗਸਤ 2026 ਨੂੰ, [[ਡਿਜ਼ਨੀ+ ਹੌਟਸਟਾਰ|ਜਿਓਹੋਟਸਟਾਰ]] ਅਤੇ ਕਲਰਜ਼ ਟੀਵੀ ਨੇ ਫੈਨਜ਼ ਕਾ ਫੈਸਲਾ ਪਹਿਲਕਦਮੀ ਦੀ ਮੁੜ-ਵਰਤੋਂ ਦਾ ਐਲਾਨ ਕੀਤਾ ਜੋ ਇਸ ਤੋਂ ਪਹਿਲਾਂ 19ਵੇਂ ਸੀਜ਼ਨ ਵਿੱਚ ਵਰਤੀ ਗਈ ਸੀ, ਜਿਸ ਨਾਲ ਦਰਸ਼ਕ 25 ਅਗਸਤ ਤੋਂ 2 ਸਤੰਬਰ 2026 ਤੱਕ ਜੀਓਹੋਟਸਟਾਰ ਐਪ ਰਾਹੀਂ ਰੀਆ ਅਹੀਰ ਅਤੇ ਲਵ ਗਿੱਲ ਵਿਚਕਾਰ ਇੱਕ ਘਰੇਲੂ ਸਾਥੀ ਦੀ ਚੋਣ ਕਰ ਸਕਦੇ ਹਨ।<ref>{{Cite web |date=2026-08-25 |title=Love Gill and Rhiya Ahir to go head-to-head in ‘fans ka faisla’ for ‘Bigg Boss 20’ spot |url=https://www.thehawk.in/news/showbiz/love-gill-and-rhiya-ahir-to-go-head-to-head-in-fans-ka-faisla-for-bigg-boss-20-spot |access-date=2026-09-02 |website=www.thehawk.in |language=en}}</ref> ਸ਼ਾਨਦਾਰ ਪ੍ਰੀਮੀਅਰ 'ਤੇ, ਮੇਜ਼ਬਾਨ [[ਸਲਮਾਨ ਖਾਨ]] ਨੇ ਐਲਾਨ ਕੀਤਾ ਕਿ [[ਲਵ ਗਿੱਲ]] ਨੂੰ ਘਰ ਵਿੱਚ ਦਾਖਲ ਹੋਣ ਲਈ ਚੁਣਿਆ ਗਿਆ ਸੀ, ਜਦੋਂ ਕਿ [[ਰੀਆ ਅਹੀਰ]] ਨੂੰ ਬਾਹਰ ਕਰ ਦਿੱਤਾ ਗਿਆ ਸੀ।<ref>{{Cite news|url=https://timesofindia.indiatimes.com/tv/news/hindi/bigg-boss-20-lovepreet-gill-wins-fans-ka-faisla-beats-rhiya-ahir-to-secure-place-in-salman-khans-house/articleshow/133872314.cms|title=Bigg Boss 20: Lovepreet Gill wins 'Fans Ka Faisla', beats Rhiya Ahir to secure place in Salman Khan's house|date=7 September 2026|work=The Times of India|access-date=7 September 2026}}</ref> === ਤਥਾਸ-ਤੂ === ਹਰੇਕ ਘਰੇਲੂ ਮੈਂਬਰ ਨੇ ਦੋ ਜੀਵਨਦਾਨਾਂ ਦੇ ਨਾਲ ਇਸ ਸੀਜ਼ਨ ਵਿੱਚ ਘਰ ਵਿੱਚ ਪ੍ਰਵੇਸ਼ ਕੀਤਾ ਜਿਨ੍ਹਾਂ ਵਿੱਚੋਂ ਇੱਕ ਜੀਵਨਦਾਨ ਘਰੋਂ ਬੇਦਖਲੀ ਜਾਂ ਵੱਖ-ਵੱਖ ਕਾਰਨਾਂ ਦੀ ਵਜ੍ਹਾ ਨਾਲ ਇੱਕ ਜਾਨ ਗੁਆ ਦੇਣ ਦੀ ਸੰਭਾਵਨਾ ਸੀ। == ਹਫ਼ਤਾਵਾਰੀ ਸੰਖੇਪ == {| class="wikitable" style="width:100%; font-size:90%; line-height:20px" ! rowspan="6" style="background:#D4AF37;" |{{Nowrap|Week 1}} !ਪ੍ਰਵੇਸ਼ ਦੁਆਰ |6 ਸਤੰਬਰ 2026 ਨੂੰ ਗ੍ਰੈਂਡ ਪ੍ਰੀਮੀਅਰ ਵਿੱਚ, ਮੇਜ਼ਬਾਨ ਸਲਮਾਨ ਖਾਨ ਨੇ ਘਰ ਦੇ ਮੈਂਬਰਾਂ ਦੀ ਜਾਣ-ਪਛਾਣ ਕਰਵਾਈ। |- !ਦਿਲਚਸਪ ਮੋੜ |0 ਵੇਂ ਦਿਨ, ਘਰ ਵਿੱਚ ਦਾਖਲ ਹੋਣ 'ਤੇ, ਕਨਿਕਾ ਨੂੰ ਬਿੱਗ ਬੌਸ ਨੇ ਘਰ ਦੇ ਸਾਥੀਆਂ ਨੂੰ ਦੇਖਣ ਅਤੇ ਉਸ ਨੂੰ ਸਭ ਤੋਂ ਵੱਧ ਨਾਪਸੰਦ ਕਰਨ ਲਈ ਕਿਹਾ। ਦੂਜੇ ਦਿਨ, ਜਦੋਂ ਬਿੱਗ ਬੌਸ ਨੇ ਉਸ ਨੂੰ ਪੁੱਛਿਆ, ਤਾਂ ਉਸ ਨੇ ਕਾਜ਼ੀ ਨੂੰ ਚੁਣਿਆ, ਜਿਸ ਨੂੰ ਬਾਅਦ ਵਿੱਚ ਕਪਤਾਨੀ ਦੇ ਕੰਮ ਵਿੱਚ ਹਿੱਸਾ ਲੈਣ ਤੋਂ ਰੋਕ ਦਿੱਤਾ ਗਿਆ ਸੀ। ----ਤੀਜੇ ਦਿਨ, ਬਿੱਗ ਬੌਸ ਨੇ ਹਾਊਸ ਕੈਪਟਨ, ਆਸਿਫ਼, ਗੁੱਲੂ ਅਤੇ ਯੁੰਗ ਡੀ. ਐੱਸ. ਏ. ਲਈ ਨਾਮਜ਼ਦ ਵਿਅਕਤੀਆਂ ਨੂੰ ਇੱਕ ਅਜਿਹੇ ਘਰ ਦੇ ਮੈਂਬਰ ਦਾ ਨਾਮ ਦੱਸਣ ਲਈ ਕਿਹਾ ਜਿਸ ਦੀ ਜੀਵਨ ਰੇਖਾ ਉਹ ਲੈਣਾ ਚਾਹੁਣਗੇ ਜੇ ਉਹ ਕਪਤਾਨ ਬਣ ਜਾਂਦੇ ਹਨ। 2ਐਕਸ ਰੂਮ ਵਿੱਚ ਦਾਖਲ ਹੋਣ ਤੋਂ ਬਾਅਦ, ਉਨ੍ਹਾਂ ਨੇ ਕ੍ਰਮਵਾਰ ਅਰਿਸ਼ਫਾ, ਉਦਿਤੀ ਅਤੇ ਕਨਿਕਾ ਨੂੰ ਚੁਣਿਆ। |- !ਨਾਮਜ਼ਦਗੀਆਂ |ਤੀਜੇ ਦਿਨ, ਘਰ ਦੇ ਮੈਂਬਰਾਂ ਨੂੰ ਕਨਫੈਸ਼ਨ ਰੂਮ ਵਿੱਚ ਆਉਣ ਵਾਲੀ ਬੇਦਖਲੀ ਲਈ ਦੋ ਹੋਰ ਘਰ ਦੇ ਮੈਂਬਰਾਂ ਦੀ ਨਾਮਜ਼ਦਗੀ ਕਰਨ ਲਈ ਕਿਹਾ ਗਿਆ ਸੀ, ਇੱਕ ਵਾਰ ਵਿੱਚ ਇੱਕ। ਘਰ ਦੇ ਹੋਰ ਮੈਂਬਰ ਨਾਮਜ਼ਦਗੀ ਪ੍ਰਕਿਰਿਆ ਦਾ ਨਿਰੀਖਣ ਕਰਨ ਦੇ ਯੋਗ ਸਨ। ਨਾਮਜ਼ਦਗੀਆਂ ਤੋਂ ਬਾਅਦ, ਅਰਿਸ਼ਫਾ, ਕਨਿਕਾ, ਲਵ ਅਤੇ ਉਦਿਤੀ ਨੂੰ ਬੇਦਖਲੀ ਲਈ ਨਾਮਜ਼ਦ ਕੀਤਾ ਗਿਆ ਸੀ। |- ! style="background:#cfc;" |ਘਰ ਦਾ ਕਪਤਾਨ | style="background:#ccc" |''ਕੋਈ ਨਹੀਂ।'' |- !ਕਾਰਜ |ਦੂਜੇ ਦਿਨ, 'ਹੈਪ੍ਪੀ ਬਰਥਡੇ', 'ਬਿੱਗ ਬੌਸ' ਟਾਸਕ ਵਿੱਚ, ਪ੍ਰਤੀਯੋਗੀ ਇੱਕ ਕੇਕ ਦੇ ਢਾਂਚੇ ਦੇ ਟੁਕਡ਼ੇ ਬਣ ਗਏ। ਜਦੋਂ ਬਜਰਾ ਵੱਜਿਆ ਤਾਂ ਉਨ੍ਹਾਂ ਨੂੰ ਪਲੇਟ ਉੱਤੇ ਬੈਠਣਾ ਪਿਆ ਜਦੋਂ ਕਿ ਜਨਮ ਦਿਨ ਦਾ ਗੀਤ ਵਜਾਇਆ ਗਿਆ। ਇੱਕ ਵਾਰ ਜਦੋਂ ਗੀਤ ਖਤਮ ਹੋ ਗਿਆ, ਤਾਂ ਉਨ੍ਹਾਂ ਨੂੰ ਕੇਕ ਦੇ ਢਾਂਚੇ ਵੱਲ ਪਰਤਣਾ ਪਿਆ ਅਤੇ ਆਪਣੇ ਆਪ ਨੂੰ ਖਾਲੀ ਸੈੱਲਾਂ ਵਿੱਚ ਇਕਸਾਰ ਕਰਨਾ ਪਿਆ। ਵਾਪਸੀ ਕਰਨ ਵਾਲੇ ਆਖਰੀ ਤਿੰਨ ਘਰੇਲੂ ਮੈਂਬਰ ਹਰੇਕ ਗੇਡ਼ ਤੋਂ ਬਾਹਰ ਹੋ ਗਏ ਸਨ। ਹਾਊਸ ਕੈਪਟਨ ਲਈ ਨਾਮਜ਼ਦ ਕੀਤੇ ਗਏ ਤਿੰਨ ਘਰ ਦੇ ਮੈਂਬਰਾਂ ਦੀ ਚੋਣ ਕੀਤੀ ਜਾਣੀ ਸੀ। ਕਾਜ਼ੀ, ਜੋ ਇਸ ਕਾਰਜ ਵਿੱਚ ਹਿੱਸਾ ਨਹੀਂ ਲੈ ਸਕਿਆ, ਸੰਚਾਲਕ ਬਣ ਗਿਆ। ਇਸ ਕਾਰਜ ਤੋਂ ਬਾਅਦ, ਆਸਿਫ, ਗੁੱਲੂ ਅਤੇ ਯੁੰਗ ਡੀ. ਐੱਸ. ਏ. ਨਾਮਜ਼ਦ ਹੋਏ। ----ਚੌਥੇ ਦਿਨ, ਬਿੱਗ ਬੌਸ ਮੂਵੀ ਥੀਏਟਰ ਟਾਸਕ ਵਿੱਚ, ਕਪਤਾਨੀ ਦੇ ਨਾਮਜ਼ਦ, ਆਸਿਫ਼, ਗੁੱਲੂ ਅਤੇ ਯੁੰਗ ਡੀਐਸਏ, ਫਿਲਮ ਥੀਏਟਰ ਦੀਆਂ ਕੁਰਸੀਆਂ ਉੱਤੇ ਬੈਠੇ ਹਨ ਅਤੇ ਉਨ੍ਹਾਂ ਦੇ ਸਾਹਮਣੇ ਪੌਪਕੋਰਨ ਦੀਆਂ ਬਾਲਟੀਆਂ ਰੱਖੀਆਂ ਗਈਆਂ ਹਨ। ਮਾਹੀ ਇਸ ਕਾਰਜ ਦਾ ਸੰਚਾਲਕ ਸੀ। ਜਦੋਂ ਕੰਮ ਸ਼ੁਰੂ ਹੁੰਦਾ ਹੈ ਤਾਂ ਬਾਕੀ ਘਰ ਵਾਲਿਆਂ ਨੂੰ ਪੌਪਕੋਰਨ ਮਸ਼ੀਨ ਤੋਂ ਆਪਣੇ ਸਿਰ 'ਤੇ ਰੱਖੇ ਪੌਪਕੋਰਮ ਬਕਸਿਆਂ ਵਿੱਚ ਪੌਪਕੋਰਣ ਇਕੱਠਾ ਕਰਨਾ ਪੈਂਦਾ ਹੈ ਅਤੇ ਇਸ ਨੂੰ ਨਾਮਜ਼ਦ ਵਿਅਕਤੀ ਦੀ ਬਾਲਟੀ ਵਿੱਚ ਪਾਉਣਾ ਹੁੰਦਾ ਹੈਂ ਜਿਸ ਨੂੰ ਉਹ ਕਪਤਾਨ ਬਣਾਉਣਾ ਚਾਹੁੰਦੇ ਹਨ। ਨਾਮਜ਼ਦ ਵਿਅਕਤੀਆਂ ਨੂੰ ਆਪਣੀਆਂ ਬਾਲਟੀਆਂ ਨੂੰ ਘਰ ਦੇ ਹੋਰ ਸਾਥੀਆਂ ਤੋਂ ਵੀ ਬਚਾਉਣਾ ਹੁੰਦਾ ਹੈ। ਇਸ ਕਾਰਜ ਤੋਂ ਬਾਅਦ, ਯੁੰਗ ਡੀ. ਐੱਸ. ਏ. ਨੂੰ ਘਰ ਦਾ ਕਪਤਾਨ ਐਲਾਨਿਆ ਗਿਆ। |- ! style="background:#FA8072;" |ਬੇਦਖ਼ਲੀ | style="background:#FA8072;" |ਰੀਆ, ਜਿਸ ਨੂੰ ਫੈਨਜ਼ ਕਾ ਫੈਸਲ ਦੁਆਰਾ ਨਹੀਂ ਚੁਣਿਆ ਗਿਆ ਸੀ, ਨੂੰ ਗ੍ਰੈਂਡ ਪ੍ਰੀਮੀਅਰ 'ਤੇ ਬਾਹਰ ਕਰ ਦਿੱਤਾ ਗਿਆ ਸੀ। ----ਛੇਵੇਂ ਦਿਨ, ਉਦਿਤੀ ਨੂੰ ਜਨਤਕ ਵੋਟਿੰਗ ਰਾਹੀਂ ਬੇਦਖਲ ਕਰ ਦਿੱਤਾ ਗਿਆ ਅਤੇ ਉਸ ਨੇ ਆਪਣੀ ਜੀਵਨ ਰੇਖਾ ਗੁਆ ਦਿੱਤੀ। |- ! rowspan="6" style="background:#D4AF37;" |{{Nowrap|Week 2}} !ਟਵਿਸਟਸ | |- !ਨਾਮਜ਼ਦਗੀਆਂ |8ਵੇਂ ਦਿਨ, ਘਰ ਦੇ ਮੈਂਬਰਾਂ ਨੂੰ ਕਮਰੇ 20 ਵਿੱਚ ਆਉਣ ਵਾਲੀ ਬੇਦਖਲੀ ਲਈ ਦੋ ਹੋਰ ਘਰ ਦੇ ਮੈਂਬਰਾਂ ਦੀ ਨਾਮਜ਼ਦਗੀ ਕਰਨ ਲਈ ਕਿਹਾ ਗਿਆ ਸੀ। ਹਫਤਾਵਾਰੀ ਨਾਮਜ਼ਦਗੀ ਗਤੀਵਿਧੀ ਤੋਂ ਬਾਅਦ, ਬਿੱਗ ਬੌਸ ਨੇ ਨਾਮਜ਼ਦਗੀਆਂ ਬਾਰੇ ਵਿਚਾਰ ਵਟਾਂਦਰੇ ਕਰਕੇ ਘਰ ਦੇ ਨਿਯਮਾਂ ਦੀ ਉਲੰਘਣਾ ਕਰਨ ਲਈ ਸਿੱਧੇ ਤੌਰ 'ਤੇ ਆਸਿਫ਼, ਰੋਹੇਡ ਅਤੇ ਸਕਾਊਟ ਨੂੰ ਨਾਮਜ਼ਦ ਕੀਤਾ। |- ! style="background:#cfc;" |ਹਾਊਸ ਕਪਤਾਨ | style="background:#cfc;" |''ਯੰਗ ਡੀ. ਐਸ. ਏ.'' |- !ਕਾਰਜ | |- !ਸਪਾਂਸਰ | |- ! style="background:#FA8072;" |ਬੇਦਖ਼ਲੀ |13ਵੇਂ ਦਿਨ, ਨਾਮਜ਼ਦਗੀਆਂ ਬਾਰੇ ਚਰਚਾ ਕਰਨ ਦੇ ਨਿਯਮ ਨੂੰ ਤੋਡ਼ਨ ਤੋਂ ਬਾਅਦ ਰੋਹੇਦ ਨੂੰ ਘਰੋਂ ਬਾਹਰ ਕੱਢ ਦਿੱਤਾ ਗਿਆ ਸੀ। |- |} == ਨਾਮਜ਼ਦਗੀਆਂ ਦੇ ਵੇਰਵੇ == {| class="wikitable" style="text-align:center; width:100%; font-size:85%; line-height:15px;" ! rowspan="2" style="width: 5%; background:#D4AF37;" |#BB20 ! colspan="2" style="width: 5%;" |Week 1 ! colspan="2" rowspan="2" style="width: 5%;" |Week 2 ! rowspan="2" style="“width:" |Week 3 ! rowspan="2" style="width: 5%;" |Week 4 ! rowspan="2" style="width: 5%;" |Week 5 ! rowspan="2" style="width: 5%;" |Week 6 ! rowspan="2" style="width: 5%;" |Week 7 ! rowspan="2" style="width: 5%;" |Week 8 ! rowspan="2" style="width: 5%;" |Week 9 ! rowspan="2" style="width: 5%;" |Week 10 ! rowspan="2" style="width: 5%;" |Week 11 ! rowspan="2" style="width: 5%;" |Week 12 ! rowspan="2" style="width: 5%;" |Week 13 ! rowspan="2" style="width: 5%;" |Week 14 ! colspan="3" style="width: 10%;" |Week 15 |- ! style="background:#D4AF37;" |Grand Premiere !{{Nowrap|Day 3}} !{{Nowrap|Day 102}} | colspan="2" style="background:#FFD700;" |'''Grand Finale<br /><br />Day 105''' |- style="background:#C2DFFF;" !{{Nowrap|Nominees for}}<br /><br />House Captain | colspan="2" rowspan="3" style="background:#ccc" |''Not<br /><br />Introduced'' | colspan="2" |Aasif<br /><br />Gullu<br /><br />{{Nowrap|Yung DSA}} |Gullu<br /><br />Kanika<br /><br />Mahhi<br /><br /><s>Rhiti</s> | | | | | | | | | | | | | colspan="2" rowspan="3" style="background:#E5E5E5;" |''None'' |- style="background:#cfc;" !House<br /><br />Captain | colspan="2" |Yung DSA |Gullu | | | | | | | | | | | | |- !Captain's<br /><br />Nominations |Kanika<br /><br />{{Nowrap|(to take}} lifeline) ----Aman<br /><br />Kanika<br /><br />{{Nowrap|(to evict)}} | style="background:#ccc" |''Not<br /><br />eligible'' |Scout<br /><br />{{Nowrap|(to take}} lifeline) | | | | | | | | | | | | |- | colspan="20" style="background:#000;" | |- !Vote to !''None'' ! colspan="2" |Evict !''None'' ! ! ! ! ! ! ! ! ! ! ! ! ! ! ! |- | colspan="20" style="background:#000;" | |- !Aasif | rowspan="17" style="background:#ccc" |''No<br /><br />Vote'' |Kanika<br /><br />Uditi |Aman<br /><br />Uditi | style="background:#959FFD;" |''Nominated'' | | | | | | | | | | | | | | | |- !Aman |Love<br /><br />Amrapali |Aasif<br /><br />Love | rowspan="11" style="background:#ccc" |''Not<br /><br />eligible'' | | | | | | | | | | | | | | | |- !Amrapali |Gullu<br /><br />Kanika |Arishfa<br /><br />Mahhi | | | | | | | | | | | | | | | |- !Arishfa |Mahhi<br /><br />Amrapali |Amrapali<br /><br />Love | | | | | | | | | | | | | | | |- !Gullu |Amrapali<br /><br />Love |Scout<br /><br />Rohed | style="background:#cfc" |''House<br /><br />Captain'' | | | | | | | | | | | | | | |- !Isha |Scout<br /><br />Qazi |Uditi<br /><br />Qazi | | | | | | | | | | | | | | | |- !Kanika |Arishfa<br /><br />Love |Uditi<br /><br />Scout | | | | | | | | | | | | | | | |- !Love |Gullu<br /><br />Kanika |Mahhi<br /><br />Arishfa | | | | | | | | | | | | | | | |- !Mahhi |Arishfa<br /><br />Uditi |Amrapali<br /><br />Love | | | | | | | | | | | | | | | |- !Mary |Arishfa<br /><br />Gullu |Rohed<br /><br />Rhiti | | | | | | | | | | | | | | | |- !Qazi |Yung<br /><br />Kanika |Amrapali<br /><br />Isha | | | | | | | | | | | | | | | |- !Rhiti |Uditi<br /><br />Mary |Qazi<br /><br />Uditi | | | | | | | | | | | | | | | |- !Rohed |Kanika<br /><br />Love |Aman<br /><br />Gullu | style="background:#959FFD;" |''Nominated'' | | | | | | | | | | | | | | | |- !Scout |Uditi<br /><br />Arishfa |Uditi<br /><br />Aman | style="background:#959FFD;" |''Nominated'' | | | | | | | | | | | | | | | |- !Uditi |Love<br /><br />Aasif |Aasif<br /><br />Rhiti | style="background:#ccc" | | | | | | | | | | | | | | | | |- !Yung DSA |Love<br /><br />Arishfa | colspan="2" style="background:#cfc" |''House<br /><br />Captain'' | | | | | | | | | | | | | | | |- !Rhiya | colspan="18" style="background:#FA8072" |''Evicted''<br /><br />(Day 0) |- | colspan="20" style="background:#000;" | |- !Notes |[[ਬਿੱਗ ਬੌਸ (ਹਿੰਦੀ ਟੀਵੀ ਲੜੀ) ਸੀਜ਼ਨ 20|1]] |[[ਬਿੱਗ ਬੌਸ (ਹਿੰਦੀ ਟੀਵੀ ਲੜੀ) ਸੀਜ਼ਨ 20|2]] | colspan="2" |[[ਬਿੱਗ ਬੌਸ (ਹਿੰਦੀ ਟੀਵੀ ਲੜੀ) ਸੀਜ਼ਨ 20|3]] |[[ਬਿੱਗ ਬੌਸ (ਹਿੰਦੀ ਟੀਵੀ ਲੜੀ) ਸੀਜ਼ਨ 20|4]] | | | | | | | | | | | | | colspan="2" | |- style="background:#B2FFFF;" !Against<br /><br />Public<br /><br />Vote |Love<br /><br />Rhiya |Arishfa<br /><br />Kanika<br /><br />Love<br /><br />Uditi |<s>Aman<br /><br />Amrapali<br /><br />Love<br /><br />Uditi</s> |Aasif<br /><br />Rohed<br /><br />Scout | | | | | | | | | | | | | | | |- style="background:#FA8072;" !Evicted |'''Rhiya''' |<s>'''Uditi'''</s><br /><br /><small>''{{Nowrap|(Tathas-two)}}''</small> | colspan="2" |'''Rohed''' | | | | | | | | | | | | | | | |} : ਘਰ ਦੇ ਕਪਤਾਨ ਨੂੰ ਦਰਸਾਉਂਦਾ ਹੈ।{{Color box|#cfc|border=black}} : ਇਹ ਦਰਸਾਉਂਦਾ ਹੈ ਕਿ ਘਰ ਦੇ ਮੈਂਬਰ ਨੂੰ ਸਿੱਧੇ ਤੌਰ 'ਤੇ ਹਫ਼ਤਾਵਾਰੀ ਨਾਮਜ਼ਦਗੀਆਂ ਤੋਂ ਪਹਿਲਾਂ ਬੇਦਖਲੀ ਲਈ ਨਾਮਜ਼ਦ ਕੀਤਾ ਗਿਆ ਸੀ।{{Color box|#959FFD|border=black}} : ਇਹ ਸੰਕੇਤ ਕਰਦਾ ਹੈ ਕਿ ਘਰ ਦਾ ਸਾਥੀ ਨਾਮਜ਼ਦਗੀਆਂ ਤੋਂ ਮੁਕਤ ਸੀ।{{Color box|#FBF373|border=black}} : ਇਹ ਦਰਸਾਉਂਦਾ ਹੈ ਕਿ ਮੁਕਾਬਲੇਬਾਜ਼ ਨੂੰ ਬਾਹਰ ਕਰ ਦਿੱਤਾ ਗਿਆ ਹੈ।{{Color box|#FA8072}} : ਜੇਤੂ ਨੂੰ ਦਰਸਾਉਂਦਾ ਹੈ.{{Color box|#73FB76}} : ਪਹਿਲੇ ਰਨਰ-ਅੱਪ ਨੂੰ ਦਰਸਾਉਂਦਾ ਹੈ।{{Color box|#D1E8EF}} : ਦੂਜੇ ਰਨਰ-ਅੱਪ ਨੂੰ ਦਰਸਾਉਂਦਾ ਹੈ।{{Color box|#7FFFD4}} : ਤੀਜੇ ਰਨਰ-ਅੱਪ ਨੂੰ ਦਰਸਾਉਂਦਾ ਹੈ।{{Color box|#DDA0DD}} : ਚੌਥੇ ਰਨਰ-ਅੱਪ ਨੂੰ ਦਰਸਾਉਂਦਾ ਹੈ।{{Color box|#FF69B4}} === ਨਾਮਜ਼ਦਗੀਆਂ ਸੰਬੰਧੀ ਨੋਟਸ === * ↑ ਫੈਨਜ਼ ਕਾ ਫੈਸਲ ਮੁਹਿੰਮ ਨੇ ਦਰਸ਼ਕਾਂ ਨੂੰ 25 ਅਗਸਤ ਤੋਂ 2 ਸਤੰਬਰ 2026 ਤੱਕ ਜੀਓ ਹੌਟਸਟਾਰ ਐਪ ਰਾਹੀਂ ਰੀਆ ਅਹੀਰ ਅਤੇ ਲਵ ਗਿੱਲ ਵਿਚਕਾਰ ਇੱਕ ਹਾਊਸਮੇਟ ਦੀ ਚੋਣ ਕਰਨ ਦੀ ਆਗਿਆ ਦਿੱਤੀ। ਸ਼ਾਨਦਾਰ ਪ੍ਰੀਮੀਅਰ 'ਤੇ, ਮੇਜ਼ਬਾਨ ਸਲਮਾਨ ਖਾਨ ਨੇ ਐਲਾਨ ਕੀਤਾ ਕਿ ਲਵ ਗਿੱਲ ਨੂੰ ਘਰ ਵਿੱਚ ਦਾਖਲ ਹੋਣ ਲਈ ਚੁਣਿਆ ਗਿਆ ਸੀ, ਜਦੋਂ ਕਿ ਰੀਆ ਅਹੀਰ ਨੂੰ ਬਾਹਰ ਕਰ ਦਿੱਤਾ ਗਿਆ ਸੀ।{{ਨੋਟ|1|1}} * ^ 6:6ਵੇਂ ਦਿਨ, ਉਦਿਤੀ ਨੂੰ ਜਨਤਕ ਵੋਟਿੰਗ ਰਾਹੀਂ ਬੇਦਖਲ ਕਰ ਦਿੱਤਾ ਗਿਆ ਅਤੇ ਉਸ ਨੇ ਆਪਣੀ ਜੀਵਨ ਰੇਖਾ ਗੁਆ ਦਿੱਤੀ।{{ਨੋਟ|2|2}} * 8 ਵੇਂ ਦਿਨ, ਹਫਤਾਵਾਰੀ ਨਾਮਜ਼ਦਗੀ ਗਤੀਵਿਧੀ ਤੋਂ ਬਾਅਦ, ''ਬਿੱਗ ਬੌਸ'' ਨੇ ਨਾਮਜ਼ਦਗੀਆਂ ਬਾਰੇ ਵਿਚਾਰ ਵਟਾਂਦਰੇ ਕਰਕੇ ਘਰ ਦੇ ਨਿਯਮਾਂ ਦੀ ਉਲੰਘਣਾ ਕਰਨ ਲਈ ਘਰ ਦੇ ਮੈਂਬਰਾਂ ਦੀਆਂ ਨਾਮਜ਼ਦਗੀਆਂ ਨੂੰ ਰੱਦ ਕਰ ਦਿੱਤਾ ਅਤੇ ਸਿੱਧੇ ਤੌਰ 'ਤੇ ਆਸਿਫ, ਰੋਹੇਡ ਅਤੇ ਸਕਾਊਟ ਨੂੰ ਨਾਮਜ਼ਦ ਕੀਤਾ।{{ਨੋਟ|3|3}} * 11ਵੇਂ ਦਿਨ, ਆਸਿਫ਼, ਰੋਹੇਦ ਅਤੇ ਸਕਾਊਟ ਨੇ ਕਨਿਕਾ, ਗੁੱਲੂ ਅਤੇ ਮਾਹੀ ਦੁਆਰਾ ਕ੍ਰਮਵਾਰ ਕਪਤਾਨੀ ਲਈ ਮੁਕਾਬਲਾ ਕਰਨ ਲਈ ਲੈ ਜਾਣ ਤੋਂ ਬਾਅਦ ਆਪਣੀਆਂ ਲਾਈਫ਼ਲਾਈਨਾਂ ਗੁਆ ਦਿੱਤੀਆਂ। ਇਸ ਦੌਰਾਨ, ਰਿਤੀ ਅਸਫਲ ਰਹੀ, ਜਿਸ ਦੇ ਨਤੀਜੇ ਵਜੋਂ ਉਸ ਦੀ ਕਪਤਾਨੀ ਦੀ ਨਾਮਜ਼ਦਗੀ ਰੱਦ ਕਰ ਦਿੱਤੀ ਗਈ।{{ਨੋਟ|4|4}} == ਸ਼ੋਅ ਵਿੱਚ ਮਹਿਮਾਨ ਭੂਮਿਕਾ ਵਜੋਂ == {| border="2" cellpadding="4" cellspacing="0" style="margin:1em 1em 1em 0;background:#f9f9f9;border:1px #aaa solid;border-collapse:collapse;width:100%;" |+ | style="background:#D4AF37;width:19%;" |'''ਹਫ਼ਤਾ (ਸੰਖੇਪਃ''' | style="background:#D4AF37;width:14%;" |'''ਦਿਨ (ਐੱਸ.''' | style="background:#D4AF37;width:28%;" |'''ਮਹਿਮਾਨ (ਸ.''' | style="background:#D4AF37;width:27%;" |'''ਨੋਟਸ''' | style="background:#D4AF37;width:12%;" |'''ਰੈਫ.''' |- | rowspan="5" style="background:#D4AF37;" |'''ਹਫ਼ਤਾ 1''' | rowspan="5" style="background:#D4AF37;" |'''ਗ੍ਰੈਂਡ ਪ੍ਰੀਮੀਅਰ''' |ਦਿਨੇਸ਼ ਲਾਲ ਯਾਦਵ |ਆਮ੍ਰਪਾਲੀ ਦੂਬੇ ਦਾ ਸਮਰਥਨ ਕਰਨ ਲਈ | |- |ਮਨੋਜ ਤਿਵਾਡ਼ੀ |ਆਪਣੀ ਧੀ ਰਿਤੀ ਤਿਵਾਡ਼ੀ ਨੂੰ ਪੇਸ਼ ਕਰਨ ਲਈ | |- |ਰੇਚੁੰਗਵਰ ਕਾਮ ----ਕੁਪਨੇਵਰ ਕੋਮ |ਆਪਣੀ ਮਾਂ [[ਮੈਰੀ ਕੋਮ|ਮੈਰੀ ਕਾਮ]] ਦਾ ਸਮਰਥਨ ਕਰਨ ਲਈ | |- |[[ਪ੍ਰਿਅੰਕਾ ਚੋਪੜਾ|ਪ੍ਰਿਯੰਕਾ ਚੋਪਡ਼ਾ ਜੋਨਸ]] |[[ਮੈਰੀ ਕੋਮ|ਮੈਰੀ ਕਾਮ]] ਦਾ ਸਮਰਥਨ ਕਰਨ ਲਈ | |- |[[ਕੈਰੀਮਿਨਾਟੀ]] ----ਅਭਿਸ਼ੇਕ ਮਲਹਾਨ ----[[ਐਲਵਿਸ਼ ਯਾਦਵ|ਐਲਵੀਸ਼ ਯਾਦਵ]] |ਤਨਮੇ "ਸਕੂਟਓਪੀ" ਸਿੰਘ ਦਾ ਸਮਰਥਨ ਕਰਨ ਲਈ | |} == ਰਿਸੈਪਸ਼ਨ == === ਸ਼ੁਰੂਆਤ === ਸੀਜ਼ਨ ਦੀ ਸਟ੍ਰੀਮਿੰਗ ਸੇਵਾ [[ਡਿਜ਼ਨੀ+ ਹੌਟਸਟਾਰ|ਜੀਓ ਹੌਟਸਟਾਰ]] ਉੱਤੇ ਇੱਕ ਰਿਐਲਿਟੀ ਸ਼ੋਅ ਲਈ ਸਭ ਤੋਂ ਸਫਲ ਸ਼ੁਰੂਆਤ ਸੀ।<ref>{{Cite web |date=2026-09-09 |title=Salman Khan REACTS to Bigg Boss 20’s record opening: “To see it become the biggest reality show launch ever is overwhelming and a proud milestone for all of us” : Bollywood News |url=https://www.bollywoodhungama.com/news/features/salman-khan-reacts-to-bigg-boss-20s-record-opening-to-see-it-become-the-biggest-reality-show-launch-ever-is-overwhelming-and-a-proud-milestone-for-all-of-us/ |access-date=2026-09-10 |website=Bollywood Hungama}}</ref> == ਹਵਾਲੇ == <templatestyles src="Reflist/styles.css" />{{Reflist}} == ਬਾਹਰੀ ਲਿੰਕ == * [https://jiohotstar.com/1971002586 ''ਬਿੱਗ ਬੌਸ 20''] [[ਡਿਜ਼ਨੀ+ ਹੌਟਸਟਾਰ|ਜਿਓ ਹੌਟਸਟਾਰ]] 'ਤੇ {{Bigg Boss (Hindi TV series)}} [[ਸ਼੍ਰੇਣੀ:ਬਿੱਗ ਬੌਸ (ਹਿੰਦੀ ਟੀਵੀ ਲੜੀ) ਸੀਜ਼ਨ]] [[ਸ਼੍ਰੇਣੀ:ਅਣ-ਸਮੀਖਿਆ ਅਨੁਵਾਦਾਂ ਵਾਲੇ ਸਫ਼ੇ]] tu2fiy87j8scdevz5hzeztf2w7w1vwn 846638 846637 2026-09-20T08:35:39Z Gaurav Jhammat 7070 /* ਪ੍ਰਚਾਰ ਅਤੇ ਰਿਲੀਜ਼ */ 846638 wikitext text/x-wiki '''[[ਬਿੱਗ ਬੌਸ (ਹਿੰਦੀ ਟੀਵੀ ਲੜੀ)|ਬਿੱਗ ਬੌਸ]] 20''', ਜਿਸ ਨੂੰ ਬਿੱਗ ਬੌਸ: ਤਥਾਸ-ਤੂ ਵੀ ਕਿਹਾ ਜਾਂਦਾ ਹੈ, ਭਾਰਤੀ [[ਹਿੰਦੀ ਭਾਸ਼ਾ|ਹਿੰਦੀ]] ਭਾਸ਼ਾ ਦੀ ਰਿਐਲਿਟੀ ਟੈਲੀਵਿਜ਼ਨ ਸੀਰੀਜ਼ [[ਬਿੱਗ ਬੌਸ (ਹਿੰਦੀ ਟੀਵੀ ਲੜੀ)|ਬਿੱਗ ਬੌਸ]] ਦਾ ਵੀਹਵਾਂ ਸੀਜ਼ਨ ਹੈ। ਇਸ ਦਾ ਪ੍ਰੀਮੀਅਰ 6 ਸਤੰਬਰ 2026 ਨੂੰ ਕਲਰਜ਼ ਟੀਵੀ ਉੱਤੇ ਹੋਇਆ ਅਤੇ [[ਡਿਜ਼ਨੀ+ ਹੌਟਸਟਾਰ|ਜਿਓ ਹੌਟਸਟਾਰ]] ਉੱਤੇ ਡਿਜੀਟਲ ਤੌਰ ਉੱਤੇ ਸਟ੍ਰੀਮ ਕੀਤਾ ਗਿਆ।<ref>{{Cite web |last=Banerjee |first=Urmimala |date=2026-08-04 |title=Salman Khan Unveils ‘Bigg Boss 20’ Promo Promises Karan Arjun Twist This Season |url=https://varietyindia.com/salman-khan-unveils-bigg-boss-20-promo-promises-karan-arjun-twist-this-season/ |access-date=2026-08-04 |website=Variety India |language=en-US}}</ref> [[ਸਲਮਾਨ ਖਾਨ]] ਲਗਾਤਾਰ ਸਤਾਰ੍ਹਵੇਂ ਸੀਜ਼ਨ ਲਈ ਸ਼ੋਅ ਦੀ ਮੇਜ਼ਬਾਨੀ ਕਰ ਰਹੇ ਹਨ।<ref>{{Cite web |date=2026-07-20 |title=Salman Khan to host Bigg Boss 20 in India with six editions |url=https://thenewsmill.com/2026/07/salman-khan-to-host-bigg-boss-20-as-six-editions-launch-in-september/ |access-date=2026-07-21 |language=en-US}}</ref><ref>{{Cite web |date=2026-08-04 |title=Colors & JioHotstar confirm September launch for 'Bigg Boss 20' |url=https://www.bizasialive.com/colors-jiohotstar-confirm-september-launch-for-bigg-boss-20/ |access-date=2026-08-04 |language=en-GB}}</ref> == ਪ੍ਰੋਡਕਸ਼ਨ (ਨਿਰਮਾਣ) == === ਵਿਕਾਸ ਅਤੇ ਥੀਮ === ਸੀਜ਼ਨ ਦੀ ਟੈਗਲਾਈਨ "ਤਥਾਸ-ਤੂ" ਹੈ, ਜਿਸ ਵਿੱਚ ਇੱਕ "ਵਰਦਾਨ" ਸ਼ਾਮਿਲ ਕੀਤਾ ਗਿਆ ਹੈ ਜੋ ਮੁਕਾਬਲੇਬਾਜ਼ਾਂ ਨੂੰ ਖੇਡ ਵਿੱਚ ਦੂਜਾ ਜੀਵਨਦਾਨ ਭਾਵ ਸ਼ੋਅ ਤੋਂ ਬਾਹਰ ਹੋਣ ਤੋਂ ਬਚਾਅ ਦਾ ਮੌਕਾ ਦਿੰਦਾ ਹੈ। ਇਹ ਸੰਕਲਪ ਅੰਗਰੇਜ਼ੀ ਸ਼ਬਦ "that's two" ਤੋਂ ਬਣਾਇਆ ਗਿਆ ਹੈ।<ref>{{Cite web |last=Mukhopadhyay |first=Anindita |date=2026-08-12 |title=Bigg Boss 20 trailer out; Salman Khan introduces 'Extra Jeevan Daan' and a game with no safe play |url=https://www.indiatvnews.com/entertainment/tv/bigg-boss-20-trailer-out-salman-khan-introduces-extra-jeevan-daan-and-a-game-with-no-safe-play-2026-08-12-1051119 |access-date=2026-08-12 |website=India TV News |language=en}}</ref> === ਪ੍ਰਚਾਰ ਅਤੇ ਰਿਲੀਜ਼ === 20 ਜੁਲਾਈ 2026 ਨੂੰ, ਜਿਓਸਟਾਰ ਨੇ ਐਲਾਨ ਕੀਤਾ ਕਿ ਸਲਮਾਨ ਖਾਨ ਦੁਆਰਾ ਹੋਸਟ ਕੀਤੇ ਗਏ ''ਬਿੱਗ ਬੌਸ'' ਹਿੰਦੀ'' ਦੇ ਵੀਹਵੇਂ ਸੀਜ਼ਨ ਦਾ ਪ੍ਰੀਮੀਅਰ ਸਤੰਬਰ 2026 ਵਿੱਚ ਕਲਰਜ਼ ਟੀਵੀ ਅਤੇ [[ਡਿਜ਼ਨੀ+ ਹੌਟਸਟਾਰ|ਜੀਓ ਹੌਟਸਟਾਰ]] ਉੱਤੇ ਇੱਕ ਨੈਟਵਰਕ ਪਹਿਲਕਦਮੀ ਦੇ ਹਿੱਸੇ ਵਜੋਂ ਛੇ ਬਿੱਗ ਬੌਸ ਖੇਤਰੀ ਐਡੀਸ਼ਨਾਂ ਨੂੰ ਇੱਕੋ ਸਮੇਂ ਪ੍ਰਸਾਰਿਤ ਕਰਨ ਲਈ ਕੀਤਾ ਜਾਵੇਗਾ।<ref>{{Cite web |last=Livemint |date=2026-07-20 |title=JioStar bets big on Bigg Boss: Salman Khan, Mohanlal, Sourav Ganguly & other mega stars headline six-language expansion |url=https://www.livemint.com/entertainment/jiostar-bets-big-on-bigg-boss-salman-khan-mohanlal-sourav-ganguly-other-mega-stars-headline-six-language-expansion-11784549282474.html |access-date=2026-07-21 |website=mint |language=en}}</ref><ref>{{Cite web |title=MSN |url=https://www.msn.com/en-in/news/insight/bigg-boss-20-reveals-new-logo-as-six-editions-set-for-launch/gm-GM8AB0AB92?gemSnapshotKey=GM8AB0AB92-snapshot-3&uxmode=ruby |access-date=2026-07-23 |website=www.msn.com}}</ref> ਸ਼ੋਅ ਦੀ ਅਧਿਕਾਰਤ ਪਹਿਲੀ ਝਲਕ ਅਤੇ ਲੋਗੋ 21 ਜੁਲਾਈ 2026 ਨੂੰ ਜਾਰੀ ਕੀਤਾ ਗਿਆ ਸੀ।<ref>{{Cite news|url=https://timesofindia.indiatimes.com/tv/news/hindi/bigg-boss-20-salman-khan-hosted-bb-hindi-returns-with-an-all-new-eye-for-its-milestone-20th-season/articleshow/132536352.cms|title=Bigg Boss 20: Salman Khan hosted BB Hindi returns with an all-new eye logo for its milestone 20th season|date=2026-07-21|work=The Times of India|access-date=2026-07-21|issn=0971-8257}}</ref><ref>{{Cite web |date=2026-07-21 |title=First look of 'Bigg Boss 20' logo unveiled |url=https://www.bizasialive.com/first-look-of-bigg-boss-20-logo-unveiled/ |access-date=2026-07-22 |language=en-GB}}</ref> ਇਸ ਤੋਂ ਬਾਅਦ ਅਗਸਤ 2026 ਦੇ ਸ਼ੁਰੂ ਵਿੱਚ ਜਾਰੀ ਕੀਤੇ ਗਏ ਟੀਜ਼ਰਾਂ ਦੀ ਇੱਕ ਲੜੀ ਜਾਰੀ ਕੀਤੀ ਗਈ, ਜਿਸ ਨੇ 6 ਸਤੰਬਰ 2026 ਦੀ ਪ੍ਰੀਮੀਅਰ ਮਿਤੀ ਦੀ ਪੁਸ਼ਟੀ ਕੀਤੀ ਅਤੇ ਸੀਜ਼ਨ ਦੇ "ਤਥਾਸ-ਤੂ" ਥੀਮ ਦੀ ਸ਼ੁਰੂਆਤ ਕੀਤੀ।<ref>{{Cite web |title=Bigg Boss 20 Promo: सलमान खान की घोड़े संग एंट्री, इस बार 'करण अर्जुन' वाला ट्विस्ट, रिलीज डेट का भी ऐलान |url=https://navbharattimes.indiatimes.com/tv/bigg-boss/bigg-boss-20-official-promo-out-salman-khan-reveals-karan-arjun-twist-in-the-game-premiere-date-6-september/articleshow/132851454.cms |access-date=2026-08-04 |website=Navbharat Times |language=hi}}</ref><ref>{{Cite web |date=2026-08-04 |title=Bigg Boss 20 teaser: Salman Khan returns as host, hints at a Karan-Arjun angle, ‘ek se bhale do’ |url=https://indianexpress.com/article/entertainment/television/bigg-boss-20-teaser-salman-khan-returns-as-host-hints-at-a-karan-arjun-angle-ek-se-bhale-do-10817085/ |access-date=2026-08-04 |website=The Indian Express |language=en}}</ref><ref>{{Cite web |title=Bigg Boss 20: New Arena twist sparks 'favouritism' debate among fans |url=https://www.mid-day.com/entertainment/television-news/article/bigg-boss-20-new-arena-twist-sparks-favouritism-debate-among-fans-23643515 |access-date=2026-08-07 |website=Mid-Day}}</ref><ref>{{Cite web |last=Jhunjhunwala |first=Sanchita |date=2026-08-06 |title=Bigg Boss 20 Teaser: Salman Khan Drops Another Hint As He Goes ‘Tathas-Two’ |url=https://www.idiva.com/entertainment/tv/bigg-boss-20-teaser-salman-khan-drops-another-hint-as-he-goes-tathas-two/18097778 |access-date=2026-08-07 |website=iDiva |language=en}}</ref> ਗੇਮਪਲੇ ਮਕੈਨਿਕਸ ਉੱਤੇ ਵੱਧ ਚਾਨਣਾ ਪਾਉਣ ਵਾਲਾ ਇੱਕ ਪੂਰੀ-ਲੰਬਾਈ ਦਾ ਟ੍ਰੇਲਰ 12 ਅਗਸਤ 2026 ਨੂੰ ਜਾਰੀ ਕੀਤਾ ਗਿਆ ਸੀ।<ref>{{Cite web |last=Yadav |first=Monica |date=2026-08-12 |title=Bigg Boss 20 trailer sees Salman Khan bringing ‘extra jeevan daan’ twist: ‘It isn't as straightforward as it sounds’ |url=https://www.hindustantimes.com/entertainment/tv/bigg-boss-20-trailer-sees-salman-khan-bringing-extra-jeevan-daan-twist-bigg-boss-colors-jiohotstar-101786517783960.html |access-date=2026-08-12 |website=Hindustan Times |language=en}}</ref><ref>{{Cite web |last=Mukherjee |first=Akankshya |date=2026-08-12 |title=Bigg Boss 20 Trailer Out! Salman Khan Unveils New Season's Biggest Twist Where Every Player Gets An Extra Life- Watch |url=https://www.bollywoodbubble.com/tv/bigg-boss-20-trailer-out-salman-khan-unveils-new-season-biggest-twist-where-every-player-gets-an-extra-life-watch/ |access-date=2026-08-12 |website=Bollywood Bubble |language=en-US}}</ref> 4 ਸਤੰਬਰ 2026 ਨੂੰ, [[ਡਿਜ਼ਨੀ+ ਹੌਟਸਟਾਰ|ਜਿਓਹੋਟਸਟਾਰ]] ਅਤੇ ਕਲਰਜ਼ ਟੀਵੀ ਨੇ ਪ੍ਰਮੋਸ਼ਨਲ ਕਲਿੱਪ ਜਾਰੀ ਕੀਤੇ ਜਿਸ ਵਿੱਚ ਪੁਸ਼ਟੀ ਕੀਤੀ ਪ੍ਰਤੀਯੋਗੀ [[ਈਸ਼ਾ ਰਿਖੀ]] ਅਤੇ [[ਕਨਿਕਾ ਮਾਨ]] ਸ਼ਾਮਿਲ ਸਨ।<ref>{{Cite news|url=https://timesofindia.indiatimes.com/tv/news/hindi/bigg-boss-20-promo-kanika-mann-wins-hearts-with-her-performance-new-promo-sparks-buzz-ahead-of-premiere/articleshow/133796817.cms|title=Bigg Boss 20 promo: Kanika Mann wins hearts with her performance? New Promo sparks buzz ahead of premiere|date=2026-09-05|work=The Times of India|access-date=2026-09-06|issn=0971-8257}}</ref><ref>{{Cite web |last=Jhunjhunwala |first=Sanchita |date=2026-09-05 |title=Bigg Boss 20: Did Badshah’s Ex-Wife Isha Rikhi Break Down In New Promo? |url=https://www.idiva.com/entertainment/tv/salman-khan-bigg-boss-20-did-badshah-ex-wife-isha-rikhi-break-down-in-new-promo/18098112 |access-date=2026-09-06 |website=iDiva |language=en}}</ref> 5 ਸਤੰਬਰ 2026 ਨੂੰ, ਰੈਪਰ ਯੰਗ ਡੀਐਸਏ ਨੂੰ ਫ਼ੀਚਰ ਕਰਦਾ ਇੱਕ ਟੀਜ਼ਰ ਜਾਰੀ ਕੀਤਾ ਗਿਆ ਸੀ, ਜਿਸ ਵਿੱਚ ਉਸਨੇ ਆਪਣਾ ਗੀਤ ''ਯੇਦਾ ਯੁੰਗ'' ਪੇਸ਼ ਕੀਤਾ ਸੀ।<ref>{{Cite web |title=Instagram |url=https://www.instagram.com/reel/Dc5Us4Qqdjx/?stkn=MTd1a2NoNGwycXd5Nw== |access-date=2026-09-06 |website=www.instagram.com}}</ref> ਉਸੇ ਦਿਨ, ਅਦਾਕਾਰ-ਸਿਆਸਤਦਾਨ ਮਨੋਜ ਤਿਵਾੜੀ ਆਪਣੀ ਧੀ ਰਿਤੀ ਤਿਵਾੜੀ ਨਾਲ ਇੱਕ ਪ੍ਰਮੋਸ਼ਨਲ ਹਿੱਸੇ ਵਿੱਚ ਉਸ ਨੂੰ ਇੱਕ ਪ੍ਰਤੀਯੋਗੀ ਵਜੋਂ ਪੇਸ਼ ਕਰਨ ਲਈ ਦਿਖਾਈ ਦਿੱਤੇ।<ref>{{Cite web |title=Bigg Boss 20: Salman Khan recreates Manoj Tiwari’s viral baap meme with his daughter |url=https://www.mid-day.com/entertainment/television-news/article/bigg-boss-20-salman-khan-recreates-manoj-tiwaris-viral-baap-meme-with-his-daughter-23648609 |access-date=2026-09-06 |website=Mid-Day}}</ref><ref>{{Cite web |date=2026-09-06 |title=Bigg Boss 20: Manoj Tiwari’s daughter Rhiti Tiwari set to enter Salman Khan’s show - Watch promo |url=https://www.india.com/entertainment/tv/bigg-boss-20-manoj-tiwari-daughter-rhiti-tiwari-set-to-enter-salman-khans-show-watch-promo-8517734/ |access-date=2026-09-06 |website=India.com |language=en}}</ref> === ਕਾਸਟਿੰਗ === 25 ਅਗਸਤ 2026 ਨੂੰ, [[ਡਿਜ਼ਨੀ+ ਹੌਟਸਟਾਰ|ਜੀਓ ਹੌਟਸਟਾਰ]] ਅਤੇ ਕਲਰਜ਼ ਟੀਵੀ ਨੇ ਦਰਸ਼ਕਾਂ ਦੀ ਵੋਟਿੰਗ ਪਹਿਲਕਦਮੀ "ਫੈਨਜ਼ ਕਾ ਫੈਸਲਾ" ਦੀ ਮੁੜ-ਵਰਤੋਂ ਦਾ ਐਲਾਨ ਕੀਤਾ ਜੋ ਇਸ ਤੋਂ ਪਹਿਲਾਂ 19ਵੇਂ ਸੀਜ਼ਨ ਵਿੱਚ ਕੀਤਾ ਗਿਆ ਸੀ। ਜੀਓ ਹੌਟਸਟਾਰ ਐਪ ਦੇ ਜ਼ਰੀਏ, ਦਰਸ਼ਕਾਂ ਨੂੰ ਪ੍ਰੀਮੀਅਰ ਤੋਂ ਪਹਿਲਾਂ ਘਰ ਵਿੱਚ ਦਾਖਲ ਹੋਣ ਵਾਲੇ ਦੋ ਸੰਭਾਵਿਤ ਪ੍ਰਤੀਯੋਗੀਆਂ ਵਿੱਚੋਂ ਇੱਕ ਨੂੰ ਵੋਟ ਦੇਣ ਦਾ ਮੌਕਾ ਦਿੱਤਾ ਗਿਆ ਸੀ। ਵੋਟਿੰਗ ਦੀ ਮਿਆਦ 25 ਅਗਸਤ ਤੋਂ 2 ਸਤੰਬਰ 2026 ਤੱਕ ਨਿਰਧਾਰਤ ਕੀਤੀ ਗਈ ਸੀ।<ref>{{Cite web |last=Vaigankar |first=Shukrta |date=2026-08-25 |title=Bigg Boss 20 voting: Rhiya Ahir vs Love Gill - Fans to decide who enters the house |url=https://businessupturn.com/entertainment/television/bigg-boss/bigg-boss-20-voting-rhiya-ahir-vs-love-gill-fans-to-decide-who-enters-the-house/ |access-date=2026-08-25 |website=Business Upturn |language=en-IN}}</ref><ref name="Riya_Ahir">{{Cite news|url=https://timesofindia.indiatimes.com/tv/news/hindi/bigg-boss-20-riya-ahir-viral-girl-who-stopped-police-van-during-neet-protest-to-enter-the-show-fans-to-choose-between-her-and-love-gill/articleshow/133500609.cms|title=Bigg Boss 20: Riya Ahir, viral girl who stopped police van during NEET protest, to enter the show? Fans to choose between her and Love Gill|date=2026-08-25|work=The Times of India|access-date=2026-08-25|issn=0971-8257}}</ref> ਦੋ ਉਮੀਦਵਾਰ [[ਰੀਆ ਅਹੀਰ]] ਅਤੇ [[ਲਵ ਗਿੱਲ]] ਸਨ।<ref>{{Cite web |last=Banerjee |first=Urmimala |date=2026-08-25 |title=‘Bigg Boss 20’: Rhiya Ahir Or Love Gill? Salman Khan Announces That Decision Rests On Audience |url=https://varietyindia.com/bigg-boss-20-rhiya-ahir-or-love-gill-salman-khan-announces-that-decision-rests-on-audience/ |access-date=2026-08-25 |website=Variety India |language=en-US}}</ref><ref>{{Cite web |last=Singh |first=Simran |title=Bigg Boss 20: Salman Khan asks fans to help him, grants them power to CONFIRM a housemate among..., netizens react |url=https://www.dnaindia.com/bollywood/report-bigg-boss-20-salman-khan-asks-fans-to-help-him-grants-them-power-to-confirm-a-housemate-3219173 |access-date=2026-08-25 |website=DNA India |language=en}}</ref> === ਅੱਖ ਵਾਲਾ ਲੋਗੋ === ਸੀਜ਼ਨ ਦੇ ਲੋਗੋ ਵਿੱਚ ਇੱਕ ਬਹੁ-ਰੰਗੀਨ ਜਿਓਮੈਟਰਿਕ ਆਈਰਿਸ (ਜਾਮਨੀ, ਨੀਲੇ, ਲਾਲ, ਸੰਤਰੀ ਅਤੇ ਟੀਲ ਦੇ ਰੰਗਾਂ ਵਿੱਚ) ਦੇ ਨਾਲ ਇੱਕ ਸਟਾਈਲਾਈਜ਼ਡ ਅੱਖ ਹੈ ਜੋ ਕੇਂਦਰ ਵਿੱਚ ਸੁਨਹਿਰੀ ਝਲਕ ਵਿੱਚ ਹੈ। ਇਸ ਦੇ ਨਾਲ ਇੱਕ ਧਾਤੂ ਸੋਨੇ ਦੀ ਰੂਪ ਰੇਖਾ ਅਤੇ ਇੱਕ ਮੇਲ ਖਾਂਦਾ "ਬਿੱਗ ਬੌਸ" ਸ਼ਬਦ ਚਿੰਨ੍ਹ ਹੈ। ਨੈਟਵਰਕ ਦੇ ਅਨੁਸਾਰ, ਡਿਜ਼ਾਇਨ ਦਾ ਉਦੇਸ਼ ਸੀਜ਼ਨ ਦੇ "ਤਥਾਸ-ਤੂ" ਥੀਮ ਨੂੰ ਦਰਸਾਉਣਾ ਹੈ, ਜੋ ਪ੍ਰਗਟਾਵੇ ਅਤੇ ਕਿਸਮਤ ਦਾ ਪ੍ਰਤੀਕ ਹੈ।<ref>{{Cite web |date=2026-07-21 |title=Bigg Boss 20 finally CONFIRMED? Salman Khan returns as makers UNVEIL brand new eye logo |url=https://www.bollywoodlife.com/bigg-boss/bigg-boss-20-finally-confirmed-salman-khan-returns-as-makers-unveil-brand-new-eye-logo-3357930/ |access-date=2026-07-21 |website=Bollywood Life |language=en}}</ref><ref>{{Cite news|url=https://economictimes.indiatimes.com/magazines/panache/bigg-boss-20-announced-salman-khan-returns-as-host-for-new-season-contestants-list-premiere-date-and-where-to-watch-on-ott/articleshow/132550353.cms?from=mdr|title=Bigg Boss 20 announced: Salman Khan returns as host for new season. Contestants list, premiere date, and where to watch on OTT|date=2026-07-22|work=The Economic Times|access-date=2026-07-23|issn=0013-0389}}</ref> === ਪ੍ਰਸਾਰਣ === [[ਬਿੱਗ ਬੌਸ (ਹਿੰਦੀ ਟੀਵੀ ਸੀਰੀਜ਼) ਸੀਜ਼ਨ 19|ਪਿਛਲੇ ਸੀਜ਼ਨ]] ਦੀ ਰਿਲੀਜ਼ ਰਣਨੀਤੀ ਦੇ ਬਾਅਦ, ਸ਼ੋਅ ਡਿਜੀਟਲ ਸਟ੍ਰੀਮਿੰਗ ਨੂੰ ਤਰਜੀਹ ਦਿੰਦਾ ਹੈ, ਰੋਜ਼ਾਨਾ ਐਪੀਸੋਡ ਜਿਓਹੋਟਸਟਾਰ 'ਤੇ ਪਹਿਲਾਂ ਰਾਤ 9 ਵਜੇ (ਭਾਰਤੀ ਸਮੇਂ ਅਨੁਸਾਰ) 'ਤੇ ਪ੍ਰਸਾਰਿਤ ਹੁੰਦੇ ਹਨ। ਇਸ ਤੋਂ ਬਾਅਦ ਕਲਰਜ਼ ਟੀਵੀ 'ਤੇ ਰਾਤ 10:30 (ਭਾਰਤੀ ਸਮੇਂ ਅਨੁਸਾਰ)<ref>{{Cite web |date=2026-08-04 |title=Bigg Boss 20: Salman Khan Show To Premiere On September 6, Bhaijaan Shares Cryptic 'Karan-Arjun' Hint |url=https://www.timesnownews.com/entertainment-news/tv/bigg-boss-20-salman-khan-show-to-premiere-on-september-6-bhaijaan-shares-cryptic-karan-arjun-hint-article-155248063 |access-date=2026-08-04 |website=TimesNow |language=en}}</ref> 'ਤੇ ਪ੍ਰਸਾਰਿਤ ਹੁੰਦੇ ਹਨ। === ਘਰ === ਫਿਲਮ ਸਿਟੀ, ਮੁੰਬਈ ਵਿੱਚ ਸਥਿਤ ''ਬਿੱਗ ਬੌਸ 20'' ਦੇ ਘਰ ਵਿੱਚ ਇੱਕ ਰੰਗੀਨ "ਵੰਡਰਲੈਂਡ" ਥੀਮ ਹੈ ਜੋ ਇੱਕ ਰਾਖਸ਼ਸ ਦੀ ਧਾਰਨਾ ਤੋਂ ਪ੍ਰੇਰਿਤ ਹੈ, ਜਿਸ ਵਿੱਚ ਅਤਿਵਾਦੀ ਕਲਪਨਾ ਅਤੇ ਜਾਨਵਰਾਂ ਤੋਂ ਪ੍ਰੇਰਿਤ ਤੱਤ ਸ਼ਾਮਲ ਹਨ। ਵਰਸ਼ਾ ਜੈਨ ਦੁਆਰਾ ਡਿਜ਼ਾਈਨ ਕੀਤਾ ਗਿਆ ਇਹ ਘਰ ਲਗਭਗ 10,000 ਵਰਗ ਫੁੱਟ ਵਿੱਚ ਫੈਲਿਆ ਹੋਇਆ ਹੈ ਅਤੇ ਇਸ ਵਿੱਚ 104 ਕੈਮਰੇ ਹਨ।<ref>{{Cite web |date=2026-09-03 |title=Bigg Boss 20 house tour: Shark-themed pool, teapot throne and the mystery of Room 20 |url=https://indianexpress.com/article/entertainment/television/bigg-boss-20-house-tour-shark-themed-pool-teapot-throne-and-the-mystery-of-room-20-10861231/ |access-date=2026-09-03 |website=The Indian Express |language=en}}</ref> * ਲਿਵਿੰਗ ਏਰੀਆ: ਇੱਕ ਵੱਡਾ ਕੇਂਦਰੀ ਸੋਫਾ, ਇੱਕ 12-ਸੀਟਰ ਡਾਇਨਿੰਗ ਟੇਬਲ, ਪੈਰਾਸ਼ੂਟ-ਪ੍ਰੇਰਿਤ ਬੈਠਣ ਅਤੇ ਇੱਕ ਗੁਲਾਬੀ ਚਾਹ-ਪਿਆਲੀਨੁਮਾ ਮੁਜੱਸਮਾ ਜਿਸ ਨੂੰ ਸਿੰਘਾਸਣ ਵਜੋਂ ਵਰਤਿਆ ਜਾਂਦਾ ਹੈ।<ref>{{Cite web |title=Bigg Boss 20 House Inside Photos: Salman Khan's Show Gets Colourful Jungle-Themed Makeover With BB Food Truck, Secret Room & More- See PICS |url=https://www.freepressjournal.in/entertainment/bigg-boss-20-house-inside-photos-salman-khans-show-gets-colourful-jungle-themed-makeover-with-bb-food-truck-secret-room-more-see-pics |access-date=2026-09-03 |website=Free Press Journal |language=en}}</ref> * ਰਸੋਈ "ਬੀ. ਬੀ. ਫੂਡ ਟਰੱਕ" ਦੇ ਰੂਪ ਵਿੱਚ ਤਿਆਰ ਕੀਤਾ ਗਿਆ, ਜਿਸ ਵਿੱਚ ਇੱਕ ਭੋਜਨ-ਟਰੱਕ-ਪ੍ਰੇਰਿਤ ਰਸੋਈ ਸੈੱਟਅਪ ਹੈ।<ref>{{Cite web |last=G |first=Vikram |date=2026-09-03 |title=Bigg Boss 20 house first look: Giant teapot couch, BB Food Truck unveiled |url=https://www.newkerala.com/news/a/bigg-boss-20-first-look-giant-teapot-couch-509.htm |access-date=2026-09-03 |website=NewKerala.com |language=en}}</ref> * ਬੈੱਡਰੂਮ: 17 ਬਿਸਤਰੇ, ਜਾਨਵਰਾਂ ਤੋਂ ਪ੍ਰੇਰਿਤ ਸਜਾਵਟ ਦੇ ਨਾਲ ਇੱਕ ਬਿੱਛੂ ਅਤੇ ਗਿਰਗਿਟ, ਮਸ਼ਰੂਮ ਦੇ ਆਕਾਰ ਦੇ ਕੰਧ ਤੱਤ ਦੇ ਨਾਲ ਸ਼ਾਮਲ ਹਨ.<ref>{{Cite web |date=2026-09-03 |title=Bigg Boss 20 House: Whale-Shaped Pool To Gorilla Entrance; Take Sneak-Peek Of Salman Khan Show |url=https://www.timesnownews.com/entertainment-news/tv/bigg-boss-20-house-whale-shaped-pool-to-gorilla-entrance-take-sneak-peek-of-salman-khan-show-photo-gallery-156037878 |access-date=2026-09-03 |website=TimesNow |language=en}}</ref> * ਬਾਥਰੂਮ: ਇੱਕ ਅੱਪਸਾਇਡ-ਡਾਉਨ ਨਿਓਨ-ਗੁਲਾਬੀ ਖਰਗੋਸ਼ ਦੀ ਸਥਾਪਨਾ, ਬੈਠਣ ਵਾਲੇ ਖੇਤਰ ਅਤੇ ਮੁਅੱਤਲ ਚਿੰਪੈਂਜ਼ੀ ਸਜਾਵਟ ਦੀ ਵਿਸ਼ੇਸ਼ਤਾ ਹੈ।<ref>{{Cite web |last=Godboley |first=Adya |date=2026-09-04 |title=Bigg Boss 20 House: Salman Khan’s Show Adds a Whimsical Twist with Two New Mystery Doors |url=https://www.idiva.com/entertainment/tv/bigg-boss-20-house-salman-khan-show-adds-whimsical-twist-two-new-mystery-doors/18098104 |access-date=2026-09-04 |website=iDiva |language=en}}</ref> * ਗਾਰਡਨ/ਆਊਟਡੋਰ ਖੇਤਰਃ ਇੱਕ ਸ਼ਾਰਕ-ਥੀਮ ਵਾਲਾ ਸਵਿਮਿੰਗ ਪੂਲ, ਇੱਕ ਫੁੱਲਦਾਰ ਟੈਪ ਦੀ ਸਥਾਪਨਾ, ਬੈਠਣ ਲਈ ਵਰਤੇ ਜਾਣ ਵਾਲੇ ਸੱਪ ਨਾਲ ਲਪੇਟੇ ਦਰੱਖਤ ਅਤੇ ਵੱਖ-ਵੱਖ ਜਾਨਵਰਾਂ ਦੀਆਂ ਮੂਰਤੀਆਂ ਸ਼ਾਮਲ ਹਨ।<ref name="indiatvnews">{{Cite web |last=Mukhopadhyay |first=Anindita |date=2026-09-03 |title=Bigg Boss 20 house first look out; giant snake in garden, octopus chess and mysterious Room No. 20 |url=https://www.indiatvnews.com/entertainment/tv/bigg-boss-20-house-first-look-out-giant-snake-in-garden-octopus-chess-and-mysterious-room-no-20-salman-khan-2026-09-03-1053224 |access-date=2026-09-03 |website=India TV News |language=en}}</ref> * ਕਮਰਾ 20: ਵੀਹਵੇਂ ਸੀਜ਼ਨ ਲਈ ਇੱਕ ਨਵਾਂ ਕਮਰਾ ਪੇਸ਼ ਕੀਤਾ ਗਿਆ, ਪਿਛਲੇ ਸੀਜ਼ਨ ਤੋਂ ਅਸੈਂਬਲੀ ਰੂਮ ਦੀ ਥਾਂ. ਇਸ ਦੇ ਉਦੇਸ਼ ਨੂੰ ਸ਼ੁਰੂ ਵਿੱਚ ਅਣਐਲਾਨਿਆ ਰੱਖਿਆ ਗਿਆ ਸੀ ਪਰ ਦੂਜੇ ਹਫ਼ਤੇ ਵਿੱਚ ਇਸ ਨੂੰ ਵੀ ਜਨਤਕ ਕਰ ਦਿੱਤਾ ਗਿਆ।<ref>{{Cite web |last=Singh |first=Sardar Sarabjoth |date=2026-09-03 |title=Video tour of Bigg Boss 20 house: Bedroom to grand lawn |url=https://www.siasat.com/video-tour-of-bigg-boss-20-house-bedroom-to-grand-lawn-3535844/ |access-date=2026-09-03 |website=The Siasat Daily |language=en}}</ref> * ਕਮਰਾ 2X: ਇੱਕ ਰਹੱਸਮਈ ਕਮਰੇ ਵਿੱਚ ਦੋ ਵੱਖਰੇ ਆਕਾਰ ਦੇ ਦਰਵਾਜ਼ੇ ਹਨ, ਜਿਸਦਾ ਉਦੇਸ਼ ਸੀਜ਼ਨ ਵਿੱਚ ਕੋਈ ਰੁਮਾਂਚਕ ਮੋੜ ਲਿਆਉਣ ਦੇ ਉਦੇਸ਼ ਵਜੋਂ ਗੁਪਤ ਰੱਖਿਆ ਗਿਆ ਹੈ।<ref name="indiatvnews" /> ਵਧੇਰੇ ਵਿਸ਼ੇਸ਼ਤਾਵਾਂ ਵਿੱਚ ਕਈ ਤਿੰਨ-ਅਯਾਮੀ ਜਾਨਵਰ ਅਤੇ ਕਲਪਨਾ-ਪ੍ਰੇਰਿਤ ਸਥਾਪਨਾਵਾਂ ਸ਼ਾਮਲ ਹਨ, ਜਿਸ ਵਿੱਚ ਬਿੱਗ ਬੌਸ ਦੀ ਨਿਗਰਾਨੀ ਨੂੰ ਦਰਸਾਉਂਦੇ ਅੱਖਾਂ ਦੇ ਰੂਪਾਂ ਦੀ ਵਾਰ-ਵਾਰ ਵਰਤੋਂ ਹੁੰਦੀ ਹੈ।<ref>{{Cite web |date=2026-09-03 |title=Bigg Boss 20 house reveals giant teapot couch and themed food truck |url=https://thenewsmill.com/2026/09/bigg-boss-20-house-reveals-giant-teapot-couch-and-themed-food-truck/ |access-date=2026-09-03 |language=en-US}}</ref> == ਘਰ ਵਿਚਲੇ ਪ੍ਰਤੀਯੋਗੀਆਂ ਦੀ ਸਥਿਤੀ == {| class="wikitable sortable" style="text-align:center; font-size:85%; line-height:25px; width:fit;" ! scope="col" style="background:#D4AF37;" |ਸੰਖਿਆ ! scope="col" style="background:#D4AF37;" |ਪ੍ਰਤੀਯੋਗੀ ! scope="col" style="background:#D4AF37;" |ਦਾਖਲ ਹੋਣ ਦਾ ਦਿਨ ! scope="col" style="background:#D4AF37;" |ਬਾਹਰ ਹੋਣ ਦਾ ਦਿਨ ! scope="col" style="background:#D4AF37;" |ਸਥਿਤੀ |- |1 |ਆਸਿਫ਼ |ਦਿਨ 1 | | |- |2 |ਅਮਨ |ਦਿਨ 1 | | |- |3 |ਅਮਰਪਾਲੀ |ਦਿਨ 1 | | |- |4 |ਅਰਿਸ਼ਫਾ |ਦਿਨ 1 | | |- |5 |ਗੁੱਲੂ |ਦਿਨ 1 | | style="background:#cfc;" |{{Nowrap|''House Captain''}} |- |6 |ਈਸ਼ਾ |ਦਿਨ 1 | | |- |7 |ਕਨਿਕਾ |ਦਿਨ 1 | | |- |8 |ਲਵ |ਦਿਨ 1 | | |- |9 |ਮਾਹੀ |ਦਿਨ 1 | | |- |10 |ਮੈਰੀ |ਦਿਨ 1 | | |- |11 |ਕਾਜ਼ੀ |ਦਿਨ 1 | | |- |12 |ਰੀਤੀ |ਦਿਨ 1 | | |- |13 |ਸਕਾਊਟ |ਦਿਨ 1 | | |- |14 |ਉਦਿਤੀ |ਦਿਨ 1 | | |- |15 |ਯੰਗ ਡੀ. ਐਸ. ਏ. |ਦਿਨ 1 | | |- |16 |ਰੋਹੇਦ |ਦਿਨ 1 |ਦਿਨ 14 | class="table-no" {{Eliminated|Evicted}} |Evicted |} == ਘਰ ਵਿਚਲੇ ਪ੍ਰਤੀਯੋਗੀ == ਹੇਠ ਲਿਖੇ ਘਰ ਦੇ ਮੈਂਬਰ ਸ਼ੋਅ ਦੇ ਪ੍ਰਤੀਯੋਗੀ ਸਨ<ref>{{Cite web |title=Bigg Boss 20 confirmed contestants live updates: Kanika Mann, Asif Khan, Mary Kom and others enter Salman Khan’s reality show |url=https://economictimes.indiatimes.com/magazines/panache/bigg-boss-20-confirmed-contestants-live-updates-kanika-mann-asif-khan-mary-kom-and-others-enter-salman-khans-reality-show/articleshow/133842230.cms?from=mdr |access-date=7 September 2026 |website=The Economic Times}}</ref> === ਸਭ ਤੋਂ ਪਹਿਲਾਂ ਦਾਖਲ ਹੋਣ ਦੇ ਆਧਾਰ 'ਤੇ === * [[ਕਨਿਕਾ ਮਾਨ]]-''ਗੁੱਡਨ ਤੁਮਸੇ ਨਾ ਹੋ ਪਾਏਗਾ'', ਫੀਅਰ ਫੈਕਟਰ ਖਤਰੋਂ ਕੇ ਖਿਲਾਡ਼ੀ 12 ਅਤੇ ''[[ਨਾਗਿਨ (ਟੀਵੀ ਲੜੀ 2015)|ਨਾਗਿਨ 7]]'' ਲਈ ਜਾਣੀ ਜਾਂਦੀ ਅਭਿਨੇਤਰੀ।<ref>{{Cite web |date=6 September 2026 |title=Kanika Mann shares the myth she wants to break by entering Salman Khan’s Bigg Boss 20 |url=https://indianexpress.com/article/entertainment/television/kanika-mann-shares-the-myth-she-wants-to-break-by-entering-bigg-boss-20-10865633/ |access-date=7 September 2026 |website=The Indian Express}}</ref> * ਆਸਿਫ ਖਾਨ-''ਪੰਚਾਇਤ'' ਲਈ ਜਾਣੇ ਜਾਂਦੇ ਅਦਾਕਾਰ।<ref>{{Cite web |date=6 September 2026 |title=Bigg Boss 20 में जा रहे पंचायत के ‘दामाद जी’, मिर्जापुर में भी मचा चुके भौकाल |url=https://www.aajtak.in/entertainment/television/story/salman-khan-bigg-boss-20-panchayat-mirzapur-series-actor-aasif-khan-confirmed-contestant-tmovj-dskc-2637656-2026-09-06 |access-date=7 September 2026 |website=Aaj Tak}}</ref> * [[ਕਾਜ਼ੀ ਤੌਕੀਰ]]-''ਪ੍ਰਸਿੱਧੀ ਗੁਰੂਕੁਲ'' ਲਈ ਜਾਣਿਆ ਜਾਂਦਾ ਗਾਇਕ।<ref>{{Cite web |date=7 September 2026 |title=कौन हैं काजी तौकीर, जिसने अरिजीत सिंह को चटाई थी धूल, ‘बिग बॉस 20’ में आते ही छा गए ‘अफगान जलेबी’ स्टार |url=https://www.indiatv.in/entertainment/tv/who-is-qazi-touqeer-man-who-beat-arijit-singh-afghan-jalebi-star-made-splash-upon-entering-bigg-boss-20-2026-09-07-1241778 |access-date=7 September 2026 |website=India TV}}</ref> * [[ਈਸ਼ਾ ਰਿਖੀ]]-ਰੈਪਰ [[ਬਾਦਸ਼ਾਹ (ਰੈਪਰ)|ਬਾਦਸ਼ਾਹ]] ਦੀ ਅਭਿਨੇਤਰੀ ਅਤੇ ਸਾਬਕਾ ਪਤਨੀ।<ref>{{Cite web |date=6 September 2026 |title=After announcing divorce with Badshah, Isha Rikhi joins Bigg Boss 20: ‘No one can break me’ |url=https://indianexpress.com/article/entertainment/television/isha-rikhi-joins-bigg-boss-20-after-divorce-with-badshah-no-one-can-break-me-10861553/lite/ |access-date=7 September 2026 |website=The Indian Express}}</ref> * ਆਮ੍ਰਪਾਲੀ ਦੂਬੇ-ਅਭਿਨੇਤਰੀ ਮੁੱਖ ਤੌਰ ਤੇ ਭੋਜਪੁਰੀ ਸਿਨੇਮਾ ਵਿੱਚ ਆਪਣੇ ਕੰਮ ਲਈ ਜਾਣੀ ਜਾਂਦੀ ਹੈ।<ref>{{Cite web |last=Tapiawala |first=Shachi |date=7 September 2026 |title=Bigg Boss 20 contestant Amrapali Dubey: All about her rumoured affair with ex-Bigg Boss contestant and Bhojpuri star Nirahua |url=https://www.moneycontrol.com/entertainment/tv/all-about-bigg-boss-20-contestant-amrapali-dubey-her-rumoured-affair-with-ex-bigg-boss-contestant-and-bhojpuri-star-nirahua-article-14023997.html/amp |access-date=7 September 2026 |website=Moneycontrol}}</ref> * ਰੋਹੇਦ ਖਾਨ-ਮਾਡਲ ਅਤੇ ਅਦਾਕਾਰ।<ref>{{Cite web |date=7 September 2026 |title=Bigg Boss 20: Rohed Khan recalls an incident from Tiger Zinda Hai; says ‘I manifested on the film set that one day I would work with Salman Khan’ |url=https://timesofindia.indiatimes.com/tv/news/hindi/bigg-boss-20-rohed-khan-recalls-an-incident-from-tiger-zinda-hai-says-i-manifested-on-the-film-set-that-one-day-i-would-work-with-salman-khan/articleshow/133849070.cms |access-date=7 September 2026 |website=The Times of India}}</ref> * ਲਵ ਗਿੱਲ-ਅਭਿਨੇਤਰੀ ਜੋ [[ਪੰਜਾਬੀ ਸਿਨੇਮਾ]] ਵਿੱਚ ਆਪਣੇ ਕੰਮ ਲਈ ਜਾਣੀ ਜਾਂਦੀ ਹੈ।<ref>{{Cite news|url=https://timesofindia.indiatimes.com/tv/news/hindi/bigg-boss-20-from-karan-aujlas-music-video-debut-to-punjabi-films-all-about-the-reality-show-contestant-love-gill/articleshow/133761206.cms|title=Bigg Boss 20: From Karan Aujla’s music video debut to Punjabi films; all about the reality show contestant Love Gill|last=ETimes.in|date=4 September 2026|work=The Times of India|access-date=7 September 2026}}</ref> * ਯੁੰਗ ਡੀਐਸਏ-ਰੈਪਰ ਆਪਣੇ ਟਰੈਕ "ਯੇਦਾ ਯੁੰਗ" ਲਈ ਜਾਣਿਆ ਜਾਂਦਾ ਹੈ।<ref>{{Cite news|url=https://punemirror.com/city/pune/who-is-yung-dsa-pune-rapper-bigg-boss-20/|title=Who Is Yung DSA? Pune Rapper Bigg Boss 20|work=Pune Mirror|access-date=7 September 2026}}</ref> * [[ਮੈਰੀ ਕੋਮ|ਮੈਰੀ ਕਾਮ]]-ਸੇਵਾਮੁਕਤ ਸ਼ੁਕੀਨ ਮੁੱਕੇਬਾਜ਼ ਅਤੇ ਸਾਬਕਾ ਸੰਸਦ ਮੈਂਬਰ ਉਹ ਮੁੱਕੇਬਾਜ਼ੀ ਵਿੱਚ ਆਪਣੀਆਂ ਪ੍ਰਾਪਤੀਆਂ ਲਈ ਜਾਣੀ ਜਾਂਦੀ ਹੈ, ਜਿਸ ਵਿੱਚ 2012 ਦੇ ਗਰਮੀਆਂ ਦੇ ਓਲੰਪਿਕ ਵਿੱਚ ਕਾਂਸੀ ਦਾ ਤਗਮਾ ਜਿੱਤਣਾ ਸ਼ਾਮਲ ਹੈ।<ref>{{Cite news|url=https://timesofindia.indiatimes.com/tv/news/hindi/bigg-boss-20-from-olympic-glory-to-marriage-controversy-and-separation-from-former-husband-all-about-boxing-legend-mary-kom/articleshow/133824494.cms|title=Bigg Boss 20: From Olympic glory to marriage controversy and separation from former husband; all about boxing legend Mary Kom|date=6 September 2026|work=The Times of India|access-date=7 September 2026}}</ref> * ਤਨਮੇ "ਸਕੂਟਓਪੀ" ਸਿੰਘ-ਈਸਪੋਰਟਸ ਖਿਡਾਰੀ ਅਤੇ ਸਟ੍ਰੀਮਰ।<ref>{{Cite news|url=https://timesofindia.indiatimes.com/tv/news/hindi/bigg-boss-20-from-pubg-mobile-star-to-popular-gaming-creator-and-earning-rs-30-lakhs-a-month-all-about-tanmay-singh-aka-scoutop/articleshow/133862958.cms|title=Bigg Boss 20: From PUBG Mobile star to popular gaming creator and earning Rs 30 lakhs a month; all about Tanmay Singh aka ScoutOP|date=7 September 2026|work=The Times of India|access-date=7 September 2026}}</ref> * ਅਰਿਸ਼ਫਾ ਖਾਨ-ਅਭਿਨੇਤਰੀ ਅਤੇ ਸੋਸ਼ਲ ਮੀਡੀਆ ਪ੍ਰਭਾਵਕ।<ref>{{Cite news|url=https://www.indiatoday.in/entertainment/television/story/who-is-arishfa-khan-influencer-actor-with-29-million-followers-now-on-bigg-boss-20-2988818-2026-09-07|title=Who is Arishfa Khan, influencer-actor with 29 million followers now on Bigg Boss 20?|date=7 September 2026|work=India Today|access-date=7 September 2026}}</ref> * ਕੁਸ਼ਲ "ਗੁੱਲੂ" ਤੰਵਰ-ਰਿਐਲਿਟੀ ਸ਼ੋਅ ਸ਼ਖਸੀਅਤ ਜੋ ''[[ਐਮਟੀਵੀ ਰੋਡੀਸ|ਰੋਡੀਜ਼ XX]]'', ''ਸਪਲਿਟਵਿਲਾ X6'' ਅਤੇ ਮਾਂ ਹੈ ਨਾ ਲਈ ਜਾਣੀ ਜਾਂਦੀ ਹੈ।<ref>{{Cite news|url=https://www.news18.com/movies/television/bigg-boss-20-who-is-kushal-tanwar-aka-gullu-meet-the-two-time-reality-show-winner-ws-kl-10313076.html|title=Bigg Boss 20: Who Is Kushal Tanwar aka Gullu? Meet The Two-Time Reality Show Winner|work=News18|access-date=7 September 2026}}</ref> * ਅਮਨ ਗਾਂਧੀ-ਅਦਾਕਾਰ ''ਭਾਗਿਆ ਲਕਸ਼ਮੀ'' ਅਤੇ ਕਿਊਂਕੀ ਰਿਸ਼ਤੋ ਕੇ ਭੀ ਰੂਪ ਬਦਲੇ ਹੈਂ ਲਈ ਜਾਣਿਆ ਜਾਂਦਾ ਹੈ।<ref>{{Cite news|url=https://indianexpress.com/article/entertainment/television/aman-gandhi-reveals-why-he-had-to-reject-bigg-boss-ott-before-joining-bigg-boss-20-10865259/|title=Aman Gandhi reveals why he had to reject Bigg Boss OTT before joining Bigg Boss 20|date=6 September 2026|work=The Indian Express|access-date=7 September 2026}}</ref> * ਉਦਿਤੀ ਸਿੰਘ-ਅਭਿਨੇਤਰੀ <ref>{{Cite news|url=https://theblunttimes.in/bigg-boss-20-who-is-uditi-singh-actress-and-model-enters-salman-khans-reality-show/71406/|title=Bigg Boss 20: Who is Uditi Singh? Actress and model enters Salman Khan's reality show|work=The Blunt Times|access-date=7 September 2026}}</ref> * ਰਿਤੀ ਤਿਵਾੜੀ-ਗਾਇਕ, ਗੀਤਕਾਰ ਅਤੇ ''[[ਬਿੱਗ ਬੌਸ (ਹਿੰਦੀ ਟੀਵੀ ਲੜੀ) ਸੀਜ਼ਨ 4|ਬਿੱਗ ਬੌਸ 4]]'' ਦੇ ਪ੍ਰਤੀਯੋਗੀ ਮਨੋਜ ਤਿਵਾੜੀ ਦੀ ਧੀ।<ref>{{Cite news|url=https://www.indiatoday.in/entertainment/television/story/who-is-rhiti-tiwari-singer-songwriter-and-manoj-tiwaris-daughter-entering-bigg-boss-20-2988261-2026-09-06|title=Who is Rhiti Tiwari, singer-songwriter and Manoj Tiwari's daughter entering BB 20|date=6 September 2026|work=India Today|access-date=7 September 2026}}</ref> * [[ਮਾਹੀ ਵਿਜ]]-ਅਭਿਨੇਤਰੀ ਜੋ '''ਲਗੀ ਤੁਮਸੇ ਲਗਨ''<nowiki/>' ਅਤੇ 'ਸ਼ਹਿਰ-ਹੋਨੇ ਕੋ ਹੈ' ਲਈ ਜਾਣੀ ਜਾਂਦੀ ਹੈ। ਉਹ ''ਝਲਕ ਦਿਖਲਾ ਜਾ 4'', ''ਨੱਚ ਬੱਲੀਏ 5'' ਅਤੇ ''ਖਤਰੋਂ ਕੇ ਖਿਲਾਡ਼ੀ 7'' ਲਈ ਵੀ ਜਾਣੀ ਜਾਂਦੀ ਹੈ, ਅਤੇ ''[[ਬਿੱਗ ਬੌਸ (ਹਿੰਦੀ ਟੀਵੀ ਲੜੀ) ਸੀਜ਼ਨ 15|ਬਿੱਗ ਬੌਸ 15]]'' ਦੇ ਪ੍ਰਤੀਯੋਗੀ ਜੈ ਭਾਨੁਸ਼ਾਲੀ ਦੀ ਸਾਬਕਾ ਪਤਨੀ ਹੈ।<ref>{{Cite news|url=https://www.wionews.com/entertainment/mahhi-vij-enters-bigg-boss-20-a-look-at-the-actor-s-television-journey-personal-life-1788718576182/amp|title=Mahhi Vij enters Bigg Boss 20: A look at the actor's television journey, personal life|work=WION|access-date=7 September 2026}}</ref> == ਦਿਲਚਸਪ ਮੋੜ == === ਪ੍ਰਸ਼ੰਸਕਾਂ ਦਾ ਮਤਾ (ਫੈਨਜ਼ ਕਾ ਫੈਸਲਾ) === 25 ਅਗਸਤ 2026 ਨੂੰ, [[ਡਿਜ਼ਨੀ+ ਹੌਟਸਟਾਰ|ਜਿਓਹੋਟਸਟਾਰ]] ਅਤੇ ਕਲਰਜ਼ ਟੀਵੀ ਨੇ ਫੈਨਜ਼ ਕਾ ਫੈਸਲਾ ਪਹਿਲਕਦਮੀ ਦੀ ਮੁੜ-ਵਰਤੋਂ ਦਾ ਐਲਾਨ ਕੀਤਾ ਜੋ ਇਸ ਤੋਂ ਪਹਿਲਾਂ 19ਵੇਂ ਸੀਜ਼ਨ ਵਿੱਚ ਵਰਤੀ ਗਈ ਸੀ, ਜਿਸ ਨਾਲ ਦਰਸ਼ਕ 25 ਅਗਸਤ ਤੋਂ 2 ਸਤੰਬਰ 2026 ਤੱਕ ਜੀਓਹੋਟਸਟਾਰ ਐਪ ਰਾਹੀਂ ਰੀਆ ਅਹੀਰ ਅਤੇ ਲਵ ਗਿੱਲ ਵਿਚਕਾਰ ਇੱਕ ਘਰੇਲੂ ਸਾਥੀ ਦੀ ਚੋਣ ਕਰ ਸਕਦੇ ਹਨ।<ref>{{Cite web |date=2026-08-25 |title=Love Gill and Rhiya Ahir to go head-to-head in ‘fans ka faisla’ for ‘Bigg Boss 20’ spot |url=https://www.thehawk.in/news/showbiz/love-gill-and-rhiya-ahir-to-go-head-to-head-in-fans-ka-faisla-for-bigg-boss-20-spot |access-date=2026-09-02 |website=www.thehawk.in |language=en}}</ref> ਸ਼ਾਨਦਾਰ ਪ੍ਰੀਮੀਅਰ 'ਤੇ, ਮੇਜ਼ਬਾਨ [[ਸਲਮਾਨ ਖਾਨ]] ਨੇ ਐਲਾਨ ਕੀਤਾ ਕਿ [[ਲਵ ਗਿੱਲ]] ਨੂੰ ਘਰ ਵਿੱਚ ਦਾਖਲ ਹੋਣ ਲਈ ਚੁਣਿਆ ਗਿਆ ਸੀ, ਜਦੋਂ ਕਿ [[ਰੀਆ ਅਹੀਰ]] ਨੂੰ ਬਾਹਰ ਕਰ ਦਿੱਤਾ ਗਿਆ ਸੀ।<ref>{{Cite news|url=https://timesofindia.indiatimes.com/tv/news/hindi/bigg-boss-20-lovepreet-gill-wins-fans-ka-faisla-beats-rhiya-ahir-to-secure-place-in-salman-khans-house/articleshow/133872314.cms|title=Bigg Boss 20: Lovepreet Gill wins 'Fans Ka Faisla', beats Rhiya Ahir to secure place in Salman Khan's house|date=7 September 2026|work=The Times of India|access-date=7 September 2026}}</ref> === ਤਥਾਸ-ਤੂ === ਹਰੇਕ ਘਰੇਲੂ ਮੈਂਬਰ ਨੇ ਦੋ ਜੀਵਨਦਾਨਾਂ ਦੇ ਨਾਲ ਇਸ ਸੀਜ਼ਨ ਵਿੱਚ ਘਰ ਵਿੱਚ ਪ੍ਰਵੇਸ਼ ਕੀਤਾ ਜਿਨ੍ਹਾਂ ਵਿੱਚੋਂ ਇੱਕ ਜੀਵਨਦਾਨ ਘਰੋਂ ਬੇਦਖਲੀ ਜਾਂ ਵੱਖ-ਵੱਖ ਕਾਰਨਾਂ ਦੀ ਵਜ੍ਹਾ ਨਾਲ ਇੱਕ ਜਾਨ ਗੁਆ ਦੇਣ ਦੀ ਸੰਭਾਵਨਾ ਸੀ। == ਹਫ਼ਤਾਵਾਰੀ ਸੰਖੇਪ == {| class="wikitable" style="width:100%; font-size:90%; line-height:20px" ! rowspan="6" style="background:#D4AF37;" |{{Nowrap|Week 1}} !ਪ੍ਰਵੇਸ਼ ਦੁਆਰ |6 ਸਤੰਬਰ 2026 ਨੂੰ ਗ੍ਰੈਂਡ ਪ੍ਰੀਮੀਅਰ ਵਿੱਚ, ਮੇਜ਼ਬਾਨ ਸਲਮਾਨ ਖਾਨ ਨੇ ਘਰ ਦੇ ਮੈਂਬਰਾਂ ਦੀ ਜਾਣ-ਪਛਾਣ ਕਰਵਾਈ। |- !ਦਿਲਚਸਪ ਮੋੜ |0 ਵੇਂ ਦਿਨ, ਘਰ ਵਿੱਚ ਦਾਖਲ ਹੋਣ 'ਤੇ, ਕਨਿਕਾ ਨੂੰ ਬਿੱਗ ਬੌਸ ਨੇ ਘਰ ਦੇ ਸਾਥੀਆਂ ਨੂੰ ਦੇਖਣ ਅਤੇ ਉਸ ਨੂੰ ਸਭ ਤੋਂ ਵੱਧ ਨਾਪਸੰਦ ਕਰਨ ਲਈ ਕਿਹਾ। ਦੂਜੇ ਦਿਨ, ਜਦੋਂ ਬਿੱਗ ਬੌਸ ਨੇ ਉਸ ਨੂੰ ਪੁੱਛਿਆ, ਤਾਂ ਉਸ ਨੇ ਕਾਜ਼ੀ ਨੂੰ ਚੁਣਿਆ, ਜਿਸ ਨੂੰ ਬਾਅਦ ਵਿੱਚ ਕਪਤਾਨੀ ਦੇ ਕੰਮ ਵਿੱਚ ਹਿੱਸਾ ਲੈਣ ਤੋਂ ਰੋਕ ਦਿੱਤਾ ਗਿਆ ਸੀ। ----ਤੀਜੇ ਦਿਨ, ਬਿੱਗ ਬੌਸ ਨੇ ਹਾਊਸ ਕੈਪਟਨ, ਆਸਿਫ਼, ਗੁੱਲੂ ਅਤੇ ਯੁੰਗ ਡੀ. ਐੱਸ. ਏ. ਲਈ ਨਾਮਜ਼ਦ ਵਿਅਕਤੀਆਂ ਨੂੰ ਇੱਕ ਅਜਿਹੇ ਘਰ ਦੇ ਮੈਂਬਰ ਦਾ ਨਾਮ ਦੱਸਣ ਲਈ ਕਿਹਾ ਜਿਸ ਦੀ ਜੀਵਨ ਰੇਖਾ ਉਹ ਲੈਣਾ ਚਾਹੁਣਗੇ ਜੇ ਉਹ ਕਪਤਾਨ ਬਣ ਜਾਂਦੇ ਹਨ। 2ਐਕਸ ਰੂਮ ਵਿੱਚ ਦਾਖਲ ਹੋਣ ਤੋਂ ਬਾਅਦ, ਉਨ੍ਹਾਂ ਨੇ ਕ੍ਰਮਵਾਰ ਅਰਿਸ਼ਫਾ, ਉਦਿਤੀ ਅਤੇ ਕਨਿਕਾ ਨੂੰ ਚੁਣਿਆ। |- !ਨਾਮਜ਼ਦਗੀਆਂ |ਤੀਜੇ ਦਿਨ, ਘਰ ਦੇ ਮੈਂਬਰਾਂ ਨੂੰ ਕਨਫੈਸ਼ਨ ਰੂਮ ਵਿੱਚ ਆਉਣ ਵਾਲੀ ਬੇਦਖਲੀ ਲਈ ਦੋ ਹੋਰ ਘਰ ਦੇ ਮੈਂਬਰਾਂ ਦੀ ਨਾਮਜ਼ਦਗੀ ਕਰਨ ਲਈ ਕਿਹਾ ਗਿਆ ਸੀ, ਇੱਕ ਵਾਰ ਵਿੱਚ ਇੱਕ। ਘਰ ਦੇ ਹੋਰ ਮੈਂਬਰ ਨਾਮਜ਼ਦਗੀ ਪ੍ਰਕਿਰਿਆ ਦਾ ਨਿਰੀਖਣ ਕਰਨ ਦੇ ਯੋਗ ਸਨ। ਨਾਮਜ਼ਦਗੀਆਂ ਤੋਂ ਬਾਅਦ, ਅਰਿਸ਼ਫਾ, ਕਨਿਕਾ, ਲਵ ਅਤੇ ਉਦਿਤੀ ਨੂੰ ਬੇਦਖਲੀ ਲਈ ਨਾਮਜ਼ਦ ਕੀਤਾ ਗਿਆ ਸੀ। |- ! style="background:#cfc;" |ਘਰ ਦਾ ਕਪਤਾਨ | style="background:#ccc" |''ਕੋਈ ਨਹੀਂ।'' |- !ਕਾਰਜ |ਦੂਜੇ ਦਿਨ, 'ਹੈਪ੍ਪੀ ਬਰਥਡੇ', 'ਬਿੱਗ ਬੌਸ' ਟਾਸਕ ਵਿੱਚ, ਪ੍ਰਤੀਯੋਗੀ ਇੱਕ ਕੇਕ ਦੇ ਢਾਂਚੇ ਦੇ ਟੁਕਡ਼ੇ ਬਣ ਗਏ। ਜਦੋਂ ਬਜਰਾ ਵੱਜਿਆ ਤਾਂ ਉਨ੍ਹਾਂ ਨੂੰ ਪਲੇਟ ਉੱਤੇ ਬੈਠਣਾ ਪਿਆ ਜਦੋਂ ਕਿ ਜਨਮ ਦਿਨ ਦਾ ਗੀਤ ਵਜਾਇਆ ਗਿਆ। ਇੱਕ ਵਾਰ ਜਦੋਂ ਗੀਤ ਖਤਮ ਹੋ ਗਿਆ, ਤਾਂ ਉਨ੍ਹਾਂ ਨੂੰ ਕੇਕ ਦੇ ਢਾਂਚੇ ਵੱਲ ਪਰਤਣਾ ਪਿਆ ਅਤੇ ਆਪਣੇ ਆਪ ਨੂੰ ਖਾਲੀ ਸੈੱਲਾਂ ਵਿੱਚ ਇਕਸਾਰ ਕਰਨਾ ਪਿਆ। ਵਾਪਸੀ ਕਰਨ ਵਾਲੇ ਆਖਰੀ ਤਿੰਨ ਘਰੇਲੂ ਮੈਂਬਰ ਹਰੇਕ ਗੇਡ਼ ਤੋਂ ਬਾਹਰ ਹੋ ਗਏ ਸਨ। ਹਾਊਸ ਕੈਪਟਨ ਲਈ ਨਾਮਜ਼ਦ ਕੀਤੇ ਗਏ ਤਿੰਨ ਘਰ ਦੇ ਮੈਂਬਰਾਂ ਦੀ ਚੋਣ ਕੀਤੀ ਜਾਣੀ ਸੀ। ਕਾਜ਼ੀ, ਜੋ ਇਸ ਕਾਰਜ ਵਿੱਚ ਹਿੱਸਾ ਨਹੀਂ ਲੈ ਸਕਿਆ, ਸੰਚਾਲਕ ਬਣ ਗਿਆ। ਇਸ ਕਾਰਜ ਤੋਂ ਬਾਅਦ, ਆਸਿਫ, ਗੁੱਲੂ ਅਤੇ ਯੁੰਗ ਡੀ. ਐੱਸ. ਏ. ਨਾਮਜ਼ਦ ਹੋਏ। ----ਚੌਥੇ ਦਿਨ, ਬਿੱਗ ਬੌਸ ਮੂਵੀ ਥੀਏਟਰ ਟਾਸਕ ਵਿੱਚ, ਕਪਤਾਨੀ ਦੇ ਨਾਮਜ਼ਦ, ਆਸਿਫ਼, ਗੁੱਲੂ ਅਤੇ ਯੁੰਗ ਡੀਐਸਏ, ਫਿਲਮ ਥੀਏਟਰ ਦੀਆਂ ਕੁਰਸੀਆਂ ਉੱਤੇ ਬੈਠੇ ਹਨ ਅਤੇ ਉਨ੍ਹਾਂ ਦੇ ਸਾਹਮਣੇ ਪੌਪਕੋਰਨ ਦੀਆਂ ਬਾਲਟੀਆਂ ਰੱਖੀਆਂ ਗਈਆਂ ਹਨ। ਮਾਹੀ ਇਸ ਕਾਰਜ ਦਾ ਸੰਚਾਲਕ ਸੀ। ਜਦੋਂ ਕੰਮ ਸ਼ੁਰੂ ਹੁੰਦਾ ਹੈ ਤਾਂ ਬਾਕੀ ਘਰ ਵਾਲਿਆਂ ਨੂੰ ਪੌਪਕੋਰਨ ਮਸ਼ੀਨ ਤੋਂ ਆਪਣੇ ਸਿਰ 'ਤੇ ਰੱਖੇ ਪੌਪਕੋਰਮ ਬਕਸਿਆਂ ਵਿੱਚ ਪੌਪਕੋਰਣ ਇਕੱਠਾ ਕਰਨਾ ਪੈਂਦਾ ਹੈ ਅਤੇ ਇਸ ਨੂੰ ਨਾਮਜ਼ਦ ਵਿਅਕਤੀ ਦੀ ਬਾਲਟੀ ਵਿੱਚ ਪਾਉਣਾ ਹੁੰਦਾ ਹੈਂ ਜਿਸ ਨੂੰ ਉਹ ਕਪਤਾਨ ਬਣਾਉਣਾ ਚਾਹੁੰਦੇ ਹਨ। ਨਾਮਜ਼ਦ ਵਿਅਕਤੀਆਂ ਨੂੰ ਆਪਣੀਆਂ ਬਾਲਟੀਆਂ ਨੂੰ ਘਰ ਦੇ ਹੋਰ ਸਾਥੀਆਂ ਤੋਂ ਵੀ ਬਚਾਉਣਾ ਹੁੰਦਾ ਹੈ। ਇਸ ਕਾਰਜ ਤੋਂ ਬਾਅਦ, ਯੁੰਗ ਡੀ. ਐੱਸ. ਏ. ਨੂੰ ਘਰ ਦਾ ਕਪਤਾਨ ਐਲਾਨਿਆ ਗਿਆ। |- ! style="background:#FA8072;" |ਬੇਦਖ਼ਲੀ | style="background:#FA8072;" |ਰੀਆ, ਜਿਸ ਨੂੰ ਫੈਨਜ਼ ਕਾ ਫੈਸਲ ਦੁਆਰਾ ਨਹੀਂ ਚੁਣਿਆ ਗਿਆ ਸੀ, ਨੂੰ ਗ੍ਰੈਂਡ ਪ੍ਰੀਮੀਅਰ 'ਤੇ ਬਾਹਰ ਕਰ ਦਿੱਤਾ ਗਿਆ ਸੀ। ----ਛੇਵੇਂ ਦਿਨ, ਉਦਿਤੀ ਨੂੰ ਜਨਤਕ ਵੋਟਿੰਗ ਰਾਹੀਂ ਬੇਦਖਲ ਕਰ ਦਿੱਤਾ ਗਿਆ ਅਤੇ ਉਸ ਨੇ ਆਪਣੀ ਜੀਵਨ ਰੇਖਾ ਗੁਆ ਦਿੱਤੀ। |- ! rowspan="6" style="background:#D4AF37;" |{{Nowrap|Week 2}} !ਟਵਿਸਟਸ | |- !ਨਾਮਜ਼ਦਗੀਆਂ |8ਵੇਂ ਦਿਨ, ਘਰ ਦੇ ਮੈਂਬਰਾਂ ਨੂੰ ਕਮਰੇ 20 ਵਿੱਚ ਆਉਣ ਵਾਲੀ ਬੇਦਖਲੀ ਲਈ ਦੋ ਹੋਰ ਘਰ ਦੇ ਮੈਂਬਰਾਂ ਦੀ ਨਾਮਜ਼ਦਗੀ ਕਰਨ ਲਈ ਕਿਹਾ ਗਿਆ ਸੀ। ਹਫਤਾਵਾਰੀ ਨਾਮਜ਼ਦਗੀ ਗਤੀਵਿਧੀ ਤੋਂ ਬਾਅਦ, ਬਿੱਗ ਬੌਸ ਨੇ ਨਾਮਜ਼ਦਗੀਆਂ ਬਾਰੇ ਵਿਚਾਰ ਵਟਾਂਦਰੇ ਕਰਕੇ ਘਰ ਦੇ ਨਿਯਮਾਂ ਦੀ ਉਲੰਘਣਾ ਕਰਨ ਲਈ ਸਿੱਧੇ ਤੌਰ 'ਤੇ ਆਸਿਫ਼, ਰੋਹੇਡ ਅਤੇ ਸਕਾਊਟ ਨੂੰ ਨਾਮਜ਼ਦ ਕੀਤਾ। |- ! style="background:#cfc;" |ਹਾਊਸ ਕਪਤਾਨ | style="background:#cfc;" |''ਯੰਗ ਡੀ. ਐਸ. ਏ.'' |- !ਕਾਰਜ | |- !ਸਪਾਂਸਰ | |- ! style="background:#FA8072;" |ਬੇਦਖ਼ਲੀ |13ਵੇਂ ਦਿਨ, ਨਾਮਜ਼ਦਗੀਆਂ ਬਾਰੇ ਚਰਚਾ ਕਰਨ ਦੇ ਨਿਯਮ ਨੂੰ ਤੋਡ਼ਨ ਤੋਂ ਬਾਅਦ ਰੋਹੇਦ ਨੂੰ ਘਰੋਂ ਬਾਹਰ ਕੱਢ ਦਿੱਤਾ ਗਿਆ ਸੀ। |- |} == ਨਾਮਜ਼ਦਗੀਆਂ ਦੇ ਵੇਰਵੇ == {| class="wikitable" style="text-align:center; width:100%; font-size:85%; line-height:15px;" ! rowspan="2" style="width: 5%; background:#D4AF37;" |#BB20 ! colspan="2" style="width: 5%;" |Week 1 ! colspan="2" rowspan="2" style="width: 5%;" |Week 2 ! rowspan="2" style="“width:" |Week 3 ! rowspan="2" style="width: 5%;" |Week 4 ! rowspan="2" style="width: 5%;" |Week 5 ! rowspan="2" style="width: 5%;" |Week 6 ! rowspan="2" style="width: 5%;" |Week 7 ! rowspan="2" style="width: 5%;" |Week 8 ! rowspan="2" style="width: 5%;" |Week 9 ! rowspan="2" style="width: 5%;" |Week 10 ! rowspan="2" style="width: 5%;" |Week 11 ! rowspan="2" style="width: 5%;" |Week 12 ! rowspan="2" style="width: 5%;" |Week 13 ! rowspan="2" style="width: 5%;" |Week 14 ! colspan="3" style="width: 10%;" |Week 15 |- ! style="background:#D4AF37;" |Grand Premiere !{{Nowrap|Day 3}} !{{Nowrap|Day 102}} | colspan="2" style="background:#FFD700;" |'''Grand Finale<br /><br />Day 105''' |- style="background:#C2DFFF;" !{{Nowrap|Nominees for}}<br /><br />House Captain | colspan="2" rowspan="3" style="background:#ccc" |''Not<br /><br />Introduced'' | colspan="2" |Aasif<br /><br />Gullu<br /><br />{{Nowrap|Yung DSA}} |Gullu<br /><br />Kanika<br /><br />Mahhi<br /><br /><s>Rhiti</s> | | | | | | | | | | | | | colspan="2" rowspan="3" style="background:#E5E5E5;" |''None'' |- style="background:#cfc;" !House<br /><br />Captain | colspan="2" |Yung DSA |Gullu | | | | | | | | | | | | |- !Captain's<br /><br />Nominations |Kanika<br /><br />{{Nowrap|(to take}} lifeline) ----Aman<br /><br />Kanika<br /><br />{{Nowrap|(to evict)}} | style="background:#ccc" |''Not<br /><br />eligible'' |Scout<br /><br />{{Nowrap|(to take}} lifeline) | | | | | | | | | | | | |- | colspan="20" style="background:#000;" | |- !Vote to !''None'' ! colspan="2" |Evict !''None'' ! ! ! ! ! ! ! ! ! ! ! ! ! ! ! |- | colspan="20" style="background:#000;" | |- !Aasif | rowspan="17" style="background:#ccc" |''No<br /><br />Vote'' |Kanika<br /><br />Uditi |Aman<br /><br />Uditi | style="background:#959FFD;" |''Nominated'' | | | | | | | | | | | | | | | |- !Aman |Love<br /><br />Amrapali |Aasif<br /><br />Love | rowspan="11" style="background:#ccc" |''Not<br /><br />eligible'' | | | | | | | | | | | | | | | |- !Amrapali |Gullu<br /><br />Kanika |Arishfa<br /><br />Mahhi | | | | | | | | | | | | | | | |- !Arishfa |Mahhi<br /><br />Amrapali |Amrapali<br /><br />Love | | | | | | | | | | | | | | | |- !Gullu |Amrapali<br /><br />Love |Scout<br /><br />Rohed | style="background:#cfc" |''House<br /><br />Captain'' | | | | | | | | | | | | | | |- !Isha |Scout<br /><br />Qazi |Uditi<br /><br />Qazi | | | | | | | | | | | | | | | |- !Kanika |Arishfa<br /><br />Love |Uditi<br /><br />Scout | | | | | | | | | | | | | | | |- !Love |Gullu<br /><br />Kanika |Mahhi<br /><br />Arishfa | | | | | | | | | | | | | | | |- !Mahhi |Arishfa<br /><br />Uditi |Amrapali<br /><br />Love | | | | | | | | | | | | | | | |- !Mary |Arishfa<br /><br />Gullu |Rohed<br /><br />Rhiti | | | | | | | | | | | | | | | |- !Qazi |Yung<br /><br />Kanika |Amrapali<br /><br />Isha | | | | | | | | | | | | | | | |- !Rhiti |Uditi<br /><br />Mary |Qazi<br /><br />Uditi | | | | | | | | | | | | | | | |- !Rohed |Kanika<br /><br />Love |Aman<br /><br />Gullu | style="background:#959FFD;" |''Nominated'' | | | | | | | | | | | | | | | |- !Scout |Uditi<br /><br />Arishfa |Uditi<br /><br />Aman | style="background:#959FFD;" |''Nominated'' | | | | | | | | | | | | | | | |- !Uditi |Love<br /><br />Aasif |Aasif<br /><br />Rhiti | style="background:#ccc" | | | | | | | | | | | | | | | | |- !Yung DSA |Love<br /><br />Arishfa | colspan="2" style="background:#cfc" |''House<br /><br />Captain'' | | | | | | | | | | | | | | | |- !Rhiya | colspan="18" style="background:#FA8072" |''Evicted''<br /><br />(Day 0) |- | colspan="20" style="background:#000;" | |- !Notes |[[ਬਿੱਗ ਬੌਸ (ਹਿੰਦੀ ਟੀਵੀ ਲੜੀ) ਸੀਜ਼ਨ 20|1]] |[[ਬਿੱਗ ਬੌਸ (ਹਿੰਦੀ ਟੀਵੀ ਲੜੀ) ਸੀਜ਼ਨ 20|2]] | colspan="2" |[[ਬਿੱਗ ਬੌਸ (ਹਿੰਦੀ ਟੀਵੀ ਲੜੀ) ਸੀਜ਼ਨ 20|3]] |[[ਬਿੱਗ ਬੌਸ (ਹਿੰਦੀ ਟੀਵੀ ਲੜੀ) ਸੀਜ਼ਨ 20|4]] | | | | | | | | | | | | | colspan="2" | |- style="background:#B2FFFF;" !Against<br /><br />Public<br /><br />Vote |Love<br /><br />Rhiya |Arishfa<br /><br />Kanika<br /><br />Love<br /><br />Uditi |<s>Aman<br /><br />Amrapali<br /><br />Love<br /><br />Uditi</s> |Aasif<br /><br />Rohed<br /><br />Scout | | | | | | | | | | | | | | | |- style="background:#FA8072;" !Evicted |'''Rhiya''' |<s>'''Uditi'''</s><br /><br /><small>''{{Nowrap|(Tathas-two)}}''</small> | colspan="2" |'''Rohed''' | | | | | | | | | | | | | | | |} : ਘਰ ਦੇ ਕਪਤਾਨ ਨੂੰ ਦਰਸਾਉਂਦਾ ਹੈ।{{Color box|#cfc|border=black}} : ਇਹ ਦਰਸਾਉਂਦਾ ਹੈ ਕਿ ਘਰ ਦੇ ਮੈਂਬਰ ਨੂੰ ਸਿੱਧੇ ਤੌਰ 'ਤੇ ਹਫ਼ਤਾਵਾਰੀ ਨਾਮਜ਼ਦਗੀਆਂ ਤੋਂ ਪਹਿਲਾਂ ਬੇਦਖਲੀ ਲਈ ਨਾਮਜ਼ਦ ਕੀਤਾ ਗਿਆ ਸੀ।{{Color box|#959FFD|border=black}} : ਇਹ ਸੰਕੇਤ ਕਰਦਾ ਹੈ ਕਿ ਘਰ ਦਾ ਸਾਥੀ ਨਾਮਜ਼ਦਗੀਆਂ ਤੋਂ ਮੁਕਤ ਸੀ।{{Color box|#FBF373|border=black}} : ਇਹ ਦਰਸਾਉਂਦਾ ਹੈ ਕਿ ਮੁਕਾਬਲੇਬਾਜ਼ ਨੂੰ ਬਾਹਰ ਕਰ ਦਿੱਤਾ ਗਿਆ ਹੈ।{{Color box|#FA8072}} : ਜੇਤੂ ਨੂੰ ਦਰਸਾਉਂਦਾ ਹੈ.{{Color box|#73FB76}} : ਪਹਿਲੇ ਰਨਰ-ਅੱਪ ਨੂੰ ਦਰਸਾਉਂਦਾ ਹੈ।{{Color box|#D1E8EF}} : ਦੂਜੇ ਰਨਰ-ਅੱਪ ਨੂੰ ਦਰਸਾਉਂਦਾ ਹੈ।{{Color box|#7FFFD4}} : ਤੀਜੇ ਰਨਰ-ਅੱਪ ਨੂੰ ਦਰਸਾਉਂਦਾ ਹੈ।{{Color box|#DDA0DD}} : ਚੌਥੇ ਰਨਰ-ਅੱਪ ਨੂੰ ਦਰਸਾਉਂਦਾ ਹੈ।{{Color box|#FF69B4}} === ਨਾਮਜ਼ਦਗੀਆਂ ਸੰਬੰਧੀ ਨੋਟਸ === * ↑ ਫੈਨਜ਼ ਕਾ ਫੈਸਲ ਮੁਹਿੰਮ ਨੇ ਦਰਸ਼ਕਾਂ ਨੂੰ 25 ਅਗਸਤ ਤੋਂ 2 ਸਤੰਬਰ 2026 ਤੱਕ ਜੀਓ ਹੌਟਸਟਾਰ ਐਪ ਰਾਹੀਂ ਰੀਆ ਅਹੀਰ ਅਤੇ ਲਵ ਗਿੱਲ ਵਿਚਕਾਰ ਇੱਕ ਹਾਊਸਮੇਟ ਦੀ ਚੋਣ ਕਰਨ ਦੀ ਆਗਿਆ ਦਿੱਤੀ। ਸ਼ਾਨਦਾਰ ਪ੍ਰੀਮੀਅਰ 'ਤੇ, ਮੇਜ਼ਬਾਨ ਸਲਮਾਨ ਖਾਨ ਨੇ ਐਲਾਨ ਕੀਤਾ ਕਿ ਲਵ ਗਿੱਲ ਨੂੰ ਘਰ ਵਿੱਚ ਦਾਖਲ ਹੋਣ ਲਈ ਚੁਣਿਆ ਗਿਆ ਸੀ, ਜਦੋਂ ਕਿ ਰੀਆ ਅਹੀਰ ਨੂੰ ਬਾਹਰ ਕਰ ਦਿੱਤਾ ਗਿਆ ਸੀ।{{ਨੋਟ|1|1}} * ^ 6:6ਵੇਂ ਦਿਨ, ਉਦਿਤੀ ਨੂੰ ਜਨਤਕ ਵੋਟਿੰਗ ਰਾਹੀਂ ਬੇਦਖਲ ਕਰ ਦਿੱਤਾ ਗਿਆ ਅਤੇ ਉਸ ਨੇ ਆਪਣੀ ਜੀਵਨ ਰੇਖਾ ਗੁਆ ਦਿੱਤੀ।{{ਨੋਟ|2|2}} * 8 ਵੇਂ ਦਿਨ, ਹਫਤਾਵਾਰੀ ਨਾਮਜ਼ਦਗੀ ਗਤੀਵਿਧੀ ਤੋਂ ਬਾਅਦ, ''ਬਿੱਗ ਬੌਸ'' ਨੇ ਨਾਮਜ਼ਦਗੀਆਂ ਬਾਰੇ ਵਿਚਾਰ ਵਟਾਂਦਰੇ ਕਰਕੇ ਘਰ ਦੇ ਨਿਯਮਾਂ ਦੀ ਉਲੰਘਣਾ ਕਰਨ ਲਈ ਘਰ ਦੇ ਮੈਂਬਰਾਂ ਦੀਆਂ ਨਾਮਜ਼ਦਗੀਆਂ ਨੂੰ ਰੱਦ ਕਰ ਦਿੱਤਾ ਅਤੇ ਸਿੱਧੇ ਤੌਰ 'ਤੇ ਆਸਿਫ, ਰੋਹੇਡ ਅਤੇ ਸਕਾਊਟ ਨੂੰ ਨਾਮਜ਼ਦ ਕੀਤਾ।{{ਨੋਟ|3|3}} * 11ਵੇਂ ਦਿਨ, ਆਸਿਫ਼, ਰੋਹੇਦ ਅਤੇ ਸਕਾਊਟ ਨੇ ਕਨਿਕਾ, ਗੁੱਲੂ ਅਤੇ ਮਾਹੀ ਦੁਆਰਾ ਕ੍ਰਮਵਾਰ ਕਪਤਾਨੀ ਲਈ ਮੁਕਾਬਲਾ ਕਰਨ ਲਈ ਲੈ ਜਾਣ ਤੋਂ ਬਾਅਦ ਆਪਣੀਆਂ ਲਾਈਫ਼ਲਾਈਨਾਂ ਗੁਆ ਦਿੱਤੀਆਂ। ਇਸ ਦੌਰਾਨ, ਰਿਤੀ ਅਸਫਲ ਰਹੀ, ਜਿਸ ਦੇ ਨਤੀਜੇ ਵਜੋਂ ਉਸ ਦੀ ਕਪਤਾਨੀ ਦੀ ਨਾਮਜ਼ਦਗੀ ਰੱਦ ਕਰ ਦਿੱਤੀ ਗਈ।{{ਨੋਟ|4|4}} == ਸ਼ੋਅ ਵਿੱਚ ਮਹਿਮਾਨ ਭੂਮਿਕਾ ਵਜੋਂ == {| border="2" cellpadding="4" cellspacing="0" style="margin:1em 1em 1em 0;background:#f9f9f9;border:1px #aaa solid;border-collapse:collapse;width:100%;" |+ | style="background:#D4AF37;width:19%;" |'''ਹਫ਼ਤਾ (ਸੰਖੇਪਃ''' | style="background:#D4AF37;width:14%;" |'''ਦਿਨ (ਐੱਸ.''' | style="background:#D4AF37;width:28%;" |'''ਮਹਿਮਾਨ (ਸ.''' | style="background:#D4AF37;width:27%;" |'''ਨੋਟਸ''' | style="background:#D4AF37;width:12%;" |'''ਰੈਫ.''' |- | rowspan="5" style="background:#D4AF37;" |'''ਹਫ਼ਤਾ 1''' | rowspan="5" style="background:#D4AF37;" |'''ਗ੍ਰੈਂਡ ਪ੍ਰੀਮੀਅਰ''' |ਦਿਨੇਸ਼ ਲਾਲ ਯਾਦਵ |ਆਮ੍ਰਪਾਲੀ ਦੂਬੇ ਦਾ ਸਮਰਥਨ ਕਰਨ ਲਈ | |- |ਮਨੋਜ ਤਿਵਾਡ਼ੀ |ਆਪਣੀ ਧੀ ਰਿਤੀ ਤਿਵਾਡ਼ੀ ਨੂੰ ਪੇਸ਼ ਕਰਨ ਲਈ | |- |ਰੇਚੁੰਗਵਰ ਕਾਮ ----ਕੁਪਨੇਵਰ ਕੋਮ |ਆਪਣੀ ਮਾਂ [[ਮੈਰੀ ਕੋਮ|ਮੈਰੀ ਕਾਮ]] ਦਾ ਸਮਰਥਨ ਕਰਨ ਲਈ | |- |[[ਪ੍ਰਿਅੰਕਾ ਚੋਪੜਾ|ਪ੍ਰਿਯੰਕਾ ਚੋਪਡ਼ਾ ਜੋਨਸ]] |[[ਮੈਰੀ ਕੋਮ|ਮੈਰੀ ਕਾਮ]] ਦਾ ਸਮਰਥਨ ਕਰਨ ਲਈ | |- |[[ਕੈਰੀਮਿਨਾਟੀ]] ----ਅਭਿਸ਼ੇਕ ਮਲਹਾਨ ----[[ਐਲਵਿਸ਼ ਯਾਦਵ|ਐਲਵੀਸ਼ ਯਾਦਵ]] |ਤਨਮੇ "ਸਕੂਟਓਪੀ" ਸਿੰਘ ਦਾ ਸਮਰਥਨ ਕਰਨ ਲਈ | |} == ਰਿਸੈਪਸ਼ਨ == === ਸ਼ੁਰੂਆਤ === ਸੀਜ਼ਨ ਦੀ ਸਟ੍ਰੀਮਿੰਗ ਸੇਵਾ [[ਡਿਜ਼ਨੀ+ ਹੌਟਸਟਾਰ|ਜੀਓ ਹੌਟਸਟਾਰ]] ਉੱਤੇ ਇੱਕ ਰਿਐਲਿਟੀ ਸ਼ੋਅ ਲਈ ਸਭ ਤੋਂ ਸਫਲ ਸ਼ੁਰੂਆਤ ਸੀ।<ref>{{Cite web |date=2026-09-09 |title=Salman Khan REACTS to Bigg Boss 20’s record opening: “To see it become the biggest reality show launch ever is overwhelming and a proud milestone for all of us” : Bollywood News |url=https://www.bollywoodhungama.com/news/features/salman-khan-reacts-to-bigg-boss-20s-record-opening-to-see-it-become-the-biggest-reality-show-launch-ever-is-overwhelming-and-a-proud-milestone-for-all-of-us/ |access-date=2026-09-10 |website=Bollywood Hungama}}</ref> == ਹਵਾਲੇ == <templatestyles src="Reflist/styles.css" />{{Reflist}} == ਬਾਹਰੀ ਲਿੰਕ == * [https://jiohotstar.com/1971002586 ''ਬਿੱਗ ਬੌਸ 20''] [[ਡਿਜ਼ਨੀ+ ਹੌਟਸਟਾਰ|ਜਿਓ ਹੌਟਸਟਾਰ]] 'ਤੇ {{Bigg Boss (Hindi TV series)}} [[ਸ਼੍ਰੇਣੀ:ਬਿੱਗ ਬੌਸ (ਹਿੰਦੀ ਟੀਵੀ ਲੜੀ) ਸੀਜ਼ਨ]] [[ਸ਼੍ਰੇਣੀ:ਅਣ-ਸਮੀਖਿਆ ਅਨੁਵਾਦਾਂ ਵਾਲੇ ਸਫ਼ੇ]] rim1qtf334jtbyh0vmbmh4vksg62j9z 846639 846638 2026-09-20T08:36:13Z Gaurav Jhammat 7070 /* ਪ੍ਰਚਾਰ ਅਤੇ ਰਿਲੀਜ਼ */ 846639 wikitext text/x-wiki '''[[ਬਿੱਗ ਬੌਸ (ਹਿੰਦੀ ਟੀਵੀ ਲੜੀ)|ਬਿੱਗ ਬੌਸ]] 20''', ਜਿਸ ਨੂੰ ਬਿੱਗ ਬੌਸ: ਤਥਾਸ-ਤੂ ਵੀ ਕਿਹਾ ਜਾਂਦਾ ਹੈ, ਭਾਰਤੀ [[ਹਿੰਦੀ ਭਾਸ਼ਾ|ਹਿੰਦੀ]] ਭਾਸ਼ਾ ਦੀ ਰਿਐਲਿਟੀ ਟੈਲੀਵਿਜ਼ਨ ਸੀਰੀਜ਼ [[ਬਿੱਗ ਬੌਸ (ਹਿੰਦੀ ਟੀਵੀ ਲੜੀ)|ਬਿੱਗ ਬੌਸ]] ਦਾ ਵੀਹਵਾਂ ਸੀਜ਼ਨ ਹੈ। ਇਸ ਦਾ ਪ੍ਰੀਮੀਅਰ 6 ਸਤੰਬਰ 2026 ਨੂੰ ਕਲਰਜ਼ ਟੀਵੀ ਉੱਤੇ ਹੋਇਆ ਅਤੇ [[ਡਿਜ਼ਨੀ+ ਹੌਟਸਟਾਰ|ਜਿਓ ਹੌਟਸਟਾਰ]] ਉੱਤੇ ਡਿਜੀਟਲ ਤੌਰ ਉੱਤੇ ਸਟ੍ਰੀਮ ਕੀਤਾ ਗਿਆ।<ref>{{Cite web |last=Banerjee |first=Urmimala |date=2026-08-04 |title=Salman Khan Unveils ‘Bigg Boss 20’ Promo Promises Karan Arjun Twist This Season |url=https://varietyindia.com/salman-khan-unveils-bigg-boss-20-promo-promises-karan-arjun-twist-this-season/ |access-date=2026-08-04 |website=Variety India |language=en-US}}</ref> [[ਸਲਮਾਨ ਖਾਨ]] ਲਗਾਤਾਰ ਸਤਾਰ੍ਹਵੇਂ ਸੀਜ਼ਨ ਲਈ ਸ਼ੋਅ ਦੀ ਮੇਜ਼ਬਾਨੀ ਕਰ ਰਹੇ ਹਨ।<ref>{{Cite web |date=2026-07-20 |title=Salman Khan to host Bigg Boss 20 in India with six editions |url=https://thenewsmill.com/2026/07/salman-khan-to-host-bigg-boss-20-as-six-editions-launch-in-september/ |access-date=2026-07-21 |language=en-US}}</ref><ref>{{Cite web |date=2026-08-04 |title=Colors & JioHotstar confirm September launch for 'Bigg Boss 20' |url=https://www.bizasialive.com/colors-jiohotstar-confirm-september-launch-for-bigg-boss-20/ |access-date=2026-08-04 |language=en-GB}}</ref> == ਪ੍ਰੋਡਕਸ਼ਨ (ਨਿਰਮਾਣ) == === ਵਿਕਾਸ ਅਤੇ ਥੀਮ === ਸੀਜ਼ਨ ਦੀ ਟੈਗਲਾਈਨ "ਤਥਾਸ-ਤੂ" ਹੈ, ਜਿਸ ਵਿੱਚ ਇੱਕ "ਵਰਦਾਨ" ਸ਼ਾਮਿਲ ਕੀਤਾ ਗਿਆ ਹੈ ਜੋ ਮੁਕਾਬਲੇਬਾਜ਼ਾਂ ਨੂੰ ਖੇਡ ਵਿੱਚ ਦੂਜਾ ਜੀਵਨਦਾਨ ਭਾਵ ਸ਼ੋਅ ਤੋਂ ਬਾਹਰ ਹੋਣ ਤੋਂ ਬਚਾਅ ਦਾ ਮੌਕਾ ਦਿੰਦਾ ਹੈ। ਇਹ ਸੰਕਲਪ ਅੰਗਰੇਜ਼ੀ ਸ਼ਬਦ "that's two" ਤੋਂ ਬਣਾਇਆ ਗਿਆ ਹੈ।<ref>{{Cite web |last=Mukhopadhyay |first=Anindita |date=2026-08-12 |title=Bigg Boss 20 trailer out; Salman Khan introduces 'Extra Jeevan Daan' and a game with no safe play |url=https://www.indiatvnews.com/entertainment/tv/bigg-boss-20-trailer-out-salman-khan-introduces-extra-jeevan-daan-and-a-game-with-no-safe-play-2026-08-12-1051119 |access-date=2026-08-12 |website=India TV News |language=en}}</ref> === ਪ੍ਰਚਾਰ ਅਤੇ ਰਿਲੀਜ਼ === 20 ਜੁਲਾਈ 2026 ਨੂੰ, ਜਿਓਸਟਾਰ ਨੇ ਐਲਾਨ ਕੀਤਾ ਕਿ ਸਲਮਾਨ ਖਾਨ ਦੁਆਰਾ ਹੋਸਟ ਕੀਤੇ ਗਏ ਬਿੱਗ ਬੌਸ ਹਿੰਦੀ ਦੇ ਵੀਹਵੇਂ ਸੀਜ਼ਨ ਦਾ ਪ੍ਰੀਮੀਅਰ ਸਤੰਬਰ 2026 ਵਿੱਚ ਕਲਰਜ਼ ਟੀਵੀ ਅਤੇ [[ਡਿਜ਼ਨੀ+ ਹੌਟਸਟਾਰ|ਜੀਓ ਹੌਟਸਟਾਰ]] ਉੱਤੇ ਇੱਕ ਨੈਟਵਰਕ ਪਹਿਲਕਦਮੀ ਦੇ ਹਿੱਸੇ ਵਜੋਂ ਛੇ ਬਿੱਗ ਬੌਸ ਖੇਤਰੀ ਐਡੀਸ਼ਨਾਂ ਨੂੰ ਇੱਕੋ ਸਮੇਂ ਪ੍ਰਸਾਰਿਤ ਕਰਨ ਲਈ ਕੀਤਾ ਜਾਵੇਗਾ।<ref>{{Cite web |last=Livemint |date=2026-07-20 |title=JioStar bets big on Bigg Boss: Salman Khan, Mohanlal, Sourav Ganguly & other mega stars headline six-language expansion |url=https://www.livemint.com/entertainment/jiostar-bets-big-on-bigg-boss-salman-khan-mohanlal-sourav-ganguly-other-mega-stars-headline-six-language-expansion-11784549282474.html |access-date=2026-07-21 |website=mint |language=en}}</ref><ref>{{Cite web |title=MSN |url=https://www.msn.com/en-in/news/insight/bigg-boss-20-reveals-new-logo-as-six-editions-set-for-launch/gm-GM8AB0AB92?gemSnapshotKey=GM8AB0AB92-snapshot-3&uxmode=ruby |access-date=2026-07-23 |website=www.msn.com}}</ref> ਸ਼ੋਅ ਦੀ ਅਧਿਕਾਰਤ ਪਹਿਲੀ ਝਲਕ ਅਤੇ ਲੋਗੋ 21 ਜੁਲਾਈ 2026 ਨੂੰ ਜਾਰੀ ਕੀਤਾ ਗਿਆ ਸੀ।<ref>{{Cite news|url=https://timesofindia.indiatimes.com/tv/news/hindi/bigg-boss-20-salman-khan-hosted-bb-hindi-returns-with-an-all-new-eye-for-its-milestone-20th-season/articleshow/132536352.cms|title=Bigg Boss 20: Salman Khan hosted BB Hindi returns with an all-new eye logo for its milestone 20th season|date=2026-07-21|work=The Times of India|access-date=2026-07-21|issn=0971-8257}}</ref><ref>{{Cite web |date=2026-07-21 |title=First look of 'Bigg Boss 20' logo unveiled |url=https://www.bizasialive.com/first-look-of-bigg-boss-20-logo-unveiled/ |access-date=2026-07-22 |language=en-GB}}</ref> ਇਸ ਤੋਂ ਬਾਅਦ ਅਗਸਤ 2026 ਦੇ ਸ਼ੁਰੂ ਵਿੱਚ ਜਾਰੀ ਕੀਤੇ ਗਏ ਟੀਜ਼ਰਾਂ ਦੀ ਇੱਕ ਲੜੀ ਜਾਰੀ ਕੀਤੀ ਗਈ, ਜਿਸ ਨੇ 6 ਸਤੰਬਰ 2026 ਦੀ ਪ੍ਰੀਮੀਅਰ ਮਿਤੀ ਦੀ ਪੁਸ਼ਟੀ ਕੀਤੀ ਅਤੇ ਸੀਜ਼ਨ ਦੇ "ਤਥਾਸ-ਤੂ" ਥੀਮ ਦੀ ਸ਼ੁਰੂਆਤ ਕੀਤੀ।<ref>{{Cite web |title=Bigg Boss 20 Promo: सलमान खान की घोड़े संग एंट्री, इस बार 'करण अर्जुन' वाला ट्विस्ट, रिलीज डेट का भी ऐलान |url=https://navbharattimes.indiatimes.com/tv/bigg-boss/bigg-boss-20-official-promo-out-salman-khan-reveals-karan-arjun-twist-in-the-game-premiere-date-6-september/articleshow/132851454.cms |access-date=2026-08-04 |website=Navbharat Times |language=hi}}</ref><ref>{{Cite web |date=2026-08-04 |title=Bigg Boss 20 teaser: Salman Khan returns as host, hints at a Karan-Arjun angle, ‘ek se bhale do’ |url=https://indianexpress.com/article/entertainment/television/bigg-boss-20-teaser-salman-khan-returns-as-host-hints-at-a-karan-arjun-angle-ek-se-bhale-do-10817085/ |access-date=2026-08-04 |website=The Indian Express |language=en}}</ref><ref>{{Cite web |title=Bigg Boss 20: New Arena twist sparks 'favouritism' debate among fans |url=https://www.mid-day.com/entertainment/television-news/article/bigg-boss-20-new-arena-twist-sparks-favouritism-debate-among-fans-23643515 |access-date=2026-08-07 |website=Mid-Day}}</ref><ref>{{Cite web |last=Jhunjhunwala |first=Sanchita |date=2026-08-06 |title=Bigg Boss 20 Teaser: Salman Khan Drops Another Hint As He Goes ‘Tathas-Two’ |url=https://www.idiva.com/entertainment/tv/bigg-boss-20-teaser-salman-khan-drops-another-hint-as-he-goes-tathas-two/18097778 |access-date=2026-08-07 |website=iDiva |language=en}}</ref> ਗੇਮਪਲੇ ਮਕੈਨਿਕਸ ਉੱਤੇ ਵੱਧ ਚਾਨਣਾ ਪਾਉਣ ਵਾਲਾ ਇੱਕ ਪੂਰੀ-ਲੰਬਾਈ ਦਾ ਟ੍ਰੇਲਰ 12 ਅਗਸਤ 2026 ਨੂੰ ਜਾਰੀ ਕੀਤਾ ਗਿਆ ਸੀ।<ref>{{Cite web |last=Yadav |first=Monica |date=2026-08-12 |title=Bigg Boss 20 trailer sees Salman Khan bringing ‘extra jeevan daan’ twist: ‘It isn't as straightforward as it sounds’ |url=https://www.hindustantimes.com/entertainment/tv/bigg-boss-20-trailer-sees-salman-khan-bringing-extra-jeevan-daan-twist-bigg-boss-colors-jiohotstar-101786517783960.html |access-date=2026-08-12 |website=Hindustan Times |language=en}}</ref><ref>{{Cite web |last=Mukherjee |first=Akankshya |date=2026-08-12 |title=Bigg Boss 20 Trailer Out! Salman Khan Unveils New Season's Biggest Twist Where Every Player Gets An Extra Life- Watch |url=https://www.bollywoodbubble.com/tv/bigg-boss-20-trailer-out-salman-khan-unveils-new-season-biggest-twist-where-every-player-gets-an-extra-life-watch/ |access-date=2026-08-12 |website=Bollywood Bubble |language=en-US}}</ref> 4 ਸਤੰਬਰ 2026 ਨੂੰ, [[ਡਿਜ਼ਨੀ+ ਹੌਟਸਟਾਰ|ਜਿਓਹੋਟਸਟਾਰ]] ਅਤੇ ਕਲਰਜ਼ ਟੀਵੀ ਨੇ ਪ੍ਰਮੋਸ਼ਨਲ ਕਲਿੱਪ ਜਾਰੀ ਕੀਤੇ ਜਿਸ ਵਿੱਚ ਪੁਸ਼ਟੀ ਕੀਤੀ ਪ੍ਰਤੀਯੋਗੀ [[ਈਸ਼ਾ ਰਿਖੀ]] ਅਤੇ [[ਕਨਿਕਾ ਮਾਨ]] ਸ਼ਾਮਿਲ ਸਨ।<ref>{{Cite news|url=https://timesofindia.indiatimes.com/tv/news/hindi/bigg-boss-20-promo-kanika-mann-wins-hearts-with-her-performance-new-promo-sparks-buzz-ahead-of-premiere/articleshow/133796817.cms|title=Bigg Boss 20 promo: Kanika Mann wins hearts with her performance? New Promo sparks buzz ahead of premiere|date=2026-09-05|work=The Times of India|access-date=2026-09-06|issn=0971-8257}}</ref><ref>{{Cite web |last=Jhunjhunwala |first=Sanchita |date=2026-09-05 |title=Bigg Boss 20: Did Badshah’s Ex-Wife Isha Rikhi Break Down In New Promo? |url=https://www.idiva.com/entertainment/tv/salman-khan-bigg-boss-20-did-badshah-ex-wife-isha-rikhi-break-down-in-new-promo/18098112 |access-date=2026-09-06 |website=iDiva |language=en}}</ref> 5 ਸਤੰਬਰ 2026 ਨੂੰ, ਰੈਪਰ ਯੰਗ ਡੀਐਸਏ ਨੂੰ ਫ਼ੀਚਰ ਕਰਦਾ ਇੱਕ ਟੀਜ਼ਰ ਜਾਰੀ ਕੀਤਾ ਗਿਆ ਸੀ, ਜਿਸ ਵਿੱਚ ਉਸਨੇ ਆਪਣਾ ਗੀਤ ''ਯੇਦਾ ਯੁੰਗ'' ਪੇਸ਼ ਕੀਤਾ ਸੀ।<ref>{{Cite web |title=Instagram |url=https://www.instagram.com/reel/Dc5Us4Qqdjx/?stkn=MTd1a2NoNGwycXd5Nw== |access-date=2026-09-06 |website=www.instagram.com}}</ref> ਉਸੇ ਦਿਨ, ਅਦਾਕਾਰ-ਸਿਆਸਤਦਾਨ ਮਨੋਜ ਤਿਵਾੜੀ ਆਪਣੀ ਧੀ ਰਿਤੀ ਤਿਵਾੜੀ ਨਾਲ ਇੱਕ ਪ੍ਰਮੋਸ਼ਨਲ ਹਿੱਸੇ ਵਿੱਚ ਉਸ ਨੂੰ ਇੱਕ ਪ੍ਰਤੀਯੋਗੀ ਵਜੋਂ ਪੇਸ਼ ਕਰਨ ਲਈ ਦਿਖਾਈ ਦਿੱਤੇ।<ref>{{Cite web |title=Bigg Boss 20: Salman Khan recreates Manoj Tiwari’s viral baap meme with his daughter |url=https://www.mid-day.com/entertainment/television-news/article/bigg-boss-20-salman-khan-recreates-manoj-tiwaris-viral-baap-meme-with-his-daughter-23648609 |access-date=2026-09-06 |website=Mid-Day}}</ref><ref>{{Cite web |date=2026-09-06 |title=Bigg Boss 20: Manoj Tiwari’s daughter Rhiti Tiwari set to enter Salman Khan’s show - Watch promo |url=https://www.india.com/entertainment/tv/bigg-boss-20-manoj-tiwari-daughter-rhiti-tiwari-set-to-enter-salman-khans-show-watch-promo-8517734/ |access-date=2026-09-06 |website=India.com |language=en}}</ref> === ਕਾਸਟਿੰਗ === 25 ਅਗਸਤ 2026 ਨੂੰ, [[ਡਿਜ਼ਨੀ+ ਹੌਟਸਟਾਰ|ਜੀਓ ਹੌਟਸਟਾਰ]] ਅਤੇ ਕਲਰਜ਼ ਟੀਵੀ ਨੇ ਦਰਸ਼ਕਾਂ ਦੀ ਵੋਟਿੰਗ ਪਹਿਲਕਦਮੀ "ਫੈਨਜ਼ ਕਾ ਫੈਸਲਾ" ਦੀ ਮੁੜ-ਵਰਤੋਂ ਦਾ ਐਲਾਨ ਕੀਤਾ ਜੋ ਇਸ ਤੋਂ ਪਹਿਲਾਂ 19ਵੇਂ ਸੀਜ਼ਨ ਵਿੱਚ ਕੀਤਾ ਗਿਆ ਸੀ। ਜੀਓ ਹੌਟਸਟਾਰ ਐਪ ਦੇ ਜ਼ਰੀਏ, ਦਰਸ਼ਕਾਂ ਨੂੰ ਪ੍ਰੀਮੀਅਰ ਤੋਂ ਪਹਿਲਾਂ ਘਰ ਵਿੱਚ ਦਾਖਲ ਹੋਣ ਵਾਲੇ ਦੋ ਸੰਭਾਵਿਤ ਪ੍ਰਤੀਯੋਗੀਆਂ ਵਿੱਚੋਂ ਇੱਕ ਨੂੰ ਵੋਟ ਦੇਣ ਦਾ ਮੌਕਾ ਦਿੱਤਾ ਗਿਆ ਸੀ। ਵੋਟਿੰਗ ਦੀ ਮਿਆਦ 25 ਅਗਸਤ ਤੋਂ 2 ਸਤੰਬਰ 2026 ਤੱਕ ਨਿਰਧਾਰਤ ਕੀਤੀ ਗਈ ਸੀ।<ref>{{Cite web |last=Vaigankar |first=Shukrta |date=2026-08-25 |title=Bigg Boss 20 voting: Rhiya Ahir vs Love Gill - Fans to decide who enters the house |url=https://businessupturn.com/entertainment/television/bigg-boss/bigg-boss-20-voting-rhiya-ahir-vs-love-gill-fans-to-decide-who-enters-the-house/ |access-date=2026-08-25 |website=Business Upturn |language=en-IN}}</ref><ref name="Riya_Ahir">{{Cite news|url=https://timesofindia.indiatimes.com/tv/news/hindi/bigg-boss-20-riya-ahir-viral-girl-who-stopped-police-van-during-neet-protest-to-enter-the-show-fans-to-choose-between-her-and-love-gill/articleshow/133500609.cms|title=Bigg Boss 20: Riya Ahir, viral girl who stopped police van during NEET protest, to enter the show? Fans to choose between her and Love Gill|date=2026-08-25|work=The Times of India|access-date=2026-08-25|issn=0971-8257}}</ref> ਦੋ ਉਮੀਦਵਾਰ [[ਰੀਆ ਅਹੀਰ]] ਅਤੇ [[ਲਵ ਗਿੱਲ]] ਸਨ।<ref>{{Cite web |last=Banerjee |first=Urmimala |date=2026-08-25 |title=‘Bigg Boss 20’: Rhiya Ahir Or Love Gill? Salman Khan Announces That Decision Rests On Audience |url=https://varietyindia.com/bigg-boss-20-rhiya-ahir-or-love-gill-salman-khan-announces-that-decision-rests-on-audience/ |access-date=2026-08-25 |website=Variety India |language=en-US}}</ref><ref>{{Cite web |last=Singh |first=Simran |title=Bigg Boss 20: Salman Khan asks fans to help him, grants them power to CONFIRM a housemate among..., netizens react |url=https://www.dnaindia.com/bollywood/report-bigg-boss-20-salman-khan-asks-fans-to-help-him-grants-them-power-to-confirm-a-housemate-3219173 |access-date=2026-08-25 |website=DNA India |language=en}}</ref> === ਅੱਖ ਵਾਲਾ ਲੋਗੋ === ਸੀਜ਼ਨ ਦੇ ਲੋਗੋ ਵਿੱਚ ਇੱਕ ਬਹੁ-ਰੰਗੀਨ ਜਿਓਮੈਟਰਿਕ ਆਈਰਿਸ (ਜਾਮਨੀ, ਨੀਲੇ, ਲਾਲ, ਸੰਤਰੀ ਅਤੇ ਟੀਲ ਦੇ ਰੰਗਾਂ ਵਿੱਚ) ਦੇ ਨਾਲ ਇੱਕ ਸਟਾਈਲਾਈਜ਼ਡ ਅੱਖ ਹੈ ਜੋ ਕੇਂਦਰ ਵਿੱਚ ਸੁਨਹਿਰੀ ਝਲਕ ਵਿੱਚ ਹੈ। ਇਸ ਦੇ ਨਾਲ ਇੱਕ ਧਾਤੂ ਸੋਨੇ ਦੀ ਰੂਪ ਰੇਖਾ ਅਤੇ ਇੱਕ ਮੇਲ ਖਾਂਦਾ "ਬਿੱਗ ਬੌਸ" ਸ਼ਬਦ ਚਿੰਨ੍ਹ ਹੈ। ਨੈਟਵਰਕ ਦੇ ਅਨੁਸਾਰ, ਡਿਜ਼ਾਇਨ ਦਾ ਉਦੇਸ਼ ਸੀਜ਼ਨ ਦੇ "ਤਥਾਸ-ਤੂ" ਥੀਮ ਨੂੰ ਦਰਸਾਉਣਾ ਹੈ, ਜੋ ਪ੍ਰਗਟਾਵੇ ਅਤੇ ਕਿਸਮਤ ਦਾ ਪ੍ਰਤੀਕ ਹੈ।<ref>{{Cite web |date=2026-07-21 |title=Bigg Boss 20 finally CONFIRMED? Salman Khan returns as makers UNVEIL brand new eye logo |url=https://www.bollywoodlife.com/bigg-boss/bigg-boss-20-finally-confirmed-salman-khan-returns-as-makers-unveil-brand-new-eye-logo-3357930/ |access-date=2026-07-21 |website=Bollywood Life |language=en}}</ref><ref>{{Cite news|url=https://economictimes.indiatimes.com/magazines/panache/bigg-boss-20-announced-salman-khan-returns-as-host-for-new-season-contestants-list-premiere-date-and-where-to-watch-on-ott/articleshow/132550353.cms?from=mdr|title=Bigg Boss 20 announced: Salman Khan returns as host for new season. Contestants list, premiere date, and where to watch on OTT|date=2026-07-22|work=The Economic Times|access-date=2026-07-23|issn=0013-0389}}</ref> === ਪ੍ਰਸਾਰਣ === [[ਬਿੱਗ ਬੌਸ (ਹਿੰਦੀ ਟੀਵੀ ਸੀਰੀਜ਼) ਸੀਜ਼ਨ 19|ਪਿਛਲੇ ਸੀਜ਼ਨ]] ਦੀ ਰਿਲੀਜ਼ ਰਣਨੀਤੀ ਦੇ ਬਾਅਦ, ਸ਼ੋਅ ਡਿਜੀਟਲ ਸਟ੍ਰੀਮਿੰਗ ਨੂੰ ਤਰਜੀਹ ਦਿੰਦਾ ਹੈ, ਰੋਜ਼ਾਨਾ ਐਪੀਸੋਡ ਜਿਓਹੋਟਸਟਾਰ 'ਤੇ ਪਹਿਲਾਂ ਰਾਤ 9 ਵਜੇ (ਭਾਰਤੀ ਸਮੇਂ ਅਨੁਸਾਰ) 'ਤੇ ਪ੍ਰਸਾਰਿਤ ਹੁੰਦੇ ਹਨ। ਇਸ ਤੋਂ ਬਾਅਦ ਕਲਰਜ਼ ਟੀਵੀ 'ਤੇ ਰਾਤ 10:30 (ਭਾਰਤੀ ਸਮੇਂ ਅਨੁਸਾਰ)<ref>{{Cite web |date=2026-08-04 |title=Bigg Boss 20: Salman Khan Show To Premiere On September 6, Bhaijaan Shares Cryptic 'Karan-Arjun' Hint |url=https://www.timesnownews.com/entertainment-news/tv/bigg-boss-20-salman-khan-show-to-premiere-on-september-6-bhaijaan-shares-cryptic-karan-arjun-hint-article-155248063 |access-date=2026-08-04 |website=TimesNow |language=en}}</ref> 'ਤੇ ਪ੍ਰਸਾਰਿਤ ਹੁੰਦੇ ਹਨ। === ਘਰ === ਫਿਲਮ ਸਿਟੀ, ਮੁੰਬਈ ਵਿੱਚ ਸਥਿਤ ''ਬਿੱਗ ਬੌਸ 20'' ਦੇ ਘਰ ਵਿੱਚ ਇੱਕ ਰੰਗੀਨ "ਵੰਡਰਲੈਂਡ" ਥੀਮ ਹੈ ਜੋ ਇੱਕ ਰਾਖਸ਼ਸ ਦੀ ਧਾਰਨਾ ਤੋਂ ਪ੍ਰੇਰਿਤ ਹੈ, ਜਿਸ ਵਿੱਚ ਅਤਿਵਾਦੀ ਕਲਪਨਾ ਅਤੇ ਜਾਨਵਰਾਂ ਤੋਂ ਪ੍ਰੇਰਿਤ ਤੱਤ ਸ਼ਾਮਲ ਹਨ। ਵਰਸ਼ਾ ਜੈਨ ਦੁਆਰਾ ਡਿਜ਼ਾਈਨ ਕੀਤਾ ਗਿਆ ਇਹ ਘਰ ਲਗਭਗ 10,000 ਵਰਗ ਫੁੱਟ ਵਿੱਚ ਫੈਲਿਆ ਹੋਇਆ ਹੈ ਅਤੇ ਇਸ ਵਿੱਚ 104 ਕੈਮਰੇ ਹਨ।<ref>{{Cite web |date=2026-09-03 |title=Bigg Boss 20 house tour: Shark-themed pool, teapot throne and the mystery of Room 20 |url=https://indianexpress.com/article/entertainment/television/bigg-boss-20-house-tour-shark-themed-pool-teapot-throne-and-the-mystery-of-room-20-10861231/ |access-date=2026-09-03 |website=The Indian Express |language=en}}</ref> * ਲਿਵਿੰਗ ਏਰੀਆ: ਇੱਕ ਵੱਡਾ ਕੇਂਦਰੀ ਸੋਫਾ, ਇੱਕ 12-ਸੀਟਰ ਡਾਇਨਿੰਗ ਟੇਬਲ, ਪੈਰਾਸ਼ੂਟ-ਪ੍ਰੇਰਿਤ ਬੈਠਣ ਅਤੇ ਇੱਕ ਗੁਲਾਬੀ ਚਾਹ-ਪਿਆਲੀਨੁਮਾ ਮੁਜੱਸਮਾ ਜਿਸ ਨੂੰ ਸਿੰਘਾਸਣ ਵਜੋਂ ਵਰਤਿਆ ਜਾਂਦਾ ਹੈ।<ref>{{Cite web |title=Bigg Boss 20 House Inside Photos: Salman Khan's Show Gets Colourful Jungle-Themed Makeover With BB Food Truck, Secret Room & More- See PICS |url=https://www.freepressjournal.in/entertainment/bigg-boss-20-house-inside-photos-salman-khans-show-gets-colourful-jungle-themed-makeover-with-bb-food-truck-secret-room-more-see-pics |access-date=2026-09-03 |website=Free Press Journal |language=en}}</ref> * ਰਸੋਈ "ਬੀ. ਬੀ. ਫੂਡ ਟਰੱਕ" ਦੇ ਰੂਪ ਵਿੱਚ ਤਿਆਰ ਕੀਤਾ ਗਿਆ, ਜਿਸ ਵਿੱਚ ਇੱਕ ਭੋਜਨ-ਟਰੱਕ-ਪ੍ਰੇਰਿਤ ਰਸੋਈ ਸੈੱਟਅਪ ਹੈ।<ref>{{Cite web |last=G |first=Vikram |date=2026-09-03 |title=Bigg Boss 20 house first look: Giant teapot couch, BB Food Truck unveiled |url=https://www.newkerala.com/news/a/bigg-boss-20-first-look-giant-teapot-couch-509.htm |access-date=2026-09-03 |website=NewKerala.com |language=en}}</ref> * ਬੈੱਡਰੂਮ: 17 ਬਿਸਤਰੇ, ਜਾਨਵਰਾਂ ਤੋਂ ਪ੍ਰੇਰਿਤ ਸਜਾਵਟ ਦੇ ਨਾਲ ਇੱਕ ਬਿੱਛੂ ਅਤੇ ਗਿਰਗਿਟ, ਮਸ਼ਰੂਮ ਦੇ ਆਕਾਰ ਦੇ ਕੰਧ ਤੱਤ ਦੇ ਨਾਲ ਸ਼ਾਮਲ ਹਨ.<ref>{{Cite web |date=2026-09-03 |title=Bigg Boss 20 House: Whale-Shaped Pool To Gorilla Entrance; Take Sneak-Peek Of Salman Khan Show |url=https://www.timesnownews.com/entertainment-news/tv/bigg-boss-20-house-whale-shaped-pool-to-gorilla-entrance-take-sneak-peek-of-salman-khan-show-photo-gallery-156037878 |access-date=2026-09-03 |website=TimesNow |language=en}}</ref> * ਬਾਥਰੂਮ: ਇੱਕ ਅੱਪਸਾਇਡ-ਡਾਉਨ ਨਿਓਨ-ਗੁਲਾਬੀ ਖਰਗੋਸ਼ ਦੀ ਸਥਾਪਨਾ, ਬੈਠਣ ਵਾਲੇ ਖੇਤਰ ਅਤੇ ਮੁਅੱਤਲ ਚਿੰਪੈਂਜ਼ੀ ਸਜਾਵਟ ਦੀ ਵਿਸ਼ੇਸ਼ਤਾ ਹੈ।<ref>{{Cite web |last=Godboley |first=Adya |date=2026-09-04 |title=Bigg Boss 20 House: Salman Khan’s Show Adds a Whimsical Twist with Two New Mystery Doors |url=https://www.idiva.com/entertainment/tv/bigg-boss-20-house-salman-khan-show-adds-whimsical-twist-two-new-mystery-doors/18098104 |access-date=2026-09-04 |website=iDiva |language=en}}</ref> * ਗਾਰਡਨ/ਆਊਟਡੋਰ ਖੇਤਰਃ ਇੱਕ ਸ਼ਾਰਕ-ਥੀਮ ਵਾਲਾ ਸਵਿਮਿੰਗ ਪੂਲ, ਇੱਕ ਫੁੱਲਦਾਰ ਟੈਪ ਦੀ ਸਥਾਪਨਾ, ਬੈਠਣ ਲਈ ਵਰਤੇ ਜਾਣ ਵਾਲੇ ਸੱਪ ਨਾਲ ਲਪੇਟੇ ਦਰੱਖਤ ਅਤੇ ਵੱਖ-ਵੱਖ ਜਾਨਵਰਾਂ ਦੀਆਂ ਮੂਰਤੀਆਂ ਸ਼ਾਮਲ ਹਨ।<ref name="indiatvnews">{{Cite web |last=Mukhopadhyay |first=Anindita |date=2026-09-03 |title=Bigg Boss 20 house first look out; giant snake in garden, octopus chess and mysterious Room No. 20 |url=https://www.indiatvnews.com/entertainment/tv/bigg-boss-20-house-first-look-out-giant-snake-in-garden-octopus-chess-and-mysterious-room-no-20-salman-khan-2026-09-03-1053224 |access-date=2026-09-03 |website=India TV News |language=en}}</ref> * ਕਮਰਾ 20: ਵੀਹਵੇਂ ਸੀਜ਼ਨ ਲਈ ਇੱਕ ਨਵਾਂ ਕਮਰਾ ਪੇਸ਼ ਕੀਤਾ ਗਿਆ, ਪਿਛਲੇ ਸੀਜ਼ਨ ਤੋਂ ਅਸੈਂਬਲੀ ਰੂਮ ਦੀ ਥਾਂ. ਇਸ ਦੇ ਉਦੇਸ਼ ਨੂੰ ਸ਼ੁਰੂ ਵਿੱਚ ਅਣਐਲਾਨਿਆ ਰੱਖਿਆ ਗਿਆ ਸੀ ਪਰ ਦੂਜੇ ਹਫ਼ਤੇ ਵਿੱਚ ਇਸ ਨੂੰ ਵੀ ਜਨਤਕ ਕਰ ਦਿੱਤਾ ਗਿਆ।<ref>{{Cite web |last=Singh |first=Sardar Sarabjoth |date=2026-09-03 |title=Video tour of Bigg Boss 20 house: Bedroom to grand lawn |url=https://www.siasat.com/video-tour-of-bigg-boss-20-house-bedroom-to-grand-lawn-3535844/ |access-date=2026-09-03 |website=The Siasat Daily |language=en}}</ref> * ਕਮਰਾ 2X: ਇੱਕ ਰਹੱਸਮਈ ਕਮਰੇ ਵਿੱਚ ਦੋ ਵੱਖਰੇ ਆਕਾਰ ਦੇ ਦਰਵਾਜ਼ੇ ਹਨ, ਜਿਸਦਾ ਉਦੇਸ਼ ਸੀਜ਼ਨ ਵਿੱਚ ਕੋਈ ਰੁਮਾਂਚਕ ਮੋੜ ਲਿਆਉਣ ਦੇ ਉਦੇਸ਼ ਵਜੋਂ ਗੁਪਤ ਰੱਖਿਆ ਗਿਆ ਹੈ।<ref name="indiatvnews" /> ਵਧੇਰੇ ਵਿਸ਼ੇਸ਼ਤਾਵਾਂ ਵਿੱਚ ਕਈ ਤਿੰਨ-ਅਯਾਮੀ ਜਾਨਵਰ ਅਤੇ ਕਲਪਨਾ-ਪ੍ਰੇਰਿਤ ਸਥਾਪਨਾਵਾਂ ਸ਼ਾਮਲ ਹਨ, ਜਿਸ ਵਿੱਚ ਬਿੱਗ ਬੌਸ ਦੀ ਨਿਗਰਾਨੀ ਨੂੰ ਦਰਸਾਉਂਦੇ ਅੱਖਾਂ ਦੇ ਰੂਪਾਂ ਦੀ ਵਾਰ-ਵਾਰ ਵਰਤੋਂ ਹੁੰਦੀ ਹੈ।<ref>{{Cite web |date=2026-09-03 |title=Bigg Boss 20 house reveals giant teapot couch and themed food truck |url=https://thenewsmill.com/2026/09/bigg-boss-20-house-reveals-giant-teapot-couch-and-themed-food-truck/ |access-date=2026-09-03 |language=en-US}}</ref> == ਘਰ ਵਿਚਲੇ ਪ੍ਰਤੀਯੋਗੀਆਂ ਦੀ ਸਥਿਤੀ == {| class="wikitable sortable" style="text-align:center; font-size:85%; line-height:25px; width:fit;" ! scope="col" style="background:#D4AF37;" |ਸੰਖਿਆ ! scope="col" style="background:#D4AF37;" |ਪ੍ਰਤੀਯੋਗੀ ! scope="col" style="background:#D4AF37;" |ਦਾਖਲ ਹੋਣ ਦਾ ਦਿਨ ! scope="col" style="background:#D4AF37;" |ਬਾਹਰ ਹੋਣ ਦਾ ਦਿਨ ! scope="col" style="background:#D4AF37;" |ਸਥਿਤੀ |- |1 |ਆਸਿਫ਼ |ਦਿਨ 1 | | |- |2 |ਅਮਨ |ਦਿਨ 1 | | |- |3 |ਅਮਰਪਾਲੀ |ਦਿਨ 1 | | |- |4 |ਅਰਿਸ਼ਫਾ |ਦਿਨ 1 | | |- |5 |ਗੁੱਲੂ |ਦਿਨ 1 | | style="background:#cfc;" |{{Nowrap|''House Captain''}} |- |6 |ਈਸ਼ਾ |ਦਿਨ 1 | | |- |7 |ਕਨਿਕਾ |ਦਿਨ 1 | | |- |8 |ਲਵ |ਦਿਨ 1 | | |- |9 |ਮਾਹੀ |ਦਿਨ 1 | | |- |10 |ਮੈਰੀ |ਦਿਨ 1 | | |- |11 |ਕਾਜ਼ੀ |ਦਿਨ 1 | | |- |12 |ਰੀਤੀ |ਦਿਨ 1 | | |- |13 |ਸਕਾਊਟ |ਦਿਨ 1 | | |- |14 |ਉਦਿਤੀ |ਦਿਨ 1 | | |- |15 |ਯੰਗ ਡੀ. ਐਸ. ਏ. |ਦਿਨ 1 | | |- |16 |ਰੋਹੇਦ |ਦਿਨ 1 |ਦਿਨ 14 | class="table-no" {{Eliminated|Evicted}} |Evicted |} == ਘਰ ਵਿਚਲੇ ਪ੍ਰਤੀਯੋਗੀ == ਹੇਠ ਲਿਖੇ ਘਰ ਦੇ ਮੈਂਬਰ ਸ਼ੋਅ ਦੇ ਪ੍ਰਤੀਯੋਗੀ ਸਨ<ref>{{Cite web |title=Bigg Boss 20 confirmed contestants live updates: Kanika Mann, Asif Khan, Mary Kom and others enter Salman Khan’s reality show |url=https://economictimes.indiatimes.com/magazines/panache/bigg-boss-20-confirmed-contestants-live-updates-kanika-mann-asif-khan-mary-kom-and-others-enter-salman-khans-reality-show/articleshow/133842230.cms?from=mdr |access-date=7 September 2026 |website=The Economic Times}}</ref> === ਸਭ ਤੋਂ ਪਹਿਲਾਂ ਦਾਖਲ ਹੋਣ ਦੇ ਆਧਾਰ 'ਤੇ === * [[ਕਨਿਕਾ ਮਾਨ]]-''ਗੁੱਡਨ ਤੁਮਸੇ ਨਾ ਹੋ ਪਾਏਗਾ'', ਫੀਅਰ ਫੈਕਟਰ ਖਤਰੋਂ ਕੇ ਖਿਲਾਡ਼ੀ 12 ਅਤੇ ''[[ਨਾਗਿਨ (ਟੀਵੀ ਲੜੀ 2015)|ਨਾਗਿਨ 7]]'' ਲਈ ਜਾਣੀ ਜਾਂਦੀ ਅਭਿਨੇਤਰੀ।<ref>{{Cite web |date=6 September 2026 |title=Kanika Mann shares the myth she wants to break by entering Salman Khan’s Bigg Boss 20 |url=https://indianexpress.com/article/entertainment/television/kanika-mann-shares-the-myth-she-wants-to-break-by-entering-bigg-boss-20-10865633/ |access-date=7 September 2026 |website=The Indian Express}}</ref> * ਆਸਿਫ ਖਾਨ-''ਪੰਚਾਇਤ'' ਲਈ ਜਾਣੇ ਜਾਂਦੇ ਅਦਾਕਾਰ।<ref>{{Cite web |date=6 September 2026 |title=Bigg Boss 20 में जा रहे पंचायत के ‘दामाद जी’, मिर्जापुर में भी मचा चुके भौकाल |url=https://www.aajtak.in/entertainment/television/story/salman-khan-bigg-boss-20-panchayat-mirzapur-series-actor-aasif-khan-confirmed-contestant-tmovj-dskc-2637656-2026-09-06 |access-date=7 September 2026 |website=Aaj Tak}}</ref> * [[ਕਾਜ਼ੀ ਤੌਕੀਰ]]-''ਪ੍ਰਸਿੱਧੀ ਗੁਰੂਕੁਲ'' ਲਈ ਜਾਣਿਆ ਜਾਂਦਾ ਗਾਇਕ।<ref>{{Cite web |date=7 September 2026 |title=कौन हैं काजी तौकीर, जिसने अरिजीत सिंह को चटाई थी धूल, ‘बिग बॉस 20’ में आते ही छा गए ‘अफगान जलेबी’ स्टार |url=https://www.indiatv.in/entertainment/tv/who-is-qazi-touqeer-man-who-beat-arijit-singh-afghan-jalebi-star-made-splash-upon-entering-bigg-boss-20-2026-09-07-1241778 |access-date=7 September 2026 |website=India TV}}</ref> * [[ਈਸ਼ਾ ਰਿਖੀ]]-ਰੈਪਰ [[ਬਾਦਸ਼ਾਹ (ਰੈਪਰ)|ਬਾਦਸ਼ਾਹ]] ਦੀ ਅਭਿਨੇਤਰੀ ਅਤੇ ਸਾਬਕਾ ਪਤਨੀ।<ref>{{Cite web |date=6 September 2026 |title=After announcing divorce with Badshah, Isha Rikhi joins Bigg Boss 20: ‘No one can break me’ |url=https://indianexpress.com/article/entertainment/television/isha-rikhi-joins-bigg-boss-20-after-divorce-with-badshah-no-one-can-break-me-10861553/lite/ |access-date=7 September 2026 |website=The Indian Express}}</ref> * ਆਮ੍ਰਪਾਲੀ ਦੂਬੇ-ਅਭਿਨੇਤਰੀ ਮੁੱਖ ਤੌਰ ਤੇ ਭੋਜਪੁਰੀ ਸਿਨੇਮਾ ਵਿੱਚ ਆਪਣੇ ਕੰਮ ਲਈ ਜਾਣੀ ਜਾਂਦੀ ਹੈ।<ref>{{Cite web |last=Tapiawala |first=Shachi |date=7 September 2026 |title=Bigg Boss 20 contestant Amrapali Dubey: All about her rumoured affair with ex-Bigg Boss contestant and Bhojpuri star Nirahua |url=https://www.moneycontrol.com/entertainment/tv/all-about-bigg-boss-20-contestant-amrapali-dubey-her-rumoured-affair-with-ex-bigg-boss-contestant-and-bhojpuri-star-nirahua-article-14023997.html/amp |access-date=7 September 2026 |website=Moneycontrol}}</ref> * ਰੋਹੇਦ ਖਾਨ-ਮਾਡਲ ਅਤੇ ਅਦਾਕਾਰ।<ref>{{Cite web |date=7 September 2026 |title=Bigg Boss 20: Rohed Khan recalls an incident from Tiger Zinda Hai; says ‘I manifested on the film set that one day I would work with Salman Khan’ |url=https://timesofindia.indiatimes.com/tv/news/hindi/bigg-boss-20-rohed-khan-recalls-an-incident-from-tiger-zinda-hai-says-i-manifested-on-the-film-set-that-one-day-i-would-work-with-salman-khan/articleshow/133849070.cms |access-date=7 September 2026 |website=The Times of India}}</ref> * ਲਵ ਗਿੱਲ-ਅਭਿਨੇਤਰੀ ਜੋ [[ਪੰਜਾਬੀ ਸਿਨੇਮਾ]] ਵਿੱਚ ਆਪਣੇ ਕੰਮ ਲਈ ਜਾਣੀ ਜਾਂਦੀ ਹੈ।<ref>{{Cite news|url=https://timesofindia.indiatimes.com/tv/news/hindi/bigg-boss-20-from-karan-aujlas-music-video-debut-to-punjabi-films-all-about-the-reality-show-contestant-love-gill/articleshow/133761206.cms|title=Bigg Boss 20: From Karan Aujla’s music video debut to Punjabi films; all about the reality show contestant Love Gill|last=ETimes.in|date=4 September 2026|work=The Times of India|access-date=7 September 2026}}</ref> * ਯੁੰਗ ਡੀਐਸਏ-ਰੈਪਰ ਆਪਣੇ ਟਰੈਕ "ਯੇਦਾ ਯੁੰਗ" ਲਈ ਜਾਣਿਆ ਜਾਂਦਾ ਹੈ।<ref>{{Cite news|url=https://punemirror.com/city/pune/who-is-yung-dsa-pune-rapper-bigg-boss-20/|title=Who Is Yung DSA? Pune Rapper Bigg Boss 20|work=Pune Mirror|access-date=7 September 2026}}</ref> * [[ਮੈਰੀ ਕੋਮ|ਮੈਰੀ ਕਾਮ]]-ਸੇਵਾਮੁਕਤ ਸ਼ੁਕੀਨ ਮੁੱਕੇਬਾਜ਼ ਅਤੇ ਸਾਬਕਾ ਸੰਸਦ ਮੈਂਬਰ ਉਹ ਮੁੱਕੇਬਾਜ਼ੀ ਵਿੱਚ ਆਪਣੀਆਂ ਪ੍ਰਾਪਤੀਆਂ ਲਈ ਜਾਣੀ ਜਾਂਦੀ ਹੈ, ਜਿਸ ਵਿੱਚ 2012 ਦੇ ਗਰਮੀਆਂ ਦੇ ਓਲੰਪਿਕ ਵਿੱਚ ਕਾਂਸੀ ਦਾ ਤਗਮਾ ਜਿੱਤਣਾ ਸ਼ਾਮਲ ਹੈ।<ref>{{Cite news|url=https://timesofindia.indiatimes.com/tv/news/hindi/bigg-boss-20-from-olympic-glory-to-marriage-controversy-and-separation-from-former-husband-all-about-boxing-legend-mary-kom/articleshow/133824494.cms|title=Bigg Boss 20: From Olympic glory to marriage controversy and separation from former husband; all about boxing legend Mary Kom|date=6 September 2026|work=The Times of India|access-date=7 September 2026}}</ref> * ਤਨਮੇ "ਸਕੂਟਓਪੀ" ਸਿੰਘ-ਈਸਪੋਰਟਸ ਖਿਡਾਰੀ ਅਤੇ ਸਟ੍ਰੀਮਰ।<ref>{{Cite news|url=https://timesofindia.indiatimes.com/tv/news/hindi/bigg-boss-20-from-pubg-mobile-star-to-popular-gaming-creator-and-earning-rs-30-lakhs-a-month-all-about-tanmay-singh-aka-scoutop/articleshow/133862958.cms|title=Bigg Boss 20: From PUBG Mobile star to popular gaming creator and earning Rs 30 lakhs a month; all about Tanmay Singh aka ScoutOP|date=7 September 2026|work=The Times of India|access-date=7 September 2026}}</ref> * ਅਰਿਸ਼ਫਾ ਖਾਨ-ਅਭਿਨੇਤਰੀ ਅਤੇ ਸੋਸ਼ਲ ਮੀਡੀਆ ਪ੍ਰਭਾਵਕ।<ref>{{Cite news|url=https://www.indiatoday.in/entertainment/television/story/who-is-arishfa-khan-influencer-actor-with-29-million-followers-now-on-bigg-boss-20-2988818-2026-09-07|title=Who is Arishfa Khan, influencer-actor with 29 million followers now on Bigg Boss 20?|date=7 September 2026|work=India Today|access-date=7 September 2026}}</ref> * ਕੁਸ਼ਲ "ਗੁੱਲੂ" ਤੰਵਰ-ਰਿਐਲਿਟੀ ਸ਼ੋਅ ਸ਼ਖਸੀਅਤ ਜੋ ''[[ਐਮਟੀਵੀ ਰੋਡੀਸ|ਰੋਡੀਜ਼ XX]]'', ''ਸਪਲਿਟਵਿਲਾ X6'' ਅਤੇ ਮਾਂ ਹੈ ਨਾ ਲਈ ਜਾਣੀ ਜਾਂਦੀ ਹੈ।<ref>{{Cite news|url=https://www.news18.com/movies/television/bigg-boss-20-who-is-kushal-tanwar-aka-gullu-meet-the-two-time-reality-show-winner-ws-kl-10313076.html|title=Bigg Boss 20: Who Is Kushal Tanwar aka Gullu? Meet The Two-Time Reality Show Winner|work=News18|access-date=7 September 2026}}</ref> * ਅਮਨ ਗਾਂਧੀ-ਅਦਾਕਾਰ ''ਭਾਗਿਆ ਲਕਸ਼ਮੀ'' ਅਤੇ ਕਿਊਂਕੀ ਰਿਸ਼ਤੋ ਕੇ ਭੀ ਰੂਪ ਬਦਲੇ ਹੈਂ ਲਈ ਜਾਣਿਆ ਜਾਂਦਾ ਹੈ।<ref>{{Cite news|url=https://indianexpress.com/article/entertainment/television/aman-gandhi-reveals-why-he-had-to-reject-bigg-boss-ott-before-joining-bigg-boss-20-10865259/|title=Aman Gandhi reveals why he had to reject Bigg Boss OTT before joining Bigg Boss 20|date=6 September 2026|work=The Indian Express|access-date=7 September 2026}}</ref> * ਉਦਿਤੀ ਸਿੰਘ-ਅਭਿਨੇਤਰੀ <ref>{{Cite news|url=https://theblunttimes.in/bigg-boss-20-who-is-uditi-singh-actress-and-model-enters-salman-khans-reality-show/71406/|title=Bigg Boss 20: Who is Uditi Singh? Actress and model enters Salman Khan's reality show|work=The Blunt Times|access-date=7 September 2026}}</ref> * ਰਿਤੀ ਤਿਵਾੜੀ-ਗਾਇਕ, ਗੀਤਕਾਰ ਅਤੇ ''[[ਬਿੱਗ ਬੌਸ (ਹਿੰਦੀ ਟੀਵੀ ਲੜੀ) ਸੀਜ਼ਨ 4|ਬਿੱਗ ਬੌਸ 4]]'' ਦੇ ਪ੍ਰਤੀਯੋਗੀ ਮਨੋਜ ਤਿਵਾੜੀ ਦੀ ਧੀ।<ref>{{Cite news|url=https://www.indiatoday.in/entertainment/television/story/who-is-rhiti-tiwari-singer-songwriter-and-manoj-tiwaris-daughter-entering-bigg-boss-20-2988261-2026-09-06|title=Who is Rhiti Tiwari, singer-songwriter and Manoj Tiwari's daughter entering BB 20|date=6 September 2026|work=India Today|access-date=7 September 2026}}</ref> * [[ਮਾਹੀ ਵਿਜ]]-ਅਭਿਨੇਤਰੀ ਜੋ '''ਲਗੀ ਤੁਮਸੇ ਲਗਨ''<nowiki/>' ਅਤੇ 'ਸ਼ਹਿਰ-ਹੋਨੇ ਕੋ ਹੈ' ਲਈ ਜਾਣੀ ਜਾਂਦੀ ਹੈ। ਉਹ ''ਝਲਕ ਦਿਖਲਾ ਜਾ 4'', ''ਨੱਚ ਬੱਲੀਏ 5'' ਅਤੇ ''ਖਤਰੋਂ ਕੇ ਖਿਲਾਡ਼ੀ 7'' ਲਈ ਵੀ ਜਾਣੀ ਜਾਂਦੀ ਹੈ, ਅਤੇ ''[[ਬਿੱਗ ਬੌਸ (ਹਿੰਦੀ ਟੀਵੀ ਲੜੀ) ਸੀਜ਼ਨ 15|ਬਿੱਗ ਬੌਸ 15]]'' ਦੇ ਪ੍ਰਤੀਯੋਗੀ ਜੈ ਭਾਨੁਸ਼ਾਲੀ ਦੀ ਸਾਬਕਾ ਪਤਨੀ ਹੈ।<ref>{{Cite news|url=https://www.wionews.com/entertainment/mahhi-vij-enters-bigg-boss-20-a-look-at-the-actor-s-television-journey-personal-life-1788718576182/amp|title=Mahhi Vij enters Bigg Boss 20: A look at the actor's television journey, personal life|work=WION|access-date=7 September 2026}}</ref> == ਦਿਲਚਸਪ ਮੋੜ == === ਪ੍ਰਸ਼ੰਸਕਾਂ ਦਾ ਮਤਾ (ਫੈਨਜ਼ ਕਾ ਫੈਸਲਾ) === 25 ਅਗਸਤ 2026 ਨੂੰ, [[ਡਿਜ਼ਨੀ+ ਹੌਟਸਟਾਰ|ਜਿਓਹੋਟਸਟਾਰ]] ਅਤੇ ਕਲਰਜ਼ ਟੀਵੀ ਨੇ ਫੈਨਜ਼ ਕਾ ਫੈਸਲਾ ਪਹਿਲਕਦਮੀ ਦੀ ਮੁੜ-ਵਰਤੋਂ ਦਾ ਐਲਾਨ ਕੀਤਾ ਜੋ ਇਸ ਤੋਂ ਪਹਿਲਾਂ 19ਵੇਂ ਸੀਜ਼ਨ ਵਿੱਚ ਵਰਤੀ ਗਈ ਸੀ, ਜਿਸ ਨਾਲ ਦਰਸ਼ਕ 25 ਅਗਸਤ ਤੋਂ 2 ਸਤੰਬਰ 2026 ਤੱਕ ਜੀਓਹੋਟਸਟਾਰ ਐਪ ਰਾਹੀਂ ਰੀਆ ਅਹੀਰ ਅਤੇ ਲਵ ਗਿੱਲ ਵਿਚਕਾਰ ਇੱਕ ਘਰੇਲੂ ਸਾਥੀ ਦੀ ਚੋਣ ਕਰ ਸਕਦੇ ਹਨ।<ref>{{Cite web |date=2026-08-25 |title=Love Gill and Rhiya Ahir to go head-to-head in ‘fans ka faisla’ for ‘Bigg Boss 20’ spot |url=https://www.thehawk.in/news/showbiz/love-gill-and-rhiya-ahir-to-go-head-to-head-in-fans-ka-faisla-for-bigg-boss-20-spot |access-date=2026-09-02 |website=www.thehawk.in |language=en}}</ref> ਸ਼ਾਨਦਾਰ ਪ੍ਰੀਮੀਅਰ 'ਤੇ, ਮੇਜ਼ਬਾਨ [[ਸਲਮਾਨ ਖਾਨ]] ਨੇ ਐਲਾਨ ਕੀਤਾ ਕਿ [[ਲਵ ਗਿੱਲ]] ਨੂੰ ਘਰ ਵਿੱਚ ਦਾਖਲ ਹੋਣ ਲਈ ਚੁਣਿਆ ਗਿਆ ਸੀ, ਜਦੋਂ ਕਿ [[ਰੀਆ ਅਹੀਰ]] ਨੂੰ ਬਾਹਰ ਕਰ ਦਿੱਤਾ ਗਿਆ ਸੀ।<ref>{{Cite news|url=https://timesofindia.indiatimes.com/tv/news/hindi/bigg-boss-20-lovepreet-gill-wins-fans-ka-faisla-beats-rhiya-ahir-to-secure-place-in-salman-khans-house/articleshow/133872314.cms|title=Bigg Boss 20: Lovepreet Gill wins 'Fans Ka Faisla', beats Rhiya Ahir to secure place in Salman Khan's house|date=7 September 2026|work=The Times of India|access-date=7 September 2026}}</ref> === ਤਥਾਸ-ਤੂ === ਹਰੇਕ ਘਰੇਲੂ ਮੈਂਬਰ ਨੇ ਦੋ ਜੀਵਨਦਾਨਾਂ ਦੇ ਨਾਲ ਇਸ ਸੀਜ਼ਨ ਵਿੱਚ ਘਰ ਵਿੱਚ ਪ੍ਰਵੇਸ਼ ਕੀਤਾ ਜਿਨ੍ਹਾਂ ਵਿੱਚੋਂ ਇੱਕ ਜੀਵਨਦਾਨ ਘਰੋਂ ਬੇਦਖਲੀ ਜਾਂ ਵੱਖ-ਵੱਖ ਕਾਰਨਾਂ ਦੀ ਵਜ੍ਹਾ ਨਾਲ ਇੱਕ ਜਾਨ ਗੁਆ ਦੇਣ ਦੀ ਸੰਭਾਵਨਾ ਸੀ। == ਹਫ਼ਤਾਵਾਰੀ ਸੰਖੇਪ == {| class="wikitable" style="width:100%; font-size:90%; line-height:20px" ! rowspan="6" style="background:#D4AF37;" |{{Nowrap|Week 1}} !ਪ੍ਰਵੇਸ਼ ਦੁਆਰ |6 ਸਤੰਬਰ 2026 ਨੂੰ ਗ੍ਰੈਂਡ ਪ੍ਰੀਮੀਅਰ ਵਿੱਚ, ਮੇਜ਼ਬਾਨ ਸਲਮਾਨ ਖਾਨ ਨੇ ਘਰ ਦੇ ਮੈਂਬਰਾਂ ਦੀ ਜਾਣ-ਪਛਾਣ ਕਰਵਾਈ। |- !ਦਿਲਚਸਪ ਮੋੜ |0 ਵੇਂ ਦਿਨ, ਘਰ ਵਿੱਚ ਦਾਖਲ ਹੋਣ 'ਤੇ, ਕਨਿਕਾ ਨੂੰ ਬਿੱਗ ਬੌਸ ਨੇ ਘਰ ਦੇ ਸਾਥੀਆਂ ਨੂੰ ਦੇਖਣ ਅਤੇ ਉਸ ਨੂੰ ਸਭ ਤੋਂ ਵੱਧ ਨਾਪਸੰਦ ਕਰਨ ਲਈ ਕਿਹਾ। ਦੂਜੇ ਦਿਨ, ਜਦੋਂ ਬਿੱਗ ਬੌਸ ਨੇ ਉਸ ਨੂੰ ਪੁੱਛਿਆ, ਤਾਂ ਉਸ ਨੇ ਕਾਜ਼ੀ ਨੂੰ ਚੁਣਿਆ, ਜਿਸ ਨੂੰ ਬਾਅਦ ਵਿੱਚ ਕਪਤਾਨੀ ਦੇ ਕੰਮ ਵਿੱਚ ਹਿੱਸਾ ਲੈਣ ਤੋਂ ਰੋਕ ਦਿੱਤਾ ਗਿਆ ਸੀ। ----ਤੀਜੇ ਦਿਨ, ਬਿੱਗ ਬੌਸ ਨੇ ਹਾਊਸ ਕੈਪਟਨ, ਆਸਿਫ਼, ਗੁੱਲੂ ਅਤੇ ਯੁੰਗ ਡੀ. ਐੱਸ. ਏ. ਲਈ ਨਾਮਜ਼ਦ ਵਿਅਕਤੀਆਂ ਨੂੰ ਇੱਕ ਅਜਿਹੇ ਘਰ ਦੇ ਮੈਂਬਰ ਦਾ ਨਾਮ ਦੱਸਣ ਲਈ ਕਿਹਾ ਜਿਸ ਦੀ ਜੀਵਨ ਰੇਖਾ ਉਹ ਲੈਣਾ ਚਾਹੁਣਗੇ ਜੇ ਉਹ ਕਪਤਾਨ ਬਣ ਜਾਂਦੇ ਹਨ। 2ਐਕਸ ਰੂਮ ਵਿੱਚ ਦਾਖਲ ਹੋਣ ਤੋਂ ਬਾਅਦ, ਉਨ੍ਹਾਂ ਨੇ ਕ੍ਰਮਵਾਰ ਅਰਿਸ਼ਫਾ, ਉਦਿਤੀ ਅਤੇ ਕਨਿਕਾ ਨੂੰ ਚੁਣਿਆ। |- !ਨਾਮਜ਼ਦਗੀਆਂ |ਤੀਜੇ ਦਿਨ, ਘਰ ਦੇ ਮੈਂਬਰਾਂ ਨੂੰ ਕਨਫੈਸ਼ਨ ਰੂਮ ਵਿੱਚ ਆਉਣ ਵਾਲੀ ਬੇਦਖਲੀ ਲਈ ਦੋ ਹੋਰ ਘਰ ਦੇ ਮੈਂਬਰਾਂ ਦੀ ਨਾਮਜ਼ਦਗੀ ਕਰਨ ਲਈ ਕਿਹਾ ਗਿਆ ਸੀ, ਇੱਕ ਵਾਰ ਵਿੱਚ ਇੱਕ। ਘਰ ਦੇ ਹੋਰ ਮੈਂਬਰ ਨਾਮਜ਼ਦਗੀ ਪ੍ਰਕਿਰਿਆ ਦਾ ਨਿਰੀਖਣ ਕਰਨ ਦੇ ਯੋਗ ਸਨ। ਨਾਮਜ਼ਦਗੀਆਂ ਤੋਂ ਬਾਅਦ, ਅਰਿਸ਼ਫਾ, ਕਨਿਕਾ, ਲਵ ਅਤੇ ਉਦਿਤੀ ਨੂੰ ਬੇਦਖਲੀ ਲਈ ਨਾਮਜ਼ਦ ਕੀਤਾ ਗਿਆ ਸੀ। |- ! style="background:#cfc;" |ਘਰ ਦਾ ਕਪਤਾਨ | style="background:#ccc" |''ਕੋਈ ਨਹੀਂ।'' |- !ਕਾਰਜ |ਦੂਜੇ ਦਿਨ, 'ਹੈਪ੍ਪੀ ਬਰਥਡੇ', 'ਬਿੱਗ ਬੌਸ' ਟਾਸਕ ਵਿੱਚ, ਪ੍ਰਤੀਯੋਗੀ ਇੱਕ ਕੇਕ ਦੇ ਢਾਂਚੇ ਦੇ ਟੁਕਡ਼ੇ ਬਣ ਗਏ। ਜਦੋਂ ਬਜਰਾ ਵੱਜਿਆ ਤਾਂ ਉਨ੍ਹਾਂ ਨੂੰ ਪਲੇਟ ਉੱਤੇ ਬੈਠਣਾ ਪਿਆ ਜਦੋਂ ਕਿ ਜਨਮ ਦਿਨ ਦਾ ਗੀਤ ਵਜਾਇਆ ਗਿਆ। ਇੱਕ ਵਾਰ ਜਦੋਂ ਗੀਤ ਖਤਮ ਹੋ ਗਿਆ, ਤਾਂ ਉਨ੍ਹਾਂ ਨੂੰ ਕੇਕ ਦੇ ਢਾਂਚੇ ਵੱਲ ਪਰਤਣਾ ਪਿਆ ਅਤੇ ਆਪਣੇ ਆਪ ਨੂੰ ਖਾਲੀ ਸੈੱਲਾਂ ਵਿੱਚ ਇਕਸਾਰ ਕਰਨਾ ਪਿਆ। ਵਾਪਸੀ ਕਰਨ ਵਾਲੇ ਆਖਰੀ ਤਿੰਨ ਘਰੇਲੂ ਮੈਂਬਰ ਹਰੇਕ ਗੇਡ਼ ਤੋਂ ਬਾਹਰ ਹੋ ਗਏ ਸਨ। ਹਾਊਸ ਕੈਪਟਨ ਲਈ ਨਾਮਜ਼ਦ ਕੀਤੇ ਗਏ ਤਿੰਨ ਘਰ ਦੇ ਮੈਂਬਰਾਂ ਦੀ ਚੋਣ ਕੀਤੀ ਜਾਣੀ ਸੀ। ਕਾਜ਼ੀ, ਜੋ ਇਸ ਕਾਰਜ ਵਿੱਚ ਹਿੱਸਾ ਨਹੀਂ ਲੈ ਸਕਿਆ, ਸੰਚਾਲਕ ਬਣ ਗਿਆ। ਇਸ ਕਾਰਜ ਤੋਂ ਬਾਅਦ, ਆਸਿਫ, ਗੁੱਲੂ ਅਤੇ ਯੁੰਗ ਡੀ. ਐੱਸ. ਏ. ਨਾਮਜ਼ਦ ਹੋਏ। ----ਚੌਥੇ ਦਿਨ, ਬਿੱਗ ਬੌਸ ਮੂਵੀ ਥੀਏਟਰ ਟਾਸਕ ਵਿੱਚ, ਕਪਤਾਨੀ ਦੇ ਨਾਮਜ਼ਦ, ਆਸਿਫ਼, ਗੁੱਲੂ ਅਤੇ ਯੁੰਗ ਡੀਐਸਏ, ਫਿਲਮ ਥੀਏਟਰ ਦੀਆਂ ਕੁਰਸੀਆਂ ਉੱਤੇ ਬੈਠੇ ਹਨ ਅਤੇ ਉਨ੍ਹਾਂ ਦੇ ਸਾਹਮਣੇ ਪੌਪਕੋਰਨ ਦੀਆਂ ਬਾਲਟੀਆਂ ਰੱਖੀਆਂ ਗਈਆਂ ਹਨ। ਮਾਹੀ ਇਸ ਕਾਰਜ ਦਾ ਸੰਚਾਲਕ ਸੀ। ਜਦੋਂ ਕੰਮ ਸ਼ੁਰੂ ਹੁੰਦਾ ਹੈ ਤਾਂ ਬਾਕੀ ਘਰ ਵਾਲਿਆਂ ਨੂੰ ਪੌਪਕੋਰਨ ਮਸ਼ੀਨ ਤੋਂ ਆਪਣੇ ਸਿਰ 'ਤੇ ਰੱਖੇ ਪੌਪਕੋਰਮ ਬਕਸਿਆਂ ਵਿੱਚ ਪੌਪਕੋਰਣ ਇਕੱਠਾ ਕਰਨਾ ਪੈਂਦਾ ਹੈ ਅਤੇ ਇਸ ਨੂੰ ਨਾਮਜ਼ਦ ਵਿਅਕਤੀ ਦੀ ਬਾਲਟੀ ਵਿੱਚ ਪਾਉਣਾ ਹੁੰਦਾ ਹੈਂ ਜਿਸ ਨੂੰ ਉਹ ਕਪਤਾਨ ਬਣਾਉਣਾ ਚਾਹੁੰਦੇ ਹਨ। ਨਾਮਜ਼ਦ ਵਿਅਕਤੀਆਂ ਨੂੰ ਆਪਣੀਆਂ ਬਾਲਟੀਆਂ ਨੂੰ ਘਰ ਦੇ ਹੋਰ ਸਾਥੀਆਂ ਤੋਂ ਵੀ ਬਚਾਉਣਾ ਹੁੰਦਾ ਹੈ। ਇਸ ਕਾਰਜ ਤੋਂ ਬਾਅਦ, ਯੁੰਗ ਡੀ. ਐੱਸ. ਏ. ਨੂੰ ਘਰ ਦਾ ਕਪਤਾਨ ਐਲਾਨਿਆ ਗਿਆ। |- ! style="background:#FA8072;" |ਬੇਦਖ਼ਲੀ | style="background:#FA8072;" |ਰੀਆ, ਜਿਸ ਨੂੰ ਫੈਨਜ਼ ਕਾ ਫੈਸਲ ਦੁਆਰਾ ਨਹੀਂ ਚੁਣਿਆ ਗਿਆ ਸੀ, ਨੂੰ ਗ੍ਰੈਂਡ ਪ੍ਰੀਮੀਅਰ 'ਤੇ ਬਾਹਰ ਕਰ ਦਿੱਤਾ ਗਿਆ ਸੀ। ----ਛੇਵੇਂ ਦਿਨ, ਉਦਿਤੀ ਨੂੰ ਜਨਤਕ ਵੋਟਿੰਗ ਰਾਹੀਂ ਬੇਦਖਲ ਕਰ ਦਿੱਤਾ ਗਿਆ ਅਤੇ ਉਸ ਨੇ ਆਪਣੀ ਜੀਵਨ ਰੇਖਾ ਗੁਆ ਦਿੱਤੀ। |- ! rowspan="6" style="background:#D4AF37;" |{{Nowrap|Week 2}} !ਟਵਿਸਟਸ | |- !ਨਾਮਜ਼ਦਗੀਆਂ |8ਵੇਂ ਦਿਨ, ਘਰ ਦੇ ਮੈਂਬਰਾਂ ਨੂੰ ਕਮਰੇ 20 ਵਿੱਚ ਆਉਣ ਵਾਲੀ ਬੇਦਖਲੀ ਲਈ ਦੋ ਹੋਰ ਘਰ ਦੇ ਮੈਂਬਰਾਂ ਦੀ ਨਾਮਜ਼ਦਗੀ ਕਰਨ ਲਈ ਕਿਹਾ ਗਿਆ ਸੀ। ਹਫਤਾਵਾਰੀ ਨਾਮਜ਼ਦਗੀ ਗਤੀਵਿਧੀ ਤੋਂ ਬਾਅਦ, ਬਿੱਗ ਬੌਸ ਨੇ ਨਾਮਜ਼ਦਗੀਆਂ ਬਾਰੇ ਵਿਚਾਰ ਵਟਾਂਦਰੇ ਕਰਕੇ ਘਰ ਦੇ ਨਿਯਮਾਂ ਦੀ ਉਲੰਘਣਾ ਕਰਨ ਲਈ ਸਿੱਧੇ ਤੌਰ 'ਤੇ ਆਸਿਫ਼, ਰੋਹੇਡ ਅਤੇ ਸਕਾਊਟ ਨੂੰ ਨਾਮਜ਼ਦ ਕੀਤਾ। |- ! style="background:#cfc;" |ਹਾਊਸ ਕਪਤਾਨ | style="background:#cfc;" |''ਯੰਗ ਡੀ. ਐਸ. ਏ.'' |- !ਕਾਰਜ | |- !ਸਪਾਂਸਰ | |- ! style="background:#FA8072;" |ਬੇਦਖ਼ਲੀ |13ਵੇਂ ਦਿਨ, ਨਾਮਜ਼ਦਗੀਆਂ ਬਾਰੇ ਚਰਚਾ ਕਰਨ ਦੇ ਨਿਯਮ ਨੂੰ ਤੋਡ਼ਨ ਤੋਂ ਬਾਅਦ ਰੋਹੇਦ ਨੂੰ ਘਰੋਂ ਬਾਹਰ ਕੱਢ ਦਿੱਤਾ ਗਿਆ ਸੀ। |- |} == ਨਾਮਜ਼ਦਗੀਆਂ ਦੇ ਵੇਰਵੇ == {| class="wikitable" style="text-align:center; width:100%; font-size:85%; line-height:15px;" ! rowspan="2" style="width: 5%; background:#D4AF37;" |#BB20 ! colspan="2" style="width: 5%;" |Week 1 ! colspan="2" rowspan="2" style="width: 5%;" |Week 2 ! rowspan="2" style="“width:" |Week 3 ! rowspan="2" style="width: 5%;" |Week 4 ! rowspan="2" style="width: 5%;" |Week 5 ! rowspan="2" style="width: 5%;" |Week 6 ! rowspan="2" style="width: 5%;" |Week 7 ! rowspan="2" style="width: 5%;" |Week 8 ! rowspan="2" style="width: 5%;" |Week 9 ! rowspan="2" style="width: 5%;" |Week 10 ! rowspan="2" style="width: 5%;" |Week 11 ! rowspan="2" style="width: 5%;" |Week 12 ! rowspan="2" style="width: 5%;" |Week 13 ! rowspan="2" style="width: 5%;" |Week 14 ! colspan="3" style="width: 10%;" |Week 15 |- ! style="background:#D4AF37;" |Grand Premiere !{{Nowrap|Day 3}} !{{Nowrap|Day 102}} | colspan="2" style="background:#FFD700;" |'''Grand Finale<br /><br />Day 105''' |- style="background:#C2DFFF;" !{{Nowrap|Nominees for}}<br /><br />House Captain | colspan="2" rowspan="3" style="background:#ccc" |''Not<br /><br />Introduced'' | colspan="2" |Aasif<br /><br />Gullu<br /><br />{{Nowrap|Yung DSA}} |Gullu<br /><br />Kanika<br /><br />Mahhi<br /><br /><s>Rhiti</s> | | | | | | | | | | | | | colspan="2" rowspan="3" style="background:#E5E5E5;" |''None'' |- style="background:#cfc;" !House<br /><br />Captain | colspan="2" |Yung DSA |Gullu | | | | | | | | | | | | |- !Captain's<br /><br />Nominations |Kanika<br /><br />{{Nowrap|(to take}} lifeline) ----Aman<br /><br />Kanika<br /><br />{{Nowrap|(to evict)}} | style="background:#ccc" |''Not<br /><br />eligible'' |Scout<br /><br />{{Nowrap|(to take}} lifeline) | | | | | | | | | | | | |- | colspan="20" style="background:#000;" | |- !Vote to !''None'' ! colspan="2" |Evict !''None'' ! ! ! ! ! ! ! ! ! ! ! ! ! ! ! |- | colspan="20" style="background:#000;" | |- !Aasif | rowspan="17" style="background:#ccc" |''No<br /><br />Vote'' |Kanika<br /><br />Uditi |Aman<br /><br />Uditi | style="background:#959FFD;" |''Nominated'' | | | | | | | | | | | | | | | |- !Aman |Love<br /><br />Amrapali |Aasif<br /><br />Love | rowspan="11" style="background:#ccc" |''Not<br /><br />eligible'' | | | | | | | | | | | | | | | |- !Amrapali |Gullu<br /><br />Kanika |Arishfa<br /><br />Mahhi | | | | | | | | | | | | | | | |- !Arishfa |Mahhi<br /><br />Amrapali |Amrapali<br /><br />Love | | | | | | | | | | | | | | | |- !Gullu |Amrapali<br /><br />Love |Scout<br /><br />Rohed | style="background:#cfc" |''House<br /><br />Captain'' | | | | | | | | | | | | | | |- !Isha |Scout<br /><br />Qazi |Uditi<br /><br />Qazi | | | | | | | | | | | | | | | |- !Kanika |Arishfa<br /><br />Love |Uditi<br /><br />Scout | | | | | | | | | | | | | | | |- !Love |Gullu<br /><br />Kanika |Mahhi<br /><br />Arishfa | | | | | | | | | | | | | | | |- !Mahhi |Arishfa<br /><br />Uditi |Amrapali<br /><br />Love | | | | | | | | | | | | | | | |- !Mary |Arishfa<br /><br />Gullu |Rohed<br /><br />Rhiti | | | | | | | | | | | | | | | |- !Qazi |Yung<br /><br />Kanika |Amrapali<br /><br />Isha | | | | | | | | | | | | | | | |- !Rhiti |Uditi<br /><br />Mary |Qazi<br /><br />Uditi | | | | | | | | | | | | | | | |- !Rohed |Kanika<br /><br />Love |Aman<br /><br />Gullu | style="background:#959FFD;" |''Nominated'' | | | | | | | | | | | | | | | |- !Scout |Uditi<br /><br />Arishfa |Uditi<br /><br />Aman | style="background:#959FFD;" |''Nominated'' | | | | | | | | | | | | | | | |- !Uditi |Love<br /><br />Aasif |Aasif<br /><br />Rhiti | style="background:#ccc" | | | | | | | | | | | | | | | | |- !Yung DSA |Love<br /><br />Arishfa | colspan="2" style="background:#cfc" |''House<br /><br />Captain'' | | | | | | | | | | | | | | | |- !Rhiya | colspan="18" style="background:#FA8072" |''Evicted''<br /><br />(Day 0) |- | colspan="20" style="background:#000;" | |- !Notes |[[ਬਿੱਗ ਬੌਸ (ਹਿੰਦੀ ਟੀਵੀ ਲੜੀ) ਸੀਜ਼ਨ 20|1]] |[[ਬਿੱਗ ਬੌਸ (ਹਿੰਦੀ ਟੀਵੀ ਲੜੀ) ਸੀਜ਼ਨ 20|2]] | colspan="2" |[[ਬਿੱਗ ਬੌਸ (ਹਿੰਦੀ ਟੀਵੀ ਲੜੀ) ਸੀਜ਼ਨ 20|3]] |[[ਬਿੱਗ ਬੌਸ (ਹਿੰਦੀ ਟੀਵੀ ਲੜੀ) ਸੀਜ਼ਨ 20|4]] | | | | | | | | | | | | | colspan="2" | |- style="background:#B2FFFF;" !Against<br /><br />Public<br /><br />Vote |Love<br /><br />Rhiya |Arishfa<br /><br />Kanika<br /><br />Love<br /><br />Uditi |<s>Aman<br /><br />Amrapali<br /><br />Love<br /><br />Uditi</s> |Aasif<br /><br />Rohed<br /><br />Scout | | | | | | | | | | | | | | | |- style="background:#FA8072;" !Evicted |'''Rhiya''' |<s>'''Uditi'''</s><br /><br /><small>''{{Nowrap|(Tathas-two)}}''</small> | colspan="2" |'''Rohed''' | | | | | | | | | | | | | | | |} : ਘਰ ਦੇ ਕਪਤਾਨ ਨੂੰ ਦਰਸਾਉਂਦਾ ਹੈ।{{Color box|#cfc|border=black}} : ਇਹ ਦਰਸਾਉਂਦਾ ਹੈ ਕਿ ਘਰ ਦੇ ਮੈਂਬਰ ਨੂੰ ਸਿੱਧੇ ਤੌਰ 'ਤੇ ਹਫ਼ਤਾਵਾਰੀ ਨਾਮਜ਼ਦਗੀਆਂ ਤੋਂ ਪਹਿਲਾਂ ਬੇਦਖਲੀ ਲਈ ਨਾਮਜ਼ਦ ਕੀਤਾ ਗਿਆ ਸੀ।{{Color box|#959FFD|border=black}} : ਇਹ ਸੰਕੇਤ ਕਰਦਾ ਹੈ ਕਿ ਘਰ ਦਾ ਸਾਥੀ ਨਾਮਜ਼ਦਗੀਆਂ ਤੋਂ ਮੁਕਤ ਸੀ।{{Color box|#FBF373|border=black}} : ਇਹ ਦਰਸਾਉਂਦਾ ਹੈ ਕਿ ਮੁਕਾਬਲੇਬਾਜ਼ ਨੂੰ ਬਾਹਰ ਕਰ ਦਿੱਤਾ ਗਿਆ ਹੈ।{{Color box|#FA8072}} : ਜੇਤੂ ਨੂੰ ਦਰਸਾਉਂਦਾ ਹੈ.{{Color box|#73FB76}} : ਪਹਿਲੇ ਰਨਰ-ਅੱਪ ਨੂੰ ਦਰਸਾਉਂਦਾ ਹੈ।{{Color box|#D1E8EF}} : ਦੂਜੇ ਰਨਰ-ਅੱਪ ਨੂੰ ਦਰਸਾਉਂਦਾ ਹੈ।{{Color box|#7FFFD4}} : ਤੀਜੇ ਰਨਰ-ਅੱਪ ਨੂੰ ਦਰਸਾਉਂਦਾ ਹੈ।{{Color box|#DDA0DD}} : ਚੌਥੇ ਰਨਰ-ਅੱਪ ਨੂੰ ਦਰਸਾਉਂਦਾ ਹੈ।{{Color box|#FF69B4}} === ਨਾਮਜ਼ਦਗੀਆਂ ਸੰਬੰਧੀ ਨੋਟਸ === * ↑ ਫੈਨਜ਼ ਕਾ ਫੈਸਲ ਮੁਹਿੰਮ ਨੇ ਦਰਸ਼ਕਾਂ ਨੂੰ 25 ਅਗਸਤ ਤੋਂ 2 ਸਤੰਬਰ 2026 ਤੱਕ ਜੀਓ ਹੌਟਸਟਾਰ ਐਪ ਰਾਹੀਂ ਰੀਆ ਅਹੀਰ ਅਤੇ ਲਵ ਗਿੱਲ ਵਿਚਕਾਰ ਇੱਕ ਹਾਊਸਮੇਟ ਦੀ ਚੋਣ ਕਰਨ ਦੀ ਆਗਿਆ ਦਿੱਤੀ। ਸ਼ਾਨਦਾਰ ਪ੍ਰੀਮੀਅਰ 'ਤੇ, ਮੇਜ਼ਬਾਨ ਸਲਮਾਨ ਖਾਨ ਨੇ ਐਲਾਨ ਕੀਤਾ ਕਿ ਲਵ ਗਿੱਲ ਨੂੰ ਘਰ ਵਿੱਚ ਦਾਖਲ ਹੋਣ ਲਈ ਚੁਣਿਆ ਗਿਆ ਸੀ, ਜਦੋਂ ਕਿ ਰੀਆ ਅਹੀਰ ਨੂੰ ਬਾਹਰ ਕਰ ਦਿੱਤਾ ਗਿਆ ਸੀ।{{ਨੋਟ|1|1}} * ^ 6:6ਵੇਂ ਦਿਨ, ਉਦਿਤੀ ਨੂੰ ਜਨਤਕ ਵੋਟਿੰਗ ਰਾਹੀਂ ਬੇਦਖਲ ਕਰ ਦਿੱਤਾ ਗਿਆ ਅਤੇ ਉਸ ਨੇ ਆਪਣੀ ਜੀਵਨ ਰੇਖਾ ਗੁਆ ਦਿੱਤੀ।{{ਨੋਟ|2|2}} * 8 ਵੇਂ ਦਿਨ, ਹਫਤਾਵਾਰੀ ਨਾਮਜ਼ਦਗੀ ਗਤੀਵਿਧੀ ਤੋਂ ਬਾਅਦ, ''ਬਿੱਗ ਬੌਸ'' ਨੇ ਨਾਮਜ਼ਦਗੀਆਂ ਬਾਰੇ ਵਿਚਾਰ ਵਟਾਂਦਰੇ ਕਰਕੇ ਘਰ ਦੇ ਨਿਯਮਾਂ ਦੀ ਉਲੰਘਣਾ ਕਰਨ ਲਈ ਘਰ ਦੇ ਮੈਂਬਰਾਂ ਦੀਆਂ ਨਾਮਜ਼ਦਗੀਆਂ ਨੂੰ ਰੱਦ ਕਰ ਦਿੱਤਾ ਅਤੇ ਸਿੱਧੇ ਤੌਰ 'ਤੇ ਆਸਿਫ, ਰੋਹੇਡ ਅਤੇ ਸਕਾਊਟ ਨੂੰ ਨਾਮਜ਼ਦ ਕੀਤਾ।{{ਨੋਟ|3|3}} * 11ਵੇਂ ਦਿਨ, ਆਸਿਫ਼, ਰੋਹੇਦ ਅਤੇ ਸਕਾਊਟ ਨੇ ਕਨਿਕਾ, ਗੁੱਲੂ ਅਤੇ ਮਾਹੀ ਦੁਆਰਾ ਕ੍ਰਮਵਾਰ ਕਪਤਾਨੀ ਲਈ ਮੁਕਾਬਲਾ ਕਰਨ ਲਈ ਲੈ ਜਾਣ ਤੋਂ ਬਾਅਦ ਆਪਣੀਆਂ ਲਾਈਫ਼ਲਾਈਨਾਂ ਗੁਆ ਦਿੱਤੀਆਂ। ਇਸ ਦੌਰਾਨ, ਰਿਤੀ ਅਸਫਲ ਰਹੀ, ਜਿਸ ਦੇ ਨਤੀਜੇ ਵਜੋਂ ਉਸ ਦੀ ਕਪਤਾਨੀ ਦੀ ਨਾਮਜ਼ਦਗੀ ਰੱਦ ਕਰ ਦਿੱਤੀ ਗਈ।{{ਨੋਟ|4|4}} == ਸ਼ੋਅ ਵਿੱਚ ਮਹਿਮਾਨ ਭੂਮਿਕਾ ਵਜੋਂ == {| border="2" cellpadding="4" cellspacing="0" style="margin:1em 1em 1em 0;background:#f9f9f9;border:1px #aaa solid;border-collapse:collapse;width:100%;" |+ | style="background:#D4AF37;width:19%;" |'''ਹਫ਼ਤਾ (ਸੰਖੇਪਃ''' | style="background:#D4AF37;width:14%;" |'''ਦਿਨ (ਐੱਸ.''' | style="background:#D4AF37;width:28%;" |'''ਮਹਿਮਾਨ (ਸ.''' | style="background:#D4AF37;width:27%;" |'''ਨੋਟਸ''' | style="background:#D4AF37;width:12%;" |'''ਰੈਫ.''' |- | rowspan="5" style="background:#D4AF37;" |'''ਹਫ਼ਤਾ 1''' | rowspan="5" style="background:#D4AF37;" |'''ਗ੍ਰੈਂਡ ਪ੍ਰੀਮੀਅਰ''' |ਦਿਨੇਸ਼ ਲਾਲ ਯਾਦਵ |ਆਮ੍ਰਪਾਲੀ ਦੂਬੇ ਦਾ ਸਮਰਥਨ ਕਰਨ ਲਈ | |- |ਮਨੋਜ ਤਿਵਾਡ਼ੀ |ਆਪਣੀ ਧੀ ਰਿਤੀ ਤਿਵਾਡ਼ੀ ਨੂੰ ਪੇਸ਼ ਕਰਨ ਲਈ | |- |ਰੇਚੁੰਗਵਰ ਕਾਮ ----ਕੁਪਨੇਵਰ ਕੋਮ |ਆਪਣੀ ਮਾਂ [[ਮੈਰੀ ਕੋਮ|ਮੈਰੀ ਕਾਮ]] ਦਾ ਸਮਰਥਨ ਕਰਨ ਲਈ | |- |[[ਪ੍ਰਿਅੰਕਾ ਚੋਪੜਾ|ਪ੍ਰਿਯੰਕਾ ਚੋਪਡ਼ਾ ਜੋਨਸ]] |[[ਮੈਰੀ ਕੋਮ|ਮੈਰੀ ਕਾਮ]] ਦਾ ਸਮਰਥਨ ਕਰਨ ਲਈ | |- |[[ਕੈਰੀਮਿਨਾਟੀ]] ----ਅਭਿਸ਼ੇਕ ਮਲਹਾਨ ----[[ਐਲਵਿਸ਼ ਯਾਦਵ|ਐਲਵੀਸ਼ ਯਾਦਵ]] |ਤਨਮੇ "ਸਕੂਟਓਪੀ" ਸਿੰਘ ਦਾ ਸਮਰਥਨ ਕਰਨ ਲਈ | |} == ਰਿਸੈਪਸ਼ਨ == === ਸ਼ੁਰੂਆਤ === ਸੀਜ਼ਨ ਦੀ ਸਟ੍ਰੀਮਿੰਗ ਸੇਵਾ [[ਡਿਜ਼ਨੀ+ ਹੌਟਸਟਾਰ|ਜੀਓ ਹੌਟਸਟਾਰ]] ਉੱਤੇ ਇੱਕ ਰਿਐਲਿਟੀ ਸ਼ੋਅ ਲਈ ਸਭ ਤੋਂ ਸਫਲ ਸ਼ੁਰੂਆਤ ਸੀ।<ref>{{Cite web |date=2026-09-09 |title=Salman Khan REACTS to Bigg Boss 20’s record opening: “To see it become the biggest reality show launch ever is overwhelming and a proud milestone for all of us” : Bollywood News |url=https://www.bollywoodhungama.com/news/features/salman-khan-reacts-to-bigg-boss-20s-record-opening-to-see-it-become-the-biggest-reality-show-launch-ever-is-overwhelming-and-a-proud-milestone-for-all-of-us/ |access-date=2026-09-10 |website=Bollywood Hungama}}</ref> == ਹਵਾਲੇ == <templatestyles src="Reflist/styles.css" />{{Reflist}} == ਬਾਹਰੀ ਲਿੰਕ == * [https://jiohotstar.com/1971002586 ''ਬਿੱਗ ਬੌਸ 20''] [[ਡਿਜ਼ਨੀ+ ਹੌਟਸਟਾਰ|ਜਿਓ ਹੌਟਸਟਾਰ]] 'ਤੇ {{Bigg Boss (Hindi TV series)}} [[ਸ਼੍ਰੇਣੀ:ਬਿੱਗ ਬੌਸ (ਹਿੰਦੀ ਟੀਵੀ ਲੜੀ) ਸੀਜ਼ਨ]] [[ਸ਼੍ਰੇਣੀ:ਅਣ-ਸਮੀਖਿਆ ਅਨੁਵਾਦਾਂ ਵਾਲੇ ਸਫ਼ੇ]] lgcm56kro0mcmrhkd2hd1e6v6mxu4xo 846640 846639 2026-09-20T08:37:24Z Gaurav Jhammat 7070 /* ਘਰ ਵਿਚਲੇ ਪ੍ਰਤੀਯੋਗੀਆਂ ਦੀ ਸਥਿਤੀ */ 846640 wikitext text/x-wiki '''[[ਬਿੱਗ ਬੌਸ (ਹਿੰਦੀ ਟੀਵੀ ਲੜੀ)|ਬਿੱਗ ਬੌਸ]] 20''', ਜਿਸ ਨੂੰ ਬਿੱਗ ਬੌਸ: ਤਥਾਸ-ਤੂ ਵੀ ਕਿਹਾ ਜਾਂਦਾ ਹੈ, ਭਾਰਤੀ [[ਹਿੰਦੀ ਭਾਸ਼ਾ|ਹਿੰਦੀ]] ਭਾਸ਼ਾ ਦੀ ਰਿਐਲਿਟੀ ਟੈਲੀਵਿਜ਼ਨ ਸੀਰੀਜ਼ [[ਬਿੱਗ ਬੌਸ (ਹਿੰਦੀ ਟੀਵੀ ਲੜੀ)|ਬਿੱਗ ਬੌਸ]] ਦਾ ਵੀਹਵਾਂ ਸੀਜ਼ਨ ਹੈ। ਇਸ ਦਾ ਪ੍ਰੀਮੀਅਰ 6 ਸਤੰਬਰ 2026 ਨੂੰ ਕਲਰਜ਼ ਟੀਵੀ ਉੱਤੇ ਹੋਇਆ ਅਤੇ [[ਡਿਜ਼ਨੀ+ ਹੌਟਸਟਾਰ|ਜਿਓ ਹੌਟਸਟਾਰ]] ਉੱਤੇ ਡਿਜੀਟਲ ਤੌਰ ਉੱਤੇ ਸਟ੍ਰੀਮ ਕੀਤਾ ਗਿਆ।<ref>{{Cite web |last=Banerjee |first=Urmimala |date=2026-08-04 |title=Salman Khan Unveils ‘Bigg Boss 20’ Promo Promises Karan Arjun Twist This Season |url=https://varietyindia.com/salman-khan-unveils-bigg-boss-20-promo-promises-karan-arjun-twist-this-season/ |access-date=2026-08-04 |website=Variety India |language=en-US}}</ref> [[ਸਲਮਾਨ ਖਾਨ]] ਲਗਾਤਾਰ ਸਤਾਰ੍ਹਵੇਂ ਸੀਜ਼ਨ ਲਈ ਸ਼ੋਅ ਦੀ ਮੇਜ਼ਬਾਨੀ ਕਰ ਰਹੇ ਹਨ।<ref>{{Cite web |date=2026-07-20 |title=Salman Khan to host Bigg Boss 20 in India with six editions |url=https://thenewsmill.com/2026/07/salman-khan-to-host-bigg-boss-20-as-six-editions-launch-in-september/ |access-date=2026-07-21 |language=en-US}}</ref><ref>{{Cite web |date=2026-08-04 |title=Colors & JioHotstar confirm September launch for 'Bigg Boss 20' |url=https://www.bizasialive.com/colors-jiohotstar-confirm-september-launch-for-bigg-boss-20/ |access-date=2026-08-04 |language=en-GB}}</ref> == ਪ੍ਰੋਡਕਸ਼ਨ (ਨਿਰਮਾਣ) == === ਵਿਕਾਸ ਅਤੇ ਥੀਮ === ਸੀਜ਼ਨ ਦੀ ਟੈਗਲਾਈਨ "ਤਥਾਸ-ਤੂ" ਹੈ, ਜਿਸ ਵਿੱਚ ਇੱਕ "ਵਰਦਾਨ" ਸ਼ਾਮਿਲ ਕੀਤਾ ਗਿਆ ਹੈ ਜੋ ਮੁਕਾਬਲੇਬਾਜ਼ਾਂ ਨੂੰ ਖੇਡ ਵਿੱਚ ਦੂਜਾ ਜੀਵਨਦਾਨ ਭਾਵ ਸ਼ੋਅ ਤੋਂ ਬਾਹਰ ਹੋਣ ਤੋਂ ਬਚਾਅ ਦਾ ਮੌਕਾ ਦਿੰਦਾ ਹੈ। ਇਹ ਸੰਕਲਪ ਅੰਗਰੇਜ਼ੀ ਸ਼ਬਦ "that's two" ਤੋਂ ਬਣਾਇਆ ਗਿਆ ਹੈ।<ref>{{Cite web |last=Mukhopadhyay |first=Anindita |date=2026-08-12 |title=Bigg Boss 20 trailer out; Salman Khan introduces 'Extra Jeevan Daan' and a game with no safe play |url=https://www.indiatvnews.com/entertainment/tv/bigg-boss-20-trailer-out-salman-khan-introduces-extra-jeevan-daan-and-a-game-with-no-safe-play-2026-08-12-1051119 |access-date=2026-08-12 |website=India TV News |language=en}}</ref> === ਪ੍ਰਚਾਰ ਅਤੇ ਰਿਲੀਜ਼ === 20 ਜੁਲਾਈ 2026 ਨੂੰ, ਜਿਓਸਟਾਰ ਨੇ ਐਲਾਨ ਕੀਤਾ ਕਿ ਸਲਮਾਨ ਖਾਨ ਦੁਆਰਾ ਹੋਸਟ ਕੀਤੇ ਗਏ ਬਿੱਗ ਬੌਸ ਹਿੰਦੀ ਦੇ ਵੀਹਵੇਂ ਸੀਜ਼ਨ ਦਾ ਪ੍ਰੀਮੀਅਰ ਸਤੰਬਰ 2026 ਵਿੱਚ ਕਲਰਜ਼ ਟੀਵੀ ਅਤੇ [[ਡਿਜ਼ਨੀ+ ਹੌਟਸਟਾਰ|ਜੀਓ ਹੌਟਸਟਾਰ]] ਉੱਤੇ ਇੱਕ ਨੈਟਵਰਕ ਪਹਿਲਕਦਮੀ ਦੇ ਹਿੱਸੇ ਵਜੋਂ ਛੇ ਬਿੱਗ ਬੌਸ ਖੇਤਰੀ ਐਡੀਸ਼ਨਾਂ ਨੂੰ ਇੱਕੋ ਸਮੇਂ ਪ੍ਰਸਾਰਿਤ ਕਰਨ ਲਈ ਕੀਤਾ ਜਾਵੇਗਾ।<ref>{{Cite web |last=Livemint |date=2026-07-20 |title=JioStar bets big on Bigg Boss: Salman Khan, Mohanlal, Sourav Ganguly & other mega stars headline six-language expansion |url=https://www.livemint.com/entertainment/jiostar-bets-big-on-bigg-boss-salman-khan-mohanlal-sourav-ganguly-other-mega-stars-headline-six-language-expansion-11784549282474.html |access-date=2026-07-21 |website=mint |language=en}}</ref><ref>{{Cite web |title=MSN |url=https://www.msn.com/en-in/news/insight/bigg-boss-20-reveals-new-logo-as-six-editions-set-for-launch/gm-GM8AB0AB92?gemSnapshotKey=GM8AB0AB92-snapshot-3&uxmode=ruby |access-date=2026-07-23 |website=www.msn.com}}</ref> ਸ਼ੋਅ ਦੀ ਅਧਿਕਾਰਤ ਪਹਿਲੀ ਝਲਕ ਅਤੇ ਲੋਗੋ 21 ਜੁਲਾਈ 2026 ਨੂੰ ਜਾਰੀ ਕੀਤਾ ਗਿਆ ਸੀ।<ref>{{Cite news|url=https://timesofindia.indiatimes.com/tv/news/hindi/bigg-boss-20-salman-khan-hosted-bb-hindi-returns-with-an-all-new-eye-for-its-milestone-20th-season/articleshow/132536352.cms|title=Bigg Boss 20: Salman Khan hosted BB Hindi returns with an all-new eye logo for its milestone 20th season|date=2026-07-21|work=The Times of India|access-date=2026-07-21|issn=0971-8257}}</ref><ref>{{Cite web |date=2026-07-21 |title=First look of 'Bigg Boss 20' logo unveiled |url=https://www.bizasialive.com/first-look-of-bigg-boss-20-logo-unveiled/ |access-date=2026-07-22 |language=en-GB}}</ref> ਇਸ ਤੋਂ ਬਾਅਦ ਅਗਸਤ 2026 ਦੇ ਸ਼ੁਰੂ ਵਿੱਚ ਜਾਰੀ ਕੀਤੇ ਗਏ ਟੀਜ਼ਰਾਂ ਦੀ ਇੱਕ ਲੜੀ ਜਾਰੀ ਕੀਤੀ ਗਈ, ਜਿਸ ਨੇ 6 ਸਤੰਬਰ 2026 ਦੀ ਪ੍ਰੀਮੀਅਰ ਮਿਤੀ ਦੀ ਪੁਸ਼ਟੀ ਕੀਤੀ ਅਤੇ ਸੀਜ਼ਨ ਦੇ "ਤਥਾਸ-ਤੂ" ਥੀਮ ਦੀ ਸ਼ੁਰੂਆਤ ਕੀਤੀ।<ref>{{Cite web |title=Bigg Boss 20 Promo: सलमान खान की घोड़े संग एंट्री, इस बार 'करण अर्जुन' वाला ट्विस्ट, रिलीज डेट का भी ऐलान |url=https://navbharattimes.indiatimes.com/tv/bigg-boss/bigg-boss-20-official-promo-out-salman-khan-reveals-karan-arjun-twist-in-the-game-premiere-date-6-september/articleshow/132851454.cms |access-date=2026-08-04 |website=Navbharat Times |language=hi}}</ref><ref>{{Cite web |date=2026-08-04 |title=Bigg Boss 20 teaser: Salman Khan returns as host, hints at a Karan-Arjun angle, ‘ek se bhale do’ |url=https://indianexpress.com/article/entertainment/television/bigg-boss-20-teaser-salman-khan-returns-as-host-hints-at-a-karan-arjun-angle-ek-se-bhale-do-10817085/ |access-date=2026-08-04 |website=The Indian Express |language=en}}</ref><ref>{{Cite web |title=Bigg Boss 20: New Arena twist sparks 'favouritism' debate among fans |url=https://www.mid-day.com/entertainment/television-news/article/bigg-boss-20-new-arena-twist-sparks-favouritism-debate-among-fans-23643515 |access-date=2026-08-07 |website=Mid-Day}}</ref><ref>{{Cite web |last=Jhunjhunwala |first=Sanchita |date=2026-08-06 |title=Bigg Boss 20 Teaser: Salman Khan Drops Another Hint As He Goes ‘Tathas-Two’ |url=https://www.idiva.com/entertainment/tv/bigg-boss-20-teaser-salman-khan-drops-another-hint-as-he-goes-tathas-two/18097778 |access-date=2026-08-07 |website=iDiva |language=en}}</ref> ਗੇਮਪਲੇ ਮਕੈਨਿਕਸ ਉੱਤੇ ਵੱਧ ਚਾਨਣਾ ਪਾਉਣ ਵਾਲਾ ਇੱਕ ਪੂਰੀ-ਲੰਬਾਈ ਦਾ ਟ੍ਰੇਲਰ 12 ਅਗਸਤ 2026 ਨੂੰ ਜਾਰੀ ਕੀਤਾ ਗਿਆ ਸੀ।<ref>{{Cite web |last=Yadav |first=Monica |date=2026-08-12 |title=Bigg Boss 20 trailer sees Salman Khan bringing ‘extra jeevan daan’ twist: ‘It isn't as straightforward as it sounds’ |url=https://www.hindustantimes.com/entertainment/tv/bigg-boss-20-trailer-sees-salman-khan-bringing-extra-jeevan-daan-twist-bigg-boss-colors-jiohotstar-101786517783960.html |access-date=2026-08-12 |website=Hindustan Times |language=en}}</ref><ref>{{Cite web |last=Mukherjee |first=Akankshya |date=2026-08-12 |title=Bigg Boss 20 Trailer Out! Salman Khan Unveils New Season's Biggest Twist Where Every Player Gets An Extra Life- Watch |url=https://www.bollywoodbubble.com/tv/bigg-boss-20-trailer-out-salman-khan-unveils-new-season-biggest-twist-where-every-player-gets-an-extra-life-watch/ |access-date=2026-08-12 |website=Bollywood Bubble |language=en-US}}</ref> 4 ਸਤੰਬਰ 2026 ਨੂੰ, [[ਡਿਜ਼ਨੀ+ ਹੌਟਸਟਾਰ|ਜਿਓਹੋਟਸਟਾਰ]] ਅਤੇ ਕਲਰਜ਼ ਟੀਵੀ ਨੇ ਪ੍ਰਮੋਸ਼ਨਲ ਕਲਿੱਪ ਜਾਰੀ ਕੀਤੇ ਜਿਸ ਵਿੱਚ ਪੁਸ਼ਟੀ ਕੀਤੀ ਪ੍ਰਤੀਯੋਗੀ [[ਈਸ਼ਾ ਰਿਖੀ]] ਅਤੇ [[ਕਨਿਕਾ ਮਾਨ]] ਸ਼ਾਮਿਲ ਸਨ।<ref>{{Cite news|url=https://timesofindia.indiatimes.com/tv/news/hindi/bigg-boss-20-promo-kanika-mann-wins-hearts-with-her-performance-new-promo-sparks-buzz-ahead-of-premiere/articleshow/133796817.cms|title=Bigg Boss 20 promo: Kanika Mann wins hearts with her performance? New Promo sparks buzz ahead of premiere|date=2026-09-05|work=The Times of India|access-date=2026-09-06|issn=0971-8257}}</ref><ref>{{Cite web |last=Jhunjhunwala |first=Sanchita |date=2026-09-05 |title=Bigg Boss 20: Did Badshah’s Ex-Wife Isha Rikhi Break Down In New Promo? |url=https://www.idiva.com/entertainment/tv/salman-khan-bigg-boss-20-did-badshah-ex-wife-isha-rikhi-break-down-in-new-promo/18098112 |access-date=2026-09-06 |website=iDiva |language=en}}</ref> 5 ਸਤੰਬਰ 2026 ਨੂੰ, ਰੈਪਰ ਯੰਗ ਡੀਐਸਏ ਨੂੰ ਫ਼ੀਚਰ ਕਰਦਾ ਇੱਕ ਟੀਜ਼ਰ ਜਾਰੀ ਕੀਤਾ ਗਿਆ ਸੀ, ਜਿਸ ਵਿੱਚ ਉਸਨੇ ਆਪਣਾ ਗੀਤ ''ਯੇਦਾ ਯੁੰਗ'' ਪੇਸ਼ ਕੀਤਾ ਸੀ।<ref>{{Cite web |title=Instagram |url=https://www.instagram.com/reel/Dc5Us4Qqdjx/?stkn=MTd1a2NoNGwycXd5Nw== |access-date=2026-09-06 |website=www.instagram.com}}</ref> ਉਸੇ ਦਿਨ, ਅਦਾਕਾਰ-ਸਿਆਸਤਦਾਨ ਮਨੋਜ ਤਿਵਾੜੀ ਆਪਣੀ ਧੀ ਰਿਤੀ ਤਿਵਾੜੀ ਨਾਲ ਇੱਕ ਪ੍ਰਮੋਸ਼ਨਲ ਹਿੱਸੇ ਵਿੱਚ ਉਸ ਨੂੰ ਇੱਕ ਪ੍ਰਤੀਯੋਗੀ ਵਜੋਂ ਪੇਸ਼ ਕਰਨ ਲਈ ਦਿਖਾਈ ਦਿੱਤੇ।<ref>{{Cite web |title=Bigg Boss 20: Salman Khan recreates Manoj Tiwari’s viral baap meme with his daughter |url=https://www.mid-day.com/entertainment/television-news/article/bigg-boss-20-salman-khan-recreates-manoj-tiwaris-viral-baap-meme-with-his-daughter-23648609 |access-date=2026-09-06 |website=Mid-Day}}</ref><ref>{{Cite web |date=2026-09-06 |title=Bigg Boss 20: Manoj Tiwari’s daughter Rhiti Tiwari set to enter Salman Khan’s show - Watch promo |url=https://www.india.com/entertainment/tv/bigg-boss-20-manoj-tiwari-daughter-rhiti-tiwari-set-to-enter-salman-khans-show-watch-promo-8517734/ |access-date=2026-09-06 |website=India.com |language=en}}</ref> === ਕਾਸਟਿੰਗ === 25 ਅਗਸਤ 2026 ਨੂੰ, [[ਡਿਜ਼ਨੀ+ ਹੌਟਸਟਾਰ|ਜੀਓ ਹੌਟਸਟਾਰ]] ਅਤੇ ਕਲਰਜ਼ ਟੀਵੀ ਨੇ ਦਰਸ਼ਕਾਂ ਦੀ ਵੋਟਿੰਗ ਪਹਿਲਕਦਮੀ "ਫੈਨਜ਼ ਕਾ ਫੈਸਲਾ" ਦੀ ਮੁੜ-ਵਰਤੋਂ ਦਾ ਐਲਾਨ ਕੀਤਾ ਜੋ ਇਸ ਤੋਂ ਪਹਿਲਾਂ 19ਵੇਂ ਸੀਜ਼ਨ ਵਿੱਚ ਕੀਤਾ ਗਿਆ ਸੀ। ਜੀਓ ਹੌਟਸਟਾਰ ਐਪ ਦੇ ਜ਼ਰੀਏ, ਦਰਸ਼ਕਾਂ ਨੂੰ ਪ੍ਰੀਮੀਅਰ ਤੋਂ ਪਹਿਲਾਂ ਘਰ ਵਿੱਚ ਦਾਖਲ ਹੋਣ ਵਾਲੇ ਦੋ ਸੰਭਾਵਿਤ ਪ੍ਰਤੀਯੋਗੀਆਂ ਵਿੱਚੋਂ ਇੱਕ ਨੂੰ ਵੋਟ ਦੇਣ ਦਾ ਮੌਕਾ ਦਿੱਤਾ ਗਿਆ ਸੀ। ਵੋਟਿੰਗ ਦੀ ਮਿਆਦ 25 ਅਗਸਤ ਤੋਂ 2 ਸਤੰਬਰ 2026 ਤੱਕ ਨਿਰਧਾਰਤ ਕੀਤੀ ਗਈ ਸੀ।<ref>{{Cite web |last=Vaigankar |first=Shukrta |date=2026-08-25 |title=Bigg Boss 20 voting: Rhiya Ahir vs Love Gill - Fans to decide who enters the house |url=https://businessupturn.com/entertainment/television/bigg-boss/bigg-boss-20-voting-rhiya-ahir-vs-love-gill-fans-to-decide-who-enters-the-house/ |access-date=2026-08-25 |website=Business Upturn |language=en-IN}}</ref><ref name="Riya_Ahir">{{Cite news|url=https://timesofindia.indiatimes.com/tv/news/hindi/bigg-boss-20-riya-ahir-viral-girl-who-stopped-police-van-during-neet-protest-to-enter-the-show-fans-to-choose-between-her-and-love-gill/articleshow/133500609.cms|title=Bigg Boss 20: Riya Ahir, viral girl who stopped police van during NEET protest, to enter the show? Fans to choose between her and Love Gill|date=2026-08-25|work=The Times of India|access-date=2026-08-25|issn=0971-8257}}</ref> ਦੋ ਉਮੀਦਵਾਰ [[ਰੀਆ ਅਹੀਰ]] ਅਤੇ [[ਲਵ ਗਿੱਲ]] ਸਨ।<ref>{{Cite web |last=Banerjee |first=Urmimala |date=2026-08-25 |title=‘Bigg Boss 20’: Rhiya Ahir Or Love Gill? Salman Khan Announces That Decision Rests On Audience |url=https://varietyindia.com/bigg-boss-20-rhiya-ahir-or-love-gill-salman-khan-announces-that-decision-rests-on-audience/ |access-date=2026-08-25 |website=Variety India |language=en-US}}</ref><ref>{{Cite web |last=Singh |first=Simran |title=Bigg Boss 20: Salman Khan asks fans to help him, grants them power to CONFIRM a housemate among..., netizens react |url=https://www.dnaindia.com/bollywood/report-bigg-boss-20-salman-khan-asks-fans-to-help-him-grants-them-power-to-confirm-a-housemate-3219173 |access-date=2026-08-25 |website=DNA India |language=en}}</ref> === ਅੱਖ ਵਾਲਾ ਲੋਗੋ === ਸੀਜ਼ਨ ਦੇ ਲੋਗੋ ਵਿੱਚ ਇੱਕ ਬਹੁ-ਰੰਗੀਨ ਜਿਓਮੈਟਰਿਕ ਆਈਰਿਸ (ਜਾਮਨੀ, ਨੀਲੇ, ਲਾਲ, ਸੰਤਰੀ ਅਤੇ ਟੀਲ ਦੇ ਰੰਗਾਂ ਵਿੱਚ) ਦੇ ਨਾਲ ਇੱਕ ਸਟਾਈਲਾਈਜ਼ਡ ਅੱਖ ਹੈ ਜੋ ਕੇਂਦਰ ਵਿੱਚ ਸੁਨਹਿਰੀ ਝਲਕ ਵਿੱਚ ਹੈ। ਇਸ ਦੇ ਨਾਲ ਇੱਕ ਧਾਤੂ ਸੋਨੇ ਦੀ ਰੂਪ ਰੇਖਾ ਅਤੇ ਇੱਕ ਮੇਲ ਖਾਂਦਾ "ਬਿੱਗ ਬੌਸ" ਸ਼ਬਦ ਚਿੰਨ੍ਹ ਹੈ। ਨੈਟਵਰਕ ਦੇ ਅਨੁਸਾਰ, ਡਿਜ਼ਾਇਨ ਦਾ ਉਦੇਸ਼ ਸੀਜ਼ਨ ਦੇ "ਤਥਾਸ-ਤੂ" ਥੀਮ ਨੂੰ ਦਰਸਾਉਣਾ ਹੈ, ਜੋ ਪ੍ਰਗਟਾਵੇ ਅਤੇ ਕਿਸਮਤ ਦਾ ਪ੍ਰਤੀਕ ਹੈ।<ref>{{Cite web |date=2026-07-21 |title=Bigg Boss 20 finally CONFIRMED? Salman Khan returns as makers UNVEIL brand new eye logo |url=https://www.bollywoodlife.com/bigg-boss/bigg-boss-20-finally-confirmed-salman-khan-returns-as-makers-unveil-brand-new-eye-logo-3357930/ |access-date=2026-07-21 |website=Bollywood Life |language=en}}</ref><ref>{{Cite news|url=https://economictimes.indiatimes.com/magazines/panache/bigg-boss-20-announced-salman-khan-returns-as-host-for-new-season-contestants-list-premiere-date-and-where-to-watch-on-ott/articleshow/132550353.cms?from=mdr|title=Bigg Boss 20 announced: Salman Khan returns as host for new season. Contestants list, premiere date, and where to watch on OTT|date=2026-07-22|work=The Economic Times|access-date=2026-07-23|issn=0013-0389}}</ref> === ਪ੍ਰਸਾਰਣ === [[ਬਿੱਗ ਬੌਸ (ਹਿੰਦੀ ਟੀਵੀ ਸੀਰੀਜ਼) ਸੀਜ਼ਨ 19|ਪਿਛਲੇ ਸੀਜ਼ਨ]] ਦੀ ਰਿਲੀਜ਼ ਰਣਨੀਤੀ ਦੇ ਬਾਅਦ, ਸ਼ੋਅ ਡਿਜੀਟਲ ਸਟ੍ਰੀਮਿੰਗ ਨੂੰ ਤਰਜੀਹ ਦਿੰਦਾ ਹੈ, ਰੋਜ਼ਾਨਾ ਐਪੀਸੋਡ ਜਿਓਹੋਟਸਟਾਰ 'ਤੇ ਪਹਿਲਾਂ ਰਾਤ 9 ਵਜੇ (ਭਾਰਤੀ ਸਮੇਂ ਅਨੁਸਾਰ) 'ਤੇ ਪ੍ਰਸਾਰਿਤ ਹੁੰਦੇ ਹਨ। ਇਸ ਤੋਂ ਬਾਅਦ ਕਲਰਜ਼ ਟੀਵੀ 'ਤੇ ਰਾਤ 10:30 (ਭਾਰਤੀ ਸਮੇਂ ਅਨੁਸਾਰ)<ref>{{Cite web |date=2026-08-04 |title=Bigg Boss 20: Salman Khan Show To Premiere On September 6, Bhaijaan Shares Cryptic 'Karan-Arjun' Hint |url=https://www.timesnownews.com/entertainment-news/tv/bigg-boss-20-salman-khan-show-to-premiere-on-september-6-bhaijaan-shares-cryptic-karan-arjun-hint-article-155248063 |access-date=2026-08-04 |website=TimesNow |language=en}}</ref> 'ਤੇ ਪ੍ਰਸਾਰਿਤ ਹੁੰਦੇ ਹਨ। === ਘਰ === ਫਿਲਮ ਸਿਟੀ, ਮੁੰਬਈ ਵਿੱਚ ਸਥਿਤ ''ਬਿੱਗ ਬੌਸ 20'' ਦੇ ਘਰ ਵਿੱਚ ਇੱਕ ਰੰਗੀਨ "ਵੰਡਰਲੈਂਡ" ਥੀਮ ਹੈ ਜੋ ਇੱਕ ਰਾਖਸ਼ਸ ਦੀ ਧਾਰਨਾ ਤੋਂ ਪ੍ਰੇਰਿਤ ਹੈ, ਜਿਸ ਵਿੱਚ ਅਤਿਵਾਦੀ ਕਲਪਨਾ ਅਤੇ ਜਾਨਵਰਾਂ ਤੋਂ ਪ੍ਰੇਰਿਤ ਤੱਤ ਸ਼ਾਮਲ ਹਨ। ਵਰਸ਼ਾ ਜੈਨ ਦੁਆਰਾ ਡਿਜ਼ਾਈਨ ਕੀਤਾ ਗਿਆ ਇਹ ਘਰ ਲਗਭਗ 10,000 ਵਰਗ ਫੁੱਟ ਵਿੱਚ ਫੈਲਿਆ ਹੋਇਆ ਹੈ ਅਤੇ ਇਸ ਵਿੱਚ 104 ਕੈਮਰੇ ਹਨ।<ref>{{Cite web |date=2026-09-03 |title=Bigg Boss 20 house tour: Shark-themed pool, teapot throne and the mystery of Room 20 |url=https://indianexpress.com/article/entertainment/television/bigg-boss-20-house-tour-shark-themed-pool-teapot-throne-and-the-mystery-of-room-20-10861231/ |access-date=2026-09-03 |website=The Indian Express |language=en}}</ref> * ਲਿਵਿੰਗ ਏਰੀਆ: ਇੱਕ ਵੱਡਾ ਕੇਂਦਰੀ ਸੋਫਾ, ਇੱਕ 12-ਸੀਟਰ ਡਾਇਨਿੰਗ ਟੇਬਲ, ਪੈਰਾਸ਼ੂਟ-ਪ੍ਰੇਰਿਤ ਬੈਠਣ ਅਤੇ ਇੱਕ ਗੁਲਾਬੀ ਚਾਹ-ਪਿਆਲੀਨੁਮਾ ਮੁਜੱਸਮਾ ਜਿਸ ਨੂੰ ਸਿੰਘਾਸਣ ਵਜੋਂ ਵਰਤਿਆ ਜਾਂਦਾ ਹੈ।<ref>{{Cite web |title=Bigg Boss 20 House Inside Photos: Salman Khan's Show Gets Colourful Jungle-Themed Makeover With BB Food Truck, Secret Room & More- See PICS |url=https://www.freepressjournal.in/entertainment/bigg-boss-20-house-inside-photos-salman-khans-show-gets-colourful-jungle-themed-makeover-with-bb-food-truck-secret-room-more-see-pics |access-date=2026-09-03 |website=Free Press Journal |language=en}}</ref> * ਰਸੋਈ "ਬੀ. ਬੀ. ਫੂਡ ਟਰੱਕ" ਦੇ ਰੂਪ ਵਿੱਚ ਤਿਆਰ ਕੀਤਾ ਗਿਆ, ਜਿਸ ਵਿੱਚ ਇੱਕ ਭੋਜਨ-ਟਰੱਕ-ਪ੍ਰੇਰਿਤ ਰਸੋਈ ਸੈੱਟਅਪ ਹੈ।<ref>{{Cite web |last=G |first=Vikram |date=2026-09-03 |title=Bigg Boss 20 house first look: Giant teapot couch, BB Food Truck unveiled |url=https://www.newkerala.com/news/a/bigg-boss-20-first-look-giant-teapot-couch-509.htm |access-date=2026-09-03 |website=NewKerala.com |language=en}}</ref> * ਬੈੱਡਰੂਮ: 17 ਬਿਸਤਰੇ, ਜਾਨਵਰਾਂ ਤੋਂ ਪ੍ਰੇਰਿਤ ਸਜਾਵਟ ਦੇ ਨਾਲ ਇੱਕ ਬਿੱਛੂ ਅਤੇ ਗਿਰਗਿਟ, ਮਸ਼ਰੂਮ ਦੇ ਆਕਾਰ ਦੇ ਕੰਧ ਤੱਤ ਦੇ ਨਾਲ ਸ਼ਾਮਲ ਹਨ.<ref>{{Cite web |date=2026-09-03 |title=Bigg Boss 20 House: Whale-Shaped Pool To Gorilla Entrance; Take Sneak-Peek Of Salman Khan Show |url=https://www.timesnownews.com/entertainment-news/tv/bigg-boss-20-house-whale-shaped-pool-to-gorilla-entrance-take-sneak-peek-of-salman-khan-show-photo-gallery-156037878 |access-date=2026-09-03 |website=TimesNow |language=en}}</ref> * ਬਾਥਰੂਮ: ਇੱਕ ਅੱਪਸਾਇਡ-ਡਾਉਨ ਨਿਓਨ-ਗੁਲਾਬੀ ਖਰਗੋਸ਼ ਦੀ ਸਥਾਪਨਾ, ਬੈਠਣ ਵਾਲੇ ਖੇਤਰ ਅਤੇ ਮੁਅੱਤਲ ਚਿੰਪੈਂਜ਼ੀ ਸਜਾਵਟ ਦੀ ਵਿਸ਼ੇਸ਼ਤਾ ਹੈ।<ref>{{Cite web |last=Godboley |first=Adya |date=2026-09-04 |title=Bigg Boss 20 House: Salman Khan’s Show Adds a Whimsical Twist with Two New Mystery Doors |url=https://www.idiva.com/entertainment/tv/bigg-boss-20-house-salman-khan-show-adds-whimsical-twist-two-new-mystery-doors/18098104 |access-date=2026-09-04 |website=iDiva |language=en}}</ref> * ਗਾਰਡਨ/ਆਊਟਡੋਰ ਖੇਤਰਃ ਇੱਕ ਸ਼ਾਰਕ-ਥੀਮ ਵਾਲਾ ਸਵਿਮਿੰਗ ਪੂਲ, ਇੱਕ ਫੁੱਲਦਾਰ ਟੈਪ ਦੀ ਸਥਾਪਨਾ, ਬੈਠਣ ਲਈ ਵਰਤੇ ਜਾਣ ਵਾਲੇ ਸੱਪ ਨਾਲ ਲਪੇਟੇ ਦਰੱਖਤ ਅਤੇ ਵੱਖ-ਵੱਖ ਜਾਨਵਰਾਂ ਦੀਆਂ ਮੂਰਤੀਆਂ ਸ਼ਾਮਲ ਹਨ।<ref name="indiatvnews">{{Cite web |last=Mukhopadhyay |first=Anindita |date=2026-09-03 |title=Bigg Boss 20 house first look out; giant snake in garden, octopus chess and mysterious Room No. 20 |url=https://www.indiatvnews.com/entertainment/tv/bigg-boss-20-house-first-look-out-giant-snake-in-garden-octopus-chess-and-mysterious-room-no-20-salman-khan-2026-09-03-1053224 |access-date=2026-09-03 |website=India TV News |language=en}}</ref> * ਕਮਰਾ 20: ਵੀਹਵੇਂ ਸੀਜ਼ਨ ਲਈ ਇੱਕ ਨਵਾਂ ਕਮਰਾ ਪੇਸ਼ ਕੀਤਾ ਗਿਆ, ਪਿਛਲੇ ਸੀਜ਼ਨ ਤੋਂ ਅਸੈਂਬਲੀ ਰੂਮ ਦੀ ਥਾਂ. ਇਸ ਦੇ ਉਦੇਸ਼ ਨੂੰ ਸ਼ੁਰੂ ਵਿੱਚ ਅਣਐਲਾਨਿਆ ਰੱਖਿਆ ਗਿਆ ਸੀ ਪਰ ਦੂਜੇ ਹਫ਼ਤੇ ਵਿੱਚ ਇਸ ਨੂੰ ਵੀ ਜਨਤਕ ਕਰ ਦਿੱਤਾ ਗਿਆ।<ref>{{Cite web |last=Singh |first=Sardar Sarabjoth |date=2026-09-03 |title=Video tour of Bigg Boss 20 house: Bedroom to grand lawn |url=https://www.siasat.com/video-tour-of-bigg-boss-20-house-bedroom-to-grand-lawn-3535844/ |access-date=2026-09-03 |website=The Siasat Daily |language=en}}</ref> * ਕਮਰਾ 2X: ਇੱਕ ਰਹੱਸਮਈ ਕਮਰੇ ਵਿੱਚ ਦੋ ਵੱਖਰੇ ਆਕਾਰ ਦੇ ਦਰਵਾਜ਼ੇ ਹਨ, ਜਿਸਦਾ ਉਦੇਸ਼ ਸੀਜ਼ਨ ਵਿੱਚ ਕੋਈ ਰੁਮਾਂਚਕ ਮੋੜ ਲਿਆਉਣ ਦੇ ਉਦੇਸ਼ ਵਜੋਂ ਗੁਪਤ ਰੱਖਿਆ ਗਿਆ ਹੈ।<ref name="indiatvnews" /> ਵਧੇਰੇ ਵਿਸ਼ੇਸ਼ਤਾਵਾਂ ਵਿੱਚ ਕਈ ਤਿੰਨ-ਅਯਾਮੀ ਜਾਨਵਰ ਅਤੇ ਕਲਪਨਾ-ਪ੍ਰੇਰਿਤ ਸਥਾਪਨਾਵਾਂ ਸ਼ਾਮਲ ਹਨ, ਜਿਸ ਵਿੱਚ ਬਿੱਗ ਬੌਸ ਦੀ ਨਿਗਰਾਨੀ ਨੂੰ ਦਰਸਾਉਂਦੇ ਅੱਖਾਂ ਦੇ ਰੂਪਾਂ ਦੀ ਵਾਰ-ਵਾਰ ਵਰਤੋਂ ਹੁੰਦੀ ਹੈ।<ref>{{Cite web |date=2026-09-03 |title=Bigg Boss 20 house reveals giant teapot couch and themed food truck |url=https://thenewsmill.com/2026/09/bigg-boss-20-house-reveals-giant-teapot-couch-and-themed-food-truck/ |access-date=2026-09-03 |language=en-US}}</ref> == ਘਰ ਵਿਚਲੇ ਪ੍ਰਤੀਯੋਗੀਆਂ ਦੀ ਸਥਿਤੀ == {| class="wikitable sortable" style="text-align:center; font-size:85%; line-height:25px; width:fit;" ! scope="col" style="background:#D4AF37;" |ਸੰਖਿਆ ! scope="col" style="background:#D4AF37;" |ਪ੍ਰਤੀਯੋਗੀ ! scope="col" style="background:#D4AF37;" |ਦਾਖਲ ਹੋਣ ਦਾ ਦਿਨ ! scope="col" style="background:#D4AF37;" |ਬਾਹਰ ਹੋਣ ਦਾ ਦਿਨ ! scope="col" style="background:#D4AF37;" |ਸਥਿਤੀ |- |1 |ਆਸਿਫ਼ |ਦਿਨ 1 | | |- |2 |ਅਮਨ |ਦਿਨ 1 | | |- |3 |ਅਮਰਪਾਲੀ |ਦਿਨ 1 | | |- |4 |ਅਰਿਸ਼ਫਾ |ਦਿਨ 1 | | |- |5 |ਗੁੱਲੂ |ਦਿਨ 1 | | style="background:#cfc;" |''{{Nowrap|''ਘਰ ਦਾ ਕਪਤਾਨ''}}'' |- |6 |ਈਸ਼ਾ |ਦਿਨ 1 | | |- |7 |ਕਨਿਕਾ |ਦਿਨ 1 | | |- |8 |ਲਵ |ਦਿਨ 1 | | |- |9 |ਮਾਹੀ |ਦਿਨ 1 | | |- |10 |ਮੈਰੀ |ਦਿਨ 1 | | |- |11 |ਕਾਜ਼ੀ |ਦਿਨ 1 | | |- |12 |ਰੀਤੀ |ਦਿਨ 1 | | |- |13 |ਸਕਾਊਟ |ਦਿਨ 1 | | |- |14 |ਉਦਿਤੀ |ਦਿਨ 1 | | |- |15 |ਯੰਗ ਡੀ. ਐਸ. ਏ. |ਦਿਨ 1 | | |- |16 |ਰੋਹੇਦ |ਦਿਨ 1 |ਦਿਨ 14 | class="table-no" {{Eliminated|Evicted}} |Evicted |} == ਘਰ ਵਿਚਲੇ ਪ੍ਰਤੀਯੋਗੀ == ਹੇਠ ਲਿਖੇ ਘਰ ਦੇ ਮੈਂਬਰ ਸ਼ੋਅ ਦੇ ਪ੍ਰਤੀਯੋਗੀ ਸਨ<ref>{{Cite web |title=Bigg Boss 20 confirmed contestants live updates: Kanika Mann, Asif Khan, Mary Kom and others enter Salman Khan’s reality show |url=https://economictimes.indiatimes.com/magazines/panache/bigg-boss-20-confirmed-contestants-live-updates-kanika-mann-asif-khan-mary-kom-and-others-enter-salman-khans-reality-show/articleshow/133842230.cms?from=mdr |access-date=7 September 2026 |website=The Economic Times}}</ref> === ਸਭ ਤੋਂ ਪਹਿਲਾਂ ਦਾਖਲ ਹੋਣ ਦੇ ਆਧਾਰ 'ਤੇ === * [[ਕਨਿਕਾ ਮਾਨ]]-''ਗੁੱਡਨ ਤੁਮਸੇ ਨਾ ਹੋ ਪਾਏਗਾ'', ਫੀਅਰ ਫੈਕਟਰ ਖਤਰੋਂ ਕੇ ਖਿਲਾਡ਼ੀ 12 ਅਤੇ ''[[ਨਾਗਿਨ (ਟੀਵੀ ਲੜੀ 2015)|ਨਾਗਿਨ 7]]'' ਲਈ ਜਾਣੀ ਜਾਂਦੀ ਅਭਿਨੇਤਰੀ।<ref>{{Cite web |date=6 September 2026 |title=Kanika Mann shares the myth she wants to break by entering Salman Khan’s Bigg Boss 20 |url=https://indianexpress.com/article/entertainment/television/kanika-mann-shares-the-myth-she-wants-to-break-by-entering-bigg-boss-20-10865633/ |access-date=7 September 2026 |website=The Indian Express}}</ref> * ਆਸਿਫ ਖਾਨ-''ਪੰਚਾਇਤ'' ਲਈ ਜਾਣੇ ਜਾਂਦੇ ਅਦਾਕਾਰ।<ref>{{Cite web |date=6 September 2026 |title=Bigg Boss 20 में जा रहे पंचायत के ‘दामाद जी’, मिर्जापुर में भी मचा चुके भौकाल |url=https://www.aajtak.in/entertainment/television/story/salman-khan-bigg-boss-20-panchayat-mirzapur-series-actor-aasif-khan-confirmed-contestant-tmovj-dskc-2637656-2026-09-06 |access-date=7 September 2026 |website=Aaj Tak}}</ref> * [[ਕਾਜ਼ੀ ਤੌਕੀਰ]]-''ਪ੍ਰਸਿੱਧੀ ਗੁਰੂਕੁਲ'' ਲਈ ਜਾਣਿਆ ਜਾਂਦਾ ਗਾਇਕ।<ref>{{Cite web |date=7 September 2026 |title=कौन हैं काजी तौकीर, जिसने अरिजीत सिंह को चटाई थी धूल, ‘बिग बॉस 20’ में आते ही छा गए ‘अफगान जलेबी’ स्टार |url=https://www.indiatv.in/entertainment/tv/who-is-qazi-touqeer-man-who-beat-arijit-singh-afghan-jalebi-star-made-splash-upon-entering-bigg-boss-20-2026-09-07-1241778 |access-date=7 September 2026 |website=India TV}}</ref> * [[ਈਸ਼ਾ ਰਿਖੀ]]-ਰੈਪਰ [[ਬਾਦਸ਼ਾਹ (ਰੈਪਰ)|ਬਾਦਸ਼ਾਹ]] ਦੀ ਅਭਿਨੇਤਰੀ ਅਤੇ ਸਾਬਕਾ ਪਤਨੀ।<ref>{{Cite web |date=6 September 2026 |title=After announcing divorce with Badshah, Isha Rikhi joins Bigg Boss 20: ‘No one can break me’ |url=https://indianexpress.com/article/entertainment/television/isha-rikhi-joins-bigg-boss-20-after-divorce-with-badshah-no-one-can-break-me-10861553/lite/ |access-date=7 September 2026 |website=The Indian Express}}</ref> * ਆਮ੍ਰਪਾਲੀ ਦੂਬੇ-ਅਭਿਨੇਤਰੀ ਮੁੱਖ ਤੌਰ ਤੇ ਭੋਜਪੁਰੀ ਸਿਨੇਮਾ ਵਿੱਚ ਆਪਣੇ ਕੰਮ ਲਈ ਜਾਣੀ ਜਾਂਦੀ ਹੈ।<ref>{{Cite web |last=Tapiawala |first=Shachi |date=7 September 2026 |title=Bigg Boss 20 contestant Amrapali Dubey: All about her rumoured affair with ex-Bigg Boss contestant and Bhojpuri star Nirahua |url=https://www.moneycontrol.com/entertainment/tv/all-about-bigg-boss-20-contestant-amrapali-dubey-her-rumoured-affair-with-ex-bigg-boss-contestant-and-bhojpuri-star-nirahua-article-14023997.html/amp |access-date=7 September 2026 |website=Moneycontrol}}</ref> * ਰੋਹੇਦ ਖਾਨ-ਮਾਡਲ ਅਤੇ ਅਦਾਕਾਰ।<ref>{{Cite web |date=7 September 2026 |title=Bigg Boss 20: Rohed Khan recalls an incident from Tiger Zinda Hai; says ‘I manifested on the film set that one day I would work with Salman Khan’ |url=https://timesofindia.indiatimes.com/tv/news/hindi/bigg-boss-20-rohed-khan-recalls-an-incident-from-tiger-zinda-hai-says-i-manifested-on-the-film-set-that-one-day-i-would-work-with-salman-khan/articleshow/133849070.cms |access-date=7 September 2026 |website=The Times of India}}</ref> * ਲਵ ਗਿੱਲ-ਅਭਿਨੇਤਰੀ ਜੋ [[ਪੰਜਾਬੀ ਸਿਨੇਮਾ]] ਵਿੱਚ ਆਪਣੇ ਕੰਮ ਲਈ ਜਾਣੀ ਜਾਂਦੀ ਹੈ।<ref>{{Cite news|url=https://timesofindia.indiatimes.com/tv/news/hindi/bigg-boss-20-from-karan-aujlas-music-video-debut-to-punjabi-films-all-about-the-reality-show-contestant-love-gill/articleshow/133761206.cms|title=Bigg Boss 20: From Karan Aujla’s music video debut to Punjabi films; all about the reality show contestant Love Gill|last=ETimes.in|date=4 September 2026|work=The Times of India|access-date=7 September 2026}}</ref> * ਯੁੰਗ ਡੀਐਸਏ-ਰੈਪਰ ਆਪਣੇ ਟਰੈਕ "ਯੇਦਾ ਯੁੰਗ" ਲਈ ਜਾਣਿਆ ਜਾਂਦਾ ਹੈ।<ref>{{Cite news|url=https://punemirror.com/city/pune/who-is-yung-dsa-pune-rapper-bigg-boss-20/|title=Who Is Yung DSA? Pune Rapper Bigg Boss 20|work=Pune Mirror|access-date=7 September 2026}}</ref> * [[ਮੈਰੀ ਕੋਮ|ਮੈਰੀ ਕਾਮ]]-ਸੇਵਾਮੁਕਤ ਸ਼ੁਕੀਨ ਮੁੱਕੇਬਾਜ਼ ਅਤੇ ਸਾਬਕਾ ਸੰਸਦ ਮੈਂਬਰ ਉਹ ਮੁੱਕੇਬਾਜ਼ੀ ਵਿੱਚ ਆਪਣੀਆਂ ਪ੍ਰਾਪਤੀਆਂ ਲਈ ਜਾਣੀ ਜਾਂਦੀ ਹੈ, ਜਿਸ ਵਿੱਚ 2012 ਦੇ ਗਰਮੀਆਂ ਦੇ ਓਲੰਪਿਕ ਵਿੱਚ ਕਾਂਸੀ ਦਾ ਤਗਮਾ ਜਿੱਤਣਾ ਸ਼ਾਮਲ ਹੈ।<ref>{{Cite news|url=https://timesofindia.indiatimes.com/tv/news/hindi/bigg-boss-20-from-olympic-glory-to-marriage-controversy-and-separation-from-former-husband-all-about-boxing-legend-mary-kom/articleshow/133824494.cms|title=Bigg Boss 20: From Olympic glory to marriage controversy and separation from former husband; all about boxing legend Mary Kom|date=6 September 2026|work=The Times of India|access-date=7 September 2026}}</ref> * ਤਨਮੇ "ਸਕੂਟਓਪੀ" ਸਿੰਘ-ਈਸਪੋਰਟਸ ਖਿਡਾਰੀ ਅਤੇ ਸਟ੍ਰੀਮਰ।<ref>{{Cite news|url=https://timesofindia.indiatimes.com/tv/news/hindi/bigg-boss-20-from-pubg-mobile-star-to-popular-gaming-creator-and-earning-rs-30-lakhs-a-month-all-about-tanmay-singh-aka-scoutop/articleshow/133862958.cms|title=Bigg Boss 20: From PUBG Mobile star to popular gaming creator and earning Rs 30 lakhs a month; all about Tanmay Singh aka ScoutOP|date=7 September 2026|work=The Times of India|access-date=7 September 2026}}</ref> * ਅਰਿਸ਼ਫਾ ਖਾਨ-ਅਭਿਨੇਤਰੀ ਅਤੇ ਸੋਸ਼ਲ ਮੀਡੀਆ ਪ੍ਰਭਾਵਕ।<ref>{{Cite news|url=https://www.indiatoday.in/entertainment/television/story/who-is-arishfa-khan-influencer-actor-with-29-million-followers-now-on-bigg-boss-20-2988818-2026-09-07|title=Who is Arishfa Khan, influencer-actor with 29 million followers now on Bigg Boss 20?|date=7 September 2026|work=India Today|access-date=7 September 2026}}</ref> * ਕੁਸ਼ਲ "ਗੁੱਲੂ" ਤੰਵਰ-ਰਿਐਲਿਟੀ ਸ਼ੋਅ ਸ਼ਖਸੀਅਤ ਜੋ ''[[ਐਮਟੀਵੀ ਰੋਡੀਸ|ਰੋਡੀਜ਼ XX]]'', ''ਸਪਲਿਟਵਿਲਾ X6'' ਅਤੇ ਮਾਂ ਹੈ ਨਾ ਲਈ ਜਾਣੀ ਜਾਂਦੀ ਹੈ।<ref>{{Cite news|url=https://www.news18.com/movies/television/bigg-boss-20-who-is-kushal-tanwar-aka-gullu-meet-the-two-time-reality-show-winner-ws-kl-10313076.html|title=Bigg Boss 20: Who Is Kushal Tanwar aka Gullu? Meet The Two-Time Reality Show Winner|work=News18|access-date=7 September 2026}}</ref> * ਅਮਨ ਗਾਂਧੀ-ਅਦਾਕਾਰ ''ਭਾਗਿਆ ਲਕਸ਼ਮੀ'' ਅਤੇ ਕਿਊਂਕੀ ਰਿਸ਼ਤੋ ਕੇ ਭੀ ਰੂਪ ਬਦਲੇ ਹੈਂ ਲਈ ਜਾਣਿਆ ਜਾਂਦਾ ਹੈ।<ref>{{Cite news|url=https://indianexpress.com/article/entertainment/television/aman-gandhi-reveals-why-he-had-to-reject-bigg-boss-ott-before-joining-bigg-boss-20-10865259/|title=Aman Gandhi reveals why he had to reject Bigg Boss OTT before joining Bigg Boss 20|date=6 September 2026|work=The Indian Express|access-date=7 September 2026}}</ref> * ਉਦਿਤੀ ਸਿੰਘ-ਅਭਿਨੇਤਰੀ <ref>{{Cite news|url=https://theblunttimes.in/bigg-boss-20-who-is-uditi-singh-actress-and-model-enters-salman-khans-reality-show/71406/|title=Bigg Boss 20: Who is Uditi Singh? Actress and model enters Salman Khan's reality show|work=The Blunt Times|access-date=7 September 2026}}</ref> * ਰਿਤੀ ਤਿਵਾੜੀ-ਗਾਇਕ, ਗੀਤਕਾਰ ਅਤੇ ''[[ਬਿੱਗ ਬੌਸ (ਹਿੰਦੀ ਟੀਵੀ ਲੜੀ) ਸੀਜ਼ਨ 4|ਬਿੱਗ ਬੌਸ 4]]'' ਦੇ ਪ੍ਰਤੀਯੋਗੀ ਮਨੋਜ ਤਿਵਾੜੀ ਦੀ ਧੀ।<ref>{{Cite news|url=https://www.indiatoday.in/entertainment/television/story/who-is-rhiti-tiwari-singer-songwriter-and-manoj-tiwaris-daughter-entering-bigg-boss-20-2988261-2026-09-06|title=Who is Rhiti Tiwari, singer-songwriter and Manoj Tiwari's daughter entering BB 20|date=6 September 2026|work=India Today|access-date=7 September 2026}}</ref> * [[ਮਾਹੀ ਵਿਜ]]-ਅਭਿਨੇਤਰੀ ਜੋ '''ਲਗੀ ਤੁਮਸੇ ਲਗਨ''<nowiki/>' ਅਤੇ 'ਸ਼ਹਿਰ-ਹੋਨੇ ਕੋ ਹੈ' ਲਈ ਜਾਣੀ ਜਾਂਦੀ ਹੈ। ਉਹ ''ਝਲਕ ਦਿਖਲਾ ਜਾ 4'', ''ਨੱਚ ਬੱਲੀਏ 5'' ਅਤੇ ''ਖਤਰੋਂ ਕੇ ਖਿਲਾਡ਼ੀ 7'' ਲਈ ਵੀ ਜਾਣੀ ਜਾਂਦੀ ਹੈ, ਅਤੇ ''[[ਬਿੱਗ ਬੌਸ (ਹਿੰਦੀ ਟੀਵੀ ਲੜੀ) ਸੀਜ਼ਨ 15|ਬਿੱਗ ਬੌਸ 15]]'' ਦੇ ਪ੍ਰਤੀਯੋਗੀ ਜੈ ਭਾਨੁਸ਼ਾਲੀ ਦੀ ਸਾਬਕਾ ਪਤਨੀ ਹੈ।<ref>{{Cite news|url=https://www.wionews.com/entertainment/mahhi-vij-enters-bigg-boss-20-a-look-at-the-actor-s-television-journey-personal-life-1788718576182/amp|title=Mahhi Vij enters Bigg Boss 20: A look at the actor's television journey, personal life|work=WION|access-date=7 September 2026}}</ref> == ਦਿਲਚਸਪ ਮੋੜ == === ਪ੍ਰਸ਼ੰਸਕਾਂ ਦਾ ਮਤਾ (ਫੈਨਜ਼ ਕਾ ਫੈਸਲਾ) === 25 ਅਗਸਤ 2026 ਨੂੰ, [[ਡਿਜ਼ਨੀ+ ਹੌਟਸਟਾਰ|ਜਿਓਹੋਟਸਟਾਰ]] ਅਤੇ ਕਲਰਜ਼ ਟੀਵੀ ਨੇ ਫੈਨਜ਼ ਕਾ ਫੈਸਲਾ ਪਹਿਲਕਦਮੀ ਦੀ ਮੁੜ-ਵਰਤੋਂ ਦਾ ਐਲਾਨ ਕੀਤਾ ਜੋ ਇਸ ਤੋਂ ਪਹਿਲਾਂ 19ਵੇਂ ਸੀਜ਼ਨ ਵਿੱਚ ਵਰਤੀ ਗਈ ਸੀ, ਜਿਸ ਨਾਲ ਦਰਸ਼ਕ 25 ਅਗਸਤ ਤੋਂ 2 ਸਤੰਬਰ 2026 ਤੱਕ ਜੀਓਹੋਟਸਟਾਰ ਐਪ ਰਾਹੀਂ ਰੀਆ ਅਹੀਰ ਅਤੇ ਲਵ ਗਿੱਲ ਵਿਚਕਾਰ ਇੱਕ ਘਰੇਲੂ ਸਾਥੀ ਦੀ ਚੋਣ ਕਰ ਸਕਦੇ ਹਨ।<ref>{{Cite web |date=2026-08-25 |title=Love Gill and Rhiya Ahir to go head-to-head in ‘fans ka faisla’ for ‘Bigg Boss 20’ spot |url=https://www.thehawk.in/news/showbiz/love-gill-and-rhiya-ahir-to-go-head-to-head-in-fans-ka-faisla-for-bigg-boss-20-spot |access-date=2026-09-02 |website=www.thehawk.in |language=en}}</ref> ਸ਼ਾਨਦਾਰ ਪ੍ਰੀਮੀਅਰ 'ਤੇ, ਮੇਜ਼ਬਾਨ [[ਸਲਮਾਨ ਖਾਨ]] ਨੇ ਐਲਾਨ ਕੀਤਾ ਕਿ [[ਲਵ ਗਿੱਲ]] ਨੂੰ ਘਰ ਵਿੱਚ ਦਾਖਲ ਹੋਣ ਲਈ ਚੁਣਿਆ ਗਿਆ ਸੀ, ਜਦੋਂ ਕਿ [[ਰੀਆ ਅਹੀਰ]] ਨੂੰ ਬਾਹਰ ਕਰ ਦਿੱਤਾ ਗਿਆ ਸੀ।<ref>{{Cite news|url=https://timesofindia.indiatimes.com/tv/news/hindi/bigg-boss-20-lovepreet-gill-wins-fans-ka-faisla-beats-rhiya-ahir-to-secure-place-in-salman-khans-house/articleshow/133872314.cms|title=Bigg Boss 20: Lovepreet Gill wins 'Fans Ka Faisla', beats Rhiya Ahir to secure place in Salman Khan's house|date=7 September 2026|work=The Times of India|access-date=7 September 2026}}</ref> === ਤਥਾਸ-ਤੂ === ਹਰੇਕ ਘਰੇਲੂ ਮੈਂਬਰ ਨੇ ਦੋ ਜੀਵਨਦਾਨਾਂ ਦੇ ਨਾਲ ਇਸ ਸੀਜ਼ਨ ਵਿੱਚ ਘਰ ਵਿੱਚ ਪ੍ਰਵੇਸ਼ ਕੀਤਾ ਜਿਨ੍ਹਾਂ ਵਿੱਚੋਂ ਇੱਕ ਜੀਵਨਦਾਨ ਘਰੋਂ ਬੇਦਖਲੀ ਜਾਂ ਵੱਖ-ਵੱਖ ਕਾਰਨਾਂ ਦੀ ਵਜ੍ਹਾ ਨਾਲ ਇੱਕ ਜਾਨ ਗੁਆ ਦੇਣ ਦੀ ਸੰਭਾਵਨਾ ਸੀ। == ਹਫ਼ਤਾਵਾਰੀ ਸੰਖੇਪ == {| class="wikitable" style="width:100%; font-size:90%; line-height:20px" ! rowspan="6" style="background:#D4AF37;" |{{Nowrap|Week 1}} !ਪ੍ਰਵੇਸ਼ ਦੁਆਰ |6 ਸਤੰਬਰ 2026 ਨੂੰ ਗ੍ਰੈਂਡ ਪ੍ਰੀਮੀਅਰ ਵਿੱਚ, ਮੇਜ਼ਬਾਨ ਸਲਮਾਨ ਖਾਨ ਨੇ ਘਰ ਦੇ ਮੈਂਬਰਾਂ ਦੀ ਜਾਣ-ਪਛਾਣ ਕਰਵਾਈ। |- !ਦਿਲਚਸਪ ਮੋੜ |0 ਵੇਂ ਦਿਨ, ਘਰ ਵਿੱਚ ਦਾਖਲ ਹੋਣ 'ਤੇ, ਕਨਿਕਾ ਨੂੰ ਬਿੱਗ ਬੌਸ ਨੇ ਘਰ ਦੇ ਸਾਥੀਆਂ ਨੂੰ ਦੇਖਣ ਅਤੇ ਉਸ ਨੂੰ ਸਭ ਤੋਂ ਵੱਧ ਨਾਪਸੰਦ ਕਰਨ ਲਈ ਕਿਹਾ। ਦੂਜੇ ਦਿਨ, ਜਦੋਂ ਬਿੱਗ ਬੌਸ ਨੇ ਉਸ ਨੂੰ ਪੁੱਛਿਆ, ਤਾਂ ਉਸ ਨੇ ਕਾਜ਼ੀ ਨੂੰ ਚੁਣਿਆ, ਜਿਸ ਨੂੰ ਬਾਅਦ ਵਿੱਚ ਕਪਤਾਨੀ ਦੇ ਕੰਮ ਵਿੱਚ ਹਿੱਸਾ ਲੈਣ ਤੋਂ ਰੋਕ ਦਿੱਤਾ ਗਿਆ ਸੀ। ----ਤੀਜੇ ਦਿਨ, ਬਿੱਗ ਬੌਸ ਨੇ ਹਾਊਸ ਕੈਪਟਨ, ਆਸਿਫ਼, ਗੁੱਲੂ ਅਤੇ ਯੁੰਗ ਡੀ. ਐੱਸ. ਏ. ਲਈ ਨਾਮਜ਼ਦ ਵਿਅਕਤੀਆਂ ਨੂੰ ਇੱਕ ਅਜਿਹੇ ਘਰ ਦੇ ਮੈਂਬਰ ਦਾ ਨਾਮ ਦੱਸਣ ਲਈ ਕਿਹਾ ਜਿਸ ਦੀ ਜੀਵਨ ਰੇਖਾ ਉਹ ਲੈਣਾ ਚਾਹੁਣਗੇ ਜੇ ਉਹ ਕਪਤਾਨ ਬਣ ਜਾਂਦੇ ਹਨ। 2ਐਕਸ ਰੂਮ ਵਿੱਚ ਦਾਖਲ ਹੋਣ ਤੋਂ ਬਾਅਦ, ਉਨ੍ਹਾਂ ਨੇ ਕ੍ਰਮਵਾਰ ਅਰਿਸ਼ਫਾ, ਉਦਿਤੀ ਅਤੇ ਕਨਿਕਾ ਨੂੰ ਚੁਣਿਆ। |- !ਨਾਮਜ਼ਦਗੀਆਂ |ਤੀਜੇ ਦਿਨ, ਘਰ ਦੇ ਮੈਂਬਰਾਂ ਨੂੰ ਕਨਫੈਸ਼ਨ ਰੂਮ ਵਿੱਚ ਆਉਣ ਵਾਲੀ ਬੇਦਖਲੀ ਲਈ ਦੋ ਹੋਰ ਘਰ ਦੇ ਮੈਂਬਰਾਂ ਦੀ ਨਾਮਜ਼ਦਗੀ ਕਰਨ ਲਈ ਕਿਹਾ ਗਿਆ ਸੀ, ਇੱਕ ਵਾਰ ਵਿੱਚ ਇੱਕ। ਘਰ ਦੇ ਹੋਰ ਮੈਂਬਰ ਨਾਮਜ਼ਦਗੀ ਪ੍ਰਕਿਰਿਆ ਦਾ ਨਿਰੀਖਣ ਕਰਨ ਦੇ ਯੋਗ ਸਨ। ਨਾਮਜ਼ਦਗੀਆਂ ਤੋਂ ਬਾਅਦ, ਅਰਿਸ਼ਫਾ, ਕਨਿਕਾ, ਲਵ ਅਤੇ ਉਦਿਤੀ ਨੂੰ ਬੇਦਖਲੀ ਲਈ ਨਾਮਜ਼ਦ ਕੀਤਾ ਗਿਆ ਸੀ। |- ! style="background:#cfc;" |ਘਰ ਦਾ ਕਪਤਾਨ | style="background:#ccc" |''ਕੋਈ ਨਹੀਂ।'' |- !ਕਾਰਜ |ਦੂਜੇ ਦਿਨ, 'ਹੈਪ੍ਪੀ ਬਰਥਡੇ', 'ਬਿੱਗ ਬੌਸ' ਟਾਸਕ ਵਿੱਚ, ਪ੍ਰਤੀਯੋਗੀ ਇੱਕ ਕੇਕ ਦੇ ਢਾਂਚੇ ਦੇ ਟੁਕਡ਼ੇ ਬਣ ਗਏ। ਜਦੋਂ ਬਜਰਾ ਵੱਜਿਆ ਤਾਂ ਉਨ੍ਹਾਂ ਨੂੰ ਪਲੇਟ ਉੱਤੇ ਬੈਠਣਾ ਪਿਆ ਜਦੋਂ ਕਿ ਜਨਮ ਦਿਨ ਦਾ ਗੀਤ ਵਜਾਇਆ ਗਿਆ। ਇੱਕ ਵਾਰ ਜਦੋਂ ਗੀਤ ਖਤਮ ਹੋ ਗਿਆ, ਤਾਂ ਉਨ੍ਹਾਂ ਨੂੰ ਕੇਕ ਦੇ ਢਾਂਚੇ ਵੱਲ ਪਰਤਣਾ ਪਿਆ ਅਤੇ ਆਪਣੇ ਆਪ ਨੂੰ ਖਾਲੀ ਸੈੱਲਾਂ ਵਿੱਚ ਇਕਸਾਰ ਕਰਨਾ ਪਿਆ। ਵਾਪਸੀ ਕਰਨ ਵਾਲੇ ਆਖਰੀ ਤਿੰਨ ਘਰੇਲੂ ਮੈਂਬਰ ਹਰੇਕ ਗੇਡ਼ ਤੋਂ ਬਾਹਰ ਹੋ ਗਏ ਸਨ। ਹਾਊਸ ਕੈਪਟਨ ਲਈ ਨਾਮਜ਼ਦ ਕੀਤੇ ਗਏ ਤਿੰਨ ਘਰ ਦੇ ਮੈਂਬਰਾਂ ਦੀ ਚੋਣ ਕੀਤੀ ਜਾਣੀ ਸੀ। ਕਾਜ਼ੀ, ਜੋ ਇਸ ਕਾਰਜ ਵਿੱਚ ਹਿੱਸਾ ਨਹੀਂ ਲੈ ਸਕਿਆ, ਸੰਚਾਲਕ ਬਣ ਗਿਆ। ਇਸ ਕਾਰਜ ਤੋਂ ਬਾਅਦ, ਆਸਿਫ, ਗੁੱਲੂ ਅਤੇ ਯੁੰਗ ਡੀ. ਐੱਸ. ਏ. ਨਾਮਜ਼ਦ ਹੋਏ। ----ਚੌਥੇ ਦਿਨ, ਬਿੱਗ ਬੌਸ ਮੂਵੀ ਥੀਏਟਰ ਟਾਸਕ ਵਿੱਚ, ਕਪਤਾਨੀ ਦੇ ਨਾਮਜ਼ਦ, ਆਸਿਫ਼, ਗੁੱਲੂ ਅਤੇ ਯੁੰਗ ਡੀਐਸਏ, ਫਿਲਮ ਥੀਏਟਰ ਦੀਆਂ ਕੁਰਸੀਆਂ ਉੱਤੇ ਬੈਠੇ ਹਨ ਅਤੇ ਉਨ੍ਹਾਂ ਦੇ ਸਾਹਮਣੇ ਪੌਪਕੋਰਨ ਦੀਆਂ ਬਾਲਟੀਆਂ ਰੱਖੀਆਂ ਗਈਆਂ ਹਨ। ਮਾਹੀ ਇਸ ਕਾਰਜ ਦਾ ਸੰਚਾਲਕ ਸੀ। ਜਦੋਂ ਕੰਮ ਸ਼ੁਰੂ ਹੁੰਦਾ ਹੈ ਤਾਂ ਬਾਕੀ ਘਰ ਵਾਲਿਆਂ ਨੂੰ ਪੌਪਕੋਰਨ ਮਸ਼ੀਨ ਤੋਂ ਆਪਣੇ ਸਿਰ 'ਤੇ ਰੱਖੇ ਪੌਪਕੋਰਮ ਬਕਸਿਆਂ ਵਿੱਚ ਪੌਪਕੋਰਣ ਇਕੱਠਾ ਕਰਨਾ ਪੈਂਦਾ ਹੈ ਅਤੇ ਇਸ ਨੂੰ ਨਾਮਜ਼ਦ ਵਿਅਕਤੀ ਦੀ ਬਾਲਟੀ ਵਿੱਚ ਪਾਉਣਾ ਹੁੰਦਾ ਹੈਂ ਜਿਸ ਨੂੰ ਉਹ ਕਪਤਾਨ ਬਣਾਉਣਾ ਚਾਹੁੰਦੇ ਹਨ। ਨਾਮਜ਼ਦ ਵਿਅਕਤੀਆਂ ਨੂੰ ਆਪਣੀਆਂ ਬਾਲਟੀਆਂ ਨੂੰ ਘਰ ਦੇ ਹੋਰ ਸਾਥੀਆਂ ਤੋਂ ਵੀ ਬਚਾਉਣਾ ਹੁੰਦਾ ਹੈ। ਇਸ ਕਾਰਜ ਤੋਂ ਬਾਅਦ, ਯੁੰਗ ਡੀ. ਐੱਸ. ਏ. ਨੂੰ ਘਰ ਦਾ ਕਪਤਾਨ ਐਲਾਨਿਆ ਗਿਆ। |- ! style="background:#FA8072;" |ਬੇਦਖ਼ਲੀ | style="background:#FA8072;" |ਰੀਆ, ਜਿਸ ਨੂੰ ਫੈਨਜ਼ ਕਾ ਫੈਸਲ ਦੁਆਰਾ ਨਹੀਂ ਚੁਣਿਆ ਗਿਆ ਸੀ, ਨੂੰ ਗ੍ਰੈਂਡ ਪ੍ਰੀਮੀਅਰ 'ਤੇ ਬਾਹਰ ਕਰ ਦਿੱਤਾ ਗਿਆ ਸੀ। ----ਛੇਵੇਂ ਦਿਨ, ਉਦਿਤੀ ਨੂੰ ਜਨਤਕ ਵੋਟਿੰਗ ਰਾਹੀਂ ਬੇਦਖਲ ਕਰ ਦਿੱਤਾ ਗਿਆ ਅਤੇ ਉਸ ਨੇ ਆਪਣੀ ਜੀਵਨ ਰੇਖਾ ਗੁਆ ਦਿੱਤੀ। |- ! rowspan="6" style="background:#D4AF37;" |{{Nowrap|Week 2}} !ਟਵਿਸਟਸ | |- !ਨਾਮਜ਼ਦਗੀਆਂ |8ਵੇਂ ਦਿਨ, ਘਰ ਦੇ ਮੈਂਬਰਾਂ ਨੂੰ ਕਮਰੇ 20 ਵਿੱਚ ਆਉਣ ਵਾਲੀ ਬੇਦਖਲੀ ਲਈ ਦੋ ਹੋਰ ਘਰ ਦੇ ਮੈਂਬਰਾਂ ਦੀ ਨਾਮਜ਼ਦਗੀ ਕਰਨ ਲਈ ਕਿਹਾ ਗਿਆ ਸੀ। ਹਫਤਾਵਾਰੀ ਨਾਮਜ਼ਦਗੀ ਗਤੀਵਿਧੀ ਤੋਂ ਬਾਅਦ, ਬਿੱਗ ਬੌਸ ਨੇ ਨਾਮਜ਼ਦਗੀਆਂ ਬਾਰੇ ਵਿਚਾਰ ਵਟਾਂਦਰੇ ਕਰਕੇ ਘਰ ਦੇ ਨਿਯਮਾਂ ਦੀ ਉਲੰਘਣਾ ਕਰਨ ਲਈ ਸਿੱਧੇ ਤੌਰ 'ਤੇ ਆਸਿਫ਼, ਰੋਹੇਡ ਅਤੇ ਸਕਾਊਟ ਨੂੰ ਨਾਮਜ਼ਦ ਕੀਤਾ। |- ! style="background:#cfc;" |ਹਾਊਸ ਕਪਤਾਨ | style="background:#cfc;" |''ਯੰਗ ਡੀ. ਐਸ. ਏ.'' |- !ਕਾਰਜ | |- !ਸਪਾਂਸਰ | |- ! style="background:#FA8072;" |ਬੇਦਖ਼ਲੀ |13ਵੇਂ ਦਿਨ, ਨਾਮਜ਼ਦਗੀਆਂ ਬਾਰੇ ਚਰਚਾ ਕਰਨ ਦੇ ਨਿਯਮ ਨੂੰ ਤੋਡ਼ਨ ਤੋਂ ਬਾਅਦ ਰੋਹੇਦ ਨੂੰ ਘਰੋਂ ਬਾਹਰ ਕੱਢ ਦਿੱਤਾ ਗਿਆ ਸੀ। |- |} == ਨਾਮਜ਼ਦਗੀਆਂ ਦੇ ਵੇਰਵੇ == {| class="wikitable" style="text-align:center; width:100%; font-size:85%; line-height:15px;" ! rowspan="2" style="width: 5%; background:#D4AF37;" |#BB20 ! colspan="2" style="width: 5%;" |Week 1 ! colspan="2" rowspan="2" style="width: 5%;" |Week 2 ! rowspan="2" style="“width:" |Week 3 ! rowspan="2" style="width: 5%;" |Week 4 ! rowspan="2" style="width: 5%;" |Week 5 ! rowspan="2" style="width: 5%;" |Week 6 ! rowspan="2" style="width: 5%;" |Week 7 ! rowspan="2" style="width: 5%;" |Week 8 ! rowspan="2" style="width: 5%;" |Week 9 ! rowspan="2" style="width: 5%;" |Week 10 ! rowspan="2" style="width: 5%;" |Week 11 ! rowspan="2" style="width: 5%;" |Week 12 ! rowspan="2" style="width: 5%;" |Week 13 ! rowspan="2" style="width: 5%;" |Week 14 ! colspan="3" style="width: 10%;" |Week 15 |- ! style="background:#D4AF37;" |Grand Premiere !{{Nowrap|Day 3}} !{{Nowrap|Day 102}} | colspan="2" style="background:#FFD700;" |'''Grand Finale<br /><br />Day 105''' |- style="background:#C2DFFF;" !{{Nowrap|Nominees for}}<br /><br />House Captain | colspan="2" rowspan="3" style="background:#ccc" |''Not<br /><br />Introduced'' | colspan="2" |Aasif<br /><br />Gullu<br /><br />{{Nowrap|Yung DSA}} |Gullu<br /><br />Kanika<br /><br />Mahhi<br /><br /><s>Rhiti</s> | | | | | | | | | | | | | colspan="2" rowspan="3" style="background:#E5E5E5;" |''None'' |- style="background:#cfc;" !House<br /><br />Captain | colspan="2" |Yung DSA |Gullu | | | | | | | | | | | | |- !Captain's<br /><br />Nominations |Kanika<br /><br />{{Nowrap|(to take}} lifeline) ----Aman<br /><br />Kanika<br /><br />{{Nowrap|(to evict)}} | style="background:#ccc" |''Not<br /><br />eligible'' |Scout<br /><br />{{Nowrap|(to take}} lifeline) | | | | | | | | | | | | |- | colspan="20" style="background:#000;" | |- !Vote to !''None'' ! colspan="2" |Evict !''None'' ! ! ! ! ! ! ! ! ! ! ! ! ! ! ! |- | colspan="20" style="background:#000;" | |- !Aasif | rowspan="17" style="background:#ccc" |''No<br /><br />Vote'' |Kanika<br /><br />Uditi |Aman<br /><br />Uditi | style="background:#959FFD;" |''Nominated'' | | | | | | | | | | | | | | | |- !Aman |Love<br /><br />Amrapali |Aasif<br /><br />Love | rowspan="11" style="background:#ccc" |''Not<br /><br />eligible'' | | | | | | | | | | | | | | | |- !Amrapali |Gullu<br /><br />Kanika |Arishfa<br /><br />Mahhi | | | | | | | | | | | | | | | |- !Arishfa |Mahhi<br /><br />Amrapali |Amrapali<br /><br />Love | | | | | | | | | | | | | | | |- !Gullu |Amrapali<br /><br />Love |Scout<br /><br />Rohed | style="background:#cfc" |''House<br /><br />Captain'' | | | | | | | | | | | | | | |- !Isha |Scout<br /><br />Qazi |Uditi<br /><br />Qazi | | | | | | | | | | | | | | | |- !Kanika |Arishfa<br /><br />Love |Uditi<br /><br />Scout | | | | | | | | | | | | | | | |- !Love |Gullu<br /><br />Kanika |Mahhi<br /><br />Arishfa | | | | | | | | | | | | | | | |- !Mahhi |Arishfa<br /><br />Uditi |Amrapali<br /><br />Love | | | | | | | | | | | | | | | |- !Mary |Arishfa<br /><br />Gullu |Rohed<br /><br />Rhiti | | | | | | | | | | | | | | | |- !Qazi |Yung<br /><br />Kanika |Amrapali<br /><br />Isha | | | | | | | | | | | | | | | |- !Rhiti |Uditi<br /><br />Mary |Qazi<br /><br />Uditi | | | | | | | | | | | | | | | |- !Rohed |Kanika<br /><br />Love |Aman<br /><br />Gullu | style="background:#959FFD;" |''Nominated'' | | | | | | | | | | | | | | | |- !Scout |Uditi<br /><br />Arishfa |Uditi<br /><br />Aman | style="background:#959FFD;" |''Nominated'' | | | | | | | | | | | | | | | |- !Uditi |Love<br /><br />Aasif |Aasif<br /><br />Rhiti | style="background:#ccc" | | | | | | | | | | | | | | | | |- !Yung DSA |Love<br /><br />Arishfa | colspan="2" style="background:#cfc" |''House<br /><br />Captain'' | | | | | | | | | | | | | | | |- !Rhiya | colspan="18" style="background:#FA8072" |''Evicted''<br /><br />(Day 0) |- | colspan="20" style="background:#000;" | |- !Notes |[[ਬਿੱਗ ਬੌਸ (ਹਿੰਦੀ ਟੀਵੀ ਲੜੀ) ਸੀਜ਼ਨ 20|1]] |[[ਬਿੱਗ ਬੌਸ (ਹਿੰਦੀ ਟੀਵੀ ਲੜੀ) ਸੀਜ਼ਨ 20|2]] | colspan="2" |[[ਬਿੱਗ ਬੌਸ (ਹਿੰਦੀ ਟੀਵੀ ਲੜੀ) ਸੀਜ਼ਨ 20|3]] |[[ਬਿੱਗ ਬੌਸ (ਹਿੰਦੀ ਟੀਵੀ ਲੜੀ) ਸੀਜ਼ਨ 20|4]] | | | | | | | | | | | | | colspan="2" | |- style="background:#B2FFFF;" !Against<br /><br />Public<br /><br />Vote |Love<br /><br />Rhiya |Arishfa<br /><br />Kanika<br /><br />Love<br /><br />Uditi |<s>Aman<br /><br />Amrapali<br /><br />Love<br /><br />Uditi</s> |Aasif<br /><br />Rohed<br /><br />Scout | | | | | | | | | | | | | | | |- style="background:#FA8072;" !Evicted |'''Rhiya''' |<s>'''Uditi'''</s><br /><br /><small>''{{Nowrap|(Tathas-two)}}''</small> | colspan="2" |'''Rohed''' | | | | | | | | | | | | | | | |} : ਘਰ ਦੇ ਕਪਤਾਨ ਨੂੰ ਦਰਸਾਉਂਦਾ ਹੈ।{{Color box|#cfc|border=black}} : ਇਹ ਦਰਸਾਉਂਦਾ ਹੈ ਕਿ ਘਰ ਦੇ ਮੈਂਬਰ ਨੂੰ ਸਿੱਧੇ ਤੌਰ 'ਤੇ ਹਫ਼ਤਾਵਾਰੀ ਨਾਮਜ਼ਦਗੀਆਂ ਤੋਂ ਪਹਿਲਾਂ ਬੇਦਖਲੀ ਲਈ ਨਾਮਜ਼ਦ ਕੀਤਾ ਗਿਆ ਸੀ।{{Color box|#959FFD|border=black}} : ਇਹ ਸੰਕੇਤ ਕਰਦਾ ਹੈ ਕਿ ਘਰ ਦਾ ਸਾਥੀ ਨਾਮਜ਼ਦਗੀਆਂ ਤੋਂ ਮੁਕਤ ਸੀ।{{Color box|#FBF373|border=black}} : ਇਹ ਦਰਸਾਉਂਦਾ ਹੈ ਕਿ ਮੁਕਾਬਲੇਬਾਜ਼ ਨੂੰ ਬਾਹਰ ਕਰ ਦਿੱਤਾ ਗਿਆ ਹੈ।{{Color box|#FA8072}} : ਜੇਤੂ ਨੂੰ ਦਰਸਾਉਂਦਾ ਹੈ.{{Color box|#73FB76}} : ਪਹਿਲੇ ਰਨਰ-ਅੱਪ ਨੂੰ ਦਰਸਾਉਂਦਾ ਹੈ।{{Color box|#D1E8EF}} : ਦੂਜੇ ਰਨਰ-ਅੱਪ ਨੂੰ ਦਰਸਾਉਂਦਾ ਹੈ।{{Color box|#7FFFD4}} : ਤੀਜੇ ਰਨਰ-ਅੱਪ ਨੂੰ ਦਰਸਾਉਂਦਾ ਹੈ।{{Color box|#DDA0DD}} : ਚੌਥੇ ਰਨਰ-ਅੱਪ ਨੂੰ ਦਰਸਾਉਂਦਾ ਹੈ।{{Color box|#FF69B4}} === ਨਾਮਜ਼ਦਗੀਆਂ ਸੰਬੰਧੀ ਨੋਟਸ === * ↑ ਫੈਨਜ਼ ਕਾ ਫੈਸਲ ਮੁਹਿੰਮ ਨੇ ਦਰਸ਼ਕਾਂ ਨੂੰ 25 ਅਗਸਤ ਤੋਂ 2 ਸਤੰਬਰ 2026 ਤੱਕ ਜੀਓ ਹੌਟਸਟਾਰ ਐਪ ਰਾਹੀਂ ਰੀਆ ਅਹੀਰ ਅਤੇ ਲਵ ਗਿੱਲ ਵਿਚਕਾਰ ਇੱਕ ਹਾਊਸਮੇਟ ਦੀ ਚੋਣ ਕਰਨ ਦੀ ਆਗਿਆ ਦਿੱਤੀ। ਸ਼ਾਨਦਾਰ ਪ੍ਰੀਮੀਅਰ 'ਤੇ, ਮੇਜ਼ਬਾਨ ਸਲਮਾਨ ਖਾਨ ਨੇ ਐਲਾਨ ਕੀਤਾ ਕਿ ਲਵ ਗਿੱਲ ਨੂੰ ਘਰ ਵਿੱਚ ਦਾਖਲ ਹੋਣ ਲਈ ਚੁਣਿਆ ਗਿਆ ਸੀ, ਜਦੋਂ ਕਿ ਰੀਆ ਅਹੀਰ ਨੂੰ ਬਾਹਰ ਕਰ ਦਿੱਤਾ ਗਿਆ ਸੀ।{{ਨੋਟ|1|1}} * ^ 6:6ਵੇਂ ਦਿਨ, ਉਦਿਤੀ ਨੂੰ ਜਨਤਕ ਵੋਟਿੰਗ ਰਾਹੀਂ ਬੇਦਖਲ ਕਰ ਦਿੱਤਾ ਗਿਆ ਅਤੇ ਉਸ ਨੇ ਆਪਣੀ ਜੀਵਨ ਰੇਖਾ ਗੁਆ ਦਿੱਤੀ।{{ਨੋਟ|2|2}} * 8 ਵੇਂ ਦਿਨ, ਹਫਤਾਵਾਰੀ ਨਾਮਜ਼ਦਗੀ ਗਤੀਵਿਧੀ ਤੋਂ ਬਾਅਦ, ''ਬਿੱਗ ਬੌਸ'' ਨੇ ਨਾਮਜ਼ਦਗੀਆਂ ਬਾਰੇ ਵਿਚਾਰ ਵਟਾਂਦਰੇ ਕਰਕੇ ਘਰ ਦੇ ਨਿਯਮਾਂ ਦੀ ਉਲੰਘਣਾ ਕਰਨ ਲਈ ਘਰ ਦੇ ਮੈਂਬਰਾਂ ਦੀਆਂ ਨਾਮਜ਼ਦਗੀਆਂ ਨੂੰ ਰੱਦ ਕਰ ਦਿੱਤਾ ਅਤੇ ਸਿੱਧੇ ਤੌਰ 'ਤੇ ਆਸਿਫ, ਰੋਹੇਡ ਅਤੇ ਸਕਾਊਟ ਨੂੰ ਨਾਮਜ਼ਦ ਕੀਤਾ।{{ਨੋਟ|3|3}} * 11ਵੇਂ ਦਿਨ, ਆਸਿਫ਼, ਰੋਹੇਦ ਅਤੇ ਸਕਾਊਟ ਨੇ ਕਨਿਕਾ, ਗੁੱਲੂ ਅਤੇ ਮਾਹੀ ਦੁਆਰਾ ਕ੍ਰਮਵਾਰ ਕਪਤਾਨੀ ਲਈ ਮੁਕਾਬਲਾ ਕਰਨ ਲਈ ਲੈ ਜਾਣ ਤੋਂ ਬਾਅਦ ਆਪਣੀਆਂ ਲਾਈਫ਼ਲਾਈਨਾਂ ਗੁਆ ਦਿੱਤੀਆਂ। ਇਸ ਦੌਰਾਨ, ਰਿਤੀ ਅਸਫਲ ਰਹੀ, ਜਿਸ ਦੇ ਨਤੀਜੇ ਵਜੋਂ ਉਸ ਦੀ ਕਪਤਾਨੀ ਦੀ ਨਾਮਜ਼ਦਗੀ ਰੱਦ ਕਰ ਦਿੱਤੀ ਗਈ।{{ਨੋਟ|4|4}} == ਸ਼ੋਅ ਵਿੱਚ ਮਹਿਮਾਨ ਭੂਮਿਕਾ ਵਜੋਂ == {| border="2" cellpadding="4" cellspacing="0" style="margin:1em 1em 1em 0;background:#f9f9f9;border:1px #aaa solid;border-collapse:collapse;width:100%;" |+ | style="background:#D4AF37;width:19%;" |'''ਹਫ਼ਤਾ (ਸੰਖੇਪਃ''' | style="background:#D4AF37;width:14%;" |'''ਦਿਨ (ਐੱਸ.''' | style="background:#D4AF37;width:28%;" |'''ਮਹਿਮਾਨ (ਸ.''' | style="background:#D4AF37;width:27%;" |'''ਨੋਟਸ''' | style="background:#D4AF37;width:12%;" |'''ਰੈਫ.''' |- | rowspan="5" style="background:#D4AF37;" |'''ਹਫ਼ਤਾ 1''' | rowspan="5" style="background:#D4AF37;" |'''ਗ੍ਰੈਂਡ ਪ੍ਰੀਮੀਅਰ''' |ਦਿਨੇਸ਼ ਲਾਲ ਯਾਦਵ |ਆਮ੍ਰਪਾਲੀ ਦੂਬੇ ਦਾ ਸਮਰਥਨ ਕਰਨ ਲਈ | |- |ਮਨੋਜ ਤਿਵਾਡ਼ੀ |ਆਪਣੀ ਧੀ ਰਿਤੀ ਤਿਵਾਡ਼ੀ ਨੂੰ ਪੇਸ਼ ਕਰਨ ਲਈ | |- |ਰੇਚੁੰਗਵਰ ਕਾਮ ----ਕੁਪਨੇਵਰ ਕੋਮ |ਆਪਣੀ ਮਾਂ [[ਮੈਰੀ ਕੋਮ|ਮੈਰੀ ਕਾਮ]] ਦਾ ਸਮਰਥਨ ਕਰਨ ਲਈ | |- |[[ਪ੍ਰਿਅੰਕਾ ਚੋਪੜਾ|ਪ੍ਰਿਯੰਕਾ ਚੋਪਡ਼ਾ ਜੋਨਸ]] |[[ਮੈਰੀ ਕੋਮ|ਮੈਰੀ ਕਾਮ]] ਦਾ ਸਮਰਥਨ ਕਰਨ ਲਈ | |- |[[ਕੈਰੀਮਿਨਾਟੀ]] ----ਅਭਿਸ਼ੇਕ ਮਲਹਾਨ ----[[ਐਲਵਿਸ਼ ਯਾਦਵ|ਐਲਵੀਸ਼ ਯਾਦਵ]] |ਤਨਮੇ "ਸਕੂਟਓਪੀ" ਸਿੰਘ ਦਾ ਸਮਰਥਨ ਕਰਨ ਲਈ | |} == ਰਿਸੈਪਸ਼ਨ == === ਸ਼ੁਰੂਆਤ === ਸੀਜ਼ਨ ਦੀ ਸਟ੍ਰੀਮਿੰਗ ਸੇਵਾ [[ਡਿਜ਼ਨੀ+ ਹੌਟਸਟਾਰ|ਜੀਓ ਹੌਟਸਟਾਰ]] ਉੱਤੇ ਇੱਕ ਰਿਐਲਿਟੀ ਸ਼ੋਅ ਲਈ ਸਭ ਤੋਂ ਸਫਲ ਸ਼ੁਰੂਆਤ ਸੀ।<ref>{{Cite web |date=2026-09-09 |title=Salman Khan REACTS to Bigg Boss 20’s record opening: “To see it become the biggest reality show launch ever is overwhelming and a proud milestone for all of us” : Bollywood News |url=https://www.bollywoodhungama.com/news/features/salman-khan-reacts-to-bigg-boss-20s-record-opening-to-see-it-become-the-biggest-reality-show-launch-ever-is-overwhelming-and-a-proud-milestone-for-all-of-us/ |access-date=2026-09-10 |website=Bollywood Hungama}}</ref> == ਹਵਾਲੇ == <templatestyles src="Reflist/styles.css" />{{Reflist}} == ਬਾਹਰੀ ਲਿੰਕ == * [https://jiohotstar.com/1971002586 ''ਬਿੱਗ ਬੌਸ 20''] [[ਡਿਜ਼ਨੀ+ ਹੌਟਸਟਾਰ|ਜਿਓ ਹੌਟਸਟਾਰ]] 'ਤੇ {{Bigg Boss (Hindi TV series)}} [[ਸ਼੍ਰੇਣੀ:ਬਿੱਗ ਬੌਸ (ਹਿੰਦੀ ਟੀਵੀ ਲੜੀ) ਸੀਜ਼ਨ]] [[ਸ਼੍ਰੇਣੀ:ਅਣ-ਸਮੀਖਿਆ ਅਨੁਵਾਦਾਂ ਵਾਲੇ ਸਫ਼ੇ]] sbsdjw08v0azxayzj9ncfrppsui1b6m 846641 846640 2026-09-20T08:53:02Z Gaurav Jhammat 7070 846641 wikitext text/x-wiki '''[[ਬਿੱਗ ਬੌਸ (ਹਿੰਦੀ ਟੀਵੀ ਲੜੀ)|ਬਿੱਗ ਬੌਸ]] 20''', ਜਿਸ ਨੂੰ ਬਿੱਗ ਬੌਸ: ਤਥਾਸ-ਤੂ ਵੀ ਕਿਹਾ ਜਾਂਦਾ ਹੈ, ਭਾਰਤੀ [[ਹਿੰਦੀ ਭਾਸ਼ਾ|ਹਿੰਦੀ]] ਭਾਸ਼ਾ ਦੀ ਰਿਐਲਿਟੀ ਟੈਲੀਵਿਜ਼ਨ ਸੀਰੀਜ਼ [[ਬਿੱਗ ਬੌਸ (ਹਿੰਦੀ ਟੀਵੀ ਲੜੀ)|ਬਿੱਗ ਬੌਸ]] ਦਾ ਵੀਹਵਾਂ ਸੀਜ਼ਨ ਹੈ। ਇਸ ਦਾ ਪ੍ਰੀਮੀਅਰ 6 ਸਤੰਬਰ 2026 ਨੂੰ ਕਲਰਜ਼ ਟੀਵੀ ਉੱਤੇ ਹੋਇਆ ਅਤੇ [[ਡਿਜ਼ਨੀ+ ਹੌਟਸਟਾਰ|ਜਿਓ ਹੌਟਸਟਾਰ]] ਉੱਤੇ ਡਿਜੀਟਲ ਤੌਰ ਉੱਤੇ ਸਟ੍ਰੀਮ ਕੀਤਾ ਗਿਆ।<ref>{{Cite web |last=Banerjee |first=Urmimala |date=2026-08-04 |title=Salman Khan Unveils ‘Bigg Boss 20’ Promo Promises Karan Arjun Twist This Season |url=https://varietyindia.com/salman-khan-unveils-bigg-boss-20-promo-promises-karan-arjun-twist-this-season/ |access-date=2026-08-04 |website=Variety India |language=en-US}}</ref> [[ਸਲਮਾਨ ਖਾਨ]] ਲਗਾਤਾਰ ਸਤਾਰ੍ਹਵੇਂ ਸੀਜ਼ਨ ਲਈ ਸ਼ੋਅ ਦੀ ਮੇਜ਼ਬਾਨੀ ਕਰ ਰਹੇ ਹਨ।<ref>{{Cite web |date=2026-07-20 |title=Salman Khan to host Bigg Boss 20 in India with six editions |url=https://thenewsmill.com/2026/07/salman-khan-to-host-bigg-boss-20-as-six-editions-launch-in-september/ |access-date=2026-07-21 |language=en-US}}</ref><ref>{{Cite web |date=2026-08-04 |title=Colors & JioHotstar confirm September launch for 'Bigg Boss 20' |url=https://www.bizasialive.com/colors-jiohotstar-confirm-september-launch-for-bigg-boss-20/ |access-date=2026-08-04 |language=en-GB}}</ref> == ਪ੍ਰੋਡਕਸ਼ਨ (ਨਿਰਮਾਣ) == === ਵਿਕਾਸ ਅਤੇ ਥੀਮ === ਸੀਜ਼ਨ ਦੀ ਟੈਗਲਾਈਨ "ਤਥਾਸ-ਤੂ" ਹੈ, ਜਿਸ ਵਿੱਚ ਇੱਕ "ਵਰਦਾਨ" ਸ਼ਾਮਿਲ ਕੀਤਾ ਗਿਆ ਹੈ ਜੋ ਮੁਕਾਬਲੇਬਾਜ਼ਾਂ ਨੂੰ ਖੇਡ ਵਿੱਚ ਦੂਜਾ ਜੀਵਨਦਾਨ ਭਾਵ ਸ਼ੋਅ ਤੋਂ ਬਾਹਰ ਹੋਣ ਤੋਂ ਬਚਾਅ ਦਾ ਮੌਕਾ ਦਿੰਦਾ ਹੈ। ਇਹ ਸੰਕਲਪ ਅੰਗਰੇਜ਼ੀ ਸ਼ਬਦ "that's two" ਤੋਂ ਬਣਾਇਆ ਗਿਆ ਹੈ।<ref>{{Cite web |last=Mukhopadhyay |first=Anindita |date=2026-08-12 |title=Bigg Boss 20 trailer out; Salman Khan introduces 'Extra Jeevan Daan' and a game with no safe play |url=https://www.indiatvnews.com/entertainment/tv/bigg-boss-20-trailer-out-salman-khan-introduces-extra-jeevan-daan-and-a-game-with-no-safe-play-2026-08-12-1051119 |access-date=2026-08-12 |website=India TV News |language=en}}</ref> === ਪ੍ਰਚਾਰ ਅਤੇ ਰਿਲੀਜ਼ === 20 ਜੁਲਾਈ 2026 ਨੂੰ, ਜਿਓਸਟਾਰ ਨੇ ਐਲਾਨ ਕੀਤਾ ਕਿ ਸਲਮਾਨ ਖਾਨ ਦੁਆਰਾ ਹੋਸਟ ਕੀਤੇ ਗਏ ਬਿੱਗ ਬੌਸ ਹਿੰਦੀ ਦੇ ਵੀਹਵੇਂ ਸੀਜ਼ਨ ਦਾ ਪ੍ਰੀਮੀਅਰ ਸਤੰਬਰ 2026 ਵਿੱਚ ਕਲਰਜ਼ ਟੀਵੀ ਅਤੇ [[ਡਿਜ਼ਨੀ+ ਹੌਟਸਟਾਰ|ਜੀਓ ਹੌਟਸਟਾਰ]] ਉੱਤੇ ਇੱਕ ਨੈਟਵਰਕ ਪਹਿਲਕਦਮੀ ਦੇ ਹਿੱਸੇ ਵਜੋਂ ਛੇ ਬਿੱਗ ਬੌਸ ਖੇਤਰੀ ਐਡੀਸ਼ਨਾਂ ਨੂੰ ਇੱਕੋ ਸਮੇਂ ਪ੍ਰਸਾਰਿਤ ਕਰਨ ਲਈ ਕੀਤਾ ਜਾਵੇਗਾ।<ref>{{Cite web |last=Livemint |date=2026-07-20 |title=JioStar bets big on Bigg Boss: Salman Khan, Mohanlal, Sourav Ganguly & other mega stars headline six-language expansion |url=https://www.livemint.com/entertainment/jiostar-bets-big-on-bigg-boss-salman-khan-mohanlal-sourav-ganguly-other-mega-stars-headline-six-language-expansion-11784549282474.html |access-date=2026-07-21 |website=mint |language=en}}</ref><ref>{{Cite web |title=MSN |url=https://www.msn.com/en-in/news/insight/bigg-boss-20-reveals-new-logo-as-six-editions-set-for-launch/gm-GM8AB0AB92?gemSnapshotKey=GM8AB0AB92-snapshot-3&uxmode=ruby |access-date=2026-07-23 |website=www.msn.com}}</ref> ਸ਼ੋਅ ਦੀ ਅਧਿਕਾਰਤ ਪਹਿਲੀ ਝਲਕ ਅਤੇ ਲੋਗੋ 21 ਜੁਲਾਈ 2026 ਨੂੰ ਜਾਰੀ ਕੀਤਾ ਗਿਆ ਸੀ।<ref>{{Cite news|url=https://timesofindia.indiatimes.com/tv/news/hindi/bigg-boss-20-salman-khan-hosted-bb-hindi-returns-with-an-all-new-eye-for-its-milestone-20th-season/articleshow/132536352.cms|title=Bigg Boss 20: Salman Khan hosted BB Hindi returns with an all-new eye logo for its milestone 20th season|date=2026-07-21|work=The Times of India|access-date=2026-07-21|issn=0971-8257}}</ref><ref>{{Cite web |date=2026-07-21 |title=First look of 'Bigg Boss 20' logo unveiled |url=https://www.bizasialive.com/first-look-of-bigg-boss-20-logo-unveiled/ |access-date=2026-07-22 |language=en-GB}}</ref> ਇਸ ਤੋਂ ਬਾਅਦ ਅਗਸਤ 2026 ਦੇ ਸ਼ੁਰੂ ਵਿੱਚ ਜਾਰੀ ਕੀਤੇ ਗਏ ਟੀਜ਼ਰਾਂ ਦੀ ਇੱਕ ਲੜੀ ਜਾਰੀ ਕੀਤੀ ਗਈ, ਜਿਸ ਨੇ 6 ਸਤੰਬਰ 2026 ਦੀ ਪ੍ਰੀਮੀਅਰ ਮਿਤੀ ਦੀ ਪੁਸ਼ਟੀ ਕੀਤੀ ਅਤੇ ਸੀਜ਼ਨ ਦੇ "ਤਥਾਸ-ਤੂ" ਥੀਮ ਦੀ ਸ਼ੁਰੂਆਤ ਕੀਤੀ।<ref>{{Cite web |title=Bigg Boss 20 Promo: सलमान खान की घोड़े संग एंट्री, इस बार 'करण अर्जुन' वाला ट्विस्ट, रिलीज डेट का भी ऐलान |url=https://navbharattimes.indiatimes.com/tv/bigg-boss/bigg-boss-20-official-promo-out-salman-khan-reveals-karan-arjun-twist-in-the-game-premiere-date-6-september/articleshow/132851454.cms |access-date=2026-08-04 |website=Navbharat Times |language=hi}}</ref><ref>{{Cite web |date=2026-08-04 |title=Bigg Boss 20 teaser: Salman Khan returns as host, hints at a Karan-Arjun angle, ‘ek se bhale do’ |url=https://indianexpress.com/article/entertainment/television/bigg-boss-20-teaser-salman-khan-returns-as-host-hints-at-a-karan-arjun-angle-ek-se-bhale-do-10817085/ |access-date=2026-08-04 |website=The Indian Express |language=en}}</ref><ref>{{Cite web |title=Bigg Boss 20: New Arena twist sparks 'favouritism' debate among fans |url=https://www.mid-day.com/entertainment/television-news/article/bigg-boss-20-new-arena-twist-sparks-favouritism-debate-among-fans-23643515 |access-date=2026-08-07 |website=Mid-Day}}</ref><ref>{{Cite web |last=Jhunjhunwala |first=Sanchita |date=2026-08-06 |title=Bigg Boss 20 Teaser: Salman Khan Drops Another Hint As He Goes ‘Tathas-Two’ |url=https://www.idiva.com/entertainment/tv/bigg-boss-20-teaser-salman-khan-drops-another-hint-as-he-goes-tathas-two/18097778 |access-date=2026-08-07 |website=iDiva |language=en}}</ref> ਗੇਮਪਲੇ ਮਕੈਨਿਕਸ ਉੱਤੇ ਵੱਧ ਚਾਨਣਾ ਪਾਉਣ ਵਾਲਾ ਇੱਕ ਪੂਰੀ-ਲੰਬਾਈ ਦਾ ਟ੍ਰੇਲਰ 12 ਅਗਸਤ 2026 ਨੂੰ ਜਾਰੀ ਕੀਤਾ ਗਿਆ ਸੀ।<ref>{{Cite web |last=Yadav |first=Monica |date=2026-08-12 |title=Bigg Boss 20 trailer sees Salman Khan bringing ‘extra jeevan daan’ twist: ‘It isn't as straightforward as it sounds’ |url=https://www.hindustantimes.com/entertainment/tv/bigg-boss-20-trailer-sees-salman-khan-bringing-extra-jeevan-daan-twist-bigg-boss-colors-jiohotstar-101786517783960.html |access-date=2026-08-12 |website=Hindustan Times |language=en}}</ref><ref>{{Cite web |last=Mukherjee |first=Akankshya |date=2026-08-12 |title=Bigg Boss 20 Trailer Out! Salman Khan Unveils New Season's Biggest Twist Where Every Player Gets An Extra Life- Watch |url=https://www.bollywoodbubble.com/tv/bigg-boss-20-trailer-out-salman-khan-unveils-new-season-biggest-twist-where-every-player-gets-an-extra-life-watch/ |access-date=2026-08-12 |website=Bollywood Bubble |language=en-US}}</ref> 4 ਸਤੰਬਰ 2026 ਨੂੰ, [[ਡਿਜ਼ਨੀ+ ਹੌਟਸਟਾਰ|ਜਿਓਹੋਟਸਟਾਰ]] ਅਤੇ ਕਲਰਜ਼ ਟੀਵੀ ਨੇ ਪ੍ਰਮੋਸ਼ਨਲ ਕਲਿੱਪ ਜਾਰੀ ਕੀਤੇ ਜਿਸ ਵਿੱਚ ਪੁਸ਼ਟੀ ਕੀਤੀ ਪ੍ਰਤੀਯੋਗੀ [[ਈਸ਼ਾ ਰਿਖੀ]] ਅਤੇ [[ਕਨਿਕਾ ਮਾਨ]] ਸ਼ਾਮਿਲ ਸਨ।<ref>{{Cite news|url=https://timesofindia.indiatimes.com/tv/news/hindi/bigg-boss-20-promo-kanika-mann-wins-hearts-with-her-performance-new-promo-sparks-buzz-ahead-of-premiere/articleshow/133796817.cms|title=Bigg Boss 20 promo: Kanika Mann wins hearts with her performance? New Promo sparks buzz ahead of premiere|date=2026-09-05|work=The Times of India|access-date=2026-09-06|issn=0971-8257}}</ref><ref>{{Cite web |last=Jhunjhunwala |first=Sanchita |date=2026-09-05 |title=Bigg Boss 20: Did Badshah’s Ex-Wife Isha Rikhi Break Down In New Promo? |url=https://www.idiva.com/entertainment/tv/salman-khan-bigg-boss-20-did-badshah-ex-wife-isha-rikhi-break-down-in-new-promo/18098112 |access-date=2026-09-06 |website=iDiva |language=en}}</ref> 5 ਸਤੰਬਰ 2026 ਨੂੰ, ਰੈਪਰ ਯੰਗ ਡੀਐਸਏ ਨੂੰ ਫ਼ੀਚਰ ਕਰਦਾ ਇੱਕ ਟੀਜ਼ਰ ਜਾਰੀ ਕੀਤਾ ਗਿਆ ਸੀ, ਜਿਸ ਵਿੱਚ ਉਸਨੇ ਆਪਣਾ ਗੀਤ ''ਯੇਦਾ ਯੁੰਗ'' ਪੇਸ਼ ਕੀਤਾ ਸੀ।<ref>{{Cite web |title=Instagram |url=https://www.instagram.com/reel/Dc5Us4Qqdjx/?stkn=MTd1a2NoNGwycXd5Nw== |access-date=2026-09-06 |website=www.instagram.com}}</ref> ਉਸੇ ਦਿਨ, ਅਦਾਕਾਰ-ਸਿਆਸਤਦਾਨ ਮਨੋਜ ਤਿਵਾੜੀ ਆਪਣੀ ਧੀ ਰਿਤੀ ਤਿਵਾੜੀ ਨਾਲ ਇੱਕ ਪ੍ਰਮੋਸ਼ਨਲ ਹਿੱਸੇ ਵਿੱਚ ਉਸ ਨੂੰ ਇੱਕ ਪ੍ਰਤੀਯੋਗੀ ਵਜੋਂ ਪੇਸ਼ ਕਰਨ ਲਈ ਦਿਖਾਈ ਦਿੱਤੇ।<ref>{{Cite web |title=Bigg Boss 20: Salman Khan recreates Manoj Tiwari’s viral baap meme with his daughter |url=https://www.mid-day.com/entertainment/television-news/article/bigg-boss-20-salman-khan-recreates-manoj-tiwaris-viral-baap-meme-with-his-daughter-23648609 |access-date=2026-09-06 |website=Mid-Day}}</ref><ref>{{Cite web |date=2026-09-06 |title=Bigg Boss 20: Manoj Tiwari’s daughter Rhiti Tiwari set to enter Salman Khan’s show - Watch promo |url=https://www.india.com/entertainment/tv/bigg-boss-20-manoj-tiwari-daughter-rhiti-tiwari-set-to-enter-salman-khans-show-watch-promo-8517734/ |access-date=2026-09-06 |website=India.com |language=en}}</ref> === ਕਾਸਟਿੰਗ === 25 ਅਗਸਤ 2026 ਨੂੰ, [[ਡਿਜ਼ਨੀ+ ਹੌਟਸਟਾਰ|ਜੀਓ ਹੌਟਸਟਾਰ]] ਅਤੇ ਕਲਰਜ਼ ਟੀਵੀ ਨੇ ਦਰਸ਼ਕਾਂ ਦੀ ਵੋਟਿੰਗ ਪਹਿਲਕਦਮੀ "ਫੈਨਜ਼ ਕਾ ਫੈਸਲਾ" ਦੀ ਮੁੜ-ਵਰਤੋਂ ਦਾ ਐਲਾਨ ਕੀਤਾ ਜੋ ਇਸ ਤੋਂ ਪਹਿਲਾਂ 19ਵੇਂ ਸੀਜ਼ਨ ਵਿੱਚ ਕੀਤਾ ਗਿਆ ਸੀ। ਜੀਓ ਹੌਟਸਟਾਰ ਐਪ ਦੇ ਜ਼ਰੀਏ, ਦਰਸ਼ਕਾਂ ਨੂੰ ਪ੍ਰੀਮੀਅਰ ਤੋਂ ਪਹਿਲਾਂ ਘਰ ਵਿੱਚ ਦਾਖਲ ਹੋਣ ਵਾਲੇ ਦੋ ਸੰਭਾਵਿਤ ਪ੍ਰਤੀਯੋਗੀਆਂ ਵਿੱਚੋਂ ਇੱਕ ਨੂੰ ਵੋਟ ਦੇਣ ਦਾ ਮੌਕਾ ਦਿੱਤਾ ਗਿਆ ਸੀ। ਵੋਟਿੰਗ ਦੀ ਮਿਆਦ 25 ਅਗਸਤ ਤੋਂ 2 ਸਤੰਬਰ 2026 ਤੱਕ ਨਿਰਧਾਰਤ ਕੀਤੀ ਗਈ ਸੀ।<ref>{{Cite web |last=Vaigankar |first=Shukrta |date=2026-08-25 |title=Bigg Boss 20 voting: Rhiya Ahir vs Love Gill - Fans to decide who enters the house |url=https://businessupturn.com/entertainment/television/bigg-boss/bigg-boss-20-voting-rhiya-ahir-vs-love-gill-fans-to-decide-who-enters-the-house/ |access-date=2026-08-25 |website=Business Upturn |language=en-IN}}</ref><ref name="Riya_Ahir">{{Cite news|url=https://timesofindia.indiatimes.com/tv/news/hindi/bigg-boss-20-riya-ahir-viral-girl-who-stopped-police-van-during-neet-protest-to-enter-the-show-fans-to-choose-between-her-and-love-gill/articleshow/133500609.cms|title=Bigg Boss 20: Riya Ahir, viral girl who stopped police van during NEET protest, to enter the show? Fans to choose between her and Love Gill|date=2026-08-25|work=The Times of India|access-date=2026-08-25|issn=0971-8257}}</ref> ਦੋ ਉਮੀਦਵਾਰ [[ਰੀਆ ਅਹੀਰ]] ਅਤੇ [[ਲਵ ਗਿੱਲ]] ਸਨ।<ref>{{Cite web |last=Banerjee |first=Urmimala |date=2026-08-25 |title=‘Bigg Boss 20’: Rhiya Ahir Or Love Gill? Salman Khan Announces That Decision Rests On Audience |url=https://varietyindia.com/bigg-boss-20-rhiya-ahir-or-love-gill-salman-khan-announces-that-decision-rests-on-audience/ |access-date=2026-08-25 |website=Variety India |language=en-US}}</ref><ref>{{Cite web |last=Singh |first=Simran |title=Bigg Boss 20: Salman Khan asks fans to help him, grants them power to CONFIRM a housemate among..., netizens react |url=https://www.dnaindia.com/bollywood/report-bigg-boss-20-salman-khan-asks-fans-to-help-him-grants-them-power-to-confirm-a-housemate-3219173 |access-date=2026-08-25 |website=DNA India |language=en}}</ref> === ਅੱਖ ਵਾਲਾ ਲੋਗੋ === ਸੀਜ਼ਨ ਦੇ ਲੋਗੋ ਵਿੱਚ ਇੱਕ ਬਹੁ-ਰੰਗੀਨ ਜਿਓਮੈਟਰਿਕ ਆਈਰਿਸ (ਜਾਮਨੀ, ਨੀਲੇ, ਲਾਲ, ਸੰਤਰੀ ਅਤੇ ਟੀਲ ਦੇ ਰੰਗਾਂ ਵਿੱਚ) ਦੇ ਨਾਲ ਇੱਕ ਸਟਾਈਲਾਈਜ਼ਡ ਅੱਖ ਹੈ ਜੋ ਕੇਂਦਰ ਵਿੱਚ ਸੁਨਹਿਰੀ ਝਲਕ ਵਿੱਚ ਹੈ। ਇਸ ਦੇ ਨਾਲ ਇੱਕ ਧਾਤੂ ਸੋਨੇ ਦੀ ਰੂਪ ਰੇਖਾ ਅਤੇ ਇੱਕ ਮੇਲ ਖਾਂਦਾ "ਬਿੱਗ ਬੌਸ" ਸ਼ਬਦ ਚਿੰਨ੍ਹ ਹੈ। ਨੈਟਵਰਕ ਦੇ ਅਨੁਸਾਰ, ਡਿਜ਼ਾਇਨ ਦਾ ਉਦੇਸ਼ ਸੀਜ਼ਨ ਦੇ "ਤਥਾਸ-ਤੂ" ਥੀਮ ਨੂੰ ਦਰਸਾਉਣਾ ਹੈ, ਜੋ ਪ੍ਰਗਟਾਵੇ ਅਤੇ ਕਿਸਮਤ ਦਾ ਪ੍ਰਤੀਕ ਹੈ।<ref>{{Cite web |date=2026-07-21 |title=Bigg Boss 20 finally CONFIRMED? Salman Khan returns as makers UNVEIL brand new eye logo |url=https://www.bollywoodlife.com/bigg-boss/bigg-boss-20-finally-confirmed-salman-khan-returns-as-makers-unveil-brand-new-eye-logo-3357930/ |access-date=2026-07-21 |website=Bollywood Life |language=en}}</ref><ref>{{Cite news|url=https://economictimes.indiatimes.com/magazines/panache/bigg-boss-20-announced-salman-khan-returns-as-host-for-new-season-contestants-list-premiere-date-and-where-to-watch-on-ott/articleshow/132550353.cms?from=mdr|title=Bigg Boss 20 announced: Salman Khan returns as host for new season. Contestants list, premiere date, and where to watch on OTT|date=2026-07-22|work=The Economic Times|access-date=2026-07-23|issn=0013-0389}}</ref> === ਪ੍ਰਸਾਰਣ === [[ਬਿੱਗ ਬੌਸ (ਹਿੰਦੀ ਟੀਵੀ ਸੀਰੀਜ਼) ਸੀਜ਼ਨ 19|ਪਿਛਲੇ ਸੀਜ਼ਨ]] ਦੀ ਰਿਲੀਜ਼ ਰਣਨੀਤੀ ਦੇ ਬਾਅਦ, ਸ਼ੋਅ ਡਿਜੀਟਲ ਸਟ੍ਰੀਮਿੰਗ ਨੂੰ ਤਰਜੀਹ ਦਿੰਦਾ ਹੈ, ਰੋਜ਼ਾਨਾ ਐਪੀਸੋਡ ਜਿਓਹੋਟਸਟਾਰ 'ਤੇ ਪਹਿਲਾਂ ਰਾਤ 9 ਵਜੇ (ਭਾਰਤੀ ਸਮੇਂ ਅਨੁਸਾਰ) 'ਤੇ ਪ੍ਰਸਾਰਿਤ ਹੁੰਦੇ ਹਨ। ਇਸ ਤੋਂ ਬਾਅਦ ਕਲਰਜ਼ ਟੀਵੀ 'ਤੇ ਰਾਤ 10:30 (ਭਾਰਤੀ ਸਮੇਂ ਅਨੁਸਾਰ)<ref>{{Cite web |date=2026-08-04 |title=Bigg Boss 20: Salman Khan Show To Premiere On September 6, Bhaijaan Shares Cryptic 'Karan-Arjun' Hint |url=https://www.timesnownews.com/entertainment-news/tv/bigg-boss-20-salman-khan-show-to-premiere-on-september-6-bhaijaan-shares-cryptic-karan-arjun-hint-article-155248063 |access-date=2026-08-04 |website=TimesNow |language=en}}</ref> 'ਤੇ ਪ੍ਰਸਾਰਿਤ ਹੁੰਦੇ ਹਨ। === ਘਰ === ਫਿਲਮ ਸਿਟੀ, ਮੁੰਬਈ ਵਿੱਚ ਸਥਿਤ ''ਬਿੱਗ ਬੌਸ 20'' ਦੇ ਘਰ ਵਿੱਚ ਇੱਕ ਰੰਗੀਨ "ਵੰਡਰਲੈਂਡ" ਥੀਮ ਹੈ ਜੋ ਇੱਕ ਰਾਖਸ਼ਸ ਦੀ ਧਾਰਨਾ ਤੋਂ ਪ੍ਰੇਰਿਤ ਹੈ, ਜਿਸ ਵਿੱਚ ਅਤਿਵਾਦੀ ਕਲਪਨਾ ਅਤੇ ਜਾਨਵਰਾਂ ਤੋਂ ਪ੍ਰੇਰਿਤ ਤੱਤ ਸ਼ਾਮਲ ਹਨ। ਵਰਸ਼ਾ ਜੈਨ ਦੁਆਰਾ ਡਿਜ਼ਾਈਨ ਕੀਤਾ ਗਿਆ ਇਹ ਘਰ ਲਗਭਗ 10,000 ਵਰਗ ਫੁੱਟ ਵਿੱਚ ਫੈਲਿਆ ਹੋਇਆ ਹੈ ਅਤੇ ਇਸ ਵਿੱਚ 104 ਕੈਮਰੇ ਹਨ।<ref>{{Cite web |date=2026-09-03 |title=Bigg Boss 20 house tour: Shark-themed pool, teapot throne and the mystery of Room 20 |url=https://indianexpress.com/article/entertainment/television/bigg-boss-20-house-tour-shark-themed-pool-teapot-throne-and-the-mystery-of-room-20-10861231/ |access-date=2026-09-03 |website=The Indian Express |language=en}}</ref> * ਲਿਵਿੰਗ ਏਰੀਆ: ਇੱਕ ਵੱਡਾ ਕੇਂਦਰੀ ਸੋਫਾ, ਇੱਕ 12-ਸੀਟਰ ਡਾਇਨਿੰਗ ਟੇਬਲ, ਪੈਰਾਸ਼ੂਟ-ਪ੍ਰੇਰਿਤ ਬੈਠਣ ਅਤੇ ਇੱਕ ਗੁਲਾਬੀ ਚਾਹ-ਪਿਆਲੀਨੁਮਾ ਮੁਜੱਸਮਾ ਜਿਸ ਨੂੰ ਸਿੰਘਾਸਣ ਵਜੋਂ ਵਰਤਿਆ ਜਾਂਦਾ ਹੈ।<ref>{{Cite web |title=Bigg Boss 20 House Inside Photos: Salman Khan's Show Gets Colourful Jungle-Themed Makeover With BB Food Truck, Secret Room & More- See PICS |url=https://www.freepressjournal.in/entertainment/bigg-boss-20-house-inside-photos-salman-khans-show-gets-colourful-jungle-themed-makeover-with-bb-food-truck-secret-room-more-see-pics |access-date=2026-09-03 |website=Free Press Journal |language=en}}</ref> * ਰਸੋਈ "ਬੀ. ਬੀ. ਫੂਡ ਟਰੱਕ" ਦੇ ਰੂਪ ਵਿੱਚ ਤਿਆਰ ਕੀਤਾ ਗਿਆ, ਜਿਸ ਵਿੱਚ ਇੱਕ ਭੋਜਨ-ਟਰੱਕ-ਪ੍ਰੇਰਿਤ ਰਸੋਈ ਸੈੱਟਅਪ ਹੈ।<ref>{{Cite web |last=G |first=Vikram |date=2026-09-03 |title=Bigg Boss 20 house first look: Giant teapot couch, BB Food Truck unveiled |url=https://www.newkerala.com/news/a/bigg-boss-20-first-look-giant-teapot-couch-509.htm |access-date=2026-09-03 |website=NewKerala.com |language=en}}</ref> * ਬੈੱਡਰੂਮ: 17 ਬਿਸਤਰੇ, ਜਾਨਵਰਾਂ ਤੋਂ ਪ੍ਰੇਰਿਤ ਸਜਾਵਟ ਦੇ ਨਾਲ ਇੱਕ ਬਿੱਛੂ ਅਤੇ ਗਿਰਗਿਟ, ਮਸ਼ਰੂਮ ਦੇ ਆਕਾਰ ਦੇ ਕੰਧ ਤੱਤ ਦੇ ਨਾਲ ਸ਼ਾਮਲ ਹਨ.<ref>{{Cite web |date=2026-09-03 |title=Bigg Boss 20 House: Whale-Shaped Pool To Gorilla Entrance; Take Sneak-Peek Of Salman Khan Show |url=https://www.timesnownews.com/entertainment-news/tv/bigg-boss-20-house-whale-shaped-pool-to-gorilla-entrance-take-sneak-peek-of-salman-khan-show-photo-gallery-156037878 |access-date=2026-09-03 |website=TimesNow |language=en}}</ref> * ਬਾਥਰੂਮ: ਇੱਕ ਅੱਪਸਾਇਡ-ਡਾਉਨ ਨਿਓਨ-ਗੁਲਾਬੀ ਖਰਗੋਸ਼ ਦੀ ਸਥਾਪਨਾ, ਬੈਠਣ ਵਾਲੇ ਖੇਤਰ ਅਤੇ ਮੁਅੱਤਲ ਚਿੰਪੈਂਜ਼ੀ ਸਜਾਵਟ ਦੀ ਵਿਸ਼ੇਸ਼ਤਾ ਹੈ।<ref>{{Cite web |last=Godboley |first=Adya |date=2026-09-04 |title=Bigg Boss 20 House: Salman Khan’s Show Adds a Whimsical Twist with Two New Mystery Doors |url=https://www.idiva.com/entertainment/tv/bigg-boss-20-house-salman-khan-show-adds-whimsical-twist-two-new-mystery-doors/18098104 |access-date=2026-09-04 |website=iDiva |language=en}}</ref> * ਗਾਰਡਨ/ਆਊਟਡੋਰ ਖੇਤਰਃ ਇੱਕ ਸ਼ਾਰਕ-ਥੀਮ ਵਾਲਾ ਸਵਿਮਿੰਗ ਪੂਲ, ਇੱਕ ਫੁੱਲਦਾਰ ਟੈਪ ਦੀ ਸਥਾਪਨਾ, ਬੈਠਣ ਲਈ ਵਰਤੇ ਜਾਣ ਵਾਲੇ ਸੱਪ ਨਾਲ ਲਪੇਟੇ ਦਰੱਖਤ ਅਤੇ ਵੱਖ-ਵੱਖ ਜਾਨਵਰਾਂ ਦੀਆਂ ਮੂਰਤੀਆਂ ਸ਼ਾਮਲ ਹਨ।<ref name="indiatvnews">{{Cite web |last=Mukhopadhyay |first=Anindita |date=2026-09-03 |title=Bigg Boss 20 house first look out; giant snake in garden, octopus chess and mysterious Room No. 20 |url=https://www.indiatvnews.com/entertainment/tv/bigg-boss-20-house-first-look-out-giant-snake-in-garden-octopus-chess-and-mysterious-room-no-20-salman-khan-2026-09-03-1053224 |access-date=2026-09-03 |website=India TV News |language=en}}</ref> * ਕਮਰਾ 20: ਵੀਹਵੇਂ ਸੀਜ਼ਨ ਲਈ ਇੱਕ ਨਵਾਂ ਕਮਰਾ ਪੇਸ਼ ਕੀਤਾ ਗਿਆ, ਪਿਛਲੇ ਸੀਜ਼ਨ ਤੋਂ ਅਸੈਂਬਲੀ ਰੂਮ ਦੀ ਥਾਂ. ਇਸ ਦੇ ਉਦੇਸ਼ ਨੂੰ ਸ਼ੁਰੂ ਵਿੱਚ ਅਣਐਲਾਨਿਆ ਰੱਖਿਆ ਗਿਆ ਸੀ ਪਰ ਦੂਜੇ ਹਫ਼ਤੇ ਵਿੱਚ ਇਸ ਨੂੰ ਵੀ ਜਨਤਕ ਕਰ ਦਿੱਤਾ ਗਿਆ।<ref>{{Cite web |last=Singh |first=Sardar Sarabjoth |date=2026-09-03 |title=Video tour of Bigg Boss 20 house: Bedroom to grand lawn |url=https://www.siasat.com/video-tour-of-bigg-boss-20-house-bedroom-to-grand-lawn-3535844/ |access-date=2026-09-03 |website=The Siasat Daily |language=en}}</ref> * ਕਮਰਾ 2X: ਇੱਕ ਰਹੱਸਮਈ ਕਮਰੇ ਵਿੱਚ ਦੋ ਵੱਖਰੇ ਆਕਾਰ ਦੇ ਦਰਵਾਜ਼ੇ ਹਨ, ਜਿਸਦਾ ਉਦੇਸ਼ ਸੀਜ਼ਨ ਵਿੱਚ ਕੋਈ ਰੁਮਾਂਚਕ ਮੋੜ ਲਿਆਉਣ ਦੇ ਉਦੇਸ਼ ਵਜੋਂ ਗੁਪਤ ਰੱਖਿਆ ਗਿਆ ਹੈ।<ref name="indiatvnews" /> ਵਧੇਰੇ ਵਿਸ਼ੇਸ਼ਤਾਵਾਂ ਵਿੱਚ ਕਈ ਤਿੰਨ-ਅਯਾਮੀ ਜਾਨਵਰ ਅਤੇ ਕਲਪਨਾ-ਪ੍ਰੇਰਿਤ ਸਥਾਪਨਾਵਾਂ ਸ਼ਾਮਲ ਹਨ, ਜਿਸ ਵਿੱਚ ਬਿੱਗ ਬੌਸ ਦੀ ਨਿਗਰਾਨੀ ਨੂੰ ਦਰਸਾਉਂਦੇ ਅੱਖਾਂ ਦੇ ਰੂਪਾਂ ਦੀ ਵਾਰ-ਵਾਰ ਵਰਤੋਂ ਹੁੰਦੀ ਹੈ।<ref>{{Cite web |date=2026-09-03 |title=Bigg Boss 20 house reveals giant teapot couch and themed food truck |url=https://thenewsmill.com/2026/09/bigg-boss-20-house-reveals-giant-teapot-couch-and-themed-food-truck/ |access-date=2026-09-03 |language=en-US}}</ref> == ਘਰ ਵਿਚਲੇ ਪ੍ਰਤੀਯੋਗੀਆਂ ਦੀ ਸਥਿਤੀ == {| class="wikitable sortable" style="text-align:center; font-size:85%; line-height:25px; width:fit;" ! scope="col" style="background:#D4AF37;" |ਸੰਖਿਆ ! scope="col" style="background:#D4AF37;" |ਪ੍ਰਤੀਯੋਗੀ ! scope="col" style="background:#D4AF37;" |ਦਾਖਲ ਹੋਣ ਦਾ ਦਿਨ ! scope="col" style="background:#D4AF37;" |ਬਾਹਰ ਹੋਣ ਦਾ ਦਿਨ ! scope="col" style="background:#D4AF37;" |ਸਥਿਤੀ |- |1 |ਆਸਿਫ਼ |ਦਿਨ 1 | | |- |2 |ਅਮਨ |ਦਿਨ 1 | | |- |3 |ਅਮਰਪਾਲੀ |ਦਿਨ 1 | | |- |4 |ਅਰਿਸ਼ਫਾ |ਦਿਨ 1 | | |- |5 |ਗੁੱਲੂ |ਦਿਨ 1 | | style="background:#cfc;" |''{{Nowrap|''ਘਰ ਦਾ ਕਪਤਾਨ''}}'' |- |6 |ਈਸ਼ਾ |ਦਿਨ 1 | | |- |7 |ਕਨਿਕਾ |ਦਿਨ 1 | | |- |8 |ਲਵ |ਦਿਨ 1 | | |- |9 |ਮਾਹੀ |ਦਿਨ 1 | | |- |10 |ਮੈਰੀ |ਦਿਨ 1 | | |- |11 |ਕਾਜ਼ੀ |ਦਿਨ 1 | | |- |12 |ਰੀਤੀ |ਦਿਨ 1 | | |- |13 |ਸਕਾਊਟ |ਦਿਨ 1 | | |- |14 |ਉਦਿਤੀ |ਦਿਨ 1 | | |- |15 |ਯੰਗ ਡੀ. ਐਸ. ਏ. |ਦਿਨ 1 | | |- |16 |ਰੋਹੇਦ |ਦਿਨ 1 |ਦਿਨ 14 | class="table-no" {{Eliminated|Evicted}} |Evicted |} == ਘਰ ਵਿਚਲੇ ਪ੍ਰਤੀਯੋਗੀ == ਹੇਠ ਲਿਖੇ ਘਰ ਦੇ ਮੈਂਬਰ ਸ਼ੋਅ ਦੇ ਪ੍ਰਤੀਯੋਗੀ ਸਨ<ref>{{Cite web |title=Bigg Boss 20 confirmed contestants live updates: Kanika Mann, Asif Khan, Mary Kom and others enter Salman Khan’s reality show |url=https://economictimes.indiatimes.com/magazines/panache/bigg-boss-20-confirmed-contestants-live-updates-kanika-mann-asif-khan-mary-kom-and-others-enter-salman-khans-reality-show/articleshow/133842230.cms?from=mdr |access-date=7 September 2026 |website=The Economic Times}}</ref> === ਸਭ ਤੋਂ ਪਹਿਲਾਂ ਦਾਖਲ ਹੋਣ ਦੇ ਆਧਾਰ 'ਤੇ === * [[ਕਨਿਕਾ ਮਾਨ]]-''ਗੁੱਡਨ ਤੁਮਸੇ ਨਾ ਹੋ ਪਾਏਗਾ'', ਫੀਅਰ ਫੈਕਟਰ ਖਤਰੋਂ ਕੇ ਖਿਲਾੜੀ 12 ਅਤੇ ''[[ਨਾਗਿਨ (ਟੀਵੀ ਲੜੀ 2015)|ਨਾਗਿਨ 7]]'' ਲਈ ਜਾਣੀ ਜਾਂਦੀ ਅਭਿਨੇਤਰੀ।<ref>{{Cite web |date=6 September 2026 |title=Kanika Mann shares the myth she wants to break by entering Salman Khan’s Bigg Boss 20 |url=https://indianexpress.com/article/entertainment/television/kanika-mann-shares-the-myth-she-wants-to-break-by-entering-bigg-boss-20-10865633/ |access-date=7 September 2026 |website=The Indian Express}}</ref> * ਆਸਿਫ ਖਾਨ-''ਪੰਚਾਇਤ'' ਲਈ ਜਾਣੇ ਜਾਂਦੇ ਅਦਾਕਾਰ।<ref>{{Cite web |date=6 September 2026 |title=Bigg Boss 20 में जा रहे पंचायत के ‘दामाद जी’, मिर्जापुर में भी मचा चुके भौकाल |url=https://www.aajtak.in/entertainment/television/story/salman-khan-bigg-boss-20-panchayat-mirzapur-series-actor-aasif-khan-confirmed-contestant-tmovj-dskc-2637656-2026-09-06 |access-date=7 September 2026 |website=Aaj Tak}}</ref> * [[ਕਾਜ਼ੀ ਤੌਕੀਰ]]-''ਪ੍ਰਸਿੱਧੀ ਗੁਰੂਕੁਲ'' ਲਈ ਜਾਣਿਆ ਜਾਂਦਾ ਗਾਇਕ।<ref>{{Cite web |date=7 September 2026 |title=कौन हैं काजी तौकीर, जिसने अरिजीत सिंह को चटाई थी धूल, ‘बिग बॉस 20’ में आते ही छा गए ‘अफगान जलेबी’ स्टार |url=https://www.indiatv.in/entertainment/tv/who-is-qazi-touqeer-man-who-beat-arijit-singh-afghan-jalebi-star-made-splash-upon-entering-bigg-boss-20-2026-09-07-1241778 |access-date=7 September 2026 |website=India TV}}</ref> * [[ਈਸ਼ਾ ਰਿਖੀ]]-ਰੈਪਰ [[ਬਾਦਸ਼ਾਹ (ਰੈਪਰ)|ਬਾਦਸ਼ਾਹ]] ਦੀ ਅਭਿਨੇਤਰੀ ਅਤੇ ਸਾਬਕਾ ਪਤਨੀ।<ref>{{Cite web |date=6 September 2026 |title=After announcing divorce with Badshah, Isha Rikhi joins Bigg Boss 20: ‘No one can break me’ |url=https://indianexpress.com/article/entertainment/television/isha-rikhi-joins-bigg-boss-20-after-divorce-with-badshah-no-one-can-break-me-10861553/lite/ |access-date=7 September 2026 |website=The Indian Express}}</ref> * ਆਮ੍ਰਪਾਲੀ ਦੂਬੇ-ਅਭਿਨੇਤਰੀ ਮੁੱਖ ਤੌਰ ਤੇ ਭੋਜਪੁਰੀ ਸਿਨੇਮਾ ਵਿੱਚ ਆਪਣੇ ਕੰਮ ਲਈ ਜਾਣੀ ਜਾਂਦੀ ਹੈ।<ref>{{Cite web |last=Tapiawala |first=Shachi |date=7 September 2026 |title=Bigg Boss 20 contestant Amrapali Dubey: All about her rumoured affair with ex-Bigg Boss contestant and Bhojpuri star Nirahua |url=https://www.moneycontrol.com/entertainment/tv/all-about-bigg-boss-20-contestant-amrapali-dubey-her-rumoured-affair-with-ex-bigg-boss-contestant-and-bhojpuri-star-nirahua-article-14023997.html/amp |access-date=7 September 2026 |website=Moneycontrol}}</ref> * ਰੋਹੇਦ ਖਾਨ-ਮਾਡਲ ਅਤੇ ਅਦਾਕਾਰ।<ref>{{Cite web |date=7 September 2026 |title=Bigg Boss 20: Rohed Khan recalls an incident from Tiger Zinda Hai; says ‘I manifested on the film set that one day I would work with Salman Khan’ |url=https://timesofindia.indiatimes.com/tv/news/hindi/bigg-boss-20-rohed-khan-recalls-an-incident-from-tiger-zinda-hai-says-i-manifested-on-the-film-set-that-one-day-i-would-work-with-salman-khan/articleshow/133849070.cms |access-date=7 September 2026 |website=The Times of India}}</ref> * ਲਵ ਗਿੱਲ-ਅਭਿਨੇਤਰੀ ਜੋ [[ਪੰਜਾਬੀ ਸਿਨੇਮਾ]] ਵਿੱਚ ਆਪਣੇ ਕੰਮ ਲਈ ਜਾਣੀ ਜਾਂਦੀ ਹੈ।<ref>{{Cite news|url=https://timesofindia.indiatimes.com/tv/news/hindi/bigg-boss-20-from-karan-aujlas-music-video-debut-to-punjabi-films-all-about-the-reality-show-contestant-love-gill/articleshow/133761206.cms|title=Bigg Boss 20: From Karan Aujla’s music video debut to Punjabi films; all about the reality show contestant Love Gill|last=ETimes.in|date=4 September 2026|work=The Times of India|access-date=7 September 2026}}</ref> * ਯੁੰਗ ਡੀਐਸਏ-ਰੈਪਰ ਆਪਣੇ ਟਰੈਕ "ਯੇਦਾ ਯੁੰਗ" ਲਈ ਜਾਣਿਆ ਜਾਂਦਾ ਹੈ।<ref>{{Cite news|url=https://punemirror.com/city/pune/who-is-yung-dsa-pune-rapper-bigg-boss-20/|title=Who Is Yung DSA? Pune Rapper Bigg Boss 20|work=Pune Mirror|access-date=7 September 2026}}</ref> * [[ਮੈਰੀ ਕੋਮ|ਮੈਰੀ ਕਾਮ]]-ਸੇਵਾਮੁਕਤ ਸ਼ੁਕੀਨ ਮੁੱਕੇਬਾਜ਼ ਅਤੇ ਸਾਬਕਾ ਸੰਸਦ ਮੈਂਬਰ ਉਹ ਮੁੱਕੇਬਾਜ਼ੀ ਵਿੱਚ ਆਪਣੀਆਂ ਪ੍ਰਾਪਤੀਆਂ ਲਈ ਜਾਣੀ ਜਾਂਦੀ ਹੈ, ਜਿਸ ਵਿੱਚ 2012 ਦੇ ਗਰਮੀਆਂ ਦੇ ਓਲੰਪਿਕ ਵਿੱਚ ਕਾਂਸੀ ਦਾ ਤਗਮਾ ਜਿੱਤਣਾ ਸ਼ਾਮਲ ਹੈ।<ref>{{Cite news|url=https://timesofindia.indiatimes.com/tv/news/hindi/bigg-boss-20-from-olympic-glory-to-marriage-controversy-and-separation-from-former-husband-all-about-boxing-legend-mary-kom/articleshow/133824494.cms|title=Bigg Boss 20: From Olympic glory to marriage controversy and separation from former husband; all about boxing legend Mary Kom|date=6 September 2026|work=The Times of India|access-date=7 September 2026}}</ref> * ਤਨਮੇ "ਸਕੂਟਓਪੀ" ਸਿੰਘ-ਈਸਪੋਰਟਸ ਖਿਡਾਰੀ ਅਤੇ ਸਟ੍ਰੀਮਰ।<ref>{{Cite news|url=https://timesofindia.indiatimes.com/tv/news/hindi/bigg-boss-20-from-pubg-mobile-star-to-popular-gaming-creator-and-earning-rs-30-lakhs-a-month-all-about-tanmay-singh-aka-scoutop/articleshow/133862958.cms|title=Bigg Boss 20: From PUBG Mobile star to popular gaming creator and earning Rs 30 lakhs a month; all about Tanmay Singh aka ScoutOP|date=7 September 2026|work=The Times of India|access-date=7 September 2026}}</ref> * ਅਰਿਸ਼ਫਾ ਖਾਨ-ਅਭਿਨੇਤਰੀ ਅਤੇ ਸੋਸ਼ਲ ਮੀਡੀਆ ਪ੍ਰਭਾਵਕ।<ref>{{Cite news|url=https://www.indiatoday.in/entertainment/television/story/who-is-arishfa-khan-influencer-actor-with-29-million-followers-now-on-bigg-boss-20-2988818-2026-09-07|title=Who is Arishfa Khan, influencer-actor with 29 million followers now on Bigg Boss 20?|date=7 September 2026|work=India Today|access-date=7 September 2026}}</ref> * ਕੁਸ਼ਲ "ਗੁੱਲੂ" ਤੰਵਰ-ਰਿਐਲਿਟੀ ਸ਼ੋਅ ਸ਼ਖਸੀਅਤ ਜੋ ''[[ਐਮਟੀਵੀ ਰੋਡੀਸ|ਰੋਡੀਜ਼ XX]]'', ''ਸਪਲਿਟਵਿਲਾ X6'' ਅਤੇ ਮਾਂ ਹੈ ਨਾ ਲਈ ਜਾਣੀ ਜਾਂਦੀ ਹੈ।<ref>{{Cite news|url=https://www.news18.com/movies/television/bigg-boss-20-who-is-kushal-tanwar-aka-gullu-meet-the-two-time-reality-show-winner-ws-kl-10313076.html|title=Bigg Boss 20: Who Is Kushal Tanwar aka Gullu? Meet The Two-Time Reality Show Winner|work=News18|access-date=7 September 2026}}</ref> * ਅਮਨ ਗਾਂਧੀ-ਅਦਾਕਾਰ ''ਭਾਗਿਆ ਲਕਸ਼ਮੀ'' ਅਤੇ ਕਿਊਂਕੀ ਰਿਸ਼ਤੋ ਕੇ ਭੀ ਰੂਪ ਬਦਲੇ ਹੈਂ ਲਈ ਜਾਣਿਆ ਜਾਂਦਾ ਹੈ।<ref>{{Cite news|url=https://indianexpress.com/article/entertainment/television/aman-gandhi-reveals-why-he-had-to-reject-bigg-boss-ott-before-joining-bigg-boss-20-10865259/|title=Aman Gandhi reveals why he had to reject Bigg Boss OTT before joining Bigg Boss 20|date=6 September 2026|work=The Indian Express|access-date=7 September 2026}}</ref> * ਉਦਿਤੀ ਸਿੰਘ-ਅਭਿਨੇਤਰੀ <ref>{{Cite news|url=https://theblunttimes.in/bigg-boss-20-who-is-uditi-singh-actress-and-model-enters-salman-khans-reality-show/71406/|title=Bigg Boss 20: Who is Uditi Singh? Actress and model enters Salman Khan's reality show|work=The Blunt Times|access-date=7 September 2026}}</ref> * ਰਿਤੀ ਤਿਵਾੜੀ-ਗਾਇਕ, ਗੀਤਕਾਰ ਅਤੇ ''[[ਬਿੱਗ ਬੌਸ (ਹਿੰਦੀ ਟੀਵੀ ਲੜੀ) ਸੀਜ਼ਨ 4|ਬਿੱਗ ਬੌਸ 4]]'' ਦੇ ਪ੍ਰਤੀਯੋਗੀ ਮਨੋਜ ਤਿਵਾੜੀ ਦੀ ਧੀ।<ref>{{Cite news|url=https://www.indiatoday.in/entertainment/television/story/who-is-rhiti-tiwari-singer-songwriter-and-manoj-tiwaris-daughter-entering-bigg-boss-20-2988261-2026-09-06|title=Who is Rhiti Tiwari, singer-songwriter and Manoj Tiwari's daughter entering BB 20|date=6 September 2026|work=India Today|access-date=7 September 2026}}</ref> * [[ਮਾਹੀ ਵਿਜ]]-ਅਭਿਨੇਤਰੀ ਜੋ '''ਲਗੀ ਤੁਮਸੇ ਲਗਨ''<nowiki/>' ਅਤੇ 'ਸ਼ਹਿਰ-ਹੋਨੇ ਕੋ ਹੈ' ਲਈ ਜਾਣੀ ਜਾਂਦੀ ਹੈ। ਉਹ ''ਝਲਕ ਦਿਖਲਾ ਜਾ 4'', ''ਨੱਚ ਬੱਲੀਏ 5'' ਅਤੇ ''ਖਤਰੋਂ ਕੇ ਖਿਲਾੜੀ 7'' ਲਈ ਵੀ ਜਾਣੀ ਜਾਂਦੀ ਹੈ, ਅਤੇ ''[[ਬਿੱਗ ਬੌਸ (ਹਿੰਦੀ ਟੀਵੀ ਲੜੀ) ਸੀਜ਼ਨ 15|ਬਿੱਗ ਬੌਸ 15]]'' ਦੇ ਪ੍ਰਤੀਯੋਗੀ ਜੈ ਭਾਨੁਸ਼ਾਲੀ ਦੀ ਸਾਬਕਾ ਪਤਨੀ ਹੈ।<ref>{{Cite news|url=https://www.wionews.com/entertainment/mahhi-vij-enters-bigg-boss-20-a-look-at-the-actor-s-television-journey-personal-life-1788718576182/amp|title=Mahhi Vij enters Bigg Boss 20: A look at the actor's television journey, personal life|work=WION|access-date=7 September 2026}}</ref> == ਦਿਲਚਸਪ ਮੋੜ == === ਪ੍ਰਸ਼ੰਸਕਾਂ ਦਾ ਮਤਾ (ਫੈਨਜ਼ ਕਾ ਫੈਸਲਾ) === 25 ਅਗਸਤ 2026 ਨੂੰ, [[ਡਿਜ਼ਨੀ+ ਹੌਟਸਟਾਰ|ਜਿਓਹੋਟਸਟਾਰ]] ਅਤੇ ਕਲਰਜ਼ ਟੀਵੀ ਨੇ ਫੈਨਜ਼ ਕਾ ਫੈਸਲਾ ਪਹਿਲਕਦਮੀ ਦੀ ਮੁੜ-ਵਰਤੋਂ ਦਾ ਐਲਾਨ ਕੀਤਾ ਜੋ ਇਸ ਤੋਂ ਪਹਿਲਾਂ 19ਵੇਂ ਸੀਜ਼ਨ ਵਿੱਚ ਵਰਤੀ ਗਈ ਸੀ, ਜਿਸ ਨਾਲ ਦਰਸ਼ਕ 25 ਅਗਸਤ ਤੋਂ 2 ਸਤੰਬਰ 2026 ਤੱਕ ਜੀਓਹੋਟਸਟਾਰ ਐਪ ਰਾਹੀਂ ਰੀਆ ਅਹੀਰ ਅਤੇ ਲਵ ਗਿੱਲ ਵਿਚਕਾਰ ਇੱਕ ਘਰੇਲੂ ਸਾਥੀ ਦੀ ਚੋਣ ਕਰ ਸਕਦੇ ਹਨ।<ref>{{Cite web |date=2026-08-25 |title=Love Gill and Rhiya Ahir to go head-to-head in ‘fans ka faisla’ for ‘Bigg Boss 20’ spot |url=https://www.thehawk.in/news/showbiz/love-gill-and-rhiya-ahir-to-go-head-to-head-in-fans-ka-faisla-for-bigg-boss-20-spot |access-date=2026-09-02 |website=www.thehawk.in |language=en}}</ref> ਸ਼ਾਨਦਾਰ ਪ੍ਰੀਮੀਅਰ 'ਤੇ, ਮੇਜ਼ਬਾਨ [[ਸਲਮਾਨ ਖਾਨ]] ਨੇ ਐਲਾਨ ਕੀਤਾ ਕਿ [[ਲਵ ਗਿੱਲ]] ਨੂੰ ਘਰ ਵਿੱਚ ਦਾਖਲ ਹੋਣ ਲਈ ਚੁਣਿਆ ਗਿਆ ਸੀ, ਜਦੋਂ ਕਿ [[ਰੀਆ ਅਹੀਰ]] ਨੂੰ ਬਾਹਰ ਕਰ ਦਿੱਤਾ ਗਿਆ ਸੀ।<ref>{{Cite news|url=https://timesofindia.indiatimes.com/tv/news/hindi/bigg-boss-20-lovepreet-gill-wins-fans-ka-faisla-beats-rhiya-ahir-to-secure-place-in-salman-khans-house/articleshow/133872314.cms|title=Bigg Boss 20: Lovepreet Gill wins 'Fans Ka Faisla', beats Rhiya Ahir to secure place in Salman Khan's house|date=7 September 2026|work=The Times of India|access-date=7 September 2026}}</ref> === ਤਥਾਸ-ਤੂ === ਹਰੇਕ ਘਰੇਲੂ ਮੈਂਬਰ ਨੇ ਦੋ ਜੀਵਨਦਾਨਾਂ ਦੇ ਨਾਲ ਇਸ ਸੀਜ਼ਨ ਵਿੱਚ ਘਰ ਵਿੱਚ ਪ੍ਰਵੇਸ਼ ਕੀਤਾ ਜਿਨ੍ਹਾਂ ਵਿੱਚੋਂ ਇੱਕ ਜੀਵਨਦਾਨ ਘਰੋਂ ਬੇਦਖਲੀ ਜਾਂ ਵੱਖ-ਵੱਖ ਕਾਰਨਾਂ ਦੀ ਵਜ੍ਹਾ ਨਾਲ ਇੱਕ ਜਾਨ ਗੁਆ ਦੇਣ ਦੀ ਸੰਭਾਵਨਾ ਸੀ। == ਹਫ਼ਤਾਵਾਰੀ ਸੰਖੇਪ == {| class="wikitable" style="width:100%; font-size:90%; line-height:20px" ! rowspan="6" style="background:#D4AF37;" |{{Nowrap|Week 1}} !ਪ੍ਰਵੇਸ਼ ਦੁਆਰ |6 ਸਤੰਬਰ 2026 ਨੂੰ ਗ੍ਰੈਂਡ ਪ੍ਰੀਮੀਅਰ ਵਿੱਚ, ਮੇਜ਼ਬਾਨ ਸਲਮਾਨ ਖਾਨ ਨੇ ਘਰ ਦੇ ਮੈਂਬਰਾਂ ਦੀ ਜਾਣ-ਪਛਾਣ ਕਰਵਾਈ। |- !ਦਿਲਚਸਪ ਮੋੜ |0 ਵੇਂ ਦਿਨ, ਘਰ ਵਿੱਚ ਦਾਖਲ ਹੋਣ 'ਤੇ, ਕਨਿਕਾ ਨੂੰ ਬਿੱਗ ਬੌਸ ਨੇ ਘਰ ਦੇ ਸਾਥੀਆਂ ਨੂੰ ਦੇਖਣ ਅਤੇ ਉਸ ਨੂੰ ਸਭ ਤੋਂ ਵੱਧ ਨਾਪਸੰਦ ਕਰਨ ਲਈ ਕਿਹਾ। ਦੂਜੇ ਦਿਨ, ਜਦੋਂ ਬਿੱਗ ਬੌਸ ਨੇ ਉਸ ਨੂੰ ਪੁੱਛਿਆ, ਤਾਂ ਉਸ ਨੇ ਕਾਜ਼ੀ ਨੂੰ ਚੁਣਿਆ, ਜਿਸ ਨੂੰ ਬਾਅਦ ਵਿੱਚ ਕਪਤਾਨੀ ਦੇ ਕੰਮ ਵਿੱਚ ਹਿੱਸਾ ਲੈਣ ਤੋਂ ਰੋਕ ਦਿੱਤਾ ਗਿਆ ਸੀ। ----ਤੀਜੇ ਦਿਨ, ਬਿੱਗ ਬੌਸ ਨੇ ਹਾਊਸ ਕੈਪਟਨ, ਆਸਿਫ਼, ਗੁੱਲੂ ਅਤੇ ਯੁੰਗ ਡੀ. ਐੱਸ. ਏ. ਲਈ ਨਾਮਜ਼ਦ ਵਿਅਕਤੀਆਂ ਨੂੰ ਇੱਕ ਅਜਿਹੇ ਘਰ ਦੇ ਮੈਂਬਰ ਦਾ ਨਾਮ ਦੱਸਣ ਲਈ ਕਿਹਾ ਜਿਸ ਦੀ ਜੀਵਨ ਰੇਖਾ ਉਹ ਲੈਣਾ ਚਾਹੁਣਗੇ ਜੇ ਉਹ ਕਪਤਾਨ ਬਣ ਜਾਂਦੇ ਹਨ। 2ਐਕਸ ਰੂਮ ਵਿੱਚ ਦਾਖਲ ਹੋਣ ਤੋਂ ਬਾਅਦ, ਉਨ੍ਹਾਂ ਨੇ ਕ੍ਰਮਵਾਰ ਅਰਿਸ਼ਫਾ, ਉਦਿਤੀ ਅਤੇ ਕਨਿਕਾ ਨੂੰ ਚੁਣਿਆ। |- !ਨਾਮਜ਼ਦਗੀਆਂ |ਤੀਜੇ ਦਿਨ, ਘਰ ਦੇ ਮੈਂਬਰਾਂ ਨੂੰ ਕਨਫੈਸ਼ਨ ਰੂਮ ਵਿੱਚ ਆਉਣ ਵਾਲੀ ਬੇਦਖਲੀ ਲਈ ਦੋ ਹੋਰ ਘਰ ਦੇ ਮੈਂਬਰਾਂ ਦੀ ਨਾਮਜ਼ਦਗੀ ਕਰਨ ਲਈ ਕਿਹਾ ਗਿਆ ਸੀ, ਇੱਕ ਵਾਰ ਵਿੱਚ ਇੱਕ। ਘਰ ਦੇ ਹੋਰ ਮੈਂਬਰ ਨਾਮਜ਼ਦਗੀ ਪ੍ਰਕਿਰਿਆ ਦਾ ਨਿਰੀਖਣ ਕਰਨ ਦੇ ਯੋਗ ਸਨ। ਨਾਮਜ਼ਦਗੀਆਂ ਤੋਂ ਬਾਅਦ, ਅਰਿਸ਼ਫਾ, ਕਨਿਕਾ, ਲਵ ਅਤੇ ਉਦਿਤੀ ਨੂੰ ਬੇਦਖਲੀ ਲਈ ਨਾਮਜ਼ਦ ਕੀਤਾ ਗਿਆ ਸੀ। |- ! style="background:#cfc;" |ਘਰ ਦਾ ਕਪਤਾਨ | style="background:#ccc" |''ਕੋਈ ਨਹੀਂ।'' |- !ਕਾਰਜ |ਦੂਜੇ ਦਿਨ, 'ਹੈਪ੍ਪੀ ਬਰਥਡੇ', 'ਬਿੱਗ ਬੌਸ' ਟਾਸਕ ਵਿੱਚ, ਪ੍ਰਤੀਯੋਗੀ ਇੱਕ ਕੇਕ ਦੇ ਢਾਂਚੇ ਦੇ ਟੁਕੜੇ ਬਣ ਗਏ। ਜਦੋਂ ਬਜਰਾ ਵੱਜਿਆ ਤਾਂ ਉਨ੍ਹਾਂ ਨੂੰ ਪਲੇਟ ਉੱਤੇ ਬੈਠਣਾ ਪਿਆ ਜਦੋਂ ਕਿ ਜਨਮ ਦਿਨ ਦਾ ਗੀਤ ਵਜਾਇਆ ਗਿਆ। ਇੱਕ ਵਾਰ ਜਦੋਂ ਗੀਤ ਖਤਮ ਹੋ ਗਿਆ, ਤਾਂ ਉਨ੍ਹਾਂ ਨੂੰ ਕੇਕ ਦੇ ਢਾਂਚੇ ਵੱਲ ਪਰਤਣਾ ਪਿਆ ਅਤੇ ਆਪਣੇ ਆਪ ਨੂੰ ਖਾਲੀ ਸੈੱਲਾਂ ਵਿੱਚ ਇਕਸਾਰ ਕਰਨਾ ਪਿਆ। ਵਾਪਸੀ ਕਰਨ ਵਾਲੇ ਆਖਰੀ ਤਿੰਨ ਘਰੇਲੂ ਮੈਂਬਰ ਹਰੇਕ ਗੇੜ ਤੋਂ ਬਾਹਰ ਹੋ ਗਏ ਸਨ। ਹਾਊਸ ਕੈਪਟਨ ਲਈ ਨਾਮਜ਼ਦ ਕੀਤੇ ਗਏ ਤਿੰਨ ਘਰ ਦੇ ਮੈਂਬਰਾਂ ਦੀ ਚੋਣ ਕੀਤੀ ਜਾਣੀ ਸੀ। ਕਾਜ਼ੀ, ਜੋ ਇਸ ਕਾਰਜ ਵਿੱਚ ਹਿੱਸਾ ਨਹੀਂ ਲੈ ਸਕਿਆ, ਸੰਚਾਲਕ ਬਣ ਗਿਆ। ਇਸ ਕਾਰਜ ਤੋਂ ਬਾਅਦ, ਆਸਿਫ, ਗੁੱਲੂ ਅਤੇ ਯੁੰਗ ਡੀ. ਐੱਸ. ਏ. ਨਾਮਜ਼ਦ ਹੋਏ। ----ਚੌਥੇ ਦਿਨ, ਬਿੱਗ ਬੌਸ ਮੂਵੀ ਥੀਏਟਰ ਟਾਸਕ ਵਿੱਚ, ਕਪਤਾਨੀ ਦੇ ਨਾਮਜ਼ਦ, ਆਸਿਫ਼, ਗੁੱਲੂ ਅਤੇ ਯੁੰਗ ਡੀਐਸਏ, ਫਿਲਮ ਥੀਏਟਰ ਦੀਆਂ ਕੁਰਸੀਆਂ ਉੱਤੇ ਬੈਠੇ ਹਨ ਅਤੇ ਉਨ੍ਹਾਂ ਦੇ ਸਾਹਮਣੇ ਪੌਪਕੋਰਨ ਦੀਆਂ ਬਾਲਟੀਆਂ ਰੱਖੀਆਂ ਗਈਆਂ ਹਨ। ਮਾਹੀ ਇਸ ਕਾਰਜ ਦਾ ਸੰਚਾਲਕ ਸੀ। ਜਦੋਂ ਕੰਮ ਸ਼ੁਰੂ ਹੁੰਦਾ ਹੈ ਤਾਂ ਬਾਕੀ ਘਰ ਵਾਲਿਆਂ ਨੂੰ ਪੌਪਕੋਰਨ ਮਸ਼ੀਨ ਤੋਂ ਆਪਣੇ ਸਿਰ 'ਤੇ ਰੱਖੇ ਪੌਪਕੋਰਮ ਬਕਸਿਆਂ ਵਿੱਚ ਪੌਪਕੋਰਣ ਇਕੱਠਾ ਕਰਨਾ ਪੈਂਦਾ ਹੈ ਅਤੇ ਇਸ ਨੂੰ ਨਾਮਜ਼ਦ ਵਿਅਕਤੀ ਦੀ ਬਾਲਟੀ ਵਿੱਚ ਪਾਉਣਾ ਹੁੰਦਾ ਹੈਂ ਜਿਸ ਨੂੰ ਉਹ ਕਪਤਾਨ ਬਣਾਉਣਾ ਚਾਹੁੰਦੇ ਹਨ। ਨਾਮਜ਼ਦ ਵਿਅਕਤੀਆਂ ਨੂੰ ਆਪਣੀਆਂ ਬਾਲਟੀਆਂ ਨੂੰ ਘਰ ਦੇ ਹੋਰ ਸਾਥੀਆਂ ਤੋਂ ਵੀ ਬਚਾਉਣਾ ਹੁੰਦਾ ਹੈ। ਇਸ ਕਾਰਜ ਤੋਂ ਬਾਅਦ, ਯੁੰਗ ਡੀ. ਐੱਸ. ਏ. ਨੂੰ ਘਰ ਦਾ ਕਪਤਾਨ ਐਲਾਨਿਆ ਗਿਆ। |- ! style="background:#FA8072;" |ਬੇਦਖ਼ਲੀ | style="background:#FA8072;" |ਰੀਆ, ਜਿਸ ਨੂੰ ਫੈਨਜ਼ ਕਾ ਫੈਸਲ ਦੁਆਰਾ ਨਹੀਂ ਚੁਣਿਆ ਗਿਆ ਸੀ, ਨੂੰ ਗ੍ਰੈਂਡ ਪ੍ਰੀਮੀਅਰ 'ਤੇ ਬਾਹਰ ਕਰ ਦਿੱਤਾ ਗਿਆ ਸੀ। ----ਛੇਵੇਂ ਦਿਨ, ਉਦਿਤੀ ਨੂੰ ਜਨਤਕ ਵੋਟਿੰਗ ਰਾਹੀਂ ਬੇਦਖਲ ਕਰ ਦਿੱਤਾ ਗਿਆ ਅਤੇ ਉਸ ਨੇ ਆਪਣੀ ਜੀਵਨ ਰੇਖਾ ਗੁਆ ਦਿੱਤੀ। |- ! rowspan="6" style="background:#D4AF37;" |{{Nowrap|Week 2}} !ਟਵਿਸਟਸ | |- !ਨਾਮਜ਼ਦਗੀਆਂ |8ਵੇਂ ਦਿਨ, ਘਰ ਦੇ ਮੈਂਬਰਾਂ ਨੂੰ ਕਮਰੇ 20 ਵਿੱਚ ਆਉਣ ਵਾਲੀ ਬੇਦਖਲੀ ਲਈ ਦੋ ਹੋਰ ਘਰ ਦੇ ਮੈਂਬਰਾਂ ਦੀ ਨਾਮਜ਼ਦਗੀ ਕਰਨ ਲਈ ਕਿਹਾ ਗਿਆ ਸੀ। ਹਫਤਾਵਾਰੀ ਨਾਮਜ਼ਦਗੀ ਗਤੀਵਿਧੀ ਤੋਂ ਬਾਅਦ, ਬਿੱਗ ਬੌਸ ਨੇ ਨਾਮਜ਼ਦਗੀਆਂ ਬਾਰੇ ਵਿਚਾਰ ਵਟਾਂਦਰੇ ਕਰਕੇ ਘਰ ਦੇ ਨਿਯਮਾਂ ਦੀ ਉਲੰਘਣਾ ਕਰਨ ਲਈ ਸਿੱਧੇ ਤੌਰ 'ਤੇ ਆਸਿਫ਼, ਰੋਹੇਡ ਅਤੇ ਸਕਾਊਟ ਨੂੰ ਨਾਮਜ਼ਦ ਕੀਤਾ। |- ! style="background:#cfc;" |ਹਾਊਸ ਕਪਤਾਨ | style="background:#cfc;" |''ਯੰਗ ਡੀ. ਐਸ. ਏ.'' |- !ਕਾਰਜ | |- !ਸਪਾਂਸਰ | |- ! style="background:#FA8072;" |ਬੇਦਖ਼ਲੀ |13ਵੇਂ ਦਿਨ, ਨਾਮਜ਼ਦਗੀਆਂ ਬਾਰੇ ਚਰਚਾ ਕਰਨ ਦੇ ਨਿਯਮ ਨੂੰ ਤੋੜਨ ਤੋਂ ਬਾਅਦ ਰੋਹੇਦ ਨੂੰ ਘਰੋਂ ਬਾਹਰ ਕੱਢ ਦਿੱਤਾ ਗਿਆ ਸੀ। |- |} == ਨਾਮਜ਼ਦਗੀਆਂ ਦੇ ਵੇਰਵੇ == {| class="wikitable" style="text-align:center; width:100%; font-size:85%; line-height:15px;" ! rowspan="2" style="width: 5%; background:#D4AF37;" |#BB20 ! colspan="2" style="width: 5%;" |ਹਫ਼ਤਾ 1 ! colspan="2" rowspan="2" style="width: 5%;" |ਹਫ਼ਤਾ 2 ! rowspan="2" style="“width:" |ਹਫ਼ਤਾ 3 ! rowspan="2" style="width: 5%;" |ਹਫ਼ਤਾ 4 ! rowspan="2" style="width: 5%;" |ਹਫ਼ਤਾ 5 ! rowspan="2" style="width: 5%;" |ਹਫ਼ਤਾ 6 ! rowspan="2" style="width: 5%;" |ਹਫ਼ਤਾ 7 ! rowspan="2" style="width: 5%;" |ਹਫ਼ਤਾ 8 ! rowspan="2" style="width: 5%;" |ਹਫ਼ਤਾ 9 ! rowspan="2" style="width: 5%;" |ਹਫ਼ਤਾ 10 ! rowspan="2" style="width: 5%;" |ਹਫ਼ਤਾ 11 ! rowspan="2" style="width: 5%;" |ਹਫ਼ਤਾ 12 ! rowspan="2" style="width: 5%;" |ਹਫ਼ਤਾ 13 ! rowspan="2" style="width: 5%;" |ਹਫ਼ਤਾ 14 ! colspan="3" style="width: 10%;" |ਹਫ਼ਤਾ 15 |- ! style="background:#D4AF37;" |ਗ੍ਰੈਂਡ ਪ੍ਰੀਮੀਅਰ !{{Nowrap|ਦਿਨ 3}} !{{Nowrap|Day 102}} | colspan="2" style="background:#FFD700;" |'''ਗ੍ਰੈਂਡ ਫ਼ਿਨਾਲੇ<br /><br />Day 105''' |- style="background:#C2DFFF;" !ਘਰ ਦੇ ਕਪਤਾਨ ਲਈ ਨਾਮਜ਼ਦਗੀਆਂ | colspan="2" rowspan="3" style="background:#ccc" |''Not<br /><br />Introduced'' | colspan="2" |ਆਸਿਫ਼<br /><br />ਗੁੱਲੂ<br /><br />{{Nowrap|ਯੰਗ ਡੀਐਸਏ}} |ਗੁੱਲੂ<br /><br />ਕਨਿਕਾ<br /><br />Mahhi<br /><br /><s>Rhiti</s> | | | | | | | | | | | | | colspan="2" rowspan="3" style="background:#E5E5E5;" |''None'' |- style="background:#cfc;" !ਘਰ ਦਾ ਕਪਤਾਨ | colspan="2" |ਯੰਗ ਡੀਐਸਏ |ਗੁੱਲੂ | | | | | | | | | | | | |- !Captain's<br /><br />Nominations |ਕਨਿਕਾ<br /><br />{{Nowrap|(to take}} lifeline) ----ਅਮਨ<br /><br />ਕਨਿਕਾ<br /><br />{{Nowrap|(to evict)}} | style="background:#ccc" |''Not<br /><br />eligible'' |ਸਕਾਉਟ<br /><br />{{Nowrap|(to take}} lifeline) | | | | | | | | | | | | |- | colspan="20" style="background:#000;" | |- !Vote to !''None'' ! colspan="2" |Evict !''None'' ! ! ! ! ! ! ! ! ! ! ! ! ! ! ! |- | colspan="20" style="background:#000;" | |- !ਆਸਿਫ਼ | rowspan="17" style="background:#ccc" |''No<br /><br />Vote'' |ਕਨਿਕਾ<br /><br />ਉਦਿਤੀ |ਅਮਨ<br /><br />ਉਦਿਤੀ | style="background:#959FFD;" |''ਨਾਮਜ਼ਦ'' | | | | | | | | | | | | | | | |- !ਅਮਨ |ਲਵ<br /><br />ਆਮਰਪਾਲੀ |ਆਸਿਫ਼<br /><br />ਲਵ | rowspan="11" style="background:#ccc" |''ਨਾਮਜ਼ਦ'' | | | | | | | | | | | | | | | |- !ਆਮਰਪਾਲੀ |ਗੁੱਲੂ<br /><br />ਕਨਿਕਾ |ਅਰਿਸ਼ਫ਼ਾ<br /><br />Mahhi | | | | | | | | | | | | | | | |- !ਅਰਿਸ਼ਫ਼ਾ |Mahhi<br /><br />ਆਮਰਪਾਲੀ |ਆਮਰਪਾਲੀ<br /><br />ਲਵ | | | | | | | | | | | | | | | |- !ਗੁੱਲੂ |ਆਮਰਪਾਲੀ<br /><br />ਲਵ |ਸਕਾਉਟ<br /><br />ਰੋਹੇਦ | style="background:#cfc" |''ਘਰ ਦਾ'' ''ਕਪਤਾਨ'' | | | | | | | | | | | | | | |- !ਇਸ਼ਾ |ਸਕਾਉਟ<br /><br />ਕਾਜ਼ੀ |ਉਦਿਤੀ<br /><br />ਕਾਜ਼ੀ | | | | | | | | | | | | | | | |- !ਕਨਿਕਾ |ਅਰਿਸ਼ਫ਼ਾ<br /><br />ਲਵ |ਉਦਿਤੀ<br /><br />ਸਕਾਉਟ | | | | | | | | | | | | | | | |- !ਲਵ |ਗੁੱਲੂ<br /><br />ਕਨਿਕਾ |Mahhi<br /><br />ਅਰਿਸ਼ਫ਼ਾ | | | | | | | | | | | | | | | |- !Mahhi |ਅਰਿਸ਼ਫ਼ਾ<br /><br />ਉਦਿਤੀ |ਆਮਰਪਾਲੀ<br /><br />ਲਵ | | | | | | | | | | | | | | | |- !Mary |ਅਰਿਸ਼ਫ਼ਾ<br /><br />ਗੁੱਲੂ |ਰੋਹੇਦ<br /><br />Rhiti | | | | | | | | | | | | | | | |- !ਕਾਜ਼ੀ |Yung<br /><br />ਕਨਿਕਾ |ਆਮਰਪਾਲੀ<br /><br />ਇਸ਼ਾ | | | | | | | | | | | | | | | |- !Rhiti |ਉਦਿਤੀ<br /><br />Mary |ਕਾਜ਼ੀ<br /><br />ਉਦਿਤੀ | | | | | | | | | | | | | | | |- !ਰੋਹੇਦ |ਕਨਿਕਾ<br /><br />ਲਵ |ਅਮਨ<br /><br />ਗੁੱਲੂ | style="background:#959FFD;" |''ਨਾਮਜ਼ਦ'' | | | | | | | | | | | | | | | |- !ਸਕਾਉਟ |ਉਦਿਤੀ<br /><br />ਅਰਿਸ਼ਫ਼ਾ |ਉਦਿਤੀ<br /><br />ਅਮਨ | style="background:#959FFD;" |''ਨਾਮਜ਼ਦ'' | | | | | | | | | | | | | | | |- !ਉਦਿਤੀ |ਲਵ<br /><br />ਆਸਿਫ਼ |ਆਸਿਫ਼<br /><br />ਰਿਤੀ | style="background:#ccc" | | | | | | | | | | | | | | | | |- !ਯੰਗ ਡੀਐਸਏ |ਲਵ<br /><br />ਅਰਿਸ਼ਫ਼ਾ | colspan="2" style="background:#cfc" |''House<br /><br />Captain'' | | | | | | | | | | | | | | | |- !Rhiya | colspan="18" style="background:#FA8072" |''Evicted''<br /><br />(Day 0) |- | colspan="20" style="background:#000;" | |- !Notes |[[ਬਿੱਗ ਬੌਸ (ਹਿੰਦੀ ਟੀਵੀ ਲੜੀ) ਸੀਜ਼ਨ 20|1]] |[[ਬਿੱਗ ਬੌਸ (ਹਿੰਦੀ ਟੀਵੀ ਲੜੀ) ਸੀਜ਼ਨ 20|2]] | colspan="2" |[[ਬਿੱਗ ਬੌਸ (ਹਿੰਦੀ ਟੀਵੀ ਲੜੀ) ਸੀਜ਼ਨ 20|3]] |[[ਬਿੱਗ ਬੌਸ (ਹਿੰਦੀ ਟੀਵੀ ਲੜੀ) ਸੀਜ਼ਨ 20|4]] | | | | | | | | | | | | | colspan="2" | |- style="background:#B2FFFF;" !Against<br /><br />Public<br /><br />Vote |ਲਵ<br /><br />Rhiya |ਅਰਿਸ਼ਫ਼ਾ<br /><br />ਕਨਿਕਾ<br /><br />ਲਵ<br /><br />ਉਦਿਤੀ |<s>ਅਮਨ<br /><br />ਆਮਰਪਾਲੀ<br /><br />ਲਵ<br /><br />ਉਦਿਤੀ</s> |ਆਸਿਫ਼<br /><br />ਰੋਹੇਦ<br /><br />ਸਕਾਉਟ | | | | | | | | | | | | | | | |- style="background:#FA8072;" !Evicted |'''Rhiya''' |<s>'''ਉਦਿਤੀ'''</s><br /><br /><small>''{{Nowrap|(Tathas-two)}}''</small> | colspan="2" |'''ਰੋਹੇਦ''' | | | | | | | | | | | | | | | |} : ਘਰ ਦੇ ਕਪਤਾਨ ਨੂੰ ਦਰਸਾਉਂਦਾ ਹੈ।{{Color box|#cfc|border=black}} : ਇਹ ਦਰਸਾਉਂਦਾ ਹੈ ਕਿ ਘਰ ਦੇ ਮੈਂਬਰ ਨੂੰ ਸਿੱਧੇ ਤੌਰ 'ਤੇ ਹਫ਼ਤਾਵਾਰੀ ਨਾਮਜ਼ਦਗੀਆਂ ਤੋਂ ਪਹਿਲਾਂ ਬੇਦਖਲੀ ਲਈ ਨਾਮਜ਼ਦ ਕੀਤਾ ਗਿਆ ਸੀ।{{Color box|#959FFD|border=black}} : ਇਹ ਸੰਕੇਤ ਕਰਦਾ ਹੈ ਕਿ ਘਰ ਦਾ ਸਾਥੀ ਨਾਮਜ਼ਦਗੀਆਂ ਤੋਂ ਮੁਕਤ ਸੀ।{{Color box|#FBF373|border=black}} : ਇਹ ਦਰਸਾਉਂਦਾ ਹੈ ਕਿ ਮੁਕਾਬਲੇਬਾਜ਼ ਨੂੰ ਬਾਹਰ ਕਰ ਦਿੱਤਾ ਗਿਆ ਹੈ।{{Color box|#FA8072}} : ਜੇਤੂ ਨੂੰ ਦਰਸਾਉਂਦਾ ਹੈ.{{Color box|#73FB76}} : ਪਹਿਲੇ ਰਨਰ-ਅੱਪ ਨੂੰ ਦਰਸਾਉਂਦਾ ਹੈ।{{Color box|#D1E8EF}} : ਦੂਜੇ ਰਨਰ-ਅੱਪ ਨੂੰ ਦਰਸਾਉਂਦਾ ਹੈ।{{Color box|#7FFFD4}} : ਤੀਜੇ ਰਨਰ-ਅੱਪ ਨੂੰ ਦਰਸਾਉਂਦਾ ਹੈ।{{Color box|#DDA0DD}} : ਚੌਥੇ ਰਨਰ-ਅੱਪ ਨੂੰ ਦਰਸਾਉਂਦਾ ਹੈ।{{Color box|#FF69B4}} === ਨਾਮਜ਼ਦਗੀਆਂ ਸੰਬੰਧੀ ਨੋਟਸ === * ↑ ਫੈਨਜ਼ ਕਾ ਫੈਸਲ ਮੁਹਿੰਮ ਨੇ ਦਰਸ਼ਕਾਂ ਨੂੰ 25 ਅਗਸਤ ਤੋਂ 2 ਸਤੰਬਰ 2026 ਤੱਕ ਜੀਓ ਹੌਟਸਟਾਰ ਐਪ ਰਾਹੀਂ ਰੀਆ ਅਹੀਰ ਅਤੇ ਲਵ ਗਿੱਲ ਵਿਚਕਾਰ ਇੱਕ ਹਾਊਸਮੇਟ ਦੀ ਚੋਣ ਕਰਨ ਦੀ ਆਗਿਆ ਦਿੱਤੀ। ਸ਼ਾਨਦਾਰ ਪ੍ਰੀਮੀਅਰ 'ਤੇ, ਮੇਜ਼ਬਾਨ ਸਲਮਾਨ ਖਾਨ ਨੇ ਐਲਾਨ ਕੀਤਾ ਕਿ ਲਵ ਗਿੱਲ ਨੂੰ ਘਰ ਵਿੱਚ ਦਾਖਲ ਹੋਣ ਲਈ ਚੁਣਿਆ ਗਿਆ ਸੀ, ਜਦੋਂ ਕਿ ਰੀਆ ਅਹੀਰ ਨੂੰ ਬਾਹਰ ਕਰ ਦਿੱਤਾ ਗਿਆ ਸੀ।{{ਨੋਟ|1|1}} * ^ 6:6ਵੇਂ ਦਿਨ, ਉਦਿਤੀ ਨੂੰ ਜਨਤਕ ਵੋਟਿੰਗ ਰਾਹੀਂ ਬੇਦਖਲ ਕਰ ਦਿੱਤਾ ਗਿਆ ਅਤੇ ਉਸ ਨੇ ਆਪਣੀ ਜੀਵਨ ਰੇਖਾ ਗੁਆ ਦਿੱਤੀ।{{ਨੋਟ|2|2}} * 8 ਵੇਂ ਦਿਨ, ਹਫਤਾਵਾਰੀ ਨਾਮਜ਼ਦਗੀ ਗਤੀਵਿਧੀ ਤੋਂ ਬਾਅਦ, ''ਬਿੱਗ ਬੌਸ'' ਨੇ ਨਾਮਜ਼ਦਗੀਆਂ ਬਾਰੇ ਵਿਚਾਰ ਵਟਾਂਦਰੇ ਕਰਕੇ ਘਰ ਦੇ ਨਿਯਮਾਂ ਦੀ ਉਲੰਘਣਾ ਕਰਨ ਲਈ ਘਰ ਦੇ ਮੈਂਬਰਾਂ ਦੀਆਂ ਨਾਮਜ਼ਦਗੀਆਂ ਨੂੰ ਰੱਦ ਕਰ ਦਿੱਤਾ ਅਤੇ ਸਿੱਧੇ ਤੌਰ 'ਤੇ ਆਸਿਫ, ਰੋਹੇਡ ਅਤੇ ਸਕਾਊਟ ਨੂੰ ਨਾਮਜ਼ਦ ਕੀਤਾ।{{ਨੋਟ|3|3}} * 11ਵੇਂ ਦਿਨ, ਆਸਿਫ਼, ਰੋਹੇਦ ਅਤੇ ਸਕਾਊਟ ਨੇ ਕਨਿਕਾ, ਗੁੱਲੂ ਅਤੇ ਮਾਹੀ ਦੁਆਰਾ ਕ੍ਰਮਵਾਰ ਕਪਤਾਨੀ ਲਈ ਮੁਕਾਬਲਾ ਕਰਨ ਲਈ ਲੈ ਜਾਣ ਤੋਂ ਬਾਅਦ ਆਪਣੀਆਂ ਲਾਈਫ਼ਲਾਈਨਾਂ ਗੁਆ ਦਿੱਤੀਆਂ। ਇਸ ਦੌਰਾਨ, ਰਿਤੀ ਅਸਫਲ ਰਹੀ, ਜਿਸ ਦੇ ਨਤੀਜੇ ਵਜੋਂ ਉਸ ਦੀ ਕਪਤਾਨੀ ਦੀ ਨਾਮਜ਼ਦਗੀ ਰੱਦ ਕਰ ਦਿੱਤੀ ਗਈ।{{ਨੋਟ|4|4}} == ਸ਼ੋਅ ਵਿੱਚ ਮਹਿਮਾਨ ਭੂਮਿਕਾ ਵਜੋਂ == {| border="2" cellpadding="4" cellspacing="0" style="margin:1em 1em 1em 0;background:#f9f9f9;border:1px #aaa solid;border-collapse:collapse;width:100%;" |+ | style="background:#D4AF37;width:19%;" |'''ਹਫ਼ਤਾ (ਸੰਖੇਪਃ''' | style="background:#D4AF37;width:14%;" |'''ਦਿਨ (ਐੱਸ.''' | style="background:#D4AF37;width:28%;" |'''ਮਹਿਮਾਨ (ਸ.''' | style="background:#D4AF37;width:27%;" |'''ਨੋਟਸ''' | style="background:#D4AF37;width:12%;" |'''ਰੈਫ.''' |- | rowspan="5" style="background:#D4AF37;" |'''ਹਫ਼ਤਾ 1''' | rowspan="5" style="background:#D4AF37;" |'''ਗ੍ਰੈਂਡ ਪ੍ਰੀਮੀਅਰ''' |ਦਿਨੇਸ਼ ਲਾਲ ਯਾਦਵ |ਆਮ੍ਰਪਾਲੀ ਦੂਬੇ ਦਾ ਸਮਰਥਨ ਕਰਨ ਲਈ | |- |ਮਨੋਜ ਤਿਵਾੜੀ |ਆਪਣੀ ਧੀ ਰਿਤੀ ਤਿਵਾੜੀ ਨੂੰ ਪੇਸ਼ ਕਰਨ ਲਈ | |- |ਰੇਚੁੰਗਵਰ ਕਾਮ ----ਕੁਪਨੇਵਰ ਕੋਮ |ਆਪਣੀ ਮਾਂ [[ਮੈਰੀ ਕੋਮ|ਮੈਰੀ ਕਾਮ]] ਦਾ ਸਮਰਥਨ ਕਰਨ ਲਈ | |- |[[ਪ੍ਰਿਅੰਕਾ ਚੋਪੜਾ|ਪ੍ਰਿਯੰਕਾ ਚੋਪੜਾ ਜੋਨਸ]] |[[ਮੈਰੀ ਕੋਮ|ਮੈਰੀ ਕਾਮ]] ਦਾ ਸਮਰਥਨ ਕਰਨ ਲਈ | |- |[[ਕੈਰੀਮਿਨਾਟੀ]] ----ਅਭਿਸ਼ੇਕ ਮਲਹਾਨ ----[[ਐਲਵਿਸ਼ ਯਾਦਵ|ਐਲਵੀਸ਼ ਯਾਦਵ]] |ਤਨਮੇ "ਸਕੂਟਓਪੀ" ਸਿੰਘ ਦਾ ਸਮਰਥਨ ਕਰਨ ਲਈ | |} == ਰਿਸੈਪਸ਼ਨ == === ਸ਼ੁਰੂਆਤ === ਸੀਜ਼ਨ ਦੀ ਸਟ੍ਰੀਮਿੰਗ ਸੇਵਾ [[ਡਿਜ਼ਨੀ+ ਹੌਟਸਟਾਰ|ਜੀਓ ਹੌਟਸਟਾਰ]] ਉੱਤੇ ਇੱਕ ਰਿਐਲਿਟੀ ਸ਼ੋਅ ਲਈ ਸਭ ਤੋਂ ਸਫਲ ਸ਼ੁਰੂਆਤ ਸੀ।<ref>{{Cite web |date=2026-09-09 |title=Salman Khan REACTS to Bigg Boss 20’s record opening: “To see it become the biggest reality show launch ever is overwhelming and a proud milestone for all of us” : Bollywood News |url=https://www.bollywoodhungama.com/news/features/salman-khan-reacts-to-bigg-boss-20s-record-opening-to-see-it-become-the-biggest-reality-show-launch-ever-is-overwhelming-and-a-proud-milestone-for-all-of-us/ |access-date=2026-09-10 |website=Bollywood Hungama}}</ref> == ਹਵਾਲੇ == <templatestyles src="Reflist/styles.css" />{{Reflist}} == ਬਾਹਰੀ ਲਿੰਕ == * [https://jiohotstar.com/1971002586 ''ਬਿੱਗ ਬੌਸ 20''] [[ਡਿਜ਼ਨੀ+ ਹੌਟਸਟਾਰ|ਜਿਓ ਹੌਟਸਟਾਰ]] 'ਤੇ {{Bigg Boss (Hindi TV series)}} [[ਸ਼੍ਰੇਣੀ:ਬਿੱਗ ਬੌਸ (ਹਿੰਦੀ ਟੀਵੀ ਲੜੀ) ਸੀਜ਼ਨ]] [[ਸ਼੍ਰੇਣੀ:ਅਣ-ਸਮੀਖਿਆ ਅਨੁਵਾਦਾਂ ਵਾਲੇ ਸਫ਼ੇ]] l4hi8tw1uhnndhmx35wkl1d0nu1sj5m 846642 846641 2026-09-20T09:08:39Z Gaurav Jhammat 7070 846642 wikitext text/x-wiki '''[[ਬਿੱਗ ਬੌਸ (ਹਿੰਦੀ ਟੀਵੀ ਲੜੀ)|ਬਿੱਗ ਬੌਸ]] 20''', ਜਿਸ ਨੂੰ ਬਿੱਗ ਬੌਸ: ਤਥਾਸ-ਤੂ ਵੀ ਕਿਹਾ ਜਾਂਦਾ ਹੈ, ਭਾਰਤੀ [[ਹਿੰਦੀ ਭਾਸ਼ਾ|ਹਿੰਦੀ]] ਭਾਸ਼ਾ ਦੀ ਰਿਐਲਿਟੀ ਟੈਲੀਵਿਜ਼ਨ ਸੀਰੀਜ਼ [[ਬਿੱਗ ਬੌਸ (ਹਿੰਦੀ ਟੀਵੀ ਲੜੀ)|ਬਿੱਗ ਬੌਸ]] ਦਾ ਵੀਹਵਾਂ ਸੀਜ਼ਨ ਹੈ। ਇਸ ਦਾ ਪ੍ਰੀਮੀਅਰ 6 ਸਤੰਬਰ 2026 ਨੂੰ ਕਲਰਜ਼ ਟੀਵੀ ਉੱਤੇ ਹੋਇਆ ਅਤੇ [[ਡਿਜ਼ਨੀ+ ਹੌਟਸਟਾਰ|ਜਿਓ ਹੌਟਸਟਾਰ]] ਉੱਤੇ ਡਿਜੀਟਲ ਤੌਰ ਉੱਤੇ ਸਟ੍ਰੀਮ ਕੀਤਾ ਗਿਆ।<ref>{{Cite web |last=Banerjee |first=Urmimala |date=2026-08-04 |title=Salman Khan Unveils ‘Bigg Boss 20’ Promo Promises Karan Arjun Twist This Season |url=https://varietyindia.com/salman-khan-unveils-bigg-boss-20-promo-promises-karan-arjun-twist-this-season/ |access-date=2026-08-04 |website=Variety India |language=en-US}}</ref> [[ਸਲਮਾਨ ਖਾਨ]] ਲਗਾਤਾਰ ਸਤਾਰ੍ਹਵੇਂ ਸੀਜ਼ਨ ਲਈ ਸ਼ੋਅ ਦੀ ਮੇਜ਼ਬਾਨੀ ਕਰ ਰਹੇ ਹਨ।<ref>{{Cite web |date=2026-07-20 |title=Salman Khan to host Bigg Boss 20 in India with six editions |url=https://thenewsmill.com/2026/07/salman-khan-to-host-bigg-boss-20-as-six-editions-launch-in-september/ |access-date=2026-07-21 |language=en-US}}</ref><ref>{{Cite web |date=2026-08-04 |title=Colors & JioHotstar confirm September launch for 'Bigg Boss 20' |url=https://www.bizasialive.com/colors-jiohotstar-confirm-september-launch-for-bigg-boss-20/ |access-date=2026-08-04 |language=en-GB}}</ref> == ਪ੍ਰੋਡਕਸ਼ਨ (ਨਿਰਮਾਣ) == === ਵਿਕਾਸ ਅਤੇ ਥੀਮ === ਸੀਜ਼ਨ ਦੀ ਟੈਗਲਾਈਨ "ਤਥਾਸ-ਤੂ" ਹੈ, ਜਿਸ ਵਿੱਚ ਇੱਕ "ਵਰਦਾਨ" ਸ਼ਾਮਿਲ ਕੀਤਾ ਗਿਆ ਹੈ ਜੋ ਮੁਕਾਬਲੇਬਾਜ਼ਾਂ ਨੂੰ ਖੇਡ ਵਿੱਚ ਦੂਜਾ ਜੀਵਨਦਾਨ ਭਾਵ ਸ਼ੋਅ ਤੋਂ ਬਾਹਰ ਹੋਣ ਤੋਂ ਬਚਾਅ ਦਾ ਮੌਕਾ ਦਿੰਦਾ ਹੈ। ਇਹ ਸੰਕਲਪ ਅੰਗਰੇਜ਼ੀ ਸ਼ਬਦ "that's two" ਤੋਂ ਬਣਾਇਆ ਗਿਆ ਹੈ।<ref>{{Cite web |last=Mukhopadhyay |first=Anindita |date=2026-08-12 |title=Bigg Boss 20 trailer out; Salman Khan introduces 'Extra Jeevan Daan' and a game with no safe play |url=https://www.indiatvnews.com/entertainment/tv/bigg-boss-20-trailer-out-salman-khan-introduces-extra-jeevan-daan-and-a-game-with-no-safe-play-2026-08-12-1051119 |access-date=2026-08-12 |website=India TV News |language=en}}</ref> === ਪ੍ਰਚਾਰ ਅਤੇ ਰਿਲੀਜ਼ === 20 ਜੁਲਾਈ 2026 ਨੂੰ, ਜਿਓਸਟਾਰ ਨੇ ਐਲਾਨ ਕੀਤਾ ਕਿ ਸਲਮਾਨ ਖਾਨ ਦੁਆਰਾ ਹੋਸਟ ਕੀਤੇ ਗਏ ਬਿੱਗ ਬੌਸ ਹਿੰਦੀ ਦੇ ਵੀਹਵੇਂ ਸੀਜ਼ਨ ਦਾ ਪ੍ਰੀਮੀਅਰ ਸਤੰਬਰ 2026 ਵਿੱਚ ਕਲਰਜ਼ ਟੀਵੀ ਅਤੇ [[ਡਿਜ਼ਨੀ+ ਹੌਟਸਟਾਰ|ਜੀਓ ਹੌਟਸਟਾਰ]] ਉੱਤੇ ਇੱਕ ਨੈਟਵਰਕ ਪਹਿਲਕਦਮੀ ਦੇ ਹਿੱਸੇ ਵਜੋਂ ਛੇ ਬਿੱਗ ਬੌਸ ਖੇਤਰੀ ਐਡੀਸ਼ਨਾਂ ਨੂੰ ਇੱਕੋ ਸਮੇਂ ਪ੍ਰਸਾਰਿਤ ਕਰਨ ਲਈ ਕੀਤਾ ਜਾਵੇਗਾ।<ref>{{Cite web |last=Livemint |date=2026-07-20 |title=JioStar bets big on Bigg Boss: Salman Khan, Mohanlal, Sourav Ganguly & other mega stars headline six-language expansion |url=https://www.livemint.com/entertainment/jiostar-bets-big-on-bigg-boss-salman-khan-mohanlal-sourav-ganguly-other-mega-stars-headline-six-language-expansion-11784549282474.html |access-date=2026-07-21 |website=mint |language=en}}</ref><ref>{{Cite web |title=MSN |url=https://www.msn.com/en-in/news/insight/bigg-boss-20-reveals-new-logo-as-six-editions-set-for-launch/gm-GM8AB0AB92?gemSnapshotKey=GM8AB0AB92-snapshot-3&uxmode=ruby |access-date=2026-07-23 |website=www.msn.com}}</ref> ਸ਼ੋਅ ਦੀ ਅਧਿਕਾਰਤ ਪਹਿਲੀ ਝਲਕ ਅਤੇ ਲੋਗੋ 21 ਜੁਲਾਈ 2026 ਨੂੰ ਜਾਰੀ ਕੀਤਾ ਗਿਆ ਸੀ।<ref>{{Cite news|url=https://timesofindia.indiatimes.com/tv/news/hindi/bigg-boss-20-salman-khan-hosted-bb-hindi-returns-with-an-all-new-eye-for-its-milestone-20th-season/articleshow/132536352.cms|title=Bigg Boss 20: Salman Khan hosted BB Hindi returns with an all-new eye logo for its milestone 20th season|date=2026-07-21|work=The Times of India|access-date=2026-07-21|issn=0971-8257}}</ref><ref>{{Cite web |date=2026-07-21 |title=First look of 'Bigg Boss 20' logo unveiled |url=https://www.bizasialive.com/first-look-of-bigg-boss-20-logo-unveiled/ |access-date=2026-07-22 |language=en-GB}}</ref> ਇਸ ਤੋਂ ਬਾਅਦ ਅਗਸਤ 2026 ਦੇ ਸ਼ੁਰੂ ਵਿੱਚ ਜਾਰੀ ਕੀਤੇ ਗਏ ਟੀਜ਼ਰਾਂ ਦੀ ਇੱਕ ਲੜੀ ਜਾਰੀ ਕੀਤੀ ਗਈ, ਜਿਸ ਨੇ 6 ਸਤੰਬਰ 2026 ਦੀ ਪ੍ਰੀਮੀਅਰ ਮਿਤੀ ਦੀ ਪੁਸ਼ਟੀ ਕੀਤੀ ਅਤੇ ਸੀਜ਼ਨ ਦੇ "ਤਥਾਸ-ਤੂ" ਥੀਮ ਦੀ ਸ਼ੁਰੂਆਤ ਕੀਤੀ।<ref>{{Cite web |title=Bigg Boss 20 Promo: सलमान खान की घोड़े संग एंट्री, इस बार 'करण अर्जुन' वाला ट्विस्ट, रिलीज डेट का भी ऐलान |url=https://navbharattimes.indiatimes.com/tv/bigg-boss/bigg-boss-20-official-promo-out-salman-khan-reveals-karan-arjun-twist-in-the-game-premiere-date-6-september/articleshow/132851454.cms |access-date=2026-08-04 |website=Navbharat Times |language=hi}}</ref><ref>{{Cite web |date=2026-08-04 |title=Bigg Boss 20 teaser: Salman Khan returns as host, hints at a Karan-Arjun angle, ‘ek se bhale do’ |url=https://indianexpress.com/article/entertainment/television/bigg-boss-20-teaser-salman-khan-returns-as-host-hints-at-a-karan-arjun-angle-ek-se-bhale-do-10817085/ |access-date=2026-08-04 |website=The Indian Express |language=en}}</ref><ref>{{Cite web |title=Bigg Boss 20: New Arena twist sparks 'favouritism' debate among fans |url=https://www.mid-day.com/entertainment/television-news/article/bigg-boss-20-new-arena-twist-sparks-favouritism-debate-among-fans-23643515 |access-date=2026-08-07 |website=Mid-Day}}</ref><ref>{{Cite web |last=Jhunjhunwala |first=Sanchita |date=2026-08-06 |title=Bigg Boss 20 Teaser: Salman Khan Drops Another Hint As He Goes ‘Tathas-Two’ |url=https://www.idiva.com/entertainment/tv/bigg-boss-20-teaser-salman-khan-drops-another-hint-as-he-goes-tathas-two/18097778 |access-date=2026-08-07 |website=iDiva |language=en}}</ref> ਗੇਮਪਲੇ ਮਕੈਨਿਕਸ ਉੱਤੇ ਵੱਧ ਚਾਨਣਾ ਪਾਉਣ ਵਾਲਾ ਇੱਕ ਪੂਰੀ-ਲੰਬਾਈ ਦਾ ਟ੍ਰੇਲਰ 12 ਅਗਸਤ 2026 ਨੂੰ ਜਾਰੀ ਕੀਤਾ ਗਿਆ ਸੀ।<ref>{{Cite web |last=Yadav |first=Monica |date=2026-08-12 |title=Bigg Boss 20 trailer sees Salman Khan bringing ‘extra jeevan daan’ twist: ‘It isn't as straightforward as it sounds’ |url=https://www.hindustantimes.com/entertainment/tv/bigg-boss-20-trailer-sees-salman-khan-bringing-extra-jeevan-daan-twist-bigg-boss-colors-jiohotstar-101786517783960.html |access-date=2026-08-12 |website=Hindustan Times |language=en}}</ref><ref>{{Cite web |last=Mukherjee |first=Akankshya |date=2026-08-12 |title=Bigg Boss 20 Trailer Out! Salman Khan Unveils New Season's Biggest Twist Where Every Player Gets An Extra Life- Watch |url=https://www.bollywoodbubble.com/tv/bigg-boss-20-trailer-out-salman-khan-unveils-new-season-biggest-twist-where-every-player-gets-an-extra-life-watch/ |access-date=2026-08-12 |website=Bollywood Bubble |language=en-US}}</ref> 4 ਸਤੰਬਰ 2026 ਨੂੰ, [[ਡਿਜ਼ਨੀ+ ਹੌਟਸਟਾਰ|ਜਿਓਹੋਟਸਟਾਰ]] ਅਤੇ ਕਲਰਜ਼ ਟੀਵੀ ਨੇ ਪ੍ਰਮੋਸ਼ਨਲ ਕਲਿੱਪ ਜਾਰੀ ਕੀਤੇ ਜਿਸ ਵਿੱਚ ਪੁਸ਼ਟੀ ਕੀਤੀ ਪ੍ਰਤੀਯੋਗੀ [[ਈਸ਼ਾ ਰਿਖੀ]] ਅਤੇ [[ਕਨਿਕਾ ਮਾਨ]] ਸ਼ਾਮਿਲ ਸਨ।<ref>{{Cite news|url=https://timesofindia.indiatimes.com/tv/news/hindi/bigg-boss-20-promo-kanika-mann-wins-hearts-with-her-performance-new-promo-sparks-buzz-ahead-of-premiere/articleshow/133796817.cms|title=Bigg Boss 20 promo: Kanika Mann wins hearts with her performance? New Promo sparks buzz ahead of premiere|date=2026-09-05|work=The Times of India|access-date=2026-09-06|issn=0971-8257}}</ref><ref>{{Cite web |last=Jhunjhunwala |first=Sanchita |date=2026-09-05 |title=Bigg Boss 20: Did Badshah’s Ex-Wife Isha Rikhi Break Down In New Promo? |url=https://www.idiva.com/entertainment/tv/salman-khan-bigg-boss-20-did-badshah-ex-wife-isha-rikhi-break-down-in-new-promo/18098112 |access-date=2026-09-06 |website=iDiva |language=en}}</ref> 5 ਸਤੰਬਰ 2026 ਨੂੰ, ਰੈਪਰ ਯੰਗ ਡੀਐਸਏ ਨੂੰ ਫ਼ੀਚਰ ਕਰਦਾ ਇੱਕ ਟੀਜ਼ਰ ਜਾਰੀ ਕੀਤਾ ਗਿਆ ਸੀ, ਜਿਸ ਵਿੱਚ ਉਸਨੇ ਆਪਣਾ ਗੀਤ ''ਯੇਦਾ ਯੁੰਗ'' ਪੇਸ਼ ਕੀਤਾ ਸੀ।<ref>{{Cite web |title=Instagram |url=https://www.instagram.com/reel/Dc5Us4Qqdjx/?stkn=MTd1a2NoNGwycXd5Nw== |access-date=2026-09-06 |website=www.instagram.com}}</ref> ਉਸੇ ਦਿਨ, ਅਦਾਕਾਰ-ਸਿਆਸਤਦਾਨ ਮਨੋਜ ਤਿਵਾੜੀ ਆਪਣੀ ਧੀ ਰਿਤੀ ਤਿਵਾੜੀ ਨਾਲ ਇੱਕ ਪ੍ਰਮੋਸ਼ਨਲ ਹਿੱਸੇ ਵਿੱਚ ਉਸ ਨੂੰ ਇੱਕ ਪ੍ਰਤੀਯੋਗੀ ਵਜੋਂ ਪੇਸ਼ ਕਰਨ ਲਈ ਦਿਖਾਈ ਦਿੱਤੇ।<ref>{{Cite web |title=Bigg Boss 20: Salman Khan recreates Manoj Tiwari’s viral baap meme with his daughter |url=https://www.mid-day.com/entertainment/television-news/article/bigg-boss-20-salman-khan-recreates-manoj-tiwaris-viral-baap-meme-with-his-daughter-23648609 |access-date=2026-09-06 |website=Mid-Day}}</ref><ref>{{Cite web |date=2026-09-06 |title=Bigg Boss 20: Manoj Tiwari’s daughter Rhiti Tiwari set to enter Salman Khan’s show - Watch promo |url=https://www.india.com/entertainment/tv/bigg-boss-20-manoj-tiwari-daughter-rhiti-tiwari-set-to-enter-salman-khans-show-watch-promo-8517734/ |access-date=2026-09-06 |website=India.com |language=en}}</ref> === ਕਾਸਟਿੰਗ === 25 ਅਗਸਤ 2026 ਨੂੰ, [[ਡਿਜ਼ਨੀ+ ਹੌਟਸਟਾਰ|ਜੀਓ ਹੌਟਸਟਾਰ]] ਅਤੇ ਕਲਰਜ਼ ਟੀਵੀ ਨੇ ਦਰਸ਼ਕਾਂ ਦੀ ਵੋਟਿੰਗ ਪਹਿਲਕਦਮੀ "ਫੈਨਜ਼ ਕਾ ਫੈਸਲਾ" ਦੀ ਮੁੜ-ਵਰਤੋਂ ਦਾ ਐਲਾਨ ਕੀਤਾ ਜੋ ਇਸ ਤੋਂ ਪਹਿਲਾਂ 19ਵੇਂ ਸੀਜ਼ਨ ਵਿੱਚ ਕੀਤਾ ਗਿਆ ਸੀ। ਜੀਓ ਹੌਟਸਟਾਰ ਐਪ ਦੇ ਜ਼ਰੀਏ, ਦਰਸ਼ਕਾਂ ਨੂੰ ਪ੍ਰੀਮੀਅਰ ਤੋਂ ਪਹਿਲਾਂ ਘਰ ਵਿੱਚ ਦਾਖਲ ਹੋਣ ਵਾਲੇ ਦੋ ਸੰਭਾਵਿਤ ਪ੍ਰਤੀਯੋਗੀਆਂ ਵਿੱਚੋਂ ਇੱਕ ਨੂੰ ਵੋਟ ਦੇਣ ਦਾ ਮੌਕਾ ਦਿੱਤਾ ਗਿਆ ਸੀ। ਵੋਟਿੰਗ ਦੀ ਮਿਆਦ 25 ਅਗਸਤ ਤੋਂ 2 ਸਤੰਬਰ 2026 ਤੱਕ ਨਿਰਧਾਰਤ ਕੀਤੀ ਗਈ ਸੀ।<ref>{{Cite web |last=Vaigankar |first=Shukrta |date=2026-08-25 |title=Bigg Boss 20 voting: Rhiya Ahir vs Love Gill - Fans to decide who enters the house |url=https://businessupturn.com/entertainment/television/bigg-boss/bigg-boss-20-voting-rhiya-ahir-vs-love-gill-fans-to-decide-who-enters-the-house/ |access-date=2026-08-25 |website=Business Upturn |language=en-IN}}</ref><ref name="Riya_Ahir">{{Cite news|url=https://timesofindia.indiatimes.com/tv/news/hindi/bigg-boss-20-riya-ahir-viral-girl-who-stopped-police-van-during-neet-protest-to-enter-the-show-fans-to-choose-between-her-and-love-gill/articleshow/133500609.cms|title=Bigg Boss 20: Riya Ahir, viral girl who stopped police van during NEET protest, to enter the show? Fans to choose between her and Love Gill|date=2026-08-25|work=The Times of India|access-date=2026-08-25|issn=0971-8257}}</ref> ਦੋ ਉਮੀਦਵਾਰ [[ਰੀਆ ਅਹੀਰ]] ਅਤੇ [[ਲਵ ਗਿੱਲ]] ਸਨ।<ref>{{Cite web |last=Banerjee |first=Urmimala |date=2026-08-25 |title=‘Bigg Boss 20’: Rhiya Ahir Or Love Gill? Salman Khan Announces That Decision Rests On Audience |url=https://varietyindia.com/bigg-boss-20-rhiya-ahir-or-love-gill-salman-khan-announces-that-decision-rests-on-audience/ |access-date=2026-08-25 |website=Variety India |language=en-US}}</ref><ref>{{Cite web |last=Singh |first=Simran |title=Bigg Boss 20: Salman Khan asks fans to help him, grants them power to CONFIRM a housemate among..., netizens react |url=https://www.dnaindia.com/bollywood/report-bigg-boss-20-salman-khan-asks-fans-to-help-him-grants-them-power-to-confirm-a-housemate-3219173 |access-date=2026-08-25 |website=DNA India |language=en}}</ref> === ਅੱਖ ਵਾਲਾ ਲੋਗੋ === ਸੀਜ਼ਨ ਦੇ ਲੋਗੋ ਵਿੱਚ ਇੱਕ ਬਹੁ-ਰੰਗੀਨ ਜਿਓਮੈਟਰਿਕ ਆਈਰਿਸ (ਜਾਮਨੀ, ਨੀਲੇ, ਲਾਲ, ਸੰਤਰੀ ਅਤੇ ਟੀਲ ਦੇ ਰੰਗਾਂ ਵਿੱਚ) ਦੇ ਨਾਲ ਇੱਕ ਸਟਾਈਲਾਈਜ਼ਡ ਅੱਖ ਹੈ ਜੋ ਕੇਂਦਰ ਵਿੱਚ ਸੁਨਹਿਰੀ ਝਲਕ ਵਿੱਚ ਹੈ। ਇਸ ਦੇ ਨਾਲ ਇੱਕ ਧਾਤੂ ਸੋਨੇ ਦੀ ਰੂਪ ਰੇਖਾ ਅਤੇ ਇੱਕ ਮੇਲ ਖਾਂਦਾ "ਬਿੱਗ ਬੌਸ" ਸ਼ਬਦ ਚਿੰਨ੍ਹ ਹੈ। ਨੈਟਵਰਕ ਦੇ ਅਨੁਸਾਰ, ਡਿਜ਼ਾਇਨ ਦਾ ਉਦੇਸ਼ ਸੀਜ਼ਨ ਦੇ "ਤਥਾਸ-ਤੂ" ਥੀਮ ਨੂੰ ਦਰਸਾਉਣਾ ਹੈ, ਜੋ ਪ੍ਰਗਟਾਵੇ ਅਤੇ ਕਿਸਮਤ ਦਾ ਪ੍ਰਤੀਕ ਹੈ।<ref>{{Cite web |date=2026-07-21 |title=Bigg Boss 20 finally CONFIRMED? Salman Khan returns as makers UNVEIL brand new eye logo |url=https://www.bollywoodlife.com/bigg-boss/bigg-boss-20-finally-confirmed-salman-khan-returns-as-makers-unveil-brand-new-eye-logo-3357930/ |access-date=2026-07-21 |website=Bollywood Life |language=en}}</ref><ref>{{Cite news|url=https://economictimes.indiatimes.com/magazines/panache/bigg-boss-20-announced-salman-khan-returns-as-host-for-new-season-contestants-list-premiere-date-and-where-to-watch-on-ott/articleshow/132550353.cms?from=mdr|title=Bigg Boss 20 announced: Salman Khan returns as host for new season. Contestants list, premiere date, and where to watch on OTT|date=2026-07-22|work=The Economic Times|access-date=2026-07-23|issn=0013-0389}}</ref> === ਪ੍ਰਸਾਰਣ === [[ਬਿੱਗ ਬੌਸ (ਹਿੰਦੀ ਟੀਵੀ ਸੀਰੀਜ਼) ਸੀਜ਼ਨ 19|ਪਿਛਲੇ ਸੀਜ਼ਨ]] ਦੀ ਰਿਲੀਜ਼ ਰਣਨੀਤੀ ਦੇ ਬਾਅਦ, ਸ਼ੋਅ ਡਿਜੀਟਲ ਸਟ੍ਰੀਮਿੰਗ ਨੂੰ ਤਰਜੀਹ ਦਿੰਦਾ ਹੈ, ਰੋਜ਼ਾਨਾ ਐਪੀਸੋਡ ਜਿਓਹੋਟਸਟਾਰ 'ਤੇ ਪਹਿਲਾਂ ਰਾਤ 9 ਵਜੇ (ਭਾਰਤੀ ਸਮੇਂ ਅਨੁਸਾਰ) 'ਤੇ ਪ੍ਰਸਾਰਿਤ ਹੁੰਦੇ ਹਨ। ਇਸ ਤੋਂ ਬਾਅਦ ਕਲਰਜ਼ ਟੀਵੀ 'ਤੇ ਰਾਤ 10:30 (ਭਾਰਤੀ ਸਮੇਂ ਅਨੁਸਾਰ)<ref>{{Cite web |date=2026-08-04 |title=Bigg Boss 20: Salman Khan Show To Premiere On September 6, Bhaijaan Shares Cryptic 'Karan-Arjun' Hint |url=https://www.timesnownews.com/entertainment-news/tv/bigg-boss-20-salman-khan-show-to-premiere-on-september-6-bhaijaan-shares-cryptic-karan-arjun-hint-article-155248063 |access-date=2026-08-04 |website=TimesNow |language=en}}</ref> 'ਤੇ ਪ੍ਰਸਾਰਿਤ ਹੁੰਦੇ ਹਨ। === ਘਰ === ਫਿਲਮ ਸਿਟੀ, ਮੁੰਬਈ ਵਿੱਚ ਸਥਿਤ ''ਬਿੱਗ ਬੌਸ 20'' ਦੇ ਘਰ ਵਿੱਚ ਇੱਕ ਰੰਗੀਨ "ਵੰਡਰਲੈਂਡ" ਥੀਮ ਹੈ ਜੋ ਇੱਕ ਰਾਖਸ਼ਸ ਦੀ ਧਾਰਨਾ ਤੋਂ ਪ੍ਰੇਰਿਤ ਹੈ, ਜਿਸ ਵਿੱਚ ਅਤਿਵਾਦੀ ਕਲਪਨਾ ਅਤੇ ਜਾਨਵਰਾਂ ਤੋਂ ਪ੍ਰੇਰਿਤ ਤੱਤ ਸ਼ਾਮਲ ਹਨ। ਵਰਸ਼ਾ ਜੈਨ ਦੁਆਰਾ ਡਿਜ਼ਾਈਨ ਕੀਤਾ ਗਿਆ ਇਹ ਘਰ ਲਗਭਗ 10,000 ਵਰਗ ਫੁੱਟ ਵਿੱਚ ਫੈਲਿਆ ਹੋਇਆ ਹੈ ਅਤੇ ਇਸ ਵਿੱਚ 104 ਕੈਮਰੇ ਹਨ।<ref>{{Cite web |date=2026-09-03 |title=Bigg Boss 20 house tour: Shark-themed pool, teapot throne and the mystery of Room 20 |url=https://indianexpress.com/article/entertainment/television/bigg-boss-20-house-tour-shark-themed-pool-teapot-throne-and-the-mystery-of-room-20-10861231/ |access-date=2026-09-03 |website=The Indian Express |language=en}}</ref> * ਲਿਵਿੰਗ ਏਰੀਆ: ਇੱਕ ਵੱਡਾ ਕੇਂਦਰੀ ਸੋਫਾ, ਇੱਕ 12-ਸੀਟਰ ਡਾਇਨਿੰਗ ਟੇਬਲ, ਪੈਰਾਸ਼ੂਟ-ਪ੍ਰੇਰਿਤ ਬੈਠਣ ਅਤੇ ਇੱਕ ਗੁਲਾਬੀ ਚਾਹ-ਪਿਆਲੀਨੁਮਾ ਮੁਜੱਸਮਾ ਜਿਸ ਨੂੰ ਸਿੰਘਾਸਣ ਵਜੋਂ ਵਰਤਿਆ ਜਾਂਦਾ ਹੈ।<ref>{{Cite web |title=Bigg Boss 20 House Inside Photos: Salman Khan's Show Gets Colourful Jungle-Themed Makeover With BB Food Truck, Secret Room & More- See PICS |url=https://www.freepressjournal.in/entertainment/bigg-boss-20-house-inside-photos-salman-khans-show-gets-colourful-jungle-themed-makeover-with-bb-food-truck-secret-room-more-see-pics |access-date=2026-09-03 |website=Free Press Journal |language=en}}</ref> * ਰਸੋਈ "ਬੀ. ਬੀ. ਫੂਡ ਟਰੱਕ" ਦੇ ਰੂਪ ਵਿੱਚ ਤਿਆਰ ਕੀਤਾ ਗਿਆ, ਜਿਸ ਵਿੱਚ ਇੱਕ ਭੋਜਨ-ਟਰੱਕ-ਪ੍ਰੇਰਿਤ ਰਸੋਈ ਸੈੱਟਅਪ ਹੈ।<ref>{{Cite web |last=G |first=Vikram |date=2026-09-03 |title=Bigg Boss 20 house first look: Giant teapot couch, BB Food Truck unveiled |url=https://www.newkerala.com/news/a/bigg-boss-20-first-look-giant-teapot-couch-509.htm |access-date=2026-09-03 |website=NewKerala.com |language=en}}</ref> * ਬੈੱਡਰੂਮ: 17 ਬਿਸਤਰੇ, ਜਾਨਵਰਾਂ ਤੋਂ ਪ੍ਰੇਰਿਤ ਸਜਾਵਟ ਦੇ ਨਾਲ ਇੱਕ ਬਿੱਛੂ ਅਤੇ ਗਿਰਗਿਟ, ਮਸ਼ਰੂਮ ਦੇ ਆਕਾਰ ਦੇ ਕੰਧ ਤੱਤ ਦੇ ਨਾਲ ਸ਼ਾਮਲ ਹਨ.<ref>{{Cite web |date=2026-09-03 |title=Bigg Boss 20 House: Whale-Shaped Pool To Gorilla Entrance; Take Sneak-Peek Of Salman Khan Show |url=https://www.timesnownews.com/entertainment-news/tv/bigg-boss-20-house-whale-shaped-pool-to-gorilla-entrance-take-sneak-peek-of-salman-khan-show-photo-gallery-156037878 |access-date=2026-09-03 |website=TimesNow |language=en}}</ref> * ਬਾਥਰੂਮ: ਇੱਕ ਅੱਪਸਾਇਡ-ਡਾਉਨ ਨਿਓਨ-ਗੁਲਾਬੀ ਖਰਗੋਸ਼ ਦੀ ਸਥਾਪਨਾ, ਬੈਠਣ ਵਾਲੇ ਖੇਤਰ ਅਤੇ ਮੁਅੱਤਲ ਚਿੰਪੈਂਜ਼ੀ ਸਜਾਵਟ ਦੀ ਵਿਸ਼ੇਸ਼ਤਾ ਹੈ।<ref>{{Cite web |last=Godboley |first=Adya |date=2026-09-04 |title=Bigg Boss 20 House: Salman Khan’s Show Adds a Whimsical Twist with Two New Mystery Doors |url=https://www.idiva.com/entertainment/tv/bigg-boss-20-house-salman-khan-show-adds-whimsical-twist-two-new-mystery-doors/18098104 |access-date=2026-09-04 |website=iDiva |language=en}}</ref> * ਗਾਰਡਨ/ਆਊਟਡੋਰ ਖੇਤਰਃ ਇੱਕ ਸ਼ਾਰਕ-ਥੀਮ ਵਾਲਾ ਸਵਿਮਿੰਗ ਪੂਲ, ਇੱਕ ਫੁੱਲਦਾਰ ਟੈਪ ਦੀ ਸਥਾਪਨਾ, ਬੈਠਣ ਲਈ ਵਰਤੇ ਜਾਣ ਵਾਲੇ ਸੱਪ ਨਾਲ ਲਪੇਟੇ ਦਰੱਖਤ ਅਤੇ ਵੱਖ-ਵੱਖ ਜਾਨਵਰਾਂ ਦੀਆਂ ਮੂਰਤੀਆਂ ਸ਼ਾਮਲ ਹਨ।<ref name="indiatvnews">{{Cite web |last=Mukhopadhyay |first=Anindita |date=2026-09-03 |title=Bigg Boss 20 house first look out; giant snake in garden, octopus chess and mysterious Room No. 20 |url=https://www.indiatvnews.com/entertainment/tv/bigg-boss-20-house-first-look-out-giant-snake-in-garden-octopus-chess-and-mysterious-room-no-20-salman-khan-2026-09-03-1053224 |access-date=2026-09-03 |website=India TV News |language=en}}</ref> * ਕਮਰਾ 20: ਵੀਹਵੇਂ ਸੀਜ਼ਨ ਲਈ ਇੱਕ ਨਵਾਂ ਕਮਰਾ ਪੇਸ਼ ਕੀਤਾ ਗਿਆ, ਪਿਛਲੇ ਸੀਜ਼ਨ ਤੋਂ ਅਸੈਂਬਲੀ ਰੂਮ ਦੀ ਥਾਂ. ਇਸ ਦੇ ਉਦੇਸ਼ ਨੂੰ ਸ਼ੁਰੂ ਵਿੱਚ ਅਣਐਲਾਨਿਆ ਰੱਖਿਆ ਗਿਆ ਸੀ ਪਰ ਦੂਜੇ ਹਫ਼ਤੇ ਵਿੱਚ ਇਸ ਨੂੰ ਵੀ ਜਨਤਕ ਕਰ ਦਿੱਤਾ ਗਿਆ।<ref>{{Cite web |last=Singh |first=Sardar Sarabjoth |date=2026-09-03 |title=Video tour of Bigg Boss 20 house: Bedroom to grand lawn |url=https://www.siasat.com/video-tour-of-bigg-boss-20-house-bedroom-to-grand-lawn-3535844/ |access-date=2026-09-03 |website=The Siasat Daily |language=en}}</ref> * ਕਮਰਾ 2X: ਇੱਕ ਰਹੱਸਮਈ ਕਮਰੇ ਵਿੱਚ ਦੋ ਵੱਖਰੇ ਆਕਾਰ ਦੇ ਦਰਵਾਜ਼ੇ ਹਨ, ਜਿਸਦਾ ਉਦੇਸ਼ ਸੀਜ਼ਨ ਵਿੱਚ ਕੋਈ ਰੁਮਾਂਚਕ ਮੋੜ ਲਿਆਉਣ ਦੇ ਉਦੇਸ਼ ਵਜੋਂ ਗੁਪਤ ਰੱਖਿਆ ਗਿਆ ਹੈ।<ref name="indiatvnews" /> ਵਧੇਰੇ ਵਿਸ਼ੇਸ਼ਤਾਵਾਂ ਵਿੱਚ ਕਈ ਤਿੰਨ-ਅਯਾਮੀ ਜਾਨਵਰ ਅਤੇ ਕਲਪਨਾ-ਪ੍ਰੇਰਿਤ ਸਥਾਪਨਾਵਾਂ ਸ਼ਾਮਲ ਹਨ, ਜਿਸ ਵਿੱਚ ਬਿੱਗ ਬੌਸ ਦੀ ਨਿਗਰਾਨੀ ਨੂੰ ਦਰਸਾਉਂਦੇ ਅੱਖਾਂ ਦੇ ਰੂਪਾਂ ਦੀ ਵਾਰ-ਵਾਰ ਵਰਤੋਂ ਹੁੰਦੀ ਹੈ।<ref>{{Cite web |date=2026-09-03 |title=Bigg Boss 20 house reveals giant teapot couch and themed food truck |url=https://thenewsmill.com/2026/09/bigg-boss-20-house-reveals-giant-teapot-couch-and-themed-food-truck/ |access-date=2026-09-03 |language=en-US}}</ref> == ਘਰ ਵਿਚਲੇ ਪ੍ਰਤੀਯੋਗੀਆਂ ਦੀ ਸਥਿਤੀ == {| class="wikitable sortable" style="text-align:center; font-size:85%; line-height:25px; width:fit;" ! scope="col" style="background:#D4AF37;" |ਸੰਖਿਆ ! scope="col" style="background:#D4AF37;" |ਪ੍ਰਤੀਯੋਗੀ ! scope="col" style="background:#D4AF37;" |ਦਾਖਲ ਹੋਣ ਦਾ ਦਿਨ ! scope="col" style="background:#D4AF37;" |ਬਾਹਰ ਹੋਣ ਦਾ ਦਿਨ ! scope="col" style="background:#D4AF37;" |ਸਥਿਤੀ |- |1 |ਆਸਿਫ਼ |ਦਿਨ 1 | | |- |2 |ਅਮਨ |ਦਿਨ 1 | | |- |3 |ਅਮਰਪਾਲੀ |ਦਿਨ 1 | | |- |4 |ਅਰਿਸ਼ਫਾ |ਦਿਨ 1 | | |- |5 |ਗੁੱਲੂ |ਦਿਨ 1 | | style="background:#cfc;" |''{{Nowrap|''ਘਰ ਦਾ ਕਪਤਾਨ''}}'' |- |6 |ਈਸ਼ਾ |ਦਿਨ 1 | | |- |7 |ਕਨਿਕਾ |ਦਿਨ 1 | | |- |8 |ਲਵ |ਦਿਨ 1 | | |- |9 |ਮਾਹੀ |ਦਿਨ 1 | | |- |10 |ਮੈਰੀ |ਦਿਨ 1 | | |- |11 |ਕਾਜ਼ੀ |ਦਿਨ 1 | | |- |12 |ਰੀਤੀ |ਦਿਨ 1 | | |- |13 |ਸਕਾਊਟ |ਦਿਨ 1 | | |- |14 |ਉਦਿਤੀ |ਦਿਨ 1 | | |- |15 |ਯੰਗ ਡੀ. ਐਸ. ਏ. |ਦਿਨ 1 | | |- |16 |ਰੋਹੇਦ |ਦਿਨ 1 |ਦਿਨ 14 | class="table-no" {{Eliminated|Evicted}} |Evicted |} == ਘਰ ਵਿਚਲੇ ਪ੍ਰਤੀਯੋਗੀ == ਹੇਠ ਲਿਖੇ ਘਰ ਦੇ ਮੈਂਬਰ ਸ਼ੋਅ ਦੇ ਪ੍ਰਤੀਯੋਗੀ ਸਨ<ref>{{Cite web |title=Bigg Boss 20 confirmed contestants live updates: Kanika Mann, Asif Khan, Mary Kom and others enter Salman Khan’s reality show |url=https://economictimes.indiatimes.com/magazines/panache/bigg-boss-20-confirmed-contestants-live-updates-kanika-mann-asif-khan-mary-kom-and-others-enter-salman-khans-reality-show/articleshow/133842230.cms?from=mdr |access-date=7 September 2026 |website=The Economic Times}}</ref> === ਸਭ ਤੋਂ ਪਹਿਲਾਂ ਦਾਖਲ ਹੋਣ ਦੇ ਆਧਾਰ 'ਤੇ === * [[ਕਨਿਕਾ ਮਾਨ]]-''ਗੁੱਡਨ ਤੁਮਸੇ ਨਾ ਹੋ ਪਾਏਗਾ'', ਫੀਅਰ ਫੈਕਟਰ ਖਤਰੋਂ ਕੇ ਖਿਲਾੜੀ 12 ਅਤੇ ''[[ਨਾਗਿਨ (ਟੀਵੀ ਲੜੀ 2015)|ਨਾਗਿਨ 7]]'' ਲਈ ਜਾਣੀ ਜਾਂਦੀ ਅਭਿਨੇਤਰੀ।<ref>{{Cite web |date=6 September 2026 |title=Kanika Mann shares the myth she wants to break by entering Salman Khan’s Bigg Boss 20 |url=https://indianexpress.com/article/entertainment/television/kanika-mann-shares-the-myth-she-wants-to-break-by-entering-bigg-boss-20-10865633/ |access-date=7 September 2026 |website=The Indian Express}}</ref> * ਆਸਿਫ ਖਾਨ-''ਪੰਚਾਇਤ'' ਲਈ ਜਾਣੇ ਜਾਂਦੇ ਅਦਾਕਾਰ।<ref>{{Cite web |date=6 September 2026 |title=Bigg Boss 20 में जा रहे पंचायत के ‘दामाद जी’, मिर्जापुर में भी मचा चुके भौकाल |url=https://www.aajtak.in/entertainment/television/story/salman-khan-bigg-boss-20-panchayat-mirzapur-series-actor-aasif-khan-confirmed-contestant-tmovj-dskc-2637656-2026-09-06 |access-date=7 September 2026 |website=Aaj Tak}}</ref> * [[ਕਾਜ਼ੀ ਤੌਕੀਰ]]-''ਪ੍ਰਸਿੱਧੀ ਗੁਰੂਕੁਲ'' ਲਈ ਜਾਣਿਆ ਜਾਂਦਾ ਗਾਇਕ।<ref>{{Cite web |date=7 September 2026 |title=कौन हैं काजी तौकीर, जिसने अरिजीत सिंह को चटाई थी धूल, ‘बिग बॉस 20’ में आते ही छा गए ‘अफगान जलेबी’ स्टार |url=https://www.indiatv.in/entertainment/tv/who-is-qazi-touqeer-man-who-beat-arijit-singh-afghan-jalebi-star-made-splash-upon-entering-bigg-boss-20-2026-09-07-1241778 |access-date=7 September 2026 |website=India TV}}</ref> * [[ਈਸ਼ਾ ਰਿਖੀ]]-ਰੈਪਰ [[ਬਾਦਸ਼ਾਹ (ਰੈਪਰ)|ਬਾਦਸ਼ਾਹ]] ਦੀ ਅਭਿਨੇਤਰੀ ਅਤੇ ਸਾਬਕਾ ਪਤਨੀ।<ref>{{Cite web |date=6 September 2026 |title=After announcing divorce with Badshah, Isha Rikhi joins Bigg Boss 20: ‘No one can break me’ |url=https://indianexpress.com/article/entertainment/television/isha-rikhi-joins-bigg-boss-20-after-divorce-with-badshah-no-one-can-break-me-10861553/lite/ |access-date=7 September 2026 |website=The Indian Express}}</ref> * ਆਮ੍ਰਪਾਲੀ ਦੂਬੇ-ਅਭਿਨੇਤਰੀ ਮੁੱਖ ਤੌਰ ਤੇ ਭੋਜਪੁਰੀ ਸਿਨੇਮਾ ਵਿੱਚ ਆਪਣੇ ਕੰਮ ਲਈ ਜਾਣੀ ਜਾਂਦੀ ਹੈ।<ref>{{Cite web |last=Tapiawala |first=Shachi |date=7 September 2026 |title=Bigg Boss 20 contestant Amrapali Dubey: All about her rumoured affair with ex-Bigg Boss contestant and Bhojpuri star Nirahua |url=https://www.moneycontrol.com/entertainment/tv/all-about-bigg-boss-20-contestant-amrapali-dubey-her-rumoured-affair-with-ex-bigg-boss-contestant-and-bhojpuri-star-nirahua-article-14023997.html/amp |access-date=7 September 2026 |website=Moneycontrol}}</ref> * ਰੋਹੇਦ ਖਾਨ-ਮਾਡਲ ਅਤੇ ਅਦਾਕਾਰ।<ref>{{Cite web |date=7 September 2026 |title=Bigg Boss 20: Rohed Khan recalls an incident from Tiger Zinda Hai; says ‘I manifested on the film set that one day I would work with Salman Khan’ |url=https://timesofindia.indiatimes.com/tv/news/hindi/bigg-boss-20-rohed-khan-recalls-an-incident-from-tiger-zinda-hai-says-i-manifested-on-the-film-set-that-one-day-i-would-work-with-salman-khan/articleshow/133849070.cms |access-date=7 September 2026 |website=The Times of India}}</ref> * ਲਵ ਗਿੱਲ-ਅਭਿਨੇਤਰੀ ਜੋ [[ਪੰਜਾਬੀ ਸਿਨੇਮਾ]] ਵਿੱਚ ਆਪਣੇ ਕੰਮ ਲਈ ਜਾਣੀ ਜਾਂਦੀ ਹੈ।<ref>{{Cite news|url=https://timesofindia.indiatimes.com/tv/news/hindi/bigg-boss-20-from-karan-aujlas-music-video-debut-to-punjabi-films-all-about-the-reality-show-contestant-love-gill/articleshow/133761206.cms|title=Bigg Boss 20: From Karan Aujla’s music video debut to Punjabi films; all about the reality show contestant Love Gill|last=ETimes.in|date=4 September 2026|work=The Times of India|access-date=7 September 2026}}</ref> * ਯੁੰਗ ਡੀਐਸਏ-ਰੈਪਰ ਆਪਣੇ ਟਰੈਕ "ਯੇਦਾ ਯੁੰਗ" ਲਈ ਜਾਣਿਆ ਜਾਂਦਾ ਹੈ।<ref>{{Cite news|url=https://punemirror.com/city/pune/who-is-yung-dsa-pune-rapper-bigg-boss-20/|title=Who Is Yung DSA? Pune Rapper Bigg Boss 20|work=Pune Mirror|access-date=7 September 2026}}</ref> * [[ਮੈਰੀ ਕੋਮ|ਮੈਰੀ ਕਾਮ]]-ਸੇਵਾਮੁਕਤ ਸ਼ੁਕੀਨ ਮੁੱਕੇਬਾਜ਼ ਅਤੇ ਸਾਬਕਾ ਸੰਸਦ ਮੈਂਬਰ ਉਹ ਮੁੱਕੇਬਾਜ਼ੀ ਵਿੱਚ ਆਪਣੀਆਂ ਪ੍ਰਾਪਤੀਆਂ ਲਈ ਜਾਣੀ ਜਾਂਦੀ ਹੈ, ਜਿਸ ਵਿੱਚ 2012 ਦੇ ਗਰਮੀਆਂ ਦੇ ਓਲੰਪਿਕ ਵਿੱਚ ਕਾਂਸੀ ਦਾ ਤਗਮਾ ਜਿੱਤਣਾ ਸ਼ਾਮਲ ਹੈ।<ref>{{Cite news|url=https://timesofindia.indiatimes.com/tv/news/hindi/bigg-boss-20-from-olympic-glory-to-marriage-controversy-and-separation-from-former-husband-all-about-boxing-legend-mary-kom/articleshow/133824494.cms|title=Bigg Boss 20: From Olympic glory to marriage controversy and separation from former husband; all about boxing legend Mary Kom|date=6 September 2026|work=The Times of India|access-date=7 September 2026}}</ref> * ਤਨਮੇ "ਸਕੂਟਓਪੀ" ਸਿੰਘ-ਈਸਪੋਰਟਸ ਖਿਡਾਰੀ ਅਤੇ ਸਟ੍ਰੀਮਰ।<ref>{{Cite news|url=https://timesofindia.indiatimes.com/tv/news/hindi/bigg-boss-20-from-pubg-mobile-star-to-popular-gaming-creator-and-earning-rs-30-lakhs-a-month-all-about-tanmay-singh-aka-scoutop/articleshow/133862958.cms|title=Bigg Boss 20: From PUBG Mobile star to popular gaming creator and earning Rs 30 lakhs a month; all about Tanmay Singh aka ScoutOP|date=7 September 2026|work=The Times of India|access-date=7 September 2026}}</ref> * ਅਰਿਸ਼ਫਾ ਖਾਨ-ਅਭਿਨੇਤਰੀ ਅਤੇ ਸੋਸ਼ਲ ਮੀਡੀਆ ਪ੍ਰਭਾਵਕ।<ref>{{Cite news|url=https://www.indiatoday.in/entertainment/television/story/who-is-arishfa-khan-influencer-actor-with-29-million-followers-now-on-bigg-boss-20-2988818-2026-09-07|title=Who is Arishfa Khan, influencer-actor with 29 million followers now on Bigg Boss 20?|date=7 September 2026|work=India Today|access-date=7 September 2026}}</ref> * ਕੁਸ਼ਲ "ਗੁੱਲੂ" ਤੰਵਰ-ਰਿਐਲਿਟੀ ਸ਼ੋਅ ਸ਼ਖਸੀਅਤ ਜੋ ''[[ਐਮਟੀਵੀ ਰੋਡੀਸ|ਰੋਡੀਜ਼ XX]]'', ''ਸਪਲਿਟਵਿਲਾ X6'' ਅਤੇ ਮਾਂ ਹੈ ਨਾ ਲਈ ਜਾਣੀ ਜਾਂਦੀ ਹੈ।<ref>{{Cite news|url=https://www.news18.com/movies/television/bigg-boss-20-who-is-kushal-tanwar-aka-gullu-meet-the-two-time-reality-show-winner-ws-kl-10313076.html|title=Bigg Boss 20: Who Is Kushal Tanwar aka Gullu? Meet The Two-Time Reality Show Winner|work=News18|access-date=7 September 2026}}</ref> * ਅਮਨ ਗਾਂਧੀ-ਅਦਾਕਾਰ ''ਭਾਗਿਆ ਲਕਸ਼ਮੀ'' ਅਤੇ ਕਿਊਂਕੀ ਰਿਸ਼ਤੋ ਕੇ ਭੀ ਰੂਪ ਬਦਲੇ ਹੈਂ ਲਈ ਜਾਣਿਆ ਜਾਂਦਾ ਹੈ।<ref>{{Cite news|url=https://indianexpress.com/article/entertainment/television/aman-gandhi-reveals-why-he-had-to-reject-bigg-boss-ott-before-joining-bigg-boss-20-10865259/|title=Aman Gandhi reveals why he had to reject Bigg Boss OTT before joining Bigg Boss 20|date=6 September 2026|work=The Indian Express|access-date=7 September 2026}}</ref> * ਉਦਿਤੀ ਸਿੰਘ-ਅਭਿਨੇਤਰੀ <ref>{{Cite news|url=https://theblunttimes.in/bigg-boss-20-who-is-uditi-singh-actress-and-model-enters-salman-khans-reality-show/71406/|title=Bigg Boss 20: Who is Uditi Singh? Actress and model enters Salman Khan's reality show|work=The Blunt Times|access-date=7 September 2026}}</ref> * ਰਿਤੀ ਤਿਵਾੜੀ-ਗਾਇਕ, ਗੀਤਕਾਰ ਅਤੇ ''[[ਬਿੱਗ ਬੌਸ (ਹਿੰਦੀ ਟੀਵੀ ਲੜੀ) ਸੀਜ਼ਨ 4|ਬਿੱਗ ਬੌਸ 4]]'' ਦੇ ਪ੍ਰਤੀਯੋਗੀ ਮਨੋਜ ਤਿਵਾੜੀ ਦੀ ਧੀ।<ref>{{Cite news|url=https://www.indiatoday.in/entertainment/television/story/who-is-rhiti-tiwari-singer-songwriter-and-manoj-tiwaris-daughter-entering-bigg-boss-20-2988261-2026-09-06|title=Who is Rhiti Tiwari, singer-songwriter and Manoj Tiwari's daughter entering BB 20|date=6 September 2026|work=India Today|access-date=7 September 2026}}</ref> * [[ਮਾਹੀ ਵਿਜ]]-ਅਭਿਨੇਤਰੀ ਜੋ '''ਲਗੀ ਤੁਮਸੇ ਲਗਨ''<nowiki/>' ਅਤੇ 'ਸ਼ਹਿਰ-ਹੋਨੇ ਕੋ ਹੈ' ਲਈ ਜਾਣੀ ਜਾਂਦੀ ਹੈ। ਉਹ ''ਝਲਕ ਦਿਖਲਾ ਜਾ 4'', ''ਨੱਚ ਬੱਲੀਏ 5'' ਅਤੇ ''ਖਤਰੋਂ ਕੇ ਖਿਲਾੜੀ 7'' ਲਈ ਵੀ ਜਾਣੀ ਜਾਂਦੀ ਹੈ, ਅਤੇ ''[[ਬਿੱਗ ਬੌਸ (ਹਿੰਦੀ ਟੀਵੀ ਲੜੀ) ਸੀਜ਼ਨ 15|ਬਿੱਗ ਬੌਸ 15]]'' ਦੇ ਪ੍ਰਤੀਯੋਗੀ ਜੈ ਭਾਨੁਸ਼ਾਲੀ ਦੀ ਸਾਬਕਾ ਪਤਨੀ ਹੈ।<ref>{{Cite news|url=https://www.wionews.com/entertainment/mahhi-vij-enters-bigg-boss-20-a-look-at-the-actor-s-television-journey-personal-life-1788718576182/amp|title=Mahhi Vij enters Bigg Boss 20: A look at the actor's television journey, personal life|work=WION|access-date=7 September 2026}}</ref> == ਦਿਲਚਸਪ ਮੋੜ == === ਪ੍ਰਸ਼ੰਸਕਾਂ ਦਾ ਮਤਾ (ਫੈਨਜ਼ ਕਾ ਫੈਸਲਾ) === 25 ਅਗਸਤ 2026 ਨੂੰ, [[ਡਿਜ਼ਨੀ+ ਹੌਟਸਟਾਰ|ਜਿਓਹੋਟਸਟਾਰ]] ਅਤੇ ਕਲਰਜ਼ ਟੀਵੀ ਨੇ ਫੈਨਜ਼ ਕਾ ਫੈਸਲਾ ਪਹਿਲਕਦਮੀ ਦੀ ਮੁੜ-ਵਰਤੋਂ ਦਾ ਐਲਾਨ ਕੀਤਾ ਜੋ ਇਸ ਤੋਂ ਪਹਿਲਾਂ 19ਵੇਂ ਸੀਜ਼ਨ ਵਿੱਚ ਵਰਤੀ ਗਈ ਸੀ, ਜਿਸ ਨਾਲ ਦਰਸ਼ਕ 25 ਅਗਸਤ ਤੋਂ 2 ਸਤੰਬਰ 2026 ਤੱਕ ਜੀਓਹੋਟਸਟਾਰ ਐਪ ਰਾਹੀਂ ਰੀਆ ਅਹੀਰ ਅਤੇ ਲਵ ਗਿੱਲ ਵਿਚਕਾਰ ਇੱਕ ਘਰੇਲੂ ਸਾਥੀ ਦੀ ਚੋਣ ਕਰ ਸਕਦੇ ਹਨ।<ref>{{Cite web |date=2026-08-25 |title=Love Gill and Rhiya Ahir to go head-to-head in ‘fans ka faisla’ for ‘Bigg Boss 20’ spot |url=https://www.thehawk.in/news/showbiz/love-gill-and-rhiya-ahir-to-go-head-to-head-in-fans-ka-faisla-for-bigg-boss-20-spot |access-date=2026-09-02 |website=www.thehawk.in |language=en}}</ref> ਸ਼ਾਨਦਾਰ ਪ੍ਰੀਮੀਅਰ 'ਤੇ, ਮੇਜ਼ਬਾਨ [[ਸਲਮਾਨ ਖਾਨ]] ਨੇ ਐਲਾਨ ਕੀਤਾ ਕਿ [[ਲਵ ਗਿੱਲ]] ਨੂੰ ਘਰ ਵਿੱਚ ਦਾਖਲ ਹੋਣ ਲਈ ਚੁਣਿਆ ਗਿਆ ਸੀ, ਜਦੋਂ ਕਿ [[ਰੀਆ ਅਹੀਰ]] ਨੂੰ ਬਾਹਰ ਕਰ ਦਿੱਤਾ ਗਿਆ ਸੀ।<ref>{{Cite news|url=https://timesofindia.indiatimes.com/tv/news/hindi/bigg-boss-20-lovepreet-gill-wins-fans-ka-faisla-beats-rhiya-ahir-to-secure-place-in-salman-khans-house/articleshow/133872314.cms|title=Bigg Boss 20: Lovepreet Gill wins 'Fans Ka Faisla', beats Rhiya Ahir to secure place in Salman Khan's house|date=7 September 2026|work=The Times of India|access-date=7 September 2026}}</ref> === ਤਥਾਸ-ਤੂ === ਹਰੇਕ ਘਰੇਲੂ ਮੈਂਬਰ ਨੇ ਦੋ ਜੀਵਨਦਾਨਾਂ ਦੇ ਨਾਲ ਇਸ ਸੀਜ਼ਨ ਵਿੱਚ ਘਰ ਵਿੱਚ ਪ੍ਰਵੇਸ਼ ਕੀਤਾ ਜਿਨ੍ਹਾਂ ਵਿੱਚੋਂ ਇੱਕ ਜੀਵਨਦਾਨ ਘਰੋਂ ਬੇਦਖਲੀ ਜਾਂ ਵੱਖ-ਵੱਖ ਕਾਰਨਾਂ ਦੀ ਵਜ੍ਹਾ ਨਾਲ ਇੱਕ ਜਾਨ ਗੁਆ ਦੇਣ ਦੀ ਸੰਭਾਵਨਾ ਸੀ। == ਹਫ਼ਤਾਵਾਰੀ ਸੰਖੇਪ == {| class="wikitable" style="width:100%; font-size:90%; line-height:20px" ! rowspan="6" style="background:#D4AF37;" |{{Nowrap|Week 1}} !ਪ੍ਰਵੇਸ਼ ਦੁਆਰ |6 ਸਤੰਬਰ 2026 ਨੂੰ ਗ੍ਰੈਂਡ ਪ੍ਰੀਮੀਅਰ ਵਿੱਚ, ਮੇਜ਼ਬਾਨ ਸਲਮਾਨ ਖਾਨ ਨੇ ਘਰ ਦੇ ਮੈਂਬਰਾਂ ਦੀ ਜਾਣ-ਪਛਾਣ ਕਰਵਾਈ। |- !ਦਿਲਚਸਪ ਮੋੜ |0 ਵੇਂ ਦਿਨ, ਘਰ ਵਿੱਚ ਦਾਖਲ ਹੋਣ 'ਤੇ, ਕਨਿਕਾ ਨੂੰ ਬਿੱਗ ਬੌਸ ਨੇ ਘਰ ਦੇ ਸਾਥੀਆਂ ਨੂੰ ਦੇਖਣ ਅਤੇ ਉਸ ਨੂੰ ਸਭ ਤੋਂ ਵੱਧ ਨਾਪਸੰਦ ਕਰਨ ਲਈ ਕਿਹਾ। ਦੂਜੇ ਦਿਨ, ਜਦੋਂ ਬਿੱਗ ਬੌਸ ਨੇ ਉਸ ਨੂੰ ਪੁੱਛਿਆ, ਤਾਂ ਉਸ ਨੇ ਕਾਜ਼ੀ ਨੂੰ ਚੁਣਿਆ, ਜਿਸ ਨੂੰ ਬਾਅਦ ਵਿੱਚ ਕਪਤਾਨੀ ਦੇ ਕੰਮ ਵਿੱਚ ਹਿੱਸਾ ਲੈਣ ਤੋਂ ਰੋਕ ਦਿੱਤਾ ਗਿਆ ਸੀ। ----ਤੀਜੇ ਦਿਨ, ਬਿੱਗ ਬੌਸ ਨੇ ਹਾਊਸ ਕੈਪਟਨ, ਆਸਿਫ਼, ਗੁੱਲੂ ਅਤੇ ਯੁੰਗ ਡੀ. ਐੱਸ. ਏ. ਲਈ ਨਾਮਜ਼ਦ ਵਿਅਕਤੀਆਂ ਨੂੰ ਇੱਕ ਅਜਿਹੇ ਘਰ ਦੇ ਮੈਂਬਰ ਦਾ ਨਾਮ ਦੱਸਣ ਲਈ ਕਿਹਾ ਜਿਸ ਦੀ ਜੀਵਨ ਰੇਖਾ ਉਹ ਲੈਣਾ ਚਾਹੁਣਗੇ ਜੇ ਉਹ ਕਪਤਾਨ ਬਣ ਜਾਂਦੇ ਹਨ। 2ਐਕਸ ਰੂਮ ਵਿੱਚ ਦਾਖਲ ਹੋਣ ਤੋਂ ਬਾਅਦ, ਉਨ੍ਹਾਂ ਨੇ ਕ੍ਰਮਵਾਰ ਅਰਿਸ਼ਫਾ, ਉਦਿਤੀ ਅਤੇ ਕਨਿਕਾ ਨੂੰ ਚੁਣਿਆ। |- !ਨਾਮਜ਼ਦਗੀਆਂ |ਤੀਜੇ ਦਿਨ, ਘਰ ਦੇ ਮੈਂਬਰਾਂ ਨੂੰ ਕਨਫੈਸ਼ਨ ਰੂਮ ਵਿੱਚ ਆਉਣ ਵਾਲੀ ਬੇਦਖਲੀ ਲਈ ਦੋ ਹੋਰ ਘਰ ਦੇ ਮੈਂਬਰਾਂ ਦੀ ਨਾਮਜ਼ਦਗੀ ਕਰਨ ਲਈ ਕਿਹਾ ਗਿਆ ਸੀ, ਇੱਕ ਵਾਰ ਵਿੱਚ ਇੱਕ। ਘਰ ਦੇ ਹੋਰ ਮੈਂਬਰ ਨਾਮਜ਼ਦਗੀ ਪ੍ਰਕਿਰਿਆ ਦਾ ਨਿਰੀਖਣ ਕਰਨ ਦੇ ਯੋਗ ਸਨ। ਨਾਮਜ਼ਦਗੀਆਂ ਤੋਂ ਬਾਅਦ, ਅਰਿਸ਼ਫਾ, ਕਨਿਕਾ, ਲਵ ਅਤੇ ਉਦਿਤੀ ਨੂੰ ਬੇਦਖਲੀ ਲਈ ਨਾਮਜ਼ਦ ਕੀਤਾ ਗਿਆ ਸੀ। |- ! style="background:#cfc;" |ਘਰ ਦਾ ਕਪਤਾਨ | style="background:#ccc" |''ਕੋਈ ਨਹੀਂ।'' |- !ਕਾਰਜ |ਦੂਜੇ ਦਿਨ, 'ਹੈਪ੍ਪੀ ਬਰਥਡੇ', 'ਬਿੱਗ ਬੌਸ' ਟਾਸਕ ਵਿੱਚ, ਪ੍ਰਤੀਯੋਗੀ ਇੱਕ ਕੇਕ ਦੇ ਢਾਂਚੇ ਦੇ ਟੁਕੜੇ ਬਣ ਗਏ। ਜਦੋਂ ਬਜਰਾ ਵੱਜਿਆ ਤਾਂ ਉਨ੍ਹਾਂ ਨੂੰ ਪਲੇਟ ਉੱਤੇ ਬੈਠਣਾ ਪਿਆ ਜਦੋਂ ਕਿ ਜਨਮ ਦਿਨ ਦਾ ਗੀਤ ਵਜਾਇਆ ਗਿਆ। ਇੱਕ ਵਾਰ ਜਦੋਂ ਗੀਤ ਖਤਮ ਹੋ ਗਿਆ, ਤਾਂ ਉਨ੍ਹਾਂ ਨੂੰ ਕੇਕ ਦੇ ਢਾਂਚੇ ਵੱਲ ਪਰਤਣਾ ਪਿਆ ਅਤੇ ਆਪਣੇ ਆਪ ਨੂੰ ਖਾਲੀ ਸੈੱਲਾਂ ਵਿੱਚ ਇਕਸਾਰ ਕਰਨਾ ਪਿਆ। ਵਾਪਸੀ ਕਰਨ ਵਾਲੇ ਆਖਰੀ ਤਿੰਨ ਘਰੇਲੂ ਮੈਂਬਰ ਹਰੇਕ ਗੇੜ ਤੋਂ ਬਾਹਰ ਹੋ ਗਏ ਸਨ। ਹਾਊਸ ਕੈਪਟਨ ਲਈ ਨਾਮਜ਼ਦ ਕੀਤੇ ਗਏ ਤਿੰਨ ਘਰ ਦੇ ਮੈਂਬਰਾਂ ਦੀ ਚੋਣ ਕੀਤੀ ਜਾਣੀ ਸੀ। ਕਾਜ਼ੀ, ਜੋ ਇਸ ਕਾਰਜ ਵਿੱਚ ਹਿੱਸਾ ਨਹੀਂ ਲੈ ਸਕਿਆ, ਸੰਚਾਲਕ ਬਣ ਗਿਆ। ਇਸ ਕਾਰਜ ਤੋਂ ਬਾਅਦ, ਆਸਿਫ, ਗੁੱਲੂ ਅਤੇ ਯੁੰਗ ਡੀ. ਐੱਸ. ਏ. ਨਾਮਜ਼ਦ ਹੋਏ। ----ਚੌਥੇ ਦਿਨ, ਬਿੱਗ ਬੌਸ ਮੂਵੀ ਥੀਏਟਰ ਟਾਸਕ ਵਿੱਚ, ਕਪਤਾਨੀ ਦੇ ਨਾਮਜ਼ਦ, ਆਸਿਫ਼, ਗੁੱਲੂ ਅਤੇ ਯੁੰਗ ਡੀਐਸਏ, ਫਿਲਮ ਥੀਏਟਰ ਦੀਆਂ ਕੁਰਸੀਆਂ ਉੱਤੇ ਬੈਠੇ ਹਨ ਅਤੇ ਉਨ੍ਹਾਂ ਦੇ ਸਾਹਮਣੇ ਪੌਪਕੋਰਨ ਦੀਆਂ ਬਾਲਟੀਆਂ ਰੱਖੀਆਂ ਗਈਆਂ ਹਨ। ਮਾਹੀ ਇਸ ਕਾਰਜ ਦਾ ਸੰਚਾਲਕ ਸੀ। ਜਦੋਂ ਕੰਮ ਸ਼ੁਰੂ ਹੁੰਦਾ ਹੈ ਤਾਂ ਬਾਕੀ ਘਰ ਵਾਲਿਆਂ ਨੂੰ ਪੌਪਕੋਰਨ ਮਸ਼ੀਨ ਤੋਂ ਆਪਣੇ ਸਿਰ 'ਤੇ ਰੱਖੇ ਪੌਪਕੋਰਮ ਬਕਸਿਆਂ ਵਿੱਚ ਪੌਪਕੋਰਣ ਇਕੱਠਾ ਕਰਨਾ ਪੈਂਦਾ ਹੈ ਅਤੇ ਇਸ ਨੂੰ ਨਾਮਜ਼ਦ ਵਿਅਕਤੀ ਦੀ ਬਾਲਟੀ ਵਿੱਚ ਪਾਉਣਾ ਹੁੰਦਾ ਹੈਂ ਜਿਸ ਨੂੰ ਉਹ ਕਪਤਾਨ ਬਣਾਉਣਾ ਚਾਹੁੰਦੇ ਹਨ। ਨਾਮਜ਼ਦ ਵਿਅਕਤੀਆਂ ਨੂੰ ਆਪਣੀਆਂ ਬਾਲਟੀਆਂ ਨੂੰ ਘਰ ਦੇ ਹੋਰ ਸਾਥੀਆਂ ਤੋਂ ਵੀ ਬਚਾਉਣਾ ਹੁੰਦਾ ਹੈ। ਇਸ ਕਾਰਜ ਤੋਂ ਬਾਅਦ, ਯੁੰਗ ਡੀ. ਐੱਸ. ਏ. ਨੂੰ ਘਰ ਦਾ ਕਪਤਾਨ ਐਲਾਨਿਆ ਗਿਆ। |- ! style="background:#FA8072;" |ਬੇਦਖ਼ਲੀ | style="background:#FA8072;" |ਰੀਆ, ਜਿਸ ਨੂੰ ਫੈਨਜ਼ ਕਾ ਫੈਸਲ ਦੁਆਰਾ ਨਹੀਂ ਚੁਣਿਆ ਗਿਆ ਸੀ, ਨੂੰ ਗ੍ਰੈਂਡ ਪ੍ਰੀਮੀਅਰ 'ਤੇ ਬਾਹਰ ਕਰ ਦਿੱਤਾ ਗਿਆ ਸੀ। ----ਛੇਵੇਂ ਦਿਨ, ਉਦਿਤੀ ਨੂੰ ਜਨਤਕ ਵੋਟਿੰਗ ਰਾਹੀਂ ਬੇਦਖਲ ਕਰ ਦਿੱਤਾ ਗਿਆ ਅਤੇ ਉਸ ਨੇ ਆਪਣੀ ਜੀਵਨ ਰੇਖਾ ਗੁਆ ਦਿੱਤੀ। |- ! rowspan="6" style="background:#D4AF37;" |{{Nowrap|Week 2}} !ਟਵਿਸਟਸ | |- !ਨਾਮਜ਼ਦਗੀਆਂ |8ਵੇਂ ਦਿਨ, ਘਰ ਦੇ ਮੈਂਬਰਾਂ ਨੂੰ ਕਮਰੇ 20 ਵਿੱਚ ਆਉਣ ਵਾਲੀ ਬੇਦਖਲੀ ਲਈ ਦੋ ਹੋਰ ਘਰ ਦੇ ਮੈਂਬਰਾਂ ਦੀ ਨਾਮਜ਼ਦਗੀ ਕਰਨ ਲਈ ਕਿਹਾ ਗਿਆ ਸੀ। ਹਫਤਾਵਾਰੀ ਨਾਮਜ਼ਦਗੀ ਗਤੀਵਿਧੀ ਤੋਂ ਬਾਅਦ, ਬਿੱਗ ਬੌਸ ਨੇ ਨਾਮਜ਼ਦਗੀਆਂ ਬਾਰੇ ਵਿਚਾਰ ਵਟਾਂਦਰੇ ਕਰਕੇ ਘਰ ਦੇ ਨਿਯਮਾਂ ਦੀ ਉਲੰਘਣਾ ਕਰਨ ਲਈ ਸਿੱਧੇ ਤੌਰ 'ਤੇ ਆਸਿਫ਼, ਰੋਹੇਡ ਅਤੇ ਸਕਾਊਟ ਨੂੰ ਨਾਮਜ਼ਦ ਕੀਤਾ। |- ! style="background:#cfc;" |ਹਾਊਸ ਕਪਤਾਨ | style="background:#cfc;" |''ਯੰਗ ਡੀਐਸਏ'' |- !ਕਾਰਜ | |- !ਸਪਾਂਸਰ | |- ! style="background:#FA8072;" |ਬੇਦਖ਼ਲੀ |13ਵੇਂ ਦਿਨ, ਨਾਮਜ਼ਦਗੀਆਂ ਬਾਰੇ ਚਰਚਾ ਕਰਨ ਦੇ ਨਿਯਮ ਨੂੰ ਤੋੜਨ ਤੋਂ ਬਾਅਦ ਰੋਹੇਦ ਨੂੰ ਘਰੋਂ ਬਾਹਰ ਕੱਢ ਦਿੱਤਾ ਗਿਆ ਸੀ। |- |} == ਨਾਮਜ਼ਦਗੀਆਂ ਦੇ ਵੇਰਵੇ == {| class="wikitable" style="text-align:center; width:100%; font-size:85%; line-height:15px;" ! rowspan="2" style="width: 5%; background:#D4AF37;" |#BB20 ! colspan="2" style="width: 5%;" |ਹਫ਼ਤਾ 1 ! colspan="2" rowspan="2" style="width: 5%;" |ਹਫ਼ਤਾ 2 ! rowspan="2" style="“width:" |ਹਫ਼ਤਾ 3 ! rowspan="2" style="width: 5%;" |ਹਫ਼ਤਾ 4 ! rowspan="2" style="width: 5%;" |ਹਫ਼ਤਾ 5 ! rowspan="2" style="width: 5%;" |ਹਫ਼ਤਾ 6 ! rowspan="2" style="width: 5%;" |ਹਫ਼ਤਾ 7 ! rowspan="2" style="width: 5%;" |ਹਫ਼ਤਾ 8 ! rowspan="2" style="width: 5%;" |ਹਫ਼ਤਾ 9 ! rowspan="2" style="width: 5%;" |ਹਫ਼ਤਾ 10 ! rowspan="2" style="width: 5%;" |ਹਫ਼ਤਾ 11 ! rowspan="2" style="width: 5%;" |ਹਫ਼ਤਾ 12 ! rowspan="2" style="width: 5%;" |ਹਫ਼ਤਾ 13 ! rowspan="2" style="width: 5%;" |ਹਫ਼ਤਾ 14 ! colspan="3" style="width: 10%;" |ਹਫ਼ਤਾ 15 |- ! style="background:#D4AF37;" |ਗ੍ਰੈਂਡ ਪ੍ਰੀਮੀਅਰ !{{Nowrap|ਦਿਨ 3}} !{{Nowrap|Day 102}} | colspan="2" style="background:#FFD700;" |'''ਗ੍ਰੈਂਡ ਫ਼ਿਨਾਲੇ<br /><br />ਦਿਨ 105''' |- style="background:#C2DFFF;" !ਘਰ ਦੇ ਕਪਤਾਨ ਲਈ ਨਾਮਜ਼ਦਗੀਆਂ | colspan="2" rowspan="3" style="background:#ccc" |ਕੋਈ ਕਪਤਾਨ ਨਹੀਂ | colspan="2" |ਆਸਿਫ਼<br /><br />ਗੁੱਲੂ<br /><br />{{Nowrap|ਯੰਗ ਡੀਐਸਏ}} |ਗੁੱਲੂ<br /><br />ਕਨਿਕਾ<br /><br />ਮਾਹੀ<br /><br /><s>ਰਿਤੀ</s> | | | | | | | | | | | | | colspan="2" rowspan="3" style="background:#E5E5E5;" |''ਕੋਈ ਨਹੀਂ'' |- style="background:#cfc;" !ਘਰ ਦਾ ਕਪਤਾਨ | colspan="2" |ਯੰਗ ਡੀਐਸਏ |ਗੁੱਲੂ | | | | | | | | | | | | |- !ਘਰ ਦੇ ਕਪਤਾਨ ਵੱਲੋਂ ਨਾਮਜ਼ਦਗੀਆਂ |ਕਨਿਕਾ<br /><br />{{Nowrap|(to take}} lifeline) ----ਅਮਨ<br /><br />ਕਨਿਕਾ<br /><br />{{Nowrap|(to evict)}} | style="background:#ccc" |''Not<br /><br />eligible'' |ਸਕਾਉਟ<br /><br />{{Nowrap|(to take}} lifeline) | | | | | | | | | | | | |- | colspan="20" style="background:#000;" | |- !Vote to !''None'' ! colspan="2" |Evict !''None'' ! ! ! ! ! ! ! ! ! ! ! ! ! ! ! |- | colspan="20" style="background:#000;" | |- !ਆਸਿਫ਼ | rowspan="17" style="background:#ccc" |''No<br /><br />Vote'' |ਕਨਿਕਾ<br /><br />ਉਦਿਤੀ |ਅਮਨ<br /><br />ਉਦਿਤੀ | style="background:#959FFD;" |''ਨਾਮਜ਼ਦ'' | | | | | | | | | | | | | | | |- !ਅਮਨ |ਲਵ<br /><br />ਆਮਰਪਾਲੀ |ਆਸਿਫ਼<br /><br />ਲਵ | rowspan="11" style="background:#ccc" |''ਨਾਮਜ਼ਦ'' | | | | | | | | | | | | | | | |- !ਆਮਰਪਾਲੀ |ਗੁੱਲੂ<br /><br />ਕਨਿਕਾ |ਅਰਿਸ਼ਫ਼ਾ<br /><br />ਮਾਹੀ | | | | | | | | | | | | | | | |- !ਅਰਿਸ਼ਫ਼ਾ |ਮਾਹੀ<br /><br />ਆਮਰਪਾਲੀ |ਆਮਰਪਾਲੀ<br /><br />ਲਵ | | | | | | | | | | | | | | | |- !ਗੁੱਲੂ |ਆਮਰਪਾਲੀ<br /><br />ਲਵ |ਸਕਾਉਟ<br /><br />ਰੋਹੇਦ | style="background:#cfc" |''ਘਰ ਦਾ'' ''ਕਪਤਾਨ'' | | | | | | | | | | | | | | |- !ਇਸ਼ਾ |ਸਕਾਉਟ<br /><br />ਕਾਜ਼ੀ |ਉਦਿਤੀ<br /><br />ਕਾਜ਼ੀ | | | | | | | | | | | | | | | |- !ਕਨਿਕਾ |ਅਰਿਸ਼ਫ਼ਾ<br /><br />ਲਵ |ਉਦਿਤੀ<br /><br />ਸਕਾਉਟ | | | | | | | | | | | | | | | |- !ਲਵ |ਗੁੱਲੂ<br /><br />ਕਨਿਕਾ |ਮਾਹੀ<br /><br />ਅਰਿਸ਼ਫ਼ਾ | | | | | | | | | | | | | | | |- !ਮਾਹੀ |ਅਰਿਸ਼ਫ਼ਾ<br /><br />ਉਦਿਤੀ |ਆਮਰਪਾਲੀ<br /><br />ਲਵ | | | | | | | | | | | | | | | |- !ਮੈਰੀ |ਅਰਿਸ਼ਫ਼ਾ<br /><br />ਗੁੱਲੂ |ਰੋਹੇਦ<br /><br />ਰਿਤੀ | | | | | | | | | | | | | | | |- !ਕਾਜ਼ੀ |Yung<br /><br />ਕਨਿਕਾ |ਆਮਰਪਾਲੀ<br /><br />ਇਸ਼ਾ | | | | | | | | | | | | | | | |- !ਰਿਤੀ |ਉਦਿਤੀ<br /><br />ਮੈਰੀ |ਕਾਜ਼ੀ<br /><br />ਉਦਿਤੀ | | | | | | | | | | | | | | | |- !ਰੋਹੇਦ |ਕਨਿਕਾ<br /><br />ਲਵ |ਅਮਨ<br /><br />ਗੁੱਲੂ | style="background:#959FFD;" |''ਨਾਮਜ਼ਦ'' | | | | | | | | | | | | | | | |- !ਸਕਾਉਟ |ਉਦਿਤੀ<br /><br />ਅਰਿਸ਼ਫ਼ਾ |ਉਦਿਤੀ<br /><br />ਅਮਨ | style="background:#959FFD;" |''ਨਾਮਜ਼ਦ'' | | | | | | | | | | | | | | | |- !ਉਦਿਤੀ |ਲਵ<br /><br />ਆਸਿਫ਼ |ਆਸਿਫ਼<br /><br />ਰਿਤੀ | style="background:#ccc" | | | | | | | | | | | | | | | | |- !ਯੰਗ ਡੀਐਸਏ |ਲਵ<br /><br />ਅਰਿਸ਼ਫ਼ਾ | colspan="2" style="background:#cfc" |''House<br /><br />Captain'' | | | | | | | | | | | | | | | |- !ਰੀਆ | colspan="18" style="background:#FA8072" |''ਬੇਦਖਲੀ''<br /><br />(ਦਿਨ 0 - ਸਟੇਜ ਤੋਂ ਹੀ) |- | colspan="20" style="background:#000;" | |- !Notes |[[ਬਿੱਗ ਬੌਸ (ਹਿੰਦੀ ਟੀਵੀ ਲੜੀ) ਸੀਜ਼ਨ 20|1]] |[[ਬਿੱਗ ਬੌਸ (ਹਿੰਦੀ ਟੀਵੀ ਲੜੀ) ਸੀਜ਼ਨ 20|2]] | colspan="2" |[[ਬਿੱਗ ਬੌਸ (ਹਿੰਦੀ ਟੀਵੀ ਲੜੀ) ਸੀਜ਼ਨ 20|3]] |[[ਬਿੱਗ ਬੌਸ (ਹਿੰਦੀ ਟੀਵੀ ਲੜੀ) ਸੀਜ਼ਨ 20|4]] | | | | | | | | | | | | | colspan="2" | |- style="background:#B2FFFF;" ! |ਲਵ<br /><br />ਰੀਆ |ਅਰਿਸ਼ਫ਼ਾ<br /><br />ਕਨਿਕਾ<br /><br />ਲਵ<br /><br />ਉਦਿਤੀ |<s>ਅਮਨ<br /><br />ਆਮਰਪਾਲੀ<br /><br />ਲਵ<br /><br />ਉਦਿਤੀ</s> |ਆਸਿਫ਼<br /><br />ਰੋਹੇਦ<br /><br />ਸਕਾਉਟ | | | | | | | | | | | | | | | |- style="background:#FA8072;" !Evicted |'''ਰੀਆ''' |<s>'''ਉਦਿਤੀ'''</s><br /><br /><small>''{{Nowrap|(Tathas-two)}}''</small> | colspan="2" |'''ਰੋਹੇਦ''' | | | | | | | | | | | | | | | |} : ਘਰ ਦੇ ਕਪਤਾਨ ਨੂੰ ਦਰਸਾਉਂਦਾ ਹੈ।{{Color box|#cfc|border=black}} : ਇਹ ਦਰਸਾਉਂਦਾ ਹੈ ਕਿ ਘਰ ਦੇ ਮੈਂਬਰ ਨੂੰ ਸਿੱਧੇ ਤੌਰ 'ਤੇ ਹਫ਼ਤਾਵਾਰੀ ਨਾਮਜ਼ਦਗੀਆਂ ਤੋਂ ਪਹਿਲਾਂ ਬੇਦਖਲੀ ਲਈ ਨਾਮਜ਼ਦ ਕੀਤਾ ਗਿਆ ਸੀ।{{Color box|#959FFD|border=black}} : ਇਹ ਸੰਕੇਤ ਕਰਦਾ ਹੈ ਕਿ ਘਰ ਦਾ ਸਾਥੀ ਨਾਮਜ਼ਦਗੀਆਂ ਤੋਂ ਮੁਕਤ ਸੀ।{{Color box|#FBF373|border=black}} : ਇਹ ਦਰਸਾਉਂਦਾ ਹੈ ਕਿ ਮੁਕਾਬਲੇਬਾਜ਼ ਨੂੰ ਬਾਹਰ ਕਰ ਦਿੱਤਾ ਗਿਆ ਹੈ।{{Color box|#FA8072}} : ਜੇਤੂ ਨੂੰ ਦਰਸਾਉਂਦਾ ਹੈ.{{Color box|#73FB76}} : ਪਹਿਲੇ ਰਨਰ-ਅੱਪ ਨੂੰ ਦਰਸਾਉਂਦਾ ਹੈ।{{Color box|#D1E8EF}} : ਦੂਜੇ ਰਨਰ-ਅੱਪ ਨੂੰ ਦਰਸਾਉਂਦਾ ਹੈ।{{Color box|#7FFFD4}} : ਤੀਜੇ ਰਨਰ-ਅੱਪ ਨੂੰ ਦਰਸਾਉਂਦਾ ਹੈ।{{Color box|#DDA0DD}} : ਚੌਥੇ ਰਨਰ-ਅੱਪ ਨੂੰ ਦਰਸਾਉਂਦਾ ਹੈ।{{Color box|#FF69B4}} === ਨਾਮਜ਼ਦਗੀਆਂ ਸੰਬੰਧੀ ਨੋਟਸ === * ↑ ਫੈਨਜ਼ ਕਾ ਫੈਸਲ ਮੁਹਿੰਮ ਨੇ ਦਰਸ਼ਕਾਂ ਨੂੰ 25 ਅਗਸਤ ਤੋਂ 2 ਸਤੰਬਰ 2026 ਤੱਕ ਜੀਓ ਹੌਟਸਟਾਰ ਐਪ ਰਾਹੀਂ ਰੀਆ ਅਹੀਰ ਅਤੇ ਲਵ ਗਿੱਲ ਵਿਚਕਾਰ ਇੱਕ ਹਾਊਸਮੇਟ ਦੀ ਚੋਣ ਕਰਨ ਦੀ ਆਗਿਆ ਦਿੱਤੀ। ਸ਼ਾਨਦਾਰ ਪ੍ਰੀਮੀਅਰ 'ਤੇ, ਮੇਜ਼ਬਾਨ ਸਲਮਾਨ ਖਾਨ ਨੇ ਐਲਾਨ ਕੀਤਾ ਕਿ ਲਵ ਗਿੱਲ ਨੂੰ ਘਰ ਵਿੱਚ ਦਾਖਲ ਹੋਣ ਲਈ ਚੁਣਿਆ ਗਿਆ ਸੀ, ਜਦੋਂ ਕਿ ਰੀਆ ਅਹੀਰ ਨੂੰ ਬਾਹਰ ਕਰ ਦਿੱਤਾ ਗਿਆ ਸੀ।{{ਨੋਟ|1|1}} * ^ 6:6ਵੇਂ ਦਿਨ, ਉਦਿਤੀ ਨੂੰ ਜਨਤਕ ਵੋਟਿੰਗ ਰਾਹੀਂ ਬੇਦਖਲ ਕਰ ਦਿੱਤਾ ਗਿਆ ਅਤੇ ਉਸ ਨੇ ਆਪਣੀ ਜੀਵਨ ਰੇਖਾ ਗੁਆ ਦਿੱਤੀ।{{ਨੋਟ|2|2}} * 8 ਵੇਂ ਦਿਨ, ਹਫਤਾਵਾਰੀ ਨਾਮਜ਼ਦਗੀ ਗਤੀਵਿਧੀ ਤੋਂ ਬਾਅਦ, ''ਬਿੱਗ ਬੌਸ'' ਨੇ ਨਾਮਜ਼ਦਗੀਆਂ ਬਾਰੇ ਵਿਚਾਰ ਵਟਾਂਦਰੇ ਕਰਕੇ ਘਰ ਦੇ ਨਿਯਮਾਂ ਦੀ ਉਲੰਘਣਾ ਕਰਨ ਲਈ ਘਰ ਦੇ ਮੈਂਬਰਾਂ ਦੀਆਂ ਨਾਮਜ਼ਦਗੀਆਂ ਨੂੰ ਰੱਦ ਕਰ ਦਿੱਤਾ ਅਤੇ ਸਿੱਧੇ ਤੌਰ 'ਤੇ ਆਸਿਫ, ਰੋਹੇਡ ਅਤੇ ਸਕਾਊਟ ਨੂੰ ਨਾਮਜ਼ਦ ਕੀਤਾ।{{ਨੋਟ|3|3}} * 11ਵੇਂ ਦਿਨ, ਆਸਿਫ਼, ਰੋਹੇਦ ਅਤੇ ਸਕਾਊਟ ਨੇ ਕਨਿਕਾ, ਗੁੱਲੂ ਅਤੇ ਮਾਹੀ ਦੁਆਰਾ ਕ੍ਰਮਵਾਰ ਕਪਤਾਨੀ ਲਈ ਮੁਕਾਬਲਾ ਕਰਨ ਲਈ ਲੈ ਜਾਣ ਤੋਂ ਬਾਅਦ ਆਪਣੀਆਂ ਲਾਈਫ਼ਲਾਈਨਾਂ ਗੁਆ ਦਿੱਤੀਆਂ। ਇਸ ਦੌਰਾਨ, ਰਿਤੀ ਅਸਫਲ ਰਹੀ, ਜਿਸ ਦੇ ਨਤੀਜੇ ਵਜੋਂ ਉਸ ਦੀ ਕਪਤਾਨੀ ਦੀ ਨਾਮਜ਼ਦਗੀ ਰੱਦ ਕਰ ਦਿੱਤੀ ਗਈ।{{ਨੋਟ|4|4}} == ਸ਼ੋਅ ਵਿੱਚ ਮਹਿਮਾਨ ਭੂਮਿਕਾ ਵਜੋਂ == {| border="2" cellpadding="4" cellspacing="0" style="margin:1em 1em 1em 0;background:#f9f9f9;border:1px #aaa solid;border-collapse:collapse;width:100%;" |+ | style="background:#D4AF37;width:19%;" |'''ਹਫ਼ਤਾ (ਸੰਖੇਪਃ''' | style="background:#D4AF37;width:14%;" |'''ਦਿਨ (ਐੱਸ.''' | style="background:#D4AF37;width:28%;" |'''ਮਹਿਮਾਨ (ਸ.''' | style="background:#D4AF37;width:27%;" |'''ਨੋਟਸ''' | style="background:#D4AF37;width:12%;" |'''ਰੈਫ.''' |- | rowspan="5" style="background:#D4AF37;" |'''ਹਫ਼ਤਾ 1''' | rowspan="5" style="background:#D4AF37;" |'''ਗ੍ਰੈਂਡ ਪ੍ਰੀਮੀਅਰ''' |ਦਿਨੇਸ਼ ਲਾਲ ਯਾਦਵ |ਆਮ੍ਰਪਾਲੀ ਦੂਬੇ ਦਾ ਸਮਰਥਨ ਕਰਨ ਲਈ | |- |ਮਨੋਜ ਤਿਵਾੜੀ |ਆਪਣੀ ਧੀ ਰਿਤੀ ਤਿਵਾੜੀ ਨੂੰ ਪੇਸ਼ ਕਰਨ ਲਈ | |- |ਰੇਚੁੰਗਵਰ ਕਾਮ ----ਕੁਪਨੇਵਰ ਕੋਮ |ਆਪਣੀ ਮਾਂ [[ਮੈਰੀ ਕੋਮ|ਮੈਰੀ ਕਾਮ]] ਦਾ ਸਮਰਥਨ ਕਰਨ ਲਈ | |- |[[ਪ੍ਰਿਅੰਕਾ ਚੋਪੜਾ|ਪ੍ਰਿਯੰਕਾ ਚੋਪੜਾ ਜੋਨਸ]] |[[ਮੈਰੀ ਕੋਮ|ਮੈਰੀ ਕਾਮ]] ਦਾ ਸਮਰਥਨ ਕਰਨ ਲਈ | |- |[[ਕੈਰੀਮਿਨਾਟੀ]] ----ਅਭਿਸ਼ੇਕ ਮਲਹਾਨ ----[[ਐਲਵਿਸ਼ ਯਾਦਵ|ਐਲਵੀਸ਼ ਯਾਦਵ]] |ਤਨਮੇ "ਸਕੂਟਓਪੀ" ਸਿੰਘ ਦਾ ਸਮਰਥਨ ਕਰਨ ਲਈ | |} == ਰਿਸੈਪਸ਼ਨ == === ਸ਼ੁਰੂਆਤ === ਸੀਜ਼ਨ ਦੀ ਸਟ੍ਰੀਮਿੰਗ ਸੇਵਾ [[ਡਿਜ਼ਨੀ+ ਹੌਟਸਟਾਰ|ਜੀਓ ਹੌਟਸਟਾਰ]] ਉੱਤੇ ਇੱਕ ਰਿਐਲਿਟੀ ਸ਼ੋਅ ਲਈ ਸਭ ਤੋਂ ਸਫਲ ਸ਼ੁਰੂਆਤ ਸੀ।<ref>{{Cite web |date=2026-09-09 |title=Salman Khan REACTS to Bigg Boss 20’s record opening: “To see it become the biggest reality show launch ever is overwhelming and a proud milestone for all of us” : Bollywood News |url=https://www.bollywoodhungama.com/news/features/salman-khan-reacts-to-bigg-boss-20s-record-opening-to-see-it-become-the-biggest-reality-show-launch-ever-is-overwhelming-and-a-proud-milestone-for-all-of-us/ |access-date=2026-09-10 |website=Bollywood Hungama}}</ref> == ਹਵਾਲੇ == <templatestyles src="Reflist/styles.css" />{{Reflist}} == ਬਾਹਰੀ ਲਿੰਕ == * [https://jiohotstar.com/1971002586 ''ਬਿੱਗ ਬੌਸ 20''] [[ਡਿਜ਼ਨੀ+ ਹੌਟਸਟਾਰ|ਜਿਓ ਹੌਟਸਟਾਰ]] 'ਤੇ {{Bigg Boss (Hindi TV series)}} [[ਸ਼੍ਰੇਣੀ:ਬਿੱਗ ਬੌਸ (ਹਿੰਦੀ ਟੀਵੀ ਲੜੀ) ਸੀਜ਼ਨ]] [[ਸ਼੍ਰੇਣੀ:ਅਣ-ਸਮੀਖਿਆ ਅਨੁਵਾਦਾਂ ਵਾਲੇ ਸਫ਼ੇ]] 17yyvj7xj3hv3w3qftl70qrcqenegff 846643 846642 2026-09-20T09:17:22Z Gaurav Jhammat 7070 846643 wikitext text/x-wiki '''[[ਬਿੱਗ ਬੌਸ (ਹਿੰਦੀ ਟੀਵੀ ਲੜੀ)|ਬਿੱਗ ਬੌਸ]] 20''', ਜਿਸ ਨੂੰ ਬਿੱਗ ਬੌਸ: ਤਥਾਸ-ਤੂ ਵੀ ਕਿਹਾ ਜਾਂਦਾ ਹੈ, ਭਾਰਤੀ [[ਹਿੰਦੀ ਭਾਸ਼ਾ|ਹਿੰਦੀ]] ਭਾਸ਼ਾ ਦੀ ਰਿਐਲਿਟੀ ਟੈਲੀਵਿਜ਼ਨ ਸੀਰੀਜ਼ [[ਬਿੱਗ ਬੌਸ (ਹਿੰਦੀ ਟੀਵੀ ਲੜੀ)|ਬਿੱਗ ਬੌਸ]] ਦਾ ਵੀਹਵਾਂ ਸੀਜ਼ਨ ਹੈ। ਇਸ ਦਾ ਪ੍ਰੀਮੀਅਰ 6 ਸਤੰਬਰ 2026 ਨੂੰ ਕਲਰਜ਼ ਟੀਵੀ ਉੱਤੇ ਹੋਇਆ ਅਤੇ [[ਡਿਜ਼ਨੀ+ ਹੌਟਸਟਾਰ|ਜਿਓ ਹੌਟਸਟਾਰ]] ਉੱਤੇ ਡਿਜੀਟਲ ਤੌਰ ਉੱਤੇ ਸਟ੍ਰੀਮ ਕੀਤਾ ਗਿਆ।<ref>{{Cite web |last=Banerjee |first=Urmimala |date=2026-08-04 |title=Salman Khan Unveils ‘Bigg Boss 20’ Promo Promises Karan Arjun Twist This Season |url=https://varietyindia.com/salman-khan-unveils-bigg-boss-20-promo-promises-karan-arjun-twist-this-season/ |access-date=2026-08-04 |website=Variety India |language=en-US}}</ref> [[ਸਲਮਾਨ ਖਾਨ]] ਲਗਾਤਾਰ ਸਤਾਰ੍ਹਵੇਂ ਸੀਜ਼ਨ ਲਈ ਸ਼ੋਅ ਦੀ ਮੇਜ਼ਬਾਨੀ ਕਰ ਰਹੇ ਹਨ।<ref>{{Cite web |date=2026-07-20 |title=Salman Khan to host Bigg Boss 20 in India with six editions |url=https://thenewsmill.com/2026/07/salman-khan-to-host-bigg-boss-20-as-six-editions-launch-in-september/ |access-date=2026-07-21 |language=en-US}}</ref><ref>{{Cite web |date=2026-08-04 |title=Colors & JioHotstar confirm September launch for 'Bigg Boss 20' |url=https://www.bizasialive.com/colors-jiohotstar-confirm-september-launch-for-bigg-boss-20/ |access-date=2026-08-04 |language=en-GB}}</ref> == ਪ੍ਰੋਡਕਸ਼ਨ (ਨਿਰਮਾਣ) == === ਵਿਕਾਸ ਅਤੇ ਥੀਮ === ਸੀਜ਼ਨ ਦੀ ਟੈਗਲਾਈਨ "ਤਥਾਸ-ਤੂ" ਹੈ, ਜਿਸ ਵਿੱਚ ਇੱਕ "ਵਰਦਾਨ" ਸ਼ਾਮਿਲ ਕੀਤਾ ਗਿਆ ਹੈ ਜੋ ਮੁਕਾਬਲੇਬਾਜ਼ਾਂ ਨੂੰ ਖੇਡ ਵਿੱਚ ਦੂਜਾ ਜੀਵਨਦਾਨ ਭਾਵ ਸ਼ੋਅ ਤੋਂ ਬਾਹਰ ਹੋਣ ਤੋਂ ਬਚਾਅ ਦਾ ਮੌਕਾ ਦਿੰਦਾ ਹੈ। ਇਹ ਸੰਕਲਪ ਅੰਗਰੇਜ਼ੀ ਸ਼ਬਦ "that's two" ਤੋਂ ਬਣਾਇਆ ਗਿਆ ਹੈ।<ref>{{Cite web |last=Mukhopadhyay |first=Anindita |date=2026-08-12 |title=Bigg Boss 20 trailer out; Salman Khan introduces 'Extra Jeevan Daan' and a game with no safe play |url=https://www.indiatvnews.com/entertainment/tv/bigg-boss-20-trailer-out-salman-khan-introduces-extra-jeevan-daan-and-a-game-with-no-safe-play-2026-08-12-1051119 |access-date=2026-08-12 |website=India TV News |language=en}}</ref> === ਪ੍ਰਚਾਰ ਅਤੇ ਰਿਲੀਜ਼ === 20 ਜੁਲਾਈ 2026 ਨੂੰ, ਜਿਓਸਟਾਰ ਨੇ ਐਲਾਨ ਕੀਤਾ ਕਿ ਸਲਮਾਨ ਖਾਨ ਦੁਆਰਾ ਹੋਸਟ ਕੀਤੇ ਗਏ ਬਿੱਗ ਬੌਸ ਹਿੰਦੀ ਦੇ ਵੀਹਵੇਂ ਸੀਜ਼ਨ ਦਾ ਪ੍ਰੀਮੀਅਰ ਸਤੰਬਰ 2026 ਵਿੱਚ ਕਲਰਜ਼ ਟੀਵੀ ਅਤੇ [[ਡਿਜ਼ਨੀ+ ਹੌਟਸਟਾਰ|ਜੀਓ ਹੌਟਸਟਾਰ]] ਉੱਤੇ ਇੱਕ ਨੈਟਵਰਕ ਪਹਿਲਕਦਮੀ ਦੇ ਹਿੱਸੇ ਵਜੋਂ ਛੇ ਬਿੱਗ ਬੌਸ ਖੇਤਰੀ ਐਡੀਸ਼ਨਾਂ ਨੂੰ ਇੱਕੋ ਸਮੇਂ ਪ੍ਰਸਾਰਿਤ ਕਰਨ ਲਈ ਕੀਤਾ ਜਾਵੇਗਾ।<ref>{{Cite web |last=Livemint |date=2026-07-20 |title=JioStar bets big on Bigg Boss: Salman Khan, Mohanlal, Sourav Ganguly & other mega stars headline six-language expansion |url=https://www.livemint.com/entertainment/jiostar-bets-big-on-bigg-boss-salman-khan-mohanlal-sourav-ganguly-other-mega-stars-headline-six-language-expansion-11784549282474.html |access-date=2026-07-21 |website=mint |language=en}}</ref><ref>{{Cite web |title=MSN |url=https://www.msn.com/en-in/news/insight/bigg-boss-20-reveals-new-logo-as-six-editions-set-for-launch/gm-GM8AB0AB92?gemSnapshotKey=GM8AB0AB92-snapshot-3&uxmode=ruby |access-date=2026-07-23 |website=www.msn.com}}</ref> ਸ਼ੋਅ ਦੀ ਅਧਿਕਾਰਤ ਪਹਿਲੀ ਝਲਕ ਅਤੇ ਲੋਗੋ 21 ਜੁਲਾਈ 2026 ਨੂੰ ਜਾਰੀ ਕੀਤਾ ਗਿਆ ਸੀ।<ref>{{Cite news|url=https://timesofindia.indiatimes.com/tv/news/hindi/bigg-boss-20-salman-khan-hosted-bb-hindi-returns-with-an-all-new-eye-for-its-milestone-20th-season/articleshow/132536352.cms|title=Bigg Boss 20: Salman Khan hosted BB Hindi returns with an all-new eye logo for its milestone 20th season|date=2026-07-21|work=The Times of India|access-date=2026-07-21|issn=0971-8257}}</ref><ref>{{Cite web |date=2026-07-21 |title=First look of 'Bigg Boss 20' logo unveiled |url=https://www.bizasialive.com/first-look-of-bigg-boss-20-logo-unveiled/ |access-date=2026-07-22 |language=en-GB}}</ref> ਇਸ ਤੋਂ ਬਾਅਦ ਅਗਸਤ 2026 ਦੇ ਸ਼ੁਰੂ ਵਿੱਚ ਜਾਰੀ ਕੀਤੇ ਗਏ ਟੀਜ਼ਰਾਂ ਦੀ ਇੱਕ ਲੜੀ ਜਾਰੀ ਕੀਤੀ ਗਈ, ਜਿਸ ਨੇ 6 ਸਤੰਬਰ 2026 ਦੀ ਪ੍ਰੀਮੀਅਰ ਮਿਤੀ ਦੀ ਪੁਸ਼ਟੀ ਕੀਤੀ ਅਤੇ ਸੀਜ਼ਨ ਦੇ "ਤਥਾਸ-ਤੂ" ਥੀਮ ਦੀ ਸ਼ੁਰੂਆਤ ਕੀਤੀ।<ref>{{Cite web |title=Bigg Boss 20 Promo: सलमान खान की घोड़े संग एंट्री, इस बार 'करण अर्जुन' वाला ट्विस्ट, रिलीज डेट का भी ऐलान |url=https://navbharattimes.indiatimes.com/tv/bigg-boss/bigg-boss-20-official-promo-out-salman-khan-reveals-karan-arjun-twist-in-the-game-premiere-date-6-september/articleshow/132851454.cms |access-date=2026-08-04 |website=Navbharat Times |language=hi}}</ref><ref>{{Cite web |date=2026-08-04 |title=Bigg Boss 20 teaser: Salman Khan returns as host, hints at a Karan-Arjun angle, ‘ek se bhale do’ |url=https://indianexpress.com/article/entertainment/television/bigg-boss-20-teaser-salman-khan-returns-as-host-hints-at-a-karan-arjun-angle-ek-se-bhale-do-10817085/ |access-date=2026-08-04 |website=The Indian Express |language=en}}</ref><ref>{{Cite web |title=Bigg Boss 20: New Arena twist sparks 'favouritism' debate among fans |url=https://www.mid-day.com/entertainment/television-news/article/bigg-boss-20-new-arena-twist-sparks-favouritism-debate-among-fans-23643515 |access-date=2026-08-07 |website=Mid-Day}}</ref><ref>{{Cite web |last=Jhunjhunwala |first=Sanchita |date=2026-08-06 |title=Bigg Boss 20 Teaser: Salman Khan Drops Another Hint As He Goes ‘Tathas-Two’ |url=https://www.idiva.com/entertainment/tv/bigg-boss-20-teaser-salman-khan-drops-another-hint-as-he-goes-tathas-two/18097778 |access-date=2026-08-07 |website=iDiva |language=en}}</ref> ਗੇਮਪਲੇ ਮਕੈਨਿਕਸ ਉੱਤੇ ਵੱਧ ਚਾਨਣਾ ਪਾਉਣ ਵਾਲਾ ਇੱਕ ਪੂਰੀ-ਲੰਬਾਈ ਦਾ ਟ੍ਰੇਲਰ 12 ਅਗਸਤ 2026 ਨੂੰ ਜਾਰੀ ਕੀਤਾ ਗਿਆ ਸੀ।<ref>{{Cite web |last=Yadav |first=Monica |date=2026-08-12 |title=Bigg Boss 20 trailer sees Salman Khan bringing ‘extra jeevan daan’ twist: ‘It isn't as straightforward as it sounds’ |url=https://www.hindustantimes.com/entertainment/tv/bigg-boss-20-trailer-sees-salman-khan-bringing-extra-jeevan-daan-twist-bigg-boss-colors-jiohotstar-101786517783960.html |access-date=2026-08-12 |website=Hindustan Times |language=en}}</ref><ref>{{Cite web |last=Mukherjee |first=Akankshya |date=2026-08-12 |title=Bigg Boss 20 Trailer Out! Salman Khan Unveils New Season's Biggest Twist Where Every Player Gets An Extra Life- Watch |url=https://www.bollywoodbubble.com/tv/bigg-boss-20-trailer-out-salman-khan-unveils-new-season-biggest-twist-where-every-player-gets-an-extra-life-watch/ |access-date=2026-08-12 |website=Bollywood Bubble |language=en-US}}</ref> 4 ਸਤੰਬਰ 2026 ਨੂੰ, [[ਡਿਜ਼ਨੀ+ ਹੌਟਸਟਾਰ|ਜਿਓਹੋਟਸਟਾਰ]] ਅਤੇ ਕਲਰਜ਼ ਟੀਵੀ ਨੇ ਪ੍ਰਮੋਸ਼ਨਲ ਕਲਿੱਪ ਜਾਰੀ ਕੀਤੇ ਜਿਸ ਵਿੱਚ ਪੁਸ਼ਟੀ ਕੀਤੀ ਪ੍ਰਤੀਯੋਗੀ [[ਈਸ਼ਾ ਰਿਖੀ]] ਅਤੇ [[ਕਨਿਕਾ ਮਾਨ]] ਸ਼ਾਮਿਲ ਸਨ।<ref>{{Cite news|url=https://timesofindia.indiatimes.com/tv/news/hindi/bigg-boss-20-promo-kanika-mann-wins-hearts-with-her-performance-new-promo-sparks-buzz-ahead-of-premiere/articleshow/133796817.cms|title=Bigg Boss 20 promo: Kanika Mann wins hearts with her performance? New Promo sparks buzz ahead of premiere|date=2026-09-05|work=The Times of India|access-date=2026-09-06|issn=0971-8257}}</ref><ref>{{Cite web |last=Jhunjhunwala |first=Sanchita |date=2026-09-05 |title=Bigg Boss 20: Did Badshah’s Ex-Wife Isha Rikhi Break Down In New Promo? |url=https://www.idiva.com/entertainment/tv/salman-khan-bigg-boss-20-did-badshah-ex-wife-isha-rikhi-break-down-in-new-promo/18098112 |access-date=2026-09-06 |website=iDiva |language=en}}</ref> 5 ਸਤੰਬਰ 2026 ਨੂੰ, ਰੈਪਰ ਯੰਗ ਡੀਐਸਏ ਨੂੰ ਫ਼ੀਚਰ ਕਰਦਾ ਇੱਕ ਟੀਜ਼ਰ ਜਾਰੀ ਕੀਤਾ ਗਿਆ ਸੀ, ਜਿਸ ਵਿੱਚ ਉਸਨੇ ਆਪਣਾ ਗੀਤ ''ਯੇਦਾ ਯੁੰਗ'' ਪੇਸ਼ ਕੀਤਾ ਸੀ।<ref>{{Cite web |title=Instagram |url=https://www.instagram.com/reel/Dc5Us4Qqdjx/?stkn=MTd1a2NoNGwycXd5Nw== |access-date=2026-09-06 |website=www.instagram.com}}</ref> ਉਸੇ ਦਿਨ, ਅਦਾਕਾਰ-ਸਿਆਸਤਦਾਨ ਮਨੋਜ ਤਿਵਾੜੀ ਆਪਣੀ ਧੀ ਰਿਤੀ ਤਿਵਾੜੀ ਨਾਲ ਇੱਕ ਪ੍ਰਮੋਸ਼ਨਲ ਹਿੱਸੇ ਵਿੱਚ ਉਸ ਨੂੰ ਇੱਕ ਪ੍ਰਤੀਯੋਗੀ ਵਜੋਂ ਪੇਸ਼ ਕਰਨ ਲਈ ਦਿਖਾਈ ਦਿੱਤੇ।<ref>{{Cite web |title=Bigg Boss 20: Salman Khan recreates Manoj Tiwari’s viral baap meme with his daughter |url=https://www.mid-day.com/entertainment/television-news/article/bigg-boss-20-salman-khan-recreates-manoj-tiwaris-viral-baap-meme-with-his-daughter-23648609 |access-date=2026-09-06 |website=Mid-Day}}</ref><ref>{{Cite web |date=2026-09-06 |title=Bigg Boss 20: Manoj Tiwari’s daughter Rhiti Tiwari set to enter Salman Khan’s show - Watch promo |url=https://www.india.com/entertainment/tv/bigg-boss-20-manoj-tiwari-daughter-rhiti-tiwari-set-to-enter-salman-khans-show-watch-promo-8517734/ |access-date=2026-09-06 |website=India.com |language=en}}</ref> === ਕਾਸਟਿੰਗ === 25 ਅਗਸਤ 2026 ਨੂੰ, [[ਡਿਜ਼ਨੀ+ ਹੌਟਸਟਾਰ|ਜੀਓ ਹੌਟਸਟਾਰ]] ਅਤੇ ਕਲਰਜ਼ ਟੀਵੀ ਨੇ ਦਰਸ਼ਕਾਂ ਦੀ ਵੋਟਿੰਗ ਪਹਿਲਕਦਮੀ "ਫੈਨਜ਼ ਕਾ ਫੈਸਲਾ" ਦੀ ਮੁੜ-ਵਰਤੋਂ ਦਾ ਐਲਾਨ ਕੀਤਾ ਜੋ ਇਸ ਤੋਂ ਪਹਿਲਾਂ 19ਵੇਂ ਸੀਜ਼ਨ ਵਿੱਚ ਕੀਤਾ ਗਿਆ ਸੀ। ਜੀਓ ਹੌਟਸਟਾਰ ਐਪ ਦੇ ਜ਼ਰੀਏ, ਦਰਸ਼ਕਾਂ ਨੂੰ ਪ੍ਰੀਮੀਅਰ ਤੋਂ ਪਹਿਲਾਂ ਘਰ ਵਿੱਚ ਦਾਖਲ ਹੋਣ ਵਾਲੇ ਦੋ ਸੰਭਾਵਿਤ ਪ੍ਰਤੀਯੋਗੀਆਂ ਵਿੱਚੋਂ ਇੱਕ ਨੂੰ ਵੋਟ ਦੇਣ ਦਾ ਮੌਕਾ ਦਿੱਤਾ ਗਿਆ ਸੀ। ਵੋਟਿੰਗ ਦੀ ਮਿਆਦ 25 ਅਗਸਤ ਤੋਂ 2 ਸਤੰਬਰ 2026 ਤੱਕ ਨਿਰਧਾਰਤ ਕੀਤੀ ਗਈ ਸੀ।<ref>{{Cite web |last=Vaigankar |first=Shukrta |date=2026-08-25 |title=Bigg Boss 20 voting: Rhiya Ahir vs Love Gill - Fans to decide who enters the house |url=https://businessupturn.com/entertainment/television/bigg-boss/bigg-boss-20-voting-rhiya-ahir-vs-love-gill-fans-to-decide-who-enters-the-house/ |access-date=2026-08-25 |website=Business Upturn |language=en-IN}}</ref><ref name="Riya_Ahir">{{Cite news|url=https://timesofindia.indiatimes.com/tv/news/hindi/bigg-boss-20-riya-ahir-viral-girl-who-stopped-police-van-during-neet-protest-to-enter-the-show-fans-to-choose-between-her-and-love-gill/articleshow/133500609.cms|title=Bigg Boss 20: Riya Ahir, viral girl who stopped police van during NEET protest, to enter the show? Fans to choose between her and Love Gill|date=2026-08-25|work=The Times of India|access-date=2026-08-25|issn=0971-8257}}</ref> ਦੋ ਉਮੀਦਵਾਰ [[ਰੀਆ ਅਹੀਰ]] ਅਤੇ [[ਲਵ ਗਿੱਲ]] ਸਨ।<ref>{{Cite web |last=Banerjee |first=Urmimala |date=2026-08-25 |title=‘Bigg Boss 20’: Rhiya Ahir Or Love Gill? Salman Khan Announces That Decision Rests On Audience |url=https://varietyindia.com/bigg-boss-20-rhiya-ahir-or-love-gill-salman-khan-announces-that-decision-rests-on-audience/ |access-date=2026-08-25 |website=Variety India |language=en-US}}</ref><ref>{{Cite web |last=Singh |first=Simran |title=Bigg Boss 20: Salman Khan asks fans to help him, grants them power to CONFIRM a housemate among..., netizens react |url=https://www.dnaindia.com/bollywood/report-bigg-boss-20-salman-khan-asks-fans-to-help-him-grants-them-power-to-confirm-a-housemate-3219173 |access-date=2026-08-25 |website=DNA India |language=en}}</ref> === ਅੱਖ ਵਾਲਾ ਲੋਗੋ === ਸੀਜ਼ਨ ਦੇ ਲੋਗੋ ਵਿੱਚ ਇੱਕ ਬਹੁ-ਰੰਗੀਨ ਜਿਓਮੈਟਰਿਕ ਆਈਰਿਸ (ਜਾਮਨੀ, ਨੀਲੇ, ਲਾਲ, ਸੰਤਰੀ ਅਤੇ ਟੀਲ ਦੇ ਰੰਗਾਂ ਵਿੱਚ) ਦੇ ਨਾਲ ਇੱਕ ਸਟਾਈਲਾਈਜ਼ਡ ਅੱਖ ਹੈ ਜੋ ਕੇਂਦਰ ਵਿੱਚ ਸੁਨਹਿਰੀ ਝਲਕ ਵਿੱਚ ਹੈ। ਇਸ ਦੇ ਨਾਲ ਇੱਕ ਧਾਤੂ ਸੋਨੇ ਦੀ ਰੂਪ ਰੇਖਾ ਅਤੇ ਇੱਕ ਮੇਲ ਖਾਂਦਾ "ਬਿੱਗ ਬੌਸ" ਸ਼ਬਦ ਚਿੰਨ੍ਹ ਹੈ। ਨੈਟਵਰਕ ਦੇ ਅਨੁਸਾਰ, ਡਿਜ਼ਾਇਨ ਦਾ ਉਦੇਸ਼ ਸੀਜ਼ਨ ਦੇ "ਤਥਾਸ-ਤੂ" ਥੀਮ ਨੂੰ ਦਰਸਾਉਣਾ ਹੈ, ਜੋ ਪ੍ਰਗਟਾਵੇ ਅਤੇ ਕਿਸਮਤ ਦਾ ਪ੍ਰਤੀਕ ਹੈ।<ref>{{Cite web |date=2026-07-21 |title=Bigg Boss 20 finally CONFIRMED? Salman Khan returns as makers UNVEIL brand new eye logo |url=https://www.bollywoodlife.com/bigg-boss/bigg-boss-20-finally-confirmed-salman-khan-returns-as-makers-unveil-brand-new-eye-logo-3357930/ |access-date=2026-07-21 |website=Bollywood Life |language=en}}</ref><ref>{{Cite news|url=https://economictimes.indiatimes.com/magazines/panache/bigg-boss-20-announced-salman-khan-returns-as-host-for-new-season-contestants-list-premiere-date-and-where-to-watch-on-ott/articleshow/132550353.cms?from=mdr|title=Bigg Boss 20 announced: Salman Khan returns as host for new season. Contestants list, premiere date, and where to watch on OTT|date=2026-07-22|work=The Economic Times|access-date=2026-07-23|issn=0013-0389}}</ref> === ਪ੍ਰਸਾਰਣ === [[ਬਿੱਗ ਬੌਸ (ਹਿੰਦੀ ਟੀਵੀ ਸੀਰੀਜ਼) ਸੀਜ਼ਨ 19|ਪਿਛਲੇ ਸੀਜ਼ਨ]] ਦੀ ਰਿਲੀਜ਼ ਰਣਨੀਤੀ ਦੇ ਬਾਅਦ, ਸ਼ੋਅ ਡਿਜੀਟਲ ਸਟ੍ਰੀਮਿੰਗ ਨੂੰ ਤਰਜੀਹ ਦਿੰਦਾ ਹੈ, ਰੋਜ਼ਾਨਾ ਐਪੀਸੋਡ ਜਿਓਹੋਟਸਟਾਰ 'ਤੇ ਪਹਿਲਾਂ ਰਾਤ 9 ਵਜੇ (ਭਾਰਤੀ ਸਮੇਂ ਅਨੁਸਾਰ) 'ਤੇ ਪ੍ਰਸਾਰਿਤ ਹੁੰਦੇ ਹਨ। ਇਸ ਤੋਂ ਬਾਅਦ ਕਲਰਜ਼ ਟੀਵੀ 'ਤੇ ਰਾਤ 10:30 (ਭਾਰਤੀ ਸਮੇਂ ਅਨੁਸਾਰ)<ref>{{Cite web |date=2026-08-04 |title=Bigg Boss 20: Salman Khan Show To Premiere On September 6, Bhaijaan Shares Cryptic 'Karan-Arjun' Hint |url=https://www.timesnownews.com/entertainment-news/tv/bigg-boss-20-salman-khan-show-to-premiere-on-september-6-bhaijaan-shares-cryptic-karan-arjun-hint-article-155248063 |access-date=2026-08-04 |website=TimesNow |language=en}}</ref> 'ਤੇ ਪ੍ਰਸਾਰਿਤ ਹੁੰਦੇ ਹਨ। === ਘਰ === ਫਿਲਮ ਸਿਟੀ, ਮੁੰਬਈ ਵਿੱਚ ਸਥਿਤ ''ਬਿੱਗ ਬੌਸ 20'' ਦੇ ਘਰ ਵਿੱਚ ਇੱਕ ਰੰਗੀਨ "ਵੰਡਰਲੈਂਡ" ਥੀਮ ਹੈ ਜੋ ਇੱਕ ਰਾਖਸ਼ਸ ਦੀ ਧਾਰਨਾ ਤੋਂ ਪ੍ਰੇਰਿਤ ਹੈ, ਜਿਸ ਵਿੱਚ ਅਤਿਵਾਦੀ ਕਲਪਨਾ ਅਤੇ ਜਾਨਵਰਾਂ ਤੋਂ ਪ੍ਰੇਰਿਤ ਤੱਤ ਸ਼ਾਮਲ ਹਨ। ਵਰਸ਼ਾ ਜੈਨ ਦੁਆਰਾ ਡਿਜ਼ਾਈਨ ਕੀਤਾ ਗਿਆ ਇਹ ਘਰ ਲਗਭਗ 10,000 ਵਰਗ ਫੁੱਟ ਵਿੱਚ ਫੈਲਿਆ ਹੋਇਆ ਹੈ ਅਤੇ ਇਸ ਵਿੱਚ 104 ਕੈਮਰੇ ਹਨ।<ref>{{Cite web |date=2026-09-03 |title=Bigg Boss 20 house tour: Shark-themed pool, teapot throne and the mystery of Room 20 |url=https://indianexpress.com/article/entertainment/television/bigg-boss-20-house-tour-shark-themed-pool-teapot-throne-and-the-mystery-of-room-20-10861231/ |access-date=2026-09-03 |website=The Indian Express |language=en}}</ref> * ਲਿਵਿੰਗ ਏਰੀਆ: ਇੱਕ ਵੱਡਾ ਕੇਂਦਰੀ ਸੋਫਾ, ਇੱਕ 12-ਸੀਟਰ ਡਾਇਨਿੰਗ ਟੇਬਲ, ਪੈਰਾਸ਼ੂਟ-ਪ੍ਰੇਰਿਤ ਬੈਠਣ ਅਤੇ ਇੱਕ ਗੁਲਾਬੀ ਚਾਹ-ਪਿਆਲੀਨੁਮਾ ਮੁਜੱਸਮਾ ਜਿਸ ਨੂੰ ਸਿੰਘਾਸਣ ਵਜੋਂ ਵਰਤਿਆ ਜਾਂਦਾ ਹੈ।<ref>{{Cite web |title=Bigg Boss 20 House Inside Photos: Salman Khan's Show Gets Colourful Jungle-Themed Makeover With BB Food Truck, Secret Room & More- See PICS |url=https://www.freepressjournal.in/entertainment/bigg-boss-20-house-inside-photos-salman-khans-show-gets-colourful-jungle-themed-makeover-with-bb-food-truck-secret-room-more-see-pics |access-date=2026-09-03 |website=Free Press Journal |language=en}}</ref> * ਰਸੋਈ "ਬੀ. ਬੀ. ਫੂਡ ਟਰੱਕ" ਦੇ ਰੂਪ ਵਿੱਚ ਤਿਆਰ ਕੀਤਾ ਗਿਆ, ਜਿਸ ਵਿੱਚ ਇੱਕ ਭੋਜਨ-ਟਰੱਕ-ਪ੍ਰੇਰਿਤ ਰਸੋਈ ਸੈੱਟਅਪ ਹੈ।<ref>{{Cite web |last=G |first=Vikram |date=2026-09-03 |title=Bigg Boss 20 house first look: Giant teapot couch, BB Food Truck unveiled |url=https://www.newkerala.com/news/a/bigg-boss-20-first-look-giant-teapot-couch-509.htm |access-date=2026-09-03 |website=NewKerala.com |language=en}}</ref> * ਬੈੱਡਰੂਮ: 17 ਬਿਸਤਰੇ, ਜਾਨਵਰਾਂ ਤੋਂ ਪ੍ਰੇਰਿਤ ਸਜਾਵਟ ਦੇ ਨਾਲ ਇੱਕ ਬਿੱਛੂ ਅਤੇ ਗਿਰਗਿਟ, ਮਸ਼ਰੂਮ ਦੇ ਆਕਾਰ ਦੇ ਕੰਧ ਤੱਤ ਦੇ ਨਾਲ ਸ਼ਾਮਲ ਹਨ.<ref>{{Cite web |date=2026-09-03 |title=Bigg Boss 20 House: Whale-Shaped Pool To Gorilla Entrance; Take Sneak-Peek Of Salman Khan Show |url=https://www.timesnownews.com/entertainment-news/tv/bigg-boss-20-house-whale-shaped-pool-to-gorilla-entrance-take-sneak-peek-of-salman-khan-show-photo-gallery-156037878 |access-date=2026-09-03 |website=TimesNow |language=en}}</ref> * ਬਾਥਰੂਮ: ਇੱਕ ਅੱਪਸਾਇਡ-ਡਾਉਨ ਨਿਓਨ-ਗੁਲਾਬੀ ਖਰਗੋਸ਼ ਦੀ ਸਥਾਪਨਾ, ਬੈਠਣ ਵਾਲੇ ਖੇਤਰ ਅਤੇ ਮੁਅੱਤਲ ਚਿੰਪੈਂਜ਼ੀ ਸਜਾਵਟ ਦੀ ਵਿਸ਼ੇਸ਼ਤਾ ਹੈ।<ref>{{Cite web |last=Godboley |first=Adya |date=2026-09-04 |title=Bigg Boss 20 House: Salman Khan’s Show Adds a Whimsical Twist with Two New Mystery Doors |url=https://www.idiva.com/entertainment/tv/bigg-boss-20-house-salman-khan-show-adds-whimsical-twist-two-new-mystery-doors/18098104 |access-date=2026-09-04 |website=iDiva |language=en}}</ref> * ਗਾਰਡਨ/ਆਊਟਡੋਰ ਖੇਤਰਃ ਇੱਕ ਸ਼ਾਰਕ-ਥੀਮ ਵਾਲਾ ਸਵਿਮਿੰਗ ਪੂਲ, ਇੱਕ ਫੁੱਲਦਾਰ ਟੈਪ ਦੀ ਸਥਾਪਨਾ, ਬੈਠਣ ਲਈ ਵਰਤੇ ਜਾਣ ਵਾਲੇ ਸੱਪ ਨਾਲ ਲਪੇਟੇ ਦਰੱਖਤ ਅਤੇ ਵੱਖ-ਵੱਖ ਜਾਨਵਰਾਂ ਦੀਆਂ ਮੂਰਤੀਆਂ ਸ਼ਾਮਲ ਹਨ।<ref name="indiatvnews">{{Cite web |last=Mukhopadhyay |first=Anindita |date=2026-09-03 |title=Bigg Boss 20 house first look out; giant snake in garden, octopus chess and mysterious Room No. 20 |url=https://www.indiatvnews.com/entertainment/tv/bigg-boss-20-house-first-look-out-giant-snake-in-garden-octopus-chess-and-mysterious-room-no-20-salman-khan-2026-09-03-1053224 |access-date=2026-09-03 |website=India TV News |language=en}}</ref> * ਕਮਰਾ 20: ਵੀਹਵੇਂ ਸੀਜ਼ਨ ਲਈ ਇੱਕ ਨਵਾਂ ਕਮਰਾ ਪੇਸ਼ ਕੀਤਾ ਗਿਆ, ਪਿਛਲੇ ਸੀਜ਼ਨ ਤੋਂ ਅਸੈਂਬਲੀ ਰੂਮ ਦੀ ਥਾਂ. ਇਸ ਦੇ ਉਦੇਸ਼ ਨੂੰ ਸ਼ੁਰੂ ਵਿੱਚ ਅਣਐਲਾਨਿਆ ਰੱਖਿਆ ਗਿਆ ਸੀ ਪਰ ਦੂਜੇ ਹਫ਼ਤੇ ਵਿੱਚ ਇਸ ਨੂੰ ਵੀ ਜਨਤਕ ਕਰ ਦਿੱਤਾ ਗਿਆ।<ref>{{Cite web |last=Singh |first=Sardar Sarabjoth |date=2026-09-03 |title=Video tour of Bigg Boss 20 house: Bedroom to grand lawn |url=https://www.siasat.com/video-tour-of-bigg-boss-20-house-bedroom-to-grand-lawn-3535844/ |access-date=2026-09-03 |website=The Siasat Daily |language=en}}</ref> * ਕਮਰਾ 2X: ਇੱਕ ਰਹੱਸਮਈ ਕਮਰੇ ਵਿੱਚ ਦੋ ਵੱਖਰੇ ਆਕਾਰ ਦੇ ਦਰਵਾਜ਼ੇ ਹਨ, ਜਿਸਦਾ ਉਦੇਸ਼ ਸੀਜ਼ਨ ਵਿੱਚ ਕੋਈ ਰੁਮਾਂਚਕ ਮੋੜ ਲਿਆਉਣ ਦੇ ਉਦੇਸ਼ ਵਜੋਂ ਗੁਪਤ ਰੱਖਿਆ ਗਿਆ ਹੈ।<ref name="indiatvnews" /> ਵਧੇਰੇ ਵਿਸ਼ੇਸ਼ਤਾਵਾਂ ਵਿੱਚ ਕਈ ਤਿੰਨ-ਅਯਾਮੀ ਜਾਨਵਰ ਅਤੇ ਕਲਪਨਾ-ਪ੍ਰੇਰਿਤ ਸਥਾਪਨਾਵਾਂ ਸ਼ਾਮਲ ਹਨ, ਜਿਸ ਵਿੱਚ ਬਿੱਗ ਬੌਸ ਦੀ ਨਿਗਰਾਨੀ ਨੂੰ ਦਰਸਾਉਂਦੇ ਅੱਖਾਂ ਦੇ ਰੂਪਾਂ ਦੀ ਵਾਰ-ਵਾਰ ਵਰਤੋਂ ਹੁੰਦੀ ਹੈ।<ref>{{Cite web |date=2026-09-03 |title=Bigg Boss 20 house reveals giant teapot couch and themed food truck |url=https://thenewsmill.com/2026/09/bigg-boss-20-house-reveals-giant-teapot-couch-and-themed-food-truck/ |access-date=2026-09-03 |language=en-US}}</ref> == ਘਰ ਵਿਚਲੇ ਪ੍ਰਤੀਯੋਗੀਆਂ ਦੀ ਸਥਿਤੀ == {| class="wikitable sortable" style="text-align:center; font-size:85%; line-height:25px; width:fit;" ! scope="col" style="background:#D4AF37;" |ਸੰਖਿਆ ! scope="col" style="background:#D4AF37;" |ਪ੍ਰਤੀਯੋਗੀ ! scope="col" style="background:#D4AF37;" |ਦਾਖਲ ਹੋਣ ਦਾ ਦਿਨ ! scope="col" style="background:#D4AF37;" |ਬਾਹਰ ਹੋਣ ਦਾ ਦਿਨ ! scope="col" style="background:#D4AF37;" |ਸਥਿਤੀ |- |1 |ਆਸਿਫ਼ |ਦਿਨ 1 | | |- |2 |ਅਮਨ |ਦਿਨ 1 | | |- |3 |ਅਮਰਪਾਲੀ |ਦਿਨ 1 | | |- |4 |ਅਰਿਸ਼ਫਾ |ਦਿਨ 1 | | |- |5 |ਗੁੱਲੂ |ਦਿਨ 1 | | style="background:#cfc;" |''{{Nowrap|''ਘਰ ਦਾ ਕਪਤਾਨ''}}'' |- |6 |ਈਸ਼ਾ |ਦਿਨ 1 | | |- |7 |ਕਨਿਕਾ |ਦਿਨ 1 | | |- |8 |ਲਵ |ਦਿਨ 1 | | |- |9 |ਮਾਹੀ |ਦਿਨ 1 | | |- |10 |ਮੈਰੀ |ਦਿਨ 1 | | |- |11 |ਕਾਜ਼ੀ |ਦਿਨ 1 | | |- |12 |ਰੀਤੀ |ਦਿਨ 1 | | |- |13 |ਸਕਾਊਟ |ਦਿਨ 1 | | |- |14 |ਉਦਿਤੀ |ਦਿਨ 1 | | |- |15 |ਯੰਗ ਡੀਐਸਏ |ਦਿਨ 1 | | |- |16 |ਰੋਹੇਦ |ਦਿਨ 1 |ਦਿਨ 14 | class="table-no" {{Eliminated|Evicted}} |Evicted |} == ਘਰ ਵਿਚਲੇ ਪ੍ਰਤੀਯੋਗੀ == ਹੇਠ ਲਿਖੇ ਘਰ ਦੇ ਮੈਂਬਰ ਸ਼ੋਅ ਦੇ ਪ੍ਰਤੀਯੋਗੀ ਸਨ<ref>{{Cite web |title=Bigg Boss 20 confirmed contestants live updates: Kanika Mann, Asif Khan, Mary Kom and others enter Salman Khan’s reality show |url=https://economictimes.indiatimes.com/magazines/panache/bigg-boss-20-confirmed-contestants-live-updates-kanika-mann-asif-khan-mary-kom-and-others-enter-salman-khans-reality-show/articleshow/133842230.cms?from=mdr |access-date=7 September 2026 |website=The Economic Times}}</ref> === ਸਭ ਤੋਂ ਪਹਿਲਾਂ ਦਾਖਲ ਹੋਣ ਦੇ ਆਧਾਰ 'ਤੇ === * [[ਕਨਿਕਾ ਮਾਨ]]-''ਗੁੱਡਨ ਤੁਮਸੇ ਨਾ ਹੋ ਪਾਏਗਾ'', ਫੀਅਰ ਫੈਕਟਰ ਖਤਰੋਂ ਕੇ ਖਿਲਾੜੀ 12 ਅਤੇ ''[[ਨਾਗਿਨ (ਟੀਵੀ ਲੜੀ 2015)|ਨਾਗਿਨ 7]]'' ਲਈ ਜਾਣੀ ਜਾਂਦੀ ਅਭਿਨੇਤਰੀ।<ref>{{Cite web |date=6 September 2026 |title=Kanika Mann shares the myth she wants to break by entering Salman Khan’s Bigg Boss 20 |url=https://indianexpress.com/article/entertainment/television/kanika-mann-shares-the-myth-she-wants-to-break-by-entering-bigg-boss-20-10865633/ |access-date=7 September 2026 |website=The Indian Express}}</ref> * ਆਸਿਫ ਖਾਨ-''ਪੰਚਾਇਤ'' ਲਈ ਜਾਣੇ ਜਾਂਦੇ ਅਦਾਕਾਰ।<ref>{{Cite web |date=6 September 2026 |title=Bigg Boss 20 में जा रहे पंचायत के ‘दामाद जी’, मिर्जापुर में भी मचा चुके भौकाल |url=https://www.aajtak.in/entertainment/television/story/salman-khan-bigg-boss-20-panchayat-mirzapur-series-actor-aasif-khan-confirmed-contestant-tmovj-dskc-2637656-2026-09-06 |access-date=7 September 2026 |website=Aaj Tak}}</ref> * [[ਕਾਜ਼ੀ ਤੌਕੀਰ]]-''ਪ੍ਰਸਿੱਧੀ ਗੁਰੂਕੁਲ'' ਲਈ ਜਾਣਿਆ ਜਾਂਦਾ ਗਾਇਕ।<ref>{{Cite web |date=7 September 2026 |title=कौन हैं काजी तौकीर, जिसने अरिजीत सिंह को चटाई थी धूल, ‘बिग बॉस 20’ में आते ही छा गए ‘अफगान जलेबी’ स्टार |url=https://www.indiatv.in/entertainment/tv/who-is-qazi-touqeer-man-who-beat-arijit-singh-afghan-jalebi-star-made-splash-upon-entering-bigg-boss-20-2026-09-07-1241778 |access-date=7 September 2026 |website=India TV}}</ref> * [[ਈਸ਼ਾ ਰਿਖੀ]]-ਰੈਪਰ [[ਬਾਦਸ਼ਾਹ (ਰੈਪਰ)|ਬਾਦਸ਼ਾਹ]] ਦੀ ਅਭਿਨੇਤਰੀ ਅਤੇ ਸਾਬਕਾ ਪਤਨੀ।<ref>{{Cite web |date=6 September 2026 |title=After announcing divorce with Badshah, Isha Rikhi joins Bigg Boss 20: ‘No one can break me’ |url=https://indianexpress.com/article/entertainment/television/isha-rikhi-joins-bigg-boss-20-after-divorce-with-badshah-no-one-can-break-me-10861553/lite/ |access-date=7 September 2026 |website=The Indian Express}}</ref> * ਆਮ੍ਰਪਾਲੀ ਦੂਬੇ-ਅਭਿਨੇਤਰੀ ਮੁੱਖ ਤੌਰ ਤੇ ਭੋਜਪੁਰੀ ਸਿਨੇਮਾ ਵਿੱਚ ਆਪਣੇ ਕੰਮ ਲਈ ਜਾਣੀ ਜਾਂਦੀ ਹੈ।<ref>{{Cite web |last=Tapiawala |first=Shachi |date=7 September 2026 |title=Bigg Boss 20 contestant Amrapali Dubey: All about her rumoured affair with ex-Bigg Boss contestant and Bhojpuri star Nirahua |url=https://www.moneycontrol.com/entertainment/tv/all-about-bigg-boss-20-contestant-amrapali-dubey-her-rumoured-affair-with-ex-bigg-boss-contestant-and-bhojpuri-star-nirahua-article-14023997.html/amp |access-date=7 September 2026 |website=Moneycontrol}}</ref> * ਰੋਹੇਦ ਖਾਨ-ਮਾਡਲ ਅਤੇ ਅਦਾਕਾਰ।<ref>{{Cite web |date=7 September 2026 |title=Bigg Boss 20: Rohed Khan recalls an incident from Tiger Zinda Hai; says ‘I manifested on the film set that one day I would work with Salman Khan’ |url=https://timesofindia.indiatimes.com/tv/news/hindi/bigg-boss-20-rohed-khan-recalls-an-incident-from-tiger-zinda-hai-says-i-manifested-on-the-film-set-that-one-day-i-would-work-with-salman-khan/articleshow/133849070.cms |access-date=7 September 2026 |website=The Times of India}}</ref> * ਲਵ ਗਿੱਲ-ਅਭਿਨੇਤਰੀ ਜੋ [[ਪੰਜਾਬੀ ਸਿਨੇਮਾ]] ਵਿੱਚ ਆਪਣੇ ਕੰਮ ਲਈ ਜਾਣੀ ਜਾਂਦੀ ਹੈ।<ref>{{Cite news|url=https://timesofindia.indiatimes.com/tv/news/hindi/bigg-boss-20-from-karan-aujlas-music-video-debut-to-punjabi-films-all-about-the-reality-show-contestant-love-gill/articleshow/133761206.cms|title=Bigg Boss 20: From Karan Aujla’s music video debut to Punjabi films; all about the reality show contestant Love Gill|last=ETimes.in|date=4 September 2026|work=The Times of India|access-date=7 September 2026}}</ref> * ਯੁੰਗ ਡੀਐਸਏ-ਰੈਪਰ ਆਪਣੇ ਟਰੈਕ "ਯੇਦਾ ਯੁੰਗ" ਲਈ ਜਾਣਿਆ ਜਾਂਦਾ ਹੈ।<ref>{{Cite news|url=https://punemirror.com/city/pune/who-is-yung-dsa-pune-rapper-bigg-boss-20/|title=Who Is Yung DSA? Pune Rapper Bigg Boss 20|work=Pune Mirror|access-date=7 September 2026}}</ref> * [[ਮੈਰੀ ਕੋਮ|ਮੈਰੀ ਕਾਮ]]-ਸੇਵਾਮੁਕਤ ਸ਼ੁਕੀਨ ਮੁੱਕੇਬਾਜ਼ ਅਤੇ ਸਾਬਕਾ ਸੰਸਦ ਮੈਂਬਰ ਉਹ ਮੁੱਕੇਬਾਜ਼ੀ ਵਿੱਚ ਆਪਣੀਆਂ ਪ੍ਰਾਪਤੀਆਂ ਲਈ ਜਾਣੀ ਜਾਂਦੀ ਹੈ, ਜਿਸ ਵਿੱਚ 2012 ਦੇ ਗਰਮੀਆਂ ਦੇ ਓਲੰਪਿਕ ਵਿੱਚ ਕਾਂਸੀ ਦਾ ਤਗਮਾ ਜਿੱਤਣਾ ਸ਼ਾਮਲ ਹੈ।<ref>{{Cite news|url=https://timesofindia.indiatimes.com/tv/news/hindi/bigg-boss-20-from-olympic-glory-to-marriage-controversy-and-separation-from-former-husband-all-about-boxing-legend-mary-kom/articleshow/133824494.cms|title=Bigg Boss 20: From Olympic glory to marriage controversy and separation from former husband; all about boxing legend Mary Kom|date=6 September 2026|work=The Times of India|access-date=7 September 2026}}</ref> * ਤਨਮੇ "ਸਕੂਟਓਪੀ" ਸਿੰਘ-ਈਸਪੋਰਟਸ ਖਿਡਾਰੀ ਅਤੇ ਸਟ੍ਰੀਮਰ।<ref>{{Cite news|url=https://timesofindia.indiatimes.com/tv/news/hindi/bigg-boss-20-from-pubg-mobile-star-to-popular-gaming-creator-and-earning-rs-30-lakhs-a-month-all-about-tanmay-singh-aka-scoutop/articleshow/133862958.cms|title=Bigg Boss 20: From PUBG Mobile star to popular gaming creator and earning Rs 30 lakhs a month; all about Tanmay Singh aka ScoutOP|date=7 September 2026|work=The Times of India|access-date=7 September 2026}}</ref> * ਅਰਿਸ਼ਫਾ ਖਾਨ-ਅਭਿਨੇਤਰੀ ਅਤੇ ਸੋਸ਼ਲ ਮੀਡੀਆ ਪ੍ਰਭਾਵਕ।<ref>{{Cite news|url=https://www.indiatoday.in/entertainment/television/story/who-is-arishfa-khan-influencer-actor-with-29-million-followers-now-on-bigg-boss-20-2988818-2026-09-07|title=Who is Arishfa Khan, influencer-actor with 29 million followers now on Bigg Boss 20?|date=7 September 2026|work=India Today|access-date=7 September 2026}}</ref> * ਕੁਸ਼ਲ "ਗੁੱਲੂ" ਤੰਵਰ-ਰਿਐਲਿਟੀ ਸ਼ੋਅ ਸ਼ਖਸੀਅਤ ਜੋ ''[[ਐਮਟੀਵੀ ਰੋਡੀਸ|ਰੋਡੀਜ਼ XX]]'', ''ਸਪਲਿਟਵਿਲਾ X6'' ਅਤੇ ਮਾਂ ਹੈ ਨਾ ਲਈ ਜਾਣੀ ਜਾਂਦੀ ਹੈ।<ref>{{Cite news|url=https://www.news18.com/movies/television/bigg-boss-20-who-is-kushal-tanwar-aka-gullu-meet-the-two-time-reality-show-winner-ws-kl-10313076.html|title=Bigg Boss 20: Who Is Kushal Tanwar aka Gullu? Meet The Two-Time Reality Show Winner|work=News18|access-date=7 September 2026}}</ref> * ਅਮਨ ਗਾਂਧੀ-ਅਦਾਕਾਰ ''ਭਾਗਿਆ ਲਕਸ਼ਮੀ'' ਅਤੇ ਕਿਊਂਕੀ ਰਿਸ਼ਤੋ ਕੇ ਭੀ ਰੂਪ ਬਦਲੇ ਹੈਂ ਲਈ ਜਾਣਿਆ ਜਾਂਦਾ ਹੈ।<ref>{{Cite news|url=https://indianexpress.com/article/entertainment/television/aman-gandhi-reveals-why-he-had-to-reject-bigg-boss-ott-before-joining-bigg-boss-20-10865259/|title=Aman Gandhi reveals why he had to reject Bigg Boss OTT before joining Bigg Boss 20|date=6 September 2026|work=The Indian Express|access-date=7 September 2026}}</ref> * ਉਦਿਤੀ ਸਿੰਘ-ਅਭਿਨੇਤਰੀ <ref>{{Cite news|url=https://theblunttimes.in/bigg-boss-20-who-is-uditi-singh-actress-and-model-enters-salman-khans-reality-show/71406/|title=Bigg Boss 20: Who is Uditi Singh? Actress and model enters Salman Khan's reality show|work=The Blunt Times|access-date=7 September 2026}}</ref> * ਰਿਤੀ ਤਿਵਾੜੀ-ਗਾਇਕ, ਗੀਤਕਾਰ ਅਤੇ ''[[ਬਿੱਗ ਬੌਸ (ਹਿੰਦੀ ਟੀਵੀ ਲੜੀ) ਸੀਜ਼ਨ 4|ਬਿੱਗ ਬੌਸ 4]]'' ਦੇ ਪ੍ਰਤੀਯੋਗੀ ਮਨੋਜ ਤਿਵਾੜੀ ਦੀ ਧੀ।<ref>{{Cite news|url=https://www.indiatoday.in/entertainment/television/story/who-is-rhiti-tiwari-singer-songwriter-and-manoj-tiwaris-daughter-entering-bigg-boss-20-2988261-2026-09-06|title=Who is Rhiti Tiwari, singer-songwriter and Manoj Tiwari's daughter entering BB 20|date=6 September 2026|work=India Today|access-date=7 September 2026}}</ref> * [[ਮਾਹੀ ਵਿਜ]]-ਅਭਿਨੇਤਰੀ ਜੋ '''ਲਗੀ ਤੁਮਸੇ ਲਗਨ''<nowiki/>' ਅਤੇ 'ਸ਼ਹਿਰ-ਹੋਨੇ ਕੋ ਹੈ' ਲਈ ਜਾਣੀ ਜਾਂਦੀ ਹੈ। ਉਹ ''ਝਲਕ ਦਿਖਲਾ ਜਾ 4'', ''ਨੱਚ ਬੱਲੀਏ 5'' ਅਤੇ ''ਖਤਰੋਂ ਕੇ ਖਿਲਾੜੀ 7'' ਲਈ ਵੀ ਜਾਣੀ ਜਾਂਦੀ ਹੈ, ਅਤੇ ''[[ਬਿੱਗ ਬੌਸ (ਹਿੰਦੀ ਟੀਵੀ ਲੜੀ) ਸੀਜ਼ਨ 15|ਬਿੱਗ ਬੌਸ 15]]'' ਦੇ ਪ੍ਰਤੀਯੋਗੀ ਜੈ ਭਾਨੁਸ਼ਾਲੀ ਦੀ ਸਾਬਕਾ ਪਤਨੀ ਹੈ।<ref>{{Cite news|url=https://www.wionews.com/entertainment/mahhi-vij-enters-bigg-boss-20-a-look-at-the-actor-s-television-journey-personal-life-1788718576182/amp|title=Mahhi Vij enters Bigg Boss 20: A look at the actor's television journey, personal life|work=WION|access-date=7 September 2026}}</ref> == ਦਿਲਚਸਪ ਮੋੜ == === ਪ੍ਰਸ਼ੰਸਕਾਂ ਦਾ ਮਤਾ (ਫੈਨਜ਼ ਕਾ ਫੈਸਲਾ) === 25 ਅਗਸਤ 2026 ਨੂੰ, [[ਡਿਜ਼ਨੀ+ ਹੌਟਸਟਾਰ|ਜਿਓਹੋਟਸਟਾਰ]] ਅਤੇ ਕਲਰਜ਼ ਟੀਵੀ ਨੇ ਫੈਨਜ਼ ਕਾ ਫੈਸਲਾ ਪਹਿਲਕਦਮੀ ਦੀ ਮੁੜ-ਵਰਤੋਂ ਦਾ ਐਲਾਨ ਕੀਤਾ ਜੋ ਇਸ ਤੋਂ ਪਹਿਲਾਂ 19ਵੇਂ ਸੀਜ਼ਨ ਵਿੱਚ ਵਰਤੀ ਗਈ ਸੀ, ਜਿਸ ਨਾਲ ਦਰਸ਼ਕ 25 ਅਗਸਤ ਤੋਂ 2 ਸਤੰਬਰ 2026 ਤੱਕ ਜੀਓਹੋਟਸਟਾਰ ਐਪ ਰਾਹੀਂ ਰੀਆ ਅਹੀਰ ਅਤੇ ਲਵ ਗਿੱਲ ਵਿਚਕਾਰ ਇੱਕ ਘਰੇਲੂ ਸਾਥੀ ਦੀ ਚੋਣ ਕਰ ਸਕਦੇ ਹਨ।<ref>{{Cite web |date=2026-08-25 |title=Love Gill and Rhiya Ahir to go head-to-head in ‘fans ka faisla’ for ‘Bigg Boss 20’ spot |url=https://www.thehawk.in/news/showbiz/love-gill-and-rhiya-ahir-to-go-head-to-head-in-fans-ka-faisla-for-bigg-boss-20-spot |access-date=2026-09-02 |website=www.thehawk.in |language=en}}</ref> ਸ਼ਾਨਦਾਰ ਪ੍ਰੀਮੀਅਰ 'ਤੇ, ਮੇਜ਼ਬਾਨ [[ਸਲਮਾਨ ਖਾਨ]] ਨੇ ਐਲਾਨ ਕੀਤਾ ਕਿ [[ਲਵ ਗਿੱਲ]] ਨੂੰ ਘਰ ਵਿੱਚ ਦਾਖਲ ਹੋਣ ਲਈ ਚੁਣਿਆ ਗਿਆ ਸੀ, ਜਦੋਂ ਕਿ [[ਰੀਆ ਅਹੀਰ]] ਨੂੰ ਬਾਹਰ ਕਰ ਦਿੱਤਾ ਗਿਆ ਸੀ।<ref>{{Cite news|url=https://timesofindia.indiatimes.com/tv/news/hindi/bigg-boss-20-lovepreet-gill-wins-fans-ka-faisla-beats-rhiya-ahir-to-secure-place-in-salman-khans-house/articleshow/133872314.cms|title=Bigg Boss 20: Lovepreet Gill wins 'Fans Ka Faisla', beats Rhiya Ahir to secure place in Salman Khan's house|date=7 September 2026|work=The Times of India|access-date=7 September 2026}}</ref> === ਤਥਾਸ-ਤੂ === ਹਰੇਕ ਘਰੇਲੂ ਮੈਂਬਰ ਨੇ ਦੋ ਜੀਵਨਦਾਨਾਂ ਦੇ ਨਾਲ ਇਸ ਸੀਜ਼ਨ ਵਿੱਚ ਘਰ ਵਿੱਚ ਪ੍ਰਵੇਸ਼ ਕੀਤਾ ਜਿਨ੍ਹਾਂ ਵਿੱਚੋਂ ਇੱਕ ਜੀਵਨਦਾਨ ਘਰੋਂ ਬੇਦਖਲੀ ਜਾਂ ਵੱਖ-ਵੱਖ ਕਾਰਨਾਂ ਦੀ ਵਜ੍ਹਾ ਨਾਲ ਇੱਕ ਜਾਨ ਗੁਆ ਦੇਣ ਦੀ ਸੰਭਾਵਨਾ ਸੀ। == ਹਫ਼ਤਾਵਾਰੀ ਸੰਖੇਪ == {| class="wikitable" style="width:100%; font-size:90%; line-height:20px" ! rowspan="6" style="background:#D4AF37;" |{{Nowrap|ਹਫ਼ਤਾ 1}} !ਪ੍ਰਵੇਸ਼ ਦੁਆਰ |6 ਸਤੰਬਰ 2026 ਨੂੰ ਗ੍ਰੈਂਡ ਪ੍ਰੀਮੀਅਰ ਵਿੱਚ, ਮੇਜ਼ਬਾਨ ਸਲਮਾਨ ਖਾਨ ਨੇ ਘਰ ਦੇ ਮੈਂਬਰਾਂ ਦੀ ਜਾਣ-ਪਛਾਣ ਕਰਵਾਈ। |- !ਦਿਲਚਸਪ ਮੋੜ |0 ਵੇਂ ਦਿਨ, ਘਰ ਵਿੱਚ ਦਾਖਲ ਹੋਣ 'ਤੇ, ਕਨਿਕਾ ਨੂੰ ਬਿੱਗ ਬੌਸ ਨੇ ਘਰ ਦੇ ਸਾਥੀਆਂ ਨੂੰ ਦੇਖਣ ਅਤੇ ਉਸ ਨੂੰ ਸਭ ਤੋਂ ਵੱਧ ਨਾਪਸੰਦ ਕਰਨ ਲਈ ਕਿਹਾ। ਦੂਜੇ ਦਿਨ, ਜਦੋਂ ਬਿੱਗ ਬੌਸ ਨੇ ਉਸ ਨੂੰ ਪੁੱਛਿਆ, ਤਾਂ ਉਸ ਨੇ ਕਾਜ਼ੀ ਨੂੰ ਚੁਣਿਆ, ਜਿਸ ਨੂੰ ਬਾਅਦ ਵਿੱਚ ਕਪਤਾਨੀ ਦੇ ਕੰਮ ਵਿੱਚ ਹਿੱਸਾ ਲੈਣ ਤੋਂ ਰੋਕ ਦਿੱਤਾ ਗਿਆ ਸੀ। ----ਤੀਜੇ ਦਿਨ, ਬਿੱਗ ਬੌਸ ਨੇ ਹਾਊਸ ਕੈਪਟਨ, ਆਸਿਫ਼, ਗੁੱਲੂ ਅਤੇ ਯੁੰਗ ਡੀ. ਐੱਸ. ਏ. ਲਈ ਨਾਮਜ਼ਦ ਵਿਅਕਤੀਆਂ ਨੂੰ ਇੱਕ ਅਜਿਹੇ ਘਰ ਦੇ ਮੈਂਬਰ ਦਾ ਨਾਮ ਦੱਸਣ ਲਈ ਕਿਹਾ ਜਿਸ ਦੀ ਜੀਵਨ ਰੇਖਾ ਉਹ ਲੈਣਾ ਚਾਹੁਣਗੇ ਜੇ ਉਹ ਕਪਤਾਨ ਬਣ ਜਾਂਦੇ ਹਨ। 2ਐਕਸ ਰੂਮ ਵਿੱਚ ਦਾਖਲ ਹੋਣ ਤੋਂ ਬਾਅਦ, ਉਨ੍ਹਾਂ ਨੇ ਕ੍ਰਮਵਾਰ ਅਰਿਸ਼ਫਾ, ਉਦਿਤੀ ਅਤੇ ਕਨਿਕਾ ਨੂੰ ਚੁਣਿਆ। |- !ਨਾਮਜ਼ਦਗੀਆਂ |ਤੀਜੇ ਦਿਨ, ਘਰ ਦੇ ਮੈਂਬਰਾਂ ਨੂੰ ਕਨਫੈਸ਼ਨ ਰੂਮ ਵਿੱਚ ਆਉਣ ਵਾਲੀ ਬੇਦਖਲੀ ਲਈ ਦੋ ਹੋਰ ਘਰ ਦੇ ਮੈਂਬਰਾਂ ਦੀ ਨਾਮਜ਼ਦਗੀ ਕਰਨ ਲਈ ਕਿਹਾ ਗਿਆ ਸੀ, ਇੱਕ ਵਾਰ ਵਿੱਚ ਇੱਕ। ਘਰ ਦੇ ਹੋਰ ਮੈਂਬਰ ਨਾਮਜ਼ਦਗੀ ਪ੍ਰਕਿਰਿਆ ਦਾ ਨਿਰੀਖਣ ਕਰਨ ਦੇ ਯੋਗ ਸਨ। ਨਾਮਜ਼ਦਗੀਆਂ ਤੋਂ ਬਾਅਦ, ਅਰਿਸ਼ਫਾ, ਕਨਿਕਾ, ਲਵ ਅਤੇ ਉਦਿਤੀ ਨੂੰ ਬੇਦਖਲੀ ਲਈ ਨਾਮਜ਼ਦ ਕੀਤਾ ਗਿਆ ਸੀ। |- ! style="background:#cfc;" |ਘਰ ਦਾ ਕਪਤਾਨ | style="background:#ccc" |''ਕੋਈ ਨਹੀਂ।'' |- !ਕਾਰਜ |ਦੂਜੇ ਦਿਨ, 'ਹੈਪ੍ਪੀ ਬਰਥਡੇ', 'ਬਿੱਗ ਬੌਸ' ਟਾਸਕ ਵਿੱਚ, ਪ੍ਰਤੀਯੋਗੀ ਇੱਕ ਕੇਕ ਦੇ ਢਾਂਚੇ ਦੇ ਟੁਕੜੇ ਬਣ ਗਏ। ਜਦੋਂ ਬਜਰਾ ਵੱਜਿਆ ਤਾਂ ਉਨ੍ਹਾਂ ਨੂੰ ਪਲੇਟ ਉੱਤੇ ਬੈਠਣਾ ਪਿਆ ਜਦੋਂ ਕਿ ਜਨਮ ਦਿਨ ਦਾ ਗੀਤ ਵਜਾਇਆ ਗਿਆ। ਇੱਕ ਵਾਰ ਜਦੋਂ ਗੀਤ ਖਤਮ ਹੋ ਗਿਆ, ਤਾਂ ਉਨ੍ਹਾਂ ਨੂੰ ਕੇਕ ਦੇ ਢਾਂਚੇ ਵੱਲ ਪਰਤਣਾ ਪਿਆ ਅਤੇ ਆਪਣੇ ਆਪ ਨੂੰ ਖਾਲੀ ਸੈੱਲਾਂ ਵਿੱਚ ਇਕਸਾਰ ਕਰਨਾ ਪਿਆ। ਵਾਪਸੀ ਕਰਨ ਵਾਲੇ ਆਖਰੀ ਤਿੰਨ ਘਰੇਲੂ ਮੈਂਬਰ ਹਰੇਕ ਗੇੜ ਤੋਂ ਬਾਹਰ ਹੋ ਗਏ ਸਨ। ਹਾਊਸ ਕੈਪਟਨ ਲਈ ਨਾਮਜ਼ਦ ਕੀਤੇ ਗਏ ਤਿੰਨ ਘਰ ਦੇ ਮੈਂਬਰਾਂ ਦੀ ਚੋਣ ਕੀਤੀ ਜਾਣੀ ਸੀ। ਕਾਜ਼ੀ, ਜੋ ਇਸ ਕਾਰਜ ਵਿੱਚ ਹਿੱਸਾ ਨਹੀਂ ਲੈ ਸਕਿਆ, ਸੰਚਾਲਕ ਬਣ ਗਿਆ। ਇਸ ਕਾਰਜ ਤੋਂ ਬਾਅਦ, ਆਸਿਫ, ਗੁੱਲੂ ਅਤੇ ਯੁੰਗ ਡੀ. ਐੱਸ. ਏ. ਨਾਮਜ਼ਦ ਹੋਏ। ----ਚੌਥੇ ਦਿਨ, ਬਿੱਗ ਬੌਸ ਮੂਵੀ ਥੀਏਟਰ ਟਾਸਕ ਵਿੱਚ, ਕਪਤਾਨੀ ਦੇ ਨਾਮਜ਼ਦ, ਆਸਿਫ਼, ਗੁੱਲੂ ਅਤੇ ਯੁੰਗ ਡੀਐਸਏ, ਫਿਲਮ ਥੀਏਟਰ ਦੀਆਂ ਕੁਰਸੀਆਂ ਉੱਤੇ ਬੈਠੇ ਹਨ ਅਤੇ ਉਨ੍ਹਾਂ ਦੇ ਸਾਹਮਣੇ ਪੌਪਕੋਰਨ ਦੀਆਂ ਬਾਲਟੀਆਂ ਰੱਖੀਆਂ ਗਈਆਂ ਹਨ। ਮਾਹੀ ਇਸ ਕਾਰਜ ਦਾ ਸੰਚਾਲਕ ਸੀ। ਜਦੋਂ ਕੰਮ ਸ਼ੁਰੂ ਹੁੰਦਾ ਹੈ ਤਾਂ ਬਾਕੀ ਘਰ ਵਾਲਿਆਂ ਨੂੰ ਪੌਪਕੋਰਨ ਮਸ਼ੀਨ ਤੋਂ ਆਪਣੇ ਸਿਰ 'ਤੇ ਰੱਖੇ ਪੌਪਕੋਰਮ ਬਕਸਿਆਂ ਵਿੱਚ ਪੌਪਕੋਰਣ ਇਕੱਠਾ ਕਰਨਾ ਪੈਂਦਾ ਹੈ ਅਤੇ ਇਸ ਨੂੰ ਨਾਮਜ਼ਦ ਵਿਅਕਤੀ ਦੀ ਬਾਲਟੀ ਵਿੱਚ ਪਾਉਣਾ ਹੁੰਦਾ ਹੈਂ ਜਿਸ ਨੂੰ ਉਹ ਕਪਤਾਨ ਬਣਾਉਣਾ ਚਾਹੁੰਦੇ ਹਨ। ਨਾਮਜ਼ਦ ਵਿਅਕਤੀਆਂ ਨੂੰ ਆਪਣੀਆਂ ਬਾਲਟੀਆਂ ਨੂੰ ਘਰ ਦੇ ਹੋਰ ਸਾਥੀਆਂ ਤੋਂ ਵੀ ਬਚਾਉਣਾ ਹੁੰਦਾ ਹੈ। ਇਸ ਕਾਰਜ ਤੋਂ ਬਾਅਦ, ਯੁੰਗ ਡੀ. ਐੱਸ. ਏ. ਨੂੰ ਘਰ ਦਾ ਕਪਤਾਨ ਐਲਾਨਿਆ ਗਿਆ। |- ! style="background:#FA8072;" |ਬੇਦਖ਼ਲੀ | style="background:#FA8072;" |ਰੀਆ, ਜਿਸ ਨੂੰ ਫੈਨਜ਼ ਕਾ ਫੈਸਲ ਦੁਆਰਾ ਨਹੀਂ ਚੁਣਿਆ ਗਿਆ ਸੀ, ਨੂੰ ਗ੍ਰੈਂਡ ਪ੍ਰੀਮੀਅਰ 'ਤੇ ਬਾਹਰ ਕਰ ਦਿੱਤਾ ਗਿਆ ਸੀ। ----ਛੇਵੇਂ ਦਿਨ, ਉਦਿਤੀ ਨੂੰ ਜਨਤਕ ਵੋਟਿੰਗ ਰਾਹੀਂ ਬੇਦਖਲ ਕਰ ਦਿੱਤਾ ਗਿਆ ਅਤੇ ਉਸ ਨੇ ਆਪਣੀ ਜੀਵਨ ਰੇਖਾ ਗੁਆ ਦਿੱਤੀ। |- ! rowspan="6" style="background:#D4AF37;" |{{Nowrap|ਹਫ਼ਤਾ 2}} !ਟਵਿਸਟਸ | |- !ਨਾਮਜ਼ਦਗੀਆਂ |8ਵੇਂ ਦਿਨ, ਘਰ ਦੇ ਮੈਂਬਰਾਂ ਨੂੰ ਕਮਰੇ 20 ਵਿੱਚ ਆਉਣ ਵਾਲੀ ਬੇਦਖਲੀ ਲਈ ਦੋ ਹੋਰ ਘਰ ਦੇ ਮੈਂਬਰਾਂ ਦੀ ਨਾਮਜ਼ਦਗੀ ਕਰਨ ਲਈ ਕਿਹਾ ਗਿਆ ਸੀ। ਹਫਤਾਵਾਰੀ ਨਾਮਜ਼ਦਗੀ ਗਤੀਵਿਧੀ ਤੋਂ ਬਾਅਦ, ਬਿੱਗ ਬੌਸ ਨੇ ਨਾਮਜ਼ਦਗੀਆਂ ਬਾਰੇ ਵਿਚਾਰ ਵਟਾਂਦਰੇ ਕਰਕੇ ਘਰ ਦੇ ਨਿਯਮਾਂ ਦੀ ਉਲੰਘਣਾ ਕਰਨ ਲਈ ਸਿੱਧੇ ਤੌਰ 'ਤੇ ਆਸਿਫ਼, ਰੋਹੇਡ ਅਤੇ ਸਕਾਊਟ ਨੂੰ ਨਾਮਜ਼ਦ ਕੀਤਾ। |- ! style="background:#cfc;" |ਹਾਊਸ ਕਪਤਾਨ | style="background:#cfc;" |''ਯੰਗ ਡੀਐਸਏ'' |- !ਕਾਰਜ | |- !ਸਪਾਂਸਰ | |- ! style="background:#FA8072;" |ਬੇਦਖ਼ਲੀ |13ਵੇਂ ਦਿਨ, ਨਾਮਜ਼ਦਗੀਆਂ ਬਾਰੇ ਚਰਚਾ ਕਰਨ ਦੇ ਨਿਯਮ ਨੂੰ ਤੋੜਨ ਤੋਂ ਬਾਅਦ ਰੋਹੇਦ ਨੂੰ ਘਰੋਂ ਬਾਹਰ ਕੱਢ ਦਿੱਤਾ ਗਿਆ ਸੀ। |- |} == ਨਾਮਜ਼ਦਗੀਆਂ ਦੇ ਵੇਰਵੇ == {| class="wikitable" style="text-align:center; width:100%; font-size:85%; line-height:15px;" ! rowspan="2" style="width: 5%; background:#D4AF37;" |#BB20 ! colspan="2" style="width: 5%;" |ਹਫ਼ਤਾ 1 ! colspan="2" rowspan="2" style="width: 5%;" |ਹਫ਼ਤਾ 2 ! rowspan="2" style="“width:" |ਹਫ਼ਤਾ 3 ! rowspan="2" style="width: 5%;" |ਹਫ਼ਤਾ 4 ! rowspan="2" style="width: 5%;" |ਹਫ਼ਤਾ 5 ! rowspan="2" style="width: 5%;" |ਹਫ਼ਤਾ 6 ! rowspan="2" style="width: 5%;" |ਹਫ਼ਤਾ 7 ! rowspan="2" style="width: 5%;" |ਹਫ਼ਤਾ 8 ! rowspan="2" style="width: 5%;" |ਹਫ਼ਤਾ 9 ! rowspan="2" style="width: 5%;" |ਹਫ਼ਤਾ 10 ! rowspan="2" style="width: 5%;" |ਹਫ਼ਤਾ 11 ! rowspan="2" style="width: 5%;" |ਹਫ਼ਤਾ 12 ! rowspan="2" style="width: 5%;" |ਹਫ਼ਤਾ 13 ! rowspan="2" style="width: 5%;" |ਹਫ਼ਤਾ 14 ! colspan="3" style="width: 10%;" |ਹਫ਼ਤਾ 15 |- ! style="background:#D4AF37;" |ਗ੍ਰੈਂਡ ਪ੍ਰੀਮੀਅਰ !{{Nowrap|ਦਿਨ 3}} !{{Nowrap|ਦਿਨ 102}} | colspan="2" style="background:#FFD700;" |'''ਗ੍ਰੈਂਡ ਫ਼ਿਨਾਲੇ<br /><br />ਦਿਨ 105''' |- style="background:#C2DFFF;" !ਘਰ ਦੇ ਕਪਤਾਨ ਲਈ ਨਾਮਜ਼ਦਗੀਆਂ | colspan="2" rowspan="3" style="background:#ccc" |ਕੋਈ ਕਪਤਾਨ ਨਹੀਂ | colspan="2" |ਆਸਿਫ਼<br /><br />ਗੁੱਲੂ<br /><br />{{Nowrap|ਯੰਗ ਡੀਐਸਏ}} |ਗੁੱਲੂ<br /><br />ਕਨਿਕਾ<br /><br />ਮਾਹੀ<br /><br /><s>ਰਿਤੀ</s> | | | | | | | | | | | | | colspan="2" rowspan="3" style="background:#E5E5E5;" |''ਕੋਈ ਨਹੀਂ'' |- style="background:#cfc;" !ਘਰ ਦਾ ਕਪਤਾਨ | colspan="2" |ਯੰਗ ਡੀਐਸਏ |ਗੁੱਲੂ | | | | | | | | | | | | |- !ਘਰ ਦੇ ਕਪਤਾਨ ਵੱਲੋਂ ਨਾਮਜ਼ਦਗੀਆਂ |ਕਨਿਕਾ (ਇੱਕ ਜੀਵਨਦਾਨ ਖੋਹਿਆ) ----ਅਮਨ<br /><br />ਕਨਿਕਾ<br /><br />{{Nowrap|(to evict)}} | style="background:#ccc" |''Not<br /><br />eligible'' |ਸਕਾਉਟ<br /><br />(ਇੱਕ ਜੀਵਨਦਾਨ ਖੋਹਿਆ) | | | | | | | | | | | | |- | colspan="20" style="background:#000;" | |- !Vote to !''None'' ! colspan="2" |Evict !''None'' ! ! ! ! ! ! ! ! ! ! ! ! ! ! ! |- | colspan="20" style="background:#000;" | |- !ਆਸਿਫ਼ | rowspan="17" style="background:#ccc" |''No<br /><br />Vote'' |ਕਨਿਕਾ<br /><br />ਉਦਿਤੀ |ਅਮਨ<br /><br />ਉਦਿਤੀ | style="background:#959FFD;" |''ਨਾਮਜ਼ਦ'' | | | | | | | | | | | | | | | |- !ਅਮਨ |ਲਵ<br /><br />ਆਮਰਪਾਲੀ |ਆਸਿਫ਼<br /><br />ਲਵ | rowspan="11" style="background:#ccc" |''ਨਾਮਜ਼ਦ'' | | | | | | | | | | | | | | | |- !ਆਮਰਪਾਲੀ |ਗੁੱਲੂ<br /><br />ਕਨਿਕਾ |ਅਰਿਸ਼ਫ਼ਾ<br /><br />ਮਾਹੀ | | | | | | | | | | | | | | | |- !ਅਰਿਸ਼ਫ਼ਾ |ਮਾਹੀ<br /><br />ਆਮਰਪਾਲੀ |ਆਮਰਪਾਲੀ<br /><br />ਲਵ | | | | | | | | | | | | | | | |- !ਗੁੱਲੂ |ਆਮਰਪਾਲੀ<br /><br />ਲਵ |ਸਕਾਉਟ<br /><br />ਰੋਹੇਦ | style="background:#cfc" |''ਘਰ ਦਾ'' ''ਕਪਤਾਨ'' | | | | | | | | | | | | | | |- !ਇਸ਼ਾ |ਸਕਾਉਟ<br /><br />ਕਾਜ਼ੀ |ਉਦਿਤੀ<br /><br />ਕਾਜ਼ੀ | | | | | | | | | | | | | | | |- !ਕਨਿਕਾ |ਅਰਿਸ਼ਫ਼ਾ<br /><br />ਲਵ |ਉਦਿਤੀ<br /><br />ਸਕਾਉਟ | | | | | | | | | | | | | | | |- !ਲਵ |ਗੁੱਲੂ<br /><br />ਕਨਿਕਾ |ਮਾਹੀ<br /><br />ਅਰਿਸ਼ਫ਼ਾ | | | | | | | | | | | | | | | |- !ਮਾਹੀ |ਅਰਿਸ਼ਫ਼ਾ<br /><br />ਉਦਿਤੀ |ਆਮਰਪਾਲੀ<br /><br />ਲਵ | | | | | | | | | | | | | | | |- !ਮੈਰੀ |ਅਰਿਸ਼ਫ਼ਾ<br /><br />ਗੁੱਲੂ |ਰੋਹੇਦ<br /><br />ਰਿਤੀ | | | | | | | | | | | | | | | |- !ਕਾਜ਼ੀ |Yung<br /><br />ਕਨਿਕਾ |ਆਮਰਪਾਲੀ<br /><br />ਇਸ਼ਾ | | | | | | | | | | | | | | | |- !ਰਿਤੀ |ਉਦਿਤੀ<br /><br />ਮੈਰੀ |ਕਾਜ਼ੀ<br /><br />ਉਦਿਤੀ | | | | | | | | | | | | | | | |- !ਰੋਹੇਦ |ਕਨਿਕਾ<br /><br />ਲਵ |ਅਮਨ<br /><br />ਗੁੱਲੂ | style="background:#959FFD;" |''ਨਾਮਜ਼ਦ'' | | | | | | | | | | | | | | | |- !ਸਕਾਉਟ |ਉਦਿਤੀ<br /><br />ਅਰਿਸ਼ਫ਼ਾ |ਉਦਿਤੀ<br /><br />ਅਮਨ | style="background:#959FFD;" |''ਨਾਮਜ਼ਦ'' | | | | | | | | | | | | | | | |- !ਉਦਿਤੀ |ਲਵ<br /><br />ਆਸਿਫ਼ |ਆਸਿਫ਼<br /><br />ਰਿਤੀ | style="background:#ccc" | | | | | | | | | | | | | | | | |- !ਯੰਗ ਡੀਐਸਏ |ਲਵ<br /><br />ਅਰਿਸ਼ਫ਼ਾ | colspan="2" style="background:#cfc" |''ਘਰ ਦਾ ਕਪਤਾਨ'' | | | | | | | | | | | | | | | |- !ਰੀਆ | colspan="18" style="background:#FA8072" |''ਬੇਦਖਲੀ''<br /><br />(ਦਿਨ 0 - ਸਟੇਜ ਤੋਂ ਹੀ) |- | colspan="20" style="background:#000;" | |- !ਨੋਟਸ |[[ਬਿੱਗ ਬੌਸ (ਹਿੰਦੀ ਟੀਵੀ ਲੜੀ) ਸੀਜ਼ਨ 20|1]] |[[ਬਿੱਗ ਬੌਸ (ਹਿੰਦੀ ਟੀਵੀ ਲੜੀ) ਸੀਜ਼ਨ 20|2]] | colspan="2" |[[ਬਿੱਗ ਬੌਸ (ਹਿੰਦੀ ਟੀਵੀ ਲੜੀ) ਸੀਜ਼ਨ 20|3]] |[[ਬਿੱਗ ਬੌਸ (ਹਿੰਦੀ ਟੀਵੀ ਲੜੀ) ਸੀਜ਼ਨ 20|4]] | | | | | | | | | | | | | colspan="2" | |- style="background:#B2FFFF;" ! |ਲਵ<br /><br />ਰੀਆ |ਅਰਿਸ਼ਫ਼ਾ<br /><br />ਕਨਿਕਾ<br /><br />ਲਵ<br /><br />ਉਦਿਤੀ |<s>ਅਮਨ<br /><br />ਆਮਰਪਾਲੀ<br /><br />ਲਵ<br /><br />ਉਦਿਤੀ</s> |ਆਸਿਫ਼<br /><br />ਰੋਹੇਦ<br /><br />ਸਕਾਉਟ | | | | | | | | | | | | | | | |- style="background:#FA8072;" !ਘਰ ਤੋਂ ਬੇਦਖਲੀ |'''ਰੀਆ''' |<s>'''ਉਦਿਤੀ'''</s><br /><br /><small>''{{Nowrap|(ਤਥਾਸ-ਤੂ)}}''</small> | colspan="2" |'''ਰੋਹੇਦ''' | | | | | | | | | | | | | | | |} : ਘਰ ਦੇ ਕਪਤਾਨ ਨੂੰ ਦਰਸਾਉਂਦਾ ਹੈ।{{Color box|#cfc|border=black}} : ਇਹ ਦਰਸਾਉਂਦਾ ਹੈ ਕਿ ਘਰ ਦੇ ਮੈਂਬਰ ਨੂੰ ਸਿੱਧੇ ਤੌਰ 'ਤੇ ਹਫ਼ਤਾਵਾਰੀ ਨਾਮਜ਼ਦਗੀਆਂ ਤੋਂ ਪਹਿਲਾਂ ਬੇਦਖਲੀ ਲਈ ਨਾਮਜ਼ਦ ਕੀਤਾ ਗਿਆ ਸੀ।{{Color box|#959FFD|border=black}} : ਇਹ ਦਰਸਾਉਂਦਾ ਹੈ ਕਿ ਘਰ ਦਾ ਸਾਥੀ ਨਾਮਜ਼ਦਗੀਆਂ ਤੋਂ ਮੁਕਤ ਸੀ।{{Color box|#FBF373|border=black}} : ਇਹ ਦਰਸਾਉਂਦਾ ਹੈ ਕਿ ਮੁਕਾਬਲੇਬਾਜ਼ ਨੂੰ ਬਾਹਰ ਕਰ ਦਿੱਤਾ ਗਿਆ ਹੈ।{{Color box|#FA8072}} : ਜੇਤੂ ਨੂੰ ਦਰਸਾਉਂਦਾ ਹੈ।{{Color box|#73FB76}} : ਪਹਿਲੇ ਰਨਰ-ਅੱਪ ਨੂੰ ਦਰਸਾਉਂਦਾ ਹੈ।{{Color box|#D1E8EF}} : ਦੂਜੇ ਰਨਰ-ਅੱਪ ਨੂੰ ਦਰਸਾਉਂਦਾ ਹੈ।{{Color box|#7FFFD4}} : ਤੀਜੇ ਰਨਰ-ਅੱਪ ਨੂੰ ਦਰਸਾਉਂਦਾ ਹੈ।{{Color box|#DDA0DD}} : ਚੌਥੇ ਰਨਰ-ਅੱਪ ਨੂੰ ਦਰਸਾਉਂਦਾ ਹੈ।{{Color box|#FF69B4}} === ਨਾਮਜ਼ਦਗੀਆਂ ਸੰਬੰਧੀ ਨੋਟਸ === * ↑ ਫੈਨਜ਼ ਕਾ ਫੈਸਲ ਮੁਹਿੰਮ ਨੇ ਦਰਸ਼ਕਾਂ ਨੂੰ 25 ਅਗਸਤ ਤੋਂ 2 ਸਤੰਬਰ 2026 ਤੱਕ ਜੀਓ ਹੌਟਸਟਾਰ ਐਪ ਰਾਹੀਂ ਰੀਆ ਅਹੀਰ ਅਤੇ ਲਵ ਗਿੱਲ ਵਿਚਕਾਰ ਇੱਕ ਹਾਊਸਮੇਟ ਦੀ ਚੋਣ ਕਰਨ ਦੀ ਆਗਿਆ ਦਿੱਤੀ। ਸ਼ਾਨਦਾਰ ਪ੍ਰੀਮੀਅਰ 'ਤੇ, ਮੇਜ਼ਬਾਨ ਸਲਮਾਨ ਖਾਨ ਨੇ ਐਲਾਨ ਕੀਤਾ ਕਿ ਲਵ ਗਿੱਲ ਨੂੰ ਘਰ ਵਿੱਚ ਦਾਖਲ ਹੋਣ ਲਈ ਚੁਣਿਆ ਗਿਆ ਸੀ, ਜਦੋਂ ਕਿ ਰੀਆ ਅਹੀਰ ਨੂੰ ਬਾਹਰ ਕਰ ਦਿੱਤਾ ਗਿਆ ਸੀ।{{ਨੋਟ|1|1}} * ^ 6:6ਵੇਂ ਦਿਨ, ਉਦਿਤੀ ਨੂੰ ਜਨਤਕ ਵੋਟਿੰਗ ਰਾਹੀਂ ਬੇਦਖਲ ਕਰ ਦਿੱਤਾ ਗਿਆ ਅਤੇ ਉਸ ਨੇ ਆਪਣੀ ਜੀਵਨ ਰੇਖਾ ਗੁਆ ਦਿੱਤੀ।{{ਨੋਟ|2|2}} * 8 ਵੇਂ ਦਿਨ, ਹਫਤਾਵਾਰੀ ਨਾਮਜ਼ਦਗੀ ਗਤੀਵਿਧੀ ਤੋਂ ਬਾਅਦ, ''ਬਿੱਗ ਬੌਸ'' ਨੇ ਨਾਮਜ਼ਦਗੀਆਂ ਬਾਰੇ ਵਿਚਾਰ ਵਟਾਂਦਰੇ ਕਰਕੇ ਘਰ ਦੇ ਨਿਯਮਾਂ ਦੀ ਉਲੰਘਣਾ ਕਰਨ ਲਈ ਘਰ ਦੇ ਮੈਂਬਰਾਂ ਦੀਆਂ ਨਾਮਜ਼ਦਗੀਆਂ ਨੂੰ ਰੱਦ ਕਰ ਦਿੱਤਾ ਅਤੇ ਸਿੱਧੇ ਤੌਰ 'ਤੇ ਆਸਿਫ, ਰੋਹੇਡ ਅਤੇ ਸਕਾਊਟ ਨੂੰ ਨਾਮਜ਼ਦ ਕੀਤਾ।{{ਨੋਟ|3|3}} * 11ਵੇਂ ਦਿਨ, ਆਸਿਫ਼, ਰੋਹੇਦ ਅਤੇ ਸਕਾਊਟ ਨੇ ਕਨਿਕਾ, ਗੁੱਲੂ ਅਤੇ ਮਾਹੀ ਦੁਆਰਾ ਕ੍ਰਮਵਾਰ ਕਪਤਾਨੀ ਲਈ ਮੁਕਾਬਲਾ ਕਰਨ ਲਈ ਲੈ ਜਾਣ ਤੋਂ ਬਾਅਦ ਆਪਣੀਆਂ ਲਾਈਫ਼ਲਾਈਨਾਂ ਗੁਆ ਦਿੱਤੀਆਂ। ਇਸ ਦੌਰਾਨ, ਰਿਤੀ ਅਸਫਲ ਰਹੀ, ਜਿਸ ਦੇ ਨਤੀਜੇ ਵਜੋਂ ਉਸ ਦੀ ਕਪਤਾਨੀ ਦੀ ਨਾਮਜ਼ਦਗੀ ਰੱਦ ਕਰ ਦਿੱਤੀ ਗਈ।{{ਨੋਟ|4|4}} == ਸ਼ੋਅ ਵਿੱਚ ਮਹਿਮਾਨ ਭੂਮਿਕਾ ਵਜੋਂ == {| border="2" cellpadding="4" cellspacing="0" style="margin:1em 1em 1em 0;background:#f9f9f9;border:1px #aaa solid;border-collapse:collapse;width:100%;" |+ | style="background:#D4AF37;width:19%;" |'''ਹਫ਼ਤਾ (ਸੰਖੇਪ)''' | style="background:#D4AF37;width:14%;" |'''ਦਿਨ/ਮੌਕਾ''' | style="background:#D4AF37;width:28%;" |'''ਮਹਿਮਾਨ ਦਾ ਨਾਂ''' | style="background:#D4AF37;width:27%;" |'''ਨੋਟਸ''' | style="background:#D4AF37;width:12%;" |'''ਹਵਾਲੇ''' |- | rowspan="5" style="background:#D4AF37;" |'''ਹਫ਼ਤਾ 1''' | rowspan="5" style="background:#D4AF37;" |'''ਗ੍ਰੈਂਡ ਪ੍ਰੀਮੀਅਰ''' |ਦਿਨੇਸ਼ ਲਾਲ ਯਾਦਵ |ਆਮਰਪਾਲੀ ਦੂਬੇ ਦਾ ਸਮਰਥਨ ਕਰਨ ਲਈ | |- |ਮਨੋਜ ਤਿਵਾੜੀ |ਆਪਣੀ ਧੀ ਰਿਤੀ ਤਿਵਾੜੀ ਨੂੰ ਪੇਸ਼ ਕਰਨ ਲਈ | |- |ਰੇਚੁੰਗਵਰ ਕਾਮ ----ਕੁਪਨੇਵਰ ਕੋਮ |ਆਪਣੀ ਮਾਂ [[ਮੈਰੀ ਕੋਮ|ਮੈਰੀ ਕਾਮ]] ਦਾ ਸਮਰਥਨ ਕਰਨ ਲਈ | |- |[[ਪ੍ਰਿਅੰਕਾ ਚੋਪੜਾ|ਪ੍ਰਿਯੰਕਾ ਚੋਪੜਾ ਜੋਨਸ]] |[[ਮੈਰੀ ਕੋਮ|ਮੈਰੀ ਕਾਮ]] ਦਾ ਸਮਰਥਨ ਕਰਨ ਲਈ | |- |[[ਕੈਰੀਮਿਨਾਟੀ]] ----ਅਭਿਸ਼ੇਕ ਮਲਹਾਨ ----[[ਐਲਵਿਸ਼ ਯਾਦਵ]] |ਤਨਮੇ "ਸਕਾਉਟ ਓਪੀ" ਸਿੰਘ ਦਾ ਸਮਰਥਨ ਕਰਨ ਲਈ | |} == ਲੋਕਾਂ ਦਾ ਹੁੰਗਾਰਾ == === ਸ਼ੁਰੂਆਤ === ਸੀਜ਼ਨ ਦੀ ਸਟ੍ਰੀਮਿੰਗ ਸੇਵਾ [[ਡਿਜ਼ਨੀ+ ਹੌਟਸਟਾਰ|ਜੀਓ ਹੌਟਸਟਾਰ]] ਉੱਤੇ ਇੱਕ ਰਿਐਲਿਟੀ ਸ਼ੋਅ ਲਈ ਸਭ ਤੋਂ ਸਫਲ ਸ਼ੁਰੂਆਤ ਸੀ।<ref>{{Cite web |date=2026-09-09 |title=Salman Khan REACTS to Bigg Boss 20’s record opening: “To see it become the biggest reality show launch ever is overwhelming and a proud milestone for all of us” : Bollywood News |url=https://www.bollywoodhungama.com/news/features/salman-khan-reacts-to-bigg-boss-20s-record-opening-to-see-it-become-the-biggest-reality-show-launch-ever-is-overwhelming-and-a-proud-milestone-for-all-of-us/ |access-date=2026-09-10 |website=Bollywood Hungama}}</ref> == ਹਵਾਲੇ == <templatestyles src="Reflist/styles.css" />{{Reflist}} == ਬਾਹਰੀ ਲਿੰਕ == * [https://jiohotstar.com/1971002586 ''ਬਿੱਗ ਬੌਸ 20''] [[ਡਿਜ਼ਨੀ+ ਹੌਟਸਟਾਰ|ਜਿਓ ਹੌਟਸਟਾਰ]] 'ਤੇ {{Bigg Boss (Hindi TV series)}} [[ਸ਼੍ਰੇਣੀ:ਬਿੱਗ ਬੌਸ (ਹਿੰਦੀ ਟੀਵੀ ਲੜੀ) ਸੀਜ਼ਨ]] [[ਸ਼੍ਰੇਣੀ:ਅਣ-ਸਮੀਖਿਆ ਅਨੁਵਾਦਾਂ ਵਾਲੇ ਸਫ਼ੇ]] sg9rzpc7ydk1jp5ap01s7hc4i8otyje 846645 846643 2026-09-20T09:35:03Z Gaurav Jhammat 7070 /* ਘਰ ਵਿਚਲੇ ਪ੍ਰਤੀਯੋਗੀਆਂ ਦੀ ਸਥਿਤੀ */ 846645 wikitext text/x-wiki '''[[ਬਿੱਗ ਬੌਸ (ਹਿੰਦੀ ਟੀਵੀ ਲੜੀ)|ਬਿੱਗ ਬੌਸ]] 20''', ਜਿਸ ਨੂੰ ਬਿੱਗ ਬੌਸ: ਤਥਾਸ-ਤੂ ਵੀ ਕਿਹਾ ਜਾਂਦਾ ਹੈ, ਭਾਰਤੀ [[ਹਿੰਦੀ ਭਾਸ਼ਾ|ਹਿੰਦੀ]] ਭਾਸ਼ਾ ਦੀ ਰਿਐਲਿਟੀ ਟੈਲੀਵਿਜ਼ਨ ਸੀਰੀਜ਼ [[ਬਿੱਗ ਬੌਸ (ਹਿੰਦੀ ਟੀਵੀ ਲੜੀ)|ਬਿੱਗ ਬੌਸ]] ਦਾ ਵੀਹਵਾਂ ਸੀਜ਼ਨ ਹੈ। ਇਸ ਦਾ ਪ੍ਰੀਮੀਅਰ 6 ਸਤੰਬਰ 2026 ਨੂੰ ਕਲਰਜ਼ ਟੀਵੀ ਉੱਤੇ ਹੋਇਆ ਅਤੇ [[ਡਿਜ਼ਨੀ+ ਹੌਟਸਟਾਰ|ਜਿਓ ਹੌਟਸਟਾਰ]] ਉੱਤੇ ਡਿਜੀਟਲ ਤੌਰ ਉੱਤੇ ਸਟ੍ਰੀਮ ਕੀਤਾ ਗਿਆ।<ref>{{Cite web |last=Banerjee |first=Urmimala |date=2026-08-04 |title=Salman Khan Unveils ‘Bigg Boss 20’ Promo Promises Karan Arjun Twist This Season |url=https://varietyindia.com/salman-khan-unveils-bigg-boss-20-promo-promises-karan-arjun-twist-this-season/ |access-date=2026-08-04 |website=Variety India |language=en-US}}</ref> [[ਸਲਮਾਨ ਖਾਨ]] ਲਗਾਤਾਰ ਸਤਾਰ੍ਹਵੇਂ ਸੀਜ਼ਨ ਲਈ ਸ਼ੋਅ ਦੀ ਮੇਜ਼ਬਾਨੀ ਕਰ ਰਹੇ ਹਨ।<ref>{{Cite web |date=2026-07-20 |title=Salman Khan to host Bigg Boss 20 in India with six editions |url=https://thenewsmill.com/2026/07/salman-khan-to-host-bigg-boss-20-as-six-editions-launch-in-september/ |access-date=2026-07-21 |language=en-US}}</ref><ref>{{Cite web |date=2026-08-04 |title=Colors & JioHotstar confirm September launch for 'Bigg Boss 20' |url=https://www.bizasialive.com/colors-jiohotstar-confirm-september-launch-for-bigg-boss-20/ |access-date=2026-08-04 |language=en-GB}}</ref> == ਪ੍ਰੋਡਕਸ਼ਨ (ਨਿਰਮਾਣ) == === ਵਿਕਾਸ ਅਤੇ ਥੀਮ === ਸੀਜ਼ਨ ਦੀ ਟੈਗਲਾਈਨ "ਤਥਾਸ-ਤੂ" ਹੈ, ਜਿਸ ਵਿੱਚ ਇੱਕ "ਵਰਦਾਨ" ਸ਼ਾਮਿਲ ਕੀਤਾ ਗਿਆ ਹੈ ਜੋ ਮੁਕਾਬਲੇਬਾਜ਼ਾਂ ਨੂੰ ਖੇਡ ਵਿੱਚ ਦੂਜਾ ਜੀਵਨਦਾਨ ਭਾਵ ਸ਼ੋਅ ਤੋਂ ਬਾਹਰ ਹੋਣ ਤੋਂ ਬਚਾਅ ਦਾ ਮੌਕਾ ਦਿੰਦਾ ਹੈ। ਇਹ ਸੰਕਲਪ ਅੰਗਰੇਜ਼ੀ ਸ਼ਬਦ "that's two" ਤੋਂ ਬਣਾਇਆ ਗਿਆ ਹੈ।<ref>{{Cite web |last=Mukhopadhyay |first=Anindita |date=2026-08-12 |title=Bigg Boss 20 trailer out; Salman Khan introduces 'Extra Jeevan Daan' and a game with no safe play |url=https://www.indiatvnews.com/entertainment/tv/bigg-boss-20-trailer-out-salman-khan-introduces-extra-jeevan-daan-and-a-game-with-no-safe-play-2026-08-12-1051119 |access-date=2026-08-12 |website=India TV News |language=en}}</ref> === ਪ੍ਰਚਾਰ ਅਤੇ ਰਿਲੀਜ਼ === 20 ਜੁਲਾਈ 2026 ਨੂੰ, ਜਿਓਸਟਾਰ ਨੇ ਐਲਾਨ ਕੀਤਾ ਕਿ ਸਲਮਾਨ ਖਾਨ ਦੁਆਰਾ ਹੋਸਟ ਕੀਤੇ ਗਏ ਬਿੱਗ ਬੌਸ ਹਿੰਦੀ ਦੇ ਵੀਹਵੇਂ ਸੀਜ਼ਨ ਦਾ ਪ੍ਰੀਮੀਅਰ ਸਤੰਬਰ 2026 ਵਿੱਚ ਕਲਰਜ਼ ਟੀਵੀ ਅਤੇ [[ਡਿਜ਼ਨੀ+ ਹੌਟਸਟਾਰ|ਜੀਓ ਹੌਟਸਟਾਰ]] ਉੱਤੇ ਇੱਕ ਨੈਟਵਰਕ ਪਹਿਲਕਦਮੀ ਦੇ ਹਿੱਸੇ ਵਜੋਂ ਛੇ ਬਿੱਗ ਬੌਸ ਖੇਤਰੀ ਐਡੀਸ਼ਨਾਂ ਨੂੰ ਇੱਕੋ ਸਮੇਂ ਪ੍ਰਸਾਰਿਤ ਕਰਨ ਲਈ ਕੀਤਾ ਜਾਵੇਗਾ।<ref>{{Cite web |last=Livemint |date=2026-07-20 |title=JioStar bets big on Bigg Boss: Salman Khan, Mohanlal, Sourav Ganguly & other mega stars headline six-language expansion |url=https://www.livemint.com/entertainment/jiostar-bets-big-on-bigg-boss-salman-khan-mohanlal-sourav-ganguly-other-mega-stars-headline-six-language-expansion-11784549282474.html |access-date=2026-07-21 |website=mint |language=en}}</ref><ref>{{Cite web |title=MSN |url=https://www.msn.com/en-in/news/insight/bigg-boss-20-reveals-new-logo-as-six-editions-set-for-launch/gm-GM8AB0AB92?gemSnapshotKey=GM8AB0AB92-snapshot-3&uxmode=ruby |access-date=2026-07-23 |website=www.msn.com}}</ref> ਸ਼ੋਅ ਦੀ ਅਧਿਕਾਰਤ ਪਹਿਲੀ ਝਲਕ ਅਤੇ ਲੋਗੋ 21 ਜੁਲਾਈ 2026 ਨੂੰ ਜਾਰੀ ਕੀਤਾ ਗਿਆ ਸੀ।<ref>{{Cite news|url=https://timesofindia.indiatimes.com/tv/news/hindi/bigg-boss-20-salman-khan-hosted-bb-hindi-returns-with-an-all-new-eye-for-its-milestone-20th-season/articleshow/132536352.cms|title=Bigg Boss 20: Salman Khan hosted BB Hindi returns with an all-new eye logo for its milestone 20th season|date=2026-07-21|work=The Times of India|access-date=2026-07-21|issn=0971-8257}}</ref><ref>{{Cite web |date=2026-07-21 |title=First look of 'Bigg Boss 20' logo unveiled |url=https://www.bizasialive.com/first-look-of-bigg-boss-20-logo-unveiled/ |access-date=2026-07-22 |language=en-GB}}</ref> ਇਸ ਤੋਂ ਬਾਅਦ ਅਗਸਤ 2026 ਦੇ ਸ਼ੁਰੂ ਵਿੱਚ ਜਾਰੀ ਕੀਤੇ ਗਏ ਟੀਜ਼ਰਾਂ ਦੀ ਇੱਕ ਲੜੀ ਜਾਰੀ ਕੀਤੀ ਗਈ, ਜਿਸ ਨੇ 6 ਸਤੰਬਰ 2026 ਦੀ ਪ੍ਰੀਮੀਅਰ ਮਿਤੀ ਦੀ ਪੁਸ਼ਟੀ ਕੀਤੀ ਅਤੇ ਸੀਜ਼ਨ ਦੇ "ਤਥਾਸ-ਤੂ" ਥੀਮ ਦੀ ਸ਼ੁਰੂਆਤ ਕੀਤੀ।<ref>{{Cite web |title=Bigg Boss 20 Promo: सलमान खान की घोड़े संग एंट्री, इस बार 'करण अर्जुन' वाला ट्विस्ट, रिलीज डेट का भी ऐलान |url=https://navbharattimes.indiatimes.com/tv/bigg-boss/bigg-boss-20-official-promo-out-salman-khan-reveals-karan-arjun-twist-in-the-game-premiere-date-6-september/articleshow/132851454.cms |access-date=2026-08-04 |website=Navbharat Times |language=hi}}</ref><ref>{{Cite web |date=2026-08-04 |title=Bigg Boss 20 teaser: Salman Khan returns as host, hints at a Karan-Arjun angle, ‘ek se bhale do’ |url=https://indianexpress.com/article/entertainment/television/bigg-boss-20-teaser-salman-khan-returns-as-host-hints-at-a-karan-arjun-angle-ek-se-bhale-do-10817085/ |access-date=2026-08-04 |website=The Indian Express |language=en}}</ref><ref>{{Cite web |title=Bigg Boss 20: New Arena twist sparks 'favouritism' debate among fans |url=https://www.mid-day.com/entertainment/television-news/article/bigg-boss-20-new-arena-twist-sparks-favouritism-debate-among-fans-23643515 |access-date=2026-08-07 |website=Mid-Day}}</ref><ref>{{Cite web |last=Jhunjhunwala |first=Sanchita |date=2026-08-06 |title=Bigg Boss 20 Teaser: Salman Khan Drops Another Hint As He Goes ‘Tathas-Two’ |url=https://www.idiva.com/entertainment/tv/bigg-boss-20-teaser-salman-khan-drops-another-hint-as-he-goes-tathas-two/18097778 |access-date=2026-08-07 |website=iDiva |language=en}}</ref> ਗੇਮਪਲੇ ਮਕੈਨਿਕਸ ਉੱਤੇ ਵੱਧ ਚਾਨਣਾ ਪਾਉਣ ਵਾਲਾ ਇੱਕ ਪੂਰੀ-ਲੰਬਾਈ ਦਾ ਟ੍ਰੇਲਰ 12 ਅਗਸਤ 2026 ਨੂੰ ਜਾਰੀ ਕੀਤਾ ਗਿਆ ਸੀ।<ref>{{Cite web |last=Yadav |first=Monica |date=2026-08-12 |title=Bigg Boss 20 trailer sees Salman Khan bringing ‘extra jeevan daan’ twist: ‘It isn't as straightforward as it sounds’ |url=https://www.hindustantimes.com/entertainment/tv/bigg-boss-20-trailer-sees-salman-khan-bringing-extra-jeevan-daan-twist-bigg-boss-colors-jiohotstar-101786517783960.html |access-date=2026-08-12 |website=Hindustan Times |language=en}}</ref><ref>{{Cite web |last=Mukherjee |first=Akankshya |date=2026-08-12 |title=Bigg Boss 20 Trailer Out! Salman Khan Unveils New Season's Biggest Twist Where Every Player Gets An Extra Life- Watch |url=https://www.bollywoodbubble.com/tv/bigg-boss-20-trailer-out-salman-khan-unveils-new-season-biggest-twist-where-every-player-gets-an-extra-life-watch/ |access-date=2026-08-12 |website=Bollywood Bubble |language=en-US}}</ref> 4 ਸਤੰਬਰ 2026 ਨੂੰ, [[ਡਿਜ਼ਨੀ+ ਹੌਟਸਟਾਰ|ਜਿਓਹੋਟਸਟਾਰ]] ਅਤੇ ਕਲਰਜ਼ ਟੀਵੀ ਨੇ ਪ੍ਰਮੋਸ਼ਨਲ ਕਲਿੱਪ ਜਾਰੀ ਕੀਤੇ ਜਿਸ ਵਿੱਚ ਪੁਸ਼ਟੀ ਕੀਤੀ ਪ੍ਰਤੀਯੋਗੀ [[ਈਸ਼ਾ ਰਿਖੀ]] ਅਤੇ [[ਕਨਿਕਾ ਮਾਨ]] ਸ਼ਾਮਿਲ ਸਨ।<ref>{{Cite news|url=https://timesofindia.indiatimes.com/tv/news/hindi/bigg-boss-20-promo-kanika-mann-wins-hearts-with-her-performance-new-promo-sparks-buzz-ahead-of-premiere/articleshow/133796817.cms|title=Bigg Boss 20 promo: Kanika Mann wins hearts with her performance? New Promo sparks buzz ahead of premiere|date=2026-09-05|work=The Times of India|access-date=2026-09-06|issn=0971-8257}}</ref><ref>{{Cite web |last=Jhunjhunwala |first=Sanchita |date=2026-09-05 |title=Bigg Boss 20: Did Badshah’s Ex-Wife Isha Rikhi Break Down In New Promo? |url=https://www.idiva.com/entertainment/tv/salman-khan-bigg-boss-20-did-badshah-ex-wife-isha-rikhi-break-down-in-new-promo/18098112 |access-date=2026-09-06 |website=iDiva |language=en}}</ref> 5 ਸਤੰਬਰ 2026 ਨੂੰ, ਰੈਪਰ ਯੰਗ ਡੀਐਸਏ ਨੂੰ ਫ਼ੀਚਰ ਕਰਦਾ ਇੱਕ ਟੀਜ਼ਰ ਜਾਰੀ ਕੀਤਾ ਗਿਆ ਸੀ, ਜਿਸ ਵਿੱਚ ਉਸਨੇ ਆਪਣਾ ਗੀਤ ''ਯੇਦਾ ਯੁੰਗ'' ਪੇਸ਼ ਕੀਤਾ ਸੀ।<ref>{{Cite web |title=Instagram |url=https://www.instagram.com/reel/Dc5Us4Qqdjx/?stkn=MTd1a2NoNGwycXd5Nw== |access-date=2026-09-06 |website=www.instagram.com}}</ref> ਉਸੇ ਦਿਨ, ਅਦਾਕਾਰ-ਸਿਆਸਤਦਾਨ ਮਨੋਜ ਤਿਵਾੜੀ ਆਪਣੀ ਧੀ ਰਿਤੀ ਤਿਵਾੜੀ ਨਾਲ ਇੱਕ ਪ੍ਰਮੋਸ਼ਨਲ ਹਿੱਸੇ ਵਿੱਚ ਉਸ ਨੂੰ ਇੱਕ ਪ੍ਰਤੀਯੋਗੀ ਵਜੋਂ ਪੇਸ਼ ਕਰਨ ਲਈ ਦਿਖਾਈ ਦਿੱਤੇ।<ref>{{Cite web |title=Bigg Boss 20: Salman Khan recreates Manoj Tiwari’s viral baap meme with his daughter |url=https://www.mid-day.com/entertainment/television-news/article/bigg-boss-20-salman-khan-recreates-manoj-tiwaris-viral-baap-meme-with-his-daughter-23648609 |access-date=2026-09-06 |website=Mid-Day}}</ref><ref>{{Cite web |date=2026-09-06 |title=Bigg Boss 20: Manoj Tiwari’s daughter Rhiti Tiwari set to enter Salman Khan’s show - Watch promo |url=https://www.india.com/entertainment/tv/bigg-boss-20-manoj-tiwari-daughter-rhiti-tiwari-set-to-enter-salman-khans-show-watch-promo-8517734/ |access-date=2026-09-06 |website=India.com |language=en}}</ref> === ਕਾਸਟਿੰਗ === 25 ਅਗਸਤ 2026 ਨੂੰ, [[ਡਿਜ਼ਨੀ+ ਹੌਟਸਟਾਰ|ਜੀਓ ਹੌਟਸਟਾਰ]] ਅਤੇ ਕਲਰਜ਼ ਟੀਵੀ ਨੇ ਦਰਸ਼ਕਾਂ ਦੀ ਵੋਟਿੰਗ ਪਹਿਲਕਦਮੀ "ਫੈਨਜ਼ ਕਾ ਫੈਸਲਾ" ਦੀ ਮੁੜ-ਵਰਤੋਂ ਦਾ ਐਲਾਨ ਕੀਤਾ ਜੋ ਇਸ ਤੋਂ ਪਹਿਲਾਂ 19ਵੇਂ ਸੀਜ਼ਨ ਵਿੱਚ ਕੀਤਾ ਗਿਆ ਸੀ। ਜੀਓ ਹੌਟਸਟਾਰ ਐਪ ਦੇ ਜ਼ਰੀਏ, ਦਰਸ਼ਕਾਂ ਨੂੰ ਪ੍ਰੀਮੀਅਰ ਤੋਂ ਪਹਿਲਾਂ ਘਰ ਵਿੱਚ ਦਾਖਲ ਹੋਣ ਵਾਲੇ ਦੋ ਸੰਭਾਵਿਤ ਪ੍ਰਤੀਯੋਗੀਆਂ ਵਿੱਚੋਂ ਇੱਕ ਨੂੰ ਵੋਟ ਦੇਣ ਦਾ ਮੌਕਾ ਦਿੱਤਾ ਗਿਆ ਸੀ। ਵੋਟਿੰਗ ਦੀ ਮਿਆਦ 25 ਅਗਸਤ ਤੋਂ 2 ਸਤੰਬਰ 2026 ਤੱਕ ਨਿਰਧਾਰਤ ਕੀਤੀ ਗਈ ਸੀ।<ref>{{Cite web |last=Vaigankar |first=Shukrta |date=2026-08-25 |title=Bigg Boss 20 voting: Rhiya Ahir vs Love Gill - Fans to decide who enters the house |url=https://businessupturn.com/entertainment/television/bigg-boss/bigg-boss-20-voting-rhiya-ahir-vs-love-gill-fans-to-decide-who-enters-the-house/ |access-date=2026-08-25 |website=Business Upturn |language=en-IN}}</ref><ref name="Riya_Ahir">{{Cite news|url=https://timesofindia.indiatimes.com/tv/news/hindi/bigg-boss-20-riya-ahir-viral-girl-who-stopped-police-van-during-neet-protest-to-enter-the-show-fans-to-choose-between-her-and-love-gill/articleshow/133500609.cms|title=Bigg Boss 20: Riya Ahir, viral girl who stopped police van during NEET protest, to enter the show? Fans to choose between her and Love Gill|date=2026-08-25|work=The Times of India|access-date=2026-08-25|issn=0971-8257}}</ref> ਦੋ ਉਮੀਦਵਾਰ [[ਰੀਆ ਅਹੀਰ]] ਅਤੇ [[ਲਵ ਗਿੱਲ]] ਸਨ।<ref>{{Cite web |last=Banerjee |first=Urmimala |date=2026-08-25 |title=‘Bigg Boss 20’: Rhiya Ahir Or Love Gill? Salman Khan Announces That Decision Rests On Audience |url=https://varietyindia.com/bigg-boss-20-rhiya-ahir-or-love-gill-salman-khan-announces-that-decision-rests-on-audience/ |access-date=2026-08-25 |website=Variety India |language=en-US}}</ref><ref>{{Cite web |last=Singh |first=Simran |title=Bigg Boss 20: Salman Khan asks fans to help him, grants them power to CONFIRM a housemate among..., netizens react |url=https://www.dnaindia.com/bollywood/report-bigg-boss-20-salman-khan-asks-fans-to-help-him-grants-them-power-to-confirm-a-housemate-3219173 |access-date=2026-08-25 |website=DNA India |language=en}}</ref> === ਅੱਖ ਵਾਲਾ ਲੋਗੋ === ਸੀਜ਼ਨ ਦੇ ਲੋਗੋ ਵਿੱਚ ਇੱਕ ਬਹੁ-ਰੰਗੀਨ ਜਿਓਮੈਟਰਿਕ ਆਈਰਿਸ (ਜਾਮਨੀ, ਨੀਲੇ, ਲਾਲ, ਸੰਤਰੀ ਅਤੇ ਟੀਲ ਦੇ ਰੰਗਾਂ ਵਿੱਚ) ਦੇ ਨਾਲ ਇੱਕ ਸਟਾਈਲਾਈਜ਼ਡ ਅੱਖ ਹੈ ਜੋ ਕੇਂਦਰ ਵਿੱਚ ਸੁਨਹਿਰੀ ਝਲਕ ਵਿੱਚ ਹੈ। ਇਸ ਦੇ ਨਾਲ ਇੱਕ ਧਾਤੂ ਸੋਨੇ ਦੀ ਰੂਪ ਰੇਖਾ ਅਤੇ ਇੱਕ ਮੇਲ ਖਾਂਦਾ "ਬਿੱਗ ਬੌਸ" ਸ਼ਬਦ ਚਿੰਨ੍ਹ ਹੈ। ਨੈਟਵਰਕ ਦੇ ਅਨੁਸਾਰ, ਡਿਜ਼ਾਇਨ ਦਾ ਉਦੇਸ਼ ਸੀਜ਼ਨ ਦੇ "ਤਥਾਸ-ਤੂ" ਥੀਮ ਨੂੰ ਦਰਸਾਉਣਾ ਹੈ, ਜੋ ਪ੍ਰਗਟਾਵੇ ਅਤੇ ਕਿਸਮਤ ਦਾ ਪ੍ਰਤੀਕ ਹੈ।<ref>{{Cite web |date=2026-07-21 |title=Bigg Boss 20 finally CONFIRMED? Salman Khan returns as makers UNVEIL brand new eye logo |url=https://www.bollywoodlife.com/bigg-boss/bigg-boss-20-finally-confirmed-salman-khan-returns-as-makers-unveil-brand-new-eye-logo-3357930/ |access-date=2026-07-21 |website=Bollywood Life |language=en}}</ref><ref>{{Cite news|url=https://economictimes.indiatimes.com/magazines/panache/bigg-boss-20-announced-salman-khan-returns-as-host-for-new-season-contestants-list-premiere-date-and-where-to-watch-on-ott/articleshow/132550353.cms?from=mdr|title=Bigg Boss 20 announced: Salman Khan returns as host for new season. Contestants list, premiere date, and where to watch on OTT|date=2026-07-22|work=The Economic Times|access-date=2026-07-23|issn=0013-0389}}</ref> === ਪ੍ਰਸਾਰਣ === [[ਬਿੱਗ ਬੌਸ (ਹਿੰਦੀ ਟੀਵੀ ਸੀਰੀਜ਼) ਸੀਜ਼ਨ 19|ਪਿਛਲੇ ਸੀਜ਼ਨ]] ਦੀ ਰਿਲੀਜ਼ ਰਣਨੀਤੀ ਦੇ ਬਾਅਦ, ਸ਼ੋਅ ਡਿਜੀਟਲ ਸਟ੍ਰੀਮਿੰਗ ਨੂੰ ਤਰਜੀਹ ਦਿੰਦਾ ਹੈ, ਰੋਜ਼ਾਨਾ ਐਪੀਸੋਡ ਜਿਓਹੋਟਸਟਾਰ 'ਤੇ ਪਹਿਲਾਂ ਰਾਤ 9 ਵਜੇ (ਭਾਰਤੀ ਸਮੇਂ ਅਨੁਸਾਰ) 'ਤੇ ਪ੍ਰਸਾਰਿਤ ਹੁੰਦੇ ਹਨ। ਇਸ ਤੋਂ ਬਾਅਦ ਕਲਰਜ਼ ਟੀਵੀ 'ਤੇ ਰਾਤ 10:30 (ਭਾਰਤੀ ਸਮੇਂ ਅਨੁਸਾਰ)<ref>{{Cite web |date=2026-08-04 |title=Bigg Boss 20: Salman Khan Show To Premiere On September 6, Bhaijaan Shares Cryptic 'Karan-Arjun' Hint |url=https://www.timesnownews.com/entertainment-news/tv/bigg-boss-20-salman-khan-show-to-premiere-on-september-6-bhaijaan-shares-cryptic-karan-arjun-hint-article-155248063 |access-date=2026-08-04 |website=TimesNow |language=en}}</ref> 'ਤੇ ਪ੍ਰਸਾਰਿਤ ਹੁੰਦੇ ਹਨ। === ਘਰ === ਫਿਲਮ ਸਿਟੀ, ਮੁੰਬਈ ਵਿੱਚ ਸਥਿਤ ''ਬਿੱਗ ਬੌਸ 20'' ਦੇ ਘਰ ਵਿੱਚ ਇੱਕ ਰੰਗੀਨ "ਵੰਡਰਲੈਂਡ" ਥੀਮ ਹੈ ਜੋ ਇੱਕ ਰਾਖਸ਼ਸ ਦੀ ਧਾਰਨਾ ਤੋਂ ਪ੍ਰੇਰਿਤ ਹੈ, ਜਿਸ ਵਿੱਚ ਅਤਿਵਾਦੀ ਕਲਪਨਾ ਅਤੇ ਜਾਨਵਰਾਂ ਤੋਂ ਪ੍ਰੇਰਿਤ ਤੱਤ ਸ਼ਾਮਲ ਹਨ। ਵਰਸ਼ਾ ਜੈਨ ਦੁਆਰਾ ਡਿਜ਼ਾਈਨ ਕੀਤਾ ਗਿਆ ਇਹ ਘਰ ਲਗਭਗ 10,000 ਵਰਗ ਫੁੱਟ ਵਿੱਚ ਫੈਲਿਆ ਹੋਇਆ ਹੈ ਅਤੇ ਇਸ ਵਿੱਚ 104 ਕੈਮਰੇ ਹਨ।<ref>{{Cite web |date=2026-09-03 |title=Bigg Boss 20 house tour: Shark-themed pool, teapot throne and the mystery of Room 20 |url=https://indianexpress.com/article/entertainment/television/bigg-boss-20-house-tour-shark-themed-pool-teapot-throne-and-the-mystery-of-room-20-10861231/ |access-date=2026-09-03 |website=The Indian Express |language=en}}</ref> * ਲਿਵਿੰਗ ਏਰੀਆ: ਇੱਕ ਵੱਡਾ ਕੇਂਦਰੀ ਸੋਫਾ, ਇੱਕ 12-ਸੀਟਰ ਡਾਇਨਿੰਗ ਟੇਬਲ, ਪੈਰਾਸ਼ੂਟ-ਪ੍ਰੇਰਿਤ ਬੈਠਣ ਅਤੇ ਇੱਕ ਗੁਲਾਬੀ ਚਾਹ-ਪਿਆਲੀਨੁਮਾ ਮੁਜੱਸਮਾ ਜਿਸ ਨੂੰ ਸਿੰਘਾਸਣ ਵਜੋਂ ਵਰਤਿਆ ਜਾਂਦਾ ਹੈ।<ref>{{Cite web |title=Bigg Boss 20 House Inside Photos: Salman Khan's Show Gets Colourful Jungle-Themed Makeover With BB Food Truck, Secret Room & More- See PICS |url=https://www.freepressjournal.in/entertainment/bigg-boss-20-house-inside-photos-salman-khans-show-gets-colourful-jungle-themed-makeover-with-bb-food-truck-secret-room-more-see-pics |access-date=2026-09-03 |website=Free Press Journal |language=en}}</ref> * ਰਸੋਈ "ਬੀ. ਬੀ. ਫੂਡ ਟਰੱਕ" ਦੇ ਰੂਪ ਵਿੱਚ ਤਿਆਰ ਕੀਤਾ ਗਿਆ, ਜਿਸ ਵਿੱਚ ਇੱਕ ਭੋਜਨ-ਟਰੱਕ-ਪ੍ਰੇਰਿਤ ਰਸੋਈ ਸੈੱਟਅਪ ਹੈ।<ref>{{Cite web |last=G |first=Vikram |date=2026-09-03 |title=Bigg Boss 20 house first look: Giant teapot couch, BB Food Truck unveiled |url=https://www.newkerala.com/news/a/bigg-boss-20-first-look-giant-teapot-couch-509.htm |access-date=2026-09-03 |website=NewKerala.com |language=en}}</ref> * ਬੈੱਡਰੂਮ: 17 ਬਿਸਤਰੇ, ਜਾਨਵਰਾਂ ਤੋਂ ਪ੍ਰੇਰਿਤ ਸਜਾਵਟ ਦੇ ਨਾਲ ਇੱਕ ਬਿੱਛੂ ਅਤੇ ਗਿਰਗਿਟ, ਮਸ਼ਰੂਮ ਦੇ ਆਕਾਰ ਦੇ ਕੰਧ ਤੱਤ ਦੇ ਨਾਲ ਸ਼ਾਮਲ ਹਨ.<ref>{{Cite web |date=2026-09-03 |title=Bigg Boss 20 House: Whale-Shaped Pool To Gorilla Entrance; Take Sneak-Peek Of Salman Khan Show |url=https://www.timesnownews.com/entertainment-news/tv/bigg-boss-20-house-whale-shaped-pool-to-gorilla-entrance-take-sneak-peek-of-salman-khan-show-photo-gallery-156037878 |access-date=2026-09-03 |website=TimesNow |language=en}}</ref> * ਬਾਥਰੂਮ: ਇੱਕ ਅੱਪਸਾਇਡ-ਡਾਉਨ ਨਿਓਨ-ਗੁਲਾਬੀ ਖਰਗੋਸ਼ ਦੀ ਸਥਾਪਨਾ, ਬੈਠਣ ਵਾਲੇ ਖੇਤਰ ਅਤੇ ਮੁਅੱਤਲ ਚਿੰਪੈਂਜ਼ੀ ਸਜਾਵਟ ਦੀ ਵਿਸ਼ੇਸ਼ਤਾ ਹੈ।<ref>{{Cite web |last=Godboley |first=Adya |date=2026-09-04 |title=Bigg Boss 20 House: Salman Khan’s Show Adds a Whimsical Twist with Two New Mystery Doors |url=https://www.idiva.com/entertainment/tv/bigg-boss-20-house-salman-khan-show-adds-whimsical-twist-two-new-mystery-doors/18098104 |access-date=2026-09-04 |website=iDiva |language=en}}</ref> * ਗਾਰਡਨ/ਆਊਟਡੋਰ ਖੇਤਰਃ ਇੱਕ ਸ਼ਾਰਕ-ਥੀਮ ਵਾਲਾ ਸਵਿਮਿੰਗ ਪੂਲ, ਇੱਕ ਫੁੱਲਦਾਰ ਟੈਪ ਦੀ ਸਥਾਪਨਾ, ਬੈਠਣ ਲਈ ਵਰਤੇ ਜਾਣ ਵਾਲੇ ਸੱਪ ਨਾਲ ਲਪੇਟੇ ਦਰੱਖਤ ਅਤੇ ਵੱਖ-ਵੱਖ ਜਾਨਵਰਾਂ ਦੀਆਂ ਮੂਰਤੀਆਂ ਸ਼ਾਮਲ ਹਨ।<ref name="indiatvnews">{{Cite web |last=Mukhopadhyay |first=Anindita |date=2026-09-03 |title=Bigg Boss 20 house first look out; giant snake in garden, octopus chess and mysterious Room No. 20 |url=https://www.indiatvnews.com/entertainment/tv/bigg-boss-20-house-first-look-out-giant-snake-in-garden-octopus-chess-and-mysterious-room-no-20-salman-khan-2026-09-03-1053224 |access-date=2026-09-03 |website=India TV News |language=en}}</ref> * ਕਮਰਾ 20: ਵੀਹਵੇਂ ਸੀਜ਼ਨ ਲਈ ਇੱਕ ਨਵਾਂ ਕਮਰਾ ਪੇਸ਼ ਕੀਤਾ ਗਿਆ, ਪਿਛਲੇ ਸੀਜ਼ਨ ਤੋਂ ਅਸੈਂਬਲੀ ਰੂਮ ਦੀ ਥਾਂ. ਇਸ ਦੇ ਉਦੇਸ਼ ਨੂੰ ਸ਼ੁਰੂ ਵਿੱਚ ਅਣਐਲਾਨਿਆ ਰੱਖਿਆ ਗਿਆ ਸੀ ਪਰ ਦੂਜੇ ਹਫ਼ਤੇ ਵਿੱਚ ਇਸ ਨੂੰ ਵੀ ਜਨਤਕ ਕਰ ਦਿੱਤਾ ਗਿਆ।<ref>{{Cite web |last=Singh |first=Sardar Sarabjoth |date=2026-09-03 |title=Video tour of Bigg Boss 20 house: Bedroom to grand lawn |url=https://www.siasat.com/video-tour-of-bigg-boss-20-house-bedroom-to-grand-lawn-3535844/ |access-date=2026-09-03 |website=The Siasat Daily |language=en}}</ref> * ਕਮਰਾ 2X: ਇੱਕ ਰਹੱਸਮਈ ਕਮਰੇ ਵਿੱਚ ਦੋ ਵੱਖਰੇ ਆਕਾਰ ਦੇ ਦਰਵਾਜ਼ੇ ਹਨ, ਜਿਸਦਾ ਉਦੇਸ਼ ਸੀਜ਼ਨ ਵਿੱਚ ਕੋਈ ਰੁਮਾਂਚਕ ਮੋੜ ਲਿਆਉਣ ਦੇ ਉਦੇਸ਼ ਵਜੋਂ ਗੁਪਤ ਰੱਖਿਆ ਗਿਆ ਹੈ।<ref name="indiatvnews" /> ਵਧੇਰੇ ਵਿਸ਼ੇਸ਼ਤਾਵਾਂ ਵਿੱਚ ਕਈ ਤਿੰਨ-ਅਯਾਮੀ ਜਾਨਵਰ ਅਤੇ ਕਲਪਨਾ-ਪ੍ਰੇਰਿਤ ਸਥਾਪਨਾਵਾਂ ਸ਼ਾਮਲ ਹਨ, ਜਿਸ ਵਿੱਚ ਬਿੱਗ ਬੌਸ ਦੀ ਨਿਗਰਾਨੀ ਨੂੰ ਦਰਸਾਉਂਦੇ ਅੱਖਾਂ ਦੇ ਰੂਪਾਂ ਦੀ ਵਾਰ-ਵਾਰ ਵਰਤੋਂ ਹੁੰਦੀ ਹੈ।<ref>{{Cite web |date=2026-09-03 |title=Bigg Boss 20 house reveals giant teapot couch and themed food truck |url=https://thenewsmill.com/2026/09/bigg-boss-20-house-reveals-giant-teapot-couch-and-themed-food-truck/ |access-date=2026-09-03 |language=en-US}}</ref> == ਘਰ ਵਿਚਲੇ ਪ੍ਰਤੀਯੋਗੀਆਂ ਦੀ ਸਥਿਤੀ == {| class="wikitable sortable" style="text-align:center; font-size:85%; line-height:25px; width:fit;" ! scope="col" style="background:#D4AF37;" |ਸੰਖਿਆ ! scope="col" style="background:#D4AF37;" |ਪ੍ਰਤੀਯੋਗੀ ! scope="col" style="background:#D4AF37;" |ਦਾਖਲ ਹੋਣ ਦਾ ਦਿਨ ! scope="col" style="background:#D4AF37;" |ਬਾਹਰ ਹੋਣ ਦਾ ਦਿਨ ! scope="col" style="background:#D4AF37;" |ਸਥਿਤੀ |- |1 |ਆਸਿਫ਼ |ਦਿਨ 1 | | |- |2 |ਅਮਨ |ਦਿਨ 1 | | |- |3 |ਅਮਰਪਾਲੀ |ਦਿਨ 1 | | |- |4 |ਅਰਿਸ਼ਫਾ |ਦਿਨ 1 | | |- |5 |ਗੁੱਲੂ |ਦਿਨ 1 | | style="background:#cfc;" |''{{Nowrap|''ਘਰ ਦਾ ਕਪਤਾਨ''}}'' |- |6 |ਈਸ਼ਾ |ਦਿਨ 1 | | |- |7 |ਕਨਿਕਾ |ਦਿਨ 1 | | |- |8 |ਲਵ |ਦਿਨ 1 | | |- |9 |ਮਾਹੀ |ਦਿਨ 1 | | |- |10 |ਮੈਰੀ |ਦਿਨ 1 | | |- |11 |ਕਾਜ਼ੀ |ਦਿਨ 1 | | |- |12 |ਰੀਤੀ |ਦਿਨ 1 | | |- |13 |ਸਕਾਊਟ |ਦਿਨ 1 | | |- |14 |ਉਦਿਤੀ |ਦਿਨ 1 | | |- |15 |ਯੰਗ ਡੀਐਸਏ |ਦਿਨ 1 | | |- |16 |ਰੋਹੇਦ |ਦਿਨ 1 |ਦਿਨ 14 | style="background:#fcc;" |''{{Nowrap|''ਬੇਦਖ਼ਲ''}}'' |} == ਘਰ ਵਿਚਲੇ ਪ੍ਰਤੀਯੋਗੀ == ਹੇਠ ਲਿਖੇ ਘਰ ਦੇ ਮੈਂਬਰ ਸ਼ੋਅ ਦੇ ਪ੍ਰਤੀਯੋਗੀ ਸਨ<ref>{{Cite web |title=Bigg Boss 20 confirmed contestants live updates: Kanika Mann, Asif Khan, Mary Kom and others enter Salman Khan’s reality show |url=https://economictimes.indiatimes.com/magazines/panache/bigg-boss-20-confirmed-contestants-live-updates-kanika-mann-asif-khan-mary-kom-and-others-enter-salman-khans-reality-show/articleshow/133842230.cms?from=mdr |access-date=7 September 2026 |website=The Economic Times}}</ref> === ਸਭ ਤੋਂ ਪਹਿਲਾਂ ਦਾਖਲ ਹੋਣ ਦੇ ਆਧਾਰ 'ਤੇ === * [[ਕਨਿਕਾ ਮਾਨ]]-''ਗੁੱਡਨ ਤੁਮਸੇ ਨਾ ਹੋ ਪਾਏਗਾ'', ਫੀਅਰ ਫੈਕਟਰ ਖਤਰੋਂ ਕੇ ਖਿਲਾੜੀ 12 ਅਤੇ ''[[ਨਾਗਿਨ (ਟੀਵੀ ਲੜੀ 2015)|ਨਾਗਿਨ 7]]'' ਲਈ ਜਾਣੀ ਜਾਂਦੀ ਅਭਿਨੇਤਰੀ।<ref>{{Cite web |date=6 September 2026 |title=Kanika Mann shares the myth she wants to break by entering Salman Khan’s Bigg Boss 20 |url=https://indianexpress.com/article/entertainment/television/kanika-mann-shares-the-myth-she-wants-to-break-by-entering-bigg-boss-20-10865633/ |access-date=7 September 2026 |website=The Indian Express}}</ref> * ਆਸਿਫ ਖਾਨ-''ਪੰਚਾਇਤ'' ਲਈ ਜਾਣੇ ਜਾਂਦੇ ਅਦਾਕਾਰ।<ref>{{Cite web |date=6 September 2026 |title=Bigg Boss 20 में जा रहे पंचायत के ‘दामाद जी’, मिर्जापुर में भी मचा चुके भौकाल |url=https://www.aajtak.in/entertainment/television/story/salman-khan-bigg-boss-20-panchayat-mirzapur-series-actor-aasif-khan-confirmed-contestant-tmovj-dskc-2637656-2026-09-06 |access-date=7 September 2026 |website=Aaj Tak}}</ref> * [[ਕਾਜ਼ੀ ਤੌਕੀਰ]]-''ਪ੍ਰਸਿੱਧੀ ਗੁਰੂਕੁਲ'' ਲਈ ਜਾਣਿਆ ਜਾਂਦਾ ਗਾਇਕ।<ref>{{Cite web |date=7 September 2026 |title=कौन हैं काजी तौकीर, जिसने अरिजीत सिंह को चटाई थी धूल, ‘बिग बॉस 20’ में आते ही छा गए ‘अफगान जलेबी’ स्टार |url=https://www.indiatv.in/entertainment/tv/who-is-qazi-touqeer-man-who-beat-arijit-singh-afghan-jalebi-star-made-splash-upon-entering-bigg-boss-20-2026-09-07-1241778 |access-date=7 September 2026 |website=India TV}}</ref> * [[ਈਸ਼ਾ ਰਿਖੀ]]-ਰੈਪਰ [[ਬਾਦਸ਼ਾਹ (ਰੈਪਰ)|ਬਾਦਸ਼ਾਹ]] ਦੀ ਅਭਿਨੇਤਰੀ ਅਤੇ ਸਾਬਕਾ ਪਤਨੀ।<ref>{{Cite web |date=6 September 2026 |title=After announcing divorce with Badshah, Isha Rikhi joins Bigg Boss 20: ‘No one can break me’ |url=https://indianexpress.com/article/entertainment/television/isha-rikhi-joins-bigg-boss-20-after-divorce-with-badshah-no-one-can-break-me-10861553/lite/ |access-date=7 September 2026 |website=The Indian Express}}</ref> * ਆਮ੍ਰਪਾਲੀ ਦੂਬੇ-ਅਭਿਨੇਤਰੀ ਮੁੱਖ ਤੌਰ ਤੇ ਭੋਜਪੁਰੀ ਸਿਨੇਮਾ ਵਿੱਚ ਆਪਣੇ ਕੰਮ ਲਈ ਜਾਣੀ ਜਾਂਦੀ ਹੈ।<ref>{{Cite web |last=Tapiawala |first=Shachi |date=7 September 2026 |title=Bigg Boss 20 contestant Amrapali Dubey: All about her rumoured affair with ex-Bigg Boss contestant and Bhojpuri star Nirahua |url=https://www.moneycontrol.com/entertainment/tv/all-about-bigg-boss-20-contestant-amrapali-dubey-her-rumoured-affair-with-ex-bigg-boss-contestant-and-bhojpuri-star-nirahua-article-14023997.html/amp |access-date=7 September 2026 |website=Moneycontrol}}</ref> * ਰੋਹੇਦ ਖਾਨ-ਮਾਡਲ ਅਤੇ ਅਦਾਕਾਰ।<ref>{{Cite web |date=7 September 2026 |title=Bigg Boss 20: Rohed Khan recalls an incident from Tiger Zinda Hai; says ‘I manifested on the film set that one day I would work with Salman Khan’ |url=https://timesofindia.indiatimes.com/tv/news/hindi/bigg-boss-20-rohed-khan-recalls-an-incident-from-tiger-zinda-hai-says-i-manifested-on-the-film-set-that-one-day-i-would-work-with-salman-khan/articleshow/133849070.cms |access-date=7 September 2026 |website=The Times of India}}</ref> * ਲਵ ਗਿੱਲ-ਅਭਿਨੇਤਰੀ ਜੋ [[ਪੰਜਾਬੀ ਸਿਨੇਮਾ]] ਵਿੱਚ ਆਪਣੇ ਕੰਮ ਲਈ ਜਾਣੀ ਜਾਂਦੀ ਹੈ।<ref>{{Cite news|url=https://timesofindia.indiatimes.com/tv/news/hindi/bigg-boss-20-from-karan-aujlas-music-video-debut-to-punjabi-films-all-about-the-reality-show-contestant-love-gill/articleshow/133761206.cms|title=Bigg Boss 20: From Karan Aujla’s music video debut to Punjabi films; all about the reality show contestant Love Gill|last=ETimes.in|date=4 September 2026|work=The Times of India|access-date=7 September 2026}}</ref> * ਯੁੰਗ ਡੀਐਸਏ-ਰੈਪਰ ਆਪਣੇ ਟਰੈਕ "ਯੇਦਾ ਯੁੰਗ" ਲਈ ਜਾਣਿਆ ਜਾਂਦਾ ਹੈ।<ref>{{Cite news|url=https://punemirror.com/city/pune/who-is-yung-dsa-pune-rapper-bigg-boss-20/|title=Who Is Yung DSA? Pune Rapper Bigg Boss 20|work=Pune Mirror|access-date=7 September 2026}}</ref> * [[ਮੈਰੀ ਕੋਮ|ਮੈਰੀ ਕਾਮ]]-ਸੇਵਾਮੁਕਤ ਸ਼ੁਕੀਨ ਮੁੱਕੇਬਾਜ਼ ਅਤੇ ਸਾਬਕਾ ਸੰਸਦ ਮੈਂਬਰ ਉਹ ਮੁੱਕੇਬਾਜ਼ੀ ਵਿੱਚ ਆਪਣੀਆਂ ਪ੍ਰਾਪਤੀਆਂ ਲਈ ਜਾਣੀ ਜਾਂਦੀ ਹੈ, ਜਿਸ ਵਿੱਚ 2012 ਦੇ ਗਰਮੀਆਂ ਦੇ ਓਲੰਪਿਕ ਵਿੱਚ ਕਾਂਸੀ ਦਾ ਤਗਮਾ ਜਿੱਤਣਾ ਸ਼ਾਮਲ ਹੈ।<ref>{{Cite news|url=https://timesofindia.indiatimes.com/tv/news/hindi/bigg-boss-20-from-olympic-glory-to-marriage-controversy-and-separation-from-former-husband-all-about-boxing-legend-mary-kom/articleshow/133824494.cms|title=Bigg Boss 20: From Olympic glory to marriage controversy and separation from former husband; all about boxing legend Mary Kom|date=6 September 2026|work=The Times of India|access-date=7 September 2026}}</ref> * ਤਨਮੇ "ਸਕੂਟਓਪੀ" ਸਿੰਘ-ਈਸਪੋਰਟਸ ਖਿਡਾਰੀ ਅਤੇ ਸਟ੍ਰੀਮਰ।<ref>{{Cite news|url=https://timesofindia.indiatimes.com/tv/news/hindi/bigg-boss-20-from-pubg-mobile-star-to-popular-gaming-creator-and-earning-rs-30-lakhs-a-month-all-about-tanmay-singh-aka-scoutop/articleshow/133862958.cms|title=Bigg Boss 20: From PUBG Mobile star to popular gaming creator and earning Rs 30 lakhs a month; all about Tanmay Singh aka ScoutOP|date=7 September 2026|work=The Times of India|access-date=7 September 2026}}</ref> * ਅਰਿਸ਼ਫਾ ਖਾਨ-ਅਭਿਨੇਤਰੀ ਅਤੇ ਸੋਸ਼ਲ ਮੀਡੀਆ ਪ੍ਰਭਾਵਕ।<ref>{{Cite news|url=https://www.indiatoday.in/entertainment/television/story/who-is-arishfa-khan-influencer-actor-with-29-million-followers-now-on-bigg-boss-20-2988818-2026-09-07|title=Who is Arishfa Khan, influencer-actor with 29 million followers now on Bigg Boss 20?|date=7 September 2026|work=India Today|access-date=7 September 2026}}</ref> * ਕੁਸ਼ਲ "ਗੁੱਲੂ" ਤੰਵਰ-ਰਿਐਲਿਟੀ ਸ਼ੋਅ ਸ਼ਖਸੀਅਤ ਜੋ ''[[ਐਮਟੀਵੀ ਰੋਡੀਸ|ਰੋਡੀਜ਼ XX]]'', ''ਸਪਲਿਟਵਿਲਾ X6'' ਅਤੇ ਮਾਂ ਹੈ ਨਾ ਲਈ ਜਾਣੀ ਜਾਂਦੀ ਹੈ।<ref>{{Cite news|url=https://www.news18.com/movies/television/bigg-boss-20-who-is-kushal-tanwar-aka-gullu-meet-the-two-time-reality-show-winner-ws-kl-10313076.html|title=Bigg Boss 20: Who Is Kushal Tanwar aka Gullu? Meet The Two-Time Reality Show Winner|work=News18|access-date=7 September 2026}}</ref> * ਅਮਨ ਗਾਂਧੀ-ਅਦਾਕਾਰ ''ਭਾਗਿਆ ਲਕਸ਼ਮੀ'' ਅਤੇ ਕਿਊਂਕੀ ਰਿਸ਼ਤੋ ਕੇ ਭੀ ਰੂਪ ਬਦਲੇ ਹੈਂ ਲਈ ਜਾਣਿਆ ਜਾਂਦਾ ਹੈ।<ref>{{Cite news|url=https://indianexpress.com/article/entertainment/television/aman-gandhi-reveals-why-he-had-to-reject-bigg-boss-ott-before-joining-bigg-boss-20-10865259/|title=Aman Gandhi reveals why he had to reject Bigg Boss OTT before joining Bigg Boss 20|date=6 September 2026|work=The Indian Express|access-date=7 September 2026}}</ref> * ਉਦਿਤੀ ਸਿੰਘ-ਅਭਿਨੇਤਰੀ <ref>{{Cite news|url=https://theblunttimes.in/bigg-boss-20-who-is-uditi-singh-actress-and-model-enters-salman-khans-reality-show/71406/|title=Bigg Boss 20: Who is Uditi Singh? Actress and model enters Salman Khan's reality show|work=The Blunt Times|access-date=7 September 2026}}</ref> * ਰਿਤੀ ਤਿਵਾੜੀ-ਗਾਇਕ, ਗੀਤਕਾਰ ਅਤੇ ''[[ਬਿੱਗ ਬੌਸ (ਹਿੰਦੀ ਟੀਵੀ ਲੜੀ) ਸੀਜ਼ਨ 4|ਬਿੱਗ ਬੌਸ 4]]'' ਦੇ ਪ੍ਰਤੀਯੋਗੀ ਮਨੋਜ ਤਿਵਾੜੀ ਦੀ ਧੀ।<ref>{{Cite news|url=https://www.indiatoday.in/entertainment/television/story/who-is-rhiti-tiwari-singer-songwriter-and-manoj-tiwaris-daughter-entering-bigg-boss-20-2988261-2026-09-06|title=Who is Rhiti Tiwari, singer-songwriter and Manoj Tiwari's daughter entering BB 20|date=6 September 2026|work=India Today|access-date=7 September 2026}}</ref> * [[ਮਾਹੀ ਵਿਜ]]-ਅਭਿਨੇਤਰੀ ਜੋ '''ਲਗੀ ਤੁਮਸੇ ਲਗਨ''<nowiki/>' ਅਤੇ 'ਸ਼ਹਿਰ-ਹੋਨੇ ਕੋ ਹੈ' ਲਈ ਜਾਣੀ ਜਾਂਦੀ ਹੈ। ਉਹ ''ਝਲਕ ਦਿਖਲਾ ਜਾ 4'', ''ਨੱਚ ਬੱਲੀਏ 5'' ਅਤੇ ''ਖਤਰੋਂ ਕੇ ਖਿਲਾੜੀ 7'' ਲਈ ਵੀ ਜਾਣੀ ਜਾਂਦੀ ਹੈ, ਅਤੇ ''[[ਬਿੱਗ ਬੌਸ (ਹਿੰਦੀ ਟੀਵੀ ਲੜੀ) ਸੀਜ਼ਨ 15|ਬਿੱਗ ਬੌਸ 15]]'' ਦੇ ਪ੍ਰਤੀਯੋਗੀ ਜੈ ਭਾਨੁਸ਼ਾਲੀ ਦੀ ਸਾਬਕਾ ਪਤਨੀ ਹੈ।<ref>{{Cite news|url=https://www.wionews.com/entertainment/mahhi-vij-enters-bigg-boss-20-a-look-at-the-actor-s-television-journey-personal-life-1788718576182/amp|title=Mahhi Vij enters Bigg Boss 20: A look at the actor's television journey, personal life|work=WION|access-date=7 September 2026}}</ref> == ਦਿਲਚਸਪ ਮੋੜ == === ਪ੍ਰਸ਼ੰਸਕਾਂ ਦਾ ਮਤਾ (ਫੈਨਜ਼ ਕਾ ਫੈਸਲਾ) === 25 ਅਗਸਤ 2026 ਨੂੰ, [[ਡਿਜ਼ਨੀ+ ਹੌਟਸਟਾਰ|ਜਿਓਹੋਟਸਟਾਰ]] ਅਤੇ ਕਲਰਜ਼ ਟੀਵੀ ਨੇ ਫੈਨਜ਼ ਕਾ ਫੈਸਲਾ ਪਹਿਲਕਦਮੀ ਦੀ ਮੁੜ-ਵਰਤੋਂ ਦਾ ਐਲਾਨ ਕੀਤਾ ਜੋ ਇਸ ਤੋਂ ਪਹਿਲਾਂ 19ਵੇਂ ਸੀਜ਼ਨ ਵਿੱਚ ਵਰਤੀ ਗਈ ਸੀ, ਜਿਸ ਨਾਲ ਦਰਸ਼ਕ 25 ਅਗਸਤ ਤੋਂ 2 ਸਤੰਬਰ 2026 ਤੱਕ ਜੀਓਹੋਟਸਟਾਰ ਐਪ ਰਾਹੀਂ ਰੀਆ ਅਹੀਰ ਅਤੇ ਲਵ ਗਿੱਲ ਵਿਚਕਾਰ ਇੱਕ ਘਰੇਲੂ ਸਾਥੀ ਦੀ ਚੋਣ ਕਰ ਸਕਦੇ ਹਨ।<ref>{{Cite web |date=2026-08-25 |title=Love Gill and Rhiya Ahir to go head-to-head in ‘fans ka faisla’ for ‘Bigg Boss 20’ spot |url=https://www.thehawk.in/news/showbiz/love-gill-and-rhiya-ahir-to-go-head-to-head-in-fans-ka-faisla-for-bigg-boss-20-spot |access-date=2026-09-02 |website=www.thehawk.in |language=en}}</ref> ਸ਼ਾਨਦਾਰ ਪ੍ਰੀਮੀਅਰ 'ਤੇ, ਮੇਜ਼ਬਾਨ [[ਸਲਮਾਨ ਖਾਨ]] ਨੇ ਐਲਾਨ ਕੀਤਾ ਕਿ [[ਲਵ ਗਿੱਲ]] ਨੂੰ ਘਰ ਵਿੱਚ ਦਾਖਲ ਹੋਣ ਲਈ ਚੁਣਿਆ ਗਿਆ ਸੀ, ਜਦੋਂ ਕਿ [[ਰੀਆ ਅਹੀਰ]] ਨੂੰ ਬਾਹਰ ਕਰ ਦਿੱਤਾ ਗਿਆ ਸੀ।<ref>{{Cite news|url=https://timesofindia.indiatimes.com/tv/news/hindi/bigg-boss-20-lovepreet-gill-wins-fans-ka-faisla-beats-rhiya-ahir-to-secure-place-in-salman-khans-house/articleshow/133872314.cms|title=Bigg Boss 20: Lovepreet Gill wins 'Fans Ka Faisla', beats Rhiya Ahir to secure place in Salman Khan's house|date=7 September 2026|work=The Times of India|access-date=7 September 2026}}</ref> === ਤਥਾਸ-ਤੂ === ਹਰੇਕ ਘਰੇਲੂ ਮੈਂਬਰ ਨੇ ਦੋ ਜੀਵਨਦਾਨਾਂ ਦੇ ਨਾਲ ਇਸ ਸੀਜ਼ਨ ਵਿੱਚ ਘਰ ਵਿੱਚ ਪ੍ਰਵੇਸ਼ ਕੀਤਾ ਜਿਨ੍ਹਾਂ ਵਿੱਚੋਂ ਇੱਕ ਜੀਵਨਦਾਨ ਘਰੋਂ ਬੇਦਖਲੀ ਜਾਂ ਵੱਖ-ਵੱਖ ਕਾਰਨਾਂ ਦੀ ਵਜ੍ਹਾ ਨਾਲ ਇੱਕ ਜਾਨ ਗੁਆ ਦੇਣ ਦੀ ਸੰਭਾਵਨਾ ਸੀ। == ਹਫ਼ਤਾਵਾਰੀ ਸੰਖੇਪ == {| class="wikitable" style="width:100%; font-size:90%; line-height:20px" ! rowspan="6" style="background:#D4AF37;" |{{Nowrap|ਹਫ਼ਤਾ 1}} !ਪ੍ਰਵੇਸ਼ ਦੁਆਰ |6 ਸਤੰਬਰ 2026 ਨੂੰ ਗ੍ਰੈਂਡ ਪ੍ਰੀਮੀਅਰ ਵਿੱਚ, ਮੇਜ਼ਬਾਨ ਸਲਮਾਨ ਖਾਨ ਨੇ ਘਰ ਦੇ ਮੈਂਬਰਾਂ ਦੀ ਜਾਣ-ਪਛਾਣ ਕਰਵਾਈ। |- !ਦਿਲਚਸਪ ਮੋੜ |0 ਵੇਂ ਦਿਨ, ਘਰ ਵਿੱਚ ਦਾਖਲ ਹੋਣ 'ਤੇ, ਕਨਿਕਾ ਨੂੰ ਬਿੱਗ ਬੌਸ ਨੇ ਘਰ ਦੇ ਸਾਥੀਆਂ ਨੂੰ ਦੇਖਣ ਅਤੇ ਉਸ ਨੂੰ ਸਭ ਤੋਂ ਵੱਧ ਨਾਪਸੰਦ ਕਰਨ ਲਈ ਕਿਹਾ। ਦੂਜੇ ਦਿਨ, ਜਦੋਂ ਬਿੱਗ ਬੌਸ ਨੇ ਉਸ ਨੂੰ ਪੁੱਛਿਆ, ਤਾਂ ਉਸ ਨੇ ਕਾਜ਼ੀ ਨੂੰ ਚੁਣਿਆ, ਜਿਸ ਨੂੰ ਬਾਅਦ ਵਿੱਚ ਕਪਤਾਨੀ ਦੇ ਕੰਮ ਵਿੱਚ ਹਿੱਸਾ ਲੈਣ ਤੋਂ ਰੋਕ ਦਿੱਤਾ ਗਿਆ ਸੀ। ----ਤੀਜੇ ਦਿਨ, ਬਿੱਗ ਬੌਸ ਨੇ ਹਾਊਸ ਕੈਪਟਨ, ਆਸਿਫ਼, ਗੁੱਲੂ ਅਤੇ ਯੁੰਗ ਡੀ. ਐੱਸ. ਏ. ਲਈ ਨਾਮਜ਼ਦ ਵਿਅਕਤੀਆਂ ਨੂੰ ਇੱਕ ਅਜਿਹੇ ਘਰ ਦੇ ਮੈਂਬਰ ਦਾ ਨਾਮ ਦੱਸਣ ਲਈ ਕਿਹਾ ਜਿਸ ਦੀ ਜੀਵਨ ਰੇਖਾ ਉਹ ਲੈਣਾ ਚਾਹੁਣਗੇ ਜੇ ਉਹ ਕਪਤਾਨ ਬਣ ਜਾਂਦੇ ਹਨ। 2ਐਕਸ ਰੂਮ ਵਿੱਚ ਦਾਖਲ ਹੋਣ ਤੋਂ ਬਾਅਦ, ਉਨ੍ਹਾਂ ਨੇ ਕ੍ਰਮਵਾਰ ਅਰਿਸ਼ਫਾ, ਉਦਿਤੀ ਅਤੇ ਕਨਿਕਾ ਨੂੰ ਚੁਣਿਆ। |- !ਨਾਮਜ਼ਦਗੀਆਂ |ਤੀਜੇ ਦਿਨ, ਘਰ ਦੇ ਮੈਂਬਰਾਂ ਨੂੰ ਕਨਫੈਸ਼ਨ ਰੂਮ ਵਿੱਚ ਆਉਣ ਵਾਲੀ ਬੇਦਖਲੀ ਲਈ ਦੋ ਹੋਰ ਘਰ ਦੇ ਮੈਂਬਰਾਂ ਦੀ ਨਾਮਜ਼ਦਗੀ ਕਰਨ ਲਈ ਕਿਹਾ ਗਿਆ ਸੀ, ਇੱਕ ਵਾਰ ਵਿੱਚ ਇੱਕ। ਘਰ ਦੇ ਹੋਰ ਮੈਂਬਰ ਨਾਮਜ਼ਦਗੀ ਪ੍ਰਕਿਰਿਆ ਦਾ ਨਿਰੀਖਣ ਕਰਨ ਦੇ ਯੋਗ ਸਨ। ਨਾਮਜ਼ਦਗੀਆਂ ਤੋਂ ਬਾਅਦ, ਅਰਿਸ਼ਫਾ, ਕਨਿਕਾ, ਲਵ ਅਤੇ ਉਦਿਤੀ ਨੂੰ ਬੇਦਖਲੀ ਲਈ ਨਾਮਜ਼ਦ ਕੀਤਾ ਗਿਆ ਸੀ। |- ! style="background:#cfc;" |ਘਰ ਦਾ ਕਪਤਾਨ | style="background:#ccc" |''ਕੋਈ ਨਹੀਂ।'' |- !ਕਾਰਜ |ਦੂਜੇ ਦਿਨ, 'ਹੈਪ੍ਪੀ ਬਰਥਡੇ', 'ਬਿੱਗ ਬੌਸ' ਟਾਸਕ ਵਿੱਚ, ਪ੍ਰਤੀਯੋਗੀ ਇੱਕ ਕੇਕ ਦੇ ਢਾਂਚੇ ਦੇ ਟੁਕੜੇ ਬਣ ਗਏ। ਜਦੋਂ ਬਜਰਾ ਵੱਜਿਆ ਤਾਂ ਉਨ੍ਹਾਂ ਨੂੰ ਪਲੇਟ ਉੱਤੇ ਬੈਠਣਾ ਪਿਆ ਜਦੋਂ ਕਿ ਜਨਮ ਦਿਨ ਦਾ ਗੀਤ ਵਜਾਇਆ ਗਿਆ। ਇੱਕ ਵਾਰ ਜਦੋਂ ਗੀਤ ਖਤਮ ਹੋ ਗਿਆ, ਤਾਂ ਉਨ੍ਹਾਂ ਨੂੰ ਕੇਕ ਦੇ ਢਾਂਚੇ ਵੱਲ ਪਰਤਣਾ ਪਿਆ ਅਤੇ ਆਪਣੇ ਆਪ ਨੂੰ ਖਾਲੀ ਸੈੱਲਾਂ ਵਿੱਚ ਇਕਸਾਰ ਕਰਨਾ ਪਿਆ। ਵਾਪਸੀ ਕਰਨ ਵਾਲੇ ਆਖਰੀ ਤਿੰਨ ਘਰੇਲੂ ਮੈਂਬਰ ਹਰੇਕ ਗੇੜ ਤੋਂ ਬਾਹਰ ਹੋ ਗਏ ਸਨ। ਹਾਊਸ ਕੈਪਟਨ ਲਈ ਨਾਮਜ਼ਦ ਕੀਤੇ ਗਏ ਤਿੰਨ ਘਰ ਦੇ ਮੈਂਬਰਾਂ ਦੀ ਚੋਣ ਕੀਤੀ ਜਾਣੀ ਸੀ। ਕਾਜ਼ੀ, ਜੋ ਇਸ ਕਾਰਜ ਵਿੱਚ ਹਿੱਸਾ ਨਹੀਂ ਲੈ ਸਕਿਆ, ਸੰਚਾਲਕ ਬਣ ਗਿਆ। ਇਸ ਕਾਰਜ ਤੋਂ ਬਾਅਦ, ਆਸਿਫ, ਗੁੱਲੂ ਅਤੇ ਯੁੰਗ ਡੀ. ਐੱਸ. ਏ. ਨਾਮਜ਼ਦ ਹੋਏ। ----ਚੌਥੇ ਦਿਨ, ਬਿੱਗ ਬੌਸ ਮੂਵੀ ਥੀਏਟਰ ਟਾਸਕ ਵਿੱਚ, ਕਪਤਾਨੀ ਦੇ ਨਾਮਜ਼ਦ, ਆਸਿਫ਼, ਗੁੱਲੂ ਅਤੇ ਯੁੰਗ ਡੀਐਸਏ, ਫਿਲਮ ਥੀਏਟਰ ਦੀਆਂ ਕੁਰਸੀਆਂ ਉੱਤੇ ਬੈਠੇ ਹਨ ਅਤੇ ਉਨ੍ਹਾਂ ਦੇ ਸਾਹਮਣੇ ਪੌਪਕੋਰਨ ਦੀਆਂ ਬਾਲਟੀਆਂ ਰੱਖੀਆਂ ਗਈਆਂ ਹਨ। ਮਾਹੀ ਇਸ ਕਾਰਜ ਦਾ ਸੰਚਾਲਕ ਸੀ। ਜਦੋਂ ਕੰਮ ਸ਼ੁਰੂ ਹੁੰਦਾ ਹੈ ਤਾਂ ਬਾਕੀ ਘਰ ਵਾਲਿਆਂ ਨੂੰ ਪੌਪਕੋਰਨ ਮਸ਼ੀਨ ਤੋਂ ਆਪਣੇ ਸਿਰ 'ਤੇ ਰੱਖੇ ਪੌਪਕੋਰਮ ਬਕਸਿਆਂ ਵਿੱਚ ਪੌਪਕੋਰਣ ਇਕੱਠਾ ਕਰਨਾ ਪੈਂਦਾ ਹੈ ਅਤੇ ਇਸ ਨੂੰ ਨਾਮਜ਼ਦ ਵਿਅਕਤੀ ਦੀ ਬਾਲਟੀ ਵਿੱਚ ਪਾਉਣਾ ਹੁੰਦਾ ਹੈਂ ਜਿਸ ਨੂੰ ਉਹ ਕਪਤਾਨ ਬਣਾਉਣਾ ਚਾਹੁੰਦੇ ਹਨ। ਨਾਮਜ਼ਦ ਵਿਅਕਤੀਆਂ ਨੂੰ ਆਪਣੀਆਂ ਬਾਲਟੀਆਂ ਨੂੰ ਘਰ ਦੇ ਹੋਰ ਸਾਥੀਆਂ ਤੋਂ ਵੀ ਬਚਾਉਣਾ ਹੁੰਦਾ ਹੈ। ਇਸ ਕਾਰਜ ਤੋਂ ਬਾਅਦ, ਯੁੰਗ ਡੀ. ਐੱਸ. ਏ. ਨੂੰ ਘਰ ਦਾ ਕਪਤਾਨ ਐਲਾਨਿਆ ਗਿਆ। |- ! style="background:#FA8072;" |ਬੇਦਖ਼ਲੀ | style="background:#FA8072;" |ਰੀਆ, ਜਿਸ ਨੂੰ ਫੈਨਜ਼ ਕਾ ਫੈਸਲ ਦੁਆਰਾ ਨਹੀਂ ਚੁਣਿਆ ਗਿਆ ਸੀ, ਨੂੰ ਗ੍ਰੈਂਡ ਪ੍ਰੀਮੀਅਰ 'ਤੇ ਬਾਹਰ ਕਰ ਦਿੱਤਾ ਗਿਆ ਸੀ। ----ਛੇਵੇਂ ਦਿਨ, ਉਦਿਤੀ ਨੂੰ ਜਨਤਕ ਵੋਟਿੰਗ ਰਾਹੀਂ ਬੇਦਖਲ ਕਰ ਦਿੱਤਾ ਗਿਆ ਅਤੇ ਉਸ ਨੇ ਆਪਣੀ ਜੀਵਨ ਰੇਖਾ ਗੁਆ ਦਿੱਤੀ। |- ! rowspan="6" style="background:#D4AF37;" |{{Nowrap|ਹਫ਼ਤਾ 2}} !ਟਵਿਸਟਸ | |- !ਨਾਮਜ਼ਦਗੀਆਂ |8ਵੇਂ ਦਿਨ, ਘਰ ਦੇ ਮੈਂਬਰਾਂ ਨੂੰ ਕਮਰੇ 20 ਵਿੱਚ ਆਉਣ ਵਾਲੀ ਬੇਦਖਲੀ ਲਈ ਦੋ ਹੋਰ ਘਰ ਦੇ ਮੈਂਬਰਾਂ ਦੀ ਨਾਮਜ਼ਦਗੀ ਕਰਨ ਲਈ ਕਿਹਾ ਗਿਆ ਸੀ। ਹਫਤਾਵਾਰੀ ਨਾਮਜ਼ਦਗੀ ਗਤੀਵਿਧੀ ਤੋਂ ਬਾਅਦ, ਬਿੱਗ ਬੌਸ ਨੇ ਨਾਮਜ਼ਦਗੀਆਂ ਬਾਰੇ ਵਿਚਾਰ ਵਟਾਂਦਰੇ ਕਰਕੇ ਘਰ ਦੇ ਨਿਯਮਾਂ ਦੀ ਉਲੰਘਣਾ ਕਰਨ ਲਈ ਸਿੱਧੇ ਤੌਰ 'ਤੇ ਆਸਿਫ਼, ਰੋਹੇਡ ਅਤੇ ਸਕਾਊਟ ਨੂੰ ਨਾਮਜ਼ਦ ਕੀਤਾ। |- ! style="background:#cfc;" |ਹਾਊਸ ਕਪਤਾਨ | style="background:#cfc;" |''ਯੰਗ ਡੀਐਸਏ'' |- !ਕਾਰਜ | |- !ਸਪਾਂਸਰ | |- ! style="background:#FA8072;" |ਬੇਦਖ਼ਲੀ |13ਵੇਂ ਦਿਨ, ਨਾਮਜ਼ਦਗੀਆਂ ਬਾਰੇ ਚਰਚਾ ਕਰਨ ਦੇ ਨਿਯਮ ਨੂੰ ਤੋੜਨ ਤੋਂ ਬਾਅਦ ਰੋਹੇਦ ਨੂੰ ਘਰੋਂ ਬਾਹਰ ਕੱਢ ਦਿੱਤਾ ਗਿਆ ਸੀ। |- |} == ਨਾਮਜ਼ਦਗੀਆਂ ਦੇ ਵੇਰਵੇ == {| class="wikitable" style="text-align:center; width:100%; font-size:85%; line-height:15px;" ! rowspan="2" style="width: 5%; background:#D4AF37;" |#BB20 ! colspan="2" style="width: 5%;" |ਹਫ਼ਤਾ 1 ! colspan="2" rowspan="2" style="width: 5%;" |ਹਫ਼ਤਾ 2 ! rowspan="2" style="“width:" |ਹਫ਼ਤਾ 3 ! rowspan="2" style="width: 5%;" |ਹਫ਼ਤਾ 4 ! rowspan="2" style="width: 5%;" |ਹਫ਼ਤਾ 5 ! rowspan="2" style="width: 5%;" |ਹਫ਼ਤਾ 6 ! rowspan="2" style="width: 5%;" |ਹਫ਼ਤਾ 7 ! rowspan="2" style="width: 5%;" |ਹਫ਼ਤਾ 8 ! rowspan="2" style="width: 5%;" |ਹਫ਼ਤਾ 9 ! rowspan="2" style="width: 5%;" |ਹਫ਼ਤਾ 10 ! rowspan="2" style="width: 5%;" |ਹਫ਼ਤਾ 11 ! rowspan="2" style="width: 5%;" |ਹਫ਼ਤਾ 12 ! rowspan="2" style="width: 5%;" |ਹਫ਼ਤਾ 13 ! rowspan="2" style="width: 5%;" |ਹਫ਼ਤਾ 14 ! colspan="3" style="width: 10%;" |ਹਫ਼ਤਾ 15 |- ! style="background:#D4AF37;" |ਗ੍ਰੈਂਡ ਪ੍ਰੀਮੀਅਰ !{{Nowrap|ਦਿਨ 3}} !{{Nowrap|ਦਿਨ 102}} | colspan="2" style="background:#FFD700;" |'''ਗ੍ਰੈਂਡ ਫ਼ਿਨਾਲੇ<br /><br />ਦਿਨ 105''' |- style="background:#C2DFFF;" !ਘਰ ਦੇ ਕਪਤਾਨ ਲਈ ਨਾਮਜ਼ਦਗੀਆਂ | colspan="2" rowspan="3" style="background:#ccc" |ਕੋਈ ਕਪਤਾਨ ਨਹੀਂ | colspan="2" |ਆਸਿਫ਼<br /><br />ਗੁੱਲੂ<br /><br />{{Nowrap|ਯੰਗ ਡੀਐਸਏ}} |ਗੁੱਲੂ<br /><br />ਕਨਿਕਾ<br /><br />ਮਾਹੀ<br /><br /><s>ਰਿਤੀ</s> | | | | | | | | | | | | | colspan="2" rowspan="3" style="background:#E5E5E5;" |''ਕੋਈ ਨਹੀਂ'' |- style="background:#cfc;" !ਘਰ ਦਾ ਕਪਤਾਨ | colspan="2" |ਯੰਗ ਡੀਐਸਏ |ਗੁੱਲੂ | | | | | | | | | | | | |- !ਘਰ ਦੇ ਕਪਤਾਨ ਵੱਲੋਂ ਨਾਮਜ਼ਦਗੀਆਂ |ਕਨਿਕਾ (ਇੱਕ ਜੀਵਨਦਾਨ ਖੋਹਿਆ) ----ਅਮਨ<br /><br />ਕਨਿਕਾ<br /><br />{{Nowrap|(to evict)}} | style="background:#ccc" |''Not<br /><br />eligible'' |ਸਕਾਉਟ<br /><br />(ਇੱਕ ਜੀਵਨਦਾਨ ਖੋਹਿਆ) | | | | | | | | | | | | |- | colspan="20" style="background:#000;" | |- !Vote to !''None'' ! colspan="2" |Evict !''None'' ! ! ! ! ! ! ! ! ! ! ! ! ! ! ! |- | colspan="20" style="background:#000;" | |- !ਆਸਿਫ਼ | rowspan="17" style="background:#ccc" |''No<br /><br />Vote'' |ਕਨਿਕਾ<br /><br />ਉਦਿਤੀ |ਅਮਨ<br /><br />ਉਦਿਤੀ | style="background:#959FFD;" |''ਨਾਮਜ਼ਦ'' | | | | | | | | | | | | | | | |- !ਅਮਨ |ਲਵ<br /><br />ਆਮਰਪਾਲੀ |ਆਸਿਫ਼<br /><br />ਲਵ | rowspan="11" style="background:#ccc" |''ਨਾਮਜ਼ਦ'' | | | | | | | | | | | | | | | |- !ਆਮਰਪਾਲੀ |ਗੁੱਲੂ<br /><br />ਕਨਿਕਾ |ਅਰਿਸ਼ਫ਼ਾ<br /><br />ਮਾਹੀ | | | | | | | | | | | | | | | |- !ਅਰਿਸ਼ਫ਼ਾ |ਮਾਹੀ<br /><br />ਆਮਰਪਾਲੀ |ਆਮਰਪਾਲੀ<br /><br />ਲਵ | | | | | | | | | | | | | | | |- !ਗੁੱਲੂ |ਆਮਰਪਾਲੀ<br /><br />ਲਵ |ਸਕਾਉਟ<br /><br />ਰੋਹੇਦ | style="background:#cfc" |''ਘਰ ਦਾ'' ''ਕਪਤਾਨ'' | | | | | | | | | | | | | | |- !ਇਸ਼ਾ |ਸਕਾਉਟ<br /><br />ਕਾਜ਼ੀ |ਉਦਿਤੀ<br /><br />ਕਾਜ਼ੀ | | | | | | | | | | | | | | | |- !ਕਨਿਕਾ |ਅਰਿਸ਼ਫ਼ਾ<br /><br />ਲਵ |ਉਦਿਤੀ<br /><br />ਸਕਾਉਟ | | | | | | | | | | | | | | | |- !ਲਵ |ਗੁੱਲੂ<br /><br />ਕਨਿਕਾ |ਮਾਹੀ<br /><br />ਅਰਿਸ਼ਫ਼ਾ | | | | | | | | | | | | | | | |- !ਮਾਹੀ |ਅਰਿਸ਼ਫ਼ਾ<br /><br />ਉਦਿਤੀ |ਆਮਰਪਾਲੀ<br /><br />ਲਵ | | | | | | | | | | | | | | | |- !ਮੈਰੀ |ਅਰਿਸ਼ਫ਼ਾ<br /><br />ਗੁੱਲੂ |ਰੋਹੇਦ<br /><br />ਰਿਤੀ | | | | | | | | | | | | | | | |- !ਕਾਜ਼ੀ |Yung<br /><br />ਕਨਿਕਾ |ਆਮਰਪਾਲੀ<br /><br />ਇਸ਼ਾ | | | | | | | | | | | | | | | |- !ਰਿਤੀ |ਉਦਿਤੀ<br /><br />ਮੈਰੀ |ਕਾਜ਼ੀ<br /><br />ਉਦਿਤੀ | | | | | | | | | | | | | | | |- !ਰੋਹੇਦ |ਕਨਿਕਾ<br /><br />ਲਵ |ਅਮਨ<br /><br />ਗੁੱਲੂ | style="background:#959FFD;" |''ਨਾਮਜ਼ਦ'' | | | | | | | | | | | | | | | |- !ਸਕਾਉਟ |ਉਦਿਤੀ<br /><br />ਅਰਿਸ਼ਫ਼ਾ |ਉਦਿਤੀ<br /><br />ਅਮਨ | style="background:#959FFD;" |''ਨਾਮਜ਼ਦ'' | | | | | | | | | | | | | | | |- !ਉਦਿਤੀ |ਲਵ<br /><br />ਆਸਿਫ਼ |ਆਸਿਫ਼<br /><br />ਰਿਤੀ | style="background:#ccc" | | | | | | | | | | | | | | | | |- !ਯੰਗ ਡੀਐਸਏ |ਲਵ<br /><br />ਅਰਿਸ਼ਫ਼ਾ | colspan="2" style="background:#cfc" |''ਘਰ ਦਾ ਕਪਤਾਨ'' | | | | | | | | | | | | | | | |- !ਰੀਆ | colspan="18" style="background:#FA8072" |''ਬੇਦਖਲੀ''<br /><br />(ਦਿਨ 0 - ਸਟੇਜ ਤੋਂ ਹੀ) |- | colspan="20" style="background:#000;" | |- !ਨੋਟਸ |[[ਬਿੱਗ ਬੌਸ (ਹਿੰਦੀ ਟੀਵੀ ਲੜੀ) ਸੀਜ਼ਨ 20|1]] |[[ਬਿੱਗ ਬੌਸ (ਹਿੰਦੀ ਟੀਵੀ ਲੜੀ) ਸੀਜ਼ਨ 20|2]] | colspan="2" |[[ਬਿੱਗ ਬੌਸ (ਹਿੰਦੀ ਟੀਵੀ ਲੜੀ) ਸੀਜ਼ਨ 20|3]] |[[ਬਿੱਗ ਬੌਸ (ਹਿੰਦੀ ਟੀਵੀ ਲੜੀ) ਸੀਜ਼ਨ 20|4]] | | | | | | | | | | | | | colspan="2" | |- style="background:#B2FFFF;" ! |ਲਵ<br /><br />ਰੀਆ |ਅਰਿਸ਼ਫ਼ਾ<br /><br />ਕਨਿਕਾ<br /><br />ਲਵ<br /><br />ਉਦਿਤੀ |<s>ਅਮਨ<br /><br />ਆਮਰਪਾਲੀ<br /><br />ਲਵ<br /><br />ਉਦਿਤੀ</s> |ਆਸਿਫ਼<br /><br />ਰੋਹੇਦ<br /><br />ਸਕਾਉਟ | | | | | | | | | | | | | | | |- style="background:#FA8072;" !ਘਰ ਤੋਂ ਬੇਦਖਲੀ |'''ਰੀਆ''' |<s>'''ਉਦਿਤੀ'''</s><br /><br /><small>''{{Nowrap|(ਤਥਾਸ-ਤੂ)}}''</small> | colspan="2" |'''ਰੋਹੇਦ''' | | | | | | | | | | | | | | | |} : ਘਰ ਦੇ ਕਪਤਾਨ ਨੂੰ ਦਰਸਾਉਂਦਾ ਹੈ।{{Color box|#cfc|border=black}} : ਇਹ ਦਰਸਾਉਂਦਾ ਹੈ ਕਿ ਘਰ ਦੇ ਮੈਂਬਰ ਨੂੰ ਸਿੱਧੇ ਤੌਰ 'ਤੇ ਹਫ਼ਤਾਵਾਰੀ ਨਾਮਜ਼ਦਗੀਆਂ ਤੋਂ ਪਹਿਲਾਂ ਬੇਦਖਲੀ ਲਈ ਨਾਮਜ਼ਦ ਕੀਤਾ ਗਿਆ ਸੀ।{{Color box|#959FFD|border=black}} : ਇਹ ਦਰਸਾਉਂਦਾ ਹੈ ਕਿ ਘਰ ਦਾ ਸਾਥੀ ਨਾਮਜ਼ਦਗੀਆਂ ਤੋਂ ਮੁਕਤ ਸੀ।{{Color box|#FBF373|border=black}} : ਇਹ ਦਰਸਾਉਂਦਾ ਹੈ ਕਿ ਮੁਕਾਬਲੇਬਾਜ਼ ਨੂੰ ਬਾਹਰ ਕਰ ਦਿੱਤਾ ਗਿਆ ਹੈ।{{Color box|#FA8072}} : ਜੇਤੂ ਨੂੰ ਦਰਸਾਉਂਦਾ ਹੈ।{{Color box|#73FB76}} : ਪਹਿਲੇ ਰਨਰ-ਅੱਪ ਨੂੰ ਦਰਸਾਉਂਦਾ ਹੈ।{{Color box|#D1E8EF}} : ਦੂਜੇ ਰਨਰ-ਅੱਪ ਨੂੰ ਦਰਸਾਉਂਦਾ ਹੈ।{{Color box|#7FFFD4}} : ਤੀਜੇ ਰਨਰ-ਅੱਪ ਨੂੰ ਦਰਸਾਉਂਦਾ ਹੈ।{{Color box|#DDA0DD}} : ਚੌਥੇ ਰਨਰ-ਅੱਪ ਨੂੰ ਦਰਸਾਉਂਦਾ ਹੈ।{{Color box|#FF69B4}} === ਨਾਮਜ਼ਦਗੀਆਂ ਸੰਬੰਧੀ ਨੋਟਸ === * ↑ ਫੈਨਜ਼ ਕਾ ਫੈਸਲ ਮੁਹਿੰਮ ਨੇ ਦਰਸ਼ਕਾਂ ਨੂੰ 25 ਅਗਸਤ ਤੋਂ 2 ਸਤੰਬਰ 2026 ਤੱਕ ਜੀਓ ਹੌਟਸਟਾਰ ਐਪ ਰਾਹੀਂ ਰੀਆ ਅਹੀਰ ਅਤੇ ਲਵ ਗਿੱਲ ਵਿਚਕਾਰ ਇੱਕ ਹਾਊਸਮੇਟ ਦੀ ਚੋਣ ਕਰਨ ਦੀ ਆਗਿਆ ਦਿੱਤੀ। ਸ਼ਾਨਦਾਰ ਪ੍ਰੀਮੀਅਰ 'ਤੇ, ਮੇਜ਼ਬਾਨ ਸਲਮਾਨ ਖਾਨ ਨੇ ਐਲਾਨ ਕੀਤਾ ਕਿ ਲਵ ਗਿੱਲ ਨੂੰ ਘਰ ਵਿੱਚ ਦਾਖਲ ਹੋਣ ਲਈ ਚੁਣਿਆ ਗਿਆ ਸੀ, ਜਦੋਂ ਕਿ ਰੀਆ ਅਹੀਰ ਨੂੰ ਬਾਹਰ ਕਰ ਦਿੱਤਾ ਗਿਆ ਸੀ।{{ਨੋਟ|1|1}} * ^ 6:6ਵੇਂ ਦਿਨ, ਉਦਿਤੀ ਨੂੰ ਜਨਤਕ ਵੋਟਿੰਗ ਰਾਹੀਂ ਬੇਦਖਲ ਕਰ ਦਿੱਤਾ ਗਿਆ ਅਤੇ ਉਸ ਨੇ ਆਪਣੀ ਜੀਵਨ ਰੇਖਾ ਗੁਆ ਦਿੱਤੀ।{{ਨੋਟ|2|2}} * 8 ਵੇਂ ਦਿਨ, ਹਫਤਾਵਾਰੀ ਨਾਮਜ਼ਦਗੀ ਗਤੀਵਿਧੀ ਤੋਂ ਬਾਅਦ, ''ਬਿੱਗ ਬੌਸ'' ਨੇ ਨਾਮਜ਼ਦਗੀਆਂ ਬਾਰੇ ਵਿਚਾਰ ਵਟਾਂਦਰੇ ਕਰਕੇ ਘਰ ਦੇ ਨਿਯਮਾਂ ਦੀ ਉਲੰਘਣਾ ਕਰਨ ਲਈ ਘਰ ਦੇ ਮੈਂਬਰਾਂ ਦੀਆਂ ਨਾਮਜ਼ਦਗੀਆਂ ਨੂੰ ਰੱਦ ਕਰ ਦਿੱਤਾ ਅਤੇ ਸਿੱਧੇ ਤੌਰ 'ਤੇ ਆਸਿਫ, ਰੋਹੇਡ ਅਤੇ ਸਕਾਊਟ ਨੂੰ ਨਾਮਜ਼ਦ ਕੀਤਾ।{{ਨੋਟ|3|3}} * 11ਵੇਂ ਦਿਨ, ਆਸਿਫ਼, ਰੋਹੇਦ ਅਤੇ ਸਕਾਊਟ ਨੇ ਕਨਿਕਾ, ਗੁੱਲੂ ਅਤੇ ਮਾਹੀ ਦੁਆਰਾ ਕ੍ਰਮਵਾਰ ਕਪਤਾਨੀ ਲਈ ਮੁਕਾਬਲਾ ਕਰਨ ਲਈ ਲੈ ਜਾਣ ਤੋਂ ਬਾਅਦ ਆਪਣੀਆਂ ਲਾਈਫ਼ਲਾਈਨਾਂ ਗੁਆ ਦਿੱਤੀਆਂ। ਇਸ ਦੌਰਾਨ, ਰਿਤੀ ਅਸਫਲ ਰਹੀ, ਜਿਸ ਦੇ ਨਤੀਜੇ ਵਜੋਂ ਉਸ ਦੀ ਕਪਤਾਨੀ ਦੀ ਨਾਮਜ਼ਦਗੀ ਰੱਦ ਕਰ ਦਿੱਤੀ ਗਈ।{{ਨੋਟ|4|4}} == ਸ਼ੋਅ ਵਿੱਚ ਮਹਿਮਾਨ ਭੂਮਿਕਾ ਵਜੋਂ == {| border="2" cellpadding="4" cellspacing="0" style="margin:1em 1em 1em 0;background:#f9f9f9;border:1px #aaa solid;border-collapse:collapse;width:100%;" |+ | style="background:#D4AF37;width:19%;" |'''ਹਫ਼ਤਾ (ਸੰਖੇਪ)''' | style="background:#D4AF37;width:14%;" |'''ਦਿਨ/ਮੌਕਾ''' | style="background:#D4AF37;width:28%;" |'''ਮਹਿਮਾਨ ਦਾ ਨਾਂ''' | style="background:#D4AF37;width:27%;" |'''ਨੋਟਸ''' | style="background:#D4AF37;width:12%;" |'''ਹਵਾਲੇ''' |- | rowspan="5" style="background:#D4AF37;" |'''ਹਫ਼ਤਾ 1''' | rowspan="5" style="background:#D4AF37;" |'''ਗ੍ਰੈਂਡ ਪ੍ਰੀਮੀਅਰ''' |ਦਿਨੇਸ਼ ਲਾਲ ਯਾਦਵ |ਆਮਰਪਾਲੀ ਦੂਬੇ ਦਾ ਸਮਰਥਨ ਕਰਨ ਲਈ | |- |ਮਨੋਜ ਤਿਵਾੜੀ |ਆਪਣੀ ਧੀ ਰਿਤੀ ਤਿਵਾੜੀ ਨੂੰ ਪੇਸ਼ ਕਰਨ ਲਈ | |- |ਰੇਚੁੰਗਵਰ ਕਾਮ ----ਕੁਪਨੇਵਰ ਕੋਮ |ਆਪਣੀ ਮਾਂ [[ਮੈਰੀ ਕੋਮ|ਮੈਰੀ ਕਾਮ]] ਦਾ ਸਮਰਥਨ ਕਰਨ ਲਈ | |- |[[ਪ੍ਰਿਅੰਕਾ ਚੋਪੜਾ|ਪ੍ਰਿਯੰਕਾ ਚੋਪੜਾ ਜੋਨਸ]] |[[ਮੈਰੀ ਕੋਮ|ਮੈਰੀ ਕਾਮ]] ਦਾ ਸਮਰਥਨ ਕਰਨ ਲਈ | |- |[[ਕੈਰੀਮਿਨਾਟੀ]] ----ਅਭਿਸ਼ੇਕ ਮਲਹਾਨ ----[[ਐਲਵਿਸ਼ ਯਾਦਵ]] |ਤਨਮੇ "ਸਕਾਉਟ ਓਪੀ" ਸਿੰਘ ਦਾ ਸਮਰਥਨ ਕਰਨ ਲਈ | |} == ਲੋਕਾਂ ਦਾ ਹੁੰਗਾਰਾ == === ਸ਼ੁਰੂਆਤ === ਸੀਜ਼ਨ ਦੀ ਸਟ੍ਰੀਮਿੰਗ ਸੇਵਾ [[ਡਿਜ਼ਨੀ+ ਹੌਟਸਟਾਰ|ਜੀਓ ਹੌਟਸਟਾਰ]] ਉੱਤੇ ਇੱਕ ਰਿਐਲਿਟੀ ਸ਼ੋਅ ਲਈ ਸਭ ਤੋਂ ਸਫਲ ਸ਼ੁਰੂਆਤ ਸੀ।<ref>{{Cite web |date=2026-09-09 |title=Salman Khan REACTS to Bigg Boss 20’s record opening: “To see it become the biggest reality show launch ever is overwhelming and a proud milestone for all of us” : Bollywood News |url=https://www.bollywoodhungama.com/news/features/salman-khan-reacts-to-bigg-boss-20s-record-opening-to-see-it-become-the-biggest-reality-show-launch-ever-is-overwhelming-and-a-proud-milestone-for-all-of-us/ |access-date=2026-09-10 |website=Bollywood Hungama}}</ref> == ਹਵਾਲੇ == <templatestyles src="Reflist/styles.css" />{{Reflist}} == ਬਾਹਰੀ ਲਿੰਕ == * [https://jiohotstar.com/1971002586 ''ਬਿੱਗ ਬੌਸ 20''] [[ਡਿਜ਼ਨੀ+ ਹੌਟਸਟਾਰ|ਜਿਓ ਹੌਟਸਟਾਰ]] 'ਤੇ {{Bigg Boss (Hindi TV series)}} [[ਸ਼੍ਰੇਣੀ:ਬਿੱਗ ਬੌਸ (ਹਿੰਦੀ ਟੀਵੀ ਲੜੀ) ਸੀਜ਼ਨ]] [[ਸ਼੍ਰੇਣੀ:ਅਣ-ਸਮੀਖਿਆ ਅਨੁਵਾਦਾਂ ਵਾਲੇ ਸਫ਼ੇ]] oz9v0sf345ze3imk8xcbtrq9s50wzzk 0 205224 846644 2026-09-20T09:25:45Z Gaurav Jhammat 7070 "<noinclude>{| class="wikitable" |- |</noinclude>style="background:salmon; color:black; vertical-align: middle; text-align: {{{align|center}}}; {{{style|}}}"|{{#if: {{{italics|}}} | ''ਬੇਦਖ਼ਲ'' | ਬੇਦਖ਼ਲ}} {{#if: {{{1|{{{day|}}}}}}|<br/>Day {{{1}}} |}}<noinclude> |} {{documentation}}</noinclude>" ਨਾਲ਼ ਸਫ਼ਾ ਬਣਾਇਆ 846644 wikitext text/x-wiki <noinclude>{| class="wikitable" |- |</noinclude>style="background:salmon; color:black; vertical-align: middle; text-align: {{{align|center}}}; {{{style|}}}"|{{#if: {{{italics|}}} | ''ਬੇਦਖ਼ਲ'' | ਬੇਦਖ਼ਲ}} {{#if: {{{1|{{{day|}}}}}}|<br/>Day {{{1}}} |}}<noinclude> |} {{documentation}}</noinclude> tta2dbk2px383xffdw3y8x0n4efuzli