ਵਿਕੀਸਰੋਤ pawikisource https://pa.wikisource.org/wiki/%E0%A8%AE%E0%A9%81%E0%A9%B1%E0%A8%96_%E0%A8%B8%E0%A8%AB%E0%A8%BC%E0%A8%BE MediaWiki 1.47.0-wmf.5 first-letter ਮੀਡੀਆ ਖ਼ਾਸ ਗੱਲ-ਬਾਤ ਵਰਤੋਂਕਾਰ ਵਰਤੋਂਕਾਰ ਗੱਲ-ਬਾਤ ਵਿਕੀਸਰੋਤ ਵਿਕੀਸਰੋਤ ਗੱਲ-ਬਾਤ ਤਸਵੀਰ ਤਸਵੀਰ ਗੱਲ-ਬਾਤ ਮੀਡੀਆਵਿਕੀ ਮੀਡੀਆਵਿਕੀ ਗੱਲ-ਬਾਤ ਫਰਮਾ ਫਰਮਾ ਗੱਲ-ਬਾਤ ਮਦਦ ਮਦਦ ਗੱਲ-ਬਾਤ ਸ਼੍ਰੇਣੀ ਸ਼੍ਰੇਣੀ ਗੱਲ-ਬਾਤ ਲੇਖਕ ਲੇਖਕ ਗੱਲ-ਬਾਤ ਪੋਰਟਲ ਪੋਰਟਲ ਗੱਲ-ਬਾਤ ਪ੍ਰਕਾਸ਼ਕ ਪ੍ਰਕਾਸ਼ਕ ਗੱਲ-ਬਾਤ ਲਿਖਤ ਲਿਖਤ ਗੱਲ-ਬਾਤ ਆਡੀਓਬੁਕ ਆਡੀਓਬੁਕ ਗੱਲ-ਬਾਤ ਅਨੁਵਾਦ ਅਨੁਵਾਦ ਗੱਲ-ਬਾਤ ਪੰਨਾ ਪੰਨਾ ਗੱਲ-ਬਾਤ ਇੰਡੈਕਸ ਇੰਡੈਕਸ ਗੱਲ-ਬਾਤ TimedText TimedText talk ਮੌਡਿਊਲ ਮੌਡਿਊਲ ਗੱਲ-ਬਾਤ Event Event talk 252 175 220662 187159 2026-06-06T10:42:39Z Kuldeepburjbhalaike 1640 220662 proofread-index text/x-wiki {{:MediaWiki:Proofreadpage_index_template |wikidata_item=Q132131412 |Title= |Language=pa |Volume= |Author= |Translator= |Editor= |Illustrator= |School= |Publisher= |Address= |Year= |Key= |ISBN= |OCLC= |LCCN= |BNF_ARK= |ARC= |DOI= |Source=pdf |Image=3 |Progress=T |Transclusion=yes |Validation_date= |Pages=<pagelist 1to2=- 3='ਕਵਰ' 4=2 /> |Volumes= |Remarks= |Width= |Header= |Footer= |tmplver= }} sfr2v3v8zu2yk1o6yrght65n8k5btq8 250 176 220667 21642 2026-06-06T11:15:51Z Kuldeepburjbhalaike 1640 220667 proofread-page text/x-wiki <noinclude><pagequality level="4" user="Satdeep Gill" />{{rh||( ੮ )|}}</noinclude><big><big>{{c|॥ ਮਹੀਨਾ ਲੌਂਦ ॥}}</big></big> ਪੀਆ ਗਿੜ ਪੀਆ ਘਰ ਆਵੇ ਹਾਰ ਸੰਗਾਰ ਬਨਾਵਾਂ ਮੈਂ॥ ਕਰਾਂ ਤਿਆਰੀ ਸੇਜ ਚੜ੍ਹਨ ਦੀ ਰੋ ਰੋ ਹਾਲ ਗਵਾਵਾਂ ਮੈਂ ॥ ਸੱਜਣ ਆਣ ਵੜੇ ਵਿਚ ਵੇਹੜੇ ਰੱਤਾ ਪਲੰਘ ਵਛਾਵਾਂ ਮੈਂ॥ ਜਾਗੇ ਬਖ਼ਤ ਹਿਦਾਯਤ ਮੇਰੇ ਢੋਲੇ ਨੂੰ ਗਲ ਲਾਵਾਂ ਮੈਂ ॥ ੧੩ ॥ {{c|ਸੰਪੂਰਨੰ}} {{c|ਨਾਨਕਸ਼ਾਹੀ ੪੩੬}} {{nop}}<noinclude></noinclude> 4hxut3p22chfxojkav63o02z2741tkw 250 177 220659 59945 2026-06-06T10:36:56Z Kuldeepburjbhalaike 1640 220659 proofread-page text/x-wiki <noinclude><pagequality level="4" user="Satdeep Gill" /></noinclude>{{center|{{x-larger|ਛਾਪਾ ਟੈਪ}}</br> {{rule}} {{larger|ਬਾਰਾਂਮਾਹ}}</br> {{xx-larger|ਹਿਦਾਇਤੁੱਲਾ}}</br> {{x-larger|ਜਿਸਕੋ}}</br> {{larger|ਹਾਜੀ ਚਰਾਗ਼ਦੀਨ ਸਰਾਜਦੀਨ</br> ਤਾਜਰਾਨਿ ਕੁਤਬ ਲਾਹੌਰ</br> ਬਾਜ਼ਾਰ ਕਸ਼ਮੀਰੀ</br> ਨੇ</br> ਮੁਨਸ਼ੀ ਲਾਲਦੀਨ</br> ਮਲਿਕ ਮੁਤਬਾ ਸੇ</br>}} {{rule}} {{larger|'''ਐਲਬੀਯਨ ਪ੍ਰੈਸ ਲਾਹੌਰ ਦਰਵਾਜ਼ਹ</br> ਮਸਤੀ ਵਿਖੇ ਛਪਵਾਯਾ ੧੯੦੫'''</br>}} }} {{nop}}<noinclude></noinclude> ls9hvlicdouj790dtl8cfioypxzg71k 250 182 220661 180984 2026-06-06T10:39:45Z Kuldeepburjbhalaike 1640 220661 proofread-page text/x-wiki <noinclude><pagequality level="4" user="Satdeep Gill" />{{rh||( ੬ )|}}</noinclude>ਜਾਨ ਗਵਾਵਾਂਗੀ॥ ੮ ॥ ਮੱਘਰ ਮਾਰ ਮੁਕਾਇਆ ਮੈਨੂੰ ਹਡ ਵਛੋੜੇ ਗਾਲੇ ਨੀ॥ ਸਾਡੀ ਵੱਲੋਂ ਕਿਉਂ ਚਿਤ ਚਾਯਾ ਓਸ ਪੀਆ ਮਤਵਾਲੇ ਨੀ ॥ ਅੱਗੇ ਰਾਤ ਕਹਿਰ ਦੀ ਲੰਮੀ ਉੱਤੋਂ ਪੈ ਗਏ ਪਾਲੇ ਨੀ॥ ਜਾਨੀ ਕੋਲ ਹਿਦਾਯਤ ਨਾਹੀਂ ਲਾਵਾਂ ਅੱਗ ਸਿਆਲੇ ਨੀ ॥ ੯ ॥ ਚੜਿਆ ਪੋਹ ਪਈਆਂ ਹੁਣ ਬਰਫ਼ਾਂ ਕੋਈ ਖ਼ਬਰ ਨ ਵਾਲੀ ਨੂੰ ॥ ਮੁੜਕੇ ਖ਼ਬਰ ਨ ਪੁਛੀ ਉਸਨੇ ਛਡ ਗਿਆ ਬੇ ਹਾਲੀ ਨੂੰ ॥ ਭਾਂਬੜ ਬਲਨ ਜਦੋਂ ਮੈਂ ਦੇਖਾਂ ਉਸਦੀ ਪਲੰਘ ਨਿਹਾਲੀ ॥ ਲਾ ਗਲ ਯਾਰ ਹਿਦਾਯਤ ਰੋਵਾਂ ਲੇਫ਼ ਸਿਰਾਣੇ ਖ਼ਾਲੀ ਨੂੰ ॥੧੦ ॥ {{nop}}<noinclude></noinclude> 5dlyhs5z4zw46g90em3sln5axjhkc1x 250 183 220660 180983 2026-06-06T10:39:24Z Kuldeepburjbhalaike 1640 220660 proofread-page text/x-wiki <noinclude><pagequality level="4" user="Satdeep Gill" />{{rh||( ੭ )|}}</noinclude>ਮਾਘ ਮਹੀਨਾ ਮਾਹੀ ਬਾਝੋਂ ਜੋ ਕੁਛ ਮੈਂ ਸੰਗ ਬੀਤੀ ਜੇ॥ ਸ਼ਾਲਾ ਦੁਸ਼ਮਨ ਨਾਲ ਨ ਹੋਵੇ ਜੇਹੀ ਵਿਛੋੜੇ ਕੀਤੀ ਜੇ॥ ਕੋਹਲੂ ਵਾਂਗਰ ਜਾਨ ਤਤੀ ਦੀ ਪੀੜ ਇਸ਼ਕ ਨੇ ਲੀਤੀ ਜੇ॥ ਜਾਣੇ ਓਹ ਏਹ ਗਲ ਹਿਦਾਯਤ ਜ਼ਹਿਰ ਇਸ਼ਕ ਜਿਨ ਪੀਤੀ ਜੇ॥ ੧੧ ॥ ਚੜਿਆ ਫੱਗਨ ਕੰਧੀ ਲੱਗਣ ਉਮਰ ਰਹੀ ਦਿਨ ਥੋੜੇ ਨੀ॥ ਨਾਲ ਪੀਆ ਦੇ ਖੇਡਾਂ ਹੋਲੀ ਏਹ ਮੇਰਾ ਦਿਲ ਲੋੜੇ ਨੀ॥ ਐਸਾ ਕੌਣ ਕੱਢਾਂ ਮੈਂ ਦਰਦੀ ਜਾ ਉਸ ਨੂੰ ਹੱਥ ਜੋੜੇ ਨੀ॥ ਤਾਂ ਸੁਹਾਗਣ ਬਣਾਂ ਹਿਦਾਇਤ ਜੇ ਸ਼ਹੁ ਵਾਗਾਂ ਮੋੜੇ ਨੀ॥ ੧੨ ॥ ੧ ॥ {{nop}}<noinclude></noinclude> hyhh0m5ghkk670kaffad1uucmid39h3 250 21441 220645 52522 2026-06-05T12:22:24Z Kuldip DMW 2077 /* ਸੋਧਣਾ */ 220645 proofread-page text/x-wiki <noinclude><pagequality level="3" user="Kuldip DMW" />{{center|੮੦੧}}</noinclude>ਤਾਰਨੋ॥ ਹਰਿ ਭਰਿਪੁਰੇ ਰਹਿਆ॥ ਜਲਿ ਥਲੇ ਰਾਮ ਨਾਮੁ॥ ਨਿਤ ਗਾਈਐ ਹਰਿ ਦੂਖ ਬਿਸਾਰਨੋ॥੧॥ ਰਹਾਉ॥ ਹਰਿ ਕੀਆ ਹੈ ਸਫਲ ਜਨਮੁ ਹਮਾਰਾ॥ ਹਰਿ ਜਪਿਆ ਹਰਿ ਦੂਖ ਬਿਸਾਰਨਹਾਰਾ॥ ਗੁਰੁ ਭੇਟਿਆ ਹੈ ਮੁਕਤਿ ਦਾਤਾ॥ ਹਰਿ ਕੀਈ ਹਮਾਰੀ ਸਫਲ ਜਾਤਾ॥ ਮਿਲਿ ਸੰਗਤੀ ਗੁਨ ਗਾਵਨੋ॥੧॥ ਮਨ ਰਾਮ ਨਾਮ ਕਰਿ ਆਸਾ॥ ਭਾਉ ਦੂਜਾ ਬਿਨਸਿ ਬਿਨਾਸਾ॥ ਵਿਚਿ ਆਸਾ ਹੋਇ ਨਿਰਾਸੀ॥ ਸੋ ਜਨੁ ਮਿਲਿਆ ਹਰਿ ਪਾਸੀ॥ ਕੋਈ ਰਾਮ ਨਾਮ ਗੁਨ ਗਾਵਨੋ॥ ਜਨੁ ਨਾਨਕੁ ਤਿਸੁ ਪਗਿ ਲਾਵਨੋ॥੨॥੧॥੭॥੪॥੬॥੭॥੧੭॥ {{center|ਰਾਗੁ ਬਿਲਾਵਲੁ ਮਹਲਾ ੫ ਚਉਪਦੇ ਘਰੁ ੧ ੴ ਸਤਿਗੁਰ ਪ੍ਰਸਾਦਿ॥}} ਨਦਰੀ ਆਵੈ ਤਿਸੁ ਸਿਉ ਮੋਹੁ॥ ਕਿਉ ਮਿਲੀਐ ਪ੍ਰਭੁ ਅਬਿਨਾਸੀ ਤੋਹਿ॥ ਕਰਿ ਕਿਰਪਾ ਮੋਹਿ ਮਾਰਗਿ ਪਾਵਹੁ॥ ਸਾਧਸੰਗਤਿ ਕੈ ਅੰਚਲਿ ਲਾਵਹੁ॥੧॥ ਕਿਉ ਤਰੀਐ ਬਿਖਿਆ ਸੰਸਾਰੁ॥ ਸਤਿਗੁਰੁ ਬੋਹਿਥੁ ਪਾਵੈ ਪਾਰਿ॥੧॥ ਰਹਾਉ॥ ਪਵਨ ਝੁਲਾਰੇ ਮਾਇਆ ਦੇਇ॥ ਹਰਿ ਕੇ ਭਗਤ ਸਦਾ ਥਿਰੁ ਸੇਇ॥ ਹਰਖ ਸੋਗ ਤੇ ਰਹਹਿ ਨਿਰਾਰਾ॥ ਸਿਰ ਊਪਰਿ ਆਪਿ ਗੁਰੂ ਰਖਵਾਰਾ॥੨॥ ਪਾਇਆ ਵੇੜੁ ਮਾਇਆ ਸਰਬ ਭੁਇਅੰਗਾ॥ ਹਉਮੈ ਪਚੇ ਦੀਪਕ ਦੇਖਿ ਪਤੰਗਾ॥ ਸਗਲ ਸੀਗਾਰ ਕਰੇ ਨਹੀ ਪਾਵੈ॥ ਜਾ ਹੋਇ ਕ੍ਰਿਪਾਲੁ ਤਾ ਗੁਰੁ ਮਿਲਾਵੈ॥੩॥ ਹਉ ਫਿਰਉ ਉਦਾਸੀ ਮੈ ਇਕੁ ਰਤਨੁ ਦਸਾਇਆ॥ ਨਿਰਮੋਲਕੁ ਹੀਰਾ ਮਿਲੈ ਨ ਉਪਾਇਆ॥ ਹਰਿ ਕਾ ਮੰਦਰੁ ਤਿਸੁ ਮਹਿ ਲਾਲੁ॥ ਗੁਰਿ ਖੋਲਿਆ ਪੜਦਾ ਦੇਖਿ ਭਈ ਨਿਹਾਲੁ॥੪॥ ਜਿਨਿ ਚਾਖਿਆ ਤਿਸੁ ਆਇਆ ਸਾਦੁ॥ ਜਿਉ ਗੂੰਗਾ ਮਨ ਮਹਿ ਬਿਸਮਾਦੁ॥ ਆਨਦ ਰੂਪੁ ਸਭੁ ਨਦਰੀ ਆਇਆ॥ ਜਨ ਨਾਨਕ ਹਰਿ ਗੁਣ ਆਖਿ ਸਮਾਇਆ॥੫॥੧॥ ਬਿਲਾਵਲੁ ਮਹਲਾ ੫॥ ਸਰਬ ਕਲਿਆਣ ਕੀਏ ਗੁਰਦੇਵ॥ ਸੇਵਕੁ ਅਪਨੀ ਲਾਇਓ ਸੇਵ॥ ਬਿਘਨੁ ਨ ਲਾਗੈ ਜਪਿ ਅਲਖ ਅਭੇਵ॥੧॥ ਧਰਤਿ ਪੁਨੀਤ ਭਈ ਗੁਨ ਗਾਏ॥ ਦੁਰਤੁ ਗਇਆ ਹਰਿ ਨਾਮੁ ਧਿਆਏ॥੧॥ ਰਹਾਉ॥ ਸਭਨੀ ਥਾਂਈ ਰਵਿਆ ਆਪਿ॥ ਆਦਿ ਜੁਗਾਦਿ ਜਾ ਕਾ ਵਡ ਪਰਤਾਪੁ॥ ਗੁਰ ਪਰਸਾਦਿ ਨ ਹੋਇ ਸੰਤਾਪੁ॥੨॥ ਗੁਰ ਕੇ ਚਰਨ ਲਗੇ ਮਨਿ ਮੀਠੇ॥ ਨਿਰਬਿਘਨ ਹੋਇ ਸਭ ਥਾਂਈ ਵੂਠੇ॥ ਸਭਿ ਸੁਖ ਪਾਏ ਸਤਿਗੁਰ ਤੂਠੇ॥੩॥ ਪਾਰਬ੍ਰਹਮ ਪ੍ਰਭ ਭਏ ਰਖਵਾਲੇ॥ ਜਿਥੈ ਕਿਥੈ ਦੀਸਹਿ ਨਾਲੇ॥ ਨਾਨਕ ਦਾਸ ਖਸਮਿ ਪ੍ਰਤਿਪਾਲੇ॥੪॥੨॥ ਬਿਲਾਵਲੁ ਮਹਲਾ ੫॥ ਸੁਖ ਨਿਧਾਨ<noinclude></noinclude> m9zk02p5fdcib7i8oonfqpgn3k19lue 250 21446 220663 52527 2026-06-06T11:01:32Z Kuldip DMW 2077 /* ਸੋਧਣਾ */ 220663 proofread-page text/x-wiki <noinclude><pagequality level="3" user="Kuldip DMW" />{{center|੮੦੨}}</noinclude>ਪ੍ਰੀਤਮ ਪ੍ਰਭ ਮੇਰੇ॥ ਅਗਨਤ ਗੁਣ ਠਾਕੁਰ ਪ੍ਰਭ ਤੇਰੇ॥ ਮੋਹਿ ਅਨਾਥ ਤੁਮਰੀ ਸਰਣਾਈ॥ ਕਰਿ ਕਿਰਪਾ ਹਰਿ ਚਰਨ ਧਿਆਈ॥੧॥ ਦਇਆ ਕਰਹੁ ਬਸਹੁ ਮਨਿ ਆਇ॥ ਮੋਹਿ ਨਿਰਗੁਨ ਲੀਜੈ ਲੜਿ ਲਾਇ॥ ਰਹਾਉ॥ ਪ੍ਰਭੁ ਚਿਤਿ ਆਵੈ ਤਾ ਕੈਸੀ ਭੀੜ॥ ਹਰਿ ਸੇਵਕ ਨਾਹੀ ਜਮ ਪੀੜ॥ ਸਰਬ ਦੂਖ ਹਰਿ ਸਿਮਰਤ ਨਸੇ॥ ਜਾ ਕੈ ਸੰਗਿ ਸਦਾ ਪ੍ਰਭੂ ਬਸੈ॥੨॥ ਪ੍ਰਭ ਕਾ ਨਾਮੁ ਮਨਿ ਤਨਿ ਆਧਾਰੁ॥ ਬਿਸਰਤ ਨਾਮੁ ਹੋਵਤ ਤਨੁ ਛਾਰੁ॥ ਪ੍ਰਭ ਚਿਤਿ ਆਏ ਪੂਰਨ ਸਭ ਕਾਜ॥ ਹਰਿ ਬਿਸਰਤ ਸਭ ਕਾ ਮੁਹਤਾਜ॥੩॥ ਚਰਨ ਕਮਲ ਸੰਗਿ ਲਾਗੀ ਪ੍ਰੀਤਿ॥ ਬਿਸਰਿ ਗਈ ਸਭ ਦੁਰਮਤਿ ਰੀਤਿ॥ ਮਨ ਤਨ ਅੰਤਰਿ ਹਰਿ ਹਰਿ ਮੰਤ॥ ਨਾਨਕ ਭਗਤਨ ਕੈ ਘਰਿ ਸਦਾ ਅਨੰਦ॥੪॥੩॥ {{gap|15em}}ਰਾਗੁ ਬਿਲਾਵਲੁ ਮਹਲਾ ੫ ਘਰੁ ੨ ਯਾਨੜੀਏ ਕੈ ਘਰਿ ਗਾਵਣਾ ੧ਓ ਸਤਿਗੁਰ ਪ੍ਰਸਾਦਿ॥ ਮੈ ਮਨਿ ਤੇਰੀ ਟੇਕ ਮੇਰੇ ਪਿਆਰੇ ਮੈ ਮਨਿ ਤੇਰੀ ਟੇਕ॥ ਅਵਰ ਸਿਆਣਪਾ ਬਿਰਥੀਆ ਪਿਆਰੇ ਰਾਖਨ ਕਉ ਤੁਮ ਏਕ॥੧॥ ਰਹਾਉ॥ ਸਤਿਗੁਰੁ ਪੂਰਾ ਜੇ ਮਿਲੇ ਪਿਆਰੇ ਸੋ ਜਨੁ ਹੋਤ ਨਿਹਾਲਾ॥ ਗੁਰ ਕੀ ਸੇਵਾ ਸੋ ਕਰੇ ਪਿਆਰੇ ਜਿਸ ਨੋ ਹੋਇ ਦਇਆਲਾ॥ ਸਫਲ ਮੂਰਤਿ ਗੁਰਦੇਉ ਸੁਆਮੀ ਸਰਬ ਕਲਾ ਭਰਪੂਰੇ॥ ਨਾਨਕ ਗੁਰੁ ਪਾਰਬ੍ਰਹਮੁ ਪਰਮੇਸਰੁ ਸਦਾ ਸਦਾ ਹਜੂਰੇ॥੧॥ ਸੁਣਿ ਸੁਣਿ ਜੀਵਾ ਸੋਇ ਤਿਨਾ ਕੀ ਜਿਨ੍ਹ ਅਪੁਨਾ ਪ੍ਰਭੁ ਜਾਤਾ॥ ਹਰਿ ਨਾਮੁ ਅਰਾਧਹਿ ਨਾਮੁ ਵਖਾਣਹਿ ਹਰਿ ਨਾਮੇ ਹੀ ਮਨੁ ਰਾਤਾ॥ ਸੇਵਕੁ ਜਨ ਕੀ ਸੇਵਾ ਮਾਗੈ ਪੂਰੈ ਕਰਮਿ ਕਮਾਵਾ॥ ਨਾਨਕ ਕੀ ਬੇਨੰਤੀ ਸੁਆਮੀ ਤੇਰੇ ਜਨ ਦੇਖਣੁ ਪਾਵਾ॥੨॥ ਵਡਭਾਗੀ ਸੇ ਕਾਂਢੀਅਹਿ ਪਿਆਰੇ ਸੰਤਸੰਗਤਿ ਜਿਨਾ ਵਾਸੋ॥ ਅੰਮ੍ਰਿਤ ਨਾਮੁ ਅਰਾਧੀਐ ਨਿਰਮਲੁ ਮਨੈ ਹੋਵੈ ਪਰਗਾਸੋ॥ ਜਨਮ ਮਰਣ ਦੁਖੁ ਕਾਟੀਐ ਪਿਆਰੇ ਚੂਕੈ ਜਮ ਕੀ ਕਾਣੇ॥ ਤਿਨਾ ਪਰਾਪਤਿ ਦਰਸਨੁ ਨਾਨਕ ਜੋ ਪ੍ਰਭ ਅਪਣੇ ਭਾਣੇ॥੩॥ ਊਚ ਅਪਾਰ ਬੇਅੰਤ ਸੁਆਮੀ ਕਉਣੁ ਜਾਣੈ ਗੁਣ ਤੇਰੇ॥ ਗਾਵਤੇ ਉਧਰਹਿ ਸੁਣਤੇ ਉਧਰਹਿ ਬਿਨਸਹਿ ਪਾਪ ਘਨੇਰੇ॥ ਪਸੂ ਪਰੇਤ ਮੁਗਧ ਕਉ ਤਾਰੇ ਪਾਹਨ ਪਾਰਿ ਉਤਾਰੈ॥ ਨਾਨਕ ਦਾਸ ਤੇਰੀ ਸਰਣਾਈ ਸਦਾ ਸਦਾ ਬਲਿਹਾਰੈ॥੪॥੧॥੪॥ ਬਿਲਾਵਲੁ ਮਹਲਾ ੫॥ ਬਿਖੈ ਬਨੁ ਫੀਕਾ ਤਿਆਗਿ ਰੀ ਸਖੀਏ ਨਾਮੁ ਮਹਾ ਰਸੁ ਪੀਓ॥ ਬਿਨੁ ਰਸ ਚਾਖੇ ਬੁਡਿ ਗਈ ਸਗਲੀ ਸੁਖੀ ਨ ਹੋਵਤ ਜੀਓ॥ ਮਾਨੁ ਮਹਤੁ ਨ ਸਕਤਿ ਹੀ<noinclude></noinclude> 85yu0otc35fb47lspj61aa19nl3ikb6 220664 220663 2026-06-06T11:02:27Z Kuldip DMW 2077 220664 proofread-page text/x-wiki <noinclude><pagequality level="3" user="Kuldip DMW" />{{center|੮੦੨}}</noinclude>ਪ੍ਰੀਤਮ ਪ੍ਰਭ ਮੇਰੇ॥ ਅਗਨਤ ਗੁਣ ਠਾਕੁਰ ਪ੍ਰਭ ਤੇਰੇ॥ ਮੋਹਿ ਅਨਾਥ ਤੁਮਰੀ ਸਰਣਾਈ॥ ਕਰਿ ਕਿਰਪਾ ਹਰਿ ਚਰਨ ਧਿਆਈ॥੧॥ ਦਇਆ ਕਰਹੁ ਬਸਹੁ ਮਨਿ ਆਇ॥ ਮੋਹਿ ਨਿਰਗੁਨ ਲੀਜੈ ਲੜਿ ਲਾਇ॥ ਰਹਾਉ॥ ਪ੍ਰਭੁ ਚਿਤਿ ਆਵੈ ਤਾ ਕੈਸੀ ਭੀੜ॥ ਹਰਿ ਸੇਵਕ ਨਾਹੀ ਜਮ ਪੀੜ॥ ਸਰਬ ਦੂਖ ਹਰਿ ਸਿਮਰਤ ਨਸੇ॥ ਜਾ ਕੈ ਸੰਗਿ ਸਦਾ ਪ੍ਰਭੂ ਬਸੈ॥੨॥ ਪ੍ਰਭ ਕਾ ਨਾਮੁ ਮਨਿ ਤਨਿ ਆਧਾਰੁ॥ ਬਿਸਰਤ ਨਾਮੁ ਹੋਵਤ ਤਨੁ ਛਾਰੁ॥ ਪ੍ਰਭ ਚਿਤਿ ਆਏ ਪੂਰਨ ਸਭ ਕਾਜ॥ ਹਰਿ ਬਿਸਰਤ ਸਭ ਕਾ ਮੁਹਤਾਜ॥੩॥ ਚਰਨ ਕਮਲ ਸੰਗਿ ਲਾਗੀ ਪ੍ਰੀਤਿ॥ ਬਿਸਰਿ ਗਈ ਸਭ ਦੁਰਮਤਿ ਰੀਤਿ॥ ਮਨ ਤਨ ਅੰਤਰਿ ਹਰਿ ਹਰਿ ਮੰਤ॥ ਨਾਨਕ ਭਗਤਨ ਕੈ ਘਰਿ ਸਦਾ ਅਨੰਦ॥੪॥੩॥ {{gap|12em}}ਰਾਗੁ ਬਿਲਾਵਲੁ ਮਹਲਾ ੫ ਘਰੁ ੨ ਯਾਨੜੀਏ ਕੈ ਘਰਿ ਗਾਵਣਾ ੧ਓ ਸਤਿਗੁਰ ਪ੍ਰਸਾਦਿ॥ ਮੈ ਮਨਿ ਤੇਰੀ ਟੇਕ ਮੇਰੇ ਪਿਆਰੇ ਮੈ ਮਨਿ ਤੇਰੀ ਟੇਕ॥ ਅਵਰ ਸਿਆਣਪਾ ਬਿਰਥੀਆ ਪਿਆਰੇ ਰਾਖਨ ਕਉ ਤੁਮ ਏਕ॥੧॥ ਰਹਾਉ॥ ਸਤਿਗੁਰੁ ਪੂਰਾ ਜੇ ਮਿਲੇ ਪਿਆਰੇ ਸੋ ਜਨੁ ਹੋਤ ਨਿਹਾਲਾ॥ ਗੁਰ ਕੀ ਸੇਵਾ ਸੋ ਕਰੇ ਪਿਆਰੇ ਜਿਸ ਨੋ ਹੋਇ ਦਇਆਲਾ॥ ਸਫਲ ਮੂਰਤਿ ਗੁਰਦੇਉ ਸੁਆਮੀ ਸਰਬ ਕਲਾ ਭਰਪੂਰੇ॥ ਨਾਨਕ ਗੁਰੁ ਪਾਰਬ੍ਰਹਮੁ ਪਰਮੇਸਰੁ ਸਦਾ ਸਦਾ ਹਜੂਰੇ॥੧॥ ਸੁਣਿ ਸੁਣਿ ਜੀਵਾ ਸੋਇ ਤਿਨਾ ਕੀ ਜਿਨ੍ਹ ਅਪੁਨਾ ਪ੍ਰਭੁ ਜਾਤਾ॥ ਹਰਿ ਨਾਮੁ ਅਰਾਧਹਿ ਨਾਮੁ ਵਖਾਣਹਿ ਹਰਿ ਨਾਮੇ ਹੀ ਮਨੁ ਰਾਤਾ॥ ਸੇਵਕੁ ਜਨ ਕੀ ਸੇਵਾ ਮਾਗੈ ਪੂਰੈ ਕਰਮਿ ਕਮਾਵਾ॥ ਨਾਨਕ ਕੀ ਬੇਨੰਤੀ ਸੁਆਮੀ ਤੇਰੇ ਜਨ ਦੇਖਣੁ ਪਾਵਾ॥੨॥ ਵਡਭਾਗੀ ਸੇ ਕਾਂਢੀਅਹਿ ਪਿਆਰੇ ਸੰਤਸੰਗਤਿ ਜਿਨਾ ਵਾਸੋ॥ ਅੰਮ੍ਰਿਤ ਨਾਮੁ ਅਰਾਧੀਐ ਨਿਰਮਲੁ ਮਨੈ ਹੋਵੈ ਪਰਗਾਸੋ॥ ਜਨਮ ਮਰਣ ਦੁਖੁ ਕਾਟੀਐ ਪਿਆਰੇ ਚੂਕੈ ਜਮ ਕੀ ਕਾਣੇ॥ ਤਿਨਾ ਪਰਾਪਤਿ ਦਰਸਨੁ ਨਾਨਕ ਜੋ ਪ੍ਰਭ ਅਪਣੇ ਭਾਣੇ॥੩॥ ਊਚ ਅਪਾਰ ਬੇਅੰਤ ਸੁਆਮੀ ਕਉਣੁ ਜਾਣੈ ਗੁਣ ਤੇਰੇ॥ ਗਾਵਤੇ ਉਧਰਹਿ ਸੁਣਤੇ ਉਧਰਹਿ ਬਿਨਸਹਿ ਪਾਪ ਘਨੇਰੇ॥ ਪਸੂ ਪਰੇਤ ਮੁਗਧ ਕਉ ਤਾਰੇ ਪਾਹਨ ਪਾਰਿ ਉਤਾਰੈ॥ ਨਾਨਕ ਦਾਸ ਤੇਰੀ ਸਰਣਾਈ ਸਦਾ ਸਦਾ ਬਲਿਹਾਰੈ॥੪॥੧॥੪॥ ਬਿਲਾਵਲੁ ਮਹਲਾ ੫॥ ਬਿਖੈ ਬਨੁ ਫੀਕਾ ਤਿਆਗਿ ਰੀ ਸਖੀਏ ਨਾਮੁ ਮਹਾ ਰਸੁ ਪੀਓ॥ ਬਿਨੁ ਰਸ ਚਾਖੇ ਬੁਡਿ ਗਈ ਸਗਲੀ ਸੁਖੀ ਨ ਹੋਵਤ ਜੀਓ॥ ਮਾਨੁ ਮਹਤੁ ਨ ਸਕਤਿ ਹੀ<noinclude></noinclude> 39b6s5nphywjsttjajsk8pc1v1ccr65 220665 220664 2026-06-06T11:03:03Z Kuldip DMW 2077 220665 proofread-page text/x-wiki <noinclude><pagequality level="3" user="Kuldip DMW" />{{center|੮੦੨}}</noinclude>ਪ੍ਰੀਤਮ ਪ੍ਰਭ ਮੇਰੇ॥ ਅਗਨਤ ਗੁਣ ਠਾਕੁਰ ਪ੍ਰਭ ਤੇਰੇ॥ ਮੋਹਿ ਅਨਾਥ ਤੁਮਰੀ ਸਰਣਾਈ॥ ਕਰਿ ਕਿਰਪਾ ਹਰਿ ਚਰਨ ਧਿਆਈ॥੧॥ ਦਇਆ ਕਰਹੁ ਬਸਹੁ ਮਨਿ ਆਇ॥ ਮੋਹਿ ਨਿਰਗੁਨ ਲੀਜੈ ਲੜਿ ਲਾਇ॥ ਰਹਾਉ॥ ਪ੍ਰਭੁ ਚਿਤਿ ਆਵੈ ਤਾ ਕੈਸੀ ਭੀੜ॥ ਹਰਿ ਸੇਵਕ ਨਾਹੀ ਜਮ ਪੀੜ॥ ਸਰਬ ਦੂਖ ਹਰਿ ਸਿਮਰਤ ਨਸੇ॥ ਜਾ ਕੈ ਸੰਗਿ ਸਦਾ ਪ੍ਰਭੂ ਬਸੈ॥੨॥ ਪ੍ਰਭ ਕਾ ਨਾਮੁ ਮਨਿ ਤਨਿ ਆਧਾਰੁ॥ ਬਿਸਰਤ ਨਾਮੁ ਹੋਵਤ ਤਨੁ ਛਾਰੁ॥ ਪ੍ਰਭ ਚਿਤਿ ਆਏ ਪੂਰਨ ਸਭ ਕਾਜ॥ ਹਰਿ ਬਿਸਰਤ ਸਭ ਕਾ ਮੁਹਤਾਜ॥੩॥ ਚਰਨ ਕਮਲ ਸੰਗਿ ਲਾਗੀ ਪ੍ਰੀਤਿ॥ ਬਿਸਰਿ ਗਈ ਸਭ ਦੁਰਮਤਿ ਰੀਤਿ॥ ਮਨ ਤਨ ਅੰਤਰਿ ਹਰਿ ਹਰਿ ਮੰਤ॥ ਨਾਨਕ ਭਗਤਨ ਕੈ ਘਰਿ ਸਦਾ ਅਨੰਦ॥੪॥੩॥ {{gap|13em}}ਰਾਗੁ ਬਿਲਾਵਲੁ ਮਹਲਾ ੫ ਘਰੁ ੨ ਯਾਨੜੀਏ ਕੈ ਘਰਿ ਗਾਵਣਾ ੧ਓ ਸਤਿਗੁਰ ਪ੍ਰਸਾਦਿ॥ ਮੈ ਮਨਿ ਤੇਰੀ ਟੇਕ ਮੇਰੇ ਪਿਆਰੇ ਮੈ ਮਨਿ ਤੇਰੀ ਟੇਕ॥ ਅਵਰ ਸਿਆਣਪਾ ਬਿਰਥੀਆ ਪਿਆਰੇ ਰਾਖਨ ਕਉ ਤੁਮ ਏਕ॥੧॥ ਰਹਾਉ॥ ਸਤਿਗੁਰੁ ਪੂਰਾ ਜੇ ਮਿਲੇ ਪਿਆਰੇ ਸੋ ਜਨੁ ਹੋਤ ਨਿਹਾਲਾ॥ ਗੁਰ ਕੀ ਸੇਵਾ ਸੋ ਕਰੇ ਪਿਆਰੇ ਜਿਸ ਨੋ ਹੋਇ ਦਇਆਲਾ॥ ਸਫਲ ਮੂਰਤਿ ਗੁਰਦੇਉ ਸੁਆਮੀ ਸਰਬ ਕਲਾ ਭਰਪੂਰੇ॥ ਨਾਨਕ ਗੁਰੁ ਪਾਰਬ੍ਰਹਮੁ ਪਰਮੇਸਰੁ ਸਦਾ ਸਦਾ ਹਜੂਰੇ॥੧॥ ਸੁਣਿ ਸੁਣਿ ਜੀਵਾ ਸੋਇ ਤਿਨਾ ਕੀ ਜਿਨ੍ਹ ਅਪੁਨਾ ਪ੍ਰਭੁ ਜਾਤਾ॥ ਹਰਿ ਨਾਮੁ ਅਰਾਧਹਿ ਨਾਮੁ ਵਖਾਣਹਿ ਹਰਿ ਨਾਮੇ ਹੀ ਮਨੁ ਰਾਤਾ॥ ਸੇਵਕੁ ਜਨ ਕੀ ਸੇਵਾ ਮਾਗੈ ਪੂਰੈ ਕਰਮਿ ਕਮਾਵਾ॥ ਨਾਨਕ ਕੀ ਬੇਨੰਤੀ ਸੁਆਮੀ ਤੇਰੇ ਜਨ ਦੇਖਣੁ ਪਾਵਾ॥੨॥ ਵਡਭਾਗੀ ਸੇ ਕਾਂਢੀਅਹਿ ਪਿਆਰੇ ਸੰਤਸੰਗਤਿ ਜਿਨਾ ਵਾਸੋ॥ ਅੰਮ੍ਰਿਤ ਨਾਮੁ ਅਰਾਧੀਐ ਨਿਰਮਲੁ ਮਨੈ ਹੋਵੈ ਪਰਗਾਸੋ॥ ਜਨਮ ਮਰਣ ਦੁਖੁ ਕਾਟੀਐ ਪਿਆਰੇ ਚੂਕੈ ਜਮ ਕੀ ਕਾਣੇ॥ ਤਿਨਾ ਪਰਾਪਤਿ ਦਰਸਨੁ ਨਾਨਕ ਜੋ ਪ੍ਰਭ ਅਪਣੇ ਭਾਣੇ॥੩॥ ਊਚ ਅਪਾਰ ਬੇਅੰਤ ਸੁਆਮੀ ਕਉਣੁ ਜਾਣੈ ਗੁਣ ਤੇਰੇ॥ ਗਾਵਤੇ ਉਧਰਹਿ ਸੁਣਤੇ ਉਧਰਹਿ ਬਿਨਸਹਿ ਪਾਪ ਘਨੇਰੇ॥ ਪਸੂ ਪਰੇਤ ਮੁਗਧ ਕਉ ਤਾਰੇ ਪਾਹਨ ਪਾਰਿ ਉਤਾਰੈ॥ ਨਾਨਕ ਦਾਸ ਤੇਰੀ ਸਰਣਾਈ ਸਦਾ ਸਦਾ ਬਲਿਹਾਰੈ॥੪॥੧॥੪॥ ਬਿਲਾਵਲੁ ਮਹਲਾ ੫॥ ਬਿਖੈ ਬਨੁ ਫੀਕਾ ਤਿਆਗਿ ਰੀ ਸਖੀਏ ਨਾਮੁ ਮਹਾ ਰਸੁ ਪੀਓ॥ ਬਿਨੁ ਰਸ ਚਾਖੇ ਬੁਡਿ ਗਈ ਸਗਲੀ ਸੁਖੀ ਨ ਹੋਵਤ ਜੀਓ॥ ਮਾਨੁ ਮਹਤੁ ਨ ਸਕਤਿ ਹੀ<noinclude></noinclude> qykignfnybheu77gx6wb8pa0c4w1kud 220666 220665 2026-06-06T11:03:35Z Kuldip DMW 2077 220666 proofread-page text/x-wiki <noinclude><pagequality level="3" user="Kuldip DMW" />{{center|੮੦੨}}</noinclude>ਪ੍ਰੀਤਮ ਪ੍ਰਭ ਮੇਰੇ॥ ਅਗਨਤ ਗੁਣ ਠਾਕੁਰ ਪ੍ਰਭ ਤੇਰੇ॥ ਮੋਹਿ ਅਨਾਥ ਤੁਮਰੀ ਸਰਣਾਈ॥ ਕਰਿ ਕਿਰਪਾ ਹਰਿ ਚਰਨ ਧਿਆਈ॥੧॥ ਦਇਆ ਕਰਹੁ ਬਸਹੁ ਮਨਿ ਆਇ॥ ਮੋਹਿ ਨਿਰਗੁਨ ਲੀਜੈ ਲੜਿ ਲਾਇ॥ ਰਹਾਉ॥ ਪ੍ਰਭੁ ਚਿਤਿ ਆਵੈ ਤਾ ਕੈਸੀ ਭੀੜ॥ ਹਰਿ ਸੇਵਕ ਨਾਹੀ ਜਮ ਪੀੜ॥ ਸਰਬ ਦੂਖ ਹਰਿ ਸਿਮਰਤ ਨਸੇ॥ ਜਾ ਕੈ ਸੰਗਿ ਸਦਾ ਪ੍ਰਭੂ ਬਸੈ॥੨॥ ਪ੍ਰਭ ਕਾ ਨਾਮੁ ਮਨਿ ਤਨਿ ਆਧਾਰੁ॥ ਬਿਸਰਤ ਨਾਮੁ ਹੋਵਤ ਤਨੁ ਛਾਰੁ॥ ਪ੍ਰਭ ਚਿਤਿ ਆਏ ਪੂਰਨ ਸਭ ਕਾਜ॥ ਹਰਿ ਬਿਸਰਤ ਸਭ ਕਾ ਮੁਹਤਾਜ॥੩॥ ਚਰਨ ਕਮਲ ਸੰਗਿ ਲਾਗੀ ਪ੍ਰੀਤਿ॥ ਬਿਸਰਿ ਗਈ ਸਭ ਦੁਰਮਤਿ ਰੀਤਿ॥ ਮਨ ਤਨ ਅੰਤਰਿ ਹਰਿ ਹਰਿ ਮੰਤ॥ ਨਾਨਕ ਭਗਤਨ ਕੈ ਘਰਿ ਸਦਾ ਅਨੰਦ॥੪॥੩॥ {{gap|14em}}ਰਾਗੁ ਬਿਲਾਵਲੁ ਮਹਲਾ ੫ ਘਰੁ ੨ ਯਾਨੜੀਏ ਕੈ ਘਰਿ ਗਾਵਣਾ ੧ਓ ਸਤਿਗੁਰ ਪ੍ਰਸਾਦਿ॥ ਮੈ ਮਨਿ ਤੇਰੀ ਟੇਕ ਮੇਰੇ ਪਿਆਰੇ ਮੈ ਮਨਿ ਤੇਰੀ ਟੇਕ॥ ਅਵਰ ਸਿਆਣਪਾ ਬਿਰਥੀਆ ਪਿਆਰੇ ਰਾਖਨ ਕਉ ਤੁਮ ਏਕ॥੧॥ ਰਹਾਉ॥ ਸਤਿਗੁਰੁ ਪੂਰਾ ਜੇ ਮਿਲੇ ਪਿਆਰੇ ਸੋ ਜਨੁ ਹੋਤ ਨਿਹਾਲਾ॥ ਗੁਰ ਕੀ ਸੇਵਾ ਸੋ ਕਰੇ ਪਿਆਰੇ ਜਿਸ ਨੋ ਹੋਇ ਦਇਆਲਾ॥ ਸਫਲ ਮੂਰਤਿ ਗੁਰਦੇਉ ਸੁਆਮੀ ਸਰਬ ਕਲਾ ਭਰਪੂਰੇ॥ ਨਾਨਕ ਗੁਰੁ ਪਾਰਬ੍ਰਹਮੁ ਪਰਮੇਸਰੁ ਸਦਾ ਸਦਾ ਹਜੂਰੇ॥੧॥ ਸੁਣਿ ਸੁਣਿ ਜੀਵਾ ਸੋਇ ਤਿਨਾ ਕੀ ਜਿਨ੍ਹ ਅਪੁਨਾ ਪ੍ਰਭੁ ਜਾਤਾ॥ ਹਰਿ ਨਾਮੁ ਅਰਾਧਹਿ ਨਾਮੁ ਵਖਾਣਹਿ ਹਰਿ ਨਾਮੇ ਹੀ ਮਨੁ ਰਾਤਾ॥ ਸੇਵਕੁ ਜਨ ਕੀ ਸੇਵਾ ਮਾਗੈ ਪੂਰੈ ਕਰਮਿ ਕਮਾਵਾ॥ ਨਾਨਕ ਕੀ ਬੇਨੰਤੀ ਸੁਆਮੀ ਤੇਰੇ ਜਨ ਦੇਖਣੁ ਪਾਵਾ॥੨॥ ਵਡਭਾਗੀ ਸੇ ਕਾਂਢੀਅਹਿ ਪਿਆਰੇ ਸੰਤਸੰਗਤਿ ਜਿਨਾ ਵਾਸੋ॥ ਅੰਮ੍ਰਿਤ ਨਾਮੁ ਅਰਾਧੀਐ ਨਿਰਮਲੁ ਮਨੈ ਹੋਵੈ ਪਰਗਾਸੋ॥ ਜਨਮ ਮਰਣ ਦੁਖੁ ਕਾਟੀਐ ਪਿਆਰੇ ਚੂਕੈ ਜਮ ਕੀ ਕਾਣੇ॥ ਤਿਨਾ ਪਰਾਪਤਿ ਦਰਸਨੁ ਨਾਨਕ ਜੋ ਪ੍ਰਭ ਅਪਣੇ ਭਾਣੇ॥੩॥ ਊਚ ਅਪਾਰ ਬੇਅੰਤ ਸੁਆਮੀ ਕਉਣੁ ਜਾਣੈ ਗੁਣ ਤੇਰੇ॥ ਗਾਵਤੇ ਉਧਰਹਿ ਸੁਣਤੇ ਉਧਰਹਿ ਬਿਨਸਹਿ ਪਾਪ ਘਨੇਰੇ॥ ਪਸੂ ਪਰੇਤ ਮੁਗਧ ਕਉ ਤਾਰੇ ਪਾਹਨ ਪਾਰਿ ਉਤਾਰੈ॥ ਨਾਨਕ ਦਾਸ ਤੇਰੀ ਸਰਣਾਈ ਸਦਾ ਸਦਾ ਬਲਿਹਾਰੈ॥੪॥੧॥੪॥ ਬਿਲਾਵਲੁ ਮਹਲਾ ੫॥ ਬਿਖੈ ਬਨੁ ਫੀਕਾ ਤਿਆਗਿ ਰੀ ਸਖੀਏ ਨਾਮੁ ਮਹਾ ਰਸੁ ਪੀਓ॥ ਬਿਨੁ ਰਸ ਚਾਖੇ ਬੁਡਿ ਗਈ ਸਗਲੀ ਸੁਖੀ ਨ ਹੋਵਤ ਜੀਓ॥ ਮਾਨੁ ਮਹਤੁ ਨ ਸਕਤਿ ਹੀ<noinclude></noinclude> esqxehnvykl62vi2rttm4k9xnrhnt97 250 22447 220643 53558 2026-06-05T12:01:53Z Kuldip DMW 2077 /* ਸੋਧਣਾ */ 220643 proofread-page text/x-wiki <noinclude><pagequality level="3" user="Kuldip DMW" />{{center|੭੯੯}}</noinclude>ਜਨਾ॥੧॥ ਜਪਿ ਮਨ ਰਾਮ ਨਾਮੁ ਰਸਨਾ॥ ਮਸਤਕਿ ਲਿਖਤ ਲਿਖੇ ਗੁਰੁ ਪਾਇਆ ਹਰਿ ਹਿਰਦੈ ਹਰਿ ਬਸਨਾ॥੧॥ ਰਹਾਉ॥ ਮਾਇਆ ਗਿਰਸਤਿ ਭ੍ਰਮਤੁ ਹੈ ਪ੍ਰਾਨੀ ਰਖਿ ਲੇਵਹੁ ਜਨੁ ਅਪਨਾ॥ ਜਿਉ ਪ੍ਰਹਿਲਾਦੁ ਹਰਣਾਖਸਿ ਗ੍ਰਸਿਓ ਹਰਿ ਰਾਖਿਓ ਹਰਿ ਸਰਨਾ॥੨॥ ਕਵਨ ਕਵਨ ਕੀ ਗਤਿ ਮਿਤਿ ਕਹੀਐ ਹਰਿ ਕੀਏ ਪਤਿਤ ਪਵੰਨਾ॥ ਓਹੁ ਢੋਵੈ ਢੋਰ ਹਾਥਿ ਚਮੁ ਚਮਰੇ ਹਰਿ ਉਧਰਿਓ ਪਰਿਓ ਸਰਨਾ॥੩॥ ਪ੍ਰਭ ਦੀਨ ਦਇਆਲ ਭਗਤ ਭਵ ਤਾਰਨ ਹਮ ਪਾਪੀ ਰਾਖੁ ਪਪਨਾ॥ ਹਰਿ ਦਾਸਨ ਦਾਸ ਦਾਸ ਹਮ ਕਰੀਅਹੁ ਜਨ ਨਾਨਕ ਦਾਸ ਦਾਸੰਨਾ॥੪॥੧॥ ਬਿਲਾਵਲੁ ਮਹਲਾ ੪॥ ਹਮ ਮੂਰਖ ਮੁਗਧ ਅਗਿਆਨ ਮਤੀ ਸਰਣਾਗਤਿ ਪੁਰਖ ਅਜਨਮਾ॥ ਕਰਿ ਕਿਰਪਾ ਰਖਿ ਲੇਵਹੁ ਮੇਰੇ ਠਾਕੁਰ ਹਮ ਪਾਥਰ ਹੀਨ ਅਕਰਮਾ॥੧॥ ਮੇਰੇ ਮਨ ਭਜੁ ਰਾਮ ਨਾਮੈ ਰਾਮਾ॥ ਗੁਰਮਤਿ ਹਰਿ ਰਸੁ ਪਾਈਐ ਹੋਰਿ ਤਿਆਗਹੁ ਨਿਹਫਲ ਕਾਮਾ॥੧॥ ਰਹਾਉ॥ ਹਰਿ ਜਨ ਸੇਵਕ ਸੇ ਹਰਿ ਤਾਰੇ ਹਮ ਨਿਰਗੁਨ ਰਾਖੁ ਉਪਮਾ॥ ਤੁਝ ਬਿਨੁ ਅਵਰੁ ਨ ਕੋਈ ਮੇਰੇ ਠਾਕੁਰ ਹਰਿ ਜਪੀਐ ਵਡੇ ਕਰੰਮਾ॥੨॥ ਨਾਮਹੀਨ ਧ੍ਰਿਗੁ ਜੀਵਤੇ ਤਿਨ ਵਡ ਦੂਖ ਸਹੰਮਾ॥ ਓਇ ਫਿਰਿ ਫਿਰਿ ਜੋਨਿ ਭਵਾਈਅਹਿ ਮੰਦਭਾਗੀ ਮੂੜ ਅਕਰਮਾ॥੩॥ ਹਰਿ ਜਨ ਨਾਮੁ ਅਧਾਰੁ ਹੈ ਧੁਰਿ ਪੂਰਬਿ ਲਿਖੇ ਵਡ ਕਰਮਾ॥ ਗੁਰਿ ਸਤਿਗੁਰਿ ਨਾਮੁ ਦ੍ਰਿੜਾਇਆ ਜਨ ਨਾਨਕ ਸਫਲੁ ਜਨੰਮਾ॥੪॥੨॥ ਬਿਲਾਵਲੁ ਮਹਲਾ ੪॥ ਹਮਰਾ ਚਿਤੁ ਲੁਭਤ ਮੋਹਿ ਬਿਖਿਆ ਬਹੁ ਦੁਰਮਤਿ ਮੈਲੁ ਭਰਾ॥ ਤੁਮ੍ਹਰੀ ਸੇਵਾ ਕਰਿ ਨ ਸਕਹ ਪ੍ਰਭ ਹਮ ਕਿਉ ਕਰਿ ਮੁਗਧ ਤਰਾ॥੧॥ ਮੇਰੇ ਮਨ ਜਪਿ ਨਰਹਰ ਨਾਮੁ ਨਰਹਰਾ॥ ਜਨ ਊਪਰਿ ਕਿਰਪਾ ਪ੍ਰਭਿ ਧਾਰੀ ਮਿਲਿ ਸਤਿਗੁਰ ਪਾਰਿ ਪਰਾ॥੧॥ ਰਹਾਉ॥ ਹਮਰੇ ਪਿਤਾ ਠਾਕੁਰ ਪ੍ਰਭ ਸੁਆਮੀ ਹਰਿ ਦੇਹੁ ਮਤੀ ਜਸੁ ਕਰਾ॥ ਤੁਮ੍ਹਰੈ ਸੰਗਿ ਲਗੇ ਸੇ ਉਧਰੇ ਜਿਉ ਸੰਗਿ ਕਾਸਟ ਲੋਹ ਤਰਾ॥੨॥ ਸਾਕਤ ਨਰ ਹੋਛੀ ਮਤਿ ਮਧਿਮ ਜਿਨ੍ਹ ਹਰਿ ਹਰਿ ਸੇਵ ਨ ਕਰਾ॥ ਤੇ ਨਰ ਭਾਗਹੀਨ ਦੁਹਚਾਰੀ ਓਇ ਜਨਮਿ ਮੁਏ ਫਿਰਿ ਮਰਾ॥੩॥ ਜਿਨ ਕਉ ਤੁਮ੍ਹ ਹਰਿ ਮੇਲਹੁ ਸੁਆਮੀ ਤੇ ਨ੍ਹਾਏ ਸੰਤੋਖ ਗੁਰ ਸਰਾ॥ ਦੁਰਮਤਿ ਮੈਲੁ ਗਈ ਹਰਿ ਭਜਿਆ ਜਨ ਨਾਨਕ ਪਾਰਿ ਪਰਾ॥੪॥੩॥ ਬਿਲਾਵਲੁ ਮਹਲਾ ੪॥ ਆਵਹੁ ਸੰਤ ਮਿਲਹੁ ਮੇਰੇ ਭਾਈ ਮਿਲਿ ਹਰਿ ਹਰਿ ਕਥਾ ਕਰਹੁ॥ ਹਰਿ ਹਰਿ ਨਾਮੁ ਬੋਹਿਥੁ ਹੈ ਕਲਜੁਗਿ ਖੇਵਟੁ ਗੁਰ ਸਬਦਿ ਤਰਹੁ॥੧॥ ਮੇਰੇ ਮਨ ਹਰਿ ਗੁਣ ਹਰਿ ਉਚਰਹੁ॥ ਮਸਤਕਿ ਲਿਖਤ ਲਿਖੇ ਗੁਨ ਗਾਏ ਮਿਲਿ<noinclude></noinclude> r9jvjg4uqq7ignwpbki2hk1tfy3f27v 250 22451 220644 53562 2026-06-05T12:10:53Z Kuldip DMW 2077 /* ਸੋਧਣਾ */ 220644 proofread-page text/x-wiki <noinclude><pagequality level="3" user="Kuldip DMW" />{{center|੮੦੦}}</noinclude>ਸੰਗਤਿ ਪਾਰਿ ਪਰਹੁ॥੧॥ ਰਹਾਉ॥ ਕਾਇਆ ਨਗਰ ਮਹਿ ਰਾਮ ਰਸੁ ਊਤਮੁ ਕਿਉ ਪਾਈਐ ਉਪਦੇਸੁ ਜਨ ਕਰਹੁ॥ ਸਤਿਗੁਰੁ ਸੇਵਿ ਸਫਲ ਹਰਿ ਦਰਸਨੁ ਮਿਲਿ ਅੰਮ੍ਰਿਤੁ ਹਰਿ ਰਸੁ ਪੀਅਹੁ॥੨॥ ਹਰਿ ਹਰਿ ਨਾਮੁ ਅੰਮ੍ਰਿਤੁ ਹਰਿ ਮੀਠਾ ਹਰਿ ਸੰਤਹੁ ਚਾਖਿ ਦਿਖਹੁ॥ ਗੁਰਮਤਿ ਹਰਿ ਰਸੁ ਮੀਠਾ ਲਾਗਾ ਤਿਨ ਬਿਸਰੇ ਸਭਿ ਬਿਖ ਰਸਹੁ ॥੩॥ ਰਾਮ ਨਾਮੁ ਰਸੁ ਰਾਮ ਰਸਾਇਣੁ ਹਰਿ ਸੇਵਹੁ ਸੰਤ ਜਨਹੁ॥ ਚਾਰਿ ਪਦਾਰਥ ਚਾਰੇ ਪਾਏ ਗੁਰਮਤਿ ਨਾਨਕ ਹਰਿ ਭਜਹੁ॥੪॥੪॥ ਬਿਲਾਵਲੁ ਮਹਲਾ ੪॥ ਖਤ੍ਰੀ ਬ੍ਰਾਹਮਣੁ ਸੂਦੁ ਵੈਸੁ ਕੋ ਜਾਪੈ ਹਰਿ ਮੰਤ੍ਰੁ ਜਪੈਨੀ॥ ਗੁਰੁ ਸਤਿਗੁਰੁ ਪਾਰਬ੍ਰਹਮੁ ਕਰਿ ਪੂਜਹੁ ਨਿਤ ਸੇਵਹੁ ਦਿਨਸੁ ਸਭ ਰੈਨੀ॥੧॥ ਹਰਿ ਜਨ ਦੇਖਹੁ ਸਤਿਗੁਰੁ ਨੈਨੀ॥ ਜੋ ਇਛਹੁ ਸੋਈ ਫਲੁ ਪਾਵਹੁ ਹਰਿ ਬੋਲਹੁ ਗੁਰਮਤਿ ਬੈਨੀ॥੧॥ ਰਹਾਉ॥ ਅਨਿਕ ਉਪਾਵ ਚਿਤਵੀਅਹਿ ਬਹੁਤੇਰੇ ਸਾ ਹੋਵੈ ਜਿ ਬਾਤ ਹੋਵੈਨੀ॥ ਅਪਨਾ ਭਲਾ ਸਭੁ ਕੋਈ ਬਾਛੈ ਸੋ ਕਰੇ ਜਿ ਮੇਰੈ ਚਿਤਿ ਨ ਚਿਤੈਨੀ॥੨॥ ਮਨ ਕੀ ਮਤਿ ਤਿਆਗਹੁ ਹਰਿ ਜਨ ਏਹਾ ਬਾਤ ਕਠੈਨੀ॥ ਅਨਦਿਨੁ ਹਰਿ ਹਰਿ ਨਾਮੁ ਧਿਆਵਹੁ ਗੁਰ ਸਤਿਗੁਰ ਕੀ ਮਤਿ ਲੈਨੀ॥੩॥ ਮਤਿ ਸੁਮਤਿ ਤੇਰੈ ਵਸਿ ਸੁਆਮੀ ਹਮ ਜੰਤ ਤੂ ਪੁਰਖੁ ਜੰਤੈਨੀ॥ ਜਨ ਨਾਨਕ ਕੇ ਪ੍ਰਭ ਕਰਤੇ ਸੁਆਮੀ ਜਿਉ ਭਾਵੈ ਤਿਵੈ ਬੁਲੈਨੀ॥੪॥੫॥ ਬਿਲਾਵਲੁ ਮਹਲਾ ੪॥ ਅਨਦ ਮੂਲੁ ਧਿਆਇਓ ਪੁਰਖੋਤਮੁ ਅਨਦਿਨੁ ਅਨਦ ਅਨੰਦੇ॥ ਧਰਮ ਰਾਇ ਕੀ ਕਾਣਿ ਚੁਕਾਈ ਸਭਿ ਚੂਕੇ ਜਮ ਕੇ ਛੰਦੇ॥੧॥ ਜਪਿ ਮਨ ਹਰਿ ਹਰਿ ਨਾਮੁ ਗੋਬਿੰਦੇ॥ ਵਡਭਾਗੀ ਗੁਰੁ ਸਤਿਗੁਰੁ ਪਾਇਆ ਗੁਣ ਗਾਏ ਪਰਮਾਨੰਦੇ॥੧॥ ਰਹਾਉ॥ ਸਾਕਤ ਮੂੜ ਮਾਇਆ ਕੇ ਬਧਿਕ ਵਿਚਿ ਮਾਇਆ ਫਿਰਹਿ ਫਿਰੰਦੇ॥ ਤ੍ਰਿਸਨਾ ਜਲਤ ਕਿਰਤ ਕੇ ਬਾਧੇ ਜਿਉ ਤੇਲੀ ਬਲਦ ਭਵੰਦੇ॥੨॥ ਗੁਰਮੁਖਿ ਸੇਵ ਲਗੇ ਸੇ ਉਧਰੇ ਵਡਭਾਗੀ ਸੇਵ ਕਰੰਦੇ॥ ਜਿਨ ਹਰਿ ਜਪਿਆ ਤਿਨ ਫਲੁ ਪਾਇਆ ਸਭਿ ਤੂਟੇ ਮਾਇਆ ਫੰਦੇ॥੩॥ ਆਪੇ ਠਾਕੁਰੁ ਆਪੇ ਸੇਵਕੁ ਸਭੁ ਆਪੇ ਆਪਿ ਗੋਵਿੰਦੇ॥ ਜਨ ਨਾਨਕ ਆਪੇ ਆਪਿ ਸਭੁ ਵਰਤੈ ਜਿਉ ਰਾਖੈ ਤਿਵੈ ਰਹੰਦੇ॥੪॥੬॥ {{center|ੴ ਸਤਿਗੁਰ ਪ੍ਰਸਾਦਿ॥}} ਰਾਗੁ ਬਿਲਾਵਲੁ ਮਹਲਾ ੪ ਪੜਤਾਲ ਘਰੁ ੧੩॥ ਬੋਲਹੁ ਭਈਆ ਰਾਮ ਨਾਮੁ ਪਤਿਤ ਪਾਵਨੋ॥ ਹਰਿ ਸੰਤ ਭਗਤ<noinclude></noinclude> p9kwb7s3l2l0jn63gba0la8xxmco3si 2 32508 220654 220139 2026-06-05T19:49:44Z ListeriaBot 947 Wikidata list updated [V2] 220654 wikitext text/x-wiki {{Wikidata list|sparql= SELECT ?item WHERE { ?item wdt:P31 wd:Q5 . # all humans [] schema:about ?item; schema:isPartOf <https://pa.wikisource.org/>; schema:name ?ws . # who have author pages in P Wikisource } |columns=item:Wikidata item,label:name,p21,p18}} {| class='wikitable sortable' ! Wikidata item ! name ! ਲਿੰਗ ! ਤਸਵੀਰ |- | [[:d:Q123847379|Q123847379]] | [[ਲੇਖਕ:ਫ਼ਰਦ ਫ਼ਕੀਰ|ਫਰਦ ਫ਼ਕੀਰ]] | ''[[:d:Q6581097|ਮਰਦ]]'' | |- | [[:d:Q124145821|Q124145821]] | [[ਲੇਖਕ:ਸੁਖਪਾਲ ਸਿੰਘ ਬਠਿੰਡਾ|ਸੁਖਪਾਲ ਸਿੰਘ ਬਠਿੰਡਾ]] | ''[[:d:Q6581097|ਮਰਦ]]'' | |- | [[:d:Q12706|Q12706]] | [[ਲੇਖਕ:ਮੈਕਸਿਮ ਗੋਰਕੀ|ਮੈਕਸਿਮ ਗੋਰਕੀ]] | ''[[:d:Q6581097|ਮਰਦ]]'' | [[ਤਸਵੀਰ:Maxim Gorky LOC Restored edit1.jpg|center|128px]] |- | [[:d:Q128792617|Q128792617]] | [[ਲੇਖਕ:ਸਤਦੀਪ ਗਿੱਲ|ਸਤਦੀਪ ਗਿੱਲ]] | ''[[:d:Q6581097|ਮਰਦ]]'' | [[ਤਸਵੀਰ:Gill, Satdeep Jan 2020.jpg|center|128px]] |- | [[:d:Q13139853|Q13139853]] | [[ਲੇਖਕ:ਮੌਲਾ ਬਖ਼ਸ਼ ਕੁਸ਼ਤਾ|ਮੌਲਾ ਬਖ਼ਸ਼ ਕੁਸ਼ਤਾ]] | ''[[:d:Q6581097|ਮਰਦ]]'' | |- | [[:d:Q132131245|Q132131245]] | [[ਲੇਖਕ:ਪਰਮਜੀਤ ਮਾਨ|ਪਰਮਜੀਤ ਮਾਨ]] | ''[[:d:Q6581097|ਮਰਦ]]'' | |- | [[:d:Q156501|Q156501]] | [[ਲੇਖਕ:ਸਆਦਤ ਹਸਨ ਮੰਟੋ|ਸਆਦਤ ਹਸਨ ਮੰਟੋ]] | ''[[:d:Q6581097|ਮਰਦ]]'' | [[ਤਸਵੀਰ:Saadat Hasan Manto.jpg|center|128px]] |- | [[:d:Q16867|Q16867]] | [[ਲੇਖਕ:ਐਡਗਰ ਐਲਨ ਪੋ|ਐਡਗਰ ਐਲਨ ਪੋ]] | ''[[:d:Q6581097|ਮਰਦ]]'' | [[ਤਸਵੀਰ:Edgar Allan Poe, circa 1849, restored, squared off.jpg|center|128px]] |- | [[:d:Q172788|Q172788]] | [[ਲੇਖਕ:ਓ ਹੈਨਰੀ|ਓ ਹੈਨਰੀ]] | ''[[:d:Q6581097|ਮਰਦ]]'' | [[ਤਸਵੀਰ:William Sydney Porter by doubleday.jpg|center|128px]] |- | [[:d:Q174152|Q174152]] | [[ਲੇਖਕ:ਪ੍ਰੇਮਚੰਦ|ਪ੍ਰੇਮਚੰਦ]] | ''[[:d:Q6581097|ਮਰਦ]]'' | [[ਤਸਵੀਰ:Prem chand.jpg|center|128px]] |- | [[:d:Q1001|Q1001]] | [[ਲੇਖਕ:ਮਹਾਤਮਾ ਗਾਂਧੀ|ਮੋਹਨਦਾਸ ਕਰਮਚੰਦ ਗਾਂਧੀ]] | ''[[:d:Q6581097|ਮਰਦ]]'' | [[ਤਸਵੀਰ:Mahatma-Gandhi, studio, 1931.jpg|center|128px]] |- | [[:d:Q107013029|Q107013029]] | [[ਲੇਖਕ:ਇਕਬਾਲ ਸਿੰਘ|ਇਕਬਾਲ ਸਿੰਘ]] | ''[[:d:Q6581097|ਮਰਦ]]'' | |- | [[:d:Q107000|Q107000]] | [[ਲੇਖਕ:ਮਿਰਜ਼ਾ ਗ਼ਾਲਿਬ|ਮਿਰਜ਼ਾ ਗ਼ਾਲਿਬ]] | ''[[:d:Q6581097|ਮਰਦ]]'' | [[ਤਸਵੀਰ:Mirza Ghalib photograph 3.jpg|center|128px]] |- | [[:d:Q111991252|Q111991252]] | [[ਲੇਖਕ:ਰਿਸ਼ੀ ਹਿਰਦੇਪਾਲ|ਰਿਸ਼ੀ ਹਿਰਦੇਪਾਲ]] | ''[[:d:Q6581097|ਮਰਦ]]'' | |- | [[:d:Q112029965|Q112029965]] | [[ਲੇਖਕ:ਸੁਰਜੀਤ ਸਿੰਘ ਕਾਲੇਕੇ|ਸੁਰਜੀਤ ਸਿੰਘ ਕਾਲੇਕੇ]] | ''[[:d:Q6581097|ਮਰਦ]]'' | |- | [[:d:Q112031529|Q112031529]] | [[ਲੇਖਕ:ਹਰਨਾਮ ਸਿੰਘ 'ਹਰਲਾਜ'|ਹਰਨਾਮ ਸਿੰਘ 'ਹਰਲਾਜ']] | ''[[:d:Q6581097|ਮਰਦ]]'' | [[ਤਸਵੀਰ:Harnam singh harlaaj.jpg|center|128px]] |- | [[:d:Q112072863|Q112072863]] | [[ਲੇਖਕ:ਡਾ. ਦੇਵੀ ਦਾਸ ਜੀ 'ਹਿੰਦੀ'|ਦੇਵੀ ਦਾਸ]] | ''[[:d:Q6581097|ਮਰਦ]]'' | |- | [[:d:Q112727019|Q112727019]] | [[ਲੇਖਕ:ਬਾਵਾ ਬਿਸ਼ਨ ਸਿੰਘ|ਬਾਵਾ ਬਿਸ਼ਨ ਸਿੰਘ]] | ''[[:d:Q6581097|ਮਰਦ]]'' | |- | [[:d:Q113726602|Q113726602]] | [[ਲੇਖਕ:ਰਘਬੀਰ ਸਿੰਘ ਬੀਰ|ਰਘਬੀਰ ਸਿੰਘ ਬੀਰ]] | ''[[:d:Q6581097|ਮਰਦ]]'' | |- | [[:d:Q132130150|Q132130150]] | [[ਲੇਖਕ:ਭਾਈ ਇੰਦਰ ਸਿੰਘ|ਭਾਈ ਇੰਦਰ ਸਿੰਘ]] | ''[[:d:Q6581097|ਮਰਦ]]'' | |- | [[:d:Q132130017|Q132130017]] | [[ਲੇਖਕ:ਲਾਲਾ ਬਿਹਾਰੀਲਾਲ|ਲਾਲਾ ਬਿਹਾਰੀਲਾਲ]] | ''[[:d:Q6581097|ਮਰਦ]]'' | |- | [[:d:Q134004281|Q134004281]] | [[ਲੇਖਕ:ਤਰਸੇਮ ਬਸ਼ਰ|ਤਰਸੇਮ ਬਸ਼ਰ]] | ''[[:d:Q6581097|ਮਰਦ]]'' | |- | [[:d:Q134867400|Q134867400]] | [[ਲੇਖਕ:ਗੁਰਸ਼ਰਨ ਕੌਰ|ਗੁਰਸ਼ਰਨ ਕੌਰ]] | ''[[:d:Q6581072|ਨਾਰੀ]]'' | |- | [[:d:Q134870191|Q134870191]] | [[ਲੇਖਕ:ਸੰਤ ਸਿੰਘ 'ਅਮਰ'|ਸੰਤ ਸਿੰਘ ਅਮਰ]] | ''[[:d:Q6581097|ਮਰਦ]]'' | |- | [[:d:Q140303|Q140303]] | [[ਲੇਖਕ:ਧਨੀ ਰਾਮ ਚਾਤ੍ਰਿਕ|ਧਨੀ ਰਾਮ ਚਾਤ੍ਰਿਕ]] | ''[[:d:Q6581097|ਮਰਦ]]'' | [[ਤਸਵੀਰ:Dhani Ram Chatrik.jpg|center|128px]] |- | [[:d:Q1403|Q1403]] | [[ਲੇਖਕ:ਲੁਇਗੀ ਪਿਰਾਂਡੇਲੋ|ਲੁਈਗੀ ਪਿਰਾਂਦੋਲੋ]] | ''[[:d:Q6581097|ਮਰਦ]]'' | [[ਤਸਵੀਰ:Luigi Pirandello 1932.jpg|center|128px]] |- | [[:d:Q18031683|Q18031683]] | [[ਲੇਖਕ:ਈਸ਼ਵਰ ਚੰਦਰ ਨੰਦਾ|ਈਸ਼ਵਰ ਚੰਦਰ ਨੰਦਾ]] | ''[[:d:Q6581097|ਮਰਦ]]'' | [[ਤਸਵੀਰ:IC (Ishwar Chander) Nanda in 1950s.jpg|center|128px]] |- | [[:d:Q192302|Q192302]] | [[ਲੇਖਕ:ਭਾਈ ਗੁਰਦਾਸ|ਭਾਈ ਗੁਰਦਾਸ]] | ''[[:d:Q6581097|ਮਰਦ]]'' | [[ਤਸਵੀਰ:Bhai Gurdas scribing Adi Granth.jpg|center|128px]] |- | [[:d:Q2019145|Q2019145]] | [[ਲੇਖਕ:ਗੁਰੂ ਤੇਗ ਬਹਾਦਰ ਜੀ|ਗੁਰੂ ਤੇਗ਼ ਬਹਾਦਰ]] | ''[[:d:Q6581097|ਮਰਦ]]'' | [[ਤਸਵੀਰ:Guru teg bahadur.jpg|center|128px]] |- | [[:d:Q20605168|Q20605168]] | [[ਲੇਖਕ:ਅਮਰਜੀਤ ਚੰਦਨ|ਅਮਰਜੀਤ ਚੰਦਨ]] | ''[[:d:Q6581097|ਮਰਦ]]'' | [[ਤਸਵੀਰ:Amarjit Chandan.jpg|center|128px]] |- | [[:d:Q20605976|Q20605976]] | [[ਲੇਖਕ:ਕਿਸ਼ਨ ਸਿੰਘ ਆਰਿਫ਼|ਕਿਸ਼ਨ ਸਿੰਘ ਆਰਿਫ਼]] | ''[[:d:Q6581097|ਮਰਦ]]'' | |- | [[:d:Q20609264|Q20609264]] | [[ਲੇਖਕ:ਗ਼ੁਲਾਮ ਰਸੂਲ ਆਲਮਪੁਰੀ|ਗ਼ੁਲਾਮ ਰਸੂਲ ਆਲਮਪੁਰੀ]] | ''[[:d:Q6581097|ਮਰਦ]]'' | |- | [[:d:Q20606660|Q20606660]] | [[ਲੇਖਕ:ਗੁਰਬਖ਼ਸ਼ ਸਿੰਘ ਫ਼ਰੈਂਕ|ਗੁਰਬਖ਼ਸ਼ ਸਿੰਘ ਫ਼ਰੈਂਕ]] | ''[[:d:Q6581097|ਮਰਦ]]'' | [[ਤਸਵੀਰ:Gurbax Singh Frank at Amritsar in 2018 02.jpg|center|128px]] |- | [[:d:Q20606675|Q20606675]] | [[ਲੇਖਕ:ਗੁਰਭਜਨ ਗਿੱਲ|ਗੁਰਭਜਨ ਗਿੱਲ]] | ''[[:d:Q6581097|ਮਰਦ]]'' | [[ਤਸਵੀਰ:Gurbhajan GIll Portrait.jpg|center|128px]] |- | [[:d:Q20606826|Q20606826]] | [[ਲੇਖਕ:ਚਰਨ ਸਿੰਘ ਸ਼ਹੀਦ|ਚਰਨ ਸਿੰਘ ਸ਼ਹੀਦ]] | ''[[:d:Q6581097|ਮਰਦ]]'' | |- | [[:d:Q20607074|Q20607074]] | [[ਲੇਖਕ:ਜਨਮੇਜਾ ਸਿੰਘ ਜੋਹਲ|ਜਨਮੇਜਾ ਸਿੰਘ ਜੌਹਲ]] | ''[[:d:Q6581097|ਮਰਦ]]'' | [[ਤਸਵੀਰ:Janmeja Singh Johl.jpg|center|128px]] |- | [[:d:Q20608152|Q20608152]] | [[ਲੇਖਕ:ਨਜਾਬਤ|ਨਜਾਬਤ]] | | |- | [[:d:Q20606273|Q20606273]] | [[ਲੇਖਕ:ਪੀਰ ਗ਼ੁਲਾਮ ਜੀਲਾਨੀ|ਗ਼ੁਲਾਮ ਜੀਲਾਨੀ]] | ''[[:d:Q6581097|ਮਰਦ]]'' | |- | [[:d:Q20608659|Q20608659]] | [[ਲੇਖਕ:ਫ਼ਿਰੋਜ਼ ਦੀਨ ਸ਼ਰਫ਼|ਫ਼ਿਰੋਜ਼ ਦੀਨ ਸ਼ਰਫ਼]] | ''[[:d:Q6581097|ਮਰਦ]]'' | |- | [[:d:Q20608768|Q20608768]] | [[ਲੇਖਕ:ਬਲਰਾਮ|ਬਲਰਾਮ]] | ''[[:d:Q6581097|ਮਰਦ]]'' | [[ਤਸਵੀਰ:Balram Playwright.JPG|center|128px]] |- | [[:d:Q20608841|Q20608841]] | [[ਲੇਖਕ:ਬਾਵਾ ਬੁੱਧ ਸਿੰਘ|ਬਾਵਾ ਬੁੱਧ ਸਿੰਘ]] | ''[[:d:Q6581097|ਮਰਦ]]'' | |- | [[:d:Q20608916|Q20608916]] | [[ਲੇਖਕ:ਭਗਵੰਤ ਰਸੂਲਪੁਰੀ|ਭਗਵੰਤ ਰਸੂਲਪੁਰੀ]] | | |- | [[:d:Q20609258|Q20609258]] | [[ਲੇਖਕ:ਮੋਹਨ ਸਿੰਘ ਵੈਦ|ਮੋਹਨ ਸਿੰਘ ਵੈਦ]] | ''[[:d:Q6581097|ਮਰਦ]]'' | [[ਤਸਵੀਰ:Bhai mohan singh vaid.png|center|128px]] |- | [[:d:Q20609760|Q20609760]] | [[ਲੇਖਕ:ਸੁਖਦੇਵ ਮਾਦਪੁਰੀ|ਸੁਖਦੇਵ ਮਾਦਪੁਰੀ]] | ''[[:d:Q6581097|ਮਰਦ]]'' | [[ਤਸਵੀਰ:Sukhdev Madpuri.jpg|center|128px]] |- | [[:d:Q20609773|Q20609773]] | [[ਲੇਖਕ:ਸੁਖਪਾਲ|ਸੁਖਪਾਲਵੀਰ ਸਿੰਘ ਹਸਰਤ]] | ''[[:d:Q6581097|ਮਰਦ]]'' | |- | [[:d:Q20609798|Q20609798]] | [[ਲੇਖਕ:ਸੁਖਵੰਤ ਹੁੰਦਲ|ਸੁਖਵੰਤ ਹੁੰਦਲ]] | ''[[:d:Q6581097|ਮਰਦ]]'' | |- | [[:d:Q20610051|Q20610051]] | [[ਲੇਖਕ:ਹਰਦਿਲਬਾਗ਼ ਸਿੰਘ ਗਿੱਲ|ਹਰਦਿਲਬਾਗ ਸਿੰਘ ਗਿੱਲ]] | ''[[:d:Q6581097|ਮਰਦ]]'' | |- | [[:d:Q20610081|Q20610081]] | [[ਲੇਖਕ:ਹਰਨਾਮ ਸਿੰਘ ਨਰੂਲਾ|ਹਰਨਾਮ ਸਿੰਘ ਨਰੂਲਾ]] | | |- | [[:d:Q20610183|Q20610183]] | [[ਲੇਖਕ:ਹਰਿੰਦਰ ਸਿੰਘ ਰੂਪ|ਹਰਿੰਦਰ ਸਿੰਘ ਰੂਪ]] | ''[[:d:Q6581097|ਮਰਦ]]'' | |- | [[:d:Q230476|Q230476]] | [[ਲੇਖਕ:ਕੇਟ ਸ਼ੋਪਨ|ਕੇਟ ਸ਼ੋਪਨ]] | ''[[:d:Q6581072|ਨਾਰੀ]]'' | [[ਤਸਵੀਰ:Kate Chopin.jpg|center|128px]] |- | [[:d:Q23114|Q23114]] | [[ਲੇਖਕ:ਲੂ ਸ਼ੁਨ|ਲੂ ਸ਼ੁਨ]] | ''[[:d:Q6581097|ਮਰਦ]]'' | [[ਤਸਵੀਰ:LuXun1930.jpg|center|128px]] |- | [[:d:Q23434|Q23434]] | [[ਲੇਖਕ:ਅਰਨੈਸਟ ਹੈਮਿੰਗਵੇ|ਅਰਨੈਸਟ ਹੈਮਿੰਗਵੇ]] | ''[[:d:Q6581097|ਮਰਦ]]'' | [[ਤਸਵੀਰ:ErnestHemingway.jpg|center|128px]] |- | [[:d:Q270632|Q270632]] | [[ਲੇਖਕ:ਕੈਥਰੀਨ ਮੈਂਸਫੀਲਡ|ਕੈਥਰੀਨ ਮੈਂਸਫੀਲਡ]] | ''[[:d:Q6581072|ਨਾਰੀ]]'' | [[ਤਸਵੀਰ:Katherine Mansfield (no signature).jpg|center|128px]] |- | [[:d:Q27950153|Q27950153]] | [[ਲੇਖਕ:ਚਰਨ ਪੁਆਧੀ|ਚਰਨ ਪੁਆਧੀ]] | ''[[:d:Q6581097|ਮਰਦ]]'' | [[ਤਸਵੀਰ:Charan Puadhi Koharwala Punjabi Poet 33.jpg|center|128px]] |- | [[:d:Q5673|Q5673]] | [[ਲੇਖਕ:ਹਾਂਸ ਕ੍ਰਿਸਚਨ ਆਂਡਰਸਨ|ਹਾਂਸ ਕ੍ਰਿਸਚੀਅਨ ਐਂਡਰਸਨ]] | ''[[:d:Q6581097|ਮਰਦ]]'' | [[ਤਸਵੀਰ:Hans Christian Andersen by Thora Hallager 1869.jpg|center|128px]] |- | [[:d:Q5678981|Q5678981]] | [[ਲੇਖਕ:ਹਾਸ਼ਮ ਸ਼ਾਹ|ਹਾਸ਼ਮ ਸ਼ਾਹ]] | ''[[:d:Q6581097|ਮਰਦ]]'' | |- | [[:d:Q5685|Q5685]] | [[ਲੇਖਕ:ਐਂਤਨ ਚੈਖਵ|ਐਂਤਨ ਚੈਖਵ]] | ''[[:d:Q6581097|ਮਰਦ]]'' | [[ਤਸਵੀਰ:Anton Chekhov with bow-tie sepia image.jpg|center|128px]] |- | [[:d:Q584501|Q584501]] | [[ਲੇਖਕ:ਸ਼ਾਹ ਮੁਹੰਮਦ|ਸ਼ਾਹ ਮੁਹੰਮਦ]] | ''[[:d:Q6581097|ਮਰਦ]]'' | [[ਤਸਵੀਰ:ShahMuhammad.jpg|center|128px]] |- | [[:d:Q30875|Q30875]] | [[ਲੇਖਕ:ਔਸਕਰ ਵਾਈਲਡ|ਔਸਕਰ ਵਾਈਲਡ]] | ''[[:d:Q6581097|ਮਰਦ]]'' | [[ਤਸਵੀਰ:Oscar Wilde by Napoleon Sarony. Three-quarter-length photograph, seated.jpg|center|128px]] |- | [[:d:Q311526|Q311526]] | [[ਲੇਖਕ:ਸਾਕੀ|ਸਾਕੀ]] | ''[[:d:Q6581097|ਮਰਦ]]'' | [[ਤਸਵੀਰ:Hector Hugh Munro.jpg|center|128px]] |- | [[:d:Q312551|Q312551]] | [[ਲੇਖਕ:ਭਗਤ ਕਬੀਰ|ਭਗਤ ਕਬੀਰ]] | ''[[:d:Q6581097|ਮਰਦ]]'' | [[ਤਸਵੀਰ:Kabir.jpg|center|128px]] |- | [[:d:Q312967|Q312967]] | [[ਲੇਖਕ:ਗੁਰੂ ਗੋਬਿੰਦ ਸਿੰਘ|ਗੁਰੂ ਗੋਬਿੰਦ ਸਿੰਘ]] | ''[[:d:Q6581097|ਮਰਦ]]'' | [[ਤਸਵੀਰ:Guru Gobind Singh.jpg|center|128px]] |- | [[:d:Q31787730|Q31787730]] | [[ਲੇਖਕ:ਅਮਾਮ ਬਖ਼ਸ਼|ਅਮਾਮ ਬਖ਼ਸ਼]] | ''[[:d:Q6581097|ਮਰਦ]]'' | |- | [[:d:Q31789116|Q31789116]] | [[ਲੇਖਕ:ਬਲਬੀਰ ਸਿੰਘ|ਬਲਵੀਰ ਸਿੰਘ]] | | |- | [[:d:Q3244622|Q3244622]] | [[ਲੇਖਕ:ਬਾਬਾ ਸ਼ੇਖ ਫਰੀਦ|ਬਾਬਾ ਫਰੀਦ]] | ''[[:d:Q6581097|ਮਰਦ]]'' | [[ਤਸਵੀਰ:Detail of Baba Farid from a Guler painting showing an imaginary meeting of Sufi saints.jpg|center|128px]] |- | [[:d:Q335353|Q335353]] | [[ਲੇਖਕ:ਗੁਰੂ ਰਾਮ ਦਾਸ ਜੀ|ਗੁਰੂ ਰਾਮਦਾਸ]] | ''[[:d:Q6581097|ਮਰਦ]]'' | [[ਤਸਵੀਰ:Guru Ram Das.jpg|center|128px]] |- | [[:d:Q3351571|Q3351571]] | [[ਲੇਖਕ:ਬੁੱਲ੍ਹੇ ਸ਼ਾਹ|ਬੁੱਲ੍ਹੇ ਸ਼ਾਹ]] | ''[[:d:Q6581097|ਮਰਦ]]'' | |- | [[:d:Q34787|Q34787]] | [[ਲੇਖਕ:ਫਰੈਡਰਿਕ ਏਂਗਲਜ਼|ਫਰੈਡਰਿਕ ਏਂਗਲਜ਼]] | ''[[:d:Q6581097|ਮਰਦ]]'' | [[ਤਸਵੀਰ:Friedrich Engels portrait (cropped).jpg|center|128px]] |- | [[:d:Q35900|Q35900]] | [[ਲੇਖਕ:ਉਮਰ ਖ਼ਯਾਮ|ਉਮਰ ਖ਼ਯਾਮ]] | ''[[:d:Q6581097|ਮਰਦ]]'' | [[ਤਸਵੀਰ:Omar Khayyam2.JPG|center|128px]] |- | [[:d:Q3631340|Q3631340]] | [[ਲੇਖਕ:ਭਾਈ ਵੀਰ ਸਿੰਘ|ਭਾਈ ਵੀਰ ਸਿੰਘ]] | ''[[:d:Q6581097|ਮਰਦ]]'' | [[ਤਸਵੀਰ:Vir Singh 1972 stamp of India.jpg|center|128px]] |- | [[:d:Q3631344|Q3631344]] | [[ਲੇਖਕ:ਵਾਰਿਸ ਸ਼ਾਹ|ਵਾਰਿਸ ਸ਼ਾਹ]] | ''[[:d:Q6581097|ਮਰਦ]]'' | [[ਤਸਵੀਰ:Portrait of the Punjabi poet Waris Shah (Lahore, ca.1859).jpg|center|128px]] |- | [[:d:Q369920|Q369920]] | [[ਲੇਖਕ:ਗੁਰੂ ਅਰਜਨ ਦੇਵ ਜੀ|ਗੁਰੂ ਅਰਜਨ]] | ''[[:d:Q6581097|ਮਰਦ]]'' | [[ਤਸਵੀਰ:Guru Arjan.jpg|center|128px]] |- | [[:d:Q370204|Q370204]] | [[ਲੇਖਕ:ਗੁਰੂ ਅੰਗਦ ਦੇਵ ਜੀ|ਗੁਰੂ ਅੰਗਦ]] | ''[[:d:Q6581097|ਮਰਦ]]'' | [[ਤਸਵੀਰ:Guru Angad.jpg|center|128px]] |- | [[:d:Q377881|Q377881]] | [[ਲੇਖਕ:ਬੰਕਿਮਚੰਦਰ ਚੱਟੋਪਾਧਿਆਏ|ਬੰਕਿਮਚੰਦਰ ਚੱਟੋਪਾਧਿਆਏ]] | ''[[:d:Q6581097|ਮਰਦ]]'' | [[ਤਸਵੀਰ:Bankimchandra Chattapadhay.jpg|center|128px]] |- | [[:d:Q377808|Q377808]] | [[ਲੇਖਕ:ਭਗਤ ਸਿੰਘ|ਭਗਤ ਸਿੰਘ]] | ''[[:d:Q6581097|ਮਰਦ]]'' | [[ਤਸਵੀਰ:Bhagat Singh 1929.jpg|center|128px]] |- | [[:d:Q380728|Q380728]] | [[ਲੇਖਕ:ਫਿਓਦਰ ਸੋਲੋਗਬ|ਫਿਓਦਰ ਸੋਲੋਗਬ]] | ''[[:d:Q6581097|ਮਰਦ]]'' | [[ਤਸਵੀਰ:Sologub-1909.jpg|center|128px]] |- | [[:d:Q3811239|Q3811239]] | [[ਲੇਖਕ:ਪ੍ਰਿੰਸੀਪਲ ਤੇਜਾ ਸਿੰਘ|ਤੇਜਾ ਸਿੰਘ]] | ''[[:d:Q6581097|ਮਰਦ]]'' | [[ਤਸਵੀਰ:Teja Singh LCCN2014680975 (cropped).jpg|center|128px]] |- | [[:d:Q3812755|Q3812755]] | [[ਲੇਖਕ:ਰਾਮ ਸਰੂਪ ਅਣਖੀ|ਰਾਮ ਸਰੂਪ ਅਣਖੀ]] | ''[[:d:Q6581097|ਮਰਦ]]'' | |- | [[:d:Q404622|Q404622]] | [[ਲੇਖਕ:ਸ਼ਰਤਚੰਦਰ|ਸਰਤ ਚੰਦਰ ਚਟੋਪਾਧਿਆਏ]] | ''[[:d:Q6581097|ਮਰਦ]]'' | [[ਤਸਵੀਰ:Sarat Chandra Chattopadhyay portrait.jpg|center|128px]] |- | [[:d:Q42831|Q42831]] | [[ਲੇਖਕ:ਇਵਾਨ ਤੁਰਗਨੇਵ|ਇਵਾਨ ਤੁਰਗਨੇਵ]] | ''[[:d:Q6581097|ਮਰਦ]]'' | [[ਤਸਵੀਰ:Turgenev by Repin.jpg|center|128px]] |- | [[:d:Q43423|Q43423]] | [[ਲੇਖਕ:ਈਸਪ|ਈਸਪ]] | ''[[:d:Q6581097|ਮਰਦ]]'' | [[ਤਸਵੀਰ:Aesop pushkin01.jpg|center|128px]] |- | [[:d:Q454703|Q454703]] | [[ਲੇਖਕ:ਗੁਰੂ ਅਮਰ ਦਾਸ ਜੀ|ਗੁਰੂ ਅਮਰਦਾਸ]] | ''[[:d:Q6581097|ਮਰਦ]]'' | [[ਤਸਵੀਰ:Amardas-Goindwal.jpg|center|128px]] |- | [[:d:Q45765|Q45765]] | [[ਲੇਖਕ:ਜੈਕ ਲੰਡਨ|ਜੈਕ ਲੰਡਨ]] | ''[[:d:Q6581097|ਮਰਦ]]'' | [[ਤਸਵੀਰ:Jack London young.jpg|center|128px]] |- | [[:d:Q4724829|Q4724829]] | [[ਲੇਖਕ:ਅਲੀ ਹੈਦਰ ਮੁਲਤਾਨੀ|ਅਲੀ ਹੈਦਰ ਮੁਲਤਾਨੀ]] | ''[[:d:Q6581097|ਮਰਦ]]'' | |- | [[:d:Q47737|Q47737]] | [[ਲੇਖਕ:ਖ਼ਲੀਲ ਜਿਬਰਾਨ|ਖ਼ਲੀਲ ਜਿਬਰਾਨ]] | ''[[:d:Q6581097|ਮਰਦ]]'' | [[ਤਸਵੀਰ:Kahlil Gibran 1913.jpg|center|128px]] |- | [[:d:Q48545174|Q48545174]] | [[ਲੇਖਕ:ਫ੍ਰੈਂਕ ਲੁਗਾਰਡ ਬ੍ਰੇਨ|ਫ੍ਰੈਂਕ ਲੁਗਾਰਡ ਬ੍ਰੇਨ]] | ''[[:d:Q6581097|ਮਰਦ]]'' | |- | [[:d:Q488539|Q488539]] | [[ਲੇਖਕ:ਸੁਲਤਾਨ ਬਾਹੂ|ਸੁਲਤਾਨ ਬਾਹੂ]] | ''[[:d:Q6581097|ਮਰਦ]]'' | |- | [[:d:Q535|Q535]] | [[ਲੇਖਕ:ਵਿਕਟਰ ਹਿਊਗੋ|ਵਿਕਟਰ ਹਿਊਗੋ]] | ''[[:d:Q6581097|ਮਰਦ]]'' | [[ਤਸਵੀਰ:Victor Hugo by Étienne Carjat 1876 - full.jpg|center|128px]] |- | [[:d:Q60803|Q60803]] | [[ਲੇਖਕ:ਖ਼ਵਾਜਾ ਗ਼ੁਲਾਮ ਫ਼ਰੀਦ|ਖਵਾਜਾ ਗ਼ੁਲਾਮ ਫ਼ਰੀਦ]] | ''[[:d:Q6581097|ਮਰਦ]]'' | |- | [[:d:Q61119073|Q61119073]] | [[ਲੇਖਕ:ਹਦਾਇਤੁੱਲਾ|ਹਦਾਇਤੁੱਲਾ]] | ''[[:d:Q6581097|ਮਰਦ]]'' | |- | [[:d:Q6347061|Q6347061]] | [[ਲੇਖਕ:ਕਾਨ੍ਹ ਸਿੰਘ ਨਾਭਾ|ਕਾਨ੍ਹ ਸਿੰਘ ਨਾਭਾ]] | ''[[:d:Q6581097|ਮਰਦ]]'' | [[ਤਸਵੀਰ:Photograph of Kahn Singh of Nabha.jpg|center|128px]] |- | [[:d:Q6368245|Q6368245]] | [[ਲੇਖਕ:ਕਰਮ ਸਿੰਘ|ਕਰਮ ਸਿੰਘ]] | ''[[:d:Q6581097|ਮਰਦ]]'' | |- | [[:d:Q65396609|Q65396609]] | [[ਲੇਖਕ:ਪ੍ਰਿੰਸੀਪਲ ਗੰਗਾ ਸਿੰਘ|ਪ੍ਰਿੰਸੀਪਲ ਗੰਗਾ ਸਿੰਘ]] | ''[[:d:Q6581097|ਮਰਦ]]'' | |- | [[:d:Q6792411|Q6792411]] | [[ਲੇਖਕ:ਸਾਈਂ ਮੌਲਾ ਸ਼ਾਹ|ਮੌਲਾ ਸ਼ਾਹ]] | ''[[:d:Q6581097|ਮਰਦ]]'' | [[ਤਸਵੀਰ:Sain Maula Shah.jpg|center|128px]] |- | [[:d:Q692|Q692]] | [[ਲੇਖਕ:ਵਿਲੀਅਮ ਸ਼ੇਕਸਪੀਅਰ|ਵਿਲੀਅਮ ਸ਼ੇਕਸਪੀਅਰ]] | ''[[:d:Q6581097|ਮਰਦ]]'' | [[ਤਸਵੀਰ:Shakespeare.jpg|center|128px]] |- | [[:d:Q7200|Q7200]] | [[ਲੇਖਕ:ਅਲੈਗਜ਼ੈਂਡਰ ਪੁਸ਼ਕਿਨ|ਅਲੈਗਜ਼ੈਂਡਰ ਪੁਸ਼ਕਿਨ]] | ''[[:d:Q6581097|ਮਰਦ]]'' | [[ਤਸਵੀਰ:Kiprensky Pushkin.jpg|center|128px]] |- | [[:d:Q7241|Q7241]] | [[ਲੇਖਕ:ਰਬਿੰਦਰਨਾਥ ਟੈਗੋਰ|ਰਬਿੰਦਰਨਾਥ ਟੈਗੋਰ]] | ''[[:d:Q6581097|ਮਰਦ]]'' | [[ਤਸਵੀਰ:Rabindranath Tagore in 1909.jpg|center|128px]] |- | [[:d:Q7243|Q7243]] | [[ਲੇਖਕ:ਲਿਉ ਤਾਲਸਤਾਏ|ਲਿਉ ਤਾਲਸਤਾਏ]] | ''[[:d:Q6581097|ਮਰਦ]]'' | [[ਤਸਵੀਰ:L.N.Tolstoy Prokudin-Gorsky.jpg|center|128px]] |- | [[:d:Q7245|Q7245]] | [[ਲੇਖਕ:ਮਾਰਕ ਟਵੇਨ|ਮਾਰਕ ਟਵੇਨ]] | ''[[:d:Q6581097|ਮਰਦ]]'' | [[ਤਸਵੀਰ:MarkTwain.LOC.jpg|center|128px]] |- | [[:d:Q7260822|Q7260822]] | [[ਲੇਖਕ:ਪੂਰਨ ਸਿੰਘ|ਪੂਰਨ ਸਿੰਘ]] | ''[[:d:Q6581097|ਮਰਦ]]'' | [[ਤਸਵੀਰ:Pooran Singh.jpg|center|128px]] |- | [[:d:Q7265733|Q7265733]] | [[ਲੇਖਕ:ਕਾਦਰਯਾਰ|ਕਾਦਰਯਾਰ]] | ''[[:d:Q6581097|ਮਰਦ]]'' | |- | [[:d:Q732446|Q732446]] | [[ਲੇਖਕ:ਸਚਲ ਸਰਮਸਤ|ਸਚਲ ਸਰਮਸਤ]] | ''[[:d:Q6581097|ਮਰਦ]]'' | [[ਤਸਵੀਰ:Hazrat Sachal Sarmast.JPG|center|128px]] |- | [[:d:Q81059995|Q81059995]] | [[ਲੇਖਕ:ਪੰਡਤ ਨਰੈਣ ਸਿੰਘ|ਪੰਡਤ ਨਰੈਣ ਸਿੰਘ]] | ''[[:d:Q6581097|ਮਰਦ]]'' | |- | [[:d:Q81265976|Q81265976]] | [[ਲੇਖਕ:ਬਰਕਤ ਸਿੰਘ ਅਨੰਦ|ਬਰਕਤ ਸਿੰਘ ਅਨੰਦ]] | ''[[:d:Q6581097|ਮਰਦ]]'' | |- | [[:d:Q81576|Q81576]] | [[ਲੇਖਕ:ਰਸ਼ੀਦ ਜਹਾਂ|ਰਸ਼ੀਦ ਜਹਾਂ]] | ''[[:d:Q6581072|ਨਾਰੀ]]'' | |- | [[:d:Q83322|Q83322]] | [[ਲੇਖਕ:ਗੁਰੂ ਨਾਨਕ ਦੇਵ ਜੀ|ਗੁਰੂ ਨਾਨਕ]] | ''[[:d:Q6581097|ਮਰਦ]]'' | [[ਤਸਵੀਰ:Mural painting of Guru Nanak from Gurdwara Baba Atal Rai.jpg|center|128px]] |- | [[:d:Q87346367|Q87346367]] | [[ਲੇਖਕ:ਬਾਬੂ ਤੇਜਾ ਸਿੰਘ|ਬਾਬੂ ਤੇਜਾ ਸਿੰਘ]] | ''[[:d:Q6581097|ਮਰਦ]]'' | |- | [[:d:Q87408047|Q87408047]] | [[ਲੇਖਕ:ਕਰਤਾਰ ਸਿੰਘ ਸਾਹਣੀ|ਕਰਤਾਰ ਸਿੰਘ ਸਾਹਣੀ]] | | |- | [[:d:Q87408093|Q87408093]] | [[ਲੇਖਕ:ਬਲਬੀਰ ਢਿੱਲੋਂ|ਬਲਬੀਰ ਸਿੰਘ ਢਿੱਲੋਂ]] | ''[[:d:Q6581097|ਮਰਦ]]'' | |- | [[:d:Q87408045|Q87408045]] | [[ਲੇਖਕ:ਬਲਵੰਤ ਚੌਹਾਨ|ਬਲਵੰਤ ਚੌਹਾਨ]] | ''[[:d:Q6581097|ਮਰਦ]]'' | |- | [[:d:Q905|Q905]] | [[ਲੇਖਕ:ਫ਼ਰਾਂਜ਼ ਕਾਫ਼ਕਾ|ਫ਼ਰਾਂਜ਼ ਕਾਫ਼ਕਾ]] | ''[[:d:Q6581097|ਮਰਦ]]'' | [[ਤਸਵੀਰ:Franz Kafka, 1923.jpg|center|128px]] |- | [[:d:Q9061|Q9061]] | [[ਲੇਖਕ:ਕਾਰਲ ਮਾਰਕਸ|ਕਾਰਲ ਮਾਰਕਸ]] | ''[[:d:Q6581097|ਮਰਦ]]'' | [[ਤਸਵੀਰ:Karl Marx 001 restored.jpg|center|128px]] |- | [[:d:Q930489|Q930489]] | [[ਲੇਖਕ:ਯੋਸ਼ੀਕੀ ਹਯਾਮਾ|ਯੋਸ਼ੀਕੀ ਹਯਾਮਾ]] | ''[[:d:Q6581097|ਮਰਦ]]'' | [[ਤਸਵੀਰ:Yoshiki Hayama.jpg|center|128px]] |- | [[:d:Q9327|Q9327]] | [[ਲੇਖਕ:ਮੋਪਾਸਾਂ|ਮੋਪਾਂਸਾ]] | ''[[:d:Q6581097|ਮਰਦ]]'' | [[ਤਸਵੀਰ:Maupassant par Nadar.jpg|center|128px]] |- | [[:d:Q96141534|Q96141534]] | [[ਲੇਖਕ:ਪਿਆਰਾ ਸਿੰਘ ਭੌਰ|ਪਿਆਰਾ ਸਿੰਘ ਭੌਰ]] | ''[[:d:Q6581097|ਮਰਦ]]'' | |- | [[:d:Q20607826|Q20607826]] | [[ਲੇਖਕ:ਤਾਰਾ ਸਿੰਘ|ਤਾਰਾ ਸਿੰਘ ਕਾਮਿਲ]] | ''[[:d:Q6581097|ਮਰਦ]]'' | |- | [[:d:Q136099836|Q136099836]] | [[ਲੇਖਕ:ਜਿਤੇਸ਼ ਤਾਂਗੜੀ|ਜਿਤੇਸ਼ ਤਾਂਗੜੀ]] | ''[[:d:Q6581097|ਮਰਦ]]'' | |- | [[:d:Q136100973|Q136100973]] | [[ਲੇਖਕ:ਭਾਈ ਹਰਿੰਦਰ|ਭਾਈ ਹਰਿੰਦਰ]] | ''[[:d:Q6581097|ਮਰਦ]]'' | |- | [[:d:Q136436115|Q136436115]] | [[ਲੇਖਕ:ਨਿਰਮਲ ਬਰਾੜ|ਨਿਰਮਲ ਬਰਾੜ]] | ''[[:d:Q6581097|ਮਰਦ]]'' | |- | [[:d:Q130564248|Q130564248]] | [[ਲੇਖਕ:ਲਾਹੌਰਾ ਸਿੰਘ ਮੁਸੱਵਰ|ਲਾਹੌਰਾ ਸਿੰਘ]] | ''[[:d:Q6581097|ਮਰਦ]]'' | |- | [[:d:Q139817324|Q139817324]] | [[ਲੇਖਕ:ਲੱਖ ਸ਼ਾਹ|ਲੱਖ ਸ਼ਾਹ]] | ''[[:d:Q6581097|ਮਰਦ]]'' | |- | [[:d:Q4900761|Q4900761]] | [[ਲੇਖਕ:ਭਾਈ ਨੰਦ ਲਾਲ|ਭਾਈ ਨੰਦ ਲਾਲ]] | ''[[:d:Q6581097|ਮਰਦ]]'' | [[ਤਸਵੀਰ:A painting of Guru Gobind Singh and the court poet Bhai Nand Lal Goya.jpg|center|128px]] |- | [[:d:Q5284740|Q5284740]] | [[ਲੇਖਕ:ਡਾਕਟਰ ਦੀਵਾਨ ਸਿੰਘ ਕਾਲੇਪਾਣੀ|ਡਾ. ਦੀਵਾਨ ਸਿੰਘ ਕਾਲੇਪਾਣੀ]] | ''[[:d:Q6581097|ਮਰਦ]]'' | [[ਤਸਵੀਰ:Diwan singh kalpeni.png|center|128px]] |} {{Wikidata list end}} bz67o0hgnh6wex08f1ka4ol3lpafwyq 4 34296 220655 220140 2026-06-05T19:51:46Z ListeriaBot 947 Wikidata list updated [V2] 220655 wikitext text/x-wiki for the list of punjabi authors in public domain, [[d:Wikidata:WikiProject Punjab/Lists/Literature/Punjabi Authors in Public Domain|See Here]] {{Wikidata list|sparql= SELECT ?item WHERE { ?item wdt:P31 wd:Q5 . # all humans [] schema:about ?item; schema:isPartOf <https://pa.wikisource.org/>; schema:name ?ws . # who have author pages in Punjabi Wikisource } |columns=number:#,item:ਵਿਕੀਡਾਟਾ ਆਈਟਮ,label:ਨਾਂ,p21,P214,p18 |sort=label }} {| class='wikitable sortable' ! # ! ਵਿਕੀਡਾਟਾ ਆਈਟਮ ! ਨਾਂ ! ਲਿੰਗ ! ਵੀਆਈਏਐੱਫ ਆਈਡੀ ! ਤਸਵੀਰ |- | style='text-align:right'| 1 | [[:d:Q20605168|Q20605168]] | [[ਲੇਖਕ:ਅਮਰਜੀਤ ਚੰਦਨ|ਅਮਰਜੀਤ ਚੰਦਨ]] | ''[[:d:Q6581097|ਮਰਦ]]'' | | [[ਤਸਵੀਰ:Amarjit Chandan.jpg|center|128px]] |- | style='text-align:right'| 2 | [[:d:Q31787730|Q31787730]] | [[ਲੇਖਕ:ਅਮਾਮ ਬਖ਼ਸ਼|ਅਮਾਮ ਬਖ਼ਸ਼]] | ''[[:d:Q6581097|ਮਰਦ]]'' | | |- | style='text-align:right'| 3 | [[:d:Q23434|Q23434]] | [[ਲੇਖਕ:ਅਰਨੈਸਟ ਹੈਮਿੰਗਵੇ|ਅਰਨੈਸਟ ਹੈਮਿੰਗਵੇ]] | ''[[:d:Q6581097|ਮਰਦ]]'' | [https://viaf.org/viaf/97006051 97006051] | [[ਤਸਵੀਰ:ErnestHemingway.jpg|center|128px]] |- | style='text-align:right'| 4 | [[:d:Q4724829|Q4724829]] | [[ਲੇਖਕ:ਅਲੀ ਹੈਦਰ ਮੁਲਤਾਨੀ|ਅਲੀ ਹੈਦਰ ਮੁਲਤਾਨੀ]] | ''[[:d:Q6581097|ਮਰਦ]]'' | | |- | style='text-align:right'| 5 | [[:d:Q7200|Q7200]] | [[ਲੇਖਕ:ਅਲੈਗਜ਼ੈਂਡਰ ਪੁਸ਼ਕਿਨ|ਅਲੈਗਜ਼ੈਂਡਰ ਪੁਸ਼ਕਿਨ]] | ''[[:d:Q6581097|ਮਰਦ]]'' | [https://viaf.org/viaf/66477450 66477450] | [[ਤਸਵੀਰ:Kiprensky Pushkin.jpg|center|128px]] |- | style='text-align:right'| 6 | [[:d:Q107013029|Q107013029]] | [[ਲੇਖਕ:ਇਕਬਾਲ ਸਿੰਘ|ਇਕਬਾਲ ਸਿੰਘ]] | ''[[:d:Q6581097|ਮਰਦ]]'' | | |- | style='text-align:right'| 7 | [[:d:Q42831|Q42831]] | [[ਲੇਖਕ:ਇਵਾਨ ਤੁਰਗਨੇਵ|ਇਵਾਨ ਤੁਰਗਨੇਵ]] | ''[[:d:Q6581097|ਮਰਦ]]'' | [https://viaf.org/viaf/41847346 41847346] | [[ਤਸਵੀਰ:Turgenev by Repin.jpg|center|128px]] |- | style='text-align:right'| 8 | [[:d:Q43423|Q43423]] | [[ਲੇਖਕ:ਈਸਪ|ਈਸਪ]] | ''[[:d:Q6581097|ਮਰਦ]]'' | [https://viaf.org/viaf/100165533 100165533]<br/>[https://viaf.org/viaf/100165546 100165546]<br/>[https://viaf.org/viaf/1129154381049930292197 1129154381049930292197]<br/>[https://viaf.org/viaf/12145857061922921707 12145857061922921707]<br/>[https://viaf.org/viaf/125158790747738852812 125158790747738852812]<br/>[https://viaf.org/viaf/217145542717396642205 217145542717396642205]<br/>[https://viaf.org/viaf/248167803564117772612 248167803564117772612]<br/>[https://viaf.org/viaf/269167803564417772623 269167803564417772623]<br/>[https://viaf.org/viaf/2704168049031938410007 2704168049031938410007]<br/>[https://viaf.org/viaf/294159474317527662609 294159474317527662609]<br/>[https://viaf.org/viaf/3543154260822524480009 3543154260822524480009]<br/>[https://viaf.org/viaf/596144647707005091731 596144647707005091731]<br/>[https://viaf.org/viaf/64013451 64013451]<br/>[https://viaf.org/viaf/642159477999227990003 642159477999227990003] | [[ਤਸਵੀਰ:Aesop pushkin01.jpg|center|128px]] |- | style='text-align:right'| 9 | [[:d:Q18031683|Q18031683]] | [[ਲੇਖਕ:ਈਸ਼ਵਰ ਚੰਦਰ ਨੰਦਾ|ਈਸ਼ਵਰ ਚੰਦਰ ਨੰਦਾ]] | ''[[:d:Q6581097|ਮਰਦ]]'' | [https://viaf.org/viaf/77235706 77235706] | [[ਤਸਵੀਰ:IC (Ishwar Chander) Nanda in 1950s.jpg|center|128px]] |- | style='text-align:right'| 10 | [[:d:Q35900|Q35900]] | [[ਲੇਖਕ:ਉਮਰ ਖ਼ਯਾਮ|ਉਮਰ ਖ਼ਯਾਮ]] | ''[[:d:Q6581097|ਮਰਦ]]'' | [https://viaf.org/viaf/100210377 100210377] | [[ਤਸਵੀਰ:Omar Khayyam2.JPG|center|128px]] |- | style='text-align:right'| 11 | [[:d:Q5685|Q5685]] | [[ਲੇਖਕ:ਐਂਤਨ ਚੈਖਵ|ਐਂਤਨ ਚੈਖਵ]] | ''[[:d:Q6581097|ਮਰਦ]]'' | [https://viaf.org/viaf/95216565 95216565] | [[ਤਸਵੀਰ:Anton Chekhov with bow-tie sepia image.jpg|center|128px]] |- | style='text-align:right'| 12 | [[:d:Q16867|Q16867]] | [[ਲੇਖਕ:ਐਡਗਰ ਐਲਨ ਪੋ|ਐਡਗਰ ਐਲਨ ਪੋ]] | ''[[:d:Q6581097|ਮਰਦ]]'' | [https://viaf.org/viaf/60351476 60351476] | [[ਤਸਵੀਰ:Edgar Allan Poe, circa 1849, restored, squared off.jpg|center|128px]] |- | style='text-align:right'| 13 | [[:d:Q172788|Q172788]] | [[ਲੇਖਕ:ਓ ਹੈਨਰੀ|ਓ ਹੈਨਰੀ]] | ''[[:d:Q6581097|ਮਰਦ]]'' | [https://viaf.org/viaf/46770914 46770914] | [[ਤਸਵੀਰ:William Sydney Porter by doubleday.jpg|center|128px]] |- | style='text-align:right'| 14 | [[:d:Q30875|Q30875]] | [[ਲੇਖਕ:ਔਸਕਰ ਵਾਈਲਡ|ਔਸਕਰ ਵਾਈਲਡ]] | ''[[:d:Q6581097|ਮਰਦ]]'' | [https://viaf.org/viaf/34464414 34464414] | [[ਤਸਵੀਰ:Oscar Wilde by Napoleon Sarony. Three-quarter-length photograph, seated.jpg|center|128px]] |- | style='text-align:right'| 15 | [[:d:Q87408047|Q87408047]] | [[ਲੇਖਕ:ਕਰਤਾਰ ਸਿੰਘ ਸਾਹਣੀ|ਕਰਤਾਰ ਸਿੰਘ ਸਾਹਣੀ]] | | | |- | style='text-align:right'| 16 | [[:d:Q6368245|Q6368245]] | [[ਲੇਖਕ:ਕਰਮ ਸਿੰਘ|ਕਰਮ ਸਿੰਘ]] | ''[[:d:Q6581097|ਮਰਦ]]'' | [https://viaf.org/viaf/40819928 40819928] | |- | style='text-align:right'| 17 | [[:d:Q7265733|Q7265733]] | [[ਲੇਖਕ:ਕਾਦਰਯਾਰ|ਕਾਦਰਯਾਰ]] | ''[[:d:Q6581097|ਮਰਦ]]'' | [https://viaf.org/viaf/75252074 75252074] | |- | style='text-align:right'| 18 | [[:d:Q6347061|Q6347061]] | [[ਲੇਖਕ:ਕਾਨ੍ਹ ਸਿੰਘ ਨਾਭਾ|ਕਾਨ੍ਹ ਸਿੰਘ ਨਾਭਾ]] | ''[[:d:Q6581097|ਮਰਦ]]'' | [https://viaf.org/viaf/66643146 66643146] | [[ਤਸਵੀਰ:Photograph of Kahn Singh of Nabha.jpg|center|128px]] |- | style='text-align:right'| 19 | [[:d:Q9061|Q9061]] | [[ਲੇਖਕ:ਕਾਰਲ ਮਾਰਕਸ|ਕਾਰਲ ਮਾਰਕਸ]] | ''[[:d:Q6581097|ਮਰਦ]]'' | [https://viaf.org/viaf/49228757 49228757] | [[ਤਸਵੀਰ:Karl Marx 001 restored.jpg|center|128px]] |- | style='text-align:right'| 20 | [[:d:Q20605976|Q20605976]] | [[ਲੇਖਕ:ਕਿਸ਼ਨ ਸਿੰਘ ਆਰਿਫ਼|ਕਿਸ਼ਨ ਸਿੰਘ ਆਰਿਫ਼]] | ''[[:d:Q6581097|ਮਰਦ]]'' | [https://viaf.org/viaf/45856298 45856298] | |- | style='text-align:right'| 21 | [[:d:Q230476|Q230476]] | [[ਲੇਖਕ:ਕੇਟ ਸ਼ੋਪਨ|ਕੇਟ ਸ਼ੋਪਨ]] | ''[[:d:Q6581072|ਨਾਰੀ]]'' | [https://viaf.org/viaf/46758932 46758932] | [[ਤਸਵੀਰ:Kate Chopin.jpg|center|128px]] |- | style='text-align:right'| 22 | [[:d:Q270632|Q270632]] | [[ਲੇਖਕ:ਕੈਥਰੀਨ ਮੈਂਸਫੀਲਡ|ਕੈਥਰੀਨ ਮੈਂਸਫੀਲਡ]] | ''[[:d:Q6581072|ਨਾਰੀ]]'' | [https://viaf.org/viaf/41843502 41843502] | [[ਤਸਵੀਰ:Katherine Mansfield (no signature).jpg|center|128px]] |- | style='text-align:right'| 23 | [[:d:Q60803|Q60803]] | [[ਲੇਖਕ:ਖ਼ਵਾਜਾ ਗ਼ੁਲਾਮ ਫ਼ਰੀਦ|ਖਵਾਜਾ ਗ਼ੁਲਾਮ ਫ਼ਰੀਦ]] | ''[[:d:Q6581097|ਮਰਦ]]'' | [https://viaf.org/viaf/49416501 49416501] | |- | style='text-align:right'| 24 | [[:d:Q47737|Q47737]] | [[ਲੇਖਕ:ਖ਼ਲੀਲ ਜਿਬਰਾਨ|ਖ਼ਲੀਲ ਜਿਬਰਾਨ]] | ''[[:d:Q6581097|ਮਰਦ]]'' | [https://viaf.org/viaf/88896061 88896061] | [[ਤਸਵੀਰ:Kahlil Gibran 1913.jpg|center|128px]] |- | style='text-align:right'| 25 | [[:d:Q20606273|Q20606273]] | [[ਲੇਖਕ:ਪੀਰ ਗ਼ੁਲਾਮ ਜੀਲਾਨੀ|ਗ਼ੁਲਾਮ ਜੀਲਾਨੀ]] | ''[[:d:Q6581097|ਮਰਦ]]'' | | |- | style='text-align:right'| 26 | [[:d:Q20609264|Q20609264]] | [[ਲੇਖਕ:ਗ਼ੁਲਾਮ ਰਸੂਲ ਆਲਮਪੁਰੀ|ਗ਼ੁਲਾਮ ਰਸੂਲ ਆਲਮਪੁਰੀ]] | ''[[:d:Q6581097|ਮਰਦ]]'' | [https://viaf.org/viaf/1468494 1468494] | |- | style='text-align:right'| 27 | [[:d:Q20606660|Q20606660]] | [[ਲੇਖਕ:ਗੁਰਬਖ਼ਸ਼ ਸਿੰਘ ਫ਼ਰੈਂਕ|ਗੁਰਬਖ਼ਸ਼ ਸਿੰਘ ਫ਼ਰੈਂਕ]] | ''[[:d:Q6581097|ਮਰਦ]]'' | | [[ਤਸਵੀਰ:Gurbax Singh Frank at Amritsar in 2018 02.jpg|center|128px]] |- | style='text-align:right'| 28 | [[:d:Q20606675|Q20606675]] | [[ਲੇਖਕ:ਗੁਰਭਜਨ ਗਿੱਲ|ਗੁਰਭਜਨ ਗਿੱਲ]] | ''[[:d:Q6581097|ਮਰਦ]]'' | | [[ਤਸਵੀਰ:Gurbhajan GIll Portrait.jpg|center|128px]] |- | style='text-align:right'| 29 | [[:d:Q134867400|Q134867400]] | [[ਲੇਖਕ:ਗੁਰਸ਼ਰਨ ਕੌਰ|ਗੁਰਸ਼ਰਨ ਕੌਰ]] | ''[[:d:Q6581072|ਨਾਰੀ]]'' | | |- | style='text-align:right'| 30 | [[:d:Q454703|Q454703]] | [[ਲੇਖਕ:ਗੁਰੂ ਅਮਰ ਦਾਸ ਜੀ|ਗੁਰੂ ਅਮਰਦਾਸ]] | ''[[:d:Q6581097|ਮਰਦ]]'' | [https://viaf.org/viaf/11165917 11165917] | [[ਤਸਵੀਰ:Amardas-Goindwal.jpg|center|128px]] |- | style='text-align:right'| 31 | [[:d:Q369920|Q369920]] | [[ਲੇਖਕ:ਗੁਰੂ ਅਰਜਨ ਦੇਵ ਜੀ|ਗੁਰੂ ਅਰਜਨ]] | ''[[:d:Q6581097|ਮਰਦ]]'' | [https://viaf.org/viaf/59320006 59320006] | [[ਤਸਵੀਰ:Guru Arjan.jpg|center|128px]] |- | style='text-align:right'| 32 | [[:d:Q370204|Q370204]] | [[ਲੇਖਕ:ਗੁਰੂ ਅੰਗਦ ਦੇਵ ਜੀ|ਗੁਰੂ ਅੰਗਦ]] | ''[[:d:Q6581097|ਮਰਦ]]'' | [https://viaf.org/viaf/21024361 21024361] | [[ਤਸਵੀਰ:Guru Angad.jpg|center|128px]] |- | style='text-align:right'| 33 | [[:d:Q312967|Q312967]] | [[ਲੇਖਕ:ਗੁਰੂ ਗੋਬਿੰਦ ਸਿੰਘ|ਗੁਰੂ ਗੋਬਿੰਦ ਸਿੰਘ]] | ''[[:d:Q6581097|ਮਰਦ]]'' | [https://viaf.org/viaf/7403162 7403162] | [[ਤਸਵੀਰ:Guru Gobind Singh.jpg|center|128px]] |- | style='text-align:right'| 34 | [[:d:Q2019145|Q2019145]] | [[ਲੇਖਕ:ਗੁਰੂ ਤੇਗ ਬਹਾਦਰ ਜੀ|ਗੁਰੂ ਤੇਗ਼ ਬਹਾਦਰ]] | ''[[:d:Q6581097|ਮਰਦ]]'' | [https://viaf.org/viaf/27877132 27877132] | [[ਤਸਵੀਰ:Guru teg bahadur.jpg|center|128px]] |- | style='text-align:right'| 35 | [[:d:Q83322|Q83322]] | [[ਲੇਖਕ:ਗੁਰੂ ਨਾਨਕ ਦੇਵ ਜੀ|ਗੁਰੂ ਨਾਨਕ]] | ''[[:d:Q6581097|ਮਰਦ]]'' | [https://viaf.org/viaf/34502973 34502973] | [[ਤਸਵੀਰ:Mural painting of Guru Nanak from Gurdwara Baba Atal Rai.jpg|center|128px]] |- | style='text-align:right'| 36 | [[:d:Q335353|Q335353]] | [[ਲੇਖਕ:ਗੁਰੂ ਰਾਮ ਦਾਸ ਜੀ|ਗੁਰੂ ਰਾਮਦਾਸ]] | ''[[:d:Q6581097|ਮਰਦ]]'' | [https://viaf.org/viaf/42640192 42640192] | [[ਤਸਵੀਰ:Guru Ram Das.jpg|center|128px]] |- | style='text-align:right'| 37 | [[:d:Q27950153|Q27950153]] | [[ਲੇਖਕ:ਚਰਨ ਪੁਆਧੀ|ਚਰਨ ਪੁਆਧੀ]] | ''[[:d:Q6581097|ਮਰਦ]]'' | | [[ਤਸਵੀਰ:Charan Puadhi Koharwala Punjabi Poet 33.jpg|center|128px]] |- | style='text-align:right'| 38 | [[:d:Q20606826|Q20606826]] | [[ਲੇਖਕ:ਚਰਨ ਸਿੰਘ ਸ਼ਹੀਦ|ਚਰਨ ਸਿੰਘ ਸ਼ਹੀਦ]] | ''[[:d:Q6581097|ਮਰਦ]]'' | [https://viaf.org/viaf/60474856 60474856] | |- | style='text-align:right'| 39 | [[:d:Q20607074|Q20607074]] | [[ਲੇਖਕ:ਜਨਮੇਜਾ ਸਿੰਘ ਜੋਹਲ|ਜਨਮੇਜਾ ਸਿੰਘ ਜੌਹਲ]] | ''[[:d:Q6581097|ਮਰਦ]]'' | | [[ਤਸਵੀਰ:Janmeja Singh Johl.jpg|center|128px]] |- | style='text-align:right'| 40 | [[:d:Q136099836|Q136099836]] | [[ਲੇਖਕ:ਜਿਤੇਸ਼ ਤਾਂਗੜੀ|ਜਿਤੇਸ਼ ਤਾਂਗੜੀ]] | ''[[:d:Q6581097|ਮਰਦ]]'' | | |- | style='text-align:right'| 41 | [[:d:Q45765|Q45765]] | [[ਲੇਖਕ:ਜੈਕ ਲੰਡਨ|ਜੈਕ ਲੰਡਨ]] | ''[[:d:Q6581097|ਮਰਦ]]'' | [https://viaf.org/viaf/1878155566455313380007 1878155566455313380007]<br/>[https://viaf.org/viaf/46764200 46764200] | [[ਤਸਵੀਰ:Jack London young.jpg|center|128px]] |- | style='text-align:right'| 42 | [[:d:Q5284740|Q5284740]] | [[ਲੇਖਕ:ਡਾਕਟਰ ਦੀਵਾਨ ਸਿੰਘ ਕਾਲੇਪਾਣੀ|ਡਾ. ਦੀਵਾਨ ਸਿੰਘ ਕਾਲੇਪਾਣੀ]] | ''[[:d:Q6581097|ਮਰਦ]]'' | | [[ਤਸਵੀਰ:Diwan singh kalpeni.png|center|128px]] |- | style='text-align:right'| 43 | [[:d:Q134004281|Q134004281]] | [[ਲੇਖਕ:ਤਰਸੇਮ ਬਸ਼ਰ|ਤਰਸੇਮ ਬਸ਼ਰ]] | ''[[:d:Q6581097|ਮਰਦ]]'' | | |- | style='text-align:right'| 44 | [[:d:Q20607826|Q20607826]] | [[ਲੇਖਕ:ਤਾਰਾ ਸਿੰਘ|ਤਾਰਾ ਸਿੰਘ ਕਾਮਿਲ]] | ''[[:d:Q6581097|ਮਰਦ]]'' | [https://viaf.org/viaf/94873272 94873272] | |- | style='text-align:right'| 45 | [[:d:Q3811239|Q3811239]] | [[ਲੇਖਕ:ਪ੍ਰਿੰਸੀਪਲ ਤੇਜਾ ਸਿੰਘ|ਤੇਜਾ ਸਿੰਘ]] | ''[[:d:Q6581097|ਮਰਦ]]'' | [https://viaf.org/viaf/65344897 65344897] | [[ਤਸਵੀਰ:Teja Singh LCCN2014680975 (cropped).jpg|center|128px]] |- | style='text-align:right'| 46 | [[:d:Q112072863|Q112072863]] | [[ਲੇਖਕ:ਡਾ. ਦੇਵੀ ਦਾਸ ਜੀ 'ਹਿੰਦੀ'|ਦੇਵੀ ਦਾਸ]] | ''[[:d:Q6581097|ਮਰਦ]]'' | [https://viaf.org/viaf/31321911 31321911] | |- | style='text-align:right'| 47 | [[:d:Q140303|Q140303]] | [[ਲੇਖਕ:ਧਨੀ ਰਾਮ ਚਾਤ੍ਰਿਕ|ਧਨੀ ਰਾਮ ਚਾਤ੍ਰਿਕ]] | ''[[:d:Q6581097|ਮਰਦ]]'' | [https://viaf.org/viaf/35766333 35766333] | [[ਤਸਵੀਰ:Dhani Ram Chatrik.jpg|center|128px]] |- | style='text-align:right'| 48 | [[:d:Q20608152|Q20608152]] | [[ਲੇਖਕ:ਨਜਾਬਤ|ਨਜਾਬਤ]] | | | |- | style='text-align:right'| 49 | [[:d:Q136436115|Q136436115]] | [[ਲੇਖਕ:ਨਿਰਮਲ ਬਰਾੜ|ਨਿਰਮਲ ਬਰਾੜ]] | ''[[:d:Q6581097|ਮਰਦ]]'' | | |- | style='text-align:right'| 50 | [[:d:Q132131245|Q132131245]] | [[ਲੇਖਕ:ਪਰਮਜੀਤ ਮਾਨ|ਪਰਮਜੀਤ ਮਾਨ]] | ''[[:d:Q6581097|ਮਰਦ]]'' | | |- | style='text-align:right'| 51 | [[:d:Q96141534|Q96141534]] | [[ਲੇਖਕ:ਪਿਆਰਾ ਸਿੰਘ ਭੌਰ|ਪਿਆਰਾ ਸਿੰਘ ਭੌਰ]] | ''[[:d:Q6581097|ਮਰਦ]]'' | | |- | style='text-align:right'| 52 | [[:d:Q7260822|Q7260822]] | [[ਲੇਖਕ:ਪੂਰਨ ਸਿੰਘ|ਪੂਰਨ ਸਿੰਘ]] | ''[[:d:Q6581097|ਮਰਦ]]'' | [https://viaf.org/viaf/2479184 2479184] | [[ਤਸਵੀਰ:Pooran Singh.jpg|center|128px]] |- | style='text-align:right'| 53 | [[:d:Q65396609|Q65396609]] | [[ਲੇਖਕ:ਪ੍ਰਿੰਸੀਪਲ ਗੰਗਾ ਸਿੰਘ|ਪ੍ਰਿੰਸੀਪਲ ਗੰਗਾ ਸਿੰਘ]] | ''[[:d:Q6581097|ਮਰਦ]]'' | | |- | style='text-align:right'| 54 | [[:d:Q174152|Q174152]] | [[ਲੇਖਕ:ਪ੍ਰੇਮਚੰਦ|ਪ੍ਰੇਮਚੰਦ]] | ''[[:d:Q6581097|ਮਰਦ]]'' | [https://viaf.org/viaf/95216097 95216097] | [[ਤਸਵੀਰ:Prem chand.jpg|center|128px]] |- | style='text-align:right'| 55 | [[:d:Q81059995|Q81059995]] | [[ਲੇਖਕ:ਪੰਡਤ ਨਰੈਣ ਸਿੰਘ|ਪੰਡਤ ਨਰੈਣ ਸਿੰਘ]] | ''[[:d:Q6581097|ਮਰਦ]]'' | | |- | style='text-align:right'| 56 | [[:d:Q123847379|Q123847379]] | [[ਲੇਖਕ:ਫ਼ਰਦ ਫ਼ਕੀਰ|ਫਰਦ ਫ਼ਕੀਰ]] | ''[[:d:Q6581097|ਮਰਦ]]'' | | |- | style='text-align:right'| 57 | [[:d:Q34787|Q34787]] | [[ਲੇਖਕ:ਫਰੈਡਰਿਕ ਏਂਗਲਜ਼|ਫਰੈਡਰਿਕ ਏਂਗਲਜ਼]] | ''[[:d:Q6581097|ਮਰਦ]]'' | [https://viaf.org/viaf/68928644 68928644] | [[ਤਸਵੀਰ:Friedrich Engels portrait (cropped).jpg|center|128px]] |- | style='text-align:right'| 58 | [[:d:Q905|Q905]] | [[ਲੇਖਕ:ਫ਼ਰਾਂਜ਼ ਕਾਫ਼ਕਾ|ਫ਼ਰਾਂਜ਼ ਕਾਫ਼ਕਾ]] | ''[[:d:Q6581097|ਮਰਦ]]'' | [https://viaf.org/viaf/56611857 56611857] | [[ਤਸਵੀਰ:Franz Kafka, 1923.jpg|center|128px]] |- | style='text-align:right'| 59 | [[:d:Q20608659|Q20608659]] | [[ਲੇਖਕ:ਫ਼ਿਰੋਜ਼ ਦੀਨ ਸ਼ਰਫ਼|ਫ਼ਿਰੋਜ਼ ਦੀਨ ਸ਼ਰਫ਼]] | ''[[:d:Q6581097|ਮਰਦ]]'' | [https://viaf.org/viaf/1351221 1351221] | |- | style='text-align:right'| 60 | [[:d:Q380728|Q380728]] | [[ਲੇਖਕ:ਫਿਓਦਰ ਸੋਲੋਗਬ|ਫਿਓਦਰ ਸੋਲੋਗਬ]] | ''[[:d:Q6581097|ਮਰਦ]]'' | [https://viaf.org/viaf/44305652 44305652] | [[ਤਸਵੀਰ:Sologub-1909.jpg|center|128px]] |- | style='text-align:right'| 61 | [[:d:Q48545174|Q48545174]] | [[ਲੇਖਕ:ਫ੍ਰੈਂਕ ਲੁਗਾਰਡ ਬ੍ਰੇਨ|ਫ੍ਰੈਂਕ ਲੁਗਾਰਡ ਬ੍ਰੇਨ]] | ''[[:d:Q6581097|ਮਰਦ]]'' | [https://viaf.org/viaf/32800916 32800916] | |- | style='text-align:right'| 62 | [[:d:Q81265976|Q81265976]] | [[ਲੇਖਕ:ਬਰਕਤ ਸਿੰਘ ਅਨੰਦ|ਬਰਕਤ ਸਿੰਘ ਅਨੰਦ]] | ''[[:d:Q6581097|ਮਰਦ]]'' | | |- | style='text-align:right'| 63 | [[:d:Q87408093|Q87408093]] | [[ਲੇਖਕ:ਬਲਬੀਰ ਢਿੱਲੋਂ|ਬਲਬੀਰ ਸਿੰਘ ਢਿੱਲੋਂ]] | ''[[:d:Q6581097|ਮਰਦ]]'' | | |- | style='text-align:right'| 64 | [[:d:Q20608768|Q20608768]] | [[ਲੇਖਕ:ਬਲਰਾਮ|ਬਲਰਾਮ]] | ''[[:d:Q6581097|ਮਰਦ]]'' | | [[ਤਸਵੀਰ:Balram Playwright.JPG|center|128px]] |- | style='text-align:right'| 65 | [[:d:Q31789116|Q31789116]] | [[ਲੇਖਕ:ਬਲਬੀਰ ਸਿੰਘ|ਬਲਵੀਰ ਸਿੰਘ]] | | | |- | style='text-align:right'| 66 | [[:d:Q87408045|Q87408045]] | [[ਲੇਖਕ:ਬਲਵੰਤ ਚੌਹਾਨ|ਬਲਵੰਤ ਚੌਹਾਨ]] | ''[[:d:Q6581097|ਮਰਦ]]'' | | |- | style='text-align:right'| 67 | [[:d:Q3244622|Q3244622]] | [[ਲੇਖਕ:ਬਾਬਾ ਸ਼ੇਖ ਫਰੀਦ|ਬਾਬਾ ਫਰੀਦ]] | ''[[:d:Q6581097|ਮਰਦ]]'' | [https://viaf.org/viaf/212332446 212332446] | [[ਤਸਵੀਰ:Detail of Baba Farid from a Guler painting showing an imaginary meeting of Sufi saints.jpg|center|128px]] |- | style='text-align:right'| 68 | [[:d:Q87346367|Q87346367]] | [[ਲੇਖਕ:ਬਾਬੂ ਤੇਜਾ ਸਿੰਘ|ਬਾਬੂ ਤੇਜਾ ਸਿੰਘ]] | ''[[:d:Q6581097|ਮਰਦ]]'' | | |- | style='text-align:right'| 69 | [[:d:Q112727019|Q112727019]] | [[ਲੇਖਕ:ਬਾਵਾ ਬਿਸ਼ਨ ਸਿੰਘ|ਬਾਵਾ ਬਿਸ਼ਨ ਸਿੰਘ]] | ''[[:d:Q6581097|ਮਰਦ]]'' | | |- | style='text-align:right'| 70 | [[:d:Q20608841|Q20608841]] | [[ਲੇਖਕ:ਬਾਵਾ ਬੁੱਧ ਸਿੰਘ|ਬਾਵਾ ਬੁੱਧ ਸਿੰਘ]] | ''[[:d:Q6581097|ਮਰਦ]]'' | [https://viaf.org/viaf/16150802 16150802] | |- | style='text-align:right'| 71 | [[:d:Q3351571|Q3351571]] | [[ਲੇਖਕ:ਬੁੱਲ੍ਹੇ ਸ਼ਾਹ|ਬੁੱਲ੍ਹੇ ਸ਼ਾਹ]] | ''[[:d:Q6581097|ਮਰਦ]]'' | [https://viaf.org/viaf/64805763 64805763] | |- | style='text-align:right'| 72 | [[:d:Q377881|Q377881]] | [[ਲੇਖਕ:ਬੰਕਿਮਚੰਦਰ ਚੱਟੋਪਾਧਿਆਏ|ਬੰਕਿਮਚੰਦਰ ਚੱਟੋਪਾਧਿਆਏ]] | ''[[:d:Q6581097|ਮਰਦ]]'' | [https://viaf.org/viaf/46770296 46770296] | [[ਤਸਵੀਰ:Bankimchandra Chattapadhay.jpg|center|128px]] |- | style='text-align:right'| 73 | [[:d:Q312551|Q312551]] | [[ਲੇਖਕ:ਭਗਤ ਕਬੀਰ|ਭਗਤ ਕਬੀਰ]] | ''[[:d:Q6581097|ਮਰਦ]]'' | [https://viaf.org/viaf/262355054 262355054] | [[ਤਸਵੀਰ:Kabir.jpg|center|128px]] |- | style='text-align:right'| 74 | [[:d:Q377808|Q377808]] | [[ਲੇਖਕ:ਭਗਤ ਸਿੰਘ|ਭਗਤ ਸਿੰਘ]] | ''[[:d:Q6581097|ਮਰਦ]]'' | [https://viaf.org/viaf/95329648 95329648] | [[ਤਸਵੀਰ:Bhagat Singh 1929.jpg|center|128px]] |- | style='text-align:right'| 75 | [[:d:Q20608916|Q20608916]] | [[ਲੇਖਕ:ਭਗਵੰਤ ਰਸੂਲਪੁਰੀ|ਭਗਵੰਤ ਰਸੂਲਪੁਰੀ]] | | | |- | style='text-align:right'| 76 | [[:d:Q132130150|Q132130150]] | [[ਲੇਖਕ:ਭਾਈ ਇੰਦਰ ਸਿੰਘ|ਭਾਈ ਇੰਦਰ ਸਿੰਘ]] | ''[[:d:Q6581097|ਮਰਦ]]'' | | |- | style='text-align:right'| 77 | [[:d:Q192302|Q192302]] | [[ਲੇਖਕ:ਭਾਈ ਗੁਰਦਾਸ|ਭਾਈ ਗੁਰਦਾਸ]] | ''[[:d:Q6581097|ਮਰਦ]]'' | [https://viaf.org/viaf/257162664559355002507 257162664559355002507]<br/>[https://viaf.org/viaf/267309460 267309460]<br/>[https://viaf.org/viaf/438159474201427661393 438159474201427661393]<br/>[https://viaf.org/viaf/816937 816937] | [[ਤਸਵੀਰ:Bhai Gurdas scribing Adi Granth.jpg|center|128px]] |- | style='text-align:right'| 78 | [[:d:Q4900761|Q4900761]] | [[ਲੇਖਕ:ਭਾਈ ਨੰਦ ਲਾਲ|ਭਾਈ ਨੰਦ ਲਾਲ]] | ''[[:d:Q6581097|ਮਰਦ]]'' | [https://viaf.org/viaf/309629202 309629202]<br/>[https://viaf.org/viaf/50730122 50730122]<br/>[https://viaf.org/viaf/94959440 94959440] | [[ਤਸਵੀਰ:A painting of Guru Gobind Singh and the court poet Bhai Nand Lal Goya.jpg|center|128px]] |- | style='text-align:right'| 79 | [[:d:Q3631340|Q3631340]] | [[ਲੇਖਕ:ਭਾਈ ਵੀਰ ਸਿੰਘ|ਭਾਈ ਵੀਰ ਸਿੰਘ]] | ''[[:d:Q6581097|ਮਰਦ]]'' | [https://viaf.org/viaf/266979474 266979474] | [[ਤਸਵੀਰ:Vir Singh 1972 stamp of India.jpg|center|128px]] |- | style='text-align:right'| 80 | [[:d:Q136100973|Q136100973]] | [[ਲੇਖਕ:ਭਾਈ ਹਰਿੰਦਰ|ਭਾਈ ਹਰਿੰਦਰ]] | ''[[:d:Q6581097|ਮਰਦ]]'' | | |- | style='text-align:right'| 81 | [[:d:Q7245|Q7245]] | [[ਲੇਖਕ:ਮਾਰਕ ਟਵੇਨ|ਮਾਰਕ ਟਵੇਨ]] | ''[[:d:Q6581097|ਮਰਦ]]'' | [https://viaf.org/viaf/16444837 16444837]<br/>[https://viaf.org/viaf/305239133 305239133]<br/>[https://viaf.org/viaf/50566653 50566653]<br/>[https://viaf.org/viaf/53367783 53367783] | [[ਤਸਵੀਰ:MarkTwain.LOC.jpg|center|128px]] |- | style='text-align:right'| 82 | [[:d:Q107000|Q107000]] | [[ਲੇਖਕ:ਮਿਰਜ਼ਾ ਗ਼ਾਲਿਬ|ਮਿਰਜ਼ਾ ਗ਼ਾਲਿਬ]] | ''[[:d:Q6581097|ਮਰਦ]]'' | [https://viaf.org/viaf/7429542 7429542] | [[ਤਸਵੀਰ:Mirza Ghalib photograph 3.jpg|center|128px]] |- | style='text-align:right'| 83 | [[:d:Q12706|Q12706]] | [[ਲੇਖਕ:ਮੈਕਸਿਮ ਗੋਰਕੀ|ਮੈਕਸਿਮ ਗੋਰਕੀ]] | ''[[:d:Q6581097|ਮਰਦ]]'' | [https://viaf.org/viaf/96998392 96998392] | [[ਤਸਵੀਰ:Maxim Gorky LOC Restored edit1.jpg|center|128px]] |- | style='text-align:right'| 84 | [[:d:Q9327|Q9327]] | [[ਲੇਖਕ:ਮੋਪਾਸਾਂ|ਮੋਪਾਂਸਾ]] | ''[[:d:Q6581097|ਮਰਦ]]'' | [https://viaf.org/viaf/29537765 29537765] | [[ਤਸਵੀਰ:Maupassant par Nadar.jpg|center|128px]] |- | style='text-align:right'| 85 | [[:d:Q20609258|Q20609258]] | [[ਲੇਖਕ:ਮੋਹਨ ਸਿੰਘ ਵੈਦ|ਮੋਹਨ ਸਿੰਘ ਵੈਦ]] | ''[[:d:Q6581097|ਮਰਦ]]'' | [https://viaf.org/viaf/77726034 77726034] | [[ਤਸਵੀਰ:Bhai mohan singh vaid.png|center|128px]] |- | style='text-align:right'| 86 | [[:d:Q1001|Q1001]] | [[ਲੇਖਕ:ਮਹਾਤਮਾ ਗਾਂਧੀ|ਮੋਹਨਦਾਸ ਕਰਮਚੰਦ ਗਾਂਧੀ]] | ''[[:d:Q6581097|ਮਰਦ]]'' | [https://viaf.org/viaf/71391324 71391324] | [[ਤਸਵੀਰ:Mahatma-Gandhi, studio, 1931.jpg|center|128px]] |- | style='text-align:right'| 87 | [[:d:Q13139853|Q13139853]] | [[ਲੇਖਕ:ਮੌਲਾ ਬਖ਼ਸ਼ ਕੁਸ਼ਤਾ|ਮੌਲਾ ਬਖ਼ਸ਼ ਕੁਸ਼ਤਾ]] | ''[[:d:Q6581097|ਮਰਦ]]'' | | |- | style='text-align:right'| 88 | [[:d:Q6792411|Q6792411]] | [[ਲੇਖਕ:ਸਾਈਂ ਮੌਲਾ ਸ਼ਾਹ|ਮੌਲਾ ਸ਼ਾਹ]] | ''[[:d:Q6581097|ਮਰਦ]]'' | | [[ਤਸਵੀਰ:Sain Maula Shah.jpg|center|128px]] |- | style='text-align:right'| 89 | [[:d:Q930489|Q930489]] | [[ਲੇਖਕ:ਯੋਸ਼ੀਕੀ ਹਯਾਮਾ|ਯੋਸ਼ੀਕੀ ਹਯਾਮਾ]] | ''[[:d:Q6581097|ਮਰਦ]]'' | [https://viaf.org/viaf/37715786 37715786] | [[ਤਸਵੀਰ:Yoshiki Hayama.jpg|center|128px]] |- | style='text-align:right'| 90 | [[:d:Q113726602|Q113726602]] | [[ਲੇਖਕ:ਰਘਬੀਰ ਸਿੰਘ ਬੀਰ|ਰਘਬੀਰ ਸਿੰਘ ਬੀਰ]] | ''[[:d:Q6581097|ਮਰਦ]]'' | [https://viaf.org/viaf/21277389 21277389] | |- | style='text-align:right'| 91 | [[:d:Q7241|Q7241]] | [[ਲੇਖਕ:ਰਬਿੰਦਰਨਾਥ ਟੈਗੋਰ|ਰਬਿੰਦਰਨਾਥ ਟੈਗੋਰ]] | ''[[:d:Q6581097|ਮਰਦ]]'' | [https://viaf.org/viaf/24608356 24608356] | [[ਤਸਵੀਰ:Rabindranath Tagore in 1909.jpg|center|128px]] |- | style='text-align:right'| 92 | [[:d:Q81576|Q81576]] | [[ਲੇਖਕ:ਰਸ਼ੀਦ ਜਹਾਂ|ਰਸ਼ੀਦ ਜਹਾਂ]] | ''[[:d:Q6581072|ਨਾਰੀ]]'' | [https://viaf.org/viaf/38513560 38513560] | |- | style='text-align:right'| 93 | [[:d:Q3812755|Q3812755]] | [[ਲੇਖਕ:ਰਾਮ ਸਰੂਪ ਅਣਖੀ|ਰਾਮ ਸਰੂਪ ਅਣਖੀ]] | ''[[:d:Q6581097|ਮਰਦ]]'' | [https://viaf.org/viaf/118970 118970] | |- | style='text-align:right'| 94 | [[:d:Q111991252|Q111991252]] | [[ਲੇਖਕ:ਰਿਸ਼ੀ ਹਿਰਦੇਪਾਲ|ਰਿਸ਼ੀ ਹਿਰਦੇਪਾਲ]] | ''[[:d:Q6581097|ਮਰਦ]]'' | | |- | style='text-align:right'| 95 | [[:d:Q132130017|Q132130017]] | [[ਲੇਖਕ:ਲਾਲਾ ਬਿਹਾਰੀਲਾਲ|ਲਾਲਾ ਬਿਹਾਰੀਲਾਲ]] | ''[[:d:Q6581097|ਮਰਦ]]'' | | |- | style='text-align:right'| 96 | [[:d:Q130564248|Q130564248]] | [[ਲੇਖਕ:ਲਾਹੌਰਾ ਸਿੰਘ ਮੁਸੱਵਰ|ਲਾਹੌਰਾ ਸਿੰਘ]] | ''[[:d:Q6581097|ਮਰਦ]]'' | | |- | style='text-align:right'| 97 | [[:d:Q7243|Q7243]] | [[ਲੇਖਕ:ਲਿਉ ਤਾਲਸਤਾਏ|ਲਿਉ ਤਾਲਸਤਾਏ]] | ''[[:d:Q6581097|ਮਰਦ]]'' | [https://viaf.org/viaf/96987389 96987389] | [[ਤਸਵੀਰ:L.N.Tolstoy Prokudin-Gorsky.jpg|center|128px]] |- | style='text-align:right'| 98 | [[:d:Q1403|Q1403]] | [[ਲੇਖਕ:ਲੁਇਗੀ ਪਿਰਾਂਡੇਲੋ|ਲੁਈਗੀ ਪਿਰਾਂਦੋਲੋ]] | ''[[:d:Q6581097|ਮਰਦ]]'' | [https://viaf.org/viaf/64010465 64010465] | [[ਤਸਵੀਰ:Luigi Pirandello 1932.jpg|center|128px]] |- | style='text-align:right'| 99 | [[:d:Q23114|Q23114]] | [[ਲੇਖਕ:ਲੂ ਸ਼ੁਨ|ਲੂ ਸ਼ੁਨ]] | ''[[:d:Q6581097|ਮਰਦ]]'' | [https://viaf.org/viaf/29537230 29537230] | [[ਤਸਵੀਰ:LuXun1930.jpg|center|128px]] |- | style='text-align:right'| 100 | [[:d:Q139817324|Q139817324]] | [[ਲੇਖਕ:ਲੱਖ ਸ਼ਾਹ|ਲੱਖ ਸ਼ਾਹ]] | ''[[:d:Q6581097|ਮਰਦ]]'' | | |- | style='text-align:right'| 101 | [[:d:Q3631344|Q3631344]] | [[ਲੇਖਕ:ਵਾਰਿਸ ਸ਼ਾਹ|ਵਾਰਿਸ ਸ਼ਾਹ]] | ''[[:d:Q6581097|ਮਰਦ]]'' | [https://viaf.org/viaf/317144724 317144724] | [[ਤਸਵੀਰ:Portrait of the Punjabi poet Waris Shah (Lahore, ca.1859).jpg|center|128px]] |- | style='text-align:right'| 102 | [[:d:Q535|Q535]] | [[ਲੇਖਕ:ਵਿਕਟਰ ਹਿਊਗੋ|ਵਿਕਟਰ ਹਿਊਗੋ]] | ''[[:d:Q6581097|ਮਰਦ]]'' | [https://viaf.org/viaf/9847974 9847974] | [[ਤਸਵੀਰ:Victor Hugo by Étienne Carjat 1876 - full.jpg|center|128px]] |- | style='text-align:right'| 103 | [[:d:Q692|Q692]] | [[ਲੇਖਕ:ਵਿਲੀਅਮ ਸ਼ੇਕਸਪੀਅਰ|ਵਿਲੀਅਮ ਸ਼ੇਕਸਪੀਅਰ]] | ''[[:d:Q6581097|ਮਰਦ]]'' | [https://viaf.org/viaf/96994048 96994048] | [[ਤਸਵੀਰ:Shakespeare.jpg|center|128px]] |- | style='text-align:right'| 104 | [[:d:Q156501|Q156501]] | [[ਲੇਖਕ:ਸਆਦਤ ਹਸਨ ਮੰਟੋ|ਸਆਦਤ ਹਸਨ ਮੰਟੋ]] | ''[[:d:Q6581097|ਮਰਦ]]'' | [https://viaf.org/viaf/71500079 71500079] | [[ਤਸਵੀਰ:Saadat Hasan Manto.jpg|center|128px]] |- | style='text-align:right'| 105 | [[:d:Q732446|Q732446]] | [[ਲੇਖਕ:ਸਚਲ ਸਰਮਸਤ|ਸਚਲ ਸਰਮਸਤ]] | ''[[:d:Q6581097|ਮਰਦ]]'' | [https://viaf.org/viaf/51877896 51877896] | [[ਤਸਵੀਰ:Hazrat Sachal Sarmast.JPG|center|128px]] |- | style='text-align:right'| 106 | [[:d:Q128792617|Q128792617]] | [[ਲੇਖਕ:ਸਤਦੀਪ ਗਿੱਲ|ਸਤਦੀਪ ਗਿੱਲ]] | ''[[:d:Q6581097|ਮਰਦ]]'' | | [[ਤਸਵੀਰ:Gill, Satdeep Jan 2020.jpg|center|128px]] |- | style='text-align:right'| 107 | [[:d:Q404622|Q404622]] | [[ਲੇਖਕ:ਸ਼ਰਤਚੰਦਰ|ਸਰਤ ਚੰਦਰ ਚਟੋਪਾਧਿਆਏ]] | ''[[:d:Q6581097|ਮਰਦ]]'' | [https://viaf.org/viaf/68938788 68938788] | [[ਤਸਵੀਰ:Sarat Chandra Chattopadhyay portrait.jpg|center|128px]] |- | style='text-align:right'| 108 | [[:d:Q584501|Q584501]] | [[ਲੇਖਕ:ਸ਼ਾਹ ਮੁਹੰਮਦ|ਸ਼ਾਹ ਮੁਹੰਮਦ]] | ''[[:d:Q6581097|ਮਰਦ]]'' | | [[ਤਸਵੀਰ:ShahMuhammad.jpg|center|128px]] |- | style='text-align:right'| 109 | [[:d:Q311526|Q311526]] | [[ਲੇਖਕ:ਸਾਕੀ|ਸਾਕੀ]] | ''[[:d:Q6581097|ਮਰਦ]]'' | [https://viaf.org/viaf/7396805 7396805] | [[ਤਸਵੀਰ:Hector Hugh Munro.jpg|center|128px]] |- | style='text-align:right'| 110 | [[:d:Q20609760|Q20609760]] | [[ਲੇਖਕ:ਸੁਖਦੇਵ ਮਾਦਪੁਰੀ|ਸੁਖਦੇਵ ਮਾਦਪੁਰੀ]] | ''[[:d:Q6581097|ਮਰਦ]]'' | [https://viaf.org/viaf/65348016 65348016] | [[ਤਸਵੀਰ:Sukhdev Madpuri.jpg|center|128px]] |- | style='text-align:right'| 111 | [[:d:Q124145821|Q124145821]] | [[ਲੇਖਕ:ਸੁਖਪਾਲ ਸਿੰਘ ਬਠਿੰਡਾ|ਸੁਖਪਾਲ ਸਿੰਘ ਬਠਿੰਡਾ]] | ''[[:d:Q6581097|ਮਰਦ]]'' | | |- | style='text-align:right'| 112 | [[:d:Q20609773|Q20609773]] | [[ਲੇਖਕ:ਸੁਖਪਾਲ|ਸੁਖਪਾਲਵੀਰ ਸਿੰਘ ਹਸਰਤ]] | ''[[:d:Q6581097|ਮਰਦ]]'' | [https://viaf.org/viaf/16110300 16110300]<br/>[https://viaf.org/viaf/259151170880339091378 259151170880339091378] | |- | style='text-align:right'| 113 | [[:d:Q20609798|Q20609798]] | [[ਲੇਖਕ:ਸੁਖਵੰਤ ਹੁੰਦਲ|ਸੁਖਵੰਤ ਹੁੰਦਲ]] | ''[[:d:Q6581097|ਮਰਦ]]'' | | |- | style='text-align:right'| 114 | [[:d:Q112029965|Q112029965]] | [[ਲੇਖਕ:ਸੁਰਜੀਤ ਸਿੰਘ ਕਾਲੇਕੇ|ਸੁਰਜੀਤ ਸਿੰਘ ਕਾਲੇਕੇ]] | ''[[:d:Q6581097|ਮਰਦ]]'' | | |- | style='text-align:right'| 115 | [[:d:Q488539|Q488539]] | [[ਲੇਖਕ:ਸੁਲਤਾਨ ਬਾਹੂ|ਸੁਲਤਾਨ ਬਾਹੂ]] | ''[[:d:Q6581097|ਮਰਦ]]'' | [https://viaf.org/viaf/54328693 54328693] | |- | style='text-align:right'| 116 | [[:d:Q134870191|Q134870191]] | [[ਲੇਖਕ:ਸੰਤ ਸਿੰਘ 'ਅਮਰ'|ਸੰਤ ਸਿੰਘ ਅਮਰ]] | ''[[:d:Q6581097|ਮਰਦ]]'' | | |- | style='text-align:right'| 117 | [[:d:Q61119073|Q61119073]] | [[ਲੇਖਕ:ਹਦਾਇਤੁੱਲਾ|ਹਦਾਇਤੁੱਲਾ]] | ''[[:d:Q6581097|ਮਰਦ]]'' | [https://viaf.org/viaf/288593968 288593968] | |- | style='text-align:right'| 118 | [[:d:Q20610051|Q20610051]] | [[ਲੇਖਕ:ਹਰਦਿਲਬਾਗ਼ ਸਿੰਘ ਗਿੱਲ|ਹਰਦਿਲਬਾਗ ਸਿੰਘ ਗਿੱਲ]] | ''[[:d:Q6581097|ਮਰਦ]]'' | | |- | style='text-align:right'| 119 | [[:d:Q112031529|Q112031529]] | [[ਲੇਖਕ:ਹਰਨਾਮ ਸਿੰਘ 'ਹਰਲਾਜ'|ਹਰਨਾਮ ਸਿੰਘ 'ਹਰਲਾਜ']] | ''[[:d:Q6581097|ਮਰਦ]]'' | [https://viaf.org/viaf/10154681973647862954 10154681973647862954] | [[ਤਸਵੀਰ:Harnam singh harlaaj.jpg|center|128px]] |- | style='text-align:right'| 120 | [[:d:Q20610081|Q20610081]] | [[ਲੇਖਕ:ਹਰਨਾਮ ਸਿੰਘ ਨਰੂਲਾ|ਹਰਨਾਮ ਸਿੰਘ ਨਰੂਲਾ]] | | | |- | style='text-align:right'| 121 | [[:d:Q20610183|Q20610183]] | [[ਲੇਖਕ:ਹਰਿੰਦਰ ਸਿੰਘ ਰੂਪ|ਹਰਿੰਦਰ ਸਿੰਘ ਰੂਪ]] | ''[[:d:Q6581097|ਮਰਦ]]'' | | |- | style='text-align:right'| 122 | [[:d:Q5673|Q5673]] | [[ਲੇਖਕ:ਹਾਂਸ ਕ੍ਰਿਸਚਨ ਆਂਡਰਸਨ|ਹਾਂਸ ਕ੍ਰਿਸਚੀਅਨ ਐਂਡਰਸਨ]] | ''[[:d:Q6581097|ਮਰਦ]]'' | [https://viaf.org/viaf/4925902 4925902] | [[ਤਸਵੀਰ:Hans Christian Andersen by Thora Hallager 1869.jpg|center|128px]] |- | style='text-align:right'| 123 | [[:d:Q5678981|Q5678981]] | [[ਲੇਖਕ:ਹਾਸ਼ਮ ਸ਼ਾਹ|ਹਾਸ਼ਮ ਸ਼ਾਹ]] | ''[[:d:Q6581097|ਮਰਦ]]'' | [https://viaf.org/viaf/314845355 314845355] | |} {{Wikidata list end}} 69n4ar2ee3p8ufs834sx9xvgolszsn6 250 57269 220646 184127 2026-06-05T15:52:19Z Satdeep Gill 13 220646 proofread-page text/x-wiki <noinclude><pagequality level="3" user="Sonia Atwal" /></noinclude>{{center|{{x-larger|'''ਮਾਓ ਵੇਲੇ ਦਾ ਚੀਨ'''}}}} {{gap}}ਮਾਓ ਜ਼ੇ-ਤੁੰਗ ਦਾ ਜਨਮ 26 ਦਸੰਬਰ 1893 ਨੂੰ ਚੀਨ ਦੇ ਹੁਨਾਨ ਸੂਬੇ ਦੇ ਇੱਕ ਪਿੰਡ ਸ਼ਾਓਸ਼ਾਨ ਵਿੱਚ ਹੋਇਆ ਜੋ ਕੈਂਗਸ਼ਾਨ ਪਹਾੜ ਦੇ ਪੈਰਾਂ ਵਿੱਚ ਚੰਗਾ ਉਪਜਾਊ ਇਲਾਕਾ ਸੀ। ਮਾਓ ਦੇ ਜਨਮ ਸਮੇਂ ਚੀਨ ਉੱਤੇ ਮਾਂਚੂ ਘਰਾਣਾ ਰਾਜ ਕਰ ਰਿਹਾ ਸੀ। ਅਸਲ ਵਿੱਚ ਚੀਨ ਵਿੱਚ ਦੋ ਹਜ਼ਾਰ ਸਾਲ ਤੋਂ ਬਾਦਸ਼ਾਹਤ ਚੱਲ ਰਹੀ ਸੀ ਜਿਸ ਦੌਰਾਨ ਰਾਜ ਘਰਾਣੇ ਬਦਲਦੇ ਰਹੇ ਅਤੇ 1644 ਵਿੱਚ ਮਨਚੂਰੀਆ ਵਾਲੇ ਪਾਸੇ ਤੋਂ ਆਇਆ ਮਾਂਚੂ ਰਾਜ-ਘਰਾਣਾ ਸੱਤਾ ਵਿੱਚ ਆ ਗਿਆ। ਇਸ ਘਰਾਣੇ ਕੋਲ 1911 ਦੇ ਜ਼ਿਨਹੂਈ ਇਨਕਲਾਬ ਤੱਕ ਸੱਤਾ ਰਹੀ। ਇਸ ਦੌਰ ਵਿੱਚ ਗਿਆਨ ਵਿਗਿਆਨ ਦੇ ਖੇਤਰ ਵਿੱਚ ਭਾਰਤ ਵਾਂਗ ਚੀਨ ਵੀ ਬਹੁਤ ਪਛੜ ਗਿਆ, ਲੋਕ ਸਾਹਸੀ ਅਤੇ ਖੋਜੀ ਹੋਣ ਦੀ ਥਾਂ ਨਸ਼ੇੜੀ ਅਤੇ ਘੋਰੀ ਹੋ ਗਏ। ਉਸ ਨੂੰ ਕਮਜੋਰ ਦੇਖ ਕੇ ਪੱਛਮੀ ਦੇਸ਼ ਅਤੇ ਜਾਪਾਨ ਆਰਥਿਕ ਲੁੱਟ ਕਰਨ ਦੇ ਨਾਲ ਨਾਲ ਉਸ ਉੱਤੇ ਅਕਸਰ ਆਪਣੀ ਧੌਂਸ ਜਮਾਉਂਦੇ ਰਹਿੰਦੇ ਸਨ। ਚੀਨ ਵਿੱਚ ਸਾਮਰਾਜੀ ਦਖਲ ਦੀ ਇੱਕ ਉੱਘੀ ਉਦਾਹਰਣ ਚੀਨੀ ਲੋਕਾਂ ਨੂੰ ਅਫ਼ੀਮ ਦੇ ਨਸ਼ੇ ਉੱਤੇ ਲਾਉਣ ਦੀ ਹੈ। ਪਹਿਲਾਂ ਚੀਨ ਵਿਚੋਂ ਬਹੁਤ ਵੱਡੀ ਮਾਤਰਾ ਵਿੱਚ ਰੇਸ਼ਮ, ਚਾਹ ਅਤੇ ਚੀਨੀ ਦਾ ਸਾਮਾਨ ਬਰਾਮਦ ਹੁੰਦਾ ਸੀ ਜਿਸ ਕਰਕੇ ਵਪਾਰਕ ਸੰਤੁਲਨ ਉਸ ਦੇ ਹੱਕ ਬਣਿਆ ਰਹਿੰਦਾ ਸੀ ਅਤੇ ਚੀਨ ਦੇ ਵਾਧੂ ਮਾਲ ਦੇ ਇਵਜ਼ ਵਿੱਚ ਉਸ ਨੂੰ ਚਾਂਦੀ ਭੇਜੀ ਜਾਂਦੀ ਸੀ। ਪਰ ਬ੍ਰਿਟੇਨ ਨਹੀਂ ਚਾਹੁੰਦਾ ਸੀ ਕਿ ਉਸ ਦੇ ਚਾਂਦੀ ਦੇ ਭੰਡਾਰ ਚੀਨ ਵੱਲ ਤੁਰੇ ਜਾਣ। ਉਹ ਇਸ ਦੇ ਬਦਲੇ ਕੋਈ ਅਜਿਹੀ ਚੀਜ਼ ਚੀਨ ਨੂੰ ਭੇਜਣਾ ਚਾਹੁੰਦਾ ਸੀ ਜੋ ਲਗਾਤਾਰ ਪੈਦਾ ਹੁੰਦੀ ਰਹੇ ਅਤੇ ਮਹਿੰਗੀ ਵੀ ਵਿਕੇ। ਇਸ ਦੇ ਲਈ ਉਸ ਨੇ ਅਫ਼ੀਮ ਦੀ ਚੋਣ ਕੀਤੀ। ਭਾਰਤ ਵਿੱਚ ਅਫ਼ੀਮ ਪੈਦਾ ਕਰਕੇ ਅੰਗਰੇਜ਼ ਵਪਾਰੀਆਂ ਵੱਲੋਂ ਇਸ ਦੀਆਂ ਪੇਟੀਆਂ ਭਰ ਭਰ ਕੇ ਚੀਨ ਭੇਜੀਆਂ ਜਾਣ ਲੱਗੀਆਂ।<ref>''ਚੀਨ ਵਿੱਚ ਕਿੰਨੀ ਵੱਡੀ ਮਾਤਰਾ ਵਿੱਚ ਅਫ਼ੀਮ ਭੇਜੀ ਜਾਂਦੀ ਸੀ, ਇਸ ਦਾ ਅੰਦਾਜਾ ਏਥੋਂ ਲੱਗ ਸਕਦਾ ਹੈ ਕਿ 1839 ਵਿੱਚ ਜਦ ਚੀਨੀ ਸਰਕਾਰ ਨੇ ਇਸ ਖਿਲਾਫ਼ ਫੈਸਲਾ ਲਿਆ ਤਾਂ ਉਸ ਨੇ ਅਫ਼ੀਮ ਦੀਆਂ 20 ਹਜਾਰ ਪੇਟੀਆਂ ਫੜ੍ਹੀਆਂ ਜਿਨ੍ਹਾਂ ਵਿੱਚ ਅਫ਼ੀਮ ਦੀ ਕੁੱਲ ਮਾਤਰਾ 12100 ਕੁਇੰਟਲ ਸੀ।''</ref> ਸਿੱਟੇ ਵਜੋਂ ਕੁਝ ਸਾਲਾਂ ਵਿੱਚ ਹੀ ਚੀਨ<noinclude>{{rule}} <references/> {{left|'''ਮਾਓ ਜ਼ੇ-ਤੁੰਗ /14'''}}</noinclude> n01qwyo8qh8x4ldx8sd541k51c8aszi 250 71437 220653 215651 2026-06-05T16:52:03Z Amritpal Aman 2020 /* ਸੋਧਣਾ */ 220653 proofread-page text/x-wiki <noinclude><pagequality level="3" user="Amritpal Aman" /></noinclude>ਅਪਾਮਾਰਗ (ਚਿਰਚਿਟਾ) ਆਮ ਜਾਣਕਾਰੀ: ਅਪਾਮਾਰਗ ਦਾ ਬੂਟਾ ਭਾਰਤ ਦੇ ਖੁਸ਼ਕ ਇਲਾਕਿਆਂ ਵਿਚ ਪੈਦਾ ਹੁੰਦਾ ਹੈ। ਇਹ ਪਿੰਡਾਂ ਵਿਚ ਜਿਆਦਾ ਮਿਲਦਾ ਹੈ। ਖੇਤਾਂ ਦੇ ਵਿਚ ਘਾਹ ਦੇ ਨਾਲ ਇਹ ਆਮ ਤੌਰ 'ਤੇ ਪਾਇਆ ਜਾਂਦਾ ਹੈ। ਇਸ ਦੀ ਉਚਾਈ ਆਮ ਤੌਰ 'ਤੇ 2 ਤੋਂ 4 ਫੁੱਟ ਹੁੰਦੀ ਹੈ। ਲਾਲ ਅਤੇ ਚਿੱਟੇ ਦੋ ਰੰਗ ਦੇ ਅਪਾਮਾਰਗ ਦਿਖਾਈ ਦਿੰਦੇ ਹਨ। ਚਿੱਟੇ ਰੰਗ ਦੇ ਅਪਾਮਾਰਗ ਵਿਚ ਟਾਹਣੀਆਂ ਅਤੇ ਪੱਤੇ ਹਰੇ ਰੰਗ ਦੇ, ਭੂਰੇ ਅਤੇ ਚਿੱਟੇ ਰੰਗ ਦੇ ਦਾਗ ਵਾਲੇ ਹੁੰਦੇ ਹਨ। ਇਸ ਤੋਂ ਇਲਾਵਾ ਫਲ ਚਪਟੇ ਹੁੰਦੇ ਹਨ। ਲਾਲ ਰੰਗ ਦੇ ਅਪਾਮਾਰਗ ਦੀ ਟਾਹਣੀ ਲਾਲ ਰੰਗ ਦੀ ਅਤੇ ਪੱਤਿਆਂ 'ਤੇ ਲਾਲ-ਲਾਲ ਰੰਗ ਦੇ ਦਾਗ ਦਿਖਾਈ ਦਿੰਦੇ ਹਨ। ਫਲ ਜਿਆਦਾ ਤੌਰ 'ਤੇ ਚਪਟੇ ਪਰ ਕੁਝ ਗੋਲ ਵੀ ਹੁੰਦੇ ਹਨ। ਇਸ 'ਤੇ ਬੀਜ ਤਿੱਖੇ ਕੰਢਿਆਂ ਵਰਗੇ ਲੱਗਦੇ ਹਨ। ਦੋਨਾਂ ਤਰ੍ਹਾਂ ਦੇ ਅਪਮਾਰਗਾਂ ਵਿਚ ਇੱਕੋ ਜਿਹੇ ਹੀ ਗੁਣ ਪਾਏ ਜਾਂਦੇ ਹਨ। ਪਰ ਚਿੱਟੇ ਰੰਗ ਦੇ ਅਪਾਮਾਰਗ ਨੂੰ ਚੰਗਾ ਮੰਨਿਆ ਜਾਂਦਾ ਹੈ। ਇਸ ਦੇ ਪੱਤੇ ਗੋਲ ਅਤੇ 1 ਤੋਂ 5 ਇੰਚ ਲੰਬੇ ਹੁੰਦੇ ਹਨ। ਚੌੜਾਈ ਅੱਧਾ ਇੰਚ ਤੋਂ ਢਾਈ ਇੰਚ ਤੱਕ ਹੁੰਦੀ ਹੈ। ਫੁੱਲਾਂ ਦੇ ਗੁੱਛੇ ਦੀ ਲੰਬਾਈ ਲਗਭਗ ਇੱਕ ਫੁੱਟ ਤੱਕ ਹੁੰਦੀ ਹੈ। ਫਲ ਸਰਦੀਆਂ ਵਿਚ ਲੱਗਦੇ ਹਨ ਅਤੇ ਗਰਮੀਆਂ ਵਿਚ ਇਹ ਪੱਕ ਕੇ ਸੁਕ ਜਾਂਦੇ ਹਨ। ਇੰਨਾਂ ਵਿਚ ਚੌਲ ਦੇ ਦਾਣਿਆਂ ਵਰਗੇ ਬੀਜ ਨਿਕਲਦੇ ਹਨ। ਇਸ ਦਾ ਬੂਟਾ ਬਰਸਾਤਾਂ ਵਿਚ ਪੈਦਾ ਹੋ ਕੇ ਗਰਮੀਆਂ ਵਿਚ ਸੁੱਕ ਜਾਂਦਾ ਹੈ। ਵੱਖ ਵੱਖ ਭਾਸ਼ਾਵਾਂ ਵਿਚ ਨਾਮ: ਸੰਸਕ੍ਰਿਤ- ਅਪਾਮਾਰਗ। ਹਿੰਦੀ-ਚਿਰਚਿਟਾ। ਮਰਾਠੀ-ਅਘਾੜਾ। ਗੁਜਰਾਤੀ-ਅਪੇੜੋ। ਬੰਗਾਲੀ-ਅਪਾਂਗ। ਅੰਗਰੇਜ਼ੀ-ਪ੍ਰਿਕਲੀ ਚਾਫ ਫਲਾਵਰ (Prickly Chalf Flower)। ਲੈਟਿਨ-ਐਚਿਰੈਨਥਸ। ਏਸਪੇਰਾ (Achyranthes Üspera) ਗੁਣ: ਆਯੂਰਵੈਦ ਅਨੁਸਾਰ ਅਪਾਮਾਰਗ ਗਰਮ ਤਾਸੀਰ ਵਾਲਾ, ਤਿਕਤ ਅਤੇ ਵਿਪਾਕ ਵਿਚ ਕਟੂ ਹੁੰਦਾ ਹੈ। ਇਹ ਪੱਥਰੀ ਨਾਸ਼ਕ, ਦਰਦ ਦੂਰ ਕਰਨ ਵਾਲਾ, ਸਾਹ ਦੇ ਰੋਗਾਂ ਲਈ ਲਾਭਕਾਰੀ, ਰਕਤਸ਼ੋਧਕ ਅਤੇ ਪੱਥਰੀ ਨੂੰ ਖਤਮ ਕਰਨ ਵਾਲੇ ਗੁਣ ਰੱਖਦਾ ਹੈ। ਯੂਨਾਨੀ ਮੱਤ ਅਨੁਸਾਰ ਅਪਾਮਾਰਗ ਪਹਿਲੇ ਦਰਜੇ ਦੀ ਸ਼ੀਤਲ, ਵੀਰਜ ਵਧਾਊਂ, ਪਿਸ਼ਾਬ ਅਤੇ ਧਾਤਾਂ ਨਾਲ ਸਬੰਧਤ ਰੋਗਾਂ ਦੇ ਖਾਤਮੇ ਲਈ ਲਾਭਕਾਰੀ ਹੈ। ਵਿਗਿਆਨਕ ਮੱਤ ਅਨੁਸਾਰ ਅਪਾਮਾਰਗ ਦੇ ਕੀਤੇ ਰਸਾਇਣਕ ਖੋਜ ਕਾਰਜ ਤੋਂ ਇਹ ਪਤਾ ਲੱਗਾ ਹੈ ਕਿ ਇਸ ਵਿਚ 30 ਪ੍ਰਤੀਸ਼ਤ ਪੋਟਾਸ਼ ਖਾਰ, 13 ਪ੍ਰਤੀਸ਼ਤ ਚੂਨਾ, 7 ਪ੍ਰਤੀਸ਼ਤ ਸੋਰਾ ਖਾਰ, 4 ਪ੍ਰਤੀਸ਼ਤ ਲੋਹਾ, 2 ਪ੍ਰਤੀਸ਼ਤ ਲੂਣ ਅਤੇ 2 ਪ੍ਰਤੀਸ਼ਤ ਗੰਧਕ ਪਾਇਆ ਜਾਂਦਾ ਹੈ। ਪੱਤਿਆਂ ਦੇ ਮੁਕਾਬਲੇ ਇਸ ਦੀਆਂ ਜੜ੍ਹਾਂ ਵਿਚ ਉਕਤ ਤੱਤ ਵਧੇਰੇ ਪਾਏ ਜਾਂਦੇ ਹਨ। ਗੁਣਕਾਰੀ ਪੌਦੇ - 17<noinclude></noinclude> 8ktwhig0iwpwnodx5sh0znamwtho61h 250 72394 220658 218329 2026-06-06T08:11:40Z Marde Sehajpreet kaur 1774 /* ਸੋਧਣਾ */ 220658 proofread-page text/x-wiki <noinclude><pagequality level="3" user="Marde Sehajpreet kaur" />{{center|( ੬੬ )}}</noinclude>ਬਣ ਜਾਣ। {{gap}}ਇਸ ਵੇਲੇ ਮੈਨੂੰ ਹਰ ਦੀਨ ਦੀਆਂ ਗਲਾਂ ਚੰਗੀ ਤਰਾਂ ਯਾਦ ਹਨ,ਮੈਂ ਦੇਖ ਰਿਹਾ ਹਾਂ ਕਿ ਜੋਕੁਛਉਸਨੇ ਕਿਹਾ ਸੀਇਕਇਕਅਖਰ ਠੀਕ ਸੀ। ਉਨਾਂ ਚਿਠੀਆਂ ਦੀ ਨਕਲ ਨੇ ਆਪ ਭੂਤ ਨਾਥ ਦੀ ਗਿਚੀ ਘੁਟ ਦਿਤੀ ਜੋ ਉਨ੍ਹਾਂ ਦਿਨਾਂ ਵਿਚ ਗਦਾਧਤ ਸਿੰਘ ਦੇ ਨਾਉਂ ਨਾਲ ਪ੍ਰਸਿਧ ਸੀ। ਭੂਤ ਨਾਥ ਦਾ ਹਾਲ ਮੈਨੂੰ ਚੰਗੀ ਤਰਾਂ ਮਲੂੰਮ ਹ ਅਰ ਜੋ ਕੁਛ ਪਿਛੇ ਬੀਤਿਆ ਹੈ ਓਹ ਭੀ ਮੈਂ ਸੁਣਲੀਤਾ ਹੈ ਪਰ ਇਤਨਾ ਜਰੂਰੀ ਕਹਾਂਗਾ(ਕਿ ਭੂਤ ਨਾਥ ਦੇ ਮੁਕਦਮੇ ਵਿਚਤੇਜਸਿੰਘ ਨੇ ਬਹੁਤ ਭੁਲ ਕੀਤੀ ਹੈ) ਭੁਲ ਤਾਂ ਸਾਰਿਆਂ ਨੇ ਕੀਤੀ ਹੈ ਪਰ ਤੇਜ ਸਿੰਘਨੇ ਏਯਾਰਾਂ ਦਾ ਸਿਰਤਾਜ ਸਮਝਕੇ ਮੈਂ ਸਭ ਹੈ। ਪਹਿਲਾਂ ਲਾਡਲੀ ਆਦਿਕ ਦੇ ਸਾਹਮਣੇ ਓਹ ਕਾਗਤਾਂ ਦਾ ਮੁਨਾ ਖੋਲਿਆ ਸੀ ਅਰ ਚਿਠੀਆਂ ਪੜ੍ਹਕੇ ਭੂਤ ਨਾਥ ਤੇ ਇਹ ਦੋਸ ਲਾਇਆ ਸੀ ਕਿ ਬੇਸ਼ਕ ਇਹ ਚਿਠੀਆਂ ਭੂਤ ਨਾਥ ਦੇ ਹੱਥ ਦੀਆਂ ਲਿਖੀਆਂ ਹੋਈਆਂ ਹਨ ਤਾਂ ਇਹ ਕਿਉਂ ਨਹੀਂ ਸੋਚਿਆ ਕਿ ਭੂਤ ਨਾਥ ਦੀਆਂ ਚਿਠੀਆਂ ਦੇ ਉੱਤਰ ਵਿਚ ਜੋ ਚਿਠੀਆਂ ਹੇਲਾ ਸਿੰਘ ਨੇ ਭੇਜੀਆਂ ਹਨ ਓਹ ਭੀ ਭੂਤ ਨਾਥ ਦੇ ਹੱਥ ਦੀਆਂ ਲਿਖੀਆਂ ਹੋਈਆ ਜਾਪਦੀਆਂ ਹਨ ਤਾਂ ਕੀ ਆਪਣੀਆਂ ਚਿਠੀਆਂ ਦਾ ਉੱਤਰ ਭੀ ਭੂਤ ਲਾਥ ਆਪਹੀ ਦੇਂਦਾ ਹੁੰਦਾ ਸੀ? {{gap}}ਇਹ ਕਹਿਕੇ ਭਰਤ ਸਿੰਘ ਤੇਜ ਸਿੰਘ ਦੇ ਮੂੰਹ ਵੱਲ ਦੇਖਣ ਲਗ ਪਿਆ। ਤੇਜ ਸਿੰਘ ਨੇ ਕਿਹਾ ਆਪਦਾ ਕਥਨ ਸਤ ਹੈ ਉਸ ਵੇਲੇ ਮੈਥੋਂ ਬੜ ਭੁੱਲ ਹੋਗਈ ਹੈ ਓਨਾਂ ਵਿਚੋਂ ਇਕ ਪੜ੍ਹ ਕੇ ਹੀ ਅਸੀ ਲੋਕ ਕ੍ਰੋਧ ਨਾਲ ਪਾਗਲ ਹੋਗਏ ਸੀ ਕਿ<noinclude></noinclude> f9qz8mzndkx7952eotj10k42tlx0opu 250 72495 220657 218813 2026-06-06T07:57:09Z Marde Sehajpreet kaur 1774 /* ਸੋਧਣਾ */ 220657 proofread-page text/x-wiki <noinclude><pagequality level="3" user="Marde Sehajpreet kaur" />{{center|( ੬੫ )}}</noinclude>ਸਿੰਘ ਦਾ ਧਿਆਨ ਛਡ ਦੇਵੋ ਅਰ ਓਨਾਂ ਨੂੰ ਮਰਨ ਦੇਵੋ ਕਿਉਂਕਿ ਓਹ ਆਪਦੇ ਮਿਤ੍ਰ ਹਨ। {{gap}}ਮੈਂ-ਜਿਸਤਰਾਂ ਤੂੰ ਚਾਹੁੰਦਾ ਹੈਂ ਮੈਂ ਉਸੇ ਤਰਾਂ ਕਰਾਂਗਾ ਹਛਾ ਇਹ ਦਸ ਕਿ ਲਛਮੀ ਦੇਵੀ ਤੇ ਬਲਭੱਦ੍ਰ ਸਿੰਘ ਦਾ ਕੀ ਹਾਲ ਹੈ? {{gap}}ਹਰਦੀਨ-ਓਨਾਂ ਦੋਹਾਂ ਨੂੰ ਦਰੋਗੇ ਨੇ ਕਿਤੇ ਕੈਦ ਕਰ ਦਿਤਾ ਸੀ। ਇਹ ਤਾਂ ਮੈਨੂੰ ਪਤਾ ਹੈ ਪਰ ਪਿਛੋਂ ਦਾ ਕੁਛ ਹਾਲ ਮਲੂਮ ਨਹੀਂ ਹੋਯਾ, ਪਤਾ ਨਹੀਂ ਜੋ ਮਰ ਗਏ ਹਨ ਕਿ ਜੀਊਦੇ ਹਨ। ਹਾਂ ਉਸ ਗਦਾਧਰ ਸਿੰਘ ਨੂੰ ਇਸ ਗੱਲ ਦਾ ਪਤਾ ਹੋਵੇਗਾ ਜੋ ਰਨਧੀਰ ਸਿੰਘ ਦਾ ਏਯਾਰ ਹੈ ਜਿਸ ਨੇ ਨਾਨਕ ਦੀ ਮਾਂ ਨੂੰ ਧੋਖਾ ਦੇਣ ਲਈ ਕੁਝ ਦੇਰ ਵਾਸਤੇ ਆਪਣਾ ਨਾਉਂ ਰਘਬਰ ਸਿੰਘ ਰਖ ਲਿਆ ਸੀ ਜਿਸਦੇ ਕਰਕੇ ਏਥੋਂ ਦੀ ਗੁਪਤ ਕਮੇਟੀ ਦਾ ਭਾਂਡਾ ਭੱਜਾ ਹੈ, ਓਸਨੇ ਇਸ ਰਘੁਬਰ ਸਿੰਘ ਤੇ ਦਰੋਗੇ ਨੂੰ ਬੜਾ ਖਪਯਾ ਹੈ। ਲਛਮੀ ਦੇਵੀ ਦੀ ਥਾਂ ਮੁੰਦਰ ਦਾ ਵਿਆਹ ਕਰ ਦੇਣ ਦੀ ਬਾਬਤ ਏਨਾਂ ਦੀ ਹੇਲਾ ਸਿੰਘ ਦੀ ਜੋ ਚਿਠੀ ਚਪਣੀ ਹੋਈ ਸੀ ਉਸਦਾ ਪੂਰਾ ੨ ਉਤਾਰਾ ਗੁਦਾਧਰ ਸਿੰਘ ਰਣਧੀਰ ਸਿੰਘ ਏਯਾਰ ਦੇ ਪਾਸ ਹੈ ਜੋ ਸਮੇਂ ਸਿਰ ਕੱਢਣ ਵਾਸਤੇ ਓਸਨੇ ਕੀਤਾ ਹੋਯਾ ਸੀ ਪਰ ਸ਼ੋਕ ਕਿ ਰੁਪਯੇ ਦੇ ਲਾਲਚ ਵਿਚ ਆਕੇ ਗਦਾਧਰ ਸਿੰਘ ਨੇ ਦਰੋਗੇ ਨੂੰ ਛੱਡ ਦਿਤਾ ਅਰ ਇਸਗੱਲ ਨੂੰ ਲੁਕਾ ਰਖਿਆ ਕਿ ਇਹ ਦੋਵੇਂ ਉਸ ਗੁਪਤ ਕਮੇਟੀ ਦੇ ਮੁਖੀਆ ਹਨ ਇਸ ਪਾਪ ਦਾ ਫਲ ਜਰੂਰੀ ਗਦਾਧਰ ਸਿੰਘ ਨੂੰ ਭੋਗਣਾ ਪਵੇਗਾ, ਇਹ ਭੀ ਅਚੰਭਾ ਨਹੀਂ ਕਿ ਇਨਾਂ ਚਿਠੀਆਂ ਦੇ ਉਤਾਰੇ ਕਰਕੇ ਹੀ ਉਸਨੂੰ ਦੁਖ ਭੋਗਣਾ ਪਵੇ ਅਤੇ ਓਹ ਚਿਠੀਆਂ ਹੀ ਉਸਦਾ ਕਾਲ<noinclude></noinclude> hu9gehbl8x6p5aev1c8t224gqnhn5un 250 72771 220647 2026-06-05T16:14:29Z Aman Arora PTL 1841 /* ਸੋਧਣਾ */ 220647 proofread-page text/x-wiki <noinclude><pagequality level="3" user="Aman Arora PTL" /></noinclude>{{Block center|<poem> '''{{larger|ਸਰਾਪਿਆ ਸਮਾਂ}}''' ਬਹੁਤ ਵਾਰੀ ਬੰਦਾ ਭਰਿਆ ਫਿਰਦਾ ਏ ਨੱਕੋ-ਨੱਕ ਕਿਸੇ ਨੂੰ ਕੁੱਝ ਸੁਣਾਉਂਣਾ ਲੋਚਦਾ ਪਰ ਉਦੋਂ ਉਸਨੂੰ ਨਹੀਂ ਮਿਲਦਾ ਕੋਈ ਰੂਹ ਦਾ ਵਾਕਿਫ਼ ਮਿਲਦੇ ਹਨ ਜੋ ਵੀ ਸਾਰੇ ਓਪਰੇ ਓਪਰੇ ਜਿਹੇ ਬਿਗਾਨੇ ਬਿਗਾਨੇ ਜਿਹੇ ਅਜੀਬ ਅਜਨਬੀ, ਨਿਰੇ ਮਤਲਬੀ ਇਹੋ ਜਿਹੇ ਨਮੋਹਰਿਆਂ ਕੋਲ ਦਿਲ ਨਹੀਂ ਫਰੋਲਿਆ ਜਾਂਦਾ ਸਿਰਫ਼ ਹੋ ਸਕਦੀ ਏ ਹੈਲੋ! ਹੈਲੋ!! ਫਿਰ ਜਦੋਂ ਕਦੇ ਚਾਣਚੱਕ ਕੋਈ ਉਹ ਆਣ ਮਿਲਦੈ ਹੁੰਦੀ ਹੈ ਜਿਸਦੀ ਜੁੱਗਾਂ ਤੋਂ ਤਲਾਸ਼ ਜਿਸ ਕੋਲ ਬੈਠ ਉਧੜਣ ਨੂੰ ਜੀਅ ਕਰਦਾ ਏ ਹੁੰਦੀ ਹੈ ਆਪਾ ਫਰੋਲਣ ਦੀ ਤਲਬ ਤਾਂ ਉਦੋਂ ਜੀਭ ਨੂੰ ਜ਼ੁਬਾਨ ਹੀ ਭੁੱਲ ਜਾਂਦੀ ਤੇ ਸ਼ਬਦਾਂ ਕੋਲੋਂ ਉਹਨਾਂ ਦੇ ਅਰਥ ਗੁਆਚ ਜਾਂਦੇ। </poem>}}<noinclude>{{rh||ਛਾਵਾਂ ਅੰਦਰਲਾ ਸੇਕ - 123}}</noinclude> fvytb7i72lwqs3v7rx451j0ou2h0vod 250 72772 220648 2026-06-05T16:15:56Z Aman Arora PTL 1841 /* ਸੋਧਣਾ */ 220648 proofread-page text/x-wiki <noinclude><pagequality level="3" user="Aman Arora PTL" /></noinclude> {{Block center|<poem>ਇਸ ਅਜੀਬ ਸਥਿਤੀ ਵਿਚ ਬੰਦਾ ਕਰੇ ਵੀ ਤਾਂ ਕੀ ਕਰੇ ਇਸ ਸਰਾਪੇ ਸਮੇਂ ਦੇ ਸੱਪ ਦਾ ਵੀ ਕੀ ਕਰੇ ਇਹ ਡੰਗੇ ਤਾਂ ਵੀ ਔਖਾ ਜੇ ਨਾ ਡੰਗੇ ਤਾਂ ਵੀ ਔਖਾ। ***** </poem>}}<noinclude>{{rh||ਛਾਵਾਂ ਅੰਦਰਲਾ ਸੇਕ - 124}}</noinclude> 0yr418brbe1du5o3g63ibazhihhi81i 250 72773 220649 2026-06-05T16:20:20Z Aman Arora PTL 1841 /* ਸੋਧਣਾ */ 220649 proofread-page text/x-wiki <noinclude><pagequality level="3" user="Aman Arora PTL" /></noinclude>{{Block center|<poem>'''{{larger|ਇਹ ਕੇਹਾ ਪੰਜਾਬ}}''' ਮੈਨੂੰ ਜਦ ਵੀ ਸੁਪਨੇ 'ਚ ਪੰਜਾਬ ਦਿਸਦਾ ਹੈ ਤਾਂ ਉਹ ਸੱਤ ਨਦੀਆਂ ਵਾਲਾ ਹੁੰਦਾ ਹੈ ਸ਼ੇਰ ਦੀ ਸ਼ਕਲ ਵਰਗਾ। ਮੈਂ ਜਦੋਂ ਬਾਹਾਂ ਫੈਲਾ ਕੇ ਕਿਸੇ ਮਾਣ ਵਿਚ ਆਖਦਾਂ ਕਿ ਇਹ ਹੈ ਮੇਰਾ ਪੰਜਾਬ ਤਾਂ ਮੇਰਾ ਇਕ ਹੱਥ ਲਦਾਖ ਦੀ ਆਖਰੀ ਸੀਮਾ ਤੇ ਦੂਜਾ ਸਿੰਧੋਂ ਪਾਰ ਹੁੰਦਾ ਹੈ ਮੇਰੇ ਪੈਰ ਮਥਰਾ ਭੂਮੀ ਨੂੰ ਛੋਂਹਦੇ ਤੇ ਸਿਰ ਪੀਰ-ਪੰਚਾਲ ਤੇ ਹੁੰਦਾ ਹੈ। ਹੁਣ ਸ਼ੇਰ ਤੋਂ ਬਿੱਲੀ ਜਿਹਾ ਨਕਸ਼ਾ ਵੇਖਦਾ ਹਾਂ ਤਾਂ ਇਕ ਖਿੱਝ ਜਿਹੀ ਚੜ੍ਹਦੀ ਹੈ ਪਛਤਾਵਾ ਜਿਹਾ ਜਾਗਦਾ ਹੈ ਹਾਰ ਜਿਹੀ ਨਮੋਸ਼ੀ ਹੁੰਦੀ ਹੈ ਪੰਜਾਬ ਤਾਂ ਪੋਰਸ ਸੀ ਜੋ ਹਾਰ ਕੇ ਵੀ ਨਹੀਂ ਹਾਰਿਆ ਪੰਜਾਬ ਤਾਂ ਨਲੂਆ ਸਰਦਾਰ ਸੀ ਖ਼ੈਬਰੋਂ ਪਾਰ ਵੀ ਜੀਹਦਾ ਭੈਅ ਗੂੰਜਦਾ ਸੀ ਜਿੱਥੇ ਪਿਆਰ ਸੀ, ਸਹਿਚਾਰ ਸੀ ਇਕ ਦੂਜੇ ਦਾ ਦਿਲੋਂ ਸਤਿਕਾਰ ਸੀ। ਮੇਰੇ ਸੁਪਨਿਆਂ 'ਚ ਅਜੇ ਵੀ ਉਹੋ ਪੰਜਾਬ ਵਸਿਆ ਹੈ। ***** </poem>}}<noinclude>{{rh||ਛਾਵਾਂ ਅੰਦਰਲਾ ਸੇਕ - 125}}</noinclude> srvcqx55q25h6xja1dgjd1fd7tqkt33 250 72774 220650 2026-06-05T16:23:03Z Aman Arora PTL 1841 /* ਸੋਧਣਾ */ 220650 proofread-page text/x-wiki <noinclude><pagequality level="3" user="Aman Arora PTL" /></noinclude> {{Block center|<poem>'''{{larger|ਸਵੈ}}''' ਹਿੱਕ ਮੇਰੀ ਹਿਜਰ ਦਾ ਕਮਰਾ ਮੱਸੋਸਿਆ ਜਿਹਾ ਦਿਲ ਜੰਗਾਲ-ਖਾਧਾ ਜਿੰਦਰਾ ਤੇ ਪਿਆਰ ਪਿਆਰ ਤਾਂ ਉਹ ਨਿਕਰਮੀ ਚਾਬੀ ਜੋ ਰੁਜ਼ਗਾਰ ਦੀ ਤਲਾਸ਼ ਕਰਦਿਆਂ ਕਰਦਿਆਂ ਕਿਤੇ ਗੁਆਚ ਗਈ। ***** </poem>}}<noinclude>{{rh||ਛਾਵਾਂ ਅੰਦਰਲਾ ਸੇਕ - 126}}</noinclude> qpmk7mvg9wi10qdj7x1fniktx0x0pri 250 72775 220651 2026-06-05T16:26:09Z Aman Arora PTL 1841 /* ਸੋਧਣਾ */ 220651 proofread-page text/x-wiki <noinclude><pagequality level="3" user="Aman Arora PTL" /></noinclude>{{Block center|<poem> '''{{larger|ਮੁਹੱਬਤੀ ਖ਼ਤ}}''' ਬੜੀ ਅਜੀਬ ਅਦਿਸਦੀ ਭਾਸ਼ਾ 'ਚ ਉਹ ਰੋਜ਼ ਲਿਖਦੀ ਹੈ ਖ਼ਤ ਮੈਨੂੰ ਨਾ ਮੈਂ ਭਾਸ਼ਾ ਜਾਣਦਾ ਹਾਂ ਨਾ ਅੱਖਰ ਹੀ ਪਛਾਣਦਾ ਹਾਂ ਐਪਰ ਮੁਹੱਬਤ 'ਚ ਭਿੱਜੇ ਲਫ਼ਜ਼ਾਂ ਨੂੰ ਮੈਂ ਅਕਸਰ ਪੜ੍ਹ ਲੈਂਦਾ ਹਾਂ। ਮੁਹੱਬਤ ਤਾਂ ਖੁਸ਼ਬੂ ਹੈ ਹਵਾ 'ਚ ਘੁਲੀ ਮਿਲੀ ਜਿਹੀ ਇਹ ਨਾ ਦੇਖੀ ਜਾ ਸਕਦੀ ਹੈ ਤੇ ਨਾ ਹੀ ਕਿਤਿਉਂ ਪੜ੍ਹੀ ਪਰ ਫਿਰ ਵੀ ਪਤਾ ਨਹੀਂ ਕਿਉਂ ਹਿੱਕ ਦੀ ਕੋਰੀ ਸਲੇਟ 'ਤੇ ਜਾਂਦੀ ਹੈ ਉੱਕਰੀ। ਇਹ ਇਬਾਰਤ ਆਲਮਾਂ ਫਾਜ਼ਲਾਂ ਦੀ ਨਹੀਂ ਇਹ ਤਾਂ ਪਤੰਗੇ ਦੀ ਜੂਨੇ ਪਏ ਦੀਨ ਦੁਨੀ ਤੋਂ ਬੇਖ਼ਬਰ ਖ਼ੁਦੀ ਦੀ ਲਿਬਾਸ ਉਤਾਰ ਲਾਟ ਨੂੰ ਚੁੰਮਣ ਦੀ ਲਾਲਸਾ ਪਾਲ਼ ਮਰ-ਮਿਟਣ ਦੀ ਪਹੀ 'ਤੇ ਤੁਰੇ ਕਿਸੇ ਦੀਵਾਨੇ ਦੇ ਹੋਠਾਂ 'ਚੋਂ ਨਿਕਲੇ ਹਰਫ਼ ਨੇ। </poem>}}<noinclude>{{rh||ਛਾਵਾਂ ਅੰਦਰਲਾ ਸੇਕ - 127}}</noinclude> j2wza53n525ezcnwsbn1wc0be3hfxso 250 72776 220652 2026-06-05T16:27:39Z Aman Arora PTL 1841 /* ਸੋਧਣਾ */ 220652 proofread-page text/x-wiki <noinclude><pagequality level="3" user="Aman Arora PTL" /></noinclude> {{Block center|<poem>ਨਾ ਇਹ ਖ਼ਤ ਕੋਈ ਕਾਸਦ ਸੁੱਟ ਕੇ ਜਾਂਦਾ ਮੇਰੀ ਦੇਹਲੀ 'ਤੇ ਨਾ ਹੀ ਇਹ ਕਲਮ ਤੇ ਕਾਗਜ਼ ਦਾ ਮੁਥਾਜ ਇਹ ਤਾਂ ਪੌਣਾਂ ਦੇ ਵਰਕੇ 'ਤੇ ਸੁੱਚੇ-ਸਾਹਾਂ ਦੀ ਸਿਆਹੀ ਸੰਗ ਲਿਖਿਆ ਇਕ ਖਾਮੋਸ਼ ਅਹਿਦਨਾਮਾ ਹੈ ਮੋਹ ਭਿੱਜੀਆਂ ਭਾਵਨਾਵਾਂ 'ਚ ਪਰੁੱਚਿਆ। ਉਹ ਰੋਜ਼ ਲਿਖਦੀ ਹੈ ਖ਼ਤ ਮੈਨੂੰ ਤੇ ਮੁਹੱਬਤ 'ਚ ਭਿੱਜੇ ਲਫ਼ਜ਼ਾਂ ਨੂੰ ਮੈਂ ਅਕਸਰ ਪੜ੍ਹ ਲੈਂਦਾ ਹਾਂ। ***** </poem>}}<noinclude>{{rh||ਛਾਵਾਂ ਅੰਦਰਲਾ ਸੇਕ - 128}}</noinclude> sckephmaq7pgi17q2i09mjllz2yuwq4 250 72777 220656 2026-06-06T00:29:10Z Taranpreet Goswami 2106 /* ਗਲਤੀਆਂ ਨਹੀਂ ਲਾਈਆਂ */ "30-40 ਕਿਲੋਮੀਟਰ ਦੂਰ ਤੱਕ ਦੇ ਪਿੰਡਾਂ ਵਿਚੋਂ ਆਉਂਦੀਆਂ ਹਨ। ਇਹ ਵੀ ਪਤਾ ਲੱਗਾ ਹੈ ਕਿ ਪਟਿਆਲਾ ਦੇ ਨੇੜੇ ਡਕਾਲਾ ਵਾਲੇ ਪਾਸਿਉਂ ਕੰਮ ਵਾਲੀਆਂ ਦੀ ਇਕ ਸਪੈਸ਼ਲ ਬੱਸ ਭਰ ਕੇ ਰੋਜ਼ਾਨਾ ਪਟਿਆਲਾ ਸ਼ਹਿਰ ਵਿਚ ਆਉਂਦੀ ਹੈ ਅਤੇ..." ਨਾਲ਼ ਸਫ਼ਾ ਬਣਾਇਆ 220656 proofread-page text/x-wiki <noinclude><pagequality level="1" user="Taranpreet Goswami" /></noinclude>30-40 ਕਿਲੋਮੀਟਰ ਦੂਰ ਤੱਕ ਦੇ ਪਿੰਡਾਂ ਵਿਚੋਂ ਆਉਂਦੀਆਂ ਹਨ। ਇਹ ਵੀ ਪਤਾ ਲੱਗਾ ਹੈ ਕਿ ਪਟਿਆਲਾ ਦੇ ਨੇੜੇ ਡਕਾਲਾ ਵਾਲੇ ਪਾਸਿਉਂ ਕੰਮ ਵਾਲੀਆਂ ਦੀ ਇਕ ਸਪੈਸ਼ਲ ਬੱਸ ਭਰ ਕੇ ਰੋਜ਼ਾਨਾ ਪਟਿਆਲਾ ਸ਼ਹਿਰ ਵਿਚ ਆਉਂਦੀ ਹੈ ਅਤੇ ਸ਼ਾਮ ਨੂੰ ਉਹੀ ਬੱਸ ਉਨ੍ਹਾਂ ਨੂੰ ਘਰੋ-ਘਰੀਂ ਛੱਡ ਕੇ ਵੀ ਆਉਂਦੀ ਹੈ। ਇਸੇ ਤਰ੍ਹਾਂ ਸ਼ਹਿਰ ਦੇ ਚਾਰ-ਚੁਫੇਰਿਉਂ ਪਿੰਡਾਂ ਵਿਚੋਂ ਘਰਾਂ ਵਿਚ ਕੰਮ ਕਰਨ ਵਾਲੀਆਂ ਔਰਤਾਂ ਆਟੋ/ਬੱਸਾਂ 'ਚੋਂ ਉਤਰ ਕੇ ਆਉਂਦੀਆਂ ਦੇਖੀਆਂ ਜਾ ਸਕਦੀਆਂ ਹਨ। ਘਰਾਂ ਵਿਚ ਕੰਮ ਕਰਨ ਵਾਲੀਆਂ ਤਿੰਨ-ਚਾਰ ਅੰਗਹੀਣ ਔਰਤਾਂ ਨੂੰ ਮੈਂ ਖੁਦ ਦੇਖਿਆ ਹੈ। ਇਕ ਅੰਗਹੀਣ ਮਾਲੀ, ਜੋ ਕਿ ਪਟਿਆਲਾ ਦੇ ਇਕ ਸਰਕਾਰੀ ਮਹਿਕਮੇ ਵਿਚ ਕੰਮ ਕਰਦਾ ਹੈ, ਭਾਵੇਂ ਅਜੇ ਡੀ.ਸੀ. ਰੇਟ ਤੇ ਦਿਹਾੜੀਦਾਰ ਵਜੋਂ ਕੰਮ ਕਰਦਾ ਹੈ, ਪਰ ਪਤਾ ਲੱਗਾ ਹੈ ਕਿ ਉਹ ਬਾਕੀਆਂ ਨਾਲੋਂ ਸਭ ਤੋਂ ਵਧੀਆ ਕੰਮ ਕਰਦਾ ਹੈ। ਖੂਨ ' ਪਸੀਨੇ ਇਕ ਕਰਕੇ ਮਿਹਨਤ ਦੀ ਕਮਾਈ ਕਰਕੇ ਕੰਮ ਵਾਲੀਆਂ ਔਰਤਾਂ ਦੀ ਗੱਲ ਚੱਲੀ ਹੈ ਤਾਂ ਹੁਣ ਮੈਂ ਇਕ ਅੰਗਹੀਣ ਕੰਮ ਵਾਲੀ ਦੀ ਜਿਉਂਦੀ ਜਾਗਦੀ ਉਦਾਹਰਣ ਪੇਸ਼ ਕਰਦਾ ਹਾਂ। ਰਾਏਪੁਰ ਮੰਡਲਾਂ ( ਜ਼ਿਲ੍ਹਾ ਪਟਿਆਲਾ) ਦੀ ਵਸਨੀਕ ਮਾਤਾ ਮੁਖਤਿਆਰ ਕੌਰ, ਜੋ ਕਿ ਬਗ ਹੋਣ ਦੇ ਨਾਲ ਨਾਲ ਅੰਗਹੀਣ ਵੀ ਹਨ। ਉਨ੍ਹਾਂ ਦੇ ਕੁੱਝ ਨਿਕਲਿਆ ਹੋਇਆ ਹੈ ਅਤੇ ਪੂਰੇ 90 ਡਿਗਰੀ ਦੇ ਕੋਣ ਤੇ ਧੁ ਕੇ ਚਲਦੇ ਹਨ। ਪਰਿਵਾਰ ਸੁੱਖ ਨਾਲ ਕਾਫੀ ਵੱਡਾ ਹੈ। ਧੀ, ਪੁੱਤ ਸਭ ਵਿਆਹੇ ਹਨ ਅਤੇ ਮਾਤਾ ਪੋਤੇ-ਪੋਤਰੀਆਂ ਵਾਲੀ ਹੈ। ਉਹ ਰੋਜ਼ਾਨਾ ਸਵੇਰੇ ਲਗਭਗ 10 ਵਜੇ ਬੱਸ ਰਾਹੀਂ ਯੂਨੀਵਰਸਿਟੀ ਗੇਟ ਤੇ ਉੱਤਰ ਕੇ ਟ੍ਰਾਈਸਾਈਕਲ ਤੇ ਲੋਕਾਂ ਦੇ ਘਰਾਂ ਵਿਚ ਕੰਮ ਕਰਨ ਲਈ ਜਾਂਦੀ ਹੈ। ਭਾਵੇਂ ਕਿ ਮਾਤਾ ਜੀ ਦੇ ਪਰਿਵਾਰਕ ਮੈਂਬਰ ਉਸਦੀ ਸਿਹਤ ਨੂੰ ਦੇਖਦੇ ਹੋਏ ਉਸਨੂੰ ਕੰਮ ਨਾ ਕਰਨ ਲਈ ਵੀ ਸਲਾਹ ਦਿੰਦੇ ਹਨ ਪਰ ਉਹ ਕਹਿੰਦੀ ਹੈ ਕਿ ਜਦ ਤੱਕ ਉਹ ਤੁਰ-ਫਿਰ ਸਕਦੀ ਹੈ ਆਪਣੇ ਹੱਥੀਂ ਕੰਮ ਕਰਦੀ ਹੀ ਰਹੇਗੀ। ਕਈ ਵਾਰੀ ਤਾਂ ਮੈਨੂੰ ਵੀ ਕਹਿ ਦਿੰਦੀ ਹੈ ਕਿ “ਪੁੱਤ ! ਮੈਨੂੰ ਵੀ ਆਪਣੇ ਵਰਗੀ (ਚਾਰ ਪਹੀਆਂ ਵਾਲੀ) ਕੋਈ ਪੁਰਾਣੀ ਸਕੂਟਰੀ ਦਿਵਾ 34 ਮੁਖਤਿਆਰ ਕੌਰ (ਮਾਤਾ ਜੀ)<noinclude>{{rh||34}}</noinclude> 1uhy5ljzzzygtjeaksye74dovi7mtyc