Wikicytaty plwikiquote https://pl.wikiquote.org/wiki/Strona_g%C5%82%C3%B3wna MediaWiki 1.47.0-wmf.4 first-letter Media Specjalna Dyskusja Użytkownik Dyskusja użytkownika Wikicytaty Dyskusja Wikicytatów Plik Dyskusja pliku MediaWiki Dyskusja MediaWiki Szablon Dyskusja szablonu Pomoc Dyskusja pomocy Kategoria Dyskusja kategorii TimedText TimedText talk Moduł Dyskusja modułu Wydarzenie Dyskusja wydarzenia 0 8 642966 641518 2026-06-01T12:23:08Z Nazwa1234 53893 /* */ 642966 wikitext text/x-wiki '''[[w:Albert Einstein|Albert Einstein]]''' (1879–1955) – [[język niemiecki|niemieckojęzyczny]] [[fizyka|fizyk]] pochodzenia [[żydzi|żydowskiego]], jeden z najwybitniejszych [[fizyka|fizyków]]-[[teoria|teoretyków]] w historii. Znany jest z opracowania teorii względności. Laureat [[Nagroda Nobla|Nagrody Nobla]] w 1921 roku za wyjaśnienie zjawiska fotoelektrycznego. {{IndeksPL}} [[Plik:Albert Einstein Head cleaned.jpg|mały|{{center|Albert Einstein (1947)}}]] ==A== * Aby ukarać mnie za moją pogardę dla autorytetów, Los sprawił, że sam stałem się autorytetem. ** Źródło: Andrew Robinson, [https://www.nature.com/articles/d41586-018-05004-4 ''Did Einstein really say that?''] ** Zobacz też: [[autorytet]] * Aby zapewnić sobie przychylność ludzi, lepiej zaoferować im coś dla żołądków niż dla umysłów. ** Źródło: Janusz Fedirko, ''Einsteiniana'', „Alma Mater” nr 114, maj 2009, s. 80. ** Zobacz też: [[umysł]], [[żołądek]] * Apeluję do wszystkich mężczyzn i wszystkich kobiet, tych znanych i tych mniej znanych, aby ogłosili, że odmawiają odtąd jakiegokolwiek uczestnictwa w wojnie i przygotowaniach do wojny. ** Opis: w 1931. ** Źródło: Alice Calaprice, ''The Ultimate Quotable Einstein'', Princeton University Press, 2011, s. 250. ==B== * Bo ja wolno myślę. ** Zobacz też: [[myślenie]] * Bohaterstwo na rozkaz, bezsensowna przemoc i cała ta obmierzła paplanina, którą nazywa się patriotyzmem – jakże serdecznie tego wszystkiego nienawidzę! Wojna jest niska i godna pogardy. ** Opis: w 1930. ** Źródło: Alice Calaprice, ''The Ultimate Quotable Einstein'', Princeton University Press, 2011, s. 249. ** Zobacz też: [[patriotyzm]], [[wojna]] ==C== * Cała nasza nauka, w porównaniu z rzeczywistością, jest prymitywna i dziecinna – ale nadal jest to najcenniejsza rzecz, jaką posiadamy. ** Opis: w 1951. ** Źródło: Alice Calaprice, ''The Ultimate Quotable Einstein'', Princeton University Press, 2011, s. 404. * Chcę odejść, kiedy chcę. To niesmaczne sztucznie przedłużać życie. Zrobiłem swoje; czas odejść. Zrobię to elegancko. ** Opis: odpowiedź Einsteina na propozycje zoperowania tętniaka aorty. ** Źródło: Cohen, J. R.; Graver, L.M. (November 1995). „The ruptured abdominal aortic aneurysm of Albert Einstein”. Surgery, Gynecology & Obstetrics. 170 (5): 455–458. PMID 2183375. * Chcę wiedzieć, jak Bóg stworzył ten świat. Nie interesuje mnie to czy inne zjawisko. Chcę znać Jego myśli, reszta to szczegóły. ** Źródło: [https://www.urania.edu.pl/sites/default/files/archiwum/postepy_astronomii_1997_02.pdf „Postępy Astronomii” 1997, nr 2, s. 11]. ** Zobacz też: [[świat]] * Ci ludzie coś widzieli. Nie wiem jednak, co to było, i wcale nie jestem tego ciekaw. ** Opis: na temat [[UFO]]. ** Źródło: list do L. Gardner, 23 lipca 1953 * Co naprawdę mnie interesuje, to czy Bóg mógł stworzyć świat w inny sposób. ** Opis: do Ernsta Strausa, jednego z asystentów. ** Źródło: Alice Calaprice, ''The Ultimate Quotable Einstein'', Princeton University Press, 2011, s. 344. * Cóż za smutna epoka, w której łatwiej jest rozbić atom niż zniszczyć przesąd. ** Źródło: Janusz Fedirko, ''Einsteiniana'', „Alma Mater” nr 114, maj 2009, s. 80. ** Zobacz też: [[epoka]] * Czasu nie ma, wszystko, co nas otacza, to wieczność. Bóg jest wiecznością, więc jest wszechobecny. ** Zobacz też: [[czas]], [[wieczność]] * Człowiek, który uchyla się od służby wojskowej ze względów religijnych, jest rewolucjonistą. Postanawiając nie stosować się do obowiązującego prawa, poświęca bowiem swe osobiste interesy dla sprawy najważniejszej – dążenia do ulepszenia społeczeństwa. * Człowiek szczęśliwy jest zbyt zadowolony z teraźniejszości, by oddawać się zanadto rozmyślaniom o przyszłości. ** Zobacz też: [[szczęście]], [[przyszłość]], [[teraźniejszość]] * Człowiek zajmujący się nauką nigdy nie zrozumie, dlaczego miałby wierzyć w pewne opinie tylko dlatego, że znajdują się one w jakiejś książce. (…) Nigdy również nie uzna swych własnych wyników za prawdę ostateczną. ** Źródło: list do J. Lee (1945) * Czysto logiczne rozumowanie nie da nam żadnej wiedzy o realnym świecie. ** Zobacz też: [[logika]], [[wiedza]] ==D== * Dlaczego właśnie ja sformułowałem zasadę względności? Ile razy zadaję sobie to pytanie, wydaje mi się, że przyczyna jest następująca: normalny dorosły człowiek w ogóle nie rozmyśla nad problemami czasu i przestrzeni. W jego mniemaniu przemyślał to już w dzieciństwie. Ja jednak rozwijałem się intelektualnie tak powoli, że czas i przestrzeń zajmowały moje myśli nawet wtedy, gdy stałem się już dorosły. ** Źródło: Janusz Fedirko, ''Einsteiniana'', „Alma Mater” nr 114, maj 2009, s. 80. * Dopóki na świecie będzie istniał człowiek, będą też wojny. ** Zobacz też: [[człowiek]] * Doprawdy nie rozumiem, co ludzie mają na myśli, gdy mówią, iż człowiek posiada wolną wolę. Mam, na przykład, świadomość, że chcę tego czy owego, lecz nie pojmuję zupełnie, co to ma wspólnego z wolnością. Czuję, że mam ochotę zapalić fajkę i ją zapalam – gdzież tu jest miejsce na wolność? Co kryje się za aktem woli, by zapalić fajkę? Inny akt woli? Schopenhauer powiedział kiedyś: „Człowiek może robić, co chce, ale nie może chcieć, co chce”. ** Źródło: Abraham Pais, ''Tu żył Albert Einstein'', Marek Krośniak (tłum.), Prószyński i S-ka, Warszawa 2005, ISBN 8374691875, s. 138. * Doszedłem – będąc dzieckiem całkowicie niereligijnych (żydowskich) rodziców – do głębokiej religijności, która jednak miała swój nagły koniec w wieku lat dwunastu. ** Źródło: [http://books.google.pl/books?id=SpYuAAAAIAAJ&q=%22As+the+first+way+out+there+was+religion,+which+is+implanted+into+every+child+by+way+of+the+traditional+education-machine.+Thus+I+came+-+though+the+child+of+entirely+irreligious+%28Jewish%29+parents+-+to+a+deep+religiousness,+which,+however,+reached+an%22&dq=%22As+the+first+way+out+there+was+religion,+which+is+implanted+into+every+child+by+way+of+the+traditional+education-machine.+Thus+I+came+-+though+the+child+of+entirely+irreligious+%28Jewish%29+parents+-+to+a+deep+religiousness,+which,+however,+reached+an%22&source=bl&ots=jVTsfHcQGk&sig=g-sTgKHGHl7ZO6xWs9O_h8grK20&hl=en&sa=X&ei=hg1sUMWxHYTChAeO4YGACA&redir_esc=y ''Autobiographical Notes''], Open Court Publishing Company, 1949, s. 3. * Dzieci zaczynają w końcu myśleć, że Bóg jest kręgowcem w gazowym stanie skupienia. * Dzisiejszemu światu jest potrzebna nie tyle energia termojądrowa, ile raczej energia zamknięta w ludzkim sercu, którą trzeba wyzwolić. ** Źródło: „Dialog”, tom 53, RSW „Prasa”, 2008, s. 12. * Dziwna jest nasza sytuacja na tej Ziemi. Każdy przychodzi z krótką wizytą, nie wiedząc dlaczego, a jednak czasami wydaje się, że przeczuwa jej cel. ** Źródło: Janusz Fedirko, ''Einsteiniana'', „Alma Mater” nr 114, maj 2009, s. 80. ==E== * <math>E = mc^2</math> ** Opis: tzw. wzór Einsteina, gdzie ''E'' – energia ciała w spoczynku, ''m'' – masa spoczynkowa, ''c'' – prędkość światła. ** Źródło: „Kultura i społeczeństwo”, tom 23, Warszawa 1979, PWN, s. 127. * Esperanto jest najlepszym rozwiązaniem idei języka międzynarodowego. ** Źródło: Zofia Banet-Fornal, [https://archive.ph/kyAT9 ''Esperanto nadal światu potrzebne'', onet.pl, 19 lutego 2010] ** Zobacz też: [[esperanto]] ==G== * Gdy człowiek siedzi obok ładnej dziewczyny przez godzinę, to ta godzina wydaje się minutą. Ale każ mu usiąść na minutę na gorącym piecyku, a wyda mu się dłuższa niż godzina. To jest względność. ** Źródło: [https://businessinsider.com.pl/rozwoj-osobisty/cytaty-einsteina/r20l784 businessinsider] * Gdy kupuje się kawałek ziemi, aby uprawiać kapustę i jabłka, trzeba go najpierw osuszyć; w ten sposób zabijamy istoty żyjące w wodzie. Później będziemy musieli zabić wszystkie gąsienice itd., gdyż inaczej zjedzą one nasze uprawy. Gdybyśmy chcieli, kierując się racjami moralnymi, uniknąć całego tego zabijania, musielibyśmy ostatecznie zabić samych siebie, aby tylko pozostawić przy życiu te wszystkie stworzenia, które nie mają najmniejszego pojęcia o zasadach moralnych. ** Źródło: ''Einstein w cytatach'' (zebrała Alice Calaprice), Prószyński i S-ka, Warszawa 1997, wyd. 1, s. 212. * Gdybym był znowu młody i musiał decydować, w jaki sposób będę zarabiać na życie, nie starałbym się zostać uczonym ani nauczycielem, lecz obrałbym zajęcie hydraulika lub domokrążcy w nadziei zdobycia tego minimum niezależności, które jest osiągalne w dzisiejszym świecie. ** Zobacz też: [[praca]] * Gdybym zaczął ujarzmiać swoją aparycję, przestałbym być sobą. ** Źródło: [https://businessinsider.com.pl/rozwoj-osobisty/cytaty-einsteina/r20l784 businessinsider] * Gdybym tylko wiedział, powinienem był zostać zegarmistrzem. ** Opis: komentując swoją rolę w skonstruowaniu bomby atomowej. ** Źródło: „Przekrój”, wydania 1–13, Krakowskie Wydawnictwo Prasowe, 1999, s. 43. * Gdybym wiedział, że Niemcom nie uda się wyprodukować bomby atomowej, nie kiwnąłbym nawet palcem. ** Opis: w 1947. ** Źródło: Alice Calaprice, ''The Ultimate Quotable Einstein'', Princeton University Press, 2011, s. 275. * Głównym powołaniem człowieka jest raczej służyć niż zmuszać do posłuchu. * Gospodarcza anarchia społeczeństwa kapitalistycznego w jego obecnej formie jest moim zdaniem prawdziwym źródłem zła. Widzimy przed sobą ogromną społeczność producentów, której członkowie nieustannie usiłują pozbawić się nawzajem owoców swojej wspólnej pracy – nie siłą, lecz ogólnie rzecz biorąc zgodnie z legalnie ustanowionymi regułami. (…) Nieograniczona konkurencja powoduje ogromne marnotrawstwo pracy i okaleczenie społecznej świadomości jednostek, o którym wspomniałem wcześniej. Owo okaleczenie świadomości jednostek uważam za najgorsze zło kapitalizmu.(…) Jestem przekonany, że jest tylko jeden sposób wyeliminowania całego tego zła, a mianowicie stworzenie gospodarki socjalistycznej i systemu edukacyjnego ukierunkowanego na cele społeczne. ** ''The economic anarchy of capitalist society as it exists today is, in my opinion, the real source of the evil. We see before us a huge community of producers the members of which are unceasingly striving to deprive each other of the fruits of their collective labor – not by force, but on the whole in faithful compliance with legally established rules. (…) Unlimited competition leads to a huge waste of labor, and to that crippling of the social consciousness of individuals which I mentioned before. (…) I am convinced there is only one way to eliminate these grave evils, namely through the establishment of a socialist economy, accompanied by an educational system which would be oriented toward social goals.'' (ang.) ** Źródło: [https://monthlyreview.org/598einstein.php ''Dlaczego socjalizm?'', „Monthly Review”, maj 1949] ** Zobacz też: [[socjalizm]], [[kapitalizm]] * Grawitacja nie może być odpowiedzialna za to, że ludzie się zakochują. ** ''Gravitation cannot be held responsible for people falling in love.'' (ang.) ** Opis: odpowiedź na list Franka Walla w 1933 roku. ** Źródło: Alice Calaprice, ''The Ultimate Quotable Einstein'', Princeton University Press, 2011, s. 440. ==I== * Idea osobowego Boga jest mi raczej obca, a nawet wydaje mi się naiwna. ** Opis: w 1952. ** Źródło: [[Richard Dawkins]], ''The God Delusion'', 2006, s. 15. * Im więcej dany kraj produkuje broni, tym mniej bezpieczny się staje – ten, kto ma broń, stanowi cel ataku. ** Opis: w 1953. ** Źródło: Alice Calaprice, ''The Ultimate Quotable Einstein'', Princeton University Press, 2011, s. 259. * Istotne problemy naszego życia nie mogą być rozwiązywane na tym samym poziomie myślenia, na jakim byliśmy, kiedy je tworzyliśmy. ** Opis: nie jest pewne, czy Einstein rzeczywiście to powiedział. ** Źródło: Alice Calaprice, ''The Ultimate Quotable Einstein'', Princeton University Press, 2011, s. 476. ==J== * Jak to się dzieje, że nikt mnie nie rozumie, a wszyscy mnie uwielbiają? ** Źródło: „New York Times”, 12 marca 1944. * Jaki jest sens życia człowieka czy innych stworzeń? Znać odpowiedź na to pytanie oznacza być człowiekiem religijnym. Można więc spytać, czy w ogóle warto je zadawać? Odpowiadam, że człowiek, który uważa życie swoje i innych istot ludzkich za bezsensowne, jest nie tylko nieszczęśliwy, ale niezbyt zdolny do życia. ** Opis: w 1934. ** Źródło: Alice Calaprice, ''The Ultimate Quotable Einstein'', Princeton University Press, 2011, s. 333. * Jedynym rozsądnym sposobem wychowania jest oddziaływanie własnym dobrym przykładem, a jeśli nie można inaczej – odstraszającym przykładem. ** Zobacz też: [[wychowanie]] * Jest cudem, że ciekawość przeżywa typowe wykształcenie. ** Zobacz też: [[ciekawość]] * Jest dla mnie czymś odpychającym, gdy subtelna inteligencja idzie w parze z przykrym charakterem. ** Źródło: Janusz Fedirko, ''Einsteiniana'', „Alma Mater” nr 114, maj 2009, s. 80. * Jest dla mnie zaiste zagadką, dlaczego ludzie traktują swą pracę tak piekielnie poważnie. Dla kogo? Dla siebie? Przecież wkrótce nas tu nie będzie. Dla rodziny? Dla potomności? Nie. Zatem zagadka pozostaje zagadką. ** Źródło: Janusz Fedirko, ''Einsteiniana'', „Alma Mater” nr 114, maj 2009, s. 80. ** Zobacz też: [[zagadka]] * Jest to właściwie jakiś cud, że nowoczesny system nauczania nie zadusił [we mnie] do końca świętej ciekawości badawczej. ** Źródło: ''Pisma filozoficzne'' * Jestem głęboko wierzącym ateistą. (…) Jest to poniekąd zupełnie nowy rodzaj religii. ** Źródło: Janusz Fedirko, ''Einsteiniana'', „Alma Mater” nr 114, maj 2009, s. 80. ** Zobacz też: [[ateizm]] * Jestem przekonany, że filozofowie wywarli szkodliwy wpływ na rozwój myśli naukowej, przenosząc niektóre podstawowe pojęcia z dziedziny doświadczenia, gdzie znajdują się one pod naszą kontrolą, na nietykalne wyżyny aprioryzmu. Nawet jeśli się okaże, że świata idei nie można wydedukować z wrażeń na drodze czysto logicznej, że jest on w pewnym sensie tworem umysłu ludzkiego, bez którego nie ma nauki, to mimo wszystko świat idei będzie zawsze równie mało niezależny od naszych doświadczeń jak odzież – od kształtu ludzkiego ciała. W szczególności jest to prawdziwe w odniesieniu do pojęć czasu i przestrzeni, które fizycy pod wpływem faktów musieli zdjąć z Olimpu rzeczy a priori, uściślić je i przystosować do obecnych potrzeb. ** Źródło: ''Istota teorii względności'', tłum. [[Andrzej Trautman]], PWN, Warszawa 1958, s. 8–9. ** Zobacz też: [[filozof]] * Jeśli „a” oznacza szczęście, to a=x+y+z; x – to praca, y – rozrywki, z – umiejętność trzymania języka za zębami. ** Opis: w 1929. ** Źródło: Alice Calaprice, ''The Ultimate Quotable Einstein'', Princeton University Press, 2011, s. 230. * Jeśli coś można w ogóle zrozumieć, można to też zrozumiale wyłożyć. ** Źródło: Janusz Fedirko, ''Einsteiniana'', „Alma Mater” nr 114, maj 2009, s. 80. * Jeśli ktoś potrafi z przyjemnością maszerować w szeregu w takt muzyki, to już nim pogardzam. ** Źródło: Walter Isaacson, ''Einstein. Jego życie, jego wszechświat'' * Jeżeli zabałaganione biurko jest znakiem zabałaganionego umysłu, znakiem czego jest puste biurko? ** Źródło: Janusz Fedirko, ''Einsteiniana'', „Alma Mater” nr 114, maj 2009, s. 80. ** Zobacz też: [[biurko]] * Jeżeli teoria względności okaże się prawdziwa to Niemcy nazwą mnie wielkim Niemcem, Szwajcarzy Szwajcarem, a Francuzi wielkim uczonym. Jeżeli natomiast teoria względności okaże się błędna, wtedy Francuzi nazwą mnie Szwajcarem, Szwajcarzy Niemcem, a Niemcy Żydem. ** Opis: odpowiedź na pytanie o teorię względności w roku 1918. ** Wersja późniejsza: Jeżeli moja teoria względności okaże się słuszna, Niemcy powiedzą, że jestem Niemcem, a Francuzi, że obywatelem świata. Jeśliby miała się okazać błędna, Francja oświadczyłaby, że jestem Niemcem, a Niemcy, że jestem Żydem. ** ''Wenn ich mit meiner Relativitätstheorie recht behalte, werden die Deutschen sagen, ich sei Deutscher und die Franzosen, ich sei Weltbürger. Erweist sich meine Theorie als falsch, werden die Franzosen sagen, ich sei Deutscher, und die Deutschen, ich sei Jude.'' (niem.) ** Źródło: przemówienie w Sorbonie, 6 kwietnia 1922; cyt. za: Janusz Fedirko, ''Einsteiniana'', „Alma Mater” nr 114, maj 2009, s. 80. ==K== * Każda praca jest dobra, o ile jest dobrze wykonywana. * Każdy głupi może wiedzieć. Sedno to zrozumieć. ** Zobacz też: [[głupiec]] * Każdy wiek ma swoje chwile. ** Źródło: Janusz Fedirko, ''Einsteiniana'', „Alma Mater” nr 114, maj 2009, s. 80. * Kiedy byłem młody, odkryłem, że duży palec u stopy zawsze powoduje dziurę w skarpetce. Dlatego przestałem nosić skarpetki. ** Źródło: [https://www.lenfisherscience.com/einsteins-socks-a-clue-to-his-thinking-about-relativity/ List do Philippe'a Halsmana] * Kobieta powinna móc poddać się aborcji do określonego stadium zaawansowania ciąży. ** Źródło: list do World League for Sexual Reform, 6 września 1929, Berlin ** Zobacz też: [[aborcja]] ==L== * Los ludzkości, jako całości, będzie taki, na jaki ona zasługuje. ** Zobacz też: [[los]], [[ludzkość]] * Ludzie tacy jak my, wierzący w fizykę, wiedzą, że różnica między przeszłością, teraźniejszością i przyszłością jest tylko uparcie obecną iluzją. * Ludzie są jak morze, czasem łagodni i przyjaźni, czasem burzliwi i zdradliwi. Przede wszystkim to jednak tylko woda. ** Źródło: Janusz Fedirko, ''Einsteiniana'', „Alma Mater” nr 114, maj 2009, s. 80. ** Zobacz też: [[woda]] ==M== * Mając dwadzieścia lat, myślałem tylko o kochaniu. Potem kochałem już tylko myśleć. ** Źródło: Janusz Fedirko, ''Einsteiniana'', „Alma Mater” nr 114, maj 2009, s. 80. * Mam się całkiem dobrze, zważywszy, iż udało mi się triumfalnie przeżyć narodowy socjalizm i dwie żony. ** Źródło: list do Jakoba Ehrata, 12 maja 1952 roku. * Mechanika kwantowa… dostarcza wiele, ale tak naprawdę nie przybliża nas do sekretu Starego (''Przedwiecznego: Der Alte''). W każdym razie jestem przekonany, że On nie gra w kości. ** Źródło: Andrew Robinson, [https://www.nature.com/articles/d41586-018-05004-4 ''Did Einstein really say that?''], nature.com ** Uwaga: Einstein nie używa tutaj słowa „Bóg” (Gott), ale „Stary” (Der Alte). Oznacza to „personifikację natury” według fizyka i laureata Nagrody Nobla Leona Ledermana (''The God Particle'', 1993). * Miłość jest lepszym nauczycielem niż obowiązek. * Miłość niesie ze sobą wielkie szczęście, o wiele większe od bólu, który przynosi tęsknota. ** Źródło: Janusz Fedirko, ''Einsteiniana'', „Alma Mater” nr 114, maj 2009, s. 80. * Moim ideałem politycznym jest demokracja. Chciałbym, żeby każdy człowiek był szanowany jako jednostka i żeby nikogo nie wynoszono na piedestał. ** Opis: w 1930. ** Źródło: Rafał Belka, Kamil Grabowski, ''Pomocnik olimpijczyka. Elementy wiedzy obywatelskiej i ekonomicznej'', Centrum Edukacji Obywatelskiej, 2011, s. 50. * Moje doznania mają naturę religijną w tym sensie, iż jestem świadomy, że umysł ludzki jest zbyt ograniczony, by głębiej wniknąć w harmonię Wszechświata, którą nazywamy „prawami natury”. ** Zobacz też: [[Wszechświat]] * Moje poglądy bliskie są poglądom Spinozy: podziw dla piękna oraz wiara w logiczną prostotę porządku i harmonii, które w naszej znikomości możemy pojąć jedynie w sposób bardzo niedoskonały. Uważam, że musimy się pogodzić z tą niedoskonałością naszej wiedzy i poznania oraz traktować wartości i powinności moralne jako problemy czysto ludzkie. ** Zobacz też: [[piękno]], [[poznanie]], [[Baruch Spinoza]] * Monotonia cichego życia pobudza umysł do twórczości. * Moralność człowieka zależy od zdolności współodczuwania z innymi ludźmi, wykształcenia oraz więzi i potrzeb społecznych; żadna religia nie jest do tego potrzebna. Człowiek byłby zaiste żałosną istotą, gdyby kierował się w życiu wyłącznie strachem przed karą i nadzieją na nagrodę po śmierci. ** Zobacz też: [[moralność]] * Można być jednym i drugim [Niemcem i Żydem]. Myślę o sobie jako o jednostce. Nacjonalizm jest chorobą wieku dziecięcego. To odra ludzkości. ** Opis: w 1929. ** Źródło: Alice Calaprice, ''The Ultimate Quotable Einstein'', Princeton University Press, 2011, s. 293. ** Zobacz też: [[nacjonalizm]] * Musimy być gotowi ponosić heroiczne poświęcenie dla pokoju, tak samo jak szczerze ponosimy je na wojnie. Nie ma niczego ważniejszego i bliższego memu sercu. ** Zobacz też: [[pokój (polityka)|pokój]] * Musimy (…) uczynić naszym życiowym celem doprowadzenie do tego, aby wyschły źródła wojny – fabryki amunicji. ** Opis: w 1932. ** Źródło: Alice Calaprice, ''The Ultimate Quotable Einstein'', Princeton University Press, 2011, s. 268. * My, zwolennicy Spinozy, widzimy naszego Boga w cudownym ładzie i prawach rządzących wszystkim, co istnieje, i w duszy wszystkiego, tak jak ujawnia się ona w człowieku i zwierzęciu. Inną kwestią jest, czy powinno się kontestować wiarę w Boga osobowego (…) Ja nigdy bym się takiego zadania nie podjął. Ponieważ taka wiara wydaje mi się bardziej wskazana niż brak jakiejkolwiek perspektywy na sferę duchową, i zastanawiam się, czy możliwe jest, by kiedykolwiek z powodzeniem zapewnić większości ludzi wspanialszy sposób zaspokajania ich potrzeb metafizycznych. ** Opis: list z 25 października 1929. ** Źródło: Max Jammer, ''Einstein and Religion'', Princeton University Press 1999, s. 51. ** Zobacz też: [[Baruch Spinoza]], [[Bóg]], [[natura]] ==N== * Nacjonalizm nie jest niczym innym jak próbą usprawiedliwienia, za pomocą idei, militaryzmu i agresji. ** Opis: w 1933. ** Źródło: Alice Calaprice, ''The Ultimate Quotable Einstein'', Princeton University Press, 2011, s. 294. * Najbardziej niepojętą rzeczą dotyczącą świata jest to, że jest on pojmowalny. ** Źródło: ''Encyklopedia Guinnessa'', Ian Crofton (red.), Universal, Warszawa 1991, ISBN 8385078029, s. 3. * Najcudowniejsze jest to, że wszechświat czuje. * Najgorzej, gdy szkoła ucieka się do takich metod, jak zastraszanie, przemoc czy sztuczny autorytet. Metody te niszczą u uczniów naturalne odruchy, szczerość i wiarę w siebie, czyniąc z nich ludzi uległych. * Najpiękniejsza rzecz, jakiej możemy doświadczyć, to oczarowanie tajemnicą. * Najpiękniejsze, co jest na świecie, to pogodne oblicze. ** Źródło: „Wprost”, wydania 18–26, Agencja Wydawniczo-Reklamowa „Wprost”, 2009 * Najpiękniejszym, co możemy odkryć, jest tajemniczość. ** ''Das Schönste, was wir erleben können, ist das Geheimnisvolle.'' (niem.) * Nasza poczta działa bez zarzutu. ** Opis: po tym, jak dwóch przyjaciół założyło się, że list zaadresowany jedynie „Profesor Einstein, Europa” dotrze do adresata; rzeczywiście, dotarł. ** Zobacz też: [[poczta]] * Naszym celem musi być wyzwolenie się… poprzez rozszerzenie kręgu współczucia na wszystkie żywe istoty i na cały cudowny świat natury. ** Zobacz też: [[natura]] * Nauka bez religii jest kaleką, religia bez nauki jest ślepa. ** ''Die Naturwissenschaft ohne Religion ist lahm, die Religion ohne Naturwissenschaft ist blind.'' (niem.) ** Opis: w 1940. ** Źródło: Alice Calaprice, ''The Ultimate Quotable Einstein'', Princeton University Press, 2011, s. 335. * Nauka w szkołach powinna być prowadzona w taki sposób, aby uczniowie uważali ją za cenny dar, a nie za ciężki obowiązek. * Nawet największa liczba pozytywnych eksperymentów nie dowodzi bezspornie słuszności teorii, ale już pierwszy negatywny staje się jej grobem. * Nie dokonuje odkrycia, kto nie bada niemożliwości. ** Źródło: [[Stanisław Kamiński (duchowny)|Stanisław Kamiński]], ''Pojęcie nauki i klasyfikacja nauk'', Lublin 1970, s. 208. ** Zobacz też: [[nauka]], [[odkrycie]] * Nie ma najmniejszego powodu by przypuszczać, że uda się kiedykolwiek otrzymać jakiekolwiek praktyczne wykorzystanie energii atomowej. ** Źródło: ''Quarterly of Natural Sciences'' (1932) * Nie ma rzeczywistości samej w sobie, są tylko obrazy widziane z różnych perspektyw. * Nie ma złego tytoniu, tak jak nie ma brzydkich kobiet. ** Źródło: Jadwiga Radomińska, ''Spotkania zapisane'', Wydawn. Literackie, Kraków 1970, s. 144. ** Zobacz też: [[kobieta]] * Nie mam żadnych szczególnych uzdolnień. Cechuje mnie tylko niepohamowana ciekawość. ** Źródło: Janusz Fedirko, ''Einsteiniana'', „Alma Mater” nr 114, maj 2009, s. 80. ** Zobacz też: [[talent]] * Nie można wątpić w ludzkość, wiedząc że Mozart był człowiekiem. ** Zobacz też: [[Wolfgang Amadeusz Mozart]] * Nie osiągnąłem zrozumienia fundamentalnych praw rządzących Wszechświatem dzięki racjonalnemu rozumowi. ** Zobacz też: [[rozum]] * Nie potrafię sobie wyobrazić Boga, który karze i nagradza stworzone przez siebie istoty i którego zamiary wzorowane są na ludzkich – słowem – Boga, który jest odbiciem ludzkich ułomności. Nie wierzę też, by człowiek mógł przetrwać po śmierci swego ciała, choć ludzie słabego ducha wierzą w takie rzeczy, kierowani strachem lub pożałowania godnym egotyzmem. ** Opis: w 1930. ** Źródło: Alice Calaprice, ''The Ultimate Quotable Einstein'', Princeton University Press, 2011, s. 330. * Nie próbuję wyobrażać sobie Boga; wystarcza mi odczucie potęgi i majestatu przyrody, o tyle, o ile możemy ją poznać za pośrednictwem naszych niedoskonałych zmysłów. ** Źródło: list do S. Flesha * Nie przejmuj się, jeżeli masz problemy z matematyką. Zapewniam cię, że ja mam jeszcze większe. ** Opis: do uczennicy szkoły średniej Barbary Wilson. ** Źródło: Janusz Fedirko, ''Einsteiniana'', „Alma Mater” nr 114, maj 2009, s. 80. * Nie przypuszczam, aby w najbliższej przyszłości filozofia i rozum stały się wyłącznymi przewodnikami człowieka, ale dla wybranych pozostanie ona najpiękniejszym azylem. ** Źródło: list do B. Crocego, 7 czerwca 1944. * Nie spotkałem dotąd dziewczyny, której urok nie potrzebowałby wspólnej płaszczyzny naukowej. * Nie staraj się zostać człowiekiem sukcesu, lecz człowiekiem wartościowym. ** Źródło: Jolanta Gajda, ''E-biznes jako sposób na sukces'', wyd. Partner, s. 35. * Nie wiem, jaka broń będzie użyta w trzeciej wojnie światowej, ale czwarta będzie na maczugi. ** ''Ich weiß nicht mit welchen Waffen sich die Menschen im 3. Weltkrieg bekämpfen, aber im 4. werden es Keulen sein.'' (niem.) ** Źródło: Janusz Fedirko, ''Einsteiniana'', „Alma Mater” nr 114, maj 2009, s. 80. * Nie wierzę w astrologię, bo jestem spod znaku Ryb, a Ryby nie wierzą w astrologię. ** Zobacz też: [[astrologia]] * Nie wierzę w nieśmiertelność i uważam moralność za sprawę czysto ludzką, bez konieczności odwoływania się do jakiegokolwiek nadprzyrodzonego autorytetu. ** Opis: w 1953. ** Źródło: Alice Calaprice, ''The Ultimate Quotable Einstein'', Princeton University Press, 2011, s. 341. * Nie wierzę w matematykę. * Nigdy nie znalazłem lepszego określenia niż „religijna” dla wiary w racjonalną naturę rzeczywistości i jej szczególnej dostępności dla ludzkiego umysłu. Tam, gdzie brakuje tej wiary, nauka wynaturza się w sztampową procedurę. I nie obchodzi mnie, czy księża korzystają z tego w jakiś sposób. Tego zmienić nie można. ** Źródło: [[Antony Flew]], ''Bóg istnieje'', op. cit., s. 132. * Nikt, komu drogie są wartości kultury, nie może nie być pacyfistą. ** Opis: w 1922. ** Źródło: Alice Calaprice, ''The Ultimate Quotable Einstein'', Princeton University Press, 2011, s. 245. ** Zobacz też: [[pacyfizm]] ==O== * Ogniwo Volty stało się fundamentem wszystkich współczesnych wynalazków. ** Źródło: Anna Okoniewska, Grzegorz Karwasz, [https://archive.ph/6V9KJ ''Volta… i popłynął prąd'', umk.pl] ** Zobacz też: [[Alessandro Volta]] * Owładnięty był tak mocno bezpośrednią radością z widzenia i pojmowania ''amor dei intellectualis'' Spinozy, że aż do późnego wieku patrzał na świat ciekawymi oczami dziecka, aby beztrosko cieszyć się rozumieniem powiązań. ** Opis: o [[Ernst Mach|Ernście Machu]]. ** Źródło: ''Pisma filozoficzne'' * Ożeniłem się z nią, bo było mi jej żal. Nikt inny, nie zechciałby tej niesympatycznej, brzydkiej i kulawej dziewczyny. ** Opis: o swojej pierwszej żonie, Milevie Marić. ** Źródło: [https://ciekawostkihistoryczne.pl/2017/01/09/czy-albert-einstein-bil-zone/ ciekawostkihistoryczne] ==P== * Palenie fajki zapewnia spokojny i obiektywny osąd spraw ludzkich. ** Źródło: [https://www.rmfclassic.pl/informacje/Muzyka,10/Albert-Einstein-fajka-skrzypce-i-zaglowka,35275.html rmfclassic.pl] * Pan Bóg jest wyrafinowany, ale nie jest perfidny. ** Opis: w 1921. ** Źródło: „Twórczość”, tom 56, wydania 1–4, 2000, s. 109. * Państwo jest dla człowieka, a nie człowiek dla państwa (…). Innymi słowy, to państwo powinno być naszym sługą, a nie my jego niewolnikami. * Pierwsze lekcje nie powinny zawierać niczego poza tym, co jest eksperymentalne i interesujące do zobaczenia. Ładny eksperyment jest sam w sobie bardziej wartościowy niż dwadzieścia wzorów wydobytych z naszych umysłów. ** Źródło: Jagoda Niebieszczańska, [https://dydaktyka.fizyka.umk.pl/Prace/licencjackie/Niebieszczanska/Praca.pdf ''Proste i tanie doświadczenia do wykorzystania na lekcjach fizyki w gimnazjum'', umk.pl] * Pokój nie może być utrzymywany siłą. Może być tylko osiągnięty poprzez wzajemne zrozumienie. * Prawda nas jeszcze zadziwi. * Prawda to dążenie do wyznaczenia z niewiadomej. * Prawdą jest to, co wytrzyma próbę doświadczenia. * Problemem naszego wieku nie jest bomba atomowa, lecz serce ludzkie. * Przeciwieństwem prawdy płytkiej jest fałsz, przeciwieństwem prawdy głębokiej może być inna głęboka prawda. * Przemyślałem jednak tę kwestię. Może jednak Bóg jest perfidny. ** Źródło: „Twórczość”, tom 56, wydania 1–4, 2000, s. 109. * Przestrzeń odgrywa decydującą rolę we wszystkich zjawiskach, ale za to sama nie podlega żadnym wpływom. Chociaż taka teoria jest logicznie dopuszczalna, to jednak właściwie jest ona niezadowalająca. Newton w pełni zdawał sobie z tego sprawę, rozumiał on jednak również, że stan fizyki w tym okresie nie pozwala na inne rozwiązanie. ** Źródło: ''Istota teorii względności'', tłum. [[Andrzej Trautman]], PWN, Warszawa 1958, s. 162. ** Zobacz też: [[Isaac Newton]], [[przestrzeń]] * Przypadek – to Bóg przechadzający się incognito. * Przyroda skrywa swoje tajemnice, ponieważ jest wyniosła, a nie dlatego, że chce nas wywieść w pole. ** Źródło: Janusz Fedirko, ''Einsteiniana'', „Alma Mater” nr 114, maj 2009, s. 80. * Przyszłość należy do wyobraźni. * Pusty żołądek nie jest dobrym doradcą politycznym. ** Zobacz też: [[żołądek]] ==R== * Rzec można, że odwieczną tajemnicą świata jest jego poznawalność. ==S== * Sam jestem tylko ciężarem dla rodziny. Lepiej, żebym się wcale nie urodził. ** Opis: list z 1898 roku. ** Źródło: [[Walter Isaacson]]: ''Einstein. Jego życie, jego wszechświat'' s. 54–55. * Są tylko dwa sposoby przejścia przez życie. Jeden, jakby nic nie było cudem, i drugi, jakby wszystko było cudem. * Sława wielu mężów polega na tym, że mogąc zrobić wiele dobrego, ostatecznie nie zrobili nic złego. ** Źródło: Janusz Fedirko, ''Einsteiniana'', „Alma Mater” nr 114, maj 2009, s. 80. * Słowa czy język, tak jak je piszemy czy wymawiamy, wydają się nie odgrywać żadnej roli w mechanizmie mojego myślenia. Psychiczne całostki, które wydają się służyć jako elementy tego myślenia, to pewne znaki czy obrazy, mniej lub bardziej wyraziste, można je jednak „dowolnie” odtwarzać czy łączyć. ** Źródło: Christian Drapeau, ''Jak uczyć się szybko skutecznie'', KDC, Warszawa 2002, s. 39, tłum. Hanna Pawlikowska-Gannon. * Słowo „Bóg” jest dla mnie niczym więcej niż wyrazem i wytworem ludzkiej słabości, a Biblia zbiorem dostojnych, ale jednak prymitywnych, legend, które są ponadto dość dziecinne. Żadna interpretacja, niezależnie od tego, jak subtelna, nie może (dla mnie) tego zmienić. ** Opis: po przeczytaniu książki ''Wybieraj życie: Biblijne wezwanie do buntu'' Erika Gutkinda. ** Źródło: list do Erika Gutkinda (3 stycznia 1954), cyt. za: [https://archive.ph/YmddJ ''List Alberta Einsteina na aukcji za 3 mln. Pisał: „Bóg to dziecinna legenda”'', 3 października 2012] ** Zobacz też: [[Bóg]] ==Ś== * Świat Amerykanina jest tak wielki jak jego gazeta. ** Zobacz też: [[Amerykanie]], [[gazeta]] * Świat jest w większym niebezpieczeństwie ze strony tych, którzy tolerują lub wspierają zło niż ze strony tych, którzy rzeczywiście je popełniają. ** Źródło: Josep Maria Corredor, ''Conversations avec Pablo Casals'' ==T== * Tak długo jak długo istnieją armie, każdy poważniejszy konflikt będzie prowadził do wojny. Pacyfizm, który nie przeciwstawia się aktywnie zbrojeniom, jest i w dalszym ciągu będzie bezsilny. ** Zobacz też: [[armia]] * Tak więc żyję bez tłuszczów, bez mięsa czy ryb, ale czyniąc tak, czuję się całkiem nieźle. Zawsze wydawało mi się, że człowiek nie narodził się, aby być drapieżnikiem. ** ''So I am living without fats, without meat, without fish, but am feeling quite well this way. It always seems to me that man was not born to be a carnivore.'' (ang.) ** Źródło: list do Hansa Mühsama, 30 marca 1954. * To oczywiście kłamstwo, co czytałaś o mojej religijności; kłamstwo, które jest raz po raz powtarzane. Nie wierzę w osobowego Boga i zawsze otwarcie się do tego przyznawałem. Gdybym jednak musiał znaleźć w sobie coś, co miałoby aspekt religijny, to byłaby to bezgraniczna fascynacja strukturą świata, jaką ukazuje nam nauka. ** Opis: list do jednej ze swoich wielbicielek. ** Źródło: Alice Calaprice, ''Einstein w cytatach'' Warszawa 1999, Prószyński i S-ka, ISBN 8371800134, s. 165. * Trudno powiedzieć, co jest prawdą, ale czasami tak łatwo rozpoznać fałsz. * Twierdzę, że kosmiczne przeżycie religijne stanowi najsilniejszą i najszlachetniejszą pobudkę do badań naukowych. * Tylko Kościół autentycznie stał na drodze Hitlerowi w jego kampanii na rzecz wyparcia prawdy. Nigdy wcześniej się Kościołem nie interesowałem, ale teraz odczuwam wielkie wzruszenie i podziw, ponieważ tylko jeden Kościół miał odwagę i upór by stać po stronie intelektualnej prawdy i duchowej wolności. Przez to jestem zmuszony przyznać, że to, czym kiedyś pogardzałem, dziś wychwalam bez powściągliwości ** Źródło: ''German Martyrs'', „Time”, 23 grudnia 1940. ** Zobacz też: [[Adolf Hitler]] * Tylko wzorowanie się na wielkich i kryształowo czystych charakterach rodzi piękne idee i szlachetne czyny. * Tylko życie poświęcone innym warte jest przeżycia. ==U== * Uczony jest człowiekiem, który wie o rzeczach nieznanych innym i nie ma pojęcia o tym, co znają wszyscy. ** Źródło: Janusz Fedirko, ''Einsteiniana'', „Alma Mater” nr 114, maj 2009, s. 80. ==W== * W życiu popełniłem jeden poważny błąd. Podpisałem list do prezydenta Roosevelta, popierając budowę bomby atomowej. Było jednak pewne usprawiedliwienie w postaci niebezpieczeństwa, że skonstruują ją Niemcy. ** Opis: w 1954. ** Źródło: Alice Calaprice, ''The Ultimate Quotable Einstein'', Princeton University Press, 2011, s. 284. ** Zobacz też: [[bomba atomowa]] * Ważne jest by nigdy nie przestać pytać. Ciekawość nie istnieje bez przyczyny. Wystarczy więc, jeśli spróbujemy zrozumieć choć trochę tej tajemnicy każdego dnia. Nigdy nie trać świętej ciekawości. Kto nie potrafi pytać nie potrafi żyć. ** Źródło: Janusz Fedirko, ''Einsteiniana'', „Alma Mater” nr 114, maj 2009, s. 80. * Wegetariański sposób życia, przez swoje czysto fizyczne oddziaływanie na ludzkie zachowanie, może wpłynąć na ludzkość w najbardziej dobroczynny sposób. ** Opis: w 1930. ** Źródło: Alice Calaprice, ''The Ultimate Quotable Einstein'', Princeton University Press, 2011, s. 453. ** Zobacz też: [[wegetarianizm]] * Wiecznie niezrozumiałe w przyrodzie jest to, że można ją zrozumieć. * Większość ludzi żyje codziennym życiem: na wpół przestraszeni, na wpół obojętni, patrzą na tę upiorną tragikomedię, która rozgrywa się na międzynarodowej scenie. * Większość nauczycieli traci czas na zadawanie pytań, które mają ujawnić to, czego uczeń nie umie, podczas gdy nauczyciel z prawdziwego zdarzenia stara się za pomocą pytań ujawnić to, co uczeń umie lub czego jest zdolny się nauczyć. ** Źródło: Janusz Fedirko, ''Einsteiniana'', „Alma Mater” nr 114, maj 2009, s. 80. * Wolność nauczania i wyrażania opinii w książkach i prasie stanowi podstawę zdrowego i naturalnego rozwoju każdego społeczeństwa. * Wszystko, co ludzkość dotychczas uczyniła i wymyśliła, wzięło się z dążenia człowieka do zaspokojenia swych najgłębszych potrzeb i uśmierzenia bólu. * Wszystko powinno zostać uproszczone tak bardzo, jak to tylko możliwe, ale nie bardziej. ** Źródło: [[Robert Cialdini]], ''Wywieranie wpływu na ludzi. Teoria i praktyka'', Gdańskie Wydawnictwo Psychologiczne, Gdańsk-Sopot 2009, wyd. 6, tłum. Bogdan Wojciszke, s. 35. * Wszystkie wspomnienia są złudne, bo teraźniejszość nadaje im inne barwy. * Wszystko powinno się konstruować w sposób możliwie najprostszy, ale nie uproszczony. * Wtedy współczułbym kochanemu Bogu. Teoria jest poprawna. ** Opis: odpowiedź na pytanie studenta, co by zrobił, gdyby Arthur Eddington, astrofizyk brytyjski, który potwierdził teorię względności, zaprzeczył jej. * Wybitne umysły są zawsze atakowane przez miernoty, którym trudno pojąć, że ktoś może odmówić ślepego hołdowania panującym przesądom, decydując się w zamian na odważne i uczciwe głoszenie własnych poglądów. ** Źródło: Janusz Fedirko, ''Einsteiniana'', „Alma Mater” nr 114, maj 2009, s. 80. * Wyobraźnia bez wiedzy może stworzyć rzeczy piękne. Wiedza bez wyobraźni najwyżej doskonałe. ** Źródło: Janusz Fedirko, ''Einsteiniana'', „Alma Mater” nr 114, maj 2009, s. 80. * Wyobraźnia jest ważniejsza niż wiedza, bo choć wiedza wskazuje na to, co jest, wyobraźnia wskazuje na to, co będzie. ** Źródło: Małgorzata Kronenberger, ''Muzykoterapia. Podstawy teoretyczne do zastosowania muzykoterapii w profilaktyce stresu'', Mediatour, Szczecin 2003, ISBN 8391200620. ==Z== * Zabicie kogoś na wojnie nie różni się niczym od popełnienia zwykłego morderstwa. ** Opis: w 1952. ** Źródło: Alice Calaprice, ''The Ultimate Quotable Einstein'', Princeton University Press, 2011, s. 258. * Zadbasz o to, by: moje ubrania i bielizna były w odpowiednim stanie; trzy posiłki dziennie były dostarczane bezpośrednio do mojego pokoju; moja sypialnia i gabinet były utrzymane w czystości i porządku, nie dotyczy to biurka i wszystkiego, co się na nim znajduje. Zrzekniesz się wszelkich osobistych relacji ze mną, chyba że będą absolutnie niezbędne ze względów powinności społecznych. W szczególności nie wymagaj ode mnie: spędzania ze sobą czasu w domu; wspólnego podróżowania. Będziesz przestrzegać poniższych zasad: nie będziesz oczekiwała żadnej intymności ani nie będziesz robiła mi w tej kwestii wymówek; nie będziesz się do mnie odzywała; opuścisz moją sypialnię lub gabinet, gdy tylko tego zażądam. Nie podejmiesz żadnych działań umniejszających mnie w oczach naszych dzieci. Tylko przy zachowaniu tych warunków możemy pozostać razem. ** Opis: do [[Mileva Marić|pierwszej żony]]. ** Źródło: [https://weekend.gazeta.pl/weekend/7,177343,27417447,mileva-mudra-glava-kim-byla-pierwsza-zona-najwiekszego-uczonego.html weekend.gazeta.pl] * Zawsze dręczyło mnie pytanie, czy to ja jestem szalony, czy wszyscy inni. * Znane są tysiące sposobów zabijania czasu, ale nikt nie wie, jak go wskrzesić. ** Źródło: ''Leksykon złotych myśli'', wyboru dokonał Krzysztof Nowak, Warszawa 1998. ** Zobacz też: [[czas]] * Zorganizowanej sile można przeciwstawić jedynie zorganizowaną siłę. Niezależnie od tego, jak bardzo bym tego żałował, nie ma innego wyjścia. ** Opis: w 1941. ** Źródło: Alice Calaprice, ''The Ultimate Quotable Einstein'', Princeton University Press, 2011, s. 270. ==Ż== * Życie niemal na pewno ma sens. ** Źródło: Janusz Fedirko, ''Einsteiniana'', „Alma Mater” nr 114, maj 2009, s. 80. ==Cytaty przypisywane== * Dochodzenie do prawdy powinno być ważniejsze od wszystkich innych celów. * Nie jestem bardzo bystry, po prostu długo siedzę nad problemem. ** Najpewniej Einstein tego nie powiedział (źródło: Alice Calaprice, ''The Ultimate Quotable Einstein'', Princeton University Press, 2011, s. 481). * Nie wiem, zapytajcie Tesli. ** Opis: odpowiedź na pytanie: ''Jak to jest być najmądrzejszym człowiekiem na Ziemi?'' ** Źródło: [https://www.krakow.pl/otwarty_na_swiat/kartka_z_kalendarza/241288,2133,komunikat,dzien_nikoli_tesli.html krakow.pl] ** Zobacz też: [[Nikola Tesla]] * Nic nie przyniesie większej korzyści ludzkiemu zdrowiu oraz nie zwiększy szans na przetrwanie życia na Ziemi w tak dużym stopniu jak ewolucja w kierunku diety wegetariańskiej. ** Cytat powstał prawdopodobnie w oparciu o podobne stwierdzenie Einsteina, które jednak nie zawierało słów o „szansach na przetrwanie życia na Ziemi”. ** Źródło: Alice Calaprice, ''The Ultimate Quotable Einstein'', Princeton University Press, 2011, s. 477. * Religia przyszłości będzie religią kosmiczną. (…) Buddyzm odpowiada takiemu opisowi. ** Najpewniej cytat ten nie pochodzi od Einsteina (źródło: Alice Calaprice, ''The Ultimate Quotable Einstein'', Princeton University Press, 2011, s. 482). * Rzeczą, którą najtrudniej w świecie zrozumieć, jest podatek dochodowy. ** Najpewniej Einstein nigdy tego nie powiedział (źródło: Alice Calaprice, ''The Ultimate Quotable Einstein'', Princeton University Press, 2011, s. 479). * Tylko dwie rzeczy są nieskończone: wszechświat i ludzka głupota. Co do tej pierwszej są jednak pewne wątpliwości. ** ''Zwei Dinge sind unendlich, das Universum und die menschliche Dummheit, aber beim Universum bin ich mir nicht ganz sicher.'' (niem.) ** Cytat przypisywany, najpewniej Einstein tego nie powiedział. [https://quoteinvestigator.com/2010/05/04/universe-einstein/#more-173] ** Źródło: Janusz Fedirko, ''Einsteiniana'', „Alma Mater” nr 114, maj 2009, s. 80. * Wyobraźnia jest ważniejsza od wiedzy, ponieważ wiedza jest ograniczona. ** ''Phantasie ist wichtiger als Wissen, denn Wissen ist begrenzt.'' (niem.) * Wszyscy wiedzą, że czegoś nie da się zrobić. I wtedy pojawia się ten jeden, który nie wie, że się nie da, i on właśnie to coś robi. ** Źródło: ''Leksykon złotych myśli'', wyboru dokonał Krzysztof Nowak, Warszawa 1998–cytat nie występuje w żadnym znanym tekście źródłowym * Zdrowy rozsądek to zbiór uprzedzeń nabytych do osiemnastego roku życia. ** Opis: najpewniej Einstein nigdy tego nie powiedział (źródło: Alice Calaprice, ''The Ultimate Quotable Einstein'', Princeton University Press, 2011, s. 481). ==Cytaty błędnie przypisywane Einsteinowi== * Jeśli nie potrafisz wytłumaczyć czegoś w prosty sposób, to znaczy, że tak naprawdę tego nie rozumiesz. ** Źródło: oryginalna wersja tej sentencji brzmi ''an alleged scientific discovery has no merit unless it can be explained to a barmaid'' („domniemane odkrycie naukowe nie ma żadnej wartości, jeżeli nie można go wytłumaczyć barmance”), a jej autorem najprawdopodobniej był [[Ernest Rutherford]]. Słowa te po raz pierwszy przypisane zostały Einsteinowi przez Barbarę Rowes, w wydanej przez nią w 1979 roku kompilacji cytatów pt. ''The Book of Quotes''. Co ciekawe, sentencja ta początkowo była wykorzystywana '''przeciwko''' Einsteinowi, jako sprzeciw wobec nieintuicyjności jego teorii względności: Edmund Whittaker, ''Albert Einstein. 1879–1955'', „Biographical Memoirs of Fellows of the Royal Society”, tom 1, listopad 1955, s. 54. ==O Albercie Einsteinie== * Bodaj najgenialniejszy uczony wszech czasów. ** Autor: [[Stephen Hawking]], ''Krótkie odpowiedzi na wielkie pytania'', tłum. Marek Krośniak, Wydawnictwo Zysk i s-ka, Poznań 2018, s. 57. ** Zobacz też: [[geniusz]], [[naukowiec]] * Był raczej niechlujnym mężczyzną i miewał problemy z higieną. Uwielbiał za to palić fajkę, ponieważ wierzył, że „pomaga spokojnie i obiektywnie osądzać ludzkie sprawy”. ** Autorka: Ksenia Krasko ** Źródło: [https://viva.pl/wideo/wideonewsy/albert-einstein-ciekawostki-zycie-prywatne-charakter-nieznane-fakty-o-albercie-einsteinie-6672-r22/ viva.pl] * Einstein jest kompletnie stuknięty. ** Autor: [[Robert Oppenheimer]] ** Opis: w liście do brata z 1935 roku. ** Źródło: Schweber, Silvan S.(2006). "Einstein and Oppenheimer: Interactions and Intersections". s. 528. * Einstein wprowadzając zasadę względności wykazał, że pojęcie absolutnego czasu nie ma żadnego znaczenia. Heisenberg zmusił nas do przewartościowania koncepcji przyczynowości i przypadku. Odtąd już nie możemy powiedzieć, że takie same przyczyny powodują takie same rezultaty. Możemy tylko przewidywać prawdopodobieństwo, ale nigdy nie możemy przewidzieć konkretnego zachowania się pojedynczego systemu atomów. Oba te odkrycia miały olbrzymie konsekwencje filozoficzne. Ale oni ich nie wymyślili, doprowadziła ich do tego obserwacja natury. ** Autor: [[Alfred Kastler]] ** Źródło: ''Fizyka i kultura. Rozmowa z Alfredem Kastlerem'', [w:] [[Wiktor Osiatyński]], ''Poznać świat. Rozmowy o nauce'', Czytelnik, Warszawa 1989, ISBN 8307 015731, s. 47–48. ** Zobacz też: [[przyczynowość]], [[przypadek]], [[Werner Heisenberg]] * Jeżeli dzisiaj lubię zwracać się do Ciebie<br />To nie tylko dlatego, że kute w marmurze<br />Stoi popiersie Twoje tam gdzie naszą pamięć<br />Ma Newton i Kopernik;<br />nie żeś wreszcie zdołał<br />Pomiędzy grawitacją i elektrycznością<br />Postawić znak równania.<br />Jest w Tobie coś więcej. ** Autor: [[Czesław Miłosz]], ''Do Alberta Einsteina'' * Poza fizyką Einstein pasjonował się m.in. żeglarstwem; doskonale grał na skrzypcach, był nawet uznawany za wirtuoza tego instrumentu, namiętnie palił fajkę. ** Autor: [https://encyklopedia.pwn.pl/haslo/Einstein-Albert;3896872.html Encyklopedia PWN] * Wszechświat Newtonowski załamał się i został zastąpiony przez wszechświat Einsteina. Tu, w Anglii, mamy go za cudownego człowieka. Nie rzuca on wyzwania faktom naukowym, lecz postępowaniu nauki. Mało tego, że rzuca wyzwanie postępowaniu nauki, ale postępowanie nauki poddało się jego wyzwaniu.<br />Panie i panowie, proszę wstać. Piję zdrowie największego z żyjących dziś ludzi, Alberta Einsteina. ** Autor: [[George Bernard Shaw]], ''Toast na cześć Einsteina'', przeł. Paweł Bravo, w: ''Wielkie mowy historii'', t. 2, wyd. Polityka Spółdzielnia Pracy, Warszawa 2006 ** Opis: hotel Savoy, Londyn, 28 października 1930. ==Zobacz też== * [[fizyka]] * [[nauka]] * [[Po co nam socjalizm?]] {{SORTUJ:Einstein, Albert}} [[Kategoria:Niemieccy fizycy]] [[Kategoria:Niemieccy Żydzi]] [[Kategoria:Nobliści - fizyka]] to8vmhpsl9u9m4og98t2o94rw0ijzqw 0 115 642969 599981 2026-06-01T13:59:46Z Nazwa1234 53893 642969 wikitext text/x-wiki [[Plik:Antoine de Saint-Exupéry.jpg|mały|{{center|Antoine de Saint-Exupéry (1942)}}]] '''[[w:Antoine de Saint-Exupéry|Antoine de Saint-Exupéry]]''' (1900–1944) – francuski [[pisarz]], [[poeta]] i lotnik. ==''List do zakładnika''== (PIW, Warszawa 1977; tłum. Anna Cierniakówna) * Cywilizacja zaczyna się od tego, co najistotniejsze. Jest ona najpierw w człowieku ślepym pragnieniem ciepła. Potem człowiek, błądząc, odnajduje drogę prowadzącą do ognia. * Dla nas, wychowanych w kulcie szacunku dla człowieka, wielką wartość mają zwykłe spotkania, które czasem przemieniają się w cudowne święta. * Jakże bezgłośne są prawdziwe cuda! Jak proste są najważniejsze wydarzenia! * Niezgodni w poglądach na metody, łatwo możemy zapomnieć, że zdążamy ku temu samemu celowi. * Poza moimi niezdarnymi słowami, poza rozumowaniem, które może mnie mylić, widzisz we mnie po prostu Człowieka. Czcisz we mnie ambasadora pewnych wierzeń, obyczajów, umiłowań. Jeśli różnię się od ciebie, zamiast obrażać – uzupełniam cię. Wypytujesz mnie, jak wypytuje się podróżnego. * Rzeczy istotne najczęściej nie mają ciężaru. Uśmiech często jest czymś istotnym. * Wszyscy przybieramy wielkie tony, ale w głębi serca dostępni jesteśmy wahaniom, wątpliwościom, smutkowi… * Zamknięcie się w stronniczej namiętności grozi niebezpieczeństwem zapomnienia o tym, że polityka ma sens jedynie pod warunkiem, że służy jakiejś oczywistej prawdzie duchowej. * Zaopiekowanie się chorym, przyjęcie do domu wygnańca, nawet przebaczenie winnemu – nabierają wartości jedynie dzięki uśmiechowi, który nadaje blask świętu. Łączymy się uśmiechem ponad różnicami języków, kast i partii. Jesteśmy wyznawcami jednego Kościoła: ten drugi człowiek z jego zwyczajami i ja z moimi. Czy ten rodzaj radości nie jest najcenniejszym owocem naszej cywilizacji? * Zapewne, moich upiorów nikt nie nienawidził, nikt im nie zazdrościł, nikt się im nie naprzykrzał. Ale też nikt nie kochał ich miłością, jaka jedynie się liczy. * Życie stwarza ład, ale sam ład nie stwarza życia. ==''Mały Książę''== <!-- Cytaty dodawaj w osobnym haśle! --> {{osobne|Mały Książę}} * Byłoby mi przykro, gdyby moją książkę traktowano niepoważnie. ** Źródło: Warszawa 1988, s. 17. * Dobrze widzi się tylko sercem, najważniejsze jest niewidoczne dla oczu. ** ''On ne voit bien qu’avec le cœur. L’essentiel est invisible pour les yeux.'' ** Zobacz też: [[serce]] * Idąc prosto przed siebie nie można zajść daleko… ** Źródło: Warszawa 1991, s. 14. * Kraina łez jest taka tajemnicza. ** Zobacz też: [[łzy]] * Pozostajesz na zawsze odpowiedzialny za to, co oswoiłeś. ** ''Tu es responsable pour toujours de ce que tu as apprivoisé.'' (fr.) ==''Nocny lot''== [[Plik:Vol de nuit, 1931 (cropped).JPG|mały]] (fr. ''Vol de Nuit''; tłum. Maria Czapska, Stanisław Stempowski) * Godzimy się z tym, że nie jesteśmy wieczni, ale nie możemy znieść tego, aby sprawy nasze i czyny utraciły nagle w naszych oczach wszelki sens. Wtedy bowiem obnaża się pustka, która nas otacza… * Mógłby jeszcze walczyć, próbować szczęścia – bo żadne fatum nie istnieje z zewnątrz. Fatum jest tylko w nas – przychodzi chwila, kiedy się poznaje własną niemoc. Wtedy błędy pociągają nas ku sobie jak otchłań. * Niestety, gra idzie przeciwko ludziom, a w tej grze istotny sens rzeczy tak mało znaczy. Wygrywa się lub traci się na pozorach – marne wygrane i marne straty. I w rezultacie jest się skrępowanym pozorami przegranej. * Widzicie, Robineau, w życiu nie ma rozwiązań. Jest tylko działanie sił. Te siły trzeba umieć stworzyć, a rozwiązanie samo przyjdzie. ==''Twierdza''== (IW Pax, Warszawa 1990; tłum. Aleksandra Olędzka-Frybesowa) * A zwątpienie jest wyzwaniem rzucanym przez Boga, bo czujesz wtedy Jego brak i cierpisz. * Albowiem układacze formułek nie chwytają prawdy o człowieku. Mylą formułę, która jest jak płaski cień cedru, z samym cedrem, który ma trzy wymiary, posiada ciężar, barwę, chmary ptaków w gałęziach i listowie – a to wszystko nie da się wyrazić, gdyż nie uniosą tego słowa słabe jak powiew wiatru… Albowiem mylą oni formułę, która oznacza, i przedmiot oznaczany. * Bo każda sprzeczność jest niedostatkiem natchnienia. * Bo żyć możesz tylko tym, za co zgodzisz się umrzeć. * Choć słowa „śmierć” i „życie” drwią z siebie nawzajem, możesz żyć tylko tym, za co gotów jesteś umierać. * Człowiek to ktoś, kto nosi w sobie coś większego niż on sam. * Dość spotkasz sędziów na świecie. Nieprzyjaciołom zostaw trud urabiania ciebie, abyś się stał innym, abyś stwardniał. To ich zadanie, tak jak zadaniem burzy jest rzeźbić pień cedru. Przyjaciel jest po to, aby cię przyjął. A kiedy wchodzisz do świątyni, wiedz także, że Bóg nie sądzić cię chce, ale przyjąć. * Gardzę tym, kogo zniewoliły argumenty, ponieważ słowa powinny wyrażać coś, a nie kierować ludźmi. (…) Szanuję natomiast człowieka, który niezależnie od słów, a nawet kiedy słowa przeczą sobie wzajemnie, trwa niezmienny, jak rufa statku, wbrew szaleństwu morza w nieodgadniony sposób powracająca wciąż pod tę samą gwiazdę. Wiem wtedy, dokąd idę. * Im cięższa praca, w której się spalasz, tym więcej daje ci radości. Im więcej dajesz, tym bardziej rośniesz. Ale musi być ktoś, kto będzie brał. I nie jest dawaniem tracić na darmo. * (…) jedyny most pomiędzy tobą i bliźnim biegnie drogą Boga. * Jeśli zaś chcemy natchnąć siłą człowieka, który się wplątał w wątpliwości, i nie wie, jak dalej postępować, trzeba go wyzwolić. Wyzwolić zaś, to tyle co go wyrazić. A wyrazić, to znaczy odkryć przed nim język, który jest zwornikiem sklepienia jego sprzecznych pragnień. Człowiek rozdzierany sprzecznościami siada w oczekiwaniu, żeby przeminęły, i cierpi śmiertelnie. Ale jeżeli jeszcze pogłębisz te sprzeczności, w zniechęceniu i z niesmakiem położy się spać. * Jeżeli więc język, którym przekazujesz mi powody swego postępowania, nie jest poezją, która niesie mi jakąś głęboką nutę mówiącą o tobie, jeżeli nie zawiera nic niewyrażalnego, co jednak chcesz mi przekazać, nie chcę mieć z tobą nic wspólnego. * Kiedy widzę przed sobą człowieka, nieważne jest, ile wie. Człowiek to nie encyklopedia. Ale ważne, kim jest. * Logika zabija życie. ** ''Logique tue la vie.'' (fr.) * Nie będę słuchał, jakie są pobudki twojego postępowania: nie masz języka, który by to wyraził. * Nie oczekuj niczego od człowieka, jeśli pracuje tylko na swoje życie, a nie dla wieczności. ** ''Mais n’espère rien de l’homme s’il travaille pour sa propre vie et non pour son éternité.'' ** Źródło: s. 26. * Nie sądźcie o ich zdolnościach wyłącznie na podstawie przejawianych uzdolnień w określonym kierunku. Ten bowiem dojdzie najdalej i osiągnie najwięcej, kto trudził się wbrew swej naturze. * Nieważne jest w moich oczach, czy człowiek będzie mniej, czy więcej posiadał. Ważne jest, czy będzie mniej, czy bardziej człowiekiem. * Odrzekam się więc pisania z pogwałceniem reguł. Niech pisarz robi, co chce, ale niech wyraża się w zgodzie z regułami, gdyż tylko wtedy reguły trwają jak fundament. * Pragnienie nadało sens jego krokom ku studni, jego ramionom i oczom i dlatego droga spragnionego człowieka ku studni jest jak poemat; inni natomiast wzywają niewolnika, a ten na ich skinienie podaje im wodę do ust, a oni nie poznają nigdy śpiewu wody. Ich wygoda jest brakiem: nie uwierzyli w cierpienie i radość się od nich odwróciła. * Przedmioty na pozór się nie zmieniają, ale czym jest diament albo perła, jeśli nikt ich nie chce: szlifowanym szkiełkiem. * Przyjaciel jest po to, aby cię przyjął. A kiedy wchodzisz do świątyni wiedz także, że Bóg nie sądzić cię chce, a przyjąć. * Przyjaciel to przede wszystkim człowiek, co nie sądzi. Mówiłem ci, że to ten, co otwiera drzwi przed włóczęgą i jego kulą, i kosturem postawionym w kącie, i nie każe mu tańczyć po to, aby tańczącego oceniać. A jeśli włóczęga opowiada o wiośnie widzianej po drodze, przyjaciel to ten, co przyjmuje w siebie wiosnę. * Rozumiałem już. Umiera gąsienica, kiedy zmienia się w poczwarkę. Umiera roślina, kiedy zawiązuje się ziarno. Każdy, przemieniając się, odczuwa smutek i niepokój. Wszystko w nim staje się zbędne. Każdy, przemieniając się, jest jak pełen żalu cmentarz. * Słowo oznacza coś dla człowieka, który już zna góry, ale jak bym mógł przekazać ich istotę: upłazy, gdzie toczą się kamienie, stoki porosłe lawendą, zębaty grzbiet rysujący się wśród gwiazd, komuś, kto ich nie widział. * Twarz nadana kamiennej figurze jest kwintesencją wszystkich twarzy, które rzeźbiarz odrzucił. Wszystkie mogą być piękne. Ale nie wszystkie równocześnie. * Uśmiech na twarzy posągu nie składa się z potu, uderzeń dłuta, iskier, które ono krzesze, i marmuru. Uśmiech nie wywodzi się z kamienia, ale z twórcy. Wyzwól człowieka, a stanie się twórcą. * Władza nie rygorem się wyraża, a jedynie prostotą mowy. ==''Ziemia, planeta ludzi''== <!-- Cytaty dodawaj w osobnym haśle! --> {{osobne|Ziemia, planeta ludzi}} * Burze, mgły, śnieżyce, jeszcze nie raz dadzą ci popalić. Myśl wtedy o tych, którzy już doświadczyli tego przed tobą. Powtarzaj sobie: „Jeżeli inni przez to przeszli, to znaczy, że można przez to przejść”. * Człowiek na ziemi jest celem dla ukrytych strzelców. ** ''L’homme est cible sur terre pour des tireurs secrets.'' ** Źródło: wyd. Gallimard, 1941, s. 98. * To, co nadaje sens życiu, nadaje także sens śmierci. ** ''Ce qui donne un sens à la vie donne un sens à la mort.'' ** Źródło: wyd. Gallimard, 1941, s. 210. * Towarzyszu podróży... zbudowałeś byt swój zasklepiając – jak termit – wyloty ku światłu, i zwinąłeś się w kłębek w kokonie nawyków, w dławiącym rytuale codziennego życia; i choć przyprawia cię on co dzień o szaleństwo, mozolnie wzniosłeś szaniec z tego rytuału – przeciw wichrom, przypływom, gwiazdom i... uczuciom. Dość trudu cię kosztuje, by co dnia zapomnieć swej kondycji człowieka. Teraz glina z której zostałeś utworzony – wyschła i stwardniała: nikt już się nie dobudzi w tobie astronoma, muzyka, altruisty, poety... człowieka... którzy zamieszkiwali może ciebie kiedyś... ** Opis: cytat ten jest recytowany przez główną postać w filmie ''[[Dzień świra]]'' * Tylko Duch, jeśli tchnie na glinę, może stworzyć Człowieka. ** ''Seul l’esprit, s’il souffle sur la glaise, peut créer l’Homme.'' (fr.) * Ziemia uczy nas więcej o nas samych niż można wyczytać ze wszystkich książek. To dlatego, że stawia opór, nie poddaje się. Człowiek zmagając się z przeszkodą obnaża swoje ja i poznaje samego siebie. ** ''La terre nous en apprend plus long sur nous que tous les livres. Parce qu’elle nous résiste. L’homme se découvre quand il se mesure avec l’obstacle.'' ** Źródło: wyd. Gallimard, 1941, s. 9. * Ziemia, planeta ludzi. ** ''Terre des Hommes.'' (fr.) ==Inne== * A żyć możesz tylko dzięki temu, za co mógłbyś umrzeć. * Być człowiekiem to czuć, kładąc swą cegłę, że bierze się udział w budowaniu świata. ** Źródło: ''Leksykon złotych myśli'', wyboru dokonał Krzysztof Nowak, Warszawa 1998. * Ci, którzy po zwycięstwie spoczęli na laurach, są już martwi. * Cudze życie, jak to daleko. * Co mnie obchodzi, że Bóg nie istnieje; Bóg przydaje człowiekowi boskości. * Człowiek ma dar kochania, lecz także dar cierpienia. * Czy gwiazdy świecą tylko po to, aby każdy mógł znaleźć swoją? * Czy nie lepiej by było, zamiast tępić zło, szerzyć dobro? * Czysta logika jest ruiną ducha. * Doskonałość absolutna, w czymkolwiek by się pojawiła, jest symptomem śmierci. Doskonałość jest cnotą umarłych. * Doskonałość jest osiągnięta nie wtedy, gdy nie można nic już dodać, ale wtedy, gdy nie można już nic zabrać. * Doświadczenie nas uczy, że miłość nie polega na tym, aby wzajemnie sobie się przyglądać, lecz aby patrzeć razem w tym samym kierunku. * Drogi prowadzą zawsze do ludzi. * Dziecko, które dojrzało i odwykło od matki, znajdzie ucieczkę, dopiero znalazłszy kochaną kobietę. Ona jedna da mu znowu wewnętrzną jedność. * Gniew nie oślepia: on rodzi się ze ślepoty. * Gwiazdy to małe, lśniące promyki zsyłające marzenia. * Im dajesz więcej, tym większym się stajesz. Ale potrzebny jest ktoś, aby przyjmować. Bowiem dawać to nie znaczy tracić. * Istnieje tylko jeden luksus prawdziwy – luksus związków ludzkich. * Jesteśmy jedni dla drugich pielgrzymami, którzy różnymi drogami zdążają w trudzie na to samo spotkanie. * Jeśli chcesz zbudować statek, nie gromadź ludzi, by zbierali drewno i rozdzielali obowiązki, ale wzbudź w nich tęsknotę za rozległym i niekończącym się morzem. ** Źródło: Jadwiga Piotrowska, ''Zajęcia pozalekcyjne w świetlicy terapii pedagogicznej'', „Aspekty” nr 4(18), wrzesień-październik 2003 * Jeśli nie chcesz mieć swego udziału w klęskach, nie będziesz go miał również w zwycięstwach. * Kiedy gaśnie wiara – Bóg umiera i staje się bezużyteczny. * Kiedy Twoja miłość jest już przyjęta i otwierają się przed Tobą ramiona, wówczas proś Boga, niech zachowa tę miłość od zepsucia, martwię się o serca po brzegi szczęściem wypełnione. * Kochać – to znaczy narodzić się. * Kto poniża, sam jest niski. * Kto w miłości przedkłada nade wszystko to, co ją zwiastuje – nigdy nie zazna spełnienia. * Latam, bo to uwalnia mój umysł z tyranii nieistotnych rzeczy. ** Zobacz też: [[lot]] * Ludzie nie mają przyjaciół, ponieważ nie ma sklepów z przyjaciółmi. * Mierząc się z przeszkodą, człowiek poznaje siebie. * Miłość jest przede wszystkim zasłuchaniem w ciszy. Kochać to rozpamiętywać. * Miłość nie jest skarbem, który się posiadło, lecz obustronnym zobowiązaniem. * Miłość nie wyraża się w myślach. Miłość jest. * Miłość własna jest przeciwieństwem miłości. * Moje noce są tylko chwilowym zawieszeniem broni. * Na świecie jest mnóstwo dorosłych. * Na ziemi nie ma końca – jest tylko praca tworzenia. * Naprawdę istnieje tylko jedna radość: obcowania z ludźmi. * Nie ma rzeczy doskonałych. * Nie ma zwycięstwa, które by trwało. * Nie mam prawa robić ani mówić czegokolwiek, co pomniejsza człowieka w jego własnych oczach. Liczy się nie to, co ja myślę o nim, lecz to, co on myśli o sobie samym. Uwłaczanie godności człowieka jest przestępstwem. * Nie odległością mierzy się oddalenie. Za murem swojskiego ogrodu może się kryć więcej tajemnic niż za murem chińskim. ** Zobacz też: [[mur]] * Nie umiemy przewidywać najistotniejszego. Każdy z nas zaznał w życiu największych radości wtedy, kiedy nic ich nie zapowiadało. * Nigdy nie trać cierpliwości – to jest ostatni klucz, który otwiera drzwi. * Ocalam tę, która nie kocha przede wszystkim wiosny, ale kształt tego jednego kwiatu, w którym jest zawarta wiosna. Tę, która nie kocha przede wszystkim miłości, ale jedną jedyną twarz, którą przybrała miłość. * Powołanie pomaga człowiekowi wyzwolić się, to pewne, ale trzeba także wyzwolić powołanie. ** Zobacz też: [[powołanie]] * Pracując dla samych dóbr materialnych budujemy sobie więzienie. Zamykamy się samotni ze złotem rozsypującym się w palcach, które nie daje nam nic, dla czego warto byłoby żyć. * Prawda nie jest tym, czego można dowieść, ale tym, co upraszcza. * Prawdy mogą się ścierać, nie przecząc sobie wzajem. * Prawdziwa miłość nie wyczerpuje się nigdy. Im więcej dajesz, tym więcej ci jej zostaje. * Prawdziwą wartość ma jedynie szacunek wroga. ** Zobacz też: [[szacunek]] * Przestrzenią ducha, gdzie może on rozwinąć skrzydła, jest cisza. * Przychodzi taka pora, kiedy nie żądasz niczego. Ani ust, ani uśmiechu, ani miękkich ramion, ani oddechu jej obecności.<br />Wystarcza, że Ona jest. * Przyjaźń poznaję po tym, że nic nie może jej zawieść; a prawdziwą miłość po tym, że nic nie może jej zniszczyć. * Są ludzie pozbawieni poczucia czasu. Chcą zrywać kwiaty, które się jeszcze nie stały kwiatami: i wtedy okazuje się, że nie ma kwiatów. * Szanuję to, co trwa dłużej niż ludzie. * Szczyty pomysłowości graniczą z jej brakiem. * Tylko człowiek, który kochał, umiera jak człowiek. * Tylko nieznane przeraża człowieka. Ale dla tego, kto mu stawia czoło, ono już nie jest nieznane. * W tajemnicy każdego człowieka istnieje wewnętrzny krajobraz: z nietkniętymi równinami, z wąwozami milczenia, z niedostępnymi górami, z ukrytymi ogrodami. * Winien jestem ci wszystko, ponieważ cię kocham. * Wodo, nie masz ani smaku, ani koloru, ani zapachu. Nie można Ciebie opisać. Pije się Ciebie, nie znając Ciebie. Nie jesteś niezbędną do życia: jesteś samym życiem (…). Jesteś największym bogactwem, jakie istnieje na ziemi. ** Źródło: ''Na pustyni'' * Wymagania i wyrzeczenia, które narzuca praca zawodowa, przeobrażają i wzbogacają świat. * Znosić zło jest sposobem, aby je zniszczyć. * Żeby ujrzeć coś wyraźnie, wystarczy często zmiana punktu widzenia. [[Kategoria:Antoine de Saint-Exupéry|!]] fuq13whhrgdatih7ztjl1dj0ag5nbls 642970 642969 2026-06-01T14:01:43Z Nazwa1234 53893 /* */ 642970 wikitext text/x-wiki [[Plik:Antoine de Saint-Exupéry.jpg|mały|{{center|Antoine de Saint-Exupéry (1942)}}]] '''[[w:Antoine de Saint-Exupéry|Antoine de Saint-Exupéry]]''' (1900–1944) – francuski [[pisarz]], [[poeta]] i lotnik. Autor ''[[Mały Książę|Małego Księcia]]'' (1943), jednego z najważniejszych utworów literackich XX wieku. ==''List do zakładnika''== (PIW, Warszawa 1977; tłum. Anna Cierniakówna) * Cywilizacja zaczyna się od tego, co najistotniejsze. Jest ona najpierw w człowieku ślepym pragnieniem ciepła. Potem człowiek, błądząc, odnajduje drogę prowadzącą do ognia. * Dla nas, wychowanych w kulcie szacunku dla człowieka, wielką wartość mają zwykłe spotkania, które czasem przemieniają się w cudowne święta. * Jakże bezgłośne są prawdziwe cuda! Jak proste są najważniejsze wydarzenia! * Niezgodni w poglądach na metody, łatwo możemy zapomnieć, że zdążamy ku temu samemu celowi. * Poza moimi niezdarnymi słowami, poza rozumowaniem, które może mnie mylić, widzisz we mnie po prostu Człowieka. Czcisz we mnie ambasadora pewnych wierzeń, obyczajów, umiłowań. Jeśli różnię się od ciebie, zamiast obrażać – uzupełniam cię. Wypytujesz mnie, jak wypytuje się podróżnego. * Rzeczy istotne najczęściej nie mają ciężaru. Uśmiech często jest czymś istotnym. * Wszyscy przybieramy wielkie tony, ale w głębi serca dostępni jesteśmy wahaniom, wątpliwościom, smutkowi… * Zamknięcie się w stronniczej namiętności grozi niebezpieczeństwem zapomnienia o tym, że polityka ma sens jedynie pod warunkiem, że służy jakiejś oczywistej prawdzie duchowej. * Zaopiekowanie się chorym, przyjęcie do domu wygnańca, nawet przebaczenie winnemu – nabierają wartości jedynie dzięki uśmiechowi, który nadaje blask świętu. Łączymy się uśmiechem ponad różnicami języków, kast i partii. Jesteśmy wyznawcami jednego Kościoła: ten drugi człowiek z jego zwyczajami i ja z moimi. Czy ten rodzaj radości nie jest najcenniejszym owocem naszej cywilizacji? * Zapewne, moich upiorów nikt nie nienawidził, nikt im nie zazdrościł, nikt się im nie naprzykrzał. Ale też nikt nie kochał ich miłością, jaka jedynie się liczy. * Życie stwarza ład, ale sam ład nie stwarza życia. ==''Mały Książę''== <!-- Cytaty dodawaj w osobnym haśle! --> {{osobne|Mały Książę}} * Byłoby mi przykro, gdyby moją książkę traktowano niepoważnie. ** Źródło: Warszawa 1988, s. 17. * Dobrze widzi się tylko sercem, najważniejsze jest niewidoczne dla oczu. ** ''On ne voit bien qu’avec le cœur. L’essentiel est invisible pour les yeux.'' ** Zobacz też: [[serce]] * Idąc prosto przed siebie nie można zajść daleko… ** Źródło: Warszawa 1991, s. 14. * Kraina łez jest taka tajemnicza. ** Zobacz też: [[łzy]] * Pozostajesz na zawsze odpowiedzialny za to, co oswoiłeś. ** ''Tu es responsable pour toujours de ce que tu as apprivoisé.'' (fr.) ==''Nocny lot''== [[Plik:Vol de nuit, 1931 (cropped).JPG|mały]] (fr. ''Vol de Nuit''; tłum. Maria Czapska, Stanisław Stempowski) * Godzimy się z tym, że nie jesteśmy wieczni, ale nie możemy znieść tego, aby sprawy nasze i czyny utraciły nagle w naszych oczach wszelki sens. Wtedy bowiem obnaża się pustka, która nas otacza… * Mógłby jeszcze walczyć, próbować szczęścia – bo żadne fatum nie istnieje z zewnątrz. Fatum jest tylko w nas – przychodzi chwila, kiedy się poznaje własną niemoc. Wtedy błędy pociągają nas ku sobie jak otchłań. * Niestety, gra idzie przeciwko ludziom, a w tej grze istotny sens rzeczy tak mało znaczy. Wygrywa się lub traci się na pozorach – marne wygrane i marne straty. I w rezultacie jest się skrępowanym pozorami przegranej. * Widzicie, Robineau, w życiu nie ma rozwiązań. Jest tylko działanie sił. Te siły trzeba umieć stworzyć, a rozwiązanie samo przyjdzie. ==''Twierdza''== (IW Pax, Warszawa 1990; tłum. Aleksandra Olędzka-Frybesowa) * A zwątpienie jest wyzwaniem rzucanym przez Boga, bo czujesz wtedy Jego brak i cierpisz. * Albowiem układacze formułek nie chwytają prawdy o człowieku. Mylą formułę, która jest jak płaski cień cedru, z samym cedrem, który ma trzy wymiary, posiada ciężar, barwę, chmary ptaków w gałęziach i listowie – a to wszystko nie da się wyrazić, gdyż nie uniosą tego słowa słabe jak powiew wiatru… Albowiem mylą oni formułę, która oznacza, i przedmiot oznaczany. * Bo każda sprzeczność jest niedostatkiem natchnienia. * Bo żyć możesz tylko tym, za co zgodzisz się umrzeć. * Choć słowa „śmierć” i „życie” drwią z siebie nawzajem, możesz żyć tylko tym, za co gotów jesteś umierać. * Człowiek to ktoś, kto nosi w sobie coś większego niż on sam. * Dość spotkasz sędziów na świecie. Nieprzyjaciołom zostaw trud urabiania ciebie, abyś się stał innym, abyś stwardniał. To ich zadanie, tak jak zadaniem burzy jest rzeźbić pień cedru. Przyjaciel jest po to, aby cię przyjął. A kiedy wchodzisz do świątyni, wiedz także, że Bóg nie sądzić cię chce, ale przyjąć. * Gardzę tym, kogo zniewoliły argumenty, ponieważ słowa powinny wyrażać coś, a nie kierować ludźmi. (…) Szanuję natomiast człowieka, który niezależnie od słów, a nawet kiedy słowa przeczą sobie wzajemnie, trwa niezmienny, jak rufa statku, wbrew szaleństwu morza w nieodgadniony sposób powracająca wciąż pod tę samą gwiazdę. Wiem wtedy, dokąd idę. * Im cięższa praca, w której się spalasz, tym więcej daje ci radości. Im więcej dajesz, tym bardziej rośniesz. Ale musi być ktoś, kto będzie brał. I nie jest dawaniem tracić na darmo. * (…) jedyny most pomiędzy tobą i bliźnim biegnie drogą Boga. * Jeśli zaś chcemy natchnąć siłą człowieka, który się wplątał w wątpliwości, i nie wie, jak dalej postępować, trzeba go wyzwolić. Wyzwolić zaś, to tyle co go wyrazić. A wyrazić, to znaczy odkryć przed nim język, który jest zwornikiem sklepienia jego sprzecznych pragnień. Człowiek rozdzierany sprzecznościami siada w oczekiwaniu, żeby przeminęły, i cierpi śmiertelnie. Ale jeżeli jeszcze pogłębisz te sprzeczności, w zniechęceniu i z niesmakiem położy się spać. * Jeżeli więc język, którym przekazujesz mi powody swego postępowania, nie jest poezją, która niesie mi jakąś głęboką nutę mówiącą o tobie, jeżeli nie zawiera nic niewyrażalnego, co jednak chcesz mi przekazać, nie chcę mieć z tobą nic wspólnego. * Kiedy widzę przed sobą człowieka, nieważne jest, ile wie. Człowiek to nie encyklopedia. Ale ważne, kim jest. * Logika zabija życie. ** ''Logique tue la vie.'' (fr.) * Nie będę słuchał, jakie są pobudki twojego postępowania: nie masz języka, który by to wyraził. * Nie oczekuj niczego od człowieka, jeśli pracuje tylko na swoje życie, a nie dla wieczności. ** ''Mais n’espère rien de l’homme s’il travaille pour sa propre vie et non pour son éternité.'' ** Źródło: s. 26. * Nie sądźcie o ich zdolnościach wyłącznie na podstawie przejawianych uzdolnień w określonym kierunku. Ten bowiem dojdzie najdalej i osiągnie najwięcej, kto trudził się wbrew swej naturze. * Nieważne jest w moich oczach, czy człowiek będzie mniej, czy więcej posiadał. Ważne jest, czy będzie mniej, czy bardziej człowiekiem. * Odrzekam się więc pisania z pogwałceniem reguł. Niech pisarz robi, co chce, ale niech wyraża się w zgodzie z regułami, gdyż tylko wtedy reguły trwają jak fundament. * Pragnienie nadało sens jego krokom ku studni, jego ramionom i oczom i dlatego droga spragnionego człowieka ku studni jest jak poemat; inni natomiast wzywają niewolnika, a ten na ich skinienie podaje im wodę do ust, a oni nie poznają nigdy śpiewu wody. Ich wygoda jest brakiem: nie uwierzyli w cierpienie i radość się od nich odwróciła. * Przedmioty na pozór się nie zmieniają, ale czym jest diament albo perła, jeśli nikt ich nie chce: szlifowanym szkiełkiem. * Przyjaciel jest po to, aby cię przyjął. A kiedy wchodzisz do świątyni wiedz także, że Bóg nie sądzić cię chce, a przyjąć. * Przyjaciel to przede wszystkim człowiek, co nie sądzi. Mówiłem ci, że to ten, co otwiera drzwi przed włóczęgą i jego kulą, i kosturem postawionym w kącie, i nie każe mu tańczyć po to, aby tańczącego oceniać. A jeśli włóczęga opowiada o wiośnie widzianej po drodze, przyjaciel to ten, co przyjmuje w siebie wiosnę. * Rozumiałem już. Umiera gąsienica, kiedy zmienia się w poczwarkę. Umiera roślina, kiedy zawiązuje się ziarno. Każdy, przemieniając się, odczuwa smutek i niepokój. Wszystko w nim staje się zbędne. Każdy, przemieniając się, jest jak pełen żalu cmentarz. * Słowo oznacza coś dla człowieka, który już zna góry, ale jak bym mógł przekazać ich istotę: upłazy, gdzie toczą się kamienie, stoki porosłe lawendą, zębaty grzbiet rysujący się wśród gwiazd, komuś, kto ich nie widział. * Twarz nadana kamiennej figurze jest kwintesencją wszystkich twarzy, które rzeźbiarz odrzucił. Wszystkie mogą być piękne. Ale nie wszystkie równocześnie. * Uśmiech na twarzy posągu nie składa się z potu, uderzeń dłuta, iskier, które ono krzesze, i marmuru. Uśmiech nie wywodzi się z kamienia, ale z twórcy. Wyzwól człowieka, a stanie się twórcą. * Władza nie rygorem się wyraża, a jedynie prostotą mowy. ==''Ziemia, planeta ludzi''== <!-- Cytaty dodawaj w osobnym haśle! --> {{osobne|Ziemia, planeta ludzi}} * Burze, mgły, śnieżyce, jeszcze nie raz dadzą ci popalić. Myśl wtedy o tych, którzy już doświadczyli tego przed tobą. Powtarzaj sobie: „Jeżeli inni przez to przeszli, to znaczy, że można przez to przejść”. * Człowiek na ziemi jest celem dla ukrytych strzelców. ** ''L’homme est cible sur terre pour des tireurs secrets.'' ** Źródło: wyd. Gallimard, 1941, s. 98. * To, co nadaje sens życiu, nadaje także sens śmierci. ** ''Ce qui donne un sens à la vie donne un sens à la mort.'' ** Źródło: wyd. Gallimard, 1941, s. 210. * Towarzyszu podróży... zbudowałeś byt swój zasklepiając – jak termit – wyloty ku światłu, i zwinąłeś się w kłębek w kokonie nawyków, w dławiącym rytuale codziennego życia; i choć przyprawia cię on co dzień o szaleństwo, mozolnie wzniosłeś szaniec z tego rytuału – przeciw wichrom, przypływom, gwiazdom i... uczuciom. Dość trudu cię kosztuje, by co dnia zapomnieć swej kondycji człowieka. Teraz glina z której zostałeś utworzony – wyschła i stwardniała: nikt już się nie dobudzi w tobie astronoma, muzyka, altruisty, poety... człowieka... którzy zamieszkiwali może ciebie kiedyś... ** Opis: cytat ten jest recytowany przez główną postać w filmie ''[[Dzień świra]]'' * Tylko Duch, jeśli tchnie na glinę, może stworzyć Człowieka. ** ''Seul l’esprit, s’il souffle sur la glaise, peut créer l’Homme.'' (fr.) * Ziemia uczy nas więcej o nas samych niż można wyczytać ze wszystkich książek. To dlatego, że stawia opór, nie poddaje się. Człowiek zmagając się z przeszkodą obnaża swoje ja i poznaje samego siebie. ** ''La terre nous en apprend plus long sur nous que tous les livres. Parce qu’elle nous résiste. L’homme se découvre quand il se mesure avec l’obstacle.'' ** Źródło: wyd. Gallimard, 1941, s. 9. * Ziemia, planeta ludzi. ** ''Terre des Hommes.'' (fr.) ==Inne== * A żyć możesz tylko dzięki temu, za co mógłbyś umrzeć. * Być człowiekiem to czuć, kładąc swą cegłę, że bierze się udział w budowaniu świata. ** Źródło: ''Leksykon złotych myśli'', wyboru dokonał Krzysztof Nowak, Warszawa 1998. * Ci, którzy po zwycięstwie spoczęli na laurach, są już martwi. * Cudze życie, jak to daleko. * Co mnie obchodzi, że Bóg nie istnieje; Bóg przydaje człowiekowi boskości. * Człowiek ma dar kochania, lecz także dar cierpienia. * Czy gwiazdy świecą tylko po to, aby każdy mógł znaleźć swoją? * Czy nie lepiej by było, zamiast tępić zło, szerzyć dobro? * Czysta logika jest ruiną ducha. * Doskonałość absolutna, w czymkolwiek by się pojawiła, jest symptomem śmierci. Doskonałość jest cnotą umarłych. * Doskonałość jest osiągnięta nie wtedy, gdy nie można nic już dodać, ale wtedy, gdy nie można już nic zabrać. * Doświadczenie nas uczy, że miłość nie polega na tym, aby wzajemnie sobie się przyglądać, lecz aby patrzeć razem w tym samym kierunku. * Drogi prowadzą zawsze do ludzi. * Dziecko, które dojrzało i odwykło od matki, znajdzie ucieczkę, dopiero znalazłszy kochaną kobietę. Ona jedna da mu znowu wewnętrzną jedność. * Gniew nie oślepia: on rodzi się ze ślepoty. * Gwiazdy to małe, lśniące promyki zsyłające marzenia. * Im dajesz więcej, tym większym się stajesz. Ale potrzebny jest ktoś, aby przyjmować. Bowiem dawać to nie znaczy tracić. * Istnieje tylko jeden luksus prawdziwy – luksus związków ludzkich. * Jesteśmy jedni dla drugich pielgrzymami, którzy różnymi drogami zdążają w trudzie na to samo spotkanie. * Jeśli chcesz zbudować statek, nie gromadź ludzi, by zbierali drewno i rozdzielali obowiązki, ale wzbudź w nich tęsknotę za rozległym i niekończącym się morzem. ** Źródło: Jadwiga Piotrowska, ''Zajęcia pozalekcyjne w świetlicy terapii pedagogicznej'', „Aspekty” nr 4(18), wrzesień-październik 2003 * Jeśli nie chcesz mieć swego udziału w klęskach, nie będziesz go miał również w zwycięstwach. * Kiedy gaśnie wiara – Bóg umiera i staje się bezużyteczny. * Kiedy Twoja miłość jest już przyjęta i otwierają się przed Tobą ramiona, wówczas proś Boga, niech zachowa tę miłość od zepsucia, martwię się o serca po brzegi szczęściem wypełnione. * Kochać – to znaczy narodzić się. * Kto poniża, sam jest niski. * Kto w miłości przedkłada nade wszystko to, co ją zwiastuje – nigdy nie zazna spełnienia. * Latam, bo to uwalnia mój umysł z tyranii nieistotnych rzeczy. ** Zobacz też: [[lot]] * Ludzie nie mają przyjaciół, ponieważ nie ma sklepów z przyjaciółmi. * Mierząc się z przeszkodą, człowiek poznaje siebie. * Miłość jest przede wszystkim zasłuchaniem w ciszy. Kochać to rozpamiętywać. * Miłość nie jest skarbem, który się posiadło, lecz obustronnym zobowiązaniem. * Miłość nie wyraża się w myślach. Miłość jest. * Miłość własna jest przeciwieństwem miłości. * Moje noce są tylko chwilowym zawieszeniem broni. * Na świecie jest mnóstwo dorosłych. * Na ziemi nie ma końca – jest tylko praca tworzenia. * Naprawdę istnieje tylko jedna radość: obcowania z ludźmi. * Nie ma rzeczy doskonałych. * Nie ma zwycięstwa, które by trwało. * Nie mam prawa robić ani mówić czegokolwiek, co pomniejsza człowieka w jego własnych oczach. Liczy się nie to, co ja myślę o nim, lecz to, co on myśli o sobie samym. Uwłaczanie godności człowieka jest przestępstwem. * Nie odległością mierzy się oddalenie. Za murem swojskiego ogrodu może się kryć więcej tajemnic niż za murem chińskim. ** Zobacz też: [[mur]] * Nie umiemy przewidywać najistotniejszego. Każdy z nas zaznał w życiu największych radości wtedy, kiedy nic ich nie zapowiadało. * Nigdy nie trać cierpliwości – to jest ostatni klucz, który otwiera drzwi. * Ocalam tę, która nie kocha przede wszystkim wiosny, ale kształt tego jednego kwiatu, w którym jest zawarta wiosna. Tę, która nie kocha przede wszystkim miłości, ale jedną jedyną twarz, którą przybrała miłość. * Powołanie pomaga człowiekowi wyzwolić się, to pewne, ale trzeba także wyzwolić powołanie. ** Zobacz też: [[powołanie]] * Pracując dla samych dóbr materialnych budujemy sobie więzienie. Zamykamy się samotni ze złotem rozsypującym się w palcach, które nie daje nam nic, dla czego warto byłoby żyć. * Prawda nie jest tym, czego można dowieść, ale tym, co upraszcza. * Prawdy mogą się ścierać, nie przecząc sobie wzajem. * Prawdziwa miłość nie wyczerpuje się nigdy. Im więcej dajesz, tym więcej ci jej zostaje. * Prawdziwą wartość ma jedynie szacunek wroga. ** Zobacz też: [[szacunek]] * Przestrzenią ducha, gdzie może on rozwinąć skrzydła, jest cisza. * Przychodzi taka pora, kiedy nie żądasz niczego. Ani ust, ani uśmiechu, ani miękkich ramion, ani oddechu jej obecności.<br />Wystarcza, że Ona jest. * Przyjaźń poznaję po tym, że nic nie może jej zawieść; a prawdziwą miłość po tym, że nic nie może jej zniszczyć. * Są ludzie pozbawieni poczucia czasu. Chcą zrywać kwiaty, które się jeszcze nie stały kwiatami: i wtedy okazuje się, że nie ma kwiatów. * Szanuję to, co trwa dłużej niż ludzie. * Szczyty pomysłowości graniczą z jej brakiem. * Tylko człowiek, który kochał, umiera jak człowiek. * Tylko nieznane przeraża człowieka. Ale dla tego, kto mu stawia czoło, ono już nie jest nieznane. * W tajemnicy każdego człowieka istnieje wewnętrzny krajobraz: z nietkniętymi równinami, z wąwozami milczenia, z niedostępnymi górami, z ukrytymi ogrodami. * Winien jestem ci wszystko, ponieważ cię kocham. * Wodo, nie masz ani smaku, ani koloru, ani zapachu. Nie można Ciebie opisać. Pije się Ciebie, nie znając Ciebie. Nie jesteś niezbędną do życia: jesteś samym życiem (…). Jesteś największym bogactwem, jakie istnieje na ziemi. ** Źródło: ''Na pustyni'' * Wymagania i wyrzeczenia, które narzuca praca zawodowa, przeobrażają i wzbogacają świat. * Znosić zło jest sposobem, aby je zniszczyć. * Żeby ujrzeć coś wyraźnie, wystarczy często zmiana punktu widzenia. [[Kategoria:Antoine de Saint-Exupéry|!]] fxl9bs38vlcbrj7xgmgb4n016xxta17 0 479 642968 642174 2026-06-01T13:37:49Z Nazwa1234 53893 /* */ 642968 wikitext text/x-wiki '''[[w:Jezus Chrystus|Jezus Chrystus]]''' (ok. 8–4 roku p.n.e. do ok. 30–33 roku n.e.) – [[żydzi|żydowski]] [[rzemieślnik]] i [[kazanie|kaznodzieja]], założyciel i centralna postać [[Chrześcijaństwo|chrześcijaństwa]], według chrześcijan zbawiciel i [[Bóg]] (Syn Boży) w ciele człowieka; w kilku religiach (np. w [[islam|islamie]]) uznawany za [[prorok]]a. {{IndeksPL}} [[Plik:Jesus de Nazare.jpg|mały|{{center|Wizerunek Jezusa Chrystusa}}]] ==B== * Baczcie, żebyście nie gardzili żadnym z tych małych; albowiem powiadam wam: Aniołowie ich w niebie wpatrują się zawsze w oblicze Ojca mojego, który jest w niebie. ** Źródło: ''[[Ewangelia Mateusza]]'' 18, 10 * Błogosławieni czystego serca, albowiem oni Boga oglądać będą. ** Źródło: ''Ewangelia Mateusza'' 5, 8. * Błogosławieni, którzy cierpią prześladowanie dla sprawiedliwości, albowiem do nich należy królestwo niebieskie. ** Źródło: ''Ewangelia Mateusza'' 5, 10. * Błogosławieni, którzy wprowadzają pokój, albowiem oni będą nazwani Synami Bożymi. ** Źródło: ''Ewangelia Mateusza'' 5, 9. * Błogosławieni miłosierni, albowiem oni miłosierdzia dostąpią. ** Źródło: ''Ewangelia Mateusza'' 5, 7. * Błogosławieni ubodzy w duchu, albowiem do nich należy królestwo niebieskie. ** Źródło: ''Ewangelia Mateusza'' 5, 3. * Boże, mój Boże, czemuś mnie opuścił? ** ''Eli, Eli, lema sabachthani?'' (aram.) ** Opis: [[ostatnie słowa]] Jezusa Chrystusa wypowiedziane na krzyżu wg Ewangelii Mateusza i Marka (za [https://biblia.deon.pl/rozdzial.php?id=363 ''Biblią Tysiąclecia'']). Por. [http://www.biblia.deon.pl/rozdzial.php?id=855 Psalm 22, 2]. ==C== * Cóż bowiem za korzyść odniesie człowiek, choćby cały świat zyskał, a na swej duszy szkodę poniósł? ** Źródło: ''Ewangelia Mateusza'' 16, 26. * Czemu bojaźliwi jesteście, ludzie małej wiary? ** Źródło: ''Ewangelia Mateusza'' 8, 26 * Czemu to widzisz drzazgę w oku swego brata, a nie dostrzegasz belki we własnym oku? ** Źródło: ''Ewangelia Mateusza'' 7, 3. ==D== * Darmo otrzymaliście, darmo dawajcie. ** ''Gratis accepistis, gratis date.'' (łac.) ** Źródło: ''Ewangelia Mateusza'' 10, 8 * Dlaczego i wy przekraczacie przykazanie Boże z powodu waszej tradycji? (…) I tak ze względu na waszą tradycję znieśliście przykazanie Boże. Obłudnicy, dobrze powiedział o was prorok Izajasz: „Ten lud czci Mnie wargami, lecz sercem swym daleko jest ode Mnie. Ale czci Mnie na próżno, ucząc zasad podanych przez ludzi”. ** Opis: do faryzeuszy. ** Źródło: ''Ewangelia Mateusza'' 15, 3–9. ==J== * Ja jestem drogą, prawdą i życiem. ** ''Ἐγώ εἰμι ἡ ὁδὸς καὶ ἡ ἀλήθεια καὶ ἡ ζωή.'' (gr.) *** Źródło: [[:el:s:Κατά Ιωάννην#ιδ'|''Κατά Ιωάννην'']] 14, 6. ** ''Ego sum via et veritas, et vita.'' (łac.) *** Źródło: [https://www.vatican.va/archive/bible/nova_vulgata/documents/nova-vulgata_nt_evang-ioannem_lt.html#14 ''Evangelium secundum Ioannem''] 14, 6 ** Źródło: ''[[Ewangelia Jana]]'' 14, 6 * Ja jestem światłością świata. Kto idzie za Mną, nie będzie chodził w ciemności, lecz będzie miał światło życia. ** Źródło: ''[[Ewangelia Jana]]'' 8, 12 * Ja przyszedłem po to, aby – owce – miały życie i miały je w obfitości. Ja jestem dobrym pasterzem. Dobry pasterz daje życie swoje za owce. ** Źródło: ''[[Ewangelia Jana]]'' 10, 10–11 * Jak trudno jest bogatym wejść do Królestwa Bożego. (…) Dzieci, jakże trudno wejść do Królestwa Bożego tym, którzy w dostatkach pokładają ufność. Łatwiej jest wielbłądowi przejść przez ucho igielne, niż bogatemu wejść do Królestwa Bożego. ** Źródło: ''[[Ewangelia Marka]]'' 10, 23–25. ** Zobacz też: [[bogactwo]] * Jam zwyciężył świat. ** Źródło: ''[[Ewangelia Jana]]'' 16, 33 * Jeśli kto chce pójść za Mną, niech się zaprze samego siebie, niech weźmie krzyż swój i niech Mnie naśladuje. Bo kto chce zachować swoje życie, straci je; a kto straci swe życie z mego powodu, znajdzie je. ** Źródło: ''[[Ewangelia Mateusza]]'' 16, 24–25. * Jeśli ktoś przychodzi do mnie, a nie ma w nienawiści ojca i matki, żony i dzieci, braci i sióstr, nadto i siebie samego, nie może być moim uczniem. ** Źródło: ''[[Ewangelia Łukasza]]'' 14, 26–27. ''Biblia Tysiąclecia'' ** Zobacz też: [[rodzina]], [[nienawiść]] ==K== * Kamienie wołać będą. ** ''Lapides clamabunt.'' (łac.) ** Opis: słowa Jezusa w odpowiedzi na wezwanie faryzeuszy, aby uciszył swoich uczniów. ** Źródło: ''Ewangelia Łukasza'' 19, 40 * Każdy, kto się gniewa na swego brata, podlega sądowi. (…) A kto by mu rzekł: „Bezbożniku”, podlega karze piekła ognistego. ** Źródło: ''Ewangelia Mateusza'' 5, 22 * Kiedy zaś ty dajesz jałmużnę, niech nie wie lewa twoja ręka, co czyni prawa, aby twoja jałmużna pozostała w ukryciu. ** Źródło: ''Ewangelia Mateusza'' 6, 3–4. * Królestwo moje nie jest z tego świata. Gdyby królestwo moje było z tego świata, słudzy moi biliby się, abym nie został wydany Żydom. Teraz zaś królestwo moje nie jest stąd. ** Źródło: ''Biblia Tysiąclecia'', ''[[Ewangelia Jana]]'' 18, 36. * Kto kocha ojca lub matkę bardziej niż Mnie, nie jest Mnie godzien. I kto kocha syna lub córkę bardziej niż Mnie, nie jest Mnie godzien. ** ''Qui amat patrem aut matrem plus quam me, non est me dignus; et, qui amat filium aut filiam super me, non est me dignus.'' (łac.) ** Źródło: ''Ewangelia Mateusza'' 10, 37 * Kto nie jest przeciwko wam, ten jest z wami. ** ''Qui non est adversum vos, pro vobis est.'' (łac.) ** Źródło: ''Ewangelia Łukasza'' 9, 50 * Kto nie jest ze mną, jest przeciwko mnie. ** ''Qui non est mecum, contra me est.'' (łac.) ** Źródło: ''Ewangelia Łukasza'' 11, 23 * Kto z was jest bez grzechu, niech pierwszy rzuci w nią kamieniem. ** Opis: słowa Jezusa, w odpowiedzi na prowokację faryzeuszy, którzy przyprowadzili przed Jego oblicze przyłapaną na cudzołóstwie. ** Źródło: ''Ewangelia Jana'' 8, 7 ==L== * Lekarzu, ulecz samego siebie. ** ''Medice, cura te ipsum.'' (łac.) ** Opis: przysłowie cytowane przez Jezusa. ** Źródło: ''Ewangelia Łukasza'' 4, 23 ==M== * Miłujcie waszych nieprzyjaciół; dobrze czyńcie tym, którzy was nienawidzą; błogosławcie tym, którzy was przeklinają, i módlcie się za tych, którzy was oczerniają. ** Źródło: ''[[Ewangelia Łukasza]]'' 6, 27–28. * Mój dom ma być domem modlitwy, a wy czynicie go jaskinią zbójców. ** Źródło: ''Ewangelia Mateusza'' 20, 13. ==N== * Nic nie wchodzi z zewnątrz w człowieka, co mogłoby uczynić go nieczystym; lecz co wychodzi z człowieka, to czyni człowieka nieczystym. ** Źródło: ''Ewangelia św. Marka'' 7, 15. * Nie możecie służyć Bogu i Mamonie! Nikt nie może służyć dwóm panom. ** Źródło: ''Ewangelia Mateusza'' 6, 24. ** Zobacz też: [[pieniądze]] * Nie gromadźcie sobie skarbów na ziemi, gdzie mól i rdza niszczą i gdzie złodzieje włamują się i kradną. Gromadźcie sobie skarby w niebie, gdzie ani mól, ani rdza nie niszczą i gdzie złodzieje nie włamują się i nie kradną. Bo gdzie jest twój skarb, tam będzie serce twoje. ** Źródło: ''Ewangelia Mateusza'' 6, 19–21. * Nie każdy, który mi mówi: Panie, Panie! wnijdzie do królestwa niebieskiego; ale który czyni wolę Ojca mojego, który jest w niebiesiech. Wiele ich rzecze mi dnia onego: Panie, Panie! izażeśmy w imieniu twojem nie prorokowali, i w imieniu twojem dyjabłów nie wyganiali, i w imieniu twojem wiele cudów nie czynili? A tedy im wyznam: Żem was nigdy nie znał; odstąpcie ode mnie, którzy czynicie nieprawość. ** Źródło: ''Ewangelia Mateusza'' 7, 21–23, [[Biblia Gdańska]] * Nie samym chlebem żyje człowiek, ale każdym słowem, które pochodzi z ust Bożych. ** Źródło: ''Ewangelia Mateusza'' 4, 4. * Nie sądźcie, a nie będziecie sądzeni. Bo takim sądem, jakim sądzicie, i was osądzą; i taką miarą, jaką wy mierzycie, wam odmierzą. ** Źródło: ''Ewangelia Mateusza'' 7, 1–2. * Nie sądźcie, że przyszedłem pokój przynieść na ziemię. Nie przyszedłem przynieść pokoju, ale miecz. Bo przyszedłem poróżnić syna z jego ojcem, córkę z matką, synową z teściową; i będą nieprzyjaciółmi człowieka jego domownicy. Kto kocha ojca lub matkę bardziej niż Mnie, nie jest Mnie godzien. I kto kocha syna lub córkę bardziej niż Mnie, nie jest Mnie godzien. ** Źródło: ''Ewangelia Mateusza'' 10, 34–37. * Nie zostanie tu kamień na kamieniu, który by nie został zwalony. ** ''Lapis super lapidem non reliquentur hic.'' (łac.) ** Opis: o świątyni jerozolimskiej. ** Źródło: ''Ewangelia św. Marka'' 13, 2. * Nikt nie jest prorokiem we własnym kraju. ** ''Nemo est propheta in patria sua.'' (łac.) ** Źródło: ''Ewangelia Mateusza'' 13, 57. * Nikogo na ziemi nie nazywajcie waszym ojcem; jeden jest bowiem Ojciec wasz, Ten w niebie. ** Źródło: ''Ewangelia Mateusza'' 23, 9. ==O== * O plemię niewierne i przewrotne! Jak długo jeszcze mam być z wami; jak długo mam was cierpieć? Przyprowadźcie Mi go tutaj! ** Opis: do swoich uczniów, gdy nie potrafili uzdrowić epileptyka. ** Źródło: ''Ewangelia Mateusza'' 17, 17. * Ojcze, w Twoje ręce powierzam ducha mojego. ** Opis: ostatnie słowa Jezusa Chrystusa wypowiedziane na krzyżu wg Ewangelii Łukasza. ** Źródło: ''[[Biblia Tysiąclecia|Biblia]]'', ''[[Ewangelia Łukasza]]'' 23, 46 ==P== * Pijcie z niego wszyscy, bo to jest moja Krew Przymierza, która za wielu będzie wylana na odpuszczenie grzechów. ** Źródło: ''Ewangelia Mateusza'' 26, 27–29 * Po ich owocach ich poznacie. ** ''A fructibus eorum cognoscetis eos.'' (łac.) ** Źródło: ''Ewangelia Mateusza'' 7, 16. * Pokażcie mi monetę podatkową! (…) Czyj jest ten obraz i napis? (…) Oddajcie więc cezarowi to, co należy do cezara, a Bogu to, co należy do Boga. ** Opis: zapytany, czy należy płacić podatki cezarowi. ** Źródło: ''Ewangelia Mateusza'' 22, 19–21. ** Zobacz też: [[podatki]] ==S== * Schowaj miecz swój do pochwy, bo wszyscy, którzy za miecz chwytają, od miecza giną. ** Źródło: ''Ewangelia Mateusza'' 26, 52 * Słyszeliście, że powiedziano: „Oko za oko, ząb za ząb!” A Ja wam powiadam: Nie stawiajcie oporu złemu. Lecz jeśli cię ktoś uderzy w prawy policzek, nadstaw mu i drugi. ** Źródło: ''Ewangelia Mateusza'' 5, 38–39 * Strzeżcie się fałszywych proroków. ** ''Attendite a falsis prophetis.'' (łac.) ** Źródło: ''Ewangelia Mateusza'' 7, 15 * Szawle, Szawle, dlaczego Mnie prześladujesz? ** Opis: do [[Paweł z Tarsu|Pawła z Tarsu]]. ** Źródło: ''[[Biblia|Biblia Tysiąclecia]]'', ''[[Dzieje Apostolskie]]'' 9, 4 * Szymonie, synu Jana, czy miłujesz Mnie więcej aniżeli ci? (…) Paś baranki moje! ** Opis: do [[Piotr Apostoł|Piotra Apostoła]]. ** Źródło: ''Ewangelia Jana'' 21, 15 ==T== * Tak bowiem Bóg umiłował świat, że Syna swego Jednorodzonego dał, aby każdy, kto w Niego wierzy, nie zginął, ale miał życie wieczne. ** Źródło: ''[[Ewangelia Jana]]'' 3, 16 * … tam będzie płacz i zgrzytanie zębów. ** ''… ibi erit fletus et stridor dentium.'' (łac.) ** Opis: o Gehennie. ** Źródło: ''Ewangelia Mateusza'' 13, 42 * Ten, kto kocha swoje życie, straci je, a kto nienawidzi swego życia na tym świecie, zachowa je na życie wieczne. ** ''Qui amat animam suam, perdit eam; et, qui odit animam suam in hoc mundo, in vitam aeternam custodiet eam.'' (łac.) ** Źródło: ''Ewangelia Jana'' 12, 25 * To jest Ciało moje, które za was będzie wydane: to czyńcie na moją pamiątkę! ** Źródło: ''Ewangelia Łukasza'' 22, 19 ** Zobacz też: [[Eucharystia]] * To wam przykazuję, abyście się wzajemnie miłowali. ** Źródło: ''Biblia Tysiąclecia'', ''Ewangelia Jana'' 15, 17. ==W== * Wiecie, że władcy narodów uciskają je, a wielcy dają im odczuć swą władzę. Nie tak będzie u was. Lecz kto by między wami chciał stać się wielkim, niech będzie waszym sługą. A kto by chciał być pierwszy między wami, niech będzie niewolnikiem waszym. ** Opis: do swoich uczniów. ** Źródło: ''Ewangelia Mateusza'' 20, 25–27. * [[Wilki w owczej skórze]]. ** ''Lupi in vestimentis ovium.'' (łac.) ** Źródło: ''Ewangelia Mateusza'' 7, 15 * Wszystko więc, co byście chcieli, żeby wam ludzie czynili, i wy im czyńcie. Albowiem to jest istota Prawa i Proroków. ** Źródło: ''Ewangelia Mateusza'' 7, 12. * Wy jesteście solą ziemi; wy jesteście światłością świata. ** ''Vos estis sal terrae; vos estis lux mundi.'' (łac.) ** Opis: do swoich uczniów. ** Źródło: ''Ewangelia Mateusza'' 5, 13. * Wykonało się! ** ''Consummatum est.'' (łac.) ** Opis: ostatnie słowa Jezusa Chrystusa wypowiedziane na krzyżu wg Ewangelii Jana. ** Źródło: ''Ewangelia Jana'' 19, 30 * Wyście wytrwali przy Mnie w moich przeciwnościach. Dlatego i Ja przekazuję wam królestwo, jak Mnie przekazał je mój Ojciec: abyście w królestwie moim jedli i pili przy moim stole. ** Źródło: ''Ewangelia Łukasza'' 22, 28–30 ==Z== * Zaprawdę, powiadam ci: Dziś ze Mną będziesz w raju. ** Opis: Jezus do złoczyńcy, wiszącego na sąsiednim krzyżu, w odpowiedzi na słowa: „Jezu, wspomnij na mnie, gdy wejdziesz do Królestwa swego”. Zapisywane również: „Zaprawdę powiadam ci dziś, będziesz ze mną w raju”. ** Źródło: ''Ewangelia Łukasza'' 23, 43 * Zaprawdę, powiadam wam: celnicy i nierządnice wchodzą przed wami do królestwa niebieskiego. ** Opis: do przedstawicieli ówczesnej elity. ** Źródło: ''Ewangelia Mateusza'' 21, 31 * Zaprawdę, zaprawdę, powiadam wam: Kto nie wchodzi do owczarni przez bramę, ale wdziera się inną drogą, ten jest złodziejem i rozbójnikiem. (…) Ja jestem bramą. Jeżeli ktoś wejdzie przeze Mnie, będzie zbawiony… ** Źródło: ''Ewangelia Jana'' 10, 1–9 ==Ż== * Żniwo wprawdzie obfite, ale robotników mało. ** ''Messis quidem multa, operarii autem pauci.'' (łac.) ** Źródło: ''Ewangelia Mateusza'' 9, 37 ==O Jezusie Chrystusie== * Albowiem Dziecię nam się narodziło,<br />Syn został nam dany,<br />na Jego barkach spoczęła władza.<br />Nazwano Go imieniem:<br />Przedziwny Doradca, Bóg Mocny,<br />Odwieczny Ojciec, Książę Pokoju. ** Źródło: ''[[Biblia Tysiąclecia]]'', ''[[Księga Izajasza]]'' 9, 5–6 * Albowiem jeden jest Bóg, jeden też pośrednik między Bogiem a ludźmi, człowiek, Chrystus Jezus. ** Autor: [[Paweł z Tarsu]] ** Źródło: ''[[Biblia|Biblia Tysiąclecia]]'', ''[[1. List do Tymoteusza]]'' 2, 5 * Bardzo możliwe, że wiadomości nasze o życiu i roli wielkich ludzi, takich jak Herakles, Budda, Jezus, Mahomet, którzy tak znacząco wpłyneli na dalszy rozwój dziejów, nie zawierają ani odrobiny prawdy. Zresztą musimy przyznać, że ich rzeczywiste życie obchodzi nas bardzo mało. Wielcy ludzie należą do nas w tej postaci, jaką nadały im legendy stworzone przez wyobraźnię tłumu. ** Autor: [[Gustave Le Bon]], ''Psychologia tłumu'', Biblioteka filozofów, przekład Bolesław Kaprocki, wydawnictwo Hachette Polska sp o.o., ISBN 9788375752205, s. 44. ** Zobacz też: [[Budda]], [[Herakles]], [[Mahomet]] * Bolesna śmierć Chrystusa nie była owocem przypadku w zbiegu nieszczęśliwych okoliczności. Należy ona do tajemnicy zamysłu Bożego. ** Źródło: [http://www.katechizm.opoka.org.pl/rkkkI-2-2.htm ''Katechizm Kościoła Katolickiego'', 599] * Chrystus cierpiący przemawia w sposób szczególny do człowieka, i to nie tylko do ludzi wierzących. Również człowiek niewierzący potrafi w Nim odkryć całą wymowę solidarności z ludzkim losem, a także doskonałą pełnię bezinteresownego poświęcenia dla sprawy człowieka: dla prawdy i miłości. Boski wymiar tajemnicy paschalnej sięga jednak jeszcze głębiej. ** Autor: [[Jan Paweł II]] ** Źródło: [https://teologiapolityczna.pl/jan-pawel-ii-milosierdzie-objawione-w-krzyzu-i-zmartwychwstaniu-fragment-encykliki-dives-in-misericordia-tpct-35- ''Jan Paweł II: Miłosierdzie objawione w Krzyżu i Zmartwychwstaniu''], teologiapolityczna.pl * Czcijcie Chrystusa: On jest Skałą, na której możecie zbudować waszą przyszłość i świat bardziej sprawiedliwy i solidarny. Jezus jest Księciem pokoju, źródłem przebaczenia i pojednania, które może uczynić braćmi wszystkich członków rodziny ludzkiej (OSDM 2005, 5). ** Autor: [[Jan Paweł II]] ** Opis: do [[młodzież]]y, fragment orędzia na XX Światowy Dzień Młodzieży 2005. ** Źródło: [https://www.slowo.redemptor.pl/pl/1203/11427/jan-pawel-ii-o-eucharystii-do-mlodziezy.html ''Jan Paweł II o Eucharystii do młodzieży''], redemptor.pl * Dla kogo Chrystus jest przyjacielem i wielkodusznym przewodnikiem, ten wszystko potrafi znieść. Jezus sam przychodzi z pomocą, dodaje sił, nie opuszcza nikogo, jest prawdziwym i szczerym przyjacielem. Widzę wyraźnie, iż jest wolą Boga, abyśmy jeśli chcemy podobać się Bogu i otrzymywać odeń wielkie łaski, otrzymywali je za pośrednictwem Najświętszego Człowieczeństwa Chrystusa, w którym nieskończony Bóg, jak sam powiada, znajduje upodobanie. ** Autor: [[Teresa z Ávili]] ** Źródło: [https://deon.pl/wiara/sw-teresa-z-avila-swieta-z-charakterem,55293 ''Św. Teresa z Avila - Święta z charakterem ''], deon.pl * Dzisiaj, w obecnym okresie łaski, kiedy wiara jest już utwierdzona w Jezusie Chrystusie i ogłoszone jest już prawo Ewangelii, nie ma potrzeby pytać Boga dawnym sposobem ani też nie potrzeba, by przemawiał jeszcze i odpowiadał, jak wówczas. Dał nam bowiem swego Syna, który jest jedynym Jego Słowem – bo nie posiada innego – i przez to jedno Słowo powiedział nam wszystko naraz. I nie ma już nic więcej do powiedzenia. ** Autor: [[Jan od Krzyża]] ** Opis: ''Dzieła'', s. 270. ** Źródło: [https://deon.pl/wiara/sw-jan-od-krzyza-od-ciemnosci-ku-swiatlu,2781 ''Św. Jan od Krzyża – od ciemności ku światłu''], deon.pl * Ewangelia przedstawia Chrystusa jako człowieka bezdomnego, nieposiadającego żadnego majątku, wędrującego pieszo, będącego na marginesie społeczeństwa, odnoszącego się z pogardą do rodziny, niemającego pracy ani zawodu, przyjaciela wyrzutków i pariasów, odrzucającego materialną własność, nieprzejmującego się własnym bezpieczeństwem, będącego solą w oku establishmentu, bezlitosnego krytyka bogaczy i ludzi dzierżących władzę. (…) Jezus przejawia większość cech charakterystycznych dla rewolucyjnych działaczy, łącznie z celibatem. ** Autor: [[Terry Eagleton]] ** Źródło: Mehdi Hasan, ''Socjalista z Nazaretu'', „New Statesman”, za: „Forum”, 18 kwietnia 2011. * [[Galilejczyku, zwyciężyłeś!]] ** ''Galilaee, vicisti!'' (łac.) ** Autor: [[Julian Apostata]] ** Opis: [[ostatnie słowa]] o Jezusie Chrystusie cesarza gdy umierał według pisarzy chrześcijańskich. * Gdy jednak nadeszła pełnia czasu, zesłał Bóg Syna swego, zrodzonego z niewiasty, zrodzonego pod Prawem, aby wykupił tych, którzy podlegali Prawu, abyśmy mogli otrzymać przybrane synostwo. Na dowód tego, że jesteście synami, Bóg wysłał do serc naszych Ducha Syna swego, który woła: Abba, Ojcze! ** Autor: [[Paweł z Tarsu]] ** Źródło: ''[[List do Galatów]]'', 4, 4–7 * Gdy maszerujesz z Chrystusem po wodzie, uświęcasz się Chrystusem, jeżeli maszerujesz po twardym gruncie bez Chrystusa, maszerujesz ku samozatraceniu. ** Autor: [[Antoni Jozafat Nowak]] ** Źródło: ''Myśleć Chrystusem'', tom 2, Rybnik 2012, s. 190. * Ilekroć myślimy o Chrystusie, pamiętajmy zawsze o Jego miłości, dzięki której udzielił nam tak wielu łask i dobrodziejstw, oraz o miłości, jaką nam okazał Ojciec, gdy ofiarował nam tak niezwykłą rękojmię swej miłości ku nam. Miłość bowiem domaga się miłości. Toteż starajmy się mieć zawsze przed oczyma tę prawdę i w ten sposób zachęcajmy się do miłości. Jeśli bowiem Pan da nam tę łaskę i wzbudzi w sercu naszym taką miłość, wszystko stanie się łatwe i w krótkim czasie, bez trudu, dokonamy bardzo wiele. ** Autor: [[Teresa z Ávili]] ** Źródło: ''Księga życia'', 22, 14 ** Zobacz też: [[miłość]] * Istnieją tylko dwa twarde historyczne fakty: po pierwsze, że był Żydem, który stanął na czele ludowego żydowskiego ruchu na początku pierwszego wieku naszej ery; po drugie, że Rzymianie go za to ukrzyżowali. ** Autor: [[Reza Aslan]] ** Źródło: Katarzyna Wężyk, ''Jezus z Nazaretu. Nieboski socjalista'', „Gazeta Wyborcza”, 31 sierpnia-1 września 2013. * Jedynie Jezus Chrystus, ostateczne Słowo Ojca, może objawić ludziom tajemnicę bólu i rozjaśnić blaskiem swojego chwalebnego krzyża najciemniejsze noce chrześcijaństwa. Jan od Krzyża, zgodnie ze swoją nauką o Chrystusie, mówi nam, że po objawieniu swojego Syna „Bóg jakby już zamilknął i nie ma już więcej do powiedzenia”; w Chrystusie Ukrzyżowanym milczenie Boga wypowiada swoje najskuteczniej objawiające miłość słowo. ** Autor: [[Jan Paweł II]] ** Opis: o Jezusie Chrystusie w nauczaniu [[Jan od Krzyża|św. Jana od Krzyża]]. ** Źródło: [https://teologiapolityczna.pl/jan-pawel-ii-o-sw-janie-od-krzyza ''Św. Jan od Krzyża, Mistrz w wierze''], teologiapolityczna.pl, 12 grudnia 2018. * Jest oczywiste, że historyczny Jezus, o którym rozmawialiśmy kiedy indziej, istniał, ale ubranie opowieści o śmierci Jezusa w język symboliczny, który jest nasycony tą tradycją ofiar z dzieci, w której ojciec ofiarowuje syna, jak Abraham Izaaka, jest to ofiara, która gwarantuje nam zbawienie, jest możliwe właśnie dzięki ciągłości pewnej koncepcji religijnej. To znaczy, że to są te wielkie ofiary, które te wielkie rzeczy załatwiają. No i rzeczywiście, opowieść o śmierci Jezusa jest utkana z takich symboli, które widzimy w Starym Testamencie we wcześniejszych miejscach. ** Autor: [[Łukasz Niesiołowski-Spanò]] ** Źródło: rozmowa Karoliny Głowackiej, [https://radionaukowe.pl/podcast/poczatki-judaizmu-z-jakich-kultow-zrodzil-sie-potezny-bog-izraela-e164/ ''Początki judaizmu – z jakich kultów zrodził się potężny Bóg Izraela?''], radionaukowe.pl, 6 września 2023. ** Zobacz też: [[Abraham (patriarcha)|Abraham]], [[Jezus historyczny]], [[Stary Testament]] * Jeśli jedyną rzeczą, jaką wiesz o Jezusie, jest to, że go ukrzyżowali, wiesz dość. Rzymianie stosowali tę karę wyłącznie za zbrodnie przeciwko państwu: za zdradę i podżeganie do buntu. Nie była to wyłącznie kara śmierci, ale działanie odstraszające: oczywisty symbol tego, co cię czeka, jeśli sprzeciwisz się woli Rzymu. Jezus został ukrzyżowany, ponieważ rzucił wyzwanie rzymskiej okupacji. ** Autor: [[Reza Aslan]] ** Źródło: Katarzyna Wężyk, ''Jezus z Nazaretu. Nieboski socjalista'', „Gazeta Wyborcza”, 31 sierpnia-1 września 2013. * Jezus był niegroźnym dziwakiem, ale zadarł z możnymi i to go zgubiło. ** Autor: [[Daniel Marguerat]], ''Bóg ma być dla wszystkich!'', „Le Nouvel Observateur”, za: „Forum”, 25 marca 2013. * Jezus Chrystus jest jedyną księgą, którą powinniśmy znać na pamięć. ** Autor: [[Carlo Carretto]] * Jezus był osobą niespokojną, był wędrującym radykałem. I to oczywiście nie podoba się Kościołom, które chcą stworzyć fundament na jego naukach. ** Autor: [[Gerd Lüdemann]], wywiad dla „Literaturen”, za: „Forum”, 20 grudnia 2010. ** Autor: Baird T. Spalding, ''[[Życie i nauka mistrzów Dalekiego Wschodu]]'', tłum.B. Włodarz i R. Sowa * Jezus jest tak bardzo znienawidzony przez narody chrześcijańskie, które imieniem jego uświęciły to wszystko w życiu ludzkim, co on sam usiłował zniszczyć i czemu wypowiedział walkę. ** Autor: [[Edward Abramowski]] * Jezus, Jezus, Jezus, Jezus! ** Autor: [[Joanna d'Arc]] ** Opis: [[ostatnie słowa]] ** Źródło: [https://gazetalubuska.pl/ostatnie-slowa-wypowiedziane-przez-swietych-tuz-przed-smiercia-co-powiedzieli/ga/13768879/zd/32956627#styl-zycia ''Ostatnie słowa wypowiedziane przez świętych tuż przed śmiercią''], gazetalubuska.pl * Jezus, który byłby w zgodzie ze wszystkim i ze wszystkimi, Jezus bez swojego świętego gniewu, bez twardości prawdy i prawdziwej miłości, nie jest prawdziwym Jezusem, jak Go przedstawia Pismo Święte, lecz Jego żałosną karykaturą. ** Autor: [[Benedykt XVI]], ''Guardare a Cristo''. * Jezus mógł zejść z krzyża, ale wolał powstać z grobu. ** Autor: [[Aureliusz Augustyn z Hippony]] * Jezus. Maria. ** Autor: [[Ojciec Pio]] ** Opis: [[ostatnie słowa]] ** Źródło: [https://gazetalubuska.pl/ostatnie-slowa-wypowiedziane-przez-swietych-tuz-przed-smiercia-co-powiedzieli/ga/13768879/zd/32956635 ''Ostatnie słowa wypowiedziane przez świętych tuż przed śmiercią''], gazetalubuska.pl * Jezus natomiast nie zwierzał się im, bo wszystkich znał i nie potrzebował niczyjego świadectwa o człowieku. Sam bowiem wiedział, co w człowieku się kryje. ** Autor: [[Jan Apostoł]] ** Źródło: ''Biblia Tysiąclecia'', 2, 24–25 * Jezus Nazarejczyk Król Żydowski ** ''Iesus Nazarenus Rex Iudaeorum'' (łac.) ** Opis: napis na krzyżu, nad głową Jezusa. ** Źródło: ''Ewangelia Jana'', 19, 19–22 * Jezus urodził się z wyjątkowo ciężkim piętnem, które dotyczyło także jego matki, Marii. Jezus, jej najstarsze dziecko, został poczęty w niejasnych okolicznościach. (…) Jezus potem nazywany jest bękartem. Stąd pogardliwe określenie „syn Marii”. Późniejsza adopcja przez Józefa nie zmyła z niego tego piętna, które do końca kładło się cieniem na jego pochodzeniu. Prędzej czy później nauczył się więc, co znaczy uchodzić za syna ladacznicy. Może stąd jego późniejsza sympatia dla ludzi wątpliwego pochodzenia: prostytutek, celników, grzeszników. ** Autor: [[Gerd Lüdemann]], wywiad dla „Literaturen”, za: „Forum”, 20 grudnia 2010. * Jezus za pośrednictwem aniołów zwołuje ubogich i prostych pasterzy, aby się im objawić. Woła także mądrych za pośrednictwem ich wiedzy. I wszyscy, poruszeni wewnętrznym wpływem Jego łaski, biegną do Niego, aby Go adorować. Wzywa również nas wszystkich przez Boskie natchnienie i oddaje się nam przez swoją łaskę. Ile razy zapraszał serdecznie również i nas? A jak szybko my Mu odpowiedzieliśmy? Mój Boże! Rumienię się i czuję się zawstydzony, mając dać odpowiedź na tak postawione pytanie. ** Autor: [[Ojciec Pio]] ** Źródło: ''Dobrego dnia! Myśli…'', op. cit., s. 149. * Kochaj Jezusa, miej Chrystusa zawsze w swoim sercu, a zawsze będziesz wiedziała, co należy zrobić. Zawsze myślę sobie: „Co zrobiłby Jezus?”. ** Autor: [[Aaliyah]] * Kiedy Zachód pokonał Wschód w Chalcedonie i zerwał poprzez swoją doktrynę o dwóch naturach z jedną osobowością, to w ten sposób udaremnił ostatnią możliwość powrotu do historycznego Jezusa. Tę samą w sobie sprzeczność podniesiono do rangi obowiązującego dogmatu. (…) Należało najpierw wstrząsnąć tym dogmatem, zanim można było ponownie szukać historycznego Jezusa, zanim można było nawet pomyśleć o istnieniu Jezusa historycznego. To, że jest on kimś innym niż Jezus Chrystus z dogmatu o dwóch naturach, wydaje się dzisiaj być dla nas czymś oczywistym. Trudno nam obecnie zrozumieć, w jak długich bólach rodził się historyczny pogląd na życie Jezusa. Kiedy już powstał do życia, nadal nosił śmiertelne bandaże jak Łazarz: bandaże dogmatu o dwóch naturach. ** Autor: [[Albert Schweitzer]], ''[[Poszukiwania historycznego Jezusa]]'', tłum. Marcin Walter, My Book, Szczecin 2025, ISBN 9788375647334, s. 15. ** Zobacz też: [[Jezus historyczny]] * Kto kocha ludzi jak Chrystus, pragnie, by oni należeli do Boga, a nie do niego. ** Autor: [[Edyta Stein]] ** Źródło: [https://www.gosc.pl/doc/5737096.Zydowka-ateistka-karmelitanka/2 ''Żydówka, ateistka, karmelitanka ''], gosc.pl, 9 sierpnia 2019. * Kto zaryzykuje, by uczynić mały krok w kierunku Jezusa, tego Pan nie zawiedzie, przekona się, że On już na niego czekał z otwartymi ramionami. ** Autor: [[Franciszek (papież)|Franciszek]], ''[[Evangelii gaudium]]'' 3. * Któż nas może odłączyć od miłości Chrystusowej? Utrapienie, ucisk czy prześladowanie, głód czy nagość, niebezpieczeństwo czy miecz? (…) I jestem pewien, że ani śmierć, ani życie, ani aniołowie, ani Zwierzchności, ani rzeczy teraźniejsze, ani przyszłe, ani Moce, ani co wysokie, ani co głębokie, ani jakiekolwiek inne stworzenie nie zdoła nas odłączyć od miłości Boga, która jest w Chrystusie Jezusie, Panu naszym. ** Autor: [[Paweł z Tarsu]] ** Źródło: ''[[Biblia Tysiąclecia]]'', ''[[List do Rzymian]]'' 8, 35–39 * Ku Chrystusowi kierujcie wzrok. Niech będzie obecny w waszych myślach, podczas waszych zabaw i w waszych rozmowach. Z Nim winniście zawsze żyć w szczególnej przyjaźni. Pan Jezus chce wam pomagać. Chce być dla was podporą i umacniać w młodzieńczej walce o zdobywanie cnót, takich jak: wiara, miłość, uczciwość, szlachetność, czystość, wielkoduszność. Gdy będzie wam trudno, gdy będziecie w życiu przeżywać jakieś niepowodzenia czy zawody, niech wasza myśl biegnie ku Chrystusowi, który was miłuje, który jest wiernym towarzyszem i który pomaga przetrwać każdą trudność. Wiedzcie, że nie jesteście samotni. Towarzyszy wam Ktoś, kto nigdy nie zawodzi. Chrystus rozumie najtajniejsze pragnienia waszego serca. On czeka na waszą miłość i na wasze świadectwo. ** Autor: [[Jan Paweł II]] ** Opis: do [[młodzież]]y w Łowiczu, 14 czerwca 1999. ** Źródło: [https://www.slowo.redemptor.pl/pl/1203/11427/jan-pawel-ii-o-eucharystii-do-mlodziezy.html ''Jan Paweł II o Eucharystii do młodzieży''], redemptor.pl * Marię Magdalenę Zbawca kochał bardziej niż wszystkich uczniów i całował ją często w jej usta. Pozostali uczniowie rzekli mu: „Dlaczego miłujesz ją bardziej niż nas wszystkich?”. ** Źródło: ''Ewangelia Filipa'' 63, 34–35 ** Zobacz też: [[Maria Magdalena]] * Modlący się przed ukrzyżowanym Chrystusem, składają hołd obrazowi własnej bezsilności. ** Autor: [[Jean-Paul Marat]], ''Les chaînes de l’esclavage'' (1774) * Można żyć w niezgodzie ze wszystkimi kościołami, i schylić mimo to głowę przed Chrystusem. Można wątpić o cudach i zasadach katechizmowych i kochać świętego i sprawiedliwego, który przyszedł na świat, aby nas zbawić, nie zaś, aby nas potępić. Chrystus przeżyje wszystkie krytyki, skierowane przeciw chrześcijaństwu i gdy chrześcijaństwo umrze, pozostanie religia Jezusa. ** Autor: [[Henri Frédéric Amiel]], ''Dziennik intymny'' * Mów o Chrystusie tylko wtedy, gdy cię ktoś zapyta. Ale żyj tak, żeby pytano cię o Chrystusa. ** Autor: [[Paul Claudel]] ** Źródło: Marta Żurawiecka, ''Z księdzem Twardowskim 2014'', Wyd. Diecezjalne i Drukarnia w Sandomierzu, Sandomierz 2013, s. 68. * Myślę, że właśnie ten Jezus – Jezus Ewangelii – jest postacią dobrze osadzoną w historii i przekonującą. Jego ukrzyżowanie i oddziaływanie można wytłumaczyć tylko tym, że stało się coś niezwykłego: postać Jezusa i Jego słowa zdecydowanie przewyższyły przeciętne nadzieje i oczekiwania. Już mniej więcej dwadzieścia lat po śmierci Jezusa w hymnie ku czci Chrystusa w Liście do Filipian (2, 6–11) znajdujemy zaawansowaną chrystologię, która o Jezusie mówi, że był równy Bogu, jednak ogołocił się, stał się człowiekiem, uniżył się aż do śmierci na Krzyżu. ** Autor: [[Benedykt XVI]] ** Źródło: Józef Ratzinger Benedykt XVI, ''Jezus z Nazaretu cz 1. Od chrztu w Jordanie do Przemienienia'', wydawnictwo Znak, Kraków 2017, s. 15. * Na początku było Słowo, a Słowo było u Boga, i Bogiem było Słowo. Ono było na początku u Boga. Wszystko przez Nie się stało, a bez Niego nic się nie stało, co się stało. W Nim było życie, a życie było światłością ludzi (…). ** Źródło: ''[[Biblia Tysiąclecia]]'', [[Ewangelia Jana]] 1:1. ** Zobacz też: [[słowo]], [[światło]], [[życie]] * Naśladujmy zatem Chrystusa z radością niosąc Jego krzyż, bo On sam zaprasza nas do naśladowania. Chrystus umierający na Kalwarii stał się jakby alabastrowym naczyniem pełnym balsamu, które po stłuczeniu napełniło cały świat swoim rozkosznym zapachem. Niech zatem naśladując Go, Jego uczniowie i wszyscy chrześcijanie biegną za zapachem Chrystusa. ** Autor: [[Antoni Padewski]] ** Źródło: [https://web.archive.org/web/20190925224251/http://antonipadewski.pl/o-parafii/9-nasz-patron ''Myśli św. Antoniego''], antonipadewski.pl * Nawet jeśli Jezus jest jedynym dziś nam znanym cudotwórcą i Synem Bożym żyjącym w starożytności, to musimy pamiętać, że dla swych współczesnych był tylko jednym z wielu. Oczywiście, jeśli chcemy badać wczesne tradycje o Jezusie, co stanowi dla nas jedyną metodę jego poznania, musimy zacząć od usytuowania ich w pierwotnym kontekście świata grecko-rzymskiego. Podania o Jezusie krążyły pośród ludzi, którzy mogli je zrozumieć, a sposób ich rozumienia wiązał się z przeświadczeniem, że żyją w świecie zamieszkanym przez istoty boskie. Starożytni, odmiennie niż my, stan taki traktowali jako oczywistość. ** Autor: [[Bart D. Ehrman]], ''Nowy Testament. Historyczne wprowadzenie do literatury wczesnochrześcijańskiej'', tłum. Sergiusz Tokariew, Wydawnictwo CiS, Warszawa 2014, ISBN 9788361710127, s. 44. * Nie lękajcie się, otwórzcie, otwórzcie na oścież drzwi Chrystusowi. Dla Jego zbawczej władzy otwórzcie granice państw, systemów ekonomicznych i politycznych, szerokie dziedziny kultury, cywilizacji, rozwoju! Nie bójcie się! Chrystus wie, co nosi w swoim wnętrzu człowiek. On jeden to wie! ** Autor: [[Jan Paweł II]] ** Źródło: [https://opoka.org.pl/News/Polska/2018/nie-lekajcie-sie-otworzcie-na-osciez-drzwi-chrystusowi-historyczna-homilia ''Nie lękajcie się, otwórzcie na oścież drzwi Chrystusowi - historyczna homilia''], opoka.org.pl * Nie ma Chrystusa, ale jest genialny człowiek i wielki nauczyciel ludzkości. ** Autor: [[Konstantin Ciołkowski]] * Nie mieczem, lecz krzyżem uczynił Chrystus ziemię sobie poddaną. ** Autor: [[Aureliusz Augustyn z Hippony]] * Nie sądzę, bym wybrał się na zaślubiny, za teścia mając Jezusa Chrystusa. ** Autor: [[Arthur Rimbaud]], ''Sezon w piekle'' * Niech będzie pochwalony Jezus Chrystus! ** Opis: pierwsze słowa książki [[Chłopi (powieść)|''Chłopi'']] [[Władysław Reymont|Władysława Reymonta]] * Niewielu późniejszych guru dorównało Jezusowi, jeśli chodzi o prostotę i bezpośredni charakter przesłania. Musimy jednak pamiętać, że posiadamy bardzo ograniczony zasób informacji. Gdyby ludzkość dysponowała szczegółowymi danymi biograficznymi na temat Jezusa, wiedzą, jakim był człowiekiem, jest dość prawdopodobne, że chrześcijaństwo nie stałoby się religią o zasięgu światowym. ** Autor: [[Anthony Storr]], ''Kolosy na glinianych nogach. Studium guru'', Warszawa 2009, s. 205. ** Zobacz też: [[guru]] * Nikt zaś z nas nie żyje dla siebie i nikt nie umiera dla siebie: jeżeli bowiem żyjemy, żyjemy dla Pana; jeżeli zaś umieramy, umieramy dla Pana. I w życiu więc i w śmierci należymy do Pana. Po to bowiem Chrystus umarł i powrócił do życia, by zapanować tak nad umarłymi, jak nad żywymi. ** Autor: [[Paweł z Tarsu]] ** Źródło: ''[[Biblia|Biblia Tysiąclecia]]'', ''[[List do Rzymian]]'' 14, 7–10 * O Jezu, ja jestem owocem Twojej Męki, młodym pędem Twoich ran. ** Autor: [[Gemma Galgani]] ** Źródło: [https://www.swietagemma.pl/swiadectwo/fragmenty-dziel Świadectwo. Fragmenty dzieł], swietagemma.pl * Objawienie Chrystusa ma charakter ostateczny i całkowity. Wierny słowu Bożemu, Sobór Watykański II naucza: „Najgłębsza zaś prawda o Bogu i o zbawieniu człowieka jaśnieje nam przez to objawienie w osobie Chrystusa, który jest zarazem pośrednikiem i pełnią całego objawienia” (Dei verbum, 2). ** Autor: [[Jan Paweł II]] ** Opis: do uczestników sesji plenarnej Kongregacji Nauki Wiary, 28 stycznia 2000. ** Źródło: [https://opoka.org.pl/biblioteka/W/WP/jan_pawel_ii/przemowienia/kongregacja_wiary_28012000.html Jezus Chrystus jest pełnią całego Objawienia], opoka.org.pl, 16 maja 2000. * Propozycja, aby zająć się historyczną postacią Jezusa, zaczyna przypominać kiepski żart. Zawsze byli historycy, którzy mówili, że nie sposób jej podołać ze względu na trudności historyczne. I zawsze byli teologowie, którzy powiadali, że nie sposób tego uczynić ze względu na obiekcje teologiczne. I wreszcie zawsze byli uczeni, którzy mówili pierwsze, mając na myśli drugie. ** Autor: [[John Dominic Crossan]], ''Historyczny Jezus: Kim był i czego nauczał?'', tłum. Marcin Stopa, Książka i Wiedza, Warszawa 1997, ISBN 8305128350, s. 22. ** Zobacz też: [[Jezus historyczny]] * Ten, który jest odblaskiem Jego chwały i odbiciem Jego istoty. ** Źródło: ''Biblia Tysiąclecia'', [[List do Hebrajczyków|Heb]] 1, 3 * Oto Baranek Boży, który gładzi grzech świata. To jest Ten, o którym powiedziałem: Po mnie przyjdzie Mąż, który mnie przewyższył godnością, gdyż był wcześniej ode mnie. Ja Go przedtem nie znałem, ale przyszedłem chrzcić wodą w tym celu, aby On się objawił Izraelowi. ** Autor: [[Jan Chrzciciel]] ** Źródło: ''[[Biblia|Biblia Tysiąclecia]]'', ''[[Ewangelia Jana]]'' 1, 29–31 * Oto Bóg staje się dzieckiem, zawiniętym w nędzne pieluszki, złożonym w ciasnym żłobie obok zwierząt! Niepojęta to pokora: Pan wszystkich panów raczył stać się jednym ze swych sług! Nie dość Ci było, Boże i Panie, mój Stworzycielu, być moim Ojcem. Chciałeś się stać moim Bratem, i przyjąć ciało, nie umniejszone w prawdzie swej ludzkiej natury, jednak bez obciążenia najmniejszym choćby zepsuciem grzechu. ** Autor: [[Tomasz à Kempis]] ** Źródło: [https://opoka.org.pl/biblioteka/M/MR/m_kempis_maryja_jezus2.html ''Przez Maryję do Jezusa''], opoka.org.pl, 26 sierpnia 2014. * Pan Jezus, który zawsze jest z tobą, będzie walczył razem z tobą. Nie dopuści nigdy, abyś upadła i została pokonana. ** Autor: [[Ojciec Pio]], ''Dobrego dnia! Myśli na każdy dzień roku'', wyd. Edycja Świętego Pawła, Częstochowa 1998, ISBN 9788371681257, s. 21. * Pan Jezus od narodzenia wskazuje na nasze zadanie, które polega na tym, aby gardzić tym, co świat kocha i o co zabiega. ** Autor: [[Ojciec Pio]] ** Źródło: ''Dobrego dnia! Myśli…'', op. cit., s. 149. * Pan mój i Bóg mój! ** Autor: [[Tomasz Apostoł]] ** Źródło: ''[[Biblia Tysiąclecia]]'', ''[[Ewangelia Jana]]'' 20, 28 * Panie, do kogóż pójdziemy? Ty masz słowa życia wiecznego. A myśmy uwierzyli i poznali, że Ty jesteś Świętym Boga. ** Autor: [[Piotr Apostoł]] ** Źródło: ''[[Ewangelia Jana]]'' 6, 68 * Początek tej nazwie [chrześcijanie] dał Chrystus, który za panowania Tyberiusza skazany został na śmierć przez prokuratora Poncjusza Pilatusa. ** Autor: [[Tacyt]], ''Dzieła'', tłum. S. Hammer, t. I, księga XV, 44. ** Zobacz też: [[Poncjusz Piłat]], [[Tyberiusz]] * Prawdziwie cierpiał, prawdziwie został ukrzyżowany – i nie wstydzimy się tego. Został ukrzyżowany i nie zapieramy się tego. Raczej dumny jestem, iż o tym mówię. (…) Po ukrzyżowaniu nastąpiło zmartwychwstanie, dlatego nie wstydzę się głosić krzyża. ** Autor: [[Cyryl z Aleksandrii]] ** Źródło: [https://www.niedziela.pl/artykul/26539/nd/„Stoi-krzyz-choc-zmienia-sie-swiat” ''„Stoi krzyż, choć zmienia się świat”''], niedziela.pl * Przeważająca część – blisko 95 procent – wypowiedzi Jezusa, przekazanych w Nowym Testamencie, to jawne fałszerstwa. Zdań w rodzaju: „Jestem prawdą i życiem” czy „Oto ciało moje, które za was będzie wydane”, Jezus nigdy nie wypowiedział. (…) Nie chodzi o manipulacje, które nastąpiły później, których dokonał Kościół. Chodzi o to, czego dopuścili się twórcy pierwszych kanonicznych tekstów. ** Autor: [[Gerd Lüdemann]], wywiad dla „Literaturen”, za: „Forum”, 20 grudnia 2010. * Spoczywaj w chwale szlachetny ofiarniku! Dzieło twe zostało dokonane; rozpoczęła się już twoja boskość. Nie lękaj się, że wskutek jakiegoś błędu może jeszcze runąć wznoszona przez ciebie budowa. Stanąłeś już poza granicami ludzkiej słabości, już zaczynasz patrzeć z wyżyn niebiańskiego spokoju na nieobliczalne skutki swej działalności. Za kilka godzin cierpień, które nawet nie dotknęły twej wielkiej duszy, zdobyłeś prawdziwą i najpiękniejszą nieśmiertelność. Przez tysiące lat świat będzie o tobie mówił! Niby sztandar sprzeczności staniesz się symbolem, dookoła którego stoczą się najżarliwsze boje ludzkości. Bardziej żywy niż za życia, od chwili skonania bardziej kochany niż w czasie ziemskiej pielgrzymki, staniesz się do pewnego stopnia kamieniem węgielnym ludzkości, że targnąć się na twoje imię będzie znaczyło to samo, co targnąć się na fundamenty świata. Zniknie granica pomiędzy tobą a Bogiem. Odniósłszy świetny triumf nad śmiercią, obejmiesz władanie swego królestwa, a za tobą pójdą po drodze, którą sam sobie wytknąłeś, wielowieczni twoi czciciele. ** Autor: [[Ernest Renan]], ''Żywot Jezusa'' * Chrystus uśmiechnął się:<br />„Synu mój najukochańszy, nie pozostawiłem Cię nawet przez najdrobniejszą chwilę. Pojedyncze ślady, które widziałeś w najtrudniejszych chwilach swojego życia były moimi śladami… W te ciężkie dni musiałem Cię nieść w moich ramionach.” ** Autor: [[Bruno Ferrero]], ''Dlaczego?'' * Poncjusz Piłat był pierwszym znanym cenzorem, a Chrystus pierwszą wybitną ofiarą cenzury. ** Autor: [[Ben Lindsay]] * Przyszłość należy do Chrystusa i do tych, którzy żyją życiem wiary – wiary zaangażowanej w prawdzie i miłości aż do ostatniego tchnienia. ** Autor: św. [[Alojzy Orione]] ** Źródło: [https://misericors.org/przyszlosc-nalezy-do-chrystusa/ Dorota Sadurska, ''Przyszłość należy do Chrystusa''], misericors.org, 21 maja 2021. * Stale nastawiony egocentrycznie i podmiotowo. W stosunku do Żydów biednych, małych i wierzących był zawsze łaskawym dobroczyńcą; w stosunku do opornych, krytycznych, potężnych przeciwników niemiłosierny i skrajny. Seksualnie obojętny, a chłodny. W stosunku do ludzi zasadniczo oschły. Kontakt z ludźmi powierzchowny – chwilami przerywany w ogóle. Mimo to potężny wpływ sugestywny na najbliższych. Osią jego psychiki wydaje się poczucie Synostwa Bożego, zaznaczone po raz pierwszy podczas chrztu w Jordanie, u Jana. ** Autor: [[Władysław Witwicki]], ''[[Dobra Nowina według Mateusza i Marka]]'', PWN, Warszawa 1958, s. 379. * Syn Boży, Chrystus Jezus, Ten, którego głosiłem wam ja i Sylwan, i Tymoteusz, nie był „tak” i „nie”, lecz dokonało się w Nim „tak”. Albowiem ile tylko obietnic Bożych, wszystkie są „tak” w Nim. Dlatego też przez Niego wypowiada się nasze „Amen” Bogu na chwałę. ** Autor: [[Paweł z Tarsu]] ** Źródło: ''[[Biblia|Biblia Tysiąclecia]]'', ''[[2. List do Koryntian]]'' 1, 19–21 * „Synem Człowieczym” jest sam Jezus, który łączy teraźniejszość z przyszłością; starożytne słowa proroków odnalazły wreszcie swoje centrum w Osobie Mesjasza z Nazaretu. To on jest prawdziwym wydarzeniem, które pośród zamieszania, jakie panuje na świecie, pozostaje punktem stałym i mocnym. ** Autor: [[Benedykt XVI]] ** Źródło: [http://www.radiomaryja.pl/kosciol/benedykt-xvi-jezus-chrystus-droga-i-nadzieja/ Benedykt XVI: Jezus Chrystus drogą i nadzieją, radiomaryja.pl, 18 listopada 2012] * Teraz zaś już nie ja żyję, lecz żyje we mnie Chrystus. ** Autor: [[Paweł z Tarsu]] ** Źródło: ''[[Biblia|Biblia Tysiąclecia]]'', ''[[List do Galatów]]'' 2, 20a * To, co dokonuje się w świecie zewnętrznym rankiem, po wschodzie słońca, powinno się dokonywać każdego dnia w nas, wraz ze wschodem Słońca, którym jest Chrystus. ** Autor: [[Raniero Cantalamessa]], ''Pascha. Przejście do tego, co nie przemija'', Kraków 2005, s. 41. * Ujrzałam Go w takiej postaci, jakiego widziałam w pierwszej chwili po ślubach wieczystych, kiedy odprawiałam także godzinę świętą. Stanął nagle Jezus przede mną, obnażony z szat, okryty ranami na całym ciele, oczy tonęły we krwi i łzach, twarz cała zeszpecona, pokryta plwocinami. – Wtem mi powiedział Pan: Oblubienica musi być podobna do Oblubieńca swego. Zrozumiałam te słowa do głębi. Tu nie ma miejsca na jakieś wątpliwości. Podobieństwo moje do Jezusa ma być przez cierpienie i pokorę. – Patrz, co zrobiła ze Mną miłość dusz ludzkich. Córko Moja, w twoim sercu znajduję wszystko, czego Mi odmawia tak wielka liczba dusz, serce twoje jest Mi odpocznieniem. Często zachowuję wielkie łaski pod koniec modlitwy. ** Autor: [[Faustyna Kowalska]], cytat nr 268 z „Dzienniczka” s. Faustyny Kowalskiej, s. 182–183. * W oryginalnej grece licznych pism tworzących Nowy Testament nie ma ani jednego zdania, z którego by nawet pośrednio wynikało, że użyty w wypadku Jezusa stauros był inny niż zwykły stauros, nie mówiąc już o tym, żeby składał się on nie z jednego kawałka drewna, lecz z dwóch, zbitych w formie krzyża. (…) Nasi nauczyciele wyraźnie wprowadzają nas w błąd, gdy w tłumaczeniu greckich dokumentów kościoła na nasz język ojczysty oddają słowo stauros przez „krzyż” i gdy to popierają umieszczaniem w naszych słownikach wyjaśnienia, iż stauros znaczy krzyż, nie informując dokładnie, że za czasów apostolskich nie takie było jego podstawowe znaczenie, że takiego znaczenia nie nabrało ono potem jeszcze przez długi czas, a jeśli w ogóle do tego doszło, to tylko dlatego, iż pomimo braku przekonywających dowodów z jakiegoś względu zakładano, że ten jeden stauros, na którym stracono Jezusa, miał taki szczególny kształt. ** Autor: [[John D. Parsons]], ''Niechrześcijański krzyż'' (ang. ''The Non-Christian Cross''), Londyn 1896, s. 23–24. * W ostatnich chwilach życia skupiły się na Nim najdotkliwsze formy boleści fizycznej, psychicznej i duchowej: „Boże mój, Boże mój, czemuś mnie opuścił?” (Mt 27, 46). To okrutne cierpienie, spowodowane przez nienawiść i kłamstwo, zawiera w sobie głęboką wartość odkupieńczą. Poprzez nie Chrystus „spłacił doskonale dług i połączył ludzi z Bogiem”. Poprzez swoje miłosne oddanie się w ręce Ojca, które nastąpiło w momencie największego opuszczenia i aktu najczystszej miłości, „dokonał dzieła większego niż wszystkie cuda, które zdziałał, dzieła największego na niebie i na ziemi, jakim jest pojednanie i połączenie przez łaskę rodzaju ludzkiego z Bogiem”. Tajemnica Krzyża Chrystusa stawia w ten sposób w pełnym świetle ciężar grzechu i nieskończoność miłości Odkupiciela człowieka. ** Autor: [[Jan Paweł II]] ** Źródło: [https://teologiapolityczna.pl/jan-pawel-ii-o-sw-janie-od-krzyza ''Św. Jan od Krzyża, Mistrz w wierze''], teologiapolityczna.pl, 12 grudnia 2018. * Wiemy, że „gdzie dwaj albo trzej zgromadzeni są w imię Jezusa, tam On jest pośród nich” (por. Mt 18, 20). A was jest tutaj więcej. (…) A zatem Jezus jest tutaj. Staje dzisiaj wśród młodzieży polskiej ziemi, by mówić o domu, który nigdy nie runie, bo na skale jest utwierdzony. Tak mówi Ewangelia (por. Mt 7, 24–27). ** Autor: [[Benedykt XVI]] ** Opis: w czasie spotkania z młodzieżą na Błoniach w Krakowie, 27 maja 2006. ** Źródło: [https://opoka.org.pl/biblioteka/W/WP/benedykt_xvi/przemowienia/pl_mlodziez-blonia_27052006.html Budujcie wasze życie na Chrystusie], opoka.org.pl, 11 stycznia 2007. * Wszyscy jesteśmy Chrystusami na nasz obrzydliwy sposób, wszyscy kolejno ukrzyżowani nic nie wiedząc o tym. ** Autor: [[Albert Camus]], ''Upadek'' * Wtem nagle ujrzałam Pana Jezusa ukrzyżowanego, który mi rzekł: '''W męce Mojej szukaj siły i światła'''. Po skończonej spowiedzi, rozważałam straszną mękę Jezusa i zrozumiałam, że to, co ja cierpię, jest niczym w porównaniu z męką Zbawiciela, a każda, nawet najmniejsza niedoskonałość była przyczyną tej strasznej męki. Wtem duszę moją ogarnęła tak wielka skrucha i dopiero w tym odczułam, że jestem w morzu niezgłębionego miłosierdzia Bożego. O, jak mało mam słów, ażeby wyrazić to, co przeżywam. Czuję, że jestem jak kropla rosy pochłonięta w głębie bezdennego oceanu miłosierdzia Boga. ** Autor: [[Faustyna Kowalska]] ** Źródło: ''Dzienniczek'' cytat nr 654, [http://www.faustyna.pl/zmbm/konkordancja-do-dzienniczka-sw-siostry-faustyny/?search=Boże&numer_w_dzienniczku=hg8xG_aI3SQLcFGQZ8UU0kircTbPF54FqF9Pe2V-CtQ ''Konkordancja do „Dzienniczka” św. Siostry Faustyny''], faustyna.pl * W zmartwychwstaniu Chrystus objawił Boga miłości miłosiernej właśnie przez to, że jako drogę do zmartwychwstania przyjął krzyż. ** Autor: [[Jan Paweł II]] ** Źródło: [https://teologiapolityczna.pl/jan-pawel-ii-milosierdzie-objawione-w-krzyzu-i-zmartwychwstaniu-fragment-encykliki-dives-in-misericordia-tpct-35- ''Jan Paweł II: Miłosierdzie objawione w Krzyżu i Zmartwychwstaniu''], teologiapolityczna.pl * Z (…) niezależnych od siebie doniesień wynika, że w czasach starożytnych nawet przeciwnicy chrystianizmu nigdy nie powątpiewali w historyczność Jezusa, którą po raz pierwszy, i to bez dostatecznych podstaw, kilku autorów zakwestionowało dopiero pod koniec XVIII, a potem w XIX i na początku XX stulecia. ** Źródło: ''The New Encyclopædia Britannica'', Macropædia, 1976, t. 10, s. 145. * Znaleźliśmy Mesjasza. ** Autor: [[Andrzej Apostoł]] ** Źródło: ''[[Biblia|Biblia Tysiąclecia]]'', ''[[Ewangelia Jana]]'' 1, 41 ** Zobacz też: [[Pomazaniec]] ==Cytaty z poezji== * A Jezus myśli o nas w liter ciemnym stuku jak trudno w niebo wstąpić spod robactwa druku. ** Autor: ks. [[Jan Twardowski]] * Ani ty, ani ja<br />nie jesteśmy gotowi<br />aby się spotkać.<br />Ty… przecież wiesz…<br />Kocham go bardzo!<br />Idź dalej swoją drogą.<br />Na dłoniach<br />mam dziury<br />po gwoździach.<br />Czyż nie widzisz,<br />że krwawię? ** Autor: [[Federico García Lorca]], wiersz ''[[s:Spotkanie (Lorca)|Spotkanie]]'' * Choć zewsząd gwar nas otacza<br />I świat przywabia złudami,<br />Szukamy Twej obecności<br />I mocy z krzyża płynącej<br /><br />Niech Tobie z Ojcem i Duchem<br />Na zawsze będzie podzięka<br />Za obietnicę królestwa,<br />Gdzie nas pokojem obdarzysz. Amen. ** Źródło: Hymn brewiarzowy z modlitwy w ciągu dnia IV tygodnia psałterza, ''Liturgia godzin IV'', Poznań 1988, s. 506. * Jeszcze się kiedyś rozsmucę,<br />Jeszcze do Ciebie powrócę,<br />Chrystusie...<br />Jeszcze tak strasznie zapłaczę,<br />Że przez łzy Ciebie zobaczę,<br />Chrystusie...<br />I taką wielką żałobą<br />Będę się żalił przed Tobą,<br />Chrystusie...<br />Że duch mój przed Tobą klęknie<br />I wtedy serce mi pęknie,<br />Chrystusie... ** Autor: [[Julian Tuwim]], ''Chrystusie'' * Jezu, zmęczony wędrówką<br />Wśród upalnego południa,<br />Siadłeś przy studni Jakuba,<br />By nas orzeźwić swym słowem.<br /><br />Tam obiecałeś nam wodę<br />Krzepiącą w drodze ku Bogu,<br />Która swe źródło ma w Tobie<br />I moc przywraca znużonym.<br /><br />Z Tobą, dla Ciebie i w Tobie<br />Pragniemy dzień ten uświęcić,<br />Aby nasz skromny wysiłek<br />Wysławiał Boga z radością. ** Źródło: Hymn brewiarzowy z modlitwy w ciągu dnia IV tygodnia psałterza, ''Liturgia godzin IV'', Poznań 1988, s. 504. * Jezusowi cześć i chwała za miłości cud,<br />Niech mu śpiewa ziemia cała, niech go wielbi lud. ** Źródło: refren tradycyjnej katolickiej pieśni liturgicznej * Na Anioł Pański biją dzwony,<br />niech będzie Maria pozdrowiona,<br />niech będzie Chrystus pozdrowiony…<br />Na Anioł Pański biją dzwony… ** Autor: [[Kazimierz Przerwa-Tetmajer]] ** Źródło: [https://adonai.pl/maryja/?id=171 ''Maryja w poezji polskiej''], adonai.pl * Spieszył ku mnie Ratunek<br />Ten co ucisza wiatr<br />co wygłusza burze na jeziorach. ** Autor: [[Teresa Ferenc]], fragment wiersza ''Ratunek'' ** Źródło: Teresa Ferenc, ''Stara jak świat. Wiersze nowe (1998–2003)'', wydawnictwo Oskar, Gdańsk 2004.s. 55. * To Jezus Chrystus, Pan, nasz Bóg,<br />On was wyzwoli z wszelkich trwóg,<br />On zbawcą waszym pragnie być<br />I wszelką z was nieprawość zmyć. ** ''Es ist der Herr Christ, unser Gott,<br />Der will euch führ’n aus aller Not,<br />Er will eu’r Heiland selber sein,<br />Von allen Sünden machen rein.'' (niem.) ** Autor: [[Marcin Luter]], pieśń ''Jam z niebios zszedł'' (1534), przeł. Edward Romański * Uciekali, uciekali, uciekali<br />Na osiołku przez pustyni żar<br />Jak najdalej, jak najdalej, jak najdalej<br />Ukryć Dziecię bezcenny ich skarb. ** Autor: [[Maryna Miklaszewska]] wspólnie z Agatą Miklaszewską ** Źródło: [http://www.tekstowo.pl/piosenka,metro,uciekali.html ''Uciekali'', tekst piosenki z musicalu ''Metro''], tekstowo.pl * We śnie szedłem brzegiem morza z Panem<br />oglądając na ekranie nieba całą przeszłość mego życia.<br />Po każdym z minionych dni zostawały na piasku<br />dwa ślady mój i Pana.<br />Czasem jednak widziałem tylko jeden ślad<br />odciśnięty w najcięższych dniach mego życia.<br />I rzekłem:<br />„Panie postanowiłem iść zawsze z Tobą<br />przyrzekłeś być zawsze ze mną;<br />czemu zatem zostawiłeś mnie samego<br />wtedy, gdy mi było tak ciężko?”<br />Odrzekł Pan:<br />„Wiesz synu, że Cię kocham<br />i nigdy Cię nie opuściłem.<br />W te dni, gdy widziałeś jeden tylko ślad<br />ja niosłem Ciebie na moich ramionach.” ** Autor: [[anonim]] ** Źródło: ''[[Ślady na piasku]]'' * Wiara, ona czyni cuda.<br />Jeśli kochasz Jezusa, nie zachowuj się jak Judasz. ** Autor: [[Popek]] ** Źródło: utwór ''Litania'' na albumie ''Wyjęty spod prawa'' ** Zobacz też: [[Judasz Iskariota]] * Przyjdźcie, pokłońmy się Królowi naszemu Bogu.<br />Przyjdźcie, pokłońmy się Chrystusowi Królowi Bogu naszemu.<br />Przyjdźcie, pokłońmy się, i upadnijmy przed samym Panem Jezusem Chrystusem, Królem i Bogiem naszym. ** Źródło: Modlitwa „Przyjdźcie, pokłońmy się”, ''Akatist i Moleben, dwa sławne Kościoła Wschodniego do Matki Boskiey nabozenstwa'', Wilno 1764, s. 35. ==Zobacz też== {{wikisłownik|Jezus Chrystus}} * ''[[Biblia]]'' * [[Bóg]] * [[Jesus Christ Superstar]] * [[Józef z Nazaretu]] * [[Maria z Nazaretu]] * [[Przystanek Jezus]] * ''[[Życie i nauka mistrzów Dalekiego Wschodu]]'' [[Kategoria:Chrześcijaństwo]] [[Kategoria:Osoby skazane na karę śmierci]] [[Kategoria:Postacie Nowego Testamentu]] [[Kategoria:Prorocy islamu w Koranie]] [[Kategoria:Przywódcy religijni]] [[Kategoria:Starożytni Żydzi]] ay4mxomb015k07mf13i1piiawe1kg1v 0 483 642971 642393 2026-06-01T14:06:43Z Nazwa1234 53893 /* */ 642971 wikitext text/x-wiki '''[[w:Mały Książę|Mały Książę]]''' (fr. ''Le Petit Prince'') – powiastka [[filozofia|filozoficzna]] autorstwa [[Antoine de Saint-Exupéry|Antoine’a de Saint-Exupéry’ego]] z 1943 roku; tłum. Jan Szwykowski. [[Plik:El Prinçipe Picenìn.jpg|mały|{{center|}}]] * A dzisiaj minęło już sześć lat. Nigdy jeszcze nie opowiadałem tej historii. Moi koledzy cieszyli się bardzo z mego powrotu. Byłem smutny, lecz mówiłem im: – To zmęczenie… Teraz trochę się pocieszyłem. To znaczy… jeszcze niezupełnie. Lecz wiem na pewno, że wrócił na swoją planetę, ponieważ o wschodzie słońca nie znalazłem jego ciałka. Nie było ciężkie to ciało… I bardzo lubię słuchać nocą gwiazd. To tak jak pięćset milionów dzwoneczków… * A gdy się pocieszysz (zawsze się w końcu pocieszamy), będziesz zadowolony z tego, że mnie znałeś. Będziesz zawsze moim przyjacielem. Będziesz miał ochotę śmiać się ze mną. Będziesz od czasu do czasu otwierał okno – ot, tak sobie, dla przyjemności. Twoich przyjaciół zdziwi to, że śmiejesz się, patrząc na gwiazdy. Wtedy im powiesz: „Gwiazdy zawsze pobudzają mnie do śmiechu”. Pomyślą, że zwariowałeś. Zrobiłem ci brzydki figiel. ** Opis: Mały Książę do pilota. * A oto mój sekret. Jest bardzo prosty: dobrze widzi się tylko sercem, najważniejsze jest niewidoczne dla oczu. ** ''Voici mon secret. Il est très simple : on ne voit bien qu’avec le coeur. L’essentiel est invisible pour les yeux.'' (fr.) ** Postać: lis ** Opis: do Małego Księcia; wyrażenie używane dla podkreślenia dominującej roli emocji i myślenia intuicyjnego; por. [[Adam Mickiewicz|Adama Mickiewicza]]: ''Czucie i wiara silniej mówią do mnie niż mędrca szkiełko i oko'' z ballady ''Romantyczność''. * Ale ja chyba nie zawsze wiedziałem, jak troszczyć się o Ciebie. * Czasem odłożenie pracy na później nie przynosi szkody. Lecz w wypadku baobabu jest to zawsze katastrofa. * Decyzja oswojenia niesie w sobie ryzyko łez. ** Opis: pilot o Małym Księciu. * Dla mnie to najpiękniejszy i jednocześnie najsmutniejszy obraz świata. To ten sam obraz, który jest na poprzedniej stronie, lecz narysowałem go jeszcze raz, abyście dobrze zapamiętali to miejsce, w którym zjawił się na ziemi i znikł Mały Książę. Przyjrzyjcie się uważnie, abyście mogli rozpoznać ten krajobraz, jeśli któregoś dnia będziecie wędrować przez afrykańską pustynię. A jeśli kiedyś znajdziecie się w tym miejscu, nie spieszcie się, błagam was, zatrzymajcie się na chwilę pod gwiazdą! Jeśli przyjdzie do was śmiejące się dziecko o złotych włosach, nie odpowiadające na pytania – zgadniecie kto to jest. Nie zostawiajcie mnie wtedy w moim smutku: bądźcie tak mili i napiszcie mi szybko, że wrócił… * Dlaczego kapelusz miałby przerażać? ** ''Pourquoi un chapeau ferait-il peur?'' (fr.) ** Opis: reakcja dorosłych na widok rysunku węża trawiącego słonia. * Dorośli nigdy nie potrafią sami zrozumieć. A dzieci bardzo męczy konieczność stałego objaśniania. * Dorośli są naprawdę bardzo dziwni. ** Postać: Mały Książę * Dorośli są zakochani w cyfrach. Jeżeli opowiadacie im o nowym przyjacielu, nigdy nie spytają o rzeczy najważniejsze. Nigdy nie usłyszycie: „Jaki jest dźwięk jego głosu? W co lubi się bawić? Czy zbiera motyle?”<br />Oni spytają was: „Ile ma lat? Ilu ma braci? Ile waży? Ile zarabia jego ojciec?” Wówczas dopiero sądzą, że coś wiedzą o waszym przyjacielu.<br />Jeżeli mówicie dorosłym: „Widziałem piękny dom z czerwonej cegły, z pelargoniami w oknach i gołębiami na dachu” – nie potrafią sobie wyobrazić tego domu. Trzeba im powiedzieć: „Widziałem dom za sto tysięcy franków”. Wtedy krzykną: „Jaki to piękny dom!” **''Les grandes personnes aiment les chiffres. Quand vous leur parlez d’un nouvel ami, elles ne vous questionnent jamais sur l’essentiel. Elles ne vous disent jamais: «Quel est le son de sa voix? Quels sont les jeux qu’il préfère? Est-ce qu’il collectionne les papillons?» Elles vous demandent: «Quel âge a-t-il? Combien a-t-il de frères? Combien pèse-t-il? Combien gagne son père?» Alors seulement elles croient le connaître. Si vous dites aux grandes personnes: «J’ai vu une belle maison en briques roses, avec des géraniums aux fenêtres et des colombes sur le toit…» elles ne parviennent pas à s’imaginer cette maison. Il faut leur dire: «J’ai vu une maison de cent mille francs.» Alors elles s’écrient: «Comme c’est joli!»'' (fr.) * Geograf jest zbyt ważną osobistością, by mógł sobie pozwolić na łazikowanie. ** Opis: geograf do Małego Księcia. * Gdy się chce być dowcipnym, trzeba czasem skłamać. * Gwiazdy są piękne, ponieważ na jednej z nich istnieje kwiat, którego nie widać. * Idąc prosto przed siebie nie można zajść daleko… ** ''Droit devant soi on ne peut pas aller bien loin…'' (fr.) ** Opis: z rozmowy Małego Księcia z pilotem. * I znowu zmroziło mnie przeczucie czegoś nieodwołalnego. Nie słyszeć więcej jego śmiechu – ta myśl mnie zadręczała. Ten śmiech był dla mnie jak studnia na pustyni.<br/ > – Mały przyjacielu, chcę usłyszeć twój śmiech. * Jedynie dzieci wiedzą, czego szukają. Poświęcają czas lalce z szyfonu, która nabiera dla nich wielkiego znaczenia, i płaczą, gdy się im ją odbierze. ** ''Les enfants seuls savent ce qu’ils cherchent.'' (fr.)<!-- tylko fragment --> ** Opis: Mały Książę w rozmowie ze zwrotniczym. ** Zobacz też: [[dzieci]] * Jesteście piękne, lecz próżne – powiedział im jeszcze. Nie można dla was poświęcić życia. Oczywiście moja róża wydawałaby się zwykłemu przechodniowi podobna do was. Lecz dla mnie ona jedna ma większe znaczenie niż wy wszystkie razem, ponieważ ją właśnie podlewałem. Ponieważ ją przykrywałem kloszem. Ponieważ ją właśnie osłaniałem. Ponieważ właśnie dla jej bezpieczeństwa zabijałem gąsienice (z wyjątkiem dwóch czy trzech, z których chciałem mieć motyle). Ponieważ słuchałem jej skarg, jej wychwalań się, a czasem jej milczenia. Ponieważ… jest moją różą. ** Opis: Mały Książę do róż spotkanych w ogrodzie. * Jeśli kochasz kwiat, który znajduje się na jednej z gwiazd, jakże przyjemnie jest patrzeć w niebo. Wszystkie gwiazdy są ukwiecone… * Jeżeli powiecie dorosłym: „Dowodem istnienia Małego Księcia jest to, że był śliczny, że śmiał się i że chciał mieć baranka, a jeżeli chce się mieć baranka, to dowód, że się istnieje” – wówczas wzruszą ramionami i potraktują was jak dzieci. Lecz jeżeli im powiecie, że przybył z planety B-612, uwierzą i nie będą zadawać niemądrych pytań. Oni są właśnie tacy. Nie można od nich za dużo wymagać. Dzieci muszą być bardzo pobłażliwe w stosunku do dorosłych. ** ''Ainsi, si vous leur dites: «La preuve que le petit prince a existé c’est qu’il était ravissant, qu’il riait, et qu’il voulait un mouton. Quand on veut un mouton, c’est la preuve qu’on existe» elles hausseront les épaules et vous traiteront d’enfant! Mais si vous leur dites: «La planète d’où il venait est l’astéroïde B 612» alors elles seront convaincues, et elles vous laisseront tranquille avec leurs questions. Elles sont comme ça. Il ne faut pas leur en vouloir. Les enfants doivent être très indulgents envers les grandes personnes.'' (fr.) * Kolce nie służą do niczego. To tylko złośliwość kwiatów. ** Opis: pilot do Małego Księcia. * Kraina łez jest taka tajemnicza. * Lecz oczy są ślepe. Szukać należy sercem. ** ''Mais les yeux sont aveugles. Il faut chercher avec le coeur.'' (fr.) ** Opis: Mały Książę do Pilota. * Ludzie mają zbyt mało czasu, aby cokolwiek poznać. Kupują w sklepach rzeczy gotowe. A ponieważ nie ma magazynów z przyjaciółmi, więc ludzie nie mają przyjaciół. ** Opis: lis do Małego Księcia. ** Zobacz też: [[przyjaciel]] * Ludzie z Twojej planety hodują pięć tysięcy róż w jednym ogrodzie… i nie znajdują w nich tego, czego szukają… A tymczasem to, czego szukają, może być ukryte w jednej róży. * Ludzie? (…) Wiatr nimi miota. Nie mają korzeni – to im bardzo przeszkadza. ** Opis: kwiat do Małego Księcia. ** Zobacz też: [[człowiek]] * Miałem pewne podstawy, aby sądzić, że planeta, z której przybył Mały Książę, jest planetą B-612. Ta planeta była widziana raz tylko, w 1909 roku, przez tureckiego astronoma, który swoje odkrycie ogłosił na Międzynarodowym Kongresie Astronomów. Nikt jednak nie chciał mu uwierzyć, ponieważ miał bardzo dziwne ubranie. Tacy bowiem są dorośli ludzie.<br />Na szczęście dla planety B-612 turecki dyktator kazał pod karą śmierci zmienić swojemu ludowi ubiór na europejski. Astronom ogłosił po raz wtóry swoje odkrycie w roku 1920 – i tym razem był ubrany w elegancki frak. Cały świat mu uwierzył. ** ''J’ai de sérieuses raisons de croire que la planète d’où venait le petit prince est l’astéroïde B 612. Cet astéroïde n’a été aperçu qu’une fois au télescope, en 1909, par un astronome turc. Il avait fait alors une grande démonstration de sa découverte à un Congrès International d’Astronomie. Mais personne ne l’avait cru à cause de son costume. Les grandes personnes sont comme ça. Heureusement pour la réputation de l’astéroïde B 612 un dictateur turc imposa à son peuple, sous peine de mort, de s’habiller à l’Européenne. L’astronome refit sa démonstration en 1920, dans un habit très élégant. Et cette fois-ci tout le monde fut de son avis.'' (fr.) * Mowa jest źródłem nieporozumień. ** ''Le langage est source de malentendus.'' (fr.) ** Opis: lis do Małego Księcia. * Musisz być odpowiedzialny za to, co oswoiłeś. ** ''Tu deviens responsable pour toujours de ce que tu as apprivoisé.'' (fr.) ** Opis: lis do Małego Księcia. * Na pustyni jest się samotnym. Równie samotnym jest się wśród ludzi. ** Zobacz też: [[samotność]] * Należy wymagać tego, co można otrzymać. Autorytet opiera się na rozsądku. ** Opis: król do Małego Księcia. * Narysuj mi baranka. ** ''Dessine – moi un mouton!'' (fr.) ** Opis: Mały Książę do pilota. * Nawet w obliczu śmierci przyjemna jest świadomość posiadania przyjaciela. ** Opis: Mały Książę do pilota. * Nie chciała, aby widział, że płacze. Była przecież tak dumna. ** Postać: Róża * Nie przeciągaj pożegnania, bo to męczące. Zdecydowałeś się odejść, to idź. * Osunął się powoli, jak pada drzewo. * „Oswoić” znaczy „stworzyć więzy”. ** Opis: lis do Małego Księcia, w odpowiedzi na pytanie, co to znaczy „oswoić”. * Pewnego dnia oglądałem zachód słońca czterdzieści trzy razy – powiedział Mały Książę, a w chwilę później dodał: – Wiesz, gdy jest bardzo smutno, to kocha się zachody słońca. – Więc wówczas gdy oglądałeś je czterdzieści trzy razy, byłeś aż tak bardzo samotny? – zapytałem. Ale Mały Książę nie odpowiedział. ** Opis: rozmowa pilota z Małym Księciem. ** Zobacz też: [[smutek]] * [[Pewnego przyjaciela poznaje się w niepewnym położeniu]]. * Powinienem sądzić ją według czynów, a nie słów. ** Opis: Mały Książę o Róży. * Poznaje się tylko to, co się oswoi. ** Opis: lis do Małego Księcia. * Pozostajesz na zawsze odpowiedzialny za to, co oswoiłeś. ** ''Tu es responsable pour toujours de ce que tu as apprivoisé.'' (fr.) ** Opis: lis na pożegnanie do Małego Księcia. * Pustynię upiększa to, że gdzieś w sobie kryje studnię. ** Opis: Mały Książę do pilota. * Rozkaz jest rozkazem. ** Opis: latarnik na swojej planecie do Małego Księcia, o codziennym obowiązku gaszenia światła. * Róże są efemeryczne. Efemeryczne, znaczy zagrożone bliskim unicestwieniem. ** Opis: geograf do Małego Księcia. * Sądzę, że dla swej ucieczki Mały Książę wykorzystał odlot wędrownych ptaków. * Świat łez jest taki tajemniczy. ** Zobacz też: [[łza]] * To bardzo przykre zapomnieć przyjaciela. * Tu kryje się wielka tajemnica. Dla was, którzy tak jak ja kochacie Małego Księcia, nie ma na świecie poważniejszego zagadnienia niż to, czy gdzieś – nie wiadomo gdzie – baranek, którego nie znacie, zjadł różę czy nie… Popatrzcie w niebo. Zapytajcie: „Czy baranek zjadł różę? Tak czy nie?”. I zobaczycie, jak cały świat zmieni się dla was. A żaden dorosły nie zrozumie nigdy, jak wielkie to ma znaczenie! * Tymczasem jesteś dla mnie jakimś chłopcem podobnym do stu tysięcy innych chłopców. I nie jesteś mi potrzebny. Także i ja nie jestem tobie potrzebny. Jestem dla ciebie tylko jakimś lisem podobnym do stu tysięcy innych lisów. Ale jeśli mnie oswoisz, będziemy potrzebowali siebie nawzajem. Staniesz się dla mnie kimś jedynym na świecie. ** ''Tu n’es encore pour moi qu’un petit garçon tout semblable à cent mille petits garçons. Et je n’ai pas besoin de toi. Et tu n’as pas besoin de moi non plus. Je ne suis pour toi qu’un renard semblable à cent mille renards. Mais, si tu m’apprivoises, nous aurons besoin l’un de l’autre. Tu seras pour moi unique au monde. Je serai pour toi unique au monde…'' (fr.) ** Opis: lis do Małego Księcia * Wszyscy dorośli byli kiedyś dziećmi, ale niewielu z nich pamięta o tym. * Zarozumialcy słyszą tylko to, co chcą usłyszeć. * Zastanawiam się – rzekł – czy gwiazdy świecą po to, żeby każdy mógł pewnego dnia znaleźć swoją? * Zawsze się wydaje, że w innym miejscu będzie lepiej. ** Opis: zwrotniczy do Małego Księcia. * Znacznie trudniej jest sądzić siebie niż bliźniego. Jeśli potrafisz dobrze siebie osądzić, będziesz naprawdę mądry. ** Opis: król do Małego Księcia. ** Zobacz też: [[mądrość]], [[sąd]] * Żółta błyskawica mignęła koło jego nogi. Chwilę stał nieruchomo. Nie krzyczał. Osunął się powoli, jak pada drzewo. Piasek stłumił nawet odgłos upadku. ==Inne== * Leonowi Werthowi. Przepraszam wszystkie dzieci za poświęcenie tej książki dorosłemu. Mam ważne ku temu powody: ten dorosły jest moim najlepszym przyjacielem na świecie. Drugi powód: ten dorosły potrafi zrozumieć wszystko, nawet książki dla dzieci. Mam też trzeci powód: ten dorosły znajduje się we Francji, gdzie cierpi głód i chłód. I trzeba go pocieszyć. Jeśli te powody nie wystarczą – chętnie poświęcę tę książkę dziecku, jakim był kiedyś ten dorosły. Wszyscy dorośli byli kiedyś dziećmi. Choć niewielu z nich o tym pamięta. Zmieniam więc moją dedykację. Leonowi Werthowi, gdy był małym chłopcem. ** Opis: dedykacja zamieszczona w książce, poświęcona przyjacielowi Leonowi Werthowi. ** Źrodło: "Mały Książę", wyd. Warszawa 2016, tł. Wanda Bańkowska *- Co to znaczy uwielbiać?<br > - Uwielbiać to znaczy uznać mnie za człowieka najpiękniejszego, najlepiej ubranego, najbogatszego i najmądrzejszego na planecie. ** Opis: Rozmowa Małego Księcia z Próżnym. * Co ty tu robisz? - spytał Pijaka, którego zastał siedzącego w milczeniu przed baterią butelek pełnych i bateria butelek pustych. - Piję - odpowiedział ponuro Pijak. - Dlaczego pijesz? - spytał Mały Książę. - Aby zapomnieć - odpowiedział Pijak. - O czym zapomnieć? - zaniepokoił się Mały Książę, który już zaczął mu współczuć. - Aby zapomnieć, że się wstydzę - stwierdził Pijak, schylając głowę. - Czego się wstydzisz? - dopytywał się Mały Książę, chcąc mu pomóc. - Wstydzę się, że piję - zakończył Pijak rozmowę i pogrążył się w milczeniu. Mały Książę zakłopotany ruszył dalej. "Dorośli są naprawdę bardzo, bardzo śmieszni" - mówił sobie po drodze. * Lecz jestem człowiekiem poważnym. ** Opis: Bankier podczas rozmowy z Małym Księciem. * - Jeśli mam szal, to mogę owinąć nim szyję i zabrać go ze sobą. Jeśli mam kwiat, mogę go zerwać i zabrać ze sobą. A ty nie możesz zrywać gwiazd.<br >- Nie, lecz mogę je umieścić w banku.<br >- Co to znaczy?<br >- To znaczy, że ilość mych gwiazd zapisuje na kawałku papieru. Następnie zamykam ten papier na klucz w szufladzie.<br >- I to wszystko?<br >- To wystarczy. "To zabawne - pomyślał Mały Książę. - To poetyczne. Ale to nie jest zbyt poważne". ** Opis: Rozmowa Małego Księcia z Bankierem. [[Kategoria:Antoine de Saint-Exupéry]] [[Kategoria:Baśnie]] [[Kategoria:Francuskie powieści]] nl0kq5x8c9bf3l3zadr11kaqzv3khzp 0 810 642983 642647 2026-06-02T04:29:12Z Nazwa1234 53893 /* T */ 642983 wikitext text/x-wiki '''[[w:Władysław Broniewski|Władysław Broniewski]]''' (1897–1962) – polski [[poeta]], przedstawiciel polskiej liryki rewolucyjnej, [[tłumacz]] i [[żołnierz]]. {{IndeksPL}} [[Plik:Wladyslaw Broniewski Polish poet.jpg|mały|{{center|Władysław Broniewski}}]] ==A== * Anka, to już trzy i pół roku,<br/>długo ogromnie,<br/>a nie ma takiego dnia, takiego kroku,<br/>żebym nie wspomniał o mnie:<br/><br/>o mnie, osieroconym przez ciebie,<br/>i choć twardość sobie wbijam w łeb,<br/>nie widzę cię w żadnym niebie<br/>i nie chcę takich nieb! ** Źródło: ''Anka'' * A ja myślę i myślę o tobie<br/>po przebudzeniu, przed snem...<br/> Może ja jestem coś winien tobie? -<br/>bo ja wiem. ** Źródło: ''Anka'' * Ameryko syta i tępa,<br />Europo ślepa i krwawa,<br />długoż mnie będzie potępiać<br />kłamstwo wolności i prawa? ** Źródło: ''Prawodawcom'' z tomu ''Troska i pieśń'' ** Opis: wiersz powstał w związku z akcją protestacyjną w obronie skazanych na śmierć [[Sacco i Vanzetti|Nicoli Sacco i Bartolomeo Vanzettiego]]. * Astronom znużony przymknął powieki, chwilę – zda się – drzemie, nagle wprost w Słońce spojrzał i natchniony zatrzymał Słońce i poruszył Ziemię. ** Źródło: ''Kopernik'' ==B== * Bo jest życie piękniejsze, nowe,<br />i żyć warto, i umrzeć warto!<br />Trzeba nieść, jak chorągiew, głowę,<br />świecić piersią kulami rozdartą,<br /><br />trzeba umieć umierać pięknie,<br />patrzeć w lufy wzniesione śmiało!<br />Aż się podłe zadziwi i zlęknie,<br />aż umilknie łoskot wystrzałów! ** Źródło: ''Na śmierć rewolucjonisty'' * Byłby Grunwald i Płowce,<br />gdyby nie te bombowce,<br />i gdyby nie te czołgi,<br />które przyszły znad Wołgi. ** Źródło: ***, 22 września 1939. ==C== * Ci, co nie będą niewolnikami,<br />idą cię bronić, ziemio hiszpańska,<br />abyś nie była, jak przed wiekami,<br />znowu królewska, księża i pańska. ** Źródło: ''Cześć i dynamit'' * Chciałbym czuć na mojej skroni twoich miękkich włosów zwoje, lilijowe ręce twoje chciałbym czuć na mojej skroni. Niech się głowa twoja skłoni, niech całusem się upoję... ** Źródło: ''Chciałbym czuć na mojej skroni'' * Człowiek to dumnie brzmi,<br />powiedział ich wielki Maksym,<br />a oni tu biją cię w mordę<br />i mówią, że jesteś sukinsyn.<br />Cóż począć taki syn chce<br />za kratą NKWD?<br />Mówmy k. mać jak paciorek<br />spłowiałej gwieździe czerwonej. ** Źródło: ''Człowiek to brzmi dumnie'', 1941. ** Zobacz też: [[Maksym Gorki]], [[NKWD]] ==D== * Dlaczego pukasz do okien nocą<br />Gdy zasnąć nie mogę?<br />Dlaczego ciężkim powolnym krokiem<br />Budzisz skrzypiącą podłogę? ** Źródło: ''Nocny gość'' * Droga wiedzie do Polski ze wszystkich na świecie Norwegii! ** Źródło: ''Bagnet na broń. Droga'', 1943 ==G== * Gwiazdy – to mało, morze – to mało, jeżeli miłość jest przy mnie. ==I== * Inaczej już nie potrafię:<br />co dzień wieczorem i rano<br />wyjmuję twą fotografię,<br />mówię: Dzień dobry, Dobranoc. ** Źródło: ''List bez adresu'' ==J== * Ja wiedziałem, co sercem gryźć mam,<br />jakim ciosom nadstawić pierś,<br />nie rachunkiem, nie sylogizmem<br />budowałem życie i wiersz.<br /><br />Ale troska jak rdza przeżarła<br />mojej pieśni serdeczną moc,<br />tylko krzyk ściśniętego gardła<br />głucho ciemną przeszywa noc.<br /><br />Lecz w tym krzyku zostanę młodym.<br />Jeśli grom – niechaj trafia mnie!<br />Temu światu ja się nie poddam,<br />temu światu ja krzyknę: nie! ** Źródło: ''Troska i pieśń'' * Jakaż cudna to muzyka<br />w noc majową się rozlega?<br />To wieczorna pieśń słowika<br />w bzu pachnących, gęstych krzewach. ** Źródło: ''Słowik'' * Jeszcze jedna noc przepłakana, jeszcze się myśli gonią, to dla niej - moja kochana - to biegną me myśli po nią! ** Źródło: ''Moja córka'' * Jeszcze w polu tyle śniegu,<br />jeszcze strumyk lodem ścięty,<br />a pierwiosnek już na brzegu<br />wyrósł śliczny, uśmiechnięty. ** Źródło: ''Pierwiosnek'' ==K== * Kiedy przyjdą podpalić dom,<br />Ten, w którym mieszkasz – Polskę,<br />Kiedy rzucą przed siebie grom,<br />Kiedy runą żelaznym wojskiem<br />pod drzwiami staną, i nocą<br />Kolbami w drzwi załomocą –<br />Ty, ze snu podnosząc skroń,<br />Stań u drzwi.<br />Bagnet na broń!<br />Trzeba krwi! ** Źródło: ''Bagnet na broń'' ** Zobacz też: [[dom]], [[Polska]] * Kłaniam się rosyjskiej rewolucji<br />czapką do ziemi,<br />po polsku. ** Źródło: ''Nadzieja. Pokłon Rewolucji Październikowej'', 1950 * Kupiłem goździk różowy<br />Wandzie.<br />Pochodzi, pochodzi w ten dzień grudniowy,<br />przyjdzie do domu, znajdzie.<br />Będą mijały październiki, listopady, grudnie,<br />a ona przyjdzie do domu,<br />a ona przyjdzie do domu,<br />jak godzina dwunasta<br />w południe. ** Źródło: ''Goździk'' ** Zobacz też: [[goździk]] ==L== * (…) lecą me bomby w ich blackouty,<br />niechaj im sen spędzają z powiek.<br />A druga bomba w grób smoleński!<br />Niechaj rycerze zmartwychwstaną<br />I świecąc każdy piersi raną,<br />świadectwo dadzą krwi męczeńskiej,<br />tej krwi niewinnej, z ręki kata<br />przelanej w obcą ziemię czerstwą,<br />ze zgrozą, lecz milczeniem świata,<br />za wolność, równość i braterstwo. ** Źródło: ''Homo sapiens'' ** Zobacz też: [[zbrodnia katyńska]] ==M== * Mnie tak boli każda chwila nie przeżyta<br />po bohatersku,<br />każda chwila, która przecież świta,<br />sprzyja braterstwu. ** Źródło: ''Żyłem'' * Moja córka, moja córka umarła!…<br />Jak sercu powiedzieć: nie płacz,<br />kiedy rozpacz serce przeżarła,<br />a to serce wyrwać i zdeptać? ** Źródło: ''W zachwycie i grozie'' * Może nic w tym życiu nie będzie?<br />Jeszcze rok, jeszcze dwa, jeszcze X…<br />Moich myśli czarne łabędzie<br />odpływają Wisłą na Styks. ** Źródło: ''Troska i pieśń'' * My pokażemy światu,<br />że Polski jesteśmy warci,<br />byleby but był mocny,<br />byleby karabin był w garści. ** Zobacz też: [[wojna]] ==N== * Nasze granice w Monte Cassino. ** Źródło: ''Drzewo rozpaczające. Monte Cassino'', 1946 * Nie wiem co to poezja<br />nie wiem, po co i na co,<br />wiem, że czasami ludzie<br />czytają wiersze i płaczą. * Nie wiem, co to poezja,<br />jest w niej coś z laski Mojżesza:<br />strumień dobędzie ze skały,<br />umie zabijać i wskrzeszać. ** Zobacz też: [[poezja]] * Nie uszedłem w życiu pół drogi<br/ > a już zewsząd czai się rozpacz… ** Źródło: ''Miasto rodzinne'' ==O== * O przyjaciele! Dzieją się dzieje.<br />Walka za nami. Walka przed nami.<br />Ja chcę wam rzucić za Pireneje<br />serce poety: cześć i dynamit! ** Źródło: ''Cześć i dynamit'' * Obudziłem się koło czwartej<br />i doszedłem do wniosku,<br />że życie jest diabła warte,<br />a trzeba żyć, po prostu. ** Źródło: ''Przyczyny pijaństwa'' ==P== * Po zemstę nad Paryżem<br />już ciągnie zgraja katów<br />z bagnetem, złotem, krzyżem<br />przez pierś proletariatu ** Źródło: ''Komuna Paryska'' * Podaj mi dłoń, Białorusi, podaj mi dłoń, Ukraino,<br />Wy mi na drogę dacie wasz sierp i młot niepodległy. ** Źródło: ''Syn podbitego narodu'', 1941 * Pomyślę jeszcze: kocham, pomyślę dłużej: w płacz... Chciałem szczęścia choć trochę, a teraz płaczę - patrz. ** Źródło: ''Dzień dobry, kochana!'' * Powiedz, czyś ty naprawdę była, <br/>bo ja jestem... ** Źródło: ''Anka'' ==R== * Ręka jego chłodna ujmuje cyrkiel, który wszechświat mierzy. ** Źródło: ''Kopernik'' * Rosły w wodzie modre<br />niezapominajki,<br />i boćkowi rzekły:<br />„Znamy takie bajki”<br />Chciałbyś żabkę połknąć,<br />lecz się obejdź smakiem:<br />żabka gra w zielone<br />z młodym tatarakiem”. ** Źródło: ''Gramy w zielone'' ==S== * Są w ojczyźnie rachunki krzywd,<br />obca dłoń ich też nie przekreśli,<br />ale krwi nie odmówi nikt:<br />wysączymy ją z piersi i z pieśni. ** Źródło: ''Bagnet na broń. Czarno na Białym'', 1939 * Słuchaj, Jezu, słuchaj, Ryfka, sie Juden,<br />za koronę cierniową, za te włosy rude,<br />za to, żeście nadzy, za to, żeśmy winni,<br />obojeście umrzeć powinni. ** Źródło: ''Ballady i romanse'' * Słuchając, usta zatnij,<br />czoła nie zniżaj.<br />Oto opowieść o dniach ostatnich<br />Komuny miasta Paryża ** Źródło: ''Komuna Paryska'' * Syn podbitego narodu, syn niepodległej pieśni. ** Źródło: ''Syn podbitego narodu'', 1941 * Szedł z bagnetem na czołgi żelazne,<br />ale przeszły, zdeptały na miazgę. ** Źródło: ''Żołnierz polski'' ==T== * To przez ciebie ten wiersz –<br />chyba już wiesz?<br /><br />Paliłem z Kalifem nargile,<br />zachciało się odejść na chwilę<br />a Kalif, nie myśląc długo,<br />uciął głowę, przyprawił drugą.<br /><br />W tej drugiej chyba nic więcej<br />prócz kwiatów stu Barwistanów.<br />Chcesz ściąć, to zetnij i nie zamęczaj,<br />ale się jeszcze zastanów. ** Źródło: ''O Kalifie'' * Tyś mnie kochała, ale nie tak, jak kochać trzeba,<br/>i szliśmy razem, ale nie w takt - przebacz.<br/><br/>Ja jeszcze długo... Rok albo dwa.<br/>Potem zapomnę.<br/>Teraz, gdy boli, teraz, gdy trwa,<br/>dzwonię podzwonne. ** Źródło: ''Wiersz ostatni'' ==U== * Umierający republikanie,<br />brocząc po bruku krwią swoich ran,<br />w krwi umaczanym palcem po ścianie<br />wypisywali: „No pasaran!” ** Źródło: ''No pasaran!'' ==W== * W wierszu mym – wolność, równość, braterstwo,<br />wiersz mój zbroczony krwią swoich ran.<br />Jeśli ma zginąć, niech poprzez śmierć swą<br />głosi nadzieje: „No pasaran!” ** Źródło: ''No pasaran!'' ==Z== * – Zapalać! Gotowe? – Gotowe! ** Źródło: ''Troska i pieśń. Zagłębie Dąbrowskie'', 1932 * Zasłuchany ogród dyszy<br />bzem, rozkwitłym porą nocną. ** Źródło: ''Słowik'' * Ziemio, która kwitniesz wiosną,<br />owocujesz jesienią,<br />kocham cię mocno,<br />ziemio. ** Źródło: ''Nadzieja'' ==Ż== * Życie jest diabła warte<br />poza Szopenem, Mozartem;<br />poza Słowackim i Mickiewiczem<br />jest w ogóle niczem. ** Źródło: ''Po co żyjemy'' * Życie się sprawdza. Śmierć się nie sprawdza. ** Źródło: ''Grób Tamerlana'' ==O Władysławie Broniewskim== * Hura hura - Broniewski, Stachura<br >Marynara i fryzura - matura. ** Autor: [[Farben Lehre]], ''Matura 2001'' ** Zobacz też: [[Edward Stachura]], [[Matura]] * Jak się upijał, to robił skandale. W końcu była ta jego książeczka wierszy, wydanych na Zachodzie, o Stalinie, o Rosji. Jak się upijał, to wracał do tych motywów. Kiedy była premiera ''Rosenbergów'' Leona Kruczkowskiego, to po pierwszym akcie na całe foyer krzyczał, był wstawiony: „Tutaj ze szpiegów robi się bohaterów, robi się sztukę bohaterską, a ja siedziałem na Łubiance i nikt ze mnie nie robi tu bohatera”. ** Autor: [[Aleksander Wat]], ''Mój wiek. Pamiętnik mówiony'' * Miał pokój taki niesłychanie arcyszlachecki, z dywanem perskim, z szablami skrzyżowanymi, z kindżałami przodków. Stało tam pianino i on nas zamęczał: strasznie źle grał Szopena, ale to strasznie źle, jednak trzeba było słuchać, bo przy tym był bardzo despotyczny jak zawsze. Więc te szable tureckie skrzyżowane na tym perskim dywanie i czamara jakaś w kącie, gdzieś jeszcze i Virtuti Militari, i jego mundury legionowe, i jednocześnie ten Lenin na biurku zaczytany, podkreślony, i te poezje. „Panie poruczniku, prosty jak świeca"… (…), i Szopen dziki; czytałem kiedyś opisy, jak Przybyszewski grał Szopena, pewno lepiej, ale absolutnie w tym samym duchu, więc Szopen poprzez przybyszewszczyznę.<br />To wszystko był Broniewski. ** Autor: [[Aleksander Wat]], ''Mój wiek. Pamiętnik mówiony'' {{SORTUJ:Broniewski, Władysław}} [[Kategoria:Odznaczeni Krzyżem Komandorskim z Gwiazdą Orderu Odrodzenia Polski (1944-1989)]] [[Kategoria:Odznaczeni Orderem Budowniczych Polski Ludowej]] [[Kategoria:Odznaczeni Orderem Sztandaru Pracy]] [[Kategoria:Ofiary represji politycznych w II Rzeczypospolitej]] [[Kategoria:Polscy poeci dwudziestolecia międzywojennego]] [[Kategoria:Twórcy literatury polskiej w latach II wojny światowej]] [[Kategoria:Więźniowie Łubianki]] [[Kategoria:Żołnierze II Rzeczypospolitej]] [[Kategoria:Żołnierze Polskich Sił Zbrojnych na Zachodzie]] ai8ti7qzn8gt87dhrodslk3883hg1e4 0 971 642980 641996 2026-06-01T20:28:37Z Nazwa1234 53893 /* */ 642980 wikitext text/x-wiki [[Plik:Umberto Eco 02.jpg|mały|{{center|Umberto Eco (2005)}}]] '''[[w:Umberto Eco|Umberto Eco]]''' (1932–2016) – włoski [[intelektualista]], [[filozof]], mediewista, [[pisarz|powieściopisarz]] i felietonista. ==Cytaty z publikacji== ===''Baudolino''=== <small>(przeł. Adam Szymanowski, wyd. Noir sur Blanc, Warszawa 2001)</small> * Czymże jest życie, jeśli nie umykającym cieniem snu? * Jeśli nasz umysł zdoła stworzyć rzecz, nad którą nie masz większej, ta rzecz z pewnością będzie istniała. * Jeśli trzymasz się wielkich ludzi, sam też stajesz się wielki, chociaż wielcy ludzie są w istocie bardzo mali. Władza jest wszystkim, nie ma więc powodu byś pewnego dnia nie wziął jej w swoje ręce. * Każda rzecz cierpi, gdyż jest marną imitacją Boga, ale niczego bardziej nie pragnie, jak połączyć się z nim na nowo. * Tak więc, panie Niketasie – powiedział Baudolino – kiedy nie byłem wydany na pastwę namiętności tego świata, spędzałem noce na wyobrażaniu sobie innych światów. (…) Nie ma nic lepszego niż wyobrażać sobie inne światy, kiedy chcemy zapomnieć, ile cierpień przysparza ten, na którym przyszło nam żyć. Tak w każdym razie myślałem w tamtych czasach. Nie pojąłem jeszcze, że kiedy zaczynamy wyobrażać sobie inne światy, w końcu bierzemy się do zmieniania tego. ** Źródło: s. 103-104. ** Zobacz też: [[fantastyka]] * Uważasz, że piękne jest dzieło stworzenia, choć zaczaiła się w nim śmierć? * W wielkiej Historii można zmienić maleńkie prawdy, by tym lepiej ukazać prawdę większą. * Wszyscy na tym świecie cierpią, chcieliby bowiem wrócić tam, skąd przybyli, a zapomnieli już, jak to osiągnąć. ===''Drugie zapiski na pudełku od zapałek''=== <small>(wyd. Historia i Sztuka, Poznań 1994; tłum. Adam Szymanowski)</small> {{osobne|Drugie zapiski na pudełku od zapałek}} * Arcydzieło, nawet jeśli opowiada jakąś niezbyt wyszukaną historyjkę, skłania odbiorcę do odnajdywania w nim siebie i problemów całej ludzkości. ** Źródło: ''Pomijając to, że Chaplin jest lepszy niż Totò'', s. 53 ** Zobacz też: [[arcydzieło]] * Książki to ubezpieczenie na życie, maleńka antycypacja nieśmiertelności. Raczej wsteczna (niestety!), niż spoglądająca w przyszłość. Ale nie można mieć wszystkiego i to od razu. ** Źródło: ''Dlaczego książki przedłużają nam życie'', s. 27 ===''Imię róży''=== <small>(Warszawa 1990, tłum. A. Szymanowski)</small> <!-- Cytaty dodawaj w osobnym haśle! --> {{osobne|Imię róży}} * Badaj twarze, nie słuchaj tego, co mówią usta. * By istniało zwierciadło świata, świat musi mieć jakiś kształt. * Czasem prostaczkowie lepiej pojmują sprawy niźli uczeni. ====''Dopiski na marginesie „Imienia róży”''==== * A potem, jeśli nie brak ci przenikliwości, spostrzeżesz, w jaki sposób wciągnąłem cię w pułapkę, bo przecież mówiłem ci na każdym kroku, ostrzegałem dokładnie, że prowadzę ku potępieniu (…). * [Abelard] używał (…) sformułowania '''nulla rosa est''' [łac. „nie ma róży”], by wskazać, że język może mówić albo o rzeczach, które przepadły, albo o rzeczach nieistniejących. (…) róża jest figurą symboliczną tak brzemienną w znaczenia, że nie ma już prawie żadnego: róża mistyczna i nie masz róży, która by nie zwiędła [wojna Dwóch Róż], róża jest różą [różokrzyżowcy], dziękuję za wspaniałe róże, świeżość i woń róż. * Autor powinien umrzeć po napisaniu powieści, by nie stawać na drodze, którą ma przed sobą tekst. * (…) bohaterowie muszą działać zgodnie z prawami świata, w którym żyją. * (…) chciałem, żeby czytelnik się bawił (…), po prostu przełamać barierę, jaką wzniesiono między sztuką a tym, co się podoba. ** Źródło: s. 613, 620 * Czy jest pisarz, który pisałby tylko dla potomnych? Nie, nawet jeśli tak twierdzi; gdyż może jedynie wyobrażać sobie potomnych na podstawie tego, co wie o współczesnych. * Debiutowałem w roli powieściopisarza, a co więcej, dotychczas na powieściopisarzy patrzyłem z drugiej strony barykady. Wstydziłem się opowiadać. * Istnieją pomysły obsesyjne, nie ma nigdy naszych własnych, a książki rozmawiają między sobą i prawdziwe śledztwo policyjne powinno wykazać, że winowajcami jesteśmy my. ** Opis: o fabule kryminalnej. * Jakiego modelowego czytelnika pragnąłem, kiedy pisałem? Z pewnością chodziło mi o wspólnika, godzącego się na grę, którą podjąłem. (…) Ale jednocześnie pragnąłem ze wszystkich sił, by zarysowała się postać czytelnika, który po przebrnięciu przez trudy inicjacji padnie moim łupem, czy też łupem tekstu, i uzna, że chce tego tylko, co tekst mu ofiaruje. * Kiedy autor powiada, że pracował w porywie natchnienia, kłamie. * Miałem ochotę otruć mnicha. Sądzę, że powieść rodzi się z tego rodzaju pomysłów, a reszta to miąższ, który dorzuca się po drodze. * Napisałem powieść, gdyż właśnie na to miałem chęć. Sądzę, że to wystarczający powód, żeby przystąpić do opowiadania. Człowiek jest z natury swej zwierzęciem opowiadającym. * Od dwóch lat odmawiam udzielania odpowiedzi na potrzebne pytania. Na przykład: (…) z którymi bohaterami się utożsamiasz? Mój Boże, z kimże utożsami się autor? Z przysłówkami, to jasne. * Odkryłem, że w okresie początkowym nic powieści po słowach. Pisanie powieści to przedsięwzięcie kosmologiczne, jak to podjęte w ''Księdze Rodzaju''. * Pisarz nie powinien objaśniać swojego dzieła, po cóż bowiem pisałby powieść, która jest wszak maszyną do wytwarzania interpretacji. * Sztuka jest ucieczką od wzruszeń. * Średniowiecze pozostało jeśli nie moim zawodem to moim hobby i stałą pokusą, i widzę je wyraźnie we wszystkich sprawach, którymi się zajmuję i które na średniowieczne nie wyglądają, a jednak takimi właśnie są. * Teraźniejszość znam wyłącznie z ekranu telewizyjnego, natomiast średniowiecze – bezpośrednio. * Trzeba narzucić sobie ograniczenia, żeby puścić wodze fantazji. * W gruncie rzeczy podstawowe pytanie filozofii brzmi tak samo jak w powieści kryminalnej: kto zawinił? * (…) w paktach z diabłem piękne jest to, iż składa się na nich podpis, doskonale wiedząc, z kim ma się do czynienia. W przeciwnym wypadku czemu niby mielibyśmy być nagrodzeni piekłem?. ===''Tajemniczy płomień królowej Loany''=== {{osobne|Tajemniczy płomień królowej Loany}} * Cena unikania pokus wydaje się bardzo wysoka. * Człowiek jest z gruntu zły. * Czy naprawdę należy żądać ostatecznego wyjaśnienia, jeśli uzyskawszy je, zagłębimy się w mrok? Może powinienem się zatrzymać, bo dostałem już od losu dar zapomnienia. Ale ruszyłem w drogę i muszę iść dalej. * Doktorzy dużo się uczą, ale są głupsi od innych i nie trzeba ich słuchać. ===''Trzecie zapiski na pudełku od zapałek''=== * Najpierw trzeba nauczyć się korzystania z informacji, a następnie używania jej z umiarem. ** Źródło: ''To filozofia nauczy nas, jak korzystać z informacji'' * Jeśli intelektualista ma jakiś obowiązek, to polega on na dawaniu codziennego świadectwa poprzez krytykę – zwłaszcza własnych stronników. ** Źródło: ''Intelektualisto, dlaczego chcesz być kwiatem w butonierce'' ===''Wahadło Foucaulta''=== <!-- Cytaty dodawaj w osobnym haśle! --> {{osobne|Wahadło Foucaulta}} * Każdy skomplikowany problem ma proste rozwiązanie i jest ono błędne. * Każdy wielki myśliciel jest głupcem dla innego wielkiego myśliciela. * Kształtujemy się na odpadkach mądrości. ===''Wyspa dnia poprzedniego''=== <!-- Cytaty dodawaj w osobnym haśle! --> {{osobne|Wyspa dnia poprzedniego}} * Czy Bóg, nauczyciel geometrii, mógłby, choćby i z potrzeby sprawiedliwości, stworzyć nieład piekła i śmiać się z tego przewrócenia wszelkiego przewrotu? * Gdyby świat był skończony i otoczony Nicością, skończony byłby również Bóg. Jego rolą jest bowiem, przebywać w niebie i na ziemi, i w każdym miejscu, a nie mógłby przecież przebywać tam, gdzie jest tylko Nicość. Nicość nie jest miejscem. * Życie gaśnie samo z siebie jak świeca, która spaliła swą materię. ===''Zapiski na pudełku od zapałek''=== <small>(wł. ''Bustine di Minerva'', wyd. Historia i Sztuka, Poznań 1993; tłum. Adam Szymanowski)</small> {{osobne|Zapiski na pudełku od zapałek}} * Biblioteka ma zniechęcać do jednoczesnego czytania kilku książek, bo od tego można przecież dostać zeza. ** Źródło: ''Jak urządzić bibliotekę publiczną'', s. 22 ** Zobacz też: [[biblioteka]], [[książka]] * Największym wrogiem biblioteki jest pilny student; najlepszym przyjacielem – Don Ferrante, człowiek, który ma własną bibliotekę, nie musi więc chodzić do biblioteki publicznej, której zapisuje jednak swój księgozbiór. ** Źródło: ''Jak urządzić bibliotekę publiczną'', s. 22 ** Zobacz też: [[student]] * (…) stosunek heteroseksualny to najkrótsza droga do śmierci; przecież nawet dziecko wie, że ma on na celu prokreację, a im więcej ludzi się rodzi, tym więcej umiera. ** Źródło: ''Jak unikać chorób zakaźnych'', s. 39 * Jeżeli proponują ci coś za darmo, to najlepiej od razu dzwonić na policję. ===Inne=== * Autoerotyzm to „nerwica wyboru” współczesnego człowieka. * Ja troszczę się o morale rosyjskiego ludu i nie chcę (…), żeby jego niezadowolenie skierowało się przeciw carowi. Ludowi potrzeba zatem wroga. (…) Wroga rozpoznawalnego i naprawdę groźnego ma się we własnym domu lub na jego progu. Dlatego właśnie Żydzi. Dała nam ich boska Opatrzność, korzystajmy więc z tego i, na Boga, módlmy się, żeby nigdy nie zabrakło jakiegoś Żyda, którego należy bać się i nienawidzić. Potrzeba wroga, żeby lud nie tracił nadziei. Ktoś powiedział, że patriotyzm to ostatnie schronienie łajdaków; ludzie bez zasad moralnych owijają się zwykle sztandarem, a bękarty powołują się zawsze na czystość swojej rasy. Narodowa tożsamość to jedyne bogactwo biedaków, a poczucie tożsamości oparte jest na nienawiści – na nienawiści wobec tych, którzy są inni. Należy podsycać nienawiść, jest cnotą obywatelską. Wróg to przyjaciel ludów. Potrzeba zawsze kogoś, kogo się nienawidzi, aby dzięki temu uzasadnić własną nędzę. ** Postać: Piotr Raczkowski ** Opis: cytat przedstawia autentyczne poglądy [https://en.wikipedia.org/wiki/Pyotr_Rachkovsky Piotra Raczkowskiego], szefa Ochrany odpowiedzialnego za powstanie [[Protokoły mędrców Syjonu|''Protokołów mędrców Syjonu'']]. ** Źródło: ''Cmentarz w Pradze'', przeł. Krzysztof Żaboklicki, wyd. Noir sur Blanc, Warszawa 2014, s. 386. ** Zobacz też: [[nienawiść]], [[Żydzi]] * (…) język działania nie należy do „natury” ani „rzeczywistości”, jest konwencjonalny i kulturowy, a także posiada swoją semiologię, która jest kinezyką i spokrewnioną z nią proksemiką. ** Źródło: ''Pejzaż semiotyczny'' * Kiedy książka ta [''Imię róży''] została wydana, ludzie często pytali mnie, dlaczego postanowiłem napisać powieść – powody, jakie im podawałem (zmieniające się w zależności od nastroju), wszystkie były zapewne prawdziwe, to znaczy, że wszystkie były fałszywe. W końcu uświadomiłem sobie, że jedyna właściwa odpowiedź na to pytanie jest taka, że w pewnym momencie życia poczułem silne wewnętrzne pragnienie napisania powieści – i sądzę, że jest to jak najbardziej wystarczające i rozsądne wyjaśnienie. ** Źródło: ''Wyznania młodego pisarza'', tłum. Jerzy Korpanty * Kto czyta książki, żyje podwójnie. ** Źródło: „Przegląd biblioteczny” 2010, t. 78, wyd. I, s. 93. * Masowy zalew erotyzmu związanego z podglądactwem telewizyjnym jest oznaką zubożenia wyobraźni erotycznej. * Semiotyka to dyscyplina badająca wszystko, czego można użyć, by powiedzieć nieprawdę. Jeśli coś nie może być użyte do powiedzenia nieprawdy, nie może być również użyte do powiedzenia prawdy, a tak naprawdę to nie może być użyte do powiedzenia czegokolwiek. ==Wypowiedzi w wywiadach== * Aż do rewolucji francuskiej był on [antysemityzm] teologiczny, Żydów oskarżano o zabicie Chrystusa. Żyli w gettach, przez które od czasu do czasu przetaczały się krucjaty, paląc, mordując i zabierając Żydom trochę złota. Ale nikt ich nie oskarżał, że chcą rządzić światem. (…) Po rewolucji francuskiej Żydzi emancypują się, niektórzy asymilują, stają się częścią społeczeństwa. Zostają adwokatami, uczonymi, ale też bankierami. Reakcją na to jest laicki antysemityzm, który pozwolił stworzyć teorię uniwersalnego żydowskiego spisku mającego na celu zawładnięcie światem. ** Źródło: rozmowa Miłady Jędrysik, ''Wszyscy mamy paranoję'', „Książki. Magazyn do czytania” nr 2/październik 2011. ** Zobacz też: [[antysemityzm]] * Być może szkoła nie powinna już uczyć, kim był Platon, tylko właśnie jak filtrować informacje. (…) Człowiekiem kulturalnym nie jest ten, który zna datę urodzin Napoleona, ale ten, który potrafi ją znaleźć w ciągu minuty. ** Źródło: rozmowa Miłady Jędrysik, ''Wszyscy mamy paranoję'', „Książki. Magazyn do czytania” nr 2/październik 2011. ** Zobacz też: [[edukacja]] * Dzisiaj o godzinie 15:00 zostałem zaproszony na obiad do fantastycznej restauracji żydowskiej w Łodzi. Z całą pewnością wypiłem przynajmniej butelkę wódki, jestem kompletnie pijany, nie pamiętam co napisałem w swojej książce. ** Źródło: Prof. Umberto Eco - spotkanie z czytelnikami (70 lat UŁ) * Internet nie jest jednym prostym zjawiskiem. Jest jak książka: czy książka jest dobra czy zła? Jeśli zatytułowana jest ''Mein Kampf'', to jest zła, jeśli ''Biblia'', to dobra. Tak samo jest z internetem: to narzędzie, które w wielu wypadkach zmieniło nasze życie, naszą zdolność dokumentacji, komunikacji itd. W wielu innych przypadkach rozpowszechnia jednak fałszywe informacje. Nigdy nie wiadomo, czy to, co dociera za pośrednictwem internetu, jest prawdziwe czy fałszywe. ** Źródło: rozmowa Vicentego Verdu, „El País”, tłum. „Forum”, 24 maja 2010. ** Zobacz też: [[Internet]] * Jak dla kobiety w XVIII w. było nie do pomyślenia, żeby pokazała kostkę, tak dla mnie jest nie do pomyślenia, żeby pisać o swoich uczuciach na Facebooku. ** Źródło: rozmowa Miłady Jędrysik, ''Wszyscy mamy paranoję'', „Książki. Magazyn do czytania” nr 2/październik 2011. ** Zobacz też: [[Facebook]] * Kiedyś mawiano, że przyszłością Europy będą Stany Zjednoczone. Dziś niestety można powiedzieć, że przyszłością Europy będą Włochy. Włochy Berlusconiego zapowiadają analogiczne sytuacje w innych krajach. Tam, gdzie demokracja przeżywa kryzys, władza trafia w ręce tych, którzy kontrolują media. ** Źródło: rozmowa Vicentego Verdu, „El País”, tłum. „Forum”, 24 maja 2010. ** Zobacz też: [[Silvio Berlusconi]] * Miałem prawie 50 lat. W tym wieku panowie rzucają żony i uciekają z tancerkami. Natomiast ja napisałem powieść: to mniej kosztowne i mniej grzeszne. Przestałem być tylko profesorem i zacząłem być powieściopisarzem. ** Opis: o tym, co skłoniło go do napisania ''Imienia róży''. ** Źródło: rozmowa Vicentego Verdu, „El País”, tłum. „Forum”, 24 maja 2010. * Najważniejsze jest chyba to, że spisek zdejmuje winę z nas samych. Nie zrobiłem kariery, bo miałem zawistnego szefa. Albo dlatego, że akurat jacyś Żydzi… ** Źródło: rozmowa Miłady Jędrysik, ''Wszyscy mamy paranoję'', „Książki. Magazyn do czytania” nr 2/październik 2011. ** Zobacz też: [[teoria spiskowa]] * Podobnie jak Włochy były laboratorium faszyzmu, które potem skopiowała Hiszpania, w tej chwili są laboratorium „berlusconizmu”, i trzeba będzie zobaczyć, co się wydarzy. (…) „Berlusconizm” to europejski peronizm, chociaż nie doprowadził do rządu aktorki. ** Źródło: rozmowa Vicentego Verdu, „El País”, tłum. „Forum”, 24 maja 2010. ** Zobacz też: [[Silvio Berlusconi]], [[Eva Perón]] * Poszukajmy w internecie Ojca Pio; wyświetliło się 1 400 000 stron, na których pojawiło się to imię. Poszukajmy Jezusa: 3 500 000 stron. Poszukajmy porno: 130 000 000. Porno kilkudziesięciokrotnie wygrywa z Jezusem. Co robimy wobec tego ogromu informacji? ** Źródło: rozmowa Vicentego Verdu, „El País”, tłum. „Forum”, 24 maja 2010. * Problem polega na tym, że szkoła nie uczy filtrowania informacji z internetu. Na przykład Platon – ponieważ studiowałem filozofię, wiem, czy jakaś strona o nim została stworzona przez szaleńca, czy przez eksperta. Ale 13-latek tego nie wie. Trzeba go tego nauczyć. ** Źródło: rozmowa Miłady Jędrysik, ''Wszyscy mamy paranoję'', „Książki. Magazyn do czytania” nr 2/październik 2011. * Proszę pomyśleć o księżach: kiedyś ksiądz żył na probostwie, widywał tylko gospodynię domową, brzydką i wąsatą, czytał watykański „L’Osservatore Romano”. Teraz każdego popołudnia ogląda telewizję i widzi piersi, pośladki, a potem mówimy, że staje się pedofilem. ** Źródło: rozmowa Vicentego Verdu, „El País”, tłum. „Forum”, 24 maja 2010. ** Zobacz też: [[ksiądz]] * Przecież prawdziwe spiski też się zdarzają. Tylko że o nich wcześniej czy później dowiadują się wszyscy. Bo kończą się fiaskiem właśnie dlatego, że wszyscy już o nich wiedzą. A kiedy kończą się sukcesem, po prostu przechodzimy nad nimi do porządku dziennego. (…) Np. loża masońska P2. (…) To był w gruncie rzeczy spisek mający na celu przejęcie władzy. Bardzo udany – połowa spiskowców jest dziś we włoskim rządzie. ** Źródło: rozmowa Miłady Jędrysik, ''Wszyscy mamy paranoję'', „Książki. Magazyn do czytania” nr 2/październik 2011. * Stara, chadecka i komunistyczna klasa polityczna miała jednak poczucie wspólnego dobra. Berlusconi wziął ludzi ze świata biznesu i rzucił ich w politykę. Oni nie mają poczucia misji, nie mają ''sensu della stato''. Trudno się dziwić, że co pięć minut zmieniają partyjne sztandary. Berlusconi mógłby jutro poprosić o azyl na wyspach Fidżi, ale ten cały światek, który wykreował, pozostanie i będzie trudny do wyeliminowania. ** Źródło: rozmowa Miłady Jędrysik, ''Wszyscy mamy paranoję'', „Książki. Magazyn do czytania” nr 2/październik 2011. * Telewizja ogłupia ludzi kulturalnych i ukulturalnia ludzi, którzy prowadzą ogłupiający tryb życia. ** Źródło: „Forum”, 18 czerwca 2007 ** Zobacz też: [[telewizja]] * W księgarniach specjalizujących się w okultyzmie Brown kupował te same prace co ja, kiedy pisałem ''Wahadło Foucaulta''. Tyle tylko, że ja nie traktowałem ich poważnie, a on tak. ** Źródło: rozmowa Miłady Jędrysik, ''Wszyscy mamy paranoję'', „Książki. Magazyn do czytania” nr 2/październik 2011. ** Zobacz też: [[Dan Brown]] {{commons|Category:Umberto Eco}} [[Kategoria:Umberto Eco|!]] ocp72xh7xjk5yevb7rrb9l2dh6mgq7k 0 1015 642987 641715 2026-06-02T06:25:17Z Nazwa1234 53893 /* */ 642987 wikitext text/x-wiki [[Plik:Hermann Hesse 1946.jpg|mały|{{center|Hermann Hesse (1946)}}]] '''[[w:Hermann Hesse|Hermann Hesse]]''' (pseud. '''Emil Sinclair'''; 1877–1962) – niemiecki [[proza]]ik, [[poeta]] i [[esej|eseista]], [[Nagroda Nobla|noblista]]. ==''Demian''== (tłum. Maria Kurecka) * I dobrze jest pamiętać o tym, że w nas samych istnieje ktoś, kto wszystko wie, wszystkiego chce i wszystko lepiej robi niż my. * – Miłość nie powinna prosić – mówiła – ani żą­dać. Miłość musi posiadać siłę, dzięki której dojdzie sama w sobie do pewności. I wtedy nie ją cokolwiek ciągnąć będzie, lecz ona zacznie przyciągać. Sinclairze, miłość u pana ciągnięta jest przeze mnie. A jeśli ona kiedykolwiek mnie pociągnie, wówczas przyjdę. Nie chcę jednak dawać prezentów, chcę zostać zdobyta. * Możemy zrozumieć się nawzajem, lecz wyjaśnić samego siebie każdy może tylko sam. <!-- tłumacz do potwierdzenia--> * Wszędzie szukali ludzie „wolności” oraz „szczęścia” gdzieś poza sobą, wyłącznie ze strachu, że przypomną im o własnej odpowiedzialności, o własnej ich drodze. * Życie każdego człowieka – to jego droga do samego siebie, do stania się samym sobą (…). ==''Wilk stepowy''== <!-- Cytaty dodawaj w osobnym haśle! --> {{osobne|Wilk stepowy}} * Oczywiście nie chcą pływać! Urodzili się przecież dla ziemi, nie dla wody. I oczywiście nie chcą myśleć, gdyż stworzeni zostali do życia, a nie do myślenia! Tak, a kto myśli i kto z myślenia czyni sprawę najważniejszą, ten wprawdzie może w tej dziedzinie zajść daleko, ale taki człowiek zamienił ziemię na wodę i musi kiedyś utonąć. * Wieczność jest mgnieniem oka, w sam raz długim na żart. * Życie jest zawsze straszne. Nie jesteśmy winni, a mimo to jesteśmy odpowiedzialni. ==''Gra szklanych paciorków''== * (…) im więcej od siebie wymagamy czy też im więcej aktualne nasze zadanie od nas wymaga, tym bardziej zdani jesteśmy na szukanie źródła siły w medytacji, na nieustannie odnawiane godzenie umysłu z duszą. Im bardziej zaś – a miałbym na to sporo przykładów – absorbuje nas jakieś zadanie, to podniecając i pobudzając, to znów nużąc i przytłaczając, tym łatwiej stać się może, iż zaniedbamy owo źródło, podobnie jak przy zatopieniu się w jakiejś umysłowej pracy łacno skłonny bywa człowiek do zaniedbania ciała i jego pielęgnacji. Ludzie prawdziwie wielcy w dziejach świata wszyscy albo umieli medytować, albo też nieświadomie znali drogę wiodącą ku temu właśnie celowi, do którego medytacja nas prowadzi. Inni zaś, nawet najzdolniejsi i najsilniejsi, wszyscy w końcu ponieśli klęskę i porażkę, ponieważ ich zadanie czy też ambitne marzenie tak nimi owładnęło, tak ich opętało i opętanymi uczyniło, że utracili zdolność do nieustannego odrywania się od tego, co aktualne, i do zachowania dystansu. ** Źródło: ''Gra szklanych paciorków'' (rozdz. ''Waldzell''), tłum. Maria Kurecka, Wydawnictwo Poznańskie 1971, s. 102. ** Opis: Mistrz gry szklanych paciorków (magister ludi) do Józefa Knechta podczas wizyty w kastalskiej szkole drugiego stopnia w Waldzell. * Jeśli wysoki urząd powoła cię na jakieś stanowisko, wiedz: wszelkie wstępowanie po urzędowych szczeblach nie jest krokiem ku wolności, lecz ku związaniu. Im większa urzędowa władza, tym związanie głębsze. Im silniejsza osobowość, tym bardziej potępiana samowola. ** Źródło: ''Gra szklanych paciorków'' (rozdz. ''Lata studiów''), tłum. Maria Kurecka, Wydawnictwo Poznańskie 1971, s. 140. ** Opis: jedna z reguł Zakonu Kastalskiego, którą wstępujący do niego Józef Knecht otrzymał jako zadanie, przedmiot medytacji. * Prawda, mój kochany, istnieje! Lecz „nauka”, której pożądasz, jakaś absolutna, doskonała i wyłącznie mądrością obdarzająca nauka – nie istnieje. I nie powinieneś też wcale tęsknić do takiej doskonalej nauki, przyjacielu, lecz tylko do udoskonalenia samego siebie. Boskość jest w '''tobie''', nie w pojęciach ani książkach. Prawdą się żyje, nie wykłada się jej. Przygotuj się do walk, Józefie, widzę, że już się one rozpoczęły. ** Źródło: ''Gra szklanych paciorków'' (rozdz. ''Powołanie''), tłum. Maria Kurecka, Wydawnictwo Poznańskie 1971, s. 81. ** Opis: Mistrz gry szklanych paciorków (magister ludi) do Józefa Knechta podczas wizyty w domu mistrza po ukończeniu kastalskiej szkoły średniej. ==''Narcyz i Złotousty''== * To (…) była jedna z wad szkoły i uczoności: tendencją rozumu wydawało się widzieć wszystko i przedstawiać tak, jak gdyby było płaskie i miało tylko dwa wymiary. ** Źródło: tłum. Marceli Tarnowski, Oficyna Wydawnicza Most, Warszawa 1991, s. 65. ==''Rosshalde''== * Ach, te pierwsze próby, kiedy się szuka i nie znajduje – to piękne. * Miłość, czułość, uczucie – to rzeczy, których dziecko na ogół potrzebuje mniej, niż się nam, dorosłym, wydaje. * Musisz wyrzec się wszystkiego, co masz, i musisz oczyścić się z całej przeszłości, inaczej nigdy nie zdołasz jasnym, swobodnym wzrokiem spojrzeć na świat. * Nauczyciel wie mnóstwo rzeczy, ale same nudziarstwa. * Wiecznie to samo. Kiedy się wdać z kimś dorosłym w rozmowę o tym, co naprawdę ważne, zawsze kończy się rozczarowaniem albo i upokorzeniem. * Zrób ten krok i raz odrzuć precz wszystko, a przekonasz się, że świat ma dla ciebie w zanadrzu jeszcze tysiące cudów. ==Inne== * Bez miłości własnej niemożliwa jest też miłość bliźniego; nienawiść do samego siebie jest tym samym, co skrajny egoizm, i płodzi w końcu tę samą okrutną samotność i rozpacz. ** Zobacz też: [[egoizm]], [[miłość]], [[samotność]] * Bóg nie zsyła nam rozpaczy, aby nas zabić, lecz by nowe pobudzić w nas życie. ** Źródło: ''Myślę, więc jestem: aforyzmy, maksymy, sentencje'', oprac. Czesława i Joachim Glenskowie, Antyk, Kęty 1993, ISBN 8386482001, s. 159. ** Zobacz też: [[Bóg]], [[rozpacz]], [[życie]] * Ci, którzy są jak dzieci, umieją kochać; na tym polega ich sekret. ** Źródło: ''Siddhartha'', tłum. Małgorzata Łukasiewicz ** Zobacz też: [[dziecko]], [[miłość]] * Człowiek – to mieszczański kompromis. ** Źródło: Collin Wilson, ''Outsider-artysta (van Gogh)'', [http://old.mbc.malopolska.pl/dlibra/docmetadata?id=14903 „Życie Literackie” nr 9, 2 marca 1958, s. 10]. ** Zobacz też: [[człowiek]] * Gdyby moje życie nie było eksperymentem pełnym niebezpieczeństw i bólu, gdybym nie przebywał nieustannie nad otchłanią i nie czuł pustki pod stopami, moje życie nie byłoby nic warte i z pewnością nie napisałbym niczego. ** Opis: motto wiersza [[Paweł Barański|Pawła Barańskiego]]. ** Źródło: [https://web.archive.org/web/20090327023240/http://www.neurokultura.pl/poezja/32-pawe-baraski-wiersze.html neurokultura.pl] ** Zobacz też: [[życie]] * Gdyby na kolanach siedziała ci dziewczyna, która ci się akurat podoba, gdybyś miał w perspektywie talerz zupy, na którą akurat masz ochotę, nie mordowałbyś się z tymi głupstwami. W przyrodzie jest dziesięć tysięcy kolorów, a myśmy się uparli zredukować skalę do dwudziestu. Oto i całe malarstwo. Człowiek nigdy nie jest zadowolony i musi jeszcze dostarczać sprawy krytykom. ** Źródło: ''Ostatnie lato Klingsora'', s. 288 w: ''W słońcu dawnych dni'' * Gdzie schodzą się zaprzyjaźnione drogi, tam cały świat wygląda na moment jak ojczyzna. * I tak jak obłęd, w wyższym tego słowa znaczeniu, jest początkiem wszelkiej mądrości, tak schizofrenia jest początkiem wszelkiej sztuki, wszelakiej fantazji. ** Zobacz też: [[schizofrenia]] * (…) jaki sens miałoby pisanie, gdyby nie stała za nim wola prawdy? ** Źródło: ''Kuracjusz'' * Jedynie miłość nadaje sens życiu. Dlatego im bardziej zdolni będziemy do miłości i dawania siebie innym, tym bardziej sensowne będzie nasze życie. ** Zobacz też: [[miłość]], [[sens]] * Kto jest zbyt wygodny, by samodzielnie myśleć i być sędzią samego siebie, ten podda się istniejącym zakazom, temu jest lekko. * Lepiej zostać zabitym przez faszystów<br />Niż samemu być faszystą!<br />Lepiej zostać zabitym przez komunistów<br />Niż samemu być komunistą!<br />Dlatego my, błądzący bracia,<br />Możemy kochać nawet w poróżnieniu,<br />A nie sądzić i nienawidzić.<br />Cierpliwa miłość,<br />Miłująca cierpliwość<br />Zbliża nas do świętego celu. ** Źródło: ''Namysł'' * Mądrość to myśleć ze sceptycyzmem, a działać z optymizmem. * Niektóre kobiety wiejskie, posiadające i znające tylko Biblię, więcej zaczerpnęły z niej wiedzy, pociechy i radości niż niejeden wybredny bibliofil korzystający z kosztownej biblioteki. * Pomniejsze jednostki widzą u większych to, co same dostrzec potrafią. ** Źródło: ''Myślę, więc jestem…'', oprac. Czesława i Joachim Glenskowie, op. cit., s. 159. * Przecenia się stronę zmysłową, jeśli się uważa, że życie duchowe jest tylko żałosną namiastką zmysłowości. Zmysły nie się w niczym więcej warte od ducha ani odwrotnie. Wszystko stanowi jedną całość i wszystko jest tyle samo warte. Obejmujesz kobietę albo piszesz wiersz – to nie ma znaczenia. Najważniejsza jest miłość, zapał, wewnętrzne przejęci, a jeżeli masz w sobie tę miłość, to wszystko jedno, czy jesteś mnichem na górze Atos czy światowcem w Paryżu. ** Źródło: ''Ostatnie lato Klingsora'' s. 290 [w:] ''W słońcu dawnych dni'' ** Opis: Klingsor w rozmowie z Louisem. * Samotność jest niezależnością, życzyłem jej sobie i zdobyłem ją po długich latach. Była ona zimna, o tak, ale była też cicha, prawdziwie cicha i wielka, podobnie jak zimne, ciche przestworza, po których wędrują gwiazdy. * Sumienie świata nie ma adresu. * Święci są prawdziwymi ludźmi, młodszymi braćmi Zbawiciela. Ku nim wędrujemy zawsze, przez całe życie zbliżamy się do nich każdym dobrym uczynkiem, każdą odważną myślą i wszelką miłością. * Wiara i zwątpienie zależą od siebie; warunkują się wzajemnie, podobnie jak wdech i wydech. ** Źródło: ''Myślę, więc jestem…'', oprac. Czesława i Joachim Glenskowie, op. cit., s. 159. ** Zobacz też: [[wiara]] * Wiara, podobnie jak miłość, nigdy nie opiera się na rozumie. ** Zobacz też: [[wiara]], [[miłość]], [[rozum]] * Wiedza bez szacunku, wykształcenie bez serca – to największy grzech przeciw duchowi. * Większość ludzi jest jak opadłe liście, które rozwiewa wiatr. Krążą w powietrzu, a potem spadają na ziemię. Ale nieliczni są jak gwiazdy, które poruszają się po ustalonym kursie, gdzie nie może ich dosięgnąć wiatr. Mają prawo i kierunek w sobie. * Zaprawdę, nikt nie jest mędrcem, kto nie zna ciemności. [[Kategoria:Hermann Hesse|!]] r42vnhlmcqwl1imlb2bjagghrf6dl1w 0 1369 642989 642354 2026-06-02T09:07:47Z Nazwa1234 53893 /* J */ 642989 wikitext text/x-wiki '''[[w:Pan Tadeusz|Pan Tadeusz, czyli Ostatni zajazd na Litwie]]''' – [[poemat]] [[Adam Mickiewicz|Adama Mickiewicza]] napisany w latach 1832–1834, wydany w 1834 roku. {{IndeksPL}} [[Plik:Pan Tadeusz - title page 1834 (93691847) (cropped).jpg|mały|{{center|Okładka pierwszego wydania}}]] ==A== * Ach, to może ostatni! Patrzcie, patrzcie, młodzi,<br />Może ostatni, co tak poloneza wodzi! ** Źródło: Księga XII, w. 798–799 ** Zobacz też: [[polonez]] * A przed ucztą potrzeba dom oczyścić ze śmieci;<br />Oczyścić dom, powtarzam, oczyścić dom, dzieci! ** Źródło: Księga IV, w. 447–448 ** Zobacz też: [[dom]], [[śmieci]], [[uczta]] ==B== * Bo Paryż częstą mody odmianą się chlubi,<br />A co Francuz wymyśli, to Polak polubi. ** Źródło: Księga I, w. 479–480 ** Zobacz też: [[Francuzi]], [[moda]], [[Paryż]], [[Polacy]] * Bo serce nie jest sługa, nie zna, co to pany,<br />I nie da się przemocą okuwać w kajdany. ** Źródło: Księga III, w. 490–491 ** Zobacz też: [[serce]] * Bo w tym dworze mieszkała jego Zosia droga,<br />Od której choć w zalotach został pogardzony,<br />Kochał ją zawsze, zginąć rad dla jej obrony. ** Źródło: Księga dziewiąta * Brama na wciąż otwarta przechodniom ogłasza,<br />Że gościnna i wszystkich w gościnę zaprasza. ** Źródło: Księga I, w. 39–40 ** Zobacz też: [[brama]], [[gościnność]] * Była to maskarada, zapustna swawola,<br />Po której miał przyjść wkrótce wielki post – niewola! ** Źródło: Księga I, w. 433–434 * Była to rączka jak lilija; Pochwycił ją, całował i usty po cichu<br />Utonął w niej jak pszczoła w liliji kielichu. ** Źródło: Księga III * Było cymbalistów wielu,<br />Ale żaden z nich nie śmiał zagrać przy Jankielu. ** Źródło: Księga XII, w. 641–642 ==C== * Czy instrument niestrojny? czy się muzyk myli?<br />Nie zmylił się mistrz taki! ** Źródło: Księga XII, w. 696–697 ==D== * Domeyki i Doweyki wszystkie sprzeciwieństwa<br />Pochodziły, rzecz dziwna, z nazwisk podobieństwa. ** Źródło: Księga IV, w. 874–875 ** Zobacz też: [[nazwisko]] * Dopóki wiara kwitła, szanowano prawa,<br />Była wolność z porządkiem i z dostatkiem sława. ** Źródło: Księga XII, w. 114–115 ** Zobacz też: [[wolność]] * Dosyć mnie na ponczyk i lulkę tabaki. A was lubię, że z wami sobie zjem, popiję,<br />Pohulam, pogawędzę, i tak sobie żyję. ** Źródło: Księga dziesiąta * Dwa serca, pałające na dwóch krańcach ziemi. ** Źródło: Księga XII, w. 461 ==G== * Gdziem nie był, com nie cierpiał! ** Źródło: Księga X, w. 820 * Głowa niknie; raz jeszcze jakby kto kutasem<br />Mignął: w las wpadła; ogon urwał się pod lasem. ** Źródło: Księga czwarta * Głupi niedźwiedziu! gdybyś w mateczniku siedział,<br />Nigdy by się o tobie Wojski nie dowiedział. ** Źródło: Księga IV, w. 566–567 ** Zobacz też: [[niedźwiedź]] * Grzeczność nie jest nauką łatwą ani małą. ** Źródło: Księga I, w. 361 ** Zobacz też: [[grzeczność]] ==H== * Hajże na Soplicę! ** Źródło: Księga VII, w. 490 ==I== * I ja tam z gośćmi byłem, miód i wino piłem,<br />A com widział i słyszał, w księgi umieściłem. ** Źródło: Księga XII, w. 862–863 ** Opis: [[ostatnie zdania dzieł literackich|ostatnie słowa poematu]], parafraza zakończenia [[baśń|baśni]]. * I nie przeczym, że nasi synowie i wnuki<br />Mają od starych więcej książkowej nauki;<br />Ale co dzień postrzegam, jak młódź cierpi na tem,<br />Że nie ma szkół uczących żyć z ludźmi i światem. ** Źródło: Księga I, w. 342–345 * I z dziecinną radością pociągnął za sznurek,<br />By stary Dąbrowskiego usłyszeć mazurek. ** Źródło: Księga I, w. 71–72 ** Zobacz też: ''[[Mazurek Dąbrowskiego]]'' ==J== * Ja bym na Francuzów<br />Spuścił się w czasie wojny, jak na czterech tuzów. ** Źródło: Księga siódma * Ja ciebie dotąd widzę, piękna maro senna! ** Źródło: Księga XI, w. 76 * Jacyś Francuzi wymowni<br />Zrobili wynalazek: iż ludzie są równi. ** Źródło: Księga I, w. 462–463 ** Zobacz też: [[równość]] * Jak mnie dziecko do zdrowia powróciłaś cudem<br/>(Gdy od płaczącej matki, pod Twoją opiekę<br/>Ofiarowany, martwą podniosłem powiekę;<br/>I zaraz mogłem pieszo, do Twych świątyń progu<br/>Iść za wrócone życie podziękować Bogu), ** Źródło: ''Inwokacja'' * Jakże mocno musiałem kochać tę niebogę,<br />Tyle lat!... Gdziem ja nie był: a dotąd nie mogę<br />Jej zapomnieć i zawżdy jej postać kochana<br />Stoi mi przed oczyma jakby malowana! Piłem, nie mogłem zapić pamięci na chwilę,<br />Ani pozbyć się, chociaż przebiegłem ziem tyle! ** Źródło: Księga dziesiąta * Jam jest Jacek Soplica… ** Źródło: Księga X, w. 460 ==K== * Kiedyż nam Pan Bóg wrócić z wędrówki dozwoli<br />I znowu dom zamieszkać na ojczystej roli. ** Źródło: Księga II, w. 21–22 * Kraj lat dziecinnych! On zawsze zostanie<br />Święty i czysty jak pierwsze kochanie. ** Źródło: Epilog, w. 67–68 * Kropić, kropić i kwita! ** Źródło: Księga VI, w. 101 * Krótkie z sobą spędziliśmy chwile;<br />Ale one mnie przeszły tak słodko, tak mile,<br />Że będą długo, zawsze myśli mej przytomne,<br />I dalibóg, że nigdy ciebie nie zapomnę. ** Źródło: Księga VIII * Któż zbadał puszcz litewskich przepastne krainy<br />Aż do samego środka, do jądra gęstwiny? ** Źródło: Księga IV, w. 480–481 ==L== * Lachy braty!<br />Oj, biada mnie, żem nie miał choć jednej armaty!<br />Dobrze mówił Suworow: Pomnij, Ryków kamrat,<br />Żebyś nigdy na Lachów nie chodził bez armat! ** Źródło: Księga IX, w. 743–746 * [Lasy] litewskie, tak poważne i tak pełne krasy! <br />Czeremchy, oplatane dzikich chmielów wieńcem, <br />Jarzębiny ze świeżym, pasterskim rumieńcem, <br />Leszczyna, jak menada, z zielonemi berły, <br />Ubranemi jak w grona, w orzechowe perły; <br />A niżej, dziatwa leśna: głóg w objęciu kalin,<br />Ożyna, czarne usta tuląca do malin. <br />Drzewa i krzewy liśćmi wzięły się za ręce, <br />Jak do tańca stające panny i młodzieńce; <br />Wkoło pary małżonków. Stoi pośród grona<br />Para, nad całą leśną gromadą wzniesiona<br />Wysmukłością kibici i barwy powabem: <br />Brzoza, biała kochanka, z małżonkiem swym grabem. <br />A dalej, jakby starce na dzieci i wnuki<br />Patrzą, siedząc w milczeniu, tu sędziwe buki, <br />Tam matrony topole, i mchami brodaty<br />Dąb, włożywszy pięć wieków na swój kark garbaty, <br />Wspiera się, jak na grobów połamanych słupach, <br />Na dębów, przodków swoich, skamieniałych trupach. ** Źródło: Księga III, w. 549-567 ** Zobacz też: [[las]] * Litwo! Ojczyzno moja! Ty jesteś jak zdrowie;<br />Ile cię trzeba cenić, ten tylko się dowie,<br />Kto cię stracił. Dziś piękność twą w całej ozdobie<br />Widzę i opisuję, bo tęsknię po tobie. ** Opis: [[pierwsze zdania dzieł literackich|pierwsze zdania poematu]]. ** Źródło: Księga I, ''Inwokacja'', w. 1–4 ** Zobacz też: [[Litwa]] [[Plik:Manuscript of Pan Tadeusz 5pl cropped.jpg|mały|{{center|Inwokacja na stronie rękopisu<br />Adama Mickiewicza}}]] ==M== * Mężczyźni, póki młodzi, chociaż w myślach zmienni,<br />W uczuciach są od dziadów stalsi, bo sumienni.<br />Długo serce młodzieńca proste i dziewicze<br />Chowa wdzięczność za pierwsze miłości słodycze! ** Źródło: Księga V, w. 25–28 * Miasto Gdańsk, niegdyś nasze, będzie znowu nasze! ** Źródło: Księga IV, w. 823 ** Zobacz też: [[Gdańsk]] * Moja nimfa tajemna pono gęsi pasie! ** Źródło: Księga III, w. 186 ==N== * Nazywam się Hreczecha, a od króla Lecha<br />Żaden za zającami nie jeździł Hreczecha. ** Źródło: Księga I, w. 816–817 * Niech Pociej Macieja,<br />a nie Maciej Pocieja ma za dobrodzieja. ** Źródło: Księga VI, w. 533–534 * Niech słowo „kocham” jeszcze raz z ust twych usłyszę,<br />Niech je w sercu wyryję, i w myśli zapiszę,<br />Przebaczę łacniej, chociaż przestaniesz mnie kochać,<br />Pomnąc, jakeś mnie kochał! I zaczęła szlochać. ** Źródło: Księga VIII * Niechaj Moskal w las idzie pytać się dębiny,<br />Kto jej dał patent rosnąć nad wszystkie krzewiny. ** Źródło: Księga IV w. 343–344 * Nigdy we dwóch nie strzelać do jednej źwierzyny. ** Źródło: Księga V, w. 485 * Nikt z Panów nie był w Petersburku?<br />Chcecie może plan widzieć? mam plan miasta na biurku. ** Źródło: Księga II, w. 599–600 ** Zobacz też: [[Petersburg]] * Nieporządek miły! ** Źródło: Księga I, w. 81 * Nie masz zgody, mopanku. ** Źródło: Księga II, w. 256 ==O== * O czemże dumać na paryskim bruku,<br />Przynosząc z miasta uszy pełne stuku. ** Źródło: Epilog * O Matko Polsko! Ty tak świeżo w grobie<br />Złożona – nie ma sił mówić o tobie! ** Źródło: Epilog, w. 40–41 * O polska krwi! ** Źródło: Księga VI, w. 259 * O roku ów! kto ciebie widział w naszym kraju! ** Źródło: Księga XI, w. 1 * O wiosno! kto cię widział wtenczas w naszym kraju,<br />Pamiętna wiosno wojny, wiosno urodzaju! ** Źródło: Księga XI, w. 117–118 ** Zobacz też: [[wiosna]] ==P== * Panno święta, co Jasnej bronisz Częstochowy<br />I w Ostrej świecisz Bramie! ** Źródło: Księga I, ''Inwokacja'', w. 5–6 * Podkomorzy najwyższe brał miejsce za stołem;<br />Z wieku mu i z urzędu ten zaszczyt należy,<br />Idąc kłaniał się damom, starcom i młodzieży. ** Źródło: Księga I, w. 301–303 * Poloneza czas zacząć. ** Źródło: Księga XII, w. 762 * Polskę oniemić, jest to Polskę zniemczyć. ** Źródło: Księga V, w. 436 ** Zobacz też: [[Polska]] * Powtarzały je dęby dębom, bukom buki. ** Źródło: Księga IV, w. 689 ** Zobacz też: [[buk]], [[dąb]] * Prawda, że się wywodzim wszyscy od Adama,<br />Alem słyszał, że chłopi pochodzą od Chama,<br />Żydowie od Jafeta, my szlachta od Sema,<br />A więc panujem jako starsi nad obiema.<br />Jużci pleban inaczej uczy na ambonie...<br />Powiada, że to było tak w Starym Zakonie,<br />Ale skoro Chrystus Pan, choć z królów pochodził,<br />Między Żydami w chłopskiej stajni się urodził,<br />Odtąd więc wszystkie stany porównał i zgodził ** Postać: Gerwazy ** Źródło: Księga XII, w. 540–548 ** Zobacz też: [[chłopi w Polsce]], [[Żydzi]] * Przerwał Maciej drugi<br />Ochrzczony Kropicielem, od wielkiej maczugi. ** Źródło: Księga siódma ==S== * Samobójstwo jak każda rozpusta<br />Jest wymyślną; on w głowy szalonym zawrocie<br />Czuł niewymowny pociąg utopić się w błocie. ** Źródło: księga ósma ** Zobacz też: [[samobójstwo]] * Stanąwszy nad strumieniem, rzuciła na trawnik<br />Z ramion swój szal powiewny, czerwony jak krwawnik. ** Źródło: księga III * Szabel nam nie zabraknie, szlachta na koń wsiędzie,<br />Ja z synowcem na czele, i? – jakoś to będzie!. ** Źródło: Księga VI, w. 257–258 ** Zobacz też: [[szlachta]], [[szabla]] * Szanują przyjaciół jak pieniądze Żydzi. ** Źródło: księga I ==Ś== * Świątynia dumania. ** Źródło: Księga II, w. 311 ==T== * Tadeusz udawał, że jej nie dosłyszy<br />W tłumie rozmów: więc szepcąc tak zbliżył się do niéj,<br />Że uczuł twarzą lubą gorącość jej skroni; Wstrzymując oddech, usty chwytał jej westchnienie<br />I okiem łowił wszystkie jej wzroku promienie. ** Źródło: Księga II * Tak nas powrócisz cudem na Ojczyzny łono. ** Źródło: Księga I, ''Inwokacja'', w. 13 ** Zobacz też: [[ojczyzna]] * „Tak, tak, mój Protazeńku”, rzekł klucznik Gerwazy.<br />„Tak, tak, mój Gerwazeńku!”, rzekł woźny Protazy. ** Źródło: Księga XI, w. 308–309 * Tak zwycięzców zwyciężył w końcu sen, brat śmierci. ** Źródło: Księga VIII, w. 805 ** Zobacz też: [[śmierć]] * Taki miał koniec zajazd ostatni na Litwie. ** Źródło: Księga IX, w. 762 * Takiej kawy jak w Polszcze nie ma w żadnym kraju. ** Źródło: Księga II, w. 497 ** Zobacz też: [[kawa]] * Tegom się spodziewała! Kochasz mnie, więc żyję!<br />Bo dzisiaj miałam dni me własną ręką skrócić;<br />Gdy mnie kochasz, mój drogi, czyż możesz mnie rzucić?<br />Tobie oddałam serce, oddam ci majątek,<br />Pójdę za tobą wszędzie; każdy świata kątek<br />Będzie mnie z tobą miły! Z najdzikszej pustyni<br />Miłość, wierzaj mi, ogród rozkoszy uczyni. ** Postać: [[Telimena]] ** Źródło: Księga VIII, w. 487-493 * Trzeba wiedzieć, że to jest Sopliców choroba,<br />że im oprócz Ojczyzny nic się nie podoba. ** Źródło: Księga III, w. 622–623 * Tu przerwał, lecz róg trzymał, wszystkim się zdawało,<br />Że Wojski wciąż gra jeszcze, a to echo grało. ** Źródło: Księga IV, w. 678–679 ==U== * Uroczysty obrzęd grzybobrania. ** Źródło: Księga III, w. 246 ** Zobacz też: [[grzybobranie]] * Urodzony w niewoli, okuty w powiciu,<br />Ja tylko jedną taką wiosnę miałem w życiu. ** Źródło: Księga XI, w. 78 ** Zobacz też: [[niewola]] * Usnął ostatni w Litwie Woźny trybunału. ** Źródło: Księga I, w. 891 * Uwiązany na taśmie ze srebrnym kutasem. ** Źródło: Księga II ==W== * W kociołkach bigos grzano.<br />W słowach wydać trudno<br />Bigosu smak przedziwny, kolor i woń cudną;<br />Słów tylko brzęk usłyszy i rymów porządek,<br />Ale treści ich miejski nie pojmie żołądek.<br />Aby cenić litewskie pieśni i potrawy,<br />Trzeba mieć zdrowie, na wsi żyć, wracać z obławy.<br /><br />Przecież i bez tych przypraw potrawą nie lada<br />Jest bigos, bo się z jarzyn dobrych sztucznie składa.<br />Bierze się doń siekana, kwaszona kapusta,<br />Która, wedle przysłowia, sama idzie w usta;<br />Zamknięta w kotle, łonem wilgotnym okrywa<br />Wyszukanego cząstki najlepsze mięsiwa;<br />I praży się, aż ogień wszystkie z niej wyciśnie<br />Soki żywne, aż z brzegów naczynia war pryśnie<br />I powietrze dokoła zionie aromatem.<br /><br />Bigos już gotów. ** Źródło: Księga czwarta * Woźny pas mu odwiązał, pas słucki, pas lity,<br />Przy którym świecą gęste kutasy jak kity. ** Źródło: Księga I, w. 850–851 * Wpadam do Soplicowa, jak w centrum polszczyzny;<br />Tam się człowiek napije, nadysze Ojczyzny! ** Źródło: Księga VII, w. 348–350 * Wyszedł zmieszany i czuł, że mu serce biło<br />Głośno, i sam nie wiedział, czy go miało śmieszyć<br />To dziwaczne spotkanie, czy wstydzić, czy cieszyć. ** Źródło: Księga I ==Z== * Znam! znam głos ten! to jest Targowica! ** Źródło: Księga XII, w. 702 ==Ż== * Żadne żaby nie grają tak pięknie jak polskie. ** Źródło: Księga VIII, w. 581 ** Zobacz też: [[żaba]] ==O ''Panu Tadeuszu''== * Do czytania Pana Tadeusza nie mogę przemóc nawet i dziś. Nauczanie literatury w szkole powinno być karane kryminałem. ** Autor: [[Marek Hłasko]], ''[[Piękni dwudziestoletni]]'' * Jej wdziękami oczy paście.<br />Ile wiosen ma? – Czternaście!<br />A już tyle ma pomysłów:<br />Tylko bierz ją i uzmysłów.<br />(Chyba, żeś dla Sprawy poległ)…<br />Więc z Lolity wzór dla Polek?! ** Autor: [[Ryszard Marek Groński]], ''Pan Tadeus(z) ex machina'', „Polityka” nr 38 (2221), 27 listopada 1999. ** Opis: o Zosi. * Jest w I Księdze „Pana Tadeusza”<br />taki ustęp, panie doktorze:<br />„Gdzie bursztynowy świerzop, gryka jak śnieg biała...”<br />I właśnie przez ten świerzop neurastenia cała...<br />O, Boże, Boże... ** Autor: [[Konstanty Ildefons Gałczyński]], ''Ofiara świerzopa'', ze zbioru ''Poezje'', Czytelnik, Warszawa 1980, s. 77. * Pański i ułański profil<br />Ma ten zboczek i pedofil.<br />Od mężatek, wdów, Telimen<br />Milszy mu nieletniej hymen.<br />Małolata nieobuta<br />Rajem dla pedofiluta.<br />I to ma być polski panicz?<br />Szepleniący szykną: – „Za nicz!” ** Autor: [[Ryszard Marek Groński]], ''Pan Tadeus(z) ex machina'', „Polityka” nr 38 (2221), 27 listopada 1999. ** Opis: o Tadeuszu. * Telimena, wielka dama,<br />A nie lubi sypiać sama. ** Autor: [[Ryszard Marek Groński]], ''Pan Tadeus(z) ex machina'', „Polityka” nr 38 (2221), 27 listopada 1999. {{commons}} {{Wikisource|tytuł=Pan Tadeusz (wyd. 1834)|dopełniacz=Pana Tadeusza}} [[Kategoria:Eposy]] [[Kategoria:Poematy]] [[Kategoria:Twórczość Adama Mickiewicza]] kvlh8d3exhc00vz9g731bywe2ysf2wc 642990 642989 2026-06-02T09:09:34Z Nazwa1234 53893 /* T */ 642990 wikitext text/x-wiki '''[[w:Pan Tadeusz|Pan Tadeusz, czyli Ostatni zajazd na Litwie]]''' – [[poemat]] [[Adam Mickiewicz|Adama Mickiewicza]] napisany w latach 1832–1834, wydany w 1834 roku. {{IndeksPL}} [[Plik:Pan Tadeusz - title page 1834 (93691847) (cropped).jpg|mały|{{center|Okładka pierwszego wydania}}]] ==A== * Ach, to może ostatni! Patrzcie, patrzcie, młodzi,<br />Może ostatni, co tak poloneza wodzi! ** Źródło: Księga XII, w. 798–799 ** Zobacz też: [[polonez]] * A przed ucztą potrzeba dom oczyścić ze śmieci;<br />Oczyścić dom, powtarzam, oczyścić dom, dzieci! ** Źródło: Księga IV, w. 447–448 ** Zobacz też: [[dom]], [[śmieci]], [[uczta]] ==B== * Bo Paryż częstą mody odmianą się chlubi,<br />A co Francuz wymyśli, to Polak polubi. ** Źródło: Księga I, w. 479–480 ** Zobacz też: [[Francuzi]], [[moda]], [[Paryż]], [[Polacy]] * Bo serce nie jest sługa, nie zna, co to pany,<br />I nie da się przemocą okuwać w kajdany. ** Źródło: Księga III, w. 490–491 ** Zobacz też: [[serce]] * Bo w tym dworze mieszkała jego Zosia droga,<br />Od której choć w zalotach został pogardzony,<br />Kochał ją zawsze, zginąć rad dla jej obrony. ** Źródło: Księga dziewiąta * Brama na wciąż otwarta przechodniom ogłasza,<br />Że gościnna i wszystkich w gościnę zaprasza. ** Źródło: Księga I, w. 39–40 ** Zobacz też: [[brama]], [[gościnność]] * Była to maskarada, zapustna swawola,<br />Po której miał przyjść wkrótce wielki post – niewola! ** Źródło: Księga I, w. 433–434 * Była to rączka jak lilija; Pochwycił ją, całował i usty po cichu<br />Utonął w niej jak pszczoła w liliji kielichu. ** Źródło: Księga III * Było cymbalistów wielu,<br />Ale żaden z nich nie śmiał zagrać przy Jankielu. ** Źródło: Księga XII, w. 641–642 ==C== * Czy instrument niestrojny? czy się muzyk myli?<br />Nie zmylił się mistrz taki! ** Źródło: Księga XII, w. 696–697 ==D== * Domeyki i Doweyki wszystkie sprzeciwieństwa<br />Pochodziły, rzecz dziwna, z nazwisk podobieństwa. ** Źródło: Księga IV, w. 874–875 ** Zobacz też: [[nazwisko]] * Dopóki wiara kwitła, szanowano prawa,<br />Była wolność z porządkiem i z dostatkiem sława. ** Źródło: Księga XII, w. 114–115 ** Zobacz też: [[wolność]] * Dosyć mnie na ponczyk i lulkę tabaki. A was lubię, że z wami sobie zjem, popiję,<br />Pohulam, pogawędzę, i tak sobie żyję. ** Źródło: Księga dziesiąta * Dwa serca, pałające na dwóch krańcach ziemi. ** Źródło: Księga XII, w. 461 ==G== * Gdziem nie był, com nie cierpiał! ** Źródło: Księga X, w. 820 * Głowa niknie; raz jeszcze jakby kto kutasem<br />Mignął: w las wpadła; ogon urwał się pod lasem. ** Źródło: Księga czwarta * Głupi niedźwiedziu! gdybyś w mateczniku siedział,<br />Nigdy by się o tobie Wojski nie dowiedział. ** Źródło: Księga IV, w. 566–567 ** Zobacz też: [[niedźwiedź]] * Grzeczność nie jest nauką łatwą ani małą. ** Źródło: Księga I, w. 361 ** Zobacz też: [[grzeczność]] ==H== * Hajże na Soplicę! ** Źródło: Księga VII, w. 490 ==I== * I ja tam z gośćmi byłem, miód i wino piłem,<br />A com widział i słyszał, w księgi umieściłem. ** Źródło: Księga XII, w. 862–863 ** Opis: [[ostatnie zdania dzieł literackich|ostatnie słowa poematu]], parafraza zakończenia [[baśń|baśni]]. * I nie przeczym, że nasi synowie i wnuki<br />Mają od starych więcej książkowej nauki;<br />Ale co dzień postrzegam, jak młódź cierpi na tem,<br />Że nie ma szkół uczących żyć z ludźmi i światem. ** Źródło: Księga I, w. 342–345 * I z dziecinną radością pociągnął za sznurek,<br />By stary Dąbrowskiego usłyszeć mazurek. ** Źródło: Księga I, w. 71–72 ** Zobacz też: ''[[Mazurek Dąbrowskiego]]'' ==J== * Ja bym na Francuzów<br />Spuścił się w czasie wojny, jak na czterech tuzów. ** Źródło: Księga siódma * Ja ciebie dotąd widzę, piękna maro senna! ** Źródło: Księga XI, w. 76 * Jacyś Francuzi wymowni<br />Zrobili wynalazek: iż ludzie są równi. ** Źródło: Księga I, w. 462–463 ** Zobacz też: [[równość]] * Jak mnie dziecko do zdrowia powróciłaś cudem<br/>(Gdy od płaczącej matki, pod Twoją opiekę<br/>Ofiarowany, martwą podniosłem powiekę;<br/>I zaraz mogłem pieszo, do Twych świątyń progu<br/>Iść za wrócone życie podziękować Bogu), ** Źródło: ''Inwokacja'' * Jakże mocno musiałem kochać tę niebogę,<br />Tyle lat!... Gdziem ja nie był: a dotąd nie mogę<br />Jej zapomnieć i zawżdy jej postać kochana<br />Stoi mi przed oczyma jakby malowana! Piłem, nie mogłem zapić pamięci na chwilę,<br />Ani pozbyć się, chociaż przebiegłem ziem tyle! ** Źródło: Księga dziesiąta * Jam jest Jacek Soplica… ** Źródło: Księga X, w. 460 ==K== * Kiedyż nam Pan Bóg wrócić z wędrówki dozwoli<br />I znowu dom zamieszkać na ojczystej roli. ** Źródło: Księga II, w. 21–22 * Kraj lat dziecinnych! On zawsze zostanie<br />Święty i czysty jak pierwsze kochanie. ** Źródło: Epilog, w. 67–68 * Kropić, kropić i kwita! ** Źródło: Księga VI, w. 101 * Krótkie z sobą spędziliśmy chwile;<br />Ale one mnie przeszły tak słodko, tak mile,<br />Że będą długo, zawsze myśli mej przytomne,<br />I dalibóg, że nigdy ciebie nie zapomnę. ** Źródło: Księga VIII * Któż zbadał puszcz litewskich przepastne krainy<br />Aż do samego środka, do jądra gęstwiny? ** Źródło: Księga IV, w. 480–481 ==L== * Lachy braty!<br />Oj, biada mnie, żem nie miał choć jednej armaty!<br />Dobrze mówił Suworow: Pomnij, Ryków kamrat,<br />Żebyś nigdy na Lachów nie chodził bez armat! ** Źródło: Księga IX, w. 743–746 * [Lasy] litewskie, tak poważne i tak pełne krasy! <br />Czeremchy, oplatane dzikich chmielów wieńcem, <br />Jarzębiny ze świeżym, pasterskim rumieńcem, <br />Leszczyna, jak menada, z zielonemi berły, <br />Ubranemi jak w grona, w orzechowe perły; <br />A niżej, dziatwa leśna: głóg w objęciu kalin,<br />Ożyna, czarne usta tuląca do malin. <br />Drzewa i krzewy liśćmi wzięły się za ręce, <br />Jak do tańca stające panny i młodzieńce; <br />Wkoło pary małżonków. Stoi pośród grona<br />Para, nad całą leśną gromadą wzniesiona<br />Wysmukłością kibici i barwy powabem: <br />Brzoza, biała kochanka, z małżonkiem swym grabem. <br />A dalej, jakby starce na dzieci i wnuki<br />Patrzą, siedząc w milczeniu, tu sędziwe buki, <br />Tam matrony topole, i mchami brodaty<br />Dąb, włożywszy pięć wieków na swój kark garbaty, <br />Wspiera się, jak na grobów połamanych słupach, <br />Na dębów, przodków swoich, skamieniałych trupach. ** Źródło: Księga III, w. 549-567 ** Zobacz też: [[las]] * Litwo! Ojczyzno moja! Ty jesteś jak zdrowie;<br />Ile cię trzeba cenić, ten tylko się dowie,<br />Kto cię stracił. Dziś piękność twą w całej ozdobie<br />Widzę i opisuję, bo tęsknię po tobie. ** Opis: [[pierwsze zdania dzieł literackich|pierwsze zdania poematu]]. ** Źródło: Księga I, ''Inwokacja'', w. 1–4 ** Zobacz też: [[Litwa]] [[Plik:Manuscript of Pan Tadeusz 5pl cropped.jpg|mały|{{center|Inwokacja na stronie rękopisu<br />Adama Mickiewicza}}]] ==M== * Mężczyźni, póki młodzi, chociaż w myślach zmienni,<br />W uczuciach są od dziadów stalsi, bo sumienni.<br />Długo serce młodzieńca proste i dziewicze<br />Chowa wdzięczność za pierwsze miłości słodycze! ** Źródło: Księga V, w. 25–28 * Miasto Gdańsk, niegdyś nasze, będzie znowu nasze! ** Źródło: Księga IV, w. 823 ** Zobacz też: [[Gdańsk]] * Moja nimfa tajemna pono gęsi pasie! ** Źródło: Księga III, w. 186 ==N== * Nazywam się Hreczecha, a od króla Lecha<br />Żaden za zającami nie jeździł Hreczecha. ** Źródło: Księga I, w. 816–817 * Niech Pociej Macieja,<br />a nie Maciej Pocieja ma za dobrodzieja. ** Źródło: Księga VI, w. 533–534 * Niech słowo „kocham” jeszcze raz z ust twych usłyszę,<br />Niech je w sercu wyryję, i w myśli zapiszę,<br />Przebaczę łacniej, chociaż przestaniesz mnie kochać,<br />Pomnąc, jakeś mnie kochał! I zaczęła szlochać. ** Źródło: Księga VIII * Niechaj Moskal w las idzie pytać się dębiny,<br />Kto jej dał patent rosnąć nad wszystkie krzewiny. ** Źródło: Księga IV w. 343–344 * Nigdy we dwóch nie strzelać do jednej źwierzyny. ** Źródło: Księga V, w. 485 * Nikt z Panów nie był w Petersburku?<br />Chcecie może plan widzieć? mam plan miasta na biurku. ** Źródło: Księga II, w. 599–600 ** Zobacz też: [[Petersburg]] * Nieporządek miły! ** Źródło: Księga I, w. 81 * Nie masz zgody, mopanku. ** Źródło: Księga II, w. 256 ==O== * O czemże dumać na paryskim bruku,<br />Przynosząc z miasta uszy pełne stuku. ** Źródło: Epilog * O Matko Polsko! Ty tak świeżo w grobie<br />Złożona – nie ma sił mówić o tobie! ** Źródło: Epilog, w. 40–41 * O polska krwi! ** Źródło: Księga VI, w. 259 * O roku ów! kto ciebie widział w naszym kraju! ** Źródło: Księga XI, w. 1 * O wiosno! kto cię widział wtenczas w naszym kraju,<br />Pamiętna wiosno wojny, wiosno urodzaju! ** Źródło: Księga XI, w. 117–118 ** Zobacz też: [[wiosna]] ==P== * Panno święta, co Jasnej bronisz Częstochowy<br />I w Ostrej świecisz Bramie! ** Źródło: Księga I, ''Inwokacja'', w. 5–6 * Podkomorzy najwyższe brał miejsce za stołem;<br />Z wieku mu i z urzędu ten zaszczyt należy,<br />Idąc kłaniał się damom, starcom i młodzieży. ** Źródło: Księga I, w. 301–303 * Poloneza czas zacząć. ** Źródło: Księga XII, w. 762 * Polskę oniemić, jest to Polskę zniemczyć. ** Źródło: Księga V, w. 436 ** Zobacz też: [[Polska]] * Powtarzały je dęby dębom, bukom buki. ** Źródło: Księga IV, w. 689 ** Zobacz też: [[buk]], [[dąb]] * Prawda, że się wywodzim wszyscy od Adama,<br />Alem słyszał, że chłopi pochodzą od Chama,<br />Żydowie od Jafeta, my szlachta od Sema,<br />A więc panujem jako starsi nad obiema.<br />Jużci pleban inaczej uczy na ambonie...<br />Powiada, że to było tak w Starym Zakonie,<br />Ale skoro Chrystus Pan, choć z królów pochodził,<br />Między Żydami w chłopskiej stajni się urodził,<br />Odtąd więc wszystkie stany porównał i zgodził ** Postać: Gerwazy ** Źródło: Księga XII, w. 540–548 ** Zobacz też: [[chłopi w Polsce]], [[Żydzi]] * Przerwał Maciej drugi<br />Ochrzczony Kropicielem, od wielkiej maczugi. ** Źródło: Księga siódma ==S== * Samobójstwo jak każda rozpusta<br />Jest wymyślną; on w głowy szalonym zawrocie<br />Czuł niewymowny pociąg utopić się w błocie. ** Źródło: księga ósma ** Zobacz też: [[samobójstwo]] * Stanąwszy nad strumieniem, rzuciła na trawnik<br />Z ramion swój szal powiewny, czerwony jak krwawnik. ** Źródło: księga III * Szabel nam nie zabraknie, szlachta na koń wsiędzie,<br />Ja z synowcem na czele, i? – jakoś to będzie!. ** Źródło: Księga VI, w. 257–258 ** Zobacz też: [[szlachta]], [[szabla]] * Szanują przyjaciół jak pieniądze Żydzi. ** Źródło: księga I ==Ś== * Świątynia dumania. ** Źródło: Księga II, w. 311 ==T== * Tadeusz udawał, że jej nie dosłyszy<br />W tłumie rozmów: więc szepcąc tak zbliżył się do niéj,<br />Że uczuł twarzą lubą gorącość jej skroni; Wstrzymując oddech, usty chwytał jej westchnienie<br />I okiem łowił wszystkie jej wzroku promienie. ** Źródło: Księga II * Tak nas powrócisz cudem na Ojczyzny łono. ** Źródło: Księga I, ''Inwokacja'', w. 13 ** Zobacz też: [[ojczyzna]] * „Tak, tak, mój Protazeńku”, rzekł klucznik Gerwazy.<br />„Tak, tak, mój Gerwazeńku!”, rzekł woźny Protazy. ** Źródło: Księga XI, w. 308–309 * Tak zwycięzców zwyciężył w końcu sen, brat śmierci. ** Źródło: Księga VIII, w. 805 ** Zobacz też: [[śmierć]] * Taki miał koniec zajazd ostatni na Litwie. ** Źródło: Księga IX, w. 762 * Takiej kawy jak w Polszcze nie ma w żadnym kraju. ** Źródło: Księga II, w. 497 ** Zobacz też: [[kawa]] * Tegom się spodziewała! Kochasz mnie, więc żyję!<br />Bo dzisiaj miałam dni me własną ręką skrócić;<br />Gdy mnie kochasz, mój drogi, czyż możesz mnie rzucić?<br />Tobie oddałam serce, oddam ci majątek,<br />Pójdę za tobą wszędzie; każdy świata kątek<br />Będzie mnie z tobą miły! Z najdzikszej pustyni<br />Miłość, wierzaj mi, ogród rozkoszy uczyni. ** Postać: [[Telimena]] ** Źródło: Księga VIII, w. 487-493 * Trzeba wiedzieć, że to jest Sopliców choroba,<br />że im oprócz Ojczyzny nic się nie podoba. ** Źródło: Księga III, w. 622–623 * Tu przerwał, lecz róg trzymał, wszystkim się zdawało,<br />Że Wojski wciąż gra jeszcze, a to echo grało. ** Źródło: Księga IV, w. 678–679 * Tymczasem przenoś moją duszę utęsknioną<br/>Do tych pagórków leśnych, do tych łąk zielonych, <br/>Szeroko nad błękitnym Niemnem rozciągnionych;<br/>Do tych pól malowanych zbożem rozmaitem, <br/>Wyzłacanych pszenicą, posrebrzanych żytem;<br/>Gdzie bursztynowy świerzop, gryka jak śnieg biała,<br/>Gdzie panieńskim rumieńcem dzięcielina pała,<br/>A wszystko przepasane jakby wstęgą, miedzą<br/>Zieloną, na niej z rzadka ciche grusze siedzą. ** Źródło: ''Inwokacja'' ==U== * Uroczysty obrzęd grzybobrania. ** Źródło: Księga III, w. 246 ** Zobacz też: [[grzybobranie]] * Urodzony w niewoli, okuty w powiciu,<br />Ja tylko jedną taką wiosnę miałem w życiu. ** Źródło: Księga XI, w. 78 ** Zobacz też: [[niewola]] * Usnął ostatni w Litwie Woźny trybunału. ** Źródło: Księga I, w. 891 * Uwiązany na taśmie ze srebrnym kutasem. ** Źródło: Księga II ==W== * W kociołkach bigos grzano.<br />W słowach wydać trudno<br />Bigosu smak przedziwny, kolor i woń cudną;<br />Słów tylko brzęk usłyszy i rymów porządek,<br />Ale treści ich miejski nie pojmie żołądek.<br />Aby cenić litewskie pieśni i potrawy,<br />Trzeba mieć zdrowie, na wsi żyć, wracać z obławy.<br /><br />Przecież i bez tych przypraw potrawą nie lada<br />Jest bigos, bo się z jarzyn dobrych sztucznie składa.<br />Bierze się doń siekana, kwaszona kapusta,<br />Która, wedle przysłowia, sama idzie w usta;<br />Zamknięta w kotle, łonem wilgotnym okrywa<br />Wyszukanego cząstki najlepsze mięsiwa;<br />I praży się, aż ogień wszystkie z niej wyciśnie<br />Soki żywne, aż z brzegów naczynia war pryśnie<br />I powietrze dokoła zionie aromatem.<br /><br />Bigos już gotów. ** Źródło: Księga czwarta * Woźny pas mu odwiązał, pas słucki, pas lity,<br />Przy którym świecą gęste kutasy jak kity. ** Źródło: Księga I, w. 850–851 * Wpadam do Soplicowa, jak w centrum polszczyzny;<br />Tam się człowiek napije, nadysze Ojczyzny! ** Źródło: Księga VII, w. 348–350 * Wyszedł zmieszany i czuł, że mu serce biło<br />Głośno, i sam nie wiedział, czy go miało śmieszyć<br />To dziwaczne spotkanie, czy wstydzić, czy cieszyć. ** Źródło: Księga I ==Z== * Znam! znam głos ten! to jest Targowica! ** Źródło: Księga XII, w. 702 ==Ż== * Żadne żaby nie grają tak pięknie jak polskie. ** Źródło: Księga VIII, w. 581 ** Zobacz też: [[żaba]] ==O ''Panu Tadeuszu''== * Do czytania Pana Tadeusza nie mogę przemóc nawet i dziś. Nauczanie literatury w szkole powinno być karane kryminałem. ** Autor: [[Marek Hłasko]], ''[[Piękni dwudziestoletni]]'' * Jej wdziękami oczy paście.<br />Ile wiosen ma? – Czternaście!<br />A już tyle ma pomysłów:<br />Tylko bierz ją i uzmysłów.<br />(Chyba, żeś dla Sprawy poległ)…<br />Więc z Lolity wzór dla Polek?! ** Autor: [[Ryszard Marek Groński]], ''Pan Tadeus(z) ex machina'', „Polityka” nr 38 (2221), 27 listopada 1999. ** Opis: o Zosi. * Jest w I Księdze „Pana Tadeusza”<br />taki ustęp, panie doktorze:<br />„Gdzie bursztynowy świerzop, gryka jak śnieg biała...”<br />I właśnie przez ten świerzop neurastenia cała...<br />O, Boże, Boże... ** Autor: [[Konstanty Ildefons Gałczyński]], ''Ofiara świerzopa'', ze zbioru ''Poezje'', Czytelnik, Warszawa 1980, s. 77. * Pański i ułański profil<br />Ma ten zboczek i pedofil.<br />Od mężatek, wdów, Telimen<br />Milszy mu nieletniej hymen.<br />Małolata nieobuta<br />Rajem dla pedofiluta.<br />I to ma być polski panicz?<br />Szepleniący szykną: – „Za nicz!” ** Autor: [[Ryszard Marek Groński]], ''Pan Tadeus(z) ex machina'', „Polityka” nr 38 (2221), 27 listopada 1999. ** Opis: o Tadeuszu. * Telimena, wielka dama,<br />A nie lubi sypiać sama. ** Autor: [[Ryszard Marek Groński]], ''Pan Tadeus(z) ex machina'', „Polityka” nr 38 (2221), 27 listopada 1999. {{commons}} {{Wikisource|tytuł=Pan Tadeusz (wyd. 1834)|dopełniacz=Pana Tadeusza}} [[Kategoria:Eposy]] [[Kategoria:Poematy]] [[Kategoria:Twórczość Adama Mickiewicza]] qq63z6xz8g1otagdwn1l517ajeik0yl 642991 642990 2026-06-02T09:11:50Z Nazwa1234 53893 /* I */ 642991 wikitext text/x-wiki '''[[w:Pan Tadeusz|Pan Tadeusz, czyli Ostatni zajazd na Litwie]]''' – [[poemat]] [[Adam Mickiewicz|Adama Mickiewicza]] napisany w latach 1832–1834, wydany w 1834 roku. {{IndeksPL}} [[Plik:Pan Tadeusz - title page 1834 (93691847) (cropped).jpg|mały|{{center|Okładka pierwszego wydania}}]] ==A== * Ach, to może ostatni! Patrzcie, patrzcie, młodzi,<br />Może ostatni, co tak poloneza wodzi! ** Źródło: Księga XII, w. 798–799 ** Zobacz też: [[polonez]] * A przed ucztą potrzeba dom oczyścić ze śmieci;<br />Oczyścić dom, powtarzam, oczyścić dom, dzieci! ** Źródło: Księga IV, w. 447–448 ** Zobacz też: [[dom]], [[śmieci]], [[uczta]] ==B== * Bo Paryż częstą mody odmianą się chlubi,<br />A co Francuz wymyśli, to Polak polubi. ** Źródło: Księga I, w. 479–480 ** Zobacz też: [[Francuzi]], [[moda]], [[Paryż]], [[Polacy]] * Bo serce nie jest sługa, nie zna, co to pany,<br />I nie da się przemocą okuwać w kajdany. ** Źródło: Księga III, w. 490–491 ** Zobacz też: [[serce]] * Bo w tym dworze mieszkała jego Zosia droga,<br />Od której choć w zalotach został pogardzony,<br />Kochał ją zawsze, zginąć rad dla jej obrony. ** Źródło: Księga dziewiąta * Brama na wciąż otwarta przechodniom ogłasza,<br />Że gościnna i wszystkich w gościnę zaprasza. ** Źródło: Księga I, w. 39–40 ** Zobacz też: [[brama]], [[gościnność]] * Była to maskarada, zapustna swawola,<br />Po której miał przyjść wkrótce wielki post – niewola! ** Źródło: Księga I, w. 433–434 * Była to rączka jak lilija; Pochwycił ją, całował i usty po cichu<br />Utonął w niej jak pszczoła w liliji kielichu. ** Źródło: Księga III * Było cymbalistów wielu,<br />Ale żaden z nich nie śmiał zagrać przy Jankielu. ** Źródło: Księga XII, w. 641–642 ==C== * Czy instrument niestrojny? czy się muzyk myli?<br />Nie zmylił się mistrz taki! ** Źródło: Księga XII, w. 696–697 ==D== * Domeyki i Doweyki wszystkie sprzeciwieństwa<br />Pochodziły, rzecz dziwna, z nazwisk podobieństwa. ** Źródło: Księga IV, w. 874–875 ** Zobacz też: [[nazwisko]] * Dopóki wiara kwitła, szanowano prawa,<br />Była wolność z porządkiem i z dostatkiem sława. ** Źródło: Księga XII, w. 114–115 ** Zobacz też: [[wolność]] * Dosyć mnie na ponczyk i lulkę tabaki. A was lubię, że z wami sobie zjem, popiję,<br />Pohulam, pogawędzę, i tak sobie żyję. ** Źródło: Księga dziesiąta * Dwa serca, pałające na dwóch krańcach ziemi. ** Źródło: Księga XII, w. 461 ==G== * Gdziem nie był, com nie cierpiał! ** Źródło: Księga X, w. 820 * Głowa niknie; raz jeszcze jakby kto kutasem<br />Mignął: w las wpadła; ogon urwał się pod lasem. ** Źródło: Księga czwarta * Głupi niedźwiedziu! gdybyś w mateczniku siedział,<br />Nigdy by się o tobie Wojski nie dowiedział. ** Źródło: Księga IV, w. 566–567 ** Zobacz też: [[niedźwiedź]] * Grzeczność nie jest nauką łatwą ani małą. ** Źródło: Księga I, w. 361 ** Zobacz też: [[grzeczność]] ==H== * Hajże na Soplicę! ** Źródło: Księga VII, w. 490 ==I== * I ja tam z gośćmi byłem, miód i wino piłem,<br />A com widział i słyszał, w księgi umieściłem. ** Źródło: Księga XII, w. 862–863 ** Opis: [[ostatnie zdania dzieł literackich|ostatnie słowa poematu]], parafraza zakończenia [[baśń|baśni]]. * I nie przeczym, że nasi synowie i wnuki<br />Mają od starych więcej książkowej nauki;<br />Ale co dzień postrzegam, jak młódź cierpi na tem,<br />Że nie ma szkół uczących żyć z ludźmi i światem. ** Źródło: Księga I, w. 342–345 * I stodołę miał wielką, i przy niej trzy stogi<br/>Użątku, co pod strzechą zmieścić się nie może. <br/>Widać, że okolica obfita we zboże, ** Źródło: Księga I * I z dziecinną radością pociągnął za sznurek,<br />By stary Dąbrowskiego usłyszeć mazurek. ** Źródło: Księga I, w. 71–72 ** Zobacz też: ''[[Mazurek Dąbrowskiego]]'' ==J== * Ja bym na Francuzów<br />Spuścił się w czasie wojny, jak na czterech tuzów. ** Źródło: Księga siódma * Ja ciebie dotąd widzę, piękna maro senna! ** Źródło: Księga XI, w. 76 * Jacyś Francuzi wymowni<br />Zrobili wynalazek: iż ludzie są równi. ** Źródło: Księga I, w. 462–463 ** Zobacz też: [[równość]] * Jak mnie dziecko do zdrowia powróciłaś cudem<br/>(Gdy od płaczącej matki, pod Twoją opiekę<br/>Ofiarowany, martwą podniosłem powiekę;<br/>I zaraz mogłem pieszo, do Twych świątyń progu<br/>Iść za wrócone życie podziękować Bogu), ** Źródło: ''Inwokacja'' * Jakże mocno musiałem kochać tę niebogę,<br />Tyle lat!... Gdziem ja nie był: a dotąd nie mogę<br />Jej zapomnieć i zawżdy jej postać kochana<br />Stoi mi przed oczyma jakby malowana! Piłem, nie mogłem zapić pamięci na chwilę,<br />Ani pozbyć się, chociaż przebiegłem ziem tyle! ** Źródło: Księga dziesiąta * Jam jest Jacek Soplica… ** Źródło: Księga X, w. 460 ==K== * Kiedyż nam Pan Bóg wrócić z wędrówki dozwoli<br />I znowu dom zamieszkać na ojczystej roli. ** Źródło: Księga II, w. 21–22 * Kraj lat dziecinnych! On zawsze zostanie<br />Święty i czysty jak pierwsze kochanie. ** Źródło: Epilog, w. 67–68 * Kropić, kropić i kwita! ** Źródło: Księga VI, w. 101 * Krótkie z sobą spędziliśmy chwile;<br />Ale one mnie przeszły tak słodko, tak mile,<br />Że będą długo, zawsze myśli mej przytomne,<br />I dalibóg, że nigdy ciebie nie zapomnę. ** Źródło: Księga VIII * Któż zbadał puszcz litewskich przepastne krainy<br />Aż do samego środka, do jądra gęstwiny? ** Źródło: Księga IV, w. 480–481 ==L== * Lachy braty!<br />Oj, biada mnie, żem nie miał choć jednej armaty!<br />Dobrze mówił Suworow: Pomnij, Ryków kamrat,<br />Żebyś nigdy na Lachów nie chodził bez armat! ** Źródło: Księga IX, w. 743–746 * [Lasy] litewskie, tak poważne i tak pełne krasy! <br />Czeremchy, oplatane dzikich chmielów wieńcem, <br />Jarzębiny ze świeżym, pasterskim rumieńcem, <br />Leszczyna, jak menada, z zielonemi berły, <br />Ubranemi jak w grona, w orzechowe perły; <br />A niżej, dziatwa leśna: głóg w objęciu kalin,<br />Ożyna, czarne usta tuląca do malin. <br />Drzewa i krzewy liśćmi wzięły się za ręce, <br />Jak do tańca stające panny i młodzieńce; <br />Wkoło pary małżonków. Stoi pośród grona<br />Para, nad całą leśną gromadą wzniesiona<br />Wysmukłością kibici i barwy powabem: <br />Brzoza, biała kochanka, z małżonkiem swym grabem. <br />A dalej, jakby starce na dzieci i wnuki<br />Patrzą, siedząc w milczeniu, tu sędziwe buki, <br />Tam matrony topole, i mchami brodaty<br />Dąb, włożywszy pięć wieków na swój kark garbaty, <br />Wspiera się, jak na grobów połamanych słupach, <br />Na dębów, przodków swoich, skamieniałych trupach. ** Źródło: Księga III, w. 549-567 ** Zobacz też: [[las]] * Litwo! Ojczyzno moja! Ty jesteś jak zdrowie;<br />Ile cię trzeba cenić, ten tylko się dowie,<br />Kto cię stracił. Dziś piękność twą w całej ozdobie<br />Widzę i opisuję, bo tęsknię po tobie. ** Opis: [[pierwsze zdania dzieł literackich|pierwsze zdania poematu]]. ** Źródło: Księga I, ''Inwokacja'', w. 1–4 ** Zobacz też: [[Litwa]] [[Plik:Manuscript of Pan Tadeusz 5pl cropped.jpg|mały|{{center|Inwokacja na stronie rękopisu<br />Adama Mickiewicza}}]] ==M== * Mężczyźni, póki młodzi, chociaż w myślach zmienni,<br />W uczuciach są od dziadów stalsi, bo sumienni.<br />Długo serce młodzieńca proste i dziewicze<br />Chowa wdzięczność za pierwsze miłości słodycze! ** Źródło: Księga V, w. 25–28 * Miasto Gdańsk, niegdyś nasze, będzie znowu nasze! ** Źródło: Księga IV, w. 823 ** Zobacz też: [[Gdańsk]] * Moja nimfa tajemna pono gęsi pasie! ** Źródło: Księga III, w. 186 ==N== * Nazywam się Hreczecha, a od króla Lecha<br />Żaden za zającami nie jeździł Hreczecha. ** Źródło: Księga I, w. 816–817 * Niech Pociej Macieja,<br />a nie Maciej Pocieja ma za dobrodzieja. ** Źródło: Księga VI, w. 533–534 * Niech słowo „kocham” jeszcze raz z ust twych usłyszę,<br />Niech je w sercu wyryję, i w myśli zapiszę,<br />Przebaczę łacniej, chociaż przestaniesz mnie kochać,<br />Pomnąc, jakeś mnie kochał! I zaczęła szlochać. ** Źródło: Księga VIII * Niechaj Moskal w las idzie pytać się dębiny,<br />Kto jej dał patent rosnąć nad wszystkie krzewiny. ** Źródło: Księga IV w. 343–344 * Nigdy we dwóch nie strzelać do jednej źwierzyny. ** Źródło: Księga V, w. 485 * Nikt z Panów nie był w Petersburku?<br />Chcecie może plan widzieć? mam plan miasta na biurku. ** Źródło: Księga II, w. 599–600 ** Zobacz też: [[Petersburg]] * Nieporządek miły! ** Źródło: Księga I, w. 81 * Nie masz zgody, mopanku. ** Źródło: Księga II, w. 256 ==O== * O czemże dumać na paryskim bruku,<br />Przynosząc z miasta uszy pełne stuku. ** Źródło: Epilog * O Matko Polsko! Ty tak świeżo w grobie<br />Złożona – nie ma sił mówić o tobie! ** Źródło: Epilog, w. 40–41 * O polska krwi! ** Źródło: Księga VI, w. 259 * O roku ów! kto ciebie widział w naszym kraju! ** Źródło: Księga XI, w. 1 * O wiosno! kto cię widział wtenczas w naszym kraju,<br />Pamiętna wiosno wojny, wiosno urodzaju! ** Źródło: Księga XI, w. 117–118 ** Zobacz też: [[wiosna]] ==P== * Panno święta, co Jasnej bronisz Częstochowy<br />I w Ostrej świecisz Bramie! ** Źródło: Księga I, ''Inwokacja'', w. 5–6 * Podkomorzy najwyższe brał miejsce za stołem;<br />Z wieku mu i z urzędu ten zaszczyt należy,<br />Idąc kłaniał się damom, starcom i młodzieży. ** Źródło: Księga I, w. 301–303 * Poloneza czas zacząć. ** Źródło: Księga XII, w. 762 * Polskę oniemić, jest to Polskę zniemczyć. ** Źródło: Księga V, w. 436 ** Zobacz też: [[Polska]] * Powtarzały je dęby dębom, bukom buki. ** Źródło: Księga IV, w. 689 ** Zobacz też: [[buk]], [[dąb]] * Prawda, że się wywodzim wszyscy od Adama,<br />Alem słyszał, że chłopi pochodzą od Chama,<br />Żydowie od Jafeta, my szlachta od Sema,<br />A więc panujem jako starsi nad obiema.<br />Jużci pleban inaczej uczy na ambonie...<br />Powiada, że to było tak w Starym Zakonie,<br />Ale skoro Chrystus Pan, choć z królów pochodził,<br />Między Żydami w chłopskiej stajni się urodził,<br />Odtąd więc wszystkie stany porównał i zgodził ** Postać: Gerwazy ** Źródło: Księga XII, w. 540–548 ** Zobacz też: [[chłopi w Polsce]], [[Żydzi]] * Przerwał Maciej drugi<br />Ochrzczony Kropicielem, od wielkiej maczugi. ** Źródło: Księga siódma ==S== * Samobójstwo jak każda rozpusta<br />Jest wymyślną; on w głowy szalonym zawrocie<br />Czuł niewymowny pociąg utopić się w błocie. ** Źródło: księga ósma ** Zobacz też: [[samobójstwo]] * Stanąwszy nad strumieniem, rzuciła na trawnik<br />Z ramion swój szal powiewny, czerwony jak krwawnik. ** Źródło: księga III * Szabel nam nie zabraknie, szlachta na koń wsiędzie,<br />Ja z synowcem na czele, i? – jakoś to będzie!. ** Źródło: Księga VI, w. 257–258 ** Zobacz też: [[szlachta]], [[szabla]] * Szanują przyjaciół jak pieniądze Żydzi. ** Źródło: księga I ==Ś== * Świątynia dumania. ** Źródło: Księga II, w. 311 ==T== * Tadeusz udawał, że jej nie dosłyszy<br />W tłumie rozmów: więc szepcąc tak zbliżył się do niéj,<br />Że uczuł twarzą lubą gorącość jej skroni; Wstrzymując oddech, usty chwytał jej westchnienie<br />I okiem łowił wszystkie jej wzroku promienie. ** Źródło: Księga II * Tak nas powrócisz cudem na Ojczyzny łono. ** Źródło: Księga I, ''Inwokacja'', w. 13 ** Zobacz też: [[ojczyzna]] * „Tak, tak, mój Protazeńku”, rzekł klucznik Gerwazy.<br />„Tak, tak, mój Gerwazeńku!”, rzekł woźny Protazy. ** Źródło: Księga XI, w. 308–309 * Tak zwycięzców zwyciężył w końcu sen, brat śmierci. ** Źródło: Księga VIII, w. 805 ** Zobacz też: [[śmierć]] * Taki miał koniec zajazd ostatni na Litwie. ** Źródło: Księga IX, w. 762 * Takiej kawy jak w Polszcze nie ma w żadnym kraju. ** Źródło: Księga II, w. 497 ** Zobacz też: [[kawa]] * Tegom się spodziewała! Kochasz mnie, więc żyję!<br />Bo dzisiaj miałam dni me własną ręką skrócić;<br />Gdy mnie kochasz, mój drogi, czyż możesz mnie rzucić?<br />Tobie oddałam serce, oddam ci majątek,<br />Pójdę za tobą wszędzie; każdy świata kątek<br />Będzie mnie z tobą miły! Z najdzikszej pustyni<br />Miłość, wierzaj mi, ogród rozkoszy uczyni. ** Postać: [[Telimena]] ** Źródło: Księga VIII, w. 487-493 * Trzeba wiedzieć, że to jest Sopliców choroba,<br />że im oprócz Ojczyzny nic się nie podoba. ** Źródło: Księga III, w. 622–623 * Tu przerwał, lecz róg trzymał, wszystkim się zdawało,<br />Że Wojski wciąż gra jeszcze, a to echo grało. ** Źródło: Księga IV, w. 678–679 * Tymczasem przenoś moją duszę utęsknioną<br/>Do tych pagórków leśnych, do tych łąk zielonych, <br/>Szeroko nad błękitnym Niemnem rozciągnionych;<br/>Do tych pól malowanych zbożem rozmaitem, <br/>Wyzłacanych pszenicą, posrebrzanych żytem;<br/>Gdzie bursztynowy świerzop, gryka jak śnieg biała,<br/>Gdzie panieńskim rumieńcem dzięcielina pała,<br/>A wszystko przepasane jakby wstęgą, miedzą<br/>Zieloną, na niej z rzadka ciche grusze siedzą. ** Źródło: ''Inwokacja'' ==U== * Uroczysty obrzęd grzybobrania. ** Źródło: Księga III, w. 246 ** Zobacz też: [[grzybobranie]] * Urodzony w niewoli, okuty w powiciu,<br />Ja tylko jedną taką wiosnę miałem w życiu. ** Źródło: Księga XI, w. 78 ** Zobacz też: [[niewola]] * Usnął ostatni w Litwie Woźny trybunału. ** Źródło: Księga I, w. 891 * Uwiązany na taśmie ze srebrnym kutasem. ** Źródło: Księga II ==W== * W kociołkach bigos grzano.<br />W słowach wydać trudno<br />Bigosu smak przedziwny, kolor i woń cudną;<br />Słów tylko brzęk usłyszy i rymów porządek,<br />Ale treści ich miejski nie pojmie żołądek.<br />Aby cenić litewskie pieśni i potrawy,<br />Trzeba mieć zdrowie, na wsi żyć, wracać z obławy.<br /><br />Przecież i bez tych przypraw potrawą nie lada<br />Jest bigos, bo się z jarzyn dobrych sztucznie składa.<br />Bierze się doń siekana, kwaszona kapusta,<br />Która, wedle przysłowia, sama idzie w usta;<br />Zamknięta w kotle, łonem wilgotnym okrywa<br />Wyszukanego cząstki najlepsze mięsiwa;<br />I praży się, aż ogień wszystkie z niej wyciśnie<br />Soki żywne, aż z brzegów naczynia war pryśnie<br />I powietrze dokoła zionie aromatem.<br /><br />Bigos już gotów. ** Źródło: Księga czwarta * Woźny pas mu odwiązał, pas słucki, pas lity,<br />Przy którym świecą gęste kutasy jak kity. ** Źródło: Księga I, w. 850–851 * Wpadam do Soplicowa, jak w centrum polszczyzny;<br />Tam się człowiek napije, nadysze Ojczyzny! ** Źródło: Księga VII, w. 348–350 * Wyszedł zmieszany i czuł, że mu serce biło<br />Głośno, i sam nie wiedział, czy go miało śmieszyć<br />To dziwaczne spotkanie, czy wstydzić, czy cieszyć. ** Źródło: Księga I ==Z== * Znam! znam głos ten! to jest Targowica! ** Źródło: Księga XII, w. 702 ==Ż== * Żadne żaby nie grają tak pięknie jak polskie. ** Źródło: Księga VIII, w. 581 ** Zobacz też: [[żaba]] ==O ''Panu Tadeuszu''== * Do czytania Pana Tadeusza nie mogę przemóc nawet i dziś. Nauczanie literatury w szkole powinno być karane kryminałem. ** Autor: [[Marek Hłasko]], ''[[Piękni dwudziestoletni]]'' * Jej wdziękami oczy paście.<br />Ile wiosen ma? – Czternaście!<br />A już tyle ma pomysłów:<br />Tylko bierz ją i uzmysłów.<br />(Chyba, żeś dla Sprawy poległ)…<br />Więc z Lolity wzór dla Polek?! ** Autor: [[Ryszard Marek Groński]], ''Pan Tadeus(z) ex machina'', „Polityka” nr 38 (2221), 27 listopada 1999. ** Opis: o Zosi. * Jest w I Księdze „Pana Tadeusza”<br />taki ustęp, panie doktorze:<br />„Gdzie bursztynowy świerzop, gryka jak śnieg biała...”<br />I właśnie przez ten świerzop neurastenia cała...<br />O, Boże, Boże... ** Autor: [[Konstanty Ildefons Gałczyński]], ''Ofiara świerzopa'', ze zbioru ''Poezje'', Czytelnik, Warszawa 1980, s. 77. * Pański i ułański profil<br />Ma ten zboczek i pedofil.<br />Od mężatek, wdów, Telimen<br />Milszy mu nieletniej hymen.<br />Małolata nieobuta<br />Rajem dla pedofiluta.<br />I to ma być polski panicz?<br />Szepleniący szykną: – „Za nicz!” ** Autor: [[Ryszard Marek Groński]], ''Pan Tadeus(z) ex machina'', „Polityka” nr 38 (2221), 27 listopada 1999. ** Opis: o Tadeuszu. * Telimena, wielka dama,<br />A nie lubi sypiać sama. ** Autor: [[Ryszard Marek Groński]], ''Pan Tadeus(z) ex machina'', „Polityka” nr 38 (2221), 27 listopada 1999. {{commons}} {{Wikisource|tytuł=Pan Tadeusz (wyd. 1834)|dopełniacz=Pana Tadeusza}} [[Kategoria:Eposy]] [[Kategoria:Poematy]] [[Kategoria:Twórczość Adama Mickiewicza]] nzwgrpjw4g10x6ltyfk7j4899vli9nc 642992 642991 2026-06-02T09:21:21Z Nazwa1234 53893 /* O Panu Tadeuszu */ 642992 wikitext text/x-wiki '''[[w:Pan Tadeusz|Pan Tadeusz, czyli Ostatni zajazd na Litwie]]''' – [[poemat]] [[Adam Mickiewicz|Adama Mickiewicza]] napisany w latach 1832–1834, wydany w 1834 roku. {{IndeksPL}} [[Plik:Pan Tadeusz - title page 1834 (93691847) (cropped).jpg|mały|{{center|Okładka pierwszego wydania}}]] ==A== * Ach, to może ostatni! Patrzcie, patrzcie, młodzi,<br />Może ostatni, co tak poloneza wodzi! ** Źródło: Księga XII, w. 798–799 ** Zobacz też: [[polonez]] * A przed ucztą potrzeba dom oczyścić ze śmieci;<br />Oczyścić dom, powtarzam, oczyścić dom, dzieci! ** Źródło: Księga IV, w. 447–448 ** Zobacz też: [[dom]], [[śmieci]], [[uczta]] ==B== * Bo Paryż częstą mody odmianą się chlubi,<br />A co Francuz wymyśli, to Polak polubi. ** Źródło: Księga I, w. 479–480 ** Zobacz też: [[Francuzi]], [[moda]], [[Paryż]], [[Polacy]] * Bo serce nie jest sługa, nie zna, co to pany,<br />I nie da się przemocą okuwać w kajdany. ** Źródło: Księga III, w. 490–491 ** Zobacz też: [[serce]] * Bo w tym dworze mieszkała jego Zosia droga,<br />Od której choć w zalotach został pogardzony,<br />Kochał ją zawsze, zginąć rad dla jej obrony. ** Źródło: Księga dziewiąta * Brama na wciąż otwarta przechodniom ogłasza,<br />Że gościnna i wszystkich w gościnę zaprasza. ** Źródło: Księga I, w. 39–40 ** Zobacz też: [[brama]], [[gościnność]] * Była to maskarada, zapustna swawola,<br />Po której miał przyjść wkrótce wielki post – niewola! ** Źródło: Księga I, w. 433–434 * Była to rączka jak lilija; Pochwycił ją, całował i usty po cichu<br />Utonął w niej jak pszczoła w liliji kielichu. ** Źródło: Księga III * Było cymbalistów wielu,<br />Ale żaden z nich nie śmiał zagrać przy Jankielu. ** Źródło: Księga XII, w. 641–642 ==C== * Czy instrument niestrojny? czy się muzyk myli?<br />Nie zmylił się mistrz taki! ** Źródło: Księga XII, w. 696–697 ==D== * Domeyki i Doweyki wszystkie sprzeciwieństwa<br />Pochodziły, rzecz dziwna, z nazwisk podobieństwa. ** Źródło: Księga IV, w. 874–875 ** Zobacz też: [[nazwisko]] * Dopóki wiara kwitła, szanowano prawa,<br />Była wolność z porządkiem i z dostatkiem sława. ** Źródło: Księga XII, w. 114–115 ** Zobacz też: [[wolność]] * Dosyć mnie na ponczyk i lulkę tabaki. A was lubię, że z wami sobie zjem, popiję,<br />Pohulam, pogawędzę, i tak sobie żyję. ** Źródło: Księga dziesiąta * Dwa serca, pałające na dwóch krańcach ziemi. ** Źródło: Księga XII, w. 461 ==G== * Gdziem nie był, com nie cierpiał! ** Źródło: Księga X, w. 820 * Głowa niknie; raz jeszcze jakby kto kutasem<br />Mignął: w las wpadła; ogon urwał się pod lasem. ** Źródło: Księga czwarta * Głupi niedźwiedziu! gdybyś w mateczniku siedział,<br />Nigdy by się o tobie Wojski nie dowiedział. ** Źródło: Księga IV, w. 566–567 ** Zobacz też: [[niedźwiedź]] * Grzeczność nie jest nauką łatwą ani małą. ** Źródło: Księga I, w. 361 ** Zobacz też: [[grzeczność]] ==H== * Hajże na Soplicę! ** Źródło: Księga VII, w. 490 ==I== * I ja tam z gośćmi byłem, miód i wino piłem,<br />A com widział i słyszał, w księgi umieściłem. ** Źródło: Księga XII, w. 862–863 ** Opis: [[ostatnie zdania dzieł literackich|ostatnie słowa poematu]], parafraza zakończenia [[baśń|baśni]]. * I nie przeczym, że nasi synowie i wnuki<br />Mają od starych więcej książkowej nauki;<br />Ale co dzień postrzegam, jak młódź cierpi na tem,<br />Że nie ma szkół uczących żyć z ludźmi i światem. ** Źródło: Księga I, w. 342–345 * I stodołę miał wielką, i przy niej trzy stogi<br/>Użątku, co pod strzechą zmieścić się nie może. <br/>Widać, że okolica obfita we zboże, ** Źródło: Księga I * I z dziecinną radością pociągnął za sznurek,<br />By stary Dąbrowskiego usłyszeć mazurek. ** Źródło: Księga I, w. 71–72 ** Zobacz też: ''[[Mazurek Dąbrowskiego]]'' ==J== * Ja bym na Francuzów<br />Spuścił się w czasie wojny, jak na czterech tuzów. ** Źródło: Księga siódma * Ja ciebie dotąd widzę, piękna maro senna! ** Źródło: Księga XI, w. 76 * Jacyś Francuzi wymowni<br />Zrobili wynalazek: iż ludzie są równi. ** Źródło: Księga I, w. 462–463 ** Zobacz też: [[równość]] * Jak mnie dziecko do zdrowia powróciłaś cudem<br/>(Gdy od płaczącej matki, pod Twoją opiekę<br/>Ofiarowany, martwą podniosłem powiekę;<br/>I zaraz mogłem pieszo, do Twych świątyń progu<br/>Iść za wrócone życie podziękować Bogu), ** Źródło: ''Inwokacja'' * Jakże mocno musiałem kochać tę niebogę,<br />Tyle lat!... Gdziem ja nie był: a dotąd nie mogę<br />Jej zapomnieć i zawżdy jej postać kochana<br />Stoi mi przed oczyma jakby malowana! Piłem, nie mogłem zapić pamięci na chwilę,<br />Ani pozbyć się, chociaż przebiegłem ziem tyle! ** Źródło: Księga dziesiąta * Jam jest Jacek Soplica… ** Źródło: Księga X, w. 460 ==K== * Kiedyż nam Pan Bóg wrócić z wędrówki dozwoli<br />I znowu dom zamieszkać na ojczystej roli. ** Źródło: Księga II, w. 21–22 * Kraj lat dziecinnych! On zawsze zostanie<br />Święty i czysty jak pierwsze kochanie. ** Źródło: Epilog, w. 67–68 * Kropić, kropić i kwita! ** Źródło: Księga VI, w. 101 * Krótkie z sobą spędziliśmy chwile;<br />Ale one mnie przeszły tak słodko, tak mile,<br />Że będą długo, zawsze myśli mej przytomne,<br />I dalibóg, że nigdy ciebie nie zapomnę. ** Źródło: Księga VIII * Któż zbadał puszcz litewskich przepastne krainy<br />Aż do samego środka, do jądra gęstwiny? ** Źródło: Księga IV, w. 480–481 ==L== * Lachy braty!<br />Oj, biada mnie, żem nie miał choć jednej armaty!<br />Dobrze mówił Suworow: Pomnij, Ryków kamrat,<br />Żebyś nigdy na Lachów nie chodził bez armat! ** Źródło: Księga IX, w. 743–746 * [Lasy] litewskie, tak poważne i tak pełne krasy! <br />Czeremchy, oplatane dzikich chmielów wieńcem, <br />Jarzębiny ze świeżym, pasterskim rumieńcem, <br />Leszczyna, jak menada, z zielonemi berły, <br />Ubranemi jak w grona, w orzechowe perły; <br />A niżej, dziatwa leśna: głóg w objęciu kalin,<br />Ożyna, czarne usta tuląca do malin. <br />Drzewa i krzewy liśćmi wzięły się za ręce, <br />Jak do tańca stające panny i młodzieńce; <br />Wkoło pary małżonków. Stoi pośród grona<br />Para, nad całą leśną gromadą wzniesiona<br />Wysmukłością kibici i barwy powabem: <br />Brzoza, biała kochanka, z małżonkiem swym grabem. <br />A dalej, jakby starce na dzieci i wnuki<br />Patrzą, siedząc w milczeniu, tu sędziwe buki, <br />Tam matrony topole, i mchami brodaty<br />Dąb, włożywszy pięć wieków na swój kark garbaty, <br />Wspiera się, jak na grobów połamanych słupach, <br />Na dębów, przodków swoich, skamieniałych trupach. ** Źródło: Księga III, w. 549-567 ** Zobacz też: [[las]] * Litwo! Ojczyzno moja! Ty jesteś jak zdrowie;<br />Ile cię trzeba cenić, ten tylko się dowie,<br />Kto cię stracił. Dziś piękność twą w całej ozdobie<br />Widzę i opisuję, bo tęsknię po tobie. ** Opis: [[pierwsze zdania dzieł literackich|pierwsze zdania poematu]]. ** Źródło: Księga I, ''Inwokacja'', w. 1–4 ** Zobacz też: [[Litwa]] [[Plik:Manuscript of Pan Tadeusz 5pl cropped.jpg|mały|{{center|Inwokacja na stronie rękopisu<br />Adama Mickiewicza}}]] ==M== * Mężczyźni, póki młodzi, chociaż w myślach zmienni,<br />W uczuciach są od dziadów stalsi, bo sumienni.<br />Długo serce młodzieńca proste i dziewicze<br />Chowa wdzięczność za pierwsze miłości słodycze! ** Źródło: Księga V, w. 25–28 * Miasto Gdańsk, niegdyś nasze, będzie znowu nasze! ** Źródło: Księga IV, w. 823 ** Zobacz też: [[Gdańsk]] * Moja nimfa tajemna pono gęsi pasie! ** Źródło: Księga III, w. 186 ==N== * Nazywam się Hreczecha, a od króla Lecha<br />Żaden za zającami nie jeździł Hreczecha. ** Źródło: Księga I, w. 816–817 * Niech Pociej Macieja,<br />a nie Maciej Pocieja ma za dobrodzieja. ** Źródło: Księga VI, w. 533–534 * Niech słowo „kocham” jeszcze raz z ust twych usłyszę,<br />Niech je w sercu wyryję, i w myśli zapiszę,<br />Przebaczę łacniej, chociaż przestaniesz mnie kochać,<br />Pomnąc, jakeś mnie kochał! I zaczęła szlochać. ** Źródło: Księga VIII * Niechaj Moskal w las idzie pytać się dębiny,<br />Kto jej dał patent rosnąć nad wszystkie krzewiny. ** Źródło: Księga IV w. 343–344 * Nigdy we dwóch nie strzelać do jednej źwierzyny. ** Źródło: Księga V, w. 485 * Nikt z Panów nie był w Petersburku?<br />Chcecie może plan widzieć? mam plan miasta na biurku. ** Źródło: Księga II, w. 599–600 ** Zobacz też: [[Petersburg]] * Nieporządek miły! ** Źródło: Księga I, w. 81 * Nie masz zgody, mopanku. ** Źródło: Księga II, w. 256 ==O== * O czemże dumać na paryskim bruku,<br />Przynosząc z miasta uszy pełne stuku. ** Źródło: Epilog * O Matko Polsko! Ty tak świeżo w grobie<br />Złożona – nie ma sił mówić o tobie! ** Źródło: Epilog, w. 40–41 * O polska krwi! ** Źródło: Księga VI, w. 259 * O roku ów! kto ciebie widział w naszym kraju! ** Źródło: Księga XI, w. 1 * O wiosno! kto cię widział wtenczas w naszym kraju,<br />Pamiętna wiosno wojny, wiosno urodzaju! ** Źródło: Księga XI, w. 117–118 ** Zobacz też: [[wiosna]] ==P== * Panno święta, co Jasnej bronisz Częstochowy<br />I w Ostrej świecisz Bramie! ** Źródło: Księga I, ''Inwokacja'', w. 5–6 * Podkomorzy najwyższe brał miejsce za stołem;<br />Z wieku mu i z urzędu ten zaszczyt należy,<br />Idąc kłaniał się damom, starcom i młodzieży. ** Źródło: Księga I, w. 301–303 * Poloneza czas zacząć. ** Źródło: Księga XII, w. 762 * Polskę oniemić, jest to Polskę zniemczyć. ** Źródło: Księga V, w. 436 ** Zobacz też: [[Polska]] * Powtarzały je dęby dębom, bukom buki. ** Źródło: Księga IV, w. 689 ** Zobacz też: [[buk]], [[dąb]] * Prawda, że się wywodzim wszyscy od Adama,<br />Alem słyszał, że chłopi pochodzą od Chama,<br />Żydowie od Jafeta, my szlachta od Sema,<br />A więc panujem jako starsi nad obiema.<br />Jużci pleban inaczej uczy na ambonie...<br />Powiada, że to było tak w Starym Zakonie,<br />Ale skoro Chrystus Pan, choć z królów pochodził,<br />Między Żydami w chłopskiej stajni się urodził,<br />Odtąd więc wszystkie stany porównał i zgodził ** Postać: Gerwazy ** Źródło: Księga XII, w. 540–548 ** Zobacz też: [[chłopi w Polsce]], [[Żydzi]] * Przerwał Maciej drugi<br />Ochrzczony Kropicielem, od wielkiej maczugi. ** Źródło: Księga siódma ==S== * Samobójstwo jak każda rozpusta<br />Jest wymyślną; on w głowy szalonym zawrocie<br />Czuł niewymowny pociąg utopić się w błocie. ** Źródło: księga ósma ** Zobacz też: [[samobójstwo]] * Stanąwszy nad strumieniem, rzuciła na trawnik<br />Z ramion swój szal powiewny, czerwony jak krwawnik. ** Źródło: księga III * Szabel nam nie zabraknie, szlachta na koń wsiędzie,<br />Ja z synowcem na czele, i? – jakoś to będzie!. ** Źródło: Księga VI, w. 257–258 ** Zobacz też: [[szlachta]], [[szabla]] * Szanują przyjaciół jak pieniądze Żydzi. ** Źródło: księga I ==Ś== * Świątynia dumania. ** Źródło: Księga II, w. 311 ==T== * Tadeusz udawał, że jej nie dosłyszy<br />W tłumie rozmów: więc szepcąc tak zbliżył się do niéj,<br />Że uczuł twarzą lubą gorącość jej skroni; Wstrzymując oddech, usty chwytał jej westchnienie<br />I okiem łowił wszystkie jej wzroku promienie. ** Źródło: Księga II * Tak nas powrócisz cudem na Ojczyzny łono. ** Źródło: Księga I, ''Inwokacja'', w. 13 ** Zobacz też: [[ojczyzna]] * „Tak, tak, mój Protazeńku”, rzekł klucznik Gerwazy.<br />„Tak, tak, mój Gerwazeńku!”, rzekł woźny Protazy. ** Źródło: Księga XI, w. 308–309 * Tak zwycięzców zwyciężył w końcu sen, brat śmierci. ** Źródło: Księga VIII, w. 805 ** Zobacz też: [[śmierć]] * Taki miał koniec zajazd ostatni na Litwie. ** Źródło: Księga IX, w. 762 * Takiej kawy jak w Polszcze nie ma w żadnym kraju. ** Źródło: Księga II, w. 497 ** Zobacz też: [[kawa]] * Tegom się spodziewała! Kochasz mnie, więc żyję!<br />Bo dzisiaj miałam dni me własną ręką skrócić;<br />Gdy mnie kochasz, mój drogi, czyż możesz mnie rzucić?<br />Tobie oddałam serce, oddam ci majątek,<br />Pójdę za tobą wszędzie; każdy świata kątek<br />Będzie mnie z tobą miły! Z najdzikszej pustyni<br />Miłość, wierzaj mi, ogród rozkoszy uczyni. ** Postać: [[Telimena]] ** Źródło: Księga VIII, w. 487-493 * Trzeba wiedzieć, że to jest Sopliców choroba,<br />że im oprócz Ojczyzny nic się nie podoba. ** Źródło: Księga III, w. 622–623 * Tu przerwał, lecz róg trzymał, wszystkim się zdawało,<br />Że Wojski wciąż gra jeszcze, a to echo grało. ** Źródło: Księga IV, w. 678–679 * Tymczasem przenoś moją duszę utęsknioną<br/>Do tych pagórków leśnych, do tych łąk zielonych, <br/>Szeroko nad błękitnym Niemnem rozciągnionych;<br/>Do tych pól malowanych zbożem rozmaitem, <br/>Wyzłacanych pszenicą, posrebrzanych żytem;<br/>Gdzie bursztynowy świerzop, gryka jak śnieg biała,<br/>Gdzie panieńskim rumieńcem dzięcielina pała,<br/>A wszystko przepasane jakby wstęgą, miedzą<br/>Zieloną, na niej z rzadka ciche grusze siedzą. ** Źródło: ''Inwokacja'' ==U== * Uroczysty obrzęd grzybobrania. ** Źródło: Księga III, w. 246 ** Zobacz też: [[grzybobranie]] * Urodzony w niewoli, okuty w powiciu,<br />Ja tylko jedną taką wiosnę miałem w życiu. ** Źródło: Księga XI, w. 78 ** Zobacz też: [[niewola]] * Usnął ostatni w Litwie Woźny trybunału. ** Źródło: Księga I, w. 891 * Uwiązany na taśmie ze srebrnym kutasem. ** Źródło: Księga II ==W== * W kociołkach bigos grzano.<br />W słowach wydać trudno<br />Bigosu smak przedziwny, kolor i woń cudną;<br />Słów tylko brzęk usłyszy i rymów porządek,<br />Ale treści ich miejski nie pojmie żołądek.<br />Aby cenić litewskie pieśni i potrawy,<br />Trzeba mieć zdrowie, na wsi żyć, wracać z obławy.<br /><br />Przecież i bez tych przypraw potrawą nie lada<br />Jest bigos, bo się z jarzyn dobrych sztucznie składa.<br />Bierze się doń siekana, kwaszona kapusta,<br />Która, wedle przysłowia, sama idzie w usta;<br />Zamknięta w kotle, łonem wilgotnym okrywa<br />Wyszukanego cząstki najlepsze mięsiwa;<br />I praży się, aż ogień wszystkie z niej wyciśnie<br />Soki żywne, aż z brzegów naczynia war pryśnie<br />I powietrze dokoła zionie aromatem.<br /><br />Bigos już gotów. ** Źródło: Księga czwarta * Woźny pas mu odwiązał, pas słucki, pas lity,<br />Przy którym świecą gęste kutasy jak kity. ** Źródło: Księga I, w. 850–851 * Wpadam do Soplicowa, jak w centrum polszczyzny;<br />Tam się człowiek napije, nadysze Ojczyzny! ** Źródło: Księga VII, w. 348–350 * Wyszedł zmieszany i czuł, że mu serce biło<br />Głośno, i sam nie wiedział, czy go miało śmieszyć<br />To dziwaczne spotkanie, czy wstydzić, czy cieszyć. ** Źródło: Księga I ==Z== * Znam! znam głos ten! to jest Targowica! ** Źródło: Księga XII, w. 702 ==Ż== * Żadne żaby nie grają tak pięknie jak polskie. ** Źródło: Księga VIII, w. 581 ** Zobacz też: [[żaba]] ==O ''Panu Tadeuszu''== * Do czytania Pana Tadeusza nie mogę przemóc nawet i dziś. Nauczanie literatury w szkole powinno być karane kryminałem. ** Autor: [[Marek Hłasko]], ''[[Piękni dwudziestoletni]]'' * Jej wdziękami oczy paście.<br />Ile wiosen ma? – Czternaście!<br />A już tyle ma pomysłów:<br />Tylko bierz ją i uzmysłów.<br />(Chyba, żeś dla Sprawy poległ)…<br />Więc z Lolity wzór dla Polek?! ** Autor: [[Ryszard Marek Groński]], ''Pan Tadeus(z) ex machina'', „Polityka” nr 38 (2221), 27 listopada 1999. ** Opis: o Zosi. * Jest w I Księdze „Pana Tadeusza”<br />taki ustęp, panie doktorze:<br />„Gdzie bursztynowy świerzop, gryka jak śnieg biała...”<br />I właśnie przez ten świerzop neurastenia cała...<br />O, Boże, Boże... ** Autor: [[Konstanty Ildefons Gałczyński]], ''Ofiara świerzopa'', ze zbioru ''Poezje'', Czytelnik, Warszawa 1980, s. 77. * Pański i ułański profil<br />Ma ten zboczek i pedofil.<br />Od mężatek, wdów, Telimen<br />Milszy mu nieletniej hymen.<br />Małolata nieobuta<br />Rajem dla pedofiluta.<br />I to ma być polski panicz?<br />Szepleniący szykną: – „Za nicz!” ** Autor: [[Ryszard Marek Groński]], ''Pan Tadeus(z) ex machina'', „Polityka” nr 38 (2221), 27 listopada 1999. ** Opis: o Tadeuszu. * Telimena, wielka dama,<br />A nie lubi sypiać sama. ** Autor: [[Ryszard Marek Groński]], ''Pan Tadeus(z) ex machina'', „Polityka” nr 38 (2221), 27 listopada 1999. == Zobacz też == * [[XIII Księga Pana Tadeusza]] {{commons}} {{Wikisource|tytuł=Pan Tadeusz (wyd. 1834)|dopełniacz=Pana Tadeusza}} [[Kategoria:Eposy]] [[Kategoria:Poematy]] [[Kategoria:Twórczość Adama Mickiewicza]] isg8nxzqysrxdz7jkrb8c8jq50a8055 0 3098 642984 640907 2026-06-02T04:32:10Z Nazwa1234 53893 /* */ 642984 wikitext text/x-wiki [[Plik:Józef Hutten-Czapski.jpg|mały|{{center|Józef Czapski}}]] '''[[w:Józef Czapski|Józef Czapski]]''' (właśc. '''Józef Hutten-Czapski'''; 1896–1993) – polski [[artysta]] [[malarz]] i [[pisarz]]. * Brak butów był taki (u szeregowych i oficerów), że kierowcy samochodów wyjeżdżający brali buty od tych, którzy mieli odpoczynek po służbie. ** Opis: o ciężkich warunkach panujących w [[Polskie Siły Zbrojne w ZSRR (1941–1942)|Polskich Siłach Zbrojnych w ZSRR (1941–1942)]]. ** Źródło: [https://dorzeczy.pl/historia/63066/Bez-butow-do-Andersa.html ''Bez butów do Andersa''], dorzeczy.pl, 29 kwietnia 2018. * Widzę go jeszcze przed namiotem, wśród oliwek. Powiedział mi tylko: „Wiesz, wziąłem na siebie wielką odpowiedzialność” – i nagle wydał mi się w tej chwili najgłębiej sobą: dowódcą, którego cała myśl była ustawiona w jednym kierunku – jak tę odpowiedzialność unieść, jak zadanie spełnić. Jego zadziwiający spokój w tym ogólnym, niesłychanym napięciu uderzał nas wszystkich. ** Opis: o [[Władysław Anders|Władysławie Andersie]] przed [[Bitwa o Monte Cassino|bitwą o Monte Cassino]]. ** Źródło: [https://ww2.senat.pl/k6/agenda/anders/biogram.pdf ''Generał Władysław Anders, 1892–1970''], senat.pl * Za nowy kąt patrzenia, za swój język, swoje pismo pisarz musi płacić ciężkie myto. ==''Czytając''== <small>(Wydawnictwo Znak, Kraków 2015, ISBN 9788324034086)</small> * Przyszedłem do tego wojska z tak odległych światów myśli, tak obcy, a przecie nie przeżyłem już nigdy takiego uczucia jedności, koleżeństwa ludzi najróżniejszych klas, rang, formacji i przekonań, jak wtedy w pułku, kiedy wszystkich połączyło uczucie zagrożenia Polski, a śmierć tuż wiązała wszystkich w zupełnej równości.<br />Gdy wspominam te krótkie miesiące mego życia spędzone na froncie w 1920 roku, zdaje mi się, że tylko wówczas (u szczytu piramidy Piłsudski – Naczelnik Państwa, Wincenty Witos – premier, Eustachy Sapieha – minister spraw zagranicznych) – że tylko wtedy od rotmistrza i księcia Leona Sapiehy po porucznika i komunistę Władysława Broniewskiego, który ku pasji swych partyjnych towarzyszy do śmierci szczycił się głośno swym Virtuti Militari z 1920 roku – aż po tego żołnierzyka podsłuchanego „i wszystko za te ojczyznę k.... ją mać”, że tylko tam mógł Piłsudski, tak jak tego pragnął, tak pięknie „kosę zapleść”. ** Źródło: s. 359–360 [''Kosę zapleść'', 1967] ** Zobacz też: [[Józef Piłsudski]], [[Wojna polsko-bolszewicka]] * Zagadnienie „niezrozumiałej sztuki”, tematycznie nieaktualnej i nawet w formie swojej obcej temu, do czego przywykły masy, rozwiązały po swojemu Sowiety. Pewnego roku ukuto formułę „socjalistycznego realizmu”. Malować w tym duchu było obowiązkiem malarza sowieckiego. Malarze innych szkół zostali uznani za reakcjonistów, wsteczników i skazani przez państwo (jako jedynego odbiorcę) na śmierć głodową. Wynik? Zlikwidowano malarstwo i zalano Sowiety okropnymi płótnami przedstawiającymi portrety wodzów, bitwy i posiedzenia, w których nawet utalentowani artyści się doszczętnie zagubili.<br />Dziś malarstwo sowieckie na Zachodzie, nawet w oczach kulturalnych sympatyków sowieckiego komunizmu, jest {{rozstrzelony|kompromitacją}}, o której się mówi z zażenowaniem. ** Źródło: s. 44 [''Mosty Baileya'', 1944] ==''Patrząc''== <small>(Wydawnictwo Znak, Kraków 2016, ISBN 9788324041121)</small> * Ilość wolno i trzeba podnosić, ale jedynie wtedy, gdy jakości się przez to nie obniża. ** Źródło: s. 99 [''Tempo i jakość pracy'', 1943] * Może rzeczywiście ratunkiem człowieczeństwa jest wierność pewnej wizji wbrew rzeczywistości, żeby człowiek poraniony i skatowany miał ojczyznę, do której by mógł wrócić, ojczyznę „czystych” radości, nauki i sztuki. ** Źródło: s. 145 [''Raj utracony'', czerwiec 1947] * Nie ma wiedzy, nie ma rzemiosła, które by mogło zastąpić przeżycie, uratować od banału, jeżeli artysta reaguje, odczuwa banalnie. Spojrzenie malarza, pisarza jest stopione z jakością jego odczuwania, odruchowe wartościowanie, doświadczenia życiowe, męka i radość – wszystko {{rozstrzelony|działa}} na spojrzenie. Sam akt pisania, malowania jest już zagadnieniem wtórnym, może on wrażliwość pogłębić, nawet wobec takiego czy innego faktu czy przedmiotu – wywołać, ale na dnie arcydzieła jest zawsze przeżycie intymne. ** Źródło: s. 183–184 [''O lekkości'', grudzień 1953] * Sztuka nie może być kierowana, bo przestaje być sztuką, nie może być popędzana, nie tylko batem hitlerowskim czy nahajką sowiecką, ale nawet zbyt apodyktycznym pouczaniem krytyków. ** Źródło: s. 145 [''Raj utracony'', czerwiec 1947] * Zdaje mi się, że to wzmożenie, to potworne zagęszczenie przeżycia wobec nawet (czy właśnie) najobojętniejszego, najbanalniejszego zjawiska, to odkrycie, że ono {{rozstrzelony|jest}} – więcej – że malarz odkrywa je jak jakieś ''ens realissimum'' – to jest właśnie istotą malarstwa i jego sensem. ** Źródło: s. 386 [''Konieczność i łaska'', 1973] ==O Józefie Czapskim== * Artykuły Czapskiego, płód pisarski zobiektywizowany przecież i uporządkowany, zdradzają raz po raz swój intymny „dziennikowy” początek. Czytelnik zżyty z biografią i pisaniem Autora odnajduje w ich chronologicznym ciągu bardzo osobisty zapis myśli o sztuce i o tej dziedzinie delikatnej, nie zawsze jednoznacznej, a jednak imperatywnej, jaką jest etyka sztuki, etyka artysty. I wreszcie, śledząc z uwagą myśl Czapskiego, odkrywa się jej ukryty, cichy wątek: wypatrywanie metafizycznej intuicji jako źródła i sensu twórczości. ** Autorka: [[Joanna Pollakówna]], ''O Józefie Czapskim'' (1982). W: ''Patrząc'', Wydawnictwo Znak, Kraków 2016, s. 438. * Motyw przeanielenia u Czapskiego powraca raz po raz w rozmaitych uwikłaniach. W najbardziej może rozbudowanej postaci w eseju-wspomnieniu ''It is our custom'' z 1951 roku. Tu omawia Czapski przypadek „polskiej uczonej działaczki i patriotki, wychowanej we Wiedniu, w zaustriaczonej rodzinie, z matki Niemki. Wyznała mi kiedyś, że mając 12 lat przeczytała ''Testament'' Słowackiego. Od tej chwili – pamięta to doskonale – stała się Polką bezpowrotnie i na zawsze”. Główną atrakcją polskości – i to Czapski z wielkim naciskiem podkreśla – ma być właśnie stała obecność dążenia do przemiany duchowej. ** Autorka: [[Maria Janion]], ''Płacz generała'' – eseje o wojnie ** Zobacz też: ''[[Testament mój]]'' {{SORTUJ:Czapski, Józef}} [[Kategoria:Jeńcy polscy w niewoli radzieckiej 1939-1947]] [[Kategoria:Kapiści]] [[Kategoria:Laureaci nagród]] [[Kategoria:Niemieccy arystokraci]] [[Kategoria:Polacy pochodzenia niemieckiego]] [[Kategoria:Polscy eseiści]] [[Kategoria:Polscy malarze]] [[Kategoria:Polscy prozaicy]] [[Kategoria:Polscy pisarze emigracyjni]] [[Kategoria:Polscy pisarze współcześni]] [[Kategoria:Żołnierze Polskich Sił Zbrojnych na Zachodzie]] t6de7xo7kbqy2lwk55nwjaq0gikmuba 0 4635 642967 642102 2026-06-01T13:03:51Z Nazwa1234 53893 /* O Marku Hłasce */ 642967 wikitext text/x-wiki [[Plik:Marekhlasko.jpg|mały|{{center|Marek Hłasko}}]] '''[[w:Marek Hłasko|Marek Hłasko]]''' (1934–1969) – polski [[pisarz]] i [[scenarzysta]]. {{wulgaryzmy}} ==''Brudne czyny''== * Cholera mi do tego co śmieszne, a co nie. Ja wolę zginąć na swój sposób, niż żyć i cieszyć się na wasz. * I dlatego pewnie wymyślili małżeństwo i przysięgę wierności, iż wiedzieli, że nic na świecie nie pasuje tak źle do siebie jak mężczyzna i kobieta. ** Zobacz też: [[kobieta]], [[małżeństwo]], [[mężczyzna]] * (…) jak ci wszyscy zakochani, którzy umierają z miłości do jednej kobiety żyjąc wśród tysięcy innych. ** Zobacz też: [[miłość]] * Kobieta, która nie daje snu mężczyźnie niewiele jest warta. * Pogodzenie się ze światem jest równie małoznaczne jak i bunt i wściekłość przeciw niemu. ** Zobacz też: [[bunt]], [[świat]] ==''Cmentarze''== * Dziękuję Bogu że jestem tylko pijakiem. To jedyne, co daje jaką taką gwarancję; jeśli ktoś o mnie coś pomyśli, to tylko to jedno. ** Zobacz też: [[Bóg]], [[pijak]] * Świat to gromada zwierząt wałęsających się po gównie. ** Zobacz też: [[świat]], [[zwierzę]] ==''Dom mojej matki''== * Ludzie, którzy myślą, że z czasem dopiero staną się sobie potrzebni, powinni odejść od siebie i zapomnieć kroków, które ich wiodły ku sobie. * Marzenie pozostanie czyste nawet wtedy, kiedy inni wdepczą ci je w błoto… * – Po co mi to mówisz, mamo? – rzekłem wtedy. – Mam osiemnaście lat i gotów byłbym zabić za każdy listek oderwany z drzewa moich marzeń…<br />– Uschnie szybko twoje drzewo, jeśli nie będziesz wiedział, że zdarzają się burze i grady… * Przez długie miesiące nie opuszczała mnie myśl, że właściwie nie jestem nikomu potrzebny. Zdawało mi się, że ludzie tacy jak ja – nie powinni żyć. ==''Lombard złudzeń''== * Jak ja raz powiedziałem, że zostanę marynarzem, to tak już być musi. Ja mam nawet nazwę statku: „Albatros”. Tylko ty jesteś baba, masz piersi i nigdy tego nie zrozumiesz. Wracaj sobie do swoich lalek, a mnie daj spokój. * W życiu warto mimo wszystko od czasu do czasu pomyśleć o sobie: to nie takie głupie, jakby się zdawało. ==''Najświętsze słowa naszego życia''== * Czuł ją ciągle przy sobie; aż po czubki włosów wypełniony był owym dziwnym, cięższym od ołowiu, boleśniejszym od męki umierania, słodszym od najpiękniejszych wierszy uczuciem, jakie daje noc z kimś, na kogo czekało się przez tysiąc chwil, kogo pragnęło się przez wiele bezsennych nocy, kogo widziało się w każdej na ulicy spotkanej twarzy, kogo oczekiwało się przy każdym pukaniu do własnych drzwi; przez kogo nienawidziło się nieba, ziemi i ludzi; i przez kogo kochało się wszystko. * Do mnie wstawiała takie słodkie gadki, że ją kosiłem i płakałem. ==''Następny do raju''== * Bardzo złe rzeczy wydają się innym ludziom głupie i nie chcą w nie wierzyć. Pytają: to takie jest życie? – i mrugają na siebie. A życie jest jeszcze gorsze i jeszcze paskudniejsze od wszystkiego, co da się na ten temat powiedzieć… * Cały świat to taki zasrany, wielki bluff, jaki wczoraj wyszedł temu bubkowi. Te góry to też lipa wymyślona przez jakichś podłych idiotów. * Człowieka gubi słabość. * Gdyby Chrystus miał ochotę zejść drugi raz na ziemię powinien to zrobić dzisiaj, zjadłby coś takiego… ** Opis: Apostoł podczas gotowania krupnika na żeberkach. * Jeśli co po mnie zostanie, to tylko długi w knajpach. Mężczyzna tak powinien umierać. * Każda kobieta jest jak Bóg, dlatego tak mnie odpycha od religii. ** Zobacz też: [[religia]] * Każdy człowiek ma dziwną twarz (…). – Trzeba się tylko dobrze przyjrzeć. ** Zobacz też: [[twarz]] * Ludzie mijają się ze swoim prawdziwym ocaleniem i to jest najsmutniejsze. * Mogę ci mówić o tym, że naprawdę las nigdy się nie zmienia: w lecie, w zimie, jesienią, jest tak samo nudny i niebezpieczny; tak samo męczący i wredny; i taki sam jest o świcie, wieczorem i w dzień; i zawsze jest w nim pusto; i że jedyną rzeczą, którą czuję, jest nienawiść do lasu, ale ty i wszystkie takie jak ty macie za małe móżdżki, aby to zrozumieć. ** Zobacz też: [[las]] * Nie chcę iść do ziemi ze spermą w mózgu; potem kwiatki na grobie więdną. * Nie wiem, co można zrobić przez szesnaście godzin – rzekł. – Można się najeść, zakochać, zabić… Ale przekonać człowieka? To się czasem nie udaje przez całe życie… * Raz w życiu pomyliły mi się kroki i od tego czasu chodzę krzywo. * Tak jest, że jeśli w piekle znajdzie się kobieta, to wychodzi z tego jeszcze gorsze piekło. ** Zobacz też: [[piekło]] * Trzeba być samemu, zawsze samemu, aż stąd do wieczności… Tylko wtedy jest siła, i pragnienie, i nie ma ni cierpień, ani strachu, ani złych snów po drodze… * Warszawiak potem wybił jej wszystkie zęby. – Wcale nie wszystkie, tylko cztery – powiedział urażonym głosem Dziewiątka. – Dlaczego mówisz źle na kumpla? To jej się zresztą przydało. – W jaki sposób? – Podobno teraz pięknie ciągnie druta. * W mieście wszyscy zdychają codziennie. ** Zobacz też: [[miasto]] * Wielkie, silne zwierzęta umierają w samotności i milczeniu. Odchodzą w pustkę i nie skarżą się nikomu. Tylko człowiek szczeka wspomnieniami. * Zamieniliście [komuniści] Polskę w tak wielki obóz koncentracyjny, że nie potrzeba nawet drutów kolczastych i psów, gdyż i tak nie ma gdzie uciec. ** Zobacz też: [[komunizm]], [[Polska]] ==''Ósmy dzień tygodnia''== <!-- Cytaty dodawaj w osobnym haśle! --> {{Osobne|Ósmy dzień tygodnia (opowiadanie)}} * Dziwka to nie zawód. To moralność. Nie zakamuflowana dziwka to najwyższa moralność, jaką może dziś osiągnąć kobieta. * Łatwiej oczyścić się z wielkich omyłek niż z drobnych świństw. * Słabością każdej mądrej idei jest to, że starają się realizować ją głupcy. * Nie myśl o tym, że wszystko się kończy. Myśl, że wszystko się dopiero zaczyna. To, co powinno być życiem: spokój, wolność i cisza. * Wszystko, co czyni człowiek, czyni z tęsknoty za lepszym życiem. Albo z protestu moralnego. ==''Palcie ryż każdego dnia''== * Chcę żyć tak, jak nie żył nikt. Nie chcę, żeby mnie pamiętali inni ludzie. * Człowiek czasem myśli, że jest śmieszny, jak upierdoli drugiego. * ― Czy widzisz tego psa, Helen?<br />― Tak.<br />― Czy wiesz, jaka jest różnica między mną a tym psem? ― zapytał. Nie odpowiedziała mu, więc powiedział:<br />― Tylko taka, że ja mam długi do płacenia, a on nie, chociaż w tym kraju to się może jutro zmienić. * Gdyby chciał pan rzucić w każdą kurwę kamieniem, musiałby pan rozebrać mury tego miasta. * – Hej, ty – powiedział ktoś do Murzyna. – Czy byłeś kiedy na balu maskowym?<br />– Nie – powiedział Murzyn. – Nie mam z tym nic wspólnego i nie wrobicie mnie w to.<br />– Nie o to chodzi. Jak cię kiedyś zaproszą, to idź. Grosza nie wydasz na kostium. Przewieś sobie kutasa przez ramię i powiedz: „Panie i panowie, ja jestem >Texaco Gas Station<…”. * Ja chcę, żebyś żył. Myśl o niej, Mike. Myśl o niej, Mike. Myśl o jej piździe; myśl o tym, jakie ma usta i piersi, Mike. To nieprawda, co ona ci powiedziała. Jej było zawsze dobrze z tobą, Mike. Mike, ty mnie znasz i wiesz, że ja nie kłamię. Mike, musisz mi jeszcze raz uwierzyć. Mike, czy pamiętasz, jaka ona jest mokra, ile razy w nią wchodzisz? I jak ściąga się jej brzuch? Mike, dlaczego mi nie wierzysz? Lecz nie było już nikogo, kto mógłby mu wierzyć; rozkraczył jego nogi kopnięciem i kopał go w krocze aż do momentu, w którym zabrakło mu sił. * Ja nie ufam niczemu, co ma pizdę i zna wartość pieniądza. ** Zobacz też: [[zaufanie]] * Ja przecież nawet seks muszę kupować ― powiedział Girl’s First Love. ― Tak jak inni kupują kartofle czy hamburgery. Jestem wstrętny i nikt mnie nie chce. * Kiedyś, kiedy trzymałem w ramionach jej drżące z pożądania ciało, myślałem, iż ciało jej jest zapachem miłości. Lecz teraz wiem, iż ciało jej pali się tak samo jak i inne ciała i wydaje ten sam swąd, kiedy człowiek włącza prąd. * Kobiety nie mylą się nigdy (…) Tylko że nie mówią nigdy prawdy. * (…) latanie jest jak kobieta i jeśli się ją kocha, to wtedy boisz się, że nie jesteś dosyć dobry dla niej i że nie starczy ci życia, aby się nią nacieszyć. Ale to czujesz tylko wtedy, jak naprawdę kochasz, bo nie obchodzi cię przecież, co powie czy pomyśli o tobie dziwka, z którą gdzieś tam śpisz, a rano wychodzisz na palcach, żeby jej nie obudzić i żeby już z nią nie gadać. * Moja żona jest w ciąży. ― Gratuluję ― powiedział mężczyzna. ― Wie pan przynajmniej z kim? * – Nie chodź za mną dłużej, Judy – powiedział. Położył jej rękę na twarzy i czuł, jak puchaty policzek przyciska się do jej dłoni. – Nie będę nigdy z tobą i nic nie mogę na to poradzić. Będziesz się tylko upijać i złościć, ile razy mnie zobaczysz. Chciałbym to powiedzieć inaczej, ale po prostu nie umiem.<br />– Ale dlaczego? – powiedziała. – Dlaczego tak musi być?<br />– Nie wiem tego. Może po prostu dla tego, że wszyscy się mylą. Życie ludzkie jest pytaniem, a nie odpowiedzią. I do tego czasu, jeśli się tego nie zrozumie, nie można nic zrobić.<br />– A co trzeba zrobić, jeśli się to już zrozumie?<br />– Zastrzelić się. * Nie odejdę od ciebie, a nawet gdybym musiał odejść, to wezmę cię ze sobą. Nie umiałbym żyć bez ciebie, Helen. Wiesz, kiedy patrzę na ciebie, to myślę, że Bóg jednak istnieje. * (…) ona jest jak morze. I kiedy bywałem czasem w kłopotach, kiedy piłem za dużo albo kiedy robiłem komuś krzywdę, to szedłem potem do niej i byłem z nią i znów czułem się jak ktoś, kto wyszedł z czystej wody. I to tylko było dla mnie ważne… ** Zobacz też: [[morze]] * „(…) ta jego (…) kurwa pierdoliła się z każdym, kiedy on czekał na śmierć. I wtedy wziął ze sobą swego syna, odszedł w góry i zaczął pić”. ==''Pętla''== * Ale jeśli chcesz mi opowiedzieć swoją historię, proszę bardzo. Bardzo lubię życiowe, pouczające historie. – Moja jest krótka. Kochałem się. – Należy ci zazdrościć świeżości uczuć. I co dalej? – Rzuciła mnie. * Dzień jak co dzień,<br />Ponury dzień jak co dzień.<br />Zepsuty zlew, za oknem mgła.<br />Krople deszczu o brudne biją szyby.<br />Sąsiad podle na pianinie gra…<br />Powiedz, miła, dlaczego ciebie nie ma.<br />Czemu serce tęsknota żre jak rdza?<br />Dzień jak co dzień, ponury dzień jak co dzień.<br />Tylko wódka zapomnienie da… * Jeśli pani powie „osiem” – rzekł Kuba – to dziś odbiorę sobie życie. Uśmiechnęła się figlarnie i rzekła: – Osiem. * Kto pije – powiedział Władek i uśmiechnął się z mściwą satysfakcją – będzie pił. To zabawa bez mety. * Nie wiem, po co żyję, jeśli nie kocham nikogo… * Przejdzie. Wszystko przechodzi. Nie ma gorszego snu jak życie. I też przechodzi. * Tylko młodzi ludzie są ciekawi. Człowiek naprawdę poznaje świat do któregoś tam wczesnego roku. Dalsza zabawa to powtarzanie cudzych doświadczeń. * Wtedy przysłonił oczy i z całej siły odepchnął krzesło nogami. ** Opis: [[ostatnie zdania dzieł literackich]]. * Zawsze będę o tobie pamiętać. Zawsze będę cię kochać i myśleć o tobie; będziesz najpiękniejszym snem mojego życia, które od dzisiaj stanie się puste i bez treści. Przeżyliśmy więcej niż inni ludzie. Moje życie będzie ustawiczną tęsknotą za tobą… * „Z DOBRĄ KOBIETĄ – NIE BOLI ŻYCIE, OD DOBREGO JADŁA – NIE BOLI BRZUCH, OD DOBREGO TRUNKU – NIE BOLI GŁOWA”. ==''Pierwszy krok w chmurach'' (opowiadanie)== * Leżeli zmęczeni miłością i upałem, byli młodzi i ładni oboje. * W sobotę centrum miasta wygląda tak samo jak w każdy inny dzień tygodnia. Jest tylko więcej pijanych; w knajpach i barach, autobusach i bramach – wszędzie unosi się zapach przetrawionego alkoholu. W sobotę miasto traci swoją pracowitą twarz – w sobotę miasto ma pijaną mordę. * W tatę i mamę się bawicie? Smacznego! ==''Piękni dwudziestoletni''== <!-- Cytaty dodawaj w osobnym haśle! --> {{osobne|Piękni dwudziestoletni}} * Ja sam kochałem się w życiu tylko jeden raz; było to jedenaście lat temu i potem nie kochałem nikogo ani przez minutę, mimo iż bezustannie starałem się stworzyć sobie złudzenia. * Kiedy umiera człowiek wolny, kończy się życie pełne niebezpieczeństw, pełne walki, pełne radości. Ale kiedy umiera nędzarz, kończy się tylko wstyd. Mamy łzy w oczach. Powyższe zdanie ukradliśmy z filmu Spartakus. ** Zobacz też: [[śmierć]], [[wstyd]] * Książki warto pisać tylko wtedy, jeśli przekroczy się ostatnią granicę wstydu; pisanie jest rzeczą bardziej intymną od łóżka; przynajmniej dla mnie. ** Zobacz też: [[książka]] * Nie jestem pewien do dzisiaj, czy między fizyką, algebrą i matematyką i chemią zachodzi jakakolwiek różnica i nigdy się tego nie dowiem. Nie wiem, czy czterdzieści dziewięć da się w ogóle podzielić przez jakąś cyfrę; jeśli się to w ogóle jakimś cudem uda, to na pewno nie mnie. * Świat dzieli się na dwie połowy, z tym jednak, że w jednej z nich jest nie do życia, w drugiej nie do wytrzymania. ** Źródło: wyd. Polityka, Warszawa, s. 132. * Życie, które mi dano, jest tylko opowieścią; ale jak ja ją opowiem, to już moja sprawa. ==''Robotnicy''== * Już nie było widać naszego mostu; został na równinie i przydymiły go opary mgieł. Wtedy zrozumiałem, że most ten – jest już tylko wspomnieniem. I ci, którzy będą po nim jeździć i chodzić, nigdy nie dowiedzą się, że ten most jest tylko naszym mostem. Płakaliśmy. Płakaliśmy wszyscy; miałem wtedy dwadzieścia lat i płakałem także, choć nie za dobrze wiedziałem dlaczego. * Kamiński dawno już zwątpił w swe zbawienie wieczne i trzy książeczki do nabożeństwa sprzedał listonoszowi za ćwiartkę wódki. Ja ułożyłem na cześć mostu pewien poemacik, wobec którego fraszką wydają mi się dziś pewne pikantne skądinąd bezeceństwa dziadka Fredry. Marzyliśmy tylko o jednej rzeczy: o dniu, który będzie naszym ostatnim dniem t u t a j. * Młody człowiek z Radia mówił do mikrofonu: - Widzimy twarze budowniczych tego mostu. Są pełne wielkiej dumy i radości. Widzimy przodowników pracy i młodzież, która wychowała się na budowie tego mostu. (...) Wtedy stała się rzecz nieoczekiwana. Kazimierz podbiegł do spikera, wyrwał mu mikrofon i podniósłszy go na wysokość swej wykrzywionej wściekłością twarzy, ryknął: - Gówno! * Najbardziej kochamy tych ludzi, te sprawy i te rzeczy, od których bieg życia każe nam odchodzić – nieraz na zawsze. ** Opis: ostatnie słowa opowiadania. * Pracowaliśmy na równinie. Była to monotonna równina. ** Opis: pierwsze słowa opowiadania. ==''Sowa, córka piekarza''== <!-- Cytaty dodawaj w osobnym haśle! --> {{Osobne|Sowa, córka piekarza}} * Dano ci życie, które jest tylko opowieścią. Ale to już twoja sprawa, jak ty ją opowiesz i czy umrzesz pełen dni. * Każdy umie zabić, ale tylko prawdziwi ludzie umieją darować życie. * Kiedy po raz pierwszy ktoś zacznie rozdeptywać ci palce, myślisz, że to nieprawda, a potem przychodzi zdziwienie, że człowiek może coś takiego zrobić z drugim człowiekiem. Ale nie bardzo masz czas to przemyśleć, bo właśnie oddają ci mocz na twarz i ty znowu myślisz, że to nieprawda, że bo przecież ten człowiek rozkraczony nad tobą ma takie samo serce, nerki i ten sam wstyd. * Pamięć jest głupstwem jak każda idea. Człowieka można tylko pamiętać poprzez innych ludzi. ** Zobacz też: [[idea]], [[pamięć]] ==''Trudna wiosna''== * Cóż warte jest życie bez miłości? Bez silnej, gorącej miłości do kobiety… Nic nie jest warte takie życie! (…) … czy może być większa sprawa niż miłość w ludzkim życiu? (…) Miłość zawsze będzie najpiękniejszą rzeczą w ludzkim życiu. * (…) po co człowiek w ogóle żyje, jeśli nie ma żadnych pragnień? (…) Nie warto żyć bez dobrych marzeń… ** Zobacz też: [[marzenia]] * (…) wszystko jest piękne, nawet na pewno, jeśli się ma te dwadzieścia parę lat. Wtedy są złudzenia i miłość – i wszystko jest do zdobycia, bo właśnie te głupie dwadzieścia lat. A potem przychodzi życie twarde, bezlitosne, obedrze człowieka do naga z tych złudzeń – i wtedy już nic nie zostaje z tych dwudziestu lat i z tej wiosny, i z tej miłości… Z początku człowiek cierpi, szuka jeszcze swoich złudzeń, potem przestaje cierpieć, tyje, sam sobie pluje w mordę, śmieje się z tego, co było w nim kiedyś najlepsze. Śmieje się, śpiewa głupie piosenki i boi się przyznać, że sam miał kiedyś dwadzieścia lat i wiosnę. A potem już nie ma żadnych marzeń, to już niepotrzebne, tylko tak – z dnia na dzień. ==''Umarli są wśród nas''== * Gdzie jesteśmy? – myślał doktor usypiając. – Dokąd uniósł nas czas, życie? Czyż nie najstraszniejsze, najbardziej bolesne – żyć nie będąc pewnym, że się żyje? Czyż mam prawo żyć nie mogąc odpowiedzieć na pytanie: czego pragnę? Czego szukam? Ludzie, którzy tu przyjechali razem ze mną przed dziesięciu laty, czytali książki, uczyli się, dyskutowali, dziś – stali się gromadą tępych zwierząt. Co niszczy ich serca, dusze, umysły? Życie? Życie jest tam gdzie jesteśmy my – to słuszne! Lecz gdzie jesteśmy? * – Motorem życia kobiety jest albo życie seksualne, doktorze, pojmuj – łóżko, lub zimne, psie wyrachowanie, doktorze, pojmij – interesowność. Kobietami „psychicznie skomplikowanymi” nazywamy panie, które łączą w sobie te obydwie cechy – doktorze, pojmij – obydwie… Plugawość duszy kobiecej jest nie do wypowiedzenia. Kobieta jest świętością plugawą… * Niech nie ośmielą się wydawać sądów o wódce ci, którym nie jest ona potrzebna. Jeśli ludzkość osiągnęła dotychczas cokolwiek trwałego w sensie ducha, to właśnie alkohol. ** Źródło: ''Dzieła zebrane. Mordercy są wśród nas'', s. 96 w, Wydawnictwo Da Capo 1989 Warszawa, ISBN 83-7157-397-9. ** Zobacz też: [[alkohol]], [[wódka]] * W Polsce – Mikołaju, nikt nie przegrywa: w Polsce albo się komuś noga krzywi, albo inni swoją podstawiają, albo – w ostatnim przypadku – to najświętsze słowo Polaków: „pech”, tym słowem załatwia się u nas zarówno katastrofy osobiste, jak i narodowe. ==''W dzień śmierci Jego''== * – Boisz się żyć z kurwą – powiedziała – bo ci się zdaje, że możesz kiedyś mieć coś lepszego. Ale to nieprawda. Nie będziesz miał innej. Wszystkie są kurwami i wy wszyscy jesteście klientami. To jest miłość. Ale ty nie będziesz klientem. Będziesz alfonsem. A zresztą co ci za różnica. * Miałem (…) fotografię takiej jednej kurwy, którą przechowywałem tylko dlatego, że była trochę podobna do innej kurwy, w której się kiedyś podkochiwałem. * Mnie tam nigdy nie żal kurew, bo kurwą nie można zostać, trzeba się nią urodzić i umrzeć, a reszta na ten temat to kiepska literatura. ** Zobacz też: [[literatura]] * Tak płakaliby chyba tylko umarli, którym przyszłoby zmartwychwstać i żyć po raz drugi. ==''Wszyscy byli odwróceni''== * Miłość nie jest prostą rzeczą, ale bez niej nie można żyć. Prawie wszystko na świecie da się wytłumaczyć miłością. To największy pomysł wszystkich czasów. * (…) nie jestem przecież własnym patentem. Nie wymyśliłem samego siebie. To nie tylko inni muszą mnie znosić. Ja sam muszę także siebie samego znosić i nie idzie mi to wcale łatwo. * Nie ma kobiet dobrych i złych. Są tylko mężczyźni, którzy nie potrafią traktować ich tak, jak je traktować trzeba. * (…) z każdej żony można zrobić kurwę. Nawet nie trzeba tego robić, one to już robią same. Kiedy z ich mężami zaczyna dziać się źle. * Zbyt wielu ludzi cierpi przez dobre uczynki i pomysły kobiet. ==Inne== * Był kiedyś Bóg – powiedział wysoki. – Szło się tam i tam był Bóg. Lecz nie ma już Boga. Zabito Go i pogrzebano. Teraz trzeba tam iść samemu; przedtem był On, niewiadomy i straszny, ale szedłeś do kogoś. Teraz idzie się samemu. Nie ma tam ani bliskich, ani przyjaciół, ani wrogów. Dzisiaj już nie ma Boga. Gdyby dzisiaj zszedł na ziemię Chrystus, nie potrzeba by Go krzyżować; dziś Chrystus skonałby z głodu. ** Źródło: ''Dwaj mężczyźni na drodze'' * Czy mam im powiedzieć, że kiedy jestem w łóżku z jakąś kobietą, która zdecydowała się dać mi tak zwane szczęście, to muszę myśleć cały czas o Esther, gdyż inaczej nic z tego nie wychodzi? Mogę im również powiedzieć, że Esther mogę rżnąć dwadzieścia cztery godziny bez przerwy, podczas gdy od innych kobiet uciekam po pięciu minutach, pożyczywszy na taksówkę i wyszeptawszy uprzednio niezbędną ilość najświętszych słów? Czy mam im powiedzieć, że od czasu wyjazdu z Izraela byłem pięć razy w więzieniu i mam jeszcze dwa wyroki do odsiedzenia; byłem pięć razy w szpitalu; dwa razy w szpitalu dla wariatów; dwa razy usiłowałem popełnić samobójstwo – i przy ostatnim razie nie poszło mi za dobrze i byłem przez osiemnaście miesięcy sparaliżowany do połowy; na szczęście od góry i uratowano mnie cudem; wbrew diagnozom najlepszych neurologów. Proszę bardzo, mogę im to wszystko powiedzieć. Ja w ogóle bardzo lubię mówić o sobie. Jeśli Cię to bawi, możesz im to wszystko powiedzieć ode mnie. Nie mam zupełnie nic przeciwko temu. ** Źródło: list do przyjaciółki Zuli Dywińskiej (20 marca 1966 rok) * Czy pani wie, co to jest nie przynieść człowiekowi nadziei? To gorzej niż go oślepić i zabić. Ja wiem, że on czeka na tę nadzieję, i to ode mnie. Ja nie mogę z nim rozmawiać; ja czuję, że sam nie powinienem żyć. Cóż jest warte własne życie, jeśli się innym nie przynosi nadziei? ** Źródło: ''List'' * Dla wszystkich, kurwa, okupacja niemiecka się skończyła, a dla mnie nie. ** Opis: o swojej żonie Sonii Ziemann, Niemki z pochodzenia. ** Źródło: [http://niniwa22.cba.pl/warszawka-hlaskomilosnegry.htm niniwa22.cba.pl] * Dziś nie ma takiej zbrodni, której nie mógłby popełnić człowiek w imię wielkiego strachu. ** Źródło: ''Finis Perfectus'' * Gdyby mi ktoś powiedział, gdybym miał choć odrobinę gwarancji, że będę mógł być z Tobą choć przez rok, choć przez pół roku, a potem – śmierć, to bym przyjechał do Ciebie. To nie melodramat; to wyznanie tego, który na pewno – z całym idiotyzmem i kabotynizmem – najwięcej Cię kochał. W końcu przyjdzie taka noc, kiedy prześpisz się z innym. Ja Ci się nigdy nie podobałem, ale to inna sprawa. ** Źródło: list do Agnieszki Osieckiej (7 XII 1958 rok) * Jednej nocy upiłem się samotnie w Paryżu, łaziłem sam po tym obcym i kosmicznie pustym mieście; wreszcie poszedłem na prefekturę policji – straszliwie trzeźwy i bez żadnej emocji – i zażądałem przyjęcia do Legii. Ucieszyli się bardzo i kazali przyjść następnego dnia rano. Potem rano było mi wstyd i głupio; i oczywiście nigdzie nie poszedłem. ** Źródło: [https://ksiazki.wp.pl/dramatyczna-historia-legendarnego-pisarza-opowiedziana-jego-slowami-listy-marka-hlaski-6145575774803585g ksiazki.wp.pl] * Jeśli powiedziałbym im [intelektualistom na Zachodzie], że największym marzeniem robotnika jest upić się na dwie godziny, by zapomnieć, zapomnieć się zupełnie – nie uwierzyliby. A jednak to prawda. Nieszczęściem człowieka żyjącego w kraju totalitarnym jest nie opuszczające go uczucie groteski i śmieszności samego siebie… zredukowanie marzeń… zredukowanie pragnień… niemożliwość reagowania na świństwa widziane każdego dnia, na każdym kroku.. * Jeżeli Bóg istnieje, to jest starą, dziadowską kurwą, przecież patrzył bez słowa na Oświęcim, na Hiroszimę, przecież widział, jak mordowano miliony niewinnych ludzi. ** Źródło: autobiografia [[Roman Polański|Romana Polańskiego]] pod tytułem ''Roman'' * Kiedy ma się dwadzieścia lat, to klęska jest jeszcze przygodą. Ale w dziesięć lat później wygląda ona jak stara prostytutka i jest tak samo nie do zniesienia, jak jej zapach i jej obecność. ** Źródło: ''Stacja'' * Łatwiej chyba zbudować sobie nieśmiertelność niż porozumieć się z drugim człowiekiem. ** Zobacz też: [[nieśmiertelność]] * Lecz aby płynąć, musieliśmy wiosłować we dwójkę. * Leży jak stara kurwa w wielki czwartek. ** Źródło: ''Pijany o dwunastej w południe'' * Mam 11 lat, chciałbym być lotnikiem i chodzić do szkoły. ** Źródło: ''Piękny dwudziestoletni. Biografia Marka Hłaski'' s. 41. * Można mieć syfilis, wyleczyć się z niego i nie mieć wstydu. Ale ze wstydu, że się miało pieniądze, żyło się z biednych ludzi – wyleczyć się nie można. ** Źródło: ''Najlepsze lata naszego życia'' ** Zobacz też: [[wstyd]] * Najdroższa – jestem zawsze Twój. Będę Cię kochał do dnia mojej śmierci. Zawsze. Zawsze. Bez Ciebie nie mogę żyć. Wiem, że masz wielkie kłopoty; ja mam je również. Moja książka to gówno. Próbuję z niej coś zrobić. Chcę przez jakiś czas być wśród Polaków, to wszystko. Mam do przeczytania i muszę przeczytać wiele książek: muszę to zrobić – więc proszę, nie gniewaj się na mnie. Jestem stale Twój. Odejdę od Ciebie tylko w jednym przypadku – jeśli zechcesz tego Ty. Nie mogę żyć bez Twojego ciała i bez Twojego uśmiechu. Nie mogę. Przysięgam na Pana Naszego – nie mogę. I będę Cię kochał, nawet jeśli każesz mi odejść. Będę Cię kochał do ostatniej chwili mojego życia. I będę się modlił do Boga o Ciebie. Lecz jeśli zechcesz, abym odszedł – będzie to tylko moja śmierć. Nie myśl, proszę, że jestem komediantem. Nie jestem nim. Masz moją największą i jedyną miłość, moją pasję, mnie, Na zawsze. Błagam Cię, klęczę przed Tobą na kolanach – kocham czule. ** Opis: list do żony Sonii. ** Źródło: Barbara Stanisławczyk, ''Miłosne gry Marka Hłaski'' * Największym nieszczęściem totalitaryzmu jest to, że zabija wyobraźnię. * (…) nie osiągnął w życiu niczego, gdyż brakło mu i talentu, i wytrwałości. Jak każdy tego rodzaju człowiek uważał się jednak za skrzywdzonego i niezrozumianego. ** Źródło: opowiadania * Niektórzy mówią, że odwaga siedzi na krześle, którym jest strach. ** Źródło:'' Żołnierz'' * Pijak znajduje w wódce szczęście upokorzenia siebie samego. ** Źródło: „Problemy”, Instytut Prasy „Czytelnik”, 1961, s. 511. * Przyjdzie czas, kiedy wrócę do Ciebie i będę już na zawsze Twoim alfonsem i omegą. ** Opis: do [[Agnieszka Osiecka|Agnieszki Osieckiej]]. ** Źródło: [https://viva.pl/ludzie/niezwykle-historie/marek-hlasko-i-agnieszka-osiecka-artystyczna-milosc-116126-r1/ viva.pl] * To właśnie silni idą do diabła przez małych i głupich. * Wielka miłość zdarza się w życiu tylko raz, wszystko, co następuje potem, jest tylko szukaniem tej utraconej miłości. * Wierzę w bunt jako najwyższą wartość młodości. Wierzę w bunt jako najwyższą formę nienawiści do terroru, ucisku i niesprawiedliwości i wierzę również w to, że nie ma buntu bez celu, chociaż w interesie świata, który kocha swych buntowników, leży to, aby ich zabić. ** Źródło: list otwarty do „Trybuny Ludu” ** Zobacz też: [[buntownik]] * Więc łzami, więc krwią dziś piszę ten list<br />I nie wiem po czajnik – gdzie mam dzisiaj iść<br />I jestem bezradny, bo czajnik – to mgła<br />Bo któż proszę Cioci – ten czajnik dziś ma? ** Opis: fragment jedynego znanego wiersza Hłaski. ** Źródło: [https://booklips.pl/zestawienia/10-malo-znanych-faktow-o-marku-hlasce/ booklips.pl] * Z każdej z nich można zrobić kurwę; ale to tylko dlatego, że nie umiemy z nich zrobić świętych. ** Źródło: ''Opowiem wam o Esther'' * Zamiast worka z drzewem zobaczyłem nagą Alę. Zrobiło mi się wpół przyjemnie i nieprzyjemnie. Dla mnie widzieć nagą kobietę to nowość, i to w dodatku siostrę… ** Opis: zapis w dzienniku z 3 marca 1945. ** Źródło: ''Piękny dwudziestoletni. Biografia Marka Hłaski'' s. 42–43. * Źle się czuję, marnie śpię, w dzień chodzę, jakby mnie byk wyjebał. Gdybyś Ty była, gdybym mógł od czasu do czasu spojrzeć na Twoje zwężenie na móżdżek i rozszerzenie na móżdżek – wiele by się zmieniło. Strzeż się swojej nieposkromionej zmysłowości! ** Opis: do [[Agnieszka Osiecka|Agnieszki Osieckiej]]. ** Źródło: [https://viva.pl/ludzie/niezwykle-historie/marek-hlasko-i-agnieszka-osiecka-artystyczna-milosc-116126-r1/ viva.pl] * Życie nie jest koniecznością, ale jeśli już człowiek zdecydował się żyć, powinien żyć pięknie. ==O Marku Hłasce== * Ale zastanawiam się, dlaczego ja się tak włóczyłam. Zamiast świętować miłość, zamiast chuchać na to, to ja się tak strasznie kręciłam, ponieważ myślałam, że ja po prostu zdążę, że ja będę zawsze młoda, zawsze Marek będzie młody, że świat na nas poczeka. A nic nie poczekało i świat pędził w zawrotnym tempie. ** Autorka: [[Agnieszka Osiecka]] ** Źródło: ''Piękny dwudziestoletni'', reż. Andrzej Titkow, Wytwórnia Filmów Dokumentalnych, 1986. * Dla mnie to był proletariacki książę z bajki, syberyjski cowboy, wielki pisarz, legenda na dwóch łapach, kto był inny niż wszyscy, ktoś, kim można było się pochwalić przed dziewczynami! Ale tak naprawdę to kochałam w Marku jego wisielczy humor. ** Autorka: [[Agnieszka Osiecka]] ** Źródło: [https://blog.polona.pl/2024/06/osiecka-i-hlasko-czyli-sklonnosc-do-zycia-we-snie/ polona.pl] * Ludzie przymierzają buty, Marek przymierzał się do krzyża. ** Autorka: [[Agnieszka Osiecka]] ** Źródło: film ''Opowiem wam o Marku'' * Marek był postacią niezwykłą, był ciekawszy on jako człowiek niż jego twórczość. ** Autorka: [[Barbara Stanisławczyk]] ** Źródło: [http://www.echodnia.eu/apps/pbcs.dll/article?AID=/20100517/NAJEZYKACH0107/204441789 ''Barbara Stanisławczyk tym razem o kontrowersyjnym pisarzu'', Echodnia.eu, 17 maja 2010] * Marek Hłasko za dziesięć lat albo będzie jednym z największych autorów Europy, albo nie będzie żył. ** Opis: wypowiedź na początku lat 60. ** Autor: Caspar Witsch ** Źródło: [https://www.dw.com/pl/marek-h%C5%82asko-na-emigracji-w-niemczech-si%C4%99-dusi%C5%82/a-69356780 dw.com] * [Mówiłam mu] jesteś teraz małym chłopcem, potem będziesz większym chłopcem, dużym chłopcem, młodym panem. Potem ożenisz się, będziesz miał dzieci…”. I tak ciągnę w nieskończoność… „I dopiero jak będziesz taki staruszek, staruszek, staruszeczek, to wtedy ja umrę”. On słucha cały czas z wielką uwagą… Patrzę, łzy, ale to potok… I mówi: „I ty mnie, takiego staruszka, staruszeczka zostawisz na świecie sierotą?” ** Autorka: Maria Hłasko ** Źródło: ''Piękny dwudziestoletni'', reż. Andrzej Titkow, Wytwórnia Filmów Dokumentalnych, 1986. * Mówiło się, że Marek Hłasko zmieniał kobiety jak rękawiczki. Moim zdaniem nie do końca tak było: pragnął miłości i był bardzo samotny, a szczęścia szukał w romansach. ** Autor: [[Jędrzej Hycnar]] ** Źródło: [https://kobieta.onet.pl/wiadomosci/osiecka-jedrzej-hycnar-jako-marek-hlasko-wywiad/z18d3s6 kobieta.onet.pl] * Nie chciał kochać mężczyzn, a kobiet nie potrafił. ** Autor: [[Krzysztof Masłoń]] ** Źródło: [http://niniwa22.cba.pl/warszawka-hlaskomilosnegry.htm niniwa22.cba.pl] * Nieznośny pasażer, robiący sobie samemu na złość, marnujący każdą okazję, jaka mu się nawija. Patrzę z przerażeniem na to marnotrawstwo, facet jest psychopata-mitoman, hipochondryk, czort wie co. Nie do życia. Najdziwniejsze jego powodzenie u kobiet. Tego nie rozumiem: brudas aż śmierdzi, neurastenik, pijak okazyjny, awanturnik też okazyjny. ** Autor: Zygmunt Hertz ** Źródło: [https://www.onet.pl/informacje/nowaeuropawschodnia/zofia-hertz-byla-zolnierka-i-pierwsza-notariuszka-w-polsce-bez-niej-trudno-wyobrazic/7ns1rbn,30bc1058 onet.pl], 20 czerwca 2023 * O rzekomo najukochańszej matce wielokrotnie powtarzał, że „ta kobieta” wcale nie jest jego matką – „ona go tylko urodziła”. ** Autor: [[Krzysztof Masłoń]] ** Źródło: [http://niniwa22.cba.pl/warszawka-hlaskomilosnegry.htm niniwa22.cba.pl] * Pewnie byśmy się rozwiedli. Chyba nie bardzo sprawdzam się w życiu z kimś drugim. ** Autorka: [[Agnieszka Osiecka]] ** Źródło: Barbara Stanisławczyk: Miłosne gry Marka Hłaski. Poznań: Rebis, 2010, s. 132. * Twarz rozgrymaszonego bachora, figura cowboya, ręce Madonny. Ja przy nim jak mysz polna. ** Autorka: [[Agnieszka Osiecka]] ** Źródło: [https://natemat.pl/amp/334859,agnieszka-osiecka-i-marek-hlasko-historia-trudnego-zwiazku-artystow natemat.pl] * Tyle w tym prawdy, co w stwierdzeniu, że zostałem abstynentem. Pies na baby był. Chłopa by za nic nie dotknął. ** Autor: [[Jan Himilsbach]] ** Opis: o rzekomym homoseksualizmie Marka Hłaski. ** Źródło: [https://web.archive.org/web/20190616161514/https://web.archive.org/web/20190616161514/https://www.tvn24.pl/magazyn-tvn24/pies-na-baby-byl-chlopa-by-za-nic-nie-dotknal,220,3794 tvn24.pl] * Wolał patrzeć w niebo niż na twarze ludzi<br />Wszystkie takie same, wszystkie takie nudne<br />Trzeba być tak silnym by walczyć ze słońcem<br />Patrząc na nie wzrokiem spokojnym, milczącym<br />Tak daleko od ulic które znał i kochał<br />Kolejny kieliszek i kolejna rozpacz<br />Kolejna tabletka kolejne westchnienie<br />Aż wreszcie spokój pokonał zmęczenie<br />Wolał myśleć o końcu niż o przyszłości<br />Wolał odejść w ciszy, obcy i samotny<br />Przyglądał się szklankom pełnym alkoholu<br />I tonął w nich by uciec od bólu. ** Autor: [[The Analogs]], utwór ''Hlaskover Rock'' * Wolał wódkę od Osieckiej. ** Autor: [[Sławomir Koper]] ** Źródło: tytuł filmu na youtube.com * W stosunku do kobiet był konsekwentny, wszystkie uważał za kurwy. ** Autor: [[Krzysztof Masłoń]] ** Źródło: [http://niniwa22.cba.pl/warszawka-hlaskomilosnegry.htm niniwa22.cba.pl] * Z jednej strony mamy do czynienia z kabotynem i duszą towarzystwa, człowiekiem niestroniącym od alkoholu, z tą wyraźną kowbojską nutą, a z drugiej – inteligentem, który moim zdaniem krył w sobie połacie wrażliwości i samotności. ** Autor: [[Jędrzej Hycnar]] ** Źródło: [https://kobieta.onet.pl/wiadomosci/osiecka-jedrzej-hycnar-jako-marek-hlasko-wywiad/z18d3s6 kobieta.onet.pl] * Zadzwoniłeś do mnie parę dni temu i powtarzałeś: „Jestem wrak”. Mówiłeś, że nic nie napiszesz. I wołałeś: „Nie licz na mnie”. Marek, masz w sobie to najpiękniejsze, co może mieć człowiek – prawdę. Nie chcesz być taki jak świat, w którym żyjesz. Nie zgadzasz się na ten świat. Jesteś najodważniejszy z naszego pokolenia, bo widzisz prawdę nawet tam, gdzie to bardzo boli. Jesteś bardzo piękny i bardzo wiele wart. Dlatego bzdurą są te złe słowa, które o sobie mówisz. I bzdurą jest to, czego się boisz – że już nie będziesz pisać. Nie zrezygnujesz z prawdy, więc będziesz pisał. Także najlepiej w naszym pokoleniu. Chyba, że przestaniesz się buntować. Ale to Ci nie grozi. Wiem o tym. Kończę ten trudny list i proszę Cię, żebyś i Ty czasem zostawił kartkę „Szukałem Ciebie”. Do widzenia, kochany. Twoja Agnieszka. ** Autorka: [[Agnieszka Osiecka]] ** Źródło: [https://blog.polona.pl/2024/06/osiecka-i-hlasko-czyli-sklonnosc-do-zycia-we-snie/ polona.pl] * Żył krótko, a wszyscy byli odwróceni. ** Opis: napis na nagrobku Hłaski, który zasugerowała jego matka. ** Źródło: [https://dzieje.pl/aktualnosci/zyl-krotko-wszyscy-byli-odwroceni-50-lat-temu-zmarl-marek-hlasko dzieje.pl] ==Zobacz też== * [[:Kategoria:Filmowe adaptacje utworów Marka Hłaski|filmowe adaptacje utworów Marka Hłaski]] [[Kategoria:Marek Hłasko|!]] em5p9cangy31gi5r1prsh5thexxim40 0 9785 642978 635825 2026-06-01T18:08:10Z Michalg95 13629 642978 wikitext text/x-wiki [[Plik:Leo Beenhakker.jpg|mały|{{center|Leo Beenhakker (2007)}}]] '''[[w:Leo Beenhakker|Leo Beenhakker]]''' (1942–2025) – holenderski trener piłkarski, selekcjoner reprezentacji Polski od 2006 do 2009. * Być może dziennikarz był pijany albo pod wpływem narkotyków, gdy to pisał. ** Opis: o rzekomej wypowiedzi Beenhakkera przedstawionej na łamach niemieckiej gazety „Sport Bild”. * Byłem zaproszony przez parlament holenderski, który kiedyś udzielał mi wsparcia przed mistrzostwami świata. Byłem także w parlamencie Trynidadu i Tobago, który dziękował mi za prowadzenie drużyny narodowej tego kraju w ostatnich mistrzostwach. Ale jeszcze nigdy nie zdawałem sprawozdania ze swojej pracy. ** Opis: o powołaniu przed sejmową Komisję Kultury Fizycznej i Sportu w Polsce. * [Piechniczek] Jako trener i ekspert piłkarski to geniusz, któremu nigdy nie dorównam, ale jako człowiek nie istnieje. ** Opis: o [[Antoni Piechniczek|Antonim Piechniczku]]. ** Źródło: „Przegląd Sportowy” * Cała jego egzystencja sprowadza się do wygadywania jakichś bzdur na mój temat. To jedna z tych osób, które zawsze chowają się w przeszłości polskiego futbolu. ** Opis: o [[Antoni Piechniczek|Antonim Piechniczku]]. ** Źródło: [http://www.tvn24.pl/12694,1577267,0,1,leo-kto-to-jest-piechniczek,wiadomosc.html tvn24.pl], 13 grudnia 2008 * Cała Polska emocjonuje się Rogerem i jego grą w reprezentacji. Ja nie widzę w tym nic nadzwyczajnego. Jeśli dostanie obywatelstwo i będzie miał polski paszport, to dostanie szansę, jak każdy inny piłkarz. Nie dam mu gwarancji, że będzie grał. Będzie miał tylko okazję do zaprezentowania swoich umiejętności, ambicji i pracowitości. Co w tym dziwnego? W reprezentacji Niemiec grają Polacy, w kadrze Chorwacji Brazylijczycy, to zupełnie normalne. Ludzie, mamy rok 2008, wyjdźcie ze swoich drewnianych „chatek”. ** Opis: o Rogerze Guerreiro. ** Źródło: ASinfo * Co za g....! Jak chorym trzeba być, żeby wymyślić coś takiego! ** Opis: komentarz do okładki „Super Expressu”, przedstawiającej Beenhakkera trzymającego odcięte głowy trenera Niemiec Joachima Löwa i piłkarza Michaela Ballacka. ** Źródło: [http://www.euro2008.wp.pl/kat,1002421,wid,10024400,wiadomosc.html?ticaid=1603e wp.pl] * Dlaczego on cały czas się mnie czepia? Niech zajmie się swoją robotą. Ja już naprawdę mam dość tych jego absurdalnych uwag pod moim adresem. ** Opis: o [[Antoni Piechniczek|Antonim Piechniczku]]. ** Źródło: [http://sport.interia.pl/raport/elms2010/news/piechniczek-kontra-beenhakker,1257023 interia.pl], 10 lutego 2009 * Dziś wszyscy w koło mówią „Leo, Leo, Leo!” Ale niech Polska przegra dwa mecze na Euro, a to się szybko zakończy. Futbol jest taki sam wszędzie i my, trenerzy musimy być na to przygotowani ** Źródło: „Gazeta Wyborcza” * Ja presję lubię – im jest większa, tym lepiej pracuję. Mimo 43 lat pracy mecz z Niemcami uważam za najważniejszy w karierze. Bo ja pod tym względem nie różnię się od zawodników – jestem tak dobry, jak mój ostatni mecz. ** Opis: o presji przed mistrzostwami Europy w 2008. ** Źródło: „Rzeczpospolita” * Jeśli chodzi o te plany dla polskiej reprezentacji, to chodzi przede wszystkim o zakwalifikowanie się do Euro 2008. Wiemy, że będzie to szlak trudny i długi. Muszę powiedzieć, że jest zaszczytem to, że mogłem się tutaj znaleźć i zaszczytem będzie praca z reprezentacją Polski, tak aby znaleźć się w Euro 2008. ** Opis: pierwsze zdania Beenhakkera na konferencji prasowej, jako nowego selekcjonera reprezentacji Polski. ** Źródło: TVN24 * Jeśli chodzi o znajomość polskich piłkarzy, to jest ona większa, niż panowie myślicie, ale proszę ode mnie nie żądać, żebym podał skład, w jakim Polska wybiegnie 2 września przeciw Finlandii, w pierwszym meczu eliminacyjnym do mistrzostw Europy. Nie spędziłem ostatnich lat z workiem na głowie. Wiem, co się dzieje w piłce, a pracuję w tym zawodzie 40 lat. ** Opis: o znajomości polskich piłkarzy, niedługo po rozpoczęciu pracy w Polsce. ** Źródło: wywiad dla „Rzeczpospolitej” * Na ogłaszanie zmian w obecnej kadrze będzie jeszcze czas, mogę tylko powiedzieć, że zobaczyłem dwóch nowych, bardzo interesujących piłkarzy. Talentów widzę zresztą w polskiej lidze znacznie więcej. Problem w tym, że dystans, jaki dzieli waszą ekstraklasę od tego poziomu, na który trzeba wejść, by osiągać sukcesy, jest bardzo duży. Nie chcę, żeby ktoś się teraz obrażał, nie szukam winnych, ale trzeba być realistą. Polska piłka została bardzo z tyłu, jeśli chodzi o taktykę i szkolenie młodzieży. Widzę tu tylu utalentowanych piłkarzy, ilu mają Portugalczycy, Francuzi czy Holendrzy, ale tam mam gwarancję, że ktoś się nimi dobrze zajmie. A w Polsce widzę diament i pytam z niepokojem: jak on będzie szlifowany? ** Opis: o sytuacji utalentowanych młodych piłkarzy w Polsce. ** Źródło: wywiad dla dziennikarzy Nsport * Na taką nawierzchnię nie wyprowadziłbym nawet swojego psa w obawie, że zwichnie łapę. ** Opis: o stanie murawy na ormiańskim Stadionie Republikańskim przed meczem polskiej reprezentacji. ** Źródło: [http://www.gazetawyborcza.pl/1,80196,4099950.html „Gazeta Wyborcza”, 30 kwietnia 2007] * Nie, nie jestem żadnym cudotwórcą, po prostu staram się dobrze wykonywać swoją robotę. Futbol to żadna magia ani cuda. ** Opis: o tym, że po meczu reprezentacji Polski z Portugalią zaczął uchodzić za „cudotwórcę”. ** Źródło: wywiad dla „Życia Warszawy” * Piechniczek napluł mi w twarz. ** Źródło: [http://www.zczuba.pl/zczuba/1,90957,6063724,Piechniczek_kontra_Beenhakker__Bedzie_zwolnienie_.html zczuba.pl], 15 grudnia 2008 * Rany boskie, jak ja w trzy tygodnie doprowadzę ich do poziomu, jakiego potrzebuję? Do poziomu z meczów z Portugalią, bo w takim musimy zagrać na Euro. * Pomyślałem sobie, że ten awans i styl, w jakim czasem udaje się nam grać, to prawdziwy cud. A przecież musimy powtórzyć ten cud na Euro. ** Opis: o swoich piłkarzach po obejrzeniu finału Pucharu Polski 2008. ** Źródło: „Gazeta Wyborcza” * Tak, widziałem, że nam nie idzie i że przyda się jeszcze trochę czasu na przemyślenia. Na szczęście w naszej ławce rezerwowych była wtyczka, tuż przy moim krzesełku. Wyciągnąłem ją, żeby jeszcze z chłopakami pogadać. Wytrzymałem dozwolone maksimum, aż w końcu pozwoliłem wznowić grę. ** Opis: o sytuacji, kiedy na stadionie zgasło światło. ** Źródło: wywiad dla „Rzeczpospolitej”, 15 października 2007 * To bardzo dziwne, bo ja mam inne informacje. ** Opis: o braku zgody prezesa PZPN na podjęcie pracy w Feyenoordzie Rotterdam. ** Źródło: [http://www.dziennik.pl/sport/pilkanozna/article316609/Reprezentacja_czyli_czeski_film.html dziennik.pl], 11 lutego 2009 * To niewiarygodne, jak w Polsce szybko pojawiają się talenty piłkarskie. Rok temu w meczu Cracovii widziałem Kamila Witkowskiego. Pytam siedzącego obok mnie Dariusza Dziekanowskiego: – Kto to jest? Przecież ten człowiek ma wszystko, co potrzebne, by zostać wielkim piłkarzem! Potem Witkowski zniknął ze składu, a ja szukałem przyczyn. Mówili mi o jakimś zamieszaniu w klubie, o kontuzji. Tydzień temu, kiedy byłem w Holandii, dzwoni do mnie Dziekanowski i pyta, czy wiem, kto strzelił trzy gole w ligowym meczu Cracovii. Bez zastanowienia odpowiedziałem, że Witkowski. Ten zawodnik ma coś w sobie, wiedziałem to od początku. Oczywiście nie wiem jeszcze, czy jego umiejętności wystarczą na reprezentację. ** Źródło: „Rzeczpospolita” * To wielki wstyd dla Polski. Polski futbol i tak nie ma obecnie w świecie dobrego image, myślicie, że te wybryki go poprawią? Każdy, kto był zaangażowany w organizację finału, powinien się wstydzić. Przecież można było rozsądnie pomyśleć i uniknąć kompromitacji ** Opis: o chuligańskich wybrykach podczas finału Pucharu Polski 2008. ** Źródło: „Gazeta Wyborcza” * Trener musi być pewien, że przygotował drużynę na 100 procent. Ale to daje mu tylko 80 procent gwarancji na sukces. Pozostałe 20 jest niezależne od niego. W tym wszystko to co siedzi w głowach piłkarzy, ich problemy, strachy. Jeden się pokłócił z żoną, drugi – dzień przed meczem dostał telefon, że zachorowało mu dziecko. To tworzy pole do indywidualnych błędów, takich, że ktoś taki jak Cristiano Ronaldo, kto normalnie się nie myli, tym razem spudłuje karnego. Jedyne pocieszenie trenera, że rywal jest dokładnie w takiej samej sytuacji ** Opis: przed finałem Ligi Mistrzów 2008 (mecz Chelsea – Manchester United). ** Źródło: „Gazeta Wyborcza” * Trener nigdy nie jest dość dobry, by utrzymać się na stanowisku przez lata. Jeśli np. nie uda nam się zakwalifikować do mistrzostw Europy w 2008, to choćby postęp w grze był wyraźny, zaczną się roszady, poszukiwania nowego trenera itd… Taka jest specyfika naszego zawodu, nauczyłem się z tym żyć. Inna sprawa, czy to jest mądre: przegrywasz trzy mecze i od razu zmieniasz trenera. Od samej zmiany poziom drużyny się nie podnosi. Tego mi w waszej piłce brakuje najbardziej: nie ma filozofii futbolu, analizy, szukania logicznych rozwiązań. A powodów złych wyników mogą być setki. Trener będzie tylko jednym z nich. ** Opis: o możliwości trenowania Polski do 2010. ** Źródło: wywiad dla dziennikarzy Nsport * Trudno sobie wyobrazić, że jeden mecz traktujecie poważniej od innego ze względu na klasę rywala. ** Opis: wypowiedź Beenhakkera przytoczona przez Artura Boruca podczas wywiadu. ** Źródło: wywiad z Arturem Borucem dla Sport.pl [http://www.sport.pl/pilka/1,73556,4749258.html ''Artur Boruc: W czerwcu czas na zmianę klubu''] * W lidze jest za dużo piłkarzy spoza Polski. Poza tym zbyt niski jest poziom kształcenia młodzieży. Czasami zawodnikowi mającemu ponad 20 lat muszę pokazywać rzeczy, które na świecie rozumieją 12-latkowie. ** Opis: przed sejmową Komisją Kultury Fizycznej i Sportu w Polsce. ** Źródło: „Gazeta Wyborcza”, 22 września 2006 * Według chorwackich mediów kłócę się z Żurawskim. Nie wiem, nie pamiętam tego typu sytuacji. Ale to normalne, że niektórzy próbują zepsuć atmosferę, wprowadzić nerwowość. Cóż, Ave Cezar! Pozwólmy im mówić. ** Opis: o doniesieniach chorwackiej prasy. ** Źródło: [http://euro2008.interia.pl/news/leo-chca-zepsuc-atmosfere,1123552,4978 interia.pl] * Wybrałem Polskę, bo lubię wielkie wyzwania. Wiem, że wasza reprezentacja odnosiła sukcesy na igrzyskach olimpijskich i mistrzostwach świata, ale nigdy nie brała udziału w mistrzostwach Europy. To mnie podnieca. Chciałbym być tym trenerem, któremu udało się to, jako pierwszemu. Byłoby to dla mnie zaszczytem. ** Opis: o decyzji w sprawie trenowania reprezentacji Polski w piłce nożnej. ** Źródło: wywiad dla „Rzeczpospolitej” * Zawodnicy muszą być świadomi, że to jest ich praca, zawód. Muszą przyjeżdżać przygotowani, grać ambitnie, być w dobrej kondycji. Przecież każdy trener, każdej reprezentacji jest w podobnej sytuacji – mamy mało czasu. Trzy – cztery dni zgrupowania przed meczami i to wszystko. Piłkarz musi więc współpracować z trenerem. Ale można to wszystko zrobić. ** Opis: o zawodnikach w reprezentacji. ** Źródło: wywiad dla „Rzeczpospolitej” * Zrobiłem wielkie oczy, kiedy rzecznik Marta Alf poinformowała mnie o treści tego wywiadu. Jestem bardzo zdziwiony. Chciałbym, żeby Polacy mnie dobrze zrozumieli i przyjęli to do wiadomości: Nigdy w życiu nie powiedziałem, że Polacy powinni być Niemcom za cokolwiek wdzięczni. Znam historię. Nie mógłbym sobie na coś takiego pozwolić. Mam świadków, na to, że ta rozmowa wyglądała zupełnie inaczej. Mówiłem jedynie o szansach cywilizacyjnych Europy po upadku muru berlińskiego. Radzę nie przejmować się takimi bzdurami. Moim zdaniem to taka mała prowokacja. Zbliżają się mistrzostwa Europy i mecz z Niemcami. Media za wszelką cenę próbują podgrzać atmosferę. Proszę, zamknijmy już tę sprawę i zajmijmy się futbolem. Czy wystarczą takie wyjaśnienia? ** Opis: odpowiedź na rzekomo wypowiedziane przez Beenhakkera słowa opublikowane w niemieckim dzienniku („Ale dopiero upadek muru w Niemczech i związany z tym rozpad bloku wschodniego spowodował, że Polska ruszyła do przodu. To samo dotyczy futbolu.”). ** Źródło: „Fakt” ==O Leo Beenhakkerze== * Beenhakker to sympatyczny facet, ale powiedzmy sobie wprost: czasem zachowuje się jak mały Pinokio. Kłamie, kręci, próbuje się wyprzeć pracy dla ukochanego Feyenoordu. Tylko po co? ** Autor: [[Zbigniew Boniek]] ** Źródło: [http://mundial.wp.pl/kat,1019539,title,Boniek-Beenhakker-klamie-i-kreci,wid,11094721,wiadomosc.html wp.pl], 5 maja 2009 * Byłem przeciwny zatrudnianiu obcokrajowca. Jeśli już jednak pracuje, absolutnie wszyscy muszą mu pomagać. Całe środowisko. Po pierwszych porażkach był krytykowany totalnie, nie zachowywano żadnego umiaru. Jestem zdania, że trenera trzeba rozliczać z końcowego wyniku, a nie pojedynczych meczów. ** Autor: [[Włodzimierz Lubański]] * Dla mnie jest to igła w serce, że tak postępuje trener, który prowadzi polską drużynę narodową ** Autor: [[Wojciech Łazarek]] ** Źródło: [http://www.dziennik.pl/sport/pilkanozna/article377675/Leo_Beenhakker_kpi_sobie_z_Polakow.html dziennik.pl], 12 maja 2009 * Mówił mi (Beenhakker), że przez 40 lat swojej pracy nigdy nie spotkał się z taką krytyką ze strony prasy. * Nie wierzył, że 20 tysięcy ludzi może pojechać na mecz do Brukseli. Sympatia z ich strony. Na ulicach od początku był bardzo dobrze odbierany. Nie słyszał od zwykłych ludzi ani jednego złego słowa, nawet wtedy, kiedy przegrywaliśmy. Polubił Polskę i Polaków. Byłem w szoku jak zasmakowały mu polskie potrawy. Bigos uwielbia, a kaszankę kazał sobie sprowadzić do Holandii. ** Autor: [[Jan de Zeeuw]] ** Źródło: wywiad dla „Dziennika” * Nie zabronię mu oczywiście robić w wolnym czasie tego, co chce. Nie zabronię mu spotkać się na kawie z ludźmi z Rotterdamu. Przecież trener ma tam dom, rodzinę, regularnie tam bywa. Tak jak ja bywam w Mielcu, bo Stal to mój klub. ** Autor: [[Grzegorz Lato]] ** Opis: o domniemanym zatrudnieniu Beenhakkera w Feyenoordzie Rotterdam. ** Źródło: [http://www.dziennik.pl/sport/pilkanozna/article316609/Reprezentacja_czyli_czeski_film.html dziennik.pl], 11 lutego 2009 * Nie chciałbym, żeby w Polskim Związku Piłki Nożnej było tak jak wtedy, gdy zostałem prezesem. Michał Listkiewicz już przed mistrzostwami Europy podpisał następny kontrakt na trzy lata z Beenhakkerem i zostawił mi w prezencie pajaca, powiem szczerze. Bo to był pajac. Myślał, że jesteśmy czarnym ludem i będzie nas pouczał, co mamy robić. Powiedziałem mu kiedyś – albo przeprosisz Antoniego Piechniczka, albo paragraf numer dwa, gdzie było napisane: mam dbać o dobre imię Polskiego Związku Piłki Nożnej. Poza tym powiedziałem mu, że podpisaliśmy z nim kontrakt dotyczący pierwszej reprezentacji i ma się zająć tym, do czego jest zobowiązany, a nie pouczać nas. ** Autor: [[Grzegorz Lato]] ** Źródło: [https://sport.interia.pl/reprezentacja-polski/news-reprezentacja-polski-grzegorz-lato-leo-beenhakker-to-byl-paj,nId,4872746 interia.pl], 23 listopada 2020 * Nie wiem, jak wygląda kontrakt Beenhakkera, ale wiem jedno – bez względu na koszty należy Holendra wypieprzyć. Nie wyrzucić, tylko właśnie wypieprzyć! Jemu na tym zależy, niech zmiata! ** Autor: [[Jan Tomaszewski]] ** Opis: o prośbie Leo Beenhakkera ws. pracy z Feyenoordem Rotterdam. ** Źródło: [http://mundial.wp.pl/kat,1019539,title,Beenhakkera-nalezy-wypieprzyc,wid,10844721,wiadomosc.html wp.pl], 13 lutego 2009 * Nic tak nie zniechęca trenera do pracy, jak takie zachowanie. Przecież Leo Beenhakker nie tylko przeżywał przegrany mecz. Ale też czuł odpowiedzialność za piłkarzy, których zabrał na międzynarodowy mecz, a którzy za trzy dni grają ligowe spotkania. A tu trójka idzie w „bajo bongo”, dziennikarzami sportowymi. Swoją droga ciekawe, czy dziennikarze też zostaną zawieszeni przez redakcje tak, jak piłkarze. ** Autor: [[Antoni Piechniczek]] ** Opis: o zawieszeniu trzech piłkarzy po libacji alkoholowej z dziennikarzami. ** Źródło: [http://www.tvn24.pl/0,1562088,0,1,pilkarze-poszli-w-bajo-bongo-z-dziennikarzami,wiadomosc.html tvn24.pl], 22 sierpnia 2008 * Obrażając mnie, pośrednio zdeprecjonował sukcesy polskiej piłki. Co prawda odległe w czasie, ale nie tak odległe, jak sukcesy Holandii na mistrzostwach świata. Oczywiście bez udziału Beenhakkera. ** Autor: [[Antoni Piechniczek]] ** Opis: o krytycznych słowach Leo Beenhakkera wobec niego. ** Źródło: [http://sport.interia.pl/raport/elms2010/news/koniec-leo-w-reprezentacji,1228224 interia.pl], 15 grudnia 2008 * Paweł Janas przy Beenhakkerze to był gość! ** Autor: [[Grzegorz Lato]] ** Źródło: „Dziennik Zachodni”, 27 października 2007 * Piechniczek powinien odejść z polskiej piłki, ale to, co zrobił Beenhakker, to plucie nam wszystkim w twarz. Przecież Leo na mistrzostwach nie zrobił nic, a obraża trenera z sukcesami, do jakich on sam nigdy się nawet nie zbliżył. ** Autor: [[Jan Tomaszewski]] ** Opis: o konflikcie [[Antoni Piechniczek|Piechniczek]] – Beenhakker. ** Źródło: [http://mundial.wp.pl/wiadomosc.html?wid=10666699&kat=1728&title=Tomaszewski-Leo-pluje-nam-w-twarz wp.pl], 15 grudnia 2008 * Wasza drużyna nie miała wiary w sukces. Piłkarze nie byli pewni siebie. A Beenhakker to jest facet, który z trupa potrafi zrobić optymistę. Kiedy jeszcze prowadził Trynidad i Tobago mówił mi, że Polska to kraj ogromnych możliwości, że to jest dopiero drzemiący tygrys. * Zatrudnienie Beenhakkera było dużym błędem. Holender nie miał pojęcia o naszych piłkarzach i naszym futbolu. Świadczyło o tym chociażby wystawienie Krzynówka na środku pomocy. ** Opis: [[Jan Tomaszewski]] o pierwszych meczach reprezentacji Polski pod wodzą Beenhakkera. * Zrobiliście z Leo cudotwórcę, a on na razie tak naprawdę nic nie osiągnął. (…) Na miejscu Michała ''[Listkiewicza]'', gdy Leo domaga się teraz przedłużenia kontraktu czy podwyżki, powiedziałbym mu wprost: „Tam są drzwi!”. Naprawdę damy sobie radę bez niego… ** Autor: [[Grzegorz Lato]] ** Źródło: „Dziennik Zachodni”, 27 października 2007 * Wyciągnęliśmy lekcję z meczu z Kazachstanem. Teraz zagramy nie tylko sercem, ale i głową. Właśnie to Leo nam uświadomił. Jak się człowiek spieszy, to nie idzie. Nie szło nam z tym Kazachstanem, a w przerwie, zamiast krzyków, było spokojne tłumaczenie. Siedziałem w szatni i nie wierzyłem. Oczy mi się otworzyły, szczęka opadła. Pomyślałem sobie: mądry człowiek ten Leo. ** Opis: [[Mariusz Lewandowski]] po meczu z Kazachstanem. ** Źródło: „Super Express"/Interia.pl {{SORTUJ:Beenhakker, Leo}} [[Kategoria:Odznaczeni Krzyżem Oficerskim Orderu Odrodzenia Polski (III Rzeczpospolita)]] [[Kategoria:Ludzie roku tygodnika Wprost]] [[Kategoria:Holenderscy trenerzy piłkarscy]] [[Kategoria:Laureaci Superwiktorów]] [[Kategoria:Selekcjonerzy reprezentacji Polski w piłce nożnej]] cqput7y5970ymtdvsuv7bekxavh3ihw 0 10679 642986 611713 2026-06-02T05:49:49Z Nazwa1234 53893 /* */ 642986 wikitext text/x-wiki '''[[w:Lolita|Lolita]]''' – [[powieść]] [[Vladimir Nabokov|Vladimira Nabokova]] z 1955 roku. Opowiada o 37-letnim profesorze literatury Humbercie Humbercie, który jest zafascynowany 12-letnią Dolores Haze, z którą nawiązuje romans po tym, jak zostaje jej ojczymem. [[Plik:Lolita 1955.JPG|mały|{{center|Okładka pierwszego wydania}}]] * Była Lo, po prostu Lo, rankiem, gdy stała, metr i czterdzieści osiem wzrostu, cztery stopy dziesięć, w jednej skarpetce. W rybaczkach Lola. W szkole nazywała się Dolly. Na wykropkowanej linii do wypełnienia Dolores. A w moich ramionach zawsze Lolita. ** ''She was Lo, plain Lo, in the morning, standing four feet ten in one sock. She was Lola in slacks. She was Dolly at school. She was Dolores on the dotted line. But in my arms she was always Lolita.'' (ang.) ** Źródło: wyd. PIW, Warszawa 1991, s. 9, tłum. Robert Stiller. * Była taka miła i dobra ta Rita, świetna towarzyszka, przypuszczam, że z samego współczucia i kumplostwa oddałaby się każdemu nieudacznikowi czy innej niewydarzonej istocie: od starego złamanego drzewa aż po owdowiałego jeżozwierza. ** Opis: o Ricie. ** Źródło: wyd. PIW, Warszawa 1991, s. 288, tłum. Robert Stiller. * Boże, czego bym nie dał, żeby natychmiast, tak jak tam siedziałem, ucałować te stopy o delikatnym kośćcu i długich palcach, podobne do małpich! * Chciałbym opisać jej twarz, sposób bycia - i nie mogę, bo pragnienie, które we mnie budzi, odbiera mi wzrok, kiedy ona jest blisko. * Czarna chustka w grochy zawiązana wokół piersi skrywała przed moimi ślepiami podstarzałego małpiszona, lecz nie przed wzrokiem młodej pamięci, niedojrzałe sutki, które pieściłem pewnego nieśmiertelnego dnia. * Czy to nie dziwne, że zmysł dotyku, tak nieskończenie mniej ceniony przez ludzi od wzroku, staje się w krytycznych momentach naszym głównym, jeżeli nie jedynym, kluczem do rzeczywistości. ** Źródło: wyd. PIW, Warszawa 1991, s. 343, tłum. Robert Stiller. * Dawałem jej piastować w niezręcznej piąstce berło mej namiętności. * Dojrzewam pośród cywilizacji, która wprawdzie pozwala dwudziestopięcioletniemu mężczyźnie zalecać się do szesnastoletniej dziewczyny - lecz od dwunastolatki mu wara. * Lolito, światło mego życia, płomieniu mych lędźwi. Mój grzechu, moja duszo. Lo-li-ta: czubek języka schodzący w trzech stąpnięciach wzdłuż podniebienia, aby na trzy trącić o zęby. Lo. Li. Ta. ** ''Lolita, light of my life, fire of my loins. My sin, my soul. Lo-lee-ta: the tip of the tongue taking a trip of three steps down the palate to tap, at three, on the teeth. Lo. Lee. Ta.'' (ang.) ** Źródło: wyd. PIW, Warszawa 1991, s. 9, tłum. Robert Stiller. * Natychmiast, obłędnie, niezdarnie, bezwstydnie, boleśnie zakochaliśmy się w sobie; należy dodać, że i beznadziejnie, bo tę frenetyczną żądzę posiadania dałoby się ukoić jedynie wtedy, gdybyśmy dosłownie wessali i wchłonęli nawzajem każdą cząstkę swych dusz i ciał; a tymczasem nie mogliśmy nawet się sparzyć, po czemu dzieci uliczne bez trudu znalazłyby sposobność. * „Nieprzyzwoite” to częstokroć tylko synonim „niezwykłego”; (…) wielkie dzieło sztuki jest, oczywiście, zawsze oryginalne, a tym samym z natury swej musi okazywać się mniej czy bardziej szokującym zaskoczeniem. ** Źródło: wyd. PIW, Warszawa 1991, s. 7, tłum. Robert Stiller. * Nogi, te piękne, żywe nogi trzymała nieco rozstawione, a kiedy moja dłoń znalazła to, czego szukała, na dziecięcej twarzy pojawił się marzycielski, niesamowity wyraz na poły rozkoszy, na poły bólu. Siedziała trochę wyżej niż ja, ilekroć więc w swej samotnej ekstazie pragnęła mnie pocałować, schylała głowę sennym, miękkim, omdlewającym ruchem, nieomal żałobnym, gołymi kolanami chwytała mój nadgarstek i ściskała, aby wnet znów go puścić. * Pamiętam, jak kiedyś trzymałem w ręku pistolet kolegi ze studiów, w czasach (chyba jeszcze o nich nie wspominałem, ale mniejsza z tym), gdy bawiłem się myślą, żeby nacieszyć się jego siostrzyczką, prawie ażurową nimfetką z czarną wstążką we włosach, i palnąć sobie w łeb. * Patrzyłem, jak bryka w gumowym czepku, w perlistej rosie, równo opalona, uradowana jak reklama, w ciasno dopasowanych satynowych majteczkach i marszczonym staniku. Kochana pokwitajka! Z jakim samozadowoleniem zdumiewałem się, że jest moja, moja, moja. * Przyda mi się chwila wytchnienia w tym przycichłym, na śmierć wystraszonym bujaku, zanim odjadę na poszukiwanie barłogu bestii; po czym ściągnę napletek z lufy, po czym doznam orgazmu zgniatając spust: zawsze był ze mnie posłuszny mały wyznawca wiedeńskiego szamana. ** Źródło: wyd. PIW, Warszawa 1991, s. 306, tłum. Robert Stiller. * Skłonni jesteśmy przypisywać naszym przyjaciołom tę stałość postaci, jakiej w umyśle czytelnika nabywają postacie literackie. (…) Im rzadziej widujemy daną osobę, z tym większą satysfakcją przekonujemy się, jak posłusznie stosuje się do tego, co wiedzieliśmy o niej, ilekroć coś o niej usłyszymy. Wszelkie odchylenie od losu, jaki dla tej osoby przewidzieliśmy, wydaje się nam nie tylko nienormalne, ale i niemoralne. Wolelibyśmy nigdy w życiu nie poznać swego sąsiada, emerytowanego sprzedawcy kiełbasek na gorąco, gdyby się miało okazać, że akurat wydał najświetniejszy tom poezji w naszym stuleciu. ** Źródło: wyd. PIW, Warszawa 1991, s. 296, tłum. Robert Stiller. * Spełnienie wieloletnich marzeń może i przeszło wszelkie oczekiwania, ale rzeczywistość w pewnym sensie przebrała miarę. * Ta starucha w czerni, co usiadła przy mnie na ławce, na moim szafocie rozkoszy (jakaś nimfetka akurat macała pode mną, szukając zgubionej szklanej kulki), i spytała, czy brzuch mnie boli, bezczelna wiedźma. Ach, zostawcie mnie samego w moim parku pokwitań, w mszystym ogrodzie. Niech się bawią wokół mnie bez końca. Niech nigdy nie dorosną. * Ty młocie - powiedziała, słodko się do mnie uśmiechając. - Ty chodząca ohydo. Byłam świeża jak stokrotka, i coś mi zrobił? Powinnam zadzwonić na policję i naskarżyć, żeś mnie zgwałcił. Ty stary, śmierdzący świntuchu. Czy był to tylko żart? W jej głupich słowach dosłuchałem się złowieszczej nuty histerii. Zaczęła narzekać, sycząc raz po raz, że ją boli, że nie może usiedzieć, że coś jej w środku porozrywałem. Pot spłynął mi po szyi i o mało nie przejechaliśmy jakiegoś zwierzątka, które z zadartym ogonem przechodziło przez szosę, a moja paskudnie usposobiona towarzyszka uczęstowała mnie kolejną obelgą. * Wiesz, co w umieraniu jest najstraszniejsze, to że jesteś tak zupełnie zdana tylko na siebie. ** Źródło: wyd. PIW, Warszawa 1991, s. 317, tłum. Robert Stiller. * Wkrótce jechałem już skroś mżawki konającego dnia i wycieraczki, z rozmachem omiatające przednią szybę, jednak nie mogły się uporać z moimi łzami. ** Źródło: wyd. PIW, Warszawa 1991, s. 313, tłum. Robert Stiller. * Wyobraź mnie sobie; nie zaistnieję, jeśli mnie sobie nie wyobrazisz. ** Źródło: wyd. Mediasat Poland, 2004, tłum. Michał Kłobukowski * Wielkie dzieło sztuki zawsze oczywiście jest oryginalne, a zatem z samej swej natury winno sprawiać odbiorcy mniej lub bardziej szokującą niespodziankę. * Zdarłem z niej koszulkę. W zgrzycie zamka błyskawicznego ściągnąłem resztę. Zerwałem sandałki. Jak dziki rzuciłem się w trop za cieniem jej niewierności, ale gorący ślad, po którym pędziłem węsząc, był tak nikły, że w praktyce nie do odróżnienia od przywidzeń wariata. ** Źródło: wyd. PIW, Warszawa 1991, s. 239–240, tłum. Robert Stiller. * Zmiana otoczenia to tradycyjne złudzenie, którego czepiają się zarówno beznadziejnie przegrane miłości, jak i beznadziejnie chore płuca. ** Źródło: wyd. PIW, Warszawa 1991, s. 266, tłum. Robert Stiller. {{wulgaryzmy}} * (…) dziwka nikczemna, lecz umiłowana. ** Źródło: wyd. Mediasat Poland, 2004, tłum. Michał Kłobukowski [[Kategoria:Amerykańskie powieści]] [[Kategoria:Amerykańskie powieści obyczajowe]] [[Kategoria:Vladimir Nabokov]] 5uxqfhmee476f72epfwqzj3cw75o5h8 0 11311 642972 620790 2026-06-01T15:26:46Z Michalg95 13629 642972 wikitext text/x-wiki [[Plik:Maria Jehanne Wielopolska.jpg|mały|{{center|Maria Jehanne Wielopolska}}]] '''[[w:Maria Jehanne Wielopolska|Maria Jehanne Wielopolska]]''' (1882–1940) – polska hrabina, polska publicystka. * Historia kobiety rozpoczyna się wtedy dopiero, kiedy położy serce, naprawdę serce, chociażby przelotnie, na dłoni męskiej. * Nigdy – choć nie znająca uczucia tremy, choć dość ongiś otrzaskana z wielkościami i sławami tego świata – nigdy słowa nie przemówiłam do Marszałka, a na Jego wprost do mnie skierowane zdania odpowiadałam nieprzytomnym bąkaniem. Dławiła za gardło sama jego obecność! ** Opis: o [[Józef Piłsudski|Józefie Piłsudskim]]. ** Źródło: Adam Ian, ''Seks i sława. Od Kleopatry do Polańskiego'', tłum. Agnieszka Tynecka, Tomasz Bednarowicz, Robert Foltyn, Time after Time. International, Los Angeles-Łódź 1991, ISBN 8390036002, s. 36–37. {{SORTUJ:Wielopolska, Maria Jehanne}} [[Kategoria:Polscy arystokraci]] [[Kategoria:Polscy pisarze dwudziestolecia międzywojennego]] [[Kategoria:Polscy prozaicy]] [[Kategoria:Polscy publicyści]] apf4tlgjlh4x2dah9tdmhh44jvpq6ej 0 14284 642985 640721 2026-06-02T04:45:03Z Nazwa1234 53893 /* */ 642985 wikitext text/x-wiki [[Plik:Andrzej Stasiuk.png|mały|{{center|Andrzej Stasiuk (2021)}}]] '''[[w:Andrzej Stasiuk|Andrzej Stasiuk]]''' (ur. 1960) – polski [[pisarz|prozaik]], [[poeta]], publicysta, eseista, dramaturg. {{Wulgaryzmy}} ==Cytaty z utworów literackich== ===''Biały kruk''=== * Nic tak nie przywraca chęci do życia jak spierdolone samobójstwo. ** Postać: Mały ** Zobacz też: [[samobójstwo]], [[życie]] * Że jutro też jest dzień, to może brzmieć pocieszająco dla głupków. Dla zwolenników zdrowej żywności, ale nie dla ludzi poważnych. Dla tych, co palą, piją i czuwają po nocach. Czuwają wbrew ogólnemu przekonaniu, że nie ma na co czekać. Bo może i nie ma. Ale nie jest to powód, by nie czuwać… ===''Mury Hebronu''=== * Chciałem ją rozerwać na strzępy, a potem po kawałku łykać. Polewałem ją jakimś słodkim winem i oblizywałem. Wylałem jej całą flaszkę na cipę i wyssałem do sucha, aż krzyczała, żebym przestał, bo się zabije. I ciągłe powtarzała, żebym został, że będę mógł robić, co będę chciał, że będę mógł mieć sto dziwek, a ona nawet słowa nie powie, że mogę ją bić, że odda mi wszystkie pieniądze, a jak będę chciał, to mogę ją znowu okraść. Tak nawijała, jakby jej to rżnięcie całkiem rozum odebrało. Mnie też czacha dymiła i nie bardzo wiedziałem, co się ze mną dzieje. Gdzie góra, a gdzie dół, gdzie przód, gdzie tył, nic nie wiedziałem. Brała mojego kutasa do ust, a ja rzucałem się, żeby ślinić jej tyłek. Prawie się biliśmy o to, co kto komu ma robić. Jak jej słuchałem, to już, już godziłem się na wszystko i cały fart w tym, że nie bardzo mogłem mówić i niczego jej nie naobiecywałem. Zasnąłem z głową między jej nogami, a ona przytulona do fiuta. Musieliśmy spać ze dwanaście godzin. Nawet przez sen spuściłem się ze dwa razy, a twarz miałem mokrą, jakbym się w kiślu kąpał. A potem się obudziliśmy. Na rany Chrystusa! Małolat! Jak ona wyglądała. Jak żona Frankensztajna! A ja pewnie jak jej mąż. A łóżko! Jedno bagno. Aż chlupało. Od wina i spermy. * Chciałbym dostać rozgrzeszenie od pani psycholog. Pani pod wąsem. Marynarka opina jej piersi. Czterdzieści lat zmarszczka na zmarszczce. Żyłki na policzkach. Wódka albo odmrożenie. Jej owłosione nogi podniecają mnie. Twardym głosem pyta, czy mam jakieś problemy. Nie mam żadnych problemów. Tylko jej owłosione nogi. Jej dyskretny wąsik. Mój penis prostuje się. Wieczorem daję mu trochę satysfakcji. Ona pewnie domyśla się tego. Nosi przy krótką spódnicę i staje zawsze w lekkim rozkroku. Zbieżność trójkąta. Strzałka. Myślę o jej kroczu i nienaturalnej, rudej fryzurze, kryjącej siwiznę. Wybrała dobre miejsce, by się zestarzeć. O niewielu kobietach w jej wieku tylu mężczyzn myśli z pożądaniem. Doskonale wie, że rozbierają ją wzrokiem. Ze znienawidzonego munduru. Zwiędłe wargi. Te i tamte. Wałeczki tłuszczu na udach. Jestem pewien, że nosi brzydką bieliznę. Stare, tysiąckrotnie prane majtki i postrzępiony na brzegach biustonosz. Myślę o jej zwiotczałej odbytnicy. Myślę o jej pomarszczonej i zużytej piździe. Może odbytnica zachowała jeszcze zdolność mocnego uścisku. Mój kutas w niej. Miarowo, spokojnie, bez pośpiechu. Ciało może przewieszone przez poręcz krzesła. Rozchwianego, trzeszczącego biurowego krzesła. Czapka z orłem na podłodze jako rekwizyt. Na tyłku czerwone ślady po zbyt ciasnej gumce majtek. Ostatnie pchnięcia. Jej jęk. Wszystko mi jedno, czy rozkoszy, czy bólu. Dłonie rozwierające pośladki. Dłonie. Jej dłonie z kilkoma pierścionkami w wyjątkowo złym guście. Skurcz. Krople nasienia płyną z brunatnego otworu. * Ciężkie i regularne sapanie dorosłych facetów trzepiących kapucyna tysięczny raz. Świszczące, zwierzęce, ekstatyczne dyszenie młodych mężczyzn z zachwytem ważących w dłoni niezmożone i prężne pyty. Wstydliwe, zza zaciśniętych zębów łkanie chłopców. Jęk sprężyn odpowiada poruszeniom dłoni. Ciężkie i przezroczyste zjawy kobiet klęczą okrakiem nad twarzami mężczyzn. Leżą na nich, pod nimi, obok, z tyłkami wzniesionymi w sufit, w ciemność. Chłopcy jadą na swych koniach. Pędzą w mrok waginalnej, oralnej, analnej nocy. Pociąg wjeżdżający do gorącego tunelu. Potem zgrzyt żelaznych łóżek zamiera. Zamiera metaliczny jęk kobiet. Jeszcze gdzieś wysoko, na górnej półce pod rozprażonym stropem ktoś walczy i pomrukuje sprośności. Mężczyźni wstają pojedynczo, idą do ciemnego kąta. Do cuchnących kibli wrzucają białe gałgany ciężkie od spermy. Noc staje się lekka. Penisy spoczywają między udami spokojnie, niemal dziecinnie. Kobiety zajmują miejsca na retuszowanych fotografiach. * Jak sobie myślałem, co chłopaki wyprawiają, to nachodziła mnie taka ochota, że doktorowa aż skowyczała z uciechy. Jak ją sunąłem w dupala, to darła się wniebogłosy, że takiego czegoś w życiu nie miała. * Klęka na zaszczanej i zaspermionej posadzce i rozpina opuchnięty rozporek tkwiący na wysokości jej twarzy. Kurwa dziewica w stosach szmat, wiader, w piramidach śmieci. Królowa kibla. Maria Magdalena z bezużytecznym penisem. * Lubiłem jej wielki tyłek. I cycki. Tyle mięsa, małolat. Można było się w tym pogubić. Była wielka jak słoń. Właziła na mnie, a ja musiałem tylko leżeć. No i musiał mi stać. A z tym nie było kłopotu. Jak widziałem te jej balony dyndające nade mną to prostował mi się jak dyszel. Cieszyła się, sapała jak lokomotywa i podskakiwała. Lubiła wtedy gadać. * Mańka jeszcze nie ubrana... szósta dochodzi, a ty się jeszcze w majtach plączesz... nos se wytrzyj, bo ci jeszcze sperma kapie... * Maryśka, pociągniesz druta, jak światła pogasną, bo już mnie ręce od tego branzlowania bolą... Marycha, kurwiszonie przechodzony, chcesz peta, bo wyrzucam. * No dobra, teraz będzie o miłości. Rzuć mi szluga. No więc tam, na tym widzeniu, świrowałem zakochanego do niemożliwości. Patrzyłem jej w oczy i trzymałem za rączkę, wzdychałem co chwilę, tak żeby widziała. W końcu przysunąłem się do niej i położyłem jej rękę na udzie, a potem wepchnąłem w majtki. Za chwilę była taka mokra, że myślałem, że spłynie z tego krzesła. I tak siedzieliśmy, małolat. Ona przewracała oczami i coś tam szeptała, a ja myślałem, że kutas urwie mi nogę. Na koniec przysięgliśmy sobie wierność, a ona zaklinała się, że przyjdzie, jak tylko załatwi następne widzenie. A ja myślałem tylko o tym, żeby doczekać nocy i zabranzlowac się na śmierć. * Powiem ci, że nawet nie zauważyłem, jak ta idiotka wylądowała mi na kolanach, a ona pewnie nie zauważyła, jak znalazła się pode mną. Na kanapie. Oj, dałem jej popalić, małolat. Rżnąłem jak burą sukę. Aż świstało. Wiła się i piszczała. Miło było popatrzeć. Ciało miała jeszcze całkiem, całkiem i lubiła tę robotę. Ostatni numer wykręciłem chyba o północy. Pozbierałem się i chodu, bo myślałem, że mnie na śmierć zajebie. * Targała mnie gdzieś na dziką plażę, do jakiegoś grajdoła i znów musiałem ją posuwać na wszystkie możliwe sposoby. W wodzie, na kocu, w piachu, w krzakach. Wszystko ona wymyślała. Ja to już nic nie musiałem robić. Wystarczało, że mi stał. A jak nie chciał, to tak go ciągnęła, cmokała i tarmosiła, że się prostował, chociaż ja nie miałem już najmniejszej ochoty. Wychudłem od tego dymania. Skóra i kości. Myślałem sobie, że jak tak dalej pójdzie, to przepadnę. * Tłuszcz na włosach. Brud pod paznokciami. Zaschnięte grudki gówna dookoła odbytu. Zakrzepłe nasienie na poskręcanych i sztywnych włosach. Topografia istnienia. Marzę o zejściu w głąb, o spływie arteriami, o wspinaczce kominami pełnymi szpiku. * Właściwie trudno było dostrzec, gdzie kończy się gors koszuli pełen plam śliny i spermy, a gdzie zaczyna się twarz pełna krost, strupów, pokryta rzadkim wielomiesięcznym zarostem. Twarz myta bardzo rzadko, bo cwel nie może dotykać naczyń z czystą wodą. * Zadarłem jej tę nocną koszulę. Miała zwiędłe uda, zwiędłe i grube. Wsadziłem jej łapę pod majtki i zdarłem. Poszły w strzępy. Patrzyłem na matczyne piździsko i czułem, jak mi się prostuje. — No, mamuśka, dawałaś wszystkim, to dasz i synowi. W końcu on najpierwszy dla ciebie. Coś mu się należy za trzy lata, co mu obstukałaś — tak jej powiedziałem. Rozrzuciłem jej nogi, ukląkłem między nimi i zmusiłem ją, żeby rozpięła mi rozporek i wyjęła synowskiego kutasa. Wsadziłem. Na początku się opierała, potem poszło. Przez całą noc żłopałem gorzałę i dymałem. Takiego filmu nigdy nie zobaczysz. Rano zostawiłem ją zjebaną w skotłowanej pościeli i poszedłem szukać koleżków. Dostała to, na co zasłużyła. Przez całe życie była kurwą. Wyrzekła się własnego syna, więc syn wrócił jako obcy facet, klient, i dostał to, co miała do dania. Proste. * Z dupami na wolności miałem niewiele do czynienia. Czasami na melinie, jak starsi kolesie już nie chcieli albo nie mogli z przepicia, to pozwalali jakąś półprzytomną dziwę posunąć albo dać jej do obciągnięcia. Jak mnie zapudłowali, to zapomniałem o tych historiach. Ot, czasem ruszyłem skórą pod kocem albo w bardaszce. A tu nagle taki numer. Rozdziawione cipy gapią się na ciebie, dziury w dupach mrugają zachęcająco, panienki z cycami do ziemi czekają na parę łyków spermy. Nie ma się co dziwić, małolat, że mnie wzięło. Żeby nie kolesie, to pewnie rzuciłbym się na ten złachmaniony papier i lizał do upadu te ociekające brochy i ciasne dziury w dupach. Tak, kolesie mnie wyczuli. Jeden się uśmiechnął kpiąco i powiedział: — Co, małolat, zwaliłbyś gruchę? Weź te obrazki i idź do bardaszki. — Na to mój kozaczek: — Przyprowadźcie lepiej Bardotkę. — Dwóch kolesi wyszło, a ja zacząłem coś kumać, ale jeszcze nie za bardzo. Patrzyłem na te dymanie, ćmiłem peta i czekałem. ===''Kostek''=== * Kocha się to, czym się nigdy nie będzie. ** Zobacz też: [[miłość]] * Tęskni się do rzeczy głupich. Nawet wtedy gdy jest się mądrym, wtedy chyba najbardziej… ** Zobacz też: [[głupota]], [[mądrość]] * Wszystko małe jest odbiciem czegoś większego. ===''Dojczland''=== * Deszcz w jakiś niewytłumaczalny sposób zwalniał mnie z odpowiedzialności. * Jazda do Niemiec to jest psychoanaliza. ** Zobacz też: [[Niemcy]] * Żeby ocaleć, czasami piję, a czasami porównuję. Wielu rzeczy nie pamiętam i muszę je wymyślać od nowa. ===''Dukla''=== * Cóż takiego może wyobrazić sobie człowiek, cóż oprócz tych wszystkich rzeczy, które w tym miejscu widzieli inni ludzie, rzeczy banalnych, złożonych z zamazanych i mdłych kształtów rzeczywistości. ** Zobacz też: [[rzeczywistość]], [[wyobraźnia]] * No więc Dukla. Dziwne miasteczko, z którego nie ma już dokąd pojechać. Dalej jest tylko Słowacja, a jeszcze dalej Bieszczady, lecz po drodze diabeł powtarza jak litanię swoje „dobranoc” i nic z rzeczy ważnych się nie przydarza (…). * (…) piękno zawsze zawiera w sobie groźbę, że w istocie jest jakąś odmianą zła, odmianą, której możemy pragnąć tak, jakbyśmy pragnęli dobra. * Przecież żadna rzecz nie może przesłonić innych rzeczy, gdy zmierzamy ku nicości, ku stwierdzeniu, że świat jest jedynie chwilowym zakłóceniem w swobodnym przepływie światła. * Smutek odurza jeszcze mocniej niż nadzieja. * Świat pełen jest szczegółów, od których zaczynają się historie. * Trudno się lękać czegoś, co nie wie, że istniejesz. ** Zobacz też: [[lęk]] * (…) życie podobne jest do halucynacji, bo nic z tego, na co się spojrzy, nie jest takie, jakie jest. ===''Fado''=== * Dzisiaj istnieje tylko to, co jest dostrzegane przez innych. * Podróżować znaczy żyć. A w każdym razie żyć podwójnie, potrójnie, wielokrotnie. * Przyszłość jest wielką próżnią. Niczego w niej nie ma, może co najwyżej podniecać miłośników literatury science fiction, marksistów, kapitalistów albo starzejące się panny. Istnieje tylko to, co minęło, ponieważ posiada swoją formę, jest uchwytne, dotykalne i w pewien sposób ocala nas przed szaleństwem, przed mentalnym unicestwieniem. * Są takie zbiegi okoliczności, które przypominają wyrafinowany plan. ===''Grochów''=== * Co ci w ogóle przyszło do głowy z tym spaleniem? Że co? Że to tak ładnie, że nic nie zostaje, tylko duch się będzie unosił w przestrzeniach nieskończonych? Że nie oddasz swojego wychudzonego ciała na rozkład, żeby powoli weszło w ziemię? Szkielet zaś żyłby wiecznie. I przyciągał myśli, ożywiał pamięć. Przecież wciąż jesteśmy dzicy i potrzebujemy totemów, potrzebujemy fetyszy. Myśl musi czegoś dotykać. * Czy gdy chcemy się wymknąć, to zawsze wracamy? ===''Jadąc do Babadag''=== <small>(Wydawnictwo Czarne, Wołowiec 2004)</small> * A nazajutrz miałem być w Baia Mare, które kiedyś nazywało się Nagybánya. Miałem węszyć za minionym, szukać tego nieustannego „kiedyś”, które w moich stronach jest teraźniejszością, ponieważ „jutro” właściwie nigdy nie nadchodzi, bo zatrzymuje się w dalekich krajach znęcone ich powabem, przekupione, a może po prostu zmęczone. To, co ma nadejść, nigdy tu nie dociera, ponieważ zużywa się gdzieś po drodze i zamiera jak blask dalekiej latarni. Panuje tutaj wieczny schyłek i dzieci rodzą się zmęczone. W ukośnym świetle późnej jesieni gesty i ciała ludzi są tym wyrazistsze, im mniejsze jest ich znaczenie. Mężczyźni stoją na rogach ulic wpatrzeni w pustkę dnia. Plują na chodnik i palą papierosy. To jest teraźniejszość. Tak jest w mieście Sabinov, w mieście Gorlice, w Gönc, w Caransebeş, w całym słynnym międzymorzu między Czarnym i Bałtykiem. Stoją i przeliczają papierosy w paczkach i drobne w kieszeniach. Czas nadciąga z daleka i przypomina obce powietrze, którym już ktoś oddychał. * Bardzo możliwe, że się ukryli, że wyczuli mnie na sto kilometrów z tym moim zamiłowaniem do rozpadu, z tą żałosną skłonnością do wszystkiego, co nie wygląda tak, jak powinno. * Bardzo możliwe, że człowiek odczuwa swoje istnienie dopiero wtedy, gdy czuje na skórze dotyk bezimiennej przestrzeni, która łączy nas z najdawniejszym czasem, ze wszystkimi umarłymi, z prehistorią, gdy umysł dopiero oddzielał się od świata i jeszcze nie zdawał sobie sprawy ze swojego sieroctwa. * Czułem, jak czas ujęty dotąd w ludzkie formy rozlewa się i powraca do swojej pierwotnej formy. Tutaj, w Sulinie, był wszechobecny jak wilgoć w powietrzu. Trawił domy i statki, toczył twarze i pejzaż, szklanki w barach i towary w sklepach. On po prostu przepalił, przeżarł delikatną powłokę minut, godzin i dni, i wziął w posiadanie całą przestrzeń, wszystkie widzialne i niewidzialne rzeczy, i ludzkie myśli też. * Dobrze jest żyć w krainach nieoczywistych, ponieważ ich granice zawierają w sobie więcej przestrzeni, niż wskazuje geografia. To są otchłanie nieznanego, to jest nieskończona dal domysłów, uciekający horyzont wyobrażeń i fatamorgana słodkich przesądów, którym nigdy nie sprosta rzeczywistość. * Gdziekolwiek się ruszę, wyglądam Cyganów. W Prekmurju wyjeździłem bak benzyny, żeby na nich trafić, ponieważ brała mnie cholera na ten wysprzątany kraj i na Słoweńców, na tych zdrajców słowiańskiej rozpierduchy, ale nie znalazłem żadnego, chociaż wyczytałem, że na pewno tam są. ** Zobacz też: [[Romowie]] * Granatowa otchłań bydlęcych oczu jest jak lustro, w którym widzimy siebie jako ożywione mięso, obdarzone jednak pewnym rodzajem łaski. * Jestem sam i muszę przypominać sobie zdarzenia, ponieważ dopada mnie strach przed nieskończonością. ** Źródło: s.7. * Nie liczcie na to, że o ósmej rano w Tokaju coś zjecie. W przeszklonej knajpie przy Kossuth ter można pić kawę za kawą i patrzeć, jak deszcz spada na pusty plac. Bardzo ciekawe myśli przychodzą wtedy do głowy. Na przykład, czy wziąć sobie za wzór tych dwóch przy sąsiednim stoliku, którzy zamówili dwa razy po trzysta aszu, czy też spokojnie zadawać sobie pytanie w stylu „co ja tu właściwie robię?”, czyli podstawową mantrę czy też modlitwę każdego podróżnika. Bo właśnie w podróży, rano, w obcym mieście, zanim druga kawa zacznie działać, doświadcza się najmocniej dziwności własnego, pozornie banalnego bytu. Podróż jest po prostu stosunkowo zdrowym rodzajem narkotyku. * Pięćdziesięcioletni masywny mężczyzna był dumny, ale na co dzień zajmował się sklepem. ** Zobacz też: [[mężczyzna]], [[sklep]] * Piję kawę i wyobrażam sobie brzask gdzie indziej. * Tak to działa: geografia porządkuje przestrzeń, ale robi zamieszanie w głowie i człowiek chciałby zostać rybą, zamiast stać w mentalnym rozkroku między południem, północą, wschodem i zachodem. ** Zobacz też: [[geografia]] * Tak, nie mam wyobraźni, i dlatego powinienem się pakować, upychać po kieszeniach drobiazgi, paszport, jakieś pieniądze, powinienem wybierać się w drogę, żeby sprawdzić, jak jest naprawdę. Zawsze gdy zmienia się pora roku albo pogoda, powinienem zwijać najpotrzebniejsze rzeczy i wyruszać we wszystkie te miejsca, gdzie już byłem, żeby przekonać się, czy jeszcze istnieją. * W snycerce domów, bram i płotów zamknięty był ogrom czasu, jego nieskończona obfitość. Żeby to wszystko wyciąć, wyrżnąć, wydłubać i uwolnić z pierwotnych kształtów, potrzebna była wieczność. ** Zobacz też: [[brama]], [[dom]], [[płot]] * Wszystko trzeba wymyślać od nowa, ponieważ dni nie mogą przepadać w przeszłości, wypełnione jedynie pejzażem, nieruchomą, niezmienną materią, która w końcu strząśnie nas ze swojego cielska, strzepnie jak te wszystkie drobne incydenty, te twarze oraz istnienia nie dłuższe niż jedno spojrzenie. * (…) życie składa się raczej z okruchów teraźniejszości, które zapadają w pamięć, i tak naprawdę tylko z tego składa się nasz świat. ===''Opowieści galicyjskie''=== * Być może czas jest czymś podobnym do powietrza i odbicia rzeczy trwają w nim tak samo, jak dalekie obrazy miast i krajobrazów przenosi fatamorgana. ** Źródło: ''Noc druga'' ** Zobacz też: [[czas]], [[powietrze]] * Być może wyobraźnia i wiara nie mogą bez siebie istnieć, bo mają wspólną istotę – nie wymagają dowodu. ** Źródło: ''Miejsce'' ** Zobacz też: [[wiara]] * Starość w pewien sposób unieważnia noc i dzień. Pory wysiłku i odpoczynku następują po sobie w szybszym rytmie. Może to życie po prostu się spieszy. ** Źródło: ''Babka'' ** Zobacz też: [[starość]] * Życie jest koliste, posuwa się po okręgu i jeśli ktoś się nawet wyrywa, to na jego miejsce natychmiast pojawia się ktoś inny. ** Źródło: ''Janek'' ===''Podróż''=== * Każdy żyje w wieczności i mierzy ją swoją miarką. ** Postać: Wasyl ** Zobacz też: [[wieczność]] * Zawsze dostajemy to, o co nie prosimy. ** Postać: Nadia ===''Pościg''=== * Pamięć jest bezsilna i myśl też ma niewiele do roboty. * Pociągi nie zważają przecież na nic, prócz swoich rozkładów. * Wszyscy robią rzeczy podobne i wierzą, że te rzeczy przepadną wśród miliona innych niemal identycznych. ===''Taksim''=== * Świat jest już tak urządzony, że ci, co na górze, zawsze kradną. * Wydymali nas, Władziu! I żaden krawaciarz w telewizji nie wciśnie mi kitu. * Żeby szybciej zasnąć, przypominałem sobie własne życie. * Żyli na tym wzgórzu jak na wyspie. Świat wysyłał im sygnały, ale miał w dupie ich odpowiedzi. Rozumieli to doskonale i nigdzie się nie wybierali. ===''Wschód''=== <small>(Wydawnictwo Czarne, Wołowiec 2014, ISBN 9788375365597)</small> * Dziadek chciał się zapisać do komunistów. Przynieśli wolność i równość, rzeczy wcześniej tu nieznane. Może inni czuli się zniewoleni. Ci, którzy kiedyś już doświadczyli jakiejś wolności albo wyższości, która wydawała się im równością. Ale nie oni tutaj. Spoko pokolenia w pokolenie rab w raba, nędzarz nędzarza. Teraz jedli wolno i bez słowa. Bez lęku, że zabraknie . Powoli napełniali brzuchy. […] Dlatego dziadek chciał się zapisać do komunistów… ** Źródło: s. 279. ** Zobacz też: [[dziadek]], [[jedzenie]], [[komunizm]], [[nędza]], [[równość]], [[wolność]] * I ten Lublin gdzieś w oddali niczym zamek na zielonym wzgórzu strzegący spokoju tych ziem. Jestem pewien, że tamtego poranka, gdy pierwszy raz znalazłem się w mieście, niebo na wschodzie było czerwone. Zamkowe topory na jego tle miały barwę czarną i groźną. Nigdy wcześniej nie widziałem, by nad miastem górowały narzędzie śmierci. To, co miało znaczenie w starożytnym Rzymie, tutaj nabierało innych sensów. Tutaj nie było żadnego Rzymu, żadnych rózg liktorskich. Czarne topory wisiały nad Wschodem jak wróżba, jak groźba. ** Źródło: s. 81. ** Zobacz też: [[Lublin]], [[Rzym]], [[Zamek w Lublinie]] * Miałem szesnaście, może siedemnaście lat i wyobrażałem sobie, że to właśnie jest Wschód – kraina cudów. Wchodzisz o świcie do małego miasteczka i goszczą cię tak, jak powinna się gościć wędrowca. ** Źródło: s. 80-81. ** Zobacz też: [[wędrowiec]] * No więc komunizm jechał na tych ciężarówkach i przelewał krew w Paryżu. Był ze wszystkich stron, jak powietrze. Oddychaliśmy nim, ale prawie się o tym nie wspominało. Tu, na wsi i w miejskim domu też. Jak sięgnąć pamięcią, zawsze była jakaś władza. Ruska, pańska, niemiecka, komunistyczna. Jedna zabijała i głodziła bardziej, inna mniej. Nikt nie mówił o wolności. Wszyscy się cieszyli, że mało zabija, w dodatku nieswoich, i że jest coraz więcej jedzenia. ** Źródło: s. 288-289. ** Zobacz też: [[głód]], [[jedzenie]], [[komunizm]], [[krew]], [[Paryż]], [[władza]], [[wolność]] * Pokonałem sześć tysięcy km i trzydzieści parę lat. Lotnisko w Bracku było jak dworzec Warszawa Stadion, z którego odjeżdżały autobusy w stronę Węgrowa, Sokołowa i Siemiatycz. I ludzie też byli podobni. Ale jednocześnie czułem że spaceruję po krawędzi zamieszkanych ziem, że dalej jest już tylko geografia. ** Źródło: s. 22. ** Zobacz też: [[dworzec]], [[geografia]] * W 2006 pierwszy raz pojechałem do Rosji przeciw ponieważ chciałem zobaczyć kraj, w którego cieniu upłynęły mi dzieciństwo i młodość . Chciałem również zobaczyć duchową ojczyznę mojego pegeeru. ** Źródło: s. 20. ** Zobacz też: [[Rosja]] ==Wypowiedzi== * Chciałbym, żeby polska chora świadomość się wyleczyła, żeby nie miała paranoi oglądania się przede wszystkim w cudzych odbiciach. ** Źródło: rozmowa Doroty Wodeckiej, ''Bo przecież Jezus był Polakiem'', „Gazeta Wyborcza”, 3–4 sierpnia 2013. ** Zobacz też: [[Polacy]] * Jest w tym trochę erotycznej perwersji, bo przecież Matka Boska przedstawiana jest jako dojrzewająca dziewczyna bez bioder. Jak byłem małym chłopcem, nie mogłem przestać myśleć o tym, co ma pod bladoniebieską suknią. ** Źródło: [https://twojstyl.pl/artykul/jak-zyc-andrzej-stasiuk-celnie-odpowiada-wywiad-magazynu-pani,aid,3421 twojstyl.pl] * Lubię obserwować teatralność Kaczyńskiego, on ma taką potrzebę teatru w sobie, kocha ten występ, on by tę Polskę podpalił jak Neron Rzym, żeby coś się działo, żeby mógł wystąpić z kolejnym swoim słownym kalamburem czy wygrzebanym cytatem. ** Opis: o [[Jarosław Kaczyński|Jarosławie Kaczyńskim]]. ** Źródło: [http://wiadomosci.gazeta.pl/Wiadomosci/1,80271,9490515,_Kaczynski_kocha_wystep__On_by_te_Polske_podpalil.html gazeta.pl], 24 kwietnia 2011. * Myślę, co bym zrobił, gdybym był Żydem i przeżył… Niewykluczone, że poszedłbym do UB. Jak Chaim Hirszman, któremu udało się wyskoczyć z transportu z Bełżca do Sobiboru. Nie dziwię się, że po takim doświadczeniu poszedł do UB. Gdzieś musiał szukać schronienia. Zastrzeliła go nastoletnia dzieciarnia z organizacji niepodległościowej, kiedy już zresztą z UB się zwolnił. Dzień przed śmiercią składał zeznania o Bełżcu. Dnia następnego miał je kontynuować. Podziemie tyle nawojowało, że usunęło bardzo ważnego świadka zbrodni. Niewykluczone, że dzięki tym dzieciakom paru esesmanów uniknęło kary… Co za upiorny chichot historii. ** Źródło: rozmowa Doroty Wodeckiej, ''Bo przecież Jezus był Polakiem'', „Gazeta Wyborcza”, 3–4 sierpnia 2013. ** Zobacz też: [[Bełżec]], [[Chaim Hirszman]] * Przeżyliśmy 25 lat w jakim takim porządku, w poczuciu względnego bezpieczeństwa i sensowności. Pewnie jeszcze będziemy do tych lat tęsknić. Chociaż dla wielu, to tylko zgliszcza i ruiny. Dla jednych ze względów cynicznej politycznej gry, dla innych dlatego, że swoją wiedzę o świecie opierają na tym, że w dupie byli i gówno widzieli – jak mówi lud. Ale będziemy tęsknić. ** Opis: ocena sytuacji w Polsce w latach 1989–2015. ** Źródło: [http://ksiazki.onet.pl/wiadomosci/andrzej-stasiuk-co-sie-dzieje-z-moim-europejskim-polskim-umyslem-rozdartym-pomiedzy/5k7bw2 Andrzej Stasiuk: co się dzieje z moim europejskim, polskim umysłem rozdartym pomiędzy podlaską wsią a Pekinem? [WYWIAD] onet.pl], 7 lipca 2016. * Wiem, że nuda zabija związki. Ani przez sekundę nie czułem nudy z moją żoną i ona mam wrażenie też nie. Zawsze jest tak, że emocje gasną, ale cały czas trwa związek duchowo emocjonalny. I on cały czas inspiruje, cały czas kręci. Człowiek wstaje rano i jest ciekaw, co ona powie. Po prostu. Zwyczajna rzecz. Nie ma tak, że ktoś cię znudzi, to mówisz danke. To ja sobie znajdę nową lalkę i będę się bawił. Nie ma tak, bo wtedy człowiek zostaje z szeregiem lalek albo ze wspomnieniami o nich. Do człowieka trzeba się dogrzebać, doskrobać. To nie jest tak, że jak cię żona zmęczy, znudzi to jest koniec. Wystarczy chwilę przeczekać i już jest dobrze. ** Źródło: Waldemar Sulisz, [https://www.dziennikwschodni.pl/apps/pbcs.dll/article?AID=%2F20111120%2FMAGAZYN%2F41746310 ''Cały czas łapię balans: Rozmowa z pisarzem Andrzejem Stasiukiem''], dziennikwschodni.pl, 20 listopada 2011. * Z ojcem miałem zawsze kłopot. Uciekałem z domu, nie chciałem żyć jak on, powtarzać jego drogi. Przez mgłę wspomnień zobaczyłem, że przez 50 lat wychodził rano do pracy i zawsze wracał. Jak już byłem dojrzałym człowiekiem zrozumiałem, że to naprawdę był facet. Nie sztuka sobie polecieć w kosmos, sztuka wracać codziennie do domu, niezależnie od tego, co się w domu dzieje, czy jest ciężko, czy jest trudno. Tego się nauczyłem. Bycia mężczyzną. ** Źródło: Waldemar Sulisz, [https://www.dziennikwschodni.pl/apps/pbcs.dll/article?AID=%2F20111120%2FMAGAZYN%2F41746310 ''Cały czas łapię balans: Rozmowa z pisarzem Andrzejem Stasiukiem''], dziennikwschodni.pl, 20 listopada 2011. {{SORTUJ:Stasiuk, Andrzej}} [[Kategoria:Laureaci Nagrody Vilenica]] [[Kategoria:Odznaczeni Srebrnym Medalem Zasłużony Kulturze Gloria Artis]] [[Kategoria:Polscy dramaturdzy]] [[Kategoria:Polscy prozaicy]] [[Kategoria:Polscy poeci współcześni]] [[Kategoria:Polscy publicyści]] [[Kategoria:Polscy reportażyści]] fsmxf74b60dlt3ayj8hp1nmdxblpakk 0 16353 642976 640666 2026-06-01T16:01:41Z Michalg95 13629 642976 wikitext text/x-wiki [[Plik:Konstanty Radziwiłł Sejm 2015.JPG|mały|{{center|Konstanty Radziwiłł (2015)}}]] '''[[w:Konstanty Radziwiłł (ur. 1958)|Konstanty Radziwiłł]]''' (ur. 1958) – polski lekarz i polityk konserwatywny, prezes Naczelnej Izby Lekarskiej (2001–2010), ekspert Polski Razem, w latach 2015–2018 minister zdrowia, wojewoda mazowiecki (2019–2023), w latach 2023–2024 ambasador na Litwie. * Było wiele pytań o to, dlaczego ta ustawa ma charakter poselski, a nie rządowy. Dlatego że trzeba ją zrobić szybko, bo jest taka potrzeba. (…) Proszę państwa, w Polsce nie potrzeba więcej aptek. To trzeba sobie powiedzieć wprost. ** Źródło: [http://orka2.sejm.gov.pl/StenoInter8.nsf/0/6771432D4EA7B1B4C12580FB007240B5/%24File/39_c_ksiazka.pdf ''Sprawozdanie stenograficzne z 39. posiedzenia Sejmu Rzeczypospolitej Polskiej'', 7 kwietnia 2017] * Jako przedstawicielowi nauk przyrodniczych trudno byłoby mi uznać za początek życia moment inny niż poczęcie. ** Źródło: „Rzeczpospolita”, 5 stycznia 2009. * Każda osoba, która nie chce szczepić swoich dzieci, musi mieć świadomość, że naraża nie tylko swoje dziecko, ale także inne dzieci, które będą się stykać z tymi ich dziećmi, a które z jakichś powodów nie mogły być zaszczepione, które mają zaburzenia odporności. ** Źródło: [https://wyborcza.pl/7,75398,22403678,minister-szczepi-marszalka-rodzice-ktorzy-nie-szczepia-dziecka.html ''Minister szczepi marszałka: Rodzice, którzy nie szczepią dziecka, narażają innych''], wyborcza.pl, 21 września 2017. ** Zobacz też: [[antyszczepionkowcy]] * Mówiąc o smogu, o zanieczyszczonym powietrzu, zapominamy o tym, co jest znacznie bliżej nas, jeśli chodzi o możliwość oddychania świeżym powietrzem. Znaczna część Polaków ciągle pali papierosy. Osoba, która wdycha powietrze poprzez papierosa – razem z dymem i wszystkim, co w nim jest – jest w sytuacji, w której narzekanie na jakość powietrza jest strasznie mało wiarygodne. Nie ma w tej chwili żadnego powodu do paniki. Nie sądzę, żeby bicie na alarm było odpowiednią reakcją. Od dziesięcioleci pracuje się nad tym, by powietrze było zdrowsze. Warto dostrzegać te rzeczywiste, bardziej niebezpieczne niż zanieczyszczone powietrze zagrożenia, które są znacznie bliżej. ** Źródło: [http://wiadomosci.wp.pl/kat,1342,title,Problem-smogu-w-Polsce-Minister-zdrowia-Konstanty-Radziwill-to-zagrozenie-troszke-bardziej-teoretyczne-I-dodaje-znaczna-czesc-Polakow-ciagle-pali-papierosy,wid,18661785,wiadomosc.html?ticaid=118a4c ''Problem smogu w Polsce. Minister zdrowia Konstanty Radziwiłł: to zagrożenie troszkę bardziej teoretyczne. I dodaje: znaczna część Polaków ciągle pali papierosy''], wp.pl, 3 stycznia 2017 * Naszym celem jest całkowite odejście od in vitro. ** Źródło: [https://www.polityka.pl/tygodnikpolityka/kraj/1671778,1,pis-odchodzi-od-in-vitro-co-to-oznacza.read ''PiS odchodzi od in vitro. Co to oznacza?''], polityka.pl, 10 sierpnia 2016 ** Zobacz też: [[zapłodnienie pozaustrojowe]] * Niewątpliwie, empatia w stosunku do pacjenta jest jednym z podstawowych obowiązków pracowników służby zdrowia. ** Źródło: [https://wpolityce.pl/spoleczenstwo/315793-minister-zdrowia-o-porodzie-na-szpitalnej-podlodze-w-starachowicach-nie-popelniono-bledu-medycznego-zabraklo-serca-empatii-i-komunikacji ''Minister zdrowia o porodzie na szpitalnej podłodze: „W Starachowicach nie popełniono błędu medycznego. Zabrakło serca, empatii i komunikacji”''], wpolityce.pl, 17 listopada 2016. * Propozycja resortu zdrowia, aby umożliwić przekształcenie szpitali w spółki prawa handlowego jest, moim zdaniem, działaniem korzystnym. Pod warunkiem jednak, że będzie się to odbywało na zasadzie dobrowolności, a nie przymusu. Zastosowanie zasad ekonomii w zarządzaniu służbą zdrowia jest na pewno krokiem w dobrym kierunku. ** Źródło: [https://www.se.pl/wiadomosci/polska/jestem-przeciw-totalnej-prywatyzacji-suzby-zdrowia_60956.html ''Jestem przeciw totalnej prywatyzacji służby zdrowia''], se.pl, 18 lipca 2008. ** Zobacz też: [[prywatyzacja]], [[szpital]] * Doniesienia części dziennikarzy i referowanie przez nich sprawy łódzkiej to nagonka, która nie tylko szkodzi środowisku lekarskiemu, ale burzy porządek społeczny. ** Źródło: depesza PAP z 25 stycznia 2002 roku, za: Łowcy Skór: Tajemnice Zbrodni w Łódzkim Pogotowiu - Tomasz Patora, wydawnictwo Otwarte, Kraków 2023 ==O Konstantym Radziwille== * Doktor Konstanty Radziwiłł przez lata mówił, że jest zwolennikiem współpłacenia za leczenie w szpitalach publicznych i tworzenia odrębnej, luksusowej ścieżki dla tych, który są w stanie za nią dopłacać. Chętnie dowiedziałbym się od przyszłego ministra, czy zmienił poglądy, czy też chce skończyć w Polsce z systemem powszechnej bezpłatnej służby zdrowia. ** Autor: [[Adrian Zandberg]], [http://www.poranny.pl/polityka/art/9078852,adrian-zandberg-najbardziej-niepokoja-mnie-ministrowie-gowin-i-radziwill-wideo,id,t.html ''Adrian Zandberg: Najbardziej niepokoją mnie ministrowie Gowin i Radziwiłł''], poranny.pl, 11 listopada 2015. * Minister Radziwiłł swoimi niemądrymi wypowiedziami nie tylko uspokaja ludzi tam, gdzie trzeba bić na alarm, ale niszczy także prace miejskich aktywistów, dzięki którym smog stał się ważną kwestią polityczną. ** Autor: [[Jarosław Makowski]], [http://www.tokfm.pl/Tokfm/7,103454,21201339,minister-lekarz-radziwill-mowi-smog-jest-teoretyczny-makowski.html ''Minister/lekarz Radziwiłł: Smog jest „teoretyczny”. „Głupia wypowiedź. Rocznie z powodu smogu umiera 44 tys. Polaków”''], tokfm.pl, 4 stycznia 2017. * To, co proponuje minister, to cofanie nas do czasów socjalizmu. A ja socjalistą nie jestem. Dlatego pod koniec lat 90. powstał NFZ, dlatego wprowadzono składki zdrowotne, że poprzedni system finansowania służby zdrowia właśnie z budżetu był bliski bankructwa. Pomysł, by wrócić do tego, co było i nie działało, jest jałowy intelektualnie. Minister wierzy, że teraz będzie lepiej. „Socjalizm tak, wypaczenia nie”. Nie, będą te same wypaczenia. ** Autor: [[Andrzej Sośnierz]], [https://wiadomosci.onet.pl/tylko-w-onecie/posel-klubu-pis-o-sytuacji-w-sluzbie-zdrowia-przeciez-to-katastrofa/qtcn21v ''Poseł klubu PiS o sytuacji w służbie zdrowia: przecież to katastrofa''], onet.pl, 17 października 2017. {{SORTUJ:Radziwiłł, Konstanty}} [[Kategoria:Litewscy arystokraci]] [[Kategoria:Odznaczeni Krzyżem Oficerskim Orderu Odrodzenia Polski (III Rzeczpospolita)]] [[Kategoria:Odznaczeni Krzyżem Kawalerskim Orderu Odrodzenia Polski (III Rzeczpospolita)]] [[Kategoria:Odznaczeni Złotym Krzyżem Zasługi (III Rzeczpospolita)]] [[Kategoria:Politycy Prawa i Sprawiedliwości]] [[Kategoria:Polscy dyplomaci]] [[Kategoria:Polscy lekarze]] 6gjx942nuvmad3sjag3m70tew3by335 0 20771 642996 614661 2026-06-02T11:05:48Z Michalg95 13629 642996 wikitext text/x-wiki '''[[w:Danuta Błażejczyk|Danuta Błażejczyk]]''' (ur. 1953) – polska piosenkarka jazzowa. * Człowiekowi czasem samemu ze sobą trudno wytrzymać, nic więc dziwnego, że gdy pracuje się razem, nie zawsze jest pięknie. To po pierwsze, niemożliwe, a po drugie – gdyby nawet było możliwe – byłoby niehigieniczne. U nas jest jak we włoskiej rodzinie – często dyskutujemy, czasem nawet jest tak ostro, że wybuchamy, ale to jest oczyszczające. Najważniejsze, że potrafimy ze sobą rozmawiać. Dopasowaliśmy się do siebie i teraz nie zamieniłabym naszego życia na inne. ** Opis: o życiu rodzinnym. ** Źródło: Anna Malec, [http://www.magazynfamilia.pl/artykuly/Rozumiemy_sie_bez_slow,4381,91.html ''Rozumiemy się bez słów'', „Magazyn Familia”, 31 maja 2011] ==Cytaty z piosenek wykonywanych przez D. Błażejczyk== * Bo miłość to taki standard,<br />taki cud i miód, evergreen.<br />Ile jest ten serca stan wart, wiem,<br />bo co rano się budzę z nim. ** Autor: [[Wojciech Młynarski]], ''Taki cud i miód'' {{SORTUJ:Błażejczyk, Danuta}} [[Kategoria:Laureaci KFPP]] [[Kategoria:Odznaczeni Srebrnym Medalem Zasłużony Kulturze Gloria Artis]] [[Kategoria:Odznaczeni Złotym Medalem Zasłużony Kulturze Gloria Artis]] [[Kategoria:Polscy wokaliści jazzowi]] [[Kategoria:Polskie piosenkarki]] pfhut5k7n0v64740w0xeffsh357sill 0 22681 642973 641224 2026-06-01T15:28:11Z Michalg95 13629 642973 wikitext text/x-wiki [[Plik:2021 Pol’and’Rock - Jakobe Mansztajn (03).jpg|mały|{{center|Jakobe Mansztajn}}]] '''[[w:Jakobe Mansztajn|Jakobe Mansztajn]]''' (ur. 1982) – polski [[poeta]]. * Czuję się poetą osiedlowym. Gdańsk ze swoją symboliką nie znajduje odbicia w moich tekstach, za to Gdańsk osiedlowy, ze swoimi blokowiskami, dworcami, boiskami i dresiarzami – owszem. Osiedle to jest zresztą milczący bohater książki, nikt tutaj nie lata dywanem, za to wszyscy wiedzą którym tramwajem dojechać na plażę albo w której bramie najbezpieczniej skręcić blanta. Do tego dominuje szczegół ze swoją chropowatą powierzchnią. ** Źródło: [http://independent.pl/n/10868?anonymous=true wywiad, 2010] * Ja oczywiście czuję nagromadzenie uwagi w moją stronę, ale jeśli kiedykolwiek mam jeszcze napisać dobrą książkę, muszę wsłuchać się przede wszystkim w bulgotanie własnej krwi, a nie w polifoniczny szmer oczekiwań. To nie pycha z mojej strony, po prostu nie wyobrażam sobie, żeby ktoś mi podyktował książkę przez ramię, a ja miałbym z nią do końca życia chodzić pod pachą. ** Źródło: [http://independent.pl/n/10868?anonymous=true wywiad, 2010] * Powoli piszę książkę. Książka jest utrzymana w duchu poezji fabularnej. To termin, który jakiś czas temu przyszedł mi do głowy i podług niego zamierzam poprowadzić całą formalną część książki. Ale nie śpieszę się, pisanie i wydawanie książek to nie są wyścigi. ** Źródło: [http://independent.pl/n/10868?anonymous=true wywiad, 2010] * Wszyscy myślą, że poeci to tacy ludzie, którzy mruczą coś pod nosem niezrozumiałym językiem. ** Źródło: „Zwierciadło”, 8/1966, sierpień 2010 {{wulgaryzmy}} * Kiedyś postaci pochodzenia żydowskiego regularnie zmieniały swoje dane na brzmiące bardziej polsko, wiadomo – mogłeś dostać wpierdol za niewinne „witz” na końcu nazwiska, dlatego proszę bardzo, wychodzę na pierwszy front i czekam, aż ktoś podejdzie z pięściami. ** Źródło: [http://www.poema.art.pl/site/itm_169976_clue_tego_zdania_to_trup_wywiad_z_jakobe_mansztajnem.html Wywiad, 2010] ; [https://czytnikliteracki.blogspot.com/2010/12/clue-tego-zdania-to-trup-wywiad-z.html wywiad, 2010] {{SORTUJ:Mansztajn, Jakobe}} [[Kategoria:Polscy poeci współcześni]] plx4w0ue5d8ql9qw01rnnzj82dc2jsh 0 23597 642977 519975 2026-06-01T16:45:23Z KrzysztofPoplawski 32252 642977 wikitext text/x-wiki [[Plik:Sunset in Upper Silesia in Mysłowice in the area of the post-industrial pond Hubertus III.jpg|mały|randka]] '''[[w:Randka|Randka]]''' – spotkanie dwóch osób mające na celu nawiązanie lub rozwinięcie znajomości, inicjowane z zamiarem stworzenia lub umocnienia relacji emocjonalnych, seksualnych lub małżeńskich pomiędzy uczestniczącymi w randce osobami. * Dobra randka ma etapy:<br />Od całusa do kanapy! ** Autor: [[Leszek Wierzchowski]], w: Miesięcznik Literacki „Akant”, maj 2012. * Jednym z najlepszych sposobów jest przedstawienie sprawy wprost: „Wiesz, Małgosiu, podobała mi się rozmowa z tobą. Czy chciałabyś spotkać się ze mną w następny wtorek na lodowisku? Moglibyśmy się lepiej poznać.” ** Opis: jak umówić się z dziewczyną. ** Autorzy: Josh McDowell, Bill Jones, ''[[Jak postępować ze starymi]]'' * Randki to najgorszy wymysł ludzkości. ** Autor: [[Kristin Davis]], „To i Owo” nr 21, 25 czerwca 2010, s. 5. [[Kategoria:Obyczajowość seksualna]] [[Kategoria:Uczucia i emocje]] [[Kategoria:Zwyczaje]] s6yf5r9ay5zclm7mz8kjdfxb86bgkpq 642981 642977 2026-06-01T21:57:26Z Zero 20 format, dr Zmiana, - 642981 wikitext text/x-wiki [[Plik:Sunset in Upper Silesia in Mysłowice in the area of the post-industrial pond Hubertus III.jpg|mały|{{center|Randka}}]] '''[[w:Randka|Randka]]''' – spotkanie dwóch osób mające na celu nawiązanie lub rozwinięcie znajomości, inicjowane z zamiarem stworzenia lub umocnienia relacji emocjonalnych, seksualnych lub małżeńskich pomiędzy uczestniczącymi w randce osobami. * Jednym z najlepszych sposobów jest przedstawienie sprawy wprost: „Wiesz, Małgosiu, podobała mi się rozmowa z tobą. Czy chciałabyś spotkać się ze mną w następny wtorek na lodowisku? Moglibyśmy się lepiej poznać.” ** Opis: jak umówić się z dziewczyną. ** Autorzy: Josh McDowell, Bill Jones, ''[[Jak postępować ze starymi]]'' * Randki to najgorszy wymysł ludzkości. ** Autor: [[Kristin Davis]], „To i Owo” nr 21, 25 czerwca 2010, s. 5. [[Kategoria:Obyczajowość seksualna]] [[Kategoria:Uczucia i emocje]] [[Kategoria:Zwyczaje]] moumlefuh994ogj4914vrqinnlx23wx 0 34115 642979 579553 2026-06-01T20:00:31Z Lukaes54 51649 642979 wikitext text/x-wiki [[Plik:Florentino perez.jpg|mały|{{center|Florentino Pérez (2009)}}]] '''[[w:Florentino Perez|Florentino Pérez Rodríguez]]''' (ur. 1947) – hiszpański biznesmen i działacz sportowy, w latach 2000–2006 oraz od 2009 roku prezes Realu Madryt. * Jeśli mam wybierać między Beckhamem a Ronaldinho, po stokroć wybieram Anglika. Cała Azja zakocha się w nas z jego powodu. Brazylijczyk jest tak brzydki, że pogrążyłby naszą markę. ** Źródło: [[Rafał Stec]], ''Coraz mniej sportu w sporcie'', „Gazeta Wyborcza”, 29–30 października 2011. ** Zobacz też: [[David Beckham]], [[Ronaldinho]] * W futbolu chodzi o to, by osiągać duże przychody. ** Źródło: https://www.realmadryt.pl/news/149429-florentino-inni-mowia-ze-sprowadza-nie-wiadomo-kogo-a-potem-dzwoni-do-nas-jego-agentka-i-mowi-ze-to-klamstwo {{DEFAULTSORT:Perez, Florentino}} [[Kategoria:Działacze sportowi]] [[Kategoria:Hiszpanie]] [[Kategoria:Przedsiębiorcy]] p3dg2z0doptggvazf6h4vghftfdbljx 0 41248 642997 639055 2026-06-02T11:19:43Z Michalg95 13629 642997 wikitext text/x-wiki [[Plik:Dorota Pomykala.jpg|mały|{{center|Dorota Pomykała (2008)}}]] '''[[w:Dorota Pomykała|Dorota Pomykała]]''' (ur. 1956) – [[polska]] [[aktor]]ka. * Podczas przygotowań siedzę z nimi [kandydatami do szkoły aktorskiej] i proszę, żeby się na egzaminie nie bali Seniuk, Globisza, Stuhra czy innych profesorów. To tylko ludzie. Na ziemi nie ma bogów. ** Źródło: [https://www.e-teatr.pl/pl/artykuly/143092.html ''Spotkanie po latach'', „Świat & Ludzie” nr 28, 12 lipca 2012] ** Zobacz też: [[bóg]], [[egzamin]], [[Krzysztof Globisz]], [[Anna Seniuk]], [[Jerzy Stuhr]] '''Zobacz też:''' * ''[[Brzydula]]'' * [[Alicja Milewska]] * ''[[Plebania]]'' * ''[[Szpilki na Giewoncie]]'' * ''[[To nie koniec świata!]]'' {{SORTUJ:Pomykała, Dorota}} [[Kategoria:Laureaci nagród teatralnych]] [[Kategoria:Laureatki Polskiej Nagrody Filmowej dla najlepszej głównej roli kobiecej]] [[Kategoria:Odznaczeni Brązowym Krzyżem Zasługi (1944-1989)]] [[Kategoria:Odznaczeni Srebrnym Medalem Zasłużony Kulturze Gloria Artis]] [[Kategoria:Polscy wokaliści]] [[Kategoria:Polskie aktorki filmowe]] [[Kategoria:Polskie aktorki radiowe]] [[Kategoria:Polskie aktorki teatralne]] [[Kategoria:Polskie aktorki telewizyjne]] [[Kategoria:Wykonawcy piosenki aktorskiej]] 2cb09qz35aaw2zwnlm40u6wdqie6tpu 0 62537 642988 600223 2026-06-02T07:40:24Z Michalg95 13629 642988 wikitext text/x-wiki [[Plik:Konrad Piasecki 2012.jpg|mały|{{center|Konrad Piasecki}}]] '''[[w:Konrad Piasecki|Konrad Piasecki]]''' (ur. 1970) – polski historyk, dziennikarz radiowy i telewizyjny, w latach 1994–2016 dziennikarz radia [[RMF FM]], w latach 2016–2018 dziennikarz Radia Zet. * Fatalne wystąpienie Jarosława Kaczyńskiego. Fatalne. Zero empatii. Zero zrozumienia dla powodow protestu. Tonacja wojny domowej i pospolitego ruszenia. Historia pamięta takie zachowania przywódców politycznych. I rzadko kończyły się dla nich dobrze. ** Opis: o przemówieniu Jarosława Kaczyńskiego, w którym skomentował protesty po wyroku Trybunału Konstytucyjnego ws. aborcji. ** Źródło: [https://wiadomosci.wp.pl/jaroslaw-kaczynski-wydal-oswiadczenie-fala-komentarzy-w-internecie-6569257239735072a wp.pl], 27 października 2020 * Idea referendum i tak nie ma w Polsce dobrej tradycji i skojarzeń, ale proponując takie pytania jak to o „wyprzedaży” PiS jest na dobrej drodze do jej kompletnego skompromitowania. ** Opis: o pytaniu w referendum w 2023 dot. wyprzedaży państwowych przedsiębiorstw. ** Źródło: [https://wiadomosci.wp.pl/lawina-komentarzy-ws-referendum-przypominaja-pis-niewygodne-fakty-6929340728744736a wp.pl], 11 sierpnia 2023 * Jacku, jeśli już puszczacie moje wywiady w Wiadomościach, to chociaż ich nie montujcie tak jak Dziennik Telewizyjny taśmy z Radomia w grudniu’81. Chyba, ze świadomie chcecie kontynuować dzieło Eligiusza Naszkowskiego i jego kolegów z SB. ** Opis: o materiale w TVP, w którym wykorzystano fragment wywiadu Piaseckiego z Jerzym Urbanem. ** Źródło: [https://www.onet.pl/informacje/onetwiadomosci/konrad-piasecki-uderzyl-w-jacka-kurskiego-zarzucil-tvp-manipulacje/ertb087,79cfc278 onet.pl], 13 grudnia 2021 * Minister, który uważa, że premier popełnił historyczny błąd w normalnej demokracji podaje się natychmiast do dymisji. W normalnej. Demokracji ** Opis: o wypowiedzi Zbigniewa Ziobry nt. wyroku TSUE odrzucający skargę ws. mechanizmu warunkowości. ** Źródło: [https://www.onet.pl/informacje/onetwiadomosci/ziobro-o-historycznym-bledzie-morawieckiego-fala-komentarzy/p141vkv,79cfc278 onet.pl], 16 lutego 2022 * Panie pośle, agendę tego spotkania ustalam ja, jak się panu ta agenda nie podoba, to nie musi pan w tych spotkaniach uczestniczyć. ** Opis: w rozmowie ze Stanisławem Tyszką. ** Źródło: [https://wiadomosci.wp.pl/awantura-w-studio-posel-chcial-przekrzyczec-prowadzacego-6967275296312192a wp.pl], 26 listopada 2023 * Przestrzeganie ciszy wyborczej podczas nieprzeprowadzanych wyborów byłoby jak czekanie na zielone światło przy wyłączonym sygnalizatorze, na zamkniętej dla ruchu drodze. Pachnie mi tu grubym absurdem. ** Opis: o wyborach prezydenckich, które miały odbyć się 10 maja 2020. ** Źródło: [https://wiadomosci.radiozet.pl/Polityka/Wybory-prezydenckie-2020/Wybory-prezydenckie-2020.-Kaleta-twierdzi-ze-moglismy-glosowac-w-lokalach-10-maja-ale-to-wina-opozycji-i-Senatu radiozet.pl], 7 maja 2020. * Rząd sporego państwa UE, członka największego paktu wojskowego świata, szczycący się budową potężnej armii, popada w drżenie, na wieść o 100 najemnikach obecnych przy jego granicy. Rozumiem, że strach to silna motywacja wyborcza, ale to jednak balansowanie na granicy śmieszności. ** Opis: o wypowiedzi Donalda Tuska sugerującej, że rząd wykorzystuje Grupę Wagnera w rozgrywkach politycznych w Polsce. ** Źródło: [https://wiadomosci.gazeta.pl/wiadomosci/7,143907,30024531,pis-szuka-pomocy-wagnerowcow-ze-strachu-przed-wyborami-prawica.html gazeta.pl], 30 lipca 2023 * Skracanie konstytucyjnych kadencji, najsprytniejszymi nawet ustawami, jest łamaniem zasad demokracji, drastycznym naruszeniem reguł, wprowadzaniem fatalnych standardów, które pewnego dnia może obrócić się przeciw autorom takich zabiegów. ** Źródło: [https://wiadomosci.onet.pl/tylko-w-onecie/wtorek-pelen-politycznych-emocji-obrady-sejmu-i-zmiany-w-sadzie-najwyzszym-relacja/7f97vgw ''Wtorek pełen politycznych emocji. Obrady Sejmu i zmiany w Sądzie Najwyższym''], onet.pl, 3 lipca 2018 ** Zobacz też: [[demokracja]], [[kryzys wokół Sądu Najwyższego w Polsce]], [[Prawo i Sprawiedliwość]] * Tak, owszem, wiele z tych ograniczeń i zakazów ma wątłe podstawy prawne. Tak, może wkurzać. Ale warto jednak pamiętać, że niezachorowanie i zatrzymanie pandemii leży w interesie każdego z nas. Nawet jeśli to rząd przypisze sobie potem wszystkie zasługi. ** Opis: reakcja na ogłoszenie „narodowej kwarantanny” przez rząd Mateusza Morawieckiego. ** Źródło: [https://wiadomosci.gazeta.pl/wiadomosci/7,114884,26619664,narodowa-kwarantanna-rzad-wlasnie-zabil-duza-czesc.html gazeta.pl], 17 grudnia 2020 * To sukces Gowina, tej części opozycji, która bojkotowała wybory 10.05 i samorządowców, którzy nie dali Poczcie list wyborców. PiS musiał dać parę – chyba największych od pięciu lat – kroków do tyłu. I to jest realny efekt tej bitwy, która rozegrała się w ciągu ostatnich tygodni. ** Opis: o porozumieniu Jarosława Kaczyńskiego i Jarosława Gowina ws. wyborów prezydenckich w 2020 r. ** Źródło: [https://wiadomosci.onet.pl/kraj/wybory-2020-fala-komentarzy-po-porozumieniu-kaczynskiego-i-gowina/rgnqe6x onet.pl], 7 maja 2020 * Wielbię kobiety, cenię kobiety, świetnie mi się z nimi pracuje, kibicuje im w życiu publicznym. Ale uważam, że obsesyjna walka z polszczyzną, mającą męskie/żeńskie formy osobowe jest jałowa. Serio nie rozumiem dlaczego nazwanie kogoś „panią minister” a nie „ministrą” jest opresją. ** Opis: o feminatywach. ** Źródło: [https://noizz.pl/opinie/wojna-o-feminatywy-komu-przeszkadzaja-zenskie-koncowki/n9s8lv0 noizz.pl], 30 października 2019 {{SORTUJ:Piasecki, Konrad}} [[Kategoria:Laureaci Grand Press]] [[Kategoria:Polscy dziennikarze]] [[Kategoria:Polscy historycy]] i5vm7ryja5u8q9sf1tn3xwvcyd5zp1l 0 68865 642974 629818 2026-06-01T15:29:11Z Michalg95 13629 642974 wikitext text/x-wiki [[Plik:Mette Frederiksen (54306334887) (cropped).jpg|mały|{{center|Mette Frederiksen (2025)}}]] '''[[w:Mette Frederiksen|Mette Frederiksen]]''' (ur. 1977) – duńska polityk socjaldemokratyczna, premier Danii od 2019. * Dla mnie staje się coraz bardziej jasne, że cenę nieuregulowanej globalizacji, masowej imigracji i swobodnego przepływu siły roboczej płacą klasy niższe. ** Źródło: Richard Orange, [https://www.theguardian.com/world/2019/may/11/denmark-election-matte-frederiksen-leftwing-immigration ''Mette Frederiksen: the anti-immigration left leader set to win power in Denmark''], theguardian.com, 11 maja 2019. ** Zobacz też: [[globalizacja]], [[imigracja]] * Oczywiście nie można mówić ogólnie o wszystkich. Wręcz przeciwnie, wielu imigrantów radzi sobie bardzo dobrze. Ale ci, którzy na przykład popełniają przestępstwa, stosują przemoc lub należą do organizacji islamistycznych, są przeciwni naszej demokracji. Jest to brak integracji i wówczas musimy móc o tym porozmawiać. ** Źródło: Michael Barrett, [https://www.thelocal.dk/20240425/explained-why-denmarks-social-democrats-are-split-over-immigration-speech ''EXPLAINED: How immigration speech has split Denmark’s Social Democrats''], thelocal.dk, 25 kwietnia 2024. * Przez lata nie docenialiśmy wyzwań związanych z masową imigracją. Polityka gospodarcza i polityka imigracyjna w Europie były zbyt liberalne. Ponieśliśmy porażkę, jeśli chodzi o utrzymanie umowy społecznej, która jest podstawą socjaldemokratycznego modelu społecznego. ** Źródło: Richard Orange, [https://www.theguardian.com/world/2019/may/11/denmark-election-matte-frederiksen-leftwing-immigration ''Mette Frederiksen: the anti-immigration left leader set to win power in Denmark''], theguardian.com, 11 maja 2019. ** Zobacz też: [[socjaldemokracja]] * UE powinna robić więcej w dziedzinie bezpieczeństwa i wzmacniać NATO, tak, aby Putin nie mógł zmieniać granicy Europy siłą. ** Źródło: Paweł Kmiecik, [https://www.rmf24.pl/polityka/news-spotkanie-tuska-z-frederiksen-padly-slowa-o-zelaznej-kopule-,nId,7452996#crp_state=1 ''Spotkanie Tuska z Frederiksen. Padły słowa o „żelaznej kopule” nad Europą''], rmf24.pl, 15 kwietnia 2024. ** Zobacz też: [[Unia Europejska]], [[Władimir Putin]] {{SORTUJ:Frederiksen, Mette}} [[Kategoria:Premierzy Danii]] [[Kategoria:Ludzie roku Gazety Wyborczej]] jt9ly5rk2jl6vakfv1dy7n7qk1hxbrt 0 68874 642975 638374 2026-06-01T15:30:22Z Michalg95 13629 642975 wikitext text/x-wiki '''[[w:Iga Świątek|Iga Świątek]]''' (ur. 2001) – polska [[tenis]]istka. [[Plik:Iga Świątek (2023 US Open) 09 (cropped).jpg|mały|{{center|Iga Świątek (2023)}}]] * Jeśli ktoś za 50 lat wejdzie w Wikipedię i zobaczy swoje nazwisko w gronie medalistów olimpijskich, to znaczy, że dotknął go niesamowity prestiż. ** Opis: wypowiedź z 2016. ** Źródło: [https://www.sport.pl/igrzyska-olimpijskie/7,154863,31200248,iga-swiatek-totalnie-zaskoczona-przed-kamerami-powinnam-to.html sport.pl], 4 sierpnia 2024. ** Zobacz też: [[Wikipedia]] * Uważam, że głosowanie to nasz obywatelski obowiązek i moment naszej decyzyjności, który jest też przywilejem. To wyraz społecznej odpowiedzialności. Ja zagłosuję i zachęcam do tego samego. ** Opis: wypowiedź z 2023. ** Źródło: [https://tvn24.pl/wybory-parlamentarne-2023/wybory-parlamentarne-2023-iga-swiatek-zacheca-do-glosowania-to-nasz-obywatelski-obowiazek-st7389619 tvn24.pl], 13 października 2023. {{SORTUJ:Świątek, Iga}} [[Kategoria:Ludzie roku tygodnika Wprost]] [[Kategoria:Odznaczeni Krzyżem Kawalerskim Orderu Odrodzenia Polski (III Rzeczpospolita)]] [[Kategoria:Odznaczeni Złotym Krzyżem Zasługi (III Rzeczpospolita)]] [[Kategoria:Medaliści olimpijscy]] [[Kategoria:Polscy tenisiści]] lm9qg4usmjtg39a033fycwceert59qw 0 72961 642982 642947 2026-06-01T22:42:25Z Zero 20 + 642982 wikitext text/x-wiki '''[[w:Patriota (film 2000)|Patriota]]''' (ang. ''The Patriot'') – amerykański film kostiumowy z 2000 roku w reżyserii [[Roland Emmerich|Rolanda Emmericha]]. Autorem scenariusza jest Robert Rodat. ==Wypowiedzi postaci== ===Benjamin Martin=== * Celuj w mały punkt, a mało chybisz. ** ''Aim small, miss small.'' (ang.) * Już od dawna bałem się, że moje grzechy do mnie wrócą. Cena, którą za nie płacę, jest ponad moje siły. ** Opis: pierwsze słowa filmu, powtarzane. ===Inne postacie=== * Pasterz musi pilnować swoją trzódkę. A czasem… bronić jej przed wilkami. ** Opis: wyjaśniając dlaczego wyrusza na wojnę. ** Postać: Pastor Oliver ==Zobacz też== * [[patriotyzm]] [[Kategoria:Amerykańskie filmy dramatyczne]] [[Kategoria:Amerykańskie filmy historyczne]] [[Kategoria:Amerykańskie filmy kostiumowe]] [[Kategoria:Amerykańskie filmy wojenne]] [[Kategoria:Filmy w reżyserii Rolanda Emmericha]] awzznt1pu7pvne3o232fa74j3dhlw15 0 72962 642993 2026-06-02T09:28:55Z Nazwa1234 53893 Utworzono nową stronę "'''[[w:XIII Księga Pana Tadeusza|XIII Księga Pana Tadeusza]]''' – [[poemat]], [[erotyka|erotyczna]] wersja ''[[Pan Tadeusz (poemat)|Pana Tadeusza]]''. Jego autorstwo przypisuje się m.in. [[Aleksander Fredro|Aleksandrowi Fredrze]], satyrykowi [[Włodzimierz Zagórski|Włodzimierzowi Zagórskiemu]] lub [[Tadeusz Boy-Żeleński|Tadeuszowi Boyowi-Żeleńskiemu]]. {{wulgaryzmy}} * A cóż go też od spodu tak ładnie przystraja? Rzekł Tadeusz z powagą: Zosiu, to…" 642993 wikitext text/x-wiki '''[[w:XIII Księga Pana Tadeusza|XIII Księga Pana Tadeusza]]''' – [[poemat]], [[erotyka|erotyczna]] wersja ''[[Pan Tadeusz (poemat)|Pana Tadeusza]]''. Jego autorstwo przypisuje się m.in. [[Aleksander Fredro|Aleksandrowi Fredrze]], satyrykowi [[Włodzimierz Zagórski|Włodzimierzowi Zagórskiemu]] lub [[Tadeusz Boy-Żeleński|Tadeuszowi Boyowi-Żeleńskiemu]]. {{wulgaryzmy}} * A cóż go też od spodu tak ładnie przystraja? Rzekł Tadeusz z powagą: Zosiu, to są jaja. * Dumny zeń był Tadeusz i dzielnie nim władał.<br/>A do dumy takowej miał słuszne powody,<br/>Bo na chuju mógł podnieść pełne wiadro wody. * Lecz chciałem ci przypomnieć, bez twojej urazy,<br/>Żem się tej nocy spuścił równo sześć razy. * Niezmiernie lizać lubiał, wyrażał mniemanie,<br/>Że mineta o wiele przewyższa jebanie, * Od chwili, gdy ich ślubna przywiozła kareta,<br/>Tadeusz miał myśl jedną - myśl ta to mineta. * Pełną ręką zaczerpnął, przetłuścił kutasa,<br/>Że się błyszczał jak wielka, czerwona kiełbasa. * Potem na łóżku sadza i macając ręką,<br/>Dwa cycuszki jak pączki wyczuł pod sukienką, * Rozwarły się podwoje, coś tam z cicha trzasło<br/>I wjechał kutas w pizdę, jak nóż wjeżdża w masło. * Tadeusz zmęczony,<br/>Jak na męża przystało, legł dupą do żony. * Wreszcie usiadł na łożu, odsapnął troszeczkę,<br/>Po jajach się pogłaskał, spojrzał na żoneczkę:<br/>Suknia na twarz rzucona zasłoniła lice,<br/>Odsłaniając cycuszki, pępuszek i picę.<br/>Widok ten znów krew wzburzył w panu Tadeuszu,<br/>Choć się dopiero spuścił, nabrał animuszu. * Wreszcie usta oderwał i, w nagłym porywie,<br/>Suknię swej lubej Zosi zarzucił na głowę,<br/>ściągnął na dół majteczki, śliczne, koronkowe,<br/>Dar ciotki Telimeny, ku nóżkom się schylił,<br/>Najpierw na nie popatrzał, potem je rozchylił,<br/>Całując pożądliwie od wewnętrznej strony,<br/>Aż Zosia zapomniała zupełnie obrony [[Kategoria:Poematy]] {{Wikisource|tytuł=XIII Księga Pana Tadeusza|dopełniacz=XIII Księgi Pana Tadeusza}} ko6wsxmlyry4mc7xzf3zasozs55x4wv 642994 642993 2026-06-02T09:29:26Z Nazwa1234 53893 /* */ 642994 wikitext text/x-wiki '''[[w:XIII Księga Pana Tadeusza|XIII Księga Pana Tadeusza]]''' – [[poemat]], [[erotyka|erotyczna]] wersja ''[[Pan Tadeusz (poemat)|Pana Tadeusza]]''. Jego autorstwo przypisuje się m.in. [[Aleksander Fredro|Aleksandrowi Fredrze]], satyrykowi [[Włodzimierz Zagórski|Włodzimierzowi Zagórskiemu]] lub [[Tadeusz Boy-Żeleński|Tadeuszowi Boyowi-Żeleńskiemu]]. {{wulgaryzmy}} * A cóż go też od spodu tak ładnie przystraja? Rzekł Tadeusz z powagą: Zosiu, to są jaja. * Dumny zeń był Tadeusz i dzielnie nim władał.<br/>A do dumy takowej miał słuszne powody,<br/>Bo na chuju mógł podnieść pełne wiadro wody. * Lecz chciałem ci przypomnieć, bez twojej urazy,<br/>Żem się tej nocy spuścił równo sześć razy. * Niezmiernie lizać lubiał, wyrażał mniemanie,<br/>Że mineta o wiele przewyższa jebanie, * Od chwili, gdy ich ślubna przywiozła kareta,<br/>Tadeusz miał myśl jedną - myśl ta to mineta. * Pełną ręką zaczerpnął, przetłuścił kutasa,<br/>Że się błyszczał jak wielka, czerwona kiełbasa. * Potem na łóżku sadza i macając ręką,<br/>Dwa cycuszki jak pączki wyczuł pod sukienką, * Rozwarły się podwoje, coś tam z cicha trzasło<br/>I wjechał kutas w pizdę, jak nóż wjeżdża w masło. * Tadeusz zmęczony,<br/>Jak na męża przystało, legł dupą do żony. * Wreszcie usiadł na łożu, odsapnął troszeczkę,<br/>Po jajach się pogłaskał, spojrzał na żoneczkę:<br/>Suknia na twarz rzucona zasłoniła lice,<br/>Odsłaniając cycuszki, pępuszek i picę.<br/>Widok ten znów krew wzburzył w panu Tadeuszu,<br/>Choć się dopiero spuścił, nabrał animuszu. * Wreszcie usta oderwał i, w nagłym porywie,<br/>Suknię swej lubej Zosi zarzucił na głowę,<br/>ściągnął na dół majteczki, śliczne, koronkowe,<br/>Dar ciotki Telimeny, ku nóżkom się schylił,<br/>Najpierw na nie popatrzał, potem je rozchylił,<br/>Całując pożądliwie od wewnętrznej strony,<br/>Aż Zosia zapomniała zupełnie obrony [[Kategoria:Poematy]] {{Wikisource|tytuł=Pan Tadeusz - XIII Księga|dopełniacz=XIII Księgi Pana Tadeusza}} i9xgeo2bo956184ic0wy5zj4zbyttef 642995 642994 2026-06-02T09:32:33Z Nazwa1234 53893 /* */ 642995 wikitext text/x-wiki '''[[w:XIII Księga Pana Tadeusza|XIII Księga Pana Tadeusza]]''' – [[poemat]], [[erotyka|erotyczna]] wersja ''[[Pan Tadeusz (poemat)|Pana Tadeusza]]''. Jego autorstwo przypisuje się m.in. [[Aleksander Fredro|Aleksandrowi Fredrze]], satyrykowi [[Włodzimierz Zagórski|Włodzimierzowi Zagórskiemu]] lub [[Tadeusz Boy-Żeleński|Tadeuszowi Boyowi-Żeleńskiemu]]. {{wulgaryzmy}} * A cóż go też od spodu tak ładnie przystraja? Rzekł Tadeusz z powagą: Zosiu, to są jaja. * Dumny zeń był Tadeusz i dzielnie nim władał.<br/>A do dumy takowej miał słuszne powody,<br/>Bo na chuju mógł podnieść pełne wiadro wody. * Lecz chciałem ci przypomnieć, bez twojej urazy,<br/>Żem się tej nocy spuścił równo sześć razy. * Niezmiernie lizać lubiał, wyrażał mniemanie,<br/>Że mineta o wiele przewyższa jebanie, * Od chwili, gdy ich ślubna przywiozła kareta,<br/>Tadeusz miał myśl jedną - myśl ta to mineta. * Pełną ręką zaczerpnął, przetłuścił kutasa,<br/>Że się błyszczał jak wielka, czerwona kiełbasa. * Potem na łóżku sadza i macając ręką,<br/>Dwa cycuszki jak pączki wyczuł pod sukienką, * Rozwarły się podwoje, coś tam z cicha trzasło<br/>I wjechał kutas w pizdę, jak nóż wjeżdża w masło. * Tadeusz zmęczony,<br/>Jak na męża przystało, legł dupą do żony. * Wreszcie usiadł na łożu, odsapnął troszeczkę,<br/>Po jajach się pogłaskał, spojrzał na żoneczkę:<br/>Suknia na twarz rzucona zasłoniła lice,<br/>Odsłaniając cycuszki, pępuszek i picę.<br/>Widok ten znów krew wzburzył w panu Tadeuszu,<br/>Choć się dopiero spuścił, nabrał animuszu. * Wreszcie usta oderwał i, w nagłym porywie,<br/>Suknię swej lubej Zosi zarzucił na głowę,<br/>ściągnął na dół majteczki, śliczne, koronkowe,<br/>Dar ciotki Telimeny, ku nóżkom się schylił,<br/>Najpierw na nie popatrzał, potem je rozchylił,<br/>Całując pożądliwie od wewnętrznej strony,<br/>Aż Zosia zapomniała zupełnie obrony {{Wikisource|tytuł=Pan Tadeusz - XIII Księga|dopełniacz=XIII Księgi Pana Tadeusza}} [[Kategoria:Poematy]] 1b8pesegq7wou89tch0amg9y7warazp