Wikicytaty plwikiquote https://pl.wikiquote.org/wiki/Strona_g%C5%82%C3%B3wna MediaWiki 1.47.0-wmf.5 first-letter Media Specjalna Dyskusja Użytkownik Dyskusja użytkownika Wikicytaty Dyskusja Wikicytatów Plik Dyskusja pliku MediaWiki Dyskusja MediaWiki Szablon Dyskusja szablonu Pomoc Dyskusja pomocy Kategoria Dyskusja kategorii TimedText TimedText talk Moduł Dyskusja modułu Wydarzenie Dyskusja wydarzenia 0 1015 642998 642987 2026-06-02T16:03:40Z Nazwa1234 53893 /* */ 642998 wikitext text/x-wiki [[Plik:Hermann Hesse 2.jpg|mały|{{center|Hermann Hesse}}]] '''[[w:Hermann Hesse|Hermann Hesse]]''' (pseud. '''Emil Sinclair'''; 1877–1962) – niemiecki [[proza]]ik, [[poeta]] i [[esej|eseista]], [[Nagroda Nobla|noblista]]. ==''Demian''== (tłum. Maria Kurecka) * I dobrze jest pamiętać o tym, że w nas samych istnieje ktoś, kto wszystko wie, wszystkiego chce i wszystko lepiej robi niż my. * – Miłość nie powinna prosić – mówiła – ani żą­dać. Miłość musi posiadać siłę, dzięki której dojdzie sama w sobie do pewności. I wtedy nie ją cokolwiek ciągnąć będzie, lecz ona zacznie przyciągać. Sinclairze, miłość u pana ciągnięta jest przeze mnie. A jeśli ona kiedykolwiek mnie pociągnie, wówczas przyjdę. Nie chcę jednak dawać prezentów, chcę zostać zdobyta. * Możemy zrozumieć się nawzajem, lecz wyjaśnić samego siebie każdy może tylko sam. <!-- tłumacz do potwierdzenia--> * Wszędzie szukali ludzie „wolności” oraz „szczęścia” gdzieś poza sobą, wyłącznie ze strachu, że przypomną im o własnej odpowiedzialności, o własnej ich drodze. * Życie każdego człowieka – to jego droga do samego siebie, do stania się samym sobą (…). ==''Wilk stepowy''== <!-- Cytaty dodawaj w osobnym haśle! --> {{osobne|Wilk stepowy}} * Oczywiście nie chcą pływać! Urodzili się przecież dla ziemi, nie dla wody. I oczywiście nie chcą myśleć, gdyż stworzeni zostali do życia, a nie do myślenia! Tak, a kto myśli i kto z myślenia czyni sprawę najważniejszą, ten wprawdzie może w tej dziedzinie zajść daleko, ale taki człowiek zamienił ziemię na wodę i musi kiedyś utonąć. * Wieczność jest mgnieniem oka, w sam raz długim na żart. * Życie jest zawsze straszne. Nie jesteśmy winni, a mimo to jesteśmy odpowiedzialni. ==''Gra szklanych paciorków''== * (…) im więcej od siebie wymagamy czy też im więcej aktualne nasze zadanie od nas wymaga, tym bardziej zdani jesteśmy na szukanie źródła siły w medytacji, na nieustannie odnawiane godzenie umysłu z duszą. Im bardziej zaś – a miałbym na to sporo przykładów – absorbuje nas jakieś zadanie, to podniecając i pobudzając, to znów nużąc i przytłaczając, tym łatwiej stać się może, iż zaniedbamy owo źródło, podobnie jak przy zatopieniu się w jakiejś umysłowej pracy łacno skłonny bywa człowiek do zaniedbania ciała i jego pielęgnacji. Ludzie prawdziwie wielcy w dziejach świata wszyscy albo umieli medytować, albo też nieświadomie znali drogę wiodącą ku temu właśnie celowi, do którego medytacja nas prowadzi. Inni zaś, nawet najzdolniejsi i najsilniejsi, wszyscy w końcu ponieśli klęskę i porażkę, ponieważ ich zadanie czy też ambitne marzenie tak nimi owładnęło, tak ich opętało i opętanymi uczyniło, że utracili zdolność do nieustannego odrywania się od tego, co aktualne, i do zachowania dystansu. ** Źródło: ''Gra szklanych paciorków'' (rozdz. ''Waldzell''), tłum. Maria Kurecka, Wydawnictwo Poznańskie 1971, s. 102. ** Opis: Mistrz gry szklanych paciorków (magister ludi) do Józefa Knechta podczas wizyty w kastalskiej szkole drugiego stopnia w Waldzell. * Jeśli wysoki urząd powoła cię na jakieś stanowisko, wiedz: wszelkie wstępowanie po urzędowych szczeblach nie jest krokiem ku wolności, lecz ku związaniu. Im większa urzędowa władza, tym związanie głębsze. Im silniejsza osobowość, tym bardziej potępiana samowola. ** Źródło: ''Gra szklanych paciorków'' (rozdz. ''Lata studiów''), tłum. Maria Kurecka, Wydawnictwo Poznańskie 1971, s. 140. ** Opis: jedna z reguł Zakonu Kastalskiego, którą wstępujący do niego Józef Knecht otrzymał jako zadanie, przedmiot medytacji. * Prawda, mój kochany, istnieje! Lecz „nauka”, której pożądasz, jakaś absolutna, doskonała i wyłącznie mądrością obdarzająca nauka – nie istnieje. I nie powinieneś też wcale tęsknić do takiej doskonalej nauki, przyjacielu, lecz tylko do udoskonalenia samego siebie. Boskość jest w '''tobie''', nie w pojęciach ani książkach. Prawdą się żyje, nie wykłada się jej. Przygotuj się do walk, Józefie, widzę, że już się one rozpoczęły. ** Źródło: ''Gra szklanych paciorków'' (rozdz. ''Powołanie''), tłum. Maria Kurecka, Wydawnictwo Poznańskie 1971, s. 81. ** Opis: Mistrz gry szklanych paciorków (magister ludi) do Józefa Knechta podczas wizyty w domu mistrza po ukończeniu kastalskiej szkoły średniej. ==''Narcyz i Złotousty''== * To (…) była jedna z wad szkoły i uczoności: tendencją rozumu wydawało się widzieć wszystko i przedstawiać tak, jak gdyby było płaskie i miało tylko dwa wymiary. ** Źródło: tłum. Marceli Tarnowski, Oficyna Wydawnicza Most, Warszawa 1991, s. 65. ==''Rosshalde''== * Ach, te pierwsze próby, kiedy się szuka i nie znajduje – to piękne. * Miłość, czułość, uczucie – to rzeczy, których dziecko na ogół potrzebuje mniej, niż się nam, dorosłym, wydaje. * Musisz wyrzec się wszystkiego, co masz, i musisz oczyścić się z całej przeszłości, inaczej nigdy nie zdołasz jasnym, swobodnym wzrokiem spojrzeć na świat. * Nauczyciel wie mnóstwo rzeczy, ale same nudziarstwa. * Wiecznie to samo. Kiedy się wdać z kimś dorosłym w rozmowę o tym, co naprawdę ważne, zawsze kończy się rozczarowaniem albo i upokorzeniem. * Zrób ten krok i raz odrzuć precz wszystko, a przekonasz się, że świat ma dla ciebie w zanadrzu jeszcze tysiące cudów. ==Inne== * Bez miłości własnej niemożliwa jest też miłość bliźniego; nienawiść do samego siebie jest tym samym, co skrajny egoizm, i płodzi w końcu tę samą okrutną samotność i rozpacz. ** Zobacz też: [[egoizm]], [[miłość]], [[samotność]] * Bóg nie zsyła nam rozpaczy, aby nas zabić, lecz by nowe pobudzić w nas życie. ** Źródło: ''Myślę, więc jestem: aforyzmy, maksymy, sentencje'', oprac. Czesława i Joachim Glenskowie, Antyk, Kęty 1993, ISBN 8386482001, s. 159. ** Zobacz też: [[Bóg]], [[rozpacz]], [[życie]] * Ci, którzy są jak dzieci, umieją kochać; na tym polega ich sekret. ** Źródło: ''Siddhartha'', tłum. Małgorzata Łukasiewicz ** Zobacz też: [[dziecko]], [[miłość]] * Człowiek – to mieszczański kompromis. ** Źródło: Collin Wilson, ''Outsider-artysta (van Gogh)'', [http://old.mbc.malopolska.pl/dlibra/docmetadata?id=14903 „Życie Literackie” nr 9, 2 marca 1958, s. 10]. ** Zobacz też: [[człowiek]] * Gdyby moje życie nie było eksperymentem pełnym niebezpieczeństw i bólu, gdybym nie przebywał nieustannie nad otchłanią i nie czuł pustki pod stopami, moje życie nie byłoby nic warte i z pewnością nie napisałbym niczego. ** Opis: motto wiersza [[Paweł Barański|Pawła Barańskiego]]. ** Źródło: [https://web.archive.org/web/20090327023240/http://www.neurokultura.pl/poezja/32-pawe-baraski-wiersze.html neurokultura.pl] ** Zobacz też: [[życie]] * Gdyby na kolanach siedziała ci dziewczyna, która ci się akurat podoba, gdybyś miał w perspektywie talerz zupy, na którą akurat masz ochotę, nie mordowałbyś się z tymi głupstwami. W przyrodzie jest dziesięć tysięcy kolorów, a myśmy się uparli zredukować skalę do dwudziestu. Oto i całe malarstwo. Człowiek nigdy nie jest zadowolony i musi jeszcze dostarczać sprawy krytykom. ** Źródło: ''Ostatnie lato Klingsora'', s. 288 w: ''W słońcu dawnych dni'' * Gdzie schodzą się zaprzyjaźnione drogi, tam cały świat wygląda na moment jak ojczyzna. * I tak jak obłęd, w wyższym tego słowa znaczeniu, jest początkiem wszelkiej mądrości, tak schizofrenia jest początkiem wszelkiej sztuki, wszelakiej fantazji. ** Zobacz też: [[schizofrenia]] * (…) jaki sens miałoby pisanie, gdyby nie stała za nim wola prawdy? ** Źródło: ''Kuracjusz'' * Jedynie miłość nadaje sens życiu. Dlatego im bardziej zdolni będziemy do miłości i dawania siebie innym, tym bardziej sensowne będzie nasze życie. ** Zobacz też: [[miłość]], [[sens]] * Kto jest zbyt wygodny, by samodzielnie myśleć i być sędzią samego siebie, ten podda się istniejącym zakazom, temu jest lekko. * Lepiej zostać zabitym przez faszystów<br />Niż samemu być faszystą!<br />Lepiej zostać zabitym przez komunistów<br />Niż samemu być komunistą!<br />Dlatego my, błądzący bracia,<br />Możemy kochać nawet w poróżnieniu,<br />A nie sądzić i nienawidzić.<br />Cierpliwa miłość,<br />Miłująca cierpliwość<br />Zbliża nas do świętego celu. ** Źródło: ''Namysł'' * Mądrość to myśleć ze sceptycyzmem, a działać z optymizmem. * Niektóre kobiety wiejskie, posiadające i znające tylko Biblię, więcej zaczerpnęły z niej wiedzy, pociechy i radości niż niejeden wybredny bibliofil korzystający z kosztownej biblioteki. * Pomniejsze jednostki widzą u większych to, co same dostrzec potrafią. ** Źródło: ''Myślę, więc jestem…'', oprac. Czesława i Joachim Glenskowie, op. cit., s. 159. * Przecenia się stronę zmysłową, jeśli się uważa, że życie duchowe jest tylko żałosną namiastką zmysłowości. Zmysły nie się w niczym więcej warte od ducha ani odwrotnie. Wszystko stanowi jedną całość i wszystko jest tyle samo warte. Obejmujesz kobietę albo piszesz wiersz – to nie ma znaczenia. Najważniejsza jest miłość, zapał, wewnętrzne przejęci, a jeżeli masz w sobie tę miłość, to wszystko jedno, czy jesteś mnichem na górze Atos czy światowcem w Paryżu. ** Źródło: ''Ostatnie lato Klingsora'' s. 290 [w:] ''W słońcu dawnych dni'' ** Opis: Klingsor w rozmowie z Louisem. * Samotność jest niezależnością, życzyłem jej sobie i zdobyłem ją po długich latach. Była ona zimna, o tak, ale była też cicha, prawdziwie cicha i wielka, podobnie jak zimne, ciche przestworza, po których wędrują gwiazdy. * Sumienie świata nie ma adresu. * Święci są prawdziwymi ludźmi, młodszymi braćmi Zbawiciela. Ku nim wędrujemy zawsze, przez całe życie zbliżamy się do nich każdym dobrym uczynkiem, każdą odważną myślą i wszelką miłością. * Wiara i zwątpienie zależą od siebie; warunkują się wzajemnie, podobnie jak wdech i wydech. ** Źródło: ''Myślę, więc jestem…'', oprac. Czesława i Joachim Glenskowie, op. cit., s. 159. ** Zobacz też: [[wiara]] * Wiara, podobnie jak miłość, nigdy nie opiera się na rozumie. ** Zobacz też: [[wiara]], [[miłość]], [[rozum]] * Wiedza bez szacunku, wykształcenie bez serca – to największy grzech przeciw duchowi. * Większość ludzi jest jak opadłe liście, które rozwiewa wiatr. Krążą w powietrzu, a potem spadają na ziemię. Ale nieliczni są jak gwiazdy, które poruszają się po ustalonym kursie, gdzie nie może ich dosięgnąć wiatr. Mają prawo i kierunek w sobie. * Zaprawdę, nikt nie jest mędrcem, kto nie zna ciemności. [[Kategoria:Hermann Hesse|!]] 9w65z8114kjdkx4nozlmiebnavs5889 0 8602 643005 638457 2026-06-03T07:19:00Z Nazwa1234 53893 /* */ 643005 wikitext text/x-wiki [[Plik:Władysław Witwicki.jpg|mały|{{center|Władysław Witwicki}}]] '''[[w:Władysław Witwicki|Władysław Witwicki]]''' (1878–1948) – polski [[psycholog]], [[filozof]] i historyk filozofii, [[tłumacz]], [[lektor]] radiowy, teoretyk [[Sztuka|sztuki]] i [[artysta]]. == ''Dobra Nowina według Mateusza i Marka'' == (tłum. Władysław Witwicki, Państwowe Wydawnictwo Naukowe, Warszawa 1958) {{Osobne|Dobra Nowina według Mateusza i Marka}} {{Chronologiczny sekcja}} === Wstęp Władysława Witwickiego === * Uważne prześledzenie tekstów zmusza przede wszystkim do uznania, że postać Jezusa, wyłaniająca się z treści Ewangelii, żadną miarą nie może być wymysłem Ewangelistów, mitem gwiazdowym, fikcją literacką, tak jest żywa, wyraźna i tak niespodziana w swej strukturze duchowej. ** Źródło: s. 16 ** Zobacz też: [[Ewangelia]] * Do odtworzenia postaci duchowej Jezusa trzeba by uwzględnić nie tylko dwie pierwsze Ewangelie, ale wszystkie cztery. Komentarz tutaj podany stawia sobie zadanie skromniejsze: dojść, jak właściwie rysuje Jezusa grecki tekst Ewangelii wg Mateusza i Marka. Więc komentarz nie mówi, jaką była naprawdę sylweta psychologiczna Jezusa, tylko mówi i chce mówić, jak ona się ''przedstawia'' w tych dwóch Ewangeliach. ** Źródło: s. 16–17 === ''Dobra Nowina według Mateusza'' === (Przekład ''[[Ewangelia Mateusza|Ewangelii Mateusza]]'') * Wtedy przybywa Jezus z Galilei nad Jordan do Jana, żeby go Jan ochrzcił. A Jan nie pozwolił mu i powiada: „Toś ty mnie powinien ochrzcić, a ty przychodzisz do mnie?” Jezus mu odpowiedział: „Dajno pokój na razie. W ten sposób wypada nam dopełniać wszelkiej sprawiedliwości”. Wtedy dał mu pokój. Jezus zanurzył się i natychmiast wyszedł z wody. I oto otworzyło mu się niebo i zobaczył Ducha Bożego, jak zstępował niby gołąb i szedł na niego. I oto głos z nieba mówiący: „To jest mój syn ukochany, który mi się spodobał”. ** Źródło: Mt 3,13–17; s. 26 * A kiedy Jezus przyszedł w okolice Cezarei Filipa, zaczął pytać swoich uczniów tymi słowy: „Co ludzie mówią, że kim jest Syn człowieka?” A oni powiedzieli: „Jedni mówią, że to Jan Chrzciciel, inni, że to Eliasz, inni, że Jeremiasz albo jeden z proroków”. A on im mówi: „A wy myślicie, że kto ja jestem?” Na to mu Szymon Piotr powiedział: „Ty jesteś Pomazaniec, Syn Boga Żywego”. Na to mu Jezus powiada: „Szczęśliwyś ty Szymonie, synu Jonasza, bo nie objawiły ci tego ciało i krew, tylko mój Ojciec w niebie. I ja ci też powiadam, że ty jesteś Skałosz i na tej skale ja zbuduję swoje zgromadzenie i nie przemogą go bramy Hadesu. I dam ci klucze królestwa nieba. Cokolwiek byś związał na ziemi, będzie związane w niebie, a cokolwiek byś rozwiązał na ziemi, to będzie rozwiązane i w niebie”. ** Źródło: Mt 16,13–19; s. 65 ** Zobacz też: [[Pomazaniec]] === ''Dobra Nowina według Marka'' === (Przekład ''[[Ewangelia Marka|Ewangelii Marka]]'') * Więc idą do domu. I znowu schodzi się tłum, tak, że oni nie mogli nawet chleba zjeść spokojnie. Jak to usłyszeli jego najbliżsi, wyszli, żeby go siłą wziąć, bo mówili, że oszalał. I uczeni w Piśmie, którzy przyszli z góry, z Jerozolimy, mówili, że on ma Belzebula i że w roli księcia czartów wyrzuca czarty. ** Źródło: Mk 3,20–22; s. 113–114 * Później, kiedy w jedenastu leżeli przy posiłku, ukazał się im, łajał ich niedowiarstwo i zatwardziałość serc, że nie uwierzyli tym, co go widzieli zmartwychwstałego. I powiedział im: „Idźcie na cały świat i głoście Dobrą Nowinę wszystkim stworzeniom. Kto uwierzy i ochrzci się, będzie ocalony, a kto nie uwierzy, będzie skazany. A tym, co uwierzą, będą towarzyszyć takie znaki: w imieniu moim będą wyrzucali diabłów, językami będą mówili nowymi, węże będą brali do ręki i gdyby nawet co śmiertelnego pili, nic im to nie zaszkodzi. Na niemocnych będą ręce kładli i ci będą się mieli dobrze”. I otóż Pan Jezus, po przemowie do nich, ''został wzięty do nieba i zasiadł po prawej ręce Boga''. A tamci poszli i głosili wszędzie, a Pan z nimi współdział i utwierdzał słowo, za pomocą znaków, które za nim szły. ** Źródło: Mk 16,14–20; s. 154–155 === Komentarz Władysława Witwickiego === * W każdym razie ta para małżeńska, którą spotykamy w pierwszym rozdziale Mateusza, to jest dwoje ludzi, którzy nie żyją ze sobą ani fizycznie, ani duchowo. Każde z nich ma swoje zamknięte życie wewnętrzne i swój osobny stosunek z Bogiem, a kontaktu duchowego między nimi nie ma. Rysy usposobienia wybitnie schizotymiczne. Nie o to chodzi, czy tak było naprawdę – chodzi o to, co było widoczne w duchu autora Ewangelii i w duchu tych kół, dla których pisał i miał u nich powodzenie. ** Opis: o [[Maria z Nazaretu|Marii]] i [[Józef z Nazaretu|Józefie]] z Nazaretu. ** Źródło: s. 186 * Żydzi neofici umieli wszędzie dojrzeć w Starym Testamencie związek z życiem Jezusa i przepowiednię, która właśnie jego dotyczyła, a kto czytał i rozumiał Stary Testament inaczej, ten był zaślepiony. Podobnie ustęp z Jeremiasza XXXI 15 znalazł zastosowanie do opowiedzianej tu rzezi niewiniątek. Widać, że opowiadań tych i miejsc ze Starego Testamentu nie gromadził tu historyk ani filolog, tylko człowiek czytający pisma proroków i Psalmy po swojemu, opanowany jedną myślą nieodpartą, że tam wszędzie chodziło o Jezusa. Nawet, kiedy mówiło się o czym innym. Stąd nieodparte poczucie ukrytego związku między brzmieniem cytat starotestamentowych a szczegółami z życia Jezusa. ** Opis: o autorze [[Ewangelia Mateusza|Ewangelii Mateusza]], komentarz do Mt 2,16–18. ** Źródło: s. 191 ** Zobacz też: [[przepowiednie]] * Psychika Jezusa, tak jak przyświeca przez opowiadania Ewangelii, nie jest w żadnym razie psychiką człowieka pospolitego, codziennego, zrównoważonego. Wtedy by nie był tym, czym był. Mamy tu na każdym kroku do czynienia z rozdwojeniem wewnętrznym, z osobistą realizacją poezji czytanej, z przekonaniami nieodpartymi, które nie pochodzą ze spostrzeżeń uważnie kontrolowanych, tylko rodzą się same, z odczuciem swojej potęgi nadludzkiej i misji dziejowej, z przymusami wewnętrznymi, z nieliczeniem się z powagami i sugestiami otoczenia, z zaburzeniami w kontakcie z otoczeniem, z zachowaniem się, które niepokoi najbliższych jak w Ewangelii Marka r. III 21 i prowadzi do katastrofy nieuniknionej. ** Źródło: s. 203 ** Zobacz też: [[Jezus Chrystus]] * Stale nastawiony egocentrycznie i podmiotowo. W stosunku do Żydów biednych, małych i wierzących był zawsze łaskawym dobroczyńcą; w stosunku do opornych, krytycznych, potężnych przeciwników niemiłosierny i skrajny. Seksualnie obojętny, a chłodny. W stosunku do ludzi zasadniczo oschły. Kontakt z ludźmi powierzchowny – chwilami przerywany w ogóle. Mimo to potężny wpływ sugestywny na najbliższych. Osią jego psychiki wydaje się poczucie Synostwa Bożego, zaznaczone po raz pierwszy podczas chrztu w Jordanie, u Jana. ** Opis: o Jezusie z Nazaretu. ** Źródło: s. 379 * Takiej postaci, tak powiązanej psychologicznie i tak żywej nie skomponował Mateusz. To jest postać z krwi i kości, a nie wycięta z papieru ani z fantazji ludu wysnuta. Znamy ją z obrazów i z posągów w koronie i z aureolą i z sercem na chitonie – w tekście, uważnie czytanym, ona nabiera życia i staje się osobiście bliższa, bo bardziej zrozumiała po ludzku. ** Opis: o Jezusie z Nazaretu. ** Źródło: s. 379 == ''Dusze chore'' == (Czytelnik, Łódź 1948) * Któż więc jest psychicznie normalny? Jeżeli normalny znaczy: „taki, jaki powinien być”, to normalny byłby człowiek mądry, dobry i energiczny. A jeżeli normalny znaczy: najpospolitszy, to normalny byłby człowiek, który się niczym nie odznacza, potrafi w dobrych czasach utrzymać siebie i rodzinę, żyje w szczęśliwym małżeństwie, jeżeli się dobrze ożenił, nie zaniedbuje się w pracy, jest zadowolony z ludzi i ludzie są zadowoleni z niego. Jakiekolwiek ma upodobania, wszystkie są niezbyt gwałtowne, on na żadnym punkcie nie przesadza; ma średnie radości i średnie przykrości. ** Źródło: s. 2–3 ** Zobacz też: [[normalność]] * Nie próbuj przekonywać człowieka zarozumiałego, że jest zarozumiały, upartego, że jest uparty, ograniczonego, że jest ograniczony. On nabierze przekonania, że go nie rozumiesz i zaczepiasz go niesłusznie, bo ta jego rzekoma zarozumiałość – to tylko poczucie własnej godności, upór – to tylko silna wola, a pozory ograniczenia stąd, że mu się daje za trudne zadania. ** Źródło: s. 5 ** Zobacz też: [[przekonanie]] * Nierzadko ludzie chorzy psychicznie osiągają wysokie stanowiska i rozporządzają życiem i mieniem innych. Pisać o tym wolno dopiero po ich śmierci i to tylko wtedy, jeżeli ich nie otacza nakazana cześć. ** Źródło: s. 3 ** Zobacz też: [[wariat]] == ''Instynkty, uczucia, afekty'' == (Czytelnik, Łódź 1947) * Człowiek różni się na ogół od zwierzęcia, ale nosi w sobie zwierzę, które powinien wytresować, aby słuchało rozumu. ** Źródło: s. 19 ** Zobacz też: [[człowiek]] * Grube mury, zasłonięte okna, gołe ściany, przymusowa samotność powodują to, że fantazja zaczyna stwarzać zmyślone pole do wyładowania się instynktów odciętych od możliwości realnych. ** Źródło: s. 17 ** Zobacz też: [[fantazja]], [[mur]], [[samotność]] * Instynkt zabawy objawiają i młode zwierzęta, i ludzie w każdym wieku. Dzieci potrzebują jej więcej, dorośli poświęcają zabawie czas wolny od pracy zawodowej. Tylko dla artystów, utrzymujących się ze swojej sztuki, zabawa staje się pracą zawodową. ** Źródło: s. 16 ** Zobacz też: [[artysta]], [[zabawa]] * Jeżeli ci kiedyś zależy na utrzymaniu tajemnicy, nie powierzaj jej osobom zaufanym, tylko jej pilnuj sam. Przecież tylko osoby budzące zaufanie mogą go nadużywać. ** Źródło: s. 20 ** Zobacz też: [[tajemnica]], [[zaufanie]] * Żaden z nas nie zna dostatecznie swojej natury. To znaczy: nikt nie wie, do jakiego stopnia potrafi, jeżeli zechce, opanować któryś ze swoich instynktów, ile przykrości potrafi znieść, jakie przeszkody zwalczyć, bez czego się obejść, jakiej przyjemności sobie odmówić i jakie trudy wytrzymać, jeżeli zechce. (…) Człowiek potrafi zwykle więcej, niżby przypuszczał, jeżeli go do tego skłania strach, miłość, ambicja, poczucie obowiązku, żądza wiedzy – uczucia silne i trwałe. ** Źródło: s. 18–19 ** Zobacz też: [[natura ludzka]] == ''Karol Libelt'' == (odczyt wygłoszony na 53. posiedzeniu naukowym Polskiego Towarzystwa Filozoficznego we Lwowie, 29 maja 1907) * A Libelt, to nawet nie pozytywista starej daty, to człowiek z epoki już nie ojców, ale dziadków naszych. (...) Człowiek z pierwszego pokolenia demokratów, co to głosili braterstwo ludów w walce przeciw tronom Europy, człowiek z epoki przełomowej, w której się zmagały sprzeczne stare i nowe prądy zarówno na polu życia politycznego, jak i czystej myśli ludzkiej. Z jednej strony nieznośna reakcja policyjno-klerykalna w interesie rządzących dynastii i dla zachowania starego, przednapoleońskiego porządku, z drugiej grupy młodych, zapalonych nowatorów, wierzących w przyszłe szczęście ludzkości i w to, że je wywalczyć potrafią drogą radykalnych reform ekonomicznych, które wymarzyli w samotności. ** Opis: o [[Karol Libelt|Karolu Libelcie]] * U każdego z naszych filozofów współczesnych, podobnie jak u poetów, widać chętną i łatwą wiarę w rzeczy poza zakresem doświadczenia stojące, skłonność do rzeczy niejasnych a uroczych wielkością, sposób myślenia religijny, nie podkopany krytyką, widać szczególną skłonność do łączenia niezgodnych, czy sprzecznych myśli i prądów, widać skłonność do przepowiedni i proroctw, a na tle tego wszystkiego gorący, szczery patriotyzm. ** Opis: o polskich XIX-wiecznych filozofach. ** Zobacz też: [[filozof]] == ''Myślenie'' == (Czytelnik, Łódź 1947) * Prawda jest to zgodność naszych myśli z rzeczywistością, a nie: zgodność naszych słów z naszymi myślami. To ostatnie nazywa się prawdomównością, szczerością, otwartością, sztuką wymowy i zależy od dobrych chęci mówiącego i od jego sprawności stylistycznej, a to, czy moje sądy są prawdziwe, czy mylne, nie zależy ani od moich chęci, ani od mojej wprawy w wyrażaniu myśli. ** Źródło: s. 1 ** Zobacz też: [[prawda]], [[szczerość]] * Prostowanie ludzkich sądów opartych na uczuciach to sprawa trudna i delikatna. Ludzie łatwo zaczynają nienawidzić tego, który im próbuje wykazywać mylność lub bezpodstawność sądów opartych na uczuciach. Łatwiej ich sobie zrazić niż przekonać, jeżeli ich tendencje logiczne nie są dość żywe, a uczucia są gorące. ** Źródło: s. 19 ** Zobacz też: [[sąd]], [[uczucie]] == ''Pogadanki obyczajowe'' == (Państwowe Wydawnictwo Naukowe, Warszawa 1957) {{Chronologiczny sekcja}} * Kapłani podawali się za jedynych piastunów i szafarzy objawień boskich w sprawie dobra i zła; głosili nawet, że Bóg niegdyś zakazał człowiekowi spożywać owoców z drzewa wiadomości dobrego i złego pod karą śmierci. Ta przenośnia znaczyła tyle: Masz gotowe przykazania: tak rób, a tego nie rób! A czemu tak, a nie inaczej, tego ci wiedzieć nie wolno. O tym nie będzie decydować twój rozum, tylko wola Boga. ** Źródło: s. 13 ** Zobacz też: [[drzewo poznania dobra i zła]], [[przykazanie]] * Kant sądził, że ta zasada działania jest etycznie dobra, która mogłaby obowiązywać wszystkich. A która by się nie mogła utrzymać jako zasada powszechna – ta zła. Jakby tylko te buty były dobre, które się nadają do produkcji seryjnej. ** Źródło: s. 19 ** Zobacz też: [[Immanuel Kant]] * Postępowanie moralne – to tyle co oliwa w maszynie społecznej. Zmniejsza nieuniknione tarcia i umożliwia bieg życia społecznego, nie psując machiny społecznej. ** Źródło: s. 20 ** Zobacz też: [[moralność]] * My nie znamy przyszłości i nie wiemy, które i jak wysokie osiągnięcia są nam pisane i nie znamy naszych własnych sił ukrytych, a tym samym nie znamy możliwości otwartych przed nami. Losy są dla nas zakryte i dlatego warto je ciągnąć. To wiemy, że bez wysiłków nie osiągniemy żadnych wyników. Kto w ogóle opuszcza ręce, temu pisana jest przegrana. To wiemy. A czy nie leżą przed nami najpiękniejsze wyniki usiłowań rozumnych, tego nie wiemy. Jeżeli ich nic nie wyklucza, to są możliwe. Jeżeli nie wiemy, żeby je coś miało wykluczać, uważamy je za możliwe. Warto do nich dążyć i próbować, podjąć ryzyko. ** Źródło: s. 32–33 ** Zobacz też: [[los]], [[przyszłość]], [[wysiłek]] * Przyjemności, używane na co dzień, więdną prędko, powszednieją, zbyt wielkich dóbr doczesnych nikt spożyć i tak nie potrafi, choćby próbował jeść po dwa obiady dziennie, w największych pałacach zdarzają się samobójstwa z przesytu życiem, więc to wielkie powodzenie życiowe nie jest czymś, czego by warto ludziom zazdrościć. Cóż dopiero, kiedy jest okupione kalectwem, niepokojem i samotnością. ** Źródło: 54 ** Zobacz też: [[powodzenie]], [[przyjemność]] * Otóż do wad obyczajowych wypada zaliczyć, jako ich źródło najobfitsze, ograniczenie umysłowe, które człowieka czyni ślepym na ból i strach innych istot żywych, na ich pokrewieństwo z nami i na następstwa czynów złych. Niejeden człowiek jest za głupi na to, by być dobry, i niejeden idiota puścił z dymem chałupę, aby oglądać coś jak pożar Rzymu w miniaturze. ** Źródło: s. 97 ** Zobacz też: [[głupiec]], [[Idiota (osoba)|idiota]], [[wada]] * Każde państwo jest spółką przymusową, która uchodzi za dobrowolną. (Lepsza spółka przymusowa niż anarchia.) ** Źródło: s. 152 ** Zobacz też: [[państwo]] * I to grozi kłamcy, że ludzie mu nie powiedzą, że stracił ich zaufanie, tylko przez ostrożność albo przez delikatność udają dalej, że mu wierzą, i tak kłamca wpada we własne sieci, nie wie, że go okłamują ci, których on sam chciał oszukać. ** Źródło: s. 153 ** Zobacz też: [[kłamca]] == ''Psychologia'' == === Tom I === (Państwowe Wydawnictwo Naukowe, Warszawa 1962) * Chwilową przemijającą dyspozycję do spostrzeżeń nazywamy uwagą i stwierdzamy na każdym kroku, że uwaga nasza ma ciasne granice. ** Źródło: s. 282 ** Zobacz też: [[uwaga]] * Dokeci przypisywali Chrystusowi wyłącznie naturę boską. Arianie wyłącznie naturę ludzką. Utrzymał się i zwyciężył kierunek, który oba te stanowiska uznał za fałszywe, a nie jedno tylko, i głosi naukę o Bogu-człowieku, czyli o istocie śmiertelnej – nieśmiertelnej, wszystko wiedzącej nie wszystkowiedzącej, wiecznej niewiecznej, cielesnej niecielesnej, skończonej nieskończonej itd. I to ma swój urok. Co by zostało z poezji, gdyby z niej wymazać wszystkie ślady sprzeczności. ** Źródło: s. 381 ** Zobacz też: [[poezja]], [[sprzeczność]] * Dusza w poezji Platona to właściwie drugi żywy człowiek niewidzialny, z własnym osobistym życiem, wetknięty w ciało ludzkie i uwięziony w nim od chwili urodzin aż do momentu śmierci. Po śmierci człowieka żyje dalej, miewa dziwne przygody i nie umiera w ogóle nigdy. Takie mniej więcej pojęcie duszy, mętne i sprzecznymi cechami wyposażone – za czym niewątpliwie taki przedmiot nie istnieje – utrzymuje się do dziś w ludowych wierzeniach; nie należy jednak do nauki. ** Źródło: s. 27 ** Zobacz też: [[dusza]], [[Platon]] * Fantazja niekrępowana inteligencją cechuje typy utopistów, fantastów, niepoprawnych marzycieli, ludzi nie myślących „realnie”. Jeśli ich nieraz spotyka nieoczekiwane powodzenie, łatwo wówczas z nich przyjaciele robią wieszczów, geniuszów, jasnowidzów, umysły ponad ludzką miarę, osoby na pół boskie. Zabieg pospolity w życiu literackim i politycznym i często szczery. ** Źródło: s. 331 ** Zobacz też: [[fantazja]], [[marzyciel]] * Gdyby się udało stwierdzić życie pośmiertne, nie świadczyłoby to wcale o nieśmiertelności bezwzględnej i życiu wiecznym. Tego w ogóle żadne spostrzeżenie nigdy stwierdzić nie pozwoli. Potrzebny byłby do tego czas nieskończenie długi. Toteż sprawa nieśmiertelności duszy nie należy w ogóle do nauki o faktach i dyspozycjach psychicznych; zostanie zawsze tylko przedmiotem wiary. ** Źródło: s. 29 ** Zobacz też: [[życie pośmiertne]], [[nieśmiertelność]] * Instynkt gatunkowy, w końcu, to potrzeba jak najściślejszego zbliżania się do osobników drugiej płci i tworzenia z nimi związków solidarnych, które przy sprzyjających warunkach stają się trwałymi zawiązkami rodzin. Objawem tego instynktu jest też troska o los potomstwa, upodobanie do dzieci, a w braku własnych, potrzeba hodowania i pielęgnowania innych istot żywych, rozwijających się i potrzebujących pomocy. Mogą to być kwiaty, psy, koty, cudze dzieci. ** Źródło: s. 201 ** Zobacz też: [[rodzina]] * Jeśli uwaga jest skierowana „na wewnątrz”, na przedmioty nie dane we wrażeniach zmysłowych, głowa często zwisa dając ulgę mięśniom karku, wspiera się odruchowo na ręku, zjawia się bezwładna, wygodna pozycja ciała. Te ruchy mimiczne nie zawsze świadczą o tym, że ktoś już uważa. Często wykonuje je ten, kto szczerze chciałby tylko uważać albo udaje skupionego. Przykłady łatwo znaleźć na lekcjach, w szkole, w kościele, w towarzyskiej rozmowie. ** Źródło: s. 294 ** Zobacz też: [[uwaga]] * Magiczny i religijny pogląd na świat i życie spotyka się też w wielu duszach obok równoczesnego poglądu racjonalnego. Sprzeczność między nim zachodząca sama uchodzi wówczas uwagi albo zostaje świadomie czy nieświadomie zepchnięta pod poziom świadomości. ** Źródło: s. 353 ** Zobacz też: [[pogląd]] * … mało który sam wpadnie na to, że fabryki perfum pracują pośrednio dla klinik położniczych. ** Źródło: s. 24 ** Zobacz też: [[perfumy]] * Można przecież całą duszą przylgnąć do błędu, do frazesu, do sprzeczności. Nie wszystkie silne przekonania są prawdziwe. I nie są tym bliższe prawdy, im są mocniejsze. Upór i błąd spotykają się zbyt często. Gotowość do ofiar i śmierci świadczy więc wyłącznie tylko o sile czyjegoś przekonania, a nie dowodzi zgoła jego prawdziwości. Mimo to, działa jako czynnik sugestywny na mało krytyczne otoczenie i wydaje się mylnie, a jednak prawie że powszechnie, walną gwarancją prawdy. ** Źródło: s. 362 ** Zobacz też: [[błąd]], [[przekonanie]], [[upór]] * Nasuwa się pytanie, co to jest natchnienie i czy wszystkie dzieła sztuki powstają właśnie w natchnieniu. Etymologicznie ten wyraz przypomina chuchanie komuś w usta, czyli dzielenie się z nim własnym tchem. U pierwotnych ludzi dech i duch na jedno wychodzi, a dmuchanie w kogoś uchodzi za sposób dobry do udzielania mu pewnych myśli własnych. W podaniu żydowskim Bóg tchnął ducha w Adama. U Platona natchnienie artystyczne polega na tym, że w artystę wchodzi na czas jakiś bóstwo, muza i gospodaruje w jego ciele, podczas gdy własna jego dusza zachowuje się wtedy zupełnie biernie. ** Źródło: s. 337 ** Zobacz też: [[duch]], [[natchnienie]] * Nic dziwnego, że malarze XVII i XVIII wieku malując na sklepieniach kościołów obrazy szczęścia pośmiertnego, przedstawiali figury świętych bujające pomiędzy obłokami. Aż do wynalezienia aeroplanów niebo i obłoki i utrata ciężaru i ułatwienie lokomocji między chmurami to były najżywsze obrazy szczęścia i potęgi nadludzkiej. ** Źródło: s. 346 ** Zobacz też: [[szczęście]] * Obserwacje faktów psychicznych prowadzić można bezpośrednio tylko na sobie samym. Obserwowanie własnego życia psychicznego nazywamy introspekcją. Pośrednią obserwację można prowadzić i na innych jednostkach, spostrzegając i notując systematycznie objawy ich życia psychicznego, jak: słowa i zwroty w pewnych sytuacjach wypowiadane, z uwzględnieniem ich tonu, gesty i wyrazy twarzy, odruchy proste i zachowania się złożone. ** Źródło: s. 34 ** Zobacz też: [[introspekcja]] * Psychologia nie interesuje się tym, czy istnieją naprawdę przedmioty, rzeczy, osoby, czy istnieją cechy, czy tej strukturze naszych układów wrażeniowych odpowiada coś w rzeczywistości, czy też jest to tylko nasz sposób ujmowania rzeczywistości, która jest naprawdę inna, czy może nic w ogóle jej nie odpowiada. Tymi pytaniami zajmuje się teoria poznania. Psycholog musi tylko stwierdzić, że wrażenia, które przeżywamy, nie stanowią chaosu, tylko się układają, krystalizują w układy spoiste. ** Źródło: s. 226 ** Zobacz też: [[psychologia]], [[rzeczywistość]], [[wrażenie]] * Rozwój świata organicznego doprowadził od istot nieświadomych do przytomnie myślących; w rozwoju kultury człowieka widać również linię rozwojową, która zdaje się prowadzić od snów, marzeń i mitów pełnych sprzeczności, od magicznego poglądu na świat do przytomnego poznania i wiedzy, ale równocześnie widać, jak ludzkie zbiorowiska i jednostki cenią swoje sny na jawie i nie zaprzestają ich, mimo ustawicznego postępu wiedzy. ** Źródło: s. 352 ** Zobacz też: [[postęp]], [[sen]] * Słowacki w ''Beniowskim'' w wielu miejscach pozwala zajrzeć do swego warsztatu artystycznego. Chwilami tylko daje do zrozumienia, że go ponosi fantazja – chwilami akcentuje swą zupełną przytomność i świadomą, celową robotę. Przy tym niektóre ustępy wyglądające na bezpośrednie wyrazy porywającego uczucia są przerabiane ze starego i doklejone później. Tak np. znany ustęp kończący pieśń czwartą. ** Źródło: s. 339 ** Zobacz też: ''[[Beniowski]]'', [[Juliusz Słowacki]] * Twarz to tylko wystawa organów zmysłowych, tych stacji odbiorczych, w których świat zewnętrzny nadaje depesze do nas, i zbiór sygnałów, z których drudzy ludzie odczytują, mniej lub więcej trafnie, nasze życie duchowe, wyrażone w ruchach mimicznych. Prócz tego, twarz – to uzbrojone wejście do przewodu pokarmowego, ale jedno z drugim może gwałtownym ulegać zmianom bez większej zmiany w życiu duchowym i może się nie zmieniać wcale przy najdalej idących zmianach życia psychicznego. Często umarły wygląda jak śpiący, kłamca jak człowiek szczery, a twarz człowieka, który stracił zęby, przeszedł ospę i zapuścił brodę, robi się nie do poznania, mimo że on sam nie zmienił się zasadniczo. ** Źródło: s. 53 ** Zobacz też: [[twarz]] * Twórczość naszej fantazji przejawia się normalnie w snach. W odstępach powtarzających się okresowo co kilkanaście godzin zapadamy w osobliwy stan fizjologiczny zwany snem i na jego tle zwykła imaginacja nasza działać szczególniej żywo. Przeżywamy wtedy nie tylko osobliwe grupy wyobrażeń wytwórczych, ale, obok nich, często złudzenia i halucynacje, przekonania i supozycje, wiążące się w całości nieraz wcale nie chaotyczne. W snach czujemy się świadkami rzeczywistości, którą nieraz dopiero po zbudzeniu się umiemy ocenić jako złudę, przedmiot marzeń pewnych. Jednocześnie istnieje uderzające podobieństwo między marzeniami sennymi a dziełami sztuki. Twórczość artystyczna przypomina sny świadome albo sny udane. ** Źródło: s. 341 ** Zobacz też: [[sen]], [[twórczość]] * Uczuciowe tło procesu tworzenia jest przyjemne, dodatnio zabarwione, choćby treścią dzieła były obrazy uczuć przykrych. W chwili szczerego cierpienia, które absorbuje, niepodobna opracowywać go artystycznie. Jeżeli dzieło sztuki daje wyraz cierpieniu twórcy – cierpienie to albo już minęło, albo osłabło tak, że pozwala się oglądać w lustrze introspekcji i odrysowywać w pewien modny a nie zużyty deseń. ** Źródło: s. 337 ** Zobacz też: [[cierpienie]] * W dziejach kultury duchowej w Europie widać okresy wielkiego przebudzenia się w epoce renesansu aż po wiek XVIII włącznie, epokę romantyzmu, która objawia liczne znamiona świadomości sennej, pozytywizm wieku XIX odpowiada przebudzeniu się na nowo; po pierwszej wojnie światowej stwierdzić można było w wielu krajach i na wielu punktach powrót do poglądów i poczuć charakterystycznych dla snu wieków średnich. ** Źródło: s. 353 ** Zobacz też: [[Europa]] * W życiu spotyka się jednostki ograniczone pośród ludzi zresztą normalnych, którzy zarabiają na życie i zajmować mogą stanowiska w społeczeństwie. Studium człowieka głupiego rzuca światło na istotę inteligencji. Widać, czego brak głupiemu i czego mu potrzeba. Niestety, głupota nie jest pojęciem dostatecznie określonym. Jako charakterystyczne cechy głupiego człowieka podają nie: brak wiadomości, brak wykształcenia (chociaż i to bywa niekiedy skutkiem głupoty), tylko ciasny zakres zainteresowań i ubóstwo pojęć. ** Źródło: s. 406–407 ** Zobacz też: [[głupiec]], [[głupota]] * Wiadomą jest rzeczą i oczywistą, że wiedza każda stanowi o potędze, o mocy człowieka w walce o byt, a brak wiedzy, ciemnota mścić się zwykła – więc nic dziwnego, że zarówno człowiek pierwotny, dawny, jak i niecywilizowany czy cywilizowany współczesny instynktownie wiedzy szuka. Ma bowiem, jak każda żywa istota, wrodzony popęd do zdobycia mocy nad wszystkim, pośród czego żyje. I człowiek posiada przyrodzone środki do zdobywania wiedzy. Niedoskonałe wprawdzie, ale jedyne. Innych, pewnych, nie ma. Są nimi organy zmysłowe i zdolność do przytomnego, uważnego, krytycznego myślenia, ma przyrodzoną ciekawość i zdolność do zdziwień i spostrzeżeń, ma przyrodzoną obawę przed sprzecznościami, które zawsze sygnalizują jakiś błąd, jakiś fałsz, pomyłkę, choć nie zawsze wiadomo, po której stronie. ** Źródło: s. 10 ** Zobacz też: [[wiedza]] * Zadaniem każdej nauki jest poznanie jakiegoś zakresu przedmiotów. Poznać jakikolwiek przedmiot i znać go, znaczy: umieć go sobie uprzytomnić i móc o nim wydać możliwie wiele sądów prawdziwych, innymi słowy: dowiedzieć się, jaki jest pewien przedmiot ze wszech względów i, jeśli można, wiedzieć, dlaczego jest właśnie taki, jakie znamiona posiada i w jakim stopniu, od czego zależy i co za sobą pociąga i w jakiej mierze. Osiągnięte poznanie pewnej grupy przedmiotów stanowi zupełną wiedzę o nich. Celem nauki jest zdobycie wiedzy. ** Źródło: s. 10 ** Zobacz też: [[nauka]], [[poznanie]] * Zakonnice, którym stroju odmienić nie wolno, mają raz na zawsze strój tak niezwykły, że i bez zmiany zwraca uwagę. ** Źródło: s. 283 ** Zobacz też: [[zakonnica]] * Zakresy wyrazów wyobraźnia i fantazja krzyżują się w sposób następujący: wyobraźnia dzieli się na odtwórczą, czyli pamięć zmysłową, i wytwórczą, czyli fantazję konkretną. Fantazja zaś, tyle co pomysłowość, dzieli się na konkretną, czyli wyobraźnię twórczą i na fantazję oderwaną. ** Źródło: s. 330 ** Zobacz też: [[fantazja]], [[wyobraźnia]] * Zdaje się, że wyraz geniusz nie jest nazwą jakiejś wyraźnie określonej grupy umysłowości, tylko jest wyrazem pochwalnym pełnym uwielbienia, który przypada w udziale niepospolitym a cenionym osobistościom zależnie od mody, jaką się cieszą ich dzieła, i sugestii, jaką potrafią rozwinąć ich wielbiciele. Nie istnieją też testy dla geniuszów. Nawet w Ameryce. ** Źródło: s. 405 ** Zobacz też: [[geniusz]] === Tom II === (Państwowe Wydawnictwo Naukowe, Warszawa 1963) * Alkoholizmem nazywa się namiętność do alkoholu. W Europie rozpowszechniona mimo fatalnego wpływu na zdrowie fizyczne i psychiczne. Bleuler przytacza wyrok sądu monachijskiego, wedle którego sześć do ośmiu litrów piwa dziennie ma leżeć jeszcze w granicach normy alkoholowej w pojęciu przeciętnego Bawarczyka. Innymi słowy: alkoholizm jest w pewnych okolicach Europy chorobą nagminną, zastarzałą. ** Źródło: s. 365 ** Zobacz też: [[alkoholizm]] * Artysta może się w dziele sztuki wypowiadać umyślnie albo mimo woli. Autor Psalmów umyślnie wypowiada modlitwę; najwidoczniej chce tego i wie, że to robi. Mimo woli wypowiada się autor wtedy, jeżeli nie zamierzał objawić pewnego przeżycia albo pewnej dyspozycji, a jednak zostawił w dziele ich symptomatyczne ślady. W ten sposób zjawiają się w dziełach literackich i plastycznych ślady sympatii rasowych, narodowych, znamiona chorób umysłowych, wady spostrzeżeń, pamięci, uwagi, niecenzuralne skłonności uczuciowe. ** Źródło: s. 280 ** Zobacz też: [[artysta]] * Asceza religijna wymaga więcej: wyzbycia się wszelkich sympatii i przywiązań, nawet do osób najbliższych krwią, nawet do miejsc, do warsztatu pracy, a skupienia myśli i uczuć wyłącznie na Bogu i na własnym szczęściu pośmiertnym. (…) Rzecz jasna, że trudniej o takie życie wewnętrzne pośród ciężkiej, rzeczywistej, twardej walki o byt – łatwiej w ciszy i beztrosce klasztoru lub pustelni. W tych warunkach życie religijne rozwija się najbujniej u osobników, dysponowanych do kontemplacji, do skupienia się na własnych przeżyciach. Ale i tam ono również rzadko kiedy utrzymuje się spontanicznie, toteż podtrzymuje się je tam i ożywia rozlicznymi środkami ascetycznymi. ** Źródło: s. 273 ** Zobacz też: [[asceza]], [[klasztor]] * Ciekawość jest zasadniczo pożyteczną dyspozycją. Bez niej człowiek nie opanowałby otoczenia. Cechuje ona zatem osobniki inteligentne. W szczególności tak zwana „próżna ciekawość” albo czysta ciekawość, to znaczy: potrzeba bliskiego zapoznania się z czymś jedynie tylko dla samej wiedzy, a nie dla innego jakiegoś świadomego pożytku. ** Źródło: s. 158 ** Zobacz też: [[ciekawość]] * Czcią, względnie jej objawami, starają się ludzie wynagradzać drugim największe cierpienia a nawet śmierć. Nekrologi i epitafia mało kiedy nie są panegirykami. Pogrzeby imitują lepiej lub gorzej triumfalne wjazdy. ** Źródło: s. 192 ** Zobacz też: [[pogrzeb]] * Często ludzie myślący krytycznie uchodzą za sceptyków, czyli nałogowo wątpiących dlatego, że nie ulegają przekonaniom, którym ulegają inni dzięki sugestii. Np. Anatol France uchodzi w pewnych kołach za sceptyka w rzeczach wiary, podczas gdy on naprawdę wcale nie wątpi, czy artykuły wiary są prawdziwe, czy są mylne, tylko wyraźnie i z całą pewnością uważa pewne artykuły za mylne, a interesuje go mechanizm psychologiczny szerzenia się wierzeń. Zatem nie ma powodu nazywać go sceptykiem. Jego i tak myślących, jak on. ** Źródło: s. 161 ** Zobacz też: [[Anatole France]] * Człowiek o żywym poczuciu religijnym odczuwa jako grzech nie tylko pewien rodzaj czynów, ale odczuwa również stan grzechu, stan trwałej „nieczystości” w sobie samym lub innych. Ten stan nie polega na trwałych dyspozycjach psychicznych do zbrodni – można popaść weń przez nieuwagę, przez pochodzenie, przez samo przyjście na świat. Wedle wierzeń i poczuć chrześcijańskich wszystkie noworodki, a nawet zarodki ludzkie są już od pierwszej chwili życia jednostkowego w stanie grzechu (pierworodnego). ** Źródło: s. 270 ** Zobacz też: [[grzech]] * Człowiek z natury niereligijny czeka i szuka wyjścia z biedy, i szuka zadośćuczynienia jedynie tylko przed śmiercią. Człowiek o żywym poczuciu religijnym czeka tych rekompensat życiowych przede wszystkim po śmierci. Skłonny jest wierzyć, że dobro i zło, nagroda i kara, to nie są kategorie czysto życiowe, związane wyłącznie z życiem społecznym pewnych ssaków, tylko rad wierzy, że to są kategorie kosmiczne, które mają znaczenie we wszechświecie zawsze i wszędzie (…). ** Źródło: s. 271 ** Zobacz też: [[dobro]], [[zło]] * Dzieła sztuki powstają pod wpływem uczuć i nadają się do sugerowania stanów uczuciowych, są też doskonałymi środkami do wywierania sugestii, do poddawania uczuć i przekonań, do agitacji, ale rzadko się nadają jako środki do obiektywnej informacji. ** Źródło: s. 295 ** Zobacz też: [[sztuka]] * Fakt wypierania przykrych przejść ze świadomości nie powinien dziwić – nasz organizm duchowy działa przecież w ogóle celowo. Działa tak, żeby nam zbytnio nie psuć obrazu nas samych i życie czynić znośnym. ** Źródło: s. 99 ** Zobacz też: [[świadomość]] * Honor stanowi wielką i zrozumiałą wartość życiową. Wiele jednostek ceni go nad życie, niektóre cenią go na równi z ojczyzną. Mało kto wie zresztą, co to jest właściwie i na czym polega, ale sam ten wyraz należy do świętych znaków. Chociaż nie ma jasnego, ustalonego, jednego znaczenia, jak się można przekonać z pierwszych rozdziałów kodeksu honorowego, jest otoczony czcią, a zwroty, w których go ktoś użyje nie mechanicznie, budzą niepokój, powagę i pewien strach. ** Źródło: s. 180 ** Zobacz też: [[honor]] * Istnieją niezmiernie liczne przejścia pomiędzy niewątpliwą normą a zdecydowaną chorobą psychiczną. Tyczy się to przede wszystkim jednostek wybitnych, żyjących i znanych z historii. Żeby je zrozumieć, a przynajmniej zbliżyć się do ich zrozumienia, potrzeba się koniecznie zapoznać z życiem psychicznym w jego postaciach anormalnych, chorych. Toteż dziś nie sposób uprawiać z pożytkiem krytyki literackiej lub artystycznej, wnikać w psychikę poetów, plastyków, wielkich wodzów, założycieli religii, dzieci, bohaterów czy zbrodniarzy, nie zapoznawszy się, choćby w zarysie, z psychopatologią. ** Źródło: s. 350 ** Zobacz też: [[psychopatologia]] * Jeden ze sposobów walki z obawą polega na tym, że przygotowujemy się na najgorsze i udajemy, że nam wszystko jedno. ** Źródło: s. 173 ** Zobacz też: [[obawa]] * Jest rzeczą wiadomą, jak bardzo gniew zaślepia i jak wielkie a nie przewidziane szkody przynosi – okazuje się więc pod tym względem nieszczególnym urządzeniem przyrody, jakkolwiek widać w nim pewną celowość. Jest to przecież wzmożenie energii napastniczej u istoty żywej, która się czuje zagrożona w swej mocy. ** Źródło: s. 178 ** Zobacz też: [[gniew]] * Jest złudzeniem, bardzo rozpowszechnionym, sądzić, że autor dzieła sztuki pragnie wyrażać w swoim dziele to wszystko, co odczuwa widz lub słuchacz, kiedy z dziełem obcuje. Równie dobrze można by sądzić, że urwiska tatrzańskie chcą straszyć turystów, a lipa w Czarnolesiu objawiała serdeczność dla tego, który pod nią siadał. ** Źródło: s. 280 ** Zobacz też: [[autor]] * Ludzie pragną wiedzieć, jak się powodzi ich sąsiadom i przykro im na ogół, jeśli tego nie wiedzą. Ta ciekawość rzadko jest bezinteresowna. Nie chodzi w niej o samą wiedzę, tylko o jej znaczenie życiowe. Nie wiedzieć, co się dzieje u sąsiada – to z jednej strony być narażonym na jego nieprzewidziane pociski i zasadzki, a z drugiej: nie móc go wyzyskać przy sposobności. ** Źródło: s. 157 ** Zobacz też: [[sąsiad]] * Magia stanowi zarodkowe stadium dla nauk przyrodniczych, które z czasem wchodzą na jej miejsce. Ale tzw. myślenie magiczne utrzymuje się nadal i znajdujemy je w związku z poczuciem religijnym w obyczajach, przesądach, życzeniach, przekleństwach, zaklęciach, gusłach, praktykach czarodziejskich, które lud bierze zupełnie serio, a człowiek wykształcony często uważa za potrzebne osłaniać je pozorami badań naukowych, albo brać je z uśmiechem wyższości, kiedy się do nich również ucieka. ** Źródło: s. 272 ** Zobacz też: [[magia]] * Miewają też paranoicy widzenia nieraz i wtedy, gdy czują swe wysokie posłannictwo. Niejeden zapuszcza długie włosy i nieporządną brodę i przeciwstawia się tym otoczeniu. Paranoicy pisują niekiedy bałamutne dzieła i zyskują sobie zwolenników i czcicieli. Przykładem Hoene-Wroński, Towiański. Niekiedy paranoik zapewnia publicznie, że potrafi sobie do woli przedłużać życie, albo nie tai się z tym, że istniał od wieków, czego mu nikt nie wyperswaduje, ogłasza się mesjaszem, szerzy epidemię psychopatyczną latami, a mimo to nie oddają go do sanatorium, bo laicy biorą pod uwagę to, że on w życiu codziennym orientuje się doskonale i może objawiać, nawet znaczny, spryt w interesach. ** Źródło: s. 375–376. ** Zobacz też: [[Andrzej Towiański]], [[Józef Hoene-Wroński]], [[paranoja]] * Myśl o tym, że nasza wiedza jest ograniczona, jest na ogół przykra. Czujemy się przy niej jak ludzie ciemni, którzy nie widzą tego, co ich otacza na każdym kroku. To przykre uczucie ma pewien rys poniżenia, nieudolności, niemocy. Od tego nieznośnego stanu uwalniają się ludzie trojako. Albo nie myślą w ogóle o świecie i życiu, oddani zautomatyzowanym zajęciom w środo wisku wciąż tym samym, albo zadowalają się wytworami fantazji, poezją, magią, mistyką, okultyzmem, własnymi i cudzymi objawieniami wszelkiego rodzaju i mitami, albo też oddają się nauce i próbują badań w tym zakresie, w którym niewiedza najbardziej im dokucza, względnie sięgają do gotowych informacji naukowych. ** Źródło: s. 157 ** Zobacz też: [[niewiedza]] * Na tle obaw i nadziei osobistych powstają katatymicznie rozliczne urojenia, których żadnym sposobem nie można choremu wyperswadować, jak długo trwa jego nastrój. W tych urojeniach on sam jest ośrodkiem, o niego idzie, jego prześladują, śledzą, o nim mówią, on jest istotą nadziemską, wybrańcem, królem, cesarzem, ma mistyczną misję do spełnienia. ** Źródło: s. 359 ** Zobacz też: [[urojenia]] * Osobliwą postacią nienawiści jest tak zwana zawiść. Tak się nazywa nienawiść do człowieka silniejszego naprawdę lub pozornie, który się nigdy do nas nie odnosił wrogo, a jedyną jego winą jest to, że ma powodzenie, talent, majątek, dobre formy, piękność, szczęście w domu, popularność, w ogóle reprezentuje jakąś znaczną moc życiową. ** Źródło: s. 203 ** Zobacz też: [[zawiść]] * Osoby o niezwykle szlachetnych formach i barwach ciała tracą w stroju zbytkownym, pełnym ozdób i świecideł. Stają się raczej pospolite. Zyskują w stroju możliwie prostym i skromnym. Dopiero wtedy może w całej pełni przyjść do głosu ich własna uroda, a strój odgrywa rolę dyskretnego akompaniamentu. ** Źródło: s. 86 ** Zobacz też: [[ubranie]] * Panujący świeccy i duchowni otaczali i otaczają się jeszcze pompą i surową etykietą, obliczoną na to, żeby nawet ludziom obojętnym narzucić nastrój poddania się i czci, a więc uznania ich mocy; nastrój, który obowiązkowo odgrywa ich otoczenie. ** Źródło: s. 182 ** Zobacz też: [[etykieta]] * Paranoik czuje się wielkim człowiekiem i często znajduje takich, którym to potrafi w dobrej wierze zasugerować. Ci rozwijają dalej urojenia otrzymane. Wtedy mówi się u tych drugich o obłędzie indukowanym. ** Źródło: s. 374–375 ** Zobacz też: [[obłęd]], [[paranoja]] * Potrzeba własności prywatnej jest głębokim instynktem człowieka; poszanowanie cudzej – późnym wytworem kultury. ** Źródło: s. 169 ** Zobacz też: [[własność]] * Radość występuje w nas również, jeżeli od niedawna stwierdzamy obecne istnienie jakiegoś doniosłego stanu o wartości dodatniej. Powiadamy: od niedawna, ponieważ radość, jak każdy stan uczuciowy, ulega stępieniu przy dłuższym trwaniu podniety, nie ulegającej widocznym zmianom. Stąd pomysł trwałej radości przy niezmiennej podniecie wydaje się psychologicznie sprzeczny. ** Źródło: s. 165 ** Zobacz też: [[radość]] * Religie, które rozwinęły system swych twierdzeń, starają się ich dowodzić za pomocą założeń i definicji. Jednakże religijność, czyli skłonność do nastrojów religijnych i zachowywania praktyk religijnych, u bardzo niewielu jednostek opiera się na takim fundamencie intelektualnym i spośród ludzi, przyznających się do jakiegoś wyznania, niewielu tylko zna dokładnie stronę dogmatyczną swej wiary. ** Źródło: s. 268 ** Zobacz też: [[religia]] * Są wypadki nienawiści, w których człowiek znienawidzony nic nam złego nie zrobił i przez to ściga go nienawiść tym gorsza. Albo ma obcy wygląd, albo mówi obcym językiem, albo się nie dał oszukać, albo uszedł zasadzki, albo czuje się szczęśliwy i dobrze robi tym, którzy go nienawidzą. Różnie bywa. Jeżeli druga strona objawia nienawiść, łatwiej wtedy na ogół o niechęć, która warunkuje odwet, ale bywają najgorsze nienawiści osobiste i grupowe, nie sprowokowane widoczną niechęcią z drugiej strony. Znowu wiele zależy od tego, jaka skłonność uczuciowa dominuje w człowieku. ** Źródło: s. 234 ** Zobacz też: [[nienawiść]] * Spośród różnych dyspozycji uczuciowych najczęściej utrzymuje się nie zmniejszona ambicja, żądza władzy – bardzo zrozumiała biologicznie na tle ubytku sił fizycznych i umysłowych. Władza zwykła zapewniać bezpieczeństwo osobiste, a szacunek należny wiekowi zmniejsza odpowiedzialność. ** Źródło: s. 96 ** Zobacz też: [[władza]] * Szczególnie niebezpieczna jest ironia dla takich osób i rzeczy, które sztucznymi środkami, kłamstwem, przymusem, terrorem utrzymują dla siebie pozory czci lub powierzchowną cześć w otoczeniu – każda ironia łatwo staje się wobec nich mimo woli zjadliwa i zabójcza. Rzeczy i osoby wolne od kłamliwych pozorów nie mają powodu obawiać się pocisków ironii. ** Źródło: s. 207 ** Zobacz też: [[ironia]] * Tak zwana krytyka literacka i artystyczna obraca się przeważnie około uzasadniania i sugerowania czci dla jednych autorów, a pogardy dla drugich. Spotyka się w niej też odpowiedniki procesów beatyfikacyjnych i kanonizacji, zdarzają się w niej często napaści i obrazoburstwa, których nie spotykamy w nauce. ** Źródło: s. 192 ** Zobacz też: [[krytyka]] * Treść wiary nie jest i nie ma być dla wierzących jasna ani oczywista sama przez się. Wiara nie jest i nie ma być wiedzą ani nauką. Wierzący powinien wierzyć dlatego, że tak chce i że potrafi się do tego zmusić pod wpływem pobudek uczuciowych i potrafi zawiesić swój krytycyzm w tej dziedzinie. Wiara jest to silne trzymanie się pewnych twierdzeń, które nie mają się wydawać oczywiste i jasne, jak twierdzenia naukowe. ** Źródło: s. 274 ** Zobacz też: [[wiara]] * Tylko wyjątkowym jednostkom i to w późniejszym wieku odpowiada życie małży lub ślimaka skalnego, bez wstrząśnień, dreszczów, burz, odmian, wielkich radości, walk, trudów uwieńczonych, przeszkód usuniętych, a nawet cierpień, które mijają. Nawet ci, którzy się zamknęli w klasztorze, jeszcze potrzebują większych wzruszeń, choćby to był jakiś żal doskonały w sobotę, jakaś pokuta trudniejsza, jakiś sen, jakieś widzenie, spełniona przepowiednia, jakieś święto uroczyste z wystawieniem, jakieś Boże Groby i rekolekcje co pewien czas. Nawet u tych, którzy w V wieku na pustynię uciekali przed światem, ciałem i czartem, występowały niesłychane wstrząśnienia wewnętrzne co jakiś czas w postaci pokus i widzeń, diabłów i zjaw, o których czytamy w ich żywotach. ** Źródło: s. 12 ** Zobacz też: [[pustelnik]], [[klasztor]] * U jednostek zdrowych również spotyka się takie tematy, o których z nimi dyskutować niepodobna, chociażby pozostawali w błędzie oczywistym, bo się ich nie przekona o tym, co słuszne, ani nie zachwieje ich stanowiskiem, chociażby argumenty oponenta były nieodparte. Stąd np. dysputy polityczne i religijne zazwyczaj nie prowadzą do niczego więcej, jak tylko do scysji między oponentami. ** Źródło: s. 355 ** Zobacz też: [[dyskusja]] * U ludzi ograniczonych bardzo często spotykamy upór. Trzymanie się raz powziętego postanowienia, bez względu na argumenty, na racje za i przeciw, uwalnia ich od ciężaru myślenia, daje wytyczną w postępowaniu, upraszcza wiele zagadnień tym sposobem, że ich w ogóle nie dopuszcza. ** Źródło: s. 314 ** Zobacz też: [[upór]] * Uczucie nieszczere rzadko bywa głębokie, ale skłonność do nieszczerych uczuć bywa głęboko zakorzeniona i rozwinięta pracą własną i pracą otoczenia. ** Źródło: s. 66 ** Zobacz też: [[uczucie]] * Ukochane dzieci wydają się rodzicom ideałami na wielu polach, chociaż im daleko do tego. Podobnie cześć dla zmarłych poetów i bohaterów utrudnia, jeżeli nie uniemożliwia, obiektywne odtworzenie ich postaci. Znane są głosy zgorszenia i protesty z tej okazji, że pewien historyk odważył się wyzyskać i ogłosić dokumenty dotyczące temperamentu i próżności Kościuszki. W tego rodzaju wypadkach wpływ uczuć na sądy jest groźny dla prawdy. Prowadzi do powstawania popularnych legend i żywotów świeckich świętych, zaciera niekiedy na zawsze wierny obraz rzeczywistości. ** Źródło: s. 93 ** Zobacz też: [[bohater]], [[legenda]], [[rzeczywistość]] * W głowie, która nie myśli, wszystko się łatwo pomieści. Podobnie jak w tej, która by wszystko wiedziała. ** Źródło: s. 162 ** Zobacz też: [[głowa]] * W końcu może być w grze i zaraza psychiczna. W ten sposób nieraz jakiś długotrwały reformator tego świata udziela swego obłędu najbliższemu otoczeniu i staje się zawiązkiem jakiejś psychozy nagminnej. ** Źródło: s. 354 ** Zobacz też: [[psychoza]] * Wiara jest bliżej spokrewniona psychologicznie ze sztuką niż z nauką. O tym nie powinni zapominać ani wierzący, ani niewierzący. ** Źródło: s. 275 ** Zobacz też: [[wiara]] * Wspólna nienawiść zacieśnia węzły sympatii, czyni grupę ludzi spoistą, wzmaga jej solidarność, zmniejsza krytycyzm, zaślepia, fanatyzuje. Stąd w praktyce niektórzy kierownicy stronnictw, zgrupowań tzw. ideowych szerzą nienawiść klasową, narodową, religijną, polityczną, bo w masowych ruchach wolą mieć do dyspozycji ślepy tłum, niż ludzi myślących i krytycznych, których trzeba by przekonywać z wątpliwym skutkiem. ** Źródło: s. 202 ** Zobacz też: [[nienawiść]] * Wspólne odmawianie lub śpiewanie modlitw, nawet w obcym języku, również może stwarzać nastrój religijny, mimo że słowa ich mogą być całkowicie niezrozumiałe i tylko odmawiane, a odmawiać – to coś zupełnie innego, niż czuć i mówić. ** Źródło: s. 69 ** Zobacz też: [[modlitwa]] * Wstyd łatwo prowadzi do kłamstwa, udawania, fałszu przed drugimi i przed sobą. Kłamstwo zmierza w takich wypadkach do ukrycia słabości przed oczyma widzów. Odgrywa rolę parawanu, okopu, spełnia rolę kłamliwego kształtu lub ubarwienia, za pomocą których zwierzęta chronią się często przed napastnikami. ** Źródło: s. 227 ** Zobacz też: [[kłamstwo]], [[wstyd]] * Wydaje się jednak, że najtrudniejsza nawet sytuacja nie podnieciłaby naszego intelektu, gdyby nam nie była przykra. Zabrakłoby nam pobudki do pracy myślowej; właśnie tę pobudkę stanowi dla nas uczucie. Dlatego przecież tworzą niektórzy ludzie naukę, że dolega im niewiedza; postęp techniczny wywołało przykre odczucie braków i niewygód materialnych. Intelekt ludzki działa tylko wtedy, jeżeli nim kieruje uczucie. ** Źródło: s. 91 ** Zobacz też: [[intelekt]] * Wyraz „odpowiedzialność” występuje w licznych pustych frazesach. Na swoją „odpowiedzialność” biorą liczne akty samowoli lub gwałtu ludzie, którzy się naprawdę żadnych przykrych następstw nie obawiają i żadnych nie ponoszą. Odpowiedzialność maleje ku górze hierarchii społecznej, a jej fałszywe pozory rosną. Zbyt często pustym frazesem jest zwrot: „Ja to biorę na własną odpowiedzialność”. ** Źródło: s. 266 ** Zobacz też: [[odpowiedzialność]] * Wyrzeczenie się przedmiotu namiętności staje się niezmiernie trudne; nawet, gdyby człowiek sam uważał z pewnych powodów za potrzebne. Namiętność nasunie mu tyle argumentów przeciwnych, że o szczere postanowienie trudno. Gdyby nawet zapadło, łatwo będzie nie dotrzymane. W języku potocznym wyraz namiętność ma wyraźny posmak ujemny. Nie mówi się o namiętnej miłości ku rodzicom lub ojczyźnie, o namiętnej pobożności, rzadko o namiętności do nauki, częściej: do sportów, ale najczęściej: do alkoholu, kart i drugiej płci. ** Źródło: s. 304–305 ** Zobacz też: [[namiętność]] * Zdolność do nieulegania strachowi, chociaż się zna niebezpieczeństwo, nazywa się odwagą. Jedni z ludzi odważnych nie doznają w ogóle strachu w niebezpieczeństwach. Często dzięki przesądom, amuletom, wiarom we wróżby, dobre znaki, błogosławieństwa, dzięki przyzwyczajeniu, podnieceniu alkoholowemu – inni doznają strachu nawet bardzo silnego, a mimo to, nie uciekają i nie kryją się, tylko robią to, co postanowili. ** Źródło: s. 176 ** Zobacz też: [[odwaga]] * Życie wewnętrzne religijne jest często tłem przeżyć, gwałtownie zaakcentowanych uczuciowo: zachwyceń, czyli ekstaz. W tych stanach występuje zacieśnienie pola świadomości, skupienie się wyłącznie tylko na obcowaniu z Bogiem lub jakąś inną postacią nadprzyrodzoną. To obcowanie może być niezmysłowe, może się ograniczać do żywego, rozkosznego poczucia bliskiej obecności Boga lub którego świętego, ale bez pomocy wyobrażeń, a może mieć postać rozkosznej halucynacji, obejmującej jeden lub więcej zmysłów (objawienia). Zazwyczaj pamięć takich przeżyć pozostaje po zbudzeniu się. Sprzyja takim przeżyciom młody wiek, praktyki ascetyczne, jak posty, umartwienia wszelkiego rodzaju i modlitwy oraz wrodzona dyspozycja. ** Źródło: s. 275 ** Zobacz też: [[ekstaza]] == ''Rozmowa z pesymistą'' == (Wyd. K. Jakubowski, Lwów 1928) {{Chronologiczny sekcja}} * Cierpienie tylko wtedy coś jest warte, jeżeli je człowiek zwalczać próbuje i usuwać. Rozumnie. ** Źródło: s. 4 ** Zobacz też: [[cierpienie]] * Czy, niby, to co dłuższe, to ładniejsze? Nic podobnego. Za żadne skarby nie chcę obiadu, najwybredniejszego nawet, który by trwał sześć tygodni, ani koncertu nieustannego przez miesiąc, ani czarownego wschodu czy zachodu słońca, na który musiałbym patrzeć latami. Ani książki zajmującej, od której bym wstać nie mógł. Zdaje się, że każde dobro ma swój czas, przez który cieszyć się nim można. Jeżeli trwa dłużej, ponad swoją miarę właściwą, przestaje być dobrem i nuży, zamiast cieszyć. Może być, że i życie ma to do siebie. Jakichś dziewięćdziesiąt, osiemdziesiąt lat – to bardzo dużo i tak. W sam raz wystarczy. Przynajmniej dla mnie. ** Źródło: s. 5 ** Zobacz też: [[dobro]], [[życie]] * Mają przecież niektórzy dzieci do nich podobne, a jeżeli się komu dzieci niebardzo udały – to mogą mu się udać wnuki, prawnuki, albo i dzieci drugich ludzi. W nich się człowiek najlepiej odradza. One się od starszych uczą pracować i bawić się i przejmują się nieraz naturą tych, z którymi obcowały – żyją potem za nich – młode i świeże znowu jakiś czas i podają swą młodość i radość następnym pokoleniom. Cudna rzecz być falą w strumieniu życia. ** Źródło: s. 5–6 ** Zobacz też: [[dziecko]] * A czy to mała przyjemność wyjść rano na świeże powietrze, wyspawszy się w miarę i żwawo pracować w jakimś takim warsztacie, który człowiek lubi, aż do zdrowego zmęczenia? A potem z wolną głową dobre żarty i figle i byle co, aby w dobrym towarzystwie? ** Źródło: s. 6 ** Zobacz też: [[przyjemność]] * Warto żyć. Samobójcy mają czego żałować. Świat to niebrzydka rzecz. ** Źródło: s. 6 ** Zobacz też: [[samobójca]], [[świat]] * Lepszy Chińczyk sprowadza automobile do Pekinu, buduje fabryki, oświetla u siebie ulice, uczy się w domu, w Paryżu i Berlinie, rano wstaje i ma ręce pełne roboty, żeby u siebie wyplenić ciemnotę, głupotę, brud, barbarzyństwo i nienawiść, a gorszy Chińczyk pali opium, śpi i nie myśli o niczym. Wszy zjadają go w ciszy niczym nie zmąconej. ** Źródło: s. 7 ** Zobacz też: [[Chińczycy Han]] * Nie wart wspomnienia ten, który tylko unika zła. Dopiero ten dobry, który robi dobrze; to, co do niego należy. A nie wart żyć taki, co nie robi źle i nie robi dobrze – i nic, tylko unika zła. Unikać życia, trudu na swoim polu i męki, jak wypadnie, to wstyd dla człowieka. Wstyd dla żywej istoty. Zła nie unikać, tylko je zwalczać warto i naprawiać. I w drugich i w sobie samym. Ale nie w czterech ścianach – to jest życie godne stonogi; tylko w warsztacie, w fabryce, w szkole, w polu, w domu, w sklepie, w biurze, w żywej współpracy z drugimi. ** Źródło: s. 9 ** Zobacz też: [[zło]] * Wiesz, zawsze dobrze jest się zastanowić, o co my się właściwie pytamy, kiedy nam się jakieś pytanie nasuwa. Bo nieraz nas dręczą pytania wieloznaczne i niejasne i fałszywie postawione, o których lepiej było nie myśleć. ** Źródło: s. 9–10 ** Zobacz też: [[pytanie]] * Samobójstwo, to dopiero pieczątka hańby, którą życie kładzie na lichych jednostkach ich własną ręką. ** Źródło: s. 12 ** Zobacz też: [[samobójstwo]] * Śmierć w pojedynku albo kalectwo w nim odniesione – to w oczach ludzi myślących nie zaszczyt, tylko naturalna kara za głupotę i brak cywilnej odwagi. Bo ze strachu przed opinią głupich ludzi ludzie niemądrzy stają do pojedynków. Boją się, żeby ich ktoś niemądry nie posądził o brak ambicji i dlatego wolą: usiłowane morderstwo. ** Źródło: s. 12 ** Zobacz też: [[pojedynek]] * A jeżeli nas przy pracy kiedyś, albo przy zabawie śmierć zaskoczy, nie będziemy się gryźli z tego powodu. Jeżeli każdy z nas powie sobie wtedy: com mógł zrobić w życiu, tom robił, i com mógł brać z życia, tom brał. Dobrze teraz i drugim miejsce zrobić. Czekają. Dla mnie przynajmniej wielką będzie radością, że wcale nie jestem „niezastąpiony”, tylko na moje miejsce, którem wypełniał, jak umiałem, przyjdzie drugi, młody, który to równie dobrze, ba – lepiej, przez jakiś czas, potrafi. Rzecz na tem tylko zyska. A o nią przecież chodzi przedewszystkiem. Rzecz jakaś, mnie czy tobie najmilsza, a może obu nam pospolita? O nią przedewszystkiem warto dbać, bo trwa, i koło niej chodzić, a o jednostki mniejsza. Nie myślisz, że jakoś tak? ** Źródło: s. 13 ** Zobacz też: [[rzecz]], [[śmierć]] == ''Sprężyny działania ludzkiego'' == (Czytelnik, Łódź 1948) * Bywają potrzeby racjonalne, rozsądne, za którymi idzie prawdziwy pożytek jednostki lub grupy społecznej, i bywają nieracjonalne, których nie dyktuje rozsądek, tylko zwyczaj, nawyk, nałóg, tradycja, czasem urojenie i przesąd. ** Źródło: s. 9 ** Zobacz też: [[potrzeba]], [[tradycja]] * Każde działanie ludzkie zmierza do przyszłości. ** Źródło: s. 2 ** Zobacz też: [[działanie]], [[przyszłość]] == ''Stosunki osobiste między ludźmi'' == (Czytelnik, Łódź 1948) * Miłość powstaje na tle instynktu rozrodczego i ma bardzo wiele różnych postaci. ** Źródło: s. 15 ** Zobacz też: [[miłość]] * Trucizną dla przyjaźni jest zazdrość. ** Źródło: s. 15 ** Zobacz też: [[przyjaźń]], [[zazdrość]] * Życzliwość ma zawsze pewne granice, wyznaczone interesami życzliwego. Życzliwość to nie to samo co przyjaźń. Nie każe oczekiwać ofiar i poświęceń. ** Źródło: s. 5 ** Zobacz też: [[życzliwość]] == ''Teorie woli u Arystotelesa'' == (NAKŁADEM AUTORA, Z drukarni Wł. Łozińskiego, Lwów 1903) * Każdego, kto się choć w ogólnych zarysach zaznajomił z historią filozofii uderza ta okoliczność, że już w rozwoju filozofii greckiej spotyka się wszystkie prawie problemy późniejsze. Trudno niemal znaleźć ogólniejszą zasadę filozoficzną, którą by czasy nowsze rozwijały a której by już Grecy nie byli przynajmniej w przybliżeniu naszkicowali. U nich nauki filozoficzne w dzisiejszym znaczeniu sformułowały się po raz pierwszy – oni dali pierwszą psychologię i rozpoczęli teorię poznania, oni zostawili pierwszą logikę, etykę i estetykę, oni stąpali po wszystkich głównych drogach metafizyki późniejszej. ** Źródło: s. 3 ** Zobacz też: [[filozofia]], [[Grecy]] * Przecież i w Platonie Sokrates argumentuje nieraz w sposób bardzo słaby i sofistyczny a jednak słuchacze nie oponują i autor zgadza się milcząco z argumentacją mistrza. Przecież i paradoksy Zenona, które w wielki kłopot wprowadzały starożytnych dla dzisiejszej krytyki nie sprawiają poważnych trudności. I powiedzenia sofistów dzisiaj osławione dla błędów niezręcznie okrytych dwuznacznością wyrazów – były dla starożytnych twardym orzechem do zgryzienia. To wszystko zdaje się świadczyć o rzeczywistym rozwoju formalnej strony umysłu ludzkiego o postępie i ewolucji na tym polu życia zarówno jak i na innych. ** Źródło: s. 25–26 ** Zobacz też: [[Platon]], [[postęp]], [[sofiści]], [[Sokrates]], [[Zenon z Elei]] * Toż siłę woli mierzy się nieraz ogólnikowo jej zdolnością do zapanowania nad pożądaniami – wolę przypisuje się tej jednostce, która postanawiać umie bez trudności zbytnich a przeprowadza postanowienia nieodwołalnie zwalczając zewnętrzne i wewnętrzne przeszkody. ** Źródło: s. 5 ** Zobacz też: [[wola]] == ''Uczucia estetyczne'' == (Czytelnik, Łódź 1947) * Od wieków mówią ludzie o pogodzie pięknej i o dniach brzydkich. Od wieków śpiew słowika uchodzi za piękniejszy od głosu osła. Są więc rzeczy, które mimo zmian, jakie ze sobą przynosi moda, podobają się na ogół zawsze. ** Źródło: s. 1 ** Zobacz też: [[moda]] * Piękno do życia nie wystarczy, ale bez niego żyć by nie warto. ** Źródło: s. 3 ** Zobacz też: [[piękno]], [[życie]] * Śpiew słowika podczas wieczorów czerwcowych jest uroczy – naśladuje głośne pocałunki w gęstwinie. ** Źródło: s. 13 ** Zobacz też: [[słowik]] == ''Wiadomości o stylach'' == (Państwowe Wydawnictwo Książek Szkolnych, Lwów 1934) * Ludzie tylko w zawodowej pracy, w bardzo ważnych sprawach życiowych zachowują postawę duchową serio i wymagają wartości rzetelnych – poza tym lubią myśleć i czuć na niby i nadzwyczajnie cenią pozory. Potrzebują po prostu tego, żeby ich ktoś w błąd wprowadzał. ** Źródło: s. 17 ** Zobacz też: [[błąd]] * Na Wschodzie, w Azji gotowały się młode siły twórcze, które miały wybuchnąć i rozlać się wraz z Islamem na południową połowę państwa rzymskiego poprzez Egipt, całą północną Afrykę, Sycylię i Hiszpanię, rozwalić ze szczętem ślady kultury starożytnej a na to miejsce wznieść bajeczne, fantastyczne swoje własne, niepodobne do dawnych pomniki odmiennej wyobraźni, odmiennego gustu, innych potrzeb. To nie była dzicz. Od Arabów nauczyli się w paręset lat później krzyżowcy, odziani w skóry, w ciężkie blachy i kolczugi żelazne, nosić koszule i złotem zdobić broń, opowiadać bajki, w których mowa nie tylko o rozlewie krwi i wznosić budowle jakby z tysiącznej pierwszej nocy. Od nich dopiero odzyskał Zachód Europy oryginalne pisma Arystotelesa, u nich uczył się medycyny w Salamance, w Hiszpanii. Algebra i Alchemia od nich wzięły nazwę i początek. ** Źródło: s. 151 ** Zobacz też: [[islam]] * Oprócz jednolitości stylowej, która wynika z techniki wykonania, z indywidualności twórcy i z ducha epoki, w której dzieło powstało, objawiają dzieła sztuki niekiedy jeszcze pewne podobieństwo związane z okolicą, w której wyrosły. Inaczej wyglądały w w. XIII budowle wznoszone w Italii, a inaczej te, które budowano równocześnie we Francji. Różnią się też od siebie średniowieczne kościoły polskie i włoskie albo niemieckie. Inaczej mieszka góral pod Zakopanem a inaczej koło Innsbrucka. Chciałoby się wobec tego mówić o stylach narodowych. Jednakże średnie wieki i czasy nowożytne aż do Rewolucji francuskiej nie znały narodów tylko państwa, a znowu zasięgi różnych kultur — te istniały zawsze — nie pokrywały się i nie pokrywają dziś z granicami państw. ** Źródło: s. 7 ** Zobacz też: [[styl]] * Wiele czynników pracuje na razie nad tym, żeby różnice narodowościowe między ludźmi pogłębić i nawet zaostrzyć. Człowiek oświecony interesuje się jednak nie tylko tym, co duch ludzki stworzył w granicach jego własnego kraju; potrafi ocenić i pragnie poznawać to, co piękne, bez względu na granice przestrzenne i granice w czasie. ** Źródło: s. 9 ** Zobacz też: [[granica]] * Zaczyna się wielki okres powrotów w życiu duchowym Italii a za nią Europy. Przychodzi powrót do samodzielnego badania i odtwarzania przyrody, jak to niegdyś robili Grecy, zamiast ulegania tradycji ostatnich wieków, powrót do ideału wolności osobistej, zamiast poddania się karności obyczaju przykazanego, powrót oświecenia, opartego na trzeźwych spostrzeżeniach; powrót w sztuce do tradycji czysto italskiej i greckiej. Okres tych wszystkich powrotów nazwano okresem Odrodzenia, czyli Renesansu. ** Źródło: s. 204–205 ** Zobacz też: [[renesans (epoka)]] == ''Zarys psychologii'' == (Książnica-Atlas, Lwów-Warszawa 1929) * Najłatwiej o przekształcenie zasłyszanych wiadomości wśród ludzi nieoświeconych a nieobojętnych. Początkowe dzieje narodów toną też, jak wiadomo, w powodzi bajek i legend, które historycy z trudem próbują rozwikływać. ** Źródło: s. 106 ** Zobacz też: [[naród]], [[wiadomość]] * Skłonność do podwyższania siebie samego charakteryzuje różnego rodzaju fanfaronów, blagierów, zarozumialców, jeżeli występuje w przesadnej postaci. Gdy mierna, ratuje człowieka w upadku ducha, po doznanej porażce, poniżeniu. W postaci chorobliwej prowadzi do tzw. urojeń wielkościowych. Kto cierpi na takie urojenia, ten uważa się np. za istotę nadprzyrodzoną, za cesarza, za od wieków wybraną jednostkę, wyjętą z pod wszelkich obowiązków, do której otoczenie całe winno się stosować, robi milionowe zakupy na kredyt, choć nie ma na drobne wydatki, drukuje manifesty, choć go nikt nie zna itd. ** Źródło: s. 174 ** Zobacz też: [[kompleks Boga]] * Życie towarzyskie stwarza często sposobność do uczuć nieszczerych; nieszczerych form używają między sobą w aktach urzędowych dyplomaci, nieszczere typy ludzkie osiągają często powodzenie w polityce, w publicystyce i w karierze prywatnej, ponieważ odróżnić u kogoś uczucie szczere od nieszczerego jest bardzo trudno, jeżeli ktoś dobrze udaje jego objawy. ** Źródło: s. 153 ** Zobacz też: [[uczucie]] == Listy == * Czy Pan myśli, że w ogóle o mnie chodzi? I że ja się swoją osobą interesuję? Nie o to chodzi! Ja się przecież w ogóle kończę i odbyłem swoje, jak umiałem. O Apollona chodzi i o lampy. ** Źródło: list do [[Andrzej Nowicki|Andrzeja Nowickiego]]; Andrzej Nowicki, ''Nauczyciele'', Wydawnictwo Lubelskie, Lublin 1981, s. 230–231. * Nakręciłem radio na jakąś niemiecką stację. Już zaraz ''Deutschland'' i ''Vaterland'' i ''Heil Hitler''. Dlaczego w całym świecie wciąż jakieś owczarnie robią i obory, i stada, i spędzanie do kupy, i agitowanie, i prowadzenie za kółko w nosie, a przy zawiązanych oczach! Dajcie trochę żyć poszczególnemu człowiekowi – poza świetlicą, lokalem publicznym, pochodem, obchodem, nabożeństwem i kazaniem ustawicznym i poza tłumem jakichś tam wiernych i zaprzysiężonych (…) ** Źródło: list do Heleny Dąbczańskiej, 24 grudnia 1935; [[Andrzej Nowicki]], ''Religia i ateizm w listach Władysława Witwickiego do Heleny Dąbczańskiej'', „Przegląd Religioznawczy”, 1980, nr 4 (118), s. 33. ** Zobacz też: [[stado]] * ... ja się z nimi (uczniami Wilhelma Wundta) porozumieć nie mogę. Używają innej terminologii i mają inne poglądy psychologiczne. Ma tutaj kurs tylko Wundt (...). A Brentano, Höfler i wszystko inne – to się nazywa ''die ältere Psychologie''. (...) Mnie to drażni okropnie, kiedy ludzie operują pojęciami Wundtowskimi, jak czymś, czemu odpowiadają stosunki rzeczywiste i kiedy dla nich Wundt a prawda to wszystko jedno.(...) Pojmuję, że człowiek, który prosto z gimnazjum tu przyjedzie, staje się wiernym i niewątpliwym Wundta uczniem i wielbicielem. Mnie to tę korzyść przynosi, że się z Wundtem i Lippsem poznam, to jednak niemiłe, że mnie tu traktują jak misjonarze dzikusa. Bo doprawdy jest coś religijnego w tej ich sile przekonywania, a raczej świętości tych przekonań. To są prawdy niewzruszone, które „nowsza” psychologia odkryła i nad którymi nie ma dyskusji. ** Źródło: list do [[Kazimierz Twardowski|Kazimierza Twardowskiego]], 9 maja 1902; napisany krótko po dopuszczeniu Witwickiego do udziału w pracach eksperymentalnych prowadzonych w laboratorium psychologicznym Wundta; [[Teresa Rzepa]], ''Psychologia Władysława Witwickiego'', Wydawnictwo Naukowe Uniwersytetu im. Adama Mickiewicza w Poznaniu, Poznań 1991, s. 83–84. ** Zobacz też: [[Wilhelm Wundt]] * Jamesa studiuję teraz. Przeczytałem ''Pragmatyzm'', ''Nałóg'' i ''Pogadanki psychologiczne dla nauczycieli''. On jest ciągle popularny i ciągle żartuje, a mętny przy tym wszystkim jak rzadko. Nie mogę powiedzieć, żeby przy bliższym poznaniu mój szacunek do niego wzrastał. Mam niemiecką polemikę z jego ''Doświadczeniem religijnym'' z mnóstwem cytatów z oryginału, którego brak było w bibliotece uniwersyteckiej. To są naprawdę kpiny czy humbug amerykański. Eksperymentalne badanie Boga za pomocą dawek eteru, alkoholu i gazu rozweselającego podawanych pobożnym Amerykanom. Treść snów to równie dobry materiał empiryczny, brak jakichkolwiek kryteriów odróżniających rzeczywistość od halucynacji, fakt od złudzenia, prawdę od przesądu, z wyjątkiem jedynych i pożytecznych następstw praktycznych. Ciekaw jestem wiedzieć, czy James czytał ''Teaiteta'', bo mi się jego filozofowanie wydaje strasznie lekkie, nie liczące się z trudnościami, które się nasuwały przy tych samych tezach jeszcze Grekom starożytnym. Jego teoria uczuć także to miała. Ogromnie arogancka. ** Źródło: list do [[Kazimierz Twardowski|Kazimierza Twardowskiego]], 8 września 1911; [[Teresa Rzepa]], ''Psychologia Władysława Witwickiego'', Wydawnictwo Naukowe Uniwersytetu im. Adama Mickiewicza w Poznaniu, Poznań 1991, s. 110. ** Zobacz też: [[William James]] * Bądź przekonana, że ja niczego nikomu do wierzenia nie podaję. Tego się w ogóle nie robi w naukowych książkach. I tak samo nikomu nie narzucam swoich myśli. Wprost przeciwnie. I tekst… i komentarz zachęcają do myślenia samodzielnego tych, którzy myśleć potrafią. Zapewne, że niejeden cymbał powtarza nieraz jak papuga to, co przeczytał, ale trudna na to rada. Mądremu człowiekowi te książki nie zaszkodzą – takie mam głębokie przekonanie, a z ludźmi ograniczonymi i niedobrymi liczyć się przy tej pracy nie można. ** Źródło: list do siostry (zakonnicy); Kazimiera Jeżewska, przedmowa do: Władysław Witwicki, ''Dobra Nowina według Mateusza i Marka'', PWN, Warszawa 1958, s. 7. * Czy istnieje jakiś Bóg dla mnie? Jakoś nie narzuca mi się to urojenie. Jeszcze najbliżej Boga położyłbym Rzeczywistość – to wszystko co jest, istnieje, i ja też do tego należę i od tego zależę, i to jest wszędzie, i bywa dobre i bywa złe, a jest nieuchronne i nieugięte, i wieczne i wielkie. O tym bogu uczy logika, fizyka i nauki przyrodnicze i psychologia. Częścią jego twarzy jest widok nieba w nocy i przez mikroskop też jego twarz oglądam, a o jego „woli” uczy mechanika i nauka o cieple, o elektryczności, o ruchu drgającym, i optyka, i biologia. Umiem zgadzać się z tą wolą bożą. ** Źródło: list do siostry (zakonnicy); Kazimiera Jeżewska, przedmowa do: Władysław Witwicki, ''Dobra Nowina według Mateusza i Marka'', PWN, Warszawa 1958, s. 6. ** Zobacz też: [[Bóg]], [[rzeczywistość]] * Wierz mi, że ja swojej sławy nie szukam ani rozgłosu. Ja tylko nad tym pracuję, żeby i wierzący i nie wierzący byli oświeceni; jedni wiedzieli, w co i dlaczego wierzą, a drudzy wiedzieli, w co i dlaczego nie wierzą – a nie tak: bij zabij jeden na drugiego i nikt nikogo dobrze nie rozumie. ** Źródło: list do siostry (zakonnicy); Kazimiera Jeżewska, przedmowa do: Władysław Witwicki, ''Dobra Nowina według Mateusza i Marka'', PWN, Warszawa 1958, s. 6. * Wiesz, mnie się zdaje, że pracować, jak człowiek potrafi najlepiej, to zawsze na Bożą chwałę wyjdzie na końcu. I zdaje mi się, że kto szczerze nie całkiem głupie książki pisze, ten Prawdzie służy. Nawet jeżeliby się pomylił i nie miał słuszności. Drudzy go poprawią. Nie dziś – to jutro. Ja głęboko w to wierzę, że Prawda to dobra rzecz i że w końcu zwycięża i pomnaża się w świecie powoli – przez wieki. I nie spada sama, tylko ją wypracować potrzeba.<br />A zawsze sobie to pamiętam, jakem w auli lwowskiego uniwersytetu, dostając dyplom doktorski, z głębokim przekonaniem przyrzekał prace naukowe pisać tak, jakem się nauczył, i to nie dla zysku i nie dla próżnego rozgłosu, tylko dlatego, żeby się Prawda pomnażała na świecie.<br />I tak staram się robić. ** Źródło: list do siostry (zakonnicy); Kazimiera Jeżewska, przedmowa do: Władysław Witwicki, ''Dobra Nowina według Mateusza i Marka'', PWN, Warszawa 1958, s. 7. ** Zobacz też: [[prawda]] * Miłość przecież najczęściej pada ofiarą samozatrucia produktami własnej realizacji. Trucizną dla niej nasycenie, spowszednienie, opatrzenie, ustawiczność, dostępność… ** Źródło: list do syna Tadeusza, 12 września 1929; [[Teresa Rzepa]], ''O niektórych wydarzeniach związanych z historią polskiej psychologii stosowanej'', w: Teresa Rzepa, Cezary W. Domański (red.), ''Na drogach i bezdrożach historii psychologii'', t. 5., Wydawnictwo Uniwersytetu Marii Curie-Skłodowskiej, Lublin 2016, ISBN 9788377847213, s. 115. == Wstępy do tłumaczeń == * Platon nie był systematykiem ani człowiekiem zrównoważonym i spokojnym. Treści jego pism nie podobna związać w układ wolny od sprzeczności, porządny, zamknięty. W poszczególnych dialogach nie zawsze łatwo znaleźć temat główny i położyć pod tytułem dopisek, który by mówił, o co właściwie chodzi w danej rozmowie. W toku dialogów, jeśli zważać na styl, na zabarwienie uczuciowe ustępów, na ich siłę sugestywną – nie zawsze łatwo odgadnąć, po której stronie grają sympatie autora, który z danych przeciwników wypowiada to, co autor sam uważa za słuszne, a który zajmuje stanowisko autorowi obce i antypatyczne. Akcenty wiary i uczucia padają często po obu stronach, które prowadzą w dialogu walkę. To wygląda na ślad walk wewnętrznych w duszy samego autora. To tylko widać zawsze, że ten człowiek nie pisał nigdy na zimno, że jego myśli mają gorący, żywy podkład uczuciowy, że go osobiście mocno obchodziło to, co pisał. Uczucie ponosi go, psuje mu dyspozycję, powoduje dygresje i burzy proporcję w rozmiarze ustępów. ** Źródło: Wstęp do własnego tłumaczenia ''Państwa'' (t. I) [[Platon]]a, Wydawnictwo ALFA, Warszawa 1994, s. 7. * Sokrates, podobnie jak każdy człowiek, uczuć doznawał, ale uczuć nie słuchał świadomie, bo uczucia są gwałtowne i chcą brać człowieka za łeb, po tyrańsku; słuchał tylko rozumu, bo on jest chłodny i radzi tylko po obywatelsku, pokazuje, przedstawia, ale nie porywa, nie opanowuje. ** Źródło: Wstęp do własnego tłumaczenia ''Uczty'' Platona, Wydawnictwo ALFA, Warszawa 1994, s. 21. ** Zobacz też: [[Sokrates]] * W r. 399 oskarżono go, jak wiadomo, o ateizm, herezję i psucie młodzieży. Tymi kamieniami tłum i w starożytności najchętniej ciskał w zbyt wybitne jednostki, jeśli tak były nieostrożne, że przed tłum szły z tym, co nie jest dla mas; tym kamieniem trafiony padł i Sokrates. ** Źródło: Wstęp do własnego tłumaczenia ''Uczty'' Platona, Wydawnictwo ALFA, Warszawa 1994, s. 29. ** Zobacz też: [[Sokrates]] == Inne == * A zatem: ponieważ ambicja jest powszechna, budzi się mimowolnie, sprawia przyjemność i korzyść przynosi, przeto uważamy ją za instynkt, mający na celu rozwój jednostki a w dalszym następstwie niekiedy i społeczeństwa. ** Źródło: ''Analiza psychologiczna ambicji'', Polskie Towarzystwo Filozoficzne, Lwów 1936, s. 43. ** Zobacz też: [[ambicja]], [[instynkt]] * Ciało ludzkie ma tylko jedną twarz – dusza ludzka może ich mieć więcej i niejedna miewa. ** Źródło: ''O typach charakteru'', Wydawnictwo Sekcji Psychologicznej Towarzystwa Wiedzy Wojskowej, Warszawa 1939, s. 7. ** Zobacz też: [[twarz]] * Dla stopnia inteligencji nie ma znaczenia ogólny zapas czyichś wiadomości. Na ten zapas składają się przecież wiadomości żywe i martwe. To znaczy: wyposażone w tendencję logiczną i drugie, pozbawione jej, choć złożone w pamięci. Tylko ruchomy kapitał wiadomości robi człowieka mądrym; to robią tylko te wiadomości, którymi człowiek potrafi operować, a więc coś z nich wysnuwać jako wniosek, albo coś z ich pomocą uzasadniać, czerpać z nich potrzebne racje i następstwa. Reszta to martwy balast, bez znaczenia. ** Źródło: ''Pojęcie inteligencji'', Wydawnictwo Sekcji Psychologicznej Towarzystwa Wiedzy Wojskowej, Warszawa 1938, s. 33–34. ** Zobacz też: [[Inteligencja (psychologia)|inteligencja]] * Dobrego reżysera żartów nazywamy dowcipnym. Rzecz jasna, że gdy odbiorca jest człowiekiem inteligentnym, figlarz musi objawiać niepospolitą bystrość, spostrzegawczość, pomysłowość, zręczność umysłową, jeżeli ma się wydać dowcipny; w oczach odbiorcy ograniczonego, tępego wystarczy, jeśli drugiemu podstawia nogę lub udaje idiotę. ** Źródło: ''Komizm'', hasło w encyklopedii „Świat i Życie”, T. II, Książnica Atlas, Lwów-Warszawa 1934, s. 1269. ** Zobacz też: [[żart]] * Interesujący był referat psychjatry Dra Stransky'ego z uniwersytetu wiedeńskiego. Mówił o autorytecie i o subordynacji. Stwierdzał, że w każdym człowieku tkwi pewna skłonność do opanowywania drugich i do poddawania się komuś, kto wygląda na mocniejszego. W różnych momentach i okolicznościach te dwie tendencje zostają w różnym stosunku wzajemnym. Ludzie o przeważającej tendencji do poddawania się szukają sobie powag, autorytetów, wymyślają je sobie i wierzą w nie łatwo. (…) Stransky ilustrował wykład tak barwnymi przykładami w humorystycznym tonie i mówił tak żywo a tak ostrożnie zarazem, że dostał huczne oklaski z audytorium. Nikt nie zauważył, że ten człowiek nie wierzy i fakt wiary bardzo po świecku pojmuje – dopiero na drugi dzień przyznawał się Stransky do tego ostrożnie i niby to wstydliwie, aby sobie nie zrazić wierzącego audytorium. (…)<br />Wyszedł wtedy jakiś pastor szwajcarski na stopień i, jakby go sumienie ruszyło, wyznał, że zbyt wiele było słońca na Kongresie – zbyt różowe poglądy, powiada, i zbyt idealna zgoda. Pytał, czemu się nie odezwał nikt z niewierzących. „Gdzież jest ten niewierny, ten trup, którego sekcjonujemy od tygodnia? Niechby i on był przyszedł do głosu.” Wtedy Dr. Stransky z uprzejmym uśmiechem przyznał się, że wczoraj próbował ostrożnie szerzyć zapach trupi – jeżeli go zebranie nie poczuło, to nie jego wina. I tak figiel rozpogodził atmosferę, która nabierała w końcu barw coraz bardziej dramatycznych. ** Źródło: ''I Międzynarodowy kongres poświęcony psychologii religii w Uniwersytecie Wiedeńskim w tygodniu Zielonych Świąt 1931 r.'', „Kwartalnik Psychologiczny”, T. II, 1931, nr 4, s. 403–404, 409. ** Zobacz też: [[Erwin Stransky]] * Kiedy dziś Włosi odnawiają tragedię grecką w ruinach teatru w Syrakuzach i zjeżdżają się na tę uroczystość spod Alp i z nad brzegów Adrii, to nie jest u nich pospolita impreza artystyczna, jak każde inne przedstawienie artystyczne – oni w niej znajdują wielki, prosty wyraz własnej, dawnej, nie dochrzczonej duszy. Więcej oni niż ludzie z północy. W ich kościołach najlepszych są ołtarze z wanien rzymskich, które wieki średnie rabowały w termach rozwalonych. Termy wyszły z użycia w chrześcijaństwie. Arcybiskupi tron w Mediolanie przerobiony z ołtarza Dionizosa. Ściany katedry w Syrakuzach trzymają stare doryckie słupy ze świątyni Ateny na Ortygii, to samo na każdym kroku w Rzymie. ** Źródło: ''Z Pompei i z Syrakuz'', Przegląd Warszawski, T. II, 1924, nr 33, s. 380. ** Zobacz też: [[Włosi]] * Klasę potrzeba mieć w ręku, ale ją prowadzić bez bata. Ona sama pójdzie. I pociągnie bez: „Hajta i wiśta”. I bez: „Cicho tam!” i „Proszę o spokój!” i „Który tam znowu?” Tylko nauczyciel musi zleźć z kozła a sam się w pierwszym rzędzie przyprząc do kwestii, którą ma z uczniami z miejsca ruszyć a nie rwać z kopyta, tylko razem z chłopakami brać; wedle ich tempa a nie swego. A nie zapamiętać się przy tym i nie zapomnieć, że nie dla siebie pracuje, tylko drugich do roboty zaprawia. ** Źródło: ''Obraz pierwszej lekcji psychologii w klasie ósmej'', Zygmunt Pomarański i Spółka, Zamość 1921, s. 3–4. ** Zobacz też: [[klasa]], [[nauczyciel]] * Ludzie mało czytają. Wiele się na to składa. Naprzód to, że książka dziś za droga, jak na kieszeń wykształconego człowieka, a niewykształcony zawsze się bez niej obchodzi. Potem to, że wolne chwile, które dawniej człowiek czytający spędzał z książką w ręku, dziś mu zabiera radio, kino, sport, a niekiedy dancing. Może być, że tu przyczyna, a może i gdzieś indziej. ** Źródło: ''Jak czytać warto'', w: ''Trzeci Almanach Świata Kobiecego'', Księgarnia Polska B. Połonieckiego, Lwów 1928, s. 3. ** Zobacz też: [[czytelnik]], [[książka]] * Nie tylko u nas można po wojnie zauważyć masowy odwrót dusz w uroczy świat snów na jawie. Jedni, zmęczeni, odpoczywają na jego tle, drudzy, nie wyszli jeszcze z tego stanu świadomości prymitywnej, mają już prawo głosu i decyzji i nadają ton w najważniejszych sprawach życia; inni żyją z hipnozy mas. Jeśli nie mamy wrócić w mroczne czasy średnich wieków – a dziś zmierzamy w tę stronę szybko – ktoś niech czuwa! ** Źródło: ''Z filozofii nauki'', „Przegląd Warszawski”, R. III, nr 24, wrzesień 1923, s. 298. ** Zobacz też: [[sen]] * Pisać wierszy nie próbowałem nigdy; wydawało mi się, że ci, którzy to robią, udają coś i coś bezwstydnie pokazują przed drugimi czy przed sobą. ** Źródło: ''Jak się uczyli współcześni wybitni pisarze polscy'' (odpowiedź na ankietę), „Wiadomości Literackie”, nr 2 (106), 10 stycznia 1926, s. 2. ** Zobacz też: [[wiersz]] * Platon zgoła nie wykluczał fizycznych zbliżeń między ludźmi, którzy się kochają. Miłość u Platona to mniej więcej tyle co bardzo głęboka, szczera, bogata przyjaźń, ilulstrowana, jeżeli tego ludzie bardzo pragną, nielicznymi zbliżeniami fizycznymi, bez niczyjej krzywdy. Nie: walka dwóch egoizmów, nie: drapieżna i zachłanna chęć posiadania drugiej osoby na niepodzielną własność i nie: pociąg dwóch płci… ** Źródło: ''Co wiem o miłości?'', wywiad z Władysławem Witwickim, „As. Ilustrowany magazyn tygodniowy”, nr 45/1937, 7 września 1937, s. 13. ** Zobacz też: [[miłość platoniczna]] * Płacz, podobnie jak i śmiech, jest zjawiskiem społecznym, ma swój sens przyrodniczy ze względu na drugich ludzi i to życzliwych. Gdyby człowiek nie żył w rodzinach i grupach społecznych – nie płakałby. Nie tylko z tego powodu, że mniej by miał przyczyn do płaczu, ale dlatego, że nie miałby wtedy komu płakać. A tak płacze nieraz i w samotności, ale o wiele ciszej, niż na intencję drugich, przy ludziach. ** Źródło: ''Życie twarzy ludzkiej'', „Problemy”, nr 5/1949, s. 292, (przedruk fragmentu podręcznika dla malarzy ''Anatomia plastyczna''). ** Zobacz też: [[płacz]] * Pod wpływem praktyk religijnych, modlitw, ćwiczeń duchownych, zachowania się zgodnego z powziętymi supozycjami i unikania pewnych książek, rozmów i własnych myśli niebezpiecznych supozycje religijne mogą u tych ludzi w pewnych momentach przechodzić w przekonania.(...) Ich przekonania świeckie umieją gasnąć zawsze, kiedy trzeba, żeby nie przeszkadzały. One nie przestają istnieć. Umieją tylko nie odzywać się, nie działać, kiedy nie pora na to. Wierzący sami czują, kiedy najlepiej nie myśleć, nie zastanawiać się, nie odpowiadać sobie samemu na pytanie, nie zadawać pytań, nie zestawiać swoich dwóch stanowisk w tej samej sprawie. ** Źródło: ''Wiara oświeconych'', według: [https://www.racjonalista.pl/kk.php/t,4740 ''Andrzej Rusław Nowicki: Witwicki o religii''], racjonalista.pl, data dostępu: 18 kwietnia 2018 * Praca publicystyczna polityków wymaga umiejętności wywoływania hipnozy masowej, jest pracą sugestjonerów. Przykładów przytaczać nie będę – łatwo znajdzie je każdy w robocie stronnictwa, którego nienawidzi. ** Źródło: ''Z filozofii nauki'', „Przegląd Warszawski”, R. III, nr 24, wrzesień 1923, s. 296. ** Zobacz też: [[polityk]] * RUINY PARTENONU, widziane z pomiędzy kolumn Propylejów. Forma ogólna nie uległa zmianie od starożytności. Przetrwała barbarzyństwo wieków średnich i czasów nowożytnych. ** Źródło: ''Przechadzki ateńskie'', Polskie Radio, Warszawa 1939, s. 10 (opis fotografii). ** Zobacz też: [[Partenon]] * Szczęścia nie potrzeba szukać umyślnie, tylko żyć dzielnie a szczęście samo się znajdzie. Gdyby się zaś i nie znalazło, to i mniejsza o to, byleby sprawa szła naprzód, byleby była zrobioną robota, na której dokonaniu nam zależy, byleby obsadzony był nasz posterunek społeczny, byleby w czyn wprowadzone były moje zdolności kulturotwórcze. ** Źródło: ''Analiza psychologiczna pragnień jako podstawa etyki'', „Muzeum. Czasopismo Towarzystwa Nauczycieli Szkół Wyższych”, 1905, R. 21, zeszyt 12, s. 1036. ** Zobacz też: [[szczęście]] * Świat obiektywny jest jeden i jest określony jednoznacznie. Do niego odnoszą się jednak niezliczone, bardzo różne, często niepodobne do siebie światy subiektywne. ** Źródło: ''W sprawie przedmiotu i podziału psychologii'' – odczyt wygłoszony na posiedzeniu sekcji filozoficznej XI Zjazdu Lekarzy i Przyrodników Polskich w Krakowie (1911), w: ''Księga Pamiątkowa ku uczczeniu 250-tej rocznicy założenia Uniwersytetu Lwowskiego przez króla Jana Kazimierza r. 1661'', t. 2., Lwów 1912, s. 11. ** Zobacz też: [[obiektywizm]], [[świat]] * Tło uczuciowe tańców w rozumieniu potocznym wyjątkowo tylko ma charakter nieerotyczny. Zdarzają się tańce estradowe, osnute na fikcji polowania, zabawy albo bitwy – wtedy czynnik erotyczny, wypędzony z treści mimicznej, znajduje swoje miejsce w wyglądzie i stroju półnagiego tancerza lub tancerki. Natomiast taniec towarzyski zachowuje swoje tło erotyczne stale. Inna rzecz, że publicznie i głośno wysuwa się na plan pierwszy higieniczne i czysto towarzyskie znaczenie tańców, a ich wartość erotyczna jest sprawą, o której się mówi tylko prywatnie albo wcale. ** Źródło: ''O naturze tańca'', „Muzyka”, 7–9/1929. ** Zobacz też: [[erotyka]], [[taniec]] * To jest robota podobna do haftu albo do układania mozaiki: kamyk po kamyku. Każde słowo opatrzyć trzeba, osłuchać i „obwąchać”, bo idzie nie tylko o to samo znaczenie, ale przy tym o ton i o woń słowa i zwrotu. O ten sam rytm, a gdzie można – to i o dobór dźwięków, bo i to nieobojętne w słowie Platona. ** Opis: o przekładzie dzieł [[Platon]]a ** Źródło: ''U polskiego tłumacza Platona. Rozmowa z prof. Władysławem Witwickim'', „Wiadomości Literackie”, nr 14 (118), 4 kwietnia 1926, s. 1. ** Zobacz też: [[tłumaczenie]] * U podstaw porządku społecznego nie leżą związki złe, przeciwne naturze, w których się ludzie sami trują i męczą i w których się paczą dusze dzieci, tylko związki dobre, naturalne, niepapierowe, w których ludzie sami są szczęśliwi i mogą stwarzać atmosferę miłości dzieciom. Komu więc zależy na porządku społecznym, ten nie powinien ustalać i umocowywać formułami prawa związków złych, nieszczęsnych, pozornych, tylko powinien rozumnie i poczciwie dopuszczać ich prawne rozwiązywanie, a tym samym umożliwiać nieszczęśliwym ludziom poprawę: zakładanie związków dobrych, naturalnych, szczęśliwych i przez to trwałych. Zatem rozwody wydają się potrzebne i dobre. ** Źródło: ''Czy rozwody są potrzebne?'', „Świat Kobiecy”, nr 10, 15 maja 1927, s. 203. ** Zobacz też: [[rozwód]] * Umysły dogmatyczne łatwiej ulegają sugestiom masowym, umysły krytyczne trudniej. Działalność polityczna a nawet obrona państwa wymaga w znacznej mierze podatności na sugestię masową i bodaj że nie obeszłaby się bez niej. Ktokolwiek do prywatnych czy publicznych celów potrzebuje tłumu, ten stara się go sfanatyzować a nie budzić w nim krytycyzmu. Zaślepienie, jednostronność bezkrytyczna wiara, to są czynniki pożądane dla przywódców każdego masowego ruchu. Stąd władcy, mężowie stanu i politycy popierają raczej pożądane prądy religijne. One zawsze sprzyjają masowym sugestiom, ułatwiają fanatyzowanie mas. ** Źródło: ''X. Filozofia'', w: ''Co Polska traci skutkiem niedostatecznego uprawiania nauki'', „Nauka Polska”, 1925, R. 5, s. 177–178. ** Zobacz też: [[fanatyzm]], [[polityka]], [[sugestia]] * Wiedzieć, co dobre i złe – rzecz ludzka. Tylko myśleć trzeba. ** Źródło: ''Rozmowa o jedności prawdy i dobra'', Wyd. Ryszard Ganszyniec, Lwów 1936, s. 61. ** Zobacz też: [[drzewo poznania dobra i zła]], [[myślenie]], [[wiedza]] * (…) wykształcenie matka odebrała tylko elementarne w klasztorze Sakramentek we Lwowie, jej wyobraźnia poetycka, nie wyzyskana i niekształcona, wypowiadała się w wierze w cuda, duchy, zjawy, w zabiegach pobożnych i modlitwach, w żarliwym życiu religijnym jej samej i obu córek, z którymi była w serdecznym porozumieniu. (…) Na choroby w domu pomagała woda z Lourdes i cudowny obrazek Pana Jezusa (…) Nowenny odmawialiśmy wszyscy klęcząc wieczorami przed ołtarzykiem Serca Jezusowego. Wisiał na ścianie pomiędzy łóżkiem matki i siostry, paliła się na nim wieczna oliwna lampka z czerwonego szkła. (…) Nad drzwiami medalik cudowny św. Benedykta chronił od złodziei pokój, w którym i tak trudno było coś ukraść, bo nędza wyglądała z każdego kąta. Św. Antoni Padewski pomagał szukać rzeczy zgubionych, Matka Boska Nieustającej Pomocy ratowała w cięższych i lżejszych chorobach, Niepokalanie Poczęta w małej figurce porcelanowej miała też swój ołtarzyk w pokoju – świeckich obrazków w ogóle nie było na ścianach. Największy obraz na ścianie to było ''Niepokalane Poczęcie'' Papuzińskiego.<br />W zimie chodziliśmy o w pół do siódmej na roraty przed szkołą, do Trzech Króli śpiewaliśmy w domu kolędy, w poście co niedzieli odmawiałem u św. Mikołaja Gorzkie Żale od 4 do 8 po południu, a w piątki wieczorem obchodziłem na klęczkach 14 stacyj Męki Pańskiej. W maju co wieczór zasypiałem podczas Litanii Loretańskiej w kościele Bernardynów lub u św. Mikołaja. (…)<br />Najbardziej świeckie były miesiące letnie. Wtedy już tylko jakieś 4-godzinne nabożeństwo dziękczynne i ekspiacyjne, dni krzyżowe, Boże Ciało, św. Trójca, św. Piotr i Paweł, Matka Boska Zielna lub imieniny siostry najstarszej i własne nakazywały nabożeństwa poza niedzielami. (…)<br />I w lecie jednak dzień, zmrok i część nocy wypełniały myśli i nastroje związane z wiarą religijną. Co dzień rano przed śniadaniem trzeba było głośno mówić na klęczkach przed ołtarzykiem ''Ojcze Nasz'', ''Zdrowaś Mario'', ''Wierzę w Boga'', modlitwę do Anioła Stróża i ''Modlitwę za umarłych'' na końcu. To samo wieczorem przed snem. ** Źródło: ''Ankieta w sprawie utraty wiary religijnej''; [[Andrzej Nowicki]], ''Witwicki'', Wiedza Powszechna, Warszawa 1982, s. 76–77. ==O Władysławie Witwickim== * Można mieć pewne zastrzeżenia do Witwickiego o wybór przedmiotu badań, o ograniczenie go tylko do ludzi związanych z jednym wyznaniem (katolicyzmem). Szkoda, że nie podjął analizy religijności ludzi niewykształconych, wychodząc z założenia, jakoby religijność ta nie nastręczała większych zagadek psychologicznych. ** Autor: [[Jan Szmyd]], ''Psychologiczny obraz religijności i mistyki. Z badań psychologów polskich'', Wydawnictwo Naukowe Wyższej Szkoły Pedagogicznej, Kraków 1996, s. 203. * Na uwagę zasługuje fakt, iż Witwicki łączył psychologiczną analizę opisywanych postaci z historyczną, socjologiczną, prawną oraz językową interpretacją faktów i wydarzeń. Jednym z rezultatów zastosowania wspomnianej metody jest odkrycie szeregu charakterystycznych cech struktury psychicznej jednostek proroczych, do których zaliczyć można Jana Chrzciciela, Chrystusa i różnych proroków. Do charakterystycznych właściwości psychicznych tego typu ludzi należą, po pierwsze, poetyczno-fantazyjne usposobienie, dosłowne traktowanie przenośni poetyckich (…); po drugie charakterystyczne rozdwojenie jaźni: z jednej strony powołanie mesjańskie i świadomość swej wyjątkowości (przeświadczenie, że Bóg przez nich przemawia i że przeznaczeni są przez niego do spełnienia wyjątkowej roli), z drugiej – zwyczajne odczucia ludzkie, krytyczne i realistyczne. ** Autor: [[Jan Szmyd]], ''Psychologiczny obraz religijności i mistyki. Z badań psychologów polskich'', Wydawnictwo Naukowe Wyższej Szkoły Pedagogicznej, Kraków 1996, s. 196. ** Zobacz też: [[prorok]] * Na uwagę zasługuje zawarta w listach Witwickiego koncepcja czasu. W przeciwieństwie do św. Augustyna, który uważał zarówno przeszłość, jak przyszłość za sfery niebytu, a teraźniejszość redukował do nie posiadającego żadnych wymiarów oka mgnienia, w którym jeden niebyt (to, czego jeszcze nie ma) przelewa się w drugi niebyt (to, czego już nie ma), Witwicki ujmował czas na podobieństwo przestrzeni i uważał zarówno przeszłość i przyszłość za coś istniejącego. ** Autor: [[Andrzej Nowicki]], ''Witwicki'', Wiedza Powszechna, Warszawa 1982, s. 115. * O przekładach dialogów Platona trudno napisać więcej niż uczynił to Witwicki sam we wstępach, objaśnieniach i komentarzach. To była miłość Witwickiego, miłość jego życia. Od czasów gimnazjalnych po ostatnie dni. Stosunek do Platona – rzec można – przyjacielski. A Sokrates stanowił dla niego wzór mędrca. Sokrates to „ja idealne” Witwickiego. To „dzięki” Sokratesowi Witwicki jest uznany za twórcę psychologicznej metody uprawiania historii filozofii przez badanie osobowości filozofów. Z kolei dzięki Witwickiemu Sokrates i dziś żyje, rozmawia z nami po polsku, poucza nas i beszta: jest zrozumiały mimo upływającego czasu. ** Autor: [[Teresa Rzepa]], ''Psychologia Władysława Witwickiego'', Wydawnictwo Naukowe Uniwersytetu im. Adama Mickiewicza w Poznaniu, Poznań 1991, s. 204–205. * Pierwsze przekłady platońskie czytał Witwicki znajomym po powrocie z podróży do Lipska, gdzie zapoznał się z ''Ucztą'' i ''Gorgiaszem''. To były obszerne streszczenia dialogów, wpadające miejscami w dosłowny przekład. Słyszał je Twardowski i skłonił Witwickiego, aby swój przekład ''Uczty'' czytał na pierwszym naukowym posiedzeniu Polskiego Towarzystwa Filozoficznego. Po posiedzeniu, podczas kolacji u Töpflera, na prośbę Chmielowskiego, czytał go po raz drugi. Potem zgłosił się Staff, aby rzecz – już w dosłownym przekładzie – wydać u Połanieckiego. To był początek. A kiedy podczas pierwszej wojny światowej Witwicki przetłumaczył ''Fajdrosa'' i znów go czytał w kółku znajomych, powiedział mu Twardowski, że powinien dać Polsce całego Platona. Tego wezwania Witwicki posłuchał. I tak się począł we Lwowie pierwszy pełny polski przekład dialogów platońskich. ** Autor: [[Izydora Dąmbska]], ''Pięćdziesiąt lat filozofii we Lwowie'', w: ''Pięćdziesiąt lat filozofii w Polsce'', Przegląd Filozoficzny XLIV (1948), s. 19. ** Zobacz też: [[Platon]], [[Kazimierz Twardowski]], [[Leopold Staff]] * Przede wszystkim Witwicki – jako coraz bardziej znany i ceniony autor podręcznika psychologii, tłumacz i komentator dialogów Platona, lektor radiowy, autor artykułów prasowych poruszających m.in. problemy wychowania, zalotów, prowadzenia dyskusji, mody, tańca itp. – nadawał ton międzywojennej psychologii i oddziaływał na umysły kolejnych pokoleń psychologów. ** Autor: [[Teresa Rzepa]], ''O niektórych wydarzeniach związanych z historią polskiej psychologii stosowanej'', w: Teresa Rzepa, Cezary W. Domański (red.), ''Na drogach i bezdrożach historii psychologii'', t. 5., Wydawnictwo Uniwersytetu Marii Curie-Skłodowskiej, Lublin 2016, ISBN 9788377847213, s. 111. * Swoistość stylu myślenia psychologicznego i specyfikę wytworzonej psychologii zawdzięczał Witwicki nie tylko zdolnościom i umiejętnościom naukowym i artystycznym oraz wytrwałej pracy, lecz także mocy i trwałości owoców spotkania z pierwszym swym nauczycielem (i jedynym autorytetem) – Kazimierzem Twardowskim. Twardowskiemu zawdzięczał Witwicki przede wszystkim ukształtowanie postawy racjonalisty i sceptyka wobec tego, co niezgodne z rozumem; postawy uczonego niezależnego od autorytetów, lecz pełnego uznania dla filozofii i kultury starożytnej. ** Autor: [[Teresa Rzepa]], ''Psychologia Władysława Witwickiego'', Wydawnictwo Naukowe Uniwersytetu im. Adama Mickiewicza w Poznaniu, Poznań 1991, s. 220–221. ** Zobacz też: [[Kazimierz Twardowski]] * W latach trzydziestych XX wieku powstała w Polsce książka, której żaden wydawca nie odważył się wówczas wydać. Była nią ''Wiara oświeconych'' Władysława Witwickiego. Jej pierwsze wydanie ukazało się w języku francuskim w Paryżu w 1939 roku; w języku polskim wydano ''Wiarę oświeconych'' dopiero po drugiej wojnie światowej. Na podstawie własnych badań eksperymentalnych autor, wybitny psycholog i doskonały popularyzator wiedzy, starał się określić, czym właściwie jest wiara w tamten świat ludzi mających znaczne wykształcenie. Witwicki przeprowadzając ankiety wykrył liczne niekonsekwencje, sprzeczności, irracjonalizmy. Respondenci wahali się w odpowiedziach na pytania, czuli się zakłopotani, nie wiedzieli w końcu, czy wierzą w niektóre dogmaty, czy też nie. Witwicki zastrzegał się, że interesują go jedynie akty wiary, a nie przedmiot. Książka jego stanowiła swego czasu przysłowiowy kij włożony w mrowisko, ponieważ uświadamiała czytającemu, ile niekonsekwencji zawiera stosunek ludzi współczesnych do treści własnych wierzeń i wyobrażeń. ** Autor: [[Andrzej Tokarczyk]], ''Tamten świat'', Młodzieżowa Agencja Wydawnicza, Warszawa 1986, ISBN 8320319242, s. 260–261. ** Zobacz też: [[wiara]] * Witwicki mówił czasami o tym, że czuje się tylko „jedną kroplą w oceanie życia” i ta świadomość przynależności do czegoś bezgranicznie wielkiego, pięknego, wartościowego i wiecznego daje mu szczęście. Sądzę jednak, że od uczucia, że jest cząstką Przyrody, znacznie większą rolę odgrywało uczucie przynależności do świata Kultury, związane ze szczególnym typem stosunków międzyludzkich. Ciągłość kultury polegała dla Witwickiego na ciągłym przekazywaniu sobie „lamp”, czyli światła wiedzy, światła pasji badawczej i światła pasji twórczej. W tej perspektywie najważniejszym typem stosunków międzyludzkich były dla Witwickiego związki między nauczycielami i uczniami. ** Autor: [[Andrzej Nowicki]], ''Witwicki'', Wiedza Powszechna, Warszawa 1982, s. 113. * Witwicki nie wahał się zakwestionować jakiegokolwiek zwyczaju, opinii, wierzenia, przekonania – ufając, że rozum ludzki jako główny sędzia zagwarantuje racjonalną ocenę i przyznanie racji temu, kto wbrew zwyczajom, wierzeniom, obiegowym opiniom i powszechnym przekonaniom głosi prawdę. ** Autor: [[Teresa Rzepa]], ''Psychologia Władysława Witwickiego'', Wydawnictwo Naukowe Uniwersytetu im. Adama Mickiewicza w Poznaniu, Poznań 1991, s. 201–202. * Z postawy kultu rozumu i wiary w jego moc wynikała potrzeba samodzielności poznawczej, potrzeba uwalniania się od wszelkich autorytetów. Nieuznawanie autorytetów warunkowało (m.in.) oryginalność naukowej twórczości Witwickiego, lecz nie przynosiło mu uznania właśnie ze strony autorytetów naukowych. ** Autor: [[Teresa Rzepa]], ''Psychologia Władysława Witwickiego'', Wydawnictwo Naukowe Uniwersytetu im. Adama Mickiewicza w Poznaniu, Poznań 1991, s. 201. ** Zobacz też: [[autorytet]] {{SORTUJ:Witwicki, Władysław}} [[Kategoria:Myśliciele ateistyczni]] [[Kategoria:Polscy psycholodzy]] [[Kategoria:Polscy tłumacze]] [[Kategoria:Polscy lektorzy radiowi i telewizyjni]] [[Kategoria:Polscy teoretycy sztuki]] [[Kategoria:Polscy artyści]] [[Kategoria:Polscy historycy filozofii]] [[Kategoria:Wykładowcy polskich uczelni wyższych]] hi8qlagiizg65xl707aqffy0qwgivqq 0 9251 642999 641429 2026-06-02T16:10:23Z Nazwa1234 53893 /* */ 642999 wikitext text/x-wiki '''[[w:Samobójstwo|Samobójstwo]]''' – śmierć jednostki w wyniku jej celowego, świadomego działania. [[Plik:Edouard Manet - Le Suicidé.jpg|mały|{{center|[[Édouard Manet]], ''Samobójstwo'' (1877)}}]] * Ach, drogi przyjacielu, jak ludzie są ubodzy w pomysły! Zawsze sądzą, że popełnia się samobójstwo z jednego powodu. Ale można doskonale zabić się dla dwóch powodów. ** Autor: [[Albert Camus]], ''Upadek'' * Brama jest zawsze otwarta. ** ''Porta semper aperta est.'' (łac.) ** Opis: [[Sentencje i zwroty łacińskie|przysłowie rzymskie]] * Być albo nie być, oto jest pytanie.<br />Jestli w istocie szlachetniejszą rzeczą<br />Znosić pociski zawistnego losu<br />Czy też stawiwszy czoło morzu nędzy,<br />Przez opór wybrnąć z niego? – Umrzeć – zasnąć. ** ''To be, or not to be: that is the question:<br />Whether ’tis nobler in the mind to suffer<br />The slings and arrows of outrageous fortune,<br />Or to take arms against a sea of troubles,<br />And by opposing end them? To die: to sleep;'' (ang.) ** Autor: [[William Shakespeare]], ''[[Hamlet]]'' * Były chwile, kiedy myślałem o samobójstwie, ale przy moim szczęściu byłoby to prawdopodobnie rozwiązanie tymczasowe. ** Autor: [[Woody Allen]] ** Źródło: [https://libquotes.com/woody-allen/quote/lby9m1l libquotes.com] * Czasem człowiek powinien się spieszyć, żeby nie utracić woli śmierci. ** Autor: [[Warłam Szałamow]], ''Opowiadania kołymskie'' * Często usłyszeć możemy, że sekcja zwłok potwierdziła samobójstwo. Nic takiego technicznie nie jest możliwe. Po otwarciu zwłok lekarz nie znajduje karteczki z napisem „zabiłem się”. ** Autor: [[Kazimierz Turaliński]] ** Źródło: [https://archive.ph/pdk82 ''Lepper, Petelicki, Muś… Ich bliscy nie wierzą w samobójstwa'', wp.pl, 16 listopada 2012] * Dlaczego człowiek żyje? – a no, bo się urodził, a zabieg poderżnięcia sobie gardziołka nie należy do przyjemnych. Łatwiej jest żyć niż przestać żyć, a więc – żyje się i kwita. ** Autor: [[Stefan Kisielewski]], ''Mistrzowie felietonu'' * Dlaczego nie popełniam samobójstwa? Bo czuję wstręt zarówno do śmierci, jak i do życia. ** Autor: [[Emil Cioran]], ''[[Na szczytach rozpaczy]]'' * Dlaczego się nie zabijam? – Gdybym wiedział dokładnie, co mi w tym przeszkadza, nie stawiałbym już sobie pytań, gdyż znałbym wówczas odpowiedzi na wszystkie. ** Autor: [[Emil Cioran]], ''Spotkania z samobójstwem'' * Dla mnie samobójstwo jest nie do przyjęcia – chyba że np. w chińskim więzieniu przed przesłuchaniem. ** Autor: [[Zdzisław Beksiński]], ''Wańka-wstańka'', „Uroda” 2000, nr 11 * Domagam się Domów Śmierci, gdzie każdy miałby do dyspozycji nowoczesne środki lekkiego zgonu. Gdzie można by umrzeć gładko, nie zaś rzucając się pod pociąg, lub wieszając na klamce. ** Autor: [[Witold Gombrowicz]], [[Dziennik (Witold Gombrowicz)|''Dziennik'']] * Dosyć sztywną mam szyję<br />I dlatego wciąż żyję. ** Autor: [[Jacek Kaczmarski]], ''Autoportret Witkacego'' * Doświadczenia zatapiały mnie w rozpaczy i o mało co nie położyłem końca życiu. – Sztuka, ona jedna powstrzymała mnie. O, wydało mi się niemożliwem opuścić świat, zanim nie dokonam wszystkiego, co odczuwałem, jako posłannictwo swoje. ** Autor: [[Ludwig van Beethoven]], ''[[s:Beethoven (Rolland, 1921)/Testament Heiligenstacki|Testament heiligenstadzki]]'' * Gdy kobiety decydują się na śmierć, wybierają bardziej romantyczne sposoby – otwierają sobie żyły albo przedawkowują środki nasenne. ** Autor: [[Paulo Coelho]], ''[[Weronika postanawia umrzeć]]'' ** Zobacz też: [[kobieta]], [[śmierć]] * Gdyby każdy, co sobie zabije ćwieka w głowę, chciał zaraz skakać do wody, to co drugi człowiek musiałby się utopić. ** Autor: [[Jaroslav Hašek]], ''Zagadka psychiatryczna'', [w:] ''Zniknięcie posła i inne opowiadania'', Kraków 2004, s. 180. * Gdyby nie myśl o samobójstwie, dawno bym się zabił. ** Autor: [[Emil Cioran]], ''Sylogizmy goryczy'' * Gdybym nie miał poczucia humoru, już dawno popełniłbym samobójstwo. ** Autor: [[Mohandas Karamchand Gandhi]] ** Źródło: [https://www.goodreads.com/quotes/71668-if-i-had-no-sense-of-humor-i-would-long goodreads.com] * Gdybyś się powiesił, z pewnością ominęłoby cię mnóstwo kłopotów, ale życie niesie ze sobą tyle fantastycznych rzeczy, że jednak warto się go trzymać. ** Autor: [[Jerzy Vetulani]], [https://wyborcza.pl/duzyformat/1,143623,17388212,Jerzy_Vetulani__Badz_przekorny__nie_obrazaj.html ''Jerzy Vetulani: Bądź przekorny, nie obrażaj'', wyborcza.pl, 11 lutego 2015] * Ja bardziej niż wy jeszcze krztuszę się i duszę<br />Ja częściej niż wy jeszcze żyć nie chcę a muszę<br />Ale tknąć się nikomu nie dam i dlatego<br />Gdy trzeba będzie sam odbiorę światu Witkacego ** Autor: [[Jacek Kaczmarski]], ''Autoportret Witkacego'' * Ja nie mam siły nawet na samobójstwo, a umęczony jestem samym sobą aż do zdechnięcia. I mimo to czuję się młodzieńcem, który może się nawet zakochać. ** Autor: [[Stanisław Ignacy Witkiewicz]], ''Janulka, córka Fizdejki'' * Jak się już zabijać, to na dobre. Wieszanie odpadało z powodu braku haka – wyjście na balkon było skreślone – zimno! Tak więc przeżyłem, choć tarzałem się po łóżku, jęcząc i myśląc co tu ze sobą zrobić. ** Autor: [[Tomasz Beksiński]], ''[[Beksińscy. Portret podwójny]]'' * Ja tam nie miałem zamiaru się zabijać. Już prędzej kogoś bym zabił, najchętniej parę osób. Przynajmniej odszedłbym w towarzystwie. Pokazałbym ludziom, że lepiej ze mną nie szurać. ** Autor: [[Charles Bukowski]], ''Z szynką raz!'' * Jedynym wyjściem jest samobójstwo. ** ''Suicide is the only way out.'' (ang.) ** Autor: [[Ozzy Osbourne]], ''Suicide Solution'' * Jest tylko jeden problem filozoficzny prawdziwie poważny: samobójstwo. Orzec, czy życie jest, czy nie jest warte trudu, by je przeżyć, to odpowiedzieć na fundamentalne pytanie filozofii. ** Autor: [[Albert Camus]], ''Mit Syzyfa (1942)'' * Jeśli ktoś nie popełnia samobójstwa, nie znaczy, że wybrał życie. On tylko nie potrafi się zabić. ** Autor: [[Ryūnosuke Akutagawa]], ''Aforyzmy japońskie'' s. 32. * Jeśli zechcesz umrzeć, możesz w każdej chwili. Po prostu spróbuj. ** Autor: [[Ryūnosuke Akutagawa]], ''Aforyzmy japońskie'' s. 32. * Jeśli z jakiegokolwiek powodu było mu szczególnie źle, jeśli do opuszczenia, osamotnienia i zdziczenia jego życia dołączały się jeszcze nadzwyczajne dolegliwości lub straty, wtedy mógł tym cierpieniom powiedzieć: „Poczekajcie tylko jeszcze dwa lata, wtedy ja będę waszym panem!” Po czym z lubością wyobrażał sobie, jak to rankiem w pięćdziesiątą rocznicę urodzin napływać będą listy i powinszowania, gdy tymczasem on, pewny swej brzytwy, żegnać się będzie z bólem i zamknie za sobą drzwi. Wtedy artretyzm w kościach, melancholia, ból głowy i żołądka nic mu już nie zrobią! ** Autor: [[Hermann Hesse]], ''[[Wilk stepowy]]'' * Jeślibym mógł popełnić samobójstwo i zobaczyć potem ich twarze, tak, wtedy gra byłaby warta świeczki. ** Autor: [[Albert Camus]], ''Upadek'' * Katolik wyznaje kompletną filozofię, która utrzymuje człowieka przy zdrowych zmysłach, a nie jakiś oderwany fragment, smutny czy wesoły, który bez trudu może doprowadzić człowieka do obłędu. Katolik nie popełnia samobójstwa, bo wcale nie uważa za takie znów pewne, że zasłużył sobie na niebo. Uważa za istotne, na co sobie zasłużył. Nie ma pewności, na jaką karę by się naraził, wie jednak, jaką lojalność by zdradził i jakie przykazanie czy jaki warunek by zignorował. Ba, sądzi nawet, że człowiek prędzej trafi do nieba, jeśli wytrzyma swe cierpienia na ziemi. Można heroicznie przyjąć raka jako narzędzie męczeństwa, takie samo, jakim był kocioł ukropu dla świętej Cecylii albo ruszt dla świętego Wawrzyńca. Wiara w życie po śmierci, nadzieja niebiańskiego szczęścia, wiara że Bóg jest Miłością – wszystkie te elementy nie prowadzą do szaleństwa, jeżeli są przyjmowane razem z innymi katolickimi doktrynami, z których wynika, że stale trzeba mieć się na baczności przeciw mocom piekielnym. ** Autor: [[Gilbert Keith Chesterton]] * Każdy wstrząs, każdy ból, każda niepomyślna sytuacja życiowa natychmiast budziły w nim, jak we wszystkich ludziach jego pokroju, pragnienie ucieczki przez śmierć, stopniowo jednak stworzył sobie właśnie z tej skłonności filozofię, służącą życiu. Oswojenie się z myślą, że to zapasowe wyjście stale jest otwarte, dodawało mu siły, budziło w nim ciekawość wypróbowania cierpień i złych stanów, a gdy było z nim bardzo źle, mógł czasem ze zgryźliwą radością, z pewnego rodzaju zadowoleniem z niepowodzenia, pomyśleć: jednak jestem ciekawy, ile to właściwie człowiek potrafi wytrzymać! Jeśli osiągnąłem już granicę wytrzymałości, to wystarczy mi tylko otworzyć drzwi i już mnie nie będzie”. Jest wielu samobójców, u których takie właśnie myśli wyzwalają niezwykłe siły. ** Autor: [[Hermann Hesse]], ''[[Wilk stepowy]]'' * Kiedy dorastałem na Brooklynie nikt nie popełnił samobójstwa. Wszyscy byli zbyt nieszczęśliwi. ** Autor: [[Woody Allen]], ''[[Zbrodnie i wykroczenia]]'' * Kiedy się myśli i myśli o śmierci jako o jedynym wybawieniu, to jak wtedy żyć? ** Autor: [[Edward Stachura]], ''Pogodzić się ze światem'' * Ktokolwiek się zabije umyślnie, z pewnością zostanie ukarany piekłem, w którym będzie przebywał na zawsze. ** Autor: [[Mahomet]] ** Źródło: hadisy ''Sahih al-Buchari'', 5778 * Ludzie są nieraz skłonni widzieć w samobójstwie bohaterstwo i dowód wielkiego męstwa. Rzeczywiście, aby zadać sobie śmierć, potrzeba pewnej dozy panowania nad sobą, nad strachem przed tym, co czeka po śmiercią, nad odrazą do bólu. Ale motywem każdego samobójstwa jest zawsze ucieczka przed czymś, czego się człowiek obawia bardziej, niż zadania sobie śmierci. Z konieczności należy więc dojść do wniosku, że jest ono w istocie zawsze raczej aktem tchórzostwa i małoduszności, przy pewnych pozorach męstwa i odwagi. ** Autor: [[Jacek Woroniecki]], ''Katolicka etyka wychowawcza'', tom II/2, Redakcja Wydawnictw KUL, Lublin 1986, s. 174. * Łatwiej jest myśleć o samobójstwie, aniżeli je popełnić, a gdy słyszałem, że ktoś grozi popełnieniem samobójstwa, nie robiło to na mnie zbyt wielkiego wrażenia. ** Autor: [[Mohandas Karamchand Gandhi]], ''Autobiografia. Dzieje moich poszukiwań prawdy'' * Najszczęśliwszym dniem mojego życia był ten, po którym nie nadeszło jutro. ** Autor: [[Kurt Cobain]], ''Cobain: Montage of Heck'' * Nie mógłbym popełnić samobójstwa nawet jeśli moje życie by od tego zależało. ** Autor: [[George Carlin]] * Nie popełniłem jednak samobójstwa, ponieważ chciałem dowiedzieć się więcej o matematyce. ** Autor: [[Bertrand Russell]] ** Źródło: [https://www.goodreads.com/quotes/348475-there-was-a-footpath-leading-across-fields-to-new-southgate goodreads.com] * Nie próbuj samobójstwa. Nikt nie jest tego wart. ** ''Don’t try suicide. Nobody’s worth it.'' (ang.) ** Autor: [[Queen]], ''Don’t Try Suicide'' (1980) * Nie warto się zabijać, skoro zabijamy się zawsze za późno. ** Autor: [[Emil Cioran]], ''O niedogodności narodzin'' * Niejednego pięknego poranka byłbym sobie palnął w łeb, gdybym sobie nie przypomniał, że to by sprawiło przyjemność mojej teściowej. ** Autor: [[George Byron]] ** Źródło: [https://www.newsweek.pl/historia/lord-byron-czarujacy-i-niemoralny/xw3c84p www.newsweek.pl] * Mam dopiero 42 lata, więc przypuszczalnie szmat czasu przede mną. A czy nie można by wyjść śmierci na spotkanie? Czyż nie byłoby to normalne w mojej sytuacji? ** Autor: [[Edward Stachura]], ''Pogodzić się ze światem'' * Mam ochotę popełnić samobójstwo, ale to nic nie da – mam zbyt wiele problemów. ** Autor: [[Woody Allen]], ''Życie i cała reszta'' * Marzyłem niejasno o zgładzeniu siebie, aby unicestwić jedno przynajmniej z tych przesadnych istnień. Ale nawet moja śmierć byłaby zbyteczna. Mój zbyteczny trup, moja krew na tych kamieniach, pomiędzy tymi roślinami, w głębi tego uśmiechniętego parku. A wyżarta skóra byłaby zbyteczna w tej ziemi, która by ją przyjęła, a moje kości wreszcie oczyszczone, odarte z powłoki, czyste i schludne jak zęby, byłyby też zbyteczne: byłem zbyteczny na całą wieczność. ** Autor: [[Jean-Paul Sartre]], ''Mdłości'' * Mogę się zabić, ale na myśl, że mógłbym nie istnieć wcale, zimno mi się robi z przerażenia. ** Autor: [[Stanisław Ignacy Witkiewicz]], ''Nienasycenie'' * Mówią nam, że samobójstwo jest największym przejawem tchórzostwa… Że samobójstwo jest złe; podczas gdy jest zupełnie oczywiste, że nie ma na tym świecie niczego, do czego każdy człowiek miałby bardziej niepodważalne prawo niż do swojego własnego życia i osoby. ** Autor: [[Arthur Schopenhauer]] ** Źródło: [https://www.goodreads.com/quotes/176216-they-tell-us-that-suicide-is-the-greatest-piece-of goodreads.com] {{wulgaryzmy}} * Mówią samobójcy to jebani tchórze<br />Wcale nie to odważni ludzie<br />Myślałem o tym gównie I już wiele razy<br />Ale dobre słowo odpychało te koszmary. ** Autor: [[Cypis]], utwór ''Co za dużo to nie zdrowo'' * Myślałem o samobójstwie. Powstrzymywało mnie tylko to, że nikt, absolutnie nikt nie wzruszy się moją śmiercią, że w śmierci będę jeszcze bardziej samotny niż w życiu. ** Autor: [[Jean-Paul Sartre]], ''Mdłości'' * Nie warto się zabijać i tak umiera się za wcześnie. ** Autor: [[Éric-Emmanuel Schmitt]], ''Dziennik utraconej miłości'' (2021) * Od paru dni wstaję i mówię sobie: „Gdybym to zrobił wczoraj, dzisiaj już nie musiałbym się męczyć”. Gdybyż to było dla mnie oczywiste! Ale ciągle do końca nie jest… ** Autor: [[Edward Stachura]], ''Pogodzić się ze światem'' * Oto w którąkolwiek rozejrzysz się stronę, tam wszędzie jest kres wszelkiego nieszczęścia. Czy widzisz tamtą urwistą górę? Z niej zstępuje się do wolności. Widzisz tamto, hen, morze, tamtą rzekę i tamtą studnię? Tam na dnie mieszka wolność. Widzisz tę gałąź niską, uwiędłą w słońcu i bezlistną? Z niej zwisa wolność. Widzisz swą szyję, swe gardło, swe serce? To są miejsca ucieczki z niewoli. Wskazuję ci drogi wyjścia zbyt trudne i wymagające wielkiej odwagi i siły? Więc proszę, jest nią każda żyła w twoim ciele. ** Autor: [[Seneka]], ''O gniewie'' * Oto absurd samobójstwa: wiadomo, przed czym się ucieka, nie wiadomo, co się znajdzie. ** Autor: [[Éric-Emmanuel Schmitt]], ''Dziennik utraconej miłości'' (2021) * Pamiętaj chłopcze, zapisz to sobie mocno w pamięci, scyzorykiem narysuj to sobie na dłoni i zamknij pięść mocno, ściśnij mocno, mocno pięść i nigdy jej nie otwieraj i pamiętaj to, co tam wyryłeś: ten świat nie jest wart ciebie. Nie jest wart tego, żebyś przezeń miał odebrać sobie życie. Twoje życie. ** Autor: [[Edward Stachura]], ''Dziennik. Zeszyty podróżne 1'' * Poczułbym się naprawdę uwięziony w tym życiu, gdybym nie wiedział, że w każdej chwili mogę popełnić samobójstwo. ** Autor: [[Hunter S. Thompson]] ** Źródło: [https://www.goodreads.com/quotes/424994-i-would-feel-real-trapped-in-this-life-if-i goodreads.com] * Posłuchaj, porzucony przez nią,<br />Nieznany mój przyjacielu: W rozpaczy swojej<br />Nie wychodź na balkon, nie wychodź,<br />Do bruku z góry nie przychodź, nie przychodź,<br />Na smugę cienia nie wbiegaj,<br />Zaczekaj, trochę zaczekaj! ** Autor: [[Edward Stachura]], ''Czas płynie i zabija rany'' * Powieś się, będziesz tego żałował; nie wieszaj się, będziesz także tego żałował. Czy się powiesisz, czy się nie powiesisz, będziesz i tego, i tego żałował. Taka jest, panowie, treść mądrości życiowej. ** Autor: [[Søren Kierkegaard]], ''Albo, albo'', PWN, Warszawa 1982, s. 41. * „Samobójca” – a Harry nim był – niekoniecznie musi żyć w szczególnie bliskim kontakcie ze śmiercią, taki kontakt można mieć, nie będąc samobójcą. ** Autor: [[Hermann Hesse]], ''[[Wilk stepowy]]'' * Samobójstwo było moją najsilniejszą bronią. Myśl o nim oznaczała przestrzeń; myśl, że klatka nie jest do końca zamknięta, dodawała mi siły, by w tej klatce wytrzymać. ** Autor: [[Charles Bukowski]], ''Fragmenty winem poplamionego notatnika'' * Samobójstwo, gdy raz mu się otworzy drzwi, staje się trudnym do wykwaterowania lokatorem. ** Autor: [[Bernard Minier]], ''Krąg'', tłum. Monika Szewc-Osiecka * Samobójstwo? Jezus Maria, jeszcze jedna robota do odwalenia. Miałem ochotę przespać pięć lat, ale mi nie dawali. ** Autor: [[Charles Bukowski]], ''Z szynką raz!'' * Samobójstwo jak każda rozpusta<br />Jest wymyślną; on w głowy szalonym zawrocie<br />Czuł niewymowny pociąg utopić się w błocie. ** Autor: [[Adam Mickiewicz]], ''[[Pan Tadeusz (poemat)|Pan Tadeusz]]'' * Samobójstwo nigdy nie jest dobre. „To tchórzliwa wyka, bracia moi”. ** Autor: [[William S. Burroughs]], ''Last Words: The Final Journals of William S. Burroughs'' * Samobójstwo (…) przecież nie można go uważać za nic innego, jak tylko za słabość, bo oczywiście łatwiej jest umrzeć niż mężnie znosić życie pełne udręki. ** Autor: [[Johann Wolfgang von Goethe]], ''[[Cierpienia młodego Wertera]]'' ** Opis: Albert do Wertera. * Samobójstwo to doniosły eksperyment o nieujawnionym rezultacie. ** Autor: [[Stefan Kisielewski]] ** Źródło: [https://www.salon24.pl/u/gps65/285186,aforyzmy-kisiela salon24.pl] * Samobójstwo, to dopiero pieczątka hańby, którą życie kładzie na lichych jednostkach ich własną ręką. ** Autor: [[Władysław Witwicki]], ''Rozmowa z pesymistą'', K. Jakubowski, Lwów 1928, s. 12. * Sens życia w dosłownym tego słowa znaczeniu to wszystko, co robisz, aby powstrzymać się od samobójstwa. ** Autor: [[Albert Camus]] ** Źródło: [https://www.goodreads.com/quotes/7699175-the-literal-meaning-of-life-is-whatever-you-re-doing-that www.goodreads.com] * Skłamałbym, gdybym powiedział, że nie myślę często o samobójstwie jako o wyzwoleniu się z mojego piekła. Ale nie jest to dla mnie oczywiste. Nie ma w mojej biednej głowie ani jednej oczywistości. ** Autor: [[Edward Stachura]], ''Pogodzić się ze światem'' * Straciłem już pasję, i pamiętajcie, lepiej wypalić się niż odchodzić w cień. Pokój, Miłość, Empatia. Kurt Cobain. ** ''I don’t have the passion anymore, and so remember, it’s better to burn out than to fade away. Peace, Love, Empathy. Kurt Cobain.'' (ang.) ** Autor: [[Kurt Cobain]] ** Opis: 5 kwietnia 1994, w liście napisanym przed samobójczą śmiercią. ** Źródło: [[ostatnie słowa]] * Szubienica, pestycydy, broń<br />Dobry losie, weź mnie przed tym chroń. ** Autor: [[Quebonafide]], ''Szubienicapestycydybroń'' * Targnięcie się na własne życie leży w ludzkiej naturze. ** Autor: [[Paulo Coelho]], ''[[Weronika postanawia umrzeć]]'' ** Zobacz też: [[człowiek]], [[natura]], [[życie]] * To życie, na które zostałem skazany, może mnie zdeptać i zhańbić z okrucieństwem bestii dzikiej, ale jest we mnie jedno wspaniałe i suwerenne urządzenie – że mogę sam siebie pozbawić życia. Jeśli zechcę, mogę nie żyć. Nie prosiłem się na świat, ale przynajmniej pozostaje mi prawo odejścia… i to jest fundament mojej wolności. ** Autor: [[Witold Gombrowicz]], [[Dziennik (Witold Gombrowicz)|''Dziennik'']] * U młodych samobójstwo jest wołaniem o pomoc, u starych jest tylko wołaniem o śmierć. ** Autor: [[Antoni Kępiński]] ** Źródło: „Annales de philosophie”, tom 23, Wydawn. TNKUL, 1975, s. 28. * W najgorszych chwilach jedynym powodem, dla którego nie popełniłem samobójstwa, była świadomość, że po śmierci nie będę mógł już pić. ** Autor: [[Eric Clapton]] ** Źródło: ''Clapton: The Autobiography'' * Współczesne zachodnie kodeksy karne usunęły próbę popełnienia samobójstwa z listy zbrodni. Wyjątek stanowi prawo angielskie. Wielka Brytania miała szczęście uwolnić się od jakobinów oraz ich „praw człowieka”, które były jedną z tajemnic ich stopnia cywilizacji i zachowuje średniowieczny zwyczaj sądzenia niedoszłego samobójcy, oskarżając go o „zdradę siebie samego”. W sumie więc chodzi o tchórzostwo. ** Autor: [[Vittorio Messori]], ''Czarne karty Kościoła'' (przeł. Antoni Kajzerek), Księgarnia św. Jacka, Katowice 1998, s. 256, 257. * Zaczynam się nudzić byciem częścią ludzkości. Nie ma już wiele do zrobienia. Ten wyścig to strata czasu. Ludzie spieszący się wszędzie, roją się wokół jak muchy. Chyba kupię czterdzieści cztery. Zrobię im wszystkim niespodziankę. Myślę, że się zabiję. (…) Co za skandal, gdybym umarł. ** ''I’m getting bored being part of mankind. There’s not a lot to do no more. This race is a waste of time. People rushing everywhere. Swarming around like flies. Think I’ll buy a forty four. Give ’em all a surprise. Think I’m gonna kill myself (…) What a scandal if I died.'' (ang.) ** Autor: [[Elton John]], utwór ''I Think I’m Going to Kill Myself'' * Zdecydowałem, że w ciągu najbliższego miesiąca nie będę siedzieć na dachu i myśleć o skakaniu. Ale naprawdę się zabiję. I nie opuszczę tego świata, nie wiedząc, jak to jest się z kimś przespać. ** ''I decided within the next month, I’ll not sit on my roof and think about jumping, but I’ll actually kill myself. And I wasn’t going out from this world without actually knowing what it was like to get laid.'' (ang.) ** Autor: [[Kurt Cobain]], utwór ''Aberdeen'' * Zginąć by można jak nic:<br />Do żył<br />Jest nóż.<br /><br />Lub w dół<br />Na bruk<br />Z wysoka.<br /><br />Ale czy warto?<br />Może nie warto?<br />Chyba nie warto…<br />Nie, nie – nie warto. ** Autor: [[Edward Stachura]], ''Czy warto'' * Życie przestaje być koszmarem, gdy człowiek powie sobie: „Mogę się zabić, kiedy tylko zachcę”. ** Autor: [[Emil Cioran]], ''Rozmowy z Cioranem'' '''Zobacz też:''' * [[samobójca]] [[Kategoria:Prawo]] [[Kategoria:Problemy społeczne]] [[Kategoria:Śmierć]] 8i10tuorwova3lqhml1ctqdpyxzkez3 0 27802 643003 591751 2026-06-03T05:17:43Z ~2026-29862-23 61249 nowa grafika 643003 wikitext text/x-wiki [[Plik:Cialdini Kolind ZURICH.MINDS.jpg|mały|{{center|Robert Cialdini (z lewej)}}]] '''[[w:Robert Cialdini|Robert B. Cialdini]]''' (ur. 1945) – amerykański [[psycholog]] i autor książek. ==''Tak! 50 sekretów nauki perswazji''== <small>(tłum. Michał Lipa)</small> * Choć nie ma raczej wątpliwości, że zachowania innych ludzi są bardzo ważnym źródłem społecznego wpływu, to powinniśmy podkreślić, że kiedy podczas naszych badań pytamy respondentów, czy zachowania innych mają wpływ na ich decyzje, wtedy stanowczo zaprzeczają. Jako psycholodzy społeczni wiemy jednak swoje. Nie mamy wątpliwości, że zdolność człowieka do identyfikowania czynników wpływających na jego zachowania jest zdumiewająco niewielka. * Im bliżej celu jest człowiek, tym większy wysiłek jest gotów podjąć, by cel ten osiągnąć. * Jeżeli cały świat jest sceną, to drobna zmiana roli może mieć dramatyczne następstwa. * Ludzie, na których chcemy wpływać często są zmuszani przez pędzący naprzód świat do błyskawicznego podejmowania decyzji. To samo dotyczy nas, praktyków perswazji. Często pierwsza strategia wywierania wpływu, jaka przychodzi nam do głowy, nie jest tą najbardziej etyczną. Jednak poświęcając trochę wysiłku na rozważenie wszystkich możliwości wykorzystania narzędzi perswazji (…), możemy skłonić ludzi do przyjęcia naszego punktu widzenia, zaangażowania się w jakieś przedsięwzięcie lub nabycia naszego produktu, zachowując się szczerze, uczciwie i etycznie. Poza tym wiedząc, na czym polega etyczne wywieranie wpływu, rozumiemy, że każdy, kto traktuje narzędzia perswazji jak broń, w końcu strzeli gola do własnej bramki. * Nawet najlepsze argumenty i najskuteczniejsze strategie perswazji nie zadziałają na twoją korzyść, jeśli odbiorca nie zrozumie komunikatu lub kryjących się za nim intencji, albo – co gorsza – jednego i drugiego. * Szukaj w ludziach dobrych cech. Wielu z nas poświęca zbyt dużo czasu na poszukiwanie wad ludzi, z którymi ma do czynienia. * Zarządzanie polega na wykonywaniu zadań rękami innych ludzi. ==''Wywieranie wpływu na ludzi. Teoria i praktyka''== <small>(ang. ''Influence. Science and practice'', Gdańskie Wydawnictwo Psychologiczne, Gdańsk-Sopot 2009, wyd. 6, tłum. Bogdan Wojciszke)</small> * Czasami od myślenia odstrasza nas nie związany z nim wysiłek, lecz wnioski, do jakich moglibyśmy dojść, gdybyśmy się oddali tej czynności. * Gdy obraz własnej osoby ulegnie zmianie, czyni to człowieka podatnym na różne manipulacje ze strony innych, pragnących tę zmianę wykorzystać. * Gdy przychodzi do dawania wolności, bardziej niebezpieczne jest dawać je tylko do pewnego momentu, niż nie dawać ich w ogóle. * Inaczej niż zwierzęta, których moce poznawcze zawsze pozostawiały wiele do życzenia, ludzie sami stworzyli własną nieadekwatność, konstruując świat radykalnie bardziej skomplikowany niż ten, który zastali. * Najlepszym świadectwem rzeczywistych uczuć czy przekonań człowieka są nie jego słowa, lecz czyny. Obserwatorzy usiłujący wywnioskować, jakie są czyjeś przekonania, bardziej się skupiają na jego działaniach, niż słowach. Psychologowie wykryli, że podobna prawidłowość obowiązuje i przy wnioskowaniu przez człowieka o jego własnych przekonaniach. Podstawowym źródłem informacji o własnych przekonaniach, postawach czy wartościach jest nasze własne zachowanie. * Nie musisz być gwiazdą, by świecić. Czasami wystarcza, że jesteś jakoś związany z jakąś gwiazdą. * Ogólna reguła jest taka, że kiedy opadnie już kurz wyścigu i widzimy zwycięzców zachowujących się jak przegrani (i na odwrót), to powinniśmy zachować daleko idącą ostrożność w stosunku do okoliczności, które cały ten kurz podnoszą. * Podejmując decyzję na temat czegoś lub kogoś, bardzo często opieramy ją nie na całej dostępnej nam informacji, lecz jedynie na jakimś jej pojedynczym fragmencie. Często jest to fragment ważny i dla decyzji istotny, jednak ponieważ jest to tylko jeden, izolowany element, opieranie całej decyzji tylko na nim wystawia nas na niebezpieczeństwo popełniania błędu. Gdy zaś błąd taki zechce wykorzystać jakiś spryciarz, możemy wyjść na kompletnych głupców, albo jeszcze gorzej. * Pomimo niezwykłego wyrafinowania ludzkiego aparatu umysłowego, który pozwolił naszemu gatunkowi zdominować całą planetę, zbudowaliśmy na Ziemi otoczenie tak złożone, szybko zmieniające się i przeładowane informacją, że możemy sobie z nim poradzić tylko poprzez odwołanie do prymitywnych sposobów reagowania charakterystycznych dla zwierząt, które tak dawno temu prześcignęliśmy. * Przede wszystkim zrozumieć należy fakt, że naszym rzeczywistym przeciwnikiem nie jest osoba posługująca się regułą wzajemności (czy jakimś innym narzędziem wpływu społecznego). Osoba taka jedynie wyzwala – niczym mistrz jujitsu – siły tkwiące poza nią samą. Rzeczywistym przeciwnikiem jest sama reguła, ponieważ to w niej tkwią siły, którym ulegamy. * Raz danych wolności nie można ludziom odebrać bez walki. * Zwykle uważamy nastolatków za niezależnych i buntowniczych. Jednak warto zdać sobie sprawę z tego, że dotyczy to najczęściej jedynie ich stosunku do własnych rodziców. Pośród sobie podobnych powszechnie ulegają społecznym dowodom słuszności. {{SORTUJ:Cialdini, Robert}} [[Kategoria:Amerykanie włoskiego pochodzenia]] [[Kategoria:Amerykańscy psycholodzy]] [[Kategoria:Amerykańscy pisarze naukowi]] [[Kategoria:Amerykańscy pisarze współcześni]] 8jsja13pbegzxzcrr129w1k3521z3ba 0 35842 643004 639041 2026-06-03T05:20:15Z ~2026-29862-23 61249 dodanie grafiki 643004 wikitext text/x-wiki [[Plik:С. М. Киров.jpg|mały|{{center|Siergiej Kirow}}]] '''[[w:Siergiej Kirow|Siergiej Mironowicz Kirow]]''' (1886–1934) – radziecki [[polityk]]. * Jeżeli będziemy umieli jak należy, po bolszewicku, na podstawie surowej samokrytyki zorganizować pracę naszych instruktorów partyjnych, jeżeli będą oni umieli zespolić wszystkich komunistów, komsomolców, aktyw kołchozowy, jeżeli przejawią dobrą, twórczą, żywą, bolszewicką aktywność – to zapewniam was, że w obecnym stadium naszego rozwoju będziemy mogli dokonać na wsi istnych cudów. ** Opis: wypowiedziane 17 lipca 1934. ** Źródło: [https://web.archive.org/20110902024005/https://trzeciswiat.wordpress.com/2011/01/20/s-kirow-po-bolszewicku-organizowac-prace-wsrod-instruktorow/ ''Po bolszewicku organizować pracę wśród instruktorów''] * Samokrytyka – to najpewniejszy, najtrwalej działający, jedyny środek zabezpieczenia się przed chorobą, którą towarzysz Stalin nazwał zawrotem głowy od sukcesów. ** Opis: wypowiedziane 31 stycznia 1934. ** Źródło: [https://web.archive.org/20110810065524/https://trzeciswiat.wordpress.com/2010/12/20/s-kirow-o-szkoleniu-partyjnym-i-o-samokrytyce/ ''O szkoleniu partyjnym i o samokrytyce''] {{SORTUJ:Kirow, Siergiej}} [[Kategoria:Antyrewizjoniści]] [[Kategoria:Bolszewicy]] [[Kategoria:Członkowie Komitetu Centralnego RKP(b) i WKP(b)]] [[Kategoria:Ofiary zamachów]] 0h9h9fgmo05ch2r1qpigp6m3cs93zm1 0 36808 643000 575159 2026-06-02T16:13:42Z Nazwa1234 53893 /* */ 643000 wikitext text/x-wiki [[Plik:Jerzy Krzysztoń IPN.jpg|mały|{{center|Jerzy Krzysztoń}}]] '''[[w:Jerzy Krzysztoń (pisarz)|Jerzy Krzysztoń]]''' (1931–1982) – polski [[proza]]ik, [[dramaturg]], [[reportaż]]ysta i [[tłumacz]]. ==''Obłęd'' (1980)== * A wiesz, rozumiem różne rodzaje ambicji, ale ambicji, aby być niczym, zupełnie nie pojmuję... ** Zobacz też: [[ambicja]] * Jest tyle o życiu prawd, ile istnień ludzkich, każdy dorabia się prawdy swojej. Świadomość to nie zapalenie ślepej kiszki, które zawsze przebiega podobnie, nawet z powikłaniami... A jednak każdy psycholog, tak w gruncie rzeczy uważa, on się zna na człowieku, tak jak psychiatra na mózgu, o którym wie tyle, że mieści się pod czaszką i sporadycznie robią się na nim guzy. Ale psychiatra na to, czego nie wie, ma zawsze odpowiednią pigułkę. Masz przyjacielu, w oczach wielką ilość fenactilu. Albo innego oszałamiającego świństwa. Poczekaj, aż zmniejszą ci dawkę, wtedy pogadamy. Bo widzisz, trudno mówić o życiu, kiedy człowieka wpakują w chemiczny kaftan bezpieczeństwa ** Zobacz też: [[psychiatra]], [[psycholog]], [[świadomość]], [[życie]] * Ktokolwiek przeżył swoją własną śmierć, ocknie się z tego już innym człowiekiem. I być może to jedyna niewątpliwa korzyść z owego przeżycia, które nie każdemu się przydarza. No i chwała Bogu, bo nie godzi się czegoś takiego życzyć bliźniemu swemu.(...) Trzeba uczyć się kochać życie żyjąc, a nie poprzez doświadczenie śmierci. ** Zobacz też: [[śmierć]] * Rzeczywistość to nie sztuka, powszednieje, choćby była makabrą. ** Zobacz też: [[rzeczywistość]] * Świat nie jest taki, jaki jest, wcale nie taki, jak się nam przedstawia, tylko taki, jak go kto widzi. Toteż ktoś, kto patrzy wciąż przez siedem łusek, nie jest w stanie nawet wyobrazić sobie, czym jest świat dla człowieka, któremu już żadna łuska widoku nie przesłania. ** Zobacz też: [[świat]] * – Łatwiej czytać w gwiazdach niż w ludziach, przyjacielu (...) Więc? Mów zwyczajnie.<br />– Nie chcę żyć – wykrztusiłem – A to bardzo dobrze. To znakomicie. Dzięki temu zaczniesz żyć na nowo.<br />– Ale życie to trwoga! Mam dość.<br />– Życie to ty sam i wszystko, co cię spotka. Ty sam, początek i koniec, w tobie się wszystko zamyka. ** Zobacz też: [[gwiazda]] * Zwariować, o czym świat wcale nie wie, to znaczy wniknąć w baśń, w rzeczywistą baśń życia, a to jest właśnie szczęście. * Żeby być szczęśliwym, trzeba mieć dobry żołądek i złe serce. ** Zobacz też: [[szczęście]], [[serce]], [[żołądek]] * Życie to coś, czym trzeba się delektować, a nie pożerać je łapczywie jak głodny pies! ** Zobacz też: [[pies]] ==''Wielbłąd na stepie'' (1978)== * Cóż za szydercza zabawa być Polakiem. ** Zobacz też: [[Polak]] * Najbardziej dziwię się samobójcom. To prawda, że muszą strasznie cierpieć. Ale jak można zapomnieć, że życie wciąż stwarza nieprzeczuwalne możliwości. Że jest nieustanną wielką możliwością... do wykorzystania. Taką szansą! Pracy, zadowolenia, radości. To w lęku zaiste dziecinnym chowa się głowę pod poduszkę, w śmierć. ** Zobacz też: [[cierpienie]], [[samobójca]], [[śmierć]], [[życie]] ==Zobacz też== * ''[[Cyrograf dojrzałości]]'' {{SORTUJ:Krzysztoń, Jerzy}} [[Kategoria:Odznaczeni Krzyżem Kawalerskim Orderu Odrodzenia Polski (1944-1989)]] [[Kategoria:Odznaczeni Złotym Krzyżem Zasługi (1944-1989)]] [[Kategoria:Polscy dramaturdzy]] [[Kategoria:Polscy prozaicy]] [[Kategoria:Polscy reportażyści]] [[Kategoria:Polscy samobójcy]] [[Kategoria:Polscy tłumacze]] [[Kategoria:Polscy pisarze współcześni]] rk60nb7wdiaku4l0inj4hb9qd7xvvoi 0 68145 643002 571931 2026-06-02T23:07:00Z SyntaxTerror 59210 Prise de Constantinople par les croisés (12 avril 1204).jpg restored version 643002 wikitext text/x-wiki [[Plik:Prise de Constantinople par les croisés (12 avril 1204).jpg|mały|{{center|Wejście krzyżowców do Konstantynopola, mal. [[Eugène Delacroix]]}}]] '''[[w:IV wyprawa krzyżowa|IV wyprawa krzyżowa]]''' – wyprawa wojenna, wszczęta w roku 1202. Jej celem było wsparcie zbrojne państw łacińskich na Bliskim Wschodzie, jednak zakończyła się zdobyciem i złupieniem [[Konstantynopol]]a w 1204 r. * Legat papieski, Piotr z Saint-Marcel, wydał dekret zwalniający wszystkich, którzy złożyli śluby krzyżowe, od udania się do Ziemi Świętej. Krucjata przeistoczyła się w wyprawę zbrojną, której jedynym celem było zdobycie ziem chrześcijańskich. Nikt już nawet nie myślał o okazaniu pomocy żołnierzom chrześcijańskim, którzy toczyli bój z islamem. ** Autor: [[Steven Runciman]], ''Dzieje wypraw krzyżowych'', t. III: ''Królestwo Akki i późniejsze krucjaty'', Warszawa 1997, s. 132. * Nie tak postępowali nawet Izmaelici [Arabowie], gdyż oni łagodnie i przychylnie odnosili się do Łacinników, kiedy zajęli Syjon (...) nie karząc ich ani mieczem, ani ogniem, ani głodem, ani prześladowaniem (…); podczas gdy oni nas, naród chrześcijański, wyznający tę samą religię, potraktowali, jak to opisałem. ** Opis: o zdobyciu [[Konstantynopol]]a przez krzyżowców w 1204. ** Autor: [[Niketas Choniates]], ''Historia''; cyt. za: ''Corpus Fontium Historiae Byzantinae'', s. 573–577. * Rozpasany motłoch rozbiegł się po ulicach, rabując wszystko, co błyszczało, niszcząc wszystko, czego nie można było zabrać, zatrzymując się tylko po to, aby mordować i gwałcić lub włamywać się do piwnic z winem. Nie oszczędzono ani klasztorów, ani kościołów, ani bibliotek. W kościele Bożej Mądrości pijani żołnierze zdzierali jedwabne zasłony, rozbili na kawałki srebrny ikonostas, deptali po świętych księgach i ikonach. Kiedy rozpasani żołnierze zaczęli popijać z naczyń liturgicznych, jedna z ladacznic zasiadła na tronie patriarszym i zaśpiewała karczemną piosenkę francuską. W klasztorach gwałcono zakonnice. Wdzierano się zarówno do pałaców, jak i ruder, niszcząc je doszczętnie. Na ulicach konały od ran kobiety i dzieci. Ów bestialski rozlew krwi i grabież trwały całe trzy dni, aż w końcu to piękne, ogromne miasto obróciło się w ruinę. Nawet Saraceni okazaliby więcej miłosierdzia – wołał z rozpaczą historyk Niketas Choniates – i miał rację. ** Opis: o zdobyciu [[Konstantynopol]]a podczas IV krucjaty w 1204. ** Autor: [[Steven Runciman]], ''Dzieje wypraw krzyżowych'', t. III: ''Królestwo Akki i późniejsze krucjaty'', Warszawa 1997, s. 125. ** Zobacz też: [[Hagia Sofia]] [[Kategoria:Historia chrześcijaństwa]] [[Kategoria:Katolicyzm]] [[Kategoria:Średniowiecze]] [[Kategoria:Wydarzenia]] albocq8vgkvkmxs8khywbs1h50j953d 0 68848 643006 642937 2026-06-03T10:05:36Z Nazwa1234 53893 /* Cytaty z utworów */ 643006 wikitext text/x-wiki [[Plik:Kanye West at the 2009 Tribeca Film Festival.jpg|mały|{{center|Ye (2009)}}]] '''[[w:Kanye West|Ye]]''' (dawniej '''Kanye West'''; ur. 1977) – amerykański [[rap]]er, [[artysta]], wokalista, producent muzyczny, projektant mody oraz kandydat na [[prezydent]]a [[Stany Zjednoczone|Stanów Zjednoczonych]] w 2020 roku. {{wulgaryzmy}} ==Cytaty z utworów== * Boże pokaż mi drogę, bo diabeł próbuje mnie złamać.<br/>Jedyna rzecz, o którą się modlę, to żeby moje nogi mnie teraz nie zawiodły.<br/>I nie sądzę, żebym mógł teraz cokolwiek zrobić, żeby naprawić swoje błędy.<br/>Chcę porozmawiać z Bogiem, ale się boję, bo tak długo nie rozmawialiśmy. ** ''God show me the way, because the Devil's trying to break me down<br/>The only thing that I pray is that my feet don't fail me now<br/>And I don't think there's nothing I can do now to right my wrongs<br/>I wanna talk to God, but I'm afraid 'cause we ain't spoke in so long. ** Źródło: ''Jesus Walks'' * Chcę cię mocno wyruchać na zlewie. Potem dać ci coś do picia. ** ''I wanna fuck you hard on the sink. After that, give you something to drink.'' (ang.) ** Źródło: ''Bound 2'' * Czarnuchy widzą mój Twitter<br/>Ale nie widzą jak się czuję<br/>Więc zostałem nazistą<br/>Tak suko jestem złoczyńcą<br/><br/>Czarnuchu, chwała Hitlerowi <br > Czarnuchu, chwała Hitlerowi<br > Nie rozumieją, co piszę na Twitterze <br > Czarnuchu, chwała Hitlerowi <br > Nie rozumieją, co piszę na Twitterze <br > Wszystkie moje czarnuchy to naziści<br > Czarnuchu, chwała Hitlerowi <br > Czarnuchu, chwała Hitlerowi <br > Czarnuchu, chwała Hitlerowi <br > Wszystkie moje czarnuchy to naziści <br > Czarnuchu, chwała Hitlerowi. ** ''Niggas see my Twitter<br/>But they don't see how I be feeling<br/>So I became a nazi<br/>Yеah bitch I'm the villain<br/><br/>Nigga Heil Hitler<br/>Nigga Heil Hitler<br/>They don't understand the things I say on Twitter<br/>Nigga Heil Hitler<br/>They don't understand the things I say on Twitter<br/>All my niggas nazis<br/>Nigga Heil Hitler<br/>Nigga Heil Hitler<br/>Nigga Heil Hitler<br/>All my niggas nazis<br/>Nigga Heil Hitler.'' (ang.) ** Źródło: ''HH'' * Dla moich wszystkich południowych czarnuchów, którzy znają mnie najlepiej<br >Czuję jakbym ja i Taylor nadal mogli uprawiać seks<br >Dlaczego? Zrobiłem tę sukę sławną. ** ''For all my Southside niggas that know me best<br >I feel like me and Taylor might still have sex<br >Why? I made that bitch famous.'' (ang.) ** Źródło: ''Famous'' * Dlaczego wszystko, co powinno być złe, sprawia, że ​​czuję się tak dobrze? ** ''Why everything that's supposed to be bad make me feel so good?'' ** Źródło: ''Addiction'' * Jedna dobra dziewczyna jest warta tysiąca suk. ** Źródło: ''Bound 2'' * Jeśli nie jesteś fit, dziewczyno, dalej mi się podobasz. ** ''If you ain't fit, girl, I'll still hit.'' (ang.) ** Źródło: ''The New Workout Plan'' * Kocham cię tak, jak Kanye kocha Kanyego. ** Źródło: ''I Love Kanye'' * Kocham twoje cycuszki, bo udowadniają, że potrafię skupić się na dwóch rzeczach na raz. ** ''I love your titties 'cause they prove I can focus on two things at once.'' (ang.) ** Źródło: ''All mine'' * Miałem sen, że mogłem kupić moją drogę do nieba<br/>Kiedy się obudziłem, wydałem to na naszyjnik. ** ''I had a dream I could buy my way to Heaven<br/>When I awoke, I spent that on a necklace.'' (ang.) ** Źródło: ''Can’t Tell Me Nothing'' * Nikt z nas nie byłby tutaj bez spermy. ** ''None of us'd be here without cum.'' (ang.) ** Źródło: ''All mine'' * Spotkałem się z kuzynem, czytaliśmy brudne magazyny<br >Widzieliśmy dwóch czarnuchów całujących się, nie wiedzieliśmy, co to znaczy<br >Potem zaczęliśmy odtwarzać wszystko, co zobaczyliśmy<br >Wtedy zrobiłem kuzynowi loda, zrobiłem kuzynowi loda<br > Zrobiłem kuzynowi loda, zrobiłem kuzynowi loda <br >Zrobiłem kuzynowi loda. ** ''Hanging with my cousin, reading dirty magazines<br >We seen some niggas kissin', we ain't know what that shit mean<br >Then we start re-enacting everything that we had seen<br >That's when I gave my cousin head, gave my cousin head<br >Gave my cousin head, I gave my cousin head<br >I gave my cousin head'' (ang.) ** Źródło: ''Cousins'' * Tak, jestem rogaczem, lubię kiedy ludzie pieprzą moją sukę. ** ''Yes, I am a cuck, I like when people fuck on my bitch.'' (ang.) ** Źródło: ''HH'' ==Wypowiedzi== * Cipka. ** Opis: odpowiedź na pytanie, jaki jest jego ulubiony posiłek. ** Źródło: film ''Kanye West favourite meal'' na YouTube * Dostrzegam wiele dobrych rzeczy w Hitlerze. Każdy człowiek ma wartości, które ma do zaoferowania, zwłaszcza Hitler. Lubię Hitlera. ** Źródło: [https://www.rmf24.pl/fakty/swiat/newsamp-kanye-west-pochwalil-hitlera-i-zanegowal-holokaust,nId,6446819 rmf24.pl] ** Zobacz też: [[Adolf Hitler]] * Jaja, Jaja, Jaja. ** Opis: odpowiedź na pytanie "Wymień trzy rzeczy, które są włochate" w jednym z amerykańskich teleturniejów. ** Źródło: [https://www.youtube.com/watch?v=3n_-4o6tE5o youtube.com] * Jestem Warholem! Jestem najbardziej wpływowym artystą naszej generacji. Jestem Szekspirem we własnej osobie. Waltem Disneyem, firmą Nike i Google. ** Źródło: [https://www.eska.pl/news/kanye-west-najlepsze-cytaty-teksty-kanye-westa-przechodza-do-historii-znacie-je-wszystkie-aa-6JpS-nj1J-gk98.html eska.pl] ** Zobacz też: [[Andy Warhol]], [[William Shakespeare]], [[Walt Disney]] {{SORTUJ:West, Kanye}} [[Kategoria:Afroamerykanie]] [[Kategoria:Amerykańscy raperzy]] [[Kategoria:Amerykańscy producenci muzyczni]] f5lf0h87sqta4no7e5nz0w35aqnntva 643007 643006 2026-06-03T10:09:24Z Nazwa1234 53893 /* Wypowiedzi */ 643007 wikitext text/x-wiki [[Plik:Kanye West at the 2009 Tribeca Film Festival.jpg|mały|{{center|Ye (2009)}}]] '''[[w:Kanye West|Ye]]''' (dawniej '''Kanye West'''; ur. 1977) – amerykański [[rap]]er, [[artysta]], wokalista, producent muzyczny, projektant mody oraz kandydat na [[prezydent]]a [[Stany Zjednoczone|Stanów Zjednoczonych]] w 2020 roku. {{wulgaryzmy}} ==Cytaty z utworów== * Boże pokaż mi drogę, bo diabeł próbuje mnie złamać.<br/>Jedyna rzecz, o którą się modlę, to żeby moje nogi mnie teraz nie zawiodły.<br/>I nie sądzę, żebym mógł teraz cokolwiek zrobić, żeby naprawić swoje błędy.<br/>Chcę porozmawiać z Bogiem, ale się boję, bo tak długo nie rozmawialiśmy. ** ''God show me the way, because the Devil's trying to break me down<br/>The only thing that I pray is that my feet don't fail me now<br/>And I don't think there's nothing I can do now to right my wrongs<br/>I wanna talk to God, but I'm afraid 'cause we ain't spoke in so long. ** Źródło: ''Jesus Walks'' * Chcę cię mocno wyruchać na zlewie. Potem dać ci coś do picia. ** ''I wanna fuck you hard on the sink. After that, give you something to drink.'' (ang.) ** Źródło: ''Bound 2'' * Czarnuchy widzą mój Twitter<br/>Ale nie widzą jak się czuję<br/>Więc zostałem nazistą<br/>Tak suko jestem złoczyńcą<br/><br/>Czarnuchu, chwała Hitlerowi <br > Czarnuchu, chwała Hitlerowi<br > Nie rozumieją, co piszę na Twitterze <br > Czarnuchu, chwała Hitlerowi <br > Nie rozumieją, co piszę na Twitterze <br > Wszystkie moje czarnuchy to naziści<br > Czarnuchu, chwała Hitlerowi <br > Czarnuchu, chwała Hitlerowi <br > Czarnuchu, chwała Hitlerowi <br > Wszystkie moje czarnuchy to naziści <br > Czarnuchu, chwała Hitlerowi. ** ''Niggas see my Twitter<br/>But they don't see how I be feeling<br/>So I became a nazi<br/>Yеah bitch I'm the villain<br/><br/>Nigga Heil Hitler<br/>Nigga Heil Hitler<br/>They don't understand the things I say on Twitter<br/>Nigga Heil Hitler<br/>They don't understand the things I say on Twitter<br/>All my niggas nazis<br/>Nigga Heil Hitler<br/>Nigga Heil Hitler<br/>Nigga Heil Hitler<br/>All my niggas nazis<br/>Nigga Heil Hitler.'' (ang.) ** Źródło: ''HH'' * Dla moich wszystkich południowych czarnuchów, którzy znają mnie najlepiej<br >Czuję jakbym ja i Taylor nadal mogli uprawiać seks<br >Dlaczego? Zrobiłem tę sukę sławną. ** ''For all my Southside niggas that know me best<br >I feel like me and Taylor might still have sex<br >Why? I made that bitch famous.'' (ang.) ** Źródło: ''Famous'' * Dlaczego wszystko, co powinno być złe, sprawia, że ​​czuję się tak dobrze? ** ''Why everything that's supposed to be bad make me feel so good?'' ** Źródło: ''Addiction'' * Jedna dobra dziewczyna jest warta tysiąca suk. ** Źródło: ''Bound 2'' * Jeśli nie jesteś fit, dziewczyno, dalej mi się podobasz. ** ''If you ain't fit, girl, I'll still hit.'' (ang.) ** Źródło: ''The New Workout Plan'' * Kocham cię tak, jak Kanye kocha Kanyego. ** Źródło: ''I Love Kanye'' * Kocham twoje cycuszki, bo udowadniają, że potrafię skupić się na dwóch rzeczach na raz. ** ''I love your titties 'cause they prove I can focus on two things at once.'' (ang.) ** Źródło: ''All mine'' * Miałem sen, że mogłem kupić moją drogę do nieba<br/>Kiedy się obudziłem, wydałem to na naszyjnik. ** ''I had a dream I could buy my way to Heaven<br/>When I awoke, I spent that on a necklace.'' (ang.) ** Źródło: ''Can’t Tell Me Nothing'' * Nikt z nas nie byłby tutaj bez spermy. ** ''None of us'd be here without cum.'' (ang.) ** Źródło: ''All mine'' * Spotkałem się z kuzynem, czytaliśmy brudne magazyny<br >Widzieliśmy dwóch czarnuchów całujących się, nie wiedzieliśmy, co to znaczy<br >Potem zaczęliśmy odtwarzać wszystko, co zobaczyliśmy<br >Wtedy zrobiłem kuzynowi loda, zrobiłem kuzynowi loda<br > Zrobiłem kuzynowi loda, zrobiłem kuzynowi loda <br >Zrobiłem kuzynowi loda. ** ''Hanging with my cousin, reading dirty magazines<br >We seen some niggas kissin', we ain't know what that shit mean<br >Then we start re-enacting everything that we had seen<br >That's when I gave my cousin head, gave my cousin head<br >Gave my cousin head, I gave my cousin head<br >I gave my cousin head'' (ang.) ** Źródło: ''Cousins'' * Tak, jestem rogaczem, lubię kiedy ludzie pieprzą moją sukę. ** ''Yes, I am a cuck, I like when people fuck on my bitch.'' (ang.) ** Źródło: ''HH'' ==Wypowiedzi== * Cipka. ** Opis: odpowiedź na pytanie, jaki jest jego ulubiony posiłek. ** Źródło: film ''Kanye West favourite meal'' na YouTube * Dostrzegam wiele dobrych rzeczy w Hitlerze. Każdy człowiek ma wartości, które ma do zaoferowania, zwłaszcza Hitler. Lubię Hitlera. ** Źródło: [https://www.rmf24.pl/fakty/swiat/newsamp-kanye-west-pochwalil-hitlera-i-zanegowal-holokaust,nId,6446819 rmf24.pl] ** Zobacz też: [[Adolf Hitler]] * Hej, Taylor, bardzo się cieszę, pozwolę ci dokończyć, ale Beyoncé miała jeden z najlepszych teledysków wszech czasów! Jeden z najlepszych teledysków wszech czasów! ** ''Yo, Taylor, I'm really happy for you, I'ma let you finish, but Beyoncé had one of the best videos of all time! One of the best videos of all time!'' (ang.) ** Źródło: Gala wręczenia nagród MTV Video Music Awards 2009 (13 września 2009) * Jaja, Jaja, Jaja. ** Opis: odpowiedź na pytanie "Wymień trzy rzeczy, które są włochate" w jednym z amerykańskich teleturniejów. ** Źródło: [https://www.youtube.com/watch?v=3n_-4o6tE5o youtube.com] * Jestem Warholem! Jestem najbardziej wpływowym artystą naszej generacji. Jestem Szekspirem we własnej osobie. Waltem Disneyem, firmą Nike i Google. ** Źródło: [https://www.eska.pl/news/kanye-west-najlepsze-cytaty-teksty-kanye-westa-przechodza-do-historii-znacie-je-wszystkie-aa-6JpS-nj1J-gk98.html eska.pl] ** Zobacz też: [[Andy Warhol]], [[William Shakespeare]], [[Walt Disney]] * Kocham żydowskich ludzi, ale także kocham nazistów. ** ''I love Jewish people, but I also love Nazis.'' (ang.) ** Źródło: wywiad z Alexem Jonesem * Oni robili też dobre rzeczy, powinniśmy przestać nienawidzić nazistów przez cały czas. ** ''They did good things too, we've got to stop dissing the Nazis all the time.'' (ang.) ** Źródło: wywiad z Alexem Jonesem {{SORTUJ:West, Kanye}} [[Kategoria:Afroamerykanie]] [[Kategoria:Amerykańscy raperzy]] [[Kategoria:Amerykańscy producenci muzyczni]] eve7ov0za6uyxfxsr4eq7juzqqwjm7a 643008 643007 2026-06-03T10:13:39Z Nazwa1234 53893 /* Wypowiedzi */ 643008 wikitext text/x-wiki [[Plik:Kanye West at the 2009 Tribeca Film Festival.jpg|mały|{{center|Ye (2009)}}]] '''[[w:Kanye West|Ye]]''' (dawniej '''Kanye West'''; ur. 1977) – amerykański [[rap]]er, [[artysta]], wokalista, producent muzyczny, projektant mody oraz kandydat na [[prezydent]]a [[Stany Zjednoczone|Stanów Zjednoczonych]] w 2020 roku. {{wulgaryzmy}} ==Cytaty z utworów== * Boże pokaż mi drogę, bo diabeł próbuje mnie złamać.<br/>Jedyna rzecz, o którą się modlę, to żeby moje nogi mnie teraz nie zawiodły.<br/>I nie sądzę, żebym mógł teraz cokolwiek zrobić, żeby naprawić swoje błędy.<br/>Chcę porozmawiać z Bogiem, ale się boję, bo tak długo nie rozmawialiśmy. ** ''God show me the way, because the Devil's trying to break me down<br/>The only thing that I pray is that my feet don't fail me now<br/>And I don't think there's nothing I can do now to right my wrongs<br/>I wanna talk to God, but I'm afraid 'cause we ain't spoke in so long. ** Źródło: ''Jesus Walks'' * Chcę cię mocno wyruchać na zlewie. Potem dać ci coś do picia. ** ''I wanna fuck you hard on the sink. After that, give you something to drink.'' (ang.) ** Źródło: ''Bound 2'' * Czarnuchy widzą mój Twitter<br/>Ale nie widzą jak się czuję<br/>Więc zostałem nazistą<br/>Tak suko jestem złoczyńcą<br/><br/>Czarnuchu, chwała Hitlerowi <br > Czarnuchu, chwała Hitlerowi<br > Nie rozumieją, co piszę na Twitterze <br > Czarnuchu, chwała Hitlerowi <br > Nie rozumieją, co piszę na Twitterze <br > Wszystkie moje czarnuchy to naziści<br > Czarnuchu, chwała Hitlerowi <br > Czarnuchu, chwała Hitlerowi <br > Czarnuchu, chwała Hitlerowi <br > Wszystkie moje czarnuchy to naziści <br > Czarnuchu, chwała Hitlerowi. ** ''Niggas see my Twitter<br/>But they don't see how I be feeling<br/>So I became a nazi<br/>Yеah bitch I'm the villain<br/><br/>Nigga Heil Hitler<br/>Nigga Heil Hitler<br/>They don't understand the things I say on Twitter<br/>Nigga Heil Hitler<br/>They don't understand the things I say on Twitter<br/>All my niggas nazis<br/>Nigga Heil Hitler<br/>Nigga Heil Hitler<br/>Nigga Heil Hitler<br/>All my niggas nazis<br/>Nigga Heil Hitler.'' (ang.) ** Źródło: ''HH'' * Dla moich wszystkich południowych czarnuchów, którzy znają mnie najlepiej<br >Czuję jakbym ja i Taylor nadal mogli uprawiać seks<br >Dlaczego? Zrobiłem tę sukę sławną. ** ''For all my Southside niggas that know me best<br >I feel like me and Taylor might still have sex<br >Why? I made that bitch famous.'' (ang.) ** Źródło: ''Famous'' * Dlaczego wszystko, co powinno być złe, sprawia, że ​​czuję się tak dobrze? ** ''Why everything that's supposed to be bad make me feel so good?'' ** Źródło: ''Addiction'' * Jedna dobra dziewczyna jest warta tysiąca suk. ** Źródło: ''Bound 2'' * Jeśli nie jesteś fit, dziewczyno, dalej mi się podobasz. ** ''If you ain't fit, girl, I'll still hit.'' (ang.) ** Źródło: ''The New Workout Plan'' * Kocham cię tak, jak Kanye kocha Kanyego. ** Źródło: ''I Love Kanye'' * Kocham twoje cycuszki, bo udowadniają, że potrafię skupić się na dwóch rzeczach na raz. ** ''I love your titties 'cause they prove I can focus on two things at once.'' (ang.) ** Źródło: ''All mine'' * Miałem sen, że mogłem kupić moją drogę do nieba<br/>Kiedy się obudziłem, wydałem to na naszyjnik. ** ''I had a dream I could buy my way to Heaven<br/>When I awoke, I spent that on a necklace.'' (ang.) ** Źródło: ''Can’t Tell Me Nothing'' * Nikt z nas nie byłby tutaj bez spermy. ** ''None of us'd be here without cum.'' (ang.) ** Źródło: ''All mine'' * Spotkałem się z kuzynem, czytaliśmy brudne magazyny<br >Widzieliśmy dwóch czarnuchów całujących się, nie wiedzieliśmy, co to znaczy<br >Potem zaczęliśmy odtwarzać wszystko, co zobaczyliśmy<br >Wtedy zrobiłem kuzynowi loda, zrobiłem kuzynowi loda<br > Zrobiłem kuzynowi loda, zrobiłem kuzynowi loda <br >Zrobiłem kuzynowi loda. ** ''Hanging with my cousin, reading dirty magazines<br >We seen some niggas kissin', we ain't know what that shit mean<br >Then we start re-enacting everything that we had seen<br >That's when I gave my cousin head, gave my cousin head<br >Gave my cousin head, I gave my cousin head<br >I gave my cousin head'' (ang.) ** Źródło: ''Cousins'' * Tak, jestem rogaczem, lubię kiedy ludzie pieprzą moją sukę. ** ''Yes, I am a cuck, I like when people fuck on my bitch.'' (ang.) ** Źródło: ''HH'' ==Wypowiedzi== * Cipka. ** Opis: odpowiedź na pytanie, jaki jest jego ulubiony posiłek. ** Źródło: film ''Kanye West favourite meal'' na YouTube * Dostrzegam wiele dobrych rzeczy w Hitlerze. Każdy człowiek ma wartości, które ma do zaoferowania, zwłaszcza Hitler. Lubię Hitlera. ** Źródło: [https://www.rmf24.pl/fakty/swiat/newsamp-kanye-west-pochwalil-hitlera-i-zanegowal-holokaust,nId,6446819 rmf24.pl] ** Zobacz też: [[Adolf Hitler]] * Hej, Taylor, bardzo się cieszę, pozwolę ci dokończyć, ale Beyoncé miała jeden z najlepszych teledysków wszech czasów! Jeden z najlepszych teledysków wszech czasów! ** ''Yo, Taylor, I'm really happy for you, I'ma let you finish, but Beyoncé had one of the best videos of all time! One of the best videos of all time!'' (ang.) ** Źródło: Gala wręczenia nagród MTV Video Music Awards 2009 (13 września 2009) * Jaja, Jaja, Jaja. ** Opis: odpowiedź na pytanie "Wymień trzy rzeczy, które są włochate" w jednym z amerykańskich teleturniejów. ** Źródło: [https://www.youtube.com/watch?v=3n_-4o6tE5o youtube.com] * Jestem Warholem! Jestem najbardziej wpływowym artystą naszej generacji. Jestem Szekspirem we własnej osobie. Waltem Disneyem, firmą Nike i Google. ** Źródło: [https://www.eska.pl/news/kanye-west-najlepsze-cytaty-teksty-kanye-westa-przechodza-do-historii-znacie-je-wszystkie-aa-6JpS-nj1J-gk98.html eska.pl] ** Zobacz też: [[Andy Warhol]], [[William Shakespeare]], [[Walt Disney]] * Kocham żydowskich ludzi, ale także kocham nazistów. ** ''I love Jewish people, but I also love Nazis.'' (ang.) ** Źródło: wywiad z Alexem Jonesem (1 grudnia 2022) * Oni robili też dobre rzeczy, powinniśmy przestać nienawidzić nazistów przez cały czas. ** ''They did good things too, we've got to stop dissing the Nazis all the time.'' (ang.) ** Źródło: wywiad z Alexem Jonesem (1 grudnia 2022) {{SORTUJ:West, Kanye}} [[Kategoria:Afroamerykanie]] [[Kategoria:Amerykańscy raperzy]] [[Kategoria:Amerykańscy producenci muzyczni]] po7wr54rqsjsy0yz33m8ien3wt1we64 643009 643008 2026-06-03T10:17:18Z Nazwa1234 53893 /* Wypowiedzi */ 643009 wikitext text/x-wiki [[Plik:Kanye West at the 2009 Tribeca Film Festival.jpg|mały|{{center|Ye (2009)}}]] '''[[w:Kanye West|Ye]]''' (dawniej '''Kanye West'''; ur. 1977) – amerykański [[rap]]er, [[artysta]], wokalista, producent muzyczny, projektant mody oraz kandydat na [[prezydent]]a [[Stany Zjednoczone|Stanów Zjednoczonych]] w 2020 roku. {{wulgaryzmy}} ==Cytaty z utworów== * Boże pokaż mi drogę, bo diabeł próbuje mnie złamać.<br/>Jedyna rzecz, o którą się modlę, to żeby moje nogi mnie teraz nie zawiodły.<br/>I nie sądzę, żebym mógł teraz cokolwiek zrobić, żeby naprawić swoje błędy.<br/>Chcę porozmawiać z Bogiem, ale się boję, bo tak długo nie rozmawialiśmy. ** ''God show me the way, because the Devil's trying to break me down<br/>The only thing that I pray is that my feet don't fail me now<br/>And I don't think there's nothing I can do now to right my wrongs<br/>I wanna talk to God, but I'm afraid 'cause we ain't spoke in so long. ** Źródło: ''Jesus Walks'' * Chcę cię mocno wyruchać na zlewie. Potem dać ci coś do picia. ** ''I wanna fuck you hard on the sink. After that, give you something to drink.'' (ang.) ** Źródło: ''Bound 2'' * Czarnuchy widzą mój Twitter<br/>Ale nie widzą jak się czuję<br/>Więc zostałem nazistą<br/>Tak suko jestem złoczyńcą<br/><br/>Czarnuchu, chwała Hitlerowi <br > Czarnuchu, chwała Hitlerowi<br > Nie rozumieją, co piszę na Twitterze <br > Czarnuchu, chwała Hitlerowi <br > Nie rozumieją, co piszę na Twitterze <br > Wszystkie moje czarnuchy to naziści<br > Czarnuchu, chwała Hitlerowi <br > Czarnuchu, chwała Hitlerowi <br > Czarnuchu, chwała Hitlerowi <br > Wszystkie moje czarnuchy to naziści <br > Czarnuchu, chwała Hitlerowi. ** ''Niggas see my Twitter<br/>But they don't see how I be feeling<br/>So I became a nazi<br/>Yеah bitch I'm the villain<br/><br/>Nigga Heil Hitler<br/>Nigga Heil Hitler<br/>They don't understand the things I say on Twitter<br/>Nigga Heil Hitler<br/>They don't understand the things I say on Twitter<br/>All my niggas nazis<br/>Nigga Heil Hitler<br/>Nigga Heil Hitler<br/>Nigga Heil Hitler<br/>All my niggas nazis<br/>Nigga Heil Hitler.'' (ang.) ** Źródło: ''HH'' * Dla moich wszystkich południowych czarnuchów, którzy znają mnie najlepiej<br >Czuję jakbym ja i Taylor nadal mogli uprawiać seks<br >Dlaczego? Zrobiłem tę sukę sławną. ** ''For all my Southside niggas that know me best<br >I feel like me and Taylor might still have sex<br >Why? I made that bitch famous.'' (ang.) ** Źródło: ''Famous'' * Dlaczego wszystko, co powinno być złe, sprawia, że ​​czuję się tak dobrze? ** ''Why everything that's supposed to be bad make me feel so good?'' ** Źródło: ''Addiction'' * Jedna dobra dziewczyna jest warta tysiąca suk. ** Źródło: ''Bound 2'' * Jeśli nie jesteś fit, dziewczyno, dalej mi się podobasz. ** ''If you ain't fit, girl, I'll still hit.'' (ang.) ** Źródło: ''The New Workout Plan'' * Kocham cię tak, jak Kanye kocha Kanyego. ** Źródło: ''I Love Kanye'' * Kocham twoje cycuszki, bo udowadniają, że potrafię skupić się na dwóch rzeczach na raz. ** ''I love your titties 'cause they prove I can focus on two things at once.'' (ang.) ** Źródło: ''All mine'' * Miałem sen, że mogłem kupić moją drogę do nieba<br/>Kiedy się obudziłem, wydałem to na naszyjnik. ** ''I had a dream I could buy my way to Heaven<br/>When I awoke, I spent that on a necklace.'' (ang.) ** Źródło: ''Can’t Tell Me Nothing'' * Nikt z nas nie byłby tutaj bez spermy. ** ''None of us'd be here without cum.'' (ang.) ** Źródło: ''All mine'' * Spotkałem się z kuzynem, czytaliśmy brudne magazyny<br >Widzieliśmy dwóch czarnuchów całujących się, nie wiedzieliśmy, co to znaczy<br >Potem zaczęliśmy odtwarzać wszystko, co zobaczyliśmy<br >Wtedy zrobiłem kuzynowi loda, zrobiłem kuzynowi loda<br > Zrobiłem kuzynowi loda, zrobiłem kuzynowi loda <br >Zrobiłem kuzynowi loda. ** ''Hanging with my cousin, reading dirty magazines<br >We seen some niggas kissin', we ain't know what that shit mean<br >Then we start re-enacting everything that we had seen<br >That's when I gave my cousin head, gave my cousin head<br >Gave my cousin head, I gave my cousin head<br >I gave my cousin head'' (ang.) ** Źródło: ''Cousins'' * Tak, jestem rogaczem, lubię kiedy ludzie pieprzą moją sukę. ** ''Yes, I am a cuck, I like when people fuck on my bitch.'' (ang.) ** Źródło: ''HH'' ==Wypowiedzi== * Cipka. ** Opis: odpowiedź na pytanie, jaki jest jego ulubiony posiłek. ** Źródło: film ''Kanye West favourite meal'' na YouTube * Dostrzegam wiele dobrych rzeczy w Hitlerze. Każdy człowiek ma wartości, które ma do zaoferowania, zwłaszcza Hitler. Lubię Hitlera. ** Źródło: [https://www.rmf24.pl/fakty/swiat/newsamp-kanye-west-pochwalil-hitlera-i-zanegowal-holokaust,nId,6446819 rmf24.pl] ** Zobacz też: [[Adolf Hitler]] * Hej, Taylor, bardzo się cieszę, pozwolę ci dokończyć, ale Beyoncé miała jeden z najlepszych teledysków wszech czasów! Jeden z najlepszych teledysków wszech czasów! ** ''Yo, Taylor, I'm really happy for you, I'ma let you finish, but Beyoncé had one of the best videos of all time! One of the best videos of all time!'' (ang.) ** Źródło: Gala wręczenia nagród MTV Video Music Awards 2009 (13 września 2009) * Jaja, Jaja, Jaja. ** Opis: odpowiedź na pytanie "Wymień trzy rzeczy, które są włochate" w jednym z amerykańskich teleturniejów. ** Źródło: [https://www.youtube.com/watch?v=3n_-4o6tE5o youtube.com] * Jestem Warholem! Jestem najbardziej wpływowym artystą naszej generacji. Jestem Szekspirem we własnej osobie. Waltem Disneyem, firmą Nike i Google. ** Źródło: [https://www.eska.pl/news/kanye-west-najlepsze-cytaty-teksty-kanye-westa-przechodza-do-historii-znacie-je-wszystkie-aa-6JpS-nj1J-gk98.html eska.pl] ** Zobacz też: [[Andy Warhol]], [[William Shakespeare]], [[Walt Disney]] * Kocham Hitlera co teraz suki ** ''I love Hitler now what bitches'' (ang.) ** Źródło: komentarze z lutego 2025 na X (Twitter) * Kocham żydowskich ludzi, ale także kocham nazistów. ** ''I love Jewish people, but I also love Nazis.'' (ang.) ** Źródło: wywiad z Alexem Jonesem (1 grudnia 2022) * Oni robili też dobre rzeczy, powinniśmy przestać nienawidzić nazistów przez cały czas. ** ''They did good things too, we've got to stop dissing the Nazis all the time.'' (ang.) ** Źródło: wywiad z Alexem Jonesem (1 grudnia 2022) {{SORTUJ:West, Kanye}} [[Kategoria:Afroamerykanie]] [[Kategoria:Amerykańscy raperzy]] [[Kategoria:Amerykańscy producenci muzyczni]] gkhcp0zwbnupncibt59k4pgotwgg4ab 643010 643009 2026-06-03T10:21:11Z Nazwa1234 53893 /* Wypowiedzi */ 643010 wikitext text/x-wiki [[Plik:Kanye West at the 2009 Tribeca Film Festival.jpg|mały|{{center|Ye (2009)}}]] '''[[w:Kanye West|Ye]]''' (dawniej '''Kanye West'''; ur. 1977) – amerykański [[rap]]er, [[artysta]], wokalista, producent muzyczny, projektant mody oraz kandydat na [[prezydent]]a [[Stany Zjednoczone|Stanów Zjednoczonych]] w 2020 roku. {{wulgaryzmy}} ==Cytaty z utworów== * Boże pokaż mi drogę, bo diabeł próbuje mnie złamać.<br/>Jedyna rzecz, o którą się modlę, to żeby moje nogi mnie teraz nie zawiodły.<br/>I nie sądzę, żebym mógł teraz cokolwiek zrobić, żeby naprawić swoje błędy.<br/>Chcę porozmawiać z Bogiem, ale się boję, bo tak długo nie rozmawialiśmy. ** ''God show me the way, because the Devil's trying to break me down<br/>The only thing that I pray is that my feet don't fail me now<br/>And I don't think there's nothing I can do now to right my wrongs<br/>I wanna talk to God, but I'm afraid 'cause we ain't spoke in so long. ** Źródło: ''Jesus Walks'' * Chcę cię mocno wyruchać na zlewie. Potem dać ci coś do picia. ** ''I wanna fuck you hard on the sink. After that, give you something to drink.'' (ang.) ** Źródło: ''Bound 2'' * Czarnuchy widzą mój Twitter<br/>Ale nie widzą jak się czuję<br/>Więc zostałem nazistą<br/>Tak suko jestem złoczyńcą<br/><br/>Czarnuchu, chwała Hitlerowi <br > Czarnuchu, chwała Hitlerowi<br > Nie rozumieją, co piszę na Twitterze <br > Czarnuchu, chwała Hitlerowi <br > Nie rozumieją, co piszę na Twitterze <br > Wszystkie moje czarnuchy to naziści<br > Czarnuchu, chwała Hitlerowi <br > Czarnuchu, chwała Hitlerowi <br > Czarnuchu, chwała Hitlerowi <br > Wszystkie moje czarnuchy to naziści <br > Czarnuchu, chwała Hitlerowi. ** ''Niggas see my Twitter<br/>But they don't see how I be feeling<br/>So I became a nazi<br/>Yеah bitch I'm the villain<br/><br/>Nigga Heil Hitler<br/>Nigga Heil Hitler<br/>They don't understand the things I say on Twitter<br/>Nigga Heil Hitler<br/>They don't understand the things I say on Twitter<br/>All my niggas nazis<br/>Nigga Heil Hitler<br/>Nigga Heil Hitler<br/>Nigga Heil Hitler<br/>All my niggas nazis<br/>Nigga Heil Hitler.'' (ang.) ** Źródło: ''HH'' * Dla moich wszystkich południowych czarnuchów, którzy znają mnie najlepiej<br >Czuję jakbym ja i Taylor nadal mogli uprawiać seks<br >Dlaczego? Zrobiłem tę sukę sławną. ** ''For all my Southside niggas that know me best<br >I feel like me and Taylor might still have sex<br >Why? I made that bitch famous.'' (ang.) ** Źródło: ''Famous'' * Dlaczego wszystko, co powinno być złe, sprawia, że ​​czuję się tak dobrze? ** ''Why everything that's supposed to be bad make me feel so good?'' ** Źródło: ''Addiction'' * Jedna dobra dziewczyna jest warta tysiąca suk. ** Źródło: ''Bound 2'' * Jeśli nie jesteś fit, dziewczyno, dalej mi się podobasz. ** ''If you ain't fit, girl, I'll still hit.'' (ang.) ** Źródło: ''The New Workout Plan'' * Kocham cię tak, jak Kanye kocha Kanyego. ** Źródło: ''I Love Kanye'' * Kocham twoje cycuszki, bo udowadniają, że potrafię skupić się na dwóch rzeczach na raz. ** ''I love your titties 'cause they prove I can focus on two things at once.'' (ang.) ** Źródło: ''All mine'' * Miałem sen, że mogłem kupić moją drogę do nieba<br/>Kiedy się obudziłem, wydałem to na naszyjnik. ** ''I had a dream I could buy my way to Heaven<br/>When I awoke, I spent that on a necklace.'' (ang.) ** Źródło: ''Can’t Tell Me Nothing'' * Nikt z nas nie byłby tutaj bez spermy. ** ''None of us'd be here without cum.'' (ang.) ** Źródło: ''All mine'' * Spotkałem się z kuzynem, czytaliśmy brudne magazyny<br >Widzieliśmy dwóch czarnuchów całujących się, nie wiedzieliśmy, co to znaczy<br >Potem zaczęliśmy odtwarzać wszystko, co zobaczyliśmy<br >Wtedy zrobiłem kuzynowi loda, zrobiłem kuzynowi loda<br > Zrobiłem kuzynowi loda, zrobiłem kuzynowi loda <br >Zrobiłem kuzynowi loda. ** ''Hanging with my cousin, reading dirty magazines<br >We seen some niggas kissin', we ain't know what that shit mean<br >Then we start re-enacting everything that we had seen<br >That's when I gave my cousin head, gave my cousin head<br >Gave my cousin head, I gave my cousin head<br >I gave my cousin head'' (ang.) ** Źródło: ''Cousins'' * Tak, jestem rogaczem, lubię kiedy ludzie pieprzą moją sukę. ** ''Yes, I am a cuck, I like when people fuck on my bitch.'' (ang.) ** Źródło: ''HH'' ==Wypowiedzi== * Cipka. ** Opis: odpowiedź na pytanie, jaki jest jego ulubiony posiłek. ** Źródło: film ''Kanye West favourite meal'' na YouTube * Dostrzegam wiele dobrych rzeczy w Hitlerze. Każdy człowiek ma wartości, które ma do zaoferowania, zwłaszcza Hitler. Lubię Hitlera. ** Źródło: [https://www.rmf24.pl/fakty/swiat/newsamp-kanye-west-pochwalil-hitlera-i-zanegowal-holokaust,nId,6446819 rmf24.pl] ** Zobacz też: [[Adolf Hitler]] * Hej, Taylor, bardzo się cieszę, pozwolę ci dokończyć, ale Beyoncé miała jeden z najlepszych teledysków wszech czasów! Jeden z najlepszych teledysków wszech czasów! ** ''Yo, Taylor, I'm really happy for you, I'ma let you finish, but Beyoncé had one of the best videos of all time! One of the best videos of all time!'' (ang.) ** Źródło: Gala wręczenia nagród MTV Video Music Awards 2009 (13 września 2009) * Jaja, Jaja, Jaja. ** Opis: odpowiedź na pytanie "Wymień trzy rzeczy, które są włochate" w jednym z amerykańskich teleturniejów. ** Źródło: [https://www.youtube.com/watch?v=3n_-4o6tE5o youtube.com] * Jestem Warholem! Jestem najbardziej wpływowym artystą naszej generacji. Jestem Szekspirem we własnej osobie. Waltem Disneyem, firmą Nike i Google. ** Źródło: [https://www.eska.pl/news/kanye-west-najlepsze-cytaty-teksty-kanye-westa-przechodza-do-historii-znacie-je-wszystkie-aa-6JpS-nj1J-gk98.html eska.pl] ** Zobacz też: [[Andy Warhol]], [[William Shakespeare]], [[Walt Disney]] * Kocham Hitlera co teraz suki ** ''I love Hitler now what bitches'' (ang.) ** Źródło: komentarze z lutego 2025 na X (Twitter) * Kocham żydowskich ludzi, ale także kocham nazistów. ** ''I love Jewish people, but I also love Nazis.'' (ang.) ** Źródło: wywiad z Alexem Jonesem (1 grudnia 2022) * Oni robili też dobre rzeczy, powinniśmy przestać nienawidzić nazistów przez cały czas. ** ''They did good things too, we've got to stop dissing the Nazis all the time.'' (ang.) ** Źródło: wywiad z Alexem Jonesem (1 grudnia 2022) == O muzyku == * Lubię Kanyego. To facet z Chicago. Inteligentny. Bardzo utalentowany. To palant, ale utalentowany. ** ''I like Kanye, He's a Chicago guy. Smart. He's very talented. He is a jackass, but he's talented.'' (ang.) ** Autor: [[Barack Obama]] ** Źródło: [https://www.theatlantic.com/magazine/archive/2012/05/american-mozart/308931/ theatlantic.com] {{SORTUJ:West, Kanye}} [[Kategoria:Afroamerykanie]] [[Kategoria:Amerykańscy raperzy]] [[Kategoria:Amerykańscy producenci muzyczni]] 2tixo81uzbedzqvn1i0roqj5cg2g0pj 643011 643010 2026-06-03T10:33:29Z Nazwa1234 53893 /* */ 643011 wikitext text/x-wiki [[Plik:Kanye West at the 2009 Tribeca Film Festival.jpg|mały|{{center|Ye (2009)}}]] '''[[w:Kanye West|Ye]]''' (dawniej '''Kanye Omari West'''; ur. 1977) – amerykański [[rap]]er, [[artysta]], wokalista, producent muzyczny, projektant mody oraz kandydat na [[prezydent]]a [[Stany Zjednoczone|Stanów Zjednoczonych]] w 2020 roku. {{wulgaryzmy}} ==Cytaty z utworów== * Boże pokaż mi drogę, bo diabeł próbuje mnie złamać.<br/>Jedyna rzecz, o którą się modlę, to żeby moje nogi mnie teraz nie zawiodły.<br/>I nie sądzę, żebym mógł teraz cokolwiek zrobić, żeby naprawić swoje błędy.<br/>Chcę porozmawiać z Bogiem, ale się boję, bo tak długo nie rozmawialiśmy. ** ''God show me the way, because the Devil's trying to break me down<br/>The only thing that I pray is that my feet don't fail me now<br/>And I don't think there's nothing I can do now to right my wrongs<br/>I wanna talk to God, but I'm afraid 'cause we ain't spoke in so long. ** Źródło: ''Jesus Walks'' * Chcę cię mocno wyruchać na zlewie. Potem dać ci coś do picia. ** ''I wanna fuck you hard on the sink. After that, give you something to drink.'' (ang.) ** Źródło: ''Bound 2'' * Czarnuchy widzą mój Twitter<br/>Ale nie widzą jak się czuję<br/>Więc zostałem nazistą<br/>Tak suko jestem złoczyńcą<br/><br/>Czarnuchu, chwała Hitlerowi <br > Czarnuchu, chwała Hitlerowi<br > Nie rozumieją, co piszę na Twitterze <br > Czarnuchu, chwała Hitlerowi <br > Nie rozumieją, co piszę na Twitterze <br > Wszystkie moje czarnuchy to naziści<br > Czarnuchu, chwała Hitlerowi <br > Czarnuchu, chwała Hitlerowi <br > Czarnuchu, chwała Hitlerowi <br > Wszystkie moje czarnuchy to naziści <br > Czarnuchu, chwała Hitlerowi. ** ''Niggas see my Twitter<br/>But they don't see how I be feeling<br/>So I became a nazi<br/>Yеah bitch I'm the villain<br/><br/>Nigga Heil Hitler<br/>Nigga Heil Hitler<br/>They don't understand the things I say on Twitter<br/>Nigga Heil Hitler<br/>They don't understand the things I say on Twitter<br/>All my niggas nazis<br/>Nigga Heil Hitler<br/>Nigga Heil Hitler<br/>Nigga Heil Hitler<br/>All my niggas nazis<br/>Nigga Heil Hitler.'' (ang.) ** Źródło: ''HH'' * Dla moich wszystkich południowych czarnuchów, którzy znają mnie najlepiej<br >Czuję jakbym ja i Taylor nadal mogli uprawiać seks<br >Dlaczego? Zrobiłem tę sukę sławną. ** ''For all my Southside niggas that know me best<br >I feel like me and Taylor might still have sex<br >Why? I made that bitch famous.'' (ang.) ** Źródło: ''Famous'' * Dlaczego wszystko, co powinno być złe, sprawia, że ​​czuję się tak dobrze? ** ''Why everything that's supposed to be bad make me feel so good?'' ** Źródło: ''Addiction'' * Jedna dobra dziewczyna jest warta tysiąca suk. ** Źródło: ''Bound 2'' * Jeśli nie jesteś fit, dziewczyno, dalej mi się podobasz. ** ''If you ain't fit, girl, I'll still hit.'' (ang.) ** Źródło: ''The New Workout Plan'' * Kocham cię tak, jak Kanye kocha Kanyego. ** Źródło: ''I Love Kanye'' * Kocham twoje cycuszki, bo udowadniają, że potrafię skupić się na dwóch rzeczach na raz. ** ''I love your titties 'cause they prove I can focus on two things at once.'' (ang.) ** Źródło: ''All mine'' * Miałem sen, że mogłem kupić moją drogę do nieba<br/>Kiedy się obudziłem, wydałem to na naszyjnik. ** ''I had a dream I could buy my way to Heaven<br/>When I awoke, I spent that on a necklace.'' (ang.) ** Źródło: ''Can’t Tell Me Nothing'' * Nikt z nas nie byłby tutaj bez spermy. ** ''None of us'd be here without cum.'' (ang.) ** Źródło: ''All mine'' * Spotkałem się z kuzynem, czytaliśmy brudne magazyny<br >Widzieliśmy dwóch czarnuchów całujących się, nie wiedzieliśmy, co to znaczy<br >Potem zaczęliśmy odtwarzać wszystko, co zobaczyliśmy<br >Wtedy zrobiłem kuzynowi loda, zrobiłem kuzynowi loda<br > Zrobiłem kuzynowi loda, zrobiłem kuzynowi loda <br >Zrobiłem kuzynowi loda. ** ''Hanging with my cousin, reading dirty magazines<br >We seen some niggas kissin', we ain't know what that shit mean<br >Then we start re-enacting everything that we had seen<br >That's when I gave my cousin head, gave my cousin head<br >Gave my cousin head, I gave my cousin head<br >I gave my cousin head'' (ang.) ** Źródło: ''Cousins'' * Tak, jestem rogaczem, lubię kiedy ludzie pieprzą moją sukę. ** ''Yes, I am a cuck, I like when people fuck on my bitch.'' (ang.) ** Źródło: ''HH'' ==Wypowiedzi== * Cipka. ** Opis: odpowiedź na pytanie, jaki jest jego ulubiony posiłek. ** Źródło: film ''Kanye West favourite meal'' na YouTube * Dostrzegam wiele dobrych rzeczy w Hitlerze. Każdy człowiek ma wartości, które ma do zaoferowania, zwłaszcza Hitler. Lubię Hitlera. ** Źródło: [https://www.rmf24.pl/fakty/swiat/newsamp-kanye-west-pochwalil-hitlera-i-zanegowal-holokaust,nId,6446819 rmf24.pl] ** Zobacz też: [[Adolf Hitler]] * Hej, Taylor, bardzo się cieszę, pozwolę ci dokończyć, ale Beyoncé miała jeden z najlepszych teledysków wszech czasów! Jeden z najlepszych teledysków wszech czasów! ** ''Yo, Taylor, I'm really happy for you, I'ma let you finish, but Beyoncé had one of the best videos of all time! One of the best videos of all time!'' (ang.) ** Źródło: Gala wręczenia nagród MTV Video Music Awards 2009 (13 września 2009) * Jaja, Jaja, Jaja. ** Opis: odpowiedź na pytanie "Wymień trzy rzeczy, które są włochate" w jednym z amerykańskich teleturniejów. ** Źródło: [https://www.youtube.com/watch?v=3n_-4o6tE5o youtube.com] * Jestem Warholem! Jestem najbardziej wpływowym artystą naszej generacji. Jestem Szekspirem we własnej osobie. Waltem Disneyem, firmą Nike i Google. ** Źródło: [https://www.eska.pl/news/kanye-west-najlepsze-cytaty-teksty-kanye-westa-przechodza-do-historii-znacie-je-wszystkie-aa-6JpS-nj1J-gk98.html eska.pl] ** Zobacz też: [[Andy Warhol]], [[William Shakespeare]], [[Walt Disney]] * Kocham Hitlera co teraz suki ** ''I love Hitler now what bitches'' (ang.) ** Źródło: komentarze z lutego 2025 na X (Twitter) * Kocham żydowskich ludzi, ale także kocham nazistów. ** ''I love Jewish people, but I also love Nazis.'' (ang.) ** Źródło: wywiad z Alexem Jonesem (1 grudnia 2022) * Oni robili też dobre rzeczy, powinniśmy przestać nienawidzić nazistów przez cały czas. ** ''They did good things too, we've got to stop dissing the Nazis all the time.'' (ang.) ** Źródło: wywiad z Alexem Jonesem (1 grudnia 2022) == O muzyku == * Lubię Kanyego. To facet z Chicago. Inteligentny. Bardzo utalentowany. To palant, ale utalentowany. ** ''I like Kanye, He's a Chicago guy. Smart. He's very talented. He is a jackass, but he's talented.'' (ang.) ** Autor: [[Barack Obama]] ** Źródło: [https://www.theatlantic.com/magazine/archive/2012/05/american-mozart/308931/ theatlantic.com] {{SORTUJ:West, Kanye}} [[Kategoria:Afroamerykanie]] [[Kategoria:Amerykańscy raperzy]] [[Kategoria:Amerykańscy producenci muzyczni]] s75m8r7wi3bqopetu9pub5off4zpjhv 643012 643011 2026-06-03T10:36:20Z Nazwa1234 53893 /* */ 643012 wikitext text/x-wiki [[Plik:Kanye West at the 2009 Tribeca Film Festival.jpg|mały|{{center|Ye (2009)}}]] '''[[w:Kanye West|Kanye Omari West]]''' (od 2021 roku '''Ye''') (ur. 1977) – amerykański [[rap]]er, [[artysta]], wokalista, producent muzyczny, projektant mody oraz kandydat na [[prezydent]]a [[Stany Zjednoczone|Stanów Zjednoczonych]] w 2020 roku. {{wulgaryzmy}} ==Cytaty z utworów== * Boże pokaż mi drogę, bo diabeł próbuje mnie złamać.<br/>Jedyna rzecz, o którą się modlę, to żeby moje nogi mnie teraz nie zawiodły.<br/>I nie sądzę, żebym mógł teraz cokolwiek zrobić, żeby naprawić swoje błędy.<br/>Chcę porozmawiać z Bogiem, ale się boję, bo tak długo nie rozmawialiśmy. ** ''God show me the way, because the Devil's trying to break me down<br/>The only thing that I pray is that my feet don't fail me now<br/>And I don't think there's nothing I can do now to right my wrongs<br/>I wanna talk to God, but I'm afraid 'cause we ain't spoke in so long. ** Źródło: ''Jesus Walks'' * Chcę cię mocno wyruchać na zlewie. Potem dać ci coś do picia. ** ''I wanna fuck you hard on the sink. After that, give you something to drink.'' (ang.) ** Źródło: ''Bound 2'' * Czarnuchy widzą mój Twitter<br/>Ale nie widzą jak się czuję<br/>Więc zostałem nazistą<br/>Tak suko jestem złoczyńcą<br/><br/>Czarnuchu, chwała Hitlerowi <br > Czarnuchu, chwała Hitlerowi<br > Nie rozumieją, co piszę na Twitterze <br > Czarnuchu, chwała Hitlerowi <br > Nie rozumieją, co piszę na Twitterze <br > Wszystkie moje czarnuchy to naziści<br > Czarnuchu, chwała Hitlerowi <br > Czarnuchu, chwała Hitlerowi <br > Czarnuchu, chwała Hitlerowi <br > Wszystkie moje czarnuchy to naziści <br > Czarnuchu, chwała Hitlerowi. ** ''Niggas see my Twitter<br/>But they don't see how I be feeling<br/>So I became a nazi<br/>Yеah bitch I'm the villain<br/><br/>Nigga Heil Hitler<br/>Nigga Heil Hitler<br/>They don't understand the things I say on Twitter<br/>Nigga Heil Hitler<br/>They don't understand the things I say on Twitter<br/>All my niggas nazis<br/>Nigga Heil Hitler<br/>Nigga Heil Hitler<br/>Nigga Heil Hitler<br/>All my niggas nazis<br/>Nigga Heil Hitler.'' (ang.) ** Źródło: ''HH'' * Dla moich wszystkich południowych czarnuchów, którzy znają mnie najlepiej<br >Czuję jakbym ja i Taylor nadal mogli uprawiać seks<br >Dlaczego? Zrobiłem tę sukę sławną. ** ''For all my Southside niggas that know me best<br >I feel like me and Taylor might still have sex<br >Why? I made that bitch famous.'' (ang.) ** Źródło: ''Famous'' * Dlaczego wszystko, co powinno być złe, sprawia, że ​​czuję się tak dobrze? ** ''Why everything that's supposed to be bad make me feel so good?'' ** Źródło: ''Addiction'' * Jedna dobra dziewczyna jest warta tysiąca suk. ** Źródło: ''Bound 2'' * Jeśli nie jesteś fit, dziewczyno, dalej mi się podobasz. ** ''If you ain't fit, girl, I'll still hit.'' (ang.) ** Źródło: ''The New Workout Plan'' * Kocham cię tak, jak Kanye kocha Kanyego. ** Źródło: ''I Love Kanye'' * Kocham twoje cycuszki, bo udowadniają, że potrafię skupić się na dwóch rzeczach na raz. ** ''I love your titties 'cause they prove I can focus on two things at once.'' (ang.) ** Źródło: ''All mine'' * Miałem sen, że mogłem kupić moją drogę do nieba<br/>Kiedy się obudziłem, wydałem to na naszyjnik. ** ''I had a dream I could buy my way to Heaven<br/>When I awoke, I spent that on a necklace.'' (ang.) ** Źródło: ''Can’t Tell Me Nothing'' * Nikt z nas nie byłby tutaj bez spermy. ** ''None of us'd be here without cum.'' (ang.) ** Źródło: ''All mine'' * Spotkałem się z kuzynem, czytaliśmy brudne magazyny<br >Widzieliśmy dwóch czarnuchów całujących się, nie wiedzieliśmy, co to znaczy<br >Potem zaczęliśmy odtwarzać wszystko, co zobaczyliśmy<br >Wtedy zrobiłem kuzynowi loda, zrobiłem kuzynowi loda<br > Zrobiłem kuzynowi loda, zrobiłem kuzynowi loda <br >Zrobiłem kuzynowi loda. ** ''Hanging with my cousin, reading dirty magazines<br >We seen some niggas kissin', we ain't know what that shit mean<br >Then we start re-enacting everything that we had seen<br >That's when I gave my cousin head, gave my cousin head<br >Gave my cousin head, I gave my cousin head<br >I gave my cousin head'' (ang.) ** Źródło: ''Cousins'' * Tak, jestem rogaczem, lubię kiedy ludzie pieprzą moją sukę. ** ''Yes, I am a cuck, I like when people fuck on my bitch.'' (ang.) ** Źródło: ''HH'' ==Wypowiedzi== * Cipka. ** Opis: odpowiedź na pytanie, jaki jest jego ulubiony posiłek. ** Źródło: film ''Kanye West favourite meal'' na YouTube * Dostrzegam wiele dobrych rzeczy w Hitlerze. Każdy człowiek ma wartości, które ma do zaoferowania, zwłaszcza Hitler. Lubię Hitlera. ** Źródło: [https://www.rmf24.pl/fakty/swiat/newsamp-kanye-west-pochwalil-hitlera-i-zanegowal-holokaust,nId,6446819 rmf24.pl] ** Zobacz też: [[Adolf Hitler]] * Hej, Taylor, bardzo się cieszę, pozwolę ci dokończyć, ale Beyoncé miała jeden z najlepszych teledysków wszech czasów! Jeden z najlepszych teledysków wszech czasów! ** ''Yo, Taylor, I'm really happy for you, I'ma let you finish, but Beyoncé had one of the best videos of all time! One of the best videos of all time!'' (ang.) ** Źródło: Gala wręczenia nagród MTV Video Music Awards 2009 (13 września 2009) * Jaja, Jaja, Jaja. ** Opis: odpowiedź na pytanie "Wymień trzy rzeczy, które są włochate" w jednym z amerykańskich teleturniejów. ** Źródło: [https://www.youtube.com/watch?v=3n_-4o6tE5o youtube.com] * Jestem Warholem! Jestem najbardziej wpływowym artystą naszej generacji. Jestem Szekspirem we własnej osobie. Waltem Disneyem, firmą Nike i Google. ** Źródło: [https://www.eska.pl/news/kanye-west-najlepsze-cytaty-teksty-kanye-westa-przechodza-do-historii-znacie-je-wszystkie-aa-6JpS-nj1J-gk98.html eska.pl] ** Zobacz też: [[Andy Warhol]], [[William Shakespeare]], [[Walt Disney]] * Kocham Hitlera co teraz suki ** ''I love Hitler now what bitches'' (ang.) ** Źródło: komentarze z lutego 2025 na X (Twitter) * Kocham żydowskich ludzi, ale także kocham nazistów. ** ''I love Jewish people, but I also love Nazis.'' (ang.) ** Źródło: wywiad z Alexem Jonesem (1 grudnia 2022) * Oni robili też dobre rzeczy, powinniśmy przestać nienawidzić nazistów przez cały czas. ** ''They did good things too, we've got to stop dissing the Nazis all the time.'' (ang.) ** Źródło: wywiad z Alexem Jonesem (1 grudnia 2022) == O muzyku == * Lubię Kanyego. To facet z Chicago. Inteligentny. Bardzo utalentowany. To palant, ale utalentowany. ** ''I like Kanye, He's a Chicago guy. Smart. He's very talented. He is a jackass, but he's talented.'' (ang.) ** Autor: [[Barack Obama]] ** Źródło: [https://www.theatlantic.com/magazine/archive/2012/05/american-mozart/308931/ theatlantic.com] {{SORTUJ:West, Kanye}} [[Kategoria:Afroamerykanie]] [[Kategoria:Amerykańscy raperzy]] [[Kategoria:Amerykańscy producenci muzyczni]] c8dzjh1zyseaq0j4rswd2bkdqzsocx9 0 69666 643017 608149 2026-06-03T11:07:55Z Nazwa1234 53893 /* */ 643017 wikitext text/x-wiki '''[[w:Eazy-E|Eazy-E]]''' (1964–1995) – amerykański raper występujący solo oraz w grupie hip-hopowej [[N.W.A]], uważany niekiedy za „ojca chrzestnego” gangsta rapu. [[Plik:Eazy E headshot.jpg|mały|{{center|Eazy-E}}]] {{wulgaryzmy}} * Czas się upić, nie chcę suki, jeśli nie potrafi pocierać jajek jak Cyganka. ** ''Time to get tipsy, and don't want a bitch if she can't rub the balls like a gypsy.'' (ang.) ** Źródło: ''Nutz on Ya Chin'' * Daj mi ten spust. ** ''Gimmie That Nutt.'' (ang.) ** Źródło: ''Gimmie That Nutt'' * I dziewczyny są dla mnie po prostu samicami psa. Suki, przepraszam za ten wers. To leży w mojej naturze, muszę przeklinać. ** ''And girls ain't nothin' but female dogs to me. Bitches, I'm sorry for that verse. It's in my nature, I gotta curse.'' (ang.) ** Źródło: ''No More ?'s'' * Nigdy nie słuchałem mojej matki. Wleciało jednym uchem, wyleciało drugim. ** ''I never listened to my mother. It went in one ear, and out the other.'' (ang.) ** Źródło: ''No More ?'s'' * Teraz kocham cipkę, a cipka kocha mnie. ** ''Now I love pussy and pussy loves me.'' (ang.) ** Źródło: ''Gimmie That Nutt'' * Zawsze rucham, to jest dla mnie życie. ** ''Always fuckin' is the life for me.'' (ang.) ** Źródło: ''Gimmie That Nutt'' [[Kategoria:Amerykańscy raperzy]] g2g3yfmvcldk3q6v0tituc3yhfmreay 0 72862 643001 642923 2026-06-02T20:09:55Z Tachat111 61210 dodany jeden cytat z PRW 643001 wikitext text/x-wiki '''[[w:Michał Rozkrut|Michał Rozkrut]]''' (ur. 1989) – [[Polska|polski]] [[pisarz]] i aforysta. {{spoiler}} ==''Mroczne wzgórze''== * Kiedy walczy się tyle lat, zapomina się powody. Ludzie nie mają tak naprawdę powodów do walki, a mimo wszystko nadal to robią. * Ciężko jest o pomysł, kiedy się go najbardziej potrzebuje. * Ciężko być kreatywnym, kiedy patrzysz na psychopatę z pochodnią w ręku i żądzą zadania cierpienia w oczach. * Strach okazał się silniejszy od trzeźwej kalkulacji. * Każdy lubi, gdy ktoś go docenia. * Nauczyłem się, że z każdej sytuacji jest wyjście, a znaleźć je można, spokojnie myśląc. * Nie osiągnę tego, co oni, stosując ich metody. Musiałem zrobić to inaczej. ** Opis: autorefleksja Piotra. ==''Mistrz życia''== * Każdy z nas ma tyle samo żyć i tyle samo czasu. Możesz ze swoim zrobić, co tylko zechcesz, jeśli się na to odważysz. A jeśli ktoś lub coś stanie ci na drodze, możesz to ominąć albo pokonać. ** Opis: wstęp ''Prawie utonąłem w Odrze''. * Jeżeli jest problem, istnieje rozwiązanie. Problem nie istnieje bez rozwiązania. * Wymówka to coś, co jest tanim i nietrafnym usprawiedliwieniem braku odwagi. * Wszystkie wymówki to oda do lenistwa. * Jesteś swoim własnym towarzyszem. Partnerem. Więźniem i klawiszem, niewolnikiem i władcą zarazem. Nie uwolnisz się od relacji z samym sobą. * Czekanie nie polega na siedzeniu bezczynnym. To są złe przyzwyczajenia, które wynosimy z poczekalni w przychodni albo na dworcu. Czekanie jest aktywne. * Najpierw zasłuż, potem proś. * Każdy człowiek wie coś, czego ty nie wiesz. * Jeśli nie widzisz wrogów, to znaczy, że idziesz w złym kierunku. * Lśnij jaskrawą barwą na tle szarości. * Samo spełnienie jest tylko chwilą, podczas gdy podróż to tysiące, a niekiedy miliony takich chwil. * Pasja jest tym, co odróżnia ludzi nijakich od ludzi interesujących. * Życie rzuca kłody pod nogi po to, aby oddzielić ziarna od plew. * O wiele lepiej przez ¾ życia szukać swojej drogi, a pozostałe ¼ nią kroczyć, niż przez całe życie iść na krzywdzące kompromisy. * W życiu wystarczy wiedzieć dwie rzeczy: kiedy innych słuchać i kiedy innych nie słuchać. * Mistrz nigdy nie przestaje być uczniem. ==''Pułapka rajskiej wyspy''== * Niewiarygodne, ile radości może komuś dać dobrze przemyślane kłamstwo. * Dobitnie przekonałem się o tym, że ruch rodzi ochotę na ruch. A bierność powoduje tylko więcej bierności. * Byłem pewien, że tę lekcję zapamiętam aż do śmierci. Jednak życie nie było tego pewne, dlatego zdecydowało się udzielić mi tej lekcji jeszcze raz. * Czym jest drobne kłamstwo, kiedy oskarżają o zabójstwo? * Skuli nas i torturują tym wszystkim. ** Opis: Nawiązanie do debiutanckiej powieści autora. * W pokrętny i niemoralny sposób byłem… wdzięczny za to, że ktoś inny ma gorzej ode mnie. To mnie uwolniło w środku. ** Opis: W szpitalnym korytarzu, gdy Marcin myśli o Marlenie i nagle przestaje się użalać nad sobą. * Witaj w piekle. ** Opis: Marek do Marcina. * Emocje odbierają racjonalne myślenie. ** Opis: Marcel do Marcina. * Jedna chwila z kobietą może wpędzić w kłopoty. ** Opis: otwarcie pechowego rozdziału nr 13. * Doświadczenie mówiło mu, że najwięcej ludzie mówią sobie w zaciszu własnych domów. Tam, gdzie nie spodziewają się żadnego intruza. * Zaraza. ** Opis: ulubione słowo Herberta. ==''Skarb za lustrem''== * Każdy powód jest dobry, żeby nic nie robić. * Łatwo osądzać innych zza biurka, nie przeżywszy podobnych zmagań na własnej skórze. * Niepewność jest bardziej uzależniająca niż ciągłe sukcesy. * Im była od niego dalej, tym mocniej czuł jej obecność w sercu. * A kiedy emocje rosną, to spada inteligencja. Dlatego decyzje, przynajmniej te kluczowe, warto podejmować opierając się na inteligencji. * Już lepiej być samemu niż z kimś nieodpowiednim. * Można powiedzieć, że na jednej skrajności jest szczęśliwy związek, a na drugiej toksyczny związek. A brak związku to stan pomiędzy. Czyli ani dobry, ani zły. Neutralny. (…) Neutralność jest gorsza niż coś pozytywnego. Ale dużo lepsza niż coś negatywnego. ** Opis: Mirek do Alicji. * Mężczyzna jest jak fajerwerk, a kobieta jak ognisko. * My jako ludzie nie rodzimy się kochankami, tylko się nimi stajemy. Jeśli chcemy. * Jeśli chcesz być dobrym pisarzem, to musisz wyjść z biblioteki! * Dobra strategia to połowa sukcesu. Przynajmniej w życiu zawodowym. I pod warunkiem, że jest połączona z niebagatelną konspiracją. ==''Myśli roztrzaskane o ziemię''== * Zastępca kierownika nie ma własnego zdania. Dlatego jest zastępcą kierownika. * Zawsze znajdzie się chętny do rządzenia zgliszczami. * Między „chciałbym przebiec maraton” a „przebiegnę maraton” leży przepaść. Wypełniona cudzymi maratonami. * Im pewniejszy krok, tym mniej szans, że buty są zawiązane. * Nie ma czegoś takiego jak umowa „śmieciowa”. Każda umowa jest święta. * Ciało, które porusza się szybciej, wolniej się starzeje. To nie jest medycyna ani psychologia, tylko fizyka. * Moja głupota ma dno, ale moja mądrość nie ma sufitu. * Jeżeli przeżywasz wręcz niemożliwe trudności życiowe, ciesz się… Twoja biografia pisze się sama. * Ludzie lgną do wschodzących gwiazd i uciekają od zachodzących. * Jeśli nie nauczysz się wdzięczności, kiedy masz, nauczysz się jej, kiedy stracisz. * Nie mów i nie myśl o sobie źle, bo inni zrobią to lepiej i chętniej. * Ilekroć kimś gardziłem, za karę stawałem się taki sam. * Jak pamiętamy z lekcji chemii: muszą być zasady, żeby nie było kwasów. * Można mieć ciastko i zjeść ciastko. Wystarczy mieć dwa ciastka. * Im mocniej odchylisz wahadło, tym bardziej przechyli się na drugą stronę. * Asy są bezużyteczne na szachownicy. * Prawda nie leży pośrodku, tylko pomiędzy. Pośrodku zdarza się w 1% przypadków. * Palenie mostów jest tańsze niż myślisz – i droższe niż zakładasz. * Nie ma sensu podlewać trującej rośliny. * Jeśli nie docenisz człowieka na czas, to go stracisz. Nie pracownika. Nie szefa. Człowieka. * Dobry i srogi mogą współistnieć pod anielskim skrzydłem. * Mówca przemawia do sali. Strateg – do jury. Reszta to dekoracja. ==''Myśli pochwycone w locie''== * „Kieliszek” jest miękki – zostanie z tobą.<br />„Alkoholizm” jest twardy – wzdrygnie się przed sobą. * „Przejdźmy na ty” – wpisane w procedurę.<br />Bliskość ma trzy podpisy, numer i strukturę. * Broszurę pisze ten, kto stąd odpłynął.<br />Piekło opisuje ten, kto tu zaginął. * Dumny gardzi słowem „proszę”. Silny – próbuje.<br />Pierwsze przychodzi z łatwością. Drugie – boli, ale buduje. * W górę kark zgina, w dół srogość wywiera.<br />Taką to postać włodarz dziś przybiera. * Kura co rano pieje. Kaczka siedzi cicho.<br />Jaja jemy kury – te kaczki porwało licho. * Błąd się popełnia, sabotaż się planuje.<br />Pierwsze – odpuszczam. Drugiego nie daruję. * Lojalność trudna: lata powściągliwości,<br />Cień podejrzenia – i brak wnet litości. * Kto potakuje dla świętego spokoju –<br />dostarcza cudzej pewności betonu. * Wyzywa cię pionkiem? Nie obrażaj się. Bierz.<br />Szesnastu jest na planszy. Reszta – gdzieś. {{SORTUJ:Rozkurt, Michał}} [[Kategoria:Polscy aforyści]] [[Kategoria:Polscy pisarze współcześni]] mlj4x2npvmkdtg59cco63yenmy9paa0 0 72963 643013 2026-06-03T10:49:05Z Nazwa1234 53893 Utworzono nową stronę "[[Plik:KendrickSZASPurs230725-144 (cropped) desaturated.jpg|mały|{{center|Kendrick Lamar (2025)}}]] '''[[w:Kendrick Lamar|Kendrick Lamar]]''' (ur. 1987) – amerykański [[rap]]er. * Czarnuchu, dlaczego opiekujesz się tylko dwoma lub trzema shotami? Pokażę ci, jak to podkręcić. Najpierw dostajesz basen pełen alkoholu, a potem w nim nurkujesz. ** Źródło: ''Swimming Pools (Drank)'' [[Kategoria:Afroamerykanie]] [[Kategoria:Amerykańscy raperzy]]" 643013 wikitext text/x-wiki [[Plik:KendrickSZASPurs230725-144 (cropped) desaturated.jpg|mały|{{center|Kendrick Lamar (2025)}}]] '''[[w:Kendrick Lamar|Kendrick Lamar]]''' (ur. 1987) – amerykański [[rap]]er. * Czarnuchu, dlaczego opiekujesz się tylko dwoma lub trzema shotami? Pokażę ci, jak to podkręcić. Najpierw dostajesz basen pełen alkoholu, a potem w nim nurkujesz. ** Źródło: ''Swimming Pools (Drank)'' [[Kategoria:Afroamerykanie]] [[Kategoria:Amerykańscy raperzy]] eggt1rgx3ik10x2usqrpyp7as2yibp9 643014 643013 2026-06-03T10:59:48Z Nazwa1234 53893 /* */ 643014 wikitext text/x-wiki [[Plik:KendrickSZASPurs230725-144 (cropped) desaturated.jpg|mały|{{center|Kendrick Lamar (2025)}}]] '''[[w:Kendrick Lamar|Kendrick Lamar]]''' (ur. 1987) – amerykański [[rap]]er. * Czarnuchu, dlaczego opiekujesz się tylko dwoma lub trzema shotami? Pokażę ci, jak to podkręcić. Najpierw dostajesz basen pełen alkoholu, a potem w nim nurkujesz. ** Źródło: ''Swimming Pools (Drank)'' {{wulgaryzmy}} * Dlaczego trollujesz jak suka? Nie jesteś zmęczony? Próbuję uderzyć akord i prawdopodobnie jest to nieletni. ** ''Why you trollin' like a bitch? Ain't you tired? Tryna strike a chord and it's probably A-Minor.'' (ang.) ** Opis: gra słów: ''A-Minor'' w angielskim to akord, ale to słowo oznacza też ''nieletni''. ** Źródło: ''Not Like Us'' * Powiedz, Drake, słyszałem, że lubisz młode. ** ''Say, Drake, I hear you like 'em young.'' (ang.) ** Źródło: ''Not Like Us'' [[Kategoria:Afroamerykanie]] [[Kategoria:Amerykańscy raperzy]] cro00kpqvy9obs6zwm195g5tgj0gdkf 643015 643014 2026-06-03T11:02:40Z Nazwa1234 53893 /* */ 643015 wikitext text/x-wiki [[Plik:KendrickSZASPurs230725-144 (cropped) desaturated.jpg|mały|{{center|Kendrick Lamar (2025)}}]] '''[[w:Kendrick Lamar|Kendrick Lamar]]''' (ur. 1987) – amerykański [[rap]]er. * Czarnuchu, dlaczego opiekujesz się tylko dwoma lub trzema shotami? Pokażę ci, jak to podkręcić. Najpierw dostajesz basen pełen alkoholu, a potem w nim nurkujesz. ** Źródło: ''Swimming Pools (Drank)'' {{wulgaryzmy}} * Dlaczego trollujesz jak suka? Nie jesteś zmęczony? Próbuję uderzyć akord i prawdopodobnie jest to nieletni. ** ''Why you trollin' like a bitch? Ain't you tired? Tryna strike a chord and it's probably A-Minor.'' (ang.) ** Opis: gra słów: ''A-Minor'' w języku angielskim to akord, ale to słowo oznacza też ''nieletni''. ** Źródło: ''Not Like Us'' * Mam, mam, mam, mam<br/>Lojalność, mam królewskość w moim DNA. ** ''I got, I got, I got, I got<br/>Loyalty, got royalty inside my DNA.'' (ang.) ** Źródło: ''DNA'' * Powiedz, Drake, słyszałem, że lubisz młode. ** ''Say, Drake, I hear you like 'em young.'' (ang.) ** Źródło: ''Not Like Us'' [[Kategoria:Afroamerykanie]] [[Kategoria:Amerykańscy raperzy]] tlbc7ua2ghf9ljdrypbzh40j94xcf4b 643016 643015 2026-06-03T11:05:00Z Nazwa1234 53893 /* */ 643016 wikitext text/x-wiki [[Plik:KendrickSZASPurs230725-144 (cropped) desaturated.jpg|mały|{{center|Kendrick Lamar (2025)}}]] '''[[w:Kendrick Lamar|Kendrick Lamar]]''' (ur. 1987) – amerykański [[rap]]er. {{wulgaryzmy}} * Bądź pokorna, suko. Usiądź. ** ''Be humble, bitch. Sit down.'' (ang.) ** Źródło: ''Humble'' * Czarnuchu, dlaczego opiekujesz się tylko dwoma lub trzema shotami? Pokażę ci, jak to podkręcić. Najpierw dostajesz basen pełen alkoholu, a potem w nim nurkujesz. ** Źródło: ''Swimming Pools (Drank)'' * Dlaczego trollujesz jak suka? Nie jesteś zmęczony? Próbuję uderzyć akord i prawdopodobnie jest to nieletni. ** ''Why you trollin' like a bitch? Ain't you tired? Tryna strike a chord and it's probably A-Minor.'' (ang.) ** Opis: gra słów: ''A-Minor'' w języku angielskim to akord, ale to słowo oznacza też ''nieletni''. ** Źródło: ''Not Like Us'' * Mam, mam, mam, mam<br/>Lojalność, mam królewskość w moim DNA. ** ''I got, I got, I got, I got<br/>Loyalty, got royalty inside my DNA.'' (ang.) ** Źródło: ''DNA'' * Powiedz, Drake, słyszałem, że lubisz młode. ** ''Say, Drake, I hear you like 'em young.'' (ang.) ** Źródło: ''Not Like Us'' [[Kategoria:Afroamerykanie]] [[Kategoria:Amerykańscy raperzy]] 3spaggsneb158zt2n5ptnsesdr6zliq