Wikipodróże plwikivoyage https://pl.wikivoyage.org/wiki/Strona_g%C5%82%C3%B3wna MediaWiki 1.47.0-wmf.14 first-letter Media Specjalna Dyskusja Użytkownik Dyskusja użytkownika Wikipodróże Dyskusja Wikipodróży Plik Dyskusja pliku MediaWiki Dyskusja MediaWiki Szablon Dyskusja szablonu Pomoc Dyskusja pomocy Kategoria Dyskusja kategorii TimedText TimedText talk Moduł Dyskusja modułu Wydarzenie Dyskusja wydarzenia Horsens 0 788 158163 129549 2026-08-05T11:45:20Z Rzuwig 144 Usunięto kategorię "Dania"; Dodano kategorię "Jutlandia Środkowa" za pomocą [[w:pl:Narzędzia/HotCat|HotCat]] 158163 wikitext text/x-wiki {{top-banner}} {{Informacje_podstawowe_miasto|nazwa=Horsens |widok=Horsens old center.JPG |herb= |mapa= |region=[[Jutlandia Środkowa]] |powierzchnia= |lud=51 670 |prefiks= |www=www.horsens.dk }} '''Horsens''' - miasto w [[Dania|Danii]], siedziba gminy Horsens. ==Charakterystyka== ==Dojazd== ===Samolotem=== ===Koleją=== Znajduje się tu stacja kolejowa. ===Samochodem=== Horsens jest ważnym węzłem drogowym. ===Autobusem=== ===Statkiem=== ==Komunikacja== ==Warto zobaczyć== ==Najbliższe okolice== ==Praca== ==Nauka== ==Zakupy== ==Gastronomia== ==Festiwale, imprezy== ==Nocleg== ==Kontakt== ==Bezpieczeństwo== ==Informacje turystyczne== ==Wyjazd== {{Jest w|Jutlandia Środkowa}} {{Zarys}} {{Atrybucja}} [[Kategoria:Jutlandia Środkowa]] dhum5rnyz9z4wr65lafdv7zpr3q3fh9 Chersoń 0 2433 158149 133848 2026-08-04T17:01:25Z Moromar 2451 158149 wikitext text/x-wiki {{Top-banner}} {{Miejscowość infobox |nazwa = Chersoń |nazwa oryginalna = Херсон |widok = Khersonkollage.jpg |opis = |herb = Coat_of_arms_of_Kherson.svg |mapa = Cherson-Ukraine-Map.png |państwo = [[Plik:Flag of Ukraine.svg|20px]] [[Ukraina]] |region = [[Plik:Flag_of_Kherson_Oblast.svg|20px]] [[Obwód chersoński]] |powierzchnia = 65,2 |wysokość = 21 |ludność = 60 000 |prefiks = +380-552 |kod pocztowy = 73000—73480 |www = https://miskrada.kherson.ua/ }} '''Chersoń''' ([[Rozmówki ukraińskie|ukr]] Херсон) leży w północnej części regionu Morza Czarnego i jest centrum administracyjnym [[Obwód chersoński|obwodu chersońskiego]]. Jego symbolami są bramy Twierdzy Chersońskiej, z których jedna znajduje się na współczesnym herbie miasta, oraz pomnik pierwszych stoczniowców na nabrzeżu miejskim. == Charakterystyka == == Dojazd == === Samolotem === === Pociągiem === Znajduje się tu stacja kolejowa. === Samochodem === Chersoń jest ważnym węzłem drogowym. === Statkiem === === Autobusem === <!-- Do Chersonia można dojechać autobusem z 40 miast w Polsce. Są to: [[Bydgoszcz]], [[Gdańsk]], [[Gdynia]], [[Gliwice]], [[Gorzów Wielkopolski]], [[Grudziądz]], [[Jarosławl|Jarosław]], [[Katowice]], [[Kielce]], [[Konin]], [[Kraków]], [[Kutno]], [[Legnica]], [[Leszno]], Lubin, [[Lublin]], [[Łódź]], Nisko, Nowa Sól, [[Opatów]], [[Opole]], [[Piotrków Trybunalski]], [[Poznań]], [[Przemyśl]], [[Radom]], [[Rzeszów]], [[Sandomierz]], [[Słubice]], Stalowa Wola, [[Szczecin]], Świebodzin, [[Tarnów]], [[Tczew]], [[Toruń]], [[Warszawa]], [[Włocławek]], [[Wrocław]], [[Zabrze]], [[Zamość]], [[Zielona Góra]]. '''Wyjazdy z [[Warszawa|Warszawy]]''' do Chersonia odbywają się co najmniej kilka razy dziennie. Najczęściej z '''dworca autobusowego Warszawa Zachodnia'''. Ceny biletów w jedną stronę zaczynają się od 140 zł (stan na 06.11.2017 r.). '''Autobusy z [[Katowice|Katowic]]''' do Chersonia również wyjeżdżają od jednego do kilku razy w ciągu dnia (w zależności od dnia tygodnia). Głównym przystankiem jest w Katowicach '''dworzec PKS, przy ul. Piotra Skargi'''. Cena biletu jednostronnego zaczyna się od 155 zł (stan na 06.11.2017 r.). '''Z [[Kraków|Krakowa]]''' do Chersonia autokary odjeżdżają nawet 7 razy w ciągu dnia. Najważniejszym miejscem odjazdu w tym mieście jest '''dworzec autobusowy MDA, przy ul. Bosackiej'''. Ceny biletów w jedną stronę zaczynają się od 140 zł (stan na 06.11.2017 r.). '''Z [[Wrocław|Wrocławia]]''' do Chersonia autobusy wyjeżdżają nawet 10 razy w ciągu dnia, '''z nowego dworca autobusowego, znajdującego się na poziomie -2 galerii Wroclavia, na ul. Suchej 1'''. Cena biletu jednostronnego wynosi 155 zł lub więcej (stan na 06.11.2017 r.). '''Z [[Łódź|Łodzi]]''' do Chersonia można dotrzeć autobusem wyjeżdżając z '''dworca autobusowego Łódź Kaliska, przy Al. Włókniarzy'''. Cena biletu w jedną stronę zaczyna się od 160 zł (stan na 06.11.2017 r.). Również '''z [[Poznań|Poznania]]''' odjazdy odbywają się kilka razy dziennie. Miejscem odjazdu jest w tym mieście zwykle '''dworzec autobusowy przy ul. Matyi 2''', a bilet jednostronny można kupić od 170 zł. Przystanek docelowy w Chersoniu może być zależny od przewoźnika realizującego połączenie. Niemal jednak wszyscy dojeżdżają w tym mieście na dworzec autobusowy: '''CHERSOŃ - Dworzec Autobusowy, ul. Budionnego 1''' Przejazdy do Chersonia realizowane są przeważnie przez przewoźników ukraińskich, a tylko sporadycznie przez polskich. W Polsce oferują oni swoje usługi najczęściej za pośrednictwem firmy [http://www.eurobus.pl/ Eurobus], która jest ich przedstawicielem na tym terenie. Planując autobusem na Ukrainę, należy brać pod uwagę, że rozkładowy czas podróży może być wydłużony z powodu oczekiwania na odprawę graniczną (zdarza się, że jest to nawet kilka godzin). --> == Komunikacja == == Warto zobaczyć == == Najbliższe okolice == == Praca == == Nauka == == Zakupy == == Gastronomia == == Imprezy == == Noclegi == == Kontakt == == Bezpieczeństwo == == Informacje turystyczne == == Wyjazd == {{Atrybucja}} {{Jest w|Obwód_chersoński}} [[Kategoria:Ukraina]] 3j0f1u6013sbz17gd9jsh1rjrokvxcg 158150 158149 2026-08-04T17:04:35Z Moromar 2451 /* Charakterystyka */ 158150 wikitext text/x-wiki {{Top-banner}} {{Miejscowość infobox |nazwa = Chersoń |nazwa oryginalna = Херсон |widok = Khersonkollage.jpg |opis = |herb = Coat_of_arms_of_Kherson.svg |mapa = Cherson-Ukraine-Map.png |państwo = [[Plik:Flag of Ukraine.svg|20px]] [[Ukraina]] |region = [[Plik:Flag_of_Kherson_Oblast.svg|20px]] [[Obwód chersoński]] |powierzchnia = 65,2 |wysokość = 21 |ludność = 60 000 |prefiks = +380-552 |kod pocztowy = 73000—73480 |www = https://miskrada.kherson.ua/ }} '''Chersoń''' ([[Rozmówki ukraińskie|ukr]] Херсон) leży w północnej części regionu Morza Czarnego i jest centrum administracyjnym [[Obwód chersoński|obwodu chersońskiego]]. Jego symbolami są bramy Twierdzy Chersońskiej, z których jedna znajduje się na współczesnym herbie miasta, oraz pomnik pierwszych stoczniowców na nabrzeżu miejskim. == Charakterystyka == === Historia === Historia miasta jest ściśle związana z historią Imperium Rosyjskiego i jego postaciami, ponieważ zostało założone na rozkaz Katarzyny II w 1778 roku. Swoją nazwę zawdzięcza Chersonezowi Tawryjskiemu, położonemu w południowo-zachodniej części [[Krym|Półwyspu Krymskiego]]. Niegdyś miasto było prawdopodobnie najbardziej rozwinięte w południowej [[Ukraina|Ukrainie]], centrum guberni chersońskiej, a poprzez port prowadzono handel z Francją, Hiszpanią, Włochami i innymi krajami europejskimi, co niewątpliwie budzi dumę mieszkańców. Należy zauważyć, że Chersoń odegrał również znaczącą rolę w tworzeniu ukraińskiej państwowości. Po obaleniu samodzierżawia powstała tu organizacja polityczna „Ukraińska Chata”, która stała się głównym źródłem idei niepodległości narodowej w całym obwodzie chersońskim. Jednak już w 1789 roku, po założeniu [[Mikołajów|Mikołajowa]], do którego przeniesiono Admiralicję, miasto straciło na znaczeniu jako ważna twierdza graniczna, prawie cała ludność je opuściła, a Chersoń stał się zwykłym miastem powiatowym. W okresie sowieckim Chersoń utracił wiodącą pozycję na południu Ukrainy, ale nadal rozwijał się jako duży ośrodek przemysłowy i rolniczy. Wiodącymi gałęziami przemysłu były przemysł stoczniowy i maszynowy, bawełniany, spożywczy itp. Dziś Chersoń jest znaczącym ośrodkiem rolniczym, przemysłowym, handlowym, edukacyjnym i kulturalnym; ośrodkiem regionalnym, 16. najludniejszym miastem na Ukrainie. Jego symbolami są bramy Twierdzy Chersońskiej, z których jedna znajduje się na współczesnym herbie miasta, oraz pomnik pierwszych stoczniowców, znajdujący się na nabrzeżu miejskim. Miasto posiada również miasto satelickie [[Oleszko]]. === Turystyka === Chersonia nie należy uważać za miasto nastawione na turystów: jest tu niewielu turystów ukraińskich i zagranicznych (zwłaszcza tych ostatnich); najczęściej odwiedza się je latem, jako miejsce przesiadkowe do dalszych podróży do kurortów nadmorskich i atrakcji regionu (Askania-Nowa, Sicz Oleszkowska, winiarnie, latarnia morska Adżygolska itp.). Jednocześnie potencjał turystyczny miasta jest znacznie niedoceniany – w centrum znajduje się wiele zabytków architektury, zabytkowych domów i kościołów (z końca XVIII i początku XIX wieku), muzeów, teatrów, centrów handlowych i sklepów z pamiątkami. Ze względu na stosunkowo niewielką liczbę odwiedzających, mieszkańcy chętnie dzielą się historiami i legendami Chersonia i są przyjaźnie nastawieni do turystów. Głównym problemem miasta pozostaje baza noclegowa – pomimo dość bogatej oferty usług turystycznych, wycieczek, terenów rekreacyjnych, produktów turystycznych, rozrywki i innych atrakcji, hotelarstwo jest bardzo słabo rozwinięte. Nie ma tu absolutnie żadnych hosteli. Ceny większości produktów spożywczych, pamiątek, noclegów i innych wydatków są tu zauważalnie niższe niż w innych miastach Ukrainy. == Dojazd == === Samolotem === === Pociągiem === Znajduje się tu stacja kolejowa. === Samochodem === Chersoń jest ważnym węzłem drogowym. === Statkiem === === Autobusem === <!-- Do Chersonia można dojechać autobusem z 40 miast w Polsce. Są to: [[Bydgoszcz]], [[Gdańsk]], [[Gdynia]], [[Gliwice]], [[Gorzów Wielkopolski]], [[Grudziądz]], [[Jarosławl|Jarosław]], [[Katowice]], [[Kielce]], [[Konin]], [[Kraków]], [[Kutno]], [[Legnica]], [[Leszno]], Lubin, [[Lublin]], [[Łódź]], Nisko, Nowa Sól, [[Opatów]], [[Opole]], [[Piotrków Trybunalski]], [[Poznań]], [[Przemyśl]], [[Radom]], [[Rzeszów]], [[Sandomierz]], [[Słubice]], Stalowa Wola, [[Szczecin]], Świebodzin, [[Tarnów]], [[Tczew]], [[Toruń]], [[Warszawa]], [[Włocławek]], [[Wrocław]], [[Zabrze]], [[Zamość]], [[Zielona Góra]]. '''Wyjazdy z [[Warszawa|Warszawy]]''' do Chersonia odbywają się co najmniej kilka razy dziennie. Najczęściej z '''dworca autobusowego Warszawa Zachodnia'''. Ceny biletów w jedną stronę zaczynają się od 140 zł (stan na 06.11.2017 r.). '''Autobusy z [[Katowice|Katowic]]''' do Chersonia również wyjeżdżają od jednego do kilku razy w ciągu dnia (w zależności od dnia tygodnia). Głównym przystankiem jest w Katowicach '''dworzec PKS, przy ul. Piotra Skargi'''. Cena biletu jednostronnego zaczyna się od 155 zł (stan na 06.11.2017 r.). '''Z [[Kraków|Krakowa]]''' do Chersonia autokary odjeżdżają nawet 7 razy w ciągu dnia. Najważniejszym miejscem odjazdu w tym mieście jest '''dworzec autobusowy MDA, przy ul. Bosackiej'''. Ceny biletów w jedną stronę zaczynają się od 140 zł (stan na 06.11.2017 r.). '''Z [[Wrocław|Wrocławia]]''' do Chersonia autobusy wyjeżdżają nawet 10 razy w ciągu dnia, '''z nowego dworca autobusowego, znajdującego się na poziomie -2 galerii Wroclavia, na ul. Suchej 1'''. Cena biletu jednostronnego wynosi 155 zł lub więcej (stan na 06.11.2017 r.). '''Z [[Łódź|Łodzi]]''' do Chersonia można dotrzeć autobusem wyjeżdżając z '''dworca autobusowego Łódź Kaliska, przy Al. Włókniarzy'''. Cena biletu w jedną stronę zaczyna się od 160 zł (stan na 06.11.2017 r.). Również '''z [[Poznań|Poznania]]''' odjazdy odbywają się kilka razy dziennie. Miejscem odjazdu jest w tym mieście zwykle '''dworzec autobusowy przy ul. Matyi 2''', a bilet jednostronny można kupić od 170 zł. Przystanek docelowy w Chersoniu może być zależny od przewoźnika realizującego połączenie. Niemal jednak wszyscy dojeżdżają w tym mieście na dworzec autobusowy: '''CHERSOŃ - Dworzec Autobusowy, ul. Budionnego 1''' Przejazdy do Chersonia realizowane są przeważnie przez przewoźników ukraińskich, a tylko sporadycznie przez polskich. W Polsce oferują oni swoje usługi najczęściej za pośrednictwem firmy [http://www.eurobus.pl/ Eurobus], która jest ich przedstawicielem na tym terenie. Planując autobusem na Ukrainę, należy brać pod uwagę, że rozkładowy czas podróży może być wydłużony z powodu oczekiwania na odprawę graniczną (zdarza się, że jest to nawet kilka godzin). --> == Komunikacja == == Warto zobaczyć == == Najbliższe okolice == == Praca == == Nauka == == Zakupy == == Gastronomia == == Imprezy == == Noclegi == == Kontakt == == Bezpieczeństwo == == Informacje turystyczne == == Wyjazd == {{Atrybucja}} {{Jest w|Obwód_chersoński}} [[Kategoria:Ukraina]] l2md0uj0wsd6mc1no816qtez4recmwl Herning 0 6697 158167 80077 2026-08-05T11:46:41Z Rzuwig 144 Usunięto kategorię "Dania"; Dodano kategorię "Jutlandia Środkowa" za pomocą [[w:pl:Narzędzia/HotCat|HotCat]] 158167 wikitext text/x-wiki {{top-banner}} {{Informacje_podstawowe_miasto|nazwa=Herning |widok=Herning_-_udsigt_mod_nord.jpg |herb=Coat_of_arms_of_Herning.svg |mapa=Danmark - Herning1.jpg |region=[[Jutlandia Środkowa]] |powierzchnia=1323,5 |lud=48 000 |prefiks=(+45) 9 |www=http://aoh.dk/ }} '''Herning''' – miasto w [[Dania|Danii]], w środkowej części Półwyspu Jutlandzkiego, w regionie [[Jutlandia Środkowa]] (d. okręgu okręgu Ringkjøbing); siedziba gminy Herning. ==Charakterystyka== ==Dojazd== ===Samolotem=== Najbliższym portem lotniczym jest lotnisko Aarhus. ===Koleją=== Herning posiada połączenia kolejowe z Aarhus, Vejle i Ringkøbing. ===Samochodem=== Herning połączony jest autostradą z Aarhus i Vejle. Oprócz tego drogi krajowe łączą je z Holstebro, Esbjerg i Ringkøbing. ===Autobusem=== === Promem === ==Komunikacja== ==Warto zobaczyć== ==Najbliższe okolice== ==Praca== ==Nauka== ==Zakupy== ==Gastronomia== ==Festiwale, imprezy== ==Nocleg== * Østergaards Hotel hotel 3-gwiazdkowy * Hotel Lynggaarden 3-gwiazdkowy * Best Western Plus Hotel Eyde hotel 4-gwiazdkowy * Scandic Regina hotel 3-gwiazdkowy ==Kontakt== ==Bezpieczeństwo== ==Informacje turystyczne== ==Wyjazd== {{Jest w|Dania}} {{Zarys}} {{Atrybucja}} [[Kategoria:Jutlandia Środkowa]] 1x9b558quszwxqrnxth5tt04mo2b9hz Holstebro 0 6966 158164 128964 2026-08-05T11:45:56Z Rzuwig 144 Usunięto kategorię "Dania"; Dodano kategorię "Jutlandia Środkowa" za pomocą [[w:pl:Narzędzia/HotCat|HotCat]] 158164 wikitext text/x-wiki {{top-banner|HolstebroOverview.jpg}} {{Informacje_podstawowe_miasto|nazwa=Holstebro |widok=Holstebro_walking_street.JPG |herb=Holstebro_våben.png |mapa=Danmark - Holstebro1.jpg |region=[[Jutlandia Środkowa]] |powierzchnia=800,19 |lud=35 000 |prefiks=(+45) 96 |www=https://www.holstebro.dk/Default.aspx }} '''Holstebro''' – miasto w [[Dania|Danii]]. ==Charakterystyka== ==Dojazd== ===Samolotem=== Najbliższym portem lotniczym jest lotnisko Aarhus i Billund. ===Koleją=== Holstebro posiada połączenia kolejowe z Struer, Skjern, Kopenhagą, Herning czy Fredericia. ===Samochodem=== Holstebro leży na skrzyżowaniu dróg z Viborg, Herning, Thisted, Esbjerg i Ringkøbing. ===Autobusem=== === Promem === ==Komunikacja== ==Warto zobaczyć== * Małe Centrum * Muzeum Sztuki * Muzeum Holstebro * Siedziba Odin Teatret - jedynego teatru na świecie, który działa 50 lat w tym samym składzie ==Najbliższe okolice== ==Praca== ==Nauka== ==Zakupy== ==Gastronomia== ==Festiwale, imprezy== ==Nocleg== * Hotel Schaumburg hotel 4-gwiazdkowy * Best Western Hotel Royal Holstebro hotel 3-gwiazdkowy * Støberiet ==Kontakt== ==Bezpieczeństwo== ==Informacje turystyczne== ==Wyjazd== {{Jest w|Jutlandia Środkowa}} {{Zarys}} {{Atrybucja}} [[Kategoria:Jutlandia Środkowa]] 6set6szl1iusol65zkvgzugl1svbz6j Hobro 0 9739 158166 130531 2026-08-05T11:46:28Z Rzuwig 144 Usunięto kategorię "Dania"; Dodano kategorię "Jutlandia Północna" za pomocą [[w:pl:Narzędzia/HotCat|HotCat]] 158166 wikitext text/x-wiki {{top-banner}} {{Informacje_podstawowe_miasto|nazwa=Hobro |widok=Hobro_kirke.jpg |herb=Coat of arms of Hobro.svg |mapa= |region=[[Jutlandia Północna]] |powierzchnia= |lud=11 700 |prefiks= |www= }} '''Hobro''' – miasto w północno-wschodniej [[Dania|Danii]], w okręgu Północna Jutlandia (Nordjyllands Amt). ==Charakterystyka== ==Dojazd== ===Samolotem=== Najbliższym portem lotniczym jest lotnisko Aarhus. ===Koleją=== Znajduje się tu stacja kolejowa. ===Samochodem=== Hobro leży przy autostradzie E45 Aarhus-Aalborg. ===Autobusem=== === Promem === ==Komunikacja== ==Warto zobaczyć== ==Najbliższe okolice== ==Praca== ==Nauka== ==Zakupy== ==Gastronomia== ==Festiwale, imprezy== ==Nocleg== ==Kontakt== ==Bezpieczeństwo== ==Informacje turystyczne== ==Wyjazd== {{Jest w|Jutlandia Północna}} {{Zarys}} {{Atrybucja}} [[Kategoria:Jutlandia Północna]] 3l2efhamtgq8yzhh62ga3847muxkr8m Holbæk 0 10907 158165 144028 2026-08-05T11:46:10Z Rzuwig 144 Usunięto kategorię "Dania"; Dodano kategorię "Zelandia" za pomocą [[w:pl:Narzędzia/HotCat|HotCat]] 158165 wikitext text/x-wiki {{top-banner}} {{Miejscowość infobox |nazwa = Holbæk |nazwa oryginalna = |widok = Holbæk_luftfoto.jpg |opis = |herb = Coat_of_arms_of_Holbæk.svg |mapa = Danmark - Holbaek.jpg |państwo = [[Dania]] |region = [[Zelandia (Dania)|Zelandia]] |powierzchnia = 13,8 |wysokość = 11 |lud = 30 000 |prefiks = (+45) 00 |kod pocztowy = 4300 |www = https://holbaek.dk/ }} [[Plik:Holbæk - Gamle huse.JPG|thumb|300px]] '''Holbæk''' to miasto w [[Zelandia (Dania)|Zelandii]]. Holbæk jest ważnym miastem portowym oraz centrum handlowym i kulturalnym regionu. == Charakterystyka == Holbæk jest siedzibą gminy Holbæk i drugim co do wielkości miastem regionu Zachodniej Zelandii, liczącym 30 000 mieszkańców (2022). Miasto położone jest nad zatoką Holbæk, która z kolei jest połączona z większą zatoką Ise. Historia Holbæk sięga około 1200 roku. Miasto rozrosło się od około 1300 roku, kiedy król zbudował tu zamek. Jednak historycznie miasto nie było tak ważne, jak inne duże miasta w okolicy i tylko niewiele z wczesnej historii miasta przetrwało do dziś. == Dojazd == === Samolotem === Najbliższym portem lotniczym jest {{Znacznik|Port lotniczy Kopenhaga-Kastrup|55.618056|12.656111|typ=transport}}'''[[Port lotniczy Kopenhaga|Port lotniczy Kopenhaga-Kastrup]]''' ({{IATA|CPH}}, a ze stolicy można dojechać autostradą (trasa 21). === Koleją === Holbæk to główny przystanek na linii kolejowej [[Kopenhaga]]-[[Kalundborg]], biegnącej niemal w linii prostej na zachód nad Zelandią, z odjazdami raz lub dwa razy na godzinę przez większą część dnia. Dojazd z Kopenhagi i Kalundborga zajmuje około 50 minut, a do [[Roskilde]] około 30 minut. {{Znacznik|Stacja Holbæk|55.715569|11.708317|typ=transport}}'''Stacja Holbæk''' jest węzłem przesiadkowym prywatnej linii Regionstog do [[Nykøbing Sjælland]], która obejmuje prawie cały półwysep Odsherred. === Samochodem === Holbæk znajduje się na drodze [[Plik:P21-DK.svg|22px]], jadąc z [[Roskilde]], 33 km === Autobusem === Jeśli przyjeżdżasz z zachodniej Danii, przesiądź się na autobus nr 13 w [[Slagelse]] (pociągi międzymiastowe). Podróż zajmuje około godziny, autobus jedzie dalej do [[Nykøbing Sjælland]] i dociera tam nieco szybciej niż pociąg. Inną opcją jest złapanie promu do [[Kalundborg]]a z [[Aarhus]] i stamtąd złapanie pociągu. Większość autobusów międzymiastowych [https://www.abildskou.dk/ Abildskou] łączących Kopenhagę z Jutlandią zatrzymuje się na {{Znacznik|Stacja benzynowa Q8|55.7096666867789|11.643118891463573|typ=transport}}'''stacji benzynowej Q8''' w Tuse (''Kalundborgvej 220''). {{Znacznik|Dworzec autobusowy|55.716087416340706|11.7076849036647|typ=transport}}'''Dworzec autobusowy''' znajduje się tuż przy stacji kolejowej. === Promem === == Komunikacja == {{mapa|55.715556|11.715|zoom=14|height=300|width=300|grupy=transport,zobacz,natura,jedzenie,bar,nocleg,atrakcja,zakupy,alarm,zdrowie,zabytek,kontakt,nauka,punkt,rower,parking}} Z dworca kolejowego w Holbæk kursuje dziesięć autobusów miejskich, większość z nich kursuje raz na godzinę, ale kilka z nich kursuje dwa lub trzy razy na godzinę. Aby zamówić taksówkę zadzwoń pod numer +45 5943 4343. == Warto zobaczyć == === Muzea i galerie === [[Plik:Holbaek-Museum.jpg|thumb|250px|right|Ogród w Muzeum Holbæk]] * {{zobacz | name=[https://vestmuseum.dk/Default.aspx?AreaID=6 Muzeum Holbæk] |alt= | url= | email=sekretariat@holbmus.dk. | adres=Klosterstræde 18 | lat=55.71638 | long=11.71260 | wskazówki= | telefon=+45 5943 2353 | tollfree= | fax= | godziny= | ceny= | lastedit= | opis=wt-pt 10:00-16:00, niedz 12:00-16:00. 13 budynków zbudowanych w latach 1600-1900 stanowi atrakcję samą w sobie. Muzeum prezentuje życie lokalne od epoki kamienia aż po czasy współczesne, a także wystawy czasowe. 30 kr. }} [[Plik:NyvangHorseShoeing.jpg|thumb|Kowal podkuwa konia w Nyvang]] * {{zobacz | name=[https://www.oplevelsescenternyvang.dk/ Spółdzielcza wioska Nyvang] |alt= | url= | email=nyvang@andelslandsbyen.dk | adres=Oldvejen 25 | lat=55.69341 | long=10.08095 | wskazówki= | telefon=+45 5943 4030 | tollfree= | fax= | godziny= | ceny= | lastedit= | opis=Pn.-Cz. 10:00-16:00, Sob. Niedz. 10:00-17:00. Centrum doświadczeń historycznych prezentujące działalność duńskiego ruchu spółdzielczego rolniczego w drugiej połowie XIX i pierwszej połowie XX wieku. Dorośli 95 kr. }} * {{zobacz | name=Holbæk Kunstforening Æglageret |alt= | url= | email=info@aeglageret.dk | adres=Lindevej 6 | lat=55.71790 | long=11.70773 | wskazówki= | telefon=+45 5943 0187 | tollfree= | fax= | godziny= | ceny= | lastedit= | opis=wt-pt 11:00-17:00, sob 11:00-14:00, niedz 12:00-16:00. Eksponuje sztukę w szerokim zakresie mediów. }} * {{zobacz | name=[https://www.juelverlandart.dk/ Galleri Juel Verland] |alt= | url= | email=pia@verland.dk. | adres=Blegstræde 5 | lat=55.71822 | long=11.71285 | wskazówki= | telefon=+45 5918 0002, +45 4063 2785 | tollfree= | fax= | godziny= | ceny= | lastedit= | opis=10:00-18:00, sob. 10:00-14:00, pierwsza niedziela miesiąca 12:00-16:00. }} * {{zobacz | name=[http://www.galleristokholm.dk/index.html Galleri Stokholm] |alt= | url= | email=MISUT@C.DK. | adres=Vestergade 4 | lat=55.71822 | long=11.71285 | wskazówki= | telefon=+45 5192 8261 | tollfree= | fax= | godziny= | ceny= | lastedit= | opis=wt-pt 12:00-16:00, sob 11:00-14:00. Wystawia i sprzedaje malarstwo współczesne. }} === Natura === * {{Znacznik|Bagno Kalve|55.69523 |11.71831|typ=natura}}'''Bagno Kalve''' (''Kalvemosen''), Kalvemosevej (''wsiądź w autobus 102 lub 106 do przystanku Bødkervej''). Obszar przyrodniczy z oznakowanymi trasami ze ścieżkami i mostami umożliwiającymi przejście przez torfowisko w suchych butach. * {{Znacznik|Las Ladegårds|55.7062 |11.6892|typ=natura}}'''Las Ladegårds''' (''Ladegårdsskovene''). Składają się z czterech sąsiadujących ze sobą terenów zielonych, Lunden, Knudsskov, Haveskoven i Torbenlund Skov, rozciągających się od blisko centrum miasta do południowo-zachodniej granicy miasta. W lasach żyją jelenie, tury, dziki i inne zwierzęta. Znajduje się tu również [https://holbaeknaturskole.dk/ Naturskolen], szkoła oferująca naukę dla okolicznych szkół podstawowych, która prowadzi część Ladegårds Woods. * {{Znacznik|Jezioro Magle|55.6317718697064 |11.689854214444019|typ=natura}}'''Jezioro Magle''' (''Maglesø''). === Historyczne obiekty === * {{zobacz | name=[https://xn--lvenborg-54a.dk/ Zamek Løvenborg] |alt= | url= | email= | adres=Løvenborg Allé 30, Regstrup | lat=55.68283 | long=11.58783 | wskazówki=8 km od Holbæk | telefon= | tollfree= | fax= | godziny= | ceny= | lastedit= | opis=Ogród jest otwarty od 9 kwietnia do 24 października: soboty-piątek i święta w godzinach 08:00-17:00. Pochodzi z XII wieku. Od czasu do czasu można zobaczyć spektakle teatralne. }} * {{zobacz | name=[https://www.holbaekkirke.dk/kirken-og-sognet/sortebrodreklosteret Sortebrødreklostret] |alt= | url= | email= | adres=Klosterstræde 1 | lat=55.71624 | long=11.71271 | wskazówki= | telefon=+45 4034 6929. | tollfree= | fax= | godziny= | ceny= | lastedit= | opis=Dostęp tylko po uzgodnieniu. }} * {{zobacz | name=[https://www.ugerloesekirke.dk// Kościół Ugerløse] |alt= | url= | email= | adres=Kirkevej 3, Ugerløse | lat=55.58574 | long=11.65370 | wskazówki=wsiądź w autobus nr 13 w kierunku Slagelse i wysiądź na przystanku Ugerløse Skole, skąd jest 5 minut spacerem | telefon=+45 5918 8074. | tollfree= | fax= | godziny= | ceny= | lastedit= | opis= }} * {{zobacz | name=[https://www.ugerloesekirke.dk// Zamek Holbæk] |alt= | url= | email= | adres= | lat=55.718311344828315 | long=11.705356823813522 | wskazówki= | telefon= | tollfree= | fax= | godziny= | ceny= | lastedit= | opis= }} == Aktywny wypoczynek == * {{Znacznik|Łaźnia turecka|55.71870|11.69563|typ=atrakcja}}'''[https://www.sidesporet.dk/ Łaźnia turecka]''' (''Tyrkisk Bad''), Kalundborgvej 54H, ☏ +45 5940 0868, faks: +45 5943 8594, tyrkiskbad@sidesporet.dk. Pn. 12:00-19:00, Czw 13:00-20:00, Pt 10:00-22:00, Sob. Niedz. 10:00-18:00. Miejsce kąpielowe łączące skandynawską i turecką kulturę kąpieli. Dostępne różne rodzaje kąpieli i masażu. Wstęp 150 kr (F-Su 200 kr), masaże itp. 325-625 kr. * {{Znacznik|Holbæk Søbad|55.71870|11.69563|typ=atrakcja}}'''[https://www.sidesporet.dk/soebadet-venedig/ Holbæk Søbad]''' (''Søbadet Venedig''), Kalundborgvej 54H, ☏ +45 2344 9439, faks: +45 5943 9485, vandrerhjem@sidesporet.dk. Od czerwca do sierpnia w godzinach 12:00-17:00 (w okresie wakacji szkolnych). Wśród atrakcji znajduje się kąpielisko dla mniejszych dzieci, a także 3-metrowa trampolina, zjeżdżalnia wodna, trampolina wodna i ścianka wspinaczkowa. Do dyspozycji szatnie, toaleta i kiosk. bezpłatny. * {{Znacznik|Holbæk Golfklub|55.72496|11.77753|typ=atrakcja}}'''[https://holbaekgolfklub.dk/ Holbæk Golfklub]''', Dragerupvej 50 (''wsiądź w autobus 111 do przystanku Sofieminde Allé/Dragerupvej i przejdź ostatni kilometr na północny wschód od Dragerupvej lub weź taksówkę za około 100 kr od centrum miasta''), ☏ +45 5943 4579, faks: +45 5943 5161, info@holbakgolfklub.dk. Greenfee 285 kr (weekend 340 kr). * {{Znacznik|Holbæk Teater|55.71769|11.71522|typ=atrakcja}}'''[https://sjaellandsteater.dk/ Holbæk Teater]''', Vimmelskaftet 27, ☏ +45 5943 1777 (kontor), +45 5944 0085 (billet), info@het.dk. 125-300 kr. * {{Znacznik|Musikhuset Elværket|55.71941|11.71248|typ=atrakcja}}'''Musikhuset Elværket''', Gasværksvej 9, ☏ +45 7236 6373, tg@holb.dk. Miejsce z muzyką na żywo. Bilety można kupić na stronie http://gaffa.dk/live ==Praca== ==Nauka== == Zakupy == * {{Znacznik|'''Ahlgade'''|55.71783 |11.71091|typ=zakupy|url=|kolor=008080|treść=}}'''Ahlgade'''. Główna ulica handlowa miasta. * {{Znacznik|'''Holbæk Mega Center'''|55.71003 |11.68105|typ=zakupy|url=|kolor=008080|treść=}}'''Holbæk Mega Center''', Stenhusvej 54C. Centrum handlowe z 37 sklepami. == Gastronomia == === Oszczędnie === * {{Znacznik|'''Restauracja Beijing'''|55.71495 |11.71597|typ=jedzenie|url=|kolor=FF8C00|treść=}}'''Restauracja Beijing''', Smedelundsgade 22, ☏ +45 5944 4482, beijing@live.dk. Pn-Cz 12:00-23:00, Pt-Niedz 13:00-00:00. Chińska restauracja. Bufet grillowy 98 kr (F-Niedziela 198 kr). * {{Znacznik|'''Vestersøen'''|55.71646 |11.71451|typ=jedzenie|url=|kolor=FF8C00|treść=}}'''[https://www.westernlake.dk/ Vestersøen]''', Kirkestræde 4A, ☏ +45 5944 2070, faks: +45 5944 3849, info@westernlake.dk. Su-Cz 13:00-22:00, Piątek Sob 13:00-23:00. Chińska restauracja. Sieć główna 80-118 kr. === Umiarkowanie === * {{Znacznik|'''La Bon Bøfhus'''|55.71700 |11.70924|typ=jedzenie|url=|kolor=FF8C00|treść=}}'''La Bon Bøfhus''', Nygade 7, ☏ +45 5944 0310, labon@labonbofhus.dk. Pn-Cz 16:00-22:00, Pt Sob 12:00-23.00, Niedz 16:00-22:00. Serwuje szeroki wybór steków. Od 200 kr dań głównych ze steków. * {{Znacznik|'''Mexico Café & Restaurant'''|55.7191080 |11.7129250|typ=jedzenie|url=|kolor=FF8C00|treść=}}'''[http://www.mexicorestaurant.dk/ Mexico Café & Restaurant]''', Blegstæde 17, ☏ +45 5943 0806, ugur@mexicanskrestaurant.dk. wt-pt 17:00-22:00, sob nie 17:00-22:00. Szeroki wybór dań meksykańskich. Sieć główna 139-239 kr. * {{Znacznik|'''Cafe Zehros'''|55.71780 |11.71222|typ=jedzenie|url=|kolor=FF8C00|treść=}}'''[https://www.zehros.dk/ Cafe Zehros]''', Ahlgade 39, ☏ +45 5943 2548, cafe@zehros.dk. Nie-Cz 10:30-22:00, Piątek Sob 10:30-późno. Kawiarnia i restauracja przy głównej ulicy handlowej miasta z miejscami do siedzenia zarówno wewnątrz, jak i na zewnątrz. Sieć główna 159-239 kr. * {{Znacznik|'''Cafe Svanen'''|55.7170271 |11.7238154|typ=jedzenie|url=|kolor=FF8C00|treść=}}'''[https://cafesvanen.dk/ Cafe Svanen]''', Labæk 65, ☏ +45 59430628. Nie-Cz 08:00-21:00, Piątek So 08:00-01:00. Tradycyjne dania duńskie: smørrebrød, biksemad, steki itp. 100 kr. === Ekskluzywnie === * {{Znacznik|'''Bryghuse No5'''|55.71717 |11.70933|typ=jedzenie|url=|kolor=FF8C00|treść=}}'''Bryghuse No5''', Nygade 5, ☏ +45 5944 2511, info@bryghusetno5.dk. Pn-Cz 13:00-22:00, Pt Sob 12:00-późno. Duńska restauracja. Sieć główna 179-198 kr. * {{Znacznik|'''SuRi'''|55.71991 |11.71093|typ=jedzenie|url=|kolor=FF8C00|treść=}}'''[https://suri.dk/ SuRi]''', Havnevej 5 (''w porcie''), ☏ +45 5944 0610, info@suri.dk. Pn-Sob 11:30-15:00, 17:30-21:00. Brasserie i restauracja serwująca owoce morza. Dania główne od 215 kr, menu z 5 daniami 555 kr. * {{Znacznik|'''Restauracja Vadestedet'''|55.72176 |11.75890|typ=jedzenie|url=|kolor=FF8C00|treść=}}'''Restauracja Vadestedet''', Strandmøllevej 249 (''w Holbæk Marina na wschód od centrum miasta, jedź autobusem 111 do przystanku Holbæk Sejlklub (15 minut od dworca kolejowego Holbæk)''), ☏ +45 5943 7050. 12:00-21:00. Duńska restauracja przy marina. Zasilanie od 90 kr, większość 175-205 kr == Życie nocne == === Bary === * {{Znacznik|'''Diligencen'''|55.71612|11.70957 |typ=bar|url=|kolor=000000|treść=}}'''Diligencen''', Jernbanevej 5, ☏ +45 5943 6312. * {{Znacznik|'''Landgreven'''|55.71700|11.70924 |typ=bar|url=|kolor=000000|treść=}}'''Landgreven''', Nygade 7, ☏ +45 5943 6043. * {{Znacznik|'''Café Falken'''|55.70734|11.71210 |typ=bar|url=|kolor=000000|treść=}}'''Café Falken''', Gammel Ringstedvej 26, ☏ +45 5944 9828. === Kawiarnie === * {{Znacznik|'''Cafe DO IT'''|55.71495|11.71597 |typ=bar|url=|kolor=000000|treść=}}'''Cafe DO IT''', Smedelundsgade 22B, ☏ +45 5916 3164, fax: +45 5916 1161. * {{Znacznik|'''Café Oline'''|55.71776|11.71056 |typ=bar|url=|kolor=000000|treść=}}'''Café Oline''', Ahlgade 30G, ☏ +45 5944 3321. === Kluby === * {{Znacznik|'''Club Harlekin'''|55.71717|11.70933 |typ=bar|url=|kolor=000000|treść=}}'''Club Harlekin''', Nygade 5, ☏ +45 5944 3720. Pt 22:00-05:00, Sob 22:00-06:00. pt 35 kr, Sob 50 kr. ==Festiwale, imprezy== == Nocleg == * '''[https://fdm.dk/ Kemping Holbæk Fjor]'''. * {{Znacznik|'''Kemping Tempelkrogens'''|55.66064 |11.76441 |typ=nocleg|url=|kolor=000080|treść=}}'''[https://firstcamp.dk/destinationer/tempelkrogen-holbaek Kemping Tempelkrogens]'''. * {{Znacznik|'''Hotel Sidesporet'''|55.71892 |11.70701 |typ=nocleg|url=|kolor=000080|treść=}}'''[https://www.sidesporet.dk/hotel/ Hotel Sidesporet]''', Ahlgade 1B, ☏ +45 59442919, faks: +45 59439485, hotel@sidesporet.dk. Zameldowanie: 16:00-18:00, wymeldowanie: 10:00. Podwójne od 745 kr. * {{Znacznik|'''Hotel Strandparken'''|55.71763 |11.69211 |typ=nocleg|url=|kolor=000080|treść=}}'''[https://www.hotelstrandparken.dk/ Hotel Strandparken]''', Kalundborgvej 58, ☏ +45 5943 0616, faks: +45 5943 3276, hotelstrandparken@mail.tele.dk. Pokoje z bezpłatnym dostępem do Internetu, minibarem, suszarką do włosów i zestawem do kawy. Dostępna restauracja i zaplecze konferencyjne. Podwaja 1145 kr. * {{Znacznik|'''Jernbanehotellet'''|55.71618 |11.70912 |typ=nocleg|url=|kolor=000080|treść=}}'''Jernbanehotellet''', Jernbanevej 1, ☏ +45 5943 4106. Dostępna restauracja i bar. Pokój dwuosobowy bez/z prysznicem 575/675 kr. * {{Znacznik|'''Hotel Hørby Færgekro'''|55.73501 |11.70429 |typ=nocleg|url=|kolor=000080|treść=}}'''[https://hfkro.dk/ Hotel Hørby Færgekro]''', Strandvejen 1, Hørby (''z dworca kolejowego Holbæk jedź autobusem 116 przez 20 minut do przystanku Markeslev (Tuse Næs Vej)''), ☏ +45 5946 0131, info@hfkro.dk. Podwaja 995 kr ze śniadaniem. * {{Znacznik|'''Hotel Orø Kro'''|55.76712 |11.80760 |typ=nocleg|url=|kolor=000080|treść=}}'''Hotel Orø Kro''', Bygaden 57, Orø (''prom z Holbæk płynie około pół godziny''). ==Kontakt== ==Bezpieczeństwo== ==Informacje turystyczne== == Gdzie dalej == * '''[[Hornsherred]]''' (''przejdź przez most Munkholm na wschód od Holbæk''). Ciesz się dziewiczą przyrodą {{Jest w|Zelandia (Dania)}} {{użyteczny}} {{geo|55.70506|11.72070|zoom=13}} [[Kategoria:Zelandia]] 4pm53c8epwis4jlojiwzbd7afc3ri6v Rudnik nad Sanem 0 19299 158160 157928 2026-08-05T07:47:18Z Gordon2007 5356 Usunięto szablon {{zarys}} - w ocenie autora artykuł jest na dosyć dobrym poziomie 158160 wikitext text/x-wiki {{Top-banner|Rudnik nad Sanem - 2026 (17).jpg|caption=Rynek w Rudniku nad Sanem}} {{Miejscowość infobox |nazwa = Rudnik nad Sanem |widok = 2018 Powiat niżański, Rudnik nad Sanem, Centrum Wikliniarstwa 06.jpg |opis = Centrum Wikliniarstwa |herb = POL Rudnik nad Sanem COA.svg |mapa = |państwo = [[Polska]] |region = [[Województwo podkarpackie]] |powierzchnia = 36,26 |wysokość = |lud = 6565 (2021) |prefiks = (+48) 15 |kod pocztowy = 37-420 |www = https://rudnik.pl/ }} {{Mapframe|50.4428|22.2508|zoom=14|height=400|width=400}} '''Rudnik nad Sanem''' – miasto w [[Polska|Polsce]], w [[Województwo podkarpackie|województwie podkarpackim]], w [[Powiat niżański|powiecie niżańskim]], będące siedzibą gminy miejsko-wiejskiej Rudnik nad Sanem. Leży w pobliżu Sanu, przy drodze krajowej nr 77 i linii kolejowej łączącej Rzeszów z Lublinem. [[Plik:Rudnik nad Sanem - rzeźba z wikliny-2.jpg|alt=Wiklinowa rzeźba|mały|Jedna z wielu wiklinowych rzeźb w Rudniku]] Miejscowość jest znana z tradycji wikliniarskich i koszykarskich rozwijanych od XIX wieku. Główną atrakcją jest Centrum Wikliniarstwa, a w przestrzeni miasta ustawiono liczne rzeźby wykonane z wikliny. Zwiedzanie centrum, muzeum i najważniejszych zabytków zajmuje około pół dnia. Dłuższy pobyt można połączyć z wycieczkami rowerowymi doliną Sanu. == Charakterystyka == Centrum miasta tworzy rynek z pomnikiem [[w:Ferdinand_Hompesch-Bollheim|Ferdynanda Hompescha]]. Większość najważniejszych obiektów znajduje się przy ulicy Mickiewicza, prowadzącej od rynku w kierunku południowo-wschodnim. Przy tej ulicy stoją między innymi Centrum Wikliniarstwa, kościół parafialny, zabytkowy młyn i zespół pałacowo-parkowy. W mieście i okolicznych wsiach nadal działają pracownie oraz przedsiębiorstwa wyrabiające kosze, meble, ozdoby i inne przedmioty z wikliny. Rynek, Centrum Wikliniarstwa, kościół i młyn można obejrzeć podczas jednego spaceru. Zespół pałacowy, cmentarze oraz tereny nad Sanem leżą dalej od ścisłego centrum, dlatego przydaje się rower albo samochód. == Historia miejscowości == {{Osobny artykuł|w:Rudnik nad Sanem#Historia|o1=Historia Rudnika nad Sanem w Wikipedii}} Rudnik nad Sanem powstał w XVI wieku na gruntach wsi Kopki, przy szlaku handlowym łączącym Sandomierz ze Lwowem. Pierwsze zezwolenie na lokację miasta na prawie magdeburskim wydał Zygmunt II August w 1552 roku, a w 1557 roku przywilej lokacyjny został ponowiony. W XIX wieku z inicjatywy Ferdynanda Hompescha rozwinęły się miejscowe koszykarstwo i wikliniarstwo, które stały się ważnym elementem gospodarki i tożsamości miasta. == Dojazd == === Samolotem === Najbliższym dużym portem lotniczym jest port lotniczy Rzeszów-Jasionka. Dalszy dojazd jest najwygodniejszy wynajętym samochodem. Można również dojechać do Rzeszowa i kontynuować podróż pociągiem w kierunku Lublina. === Pociągiem === {{listing | name = Stacja kolejowa Rudnik nad Sanem | lat = 50.4352633 | long = 22,2508240 | adres = ul. Grunwaldzka | wskazówki = Około 900 m na południe od rynku | www = https://portalpasazera.pl/ | dodatkowe informacje = Na stacji zatrzymują się pociągi regionalne kursujące między innymi w kierunku Rzeszowa, Przeworska, Leżajska, Stalowej Woli i Lublina. Zakres połączeń zmienia się w zależności od rozkładu, dlatego godziny odjazdów należy sprawdzić przed podróżą. }} Dojście ze stacji do rynku prowadzi ulicami Kolejową i Mickiewicza. Trasa jest możliwa do pokonania pieszo w kilkanaście minut. === Samochodem === Przez Rudnik nad Sanem przebiega droga krajowa nr 77. Od północnego zachodu prowadzi ona przez [[Nisko]] i [[Stalowa Wola|Stalową Wolę]], a od południowego wschodu przez [[Leżajsk]] w kierunku Przeworska i Jarosławia. Miejsca parkingowe znajdują się przy rynku, Centrum Wikliniarstwa, kościele i obiektach sportowych. Podczas dużych imprez wikliniarskich parkowanie w centrum może być utrudnione. === Autobusem === Do Rudnika nad Sanem docierają autobusy i busy regionalne, między innymi z Niska, Stalowej Woli i okolicznych miejscowości. Połączenia obsługują różni przewoźnicy, a częstotliwość kursów zależy od dnia tygodnia i okresu nauki szkolnej. Aktualny rozkład najlepiej sprawdzić bezpośrednio na stronie przewoźnika albo na przystanku. == Transport == Ścisłe centrum można zwiedzać pieszo. Od rynku do Centrum Wikliniarstwa i kościoła jest około 400–500 m, a do stacji kolejowej niespełna kilometr. Rower lub samochód ułatwia dotarcie do zespołu pałacowo-parkowego, oddalonych cmentarzy i terenów nad Sanem. W mieście nie działa regularna komunikacja miejska. Dostępność taksówek i przewozów zamawianych przez aplikację może być ograniczona, dlatego przejazd najlepiej uzgodnić wcześniej. == Warto zobaczyć == {{listing | name = Rynek | lat = 50.4430510 | long = 22.2492000 | image = Rudnik nad Sanem - budynki - ul. Rynek - panorama.jpg | adres = Rynek | wskazówki = Centrum miasta | dodatkowe informacje = Centralny plac Rudnika nad Sanem, otoczony niską zabudową mieszkalną i usługową. Na rynku znajdują się pomniki, ławki i początek szlaku wiklinowych rzeźb. Plac przecinają ulice o dość intensywnym ruchu samochodowym. }} {{listing | name = Pomnik Ferdynanda Hompescha | lat = 50.44233600 | long = 22.24900000 | image = Rudnik nad Sanem - 42.jpg | adres = Rynek | wskazówki = W zachodniej części rynku | dodatkowe informacje = Pomnik właściciela dóbr rudnickich, z którego inicjatywy w drugiej połowie XIX wieku rozwinęły się miejscowe tradycje koszykarskie i wikliniarskie. Pomnik ufundowali mieszkańcy na początku XX wieku. Spod monumentu rozpoczyna się szlak wiklinowych rzeźb. }} {{listing | name = Centrum Wikliniarstwa | lat = 50.44247500 | long = 22.25320800 | image = 2018 Powiat niżański, Rudnik nad Sanem, Centrum Wikliniarstwa 06.jpg | www = https://rudnik.pl/czas-wolny/kultura/centrum/ | adres = ul. Adama Mickiewicza 41 | wskazówki = Około 350 m na wschód od rynku | telefon = +48 15 649 26 12 | email = mokrudnik@interia.pl | dodatkowe informacje = Placówka prezentuje historię rudnickiego wikliniarstwa, wyroby użytkowe, rzeźby i sztukę współczesną. Organizuje pokazy wyplatania, krótkie zajęcia oraz warsztaty dla grup. Bilet normalny kosztuje 8 zł, a ulgowy 5 zł. Czynne w poniedziałki w godz. 8:00–16:00, od wtorku do piątku w godz. 8:00–18:00 oraz w niedziele w godzinach zależnych od sezonu. Dostępność warsztatów i aktualne godziny najlepiej potwierdzić przed wizytą. }} {{listing | name = Szlak wiklinowych rzeźb | lat = 50.44233600 | long = 22.2490000 | www = https://rudnik.pl/czas-wolny/dla-turysty/szlak-wiklinowych-rzezb/ | adres = | wskazówki = Początek przy pomniku Ferdynanda Hompescha na rynku | dodatkowe informacje = Trasa prowadzi przez centrum miasta obok ponad 20 plenerowych prac wykonanych z wikliny. Rzeźby stoją między innymi na rynku, plantach, przy młynie oraz na dziedzińcu Centrum Wikliniarstwa. Część prac jest okresowo wymieniana lub odnawiana. }} {{listing | name = Kościół Trójcy Przenajświętszej | lat = 50.44283500 | long = 22.25393300 | image = Rudnik nad Sanem - kościół.jpg | www = https://diecezjasandomierska.pl/rudnik-nad-sanem-trojcy-przenajswietszej/ | adres = ul. Adama Mickiewicza | wskazówki = Obok Centrum Wikliniarstwa | telefon = | dodatkowe informacje = Murowany kościół parafialny wzniesiony w latach 1927–1928 według projektu Jana Bagińskiego. Przy świątyni stoi figura Matki Boskiej z 1902 roku. Po wcześniejszym uzgodnieniu z parafią może być dostępna niewielka kolekcja zabytkowych szat, naczyń liturgicznych, druków i ksiąg. Podczas nabożeństw należy zrezygnować ze zwiedzania wnętrza. }} [[Plik:Rudnik nad Sanem - 2026 (19).jpg|alt=Rudnik nad Sanem|mały|Kościół pw. Trójcy Przenajświętszej z panoramą miasta]] {{listing | name = Młyn i dawna elektrownia wodna | lat = 50.44150800 | long = 22.25500500 | image = Rudnik nad Sanem - mł-1.jpg | www = https://zabytek.pl/pl/obiekty/rudnik-nad-sanem-mlyn-i-elektrownia-wodna | adres = ul. Adama Mickiewicza 45 | wskazówki = Około 250 m na południowy wschód od Centrum Wikliniarstwa | dodatkowe informacje = Ceglany zespół przemysłowy z początku XX wieku, obejmujący młyn i elektrownię. Obiekt jest wpisany do rejestru zabytków. Nie prowadzi regularnego ruchu turystycznego i można go oglądać przede wszystkim z ulicy. }} {{listing | name = Zespół pałacowo-parkowy Tarnowskich | lat = 50.43366900 | long = 22.27117700 | image = Rudnik nad Sanem, Pałac w Rudniku nad Sanem.jpg | www = https://zabytek.pl/pl/obiekty/g-245667 | adres = ul. Adama Mickiewicza 107 | wskazówki = Około 2,5 km na południowy wschód od rynku | dodatkowe informacje = Zespół obejmuje murowano-drewniany dwór, park, stajnię, dawne czworaki i rządcówkę. Najstarsze części założenia pochodzą z drugiej połowy XVIII wieku, a zabudowania gospodarcze głównie z przełomu XIX i XX wieku. Wnętrza nie są częścią regularnej oferty turystycznej; dostęp do poszczególnych części terenu może być ograniczony. }} {{listing | name = Cmentarz wojenny z I wojny światowej | lat = 50.43858300 | long = 22.25849100 | image = Rudnik nad Sanem, Cmentarz wojenny z I wojny światowej w Rudniku nad Sanem.jpg | www = https://zabytek.pl/pl/obiekty/rudnik-nad-sanem-cmentarz-wojenny-z-i-wojny-swiatowej | adres = | wskazówki = Przy cmentarzu parafialnym, na południowy wschód od centrum | dodatkowe informacje = Nekropolia żołnierzy poległych podczas walk w latach 1914–1915. Zachowały się mogiły indywidualne, zbiorowa mogiła i pomnik. Miejsce ma charakter sepulkralny; należy poruszać się wyznaczonymi dojściami i zachować ciszę. }} {{listing | name = Mogiła uczestników powstania styczniowego | lat = 50.43924600 | long = 22.25794100 | adres = | wskazówki = Na cmentarzu parafialnym | dodatkowe informacje = Zbiorowa mogiła powstańców z 1863 roku. Pomnik ustawiono w 1900 roku. Miejsce warto połączyć ze zwiedzaniem sąsiedniego cmentarza wojennego. }} == Aktywny wypoczynek == {{listing | name = Miejsce Obsługi Rowerzystów Green Velo | www = https://greenvelo.pl/ | adres = ul. Stefana Żeromskiego | wskazówki = Przy przebiegającym przez miasto Wschodnim Szlaku Rowerowym Green Velo | dodatkowe informacje = Wiata ze stołami i ławkami, stojakami rowerowymi, mapą oraz miejscem odpoczynku. Rudnik może być przystankiem podczas wycieczki wzdłuż doliny Sanu. | lat = 50.4398597 | long = 22.2584162 }} {{listing | name = Miejski Ośrodek Sportu i Rekreacji | adres = ul. Adama Mickiewicza 44 | wskazówki = W pobliżu cmentarza przy ul. Mickiewicza | telefon = +48 502 075 467, +48 15 876 11 23 | dodatkowe informacje = Kompleks obiektów sportowych wykorzystywany przez mieszkańców, kluby i uczestników wydarzeń. Dostępność boisk, kortów i innych urządzeń zależy od zajęć oraz imprez organizowanych w danym dniu. | lat = 50.4376966 | long = 22.2588837 }} Okolica miasta jest płaska i nadaje się do jazdy rowerem. Trasy prowadzą przez lasy, pola, plantacje wikliny i miejscowości położone nad Sanem. Na drogach krajowych i wojewódzkich ruch jest większy, dlatego bezpieczniej wybierać drogi lokalne oraz znakowane trasy. Nad Sanem nie wszędzie znajdują się urządzone kąpieliska. Nurt rzeki i poziom wody mogą szybko się zmieniać, szczególnie po intensywnych opadach. == Imprezy == {{listing |name = Festiwal „Wiklina” |www = https://rudnik.pl/ |adres = |wskazówki = Wydarzenia odbywają się w centrum miasta, przy Centrum Wikliniarstwa i na obiektach MOSiR |dodatkowe informacje = Coroczne święto miejscowego plecionkarstwa, organizowane zwykle w czerwcu. Program obejmuje kiermasz wyrobów z wikliny, pokazy rzemiosła, wystawy, koncerty i wydarzenia plenerowe. Dokładny termin oraz program kolejnej edycji publikuje urząd miasta. }} Centrum Wikliniarstwa organizuje także wystawy czasowe, warsztaty i plenery artystyczne. Informacje o bieżących wydarzeniach publikuje Miejski Ośrodek Kultury. == Zakupy == Najbardziej charakterystyczną pamiątką z Rudnika są wyroby wiklinowe: kosze, tace, pojemniki, ozdoby, meble i dekoracje ogrodowe. Część pracowni prowadzi przede wszystkim sprzedaż hurtową lub internetową, dlatego możliwość zakupów na miejscu warto wcześniej potwierdzić. {{listing |name = Wiklina Wnuk |www = https://wiklina-wnuk.com.pl/ |adres = ul. Kordeckiego 24 |wskazówki = Na północ od centrum |telefon = +48 15 649 37 26 |email = sklep@wiklina-wnuk.com.pl |dodatkowe informacje = Producent i sklep oferujący kosze oraz inne ręcznie wykonywane wyroby z wikliny. Zamówienia ze sklepu internetowego można odebrać osobiście. Przed wizytą warto potwierdzić godziny działania sklepu stacjonarnego. }} Pamiątki, miejscowe publikacje, mapy i drobne wyroby można kupić również w Centrum Informacji Turystycznej przy ul. Mickiewicza 41. Największy wybór rękodzieła jest dostępny podczas festiwalu „Wiklina”. Podstawowe sklepy spożywcze i usługowe znajdują się przy rynku, ulicy Mickiewicza i ulicy Sandomierskiej. == Wyżywienie == {{listing | name = Restauracja i Pizzeria Aniela | www = https://restauracja-aniela.pl/ | adres = ul. Adama Mickiewicza 44 | wskazówki = Na terenie MOSiR, w pobliżu Centrum Wikliniarstwa | telefon = +48 537 620 779, pizzeria: +48 530 918 108 | email = kontakt@restauracja-aniela.pl | dodatkowe informacje = Restauracja podaje dania kuchni polskiej, obiady domowe i zestawy dnia. Czynna od poniedziałku do soboty w godz. 10:30–17:00, a w niedziele w godz. 12:00–17:00. Działająca pod tym samym adresem pizzeria przyjmuje zamówienia codziennie w godz. 13:00–22:00. | lat = 50.4378819 | long = 22.2592368 }} {{listing | name = Micoli | www = https://www.micoli.online/ | adres = ul. Targowa 17A | wskazówki = Na północ od rynku | telefon = +48 15 821 01 45, +48 606 378 644 | dodatkowe informacje = Lokal serwujący pizzę i inne proste dania oraz prowadzący usługi cateringowe. Aktualne menu i godziny pracy najlepiej sprawdzić telefonicznie lub na stronie lokalu. | long = 22.2393006 | lat = 50.4461402 }} == Noclegi == {{listing | name = Pokoje gościnne MOSiR | www = https://rudnik.pl/miejsca-noclegowe-w-rudniku-nad-sanem/ | adres = ul. Adama Mickiewicza 44 | wskazówki = Przy obiektach sportowych, w pobliżu Centrum Wikliniarstwa | telefon = +48 502 075 467, +48 15 876 11 23 | dodatkowe informacje = Siedem pokoi jedno-, dwu- i trzyosobowych z łazienkami. Na miejscu można skorzystać z wyżywienia w restauracji Aniela. Nocleg najlepiej rezerwować z wyprzedzeniem. Aktualne ceny należy potwierdzić telefonicznie. | lat = 50.4377750 | long = 22.2589855 }} === Gospodarstwa agroturystyczne === W samym Rudniku nad Sanem nie działa potwierdzone gospodarstwo agroturystyczne. Najbliższe obiekty tego typu znajdują się w [[Ulanów|Ulanowie]] i [[Krzeszów|Krzeszowie]].{{listing | name = Domowe Zacisze | www = https://e-turysta.pl/domowe-zacisze-ulanow-186775.html | adres = Zwolaki 9A, Ulanów | wskazówki = Około 8 km od Rudnika nad Sanem, w pobliżu rzeki Tanew i szlaku Green Velo | dodatkowe informacje = Całoroczne gospodarstwo z 10 miejscami noclegowymi, wyposażoną kuchnią, parkingiem, tarasem, altaną oraz miejscem na ognisko i grill. Kontakt z gospodarzem jest możliwy przez formularz na stronie obiektu. | long = 22.3148785 | lat = 50.4957501 }} == Zdrowie == W Rudniku nad Sanem działają dwie przychodnie podstawowej opieki zdrowotnej. Wizytę osoby przebywającej czasowo poza miejscem zamieszkania najlepiej wcześniej uzgodnić z rejestracją. {{listing |name = Niepubliczny Zakład Opieki Zdrowotnej „Rudnik” |www = https://www.medyk.rzeszow.pl/oferta/dla-pacjenta/medycyna-rodzinna/ |adres = ul. Fryderyka Chopina 22 |wskazówki = Na południowy wschód od centrum |telefon = +48 15 876 10 09 |dodatkowe informacje = Poradnia lekarza rodzinnego i punkt szczepień. Podstawowa opieka zdrowotna działa od poniedziałku do piątku w godz. 8:00–18:00. Przed przyjściem należy skontaktować się z rejestracją. }} {{listing |name = Przychodnia Rodzinna i Specjalistyczna „Centrum Zdrowia” |adres = ul. Ignacego Daszyńskiego 1 |wskazówki = W centrum miasta |telefon = +48 15 306 61 63 |dodatkowe informacje = Placówka świadcząca podstawową opiekę zdrowotną oraz wybrane usługi specjalistyczne. Poradnia lekarza POZ działa zasadniczo od poniedziałku do piątku w godz. 8:00–18:00. Rejestracja telefoniczna jest zalecana. }} W mieście działają cztery apteki: {{listing |name = Apteka im. A. Mańkowskiego |adres = Rynek 1 |wskazówki = Przy rynku |telefon = +48 15 876 20 44 |dodatkowe informacje = Czynna od poniedziałku do soboty w godz. 8:00–20:00. W niedziele nieczynna. }} {{listing |name = Apteka prywatna |adres = Rynek 32 |wskazówki = Przy rynku |telefon = +48 15 876 29 60 |dodatkowe informacje = Czynna od poniedziałku do piątku w godz. 8:00–19:00 oraz w soboty w godz. 9:00–15:00. W niedziele nieczynna. }} {{listing |name = Apteka „Arnica” |adres = ul. Fryderyka Chopina 14 |telefon = +48 15 876 62 57 |dodatkowe informacje = Czynna od poniedziałku do piątku w godz. 8:00–19:30 oraz w soboty w godz. 8:00–13:00. W niedziele nieczynna. }} {{listing |name = Apteka „Zdrowie” |adres = ul. Sandomierska 12/1 |telefon = +48 15 844 70 08 |dodatkowe informacje = Czynna od poniedziałku do soboty w godz. 8:00–20:00. W niedziele nieczynna. }} Najbliższa apteka całodobowa znajduje się w [[Nisko|Nisku]] przy ul. Wolności 54A. Przed dłuższym dojazdem warto telefonicznie potwierdzić dyżur. Najbliższy szpital powiatowy znajduje się w Nisku przy ul. Kościuszki 1. Pomoc szpitalna jest dostępna również w Stalowej Woli i Leżajsku. W stanach nagłego zagrożenia zdrowia lub życia należy dzwonić pod numer 112 albo 999. == Bezpieczeństwo == Rudnik nad Sanem jest niewielkim miastem, w którym typowe zagrożenia nie odbiegają od występujących w innych miejscowościach regionu. Szczególnej ostrożności wymaga droga krajowa nr 77 i ruchliwe skrzyżowania w centrum. Po zmroku na drogach lokalnych przydają się elementy odblaskowe. Nurt Sanu bywa silny, a poziom wody może gwałtownie wzrosnąć po opadach. Należy korzystać wyłącznie z bezpiecznych miejsc zejścia nad rzekę, nie wchodzić do wody podczas wezbrania i podczas spływów używać kamizelki asekuracyjnej. == Informacje turystyczne == {{listing |name = Centrum Informacji Turystycznej |lat = 50.442475 |long = 22.253208 |www = https://rudnik.pl/czas-wolny/dla-turysty/informacja-turystyczna/ |adres = ul. Adama Mickiewicza 41 |wskazówki = W budynku Centrum Wikliniarstwa |telefon = +48 15 649 26 13 |email = mokrudnik@interia.pl |dodatkowe informacje = Udziela informacji o atrakcjach, noclegach, gastronomii i dojeździe. Na miejscu można otrzymać lub kupić mapy, przewodniki, foldery i pamiątki. }} Urząd Gminy i Miasta mieści się przy Rynku 40. Jest czynny w poniedziałki, środy, czwartki i piątki w godz. 7:30–15:30, a we wtorki w godz. 8:00–16:00; tel. +48 15 876 25 55, e-mail: info@rudnik.pl. == Gdzie dalej? == * [[Nisko]] – siedziba powiatu niżańskiego, położona przy drodze w kierunku Stalowej Woli. * [[Ulanów]] – niewielkie miasto nad Sanem i Tanwią, związane z tradycjami flisackimi. * [[Krzeszów]] – dawne miasteczko z drewnianym kościołem, tradycjami sadowniczymi i Komanową Górą. * [[Leżajsk]] – miasto z bazyliką i klasztorem bernardynów oraz zabytkami dziedzictwa żydowskiego. * [[Stalowa Wola]] – większe miasto z zabudową modernistyczną z okresu Centralnego Okręgu Przemysłowego. {{Jest w|Powiat niżański}} {{Geo|50.4428|22.2508}} [[Kategoria:Województwo podkarpackie]] g0811gih1yz5eyhm1tg5xblxkbr2m1i Nowa Sarzyna 0 19311 158161 157940 2026-08-05T07:48:58Z Gordon2007 5356 Usunięto szablon {{zarys}} - w ocenie autora artykuł jest na dosyć dobrym poziomie 158161 wikitext text/x-wiki {{Top-banner}} {{Miejscowość infobox |nazwa = Nowa Sarzyna |widok = Nowa Sarzyna Plac.jpg |opis = Plac 11 Listopada |herb = POL Nowa Sarzyna COA.svg |mapa = |państwo = [[Polska]] |region = [[Województwo podkarpackie]] |powierzchnia = |wysokość = |lud = 5599 (2021) |prefiks = (+48) 17 |kod pocztowy = 37-310 |www = https://nowasarzyna.eu/ }} {{Mapframe|50.320278|22.344444|zoom=14|height=400|width=400}} '''Nowa Sarzyna''' – miasto w [[Polska|Polsce]], w [[Województwo podkarpackie|województwie podkarpackim]], w [[Powiat leżajski|powiecie leżajskim]], będące siedzibą gminy miejsko-wiejskiej Nowa Sarzyna. Leży nad Trzebośnicą, w dolinie Dolnego Sanu, przy linii kolejowej łączącej Przeworsk ze Stalową Wolą. Miasto rozwinęło się pod koniec lat 30. XX wieku wokół zakładów chemicznych powstających w ramach Centralnego Okręgu Przemysłowego. Najciekawsze dla podróżnego mogą być modernistyczne osiedle fabryczne, zabytkowe obiekty kolejowe, trasa Szlaku COP oraz tereny rekreacyjne nad Trzebośnicą. Nowa Sarzyna może być także bazą do wycieczek do rezerwatu azalii pontyjskiej „Kołacznia”, Woli Zarczyckiej i doliny Sanu. == Charakterystyka == Nowa Sarzyna jest młodym miastem przemysłowym. Jej rozwój rozpoczął się w 1937 roku wraz z budową Wytwórni Nitrozwiązków Organicznych „Nitroza”. W sąsiedztwie zakładu powstało osiedle mieszkaniowe dla pracowników, kadry technicznej i dyrekcji. Prawa miejskie Nowa Sarzyna otrzymała 1 stycznia 1973 roku. Zabudowa miasta jest rozproszona między linią kolejową, Trzebośnicą, dawnym osiedlem fabrycznym i nowszymi osiedlami mieszkaniowymi. Za centrum można uznać okolice placu 11 Listopada, ulicy 1 Maja i ulicy Jana Pawła II. Większość codziennych usług znajduje się w odległości kilkunastu minut spaceru od stacji kolejowej. Na poznanie centrum, osiedla COP i najważniejszych obiektów technicznych warto przeznaczyć kilka godzin. Rezerwat „Kołacznia”, szlak Kobyle Góry i pozostałe atrakcje gminy wymagają roweru albo samochodu. == Historia miejscowości == {{Osobny artykuł|w:Nowa Sarzyna#Historia|o1=Historia Nowej Sarzyny w Wikipedii}} Nowa Sarzyna zaczęła powstawać pod koniec lat 30. XX wieku wraz z budową zakładów chemicznych i osiedla pracowniczego w ramach Centralnego Okręgu Przemysłowego. Po zniszczeniach II wojny światowej zakład odbudowano, a wokół niego rozbudowano osiedla mieszkaniowe i obiekty użyteczności publicznej. Miejscowość otrzymała prawa miejskie i nazwę Nowa Sarzyna 1 stycznia 1973 roku. == Dojazd == === Samolotem === Najbliższym dużym portem lotniczym jest port lotniczy Rzeszów-Jasionka. Dalszy dojazd jest najwygodniejszy wynajętym samochodem. Można także dojechać do Rzeszowa, a następnie kontynuować podróż pociągiem z przesiadką w Przeworsku albo skorzystać z połączenia autobusowego. === Pociągiem === {{listing | name = Stacja kolejowa Nowa Sarzyna | lat = 50.321211 | long = 22.346860 | image = Nowa Sarzyna - stacja PKP (6).jpg | www = https://portalpasazera.pl/ | adres = ul. Kolejowa 10 | wskazówki = Około 700 m na wschód od centrum | telefon = | fax = | email = | dodatkowe informacje = Na stacji zatrzymują się pociągi regionalne kursujące między innymi w kierunku [[Leżajsk]]a, Przeworska, [[Rudnik nad Sanem|Rudnika nad Sanem]], [[Nisko|Niska]] i [[Stalowa Wola|Stalowej Woli]]. Zakres połączeń zmienia się wraz z rozkładem jazdy, dlatego godziny odjazdów należy sprawdzić przed podróżą. Budynek dworcowy pochodzi z 1899 roku i jest ujęty w ewidencji zabytków. }} Ze stacji do centrum prowadzą ulice Kolejowa i Jana Pawła II. Dojście zajmuje około 10 minut. === Samochodem === Nowa Sarzyna leży w pobliżu drogi krajowej nr 77, łączącej [[Nisko]], [[Rudnik nad Sanem]], [[Leżajsk]] i Przeworsk. Z drogi krajowej należy zjechać na drogę prowadzącą do centrum miasta. Parkingi znajdują się między innymi przy galerii handlowej Nova, MOSiR-ze oraz stacji kolejowej. W czasie Dni Miasta i większych wydarzeń sportowych miejsca w centrum mogą być zajęte. Miasto nie utrzymuje płatnych stref parkowania. === Autobusem === Do Nowej Sarzyny docierają autobusy i busy regionalne, między innymi z Leżajska, Rudnika nad Sanem, Niska, Stalowej Woli i okolicznych wsi. Połączenia są obsługiwane przez różnych przewoźników, a ich częstotliwość zależy od dnia tygodnia i okresu nauki szkolnej. Rozkład należy sprawdzić bezpośrednio przed podróżą. == Transport == Centrum Nowej Sarzyny można zwiedzać pieszo. Stacja kolejowa, plac 11 Listopada, urząd miasta, kościół i część dawnego osiedla fabrycznego leżą w promieniu około 1–1,5 km. Rower jest przydatny podczas zwiedzania Szlaku COP, dojazdu nad Trzebośnicę i wycieczek do okolicznych miejscowości. Trasy do rezerwatu „Kołacznia” i na Kobyle Góry prowadzą częściowo drogami lokalnymi i leśnymi. Uber i Bolt nie zapewniają w Nowej Sarzynie stałej obsługi. Kierowca może sporadycznie pojawić się w aplikacji, ale przyjęcie kursu i możliwość zamówienia przejazdu powrotnego nie są gwarantowane. Lokalną taksówkę albo przewóz najlepiej zamówić wcześniej telefonicznie, szczególnie wieczorem, w weekend albo przy dojeździe do rezerwatu. == Warto zobaczyć == {{listing | name = Plac 11 Listopada | lat = 50.3199653 | long = 22.3443070 | image = Nowa Sarzyna Plac.jpg | www = | adres = plac 11 Listopada | wskazówki = W centrum miasta, około 10 minut pieszo od stacji kolejowej | telefon = | fax = | email = | dodatkowe informacje = Centralna przestrzeń miasta otoczona zabudową usługową i mieszkaniową. Na placu znajduje się Pomnik Walk o Niepodległość, przy którym odbywają się miejskie uroczystości rocznicowe. Plac i przylegające tereny zielone zostały odnowione w ramach rewitalizacji centrum. }} {{listing | name = Park i deptak nad Trzebośnicą | lat = 50.3236549 | long = 22.3417401 | image = | www = https://nowasarzyna.eu/ | adres = | wskazówki = Wzdłuż Trzebośnicy, na zachód od stacji kolejowej | telefon = | fax = | email = | dodatkowe informacje = Teren spacerowy z alejkami, ławkami i zielenią, łączący centrum z nadrzeczną częścią miasta. Po intensywnych opadach poziom Trzebośnicy może się podnosić. W 2026 roku część dojść i organizacja ruchu w sąsiedztwie deptaka mogły być czasowo zmieniane z powodu robót drogowych. }} {{listing | name = Trasa Szlaku Centralnego Okręgu Przemysłowego | lat = 50.3212110 | long = 22.3468600 | image = | www = https://nowasarzyna.eu/szlak-cop.html | adres = | wskazówki = Początek w rejonie stacji kolejowej i przystanków autobusowych przy ul. Kolejowej | telefon = | fax = | email = | dodatkowe informacje = Trasa prowadzi przez dawne osiedle Wytwórni Nitrozwiązków Organicznych „Nitroza”, obok willi dyrektorskiej i do tamy na Trzebośnicy. Całość ma około 6,8 km. Przejście zajmuje około 1,5 godziny, a przejazd rowerem około pół godziny, bez czasu przeznaczonego na oglądanie obiektów. }} {{listing | name = Osiedle Wytwórni Nitrozwiązków Organicznych „Nitroza” | image = | www = https://nowasarzyna.eu/szlak-cop.html | adres = okolice ulic 1 Maja, Chemików i Józefa Piłsudskiego | wskazówki = Na zachód i południowy zachód od centrum | telefon = | fax = | email = | dodatkowe informacje = Osiedle powstawało od końca 1937 roku dla pracowników budowanej fabryki. Zachowały się budynki mieszkalne i usługowe o prostych, modernistycznych formach charakterystycznych dla osiedli Centralnego Okręgu Przemysłowego. Budynki są użytkowane, dlatego należy oglądać je z ulic i miejsc dostępnych publicznie. }} {{listing |name = Willa dyrektorska |lat = |long = |image = |www = https://nowasarzyna.eu/szlak-cop.html |adres = ul. Chemików |wskazówki = W obrębie dawnego osiedla fabrycznego „Nitroza” |telefon = |fax = |email = |dodatkowe informacje = Dwukondygnacyjny budynek przeznaczony pierwotnie dla dyrektora wytwórni. Powstał jako część reprezentacyjnej zabudowy osiedla fabrycznego. Obiekt nie prowadzi regularnego ruchu turystycznego i należy go oglądać z przestrzeni publicznej. }} {{listing | name = Tama na Trzebośnicy | lat = 50.3142539 | long = 22.3365673 | image = | www = https://nowasarzyna.eu/szlak-cop.html | adres = | wskazówki = Od ul. ks. Jerzego Popiełuszki należy minąć skrzyżowanie z ul. Ogrodową, a następnie skręcić w drogę leśną zgodnie z przebiegiem Szlaku COP | telefon = | fax = | email = | dodatkowe informacje = Obiekt powstał w 1937 roku jako element infrastruktury zaopatrującej zakład chemiczny w wodę. Zachowała się część pierwotnych urządzeń technicznych. Tama pozostaje użytkowana; należy respektować oznakowanie, nie wchodzić na urządzenia i nie przekraczać ogrodzeń terenu przemysłowego. }} {{listing | name = Kościół Najświętszej Maryi Panny Królowej Polski | lat = 50.3269962 | long = 22.3459691 | image = | www = https://diecezja.rzeszow.pl/parafie/nowa-sarzyna/ | adres = Ruda Łańcucka 301 | wskazówki = Za drogą krajową nr 77 | telefon = +48 17 241 35 86 | fax = | email = | dodatkowe informacje = Główny kościół parafialny miasta, wzniesiony w drugiej połowie XX wieku. Parafię erygowano w 1971 roku. W świątyni znajdują się organy zbudowane w 1990 roku. Podczas nabożeństw należy zrezygnować ze zwiedzania wnętrza. }} {{listing |name = Stalowy most kolejowy nad Trzebośnicą |lat = |long = |image = |www = https://zabytek.pl/pl/obiekty/most-stalowy-kratowniczy-871228 |adres = |wskazówki = Na linii kolejowej przebiegającej przez miasto, nad Trzebośnicą |telefon = |fax = |email = |dodatkowe informacje = Stalowy most kratownicowy ujęty w ewidencji zabytków, datowany w ewidencji na okres od 1899 do 1955 roku. Most jest czynnym obiektem kolejowym. Należy oglądać go wyłącznie z bezpiecznego miejsca poza torowiskiem i nie wchodzić na nasyp kolejowy. }} {{listing | name = Dawny dworzec Nowa Sarzyna-Kolonia | lat = 50.3307439 | long = 22.3358610 | image = | www = https://zabytek.pl/pl/obiekty/dworzec-kolejowy-nowa-sa-904418 | adres = ul. Tadeusza Rejtana 5 | wskazówki = W południowej części miasta, w sąsiedztwie linii kolejowej | telefon = | fax = | email = | dodatkowe informacje = Budynek stacyjny pochodzący z 1951 roku, ujęty w ewidencji zabytków. Nie jest samodzielnym muzeum ani regularnie udostępnianą atrakcją. Można go oglądać z ogólnodostępnej drogi, zachowując ostrożność w pobliżu torów. }} {{listing |name = Dawne strażnice kolejowe |lat = |long = |image = |www = https://zabytek.pl/pl/obiekty?szukaj=Nowa+Sarzyna |adres = ul. Jana Pawła II 5 i ul. Józefa Piłsudskiego 3 |wskazówki = Przy linii kolejowej, po obu stronach centralnej części miasta |telefon = |fax = |email = |dodatkowe informacje = Niewielkie budynki związane z dawną obsługą linii kolejowej, ujęte w ewidencji zabytków. Są użytkowane lub znajdują się przy czynnej infrastrukturze kolejowej, dlatego należy oglądać je wyłącznie z miejsc dostępnych publicznie. }} === W najbliższej okolicy === {{listing | name = Rezerwat przyrody „Kołacznia” | lat = 50.3055388 | long = 22.2667149 | image = | www = https://nowasarzyna.eu/rezerwat-azalia.html | adres = Kołacznia, Wola Zarczycka | wskazówki = Na południowy zachód od Nowej Sarzyny; dojazd w kierunku Woli Zarczyckiej, następnie według lokalnego oznakowania | telefon = | fax = | email = | dodatkowe informacje = Niewielki rezerwat chroniący naturalne stanowisko różanecznika żółtego, nazywanego azalią pontyjską. Krzewy kwitną zwykle w pierwszej połowie maja, zależnie od pogody. Przy rezerwacie działa taras widokowy. Podczas kwitnienia miejsce bywa zatłoczone; nie wolno schodzić z wyznaczonych dojść, zrywać kwiatów ani wchodzić pomiędzy krzewy. }} {{listing | name = Pomnik Ofiar Pacyfikacji Woli Zarczyckiej | lat = 50.2893370 | long = 22.2475490 | image = | www = https://nowasarzyna.eu/aktualnosci/83-rocznica-pacyfikacji-woli-zarczyckiej.html | adres = Wola Zarczycka | wskazówki = W sąsiedztwie kościoła, w miejscu określanym lokalnie jako „wał” | telefon = | fax = | email = | dodatkowe informacje = Pomnik upamiętnia 76 mieszkańców Woli Zarczyckiej zamordowanych przez niemieckich okupantów podczas pacyfikacji w 1943 roku. Przy pomniku znajduje się droga krzyżowa. Na ścianie sali gimnastycznej miejscowej szkoły wykonano także mural poświęcony ofiarom. Miejsce należy zwiedzać z zachowaniem powagi. }} == Aktywny wypoczynek == {{listing |name = Miejski Ośrodek Sportu i Rekreacji |lat = |long = |image = |www = https://mosir.nowasarzyna.pl/ |adres = ul. Marii Konopnickiej 2 |wskazówki = Na południowy zachód od centrum |telefon = +48 17 241 28 99 |fax = |email = |dodatkowe informacje = Kompleks obejmuje krytą pływalnię, halę sportową, siłownię, sauny, salę do aerobiku i tenisa stołowego, boisko Orlik, skatepark, plac zabaw oraz sezonowy wodny plac zabaw. Godziny poszczególnych obiektów i przerwy techniczne należy sprawdzić na stronie MOSiR-u. }} {{listing |name = Zielony szlak rowerowy |lat = |long = |image = |www = https://nowasarzyna.eu/szlaki-zielony-i-czerowny.html |adres = |wskazówki = Pętla rozpoczynająca się i kończąca w Nowej Sarzynie |telefon = |fax = |email = |dodatkowe informacje = Trasa o długości około 26 km prowadzi przez stację Łętownia, Babiarze, Gościniec, Łętownię i Majdan Łętowski. Przejazd zajmuje około 2,5 godziny bez dłuższych postojów. Szlak prowadzi drogami lokalnymi i odcinkami leśnymi. }} {{listing |name = Czerwony szlak rowerowy |lat = |long = |image = |www = https://nowasarzyna.eu/szlaki-zielony-i-czerowny.html |adres = |wskazówki = Pętla rozpoczynająca się i kończąca w Nowej Sarzynie |telefon = |fax = |email = |dodatkowe informacje = Trasa o długości około 31 km prowadzi przez Kołacznię, rezerwat azalii pontyjskiej, Wolę Zarczycką, Łoiny, Flisy, Smycze i Judaszówkę. Przejazd zajmuje około 3 godzin bez zwiedzania i dłuższych postojów. Najciekawszym terminem jest maj, kiedy kwitnie azalia. }} {{listing |name = Spływy kajakowe Trzebośnicą |lat = |long = |image = |www = https://nowasarzyna.eu/splywy-kajakowe.html |adres = |wskazówki = Punkty rozpoczęcia zależą od wybranej trasy; jeden z nich znajduje się przy placu targowym w Nowej Sarzynie |telefon = Szkoła Sportów Wodnych „Pływak”: +48 668 837 614; Kajaki Sarzyna: +48 667 689 095 |fax = |email = |dodatkowe informacje = Popularne odcinki prowadzą z Huciska do tamy w Nowej Sarzynie – około 8 km, z Nowej Sarzyny do przystani w Sarzynie – około 5 km oraz z Sarzyny do ujścia Trzebośnicy do Sanu – około 4 km. Spływ należy wcześniej uzgodnić z organizatorem. Możliwość przepłynięcia zależy od poziomu wody, przeszkód w korycie i warunków pogodowych. }} {{listing |name = Szlak spacerowy „Kobyle Góry” |lat = |long = |image = |www = https://nowasarzyna.eu/szlak-spacerowy-kobyle-gory.html |adres = |wskazówki = Początek w Sarzynie przy zjeździe z drogi krajowej nr 77; koniec w lasach tarnogórskich |telefon = |fax = |email = |dodatkowe informacje = Oznakowana trasa piesza i rowerowa o długości około 4,5 km. Prowadzi przez lasy do pomnika powstańców styczniowych. Przy szlaku ustawiono tablice poświęcone między innymi lokalnej przyrodzie, historii kolei, Ordynacji Łańcuckiej i wydarzeniom z 1863 roku. }} {{listing | name = Wyciąg narciarski „Złoty Stok” | lat = 50.405688 | long = 22.333787 | image = | www = https://zlotystok.info/ | adres = ul. Pocztowa, Krzeszów | wskazówki = W [[Krzeszów|Krzeszowie]], kilkanaście kilometrów na północny wschód od Nowej Sarzyny | telefon = +48 502 662 257, +48 508 350 270 | fax = | email = biuro@zlotystok.info | dodatkowe informacje = Sezonowy stok narciarski z łatwą trasą o długości około 500 m, wyciągiem talerzykowym, oświetleniem i systemem sztucznego naśnieżania. Przy stoku działają wypożyczalnia sprzętu, szkółka narciarska, bar i parking. Ośrodek działa wyłącznie przy odpowiednich warunkach zimowych; przed wyjazdem należy sprawdzić komunikat i obraz z kamery na stronie operatora. }} == Imprezy == {{listing |name = Dni Miasta i Gminy Nowa Sarzyna |lat = |long = |image = |www = https://nowasarzyna.eu/kalendarz-wydarzen/ |adres = stadion MZKS Unia, ul. Józefa Piłsudskiego 2 |wskazówki = Na południowy zachód od centrum |telefon = |fax = |email = |dodatkowe informacje = Największa miejska impreza plenerowa, organizowana zazwyczaj na początku lipca. Program obejmuje koncerty, wydarzenia sportowe, strefę gastronomiczną i atrakcje rodzinne. Termin i program kolejnej edycji należy sprawdzić w miejskim kalendarzu wydarzeń. }} {{listing |name = Dni Kwitnącej Azalii |lat = |long = |image = |www = https://nowasarzyna.eu/aktualnosci/dni-kwitnacej-azalii-2026.html |adres = Ośrodek „Azalia”, Kołacznia |wskazówki = Przy rezerwacie „Kołacznia” w Woli Zarczyckiej |telefon = |fax = |email = |dodatkowe informacje = Wydarzenie organizowane zwykle w maju, w okresie kwitnienia różanecznika żółtego. W programie poprzednich edycji znajdowały się spacery przyrodnicze, warsztaty, występy, kiermasze i zajęcia rodzinne. Dokładny termin zależy od kalendarza wydarzeń, a szczyt kwitnienia od przebiegu pogody. }} '''Noc Świętojańska nad Trzebośnicą''' jest organizowana zwykle w czerwcu. Program i miejsce wydarzenia mogą zmieniać się między kolejnymi edycjami. == Zakupy == {{listing | name = Galeria Handlowa Nova | lat = 50.3324026 | long = 22.3364042 | image = | www = | adres = ul. Leśna 1A | wskazówki = Przy południowo-zachodniej części miasta; na miejscu znajduje się parking | telefon = | fax = | email = | dodatkowe informacje = Niewielkie centrum handlowe ze sklepami i punktami usługowymi. Godziny działania poszczególnych lokali różnią się, zwłaszcza w niedziele i dni świąteczne. }} {{listing | name = Targowisko „Mój Rynek” | lat = 50.3099007 | long = 22.3356497 | image = | www = https://nowasarzyna.eu/ | adres = ul. Azalii Pontyjskiej | wskazówki = W południowej części miasta, w pobliżu przychodni | telefon = | fax = | email = | dodatkowe informacje = Targowisko oferujące produkty spożywcze, warzywa, owoce, odzież i artykuły codziennego użytku. Największy wybór jest zwykle w sobotę rano. Liczba sprzedawców zależy od dnia i pogody. }} Gmina Nowa Sarzyna, podobnie jak Rudnik nad Sanem, ma równie tradycje wikliniarskie związane z doliną Sanu. Wyroby plecionkarskie najłatwiej znaleźć podczas lokalnych kiermaszów, festynów i wydarzeń gminnych albo kupić bezpośrednio u producentów po wcześniejszym uzgodnieniu. Podstawowe sklepy spożywcze, drogerie i punkty usługowe znajdują się przy ulicach 1 Maja, Azalii Pontyjskiej, Marii Konopnickiej i Tadeusza Kościuszki. == Wyżywienie == {{listing | name = Restauracja i Hotel Azalia | lat = 50.3278471 | long = 22.3349685 | image = | www = http://www.restauracja-azalia.pl/ | adres = ul. Chemików 4 | wskazówki = Na terenie dawnego osiedla fabrycznego | telefon = +48 509 671 373, +48 512 364 089 | fax = | email = | dodatkowe informacje = Restauracja działająca razem z niewielkim hotelem. Obsługuje również przyjęcia i grupy. Aktualne godziny pracy, możliwość zamówienia śniadania i dostępność stolików najlepiej potwierdzić telefonicznie. }} {{listing | name = Pizzeria Rawiola | lat = 50.3170969 | long = 22.3432907 | image = | www = https://pizzeriaraviola.pl/ | adres = ul. prof. Stanisława Tołpy 22 | wskazówki = Na osiedlu mieszkaniowym, na południe od centrum | telefon = +48 516 697 976, +48 17 241 15 05 | fax = | email = | dodatkowe informacje = Pizzeria oferująca również proste dania i zamówienia na wynos. Aktualne menu, godziny otwarcia i zasięg dostawy należy sprawdzić na stronie lokalu. }} {{listing | name = Pizzeria Aniela | lat = 50.3301571 | long = 22.3341824 | image = | www = https://aniela.com.pl/nowasarzyna/ | adres = ul. Braci Śniadeckich 2 | wskazówki = W południowej części miasta | telefon = +48 17 241 14 64 | fax = | email = | dodatkowe informacje = Pizza, sałatki, przekąski i dania typu fast food. Lokal jest czynny codziennie, według strony operatora w godz. 13:00–22:00. Dostępne są zamówienia na wynos i z dostawą. }} {{listing | name = Restauracja Aniela | lat = 50.3182838 | long = 22.3406150 | image = | www = https://aniela.com.pl/nowasarzyna/ | adres = ul. Marii Konopnickiej 2 | wskazówki = W budynku lub bezpośrednim sąsiedztwie MOSiR-u | telefon = +48 733 452 317 | fax = | email = | dodatkowe informacje = Drugi lokal tej samej sieci w Nowej Sarzynie. Według strony operatora jest czynny codziennie w godz. 13:00–22:00. Może być wygodny po wizycie na pływalni lub obiektach sportowych. }} == Noclegi == {{listing | name = Hotel Sportowy MZKS "UNIA" | lat = 50.3291170 | long = 22.3385260 | image = | www = https://unianowasarzyna.pl/ | adres = ul. Józefa Piłsudskiego 2 | wskazówki = Przy stadionie MZKS Unia | telefon = +48 17 241 10 70 | fax = | email = kontakt@unianowasarzyna.pl | dodatkowe informacje = Hotelik z około 27 miejscami noclegowymi, położony przy obiektach sportowych. Może być zajęty podczas zawodów i większych wydarzeń, dlatego rezerwację warto zrobić z wyprzedzeniem. }} {{listing | name = Hotelik Azalia | lat = 50.3278471 | long = 22.3349685 | image = | www = http://www.restauracja-azalia.pl/ | adres = ul. Chemików 4 | wskazówki = Na terenie dawnego osiedla fabrycznego | telefon = +48 509 671 373, +48 512 364 089 | fax = | email = | dodatkowe informacje = Niewielki hotel działający przy restauracji, oferujący około 13 miejsc noclegowych. Aktualne ceny, dostępność śniadań i godziny zameldowania należy potwierdzić telefonicznie. }} === W najbliższej okolicy === {{listing | name = Hotel Resident | lat = 50.3508556 | long = 22.3239668 | image = | www = https://hotelresident.pl/ | adres = Sarzyna 659A | wskazówki = Przy drodze krajowej nr 77 między Rudnikiem nad Sanem a Leżajskiem | telefon = +48 690 678 904 | fax = | email = recepcja.resident@gmail.com | dodatkowe informacje = Całodobowa recepcja, pokoje jedno-, dwu-, trzy- i czteroosobowe oraz apartament. Obiekt zapewnia łazienki w pokojach, bezpłatne Wi-Fi, prywatny parking, ogród i plac zabaw. Dojazd do centrum Nowej Sarzyny wymaga samochodu albo wcześniej zamówionego przewozu. }} W samej Nowej Sarzynie dominują hoteliki i pokoje gościnne. Klasyczne gospodarstwa agroturystyczne znajdują się w okolicznych wsiach: {{listing | name = Gospodarstwo agroturystyczne Mariana Szostaka | lat = 50.3232880 | long = 22.3488920 | image = | www = http://noclegi-sarzyna.pl/ | adres = Ruda Łańcucka 82A | wskazówki = Około 500 metrów od centrum od Nowej Sarzyny | telefon = +48 17 241 38 47, +48 506 371 160, +48 510 244 726 | fax = | email = | dodatkowe informacje = Gospodarstwo oferujące około 20 miejsc noclegowych. Aktualny standard pokoi, ceny i możliwość wyżywienia należy potwierdzić telefonicznie. }} {{listing | name = Agroturystyka „Pod Lasem” | lat = 50.3080370 | long = 22.2584300 | image = | www = http://www.agroturystyka.pl/podkarpackie/podlasem | adres = Wola Zarczycka 781 | wskazówki = W pobliżu rezerwatu azalii pontyjskiej | telefon = +48 17 241 74 97, +48 606 434 148 | fax = | email = | dodatkowe informacje = Niewielkie gospodarstwo z około 9 miejscami noclegowymi. Położenie jest dogodne dla osób planujących wizytę w rezerwacie „Kołacznia”. Działalność, ceny i dostępność należy wcześniej potwierdzić. }} {{listing | name = Gospodarstwo agroturystyczne Janusza i Zofii Miazgów | lat = 50.3240102 | long = 22.3567103 | image = | www = | adres = Ruda Łańcucka 101 | wskazówki = Na północ od Nowej Sarzyny | telefon = +48 17 241 38 50, +48 530 461 895 | fax = | email = | dodatkowe informacje = Obiekt oferujący około 10 miejsc noclegowych. Ponieważ gospodarstwa agroturystyczne mogą działać sezonowo, przed przyjazdem należy potwierdzić aktualną działalność, dostępność i warunki pobytu. }} {{listing | name = Gospodarstwo agroturystyczne Mariusza Paszka | lat = 50.3487387 | long = 22.3452996 | image = | www = | adres = Sarzyna 1131 | wskazówki = W miejscowości Sarzyna, poza ścisłym centrum Nowej Sarzyny | telefon = +48 509 671 421 | fax = | email = | dodatkowe informacje = Gospodarstwo z około 9 miejscami noclegowymi. Aktualną działalność, ceny i wyposażenie należy sprawdzić telefonicznie. }} == Zdrowie == W Nowej Sarzynie działają przychodnie podstawowej opieki zdrowotnej oraz poradnie specjalistyczne. Osoba przebywająca czasowo poza miejscem zamieszkania może w razie nagłego zachorowania lub pogorszenia stanu zdrowia zgłosić się do lekarza POZ w miejscu pobytu. Wizytę należy wcześniej uzgodnić z rejestracją. {{listing |name = Centrum Zdrowia – Poradnia Medycyny Rodzinnej |lat = |long = |image = |www = https://centrumzdrowia-lezajsk.pl/placowki/ |adres = ul. Marii Konopnickiej 4 |wskazówki = W sąsiedztwie MOSiR-u |telefon = +48 17 241 36 20 |fax = |email = |dodatkowe informacje = Poradnia medycyny rodzinnej czynna od poniedziałku do piątku w godz. 8:00–18:00. W budynku działają również wybrane poradnie, punkt pobrań i apteka. Przed przyjściem należy zarejestrować wizytę i potwierdzić dostępność potrzebnego świadczenia. }} {{listing |name = Przychodnia „SANTE” – Małecki, Woźnica |lat = |long = |image = |www = |adres = ul. Azalii Pontyjskiej 1A |wskazówki = Przy targowisku, w południowej części miasta |telefon = +48 17 241 25 19 |fax = |email = |dodatkowe informacje = Placówka udzielająca świadczeń podstawowej opieki zdrowotnej oraz wybranych porad specjalistycznych. Przed wizytą należy zadzwonić do rejestracji, ponieważ zakres świadczeń i godziny przyjmowania poszczególnych lekarzy są zmienne. }} W mieście działa kilka aptek: {{listing |name = Apteka Szwajcarska |lat = |long = |image = |www = |adres = ul. Marii Konopnickiej 4 |wskazówki = W budynku przychodni |telefon = +48 17 241 38 10 |fax = |email = |dodatkowe informacje = Apteka ogólnodostępna. Godziny pracy oraz dostępność konkretnego leku należy sprawdzić telefonicznie. }} {{listing |name = Apteka prywatna |lat = |long = |image = |www = |adres = ul. Tadeusza Kościuszki 37 |wskazówki = W centrum miasta |telefon = |fax = |email = |dodatkowe informacje = Apteka ogólnodostępna, przyjmująca także przeterminowane leki pochodzące z gospodarstw domowych. Aktualne godziny pracy należy sprawdzić na miejscu. }} {{listing |name = Apteka Lafarma |lat = |long = |image = |www = |adres = ul. 1 Maja 7 |wskazówki = W centralnej części miasta |telefon = +48 724 313 653 |fax = |email = |dodatkowe informacje = Apteka ogólnodostępna. Godziny pracy i dostępność leków należy potwierdzić telefonicznie. }} {{listing |name = Apteka „Pod Gwiazdą” |lat = |long = |image = |www = |adres = ul. Azalii Pontyjskiej 2A |wskazówki = W pobliżu przychodni i targowiska |telefon = |fax = |email = |dodatkowe informacje = Apteka ogólnodostępna. Przed wizytą warto sprawdzić aktualne godziny otwarcia. }} Poza godzinami pracy miejscowych przychodni można skorzystać z nocnej i świątecznej opieki zdrowotnej przy SPZOZ w [[Leżajsk]]u, ul. Leśna 22, tel. +48 17 240 47 95. Punkt działa od poniedziałku do piątku w godz. 18:00–8:00 oraz całodobowo w dni ustawowo wolne od pracy. Najbliższy szpital znajduje się również w Leżajsku przy ul. Leśnej 22; centrala tel. +48 17 240 49 00. W stanach nagłego zagrożenia zdrowia lub życia należy dzwonić pod numer alarmowy 112 albo numer pogotowia ratunkowego 999. == Bezpieczeństwo == Nowa Sarzyna jest niewielkim miastem, w którym typowe zagrożenia nie odbiegają od występujących w innych miejscowościach regionu. Należy zachować ostrożność przy przejściach i przejazdach kolejowych. Nie wolno chodzić wzdłuż torów, wchodzić na most kolejowy ani skracać drogi przez czynne tereny kolejowe. Zakłady chemiczne i związana z nimi infrastruktura są czynnymi obiektami przemysłowymi. Nie należy przekraczać ogrodzeń, fotografować instalacji wbrew oznakowaniu ani wchodzić na drogi zakładowe. Obiekty Szlaku COP powinno się oglądać z tras i miejsc dostępnych publicznie. Po intensywnych opadach Trzebośnica może wezbrać, a nurt i przeszkody w korycie utrudniać spływy kajakowe. Przed wejściem na wodę należy sprawdzić warunki u organizatora i korzystać z kamizelki asekuracyjnej. Na leśne i rowerowe wycieczki warto zabrać środek przeciw kleszczom, wodę i naładowany telefon. Po zmroku na drogach lokalnych potrzebne są elementy odblaskowe. == Informacje turystyczne == {{listing |name = Urząd Miasta i Gminy w Nowej Sarzynie |lat = |long = |image = |www = https://nowasarzyna.eu/ |adres = ul. Mikołaja Kopernika 1 |wskazówki = W centrum miasta, między placem 11 Listopada a stacją kolejową |telefon = +48 17 241 31 77 |fax = +48 17 241 31 11 |email = umig@nowasarzyna.eu |dodatkowe informacje = Urząd publikuje informacje o atrakcjach, szlakach, wydarzeniach, noclegach i gastronomii na miejskiej stronie internetowej. Jest czynny od poniedziałku do piątku w godz. 7:30–15:30. }} Bieżące wydarzenia kulturalne publikuje Centrum Kultury i Biblioteka, a informacje o rekreacji, pływalni i zawodach – MOSiR. Przed podróżą warto sprawdzić miejski kalendarz wydarzeń oraz komunikaty o czasowych zmianach w ruchu. == Gdzie dalej? == * [[Leżajsk]] – miasto z bazyliką i klasztorem bernardynów, Muzeum Ziemi Leżajskiej oraz zabytkami dziedzictwa żydowskiego. * [[Rudnik nad Sanem]] – ośrodek tradycji wikliniarskich z Centrum Wikliniarstwa i szlakiem wiklinowych rzeźb. * [[Krzeszów]] – dawne miasteczko z drewnianym kościołem, Komanową Górą i sezonowym stokiem narciarskim. * [[Ulanów]] – miasto nad Sanem i Tanwią, znane z tradycji flisackich. * [[Nisko]] – siedziba sąsiedniego powiatu i lokalny węzeł komunikacyjny. * [[Stalowa Wola]] – miasto związane z Centralnym Okręgiem Przemysłowym, z zachowaną zabudową modernistyczną. {{Jest w|Powiat leżajski}} {{Geo|50.320278|22.344444}} [[Kategoria:Województwo podkarpackie]] rohsuwcn7gkenhs0icsyypk1wglyoxu 158162 158161 2026-08-05T08:46:07Z Gordon2007 5356 Dodano ilustrację 158162 wikitext text/x-wiki {{Top-banner|Nowa Sarzyna - 2026 baner.jpg|caption=Widok na osiedle przy ulicy 1 Maja}} {{Miejscowość infobox |nazwa = Nowa Sarzyna |widok = Nowa Sarzyna Plac.jpg |opis = Plac 11 Listopada |herb = POL Nowa Sarzyna COA.svg |mapa = |państwo = [[Polska]] |region = [[Województwo podkarpackie]] |powierzchnia = |wysokość = |lud = 5599 (2021) |prefiks = (+48) 17 |kod pocztowy = 37-310 |www = https://nowasarzyna.eu/ }} {{Mapframe|50.320278|22.344444|zoom=14|height=400|width=400}} '''Nowa Sarzyna''' – miasto w [[Polska|Polsce]], w [[Województwo podkarpackie|województwie podkarpackim]], w [[Powiat leżajski|powiecie leżajskim]], będące siedzibą gminy miejsko-wiejskiej Nowa Sarzyna. Leży nad Trzebośnicą, w dolinie Dolnego Sanu, przy linii kolejowej łączącej Przeworsk ze Stalową Wolą. Miasto rozwinęło się pod koniec lat 30. XX wieku wokół zakładów chemicznych powstających w ramach Centralnego Okręgu Przemysłowego. Najciekawsze dla podróżnego mogą być modernistyczne osiedle fabryczne, zabytkowe obiekty kolejowe, trasa Szlaku COP oraz tereny rekreacyjne nad Trzebośnicą. Nowa Sarzyna może być także bazą do wycieczek do rezerwatu azalii pontyjskiej „Kołacznia”, Woli Zarczyckiej i doliny Sanu. == Charakterystyka == Nowa Sarzyna jest młodym miastem przemysłowym. Jej rozwój rozpoczął się w 1937 roku wraz z budową Wytwórni Nitrozwiązków Organicznych „Nitroza”. W sąsiedztwie zakładu powstało osiedle mieszkaniowe dla pracowników, kadry technicznej i dyrekcji. Prawa miejskie Nowa Sarzyna otrzymała 1 stycznia 1973 roku. Zabudowa miasta jest rozproszona między linią kolejową, Trzebośnicą, dawnym osiedlem fabrycznym i nowszymi osiedlami mieszkaniowymi. Za centrum można uznać okolice placu 11 Listopada, ulicy 1 Maja i ulicy Jana Pawła II. Większość codziennych usług znajduje się w odległości kilkunastu minut spaceru od stacji kolejowej. Na poznanie centrum, osiedla COP i najważniejszych obiektów technicznych warto przeznaczyć kilka godzin. Rezerwat „Kołacznia”, szlak Kobyle Góry i pozostałe atrakcje gminy wymagają roweru albo samochodu. == Historia miejscowości == {{Osobny artykuł|w:Nowa Sarzyna#Historia|o1=Historia Nowej Sarzyny w Wikipedii}} Nowa Sarzyna zaczęła powstawać pod koniec lat 30. XX wieku wraz z budową zakładów chemicznych i osiedla pracowniczego w ramach Centralnego Okręgu Przemysłowego. Po zniszczeniach II wojny światowej zakład odbudowano, a wokół niego rozbudowano osiedla mieszkaniowe i obiekty użyteczności publicznej. Miejscowość otrzymała prawa miejskie i nazwę Nowa Sarzyna 1 stycznia 1973 roku. == Dojazd == === Samolotem === Najbliższym dużym portem lotniczym jest port lotniczy Rzeszów-Jasionka. Dalszy dojazd jest najwygodniejszy wynajętym samochodem. Można także dojechać do Rzeszowa, a następnie kontynuować podróż pociągiem z przesiadką w Przeworsku albo skorzystać z połączenia autobusowego. === Pociągiem === {{listing | name = Stacja kolejowa Nowa Sarzyna | lat = 50.321211 | long = 22.346860 | image = Nowa Sarzyna - stacja PKP (6).jpg | www = https://portalpasazera.pl/ | adres = ul. Kolejowa 10 | wskazówki = Około 700 m na wschód od centrum | telefon = | fax = | email = | dodatkowe informacje = Na stacji zatrzymują się pociągi regionalne kursujące między innymi w kierunku [[Leżajsk]]a, Przeworska, [[Rudnik nad Sanem|Rudnika nad Sanem]], [[Nisko|Niska]] i [[Stalowa Wola|Stalowej Woli]]. Zakres połączeń zmienia się wraz z rozkładem jazdy, dlatego godziny odjazdów należy sprawdzić przed podróżą. Budynek dworcowy pochodzi z 1899 roku i jest ujęty w ewidencji zabytków. }} Ze stacji do centrum prowadzą ulice Kolejowa i Jana Pawła II. Dojście zajmuje około 10 minut. === Samochodem === Nowa Sarzyna leży w pobliżu drogi krajowej nr 77, łączącej [[Nisko]], [[Rudnik nad Sanem]], [[Leżajsk]] i Przeworsk. Z drogi krajowej należy zjechać na drogę prowadzącą do centrum miasta. Parkingi znajdują się między innymi przy galerii handlowej Nova, MOSiR-ze oraz stacji kolejowej. W czasie Dni Miasta i większych wydarzeń sportowych miejsca w centrum mogą być zajęte. Miasto nie utrzymuje płatnych stref parkowania. === Autobusem === Do Nowej Sarzyny docierają autobusy i busy regionalne, między innymi z Leżajska, Rudnika nad Sanem, Niska, Stalowej Woli i okolicznych wsi. Połączenia są obsługiwane przez różnych przewoźników, a ich częstotliwość zależy od dnia tygodnia i okresu nauki szkolnej. Rozkład należy sprawdzić bezpośrednio przed podróżą. == Transport == Centrum Nowej Sarzyny można zwiedzać pieszo. Stacja kolejowa, plac 11 Listopada, urząd miasta, kościół i część dawnego osiedla fabrycznego leżą w promieniu około 1–1,5 km. Rower jest przydatny podczas zwiedzania Szlaku COP, dojazdu nad Trzebośnicę i wycieczek do okolicznych miejscowości. Trasy do rezerwatu „Kołacznia” i na Kobyle Góry prowadzą częściowo drogami lokalnymi i leśnymi. Uber i Bolt nie zapewniają w Nowej Sarzynie stałej obsługi. Kierowca może sporadycznie pojawić się w aplikacji, ale przyjęcie kursu i możliwość zamówienia przejazdu powrotnego nie są gwarantowane. Lokalną taksówkę albo przewóz najlepiej zamówić wcześniej telefonicznie, szczególnie wieczorem, w weekend albo przy dojeździe do rezerwatu. == Warto zobaczyć == {{listing | name = Plac 11 Listopada | lat = 50.3199653 | long = 22.3443070 | image = Nowa Sarzyna Plac.jpg | www = | adres = plac 11 Listopada | wskazówki = W centrum miasta, około 10 minut pieszo od stacji kolejowej | telefon = | fax = | email = | dodatkowe informacje = Centralna przestrzeń miasta otoczona zabudową usługową i mieszkaniową. Na placu znajduje się Pomnik Walk o Niepodległość, przy którym odbywają się miejskie uroczystości rocznicowe. Plac i przylegające tereny zielone zostały odnowione w ramach rewitalizacji centrum. }} {{listing | name = Park i deptak nad Trzebośnicą | lat = 50.3236549 | long = 22.3417401 | image = | www = https://nowasarzyna.eu/ | adres = | wskazówki = Wzdłuż Trzebośnicy, na zachód od stacji kolejowej | telefon = | fax = | email = | dodatkowe informacje = Teren spacerowy z alejkami, ławkami i zielenią, łączący centrum z nadrzeczną częścią miasta. Po intensywnych opadach poziom Trzebośnicy może się podnosić. W 2026 roku część dojść i organizacja ruchu w sąsiedztwie deptaka mogły być czasowo zmieniane z powodu robót drogowych. }} {{listing | name = Trasa Szlaku Centralnego Okręgu Przemysłowego | lat = 50.3212110 | long = 22.3468600 | image = | www = https://nowasarzyna.eu/szlak-cop.html | adres = | wskazówki = Początek w rejonie stacji kolejowej i przystanków autobusowych przy ul. Kolejowej | telefon = | fax = | email = | dodatkowe informacje = Trasa prowadzi przez dawne osiedle Wytwórni Nitrozwiązków Organicznych „Nitroza”, obok willi dyrektorskiej i do tamy na Trzebośnicy. Całość ma około 6,8 km. Przejście zajmuje około 1,5 godziny, a przejazd rowerem około pół godziny, bez czasu przeznaczonego na oglądanie obiektów. }} {{listing | name = Osiedle Wytwórni Nitrozwiązków Organicznych „Nitroza” | image = | www = https://nowasarzyna.eu/szlak-cop.html | adres = okolice ulic 1 Maja, Chemików i Józefa Piłsudskiego | wskazówki = Na zachód i południowy zachód od centrum | telefon = | fax = | email = | dodatkowe informacje = Osiedle powstawało od końca 1937 roku dla pracowników budowanej fabryki. Zachowały się budynki mieszkalne i usługowe o prostych, modernistycznych formach charakterystycznych dla osiedli Centralnego Okręgu Przemysłowego. Budynki są użytkowane, dlatego należy oglądać je z ulic i miejsc dostępnych publicznie. }} {{listing |name = Willa dyrektorska |lat = |long = |image = |www = https://nowasarzyna.eu/szlak-cop.html |adres = ul. Chemików |wskazówki = W obrębie dawnego osiedla fabrycznego „Nitroza” |telefon = |fax = |email = |dodatkowe informacje = Dwukondygnacyjny budynek przeznaczony pierwotnie dla dyrektora wytwórni. Powstał jako część reprezentacyjnej zabudowy osiedla fabrycznego. Obiekt nie prowadzi regularnego ruchu turystycznego i należy go oglądać z przestrzeni publicznej. }} {{listing | name = Tama na Trzebośnicy | lat = 50.3142539 | long = 22.3365673 | image = | www = https://nowasarzyna.eu/szlak-cop.html | adres = | wskazówki = Od ul. ks. Jerzego Popiełuszki należy minąć skrzyżowanie z ul. Ogrodową, a następnie skręcić w drogę leśną zgodnie z przebiegiem Szlaku COP | telefon = | fax = | email = | dodatkowe informacje = Obiekt powstał w 1937 roku jako element infrastruktury zaopatrującej zakład chemiczny w wodę. Zachowała się część pierwotnych urządzeń technicznych. Tama pozostaje użytkowana; należy respektować oznakowanie, nie wchodzić na urządzenia i nie przekraczać ogrodzeń terenu przemysłowego. }} {{listing | name = Kościół Najświętszej Maryi Panny Królowej Polski | lat = 50.3269962 | long = 22.3459691 | image = | www = https://diecezja.rzeszow.pl/parafie/nowa-sarzyna/ | adres = Ruda Łańcucka 301 | wskazówki = Za drogą krajową nr 77 | telefon = +48 17 241 35 86 | fax = | email = | dodatkowe informacje = Główny kościół parafialny miasta, wzniesiony w drugiej połowie XX wieku. Parafię erygowano w 1971 roku. W świątyni znajdują się organy zbudowane w 1990 roku. Podczas nabożeństw należy zrezygnować ze zwiedzania wnętrza. }} {{listing |name = Stalowy most kolejowy nad Trzebośnicą |lat = |long = |image = |www = https://zabytek.pl/pl/obiekty/most-stalowy-kratowniczy-871228 |adres = |wskazówki = Na linii kolejowej przebiegającej przez miasto, nad Trzebośnicą |telefon = |fax = |email = |dodatkowe informacje = Stalowy most kratownicowy ujęty w ewidencji zabytków, datowany w ewidencji na okres od 1899 do 1955 roku. Most jest czynnym obiektem kolejowym. Należy oglądać go wyłącznie z bezpiecznego miejsca poza torowiskiem i nie wchodzić na nasyp kolejowy. }} {{listing | name = Dawny dworzec Nowa Sarzyna-Kolonia | lat = 50.3307439 | long = 22.3358610 | image = | www = https://zabytek.pl/pl/obiekty/dworzec-kolejowy-nowa-sa-904418 | adres = ul. Tadeusza Rejtana 5 | wskazówki = W południowej części miasta, w sąsiedztwie linii kolejowej | telefon = | fax = | email = | dodatkowe informacje = Budynek stacyjny pochodzący z 1951 roku, ujęty w ewidencji zabytków. Nie jest samodzielnym muzeum ani regularnie udostępnianą atrakcją. Można go oglądać z ogólnodostępnej drogi, zachowując ostrożność w pobliżu torów. }} {{listing |name = Dawne strażnice kolejowe |lat = |long = |image = |www = https://zabytek.pl/pl/obiekty?szukaj=Nowa+Sarzyna |adres = ul. Jana Pawła II 5 i ul. Józefa Piłsudskiego 3 |wskazówki = Przy linii kolejowej, po obu stronach centralnej części miasta |telefon = |fax = |email = |dodatkowe informacje = Niewielkie budynki związane z dawną obsługą linii kolejowej, ujęte w ewidencji zabytków. Są użytkowane lub znajdują się przy czynnej infrastrukturze kolejowej, dlatego należy oglądać je wyłącznie z miejsc dostępnych publicznie. }} === W najbliższej okolicy === {{listing | name = Rezerwat przyrody „Kołacznia” | lat = 50.3055388 | long = 22.2667149 | image = | www = https://nowasarzyna.eu/rezerwat-azalia.html | adres = Kołacznia, Wola Zarczycka | wskazówki = Na południowy zachód od Nowej Sarzyny; dojazd w kierunku Woli Zarczyckiej, następnie według lokalnego oznakowania | telefon = | fax = | email = | dodatkowe informacje = Niewielki rezerwat chroniący naturalne stanowisko różanecznika żółtego, nazywanego azalią pontyjską. Krzewy kwitną zwykle w pierwszej połowie maja, zależnie od pogody. Przy rezerwacie działa taras widokowy. Podczas kwitnienia miejsce bywa zatłoczone; nie wolno schodzić z wyznaczonych dojść, zrywać kwiatów ani wchodzić pomiędzy krzewy. }} {{listing | name = Pomnik Ofiar Pacyfikacji Woli Zarczyckiej | lat = 50.2893370 | long = 22.2475490 | image = | www = https://nowasarzyna.eu/aktualnosci/83-rocznica-pacyfikacji-woli-zarczyckiej.html | adres = Wola Zarczycka | wskazówki = W sąsiedztwie kościoła, w miejscu określanym lokalnie jako „wał” | telefon = | fax = | email = | dodatkowe informacje = Pomnik upamiętnia 76 mieszkańców Woli Zarczyckiej zamordowanych przez niemieckich okupantów podczas pacyfikacji w 1943 roku. Przy pomniku znajduje się droga krzyżowa. Na ścianie sali gimnastycznej miejscowej szkoły wykonano także mural poświęcony ofiarom. Miejsce należy zwiedzać z zachowaniem powagi. }} == Aktywny wypoczynek == {{listing |name = Miejski Ośrodek Sportu i Rekreacji |lat = |long = |image = |www = https://mosir.nowasarzyna.pl/ |adres = ul. Marii Konopnickiej 2 |wskazówki = Na południowy zachód od centrum |telefon = +48 17 241 28 99 |fax = |email = |dodatkowe informacje = Kompleks obejmuje krytą pływalnię, halę sportową, siłownię, sauny, salę do aerobiku i tenisa stołowego, boisko Orlik, skatepark, plac zabaw oraz sezonowy wodny plac zabaw. Godziny poszczególnych obiektów i przerwy techniczne należy sprawdzić na stronie MOSiR-u. }} {{listing |name = Zielony szlak rowerowy |lat = |long = |image = |www = https://nowasarzyna.eu/szlaki-zielony-i-czerowny.html |adres = |wskazówki = Pętla rozpoczynająca się i kończąca w Nowej Sarzynie |telefon = |fax = |email = |dodatkowe informacje = Trasa o długości około 26 km prowadzi przez stację Łętownia, Babiarze, Gościniec, Łętownię i Majdan Łętowski. Przejazd zajmuje około 2,5 godziny bez dłuższych postojów. Szlak prowadzi drogami lokalnymi i odcinkami leśnymi. }} {{listing |name = Czerwony szlak rowerowy |lat = |long = |image = |www = https://nowasarzyna.eu/szlaki-zielony-i-czerowny.html |adres = |wskazówki = Pętla rozpoczynająca się i kończąca w Nowej Sarzynie |telefon = |fax = |email = |dodatkowe informacje = Trasa o długości około 31 km prowadzi przez Kołacznię, rezerwat azalii pontyjskiej, Wolę Zarczycką, Łoiny, Flisy, Smycze i Judaszówkę. Przejazd zajmuje około 3 godzin bez zwiedzania i dłuższych postojów. Najciekawszym terminem jest maj, kiedy kwitnie azalia. }} {{listing |name = Spływy kajakowe Trzebośnicą |lat = |long = |image = |www = https://nowasarzyna.eu/splywy-kajakowe.html |adres = |wskazówki = Punkty rozpoczęcia zależą od wybranej trasy; jeden z nich znajduje się przy placu targowym w Nowej Sarzynie |telefon = Szkoła Sportów Wodnych „Pływak”: +48 668 837 614; Kajaki Sarzyna: +48 667 689 095 |fax = |email = |dodatkowe informacje = Popularne odcinki prowadzą z Huciska do tamy w Nowej Sarzynie – około 8 km, z Nowej Sarzyny do przystani w Sarzynie – około 5 km oraz z Sarzyny do ujścia Trzebośnicy do Sanu – około 4 km. Spływ należy wcześniej uzgodnić z organizatorem. Możliwość przepłynięcia zależy od poziomu wody, przeszkód w korycie i warunków pogodowych. }} {{listing |name = Szlak spacerowy „Kobyle Góry” |lat = |long = |image = |www = https://nowasarzyna.eu/szlak-spacerowy-kobyle-gory.html |adres = |wskazówki = Początek w Sarzynie przy zjeździe z drogi krajowej nr 77; koniec w lasach tarnogórskich |telefon = |fax = |email = |dodatkowe informacje = Oznakowana trasa piesza i rowerowa o długości około 4,5 km. Prowadzi przez lasy do pomnika powstańców styczniowych. Przy szlaku ustawiono tablice poświęcone między innymi lokalnej przyrodzie, historii kolei, Ordynacji Łańcuckiej i wydarzeniom z 1863 roku. }} {{listing | name = Wyciąg narciarski „Złoty Stok” | lat = 50.405688 | long = 22.333787 | image = | www = https://zlotystok.info/ | adres = ul. Pocztowa, Krzeszów | wskazówki = W [[Krzeszów|Krzeszowie]], kilkanaście kilometrów na północny wschód od Nowej Sarzyny | telefon = +48 502 662 257, +48 508 350 270 | fax = | email = biuro@zlotystok.info | dodatkowe informacje = Sezonowy stok narciarski z łatwą trasą o długości około 500 m, wyciągiem talerzykowym, oświetleniem i systemem sztucznego naśnieżania. Przy stoku działają wypożyczalnia sprzętu, szkółka narciarska, bar i parking. Ośrodek działa wyłącznie przy odpowiednich warunkach zimowych; przed wyjazdem należy sprawdzić komunikat i obraz z kamery na stronie operatora. }} == Imprezy == {{listing |name = Dni Miasta i Gminy Nowa Sarzyna |lat = |long = |image = |www = https://nowasarzyna.eu/kalendarz-wydarzen/ |adres = stadion MZKS Unia, ul. Józefa Piłsudskiego 2 |wskazówki = Na południowy zachód od centrum |telefon = |fax = |email = |dodatkowe informacje = Największa miejska impreza plenerowa, organizowana zazwyczaj na początku lipca. Program obejmuje koncerty, wydarzenia sportowe, strefę gastronomiczną i atrakcje rodzinne. Termin i program kolejnej edycji należy sprawdzić w miejskim kalendarzu wydarzeń. }} {{listing |name = Dni Kwitnącej Azalii |lat = |long = |image = |www = https://nowasarzyna.eu/aktualnosci/dni-kwitnacej-azalii-2026.html |adres = Ośrodek „Azalia”, Kołacznia |wskazówki = Przy rezerwacie „Kołacznia” w Woli Zarczyckiej |telefon = |fax = |email = |dodatkowe informacje = Wydarzenie organizowane zwykle w maju, w okresie kwitnienia różanecznika żółtego. W programie poprzednich edycji znajdowały się spacery przyrodnicze, warsztaty, występy, kiermasze i zajęcia rodzinne. Dokładny termin zależy od kalendarza wydarzeń, a szczyt kwitnienia od przebiegu pogody. }} '''Noc Świętojańska nad Trzebośnicą''' jest organizowana zwykle w czerwcu. Program i miejsce wydarzenia mogą zmieniać się między kolejnymi edycjami. == Zakupy == {{listing | name = Galeria Handlowa Nova | lat = 50.3324026 | long = 22.3364042 | image = | www = | adres = ul. Leśna 1A | wskazówki = Przy południowo-zachodniej części miasta; na miejscu znajduje się parking | telefon = | fax = | email = | dodatkowe informacje = Niewielkie centrum handlowe ze sklepami i punktami usługowymi. Godziny działania poszczególnych lokali różnią się, zwłaszcza w niedziele i dni świąteczne. }} {{listing | name = Targowisko „Mój Rynek” | lat = 50.3099007 | long = 22.3356497 | image = | www = https://nowasarzyna.eu/ | adres = ul. Azalii Pontyjskiej | wskazówki = W południowej części miasta, w pobliżu przychodni | telefon = | fax = | email = | dodatkowe informacje = Targowisko oferujące produkty spożywcze, warzywa, owoce, odzież i artykuły codziennego użytku. Największy wybór jest zwykle w sobotę rano. Liczba sprzedawców zależy od dnia i pogody. }} Gmina Nowa Sarzyna, podobnie jak Rudnik nad Sanem, ma równie tradycje wikliniarskie związane z doliną Sanu. Wyroby plecionkarskie najłatwiej znaleźć podczas lokalnych kiermaszów, festynów i wydarzeń gminnych albo kupić bezpośrednio u producentów po wcześniejszym uzgodnieniu. Podstawowe sklepy spożywcze, drogerie i punkty usługowe znajdują się przy ulicach 1 Maja, Azalii Pontyjskiej, Marii Konopnickiej i Tadeusza Kościuszki. == Wyżywienie == {{listing | name = Restauracja i Hotel Azalia | lat = 50.3278471 | long = 22.3349685 | image = | www = http://www.restauracja-azalia.pl/ | adres = ul. Chemików 4 | wskazówki = Na terenie dawnego osiedla fabrycznego | telefon = +48 509 671 373, +48 512 364 089 | fax = | email = | dodatkowe informacje = Restauracja działająca razem z niewielkim hotelem. Obsługuje również przyjęcia i grupy. Aktualne godziny pracy, możliwość zamówienia śniadania i dostępność stolików najlepiej potwierdzić telefonicznie. }} {{listing | name = Pizzeria Rawiola | lat = 50.3170969 | long = 22.3432907 | image = | www = https://pizzeriaraviola.pl/ | adres = ul. prof. Stanisława Tołpy 22 | wskazówki = Na osiedlu mieszkaniowym, na południe od centrum | telefon = +48 516 697 976, +48 17 241 15 05 | fax = | email = | dodatkowe informacje = Pizzeria oferująca również proste dania i zamówienia na wynos. Aktualne menu, godziny otwarcia i zasięg dostawy należy sprawdzić na stronie lokalu. }} {{listing | name = Pizzeria Aniela | lat = 50.3301571 | long = 22.3341824 | image = | www = https://aniela.com.pl/nowasarzyna/ | adres = ul. Braci Śniadeckich 2 | wskazówki = W południowej części miasta | telefon = +48 17 241 14 64 | fax = | email = | dodatkowe informacje = Pizza, sałatki, przekąski i dania typu fast food. Lokal jest czynny codziennie, według strony operatora w godz. 13:00–22:00. Dostępne są zamówienia na wynos i z dostawą. }} {{listing | name = Restauracja Aniela | lat = 50.3182838 | long = 22.3406150 | image = | www = https://aniela.com.pl/nowasarzyna/ | adres = ul. Marii Konopnickiej 2 | wskazówki = W budynku lub bezpośrednim sąsiedztwie MOSiR-u | telefon = +48 733 452 317 | fax = | email = | dodatkowe informacje = Drugi lokal tej samej sieci w Nowej Sarzynie. Według strony operatora jest czynny codziennie w godz. 13:00–22:00. Może być wygodny po wizycie na pływalni lub obiektach sportowych. }} == Noclegi == {{listing | name = Hotel Sportowy MZKS "UNIA" | lat = 50.3291170 | long = 22.3385260 | image = | www = https://unianowasarzyna.pl/ | adres = ul. Józefa Piłsudskiego 2 | wskazówki = Przy stadionie MZKS Unia | telefon = +48 17 241 10 70 | fax = | email = kontakt@unianowasarzyna.pl | dodatkowe informacje = Hotelik z około 27 miejscami noclegowymi, położony przy obiektach sportowych. Może być zajęty podczas zawodów i większych wydarzeń, dlatego rezerwację warto zrobić z wyprzedzeniem. }} {{listing | name = Hotelik Azalia | lat = 50.3278471 | long = 22.3349685 | image = | www = http://www.restauracja-azalia.pl/ | adres = ul. Chemików 4 | wskazówki = Na terenie dawnego osiedla fabrycznego | telefon = +48 509 671 373, +48 512 364 089 | fax = | email = | dodatkowe informacje = Niewielki hotel działający przy restauracji, oferujący około 13 miejsc noclegowych. Aktualne ceny, dostępność śniadań i godziny zameldowania należy potwierdzić telefonicznie. }} === W najbliższej okolicy === {{listing | name = Hotel Resident | lat = 50.3508556 | long = 22.3239668 | image = | www = https://hotelresident.pl/ | adres = Sarzyna 659A | wskazówki = Przy drodze krajowej nr 77 między Rudnikiem nad Sanem a Leżajskiem | telefon = +48 690 678 904 | fax = | email = recepcja.resident@gmail.com | dodatkowe informacje = Całodobowa recepcja, pokoje jedno-, dwu-, trzy- i czteroosobowe oraz apartament. Obiekt zapewnia łazienki w pokojach, bezpłatne Wi-Fi, prywatny parking, ogród i plac zabaw. Dojazd do centrum Nowej Sarzyny wymaga samochodu albo wcześniej zamówionego przewozu. }} W samej Nowej Sarzynie dominują hoteliki i pokoje gościnne. Klasyczne gospodarstwa agroturystyczne znajdują się w okolicznych wsiach: {{listing | name = Gospodarstwo agroturystyczne Mariana Szostaka | lat = 50.3232880 | long = 22.3488920 | image = | www = http://noclegi-sarzyna.pl/ | adres = Ruda Łańcucka 82A | wskazówki = Około 500 metrów od centrum od Nowej Sarzyny | telefon = +48 17 241 38 47, +48 506 371 160, +48 510 244 726 | fax = | email = | dodatkowe informacje = Gospodarstwo oferujące około 20 miejsc noclegowych. Aktualny standard pokoi, ceny i możliwość wyżywienia należy potwierdzić telefonicznie. }} {{listing | name = Agroturystyka „Pod Lasem” | lat = 50.3080370 | long = 22.2584300 | image = | www = http://www.agroturystyka.pl/podkarpackie/podlasem | adres = Wola Zarczycka 781 | wskazówki = W pobliżu rezerwatu azalii pontyjskiej | telefon = +48 17 241 74 97, +48 606 434 148 | fax = | email = | dodatkowe informacje = Niewielkie gospodarstwo z około 9 miejscami noclegowymi. Położenie jest dogodne dla osób planujących wizytę w rezerwacie „Kołacznia”. Działalność, ceny i dostępność należy wcześniej potwierdzić. }} {{listing | name = Gospodarstwo agroturystyczne Janusza i Zofii Miazgów | lat = 50.3240102 | long = 22.3567103 | image = | www = | adres = Ruda Łańcucka 101 | wskazówki = Na północ od Nowej Sarzyny | telefon = +48 17 241 38 50, +48 530 461 895 | fax = | email = | dodatkowe informacje = Obiekt oferujący około 10 miejsc noclegowych. Ponieważ gospodarstwa agroturystyczne mogą działać sezonowo, przed przyjazdem należy potwierdzić aktualną działalność, dostępność i warunki pobytu. }} {{listing | name = Gospodarstwo agroturystyczne Mariusza Paszka | lat = 50.3487387 | long = 22.3452996 | image = | www = | adres = Sarzyna 1131 | wskazówki = W miejscowości Sarzyna, poza ścisłym centrum Nowej Sarzyny | telefon = +48 509 671 421 | fax = | email = | dodatkowe informacje = Gospodarstwo z około 9 miejscami noclegowymi. Aktualną działalność, ceny i wyposażenie należy sprawdzić telefonicznie. }} == Zdrowie == W Nowej Sarzynie działają przychodnie podstawowej opieki zdrowotnej oraz poradnie specjalistyczne. Osoba przebywająca czasowo poza miejscem zamieszkania może w razie nagłego zachorowania lub pogorszenia stanu zdrowia zgłosić się do lekarza POZ w miejscu pobytu. Wizytę należy wcześniej uzgodnić z rejestracją. {{listing |name = Centrum Zdrowia – Poradnia Medycyny Rodzinnej |lat = |long = |image = |www = https://centrumzdrowia-lezajsk.pl/placowki/ |adres = ul. Marii Konopnickiej 4 |wskazówki = W sąsiedztwie MOSiR-u |telefon = +48 17 241 36 20 |fax = |email = |dodatkowe informacje = Poradnia medycyny rodzinnej czynna od poniedziałku do piątku w godz. 8:00–18:00. W budynku działają również wybrane poradnie, punkt pobrań i apteka. Przed przyjściem należy zarejestrować wizytę i potwierdzić dostępność potrzebnego świadczenia. }} {{listing |name = Przychodnia „SANTE” – Małecki, Woźnica |lat = |long = |image = |www = |adres = ul. Azalii Pontyjskiej 1A |wskazówki = Przy targowisku, w południowej części miasta |telefon = +48 17 241 25 19 |fax = |email = |dodatkowe informacje = Placówka udzielająca świadczeń podstawowej opieki zdrowotnej oraz wybranych porad specjalistycznych. Przed wizytą należy zadzwonić do rejestracji, ponieważ zakres świadczeń i godziny przyjmowania poszczególnych lekarzy są zmienne. }} W mieście działa kilka aptek: {{listing |name = Apteka Szwajcarska |lat = |long = |image = |www = |adres = ul. Marii Konopnickiej 4 |wskazówki = W budynku przychodni |telefon = +48 17 241 38 10 |fax = |email = |dodatkowe informacje = Apteka ogólnodostępna. Godziny pracy oraz dostępność konkretnego leku należy sprawdzić telefonicznie. }} {{listing |name = Apteka prywatna |lat = |long = |image = |www = |adres = ul. Tadeusza Kościuszki 37 |wskazówki = W centrum miasta |telefon = |fax = |email = |dodatkowe informacje = Apteka ogólnodostępna, przyjmująca także przeterminowane leki pochodzące z gospodarstw domowych. Aktualne godziny pracy należy sprawdzić na miejscu. }} {{listing |name = Apteka Lafarma |lat = |long = |image = |www = |adres = ul. 1 Maja 7 |wskazówki = W centralnej części miasta |telefon = +48 724 313 653 |fax = |email = |dodatkowe informacje = Apteka ogólnodostępna. Godziny pracy i dostępność leków należy potwierdzić telefonicznie. }} {{listing |name = Apteka „Pod Gwiazdą” |lat = |long = |image = |www = |adres = ul. Azalii Pontyjskiej 2A |wskazówki = W pobliżu przychodni i targowiska |telefon = |fax = |email = |dodatkowe informacje = Apteka ogólnodostępna. Przed wizytą warto sprawdzić aktualne godziny otwarcia. }} Poza godzinami pracy miejscowych przychodni można skorzystać z nocnej i świątecznej opieki zdrowotnej przy SPZOZ w [[Leżajsk]]u, ul. Leśna 22, tel. +48 17 240 47 95. Punkt działa od poniedziałku do piątku w godz. 18:00–8:00 oraz całodobowo w dni ustawowo wolne od pracy. Najbliższy szpital znajduje się również w Leżajsku przy ul. Leśnej 22; centrala tel. +48 17 240 49 00. W stanach nagłego zagrożenia zdrowia lub życia należy dzwonić pod numer alarmowy 112 albo numer pogotowia ratunkowego 999. == Bezpieczeństwo == Nowa Sarzyna jest niewielkim miastem, w którym typowe zagrożenia nie odbiegają od występujących w innych miejscowościach regionu. Należy zachować ostrożność przy przejściach i przejazdach kolejowych. Nie wolno chodzić wzdłuż torów, wchodzić na most kolejowy ani skracać drogi przez czynne tereny kolejowe. Zakłady chemiczne i związana z nimi infrastruktura są czynnymi obiektami przemysłowymi. Nie należy przekraczać ogrodzeń, fotografować instalacji wbrew oznakowaniu ani wchodzić na drogi zakładowe. Obiekty Szlaku COP powinno się oglądać z tras i miejsc dostępnych publicznie. Po intensywnych opadach Trzebośnica może wezbrać, a nurt i przeszkody w korycie utrudniać spływy kajakowe. Przed wejściem na wodę należy sprawdzić warunki u organizatora i korzystać z kamizelki asekuracyjnej. Na leśne i rowerowe wycieczki warto zabrać środek przeciw kleszczom, wodę i naładowany telefon. Po zmroku na drogach lokalnych potrzebne są elementy odblaskowe. == Informacje turystyczne == {{listing |name = Urząd Miasta i Gminy w Nowej Sarzynie |lat = |long = |image = |www = https://nowasarzyna.eu/ |adres = ul. Mikołaja Kopernika 1 |wskazówki = W centrum miasta, między placem 11 Listopada a stacją kolejową |telefon = +48 17 241 31 77 |fax = +48 17 241 31 11 |email = umig@nowasarzyna.eu |dodatkowe informacje = Urząd publikuje informacje o atrakcjach, szlakach, wydarzeniach, noclegach i gastronomii na miejskiej stronie internetowej. Jest czynny od poniedziałku do piątku w godz. 7:30–15:30. }} Bieżące wydarzenia kulturalne publikuje Centrum Kultury i Biblioteka, a informacje o rekreacji, pływalni i zawodach – MOSiR. Przed podróżą warto sprawdzić miejski kalendarz wydarzeń oraz komunikaty o czasowych zmianach w ruchu. == Gdzie dalej? == * [[Leżajsk]] – miasto z bazyliką i klasztorem bernardynów, Muzeum Ziemi Leżajskiej oraz zabytkami dziedzictwa żydowskiego. * [[Rudnik nad Sanem]] – ośrodek tradycji wikliniarskich z Centrum Wikliniarstwa i szlakiem wiklinowych rzeźb. * [[Krzeszów]] – dawne miasteczko z drewnianym kościołem, Komanową Górą i sezonowym stokiem narciarskim. * [[Ulanów]] – miasto nad Sanem i Tanwią, znane z tradycji flisackich. * [[Nisko]] – siedziba sąsiedniego powiatu i lokalny węzeł komunikacyjny. * [[Stalowa Wola]] – miasto związane z Centralnym Okręgiem Przemysłowym, z zachowaną zabudową modernistyczną. {{Jest w|Powiat leżajski}} {{Geo|50.320278|22.344444}} [[Kategoria:Województwo podkarpackie]] d2wldnlyf61ue6o0dapter0b488lh02 Brusy 0 19331 158144 158113 2026-08-04T13:00:01Z Alan ffm 23 158144 wikitext text/x-wiki {{Top-banner}} {{Miejscowość infobox |nazwa = Brusy |nazwa oryginalna = |widok = |opis = |herb = POL_Brusy_COA.svg |flaga = POL_gmina_Brusy_flag.svg |mapa = |państwo = [[Polska]] |region = [[województwo pomorskie]] |powierzchnia = 5,2 |wysokość = 145-150 |prefiks = (+48) 52 |kod pocztowy = 89-632 |www = www.brusy.pl }} {{Mapframe |53.886370047584506|17.718935578824812|zoom=14|height=300|width=300}} '''Brusy''' (w języku kaszubskim ''Brusë'') - miasto w [[Polska|Polsce]], w [[Województwo pomorskie|województwie pomorskim]], w [[Powiat chojnicki|powiecie chojnickim]], siedziba [[Brusy (gmina)|gminy miejsko-wiejskiej Brusy]]. Brusy są położone w [[w:Bory_Tucholskie|Borach Tucholskich]] na południowych [[Kaszuby|Kaszubach]]. == Charakterystyka == <!-- Opis ogólny i szkice dot.: historii, położenia geograficznego, klimatu, kiedy jechać i jak się przygotować. --> === Historia === Brusy są historycznym ośrodkiem regionu [[Zabory|Zaborów]] – południowej części Kaszub. Za początek miejscowości przyjmuje się rok 1351, kiedy komtur [[Tuchola|tucholski]] [[w:Komturia_tucholska#Komturzy_tucholscy|Konrad von Vullekop]] nadał Brusom przywilej osadniczy na [[w:Prawo_chełmińskie|prawie chełmińskim]]. W średniowieczu miejscowość pozostawała związana z administracją krzyżacką, natomiast siedziba wójtostwa zaborskiego została przeniesiona do pobliskich [[Kosobudy (województwo pomorskie)|Kosobud]]. Po [[w:Wojna_trzynastoletnia|wojnie trzynastoletniej]] Brusy znalazły się w granicach [[w:Prusy_Królewskie|Prus Królewskich]] i przez kolejne stulecia rozwijały się jako duża wieś królewska oraz lokalny ośrodek handlu i rzemiosła dla okolicznych osad. W drugiej połowie XIX wieku impuls rozwojowy przyniosły budowa drogi bitej oraz uruchomienie linii kolejowej [[w:Linia_kolejowa_nr_211|Chojnice–Brusy]], co ułatwiło transport drewna i produktów rolnych. Pomimo germanizacji w okresie zaboru pruskiego mieszkańcy zachowali język kaszubski i polską tożsamość. Po 1920 roku Brusy znalazły się w granicach odrodzonej Polski i umocniły swoją rolę jako centrum administracyjnego oraz gospodarczego Zaborów. Prawa miejskie miejscowość otrzymała 1 stycznia 1988 roku. Współcześnie Brusy są jednym z najważniejszych ośrodków kultury kaszubskiej. Działają tu instytucje popularyzujące dziedzictwo regionu, a miasto stanowi dogodną bazę do zwiedzania Borów Tucholskich, Zaborskiego Parku Krajobrazowego i okolicznych jezior. === Geografia === Brusy położone są w południowo-zachodniej części województwa pomorskiego, w powiecie chojnickim, na pograniczu Kaszub i Borów Tucholskich, około 25 km na północ od [[Chojnice|Chojnic]]. Miasto leży w historycznym regionie Zaborów, na obszarze [https://pl.wikipedia.org/wiki/Pojezierze_Południowopomorskie Pojezierza Południowopomorskiego], ukształtowanego podczas ostatniego zlodowacenia. Okolice Brus charakteryzują się urozmaiconym krajobrazem polodowcowym z licznymi jeziorami, rozległymi kompleksami leśnymi oraz terenami rolniczymi. Dominującym elementem krajobrazu są lasy Borów Tucholskich, należące do jednego z największych kompleksów leśnych w Polsce. Przez gminę przepływają m.in. rzeka [https://pl.wikipedia.org/wiki/Zbrzyca%20(rzeka) Zbrzyca] oraz [https://pl.wikipedia.org/wiki/Zbrzyca%20(rzeka) Brda], będące popularnymi szlakami kajakowymi, a w okolicy znajduje się wiele jezior wykorzystywanych do rekreacji i wędkarstwa. Znaczna część gminy Brusy objęta jest ochroną przyrody. Obejmuje ona przede wszystkim [[Zaborski Park Krajobrazowy]], fragmenty [[Park Narodowy Bory Tucholskie|Parku Narodowego „Bory Tucholskie”]], a także liczne rezerwaty przyrody i obszary sieci Natura 2000. Dzięki temu okolice miasta są atrakcyjnym miejscem do uprawiania turystyki pieszej, rowerowej, kajakowej oraz obserwacji przyrody. === Kiedy jechać === Brusy można odwiedzać przez cały rok, jednak najlepszy okres na pobyt przypada od końca czerwca do końca sierpnia. W tym czasie panują najkorzystniejsze warunki do aktywnego wypoczynku na świeżym powietrzu – średnie temperatury maksymalne wynoszą około 20–23°C, dni są najdłuższe, a zachmurzenie najmniejsze w skali roku. Od maja do września okolice Brus sprzyjają pieszym i rowerowym wycieczkom, spływom kajakowym Brdą i Zbrzycą oraz wypoczynkowi nad jeziorami. == Dojazd == === Samochodem === Brusy leżą przy [https://pl.wikipedia.org/wiki/Droga_wojewódzka_nr_235 drodze wojewódzkiej nr 235], łączącej Chojnice z Kościerzyną. Jest to główna trasa dojazdowa do miasta, zapewniająca połączenie z [https://pl.wikipedia.org/wiki/Droga%20krajowa%20nr%2022%20(Polska) drogą krajową nr 22] w Chojnicach oraz [https://pl.wikipedia.org/wiki/Droga_wojewódzka_nr_214 drogą wojewódzką nr 214] w Kościerzynie. Do Brus można również wygodnie dojechać drogami wojewódzkimi i powiatowymi z [[Czersk|Czerska]], [[Bytów|Bytowa]], Tucholi oraz [[Człuchów|Człuchowa]]. Ze względu na położenie miasta wśród Borów Tucholskich podróż odbywa się głównie drogami jednojezdniowymi przebiegającymi przez tereny leśne i niewielkie miejscowości. === Pociągiem === Brusy leżą przy linii kolejowej nr 211 łączącej Chojnice z [[Kościerzyna|Kościerzyną]]. W normalnych warunkach połączenia regionalne na tej trasie obsługuje POLREGIO, zapewniając dojazd z Chojnic i Kościerzyny, gdzie można przesiąść się do pociągów dalekobieżnych kursujących m.in. do [[Gdańsk|Gdańska]], [[Bydgoszcz|Bydgoszczy]], [[Poznań|Poznania]], [[Warszawa|Warszawy]] i innych miast. Uwaga: według stanu na sierpień 2026 r. na linii obowiązuje zastępcza komunikacja autobusowa (ZKA) POLREGIO. Autobusy kursują według kolejowego rozkładu jazdy i zatrzymują się w Brusach, umożliwiając dojazd zarówno od strony Chojnic, jak i Kościerzyny. === Autobusem === Brusy posiadają regularne połączenia autobusowe z Chojnicami, a także z wieloma miejscowościami na terenie gminy i powiatu. Głównym przewoźnikiem obsługującym połączenia regionalne jest PKS Chojnice, którego autobusy kursują m.in. do Chojnic przez [[Męcikał]], [[Kłodawka|Kłodawkę]] i [[Krojanty]]. == Transport == === Pieszo === Brusy są niewielkim miastem, dlatego większość atrakcji w centrum można zwiedzić pieszo. Przejście między rynkiem, kościołem, dworcem kolejowym oraz głównymi punktami usługowymi zajmuje zwykle nie więcej niż 10–15 minut. === Rowerem === Brusy stanowią dobrą bazę wypadową do wycieczek rowerowych po Borach Tucholskich i Zaborskim Parku Krajobrazowym. Przez gminę przebiega kilka oznakowanych szlaków rowerowych prowadzących do jezior, rezerwatów przyrody oraz kaszubskich miejscowości, takich jak [[Leśno (powiat chojnicki)|Leśno]], [[Swornegacie]] czy Męcikał. === Transport publiczny === Na terenie miasta nie funkcjonuje komunikacja miejska. == Warto zobaczyć == '''Plac Jana Pawła II''' - Centralny plac miasta, otoczony zabytkowymi kamienicami oraz budynkami użyteczności publicznej. Jest głównym miejscem organizacji wydarzeń miejskich i lokalnych uroczystości. '''Kościół Wszystkich Świętych''' - Najważniejszy zabytek Brus. Neogotycka świątynia została wzniesiona w latach 1875–1879 według projektu Friedricha Augusta Stülera. Wewnątrz znajdują się elementy starszego wyposażenia oraz współczesne dzieła nawiązujące do kultury kaszubskiej. '''Pomnik Józefa Chełmowskiego''' - Pomnik poświęcony jednemu z najwybitniejszych twórców ludowych Kaszub – rzeźbiarzowi, malarzowi i wynalazcy z pobliskiego Brusna. Jest on symbolem silnych związków miasta z kulturą kaszubską. '''Centrum Kultury i Biblioteka im. Jana Karnowskiego''' - Główna instytucja kulturalna miasta organizująca koncerty, wystawy, spotkania autorskie oraz wydarzenia związane z kulturą kaszubską i historią regionu. '''Zabytkowy dworzec kolejowy''' - Historyczny budynek stacji kolejowej na linii Chojnice–Kościerzyna, przypominający o znaczeniu kolei dla rozwoju miasta na początku XX wieku. Obecnie w jego otoczeniu powstaje nowoczesny węzeł przesiadkowy. [[File:Galeria Józefa Chełmońskiego.jpg|thumb|Galeria Józefa Chełmońskiego w Brusach-Jagliach]] W niewielkiej odległości znajdują się m.in. '''Skansen Józefa Chełmowskiego''' w [[Brusy-Jaglie|Brusach-Jagliach]], Swornegacie, Zaborski Park Krajobrazowy, Park Narodowy „Bory Tucholskie”, [[Rezerwat przyrody Jezioro Nawionek|rezerwat przyrody Jezioro Nawionek]] oraz liczne jeziora i szlaki piesze, rowerowe oraz kajakowe. == Aktywny wypoczynek == === Kajakarstwo === Przez gminę Brusy przepływają Brda i Zbrzyca – dwie popularne rzeki wykorzystywane do organizacji spływów kajakowych. Szczególnie Brda należy do najbardziej znanych szlaków kajakowych w Polsce, oferując trasy o zróżnicowanym stopniu trudności. W sezonie letnim w okolicy działa kilka wypożyczalni sprzętu wodnego oraz firm organizujących spływy. === Turystyka piesza === Przez okolice Brus prowadzą liczne oznakowane szlaki piesze przebiegające przez Bory Tucholskie, Zaborski Park Krajobrazowy oraz Park Narodowy „Bory Tucholskie”. Trasy prowadzą przez lasy, jeziora, torfowiska i rezerwaty przyrody, umożliwiając obserwację charakterystycznej dla regionu fauny i flory. === Turystyka rowerowa === Brusy są dobrym punktem wypadowym na wycieczki rowerowe po południowych Kaszubach i Borach Tucholskich. W okolicy wytyczono liczne szlaki rowerowe prowadzące m.in. do Swornegaci, Leśna, Męcikału oraz [[Wiele|Wiela]]. Trasy przebiegają głównie przez tereny leśne i wzdłuż jezior. === Kąpieliska === W sezonie letnim można korzystać z kąpielisk oraz miejsc rekreacyjnych nad jeziorami położonymi w gminie Brusy. Największą popularnością cieszą się plaże w Swornegaciach, [[Małe Chełmy|Małych Chełmach]] i nad [https://pl.wikipedia.org/wiki/Dybrzyk Jeziorem Dybrzk]. == Rozrywka == Brusy oferują przede wszystkim spokojne formy spędzania wolnego czasu. Centrum życia kulturalnego miasta stanowi '''Centrum Kultury i Biblioteka im. Jana Karnowskiego''', gdzie przez cały rok odbywają się koncerty, spektakle teatralne, wystawy, warsztaty, pokazy filmowe oraz spotkania autorskie. Aktualny kalendarz wydarzeń dostępny jest na stronie internetowej Centrum Kultury. W sezonie letnim na Placu Jana Pawła II oraz w innych przestrzeniach miejskich organizowane są koncerty plenerowe, festyny rodzinne i wydarzenia związane z kulturą kaszubską. Większe imprezy odbywają się również w okolicznych miejscowościach, zwłaszcza w Swornegaciach i Leśnie. == Noclegi == [https://e-turysta.pl/dom-turysty-brusy-168262.html?kl=1 Dom Turysty], ul. Młyńska 18 – pokoje z łazienkami, ogólnodostępna kuchnia, parking i Wi-Fi. Dobra propozycja dla osób szukających noclegu w centrum miasta. [https://brusy.pl/turysta/informacje-teleadresowe/noclegi? Gościniec „Jo-Jo”], ul. Jana Karnowskiego 22 – pokoje gościnne z dogodnym położeniem w pobliżu centrum. [https://brusy.pl/turysta/informacje-teleadresowe/noclegi? Gościniec w Ogrodzie], ul. Ogrodowa 45 – niewielki obiekt oferujący pokoje gościnne z ogrodem. ''Więcej obiektów noclegowych dostępna jest na stronie [https://brusy.pl/turysta/informacje-teleadresowe/noclegi? Urzędu Miejskiego w Brusach]''. == Kontakt == Brusy nie posiadają stałego punktu informacji turystycznej. Aktualne informacje o atrakcjach, wydarzeniach kulturalnych, szlakach turystycznych oraz bazie noclegowej można uzyskać w Centrum Kultury i Bibliotece im. Jana Karnowskiego oraz w Urzędzie Miejskim w Brusach. * '''Centrum Kultury i Biblioteka im. Jana Karnowskiego''' ** ul. Dworcowa 18, 89-632 Brusy ** tel. +48 52 396 93 31 ** e-mail: sekretariat@ckibbrusy.pl ** https://ckibbrusy.pl * '''Urząd Miejski w Brusach''' ** ul. Na Zaborach 1, 89-632 Brusy ** tel. +48 52 396 93 00 ** e-mail: brusy@brusy.pl ** https://www.brusy.pl == Gdzie dalej == '''Swornegacie''' – jedna z najpopularniejszych miejscowości turystycznych w Borach Tucholskich, położona nad Jeziorem Karsińskim. Stanowi doskonałą bazę wypadową na spływy kajakowe Brdą oraz wycieczki po Parku Narodowym „Bory Tucholskie”. '''Leśno''' – wieś znana z zabytkowego kościoła Podwyższenia Krzyża Świętego, kamiennych kręgów oraz malowniczego położenia wśród jezior i lasów. '''Brusy-Jaglie''' – miejscowość, w której znajduje się Skansen Józefa Chełmowskiego – wyjątkowe miejsce prezentujące twórczość jednego z najwybitniejszych kaszubskich artystów ludowych. '''Chojnice''' – historyczne miasto z dobrze zachowanymi średniowiecznymi murami obronnymi, bazyliką oraz Muzeum Historyczno-Etnograficznym, będące głównym ośrodkiem południowej części województwa pomorskiego. '''Park Narodowy „Bory Tucholskie”''' – jeden z najcenniejszych obszarów przyrodniczych w Polsce, chroniący jeziora lobeliowe, torfowiska i rozległe bory sosnowe. Przez park prowadzą liczne szlaki piesze, rowerowe i kajakowe. '''[[Wdzydzki Park Krajobrazowy]]''' i '''[[Wdzydze Kiszewskie]]''' – region znany z rozległego kompleksu jezior zwanego „Kaszubskim Morzem” oraz Kaszubskiego Parku Etnograficznego, najstarszego skansenu w Polsce. '''Tuchola''' – miasto będące jednym z głównych ośrodków Borów Tucholskich, z zabytkową starówką i Muzeum Borów Tucholskich. '''Czersk''' – niewielkie miasto na pograniczu Kaszub i Kociewia, stanowiące dobrą bazę do zwiedzania zachodniej części Borów Tucholskich. {{Jest w|Powiat chojnicki}} [[Kategoria:województwo pomorskie]] ay0ac0m183cvlwrk5s8lazhw6mskv0h Stare Miasto (województwo pomorskie) 0 19336 158140 158130 2026-08-04T12:44:53Z Alan ffm 23 Alan ffm przeniósł stronę [[Stare Miasto]] do [[Tare Miasto (województwo pomorskie)]], bez pozostawienia przekierowania pod starym tytułem: jednoznacznie 158130 wikitext text/x-wiki {{Top-banner}}{{Miejscowość infobox |nazwa = Stare Miasto |nazwa oryginalna = niem. ''Altstadt'' |widok = <!-- zdjęcie/kolaż miejscowości; np. Warszawa_kolaż.jpg --> |opis = <!-- opis co jest na zdjęciu --> |państwo = Polska |region = woj. pomorskie |wysokość = od ok. 35 do 130 |lud = 290 (wg GUS z 2021 r.) |prefiks = (+48) 55 |kod pocztowy = 82-450 |www = https://www.starydzierzgon.pl/ }} {{Mapframe |53.886667|19.365556|zoom=12|height=250|width=250}} '''Stare Miasto''' (niem. ''Altstadt'') – wieś w [[Polska|Polsce]], położona w [[Województwo pomorskie|województwie pomorskim]], w [[w:Powiat_sztumski|powiecie sztumskim]], w gminie [[w:Stary_Dzierzgoń_(gmina)|Stary Dzierzgoń]] przy drodze wojewódzkiej nr 515 i nad [[w:Dzierzgoń_(rzeka)|rzeką Dzierzgoń]]. Wieś jest siedzibą sołectwa Stare Miasto, w którego skład wchodzą również miejscowości [[w:Adamowo_(województwo_pomorskie)|Adamowo]] i [[w:Kielmy_(województwo_pomorskie)|Kielmy]]. == Charakterystyka == === Historia === Stare Miasto po raz pierwszy wzmiankowano w dokumentach z 1312 roku jako wieś czynszową obejmującą 40 włók ziemi. Miejscowość nosiła wówczas nazwę Aldenstat. W 1782 roku odnotowano tu 31 domów, określanych również jako dymy. W 1858 roku wieś liczyła 308 mieszkańców, zamieszkujących 31 gospodarstw domowych. W latach 1937–1939 liczba ludności wzrosła do 364 osób. W 1973 roku Stare Miasto należało administracyjnie do [[w:Powiat_morąski|powiatu morąskiego]] i gminy Stary Dzierzgoń. Obsługę pocztową miejscowości zapewniała placówka w Starym Mieście. W latach 1975–1998 wieś znajdowała się w granicach [[w:Województwo_elbląskie|województwa elbląskiego]]. === Geografia === Pod względem fizycznogeograficznym Stare Miasto znajduje się w północnej części [[Pojezierze Iławskie|Pojezierza Iławskiego]], należącego do [[w:Pobrzeża_Południowobałtyckie|pasa Pojezierzy Południowobałtyckich]]. Niedaleko na północny zachód rozpoczynają się nizinne krajobrazy [[Żuławy Wiślane|Żuław Wiślanych]], okolice Starego Miasta mają więc charakter przejściowy między pagórkowatym pojezierzem a bardziej płaskimi terenami dolinnymi, stąd też taka rozpiętość wysokości n.p.m. === Kiedy jechać === Najlepszym okresem na odwiedzenie Starego Miasta jest czas od maja do września, zwłaszcza późna wiosna i początek jesieni. Jeśli chodzi o poszukiwanie kamieni Wilhelma, nie tylko w tej okolicy, lepiej jednak pojechać w okresie, gdy nie ma bujnej roślinności i kamienie są dobrze widoczne. == Dojazd == === Samochodem === Stare Miasto znajduje się przy drodze wojewódzkiej nr 515, pomiędzy Dzierzgoniem a Starym Dzierzgoniem. Dojazd od strony [[Malbork|Malborka]] prowadzi przez Dzierzgoń, natomiast od strony [[Iława|Iławy]] – przez [[Susz]] i Stary Dzierzgoń. W nawigacji najlepiej wpisać pełną frazę: "Stare Miasto, gmina Stary Dzierzgoń, powiat sztumski", aby uniknąć pomylenia miejscowości z innymi wsiami o tej samej nazwie lub z dzielnicami "stare miasto" w większych miejscowościach. === Autobusem === Najwygodniejszy dojazd autobusowy do Starego Miasta prowadzi przez Malbork. Z przystanku przy dworcu kolejowym Malbork PKP odjeżdżają autobusy firmy [https://latocha.pl/ Latocha] w kierunku Starego Dzierzgonia, kursujące przez [[w:Stary_Targ|Stary Targ]], [[w:Waplewo_Wielkie|Waplewo Wielkie]], Dzierzgoń i Stare Miasto. Podróż z Malborka trwa około 45–50 minut. Do Malborka można łatwo dotrzeć pociągiem m.in. z Gdańska, Tczewa i Elbląga. Lokalne autobusy gminne kursują głównie w dni nauki szkolnej i nie powinny być podstawą planowania wycieczki. Przed podróżą należy sprawdzić aktualny rozkład, ponieważ godziny kursów mogą zmieniać się w okresie wakacji i dni wolnych. === Rowerem === Stare Miasto leży na znakowanym, mającym w sumie ok. 94 km długości [https://polskanarowerze.pl/szlak-zamkow-powisla/ Szlaku Zamków Powiśla], łączącym miejscowości i zabytki historycznego Powiśla. W kierunku Dzierzgonia trasa prowadzi przez Prakwice, natomiast w przeciwną stronę przez Folwark, Przezmark i Stary Dzierzgoń. Na trasie ustawiono drogowskazy rowerowe, jednak ze względu na lokalne drogi i rozgałęzienia warto korzystać z mapy lub śladu GPS. Początek i koniec szlaku jest dobrze skomunikowany. Zarówno do Malborka, jak i do Prabut, można dojechać koleją z całej Polski. === Pieszo === Przez Stare Miasto nie prowadzą znakowane szlaki piesze. Możliwe są natomiast krótkie spacery nieoznakowanymi drogami polnymi i lokalnymi, m.in. w kierunku Kielm i [[w:Protajny|Protajn]]. Drogi te stanowią fragment pętli rowerowej wokół Starego Dzierzgonia i prowadzą przez falisty krajobraz Pojezierza Iławskiego. Ze względu na brak oznakowania warto korzystać z mapy lub nawigacji GPS. Nie zaleca się dłuższego marszu drogą wojewódzką nr 515, na której występuje znaczny ruch samochodowy - należy zachować szczególną ostrożność. Wybierając wycieczkę pieszą należy się liczyć z długimi odcinkami asfaltowymi. == Transport == W obrębie wsi można poruszać się autobusami gminnymi i regionalnymi. Oprócz wspomnianego wyżej przewoźnika Latocha, można korzystać z gminnej [https://www.starydzierzgon.pl/Common/pobierzPlik/id/244/module_short/news/obj_id/285/culture/pl/version/pub.html linii nr 1 relacji Przezmark Zachód – Stary Dzierzgoń]. Autobusy kursują jednak tylko od poniedziałku do piątku, w dni nauki szkolnej. == Warto zobaczyć == * [http://www.kamienie-wilhelma.net.pl/kosciol-w-starym-miescie kościół pw. św. Piotra i Pawła] - gotycki kościół wzniesiony z kamienia polnego i cegły w czasach państwa krzyżackiego. Po reformacji świątynię przejęli luteranie. Zniszczony kościół został gruntownie odbudowany w latach 1682–1688 z inicjatywy [[w:Johann_Ernst_von_Wallenrodt|Johanna Ernsta von Wallenrodta]], a następnie pozostawał pod patronatem [[w:Ród_Dohnów|rodu von Dohna]] ze [[w:Słobity|Słobit]].[[File:Kościół pw. św. Piotra i Pawła.jpg|thumb|Kościół św. Piotra i Pawła w Starym Mieście]]We wnętrzu zachował się bogato dekorowany drewniany strop z końca XVII wieku, barokowe wyposażenie, empory, loża kolatorska oraz dwa zabytkowe dzwony z 1785 i 1887 roku. Organy, pierwotnie ufundowane przez rodzinę von Dohna, zostały odtworzone w 2009 roku. Po II wojnie światowej kościół stopniowo niszczał, jednak dzięki pracom konserwatorskim odzyskał część dawnego wystroju. Od 1981 roku należy do parafii Trójcy Przenajświętszej w [[w:Dzierzgoń|Dzierzgoniu]] i pełni funkcję katolickiego kościoła filialnego. Ponieważ nie są publikowane stałe godziny zwiedzania, możliwość wejścia do wnętrza najlepiej wcześniej uzgodnić z parafią albo zaplanować przyjazd w porze nabożeństwa. * "Gaj Bohaterów" (niem. ''Heldenhain'') - historyczne, symboliczne miejsce pamięci poświęcone mieszkańcom parafii z miejscowości Stare Miasto i Adamowo, którzy zginęli w latach 1914-1918. Obejmuje zniszczony pomnik, pozostałości tablic pamiątkowych oraz dawny układ sadzonych rzędami drzew. Do "Gaju" prowadzi łukowata, kamienna brama wejściowa. Dalej można porsuszac się alejką z ławeczkami [[File:Gaj bohaterow alejka.png|thumb|"Gaj bohaterów", alejka prowadząca do tablic pamiątkowych]][[File:"Gaj bohaterów" - tablica informacyjna.jpg|thumb|"Gaj bohaterów" - tablica informacyjna]] [[File:Brama wejściowa do "Gaju Bohaterów".jpg|thumb|Brama wejściowa do "Gaju Bohaterów" w Starym Mieście]] [[File:"Gaj bohaterów" - miejsce pamięci.jpg|thumb|"Gaj bohaterów" - miejsce pamięci]] *[http://www.kamienie-wilhelma.net.pl/fotografie-kamieni kamienie Wilhelma] - związane z łowiecką działalnością cesarza [http://www.kamienie-wilhelma.net.pl/wilhelm-ii Wilhelma II] m.in. w lasach wokół Prakwic i Starego Miasta. Ustawiano je w miejscach ustrzelenia zwierzyny, zapisując datę, a niekiedy również numer lub okoliczności łowieckiego trofeum. Są dziś pamiątką po wizytach cesarza w dobrach rodu von Dohna na przełomie XIX i XX wieku. Wszystkich 17 kamieni z tych okolic można poszukać samodzielnie korzystając z podanych [http://www.kamienie-wilhelma.net.pl/namiary-gps danych GPS]. Na obszarze należącym do Starego Miasta leżą dwa kamienie Wilhelma: **nr 8 - przy leśnej drodze Stare Miasto – [[w:Prakwice|Prakwice]], tuż za leśniczówką. Postawiony 23 maja 1891 r. Dobrze widoczny z drogi; **nr 9 - datowany na 25 maja 1891 r., usytuowany przy drodze Dzierzgoń – Susz, tuż za miejscowością Stare Miasto. [[File:Kamień Wilhelma.jpg|thumb|Kamień Wilhelma leżący przy drodze Dzierzgoń – Susz]] == Zakupy == W Starym Mieście funkcjonuje m.in. Bożena Giszka Sklep Spożywczo-Przemysłowy (adres: [https://www.google.com/maps/place/53%C2%B053'13.0%22N+19%C2%B021'56.1%22E/@53.8869522,19.3552703,15z/data=!3m1!4b1!4m4!3m3!8m2!3d53.88694!4d19.36557?entry=ttu&g_ep=EgoyMDI2MDcyOS4wIKXMDSoASAFQAw%3D%3D 82-450 Stare Miasto 7]). Oferta może być dość ograniczona (choć, jak w każdym wiejskim sklepie na pewno można kupić wodę i np. batonik) a godziny otwarcia są niepewne, dlatego większe zakupy oraz prowiant na dłuższą wycieczkę najlepiej przygotować wcześniej w Dzierzgoniu lub Starym Dzierzgoniu. == Noclegi == W samym Starym Mieście nie ma ogólnodostępnych, oficjalnych obiektów noclegowych. Najbliższych kwater i pokoi gościnnych należy szukać w Dzierzgoniu, natomiast domki wypoczynkowe znajdują się m.in. w okolicach [[w:Przezmark_(wieś_w_województwie_pomorskim)|Przezmarku]]. == Gdzie dalej == Stare Miasto warto włączyć w wycieczkę po historycznym [[Powiśle|Powiślu]]. Wieś stanowi świetny przystanek na Szlaku Zamków Powiśla, pomiędzy Dzierzgoniem a Przezmarkiem. Po obejrzeniu kościoła św. Piotra i Pawła, Gaju Bohaterów i znalezieniu kamieni Wilhelma można kontynuować podróż w kilku kierunkach: * [[w:Dzierzgoń|Dzierzgoń]] – niewielkie historyczne miasto z Wzgórzem Zamkowym, pozostałościami zamku krzyżackiego, gotyckim kościołem Trójcy Przenajświętszej oraz dawnym zespołem klasztornym. * [[w:Przezmark_(wieś_w_województwie_pomorskim)|Przezmark]] – malowniczo położone ruiny zamku krzyżackiego nad jeziorem Motława Wielka. Obiekt znajduje się na terenie prywatnym, dlatego przed przyjazdem warto sprawdzić możliwość zwiedzania. * [[w:Stary_Dzierzgoń|Stary Dzierzgoń]] – miejscowość z gotyckim kościołem oraz położoną w lesie Zamkową Górą, obejmującą pozostałości dawnego grodu i zamku. Do grodziska prowadzą drogi leśne od parkingu przy drodze wojewódzkiej nr 515. scwca758ozf9rks66mecfr1yanjjefa 158141 158140 2026-08-04T12:45:25Z Alan ffm 23 Alan ffm przeniósł stronę [[Tare Miasto (województwo pomorskie)]] do [[Stare Miasto (województwo pomorskie)]], bez pozostawienia przekierowania pod starym tytułem 158130 wikitext text/x-wiki {{Top-banner}}{{Miejscowość infobox |nazwa = Stare Miasto |nazwa oryginalna = niem. ''Altstadt'' |widok = <!-- zdjęcie/kolaż miejscowości; np. Warszawa_kolaż.jpg --> |opis = <!-- opis co jest na zdjęciu --> |państwo = Polska |region = woj. pomorskie |wysokość = od ok. 35 do 130 |lud = 290 (wg GUS z 2021 r.) |prefiks = (+48) 55 |kod pocztowy = 82-450 |www = https://www.starydzierzgon.pl/ }} {{Mapframe |53.886667|19.365556|zoom=12|height=250|width=250}} '''Stare Miasto''' (niem. ''Altstadt'') – wieś w [[Polska|Polsce]], położona w [[Województwo pomorskie|województwie pomorskim]], w [[w:Powiat_sztumski|powiecie sztumskim]], w gminie [[w:Stary_Dzierzgoń_(gmina)|Stary Dzierzgoń]] przy drodze wojewódzkiej nr 515 i nad [[w:Dzierzgoń_(rzeka)|rzeką Dzierzgoń]]. Wieś jest siedzibą sołectwa Stare Miasto, w którego skład wchodzą również miejscowości [[w:Adamowo_(województwo_pomorskie)|Adamowo]] i [[w:Kielmy_(województwo_pomorskie)|Kielmy]]. == Charakterystyka == === Historia === Stare Miasto po raz pierwszy wzmiankowano w dokumentach z 1312 roku jako wieś czynszową obejmującą 40 włók ziemi. Miejscowość nosiła wówczas nazwę Aldenstat. W 1782 roku odnotowano tu 31 domów, określanych również jako dymy. W 1858 roku wieś liczyła 308 mieszkańców, zamieszkujących 31 gospodarstw domowych. W latach 1937–1939 liczba ludności wzrosła do 364 osób. W 1973 roku Stare Miasto należało administracyjnie do [[w:Powiat_morąski|powiatu morąskiego]] i gminy Stary Dzierzgoń. Obsługę pocztową miejscowości zapewniała placówka w Starym Mieście. W latach 1975–1998 wieś znajdowała się w granicach [[w:Województwo_elbląskie|województwa elbląskiego]]. === Geografia === Pod względem fizycznogeograficznym Stare Miasto znajduje się w północnej części [[Pojezierze Iławskie|Pojezierza Iławskiego]], należącego do [[w:Pobrzeża_Południowobałtyckie|pasa Pojezierzy Południowobałtyckich]]. Niedaleko na północny zachód rozpoczynają się nizinne krajobrazy [[Żuławy Wiślane|Żuław Wiślanych]], okolice Starego Miasta mają więc charakter przejściowy między pagórkowatym pojezierzem a bardziej płaskimi terenami dolinnymi, stąd też taka rozpiętość wysokości n.p.m. === Kiedy jechać === Najlepszym okresem na odwiedzenie Starego Miasta jest czas od maja do września, zwłaszcza późna wiosna i początek jesieni. Jeśli chodzi o poszukiwanie kamieni Wilhelma, nie tylko w tej okolicy, lepiej jednak pojechać w okresie, gdy nie ma bujnej roślinności i kamienie są dobrze widoczne. == Dojazd == === Samochodem === Stare Miasto znajduje się przy drodze wojewódzkiej nr 515, pomiędzy Dzierzgoniem a Starym Dzierzgoniem. Dojazd od strony [[Malbork|Malborka]] prowadzi przez Dzierzgoń, natomiast od strony [[Iława|Iławy]] – przez [[Susz]] i Stary Dzierzgoń. W nawigacji najlepiej wpisać pełną frazę: "Stare Miasto, gmina Stary Dzierzgoń, powiat sztumski", aby uniknąć pomylenia miejscowości z innymi wsiami o tej samej nazwie lub z dzielnicami "stare miasto" w większych miejscowościach. === Autobusem === Najwygodniejszy dojazd autobusowy do Starego Miasta prowadzi przez Malbork. Z przystanku przy dworcu kolejowym Malbork PKP odjeżdżają autobusy firmy [https://latocha.pl/ Latocha] w kierunku Starego Dzierzgonia, kursujące przez [[w:Stary_Targ|Stary Targ]], [[w:Waplewo_Wielkie|Waplewo Wielkie]], Dzierzgoń i Stare Miasto. Podróż z Malborka trwa około 45–50 minut. Do Malborka można łatwo dotrzeć pociągiem m.in. z Gdańska, Tczewa i Elbląga. Lokalne autobusy gminne kursują głównie w dni nauki szkolnej i nie powinny być podstawą planowania wycieczki. Przed podróżą należy sprawdzić aktualny rozkład, ponieważ godziny kursów mogą zmieniać się w okresie wakacji i dni wolnych. === Rowerem === Stare Miasto leży na znakowanym, mającym w sumie ok. 94 km długości [https://polskanarowerze.pl/szlak-zamkow-powisla/ Szlaku Zamków Powiśla], łączącym miejscowości i zabytki historycznego Powiśla. W kierunku Dzierzgonia trasa prowadzi przez Prakwice, natomiast w przeciwną stronę przez Folwark, Przezmark i Stary Dzierzgoń. Na trasie ustawiono drogowskazy rowerowe, jednak ze względu na lokalne drogi i rozgałęzienia warto korzystać z mapy lub śladu GPS. Początek i koniec szlaku jest dobrze skomunikowany. Zarówno do Malborka, jak i do Prabut, można dojechać koleją z całej Polski. === Pieszo === Przez Stare Miasto nie prowadzą znakowane szlaki piesze. Możliwe są natomiast krótkie spacery nieoznakowanymi drogami polnymi i lokalnymi, m.in. w kierunku Kielm i [[w:Protajny|Protajn]]. Drogi te stanowią fragment pętli rowerowej wokół Starego Dzierzgonia i prowadzą przez falisty krajobraz Pojezierza Iławskiego. Ze względu na brak oznakowania warto korzystać z mapy lub nawigacji GPS. Nie zaleca się dłuższego marszu drogą wojewódzką nr 515, na której występuje znaczny ruch samochodowy - należy zachować szczególną ostrożność. Wybierając wycieczkę pieszą należy się liczyć z długimi odcinkami asfaltowymi. == Transport == W obrębie wsi można poruszać się autobusami gminnymi i regionalnymi. Oprócz wspomnianego wyżej przewoźnika Latocha, można korzystać z gminnej [https://www.starydzierzgon.pl/Common/pobierzPlik/id/244/module_short/news/obj_id/285/culture/pl/version/pub.html linii nr 1 relacji Przezmark Zachód – Stary Dzierzgoń]. Autobusy kursują jednak tylko od poniedziałku do piątku, w dni nauki szkolnej. == Warto zobaczyć == * [http://www.kamienie-wilhelma.net.pl/kosciol-w-starym-miescie kościół pw. św. Piotra i Pawła] - gotycki kościół wzniesiony z kamienia polnego i cegły w czasach państwa krzyżackiego. Po reformacji świątynię przejęli luteranie. Zniszczony kościół został gruntownie odbudowany w latach 1682–1688 z inicjatywy [[w:Johann_Ernst_von_Wallenrodt|Johanna Ernsta von Wallenrodta]], a następnie pozostawał pod patronatem [[w:Ród_Dohnów|rodu von Dohna]] ze [[w:Słobity|Słobit]].[[File:Kościół pw. św. Piotra i Pawła.jpg|thumb|Kościół św. Piotra i Pawła w Starym Mieście]]We wnętrzu zachował się bogato dekorowany drewniany strop z końca XVII wieku, barokowe wyposażenie, empory, loża kolatorska oraz dwa zabytkowe dzwony z 1785 i 1887 roku. Organy, pierwotnie ufundowane przez rodzinę von Dohna, zostały odtworzone w 2009 roku. Po II wojnie światowej kościół stopniowo niszczał, jednak dzięki pracom konserwatorskim odzyskał część dawnego wystroju. Od 1981 roku należy do parafii Trójcy Przenajświętszej w [[w:Dzierzgoń|Dzierzgoniu]] i pełni funkcję katolickiego kościoła filialnego. Ponieważ nie są publikowane stałe godziny zwiedzania, możliwość wejścia do wnętrza najlepiej wcześniej uzgodnić z parafią albo zaplanować przyjazd w porze nabożeństwa. * "Gaj Bohaterów" (niem. ''Heldenhain'') - historyczne, symboliczne miejsce pamięci poświęcone mieszkańcom parafii z miejscowości Stare Miasto i Adamowo, którzy zginęli w latach 1914-1918. Obejmuje zniszczony pomnik, pozostałości tablic pamiątkowych oraz dawny układ sadzonych rzędami drzew. Do "Gaju" prowadzi łukowata, kamienna brama wejściowa. Dalej można porsuszac się alejką z ławeczkami [[File:Gaj bohaterow alejka.png|thumb|"Gaj bohaterów", alejka prowadząca do tablic pamiątkowych]][[File:"Gaj bohaterów" - tablica informacyjna.jpg|thumb|"Gaj bohaterów" - tablica informacyjna]] [[File:Brama wejściowa do "Gaju Bohaterów".jpg|thumb|Brama wejściowa do "Gaju Bohaterów" w Starym Mieście]] [[File:"Gaj bohaterów" - miejsce pamięci.jpg|thumb|"Gaj bohaterów" - miejsce pamięci]] *[http://www.kamienie-wilhelma.net.pl/fotografie-kamieni kamienie Wilhelma] - związane z łowiecką działalnością cesarza [http://www.kamienie-wilhelma.net.pl/wilhelm-ii Wilhelma II] m.in. w lasach wokół Prakwic i Starego Miasta. Ustawiano je w miejscach ustrzelenia zwierzyny, zapisując datę, a niekiedy również numer lub okoliczności łowieckiego trofeum. Są dziś pamiątką po wizytach cesarza w dobrach rodu von Dohna na przełomie XIX i XX wieku. Wszystkich 17 kamieni z tych okolic można poszukać samodzielnie korzystając z podanych [http://www.kamienie-wilhelma.net.pl/namiary-gps danych GPS]. Na obszarze należącym do Starego Miasta leżą dwa kamienie Wilhelma: **nr 8 - przy leśnej drodze Stare Miasto – [[w:Prakwice|Prakwice]], tuż za leśniczówką. Postawiony 23 maja 1891 r. Dobrze widoczny z drogi; **nr 9 - datowany na 25 maja 1891 r., usytuowany przy drodze Dzierzgoń – Susz, tuż za miejscowością Stare Miasto. [[File:Kamień Wilhelma.jpg|thumb|Kamień Wilhelma leżący przy drodze Dzierzgoń – Susz]] == Zakupy == W Starym Mieście funkcjonuje m.in. Bożena Giszka Sklep Spożywczo-Przemysłowy (adres: [https://www.google.com/maps/place/53%C2%B053'13.0%22N+19%C2%B021'56.1%22E/@53.8869522,19.3552703,15z/data=!3m1!4b1!4m4!3m3!8m2!3d53.88694!4d19.36557?entry=ttu&g_ep=EgoyMDI2MDcyOS4wIKXMDSoASAFQAw%3D%3D 82-450 Stare Miasto 7]). Oferta może być dość ograniczona (choć, jak w każdym wiejskim sklepie na pewno można kupić wodę i np. batonik) a godziny otwarcia są niepewne, dlatego większe zakupy oraz prowiant na dłuższą wycieczkę najlepiej przygotować wcześniej w Dzierzgoniu lub Starym Dzierzgoniu. == Noclegi == W samym Starym Mieście nie ma ogólnodostępnych, oficjalnych obiektów noclegowych. Najbliższych kwater i pokoi gościnnych należy szukać w Dzierzgoniu, natomiast domki wypoczynkowe znajdują się m.in. w okolicach [[w:Przezmark_(wieś_w_województwie_pomorskim)|Przezmarku]]. == Gdzie dalej == Stare Miasto warto włączyć w wycieczkę po historycznym [[Powiśle|Powiślu]]. Wieś stanowi świetny przystanek na Szlaku Zamków Powiśla, pomiędzy Dzierzgoniem a Przezmarkiem. Po obejrzeniu kościoła św. Piotra i Pawła, Gaju Bohaterów i znalezieniu kamieni Wilhelma można kontynuować podróż w kilku kierunkach: * [[w:Dzierzgoń|Dzierzgoń]] – niewielkie historyczne miasto z Wzgórzem Zamkowym, pozostałościami zamku krzyżackiego, gotyckim kościołem Trójcy Przenajświętszej oraz dawnym zespołem klasztornym. * [[w:Przezmark_(wieś_w_województwie_pomorskim)|Przezmark]] – malowniczo położone ruiny zamku krzyżackiego nad jeziorem Motława Wielka. Obiekt znajduje się na terenie prywatnym, dlatego przed przyjazdem warto sprawdzić możliwość zwiedzania. * [[w:Stary_Dzierzgoń|Stary Dzierzgoń]] – miejscowość z gotyckim kościołem oraz położoną w lesie Zamkową Górą, obejmującą pozostałości dawnego grodu i zamku. Do grodziska prowadzą drogi leśne od parkingu przy drodze wojewódzkiej nr 515. scwca758ozf9rks66mecfr1yanjjefa Stogi (województwo pomorskie) 0 19337 158142 158139 2026-08-04T12:48:37Z Alan ffm 23 Alan ffm przeniósł stronę [[Stogi]] do [[Stogi (województwo pomorskie)]], bez pozostawienia przekierowania pod starym tytułem: miejsce na ujednoznacznienie 158139 wikitext text/x-wiki {{Top-banner}} <!-- można wstawić zdjęcie-panoramę miejscowości, zalecane 2100x300 px --> {{Miejscowość infobox |nazwa = Stogi |nazwa oryginalna = <!-- oryginalna pisownia nazwy miejscowości w miejscowym języku--> |widok = Cmentarz menonicki w Stogach.png |herb = <!-- herb miejscowości, np. Herb_Warszawy.png--> |mapa = <!-- położenie miejscowości na mapie państwa --> |państwo = Polska |region = województwo pomorskie |powierzchnia = <!-- pow. miejscowości bez km² --> |wysokość = <!-- wysokość n.p.m. bez metrów--> |lud = 369 (2021) |prefiks = (+48) 55 |kod pocztowy = 82-200 |www = <!-- oficjalna strona internetowa miasta --> }} {{Mapframe |54.07554|18.9747|zoom=14|height=240|width=240}} '''Stogi''' (dawniej ''Hejbudy'', niem. ''Heubuden'') – wieś w [[Polska|Polsce]] położona w [[województwo pomorskie|województwie pomorskim]], w [[powiat malborski|powiecie malborskim]], w [[Malbork (gmina)|gminie Malbork]] na obszarze [[Żuławy Wiślane|Wielkich Żuław Malborskich]]. == Charakterystyka == <!-- Opis ogólny i szkice dot.: historii, położenia geograficznego, klimatu, kiedy jechać i jak się przygotować. --> === Historia === W okresie państwa zakonu krzyżackiego okolice dzisiejszych Stogów, wykorzystywano jako pastwiska dla koni. W XV wieku miejscowość wzmiankowano pod nazwą ''Heubuden'', która prawdopodobnie nawiązuje do drewnianych szop krytych strzechą. W 1565 roku na teren wsi przybyli osadnicy olęderscy, tworząc gminę flamandzką, która z czasem stała się największą gminą wiejską na Żuławach. === Geografia === Stogi położone są w południowo-zachodniej części Żuław Wiślanych, w gminie Malbork, około 8 km na południowy zachód od [[Malbork|Malborka]]. Wieś leży na rozległej równinie ukształtowanej przez deltę Wisły, na obszarze poprzecinanym siecią kanałów melioracyjnych i wałów przeciwpowodziowych. Charakterystyczny dla okolicy jest otwarty krajobraz pól uprawnych oraz nieliczne zadrzewienia, a liczne drogi o niewielkim natężeniu ruchu sprzyjają wycieczkom pieszym i rowerowym. == Dojazd == === Pociągiem === Przez Stogi przebiega [[w:Linia_kolejowa_nr_9|linia kolejowa nr 9 (Warszawa – Gdańsk)]]. We wsi znajduje się przystanek [[w:Stogi_Malborskie|Stogi Malborskie]], obsługiwany przez pociągi regionalne, z którego można dojechać m.in. do Malborka, [[Tczew|Tczewa]], [[Gdańsk|Gdańska]] i [[Elbląg|Elbląga]]. Ze stacji do centrum wsi jest zaledwie kilka minut spacerem. === Samochodem === Stogi położone są około 8 km na południowy zachód od Malborka. Do miejscowości prowadzą drogi powiatowe z Malborka, [[Kościeleczki|Kościeleczek]], [[Tralewo|Tralewa]] oraz [[Nowy Staw|Nowego Stawu]], dzięki czemu dojazd samochodem jest najwygodniejszym sposobem dotarcia do wsi. === Autobusem === Do Stogów kursują autobusy prywatnego przewoźnika Latocha Bus na trasie [https://malbork.twoje-miasto.pl/rozklady/trasa/209/1/10304/_koscieleczki-nowy-staw Malbork – Kościeleczki – Stogi – Nowy Staw]. == Warto zobaczyć == '''[https://pl.wikipedia.org/wiki/Cmentarz_mennonicki_w_Stogach Cmentarz menonicki]''' - jedna z najcenniejszych nekropolii mennonickich w Polsce i najważniejszy zabytek Stogów. Założony w drugiej połowie XVIII wieku cmentarz zajmuje powierzchnię około 2,6 ha. Zachowały się tu liczne kamienne stele, obramowania grobów oraz cippusy – charakterystyczne nagrobki zwieńczone urnami lub obeliskami. Bogata symbolika nagrobków, obejmująca motywy roślinne i chrześcijańskie, stanowi cenne świadectwo kultury mennonitów, którzy od XVI wieku zamieszkiwali Żuławy. Nekropolia otoczona jest starodrzewem i należy do najlepiej zachowanych obiektów na Szlaku Mennonitów. [[File:Cmentarz menonicki w Stogach.jpg|thumb|Cmentarz menonicki z XVIII wieku w Stogach]] == Aktywny wypoczynek == Okolice Stogów doskonale nadają się do turystyki pieszej i rowerowej. Płaski teren Żuław Wiślanych, niewielkie natężenie ruchu oraz sieć lokalnych dróg umożliwiają spokojne wycieczki zarówno w kierunku Malborka, jak i Nowego Stawu czy Starej Kościelnicy. Trasy prowadzą przez charakterystyczny krajobraz pól uprawnych, kanałów melioracyjnych i wałów przeciwpowodziowych. Miłośnicy fotografii znajdą tu liczne miejsca do obserwacji krajobrazu Żuław oraz zabytków związanych z osadnictwem mennonickim. === [https://pomorskie.travel/artykuly/szlak-mennonitow Rowerowy Szlak Menonitów] === Przez Stogi przebiega [[Szlak Mennonitów|Rowerowy Szlak Mennonitów]], jeden z najciekawszych szlaków kulturowych na Żuławach Wiślanych. Trasa prowadzi z Gdańska do Elbląga i liczy około 170–173 km. Jej motywem przewodnim jest dziedzictwo mennonitów – dawnych osadników, którzy od XVI wieku zagospodarowywali Żuławy. Na szlaku można zobaczyć cmentarze mennonickie, domy podcieniowe, gotyckie kościoły, zabytkowe urządzenia hydrotechniczne oraz charakterystyczny krajobraz kanałów i wałów przeciwpowodziowych. Teren jest niemal całkowicie płaski, dzięki czemu trasa nadaje się również dla mniej doświadczonych rowerzystów. == Noclegi == [https://e-turysta.pl/stary-park-agroturystyka-stogi-159551.html#formularz-kontaktowy Stary Park Agroturystyka] – gospodarstwo agroturystyczne w Stogach oferujące noclegi oraz możliwość wypożyczenia rowerów i rekreacji na terenie obiektu. == Zdrowie == We wsi nie ma przychodni ani apteki. Najbliższa opieka medyczna, apteki oraz całodobowa pomoc medyczna znajdują się w Malborku. W sezonie letnim warto pamiętać o zabezpieczeniu się przed komarami i kleszczami, które licznie występują na terenach podmokłych i w pobliżu kanałów Żuław. == Gdzie dalej == Malbork – miasto słynące z największego ceglanego zamku na świecie, wpisanego na Listę Światowego Dziedzictwa UNESCO. Nowy Staw – niewielkie miasto z zabytkowym rynkiem, kościołem św. Mateusza oraz pozostałościami dawnego układu miejskiego. [[Stara Kościelnica]] – wieś z kościołem filialnym pw. św. Wincentego à Paulo, należącym do parafii pw. św. Jerzego. [[File:Kościół filialny pw. św. Wincentego à Paulo w Starej Kościelnicy.png|thumb|Kościół filialny pw. św. Wincentego à Paulo w Starej Kościelnicy]] Kościeleczki – jedna z najstarszych miejscowości na Żuławach, z gotyckim kościołem św. Jana Chrzciciela. [[Żelichowo]] (ok. 15 km) – wieś znana z Żuławskiego Parku Historycznego oraz zabytkowych domów podcieniowych. [[Nowy Dwór Gdański]] (ok. 18 km) – stolica Żuław z Muzeum Żuławskim, prezentującym historię osadnictwa mennonickiego i życie dawnych mieszkańców delty Wisły. {{zarys}} {{Jest w|<!-- w jakiej jest nadrzędnej jednostce podziału administracyjnego-->}} {{Geo||<!-- Współrzędne geograficzne, szerokość i długość geograficzna -->}} [[Kategoria:<!-- PAŃSTWO lub inna nadrzędna jednostka administracyjna-->] jgg40mi0cqwnkwyg7mr2id6io3kazop 158143 158142 2026-08-04T12:55:43Z Alan ffm 23 158143 wikitext text/x-wiki {{Top-banner}} <!-- można wstawić zdjęcie-panoramę miejscowości, zalecane 2100x300 px --> {{Miejscowość infobox |nazwa = Stogi |nazwa oryginalna = <!-- oryginalna pisownia nazwy miejscowości w miejscowym języku--> |widok = Cmentarz menonicki w Stogach.png |herb = <!-- herb miejscowości, np. Herb_Warszawy.png--> |mapa = <!-- położenie miejscowości na mapie państwa --> |państwo = [[Polska]] |region = [[województwo pomorskie]] |powierzchnia = <!-- pow. miejscowości bez km² --> |wysokość = <!-- wysokość n.p.m. bez metrów--> |prefiks = (+48) 55 |kod pocztowy = 82-200 |www = }} {{Mapframe |54.07554|18.9747|zoom=14|height=240|width=240}} '''Stogi''' (dawniej ''Hejbudy'', niem. ''Heubuden'') – wieś w [[Polska|Polsce]] położona w [[województwo pomorskie|województwie pomorskim]], w [[powiat malborski|powiecie malborskim]], w [[Malbork (gmina)|gminie Malbork]] na obszarze [[Żuławy Wiślane|Wielkich Żuław Malborskich]]. == Charakterystyka == <!-- Opis ogólny i szkice dot.: historii, położenia geograficznego, klimatu, kiedy jechać i jak się przygotować. --> === Historia === W okresie państwa zakonu krzyżackiego okolice dzisiejszych Stogów, wykorzystywano jako pastwiska dla koni. W XV wieku miejscowość wzmiankowano pod nazwą ''Heubuden'', która prawdopodobnie nawiązuje do drewnianych szop krytych strzechą. W 1565 roku na teren wsi przybyli osadnicy olęderscy, tworząc gminę flamandzką, która z czasem stała się największą gminą wiejską na Żuławach. === Geografia === Stogi położone są w południowo-zachodniej części Żuław Wiślanych, w gminie Malbork, około 8 km na południowy zachód od [[Malbork|Malborka]]. Wieś leży na rozległej równinie ukształtowanej przez deltę Wisły, na obszarze poprzecinanym siecią kanałów melioracyjnych i wałów przeciwpowodziowych. Charakterystyczny dla okolicy jest otwarty krajobraz pól uprawnych oraz nieliczne zadrzewienia, a liczne drogi o niewielkim natężeniu ruchu sprzyjają wycieczkom pieszym i rowerowym. == Dojazd == === Pociągiem === Przez Stogi przebiega [[w:Linia_kolejowa_nr_9|linia kolejowa nr 9 (Warszawa – Gdańsk)]]. We wsi znajduje się przystanek [[w:Stogi_Malborskie|Stogi Malborskie]], obsługiwany przez pociągi regionalne, z którego można dojechać m.in. do Malborka, [[Tczew|Tczewa]], [[Gdańsk|Gdańska]] i [[Elbląg|Elbląga]]. Ze stacji do centrum wsi jest zaledwie kilka minut spacerem. === Samochodem === Stogi położone są około 8 km na południowy zachód od Malborka. Do miejscowości prowadzą drogi powiatowe z Malborka, [[Kościeleczki|Kościeleczek]], [[Tralewo|Tralewa]] oraz [[Nowy Staw|Nowego Stawu]], dzięki czemu dojazd samochodem jest najwygodniejszym sposobem dotarcia do wsi. === Autobusem === Do Stogów kursują autobusy prywatnego przewoźnika Latocha Bus na trasie [https://malbork.twoje-miasto.pl/rozklady/trasa/209/1/10304/_koscieleczki-nowy-staw Malbork – Kościeleczki – Stogi – Nowy Staw]. == Warto zobaczyć == '''[https://pl.wikipedia.org/wiki/Cmentarz_mennonicki_w_Stogach Cmentarz menonicki]''' - jedna z najcenniejszych nekropolii mennonickich w Polsce i najważniejszy zabytek Stogów. Założony w drugiej połowie XVIII wieku cmentarz zajmuje powierzchnię około 2,6 ha. Zachowały się tu liczne kamienne stele, obramowania grobów oraz cippusy – charakterystyczne nagrobki zwieńczone urnami lub obeliskami. Bogata symbolika nagrobków, obejmująca motywy roślinne i chrześcijańskie, stanowi cenne świadectwo kultury mennonitów, którzy od XVI wieku zamieszkiwali Żuławy. Nekropolia otoczona jest starodrzewem i należy do najlepiej zachowanych obiektów na Szlaku Mennonitów. [[File:Cmentarz menonicki w Stogach.jpg|thumb|Cmentarz menonicki z XVIII wieku w Stogach]] == Aktywny wypoczynek == Okolice Stogów doskonale nadają się do turystyki pieszej i rowerowej. Płaski teren Żuław Wiślanych, niewielkie natężenie ruchu oraz sieć lokalnych dróg umożliwiają spokojne wycieczki zarówno w kierunku Malborka, jak i Nowego Stawu czy Starej Kościelnicy. Trasy prowadzą przez charakterystyczny krajobraz pól uprawnych, kanałów melioracyjnych i wałów przeciwpowodziowych. Miłośnicy fotografii znajdą tu liczne miejsca do obserwacji krajobrazu Żuław oraz zabytków związanych z osadnictwem mennonickim. === [https://pomorskie.travel/artykuly/szlak-mennonitow Rowerowy Szlak Menonitów] === Przez Stogi przebiega [[Szlak Mennonitów|Rowerowy Szlak Mennonitów]], jeden z najciekawszych szlaków kulturowych na Żuławach Wiślanych. Trasa prowadzi z Gdańska do Elbląga i liczy około 170–173 km. Jej motywem przewodnim jest dziedzictwo mennonitów – dawnych osadników, którzy od XVI wieku zagospodarowywali Żuławy. Na szlaku można zobaczyć cmentarze mennonickie, domy podcieniowe, gotyckie kościoły, zabytkowe urządzenia hydrotechniczne oraz charakterystyczny krajobraz kanałów i wałów przeciwpowodziowych. Teren jest niemal całkowicie płaski, dzięki czemu trasa nadaje się również dla mniej doświadczonych rowerzystów. == Noclegi == [https://e-turysta.pl/stary-park-agroturystyka-stogi-159551.html#formularz-kontaktowy Stary Park Agroturystyka] – gospodarstwo agroturystyczne w Stogach oferujące noclegi oraz możliwość wypożyczenia rowerów i rekreacji na terenie obiektu. == Zdrowie == We wsi nie ma przychodni ani apteki. Najbliższa opieka medyczna, apteki oraz całodobowa pomoc medyczna znajdują się w Malborku. W sezonie letnim warto pamiętać o zabezpieczeniu się przed komarami i kleszczami, które licznie występują na terenach podmokłych i w pobliżu kanałów Żuław. == Gdzie dalej == Malbork – miasto słynące z największego ceglanego zamku na świecie, wpisanego na Listę Światowego Dziedzictwa UNESCO. Nowy Staw – niewielkie miasto z zabytkowym rynkiem, kościołem św. Mateusza oraz pozostałościami dawnego układu miejskiego. [[Stara Kościelnica]] – wieś z kościołem filialnym pw. św. Wincentego à Paulo, należącym do parafii pw. św. Jerzego. Kościeleczki – jedna z najstarszych miejscowości na Żuławach, z gotyckim kościołem św. Jana Chrzciciela. [[Żelichowo]] (ok. 15 km) – wieś znana z Żuławskiego Parku Historycznego oraz zabytkowych domów podcieniowych. [[Nowy Dwór Gdański]] (ok. 18 km) – stolica Żuław z Muzeum Żuławskim, prezentującym historię osadnictwa mennonickiego i życie dawnych mieszkańców delty Wisły. {{Jest w|Powiat malborski}} [[Kategoria:województwo pomorskie]] dq0rtrut2w5qafk5x992qv4tlx1vw9q Rewa (Polska) 0 19338 158145 158136 2026-08-04T13:16:58Z Alan ffm 23 158145 wikitext text/x-wiki {{Top-banner}}{{Miejscowość infobox |nazwa = Rewa |nazwa oryginalna = kaszb. ''Rewa'', niem. ''Rewa'' |widok = <!-- zdjęcie/kolaż miejscowości; np. Warszawa_kolaż.jpg --> |opis = <!-- opis co jest na zdjęciu --> |herb = <!-- herb miejscowości, np. Herb_Warszawy.png--> |mapa = <!-- położenie miejscowości na mapie państwa --> |państwo = [[Polska]] |region = [[powiat pucki]] |powierzchnia = 1,52 |wysokość = od 0 do 7 |prefiks = (+48) 58 |kod pocztowy = 81-198 |www = https://rewa.solectwo.pl/ }} {{Mapframe |54.632288|18.513083|zoom=13|height=230|width=230}} '''Rewa''' — nadmorska wieś w gminie [https://gminakosakowo.pl/ Kosakowo], położona nad [[w:Zatoka_Pucka|Zatoką Pucką]], niedaleko [[Gdynia|Gdyni]]. Jej symbolem jest [[w:Cypel_Rewski|Cypel Rewski]], zwany po kaszubsku ''Szpërkiem''. To wąski, piaszczysty wał wysunięty daleko w wody zatoki. Miejscowość znana jest z bardzo dobrych warunków do uprawiania windsurfingu i kitesurfingu. == Charakterystyka == === Historia === === Geografia === === Klimat === === Kiedy jechać === === Przygotowania === == Dojazd == === Samolotem === === Pociągiem === === Samochodem === === Autobusem === === Statkiem === == Dzielnice == == Transport == == Warto zobaczyć == === Imprezy === == Aktywny wypoczynek == == Praca i nauka == == Zakupy == == Rozrywka == == Noclegi == === Zdrowie === == Kontakt == == Gdzie dalej == {{jest w|powiat pucki}} [[Kategoria:Powiat pucki]] 32seuirwo3trrdhrzx2f3myl5aaybec 158146 158145 2026-08-04T13:18:01Z Alan ffm 23 Alan ffm przeniósł stronę [[Rewa]] do [[Rewa (Polska)]]: miejsce na ujednoznacznienie 158145 wikitext text/x-wiki {{Top-banner}}{{Miejscowość infobox |nazwa = Rewa |nazwa oryginalna = kaszb. ''Rewa'', niem. ''Rewa'' |widok = <!-- zdjęcie/kolaż miejscowości; np. Warszawa_kolaż.jpg --> |opis = <!-- opis co jest na zdjęciu --> |herb = <!-- herb miejscowości, np. Herb_Warszawy.png--> |mapa = <!-- położenie miejscowości na mapie państwa --> |państwo = [[Polska]] |region = [[powiat pucki]] |powierzchnia = 1,52 |wysokość = od 0 do 7 |prefiks = (+48) 58 |kod pocztowy = 81-198 |www = https://rewa.solectwo.pl/ }} {{Mapframe |54.632288|18.513083|zoom=13|height=230|width=230}} '''Rewa''' — nadmorska wieś w gminie [https://gminakosakowo.pl/ Kosakowo], położona nad [[w:Zatoka_Pucka|Zatoką Pucką]], niedaleko [[Gdynia|Gdyni]]. Jej symbolem jest [[w:Cypel_Rewski|Cypel Rewski]], zwany po kaszubsku ''Szpërkiem''. To wąski, piaszczysty wał wysunięty daleko w wody zatoki. Miejscowość znana jest z bardzo dobrych warunków do uprawiania windsurfingu i kitesurfingu. == Charakterystyka == === Historia === === Geografia === === Klimat === === Kiedy jechać === === Przygotowania === == Dojazd == === Samolotem === === Pociągiem === === Samochodem === === Autobusem === === Statkiem === == Dzielnice == == Transport == == Warto zobaczyć == === Imprezy === == Aktywny wypoczynek == == Praca i nauka == == Zakupy == == Rozrywka == == Noclegi == === Zdrowie === == Kontakt == == Gdzie dalej == {{jest w|powiat pucki}} [[Kategoria:Powiat pucki]] 32seuirwo3trrdhrzx2f3myl5aaybec 158148 158146 2026-08-04T13:23:06Z Alan ffm 23 158148 wikitext text/x-wiki {{Top-banner}}{{Miejscowość infobox |nazwa = Rewa |nazwa oryginalna = |widok = 20240306 131700 Rewa 03.jpg |opis = |herb = |mapa = |państwo = [[Polska]] |region = [[powiat pucki]] |powierzchnia = 1,52 |wysokość = od 0 do 7 |prefiks = (+48) 58 |kod pocztowy = 81-198 |www = https://rewa.solectwo.pl/ }} {{Mapframe |54.632288|18.513083|zoom=13|height=230|width=230}} '''Rewa''' (kaszb. ''Rewa'', niem. ''Rewa'') — nadmorska wieś w gminie [https://gminakosakowo.pl/ Kosakowo], położona nad [[w:Zatoka_Pucka|Zatoką Pucką]], niedaleko [[Gdynia|Gdyni]]. Jej symbolem jest [[w:Cypel_Rewski|Cypel Rewski]], zwany po kaszubsku ''Szpërkiem''. To wąski, piaszczysty wał wysunięty daleko w wody zatoki. Miejscowość znana jest z bardzo dobrych warunków do uprawiania windsurfingu i kitesurfingu. == Charakterystyka == === Historia === === Geografia === === Klimat === === Kiedy jechać === === Przygotowania === == Dojazd == === Samolotem === === Pociągiem === === Samochodem === === Autobusem === === Statkiem === == Dzielnice == == Transport == == Warto zobaczyć == === Imprezy === == Aktywny wypoczynek == == Praca i nauka == == Zakupy == == Rozrywka == == Noclegi == === Zdrowie === == Kontakt == == Gdzie dalej == {{jest w|powiat pucki}} [[Kategoria:Powiat pucki]] pw07x8oajf1k9sl16vihi58lytbks10 158151 158148 2026-08-04T17:17:57Z Walkuszek 17600 158151 wikitext text/x-wiki {{Top-banner}}{{Miejscowość infobox |nazwa = Rewa |nazwa oryginalna = |widok = 20240306 131700 Rewa 03.jpg |opis = |herb = |mapa = |państwo = [[Polska]] |region = [[powiat pucki]] |powierzchnia = 1,52 |wysokość = od 0 do 7 |prefiks = (+48) 58 |kod pocztowy = 81-198 |www = https://rewa.solectwo.pl/ }} {{Mapframe |54.632288|18.513083|zoom=13|height=230|width=230}} '''Rewa''' (kaszb. ''Rewa'', niem. ''Rewa'') — nadmorska wieś w [[Polska|Polsce]], w gminie [https://gminakosakowo.pl/ Kosakowo], położona nad [[w:Zatoka_Pucka|Zatoką Pucką]], niedaleko [[Gdynia|Gdyni]]. Jej symbolem jest [[w:Cypel_Rewski|Cypel Rewski]], zwany po kaszubsku ''Szpërkiem''. To wąski, piaszczysty wał wysunięty daleko w wody zatoki. Miejscowość znana jest z bardzo dobrych warunków do uprawiania windsurfingu i kitesurfingu. == Charakterystyka == === Historia === Pierwsza pisana wzmianka o Rewie pochodzi z '''1589 roku''', kiedy to opat oliwski [[w:Dawid_Konarski_(opat_oliwski)|Dawid Konarski]] zezwolił rybakom na budowę szop służących podczas połowów. W 1648 roku ośmiu rybaków otrzymało przywilej osadniczy, co zapoczątkowało rozwój stałej osady związanej z morzem. W 1772 roku mieszkało tu zaledwie 14 rybaków, jednak w drugiej połowie XIX wieku Rewa zaczęła szybko się rozwijać, stając się lokalnym ośrodkiem rybołówstwa, szkutnictwa i przybrzeżnej żeglugi towarowej. Szczególne miejsce w dziejach miejscowości zajmują '''rewskie szkuty,''' czyli drewniane żaglowce przewożące po [[w:Zatoka_Gdańska|Zatoce Gdańskiej]] między innymi piasek, żwir, kamienie, drewno i materiały budowlane. Rewskie statki zawijały również do dalszych portów bałtyckich, a osłonięte przez ''Szpërk'' kotwicowisko zapewniało im dogodne warunki postoju. '''10 lutego 1920 roku''', w dniu zaślubin Polski z morzem, armatorzy dziesięciu rewskich jednostek podnieśli na nich biało-czerwone bandery. Z tego powodu Rewa jest określana jako kolebka floty handlowej odrodzonej Rzeczypospolitej. Żegluga szkutowa stopniowo zanikała w okresie międzywojennym, a ostatnie historyczne jednostki zostały zniszczone podczas II wojny światowej. === Geografia === Rewa leży na Pobrzeżu Kaszubskim, nad Zatoką Pucką. Krajobraz miejscowości tworzą piaszczyste plaże, płytkie wody zatoki oraz [[w:Cypel_Rewski|Cypel Rewski]], nazywany po kaszubsku ''Szpërkiem'' - wąskim wałem piaszczystym, wysuniętym daleko w morze. Cypel przechodzi pod powierzchnią wody w [[w:Rybitwia_Mielizna|Rybitwią Mieliznę]], zwaną także Ryfem Mew (lub [https://www.wladek.pl/mewi-ryf.html Mewi Ryf]), ciągnącą się w kierunku [[Kuźnica (województwo pomorskie)|Kuźnicy]] na [[w:Mierzeja_Helska|Półwyspie Helskim]]. Formacja ta stanowi naturalną granicę między płytkim Zalewem Puckim a zewnętrzną częścią Zatoki Puckiej. === Kiedy jechać === Najlepszym okresem na przyjazd do Rewy jest lato, szczególnie od czerwca do sierpnia, gdy można korzystać z plaż, kąpielisk oraz oferty szkółek sportów wodnych. Płytkie wody Zatoki Puckiej i sprzyjające wiatry tworzą dobre warunki do nauki kitesurfingu, windsurfingu i wingfoila - działają tu szkółki prowadzące zajęcia zarówno dla początkujących, jak i bardziej doświadczonych osób. Warto dodać, że latem w Rewie można spotkać się ze sporym oblężeniem zarówno turystów jak i sportowców. Późna wiosna i wczesna jesień będą lepsze dla osób nastawionych na spacery po Cyplu Rewskim, obserwację zatoki i wypoczynek bez największego wakacyjnego tłoku. Poza pełnią lata pogoda jest mniej przewidywalna, ale wietrzne dni nadal przyciągają miłośników sportów wodnych. Zimą Rewa zarezerwowana jest raczej dla prawdziwych wielbicieli silnego wiatru i mrozu. == Dojazd == === Samochodem === '''Z Gdyni''' do Rewy najlepiej jechać przez [[w:Pogórze_(Gdynia)|Pogórze]], [https://gminakosakowo.pl/ Kosakowo] i [[w:Mosty_(powiat_pucki)|Mosty]], natomiast '''z Rumi''' – przez [[w:Dębogórze_(wieś)|Dębogórze]], Kosakowo i Mosty. W letnie weekendy oraz podczas imprez nad zatoką na drodze dojazdowej mogą tworzyć się korki. W Rewie znajdują się wyznaczone parkingi, a część miejsc postojowych objęta jest strefą płatnego parkowania; przed pozostawieniem samochodu należy sprawdzić aktualne zasady opłat. === Autobusem === Do Rewy można dojechać autobusami [https://zkmgdynia.pl/ ZKM Gdynia]. [https://zkmgdynia.pl/linie/146 Linia 146] kursuje z gdyńskiego Placu Kaszubskiego, zatrzymując się między innymi przy Dworcu Głównym PKP; wybrane kursy prowadzą przez Mechelinki. [https://zkmgdynia.pl/linie/M Linia pospieszna M], kursująca wyłącznie w okresie letnich wakacji szkolnych, łączy Rewę z dworcem kolejowym w [[w:Rumia|Rumi]], co umożliwia dogodną przesiadkę z pociągów [https://www.skm.pkp.pl/ SKM] [https://www.skm.pkp.pl/ Trójmiasto] i [https://polregio.pl/pl/ Polregio]. Obie linie autobusowe dojeżdżają do przystanku końcowego Rewa – Bursztynowa, położonego w pobliżu plaży i Cypla Rewskiego. Przed podróżą warto sprawdzić aktualny rozkład, ponieważ częstotliwość kursów zależy od dnia tygodnia i pory roku. == Warto zobaczyć == === Imprezy === == Aktywny wypoczynek == == Praca i nauka == == Zakupy == == Rozrywka == == Noclegi == === Zdrowie === == Kontakt == == Gdzie dalej == {{jest w|powiat pucki}} [[Kategoria:Powiat pucki]] kkn3y9flfeow5ffxf3pu02fpojqmung 158152 158151 2026-08-04T17:27:16Z Walkuszek 17600 /* Gdzie dalej */ 158152 wikitext text/x-wiki {{Top-banner}}{{Miejscowość infobox |nazwa = Rewa |nazwa oryginalna = |widok = 20240306 131700 Rewa 03.jpg |opis = |herb = |mapa = |państwo = [[Polska]] |region = [[powiat pucki]] |powierzchnia = 1,52 |wysokość = od 0 do 7 |prefiks = (+48) 58 |kod pocztowy = 81-198 |www = https://rewa.solectwo.pl/ }} {{Mapframe |54.632288|18.513083|zoom=13|height=230|width=230}} '''Rewa''' (kaszb. ''Rewa'', niem. ''Rewa'') — nadmorska wieś w [[Polska|Polsce]], w gminie [https://gminakosakowo.pl/ Kosakowo], położona nad [[w:Zatoka_Pucka|Zatoką Pucką]], niedaleko [[Gdynia|Gdyni]]. Jej symbolem jest [[w:Cypel_Rewski|Cypel Rewski]], zwany po kaszubsku ''Szpërkiem''. To wąski, piaszczysty wał wysunięty daleko w wody zatoki. Miejscowość znana jest z bardzo dobrych warunków do uprawiania windsurfingu i kitesurfingu. == Charakterystyka == === Historia === Pierwsza pisana wzmianka o Rewie pochodzi z '''1589 roku''', kiedy to opat oliwski [[w:Dawid_Konarski_(opat_oliwski)|Dawid Konarski]] zezwolił rybakom na budowę szop służących podczas połowów. W 1648 roku ośmiu rybaków otrzymało przywilej osadniczy, co zapoczątkowało rozwój stałej osady związanej z morzem. W 1772 roku mieszkało tu zaledwie 14 rybaków, jednak w drugiej połowie XIX wieku Rewa zaczęła szybko się rozwijać, stając się lokalnym ośrodkiem rybołówstwa, szkutnictwa i przybrzeżnej żeglugi towarowej. Szczególne miejsce w dziejach miejscowości zajmują '''rewskie szkuty,''' czyli drewniane żaglowce przewożące po [[w:Zatoka_Gdańska|Zatoce Gdańskiej]] między innymi piasek, żwir, kamienie, drewno i materiały budowlane. Rewskie statki zawijały również do dalszych portów bałtyckich, a osłonięte przez ''Szpërk'' kotwicowisko zapewniało im dogodne warunki postoju. '''10 lutego 1920 roku''', w dniu zaślubin Polski z morzem, armatorzy dziesięciu rewskich jednostek podnieśli na nich biało-czerwone bandery. Z tego powodu Rewa jest określana jako kolebka floty handlowej odrodzonej Rzeczypospolitej. Żegluga szkutowa stopniowo zanikała w okresie międzywojennym, a ostatnie historyczne jednostki zostały zniszczone podczas II wojny światowej. === Geografia === Rewa leży na Pobrzeżu Kaszubskim, nad Zatoką Pucką. Krajobraz miejscowości tworzą piaszczyste plaże, płytkie wody zatoki oraz [[w:Cypel_Rewski|Cypel Rewski]], nazywany po kaszubsku ''Szpërkiem'' - wąskim wałem piaszczystym, wysuniętym daleko w morze. Cypel przechodzi pod powierzchnią wody w [[w:Rybitwia_Mielizna|Rybitwią Mieliznę]], zwaną także Ryfem Mew (lub [https://www.wladek.pl/mewi-ryf.html Mewi Ryf]), ciągnącą się w kierunku [[Kuźnica (województwo pomorskie)|Kuźnicy]] na [[w:Mierzeja_Helska|Półwyspie Helskim]]. Formacja ta stanowi naturalną granicę między płytkim Zalewem Puckim a zewnętrzną częścią Zatoki Puckiej. === Kiedy jechać === Najlepszym okresem na przyjazd do Rewy jest lato, szczególnie od czerwca do sierpnia, gdy można korzystać z plaż, kąpielisk oraz oferty szkółek sportów wodnych. Płytkie wody Zatoki Puckiej i sprzyjające wiatry tworzą dobre warunki do nauki kitesurfingu, windsurfingu i wingfoila - działają tu szkółki prowadzące zajęcia zarówno dla początkujących, jak i bardziej doświadczonych osób. Warto dodać, że latem w Rewie można spotkać się ze sporym oblężeniem zarówno turystów jak i sportowców. Późna wiosna i wczesna jesień będą lepsze dla osób nastawionych na spacery po Cyplu Rewskim, obserwację zatoki i wypoczynek bez największego wakacyjnego tłoku. Poza pełnią lata pogoda jest mniej przewidywalna, ale wietrzne dni nadal przyciągają miłośników sportów wodnych. Zimą Rewa zarezerwowana jest raczej dla prawdziwych wielbicieli silnego wiatru i mrozu. == Dojazd == === Samochodem === '''Z Gdyni''' do Rewy najlepiej jechać przez [[w:Pogórze_(Gdynia)|Pogórze]], [https://gminakosakowo.pl/ Kosakowo] i [[w:Mosty_(powiat_pucki)|Mosty]], natomiast '''z Rumi''' – przez [[w:Dębogórze_(wieś)|Dębogórze]], Kosakowo i Mosty. W letnie weekendy oraz podczas imprez nad zatoką na drodze dojazdowej mogą tworzyć się korki. W Rewie znajdują się wyznaczone parkingi, a część miejsc postojowych objęta jest strefą płatnego parkowania; przed pozostawieniem samochodu należy sprawdzić aktualne zasady opłat. === Autobusem === Do Rewy można dojechać autobusami [https://zkmgdynia.pl/ ZKM Gdynia]. [https://zkmgdynia.pl/linie/146 Linia 146] kursuje z gdyńskiego Placu Kaszubskiego, zatrzymując się między innymi przy Dworcu Głównym PKP; wybrane kursy prowadzą przez Mechelinki. [https://zkmgdynia.pl/linie/M Linia pospieszna M], kursująca wyłącznie w okresie letnich wakacji szkolnych, łączy Rewę z dworcem kolejowym w [[w:Rumia|Rumi]], co umożliwia dogodną przesiadkę z pociągów [https://www.skm.pkp.pl/ SKM] [https://www.skm.pkp.pl/ Trójmiasto] i [https://polregio.pl/pl/ Polregio]. Obie linie autobusowe dojeżdżają do przystanku końcowego Rewa – Bursztynowa, położonego w pobliżu plaży i Cypla Rewskiego. Przed podróżą warto sprawdzić aktualny rozkład, ponieważ częstotliwość kursów zależy od dnia tygodnia i pory roku. == Warto zobaczyć == === Imprezy === == Aktywny wypoczynek == == Praca i nauka == == Zakupy == == Rozrywka == == Noclegi == === Zdrowie === == Kontakt == == Gdzie dalej == * [[Mechelinki]] – najbliższy cel wycieczki. Z Rewy można dojść tam wyznaczoną pieszą ścieżką dydaktyczną przez rezerwat przyrody [[w:Rezerwat_przyrody_Mechelińskie_Łąki|Mechelińskie Łąki]], położony pomiędzy obiema miejscowościami. Rezerwat chroni nadmorskie łąki, wydmy, roślinność słonolubną i coraz rzadszego [[w:Mikołajek_nadmorski|mikołajka nadmorskiego]] oraz siedliska ptaków. Należy poruszać się wyłącznie wyznaczoną trasą i nie wprowadzać psów. A w Mechelinkach warto zobaczyć molo spacerowe i przystań rybacką. Uwaga: przejście z Rewy do Mechelinek przez rezerwat prowadzi dość piaszczystą ścieżką, jazda na rowerze jest dość ciężka, a miejscami niemożliwa. * [[Gdynia]] – duże miasto portowe z muzeami, plażami i nadmorskimi trasami spacerowymi. * [[Puck]] i Półwysep Helski – dobry kierunek dla osób chcących dalej poznawać miejscowości i krajobrazy Zatoki Puckiej. [[Kategoria:Powiat pucki]] etjf49k3fqqtsuxgapjfsqrs55zuamj 158153 158152 2026-08-04T17:28:13Z Walkuszek 17600 /* Gdzie dalej */ 158153 wikitext text/x-wiki {{Top-banner}}{{Miejscowość infobox |nazwa = Rewa |nazwa oryginalna = |widok = 20240306 131700 Rewa 03.jpg |opis = |herb = |mapa = |państwo = [[Polska]] |region = [[powiat pucki]] |powierzchnia = 1,52 |wysokość = od 0 do 7 |prefiks = (+48) 58 |kod pocztowy = 81-198 |www = https://rewa.solectwo.pl/ }} {{Mapframe |54.632288|18.513083|zoom=13|height=230|width=230}} '''Rewa''' (kaszb. ''Rewa'', niem. ''Rewa'') — nadmorska wieś w [[Polska|Polsce]], w gminie [https://gminakosakowo.pl/ Kosakowo], położona nad [[w:Zatoka_Pucka|Zatoką Pucką]], niedaleko [[Gdynia|Gdyni]]. Jej symbolem jest [[w:Cypel_Rewski|Cypel Rewski]], zwany po kaszubsku ''Szpërkiem''. To wąski, piaszczysty wał wysunięty daleko w wody zatoki. Miejscowość znana jest z bardzo dobrych warunków do uprawiania windsurfingu i kitesurfingu. == Charakterystyka == === Historia === Pierwsza pisana wzmianka o Rewie pochodzi z '''1589 roku''', kiedy to opat oliwski [[w:Dawid_Konarski_(opat_oliwski)|Dawid Konarski]] zezwolił rybakom na budowę szop służących podczas połowów. W 1648 roku ośmiu rybaków otrzymało przywilej osadniczy, co zapoczątkowało rozwój stałej osady związanej z morzem. W 1772 roku mieszkało tu zaledwie 14 rybaków, jednak w drugiej połowie XIX wieku Rewa zaczęła szybko się rozwijać, stając się lokalnym ośrodkiem rybołówstwa, szkutnictwa i przybrzeżnej żeglugi towarowej. Szczególne miejsce w dziejach miejscowości zajmują '''rewskie szkuty,''' czyli drewniane żaglowce przewożące po [[w:Zatoka_Gdańska|Zatoce Gdańskiej]] między innymi piasek, żwir, kamienie, drewno i materiały budowlane. Rewskie statki zawijały również do dalszych portów bałtyckich, a osłonięte przez ''Szpërk'' kotwicowisko zapewniało im dogodne warunki postoju. '''10 lutego 1920 roku''', w dniu zaślubin Polski z morzem, armatorzy dziesięciu rewskich jednostek podnieśli na nich biało-czerwone bandery. Z tego powodu Rewa jest określana jako kolebka floty handlowej odrodzonej Rzeczypospolitej. Żegluga szkutowa stopniowo zanikała w okresie międzywojennym, a ostatnie historyczne jednostki zostały zniszczone podczas II wojny światowej. === Geografia === Rewa leży na Pobrzeżu Kaszubskim, nad Zatoką Pucką. Krajobraz miejscowości tworzą piaszczyste plaże, płytkie wody zatoki oraz [[w:Cypel_Rewski|Cypel Rewski]], nazywany po kaszubsku ''Szpërkiem'' - wąskim wałem piaszczystym, wysuniętym daleko w morze. Cypel przechodzi pod powierzchnią wody w [[w:Rybitwia_Mielizna|Rybitwią Mieliznę]], zwaną także Ryfem Mew (lub [https://www.wladek.pl/mewi-ryf.html Mewi Ryf]), ciągnącą się w kierunku [[Kuźnica (województwo pomorskie)|Kuźnicy]] na [[w:Mierzeja_Helska|Półwyspie Helskim]]. Formacja ta stanowi naturalną granicę między płytkim Zalewem Puckim a zewnętrzną częścią Zatoki Puckiej. === Kiedy jechać === Najlepszym okresem na przyjazd do Rewy jest lato, szczególnie od czerwca do sierpnia, gdy można korzystać z plaż, kąpielisk oraz oferty szkółek sportów wodnych. Płytkie wody Zatoki Puckiej i sprzyjające wiatry tworzą dobre warunki do nauki kitesurfingu, windsurfingu i wingfoila - działają tu szkółki prowadzące zajęcia zarówno dla początkujących, jak i bardziej doświadczonych osób. Warto dodać, że latem w Rewie można spotkać się ze sporym oblężeniem zarówno turystów jak i sportowców. Późna wiosna i wczesna jesień będą lepsze dla osób nastawionych na spacery po Cyplu Rewskim, obserwację zatoki i wypoczynek bez największego wakacyjnego tłoku. Poza pełnią lata pogoda jest mniej przewidywalna, ale wietrzne dni nadal przyciągają miłośników sportów wodnych. Zimą Rewa zarezerwowana jest raczej dla prawdziwych wielbicieli silnego wiatru i mrozu. == Dojazd == === Samochodem === '''Z Gdyni''' do Rewy najlepiej jechać przez [[w:Pogórze_(Gdynia)|Pogórze]], [https://gminakosakowo.pl/ Kosakowo] i [[w:Mosty_(powiat_pucki)|Mosty]], natomiast '''z Rumi''' – przez [[w:Dębogórze_(wieś)|Dębogórze]], Kosakowo i Mosty. W letnie weekendy oraz podczas imprez nad zatoką na drodze dojazdowej mogą tworzyć się korki. W Rewie znajdują się wyznaczone parkingi, a część miejsc postojowych objęta jest strefą płatnego parkowania; przed pozostawieniem samochodu należy sprawdzić aktualne zasady opłat. === Autobusem === Do Rewy można dojechać autobusami [https://zkmgdynia.pl/ ZKM Gdynia]. [https://zkmgdynia.pl/linie/146 Linia 146] kursuje z gdyńskiego Placu Kaszubskiego, zatrzymując się między innymi przy Dworcu Głównym PKP; wybrane kursy prowadzą przez Mechelinki. [https://zkmgdynia.pl/linie/M Linia pospieszna M], kursująca wyłącznie w okresie letnich wakacji szkolnych, łączy Rewę z dworcem kolejowym w [[w:Rumia|Rumi]], co umożliwia dogodną przesiadkę z pociągów [https://www.skm.pkp.pl/ SKM] [https://www.skm.pkp.pl/ Trójmiasto] i [https://polregio.pl/pl/ Polregio]. Obie linie autobusowe dojeżdżają do przystanku końcowego Rewa – Bursztynowa, położonego w pobliżu plaży i Cypla Rewskiego. Przed podróżą warto sprawdzić aktualny rozkład, ponieważ częstotliwość kursów zależy od dnia tygodnia i pory roku. == Warto zobaczyć == === Imprezy === == Aktywny wypoczynek == == Praca i nauka == == Zakupy == == Rozrywka == == Noclegi == === Zdrowie === == Kontakt == == Gdzie dalej == * [[Mechelinki]] – najbliższy cel wycieczki. Z Rewy można dojść tam wyznaczoną pieszą ścieżką dydaktyczną przez rezerwat przyrody [[w:Rezerwat_przyrody_Mechelińskie_Łąki|Mechelińskie Łąki]], położony pomiędzy obiema miejscowościami. Rezerwat chroni nadmorskie łąki, wydmy, roślinność słonolubną i coraz rzadszego [[w:Mikołajek_nadmorski|mikołajka nadmorskiego]] oraz siedliska ptaków. Należy poruszać się wyłącznie wyznaczoną trasą i nie wprowadzać psów. A w Mechelinkach warto zobaczyć molo spacerowe i przystań rybacką. Uwaga: przejście z Rewy do Mechelinek przez rezerwat prowadzi początkowo kładką, ale w dalszym odcinku dość piaszczystą ścieżką, przez co jazda na rowerze jest dość ciężka, a miejscami niemożliwa i najlepiej tę trasę pokonać pieszo. * [[Gdynia]] – duże miasto portowe z muzeami, plażami i nadmorskimi trasami spacerowymi. * [[Puck]] i Półwysep Helski – dobry kierunek dla osób chcących dalej poznawać miejscowości i krajobrazy Zatoki Puckiej. [[Kategoria:Powiat pucki]] nt6cees7ifzy22rcjrnr66jxu7mx0xm 158154 158153 2026-08-04T17:35:10Z Walkuszek 17600 /* Gdzie dalej */ 158154 wikitext text/x-wiki {{Top-banner}}{{Miejscowość infobox |nazwa = Rewa |nazwa oryginalna = |widok = 20240306 131700 Rewa 03.jpg |opis = |herb = |mapa = |państwo = [[Polska]] |region = [[powiat pucki]] |powierzchnia = 1,52 |wysokość = od 0 do 7 |prefiks = (+48) 58 |kod pocztowy = 81-198 |www = https://rewa.solectwo.pl/ }} {{Mapframe |54.632288|18.513083|zoom=13|height=230|width=230}} '''Rewa''' (kaszb. ''Rewa'', niem. ''Rewa'') — nadmorska wieś w [[Polska|Polsce]], w gminie [https://gminakosakowo.pl/ Kosakowo], położona nad [[w:Zatoka_Pucka|Zatoką Pucką]], niedaleko [[Gdynia|Gdyni]]. Jej symbolem jest [[w:Cypel_Rewski|Cypel Rewski]], zwany po kaszubsku ''Szpërkiem''. To wąski, piaszczysty wał wysunięty daleko w wody zatoki. Miejscowość znana jest z bardzo dobrych warunków do uprawiania windsurfingu i kitesurfingu. == Charakterystyka == === Historia === Pierwsza pisana wzmianka o Rewie pochodzi z '''1589 roku''', kiedy to opat oliwski [[w:Dawid_Konarski_(opat_oliwski)|Dawid Konarski]] zezwolił rybakom na budowę szop służących podczas połowów. W 1648 roku ośmiu rybaków otrzymało przywilej osadniczy, co zapoczątkowało rozwój stałej osady związanej z morzem. W 1772 roku mieszkało tu zaledwie 14 rybaków, jednak w drugiej połowie XIX wieku Rewa zaczęła szybko się rozwijać, stając się lokalnym ośrodkiem rybołówstwa, szkutnictwa i przybrzeżnej żeglugi towarowej. Szczególne miejsce w dziejach miejscowości zajmują '''rewskie szkuty,''' czyli drewniane żaglowce przewożące po [[w:Zatoka_Gdańska|Zatoce Gdańskiej]] między innymi piasek, żwir, kamienie, drewno i materiały budowlane. Rewskie statki zawijały również do dalszych portów bałtyckich, a osłonięte przez ''Szpërk'' kotwicowisko zapewniało im dogodne warunki postoju. '''10 lutego 1920 roku''', w dniu zaślubin Polski z morzem, armatorzy dziesięciu rewskich jednostek podnieśli na nich biało-czerwone bandery. Z tego powodu Rewa jest określana jako kolebka floty handlowej odrodzonej Rzeczypospolitej. Żegluga szkutowa stopniowo zanikała w okresie międzywojennym, a ostatnie historyczne jednostki zostały zniszczone podczas II wojny światowej. === Geografia === Rewa leży na Pobrzeżu Kaszubskim, nad Zatoką Pucką. Krajobraz miejscowości tworzą piaszczyste plaże, płytkie wody zatoki oraz [[w:Cypel_Rewski|Cypel Rewski]], nazywany po kaszubsku ''Szpërkiem'' - wąskim wałem piaszczystym, wysuniętym daleko w morze. Cypel przechodzi pod powierzchnią wody w [[w:Rybitwia_Mielizna|Rybitwią Mieliznę]], zwaną także Ryfem Mew (lub [https://www.wladek.pl/mewi-ryf.html Mewi Ryf]), ciągnącą się w kierunku [[Kuźnica (województwo pomorskie)|Kuźnicy]] na [[w:Mierzeja_Helska|Półwyspie Helskim]]. Formacja ta stanowi naturalną granicę między płytkim Zalewem Puckim a zewnętrzną częścią Zatoki Puckiej. === Kiedy jechać === Najlepszym okresem na przyjazd do Rewy jest lato, szczególnie od czerwca do sierpnia, gdy można korzystać z plaż, kąpielisk oraz oferty szkółek sportów wodnych. Płytkie wody Zatoki Puckiej i sprzyjające wiatry tworzą dobre warunki do nauki kitesurfingu, windsurfingu i wingfoila - działają tu szkółki prowadzące zajęcia zarówno dla początkujących, jak i bardziej doświadczonych osób. Warto dodać, że latem w Rewie można spotkać się ze sporym oblężeniem zarówno turystów jak i sportowców. Późna wiosna i wczesna jesień będą lepsze dla osób nastawionych na spacery po Cyplu Rewskim, obserwację zatoki i wypoczynek bez największego wakacyjnego tłoku. Poza pełnią lata pogoda jest mniej przewidywalna, ale wietrzne dni nadal przyciągają miłośników sportów wodnych. Zimą Rewa zarezerwowana jest raczej dla prawdziwych wielbicieli silnego wiatru i mrozu. == Dojazd == === Samochodem === '''Z Gdyni''' do Rewy najlepiej jechać przez [[w:Pogórze_(Gdynia)|Pogórze]], [https://gminakosakowo.pl/ Kosakowo] i [[w:Mosty_(powiat_pucki)|Mosty]], natomiast '''z Rumi''' – przez [[w:Dębogórze_(wieś)|Dębogórze]], Kosakowo i Mosty. W letnie weekendy oraz podczas imprez nad zatoką na drodze dojazdowej mogą tworzyć się korki. W Rewie znajdują się wyznaczone parkingi, a część miejsc postojowych objęta jest strefą płatnego parkowania; przed pozostawieniem samochodu należy sprawdzić aktualne zasady opłat. === Autobusem === Do Rewy można dojechać autobusami [https://zkmgdynia.pl/ ZKM Gdynia]. [https://zkmgdynia.pl/linie/146 Linia 146] kursuje z gdyńskiego Placu Kaszubskiego, zatrzymując się między innymi przy Dworcu Głównym PKP; wybrane kursy prowadzą przez Mechelinki. [https://zkmgdynia.pl/linie/M Linia pospieszna M], kursująca wyłącznie w okresie letnich wakacji szkolnych, łączy Rewę z dworcem kolejowym w [[w:Rumia|Rumi]], co umożliwia dogodną przesiadkę z pociągów [https://www.skm.pkp.pl/ SKM] [https://www.skm.pkp.pl/ Trójmiasto] i [https://polregio.pl/pl/ Polregio]. Obie linie autobusowe dojeżdżają do przystanku końcowego Rewa – Bursztynowa, położonego w pobliżu plaży i Cypla Rewskiego. Przed podróżą warto sprawdzić aktualny rozkład, ponieważ częstotliwość kursów zależy od dnia tygodnia i pory roku. == Warto zobaczyć == === Imprezy === == Aktywny wypoczynek == == Praca i nauka == == Zakupy == == Rozrywka == == Noclegi == === Zdrowie === == Kontakt == == Gdzie dalej == * [[Mechelinki]] – najbliższy cel wycieczki. Z Rewy można dojść tam wyznaczoną pieszą ścieżką dydaktyczną przez rezerwat przyrody [[w:Rezerwat_przyrody_Mechelińskie_Łąki|Mechelińskie Łąki]], położony pomiędzy obiema miejscowościami. Rezerwat chroni nadmorskie łąki, wydmy, roślinność słonolubną i coraz rzadszego [[w:Mikołajek_nadmorski|mikołajka nadmorskiego]] oraz siedliska ptaków. Należy poruszać się wyłącznie wyznaczoną trasą i nie wolno wprowadzać psów. A w Mechelinkach warto zobaczyć molo spacerowe i przystań rybacką. Uwaga: przejście z Rewy do Mechelinek przez rezerwat prowadzi początkowo kładką, ale w dalszym odcinku dość piaszczystą ścieżką, przez co jazda na rowerze jest dość ciężka, a miejscami niemożliwa, więc najlepiej tę trasę pokonać pieszo. [[File:Widok na kładkę w rezerwacie "Mechelińskie Łąki".jpg|thumb|Widok na kładkę w rezerwacie "Mechelińskie Łąki" z wieży widokowej w Rewie]] [[File:Widok na plażę z rezerwatu "Mechelińskie Łąki".jpg|thumb|Widok na plażę z rezerwatu "Mechelińskie Łąki"]] * [[Gdynia]] – duże miasto portowe z muzeami, plażami i nadmorskimi trasami spacerowymi. * [[Puck]] i Półwysep Helski – dobry kierunek dla osób chcących dalej poznawać miejscowości i krajobrazy Zatoki Puckiej. [[Kategoria:Powiat pucki]] 7jsftqo3bbdj4pa1rp7rxbv9sdd2dxv 158155 158154 2026-08-04T18:28:41Z Walkuszek 17600 /* Aktywny wypoczynek */ 158155 wikitext text/x-wiki {{Top-banner}}{{Miejscowość infobox |nazwa = Rewa |nazwa oryginalna = |widok = 20240306 131700 Rewa 03.jpg |opis = |herb = |mapa = |państwo = [[Polska]] |region = [[powiat pucki]] |powierzchnia = 1,52 |wysokość = od 0 do 7 |prefiks = (+48) 58 |kod pocztowy = 81-198 |www = https://rewa.solectwo.pl/ }} {{Mapframe |54.632288|18.513083|zoom=13|height=230|width=230}} '''Rewa''' (kaszb. ''Rewa'', niem. ''Rewa'') — nadmorska wieś w [[Polska|Polsce]], w gminie [https://gminakosakowo.pl/ Kosakowo], położona nad [[w:Zatoka_Pucka|Zatoką Pucką]], niedaleko [[Gdynia|Gdyni]]. Jej symbolem jest [[w:Cypel_Rewski|Cypel Rewski]], zwany po kaszubsku ''Szpërkiem''. To wąski, piaszczysty wał wysunięty daleko w wody zatoki. Miejscowość znana jest z bardzo dobrych warunków do uprawiania windsurfingu i kitesurfingu. == Charakterystyka == === Historia === Pierwsza pisana wzmianka o Rewie pochodzi z '''1589 roku''', kiedy to opat oliwski [[w:Dawid_Konarski_(opat_oliwski)|Dawid Konarski]] zezwolił rybakom na budowę szop służących podczas połowów. W 1648 roku ośmiu rybaków otrzymało przywilej osadniczy, co zapoczątkowało rozwój stałej osady związanej z morzem. W 1772 roku mieszkało tu zaledwie 14 rybaków, jednak w drugiej połowie XIX wieku Rewa zaczęła szybko się rozwijać, stając się lokalnym ośrodkiem rybołówstwa, szkutnictwa i przybrzeżnej żeglugi towarowej. Szczególne miejsce w dziejach miejscowości zajmują '''rewskie szkuty,''' czyli drewniane żaglowce przewożące po [[w:Zatoka_Gdańska|Zatoce Gdańskiej]] między innymi piasek, żwir, kamienie, drewno i materiały budowlane. Rewskie statki zawijały również do dalszych portów bałtyckich, a osłonięte przez ''Szpërk'' kotwicowisko zapewniało im dogodne warunki postoju. '''10 lutego 1920 roku''', w dniu zaślubin Polski z morzem, armatorzy dziesięciu rewskich jednostek podnieśli na nich biało-czerwone bandery. Z tego powodu Rewa jest określana jako kolebka floty handlowej odrodzonej Rzeczypospolitej. Żegluga szkutowa stopniowo zanikała w okresie międzywojennym, a ostatnie historyczne jednostki zostały zniszczone podczas II wojny światowej. === Geografia === Rewa leży na Pobrzeżu Kaszubskim, nad Zatoką Pucką. Krajobraz miejscowości tworzą piaszczyste plaże, płytkie wody zatoki oraz [[w:Cypel_Rewski|Cypel Rewski]], nazywany po kaszubsku ''Szpërkiem'' - wąskim wałem piaszczystym, wysuniętym daleko w morze. Cypel przechodzi pod powierzchnią wody w [[w:Rybitwia_Mielizna|Rybitwią Mieliznę]], zwaną także Ryfem Mew (lub [https://www.wladek.pl/mewi-ryf.html Mewi Ryf]), ciągnącą się w kierunku [[Kuźnica (województwo pomorskie)|Kuźnicy]] na [[w:Mierzeja_Helska|Półwyspie Helskim]]. Formacja ta stanowi naturalną granicę między płytkim Zalewem Puckim a zewnętrzną częścią Zatoki Puckiej. === Kiedy jechać === Najlepszym okresem na przyjazd do Rewy jest lato, szczególnie od czerwca do sierpnia, gdy można korzystać z plaż, kąpielisk oraz oferty szkółek sportów wodnych. Płytkie wody Zatoki Puckiej i sprzyjające wiatry tworzą dobre warunki do nauki kitesurfingu, windsurfingu i wingfoila - działają tu szkółki prowadzące zajęcia zarówno dla początkujących, jak i bardziej doświadczonych osób. Warto dodać, że latem w Rewie można spotkać się ze sporym oblężeniem zarówno turystów jak i sportowców. Późna wiosna i wczesna jesień będą lepsze dla osób nastawionych na spacery po Cyplu Rewskim, obserwację zatoki i wypoczynek bez największego wakacyjnego tłoku. Poza pełnią lata pogoda jest mniej przewidywalna, ale wietrzne dni nadal przyciągają miłośników sportów wodnych. Zimą Rewa zarezerwowana jest raczej dla prawdziwych wielbicieli silnego wiatru i mrozu. == Dojazd == === Samochodem === '''Z Gdyni''' do Rewy najlepiej jechać przez [[w:Pogórze_(Gdynia)|Pogórze]], [https://gminakosakowo.pl/ Kosakowo] i [[w:Mosty_(powiat_pucki)|Mosty]], natomiast '''z Rumi''' – przez [[w:Dębogórze_(wieś)|Dębogórze]], Kosakowo i Mosty. W letnie weekendy oraz podczas imprez nad zatoką na drodze dojazdowej mogą tworzyć się korki. W Rewie znajdują się wyznaczone parkingi, a część miejsc postojowych objęta jest strefą płatnego parkowania; przed pozostawieniem samochodu należy sprawdzić aktualne zasady opłat. === Autobusem === Do Rewy można dojechać autobusami [https://zkmgdynia.pl/ ZKM Gdynia]. [https://zkmgdynia.pl/linie/146 Linia 146] kursuje z gdyńskiego Placu Kaszubskiego, zatrzymując się między innymi przy Dworcu Głównym PKP; wybrane kursy prowadzą przez Mechelinki. [https://zkmgdynia.pl/linie/M Linia pospieszna M], kursująca wyłącznie w okresie letnich wakacji szkolnych, łączy Rewę z dworcem kolejowym w [[w:Rumia|Rumi]], co umożliwia dogodną przesiadkę z pociągów [https://www.skm.pkp.pl/ SKM] [https://www.skm.pkp.pl/ Trójmiasto] i [https://polregio.pl/pl/ Polregio]. Obie linie autobusowe dojeżdżają do przystanku końcowego Rewa – Bursztynowa, położonego w pobliżu plaży i Cypla Rewskiego. Przed podróżą warto sprawdzić aktualny rozkład, ponieważ częstotliwość kursów zależy od dnia tygodnia i pory roku. === Rowerem === Do Rewy można dojechać rowerem zasadniczo tymi samymi drogami co samochodem: od strony Gdyni przez Pogórze, Kosakowo i Mosty, a od strony Rumi przez Dębogórze, Kosakowo i Mosty. Do miejscowości nie prowadzi bowiem ciągła, wydzielona droga rowerowa, dlatego znaczna część przejazdu odbywa się jezdnią. W sezonie letnim należy liczyć się ze wzmożonym ruchem samochodowym, szczególnie na końcowym odcinku prowadzącym przez Mosty do Rewy. == Aktywny wypoczynek == Rewa jest ostatnio bardzo popularnym miejscem uprawiania sportów wodnych. Cypel Rewski rozdziela spokojniejsze wody Zalewu Puckiego od bardziej otwartej części zatoki, tworząc dogodne warunki do kitesurfingu, windsurfingu i żeglarstwa. W sezonie działają tu szkółki prowadzące kursy dla początkujących i zaawansowanych, obozy surfingowe i kitesurfingowe oraz wypożyczalnie sprzętu wodnego. Z ofertą poszczególnych szkółek warto zapoznać się poszukując aktualnych informacji w internecie. Rewa jest również dobrym punktem wyjścia na spacery. Można przejść plażą i Cyplem Rewskim albo wybrać się w stronę Mechelinek ścieżką dydaktyczną prowadzącą przez rezerwat Mechelińskie Łąki. Trasa w rezerwacie ma około 1,7 km i częściowo prowadzi drewnianymi kładkami, a częściowo piaszczystą ścieżką, z tego względu nie polecana jest do pokonywania rowerem (zob. sekcję "Gdzie dalej"). Z Rewą związany jest także [[Marsz Śledzia]] – organizowane przejście przez Zatokę Pucką płyciznami Rybitwiej Mielizny, na trasie między Kuźnicą a Rewą. '''Uwaga!''' Udział wymaga wcześniejszych zapisów i odpowiedniego przygotowania; '''nie jest to trasa przeznaczona do samodzielnego pokonywania'''. == Gastronomia == W Rewie dominują smażalnie ryb, kuchnia polska oraz sezonowe punkty gastronomiczne działające w pobliżu plaży. Latem lokale są zwykle bardzo zatłoczone, natomiast poza sezonem warto wcześniej sprawdzić dni i godziny otwarcia. * [https://barnadmorski.pl/?utm_source=chatgpt.com Bar Nadmorski], ul. Morska 2 – położony bezpośrednio przy plaży lokal z tarasem wychodzącym w stronę zatoki. Serwuje kuchnię polską i regionalną, a jego specjalnością są smażone ryby morskie. To dobry wybór na tradycyjny obiad po spacerze po Cyplu Rewskim, ale uwaga: na wolny stolik, zwłaszcza w sezonie można długo czekać i jedynym ratunkiem może być dużo wcześniejsza rezerwacja. * [https://www.rewa.net.pl/gastronomia/smazalnia-ryb-ul-koralowa-2 Smażalnia Ryb], ul. Koralowa 2 – niewielki, prosty lokal nad morzem, specjalizujący się w świeżych smażonych rybach. * [https://www.rewa.net.pl/gastronomia/checz-k242le-szperka Chëcz Kòle Szpërka] – rodzinna restauracja w pierwszej linii brzegowej, proponująca bardziej rozbudowaną interpretację kuchni regionalnej i dania oparte na rybach pozyskiwanych od miejscowych rybaków. Pozostała [https://www.rewa.net.pl/gastronomia oferta gastronomiczna Rewy]. == Zakupy == W Rewie działają niewielkie sklepy spożywcze, w których można kupić podstawowe artykuły, napoje i produkty potrzebne podczas pobytu. Latem pojawiają się również sezonowe punkty oferujące lody, przekąski oraz drobny asortyment plażowy (np. zabawki, dmuchańce). Godziny otwarcia mogą zależeć od pory roku, poza sezonem większość budek z lodami, goframi jest zamknięta. Cały rok funkcjonują natomiast sklepy rybne oferujące świeże bądź wędzone ryby - przed wizytą warto sprawdzić aktualne godziny otwarcia. Większe zakupy najlepiej zrobić przed przyjazdem albo w Kosakowie i na Pogórzu, gdzie znajdują się supermarkety oraz [https://galeriaszperk.pl/ Galeria Szperk]. == Rozrywka == Rewa jest raczej spokojną miejscowością wypoczynkową i nie ma rozbudowanego życia nocnego. Latem na plaży i w [https://kosakowosport.pl/letnia-strefa-sportu-powered-by-kosakowo-sport-rewa-2026/?utm_source=chatgpt.com Letniej Strefie Sportu] organizowane są zajęcia rekreacyjne, imprezy rodzinne, turnieje sportowe oraz okazjonalne wieczory z muzyką i silent disco. Szczegółowy program zmienia się w kolejnych sezonach, dlatego warto sprawdzić aktualny kalendarz wydarzeń gminy Kosakowo. Corocznie, na początku lipca, na pobliskim lotnisku Gdynia–Kosakowo odbywa się [https://opener.pl/ Open’er Festival], jeden z największych festiwali muzycznych w Polsce. Nie jest to wydarzenie organizowane w Rewie, ale może stanowić powód noclegu w miejscowości; w dniach festiwalu należy liczyć się z dużo większym ruchem i ograniczoną dostępnością miejsc noclegowych. == Noclegi == Rewa ma dość bogatą bazę noclegową, przede wszystkim są to prywatne pokoje gościnne, apartamenty, wille i domki, często położone w niewielkiej odległości od plaży. Część obiektów działa przez cały rok, inne przyjmują gości głównie w sezonie letnim. Funkcjonują również większe ośrodki, np.: * [https://www.hotelskipper.pl/ Hotel Skipper], ul. Sztormowa 2 – czterogwiazdkowy hotel położony bezpośrednio przy plaży i Cyplu Rewskim. Dysponuje restauracją, basenem oraz strefą spa i wellness. * [http://pensjonatkrystyna.pl/ Krystyna – Wczasy Zdrowotne], ul. Wczasowa 6 – pensjonat oferujący pokoje, wyżywienie, turnusy wypoczynkowe i rehabilitacyjne oraz zaplecze rekreacyjne; znajduje się około 200 m od morza. * [https://willabryza.pl/ Willa Bryza Rewa] – pensjonat z pokojami z prywatnymi łazienkami, wspólną kuchnią i parkingiem, położony blisko plaży. * [https://wczasy-rewa.pl/galeria/ Villa Pati] – kameralny obiekt z pokojami gościnnymi, ogrodem i zapleczem odpowiednim dla rodzin z dziećmi. == Gdzie dalej == * [[Mechelinki]] – najbliższy cel wycieczki. Z Rewy można dojść tam wyznaczoną pieszą ścieżką dydaktyczną przez rezerwat przyrody [[w:Rezerwat_przyrody_Mechelińskie_Łąki|Mechelińskie Łąki]], położony pomiędzy obiema miejscowościami. Rezerwat chroni nadmorskie łąki, wydmy, roślinność słonolubną i coraz rzadszego [[w:Mikołajek_nadmorski|mikołajka nadmorskiego]] oraz siedliska ptaków. Należy poruszać się wyłącznie wyznaczoną trasą i nie wolno wprowadzać psów. A w Mechelinkach warto zobaczyć molo spacerowe i przystań rybacką. Uwaga: przejście z Rewy do Mechelinek przez rezerwat prowadzi początkowo kładką, ale w dalszym odcinku dość piaszczystą ścieżką, przez co jazda na rowerze jest dość ciężka, a miejscami niemożliwa, więc najlepiej tę trasę pokonać pieszo. [[File:Widok na kładkę w rezerwacie "Mechelińskie Łąki".jpg|thumb|Widok na kładkę w rezerwacie "Mechelińskie Łąki" z wieży widokowej w Rewie]] [[File:Widok na plażę z rezerwatu "Mechelińskie Łąki".jpg|thumb|Widok na plażę z rezerwatu "Mechelińskie Łąki"]] * [[Gdynia]] – duże miasto portowe z muzeami, plażami i nadmorskimi trasami spacerowymi. * [[Puck]] i Półwysep Helski – dobry kierunek dla osób chcących dalej poznawać miejscowości i krajobrazy Zatoki Puckiej. [[Kategoria:Powiat pucki]] mnmwl6uqj42ei7suhb7k9q864mc4dvk 158156 158155 2026-08-04T18:30:22Z Walkuszek 17600 158156 wikitext text/x-wiki {{Top-banner}}{{Miejscowość infobox |nazwa = Rewa |nazwa oryginalna = |widok = 20240306 131700 Rewa 03.jpg |opis = |herb = |mapa = |państwo = [[Polska]] |region = [[powiat pucki]] |powierzchnia = 1,52 |wysokość = od 0 do 7 |prefiks = (+48) 58 |kod pocztowy = 81-198 |www = https://rewa.solectwo.pl/ }} {{Mapframe |54.632288|18.513083|zoom=13|height=230|width=230}} '''Rewa''' (kaszb. ''Rewa'', niem. ''Rewa'') — nadmorska wieś w [[Polska|Polsce]], w gminie [https://gminakosakowo.pl/ Kosakowo], położona nad [[w:Zatoka_Pucka|Zatoką Pucką]], niedaleko [[Gdynia|Gdyni]]. Jej symbolem jest [[w:Cypel_Rewski|Cypel Rewski]], zwany po kaszubsku ''Szpërkiem''. To wąski, piaszczysty wał wysunięty daleko w wody zatoki. Miejscowość znana jest z bardzo dobrych warunków do uprawiania windsurfingu i kitesurfingu. == Charakterystyka == === Historia === Pierwsza pisana wzmianka o Rewie pochodzi z '''1589 roku''', kiedy to opat oliwski [[w:Dawid_Konarski_(opat_oliwski)|Dawid Konarski]] zezwolił rybakom na budowę szop służących podczas połowów. W 1648 roku ośmiu rybaków otrzymało przywilej osadniczy, co zapoczątkowało rozwój stałej osady związanej z morzem. W 1772 roku mieszkało tu zaledwie 14 rybaków, jednak w drugiej połowie XIX wieku Rewa zaczęła szybko się rozwijać, stając się lokalnym ośrodkiem rybołówstwa, szkutnictwa i przybrzeżnej żeglugi towarowej. Szczególne miejsce w dziejach miejscowości zajmują '''rewskie szkuty,''' czyli drewniane żaglowce przewożące po [[w:Zatoka_Gdańska|Zatoce Gdańskiej]] między innymi piasek, żwir, kamienie, drewno i materiały budowlane. Rewskie statki zawijały również do dalszych portów bałtyckich, a osłonięte przez ''Szpërk'' kotwicowisko zapewniało im dogodne warunki postoju. '''10 lutego 1920 roku''', w dniu zaślubin Polski z morzem, armatorzy dziesięciu rewskich jednostek podnieśli na nich biało-czerwone bandery. Z tego powodu Rewa jest określana jako kolebka floty handlowej odrodzonej Rzeczypospolitej. Żegluga szkutowa stopniowo zanikała w okresie międzywojennym, a ostatnie historyczne jednostki zostały zniszczone podczas II wojny światowej. === Geografia === Rewa leży na Pobrzeżu Kaszubskim, nad Zatoką Pucką. Krajobraz miejscowości tworzą piaszczyste plaże, płytkie wody zatoki oraz [[w:Cypel_Rewski|Cypel Rewski]], nazywany po kaszubsku ''Szpërkiem'' - wąskim wałem piaszczystym, wysuniętym daleko w morze. Cypel przechodzi pod powierzchnią wody w [[w:Rybitwia_Mielizna|Rybitwią Mieliznę]], zwaną także Ryfem Mew (lub [https://www.wladek.pl/mewi-ryf.html Mewi Ryf]), ciągnącą się w kierunku [[Kuźnica (województwo pomorskie)|Kuźnicy]] na [[w:Mierzeja_Helska|Półwyspie Helskim]]. Formacja ta stanowi naturalną granicę między płytkim Zalewem Puckim a zewnętrzną częścią Zatoki Puckiej.[[File:Cypel Rewski w listopadzie po zachodzie słońca.jpg|thumb|Cypel Rewski w listopadzie po zachodzie słońca]] === Kiedy jechać === Najlepszym okresem na przyjazd do Rewy jest lato, szczególnie od czerwca do sierpnia, gdy można korzystać z plaż, kąpielisk oraz oferty szkółek sportów wodnych. Płytkie wody Zatoki Puckiej i sprzyjające wiatry tworzą dobre warunki do nauki kitesurfingu, windsurfingu i wingfoila - działają tu szkółki prowadzące zajęcia zarówno dla początkujących, jak i bardziej doświadczonych osób. Warto dodać, że latem w Rewie można spotkać się ze sporym oblężeniem zarówno turystów jak i sportowców. Późna wiosna i wczesna jesień będą lepsze dla osób nastawionych na spacery po Cyplu Rewskim, obserwację zatoki i wypoczynek bez największego wakacyjnego tłoku. Poza pełnią lata pogoda jest mniej przewidywalna, ale wietrzne dni nadal przyciągają miłośników sportów wodnych. Zimą Rewa zarezerwowana jest raczej dla prawdziwych wielbicieli silnego wiatru i mrozu. == Dojazd == === Samochodem === '''Z Gdyni''' do Rewy najlepiej jechać przez [[w:Pogórze_(Gdynia)|Pogórze]], [https://gminakosakowo.pl/ Kosakowo] i [[w:Mosty_(powiat_pucki)|Mosty]], natomiast '''z Rumi''' – przez [[w:Dębogórze_(wieś)|Dębogórze]], Kosakowo i Mosty. W letnie weekendy oraz podczas imprez nad zatoką na drodze dojazdowej mogą tworzyć się korki. W Rewie znajdują się wyznaczone parkingi, a część miejsc postojowych objęta jest strefą płatnego parkowania; przed pozostawieniem samochodu należy sprawdzić aktualne zasady opłat. === Autobusem === Do Rewy można dojechać autobusami [https://zkmgdynia.pl/ ZKM Gdynia]. [https://zkmgdynia.pl/linie/146 Linia 146] kursuje z gdyńskiego Placu Kaszubskiego, zatrzymując się między innymi przy Dworcu Głównym PKP; wybrane kursy prowadzą przez Mechelinki. [https://zkmgdynia.pl/linie/M Linia pospieszna M], kursująca wyłącznie w okresie letnich wakacji szkolnych, łączy Rewę z dworcem kolejowym w [[w:Rumia|Rumi]], co umożliwia dogodną przesiadkę z pociągów [https://www.skm.pkp.pl/ SKM] [https://www.skm.pkp.pl/ Trójmiasto] i [https://polregio.pl/pl/ Polregio]. Obie linie autobusowe dojeżdżają do przystanku końcowego Rewa – Bursztynowa, położonego w pobliżu plaży i Cypla Rewskiego. Przed podróżą warto sprawdzić aktualny rozkład, ponieważ częstotliwość kursów zależy od dnia tygodnia i pory roku. === Rowerem === Do Rewy można dojechać rowerem zasadniczo tymi samymi drogami co samochodem: od strony Gdyni przez Pogórze, Kosakowo i Mosty, a od strony Rumi przez Dębogórze, Kosakowo i Mosty. Do miejscowości nie prowadzi bowiem ciągła, wydzielona droga rowerowa, dlatego znaczna część przejazdu odbywa się jezdnią. W sezonie letnim należy liczyć się ze wzmożonym ruchem samochodowym, szczególnie na końcowym odcinku prowadzącym przez Mosty do Rewy. == Aktywny wypoczynek == Rewa jest ostatnio bardzo popularnym miejscem uprawiania sportów wodnych. Cypel Rewski rozdziela spokojniejsze wody Zalewu Puckiego od bardziej otwartej części zatoki, tworząc dogodne warunki do kitesurfingu, windsurfingu i żeglarstwa. W sezonie działają tu szkółki prowadzące kursy dla początkujących i zaawansowanych, obozy surfingowe i kitesurfingowe oraz wypożyczalnie sprzętu wodnego. Z ofertą poszczególnych szkółek warto zapoznać się poszukując aktualnych informacji w internecie. Rewa jest również dobrym punktem wyjścia na spacery. Można przejść plażą i Cyplem Rewskim albo wybrać się w stronę Mechelinek ścieżką dydaktyczną prowadzącą przez rezerwat Mechelińskie Łąki. Trasa w rezerwacie ma około 1,7 km i częściowo prowadzi drewnianymi kładkami, a częściowo piaszczystą ścieżką, z tego względu nie polecana jest do pokonywania rowerem (zob. sekcję "Gdzie dalej"). Z Rewą związany jest także [[Marsz Śledzia]] – organizowane przejście przez Zatokę Pucką płyciznami Rybitwiej Mielizny, na trasie między Kuźnicą a Rewą. '''Uwaga!''' Udział wymaga wcześniejszych zapisów i odpowiedniego przygotowania; '''nie jest to trasa przeznaczona do samodzielnego pokonywania'''. == Gastronomia == W Rewie dominują smażalnie ryb, kuchnia polska oraz sezonowe punkty gastronomiczne działające w pobliżu plaży. Latem lokale są zwykle bardzo zatłoczone, natomiast poza sezonem warto wcześniej sprawdzić dni i godziny otwarcia. * [https://barnadmorski.pl/?utm_source=chatgpt.com Bar Nadmorski], ul. Morska 2 – położony bezpośrednio przy plaży lokal z tarasem wychodzącym w stronę zatoki. Serwuje kuchnię polską i regionalną, a jego specjalnością są smażone ryby morskie. To dobry wybór na tradycyjny obiad po spacerze po Cyplu Rewskim, ale uwaga: na wolny stolik, zwłaszcza w sezonie można długo czekać i jedynym ratunkiem może być dużo wcześniejsza rezerwacja. * [https://www.rewa.net.pl/gastronomia/smazalnia-ryb-ul-koralowa-2 Smażalnia Ryb], ul. Koralowa 2 – niewielki, prosty lokal nad morzem, specjalizujący się w świeżych smażonych rybach. * [https://www.rewa.net.pl/gastronomia/checz-k242le-szperka Chëcz Kòle Szpërka] – rodzinna restauracja w pierwszej linii brzegowej, proponująca bardziej rozbudowaną interpretację kuchni regionalnej i dania oparte na rybach pozyskiwanych od miejscowych rybaków. Pozostała [https://www.rewa.net.pl/gastronomia oferta gastronomiczna Rewy]. == Zakupy == W Rewie działają niewielkie sklepy spożywcze, w których można kupić podstawowe artykuły, napoje i produkty potrzebne podczas pobytu. Latem pojawiają się również sezonowe punkty oferujące lody, przekąski oraz drobny asortyment plażowy (np. zabawki, dmuchańce). Godziny otwarcia mogą zależeć od pory roku, poza sezonem większość budek z lodami, goframi jest zamknięta. Cały rok funkcjonują natomiast sklepy rybne oferujące świeże bądź wędzone ryby - przed wizytą warto sprawdzić aktualne godziny otwarcia. Większe zakupy najlepiej zrobić przed przyjazdem albo w Kosakowie i na Pogórzu, gdzie znajdują się supermarkety oraz [https://galeriaszperk.pl/ Galeria Szperk]. == Rozrywka == Rewa jest raczej spokojną miejscowością wypoczynkową i nie ma rozbudowanego życia nocnego. Latem na plaży i w [https://kosakowosport.pl/letnia-strefa-sportu-powered-by-kosakowo-sport-rewa-2026/?utm_source=chatgpt.com Letniej Strefie Sportu] organizowane są zajęcia rekreacyjne, imprezy rodzinne, turnieje sportowe oraz okazjonalne wieczory z muzyką i silent disco. Szczegółowy program zmienia się w kolejnych sezonach, dlatego warto sprawdzić aktualny kalendarz wydarzeń gminy Kosakowo. Corocznie, na początku lipca, na pobliskim lotnisku Gdynia–Kosakowo odbywa się [https://opener.pl/ Open’er Festival], jeden z największych festiwali muzycznych w Polsce. Nie jest to wydarzenie organizowane w Rewie, ale może stanowić powód noclegu w miejscowości; w dniach festiwalu należy liczyć się z dużo większym ruchem i ograniczoną dostępnością miejsc noclegowych. == Noclegi == Rewa ma dość bogatą bazę noclegową, przede wszystkim są to prywatne pokoje gościnne, apartamenty, wille i domki, często położone w niewielkiej odległości od plaży. Część obiektów działa przez cały rok, inne przyjmują gości głównie w sezonie letnim. Funkcjonują również większe ośrodki, np.: * [https://www.hotelskipper.pl/ Hotel Skipper], ul. Sztormowa 2 – czterogwiazdkowy hotel położony bezpośrednio przy plaży i Cyplu Rewskim. Dysponuje restauracją, basenem oraz strefą spa i wellness. * [http://pensjonatkrystyna.pl/ Krystyna – Wczasy Zdrowotne], ul. Wczasowa 6 – pensjonat oferujący pokoje, wyżywienie, turnusy wypoczynkowe i rehabilitacyjne oraz zaplecze rekreacyjne; znajduje się około 200 m od morza. * [https://willabryza.pl/ Willa Bryza Rewa] – pensjonat z pokojami z prywatnymi łazienkami, wspólną kuchnią i parkingiem, położony blisko plaży. * [https://wczasy-rewa.pl/galeria/ Villa Pati] – kameralny obiekt z pokojami gościnnymi, ogrodem i zapleczem odpowiednim dla rodzin z dziećmi. == Gdzie dalej == * [[Mechelinki]] – najbliższy cel wycieczki. Z Rewy można dojść tam wyznaczoną pieszą ścieżką dydaktyczną przez rezerwat przyrody [[w:Rezerwat_przyrody_Mechelińskie_Łąki|Mechelińskie Łąki]], położony pomiędzy obiema miejscowościami. Rezerwat chroni nadmorskie łąki, wydmy, roślinność słonolubną i coraz rzadszego [[w:Mikołajek_nadmorski|mikołajka nadmorskiego]] oraz siedliska ptaków. Należy poruszać się wyłącznie wyznaczoną trasą i nie wolno wprowadzać psów. A w Mechelinkach warto zobaczyć molo spacerowe i przystań rybacką. Uwaga: przejście z Rewy do Mechelinek przez rezerwat prowadzi początkowo kładką, ale w dalszym odcinku dość piaszczystą ścieżką, przez co jazda na rowerze jest dość ciężka, a miejscami niemożliwa, więc najlepiej tę trasę pokonać pieszo. [[File:Widok na kładkę w rezerwacie "Mechelińskie Łąki".jpg|thumb|Widok na kładkę w rezerwacie "Mechelińskie Łąki" z wieży widokowej w Rewie]] [[File:Widok na plażę z rezerwatu "Mechelińskie Łąki".jpg|thumb|Widok na plażę z rezerwatu "Mechelińskie Łąki"]] * [[Gdynia]] – duże miasto portowe z muzeami, plażami i nadmorskimi trasami spacerowymi. * [[Puck]] i Półwysep Helski – dobry kierunek dla osób chcących dalej poznawać miejscowości i krajobrazy Zatoki Puckiej. [[Kategoria:Powiat pucki]] d4k0vcul5r74blb42qqd7lw9zih8n2u 158157 158156 2026-08-04T18:50:34Z Walkuszek 17600 /* Charakterystyka */ 158157 wikitext text/x-wiki {{Top-banner}}{{Miejscowość infobox |nazwa = Rewa |nazwa oryginalna = |widok = 20240306 131700 Rewa 03.jpg |opis = |herb = |mapa = |państwo = [[Polska]] |region = [[powiat pucki]] |powierzchnia = 1,52 |wysokość = od 0 do 7 |prefiks = (+48) 58 |kod pocztowy = 81-198 |www = https://rewa.solectwo.pl }} {{Mapframe |54.632288|18.513083|zoom=13|height=230|width=230}} '''Rewa''' (kaszb. ''Rewa'', niem. ''Rewa'') — nadmorska wieś w [[Polska|Polsce]], w gminie [https://gminakosakowo.pl/ Kosakowo], położona nad [[w:Zatoka_Pucka|Zatoką Pucką]], niedaleko [[Gdynia|Gdyni]]. Jej symbolem jest [[w:Cypel_Rewski|Cypel Rewski]], zwany po kaszubsku ''Szpërkiem''. To wąski, piaszczysty wał wysunięty daleko w wody zatoki. Miejscowość znana jest z bardzo dobrych warunków do uprawiania windsurfingu i kitesurfingu. == Charakterystyka == === Historia === Pierwsza pisana wzmianka o Rewie pochodzi z '''1589 roku''', kiedy to opat oliwski [[w:Dawid_Konarski_(opat_oliwski)|Dawid Konarski]] zezwolił rybakom na budowę szop służących podczas połowów. W 1648 roku ośmiu rybaków otrzymało przywilej osadniczy, co zapoczątkowało rozwój stałej osady związanej z morzem. W 1772 roku mieszkało tu zaledwie 14 rybaków, jednak w drugiej połowie XIX wieku Rewa zaczęła szybko się rozwijać, stając się lokalnym ośrodkiem rybołówstwa, szkutnictwa i przybrzeżnej żeglugi towarowej. Szczególne miejsce w dziejach miejscowości zajmują '''rewskie szkuty,''' czyli drewniane żaglowce przewożące po [[w:Zatoka_Gdańska|Zatoce Gdańskiej]] między innymi piasek, żwir, kamienie, drewno i materiały budowlane. Rewskie statki zawijały również do dalszych portów bałtyckich, a osłonięte przez ''Szpërk'' kotwicowisko zapewniało im dogodne warunki postoju. '''10 lutego 1920 roku''', w dniu zaślubin Polski z morzem, armatorzy dziesięciu rewskich jednostek podnieśli na nich biało-czerwone bandery. Z tego powodu Rewa jest określana jako kolebka floty handlowej odrodzonej Rzeczypospolitej. Żegluga szkutowa stopniowo zanikała w okresie międzywojennym, a ostatnie historyczne jednostki zostały zniszczone podczas II wojny światowej. === Geografia === Rewa leży na Pobrzeżu Kaszubskim, nad Zatoką Pucką. Krajobraz miejscowości tworzą piaszczyste plaże, płytkie wody zatoki oraz [[w:Cypel_Rewski|Cypel Rewski]], nazywany po kaszubsku ''Szpërkiem'' jest wąskim wałem piaszczystym, wysuniętym daleko w morze. Cypel przechodzi pod powierzchnią wody w [[w:Rybitwia_Mielizna|Rybitwią Mieliznę]], zwaną także Ryfem Mew (lub [https://www.wladek.pl/mewi-ryf.html Mewi Ryf]), ciągnącą się w kierunku [[Kuźnica (województwo pomorskie)|Kuźnicy]] na [[w:Mierzeja_Helska|Półwyspie Helskim]]. Formacja ta stanowi naturalną granicę między płytkim Zalewem Puckim a zewnętrzną częścią Zatoki Puckiej.[[File:Cypel Rewski w listopadzie po zachodzie słońca.jpg|thumb|Cypel Rewski w listopadzie po zachodzie słońca]] === Kiedy jechać === Najlepszym okresem na przyjazd do Rewy jest lato, szczególnie od czerwca do sierpnia, gdy można korzystać z plaż, kąpielisk oraz oferty szkółek sportów wodnych. Płytkie wody Zatoki Puckiej i sprzyjające wiatry tworzą dobre warunki do nauki kitesurfingu, windsurfingu i wingfoila - działają tu szkółki prowadzące zajęcia zarówno dla początkujących, jak i bardziej doświadczonych osób. Warto dodać, że latem w Rewie można spotkać się ze sporym oblężeniem zarówno turystów jak i sportowców. Późna wiosna i wczesna jesień będą lepsze dla osób nastawionych na spacery po Cyplu Rewskim, obserwację zatoki i wypoczynek bez największego wakacyjnego tłoku. Poza pełnią lata pogoda jest mniej przewidywalna, ale wietrzne dni nadal przyciągają miłośników sportów wodnych. Zimą Rewa zarezerwowana jest raczej dla prawdziwych wielbicieli silnego wiatru i mrozu. === Warto zobaczyć === * Cypel Rewski – ''Szpërk'' – wąski piaszczysty wał wysunięty w głąb Zatoki Puckiej, będący symbolem Rewy i dobrym punktem widokowym. * [https://www.rewa.net.pl/atrakcje/aleja-zasluzonych-ludzi-morza Ogólnopolska Aleja Zasłużonych Ludzi Morza] – trakt spacerowy z tablicami upamiętniającymi osoby związane z polską gospodarką morską, żeglugą i Marynarką Wojenną. * [https://rewapark.pl/krzyz-morski-rewa/ Krzyż Morski] – charakterystyczny pomnik z ramionami w kształcie kotwic, stojący u nasady Cypla Rewskiego. * Promenada Nadmorska – krótki trakt spacerowy prowadzący w stronę cypla, plaży i Alei Zasłużonych Ludzi Morza. == Dojazd == === Samochodem === '''Z Gdyni''' do Rewy najlepiej jechać przez [[w:Pogórze_(Gdynia)|Pogórze]], [https://gminakosakowo.pl/ Kosakowo] i [[w:Mosty_(powiat_pucki)|Mosty]], natomiast '''z Rumi''' – przez [[w:Dębogórze_(wieś)|Dębogórze]], Kosakowo i Mosty. W letnie weekendy oraz podczas imprez nad zatoką na drodze dojazdowej mogą tworzyć się korki. W Rewie znajdują się wyznaczone parkingi, a część miejsc postojowych objęta jest strefą płatnego parkowania; przed pozostawieniem samochodu należy sprawdzić aktualne zasady opłat. === Autobusem === Do Rewy można dojechać autobusami [https://zkmgdynia.pl/ ZKM Gdynia]. [https://zkmgdynia.pl/linie/146 Linia 146] kursuje z gdyńskiego Placu Kaszubskiego, zatrzymując się między innymi przy Dworcu Głównym PKP; wybrane kursy prowadzą przez Mechelinki. [https://zkmgdynia.pl/linie/M Linia pospieszna M], kursująca wyłącznie w okresie letnich wakacji szkolnych, łączy Rewę z dworcem kolejowym w [[w:Rumia|Rumi]], co umożliwia dogodną przesiadkę z pociągów [https://www.skm.pkp.pl/ SKM] [https://www.skm.pkp.pl/ Trójmiasto] i [https://polregio.pl/pl/ Polregio]. Obie linie autobusowe dojeżdżają do przystanku końcowego Rewa – Bursztynowa, położonego w pobliżu plaży i Cypla Rewskiego. Przed podróżą warto sprawdzić aktualny rozkład, ponieważ częstotliwość kursów zależy od dnia tygodnia i pory roku. === Rowerem === Do Rewy można dojechać rowerem zasadniczo tymi samymi drogami co samochodem: od strony Gdyni przez Pogórze, Kosakowo i Mosty, a od strony Rumi przez Dębogórze, Kosakowo i Mosty. Do miejscowości nie prowadzi bowiem ciągła, wydzielona droga rowerowa, dlatego znaczna część przejazdu odbywa się jezdnią. W sezonie letnim należy liczyć się ze wzmożonym ruchem samochodowym, szczególnie na końcowym odcinku prowadzącym przez Mosty do Rewy. == Aktywny wypoczynek == Rewa jest ostatnio bardzo popularnym miejscem uprawiania sportów wodnych. Cypel Rewski rozdziela spokojniejsze wody Zalewu Puckiego od bardziej otwartej części zatoki, tworząc dogodne warunki do kitesurfingu, windsurfingu i żeglarstwa. W sezonie działają tu szkółki prowadzące kursy dla początkujących i zaawansowanych, obozy surfingowe i kitesurfingowe oraz wypożyczalnie sprzętu wodnego. Warto sprawdzać aktualną ofertę szkółek w internecie. Rewa jest również dobrym punktem wyjścia na spacery. Można przejść plażą i Cyplem Rewskim albo wybrać się w stronę Mechelinek ścieżką dydaktyczną prowadzącą przez rezerwat Mechelińskie Łąki (zob. sekcję "Gdzie dalej"). Z Rewą związany jest także [[Marsz Śledzia]] – organizowane przejście przez Zatokę Pucką płyciznami Rybitwiej Mielizny, na trasie między Kuźnicą a Rewą. '''Uwaga!''' Udział wymaga wcześniejszych zapisów i odpowiedniego przygotowania; '''nie jest to trasa przeznaczona do samodzielnego pokonywania'''. == Gastronomia == W Rewie dominują smażalnie ryb, kuchnia polska oraz sezonowe punkty gastronomiczne działające w pobliżu plaży. Latem lokale są zwykle bardzo zatłoczone, natomiast poza sezonem warto wcześniej sprawdzić dni i godziny otwarcia. * [https://barnadmorski.pl/?utm_source=chatgpt.com Bar Nadmorski], ul. Morska 2 – położony bezpośrednio przy plaży lokal z tarasem wychodzącym w stronę zatoki. Serwuje kuchnię polską i regionalną, a jego specjalnością są smażone ryby morskie. To dobry wybór na tradycyjny obiad po spacerze po Cyplu Rewskim, ale uwaga: na wolny stolik, zwłaszcza w sezonie można długo czekać i jedynym ratunkiem może być dużo wcześniejsza rezerwacja. * [https://www.rewa.net.pl/gastronomia/smazalnia-ryb-ul-koralowa-2 Smażalnia Ryb], ul. Koralowa 2 – niewielki, prosty lokal nad morzem, specjalizujący się w świeżych smażonych rybach. * [https://www.rewa.net.pl/gastronomia/checz-k242le-szperka Chëcz Kòle Szpërka] – rodzinna restauracja w pierwszej linii brzegowej, proponująca bardziej rozbudowaną interpretację kuchni regionalnej i dania oparte na rybach pozyskiwanych od miejscowych rybaków. Pozostała [https://www.rewa.net.pl/gastronomia oferta gastronomiczna Rewy]. == Zakupy == W Rewie działają niewielkie sklepy spożywcze, w których można kupić podstawowe artykuły, napoje i produkty potrzebne podczas pobytu. Latem pojawiają się również sezonowe punkty oferujące lody, przekąski oraz drobny asortyment plażowy (np. zabawki, dmuchańce). Godziny otwarcia mogą zależeć od pory roku, poza sezonem większość budek z lodami, goframi jest zamknięta. Cały rok funkcjonują natomiast sklepy rybne oferujące świeże bądź wędzone ryby - przed wizytą warto sprawdzić aktualne godziny otwarcia. Większe zakupy najlepiej zrobić przed przyjazdem albo w Kosakowie i na Pogórzu, gdzie znajdują się supermarkety oraz [https://galeriaszperk.pl/ Galeria Szperk]. == Rozrywka == Rewa jest raczej spokojną miejscowością wypoczynkową i nie ma rozbudowanego życia nocnego. Latem na plaży i w [https://kosakowosport.pl/letnia-strefa-sportu-powered-by-kosakowo-sport-rewa-2026/?utm_source=chatgpt.com Letniej Strefie Sportu] organizowane są zajęcia rekreacyjne, imprezy rodzinne, turnieje sportowe oraz okazjonalne wieczory z muzyką i silent disco. Szczegółowy program zmienia się w kolejnych sezonach, dlatego warto sprawdzić aktualny kalendarz wydarzeń gminy Kosakowo. Corocznie, na początku lipca, na pobliskim lotnisku Gdynia–Kosakowo odbywa się [https://opener.pl/ Open’er Festival], jeden z największych festiwali muzycznych w Polsce. Nie jest to wydarzenie organizowane w Rewie, ale może stanowić powód noclegu w miejscowości; w dniach festiwalu należy liczyć się z dużo większym ruchem i ograniczoną dostępnością miejsc noclegowych. == Noclegi == Rewa ma dość bogatą bazę noclegową, przede wszystkim są to prywatne pokoje gościnne, apartamenty, wille i domki, często położone w niewielkiej odległości od plaży. Część obiektów działa przez cały rok, inne przyjmują gości głównie w sezonie letnim. Funkcjonują również większe ośrodki, np.: * [https://www.hotelskipper.pl/ Hotel Skipper], ul. Sztormowa 2 – czterogwiazdkowy hotel położony bezpośrednio przy plaży i Cyplu Rewskim. Dysponuje restauracją, basenem oraz strefą spa i wellness. * [http://pensjonatkrystyna.pl/ Krystyna – Wczasy Zdrowotne], ul. Wczasowa 6 – pensjonat oferujący pokoje, wyżywienie, turnusy wypoczynkowe i rehabilitacyjne oraz zaplecze rekreacyjne; znajduje się około 200 m od morza. * [https://willabryza.pl/ Willa Bryza Rewa] – pensjonat z pokojami z prywatnymi łazienkami, wspólną kuchnią i parkingiem, położony blisko plaży. * [https://wczasy-rewa.pl/galeria/ Villa Pati] – kameralny obiekt z pokojami gościnnymi, ogrodem i zapleczem odpowiednim dla rodzin z dziećmi. == Gdzie dalej == * [[Mechelinki]] – najbliższy cel wycieczki. Z Rewy można dojść tam wyznaczoną pieszą ścieżką dydaktyczną przez rezerwat przyrody [[w:Rezerwat_przyrody_Mechelińskie_Łąki|Mechelińskie Łąki]], położony pomiędzy obiema miejscowościami. Rezerwat chroni nadmorskie łąki, wydmy, roślinność słonolubną i coraz rzadszego [[w:Mikołajek_nadmorski|mikołajka nadmorskiego]] oraz siedliska ptaków. Należy poruszać się wyłącznie wyznaczoną trasą i nie wolno wprowadzać psów. W Mechelinkach warto zobaczyć molo spacerowe i przystań rybacką. Uwaga: przejście z Rewy do Mechelinek przez rezerwat prowadzi początkowo kładką, ale w dalszym odcinku dość piaszczystą ścieżką, przez co jazda na rowerze jest dość ciężka, a miejscami niemożliwa, więc najlepiej tę trasę pokonać pieszo. [[File:Widok na kładkę w rezerwacie "Mechelińskie Łąki".jpg|thumb|Widok na kładkę w rezerwacie "Mechelińskie Łąki" z wieży widokowej w Rewie]] [[File:Widok na plażę z rezerwatu "Mechelińskie Łąki".jpg|thumb|Widok na plażę z rezerwatu "Mechelińskie Łąki"]] * [[Gdynia]] – duże miasto portowe z muzeami, plażami i nadmorskimi trasami spacerowymi. * [[Puck]] i Półwysep Helski – dobry kierunek dla osób chcących dalej poznawać miejscowości i krajobrazy Zatoki Puckiej. [[Kategoria:Powiat pucki]] jvqtuv3fxyuop7xhpn4ccctkgwg7w55 158158 158157 2026-08-04T19:08:49Z Walkuszek 17600 158158 wikitext text/x-wiki {{Top-banner|[[File:Rewa banner.jpg|thumb|Cypel Rewski]]}} {{Miejscowość infobox |nazwa = Rewa |nazwa oryginalna = |widok = 20240306 131700 Rewa 03.jpg |opis = |herb = |mapa = |państwo = [[Polska]] |region = [[powiat pucki]] |powierzchnia = 1,52 |wysokość = od 0 do 7 |prefiks = (+48) 58 |kod pocztowy = 81-198 |www = https://rewa.solectwo.pl }} {{Mapframe |54.632288|18.513083|zoom=13|height=230|width=230}} '''Rewa''' (kaszb. ''Rewa'', niem. ''Rewa'') — nadmorska wieś w [[Polska|Polsce]], w gminie [https://gminakosakowo.pl/ Kosakowo], położona nad [[w:Zatoka_Pucka|Zatoką Pucką]], niedaleko [[Gdynia|Gdyni]]. Jej symbolem jest [[w:Cypel_Rewski|Cypel Rewski]], zwany po kaszubsku ''Szpërkiem''. To wąski, piaszczysty wał wysunięty daleko w wody zatoki. Miejscowość znana jest z bardzo dobrych warunków do uprawiania windsurfingu i kitesurfingu. == Charakterystyka == === Historia === Pierwsza pisana wzmianka o Rewie pochodzi z '''1589 roku''', kiedy to opat oliwski [[w:Dawid_Konarski_(opat_oliwski)|Dawid Konarski]] zezwolił rybakom na budowę szop służących podczas połowów. W 1648 roku ośmiu rybaków otrzymało przywilej osadniczy, co zapoczątkowało rozwój stałej osady związanej z morzem. W 1772 roku mieszkało tu zaledwie 14 rybaków, jednak w drugiej połowie XIX wieku Rewa zaczęła szybko się rozwijać, stając się lokalnym ośrodkiem rybołówstwa, szkutnictwa i przybrzeżnej żeglugi towarowej. Szczególne miejsce w dziejach miejscowości zajmują '''rewskie szkuty,''' czyli drewniane żaglowce przewożące po [[w:Zatoka_Gdańska|Zatoce Gdańskiej]] między innymi piasek, żwir, kamienie, drewno i materiały budowlane. Rewskie statki zawijały również do dalszych portów bałtyckich, a osłonięte przez ''Szpërk'' kotwicowisko zapewniało im dogodne warunki postoju. '''10 lutego 1920 roku''', w dniu zaślubin Polski z morzem, armatorzy dziesięciu rewskich jednostek podnieśli na nich biało-czerwone bandery. Z tego powodu Rewa jest określana jako kolebka floty handlowej odrodzonej Rzeczypospolitej. Żegluga szkutowa stopniowo zanikała w okresie międzywojennym, a ostatnie historyczne jednostki zostały zniszczone podczas II wojny światowej. === Geografia === Rewa leży na Pobrzeżu Kaszubskim, nad Zatoką Pucką. Krajobraz miejscowości tworzą piaszczyste plaże, płytkie wody zatoki oraz [[w:Cypel_Rewski|Cypel Rewski]], nazywany po kaszubsku ''Szpërkiem'' jest wąskim wałem piaszczystym, wysuniętym daleko w morze. Cypel przechodzi pod powierzchnią wody w [[w:Rybitwia_Mielizna|Rybitwią Mieliznę]], zwaną także Ryfem Mew (lub [https://www.wladek.pl/mewi-ryf.html Mewi Ryf]), ciągnącą się w kierunku [[Kuźnica (województwo pomorskie)|Kuźnicy]] na [[w:Mierzeja_Helska|Półwyspie Helskim]]. Formacja ta stanowi naturalną granicę między płytkim Zalewem Puckim a zewnętrzną częścią Zatoki Puckiej.[[File:Cypel Rewski w listopadzie po zachodzie słońca.jpg|thumb|Cypel Rewski w listopadzie po zachodzie słońca]] === Kiedy jechać === Najlepszym okresem na przyjazd do Rewy jest lato, szczególnie od czerwca do sierpnia, gdy można korzystać z plaż, kąpielisk oraz oferty szkółek sportów wodnych. Płytkie wody Zatoki Puckiej i sprzyjające wiatry tworzą dobre warunki do nauki kitesurfingu, windsurfingu i wingfoila - działają tu szkółki prowadzące zajęcia zarówno dla początkujących, jak i bardziej doświadczonych osób. Warto dodać, że latem w Rewie można spotkać się ze sporym oblężeniem zarówno turystów jak i sportowców. Późna wiosna i wczesna jesień będą lepsze dla osób nastawionych na spacery po Cyplu Rewskim, obserwację zatoki i wypoczynek bez największego wakacyjnego tłoku. Poza pełnią lata pogoda jest mniej przewidywalna, ale wietrzne dni nadal przyciągają miłośników sportów wodnych. Zimą Rewa zarezerwowana jest raczej dla prawdziwych wielbicieli silnego wiatru i mrozu. === Warto zobaczyć === * Cypel Rewski – ''Szpërk'' – wąski piaszczysty wał wysunięty w głąb Zatoki Puckiej, będący symbolem Rewy i dobrym punktem widokowym. * [https://www.rewa.net.pl/atrakcje/aleja-zasluzonych-ludzi-morza Ogólnopolska Aleja Zasłużonych Ludzi Morza] – trakt spacerowy z tablicami upamiętniającymi osoby związane z polską gospodarką morską, żeglugą i Marynarką Wojenną. * [https://rewapark.pl/krzyz-morski-rewa/ Krzyż Morski] – charakterystyczny pomnik z ramionami w kształcie kotwic, stojący u nasady Cypla Rewskiego. * Promenada Nadmorska – krótki trakt spacerowy prowadzący w stronę cypla, plaży i Alei Zasłużonych Ludzi Morza. == Dojazd == === Samochodem === '''Z Gdyni''' do Rewy najlepiej jechać przez [[w:Pogórze_(Gdynia)|Pogórze]], [https://gminakosakowo.pl/ Kosakowo] i [[w:Mosty_(powiat_pucki)|Mosty]], natomiast '''z Rumi''' – przez [[w:Dębogórze_(wieś)|Dębogórze]], Kosakowo i Mosty. W letnie weekendy oraz podczas imprez nad zatoką na drodze dojazdowej mogą tworzyć się korki. W Rewie znajdują się wyznaczone parkingi, a część miejsc postojowych objęta jest strefą płatnego parkowania; przed pozostawieniem samochodu należy sprawdzić aktualne zasady opłat. === Autobusem === Do Rewy można dojechać autobusami [https://zkmgdynia.pl/ ZKM Gdynia]. [https://zkmgdynia.pl/linie/146 Linia 146] kursuje z gdyńskiego Placu Kaszubskiego, zatrzymując się między innymi przy Dworcu Głównym PKP; wybrane kursy prowadzą przez Mechelinki. [https://zkmgdynia.pl/linie/M Linia pospieszna M], kursująca wyłącznie w okresie letnich wakacji szkolnych, łączy Rewę z dworcem kolejowym w [[w:Rumia|Rumi]], co umożliwia dogodną przesiadkę z pociągów [https://www.skm.pkp.pl/ SKM] [https://www.skm.pkp.pl/ Trójmiasto] i [https://polregio.pl/pl/ Polregio]. Obie linie autobusowe dojeżdżają do przystanku końcowego Rewa – Bursztynowa, położonego w pobliżu plaży i Cypla Rewskiego. Przed podróżą warto sprawdzić aktualny rozkład, ponieważ częstotliwość kursów zależy od dnia tygodnia i pory roku. === Rowerem === Do Rewy można dojechać rowerem zasadniczo tymi samymi drogami co samochodem: od strony Gdyni przez Pogórze, Kosakowo i Mosty, a od strony Rumi przez Dębogórze, Kosakowo i Mosty. Do miejscowości nie prowadzi bowiem ciągła, wydzielona droga rowerowa, dlatego znaczna część przejazdu odbywa się jezdnią. W sezonie letnim należy liczyć się ze wzmożonym ruchem samochodowym, szczególnie na końcowym odcinku prowadzącym przez Mosty do Rewy. == Aktywny wypoczynek == Rewa jest ostatnio bardzo popularnym miejscem uprawiania sportów wodnych. Cypel Rewski rozdziela spokojniejsze wody Zalewu Puckiego od bardziej otwartej części zatoki, tworząc dogodne warunki do kitesurfingu, windsurfingu i żeglarstwa. W sezonie działają tu szkółki prowadzące kursy dla początkujących i zaawansowanych, obozy surfingowe i kitesurfingowe oraz wypożyczalnie sprzętu wodnego. Warto sprawdzać aktualną ofertę szkółek w internecie. Rewa jest również dobrym punktem wyjścia na spacery. Można przejść plażą i Cyplem Rewskim albo wybrać się w stronę Mechelinek ścieżką dydaktyczną prowadzącą przez rezerwat Mechelińskie Łąki (zob. sekcję "Gdzie dalej"). Z Rewą związany jest także [[Marsz Śledzia]] – organizowane przejście przez Zatokę Pucką płyciznami Rybitwiej Mielizny, na trasie między Kuźnicą a Rewą. '''Uwaga!''' Udział wymaga wcześniejszych zapisów i odpowiedniego przygotowania; '''nie jest to trasa przeznaczona do samodzielnego pokonywania'''. == Gastronomia == W Rewie dominują smażalnie ryb, kuchnia polska oraz sezonowe punkty gastronomiczne działające w pobliżu plaży. Latem lokale są zwykle bardzo zatłoczone, natomiast poza sezonem warto wcześniej sprawdzić dni i godziny otwarcia. * [https://barnadmorski.pl/?utm_source=chatgpt.com Bar Nadmorski], ul. Morska 2 – położony bezpośrednio przy plaży lokal z tarasem wychodzącym w stronę zatoki. Serwuje kuchnię polską i regionalną, a jego specjalnością są smażone ryby morskie. To dobry wybór na tradycyjny obiad po spacerze po Cyplu Rewskim, ale uwaga: na wolny stolik, zwłaszcza w sezonie można długo czekać i jedynym ratunkiem może być dużo wcześniejsza rezerwacja. * [https://www.rewa.net.pl/gastronomia/smazalnia-ryb-ul-koralowa-2 Smażalnia Ryb], ul. Koralowa 2 – niewielki, prosty lokal nad morzem, specjalizujący się w świeżych smażonych rybach. * [https://www.rewa.net.pl/gastronomia/checz-k242le-szperka Chëcz Kòle Szpërka] – rodzinna restauracja w pierwszej linii brzegowej, proponująca bardziej rozbudowaną interpretację kuchni regionalnej i dania oparte na rybach pozyskiwanych od miejscowych rybaków. Pozostała [https://www.rewa.net.pl/gastronomia oferta gastronomiczna Rewy]. == Zakupy == W Rewie działają niewielkie sklepy spożywcze, w których można kupić podstawowe artykuły, napoje i produkty potrzebne podczas pobytu. Latem pojawiają się również sezonowe punkty oferujące lody, przekąski oraz drobny asortyment plażowy (np. zabawki, dmuchańce). Godziny otwarcia mogą zależeć od pory roku, poza sezonem większość budek z lodami, goframi jest zamknięta. Cały rok funkcjonują natomiast sklepy rybne oferujące świeże bądź wędzone ryby - przed wizytą warto sprawdzić aktualne godziny otwarcia. Większe zakupy najlepiej zrobić przed przyjazdem albo w Kosakowie i na Pogórzu, gdzie znajdują się supermarkety oraz [https://galeriaszperk.pl/ Galeria Szperk]. == Rozrywka == Rewa jest raczej spokojną miejscowością wypoczynkową i nie ma rozbudowanego życia nocnego. Latem na plaży i w [https://kosakowosport.pl/letnia-strefa-sportu-powered-by-kosakowo-sport-rewa-2026/?utm_source=chatgpt.com Letniej Strefie Sportu] organizowane są zajęcia rekreacyjne, imprezy rodzinne, turnieje sportowe oraz okazjonalne wieczory z muzyką i silent disco. Szczegółowy program zmienia się w kolejnych sezonach, dlatego warto sprawdzić aktualny kalendarz wydarzeń gminy Kosakowo. Corocznie, na początku lipca, na pobliskim lotnisku Gdynia–Kosakowo odbywa się [https://opener.pl/ Open’er Festival], jeden z największych festiwali muzycznych w Polsce. Nie jest to wydarzenie organizowane w Rewie, ale może stanowić powód noclegu w miejscowości; w dniach festiwalu należy liczyć się z dużo większym ruchem i ograniczoną dostępnością miejsc noclegowych. == Noclegi == Rewa ma dość bogatą bazę noclegową, przede wszystkim są to prywatne pokoje gościnne, apartamenty, wille i domki, często położone w niewielkiej odległości od plaży. Część obiektów działa przez cały rok, inne przyjmują gości głównie w sezonie letnim. Funkcjonują również większe ośrodki, np.: * [https://www.hotelskipper.pl/ Hotel Skipper], ul. Sztormowa 2 – czterogwiazdkowy hotel położony bezpośrednio przy plaży i Cyplu Rewskim. Dysponuje restauracją, basenem oraz strefą spa i wellness. * [http://pensjonatkrystyna.pl/ Krystyna – Wczasy Zdrowotne], ul. Wczasowa 6 – pensjonat oferujący pokoje, wyżywienie, turnusy wypoczynkowe i rehabilitacyjne oraz zaplecze rekreacyjne; znajduje się około 200 m od morza. * [https://willabryza.pl/ Willa Bryza Rewa] – pensjonat z pokojami z prywatnymi łazienkami, wspólną kuchnią i parkingiem, położony blisko plaży. * [https://wczasy-rewa.pl/galeria/ Villa Pati] – kameralny obiekt z pokojami gościnnymi, ogrodem i zapleczem odpowiednim dla rodzin z dziećmi. == Gdzie dalej == * [[Mechelinki]] – najbliższy cel wycieczki. Z Rewy można dojść tam wyznaczoną pieszą ścieżką dydaktyczną przez rezerwat przyrody [[w:Rezerwat_przyrody_Mechelińskie_Łąki|Mechelińskie Łąki]], położony pomiędzy obiema miejscowościami. Rezerwat chroni nadmorskie łąki, wydmy, roślinność słonolubną i coraz rzadszego [[w:Mikołajek_nadmorski|mikołajka nadmorskiego]] oraz siedliska ptaków. Należy poruszać się wyłącznie wyznaczoną trasą i nie wolno wprowadzać psów. W Mechelinkach warto zobaczyć molo spacerowe i przystań rybacką. Uwaga: przejście z Rewy do Mechelinek przez rezerwat prowadzi początkowo kładką, ale w dalszym odcinku dość piaszczystą ścieżką, przez co jazda na rowerze jest dość ciężka, a miejscami niemożliwa, więc najlepiej tę trasę pokonać pieszo. [[File:Widok na kładkę w rezerwacie "Mechelińskie Łąki".jpg|thumb|Widok na kładkę w rezerwacie "Mechelińskie Łąki" z wieży widokowej w Rewie]] [[File:Widok na plażę z rezerwatu "Mechelińskie Łąki".jpg|thumb|Widok na plażę z rezerwatu "Mechelińskie Łąki"]] * [[Gdynia]] – duże miasto portowe z muzeami, plażami i nadmorskimi trasami spacerowymi. * [[Puck]] i Półwysep Helski – dobry kierunek dla osób chcących dalej poznawać miejscowości i krajobrazy Zatoki Puckiej. [[Kategoria:Powiat pucki]] p6wo0g687fidnncz3kr84m4pgrmz9r9 158159 158158 2026-08-04T19:11:11Z Walkuszek 17600 158159 wikitext text/x-wiki {{Top-banner|Rewa banner.jpg|caption=Cypel Rewski – Szpërk}} {{Miejscowość infobox |nazwa = Rewa |nazwa oryginalna = |widok = 20240306 131700 Rewa 03.jpg |opis = |herb = |mapa = |państwo = [[Polska]] |region = [[powiat pucki]] |powierzchnia = 1,52 |wysokość = od 0 do 7 |prefiks = (+48) 58 |kod pocztowy = 81-198 |www = https://rewa.solectwo.pl }} {{Mapframe |54.632288|18.513083|zoom=13|height=230|width=230}} '''Rewa''' (kaszb. ''Rewa'', niem. ''Rewa'') — nadmorska wieś w [[Polska|Polsce]], w gminie [https://gminakosakowo.pl/ Kosakowo], położona nad [[w:Zatoka_Pucka|Zatoką Pucką]], niedaleko [[Gdynia|Gdyni]]. Jej symbolem jest [[w:Cypel_Rewski|Cypel Rewski]], zwany po kaszubsku ''Szpërkiem''. To wąski, piaszczysty wał wysunięty daleko w wody zatoki. Miejscowość znana jest z bardzo dobrych warunków do uprawiania windsurfingu i kitesurfingu. == Charakterystyka == === Historia === Pierwsza pisana wzmianka o Rewie pochodzi z '''1589 roku''', kiedy to opat oliwski [[w:Dawid_Konarski_(opat_oliwski)|Dawid Konarski]] zezwolił rybakom na budowę szop służących podczas połowów. W 1648 roku ośmiu rybaków otrzymało przywilej osadniczy, co zapoczątkowało rozwój stałej osady związanej z morzem. W 1772 roku mieszkało tu zaledwie 14 rybaków, jednak w drugiej połowie XIX wieku Rewa zaczęła szybko się rozwijać, stając się lokalnym ośrodkiem rybołówstwa, szkutnictwa i przybrzeżnej żeglugi towarowej. Szczególne miejsce w dziejach miejscowości zajmują '''rewskie szkuty,''' czyli drewniane żaglowce przewożące po [[w:Zatoka_Gdańska|Zatoce Gdańskiej]] między innymi piasek, żwir, kamienie, drewno i materiały budowlane. Rewskie statki zawijały również do dalszych portów bałtyckich, a osłonięte przez ''Szpërk'' kotwicowisko zapewniało im dogodne warunki postoju. '''10 lutego 1920 roku''', w dniu zaślubin Polski z morzem, armatorzy dziesięciu rewskich jednostek podnieśli na nich biało-czerwone bandery. Z tego powodu Rewa jest określana jako kolebka floty handlowej odrodzonej Rzeczypospolitej. Żegluga szkutowa stopniowo zanikała w okresie międzywojennym, a ostatnie historyczne jednostki zostały zniszczone podczas II wojny światowej. === Geografia === Rewa leży na Pobrzeżu Kaszubskim, nad Zatoką Pucką. Krajobraz miejscowości tworzą piaszczyste plaże, płytkie wody zatoki oraz [[w:Cypel_Rewski|Cypel Rewski]], nazywany po kaszubsku ''Szpërkiem'' jest wąskim wałem piaszczystym, wysuniętym daleko w morze. Cypel przechodzi pod powierzchnią wody w [[w:Rybitwia_Mielizna|Rybitwią Mieliznę]], zwaną także Ryfem Mew (lub [https://www.wladek.pl/mewi-ryf.html Mewi Ryf]), ciągnącą się w kierunku [[Kuźnica (województwo pomorskie)|Kuźnicy]] na [[w:Mierzeja_Helska|Półwyspie Helskim]]. Formacja ta stanowi naturalną granicę między płytkim Zalewem Puckim a zewnętrzną częścią Zatoki Puckiej.[[File:Cypel Rewski w listopadzie po zachodzie słońca.jpg|thumb|Cypel Rewski w listopadzie po zachodzie słońca]] === Kiedy jechać === Najlepszym okresem na przyjazd do Rewy jest lato, szczególnie od czerwca do sierpnia, gdy można korzystać z plaż, kąpielisk oraz oferty szkółek sportów wodnych. Płytkie wody Zatoki Puckiej i sprzyjające wiatry tworzą dobre warunki do nauki kitesurfingu, windsurfingu i wingfoila - działają tu szkółki prowadzące zajęcia zarówno dla początkujących, jak i bardziej doświadczonych osób. Warto dodać, że latem w Rewie można spotkać się ze sporym oblężeniem zarówno turystów jak i sportowców. Późna wiosna i wczesna jesień będą lepsze dla osób nastawionych na spacery po Cyplu Rewskim, obserwację zatoki i wypoczynek bez największego wakacyjnego tłoku. Poza pełnią lata pogoda jest mniej przewidywalna, ale wietrzne dni nadal przyciągają miłośników sportów wodnych. Zimą Rewa zarezerwowana jest raczej dla prawdziwych wielbicieli silnego wiatru i mrozu. === Warto zobaczyć === * Cypel Rewski – ''Szpërk'' – wąski piaszczysty wał wysunięty w głąb Zatoki Puckiej, będący symbolem Rewy i dobrym punktem widokowym. * [https://www.rewa.net.pl/atrakcje/aleja-zasluzonych-ludzi-morza Ogólnopolska Aleja Zasłużonych Ludzi Morza] – trakt spacerowy z tablicami upamiętniającymi osoby związane z polską gospodarką morską, żeglugą i Marynarką Wojenną. * [https://rewapark.pl/krzyz-morski-rewa/ Krzyż Morski] – charakterystyczny pomnik z ramionami w kształcie kotwic, stojący u nasady Cypla Rewskiego. * Promenada Nadmorska – krótki trakt spacerowy prowadzący w stronę cypla, plaży i Alei Zasłużonych Ludzi Morza. == Dojazd == === Samochodem === '''Z Gdyni''' do Rewy najlepiej jechać przez [[w:Pogórze_(Gdynia)|Pogórze]], [https://gminakosakowo.pl/ Kosakowo] i [[w:Mosty_(powiat_pucki)|Mosty]], natomiast '''z Rumi''' – przez [[w:Dębogórze_(wieś)|Dębogórze]], Kosakowo i Mosty. W letnie weekendy oraz podczas imprez nad zatoką na drodze dojazdowej mogą tworzyć się korki. W Rewie znajdują się wyznaczone parkingi, a część miejsc postojowych objęta jest strefą płatnego parkowania; przed pozostawieniem samochodu należy sprawdzić aktualne zasady opłat. === Autobusem === Do Rewy można dojechać autobusami [https://zkmgdynia.pl/ ZKM Gdynia]. [https://zkmgdynia.pl/linie/146 Linia 146] kursuje z gdyńskiego Placu Kaszubskiego, zatrzymując się między innymi przy Dworcu Głównym PKP; wybrane kursy prowadzą przez Mechelinki. [https://zkmgdynia.pl/linie/M Linia pospieszna M], kursująca wyłącznie w okresie letnich wakacji szkolnych, łączy Rewę z dworcem kolejowym w [[w:Rumia|Rumi]], co umożliwia dogodną przesiadkę z pociągów [https://www.skm.pkp.pl/ SKM] [https://www.skm.pkp.pl/ Trójmiasto] i [https://polregio.pl/pl/ Polregio]. Obie linie autobusowe dojeżdżają do przystanku końcowego Rewa – Bursztynowa, położonego w pobliżu plaży i Cypla Rewskiego. Przed podróżą warto sprawdzić aktualny rozkład, ponieważ częstotliwość kursów zależy od dnia tygodnia i pory roku. === Rowerem === Do Rewy można dojechać rowerem zasadniczo tymi samymi drogami co samochodem: od strony Gdyni przez Pogórze, Kosakowo i Mosty, a od strony Rumi przez Dębogórze, Kosakowo i Mosty. Do miejscowości nie prowadzi bowiem ciągła, wydzielona droga rowerowa, dlatego znaczna część przejazdu odbywa się jezdnią. W sezonie letnim należy liczyć się ze wzmożonym ruchem samochodowym, szczególnie na końcowym odcinku prowadzącym przez Mosty do Rewy. == Aktywny wypoczynek == Rewa jest ostatnio bardzo popularnym miejscem uprawiania sportów wodnych. Cypel Rewski rozdziela spokojniejsze wody Zalewu Puckiego od bardziej otwartej części zatoki, tworząc dogodne warunki do kitesurfingu, windsurfingu i żeglarstwa. W sezonie działają tu szkółki prowadzące kursy dla początkujących i zaawansowanych, obozy surfingowe i kitesurfingowe oraz wypożyczalnie sprzętu wodnego. Warto sprawdzać aktualną ofertę szkółek w internecie. Rewa jest również dobrym punktem wyjścia na spacery. Można przejść plażą i Cyplem Rewskim albo wybrać się w stronę Mechelinek ścieżką dydaktyczną prowadzącą przez rezerwat Mechelińskie Łąki (zob. sekcję "Gdzie dalej"). Z Rewą związany jest także [[Marsz Śledzia]] – organizowane przejście przez Zatokę Pucką płyciznami Rybitwiej Mielizny, na trasie między Kuźnicą a Rewą. '''Uwaga!''' Udział wymaga wcześniejszych zapisów i odpowiedniego przygotowania; '''nie jest to trasa przeznaczona do samodzielnego pokonywania'''. == Gastronomia == W Rewie dominują smażalnie ryb, kuchnia polska oraz sezonowe punkty gastronomiczne działające w pobliżu plaży. Latem lokale są zwykle bardzo zatłoczone, natomiast poza sezonem warto wcześniej sprawdzić dni i godziny otwarcia. * [https://barnadmorski.pl/?utm_source=chatgpt.com Bar Nadmorski], ul. Morska 2 – położony bezpośrednio przy plaży lokal z tarasem wychodzącym w stronę zatoki. Serwuje kuchnię polską i regionalną, a jego specjalnością są smażone ryby morskie. To dobry wybór na tradycyjny obiad po spacerze po Cyplu Rewskim, ale uwaga: na wolny stolik, zwłaszcza w sezonie można długo czekać i jedynym ratunkiem może być dużo wcześniejsza rezerwacja. * [https://www.rewa.net.pl/gastronomia/smazalnia-ryb-ul-koralowa-2 Smażalnia Ryb], ul. Koralowa 2 – niewielki, prosty lokal nad morzem, specjalizujący się w świeżych smażonych rybach. * [https://www.rewa.net.pl/gastronomia/checz-k242le-szperka Chëcz Kòle Szpërka] – rodzinna restauracja w pierwszej linii brzegowej, proponująca bardziej rozbudowaną interpretację kuchni regionalnej i dania oparte na rybach pozyskiwanych od miejscowych rybaków. Pozostała [https://www.rewa.net.pl/gastronomia oferta gastronomiczna Rewy]. == Zakupy == W Rewie działają niewielkie sklepy spożywcze, w których można kupić podstawowe artykuły, napoje i produkty potrzebne podczas pobytu. Latem pojawiają się również sezonowe punkty oferujące lody, przekąski oraz drobny asortyment plażowy (np. zabawki, dmuchańce). Godziny otwarcia mogą zależeć od pory roku, poza sezonem większość budek z lodami, goframi jest zamknięta. Cały rok funkcjonują natomiast sklepy rybne oferujące świeże bądź wędzone ryby - przed wizytą warto sprawdzić aktualne godziny otwarcia. Większe zakupy najlepiej zrobić przed przyjazdem albo w Kosakowie i na Pogórzu, gdzie znajdują się supermarkety oraz [https://galeriaszperk.pl/ Galeria Szperk]. == Rozrywka == Rewa jest raczej spokojną miejscowością wypoczynkową i nie ma rozbudowanego życia nocnego. Latem na plaży i w [https://kosakowosport.pl/letnia-strefa-sportu-powered-by-kosakowo-sport-rewa-2026/?utm_source=chatgpt.com Letniej Strefie Sportu] organizowane są zajęcia rekreacyjne, imprezy rodzinne, turnieje sportowe oraz okazjonalne wieczory z muzyką i silent disco. Szczegółowy program zmienia się w kolejnych sezonach, dlatego warto sprawdzić aktualny kalendarz wydarzeń gminy Kosakowo. Corocznie, na początku lipca, na pobliskim lotnisku Gdynia–Kosakowo odbywa się [https://opener.pl/ Open’er Festival], jeden z największych festiwali muzycznych w Polsce. Nie jest to wydarzenie organizowane w Rewie, ale może stanowić powód noclegu w miejscowości; w dniach festiwalu należy liczyć się z dużo większym ruchem i ograniczoną dostępnością miejsc noclegowych. == Noclegi == Rewa ma dość bogatą bazę noclegową, przede wszystkim są to prywatne pokoje gościnne, apartamenty, wille i domki, często położone w niewielkiej odległości od plaży. Część obiektów działa przez cały rok, inne przyjmują gości głównie w sezonie letnim. Funkcjonują również większe ośrodki, np.: * [https://www.hotelskipper.pl/ Hotel Skipper], ul. Sztormowa 2 – czterogwiazdkowy hotel położony bezpośrednio przy plaży i Cyplu Rewskim. Dysponuje restauracją, basenem oraz strefą spa i wellness. * [http://pensjonatkrystyna.pl/ Krystyna – Wczasy Zdrowotne], ul. Wczasowa 6 – pensjonat oferujący pokoje, wyżywienie, turnusy wypoczynkowe i rehabilitacyjne oraz zaplecze rekreacyjne; znajduje się około 200 m od morza. * [https://willabryza.pl/ Willa Bryza Rewa] – pensjonat z pokojami z prywatnymi łazienkami, wspólną kuchnią i parkingiem, położony blisko plaży. * [https://wczasy-rewa.pl/galeria/ Villa Pati] – kameralny obiekt z pokojami gościnnymi, ogrodem i zapleczem odpowiednim dla rodzin z dziećmi. == Gdzie dalej == * [[Mechelinki]] – najbliższy cel wycieczki. Z Rewy można dojść tam wyznaczoną pieszą ścieżką dydaktyczną przez rezerwat przyrody [[w:Rezerwat_przyrody_Mechelińskie_Łąki|Mechelińskie Łąki]], położony pomiędzy obiema miejscowościami. Rezerwat chroni nadmorskie łąki, wydmy, roślinność słonolubną i coraz rzadszego [[w:Mikołajek_nadmorski|mikołajka nadmorskiego]] oraz siedliska ptaków. Należy poruszać się wyłącznie wyznaczoną trasą i nie wolno wprowadzać psów. W Mechelinkach warto zobaczyć molo spacerowe i przystań rybacką. Uwaga: przejście z Rewy do Mechelinek przez rezerwat prowadzi początkowo kładką, ale w dalszym odcinku dość piaszczystą ścieżką, przez co jazda na rowerze jest dość ciężka, a miejscami niemożliwa, więc najlepiej tę trasę pokonać pieszo. [[File:Widok na kładkę w rezerwacie "Mechelińskie Łąki".jpg|thumb|Widok na kładkę w rezerwacie "Mechelińskie Łąki" z wieży widokowej w Rewie]] [[File:Widok na plażę z rezerwatu "Mechelińskie Łąki".jpg|thumb|Widok na plażę z rezerwatu "Mechelińskie Łąki"]] * [[Gdynia]] – duże miasto portowe z muzeami, plażami i nadmorskimi trasami spacerowymi. * [[Puck]] i Półwysep Helski – dobry kierunek dla osób chcących dalej poznawać miejscowości i krajobrazy Zatoki Puckiej. [[Kategoria:Powiat pucki]] 3pm0trv41xget2u5lu9u9xziu7tpyo3 Rewa 0 19339 158147 2026-08-04T13:18:01Z Alan ffm 23 Alan ffm przeniósł stronę [[Rewa]] do [[Rewa (Polska)]]: miejsce na ujednoznacznienie 158147 wikitext text/x-wiki #PATRZ [[Rewa (Polska)]] 4i38b35nbwo8t9wz9ysk6p6sznv7qas