Wikisłownik
plwiktionary
https://pl.wiktionary.org/wiki/Wikis%C5%82ownik:Strona_g%C5%82%C3%B3wna
MediaWiki 1.47.0-wmf.15
case-sensitive
Media
Specjalna
Dyskusja
Wikisłownikarz
Dyskusja wikisłownikarza
Wikisłownik
Wikidyskusja
Plik
Dyskusja pliku
MediaWiki
Dyskusja MediaWiki
Szablon
Dyskusja szablonu
Pomoc
Dyskusja pomocy
Kategoria
Dyskusja kategorii
Aneks
Dyskusja aneksu
Indeks
Dyskusja indeksu
Portal
Dyskusja portalu
TimedText
TimedText talk
Moduł
Dyskusja modułu
Wydarzenie
Dyskusja wydarzenia
tir
0
1068
8856164
8796590
2026-08-12T12:07:32Z
OkuRin
62517
/* tir (użycie międzynarodowe) */ [[Szablon:cytuj]] do iso639-3.sil.org
8856164
wikitext
text/x-wiki
{{podobne|TIR|Tir|tir-|tir.|tìr|tír|tîr}}
== tir ({{użycie międzynarodowe}}) ==
{{wymowa}}
{{znaczenia}}
''symbol''
: (1.1) {{jęz}} ''kod [[w:ISO 639-3|ISO 639-3]], kod [[w:ISO 639-2|ISO 639-2]]:'' [[język]] [[tigrajski]], [[tigriński]], [[tigrinia]]<ref>{{cytuj|dostęp=o|tytuł=ISO 639-3|data=2023-11|url=https://iso639-3.sil.org|rozdział=[https://iso639-3.sil.org/code/tir tir]|opublikowany=iso639-3.sil.org}}</ref>
{{odmiana}}
{{przykłady}}
{{składnia}}
{{kolokacje}}
{{synonimy}}
: (1.1) ''kod [[w:ISO 639-1|ISO 639-1]]:'' [[ti]], ''kod [[w:Glottolog|Glottolog]]:'' [[tigr1271]], ''kod Linguasphere:'' [[12-ACA-ca]]
{{antonimy}}
{{hiperonimy}}
{{hiponimy}}
{{holonimy}}
{{meronimy}}
{{pokrewne}}
{{frazeologia}}
{{etymologia}} {{etym|tigrinia|ትግርኛ}} (təgrəñña) oraz {{etym|wł|tigrino}}
{{uwagi}}
{{źródła}}
<references />
== tir ({{język polski}}) ==
[[Plik:Renault T-Truck - E 5958KC.jpg|thumb|tir (1.1)]]
{{wymowa}}
: {{IPA3|tʲir}}, {{AS3|tʹir}}, {{objaśnienie wymowy|ZM}}
: {{audio|LL-Q809 (pol)-Poemat-tir.wav}}
{{znaczenia}}
''rzeczownik, rodzaj męski''
: (1.1) [[duży]] [[samochód]] [[ciężarowy]]
{{odmiana}}
: (1.1) {{odmiana-rzeczownik-polski
|Mianownik lp = tir
|Mianownik lm = tiry
|Dopełniacz lp = tira
|Dopełniacz lm = tirów
|Celownik lp = tirowi
|Celownik lm = tirom
|Biernik lp = tira
|Biernik lm = tiry
|Narzędnik lp = tirem
|Narzędnik lm = tirami
|Miejscownik lp = tirze
|Miejscownik lm = tirach
|Wołacz lp = tirze
|Wołacz lm = tiry
|Forma depr =
|Forma ndepr =
}}
{{przykłady}}
{{składnia}}
{{kolokacje}}
{{synonimy}}
: (1.1) [[TIR]]
{{antonimy}}
{{hiperonimy}}
{{hiponimy}}
{{holonimy}}
{{meronimy}}
: (1.1) [[ciągnik siodłowy]]
{{pokrewne}}
: {{rzecz}} [[tirowiec]] {{mos}}, [[tirówka]] {{ż}}
: {{skr}} [[TIR]]
{{frazeologia}}
{{etymologia}}
{{uwagi}}
{{tłumaczenia}}
{{źródła}}
== tir ({{język bretoński}}) ==
{{wymowa}} {{IPA3|ˈtiːr}}
{{znaczenia}}
''rzeczownik, rodzaj męski''
: (1.1) [[kraj]], [[ziemia]]
{{odmiana}}
: (1.1) {{lm}} tirioù
{{przykłady}}
{{składnia}}
{{kolokacje}}
{{synonimy}}
{{antonimy}}
{{hiperonimy}}
{{hiponimy}}
{{holonimy}}
{{meronimy}}
{{pokrewne}}
{{frazeologia}}
{{etymologia}}
: {{etym|prabrytański|*tir}} < {{etym|praceltycki|*tīros}} < {{etym|praindoeur|*ters-}}
{{uwagi}}
{{źródła}}
== tir ({{esperanto (morfem)}}) ==
{{wymowa}}
{{znaczenia}}
''{{morfem|eo}}''
: (1.1) [[ciągnąć]]
{{odmiana}}
{{przykłady}}
{{składnia}}
{{kolokacje}}
{{synonimy}}
{{antonimy}}
{{hiperonimy}}
{{hiponimy}}
{{holonimy}}
{{meronimy}}
{{pochodne}}
: {{czas}} [[tiri]], [[tiriĝi]], [[altiri]], [[detiri]], [[eltiri]], [[kuntiri]], [[kuntiriĝi]], [[posttiri]], [[retiri]], [[subtiri]], [[ŝultrotiri]]
: {{rzecz}} [[tiro]], [[tirilo]], [[kuntiro]], [[tirkesto]], [[korktirilo]], [[sangeltiro]], [[tirĉevalo]], [[tirharmoniko]]
: {{przym}} [[altiranta]]
{{frazeologia}}
{{etymologia}} {{etym|franc|tirer}}, {{etym|wł|tirare}}
{{uwagi}}
{{źródła}}
== tir ({{język francuski}}) ==
{{wymowa}}
: {{audio|Fr-tir.ogg}}
: (1) {{IPA|tiʁ}}
: {{audio|LL-Q150 (fra)-DSwissK-tir.wav}} {{audio|LL-Q150 (fra)-Poslovitch-tir.wav}} {{audio|LL-Q150 (fra)-WikiLucas00-tir.wav}}
{{znaczenia}}
''rzeczownik, rodzaj męski''
: (1.1) [[strzelanie]], [[ogień]]
{{odmiana}}
: (1) {{lp}} tir; {{lm}} tirs
{{przykłady}}
{{składnia}}
{{kolokacje}}
: (1.1) [[déclencher]] [[le]] tir → [[otworzyć ogień]]
{{synonimy}}
{{antonimy}}
{{hiperonimy}}
{{hiponimy}}
{{holonimy}}
{{meronimy}}
{{pokrewne}}
: {{czas}} [[tirer]]
{{frazeologia}}
{{etymologia}}
{{uwagi}}
{{źródła}}
== tir ({{język kataloński}}) ==
{{wymowa}}
: {{audio|LL-Q7026 (cat)-Marvives-tir.wav}}
{{znaczenia}}
''rzeczownik, rodzaj męski''
: (1.1) [[strzał]], [[strzelanie]]
: (1.2) {{sport}} [[strzelanie]], [[strzelectwo]]
{{odmiana}}
: {{lm}} tirs
{{przykłady}}
{{składnia}}
{{kolokacje}}
{{synonimy}}
{{antonimy}}
{{hiperonimy}}
{{hiponimy}}
{{holonimy}}
{{meronimy}}
{{pokrewne}}
{{frazeologia}}
{{etymologia}}
{{uwagi}}
{{źródła}}
== tir ({{język kornijski}}) ==
{{wymowa}}
: {{audio|LL-Q25289 (cor)-Gwikor Frank-tir.wav}}
{{znaczenia}}
''rzeczownik, rodzaj męski''
: (1.1) [[kraj]], [[ziemia]]
{{odmiana}}
: (1.1) {{lm}} tiryow
{{przykłady}}
{{składnia}}
{{kolokacje}}
{{synonimy}}
{{antonimy}}
{{hiperonimy}}
{{hiponimy}}
{{holonimy}}
{{meronimy}}
{{pokrewne}}
{{frazeologia}}
{{etymologia}}
: {{etym|prabrytański|*tir}} < {{etym|praceltycki|*tīros}} < {{etym|praindoeur|*ters-}}
{{uwagi}}
{{źródła}}
== tir ({{język starowalijski}}) ==
{{wymowa}}
{{znaczenia}}
''rzeczownik, rodzaj męski''
: (1.1) [[kraj]], [[ziemia]]
{{odmiana}}
{{przykłady}}
{{składnia}}
{{kolokacje}}
{{synonimy}}
{{antonimy}}
{{hiperonimy}}
{{hiponimy}}
{{holonimy}}
{{meronimy}}
{{pokrewne}}
{{frazeologia}}
{{etymologia}}
: {{etym|prabrytański|*tir}} < {{etym|praceltycki|*tīros}} < {{etym|praindoeur|*ters-}}
{{uwagi}}
{{źródła}}
== tir ({{język tatarski}}) ==
{{ortografie}} {{ortografieTT}}
{{wymowa}}
{{znaczenia}}
''rzeczownik''
: (1.1) [[pot]]
{{odmiana}}
{{przykłady}}
{{składnia}}
{{kolokacje}}
{{synonimy}}
{{antonimy}}
{{hiperonimy}}
{{hiponimy}}
{{holonimy}}
{{meronimy}}
{{pokrewne}}
{{frazeologia}}
{{etymologia}}
{{uwagi}}
{{źródła}}
: {{importEnWikt|tatarski|4}}
== tir ({{język walijski}}) ==
{{wymowa}}
: {{audio|Cy-tir.ogg}}
{{znaczenia}}
''rzeczownik, rodzaj męski''
: (1.1) [[kraj]], [[ziemia]]
{{odmiana}}
: (1.1) {{lm}} tiroedd
{{przykłady}}
{{składnia}}
{{kolokacje}}
{{synonimy}}
{{antonimy}}
{{hiperonimy}}
{{hiponimy}}
{{holonimy}}
{{meronimy}}
{{pokrewne}}
{{frazeologia}}
{{etymologia}}
: {{etym|starowalijski|tir}}
{{uwagi}}
{{źródła}}
== tir ({{język wilamowski}}) ==
[[Plik:Bad Windsheim - Fränkisches Freilandmuseum, Türe zum Übergang.JPG|thumb|tir (1.1)]]
{{ortografie}}
: [[tjyr]] • [[tjȳr]]
{{wymowa}}
: {{audio|Wym-tir (wersja Józefa Gary).ogg}}
{{znaczenia}}
''rzeczownik, rodzaj żeński''
: (1.1) [[drzwi]]<ref>{{Gara2003|strony=}}</ref>
''rzeczownik, rodzaj nijaki''
: (2.1) [[zwierzę]]
{{odmiana}}
{{przykłady}}
{{składnia}}
{{kolokacje}}
{{synonimy}}
{{antonimy}}
{{hiperonimy}}
{{hiponimy}}
{{holonimy}}
{{meronimy}}
{{pokrewne}}
{{frazeologia}}
{{etymologia}}
: {{por}} {{etymn|niemiecki|Tür}}
{{uwagi}}
{{źródła}}
<references />
6ic4kyr2p5mh9khosh9xjualnkiihsm
nov
0
2915
8856188
8817161
2026-08-12T14:07:16Z
OkuRin
62517
/* nov (użycie międzynarodowe) */ [[Szablon:cytuj]] do iso639-3.sil.org
8856188
wikitext
text/x-wiki
{{podobne|Nov|Nov.|nov.}}
== nov ({{użycie międzynarodowe}}) ==
{{wymowa}}
{{znaczenia}}
''symbol''
: (1.1) {{jęz}} ''kod [[w:ISO 639-3|ISO 639-3]]:'' [[novial]]<ref>{{cytuj|dostęp=o|tytuł=ISO 639-3|data=2023-11|url=https://iso639-3.sil.org|rozdział=[https://iso639-3.sil.org/code/nov nov]|opublikowany=iso639-3.sil.org}}</ref>
{{odmiana}}
{{przykłady}}
{{składnia}}
{{kolokacje}}
{{synonimy}}
: (1.1) ''kod [[w:Glottolog|Glottolog]]:'' [[novi1234]], ''kod Linguasphere:'' [[51-AAB-dc]]
{{antonimy}}
{{hiperonimy}}
{{hiponimy}}
{{holonimy}}
{{meronimy}}
{{pokrewne}}
{{frazeologia}}
{{etymologia}} {{etym|novial|novial}} < {{etym|novial|novi}}
{{uwagi}}
{{źródła}}
<references />
== nov ({{język bośniacki}}) ==
{{ortografie}}
{{wymowa}}
{{znaczenia}}
''przymiotnik''
: (1.1) [[nowy]]
{{odmiana}}
{{przykłady}}
{{składnia}}
{{kolokacje}}
{{synonimy}}
{{antonimy}}
{{hiperonimy}}
{{hiponimy}}
{{holonimy}}
{{meronimy}}
{{pokrewne}}
{{frazeologia}}
{{etymologia}} {{etym|scs|ⱀⱁⰲⱏ}}
{{uwagi}}
{{źródła}}
== nov ({{język chorwacki}}) ==
{{ortografie}}
{{wymowa}}
{{znaczenia}}
''przymiotnik''
: (1.1) [[nowy]]
{{odmiana}}
: (1.1) {{m}} nov, {{ż}} nova, {{n}} novo; '''''stopień wyższy''''' {{m}} noviji, {{ż}} novija, {{n}} novije
{{przykłady}}
: (1.1) ''[[jučer|Jučer]] [[biti|je]] [[doći|došao]] [[nov]]i [[učenik]] [[u]] [[naš]] [[razred]].'' → [[wczoraj|Wczoraj]] [[do]] [[nasz]]ej [[klasa|klasy]] [[przyjść|przyszedł]] '''[[nowy]]''' [[uczeń]].
{{składnia}}
{{kolokacje}}
{{synonimy}}
{{antonimy}}
: (1.1) [[star]]
{{hiperonimy}}
{{hiponimy}}
{{holonimy}}
{{meronimy}}
{{pokrewne}}
{{frazeologia}}
{{etymologia}}
: {{prasł|etym|*novъ}}
{{uwagi}}
{{źródła}}
== nov ({{język czeski}}) ==
{{wymowa}}
: {{audio|LL-Q9056 (ces)-TranslateForFun-nov.wav}} {{audio|LL-Q9056 (ces)-Ghost4Man-nov.wav}}
{{znaczenia}}
''rzeczownik, rodzaj męski nieżywotny''
: (1.1) [[nów]]
{{odmiana}}
: (1.1) {{odmiana-rzeczownik-czeski
|Mianownik lp = nov
|Mianownik lm = novy
|Dopełniacz lp = novu
|Dopełniacz lm = novů
|Celownik lp = novu
|Celownik lm = novům
|Biernik lp = nov
|Biernik lm = novy
|Wołacz lp = nove
|Wołacz lm = novy
|Miejscownik lp = nově / novu
|Miejscownik lm = novech
|Narzędnik lp = novem
|Narzędnik lm = novy
}}
{{przykłady}}
{{składnia}}
{{kolokacje}}
{{synonimy}}
{{antonimy}}
{{hiperonimy}}
{{hiponimy}}
{{holonimy}}
{{meronimy}}
{{pokrewne}}
{{frazeologia}}
{{etymologia}}
{{uwagi}}
{{źródła}}
== nov ({{esperanto (morfem)}}) ==
{{wymowa}}
{{znaczenia}}
''{{morfem|eo}}''
: (1.1) [[nowy]]
{{odmiana}}
{{przykłady}}
{{składnia}}
{{kolokacje}}
{{synonimy}}
{{antonimy}}
{{hiperonimy}}
{{hiponimy}}
{{holonimy}}
{{meronimy}}
{{pochodne}}
: {{przym}} [[nova]], [[malnova]], [[novriĉa]]
: {{rzecz}} [[novaĵo]], [[novismo]], [[novulo]], [[novedzo]], [[novedzino]], [[novluno]], [[novparolo]], [[novriĉulo]], [[Novjorko]], [[Nov-Jorkio]], [[Nov-Gvineo]], [[Papuo-Nov-Gvineo]], [[Nov-Ĵerzejo]], [[Nov-Meksiko]], [[Novsudkimrio]], [[Novsudkimrujo]], [[Nov-Zelando]], [[novaĵservilo]], [[novjaro]]
: {{przysł}} [[denove]]
: {{czas}} [[renovigi]], [[renoviĝi]]
{{frazeologia}}
{{etymologia}} {{etym|łac|novus}}
{{uwagi}} {{morfem oficjalny|fundamenta|BRO=2}}
{{źródła}}
== nov ({{język romansz}}) ==
{{wymowa}}
{{znaczenia}}
''liczebnik główny''
: (1.1) [[dziewięć]], [[9]]
{{odmiana}}
{{przykłady}}
{{składnia}}
{{kolokacje}}
{{synonimy}}
{{antonimy}}
{{hiperonimy}}
{{hiponimy}}
{{holonimy}}
{{meronimy}}
{{pokrewne}}
: {{licz}} [[novanta]], [[novavel]]
{{frazeologia}}
{{etymologia}}
{{uwagi}}
{{źródła}}
== nov ({{język słowacki}}) ==
{{wymowa}}
{{znaczenia}}
''rzeczownik, rodzaj męski nieżywotny''
: (1.1) {{astr}} [[nów]]<ref name=sssj>{{SSSJ|tom=MN|hasło=nov}}</ref>
{{odmiana}}
: (1.1) {{odmiana-rzeczownik-słowacki
|Mianownik lp = nov
|Dopełniacz lp = novu
|Celownik lp = novu
|Biernik lp = nov
|Miejscownik lp = nove
|Narzędnik lp = novom
|Mianownik lm = novy
|Dopełniacz lm = novov
|Celownik lm = novom
|Biernik lm = novy
|Miejscownik lm = novoch
|Narzędnik lm = novmi
}}
{{przykłady}}
{{składnia}}
{{kolokacje}}
{{synonimy}}
{{antonimy}}
{{hiperonimy}}
{{hiponimy}}
{{holonimy}}
{{meronimy}}
{{pokrewne}}
{{frazeologia}}
{{etymologia}}
{{uwagi}}
{{źródła}}
<references />
== nov ({{język słoweński}}) ==
{{wymowa}}
{{znaczenia}}
''przymiotnik''
: (1.1) [[nowy]]
{{odmiana}}
{{przykłady}}
{{składnia}}
{{kolokacje}}
{{synonimy}}
{{antonimy}}
{{hiperonimy}}
{{hiponimy}}
{{holonimy}}
{{meronimy}}
{{pokrewne}}
{{frazeologia}}
{{etymologia}}
{{uwagi}}
{{źródła}}
: {{importEnWikt|słoweński}}
t2cp3lwk0acctkwg7cpfxtxtgei4uvq
nur
0
2926
8856155
8760221
2026-08-12T12:03:13Z
Türkçe-Lehçe sözlük
114911
dodano turecki: (1.1) [[dalgıç kuşu]]
8856155
wikitext
text/x-wiki
{{podobne|Nur|nuur'}}
== nur ({{język polski}}) ==
[[Plik:Gavia arctica1.jpg|thumb|[[nur czarnoszyi]] (1.1)]]
[[Plik:US Navy 090919-N-9327W-033 Sailors assigned to the Tarawa-class amphibious assault ship USS Nassau (LHA 4) dive into the Atlantic Ocean.jpg|thumb|nur (1.2)]]
{{wymowa}}
: {{IPA3|nur}}, {{AS3|nur}}
: {{audio|LL-Q809 (pol)-Poemat-nur.wav}}
{{znaczenia}}
''rzeczownik, rodzaj męskozwierzęcy''
: (1.1) {{ornit}} [[ptak]] [[wodny]] [[zamieszkiwać|zamieszkujący]] [[Ameryka Północna|Amerykę Północną]] [[i]] [[północny|północną]] [[część]] [[Europa|Europy]]; {{wikipedia|nury}}
: (1.2) [[skok]] [[do]] [[woda|wody]]
{{odmiana}}
: (1.1-2) {{odmiana-rzeczownik-polski
|Mianownik lp = nur
|Dopełniacz lp = nura
|Celownik lp = nurowi
|Biernik lp = nura
|Narzędnik lp = nurem
|Miejscownik lp = nurze
|Wołacz lp = nurze
|Mianownik lm = nury
|Dopełniacz lm = nurów
|Celownik lm = nurom
|Biernik lm = nury
|Narzędnik lm = nurami
|Miejscownik lm = nurach
|Wołacz lm = nury
}}
{{przykłady}}
: (1.2) ''[[dać|Dał]] [[nur]]a [[do]] [[jezioro|jeziora]] [[i]] [[tyle]] [[on|go]] [[widzieć|widzieliśmy]].''
{{składnia}}
{{kolokacje}}
: (1.1) [[nur rdzawoszyi]] • [[nur czarnoszyi]] • [[nur lodowiec]] • [[nur białodzioby]]
: (1.2) [[dać]] nura
{{synonimy}}
{{antonimy}}
{{hiperonimy}}
{{hiponimy}}
{{holonimy}}
{{meronimy}}
{{pokrewne}}
: {{rzecz}} [[nurzanie]] {{n}}, [[nurzec]] {{m}}, [[zanurkowanie]] {{n}}, [[nurkowanie]] {{n}}, [[nurek]] {{m}}, [[nury]] {{lm nm}}
: {{czas}} [[nurkować]] {{ndk}}, [[zanurkować]] {{dk}}
: {{przym}} [[nurkowy]], [[nurowy]]
{{frazeologia}}
{{etymologia}}
{{uwagi}}
: (1.1) zobacz też: [[Indeks:Polski - Ptaki]]
{{tłumaczenia}}
* angielski: (1.1) [[loon]]; (1.2) [[plunge]]
* baskijski: (1.1) [[aliota]]
* esperanto: (1.1) [[kolimbo]]
* fiński: (1.1) [[kuikka]]
* francuski: (1.1) [[plongeon]] {{m}}; (1.2) [[plongeon]] {{m}}
* niemiecki: (1.1) [[Seetaucher]] {{m}}; (1.2) [[Tauchen]] {{n}}
* rosyjski: (1.1) [[гагара]] {{ż}}
* słowacki: (1.1) [[potáplica]] {{ż}}
* szwedzki: (1.1) [[lom]] {{w}}
* turecki: (1.1) [[dalgıç kuşu]]
* włoski: (1.1) [[gavia]] {{ż}}, [[strolaga]] {{ż}}; (1.2) [[tuffo]] {{m}}
{{źródła}}
== nur ({{esperanto}}) ==
{{morfologia}} {{morfeo|nur}}
{{wymowa}}
: {{audio|Eo-nur.ogg}} {{audio|LL-Q143 (epo)-Lepticed7-nur.wav}} {{audio|LL-Q143 (epo)-Robin van der Vliet-nur.wav}}
{{znaczenia}}
''partykuła''
: (1.1) [[tylko]], [[jedynie]]
: (1.2) [[dopiero]]
{{odmiana}}
{{przykłady}}
: (1.1) ''[[mi|Mi]] [[havi|havas]] [[nur]] [[unu]] [[buŝo]]n, [[sed]] [[mi]] [[havi|havas]] [[du]] [[orelo]]jn.''<ref>{{Ekzercaro|par=12}}</ref> → [[mieć|Mam]] '''[[tylko]]''' [[jeden|jedne]] [[usta]], [[ale]] [[mieć|mam]] [[dwa|dwoje]] [[ucho|uszu]].
: (1.2) ''[[mi|Mi]] [[legi]]s [[via]]n [[retletero]]n [[nur]] [[hieraŭ]] [[posttagmeze]].'' → [[przeczytać|Przeczytałam]] [[twój]] [[e-mail]] '''[[dopiero]]''' [[wczoraj]] [[po południu]].
{{składnia}}
{{kolokacje}}
: (1.1) [[ke nur]] • [[nur se]] • [[se kaj nur se]]
{{synonimy}}
{{antonimy}}
{{hiperonimy}}
{{hiponimy}}
{{holonimy}}
{{meronimy}}
{{pokrewne}}
: {{przym}} [[nura]], [[nurnura]]
{{frazeologia}} [[al malsaĝulo ne helpas admono, nur bastono]] • [[ĉe vulpoj ĉiam naskiĝas nur vulpoj]] • [[ĉiu klopodu nur en sia metio, tiam al la urbo mankos nenio]] • [[de majesta ĝis ridinda estas nur unu paŝo]] • [[eĉ plej nigra bovino donas lakton nur blankan]] • [[edzo kaj edzino estas nur unu]] • [[forveturis malsaĝa, revenis nur pli aĝa]] • [[kiu sentas — ploras, kiu vidas — nur ridas]] • [[kiu tro pelas, nur malakcelas]] • [[laŭdu tagon nur vespere]] • [[li havis viandon, mi havis nur oston — li havis la ĝuon, mi pagis la koston]] • [[vidi nur ĝis la pinto de sia nazo]] • [[liveru nur panon, manĝontoj sin trovos]] • [[neĝo kaŝas nur ĝis printempo]] • [[nur pano kun fromaĝo, sed afabla vizaĝo]] • [[nur suferinto ŝatas feliĉon]] • [[nur tiu ne eraras, kiu neniam ion faras]] • [[oro nur fingron eksvingas kaj ĉion atingas]] • [[por malfrua gasto restas nur osto]] • [[pri la ŝtrumpa truo scias nur la ŝuo]] • [[se muso nur unu truon disponas, ĝi baldaŭ la vivon fordonas]] • [[sendito nur portas; kion oni ordonis, li raportas]] • [[senpaga estas nur la morto, sed ĝi kostas la vivon]] • [[stomako malsata nur pri pano meditas]] • [[superpinte — nur tuŝinte]] • [[sur ĉiu flanko nur manko kaj manko]] • [[tro rapida faro estas nur baro]]
{{etymologia}}
{{uwagi}}
{{źródła}}
<references />
== nur ({{esperanto (morfem)}}) ==
{{wymowa}}
: {{audio|LL-Q143 (epo)-Lepticed7-nur.wav}} {{audio|LL-Q143 (epo)-Robin van der Vliet-nur.wav}} {{audio|Eo-nur.ogg}}
{{znaczenia}}
''{{morfem|eo}}''
: (1.1) [[tylko]], [[dopiero]]
{{odmiana}}
{{przykłady}}
{{składnia}}
{{kolokacje}}
{{synonimy}}
{{antonimy}}
{{hiperonimy}}
{{hiponimy}}
{{holonimy}}
{{meronimy}}
{{pochodne}}
: ''partykuła'' [[nur]]
: {{przym}} [[nura]], [[nurnura]], [[ununura]]
{{frazeologia}}
{{etymologia}} {{etym|niem|nur}}
{{uwagi}}
{{źródła}}
== nur ({{język niemiecki}}) ==
{{wymowa}}
: {{IPA3|ˈnuːɐ̯}}
: {{audio|De-nur.ogg}} {{audio|De-nur2.ogg}} {{audio|LL-Q188 (deu)-Lucas Werkmeister-nur.wav}} {{audio|LL-Q188 (deu)-Natschoba-nur.wav}} {{audioAT|De-at-nur.ogg}}
{{znaczenia}}
''partykuła''
: (1.1) [[tylko]]
{{odmiana}}
{{przykłady}}
{{składnia}}
{{kolokacje}}
{{synonimy}}
{{antonimy}}
{{hiperonimy}}
: (1.1) [[Abtönungspartikel]]
{{hiponimy}}
{{holonimy}}
{{meronimy}}
{{pokrewne}}
{{frazeologia}}
{{etymologia}}
{{uwagi}}
{{źródła}}
== nur ({{novial}}) ==
{{wymowa}}
{{znaczenia}}
''przysłówek''
: (1.1) [[tylko]], [[jedynie]]
{{odmiana}}
{{przykłady}}
{{składnia}}
{{kolokacje}}
{{synonimy}}
{{antonimy}}
{{hiperonimy}}
{{hiponimy}}
{{holonimy}}
{{meronimy}}
{{pokrewne}}
{{frazeologia}}
{{etymologia}}
{{uwagi}}
{{źródła}}
: {{importEnWikt|novial|2}}
ooaqib043gnv5zn5hdk6ek3l31ea14c
rap
0
3322
8856174
8797856
2026-08-12T13:05:05Z
OkuRin
62517
/* rap (użycie międzynarodowe) */ [[Szablon:cytuj]] do iso639-3.sil.org
8856174
wikitext
text/x-wiki
{{podobne|raap|Rap|Rapp|rapp|ràpp}}
== rap ({{użycie międzynarodowe}}) ==
{{wymowa}}
{{znaczenia}}
''symbol''
: (1.1) {{jęz}} ''kod [[w:ISO 639-3|ISO 639-3]], kod [[w:ISO 639-2|ISO 639-2]]:'' [[język]] [[rapanujski]], [[rapanui]]<ref>{{cytuj|dostęp=o|tytuł=ISO 639-3|data=2023-11|url=https://iso639-3.sil.org|rozdział=[https://iso639-3.sil.org/code/rap rap]|opublikowany=iso639-3.sil.org}}</ref>
{{odmiana}}
{{przykłady}}
{{składnia}}
{{kolokacje}}
{{synonimy}}
: (1.1) ''kod [[w:Glottolog|Glottolog]]:'' [[rapa1244]], ''kod Linguasphere:'' [[39-CAR-a]]
{{antonimy}}
{{hiperonimy}}
{{hiponimy}}
{{holonimy}}
{{meronimy}}
{{pokrewne}}
{{frazeologia}}
{{etymologia}} {{etym|rapanui|Rapa Nui}}
{{uwagi}}
{{źródła}}
<references />
== rap ({{język polski}}) ==
[[Plik:Aspius aspius Prague Vltava 3.jpg|thumb|rap (1.1)]]
[[Plik:Sokół rapper.jpg|thumb|[[wykonawca]] rapu (2.1)]]
{{wymowa}}
: {{IPA3|rap}}, {{AS3|rap}}
: {{audio|LL-Q809 (pol)-Poemat-rap.wav}}
{{znaczenia}}
''rzeczownik, rodzaj męskozwierzęcy''
: (1.1) {{icht}} {{nazwa systematyczna|Leuciscus aspius|ref=tak}}, [[gatunek]] [[ryba|ryby]] [[z]] [[rodzina|rodziny]] [[karpiowate|karpiowatych]]
''rzeczownik, rodzaj męskorzeczowy''
: (2.1) {{muz}} [[styl]] [[w]] [[muzyka|muzyce]]; {{wikipedia}}
''{{forma rzeczownika|pl}}''
: (3.1) {{D}} {{lm}} ''od:'' [[rapa]]
{{odmiana}}
: (1.1) {{odmiana-rzeczownik-polski
|Mianownik lp = rap
|Dopełniacz lp = rapa
|Celownik lp = rapowi
|Biernik lp = rapa
|Narzędnik lp = rapem
|Miejscownik lp = rapie
|Wołacz lp = rapie
|Mianownik lm = rapy
|Dopełniacz lm = rapów
|Celownik lm = rapom
|Biernik lm = rapy
|Narzędnik lm = rapami
|Miejscownik lm = rapach
|Wołacz lm = rapy
}}
: (2.1) {{odmiana-rzeczownik-polski
|Mianownik lp = rap
|Dopełniacz lp = rapu
|Celownik lp = rapowi
|Biernik lp = rap
|Narzędnik lp = rapem
|Miejscownik lp = rapie
|Wołacz lp = rapie
|Mianownik lm = rapy
|Dopełniacz lm = rapów
|Celownik lm = rapom
|Biernik lm = rapy
|Narzędnik lm = rapami
|Miejscownik lm = rapach
|Wołacz lm = rapy
}}
{{przykłady}}
: (1.1) ''[[za|Za]] [[płetwa]]mi [[brzuszny]]mi [[rap]]a [[biec|biegnie]] [[pozbawić|pozbawiony]] [[łuska|łusek]] [[kil]].''
: (2.1) ''[[nie|Nie]] [[lubić|lubię]] [[rap]]u, [[woleć|wolę]] [[rock]].''
{{składnia}}
{{kolokacje}}
: (2.1) [[gangsta rap]]
{{synonimy}}
: (1.1) [[boleń pospolity]], [[boleń]], [[chwat]], [[rapa]]
{{antonimy}}
{{hiperonimy}}
: (1.1) [[ryba]]
: (2.1) [[styl]]
{{hiponimy}}
{{holonimy}}
{{meronimy}}
{{pokrewne}}
: (2.1)
: {{przym}} [[raperski]], [[rapperski]], [[rapowy]]
: {{rzecz}} [[raper]] {{m}}, [[rapper]] {{m}}, [[raperka]] {{ż}}, [[rapperka]] {{ż}}
: {{czas}} [[rapować]] {{ndk}}
{{frazeologia}}
{{etymologia}}
: (2.1) {{etym|ang|rap}}<ref>Bogusław Dunaj, ''Elementy obce w najnowszej leksyce polskiej''.</ref>
{{uwagi}}
{{tłumaczenia}}
: (1.1) {{zobtłum|boleń pospolity}}
* angielski: (2.1) [[rap]]
* arabski: (2.1) [[راب]]
* baskijski: (2.1) [[rap]]
* esperanto: (2.1) [[repo]], {{pot}} {{środ}} [[rapo]]
* francuski: (2.1) [[rap]]
* hiszpański: (2.1) [[rap]] {{m}}
* islandzki: (2.1) [[rapp]]
* japoński: (2.1) [[ラップ]]
* niemiecki: (2.1) [[Rap]]
* słowacki: (2.1) [[rap]] {{m}}
* tajski: (2.1) [[แร็ป]]
* włoski: (2.1) [[rap]]
{{źródła}}
<references />
== rap ({{język aceh}}) ==
{{wymowa}}
{{znaczenia}}
''przymiotnik''
: (1.1) [[bliski]]<ref>Domenyk Eades, ''A Grammar of Gayo: A Language of Aceh, Sumatra'', Research School of Pacific and Asian Studies, Australian National University, 2005, s. 107, 125.</ref>
{{odmiana}}
{{przykłady}}
{{składnia}}
{{kolokacje}}
{{synonimy}}
{{antonimy}}
{{hiperonimy}}
{{hiponimy}}
{{holonimy}}
{{meronimy}}
{{pokrewne}}
{{frazeologia}}
{{etymologia}}
{{uwagi}}
{{źródła}}
<references />
== rap ({{język angielski}}) ==
{{wymowa}}
: {{IPA|ræp}}
: {{homofony|wrap}}
: {{audio|LL-Q1860 (eng)-Ajshul-rap.wav}} {{audio|LL-Q1860 (eng)-Wodencafe-rap.wav}}
{{znaczenia}}
''czasownik''
: (1.1) [[pukać]], [[stukać]]
: (1.2) [[plotkować]], [[rozsiewać]] [[plotka|plotki]]
: (1.3) {{muz}} [[rapować]]
''rzeczownik''
: (2.1) [[puknięcie]], [[stuknięcie]]
: (2.2) [[plotka]], [[pogłoska]]
: (2.3) {{muz}} [[rap]]
{{odmiana}}
{{przykłady}}
{{składnia}}
{{kolokacje}}
{{synonimy}}
: (1.1, 2.1) [[knock]]
: (1.2, 2.2) [[gossip]]
{{antonimy}}
{{hiperonimy}}
{{hiponimy}}
{{holonimy}}
{{meronimy}}
{{pokrewne}}
: {{rzecz}} [[rapper]]
{{frazeologia}}
{{etymologia}}
{{uwagi}}
{{źródła}}
== rap ({{język asturyjski}}) ==
{{wymowa}}
{{znaczenia}}
''rzeczownik, rodzaj męski''
: (1.1) {{muz}} [[rap]]
{{odmiana}}
{{przykłady}}
{{składnia}}
{{kolokacje}}
{{synonimy}}
{{antonimy}}
{{hiperonimy}}
{{hiponimy}}
{{holonimy}}
{{meronimy}}
{{pokrewne}}
{{frazeologia}}
{{etymologia}}
{{uwagi}}
{{źródła}}
== rap ({{język baskijski}}) ==
{{wymowa}}
{{znaczenia}}
''rzeczownik''
: (1.1) {{muz}} [[rap]]
{{odmiana}}
{{przykłady}}
{{składnia}}
{{kolokacje}}
: (1.1) rap [[musika]]
{{synonimy}}
{{antonimy}}
{{hiperonimy}}
{{hiponimy}}
{{holonimy}}
{{meronimy}}
{{pokrewne}}
: {{czas}} [[rapeatu]]
{{frazeologia}}
{{etymologia}}
{{uwagi}}
{{źródła}}
== rap ({{esperanto (morfem)}}) ==
{{wymowa}}
{{znaczenia}}
''{{morfem|eo}}''
: (1.1) [[rzepa]]
{{odmiana}}
{{przykłady}}
{{składnia}}
{{kolokacje}}
{{synonimy}}
{{antonimy}}
{{hiperonimy}}
{{hiponimy}}
{{holonimy}}
{{meronimy}}
{{pochodne}} {{rzecz}} [[rapo]]
{{frazeologia}}
{{etymologia}}
{{uwagi}}
{{źródła}}
== rap ({{język słowacki}}) ==
{{wymowa}}
{{znaczenia}}
''rzeczownik, rodzaj męski nieżywotny''
: (1.1) {{muz}} [[rap]]<ref>{{Słownik słowacko-polski 2005|tom=2|strony=190}}</ref>
{{odmiana}}
: (1.1) {{blm}}
{{przykłady}}
{{składnia}}
{{kolokacje}}
{{synonimy}}
: (1.1) [[rep]]
{{antonimy}}
{{hiperonimy}}
{{hiponimy}}
{{holonimy}}
{{meronimy}}
{{pokrewne}}
: {{rzecz}} [[raper]] {{m}}
: {{przym}} [[rapový]], [[raperský]]
{{frazeologia}}
{{etymologia}}
{{uwagi}}
{{źródła}}
<references />
== rap ({{język włoski}}) ==
{{wymowa}}
: {{audio|LL-Q652 (ita)-XANA000-rap.wav}}
{{znaczenia}}
''rzeczownik, rodzaj męski''
: (1.1) {{muz}} [[rap]]
{{odmiana}}
: (1.1) {{nieodm}}
{{przykłady}}
{{składnia}}
{{kolokacje}}
: (1.1) [[musica]] rap
{{synonimy}}
{{antonimy}}
{{hiperonimy}}
{{hiponimy}}
{{holonimy}}
{{meronimy}}
{{pokrewne}}
{{frazeologia}}
{{etymologia}}
{{uwagi}}
{{źródła}}
8xgdu02fl8ww3669cxyanams1vaug5n
krowa
0
3904
8856154
8850527
2026-08-12T12:03:07Z
Almanbet Janışev
92858
dodano kirgiski: (1.1) [[уй]]
8856154
wikitext
text/x-wiki
__TOC__
== krowa ({{język polski}}) ==
[[Plik:Cow female black white.jpg|thumb|krowa (1.1)]]
{{wymowa}} {{audio|Pl-krowa.ogg}}, {{IPA3|ˈkrɔva}}, {{AS3|kr'''o'''va}}
{{znaczenia}}
''rzeczownik, rodzaj żeński''
: (1.1) {{zool}} [[dorosły|dorosła]] [[samica]] [[bydło|bydła]] [[domowy|domowego]]; {{wikipedia}}
: (1.2) {{zool}} [[samica]] [[niektóry]]ch [[duży]]ch [[ssak]]ów ([[wieloryb]]a, [[hipopotam]]a)
: (1.3) {{przen}} {{pejor}} {{grub}} {{obraź}} [[obraźliwy|obraźliwe]] [[określenie]] [[kobieta|kobiety]]
: (1.4) {{pot}} [[duży]], [[ciężki]] [[przedmiot]]<ref name="PWN">{{SJPonline|id=2475428|hasło=krowa}}</ref>
: (1.5) {{środ}} {{mot}} [[duży|duża]] [[obudowa]] [[reflektor]]a [[i]] [[zegar]]ów [[w]] [[motocykl]]u
: (1.6) {{slang}} [[litrowy|litrowa]] [[butelka]] [[wódka|wódki]]
{{odmiana}}
: (1) {{odmiana-rzeczownik-polski
|Mianownik lp = krowa
|Dopełniacz lp = krowy
|Celownik lp = krowie
|Biernik lp = krowę
|Narzędnik lp = krową
|Miejscownik lp = krowie
|Wołacz lp = krowo
|Mianownik lm = krowy
|Dopełniacz lm = krów
|Celownik lm = krowom
|Biernik lm = krowy
|Narzędnik lm = krowami
|Miejscownik lm = krowach
|Wołacz lm = krowy
}}
{{przykłady}}
: (1.1) ''[[co|Co]] [[dzień]] [[doić|doiła]] [[krowa|krowy]].''
: (1.2) ''[[wieloryb|Wieloryby]]-[[samiec|samce]] [[żerować|żerowały]] [[gdzie indziej]] [[niż]] [[krowa|krowy]] [[z]] [[noworodek|noworodkami]].''
: (1.3) ''[[stary|Stara]] [[krowa]] [[rozsiąść się|rozsiadła się]] [[jeszcze]] [[wygodnie]]j.''
: (1.6) ''[[Henio|Heniu]], [[skoczyć|skocz]] [[do]] [[sklep]]u [[i]] [[kupić|kup]] [[jeden|jedną]] [[krowa|krowę]] [[i]] [[jakiś|jakąś]] [[przepita|przepitę]].''
{{składnia}}
{{kolokacje}}
: (1.1) [[doić]] / [[wydoić]] krowę • [[choroba szalonych krów]]
: (1.6) [[wydoić]] krowę
{{synonimy}}
{{antonimy}}
: (1.1) [[byk]]
{{hiperonimy}}
: (1.1) [[bydlę]], [[samica]]
{{hiponimy}}
: (1.1) [[dójka]], [[holenderka]]
{{holonimy}}
{{meronimy}}
{{pokrewne}}
: {{rzecz}} [[krowiak]] {{m}}, [[krowianka]] {{ż}}, [[krowiarnia]] {{ż}}, [[krowiarz]] {{m}}, [[krowieniec]] {{m}}, [[krowina]] {{ż}}, [[krowne]] {{n}}, [[krówki]] {{ż}}
:: {{zdrobn}} [[krówka]] {{ż}}, [[króweczka]] {{ż}}, [[krowiczka]] {{ż}}, [[krowinka]] {{ż}}
:: {{zgrub}} [[krówsko]] {{n}}, [[krowisko]] {{n}}
: {{przym}} [[krowi]], [[krowiasty]], [[krówkowy]]
{{frazeologia}}
: [[dobra krowa – majątku połowa]] • [[doić swoją krowę]]<ref>Włodzimierz Wysoczański, ''Opozycja homo – animal z perspektywy reguł postępowania (na materiale frazemów wybranych języków)'', „Acta Universitatis Wratislaviensis” no 2282, ''Język a Kultura'', t. 16, Wrocław 2001, s. 89.</ref> • [[dojna krowa]] • [[kto krowami orze, ma pustki w oborze]] • [[kto krowę chce doić, powinien ją paść]] • [[święta krowa]] • [[tłumaczyć jak chłop krowie na granicy]] / [[tłumaczyć jak chłop krowie na miedzy]] / [[tłumaczyć jak chłop krowie na rowie]] / [[tłumaczyć jak pastuch krowie na rowie]] • [[znać się jak krowa na gwiazdach]]
: zobacz też: [[Aneks:Przysłowia polskie - zwierzęta|przysłowia o krowie]]
{{etymologia}}
: ''od'' {{etym|prasł|*korva}}<ref>{{WSJPonline|id=11422}}</ref><ref>{{HJP|hasło=[http://hjp.znanje.hr/index.php?show=search_by_id&id=elhmUBQ%3D krava]}}</ref><ref>{{cytuj|dostęp=o|autor=Oleg Trubaczow|tytuł=Этимологический словарь славянских языков|rozdział=[https://archive.org/details/ESSJa/ESSJa_11/page/106/mode/1up?q=*%D0%9A%D0%BE%D0%B3%D1%83%D0%B0 *korva]|s=[https://archive.org/details/ESSJa/ESSJa_11/page/106 106] − [https://archive.org/details/ESSJa/ESSJa_11/page/112 112]|wolumin=XI|url=https://archive.org/details/ESSJa/ESSJa_11|miejsce=Moskwa|data=1984|wydawca=Наука}}</ref><ref>{{ESSJa|tom=XI|strony=116-112}}</ref> → krowa (1.1)
: {{por}} {{etymn|białor|карова}}, {{etymn|bułg|крава}}, {{etymn|chorw|krava}}, {{etymn|czes|kráva}}, {{etymn|dłuż|krowa}}, {{etymn|głuż|kruwa}}, {{etymn|kasz|karwa}}, {{etymn|mac|крава}}, {{etymn|ros|корова}}, {{etymn|serb|крава}}, {{etymn|słc|krava}}, {{etymn|słń|krava}}, {{etymn|słowiń|krova}}, ''i'' {{etym2n|ukr|корова|коро́ва}}
{{uwagi}}
: (1.1-2) zobacz też: [[Indeks:Polski - Ssaki]]
{{tłumaczenia}}
* abazyński: (1.1) [[жвы]]
* abenaki: (1.1) [[kaoz]]
* aczoli: (1.1) [[dyaŋ]]
* afrykanerski: (1.1) [[koei]]
* albański: (1.1) [[kau i egër]]
* amharski: (1.1) [[ላም]]
* angielski: (1.1) [[cow]]; (1.3) [[cow]]
* arabski: (1.1) [[بقرة]] (báqara) {{ż}}
* baskijski: (1.1) [[behi]]
* białoruski: (1.1) [[карова]] {{ż}}
* bretoński: (1.1) [[buoc’h]] {{ż}} -ed
* brithenig: (1.1) [[gwach]] {{ż}}
* bułgarski: (1.1) [[скот]], [[крава]] {{ż}}
* chiński standardowy: (1.1) [[母牛]] (mǔniú)
* chorwacki: (1.1) [[krava]] {{ż}}
* czeczeński: (1.1) [[етт]]
* czeski: (1.1) [[kráva]] {{ż}}; (1.3) [[kráva]] {{ż}}; (1.4) [[kráva]] {{ż}}
* cziczewa: (1.1) [[ng'ombe]]
* dalmatyński: (1.1) [[baca]] {{ż}}, [[vaca]]
* dolnołużycki: (1.1) [[krowa]] {{ż}}
* duński: (1.1) [[ko]] {{w}}; (1.3) [[ko]] {{w}}
* esperanto: (1.1) [[bovino]]
* estoński: (1.1) [[lehm]]
* farerski: (1.1) [[kúgv]]
* fiński: (1.1) [[lehmä]]
* francuski: (1.1) [[vache]] {{ż}}
* friulski: (1.1) [[vacje]]
* fryzyjski: (1.1) [[ko]]
* galicyjski: (1.1) [[vaca]]
* górnołużycki: (1.1) [[howjado]], [[kruwa]] {{ż}}
* grenlandzki: (1.1) [[muukulooq]]
* hausa: (1.1) [[saniya]]
* hawajski: (1.1) [[pipi wahine]], [[pipi waiū]]
* hebrajski: (1.1) [[פרה]] {{ż}} (para)
* hiszpański: (1.1) [[vaca]] {{ż}}
* indonezyjski: (1.1) [[lembu]]
* interlingua: (1.1) [[vacca]]
* irlandzki: (1.1) [[bó]]
* islandzki: (1.1) [[kýr]] {{ż}}, [[naut]]
* japoński: (1.1) [[牛]] ([[うし]], ushi)
* jidysz: (1.1) [[קו]] {{ż}} (ku)
* joruba: (1.1) [[abo maluu]], [[maluu]]
* karelski: (1.1) [[lehmä]]
* kaszubski: (1.1) [[karwa]] {{ż}}, [[krowa]] {{ż}}, [[knaga]] {{ż}}, [[krówczã]] {{n}}
* kataloński: (1.1) [[vaca]] {{ż}}
* kazachski: (1.1) [[киыр]]
* keczua: (1.1) [[waka]]
* kirgiski: (1.1) [[уй]]
* koreański: (1.1) [[소]] (so)
* ladyński: (1.1) [[vacia]]
* litewski: (1.1) [[karvė]]
* łaciński: (1.1) [[vacca]] {{ż}}
* łotewski: (1.1) [[liellopigovs]], [[govs]]
* macedoński: (1.1) [[крава]] {{ż}}
* maltański: (1.1) [[baqra]]
* manx: (1.1) [[booa]] {{ż}}
* niderlandzki: (1.1) [[koe]] {{ż}}
* niemiecki: (1.1) [[Kuh]] {{ż}}
* norweski (bokmål): (1.1) [[ku]] {{m}}/{{ż}}
* nowogrecki: (1.1) [[αγελάδα]]
* nowopruski: (1.1) [[klanti]] {{ż}}, [[klenti]] {{ż}}
* ormiański: (1.1) [[կով]]
* piemoncki: (1.1) [[vaca]] {{ż}}
* pikardyjski: (1.1) [[vake]] {{ż}}
* portugalski: (1.1) [[vaca]]
* prowansalski: (1.1) [[vaca]]
* romansz: (1.1) [[vatga]]
* romski: (1.1) [[gurumni]] {{ż}}
* rosyjski: (1.1) [[корова]] {{ż}}; (1.3) [[корова]] {{ż}}
* rumuński: (1.1) [[vacă]]
* sami: (1.1) [[burru]], [[vuoksá]], [[gussa]]
* sanskryt: (1.1) [[तम्पा]], [[मातृ]], [[गो]]
* sardyński: (1.1) [[bulu]], [[óinu]], [[bŕcchinu]], [[bóinu]], [[bacca]], [[vacca]]
* serbski: (1.1) [[крава]] {{ż}}
* słowacki: (1.1) [[krava]] {{ż}}
* słoweński: (1.1) [[krava]] {{ż}}
* staroegipski: (1.1) [[Plik:Egyptian-ỉḥt.PNG|35px|link=ỉḥt]] (ỉḥt)
* staropruski: (1.1) [[klente]] {{ż}}
* szkocki: (1.1) [[bo]]
* szwedzki: (1.1) [[ko]] {{w}}
* tok pisin: (1.1) [[bulmakau]]
* turecki: (1.1) [[sığır]], [[inek]]
* tuvalu: (1.1) [[pulumakau]]
* ukraiński: (1.1) [[корова]] {{ż}}
* volapük: (1.1) [[kun]]
* walijski: (1.1) [[buwch]]
* wepski: (1.1) [[lehm]]
* węgierski: (1.1) [[tehén]]
* wilamowski: (1.1) [[ku]] {{ż}}, [[ku̐]] {{ż}}, [[kü]] {{ż}}
* włoski: (1.1) [[mucca]] {{ż}}, [[vacca]] {{ż}}; (1.3) [[mucca]] {{ż}}
{{źródła}}
<references />
== krowa ({{język dolnołużycki}}) ==
[[Plik:Cow female black white.jpg|thumb|krowa (1.1)]]
{{wymowa}}
{{znaczenia}}
''rzeczownik, rodzaj żeński''
: (1.1) [[krowa]]
{{odmiana}}
: (1.1) {{lp}} krow|a, ~y, ~je, ~u, ~u, ~je; {{du}} ~je, ~owu, ~oma, ~je, ~oma, ~oma; {{lm}} ~y, ~ow, ~am, ~y, ~ami, ~ach
{{przykłady}}
{{składnia}}
{{kolokacje}}
{{synonimy}}
{{antonimy}}
{{hiperonimy}}
{{hiponimy}}
{{holonimy}}
{{meronimy}}
{{pokrewne}}
{{frazeologia}}
{{etymologia}}
: {{etym|prasł|*korva}}
: {{zob|krowa#pl|''polskie znaczenie''}}
{{uwagi}}
{{źródła}}
qs757ahvqp2es0vav25381nhowqku2y
suka
0
3946
8856356
8798587
2026-08-13T07:05:23Z
~2026-44350-46
116380
zmodyfikowano hiszpański
8856356
wikitext
text/x-wiki
{{podobne|sukka|su̇ka|süka}}
== suka ({{język polski}}) ==
[[Plik:Pregnant bitch mongrel Jan 2008 Shot in Jalandhar Punjab India by gopal1035 017.jpg|thumb|suka (1.1)]]
[[Plik:Suka bilgorajska 1.jpg|thumb|suka (1.5)]]
[[Plik:2007 06 24 strajk pielegniarek 24.JPG|thumb|suka (1.7)]]
{{wymowa}} {{IPA3|ˈsuka}}, {{AS3|s'''u'''ka}} {{audio|Pl-suka.ogg}}
{{znaczenia}}
''rzeczownik, rodzaj żeński''
: (1.1) {{zool}} [[samica]] [[pies domowy|psa domowego]] [[lub]] [[inny|innego]] [[zwierzę]]cia [[psowate]]go
: (1.2) {{przen}} {{wulg}} {{pejor}} [[kobieta]], [[zwłaszcza]] [[źle]] [[prowadzić|prowadząca]] [[się]]<ref name="SJPpwn">{{SJPonline|id=2525200}}</ref>
: (1.3) {{przen}} {{wulg}} {{obraź}} {{pejor}} [[kobieta]] [[zimny|zimna]], [[złośliwy|złośliwa]] [[lub]] [[niewdzięczny|niewdzięczna]]
: (1.4) {{przen}} {{wulg}} [[mężczyzna]] [[uległy]] [[seksualny|seksualnie]] [[inny|innemu]] [[mężczyzna|mężczyźnie]]
: (1.5) {{etn}} {{muz}} [[staropolski]] [[smyczkowy]] [[instrument muzyczny]], [[z]] [[grupa|grupy]] [[chordofon]]ów [[ludowy]]ch, [[przypominać|przypominający]] [[skrzypce]]; {{wikipedia|suka biłgorajska}}
: (1.6) {{etn}} {{odzież}} [[duży]] [[kołnierz]] [[opadać|opadający]] [[na]] [[plecy]] [[w]] [[sukmana|sukmanie]] [[być|będącej]] [[element]]em [[męski]]ego [[strój|stroju]] [[Krakowiak]]ów [[wschodni]]ch
: (1.7) {{przen}} {{slang}} [[samochód]] [[policyjny]], [[szczególnie]] [[przeznaczyć|przeznaczony]] [[do]] [[przewóz|przewozu]] [[więzień|więźniów]]
: (1.8) {{przen}} {{środ}} {{kolej}} [[lokomotywa]] [[spalinowy|spalinowa]] [[seria|serii]] [[w:SU45|SU45]] [[lub]] [[w:SU46|SU46]]
{{odmiana}}
: (1.1-8) {{odmiana-rzeczownik-polski
|Mianownik lp = suka
|Dopełniacz lp = suki
|Celownik lp = suce
|Biernik lp = sukę
|Narzędnik lp = suką
|Miejscownik lp = suce
|Wołacz lp = suko
|Mianownik lm = suki
|Dopełniacz lm = suk
|Celownik lm = sukom
|Biernik lm = suki
|Narzędnik lm = sukami
|Miejscownik lm = sukach
|Wołacz lm = suki
}}
{{przykłady}}
: (1.1) ''[[nasz|Nasza]] [[suka]] [[i]] [[pies]] [[sąsiad]]a [[mieć|mają]] [[szczenię]]ta.''
: (1.3) ''[[co|Co]] [[za]] [[suka]]!''
: (1.4) ''[[dobry|Dobra]] [[suka]] [[z]] [[on|niego]], [[nikt]] [[tak]] [[nie]] [[ciągnąć lachę|ciągnie lachy]] [[jak]] [[on]]!''
: (1.7) ''[[glina|Gliny]] [[właśnie]] [[zwinąć|zwinęły]] [[Józek|Józka]] [[do]] [[suka|suki]].''
{{składnia}}
{{kolokacje}}
: (1.3) [[zimny|zimna]] / [[wyrachowany|wyrachowana]] / [[podły|podła]] suka
{{synonimy}}
: (1.2) {{wulg}} [[dziwka]], [[kurwa]], [[kurwiszcze]], [[kurwiszon]], [[lafirynda]], [[lampucera]], [[latawica]], [[ruchawica]], [[wywłoka]], [[zdzira]]; {{slang}} [[lambadziara]]
: (1.3) [[sucz]], [[suczysko]], [[wredola]], [[ropela]]
: (1.7) [[kabaryna]]
{{antonimy}}
{{hiperonimy}}
: (1.5) [[instrument smyczkowy]]
{{hiponimy}}
{{holonimy}}
{{meronimy}}
{{pokrewne}}
: {{rzecz}} [[sucz]] {{ż}}
:: {{zdrobn}} [[suczka]] {{ż}}, [[sunia]] {{ż}}
:: {{zgrub}} [[suczysko]] {{n}}
: {{przym}} [[suczy]], [[sukowaty]]
: {{przysł}} [[suczo]]
{{frazeologia}}
: [[zimna suka]] • [[jak suka nie da, to pies nie weźmie]] • [[pies podług suki, suka podług psa]] • [[wdzięczy się jak suczka na uwięzi]] • [[zbesztać jak burą sukę]]
{{etymologia}}
: (1.8) od oznaczenia serii „SU” 45/46
{{uwagi}}
: {{wikipedia}}
: (1.1) pies płci męskiej → [[pies]]
: (1.8) zobacz też: [[Indeks:Polski - Socjolekt kolejarski]]
{{tłumaczenia}}
* afrykanerski: (1.1) [[hond]]
* angielski: (1.1) [[bitch]]; (1.2) [[bitch]]
* arabski: (1.1) [[كلبة]] {{ż}}
* białoruski: (1.1) [[сука]] {{ż}}; (1.2) [[сука]] {{ż}}
* bułgarski: (1.1) [[кучка]] {{ż}}
* chiński standardowy: (1.1) [[母狗]]
* chorwacki: (1.1) [[kuja]] {{ż}}
* czeski: (1.1) [[fena]] {{ż}}; (1.7) [[anton]] {{m}}
* duński: (1.1) [[hundhund]] {{w}}, [[tæve]] {{w}}; (1.2) [[mær]] {{w}}, [[tæve]] {{w}}
* esperanto: (1.1) [[hundino]]
* francuski: (1.1) [[chienne]] {{ż}}
* gudźarati: (1.1) [[કૂતરી]] {{ż}} (kūtarī)
* hiszpański: (1.1) [[perra]] {{ż}}; (1.7) [[lechera]] {{ż}}
* kaszubski: (1.1) [[sëka]], [[psyczka]], [[psowô]], [[kùna]]; (1.2) [[sëka]], [[psyczka]], [[psowô]], [[kùna]]
* keczua: (1.1) [[orqo alqo]]
* łaciński: (1.1) [[canicula]] {{ż}}
* niderlandzki: (1.1) [[teef]] {{ż}}
* niemiecki: (1.1) [[Hündin]] {{ż}}
* nowogrecki: (1.1) [[σκύλα]] {{ż}}; (1.2) [[σκύλα]] {{ż}}; (1.7) [[κλούβα]] {{ż}}, [[μπατσάδικο]] {{n}}
* ormiański: (1.1) [[քած]]
* portugalski: (1.1) [[cadela]] {{ż}}; (1.2) [[cadela]] {{ż}}
* rosyjski: (1.1) [[сука]] {{ż}}; (1.2) [[сука]] {{ż}}; (1.7) [[автозак]] {{m}}
* słowacki: (1.1) [[suka]] {{ż}}, [[sučka]] {{ż}}; (1.2) [[suka]] {{ż}}
* słoweński: (1.1) [[psica]] {{ż}}; (1.3) [[kuzla]] {{ż}}
* szwedzki: (1.1) [[tik]] {{w}}, [[hynda]] {{w}}
* ukraiński: (1.1) [[сука|су́ка]] {{ż}}; (1.2) [[сука|су́ка]] {{ż}}; (1.3) [[сука|су́ка]] {{ż}}; (1.4) [[сука|су́ка]] {{ż}}
* węgierski: (1.1) [[szuka]]
* wilamowski: (1.1) [[łu̇pp]] {{ż}}, [[su̇ka]] {{ż}}, [[süka]] {{ż}}; (1.5) [[su̇ka]] {{ż}}, [[süka]] {{ż}}
* włoski: (1.1) [[cagna]] {{ż}}
{{źródła}}
<references />
== suka ({{esperanto}}) ==
{{morfologia}} {{morfeo|suk|a}}
{{wymowa}}
: {{audio|LL-Q143 (epo)-Lepticed7-suka.wav}}
{{znaczenia}}
''przymiotnik relacyjny''
: (1.1) [[sokowy]]
''przymiotnik jakościowy''
: (2.1) [[soczysty]]
{{odmiana}}
{{przykłady}}
{{składnia}}
{{kolokacje}}
{{synonimy}}
: (2.1) [[sukplena]], [[sukriĉa]]
{{antonimy}}
: (2.1) [[sensuka]]
{{hiperonimy}}
{{hiponimy}}
{{holonimy}}
{{meronimy}}
{{pokrewne}}
: {{rzecz}} [[suko]]
{{frazeologia}}
{{etymologia}}
{{uwagi}}
{{źródła}}
== suka ({{język fidżyjski}}) ==
[[Plik:Sugar-485057.jpg|thumb|suka (1.1)]]
{{wymowa}}
{{znaczenia}}
''rzeczownik''
: (1.1) {{kulin}} [[cukier]]<ref>R.M.W. Dixon, ''A Grammar of Boumaa Fijian'', University of Chicago Press, 1988, s. 13, 125, 288.</ref>
{{odmiana}}
{{przykłady}}
{{składnia}}
{{kolokacje}}
{{synonimy}}
{{antonimy}}
{{hiperonimy}}
{{hiponimy}}
{{holonimy}}
{{meronimy}}
{{pokrewne}}
{{frazeologia}}
{{etymologia}}
{{uwagi}}
{{źródła}}
<references />
== suka ({{język łotewski}}) ==
[[Plik:Beekeeping bee brush.jpg|thumb|suka (1.1)]]
{{wymowa}}
{{znaczenia}}
''rzeczownik, rodzaj żeński''
: (1.1) [[szczotka]]
: (1.2) [[szczoteczka]]
{{odmiana}}
{{przykłady}}
{{składnia}}
{{kolokacje}}
: (1.1) ''[[mats|matu]] suka'' → [[szczotka]] [[do]] [[włosy|włosów]]
: (1.2) ''[[zobu suka]]'' → [[szczoteczka do zębów]]
{{synonimy}}
{{antonimy}}
{{hiperonimy}}
{{hiponimy}}
{{holonimy}}
{{meronimy}}
{{pokrewne}}
{{frazeologia}}
{{etymologia}}
{{uwagi}}
{{źródła}}
== suka ({{język pali}}) ==
[[Plik:Amazona albifrons -front-8a.jpg|thumb|suka (1.1)]]
{{wymowa}}
{{znaczenia}}
''rzeczownik''
: (1.1) {{ornit}} [[papuga]]
{{odmiana}}
{{przykłady}}
{{składnia}}
{{kolokacje}}
{{synonimy}}
{{antonimy}}
{{hiperonimy}}
{{hiponimy}}
{{holonimy}}
{{meronimy}}
{{pokrewne}}
{{frazeologia}}
{{etymologia}}
{{uwagi}}
{{źródła}}
: {{importEnWikt|pali|4}}
== suka ({{język słowacki}}) ==
[[Plik:Pregnant bitch mongrel Jan 2008 Shot in Jalandhar Punjab India by gopal1035 017.jpg|thumb|suka (1.1)]]
{{wymowa}}
: {{audio|LL-Q9058 (slk)-TomášPolonec-suka.wav}}
{{znaczenia}}
''rzeczownik, rodzaj żeński''
: (1.1) [[suka]] – ''[[samica]] [[pies|psa]]''<ref name=kssj4>{{KSSJ4}}</ref>
: (1.2) {{wulg}} [[suka]] – ''[[zły|zła]] [[albo]] [[niemoralny|niemoralna]] [[kobieta]]''<ref name=kssj4/>
{{odmiana}}
{{przykłady}}
{{składnia}}
{{kolokacje}}
{{synonimy}}
: (1.1) [[sučka]], {{rzad}} [[psica]], {{ekspr}} [[psina]]
{{antonimy}}
{{hiperonimy}}
{{hiponimy}}
{{holonimy}}
{{meronimy}}
{{pokrewne}}
: {{rzecz}} [[sučka]] {{ż}}
:: {{zdrobn}} [[sučka]] {{ż}}
: {{przym}} [[sučí]]
{{frazeologia}}
{{etymologia}}
{{uwagi}}
{{źródła}}
<references />
== suka ({{język tagalski}}) ==
[[Plik:Ocet w miseczce.jpg|thumb|suka (2.1)]]
{{wymowa}}
{{znaczenia}}
''czasownik''
: (1.1) [[wymiotować]]
''rzeczownik''
: (2.1) {{kulin}} [[ocet]]
{{odmiana}}
{{przykłady}}
{{składnia}}
{{kolokacje}}
{{synonimy}}
{{antonimy}}
{{hiperonimy}}
{{hiponimy}}
{{holonimy}}
{{meronimy}}
{{pokrewne}}
{{frazeologia}}
{{etymologia}}
{{uwagi}}
{{źródła}}
: {{importEnWikt|tagalski}}
lqun61dh40w6h9cgv5hl1ni2ru73g2n
język
0
4160
8856241
8818325
2026-08-12T18:02:29Z
OkuRin
62517
dodano interlingua: (1.1) [[lingua]]
8856241
wikitext
text/x-wiki
{{podobne|jeżyk|jězyk}}
== język ({{język polski}}) ==
[[Plik:Linwe tcherdjeye.JPG|thumb|język (1.1) [[dziecko|dziecka]]]]
[[Plik:Dog's Joy.jpg|thumb|język (1.1) [[pies|psa]]]]
[[Plik:FRYE Men's Dakota Boots.JPG|thumb|język (1.5) [[but]]a]]
{{wymowa}}
: {{audio|Pl-język.ogg}}, {{IPA3|ˈjɛ̃w̃zɨk}}, {{AS3|i ̯'''ẽ'''ũ̯zyk}}, {{objaśnienie wymowy|NAZAL|AS-Ę}}
: {{dzielenie|ję|zyk}}<ref>{{Podracki2001|hasło=język|strony=405}}</ref>
: {{audio|LL-Q809 (pol)-Gower-język.wav}}
{{znaczenia}}
''rzeczownik, rodzaj męskorzeczowy''
: (1.1) {{anat}} [[mięsień]] [[znajdować się|znajdujący się]] [[w]] [[jama ustna|jamie ustnej]] [[lub]] [[gębowy|gębowej]], [[pełnić|pełniący]] [[funkcja|funkcję]] [[narząd]]u [[smak]]u, [[ułatwiać|ułatwiający]] [[jedzenie]], [[a]] [[u]] [[człowiek|ludzi]] [[także]] [[mówienie]]; {{wikipedia|język (anatomia)|język}}
: (1.2) {{jęz}} [[zbiór]] [[słowo|słów]], [[reguła|reguł]] [[gramatyczny]]ch, [[zasada|zasad]] [[wymowa|wymowy]], [[idiom]]ów, [[umożliwiać|umożliwiający]] [[porozumiewanie się]] [[osoba|osób]] [[znać|znających]] [[ten]] [[zbiór]]; {{wikipedia|język (mowa)}}
: (1.3) {{inform}} [[zbiór]] [[rozkaz]]ów [[i]] [[reguła|reguł]] [[je|ich]] [[łączenie|łączenia]] [[sterować|sterujących]] [[praca|pracą]] [[komputer]]a; {{wikipedia|język programowania}}
: (1.4) [[część]] języka (1.2), [[obejmować|obejmująca]] [[tylko]] [[termin]]y [[z]] [[jeden|jednej]] [[dziedzina|dziedziny]] [[wiedza|wiedzy]]; {{także}} [[konkretny]] [[wariant]] [[dany|danego]] języka (1.2), [[wydzielić|wydzielony]] [[geograficznie]], [[środowiskowo]] [[lub]] [[stylistycznie]]
: (1.5) {{obuw}} [[część]] [[but]]a [[osłaniać|osłaniająca]] [[stopa|stopę]] [[pod]] [[sznurówka|sznurówką]]
: (1.6) {{mat}} {{log}} [[zbiór]] [[symbol]]i, [[przy użyciu]] [[który]]ch [[można]] [[tworzyć]] [[wyrażenie|wyrażenia]] [[matematyczny|matematyczne]] ([[np.]] [[wzór|wzory]], [[formuła|formuły]] [[logiczny|logiczne]]) [[ściśle]] [[określić|określonych]] [[reguła|reguł]] [[składniowy]]ch; {{wikipedia|język (logika)}}
: (1.7) {{kult}} [[dowolny]] [[system]] [[umowny]]ch [[symbol]]i [[służyć|służących]] [[do]] [[komunikacja|komunikacji]] (''pojęcie znacznie szersze niż (1.2)'')<ref>{{cytuj|autor=Jean Aitchison|tytuł=Ssak, który mówi. Wstęp do psycholingwistyki|wydawca=Państwowe Wydawnictwo Naukowe|miejsce=Warszawa|data=1991|s=38, 62|isbn=8301098945|język=pl|oclc=69610244}}</ref>
''rzeczownik, rodzaj męskoosobowy''
: (2.1) {{środ}} {{wojsk}} [[jeniec]] [[złapać|złapany]] [[dla]] [[uzyskanie|uzyskania]] [[informacja|informacji]] [[o]] [[wróg|wrogu]]
{{odmiana}}
: (1.1-6) {{odmiana-rzeczownik-polski
|Mianownik lp = język
|Dopełniacz lp = języka
|Celownik lp = językowi
|Biernik lp = język
|Narzędnik lp = językiem
|Miejscownik lp = języku
|Wołacz lp = języku
|Mianownik lm = języki
|Dopełniacz lm = języków
|Celownik lm = językom
|Biernik lm = języki
|Narzędnik lm = językami
|Miejscownik lm = językach
|Wołacz lm = języki
}}
: (2.1) {{odmiana-rzeczownik-polski
|Mianownik lp = język
|Dopełniacz lp = języka
|Celownik lp = językowi
|Biernik lp = języka
|Narzędnik lp = językiem
|Miejscownik lp = języku
|Wołacz lp = języku
|Mianownik lm = języki
|Dopełniacz lm = języków
|Celownik lm = językom
|Biernik lm = języków
|Narzędnik lm = językami
|Miejscownik lm = językach
|Wołacz lm = języki
}}
{{przykłady}}
: (1.1) ''[[krowa|Krowy]] [[mieć|mają]] [[długi]]e [[język]]i.''
: (1.2) ''[[warto|Warto]] [[znać]] [[język obcy|języki obce]].''
: (1.3) ''[[asembler|Asembler]] [[to]] [[rodzaj]] [[język]]a [[komputerowy|komputerowego]].''
: (1.4) ''[[ten|Ten]] [[wasz]] [[techniczny]] [[język]] [[być|jest]] [[zupełnie]] [[niezrozumiały]]!''
: (1.5) ''[[urwać się|Urwał]] [[ja|mi]] [[urwać się|się]] [[język]] [[u]] [[but]]a.''
: (1.6) ''[[wyrażenie|Wyrażenia]] [[język]]a [[L]] [[to]] [[term]]y [[oraz]] [[formuła|formuły]] [[ten|tego]] [[język]]a.''
: (2.1) ''[[do|Do]] [[zachód słońca|zachodu słońca]] [[pracować|pracował]] [[szczerze]], [[wysyłać|wysyłał]] [[podjazd]]y, [[ekspediować|ekspedyował]] [[list]]y, [[sam]] [[objeżdżać|objeżdżał]] [[straż]]e, [[sam]] [[przesłuchiwać|przesłuchiwał]] [[schwytać|schwytanych]] [[język]]ów [[(…)]]''<ref>{{cytuj|dostęp=o|autor=[[w:Henryk Sienkiewicz]]|tytuł=Potop|wolumin=V|rozdział=[[s:Potop (Sienkiewicz)/Tom V/Rozdział XI|Rozdział XI]]|s=[[w:Strona:Henryk Sienkiewicz-Potop (1888) t.5.djvu/185|179]]-[[s:Strona:Henryk Sienkiewicz-Potop (1888) t.5.djvu/186|180]]|wydawca=Gebethner i Wolff|data=1888|miejsce=Warszawa|oclc=1414142907}}</ref>
: (2.1) ''[[przyprowadzić|Przyprowadzono]] [[także]] [[język]]a, [[który]] [[zostać|został]] [[złapać|złapany]] [[podczas]] [[nocny|nocnej]] [[bitwa|bitwy]]''<ref>[[w:Cezary Harasimowicz|Cezary Harasimowicz]], ''Victoria''.</ref>.
{{składnia}}
{{kolokacje}}
: (1.1) [[amputacja]] języka • [[gimnastyka]] języka • [[pokazać]] [[ktoś|komuś]] język • [[sprawdzać]] ''[[coś]]'' językiem
: (1.2) [[badacz]] języka • [[badanie]] języka • [[funkcja]] języka • [[gramatyka]] języka • [[historia]] języka • [[język dyplomatyczny]] • [[język migowy]] • [[język naturalny]] • [[język obcy]] • [[język ojczysty]] • język [[polski]] / [[angielski]] / [[francuski]] / [[niemiecki]] / [[rosyjski]] [[itd.]] • [[język potoczny]] • [[język sztuczny]] • [[język urzędowy]] • [[językoznawstwo]] • [[kultura języka]] • [[nauka]] [[o]] języku • [[rodzina]] języków • [[mówić]] / [[posługiwać się]] / [[władać]] językiem • [[rozmawiać]] [[w]] [[jakiś|jakimś]] języku • [[teoria]] języka • [[używać]] [[jakiś|jakiegoś]] języka • [[wiedza]] [[o]] języku
: (1.4) język [[książkowy]] • [[język literacki]] • [[wulgarny]] / [[wyszukany]] język • [[język standardowy]] • [[język ogólny]] • [[język wernakularny]] • [[język naukowy]] • [[język prawniczy]] • [[język środowiskowy]] • [[język gwarowy]]
: (1.7) język [[ciało|ciała]] / [[gest]]ów • język [[film]]u • język [[medium|mediów]] • język [[sztuka|sztuki]] • język [[teatr]]u • język [[zwierzę|zwierząt]]
{{synonimy}}
: (1.1) [[ozór]], [[jęzor]]
: (1.2) {{pot}} [[mowa]], [[gadka]]; {{gw-pl|Górny Śląsk|[[godka]]}}
: (1.3) [[kod]], [[język programowania]]
: (1.4) [[lekt]], [[odmiana językowa]], [[gwara]], język [[specjalistyczny]], [[terminologia]], [[żargon]]
: (1.7) [[parajęzyk]]<ref>František Čermák, ''Jazyk a jazykověda'', Karolinum, Praga 2007, s. 14.</ref>
{{antonimy}}
{{hiperonimy}}
: (1.1) [[mięsień]]
: (1.2) [[system]]
{{hiponimy}}
: (1.2) [[dialekt]], [[idiolekt]], [[metajęzyk]], [[profesjolekt]], [[slang]], [[socjolekt]], język [[tubylczy]]
{{holonimy}}
{{meronimy}}
: (1.2) [[gramatyka]], [[frazeologia]], [[idiom]], [[leksyka]], [[słownictwo]], [[wyraz]]
{{pokrewne}}
: {{rzecz}} [[językowiec]] {{m}}, [[języcznik]] {{m}}, [[języczka]] {{ż}}, [[języczkowate]] {{n}}
:: {{zdrobn}} [[języczek]] {{m}}
:: {{zgrub}} [[jęzor]] {{m}}
: {{przym}} [[językowy]], [[języczkowaty]], [[języczny]]
: {{temsłow}} [[-języczny]]
{{frazeologia}}
: [[biec z wywieszonym językiem]] • [[być na językach]] / [[wziąć na języki]] • [[ciągnąć za język]] • [[cięty język]] • [[gadać, co ślina na język przyniesie]] / [[mówić, co ślina na język przyniesie]] / [[pleść, co ślina na język przyniesie]] • [[język kołkiem staje]] • [[koniec języka za przewodnika]] • [[łamać sobie język]] • [[mieć na końcu języka]] • [[mieć długi język]] / [[mieć za długi język]] • [[mieć niewyparzony język]] • [[strzępić sobie język]] • [[trzymać język za zębami]] • [[ugryźć się w język]] • [[zapomnieć języka w gębie]] • [[zasięgnąć języka]] • [[znaleźć wspólny język]] • ''przysłowia'' [[Boga na języku, a diabła ma w sercu]] • [[kto językiem miele, ten głupi jak cielę]]
{{etymologia}}
: (1.1-2) [[wyraz]] ogólnosłowiański, por. {{pol}} [[język]], {{czes}} [[jazyk]], {{słc}} [[jazyk]], {{głuż}} [[jazyk]], {{dłuż}} [[jězyk]], {{ros}} [[язык]], {{ukr}} [[язик]], {{białor}} [[язык]], {{bułg}} [[език]], {{serb}} [[језик]], {{chorw}} [[jezik]], {{mac}} [[јазик]], {{słń}} [[jezik]]. Wszystkie te formy pochodzą z prasłowiańskiego ''*językъ'', co z wcześniejszej formy ''ęzy'' z [[jotacja|jotacją]] oraz sufiksem -kъ<ref>{{cytuj|dostęp=o|tytuł=Słownik Etymologiczny Języka Polskiego|autor=[[w:Wiesław Boryś]]|rozdział=język|s=215|url=https://archive.org/details/slownik-etymologiczny-jezyka-polskiego/page/215/mode/1up|język=pl|data=|wydawca=Wydawnictwo Literackie|data=2008|isbn=9788308041918|oclc=750854461|miejsce=Kraków}}</ref>.
: (1.2-6) ''od'' (1.1)
: (2.1) ''od'' (1.1)
{{uwagi}}
: (1.1) zobacz też: [[Indeks:Polski - Części ciała]]
{{tłumaczenia}}
* abazyński: (1.1) [[бзы]]; (1.2) [[бызшва]]
* abchaski: (1.1) [[абз]] (ābz); (1.2) [[бызшәа]]
* adygejski: (1.2) [[бзэ]]
* afrykanerski: (1.1) [[tong]]; (1.2) [[taal]]
* ajnoski: (1.1) [[チャルㇺペ]] (carumpe), [[パルㇺペ]] (parumpe); (1.2) [[イタㇰ]] (itak)
* albański: (1.1) [[gjuhë]] {{ż}}; (1.2) [[gjuhë]] {{ż}}
* ama: (1.1) [[isauno]]
* amharski: (1.1) [[ልሳን]] (ləsan); (1.2) [[ልሳን]] (ləsan), [[ቋንቋ]] (ḳʷanḳʷa)
* angielski: (1.1) [[tongue]]; (1.2) [[language]]; (1.3) [[language]], [[programming language]]; (1.4) [[language]]; (1.5) [[tongue]]
* arabski: (1.1) [[لسان]] {{m}}/{{ż}} (lisān); (1.2) [[لغة]] {{ż}} (luġa); (1.3) [[لغة]] {{ż}} (luġa)
* aramejski: (1.1) ''hebrajski'' [[לשנא]] / ''syryjski'' [[ܠܫܢܐ]] {{m}} (lišānā’); (1.2) [[ܠܫܢܐ]]
* arczyński: (1.1) [[мац]] (mac)
* ariński: (1.1) [[áĺap]] / [[elep]]
* arumuński: (1.1) [[limbã]] {{ż}}
* asamski: (1.1) [[জিভা]] (zibha)
* asturyjski: (1.1) [[llingua]] {{ż}}
* awarski: (1.1) [[мацӀ]] (mac̣); (1.2) [[мацӀ]] (mac̣); (1.5) [[мацӀ]] (mac̣)
* awestyjski: (1.1) [[𐬵𐬌𐬰𐬏]]
* azerski: (1.1) [[dil]]; (1.2) [[dil]]
* balijski: (1.2) [[basa]]
* baskijski: (1.1) [[mihi]], [[mingain]]; (1.2) [[hizkuntza]]
* baszkirski: (1.1) [[тел]] (tel)
* beludżi: (1.1) [[زبان]] (zaban), [[زوان]] (zawán)
* bemba: (1.1) [[ululimi]]
* bengalski: (1.1) [[জিহ্বা]] (jihba), [[জিভ]] (jibh), [[জিব]] (jib)
* bhodźpuri: (1.1) [[जीभ]] {{ż}}
* białoruski: (1.1) [[язык]] {{m}}; (1.2) [[мова]] {{ż}}
* birmański: (1.1) [[လျှာ]] (hlya)
* bretoński: (1.1) [[teod]] {{m}}
* bułgarski: (1.1) [[език]] {{m}} (ezik); (1.2) [[език]] {{m}} (ezik); (1.3) [[език]] {{m}} (ezik); (1.4) [[език]] {{m}} (ezik)
* buriacki: (1.1) [[хэлэн]] (xelen)
* cebuano: (1.1) [[dila]]
* cerkiewnosłowiański: (1.1) [[ѧзыкъ]] {{m}}, [[ꙗзыкъ]] {{m}}; (1.2) [[ѧзыкъ]] {{m}}, [[ꙗзыкъ]] {{m}}
* chavacano: (1.2) [[lenggwa]]
* chiński standardowy: (1.1) [[舌头]] (shétou), [[舌]] (shé); (1.2) [[话]] (huà); (1.4) [[话]] (huà); (1.7) [[话]] (huà)
* chorwacki: (1.1) [[jezik]] {{m}}; (1.2) [[jezik]] {{m}}; (1.3) [[jezik]] {{m}}; (1.4) [[jezik]] {{m}}; (1.5) [[jezik]] {{m}}
* czamikuro: (1.1) [[menu]]
* czeczeński: (1.1) [[мотт]] (mott)
* czeski: (1.1) [[jazyk]] {{m}}; (1.2) [[jazyk]] {{m}}
* cziczewa: (1.1) [[lilime]]
* dolnołużycki: (1.1) [[jězyk]] {{m}}; (1.2) [[rěc]] {{ż}}
* duński: (1.1) [[tunge]] {{w}}; (1.2) [[sprog]] {{n}}; (1.3) [[sprog]] {{n}}; (1.4) [[sprog]] {{n}}
* elfdalski: (1.1) [[tungga]] {{ż}}; (1.2) [[tungga]] {{ż}}
* esperanto: (1.1) [[lango]]; (1.2) [[lingvo]]; (1.3) [[lingvo]]; (1.4) [[lingvo]]; (1.5) [[lango]]
* estoński: (1.2) [[keel]]
* farerski: (1.2) [[mál]] {{n}}
* fenicki: (1.1) [[𐤋𐤔𐤍]]
* fiński: (1.1) [[kieli]]; (1.2) [[kieli]]; (1.3) [[kieli]]
* francuski: (1.1) [[langue]] {{ż}}; (1.2) [[langue]] {{ż}}
* fryzyjski: (1.1) [[taal]] {{w}}
* gocki: (1.1) [[𐍄𐌿𐌲𐌲𐍉]] {{ż}}
* górnołużycki: (1.1) [[jazyk]] {{m}}; (1.2) [[rěč]] {{ż}}
* grenlandzki: (1.1) [[oqaq]]; (1.2) [[oqaatsit]]
* gruziński: (1.1) [[ენა]] (ena); (1.2) [[ენა]] (ena); (1.3) [[ენა]] (ena)
* gudźarati: (1.1) [[જીભ]] {{ż}} (jībha); (1.2) [[ભાષા]] {{ż}} (bhāṣā)
* hawajski: (1.1) [[alelo]]; (1.2) [[ʻōlelo]]
* hebrajski: (1.1) [[לשון]] {{ż}} (laszon); (1.2) [[לשון]] {{ż}} (laszon), [[שפה]] {{ż}} (safa)
* hidżazyjski: (1.1) [[لسان]] {{m}} (lisān)
* hindi: [[जीभ]] {{ż}}
* hiszpański: (1.1) [[lengua]] {{ż}}; (1.2) [[lengua]] {{ż}}, [[idioma]] {{m}}, [[habla]] {{ż}}; (1.3) [[lenguaje]] {{m}}; (1.4) [[lenguaje]] {{m}}, [[jerga]] {{ż}}; (1.5) [[lengua]] {{ż}}, [[lengüeta]] {{ż}}
* ido: (1.1) [[lango]]; (1.2) [[linguo]]
* interlingua: (1.1) [[lingua]]
* islandzki: (1.1) [[tunga]] {{ż}}; (1.2) [[mál]] {{n}}, [[tungumál]] {{n}}
* jaćwieski: (1.2) [[wałda]]
* japoński: (1.1) [[舌]] ([[した]], shita); (1.2) [[言語]] ([[げんご]], gengo), [[言葉]] ([[ことば]], kotoba), ''głównie jako przyrostek:'' [[語]] ([[ご]], go); (1.4) [[用語]] ([[ようご]], yōgo)
* jawajski: (1.2) [[basa]]
* jidysz: (1.1) [[צונג]] {{ż}} (cung); (1.2) [[לשון]] {{n}} (loszn), [[שפּראַך]] {{ż}} (szprach); (1.4) [[לשון]] {{n}} (loszn), [[שפּראַך]] {{ż}} (szprach)
* kantoński: (1.1) [[舌頭]] (sit6 tau4, sit3 tau4), [[舌]] (sit6, sit3), [[脷]] (lei6)
* karaimski: (1.1) [[тиль]]; (1.2) [[тиль]]
* kaszubski: (1.1) [[jãzëk]] {{m}}; (1.2) [[jãzëk]] {{m}}
* kataloński: (1.1) [[llengua]] {{ż}}; (1.2) [[llengua]] {{ż}}, [[idioma]] {{m}}, [[llenguatge]] {{m}}
* khowarski: (1.1) [[لیگینی]]
* kirgiski: (1.2) [[тил]]
* koreański: (1.2) [[말씀]] (malssŭm), [[언어]] (ŏnŏ), [[어]] (ŏ)
* kornijski: (1.2) [[yeth]] {{ż}}
* litewski: (1.1) [[liežuvis]] {{m}}; (1.2) [[kalba]] {{ż}}
* liwski: (1.2) [[kēļ]]
* luksemburski: (1.1) [[Zong]] {{ż}}
* łaciński: (1.1) [[lingua]] {{ż}}; (1.2) [[lingua]] {{ż}}; (1.4) [[lingua]] {{ż}}
* łatgalski: (1.1) [[mēle]] {{ż}}; (1.2) [[volūda]] {{ż}}
* łotewski: (1.1) [[mēle]] {{ż}}; (1.2) [[valoda]] {{ż}}
* macedoński: (1.1) [[јазик]]
* maithili: (1.1) [[जिउ]]
* malediwski: (1.2) [[ބަސް]]
* maltański: (1.2) [[lingwa]] {{ż}}
* manx: (1.1) [[çhengey]] {{ż}}; (1.2) [[çhengey]] {{ż}}
* marszalski: (1.1) [[lo-]]; (1.2) [[kajin]]
* minnan: (1.1) {{ptrad}} [[舌頭]] / {{pupr}} [[舌头]] (chi̍h-thâu), [[舌]] (chi̍h)
* nahuatl klasyczny: (1.1) [[nenepilli]]
* nauruański: (1.2) [[edorer]]
* nepalski: (1.1) [[जिब्रो]]
* niderlandzki: (1.1) [[tong]]; (1.2) [[taal]]
* niemiecki: (1.1) [[Zunge]] {{ż}}; (1.2) [[Sprache]] {{ż}}; (1.3) [[Sprache]] {{ż}}; (1.4) [[Sprache]] {{ż}}; (1.5) [[Zunge]] {{ż}}
* norweski (nynorsk): (1.2) [[språk]] {{n}}; (1.3) [[språk]] {{n}}; (1.4) [[språk]] {{n}}
* nowogrecki: (1.1) [[γλώσσα]] {{ż}}; (1.2) [[γλώσσα]] {{ż}}; (1.3) [[γλώσσα]] {{ż}}; (1.4) [[γλώσσα]] {{ż}}; (1.5) [[γλώσσα]] {{ż}}
* nowopruski: (1.1) [[inzuws]] {{m}}; (1.2) [[bilā]] {{ż}}
* nuxalk: (1.1) [[tixca]]
* ormiański: (1.1) [[լեզու]] (lezu); (1.2) [[լեզու]] (lezu)
* oromo: (1.1) [[arraba]]; (1.2) [[afaan]]
* osetyjski: (1.1) [[ӕвзаг]]; (1.2) [[ӕвзаг]]; (1.3) [[ӕвзаг]]
* papiamento: (1.2) [[lenga]]
* polski język migowy: {{PJM-ukryj| (1.1-2) {{PJM|język}} {{,}} {{PJM|język 2}}}}
* połabski: (1.2) [[rec]] {{ż}}
* pontyjski: (1.1) [[γλώσσα]] {{ż}}; (1.2) [[γλώσσα]] {{ż}}
* portugalski: (1.1) [[língua]] {{ż}}; (1.2) [[língua]] {{ż}}; (1.3) [[linguagem]] {{ż}}
* romansz: (1.1) [[lieunga]] {{ż}}, ''surmiran'' [[glianga]] {{ż}}, ''puter'' [[laungia]] {{ż}}, ''vallader'' [[lengua]] {{ż}}, [[leua]] {{ż}}
* rosyjski: (1.1) [[язык]] {{m}}; (1.2) [[язык]] {{m}}
* rumuński: (1.1) [[limba]] {{ż}}; (1.2) [[limba]] {{ż}}; (1.3) [[limba]] {{ż}}; (1.4) [[limba]] {{ż}}
* sanskryt: (1.1) [[जिह्वा]]; (1.2) [[भाषा]]
* serbski: (1.1) [[језик]] {{m}}
* slovio: (1.1) [[jazik]] (йазик); (1.2) [[jazika]] (йазика)
* słowacki: (1.1) [[jazyk]] {{m}}
* starofryzyjski: (1.1) [[tunge]] {{ż}}; (1.2) [[tunge]] {{ż}}
* staroirlandzki: (1.1) [[tengae]] {{ż}}; (1.2) [[tengae]] {{ż}}
* staropruski: (1.1) [[insuwis]] {{m}}; (1.2) [[billē]] {{ż}}
* staroruski: (1.1) [[ѧзꙑкъ]] {{m}}; (1.2) [[ѧзꙑкъ]] {{m}}; (2.1) [[ѧзꙑкъ]] {{m}}
* szwedzki: (1.1) [[tunga]] {{w}}; (1.2) [[språk]] {{n}}, [[mål]] {{n}}; (1.3) [[språk]] {{n}}
* tahitański: (1.2) [[reo]]
* tajski: (1.2) [[ภาษา]]
* tamazight: (1.1) [[ⵉⵍⵙ]] (ils)
* tamilski: (1.1) [[நா]], [[நாக்கு]]; (1.2) [[மொழி]]
* turecki: (1.1) [[dil]]; (1.2) [[dil]]
* tuvalu: (1.2) [[ˈgana]], [[ngangana]]
* tybetański: (1.2) [[སྐད]]
* udmurcki: (1.1) [[кыл]]; (1.2) [[кыл]]
* ukraiński: (1.1) [[язик]] {{m}}; (1.2) [[мова]] {{ż}}
* walijski: (1.1) [[tafod]] {{m}}; (1.2) [[iaith]] {{ż}}
* waloński: (1.1) [[linwe]] {{ż}}; (1.2) [[linwe]] {{ż}}
* wenecki: (1.2) [[łéngua]] {{ż}}
* węgierski: (1.1) [[nyelv]]; (1.2) [[nyelv]]; (1.5) [[cipőnyelv]]
* wilamowski: (1.1) [[cunn]] {{ż}}, [[cung]] {{ż}}; (1.2) [[śpröch]] {{ż}}; (1.3) [[śpröch]] {{ż}}; (1.4) [[śpröch]] {{ż}}
* włoski: (1.2) [[lingua]] {{ż}}
* wolof: (1.1) [[lammiñ]]; (1.2) [[làkk]]
* zazaki: (1.1) [[zıwan]]; (1.2) [[zıwan]]
* zelandzki: (1.2) [[tael]]
{{źródła}}
<references />
d1bnfjkzh3239g0x062heoaksokdgqd
nos
0
7718
8856221
8821528
2026-08-12T17:40:34Z
OkuRin
62517
dodano interlingua: (1.1) [[naso]]
8856221
wikitext
text/x-wiki
{{podobne|noos|NOS|Nos|noss|nós|nös|nøs|nōs|nős|nǫs}}
== nos ({{język polski}}) ==
[[Plik:Child nose.jpg|thumb|nos (1.1) [[człowiek]]a]]
[[Plik:Dogs nose.jpg|thumb|nos (1.1) [[pies|psa]]]]
[[Plik:British Drill boots.jpg|thumb|nosy (1.2) [[u]] [[but]]ów]]
[[Plik:011221-N-7597H-010 navy C-40A.jpg|thumb|nos (1.3) [[samolot]]u]]
{{wymowa}}
: {{audio|Pl-nos.ogg}}, {{IPA3|nɔs}}, {{AS3|nos}}
{{znaczenia}}
''rzeczownik, rodzaj męskorzeczowy''
: (1.1) {{anat}} [[część]] [[twarz]]y [[powyżej]] [[usta|ust]], [[między]] [[oko|oczami]], [[narząd]] [[zmysł]]u [[węch]]u, [[część]] [[układ oddechowy|układu oddechowego]], [[również]] [[u]] [[zwierzę|zwierząt]]; {{wikipedia}}
: (1.2) [[koniec]] [[but]]a
: (1.3) [[dziób]] [[samolot]]u
: (1.4) {{stpol}} [[dziób]]
: (1.5) {{środ}} {{kosmet}} {{zob|perfumiarz}}
''rzeczownik, rodzaj męskoosobowy''
: (2.1) {{białystok}} [[alkoholik]]
{{odmiana}}
: (1.1-5) {{odmiana-rzeczownik-polski
|Mianownik lp = nos
|Dopełniacz lp = nosa
|Celownik lp = nosowi
|Biernik lp = nos
|Narzędnik lp = nosem
|Miejscownik lp = nosie
|Wołacz lp = nosie
|Mianownik lm = nosy
|Dopełniacz lm = nosów
|Celownik lm = nosom
|Biernik lm = nosy
|Narzędnik lm = nosami
|Miejscownik lm = nosach
|Wołacz lm = nosy
}}
: (2.1) {{odmiana-rzeczownik-polski
|Mianownik lp = nos
|Dopełniacz lp = nosa
|Celownik lp = nosowi
|Biernik lp = nosa
|Narzędnik lp = nosem
|Miejscownik lp = nosie
|Wołacz lp = nosie
|Mianownik lm = nosy
|Dopełniacz lm = nosów
|Celownik lm = nosom
|Biernik lm = nosów
|Narzędnik lm = nosami
|Miejscownik lm = nosach
|Wołacz lm = nosy
}}
{{przykłady}}
: (1.1) ''[[mały|Mały]] [[wąsik]] [[pod]] [[kulfoniasty]]m [[nos]]em [[poruszyć się|poruszył się]] [[na]] [[bok]]i, [[a]] [[ręka]] [[poprawić|poprawiła]] [[błyskawicznie]] [[monokl]] [[i]] [[wygładzić|wygładziła]] [[siwieć|siwiejące]] [[bak]]i. Szczupaczyńska [[dostrzec|dostrzegła]], [[że]] [[łysina|łysinę]] [[zasłaniać|zasłaniała]] [[pożyczka]], [[finezyjny|finezyjna]] [[wprawdzie]], [[lecz]] [[dalece]] [[niewystarczający|niewystarczająca]]<ref>{{źródło|autor=[[w:Maryla Szymiczkowa|Maryla Szymiczkowa]]|tytuł=''Tajemnica Domu Helclów''|miejsce=[[w:Kraków|Kraków]]|wydawnictwo=[[w:Społeczny Instytut Wydawniczy „Znak”|Znak]]|rok=2015|rozdział=Rozdział VIII|isbn=978-83-240-3525-0}}</ref>.''
: (1.2) ''[[ten|Te]] [[stary|stare]] [[but]]y [[mieć nosa|mają nosy]] [[zadrzeć|zadarte]] [[do góry]].''
: (1.3) ''[[na|Na]] [[nos]]ie [[bombowiec|bombowca]] [[umieścić|umieszczono]] [[działko]].''
: (1.1) ''– [[jedyny|Jedyną]] [[osoba|osobą]] [[zdolny|zdolną]] [[stworzyć]] [[kompozycja|kompozycję]] [[zapachowy|zapachową]] [[być|jest]] [[perfumiarz]] [[w]] [[branża|branży]] [[zwany]] [[nos|Nosem]] – [[objaśniać|objaśnia]] [[pani]] [[w]] [[biały]]m [[laboratoryjny]]m [[kitel|kitlu]]''<ref>{{NKJP|autorzy=Halina Cywińska|tytuł_mag=Express Ilustrowany|tytuł_art=Pachnieć zmysłowo|data=2002-12-20|hash=a0851b1a192b621da4cf83a02888d836|match_start=330|match_end=335}}</ref>.
{{składnia}}
{{kolokacje}}
: (1.1) [[duży]] / [[mały]] / [[zadrzeć|zadarty]] / … nos • [[zapchać|zapchany]] / [[zakatarzony]] nos • [[w]] nosie • [[na]] nosie • [[dłubać w nosie]] • [[wysmarkać]] / [[wytrzeć]] nos • [[chusteczka]] [[do]] nosa • [[kropla|krople]] [[do]] nosa
{{synonimy}}
: (1.1) {{środ}}; {{gw-pl|Grudziądz}} [[kinol]], {{żart}} [[kichawa]]; {{poznań|[[kliber]], [[kluber]], [[kluka]]}}; {{lwów|[[pachniarz]]}}
: (1.3) [[dziób]]
: (1.5) [[kompozytor]] [[zapachowy]] / [[zapach]]ów, [[perfumiarz]]
{{antonimy}}
{{hiperonimy}}
{{hiponimy}}
{{holonimy}}
{{meronimy}}
{{pokrewne}}
: {{rzecz}} [[nosówka]] {{ż}}, [[nosacz]] {{m}}, [[Nosal]] {{m}}, [[e-nos]] {{m}}, [[nosowanie]] {{n}}, [[nosowość]] {{ż}}, [[nosacizna]] {{ż}}
:: {{zdrobn}} [[nosek]] {{m}}, [[noseczek]] {{m}}
:: {{zgrub}} [[nochal]] {{m}}, [[nosisko]] {{n}}
: {{czas}} [[nosować]] {{ndk}}
: {{przym}} [[nosowy]], [[nosówkowy]], [[nosaty]], [[przynosowy]], [[beznosy]]
: {{przysł}} [[nosowo]]
{{frazeologia}}
: [[czekoladowy nos]] • [[dać prztyczka w nos]] • [[dać się jak niedźwiednikowi za nos wodzić]] • [[dać po nosie]] • [[dostać po nosie]] • [[dostać prztyczka w nos]] • [[elektroniczny nos]] • [[grać na nosie]] / [[zagrać na nosie]] • [[iść jak krew z nosa]] • [[kaczy nos]] • [[kontent jakby go bocian nosem iskał]] • [[kręcić nosem|kręcić na coś nosem]] • [[Królewski Nos]] • [[mieć w nosie]] • [[mieć po dziurki w nosie]] • [[mieć mleko pod nosem]] • [[mieć muchy w nosie]] • [[mieć nosa]] • [[nie widzieć dalej niż czubek własnego nosa]] / [[widzieć tylko koniec swojego nosa]] / [[widzieć tylko koniec własnego nosa]] • [[mówić pod nosem]] • [[nie wychylać nosa]] • [[nos jak hamulec od karuzeli]] • [[nos jak klamka od zakrystii]] • [[nos jak lotnia]] • [[nos jak wytrych]] • [[odprawić z długim nosem]] • [[pasuje jak pięść do nosa]] • [[pilnować własnego nosa]] • [[podpierać się nosem]] • [[przejść koło nosa]] • [[przyciąć nosa]] • [[spuścić nos na kwintę]] / [[opuścić nos na kwintę]] / [[zwiesić nos na kwintę]] • [[sprzątnąć sprzed nosa]] • [[spuścić nos]] • [[Święty Nos]] • [[utrzeć nosa]] / [[przytrzeć nosa]] • [[wciągnąć nosem]] • [[wodzić za nos]] • [[wsadzać nos w nie swoje sprawy]] / [[wścibiać nos w nie swoje sprawy]] • [[zadzierać nosa]] • [[zwąchać pismo nosem]] • [[zwiesić nos]]
: ''przysłowia:'' [[gdzie cztery nianie, tam dziecko bez nosa]] • [[im bucik starszy, tym bardziej nosa zadziera]] • [[kłos, co ziarna nie zawiera, dumnie w górę nos zadziera]] • [[kto z panami nos swój mierzy, tego dola bywa smutną: gdy ma krótszy, to naciągną, jeśli dłuższy, to go utną]] • [[nie nos dla tabakiery, ale tabakiera dla nosa]] • [[nie nos dla tabakiery, lecz tabakiera dla nosa]] • [[nie wsadzaj nosa do cudzego prosa]] • [[nie wścibiaj nosa, gdzieś nie dał grosza]] • [[nie wychylaj nosa, to ci go nie przytrą]] • [[nie zje mucha człeka, choć na nos siada]] • [[niedźwiedzia gdy przemożesz, za nos wodzić możesz]] • [[nos w sos, zęby w otręby, nogi w pierogi]] • [[od białego wina nos też czerwienieje]] • [[pyszny, wyżej gębę niżeli nos trzyma]] • [[spiczasty nos i broda – diabeł w nich drzemie i niezgoda]]
{{etymologia}}
: {{etym|prasł|*nosъ}}<ref>{{WSJPonline|id=21092|hasło=nos}}</ref>
{{uwagi}}
{{tłumaczenia}}
: (2.1) {{zobtłum|alkoholik}}
* aceh: (1.1) [[idông]]
* amharski: (1.1) [[አፍንጫ]]
* angielski: (1.1) [[nose]]; (1.3) [[nose]]
* arabski: (1.1) [[أنف]]
* baskijski: (1.1) [[sudur]]; (1.2) [[punta]]; (1.3) [[mutur]]
* bhodźpuri: (1.1) [[नाक]] {{ż}}
* białoruski: (1.1) [[нос]] {{m}}
* bułgarski: (1.1) [[нос]] {{m}}
* chiński standardowy: (1.1) [[鼻]] (bí)
* chorwacki: (1.1) [[nos]] {{m}}; (1.3) [[nos]] {{m}}
* czeski: (1.1) [[nos]] {{m}}; (1.3) [[nos]] {{m}}
* dinka: (1.1) [[wum]]
* dolnołużycki: (1.1) [[nos]] {{m}}; (1.3) [[nos]] {{m}}
* duński: (1.1) [[næse]] {{w}}; (1.2) [[næse]] {{w}}, [[skonæse]] {{w}}; (1.3) [[næse]] {{w}}, [[flynæse]] {{w}}
* elfdalski: (1.1) [[nev]] {{n}}
* esperanto: (1.1) [[nazo]]
* francuski: (1.1) [[nez]] {{m}}; (1.2) [[pointe]] {{ż}} [[de]] [[la]] [[chaussure]]; (1.3) [[nez]] {{m}}
* friulski: (1.1) [[nâs]] {{m}}
* górnołużycki: (1.1) [[nós]] {{m}}
* grenlandzki: (1.1) [[qingaq]]
* gudźarati: (1.1) [[નાક]] {{n}} (nāka)
* hebrajski: (1.1) [[אף]] {{m}}
* hiszpański: (1.1) [[nariz]] {{ż}}; (1.2) [[puntera]] {{ż}}; (1.3) [[morro]] {{m}}
* interlingua: (1.1) [[naso]]
* islandzki: (1.1) [[nef]] {{n}}
* jaćwieski: (1.1) [[nasis]]
* japoński: (1.1) [[鼻]] ([[はな]], hana)
* jidysz: (1.1) [[נאָז]] {{ż}} (noz)
* joruba: (1.1) [[imu]]
* kabowerdeński: (1.1) [[narís]]
* karaimski: (1.1) [[бурун]]
* kaszubski: (1.1) [[nos]] {{m}}, [[kòzer]] {{m}}, [[cnik]] {{m}}, [[knéra]] {{ż}}
* kataloński: (1.1) [[nas]] {{m}}
* khowarski: (1.1) [[نسکار]]
* łaciński: (1.1) [[nasus]]
* łatgalski: (1.1) [[nuoss]] {{m}}, [[daguns]] {{m}}
* łotewski: (1.1) [[deguns]] {{m}}
* macedoński: (1.1) [[нос]] {{m}}
* maithili: (1.1) [[नाक]]
* manx: (1.1) [[stroin]] {{ż}}
* niderlandzki: (1.1) [[neus]] {{m}}
* niemiecki: (1.1) [[Nase]] {{ż}}; (1.2) [[Spitze]] {{ż}}; (1.3) [[Flugzeugbug]] {{m}}, [[Flugzeugkopf]] {{m}}
* nowogrecki: (1.1) [[μύτη]] {{ż}}; (1.2) [[μύτη]] {{ż}}; (1.3) [[ρύγχος]] {{n}}
* nowopruski: (1.1) [[nasī]] {{ż}}
* pali: (1.1) [[ghāna]]
* połabski: (1.1) [[nös]] {{m}}
* pontyjski: (1.1) [[μυτί]] {{n}}, [[μυτίν]] {{n}}
* portugalski: (1.1) [[nariz]] {{m}}; (1.2) [[nariz]] {{m}}
* rosyjski: (1.1) [[нос]] {{m}}
* rumuński: (1.1) [[nas]] {{n}}
* sanskryt: (1.1) [[नासा]] {{ż}}
* slovio: (1.1) [[nos]] (нос)
* słowacki: (1.1) [[nos]] {{m}}
* słoweński: (1.1) [[nos]] {{m}}; (1.3) [[nos]] {{m}}
* starofryzyjski: (1.1) [[nose]] {{ż}}
* staroirlandzki: (1.1) [[srón]] {{ż}}
* staropruski: (1.1) [[nozy]] {{ż}}
* staro-wysoko-niemiecki: (1.1) [[nasa]] {{ż}}
* suahili: (1.1) [[pua]]
* szwedzki: (1.1) [[näsa]] {{w}}, {{slang}} [[kran]]
* tagalski: (1.1) [[ilong]]
* tatarski: (1.1) [[borın]]
* turecki: (1.1) [[burun]]
* tuvalu: (1.1) [[isu]]
* udmurcki: (1.1) [[ныр]]
* ukraiński: (1.1) [[ніс]] {{m}}
* walijski: (1.1) [[trwyn]] {{m}}
* węgierski: (1.1) [[orr]]
* wietnamski: (1.1) [[mũi]]
* wilamowski: (1.1) [[nōs]] {{ż}}, [[nōz]] {{ż}}, [[noz]] {{ż}}
* włoski: (1.1) [[naso]] {{m}}; (1.2) [[mascherina]] {{ż}}; (1.3) [[muso]] {{m}}
* wolof: (1.1) [[bàkkan]]
{{źródła}}
<references />
== nos ({{język chorwacki}}) ==
[[Plik:Child nose.jpg|thumb|nos (1.1)]]
{{ortografie}}
{{wymowa}}
{{znaczenia}}
''rzeczownik, rodzaj męski nieżywotny''
: (1.1) {{anat}} [[nos]]
{{odmiana}}
: (1.1) {{odmiana-rzeczownik-chorwacki
|Mianownik lp = nos
|Dopełniacz lp = nosa
|Celownik lp = nosu
|Biernik lp = nos
|Wołacz lp = nose
|Miejscownik lp = nosu
|Narzędnik lp = nosom
|Mianownik lm = nosovi
|Dopełniacz lm = nosova
|Celownik lm = nosovima
|Biernik lm = nosove
|Wołacz lm = nosovi
|Miejscownik lm = nosovima
|Narzędnik lm = nosovima
}}
{{przykłady}}
: (1.1) ''[[ako|Ako]] [[biti|budeš]] [[lagati|lagao]] [[narasti]] [[htjeti|će]] [[ti]] [[nos]]!'' → [[jak|Jak]] [[być|będziesz]] [[kłamać]], [[to]] [[wyrosnąć|wyrośnie]] [[ty|ci]] [[długi]] '''[[nos]]'''!
{{składnia}}
{{kolokacje}}
{{synonimy}}
{{antonimy}}
{{hiperonimy}}
{{hiponimy}}
{{holonimy}}
{{meronimy}}
{{pokrewne}}
{{frazeologia}}
{{etymologia}}
{{uwagi}}
{{źródła}}
== nos ({{język czeski}}) ==
[[Plik:Child nose.jpg|thumb|nos (1.1)]]
{{wymowa}} {{audio|Cs-nos.ogg}}
{{znaczenia}}
''rzeczownik, rodzaj męski nieżywotny''
: (1.1) {{anat}} [[nos]]
{{odmiana}}
: (1.1) {{odmiana-rzeczownik-czeski
|Mianownik lp = nos
|Mianownik lm = nosy
|Dopełniacz lp = nosu
|Dopełniacz lm = nosů
|Celownik lp = nosu
|Celownik lm = nosům
|Biernik lp = nos
|Biernik lm = nosy
|Wołacz lp = nose
|Wołacz lm = nosy
|Miejscownik lp = nose / nosu
|Miejscownik lm = nosech
|Narzędnik lp = nosem
|Narzędnik lm = nosy
}}
{{przykłady}}
{{składnia}}
{{kolokacje}}
{{synonimy}}
{{antonimy}}
{{hiperonimy}}
{{hiponimy}}
{{holonimy}}
{{meronimy}}
{{pokrewne}}
: {{przym}} [[nosní]]
{{frazeologia}}
: [[tahat za nos]]
{{etymologia}}
{{uwagi}}
{{źródła}}
== nos ({{język dolnołużycki}}) ==
[[Plik:Child nose.jpg|thumb|nos (1.1)]]
{{wymowa}}
{{znaczenia}}
''rzeczownik, rodzaj męski''
: (1.1) {{anat}} [[nos]]
{{odmiana}}
{{przykłady}}
{{składnia}}
{{kolokacje}}
{{synonimy}}
{{antonimy}}
{{hiperonimy}}
{{hiponimy}}
{{holonimy}}
{{meronimy}}
{{pokrewne}}
{{frazeologia}}
{{etymologia}}
{{uwagi}} zobacz też: [[Indeks:Dolnołużycki - Części ciała]]
{{źródła}}
== nos ({{język francuski}}) ==
{{wymowa}}
: {{IPA|no}}
: {{audio|LL-Q150 (fra)-Mecanautes-nos.wav}} {{audio|LL-Q150 (fra)-Estrie-nos.wav}} {{audio|LL-Q150 (fra)-Yug-nos.wav}}
{{znaczenia}}
''przymiotnik dzierżawczy''
: (1.1) ''forma przymiotnika [[notre#fr|notre]] używana przed rzeczownikami w liczbie mnogiej'', [[nasz|nasi]], [[nasz]]e
{{odmiana}}
{{przykłady}}
{{składnia}}
{{kolokacje}}
{{synonimy}}
{{antonimy}}
{{hiperonimy}}
{{hiponimy}}
{{holonimy}}
{{meronimy}}
{{pokrewne}}
{{frazeologia}}
{{etymologia}}
{{uwagi}}
{{źródła}}
== nos ({{język hiszpański}}) ==
{{wymowa}}
: {{IPA3|nos}}
: {{audio|LL-Q1321 (spa)-AdrianAbdulBaha-nos.wav}} {{audio|LL-Q1321 (spa)-Precision27-nos.wav}}
{{znaczenia}}
''{{forma zaimka|es}}''
: (1.1) ''forma słaba zaimka osobowego 1. {{os}} {{lm}} ([[nosotros#es|nosotros]]/[[nosotras#es|as]]) w funkcji dopełnienia bliższego'' → [[my|nas]]
: (1.2) ''forma słaba zaimka osobowego 1. {{os}} {{lm}} ([[nosotros#es|nosotros]]/[[nosotras#es|as]]) w funkcji dopełnienia dalszego'' → [[my|nam]]
: (1.3) ''forma słaba zaimka osobowego 1. {{os}} {{lm}} ([[nosotros#es|nosotros]]/[[nosotras#es|as]]) w postaci zaimka zwrotnego'' → [[się]]
{{odmiana}}
: (1) {{zaimek-osobowy-hiszpański}}
{{przykłady}}
: (1.1) '''''[[nosotros|Nos]]''' [[ver|vieron]] [[contigo]].'' → [[widzieć|Widzieli]] '''[[my|nas]]''' [[z]] [[ty|tobą]].
: (1.2) '''''[[nosotros|Nos]]''' [[decir|dijeron]] [[que]] [[venir|vendrías]].'' → [[powiedzieć|Powiedzieli]] '''[[my|nam]]''', [[że]] [[przyjść|przyjdziesz]].
: (1.3) ''[[pelearse|'''Nos''' hemos peleado]] [[por]] [[un]]a [[pequeñez]].'' → [[pokłócić się|Pokłóciliśmy/łyśmy '''się''']] [[o]] [[błahostka|błahostkę]].
{{składnia}}
: (1.1-3) zawsze na początku grupy werbalnej oprócz form enklitycznych bezokolicznika, imiesłowu czynnego (''[[gerundio]]'') i trybu rozkazującego, jak również pozostałych form o czysto literackim charakterze: ''[[escribir]][[nos]], [[amar|amándo]][[nos]], [[levantar|levánta]][[nos]], [[ver|véo]][[nos]]''
{{kolokacje}}
{{synonimy}}
{{antonimy}}
{{hiperonimy}}
{{hiponimy}}
{{holonimy}}
{{meronimy}}
{{pokrewne}}
{{frazeologia}}
{{etymologia}}
: {{etym|łac|nos}}
{{uwagi}}
: (1.3) w pozycji enklitycznej czasownika w formie 1. {{os}} {{lm}} (zwykle w trybie rozkazującym) powoduje utratę końcowej spółgłoski „s”: ''[[levantar#es|levantar]]'' > ''levantemo<u>s</u>'' > ''levantémo<u>nos</u>'' (postać zwrotna „[[levantarse#es|levantarse]]”)
{{źródła}}
== nos ({{język kaszubski}}) ==
[[Plik:Child nose.jpg|thumb|nos (1.1)]]
{{wymowa}}
: {{IPA|nɔs}}
{{znaczenia}}
''rzeczownik, rodzaj męski''
: (1.1) {{anat}} [[nos]]<ref>https://iecor.clld.org/languages/kashubian</ref>
{{odmiana}}
{{przykłady}}
{{składnia}}
{{kolokacje}}
{{synonimy}}
: (1.1) [[kòzer]], [[cnik]]
{{antonimy}}
{{hiperonimy}}
{{hiponimy}}
{{holonimy}}
{{meronimy}}
{{pokrewne}}
{{frazeologia}}
{{etymologia}}
: {{etym|praindoeur|*(H)nā̆s-}}
{{uwagi}}
{{źródła}}
<references />
== nos ({{język kornijski}}) ==
{{wymowa}}
{{znaczenia}}
''rzeczownik, rodzaj żeński''
: (1.1) [[noc]]
{{odmiana}}
{{przykłady}}
{{składnia}}
{{kolokacje}}
{{synonimy}}
{{antonimy}}
{{hiperonimy}}
{{hiponimy}}
{{holonimy}}
{{meronimy}}
{{pokrewne}}
{{frazeologia}}
{{etymologia}}
{{uwagi}}
{{źródła}}
: {{importEnWikt|kornijski|3}}
== nos ({{język łaciński}}) ==
{{wymowa}}
{{znaczenia}}
''zaimek osobowy''
: (1.1) 1 {{os}} {{lm}} {{M}}, {{B}} od zaimka [[ja]] ([[my]], [[my|nas]])
{{odmiana}}
: (1.1) [[Aneks:Język łaciński - zaimki#Zaimki_osobowe|zobacz odmianę w aneksie]]
{{przykłady}}
: (1.1) ''[[salvo|salva]] [[nos]]'' → [[zbawić|zbaw]] '''[[my|nas]]'''
{{składnia}}
{{kolokacje}}
{{synonimy}}
{{antonimy}}
{{hiperonimy}}
{{hiponimy}}
{{holonimy}}
{{meronimy}}
{{pokrewne}}
{{frazeologia}}
{{etymologia}}
{{uwagi}}
{{źródła}}
== nos ({{język portugalski}}) ==
{{wymowa}}
: {{audio|LL-Q5146 (por)-Santamarcanda-nos.wav}} {{audio|LL-Q5146 (por)-Nelson Ricardo 2500-nos.wav}} {{audio|LL-Q5146 (por)-Juliano P. Junho (Jjunho)-nos.wav}} {{audio|LL-Q5146 (por)-Sillim-nos.wav}} {{audio|LL-Q5146 (por)-Waldyrious-nos.wav}}
{{znaczenia}}
''zaimek osobowy''
: (1.1) [[my|nam]]
{{odmiana}}
{{przykłady}}
{{składnia}}
{{kolokacje}}
{{synonimy}}
{{antonimy}}
{{hiperonimy}}
{{hiponimy}}
{{holonimy}}
{{meronimy}}
{{pokrewne}}
: {{zaim}} [[nosso]]
{{frazeologia}}
{{etymologia}}
{{uwagi}}
{{źródła}}
== nos ({{język prowansalski}}) ==
{{wymowa}}
{{znaczenia}}
''zaimek osobowy''
: (1.1) [[my]]
{{odmiana}}
{{przykłady}}
{{składnia}}
{{kolokacje}}
{{synonimy}}
{{antonimy}}
{{hiperonimy}}
{{hiponimy}}
{{holonimy}}
{{meronimy}}
{{pokrewne}}
{{frazeologia}}
{{etymologia}}
{{uwagi}}
{{źródła}}
: {{importEnWikt|prowansalski|3}}
== nos ({{slovio}}) ==
[[Plik:Child nose.jpg|thumb|nos (1.1)]]
{{ortografie}} нос
{{wymowa}}
{{znaczenia}}
''rzeczownik''
: (1.1) {{anat}} [[nos]]
{{odmiana}}
: (1.1) {{lm}} nosis
{{przykłady}}
{{składnia}}
{{kolokacje}}
{{synonimy}}
{{antonimy}}
{{hiperonimy}}
{{hiponimy}}
{{holonimy}}
{{meronimy}}
{{pokrewne}}
{{frazeologia}}
{{etymologia}}
{{uwagi}}
{{źródła}}
== nos ({{język słowacki}}) ==
[[Plik:Child nose.jpg|thumb|nos (1.1)]]
{{wymowa}}
: {{audio|LL-Q9058 (slk)-TomášPolonec-nos.wav}}
{{znaczenia}}
''rzeczownik, rodzaj męski nieżywotny''
: (1.1) {{anat}} [[nos]]
{{odmiana}}
{{przykłady}}
{{składnia}}
{{kolokacje}}
: (1.1) [[dlhý]] / [[krivý]] / [[orlí]] nos • [[dýchať]] nosom
{{synonimy}}
{{antonimy}}
{{hiperonimy}}
{{hiponimy}}
{{holonimy}}
{{meronimy}}
{{pokrewne}}
: {{przym}} [[nosový]], [[nosný]]
{{frazeologia}}
{{etymologia}}
{{uwagi}}
{{źródła}}
== nos ({{język słoweński}}) ==
{{wymowa}} {{IPA|ˈnóːs}}
{{znaczenia}}
''rzeczownik, rodzaj męski''
: (1.1) {{anat}} [[nos]]
{{odmiana}}
{{przykłady}}
{{składnia}}
{{kolokacje}}
{{synonimy}}
{{antonimy}}
{{hiperonimy}}
{{hiponimy}}
{{holonimy}}
{{meronimy}}
{{pokrewne}}
{{frazeologia}}
{{etymologia}}
{{uwagi}} zobacz też: [[Indeks:Słoweński - Części ciała]]
{{źródła}}
== nos ({{język szwedzki}}) ==
[[Plik:Flotzmaul.jpg|thumb|nos (1.1)]]
{{wymowa}}
{{znaczenia}}
''rzeczownik, rodzaj wspólny''
: (1.1) {{zool}} [[pysk]]
{{odmiana}}
: (1.1) en nos, nosen, nosar, nosarna
{{przykłady}}
{{składnia}}
{{kolokacje}}
{{synonimy}}
{{antonimy}}
{{hiperonimy}}
{{hiponimy}}
{{holonimy}}
{{meronimy}}
{{pokrewne}}
{{frazeologia}}
{{etymologia}}
{{uwagi}} zobacz też: [[Indeks:Szwedzki - Zwierzęta|części ciała zwierząt w języku szwedzkim]]
{{źródła}}
== nos ({{język walijski}}) ==
{{wymowa}}
: {{IPA|noːs}}
: {{audio|Cy-nos.ogg}} {{audio|LL-Q9309 (cym)-GwiwerNiwlog-nos.wav}} {{audio|LL-Q9309 (cym)-OwenBlacker-nos.wav}}
{{znaczenia}}
''rzeczownik, rodzaj żeński''
: (1.1) [[noc]]
{{odmiana}}
{{przykłady}}
{{składnia}}
{{kolokacje}}
{{synonimy}}
{{antonimy}}
{{hiperonimy}}
{{hiponimy}}
{{holonimy}}
{{meronimy}}
{{pokrewne}}
{{frazeologia}}
{{etymologia}}
{{uwagi}}
{{źródła}}
== nos ({{język waloński}}) ==
{{wymowa}}
{{znaczenia}}
''zaimek osobowy''
: (1.1) [[my]]
{{odmiana}}
{{przykłady}}
{{składnia}}
{{kolokacje}}
{{synonimy}}
{{antonimy}}
{{hiperonimy}}
{{hiponimy}}
{{holonimy}}
{{meronimy}}
{{pokrewne}}
{{frazeologia}}
{{etymologia}}
{{uwagi}}
{{źródła}}
: {{importEnWikt|waloński}}
== nos ({{język węgierski}}) ==
{{wymowa}} {{audio|Hu-nos.ogg}}
{{znaczenia}}
''partykuła''
: (1.1) [[więc]], [[no]]
{{odmiana}}
{{przykłady}}
{{składnia}}
{{kolokacje}}
{{synonimy}}
{{antonimy}}
{{hiperonimy}}
{{hiponimy}}
{{holonimy}}
{{meronimy}}
{{pokrewne}}
{{frazeologia}}
{{etymologia}}
: {{etymn|węg|no|és}}
{{uwagi}}
{{źródła}}
== nos ({{język wilamowski}}) ==
{{ortografie}}
: [[noss]]
{{wymowa}}
: {{audio|Wym-nos (wersja Józefa Gary).ogg}}
{{znaczenia}}
''przymiotnik''
: (1.1) [[mokry]]
{{odmiana}}
{{przykłady}}
{{składnia}}
{{kolokacje}}
{{synonimy}}
{{antonimy}}
: (1.1) [[troüg]]
{{hiperonimy}}
{{hiponimy}}
{{holonimy}}
{{meronimy}}
{{pokrewne}}
{{frazeologia}}
{{etymologia}}
{{uwagi}}
{{źródła}}
lg1mmrfjqiqrjuwdntlnhlbi0m6rtvq
alveolo
0
8655
8856235
8563822
2026-08-12T17:58:47Z
OkuRin
62517
/* alveolo (interlingua) */
8856235
wikitext
text/x-wiki
{{podobne|alvéolo}}
__TOC__
== alveolo ({{esperanto}}) ==
{{morfologia}} {{morfeo|alveol|o}}
{{wymowa}}
{{znaczenia}}
''rzeczownik''
: (1.1) {{anat}} [[jama]], [[zagłębienie]], [[wnęka]]
{{odmiana}}
: (1.1) {{odmiana-rzeczownik-esperanto}}
{{przykłady}}
{{składnia}}
{{kolokacje}}
{{synonimy}}
{{antonimy}}
{{hiperonimy}}
{{hiponimy}}
{{holonimy}}
{{meronimy}}
{{pokrewne}}
{{frazeologia}}
{{etymologia}}
{{uwagi}}
{{źródła}}
== alveolo ({{język hiszpański}}) ==
{{wymowa}}
: {{IPA3|al.βa.ˈo.lo}}
{{znaczenia}}
''rzeczownik, rodzaj męski''
: (1.1) {{anat}} [[zębodół]]
: (1.2) {{anat}} [[pęcherzyk]] [[płucny]]
: (1.3) {{pszcz}} [[komórka]] [[plaster|plastra]]
: (1.4) [[dołek]], [[wgłębienie]], [[jamka]]
{{odmiana}}
{{przykłady}}
{{składnia}}
{{kolokacje}}
{{synonimy}}
: (1.1) {{war}} [[alvéolo]], [[alveolo dentario]]
: (1.2) {{war}} [[alvéolo]], [[alveolo pulmonar]]
: (1.3) [[celdilla]], [[casilla]]
: (1.4) [[cavidad]], [[hueco]]
{{antonimy}}
{{hiperonimy}}
{{hiponimy}}
{{holonimy}}
: (1.1) [[mandíbula]]
: (1.2) [[branquiolo]]
: (1.3) [[panal]]
{{meronimy}}
{{pokrewne}}
: {{rzecz}} [[alveolar]] {{ż}}
: {{przym}} [[alveolar]], [[alveoldado]]
{{frazeologia}}
{{etymologia}}
: {{etym2|łac|alveolus|alveŏlus}} < {{zdrobn}} od {{etym|łac|alveus}}
{{uwagi}}
{{źródła}}
== alveolo ({{interlingua}}) ==
{{wymowa}}
{{znaczenia}}
''rzeczownik''
: (1.1) [[komórka]] (w plastrze miodu)
: (1.2) [[zębodół]]
{{odmiana}}
{{przykłady}}
{{składnia}}
{{kolokacje}}
{{synonimy}}
{{antonimy}}
{{hiperonimy}}
{{hiponimy}}
{{holonimy}}
{{meronimy}}
{{pokrewne}}
{{frazeologia}}
{{etymologia}}
{{uwagi}} {{ImportIA|alveolo}}
{{źródła}}
l9g46pi5ya9gl4ak6ar6uqh5qpqm53x
bucca
0
11016
8856228
8533864
2026-08-12T17:50:25Z
OkuRin
62517
/* bucca (interlingua) */
8856228
wikitext
text/x-wiki
{{podobne|buca|buča}}
== bucca ({{interlingua}}) ==
{{wymowa}}
{{znaczenia}}
''rzeczownik''
: (1.1) {{anat}} [[usta]]
{{odmiana}}
{{przykłady}}
{{składnia}}
{{kolokacje}}
{{synonimy}}
{{antonimy}}
{{hiperonimy}}
{{hiponimy}}
{{holonimy}}
{{meronimy}}
{{pokrewne}}
: {{przym}} [[buccal]]
{{frazeologia}}
{{etymologia}}
{{uwagi}}
{{źródła}}
== bucca ({{język łaciński}}) ==
{{wymowa}} {{audio|La-cls-bucca.ogg}}
{{znaczenia}}
''rzeczownik, rodzaj żeński''
: (1.1) [[policzek]]
: (1.2) ''średniowieczna łacina'' [[usta]]
{{odmiana}}
: (1) {{odmiana-rzeczownik-łaciński-I|bucc}}
{{przykłady}}
{{składnia}}
{{kolokacje}}
{{synonimy}}
{{antonimy}}
{{hiperonimy}}
{{hiponimy}}
{{holonimy}}
{{meronimy}}
{{pokrewne}}
: {{rzecz}} [[buccula]] {{ż}}
{{frazeologia}}
{{etymologia}}
{{uwagi}}
{{źródła}}
== bucca ({{język staroangielski}}) ==
{{wymowa}}
{{znaczenia}}
''rzeczownik, rodzaj męski''
: (1.1) [[kozioł]]
{{odmiana}}
{{przykłady}}
{{składnia}}
{{kolokacje}}
{{synonimy}}
{{antonimy}}
{{hiperonimy}}
{{hiponimy}}
{{holonimy}}
{{meronimy}}
{{pokrewne}}
{{frazeologia}}
{{etymologia}}
{{uwagi}}
{{źródła}}
: {{importEnWikt|staroangielski}}
== bucca ({{język sycylijski}}) ==
{{wymowa}}
: {{audio|LL-Q33973 (scn)-XANA000-bucca.wav}} {{audio|LL-Q33973 (scn)-Crunchy Cloaky Crackdown-bucca.wav}}
{{znaczenia}}
''rzeczownik, rodzaj żeński''
: (1.1) {{anat}} [[usta]]
{{odmiana}}
{{przykłady}}
{{składnia}}
{{kolokacje}}
{{synonimy}}
{{antonimy}}
{{hiperonimy}}
{{hiponimy}}
{{holonimy}}
{{meronimy}}
{{pokrewne}}
{{frazeologia}}
{{etymologia}}
{{uwagi}}
{{źródła}}
: {{importEnWikt|sycylijski}}
9253oqa2ewa6davsfviynecr35gaus1
ząb
0
15346
8856232
8759680
2026-08-12T17:52:38Z
OkuRin
62517
dodano interlingua: (1.1) [[dente]]
8856232
wikitext
text/x-wiki
{{podobne|zab|Ząb}}
__TOC__
== ząb ({{język polski}}) ==
[[Plik:Persistierende Milchzähne beim Hund.jpg|thumb|zęby (1.1)]]
[[Plik:Sg dura.jpg|thumb|zęby (1.3) [[w]] [[koło zębate|kołach zębatych]]]]
[[Plik:Speciální fréza.jpg|thumb|zęby (1.4)]]
[[Plik:YellowCorn.jpg|thumb|[[kukurydza]] [[koński]] ząb (1.6)]]
{{wymowa}} {{IPA3|zɔ̃mp}}, {{AS3|zõmp}}, {{objaśnienie wymowy|WYG|NAZAL|AS-Ą}} {{audio|Pl-ząb.ogg}}
{{znaczenia}}
''rzeczownik, rodzaj męskorzeczowy''
: (1.1) {{anat}} [[twór]] [[anatomiczny]] [[osadzić|osadzony]] [[w]] [[szczęka|szczęce]] [[lub]] [[żuchwa|żuchwie]], [[ułatwiać|ułatwiający]] [[gryzienie]] [[pokarm]]u; {{wikipedia|zęby}}
: (1.2) [[proteza]] zęba (1.1)
: (1.3) {{techn}} [[fragment]] [[urządzenie|urządzenia]], [[który]] [[w]] [[połączenie|połączeniu]] [[z]] [[inny]]m [[taki]]m [[fragment]]em [[powodować|powoduje]] [[przenoszenie]] [[ruch]]u
: (1.4) {{techn}} [[jeden]] [[z]] [[ciąg]]u [[wystawać|wystających]] [[element]]ów [[narzędzie|narzędzia]] [[lub]] [[przyrząd]]u, [[służyć|służący]] [[do]] [[cięcie|cięcia]], [[czesanie|czesania]], [[chwytanie|chwytania]], [[piłowanie|piłowania]], [[przytrzymywanie|przytrzymywania]], [[rozdzielanie|rozdzielania]] [[itp.]] [[coś|czegoś]]
: (1.5) [[element]], [[zwykle]] [[dekoracyjny]], [[w kształcie]] [[trójkąt]]a
: (1.6) {{bot}} {{zob|koński ząb}}
{{odmiana}}
: (1.1-6) {{odmiana-rzeczownik-polski
|Mianownik lp = ząb
|Dopełniacz lp = zęba
|Celownik lp = zębowi
|Biernik lp = ząb
|Narzędnik lp = zębem
|Miejscownik lp = zębie
|Wołacz lp = zębie
|Mianownik lm = zęby
|Dopełniacz lm = zębów
|Celownik lm = zębom
|Biernik lm = zęby
|Narzędnik lm = zębami
|Miejscownik lm = zębach
|Wołacz lm = zęby
}}
{{przykłady}}
: (1.1) ''[[kiedy|Kiedy]] [[ktoś|kogoś]] [[boleć|bolą]] [[ząb|zęby]], [[to]] [[powinien]] [[iść]] [[do]] [[dentysta|dentysty]].''
: (1.1) ''[[zaciskać|Zaciskając]] [[szczękać|szczękające]] [[ząb|zęby]], [[wysunąć|wysunął]] [[kurczowo]] [[ręka|ręce]]<ref>{{źródło|autor=[[w:Zofia Kossak|Zofia Kossak]]|tytuł=''Błogosławiona wina''}}</ref>.''
: (1.3) ''[[ten|To]] [[koło]] [[mieć|ma]] [[ząb]] [[wielkość|wielkości]] [[człowiek]]a!''
{{składnia}}
{{kolokacje}}
: (1.1) [[ząb jadowy]] • [[ząb mądrości]] • [[ząb mleczny]] • [[ząb przedni]] / [[ząb sieczny]] • [[ząb stały]] • [[ząb trzonowy]] • [[boleć|bolący]] ząb • [[borować]] / [[plombować]] / [[wyrywać]] ząb • [[miazga zęba]] • [[szyjka zęba]] • zęby [[dolny|dolne]] / [[górny|górne]] • [[biały|białe]] zęby • [[naturalny|naturalne]] zęby • [[pasta do zębów]] • [[szczoteczka do zębów]] • [[myć]] / [[czyścić]] zęby • [[szczerzyć]] / [[zacisnąć]] zęby • [[dziura]] / [[plomba]] [[w]] zębie • [[babie zęby]]
: (1.2) [[złoty]] / [[srebrny]] ząb • [[mieć]] [[sztuczny]] ząb • [[wstawić]] ząb • [[porcelanowy|porcelanowe]] zęby • [[sztuczny|sztuczne]] zęby
: (1.3) ząb [[koło zębate|koła zębatego]] • zęby [[daszkowy|daszkowe]] / [[łukowy|łukowe]] / [[prosty|proste]] / [[śrubowy|śrubowe]]
: (1.4) zęby [[brona|brony]] / [[grabie|grabi]] / [[grzebień|grzebienia]] / [[piła|piły]] / [[pług]]a / [[widły|wideł]] /…
: (1.5) [[papier]] [[powycinać|powycinany]] [[w]] zęby • [[serweta]] [[w]] zęby
{{synonimy}}
: (1.1) {{zdrobn}} [[ząbek]]; {{zgrub}} [[zębisko]]; {{śląsk|[[zómb]]}}
{{antonimy}}
{{hiperonimy}}
: (1.1) [[kość]]
: (1.2) [[proteza]]
{{hiponimy}}
: (1.1) [[antagonista]], [[kieł]], [[ząb mleczny]] / [[mleczak]], [[ząb przedni]] / [[ząb sieczny]] / [[siekacz]], [[ząb stały]], [[ząb trzonowy]] / [[trzonowiec]], [[ząb przedtrzonowy]] / [[przedtrzonowiec]]
: (1.3) [[tryb]]
{{holonimy}}
: (1.1) [[szczęka]], [[uzębienie]]
: (1.3) [[uzębienie]], [[zębatka]]
{{meronimy}}
: (1.1) [[cement]], [[dziura]], [[korona]], [[miazga]], [[ozębna]], [[szkliwo]], [[szyjka]], [[zębina]]
{{pokrewne}}
: {{rzecz}} [[ząbkowanie]] {{n}}, [[zębina]] {{ż}}, [[ozębna]] {{ż}}, [[uzębienie]] {{n}}, [[zębatka]] {{ż}}, [[zazębianie]] {{n}}, [[zębowiec]] {{mzw}}, [[Ząb]] {{mrz}}, [[Ząbki]] {{nmos}}, [[przyzębie]] {{n}}
:: {{zdrobn}} [[ząbek]] {{mrz}}, [[ząbeczek]] {{mrz}}
:: {{zgrub}} [[zębisko]] {{n}}
: {{czas}} [[zazębiać]] {{ndk}}, [[zazębiać się]] {{ndk}}, [[zazębić]] {{dk}}, [[zazębić się]] {{dk}}, [[ząbkować]] {{ndk}}
: {{przym}} [[zębowy]], [[zębaty]], [[ząbkowany]], [[ząbkowaty]], [[uzębiony]]
{{frazeologia}}
: [[bronić się zębami i pazurami]] / [[bronić zębami i pazurami]] • [[coś na ząb]] • [[dzwonić zębami]] / [[szczękać zębami]] / [[zaszczękać zębami]] • [[mieć zęby jak w ruskim szeregu]] • [[nadgryziony zębem czasu]] / [[nadgryziony przez ząb czasu]] / [[nadszarpnięty przez ząb czasu]] / [[draśnięty przez ząb czasu]] • [[ni w ząb]] • [[nosić koszulę w zębach]] • [[mówić przez zęby]] • [[ostrzyć sobie zęby]] • [[płacz i zgrzytanie zębów]] • [[pokazywać zęby]] • [[przejechać po zębach]] • [[przynieść w zębach]] • [[szczurze zęby]] • [[trzymać język za zębami]] • [[uzbrojony po zęby]] • [[wbić zęby w ścianę]] • [[z nożem w zębach]] • [[z zębem]] • [[ząb czasu]] • [[zepsute zęby]] • [[zęby teściowej]] • [[zgrzytać zębami]] • [[zjeść zęby]]
: ''przysłowia:'' [[darowanemu koniowi w zęby się nie zagląda]] / [[darowanemu koniowi nie zagląda się w zęby]] • [[jest to cnota nad cnotami trzymać język za zębami]] • [[oko za oko, ząb za ząb]]
{{etymologia}}
{{uwagi}}
: (1.1) zobacz też: [[Indeks:Polski - Części ciała]]
{{tłumaczenia}}
: (1.6) {{zobtłum|koński ząb}}
* akadyjski: (1.1) [[𒍝𒄢]] {{ż}}
* albański: (1.1) [[dhëmb]] {{m}}
* angielski: (1.1) [[tooth]]; (1.3) [[tooth]]
* arabski: (1.1) [[سن]] {{m}}
* awarski: (1.1) [[ца]]
* awestyjski: (1.1) [[𐬛𐬀𐬧𐬙𐬀𐬥]]
* baskijski: (1.1) [[hortz]]
* bhodźpuri: (1.1) [[दाँत]] {{m}}
* białoruski: (1.1) [[зуб]] {{m}}
* bułgarski: (1.1) [[зъб]] {{m}}; (1.3) [[зъбец]] {{m}}; (1.4) [[зъбец]] {{m}}
* chorwacki: (1.1) [[zub]] {{m}}
* czeczeński: (1.1) [[церг]]
* czeski: (1.1) [[zub]] {{m}}; (1.2) [[zub]] {{m}}; (1.3) [[zub]] {{m}}; (1.4) [[zub]] {{m}}
* dolnołużycki: (1.1) [[zub]] {{m}}
* duński: (1.1) [[tand]] {{w}}; (1.3) [[tand]] {{w}}
* elfdalski: (1.1) [[tann]] {{ż}}
* esperanto: (1.1) [[dento]]; (1.3) [[dento]]; (1.4) [[dento]]
* estoński: (1.1) [[hammas]]
* fiński: (1.1) [[hammas]]
* francuski: (1.1) [[dent]] {{ż}}
* gocki: (1.1) [[𐍄𐌿𐌽𐌸𐌿𐍃]] {{m}}
* górnołużycki: (1.1) [[zub]] {{m}}
* grenlandzki: (1.1) [[kigut]]
* hebrajski: (1.1) [[שן]] {{ż}} (szen)
* hiszpański: (1.1) [[diente]] {{m}}
* interlingua: (1.1) [[dente]]
* irlandzki: (1.1) [[déad]] {{m}}
* islandzki: (1.1) [[tönn]] {{n}}
* jaćwieski: (1.1) [[dontis]]
* japoński: (1.1) [[歯]] ([[は]], ha)
* jidysz: (1.1) [[צאָן]] {{m}} (con); (1.3) [[צאָן]] {{m}} (con)
* kabowerdeński: (1.1) [[denti]]
* karelski: (1.1) [[hammas]]
* kaszubski: (1.1) [[ząb]] {{m}}
* kataloński: (1.1) [[dent]] {{ż}}
* khowarski: (1.1) [[دون]]
* kirgiski: (1.1) [[тиш]]
* koreański: (1.1) [[이]] (i); (1.2) [[이]] (i); (1.3) [[이]] (i)
* kornijski: (1.1) [[dans]] {{m}}
* litewski: (1.1) [[dantis]] {{m}}
* łaciński: (1.1) [[dens]] {{m}}
* łatgalski: (1.1) [[zūbs]] {{m}}
* łotewski: (1.1) [[zobs]] {{m}}
* macedoński: (1.1) [[заб]] {{m}}
* maithili: (1.1) [[दांत]]
* manx: (1.1) [[feeackle]] {{ż}}
* nepalski: (1.1) [[दाँत]]
* niderlandzki: (1.1) [[tand]] {{m}}
* niemiecki: (1.1) [[Zahn]] {{m}}; (1.3) [[Zahn]] {{m}}
* nowogrecki: (1.1) [[δόντι]] {{n}}; (1.3) [[δόντι]] {{n}}; (1.4) [[δόντι]] {{n}}
* nowopruski: (1.1) [[dānts]] {{m}}
* ormiański: (1.1) [[ատամ]]
* pali: (1.1) [[danta]] {{m}}
* polski język migowy: {{PJM-ukryj| (1.1) ''myć zęby:'' {{PJM|myć zęby}}}}
* pontyjski: (1.1) [[οδόντι]] {{n}}, [[οδόντιν]] {{n}}
* portugalski: (1.1) [[dente]] {{m}}; (1.3) [[dente]] {{m}}
* rosyjski: (1.1) [[зуб]] {{m}}
* rumuński: (1.1) [[dinte]] {{m}}
* samoański: (1.1) [[nifo]]
* sanskryt: (1.1) [[दन्त]] {{m}}, [[दत्]] {{m}}
* serbski: (1.1) [[зуб]] ([[zub]]) {{m}}
* shona: (1.1) [[zino]]
* słowacki: (1.1) [[zub]] {{m}}; (1.2) [[zub]] {{m}}; (1.3) [[zub]] {{m}}; (1.4) [[zub]] {{m}}; (1.5) [[zub]] {{m}}
* słoweński: (1.1) [[zob]] {{m}}
* staro-cerkiewno-słowiański: (1.1) [[зѫбъ]] {{m}}
* starofryzyjski: (1.1) [[toth|tōth]] {{m}}
* staroirlandzki: (1.1) [[dét]] {{n}}
* staropruski: (1.1) [[dantis]] {{m}}
* suahili: (1.1) [[jino]]
* szwabski: (1.1) [[Zãh]] {{m}}
* szwedzki: (1.1) [[tand]] {{w}}
* średnio-wysoko-niemiecki: (1.1) [[zan]] {{m}}
* tahitański: (1.1) [[niho]]
* turecki: (1.1) [[diş]]
* tybetański: (1.1) [[ཚེམས]]
* udmurcki: (1.1) [[пинь]]
* ukraiński: (1.1) [[зуб]] {{m}}
* umbundu: (1.1) [[eyo]]
* walijski: (1.1) [[dant]] {{m}}
* waloński: (1.1) [[dint]] {{m}}
* węgierski: (1.1) [[fog]]
* wilamowski: (1.1) [[con]] {{m}}, [[cōn]] {{m}}, [[coon]] {{m}}, [[can]] {{m}}; (1.3) [[con]] {{m}}, [[cōn]] {{m}}, [[coon]] {{m}}, [[can]] {{m}}
* włoski: (1.1) [[dente]] {{m}}
{{źródła}}
<references/>
== ząb ({{język kaszubski}}) ==
{{wymowa}}
: {{IPA|zup}}
{{znaczenia}}
''rzeczownik, rodzaj męski''
: (1.1) {{anat}} {{stomat}} [[ząb]]<ref>https://iecor.clld.org/languages/kashubian</ref>
{{odmiana}}
{{przykłady}}
{{składnia}}
{{kolokacje}}
{{synonimy}}
{{antonimy}}
{{hiperonimy}}
{{hiponimy}}
{{holonimy}}
{{meronimy}}
{{pokrewne}}
{{frazeologia}}
{{etymologia}}
: {{etym|praindoeur|*g̑ombʰ-o-}}
{{uwagi}}
{{źródła}}
<references />
amo02p1eizid2ly5wcq9tb6zugyn2u5
lardo
0
20502
8856389
7245859
2026-08-13T08:44:37Z
~2026-44350-46
116380
dodano angielski
8856389
wikitext
text/x-wiki
__TOC__
== lardo ({{język angielski}}) ==
{{wymowa}}
{{znaczenia}}
''rzeczownik''
: (1.1) {{slang}} [[grubas]]
{{odmiana}}
{{przykłady}}
{{składnia}}
{{kolokacje}}
{{synonimy}}
{{antonimy}}
{{hiperonimy}}
{{hiponimy}}
{{holonimy}}
{{meronimy}}
{{pokrewne}}
{{frazeologia}}
{{etymologia}}
{{uwagi}}
{{źródła}}
== lardo ({{esperanto}}) ==
[[Plik:Salo 002.jpg|thumb|lardo (1.1)]]
{{morfologia}} {{morfeo|lard|o}}
{{wymowa}}
: {{audio|LL-Q143 (epo)-Lepticed7-lardo.wav}}
{{znaczenia}}
''rzeczownik''
: (1.1) {{spoż}} [[słonina]], [[sadło]]
{{odmiana}}
: (1.1) {{odmiana-rzeczownik-esperanto}}
{{przykłady}}
{{składnia}}
{{kolokacje}}
{{synonimy}}
{{antonimy}}
{{hiperonimy}}
{{hiponimy}}
{{holonimy}}
{{meronimy}}
{{pokrewne}}
: {{czas}} [[lardi]]
{{frazeologia}}
{{etymologia}}
{{uwagi}}
{{źródła}}
== lardo ({{interlingua}}) ==
[[Plik:Salo 002.jpg|thumb|lardo (1.2)]]
{{wymowa}}
{{znaczenia}}
''rzeczownik''
: (1.1) {{kulin}} [[bekon]]
: (1.2) {{spoż}} [[słonina]]
{{odmiana}}
{{przykłady}}
{{składnia}}
{{kolokacje}}
{{synonimy}}
{{antonimy}}
{{hiperonimy}}
{{hiponimy}}
{{holonimy}}
{{meronimy}}
{{pokrewne}}
{{frazeologia}}
{{etymologia}}
{{uwagi}}
{{źródła}}
== lardo ({{język włoski}}) ==
[[Plik:Salo 002.jpg|thumb|lardo (1.1)]]
{{wymowa}}
{{znaczenia}}
''rzeczownik, rodzaj męski''
: (1.1) {{spoż}} [[słonina]]
{{odmiana}}
{{przykłady}}
{{składnia}}
{{kolokacje}}
{{synonimy}}
{{antonimy}}
{{hiperonimy}}
{{hiponimy}}
{{holonimy}}
{{meronimy}}
{{pokrewne}}
{{frazeologia}}
{{etymologia}}
{{uwagi}}
{{źródła}}
p3sasv2mx9x7adchu023fkx0o3z8sas
sperma
0
27636
8856360
8404894
2026-08-13T07:20:50Z
~2026-44350-46
116380
zmodyfikowano hiszpański
8856360
wikitext
text/x-wiki
{{podobne|Sperma|spermă}}
== sperma ({{język polski}}) ==
{{wymowa}}
: {{IPA3|ˈspɛrma}}, {{AS3|sp'''e'''rma}}
: {{audio|LL-Q809 (pol)-Poemat-sperma.wav}}
{{znaczenia}}
''rzeczownik, rodzaj żeński''
: (1.1) {{fizj}} [[płyn]], [[w]] [[który]]m [[plemnik]]i [[wydostawać się|wydostają się]] [[z]] [[ciało|ciała]] [[samiec|samca]]; {{wikipedia}}
{{odmiana}}
: (1.1) {{odmiana-rzeczownik-polski
|Mianownik lp = sperma
|Dopełniacz lp = spermy
|Celownik lp = spermie
|Biernik lp = spermę
|Narzędnik lp = spermą
|Miejscownik lp = spermie
|Wołacz lp = spermo
|Mianownik lm = spermy
|Dopełniacz lm = sperm
|Celownik lm = spermom
|Biernik lm = spermy
|Narzędnik lm = spermami
|Miejscownik lm = spermach
|Wołacz lm = spermy
}}
{{przykłady}}
: (1.1) ''[[przed|Przed]] [[bank spermy|bankiem '''spermy''']] [[ustawić się|ustawiła się]] [[kolejka]] [[młody]]ch [[mężczyzna|mężczyzn]] [[chcieć|chcących]] [[zarobić]] [[na]] [[oddanie|oddaniu]] [[nasienie|nasienia]].''
: (1.1) ''[[sperma|Sperma]] [[szczupły]]ch [[mężczyzna|mężczyzn]] [[być|jest]] [[nie]] [[tylko]] [[wyższy|wyższej]] [[jakość|jakości]], [[ale]] [[także]] [[być|jest]] [[jej]] [[więcej]] [[niż]] [[u]] [[otyły]]ch. [[u|U]] [[pan]]ów [[z]] [[nadwaga|nadwagą]] [[wzrastać|wzrasta]] [[ryzyko]] [[uszkodzenie|uszkodzeń]] [[DNA]] [[plemnik]]ów''<ref>''Wprost'', 2008, s. 56.</ref>.
: (1.1) ''[[pan|Panu]] [[rzucić się na mózg|się]] [[sperma]] [[rzucić się na mózg|rzuciła na mózg]], [[to]] [[jasny|jasne]]''<ref>Zbigniew Uniłowski, ''Wspólny pokój'', Wrocław 1976, s. 90.</ref>.
{{składnia}}
{{kolokacje}}
: (1.1) [[bank spermy]]
{{synonimy}}
: (1.1) [[nasienie]], [[ejakulat]]
{{antonimy}}
{{hiperonimy}}
{{hiponimy}}
{{holonimy}}
{{meronimy}}
{{pokrewne}}
: {{rzecz}} [[spermatozoid]] {{mrz}}, [[aspermia]] {{ż}}
: {{przym}} [[spermowy]]
{{frazeologia}}
{{etymologia}}
: {{etym|gr|σπέρμα}} (spérma) → [[nasienie]]<ref name='swopwn'>{{SWOonline|id=25506|hasło=sperma}}</ref>
{{uwagi}}
{{tłumaczenia}}
* afrykanerski: (1.1) [[semen]]
* albański: (1.1) [[spermë]] {{ż}}
* angielski: (1.1) [[semen]], [[sperm]], [[spunk]]
* arabski: (1.1) [[مني]], [[نطفة]]
* azerski: (1.1) [[sperma]]
* białoruski: (1.1) [[сперма]] {{ż}}, [[кнура]] {{ż}}, [[эякулят]] {{m}}
* bośniacki: (1.1) [[sperma]] {{ż}}
* bułgarski: (1.1) [[сперма]] {{ż}} (sperma)
* chiński standardowy: (1.1) [[精液]] (jīngyè)
* chorwacki: (1.1) [[sperma]] {{ż}}
* czeski: (1.1) [[sperma]] {{n}}
* duński: (1.1) [[sperm]] {{w}}, [[sperma]] {{w}}/{{n}}, [[sæd]] {{w}}
* esperanto: (1.1) [[spermo]]
* estoński: (1.1) [[sperma]]
* fiński: (1.1) [[sperma]]
* francuski: (1.1) [[sperme]] {{ż}}
* grenlandzki: (1.1) [[anisooq]]
* gudźarati: (1.1) [[વીર્ય]] {{n}} (vīrya)
* haitański: (1.1) [[espèm]]
* hebrajski: (1.1) [[זרע]] {{m}} (zéra‛)
* hindi: (1.1) [[वीर्य]] {{m}} (vīrya)
* hiszpański: (1.1) [[esperma]] {{m}}, [[lechita]] {{ż}}
* ido: (1.1) [[spermo]]
* indonezyjski: (1.1) [[sperma]], [[mani]]
* interlingua: (1.1) [[sperma]]
* inuktitut: (1.1) [[ᖃᐸᒃ]] (qapak)
* islandzki: (1.1) [[sæði]] {{n}}
* japoński: (1.1) [[精液]] ([[せいえき]], seieki)
* jidysz: (1.1) [[זרע]] {{ż}} (zere), [[ספּערמע]] {{ż}} (sperme)
* kaszubski: (1.1) [[semiã]] {{n}}
* kataloński: (1.1) [[esperma]]
* kazachski: (1.1) [[шәует]] (şäwet)
* konkani: (1.1) [[दादल्याचें बीज]]
* koreański: (1.1) [[정액]] (jeong-aeg)
* litewski: (1.1) [[sperma]] {{ż}}
* łaciński: (1.1) [[semen]] {{n}}
* łotewski: (1.1) [[sperma]] {{ż}}
* macedoński: (1.1) [[сперма]] {{ż}} (sperma)
* malajski: (1.1) [[sperma]]
* malediwski: (1.1) [[މަނި]]
* maltański: (1.1) [[isperma]] {{ż}}
* manx: (1.1) [[sheel]] {{m}}
* niderlandzki: (1.1) [[sperma]] {{n}}
* niemiecki: (1.1) [[Sperma]] {{n}}
* norweski (bokmål): (1.1) [[sperma]] {{m}}, [[sperm]] {{m}}
* nowogrecki: (1.1) [[σπέρμα]] {{ż}} (spérma)
* ormiański: (1.1) [[սերմ]] (serm), [[սերմնահեղուկ]] (sermnaheghuk)
* osmański: (1.1) [[آب]] (âb)
* perski: (1.1) [[منی]], [[نطفه]]
* portugalski: (1.1) [[esperma]] {{ż}}, [[sémen]], [[sêmen]]
* romániço: (1.1) [[spermo]]
* rosyjski: (1.1) [[сперма|спе́рма]] {{ż}}, [[семя|се́мя]] {{n}}
* rumuński: (1.1) [[spermă]] {{ż}}
* sanskryt: (1.1) [[इन्द्रिय]]
* serbski: (1.1) [[сперма]] {{ż}} (sperma)
* słowacki: (1.1) [[sperma]] {{ż}}
* słoweński: (1.1) [[sperma]] {{ż}}
* sorani: (1.1) [[تۆو]]
* staroegipski: (1.1) [[Plik:Egyptian-mw.PNG|18px|link=mw]]
* suahili: (1.1) [[mbegu]]
* szwedzki: (1.1) [[sperma]] {{w}}/{{n}}
* tajski: (1.1) [[น้ำอสุจิ]]
* turecki: (1.1) [[meni]], [[er suyu]], [[sperm]], [[sperma]]
* tuvalu: (1.1) [[fua]]
* ukraiński: (1.1) [[сперма]] {{ż}} (sperma)
* uzbecki: (1.1) [[sperma]]
* walijski: (1.1) [[sberm]]
* wenecki: (1.1) [[sboro]]
* węgierski: (1.1) [[ondó]], [[sperma]]
* wietnamski: (1.1) [[tinh dịch]]
* włoski: (1.1) [[sperma]] {{m}}
* zulu: (1.1) [[isidoda]]
{{źródła}}
<references />
== sperma ({{język bośniacki}}) ==
{{ortografie}}
{{wymowa}}
{{znaczenia}}
''rzeczownik, rodzaj żeński''
: (1.1) {{biol}} [[sperma]], [[nasienie]]
{{odmiana}}
{{przykłady}}
{{składnia}}
{{kolokacje}}
{{synonimy}}
{{antonimy}}
{{hiperonimy}}
{{hiponimy}}
{{holonimy}}
{{meronimy}}
{{pokrewne}}
{{frazeologia}}
{{etymologia}}
{{uwagi}}
{{źródła}}
== sperma ({{język chorwacki}}) ==
{{ortografie}}
{{wymowa}}
: {{IPA|spěrma}}
{{znaczenia}}
''rzeczownik, rodzaj żeński''
: (1.1) {{biol}} [[sperma]], [[nasienie]]
{{odmiana}}
{{przykłady}}
{{składnia}}
{{kolokacje}}
{{synonimy}}
{{antonimy}}
{{hiperonimy}}
{{hiponimy}}
{{holonimy}}
{{meronimy}}
{{pokrewne}}
{{frazeologia}}
{{etymologia}}
{{uwagi}}
{{źródła}}
== sperma ({{język czeski}}) ==
{{wymowa}}
{{znaczenia}}
''rzeczownik, rodzaj nijaki''
: (1.1) {{biol}} [[sperma]], [[nasienie]]
{{odmiana}}
: (1.1) {{odmiana-rzeczownik-czeski
|Mianownik lp = sperma
|Mianownik lm = spermata
|Dopełniacz lp = spermatu
|Dopełniacz lm = spermat
|Celownik lp = spermatu
|Celownik lm = spermatům
|Biernik lp = sperma
|Biernik lm = spermata
|Wołacz lp = sperma
|Wołacz lm = spermata
|Miejscownik lp = spermatu
|Miejscownik lm = spermatech
|Narzędnik lp = spermatem
|Narzędnik lm = spermaty
}}
{{przykłady}}
{{składnia}}
{{kolokacje}}
{{synonimy}}
{{antonimy}}
{{hiperonimy}}
{{hiponimy}}
{{holonimy}}
{{meronimy}}
{{pokrewne}}
{{frazeologia}}
{{etymologia}}
{{uwagi}}
{{źródła}}
== sperma ({{język estoński}}) ==
{{wymowa}}
{{znaczenia}}
''rzeczownik''
: (1.1) {{biol}} [[sperma]], [[nasienie]]
{{odmiana}}
{{przykłady}}
{{składnia}}
{{kolokacje}}
{{synonimy}}
{{antonimy}}
{{hiperonimy}}
{{hiponimy}}
{{holonimy}}
{{meronimy}}
{{pokrewne}}
{{frazeologia}}
{{etymologia}}
{{uwagi}}
{{źródła}}
== sperma ({{język indonezyjski}}) ==
{{wymowa}}
{{znaczenia}}
''rzeczownik''
: (1.1) {{biol}} [[sperma]], [[nasienie]]
{{odmiana}}
{{przykłady}}
{{składnia}}
{{kolokacje}}
{{synonimy}}
{{antonimy}}
{{hiperonimy}}
{{hiponimy}}
{{holonimy}}
{{meronimy}}
{{pokrewne}}
{{frazeologia}}
{{etymologia}}
{{uwagi}}
{{źródła}}
== sperma ({{interlingua}}) ==
{{wymowa}}
{{znaczenia}}
''rzeczownik''
: (1.1) {{biol}} [[sperma]], [[nasienie]]
{{odmiana}}
{{przykłady}}
{{składnia}}
{{kolokacje}}
{{synonimy}}
{{antonimy}}
{{hiperonimy}}
{{hiponimy}}
{{holonimy}}
{{meronimy}}
{{pokrewne}}
{{frazeologia}}
{{etymologia}}
{{uwagi}}
{{źródła}}
== sperma ({{język litewski}}) ==
{{wymowa}}
{{znaczenia}}
''rzeczownik, rodzaj żeński''
: (1.1) {{biol}} [[sperma]], [[nasienie]]
{{odmiana}}
{{przykłady}}
{{składnia}}
{{kolokacje}}
{{synonimy}}
{{antonimy}}
{{hiperonimy}}
{{hiponimy}}
{{holonimy}}
{{meronimy}}
{{pokrewne}}
: {{rzecz}} [[spermatozoidas]]
{{frazeologia}}
{{etymologia}}
{{uwagi}}
{{źródła}}
== sperma ({{język łotewski}}) ==
{{wymowa}}
{{znaczenia}}
''rzeczownik, rodzaj żeński''
: (1.1) {{biol}} [[sperma]], [[nasienie]]
{{odmiana}}
{{przykłady}}
{{składnia}}
{{kolokacje}}
{{synonimy}}
{{antonimy}}
{{hiperonimy}}
{{hiponimy}}
{{holonimy}}
{{meronimy}}
{{pokrewne}}
{{frazeologia}}
{{etymologia}}
{{uwagi}}
{{źródła}}
== sperma ({{język malajski}}) ==
{{wymowa}}
{{znaczenia}}
''rzeczownik''
: (1.1) {{biol}} [[sperma]], [[nasienie]]
{{odmiana}}
{{przykłady}}
{{składnia}}
{{kolokacje}}
{{synonimy}}
{{antonimy}}
{{hiperonimy}}
{{hiponimy}}
{{holonimy}}
{{meronimy}}
{{pokrewne}}
{{frazeologia}}
{{etymologia}}
{{uwagi}}
{{źródła}}
== sperma ({{język słowacki}}) ==
{{wymowa}}
{{znaczenia}}
''rzeczownik, rodzaj żeński''
: (1.1) {{biol}} [[sperma]], [[nasienie]]
{{odmiana}}
{{przykłady}}
{{składnia}}
{{kolokacje}}
{{synonimy}}
{{antonimy}}
{{hiperonimy}}
{{hiponimy}}
{{holonimy}}
{{meronimy}}
{{pokrewne}}
: {{rzecz}} [[spermia]] {{ż}}
: {{przym}} [[spermatický]], [[spermiový]]
{{frazeologia}}
{{etymologia}}
{{uwagi}}
{{źródła}}
== sperma ({{język słoweński}}) ==
{{wymowa}}
{{znaczenia}}
''rzeczownik, rodzaj żeński''
: (1.1) {{biol}} [[sperma]], [[nasienie]]
{{odmiana}}
{{przykłady}}
{{składnia}}
{{kolokacje}}
{{synonimy}}
{{antonimy}}
{{hiperonimy}}
{{hiponimy}}
{{holonimy}}
{{meronimy}}
{{pokrewne}}
{{frazeologia}}
{{etymologia}}
{{uwagi}}
{{źródła}}
== sperma ({{język szwedzki}}) ==
{{wymowa}}
{{znaczenia}}
''rzeczownik, rodzaj wspólny<ref name='l'>{{Lexin}}</ref> lub nijaki<ref name='l'/>''
: (1.1) {{biol}} [[nasienie]], [[sperma]]<ref>{{Kubitsky1998szw-pol|strony=446}}</ref>
{{odmiana}}
: (1.1) en sperma, sperman; {{blm}} ''lub'' ett sperma, spermat; {{blm}}
{{przykłady}}
{{składnia}}
{{kolokacje}}
: (1.1) [[spermabank]] • [[spermadonator]]
{{synonimy}}
{{antonimy}}
{{hiperonimy}}
{{hiponimy}}
{{holonimy}}
{{meronimy}}
{{pokrewne}}
: {{rzecz}} [[spermie]], [[spermatozo]]
{{frazeologia}}
{{etymologia}}
{{uwagi}}
{{źródła}}
<references />
== sperma ({{język węgierski}}) ==
{{wymowa}}
{{znaczenia}}
''rzeczownik''
: (1.1) {{biol}} [[sperma]], [[nasienie]]
{{odmiana}}
{{przykłady}}
{{składnia}}
{{kolokacje}}
{{synonimy}}
: (1.1) [[ondó]]
{{antonimy}}
{{hiperonimy}}
{{hiponimy}}
{{holonimy}}
{{meronimy}}
{{pokrewne}}
{{frazeologia}}
{{etymologia}}
{{uwagi}}
{{źródła}}
== sperma ({{język włoski}}) ==
{{wymowa}}
: {{IPA|ˈspɛr.ma}}
{{znaczenia}}
''rzeczownik, rodzaj męski''
: (1.1) {{biol}} [[sperma]], [[nasienie]]
{{odmiana}}
: (1.1) {{lp}} sperma; {{lm}} spermi
{{przykłady}}
{{składnia}}
{{kolokacje}}
{{synonimy}}
{{antonimy}}
{{hiperonimy}}
{{hiponimy}}
{{holonimy}}
{{meronimy}}
{{pokrewne}}
{{frazeologia}}
{{etymologia}}
{{uwagi}}
{{źródła}}
oh92586i50dguclcpm6v1ion03t64c4
8856365
8856360
2026-08-13T07:28:49Z
Peter Bowman
23133
Wycofano ostatnią zmianę treści (wprowadzoną przez [[Specjalna:Wkład/~2026-44350-46|~2026-44350-46]]) - https://www.asale.org/damer/lechita
8856365
wikitext
text/x-wiki
{{podobne|Sperma|spermă}}
== sperma ({{język polski}}) ==
{{wymowa}}
: {{IPA3|ˈspɛrma}}, {{AS3|sp'''e'''rma}}
: {{audio|LL-Q809 (pol)-Poemat-sperma.wav}}
{{znaczenia}}
''rzeczownik, rodzaj żeński''
: (1.1) {{fizj}} [[płyn]], [[w]] [[który]]m [[plemnik]]i [[wydostawać się|wydostają się]] [[z]] [[ciało|ciała]] [[samiec|samca]]; {{wikipedia}}
{{odmiana}}
: (1.1) {{odmiana-rzeczownik-polski
|Mianownik lp = sperma
|Dopełniacz lp = spermy
|Celownik lp = spermie
|Biernik lp = spermę
|Narzędnik lp = spermą
|Miejscownik lp = spermie
|Wołacz lp = spermo
|Mianownik lm = spermy
|Dopełniacz lm = sperm
|Celownik lm = spermom
|Biernik lm = spermy
|Narzędnik lm = spermami
|Miejscownik lm = spermach
|Wołacz lm = spermy
}}
{{przykłady}}
: (1.1) ''[[przed|Przed]] [[bank spermy|bankiem '''spermy''']] [[ustawić się|ustawiła się]] [[kolejka]] [[młody]]ch [[mężczyzna|mężczyzn]] [[chcieć|chcących]] [[zarobić]] [[na]] [[oddanie|oddaniu]] [[nasienie|nasienia]].''
: (1.1) ''[[sperma|Sperma]] [[szczupły]]ch [[mężczyzna|mężczyzn]] [[być|jest]] [[nie]] [[tylko]] [[wyższy|wyższej]] [[jakość|jakości]], [[ale]] [[także]] [[być|jest]] [[jej]] [[więcej]] [[niż]] [[u]] [[otyły]]ch. [[u|U]] [[pan]]ów [[z]] [[nadwaga|nadwagą]] [[wzrastać|wzrasta]] [[ryzyko]] [[uszkodzenie|uszkodzeń]] [[DNA]] [[plemnik]]ów''<ref>''Wprost'', 2008, s. 56.</ref>.
: (1.1) ''[[pan|Panu]] [[rzucić się na mózg|się]] [[sperma]] [[rzucić się na mózg|rzuciła na mózg]], [[to]] [[jasny|jasne]]''<ref>Zbigniew Uniłowski, ''Wspólny pokój'', Wrocław 1976, s. 90.</ref>.
{{składnia}}
{{kolokacje}}
: (1.1) [[bank spermy]]
{{synonimy}}
: (1.1) [[nasienie]], [[ejakulat]]
{{antonimy}}
{{hiperonimy}}
{{hiponimy}}
{{holonimy}}
{{meronimy}}
{{pokrewne}}
: {{rzecz}} [[spermatozoid]] {{mrz}}, [[aspermia]] {{ż}}
: {{przym}} [[spermowy]]
{{frazeologia}}
{{etymologia}}
: {{etym|gr|σπέρμα}} (spérma) → [[nasienie]]<ref name='swopwn'>{{SWOonline|id=25506|hasło=sperma}}</ref>
{{uwagi}}
{{tłumaczenia}}
* afrykanerski: (1.1) [[semen]]
* albański: (1.1) [[spermë]] {{ż}}
* angielski: (1.1) [[semen]], [[sperm]], [[spunk]]
* arabski: (1.1) [[مني]], [[نطفة]]
* azerski: (1.1) [[sperma]]
* białoruski: (1.1) [[сперма]] {{ż}}, [[кнура]] {{ż}}, [[эякулят]] {{m}}
* bośniacki: (1.1) [[sperma]] {{ż}}
* bułgarski: (1.1) [[сперма]] {{ż}} (sperma)
* chiński standardowy: (1.1) [[精液]] (jīngyè)
* chorwacki: (1.1) [[sperma]] {{ż}}
* czeski: (1.1) [[sperma]] {{n}}
* duński: (1.1) [[sperm]] {{w}}, [[sperma]] {{w}}/{{n}}, [[sæd]] {{w}}
* esperanto: (1.1) [[spermo]]
* estoński: (1.1) [[sperma]]
* fiński: (1.1) [[sperma]]
* francuski: (1.1) [[sperme]] {{ż}}
* grenlandzki: (1.1) [[anisooq]]
* gudźarati: (1.1) [[વીર્ય]] {{n}} (vīrya)
* haitański: (1.1) [[espèm]]
* hebrajski: (1.1) [[זרע]] {{m}} (zéra‛)
* hindi: (1.1) [[वीर्य]] {{m}} (vīrya)
* hiszpański: (1.1) [[esperma]] {{m}}
* ido: (1.1) [[spermo]]
* indonezyjski: (1.1) [[sperma]], [[mani]]
* interlingua: (1.1) [[sperma]]
* inuktitut: (1.1) [[ᖃᐸᒃ]] (qapak)
* islandzki: (1.1) [[sæði]] {{n}}
* japoński: (1.1) [[精液]] ([[せいえき]], seieki)
* jidysz: (1.1) [[זרע]] {{ż}} (zere), [[ספּערמע]] {{ż}} (sperme)
* kaszubski: (1.1) [[semiã]] {{n}}
* kataloński: (1.1) [[esperma]]
* kazachski: (1.1) [[шәует]] (şäwet)
* konkani: (1.1) [[दादल्याचें बीज]]
* koreański: (1.1) [[정액]] (jeong-aeg)
* litewski: (1.1) [[sperma]] {{ż}}
* łaciński: (1.1) [[semen]] {{n}}
* łotewski: (1.1) [[sperma]] {{ż}}
* macedoński: (1.1) [[сперма]] {{ż}} (sperma)
* malajski: (1.1) [[sperma]]
* malediwski: (1.1) [[މަނި]]
* maltański: (1.1) [[isperma]] {{ż}}
* manx: (1.1) [[sheel]] {{m}}
* niderlandzki: (1.1) [[sperma]] {{n}}
* niemiecki: (1.1) [[Sperma]] {{n}}
* norweski (bokmål): (1.1) [[sperma]] {{m}}, [[sperm]] {{m}}
* nowogrecki: (1.1) [[σπέρμα]] {{ż}} (spérma)
* ormiański: (1.1) [[սերմ]] (serm), [[սերմնահեղուկ]] (sermnaheghuk)
* osmański: (1.1) [[آب]] (âb)
* perski: (1.1) [[منی]], [[نطفه]]
* portugalski: (1.1) [[esperma]] {{ż}}, [[sémen]], [[sêmen]]
* romániço: (1.1) [[spermo]]
* rosyjski: (1.1) [[сперма|спе́рма]] {{ż}}, [[семя|се́мя]] {{n}}
* rumuński: (1.1) [[spermă]] {{ż}}
* sanskryt: (1.1) [[इन्द्रिय]]
* serbski: (1.1) [[сперма]] {{ż}} (sperma)
* słowacki: (1.1) [[sperma]] {{ż}}
* słoweński: (1.1) [[sperma]] {{ż}}
* sorani: (1.1) [[تۆو]]
* staroegipski: (1.1) [[Plik:Egyptian-mw.PNG|18px|link=mw]]
* suahili: (1.1) [[mbegu]]
* szwedzki: (1.1) [[sperma]] {{w}}/{{n}}
* tajski: (1.1) [[น้ำอสุจิ]]
* turecki: (1.1) [[meni]], [[er suyu]], [[sperm]], [[sperma]]
* tuvalu: (1.1) [[fua]]
* ukraiński: (1.1) [[сперма]] {{ż}} (sperma)
* uzbecki: (1.1) [[sperma]]
* walijski: (1.1) [[sberm]]
* wenecki: (1.1) [[sboro]]
* węgierski: (1.1) [[ondó]], [[sperma]]
* wietnamski: (1.1) [[tinh dịch]]
* włoski: (1.1) [[sperma]] {{m}}
* zulu: (1.1) [[isidoda]]
{{źródła}}
<references />
== sperma ({{język bośniacki}}) ==
{{ortografie}}
{{wymowa}}
{{znaczenia}}
''rzeczownik, rodzaj żeński''
: (1.1) {{biol}} [[sperma]], [[nasienie]]
{{odmiana}}
{{przykłady}}
{{składnia}}
{{kolokacje}}
{{synonimy}}
{{antonimy}}
{{hiperonimy}}
{{hiponimy}}
{{holonimy}}
{{meronimy}}
{{pokrewne}}
{{frazeologia}}
{{etymologia}}
{{uwagi}}
{{źródła}}
== sperma ({{język chorwacki}}) ==
{{ortografie}}
{{wymowa}}
: {{IPA|spěrma}}
{{znaczenia}}
''rzeczownik, rodzaj żeński''
: (1.1) {{biol}} [[sperma]], [[nasienie]]
{{odmiana}}
{{przykłady}}
{{składnia}}
{{kolokacje}}
{{synonimy}}
{{antonimy}}
{{hiperonimy}}
{{hiponimy}}
{{holonimy}}
{{meronimy}}
{{pokrewne}}
{{frazeologia}}
{{etymologia}}
{{uwagi}}
{{źródła}}
== sperma ({{język czeski}}) ==
{{wymowa}}
{{znaczenia}}
''rzeczownik, rodzaj nijaki''
: (1.1) {{biol}} [[sperma]], [[nasienie]]
{{odmiana}}
: (1.1) {{odmiana-rzeczownik-czeski
|Mianownik lp = sperma
|Mianownik lm = spermata
|Dopełniacz lp = spermatu
|Dopełniacz lm = spermat
|Celownik lp = spermatu
|Celownik lm = spermatům
|Biernik lp = sperma
|Biernik lm = spermata
|Wołacz lp = sperma
|Wołacz lm = spermata
|Miejscownik lp = spermatu
|Miejscownik lm = spermatech
|Narzędnik lp = spermatem
|Narzędnik lm = spermaty
}}
{{przykłady}}
{{składnia}}
{{kolokacje}}
{{synonimy}}
{{antonimy}}
{{hiperonimy}}
{{hiponimy}}
{{holonimy}}
{{meronimy}}
{{pokrewne}}
{{frazeologia}}
{{etymologia}}
{{uwagi}}
{{źródła}}
== sperma ({{język estoński}}) ==
{{wymowa}}
{{znaczenia}}
''rzeczownik''
: (1.1) {{biol}} [[sperma]], [[nasienie]]
{{odmiana}}
{{przykłady}}
{{składnia}}
{{kolokacje}}
{{synonimy}}
{{antonimy}}
{{hiperonimy}}
{{hiponimy}}
{{holonimy}}
{{meronimy}}
{{pokrewne}}
{{frazeologia}}
{{etymologia}}
{{uwagi}}
{{źródła}}
== sperma ({{język indonezyjski}}) ==
{{wymowa}}
{{znaczenia}}
''rzeczownik''
: (1.1) {{biol}} [[sperma]], [[nasienie]]
{{odmiana}}
{{przykłady}}
{{składnia}}
{{kolokacje}}
{{synonimy}}
{{antonimy}}
{{hiperonimy}}
{{hiponimy}}
{{holonimy}}
{{meronimy}}
{{pokrewne}}
{{frazeologia}}
{{etymologia}}
{{uwagi}}
{{źródła}}
== sperma ({{interlingua}}) ==
{{wymowa}}
{{znaczenia}}
''rzeczownik''
: (1.1) {{biol}} [[sperma]], [[nasienie]]
{{odmiana}}
{{przykłady}}
{{składnia}}
{{kolokacje}}
{{synonimy}}
{{antonimy}}
{{hiperonimy}}
{{hiponimy}}
{{holonimy}}
{{meronimy}}
{{pokrewne}}
{{frazeologia}}
{{etymologia}}
{{uwagi}}
{{źródła}}
== sperma ({{język litewski}}) ==
{{wymowa}}
{{znaczenia}}
''rzeczownik, rodzaj żeński''
: (1.1) {{biol}} [[sperma]], [[nasienie]]
{{odmiana}}
{{przykłady}}
{{składnia}}
{{kolokacje}}
{{synonimy}}
{{antonimy}}
{{hiperonimy}}
{{hiponimy}}
{{holonimy}}
{{meronimy}}
{{pokrewne}}
: {{rzecz}} [[spermatozoidas]]
{{frazeologia}}
{{etymologia}}
{{uwagi}}
{{źródła}}
== sperma ({{język łotewski}}) ==
{{wymowa}}
{{znaczenia}}
''rzeczownik, rodzaj żeński''
: (1.1) {{biol}} [[sperma]], [[nasienie]]
{{odmiana}}
{{przykłady}}
{{składnia}}
{{kolokacje}}
{{synonimy}}
{{antonimy}}
{{hiperonimy}}
{{hiponimy}}
{{holonimy}}
{{meronimy}}
{{pokrewne}}
{{frazeologia}}
{{etymologia}}
{{uwagi}}
{{źródła}}
== sperma ({{język malajski}}) ==
{{wymowa}}
{{znaczenia}}
''rzeczownik''
: (1.1) {{biol}} [[sperma]], [[nasienie]]
{{odmiana}}
{{przykłady}}
{{składnia}}
{{kolokacje}}
{{synonimy}}
{{antonimy}}
{{hiperonimy}}
{{hiponimy}}
{{holonimy}}
{{meronimy}}
{{pokrewne}}
{{frazeologia}}
{{etymologia}}
{{uwagi}}
{{źródła}}
== sperma ({{język słowacki}}) ==
{{wymowa}}
{{znaczenia}}
''rzeczownik, rodzaj żeński''
: (1.1) {{biol}} [[sperma]], [[nasienie]]
{{odmiana}}
{{przykłady}}
{{składnia}}
{{kolokacje}}
{{synonimy}}
{{antonimy}}
{{hiperonimy}}
{{hiponimy}}
{{holonimy}}
{{meronimy}}
{{pokrewne}}
: {{rzecz}} [[spermia]] {{ż}}
: {{przym}} [[spermatický]], [[spermiový]]
{{frazeologia}}
{{etymologia}}
{{uwagi}}
{{źródła}}
== sperma ({{język słoweński}}) ==
{{wymowa}}
{{znaczenia}}
''rzeczownik, rodzaj żeński''
: (1.1) {{biol}} [[sperma]], [[nasienie]]
{{odmiana}}
{{przykłady}}
{{składnia}}
{{kolokacje}}
{{synonimy}}
{{antonimy}}
{{hiperonimy}}
{{hiponimy}}
{{holonimy}}
{{meronimy}}
{{pokrewne}}
{{frazeologia}}
{{etymologia}}
{{uwagi}}
{{źródła}}
== sperma ({{język szwedzki}}) ==
{{wymowa}}
{{znaczenia}}
''rzeczownik, rodzaj wspólny<ref name='l'>{{Lexin}}</ref> lub nijaki<ref name='l'/>''
: (1.1) {{biol}} [[nasienie]], [[sperma]]<ref>{{Kubitsky1998szw-pol|strony=446}}</ref>
{{odmiana}}
: (1.1) en sperma, sperman; {{blm}} ''lub'' ett sperma, spermat; {{blm}}
{{przykłady}}
{{składnia}}
{{kolokacje}}
: (1.1) [[spermabank]] • [[spermadonator]]
{{synonimy}}
{{antonimy}}
{{hiperonimy}}
{{hiponimy}}
{{holonimy}}
{{meronimy}}
{{pokrewne}}
: {{rzecz}} [[spermie]], [[spermatozo]]
{{frazeologia}}
{{etymologia}}
{{uwagi}}
{{źródła}}
<references />
== sperma ({{język węgierski}}) ==
{{wymowa}}
{{znaczenia}}
''rzeczownik''
: (1.1) {{biol}} [[sperma]], [[nasienie]]
{{odmiana}}
{{przykłady}}
{{składnia}}
{{kolokacje}}
{{synonimy}}
: (1.1) [[ondó]]
{{antonimy}}
{{hiperonimy}}
{{hiponimy}}
{{holonimy}}
{{meronimy}}
{{pokrewne}}
{{frazeologia}}
{{etymologia}}
{{uwagi}}
{{źródła}}
== sperma ({{język włoski}}) ==
{{wymowa}}
: {{IPA|ˈspɛr.ma}}
{{znaczenia}}
''rzeczownik, rodzaj męski''
: (1.1) {{biol}} [[sperma]], [[nasienie]]
{{odmiana}}
: (1.1) {{lp}} sperma; {{lm}} spermi
{{przykłady}}
{{składnia}}
{{kolokacje}}
{{synonimy}}
{{antonimy}}
{{hiperonimy}}
{{hiponimy}}
{{holonimy}}
{{meronimy}}
{{pokrewne}}
{{frazeologia}}
{{etymologia}}
{{uwagi}}
{{źródła}}
cav84yb76udbi5dqdme5c7e506qkky7
vena
0
29351
8856254
7810711
2026-08-12T18:12:46Z
Peter Bowman
23133
podobne
8856254
wikitext
text/x-wiki
{{podobne|venă|Ven’a|véna|vēna}}
== vena ({{język asturyjski}}) ==
{{wymowa}}
{{znaczenia}}
''rzeczownik, rodzaj żeński''
: (1.1) {{anat}} [[żyła]]
{{odmiana}}
{{przykłady}}
{{składnia}}
{{kolokacje}}
{{synonimy}}
{{antonimy}}
{{hiperonimy}}
{{hiponimy}}
{{holonimy}}
{{meronimy}}
{{pokrewne}}
{{frazeologia}}
{{etymologia}}
{{uwagi}}
: (1.1) zobacz też: [[Indeks:Asturyjski - Części ciała]]
{{źródła}}
: {{importEnWikt|asturyjski|2}}
== vena ({{język bugotu}}) ==
{{wymowa}}
{{znaczenia}}
''rzeczownik''
: (1.1) {{herp}} [[krokodyl]]
{{odmiana}}
{{przykłady}}
{{składnia}}
{{kolokacje}}
{{synonimy}}
{{antonimy}}
{{hiperonimy}}
{{hiponimy}}
{{holonimy}}
{{meronimy}}
{{pokrewne}}
{{frazeologia}}
{{etymologia}}
{{uwagi}}
{{źródła}}
== vena ({{język hiszpański}}) ==
{{wymowa}}
: {{audio|LL-Q1321 (spa)-AdrianAbdulBaha-vena.wav}}
{{znaczenia}}
''rzeczownik, rodzaj żeński''
: (1.1) {{anat}} [[żyła]]
{{odmiana}}
: (1.1) {{lm}} venas
{{przykłady}}
{{składnia}}
{{kolokacje}}
{{synonimy}}
{{antonimy}}
{{hiperonimy}}
{{hiponimy}}
{{holonimy}}
{{meronimy}}
{{pokrewne}}
{{frazeologia}}
{{etymologia}}
{{uwagi}}
: (1.1) zobacz też: [[Indeks:Hiszpański - Części ciała]]
{{źródła}}
== vena ({{interlingua}}) ==
{{wymowa}}
{{znaczenia}}
''rzeczownik''
: (1.1) {{anat}} [[żyła]]
: (1.2) {{przen}} [[wena]]
{{odmiana}}
{{przykłady}}
{{składnia}}
{{kolokacje}}
{{synonimy}}
: (1.2) [[inspiration]]
{{antonimy}}
{{hiperonimy}}
{{hiponimy}}
{{holonimy}}
{{meronimy}}
{{pokrewne}}
{{frazeologia}}
{{etymologia}}
: {{etym|łac|vena}}
{{uwagi}}
: (1.1) zobacz też: [[Indeks:Interlingua - Części ciała]]
{{źródła}}
== vena ({{język kataloński}}) ==
{{wymowa}}
: {{IPA3|ˈbɛnə}}
: {{audio|LL-Q7026 (cat)-Unjoanqualsevol-vena.wav}}
{{znaczenia}}
''rzeczownik, rodzaj żeński''
: (1.1) {{anat}} [[żyła]]
{{odmiana}}
: (1.1) {{lp}} vena; {{lm}} venes
{{przykłady}}
{{składnia}}
{{kolokacje}}
{{synonimy}}
{{antonimy}}
{{hiperonimy}}
{{hiponimy}}
{{holonimy}}
{{meronimy}}
{{pokrewne}}
{{frazeologia}}
{{etymologia}}
{{uwagi}}
{{źródła}}
== vena ({{język litewski}}) ==
{{wymowa}}
{{znaczenia}}
''rzeczownik, rodzaj żeński''
: (1.1) {{anat}} [[żyła]]
{{odmiana}}
{{przykłady}}
{{składnia}}
{{kolokacje}}
{{synonimy}}
{{antonimy}}
{{hiperonimy}}
{{hiponimy}}
{{holonimy}}
{{meronimy}}
{{pokrewne}}
{{frazeologia}}
{{etymologia}}
{{uwagi}}
: (1.1) zobacz też: [[Indeks:Litewski - Części ciała]]
{{źródła}}
== vena ({{język łaciński}}) ==
{{wymowa}}
{{znaczenia}}
''rzeczownik, rodzaj żeński''
: (1.1) {{anat}} [[żyła]]<ref name="J1958">{{Jougan1958|hasło=vena|strony=720}}</ref>
: (1.2) [[naturalny|naturalna]] [[zaleta]] [[coś|czegoś]]<ref name="J1958"></ref>
: (1.3) [[struga]]<ref name="J1958"></ref>
{{odmiana}}
: (1) {{odmiana-rzeczownik-łaciński-I|ven|vēn}}
{{przykłady}}
{{składnia}}
{{kolokacje}} [[vena cava]] • [[vena contracta]]
{{synonimy}}
{{antonimy}}
: (1.1) [[arteria]]
{{hiperonimy}}
{{hiponimy}}
{{holonimy}}
{{meronimy}}
{{pokrewne}}
: {{przym}} [[venosus]], [[venatilis]]
{{frazeologia}}
{{etymologia}}
{{uwagi}}
: (1.1) zobacz też: [[Indeks:Łaciński - Części ciała]]
{{źródła}}
<references />
== vena ({{język włoski}}) ==
{{wymowa}}
: {{IPA|ˈve.na}}
{{znaczenia}}
''rzeczownik, rodzaj żeński''
: (1.1) {{anat}} [[żyła]]
: (1.2) [[wena]], [[zapał]] [[twórczy]]
{{odmiana}}
: (1.1-2) {{lp}} vena; {{lm}} vene
{{przykłady}}
{{składnia}}
{{kolokacje}}
{{synonimy}}
: (1.2) [[ispirazione]]
{{antonimy}}
{{hiperonimy}}
{{hiponimy}}
{{holonimy}}
{{meronimy}}
{{pokrewne}}
: {{przym}} [[venoso]]
{{frazeologia}}
{{etymologia}}
: {{etym|łac|vena}}
{{uwagi}}
: (1.1) zobacz też: [[Indeks:Włoski - Części ciała]]
{{źródła}}
3v80v55pxuvh2dnsvisggslqlj82vht
cholera
0
32403
8856358
8626887
2026-08-13T07:14:41Z
~2026-44350-46
116380
zmodyfikowano hiszpański
8856358
wikitext
text/x-wiki
{{podobne|Cholera|choléra|chòléra}}
== cholera ({{język polski}}) ==
{{wymowa}} {{IPA3|xɔˈlɛra}}, {{AS3|χol'''e'''ra}} {{audio|Pl-cholera.ogg}}
{{znaczenia}}
''rzeczownik, rodzaj żeński''
: (1.1) {{med}} [[groźny|groźna]] [[choroba zakaźna]]; {{wikipedia}}
: (1.2) {{pot}} {{posp}} [[wyzwisko]]
''wykrzyknik''
: (2.1) {{pot}} {{posp}} [[przekleństwo]] [[wyrażać|wyrażające]] [[zdenerwowanie]]
{{odmiana}}
: (1.1-2) {{odmiana-rzeczownik-polski
|Mianownik lp = cholera
|Dopełniacz lp = cholery
|Celownik lp = cholerze
|Biernik lp = cholerę
|Narzędnik lp = cholerą
|Miejscownik lp = cholerze
|Wołacz lp = cholero
|Mianownik lm =
|Dopełniacz lm =
|Celownik lm =
|Biernik lm =
|Narzędnik lm =
|Miejscownik lm =
|Wołacz lm =
}}
{{przykłady}}
: (1.1) ''[[lekarz|Lekarze]] [[stwierdzić|stwierdzili]] [[u]] [[kolega|kolegi]] [[cholera|cholerę]].''
: (1.2) ''[[ten|Ta]] [[cholera]] [[znów]] [[kazać|kazała]] [[ja|mi]] [[zostać]] [[po]] [[godzina]]ch.''
: (2.1) ''[[do|Do]] [[cholera|cholery]]! [[czy|Czy]] [[ty]] [[wziąć się|się weźmiesz]] [[w końcu]] [[do]] [[praca|pracy]]?''
: (2.1) ''[[o|O]] [[cholera]]! [[zepsuć|Zepsuł]] [[ja|mi]] [[się]] [[telefon]]!''
{{składnia}}
{{kolokacje}}
: (1.1) [[etiologia]] cholery • [[przecinkowiec]] cholery • [[epidemia]] / [[pandemia]] cholery • [[umrzeć]] [[na]] cholerę • [[szczepić się]] / [[zaszczepić się]] [[przeciw]] cholerze • [[szczepionka]] [[przeciw]] cholerze • [[chorować]] / [[zachorować]] / [[zapaść]] [[na]] cholerę • [[zarazić się]] / [[zarażać]] cholerą
: (2.1) [[o]] cholera
{{synonimy}}
: (1.2) (''o kobiecie'') [[baba]], (''o mężczyźnie'') [[dziad]]
: (2.1) [[kurde]], [[psiakrew]], {{przest}} [[do diaska]], [[do kroćset]]
{{antonimy}}
{{hiperonimy}}
: (1.1) [[choroba]]
{{hiponimy}}
{{holonimy}}
{{meronimy}}
{{pokrewne}}
: {{rzecz}} [[choleryna]] {{ż}}, [[cholerstwo]] {{n}}, [[choleryczność]] {{ż}}, [[cholernik]] {{m}}, [[cholernica]] {{ż}}, [[choleryk]] {{m}}, [[choleryczka]] {{ż}}, [[choleryzowanie]] {{n}}, [[cholerowanie]] {{n}}
: {{czas}} [[choleryzować]], [[cholerować]]
: {{przym}} [[choleryczny]], [[cholerowy]], [[cholerny]]
: {{przysł}} [[cholerycznie]], [[cholernie]]
: {{wykrz}} [[cholerka]]
{{frazeologia}}
: [[cholera jasna]] • [[cholera wie]] • [[do cholery|do cholery/do jasnej cholery]] • [[dostać cholery]] / [[dostawać cholery]] • [[jak cholera]] • [[na cholerę]] • [[od cholery]] • [[po cholerę]] • [[wybór między dżumą a cholerą]]
{{etymologia}}
: (1.1) {{etym|łac|cholera}} ''(wymioty żółcią)'', < {{etym|gr|χολέρα}}, od ''χολή'' ''(żółć)'' <ref name='swopwn'>{{SWOonline|id=4341|hasło=cholera}}</ref>
{{uwagi}}
{{tłumaczenia}}
* afrykanerski: (1.1) [[cholera]]
* angielski: (1.1) [[cholera]]; (2.1) [[shit]], [[dammit]]
* arabski: (1.1) [[اللعنة]] (2.1) ;[[كوليرا]]
* baskijski: (1.1) [[kolera]]
* białoruski: (1.1) [[халера]] {{ż}}
* bułgarski: (1.1) [[холера]] {{ż}}; (2.1) [[по дяволите]], [[мамка му]]
* chiński standardowy: (1.1) [[霍乱]] (huòluàn); (2.1) [[该死]] (gāisǐ)
* chorwacki: (1.1) [[kolera]] {{ż}}; (2.1) [[k vragu]]
* czeski: (1.1) [[cholera]] {{ż}}; (2.1) [[sakra]]
* duński: (1.1) [[kolera]] {{w}}; (2.1) [[for pokker]], [[pokkers også]]
* esperanto: (1.1) [[ĥolero]]; (2.1) [[fek]]
* estoński: (1.1) [[koolera]]; (2.1) [[kurat]]
* farerski: (1.1) [[kolera]] {{ż}}
* fiński: (1.1) [[kolera]]; (2.1) [[hitto]]
* francuski: (1.1) [[choléra]] {{m}}; (2.1) [[mince]], [[zut]]
* gruziński: (1.1) [[ქოლერა]] (kolera)
* hebrajski: (1.1) [[כולרה]] {{ż}} (kolera); (2.1) [[לעזאזל]] (la'azazel)
* hiszpański: (1.1) [[cólera]] {{m}}; (2.1) ¡[[caray]]!, ¡[[ostras]]!, ¡[[hostia]](s)!, ¡[[leche]]!
* indonezyjski: (1.1) [[kolera]]; (2.1) [[sial]]
* interlingua: (1.1) [[cholera]]
* irlandzki: (1.1) [[calar]] {{m}}
* islandzki: (1.1) [[kólera]] {{ż}}
* japoński: (1.1) [[コレラ]] (korera); (2.1) [[困った]] ([[しまった]])
* jidysz: (1.1) [[כאָלערע]] {{ż}} (cholere); (2.1) [[כאָלערע]] {{ż}} (cholere)
* kaszubski: (1.1) [[chòléra]] {{ż}}
* kataloński: (1.1) [[còlera]] {{m}}; (2.1) [[maleït siga]]
* koreański: (1.1) [[콜레라]] (kollera); (2.1) [[젠장]]
* litewski: (1.1) [[cholera]] {{ż}}; (2.1) [[po velnių]]
* luksemburski: (1.1) [[Cholera]] {{ż}}
* łaciński: (1.1) [[cholera]] {{ż}}
* łotewski: (1.1) [[holera]] {{ż}}; (2.1) [[pie velna]], [[pie joda]]
* macedoński: (1.1) [[колера]] {{ż}} (kolera)
* niderlandzki: (1.1) [[cholera]] {{ż}}/{{m}}; (2.1) [[gatver]], [[godver]], [[verdomme]]
* niemiecki: (1.1) [[Cholera]] {{ż}}; (2.1) [[verdammt]]!
* norweski (bokmål): (1.1) [[kolera]] {{m}}; (2.1) [[faen]]
* norweski (nynorsk): (1.1) [[kolera]] {{m}}
* norweski (riksmål): (1.1) [[kolera]] {{w}}
* nowogrecki: (1.1) [[χολέρα]]; (1.2) [[διάολος]]/[[διάβολος]]; (2.1) ([[στο]]) [[διάολος]]/[[διάβολος]]
* ormiański: (1.1) [[խոլերա]] (xolera)
* papiamento: (1.1) [[kólera]]
* portugalski: (1.1) [[cólera]] {{ż}}; (2.1) [[caramba]], {{brazport|[[caraca]]}}
* rosyjski: (1.1) [[холера]] {{ż}}; (2.1) [[хрен]]
* rumuński: (1.1) [[holeră]] {{ż}}; (2.1) [[la naiba]]
* serbski: (1.1) [[колера]] / kolera {{ż}}
* słowacki: (1.1) [[cholera]] {{ż}}; (2.1) [[dofrasa]]
* słoweński: (1.1) [[kolera]] {{ż}}; (2.1) [[presneto]]
* starogrecki: (1.1) [[χολέρα]] {{ż}} (kholéra)
* szwedzki: (1.1) [[kolera]] {{w}}; (2.1) [[jävlar]], [[helvete]]
* turecki: (1.1) [[kolera]]; (2.1) [[kahretsin]]
* tuvalu: (1.1) [[kolela]]
* ukraiński: (1.1) [[холера]] {{ż}}; (2.1) [[чорт]], [[чорт забирай]]
* walijski: (1.1) [[colera]] {{m}}
* węgierski: (1.1) [[kolera]]
* wietnamski: (1.1) [[bệnh tả]]; (2.1) [[mẹ kiếp]]
* wilamowski: (1.1) [[choler]] {{ż}}, [[hiöeler]]; (1.2) [[choler]] {{ż}}, [[hiöeler]]; (2.1) [[choler]] {{ż}}, [[hiöeler]], [[dūnervater]], [[dunervater]]
* włoski: (1.1) [[colera]] {{m}}; (2.1) [[accidenti]], [[mannaggia]]
{{źródła}}
<references />
== cholera ({{język afrykanerski}}) ==
{{wymowa}}
{{znaczenia}}
''rzeczownik''
: (1.1) {{med}} [[cholera]]<ref>{{Kruger2016|strony=34}}</ref>
{{odmiana}}
{{przykłady}}
{{składnia}}
{{kolokacje}}
{{synonimy}}
{{antonimy}}
{{hiperonimy}}
{{hiponimy}}
{{holonimy}}
{{meronimy}}
{{pokrewne}}
{{frazeologia}}
{{etymologia}}
{{uwagi}}
{{źródła}}
<references />
== cholera ({{język angielski}}) ==
{{wymowa}}
: {{IPA|ˈkɒləɹə}}, {{SAMPA|"kQl@r@}}
: {{audioUS|En-us-cholera.ogg}}
: {{audio|LL-Q1860 (eng)-Wodencafe-cholera.wav}} {{audio|LL-Q1860 (eng)-Boredcookie-cholera.wav}}
{{znaczenia}}
''rzeczownik''
: (1.1) [[cholera]]
{{odmiana}}
{{przykłady}}
{{składnia}}
{{kolokacje}}
{{synonimy}}
{{antonimy}}
{{hiperonimy}}
{{hiponimy}}
{{holonimy}}
{{meronimy}}
{{pokrewne}}
: {{przym}} [[choleraic]]
{{frazeologia}}
{{etymologia}}
: {{etym|łac|cholera}}
{{uwagi}}
{{źródła}}
== cholera ({{język czeski}}) ==
{{wymowa}}
: {{audio|LL-Q9056 (ces)-Ghost4Man-cholera.wav}}
{{znaczenia}}
''rzeczownik, rodzaj żeński''
: (1.1) [[cholera]]
{{odmiana}}
: (1.1) {{odmiana-rzeczownik-czeski
|Mianownik lp = cholera
|Mianownik lm = cholery
|Dopełniacz lp = cholery
|Dopełniacz lm = choler
|Celownik lp = choleře
|Celownik lm = cholerám
|Biernik lp = choleru
|Biernik lm = cholery
|Wołacz lp = cholero
|Wołacz lm = cholery
|Miejscownik lp = choleře
|Miejscownik lm = cholerách
|Narzędnik lp = cholerou
|Narzędnik lm = cholerami
}}
{{przykłady}}
{{składnia}}
{{kolokacje}}
{{synonimy}}
{{antonimy}}
{{hiperonimy}}
{{hiponimy}}
{{holonimy}}
{{meronimy}}
{{pokrewne}}
{{frazeologia}}
{{etymologia}}
: {{etym|łac|cholera}}
{{uwagi}}
{{źródła}}
== cholera ({{interlingua}}) ==
{{wymowa}}
{{znaczenia}}
''rzeczownik''
: (1.1) [[cholera]]
: (1.2) [[gniew]], [[złość]], [[wściekłość]]
{{odmiana}}
{{przykłady}}
{{składnia}}
{{kolokacje}}
: (1.1) [[epidemia]] de cholera - epidemia cholery • [[caso]] de cholera - przypadek cholery • [[bacillo]] del cholera - pałeczka cholery, bakcyl cholery
: (1.2) [[accesso]] de cholera - atak złości • cholera [[incoercibile]] - niewymuszony gniew • cholera [[furibunde]] - gwałtowna złość • cholera [[impotente]] - bezsilna złość, bezsilny gniew • le cholera [[divin]] - gniew boski • cholera [[popular]]/del [[populo]] - gniew ludu
{{synonimy}} [[furia]], [[irritation]], [[ira]], [[furor]], [[phrenesia]], [[rabie]], [[rage]]
{{antonimy}}
{{hiperonimy}}
{{hiponimy}}
{{holonimy}}
{{meronimy}}
{{pokrewne}} [[cholerina]] [[choleric]] [[incholerisar]]
{{frazeologia}}
: (1.2) [[esser]] in cholera - złościć się • [[mitter]] in cholera - rozzłościć • [[suffocar]] de cholera - dusić się z wściekłości • [[deponer]] su cholera - powściągnąć swój gniew
{{etymologia}}
: {{etym|łac|cholera}}
{{uwagi}}
{{źródła}}
== cholera ({{język litewski}}) ==
{{wymowa}}
{{znaczenia}}
''rzeczownik, rodzaj żeński''
: (1.1) {{med}} [[cholera]]
{{odmiana}}
{{przykłady}}
{{składnia}}
{{kolokacje}}
{{synonimy}}
{{antonimy}}
{{hiperonimy}}
{{hiponimy}}
{{holonimy}}
{{meronimy}}
{{pokrewne}}
{{frazeologia}}
{{etymologia}}
: {{etym|łac|cholera}}
{{uwagi}}
{{źródła}}
== cholera ({{język łaciński}}) ==
{{wymowa}}
{{znaczenia}}
''rzeczownik, rodzaj żeński''
: (1.1) {{med}} [[cholera]]
{{odmiana}}
{{przykłady}}
{{składnia}}
{{kolokacje}}
{{synonimy}}
{{antonimy}}
{{hiperonimy}}
{{hiponimy}}
{{holonimy}}
{{meronimy}}
{{pokrewne}}
{{frazeologia}}
{{etymologia}}
: {{etym|gr|χολέρα}}
{{uwagi}}
{{źródła}}
== cholera ({{język niderlandzki}}) ==
{{wymowa}}
: {{IPA|ˈxoː.ləˌraː}}
: {{audio|Nl-cholera.ogg}}
{{znaczenia}}
''rzeczownik, rodzaj męski lub żeński''
: (1.1) {{med}} [[cholera]]
{{odmiana}}
{{przykłady}}
{{składnia}}
{{kolokacje}}
{{synonimy}}
{{antonimy}}
{{hiperonimy}}
{{hiponimy}}
{{holonimy}}
{{meronimy}}
{{pokrewne}}
{{frazeologia}}
{{etymologia}}
: {{etym|łac|cholera}}
{{uwagi}}
{{źródła}}
== cholera ({{język słowacki}}) ==
{{wymowa}}
{{znaczenia}}
''rzeczownik, rodzaj żeński''
: (1.1) {{med}} [[cholera]]<ref name=sssj>{{SSSJ|tom=HL}}</ref>
: (1.2) {{wet}} [[cholera drobiu]], [[pastereloza]]<ref name=sssj/>
{{odmiana}}
{{przykłady}}
{{składnia}}
{{kolokacje}}
: (1.1) [[epidémia]] cholery
{{synonimy}}
{{antonimy}}
{{hiperonimy}}
{{hiponimy}}
{{holonimy}}
{{meronimy}}
{{pokrewne}}
: {{rzecz}} [[choleretikum]] {{ż}}, [[cholerína]] {{ż}}, [[cholerik]] {{m}}, [[cholerička]] {{ż}}
: {{przym}} [[cholerický]], [[cholerový]]
: {{przysł}} [[cholericky]]
{{frazeologia}}
{{etymologia}}
: {{etym|łac|cholera}}
{{uwagi}}
{{źródła}}
<references />
64vpqjulqomaqftisr5f8oagc1r8bp9
会
0
32530
8856182
8743228
2026-08-12T13:40:35Z
ShenMi MeiRen
1560
+ znaczenie w znaku
8856182
wikitext
text/x-wiki
__TOC__
== {{zh|会}} ({{znak chiński}}) ==
{{klucz}} {{zch-klucz-link| 9 | 人 | 4 }}
{{kreski}} 6
{{warianty | {{zch-w|ct|會}} | {{zch-w|cu|会}}}}
{{kolejność}}
{{zch-komiks}}
{{znaczenia}}
: (1.1) [[spotkanie]], [[zgromadzenie]], [[zebranie]]
: (1.2) [[spotykać się]], [[gromadzić się]]
{{etymologia}}
{{kody|cjz=人一一戈 (OMMI)|cr=8073.1|u=4f1a}}
{{słowniki|kx=0096.121|dkj=00460|dj=0204.110|hdz=10116.030}}
{{uwagi}}
{{źródła}}
== {{zh|会}} ({{język chiński standardowy}}) ==
{{zapis}} {{pupr|会}}, {{ptrad|會}}
{{wymowa}}
: {{pinyin|huì|hui4}}; {{zhuyin|ㄏㄨㄟˋ}}
: {{audio|LL-Q9192 (cmn)-Assassas77-会.wav}} {{audio|LL-Q9192 (cmn)-Luilui6666-会.wav}} {{audio|LL-Q9192 (cmn)-Levi Highway (列维劳德)-会.wav}}
{{znaczenia}}
''czasownik''
: (1.1) [[umieć]], [[potrafić]]
: (1.2) [[być w stanie]], [[móc]], [[zdołać]]
: (1.3) ''wyrażający czas przyszły'' - [[być|będzie]] [[mieć miejsce]], [[wydarzyć się|wydarzy się]]
: (1.4) [[spotykać się]]
''rzeczownik''
: (2.1) [[stowarzyszenie]], [[ugrupowanie]], [[liga]]
: (2.2) [[spotkanie]], [[zgromadzenie]]
: (2.3) [[moment]], [[chwila]]
: (2.4) ''w złożeniach:'' [[metropolia]], [[centrum]] [[polityczny|polityczne]] [[lub]] [[ekonomiczny|ekonomiczne]]
{{odmiana}}
{{przykłady}}
: (1.1) [[你]][[会]][[说]][[普通话]][[吧]]?(nǐ huì shuō pǔtōnghuà ba) → '''[[umieć|Umiesz]]''' [[mówić]] [[po chińsku]], [[prawda]]?
: (1.2) [[无论]][[多少]][[部队]][[都]][[不]][[会]][[成功]][[吓]][[倒]][[占领]][[下]][[的]][[人民]]。(wúlùn duōshǎo bùduì dōu bù huì chénggōng xià dào zhànlǐng xià de rénmín) → [[żaden|Żadna]] [[ilość]] [[wojsko|wojsk]] [[nie]] '''[[zdołać|zdoła]]''' [[zastraszać|zastraszyć]] [[okupować|okupowanej]] [[ludność|ludności]].
: (1.3) [[这]][[个]][[动作]][[会]][[自动]][[完成]]。(zhège dòngzuò huì zìdòng wánchéng) → [[ta|Ta]] [[akcja]] '''[[zostać|zostanie]]''' [[wykonać|wykonana]] [[automatycznie]].
: (1.3) [[我们]][[下]][[周]][[会]][[有]][[一]][[场]][[数学]][[考试]]。(wǒmen xià zhōu huì yǒu yī chǎng shùxué kǎoshì) → [[w|W]] [[przyszły]]m [[tydzień|tygodniu]] '''[[być|będziemy]]''' [[mieć]] [[sprawdzian]] [[z]] [[matematyka|matematyki]].
: (1.4) [[我]][[要]][[到]][[车站]][[会]][[朋友]]。(wǒ yào dào chēzhàn huì péngyǒu) → [[iść|Idę]] [[na]] [[stacja|stację]] '''[[spotkać się]]''' [[z]] [[przyjaciel]]em.
: (2.1) [[他的]][[妻子]][[也]][[加入]][[了]][[妇女]][[会]]。(tāde qīzi yě jiārùle fùnǚ huì) → [[jego|Jego]] [[żona]] [[również]] [[wstąpić|wstąpiła]] [[do]] '''[[liga|Ligii]]''' [[kobieta|Kobiet]].
: (2.2) [[我]][[还]][[有]][[场]][[会]][[要]][[开]]。(wǒ hái yǒu chǎng huì yào kāi) → [[mieć|Mam]] '''[[spotkanie]]''' [[do]] [[dołączyć|dołączenia]] ([[do]] [[który|którego]] [[musieć|muszę]] [[dołączyć]]).
: (2.3) {{por|一会}}
: (2.4) {{por|省会|都会}}
{{składnia}}
: (1.3) 会 pełni funkcję ''czasownika modalnego'', kiedy jest umieszczone przed innym ''czasownikiem'', przekształcając go w formę przyszłą; należy przy tym pamiętać, że dopuszczalne jest pominięcie 会, jeśli w zdaniu występuje okolicznik czasu, który doprecyzowuje, że zdarzenie będzie mieć miejsce w przyszłości:
:* [[我]][[看书]]。 → [[czytać|Czytam]]. (=''teraz'')
:* [[我]][[会]][[看书]]。 → [[być|Będę]] [[czytać]]. (=''w przyszłości'')
:* [[今天]][[晚上]][[我]][[看书]]。 → [[dziś|Dziś]] [[wieczorem]] (=''w przyszłości'') [[być|będę]] [[czytać]].
: (2.1) klasyfikator: [[个]] (ge)
: (2.2) klasyfikator: [[场]] (chǎng)
: (2.3) klasyfikator: brak → praktycznie nie spotyka zliczeń innych niż '''jedna''' chwila ([[一会]])
: (2.4) klasyfikator: brak
{{kolokacje}}
: (2.1) [[工会]] → ugrupowanie [[praca|pracy]] (=[[związek zawodowy]]) • [[公会]] → [[publiczny|publiczne]] stowarzyszenie (=[[gildia]], [[cech]])
: (2.2) [[大会]] → [[duży|duże]] zgromadzenie (=[[wiec]]) • [[家长会]] → spotkanie [[rodzic]]ów (=[[wywiadówka]])
{{synonimy}}
: (1.4) [[开会]]•[[见]]•[[见面]]
: (2.2) [[开会]]•[[见]]•[[见面]]
{{antonimy}}
{{hiperonimy}}
{{hiponimy}}
{{holonimy}}
{{meronimy}}
{{złożenia}}
{{pokrewne}}
: {{rzecz}} [[机会]] • [[帮会]] • [[社会]] • [[会议]] • [[座谈会]] • [[庙会]] • [[误会]] • [[会计]]
: {{czas}} [[会餐]] • [[误会]] • [[会计]]
{{frazeologia}} [[后会有期]] • [[心领神会]] • [[体会]]
{{etymologia}} {{zob-etym-znak-chiński|會}}
{{uwagi}}
: (1.1-2) {{HSK|1}}
: (1.4), (2.2) {{HSK|3}}
{{źródła}}
== {{ja|会}} ({{język japoński}}) ==
{{czytania}} {{on}} カイ (kai), エ (e); {{kun}} あ.う (a.u), あ.わせる (a.waseru), あつ.まる (atsu.maru); {{nanori}} あい (ai), い (i)
{{wymowa}}
{{znaczenia}}
''rzeczownik''
: (1.1) かい → [[spotkanie]]
: (1.2) かい → [[towarzystwo]], [[organizacja]], [[stowarzyszenie]]
{{odmiana}}
{{przykłady}}
{{składnia}}
{{kolokacje}}
: 会[[する]] → [[spotykać się]]
{{synonimy}}
{{antonimy}}
{{hiperonimy}}
{{hiponimy}}
{{holonimy}}
{{meronimy}}
{{złożenia}} {{furi|会議|かいぎ}}, {{furi|勉強会|べんきょうかい}}, {{furi|社会|しゃかい}}, {{furi|大会|たいかい}}, {{furi|学会|がっかい}}, {{furi|社会人|しゃかいじん}}, {{furi|会社|かいしゃ}}, {{furi|都会|とかい}}, {{furi|出会い|であい}}, {{furi|会場|かいじょう}}, {{furi|機会|きかい}}, {{furi|教会|きょうかい}}, {{furi|面会|めんかい}}, [[社会主義]], [[社会主義思想]]
{{pokrewne}}
{{frazeologia}}
{{etymologia}}
{{uwagi}} {{JLPT|4|2}}
{{źródła}}
pqee4knu67soriaz7nctgc3audie2jr
不
0
33092
8856390
8742332
2026-08-13T08:52:24Z
ShenMi MeiRen
1560
uzupełnienie (gramatyka przeczeń....)
8856390
wikitext
text/x-wiki
{{podobne|⽊|ホ|ボ|ポ|ㇹ|㋭|木|朩|禾|𣎴|𤓯}}
__TOC__
== {{zh|不}} ({{znak chiński}}) ==
{{klucz}} {{zch-klucz-link| 1 | 一 | 3}}
{{kreski}} 4
{{warianty|{{zch-w}}}}
{{kolejność}}
{{zch-komiks}}
{{znaczenia}}
: (1.1) [[nie]]
{{etymologia}} {{warianty-obrazek | {{zch-obrazek|o|不}} | {{zch-obrazek|br|不}} | {{zch-obrazek|ss|不}}}}
{{kody|cjz=一火 (MF)|cr=1090<sub>0</sub>|u=4e0d}}
{{słowniki|kx=0076.150|dkj=00019|dj=0149.040|hdz=10011.060}}
{{uwagi}}
{{źródła}}
== {{zh|不}} ({{język chiński standardowy}}) ==
{{zapis}} {{puprtrad|不}}
{{wymowa}}
: {{pinyin|bù|bu4}}; {{zhuyin|ㄅㄨˋ}}
: {{audio|LL-Q9192 (cmn)-Assassas77-不.wav}} {{audio|LL-Q9192 (cmn)-Luilui6666-不.wav}} {{audio|LL-Q9192 (cmn)-Vickylin77amis-不.wav}} {{audio|LL-Q9192 (cmn)-雲角-不.wav}}
{{znaczenia}}
''partykuła''
: (1.1) ''przed czasownikiem:'' [[nie]]
: (1.2) ''wewnątrz czasownika dwuczłonowego lub po czasowniku jednoczłonowym:'' [[nie]] [[móc]], [[nie]] [[być w stanie]]
: (1.3) ''pytająca, przy podwojeniu czasownika:'' [[czy]] ([[nie]])
''przedrostek''
: (2.1) [[nie-]]
{{odmiana}}
{{przykłady}}
: (1.1) [[这]][[家]][[餐厅]][[很]][[远]],[[我]][[不]][[要]][[去]][[那里]]。(zhè jiā cāntīng hěn yuǎn wǒ bú yào qù nàlǐ) → [[ta|Ta]] [[restauracja]] [[być|jest]] [[bardzo]] [[daleko]], '''[[nie]]''' [[chcieć|chcę]] [[tam]] [[iść]].
: (1.1) [[制裁]][[不]][[应用]][[来]][[惩罚]][[全体]][[人民]]。(zhìcái bú yìngyòng lái chéngfá quántǐ rénmín) → [[sankcja|Sankcje]] '''[[nie]]''' [[powinien|powinny]] [[stosować|być stosowane]] [[w celu]] [[karanie|karania]] [[cały|całej]] [[populacja|populacji]].
: (1.2) [[这]][[就是]][[为什么]][[他们]][[听到|听]][[不]][[听到|到]][[你]]。(zhè jiùshì wèishéme tāmen tīng bú dào nǐ) → [[dlatego|Dlatego]] [[właśnie]] '''[[nie]] [[być w stanie|są w stanie]]''' [[ty|cię]] [[usłyszeć]].
: (1.2) [[我的]][[沙发]][[坐下|坐]][[不]][[坐下|下]][[这么]][[多]][[人]]。(wǒde shāfā zuò búxià zhème duō rén) → [[na|Na]] [[moja|mojej]] [[sofa|sofie]] '''[[nie]] [[dać radę|da rady]]''' [[usiąść]] [[tyle|tylu]] [[człowiek|ludzi]].
: (1.3) [[你]][[可]][[不]][[可以]][[给]][[他]][[打]][[电话]]?(nǐ kě bù kěyǐ gěi tā dǎ diànhuà) → '''[[czy|Czy]] ([[nie]])''' [[móc|mógłbyś]] [[do]] [[on|niego]] [[zadzwonić]]?
: (1.3) [["|《]][[帮忙]][["|》]][[包]][[不]][[包]][[你的]][[员工]][[折扣]]。(bāngmáng bāo bù bāo nǐde yuángōng zhékòu) → '''[[czy|Czy]]''' „[[pomoc|Pomoc]]” '''[[nie]]''' [[uwzględniać|uwzględnia]] [[wasz]]ego [[rabat]]u [[dla]] [[pracownik]]ów?
: (2.1) {{por}} '''[[kolokacja|kolokacje]]'''
{{składnia}}
: (1.1) 不 jest zaprzeczeniem stosowanym uniwersalnie '''w czasie teraźniejszym''', z wyjątkiem czasownika [[有]] (=[[mieć]], [[znajdować się]]), gdzie stosuje się [[没]]; '''w czasie przeszłym''' stosuje się [[没]], natomiast '''w trybie niedokonanym''' (=[[jeszcze]] [[nie]]) [[未]]; dodanie ''partykuły'' [[了]] na końcu zdania z 不 sugeruje zakończenie (=[[już]] [[nie]]), np.:
:* [[我]][[不]][[吃饭]]。→ '''[[nie|Nie]]''' [[jeść|jem]]. (''teraz, kiedy to mówię'')
:* [[我]][[没]][[吃饭]]。→ '''[[nie|Nie]]''' [[jeść|jadłam]]. (''wcześniej, zanim zaczęłam mówić'')
:* [[我]][[未]][[吃饭]]。→ [[jeszcze|Jeszcze]] '''[[nie]]''' [[jeść|jadłam]]. (''do teraz nie miałam okazji'')
:* [[我]][[不]][[吃饭]][[了]]。→ [[już|Już]] '''[[nie]]''' [[jeść|jem]]. (''teraz, zdążyłam skończyć zanim zaczęłam mówić'')
: dodatkowo, 不 nie stanowi samodzielnego przeczenia → aby odpowiedzieć ''nie'' na zadane pytanie, należy dodać po 不 czasownik/przymiotnik, którego dotyczy pytanie, np:
:* [[你们]][[现在]][[忙]][[吗]]?-[[不]][[忙]]。→ [[czy|Czy]] [[być|jesteście]] [[teraz]] [[zajęty|zajęci]]? -'''[[nie|Nie]]''' ([[być|jesteśmy]] [[zajęty|zajęci]]).
:* [[你]][[会]][[说]][[中文]][[吗]]?-[[不]][[会]]。→ [[czy|Czy]] [[umieć|umiesz]] [[mówić]] [[po chińsku]]? -'''[[nie|Nie]]''' ([[umieć|umiem]]).
:za "samodzielne" przeczenie uznaje się czasem złożenie [[不是]] (=[[nie]] [[być]])
: (1.2) 不 zamienia się ze zwykłego '''nie''' na '''nie''' wskazujące '''brak możliwości''' w wyniku zmiany szyku zdania - 不 ''przed czasownikiem'' to „zwykłe” '''nie''', natomiast umieszczone ''wewnątrz czasownika'' znaczy, że czynności z jakiegoś powodu nie można wykonać, np.:
:* [[他]][[不]][[打工]]。→ '''[[nie|Nie]]''' [[pracować|pracuje]]. (''z dowolnego powodu'')
:* [[他]][[打工|打]][[不]][[打工|工]]。→ '''[[nie|Nie]] [[móc|może]]''' [[pracować]]. (''nie jest w stanie'')
: jeśli czasownik jest ''jednoznakowy'', 不 umieszcza się po, a następnie dodaje ''partykułę'' [[了]], np.:
:* [[他]][[不]][[动]]。→ '''[[nie|Nie]]''' [[ruszać się|rusza się]]. (''z dowolnego powodu'')
:* [[他]][[动]][[不]][[了]]。→ '''[[nie|Nie]] [[móc|może]]''' [[ruszać się|się ruszyć]]. (''nie jest w stanie'')
: (1.3) 不 przyjmuje funkcję pytajnika ''czy (nie)'' w specyficznym schemacie pytania, gdzie orzeczenie będące przedmiotem pytania zostaje podwojone; schemat takiego pytania to:
:* ''podmiot'' + ''orzeczenie'' (często skrócone do pierwszego członu) + 不 + ''orzeczenie'' (powtórzone, pełne) + pozostała część pytania
:na przykład:
:* [[你]][[认]][[不]][[认识]][[他]]? → '''[[czy|Czy]]''' [[ty]] [[on|go]] [[znać|znasz]]? ({{dosł}} [[ty|Ty]] [[znać|znasz]] '''[[nie]]''' [[znać|znasz]] [[on|go]]?)
: znaczeniowo pytanie takie jest równoważne pytaniu "tradycyjnemu", z użyciem [[吗]] (=[[czy]]), tj.:
:* [[你]][[认识]][[他]][[吗]]? → '''[[czy|Czy]]''' [[ty]] [[on|go]] [[znać|znasz]]?
{{kolokacje}}
: (1.1) [[不但]] → nie [[tylko]] • [[不用]] → nie [[mieć|ma]] [[co]] • [[不行]] → nie [[dać radę|dać rady]] / nie [[wchodzić w grę]] • [[不如]] → nie [[tak]], [[jak]] • [[不同]] → nie [[taki sam]] (=[[różny]])
: (2.1) [[不安]] → [[niespokojny]] • [[不便]] → [[niewygodny]] • [[不幸]] → [[nieszczęśliwy]] • [[不大]] → [[niewielki]] • [[不对]] → [[niepoprawny]] • [[不错]] → [[niezły]] • [[不满]] → [[niezadowolony]] • [[不少]] → [[niemało]] (=[[wiele]]) • [[不多]] → [[niewiele]] (=[[mało]]) • [[不太]] → [[niezbyt]] • [[不一定]] → [[niekoniecznie]] • [[不久]] → [[niedługo]] • [[不够]] → [[niewystarczający]] • [[不满]] → [[niespełna]]
{{synonimy}}
: (1.1) [[没]]
: (2.1) [[无]]
{{antonimy}}
: (1.2) [[得]]
{{hiperonimy}}
{{hiponimy}}
{{holonimy}}
{{meronimy}}
{{złożenia}}
{{pokrewne}}
: {{czas}} [[不在]] • [[听不懂]] • [[看不懂]] • [[听不见]] • [[看不见]]
: {{przym}} [[不得了]]
: {{przysł}} [[不过]] • [[不一会]] • [[不得了]] • [[不停]]
: {{partyk}} [[不要]]
: {{sp}} [[不过]]
{{frazeologia}} [[无风不起浪]] • [[两耳不闻窗外事]] • [[一病不起]] • [[一不怕苦,二不怕死]] • [[一不做二不休]] • [[一毛不拔]] • [[心不在焉]] • [[八九不离十]] • [[不三不四]] • [[念念不忘]] • [[井水不犯河水]] • [[不要班门弄斧]] • [[学如逆水行舟,不进则退]] • [[不好意思]] • [[对不起]] • [[不客气]]
{{etymologia}} {{zob-etym-znak-chiński|不}}
{{uwagi}}
* jeśli po 不 występuje słowo/znak czytany w tonie 4 (ˋ), tonacja 不 zmienia się na ton 2 ({{pinyin|bú|bu2}}, {{zhuyin|ㄅㄨˊ}})
* {{HSK|1}}
{{źródła}}
== {{ja|不}} ({{język japoński}}) ==
{{czytania}} {{on}} フ (fu), ブ (bu)
{{wymowa}}
{{znaczenia}}
''w złożeniach''
: (1.1) [[nie-]], [[zły]], [[brzydki]] ''(przeczenie)''
{{odmiana}}
{{przykłady}}
{{składnia}}
{{kolokacje}}
{{synonimy}}
{{antonimy}}
{{hiperonimy}}
{{hiponimy}}
{{holonimy}}
{{meronimy}}
{{złożenia}}
: {{furi|不作|ふさく}} • {{furi|不満|ふまん}} • {{furi|不明|ふめいな}} • {{furi|不便|ふべん}} • {{furi|不憫|ふびん}} • {{furi|不愍|ふびん}} • [[不平]] • [[不快]] • [[不潔]] • [[不幸]] • [[不況]] • [[不思議]] • [[寝不足]] • [[不勉強]] • [[不注意]] • [[不動産]] • [[不合格]] • [[不必要]] • [[不意に]] • [[不自由]] • [[不十分]] • [[不可欠]] • [[不可能]] • [[不完全]] • [[不景気]] • [[不健康]] • [[不規則]]
{{pokrewne}}
{{frazeologia}}
{{etymologia}}
{{uwagi}} {{JLPT|4|4}}
{{źródła}}
jsmscu5owho0pa46zkvn5ptw69rp393
8856400
8856390
2026-08-13T09:20:09Z
ShenMi MeiRen
1560
/* 不 (język chiński standardowy) */ +kolokacja
8856400
wikitext
text/x-wiki
{{podobne|⽊|ホ|ボ|ポ|ㇹ|㋭|木|朩|禾|𣎴|𤓯}}
__TOC__
== {{zh|不}} ({{znak chiński}}) ==
{{klucz}} {{zch-klucz-link| 1 | 一 | 3}}
{{kreski}} 4
{{warianty|{{zch-w}}}}
{{kolejność}}
{{zch-komiks}}
{{znaczenia}}
: (1.1) [[nie]]
{{etymologia}} {{warianty-obrazek | {{zch-obrazek|o|不}} | {{zch-obrazek|br|不}} | {{zch-obrazek|ss|不}}}}
{{kody|cjz=一火 (MF)|cr=1090<sub>0</sub>|u=4e0d}}
{{słowniki|kx=0076.150|dkj=00019|dj=0149.040|hdz=10011.060}}
{{uwagi}}
{{źródła}}
== {{zh|不}} ({{język chiński standardowy}}) ==
{{zapis}} {{puprtrad|不}}
{{wymowa}}
: {{pinyin|bù|bu4}}; {{zhuyin|ㄅㄨˋ}}
: {{audio|LL-Q9192 (cmn)-Assassas77-不.wav}} {{audio|LL-Q9192 (cmn)-Luilui6666-不.wav}} {{audio|LL-Q9192 (cmn)-Vickylin77amis-不.wav}} {{audio|LL-Q9192 (cmn)-雲角-不.wav}}
{{znaczenia}}
''partykuła''
: (1.1) ''przed czasownikiem:'' [[nie]]
: (1.2) ''wewnątrz czasownika dwuczłonowego lub po czasowniku jednoczłonowym:'' [[nie]] [[móc]], [[nie]] [[być w stanie]]
: (1.3) ''pytająca, przy podwojeniu czasownika:'' [[czy]] ([[nie]])
''przedrostek''
: (2.1) [[nie-]]
{{odmiana}}
{{przykłady}}
: (1.1) [[这]][[家]][[餐厅]][[很]][[远]],[[我]][[不]][[要]][[去]][[那里]]。(zhè jiā cāntīng hěn yuǎn wǒ bú yào qù nàlǐ) → [[ta|Ta]] [[restauracja]] [[być|jest]] [[bardzo]] [[daleko]], '''[[nie]]''' [[chcieć|chcę]] [[tam]] [[iść]].
: (1.1) [[制裁]][[不]][[应用]][[来]][[惩罚]][[全体]][[人民]]。(zhìcái bú yìngyòng lái chéngfá quántǐ rénmín) → [[sankcja|Sankcje]] '''[[nie]]''' [[powinien|powinny]] [[stosować|być stosowane]] [[w celu]] [[karanie|karania]] [[cały|całej]] [[populacja|populacji]].
: (1.2) [[这]][[就是]][[为什么]][[他们]][[听到|听]][[不]][[听到|到]][[你]]。(zhè jiùshì wèishéme tāmen tīng bú dào nǐ) → [[dlatego|Dlatego]] [[właśnie]] '''[[nie]] [[być w stanie|są w stanie]]''' [[ty|cię]] [[usłyszeć]].
: (1.2) [[我的]][[沙发]][[坐下|坐]][[不]][[坐下|下]][[这么]][[多]][[人]]。(wǒde shāfā zuò búxià zhème duō rén) → [[na|Na]] [[moja|mojej]] [[sofa|sofie]] '''[[nie]] [[dać radę|da rady]]''' [[usiąść]] [[tyle|tylu]] [[człowiek|ludzi]].
: (1.3) [[你]][[可]][[不]][[可以]][[给]][[他]][[打]][[电话]]?(nǐ kě bù kěyǐ gěi tā dǎ diànhuà) → '''[[czy|Czy]] ([[nie]])''' [[móc|mógłbyś]] [[do]] [[on|niego]] [[zadzwonić]]?
: (1.3) [["|《]][[帮忙]][["|》]][[包]][[不]][[包]][[你的]][[员工]][[折扣]]。(bāngmáng bāo bù bāo nǐde yuángōng zhékòu) → '''[[czy|Czy]]''' „[[pomoc|Pomoc]]” '''[[nie]]''' [[uwzględniać|uwzględnia]] [[wasz]]ego [[rabat]]u [[dla]] [[pracownik]]ów?
: (2.1) {{por}} '''[[kolokacja|kolokacje]]'''
{{składnia}}
: (1.1) 不 jest zaprzeczeniem stosowanym uniwersalnie '''w czasie teraźniejszym''', z wyjątkiem czasownika [[有]] (=[[mieć]], [[znajdować się]]), gdzie stosuje się [[没]]; '''w czasie przeszłym''' stosuje się [[没]], natomiast '''w trybie niedokonanym''' (=[[jeszcze]] [[nie]]) [[未]]; dodanie ''partykuły'' [[了]] na końcu zdania z 不 sugeruje zakończenie (=[[już]] [[nie]]), np.:
:* [[我]][[不]][[吃饭]]。→ '''[[nie|Nie]]''' [[jeść|jem]]. (''teraz, kiedy to mówię'')
:* [[我]][[没]][[吃饭]]。→ '''[[nie|Nie]]''' [[jeść|jadłam]]. (''wcześniej, zanim zaczęłam mówić'')
:* [[我]][[未]][[吃饭]]。→ [[jeszcze|Jeszcze]] '''[[nie]]''' [[jeść|jadłam]]. (''do teraz nie miałam okazji'')
:* [[我]][[不]][[吃饭]][[了]]。→ [[już|Już]] '''[[nie]]''' [[jeść|jem]]. (''teraz, zdążyłam skończyć zanim zaczęłam mówić'')
: dodatkowo, 不 nie stanowi samodzielnego przeczenia → aby odpowiedzieć ''nie'' na zadane pytanie, należy dodać po 不 czasownik/przymiotnik, którego dotyczy pytanie, np:
:* [[你们]][[现在]][[忙]][[吗]]?-[[不]][[忙]]。→ [[czy|Czy]] [[być|jesteście]] [[teraz]] [[zajęty|zajęci]]? -'''[[nie|Nie]]''' ([[być|jesteśmy]] [[zajęty|zajęci]]).
:* [[你]][[会]][[说]][[中文]][[吗]]?-[[不]][[会]]。→ [[czy|Czy]] [[umieć|umiesz]] [[mówić]] [[po chińsku]]? -'''[[nie|Nie]]''' ([[umieć|umiem]]).
:za "samodzielne" przeczenie uznaje się czasem złożenie [[不是]] (=[[nie]] [[być]])
: (1.2) 不 zamienia się ze zwykłego '''nie''' na '''nie''' wskazujące '''brak możliwości''' w wyniku zmiany szyku zdania - 不 ''przed czasownikiem'' to „zwykłe” '''nie''', natomiast umieszczone ''wewnątrz czasownika'' znaczy, że czynności z jakiegoś powodu nie można wykonać, np.:
:* [[他]][[不]][[打工]]。→ '''[[nie|Nie]]''' [[pracować|pracuje]]. (''z dowolnego powodu'')
:* [[他]][[打工|打]][[不]][[打工|工]]。→ '''[[nie|Nie]] [[móc|może]]''' [[pracować]]. (''nie jest w stanie'')
: jeśli czasownik jest ''jednoznakowy'', 不 umieszcza się po, a następnie dodaje ''partykułę'' [[了]], np.:
:* [[他]][[不]][[动]]。→ '''[[nie|Nie]]''' [[ruszać się|rusza się]]. (''z dowolnego powodu'')
:* [[他]][[动]][[不]][[了]]。→ '''[[nie|Nie]] [[móc|może]]''' [[ruszać się|się ruszyć]]. (''nie jest w stanie'')
: (1.3) 不 przyjmuje funkcję pytajnika ''czy (nie)'' w specyficznym schemacie pytania, gdzie orzeczenie będące przedmiotem pytania zostaje podwojone; schemat takiego pytania to:
:* ''podmiot'' + ''orzeczenie'' (często skrócone do pierwszego członu) + 不 + ''orzeczenie'' (powtórzone, pełne) + pozostała część pytania
:na przykład:
:* [[你]][[认]][[不]][[认识]][[他]]? → '''[[czy|Czy]]''' [[ty]] [[on|go]] [[znać|znasz]]? ({{dosł}} [[ty|Ty]] [[znać|znasz]] '''[[nie]]''' [[znać|znasz]] [[on|go]]?)
: znaczeniowo pytanie takie jest równoważne pytaniu "tradycyjnemu", z użyciem [[吗]] (=[[czy]]), tj.:
:* [[你]][[认识]][[他]][[吗]]? → '''[[czy|Czy]]''' [[ty]] [[on|go]] [[znać|znasz]]?
{{kolokacje}}
: (1.1) [[不但]] → nie [[tylko]] • [[不用]] → nie [[mieć|ma]] [[co]] • [[不行]] → nie [[dać radę|dać rady]] / nie [[wchodzić w grę]] • [[不如]] → nie [[tak]], [[jak]] • [[不同]] → nie [[taki sam]] (=[[różny]])
: (2.1) [[不安]] → [[niespokojny]] • [[不便]] → [[niewygodny]] • [[不幸]] → [[nieszczęśliwy]] • [[不大]] → [[niewielki]] • [[不对]] → [[niepoprawny]] • [[不错]] → [[niezły]] • [[不满]] → [[niezadowolony]] • [[不少]] → [[niemało]] (=[[wiele]]) • [[不多]] → [[niewiele]] (=[[mało]]) • [[不太]] → [[niezbyt]] • [[不一定]] → [[niekoniecznie]] • [[不久]] → [[niedługo]] • [[不够]] → [[niewystarczający]] • [[不满]] → [[niespełna]] • [[不客气]] → [[nieuprzejmy]]
{{synonimy}}
: (1.1) [[没]]
: (2.1) [[无]]
{{antonimy}}
: (1.2) [[得]]
{{hiperonimy}}
{{hiponimy}}
{{holonimy}}
{{meronimy}}
{{złożenia}}
{{pokrewne}}
: {{czas}} [[不在]] • [[听不懂]] • [[看不懂]] • [[听不见]] • [[看不见]]
: {{przym}} [[不得了]]
: {{przysł}} [[不过]] • [[不一会]] • [[不得了]] • [[不停]]
: {{partyk}} [[不要]]
: {{sp}} [[不过]]
{{frazeologia}} [[无风不起浪]] • [[两耳不闻窗外事]] • [[一病不起]] • [[一不怕苦,二不怕死]] • [[一不做二不休]] • [[一毛不拔]] • [[心不在焉]] • [[八九不离十]] • [[不三不四]] • [[念念不忘]] • [[井水不犯河水]] • [[不要班门弄斧]] • [[学如逆水行舟,不进则退]] • [[不好意思]] • [[对不起]]
{{etymologia}} {{zob-etym-znak-chiński|不}}
{{uwagi}}
* jeśli po 不 występuje słowo/znak czytany w tonie 4 (ˋ), tonacja 不 zmienia się na ton 2 ({{pinyin|bú|bu2}}, {{zhuyin|ㄅㄨˊ}})
* {{HSK|1}}
{{źródła}}
== {{ja|不}} ({{język japoński}}) ==
{{czytania}} {{on}} フ (fu), ブ (bu)
{{wymowa}}
{{znaczenia}}
''w złożeniach''
: (1.1) [[nie-]], [[zły]], [[brzydki]] ''(przeczenie)''
{{odmiana}}
{{przykłady}}
{{składnia}}
{{kolokacje}}
{{synonimy}}
{{antonimy}}
{{hiperonimy}}
{{hiponimy}}
{{holonimy}}
{{meronimy}}
{{złożenia}}
: {{furi|不作|ふさく}} • {{furi|不満|ふまん}} • {{furi|不明|ふめいな}} • {{furi|不便|ふべん}} • {{furi|不憫|ふびん}} • {{furi|不愍|ふびん}} • [[不平]] • [[不快]] • [[不潔]] • [[不幸]] • [[不況]] • [[不思議]] • [[寝不足]] • [[不勉強]] • [[不注意]] • [[不動産]] • [[不合格]] • [[不必要]] • [[不意に]] • [[不自由]] • [[不十分]] • [[不可欠]] • [[不可能]] • [[不完全]] • [[不景気]] • [[不健康]] • [[不規則]]
{{pokrewne}}
{{frazeologia}}
{{etymologia}}
{{uwagi}} {{JLPT|4|4}}
{{źródła}}
cbxvac1n1cptrw4stzsxuhgid30fv8e
usta
0
42506
8856229
8808693
2026-08-12T17:50:47Z
OkuRin
62517
dodano interlingua: (1.1) [[bucca]]
8856229
wikitext
text/x-wiki
{{podobne|ústa}}
== usta ({{język polski}}) ==
[[Plik:Bouche.jpg|thumb|usta (1.1)]]
{{wymowa}}
: {{audio|Pl-usta.ogg}}, {{IPA3|ˈusta}}, {{AS3|'''u'''sta}}
: {{audio|LL-Q809 (pol)-Olaf-usta.wav}}
{{znaczenia}}
''rzeczownik, rodzaj niemęskoosobowy, liczba mnoga''
: (1.1) {{anat}} [[część]] [[ciało|ciała]] [[służący|służąca]] [[głównie]] [[do]] [[spożywanie|spożywania]] [[pokarm]]ów [[oraz]] [[artykulacja|artykulacji]] [[głoska|głosek]]; {{wikipedia|wargi ust}}
: (1.2) [[dwa|dwie]] [[warga|wargi]] ust (1.1), [[otwór gębowy|otworu gębowego]] [[człowiek]]a; {{wikipedia|wargi ust}}
{{odmiana}}
: (1.1-2) {{blp}}, {{odmiana-rzeczownik-polski
|Mianownik lm = usta
|Dopełniacz lm = ust
|Celownik lm = ustom
|Biernik lm = usta
|Narzędnik lm = ustami / {{przest}} usty<ref>{{Doroszewski1980|hasło=usta|strony=832}}</ref><ref>{{SGJPonline|id=13058}}</ref>
|Miejscownik lm = ustach
|Wołacz lm = usta
}}
{{przykłady}}
: (1.2) ''[[ten|Ten]] [[chłopak]] [[mieć|ma]] [[bardzo]] [[zmysłowy|zmysłowe]] [[usta]].''
{{składnia}}
{{kolokacje}}
: (1.1) [[usta-usta]] • [[duży|duże]] / [[gruby|grube]] / [[pełny|pełne]] / [[szeroki]]e / [[wydatny|wydatne]] usta
{{synonimy}}
{{antonimy}}
{{hiperonimy}}
{{hiponimy}}
{{holonimy}}
{{meronimy}}
: (1.1) [[dziąsło]], [[język]], [[podniebienie]], [[warga]], [[ząb]]
{{pokrewne}}
: {{rzecz}} [[ustnik]] {{m}}, [[ustniczek]] {{m}}, [[ustność]] {{ż}}
:: {{zdrobn}} [[usteczka]] {{nmos}}
: {{przym}} [[ustny]], [[ustnikowy]], [[doustny]], [[bezusty]], [[wewnątrzustny]]
: {{przysł}} [[ustnie]], [[doustnie]]
: {{temsłow}} [[-usty]], [[usto-]]
{{frazeologia}}
: [[nabrać wody w usta]] • [[nie mieć do kogo ust otworzyć]] • [[nie puścić pary z ust]] • [[od ust sobie odejmować]] • [[podawać z ust do ust]]/[[przekazywać z ust do ust]] • [[usta się nie zamykają]] • [[wyjąć z ust]] • [[z uśmiechem na ustach]] • [[zamknąć usta]] • [[zapomnieć języka w ustach]] • [[zazdrość mówi przez usta|zazdrość mówi]] / [[zazdrość przemawia przez usta|przemawia przez usta]] • [[złote usta]]
{{etymologia}}
: {{przest}} {{lm}} ''od'' {{etymn|pol|usto}}
{{uwagi}}
: (1.1) zobacz też: [[Indeks:Polski - Części ciała]]
{{tłumaczenia}}
* abenaki: (1.1) [[wdon]]
* ajmara: (1.1) [[laka]]
* amharski: (1.1) [[አፍ]]
* angielski: (1.1) [[mouth]]
* arabski: (1.1) [[فم]] {{m}} (fam)
* baskijski: (1.1) [[aho]]
* bhodźpuri: (1.1) [[मुँह]] {{m}}
* białoruski: (1.1) [[вусны]] {{lm}}
* boloński: (1.1) [[båcca]] {{ż}}
* bułgarski: (1.1) [[уста]] {{ż}}; (1.2) [[уста]] {{ż}}
* chiński standardowy: (1.1) [[口]] (kǒu)
* chorwacki: (1.1) [[usta]] {{ż}}
* czeski: (1.1) [[ústa]] {{lm}}
* czuwaski: (1.1) [[ҫӑвар]]
* dolnołużycki: (1.1) [[guba]] {{ż}}
* duński: (1.1) [[mund]] {{w}}
* dzongkha: (1.1) [[ཁ]]
* elfdalski: (1.1) [[munn]] {{m}}; (1.2) [[munn]] {{m}}
* esperanto: (1.1) [[buŝo]]
* fiński: (1.1) [[suu]]
* francuski: (1.1) [[bouche]] {{ż}}; (1.2) [[lèvres]] {{lm}}
* gagauski: (1.1) [[aaz]]
* górnołużycki: (1.1) [[huba]] {{ż}}
* hebrajski: (1.1) [[פה]] {{m}} (pe)
* hiszpański: (1.1) [[boca]] {{ż}}
* ido: (1.1) [[boko]]
* interlingua: (1.1) [[bucca]]
* islandzki: (1.1) [[munnur]] {{m}}
* japoński: (1.1) [[口]] ([[くち]], kuchi)
* jidysz: (1.1) [[מויל]] {{n}} (mojl)
* kabowerdeński: (1.1) [[bóka]]
* kannada: (1.1) [[ಬಾಯಿ]]
* kanuri: (1.1) [[ci]]
* karaimski: (1.1) [[агъыз]]
* kaszubski: (1.1) [[lëpë]] {{lm}}, [[gãba]] {{ż}}; (1.2) [[lëpë]] {{lm}}, [[gãba]] {{ż}}
* kataloński: (1.1) [[boca]] {{ż}}
* khowarski: (1.1) [[اپاک]]
* kikuju: (1.1) [[kanua]]
* litewski: (1.1) [[burna]] {{ż}}
* łaciński: (1.1) [[os]] {{n}}; (1.2) [[labea]] {{ż}}, [[labia]] {{ż}}, [[labium]] {{n}}, [[labrum]] {{n}}
* łatgalski: (1.1) [[mute]] {{ż}}
* łotewski: (1.1) [[mute]] {{ż}}
* maithili: (1.1) [[मुंह]]
* maltański: (1.1) [[ħalq]]
* manx: (1.1) [[beeal]] {{m}}
* mongolski: (1.1) [[ам]]
* nauruański: (1.1) [[aanaquan]]
* niderlandzki: (1.1) [[lip]]pen {{lm}}
* niemiecki: (1.1) [[Mund]] {{m}}
* norweski (bokmål): (1.1) [[munn]] {{m}}
* norweski (nynorsk): (1.1) [[munn]] {{m}}
* nowogrecki: (1.1) [[στόμα]] {{n}}
* nowopruski: (1.1) [[austā]] {{ż}}
* ormiański: (1.1) [[բերան]]
* pontyjski: (1.1) [[στόμας]] {{m}}, [[στόμα]] {{n}}, [[στόμαν]] {{n}}
* portugalski: (1.1) [[boca]]
* rosyjski: (1.1) [[рот]] {{m}}, [[губа|губы]] {{lm}}, {{przest}} [[уста]] {{n}}
* rumuński: (1.1) [[buze]] {{lm}}
* serbski: (1.1) [[уста]]
* slovio: (1.1) [[usta]] (уста)
* słowacki: (1.1) [[ústa]] {{lm}}
* słoweński: (1.1) [[usta]] {{lm}}
* staro-cerkiewno-słowiański: (1.1) [[ѹста]] {{lm}}; (1.2) [[ѹста]] {{lm}}
* starofryzyjski: (1.1) [[muth|mūth]] {{m}}
* staroirlandzki: (1.1) [[gin]] {{m}}
* staropruski: (1.1) [[austo]] {{ż}}
* suahili: (1.1) [[kinywa]], [[mdomo]]
* szkocki gaelicki: (1.1) [[beul]] {{m}}
* szwedzki: (1.1) [[mun]] {{w}}
* tahitański: (1.1) [[vaha]]
* turecki: (1.1) [[ağız]]
* tuvalu: (1.1) [[gutu]]
* tybetański: (1.1) [[ཞལ་མཆུ]], [[ཁ]]
* udmurcki: (1.1) [[ым]]
* ukraiński: (1.1) [[уста|уста́]] {{lm}}, [[рот]] {{m}}; (1.2) [[губи|гу́би]] {{lm}}
* wietnamski: (1.1) [[miệng]]
* wilamowski: (1.1) [[mauł]] {{n}}, [[maojł]] {{n}}, [[moüł]] {{n}}
* włoski: (1.1) [[bocca]] {{ż}}
{{źródła}}
<references />
== usta ({{język chorwacki}}) ==
[[Plik:Bouche.jpg|thumb|usta (1.1)]]
{{ortografie}}
{{wymowa}}
{{znaczenia}}
''rzeczownik, rodzaj żeński''
: (1.1) {{anat}} [[usta]]
{{odmiana}}
: (1.1) {{lm}} usta, usta, ustima, usta, ustima, ustima, usta
{{przykłady}}
{{składnia}}
{{kolokacje}}
{{synonimy}}
{{antonimy}}
{{hiperonimy}}
{{hiponimy}}
{{holonimy}}
{{meronimy}}
{{pokrewne}}
{{frazeologia}}
{{etymologia}}
{{uwagi}}
{{źródła}}
== usta ({{slovio}}) ==
[[Plik:Bouche.jpg|thumb|usta (1.1)]]
{{ortografie}} уста
{{wymowa}}
{{znaczenia}}
''rzeczownik''
: (1.1) {{anat}} [[usta]]
{{odmiana}}
: (1.1) {{lm}} ustas
{{przykłady}}
{{składnia}}
{{kolokacje}}
{{synonimy}}
{{antonimy}}
{{hiperonimy}}
{{hiponimy}}
{{holonimy}}
{{meronimy}}
{{pokrewne}}
{{frazeologia}}
{{etymologia}}
{{uwagi}}
{{źródła}}
== usta ({{język słoweński}}) ==
[[Plik:Bouche.jpg|thumb|usta (1.1)]]
{{wymowa}}
{{znaczenia}}
''rzeczownik, liczba mnoga''
: (1.1) {{anat}} [[usta]], [[buzia]]
{{odmiana}}
{{przykłady}}
{{składnia}}
{{kolokacje}}
: (1.1) [[poljub]] [[na]] usta
{{synonimy}}
{{antonimy}}
{{hiperonimy}}
{{hiponimy}}
{{holonimy}}
{{meronimy}}
{{pokrewne}}
: {{rzecz}} [[ustnica]] {{ż}}
{{frazeologia}}
{{etymologia}}
{{uwagi}}
: zobacz też: [[Indeks:Słoweński - Części ciała]]
{{źródła}}
== usta ({{język turecki}}) ==
{{wymowa}}
: {{audio|LL-Q256 (tur)-ToprakM-usta.wav}} {{audio|LL-Q256 (tur)-MustafaCavlak-usta.wav}}
{{znaczenia}}
''rzeczownik''
: (1.1) [[ekspert]]<ref>{{Tdkterim}}</ref>
{{odmiana}}
: (1.1) {{odmiana-rzeczownik-turecki}}
{{przykłady}}
{{składnia}}
{{kolokacje}}
{{synonimy}}
{{antonimy}}
{{hiperonimy}}
{{hiponimy}}
{{holonimy}}
{{meronimy}}
{{pokrewne}}
{{frazeologia}}
{{etymologia}}
{{uwagi}}
: zobacz też: [[Indeks:Turecki - Fałszywi przyjaciele]]
{{źródła}}
<references />
louswdaspa3ai20dlm5qc9m430axif5
B
0
46084
8856237
8829758
2026-08-12T18:00:09Z
Türkçe-Lehçe sözlük
114911
8856237
wikitext
text/x-wiki
{{podobne|b|B & B|B&B|B.|b.|BB|bbb|ß|ƀ|Ƀ|Ƃ|ƃ|Ƅ|ƅ|Ɓ|ɓ|ɞ|ʙ|β|Ϭ|ϭ|Б|б|в|Ъ|ъ|Ь|ь|Ҍ|ҍ|฿|ხ|ᛒ|ᛔ|ᵬ|ᶀ|Ḃ|ḃ|Ḅ|ḅ|Ḇ|ḇ|⁶|⁸|₆|₈|₿|ℬ|⒝|ⓑ|Ꞗ|ꞗ|Ꞩ|ꞩ|Ꞵ|ꞵ|𐞄}}
{{podobne2|Β|Β (alfabet grecki)|В|В (cyrylica)}}
== B ({{użycie międzynarodowe}}) ==
{{wymowa}}
{{znaczenia}}
''symbol''
: (1.1) {{chem}} [[bor]]
: (1.2) {{med}} [[jeden|jedna]] [[z]] [[grupa krwi|grup krwi]] [[człowiek]]a
: (1.3) {{inform}} [[bajt]]
: (1.4) {{fiz}} {{elektr}} [[susceptancja]]
: (1.5) {{fiz}} {{elektr}} [[indukcja]] [[magnetyczny|magnetyczna]]
: (1.6) {{mat}} [[cyfra]] [[11]] [[w]] [[system]]ie [[szesnastkowy]]m
: (1.7) {{fiz}} [[bel]]
: (1.8) {{żegl}} [[skala Beauforta]]
: (1.9) ''notacja'' {{szach}} [[goniec]]
{{odmiana}}
{{przykłady}}
: (1.2) [[B]] [[Rh−]]
: (1.3) [[200|2]][[56]] [[B]]
: (1.4) [[B]] = [[0]],[[1]] [[m]][[S]]
: (1.5) [[B]] = [[2]] [[T]]
: (1.6) [[4]][[B]]<sub>[[(]][[16]][[)]]</sub> = [[75]]<sub>[[(]][[10]][[)]]</sub>
: (1.7) [[5]] [[d]][[B]]
: (1.8) [[3]] [[B]]
: (1.9) [[4.]] [[B]][[c]][[4]]
{{składnia}}
{{kolokacje}}
{{synonimy}}
{{antonimy}}
{{hiperonimy}}
{{hiponimy}}
{{holonimy}}
{{meronimy}}
{{pokrewne}}
{{frazeologia}}
{{etymologia}}
: (1.1) {{etym|łac}} [[borum|'''B'''orum]]
: (1.3) od {{etym|ang|byte}}
: (1.6) od kolejnej litery w alfabecie łacińskim (po [[A]])
: (1.8) od nazwiska twórcy skali, [[w:Francis Beaufort|Francisa Beauforta]]
{{uwagi}}
: (1.1) zobacz też: [[Indeks:Pierwiastki chemiczne|indeks pierwiastków chemicznych]]
: (1.3) {{zoblistę|B|KB|MB|GB|TB|PB|EB|ZB|JB}}
{{źródła}}
== B ({{język polski}}) ==
{{litera|Bb|[[wielki|wielka]] [[i]] [[mały|mała]] [[litera]] B (1.1)}}
{{wymowa}}
: {{ortograficzny|be}}, {{IPA3|bɛ}}, {{AS3|be}}
: {{audio|LL-Q809 (pol)-Olaf-B.wav}} {{audio|LL-Q809 (pol)-Grawiton-B (bozon cechowania).wav}}
{{znaczenia}}
''rzeczownik, rodzaj nijaki''
: (1.1) {{jęz}} [[majuskuła]] [[trzeci]]ej [[litera|litery]] [[alfabet]]u [[polski]]ego
{{odmiana}}
: (1.1) {{nieodm}}
{{przykłady}}
{{składnia}}
{{kolokacje}}
{{synonimy}}
{{antonimy}}
{{hiperonimy}}
{{hiponimy}}
{{holonimy}}
{{meronimy}}
{{pokrewne}}
{{frazeologia}}
: [[plan B]] • [[Polska B]]
{{etymologia}}
{{uwagi}}
: (1.1) {{alfabet polski}}
{{tłumaczenia}}
* amerykański język migowy: (1.1) [[Plik:Sign language B.svg|30px]]
* polski język migowy: {{PJM-ukryj| (1.1) [[Plik:FlatB@InForward.jpg|50px]], ''w zapisie SignWriting:'' {{PJM|B}}}}
{{źródła}}
== B ({{język afar}}) ==
{{wymowa}}
: {{IPA|b}}
{{znaczenia}}
''litera''
: (1.1) Ba, ''majuskuła drugiej litery alfabetu afarskiego''
{{odmiana}}
{{przykłady}}
{{składnia}}
{{kolokacje}}
{{synonimy}}
: (1.1) ''minuskuła:'' [[b]]
{{antonimy}}
{{hiperonimy}}
{{hiponimy}}
{{holonimy}}
{{meronimy}}
{{pokrewne}}
{{frazeologia}}
{{etymologia}}
{{uwagi}}
{{źródła}}
== B ({{język afrykanerski}}) ==
{{ortografie}}
: ''odpowiednik arabski:'' ب
{{wymowa}}
: ''na początku i w środku wyrazu:'' {{IPA|b}}
: ''na końcu wyrazu:'' {{IPA|p}}
{{znaczenia}}
''litera''
: (1.1) B, ''majuskuła drugiej litery alfabetu afrykanerskiego''
{{odmiana}}
{{przykłady}}
{{składnia}}
{{kolokacje}}
{{synonimy}}
: (1.1) ''minuskuła:'' [[b]]; ''nazwa litery:'' [[bee]]
{{antonimy}}
{{hiperonimy}}
{{hiponimy}}
{{holonimy}}
{{meronimy}}
{{pokrewne}}
{{frazeologia}}
{{etymologia}}
{{uwagi}}
: (1.1) {{zoblistę| a | A | b | B | c | C | d | D | e | E | f | F | g | G | h | H | i | I | j | J | k | K | l | L | m | M | n | N | o | O | p | P | q | Q | r | R | s | S | t | T | u | U | v | V | w | W | x | X | y | Y | z | Z }}
{{źródła}}
== B ({{język angielski}}) ==
{{wymowa}}
: {{IPA|biː}}
: {{audioUK|En-uk-b.ogg}}
: {{audioUS|En-us-b.ogg}}
: {{audioAU|En-au-B.ogg}}
{{znaczenia}}
''litera''
: (1.1) ''druga litera angielskiego alfabetu, nazywana [[bee#en|bee]]''
''rzeczownik''
: (2.1) [[ocena]] [[w]] [[szkoła|szkole]] [[odpowiadać|odpowiadająca]] [[polski]]ej [[czwórka|czwórce]], ''4''
: (2.2) {{muz}} [[h]], siódma nuta w skali C-dur
''skrótowiec''
: (3.1) = [[billion]] → [[miliard]]
: (3.2) = {{szach}} [[bishop]] → [[goniec]]
{{odmiana}}
: (1.1, 2.1-2) {{lp}} B; {{lm}} B's
{{przykłady}}
: (2.1) ''[[I]] [[got]] [[a]] [[B]] [[on]] [[the]] [[test]].'' → [[dostać|Dostałem]] '''4''' [[z]] [[kartkówka|kartkówki]].
{{składnia}}
{{kolokacje}}
{{synonimy}}
{{antonimy}}
{{hiperonimy}}
{{hiponimy}}
{{holonimy}}
{{meronimy}}
{{pokrewne}}
{{frazeologia}}
{{etymologia}}
{{uwagi}}
: (1.1) {{alfabetEN|wszystkie=tak}}
: (2.1) {{zoblistę|A|B|C|D|F}}
: (2.2) {{zoblistę|C|D|E|F|G|A|B}}
{{źródła}}
== B ({{język farerski}}) ==
{{wymowa}}
{{znaczenia}}
''litera''
: (1.1) [[majuskuła]] [[trzeci]]ej [[litera|litery]] [[alfabet]]u [[farerski]]ego
{{odmiana}}
{{przykłady}}
{{składnia}}
{{kolokacje}}
{{synonimy}}
{{antonimy}}
{{hiperonimy}}
{{hiponimy}}
{{holonimy}}
{{meronimy}}
{{pokrewne}}
{{frazeologia}}
{{etymologia}}
{{uwagi}}
: (1.1) {{zoblistę|A|Á|B|D|Ð|E|F|G|H|I|Í|J|K|L|M|N|O|Ó|P|R|S|T|U|Ú|V|Y|Ý|Æ|Ø}}
{{źródła}}
== B ({{język litewski}}) ==
{{litera|Bb|[[didžioji raidė|didžioji]] [[ir]] [[mažoji raidė]] B (1.1)}}
{{wymowa}}
{{znaczenia}}
''litera''
: (1.1) {{jęz}} [[majuskuła]] [[trzeci]]ej [[litera|litery]] [[alfabet]]u [[litewski]]ego<ref>{{ekalba.lt|słownik=bendrinės|hasło=B|id=9f6d0d19-e5b3-4655-907c-ca57f59e6b23}}</ref>
{{odmiana}}
{{przykłady}}
{{składnia}}
{{kolokacje}}
{{synonimy}}
: (1.1) ''minuskuła'' [[b]]
{{antonimy}}
{{hiperonimy}}
{{hiponimy}}
{{holonimy}}
{{meronimy}}
{{pokrewne}}
{{frazeologia}}
: ''[[kas pasako A, tas turi pasakyti ir B]]'' → [[kto powiedział A, musi powiedzieć B]]
{{etymologia}}
{{uwagi}}
: (1.1) {{zoblistę| A | Ą | B | C | Č | D | E | Ę | Ė | F | G | H | I | Į | Y | J | K | L | M | N | O | P | R | S | Š | T | U | Ų | Ū | V | Z | Ž }}
{{źródła}}
<references />
== B ({{język niemiecki}}) ==
[[Plik:B Flat.png|thumb|B (1.2)]]
{{wymowa}}
: {{lp}} {{IPA3|beː}} {{audio|De-B.ogg}} {{lm}} {{IPA4|beː}}
{{znaczenia}}
''rzeczownik, rodzaj nijaki''
: (1.1) {{jęz}} [[B]], [[litera]] [[alfabet]]u
: (1.2) {{muz}} [[b]] ([[półton]])
''skrót''
: (2.1) = {{muz}} [[B-Dur]]
: (2.2) = {{mat}} [[Bel]] → [[bel]]
: (2.3) = {{chem}} [[Bor]] → [[bor]]
: (2.4) = {{poczt}} [[Brief]] → [[list]]
: (2.5) = {{mot}} [[Bundesstraße]] → [[droga]] [[krajowy|krajowa]]
: (2.6) = {{mot}} [[Belgien]] → [[Belgia]]
: (2.7) = {{mot}} [[Berlin]]
{{odmiana}}
: (1.1-2)<ref>[[Aneks:Język niemiecki - Deklinacja rzeczowników#S4S|Deklinacja rzeczowników w jęz. niemieckim]]</ref> {{odmiana-rzeczownik-niemiecki
|rodzaj =n
|Mianownik lp = B
|Dopełniacz lp = B<br />{{pot}} des Bs
|Celownik lp = B
|Biernik lp = B
|Mianownik lm = B<br />{{pot}} die Bs
|Dopełniacz lm = B<br />{{pot}} der Bs
|Celownik lm = B<br />{{pot}} den Bs
|Biernik lm = B<br />{{pot}} die Bs
}}
{{przykłady}}
{{składnia}}
{{kolokacje}}
{{synonimy}}
{{antonimy}}
{{hiperonimy}}
: (1.1) [[Buchstabe]]
: (1.2) [[Halbton]]
{{hiponimy}}
{{holonimy}}
{{meronimy}}
{{pokrewne}}
: {{rzecz}} [[b]]
{{frazeologia}}
: [[wer A sagt, muss auch B sagen]]
{{etymologia}}
{{uwagi}}
: (1.2) Pisownią alternatywną dla ''B'' jest ''[[b]].'' Obie formy są prawidłowe<ref>{{DudenOnline|hasło=b_Buchstabe__Ton}}</ref>.
{{źródła}}
<references />
== B ({{język turecki}}) ==
{{wymowa}}
{{znaczenia}}
''litera''
: (1.1) {{jęz}} ''majuskuła drugiej litery alfabetu tureckiego''
''skrótowiec''
: (2.1) = [[batı]] → [[zach.]], [[zachód]], [[zachodni]]
{{odmiana}}
{{przykłady}}
{{składnia}}
{{kolokacje}}
{{synonimy}}
{{antonimy}}
{{hiperonimy}}
{{hiponimy}}
{{holonimy}}
{{meronimy}}
{{pokrewne}}
{{frazeologia}}
{{etymologia}}
{{uwagi}}
: (1.1) ''minuskuła'' „[[b#tr|b]]”; ''nazwa'' „[[be#tr|be]]”
: (2.1) {{zoblistę|K|KD|D|GD|G|GB|B|KB}}
{{źródła}}
== B ({{język węgierski}}) ==
{{litera|Bb|[[nagy]] B (1.1) [[és]] [[kis]] [[b]]}}
{{wymowa}}
{{znaczenia}}
''rzeczownik''
: (1.1) {{jęz}} ''majuskuła trzeciej litery alfabetu węgierskiego''
{{odmiana}}
{{przykłady}}
{{składnia}}
{{kolokacje}}
{{synonimy}}
{{antonimy}}
{{hiperonimy}}
{{hiponimy}}
{{holonimy}}
{{meronimy}}
{{pokrewne}}
{{frazeologia}}
{{etymologia}}
{{uwagi}}
: (1.1) {{zoblistę|A|Á|B|C|Cs|D|Dz|Dzs|E|É|F|G|Gy|H|I|Í|J|K|L|Ly|M|N|Ny|O|Ó|Ö|Ő|P|R|S|Sz|T|Ty|U|Ú|Ü|Ű|V|Z|Zs}}
{{źródła}}
== B ({{język zulu}}) ==
{{wymowa}}
: {{IPA|b}}
{{znaczenia}}
''litera''
: (1.1) ''majuskuła drugiej litery alfabetu zuluskiego''
{{odmiana}}
{{przykłady}}
{{składnia}}
{{kolokacje}}
{{synonimy}}
: (1.1) ''minuskuła:'' [[b]]
{{antonimy}}
{{hiperonimy}}
{{hiponimy}}
{{holonimy}}
{{meronimy}}
{{pokrewne}}
{{frazeologia}}
{{etymologia}}
{{uwagi}}
{{źródła}}
a0ey9gbxjgdogaxmbsopoi69elxdycl
8856276
8856237
2026-08-12T18:51:50Z
Türkçe-Lehçe sözlük
114911
/* B (język turecki) */
8856276
wikitext
text/x-wiki
{{podobne|b|B & B|B&B|B.|b.|BB|bbb|ß|ƀ|Ƀ|Ƃ|ƃ|Ƅ|ƅ|Ɓ|ɓ|ɞ|ʙ|β|Ϭ|ϭ|Б|б|в|Ъ|ъ|Ь|ь|Ҍ|ҍ|฿|ხ|ᛒ|ᛔ|ᵬ|ᶀ|Ḃ|ḃ|Ḅ|ḅ|Ḇ|ḇ|⁶|⁸|₆|₈|₿|ℬ|⒝|ⓑ|Ꞗ|ꞗ|Ꞩ|ꞩ|Ꞵ|ꞵ|𐞄}}
{{podobne2|Β|Β (alfabet grecki)|В|В (cyrylica)}}
== B ({{użycie międzynarodowe}}) ==
{{wymowa}}
{{znaczenia}}
''symbol''
: (1.1) {{chem}} [[bor]]
: (1.2) {{med}} [[jeden|jedna]] [[z]] [[grupa krwi|grup krwi]] [[człowiek]]a
: (1.3) {{inform}} [[bajt]]
: (1.4) {{fiz}} {{elektr}} [[susceptancja]]
: (1.5) {{fiz}} {{elektr}} [[indukcja]] [[magnetyczny|magnetyczna]]
: (1.6) {{mat}} [[cyfra]] [[11]] [[w]] [[system]]ie [[szesnastkowy]]m
: (1.7) {{fiz}} [[bel]]
: (1.8) {{żegl}} [[skala Beauforta]]
: (1.9) ''notacja'' {{szach}} [[goniec]]
{{odmiana}}
{{przykłady}}
: (1.2) [[B]] [[Rh−]]
: (1.3) [[200|2]][[56]] [[B]]
: (1.4) [[B]] = [[0]],[[1]] [[m]][[S]]
: (1.5) [[B]] = [[2]] [[T]]
: (1.6) [[4]][[B]]<sub>[[(]][[16]][[)]]</sub> = [[75]]<sub>[[(]][[10]][[)]]</sub>
: (1.7) [[5]] [[d]][[B]]
: (1.8) [[3]] [[B]]
: (1.9) [[4.]] [[B]][[c]][[4]]
{{składnia}}
{{kolokacje}}
{{synonimy}}
{{antonimy}}
{{hiperonimy}}
{{hiponimy}}
{{holonimy}}
{{meronimy}}
{{pokrewne}}
{{frazeologia}}
{{etymologia}}
: (1.1) {{etym|łac}} [[borum|'''B'''orum]]
: (1.3) od {{etym|ang|byte}}
: (1.6) od kolejnej litery w alfabecie łacińskim (po [[A]])
: (1.8) od nazwiska twórcy skali, [[w:Francis Beaufort|Francisa Beauforta]]
{{uwagi}}
: (1.1) zobacz też: [[Indeks:Pierwiastki chemiczne|indeks pierwiastków chemicznych]]
: (1.3) {{zoblistę|B|KB|MB|GB|TB|PB|EB|ZB|JB}}
{{źródła}}
== B ({{język polski}}) ==
{{litera|Bb|[[wielki|wielka]] [[i]] [[mały|mała]] [[litera]] B (1.1)}}
{{wymowa}}
: {{ortograficzny|be}}, {{IPA3|bɛ}}, {{AS3|be}}
: {{audio|LL-Q809 (pol)-Olaf-B.wav}} {{audio|LL-Q809 (pol)-Grawiton-B (bozon cechowania).wav}}
{{znaczenia}}
''rzeczownik, rodzaj nijaki''
: (1.1) {{jęz}} [[majuskuła]] [[trzeci]]ej [[litera|litery]] [[alfabet]]u [[polski]]ego
{{odmiana}}
: (1.1) {{nieodm}}
{{przykłady}}
{{składnia}}
{{kolokacje}}
{{synonimy}}
{{antonimy}}
{{hiperonimy}}
{{hiponimy}}
{{holonimy}}
{{meronimy}}
{{pokrewne}}
{{frazeologia}}
: [[plan B]] • [[Polska B]]
{{etymologia}}
{{uwagi}}
: (1.1) {{alfabet polski}}
{{tłumaczenia}}
* amerykański język migowy: (1.1) [[Plik:Sign language B.svg|30px]]
* polski język migowy: {{PJM-ukryj| (1.1) [[Plik:FlatB@InForward.jpg|50px]], ''w zapisie SignWriting:'' {{PJM|B}}}}
{{źródła}}
== B ({{język afar}}) ==
{{wymowa}}
: {{IPA|b}}
{{znaczenia}}
''litera''
: (1.1) Ba, ''majuskuła drugiej litery alfabetu afarskiego''
{{odmiana}}
{{przykłady}}
{{składnia}}
{{kolokacje}}
{{synonimy}}
: (1.1) ''minuskuła:'' [[b]]
{{antonimy}}
{{hiperonimy}}
{{hiponimy}}
{{holonimy}}
{{meronimy}}
{{pokrewne}}
{{frazeologia}}
{{etymologia}}
{{uwagi}}
{{źródła}}
== B ({{język afrykanerski}}) ==
{{ortografie}}
: ''odpowiednik arabski:'' ب
{{wymowa}}
: ''na początku i w środku wyrazu:'' {{IPA|b}}
: ''na końcu wyrazu:'' {{IPA|p}}
{{znaczenia}}
''litera''
: (1.1) B, ''majuskuła drugiej litery alfabetu afrykanerskiego''
{{odmiana}}
{{przykłady}}
{{składnia}}
{{kolokacje}}
{{synonimy}}
: (1.1) ''minuskuła:'' [[b]]; ''nazwa litery:'' [[bee]]
{{antonimy}}
{{hiperonimy}}
{{hiponimy}}
{{holonimy}}
{{meronimy}}
{{pokrewne}}
{{frazeologia}}
{{etymologia}}
{{uwagi}}
: (1.1) {{zoblistę| a | A | b | B | c | C | d | D | e | E | f | F | g | G | h | H | i | I | j | J | k | K | l | L | m | M | n | N | o | O | p | P | q | Q | r | R | s | S | t | T | u | U | v | V | w | W | x | X | y | Y | z | Z }}
{{źródła}}
== B ({{język angielski}}) ==
{{wymowa}}
: {{IPA|biː}}
: {{audioUK|En-uk-b.ogg}}
: {{audioUS|En-us-b.ogg}}
: {{audioAU|En-au-B.ogg}}
{{znaczenia}}
''litera''
: (1.1) ''druga litera angielskiego alfabetu, nazywana [[bee#en|bee]]''
''rzeczownik''
: (2.1) [[ocena]] [[w]] [[szkoła|szkole]] [[odpowiadać|odpowiadająca]] [[polski]]ej [[czwórka|czwórce]], ''4''
: (2.2) {{muz}} [[h]], siódma nuta w skali C-dur
''skrótowiec''
: (3.1) = [[billion]] → [[miliard]]
: (3.2) = {{szach}} [[bishop]] → [[goniec]]
{{odmiana}}
: (1.1, 2.1-2) {{lp}} B; {{lm}} B's
{{przykłady}}
: (2.1) ''[[I]] [[got]] [[a]] [[B]] [[on]] [[the]] [[test]].'' → [[dostać|Dostałem]] '''4''' [[z]] [[kartkówka|kartkówki]].
{{składnia}}
{{kolokacje}}
{{synonimy}}
{{antonimy}}
{{hiperonimy}}
{{hiponimy}}
{{holonimy}}
{{meronimy}}
{{pokrewne}}
{{frazeologia}}
{{etymologia}}
{{uwagi}}
: (1.1) {{alfabetEN|wszystkie=tak}}
: (2.1) {{zoblistę|A|B|C|D|F}}
: (2.2) {{zoblistę|C|D|E|F|G|A|B}}
{{źródła}}
== B ({{język farerski}}) ==
{{wymowa}}
{{znaczenia}}
''litera''
: (1.1) [[majuskuła]] [[trzeci]]ej [[litera|litery]] [[alfabet]]u [[farerski]]ego
{{odmiana}}
{{przykłady}}
{{składnia}}
{{kolokacje}}
{{synonimy}}
{{antonimy}}
{{hiperonimy}}
{{hiponimy}}
{{holonimy}}
{{meronimy}}
{{pokrewne}}
{{frazeologia}}
{{etymologia}}
{{uwagi}}
: (1.1) {{zoblistę|A|Á|B|D|Ð|E|F|G|H|I|Í|J|K|L|M|N|O|Ó|P|R|S|T|U|Ú|V|Y|Ý|Æ|Ø}}
{{źródła}}
== B ({{język litewski}}) ==
{{litera|Bb|[[didžioji raidė|didžioji]] [[ir]] [[mažoji raidė]] B (1.1)}}
{{wymowa}}
{{znaczenia}}
''litera''
: (1.1) {{jęz}} [[majuskuła]] [[trzeci]]ej [[litera|litery]] [[alfabet]]u [[litewski]]ego<ref>{{ekalba.lt|słownik=bendrinės|hasło=B|id=9f6d0d19-e5b3-4655-907c-ca57f59e6b23}}</ref>
{{odmiana}}
{{przykłady}}
{{składnia}}
{{kolokacje}}
{{synonimy}}
: (1.1) ''minuskuła'' [[b]]
{{antonimy}}
{{hiperonimy}}
{{hiponimy}}
{{holonimy}}
{{meronimy}}
{{pokrewne}}
{{frazeologia}}
: ''[[kas pasako A, tas turi pasakyti ir B]]'' → [[kto powiedział A, musi powiedzieć B]]
{{etymologia}}
{{uwagi}}
: (1.1) {{zoblistę| A | Ą | B | C | Č | D | E | Ę | Ė | F | G | H | I | Į | Y | J | K | L | M | N | O | P | R | S | Š | T | U | Ų | Ū | V | Z | Ž }}
{{źródła}}
<references />
== B ({{język niemiecki}}) ==
[[Plik:B Flat.png|thumb|B (1.2)]]
{{wymowa}}
: {{lp}} {{IPA3|beː}} {{audio|De-B.ogg}} {{lm}} {{IPA4|beː}}
{{znaczenia}}
''rzeczownik, rodzaj nijaki''
: (1.1) {{jęz}} [[B]], [[litera]] [[alfabet]]u
: (1.2) {{muz}} [[b]] ([[półton]])
''skrót''
: (2.1) = {{muz}} [[B-Dur]]
: (2.2) = {{mat}} [[Bel]] → [[bel]]
: (2.3) = {{chem}} [[Bor]] → [[bor]]
: (2.4) = {{poczt}} [[Brief]] → [[list]]
: (2.5) = {{mot}} [[Bundesstraße]] → [[droga]] [[krajowy|krajowa]]
: (2.6) = {{mot}} [[Belgien]] → [[Belgia]]
: (2.7) = {{mot}} [[Berlin]]
{{odmiana}}
: (1.1-2)<ref>[[Aneks:Język niemiecki - Deklinacja rzeczowników#S4S|Deklinacja rzeczowników w jęz. niemieckim]]</ref> {{odmiana-rzeczownik-niemiecki
|rodzaj =n
|Mianownik lp = B
|Dopełniacz lp = B<br />{{pot}} des Bs
|Celownik lp = B
|Biernik lp = B
|Mianownik lm = B<br />{{pot}} die Bs
|Dopełniacz lm = B<br />{{pot}} der Bs
|Celownik lm = B<br />{{pot}} den Bs
|Biernik lm = B<br />{{pot}} die Bs
}}
{{przykłady}}
{{składnia}}
{{kolokacje}}
{{synonimy}}
{{antonimy}}
{{hiperonimy}}
: (1.1) [[Buchstabe]]
: (1.2) [[Halbton]]
{{hiponimy}}
{{holonimy}}
{{meronimy}}
{{pokrewne}}
: {{rzecz}} [[b]]
{{frazeologia}}
: [[wer A sagt, muss auch B sagen]]
{{etymologia}}
{{uwagi}}
: (1.2) Pisownią alternatywną dla ''B'' jest ''[[b]].'' Obie formy są prawidłowe<ref>{{DudenOnline|hasło=b_Buchstabe__Ton}}</ref>.
{{źródła}}
<references />
== B ({{język turecki}}) ==
{{wymowa}}
{{znaczenia}}
''litera''
: (1.1) {{jęz}} ''majuskuła drugiej litery alfabetu tureckiego''
''skrótowiec''
: (2.1) = [[batı]] → [[zach.]], [[zachód]], [[zachodni]]
: (2.2) = {{komp}} [[bayt]] → [[B]], [[bajt]]
{{odmiana}}
{{przykłady}}
{{składnia}}
{{kolokacje}}
{{synonimy}}
{{antonimy}}
{{hiperonimy}}
{{hiponimy}}
{{holonimy}}
{{meronimy}}
{{pokrewne}}
{{frazeologia}}
{{etymologia}}
{{uwagi}}
: (1.1) ''minuskuła'' „[[b#tr|b]]”; ''nazwa'' „[[be#tr|be]]”
: (2.1) {{zoblistę|K|KD|D|GD|G|GB|B|KB}}
{{źródła}}
== B ({{język węgierski}}) ==
{{litera|Bb|[[nagy]] B (1.1) [[és]] [[kis]] [[b]]}}
{{wymowa}}
{{znaczenia}}
''rzeczownik''
: (1.1) {{jęz}} ''majuskuła trzeciej litery alfabetu węgierskiego''
{{odmiana}}
{{przykłady}}
{{składnia}}
{{kolokacje}}
{{synonimy}}
{{antonimy}}
{{hiperonimy}}
{{hiponimy}}
{{holonimy}}
{{meronimy}}
{{pokrewne}}
{{frazeologia}}
{{etymologia}}
{{uwagi}}
: (1.1) {{zoblistę|A|Á|B|C|Cs|D|Dz|Dzs|E|É|F|G|Gy|H|I|Í|J|K|L|Ly|M|N|Ny|O|Ó|Ö|Ő|P|R|S|Sz|T|Ty|U|Ú|Ü|Ű|V|Z|Zs}}
{{źródła}}
== B ({{język zulu}}) ==
{{wymowa}}
: {{IPA|b}}
{{znaczenia}}
''litera''
: (1.1) ''majuskuła drugiej litery alfabetu zuluskiego''
{{odmiana}}
{{przykłady}}
{{składnia}}
{{kolokacje}}
{{synonimy}}
: (1.1) ''minuskuła:'' [[b]]
{{antonimy}}
{{hiperonimy}}
{{hiponimy}}
{{holonimy}}
{{meronimy}}
{{pokrewne}}
{{frazeologia}}
{{etymologia}}
{{uwagi}}
{{źródła}}
8d6gyuk3ww530pg6srkhtg4jif6k4kh
8856278
8856276
2026-08-12T18:53:43Z
Türkçe-Lehçe sözlük
114911
Anulowano wersję [[Special:Diff/8856276|8856276]] autorstwa [[Special:Contributions/Türkçe-Lehçe sözlük|Türkçe-Lehçe sözlük]] ([[User talk:Türkçe-Lehçe sözlük|dyskusja]])
8856278
wikitext
text/x-wiki
{{podobne|b|B & B|B&B|B.|b.|BB|bbb|ß|ƀ|Ƀ|Ƃ|ƃ|Ƅ|ƅ|Ɓ|ɓ|ɞ|ʙ|β|Ϭ|ϭ|Б|б|в|Ъ|ъ|Ь|ь|Ҍ|ҍ|฿|ხ|ᛒ|ᛔ|ᵬ|ᶀ|Ḃ|ḃ|Ḅ|ḅ|Ḇ|ḇ|⁶|⁸|₆|₈|₿|ℬ|⒝|ⓑ|Ꞗ|ꞗ|Ꞩ|ꞩ|Ꞵ|ꞵ|𐞄}}
{{podobne2|Β|Β (alfabet grecki)|В|В (cyrylica)}}
== B ({{użycie międzynarodowe}}) ==
{{wymowa}}
{{znaczenia}}
''symbol''
: (1.1) {{chem}} [[bor]]
: (1.2) {{med}} [[jeden|jedna]] [[z]] [[grupa krwi|grup krwi]] [[człowiek]]a
: (1.3) {{inform}} [[bajt]]
: (1.4) {{fiz}} {{elektr}} [[susceptancja]]
: (1.5) {{fiz}} {{elektr}} [[indukcja]] [[magnetyczny|magnetyczna]]
: (1.6) {{mat}} [[cyfra]] [[11]] [[w]] [[system]]ie [[szesnastkowy]]m
: (1.7) {{fiz}} [[bel]]
: (1.8) {{żegl}} [[skala Beauforta]]
: (1.9) ''notacja'' {{szach}} [[goniec]]
{{odmiana}}
{{przykłady}}
: (1.2) [[B]] [[Rh−]]
: (1.3) [[200|2]][[56]] [[B]]
: (1.4) [[B]] = [[0]],[[1]] [[m]][[S]]
: (1.5) [[B]] = [[2]] [[T]]
: (1.6) [[4]][[B]]<sub>[[(]][[16]][[)]]</sub> = [[75]]<sub>[[(]][[10]][[)]]</sub>
: (1.7) [[5]] [[d]][[B]]
: (1.8) [[3]] [[B]]
: (1.9) [[4.]] [[B]][[c]][[4]]
{{składnia}}
{{kolokacje}}
{{synonimy}}
{{antonimy}}
{{hiperonimy}}
{{hiponimy}}
{{holonimy}}
{{meronimy}}
{{pokrewne}}
{{frazeologia}}
{{etymologia}}
: (1.1) {{etym|łac}} [[borum|'''B'''orum]]
: (1.3) od {{etym|ang|byte}}
: (1.6) od kolejnej litery w alfabecie łacińskim (po [[A]])
: (1.8) od nazwiska twórcy skali, [[w:Francis Beaufort|Francisa Beauforta]]
{{uwagi}}
: (1.1) zobacz też: [[Indeks:Pierwiastki chemiczne|indeks pierwiastków chemicznych]]
: (1.3) {{zoblistę|B|KB|MB|GB|TB|PB|EB|ZB|JB}}
{{źródła}}
== B ({{język polski}}) ==
{{litera|Bb|[[wielki|wielka]] [[i]] [[mały|mała]] [[litera]] B (1.1)}}
{{wymowa}}
: {{ortograficzny|be}}, {{IPA3|bɛ}}, {{AS3|be}}
: {{audio|LL-Q809 (pol)-Olaf-B.wav}} {{audio|LL-Q809 (pol)-Grawiton-B (bozon cechowania).wav}}
{{znaczenia}}
''rzeczownik, rodzaj nijaki''
: (1.1) {{jęz}} [[majuskuła]] [[trzeci]]ej [[litera|litery]] [[alfabet]]u [[polski]]ego
{{odmiana}}
: (1.1) {{nieodm}}
{{przykłady}}
{{składnia}}
{{kolokacje}}
{{synonimy}}
{{antonimy}}
{{hiperonimy}}
{{hiponimy}}
{{holonimy}}
{{meronimy}}
{{pokrewne}}
{{frazeologia}}
: [[plan B]] • [[Polska B]]
{{etymologia}}
{{uwagi}}
: (1.1) {{alfabet polski}}
{{tłumaczenia}}
* amerykański język migowy: (1.1) [[Plik:Sign language B.svg|30px]]
* polski język migowy: {{PJM-ukryj| (1.1) [[Plik:FlatB@InForward.jpg|50px]], ''w zapisie SignWriting:'' {{PJM|B}}}}
{{źródła}}
== B ({{język afar}}) ==
{{wymowa}}
: {{IPA|b}}
{{znaczenia}}
''litera''
: (1.1) Ba, ''majuskuła drugiej litery alfabetu afarskiego''
{{odmiana}}
{{przykłady}}
{{składnia}}
{{kolokacje}}
{{synonimy}}
: (1.1) ''minuskuła:'' [[b]]
{{antonimy}}
{{hiperonimy}}
{{hiponimy}}
{{holonimy}}
{{meronimy}}
{{pokrewne}}
{{frazeologia}}
{{etymologia}}
{{uwagi}}
{{źródła}}
== B ({{język afrykanerski}}) ==
{{ortografie}}
: ''odpowiednik arabski:'' ب
{{wymowa}}
: ''na początku i w środku wyrazu:'' {{IPA|b}}
: ''na końcu wyrazu:'' {{IPA|p}}
{{znaczenia}}
''litera''
: (1.1) B, ''majuskuła drugiej litery alfabetu afrykanerskiego''
{{odmiana}}
{{przykłady}}
{{składnia}}
{{kolokacje}}
{{synonimy}}
: (1.1) ''minuskuła:'' [[b]]; ''nazwa litery:'' [[bee]]
{{antonimy}}
{{hiperonimy}}
{{hiponimy}}
{{holonimy}}
{{meronimy}}
{{pokrewne}}
{{frazeologia}}
{{etymologia}}
{{uwagi}}
: (1.1) {{zoblistę| a | A | b | B | c | C | d | D | e | E | f | F | g | G | h | H | i | I | j | J | k | K | l | L | m | M | n | N | o | O | p | P | q | Q | r | R | s | S | t | T | u | U | v | V | w | W | x | X | y | Y | z | Z }}
{{źródła}}
== B ({{język angielski}}) ==
{{wymowa}}
: {{IPA|biː}}
: {{audioUK|En-uk-b.ogg}}
: {{audioUS|En-us-b.ogg}}
: {{audioAU|En-au-B.ogg}}
{{znaczenia}}
''litera''
: (1.1) ''druga litera angielskiego alfabetu, nazywana [[bee#en|bee]]''
''rzeczownik''
: (2.1) [[ocena]] [[w]] [[szkoła|szkole]] [[odpowiadać|odpowiadająca]] [[polski]]ej [[czwórka|czwórce]], ''4''
: (2.2) {{muz}} [[h]], siódma nuta w skali C-dur
''skrótowiec''
: (3.1) = [[billion]] → [[miliard]]
: (3.2) = {{szach}} [[bishop]] → [[goniec]]
{{odmiana}}
: (1.1, 2.1-2) {{lp}} B; {{lm}} B's
{{przykłady}}
: (2.1) ''[[I]] [[got]] [[a]] [[B]] [[on]] [[the]] [[test]].'' → [[dostać|Dostałem]] '''4''' [[z]] [[kartkówka|kartkówki]].
{{składnia}}
{{kolokacje}}
{{synonimy}}
{{antonimy}}
{{hiperonimy}}
{{hiponimy}}
{{holonimy}}
{{meronimy}}
{{pokrewne}}
{{frazeologia}}
{{etymologia}}
{{uwagi}}
: (1.1) {{alfabetEN|wszystkie=tak}}
: (2.1) {{zoblistę|A|B|C|D|F}}
: (2.2) {{zoblistę|C|D|E|F|G|A|B}}
{{źródła}}
== B ({{język farerski}}) ==
{{wymowa}}
{{znaczenia}}
''litera''
: (1.1) [[majuskuła]] [[trzeci]]ej [[litera|litery]] [[alfabet]]u [[farerski]]ego
{{odmiana}}
{{przykłady}}
{{składnia}}
{{kolokacje}}
{{synonimy}}
{{antonimy}}
{{hiperonimy}}
{{hiponimy}}
{{holonimy}}
{{meronimy}}
{{pokrewne}}
{{frazeologia}}
{{etymologia}}
{{uwagi}}
: (1.1) {{zoblistę|A|Á|B|D|Ð|E|F|G|H|I|Í|J|K|L|M|N|O|Ó|P|R|S|T|U|Ú|V|Y|Ý|Æ|Ø}}
{{źródła}}
== B ({{język litewski}}) ==
{{litera|Bb|[[didžioji raidė|didžioji]] [[ir]] [[mažoji raidė]] B (1.1)}}
{{wymowa}}
{{znaczenia}}
''litera''
: (1.1) {{jęz}} [[majuskuła]] [[trzeci]]ej [[litera|litery]] [[alfabet]]u [[litewski]]ego<ref>{{ekalba.lt|słownik=bendrinės|hasło=B|id=9f6d0d19-e5b3-4655-907c-ca57f59e6b23}}</ref>
{{odmiana}}
{{przykłady}}
{{składnia}}
{{kolokacje}}
{{synonimy}}
: (1.1) ''minuskuła'' [[b]]
{{antonimy}}
{{hiperonimy}}
{{hiponimy}}
{{holonimy}}
{{meronimy}}
{{pokrewne}}
{{frazeologia}}
: ''[[kas pasako A, tas turi pasakyti ir B]]'' → [[kto powiedział A, musi powiedzieć B]]
{{etymologia}}
{{uwagi}}
: (1.1) {{zoblistę| A | Ą | B | C | Č | D | E | Ę | Ė | F | G | H | I | Į | Y | J | K | L | M | N | O | P | R | S | Š | T | U | Ų | Ū | V | Z | Ž }}
{{źródła}}
<references />
== B ({{język niemiecki}}) ==
[[Plik:B Flat.png|thumb|B (1.2)]]
{{wymowa}}
: {{lp}} {{IPA3|beː}} {{audio|De-B.ogg}} {{lm}} {{IPA4|beː}}
{{znaczenia}}
''rzeczownik, rodzaj nijaki''
: (1.1) {{jęz}} [[B]], [[litera]] [[alfabet]]u
: (1.2) {{muz}} [[b]] ([[półton]])
''skrót''
: (2.1) = {{muz}} [[B-Dur]]
: (2.2) = {{mat}} [[Bel]] → [[bel]]
: (2.3) = {{chem}} [[Bor]] → [[bor]]
: (2.4) = {{poczt}} [[Brief]] → [[list]]
: (2.5) = {{mot}} [[Bundesstraße]] → [[droga]] [[krajowy|krajowa]]
: (2.6) = {{mot}} [[Belgien]] → [[Belgia]]
: (2.7) = {{mot}} [[Berlin]]
{{odmiana}}
: (1.1-2)<ref>[[Aneks:Język niemiecki - Deklinacja rzeczowników#S4S|Deklinacja rzeczowników w jęz. niemieckim]]</ref> {{odmiana-rzeczownik-niemiecki
|rodzaj =n
|Mianownik lp = B
|Dopełniacz lp = B<br />{{pot}} des Bs
|Celownik lp = B
|Biernik lp = B
|Mianownik lm = B<br />{{pot}} die Bs
|Dopełniacz lm = B<br />{{pot}} der Bs
|Celownik lm = B<br />{{pot}} den Bs
|Biernik lm = B<br />{{pot}} die Bs
}}
{{przykłady}}
{{składnia}}
{{kolokacje}}
{{synonimy}}
{{antonimy}}
{{hiperonimy}}
: (1.1) [[Buchstabe]]
: (1.2) [[Halbton]]
{{hiponimy}}
{{holonimy}}
{{meronimy}}
{{pokrewne}}
: {{rzecz}} [[b]]
{{frazeologia}}
: [[wer A sagt, muss auch B sagen]]
{{etymologia}}
{{uwagi}}
: (1.2) Pisownią alternatywną dla ''B'' jest ''[[b]].'' Obie formy są prawidłowe<ref>{{DudenOnline|hasło=b_Buchstabe__Ton}}</ref>.
{{źródła}}
<references />
== B ({{język turecki}}) ==
{{wymowa}}
{{znaczenia}}
''litera''
: (1.1) {{jęz}} ''majuskuła drugiej litery alfabetu tureckiego''
''skrótowiec''
: (2.1) = [[batı]] → [[zach.]], [[zachód]], [[zachodni]]
{{odmiana}}
{{przykłady}}
{{składnia}}
{{kolokacje}}
{{synonimy}}
{{antonimy}}
{{hiperonimy}}
{{hiponimy}}
{{holonimy}}
{{meronimy}}
{{pokrewne}}
{{frazeologia}}
{{etymologia}}
{{uwagi}}
: (1.1) ''minuskuła'' „[[b#tr|b]]”; ''nazwa'' „[[be#tr|be]]”
: (2.1) {{zoblistę|K|KD|D|GD|G|GB|B|KB}}
{{źródła}}
== B ({{język węgierski}}) ==
{{litera|Bb|[[nagy]] B (1.1) [[és]] [[kis]] [[b]]}}
{{wymowa}}
{{znaczenia}}
''rzeczownik''
: (1.1) {{jęz}} ''majuskuła trzeciej litery alfabetu węgierskiego''
{{odmiana}}
{{przykłady}}
{{składnia}}
{{kolokacje}}
{{synonimy}}
{{antonimy}}
{{hiperonimy}}
{{hiponimy}}
{{holonimy}}
{{meronimy}}
{{pokrewne}}
{{frazeologia}}
{{etymologia}}
{{uwagi}}
: (1.1) {{zoblistę|A|Á|B|C|Cs|D|Dz|Dzs|E|É|F|G|Gy|H|I|Í|J|K|L|Ly|M|N|Ny|O|Ó|Ö|Ő|P|R|S|Sz|T|Ty|U|Ú|Ü|Ű|V|Z|Zs}}
{{źródła}}
== B ({{język zulu}}) ==
{{wymowa}}
: {{IPA|b}}
{{znaczenia}}
''litera''
: (1.1) ''majuskuła drugiej litery alfabetu zuluskiego''
{{odmiana}}
{{przykłady}}
{{składnia}}
{{kolokacje}}
{{synonimy}}
: (1.1) ''minuskuła:'' [[b]]
{{antonimy}}
{{hiperonimy}}
{{hiponimy}}
{{holonimy}}
{{meronimy}}
{{pokrewne}}
{{frazeologia}}
{{etymologia}}
{{uwagi}}
{{źródła}}
a0ey9gbxjgdogaxmbsopoi69elxdycl
D
0
50973
8856263
8829888
2026-08-12T18:26:49Z
Türkçe-Lehçe sözlük
114911
8856263
wikitext
text/x-wiki
{{podobne|'d|-d|-dd|d|d'|D.|d.|DD|dd|DDD|ddd|Ð|ð|Ď|ď|Đ|đ|Ƌ|ƌ|ȡ|Ɒ|Ɖ|ɖ|Ɗ|ɗ|Ԁ|ԁ|Ԃ|ԃ|ᵭ|ᶁ|ᶑ|Ḋ|ḋ|Ḍ|ḍ|Ḏ|ḏ|ḏd|Ḑ|ḑ|Ḓ|ḓ|₫|₯|ⅅ|ⅆ|∂|⒟|ⓓ|♪|ꝱ|Ꝺ|ꝺ}}
== D ({{użycie międzynarodowe}}) ==
{{wymowa}}
{{znaczenia}}
''symbol''
: (1.1) {{chem}} [[symbol]] [[deuter]]u, [[izotop]]u [[wodór|wodoru]]
: (1.2) {{mat}} [[cyfra]] [[w]] [[układ]]zie [[szesnastkowy]]m [[odpowiadać|odpowiadająca]] [[liczba|liczbie]] [[13]]
: (1.3) [[500]] ([[pięćset]]) [[w]] [[notacja|notacji]] [[rzymski]]ej
: (1.4) [[500.]] ([[pięćsetny]]) [[w]] [[notacja|notacji]] [[rzymski]]ej
: (1.5) {{biochem}} [[symbol]] [[jeden|jednej]] [[z]] [[witamina|witamin]]
{{odmiana}}
{{przykłady}}
: (1.2) [[2]]D[[h]] → [[45]] ([[2]]·[[16]]<sup>[[1]]</sup>+'''13''')
: (1.3) [[M]]D[[C]]C[[X]][[L]][[V]][[I]]I → 1747 ([[1000]]+'''500'''+[[100]]+100+(-[[10]])+[[50]]+[[5]]+[[1]]+1)
{{składnia}}
{{kolokacje}}
{{synonimy}}
{{antonimy}}
{{hiperonimy}}
{{hiponimy}}
{{holonimy}}
{{meronimy}}
{{pokrewne}}
{{frazeologia}}
{{etymologia}}
{{uwagi}}
: (1.3-4) {{zoblistę|I|II|III|IV|V|VI|VII|VIII|IX|X|XI|XII|XIII|XIV|XV|XVI|XVII|XVIII|XIX|XX|L|C|D|M}}
{{źródła}}
== D ({{język polski}}) ==
{{litera|Dd|[[wielki|wielka]] [[i]] [[mały|mała]] [[litera]] D (1.1)}}
{{wymowa}}
: {{ortograficzny|de}}, {{IPA3|dɛ}}, {{AS3|de}}
: {{audio|LL-Q809 (pol)-Olaf-D.wav}}
{{znaczenia}}
''rzeczownik, rodzaj nijaki''
: (1.1) {{jęz}} [[majuskuła]] [[szósty|szóstej]] [[litera|litery]] [[polski]]ego [[alfabet]]u; {{wikipedia}}
{{odmiana}}
: (1) {{nieodm}}
{{przykłady}}
{{składnia}}
{{kolokacje}}
{{synonimy}}
{{antonimy}}
{{hiperonimy}}
{{hiponimy}}
{{holonimy}}
{{meronimy}}
{{pokrewne}}
{{frazeologia}}
{{etymologia}}
{{uwagi}}
: (1.1) {{alfabet polski}}
: (1.1) występuje w dwuznakach [[dź|Dź]] i [[dż|Dż]]
{{tłumaczenia}}
* amerykański język migowy: (1.1) [[Plik:Sign language D.svg|30px]]
* polski język migowy: {{PJM-ukryj| (1.1) {{PJM|D}}}}
{{źródła}}
== D ({{język afar}}) ==
{{wymowa}}
: {{IPA|d}}
{{znaczenia}}
''litera''
: (1.1) Da, ''majuskuła dziesiątej litery alfabetu afarskiego''
{{odmiana}}
{{przykłady}}
{{składnia}}
{{kolokacje}}
{{synonimy}}
: (1.1) ''minuskuła:'' [[d]]
{{antonimy}}
{{hiperonimy}}
{{hiponimy}}
{{holonimy}}
{{meronimy}}
{{pokrewne}}
{{frazeologia}}
{{etymologia}}
{{uwagi}}
{{źródła}}
== D ({{język afrykanerski}}) ==
{{ortografie}}
: ''odpowiednik arabski:'' د
{{wymowa}}
: {{IPA|d}}
: ''na końcu wyrazu:'' {{IPA|t}}
{{znaczenia}}
''litera''
: (1.1) D, ''majuskuła czwartej litery alfabetu afrykanerskiego''
{{odmiana}}
{{przykłady}}
{{składnia}}
{{kolokacje}}
{{synonimy}}
: (1.1) ''minuskuła:'' [[d]]; ''nazwa litery:'' [[dee]]
{{antonimy}}
{{hiperonimy}}
{{hiponimy}}
{{holonimy}}
{{meronimy}}
{{pokrewne}}
{{frazeologia}}
{{etymologia}}
{{uwagi}}
: (1.1) {{zoblistę| a | A | b | B | c | C | d | D | e | E | f | F | g | G | h | H | i | I | j | J | k | K | l | L | m | M | n | N | o | O | p | P | q | Q | r | R | s | S | t | T | u | U | v | V | w | W | x | X | y | Y | z | Z }}
{{źródła}}
== D ({{język angielski}}) ==
{{wymowa}}
: {{IPA|diː}}
: {{audioUK|En-uk-d.ogg}}
: {{audioUS|En-us-d.ogg}}
: {{audio|LL-Q1860 (eng)-Flame, not lame-D.wav}}
{{znaczenia}}
''litera''
: (1.1) ''czwarta litera angielskiego alfabetu, nazywana [[dee#en|dee]]''
''rzeczownik''
: (2.1) [[ocena]] [[w]] [[szkoła|szkole]] [[odpowiadać|odpowiadająca]] [[polski]]ej [[dwójka|dwójce]], ''2''
''rzeczownik, nazwa własna''
: (3.1) {{pot}} [[Detroit]]
''skrót''
: (4.1) = {{med}} [[discharge]] → [[wypis]] ''(ze szpitala)''
{{odmiana}}
: (1.1, 2.1) {{lp}} D; {{lm}} D's
{{przykłady}}
: (2.1) ''[[I]] [[got]] [[a]] [[D]] [[on]] [[the]] [[test]].'' → [[dostać|Dostałem]] '''2''' [[z]] [[kartkówka|kartkówki]].
{{składnia}}
{{kolokacje}}
{{synonimy}}
: (3.1) [[Detroit]]
{{antonimy}}
{{hiperonimy}}
{{hiponimy}}
{{holonimy}}
{{meronimy}}
{{pokrewne}}
{{frazeologia}}
{{etymologia}}
{{uwagi}}
: (1.1) {{alfabetEN|wszystkie=tak}}
: (2.1) {{zoblistę| A | B | C | D | F}}
{{źródła}}
== D ({{język litewski}}) ==
{{litera|Dd|[[didžioji raidė|didžioji]] [[ir]] [[mažoji raidė]] D (1.1)}}
{{wymowa}}
{{znaczenia}}
''litera''
: (1.1) {{jęz}} [[majuskuła]] [[szósty|szóstej]] [[litera|litery]] [[alfabet]]u [[litewski]]ego<ref>{{ekalba.lt|słownik=bendrinės|hasło=D|id=c1971248-48c6-4e0d-bc0f-59fff6bb6c0c}}</ref>
{{odmiana}}
{{przykłady}}
{{składnia}}
{{kolokacje}}
{{synonimy}}
: (1.1) ''minuskuła'' [[d]]
{{antonimy}}
{{hiperonimy}}
{{hiponimy}}
{{holonimy}}
{{meronimy}}
{{pokrewne}}
{{frazeologia}}
{{etymologia}}
{{uwagi}}
: (1.1) {{zoblistę| A | Ą | B | C | Č | D | E | Ę | Ė | F | G | H | I | Į | Y | J | K | L | M | N | O | P | R | S | Š | T | U | Ų | Ū | V | Z | Ž }}
{{źródła}}
<references />
== D ({{język niemiecki}}) ==
{{wymowa}} {{IPA3|deː}} {{lm}} {{IPA4|deː}} {{audio|De-D.ogg}}
{{znaczenia}}
''rzeczownik, rodzaj nijaki''
: (1.1) {{jęz}} [[D]], [[litera]] [[alfabet]]u
''skrót''
: (2.1) = {{mot}} [[Düsseldorf]]
{{odmiana}}
: (1.1) {{odmiana-rzeczownik-niemiecki
|rodzaj =n
|Mianownik lp = D
|Dopełniacz lp = D<br />{{pot}} des Ds
|Celownik lp = D
|Biernik lp = D
|Mianownik lm = D<br />{{pot}} die Ds
|Dopełniacz lm = D<br />{{pot}} der Ds
|Celownik lm = D<br />{{pot}} den Ds
|Biernik lm = D<br />{{pot}} die Ds
}}
{{przykłady}}
{{składnia}}
{{kolokacje}}
{{synonimy}}
{{antonimy}}
{{hiperonimy}}
: (1.1) [[Buchstabe]]
{{hiponimy}}
{{holonimy}}
{{meronimy}}
{{pokrewne}}
{{frazeologia}}
{{etymologia}}
{{uwagi}}
{{źródła}}
== D ({{język turecki}}) ==
{{wymowa}}
{{znaczenia}}
''litera''
: (1.1) {{jęz}} ''majuskuła piątej litery alfabetu tureckiego''
''skrótowiec''
: (2.1) = [[doğu]] → [[wsch.]], [[wschód]], [[wschodni]]
{{odmiana}}
{{przykłady}}
{{składnia}}
{{kolokacje}}
{{synonimy}}
{{antonimy}}
{{hiperonimy}}
{{hiponimy}}
{{holonimy}}
{{meronimy}}
{{pokrewne}}
{{frazeologia}}
{{etymologia}}
{{uwagi}}
: (1.1) ''minuskuła'' „[[d#tr|d]]”; ''nazwa'' „[[de#tr|de]]”
: (2.1) {{zoblistę|K|KD|D|GD|G|GB|B|KB}}
{{źródła}}
== D ({{język węgierski}}) ==
{{litera|Dd|[[nagy]] D (1.1) [[és]] [[kis]] [[d]]}}
{{wymowa}}
{{znaczenia}}
''rzeczownik''
: (1.1) {{jęz}} ''majuskuła szóstej litery alfabetu węgierskiego''
''skrót''
: (2.1) = {{geogr}} ''[[dél]]'' → [[południe]], [[płd.]]
{{odmiana}}
{{przykłady}}
{{składnia}}
{{kolokacje}}
{{synonimy}}
{{antonimy}}
{{hiperonimy}}
{{hiponimy}}
{{holonimy}}
{{meronimy}}
{{pokrewne}}
{{frazeologia}}
{{etymologia}}
{{uwagi}}
: (1.1) {{zoblistę|A|Á|B|C|Cs|D|Dz|Dzs|E|É|F|G|Gy|H|I|Í|J|K|L|Ly|M|N|Ny|O|Ó|Ö|Ő|P|R|S|Sz|T|Ty|U|Ú|Ü|Ű|V|Z|Zs}}
: (2.1) {{zoblistę|É|ÉK|K|DK|D|DNy|Ny|ÉNy}}
{{źródła}}
== D ({{język zulu}}) ==
{{wymowa}}
: {{IPA|d}}
{{znaczenia}}
''litera''
: (1.1) ''majuskuła czwartej litery alfabetu zuluskiego''
{{odmiana}}
{{przykłady}}
{{składnia}}
{{kolokacje}}
{{synonimy}}
: (1.1) ''minuskuła:'' [[d]]
{{antonimy}}
{{hiperonimy}}
{{hiponimy}}
{{holonimy}}
{{meronimy}}
{{pokrewne}}
{{frazeologia}}
{{etymologia}}
{{uwagi}}
{{źródła}}
1x42v55qz7y0crpixrbj12dar9hgix3
K
0
59278
8856246
8830167
2026-08-12T18:10:51Z
Türkçe-Lehçe sözlük
114911
8856246
wikitext
text/x-wiki
{{podobne|-k-|k|k.|k.k.|KK|kk|KKK|kkk|Ķ|ķ|ĸ|Ƙ|ƙ|Ǩ|ǩ|ʞ|Ʞ|κ|к|ќ|Қ|қ|Ҝ|ҝ|Ҟ|ҟ|Ҡ|ҡ|Ӄ|ӄ|ᛕ|ᶄ|Ḱ|ḱ|Ḳ|ḳ|Ḵ|ḵ|₭|⒦|ⓚ|Ⱪ|ⱪ|Ꝁ|ꝁ|Ꝃ|ꝃ|Ꝅ|ꝅ|Ꞣ|ꞣ}}
{{podobne2|Κ|Κ (alfabet grecki)|К|К (cyrylica)}}
== K ({{użycie międzynarodowe}}) ==
{{wymowa}}
{{znaczenia}}
''symbol''
: (1.1) {{chem}} [[potas]] ([[pierwiastek chemiczny]] [[o]] [[liczba atomowa|liczbie atomowej]] [[19]])
: (1.2) {{fiz}} [[kelwin]] ([[jednostka]] [[temperatura|temperatury]])
: (1.3) ''notacja'' {{szach}} [[król]]
{{odmiana}}
{{przykłady}}
: (1.3) 35. [[K]][[h]][[2]]
{{składnia}}
{{kolokacje}}
{{synonimy}}
{{antonimy}}
{{hiperonimy}}
{{hiponimy}}
{{holonimy}}
{{meronimy}}
{{pokrewne}}
{{frazeologia}}
{{etymologia}}
: (1.1) {{etym|łac|kalium}}
: (1.2) {{etym|ang|kelvin}}
: (1.3) {{etym|ang|king}}
{{uwagi}}
: (1.1) zobacz też: [[Indeks:Pierwiastki chemiczne|indeks pierwiastków chemicznych]]
{{źródła}}
== K ({{język polski}}) ==
{{litera|Kk|[[wielki|wielka]] [[i]] [[mały|mała]] [[litera]] K (1.1)}}
{{wymowa}}
: (1.1) {{ortograficzny|ka}}, {{IPA3|ka}}, {{AS3|ka}}
: {{audio|LL-Q809 (pol)-Olaf-K.wav}}
{{znaczenia}}
''rzeczownik, rodzaj nijaki''
: (1.1) {{jęz}} [[majuskuła]] [[czternasty|czternastej]] [[litera|litery]] [[alfabet]]u; {{wikipedia}}
''skrótowiec''
: (2.1) = [[kobieta]]
: (2.2) = [[konstrukcyjny]]
{{odmiana}}
: (1.1) {{nieodm}}
{{przykłady}}
{{składnia}}
{{kolokacje}}
: (2.1) [[poradnia K]]
: (2.2) [[punkt K]]
{{synonimy}}
{{antonimy}}
: (2.1) [[M]]
{{hiperonimy}}
{{hiponimy}}
{{holonimy}}
{{meronimy}}
{{pokrewne}}
{{frazeologia}}
{{etymologia}}
{{uwagi}}
: (1.1) {{alfabet polski}}
{{tłumaczenia}}
* amerykański język migowy: (1.1) [[Plik:Sign language K.svg|30px]]
* niemiecki: (2.1) [[Fr.]]
* polski język migowy: {{PJM-ukryj| (1.1) {{PJM|K}}}}
{{źródła}}
== K ({{język afar}}) ==
{{wymowa}}
: {{IPA|k}}
{{znaczenia}}
''litera''
: (1.1) Ka, ''majuskuła siódmej litery alfabetu afarskiego''
{{odmiana}}
{{przykłady}}
{{składnia}}
{{kolokacje}}
{{synonimy}}
: (1.1) ''minuskuła:'' [[k]]
{{antonimy}}
{{hiperonimy}}
{{hiponimy}}
{{holonimy}}
{{meronimy}}
{{pokrewne}}
{{frazeologia}}
{{etymologia}}
{{uwagi}}
{{źródła}}
== K ({{język afrykanerski}}) ==
{{ortografie}}
: ''odpowiednik arabski:'' ک
{{wymowa}}
: {{IPA|k}}
{{znaczenia}}
''litera''
: (1.1) K, ''majuskuła jedenastej litery alfabetu afrykanerskiego''
{{odmiana}}
{{przykłady}}
{{składnia}}
{{kolokacje}}
{{synonimy}}
: (1.1) ''minuskuła:'' [[k]]; ''nazwa litery:'' [[kaa]]
{{antonimy}}
{{hiperonimy}}
{{hiponimy}}
{{holonimy}}
{{meronimy}}
{{pokrewne}}
{{frazeologia}}
{{etymologia}}
{{uwagi}}
: (1.1) {{zoblistę| a | A | b | B | c | C | d | D | e | E | f | F | g | G | h | H | i | I | j | J | k | K | l | L | m | M | n | N | o | O | p | P | q | Q | r | R | s | S | t | T | u | U | v | V | w | W | x | X | y | Y | z | Z }}
{{źródła}}
== K ({{język angielski}}) ==
{{wymowa}}
: {{IPA|keɪ}}
: {{audioUK|En-uk-k.ogg}}
: {{audioUS|En-us-k.ogg}}
: {{audio|LL-Q1860 (eng)-Flame, not lame-K.wav}}
{{znaczenia}}
''litera''
: (1.1) ''jedenasta litera angielskiego alfabetu, nazywana [[kay#en|kay]]''
''skrót''
: (2.1) [[tysiąc]]
: (2.2) {{slang}} [[tysiąc]] [[dolar]]ów
{{odmiana}}
: (1.1) {{lp}} K; {{lm}} K's
{{przykłady}}
{{składnia}}
{{kolokacje}}
{{synonimy}}
{{antonimy}}
{{hiperonimy}}
{{hiponimy}}
{{holonimy}}
{{meronimy}}
{{pokrewne}}
{{frazeologia}}
{{etymologia}}
{{uwagi}}
: (1.1) {{alfabetEN|wszystkie=tak}}
{{źródła}}
== K ({{język farerski}}) ==
{{wymowa}}
{{znaczenia}}
''litera''
: (1.1) [[majuskuła]] [[trzynasty|trzynastej]] [[litera|litery]] [[alfabet]]u [[farerski]]ego
{{odmiana}}
{{przykłady}}
{{składnia}}
{{kolokacje}}
{{synonimy}}
{{antonimy}}
{{hiperonimy}}
{{hiponimy}}
{{holonimy}}
{{meronimy}}
{{pokrewne}}
{{frazeologia}}
{{etymologia}}
{{uwagi}}
: (1.1) {{zoblistę|A|Á|B|D|Ð|E|F|G|H|I|Í|J|K|L|M|N|O|Ó|P|R|S|T|U|Ú|V|Y|Ý|Æ|Ø}}
{{źródła}}
== K ({{język litewski}}) ==
{{litera|Kk|[[didžioji raidė|didžioji]] [[ir]] [[mažoji raidė]] K (1.1)}}
{{wymowa}}
{{znaczenia}}
''litera''
: (1.1) {{jęz}} [[majuskuła]] [[siedemnasty|siedemnastej]] [[litera|litery]] [[alfabet]]u [[litewski]]ego<ref>{{ekalba.lt|słownik=bendrinės|hasło=K|id=66511171-3425-4ae1-9e3a-34a5a7898079}}</ref>
{{odmiana}}
{{przykłady}}
{{składnia}}
{{kolokacje}}
{{synonimy}}
: (1.1) ''minuskuła'' [[k]]
{{antonimy}}
{{hiperonimy}}
{{hiponimy}}
{{holonimy}}
{{meronimy}}
{{pokrewne}}
{{frazeologia}}
{{etymologia}}
{{uwagi}}
: (1.1) {{zoblistę| A | Ą | B | C | Č | D | E | Ę | Ė | F | G | H | I | Į | Y | J | K | L | M | N | O | P | R | S | Š | T | U | Ų | Ū | V | Z | Ž }}
{{źródła}}
<references />
== K ({{język niemiecki}}) ==
{{wymowa}}
: {{IPA3|kaː}} {{lm}} {{IPA4|kaː}}
: {{audio|De-K.ogg}} {{audio|De-K3.ogg}}
{{znaczenia}}
''skrót''
: (1.1) = [[Köln]] → [[Kolonia]]
{{odmiana}}
{{przykłady}}
{{składnia}}
{{kolokacje}}
{{synonimy}}
{{antonimy}}
{{hiperonimy}}
{{hiponimy}}
{{holonimy}}
{{meronimy}}
{{pokrewne}}
{{frazeologia}}
{{etymologia}}
{{uwagi}}
{{źródła}}
== K ({{język turecki}}) ==
{{wymowa}}
{{znaczenia}}
''litera''
: (1.1) {{jęz}} ''majuskuła czternastej litery alfabetu tureckiego''
''skrótowiec''
: (2.1) = [[kuzey]] → [[płn.]], [[północ]], [[północny]]
{{odmiana}}
{{przykłady}}
{{składnia}}
{{kolokacje}}
{{synonimy}}
{{antonimy}}
{{hiperonimy}}
{{hiponimy}}
{{holonimy}}
{{meronimy}}
{{pokrewne}}
{{frazeologia}}
{{etymologia}}
{{uwagi}}
: (1.1) ''minuskuła'' „[[k#tr|k]]”; ''nazwa'' „[[ke#tr|ke]]”
: (2.1) {{zoblistę|K|KD|D|GD|G|GB|B|KB}}
{{źródła}}
== K ({{język węgierski}}) ==
{{litera|Kk|[[nagy]] K (1.1) [[és]] [[kis]] [[k]]}}
{{wymowa}}
{{znaczenia}}
''rzeczownik''
: (1.1) {{jęz}} ''majuskuła osiemnastej litery alfabetu węgierskiego''
''skrót''
: (2.1) = {{geogr}} ''[[kelet]]'' → [[wschód]], [[wsch.]]
{{odmiana}}
{{przykłady}}
{{składnia}}
{{kolokacje}}
{{synonimy}}
{{antonimy}}
{{hiperonimy}}
{{hiponimy}}
{{holonimy}}
{{meronimy}}
{{pokrewne}}
{{frazeologia}}
{{etymologia}}
{{uwagi}}
: (1.1) {{zoblistę|A|Á|B|C|Cs|D|Dz|Dzs|E|É|F|G|Gy|H|I|Í|J|K|L|Ly|M|N|Ny|O|Ó|Ö|Ő|P|R|S|Sz|T|Ty|U|Ú|Ü|Ű|V|Z|Zs}}
: (2.1) {{zoblistę|É|ÉK|K|DK|D|DNy|Ny|ÉNy}}
{{źródła}}
== K ({{język zulu}}) ==
{{wymowa}}
: {{IPA|k}}
{{znaczenia}}
''litera''
: (1.1) ''majuskuła jedenastej litery alfabetu zuluskiego''
{{odmiana}}
{{przykłady}}
{{składnia}}
{{kolokacje}}
{{synonimy}}
: (1.1) ''minuskuła:'' [[k]]
{{antonimy}}
{{hiperonimy}}
{{hiponimy}}
{{holonimy}}
{{meronimy}}
{{pokrewne}}
{{frazeologia}}
{{etymologia}}
{{uwagi}}
{{źródła}}
cz48zceq1x85s65c3blptebqqqpuvmn
8856267
8856246
2026-08-12T18:35:10Z
Türkçe-Lehçe sözlük
114911
/* K (język turecki) */
8856267
wikitext
text/x-wiki
{{podobne|-k-|k|k.|k.k.|KK|kk|KKK|kkk|Ķ|ķ|ĸ|Ƙ|ƙ|Ǩ|ǩ|ʞ|Ʞ|κ|к|ќ|Қ|қ|Ҝ|ҝ|Ҟ|ҟ|Ҡ|ҡ|Ӄ|ӄ|ᛕ|ᶄ|Ḱ|ḱ|Ḳ|ḳ|Ḵ|ḵ|₭|⒦|ⓚ|Ⱪ|ⱪ|Ꝁ|ꝁ|Ꝃ|ꝃ|Ꝅ|ꝅ|Ꞣ|ꞣ}}
{{podobne2|Κ|Κ (alfabet grecki)|К|К (cyrylica)}}
== K ({{użycie międzynarodowe}}) ==
{{wymowa}}
{{znaczenia}}
''symbol''
: (1.1) {{chem}} [[potas]] ([[pierwiastek chemiczny]] [[o]] [[liczba atomowa|liczbie atomowej]] [[19]])
: (1.2) {{fiz}} [[kelwin]] ([[jednostka]] [[temperatura|temperatury]])
: (1.3) ''notacja'' {{szach}} [[król]]
{{odmiana}}
{{przykłady}}
: (1.3) 35. [[K]][[h]][[2]]
{{składnia}}
{{kolokacje}}
{{synonimy}}
{{antonimy}}
{{hiperonimy}}
{{hiponimy}}
{{holonimy}}
{{meronimy}}
{{pokrewne}}
{{frazeologia}}
{{etymologia}}
: (1.1) {{etym|łac|kalium}}
: (1.2) {{etym|ang|kelvin}}
: (1.3) {{etym|ang|king}}
{{uwagi}}
: (1.1) zobacz też: [[Indeks:Pierwiastki chemiczne|indeks pierwiastków chemicznych]]
{{źródła}}
== K ({{język polski}}) ==
{{litera|Kk|[[wielki|wielka]] [[i]] [[mały|mała]] [[litera]] K (1.1)}}
{{wymowa}}
: (1.1) {{ortograficzny|ka}}, {{IPA3|ka}}, {{AS3|ka}}
: {{audio|LL-Q809 (pol)-Olaf-K.wav}}
{{znaczenia}}
''rzeczownik, rodzaj nijaki''
: (1.1) {{jęz}} [[majuskuła]] [[czternasty|czternastej]] [[litera|litery]] [[alfabet]]u; {{wikipedia}}
''skrótowiec''
: (2.1) = [[kobieta]]
: (2.2) = [[konstrukcyjny]]
{{odmiana}}
: (1.1) {{nieodm}}
{{przykłady}}
{{składnia}}
{{kolokacje}}
: (2.1) [[poradnia K]]
: (2.2) [[punkt K]]
{{synonimy}}
{{antonimy}}
: (2.1) [[M]]
{{hiperonimy}}
{{hiponimy}}
{{holonimy}}
{{meronimy}}
{{pokrewne}}
{{frazeologia}}
{{etymologia}}
{{uwagi}}
: (1.1) {{alfabet polski}}
{{tłumaczenia}}
* amerykański język migowy: (1.1) [[Plik:Sign language K.svg|30px]]
* niemiecki: (2.1) [[Fr.]]
* polski język migowy: {{PJM-ukryj| (1.1) {{PJM|K}}}}
{{źródła}}
== K ({{język afar}}) ==
{{wymowa}}
: {{IPA|k}}
{{znaczenia}}
''litera''
: (1.1) Ka, ''majuskuła siódmej litery alfabetu afarskiego''
{{odmiana}}
{{przykłady}}
{{składnia}}
{{kolokacje}}
{{synonimy}}
: (1.1) ''minuskuła:'' [[k]]
{{antonimy}}
{{hiperonimy}}
{{hiponimy}}
{{holonimy}}
{{meronimy}}
{{pokrewne}}
{{frazeologia}}
{{etymologia}}
{{uwagi}}
{{źródła}}
== K ({{język afrykanerski}}) ==
{{ortografie}}
: ''odpowiednik arabski:'' ک
{{wymowa}}
: {{IPA|k}}
{{znaczenia}}
''litera''
: (1.1) K, ''majuskuła jedenastej litery alfabetu afrykanerskiego''
{{odmiana}}
{{przykłady}}
{{składnia}}
{{kolokacje}}
{{synonimy}}
: (1.1) ''minuskuła:'' [[k]]; ''nazwa litery:'' [[kaa]]
{{antonimy}}
{{hiperonimy}}
{{hiponimy}}
{{holonimy}}
{{meronimy}}
{{pokrewne}}
{{frazeologia}}
{{etymologia}}
{{uwagi}}
: (1.1) {{zoblistę| a | A | b | B | c | C | d | D | e | E | f | F | g | G | h | H | i | I | j | J | k | K | l | L | m | M | n | N | o | O | p | P | q | Q | r | R | s | S | t | T | u | U | v | V | w | W | x | X | y | Y | z | Z }}
{{źródła}}
== K ({{język angielski}}) ==
{{wymowa}}
: {{IPA|keɪ}}
: {{audioUK|En-uk-k.ogg}}
: {{audioUS|En-us-k.ogg}}
: {{audio|LL-Q1860 (eng)-Flame, not lame-K.wav}}
{{znaczenia}}
''litera''
: (1.1) ''jedenasta litera angielskiego alfabetu, nazywana [[kay#en|kay]]''
''skrót''
: (2.1) [[tysiąc]]
: (2.2) {{slang}} [[tysiąc]] [[dolar]]ów
{{odmiana}}
: (1.1) {{lp}} K; {{lm}} K's
{{przykłady}}
{{składnia}}
{{kolokacje}}
{{synonimy}}
{{antonimy}}
{{hiperonimy}}
{{hiponimy}}
{{holonimy}}
{{meronimy}}
{{pokrewne}}
{{frazeologia}}
{{etymologia}}
{{uwagi}}
: (1.1) {{alfabetEN|wszystkie=tak}}
{{źródła}}
== K ({{język farerski}}) ==
{{wymowa}}
{{znaczenia}}
''litera''
: (1.1) [[majuskuła]] [[trzynasty|trzynastej]] [[litera|litery]] [[alfabet]]u [[farerski]]ego
{{odmiana}}
{{przykłady}}
{{składnia}}
{{kolokacje}}
{{synonimy}}
{{antonimy}}
{{hiperonimy}}
{{hiponimy}}
{{holonimy}}
{{meronimy}}
{{pokrewne}}
{{frazeologia}}
{{etymologia}}
{{uwagi}}
: (1.1) {{zoblistę|A|Á|B|D|Ð|E|F|G|H|I|Í|J|K|L|M|N|O|Ó|P|R|S|T|U|Ú|V|Y|Ý|Æ|Ø}}
{{źródła}}
== K ({{język litewski}}) ==
{{litera|Kk|[[didžioji raidė|didžioji]] [[ir]] [[mažoji raidė]] K (1.1)}}
{{wymowa}}
{{znaczenia}}
''litera''
: (1.1) {{jęz}} [[majuskuła]] [[siedemnasty|siedemnastej]] [[litera|litery]] [[alfabet]]u [[litewski]]ego<ref>{{ekalba.lt|słownik=bendrinės|hasło=K|id=66511171-3425-4ae1-9e3a-34a5a7898079}}</ref>
{{odmiana}}
{{przykłady}}
{{składnia}}
{{kolokacje}}
{{synonimy}}
: (1.1) ''minuskuła'' [[k]]
{{antonimy}}
{{hiperonimy}}
{{hiponimy}}
{{holonimy}}
{{meronimy}}
{{pokrewne}}
{{frazeologia}}
{{etymologia}}
{{uwagi}}
: (1.1) {{zoblistę| A | Ą | B | C | Č | D | E | Ę | Ė | F | G | H | I | Į | Y | J | K | L | M | N | O | P | R | S | Š | T | U | Ų | Ū | V | Z | Ž }}
{{źródła}}
<references />
== K ({{język niemiecki}}) ==
{{wymowa}}
: {{IPA3|kaː}} {{lm}} {{IPA4|kaː}}
: {{audio|De-K.ogg}} {{audio|De-K3.ogg}}
{{znaczenia}}
''skrót''
: (1.1) = [[Köln]] → [[Kolonia]]
{{odmiana}}
{{przykłady}}
{{składnia}}
{{kolokacje}}
{{synonimy}}
{{antonimy}}
{{hiperonimy}}
{{hiponimy}}
{{holonimy}}
{{meronimy}}
{{pokrewne}}
{{frazeologia}}
{{etymologia}}
{{uwagi}}
{{źródła}}
== K ({{język turecki}}) ==
{{wymowa}}
{{znaczenia}}
''litera''
: (1.1) {{jęz}} ''majuskuła czternastej litery alfabetu tureckiego''
''skrótowiec''
: (2.1) = [[kuzey]] → [[płn.]], [[północ]], [[północny]]
: (2.2) = {{wojsk}} [[komutan]], [[komutanlık]] → [[dowódca]], [[dowództwo]]
{{odmiana}}
{{przykłady}}
{{składnia}}
{{kolokacje}}
{{synonimy}}
{{antonimy}}
{{hiperonimy}}
{{hiponimy}}
{{holonimy}}
{{meronimy}}
{{pokrewne}}
{{frazeologia}}
{{etymologia}}
{{uwagi}}
: (1.1) ''minuskuła'' „[[k#tr|k]]”; ''nazwa'' „[[ke#tr|ke]]”
: (2.1) {{zoblistę|K|KD|D|GD|G|GB|B|KB}}
{{źródła}}
== K ({{język węgierski}}) ==
{{litera|Kk|[[nagy]] K (1.1) [[és]] [[kis]] [[k]]}}
{{wymowa}}
{{znaczenia}}
''rzeczownik''
: (1.1) {{jęz}} ''majuskuła osiemnastej litery alfabetu węgierskiego''
''skrót''
: (2.1) = {{geogr}} ''[[kelet]]'' → [[wschód]], [[wsch.]]
{{odmiana}}
{{przykłady}}
{{składnia}}
{{kolokacje}}
{{synonimy}}
{{antonimy}}
{{hiperonimy}}
{{hiponimy}}
{{holonimy}}
{{meronimy}}
{{pokrewne}}
{{frazeologia}}
{{etymologia}}
{{uwagi}}
: (1.1) {{zoblistę|A|Á|B|C|Cs|D|Dz|Dzs|E|É|F|G|Gy|H|I|Í|J|K|L|Ly|M|N|Ny|O|Ó|Ö|Ő|P|R|S|Sz|T|Ty|U|Ú|Ü|Ű|V|Z|Zs}}
: (2.1) {{zoblistę|É|ÉK|K|DK|D|DNy|Ny|ÉNy}}
{{źródła}}
== K ({{język zulu}}) ==
{{wymowa}}
: {{IPA|k}}
{{znaczenia}}
''litera''
: (1.1) ''majuskuła jedenastej litery alfabetu zuluskiego''
{{odmiana}}
{{przykłady}}
{{składnia}}
{{kolokacje}}
{{synonimy}}
: (1.1) ''minuskuła:'' [[k]]
{{antonimy}}
{{hiperonimy}}
{{hiponimy}}
{{holonimy}}
{{meronimy}}
{{pokrewne}}
{{frazeologia}}
{{etymologia}}
{{uwagi}}
{{źródła}}
kyh3yun4p1asyqttbwifp2t9ntekvo8
karvė
0
82991
8856160
8185711
2026-08-12T12:04:14Z
Almanbet Janışev
92858
8856160
wikitext
text/x-wiki
:{{podobne|kärve}}
== karvė ({{język litewski}}) ==
[[Plik:Cow female black white.jpg|thumb|karvė (1.1)]]
{{wymowa}}
: {{IPA3|¹ˈkɑˑrʲʋʲeː}}
{{znaczenia}}
''rzeczownik, rodzaj żeński''
: (1.1) {{zool}} [[krowa]]
{{odmiana}}
: (1.1) {{odmiana-rzeczownik-litewski2|kárvė|ż|1}}
{{przykłady}}
{{składnia}}
{{kolokacje}}
{{synonimy}}
{{antonimy}}
{{hiperonimy}}
{{hiponimy}}
{{holonimy}}
{{meronimy}}
{{pokrewne}}
{{frazeologia}}
: [[užmiršo karvė, kad teliuko buvo]]
{{etymologia}}
{{uwagi}} {{zoblistę|Indeks:Litewski - Ssaki}}
{{źródła}}
rmq1nwd0ill7jtxw4mgtdzf78ti3uxk
twarz
0
87757
8856211
8762617
2026-08-12T17:10:15Z
OkuRin
62517
dodano interlingua: (1.1) [[facie]]
8856211
wikitext
text/x-wiki
== twarz ({{język polski}}) ==
[[Plik:Jes2015.JPG|thumb|twarz (1.1)]]
{{wymowa}}
: {{audio|Pl-twarz.ogg}}, {{IPA3|tfaʃ}}, {{AS3|tfaš}}, {{objaśnienie wymowy|BDŹW|WYG}}
: {{audio|LL-Q809 (pol)-Olaf-twarz.wav}}
{{znaczenia}}
''rzeczownik, rodzaj żeński''
: (1.1) [[przedni]]a [[część]] [[głowa|głowy]] [[człowiek]]a, [[zawierać|zawierająca]] [[usta]], [[nos]], [[oko|oczy]]
: (1.2) {{przen}} {{pot}} [[aspekt]], [[często]] [[aspekt]] [[charakter]]u, [[wariant]] [[coś|czegoś]]
: (1.3) {{przen}} [[osoba]], [[który|która]] [[powszechnie]] [[być|jest]] [[kojarzyć|kojarzona]] [[z]] [[coś|czymś]], [[np.]] [[z]] [[instytucja|instytucją]], [[z]] [[idea|ideą]]
: (1.4) {{stpol}} [[stworzenie]]<ref>Zenon Klemensiewicz, ''Historia języka polskiego'', PWN, Warszawa 2002, s. 327.</ref>
{{odmiana}}
: (1.1-4) {{odmiana-rzeczownik-polski
|Mianownik lp = twarz
|Dopełniacz lp = twarzy
|Celownik lp = twarzy
|Biernik lp = twarz
|Narzędnik lp = twarzą
|Miejscownik lp = twarzy
|Wołacz lp = twarzy<ref>{{Formy potencjalne|rozdział=wolacz Wołacz}}</ref>
|Mianownik lm = twarze
|Dopełniacz lm = twarzy
|Celownik lm = twarzom
|Biernik lm = twarze
|Narzędnik lm = twarzami
|Miejscownik lm = twarzach
|Wołacz lm = twarze
}}
{{przykłady}}
: (1.1) ''[[przedszkolanka|Przedszkolanka]] [[kazać|kazała]] [[dziecko|dzieciom]] [[umyć]] [[twarz]]e.''
: (1.2) ''[[strach|Strach]] [[mieć|ma]] [[wiele]] [[twarz]]y.''
: (1.2) ''[[ten|Ten]] [[polityk]] [[w]] [[ostatni]]m [[wystąpienie|wystąpieniu]] [[pokazać|pokazał]] [[ludzki|ludzką]] [[twarz]].''
: (1.3) ''[[nasz|Nasza]] [[Jola]] [[stać się|stała się]] [[ostatnio]] [[twarz]]ą [[pewien|pewnego]] [[kolorowy|kolorowego]] [[magazyn]]u.''
{{składnia}}
: (1.3) twarz + {{D}}
{{kolokacje}}
: (1.1) [[smukły|smukła]] / [[pyzaty|pyzata]] / [[pociągły|pociągła]] / [[wąski|wąska]] / [[trójkątny|trójkątna]] twarz • [[z]] [[ludzki|ludzką]] twarzą • [[twarzoczaszka]] • [[wyraz twarzy]]
{{synonimy}}
: (1.1) {{książk}} [[oblicze]], [[lico]], [[fizys]]; {{wulg}} [[morda]], [[pysk]], [[ryj]]; {{pot}} [[dziób]]; {{slang}} {{pot}} [[facjata]]
: (1.2) [[oblicze]]
{{antonimy}}
: (1.1) [[potylica]]; [[pośladek|pośladki]]
{{hiperonimy}}
{{hiponimy}}
{{holonimy}}
: (1.1) [[głowa]]
{{meronimy}}
: (1.1) [[czoło]], [[nos]], [[oko]], [[podbródek]], [[policzek]], [[usta]]
{{pokrewne}}
: {{rzecz}} [[twarzowiec]] {{m}}, [[twarzówka]] {{ż}}, [[potwarz]] {{ż}}, [[potwarzenie]] {{n}}, [[spotwarzenie]] {{n}}
:: {{zdrobn}} [[twarzyczka]] {{ż}}
: {{czas}} [[potwarzyć]] {{ndk}}, [[spotwarzyć]] {{dk}}
: {{przym}} [[twarzowy]]
: {{przysł}} [[twarzowo]]
{{frazeologia}}
: [[blada twarz]] • [[kurza twarz]] • [[odzyskać twarz]] • [[powiedzieć w twarz]] • [[stracić twarz]] • [[śmiać się w twarz]] • [[twarzą w twarz]] • [[wyjść z twarzą]] • [[zachować twarz]] • [[twarz Hipokratesa]] • [[plunąć w twarz]] • [[ciągły uśmiech w twarzy wszystko lekceważy]] • [[każdy czas ma swoją twarz]]
{{etymologia}}
: {{etym|czes|tvář}}<ref>Zenon Klemensiewicz, ''Historia języka polskiego'', PWN, Warszawa 2002, s. 136.</ref>
{{uwagi}}
{{tłumaczenia}}
* afrykanerski: (1.1) [[gesig]]
* ajnoski: (1.1) [[ナン]] (nan), [[ナㇴ]] (nan)
* albański: (1.1) [[fytyrë]]
* angielski: (1.1) [[face]]
* arabski: (1.1) [[وجه]], {{egiparab|[[وش]]}}
* baskijski: (1.1) [[aurpegi]]
* białoruski: (1.1) [[твар]] {{m}}
* bułgarski: (1.1) [[лице]] (lice) {{n}}, [[лик]] (lik) {{m}}, [[образ]] (obraz) {{m}}
* chiński standardowy: (1.1) [[脸]] (liǎn), [[面]] (miàn); (1.2) [[面]] (miàn)
* chorwacki: (1.1) [[lice]] {{n}}
* czeski: (1.1) [[obličej]] {{m}}, [[tvář]] {{ż}}
* dolnołużycki: (1.1) [[woblico]] {{n}}
* duński: (1.1) [[ansigt]] {{n}}
* esperanto: (1.1) [[vizaĝo]]
* estoński: (1.1) [[nägu]]
* farerski: (1.1) [[andlit]] {{n}}; (1.2) [[andlit]] {{n}}
* fiński: (1.1) [[kasvot]]
* francuski: (1.1) [[face]] {{ż}}, [[visage]] {{m}}, [[figure]] {{ż}}
* galicyjski: (1.1) [[cara]] {{ż}}, [[face]] {{ż}}
* górnołużycki: (1.1) [[wobličo]] {{n}}
* guarani: (1.1) [[tova]]
* gudźarati: (1.1) [[ચહેરો]] {{m}} (cahērō)
* hausa: (1.1) [[fuska]]
* hebrajski: (1.1) [[פנים]] (panim), [[פרצוף]] (partzuf)
* hiszpański: (1.1) [[cara]] {{ż}}, [[rostro]] {{m}}, [[faz]] {{ż}}
* interlingua: (1.1) [[facie]]
* islandzki: (1.1) [[andlit]] {{n}}
* japoński: (1.1) [[顔]] ([[かお]], kao)
* jidysz: (1.1) [[פּנים]] (ponem) {{n}}
* kaszubski: (1.1) [[skarń]], [[twôrz]]
* kataloński: (1.1) [[cara]] {{ż}}
* kazachski: (1.1) [[бет]]
* koreański: (1.1) [[얼굴]] (ŏlgul)
* litewski: (1.1) [[seja]] {{ż}}, [[veidas]] {{m}}
* łaciński: (1.1) [[facies]] {{ż}}
* łatgalski: (1.1) [[vaigs]], [[mute]]
* łotewski: (1.1) [[seja]]
* macedoński: (1.1) [[лице]] {{n}}
* niderlandzki: (1.1) [[gezicht]] {{n}}, [[aangezicht]] {{n}}, [[gelaat]] {{n}}
* niemiecki: (1.1) [[Gesicht]] {{n}}
* norweski (bokmål): [[ansikt]] {{n}}
* nowogrecki: (1.1) [[πρόσωπο]] {{n}}; (1.2) [[πρόσωπο]] {{n}}
* nowopruski: (1.1) [[prusna]] {{ż}}
* ormiański: (1.1) [[դեմք]]
* polski język migowy: {{PJM-ukryj| (1.1) {{PJM|twarz}}, ''myć twarz:'' {{PJM|myć twarz}}}}
* portugalski: (1.1) [[rosto]] {{m}}
* rosyjski: (1.1) [[лицо]] {{n}}
* rumuński: (1.1) [[față]] {{ż}}, [[obraz]] {{n}}
* serbski: (1.1) [[лице]] {{n}}
* slovio: (1.1) [[lico]] / [[лицо]]
* słowacki: (1.1) [[tvár]] {{ż}}, [[obličaj]] {{m}}
* słoweński: (1.1) [[obraz]] {{m}}, [[obličje]] {{n}}
* suahili: (1.1) [[uso]]
* szwedzki: (1.1) [[ansikte]] {{n}}, {{książk}} [[anlete]] {{n}}, {{slang}} [[feja]] {{w}}, [[fejs]] {{n}}, {{pot}} [[nuna]] {{w}}, [[nylle]]
* tahitański: (1.1) [[mata]]
* turecki: (1.1) [[yüz]]
* tuvalu: (1.1) [[mata]]
* tybetański: (1.1) [[ཞལ]]
* ukraiński: (1.1) [[обличчя]] {{n}}, [[лице]] {{n}}
* wenedyk: (1.1) [[faczej]] {{ż}}
* węgierski: (1.1) [[arc]]
* wilamowski: (1.1) [[gyzyht]] {{n}}, [[gyzycht]] {{n}}, [[twoż]] {{ż}}; (1.2) [[gyzyht]] {{n}}, [[gyzycht]] {{n}}, [[twoż]] {{ż}}; (1.3) [[gyzyht]] {{n}}, [[gyzycht]] {{n}}, [[twoż]] {{ż}}
* włoski: (1.1) [[faccia]] {{ż}}, [[viso]] {{m}}, [[volto]] {{m}}
* wolof: (1.1) [[kanam]]
{{źródła}}
<references />
csj44pmd6pouk54cnoeou0t31gwljq9
szyja
0
87761
8856318
8808269
2026-08-12T22:00:38Z
Evohe75
107524
dodano portugalski: (1.1) [[pescoço]] {{m}}
8856318
wikitext
text/x-wiki
== szyja ({{język polski}}) ==
[[Plik:Female neck.jpg|thumb|szyja (1.1)]]
[[Plik:Tete d un jeune cygne.jpg|thumb|szyja (1.1)]]
{{wymowa}} {{audio|Pl-szyja.ogg}}, {{IPA3|ˈʃɨja}}, {{AS3|š'''y'''i ̯a}}
{{znaczenia}}
''rzeczownik, rodzaj żeński''
: (1.1) {{anat}} [[część]] [[ciało|ciała]] [[łączyć|łącząca]] [[głowa|głowę]] [[z]] [[korpus]]em
: (1.2) {{przest}} [[wąski|węższa]] [[część]] [[butelka|butelki]] (''zwykle'' {{zdrobn}} [[szyjka]])
{{odmiana}}
: (1.1-2) {{odmiana-rzeczownik-polski
|Mianownik lp = szyja
|Dopełniacz lp = szyi
|Celownik lp = szyi
|Biernik lp = szyję
|Narzędnik lp = szyją
|Miejscownik lp = szyi
|Wołacz lp = szyjo
|Mianownik lm = szyje
|Dopełniacz lm = szyj
|Celownik lm = szyjom
|Biernik lm = szyje
|Narzędnik lm = szyjami
|Miejscownik lm = szyjach
|Wołacz lm = szyje
}}
{{przykłady}}
: (1.1) ''[[żyrafa|Żyrafa]] [[mieć|ma]] [[długi|długą]] [[szyja|szyję]].''
: (1.1) ''[[ja|Ja]] [[on|mu]] [[sam]] [[włożyć|włożę]] [[jarzmo]] [[na]] [[wspaniały|wspaniałą]] [[szyja|szyję]], / [[sam]] [[Efraim]]a [[zaprzęgnąć|zaprzęgnę]], / [[orać]] [[być|będzie]] [[Juda]], / [[Jakub]] [[zaś]] [[być|będzie]] [[bronować|bronował]].''<ref>[https://biblia.deon.pl/rozdzial.php?id=776 ''Księga Ozeasza 10,11'']</ref>
{{składnia}}
{{kolokacje}}
{{synonimy}}
: (1.1) [[kark]]
{{antonimy}}
{{hiperonimy}}
{{hiponimy}}
{{holonimy}}
{{meronimy}}
{{pokrewne}}
: {{rzecz}}
:: {{zdrobn}} [[szyjka]] {{ż}}
: {{przym}} [[szyjny]]
{{frazeologia}}
: [[na łeb na szyję]] • [[szyja Nerona]]
{{etymologia}}
: {{etym|prasł|*šьja}} → 'szyja, kark'<ref>{{WSJPonline|id=11570}}</ref>
{{uwagi}}
: (1.1) zobacz też: [[Indeks:Polski - Części ciała]]
{{tłumaczenia}}
* angielski: (1.1) [[neck]]; (1.2) [[neck]]
* arabski: (1.1) [[رقبة]], [[عنق]], [[خناق]]
* azerski: (1.1) [[boyun]]
* baskijski: (1.1) [[lepo]]
* bhodźpuri: (1.1) [[गटई]] {{ż}}
* białoruski: (1.1) [[шыя]] {{ż}}
* bułgarski: (1.1) [[шия]] {{ż}}
* chorwacki: (1.1) [[vrat]] {{m}}
* czeski: (1.1) [[krk]] {{m}}, [[šíje]] {{ż}}
* dolnołużycki: (1.1) [[šyja]] {{ż}}
* duński: (1.1) [[hals]] {{w}}
* elfdalski: (1.1) [[ås]] {{m}}
* esperanto: (1.1) [[kolo]]
* francuski: (1.1) [[cou]] {{m}}
* górnołużycki: (1.1) [[šija]] {{ż}}
* grenlandzki: (1.1) [[qungaseq]]
* hebrajski: (1.1) [[צואר]] {{m}} (cawar)
* hiszpański: (1.1) [[cuello]] {{m}}
* ilokano: (1.1) [[tengnged]]
* interlingua: (1.1) [[collo]]
* islandzki: (1.1) [[háls]] {{m}}
* kaszubski: (1.1) [[szëja]] {{ż}}
* kataloński: (1.1) [[coll]] {{m}}
* kazachski: (1.1) [[мойын]]
* ketyjski: (1.1) [[кәқтә]] (kəqtə)
* khowarski: (1.1) [[گردان]]
* kirgiski: (1.1) [[моюн]]
* litewski: (1.1) [[kaklas]] {{m}}
* łaciński: (1.1) [[collum]] {{n}}
* łatgalski: (1.1) [[koklys]] {{m}}
* łotewski: (1.1) [[kakls]] {{m}}
* maithili: (1.1) [[गर्दन]]
* manx: (1.1) [[mwannal]] {{m}}
* niemiecki: (1.1) [[Hals]] {{m}}; (1.2) [[Hals]] {{m}}
* norweski (bokmål): (1.1) [[hals]] {{m}}
* nowogrecki: (1.1) [[λαιμός]] {{m}}; (1.2) [[λαιμός]] {{m}}
* nowopruski: (1.1) [[winzus]] {{m}}
* pontyjski: (1.1) [[γούλα]] {{ż}}
* portugalski: (1.1) [[pescoço]] {{m}}
* rosyjski: (1.1) [[шея|ше́я]] {{ż}}; (1.2) [[горло|го́рло]] {{n}}
* rumuński: (1.1) [[gât]] {{n}}
* serbski: (1.1) [[врат]], [[шија]]
* slovio: (1.1) [[sxia]] (шиа)
* starofryzyjski: (1.1) [[hals]] {{m}}
* staroirlandzki: (1.1) [[muin]] {{ż}}
* staropruski: (1.1) [[winsus]] {{m}}
* suahili: (1.1) [[shingo]]
* tajski: (1.1) [[คอ]]
* turecki: (1.1) [[ense]], [[gerdan]]
* tybetański: (1.1) [[གཉའ]]
* ukraiński: (1.1) [[шия]] {{ż}}
* węgierski: (1.1) [[nyak]]
* wilamowski: (1.1) [[hołc]] {{m}}; (1.2) [[hołc]] {{m}}
* włoski: (1.1) [[collo]] {{m}}
* wolof: (1.1) [[baat]]
{{źródła}}
<references />
to8klspa6qd8n72i2vlg7omqub8phvn
8856325
8856318
2026-08-12T23:06:22Z
Tsca
7
/* szyja (język polski) */ kropka za przypisem
8856325
wikitext
text/x-wiki
== szyja ({{język polski}}) ==
[[Plik:Female neck.jpg|thumb|szyja (1.1)]]
[[Plik:Tete d un jeune cygne.jpg|thumb|szyja (1.1)]]
{{wymowa}} {{audio|Pl-szyja.ogg}}, {{IPA3|ˈʃɨja}}, {{AS3|š'''y'''i ̯a}}
{{znaczenia}}
''rzeczownik, rodzaj żeński''
: (1.1) {{anat}} [[część]] [[ciało|ciała]] [[łączyć|łącząca]] [[głowa|głowę]] [[z]] [[korpus]]em
: (1.2) {{przest}} [[wąski|węższa]] [[część]] [[butelka|butelki]] (''zwykle'' {{zdrobn}} [[szyjka]])
{{odmiana}}
: (1.1-2) {{odmiana-rzeczownik-polski
|Mianownik lp = szyja
|Dopełniacz lp = szyi
|Celownik lp = szyi
|Biernik lp = szyję
|Narzędnik lp = szyją
|Miejscownik lp = szyi
|Wołacz lp = szyjo
|Mianownik lm = szyje
|Dopełniacz lm = szyj
|Celownik lm = szyjom
|Biernik lm = szyje
|Narzędnik lm = szyjami
|Miejscownik lm = szyjach
|Wołacz lm = szyje
}}
{{przykłady}}
: (1.1) ''[[żyrafa|Żyrafa]] [[mieć|ma]] [[długi|długą]] [[szyja|szyję]].''
: (1.1) ''[[ja|Ja]] [[on|mu]] [[sam]] [[włożyć|włożę]] [[jarzmo]] [[na]] [[wspaniały|wspaniałą]] [[szyja|szyję]], / [[sam]] [[Efraim]]a [[zaprzęgnąć|zaprzęgnę]], / [[orać]] [[być|będzie]] [[Juda]], / [[Jakub]] [[zaś]] [[być|będzie]] [[bronować|bronował]]''<ref>[https://biblia.deon.pl/rozdzial.php?id=776 ''Księga Ozeasza 10,11'']</ref>.
{{składnia}}
{{kolokacje}}
{{synonimy}}
: (1.1) [[kark]]
{{antonimy}}
{{hiperonimy}}
{{hiponimy}}
{{holonimy}}
{{meronimy}}
{{pokrewne}}
: {{rzecz}}
:: {{zdrobn}} [[szyjka]] {{ż}}
: {{przym}} [[szyjny]]
{{frazeologia}}
: [[na łeb na szyję]] • [[szyja Nerona]]
{{etymologia}}
: {{etym|prasł|*šьja}} → 'szyja, kark'<ref>{{WSJPonline|id=11570}}</ref>
{{uwagi}}
: (1.1) zobacz też: [[Indeks:Polski - Części ciała]]
{{tłumaczenia}}
* angielski: (1.1) [[neck]]; (1.2) [[neck]]
* arabski: (1.1) [[رقبة]], [[عنق]], [[خناق]]
* azerski: (1.1) [[boyun]]
* baskijski: (1.1) [[lepo]]
* bhodźpuri: (1.1) [[गटई]] {{ż}}
* białoruski: (1.1) [[шыя]] {{ż}}
* bułgarski: (1.1) [[шия]] {{ż}}
* chorwacki: (1.1) [[vrat]] {{m}}
* czeski: (1.1) [[krk]] {{m}}, [[šíje]] {{ż}}
* dolnołużycki: (1.1) [[šyja]] {{ż}}
* duński: (1.1) [[hals]] {{w}}
* elfdalski: (1.1) [[ås]] {{m}}
* esperanto: (1.1) [[kolo]]
* francuski: (1.1) [[cou]] {{m}}
* górnołużycki: (1.1) [[šija]] {{ż}}
* grenlandzki: (1.1) [[qungaseq]]
* hebrajski: (1.1) [[צואר]] {{m}} (cawar)
* hiszpański: (1.1) [[cuello]] {{m}}
* ilokano: (1.1) [[tengnged]]
* interlingua: (1.1) [[collo]]
* islandzki: (1.1) [[háls]] {{m}}
* kaszubski: (1.1) [[szëja]] {{ż}}
* kataloński: (1.1) [[coll]] {{m}}
* kazachski: (1.1) [[мойын]]
* ketyjski: (1.1) [[кәқтә]] (kəqtə)
* khowarski: (1.1) [[گردان]]
* kirgiski: (1.1) [[моюн]]
* litewski: (1.1) [[kaklas]] {{m}}
* łaciński: (1.1) [[collum]] {{n}}
* łatgalski: (1.1) [[koklys]] {{m}}
* łotewski: (1.1) [[kakls]] {{m}}
* maithili: (1.1) [[गर्दन]]
* manx: (1.1) [[mwannal]] {{m}}
* niemiecki: (1.1) [[Hals]] {{m}}; (1.2) [[Hals]] {{m}}
* norweski (bokmål): (1.1) [[hals]] {{m}}
* nowogrecki: (1.1) [[λαιμός]] {{m}}; (1.2) [[λαιμός]] {{m}}
* nowopruski: (1.1) [[winzus]] {{m}}
* pontyjski: (1.1) [[γούλα]] {{ż}}
* portugalski: (1.1) [[pescoço]] {{m}}
* rosyjski: (1.1) [[шея|ше́я]] {{ż}}; (1.2) [[горло|го́рло]] {{n}}
* rumuński: (1.1) [[gât]] {{n}}
* serbski: (1.1) [[врат]], [[шија]]
* slovio: (1.1) [[sxia]] (шиа)
* starofryzyjski: (1.1) [[hals]] {{m}}
* staroirlandzki: (1.1) [[muin]] {{ż}}
* staropruski: (1.1) [[winsus]] {{m}}
* suahili: (1.1) [[shingo]]
* tajski: (1.1) [[คอ]]
* turecki: (1.1) [[ense]], [[gerdan]]
* tybetański: (1.1) [[གཉའ]]
* ukraiński: (1.1) [[шия]] {{ż}}
* węgierski: (1.1) [[nyak]]
* wilamowski: (1.1) [[hołc]] {{m}}; (1.2) [[hołc]] {{m}}
* włoski: (1.1) [[collo]] {{m}}
* wolof: (1.1) [[baat]]
{{źródła}}
<references />
ns3brsssfrhwy7ov4mgsoqynane1jp0
GB
0
88005
8856230
8855913
2026-08-12T17:50:54Z
Türkçe-Lehçe sözlük
114911
/* GB (język turecki) */
8856230
wikitext
text/x-wiki
{{podobne|G8|Gb|ggb.}}
__TOC__
== GB ({{użycie międzynarodowe}}) ==
{{wymowa}}
{{znaczenia}}
''skrót''<ref>{{USJPonline|hasło=gigabajt}}</ref>
: (1.1) {{inform}} [[symbol]] [[jednostka|jednostki]] ''[[gigabajt]]''
{{odmiana}}
{{przykłady}}
: (1.1) ''[[1]] [[GB]] [[=]] [[1000|10]][[24]] [[MB]]''
{{składnia}}
{{kolokacje}}
{{synonimy}}
{{antonimy}}
{{hiperonimy}}
{{hiponimy}}
{{holonimy}}
{{meronimy}}
{{pokrewne}}
{{frazeologia}}
{{etymologia}}
{{uwagi}}
: (1.1) {{nie mylić z|Gb|gigabit}}
: (1.1) symbol [[G]] będący skrótem od przedrostka [[giga-]] oznacza w układzie SI 10<sup>9</sup>, natomiast w systemie dwójkowym, którego dotyczy ta jednostka, [[G]] to 2<sup>30</sup>, dla uniknięcia niejednoznaczności zaleca się używanie zamiast [[GB]] jednostki gibibajt o skrócie [[GiB]]<ref>[http://physics.nist.gov/cuu/Units/binary.html Prefixes for binary multiples]</ref>
: (1.1) {{zoblistę|B|KB|MB|GB|TB|PB|EB|ZB|JB}}
{{źródła}}
<references />
== GB ({{język angielski}}) ==
{{wymowa}}
{{znaczenia}}
''skrótowiec''
: (1.1) = ''[[Great Britain]]'' → [[Wielka Brytania]]
{{odmiana}}
: (1.1) {{nieodm}}
{{przykłady}}
{{składnia}}
{{kolokacje}}
{{synonimy}}
: (1.1) [[UK]]
{{antonimy}}
{{hiperonimy}}
{{hiponimy}}
{{holonimy}}
{{meronimy}}
{{pokrewne}}
{{frazeologia}}
{{etymologia}}
{{uwagi}}
{{źródła}}
== GB ({{język turecki}}) ==
{{wymowa}}
{{znaczenia}}
''skrótowiec''
: (1.1) = [[güneybatı]] → [[południowy zachód]], [[południowo-zachodni]]
: (2.1) = [[gümrük birliği]] → [[unia celna]]
{{odmiana}}
{{przykłady}}
{{składnia}}
{{kolokacje}}
{{synonimy}}
{{antonimy}}
{{hiperonimy}}
{{hiponimy}}
{{holonimy}}
{{meronimy}}
{{pokrewne}}
{{frazeologia}}
{{etymologia}}
{{uwagi}}
: (1.1) {{zoblistę|K|KD|D|GD|G|GB|B|KB}}
{{źródła}}
om7hseg4rou6g539mia92nfnyz21a40
8856392
8856230
2026-08-13T08:59:31Z
Türkçe-Lehçe sözlük
114911
/* GB (język turecki) */
8856392
wikitext
text/x-wiki
{{podobne|G8|Gb|ggb.}}
__TOC__
== GB ({{użycie międzynarodowe}}) ==
{{wymowa}}
{{znaczenia}}
''skrót''<ref>{{USJPonline|hasło=gigabajt}}</ref>
: (1.1) {{inform}} [[symbol]] [[jednostka|jednostki]] ''[[gigabajt]]''
{{odmiana}}
{{przykłady}}
: (1.1) ''[[1]] [[GB]] [[=]] [[1000|10]][[24]] [[MB]]''
{{składnia}}
{{kolokacje}}
{{synonimy}}
{{antonimy}}
{{hiperonimy}}
{{hiponimy}}
{{holonimy}}
{{meronimy}}
{{pokrewne}}
{{frazeologia}}
{{etymologia}}
{{uwagi}}
: (1.1) {{nie mylić z|Gb|gigabit}}
: (1.1) symbol [[G]] będący skrótem od przedrostka [[giga-]] oznacza w układzie SI 10<sup>9</sup>, natomiast w systemie dwójkowym, którego dotyczy ta jednostka, [[G]] to 2<sup>30</sup>, dla uniknięcia niejednoznaczności zaleca się używanie zamiast [[GB]] jednostki gibibajt o skrócie [[GiB]]<ref>[http://physics.nist.gov/cuu/Units/binary.html Prefixes for binary multiples]</ref>
: (1.1) {{zoblistę|B|KB|MB|GB|TB|PB|EB|ZB|JB}}
{{źródła}}
<references />
== GB ({{język angielski}}) ==
{{wymowa}}
{{znaczenia}}
''skrótowiec''
: (1.1) = ''[[Great Britain]]'' → [[Wielka Brytania]]
{{odmiana}}
: (1.1) {{nieodm}}
{{przykłady}}
{{składnia}}
{{kolokacje}}
{{synonimy}}
: (1.1) [[UK]]
{{antonimy}}
{{hiperonimy}}
{{hiponimy}}
{{holonimy}}
{{meronimy}}
{{pokrewne}}
{{frazeologia}}
{{etymologia}}
{{uwagi}}
{{źródła}}
== GB ({{język turecki}}) ==
{{wymowa}}
{{znaczenia}}
''skrótowiec''
: (1.1) = [[güneybatı]] → [[południowy zachód]], [[południowo-zachodni]]
: (1.2) = [[gümrük birliği]] → [[unia celna]]
{{odmiana}}
{{przykłady}}
{{składnia}}
{{kolokacje}}
{{synonimy}}
{{antonimy}}
{{hiperonimy}}
{{hiponimy}}
{{holonimy}}
{{meronimy}}
{{pokrewne}}
{{frazeologia}}
{{etymologia}}
{{uwagi}}
: (1.1) {{zoblistę|K|KD|D|GD|G|GB|B|KB}}
{{źródła}}
h1uahpk72354yj3pn3c94lmweodaol8
nan
0
92563
8856153
8812085
2026-08-12T12:02:59Z
OkuRin
62517
/* nan (użycie międzynarodowe) */ [[Szablon:cytuj]] do iso639-3.sil.org
8856153
wikitext
text/x-wiki
{{podobne|na'an|naan|NaN|Nan|nań|nån|ñaan|ŋan}}
== nan ({{użycie międzynarodowe}}) ==
{{wymowa}}
{{znaczenia}}
''symbol''
: (1.1) {{jęz}} ''kod [[w:ISO 639-3|ISO 639-3]]:'' [[język]] [[minnański]], [[fujiański]], ([[chiński]]) [[minnan]], [[min]] [[południowy]]<ref>{{cytuj|dostęp=o|tytuł=ISO 639-3|data=2023-11|url=https://iso639-3.sil.org|rozdział=[https://iso639-3.sil.org/code/nan nan]|opublikowany=iso639-3.sil.org}}</ref>
{{odmiana}}
{{przykłady}}
{{składnia}}
{{kolokacje}}
{{synonimy}}
: (1.1) ''kod [[w:Glottolog|Glottolog]]:'' [[minn1241]], ''kod Linguasphere:'' [[79-AAA-j]]
{{antonimy}}
{{hiperonimy}}
{{hiponimy}}
{{holonimy}}
{{meronimy}}
{{pokrewne}}
{{frazeologia}}
{{etymologia}} {{etym|chiń|南}} (nán)
{{uwagi}}
{{źródła}}
<references />
== nan ({{język angielski}}) ==
{{wymowa}} {{IPA|næn}} {{audioUS|En-us-nan.ogg}}
{{znaczenia}}
''rzeczownik''
: (1.1) {{bryt}} [[babcia]]
{{odmiana}}
{{przykłady}}
{{składnia}}
{{kolokacje}}
{{synonimy}}
{{antonimy}}
{{hiperonimy}}
{{hiponimy}}
{{holonimy}}
{{meronimy}}
{{pokrewne}}
: {{rzecz}} [[nanny]]
{{frazeologia}}
{{etymologia}}
: prawdopodobnie {{etym|celt|nana}} → [[babka]]
{{uwagi}}
{{źródła}}
== nan ({{język dolnołużycki}}) ==
{{wymowa}}
{{znaczenia}}
''rzeczownik, rodzaj męski''
: (1.1) [[ojciec]]<ref>{{cytuj|dostęp=o|autor=Siegfried Michałk|tytuł=Enkliza w języku łużyckim|czasopismo=Poradnik Językowy|numer=7|data=1957-09|s=305|język=pl|url=https://poradnik-jezykowy.uw.edu.pl/issue/697|redaktor=Witold Doroszewski|wydawca=Wiedza Powszechna|issn=0551-5343|miejsce=Warszawa}}</ref>
{{odmiana}}
: (1.1) {{lp}} nan, ~a, ~oju, ~a, ~om, ~je; {{du}} ~a, ~owo, ~oma, ~owu, ~oma, ~oma; {{lm}} ~y, ~ow, ~am, ~y/~ow, ~ami, ~ach
{{przykłady}}
: (1.1) ''[[wiźaŕ|Wiźaŕ]] [[byś|jo]] [[nan]]oju [[wěšćiś|wěšćił]], [[až]] [[byś|buźo]] [[jogo]] [[syn]] [[pak]] [[wjeliki]] [[kral]] [[pak]] [[wjeliki]] [[swěty]].<ref>{{zWikiprojektu|język=dsb|hasło=Siddhartha Gautama|oldid=67323}}</ref>'' → [[wróżbita|Wróżbita]] [[wieszczyć|wieszczył]] '''ojcu''', [[że]] [[jego]] [[syn]] [[być|będzie]] [[albo]] [[wielki]]m [[król]]em, [[albo]] [[wielki]]m [[święty]]m.
{{składnia}}
{{kolokacje}}
{{synonimy}}
: (1.1) [[wośc]]
{{antonimy}}
{{hiperonimy}}
{{hiponimy}}
{{holonimy}}
{{meronimy}}
{{pokrewne}}
{{frazeologia}}
{{etymologia}}
{{uwagi}}
{{źródła}}
<references />
== nan ({{esperanto (morfem)}}) ==
{{wymowa}}
{{znaczenia}}
{{morfem|eo}}
: (1.1) [[karzeł]]
{{odmiana}}
{{przykłady}}
{{składnia}}
{{kolokacje}}
{{synonimy}}
{{antonimy}}
{{hiperonimy}}
{{hiponimy}}
{{holonimy}}
{{meronimy}}
{{pochodne}}
: {{rzecz}} [[nano]], [[naneco]], [[nanino]], [[nanplanedo]], [[nanoplanedo]]
: {{przym}} [[nana]]
{{frazeologia}}
{{etymologia}}
{{uwagi}} {{morfem oficjalny|9OA}}
{{źródła}}
== nan ({{język górnołużycki}}) ==
{{wymowa}}
{{znaczenia}}
''rzeczownik, rodzaj męski''
: (1.1) [[ojciec]]<ref>{{cytuj|dostęp=o|autor=Siegfried Michałk|tytuł=Enkliza w języku łużyckim|czasopismo=Poradnik Językowy|numer=7|data=1957-09|s=305|język=pl|url=https://poradnik-jezykowy.uw.edu.pl/issue/697|redaktor=Witold Doroszewski|wydawca=Wiedza Powszechna|issn=0551-5343|miejsce=Warszawa}}</ref>
{{odmiana}}
: (1.1) {{lp}} nan, ~a, ~ej, ~a, ~om, ~je, ~o
{{przykłady}}
: (1.1) ''[[nan|Nan]] [[a]] [[mać]] [[a]] [[dźěćo|dźěći]] [[tworić|tworja]] [[swójba|swójbu]].'' → '''[[ojciec|Ojciec]]''', [[matka]] [[i]] [[dziecko|dzieci]] [[tworzyć|tworzą]] [[rodzina|rodzinę]].
{{składnia}}
{{kolokacje}}
{{synonimy}}
: (1.1) [[wótc]]
{{antonimy}}
{{hiperonimy}}
{{hiponimy}}
{{holonimy}}
{{meronimy}}
{{pokrewne}}
{{frazeologia}}
{{etymologia}}
{{uwagi}}
{{źródła}}
<references />
== nan ({{język haitański}}) ==
{{wymowa}}
{{znaczenia}}
''przyimek''
: (1.1) [[w]]
: (1.2) [[na]]
{{odmiana}}
{{przykłady}}
: (1.1) ''[[Bilgari]] [[se]] [[yon]] [[peyi]] [[ki]] [[sitye]] [[nan]] [[Ewòp]].'' → [[Bułgaria]] [[być|jest]] [[państwo|państwem]] '''[[w]]''' [[Europa|Europie]].
: (1.2) ''[[nan|Nan]] [[konmansman]], [[Bondye]] [[kreye]] [[syèl]] [[la]] [[ak]] [[latè]] [[a]].'' → '''[[na|Na]]''' [[początek|początku]] [[Bóg]] [[stworzyć|stworzył]] [[niebo]] [[i]] [[ziemia|ziemię]].
{{składnia}}
{{kolokacje}}
{{synonimy}}
{{antonimy}}
{{hiperonimy}}
{{hiponimy}}
{{holonimy}}
{{meronimy}}
{{pokrewne}}
{{frazeologia}}
{{etymologia}}
{{uwagi}}
{{źródła}}
== nan ({{język kataloński}}) ==
{{wymowa}}
: {{IPA3|ˈnan}}
: {{audio|LL-Q7026 (cat)-Marvives-nan.wav}}
{{znaczenia}}
''przymiotnik''
: (1.1) [[maleńki]], [[karłowaty]]
{{odmiana}}
: (1.1) {{lp}} nan {{m}}, nana {{ż}}; {{lm}} nans {{m}}, nanes {{ż}}
{{przykłady}}
{{składnia}}
{{kolokacje}}
: (1.1) ''[[la]] [[galàxia nana]]'' → [[galaktyka karłowata]]
{{synonimy}}
{{antonimy}}
{{hiperonimy}}
{{hiponimy}}
{{holonimy}}
{{meronimy}}
{{pokrewne}}
{{frazeologia}}
{{etymologia}}
{{uwagi}}
{{źródła}}
== nan ({{język turkmeński}}) ==
{{ortografie}}
{{wymowa}}
{{znaczenia}}
''rzeczownik''
: (1.1) [[chleb]]
{{odmiana}}
{{przykłady}}
{{składnia}}
{{kolokacje}}
{{synonimy}}
{{antonimy}}
{{hiperonimy}}
{{hiponimy}}
{{holonimy}}
{{meronimy}}
{{pokrewne}}
{{frazeologia}}
{{etymologia}}
{{uwagi}}
{{źródła}}
== nan ({{język zazaki}}) ==
{{wymowa}}
{{znaczenia}}
''rzeczownik, rodzaj żeński''
: (1.1) {{kulin}} [[chleb]], [[bochenek]] [[chleb]]a
''rzeczownik, rodzaj męski''
: (2.1) {{kulin}} [[chleb]], [[pieczywo]]
: (2.2) [[jedzenie]]
{{odmiana}}
{{przykłady}}
{{składnia}}
{{kolokacje}}
{{synonimy}}
{{antonimy}}
{{hiperonimy}}
{{hiponimy}}
{{holonimy}}
{{meronimy}}
{{pokrewne}}
{{frazeologia}}
{{etymologia}}
{{uwagi}}
{{źródła}}
1lb64elaeath0o1a65ptf3pzn4m1vz8
bajt
0
101821
8856275
8727476
2026-08-12T18:50:38Z
Türkçe-Lehçe sözlük
114911
dodano turecki: (1.1) [[bayt]]
8856275
wikitext
text/x-wiki
__TOC__
== bajt ({{język polski}}) ==
{{wymowa}} {{IPA3|bajt}}, {{AS3|bai ̯t}} {{audio|Pl-bajt.ogg}}
{{znaczenia}}
''rzeczownik, rodzaj męskorzeczowy''
: (1.1) {{inform}} [[jednostka]] [[pamięć|pamięci]] [[komputerowy|komputerowej]] [[równy|równa]] [[8]] [[bit]]om; {{wikipedia}}
: (1.2) {{archit}} [[jednostka]] [[mieszkalny|mieszkalna]] [[w]] [[architektura|architekturze]] [[islam]]u; {{wikipedia|bajt (architektura)}}
: (1.3) {{liter}} [[typ]] [[wers]]u [[popularny|popularnego]] [[w]] [[poezja|poezji]] [[arabski]]ej [[i]] [[perski]]ej; {{wikipedia|bajt (literatura)}}
{{odmiana}}
: (1.1-3) {{odmiana-rzeczownik-polski
|Mianownik lp = bajt
|Dopełniacz lp = bajtu
|Celownik lp = bajtowi
|Biernik lp = bajt
|Narzędnik lp = bajtem
|Miejscownik lp = bajcie
|Wołacz lp = bajcie
|Mianownik lm = bajty
|Dopełniacz lm = bajtów
|Celownik lm = bajtom
|Biernik lm = bajty
|Narzędnik lm = bajtami
|Miejscownik lm = bajtach
|Wołacz lm = bajty
}}
{{przykłady}}
: (1.1) ''[[niektóry|Niektóre]] [[plik]]i [[zajmować|zajmują]] [[tylko]] [[kilka]] [[bajt]]ów.''
{{składnia}}
{{kolokacje}}
{{synonimy}}
{{antonimy}}
{{hiperonimy}}
{{hiponimy}}
{{holonimy}}
{{meronimy}}
{{pokrewne}}
: {{rzecz}} [[bajcik]] {{mrz}}, [[kilobajt]] {{mrz}}, [[megabajt]] {{mrz}}, [[gigabajt]] {{mrz}}, [[terabajt]] {{mrz}}, [[petabajt]] {{mrz}}, [[eksabajt]] {{mrz}}, [[zettabajt]] {{mrz}}, [[jottabajt]] {{mrz}}
{{frazeologia}}
{{etymologia}}
{{uwagi}}
{{tłumaczenia}}
* angielski: (1.1) [[byte]]
* baskijski: (1.1) [[byte]]
* bułgarski: (1.1) [[байт]] {{m}}
* duński: (1.1) [[byte]] {{w}}
* esperanto: (1.1) [[bitoko]]
* estoński: (1.1) [[bait]]
* fiński: (1.1) [[tavu]]
* francuski: (1.1) [[octet]] {{m}}
* hawajski: (1.1) [[ʻai]]
* hiszpański: (1.1) [[byte]] {{m}}
* japoński: (1.1) [[バイト]]
* niemiecki: (1.1) [[Byte]] {{n}}
* rosyjski: (1.1) [[байт]]
* słowacki: (1.1) [[bajt]] {{m}}, [[byte]] {{m}}
* szwedzki: (1.1) [[byte]] {{n}}
* turecki: (1.1) [[bayt]]
* ukraiński: (1.1) [[байт]] {{m}}
* węgierski: (1.1) [[byte]]
* włoski: (1.1) [[byte]] {{m}}
{{źródła}}
== bajt ({{język czeski}}) ==
{{wymowa}}
{{znaczenia}}
''rzeczownik, rodzaj męski nieżywotny''
: (1.1) {{inform}} [[bajt]]
{{odmiana}}
: (1.1) {{odmiana-rzeczownik-czeski
|Mianownik lp = bajt
|Mianownik lm = bajty
|Dopełniacz lp = bajtu
|Dopełniacz lm = bajtů
|Celownik lp = bajtu
|Celownik lm = bajtům
|Biernik lp = bajt
|Biernik lm = bajty
|Wołacz lp = bajte
|Wołacz lm = bajty
|Miejscownik lp = bajtu
|Miejscownik lm = bajtech
|Narzędnik lp = bajtem
|Narzędnik lm = bajty
}}
{{przykłady}}
{{składnia}}
{{kolokacje}}
{{synonimy}}
: (1.1) {{rzad}} [[slabika]]
{{antonimy}}
{{hiperonimy}}
{{hiponimy}}
{{holonimy}}
{{meronimy}}
{{pokrewne}}
: {{przym}} [[bajtový]]
{{frazeologia}}
{{etymologia}}
{{uwagi}}
{{źródła}}
== bajt ({{język słowacki}}) ==
{{wymowa}}
{{znaczenia}}
''rzeczownik, rodzaj męski nieżywotny''
: (1.1) {{inform}} [[bajt]]<ref name=sssj>{{SSSJ|tom=AG|hasło=bajt}}</ref>
{{odmiana}}
: (1.1) {{odmiana-rzeczownik-słowacki
|Mianownik lp = bajt
|Mianownik lm = bajty
|Dopełniacz lp = bajtu
|Dopełniacz lm = bajtov
|Celownik lp = bajtu
|Celownik lm = bajtom
|Biernik lp = bajt
|Biernik lm = bajty
|Miejscownik lp = bajte
|Miejscownik lm = bajtoch
|Narzędnik lp = bajtom
|Narzędnik lm = bajtmi
}}
{{przykłady}}
{{składnia}}
{{kolokacje}}
: (1.1) [[gigabajt]] • [[kilobajt]] • [[megabajt]]
{{synonimy}}
: (1.1) [[byte]] {{m}}, {{symbol}} [[B]]
{{antonimy}}
{{hiperonimy}}
{{hiponimy}}
{{holonimy}}
{{meronimy}}
{{pokrewne}}
: {{rzecz}} [[byte]] {{m}}
: {{przym}} [[bajtový]], [[bytový]]
{{frazeologia}}
{{etymologia}}
{{uwagi}}
{{źródła}}
<references />
tot2q8ofu40w8dy0007ot5fedc20y3c
policzek
0
103175
8856226
8710436
2026-08-12T17:46:06Z
OkuRin
62517
dodano interlingua: (1.1) [[gena]]
8856226
wikitext
text/x-wiki
== policzek ({{język polski}}) ==
[[Plik:Cheek.jpg|thumb|policzek (1.1)]]
[[Plik:Child touching another childs face.jpg|thumb|policzek (1.2)]]
{{wymowa}} {{audio|Pl-policzek.ogg}}, {{IPA3|pɔˈlʲit͡ʃɛk}}, {{AS3|polʹ'''i'''ček}}, {{objaśnienie wymowy|ZM}}
{{znaczenia}}
''rzeczownik, rodzaj męskorzeczowy''
: (1.1) {{anat}} [[każdy|każde]] [[z]] [[dwa|dwóch]] [[miejsce|miejsc]] [[na]] [[twarz]]y [[pod]] [[oko|okiem]], [[obok]] [[nos]]a
: (1.2) [[uderzenie]] [[otwarty|otwartą]] [[dłoń|dłonią]] [[w]] policzek (1.1)
: (1.3) {{przen}} [[obraza]]
: (1.4) {{archit}} [[rodzaj]] [[konstrukcja|konstrukcji]], [[na]] [[który|której]] [[opierać się|opierają się]] [[stopień|stopnie]] [[schody|schodów]]
: (1.5) {{środ}} {{sport}} [[część]] [[broń|broni]] ([[kolba|kolby]]) [[do]] [[opieranie|opierania]] policzka (1.1)<ref>Monika Sobolewska, ''Słownictwo z zakresu strzelectwa sportowego w polszczyźnie współczesnej – wybrane zagadnienia'', w: ''Socjolekt, idiolekt, idiostyl. Historia i współczesność'' pod red. Urszuli Sokólskiej, Uniwersytet w Białymstoku, Białystok 2017, s. 333.</ref>
{{odmiana}}
: (1.1-5) {{odmiana-rzeczownik-polski
|Mianownik lp = policzek
|Dopełniacz lp = policzka
|Celownik lp = policzkowi
|Biernik lp = policzek
|Narzędnik lp = policzkiem
|Miejscownik lp = policzku
|Wołacz lp = policzku
|Mianownik lm = policzki
|Dopełniacz lm = policzków
|Celownik lm = policzkom
|Biernik lm = policzki
|Narzędnik lm = policzkami
|Miejscownik lm = policzkach
|Wołacz lm = policzki
}}
{{przykłady}}
: (1.1) ''[[na|Na]] [[policzek|policzku]] [[wyskoczyć|wyskoczył]] [[ona|jej]] [[czerwony]] [[pryszcz]].''
: (1.2) ''[[policzek|Policzek]] [[być|był]] [[tak]] [[silny]], [[że]] [[ofiara]] [[zachwiać|zachwiała]] [[się]].''
: (1.3) ''[[napis|Napis]] „[[precz|Precz]] [[z]] [[komuna|komuną]]!” [[na]] [[gmach]]u [[PZPR]] [[być|byłby]] [[prawdziwy]]m [[policzek|policzkiem]] [[dla]] [[każdy|każdego]] [[działacz]]a [[partyjny|partyjnego]].''
{{składnia}}
{{kolokacje}}
{{synonimy}}
: (1.1) {{śląsk|[[facka]]}}
: (1.3) [[obraza]], [[afront]]
: (1.4) [[belka policzkowa]]
{{antonimy}}
: (1.5) [[ostroga]]
{{hiperonimy}}
{{hiponimy}}
{{holonimy}}
{{meronimy}}
{{pokrewne}}
: {{rzecz}} [[policzkowanie]] {{n}}, [[spoliczkowanie]] {{n}}
:: {{zgrub}} [[polik]] {{mrz}}
: {{czas}} [[policzkować]] {{ndk}}, [[spoliczkować]] {{dk}}
: {{przym}} [[policzkowy]]
: {{przysł}} [[policzkowo]]
{{frazeologia}}
: [[nadstawić drugi policzek]]
{{etymologia}} {{etymn|polski|po licu}}<ref>{{Boryś2008|hasło=policzek}}</ref>
{{uwagi}}
: (1.1) zobacz też: [[Indeks:Polski - Części ciała]]
{{tłumaczenia}}
* aleucki: (1.1) [[ulugaq]], [[uluga-x̂]]
* angielski: (1.1) [[cheek]]; (1.2) [[bitch slap]], [[slap in the face]]; (1.3) [[slap in the face]]
* arabski: (1.1) [[خد]]
* baskijski: (1.1) [[masail]], [[matrail]]; (1.2) [[belarrondoko]], [[masaileko]], [[matraileko]], [[zaplazteko]]
* białoruski: (1.1) [[шчака]] {{ż}}
* birmański: (1.1) [[ပါး]] (pa:)
* bułgarski: (1.1) [[буза]] {{ż}}; (1.2) [[шамар]] {{m}}, [[плесница]] {{ż}}; (1.4) [[пързалка]] {{ż}}
* cerkiewnosłowiański: (1.1) [[ланита]] {{ż}}
* chiński standardowy: (1.1) [[脸颊]] (liǎnjiá), [[面颊]] (miànjiá), [[脸]] (liǎn)
* chorwacki: (1.1) [[obraz]] {{m}}
* czeski: (1.1) [[tvář]] {{ż}}
* duński: (1.1) [[kind]] {{w}}
* esperanto: (1.1) [[vango]]
* estoński: (1.1) [[põsk]]
* fiński: (1.1) [[poski]]
* francuski: (1.1) [[joue]] {{ż}}; (1.2) [[giffle]] {{ż}}; (1.3) [[giffle]] {{ż}}
* hebrajski: (1.1) [[לחי]] {{ż}} (lekhi)
* hiszpański: (1.1) [[mejilla]] {{ż}}; (1.2) [[bofetada]] {{ż}}; (1.3) [[bofetada]] {{ż}}; (1.4) [[zanca]] {{ż}}
* indonezyjski: (1.1) [[pipi]], [[roman]]
* interlingua: (1.1) [[gena]]
* inuktitut: (1.1) [[ᐅᓗᐊᖅ]]
* islandzki: (1.1) [[kinn]] {{ż}}
* japoński: (1.1) [[頬]], [[頬っぺた]]
* jidysz: (1.1) [[באַק]] {{ż}} (bak), [[בעקל]] {{n}} (bekl)
* kansa: (1.1) [[yéba]]
* kataloński: (1.1) [[galta]] {{ż}}
* koreański: (1.1) [[볼]] (pol)
* Lingua Franca Nova: (1.1) [[jena]] / жена
* litewski: (1.1) [[žandas]] {{m}}
* łotewski: (1.1) [[vaigs]] {{m}}
* macedoński: (1.1) [[образ]] {{m}} (obraz)
* neo: (1.1) [[vango]]
* niderlandzki: (1.1) [[wang]] {{ż}}/{{m}}
* niemiecki: (1.1) [[Backe]] {{ż}}, [[Wange]] {{ż}}; (1.2) [[Ohrfeige]] {{ż}}; (1.3) [[Ohrfeige]] {{ż}}
* norweski (bokmål): (1.1) [[kinn]] {{n}}
* novial: (1.1) [[vange]]
* nowogrecki: (1.1) [[μάγουλο]] {{n}}; (1.2) [[χαστούκι]] {{n}}, [[μπάτσος]] {{m}}; (1.3) [[μπάτσος]] {{m}}, [[κόλαφος]] {{m}}
* nowopruski: (1.1) [[laīknan]] {{n}}
* ormiański: (1.1) [[այտ]]
* portugalski: (1.1) [[bochecha]] {{ż}}
* romániço: (1.1) [[jeno]]
* rosyjski: (1.1) [[щека|щека́]] {{ż}}; (1.2) [[пощёчина]] {{ż}}; (1.3) [[пощёчина]] {{ż}}
* rumuński: (1.1) [[obraz]] {{m}}
* serbski: (1.1) [[образ]] (obraz) {{m}}
* słowacki: (1.2) [[líce]] {{n}}, {{pot}} [[facka]] {{ż}}
* słoweński: (1.1) [[lice]] {{n}}
* staropruski: (1.1) [[laygnan]] {{n}}
* szwedzki: (1.1) [[kind]] {{w}}; (1.2) [[örfil]] {{w}}
* tajski: (1.1) [[แก้ม]]
* turecki: (1.1) [[yanak]], [[yüz]]
* tybetański: (1.1) [[ཞལ་འགྲམ]]
* udmurcki: (1.1) [[бам]]
* ukraiński: (1.1) [[щока|щока́]] {{ż}}; (1.2) [[ляпас|ля́пас]] {{m}}
* volapük: (1.1) [[cüg]]
* węgierski: (1.1) [[arc]]; (1.2) [[arculütés]]
* wietnamski: (1.1) [[má]]
* wilamowski: (1.1) [[waeć]] {{ż}}; (1.2) [[vȧćć]] {{ż}}; (1.3) [[vȧćć]] {{ż}}
* włoski: (1.1) [[gota]] {{ż}}, [[guancia]] {{ż}}; (1.2) [[schiaffo]] {{m}}, [[ceffone]] {{m}}, [[sberla]] {{ż}}; (1.3) [[sberla]] {{ż}}
* wolof: (1.1) [[lex]]
{{źródła}}
<references />
356ep5kmw7pgfeuol9tcm404rbo37ii
brzuch
0
106498
8856317
8687815
2026-08-12T21:54:12Z
Evohe75
107524
zmodyfikowano portugalski
8856317
wikitext
text/x-wiki
== brzuch ({{język polski}}) ==
[[Plik:Belly button.jpg|thumb|brzuch (1.1)]]
[[Plik:Hi! I'm here at last - panoramio.jpg|thumb|brzuch (1.2)]]
[[Plik:Pregnant woman -abdomen-24Jan2010.jpg|thumb|brzuch (1.3)]]
{{wymowa}}
: {{IPA3|bʒux}}, {{AS3|bžuχ}} {{audio|Pl-brzuch.ogg}}
: {{audio|LL-Q809 (pol)-Olaf-brzuch.wav}}
{{znaczenia}}
''rzeczownik, rodzaj męskorzeczowy''
: (1.1) {{anat}} [[dolny|dolna]] [[część]] [[tułów|tułowia]]; {{wikipedia|jama brzuszna}}
: (1.2) {{pot}} brzuch (1.1), [[ale]] [[przy]] [[otyłość|otyłości]]
: (1.3) {{pot}} brzuch (1.1), [[ale]] [[podczas]] [[ciąża|ciąży]]
{{odmiana}}
: (1.1-3) {{odmiana-rzeczownik-polski
|Mianownik lp = brzuch
|Dopełniacz lp = brzucha
|Celownik lp = brzuchowi
|Biernik lp = brzuch
|Narzędnik lp = brzuchem
|Miejscownik lp = brzuchu
|Wołacz lp = brzuchu
|Mianownik lm = brzuchy
|Dopełniacz lm = brzuchów
|Celownik lm = brzuchom
|Biernik lm = brzuchy
|Narzędnik lm = brzuchami
|Miejscownik lm = brzuchach
|Wołacz lm = brzuchy
}}
{{przykłady}}
: (1.1) ''[[nieodpowiedni|Nieodpowiednie]] [[odżywianie]] [[wywoływać|wywołuje]] [[ból]]e [[brzuch]]a.''
: (1.2) ''[[dzięki|Dzięki]] [[odpowiedni]]m [[ćwiczenie|ćwiczeniom]] [[pozbyć się|pozbyłem się]] [[brzuch]]a [[w]] [[cztery]] [[tydzień|tygodnie]].''
: (1.3) ''[[podobno|Podobno]] [[żona]] [[Adam]]a [[chodzić|chodzi]] [[z]] [[brzuch]]em [[już]] [[od]] [[trzy|trzech]] [[miesiąc|miesięcy]].''
{{składnia}}
{{kolokacje}}
: (1.1) [[płaski]] / [[wzdąć|wzdęty]] brzuch • [[ból]] brzucha • [[taniec brzucha]]
{{synonimy}}
: (1.1) {{zdrobn}} [[brzuszek]], [[brzusio]]; {{zgrub}} [[brzuszysko]]; {{daw}} [[żywot]]; {{pot}} [[bęben]]; {{posp}} [[bebech]], [[brzucho]], [[kałdun]]; {{kraków|[[bandzioch]]}}; {{warszawa|[[maciek]]}}; {{gw-pl|Górny Śląsk|[[kalfas]]}}; {{gw-pl|Mazowsze|[[bełk]]}}<ref>{{MSGP|strony=19|hasło=bełk II}}</ref>
: (1.2) {{żart}} [[mięsień piwny]]; {{żart}} {{gw-pl|Górny Śląsk|[[bas]], [[kastel]]}}
{{antonimy}}
{{hiperonimy}}
{{hiponimy}}
{{holonimy}}
: (1.1) [[tułów]]
{{meronimy}}
: (1.1) [[pępek]]
{{pokrewne}}
: {{rzecz}} [[brzuchacz]] {{mos}}, [[brzuchal]] {{mos}}, [[brzusiec]] {{mrz}}, [[wybrzuszanie]] {{n}}, [[wybrzuszenie]] {{n}}
:: {{zdrobn}} [[brzuszek]] {{mrz}}, [[brzusio]] {{mrz}}
:: {{zgrub}} [[brzucho]] {{n}}, [[brzuszysko]] {{n}}
: {{czas}} [[wybrzuszyć]] {{dk}}, [[wybrzuszać]] {{ndk}}
: {{przym}} [[brzuszny]], [[brzuchaty]], [[brzuszasty]]
: {{przysł}} [[brzusznie]]
{{frazeologia}}
: [[mieć motyle w brzuchu]] • [[słuchaj uchem, a nie brzuchem]]
: ''przysłowia'': [[brzuchowi nie podlegać – wielka wolność]] • [[choremu brzuchowi i pierogi zaszkodzą]] • [[gdy się dobrze brzuch przepości, nie wybiera z chleba ości]] • [[kiedy w brzuchu pusto, w głowie groch z kapustą]] • [[kto brzuch nazbyt tuczy, nie bardzo się uczy]] • [[kto myśli o brzuchu, ten słaby na duchu]] • [[kto w brzuch wierzy, niedaleko ubieży]] • [[najczęściej brzuch tłusty dzierżawi łeb pusty]] • [[obżarty brzuch rozumu bystrego nie czyni]]
{{etymologia}}
: {{etym|prasł|*bŕuxъ}}<ref>{{Boryś2005}}</ref>
{{uwagi}}
: (1.1) zobacz też: [[Indeks:Polski - Części ciała]]
{{tłumaczenia}}
* albański: (1.1) [[bark]] {{m}}
* aleucki: (1.1) [[kilmaq]], [[kilma-x̂]]
* angielski: (1.1) [[stomach]], [[belly]], [[abdomen]]
* arabski: (1.1) [[بطن]] {{m}} (baṭn)
* asamski: (1.1) [[পেট]]
* awestyjski: (1.1) [[𐬎𐬛𐬀𐬭𐬀]]
* baskijski: (1.1) [[sabel]]
* bhodźpuri: (1.1) [[पेट]] {{m}}
* białoruski: (1.1) [[жывот]] {{m}}
* brithenig: (1.1) [[gwentr]] {{ż}}
* bułgarski: (1.1) [[корем]] {{m}}
* chorwacki: (1.1) [[trbuh]] {{m}}
* czeski: (1.1) [[břicho]] {{n}}
* dolnołużycki: (1.1) [[brjuch]] {{m}}
* duński: (1.1) [[mave]] {{w}}
* elfdalski: (1.1) [[kwið]] {{m}}
* esperanto: (1.1) [[ventro]], [[abdomeno]]
* fenicki: (1.1) [[𐤁𐤈𐤍]]
* fiński: (1.1) [[maha]]
* francuski: (1.1) [[ventre]] {{m}}
* ga: (1.1) [[musu]]
* górnołużycki: (1.1) [[brjuch]] {{m}}
* hiszpański: (1.1) [[vientre]] {{m}}
* ido: (1.1) [[abdomino]]
* islandzki: (1.1) [[magi]] {{m}}, [[kviður]] {{m}}, [[búkur]] {{m}}, [[belgur]] {{m}}
* jaćwieski: (1.1) [[wendoris]]
* japoński: (1.1) [[腹]] ([[はら]], hara), [[御腹]] ([[おなか]], onaka)
* jidysz: (1.1) [[בויך]] {{m}} (bojch)
* kaszubski: (1.1) [[brzëch]] {{m}}
* kataloński: (1.1) [[panxa]] {{ż}}, [[abdomen]] {{m}}
* khowarski: (1.1) [[اݰکامہ]]
* koreański: (1.1) [[배]] (pae); (1.2) [[배]] (pae)
* łaciński: (1.1) [[venter]] {{m}}
* łatgalski: (1.1) [[vādars]] {{m}}
* macedoński: (1.1) [[стомак]] {{m}}
* maithili: (1.1) [[पेट]]
* manx: (1.1) [[bolg]] {{m}}
* neapolitański: (1.1) [[panza]] {{ż}}
* niderlandzki: (1.1) [[buik]] {{m}}
* niemiecki: (1.1) [[Bauch]] {{m}}
* norweski (bokmål): (1.1) [[mage]] {{m}}, [[buk]] {{m}}
* norweski (nynorsk): (1.1) [[mage]] {{m}}, [[buk]] {{m}}
* norweski (riksmål): (1.1) [[mage]] {{w}}, [[buk]] {{w}}
* nowogrecki: (1.1) [[κοιλιά]] {{ż}}
* nowopruski: (1.1) [[wīders]] {{m}}
* ormiański: (1.1) [[որովայն]] (orovayn)
* pali: (1.1) [[udara]] {{n}}
* pontyjski: (1.1) [[κοιλία]] {{ż}}
* portugalski: (1.1) [[barriga]] {{ż}}, [[ventre]]
* rosyjski: (1.1) [[живот]] {{m}}, [[брюхо]] {{n}}; (1.2) [[брюхо]] {{n}}
* rumuński: (1.1) [[stomac]] {{n}}
* sanskryt: (1.1) [[कुक्षि]]
* slovio: (1.1) [[bruho]] (брухо)
* słowacki: (1.1) [[brucho]] {{n}}, {{anat}} [[abdómen]] {{m}}
* staroczeski: (1.1) [[břucho]] {{n}}, [[břuch]] {{m}}
* starofryzyjski: (1.1) [[buc]] {{m}}, [[buk]] {{m}}
* staroirlandzki: (1.1) [[brú]] {{ż}}
* staropruski: (1.1) [[weders]] {{m}}
* suahili: (1.1) [[vagi]]
* szwedzki: (1.1) [[mage]] {{w}}, [[buk]] {{w}}, [[abdomen]] {{n}}
* tatarski: (1.1) [[qarın]]
* tetum: (1.1) [[kabun]]
* turecki: (1.1) [[karın]]
* tuvalu: (1.1) [[alo]], [[kona]], [[koopuu]], [[manava]]
* ukraiński: (1.1) [[живіт]] {{m}}
* urdu: (1.1) [[پیٹ]] {{m}}
* wenedyk: (1.1) [[więterz]] {{m}}
* węgierski: (1.1) [[has]]
* wilamowski: (1.1) [[boüh]] {{m}}
* włoski: (1.1) [[pancia]] {{ż}}, [[addome]] {{m}}
* wolof: (1.1) [[biir]]
* xhosa: (1.1) [[isisu]]
{{źródła}}
<references />
skdvb70smte1cfgvthsbkrkz67ab9fb
8856323
8856317
2026-08-12T23:00:06Z
Tsca
7
zmodyfikowano portugalski
8856323
wikitext
text/x-wiki
== brzuch ({{język polski}}) ==
[[Plik:Belly button.jpg|thumb|brzuch (1.1)]]
[[Plik:Hi! I'm here at last - panoramio.jpg|thumb|brzuch (1.2)]]
[[Plik:Pregnant woman -abdomen-24Jan2010.jpg|thumb|brzuch (1.3)]]
{{wymowa}}
: {{IPA3|bʒux}}, {{AS3|bžuχ}} {{audio|Pl-brzuch.ogg}}
: {{audio|LL-Q809 (pol)-Olaf-brzuch.wav}}
{{znaczenia}}
''rzeczownik, rodzaj męskorzeczowy''
: (1.1) {{anat}} [[dolny|dolna]] [[część]] [[tułów|tułowia]]; {{wikipedia|jama brzuszna}}
: (1.2) {{pot}} brzuch (1.1), [[ale]] [[przy]] [[otyłość|otyłości]]
: (1.3) {{pot}} brzuch (1.1), [[ale]] [[podczas]] [[ciąża|ciąży]]
{{odmiana}}
: (1.1-3) {{odmiana-rzeczownik-polski
|Mianownik lp = brzuch
|Dopełniacz lp = brzucha
|Celownik lp = brzuchowi
|Biernik lp = brzuch
|Narzędnik lp = brzuchem
|Miejscownik lp = brzuchu
|Wołacz lp = brzuchu
|Mianownik lm = brzuchy
|Dopełniacz lm = brzuchów
|Celownik lm = brzuchom
|Biernik lm = brzuchy
|Narzędnik lm = brzuchami
|Miejscownik lm = brzuchach
|Wołacz lm = brzuchy
}}
{{przykłady}}
: (1.1) ''[[nieodpowiedni|Nieodpowiednie]] [[odżywianie]] [[wywoływać|wywołuje]] [[ból]]e [[brzuch]]a.''
: (1.2) ''[[dzięki|Dzięki]] [[odpowiedni]]m [[ćwiczenie|ćwiczeniom]] [[pozbyć się|pozbyłem się]] [[brzuch]]a [[w]] [[cztery]] [[tydzień|tygodnie]].''
: (1.3) ''[[podobno|Podobno]] [[żona]] [[Adam]]a [[chodzić|chodzi]] [[z]] [[brzuch]]em [[już]] [[od]] [[trzy|trzech]] [[miesiąc|miesięcy]].''
{{składnia}}
{{kolokacje}}
: (1.1) [[płaski]] / [[wzdąć|wzdęty]] brzuch • [[ból]] brzucha • [[taniec brzucha]]
{{synonimy}}
: (1.1) {{zdrobn}} [[brzuszek]], [[brzusio]]; {{zgrub}} [[brzuszysko]]; {{daw}} [[żywot]]; {{pot}} [[bęben]]; {{posp}} [[bebech]], [[brzucho]], [[kałdun]]; {{kraków|[[bandzioch]]}}; {{warszawa|[[maciek]]}}; {{gw-pl|Górny Śląsk|[[kalfas]]}}; {{gw-pl|Mazowsze|[[bełk]]}}<ref>{{MSGP|strony=19|hasło=bełk II}}</ref>
: (1.2) {{żart}} [[mięsień piwny]]; {{żart}} {{gw-pl|Górny Śląsk|[[bas]], [[kastel]]}}
{{antonimy}}
{{hiperonimy}}
{{hiponimy}}
{{holonimy}}
: (1.1) [[tułów]]
{{meronimy}}
: (1.1) [[pępek]]
{{pokrewne}}
: {{rzecz}} [[brzuchacz]] {{mos}}, [[brzuchal]] {{mos}}, [[brzusiec]] {{mrz}}, [[wybrzuszanie]] {{n}}, [[wybrzuszenie]] {{n}}
:: {{zdrobn}} [[brzuszek]] {{mrz}}, [[brzusio]] {{mrz}}
:: {{zgrub}} [[brzucho]] {{n}}, [[brzuszysko]] {{n}}
: {{czas}} [[wybrzuszyć]] {{dk}}, [[wybrzuszać]] {{ndk}}
: {{przym}} [[brzuszny]], [[brzuchaty]], [[brzuszasty]]
: {{przysł}} [[brzusznie]]
{{frazeologia}}
: [[mieć motyle w brzuchu]] • [[słuchaj uchem, a nie brzuchem]]
: ''przysłowia'': [[brzuchowi nie podlegać – wielka wolność]] • [[choremu brzuchowi i pierogi zaszkodzą]] • [[gdy się dobrze brzuch przepości, nie wybiera z chleba ości]] • [[kiedy w brzuchu pusto, w głowie groch z kapustą]] • [[kto brzuch nazbyt tuczy, nie bardzo się uczy]] • [[kto myśli o brzuchu, ten słaby na duchu]] • [[kto w brzuch wierzy, niedaleko ubieży]] • [[najczęściej brzuch tłusty dzierżawi łeb pusty]] • [[obżarty brzuch rozumu bystrego nie czyni]]
{{etymologia}}
: {{etym|prasł|*bŕuxъ}}<ref>{{Boryś2005}}</ref>
{{uwagi}}
: (1.1) zobacz też: [[Indeks:Polski - Części ciała]]
{{tłumaczenia}}
* albański: (1.1) [[bark]] {{m}}
* aleucki: (1.1) [[kilmaq]], [[kilma-x̂]]
* angielski: (1.1) [[stomach]], [[belly]], [[abdomen]]
* arabski: (1.1) [[بطن]] {{m}} (baṭn)
* asamski: (1.1) [[পেট]]
* awestyjski: (1.1) [[𐬎𐬛𐬀𐬭𐬀]]
* baskijski: (1.1) [[sabel]]
* bhodźpuri: (1.1) [[पेट]] {{m}}
* białoruski: (1.1) [[жывот]] {{m}}
* brithenig: (1.1) [[gwentr]] {{ż}}
* bułgarski: (1.1) [[корем]] {{m}}
* chorwacki: (1.1) [[trbuh]] {{m}}
* czeski: (1.1) [[břicho]] {{n}}
* dolnołużycki: (1.1) [[brjuch]] {{m}}
* duński: (1.1) [[mave]] {{w}}
* elfdalski: (1.1) [[kwið]] {{m}}
* esperanto: (1.1) [[ventro]], [[abdomeno]]
* fenicki: (1.1) [[𐤁𐤈𐤍]]
* fiński: (1.1) [[maha]]
* francuski: (1.1) [[ventre]] {{m}}
* ga: (1.1) [[musu]]
* górnołużycki: (1.1) [[brjuch]] {{m}}
* hiszpański: (1.1) [[vientre]] {{m}}
* ido: (1.1) [[abdomino]]
* islandzki: (1.1) [[magi]] {{m}}, [[kviður]] {{m}}, [[búkur]] {{m}}, [[belgur]] {{m}}
* jaćwieski: (1.1) [[wendoris]]
* japoński: (1.1) [[腹]] ([[はら]], hara), [[御腹]] ([[おなか]], onaka)
* jidysz: (1.1) [[בויך]] {{m}} (bojch)
* kaszubski: (1.1) [[brzëch]] {{m}}
* kataloński: (1.1) [[panxa]] {{ż}}, [[abdomen]] {{m}}
* khowarski: (1.1) [[اݰکامہ]]
* koreański: (1.1) [[배]] (pae); (1.2) [[배]] (pae)
* łaciński: (1.1) [[venter]] {{m}}
* łatgalski: (1.1) [[vādars]] {{m}}
* macedoński: (1.1) [[стомак]] {{m}}
* maithili: (1.1) [[पेट]]
* manx: (1.1) [[bolg]] {{m}}
* neapolitański: (1.1) [[panza]] {{ż}}
* niderlandzki: (1.1) [[buik]] {{m}}
* niemiecki: (1.1) [[Bauch]] {{m}}
* norweski (bokmål): (1.1) [[mage]] {{m}}, [[buk]] {{m}}
* norweski (nynorsk): (1.1) [[mage]] {{m}}, [[buk]] {{m}}
* norweski (riksmål): (1.1) [[mage]] {{w}}, [[buk]] {{w}}
* nowogrecki: (1.1) [[κοιλιά]] {{ż}}
* nowopruski: (1.1) [[wīders]] {{m}}
* ormiański: (1.1) [[որովայն]] (orovayn)
* pali: (1.1) [[udara]] {{n}}
* pontyjski: (1.1) [[κοιλία]] {{ż}}
* portugalski: (1.1) [[barriga]] {{ż}}, [[ventre]] {{m}}
* rosyjski: (1.1) [[живот]] {{m}}, [[брюхо]] {{n}}; (1.2) [[брюхо]] {{n}}
* rumuński: (1.1) [[stomac]] {{n}}
* sanskryt: (1.1) [[कुक्षि]]
* slovio: (1.1) [[bruho]] (брухо)
* słowacki: (1.1) [[brucho]] {{n}}, {{anat}} [[abdómen]] {{m}}
* staroczeski: (1.1) [[břucho]] {{n}}, [[břuch]] {{m}}
* starofryzyjski: (1.1) [[buc]] {{m}}, [[buk]] {{m}}
* staroirlandzki: (1.1) [[brú]] {{ż}}
* staropruski: (1.1) [[weders]] {{m}}
* suahili: (1.1) [[vagi]]
* szwedzki: (1.1) [[mage]] {{w}}, [[buk]] {{w}}, [[abdomen]] {{n}}
* tatarski: (1.1) [[qarın]]
* tetum: (1.1) [[kabun]]
* turecki: (1.1) [[karın]]
* tuvalu: (1.1) [[alo]], [[kona]], [[koopuu]], [[manava]]
* ukraiński: (1.1) [[живіт]] {{m}}
* urdu: (1.1) [[پیٹ]] {{m}}
* wenedyk: (1.1) [[więterz]] {{m}}
* węgierski: (1.1) [[has]]
* wilamowski: (1.1) [[boüh]] {{m}}
* włoski: (1.1) [[pancia]] {{ż}}, [[addome]] {{m}}
* wolof: (1.1) [[biir]]
* xhosa: (1.1) [[isisu]]
{{źródła}}
<references />
pen2ih4pz9kudqflk2xbzu7ze4borlq
marionetka
0
107505
8856305
8646689
2026-08-12T19:58:35Z
~2026-44114-85
116368
dodano włoski: (1.1) [[pupazzo]] {{m}}
8856305
wikitext
text/x-wiki
== marionetka ({{język polski}}) ==
[[Plik:Marionette Show NJ.jpg|thumb|marionetki (1.1)]]
{{wymowa}} {{IPA3|ˌmarʲjɔ̃ˈnɛtka}}, {{AS3|m'''a'''rʹi ̯õn'''e'''tka}}, {{objaśnienie wymowy|ZM|NAZAL|AKCP|IJ}} {{audio|Pl-marionetka.ogg}}
{{znaczenia}}
''rzeczownik, rodzaj żeński''
: (1.1) {{teatr}} [[lalka]] [[poruszać|poruszana]] [[za pomocą]] [[sznurek|sznurków]]; {{wikipedia}}
: (1.2) {{książk}} {{przen}} [[ktoś]], [[kto]] [[być|jest]] [[czyjś|czyimś]] [[bezwolny]]m [[narzędzie]]m, [[kto]] [[ślepo]] [[wykonywać|wykonuje]] [[czyjś|czyjeś]] [[polecenie|polecenia]]
{{odmiana}}
: (1.1-2) {{odmiana-rzeczownik-polski
|Mianownik lp = marionetka
|Dopełniacz lp = marionetki
|Celownik lp = marionetce
|Biernik lp = marionetkę
|Narzędnik lp = marionetką
|Miejscownik lp = marionetce
|Wołacz lp = marionetko
|Mianownik lm = marionetki
|Dopełniacz lm = marionetek
|Celownik lm = marionetkom
|Biernik lm = marionetki
|Narzędnik lm = marionetkami
|Miejscownik lm = marionetkach
|Wołacz lm = marionetki
}}
{{przykłady}}
{{składnia}}
{{kolokacje}}
{{synonimy}}
: (1.2) [[kukła]], [[manekin]]
{{antonimy}}
{{hiperonimy}}
: (1.1) [[lalka]]
{{hiponimy}}
: (1.2) [[malowany król]]
{{holonimy}}
{{meronimy}}
{{pokrewne}}
: {{rzecz}} [[marionetkarz]] {{m}}, [[marionetkowość]] {{ż}}
: {{przym}} [[marionetkowy]], [[marionetkowo]]
: {{przysł}} [[marionetkowo]]
{{frazeologia}}
{{etymologia}}
{{uwagi}}
{{tłumaczenia}}
* angielski: (1.1) [[puppet]]
* baskijski: (1.1) [[txotxongilo]]
* białoruski: (1.1) [[марыянетка]] {{ż}}; (1.2) [[марыянетка]] {{ż}}
* bułgarski: (1.1) [[марионетка]] {{ż}}; (1.2) [[марионетка]] {{ż}}
* czeski: (1.1) [[panák]] {{m}}
* duński: (1.1) [[marionet]] {{n}}
* francuski: (1.1) [[marionnette]], [[poupée]]
* hiszpański: (1.1) [[marioneta]] {{ż}}
* jidysz: (1.1) [[מאַריאָנעט]] {{ż}} (marjonet)
* niemiecki: (1.1) [[Marionette]] {{ż}}; (1.2) [[Marionette]] {{ż}}
* nowogrecki: (1.1) [[μαριονέτα]] {{ż}}
* rosyjski: (1.1) [[марионетка]] {{ż}}; (1.2) [[марионетка]] {{ż}}
* słowacki: (1.1) [[panák]] {{m}}
* szwedzki: (1.1) [[marionettdocka]] {{w}}, [[marionett]] {{w}}; (1.2) [[marionettdocka]] {{w}}, [[marionett]] {{w}}
* ukraiński: (1.1) [[маріонетка]] {{ż}}; (1.2) [[маріонетка]] {{ż}}
* węgierski: (1.1) [[marionett]]; (1.2) [[marionett]]
* włoski: (1.1) [[pupazzo]] {{m}}
{{źródła}}
r3hf45s6kuvqvf1xa1i61uir4265jne
add
0
108688
8856162
8836411
2026-08-12T12:04:23Z
OkuRin
62517
/* add (użycie międzynarodowe) */ [[Szablon:cytuj]] do iso639-3.sil.org
8856162
wikitext
text/x-wiki
{{podobne|-ad|a.d.|Aad|aad|AD|Ad|ad|ad-|ADD|að|Ād|ād}}
__TOC__
== add ({{użycie międzynarodowe}}) ==
{{wymowa}}
{{znaczenia}}
''symbol''
: (1.1) {{jęz}} ''kod [[w:ISO 639-3|ISO 639-3]]:'' [[język]] [[lidzonkański]], [[lidzonka]], [[dzodinka]]<ref>{{cytuj|dostęp=o|tytuł=ISO 639-3|data=2023-11|url=https://iso639-3.sil.org|rozdział=[https://iso639-3.sil.org/code/add add]|opublikowany=iso639-3.sil.org}}</ref>
{{odmiana}}
{{przykłady}}
{{składnia}}
{{kolokacje}}
{{synonimy}}
: (1.1) ''kod [[w:Glottolog|Glottolog]]:'' [[dzod1238]], ''kod Linguashere:'' [[99-AGE-bad]]
{{antonimy}}
{{hiperonimy}}
{{hiponimy}}
{{holonimy}}
{{meronimy}}
{{pokrewne}}
{{frazeologia}}
{{etymologia}} {{etym|franc|adere|dzodinka}}
{{uwagi}}
{{źródła}}
<references />
== add ({{język angielski}}) ==
{{wymowa}}
: {{IPA|æd}}
: {{audioUS|En-us-add.ogg}}
: {{audio|LL-Q1860 (eng)-Back ache-add.wav}} {{audio|LL-Q1860 (eng)-Nattes à chat-add.wav}}
{{znaczenia}}
''czasownik przechodni''
: (1.1) {{mat}} [[dodawać]]
: (1.2) [[dodawać]], [[dokładać]]
: (1.3) [[wnieść]] [[do]] [[rozmowa|rozmowy]], [[dyskusja|dyskusji]]
{{odmiana}}
: (1) add, added, added, adds, adding
{{przykłady}}
: (1.1) ''[[add|Add]] [[3]] [[and]] [[4]].'' → '''[[dodać|Dodaj]]''' [[3]] [[i]] [[4]].
: (1.2) ''[[add|Add]] [[a]] [[pinch]] [[of]] [[salt]] [[toward]] [[the]] [[end]] [[of]] [[the]] [[cook]]ing [[process]].'' → '''[[dołożyć|Dołożyc]]''' [[szczypta|szczyptę]] [[sól|soli]] [[pod]] [[koniec]] [[gotowanie|gotowania]].
: (1.3) ''[[can|Can]] [[I]] [[add]] [[something]] [[here]]?'' → [[czy|Czy]] [[móc|mogę]] [[coś]] '''[[dodać]]'''?
: (1.3) ''[[(…)]] [[add]]ing [[further]] [[that]] [[have|had]] [[the]] [[king]] [[in]] [[his]] [[last]] [[sickness]] [[fail]]ed''<ref>1613, Shakespeare: ''[http://books.google.pl/books?id=eAo5gBLFwvMC&pg=PA246&lpg=PA246&dq=%22Had+the+king+in+his+last+sickness+failed%22&source=bl&ots=pidzlHs218&sig=yAXBf2oZDxvSGsuUtdRzsfcn0gE&hl=pl&ei=fPvSS8iuH4GAOP2X4KIO&sa=X&oi=book_result&ct=result&resnum=4&ved=0CBUQ6AEwAw#v=onepage&q=%22Had%20the%20king%20in%20his%20last%20sickness%20failed%22&f=false Król Henryk VIII]''</ref> → [[(…)]] '''[[dodać|dodając]]''' [[później]], [[że]] [[odejść|odszedł]] [[król]] [[w]] [[ostatni]]ej [[swój|swej]] [[choroba|chorobie]]
{{składnia}}
{{kolokacje}}
{{synonimy}}
{{antonimy}}
: (1.1) [[subtract]]
{{hiperonimy}}
{{hiponimy}}
{{holonimy}}
{{meronimy}}
{{pokrewne}}
: {{rzecz}} [[addition]], [[addend]], [[additive]]
: {{czas}} [[add on]], [[add up]], [[add up to]], [[superadd]]
: {{przym}} [[additive]], [[additional]]
: {{przysł}} [[additionally]]
{{frazeologia}}
: [[add one's twopenn'orth]]
{{etymologia}}
{{uwagi}}
{{źródła}}
<references />
h977hmlsrrdo47jxqr6v7qizglnpcnd
helmet
0
109874
8856281
7564670
2026-08-12T18:55:59Z
~2026-44114-85
116368
znaczenia
8856281
wikitext
text/x-wiki
== helmet ({{język angielski}}) ==
[[Plik:Climbing helmet.jpg|thumb|helmet (1.1)]]
{{wymowa}}
: {{IPA|ˈhelmɪt}}
: {{audio|LL-Q1860 (eng)-Benoît Prieur-helmet.wav}}
{{znaczenia}}
''rzeczownik''
: (1.1) [[kask]]
: (1.2) {{anat}} [[żołądź]]
{{odmiana}}
: (1.2) {{lp}} helmet; {{lm}} helmets
{{przykłady}}
{{składnia}}
{{kolokacje}}
: (1.1) [[safety]] helmet
{{synonimy}}
: (1.1) [[hard hat]]
{{antonimy}}
{{hiperonimy}}
{{hiponimy}}
{{holonimy}}
{{meronimy}}
{{pokrewne}}
{{frazeologia}}
{{etymologia}}
{{uwagi}}
: (1.1) zobacz też: [[Indeks:Angielski - Ubrania]]
{{źródła}}
jj845oi7udwtxv7evnljld585pa1kb9
plátano
0
114635
8856302
8627219
2026-08-12T19:30:51Z
~2026-44318-68
116374
/* plátano (język hiszpański) */
8856302
wikitext
text/x-wiki
{{podobne|platano}}
== plátano ({{język hiszpański|platano}}) ==
[[Plik:Banana.arp.750pix.jpg|thumb|plátanos (1.1)]]
{{wymowa}}
: {{IPA3|'pla.ta.no}}
: {{audio|LL-Q1321 (spa)-AdrianAbdulBaha-plátano.wav}} {{audio|LL-Q1321 (spa)-Rdrg109-plátano.wav}}
{{znaczenia}}
''rzeczownik, rodzaj męski''
: (1.1) {{spoż}} [[banan]]
: (1.2) {{bot}} [[bananowiec]]
: (1.3) {{bot}} [[platan]]
: (1.4) {{pot}} {{przen}} [[fiutek]], [[penis]]
: (1.5) {{reg-es|Barcelona}} [[taryfa]], [[taksówka]]
{{odmiana}}
: (1) {{lm}} plátanos
{{przykłady}}
{{składnia}}
{{kolokacje}}
{{synonimy}}
: (1.1) [[banana]], [[guineo]], [[banano]], {{reg-es|Wenezuela|cambur}}, {{reg-es|Boliwia|gualele}}, {{reg-es|Honduras|mínimo}}
{{antonimy}}
{{hiperonimy}}
{{hiponimy}}
{{holonimy}}
{{meronimy}}
{{pokrewne}}
: {{przym}} [[platanero]]
: {{rzecz}} [[platanal]], [[platanar]], [[platanero]], [[platanera]]
{{frazeologia}}
: ''[[estar más pelado que un plátano]]'' → [[nie mieć złamanego grosza]]
{{etymologia}}
: {{etym2|łac|platanus|platănus}} < {{etym|gr|πλάτανος}} (plátanos)
{{uwagi}}
: (1.1) zobacz też: [[Indeks:Hiszpański - Jedzenie]]
{{źródła}}
bl4wvv3siwhlik4hewa2f4m5dzsu4wu
cos
0
118981
8856192
8810840
2026-08-12T14:34:52Z
OkuRin
62517
/* cos (użycie międzynarodowe) */ [[Szablon:cytuj]] do iso639-3.sil.org
8856192
wikitext
text/x-wiki
{{podobne|'cos|COS|cos'|coss|coś}}
== cos ({{użycie międzynarodowe}}) ==
{{wymowa}}
{{znaczenia}}
''symbol''
: (1.1) {{mat}} [[cosinus]]
: (1.2) {{jęz}} ''kod [[w:ISO 639-3|ISO 639-3]], kod [[w:ISO 639-2|ISO 639-2]]:'' [[język]] [[korsykański]]<ref>{{cytuj|dostęp=o|tytuł=ISO 639-3|data=2023-11|url=https://iso639-3.sil.org|rozdział=[https://iso639-3.sil.org/code/cos cos]|opublikowany=iso639-3.sil.org}}</ref>
{{odmiana}}
{{przykłady}}
{{składnia}}
{{kolokacje}}
{{synonimy}}
: (1.2) '' kod [[w:ISO 639-1|ISO 639-1]]:'' [[co]], ''kod [[w:Glottolog|Glottolog]]:'' [[cors1241]], ''kod Linguasphere:'' [[51-AAA-p]]
{{antonimy}}
{{hiperonimy}}
{{hiponimy}}
{{holonimy}}
{{meronimy}}
{{pokrewne}}
{{frazeologia}}
{{etymologia}}
: (1.1) {{etym|nłac}} [[complementum#la|complēmentī]] [[sinus#la|sinus]] → [[sinus]] [[dopełnienie|dopełnienia]] ([[kąt dopełniający|kąta dopełniającego]]); oznaczenie po raz pierwszy użyte przez szwajcarskiego matematyka i fizyka [[w:Leonhard Euler|Leonharda Eulera]] w 1729 r.<ref>{{Cajori1928|tom=2|strony=166}}</ref>
: (1.2) {{etym|korsykański|corsu}}
{{uwagi}}
: (1.1) {{zoblistę|sin|cos|[[tan]] ([[tg]])|[[cot]] ([[ctg]])|sec|[[csc]] ([[cosec]])}}
{{źródła}}
<references />
== cos ({{język angielski}}) ==
{{wymowa}}
: {{audio|LL-Q1860 (eng)-Persent101-cos.wav}} {{audio|LL-Q1860 (eng)-Wodencafe-cos.wav}}
{{znaczenia}}
''rzeczownik''
: (1.1) = {{pot}} [[cousin]] → [[kuzyn]]
''spójnik''
: (2.1) = {{pot}} [[because]] → [[bo]], [[gdyż]], [[ponieważ]]
{{odmiana}}
{{przykłady}}
{{składnia}}
{{kolokacje}}
{{synonimy}}
: (1.1, 2.1) [[coz]]
{{antonimy}}
{{hiperonimy}}
{{hiponimy}}
{{holonimy}}
{{meronimy}}
{{pokrewne}}
: {{przyim}} [[because]]
: {{rzecz}} [[coz]]
{{frazeologia}}
{{etymologia}}
{{uwagi}}
{{źródła}}
== cos ({{język friulski}}) ==
{{wymowa}}
{{znaczenia}}
''rzeczownik, rodzaj męski''
: (1.1) [[kosz]]
{{odmiana}}
{{przykłady}}
{{składnia}}
{{kolokacje}}
{{synonimy}}
{{antonimy}}
{{hiperonimy}}
{{hiponimy}}
{{holonimy}}
{{meronimy}}
{{pokrewne}}
{{frazeologia}}
{{etymologia}}
{{uwagi}}
{{źródła}}
: {{importEnWikt|friulski|3}}
== cos ({{język irlandzki}}) ==
{{wymowa}}
: {{IPA3|kɔsˠ}}
: {{audio|LL-Q9142 (gle)-Ériugena-cos.wav}}
{{znaczenia}}
''rzeczownik, rodzaj żeński''
: (1.1) [[stopa]]
: (1.2) [[noga]]
{{odmiana}}
{{przykłady}}
{{składnia}}
{{kolokacje}}
{{synonimy}}
{{antonimy}}
{{hiperonimy}}
{{hiponimy}}
{{holonimy}}
{{meronimy}}
{{pokrewne}}
{{frazeologia}}
{{etymologia}}
{{uwagi}}
{{źródła}}
: {{importEnWikt|irlandzki}}
== cos ({{język kataloński}}) ==
[[Plik:Body shot 1.jpg|thumb|[[un]] cos (1.1)]]
{{wymowa}}
: {{IPA3|ˈkɔs}}
: {{audio|LL-Q7026 (cat)-Unjoanqualsevol-cos.wav}}
{{znaczenia}}
''rzeczownik, rodzaj męski''
: (1.1) {{biol}} [[ciało]]<ref name=lm>{{LangMaster}}</ref>
: (1.2) {{fiz}} [[ciało]]<ref name=lm />
{{odmiana}}
: (1.1-2) {{lp}} cos; {{lm}} cossos
{{przykłady}}
{{składnia}}
{{kolokacje}}
: (1.2) ''[[cos celeste]]'' → [[ciało niebieskie]] • ''[[cos negre]]'' → [[ciało doskonale czarne]]
{{synonimy}}
{{antonimy}}
{{hiperonimy}}
{{hiponimy}}
{{holonimy}}
{{meronimy}}
{{pokrewne}}
{{frazeologia}}
{{etymologia}}
{{uwagi}}
{{źródła}}
<references />
== cos ({{język staroirlandzki}}) ==
{{wymowa}}
: {{IPA|ˈkos}}, {{IPA3|ˈkˠʰɔsˠ}}
{{znaczenia}}
''rzeczownik, rodzaj żeński''
: (1.1) [[stopa]]<ref name=IE>https://iecor.clld.org/languages/oldirish</ref>
: (1.2) [[noga]]<ref name=IE/>
{{odmiana}}
{{przykłady}}
{{składnia}}
{{kolokacje}}
{{synonimy}}
{{antonimy}}
{{hiperonimy}}
{{hiponimy}}
{{holonimy}}
{{meronimy}}
{{pokrewne}}
{{frazeologia}}
{{etymologia}}
: {{etym|praceltycki|*koxsā }} < {{etym|praindoeur|*kok̑s-}}
{{uwagi}}
{{źródła}}
<references />
4cd6nzu4ew6t80g1o9acp2w6gxdxws4
Indeks:Angielski - Owoce
102
125622
8856299
8522853
2026-08-12T19:27:31Z
~2026-44318-68
116374
8856299
wikitext
text/x-wiki
Nazwy owoców w języku angielskim ([[English]])
== Owoce - ''[[fruit]]'' ==
{| class="wikitable sortable" width=60% style="text-align:center;"
!style="background: #FFDAB9" width=45%|polski a-z →
!! style="background: #FFDAB9" width=10% class="unsortable"|<font color="#FFDAB9">.</font>!!style="background: #FFDAB9" width=45%|angielski a-z →
|-
|[[agrest]] {{m}} {{audio|Pl-agrest.ogg}}
|[[Plik:Stachelbeeren.jpg|100px]]
|[[gooseberry]] {{audio|En-us-gooseberry.ogg}}
|-
|[[ananas#ananas (język polski)|ananas]] {{m}} {{audio|Pl-ananas.ogg}}
|[[Plik:Pineapple 23.jpg|100px]]
|[[pineapple]] {{audio|en-us-pineapple.ogg}}
|-
|[[arbuz]] {{m}} {{audio|Pl-arbuz.ogg}}<br />[[kawon]] {{m}}
|[[Plik:Watermelon.svg|100px]]
|[[watermelon]] {{audio|en-us-watermelon.ogg}}
|-
|[[aronia]] {{ż}}
|[[Plik:800px-Aronia melanocarpa.jpg|100px]]
|[[chokeberry]]
|-
|[[asymina]] {{ż}}<br />[[urodlin]] {{m}}
|[[Plik:Asimina triloba3.jpg|100px]]
|[[pawpaw]]
|-
|[[asymina]] [[trójklapowy|trójklapowa]] {{ż}}<br />[[banan preriowy]] {{m}}
|[[Plik:Asimina triloba red fern farm.jpg|100px]]
|[[common]] [[pawpaw]], [[prairie banana]]
|-
|[[awokado]] {{n}}
|[[Plik:Avocado.jpeg|100px]]
|[[avocado]] {{audio|En-us-avocado.ogg}}<br />[[avocado pear]]
|-
|[[banan]] {{m}} {{audio|Pl-banan.ogg}}
|[[Plik:Banana.arp.750pix.jpg|100px]]
|[[banana]] {{audio|en-us-banana.ogg}}
|-
|[[biała porzeczka]]
|[[Plik:Groseilles blanches.jpg|100px]]
|[[whitecurrant]]
|-
|[[borówka]] {{ż}}<br />[[brusznica]]{{ż}}
|[[Plik:Vaccinium vitis-idaea 20060824 002.jpg|100px]]
|[[cowberry]]<br />[[mountain cranberry]]<br />[[lingonberry]]<br />[[foxberry]]<br />[[csejka berry]]<br />[[red whortleberry]]
|-
|[[borówka amerykańska]] {{ż}}
|[[Plik:Bunch of blueberries, one unripe.jpg|100px]]
|[[blueberry]] {{audio|en-us-blueberry.ogg}}
|-
|[[borówka bagienna]] {{zob|[[łochynia]]}}
|
|
|-
|[[brzoskwinia]] {{ż}} {{audio|Pl-brzoskwinia.ogg}}
|[[Plik:Autumn Red peaches.jpg|100px]]
|[[peach]] {{audio|en-us-peach.ogg}}
|-
|[[cytryna]] {{ż}} {{audio|Pl-cytryna.ogg}}
|[[Plik:Lemon.jpg|100px]]
|[[lemon]] {{audio|En-uk-lemon.ogg}}
|-
|[[czarna jagoda]] {{ż}} {{audio|Pl-czarna_jagoda.ogg}}
|[[Plik:BilberriesBig.jpg|100px]]
|[[bilberry]]<br />[[whortleberry]]<br />[[whinberry]]
|-
|[[czarna porzeczka]] {{ż}} {{audio|Pl-czarna_porzeczka.ogg}}
|[[Plik:Schwarze Johannisbeeren Makro.jpg|100px]]
|[[blackcurrant]]
|-
|[[czarny bez]] {{m}}
|[[Plik:Sambucus nigra-fruit001.jpg|100px]]
|[[elderberry]]
|-
|[[czeremcha]] {{ż}}
|[[Plik:Prunus padus Tuomi marjoja VII 04 2989 C cropped.JPG|100px]]
|[[bird cherry]]
|-
|[[czereśnia]] {{ż}} {{audio|Pl-czereśnia.ogg}}
||[[Plik:CDC cherry4.jpg|100px]]
|[[cherry]] {{audio|en-us-cherry.ogg}}
|-
|[[czerwona porzeczka]] {{ż}} {{audio|Pl-czerwona_porzeczka.ogg}}
|[[Plik:Ribes rubrum2005-07-17.JPG|100px]]
|[[redcurrant]] {{audio|en-us-redcurrant.ogg}}
|-
|[[daktyl]] {{m}} {{audio|Pl-daktyl.ogg}}
|[[Plik:Dried dates.jpg|100px]]
|[[date]] {{audio|en-us-date.ogg}}
|-
|[[dereń]] {{m}}
|[[Plik:Gele kornoelje 27-08-2005 15.12.32.JPG|100px]]
|[[dogberry]]<br />[[dogcherry]]<br />[[houndberry]]
|-
|[[durian#durian (język polski)|durian]] {{m}}
|[[Plik:D101 and random stock.jpg|100px]]
|[[durian#durian (język angielski)|durian]]
|-
|[[dzika róża]] {{ż}}<br />{{por|szypszyna}} {{ż}}
|[[Plik:Rosa rugosa Frucht 1.jpg|100px]]
|[[rose hip]]
|-
|[[dżakfrut]] {{m}}
|[[Plik:Artocarpus heterophyllus.jpg|100px]]
|[[jackfruit]]
|-
|[[figa]] {{ż}} {{audio|Pl-figa.ogg}}
|[[Plik:Ficus carica0.jpg|100px]]
|[[fig]] {{audio|En-us-fig.ogg}}
|-
|[[flaszowiec]]
|[[Plik:Annona muricata 1.jpg|100px]]
|
|-
|[[flaszowiec]] [[miękkociernisty]] {{m}}<br />[[guanábana]]
|[[Plik:Soursop fruit.jpg|100px]]
|[[soursop]]<br />[[guanábana]]
|-
|[[gac#gac (język polski)|gac]] {{m}}
|[[Plik:Gấc.jpg|100px]]
|[[gac#gac (język angielski)|gac]]
|-
|[[głóg]] {{m}}
|[[Plik:(MHNT) Crataegus monogyna - Fruits.jpg|100px]]
|[[haw]]
|-
|[[granat]] {{m}} {{audio|Pl-granat.ogg}}
|[[Plik:Granadas - Pomegranates.jpg|100px]]
|[[pomegranate]] {{audio|en-uk-pomegranate.ogg}}
|-
|[[grejpfrut]] {{m}} {{audio|Pl-grejpfrut.ogg}}
|[[Plik:Citrus paradisi (Grapefruit, pink) white bg.jpg|100px]]
|[[grapefruit]] {{audio|en-us-grapefruit.ogg}}
|-
|[[gruszka]] {{ż}}
|[[Plik:PearPhoto.jpg|100px]]
|[[pear]] {{audio|en-us-pear.ogg}}
|-
|[[guajawa]] {{ż}}<br />[[guawa]] {{ż}}<br />[[gruszla]] {{ż}}
|[[Plik:Psidium guajava fruit.jpg|100px]]
|[[guava]]
|-
|[[guanábana]] {{zob|[[flaszowiec]] [[miękkociernisty]]}}
|
|
|-
|[[jabłko]] {{n}}
|[[Plik:Fuji apple.jpg|100px]]
|[[apple]] {{audio|en-us-apple.ogg}}
|-
|[[jabłko budyniowe]] {{n}}<br />[[flaszowiec]] [[peruwiański]]
|[[Plik:CDC cherimoya.jpg|100px]]
|[[cherimoya]]
|-
|[[jabłko cukrowe]]
|[[Plik:Custard Apple.jpg|100px]]
|[[sugar apple]]
|-
|[[jagoda]] {{ż}} {{zob|[[czarna jagoda]]}}
|
|
|-
|[[jagoda kamczacka]] {{ż}}<br />[[suchodrzew]] [[siny]] {{m}}<br />[[wiciokrzew]] [[siny]] {{m}}
|[[Plik:Lonicera coerulea a3.jpg|100px]]
|[[honeyberry]]
|-
|[[jarzębina]] {{ż}}
|[[Plik:Pyracantha fruit - orange.jpg|100px]]
|[[rowan]]<br />[[rowan-berry]]<br />[[ashberry]]
|-
|[[jeżyna]] {{ż}} {{audio|Pl-jeżyna.ogg}}
|[[Plik:Blackberry fruits.jpg|100px]]
| [[blackberry]] {{audio|en-us-blackberry.ogg}}<br />[[bramble]] {{audio|en-us-bramble.ogg}}
|-
|[[jujuba]] {{ż}}<br />[[głożyna]] {{ż}}<br />[[szydlica]] {{ż}}
|[[Plik:Ziziphus jujuba MS 2461.JPG|100px]]
|[[jujube]]
|-
|[[kaki]] {{n}} {{zob|[[persymona]]}}
|
|
|-
|[[kamionka]] {{ż}}
|[[Plik:Rubus saxatilis02 cropped.jpg|100px]]
|[[stone bramble]]
|-
|[[karambola]] {{ż}}<br />[[oskomian]] {{m}}
|[[Plik:Carambola cut.jpg|100px]]
|[[carambola]]<br />[[starfruit]]
|-
|[[kawon]] {{m}} {{zob|[[arbuz]]}}
|
|
|-
|[[kiwi]] {{n}} {{audio|Pl-kiwi.ogg}}
|[[Plik:Kiwi aka.jpg|100px]]
|[[kiwi]] ([[fruit]])
|-
|[[kumkwat]] {{m}}
|[[Plik:Fortunella.jpg|100px]]
|[[kumquat]]<br />[[cumquats]]
|-
|[[liczi]] ([[chiński]]e) {{n}}<br />[[śliwka chińska]] {{ż}}<br />[[bliźniarka smaczna]] {{ż}}
|[[Plik:Lychee 600.jpg|100px]]
|[[lychee]]
|-
|[[limonka]] {{ż}}<br />[[limona]] {{ż}}<br />[[lima]] {{ż}}<br />[[limetka]] {{ż}}
|[[Plik:Lime CDC.jpg|100px]]
|[[lime]]
|-
|[[łochynia]] {{ż}}<br />[[borówka bagienna]] {{ż}}
|[[Plik:Vaccinium uliginosum fruit cropped.jpg|100px]]
|[[bog bilberry]]<br />
|-
|[[malina]] {{ż}} {{audio|Pl-malina.ogg}}
||[[Plik:Raspberries.jpg|100px]]
|[[raspberry]]
|-
|[[mandarynka]] {{ż}} {{audio|Pl-mandarynka.ogg}}
|[[Plik:Madarines white bg02.jpg|100px]]
|[[tangerine]], [[mandarin]]
|-
|[[mango]] {{n}} {{audio|Pl-mango.ogg}}
|[[Plik:Mangos in market.jpg|100px]]
|[[mango]] {{audio|En-us-mango.ogg}}
|-
|[[mangostan]] {{m}}
|[[Plik:Mangosteen3.jpg|100px]]
|[[mangosteen]]
|-
|[[marakuja]]
|[[]]
|[[passion fruit]]
|-
|[[mącznica]] {{ż}}
|[[Plik:Arctostaphylos uva-ursi 25916.JPG|100px]]
|[[bearberry]]
|-
|[[melon]] {{m}} {{audio|Pl-melon.ogg}}
|[[Plik:Melon cantaloupe.jpg|100px]]
|[[melon]] {{audio|en-us-melon.ogg}}
|-
|[[morela]] {{ż}} {{audio|Pl-morela.ogg}}
|[[Plik:Apricot fruit.jpg|100px]]
|[[apricot]] {{audio|en-us-apricot.ogg}}
|-
|[[moroszka]] {{ż}}
|[[Plik:Hjortron.jpg|100px]]
|[[cloudberry]]
|-
|[[morwa]] {{ż}}
|[[Plik:Mulberry.jpg|100px]]
|[[mulberry]]
|-
|[[nanercz]] {{m}}<br />[[nerkowiec]] {{m}}
|[[Plik:Cashew Brazil fruit 3.png|100px]]
|[[cashew]]
|-
|[[nektarynka]] {{ż}} {{audio|Pl-nektarynka.ogg}}
|[[Plik:Nectarine CDC.jpg|100px]]
|[[nectarine]]
|-
|[[opuncja]] {{ż}}
|[[Plik:Higos Chumbos.jpg|100px]]
|[[nopal]]<br />[[prickly pear]]
|-
|
|
|[[prickly pear]] {{zob|[[nopal]]}}
|-
|[[papaja]] {{ż}}<br />[[melonowiec]] [[właściwy]] {{m}}
|[[Plik:California Papaya ID.jpg|100px]]
|[[papaya]]
|-
|[[persymona]] {{ż}}<br />[[kaki]] {{n}}<br />[[sharon]]<br />[[jabłko orientu]] {{n}}<br />[[hurma wschodnia]] {{ż}}
|[[Plik:Persimmon-oliv1.jpg|100px]]
|[[persimmon]]
|-
|[[pigwa]] {{ż}}
|[[Plik:Quitte Cydonia oblonga.jpg|100px]]
|[[quince]]
|-
|[[pitaja]] {{ż}}<br />[[pitaya]] {{ż}}<br />[[pitahaya]] {{ż}}<br />[[smoczy owoc]] {{m}}<br />[[huo]] {{n}}<br />[[truskawkowa gruszka]] {{ż}}
|[[Plik:Yellow pitaya.jpg|100px]]
|[[pitaya]]<br />[[dragon fruit]]
|-
|[[pomarańcza]] {{ż}} {{audio|Pl-pomarańcza.ogg}}
|[[Plik:Citrus sinensis.jpg|100px]]
|[[orange]] {{audio|en-ca-orange.ogg}}
|-
|[[poziomka]] {{ż}} {{audio|Pl-poziomka.ogg}}
|[[Plik:2 wild strawberries very close up UK 2006.JPG|100px]]
|[[wild strawberry]]
|-
|[[rambutan]] {{m}}<br />[[jagodzian rambutan]] {{m}}
|[[Plik:Exotic Fruit-Rambutans005.JPG|100px]]
|[[rambutan]]
|-
|[[rodzynka]] {{ż}}<br />[[rodzynek]] {{m}}
|[[Plik:Raisins.jpg|100px]]
|[[raisin]] {{audio|En-us-raisin.ogg}}
|-
|[[rokitnik]] {{m}}<br />[[rozmarynowiec]] {{m}}
|[[Plik:Hippophae rhamnoides.jpg|100px]]
|[[sea-buckthorn]]
|-
|[[szypszyna]] {{ż}}<br />{{por|dzika róża}}
|[[Plik:Dzika róża owoce.jpg|100px]]
|[[dog rose hip]]
|-
|[[śliwka]] {{ż}} {{audio|Pl-śliwka.ogg}}
|[[Plik:Plum on tree02.jpg|100px]]
|[[plum]] {{audio|en-us-plum.ogg}}
|-
|[[tarnina]] {{ż}}
|[[Plik:Prunus spinosa2.jpg|100px]]
|[[blackthorn]]<br />[[sloe]]
|-
|[[truskawka]] {{ż}} {{audio|Pl-truskawka.ogg}}
|[[Plik:FraiseFruitPhoto.jpg|100px]]
| [[strawberry]] {{audio|en-us-strawberry.ogg}}
|-
|[[winogrono]] {{n}} {{audio|Pl-winogrono.ogg}}
|[[Plik:Ripe grapes.jpg|100px]]
| [[grape]] {{audio|en-us-grape.ogg}}
|-
| [[wiśnia]] {{ż}} {{audio|Pl-wiśnia.ogg}}
|[[Plik:Owoce wisni.jpg|100px]]
|[[cherry]] {{audio|en-us-cherry.ogg}}
|-
| [[żurawina]] {{ż}} {{audio|Pl-żurawina.ogg}}
|[[Plik:Cranberries.jpg|100px]]
|[[cranberry]]
|}
== Zobacz też ==
* [[Indeks:Angielski - Jedzenie]]
* [[Indeks:Angielski - Smaki]]
* [[Indeks:Angielski - Grzyby]]
[[Kategoria:Angielski (słowniki tematyczne)|Owoce]]
[[Kategoria:Owoce|Angielski]]
[[az:Kateqoriya:Meyvə (İngilis dili)]]
[[en:Category:en:Fruits]]
[[eu:Kategoria:Fruituak ingelesez]]
[[fr:Catégorie:Fruits en anglais]]
[[lt:Kategorija:Vaisiai/Anglų kalba]]
[[nl:Categorie:Fruit in het Engels]]
[[no:Kategori:en:Frukt]]
[[oc:Categoria:Frucha en anglés]]
[[pt:Categoria:Fruta (Inglês)]]
[[ru:Категория:Фрукты/en]]
[[simple:Category:Fruits]]
[[sv:Kategori:Engelska/Frukter]]
[[ta:பகுப்பு:ஆங்கிலம்-பழங்கள்]]
[[tr:Kategori:Meyve (İngilizce)]]
[[zh:Category:en:水果]]
815lcoje1rkqderc6lpmeaq3ucjuprz
8856370
8856299
2026-08-13T07:33:07Z
Peter Bowman
23133
Wycofano edycję użytkownika [[Special:Contributions/~2026-44318-68|~2026-44318-68]] ([[User talk:~2026-44318-68|dyskusja]]). Autor przywróconej wersji to [[User:PBbot|PBbot]].
8522853
wikitext
text/x-wiki
Nazwy owoców w języku angielskim ([[English]])
== Owoce - ''[[fruit]]'' ==
{| class="wikitable sortable" width=60% style="text-align:center;"
!style="background: #FFDAB9" width=45%|polski a-z →
!! style="background: #FFDAB9" width=10% class="unsortable"|<font color="#FFDAB9">.</font>!!style="background: #FFDAB9" width=45%|angielski a-z →
|-
|[[agrest]] {{m}} {{audio|Pl-agrest.ogg}}
|[[Plik:Stachelbeeren.jpg|100px]]
|[[gooseberry]] {{audio|En-us-gooseberry.ogg}}
|-
|[[ananas#ananas (język polski)|ananas]] {{m}} {{audio|Pl-ananas.ogg}}
|[[Plik:Pineapple 23.jpg|100px]]
|[[pineapple]] {{audio|en-us-pineapple.ogg}}
|-
|[[arbuz]] {{m}} {{audio|Pl-arbuz.ogg}}<br />[[kawon]] {{m}}
|[[Plik:Watermelon.svg|100px]]
|[[watermelon]] {{audio|en-us-watermelon.ogg}}
|-
|[[aronia]] {{ż}}
|[[Plik:800px-Aronia melanocarpa.jpg|100px]]
|[[chokeberry]]
|-
|[[asymina]] {{ż}}<br />[[urodlin]] {{m}}
|[[Plik:Asimina triloba3.jpg|100px]]
|[[pawpaw]]
|-
|[[asymina]] [[trójklapowy|trójklapowa]] {{ż}}<br />[[banan preriowy]] {{m}}
|[[Plik:Asimina triloba red fern farm.jpg|100px]]
|[[common]] [[pawpaw]], [[prairie banana]]
|-
|[[awokado]] {{n}}
|[[Plik:Avocado.jpeg|100px]]
|[[avocado]] {{audio|En-us-avocado.ogg}}<br />[[avocado pear]]
|-
|[[banan]] {{m}} {{audio|Pl-banan.ogg}}
|[[Plik:Banana Fruit.JPG|100px]]
|[[banana]] {{audio|en-us-banana.ogg}}
|-
|[[biała porzeczka]]
|[[Plik:Groseilles blanches.jpg|100px]]
|[[whitecurrant]]
|-
|[[borówka]] {{ż}}<br />[[brusznica]]{{ż}}
|[[Plik:Vaccinium vitis-idaea 20060824 002.jpg|100px]]
|[[cowberry]]<br />[[mountain cranberry]]<br />[[lingonberry]]<br />[[foxberry]]<br />[[csejka berry]]<br />[[red whortleberry]]
|-
|[[borówka amerykańska]] {{ż}}
|[[Plik:Bunch of blueberries, one unripe.jpg|100px]]
|[[blueberry]] {{audio|en-us-blueberry.ogg}}
|-
|[[borówka bagienna]] {{zob|[[łochynia]]}}
|
|
|-
|[[brzoskwinia]] {{ż}} {{audio|Pl-brzoskwinia.ogg}}
|[[Plik:Autumn Red peaches.jpg|100px]]
|[[peach]] {{audio|en-us-peach.ogg}}
|-
|[[cytryna]] {{ż}} {{audio|Pl-cytryna.ogg}}
|[[Plik:Lemon.jpg|100px]]
|[[lemon]] {{audio|En-uk-lemon.ogg}}
|-
|[[czarna jagoda]] {{ż}} {{audio|Pl-czarna_jagoda.ogg}}
|[[Plik:BilberriesBig.jpg|100px]]
|[[bilberry]]<br />[[whortleberry]]<br />[[whinberry]]
|-
|[[czarna porzeczka]] {{ż}} {{audio|Pl-czarna_porzeczka.ogg}}
|[[Plik:Schwarze Johannisbeeren Makro.jpg|100px]]
|[[blackcurrant]]
|-
|[[czarny bez]] {{m}}
|[[Plik:Sambucus nigra-fruit001.jpg|100px]]
|[[elderberry]]
|-
|[[czeremcha]] {{ż}}
|[[Plik:Prunus padus Tuomi marjoja VII 04 2989 C cropped.JPG|100px]]
|[[bird cherry]]
|-
|[[czereśnia]] {{ż}} {{audio|Pl-czereśnia.ogg}}
||[[Plik:CDC cherry4.jpg|100px]]
|[[cherry]] {{audio|en-us-cherry.ogg}}
|-
|[[czerwona porzeczka]] {{ż}} {{audio|Pl-czerwona_porzeczka.ogg}}
|[[Plik:Ribes rubrum2005-07-17.JPG|100px]]
|[[redcurrant]] {{audio|en-us-redcurrant.ogg}}
|-
|[[daktyl]] {{m}} {{audio|Pl-daktyl.ogg}}
|[[Plik:Dried dates.jpg|100px]]
|[[date]] {{audio|en-us-date.ogg}}
|-
|[[dereń]] {{m}}
|[[Plik:Gele kornoelje 27-08-2005 15.12.32.JPG|100px]]
|[[dogberry]]<br />[[dogcherry]]<br />[[houndberry]]
|-
|[[durian#durian (język polski)|durian]] {{m}}
|[[Plik:D101 and random stock.jpg|100px]]
|[[durian#durian (język angielski)|durian]]
|-
|[[dzika róża]] {{ż}}<br />{{por|szypszyna}} {{ż}}
|[[Plik:Rosa rugosa Frucht 1.jpg|100px]]
|[[rose hip]]
|-
|[[dżakfrut]] {{m}}
|[[Plik:Artocarpus heterophyllus.jpg|100px]]
|[[jackfruit]]
|-
|[[figa]] {{ż}} {{audio|Pl-figa.ogg}}
|[[Plik:Ficus carica0.jpg|100px]]
|[[fig]] {{audio|En-us-fig.ogg}}
|-
|[[flaszowiec]]
|[[Plik:Annona muricata 1.jpg|100px]]
|
|-
|[[flaszowiec]] [[miękkociernisty]] {{m}}<br />[[guanábana]]
|[[Plik:Soursop fruit.jpg|100px]]
|[[soursop]]<br />[[guanábana]]
|-
|[[gac#gac (język polski)|gac]] {{m}}
|[[Plik:Gấc.jpg|100px]]
|[[gac#gac (język angielski)|gac]]
|-
|[[głóg]] {{m}}
|[[Plik:(MHNT) Crataegus monogyna - Fruits.jpg|100px]]
|[[haw]]
|-
|[[granat]] {{m}} {{audio|Pl-granat.ogg}}
|[[Plik:Granadas - Pomegranates.jpg|100px]]
|[[pomegranate]] {{audio|en-uk-pomegranate.ogg}}
|-
|[[grejpfrut]] {{m}} {{audio|Pl-grejpfrut.ogg}}
|[[Plik:Citrus paradisi (Grapefruit, pink) white bg.jpg|100px]]
|[[grapefruit]] {{audio|en-us-grapefruit.ogg}}
|-
|[[gruszka]] {{ż}}
|[[Plik:PearPhoto.jpg|100px]]
|[[pear]] {{audio|en-us-pear.ogg}}
|-
|[[guajawa]] {{ż}}<br />[[guawa]] {{ż}}<br />[[gruszla]] {{ż}}
|[[Plik:Psidium guajava fruit.jpg|100px]]
|[[guava]]
|-
|[[guanábana]] {{zob|[[flaszowiec]] [[miękkociernisty]]}}
|
|
|-
|[[jabłko]] {{n}}
|[[Plik:Fuji apple.jpg|100px]]
|[[apple]] {{audio|en-us-apple.ogg}}
|-
|[[jabłko budyniowe]] {{n}}<br />[[flaszowiec]] [[peruwiański]]
|[[Plik:CDC cherimoya.jpg|100px]]
|[[cherimoya]]
|-
|[[jabłko cukrowe]]
|[[Plik:Custard Apple.jpg|100px]]
|[[sugar apple]]
|-
|[[jagoda]] {{ż}} {{zob|[[czarna jagoda]]}}
|
|
|-
|[[jagoda kamczacka]] {{ż}}<br />[[suchodrzew]] [[siny]] {{m}}<br />[[wiciokrzew]] [[siny]] {{m}}
|[[Plik:Lonicera coerulea a3.jpg|100px]]
|[[honeyberry]]
|-
|[[jarzębina]] {{ż}}
|[[Plik:Pyracantha fruit - orange.jpg|100px]]
|[[rowan]]<br />[[rowan-berry]]<br />[[ashberry]]
|-
|[[jeżyna]] {{ż}} {{audio|Pl-jeżyna.ogg}}
|[[Plik:Blackberry fruits.jpg|100px]]
| [[blackberry]] {{audio|en-us-blackberry.ogg}}<br />[[bramble]] {{audio|en-us-bramble.ogg}}
|-
|[[jujuba]] {{ż}}<br />[[głożyna]] {{ż}}<br />[[szydlica]] {{ż}}
|[[Plik:Ziziphus jujuba MS 2461.JPG|100px]]
|[[jujube]]
|-
|[[kaki]] {{n}} {{zob|[[persymona]]}}
|
|
|-
|[[kamionka]] {{ż}}
|[[Plik:Rubus saxatilis02 cropped.jpg|100px]]
|[[stone bramble]]
|-
|[[karambola]] {{ż}}<br />[[oskomian]] {{m}}
|[[Plik:Carambola cut.jpg|100px]]
|[[carambola]]<br />[[starfruit]]
|-
|[[kawon]] {{m}} {{zob|[[arbuz]]}}
|
|
|-
|[[kiwi]] {{n}} {{audio|Pl-kiwi.ogg}}
|[[Plik:Kiwi aka.jpg|100px]]
|[[kiwi]] ([[fruit]])
|-
|[[kumkwat]] {{m}}
|[[Plik:Fortunella.jpg|100px]]
|[[kumquat]]<br />[[cumquats]]
|-
|[[liczi]] ([[chiński]]e) {{n}}<br />[[śliwka chińska]] {{ż}}<br />[[bliźniarka smaczna]] {{ż}}
|[[Plik:Lychee 600.jpg|100px]]
|[[lychee]]
|-
|[[limonka]] {{ż}}<br />[[limona]] {{ż}}<br />[[lima]] {{ż}}<br />[[limetka]] {{ż}}
|[[Plik:Lime CDC.jpg|100px]]
|[[lime]]
|-
|[[łochynia]] {{ż}}<br />[[borówka bagienna]] {{ż}}
|[[Plik:Vaccinium uliginosum fruit cropped.jpg|100px]]
|[[bog bilberry]]<br />
|-
|[[malina]] {{ż}} {{audio|Pl-malina.ogg}}
||[[Plik:Raspberries.jpg|100px]]
|[[raspberry]]
|-
|[[mandarynka]] {{ż}} {{audio|Pl-mandarynka.ogg}}
|[[Plik:Madarines white bg02.jpg|100px]]
|[[tangerine]], [[mandarin]]
|-
|[[mango]] {{n}} {{audio|Pl-mango.ogg}}
|[[Plik:Mangos in market.jpg|100px]]
|[[mango]] {{audio|En-us-mango.ogg}}
|-
|[[mangostan]] {{m}}
|[[Plik:Mangosteen3.jpg|100px]]
|[[mangosteen]]
|-
|[[marakuja]]
|[[]]
|[[passion fruit]]
|-
|[[mącznica]] {{ż}}
|[[Plik:Arctostaphylos uva-ursi 25916.JPG|100px]]
|[[bearberry]]
|-
|[[melon]] {{m}} {{audio|Pl-melon.ogg}}
|[[Plik:Melon cantaloupe.jpg|100px]]
|[[melon]] {{audio|en-us-melon.ogg}}
|-
|[[morela]] {{ż}} {{audio|Pl-morela.ogg}}
|[[Plik:Apricot fruit.jpg|100px]]
|[[apricot]] {{audio|en-us-apricot.ogg}}
|-
|[[moroszka]] {{ż}}
|[[Plik:Hjortron.jpg|100px]]
|[[cloudberry]]
|-
|[[morwa]] {{ż}}
|[[Plik:Mulberry.jpg|100px]]
|[[mulberry]]
|-
|[[nanercz]] {{m}}<br />[[nerkowiec]] {{m}}
|[[Plik:Cashew Brazil fruit 3.png|100px]]
|[[cashew]]
|-
|[[nektarynka]] {{ż}} {{audio|Pl-nektarynka.ogg}}
|[[Plik:Nectarine CDC.jpg|100px]]
|[[nectarine]]
|-
|[[opuncja]] {{ż}}
|[[Plik:Higos Chumbos.jpg|100px]]
|[[nopal]]<br />[[prickly pear]]
|-
|
|
|[[prickly pear]] {{zob|[[nopal]]}}
|-
|[[papaja]] {{ż}}<br />[[melonowiec]] [[właściwy]] {{m}}
|[[Plik:California Papaya ID.jpg|100px]]
|[[papaya]]
|-
|[[persymona]] {{ż}}<br />[[kaki]] {{n}}<br />[[sharon]]<br />[[jabłko orientu]] {{n}}<br />[[hurma wschodnia]] {{ż}}
|[[Plik:Persimmon-oliv1.jpg|100px]]
|[[persimmon]]
|-
|[[pigwa]] {{ż}}
|[[Plik:Quitte Cydonia oblonga.jpg|100px]]
|[[quince]]
|-
|[[pitaja]] {{ż}}<br />[[pitaya]] {{ż}}<br />[[pitahaya]] {{ż}}<br />[[smoczy owoc]] {{m}}<br />[[huo]] {{n}}<br />[[truskawkowa gruszka]] {{ż}}
|[[Plik:Yellow pitaya.jpg|100px]]
|[[pitaya]]<br />[[dragon fruit]]
|-
|[[pomarańcza]] {{ż}} {{audio|Pl-pomarańcza.ogg}}
|[[Plik:Citrus sinensis.jpg|100px]]
|[[orange]] {{audio|en-ca-orange.ogg}}
|-
|[[poziomka]] {{ż}} {{audio|Pl-poziomka.ogg}}
|[[Plik:2 wild strawberries very close up UK 2006.JPG|100px]]
|[[wild strawberry]]
|-
|[[rambutan]] {{m}}<br />[[jagodzian rambutan]] {{m}}
|[[Plik:Exotic Fruit-Rambutans005.JPG|100px]]
|[[rambutan]]
|-
|[[rodzynka]] {{ż}}<br />[[rodzynek]] {{m}}
|[[Plik:Raisins.jpg|100px]]
|[[raisin]] {{audio|En-us-raisin.ogg}}
|-
|[[rokitnik]] {{m}}<br />[[rozmarynowiec]] {{m}}
|[[Plik:Hippophae rhamnoides.jpg|100px]]
|[[sea-buckthorn]]
|-
|[[szypszyna]] {{ż}}<br />{{por|dzika róża}}
|[[Plik:Dzika róża owoce.jpg|100px]]
|[[dog rose hip]]
|-
|[[śliwka]] {{ż}} {{audio|Pl-śliwka.ogg}}
|[[Plik:Plum on tree02.jpg|100px]]
|[[plum]] {{audio|en-us-plum.ogg}}
|-
|[[tarnina]] {{ż}}
|[[Plik:Prunus spinosa2.jpg|100px]]
|[[blackthorn]]<br />[[sloe]]
|-
|[[truskawka]] {{ż}} {{audio|Pl-truskawka.ogg}}
|[[Plik:FraiseFruitPhoto.jpg|100px]]
| [[strawberry]] {{audio|en-us-strawberry.ogg}}
|-
|[[winogrono]] {{n}} {{audio|Pl-winogrono.ogg}}
|[[Plik:Ripe grapes.jpg|100px]]
| [[grape]] {{audio|en-us-grape.ogg}}
|-
| [[wiśnia]] {{ż}} {{audio|Pl-wiśnia.ogg}}
|[[Plik:Owoce wisni.jpg|100px]]
|[[cherry]] {{audio|en-us-cherry.ogg}}
|-
| [[żurawina]] {{ż}} {{audio|Pl-żurawina.ogg}}
|[[Plik:Cranberries.jpg|100px]]
|[[cranberry]]
|}
== Zobacz też ==
* [[Indeks:Angielski - Jedzenie]]
* [[Indeks:Angielski - Smaki]]
* [[Indeks:Angielski - Grzyby]]
[[Kategoria:Angielski (słowniki tematyczne)|Owoce]]
[[Kategoria:Owoce|Angielski]]
[[az:Kateqoriya:Meyvə (İngilis dili)]]
[[en:Category:en:Fruits]]
[[eu:Kategoria:Fruituak ingelesez]]
[[fr:Catégorie:Fruits en anglais]]
[[lt:Kategorija:Vaisiai/Anglų kalba]]
[[nl:Categorie:Fruit in het Engels]]
[[no:Kategori:en:Frukt]]
[[oc:Categoria:Frucha en anglés]]
[[pt:Categoria:Fruta (Inglês)]]
[[ru:Категория:Фрукты/en]]
[[simple:Category:Fruits]]
[[sv:Kategori:Engelska/Frukter]]
[[ta:பகுப்பு:ஆங்கிலம்-பழங்கள்]]
[[tr:Kategori:Meyve (İngilizce)]]
[[zh:Category:en:水果]]
biwxcja1um4roe2dvj5yjnkhc46qyut
ejakulacja
0
125957
8856319
8767514
2026-08-12T22:08:22Z
Swam pl
68000
/* ejakulacja (język polski) */ szablon
8856319
wikitext
text/x-wiki
== ejakulacja ({{język polski}}) ==
{{wymowa}} {{IPA3|ˌɛjakuˈlat͡sʲja}}, {{AS3|'''e'''i ̯akul'''a'''cʹi ̯a}}, {{objaśnienie wymowy|ZM|AKCP}} {{audio|Pl-ejakulacja.ogg}}
{{znaczenia}}
''rzeczownik, rodzaj żeński''
: (1.1) {{fizj}} [[wytrysk]] [[sperma|spermy]] ([[nasienie|nasienia]]); {{wikipedia}}
{{odmiana}}
: (1.1) {{odmiana-rzeczownik-polski
|Mianownik lp = ejakulacja
|Dopełniacz lp = ejakulacji
|Celownik lp = ejakulacji
|Biernik lp = ejakulację
|Narzędnik lp = ejakulacją
|Miejscownik lp = ejakulacji
|Wołacz lp = ejakulacjo
|Mianownik lm = ejakulacje
|Dopełniacz lm = ejakulacji / {{przest}} ejakulacyj<ref>{{SGJPonline}}</ref>
|Celownik lm = ejakulacjom
|Biernik lm = ejakulacje
|Narzędnik lm = ejakulacjami
|Miejscownik lm = ejakulacjach
|Wołacz lm = ejakulacje
}}
{{przykłady}}
: (1.1) ''[[podczas|Podczas]] [[ejakulacja|ejakulacji]] [[z]] [[ciało|ciała]] [[samiec|samca]] [[zostawać|zostaje]] [[wyrzucać|wyrzucona]] [[porcja]] [[sperma|spermy]], [[czemu]] [[często]] [[towarzyszyć|towarzyszy]] [[uczucie]] [[orgazm]]u.''
{{składnia}}
{{kolokacje}}
: (1.1) [[przedwczesny|przedwczesna]] ejakulacja
{{synonimy}}
: (1.1) [[wytrysk]]
{{antonimy}}
{{hiperonimy}}
{{hiponimy}}
{{holonimy}}
{{meronimy}}
{{pokrewne}}
: {{rzecz}} [[ejakulat]] {{mrz}}
: {{czas}} [[ejakulować]]
: {{przym}} [[ejakulacyjny]]
{{frazeologia}}
{{etymologia}}
: {{etym|łac|eiaculatio}}
{{uwagi}}
{{tłumaczenia}}
* angielski: (1.1) [[ejaculation]]
* arabski: (1.1) [[قذف]]
* baskijski: (1.1) [[eiakulazio]], [[isurtze]]
* białoruski: (1.1) [[эякуляцыя]] {{ż}}
* bułgarski: (1.1) [[еякулация]] {{ż}}
* czeski: (1.1) [[ejakulace]] {{ż}}
* duński: (1.1) [[ejakulation]] {{w}}, [[sædafgang]] {{w}}
* francuski: (1.1) [[éjaculation]] {{ż}}
* hiszpański: (1.1) [[eyaculación]] {{ż}}
* japoński: (1.1) {{furi|射精|しゃせい}}
* litewski: (1.1) [[ejakuliacija]] {{ż}}
* łotewski: (1.1) [[ejakulācija]] {{ż}}
* niderlandzki: (1.1) [[ejaculatie]]
* niemiecki: (1.1) [[Ejakulation]] {{ż}}
* nowogrecki: (1.1) [[εκσπερμάτωση]] {{ż}}
* perski: (1.1) [[اب کیر]]
* rosyjski: (1.1) [[эякуляция]] {{ż}}
* słowacki: (1.1) [[ejakulácia]] {{ż}}
* turecki: (1.1) [[boşalma]], [[ejakülasyon]]
* ukraiński: (1.1) [[еякуляція]] {{ż}}
* węgierski: (1.1) [[ejakuláció]]
* włoski: (1.1) [[eiaculazione]] {{ż}}
{{źródła}}
<references />
mfkywcjun0ibxnpeikm8dkde8e259cl
Indeks:Duński - Owoce
102
127161
8856295
8522858
2026-08-12T19:23:58Z
~2026-44318-68
116374
8856295
wikitext
text/x-wiki
Nazwy owoców w języku duńskim
{| class="wikitable sortable" width=50% style="text-align:center;"
!style="background: #FFDAB9" width=40%|polski a-z →
!! style="background: #FFDAB9" width=20% class="unsortable"|<font color="#FFDAB9">.</font>!!style="background: #FFDAB9" width=40%|duński a-å →
|-
|[[agrest]] {{m}} {{audio|Pl-agrest.ogg}}
|[[Plik:Stachelbeeren.jpg|100px]]
| [[stikkelsbær]] {{n}}
|-
|[[ananas#ananas (język polski)|ananas]] {{m}} {{audio|Pl-ananas.ogg}}
|[[Plik:Pineapple 23.jpg|100px]]
| [[ananas#ananas (język duński)|ananas]] {{w}}
|-
|[[arbuz]] {{m}} {{audio|Pl-arbuz.ogg}}
|[[Plik:Watermelon.svg|100px]]
| [[vandmelon]] {{w}}
|-
|[[awokado]] {{n}} {{audio|Pl-awokado.ogg}}
|[[Plik:Dixi-Persea americana fruit.jpg|100px]]
| [[avokado]]/[[avocado]] {{w}}
|-
|[[banan]] {{m}} {{audio|Pl-banan.ogg}}
|[[Plik:Banana.arp.750pix|100px]]
| [[banan]] {{w}}
|-
| [[daktyl]] {{m}} {{audio|Pl-daktyl.ogg}}
|[[Plik:Dried dates.jpg|100px]]
| [[daddel]] {{w}}
|-
|[[granat]] {{m}} {{audio|Pl-granat.ogg}}
|[[Plik:Granadas - Pomegranates.jpg|100px]]
| [[granatæble]] {{n}}
|-
|[[morela]] {{ż}} {{audio|Pl-morela.ogg}}
|[[Plik:Apricot fruit.jpg|100px]]
| [[abrikos]] {{w}}
|-
|[[brzoskwinia]] {{ż}} {{audio|Pl-brzoskwinia.ogg}}
||[[Plik:Autumn Red peaches.jpg|100px]]
| [[fersken]] {{w}}
|-
|[[cytryna]] {{ż}} {{audio|Pl-cytryna.ogg}}
|[[Plik:Lemon.jpg|100px]]
|[[citron]] {{w}}
|-
| [[czarna jagoda]] {{ż}} {{audio|Pl-czarna_jagoda.ogg}}
|[[Plik:CDC blue.jpg|100px]]
| [[blåbær]] {{n}}
|-
|[[czarna porzeczka]] {{ż}} {{audio|Pl-czarna_porzeczka.ogg}}
|[[Plik:Blackcurrants.jpg|100px]]
|[[solbær]] {{n}}
|-
|[[czereśnia]] {{ż}} {{audio|Pl-czereśnia.ogg}}
||[[Plik:Cherry.JPG|100px]]
| [[kirsebær]] {{n}}
|-
|[[czerwona porzeczka]] {{ż}} {{audio|Pl-czerwona_porzeczka.ogg}}
|[[Plik:Ribes rubrum2005-07-17.JPG|100px]]
| [[ribs]] {{n}}
|-
|[[figa]] {{ż}} {{audio|Pl-figa.ogg}}
|[[Plik:Ficus carica0.jpg|100px]]
| [[figen]] {{w}}
|-
|[[grejpfrut]] {{m}} {{audio|Pl-grejpfrut.ogg}}
|[[Plik:CDC gf.jpg|100px]]
| [[grapefrugt]] {{w}}
|-
|[[gruszka]] {{ż}} {{audio|Pl-gruszka.ogg}}
|[[Plik:PearPhoto.jpg|100px]]
| [[pære]] {{w}}
|-
|[[jabłko]] {{n}} {{audio|Pl-jabłko.ogg}}
|[[Plik:Fuji apple.jpg|100px]]
| [[æble]] {{n}}
|-
|[[jeżyna]] {{ż}} {{audio|Pl-jeżyna.ogg}}
|[[Plik:Blackberry fruits.jpg|100px]]
| [[brombær]] {{w}}
|-
|[[kiwi]] {{n}} {{audio|Pl-kiwi.ogg}}
|[[Plik:Kiwi aka.jpg|100px]]
|[[kiwi]] {{w}}
|-
| [[malina]] {{ż}} {{audio|Pl-malina.ogg}}
||[[Plik:Raspberries.jpg|100px]]
| [[hindbær]] {{n}}
|-
| [[mandarynka]] {{ż}} {{audio|Pl-mandarynka.ogg}}
|[[Plik:Madarines white bg02.jpg|100px]]
| [[mandarin]] {{w}}
|-
|[[mango]] {{n}} {{audio|Pl-mango.ogg}}
|[[Plik:Mangos in market.jpg|100px]]
|[[mango]] {{w}}
|-
|[[melon]] {{m}} {{audio|Pl-melon.ogg}}
|[[Plik:Melon cantaloupe.jpg|100px]]
| [[melon]] {{w}}
|-
|[[nektarynka]] {{ż}} {{audio|Pl-nektarynka.ogg}}
|[[Plik:Nectarine CDC.jpg|100px]]
|[[nektarin]] {{w}}
|-
|[[pomarańcza]] {{ż}} {{audio|Pl-pomarańcza.ogg}}
|[[Plik:Citrus sinensis.jpg|100px]]
| [[appelsin]] {{w}}
|-
|[[poziomka]] {{ż}} {{audio|Pl-poziomka.ogg}}
||[[Plik:2 wild strawberries very close up UK 2006.JPG|100px]]
| [[skovjordbær]] {{n}}
|-
|[[śliwka]] {{ż}} {{audio|Pl-śliwka.ogg}}
||[[Plik:Plum on tree02.jpg|100px]]
| [[blomme]] {{w}}
|-
|[[truskawka]] {{ż}} {{audio|Pl-truskawka.ogg}}
|[[Plik:FraiseFruitPhoto.jpg|100px]]
| [[jordbær]] {{n}}
|-
| [[winogrono]] {{n}} {{audio|Pl-winogrono.ogg}}
|[[Plik:Ripe grapes.jpg|100px]]
| [[vindrue]] {{w}}
|-
| [[wiśnia]] {{ż}} {{audio|Pl-wiśnia.ogg}}
|[[Plik:Owoce wisni.jpg|100px]]
| [[kirsebær]] {{n}}
|-
|[[żurawina]] {{ż}} {{audio|Pl-żurawina.ogg}}
|[[Plik:2006-10-22Vaccinium02-02.jpg|100px]]
| [[tranebær]] {{n}}
|}
[[Kategoria:Duński (słowniki tematyczne)|Owoce]]
[[Kategoria:Owoce]]
[[da:Kategori:Frugter på dansk]]
[[en:Category:da:Fruits]]
[[fr:Catégorie:Fruits en danois]]
n79hw2t0df4qwdqf27nij73ck41nm4z
8856296
8856295
2026-08-12T19:24:13Z
~2026-44318-68
116374
8856296
wikitext
text/x-wiki
Nazwy owoców w języku duńskim
{| class="wikitable sortable" width=50% style="text-align:center;"
!style="background: #FFDAB9" width=40%|polski a-z →
!! style="background: #FFDAB9" width=20% class="unsortable"|<font color="#FFDAB9">.</font>!!style="background: #FFDAB9" width=40%|duński a-å →
|-
|[[agrest]] {{m}} {{audio|Pl-agrest.ogg}}
|[[Plik:Stachelbeeren.jpg|100px]]
| [[stikkelsbær]] {{n}}
|-
|[[ananas#ananas (język polski)|ananas]] {{m}} {{audio|Pl-ananas.ogg}}
|[[Plik:Pineapple 23.jpg|100px]]
| [[ananas#ananas (język duński)|ananas]] {{w}}
|-
|[[arbuz]] {{m}} {{audio|Pl-arbuz.ogg}}
|[[Plik:Watermelon.svg|100px]]
| [[vandmelon]] {{w}}
|-
|[[awokado]] {{n}} {{audio|Pl-awokado.ogg}}
|[[Plik:Dixi-Persea americana fruit.jpg|100px]]
| [[avokado]]/[[avocado]] {{w}}
|-
|[[banan]] {{m}} {{audio|Pl-banan.ogg}}
|[[Plik:Banana.arp.750pix.jpg|100px]]
| [[banan]] {{w}}
|-
| [[daktyl]] {{m}} {{audio|Pl-daktyl.ogg}}
|[[Plik:Dried dates.jpg|100px]]
| [[daddel]] {{w}}
|-
|[[granat]] {{m}} {{audio|Pl-granat.ogg}}
|[[Plik:Granadas - Pomegranates.jpg|100px]]
| [[granatæble]] {{n}}
|-
|[[morela]] {{ż}} {{audio|Pl-morela.ogg}}
|[[Plik:Apricot fruit.jpg|100px]]
| [[abrikos]] {{w}}
|-
|[[brzoskwinia]] {{ż}} {{audio|Pl-brzoskwinia.ogg}}
||[[Plik:Autumn Red peaches.jpg|100px]]
| [[fersken]] {{w}}
|-
|[[cytryna]] {{ż}} {{audio|Pl-cytryna.ogg}}
|[[Plik:Lemon.jpg|100px]]
|[[citron]] {{w}}
|-
| [[czarna jagoda]] {{ż}} {{audio|Pl-czarna_jagoda.ogg}}
|[[Plik:CDC blue.jpg|100px]]
| [[blåbær]] {{n}}
|-
|[[czarna porzeczka]] {{ż}} {{audio|Pl-czarna_porzeczka.ogg}}
|[[Plik:Blackcurrants.jpg|100px]]
|[[solbær]] {{n}}
|-
|[[czereśnia]] {{ż}} {{audio|Pl-czereśnia.ogg}}
||[[Plik:Cherry.JPG|100px]]
| [[kirsebær]] {{n}}
|-
|[[czerwona porzeczka]] {{ż}} {{audio|Pl-czerwona_porzeczka.ogg}}
|[[Plik:Ribes rubrum2005-07-17.JPG|100px]]
| [[ribs]] {{n}}
|-
|[[figa]] {{ż}} {{audio|Pl-figa.ogg}}
|[[Plik:Ficus carica0.jpg|100px]]
| [[figen]] {{w}}
|-
|[[grejpfrut]] {{m}} {{audio|Pl-grejpfrut.ogg}}
|[[Plik:CDC gf.jpg|100px]]
| [[grapefrugt]] {{w}}
|-
|[[gruszka]] {{ż}} {{audio|Pl-gruszka.ogg}}
|[[Plik:PearPhoto.jpg|100px]]
| [[pære]] {{w}}
|-
|[[jabłko]] {{n}} {{audio|Pl-jabłko.ogg}}
|[[Plik:Fuji apple.jpg|100px]]
| [[æble]] {{n}}
|-
|[[jeżyna]] {{ż}} {{audio|Pl-jeżyna.ogg}}
|[[Plik:Blackberry fruits.jpg|100px]]
| [[brombær]] {{w}}
|-
|[[kiwi]] {{n}} {{audio|Pl-kiwi.ogg}}
|[[Plik:Kiwi aka.jpg|100px]]
|[[kiwi]] {{w}}
|-
| [[malina]] {{ż}} {{audio|Pl-malina.ogg}}
||[[Plik:Raspberries.jpg|100px]]
| [[hindbær]] {{n}}
|-
| [[mandarynka]] {{ż}} {{audio|Pl-mandarynka.ogg}}
|[[Plik:Madarines white bg02.jpg|100px]]
| [[mandarin]] {{w}}
|-
|[[mango]] {{n}} {{audio|Pl-mango.ogg}}
|[[Plik:Mangos in market.jpg|100px]]
|[[mango]] {{w}}
|-
|[[melon]] {{m}} {{audio|Pl-melon.ogg}}
|[[Plik:Melon cantaloupe.jpg|100px]]
| [[melon]] {{w}}
|-
|[[nektarynka]] {{ż}} {{audio|Pl-nektarynka.ogg}}
|[[Plik:Nectarine CDC.jpg|100px]]
|[[nektarin]] {{w}}
|-
|[[pomarańcza]] {{ż}} {{audio|Pl-pomarańcza.ogg}}
|[[Plik:Citrus sinensis.jpg|100px]]
| [[appelsin]] {{w}}
|-
|[[poziomka]] {{ż}} {{audio|Pl-poziomka.ogg}}
||[[Plik:2 wild strawberries very close up UK 2006.JPG|100px]]
| [[skovjordbær]] {{n}}
|-
|[[śliwka]] {{ż}} {{audio|Pl-śliwka.ogg}}
||[[Plik:Plum on tree02.jpg|100px]]
| [[blomme]] {{w}}
|-
|[[truskawka]] {{ż}} {{audio|Pl-truskawka.ogg}}
|[[Plik:FraiseFruitPhoto.jpg|100px]]
| [[jordbær]] {{n}}
|-
| [[winogrono]] {{n}} {{audio|Pl-winogrono.ogg}}
|[[Plik:Ripe grapes.jpg|100px]]
| [[vindrue]] {{w}}
|-
| [[wiśnia]] {{ż}} {{audio|Pl-wiśnia.ogg}}
|[[Plik:Owoce wisni.jpg|100px]]
| [[kirsebær]] {{n}}
|-
|[[żurawina]] {{ż}} {{audio|Pl-żurawina.ogg}}
|[[Plik:2006-10-22Vaccinium02-02.jpg|100px]]
| [[tranebær]] {{n}}
|}
[[Kategoria:Duński (słowniki tematyczne)|Owoce]]
[[Kategoria:Owoce]]
[[da:Kategori:Frugter på dansk]]
[[en:Category:da:Fruits]]
[[fr:Catégorie:Fruits en danois]]
iz0n06yyt7peenofhnib5acbtzqs483
8856373
8856296
2026-08-13T07:33:09Z
Peter Bowman
23133
Wycofano edycje użytkownika [[Special:Contributions/~2026-44318-68|~2026-44318-68]] ([[User talk:~2026-44318-68|dyskusja]]). Autor przywróconej wersji to [[User:PBbot|PBbot]].
8522858
wikitext
text/x-wiki
Nazwy owoców w języku duńskim
{| class="wikitable sortable" width=50% style="text-align:center;"
!style="background: #FFDAB9" width=40%|polski a-z →
!! style="background: #FFDAB9" width=20% class="unsortable"|<font color="#FFDAB9">.</font>!!style="background: #FFDAB9" width=40%|duński a-å →
|-
|[[agrest]] {{m}} {{audio|Pl-agrest.ogg}}
|[[Plik:Stachelbeeren.jpg|100px]]
| [[stikkelsbær]] {{n}}
|-
|[[ananas#ananas (język polski)|ananas]] {{m}} {{audio|Pl-ananas.ogg}}
|[[Plik:Pineapple 23.jpg|100px]]
| [[ananas#ananas (język duński)|ananas]] {{w}}
|-
|[[arbuz]] {{m}} {{audio|Pl-arbuz.ogg}}
|[[Plik:Watermelon.svg|100px]]
| [[vandmelon]] {{w}}
|-
|[[awokado]] {{n}} {{audio|Pl-awokado.ogg}}
|[[Plik:Dixi-Persea americana fruit.jpg|100px]]
| [[avokado]]/[[avocado]] {{w}}
|-
|[[banan]] {{m}} {{audio|Pl-banan.ogg}}
|[[Plik:Banana Fruit.JPG|100px]]
| [[banan]] {{w}}
|-
| [[daktyl]] {{m}} {{audio|Pl-daktyl.ogg}}
|[[Plik:Dried dates.jpg|100px]]
| [[daddel]] {{w}}
|-
|[[granat]] {{m}} {{audio|Pl-granat.ogg}}
|[[Plik:Granadas - Pomegranates.jpg|100px]]
| [[granatæble]] {{n}}
|-
|[[morela]] {{ż}} {{audio|Pl-morela.ogg}}
|[[Plik:Apricot fruit.jpg|100px]]
| [[abrikos]] {{w}}
|-
|[[brzoskwinia]] {{ż}} {{audio|Pl-brzoskwinia.ogg}}
||[[Plik:Autumn Red peaches.jpg|100px]]
| [[fersken]] {{w}}
|-
|[[cytryna]] {{ż}} {{audio|Pl-cytryna.ogg}}
|[[Plik:Lemon.jpg|100px]]
|[[citron]] {{w}}
|-
| [[czarna jagoda]] {{ż}} {{audio|Pl-czarna_jagoda.ogg}}
|[[Plik:CDC blue.jpg|100px]]
| [[blåbær]] {{n}}
|-
|[[czarna porzeczka]] {{ż}} {{audio|Pl-czarna_porzeczka.ogg}}
|[[Plik:Blackcurrants.jpg|100px]]
|[[solbær]] {{n}}
|-
|[[czereśnia]] {{ż}} {{audio|Pl-czereśnia.ogg}}
||[[Plik:Cherry.JPG|100px]]
| [[kirsebær]] {{n}}
|-
|[[czerwona porzeczka]] {{ż}} {{audio|Pl-czerwona_porzeczka.ogg}}
|[[Plik:Ribes rubrum2005-07-17.JPG|100px]]
| [[ribs]] {{n}}
|-
|[[figa]] {{ż}} {{audio|Pl-figa.ogg}}
|[[Plik:Ficus carica0.jpg|100px]]
| [[figen]] {{w}}
|-
|[[grejpfrut]] {{m}} {{audio|Pl-grejpfrut.ogg}}
|[[Plik:CDC gf.jpg|100px]]
| [[grapefrugt]] {{w}}
|-
|[[gruszka]] {{ż}} {{audio|Pl-gruszka.ogg}}
|[[Plik:PearPhoto.jpg|100px]]
| [[pære]] {{w}}
|-
|[[jabłko]] {{n}} {{audio|Pl-jabłko.ogg}}
|[[Plik:Fuji apple.jpg|100px]]
| [[æble]] {{n}}
|-
|[[jeżyna]] {{ż}} {{audio|Pl-jeżyna.ogg}}
|[[Plik:Blackberry fruits.jpg|100px]]
| [[brombær]] {{w}}
|-
|[[kiwi]] {{n}} {{audio|Pl-kiwi.ogg}}
|[[Plik:Kiwi aka.jpg|100px]]
|[[kiwi]] {{w}}
|-
| [[malina]] {{ż}} {{audio|Pl-malina.ogg}}
||[[Plik:Raspberries.jpg|100px]]
| [[hindbær]] {{n}}
|-
| [[mandarynka]] {{ż}} {{audio|Pl-mandarynka.ogg}}
|[[Plik:Madarines white bg02.jpg|100px]]
| [[mandarin]] {{w}}
|-
|[[mango]] {{n}} {{audio|Pl-mango.ogg}}
|[[Plik:Mangos in market.jpg|100px]]
|[[mango]] {{w}}
|-
|[[melon]] {{m}} {{audio|Pl-melon.ogg}}
|[[Plik:Melon cantaloupe.jpg|100px]]
| [[melon]] {{w}}
|-
|[[nektarynka]] {{ż}} {{audio|Pl-nektarynka.ogg}}
|[[Plik:Nectarine CDC.jpg|100px]]
|[[nektarin]] {{w}}
|-
|[[pomarańcza]] {{ż}} {{audio|Pl-pomarańcza.ogg}}
|[[Plik:Citrus sinensis.jpg|100px]]
| [[appelsin]] {{w}}
|-
|[[poziomka]] {{ż}} {{audio|Pl-poziomka.ogg}}
||[[Plik:2 wild strawberries very close up UK 2006.JPG|100px]]
| [[skovjordbær]] {{n}}
|-
|[[śliwka]] {{ż}} {{audio|Pl-śliwka.ogg}}
||[[Plik:Plum on tree02.jpg|100px]]
| [[blomme]] {{w}}
|-
|[[truskawka]] {{ż}} {{audio|Pl-truskawka.ogg}}
|[[Plik:FraiseFruitPhoto.jpg|100px]]
| [[jordbær]] {{n}}
|-
| [[winogrono]] {{n}} {{audio|Pl-winogrono.ogg}}
|[[Plik:Ripe grapes.jpg|100px]]
| [[vindrue]] {{w}}
|-
| [[wiśnia]] {{ż}} {{audio|Pl-wiśnia.ogg}}
|[[Plik:Owoce wisni.jpg|100px]]
| [[kirsebær]] {{n}}
|-
|[[żurawina]] {{ż}} {{audio|Pl-żurawina.ogg}}
|[[Plik:2006-10-22Vaccinium02-02.jpg|100px]]
| [[tranebær]] {{n}}
|}
[[Kategoria:Duński (słowniki tematyczne)|Owoce]]
[[Kategoria:Owoce]]
[[da:Kategori:Frugter på dansk]]
[[en:Category:da:Fruits]]
[[fr:Catégorie:Fruits en danois]]
acdmz4ly6m6s18r7r8xe8z9vvhuuhcu
Indeks:Niemiecki - Owoce
102
127164
8856288
8843751
2026-08-12T19:07:42Z
~2026-44318-68
116374
/* Owoce */ Uh Uh
8856288
wikitext
text/x-wiki
== Owoce ==
Zobacz też:
* [[Indeks:Niemiecki - Jedzenie]]
* [[Indeks:Niemiecki - Bakalie]]
* [[Indeks:Niemiecki - Ciasta]]
* [[Indeks:Niemiecki - Makarony]]
* [[Indeks:Niemiecki - Napoje]]
* [[Indeks:Niemiecki - Posiłki]]
* [[Indeks:Niemiecki - Potrawy mięsne]]
* [[Indeks:Niemiecki - Potrawy rybne]]
* [[Indeks:Niemiecki - Przyprawy]]
* [[Indeks:Niemiecki - Sery]]
* [[Indeks:Niemiecki - Sałatki]]
* [[Indeks:Niemiecki - Smaki]]
* [[Indeks:Niemiecki - Sosy]]
* [[Indeks:Niemiecki - Warzywa]]
* [[Indeks:Niemiecki - Zioła]]
* [[Indeks:Niemiecki - Zupy]]
{| class="wikitable sortable" width=100% style="text-align:center;"
!style="background: #FFDAB9" width=40%|polski a-z →
!! style="background: #FFDAB9" width=20% class="unsortable"|<font color="#FFDAB9">.</font>!!style="background: #FFDAB9" width=40%|niemiecki a-z →
|-
|[[agrest]] || [[Plik:Stachelbeeren.jpg|100px]] || [[Stachelbeere]] {{ż}} {{audio|De-Stachelbeere.ogg}}
|-
|[[ananas#ananas (język polski)|ananas]] || [[Plik:Ananas.jpg|100px]] || [[Ananas]] {{ż}} {{audio|De-Ananas.ogg}}
|-
|[[arbuz]] || [[Plik:Watermelons.jpg|100px]] || [[Wassermelone]] {{ż}} {{audio|De-Wassermelone.ogg}}
|-
|[[aronia]] || [[Plik:800px-Aronia melanocarpa.jpg|100px]] || [[Apfelbeere]] {{ż}} {{audio|De-Apfelbeere.ogg}}
|-
|[[asymina]] {{ż}}<br />[[urodlin]] || [[Plik:Asimina triloba3.jpg|100px]] || [[Pawpaw]]<br />[[Papau]]
|-
|[[asymina]] [[trójklapowy|trójklapowa]] {{ż}}<br />[[banan preriowy]] || [[Plik:Asimina triloba red fern farm.jpg|100px]] || [[Dreilappige Papau]]
|-
|[[awokado]] {{n}} {{audio|Pl-awokado.ogg}}<br />[[gruszka awokado]] {{ż}}<br />[[smaczliwka]] || [[Plik:Avocado Hass - single and halved.jpg|100px]] || [[Avocado]] {{ż}} {{audio|De-Avocado.ogg}}
|-
|[[banan]] || [[Plik:Banana.arp.750pix.jpg|100px]] || [[Banane]] {{ż}} {{audio|De-Banane.ogg}}
|-
|[[biała porzeczka]] || |[[Plik:Groseilles blanches.jpg|100px]] || [[Weiße Johannisbeere]] {{ż}}
|-
|[[borówka]] {{ż}}<br />[[brusznica]] || [[Plik:Vaccinium vitis-idaea 20060824 002.jpg|100px]] || [[Preiselbeere]] {{ż}} {{audio|De-Preiselbeere.ogg}}
|-
|[[borówka amerykańska]] {{ż}}<br />[[borówka wysoka]] || [[Plik:Bunch of blueberries, one unripe.jpg|100px]] || [[Amerikanische Heidelbeere]] {{ż}}
|-
|[[brzoskwinia]] || |[[Plik:Autumn Red peaches.jpg|100px]] || [[Pfirsich]] {{m}} {{audio|De-Pfirsich.ogg}}
|-
|[[cytryna]] || [[Plik:Lemon.jpg|100px]] || [[Zitrone]] {{ż}} {{audio|De-Zitrone.ogg}}
|-
|[[czarna jagoda]] {{audio|Pl-czarna_jagoda.ogg}}<br />[[borówka czernica]] || [[Plik:CDC blue.jpg|100px]] || [[Heidelbeere]] {{ż}}
|-
|[[czarna porzeczka]] || [[Plik:Schwarze Johannisbeeren Makro.jpg|100px]] || [[Schwarze Johannisbeere]] {{ż}}
|-
|[[czarny bez]] || [[Plik:Sambucus nigra-fruit001.jpg|100px]] || [[Schwarzer Holunder]] {{m}}<br />[[Gemeiner Holunder]] {{m}}
|-
|[[czeremcha]] || [[Plik:Prunus padus Tuomi marjoja VII 04 2989 C cropped.JPG|100px]] || [[Traubenkirsche]] {{ż}}
|-
|[[czereśnia]] || |[[Plik:Cherry Stella444.jpg|100px]] || [[Süßkirsche]] {{ż}}
|-
|[[czerwona porzeczka]] || [[Plik:Ribes rubrum2005-07-17.JPG|100px]] || [[Rote Johannisbeere]] {{ż}}
|-
|[[daktyl]] || [[Plik:Dried dates.jpg|100px]] || [[Dattel]] {{ż}}
|-
|[[dereń]] || [[Plik:Kornelfrucht.jpg|100px]] || [[Kornelkirsche]] {{ż}}<br />[[Herlitze]] {{ż}}<br />[[Dürlitze]]<br />[[Hirlnuss]]
|-
|[[durian]] || [[Plik:D101 and random stock.jpg|100px]] || [[Durian]] {{ż}}
|-
|[[dzika róża]] || [[Plik:Rosa rugosa Frucht 1.jpg|100px]] || [[Hagebutte]] {{ż}}
|-
|[[dżakfrut]] || [[Plik:Artocarpus heterophyllus.jpg|100px]] || [[Jackbaumfrucht]]<br />[[Jakobsfrucht]]
|-
|[[figa]] || [[Plik:Ficus carica0.jpg|100px]] || [[Feige]] {{ż}}
|-
|[[flaszowiec]] || [[Plik:Soursop fruit.jpg|100px]] ||
|-
|[[flaszowiec peruwiański]] || [[Plik:CDC cherimoya.jpg|100px]] || [[Cherimoya]] {{ż}}
|-
|[[gac]] || [[Plik:Gấc.jpg|100px]] ||
|-
|[[głóg]] || |[[Plik:(MHNT) Crataegus monogyna - Fruits.jpg|100px]] || [[Weißdorne]] {{ż}}
|-
|[[granat]] || [[Plik:Pomegranate03 edit.jpg|100px]] || [[Granatapfel]] {{m}} {{audio|De-Granatapfel.ogg}}
|-
|[[grejpfrut]] || [[Plik:Citrus_paradisi_(Grapefruit,_pink)_white_bg.jpg|100px]] || [[Grapefruit]] {{ż}}
|-
|[[gruszka]] || |[[Plik:PearPhoto.jpg|100px]] || [[Birne]] {{ż}} {{audio|De-Birne.ogg}}
|-
|[[gruszla]] {{ż}}, [[guawa]] {{ż}}, [[guajawa]] {{ż}}<br />[[gwajawa]] {{ż}}, [[gojawa]] || [[Plik:Ripe guava.jpg|100px]] || [[Guaven]] {{ż}}<br />[[Guayaven]] {{ż}}
|-
|[[jabłko]] || [[Plik:Red Delicious.jpg|100px]] || [[Apfel]] {{m}} {{audio|De-Apfel.ogg}}
|-
|[[jabłko cukrowe]] || [[Plik:Custard Apple.jpg|110px]] || [[Zimtapfel]] {{m}}, [[Zuckerapfel]] {{m}}, [[Rahmapfel]] {{m}}, [[Süßsack]] {{m}}
|-
|[[jagoda]] || [[Plik:BilberriesBig.jpg|100px]] || [[Heidelbeere]] {{ż}}
|-
|[[jagoda kamczacka]] {{ż}}<br />[[suchodrzew]] [[siny]] {{m}}<br />[[wiciokrzew]] [[siny]] || [[Plik:Lonicera coerulea a3.jpg|100px]] || [[Blaue Heckenkirsche]] {{ż}}<br />[[Blaue Doppelbeere]] {{ż}}
|-
|[[jarzębina]] || [[Plik:Pyracantha fruit - orange.jpg|100px]] || [[Vogelbeere]] {{ż}}<br />[[Eberesche]] {{ż}}
|-
|[[jeżyna]] {{ż}} {{audio|Pl-jeżyna.ogg}}<br />[[ostrężyna]] || [[Plik:Brombeere-reif.JPG|100px]] || [[Brombeere]] {{ż}}
|-
|[[jujuba]] {{ż}} {{audio|LL-Q809 (pol)-Olaf-jujuba.wav}} <br />[[głożyna]] {{ż}}<br />[[szydlica]] || [[Plik:Ziziphus jujuba MS 2461.JPG|100px]] || [[Jujube]] {{ż}}
|-
|[[kamionka]] || [[Plik:Rubus saxatilis02 cropped.jpg|100px]] || [[Steinbeere]] {{ż}}
|-
|[[karambola]] || [[Plik:Carambola cut.jpg|100px]] || [[Sternfrucht]] {{ż}}<br />[[Karambole]] {{ż}}
|-
|[[kawon]] || [[Plik:Watermelons.jpg|100px]] || [[Wassermelone]] {{ż}} {{audio|De-Wassermelone.ogg}}
|-
|[[kiwi]] || [[Plik:Kiwi aka.jpg|100px]] || [[Kiwi]] {{ż}} {{audio|De-Kiwi.ogg}}
|-
|[[klementynka]] || [[Plik:Clementines 2006 tap.jpg|100px]] || [[Clementine]] {{ż}} {{audio|De-Clementine.ogg}}
|-
|[[kumkwat]] || [[Plik:Fortunella.jpg|100px]] || [[Kumquat]] {{ż}}<br />[[Zwergorange]] {{ż}}
|-
|[[liczi]] ([[chiński]]e) {{n}}<br />[[śliwka chińska]] {{ż}}<br />[[bliźniarka smaczna]] || [[Plik:Lychee 600.jpg|100px]] || [[Litchi]] {{ż}}, [[Litschi]] {{ż}}<br />[[Litschipflaume]] {{ż}}<br />[[Liebesfrucht]] {{ż}}<br />[[Chinesische Haselnuss]] {{ż}}
|-
|[[limonka]] {{ż}}, [[limona]] {{ż}}<br />[[lima]] {{ż}}, [[limetka]] || [[Plik:Lime CDC.jpg|100px]] || [[Echte Limette]] {{ż}}<br />[[Saure Limette]] {{ż}}<br />[[Mexikanische Limette]] {{ż}}
|-
|[[łochynia]] {{ż}}<br />[[borówka bagienna]] || [[Plik:Vaccinium uliginosum fruit cropped.jpg|100px]] || [[Rauschbeere]] {{ż}}<br />[[Trunkelbeere]] {{ż}}<br />[[Moorbeere]] {{ż}}
|-
|[[malina]] || |[[Plik:Raspberries05.jpg|100px]] || [[Himbeere]] {{ż}}
|-
|[[mandarynka]] || [[Plik:Madarines white bg.jpg|100px]] || [[Mandarine]] {{ż}}
|-
|[[mango]] || [[Plik:Mangos in market.jpg|100px]] || [[Mango]] {{ż}}
|-
|[[mangostan]] || [[Plik:Mangosteen3.jpg|100px]] || [[Mangostanfrucht]] {{ż}}
|-
|[[marakuja]] || [[Plik:Purple passionfruit.jpg|100px]] || [[Maracuja]] {{ż}}
|-
|[[mącznica]] || [[Plik:Arctostaphylos uva-ursi 25916.JPG|100px]] || [[Echte Bärentraube]] {{ż}}
|-
|[[melon]] || [[Plik:Melon cantaloupe.jpg|100px]] || [[Melone]] {{ż}}
|-
|[[melon miodowy]] {{m}} || [[Plik:Honeydew.Melon.2.jpg|100px]] || [[Honigmelone]] {{ż}}
|-
|[[melon cukrowy]] || [[Plik:Cucumis melo var. reticulatus (photo by Scott Bauer).jpg|100px]] || [[Zuckermelone]] {{ż}}
|-
|[[morela]] || [[Plik:Apricots one open.jpg|100px]] || [[Aprikose]] {{ż}}
|-
|[[moroszka]] || [[Plik:Hjortron.jpg|100px]] || [[Moltebeere]] {{ż}}
|-
|[[morwa]] || [[Plik:Mulberry.jpg|100px]] || [[Maulbeere]] {{ż}}
|-
|[[nanercz]] {{m}}<br />[[nerkowiec]] || [[Plik:Cashew Brazil fruit 3.png|100px]] || [[Kaschu]]
|-
|[[nektarynka]] || [[Plik:Nectarine.jpg|100px]] || [[Nektarine]] {{ż}}
|-
|[[opuncja]] || [[Plik:Higos Chumbos.jpg|100px]] || [[Opuntie]] {{ż}}
|-
|[[papaja]] {{ż}}<br />[[melonowiec]] [[właściwy]] || [[Plik:California Papaya ID.jpg|100px]] || [[Papaya]] {{ż}}<br />[[Melonenbaum]] {{m}}<br />[[Papayabaum]] {{m}}
|-
|[[persymona]] {{ż}}<br />[[kaki]] {{n}}<br />[[sharon]]<br />[[jabłko orientu]] {{n}}<br />[[hurma wschodnia]] || [[Plik:Persimmon-oliv1.jpg|100px]] || [[Kaki]] {{ż}}<br />[[Honigapfel]] {{m}}<br />[[Persimone]] {{ż}}<br />[[Sharonfrucht]] {{ż}}
|-
|[[pigwa]] || [[Plik:Quitte Cydonia oblonga.jpg|100px]] || [[Quitte]] {{ż}}
|-
|[[pitaja]] {{ż}}<br />[[pitaya]] {{ż}}<br />[[pitahaya]] {{ż}}<br />[[smoczy owoc]] {{m}}<br />[[huo]] {{n}}<br />[[truskawkowa gruszka]] || [[Plik:Yellow pitaya.jpg|100px]] || [[Drachenfrucht]] {{ż}}<br />[[Pitahaya]]<br />[[Pitaya]]
|-
|[[pomarańcza]] || [[Plik:Ambersweet oranges.jpg|100px]] || [[Orange]] {{ż}} {{audio|De-Orange.ogg}}<br> [[Apfelsine]] {{ż}} {{audio|De-Apfelsine.ogg}}
|-
|[[poziomka]] || |[[Plik:2 wild strawberries very close up UK 2006.JPG|100px]] || [[Walderdbeere]] {{ż}}
|-
|[[rambutan]] {{m}}<br />[[jagodzian rambutan]] || [[Plik:Exotic Fruit-Rambutans005.JPG|100px]] || [[Rambutan]]
|-
|[[rodzynka]] || [[Plik:Raisins.jpg|100px]] || [[Rosine]] {{ż}}
|-
|[[rokitnik]] || [[Plik:Hippophae rhamnoides.jpg|100px]] || [[Sanddorn]] {{m}}<br />[[Weidendorn]] {{m}}<br />[[Dünendorn]] {{m}}<br />[[Audorn]] {{m}}<br />[[Fasanenbeere]] {{ż}}<br />[[Haffdorn]] {{m}}<br />[[Rote Schlehe]]<br />[[Sandbeere]] {{ż}}
|-
|[[szypszyna]] || [[Plik:Rosa canina fruits.jpg|100px]] || [[Hunds-Rose]] {{ż}}
|-
|[[śliwka]] || |[[Plik:Bluebyrd plum.jpg|100px]] || [[Pflaume]] {{ż}} {{audio|De-Pflaume.ogg}}<br> [[Zwetschge]] {{ż}}
|-
|[[tamarillo]] || [[Plik:Tamarillo im Schnitt(janek2005).jpg|100px]] || [[Tamarillo]] {{ż}}
|-
|[[tarnina]] || [[Plik:Prunus spinosa2.jpg|100px]] || [[Schlehdorn]] {{m}}
|-
|[[truskawka]] || [[Plik:FraiseFruitPhoto.jpg|100px]] || [[Erdbeere]] {{ż}} {{audio|De-Erdbeere.ogg}}
|-
|[[winogrono]] || [[Plik:Duras grape.jpg|100px]] || [[Weintraube]] {{ż}}
|-
|[[wiśnia]] || [[Plik:Owoce wisni.jpg|100px]] || [[Kirsche]] {{ż}} {{audio|De-Kirsche.ogg}}
|-
|[[żurawina]] || [[Plik:Cranberries.jpg|100px]] || [[Moosbeere]] {{ż}}
|}
[[Kategoria:Niemiecki (słowniki tematyczne)|Owoce]]
[[Kategoria:Owoce|Niemiecki]]
[[cs:Kategorie:de-Plody]]
[[en:Category:de:Fruits]]
[[fr:Catégorie:Fruits en allemand]]
[[pt:Categoria:Fruta (Alemão)]]
[[ru:Категория:Фрукты/de]]
[[th:หมวดหมู่:de:ผลไม้]]
t4321zomskbsn2nny1sofcn3m96j92s
8856377
8856288
2026-08-13T07:33:42Z
Peter Bowman
23133
Wycofano edycję użytkownika [[Special:Contributions/~2026-44318-68|~2026-44318-68]] ([[User talk:~2026-44318-68|dyskusja]]). Autor przywróconej wersji to [[User:Mundżak|Mundżak]].
8843751
wikitext
text/x-wiki
== Owoce ==
Zobacz też:
* [[Indeks:Niemiecki - Jedzenie]]
* [[Indeks:Niemiecki - Bakalie]]
* [[Indeks:Niemiecki - Ciasta]]
* [[Indeks:Niemiecki - Makarony]]
* [[Indeks:Niemiecki - Napoje]]
* [[Indeks:Niemiecki - Posiłki]]
* [[Indeks:Niemiecki - Potrawy mięsne]]
* [[Indeks:Niemiecki - Potrawy rybne]]
* [[Indeks:Niemiecki - Przyprawy]]
* [[Indeks:Niemiecki - Sery]]
* [[Indeks:Niemiecki - Sałatki]]
* [[Indeks:Niemiecki - Smaki]]
* [[Indeks:Niemiecki - Sosy]]
* [[Indeks:Niemiecki - Warzywa]]
* [[Indeks:Niemiecki - Zioła]]
* [[Indeks:Niemiecki - Zupy]]
{| class="wikitable sortable" width=100% style="text-align:center;"
!style="background: #FFDAB9" width=40%|polski a-z →
!! style="background: #FFDAB9" width=20% class="unsortable"|<font color="#FFDAB9">.</font>!!style="background: #FFDAB9" width=40%|niemiecki a-z →
|-
|[[agrest]] || [[Plik:Stachelbeeren.jpg|100px]] || [[Stachelbeere]] {{ż}} {{audio|De-Stachelbeere.ogg}}
|-
|[[ananas#ananas (język polski)|ananas]] || [[Plik:Ananas.jpg|100px]] || [[Ananas]] {{ż}} {{audio|De-Ananas.ogg}}
|-
|[[arbuz]] || [[Plik:Watermelons.jpg|100px]] || [[Wassermelone]] {{ż}} {{audio|De-Wassermelone.ogg}}
|-
|[[aronia]] || [[Plik:800px-Aronia melanocarpa.jpg|100px]] || [[Apfelbeere]] {{ż}} {{audio|De-Apfelbeere.ogg}}
|-
|[[asymina]] {{ż}}<br />[[urodlin]] || [[Plik:Asimina triloba3.jpg|100px]] || [[Pawpaw]]<br />[[Papau]]
|-
|[[asymina]] [[trójklapowy|trójklapowa]] {{ż}}<br />[[banan preriowy]] || [[Plik:Asimina triloba red fern farm.jpg|100px]] || [[Dreilappige Papau]]
|-
|[[awokado]] {{n}} {{audio|Pl-awokado.ogg}}<br />[[gruszka awokado]] {{ż}}<br />[[smaczliwka]] || [[Plik:Avocado Hass - single and halved.jpg|100px]] || [[Avocado]] {{ż}} {{audio|De-Avocado.ogg}}
|-
|[[banan]] || [[Plik:Banana Fruit.JPG|100px]] || [[Banane]] {{ż}} {{audio|De-Banane.ogg}}
|-
|[[biała porzeczka]] || |[[Plik:Groseilles blanches.jpg|100px]] || [[Weiße Johannisbeere]] {{ż}}
|-
|[[borówka]] {{ż}}<br />[[brusznica]] || [[Plik:Vaccinium vitis-idaea 20060824 002.jpg|100px]] || [[Preiselbeere]] {{ż}} {{audio|De-Preiselbeere.ogg}}
|-
|[[borówka amerykańska]] {{ż}}<br />[[borówka wysoka]] || [[Plik:Bunch of blueberries, one unripe.jpg|100px]] || [[Amerikanische Heidelbeere]] {{ż}}
|-
|[[brzoskwinia]] || |[[Plik:Autumn Red peaches.jpg|100px]] || [[Pfirsich]] {{m}} {{audio|De-Pfirsich.ogg}}
|-
|[[cytryna]] || [[Plik:Lemon.jpg|100px]] || [[Zitrone]] {{ż}} {{audio|De-Zitrone.ogg}}
|-
|[[czarna jagoda]] {{audio|Pl-czarna_jagoda.ogg}}<br />[[borówka czernica]] || [[Plik:CDC blue.jpg|100px]] || [[Heidelbeere]] {{ż}}
|-
|[[czarna porzeczka]] || [[Plik:Schwarze Johannisbeeren Makro.jpg|100px]] || [[Schwarze Johannisbeere]] {{ż}}
|-
|[[czarny bez]] || [[Plik:Sambucus nigra-fruit001.jpg|100px]] || [[Schwarzer Holunder]] {{m}}<br />[[Gemeiner Holunder]] {{m}}
|-
|[[czeremcha]] || [[Plik:Prunus padus Tuomi marjoja VII 04 2989 C cropped.JPG|100px]] || [[Traubenkirsche]] {{ż}}
|-
|[[czereśnia]] || |[[Plik:Cherry Stella444.jpg|100px]] || [[Süßkirsche]] {{ż}}
|-
|[[czerwona porzeczka]] || [[Plik:Ribes rubrum2005-07-17.JPG|100px]] || [[Rote Johannisbeere]] {{ż}}
|-
|[[daktyl]] || [[Plik:Dried dates.jpg|100px]] || [[Dattel]] {{ż}}
|-
|[[dereń]] || [[Plik:Kornelfrucht.jpg|100px]] || [[Kornelkirsche]] {{ż}}<br />[[Herlitze]] {{ż}}<br />[[Dürlitze]]<br />[[Hirlnuss]]
|-
|[[durian]] || [[Plik:D101 and random stock.jpg|100px]] || [[Durian]] {{ż}}
|-
|[[dzika róża]] || [[Plik:Rosa rugosa Frucht 1.jpg|100px]] || [[Hagebutte]] {{ż}}
|-
|[[dżakfrut]] || [[Plik:Artocarpus heterophyllus.jpg|100px]] || [[Jackbaumfrucht]]<br />[[Jakobsfrucht]]
|-
|[[figa]] || [[Plik:Ficus carica0.jpg|100px]] || [[Feige]] {{ż}}
|-
|[[flaszowiec]] || [[Plik:Soursop fruit.jpg|100px]] ||
|-
|[[flaszowiec peruwiański]] || [[Plik:CDC cherimoya.jpg|100px]] || [[Cherimoya]] {{ż}}
|-
|[[gac]] || [[Plik:Gấc.jpg|100px]] ||
|-
|[[głóg]] || |[[Plik:(MHNT) Crataegus monogyna - Fruits.jpg|100px]] || [[Weißdorne]] {{ż}}
|-
|[[granat]] || [[Plik:Pomegranate03 edit.jpg|100px]] || [[Granatapfel]] {{m}} {{audio|De-Granatapfel.ogg}}
|-
|[[grejpfrut]] || [[Plik:Citrus_paradisi_(Grapefruit,_pink)_white_bg.jpg|100px]] || [[Grapefruit]] {{ż}}
|-
|[[gruszka]] || |[[Plik:PearPhoto.jpg|100px]] || [[Birne]] {{ż}} {{audio|De-Birne.ogg}}
|-
|[[gruszla]] {{ż}}, [[guawa]] {{ż}}, [[guajawa]] {{ż}}<br />[[gwajawa]] {{ż}}, [[gojawa]] || [[Plik:Ripe guava.jpg|100px]] || [[Guaven]] {{ż}}<br />[[Guayaven]] {{ż}}
|-
|[[jabłko]] || [[Plik:Red Delicious.jpg|100px]] || [[Apfel]] {{m}} {{audio|De-Apfel.ogg}}
|-
|[[jabłko cukrowe]] || [[Plik:Custard Apple.jpg|110px]] || [[Zimtapfel]] {{m}}, [[Zuckerapfel]] {{m}}, [[Rahmapfel]] {{m}}, [[Süßsack]] {{m}}
|-
|[[jagoda]] || [[Plik:BilberriesBig.jpg|100px]] || [[Heidelbeere]] {{ż}}
|-
|[[jagoda kamczacka]] {{ż}}<br />[[suchodrzew]] [[siny]] {{m}}<br />[[wiciokrzew]] [[siny]] || [[Plik:Lonicera coerulea a3.jpg|100px]] || [[Blaue Heckenkirsche]] {{ż}}<br />[[Blaue Doppelbeere]] {{ż}}
|-
|[[jarzębina]] || [[Plik:Pyracantha fruit - orange.jpg|100px]] || [[Vogelbeere]] {{ż}}<br />[[Eberesche]] {{ż}}
|-
|[[jeżyna]] {{ż}} {{audio|Pl-jeżyna.ogg}}<br />[[ostrężyna]] || [[Plik:Brombeere-reif.JPG|100px]] || [[Brombeere]] {{ż}}
|-
|[[jujuba]] {{ż}} {{audio|LL-Q809 (pol)-Olaf-jujuba.wav}} <br />[[głożyna]] {{ż}}<br />[[szydlica]] || [[Plik:Ziziphus jujuba MS 2461.JPG|100px]] || [[Jujube]] {{ż}}
|-
|[[kamionka]] || [[Plik:Rubus saxatilis02 cropped.jpg|100px]] || [[Steinbeere]] {{ż}}
|-
|[[karambola]] || [[Plik:Carambola cut.jpg|100px]] || [[Sternfrucht]] {{ż}}<br />[[Karambole]] {{ż}}
|-
|[[kawon]] || [[Plik:Watermelons.jpg|100px]] || [[Wassermelone]] {{ż}} {{audio|De-Wassermelone.ogg}}
|-
|[[kiwi]] || [[Plik:Kiwi aka.jpg|100px]] || [[Kiwi]] {{ż}} {{audio|De-Kiwi.ogg}}
|-
|[[klementynka]] || [[Plik:Clementines 2006 tap.jpg|100px]] || [[Clementine]] {{ż}} {{audio|De-Clementine.ogg}}
|-
|[[kumkwat]] || [[Plik:Fortunella.jpg|100px]] || [[Kumquat]] {{ż}}<br />[[Zwergorange]] {{ż}}
|-
|[[liczi]] ([[chiński]]e) {{n}}<br />[[śliwka chińska]] {{ż}}<br />[[bliźniarka smaczna]] || [[Plik:Lychee 600.jpg|100px]] || [[Litchi]] {{ż}}, [[Litschi]] {{ż}}<br />[[Litschipflaume]] {{ż}}<br />[[Liebesfrucht]] {{ż}}<br />[[Chinesische Haselnuss]] {{ż}}
|-
|[[limonka]] {{ż}}, [[limona]] {{ż}}<br />[[lima]] {{ż}}, [[limetka]] || [[Plik:Lime CDC.jpg|100px]] || [[Echte Limette]] {{ż}}<br />[[Saure Limette]] {{ż}}<br />[[Mexikanische Limette]] {{ż}}
|-
|[[łochynia]] {{ż}}<br />[[borówka bagienna]] || [[Plik:Vaccinium uliginosum fruit cropped.jpg|100px]] || [[Rauschbeere]] {{ż}}<br />[[Trunkelbeere]] {{ż}}<br />[[Moorbeere]] {{ż}}
|-
|[[malina]] || |[[Plik:Raspberries05.jpg|100px]] || [[Himbeere]] {{ż}}
|-
|[[mandarynka]] || [[Plik:Madarines white bg.jpg|100px]] || [[Mandarine]] {{ż}}
|-
|[[mango]] || [[Plik:Mangos in market.jpg|100px]] || [[Mango]] {{ż}}
|-
|[[mangostan]] || [[Plik:Mangosteen3.jpg|100px]] || [[Mangostanfrucht]] {{ż}}
|-
|[[marakuja]] || [[Plik:Purple passionfruit.jpg|100px]] || [[Maracuja]] {{ż}}
|-
|[[mącznica]] || [[Plik:Arctostaphylos uva-ursi 25916.JPG|100px]] || [[Echte Bärentraube]] {{ż}}
|-
|[[melon]] || [[Plik:Melon cantaloupe.jpg|100px]] || [[Melone]] {{ż}}
|-
|[[melon miodowy]] {{m}} || [[Plik:Honeydew.Melon.2.jpg|100px]] || [[Honigmelone]] {{ż}}
|-
|[[melon cukrowy]] || [[Plik:Cucumis melo var. reticulatus (photo by Scott Bauer).jpg|100px]] || [[Zuckermelone]] {{ż}}
|-
|[[morela]] || [[Plik:Apricots one open.jpg|100px]] || [[Aprikose]] {{ż}}
|-
|[[moroszka]] || [[Plik:Hjortron.jpg|100px]] || [[Moltebeere]] {{ż}}
|-
|[[morwa]] || [[Plik:Mulberry.jpg|100px]] || [[Maulbeere]] {{ż}}
|-
|[[nanercz]] {{m}}<br />[[nerkowiec]] || [[Plik:Cashew Brazil fruit 3.png|100px]] || [[Kaschu]]
|-
|[[nektarynka]] || [[Plik:Nectarine.jpg|100px]] || [[Nektarine]] {{ż}}
|-
|[[opuncja]] || [[Plik:Higos Chumbos.jpg|100px]] || [[Opuntie]] {{ż}}
|-
|[[papaja]] {{ż}}<br />[[melonowiec]] [[właściwy]] || [[Plik:California Papaya ID.jpg|100px]] || [[Papaya]] {{ż}}<br />[[Melonenbaum]] {{m}}<br />[[Papayabaum]] {{m}}
|-
|[[persymona]] {{ż}}<br />[[kaki]] {{n}}<br />[[sharon]]<br />[[jabłko orientu]] {{n}}<br />[[hurma wschodnia]] || [[Plik:Persimmon-oliv1.jpg|100px]] || [[Kaki]] {{ż}}<br />[[Honigapfel]] {{m}}<br />[[Persimone]] {{ż}}<br />[[Sharonfrucht]] {{ż}}
|-
|[[pigwa]] || [[Plik:Quitte Cydonia oblonga.jpg|100px]] || [[Quitte]] {{ż}}
|-
|[[pitaja]] {{ż}}<br />[[pitaya]] {{ż}}<br />[[pitahaya]] {{ż}}<br />[[smoczy owoc]] {{m}}<br />[[huo]] {{n}}<br />[[truskawkowa gruszka]] || [[Plik:Yellow pitaya.jpg|100px]] || [[Drachenfrucht]] {{ż}}<br />[[Pitahaya]]<br />[[Pitaya]]
|-
|[[pomarańcza]] || [[Plik:Ambersweet oranges.jpg|100px]] || [[Orange]] {{ż}} {{audio|De-Orange.ogg}}<br> [[Apfelsine]] {{ż}} {{audio|De-Apfelsine.ogg}}
|-
|[[poziomka]] || |[[Plik:2 wild strawberries very close up UK 2006.JPG|100px]] || [[Walderdbeere]] {{ż}}
|-
|[[rambutan]] {{m}}<br />[[jagodzian rambutan]] || [[Plik:Exotic Fruit-Rambutans005.JPG|100px]] || [[Rambutan]]
|-
|[[rodzynka]] || [[Plik:Raisins.jpg|100px]] || [[Rosine]] {{ż}}
|-
|[[rokitnik]] || [[Plik:Hippophae rhamnoides.jpg|100px]] || [[Sanddorn]] {{m}}<br />[[Weidendorn]] {{m}}<br />[[Dünendorn]] {{m}}<br />[[Audorn]] {{m}}<br />[[Fasanenbeere]] {{ż}}<br />[[Haffdorn]] {{m}}<br />[[Rote Schlehe]]<br />[[Sandbeere]] {{ż}}
|-
|[[szypszyna]] || [[Plik:Rosa canina fruits.jpg|100px]] || [[Hunds-Rose]] {{ż}}
|-
|[[śliwka]] || |[[Plik:Bluebyrd plum.jpg|100px]] || [[Pflaume]] {{ż}} {{audio|De-Pflaume.ogg}}<br> [[Zwetschge]] {{ż}}
|-
|[[tamarillo]] || [[Plik:Tamarillo im Schnitt(janek2005).jpg|100px]] || [[Tamarillo]] {{ż}}
|-
|[[tarnina]] || [[Plik:Prunus spinosa2.jpg|100px]] || [[Schlehdorn]] {{m}}
|-
|[[truskawka]] || [[Plik:FraiseFruitPhoto.jpg|100px]] || [[Erdbeere]] {{ż}} {{audio|De-Erdbeere.ogg}}
|-
|[[winogrono]] || [[Plik:Duras grape.jpg|100px]] || [[Weintraube]] {{ż}}
|-
|[[wiśnia]] || [[Plik:Owoce wisni.jpg|100px]] || [[Kirsche]] {{ż}} {{audio|De-Kirsche.ogg}}
|-
|[[żurawina]] || [[Plik:Cranberries.jpg|100px]] || [[Moosbeere]] {{ż}}
|}
[[Kategoria:Niemiecki (słowniki tematyczne)|Owoce]]
[[Kategoria:Owoce|Niemiecki]]
[[cs:Kategorie:de-Plody]]
[[en:Category:de:Fruits]]
[[fr:Catégorie:Fruits en allemand]]
[[pt:Categoria:Fruta (Alemão)]]
[[ru:Категория:Фрукты/de]]
[[th:หมวดหมู่:de:ผลไม้]]
9lfr781l3ghzi6wxt4ll2cmexaamj2o
czoło
0
128316
8856212
8690556
2026-08-12T17:11:50Z
OkuRin
62517
dodano interlingua: (1.1) [[fronte]]
8856212
wikitext
text/x-wiki
== czoło ({{język polski}}) ==
[[Plik:Forhead 01 ies.jpg|thumb|czoło (1.1)]]
[[Plik:St Patricks Day Inter Church Procession, Downpatrick, March 2010 (01).JPG|thumb|czoło (1.2) [[procesja|procesji]]]]
[[Plik:Minuetto head.jpg|thumb|czoło (1.2) [[pociąg]]u]]
{{wymowa}} {{audio|Pl-czoło.ogg}}, {{IPA3|ˈt͡ʃɔwɔ}}, {{AS3|č'''o'''u̯o}}
{{znaczenia}}
''rzeczownik, rodzaj nijaki''
: (1.1) {{anat}} [[część]] [[głowa|głowy]] [[nad]] [[brew|brwiami]] [[i]] [[pomiędzy]] [[skroń]]mi
: (1.2) [[początek]], [[przedni]]a [[część]] [[coś|czegoś]] [[rozciągnąć|rozciągniętego]]
{{odmiana}}
: (1.1) {{odmiana-rzeczownik-polski
|Mianownik lp = czoło
|Dopełniacz lp = czoła
|Celownik lp = czołu
|Biernik lp = czoło
|Narzędnik lp = czołem
|Miejscownik lp = czole
|Wołacz lp = czoło
|Mianownik lm = czoła
|Dopełniacz lm = czół
|Celownik lm = czołom
|Biernik lm = czoła
|Narzędnik lm = czołami
|Miejscownik lm = czołach
|Wołacz lm = czoła
}}
: (1.2) {{odmiana-rzeczownik-polski
|Mianownik lp = czoło
|Dopełniacz lp = czoła
|Celownik lp = czołu
|Biernik lp = czoło
|Narzędnik lp = czołem
|Miejscownik lp = czele
|Wołacz lp = czoło
|Mianownik lm = czoła
|Dopełniacz lm = czół
|Celownik lm = czołom
|Biernik lm = czoła
|Narzędnik lm = czołami
|Miejscownik lm = czołach
|Wołacz lm = czoła
}}
{{przykłady}}
: (1.1) ''[[mój|Mój]] [[tato]] [[mieć|ma]] [[wysoki]]e [[czoło]].''
: (1.2) ''[[w:Lance Armstrong|Lance Armstrong]] [[wysuwać się|wysuwa się]] [[na]] [[czoło]] [[peleton]]u.''
{{składnia}}
{{kolokacje}}
: (1.1) [[czoło debila]] • [[marsowe czoło]] • [[myślące czoło]] • [[wytarte czoło]]
: (1.2) czoło [[peleton]]u / [[pochód|pochodu]] / [[procesja|procesji]] / [[marsz]]u • czoło [[lądolód|lądolodu]] / [[lodowiec|lodowca]] / [[osuwisko|osuwiska]] / [[fala|fali]] • [[na czele]]
{{synonimy}}
: (1.2) [[początek]], [[awangarda]]
{{antonimy}}
: (1.2) [[ogon]], [[ariergarda]]
{{hiperonimy}}
{{hiponimy}}
{{holonimy}}
{{meronimy}}
{{pokrewne}}
: {{rzecz}} [[czołówka]] {{ż}}, [[czelność]] {{ż}}, [[czołowanie]] {{n}}
:: {{zdrobn}} [[czółko]] {{n}}
: {{czas}} [[czołować]] {{ndk}}
: {{przym}} [[czołowy]], [[czelny]]
: {{przysł}} [[czołowo]]
: {{wykrz}} [[czołem]]
{{frazeologia}}
: [[bić czołem]] • [[chodzić z podniesionym czołem]] / [[z podniesionym czołem]] • [[chylić czoła]] • [[mieć miedziane czoło]] • [[mieć wypisane na czole]] • [[na czele]] • [[pukać się w czoło]] • [[stać na czele]] • [[stawiać czoła]] / [[stawić czoło]] • [[w pocie czoła]]
{{etymologia}}
: {{etym|prasłowiański|čelo}}
{{uwagi}}
{{tłumaczenia}}
* angielski: (1.1) [[forehead]]
* arabski: (1.1) [[جبين]], [[جبهة]]
* azerski: (1.1) [[alın]]
* baskijski: (1.1) [[kopeta]], [[bekoki]]
* białoruski: (1.1) [[лоб]] {{m}}
* bułgarski: (1.1) [[чело]] {{n}}
* chorwacki: (1.1) [[čelo]] {{n}}
* czeski: (1.1) [[čelo]] {{n}}
* dolnołużycki: (1.1) [[coło]]
* duński: (1.1) [[pande]] {{w}}
* esperanto: (1.1) [[frunto]]
* fiński: (1.1) [[otsa]]
* francuski: (1.1) [[front]] {{m}}
* gudźarati: (1.1) [[કપાળ]] {{n}} (kapāḷa)
* hausa: (1.1) [[goshi]] {{m}}
* hiszpański: (1.1) [[frente]] {{ż}}
* interlingua: (1.1) [[fronte]]
* islandzki: (1.1) [[enni]] {{m}}
* japoński: (1.1) [[額]] ([[ひたい]], hitai)
* jidysz: (1.1) [[שטערן]] {{m}} (sztern)
* jugorusiński: (1.1) [[чоло]] {{n}}; (1.2) [[чоло]] {{n}}
* kaszubski: (1.1) [[łësëna]] {{ż}}, [[blesa]] {{ż}}
* kataloński: (1.1) [[front]] {{m}}
* litewski: (1.1) [[kakta]] {{ż}}
* łaciński: (1.1) [[frons]] {{ż}}
* łotewski: (1.1) [[piere]] {{ż}}
* macedoński: (1.1) [[чело]] {{n}}
* niderlandzki: (1.1) [[voorhoofd]] {{n}}
* niemiecki: (1.1) [[Stirn]] {{ż}}
* norweski (bokmål): (1.1) [[panne]]
* nowogrecki: (1.1) [[μέτωπο]] {{n}}
* nowopruski: (1.1) [[kaktā]] {{ż}}
* rosyjski: (1.1) [[лоб]] {{m}}, [[чело]] {{n}}; (1.2) [[начало]] {{n}}, [[нос]] {{m}}, [[голова]] {{ż}}
* sanskryt: (1.1) [[निटाल]] {{n}}, [[निटिल]]
* serbski: (1.1) [[чело]] {{n}}
* slovio: (1.1) [[lob]] (лоб)
* słowacki: (1.1) [[čelo]]
* staroegipski: (1.1) [[Plik:Egyptian-ḥȝt.PNG|20px|link=ḥꜣt]] (ḥꜣt)
* staropruski: (1.1) [[cacto]] {{ż}}
* szwedzki: (1.1) [[panna]]
* tagalski: (1.1) [[noo]]
* tetum: (1.1) [[reen-toos]]
* turecki: (1.1) [[alın]]
* ukraiński: (1.1) [[чоло]] {{n}}
* węgierski: (1.1) [[homlok]]
* wilamowski: (1.1) [[śtjynn]] {{ż}}, [[štjynn]] {{ż}}, [[śtiyn]] {{ż}}, [[śtjyn]] {{ż}}
* włoski: (1.1) [[fronte]] {{ż}}
{{źródła}}
7x3tyko74m76uuo6kf0ykp9abykqw95
żyła
0
128817
8856206
8762386
2026-08-12T16:15:47Z
OkuRin
62517
zmodyfikowano interlingua
8856206
wikitext
text/x-wiki
== żyła ({{język polski}}) ==
[[Plik:Arm veins - 20090522.jpg|thumb|[[widoczny|widoczne]] żyły (1.1)]]
[[Plik:Carrock Fell Mine - Vein - geograph.org.uk - 3239147.jpg|thumb|żyła (1.2)]]
[[Plik:Electrical wire.jpg|thumb|[[cztery]] żyły (1.3)]]
{{wymowa}} {{audio|Pl-żyła.ogg}}, {{IPA3|ˈʒɨwa}}, {{AS3|ž'''y'''u̯a}}
{{znaczenia}}
''rzeczownik, rodzaj żeński''
: (1.1) {{anat}} [[naczynie krwionośne]], [[w]] [[który]]m [[krew]] [[płynąć|płynie]] [[do]] [[serce|serca]]; {{wikipedia}}
: (1.2) {{geol}} [[masa]] [[skalny|skalna]] [[lub]] [[mineralny|mineralna]] [[wypełniać|wypełniająca]] [[szczelina|szczelinę]] [[w]] [[skała]]ch; {{wikipedia|żyła (geologia)}}
: (1.3) {{techn}} [[jeden|jedna]] [[z]] [[część|części]] [[przewodzić|przewodzących]] [[kabel|kabla]] [[elektryczny|elektrycznego]]; {{wikipedia|żyła kabla}}
: (1.4) {{pot}} [[człowiek]] [[skąpy]]
: (1.5) {{pot}} [[człowiek]] [[wymagać|wymagający]] [[zbyt]] [[wiele]] [[od]] [[inny]]ch<ref>{{BańkoISJP2014|hasło=żyła|tom=II|strony=1421}}</ref>
: (1.6) {{środ}} ''w brydżu'' [[gracz]] [[stale]] [[kontrować|kontrujący]]<ref>{{Piotrowicz2004|rozdział=Gry karciane|hasło=żyła|strony=73}}</ref>
''{{forma czasownika|pl}}''
: (2.1) ''3.'' {{os}} {{ż}} {{lp}} {{przesz}} ''od:'' [[żyć]]
{{odmiana}}
: (1.1-6) {{odmiana-rzeczownik-polski
|Mianownik lp = żyła
|Dopełniacz lp = żyły
|Celownik lp = żyle
|Biernik lp = żyłę
|Narzędnik lp = żyłą
|Miejscownik lp = żyle
|Wołacz lp = żyło
|Mianownik lm = żyły
|Dopełniacz lm = żył
|Celownik lm = żyłom
|Biernik lm = żyły
|Narzędnik lm = żyłami
|Miejscownik lm = żyłach
|Wołacz lm = żyły
}}
{{przykłady}}
: (1.3) ''[[ten|Ten]] [[kabel]] [[mieć|ma]] [[trzy]] [[niezależny|niezależne]] [[żyła|żyły]], [[odizolować|odizolowane]] [[od]] [[siebie]].''
: (1.4) ''[[nie|Nie]] [[być|bądź]] [[żyła]], [[pożyczyć|pożycz]] [[stówa|stówę]] [[do]] [[piątek|piątku]][[!]]''
{{składnia}}
{{kolokacje}}
: (1.2) [[żyła wodna]] • żyła [[złoto|złota]]
: (1.4) [[być]] żyłą
{{synonimy}}
: (1.4) {{pot}} [[centuś]], [[chytrus]], [[kutwa]], [[liczykrupa]], [[skąpiradło]]; {{śląsk|[[dziurdziuch]]}}; {{przest}} [[żyd]]; [[chciwiec]], [[harpagon]], [[skąpiec]]
{{antonimy}}
{{hiperonimy}}
{{hiponimy}}
{{holonimy}}
{{meronimy}}
{{pokrewne}}
: {{rzecz}} [[żylak]] {{m}}, [[żylastość]] {{ż}}, [[żyłkowanie]] {{n}}
:: {{zdrobn}} [[żyłka]] {{ż}}
: {{czas}} [[odżyłować]], [[żyłować]] {{ndk}}
: {{przym}} [[żyłowy]], [[żylny]], [[żylasty]], [[żyłkowany]]
{{frazeologia}}
: [[mrozić krew w żyłach]] • [[żyła złota]] • [[wypruwać żyły]] • [[wypruwać sobie żyły]] • [[wypruwać z siebie żyły]]
{{etymologia}}
{{uwagi}}
: {{wikipedia|żyła (ujednoznacznienie)}}
: (1.1) zobacz też: [[Indeks:Polski - Części ciała]]
: (1.1) {{por|tętnica}}
{{tłumaczenia}}
* albański: (1.1) [[venë]] {{ż}}
* angielski: (1.1) [[vein]]; (1.2) [[vein]]
* arabski: (1.1) [[وريد]], [[عرق]]
* azerski: (1.1) [[damar]]
* baskijski: (1.1) [[zain]]
* białoruski: (1.1) [[вена]] {{ż}}; (1.2) [[жыла]] {{ż}}; (1.3) [[жыла]] {{ż}}
* bułgarski: (1.1) [[вена]] {{ż}}; (1.2) [[жила]] {{ż}}
* czeski: (1.1) [[žíla]]
* duński: (1.1) [[åre]] {{w}}
* esperanto: (1.1) [[vejno]]; (1.3) [[kablero]]
* farerski: (1.1) [[æðr]] {{ż}}
* francuski: (1.1) [[veine]] {{ż}}; (1.2) [[filon]] {{m}}; (1.3) [[brin]] {{m}}
* hiszpański: (1.1) [[vena]] {{ż}}; (1.2) [[vena]] {{ż}}, [[filón]] {{m}}; (1.3) [[conductor]] {{m}}
* interlingua: (1.1) [[vena]]
* irlandzki: (1.1) [[féith]]
* islandzki: (1.1) [[bláæð]] {{ż}}
* japoński: (1.1) [[静脈]] ([[じょうみゃく]], jōmyaku), [[脈]] ([[みゃく]], myaku); (1.2) [[鉱脈]] ([[こうみゃく]], kōmyaku), ''(wodna)'' [[水脈]] ([[すいみゃく]], suimyaku); (1.4) [[けちんぼ]] (kechinbo)
* jidysz: (1.1) [[אָדער]] {{m}}/{{ż}} (oder), [[ווענע]] {{ż}} (wene); (1.2) [[אָדער]] {{m}}/{{ż}} (oder)
* kaszubski: (1.1) [[żëła]]
* litewski: (1.1) [[vena]] {{ż}}, [[gysla]] {{ż}}; (1.2) [[gysla]] {{ż}}; (1.3) [[gysla]] {{ż}}; (1.4) [[gysla]] {{ż}}
* łaciński: (1.1) [[vena]]
* łotewski: (1.1) [[vēna]], [[dzīsla]]
* niderlandzki: (1.1) [[ader]] {{m}}; (1.2) [[ader]] {{m}}; (1.3) [[ader]] {{m}}; (1.4) [[krent]] {{m}}
* niemiecki: (1.1) [[Vene]] {{ż}}, [[Ader]] {{ż}}; (1.2) [[Ader]] {{ż}}; (1.3) [[Ader]] {{ż}}
* nowogrecki: (1.1) [[φλέβα]] {{ż}}; (1.2) [[φλέβα]] {{ż}}
* nowopruski: (1.1) [[gīsla]] {{ż}}
* ormiański: (1.1) [[երակ]]
* rosyjski: (1.1) [[вена]] {{ż}}; (1.2) [[жила]] {{ż}}; (1.3) [[жила]] {{ż}}
* serbski: (1.1) [[вена]]
* slovio: (1.1) [[zxila]] (жила)
* szwedzki: (1.1) [[ven]] {{w}}; (1.2) [[åder]] {{w}}
* ukraiński: (1.1) [[жила]] {{ż}}, [[вена]] {{ż}}
* węgierski: (1.1) [[véna]]
* wilamowski: (1.1) [[öder]] {{ż}}, [[ȫder]] {{ż}}; (1.2) [[öder]] {{ż}}, [[ȫder]] {{ż}}; (1.3) [[öder]] {{ż}}, [[ȫder]] {{ż}}
* włoski: (1.1) [[vena]] {{ż}}; (1.2) [[filone]] {{m}}
{{źródła}}
<references />
mi3vx0krae42q1tk9epnmnhpu02uy4k
zatoka
0
129725
8856244
8849415
2026-08-12T18:06:28Z
OkuRin
62517
zmodyfikowano interlingua
8856244
wikitext
text/x-wiki
{{podobne|Zatoka|zátoka}}
__TOC__
== zatoka ({{język polski}}) ==
[[Plik:Kimigahama 01.JPG|thumb|zatoka (1.1)]]
[[Plik:Nakhodka Bay.jpg|thumb|zatoka (1.1)]]
[[Plik:Bus Stop on the A26 heading to Tunbridge Wells - geograph.org.uk - 1403549.jpg|thumb|zatoka (1.3)]]
[[Plik:HP-HP9000-J280-DiskCage 58.jpg|thumb|zatoka (1.4) [[na]] [[napęd]] [[DVD]]]]
{{wymowa}}
: {{IPA3|zaˈtɔka}}, {{AS3|zat'''o'''ka}}
: {{audio|LL-Q809 (pol)-Poemat-zatoka.wav}}
{{znaczenia}}
''rzeczownik, rodzaj żeński''
: (1.1) {{geogr}} [[część]] [[zbiornik wodny|zbiornika wodnego]] ([[ocean]]u, [[morze|morza]], [[jezioro|jeziora]]) [[wcinać|wcinająca]] [[się]] [[w]] [[ląd]]; {{wikipedia|zatoka (geografia)}}
: (1.2) {{anat}} [[przestrzeń]] [[pneumatyczny|pneumatyczna]] [[w]] [[kość|kościach]] [[twarzoczaszka|twarzoczaszki]]; {{wikipedia|zatoki przynosowe}}
: (1.3) [[rozszerzenie]] [[na]] [[pewny]]m [[odcinek|odcinku]] [[droga|drogi]], [[służyć|służące]] [[jako]] [[przystanek]] [[autobus]]u [[lub]] [[miejsce]] [[do]] [[parkowanie|parkowania]]
: (1.4) {{techn}} [[kieszeń]] [[w]] [[obudowa|obudowie]] [[do]] [[zamontowanie|zamontowania]] [[określony|określonego]] [[podzespół|podzespołu]]
: (1.5) {{daw}} [[zakole]] [[rzeka|rzeki]]<ref>Edward Łuczyński, Jolanta Maćkiewicz, ''Językoznawstwo ogólne. Wybrane zagadnienia'', wyd. II rozszerzone i uzupełnione, Wydawnictwo Uniwersytetu Gdańskiego, Gdańsk 2002, s. 136.</ref>
{{odmiana}}
: (1.1-4) {{odmiana-rzeczownik-polski
|Mianownik lp = zatoka
|Dopełniacz lp = zatoki
|Celownik lp = zatoce
|Biernik lp = zatokę
|Narzędnik lp = zatoką
|Miejscownik lp = zatoce
|Wołacz lp = zatoko
|Mianownik lm = zatoki
|Dopełniacz lm = zatok
|Celownik lm = zatokom
|Biernik lm = zatoki
|Narzędnik lm = zatokami
|Miejscownik lm = zatokach
|Wołacz lm = zatoki
}}
{{przykłady}}
: (1.1) ''[[jacht|Jacht]] [[wpływać|wpłynął]] [[do]] [[zatoka|zatoki]].''
: (1.2) ''[[wiele|Wiele]] [[osoba|osób]] [[mieć|ma]] [[chory|chore]] [[zatoka|zatoki]].''
: (1.3) ''[[autobus|Autobus]] [[zatrzymać się|zatrzymał się]] [[w]] [[zatoka|zatoce]].''
{{składnia}}
{{kolokacje}}
: (1.2) [[zatoka nosowa]] ([[zatoka przynosowa]]) • [[zatoka szczękowa]] • [[zatoka sitowa]] • [[zatoka czołowa]] • [[zatoka klinowa]]
: (1.3) zatoka [[przystankowy|przystankowa]] / [[parkingowy|parkingowa]] / [[awaryjny|awaryjna]]
{{synonimy}}
{{antonimy}}
{{hiperonimy}}
{{hiponimy}}
{{holonimy}}
{{meronimy}}
{{pokrewne}}
: {{rzecz}} [[Zatoka]] {{ż}}
:: {{zdrobn}} [[zatoczka]] {{ż}}
: {{przym}} [[zatokowy]], [[przedzatokowy]]
: {{czas}} [[zataczać]]
: {{przysł}} [[zatokowo]]
{{frazeologia}}
{{etymologia}}
: ''kalka z'' {{etym|łac|sinus}}<ref>Stanisław Skorupka, ''Przenośnie z zakresu pojęć lekarskich'', „Poradnik Językowy” nr 1/1948, s. 14.</ref>
{{uwagi}}
: {{wikipedia}}
{{tłumaczenia}}
* aleucki: (1.1) [[uddaq]], [[uda-x̂]]
* angielski: (1.1) [[gulf]], [[bay]], [[creek]], [[bight]], [[cove]], [[sound]], [[inlet]]; (1.2) [[sinus]]; (1.3) [[lay-by]], [[waiting bay]], [[pull-off]]
* arabski: (1.1) [[خليج]] {{m}} (ḫalīǧ)
* baskijski: (1.1) [[golko]], [[badia]]
* białoruski: (1.1) [[заліў]] {{m}}; (1.2) [[пазуха]] {{ż}}
* bułgarski: (1.1) [[залив]] {{m}}; (1.2) [[синус]] {{m}}; (1.3) [[отбивка]] {{ż}}
* chorwacki: (1.1) [[zaljev]] {{m}}
* duński: (1.1) [[bugt]] {{w}}; (1.2) [[bihule]] {{w}}
* esperanto: (1.1) [[golfo]]; (1.2) [[sinuso]]; (1.3) [[apudvojo]], [[ĉevojo]]
* farerski: (1.1) [[vík]] {{ż}}
* fidżyjski: (1.1) [[toba]]
* fiński: (1.1) [[lahti]]
* francuski: (1.1) [[golfe]] {{m}}, [[baie]] {{ż}}; (1.2) [[sinus]] {{m}}; (1.3) [[aire]] {{ż}} ([[de]] [[repos]])
* gudźarati: (1.1) [[અખાત]] {{m}} (akhāta)
* hiszpański: (1.1) [[golfo]] {{m}}, [[bahía]], [[ensenada]] {{ż}}; (1.2) [[seno]] {{m}}
* interlingua: (1.1) [[baia]], [[golfo]]; (1.2) [[sino]]
* inuktitut: (1.1) [[ᐊᑯᖅ]]
* islandzki: (1.1) [[flói]] {{m}}, [[vík]] {{ż}}, [[vogur]] {{m}}, [[fjörður]] {{m}}
* karaimski: (1.1) [[тиль]]
* kaszubski: (1.1) [[łãka]] {{ż}}, [[zatoka]] {{ż}}
* kataloński: (1.1) [[badia]] {{ż}}
* łaciński: (1.1) [[baia]] {{ż}}, [[sinus]] {{m}}
* niemiecki: (1.1) [[Bucht]] {{ż}}; (1.2) [[Nasenhöhle]] {{ż}}
* norweski (bokmål): (1.1) [[bukt]] {{m}}/{{ż}}; (1.2) [[bihule]] {{ż}}/{{m}}, [[bihole]] {{ż}}/{{m}}
* norweski (nynorsk): (1.1) [[bukt]] {{ż}}; (1.2) [[bihole]] {{ż}}
* nowogrecki: (1.1) [[κόλπος]] {{m}}; (1.2) [[κόλπος]] {{m}}
* nowopruski: (1.1) [[marri]] {{ż}}
* rosyjski: (1.1) [[залив]] {{m}}; (1.2) [[пазуха]] {{ż}}; (1.3) [[карман]] {{m}}; (1.4) [[шасси]] {{n}}, [[корзина]] {{ż}}, [[штаны]] {{m}}
* sanskryt: (1.1) [[कुक्षि]] {{m}}, [[क्षयण]] {{m}}
* slovio: (1.1) [[zaliv]] (залив)
* staropruski: (1.1) [[mary]] {{ż}}
* szwedzki: (1.1) [[golf]] {{w}}, [[vik]] {{w}}, [[bukt]] {{w}}
* ukraiński: (1.1) [[затока]] {{ż}}; (1.2) [[пазуха]] {{ż}}
* wenedyk: (1.1) [[baja]] {{ż}}
* węgierski: (1.1) [[öböl]]
* włoski: (1.1) [[baia]] {{ż}}, [[golfo]] {{m}}; (1.2) [[sino]] {{m}}; (1.3) [[piazzola]] {{ż}}, [[piazzuola]] {{ż}} ([[di]] [[sosta]])
{{źródła}}
<references />
== zatoka ({{język kaszubski}}) ==
{{wymowa}}
{{znaczenia}}
''rzeczownik, rodzaj żeński''
: (1.1) {{hydrol}} [[zatoka]]<ref>{{Gołąbek2014|strony=73}}</ref>
{{odmiana}}
{{przykłady}}
{{składnia}}
{{kolokacje}}
: (1.1) [[Zatoka Gduńskô]]
{{synonimy}}
{{antonimy}}
{{hiperonimy}}
{{hiponimy}}
{{holonimy}}
{{meronimy}}
{{pokrewne}}
{{frazeologia}}
{{etymologia}}
{{uwagi}}
{{źródła}}
<references />
4t44lzjv8zjejlt7qnw720rsrwfpkwa
Indeks:Dolnołużycki - Owoce
102
129790
8856297
7379128
2026-08-12T19:25:19Z
~2026-44318-68
116374
8856297
wikitext
text/x-wiki
Nazwy owoców w języku dolnołużyckim ([[dolnoserbski]])
== Owoce - ''[[płod]]y'' ==
{| class="wikitable sortable" width=50% style="text-align:center;"
!style="background: #FFDAB9" width=40%|polski a-z →
!! style="background: #FFDAB9" width=20% class="unsortable"|<font color="#FFDAB9">.</font>!!style="background: #FFDAB9" width=40%|dolnołużycki a-z →
|-
|[[agrest]] {{m}}
|[[Plik:Stachelbeeren.jpg|100px]]
|
|-
| [[ananas#ananas (język polski)|ananas]] {{m}}
|[[Plik:Pineapple 23.jpg|100px]]
| [[ananas#ananas (język dolnołużycki)|ananas]] {{ż}}
|-
| [[arbuz]] {{m}}
|[[Plik:Watermelon.svg|100px]]
| [[wódna melona]] {{ż}}
|-
| [[banan]] {{m}}
|[[Plik:Banana.arp.750pix.jpg|100px]]
| [[banana]] {{ż}}
|-
|[[daktyl]] {{m}}
|[[Plik:Dried dates.jpg|100px]]
|[[datla]] {{ż}}
|-
| [[granat]] {{m}}
|[[Plik:Granadas - Pomegranates.jpg|100px]]
|
|-
|[[morela]] {{ż}}
|[[Plik:Apricot fruit.jpg|100px]]
|[[morela]] {{ż}}, [[aprikoza]] {{ż}}
|-
|[[brzoskwinia]] {{ż}}
||[[Plik:Autumn Red peaches.jpg|100px]]
|[[rjaschen]] {{m}}
|-
| [[cytryna]] {{ż}}
|[[Plik:Lemon.jpg|100px]]
| [[citrona]] {{ż}}
|-
|[[czarna jagoda]] {{ż}}
|[[Plik:CDC blue.jpg|100px]]
|[[carnica]] {{ż}}, [[carna jagoda]] {{ż}}
|-
| [[czarna porzeczka]] {{ż}}
|[[Plik:Blackcurrants.jpg|100px]]
|
|-
|[[czereśnia]] {{ż}}
||[[Plik:Cherry.JPG|100px]]
|
|-
| [[czerwona porzeczka]] {{ż}}
|[[Plik:Ribes rubrum2005-07-17.JPG|100px]]
|
|-
|[[figa]] {{ż}}
|[[Plik:Ficus carica0.jpg|100px]]
|[[figa]] {{ż}}
|-
|[[grejpfrut]] {{m}}
|[[Plik:CDC gf.jpg|100px]]
|
|-
|[[gruszka]] {{ż}}
|[[Plik:PearPhoto.jpg|100px]]
|[[kšuška]] {{ż}}
|-
|[[jabłko]] {{n}}
|[[Plik:Fuji apple.jpg|100px]]
|[[jabłuko]] {{n}}
|-
|[[jeżyna]] {{ż}}
|[[Plik:Blackberry fruits.jpg|100px]]
|
|-
| [[kiwi]] {{n}}
|[[Plik:Kiwi aka.jpg|100px]]
| [[kiwi]]
|-
| [[malina]] {{ż}}
||[[Plik:Raspberries.jpg|100px]]
| [[malina]]
|-
| [[mandarynka]] {{ż}}
|[[Plik:Madarines white bg02.jpg|100px]]
|
|-
| [[mango]] {{n}}
|[[Plik:Mangos in market.jpg|100px]]
|
|-
|[[melon]] {{m}}
|[[Plik:Melon cantaloupe.jpg|100px]]
|[[melona]] {{ż}}
|-
|[[nektarynka]] {{ż}}
|[[Plik:Nectarine CDC.jpg|100px]]
|
|-
| [[pomarańcza]] {{ż}}
|[[Plik:Citrus sinensis.jpg|100px]]
|
|-
|[[poziomka]] {{ż}}
||[[Plik:2 wild strawberries very close up UK 2006.JPG|100px]]
|[[glinicka]] {{ż}}
|-
| [[śliwka]] {{ż}}
|[[Plik:Plum on tree02.jpg|100px]]
|[[slěwka]]
|-
|[[truskawka]] {{ż}}
|[[Plik:FraiseFruitPhoto.jpg|100px]]
|[[słynica]] {{ż}}
|-
|[[winogrono]] {{n}}
|[[Plik:Ripe grapes.jpg|100px]]
|[[winowa grana]]
|-
| [[wiśnia]] {{ż}}
|[[Plik:Owoce wisni.jpg|100px]]
| [[wišnja]] {{ż}}
|-
| [[żurawina]] {{ż}}
|[[Plik:2006-10-22Vaccinium02-02.jpg|100px]]
|
|}
[[Kategoria:Dolnołużycki (słowniki tematyczne)|Owoce]]
[[Kategoria:Owoce|Dolnołużycki]]
jsz96shdbvnozw9znsgd4ssj484x66u
8856372
8856297
2026-08-13T07:33:08Z
Peter Bowman
23133
Wycofano edycję użytkownika [[Special:Contributions/~2026-44318-68|~2026-44318-68]] ([[User talk:~2026-44318-68|dyskusja]]). Autor przywróconej wersji to [[User:PBbot|PBbot]].
7379128
wikitext
text/x-wiki
Nazwy owoców w języku dolnołużyckim ([[dolnoserbski]])
== Owoce - ''[[płod]]y'' ==
{| class="wikitable sortable" width=50% style="text-align:center;"
!style="background: #FFDAB9" width=40%|polski a-z →
!! style="background: #FFDAB9" width=20% class="unsortable"|<font color="#FFDAB9">.</font>!!style="background: #FFDAB9" width=40%|dolnołużycki a-z →
|-
|[[agrest]] {{m}}
|[[Plik:Stachelbeeren.jpg|100px]]
|
|-
| [[ananas#ananas (język polski)|ananas]] {{m}}
|[[Plik:Pineapple 23.jpg|100px]]
| [[ananas#ananas (język dolnołużycki)|ananas]] {{ż}}
|-
| [[arbuz]] {{m}}
|[[Plik:Watermelon.svg|100px]]
| [[wódna melona]] {{ż}}
|-
| [[banan]] {{m}}
|[[Plik:Banana Fruit.JPG|100px]]
| [[banana]] {{ż}}
|-
|[[daktyl]] {{m}}
|[[Plik:Dried dates.jpg|100px]]
|[[datla]] {{ż}}
|-
| [[granat]] {{m}}
|[[Plik:Granadas - Pomegranates.jpg|100px]]
|
|-
|[[morela]] {{ż}}
|[[Plik:Apricot fruit.jpg|100px]]
|[[morela]] {{ż}}, [[aprikoza]] {{ż}}
|-
|[[brzoskwinia]] {{ż}}
||[[Plik:Autumn Red peaches.jpg|100px]]
|[[rjaschen]] {{m}}
|-
| [[cytryna]] {{ż}}
|[[Plik:Lemon.jpg|100px]]
| [[citrona]] {{ż}}
|-
|[[czarna jagoda]] {{ż}}
|[[Plik:CDC blue.jpg|100px]]
|[[carnica]] {{ż}}, [[carna jagoda]] {{ż}}
|-
| [[czarna porzeczka]] {{ż}}
|[[Plik:Blackcurrants.jpg|100px]]
|
|-
|[[czereśnia]] {{ż}}
||[[Plik:Cherry.JPG|100px]]
|
|-
| [[czerwona porzeczka]] {{ż}}
|[[Plik:Ribes rubrum2005-07-17.JPG|100px]]
|
|-
|[[figa]] {{ż}}
|[[Plik:Ficus carica0.jpg|100px]]
|[[figa]] {{ż}}
|-
|[[grejpfrut]] {{m}}
|[[Plik:CDC gf.jpg|100px]]
|
|-
|[[gruszka]] {{ż}}
|[[Plik:PearPhoto.jpg|100px]]
|[[kšuška]] {{ż}}
|-
|[[jabłko]] {{n}}
|[[Plik:Fuji apple.jpg|100px]]
|[[jabłuko]] {{n}}
|-
|[[jeżyna]] {{ż}}
|[[Plik:Blackberry fruits.jpg|100px]]
|
|-
| [[kiwi]] {{n}}
|[[Plik:Kiwi aka.jpg|100px]]
| [[kiwi]]
|-
| [[malina]] {{ż}}
||[[Plik:Raspberries.jpg|100px]]
| [[malina]]
|-
| [[mandarynka]] {{ż}}
|[[Plik:Madarines white bg02.jpg|100px]]
|
|-
| [[mango]] {{n}}
|[[Plik:Mangos in market.jpg|100px]]
|
|-
|[[melon]] {{m}}
|[[Plik:Melon cantaloupe.jpg|100px]]
|[[melona]] {{ż}}
|-
|[[nektarynka]] {{ż}}
|[[Plik:Nectarine CDC.jpg|100px]]
|
|-
| [[pomarańcza]] {{ż}}
|[[Plik:Citrus sinensis.jpg|100px]]
|
|-
|[[poziomka]] {{ż}}
||[[Plik:2 wild strawberries very close up UK 2006.JPG|100px]]
|[[glinicka]] {{ż}}
|-
| [[śliwka]] {{ż}}
|[[Plik:Plum on tree02.jpg|100px]]
|[[slěwka]]
|-
|[[truskawka]] {{ż}}
|[[Plik:FraiseFruitPhoto.jpg|100px]]
|[[słynica]] {{ż}}
|-
|[[winogrono]] {{n}}
|[[Plik:Ripe grapes.jpg|100px]]
|[[winowa grana]]
|-
| [[wiśnia]] {{ż}}
|[[Plik:Owoce wisni.jpg|100px]]
| [[wišnja]] {{ż}}
|-
| [[żurawina]] {{ż}}
|[[Plik:2006-10-22Vaccinium02-02.jpg|100px]]
|
|}
[[Kategoria:Dolnołużycki (słowniki tematyczne)|Owoce]]
[[Kategoria:Owoce|Dolnołużycki]]
jzqoly39mynu5oeoo4c0sm6kogzgp9c
Indeks:Nowogrecki - Owoce
102
131640
8856293
8834394
2026-08-12T19:14:29Z
~2026-44318-68
116374
8856293
wikitext
text/x-wiki
Nazwy owoców w języku greckim '''([[ελληνικά]])'''
== Owoce - ''[[φρούτο|Φρούτα]]'' ==
{| class="wikitable sortable" style="text-align:center; width: 60%"
!style="background-color: #FFDAB9; width: 40%"|polski a-z →
!! style="background-color: #FFDAB9" width=20% class="unsortable"|<font color="#FFDAB9">.</font>!!style="background-color: #FFDAB9; width: 40%"|nowogrecki α-ω →
|-
|[[jabłko]]
|[[Plik:Red Delicious.jpg|100px]]
|[[μήλο]] {{n}}
|-
|[[gruszka]]
|[[Plik:PearPhoto.jpg|100px]]
|[[αχλάδι]] {{n}}
|-
|[[śliwka]]
||[[Plik:Plum on tree02.jpg|100px]]
|[[δαμάσκηνο]] {{n}}
|-
|[[brzoskwinia]]
||[[Plik:Autumn Red peaches.jpg|100px]]
|[[ροδάκινο]] {{n}}
|-
|[[morela]]
|[[Plik:Apricot fruit.jpg|100px]]
|[[βερίκοκο]] {{n}}
|-
|[[wiśnia]]
|[[Plik:Owoce wisni.jpg|100px]]
|[[βύσσινο]] {{n}}
|-
|[[czereśnia]]
||[[Plik:Cherry.JPG|100px]]
|[[κεράσι]] {{n}}
|-
|[[truskawka]]
|[[Plik:FraiseFruitPhoto.jpg|100px]]
|[[φράουλα]] {{ż}}
|-
|[[poziomka]]
||[[Plik:2 wild strawberries very close up UK 2006.JPG|100px]]
|[[χαμοκέρασο]] {{n}}
|-
|[[malina]]
||[[Plik:Raspberries.jpg|100px]]
|[[σμέουρο]] {{n}}, [[βατόμουρο]] {{n}}
|-
|[[jeżyna]]
|[[Plik:Blackberry fruits.jpg|100px]]
|[[βατόμουρο]] {{n}}
|-
|[[agrest]]
|[[Plik:Stachelbeeren.jpg|100px]]
|[[φραγκοστάφυλο]] {{n}}
|-
|[[czerwona porzeczka]]
|[[Plik:Ribes rubrum2005-07-17.JPG|100px]]
|[[φραγκοστάφυλο]] {{n}} [[ερυθρός|ερυθρό]]
|-
|[[czarna porzeczka]]
|[[Plik:Blackcurrants.jpg|100px]]
|[[φραγκοστάφυλο]] {{n}} [[μαύρος|μαύρο]]
|-
|[[czarna jagoda]]
|[[Plik:CDC blue.jpg|100px]]
|[[μύρτο]]/[[μύρτιλλο]] {{n}}
|-
|[[żurawina]]
|[[Plik:2006-10-22Vaccinium02-02.jpg|100px]]
|[[μύρτιλλο]] {{n}}
|-
|[[winogrono]]
|[[Plik:Ripe grapes.jpg|100px]]
|[[σταφύλι]] {{n}}
|-
|[[pomarańcza]]
|[[Plik:Citrus sinensis.jpg|100px]]
|[[πορτοκάλι]] {{n}}
|-
|[[mandarynka]]
|[[Plik:Madarines white bg02.jpg|100px]]
|[[μανταρίνι]] {{n}}
|-
|[[nektarynka]]
|[[Plik:Nectarine CDC.jpg|100px]]
|[[νεκταρίνι]] {{n}}
|-
|[[cytryna]]
|[[Plik:Lemon.jpg|100px]]
|[[λεμόνι]] {{n}}
|-
|[[grejpfrut]]
|[[Plik:CDC gf.jpg|100px]]
|[[γκρέιπ-φρουτ]] {{n}}
|-
|[[kiwi]]
|[[Plik:Kiwi aka.jpg|100px]]
|[[ακτινίδιο]] {{n}}
|-
|[[banan]]
|[[Plik:Banana.arp.750pix.jpg|100px]]
|[[μπανάνα]] {{ż}}
|-
|[[ananas#ananas (język polski)|ananas]]
|[[Plik:Ananas.jpg|100px]]
|[[ανανάς]] {{m}}
|-
|[[melon]]
|[[Plik:Melon cantaloupe.jpg|100px]]
|[[πεπόνι]] {{n}}
|-
|[[arbuz]]
|[[Plik:Watermelon.svg|100px]]
|[[καρπούζι]] {{n}}
|-
|[[mango]]
|[[Plik:Mangos in market.jpg|100px]]
|[[μάγκο]] {{n}}
|-
|[[granat]]
|[[Plik:Granadas - Pomegranates.jpg|100px]]
|[[ρόδι]] {{n}}
|-
|[[daktyl]]
|[[Plik:Dried dates.jpg|100px]]
|[[χουρμάς]] {{m}}
|-
|[[figa]]
|[[Plik:Ficus carica0.jpg|100px]]
|[[σύκο]] {{n}}
|}
[[Kategoria:Nowogrecki (słowniki tematyczne)|O]]
[[Kategoria:Owoce|Grecki]]
[[en:Category:el:Fruits]]
[[fr:Catégorie:Fruits en grec]]
psuwgkv6lvzwf3ezex57wejispztsva
8856375
8856293
2026-08-13T07:33:11Z
Peter Bowman
23133
Wycofano edycję użytkownika [[Special:Contributions/~2026-44318-68|~2026-44318-68]] ([[User talk:~2026-44318-68|dyskusja]]). Autor przywróconej wersji to [[User:~2026-38788-07|~2026-38788-07]].
8834394
wikitext
text/x-wiki
Nazwy owoców w języku greckim '''([[ελληνικά]])'''
== Owoce - ''[[φρούτο|Φρούτα]]'' ==
{| class="wikitable sortable" style="text-align:center; width: 60%"
!style="background-color: #FFDAB9; width: 40%"|polski a-z →
!! style="background-color: #FFDAB9" width=20% class="unsortable"|<font color="#FFDAB9">.</font>!!style="background-color: #FFDAB9; width: 40%"|nowogrecki α-ω →
|-
|[[jabłko]]
|[[Plik:Red Delicious.jpg|100px]]
|[[μήλο]] {{n}}
|-
|[[gruszka]]
|[[Plik:PearPhoto.jpg|100px]]
|[[αχλάδι]] {{n}}
|-
|[[śliwka]]
||[[Plik:Plum on tree02.jpg|100px]]
|[[δαμάσκηνο]] {{n}}
|-
|[[brzoskwinia]]
||[[Plik:Autumn Red peaches.jpg|100px]]
|[[ροδάκινο]] {{n}}
|-
|[[morela]]
|[[Plik:Apricot fruit.jpg|100px]]
|[[βερίκοκο]] {{n}}
|-
|[[wiśnia]]
|[[Plik:Owoce wisni.jpg|100px]]
|[[βύσσινο]] {{n}}
|-
|[[czereśnia]]
||[[Plik:Cherry.JPG|100px]]
|[[κεράσι]] {{n}}
|-
|[[truskawka]]
|[[Plik:FraiseFruitPhoto.jpg|100px]]
|[[φράουλα]] {{ż}}
|-
|[[poziomka]]
||[[Plik:2 wild strawberries very close up UK 2006.JPG|100px]]
|[[χαμοκέρασο]] {{n}}
|-
|[[malina]]
||[[Plik:Raspberries.jpg|100px]]
|[[σμέουρο]] {{n}}, [[βατόμουρο]] {{n}}
|-
|[[jeżyna]]
|[[Plik:Blackberry fruits.jpg|100px]]
|[[βατόμουρο]] {{n}}
|-
|[[agrest]]
|[[Plik:Stachelbeeren.jpg|100px]]
|[[φραγκοστάφυλο]] {{n}}
|-
|[[czerwona porzeczka]]
|[[Plik:Ribes rubrum2005-07-17.JPG|100px]]
|[[φραγκοστάφυλο]] {{n}} [[ερυθρός|ερυθρό]]
|-
|[[czarna porzeczka]]
|[[Plik:Blackcurrants.jpg|100px]]
|[[φραγκοστάφυλο]] {{n}} [[μαύρος|μαύρο]]
|-
|[[czarna jagoda]]
|[[Plik:CDC blue.jpg|100px]]
|[[μύρτο]]/[[μύρτιλλο]] {{n}}
|-
|[[żurawina]]
|[[Plik:2006-10-22Vaccinium02-02.jpg|100px]]
|[[μύρτιλλο]] {{n}}
|-
|[[winogrono]]
|[[Plik:Ripe grapes.jpg|100px]]
|[[σταφύλι]] {{n}}
|-
|[[pomarańcza]]
|[[Plik:Citrus sinensis.jpg|100px]]
|[[πορτοκάλι]] {{n}}
|-
|[[mandarynka]]
|[[Plik:Madarines white bg02.jpg|100px]]
|[[μανταρίνι]] {{n}}
|-
|[[nektarynka]]
|[[Plik:Nectarine CDC.jpg|100px]]
|[[νεκταρίνι]] {{n}}
|-
|[[cytryna]]
|[[Plik:Lemon.jpg|100px]]
|[[λεμόνι]] {{n}}
|-
|[[grejpfrut]]
|[[Plik:CDC gf.jpg|100px]]
|[[γκρέιπ-φρουτ]] {{n}}
|-
|[[kiwi]]
|[[Plik:Kiwi aka.jpg|100px]]
|[[ακτινίδιο]] {{n}}
|-
|[[banan]]
|[[Plik:Banana Fruit.JPG|100px]]
|[[μπανάνα]] {{ż}}
|-
|[[ananas#ananas (język polski)|ananas]]
|[[Plik:Ananas.jpg|100px]]
|[[ανανάς]] {{m}}
|-
|[[melon]]
|[[Plik:Melon cantaloupe.jpg|100px]]
|[[πεπόνι]] {{n}}
|-
|[[arbuz]]
|[[Plik:Watermelon.svg|100px]]
|[[καρπούζι]] {{n}}
|-
|[[mango]]
|[[Plik:Mangos in market.jpg|100px]]
|[[μάγκο]] {{n}}
|-
|[[granat]]
|[[Plik:Granadas - Pomegranates.jpg|100px]]
|[[ρόδι]] {{n}}
|-
|[[daktyl]]
|[[Plik:Dried dates.jpg|100px]]
|[[χουρμάς]] {{m}}
|-
|[[figa]]
|[[Plik:Ficus carica0.jpg|100px]]
|[[σύκο]] {{n}}
|}
[[Kategoria:Nowogrecki (słowniki tematyczne)|O]]
[[Kategoria:Owoce|Grecki]]
[[en:Category:el:Fruits]]
[[fr:Catégorie:Fruits en grec]]
icjk3t6oh8vkjbeu5n20mxonyg6l517
göz
0
134087
8856437
8856113
2026-08-13T10:29:20Z
Türkçe-Lehçe sözlük
114911
/* göz (język turecki) */
8856437
wikitext
text/x-wiki
{{podobne|gőz}}
__TOC__
== göz ({{język azerski}}) ==
[[Plik:A blue eye.jpg|thumb|göz (1.1)]]
{{ortografie}}
{{wymowa}}
: {{IPA3|ɟœz}} {{audio|LL-Q9292 (aze)-Azerbaijani audiorecordings-göz.wav}}
{{znaczenia}}
''rzeczownik''
: (1.1) {{anat}} [[oko]]<ref name=wp>{{Azerdict}}</ref>
''przymiotnik''
: (2.1) [[optyczny]]<ref name=wp/>
{{odmiana}}
: (1.1) {{odmiana-rzeczownik-azerski}}
{{przykłady}}
{{składnia}}
{{kolokacje}}
{{synonimy}}
{{antonimy}}
{{hiperonimy}}
{{hiponimy}}
{{holonimy}}
{{meronimy}}
{{pokrewne}}
{{frazeologia}}
{{etymologia}}
{{uwagi}} zobacz też: [[Indeks:Azerski - Części ciała]]
{{źródła}}
<references/>
== göz ({{język turecki}}) ==
[[Plik:Glenda dog blue eye.jpg|thumb|göz (1.1)]]
{{wymowa}}
: {{audio|LL-Q256 (tur)-ToprakM-göz.wav}} {{audio|LL-Q256 (tur)-Veravi95-göz.wav}} {{audio|LL-Q256 (tur)-MustafaCavlak-göz.wav}}
{{znaczenia}}
''rzeczownik''
: (1.1) {{anat}} [[oko]]
: (1.2) [[oczko]] ''(w materiale)''
{{odmiana}}
: (1.1) {{odmiana-rzeczownik-turecki}}
{{przykłady}}
{{składnia}}
{{kolokacje}}
: (1.1) ''[[göz atmak]]'' → [[spojrzeć]] • ''[[göz bebeği]]'' → [[źrenica]] • ''göz [[damla|damlası]]'' → [[krople]] [[do]] [[oko|oczu]] • ''[[göz kamaşmak]]'' → [[zostać]] [[oślepić|oślepionym]] • ''[[göz kamaştırmak]]'' → [[oślepiać]] • ''[[göz kapağı]]'' → [[powieka]] • ''göz [[losyon]]u'' → [[tonik]] [[do]] [[przemywanie|przemywania]] [[oko|oczu]] [[i]] [[powieka|powiek]] • ''[[göz rengi]]'' → [[kolor]] [[oko|oczu]]
: (1.2) ''[[göz tutmak]]'' → [[zacerować]]
{{synonimy}}
{{antonimy}}
{{hiperonimy}}
{{hiponimy}}
{{holonimy}}
{{meronimy}}
{{pokrewne}}
{{frazeologia}}
: [[dört gözle beklemek]] • [[göle su gelinceye kadar kurbağanın gözü patlar]] • [[gören gözün hakkı vardır]] • [[göz açamamak]] • [[göz açıp kapayıncaya kadar]] • [[göz alabildiğine]] • [[göz boyamak]] • [[göz değmek]] • [[göz dikmek]] • [[göz etmek]] • [[göz gezdirmek]] • [[göz gördüğünü ister]] • [[göz görmeyince gönül katlanır]] • [[göz görür, gönül çeker]] • [[göz göze gelmek]] • [[göz gözü görmüyor]] • [[göz hapsine almak]] • [[göz kırpmadan]] • [[göz kulak olmak]] • [[göz önüne almak]] • [[göz yummak]] • [[göz var, izan var]] • [[gözden çıkarmak]] • [[gözden düşmek]] / [[gözünden düşmek]] • [[gözden geçirmek]] • [[gözden ırak olan, gönülden de ırak olur]] • [[gözden kaçmak]] / [[gözünden kaçmak]] • [[göze almak]] • [[göze batmak]] • [[göze girmek]] • [[göze göz dişe diş]] • [[gözleri dönmek]] • [[gözlerini fal taşı gibi açmak]] • [[gözleri faltaşı gibi açılmak]] • [[gözleri fıldır fıldır etmek]] • [[gözleri fıldır fıldır olmak]] • [[gözü arkada kalmak]] • [[gözü yollarda kalmak]] • [[gözünü dört açmak]] • [[gözünü kırpmadan]]
{{etymologia}}
{{uwagi}}
: zobacz też: [[Indeks:Turecki - Części ciała]]
{{źródła}}
k9y15mmgb2wwu7tm8g591ooebshirmq
gardło
0
138259
8856245
8691115
2026-08-12T18:09:38Z
OkuRin
62517
zmodyfikowano interlingua
8856245
wikitext
text/x-wiki
== gardło ({{język polski}}) ==
[[Plik:Throat with Tonsils 0012J.jpeg|thumb|gardło (1.1)]]
{{wymowa}} {{audio|Pl-gardło.ogg}}, {{IPA3|ˈɡardwɔ}}, {{AS3|g'''a'''rdu̯o}}
{{znaczenia}}
''rzeczownik, rodzaj nijaki''
: (1.1) {{anat}} [[odcinek]] [[między]] [[przełyk]]iem [[a]] [[jama ustna|jamą ustną]], [[mieścić|mieszczący]] [[się]] [[w]] [[przedni]]ej [[część|części]] [[szyja|szyi]]; {{wikipedia}}
{{odmiana}}
: (1.1) {{odmiana-rzeczownik-polski
|Mianownik lp = gardło
|Dopełniacz lp = gardła
|Celownik lp = gardłu
|Biernik lp = gardło
|Narzędnik lp = gardłem
|Miejscownik lp = gardle
|Wołacz lp = gardło
|Mianownik lm = gardła
|Dopełniacz lm = gardeł
|Celownik lm = gardłom
|Biernik lm = gardła
|Narzędnik lm = gardłami
|Miejscownik lm = gardłach
|Wołacz lm = gardła
}}
{{przykłady}}
: (1.1) ''[[po|Po]] [[ten|tych]] [[wczorajszy]]ch [[lody|lodach]] [[trochę]] [[boleć|boli]] [[ja|mnie]] [[dzisiaj]] [[gardło]].''
{{składnia}}
{{kolokacje}}
: (1.1) [[ból]] gardła
{{synonimy}}
: (1.1) [[gardziel]]
{{antonimy}}
{{hiperonimy}}
{{hiponimy}}
{{holonimy}}
{{meronimy}}
{{pokrewne}}
: {{rzecz}} [[gardziel]] {{ż}}, [[gardłowanie]] {{n}}
: {{czas}} [[gardłować]]
: {{przym}} [[gardłowy]]
{{frazeologia}}
: [[jak psu z gardła wyjęty]] / [[jak psu z gardła wyciągnięty|wyciągnięty]] • [[mieć nóż na gardle]] • [[na całe gardło]] • [[nie chcieć przejść przez gardło]] • [[przepłukać gardło]] • [[stanąć kością w gardle]] • [[wąskie gardło]] • [[wepchnąć słowa do gardła]] • [[więznąć w gardle]] • [[wyłazić gardłem]] • [[wzruszenie ściska za gardło]] • [[zapłacić gardłem]] • [[zdzierać gardło]] • ''przysłowia:'' [[popie oczy, wilcze gardło, co zobaczy, to by zjadło]] • [[święty Błażej, gardła zagrzej]]
{{etymologia}}
: {{etym|prasł|*gr̥dlo}} → [[gardziel]], [[przełyk]], [[szyja]]<ref>{{WSJPonline|id=11421}}</ref>
{{uwagi}}
: (1.1) zobacz też: [[Indeks:Polski - Części ciała]]
{{tłumaczenia}}
* angielski: (1.1) [[throat]], [[pharynx]]
* arabski: (1.1) [[حلق]] {{m}} (ḥalq)
* azerski: (1.1) [[boğazlıq]], [[ağız]], [[xirtdək]], [[boğaz]]
* baskijski: (1.1) [[eztarri]]
* białoruski: (1.1) [[горла]] {{n}}
* bułgarski: (1.1) [[гърло]] {{n}}, [[фаринкс]] {{m}}
* chorwacki: (1.1) [[grlo]] {{n}}
* czeski: (1.1) [[hrdlo]] {{n}}, [[krk]] {{m}}
* duński: (1.1) [[hals]] {{w}}
* esperanto: (1.1) [[faringo]], [[gorĝo]]
* estoński: (1.1) [[kurk]]
* fiński: (1.1) [[kurkku]]
* francuski: (1.1) [[gorge]] {{ż}}
* gudźarati: (1.1) [[ગળું]] {{n}} (gaḷuṁ)
* hiszpański: (1.1) [[garganta]] {{ż}}, [[cuello]] {{m}}
* ido: (1.1) [[faringo]]
* interlingua: (1.1) [[gorga]], [[gurgite]], [[gutture]], [[jugulo]], [[pharinge]], [[pharinx]]
* irlandzki: (1.1) [[scornach]] {{ż}}
* islandzki: (1.1) [[kok]] {{n}}, [[háls]] {{m}}
* jidysz: (1.1) [[גאָרגל]] {{m}} (gorgl), [[האַלדז]] {{m}} (haldz)
* kaszubski: (1.1) [[gardło]] {{n}}, [[gôrdzel]] {{ż}}
* łotewski: (1.1) [[rīkle]] {{ż}}
* macedoński: (1.1) [[грло]] {{n}}
* marwari: (1.1) [[गळो]] {{m}}
* niderlandzki: (1.1) [[keel]] {{ż}}
* niemiecki: (1.1) [[Schlund]] {{m}}, [[Hals]] {{m}}, [[Kehle]] {{ż}}, [[Rachen]] {{m}}, [[Gurgel]] {{ż}}
* nowogrecki: (1.1) [[τράχηλος]] {{m}}
* nowopruski: (1.1) [[gūrklē]] {{ż}}, [[gurklē]] {{ż}}
* ormiański: (1.1) [[կոկորդ]]
* perski: (1.1) [[حلق]]
* pirahã: (1.1) [[boopai]]
* polski język migowy: {{PJM-ukryj| (1.1) {{PJM|gardło}}}}
* rosyjski: (1.1) [[горло]] {{n}}
* slovio: (1.1) [[grdlo]] (грдло)
* słowacki: (1.1) [[hrdlo]] {{n}}
* staroangielski: (1.1) [[þrote]]
* staropruski: (1.1) [[gurcle]] {{ż}}
* suahili: (1.1) [[koo]]
* szwedzki: (1.1) [[strupe]] {{w}}, [[svalg]] {{n}}
* tajski: (1.1) [[คอหอย]], [[คอ]]
* turecki: (1.1) [[boğaz]]
* tuvalu: (1.1) [[fologāmama]]
* ukraiński: (1.1) [[горло]] {{n}}
* węgierski: (1.1) [[torok]]
* wilamowski: (1.1) [[gugul]] {{ż}}, [[gügel]] {{ż}}
* włoski: (1.1) [[gola]] {{ż}}
{{źródła}}
<references />
9na9pbk22ynqdx0igt2dk4ac1lcj15o
pieg
0
138793
8856202
7991282
2026-08-12T15:58:06Z
OkuRin
62517
dodano interlingua: (1.1) [[ephelide]]
8856202
wikitext
text/x-wiki
== pieg ({{język polski}}) ==
[[Plik:Freckles.jpg|thumb|piegi (1.1)]]
{{wymowa}} {{IPA3|pʲjɛk}}, {{AS3|pʹi ̯ek}}, {{objaśnienie wymowy|ZM|WYG|IJ}} {{audio|Pl-pieg.ogg}}
{{znaczenia}}
''rzeczownik, rodzaj męskorzeczowy''
: (1.1) [[mały|mała]] [[plamka]] [[na]] [[skóra|skórze]] [[człowiek]]a [[występować|występująca]] [[często|najczęściej]] [[u]] [[osoba|osób]] [[o]] [[jasny|jasnej]] [[karnacja|karnacji]] ([[blondyn]]ów [[i]] [[rudy]]ch); {{wikipedia|piegi}}
{{odmiana}}
: (1.1) {{odmiana-rzeczownik-polski
|Mianownik lp = pieg
|Dopełniacz lp = piega
|Celownik lp = piegowi
|Biernik lp = pieg
|Narzędnik lp = piegiem
|Miejscownik lp = piegu
|Wołacz lp = piegu
|Mianownik lm = piegi
|Dopełniacz lm = piegów
|Celownik lm = piegom
|Biernik lm = piegi
|Narzędnik lm = piegami
|Miejscownik lm = piegach
|Wołacz lm = piegi
}}
{{przykłady}}
{{składnia}}
{{kolokacje}}
{{synonimy}}
{{antonimy}}
{{hiperonimy}}
{{hiponimy}}
{{holonimy}}
{{meronimy}}
{{pokrewne}}
: {{rzecz}} [[piegus]] {{m}}, [[pieguska]] {{ż}}
:: {{zdrobn}} [[piegusek]]
: {{przym}} [[piegowaty]]
{{frazeologia}}
{{etymologia}}
{{uwagi}}
: najczęściej w {{lm}}: piegi
{{tłumaczenia}}
* angielski: (1.1) [[freckle]]
* arabski: (1.1) [[نمش]]
* baskijski: (1.1) [[orezta]], [[orin]]
* bułgarski: (1.1) [[луничка]] {{ż}}
* francuski: (1.1) [[tache]] {{ż}} [[de]] [[rousseur]]
* hiszpański: (1.1) [[peca]] {{ż}}
* interlingua: (1.1) [[ephelide]]
* islandzki: (1.1) [[frekna]] {{ż}}
* jidysz: (1.1) [[זומער־שפּרענקל]] {{n}} (zumer-szprenkl), [[קלײַען]] {{lm}} (klajen)
* kataloński: (1.1) [[piga]] {{ż}}
* niemiecki: (1.1) [[Sommersprosse]] {{ż}}
* nowogrecki: (1.1) [[φακίδα]] {{ż}}, [[πανάδα]] {{ż}}
* rosyjski: (1.1) [[веснушка]] {{ż}}
* szwedzki: (1.1) [[fräkne]] {{w}}
* tajski: (1.1) [[กระ]]
* ukraiński: (1.1) [[веснянка|весня́нка]] {{ż}}, [[ластовиння|ластови́ння]] {{n}}
* wilamowski: (1.1) [[hōveršprȧŋkla]] {{n}}
* włoski: (1.1) [[lentiggine]] {{ż}}
{{źródła}}
btf0ixhydu5x1mmd5urvrvez2oj6k1r
G
0
139153
8856219
8851575
2026-08-12T17:39:07Z
Türkçe-Lehçe sözlük
114911
/* G (język turecki) */
8856219
wikitext
text/x-wiki
{{podobne|g|g.|GG|gg|ggg|gʻ|Ĝ|ĝ|Ğ|ğ|Ġ|ġ|Ģ|ģ|Ǥ|ǥ|Ǧ|ǧ|Ǵ|ǵ|Ɠ|ɠ|ɡ|Ɡ|ɢ|ʛ|Ԍ|ԍ|ց|ֿ|ף|פ|ᵷ|ᵹ|Ᵹ|ᶃ|Ḡ|ḡ|₲|ℊ|⅁|⒢|ⓖ|Ꝿ|ꝿ|Ꞡ|ꞡ|ꬶ|𐞒}}
== G ({{użycie międzynarodowe}}) ==
{{znaczenia}}
''skrót''
: (1.1) {{fiz}} [[stała]] [[grawitacja|grawitacji]]
: (1.2) {{fiz}} [[giga-]], [[przedrostek]] [[oznaczać|oznaczający]] [[10]]<sup>[[9]]</sup> ([[miliard]])
: (1.3) {{fiz}} [[symbol]] [[wielkość|wielkości]] [[konduktancja]]
: (1.4) {{fiz}} [[symbol]] [[jednostka|jednostki]] [[indukcja|indukcji]] [[magnetyczny|magnetycznej]] [[gauss]]
{{odmiana}}
{{przykłady}}
: (1.2) [[20]] [[G]][[W]] → [[dwadzieścia]] giga[[wat]]ów
: (1.3) ''[[G]]'' = [[1]]/''[[R]]''
{{składnia}}
{{kolokacje}}
{{synonimy}}
{{antonimy}}
{{hiperonimy}}
{{hiponimy}}
{{holonimy}}
{{meronimy}}
{{pokrewne}}
{{frazeologia}}
{{etymologia}}
{{uwagi}}
{{źródła}}
== G ({{język polski}}) ==
{{litera|Gg|[[wielki|wielka]] [[i]] [[mały|mała]] [[litera]] G (1.1)}}
{{wymowa}}
: {{ortograficzny|gie}}, {{IPA3|ɟjɛ}}, {{AS3|ǵi ̯e}}, {{objaśnienie wymowy|ZM|IJ}}
: {{audio|LL-Q809 (pol)-Olaf-G.wav}}
{{znaczenia}}
''rzeczownik, rodzaj nijaki''
: (1.1) {{jęz}} [[majuskuła]] [[dziesiąty|dziesiątej]] [[litera|litery]] [[alfabet]]u
{{odmiana}}
: (1.1) {{nieodm}}
{{przykłady}}
{{składnia}}
{{kolokacje}}
{{synonimy}}
{{antonimy}}
{{hiperonimy}}
{{hiponimy}}
{{holonimy}}
{{meronimy}}
{{pokrewne}}
{{frazeologia}}
{{etymologia}}
{{uwagi}}
: (1.1) {{alfabet polski}}
{{tłumaczenia}}
* amerykański język migowy: (1.1) [[Plik:Sign language G.svg|30px]]
* polski język migowy: {{PJM-ukryj| (1.1) {{PJM|G}}}}
{{źródła}}
== G ({{język afar}}) ==
{{wymowa}}
: {{IPA|ɡ}}
{{znaczenia}}
''litera''
: (1.1) Ga, ''majuskuła czternastej litery alfabetu afarskiego''
{{odmiana}}
{{przykłady}}
{{składnia}}
{{kolokacje}}
{{synonimy}}
: (1.1) ''minuskuła:'' [[g]]
{{antonimy}}
{{hiperonimy}}
{{hiponimy}}
{{holonimy}}
{{meronimy}}
{{pokrewne}}
{{frazeologia}}
{{etymologia}}
{{uwagi}}
{{źródła}}
== G ({{język afrykanerski}}) ==
{{ortografie}}
: ''odpowiednik arabski:'' گ, ''dla Gh:'' ݝ
{{wymowa}}
: G: {{IPA|x}}, {{IPA|χ}}
: G: {{IPA|ɡ}} (''na końcu wyrazu/rdzenia poprzedzonego pojedynczą samogłoską akcentowaną + /r/ i zakończonego głoską szwa oraz pomiędzy '''l'''/'''r''' i '''e''''')
: Gh, GH: {{IPA|ɡ}} (''jeśli '''h''' zaczyna następną sylabę, obie litery wymawia się oddzielnie; dwuznak '''gh''' występuje zwykle w zapożyczeniach'')
: Gh, GH: {{IPA|k}} (''na końcu wyrazu'')
{{znaczenia}}
''litera''
: (1.1) G, ''majuskuła siódmej litery alfabetu afrykanerskiego''
{{odmiana}}
{{przykłady}}
{{składnia}}
{{kolokacje}}
{{synonimy}}
: (1.1) ''minuskuła:'' [[g]]; ''nazwa litery:'' [[gee]]
{{antonimy}}
{{hiperonimy}}
{{hiponimy}}
{{holonimy}}
{{meronimy}}
{{pokrewne}}
{{frazeologia}}
{{etymologia}}
{{uwagi}}
: (1.1) {{zoblistę| a | A | b | B | c | C | d | D | e | E | f | F | g | G | h | H | i | I | j | J | k | K | l | L | m | M | n | N | o | O | p | P | q | Q | r | R | s | S | t | T | u | U | v | V | w | W | x | X | y | Y | z | Z }}
{{źródła}}
== G ({{język angielski}}) ==
{{wymowa}}
: {{IPA|d͡ʒiː}}
: {{audioUK|En-uk-g.ogg}}
: {{audioUS|En-us-g.ogg}}
: {{audio|LL-Q1860 (eng)-Flame, not lame-G.wav}}
{{znaczenia}}
''litera''
: (1.1) ''siódma litera angielskiego alfabetu, nazywana [[gee#en|gee]]''
{{odmiana}}
: (1.1) {{lp}} G; {{lm}} G's
{{przykłady}}
{{składnia}}
{{kolokacje}}
{{synonimy}}
{{antonimy}}
{{hiperonimy}}
{{hiponimy}}
{{holonimy}}
{{meronimy}}
{{pokrewne}}
{{frazeologia}}
{{etymologia}}
{{uwagi}}
: (1.1) {{alfabetEN|wszystkie=tak}}
{{źródła}}
== G ({{język litewski}}) ==
{{litera|Gg|[[didžioji raidė|didžioji]] [[ir]] [[mažoji raidė]] G (1.1)}}
{{wymowa}}
{{znaczenia}}
''litera''
: (1.1) {{jęz}} [[majuskuła]] [[jedenasty|jedenastej]] [[litera|litery]] [[alfabet]]u [[litewski]]ego<ref>{{ekalba.lt|słownik=bendrinės|hasło=G|id=acb95537-bf8f-4543-90db-458bfd6da654}}</ref>
{{odmiana}}
{{przykłady}}
{{składnia}}
{{kolokacje}}
{{synonimy}}
: (1.1) ''minuskuła'' [[g]]
{{antonimy}}
{{hiperonimy}}
{{hiponimy}}
{{holonimy}}
{{meronimy}}
{{pokrewne}}
{{frazeologia}}
{{etymologia}}
{{uwagi}}
: (1.1) {{zoblistę| A | Ą | B | C | Č | D | E | Ę | Ė | F | G | H | I | Į | Y | J | K | L | M | N | O | P | R | S | Š | T | U | Ų | Ū | V | Z | Ž }}
{{źródła}}
<references />
== G ({{język niemiecki}}) ==
{{wymowa}}
: {{lp}} {{IPA3|ɡeː}}, {{lm}} {{IPA3|ɡeː}}
: {{audio|De-G2.ogg}}
{{znaczenia}}
''rzeczownik, rodzaj nijaki''
: (1.1) {{muz}} [[G]] ([[dźwięk]])
{{odmiana}}
: (1.1) {{odmiana-rzeczownik-niemiecki|rodzaj =n
|Mianownik lp =G
|Dopełniacz lp =G(s)
|Celownik lp =G
|Biernik lp =G
|Mianownik lm =G(s)
|Dopełniacz lm =G(s)
|Celownik lm =G(s)
|Biernik lm =G(s)
}}
{{przykłady}}
{{składnia}}
{{kolokacje}}
{{synonimy}}
{{antonimy}}
{{hiperonimy}}
{{hiponimy}}
{{holonimy}}
{{meronimy}}
{{pokrewne}}
{{frazeologia}}
{{etymologia}}
{{uwagi}}
{{źródła}}
== G ({{język turecki}}) ==
{{wymowa}}
{{znaczenia}}
''litera''
: (1.1) {{jęz}} ''majuskuła ósmej litery alfabetu tureckiego''
''skrótowiec''
: (2.1) = [[güney]] → [[południe]], [[południowy]]
{{odmiana}}
{{przykłady}}
{{składnia}}
{{kolokacje}}
{{synonimy}}
{{antonimy}}
{{hiperonimy}}
{{hiponimy}}
{{holonimy}}
{{meronimy}}
{{pokrewne}}
{{frazeologia}}
{{etymologia}}
{{uwagi}}
: (1.1) ''minuskuła'' „[[g#tr|g]]”; ''nazwa'' „[[ge#tr|ge]]”
: (2.1) {{zoblistę|K|KD|D|GD|G|GB|B|KB}}
{{źródła}}
== G ({{język węgierski}}) ==
{{litera|Gg|[[nagy]] G (1.1) [[és]] [[kis]] [[g]]}}
{{wymowa}}
{{znaczenia}}
''rzeczownik''
: (1.1) {{jęz}} ''majuskuła dwunastej litery alfabetu węgierskiego''
{{odmiana}}
{{przykłady}}
{{składnia}}
{{kolokacje}}
{{synonimy}}
{{antonimy}}
{{hiperonimy}}
{{hiponimy}}
{{holonimy}}
{{meronimy}}
{{pokrewne}}
{{frazeologia}}
{{etymologia}}
{{uwagi}}
: (1.1) {{zoblistę|A|Á|B|C|Cs|D|Dz|Dzs|E|É|F|G|Gy|H|I|Í|J|K|L|Ly|M|N|Ny|O|Ó|Ö|Ő|P|R|S|Sz|T|Ty|U|Ú|Ü|Ű|V|Z|Zs}}
{{źródła}}
== G ({{język zulu}}) ==
{{wymowa}}
: {{IPA|ɡ}}
{{znaczenia}}
''litera''
: (1.1) ''majuskuła siódmej litery alfabetu zuluskiego''
{{odmiana}}
{{przykłady}}
{{składnia}}
{{kolokacje}}
{{synonimy}}
: (1.1) ''minuskuła:'' [[g]]
{{antonimy}}
{{hiperonimy}}
{{hiponimy}}
{{holonimy}}
{{meronimy}}
{{pokrewne}}
{{frazeologia}}
{{etymologia}}
{{uwagi}}
{{źródła}}
j23af9p959k9oo2yjdkhx2l8566l3ne
8856227
8856219
2026-08-12T17:46:39Z
Türkçe-Lehçe sözlük
114911
/* G (język turecki) */
8856227
wikitext
text/x-wiki
{{podobne|g|g.|GG|gg|ggg|gʻ|Ĝ|ĝ|Ğ|ğ|Ġ|ġ|Ģ|ģ|Ǥ|ǥ|Ǧ|ǧ|Ǵ|ǵ|Ɠ|ɠ|ɡ|Ɡ|ɢ|ʛ|Ԍ|ԍ|ց|ֿ|ף|פ|ᵷ|ᵹ|Ᵹ|ᶃ|Ḡ|ḡ|₲|ℊ|⅁|⒢|ⓖ|Ꝿ|ꝿ|Ꞡ|ꞡ|ꬶ|𐞒}}
== G ({{użycie międzynarodowe}}) ==
{{znaczenia}}
''skrót''
: (1.1) {{fiz}} [[stała]] [[grawitacja|grawitacji]]
: (1.2) {{fiz}} [[giga-]], [[przedrostek]] [[oznaczać|oznaczający]] [[10]]<sup>[[9]]</sup> ([[miliard]])
: (1.3) {{fiz}} [[symbol]] [[wielkość|wielkości]] [[konduktancja]]
: (1.4) {{fiz}} [[symbol]] [[jednostka|jednostki]] [[indukcja|indukcji]] [[magnetyczny|magnetycznej]] [[gauss]]
{{odmiana}}
{{przykłady}}
: (1.2) [[20]] [[G]][[W]] → [[dwadzieścia]] giga[[wat]]ów
: (1.3) ''[[G]]'' = [[1]]/''[[R]]''
{{składnia}}
{{kolokacje}}
{{synonimy}}
{{antonimy}}
{{hiperonimy}}
{{hiponimy}}
{{holonimy}}
{{meronimy}}
{{pokrewne}}
{{frazeologia}}
{{etymologia}}
{{uwagi}}
{{źródła}}
== G ({{język polski}}) ==
{{litera|Gg|[[wielki|wielka]] [[i]] [[mały|mała]] [[litera]] G (1.1)}}
{{wymowa}}
: {{ortograficzny|gie}}, {{IPA3|ɟjɛ}}, {{AS3|ǵi ̯e}}, {{objaśnienie wymowy|ZM|IJ}}
: {{audio|LL-Q809 (pol)-Olaf-G.wav}}
{{znaczenia}}
''rzeczownik, rodzaj nijaki''
: (1.1) {{jęz}} [[majuskuła]] [[dziesiąty|dziesiątej]] [[litera|litery]] [[alfabet]]u
{{odmiana}}
: (1.1) {{nieodm}}
{{przykłady}}
{{składnia}}
{{kolokacje}}
{{synonimy}}
{{antonimy}}
{{hiperonimy}}
{{hiponimy}}
{{holonimy}}
{{meronimy}}
{{pokrewne}}
{{frazeologia}}
{{etymologia}}
{{uwagi}}
: (1.1) {{alfabet polski}}
{{tłumaczenia}}
* amerykański język migowy: (1.1) [[Plik:Sign language G.svg|30px]]
* polski język migowy: {{PJM-ukryj| (1.1) {{PJM|G}}}}
{{źródła}}
== G ({{język afar}}) ==
{{wymowa}}
: {{IPA|ɡ}}
{{znaczenia}}
''litera''
: (1.1) Ga, ''majuskuła czternastej litery alfabetu afarskiego''
{{odmiana}}
{{przykłady}}
{{składnia}}
{{kolokacje}}
{{synonimy}}
: (1.1) ''minuskuła:'' [[g]]
{{antonimy}}
{{hiperonimy}}
{{hiponimy}}
{{holonimy}}
{{meronimy}}
{{pokrewne}}
{{frazeologia}}
{{etymologia}}
{{uwagi}}
{{źródła}}
== G ({{język afrykanerski}}) ==
{{ortografie}}
: ''odpowiednik arabski:'' گ, ''dla Gh:'' ݝ
{{wymowa}}
: G: {{IPA|x}}, {{IPA|χ}}
: G: {{IPA|ɡ}} (''na końcu wyrazu/rdzenia poprzedzonego pojedynczą samogłoską akcentowaną + /r/ i zakończonego głoską szwa oraz pomiędzy '''l'''/'''r''' i '''e''''')
: Gh, GH: {{IPA|ɡ}} (''jeśli '''h''' zaczyna następną sylabę, obie litery wymawia się oddzielnie; dwuznak '''gh''' występuje zwykle w zapożyczeniach'')
: Gh, GH: {{IPA|k}} (''na końcu wyrazu'')
{{znaczenia}}
''litera''
: (1.1) G, ''majuskuła siódmej litery alfabetu afrykanerskiego''
{{odmiana}}
{{przykłady}}
{{składnia}}
{{kolokacje}}
{{synonimy}}
: (1.1) ''minuskuła:'' [[g]]; ''nazwa litery:'' [[gee]]
{{antonimy}}
{{hiperonimy}}
{{hiponimy}}
{{holonimy}}
{{meronimy}}
{{pokrewne}}
{{frazeologia}}
{{etymologia}}
{{uwagi}}
: (1.1) {{zoblistę| a | A | b | B | c | C | d | D | e | E | f | F | g | G | h | H | i | I | j | J | k | K | l | L | m | M | n | N | o | O | p | P | q | Q | r | R | s | S | t | T | u | U | v | V | w | W | x | X | y | Y | z | Z }}
{{źródła}}
== G ({{język angielski}}) ==
{{wymowa}}
: {{IPA|d͡ʒiː}}
: {{audioUK|En-uk-g.ogg}}
: {{audioUS|En-us-g.ogg}}
: {{audio|LL-Q1860 (eng)-Flame, not lame-G.wav}}
{{znaczenia}}
''litera''
: (1.1) ''siódma litera angielskiego alfabetu, nazywana [[gee#en|gee]]''
{{odmiana}}
: (1.1) {{lp}} G; {{lm}} G's
{{przykłady}}
{{składnia}}
{{kolokacje}}
{{synonimy}}
{{antonimy}}
{{hiperonimy}}
{{hiponimy}}
{{holonimy}}
{{meronimy}}
{{pokrewne}}
{{frazeologia}}
{{etymologia}}
{{uwagi}}
: (1.1) {{alfabetEN|wszystkie=tak}}
{{źródła}}
== G ({{język litewski}}) ==
{{litera|Gg|[[didžioji raidė|didžioji]] [[ir]] [[mažoji raidė]] G (1.1)}}
{{wymowa}}
{{znaczenia}}
''litera''
: (1.1) {{jęz}} [[majuskuła]] [[jedenasty|jedenastej]] [[litera|litery]] [[alfabet]]u [[litewski]]ego<ref>{{ekalba.lt|słownik=bendrinės|hasło=G|id=acb95537-bf8f-4543-90db-458bfd6da654}}</ref>
{{odmiana}}
{{przykłady}}
{{składnia}}
{{kolokacje}}
{{synonimy}}
: (1.1) ''minuskuła'' [[g]]
{{antonimy}}
{{hiperonimy}}
{{hiponimy}}
{{holonimy}}
{{meronimy}}
{{pokrewne}}
{{frazeologia}}
{{etymologia}}
{{uwagi}}
: (1.1) {{zoblistę| A | Ą | B | C | Č | D | E | Ę | Ė | F | G | H | I | Į | Y | J | K | L | M | N | O | P | R | S | Š | T | U | Ų | Ū | V | Z | Ž }}
{{źródła}}
<references />
== G ({{język niemiecki}}) ==
{{wymowa}}
: {{lp}} {{IPA3|ɡeː}}, {{lm}} {{IPA3|ɡeː}}
: {{audio|De-G2.ogg}}
{{znaczenia}}
''rzeczownik, rodzaj nijaki''
: (1.1) {{muz}} [[G]] ([[dźwięk]])
{{odmiana}}
: (1.1) {{odmiana-rzeczownik-niemiecki|rodzaj =n
|Mianownik lp =G
|Dopełniacz lp =G(s)
|Celownik lp =G
|Biernik lp =G
|Mianownik lm =G(s)
|Dopełniacz lm =G(s)
|Celownik lm =G(s)
|Biernik lm =G(s)
}}
{{przykłady}}
{{składnia}}
{{kolokacje}}
{{synonimy}}
{{antonimy}}
{{hiperonimy}}
{{hiponimy}}
{{holonimy}}
{{meronimy}}
{{pokrewne}}
{{frazeologia}}
{{etymologia}}
{{uwagi}}
{{źródła}}
== G ({{język turecki}}) ==
{{wymowa}}
{{znaczenia}}
''litera''
: (1.1) {{jęz}} ''majuskuła ósmej litery alfabetu tureckiego''
''skrótowiec''
: (2.1) = [[güney]] → [[płd.]], [[południe]], [[południowy]]
{{odmiana}}
{{przykłady}}
{{składnia}}
{{kolokacje}}
{{synonimy}}
{{antonimy}}
{{hiperonimy}}
{{hiponimy}}
{{holonimy}}
{{meronimy}}
{{pokrewne}}
{{frazeologia}}
{{etymologia}}
{{uwagi}}
: (1.1) ''minuskuła'' „[[g#tr|g]]”; ''nazwa'' „[[ge#tr|ge]]”
: (2.1) {{zoblistę|K|KD|D|GD|G|GB|B|KB}}
{{źródła}}
== G ({{język węgierski}}) ==
{{litera|Gg|[[nagy]] G (1.1) [[és]] [[kis]] [[g]]}}
{{wymowa}}
{{znaczenia}}
''rzeczownik''
: (1.1) {{jęz}} ''majuskuła dwunastej litery alfabetu węgierskiego''
{{odmiana}}
{{przykłady}}
{{składnia}}
{{kolokacje}}
{{synonimy}}
{{antonimy}}
{{hiperonimy}}
{{hiponimy}}
{{holonimy}}
{{meronimy}}
{{pokrewne}}
{{frazeologia}}
{{etymologia}}
{{uwagi}}
: (1.1) {{zoblistę|A|Á|B|C|Cs|D|Dz|Dzs|E|É|F|G|Gy|H|I|Í|J|K|L|Ly|M|N|Ny|O|Ó|Ö|Ő|P|R|S|Sz|T|Ty|U|Ú|Ü|Ű|V|Z|Zs}}
{{źródła}}
== G ({{język zulu}}) ==
{{wymowa}}
: {{IPA|ɡ}}
{{znaczenia}}
''litera''
: (1.1) ''majuskuła siódmej litery alfabetu zuluskiego''
{{odmiana}}
{{przykłady}}
{{składnia}}
{{kolokacje}}
{{synonimy}}
: (1.1) ''minuskuła:'' [[g]]
{{antonimy}}
{{hiperonimy}}
{{hiponimy}}
{{holonimy}}
{{meronimy}}
{{pokrewne}}
{{frazeologia}}
{{etymologia}}
{{uwagi}}
{{źródła}}
oxa8etpy4kmdufy5pvy9hz1gohw1b63
społeczny
0
140165
8856181
8794083
2026-08-12T13:32:09Z
ShenMi MeiRen
1560
dodano chiński standardowy: (1.1) [[社会]] (shèhuì); (1.2) [[社会]] (shèhuì)
8856181
wikitext
text/x-wiki
== społeczny ({{język polski}}) ==
{{wymowa}} {{IPA3|spɔˈwɛt͡ʃnɨ}}, {{AS3|spou̯'''e'''čny}} {{audio|Pl-społeczny.ogg}}
{{znaczenia}}
''przymiotnik''
: (1.1) [[dotyczyć|dotyczący]] [[społeczeństwo|społeczeństwa]], [[realizować|realizowany]] [[przez]] [[społeczeństwo]], [[związany]] [[ze]] [[społeczeństwo|społeczeństwem]]
: (1.2) [[taki]], [[który]] [[być|jest]] [[własność|własnością]] [[społeczeństwo|społeczeństwa]]; [[należeć|należy]] [[do]] [[ogół]]u [[ludzki]]ego
{{odmiana}}
: (1.1-2) {{odmiana-przymiotnik-polski}}
{{przykłady}}
: (1.1) ''[[główny|Głównymi]] [[dyscyplina]]mi [[wchodzić w skład|wchodzącymi w skład]] [[kognitywistyka|kognitywistyki]] [[być|są]]: [[neurobiologia]], [[neuropsychologia]], [[neurokognitywistyka]], [[społeczny|społeczna]] [[nauka]] [[poznawczy|poznawcza]], [[psychologia]] [[poznawczy|poznawcza]], [[informatyka]], [[sztuczna inteligencja]], [[robotyka kognitywna]], [[językoznawstwo]] [[kognitywny|kognitywne]], [[teoria obliczeń]] [[i]] [[teoria informacji]], [[antropologia]] [[kulturowy|kulturowa]], [[filozofia]] [[umysł]]u [[oraz]] [[wybrany|wybrane]] [[dział]]y [[logika|logiki]] ([[zwłaszcza]] [[logika]] [[epistemiczny|epistemiczna]], [[doksastyczny|doksastyczna]], [[semantyka]] [[logiczny|logiczna]] [[i]] [[teoria systemów dedukcyjnych]] [[z]] [[jej]] [[twierdzenie|twierdzeniami]] [[limitacyjny]]mi)<ref>{{źródło|dostęp=otwarty|autor=Katarzyna Zahorodna|tytuł=[https://open.icm.edu.pl/items/cc3fc301-1fe7-4472-a8fe-51fbf9493e68 Problem reprezentacji umysłowych w rozszerzonych systemach poznawczych], wyd. I|wydawnictwo=Fundacja na rzecz promocji nauki polskiej|miejsce=[[w:Wrocław|Wrocław]]|rok=2015|strony=18|isbn=978-83-63270-07-0}}</ref>.''
: (1.1) ''[[jego|Jego]] „[[prawa ręka]]”, Wołodymyr Horbulin, [[ukuć|ukuł]] [[wtedy]] [[hasło]], [[że]] [[w]] [[polityka|polityce]] [[zagraniczny|zagranicznej]] Kuczma [[być|jest]] [[nacjonalista|nacjonalistą]], [[w]] [[wewnętrzny|wewnętrznej]] — [[liberał]]em, [[a]] [[w]] [[społeczny|społecznej]] — [[socjaldemokrata|socjaldemokratą]]''<ref>{{NKJP|domain=#typ_publ|channel=#kanal_ksiazka|hash=d82cad4b7fd199fdadf646e7edbe9369|match_start=359|pub_title=Pomarańczowy majdan|authors=Marcin Wojciechowski|match_end=369|date=2006}}</ref>.
{{składnia}}
{{kolokacje}}
: (1.1) [[fobia społeczna]] • [[ustrój]] społeczny • [[zakład]] społeczny • [[klasa społeczna]] • [[reforma]] społeczna • [[nauka|nauki]] społeczne
{{synonimy}}
{{antonimy}}
{{hiperonimy}}
{{hiponimy}}
{{holonimy}}
{{meronimy}}
{{pokrewne}}
: {{rzecz}} [[społeczeństwo]] {{n}}, [[społeczność]] {{ż}}, [[społecznik]] {{m}}, [[społecznikostwo]] {{n}}, [[społecznictwo]] {{n}}
: {{czas}} [[uspołeczniać]] {{ndk}}, [[uspołecznić]] {{dk}}
: {{przym}} [[społecznikowski]], [[aspołeczny]], [[ogólnospołeczny]]
: {{przysł}} [[społecznie]], [[społem]]
{{frazeologia}}
: [[czyn społeczny]] • [[margines społeczny]] • [[drabina społeczna]]
{{etymologia}}
{{uwagi}}
: {{por|aspołeczny|antyspołeczny}}
{{tłumaczenia}}
* angielski: (1.1) [[social]]
* arabski: (1.1) [[اجتماعي]]
* bułgarski: (1.1) [[социален]], [[обществен]]
* chiński standardowy: (1.1) [[社会]] (shèhuì); (1.2) [[社会]] (shèhuì)
* duński: (1.1) [[social]]; (1.2) [[offentlig]]
* esperanto: (1.1) [[socia]]
* hiszpański: (1.1) [[social]]
* kazachski: (1.1) [[әлеуметтік]]
* łaciński: (1.1) [[socialis]]
* niemiecki: (1.1) [[gesellschaftlich]]
* nowogrecki: (1.1) [[κοινωνικός]]
* rosyjski: (1.1) [[общественный]]
* węgierski: (1.1) [[társadalmi]]
* włoski: (1.1) [[sociale]]
{{źródła}}
<references />
1taqt2jzx50bd9u8gno7ag11r17y4me
zdrowotny
0
148574
8856471
8651989
2026-08-13T11:50:18Z
~2026-44350-46
116380
dodano czeski: (1.1) [[zdravotní]]
8856471
wikitext
text/x-wiki
== zdrowotny ({{język polski}}) ==
{{wymowa}}
: {{IPA3|zdrɔˈvɔtnɨ}}, {{AS3|zdrov'''o'''tny}} {{audio|Pl-zdrowotny.ogg}}
{{znaczenia}}
''przymiotnik''
: (1.1) [[dotyczyć|dotyczący]] [[zdrowie|zdrowia]]
: (1.2) [[korzystnie]] [[wpływać|wpływający]] [[na]] [[stan]] [[zdrowie|zdrowia]]
{{odmiana}}
: (1.1-2) {{odmiana-przymiotnik-polski}}
{{przykłady}}
: (1.1) ''[[nie|Nie]] [[świadczyć|świadczy]] [[to]] [[oczywiście]], [[że]] [[każdy]] [[powtarzać|powtarzający]] [[się]] [[sen]] [[o]] [[ból]]u [[zwiastować|zwiastuje]] [[kłopot]]y [[zdrowotny|zdrowotne]]''<ref>{{NKJP|pub_title=Sny – klucz|match_end=396|hash=6efea8e6c146342d30bd0b4363583b59|channel=#kanal_ksiazka|authors=Katarzyna Ostrowska|date=2000|match_start=387|domain=#typ_inf-por}}</ref>.
{{składnia}}
{{kolokacje}}
: (1.1) [[problem]] / [[system]] zdrowotny • [[opieka]] zdrowotna • [[ubezpieczenie]] / [[świadczenie]] / [[bezpieczeństwo]] zdrowotne
: (1.2) [[klimat]] / [[poradnik]] / [[trening]] / [[urlop]] zdrowotny • [[wczasy]] / [[turnus]]y zdrowotne
{{synonimy}}
: (1.1) [[leczniczy]], [[medyczny]]
: (1.2) [[leczniczy]], [[terapeutyczny]], [[kuracyjny]], [[uzdrowicielski]]
{{antonimy}}
{{hiperonimy}}
{{hiponimy}}
{{holonimy}}
{{meronimy}}
{{pokrewne}}
: {{rzecz}} [[zdrowie]] {{n}}, [[uzdrowisko]] {{n}}
: {{przym}} [[zdrowy]]
: {{wykrz}} [[zdrówko]]
: {{czas}} [[zdrowieć]]
{{frazeologia}}
{{etymologia}}
{{uwagi}}
{{tłumaczenia}}
* angielski: (1.1) [[health]], ''opieka zdrowotna:'' [[health care]], [[healthcare]]
* chiński standardowy: (1.1) [[健康]] (jiànkāng); (1.2) [[健康]] (jiànkāng)
* czeski: (1.1) [[zdravotní]]
* duński: (1.1) [[sundhedsmæssig]]; (1.2) [[sund]]
* interlingua: (1.1) [[curative]]
* kornijski: (1.2) [[yaghus]]
* niemiecki: (1.1) [[gesundheitlich]], ''opieka zdrowotna:'' [[Gesundheitswesen]] {{n}}; (1.2) [[gesundheitsfördernd]], [[Erholung|Erholungs-]], ''urlop zdrowotny:'' [[Krankenurlaub]] {{m}}
* sanskryt: (1.1) [[क्षेम्य]]
* słowacki: (1.1) [[zdravotný]]
* włoski: (1.1) [[di]] [[salute]]; (1.2) [[salubre]]
{{źródła}}
<references />
qxfi5dyaayjbeiozfh356jcqmvlknld
twig
0
151285
8856209
8403569
2026-08-12T16:43:14Z
OkuRin
62517
/* twig (język angielski) */ Dodanie znaczenia
8856209
wikitext
text/x-wiki
== twig ({{język angielski}}) ==
[[Plik:European birch branch.jpg|thumb|twigs (1.1)]]
{{wymowa}} {{audioUS|En-us-twig.ogg}}
{{znaczenia}}
''rzeczownik policzalny''
: (1.1) [[gałązka]]
: (1.2) {{anat}} [[niewielki]]e [[odgałęzianie]] [[nerw]]u [[lub]] [[arteria|arterii]]<ref>{{Merriam-Webster}}</ref>
{{odmiana}}
: (1.1-2) {{lp}} twig; {{lm}} twigs
{{przykłady}}
: (1.1) ''[[the|The]] [[twig]]s [[of]] [[a]] [[shrub]] [[be|were]] [[cover]]ed [[with]] [[yellow]] [[flower]]s.'' → '''[[gałązka|Gałązki]]''' [[krzew]]u [[być|były]] [[pokryć|pokryte]] [[żółty]]mi [[kwiat]]ami.
{{składnia}}
{{kolokacje}}
{{synonimy}}
{{antonimy}}
{{hiperonimy}}
{{hiponimy}}
{{holonimy}}
{{meronimy}}
{{pokrewne}}
: {{przym}} [[twiggy]]
{{frazeologia}}
{{etymologia}}
: {{etym|stang|twig}} → [[gałązka]], [[drzewko]] < {{etym|pragerm|*twigga}} → [[rozwidlenie]] < {{etym|praindoeur|*dwiko-}} < {{etym|praindoeur|*dwo-}} → [[dwa]]<ref>{{Etymonline}}</ref>
{{uwagi}}
{{źródła}}
<references />
fbtkzff77hg94799loggdhpp5v00d22
konsultować
0
152447
8856346
8728551
2026-08-13T05:37:00Z
~2026-44350-46
116380
dodano czeski: (1.1) [[konzultovat]] {{ż}}; (1.2) [[konzultovat]] {{ż}} • słowacki: (1.1) [[konzultovať]] {{ż}}; (1.2) [[konzultovať]] {{ż}}
8856346
wikitext
text/x-wiki
== konsultować ({{język polski}}) ==
{{wymowa}} {{IPA3|ˌkɔ̃w̃sulˈtɔvat͡ɕ}}, {{AS3|k'''õ'''ũ̯sult'''o'''vać}}, {{objaśnienie wymowy|NAZAL|ANS|AKCP}} {{audio|Pl-konsultować.ogg}}
{{znaczenia}}
''czasownik przechodni niedokonany'' ({{dk}} [[skonsultować]])
: (1.1) [[udzielać]] [[specjalistyczny]]ch [[porada|porad]]
: (1.2) [[zasięgać]] [[opinia|opinii]], [[rad]]y [[w]] [[jakiś|jakiejś]] [[sprawa|sprawie]] [[u]] [[specjalista|specjalisty]]<ref>{{USJPonline}}</ref>
''czasownik zwrotny niedokonany '''konsultować się''''' ({{dk}} [[skonsultować się]])
: (2.1) [[naradzać się]] [[w]] [[jakiś|jakiejś]] [[sprawa|sprawie]]<ref>{{DoroszewskiOnline}}</ref>
: (2.2) [[zasięgać]] [[opinia|opinii]], [[rada|rady]]
{{odmiana}}
: (1.1-2) {{odmiana-czasownik-polski
| dokonany= nie
| koniugacja= IV
| robię= konsultuję
| robi= konsultuje
| robią= konsultują
| robiłem= konsultowałem
| robił= konsultował
| robiła= konsultowała
| robili= konsultowali
| robiono= konsultowano
| rób= konsultuj
| robiąc= konsultując
| robiony= konsultowany
| robieni= konsultowani
| robienie= konsultowanie
}}
{{przykłady}}
{{składnia}}
{{kolokacje}}
{{synonimy}}
: (2.1) [[naradzać się]]
: (2.2) [[radzić się]]
{{antonimy}}
{{hiperonimy}}
: (1.1) [[opiniować]], [[radzić]]
: (1.2) [[zasięgać]]
{{hiponimy}}
{{holonimy}}
{{meronimy}}
{{pokrewne}}
: {{rzecz}} [[konsultacja]] {{ż}}, [[konsultant]] {{m}}, [[konsultantka]] {{ż}}, [[konsultowanie]] {{n}}
: {{przym}} [[konsultacyjny]], [[konsultancki]]
{{frazeologia}}
{{etymologia}}
: {{etym2|łac|consulto|consultare}}
{{uwagi}}
{{tłumaczenia}}
* angielski: (2.1) [[consult]], [[take up with]]; (2.2) [[consult]], [[take up with]]
* białoruski: (1.1) [[кансультаваць]]; (2.2) [[кансультавацца]]
* chiński standardowy: (2.1) [[商量]] (shāngliáng); (2.2) [[商量]] (shāngliáng)
* czeski: (1.1) [[konzultovat]] {{ż}}; (1.2) [[konzultovat]] {{ż}}
* duński: (1.2) [[konsultere]]; (2.1) [[konsultere]]; (2.2) [[konsultere]]
* francuski: (1.2) [[consulter]]; (2.1) [[consulter]]
* rosyjski: (1.1) [[консультировать]]; (2.2) [[консультироваться]]
* słowacki: (1.1) [[konzultovať]] {{ż}}; (1.2) [[konzultovať]] {{ż}}
{{źródła}}
<references />
s2dw339id6p8lawph8cp51pesoajldw
aparat
0
161460
8856326
8856111
2026-08-12T23:10:18Z
PBbot
36425
{{słowo dnia|2026|08|13}}
8856326
wikitext
text/x-wiki
{{podobne|aparaat|aparát|apparaat|Apparat|apparat}}
== aparat ({{język polski}}) ==
{{słowo dnia|2026|08|13}}
[[Plik:PENTAX ME SUPER.jpg|thumb|aparat (1.1) [[fotograficzny]]]]
[[Plik:Dialog gr 1972.jpg|thumb|aparat (1.1) [[telefoniczny]]]]
[[Plik:Hoergeraet analog 050609.jpg|thumb|aparat (1.2) [[słuchowy]]]]
[[Plik:Orthobraces - dental braces.jpg|thumb|aparat (1.2) [[na]] [[ząb|zęby]]]]
[[Plik:Cheironitis furcifer male head.jpg|thumb|aparat (1.3) [[gębowy]] [[chrząszcz]]a]]
{{wymowa}} {{audio|Pl-aparat.ogg}}, {{IPA3|aˈparat}}, {{AS3|ap'''a'''rat}}
{{znaczenia}}
''rzeczownik, rodzaj męskorzeczowy''
: (1.1) {{techn}} [[urządzenie]] [[o]] [[określony|określonej]] [[funkcjonalność|funkcjonalności]], [[np.]] [[telefoniczny]], [[fotograficzny]]
: (1.2) {{med}} [[przyrząd]] [[do]] [[korekcja|korekcji]] [[wada|wad]]
: (1.3) {{anat}} [[grupa]] [[narząd]]ów [[organizm]]ów [[żywy]]ch [[spełniać|spełniających]] [[określony|określone]] [[zadanie|zadania]]
: (1.4) [[instytucja|instytucje]], [[urząd|urzędy]] [[zajmować się|zajmujące się]] [[kontrola|kontrolą]] [[lub]] [[kierowanie]]m [[pewien|pewną]] [[dziedzina|dziedziną]] [[życie|życia]] [[państwowy|państwowego]], [[społeczny|społecznego]]
''rzeczownik, rodzaj męskoosobowy''
: (2.1) {{pot}} {{uczn}}<ref>{{Zgółkowa2004|strony=19}}</ref> [[zabawny]] [[lub]] [[szokujący]] [[człowiek]]
: (2.2) ''gwara więzienna'' [[cwaniak]]<ref>Maciej Szaszkiewicz, ''Słownik gwary więziennej'', w: ''Tajemnica grypserki. Cz. II'', Kraków 1997, s. 184.</ref>
{{odmiana}}
: (1.1-4) {{odmiana-rzeczownik-polski
|Mianownik lp = aparat
|Dopełniacz lp = aparatu
|Celownik lp = aparatowi
|Biernik lp = aparat
|Narzędnik lp = aparatem
|Miejscownik lp = aparacie
|Wołacz lp = aparacie
|Mianownik lm = aparaty
|Dopełniacz lm = aparatów
|Celownik lm = aparatom
|Biernik lm = aparaty
|Narzędnik lm = aparatami
|Miejscownik lm = aparatach
|Wołacz lm = aparaty
}}
: (2.1-2) {{odmiana-rzeczownik-polski
|Mianownik lp = aparat
|Dopełniacz lp = aparata
|Celownik lp = aparatowi
|Biernik lp = aparata
|Narzędnik lp = aparatem
|Miejscownik lp = aparacie
|Wołacz lp = aparacie
|Mianownik lm = aparaty
|Dopełniacz lm = aparatów
|Celownik lm = aparatom
|Biernik lm = aparatów
|Narzędnik lm = aparatami
|Miejscownik lm = aparatach
|Wołacz lm = aparaty
}}
{{przykłady}}
: (1.1) ''[[telegrafista|Telegrafista]] [[cofnąć się|cofnął się]], [[zmieszać się|zmieszany]] [[nieco]], [[do]] [[telegraf]]u, [[usiąść|usiadł]] [[przy]] [[aparat|aparacie]], [[zatopić|zatopił]] [[długi]]e, [[chudy|chude]], [[nerwowy|nerwowe]] [[palec|palce]] [[w]] [[jasny]]ch [[jak]] [[len]] [[włos]]ach [[i]] [[zapatrzyć się|zapatrzył się]] [[przez]] [[okno]] [[w]] [[zamglony]] [[jesienny]] [[dzień]]''<ref>W. Reymont, ''[[s:Fermenty|Fermenty]]''</ref>.
: (1.2) ''[[dziadek|Dziadek]] [[bez]] [[aparat]]u [[prawie]] [[nic]] [[nie]] [[słyszeć|słyszy]].''
: (1.4) ''[[stworzenie|Stworzenie]] [[na]] [[gruz]]ach [[dawny|dawnego]] [[aparat]]u [[państwowy|państwowego]], [[który]] [[być|był]] [[aparat]]em [[kapitalistyczny|kapitalistycznej]] [[przemoc]]y [[w stosunku do]] [[masa|mas]] [[ludowy]]ch, [[nowy|nowego]] [[aparat]]u [[państwowy|państwowego]], [[złożony|złożonego]] [[w]] [[swój|swych]] [[zasadniczy]]ch [[ogniwo|ogniwach]] [[z]] [[nowy]]ch, [[ludowy]]ch [[kadra|kadr]], [[aparat]]u, [[który]] [[stać się|stał się]] [[oręż]]em [[walka|walki]] [[z]] [[wszelki]]mi [[próba]]mi [[przywrócenie|przywrócenia]] [[panowanie|panowania]] [[burżuazja|burżuazji]] [[oraz]] [[dźwignia|dźwignią]] [[podstawowy]]ch [[przeobrażenie|przeobrażeń]] [[ustrojowy]]ch [[w]] [[kierunek|kierunku]] [[socjalizm]]u; [[ścisły|ścisłe]] [[powiązanie]] [[wojsko|wojska]] [[z]] [[lud]]em [[i]] [[demokratyzacja]] [[korpus]]u [[oficerski]]ego; [[coraz]] [[szeroki|szerszy]] [[i]] [[aktywny|aktywniejszy]] [[udział]] [[masa|mas]] [[w]] [[rządzenie|rządzeniu]] [[państwo|państwem]]''<ref>{{źródło|tytuł=''[https://books.google.pl/books?id=MbIHAAAAMAAJ Podstawy ideologiczne PZPR]''|rok=1951|rozdział=Deklaracja ideowa Polskiej Zjednoczonej Partii Robotniczej|strony=134|wydawnictwo=[[w:Książka i Wiedza|Książka i Wiedza]]|miejsce=[[w:Warszawa|Warszawa]]}}</ref>.
: (2.1) ''[[niezły|Niezły]] [[z]] [[on|niego]] [[aparat]][[!]]''
{{składnia}}
{{kolokacje}}
: (1.1) aparat [[aparat fotograficzny|fotograficzny]] / [[telefoniczny]] / [[cyfrowy]] / [[tlenowy]] / [[pomiarowy]] / [[aparat rentgenowski|rentgenowski]] / [[stereoskopowy]] • {{chem}} aparat [[ekstrakcyjny]] Soxleta / Kippa / Lindego / Orsata / [[reakcyjny]]
: (1.2) [[aparat słuchowy]] / [[ortodontyczny]] / [[na]] [[ząb|zęby]]
: (1.3) aparat [[gębowy]] / [[szparkowy]]
: (1.4) aparat [[partyjny]] / [[polityczny]] / [[kierowniczy]] / [[decyzyjny]]
{{synonimy}}
: (2.1) [[agregat]], [[model]], [[numer]], [[numerant]]
: (2.2) {{gwara}} {{więz}} [[model]], [[agregat]]
{{antonimy}}
{{hiperonimy}}
: (1.1) [[urządzenie]]
: (1.2) [[przyrząd]]
: (1.3) [[narząd]]
: (2.1) [[osoba]]
: (2.1) [[osoba]]
{{hiponimy}}
{{holonimy}}
{{meronimy}}
{{pokrewne}}
: {{rzecz}} [[aparatura]] {{ż}}, [[aparatczyk]] {{mos}}
:: {{zdrobn}} [[aparacik]] {{m}}
:: {{fż}} [[aparatka]] {{ż}}
: {{przym}} [[aparatowy]]
{{frazeologia}}
{{etymologia}}
: {{etym|łac|apparatus}} → [[przygotowanie]], [[urządzenie]]
{{uwagi}}
{{tłumaczenia}}
* angielski: (1.1) [[apparatus]]; (1.2) [[apparatus]]; (1.3) [[apparatus]]
* arabski: (1.1) [[أداة]] ('adāh) {{ż}}
* białoruski: (1.1) [[апарат]] {{m}}; (1.2) [[апарат]] {{m}}; (1.4) [[апарат]] {{m}}
* bułgarski: (1.1) [[апарат]] {{m}}; (1.3) [[апарат]] {{m}}; (1.4) [[апарат]] {{m}}
* duński: (1.1) [[apparat]] {{n}}; (1.3) [[apparat]] {{n}}; (1.4) [[apparat]] {{n}}; (2.1) [[apparat]] {{n}}
* esperanto: (1.1) [[aparato]]; (1.3) [[aparato]]; (1.4) [[aparato]]
* francuski: (1.1) [[appareil]], [[dispositif]], [[allumeur]]
* hiszpański: (1.1) [[aparato]] {{m}}, [[instrumento]] {{m}}, [[máquina]] {{ż}}
* interlingua: (1.1) [[apparato]]
* niemiecki: (1.1) [[Apparat]] {{m}}; (1.2) [[Gerät]] {{n}}
* norweski (bokmål): (1.1) [[apparat]] {{n}}; (1.3) [[apparat]] {{n}}; (1.4) [[apparat]] {{n}}
* norweski (nynorsk): (1.1) [[apparat]] {{n}}; (1.3) [[apparat]] {{n}}; (1.4) [[apparat]] {{n}}
* nowogrecki: (1.1) [[συσκευή]] {{ż}}, [[μηχανή]] (michaní) {{ż}}
* rosyjski: (1.1) [[аппарат]] (apparat) {{m}}; (1.2) [[аппарат]] {{m}}; (1.3) [[аппарат]] {{m}}; (1.4) [[аппарат]] {{m}}
* szkocki gaelicki: (1.1) [[acainn]] {{ż}}
* szwedzki: (1.1) [[apparat]] {{w}}; (1.4) [[apparat]] {{w}}
* turecki: (1.1) [[alet]]
* ukraiński: (1.1) [[апарат]] (aparat) {{m}}; (1.4) [[апарат]] {{m}}
* włoski: (1.1) [[apparecchio]] {{m}}; (1.2) [[apparecchio]] {{m}}; (1.3) [[apparato]] {{m}}; (1.4) [[apparato]] {{m}}
{{źródła}}
<references />
luu41js8cbnk80qc32evbpq8jwa6njv
Indeks:Wilamowski - Owoce
102
162925
8856290
7763421
2026-08-12T19:10:57Z
~2026-44318-68
116374
8856290
wikitext
text/x-wiki
Nazwy owoców w języku wilamowskim.
==Owoce==
{| class="wikitable sortable" width=60% style="text-align:center;"
!style="background: #FFDAB9" width=45%|polski a-z →
!! style="background: #FFDAB9" width=10% class="unsortable"|<font color="#FFDAB9">.</font>!!style="background: #FFDAB9" width=45%|wilamowski a-z →
|-
|[[agrest]] {{m}}
|[[Plik:Stachelbeeren.jpg|100px]]
|[[aongrest]], [[ongrest]], [[angrest]] {{m}}
|-
|[[ananas#ananas (język polski)|ananas]] {{m}}
|[[Plik:Pineapple 23.jpg|100px]]
|[[ȧnȧnȧs]] {{m}}
|-
|[[arbuz]]/[[kawon]] {{m}}
|[[Plik:Watermelon.svg|100px]]
|[[arbüz]] {{m}}
|-
|[[aronia]] {{ż}}
||[[Plik:800px-Aronia melanocarpa.jpg|100px]]
|
|-
|[[awokado]] {{n}}
||[[Plik:Avocado.jpeg|100px]]
|
|-
|[[banan#banan (język polski)|banan]] {{m}}
|[[Plik:Banana.arp.750pix.jpg|100px]]
|[[banan]] {{m}}
|-
|-
|[[biała porzeczka]] {{ż}}
||[[Plik:Groseilles blanches.jpg|100px]]
|
|-
|[[borówka]]/[[brusznica]] {{ż}}
|[[Plik:Vaccinium vitis-idaea 20060824 002.jpg|100px]]
|[[krȫwabjer]] {{ż}}
|-
|[[borówka amerykańska]] {{ż}}
|[[Plik:CDC blue.jpg|100px]]
|
|-
|[[brzoskwinia]] {{ż}}
||[[Plik:Autumn Red peaches.jpg|100px]]
|[[bźoskwiń]] {{ż}}
|-
|[[cytryna]] {{ż}}
|[[Plik:Lemon.jpg|100px]]
|[[citrȫn]] {{ż}}, [[citrön]] {{ż}}
|-
|[[czarna jagoda]] {{ż}}
||[[Plik:CDC blue.jpg|100px]]
|
|-
|[[czarna porzeczka]] {{ż}}
|[[Plik:Schwarze Johannisbeeren Makro.jpg|100px]]
|
|-
|[[czarny bez]] {{m}}
||[[Plik:Sambucus nigra-fruit001.jpg|100px]]
|
|-
|[[czeremcha]] {{ż}}
||[[Plik:Prunus padus Tuomi marjoja VII 04 2989 C cropped.JPG|100px]]
|
|-
|[[czereśnia]] {{ż}}
||[[Plik:Cherry.JPG|100px]]
|[[kjyś]] {{ż}}, [[kjyś]] {{ż}}
|-
|[[czerwona porzeczka]] {{ż}}
|[[Plik:Ribes rubrum2005-07-17.JPG|100px]]
|
|-
|[[daktyl]] {{m}}
|[[Plik:Dried dates.jpg|100px]]
|
|-
|[[dereń]] {{m}}
||[[Plik:Kornelfrucht.jpg|100px]]
|
|-
|[[durian]] {{m}}
||[[Plik:D101 and random stock.jpg|100px]]
|
|-
|[[dzika róża]] {{ż}}
por.[[szypszyna]] {{ż}}
||[[Plik:Rosa rugosa Frucht 1.jpg|100px]]
|
|-
|[[dżakfrut]]
||[[Plik:Artocarpus heterophyllus.jpg|100px]]
|
|-
|[[figa]] {{ż}}
||[[Plik:Ficus carica0.jpg|100px]]
|[[fȧjǵ]] {{ż}}, [[fȧjg]] {{ż}}
|-
|[[flaszowiec]]
||[[Plik:Soursop fruit.jpg|100px]]
|
|-
|[[gac]] {{m}}
||[[Plik:Gấc.jpg|100px]]
|
|-
|[[głóg]] {{m}}
||[[Plik:(MHNT) Crataegus monogyna - Fruits.jpg|100px]]
|
|-
|[[granat]] {{m}}
|[[Plik:Granadas - Pomegranates.jpg|100px]]
|[[granaot]] {{m}}
|-
|[[grejpfrut]] {{m}}
|[[Plik:CDC gf.jpg|100px]]
|[[grejfrut]] {{m}}
|-
|[[gruszka]] {{ż}}
|[[Plik:PearPhoto.jpg|100px]]
|[[bjyn]] {{ż}}
|-
|[[gruszla]]/[[guawa]]/[[guajawa]]
[[gwajawa]]/[[gojawa]]
||[[Plik:Ripe guava.jpg|100px]]
|
|-
|[[jabłko]] {{n}}
||[[Plik:Fuji apple.jpg|100px]]
|[[epuł]] {{m}}, [[opuł]] {{m}}
|-
|[[jagoda]] {{ż}} zob. → [[czarna jagoda]] {{ż}}
||[[Plik:BilberriesBig.jpg|100px]]
|[[bjer]] {{ż}}
|-
|[[jagoda kamczacka]]/[[suchodrzew siny]]/
[[wiciokrzew siny]]
||[[Plik:Lonicera coerulea a3.jpg|100px]]
|
|-
|[[jarzębina]] {{ż}}
||[[Plik:Pyracantha fruit - orange.jpg|100px]]
|[[oweryś]]
|-
|[[jeżyna]]/[[ostrężyna]] {{ż}}
|[[Plik:Blackberry fruits.jpg|100px]]
|[[brȳma]]
|-
|[[jujuba]] {{ż}}
||[[Plik:Ziziphus jujuba MS 2461.JPG|100px]]
|
|-
|[[kaki]] {{n}} zob. → [[persymona]] {{ż}}
|
|
|-
|[[kamionka]] {{ż}}
||[[Plik:Rubus saxatilis02 cropped.jpg|100px]]
|
|-
|[[karambola]]/[[oskomian]]
||[[Plik:Carambola cut.jpg|100px]]
|
|-
|[[kawon]] zob. → [[arbuz]] {{m}}
|
|-
|[[kiwi#kiwi (język polski)|kiwi]] {{n}}
|[[Plik:Kiwi aka.jpg|100px]]
|[[kiwi]] {{n}}
|-
|[[kumkwat]] {{m}}
||[[Plik:Fortunella.jpg|100px]]
|
|-
|[[liczi]]
||[[Plik:Lychee 600.jpg|100px]]
|
|-
|[[limonka]]/[[limona]]/[[lima]]/[[limetka]] {{ż}}
||[[Plik:Lime CDC.jpg|100px]]
|
|-
|[[łochynia]]/[[borówka bagienna]] {{ż}}
||[[Plik:Vaccinium uliginosum fruit cropped.jpg|100px]]
|
|-
|[[malina]] {{ż}}
||[[Plik:Raspberries.jpg|100px]]
|[[malīn]] {{ż}}, [[malin]] {{ż}}
|-
|[[mandarynka]] {{ż}}
|[[Plik:Madarines white bg02.jpg|100px]]
|[[mandarynk]] {{ż}}
|-
|[[mango#mango (język polski)|mango]] {{n}}
|[[Plik:Mangos in market.jpg|100px]]
|[[mango]] {{n}}
|-
|[[mangostan]] {{m}}
||[[Plik:Mangosteen3.jpg|100px]]
|
|-
|[[mącznica]] {{ż}}
||[[Plik:Arctostaphylos uva-ursi 25916.JPG|100px]]
|
|-
|[[melon#melon (język polski)|melon]] {{m}}
|[[Plik:Melon cantaloupe.jpg|100px]]
|[[melon]] {{m}}
|-
|[[morela]] {{ż}}
|[[Plik:Apricot fruit.jpg|100px]]
|[[morel]] {{ż}}
|-
|[[moroszka]] {{ż}}
||[[Plik:Hjortron.jpg|100px]]
|
|-
|[[morwa]] {{ż}}
||[[Plik:Mulberry.jpg|100px]]
|
|-
|[[nanercz]]/[[nerkowiec]]
||[[Plik:Cashew Brazil fruit 3.png|100px]]
|
|-
|[[nektarynka]] {{ż}}
||[[Plik:Nectarine CDC.jpg|100px]]
|
|-
|[[opuncja]] {{ż}}
||[[Plik:Higos Chumbos.jpg|100px]]
|
|-
|[[ostrężyna]] {{ż}} {{zob|[[jeżyna]]}} {{ż}}
|
|
|-
|[[papaja]]
||[[Plik:California Papaya ID.jpg|100px]]
|
|-
|[[persymona]] {{ż}}, [[kaki]] {{n}}
||[[Plik:Persimmon-oliv1.jpg|100px]]
|
|-
|[[pigwa]] {{ż}}
||[[Plik:Quitte Cydonia oblonga.jpg|100px]]
|
|-
|[[pitaja]]
||[[Plik:Yellow pitaya.jpg|100px]]
|
|-
|[[pomarańcza]] {{ż}}
|[[Plik:Citrus sinensis.jpg|100px]]
|[[pömaranć]] {{ż}}<ref>{{Latosiński1909}}</ref>, [[pomarańć]] {{ż}}
|-
|[[poziomka]] {{ż}}
||[[Plik:2 wild strawberries very close up UK 2006.JPG|100px]]
|[[ādbjēr]] {{ż}}
|-
|[[rambutan]]
||[[Plik:Exotic Fruit-Rambutans005.JPG|100px]]
|
|-
|[[rodzynka]] {{ż}} /[[rodzynek]] {{m}}
||[[Plik:Raisins.jpg|100px]]
|[[rozynki]] {{ż}}, [[rozinki]] {{ż}}
|-
|[[rokitnik]]/[[rozmarynowiec]] {{m}}
||[[Plik:Hippophae rhamnoides.jpg|100px]]
|-
|[[szypszyna]] {{ż}}
{{por|dzika róża}} {{ż}}
||[[Plik:Rosa canina fruits.jpg|100px]]
|
|-
|[[śliwka]] {{ż}}
||[[Plik:Plum on tree02.jpg|100px]]
|[[fłaum]] {{ż}}, [[fłaojm]] {{ż}}, [[fłoüm]] {{ż}}
|-
|[[tarnina]] {{ż}}
||[[Plik:Prunus spinosa2.jpg|100px]]
| [[śłyja]] {{ż}}
|-
|[[truskawka]] {{ż}}
|[[Plik:FraiseFruitPhoto.jpg|100px]]
|[[trüskawk]] {{ż}}
|-
|[[winogrono]] {{n}}
|[[Plik:Ripe grapes.jpg|100px]]
|[[wajnbier]], [[wȧjntroüb]] {{ż}}
|-
|[[wiśnia]] {{ż}}
|[[Plik:Owoce wisni.jpg|100px]]
|
|-
|[[żurawina]] {{ż}}
|[[Plik:2006-10-22Vaccinium02-02.jpg|100px]]
|
|-
|}
<references />
==Zobacz też==
*[[Indeks:Wilamowski - Jedzenie]]
*[[Indeks:Wilamowski - Smaki]]
[[Kategoria:Wilamowski (słowniki tematyczne)|Owoce]]
[[Kategoria:Owoce|Wilamowski]]
1avnhib07u70wjdmvuscqrcstdmasrf
8856379
8856290
2026-08-13T07:36:23Z
Peter Bowman
23133
[[Plik:Banana Fruit.JPG|100px]] jak w pozostalych indeksach, linki
8856379
wikitext
text/x-wiki
Nazwy owoców w języku wilamowskim.
==Owoce==
{| class="wikitable sortable" width=60% style="text-align:center;"
!style="background: #FFDAB9" width=45%|polski a-z →
!! style="background: #FFDAB9" width=10% class="unsortable"|<font color="#FFDAB9">.</font>!!style="background: #FFDAB9" width=45%|wilamowski a-z →
|-
|[[agrest]] {{m}}
|[[Plik:Stachelbeeren.jpg|100px]]
|[[aongrest]], [[ongrest]], [[angrest]] {{m}}
|-
|[[ananas]] {{m}}
|[[Plik:Pineapple 23.jpg|100px]]
|[[ȧnȧnȧs]] {{m}}
|-
|[[arbuz]]/[[kawon]] {{m}}
|[[Plik:Watermelon.svg|100px]]
|[[arbüz]] {{m}}
|-
|[[aronia]] {{ż}}
||[[Plik:800px-Aronia melanocarpa.jpg|100px]]
|
|-
|[[awokado]] {{n}}
||[[Plik:Avocado.jpeg|100px]]
|
|-
|[[banan]] {{m}}
|[[Plik:Banana Fruit.JPG|100px]]
|[[banan]] {{m}}
|-
|-
|[[biała porzeczka]] {{ż}}
||[[Plik:Groseilles blanches.jpg|100px]]
|
|-
|[[borówka]]/[[brusznica]] {{ż}}
|[[Plik:Vaccinium vitis-idaea 20060824 002.jpg|100px]]
|[[krȫwabjer]] {{ż}}
|-
|[[borówka amerykańska]] {{ż}}
|[[Plik:CDC blue.jpg|100px]]
|
|-
|[[brzoskwinia]] {{ż}}
||[[Plik:Autumn Red peaches.jpg|100px]]
|[[bźoskwiń]] {{ż}}
|-
|[[cytryna]] {{ż}}
|[[Plik:Lemon.jpg|100px]]
|[[citrȫn]] {{ż}}, [[citrön]] {{ż}}
|-
|[[czarna jagoda]] {{ż}}
||[[Plik:CDC blue.jpg|100px]]
|
|-
|[[czarna porzeczka]] {{ż}}
|[[Plik:Schwarze Johannisbeeren Makro.jpg|100px]]
|
|-
|[[czarny bez]] {{m}}
||[[Plik:Sambucus nigra-fruit001.jpg|100px]]
|
|-
|[[czeremcha]] {{ż}}
||[[Plik:Prunus padus Tuomi marjoja VII 04 2989 C cropped.JPG|100px]]
|
|-
|[[czereśnia]] {{ż}}
||[[Plik:Cherry.JPG|100px]]
|[[kjyś]] {{ż}}, [[kjyś]] {{ż}}
|-
|[[czerwona porzeczka]] {{ż}}
|[[Plik:Ribes rubrum2005-07-17.JPG|100px]]
|
|-
|[[daktyl]] {{m}}
|[[Plik:Dried dates.jpg|100px]]
|
|-
|[[dereń]] {{m}}
||[[Plik:Kornelfrucht.jpg|100px]]
|
|-
|[[durian]] {{m}}
||[[Plik:D101 and random stock.jpg|100px]]
|
|-
|[[dzika róża]] {{ż}}
por.[[szypszyna]] {{ż}}
||[[Plik:Rosa rugosa Frucht 1.jpg|100px]]
|
|-
|[[dżakfrut]]
||[[Plik:Artocarpus heterophyllus.jpg|100px]]
|
|-
|[[figa]] {{ż}}
||[[Plik:Ficus carica0.jpg|100px]]
|[[fȧjǵ]] {{ż}}, [[fȧjg]] {{ż}}
|-
|[[flaszowiec]]
||[[Plik:Soursop fruit.jpg|100px]]
|
|-
|[[gac]] {{m}}
||[[Plik:Gấc.jpg|100px]]
|
|-
|[[głóg]] {{m}}
||[[Plik:(MHNT) Crataegus monogyna - Fruits.jpg|100px]]
|
|-
|[[granat]] {{m}}
|[[Plik:Granadas - Pomegranates.jpg|100px]]
|[[granaot]] {{m}}
|-
|[[grejpfrut]] {{m}}
|[[Plik:CDC gf.jpg|100px]]
|[[grejfrut]] {{m}}
|-
|[[gruszka]] {{ż}}
|[[Plik:PearPhoto.jpg|100px]]
|[[bjyn]] {{ż}}
|-
|[[gruszla]]/[[guawa]]/[[guajawa]]
[[gwajawa]]/[[gojawa]]
||[[Plik:Ripe guava.jpg|100px]]
|
|-
|[[jabłko]] {{n}}
||[[Plik:Fuji apple.jpg|100px]]
|[[epuł]] {{m}}, [[opuł]] {{m}}
|-
|[[jagoda]] {{ż}} zob. → [[czarna jagoda]] {{ż}}
||[[Plik:BilberriesBig.jpg|100px]]
|[[bjer]] {{ż}}
|-
|[[jagoda kamczacka]]/[[suchodrzew siny]]/
[[wiciokrzew siny]]
||[[Plik:Lonicera coerulea a3.jpg|100px]]
|
|-
|[[jarzębina]] {{ż}}
||[[Plik:Pyracantha fruit - orange.jpg|100px]]
|[[oweryś]]
|-
|[[jeżyna]]/[[ostrężyna]] {{ż}}
|[[Plik:Blackberry fruits.jpg|100px]]
|[[brȳma]]
|-
|[[jujuba]] {{ż}}
||[[Plik:Ziziphus jujuba MS 2461.JPG|100px]]
|
|-
|[[kaki]] {{n}} zob. → [[persymona]] {{ż}}
|
|
|-
|[[kamionka]] {{ż}}
||[[Plik:Rubus saxatilis02 cropped.jpg|100px]]
|
|-
|[[karambola]]/[[oskomian]]
||[[Plik:Carambola cut.jpg|100px]]
|
|-
|[[kawon]] zob. → [[arbuz]] {{m}}
|
|-
|[[kiwi]] {{n}}
|[[Plik:Kiwi aka.jpg|100px]]
|[[kiwi]] {{n}}
|-
|[[kumkwat]] {{m}}
||[[Plik:Fortunella.jpg|100px]]
|
|-
|[[liczi]]
||[[Plik:Lychee 600.jpg|100px]]
|
|-
|[[limonka]]/[[limona]]/[[lima]]/[[limetka]] {{ż}}
||[[Plik:Lime CDC.jpg|100px]]
|
|-
|[[łochynia]]/[[borówka bagienna]] {{ż}}
||[[Plik:Vaccinium uliginosum fruit cropped.jpg|100px]]
|
|-
|[[malina]] {{ż}}
||[[Plik:Raspberries.jpg|100px]]
|[[malīn]] {{ż}}, [[malin]] {{ż}}
|-
|[[mandarynka]] {{ż}}
|[[Plik:Madarines white bg02.jpg|100px]]
|[[mandarynk]] {{ż}}
|-
|[[mango]] {{n}}
|[[Plik:Mangos in market.jpg|100px]]
|[[mango]] {{n}}
|-
|[[mangostan]] {{m}}
||[[Plik:Mangosteen3.jpg|100px]]
|
|-
|[[mącznica]] {{ż}}
||[[Plik:Arctostaphylos uva-ursi 25916.JPG|100px]]
|
|-
|[[melon]] {{m}}
|[[Plik:Melon cantaloupe.jpg|100px]]
|[[melon]] {{m}}
|-
|[[morela]] {{ż}}
|[[Plik:Apricot fruit.jpg|100px]]
|[[morel]] {{ż}}
|-
|[[moroszka]] {{ż}}
||[[Plik:Hjortron.jpg|100px]]
|
|-
|[[morwa]] {{ż}}
||[[Plik:Mulberry.jpg|100px]]
|
|-
|[[nanercz]]/[[nerkowiec]]
||[[Plik:Cashew Brazil fruit 3.png|100px]]
|
|-
|[[nektarynka]] {{ż}}
||[[Plik:Nectarine CDC.jpg|100px]]
|
|-
|[[opuncja]] {{ż}}
||[[Plik:Higos Chumbos.jpg|100px]]
|
|-
|[[ostrężyna]] {{ż}} {{zob|[[jeżyna]]}} {{ż}}
|
|
|-
|[[papaja]]
||[[Plik:California Papaya ID.jpg|100px]]
|
|-
|[[persymona]] {{ż}}, [[kaki]] {{n}}
||[[Plik:Persimmon-oliv1.jpg|100px]]
|
|-
|[[pigwa]] {{ż}}
||[[Plik:Quitte Cydonia oblonga.jpg|100px]]
|
|-
|[[pitaja]]
||[[Plik:Yellow pitaya.jpg|100px]]
|
|-
|[[pomarańcza]] {{ż}}
|[[Plik:Citrus sinensis.jpg|100px]]
|[[pömaranć]] {{ż}}<ref>{{Latosiński1909}}</ref>, [[pomarańć]] {{ż}}
|-
|[[poziomka]] {{ż}}
||[[Plik:2 wild strawberries very close up UK 2006.JPG|100px]]
|[[ādbjēr]] {{ż}}
|-
|[[rambutan]]
||[[Plik:Exotic Fruit-Rambutans005.JPG|100px]]
|
|-
|[[rodzynka]] {{ż}} /[[rodzynek]] {{m}}
||[[Plik:Raisins.jpg|100px]]
|[[rozynki]] {{ż}}, [[rozinki]] {{ż}}
|-
|[[rokitnik]]/[[rozmarynowiec]] {{m}}
||[[Plik:Hippophae rhamnoides.jpg|100px]]
|-
|[[szypszyna]] {{ż}}
{{por|dzika róża}} {{ż}}
||[[Plik:Rosa canina fruits.jpg|100px]]
|
|-
|[[śliwka]] {{ż}}
||[[Plik:Plum on tree02.jpg|100px]]
|[[fłaum]] {{ż}}, [[fłaojm]] {{ż}}, [[fłoüm]] {{ż}}
|-
|[[tarnina]] {{ż}}
||[[Plik:Prunus spinosa2.jpg|100px]]
| [[śłyja]] {{ż}}
|-
|[[truskawka]] {{ż}}
|[[Plik:FraiseFruitPhoto.jpg|100px]]
|[[trüskawk]] {{ż}}
|-
|[[winogrono]] {{n}}
|[[Plik:Ripe grapes.jpg|100px]]
|[[wajnbier]], [[wȧjntroüb]] {{ż}}
|-
|[[wiśnia]] {{ż}}
|[[Plik:Owoce wisni.jpg|100px]]
|
|-
|[[żurawina]] {{ż}}
|[[Plik:2006-10-22Vaccinium02-02.jpg|100px]]
|
|-
|}
<references />
==Zobacz też==
*[[Indeks:Wilamowski - Jedzenie]]
*[[Indeks:Wilamowski - Smaki]]
[[Kategoria:Wilamowski (słowniki tematyczne)|Owoce]]
[[Kategoria:Owoce|Wilamowski]]
mzjnxntx6narnrj1nsj68pbejv63k0h
Indeks:Polski - Owoce
102
166805
8856287
8834392
2026-08-12T19:05:14Z
~2026-44318-68
116374
8856287
wikitext
text/x-wiki
{{język linków|polski}}
== Owoce ==
{| class=wikitable border=1 cellpadding=4 cellspacing=0 width=50% style="text-align:center"
| width=60%|
| width=40%|
|-
!align=center colspan=2 style="background: #ccff99;"|[[owoc]]e
|-
|[[abiu]] / [[abio]]
|[[Plik:Abiu-fruta do Abieiro2.jpg|150px]]
|-
|[[agrest]]
|[[Plik:Stachelbeeren.jpg|150px]]
|-
|[[amla]]
|[[Plik:Phyllanthus officinalis.jpg|150px]]
|-
|[[ananas#ananas (język polski)|ananas]]
|[[Plik:Ananas (1).jpg|150px]]
|-
|[[arbuz]] / [[kawon]]
|[[Plik:Watermelons.jpg|150px]]
|-
|[[aronia]]
|[[Plik:800px-Aronia melanocarpa.jpg|150px]]
|-
|[[awokado]]
|[[Plik:Avocado.jpeg|150px]]
|-
|[[banan]]
|[[Plik:Banana.arp.750pix.jpg|150px]]
|-
|[[biała porzeczka]]
|[[Plik:Groseilles blanches.jpg|150px]]
|-
|[[borówka]] / [[brusznica]]
|[[Plik:Vaccinium vitis-idaea 20060824 002.jpg|150px]]
|-
|[[borówka amerykańska]]
|[[Plik:Bunch of blueberries, one unripe.jpg|150px]]
|-
|[[brzoskwinia]]
|[[Plik:Autumn Red peaches.jpg|150px]]
|-
|[[buk]] / [[orzeszki buku]] / [[orzeszki buczyny]]
|[[Plik:Fagus sylvatica9 ies.jpg|150px]]
|-
|[[cytryna]]
|[[Plik:Lemon.jpg|150px]]
|-
|[[czarna porzeczka]]
|[[Plik:Schwarze Johannisbeeren Makro.jpg|150px]]
|-
|[[czarny bez]]
|[[Plik:Sambucus nigra-fruit001.jpg|150px]]
|-
|[[czeremcha]] / [[trzemcha]]
|[[Plik:Prunus padus Tuomi marjoja VII 04 2989 C cropped.JPG|150px]]
|-
|[[czereśnia]] / [[trześnia]]
|[[Plik:Cherry Stella444.jpg|150px]]
|-
|[[czerwona porzeczka]]
|[[Plik:Ribes rubrum2005-07-17.JPG|150px]]
|-
|[[daktyl]]
|[[Plik:Dates on date palm.jpg|150px]]
|-
|[[dereń]]
|[[Plik:Kornelfrucht.jpg|150px]]
|-
|[[durian]]
|[[Plik:D101 and random stock.jpg|150px]]
|-
|[[dzika róża]]<br />{{por|szypszyna}}
|[[Plik:Rosa rugosa Frucht 1.jpg|150px]]
|-
|[[dżakfrut]]
|[[Plik:Artocarpus heterophyllus.jpg|150px]]
|-
|[[figa]]
|[[Plik:Grappe de figues 2.jpg|150px]]
|-
|[[flaszowiec]]
|[[Plik:Soursop fruit.jpg|150px]]
|-
|[[gac]]
|[[Plik:Gấc.jpg|150px]]
|-
|[[gewuina]]
|[[Plik:Gevuina avellana-fruto (avellana).JPG|150px]]
|-
|[[głóg]]
|[[Plik:(MHNT) Crataegus monogyna - Fruits.jpg|150px]]
|-
|[[granat]]
|[[Plik:Pomegranate03 edit.jpg|150px]]
|-
|[[grejpfrut]]
|[[Plik:Citrus_paradisi_(Grapefruit,_pink)_white_bg.jpg|150px]]
|-
|[[gruszka]]
|[[Plik:PearPhoto.jpg|150px]]
|-
|[[gruszla]] / [[guawa]] / [[guajawa]]<br />[[gwajawa]] / [[gojawa]]
|[[Plik:Ripe guava.jpg|150px]]
|-
|[[jabłko]]
|[[Plik:Red Delicious.jpg|150px]]
|-
|[[jagoda]] / [[borówka czarna]] / [[czernica]]
|[[Plik:BilberriesBig.jpg|150px]]
|-
|[[jagoda kamczacka]] / [[suchodrzew]] [[siny]]<br />[[wiciokrzew]] [[siny]]
|[[Plik:Lonicera coerulea a3.jpg|150px]]
|-
|[[jarzębina]]
|[[Plik:Pyracantha fruit - orange.jpg|150px]]
|-
|[[jeżyna]] / [[ostrężyna]]
|[[Plik:Brombeere-reif.JPG|150px]]
|-
|[[jujuba]]
|[[Plik:Ziziphus jujuba MS 2461.JPG|150px]]
|-
|[[kamionka]]
|[[Plik:Rubus saxatilis02 cropped.jpg|150px]]
|-
|[[karambola]] / [[oskomian]]
|[[Plik:Carambola cut.jpg|150px]]
|-
|[[kasztan jadalny]]
|[[Plik:Edelkastanien.JPG|150px]]
|-
|[[kawon]] {{zob|[[arbuz]]}}
|
|-
|[[kiwi]]
|[[Plik:Kiwi aka.jpg|150px]]
|-
|[[kleiszcze smakowite]] / [[bael]]
|[[Plik:Bael (Aegle marmelos) fruit at Narendrapur W IMG 4099.jpg|150px]]
|-
|[[kokos]] / [[orzech kokosowy]]
|[[Plik:Coconut art 06.jpg|150px]]
|-
|[[kumkwat]]
|[[Plik:Fortunella.jpg|150px]]
|-
|[[liczi]]
|[[Plik:Lychee 600.jpg|150px]]
|-
|[[limonka]] / [[limona]] / [[lima]] / [[limetka]]
|[[Plik:Lime CDC.jpg|150px]]
|-
|[[łochynia]] / [[borówka bagienna]]
|[[Plik:Vaccinium uliginosum fruit cropped.jpg|150px]]
|-
|[[makadamia]] / [[macadamia]]
|[[Plik:MacadamiaARS.jpg|150px]]
|-
|[[mahonia]]
|[[Plik:Berries DSC01117.JPG|150px]]
|-
|[[malina]]
|[[Plik:Raspberries05.jpg|150px]]
|-
|[[mandarynka]]
|[[Plik:Madarines white bg.jpg|150px]]
|-
|[[mango]]
|[[Plik:Mangos in market.jpg|150px]]
|-
|[[mangostan]]
|[[Plik:Mangosteen3.jpg|150px]]
|-
|[[mącznica]]
|[[Plik:Arctostaphylos uva-ursi 25916.JPG|150px]]
|-
|[[melon]]
|[[Plik:Lebensmittel-Galiamelone1-Asio.JPG|150px]]
|-
|[[migdał]]
|[[Plik:Almonds.jpg|150px]]
|-
|[[mongongo]]
|[[Plik:Mongongo nut2.png|150px]]
|-
|[[morela]]
|[[Plik:Apricots one open.jpg|150px]]
|-
|[[moroszka]]
|[[Plik:Hjortron.jpg|150px]]
|-
|[[morwa]]
|[[Plik:Mulberry.jpg|150px]]
|-
|[[muszpla]]
|[[Plik:Mispel.jpg|150px]]
|-
|[[nanercz]] / [[nerkowiec]]
|[[Plik:Cashew Brazil fruit 3.png|150px]]
|-
|[[nektarynka]]
|[[Plik:Nectarine.jpg|150px]]
|-
|[[nieszpułka]]
|[[Plik:Eriobotrya japonica JPG1b.jpg|150px]]
|-
|[[opuncja]]
|[[Plik:Higos Chumbos.jpg|150px]]
|-
|[[orzech brazylijski]]
|[[Plik:Brazil nuts.jpg|150px]]
|-
|[[orzech laskowy]]
|[[Plik:Haselnuss Gr 99.jpg|150px]]
|-
|[[orzech włoski]]
|[[Plik:Two English Walnuts edit.jpg|150px]]
|-
|[[orzech ziemny]] / [[orzech arachidowy]]
|[[Plik:Boiled big peanuts & normal peanuts, Katori City, Japan.jpg|150px]]
|-
|[[orzeszki sosny koreańskiej]]
|[[Plik:KoreanPineSeeds.jpg|150px]]
|-
|[[ostrężyna]], {{zob|[[jeżyna]]}}
|
|-
|[[papaja]]
|[[Plik:California Papaya ID.jpg|150px]]
|-
|[[pekan]]
|[[Plik:2 pecan nut halves.jpg|150px]]
|-
|[[persymona]]
|[[Plik:Persimmon-oliv1.jpg|150px]]
|-
|[[pigwa]]
|[[Plik:Quitte Cydonia oblonga.jpg|150px]]
|-
|[[piniola|piniole]] / [[orzeszek piniowy|orzeszki piniowe]]
|[[Plik:Pine nuts in various stages.jpg|150px]]
|-
|[[pistacja]] / [[orzech pistacjowy]]
|[[Plik:Pistachios th.jpg|150px]]
|-
|[[pitaja]]
|[[Plik:Yellow pitaya.jpg|150px]]
|-
|[[pomarańcza]]
|[[Plik:Ambersweet oranges.jpg|150px]]
|-
|[[poziomka]]
|[[Plik:2 wild strawberries very close up UK 2006.JPG|150px]]
|-
|[[rambutan]]
|[[Plik:Exotic Fruit-Rambutans005.JPG|150px]]
|-
|[[rokitnik]] / [[rozmarynowiec]]
|[[Plik:Hippophae rhamnoides.jpg|150px]]
|-
|[[szypszyna]]<br />{{por|dzika róża}}
|[[Plik:Rosa canina fruits.jpg|150px]]
|-
|[[śliwka]]
|[[Plik:Bluebyrd plum.jpg|150px]]
|-
|[[tamarillo]]
|[[Plik:Tamarillos(janek2005).jpg|150px]]
|-
|[[tarnina]]
|[[Plik:Prunus spinosa2.jpg|150px]]
|-
|[[truskawka]]
|[[Plik:FraiseFruitPhoto.jpg|150px]]
|-
|[[winogrono]]
|[[Plik:Duras grape.jpg|150px]]
|-
|[[wiśnia]]
|[[Plik:Owoce wisni.jpg|150px]]
|-
|[[żurawina]]
|[[Plik:Cranberries.jpg|150px]]
|}
== Zobacz też ==
* [[Indeks:Polski - Jedzenie]]
[[Kategoria:Polski (słowniki tematyczne)|Jedzenie]]
[[Kategoria:Owoce|Polski]]
[[en:Category:pl:Fruits]]
[[fr:Catégorie:Fruits en polonais]]
gfwzif60h2f411wx2nvadqn6gf420n1
8856376
8856287
2026-08-13T07:33:38Z
Peter Bowman
23133
Wycofano edycję użytkownika [[Special:Contributions/~2026-44318-68|~2026-44318-68]] ([[User talk:~2026-44318-68|dyskusja]]). Autor przywróconej wersji to [[User:~2026-38788-07|~2026-38788-07]].
8834392
wikitext
text/x-wiki
{{język linków|polski}}
== Owoce ==
{| class=wikitable border=1 cellpadding=4 cellspacing=0 width=50% style="text-align:center"
| width=60%|
| width=40%|
|-
!align=center colspan=2 style="background: #ccff99;"|[[owoc]]e
|-
|[[abiu]] / [[abio]]
|[[Plik:Abiu-fruta do Abieiro2.jpg|150px]]
|-
|[[agrest]]
|[[Plik:Stachelbeeren.jpg|150px]]
|-
|[[amla]]
|[[Plik:Phyllanthus officinalis.jpg|150px]]
|-
|[[ananas#ananas (język polski)|ananas]]
|[[Plik:Ananas (1).jpg|150px]]
|-
|[[arbuz]] / [[kawon]]
|[[Plik:Watermelons.jpg|150px]]
|-
|[[aronia]]
|[[Plik:800px-Aronia melanocarpa.jpg|150px]]
|-
|[[awokado]]
|[[Plik:Avocado.jpeg|150px]]
|-
|[[banan]]
|[[Plik:Banana Fruit.JPG|150px]]
|-
|[[biała porzeczka]]
|[[Plik:Groseilles blanches.jpg|150px]]
|-
|[[borówka]] / [[brusznica]]
|[[Plik:Vaccinium vitis-idaea 20060824 002.jpg|150px]]
|-
|[[borówka amerykańska]]
|[[Plik:Bunch of blueberries, one unripe.jpg|150px]]
|-
|[[brzoskwinia]]
|[[Plik:Autumn Red peaches.jpg|150px]]
|-
|[[buk]] / [[orzeszki buku]] / [[orzeszki buczyny]]
|[[Plik:Fagus sylvatica9 ies.jpg|150px]]
|-
|[[cytryna]]
|[[Plik:Lemon.jpg|150px]]
|-
|[[czarna porzeczka]]
|[[Plik:Schwarze Johannisbeeren Makro.jpg|150px]]
|-
|[[czarny bez]]
|[[Plik:Sambucus nigra-fruit001.jpg|150px]]
|-
|[[czeremcha]] / [[trzemcha]]
|[[Plik:Prunus padus Tuomi marjoja VII 04 2989 C cropped.JPG|150px]]
|-
|[[czereśnia]] / [[trześnia]]
|[[Plik:Cherry Stella444.jpg|150px]]
|-
|[[czerwona porzeczka]]
|[[Plik:Ribes rubrum2005-07-17.JPG|150px]]
|-
|[[daktyl]]
|[[Plik:Dates on date palm.jpg|150px]]
|-
|[[dereń]]
|[[Plik:Kornelfrucht.jpg|150px]]
|-
|[[durian]]
|[[Plik:D101 and random stock.jpg|150px]]
|-
|[[dzika róża]]<br />{{por|szypszyna}}
|[[Plik:Rosa rugosa Frucht 1.jpg|150px]]
|-
|[[dżakfrut]]
|[[Plik:Artocarpus heterophyllus.jpg|150px]]
|-
|[[figa]]
|[[Plik:Grappe de figues 2.jpg|150px]]
|-
|[[flaszowiec]]
|[[Plik:Soursop fruit.jpg|150px]]
|-
|[[gac]]
|[[Plik:Gấc.jpg|150px]]
|-
|[[gewuina]]
|[[Plik:Gevuina avellana-fruto (avellana).JPG|150px]]
|-
|[[głóg]]
|[[Plik:(MHNT) Crataegus monogyna - Fruits.jpg|150px]]
|-
|[[granat]]
|[[Plik:Pomegranate03 edit.jpg|150px]]
|-
|[[grejpfrut]]
|[[Plik:Citrus_paradisi_(Grapefruit,_pink)_white_bg.jpg|150px]]
|-
|[[gruszka]]
|[[Plik:PearPhoto.jpg|150px]]
|-
|[[gruszla]] / [[guawa]] / [[guajawa]]<br />[[gwajawa]] / [[gojawa]]
|[[Plik:Ripe guava.jpg|150px]]
|-
|[[jabłko]]
|[[Plik:Red Delicious.jpg|150px]]
|-
|[[jagoda]] / [[borówka czarna]] / [[czernica]]
|[[Plik:BilberriesBig.jpg|150px]]
|-
|[[jagoda kamczacka]] / [[suchodrzew]] [[siny]]<br />[[wiciokrzew]] [[siny]]
|[[Plik:Lonicera coerulea a3.jpg|150px]]
|-
|[[jarzębina]]
|[[Plik:Pyracantha fruit - orange.jpg|150px]]
|-
|[[jeżyna]] / [[ostrężyna]]
|[[Plik:Brombeere-reif.JPG|150px]]
|-
|[[jujuba]]
|[[Plik:Ziziphus jujuba MS 2461.JPG|150px]]
|-
|[[kamionka]]
|[[Plik:Rubus saxatilis02 cropped.jpg|150px]]
|-
|[[karambola]] / [[oskomian]]
|[[Plik:Carambola cut.jpg|150px]]
|-
|[[kasztan jadalny]]
|[[Plik:Edelkastanien.JPG|150px]]
|-
|[[kawon]] {{zob|[[arbuz]]}}
|
|-
|[[kiwi]]
|[[Plik:Kiwi aka.jpg|150px]]
|-
|[[kleiszcze smakowite]] / [[bael]]
|[[Plik:Bael (Aegle marmelos) fruit at Narendrapur W IMG 4099.jpg|150px]]
|-
|[[kokos]] / [[orzech kokosowy]]
|[[Plik:Coconut art 06.jpg|150px]]
|-
|[[kumkwat]]
|[[Plik:Fortunella.jpg|150px]]
|-
|[[liczi]]
|[[Plik:Lychee 600.jpg|150px]]
|-
|[[limonka]] / [[limona]] / [[lima]] / [[limetka]]
|[[Plik:Lime CDC.jpg|150px]]
|-
|[[łochynia]] / [[borówka bagienna]]
|[[Plik:Vaccinium uliginosum fruit cropped.jpg|150px]]
|-
|[[makadamia]] / [[macadamia]]
|[[Plik:MacadamiaARS.jpg|150px]]
|-
|[[mahonia]]
|[[Plik:Berries DSC01117.JPG|150px]]
|-
|[[malina]]
|[[Plik:Raspberries05.jpg|150px]]
|-
|[[mandarynka]]
|[[Plik:Madarines white bg.jpg|150px]]
|-
|[[mango]]
|[[Plik:Mangos in market.jpg|150px]]
|-
|[[mangostan]]
|[[Plik:Mangosteen3.jpg|150px]]
|-
|[[mącznica]]
|[[Plik:Arctostaphylos uva-ursi 25916.JPG|150px]]
|-
|[[melon]]
|[[Plik:Lebensmittel-Galiamelone1-Asio.JPG|150px]]
|-
|[[migdał]]
|[[Plik:Almonds.jpg|150px]]
|-
|[[mongongo]]
|[[Plik:Mongongo nut2.png|150px]]
|-
|[[morela]]
|[[Plik:Apricots one open.jpg|150px]]
|-
|[[moroszka]]
|[[Plik:Hjortron.jpg|150px]]
|-
|[[morwa]]
|[[Plik:Mulberry.jpg|150px]]
|-
|[[muszpla]]
|[[Plik:Mispel.jpg|150px]]
|-
|[[nanercz]] / [[nerkowiec]]
|[[Plik:Cashew Brazil fruit 3.png|150px]]
|-
|[[nektarynka]]
|[[Plik:Nectarine.jpg|150px]]
|-
|[[nieszpułka]]
|[[Plik:Eriobotrya japonica JPG1b.jpg|150px]]
|-
|[[opuncja]]
|[[Plik:Higos Chumbos.jpg|150px]]
|-
|[[orzech brazylijski]]
|[[Plik:Brazil nuts.jpg|150px]]
|-
|[[orzech laskowy]]
|[[Plik:Haselnuss Gr 99.jpg|150px]]
|-
|[[orzech włoski]]
|[[Plik:Two English Walnuts edit.jpg|150px]]
|-
|[[orzech ziemny]] / [[orzech arachidowy]]
|[[Plik:Boiled big peanuts & normal peanuts, Katori City, Japan.jpg|150px]]
|-
|[[orzeszki sosny koreańskiej]]
|[[Plik:KoreanPineSeeds.jpg|150px]]
|-
|[[ostrężyna]], {{zob|[[jeżyna]]}}
|
|-
|[[papaja]]
|[[Plik:California Papaya ID.jpg|150px]]
|-
|[[pekan]]
|[[Plik:2 pecan nut halves.jpg|150px]]
|-
|[[persymona]]
|[[Plik:Persimmon-oliv1.jpg|150px]]
|-
|[[pigwa]]
|[[Plik:Quitte Cydonia oblonga.jpg|150px]]
|-
|[[piniola|piniole]] / [[orzeszek piniowy|orzeszki piniowe]]
|[[Plik:Pine nuts in various stages.jpg|150px]]
|-
|[[pistacja]] / [[orzech pistacjowy]]
|[[Plik:Pistachios th.jpg|150px]]
|-
|[[pitaja]]
|[[Plik:Yellow pitaya.jpg|150px]]
|-
|[[pomarańcza]]
|[[Plik:Ambersweet oranges.jpg|150px]]
|-
|[[poziomka]]
|[[Plik:2 wild strawberries very close up UK 2006.JPG|150px]]
|-
|[[rambutan]]
|[[Plik:Exotic Fruit-Rambutans005.JPG|150px]]
|-
|[[rokitnik]] / [[rozmarynowiec]]
|[[Plik:Hippophae rhamnoides.jpg|150px]]
|-
|[[szypszyna]]<br />{{por|dzika róża}}
|[[Plik:Rosa canina fruits.jpg|150px]]
|-
|[[śliwka]]
|[[Plik:Bluebyrd plum.jpg|150px]]
|-
|[[tamarillo]]
|[[Plik:Tamarillos(janek2005).jpg|150px]]
|-
|[[tarnina]]
|[[Plik:Prunus spinosa2.jpg|150px]]
|-
|[[truskawka]]
|[[Plik:FraiseFruitPhoto.jpg|150px]]
|-
|[[winogrono]]
|[[Plik:Duras grape.jpg|150px]]
|-
|[[wiśnia]]
|[[Plik:Owoce wisni.jpg|150px]]
|-
|[[żurawina]]
|[[Plik:Cranberries.jpg|150px]]
|}
== Zobacz też ==
* [[Indeks:Polski - Jedzenie]]
[[Kategoria:Polski (słowniki tematyczne)|Jedzenie]]
[[Kategoria:Owoce|Polski]]
[[en:Category:pl:Fruits]]
[[fr:Catégorie:Fruits en polonais]]
cf47ozw18dtuimuodgtv7q8gbb9l64f
社会
0
167519
8856179
8816147
2026-08-12T13:29:25Z
ShenMi MeiRen
1560
/* 社会 (język chiński standardowy) */ uzupełnienie
8856179
wikitext
text/x-wiki
__TOC__
== {{zh|社会}} ({{język chiński standardowy}}) ==
{{zapis}} {{pupr|社会}}, {{ptrad|社會}}
{{wymowa}}
: {{pinyin|shèhuì|she4hui4}}; {{zhuyin|ㄕㄜˋㄏㄨㄟˋ}}
: {{audio|LL-Q9192 (cmn)-CanonNi-社会.wav}}
{{znaczenia}}
''rzeczownik''
: (1.1) [[społeczeństwo]]
: (1.2) [[społeczność]]
''przymiotnik''
: (2.1) [[społeczny]]
{{odmiana}}
{{przykłady}}
: (1.1) [[历史]][[论文]][[有助于]][[我们]][[理解]][[社会]][[是]][[如何]][[在]][[时间]][[长河]][[中]][[演变]][[的]]。(lìshǐ lùnwén yǒuzhùyú wǒmen lǐjiě shèhuì shì rúhé zài shíjiān chánghé zhōng yǎnbiàn de) → [[esej|Eseje]] [[historyczny|historyczne]] [[pomagać|pomagają]] [[my|nam]] [[zrozumieć]], [[jak]] '''[[społeczeństwo|społeczeństwa]]''' [[ewoluować|ewoluują]] [[na]] [[przestrzeń|przestrzeni]] [[dzieje|dziejów]].
: (1.1) [[她]][[描绘]][[的]][[是]][[一]][[个]][[所有]][[孩子]][[都]][[能]][[享有]][[受]][[教育]][[机会]][[的]][[社会]]。(tā miáohuì de shì yīgè suǒyǒu háizǐ dōu néng xiǎngyǒu shòu jiàoyù jīhuì de shèhuì) → [[wyobrażać|Wyobrażała]] [[sobie]] '''[[społeczeństwo]]''', [[w]] [[który]]m [[wszystek|wszystkie]] [[dziecko|dzieci]] [[mieć|mają]] [[dostęp]] [[do]] [[edukacja|edukacji]].
: (1.2) [[种族主义]][[仍然]][[是]][[一个]][[令]][[全部]][[本地]][[社会]][[出现]][[分裂]][[的]][[问题]]。(zhǒngzú zhǔyì réngrán shì yīgè lìng quánbù běndì shèhuì chūxiàn fēnliè de wèntí) → [[rasizm|Rasizm]] [[pozostawać|pozostaje]] [[problem]]em, [[który]] [[dzielić|dzieli]] [[cały|całą]] [[lokalny|lokalną]] '''[[społeczność]]'''.
: (1.2) [[这]][[位]][[普世]][[名流]][[的]][[演讲]][[激励]][[了]][[许多]][[人]][[把]][[目光]][[放]][[到]][[本地]][[社会]][[之]][[外]]。(zhè wèi pǔshì míngliú de yǎnjiǎng jīlìle xǔduō rén bǎ mùguāng fàng dào běndì shèhuì zhī wài) → [[przemówienie|Przemówienie]] [[ten|tej]] [[powszechnie]] [[rozpoznawalny|rozpoznawalnej]] [[postać|postaci]] [[zainspirować|zainspirowało]] [[wiele|wielu]] [[do]] [[spojrzenie|spojrzenia]] [[poza]] [[swój|swoje]] [[lokalny|lokalne]] '''[[społeczność|społeczności]]'''.
: (2.1) [[她]][[更]][[喜欢]][[那些]][[紧贴]][[现实]],[[关注]][[当下]][[社会]][[和]][[政治]][[议题]][[的]][[新锐]][[文学]]。(tā gèng xǐhuān nàxiē jǐn tiē xiànshí guānzhù dāngxià shèhuì hé zhèngzhì yìtí de xīnruì wénxué) → [[preferować|Preferuje]] [[literatura|literaturę]] [[awangardowy|awangardową]], [[bliski|bliską]] [[rzeczywistość|rzeczywistości]] [[i]] [[koncentrować|koncentrującą]] [[się]] [[na]] [[aktualny]]ch [[problem]]ach '''[[społeczny]]ch''' [[i]] [[polityczny]]ch.
: (2.1) [[历史学家]][[常常]][[把]][[某]][[些]][[事件]][[和]][[随后]][[发生]][[的]][[更]][[大]][[社会]][[变革]][[联系]][[起来]]。(lìshǐxuéjiā chángcháng bǎ mǒu xiē shìjiàn hé suíhòu fāshēng de gèng dà shèhuì biàngé liánxì qǐlái) → [[historyk|Historycy]] [[często]] [[łączyć|łączą]] [[pewien|pewne]] [[wydarzenie|wydarzenia]] [[z]] [[szeroki|szerszymi]] [[zmiana]]mi '''[[społeczny]]mi''', [[który|które]] [[po]] [[on|nich]] [[następować|następują]].
{{składnia}}
: (1.1-2) klasyfikator: brak
{{kolokacje}}
: (1.1) [[信息社会]] / [[资讯社会]] → społeczeństwo [[informacja|informacyjne]] • [[公民社会]] → społeczeństwo [[obywatel]]skie • [[高龄化社会]] → [[starzeć się|starzejące się]] społeczeństwo • [[社会学]] → [[nauka]] [[o]] społeczeństwie (=[[socjologia]]) • [[社会研究]] → [[badania]] społeczeństw (=[[WOS]])
: (1.2) [[国际社会]] → społeczność [[międzynarodowy|międzynarodowa]]
: (2.1) [[社会工作]] → [[praca|prace]] społeczne • [[社会达尔文主义]] → [[darwinizm społeczny]] • [[社会互动]] → [[interakcja|interacje]] społeczne • [[社会保障]] → [[zabezpieczenie społeczne]] • [[社会保险]] → [[ubezpieczenie społeczne]] • [[社会地位]] → [[pozycja]] społeczna • [[社会压力]] → [[presja]] społeczna • [[社会媒体]] → [[media]] społeczne (=[[media społecznościowe]]) • [[社会流动]] → [[ruchliwość społeczna]] • [[社会服务]] → [[usługa|usługi]] społeczne (=[[pomoc społeczna]]) • [[社会政策]] → [[polityka]] społeczna • [[社会性别]] → [[płeć]] społeczna • [[社会心理]] → [[psychologia]] społeczna • [[社会工程]] → [[inżynieria ]]społeczna • [[社会科学]] → [[nauka|nauki]] społeczne • [[社会运动]] → [[ruch]] społeczny • [[社会阶层]] / [[社会阶级]] → [[klasa społeczna]]
{{synonimy}}
: (1.1) [[人海]]
: (1.2) [[群体]]
{{antonimy}}
{{hiperonimy}}
{{hiponimy}}
{{holonimy}}
{{meronimy}}
{{złożenia}}
{{pokrewne}}
: {{czas}} [[会]] • [[社会化]]
: {{rzecz}} [[会]] • [[社会主义]] • [[社会化]]
{{frazeologia}}
{{etymologia}}
: {{etymn|chiń|社|会}} → [[stowarzyszenie]] + [[ugrupowanie]] < ''kalka z'' {{etym|jap|社会}}
: w ''klasycznym chińskim'' 社会 oznaczało '''spotkanie''' ([[会]]) w celu złożenia ofiary na ołtarzu '''boga ziemi''' ([[社]]) - w takim znaczeniu złożenie to przeszło do ''języka japońskiego''; wraz z zanikiem samej ceremonii oraz - szerzej - kultu bóstw ziemi, 社会 zaczęło wychodzić z użycia; stąd, pod koniec XIX w. złożenie to było niejako „wolne” do ponownego użycia - ''język japoński'' jako pierwszy zdecydował się na „recycling” pojęciowy, używając 社会 jako tłumaczenia ''europejskiego'' pojęcia [[społeczeństwo|społeczeństwa]], skąd użycie zostało zaimportowane z powrotem do ''współczesnego języka chińskiego''
{{uwagi}}
: {{HSK|4}}
{{źródła}}
== {{ja|[[社]][[会]]}} ({{język japoński}}) ==
{{czytania}}
{{wymowa}}
{{znaczenia}}
''rzeczownik''
: (1.1) しゃかい → [[społeczeństwo]]
{{odmiana}}
{{przykłady}}
{{składnia}}
{{kolokacje}}
{{synonimy}}
{{antonimy}}
{{hiperonimy}}
{{hiponimy}}
{{holonimy}}
{{meronimy}}
{{złożenia}}
: [[社会学]] • [[社会主義]] • [[社会主義思想]]
{{pokrewne}}
{{frazeologia}}
{{etymologia}}
{{uwagi}}
{{źródła}}
ite8uygl2ztsd7p479tu0pq61bsuybb
Barcelona
0
169677
8856163
8829380
2026-08-12T12:05:39Z
Almanbet Janışev
92858
/* Barcelona (język słowacki) */
8856163
wikitext
text/x-wiki
{{podobne|Barcellona|Barcełona}}
== Barcelona ({{język polski}}) ==
[[Plik:Barcelona ISS009-E-9987 (1).jpg|thumb|Barcelona (1.1)]]
[[Plik:Barcelona rooftops - Satellite dishes (1).jpg|thumb|Barcelona (1.1)]]
{{wymowa}} {{IPA3|ˌbart͡sɛˈlɔ̃na}}, {{AS3|b'''a'''rcel'''õ'''na}}, {{objaśnienie wymowy|NAZAL|AKCP}} {{audio|Pl-Barcelona.ogg}}
{{znaczenia}}
''rzeczownik, rodzaj żeński, nazwa własna''
: (1.1) {{geogr}} [[miasto]] [[w]] [[Hiszpania|Hiszpanii]], [[stolica]] [[Katalonia|Katalonii]]; {{wikipedia}}
: (1.2) {{geogr}} {{adm}} [[prowincja]] [[w]] [[Hiszpania|Hiszpanii]] [[z]] [[ośrodek|ośrodkiem]] [[administracyjny]]m [[w]] Barcelonie (1.1); {{wikipedia|Barcelona (prowincja)}}
: (1.3) {{geogr}} [[miasto]] [[w]] [[Wenezuela|Wenezueli]] [[stolica]] [[stan]]u [[Anzoátegui]]; {{wikipedia|Barcelona (miasto w Wenezueli)}}
: (1.4) {{geogr}} [[osada]] [[w]] [[Wielka Brytania|Wielkiej Brytanii]], [[w]] [[Kornwalia|Kornwalii]]; {{wikipedia|Barcelona (Wielka Brytania)}}
: (1.5) {{astr}} [[planetoida]] [[o]] [[numer]]ze [[katalogowy]]m [[900|9]][[45]]; {{wikipedia|(945) Barcelona}}
{{odmiana}}
: (1.1-5) {{odmiana-rzeczownik-polski
|Mianownik lp = Barcelona
|Dopełniacz lp = Barcelony
|Celownik lp = Barcelonie
|Biernik lp = Barcelonę
|Narzędnik lp = Barceloną
|Miejscownik lp = Barcelonie
|Wołacz lp = Barcelono
|Mianownik lm = Barcelony
|Dopełniacz lm = Barcelon
|Celownik lm = Barcelonom
|Biernik lm = Barcelony
|Narzędnik lm = Barcelonami
|Miejscownik lm = Barcelonach
|Wołacz lm = Barcelony
}}
{{przykłady}}
: (1.1) ''[[mieszkanka|Mieszkance]] [[Barcelona|Barcelony]] [[nie]] [[mówić|mów]], [[że]] [[być|jest]] [[Hiszpanka|Hiszpanką]].''
{{składnia}}
{{kolokacje}}
: (1.1, 1.3-4) {{kolokacje miejscowość|D=Barcelony|Ms=Barcelonie}}
{{synonimy}}
{{antonimy}}
{{hiperonimy}}
{{hiponimy}}
{{holonimy}}
: (1.1) [[Katalonia]]
: (1.2) [[Katalonia]]
: (1.3) [[Anzoátegui]]
: (1.4) [[Kornwalia]]
: (1.2) [[pas główny asteroid]]
{{meronimy}}
{{pokrewne}}
: {{rzecz}} [[barcelończyk]] {{m}}, [[barcelonka]] {{ż}}
: {{przym}} [[barceloński]]
{{frazeologia}}
{{etymologia}}
: (1.1) {{etym|hiszp|Barcelona}}; prawdopodobnie {{etymn|fen}}, od nazwiska kartagińskiego wodza [[:w:pl:Hamilkar Barkas|Hamilkara Barkasa]]<ref>{{Etymonline}}</ref>
{{uwagi}}
: {{wikipedia|Barcelona (ujednoznacznienie)}}
{{tłumaczenia}}
* angielski: (1.1) [[Barcelona]]; (1.5) [[Barcelona]]
* arabski: (1.1) [[برشلونة]] {{ż}}
* asturyjski: (1.1) [[Barcelona]]
* baskijski: (1.1) [[Bartzelona]]
* białoruski: (1.1) [[Барселона]] {{ż}}
* białoruski (taraszkiewica): (1.1) [[Барсэлёна]] {{ż}}
* bułgarski: (1.1) [[Барселона]] {{ż}}
* czeski: (1.1) [[Barcelona]] {{ż}}; (1.5) [[Barcelona]] {{ż}}
* duński: (1.1) [[Barcelona]] {{n}}
* esperanto: (1.1) [[Barcelono]]
* francuski: (1.1) [[Barcelone]] {{ż}}
* hebrajski: (1.1) [[ברצלונה]] {{ż}}
* hiszpański: (1.1) [[Barcelona]] {{ż}}
* jidysz: (1.1) [[באַרצעלאָנע]] {{ż}} (barcelone)
* kataloński: (1.1) [[Barcelona]] {{ż}}
* niemiecki: (1.1) [[Barcelona]] {{n}}
* nowogrecki: (1.1) [[Βαρκελώνη]] {{ż}}
* rosyjski: (1.1) [[Барселона]] {{ż}}
* serbski: (1.1) [[Барселона]] {{ż}}
* słowacki: (1.1) [[Barcelona]] {{ż}}; (1.5) [[Barcelona]] {{ż}}
* ukraiński: (1.1) [[Барселона]] {{ż}}; (1.5) [[Барселона]] {{ż}}
* wenecki: (1.1) [[Barcełona]]
* węgierski: (1.1) [[Barcelona]]
* włoski: (1.1) [[Barcellona]] {{ż}}
{{źródła}}
<references />
== Barcelona ({{język angielski}}) ==
[[Plik:Barcelona ISS009-E-9987 (1).jpg|thumb|Barcelona (1.1)]]
[[Plik:Barcelona rooftops - Satellite dishes (1).jpg|thumb|Barcelona (1.1)]]
{{wymowa}}
: {{IPA|ˌbɑː(ɹ)səˈloʊnə}} ''lub'' {{IPA2|ˌbɑː(ɹ)sɪˈloʊnə}}
: {{audio|LL-Q1860 (eng)-Vealhurl-Barcelona.wav}}
{{znaczenia}}
''rzeczownik, nazwa własna''
: (1.1) {{geogr}} [[Barcelona]]
: (1.2) {{astr}} [[Barcelona]]
{{odmiana}}
: (1) {{lp}} Barcelona; {{blm}}
{{przykłady}}
{{składnia}}
{{kolokacje}}
: (1.1) {{kolokacje miejscowość en|D=Barcelony|Ms=Barcelonie}}
{{synonimy}}
{{antonimy}}
{{hiperonimy}}
{{hiponimy}}
{{holonimy}}
{{meronimy}}
{{pokrewne}}
{{frazeologia}}
{{etymologia}}
{{uwagi}}
{{źródła}}
== Barcelona ({{język asturyjski}}) ==
[[Plik:Barcelona ISS009-E-9987 (1).jpg|thumb|Barcelona (1.1)]]
[[Plik:Barcelona rooftops - Satellite dishes (1).jpg|thumb|Barcelona (1.1)]]
{{wymowa}}
{{znaczenia}}
''rzeczownik, rodzaj żeński, nazwa własna''
: (1.1) {{geogr}} [[Barcelona]]
{{odmiana}}
{{przykłady}}
{{składnia}}
{{kolokacje}}
{{synonimy}}
{{antonimy}}
{{hiperonimy}}
{{hiponimy}}
{{holonimy}}
{{meronimy}}
{{pokrewne}}
{{frazeologia}}
{{etymologia}}
{{uwagi}}
{{źródła}}
== Barcelona ({{język czeski}}) ==
[[Plik:Barcelona ISS009-E-9987 (1).jpg|thumb|Barcelona (1.1)]]
[[Plik:Barcelona rooftops - Satellite dishes (1).jpg|thumb|Barcelona (1.1)]]
{{wymowa}}
{{znaczenia}}
''rzeczownik, rodzaj żeński, nazwa własna''
: (1.1) {{geogr}} [[Barcelona]]<ref>{{IJP|hasło=Barcelona}}</ref>
{{odmiana}}
: (1.1) {{odmiana-rzeczownik-czeski
|Mianownik lp = Barcelona
|Mianownik lm =
|Dopełniacz lp = Barcelony
|Dopełniacz lm =
|Celownik lp = Barceloně
|Celownik lm =
|Biernik lp = Barcelonu
|Biernik lm =
|Wołacz lp = Barcelono
|Wołacz lm =
|Miejscownik lp = Barceloně
|Miejscownik lm =
|Narzędnik lp = Barcelonou
|Narzędnik lm =
}}
{{przykłady}}
{{składnia}}
{{kolokacje}}
{{synonimy}}
{{antonimy}}
{{hiperonimy}}
{{hiponimy}}
{{holonimy}}
{{meronimy}}
{{pokrewne}}
: {{rzecz}} [[Barceloňan]] {{m}}, [[Barceloňanka]] {{ż}}
: {{przym}} [[barcelonský]]
{{frazeologia}}
{{etymologia}}
{{uwagi}}
{{źródła}}
<references />
== Barcelona ({{język hiszpański}}) ==
[[Plik:Barcelona ISS009-E-9987 (1).jpg|thumb|Barcelona (1.1)]]
[[Plik:Barcelona rooftops - Satellite dishes (1).jpg|thumb|Barcelona (1.1)]]
{{wymowa}}
: {{IPA3|baɾ.θe.ˈlo.na}}
: {{IPA3|baɾ.se.ˈlo.na}} ''(dialekty z utożsamieniem s-z)''
: {{audio|LL-Q1321 (spa)-Rodrigo5260-Barcelona.wav}} {{audio|LL-Q1321 (spa)-GlyphEnjoyer-Barcelona.wav}}
{{znaczenia}}
''rzeczownik, rodzaj żeński, nazwa własna''
: (1.1) {{geogr}} [[Barcelona]]
''rzeczownik, rodzaj męski, nazwa własna''
: (2.1) [[klub sportowy]] [[Barcelona]]
{{odmiana}} {{blm}}
{{przykłady}}
: (1.1) ''[[llegar|Llegaremos]] [[a]] [[Barcelona]] [[hacia]] [[el]] [[mediodía]].'' → [[zajechać|Zajedziemy]] [[do]] '''''[[Barcelona|Barcelony]]''''' [[około]] [[południe|południa]].
: (1.1) ''[[nada más|Nada más]] [[subir]] [[al]] [[tren]], [[darse cuenta|me di cuenta]] [[de]] [[que]] [[no]] [[ser|era]] [[el]] [[tren]] [[de]] [[Barcelona]].'' → [[gdy tylko|Gdy tylko]] [[wsiąść|wsiadłem/am]] [[do]] [[pociąg]]u, [[zdawać sobie sprawę|zdałem/am sobie sprawę]], [[że]] [[nie]] [[być|był]] [[to]] [[pociąg]] [[do]] '''[[Barcelona|Barcelony]]'''.
{{składnia}}
{{kolokacje}}
{{synonimy}}
: (1.1) [[Ciudad Condal]]
{{antonimy}}
{{hiperonimy}}
{{hiponimy}}
{{holonimy}}
{{meronimy}}
{{pokrewne}}
: {{przym}} [[barcelonés]]
: {{rzecz}} [[barcelonés]], [[barcelonesa]]
{{frazeologia}}
{{etymologia}}
{{uwagi}}
{{źródła}}
== Barcelona ({{język kataloński}}) ==
[[Plik:Barcelona ISS009-E-9987 (1).jpg|thumb|Barcelona (1.1)]]
[[Plik:Barcelona rooftops - Satellite dishes (1).jpg|thumb|Barcelona (1.1)]]
{{wymowa}}
: dialekt ''barceloní'' {{IPA3|bɐɾ.sɐˈɫo.nɐ}}
: {{or}} {{IPA3|bəɾ.səˈɫo.nə}}
: {{occ}} {{IPA3|baɾ.seˈɫo.na}}
: {{audio|LL-Q7026 (cat)-Unjoanqualsevol-Barcelona.wav}}
{{znaczenia}}
''rzeczownik, rodzaj żeński, nazwa własna''
: (1.1) {{geogr}} [[Barcelona]]
{{odmiana}}
: (1.1) {{blm}}
{{przykłady}}
{{składnia}}
{{kolokacje}}
{{synonimy}}
{{antonimy}}
{{hiperonimy}}
{{hiponimy}}
{{holonimy}}
{{meronimy}}
{{pokrewne}}
: {{przym}} [[barcelonès]] {{m}}, [[barcelonesa]] {{ż}}, [[barcelonista]] {{m}} i {{ż}}, [[barceloní]], [[barcelonisme]], [[Barça]]
: {{rzecz}} [[barcelonès]] {{m}}, [[barcelonesa]] {{ż}}, [[Barça]] {{m}}, [[barceloní]] {{m}}, [[barcelonina]] {{ż}}
{{frazeologia}}
{{etymologia}}
{{uwagi}}
{{źródła}}
== Barcelona ({{język niemiecki}}) ==
[[Plik:Barcelona ISS009-E-9987 (1).jpg|thumb|Barcelona (1.1)]]
[[Plik:Barcelona rooftops - Satellite dishes (1).jpg|thumb|Barcelona (1.1)]]
{{wymowa}}
: {{IPA3|ˌbaʁsəˈloːnaː}}
: {{audio|De-Barcelona.ogg}}
{{znaczenia}}
''rzeczownik, rodzaj nijaki, nazwa własna''
: (1.1) {{geogr}} [[Barcelona]]
{{odmiana}}
: (1.1) {{odmiana-rzeczownik-niemiecki|rodzaj=
|Mianownik lp = (das)<ref>[[b:Niemiecki/Gramatyka/Użycie rodzajnika przy nazwach państw, miast i przy innych nazwach własnych|Wikibooks.pl, ''Użycie rodzajnika przy nazwach państw, miast i innych nazwach własnych'']]</ref> Barcelona
|Dopełniacz lp = (des) Barcelona<br />Barcelonas
|Celownik lp = (dem) Barcelona
|Biernik lp = (das) Barcelona
|Mianownik lm =
|Dopełniacz lm =
|Celownik lm =
|Biernik lm =
}}
{{przykłady}}
{{składnia}}
{{kolokacje}}
{{synonimy}}
{{antonimy}}
{{hiperonimy}}
{{hiponimy}}
{{holonimy}}
{{meronimy}}
{{pokrewne}}
: {{rzecz}} [[Barceloner]] {{m}}, [[Barcelonerin]] {{ż}}
: {{przym}} [[barcelonisch]], [[Barceloner]]
{{frazeologia}}
{{etymologia}}
{{uwagi}}
{{źródła}}
<references />
== Barcelona ({{język portugalski}}) ==
[[Plik:Barcelona ISS009-E-9987 (1).jpg|thumb|Barcelona (1.1)]]
[[Plik:Barcelona rooftops - Satellite dishes (1).jpg|thumb|Barcelona (1.1)]]
{{wymowa}}
: {{audio|LL-Q5146 (por)-GiuliaCastela-Barcelona (Rio Grande do Norte).wav}}
{{znaczenia}}
''rzeczownik, rodzaj żeński, nazwa własna''
: (1.1) {{geogr}} [[Barcelona]]
{{odmiana}}
{{przykłady}}
{{składnia}}
{{kolokacje}}
{{synonimy}}
{{antonimy}}
{{hiperonimy}}
{{hiponimy}}
{{holonimy}}
{{meronimy}}
{{pokrewne}}
{{frazeologia}}
{{etymologia}}
{{uwagi}}
{{źródła}}
== Barcelona ({{język słowacki}}) ==
[[Plik:Barcelona ISS009-E-9987 (1).jpg|thumb|Barcelona (1.1)]]
[[Plik:Barcelona rooftops - Satellite dishes (1).jpg|thumb|Barcelona (1.1)]]
{{wymowa}}
: {{IPA3|ˈbarselɔna}}
{{znaczenia}}
''rzeczownik, rodzaj żeński, nazwa własna''
: (1.1) {{geogr}} [[Barcelona]]<ref name="Ss-p">{{Słownik słowacko-polski 2005|tom=2|strony=661}}</ref><ref name=sssj>{{SSSJ|tom=AG|hasło=Barcelona}}</ref>
{{odmiana}}
: (1.1) {{odmiana-rzeczownik-słowacki
|Mianownik lp = Barcelona
|Dopełniacz lp = Barcelony
|Celownik lp = Barcelone
|Biernik lp = Barcelonu
|Miejscownik lp = Barcelone
|Narzędnik lp = Barcelonou
}}
{{przykłady}}
{{składnia}}
{{kolokacje}}
{{synonimy}}
{{antonimy}}
{{hiperonimy}}
{{hiponimy}}
{{holonimy}}
{{meronimy}}
{{pokrewne}}
: {{rzecz}} [[Barcelončan]] {{m}}, [[Barcelončanka]] {{ż}}
: {{przym}} [[barcelonský]]
{{frazeologia}}
{{etymologia}}
{{uwagi}}
{{źródła}}
<references />
== Barcelona ({{język węgierski}}) ==
[[Plik:Barcelona ISS009-E-9987 (1).jpg|thumb|Barcelona (1.1)]]
[[Plik:Barcelona rooftops - Satellite dishes (1).jpg|thumb|Barcelona (1.1)]]
{{wymowa}}
{{znaczenia}}
''rzeczownik, nazwa własna''
: (1.1) {{geogr}} [[Barcelona]]
{{odmiana}}
{{przykłady}}
{{składnia}}
{{kolokacje}}
{{synonimy}}
{{antonimy}}
{{hiperonimy}}
{{hiponimy}}
{{holonimy}}
{{meronimy}}
{{pokrewne}}
{{frazeologia}}
{{etymologia}}
{{uwagi}}
{{źródła}}
sdhq8qmvo9k529htm7uj5m6mr7493d8
8856170
8856163
2026-08-12T12:24:36Z
Almanbet Janışev
92858
/* Barcelona (język czeski) */
8856170
wikitext
text/x-wiki
{{podobne|Barcellona|Barcełona}}
== Barcelona ({{język polski}}) ==
[[Plik:Barcelona ISS009-E-9987 (1).jpg|thumb|Barcelona (1.1)]]
[[Plik:Barcelona rooftops - Satellite dishes (1).jpg|thumb|Barcelona (1.1)]]
{{wymowa}} {{IPA3|ˌbart͡sɛˈlɔ̃na}}, {{AS3|b'''a'''rcel'''õ'''na}}, {{objaśnienie wymowy|NAZAL|AKCP}} {{audio|Pl-Barcelona.ogg}}
{{znaczenia}}
''rzeczownik, rodzaj żeński, nazwa własna''
: (1.1) {{geogr}} [[miasto]] [[w]] [[Hiszpania|Hiszpanii]], [[stolica]] [[Katalonia|Katalonii]]; {{wikipedia}}
: (1.2) {{geogr}} {{adm}} [[prowincja]] [[w]] [[Hiszpania|Hiszpanii]] [[z]] [[ośrodek|ośrodkiem]] [[administracyjny]]m [[w]] Barcelonie (1.1); {{wikipedia|Barcelona (prowincja)}}
: (1.3) {{geogr}} [[miasto]] [[w]] [[Wenezuela|Wenezueli]] [[stolica]] [[stan]]u [[Anzoátegui]]; {{wikipedia|Barcelona (miasto w Wenezueli)}}
: (1.4) {{geogr}} [[osada]] [[w]] [[Wielka Brytania|Wielkiej Brytanii]], [[w]] [[Kornwalia|Kornwalii]]; {{wikipedia|Barcelona (Wielka Brytania)}}
: (1.5) {{astr}} [[planetoida]] [[o]] [[numer]]ze [[katalogowy]]m [[900|9]][[45]]; {{wikipedia|(945) Barcelona}}
{{odmiana}}
: (1.1-5) {{odmiana-rzeczownik-polski
|Mianownik lp = Barcelona
|Dopełniacz lp = Barcelony
|Celownik lp = Barcelonie
|Biernik lp = Barcelonę
|Narzędnik lp = Barceloną
|Miejscownik lp = Barcelonie
|Wołacz lp = Barcelono
|Mianownik lm = Barcelony
|Dopełniacz lm = Barcelon
|Celownik lm = Barcelonom
|Biernik lm = Barcelony
|Narzędnik lm = Barcelonami
|Miejscownik lm = Barcelonach
|Wołacz lm = Barcelony
}}
{{przykłady}}
: (1.1) ''[[mieszkanka|Mieszkance]] [[Barcelona|Barcelony]] [[nie]] [[mówić|mów]], [[że]] [[być|jest]] [[Hiszpanka|Hiszpanką]].''
{{składnia}}
{{kolokacje}}
: (1.1, 1.3-4) {{kolokacje miejscowość|D=Barcelony|Ms=Barcelonie}}
{{synonimy}}
{{antonimy}}
{{hiperonimy}}
{{hiponimy}}
{{holonimy}}
: (1.1) [[Katalonia]]
: (1.2) [[Katalonia]]
: (1.3) [[Anzoátegui]]
: (1.4) [[Kornwalia]]
: (1.2) [[pas główny asteroid]]
{{meronimy}}
{{pokrewne}}
: {{rzecz}} [[barcelończyk]] {{m}}, [[barcelonka]] {{ż}}
: {{przym}} [[barceloński]]
{{frazeologia}}
{{etymologia}}
: (1.1) {{etym|hiszp|Barcelona}}; prawdopodobnie {{etymn|fen}}, od nazwiska kartagińskiego wodza [[:w:pl:Hamilkar Barkas|Hamilkara Barkasa]]<ref>{{Etymonline}}</ref>
{{uwagi}}
: {{wikipedia|Barcelona (ujednoznacznienie)}}
{{tłumaczenia}}
* angielski: (1.1) [[Barcelona]]; (1.5) [[Barcelona]]
* arabski: (1.1) [[برشلونة]] {{ż}}
* asturyjski: (1.1) [[Barcelona]]
* baskijski: (1.1) [[Bartzelona]]
* białoruski: (1.1) [[Барселона]] {{ż}}
* białoruski (taraszkiewica): (1.1) [[Барсэлёна]] {{ż}}
* bułgarski: (1.1) [[Барселона]] {{ż}}
* czeski: (1.1) [[Barcelona]] {{ż}}; (1.5) [[Barcelona]] {{ż}}
* duński: (1.1) [[Barcelona]] {{n}}
* esperanto: (1.1) [[Barcelono]]
* francuski: (1.1) [[Barcelone]] {{ż}}
* hebrajski: (1.1) [[ברצלונה]] {{ż}}
* hiszpański: (1.1) [[Barcelona]] {{ż}}
* jidysz: (1.1) [[באַרצעלאָנע]] {{ż}} (barcelone)
* kataloński: (1.1) [[Barcelona]] {{ż}}
* niemiecki: (1.1) [[Barcelona]] {{n}}
* nowogrecki: (1.1) [[Βαρκελώνη]] {{ż}}
* rosyjski: (1.1) [[Барселона]] {{ż}}
* serbski: (1.1) [[Барселона]] {{ż}}
* słowacki: (1.1) [[Barcelona]] {{ż}}; (1.5) [[Barcelona]] {{ż}}
* ukraiński: (1.1) [[Барселона]] {{ż}}; (1.5) [[Барселона]] {{ż}}
* wenecki: (1.1) [[Barcełona]]
* węgierski: (1.1) [[Barcelona]]
* włoski: (1.1) [[Barcellona]] {{ż}}
{{źródła}}
<references />
== Barcelona ({{język angielski}}) ==
[[Plik:Barcelona ISS009-E-9987 (1).jpg|thumb|Barcelona (1.1)]]
[[Plik:Barcelona rooftops - Satellite dishes (1).jpg|thumb|Barcelona (1.1)]]
{{wymowa}}
: {{IPA|ˌbɑː(ɹ)səˈloʊnə}} ''lub'' {{IPA2|ˌbɑː(ɹ)sɪˈloʊnə}}
: {{audio|LL-Q1860 (eng)-Vealhurl-Barcelona.wav}}
{{znaczenia}}
''rzeczownik, nazwa własna''
: (1.1) {{geogr}} [[Barcelona]]
: (1.2) {{astr}} [[Barcelona]]
{{odmiana}}
: (1) {{lp}} Barcelona; {{blm}}
{{przykłady}}
{{składnia}}
{{kolokacje}}
: (1.1) {{kolokacje miejscowość en|D=Barcelony|Ms=Barcelonie}}
{{synonimy}}
{{antonimy}}
{{hiperonimy}}
{{hiponimy}}
{{holonimy}}
{{meronimy}}
{{pokrewne}}
{{frazeologia}}
{{etymologia}}
{{uwagi}}
{{źródła}}
== Barcelona ({{język asturyjski}}) ==
[[Plik:Barcelona ISS009-E-9987 (1).jpg|thumb|Barcelona (1.1)]]
[[Plik:Barcelona rooftops - Satellite dishes (1).jpg|thumb|Barcelona (1.1)]]
{{wymowa}}
{{znaczenia}}
''rzeczownik, rodzaj żeński, nazwa własna''
: (1.1) {{geogr}} [[Barcelona]]
{{odmiana}}
{{przykłady}}
{{składnia}}
{{kolokacje}}
{{synonimy}}
{{antonimy}}
{{hiperonimy}}
{{hiponimy}}
{{holonimy}}
{{meronimy}}
{{pokrewne}}
{{frazeologia}}
{{etymologia}}
{{uwagi}}
{{źródła}}
== Barcelona ({{język czeski}}) ==
[[Plik:Barcelona ISS009-E-9987 (1).jpg|thumb|Barcelona (1.1)]]
[[Plik:Barcelona rooftops - Satellite dishes (1).jpg|thumb|Barcelona (1.1)]]
{{wymowa}}
: {{IPA3|ˈbart͡sɛlona}}
{{znaczenia}}
''rzeczownik, rodzaj żeński, nazwa własna''
: (1.1) {{geogr}} [[Barcelona]]<ref>{{IJP|hasło=Barcelona}}</ref>
{{odmiana}}
: (1.1) {{odmiana-rzeczownik-czeski
|Mianownik lp = Barcelona
|Mianownik lm =
|Dopełniacz lp = Barcelony
|Dopełniacz lm =
|Celownik lp = Barceloně
|Celownik lm =
|Biernik lp = Barcelonu
|Biernik lm =
|Wołacz lp = Barcelono
|Wołacz lm =
|Miejscownik lp = Barceloně
|Miejscownik lm =
|Narzędnik lp = Barcelonou
|Narzędnik lm =
}}
{{przykłady}}
{{składnia}}
{{kolokacje}}
{{synonimy}}
{{antonimy}}
{{hiperonimy}}
{{hiponimy}}
{{holonimy}}
{{meronimy}}
{{pokrewne}}
: {{rzecz}} [[Barceloňan]] {{m}}, [[Barceloňanka]] {{ż}}
: {{przym}} [[barcelonský]]
{{frazeologia}}
{{etymologia}}
{{uwagi}}
{{źródła}}
<references />
== Barcelona ({{język hiszpański}}) ==
[[Plik:Barcelona ISS009-E-9987 (1).jpg|thumb|Barcelona (1.1)]]
[[Plik:Barcelona rooftops - Satellite dishes (1).jpg|thumb|Barcelona (1.1)]]
{{wymowa}}
: {{IPA3|baɾ.θe.ˈlo.na}}
: {{IPA3|baɾ.se.ˈlo.na}} ''(dialekty z utożsamieniem s-z)''
: {{audio|LL-Q1321 (spa)-Rodrigo5260-Barcelona.wav}} {{audio|LL-Q1321 (spa)-GlyphEnjoyer-Barcelona.wav}}
{{znaczenia}}
''rzeczownik, rodzaj żeński, nazwa własna''
: (1.1) {{geogr}} [[Barcelona]]
''rzeczownik, rodzaj męski, nazwa własna''
: (2.1) [[klub sportowy]] [[Barcelona]]
{{odmiana}} {{blm}}
{{przykłady}}
: (1.1) ''[[llegar|Llegaremos]] [[a]] [[Barcelona]] [[hacia]] [[el]] [[mediodía]].'' → [[zajechać|Zajedziemy]] [[do]] '''''[[Barcelona|Barcelony]]''''' [[około]] [[południe|południa]].
: (1.1) ''[[nada más|Nada más]] [[subir]] [[al]] [[tren]], [[darse cuenta|me di cuenta]] [[de]] [[que]] [[no]] [[ser|era]] [[el]] [[tren]] [[de]] [[Barcelona]].'' → [[gdy tylko|Gdy tylko]] [[wsiąść|wsiadłem/am]] [[do]] [[pociąg]]u, [[zdawać sobie sprawę|zdałem/am sobie sprawę]], [[że]] [[nie]] [[być|był]] [[to]] [[pociąg]] [[do]] '''[[Barcelona|Barcelony]]'''.
{{składnia}}
{{kolokacje}}
{{synonimy}}
: (1.1) [[Ciudad Condal]]
{{antonimy}}
{{hiperonimy}}
{{hiponimy}}
{{holonimy}}
{{meronimy}}
{{pokrewne}}
: {{przym}} [[barcelonés]]
: {{rzecz}} [[barcelonés]], [[barcelonesa]]
{{frazeologia}}
{{etymologia}}
{{uwagi}}
{{źródła}}
== Barcelona ({{język kataloński}}) ==
[[Plik:Barcelona ISS009-E-9987 (1).jpg|thumb|Barcelona (1.1)]]
[[Plik:Barcelona rooftops - Satellite dishes (1).jpg|thumb|Barcelona (1.1)]]
{{wymowa}}
: dialekt ''barceloní'' {{IPA3|bɐɾ.sɐˈɫo.nɐ}}
: {{or}} {{IPA3|bəɾ.səˈɫo.nə}}
: {{occ}} {{IPA3|baɾ.seˈɫo.na}}
: {{audio|LL-Q7026 (cat)-Unjoanqualsevol-Barcelona.wav}}
{{znaczenia}}
''rzeczownik, rodzaj żeński, nazwa własna''
: (1.1) {{geogr}} [[Barcelona]]
{{odmiana}}
: (1.1) {{blm}}
{{przykłady}}
{{składnia}}
{{kolokacje}}
{{synonimy}}
{{antonimy}}
{{hiperonimy}}
{{hiponimy}}
{{holonimy}}
{{meronimy}}
{{pokrewne}}
: {{przym}} [[barcelonès]] {{m}}, [[barcelonesa]] {{ż}}, [[barcelonista]] {{m}} i {{ż}}, [[barceloní]], [[barcelonisme]], [[Barça]]
: {{rzecz}} [[barcelonès]] {{m}}, [[barcelonesa]] {{ż}}, [[Barça]] {{m}}, [[barceloní]] {{m}}, [[barcelonina]] {{ż}}
{{frazeologia}}
{{etymologia}}
{{uwagi}}
{{źródła}}
== Barcelona ({{język niemiecki}}) ==
[[Plik:Barcelona ISS009-E-9987 (1).jpg|thumb|Barcelona (1.1)]]
[[Plik:Barcelona rooftops - Satellite dishes (1).jpg|thumb|Barcelona (1.1)]]
{{wymowa}}
: {{IPA3|ˌbaʁsəˈloːnaː}}
: {{audio|De-Barcelona.ogg}}
{{znaczenia}}
''rzeczownik, rodzaj nijaki, nazwa własna''
: (1.1) {{geogr}} [[Barcelona]]
{{odmiana}}
: (1.1) {{odmiana-rzeczownik-niemiecki|rodzaj=
|Mianownik lp = (das)<ref>[[b:Niemiecki/Gramatyka/Użycie rodzajnika przy nazwach państw, miast i przy innych nazwach własnych|Wikibooks.pl, ''Użycie rodzajnika przy nazwach państw, miast i innych nazwach własnych'']]</ref> Barcelona
|Dopełniacz lp = (des) Barcelona<br />Barcelonas
|Celownik lp = (dem) Barcelona
|Biernik lp = (das) Barcelona
|Mianownik lm =
|Dopełniacz lm =
|Celownik lm =
|Biernik lm =
}}
{{przykłady}}
{{składnia}}
{{kolokacje}}
{{synonimy}}
{{antonimy}}
{{hiperonimy}}
{{hiponimy}}
{{holonimy}}
{{meronimy}}
{{pokrewne}}
: {{rzecz}} [[Barceloner]] {{m}}, [[Barcelonerin]] {{ż}}
: {{przym}} [[barcelonisch]], [[Barceloner]]
{{frazeologia}}
{{etymologia}}
{{uwagi}}
{{źródła}}
<references />
== Barcelona ({{język portugalski}}) ==
[[Plik:Barcelona ISS009-E-9987 (1).jpg|thumb|Barcelona (1.1)]]
[[Plik:Barcelona rooftops - Satellite dishes (1).jpg|thumb|Barcelona (1.1)]]
{{wymowa}}
: {{audio|LL-Q5146 (por)-GiuliaCastela-Barcelona (Rio Grande do Norte).wav}}
{{znaczenia}}
''rzeczownik, rodzaj żeński, nazwa własna''
: (1.1) {{geogr}} [[Barcelona]]
{{odmiana}}
{{przykłady}}
{{składnia}}
{{kolokacje}}
{{synonimy}}
{{antonimy}}
{{hiperonimy}}
{{hiponimy}}
{{holonimy}}
{{meronimy}}
{{pokrewne}}
{{frazeologia}}
{{etymologia}}
{{uwagi}}
{{źródła}}
== Barcelona ({{język słowacki}}) ==
[[Plik:Barcelona ISS009-E-9987 (1).jpg|thumb|Barcelona (1.1)]]
[[Plik:Barcelona rooftops - Satellite dishes (1).jpg|thumb|Barcelona (1.1)]]
{{wymowa}}
: {{IPA3|ˈbarselɔna}}
{{znaczenia}}
''rzeczownik, rodzaj żeński, nazwa własna''
: (1.1) {{geogr}} [[Barcelona]]<ref name="Ss-p">{{Słownik słowacko-polski 2005|tom=2|strony=661}}</ref><ref name=sssj>{{SSSJ|tom=AG|hasło=Barcelona}}</ref>
{{odmiana}}
: (1.1) {{odmiana-rzeczownik-słowacki
|Mianownik lp = Barcelona
|Dopełniacz lp = Barcelony
|Celownik lp = Barcelone
|Biernik lp = Barcelonu
|Miejscownik lp = Barcelone
|Narzędnik lp = Barcelonou
}}
{{przykłady}}
{{składnia}}
{{kolokacje}}
{{synonimy}}
{{antonimy}}
{{hiperonimy}}
{{hiponimy}}
{{holonimy}}
{{meronimy}}
{{pokrewne}}
: {{rzecz}} [[Barcelončan]] {{m}}, [[Barcelončanka]] {{ż}}
: {{przym}} [[barcelonský]]
{{frazeologia}}
{{etymologia}}
{{uwagi}}
{{źródła}}
<references />
== Barcelona ({{język węgierski}}) ==
[[Plik:Barcelona ISS009-E-9987 (1).jpg|thumb|Barcelona (1.1)]]
[[Plik:Barcelona rooftops - Satellite dishes (1).jpg|thumb|Barcelona (1.1)]]
{{wymowa}}
{{znaczenia}}
''rzeczownik, nazwa własna''
: (1.1) {{geogr}} [[Barcelona]]
{{odmiana}}
{{przykłady}}
{{składnia}}
{{kolokacje}}
{{synonimy}}
{{antonimy}}
{{hiperonimy}}
{{hiponimy}}
{{holonimy}}
{{meronimy}}
{{pokrewne}}
{{frazeologia}}
{{etymologia}}
{{uwagi}}
{{źródła}}
3auwa0zx812kxywsg13je352dd0esz5
fizik
0
172509
8856399
8856107
2026-08-13T09:19:42Z
Türkçe-Lehçe sözlük
114911
/* fizik (język turecki) */
8856399
wikitext
text/x-wiki
{{podobne|fizîk}}
== fizik ({{esperanto (morfem)}}) ==
{{wymowa}}
{{znaczenia}}
''{{morfem|eo}}''
: (1.1) [[fizyka]], [[fizyczny]]
{{odmiana}}
{{przykłady}}
{{składnia}}
{{kolokacje}}
{{synonimy}}
{{antonimy}}
{{hiperonimy}}
{{hiponimy}}
{{holonimy}}
{{meronimy}}
{{pochodne}}
: {{rzecz}} [[fiziko]], [[fizikisto]], [[astrofiziko]], [[astrofizikisto]], [[biofiziko]]
: {{przym}} [[fizika]]
{{frazeologia}}
{{etymologia}}
{{uwagi}}
{{źródła}}
== fizik ({{język haitański}}) ==
{{wymowa}}
{{znaczenia}}
''rzeczownik''
: (1.1) {{nauk}} [[fizyka]]
{{odmiana}}
{{przykłady}}
{{składnia}}
{{kolokacje}}
{{synonimy}}
{{antonimy}}
{{hiperonimy}}
{{hiponimy}}
{{holonimy}}
{{meronimy}}
{{pokrewne}}
{{frazeologia}}
{{etymologia}}
{{uwagi}}
{{źródła}}
== fizik ({{język słoweński}}) ==
{{wymowa}}
{{znaczenia}}
''rzeczownik, rodzaj męski żywotny''
: (1.1) [[fizyk]]<ref>{{ZRCSAZU}}</ref>
{{odmiana}}
{{przykłady}}
{{składnia}}
{{kolokacje}}
{{synonimy}}
{{antonimy}}
{{hiperonimy}}
{{hiponimy}}
{{holonimy}}
{{meronimy}}
{{pokrewne}}
: {{rzecz}} [[fizika]] {{ż}}
: {{przym}} [[fizikalen]]
{{frazeologia}}
{{etymologia}}
{{uwagi}}
{{źródła}}
<references/>
== fizik ({{język turecki}}) ==
{{wymowa}}
: {{audio|LL-Q256 (tur)-ToprakM-fizik.wav}}
{{znaczenia}}
''rzeczownik''
: (1.1) {{nauk}} [[fizyka]]
: (1.2) {{anat}} [[budowa]] [[ciało|ciała]] [[człowiek]]a
: (1.3) [[aparycja]], [[wygląd]] [[zewnętrzny]]
{{odmiana}}
: (1.1-3) {{odmiana-rzeczownik-turecki|fiziğ}}
{{przykłady}}
{{składnia}}
{{kolokacje}}
: (1.2) ''[[fizik gücü]]'' → [[krzepa]] • ''[[fizik kondisyonu]]'' → [[kondycja fizyczna]] • ''[[fizik yapısı]]'' → [[wygląd]] [[ciało|ciała]]
{{synonimy}}
{{antonimy}}
{{hiperonimy}}
{{hiponimy}}
{{holonimy}}
{{meronimy}}
{{pokrewne}}
: {{rzecz}} [[fizikçi]], [[fiziksellik]]
: {{przym}} [[fiziki]], [[fiziksel]]
: {{przysł}} [[fizikçe]]
{{frazeologia}}
{{etymologia}}
: {{etym|franc|physique}}
{{uwagi}}
{{źródła}}
== fizik ({{język wilamowski}}) ==
[[Plik:CollageFisica.jpg|thumb|fizik (1.1)]]
{{ortografie}}
{{wymowa}}
: {{audio|Wym-fizik (wersja Józefa Gary).ogg}}
{{znaczenia}}
''rzeczownik, rodzaj żeński''
: (1.1) {{eduk}} {{nauk}} [[fizyka]] ([[nauki przyrodnicze|nauka przyrodnicza]])<ref name="Gara2003">{{Gara2003|strony=}}</ref>
: (1.2) {{eduk}} [[fizyka]] ([[przedmiot]] [[szkolny]])<ref name="Gara2003"/>
{{odmiana}}
{{przykłady}}
{{składnia}}
{{kolokacje}}
{{synonimy}}
{{antonimy}}
{{hiperonimy}}
{{hiponimy}}
{{holonimy}}
{{meronimy}}
{{pokrewne}}
{{frazeologia}}
{{etymologia}}
: {{etymologia}} {{etym|gr|φυσικός}}
{{uwagi}}
{{źródła}}
<references />
o1ar7hk2y7ssfma52hb3h3d9dgs9g5n
8856402
8856399
2026-08-13T09:25:37Z
Türkçe-Lehçe sözlük
114911
/* fizik (język turecki) */
8856402
wikitext
text/x-wiki
{{podobne|fizîk}}
== fizik ({{esperanto (morfem)}}) ==
{{wymowa}}
{{znaczenia}}
''{{morfem|eo}}''
: (1.1) [[fizyka]], [[fizyczny]]
{{odmiana}}
{{przykłady}}
{{składnia}}
{{kolokacje}}
{{synonimy}}
{{antonimy}}
{{hiperonimy}}
{{hiponimy}}
{{holonimy}}
{{meronimy}}
{{pochodne}}
: {{rzecz}} [[fiziko]], [[fizikisto]], [[astrofiziko]], [[astrofizikisto]], [[biofiziko]]
: {{przym}} [[fizika]]
{{frazeologia}}
{{etymologia}}
{{uwagi}}
{{źródła}}
== fizik ({{język haitański}}) ==
{{wymowa}}
{{znaczenia}}
''rzeczownik''
: (1.1) {{nauk}} [[fizyka]]
{{odmiana}}
{{przykłady}}
{{składnia}}
{{kolokacje}}
{{synonimy}}
{{antonimy}}
{{hiperonimy}}
{{hiponimy}}
{{holonimy}}
{{meronimy}}
{{pokrewne}}
{{frazeologia}}
{{etymologia}}
{{uwagi}}
{{źródła}}
== fizik ({{język słoweński}}) ==
{{wymowa}}
{{znaczenia}}
''rzeczownik, rodzaj męski żywotny''
: (1.1) [[fizyk]]<ref>{{ZRCSAZU}}</ref>
{{odmiana}}
{{przykłady}}
{{składnia}}
{{kolokacje}}
{{synonimy}}
{{antonimy}}
{{hiperonimy}}
{{hiponimy}}
{{holonimy}}
{{meronimy}}
{{pokrewne}}
: {{rzecz}} [[fizika]] {{ż}}
: {{przym}} [[fizikalen]]
{{frazeologia}}
{{etymologia}}
{{uwagi}}
{{źródła}}
<references/>
== fizik ({{język turecki}}) ==
{{wymowa}}
: {{audio|LL-Q256 (tur)-ToprakM-fizik.wav}}
{{znaczenia}}
''rzeczownik''
: (1.1) {{nauk}} [[fizyka]]
: (1.2) {{anat}} [[budowa]] [[ciało|ciała]] [[człowiek]]a
: (1.3) [[aparycja]], [[wygląd]] [[zewnętrzny]]
{{odmiana}}
: (1.1-3) {{odmiana-rzeczownik-turecki|fiziğ}}
{{przykłady}}
{{składnia}}
{{kolokacje}}
: (1.2) ''[[fizik gücü]]'' → [[krzepa]] • ''[[fizik kondisyonu]]'' → [[kondycja fizyczna]] • ''[[fizik tedavi]]'' → [[fizjoterapia]] • ''[[fizik yapısı]]'' → [[wygląd]] [[ciało|ciała]]
{{synonimy}}
{{antonimy}}
{{hiperonimy}}
{{hiponimy}}
{{holonimy}}
{{meronimy}}
{{pokrewne}}
: {{rzecz}} [[fizikçi]], [[fiziksellik]]
: {{przym}} [[fiziki]], [[fiziksel]]
: {{przysł}} [[fizikçe]]
{{frazeologia}}
{{etymologia}}
: {{etym|franc|physique}}
{{uwagi}}
{{źródła}}
== fizik ({{język wilamowski}}) ==
[[Plik:CollageFisica.jpg|thumb|fizik (1.1)]]
{{ortografie}}
{{wymowa}}
: {{audio|Wym-fizik (wersja Józefa Gary).ogg}}
{{znaczenia}}
''rzeczownik, rodzaj żeński''
: (1.1) {{eduk}} {{nauk}} [[fizyka]] ([[nauki przyrodnicze|nauka przyrodnicza]])<ref name="Gara2003">{{Gara2003|strony=}}</ref>
: (1.2) {{eduk}} [[fizyka]] ([[przedmiot]] [[szkolny]])<ref name="Gara2003"/>
{{odmiana}}
{{przykłady}}
{{składnia}}
{{kolokacje}}
{{synonimy}}
{{antonimy}}
{{hiperonimy}}
{{hiponimy}}
{{holonimy}}
{{meronimy}}
{{pokrewne}}
{{frazeologia}}
{{etymologia}}
: {{etymologia}} {{etym|gr|φυσικός}}
{{uwagi}}
{{źródła}}
<references />
7f5evckiv9j6d5uwpznyz49bck1qro9
8856414
8856402
2026-08-13T09:37:34Z
Türkçe-Lehçe sözlük
114911
/* fizik (język turecki) */
8856414
wikitext
text/x-wiki
{{podobne|fizîk}}
== fizik ({{esperanto (morfem)}}) ==
{{wymowa}}
{{znaczenia}}
''{{morfem|eo}}''
: (1.1) [[fizyka]], [[fizyczny]]
{{odmiana}}
{{przykłady}}
{{składnia}}
{{kolokacje}}
{{synonimy}}
{{antonimy}}
{{hiperonimy}}
{{hiponimy}}
{{holonimy}}
{{meronimy}}
{{pochodne}}
: {{rzecz}} [[fiziko]], [[fizikisto]], [[astrofiziko]], [[astrofizikisto]], [[biofiziko]]
: {{przym}} [[fizika]]
{{frazeologia}}
{{etymologia}}
{{uwagi}}
{{źródła}}
== fizik ({{język haitański}}) ==
{{wymowa}}
{{znaczenia}}
''rzeczownik''
: (1.1) {{nauk}} [[fizyka]]
{{odmiana}}
{{przykłady}}
{{składnia}}
{{kolokacje}}
{{synonimy}}
{{antonimy}}
{{hiperonimy}}
{{hiponimy}}
{{holonimy}}
{{meronimy}}
{{pokrewne}}
{{frazeologia}}
{{etymologia}}
{{uwagi}}
{{źródła}}
== fizik ({{język słoweński}}) ==
{{wymowa}}
{{znaczenia}}
''rzeczownik, rodzaj męski żywotny''
: (1.1) [[fizyk]]<ref>{{ZRCSAZU}}</ref>
{{odmiana}}
{{przykłady}}
{{składnia}}
{{kolokacje}}
{{synonimy}}
{{antonimy}}
{{hiperonimy}}
{{hiponimy}}
{{holonimy}}
{{meronimy}}
{{pokrewne}}
: {{rzecz}} [[fizika]] {{ż}}
: {{przym}} [[fizikalen]]
{{frazeologia}}
{{etymologia}}
{{uwagi}}
{{źródła}}
<references/>
== fizik ({{język turecki}}) ==
{{wymowa}}
: {{audio|LL-Q256 (tur)-ToprakM-fizik.wav}}
{{znaczenia}}
''rzeczownik''
: (1.1) {{nauk}} [[fizyka]]
: (1.2) {{anat}} [[budowa]] [[ciało|ciała]] [[człowiek]]a
: (1.3) [[aparycja]], [[wygląd]] [[zewnętrzny]]
{{odmiana}}
: (1.1-3) {{odmiana-rzeczownik-turecki|fiziğ}}
{{przykłady}}
{{składnia}}
{{kolokacje}}
: (1.2) ''[[fizik gücü]]'' → [[krzepa]] • ''[[fizik kondisyonu]]'' → [[kondycja fizyczna]] • ''[[fizik tedavi]] / [[fizik tedavisi]]'' → [[fizjoterapia]] • ''[[fizik yapısı]]'' → [[wygląd]] [[ciało|ciała]]
{{synonimy}}
{{antonimy}}
{{hiperonimy}}
{{hiponimy}}
{{holonimy}}
{{meronimy}}
{{pokrewne}}
: {{rzecz}} [[fizikçi]], [[fiziksellik]]
: {{przym}} [[fiziki]], [[fiziksel]]
: {{przysł}} [[fizikçe]]
{{frazeologia}}
{{etymologia}}
: {{etym|franc|physique}}
{{uwagi}}
{{źródła}}
== fizik ({{język wilamowski}}) ==
[[Plik:CollageFisica.jpg|thumb|fizik (1.1)]]
{{ortografie}}
{{wymowa}}
: {{audio|Wym-fizik (wersja Józefa Gary).ogg}}
{{znaczenia}}
''rzeczownik, rodzaj żeński''
: (1.1) {{eduk}} {{nauk}} [[fizyka]] ([[nauki przyrodnicze|nauka przyrodnicza]])<ref name="Gara2003">{{Gara2003|strony=}}</ref>
: (1.2) {{eduk}} [[fizyka]] ([[przedmiot]] [[szkolny]])<ref name="Gara2003"/>
{{odmiana}}
{{przykłady}}
{{składnia}}
{{kolokacje}}
{{synonimy}}
{{antonimy}}
{{hiperonimy}}
{{hiponimy}}
{{holonimy}}
{{meronimy}}
{{pokrewne}}
{{frazeologia}}
{{etymologia}}
: {{etymologia}} {{etym|gr|φυσικός}}
{{uwagi}}
{{źródła}}
<references />
64diq7nxwx2jzujjf32c99rysajbvqz
jabłko Adama
0
176361
8856248
8707983
2026-08-12T18:11:53Z
OkuRin
62517
dodano interlingua: (1.1) [[pomo]] [[de]] [[Adam]]
8856248
wikitext
text/x-wiki
== [[jabłko]] [[Adam]]a ({{język polski}}) ==
[[Plik:Adam's apple 03.jpg|thumb|jabłko Adama (1.1)]]
{{wymowa}} {{IPA3|ˈjap.kɔ a.ˈdã.ma|ˈjapw̥.kɔ a.ˈdã.ma}}, {{AS3|i ̯'''a'''p.ko a.d'''ã'''.ma|i ̯'''a'''pu̯̦.ko a.d'''ã'''.ma}}, {{objaśnienie wymowy|BDŹW|NAZAL}} {{audio|Pl-jabłko Adama.ogg}}
{{znaczenia}}
''fraza rzeczownikowa, rodzaj nijaki''
: (1.1) {{przen}} {{anat}} {{zob|grdyka}} ''(u mężczyzn)''; {{wikipedia|wyniosłość krtaniowa}}
{{odmiana}}
: (1.1) {{zw rz}}, {{odmiana-rzeczownik-polski
|Mianownik lp = jabłko Adama
|Dopełniacz lp = jabłka Adama
|Celownik lp = jabłku Adama
|Biernik lp = jabłko Adama
|Narzędnik lp = jabłkiem Adama
|Miejscownik lp = jabłku Adama
|Wołacz lp = jabłko Adama
|Mianownik lm =
|Dopełniacz lm =
|Celownik lm =
|Biernik lm =
|Narzędnik lm =
|Miejscownik lm =
|Wołacz lm =
}}
{{przykłady}}
: (1.1) ''[[duży|Duże]] [[jabłko Adama]] [[często]] [[mieć|ma]] [[związek]] [[z]] [[niski]]m [[głos]]em.''
{{składnia}}
{{kolokacje}}
{{synonimy}}
: (1.1) [[grdyka]]
{{antonimy}}
{{hiperonimy}}
{{hiponimy}}
{{holonimy}}
{{meronimy}}
{{pokrewne}}
{{frazeologia}}
{{etymologia}}
: ''ludowy biblizm nawiązujący do zdarzenia ze zjedzonym przez Adama rajskim jabłkiem, którego kęs miał utknąć mu w gardle – odnoszący się do przekazu z'' „[[w:Księga Rodzaju|Księgi Rodzaju]]” 3,6<ref>Mirosław Bańko, ''Słownik peryfraz, czyli wyrażeń omownych'', Wydawnictwo Naukowe PWN, Warszawa 2002, [[Specjalna:Książki/83-01-13799-1|ISBN 83-01-13799-1]], s. 79.</ref>
{{uwagi}}
: zobacz też: [[Indeks:Polski - Związki frazeologiczne]]
{{tłumaczenia}}
: (1.1) {{zobtłum|grdyka}}
* angielski: (1.1) [[Adam's apple]]
* arabski: (1.1) [[تفاحة آدم]]
* białoruski: (1.1) [[адамаў яблык]] {{m}}
* bułgarski: (1.1) [[адамова ябълка]] {{ż}}
* chorwacki: (1.1) [[Adamova jabučica]] {{ż}}
* czeski: (1.1) [[Adamovo jablko]] {{n}}
* duński: (1.1) [[adamsæble]] {{n}}
* esperanto: (1.1) [[adampomo]]
* estoński: (1.1) [[aadamaõun]]
* fiński: (1.1) [[aataminomena]]
* francuski: (1.1) [[pomme d'Adam]] {{ż}}
* hiszpański: (1.1) [[nuez de Adán]] {{ż}}
* interlingua: (1.1) [[pomo]] [[de]] [[Adam]]
* łaciński: (1.1) [[pomum Adami]]
* macedoński: (1.1) [[адамово јаболко]] {{n}}
* niemiecki: (1.1) [[Adamsapfel]] {{m}}
* nowogrecki: (1.1) [[μήλο του Αδάμ]] {{n}}
* portugalski: (1.1) [[pomo-de-adão]] {{m}}, [[maçã-de-adão]] {{ż}}
* rosyjski: (1.1) [[адамово яблоко|ада́мово я́блоко]] {{n}}
* rumuński: (1.1) [[mărul lui Adam]] {{n}}
* serbski: (1.1) [[Адамова јабучица]] ([[Adamova jabučica]]) {{ż}}
* słowacki: (1.1) [[Adamovo jablko]] {{n}}
* słoweński: (1.1) [[Adamovo jabolko]] {{n}}
* szwedzki: (1.1) [[adamsäpple]] {{n}}
* turecki: (1.1) [[Âdem elması]]
* ukraiński: (1.1) [[адамове яблуко|ада́мове я́блуко]] {{n}}
* węgierski: (1.1) [[ádámcsutka]]
* włoski: (1.1) [[pomo d'Adamo]] {{m}}
{{źródła}}
<references />
r24fbp4t1ok7aqnuun4s73ujt1r8zk9
akta
0
183769
8856333
8784076
2026-08-13T00:08:09Z
QTMD
63705
/* akta (język polski) */ +tłum. en
8856333
wikitext
text/x-wiki
{{podobne|äkta}}
== akta ({{język polski}}) ==
[[Plik:US Navy 041019-N-5821P-019 Airman Lauren Thurgood of Las Vegas, Nev., pulls patient medical records in the inpatient ward aboard the conventionally powered aircraft carrier USS Kitty Hawk.jpg|thumb|akta (1.1)]]
{{wymowa}} {{IPA3|ˈakta}}, {{AS3|'''a'''kta}} {{audio|Pl-akta.ogg}}
{{znaczenia}}
''rzeczownik, rodzaj męskorzeczowy''
: (1.1) [[zbiór]] [[dokument]]ów [[lub]] [[księga|ksiąg]] [[zawierający]]ch [[zapis]]y [[urzędowy|urzędowe]]
: (1.2) {{uczn}} [[dziennik]] [[szkolny]]<ref name=gwara>{{Zgółkowa2004|strony=13}}</ref>
: (1.3) {{uczn}} [[papieros]]y<ref name=gwara/>
{{odmiana}}
: (1.1) {{odmiana-rzeczownik-polski
|Mianownik lp =
|Dopełniacz lp =
|Celownik lp =
|Biernik lp =
|Narzędnik lp =
|Miejscownik lp =
|Wołacz lp =
|Mianownik lm = akta
|Dopełniacz lm = akt
|Celownik lm = aktom
|Biernik lm = akta
|Narzędnik lm = aktami
|Miejscownik lm = aktach
|Wołacz lm = akta
}}
{{przykłady}}
: (1.1) ''[[cały czas|Cały czas]] [[trwać|trwają]] [[przesłuchanie|przesłuchania]] [[świadek|świadków]] [[i]] [[badanie|badania]] [[przejęty]]ch [[akta|akt]] - [[zaznaczyć|zaznaczył]] [[prokurator]]''<ref>[http://www.polskieradio.pl/42/3168/Artykul/1592268,Afera-Volkswagena-juz-17-osob-objetych-sledztwem-Zarzuty-–-oszustwo-i-lamanie-ustawy-o-konkurencji materiał Polskiej Agencji Prasowej w portalu Polskiego Radia]</ref>.
{{składnia}}
{{kolokacje}}
: (1.1) [[akta stanu cywilnego]] • [[akta ziemskie]] • [[akta grodzkie]] • akta [[specyficzny|specyficzne]]/[[typowy|typowe]] • akta [[główny|główne]]/[[podręczny|podręczne]] • akta [[policyjny|policyjne]]/[[prokuratorski]]e/[[sądowy|sądowe]] • akta [[sprawa|sprawy]] • akta [[archiwalny|archiwalne]] • akta [[IPN]] • akta [[osobowy|osobowe]] • [[wertować]] akta • [[wpisywać]] [[do]] akt • [[wyciąg]] [[z]] akt, [[sygnatura]] akt
{{synonimy}}
: (1.1) [[dokumentacja]]
{{antonimy}}
{{hiperonimy}}
{{hiponimy}}
{{holonimy}}
{{meronimy}}
{{pokrewne}}
{{frazeologia}}
{{etymologia}}
: {{etym|łac|acta}}
{{uwagi}}
{{tłumaczenia}}
* angielski: (1.1) [[file]]s, [[record]]s, [[dossier]]
* duński: (1.1) [[akt]]er {{lm}}
* hiszpański: (1.1) [[acta]]s {{ż}}, [[auto]]s {{m}}
* niemiecki: (1.1) [[Akten]]
* wilamowski: (1.1) [[akta]]
{{źródła}}
<references />
== akta ({{język baskijski}}) ==
{{wymowa}}
{{znaczenia}}
''rzeczownik''
: (1.1) [[sprawozdanie]], {{np}} [[ze]] [[spotkanie|spotkania]], [[konwencja|konwencji]], [[konferencja|konferencji]] [[itd.]], "[[minutka|minutki]]"<ref>{{Euskaltzaindia}}</ref>
{{odmiana}}
{{przykłady}}
{{składnia}}
{{kolokacje}}
{{synonimy}}
{{antonimy}}
{{hiperonimy}}
{{hiponimy}}
{{holonimy}}
{{meronimy}}
{{pokrewne}}
{{frazeologia}}
{{etymologia}}
{{uwagi}}
{{źródła}}
<references />
== akta ({{język szwedzki}}) ==
{{wymowa}} {{audio|Sv-akta.ogg}}
{{znaczenia}}
''czasownik''
: (1.1) [[uważać]] [[na]] [[coś]], [[chronić]]
: (1.2) [[cenić]], [[poważać]]
: (1.3) [[brać pod uwagę]]
: (1.4) [[pilnować się]], [[uważać]], [[strzec się]]
{{odmiana}} att akta, aktar, aktade, aktat, akta!
{{przykłady}}
{{składnia}}
{{kolokacje}}
{{synonimy}}
{{antonimy}}
{{hiperonimy}}
{{hiponimy}}
{{holonimy}}
{{meronimy}}
{{pokrewne}}
{{frazeologia}}
{{etymologia}}
{{uwagi}}
{{źródła}}
== akta ({{język węgierski}}) ==
{{wymowa}}
: {{audio|Hu-akta.ogg}}
{{znaczenia}}
''rzeczownik''
: (1.1) [[akt]], [[dokument]]
{{odmiana}}
{{przykłady}}
{{składnia}}
{{kolokacje}}
: (1.1) [[aktatáska]]
{{synonimy}}
{{antonimy}}
{{hiperonimy}}
{{hiponimy}}
{{holonimy}}
{{meronimy}}
{{pokrewne}}
{{frazeologia}}
{{etymologia}}
{{uwagi}}
{{źródła}}
== akta ({{język wilamowski}}) ==
[[Plik:US Navy 041019-N-5821P-019 Airman Lauren Thurgood of Las Vegas, Nev., pulls patient medical records in the inpatient ward aboard the conventionally powered aircraft carrier USS Kitty Hawk.jpg|thumb|akta (1.1)]]
{{ortografie}}
{{wymowa}}
{{znaczenia}}
''rzeczownik, liczba mnoga''
: (1.1) [[akta]]<ref>{{Mojmir1930|część=A-R|strony=18}}</ref>
{{odmiana}}
: (1.1) {{blp}}
{{przykłady}}
{{składnia}}
{{kolokacje}}
{{synonimy}}
{{antonimy}}
{{hiperonimy}}
{{hiponimy}}
{{holonimy}}
{{meronimy}}
{{pokrewne}}
: {{rzecz}} [[akt]] {{m}}
{{frazeologia}}
{{etymologia}}
: {{etym|łac|ācta }}. {{por}} {{etymn|niem|Akten}} < [[Akte]]
{{uwagi}}
{{źródła}}
<references />
bel9g0hn72rt2whd3y3pyz7eslt9ydi
fenomen
0
186920
8856332
8684259
2026-08-13T00:05:42Z
QTMD
63705
/* fenomen (język polski) */ +tłum. en
8856332
wikitext
text/x-wiki
{{podobne|fenomén}}
== fenomen ({{język polski}}) ==
{{wymowa}}
: {{IPA3|fɛ̃ˈnɔ̃mɛ̃n}}, {{AS3|fẽn'''õ'''mẽn}}, {{objaśnienie wymowy|NAZAL}}
: {{audio|LL-Q809 (pol)-Olaf-fenomen.wav}}
{{znaczenia}}
''rzeczownik, rodzaj męskorzeczowy''
: (1.1) {{filoz}} [[zjawisko]] [[być|będące]] [[przedmiot]]em [[poznanie|poznania]] [[zmysłowy|zmysłowego]]
: (1.2) [[rzadki]]e [[lub]] [[niezwykły|niezwykłe]] [[zjawisko]]
: (1.3) [[coś]] [[lub]] [[ktoś]] [[niezwykły]], [[zadziwiać|zadziwiający]] [[coś|czymś]]
{{odmiana}}
: (1.1-3) {{odmiana-rzeczownik-polski
|Mianownik lp = fenomen
|Mianownik lm = fenomeny
|Dopełniacz lp = fenomenu
|Dopełniacz lm = fenomenów
|Celownik lp = fenomenowi
|Celownik lm = fenomenom
|Biernik lp = fenomen
|Biernik lm = fenomeny
|Narzędnik lp = fenomenem
|Narzędnik lm = fenomenami
|Miejscownik lp = fenomenie
|Miejscownik lm = fenomenach
|Wołacz lp = fenomenie
|Wołacz lm = fenomeny
|Forma depr =
|Forma ndepr =
}}
{{przykłady}}
: (1.2) ''[[chodzić|Chodzi]] [[wszak]] [[jedynie]] [[o]] [[wyprowadzić|wyprowadzenie]] [[fenomen]]u [[miłość|miłości]] [[poza]] [[granica|granice]] "[[normalny|normalnego]]", [[zdroworozsądkowy|zdroworozsądkowego]] [[i]] [[obiektywizować|obiektywizującego]] [[pojmować|pojmowania]]''<ref>{{NKJP|autorzy=Stanisław Balbus|tytuł_pub=Świat ze wszystkich stron świata – o Wisławie Szymborskiej|data=1996|hash=eef134b06cb06c36e90e61d6ba267a73|match_start=188|match_end=196}}</ref>.
{{składnia}}
{{kolokacje}}
{{synonimy}}
{{antonimy}}
{{hiperonimy}}
{{hiponimy}}
{{holonimy}}
{{meronimy}}
{{pokrewne}}
: {{rzecz}} [[fenomenalizm]] {{mrz}}, [[fenomenalność]] {{ż}}, [[fenomenik]] {{mrz}}
: {{przysł}} [[fenomenalnie]]
: {{przym}} [[fenomenalny]], [[fenomenalistyczny]]
{{frazeologia}}
{{etymologia}}
: {{etym|grec|φαινόμενον}} (phainómenon) → [[rzecz]] [[jasny|jasna]], [[widoczny|widoczna]]
{{uwagi}}
{{tłumaczenia}}
* angielski: (1.1) [[phenomenon]]; (1.2) [[phenomenon]], [[wonder]]; (1.3) [[phenomenon]], [[genius]]
* bułgarski: (1.1) [[феномен]] {{m}}; (1.2) [[феномен]] {{m}}; (1.3) [[феномен]] {{m}}
* litewski: (1.1) [[fenomenas]] {{m}}; (1.2) [[fenomenas]] {{m}}; (1.3) [[fenomenas]] {{m}}
{{źródła}}
<references />
== fenomen ({{język chorwacki}}) ==
{{ortografie}}
{{wymowa}}
{{znaczenia}}
''rzeczownik, rodzaj męski''
: (1.1) [[zjawisko]]
{{odmiana}}
{{przykłady}}
{{składnia}}
{{kolokacje}}
{{synonimy}}
{{antonimy}}
{{hiperonimy}}
{{hiponimy}}
{{holonimy}}
{{meronimy}}
{{pokrewne}}
{{frazeologia}}
{{etymologia}}
{{uwagi}}
{{źródła}}
: {{importEnWikt|chorwacki}}
== fenomen ({{język kataloński}}) ==
{{wymowa}}
: {{or}} {{IPA3|fəˈnɔmən}}
: {{occ}} {{IPA3|feˈnɔmen}}
: {{audio|LL-Q7026 (cat)-Marvives-fenomen.wav}}
{{znaczenia}}
''rzeczownik, rodzaj męski''
: (1.1) [[zjawisko]]
{{odmiana}}
: (1.1) {{lp}} fenomen; {{lm}} fenòmens
{{przykłady}}
{{składnia}}
{{kolokacje}}
{{synonimy}}
{{antonimy}}
{{hiperonimy}}
{{hiponimy}}
{{holonimy}}
{{meronimy}}
{{pokrewne}}
{{frazeologia}}
{{etymologia}}
{{uwagi}}
{{źródła}}
== fenomen ({{język krymskotatarski}}) ==
{{ortografie}}
{{wymowa}}
{{znaczenia}}
''rzeczownik''
: (1.1) [[zjawisko]]
{{odmiana}}
{{przykłady}}
{{składnia}}
{{kolokacje}}
{{synonimy}}
{{antonimy}}
{{hiperonimy}}
{{hiponimy}}
{{holonimy}}
{{meronimy}}
{{pokrewne}}
{{frazeologia}}
{{etymologia}}
{{uwagi}}
{{źródła}}
: {{importEnWikt|krymskotatarski}}
== fenomen ({{język norweski (bokmål)}}) ==
{{wymowa}}
: {{audio|LL-Q9043 (nor)-Teodor605-fenomen.wav}}
{{znaczenia}}
''rzeczownik, rodzaj nijaki''
: (1.1) [[zjawisko]]
{{odmiana}}
{{przykłady}}
{{składnia}}
{{kolokacje}}
{{synonimy}}
{{antonimy}}
{{hiperonimy}}
{{hiponimy}}
{{holonimy}}
{{meronimy}}
{{pokrewne}}
{{frazeologia}}
{{etymologia}}
{{uwagi}}
{{źródła}}
: {{importEnWikt|norweski (bokmål)|3}}
== fenomen ({{język norweski (nynorsk)}}) ==
{{wymowa}}
{{znaczenia}}
''rzeczownik, rodzaj nijaki''
: (1.1) [[zjawisko]]
{{odmiana}}
{{przykłady}}
{{składnia}}
{{kolokacje}}
{{synonimy}}
{{antonimy}}
{{hiperonimy}}
{{hiponimy}}
{{holonimy}}
{{meronimy}}
{{pokrewne}}
{{frazeologia}}
{{etymologia}}
{{uwagi}}
{{źródła}}
: {{importEnWikt|norweski (nynorsk)|3}}
== fenomen ({{język rumuński}}) ==
{{wymowa}}
{{znaczenia}}
''rzeczownik, rodzaj nijaki''
: (1.1) [[zjawisko]]
{{odmiana}}
{{przykłady}}
{{składnia}}
{{kolokacje}}
{{synonimy}}
{{antonimy}}
{{hiperonimy}}
{{hiponimy}}
{{holonimy}}
{{meronimy}}
{{pokrewne}}
{{frazeologia}}
{{etymologia}}
{{uwagi}}
{{źródła}}
: {{importEnWikt|rumuński|3}}
== fenomen ({{język szwedzki}}) ==
{{wymowa}} {{audio|Sv-fenomen.ogg}}
{{znaczenia}}
''rzeczownik, rodzaj nijaki''
: (1.1) [[fenomen]], [[zjawisko]]
{{odmiana}}
{{przykłady}}
{{składnia}}
{{kolokacje}}
{{synonimy}}
{{antonimy}}
{{hiperonimy}}
{{hiponimy}}
{{holonimy}}
{{meronimy}}
{{pokrewne}}
{{frazeologia}}
{{etymologia}}
{{uwagi}}
{{źródła}}
jreog55jwv4m4wk708qhjmk4p7cvhqp
olmak
0
187714
8856436
8834217
2026-08-13T10:28:04Z
Türkçe-Lehçe sözlük
114911
/* olmak (język turecki) */
8856436
wikitext
text/x-wiki
== olmak ({{język turecki}}) ==
{{wymowa}}
: {{audio|LL-Q256 (tur)-ToprakM-olmak.wav}}
{{znaczenia}}
''czasownik''
: (1.1) [[być]]
: (1.2) [[stawać się]]
{{odmiana}}
: (1.1-2) {{odmiana-czasownik-turecki|u}}
{{przykłady}}
{{składnia}}
{{kolokacje}}
{{synonimy}}
{{antonimy}}
{{hiperonimy}}
{{hiponimy}}
{{holonimy}}
{{meronimy}}
{{pokrewne}}
{{frazeologia}}
: [[aslı astarı olmayan]] • [[gammaz olmasa tilki tavuk pazarında gezer]] / [[gammaz olmasa tilki pazarda gezer]] • [[geç olsun, güç olmasın]] / [[geç olsun da güç olmasın]] • [[gelin girmedik ev olur, ölüm girmedik ev olmaz]] • [[gözden ırak olan, gönülden de ırak olur]] • [[gözleri fıldır fıldır olmak]] • [[ne olup bittiğini bilmek]]
{{etymologia}}
{{uwagi}}
{{źródła}}
8jp8at5soexmtmqvmersf3pu1846vc0
Indeks:Koreański - Owoce
102
198928
8856294
7155283
2026-08-12T19:22:53Z
~2026-44318-68
116374
8856294
wikitext
text/x-wiki
Nazwy '''owoców''' w języku koreańskim ([[한국어]] {{small|hangugeo}}).
{| class="wikitable sortable" width=60% style="text-align:center;"
!style="background: #ccff99" width=40%|koreański
!! style="background: #ccff99" width=20% class="unsortable"|<font color="#ccff99">.</font>!!style="background: #ccff99" width=40%|polski
|-
|[[감]]<br />{{small|gam}}
|[[Plik:Persimmon-oliv1.jpg|150px]]
|[[persymona]]
|-
|[[오렌지]]<br />{{small|orenji}}
|[[File:Ambersweet oranges.jpg|150px]]
|[[pomarańcza]]
|-
|[[귤]]<br />{{small|gyul}}
|[[Plik:Madarines white bg02.jpg|150px]]
|[[mandarynka]]
|-
|[[자몽]]
|[[Plik:Pamplemousse.jpg|150px]]
|[[grejpfrut]]
|-
|[[레몬]]
|[[Plik:Lemon.jpg|150px]]
|[[cytryna]]
|-
|[[바나나]]<br />{{small|banana}}
|[[Plik:Banana.arp.750pix.jpg|150px]]
|[[banan]]
|-
|[[배]]<br />{{small|bae}}
|[[Plik:Blake's Pride pears.jpg|150px]]
|[[gruszka]]
|-
|[[사과]]<br />{{small|sagwa}}
|[[Plik:Golden delicious apple.jpg|150px]]
|[[jabłko]]
|-
|[[수박]]<br />{{small|subak}}
|[[Plik:Watermelons.jpg|150px]]
|[[arbuz]]
|-
|[[포도]]<br />{{small|podo}}
|[[Plik:Grapes.jpg|150px]]
|[[winogrono]]
|-
|[[살구]]
|[[Plik:Apricots.jpg|150px]]
|[[morela]]
|-
|[[복숭아]]
|[[Plik:Autumn Red peaches.jpg|150px]]
|[[brzoskwinia]]
|-
|[[자두]]
|[[Plik:Plums hanging.jpg|150px]]
|[[śliwka]]
|-
|[[키위]]
|[[Plik:Kiwi aka.jpg|150px]]
|[[kiwi]]
|-
|[[파인애플]]
|[[Plik:Pineapple and cross section.jpg|150px]]
|[[ananas]]
|-
|[[밤]]<br />{{small|bam}}
|[[Plik:2006-11-16Castanea sativa01.jpg|150px]]
|[[kasztan]] [[jadalny]]
|}
== Zobacz też ==
* [[Indeks:Koreański - Jedzenie|jedzenie w języku koreańskim]]
* [[Indeks:Koreański - Rośliny|rośliny w języku koreańskim]]
[[Kategoria:Koreański (słowniki tematyczne)|Owoce]]
[[Kategoria:Owoce|Koreański]]
2h4bbc1c7jucejkzqkoeiy51lpyijd1
8856374
8856294
2026-08-13T07:33:11Z
Peter Bowman
23133
Wycofano edycję użytkownika [[Special:Contributions/~2026-44318-68|~2026-44318-68]] ([[User talk:~2026-44318-68|dyskusja]]). Autor przywróconej wersji to [[User:Maitake|Maitake]].
7155283
wikitext
text/x-wiki
Nazwy '''owoców''' w języku koreańskim ([[한국어]] {{small|hangugeo}}).
{| class="wikitable sortable" width=60% style="text-align:center;"
!style="background: #ccff99" width=40%|koreański
!! style="background: #ccff99" width=20% class="unsortable"|<font color="#ccff99">.</font>!!style="background: #ccff99" width=40%|polski
|-
|[[감]]<br />{{small|gam}}
|[[Plik:Persimmon-oliv1.jpg|150px]]
|[[persymona]]
|-
|[[오렌지]]<br />{{small|orenji}}
|[[File:Ambersweet oranges.jpg|150px]]
|[[pomarańcza]]
|-
|[[귤]]<br />{{small|gyul}}
|[[Plik:Madarines white bg02.jpg|150px]]
|[[mandarynka]]
|-
|[[자몽]]
|[[Plik:Pamplemousse.jpg|150px]]
|[[grejpfrut]]
|-
|[[레몬]]
|[[Plik:Lemon.jpg|150px]]
|[[cytryna]]
|-
|[[바나나]]<br />{{small|banana}}
|[[Plik:Banana Fruit.JPG|150px]]
|[[banan]]
|-
|[[배]]<br />{{small|bae}}
|[[Plik:Blake's Pride pears.jpg|150px]]
|[[gruszka]]
|-
|[[사과]]<br />{{small|sagwa}}
|[[Plik:Golden delicious apple.jpg|150px]]
|[[jabłko]]
|-
|[[수박]]<br />{{small|subak}}
|[[Plik:Watermelons.jpg|150px]]
|[[arbuz]]
|-
|[[포도]]<br />{{small|podo}}
|[[Plik:Grapes.jpg|150px]]
|[[winogrono]]
|-
|[[살구]]
|[[Plik:Apricots.jpg|150px]]
|[[morela]]
|-
|[[복숭아]]
|[[Plik:Autumn Red peaches.jpg|150px]]
|[[brzoskwinia]]
|-
|[[자두]]
|[[Plik:Plums hanging.jpg|150px]]
|[[śliwka]]
|-
|[[키위]]
|[[Plik:Kiwi aka.jpg|150px]]
|[[kiwi]]
|-
|[[파인애플]]
|[[Plik:Pineapple and cross section.jpg|150px]]
|[[ananas]]
|-
|[[밤]]<br />{{small|bam}}
|[[Plik:2006-11-16Castanea sativa01.jpg|150px]]
|[[kasztan]] [[jadalny]]
|}
== Zobacz też ==
* [[Indeks:Koreański - Jedzenie|jedzenie w języku koreańskim]]
* [[Indeks:Koreański - Rośliny|rośliny w języku koreańskim]]
[[Kategoria:Koreański (słowniki tematyczne)|Owoce]]
[[Kategoria:Owoce|Koreański]]
1rur751o4hu5agb3phamnf405p4s10u
tchawica
0
200473
8856257
8849007
2026-08-12T18:17:47Z
OkuRin
62517
dodano interlingua: (1.1) [[trachea]]
8856257
wikitext
text/x-wiki
__TOC__
== tchawica ({{język polski}}) ==
{{wymowa}} {{IPA3|txaˈvʲit͡sa}}, {{AS3|tχavʹ'''i'''ca}}, {{objaśnienie wymowy|ZM}} {{audio|Pl-tchawica.ogg}}
{{znaczenia}}
''rzeczownik, rodzaj żeński''
: (1.1) {{anat}} [[narząd]] [[układ oddechowy|układu oddechowego]], [[sprężysty|sprężysta]] [[cewa]] [[stanowić|stanowiąca]] [[przedłużenie]] [[krtań|krtani]] [[i]] [[zapewniać|zapewniająca]] [[dopływ]] [[powietrze|powietrza]] [[do]] [[płuco|płuc]]; {{wikipedia}}
{{odmiana}}
: (1.1) {{odmiana-rzeczownik-polski
|Mianownik lp = tchawica
|Dopełniacz lp = tchawicy
|Celownik lp = tchawicy
|Biernik lp = tchawicę
|Narzędnik lp = tchawicą
|Miejscownik lp = tchawicy
|Wołacz lp = tchawico
|Mianownik lm = tchawice
|Dopełniacz lm = tchawic
|Celownik lm = tchawicom
|Biernik lm = tchawice
|Narzędnik lm = tchawicami
|Miejscownik lm = tchawicach
|Wołacz lm = tchawice
}}
{{przykłady}}
{{składnia}}
{{kolokacje}}
{{synonimy}}
{{antonimy}}
{{hiperonimy}}
{{hiponimy}}
{{holonimy}}
{{meronimy}}
{{pokrewne}}
: {{rzecz}} [[tchawka]] {{ż}}, [[tchnienie]] {{n}}
: {{czas}} [[tchnąć]]
: {{przym}} [[tchawicowy]], [[tchawiczny]], [[tchawkowy]]
{{frazeologia}}
{{etymologia}}
: Rzeczownik z przyrostkiem [[-awica]] od tematu czasownika [[tchnąć]], kontynuującego {{etym|prasł|*dъchnǫti}} → ‘wydawać tchnienie, dmuchać, wiać, chuchać; zionąć czymś, wydzielać woń’ i pozostającego w etymologicznym związku z czasownikiem [[dychać]] (< {{etym|prasł|*dychati}} → ‘dąć, wiać, dmuchać (o wietrze); oddychać szybko, ciężko)’; dziś zwykle w formacjach przedrostkowych<ref>{{WSJPonline|id=55404}}</ref>.
{{uwagi}}
: (1.1) zobacz też: [[Indeks:Polski - Części ciała]]
{{tłumaczenia}}
* albański: (1.1) [[trake]], [[gabzherr]] {{m}}
* angielski: (1.1) [[trachea]], [[windpipe]]
* arabski: (1.1) [[رغامى]], [[قصبة]]
* baskijski: (1.1) [[trakea]]
* białoruski: (1.1) [[трахея]] {{ż}} (trachieja)
* bośniacki: (1.1) [[dušnik]] {{m}}, [[traheja]] {{ż}}
* bułgarski: (1.1) [[трахея]] {{ż}}, [[дихателна тръба]] {{ż}}
* chiński standardowy: (1.1) {{ptrad}} [[氣管]] / {{pupr}} [[气管]] (qìguǎn)
* chorwacki: (1.1) [[dušnik]] {{m}}, [[traheja]] {{ż}}
* czeski: (1.1) [[průdušnice]] {{ż}}, [[trachea]] {{ż}}
* duński: (1.1) [[luftrør]] {{n}}
* esperanto: (1.1) [[traĥeo]], [[trakeo]]
* estoński: (1.1) [[hingetoru]], [[trahhea]]
* fiński: (1.1) [[henkitorvi]]
* francuski: (1.1) [[trachée]] {{ż}}
* galicyjski: (1.1) [[traquea]] {{ż}}
* hebrajski: (1.1) [[קנה הנשימה]]
* hindi: (1.1) [[ट्रेकिआ]] (trekia)
* hiszpański: (1.1) [[tráquea]] {{ż}}
* indonezyjski: (1.1) [[batang tenggorok]], [[pembuluh kerongkongan]]
* interlingua: (1.1) [[trachea]]
* irlandzki: (1.1) [[traicé]] {{ż}}
* japoński: (1.1) {{furi|気管|[[きかん]]}} kikan
* jidysz: (1.1) [[לופטרער]]
* kannada: (1.1) [[ಶ್ವಾಸನಾಳ]]
* kaszubski: (1.1) [[tchawica]] {{ż}}
* kataloński: (1.1) [[tràquea]] {{ż}}
* kazachski: (1.1) [[кеңірдек]]
* koreański: (1.1) [[숨통]] (sumtong)
* litewski: (1.1) [[trachėja]] {{ż}}
* łaciński: (1.1) [[trachea]] {{ż}}
* łotewski: (1.1) [[elpvads]] {{m}}, [[traheja]] {{ż}}
* macedoński: (1.1) [[душник]] {{m}} (dušnik)
* niderlandzki: (1.1) [[luchtpijp]] {{ż}}/{{m}}, [[trachea]] {{ż}}
* niemiecki: (1.1) [[Luftröhre]] {{ż}}
* norweski (bokmål): (1.1) [[luftrør]] {{n}}
* norweski (nynorsk): (1.1) [[luftrøyr]] {{ż}}/{{n}}
* nowogrecki: (1.1) [[τραχεία]] {{ż}} (tracheía)
* ormiański: (1.1) [[շնչափող]] (šnčʿapʿoł)
* perski: (1.1) [[نای]]
* portugalski: (1.1) [[traqueia]] {{ż}}
* rosyjski: (1.1) [[трахея]] {{ż}}
* rumuński: (1.1) [[trahee]] {{ż}}
* serbski: (1.1) [[душник]] {{m}} (dušnik)
* słowacki: (1.1) [[priedušnica]] {{ż}}
* słoweński: (1.1) [[sapnik]] {{m}}, [[traheja]] {{ż}}
* sycylijski: (1.1) [[cannarozzu fàusu]]
* szkocki gaelicki: (1.1) [[sgòrnan]] {{m}}
* szwedzki: (1.1) [[luftstrupe]] {{w}}
* tajski: (1.1) [[หลอดลมคอ]]
* tamilski: (1.1) [[காற்றுக்குழல்]]
* turecki: (1.1) [[soluk borusu]], [[nefes borusu]], [[trake]], [[trakeit]]
* ukraiński: (1.1) [[трахея]] {{ż}} (traheâ)
* volapük: (1.1) [[bron]]
* węgierski: (1.1) [[légcső]]
* wietnamski: (1.1) [[khí quản]]
* włoski: (1.1) [[trachea]]
{{źródła}}
<references />
== tchawica ({{język kaszubski}}) ==
{{wymowa}}
{{znaczenia}}
''rzeczownik, rodzaj żeński''
: (1.1) {{anat}} [[tchawica]]<ref>{{Gołąbek2014|strony=72}}</ref>
{{odmiana}}
{{przykłady}}
{{składnia}}
{{kolokacje}}
{{synonimy}}
{{antonimy}}
{{hiperonimy}}
{{hiponimy}}
{{holonimy}}
{{meronimy}}
{{pokrewne}}
{{frazeologia}}
{{etymologia}}
{{uwagi}}
{{źródła}}
<references />
b2bbagv0yiu11ngsrkt16v0w8z1v114
balsam
0
209696
8856149
8283908
2026-08-12T12:01:51Z
OkuRin
62517
zmodyfikowano wenedyk
8856149
wikitext
text/x-wiki
{{podobne|Balsam}}
__TOC__
== balsam ({{język polski}}) ==
[[Plik:Basil-Basilico-Ocimum basilicum-albahaca.jpg|thumb|balsam (1.6)]]
{{wymowa}} {{IPA3|ˈbalsãm}}, {{AS3|b'''a'''lsãm}}, {{objaśnienie wymowy|NAZAL}} {{audio|Pl-balsam.ogg}}
{{znaczenia}}
''rzeczownik, rodzaj męskorzeczowy''
: (1.1) {{farm}} {{kosmet}} {{techn}} [[półpłynny|półpłynna]] [[mieszanina]] [[wydzielina|wydzielin]] [[roślinny]]ch; {{wikipedia}}
: (1.2) {{hist}} [[starożytny]] [[preparat]] [[do]] [[balsamowanie|balsamowania]] [[zwłoki|zwłok]]
: (1.3) {{przen}} [[coś]] [[lub]] [[ktoś]] [[kto]] [[łagodzić|łagodzi]], [[przynosić|przynosi]] [[spokój]]
: (1.4) {{stpol}} [[żywica]]<ref name="Krótki">Zuzanna Krótki, ''Leksemy oznaczające perfumy i kremy do pielęgnacji ciała w dobie staro- i średniopolskiej'', w: ''Prace Językoznawcze'', XIX/3, 2017, s. 136.</ref>
: (1.5) {{środ}} ''przestępcze'' [[samogon]], [[bimber]]<ref>Monika Bąk, Tatiana Kwiatkowska, ''System wartości i oceny na materiale odzieży i jedzenia w rosyjskim i polskim żargonie przestępczym'', w: ''Лексика подстандарта'', t. 2, ''Современные жаргоны и их описание'', Wydawnictwo Uniwersytetu Śląskiego, Katowice 2009, s. 114.</ref>
: (1.6) {{bot}} {{pot}} {{nazwa systematyczna|Ocimum basilicum|L.|ref=tak}}, [[bazylia pospolita]]<ref>[[w:Erazm Majewski|Erazm Majewski]], ''Słownik nazwisk zoologicznych i botanicznych polskich, zawierający ludowe i naukowe nazwy i synonimy polskie używane dla zwierząt i roślin od XV-go wieku aż do chwili obecnej'', t. I, Warszawa 1891, s. 8.</ref>
{{odmiana}}
: (1.1-2) {{odmiana-rzeczownik-polski
|Mianownik lp = balsam
|Dopełniacz lp = balsamu
|Celownik lp = balsamowi
|Biernik lp = balsam
|Narzędnik lp = balsamem
|Miejscownik lp = balsamie
|Wołacz lp = balsamie
|Mianownik lm = balsamy
|Dopełniacz lm = balsamów
|Celownik lm = balsamom
|Biernik lm = balsamy
|Narzędnik lm = balsamami
|Miejscownik lm = balsamach
|Wołacz lm = balsamy
}}
: (1.3) {{odmiana-rzeczownik-polski
|Mianownik lp = balsam
|Dopełniacz lp = balsamu
|Celownik lp = balsamowi
|Biernik lp = balsam
|Narzędnik lp = balsamem
|Miejscownik lp = balsamie
|Wołacz lp = balsamie
}}
{{przykłady}}
: (1.1) ''[[kupić|Kupiłam]] [[sobie]] [[balsam]] [[do]] [[ciało|ciała]] [[z]] [[bergamotka|bergamotką]].''
{{składnia}}
{{kolokacje}}
: (1.1) [[balsam kanadyjski]] • [[balsam kapucyński]] • [[balsam peruwiański]] • [[balsam tolutański]] • [[balsam po goleniu]]
{{synonimy}}
: (1.1) [[krem]]
: (1.3) [[pociecha]]
: (1.6) [[bazylia pospolita]], {{pot}} [[bazylia wonna]], [[bazylek ogrodowy]], [[bazylijka zwyczajna]], [[bazyliszka polska]]
{{antonimy}}
{{hiperonimy}}
{{hiponimy}}
{{holonimy}}
{{meronimy}}
{{pokrewne}}
: {{rzecz}} [[balsamik]] {{mrz}}, [[balsamowanie]] {{n}}, [[balsamista]], [[balsaminka]], [[balsamowiec]]
: {{czas}} [[balsamować]]
: {{przym}} [[balsamiczny]], [[balsamowy]], [[balsamowaty]]
: {{przysł}} [[balsamicznie]]
{{frazeologia}}
: [[balsam dla duszy]]
{{etymologia}}
: (1.1) ''od'' (1.4)<ref name="Krótki"/>
: (1.4) {{etym|śrłac|balsamum}} < {{etym|gr|βάλσαμον}} (bálsamon)<ref>{{SWOonline|id=2653}}</ref><ref>{{Bruckner1927|hasło=balzam}}</ref> → [[wonny|wonna]] [[żywica]]<ref name="Krótki"/>
{{uwagi}}
{{tłumaczenia}}
: (1.4) {{zobtłum|żywica}}
: (1.5) {{zobtłum|bimber}}
: (1.6) {{zobtłum|bazylia pospolita}}
* angielski: (1.1) [[balm]]
* arabski: (1.1) [[مرهم]], [[بلسم]]
* białoruski: (1.1) [[бальзам]] {{m}}
* czeski: (1.1) [[balzám]] {{m}}
* esperanto: (1.1) [[balzamo]]
* francuski: (1.1) [[baume]] {{m}}
* hiszpański: (1.1) [[bálsamo]] {{m}}; (1.2) [[bálsamo]] {{m}}; (1.3) [[bálsamo]] {{m}}, [[alivio]] {{m}}, [[consuelo]] {{m}}
* interlingua: (1.1) [[balsamo]], [[unguento]]
* niderlandzki: (1.1) [[balsem]] {{m}}
* niemiecki: (1.1) [[Balsam]] {{m}}
* nowogrecki: (1.1) [[βάλσαμο]] {{n}}, [[μπάλσαμο]] {{n}}; (1.2) [[βάλσαμο]] {{n}}, [[μπάλσαμο]] {{n}}; (1.3) [[βάλσαμο]] {{n}}, [[μπάλσαμο]] {{n}}, [[παρηγοριά]] {{ż}}
* portugalski: (1.1) [[bálsamo]] {{m}}
* rosyjski: (1.1) [[бальзам]] {{m}}
* słowacki: (1.1) [[balzam]]
* szwedzki: (1.1) [[balsam]] {{w}}; (1.2) [[balsam]] {{w}}; (1.3) [[balsam]] {{w}}
* ukraiński: (1.1) [[бальзам]] {{m}}; (1.2) [[бальзам]] {{m}}; (1.3) [[бальзам]] {{m}}
* wenedyk: (1.1) [[bałzam]] {{n}}
* węgierski: (1.1) [[balzsam]]
* wilamowski: (1.1) [[bȧlzam]] {{m}}
* włoski: (1.1) [[balsamo]] {{m}}
{{źródła}}
<references />
== balsam ({{język angielski}}) ==
{{wymowa}}
: {{enPR|bôlʹsəm}}, {{IPA|ˈbɔːlsəm}}, {{SAMPA|"bO:ls@m}}
: {{audio|LL-Q1860 (eng)-Vealhurl-balsam.wav}}
{{znaczenia}}
''rzeczownik''
: (1.1) [[balsam]]
{{odmiana}}
{{przykłady}}
{{składnia}}
{{kolokacje}}
{{synonimy}}
{{antonimy}}
{{hiperonimy}}
{{hiponimy}}
{{holonimy}}
{{meronimy}}
{{pokrewne}}
{{frazeologia}}
{{etymologia}}
{{uwagi}}
{{źródła}}
== balsam ({{język szwedzki}}) ==
{{wymowa}}
{{znaczenia}}
''rzeczownik, rodzaj wspólny''
: (1.1) [[balsam]] ''(maść)''<ref name='s'>{{SAOL|strony=58}}</ref>
: (1.2) [[balsam]] ''(preparat do balsamowania zwłok)''<ref name='s'/>
: (1.3) [[balsam]] ''(coś kojącego)''<ref name='s'/>
{{odmiana}}
: (1.1-3) en balsam, balsamen, balsamer, balsamerna
{{przykłady}}
{{składnia}}
{{kolokacje}}
{{synonimy}}
{{antonimy}}
{{hiperonimy}}
{{hiponimy}}
{{holonimy}}
{{meronimy}}
{{pokrewne}}
: {{czas}} [[balsamera]]
: {{rzecz}} [[balsamering]]
{{frazeologia}}
{{etymologia}}
{{uwagi}}
{{źródła}}
<references/>
m7gb6ln35fob8rqx4tyvlegj0wadrj3
nor
0
217958
8856190
8846782
2026-08-12T14:32:59Z
OkuRin
62517
/* nor (użycie międzynarodowe) */ [[Szablon:cytuj]] do iso639-3.sil.org
8856190
wikitext
text/x-wiki
{{podobne|Noor|noor|NOR|Nor|nor'|nor-|norr|Nór|nöör|ñor}}
== nor ({{użycie międzynarodowe}}) ==
{{wymowa}}
{{znaczenia}}
''symbol''
: (1.1) {{jęz}} ''kod [[w:ISO 639-3|ISO 639-3]], kod [[w:ISO 639-2|ISO 639-2]]:'' [[makrojęzyk]] [[norweski]]<ref>{{cytuj|dostęp=o|tytuł=ISO 639-3|data=2023-11|url=https://iso639-3.sil.org|rozdział=[https://iso639-3.sil.org/code/nor nor]|opublikowany=iso639-3.sil.org}}</ref>
{{odmiana}}
{{przykłady}}
{{składnia}}
{{kolokacje}}
{{synonimy}}
: (1.1) ''kod [[w:ISO 639-1|ISO 639-1]]:'' [[no]], ''kod [[w:Glottolog|Glottolog]]:'' [[norw1259]], ''kod Linguasphere:'' [[52-ACB-b]]
{{antonimy}}
{{hiperonimy}}
{{hiponimy}}
: (1.1) [[nno]], [[nob]]
{{holonimy}}
{{meronimy}}
{{pokrewne}}
{{frazeologia}}
{{etymologia}} {{etym|norw|norsk}} oraz {{etym|ang|Norwegian}}
{{uwagi}}
{{źródła}}
<references />
== nor ({{język angielski}}) ==
{{wymowa}}
: {{RP}}: {{enPR|nô}}, {{IPA|nɔː}}, {{X-SAMPA|nO:}}
: {{amer}} {{enPR|nôr}}, {{IPA|nɔːɹ}}, {{X-SAMPA|nO:r}}
: {{audioUS|En-us-nor.ogg}}
: {{homofony|gnaw}} ({{dial}} ''nierotyczne ([[non-rhotic]])'')
: {{audio|LL-Q1860 (eng)-Nattes à chat-nor.wav}} {{audio|LL-Q1860 (eng)-Wodencafe-nor.wav}}
{{znaczenia}}
''spójnik''
: (1.1) [[ani]]
''przysłówek''
: (2.1) [[też]] [[nie]]
{{odmiana}}
: (1.1) {{nieodm}}
: (2.1) {{niestopn}}
{{przykłady}}
: (1.1) ''[[the|The]] [[struggle]] [[didn't]] [[end]], [[nor]] [[was]] [[it]] [[diminish]]ed.'' → [[walka|Walka]] [[nie]] [[zakończyć|zakończyła]] [[się]], '''[[ani]]''' [[nie]] [[zostać|została]] [[osłabiać|osłabiona]].
: (1.1) ''[[I]] [[am]] [[neither]] [[hungry]] [[nor]] [[thirsty]] [[nor]] [[tired]]'' → [[nie|Nie]] [[być|jestem]] [[ani]] [[głodny]], '''[[ani]]''' [[spragniony]], '''[[ani]]''' [[zmęczony]].
: (2.1) ''[[I'm]] [[not]] [[hungry]]. – [[nor|Nor]] [[am]] [[I]]'' → [[nie|Nie]] [[być|jestem]] [[głodny]]. – [[ja|Ja]] '''[[też]] [[nie]]'''.
{{składnia}}
{{kolokacje}}
{{synonimy}}
{{antonimy}}
: (1.1) [[or]]
{{hiperonimy}}
{{hiponimy}}
{{holonimy}}
{{meronimy}}
{{pokrewne}}
{{frazeologia}}
{{etymologia}}
{{uwagi}}
: {{por|neither}}
: Przecinek przed spójnikiem współrzędnym (for, and, nor, but, or, yet, so) jest obowiązkowy kiedy łączy dwa zdania niezależne, które nie są bardzo krótkie i ściśle powiązane.
{{źródła}}
== nor ({{język baskijski}}) ==
{{wymowa}}
: {{audio|LL-Q8752 (eus)-Aioramu-nor.wav}} {{audio|LL-Q8752 (eus)-Xabier Cañas-nor.wav}}
{{znaczenia}}
''zaimek''
: (1.1) [[kto]]
{{odmiana}}
{{przykłady}}
{{składnia}}
{{kolokacje}}
{{synonimy}}
{{antonimy}}
{{hiperonimy}}
{{hiponimy}}
{{holonimy}}
{{meronimy}}
{{pokrewne}}
{{frazeologia}}
{{etymologia}}
{{uwagi}}
{{źródła}}
== nor ({{język rumuński}}) ==
[[Plik:Sky (3396040730).jpg|thumb|nori (1.1)]]
{{wymowa}}
: {{IPA3|nor}}
: {{audio|LL-Q7913 (ron)-Andreea Teodoraa-nor.wav}} {{audio|LL-Q7913 (ron)-Debil03311-nor.wav}}
{{znaczenia}}
''rzeczownik, rodzaj męski''
: (1.1) [[chmura]], [[obłok]]
{{odmiana}}
: (1.1) {{odmiana-rzeczownik-rumuński
|MB nieokr lp = nor
|MB nieokr lm = nori
|MB okr lp = norul
|MB okr lm = norii
|DC nieokr lp = nor
|DC nieokr lm = nori
|DC okr lp = norului
|DC okr lm = norilor
|rodzaj = m
}}
{{przykłady}}
{{składnia}}
{{kolokacje}}
{{synonimy}}
{{antonimy}}
{{hiperonimy}}
{{hiponimy}}
{{holonimy}}
{{meronimy}}
{{pokrewne}}
{{frazeologia}}
{{etymologia}}
{{uwagi}}
{{źródła}}
1audubakuljxjrmxjr7gtbdkgd8kxbp
sus
0
218210
8856146
8848958
2026-08-12T12:00:08Z
OkuRin
62517
/* sus (użycie międzynarodowe) */ [[Szablon:cytuj]] do iso639-3.sil.org
8856146
wikitext
text/x-wiki
{{podobne|suus|súš}}
== sus ({{użycie międzynarodowe}}) ==
{{wymowa}}
{{znaczenia}}
''symbol''
: (1.1) {{jęz}} ''kod [[w:ISO 639-3|ISO 639-3]], kod [[w:ISO 639-2|ISO 639-2]]:'' [[język]] [[sususki]], [[susu]]<ref>{{cytuj|dostęp=o|tytuł=ISO 639-3|data=2023-11|url=https://iso639-3.sil.org|rozdział=[https://iso639-3.sil.org/code/sus sus]|opublikowany=iso639-3.sil.org}}</ref>
{{odmiana}}
{{przykłady}}
{{składnia}}
{{kolokacje}}
{{synonimy}}
: (1.1) ''kod [[w:Glottolog|Glottolog]]:'' [[susu1250]], ''kod Linguasphere:'' [[00-AAC-aa]]
{{antonimy}}
{{hiperonimy}}
{{hiponimy}}
{{holonimy}}
{{meronimy}}
{{pokrewne}}
{{frazeologia}}
{{etymologia}} {{etym|franc|Soussou}} oraz {{etym|ang|Susu}}
{{uwagi}}
{{źródła}}
<references />
== sus ({{język polski}}) ==
{{wymowa}} {{IPA3|sus}}, {{AS3|sus}} {{audio|Pl-sus.ogg}}
{{znaczenia}}
''rzeczownik, rodzaj męskorzeczowy''
: (1.1) [[długi]], [[gwałtowny]] [[skok]]
{{odmiana}}
: (1.1) {{odmiana-rzeczownik-polski
|Mianownik lp = sus
|Dopełniacz lp = susa
|Celownik lp = susowi
|Biernik lp = sus
|Narzędnik lp = susem
|Miejscownik lp = susie
|Wołacz lp = susie
|Mianownik lm =susy
|Dopełniacz lm =susów
|Celownik lm =susom
|Biernik lm =susy
|Narzędnik lm =susami
|Miejscownik lm =susach
|Wołacz lm =susy
}}
{{przykłady}}
{{składnia}}
{{kolokacje}}
: (1.1) [[dać]] / [[dawać]] susa • [[sadzić]] susy / susami
{{synonimy}}
{{antonimy}}
{{hiperonimy}}
{{hiponimy}}
{{holonimy}}
{{meronimy}}
{{pokrewne}}
: {{czas}} [[susać]]
{{frazeologia}}
: [[jednym susem]]
{{etymologia}}
{{uwagi}}
{{tłumaczenia}}
* niderlandzki: (1.1) [[sprong]] {{m}}
{{źródła}}
== sus ({{język angielski}}) ==
{{wymowa}}
: {{audio|LL-Q1860 (eng)-Simplificationalizer-sus.wav}} {{audio|LL-Q1860 (eng)-Wodencafe-sus.wav}} {{audio|LL-Q1860 (eng)-Flame, not lame-sus.wav}}
{{znaczenia}}
''przymiotnik''
: (1.1) {{pot}} {{slang}} [[podejrzany]]
{{odmiana}}
{{przykłady}}
{{składnia}}
{{kolokacje}}
{{synonimy}}
{{antonimy}}
{{hiperonimy}}
{{hiponimy}}
{{holonimy}}
{{meronimy}}
{{pokrewne}}
{{frazeologia}}
{{etymologia}}
: {{etymn|ang|suspect}} lub {{etymn|ang|suspicious}}
{{uwagi}}
{{źródła}}
== sus ({{język chuuk}}) ==
{{wymowa}}
{{znaczenia}}
''rzeczownik''
: (1.1) [[but]]
{{odmiana}}
{{przykłady}}
{{składnia}}
{{kolokacje}}
{{synonimy}}
{{antonimy}}
{{hiperonimy}}
{{hiponimy}}
{{holonimy}}
{{meronimy}}
{{pokrewne}}
{{frazeologia}}
{{etymologia}}
{{uwagi}}
{{źródła}}
: {{importEnWikt|chuuk|3}}
== sus ({{język hiszpański}}) ==
{{wymowa}}
: {{IPA3|sus}}
: {{audio|LL-Q1321 (spa)-Marreromarco-sus.wav}} {{audio|LL-Q1321 (spa)-Precision27-sus.wav}}
{{znaczenia}}
''wykrzyknik''
: (1.1) …''używany do dodawania otuchy, podżegania''<ref>{{RAE}}</ref>
''{{forma przymiotnika|es}}''
: (2.1) ''forma {{lm}} przymiotnika dzierżawczego słabego 3. {{os}} {{lp}} i {{lm}} ([[su#es|su]])'' → [[jego]], [[jej]], [[ich]], [[swój|swoi]], [[swój|swoje]], [[pan]]a, [[pani]], [[pański|pańscy]], [[pański]]e
: (2.2) ''({{hiszpam}}, zachodnia Andaluzja, Kanary) forma {{lm}} przymiotnika dzierżawczego słabego 2. {{os}} {{lm}} ([[su#es|su]])'' → [[wasz|wasi]], [[wasz]]e, [[swój|swoi]], [[swój|swoje]]
{{odmiana}}
: (1) {{nieodm}}
: (2) {{zaimek-dzierżawczy-hiszpański}}
{{przykłady}}
: (2.1) ''[[ella|Ella]] [[volverse|se volvió]] [[hacia]] [[yo|mí]] [[y]] [[ver|vi]] [[como]] '''[[su]]s''' [[ojo]]s [[relampaguear|relampagueaban]] [[de]] [[ira]].'' → [[ona|Ona]] [[odwrócić się|odwróciła się]] [[do]] [[ja|mnie]] [[i]] [[zobaczyć|zobaczyłem/am]], [[że]] '''[[jej]]''' [[oko|oczy]] [[błyszczeć|błyszczały]] [[z]] [[gniew]]u.
: (2.1) ''[[Juan]] [[venir|vino]] [[con]] '''[[su]]s''' [[hijo]]s.'' → [[Jan]] [[przyjść|przyszedł]] [[ze]] '''[[swój|swymi]]''' [[dziecko|dziećmi]].
{{składnia}}
: (2.1-2) zawsze występuje przed rzeczownikiem / grupą imienną
{{kolokacje}}
{{synonimy}}
{{antonimy}}
{{hiperonimy}}
{{hiponimy}}
{{holonimy}}
{{meronimy}}
{{pokrewne}}
: {{przysł}} [[suso]]
{{frazeologia}}
: ''[[sus de gaita]]'' → 1. {{pot}} {{rzad}} [[błahostka]]; 2. {{daw}} [[ostatek|ostatki]] [[powietrze|powietrza]], [[który|które]] [[uchodzić|uchodzi]] [[ze]] [[strzykawka|strzykawki]]
: ''[[no tener un sus de gaita]]'' → {{daw}} [[być bez grosza przy duszy]]
{{etymologia}}
: (1.1) {{etymn|hiszp|suso}} < {{etym|łac|sursum}}
{{uwagi}}
{{źródła}}
<references />
== sus ({{język kaszubski}}) ==
{{wymowa}}
{{znaczenia}}
''rzeczownik, rodzaj męski''
: (1.1) {{zool}} [[suseł]]<ref>{{Gołąbek2014|strony=72}}</ref>
{{odmiana}}
{{przykłady}}
{{składnia}}
{{kolokacje}}
{{synonimy}}
{{antonimy}}
{{hiperonimy}}
{{hiponimy}}
{{holonimy}}
{{meronimy}}
{{pokrewne}}
{{frazeologia}}
{{etymologia}}
{{uwagi}}
{{źródła}}
<references />
== sus ({{język łaciński}}) ==
[[Plik:Landsvin-gris.JPG|thumb|sues (1.1)]]
{{wymowa}}
{{znaczenia}}
''rzeczownik, rodzaj męski lub żeński<ref>{{Kumaniecki1977|hasło=sūs|strony=489}}</ref>''
: (1.1) {{zool}} [[świnia]]
{{odmiana}}
: (1.1) sūs, suis {{deklinacjaLA|III}}; {{odmiana-rzeczownik-łaciński-III||sūs|su}}
{{przykłady}}
{{składnia}}
{{kolokacje}}
: (1.1) ''gatunki'' [[Sus domestica]], [[Sus scrofa]]
{{synonimy}}
: (1.1) [[porcus]] {{m}}, [[porca]] {{ż}}
{{antonimy}}
{{hiperonimy}}
{{hiponimy}}
{{holonimy}}
{{meronimy}}
{{pokrewne}}
: {{rzecz}} [[Suidae]]
{{frazeologia}}
{{etymologia}}
{{uwagi}}
: (1.1) zobacz też: [[suus]]
{{źródła}}
<references />
ndqjx2130wyxkvc1kfthusq8n1o9opd
przegroda nosowa
0
231152
8856223
8533199
2026-08-12T17:44:24Z
OkuRin
62517
dodano interlingua: (1.1) [[septo]] [[nasal]]
8856223
wikitext
text/x-wiki
== [[przegroda]] [[nosowy|nosowa]] ({{język polski}}) ==
{{wymowa}} {{IPA3|pʃɛˈɡrɔda nɔˈsɔva}}, {{AS3|pšegr'''o'''da nos'''o'''va}}, {{objaśnienie wymowy|BDŹW}} {{audio|Pl-przegroda nosowa.ogg}}
{{znaczenia}}
''fraza rzeczownikowa, rodzaj żeński''
: (1.1) {{anat}} [[przegroda]] [[dzielić|dzieląca]] [[jama nosowa|jamę nosową]] [[na]] [[dwa|dwie]] [[część|części]]; {{wikipedia}}
{{odmiana}}
: (1.1) {{zw zg}}; {{odmiana-rzeczownik-polski
|Mianownik lp = przegroda nosowa
|Dopełniacz lp = przegrody nosowej
|Celownik lp = przegrodzie nosowej
|Biernik lp = przegrodę nosową
|Narzędnik lp = przegrodą nosową
|Miejscownik lp = przegrodzie nosowej
|Wołacz lp = przegrodo nosowa
|Mianownik lm = przegrody nosowe
|Dopełniacz lm = przegród nosowych
|Celownik lm = przegrodom nosowym
|Biernik lm = przegrody nosowe
|Narzędnik lm = przegrodami nosowymi
|Miejscownik lm = przegrodach nosowych
|Wołacz lm = przegrody nosowe
}}
{{przykłady}}
{{składnia}}
{{kolokacje}}
{{synonimy}}
{{antonimy}}
{{hiperonimy}}
{{hiponimy}}
{{holonimy}}
{{meronimy}}
{{pokrewne}}
{{frazeologia}}
{{etymologia}}
{{uwagi}}
{{tłumaczenia}}
* angielski: (1.1) [[nasal septum]]
* białoruski: (1.1) [[насавая перагародка]] {{ż}}
* duński: (1.1) [[næseskillevæg]] {{w}}
* hiszpański: (1.1) [[tabique nasal]] {{m}}
* interlingua: (1.1) [[septo]] [[nasal]]
* łaciński: (1.1) [[septum nasi]] {{n}}
* nowogrecki: (1.1) [[ρινικό διάφραγμα]] {{n}}
* rosyjski: (1.1) [[носовая перегородка]] {{ż}}, [[перегородка носа]] {{ż}}
* węgierski: (1.1) [[orrsövény]]
* włoski: (1.1) [[setto nasale]] {{m}}
{{źródła}}
ewqde64xjj3p6ocw9303pzjwkvgoc6t
dziąsło
0
231415
8856236
8467300
2026-08-12T17:59:59Z
OkuRin
62517
zmodyfikowano interlingua
8856236
wikitext
text/x-wiki
== dziąsło ({{język polski}}) ==
[[Plik:Gingiva.jpg|thumb|dziąsło (1.1)]]
{{wymowa}} {{audio|Pl-dziąsło.ogg}}, {{IPA3|ˈd͡ʑɔ̃w̃swɔ}}, {{AS3|ʒ́'''õ'''ũ̯su̯o}}, {{objaśnienie wymowy|ZM|NAZAL|AS-Ą}}
{{znaczenia}}
''rzeczownik, rodzaj nijaki''
: (1.1) {{anat}} [[zgrubiały|zgrubiała]] [[tkanka]] [[osłaniać|osłaniająca]] [[ząb|zęby]]; {{wikipedia}}
{{odmiana}}
: (1.1) <ref>{{SGJPonline|id=14094|hasło=dziąsło}}</ref> {{odmiana-rzeczownik-polski
|Mianownik lp = dziąsło
|Dopełniacz lp = dziąsła
|Celownik lp = dziąsłu
|Biernik lp = dziąsło
|Narzędnik lp = dziąsłem
|Miejscownik lp = dziąśle
|Wołacz lp = dziąsło
|Mianownik lm = dziąsła
|Dopełniacz lm = dziąseł
|Celownik lm = dziąsłom
|Biernik lm = dziąsła
|Narzędnik lm = dziąsłami
|Miejscownik lm = dziąsłach
|Wołacz lm = dziąsła
}}
{{przykłady}}
: (1.1) ''[[zbyt|Zbyt]] [[energiczny|energiczne]] [[szczotkowanie]] [[ząb|zębów]] [[móc|może]] [[spowodować]] [[krwawienie]] [[dziąsło|dziąseł]].''
{{składnia}}
{{kolokacje}}
{{synonimy}}
: (1.1) {{stpol}} [[dąsno]]
{{antonimy}}
{{hiperonimy}}
{{hiponimy}}
{{holonimy}}
{{meronimy}}
{{pokrewne}}
: {{przym}} [[dziąsłowy]]
{{frazeologia}}
{{etymologia}}
{{uwagi}}
: (1.1) zobacz też: [[Indeks:Polski - Części ciała]]
{{tłumaczenia}}
* angielski: (1.1) [[gum]], [[gingiva]]
* arabski: (1.1) [[لثة]] {{ż}}
* baskijski: (1.1) [[oi]]
* białoruski: (1.1) [[дзясна]] {{ż}}
* bułgarski: (1.1) [[венец]] {{m}}
* czeski: (1.1) [[dáseň]] {{ż}}
* duński: (1.1) [[tandkød]] {{n}}
* francuski: (1.1) [[gencive]]
* hiszpański: (1.1) [[encía]] {{ż}}
* interlingua: (1.1) [[gingiva]]
* islandzki: (1.1) [[tannhold]] {{n}}
* jidysz: (1.1) [[יאַסלע]] {{ż}} (jasle), [[ציינפֿלייש]] {{n}} (cejnflejsz)
* kataloński: (1.1) [[geniva]] {{ż}}
* niemiecki: (1.1) [[Zahnfleisch]] {{n}}
* norweski (bokmål): (1.1) [[tannkjøtt]] {{n}}
* nowogrecki: (1.1) [[ούλο]] {{n}}
* rosyjski: (1.1) [[десна]]
* slovio: (1.1) [[desna]] (десна)
* słowacki: (1.1) [[ďasno]]
* szwedzki: (1.1) [[tandkött]] {{n}}
* turecki: (1.1) [[dişeti]]
* tuvalu: (1.1) [[kalenifo]]
* ukraiński: (1.1) [[ясна]]
* węgierski: (1.1) [[íny]], [[fogíny]], [[foghús]]
* włoski: (1.1) [[gengiva]]
{{źródła}}
<references />
jzk31xb9f8v8vi5sofchprq6ncj2mm4
güney
0
235244
8856224
8851605
2026-08-12T17:44:56Z
Türkçe-Lehçe sözlük
114911
/* güney (język turecki) */
8856224
wikitext
text/x-wiki
== güney ({{język turecki}}) ==
{{wymowa}}
: {{IPA3|ɟyˈnej}}
: {{audio|LL-Q256 (tur)-ToprakM-güney.wav}}
{{znaczenia}}
''rzeczownik''
: (1.1) {{geogr}} [[południe]]
: (1.2) [[nasłoneczniony|nasłonecznione]] [[miejsce]]
''przymiotnik''
: (2.1) [[południowy]]
{{odmiana}}
: (1.1-2) {{odmiana-rzeczownik-turecki}}
{{przykłady}}
{{składnia}}
{{kolokacje}}
: (2.1) ''[[Güney Afrika]]'' → [[Afryka Południowa]] • ''[[Güney Amerika]]'' → [[Ameryka Południowa]] • ''[[Güney Asya]]'' → [[Azja Południowa]] • ''[[Güney Avrupa]]'' → [[Europa Południowa]] • [[güney yarım küre]] → [[półkula]] [[południowy|południowa]]
{{synonimy}}
: (1.1) [[lodosluk]], [[cenup]], [[kuzey karşıtı]], {{skr}} [[G]]
: (2.1) [[cenubi]], {{skr}} [[G]]
{{antonimy}}
{{hiperonimy}}
{{hiponimy}}
{{holonimy}}
{{meronimy}}
{{pokrewne}}
{{frazeologia}}
{{etymologia}}
{{uwagi}}
: (1.1-2.1) {{zoblistę|kuzey|kuzeydoğu|doğu|güneydoğu|güney|güneybatı|batı|kuzeybatı}}
{{źródła}}
raawixvwnj1kcc1przpt8uda4wvntqt
kuzey
0
235245
8856249
8851602
2026-08-12T18:12:14Z
Türkçe-Lehçe sözlük
114911
/* kuzey (język turecki) */
8856249
wikitext
text/x-wiki
{{podobne|Kuzey}}
== kuzey ({{język turecki}}) ==
{{wymowa}}
: {{IPA|kuˈzej}}
: {{audio|LL-Q256 (tur)-ToprakM-kuzey.wav}}
{{znaczenia}}
''rzeczownik''
: (1.1) [[północ]]
''przymiotnik''
: (1.1) [[północny]]
{{odmiana}}
: (1.1) {{odmiana-rzeczownik-turecki}}
{{przykłady}}
{{składnia}}
{{kolokacje}}
: (2.1) ''[[kuzey yarım küre]]'' → [[półkula]] [[północny|północna]]
{{synonimy}}
: (1-2) {{skr}} [[K]]
{{antonimy}}
{{hiperonimy}}
{{hiponimy}}
{{holonimy}}
{{meronimy}}
{{pokrewne}}
{{frazeologia}}
{{etymologia}}
{{uwagi}}
: (1-2) {{zoblistę|kuzey|kuzeydoğu|doğu|güneydoğu|güney|güneybatı|batı|kuzeybatı}}
{{źródła}}
dagh34e6p4b5ajasusfu8ad59ewbegx
doğu
0
235246
8856264
8851604
2026-08-12T18:28:47Z
Türkçe-Lehçe sözlük
114911
/* doğu (język turecki) */
8856264
wikitext
text/x-wiki
{{podobne|Doğu}}
== doğu ({{język turecki}}) ==
{{wymowa}}
: {{IPA3|doˈu}}
: {{audio|LL-Q256 (tur)-ToprakM-doğu.wav}}
{{znaczenia}}
''rzeczownik''
: (1.1) {{geogr}} [[wschód]]
''przymiotnik''
: (2.1) [[wschodni]]
{{odmiana}}
{{przykłady}}
{{składnia}}
{{kolokacje}}
: (1.1) ''[[doğubilim]]'' → [[orientalistyka]]
: (2.1) ''[[Doğu Bloku]]'' → [[blok wschodni]]
{{synonimy}}
: (1-2) {{skr}} [[D]]
{{antonimy}}
{{hiperonimy}}
{{hiponimy}}
{{holonimy}}
{{meronimy}}
{{pokrewne}}
{{frazeologia}}
{{etymologia}}
{{uwagi}}
: (1-2) {{zoblistę|kuzey|kuzeydoğu|doğu|güneydoğu|güney|güneybatı|batı|kuzeybatı}}
{{źródła}}
75s7v4jaxtl3bgmyl37p8d4durx9bg9
tułów
0
240208
8856198
8686931
2026-08-12T15:33:53Z
OkuRin
62517
dodano interlingua: (1.1) [[torso]]
8856198
wikitext
text/x-wiki
== tułów ({{język polski}}) ==
[[Plik:Lean body.JPG|thumb|tułów (1.1)]]
[[Plik:Vespula germanica Stereo Microscope Wing 02.jpg|thumb|tułów (1.2) [[osa|osy]]]]
{{wymowa}} {{audio|Pl-tułów.ogg}}, {{IPA3|ˈtuwuf}}, {{AS3|t'''u'''u̯uf}}, {{objaśnienie wymowy|WYG}}
{{znaczenia}}
''rzeczownik, rodzaj męskorzeczowy''
: (1.1) {{anat}} [[ciało]] [[ssak]]a [[oprócz]] [[głowa|głowy]] [[i]] [[kończyna|kończyn]]; {{wikipedia}}
: (1.2) {{zool}} [[odcinek]] [[ciało|ciała]] [[u]] [[owad]]ów [[i]] [[skorupiak]]ów ([[zwykle]] [[pomiędzy]] [[głowa|głową]] [[a]] [[odwłok]]iem)
{{odmiana}}
: (1.1-2) {{odmiana-rzeczownik-polski
|Mianownik lp = tułów
|Mianownik lm = tułowie<ref name="SGJP">{{SaloniSGJP2012}}</ref>
|Dopełniacz lp = tułowia
|Dopełniacz lm = tułowi
|Celownik lp = tułowiowi<ref name="SGJP"/>
|Celownik lm = tułowiom
|Biernik lp = tułów
|Biernik lm = tułowie
|Narzędnik lp = tułowiem
|Narzędnik lm = tułowiami
|Miejscownik lp = tułowiu
|Miejscownik lm = tułowiach
|Wołacz lp = tułowiu
|Wołacz lm = tułowie
}}
{{przykłady}}
: (1.1) ''[[u|U]] [[pacjent]]a [[lekarz]] [[stwierdzić|stwierdził]] [[niewielki]]e [[oparzenie|oparzenia]] [[na]] [[tułów|tułowiu]] [[i]] [[ręka]]ch.''
: (1.2) ''[[osa|Osę]] [[łatwo]] [[poznać]] [[po]] [[żółto]]-[[czarny]]ch [[pas]]ach [[na]] [[tułów|tułowiu]] [[i]] [[odwłok]]u.''
{{składnia}}
{{kolokacje}}
: (1.1) [[skłon]]y tułowia
{{synonimy}}
: (1.1) [[korpus]], [[kadłub]]
{{antonimy}}
{{hiperonimy}}
{{hiponimy}}
{{holonimy}}
{{meronimy}}
{{pokrewne}}
: {{przym}} [[tułowiowy]]
: {{rzecz}} [[przedtułów]] {{mrz}}
{{frazeologia}}
{{etymologia}}
{{uwagi}}
: (1.1) zobacz też: [[Indeks:Polski - Części ciała]]
: (1.1) {{por|tors}}
{{tłumaczenia}}
* angielski: (1.1) [[trunk]], [[torso]]; (1.2) [[barrel]]
* arabski: (1.1) [[جذع]] {{m}} (ǧiḏʿ); (1.2) [[زور]] {{m}} (zawr)
* białoruski: (1.1) [[тулава]] {{ż}}
* bułgarski: (1.1) [[туловище]] {{n}}
* duński: (1.1) [[torso]] {{w}}, [[overkrop]] {{w}}
* esperanto: (1.1) [[trunko]]
* hiszpański: (1.1) [[tronco]] {{m}}; (1.2) [[tórax]] {{m}}
* interlingua: (1.1) [[torso]]
* kaszubski: (1.1) [[srąb]] {{m}}
* niemiecki: (1.1) [[Rumpf]] {{m}}, [[Oberkörper]] {{m}}; (1.2) [[Thorax]] {{m}}, [[Brust]] {{ż}}
* nowogrecki: (1.1) [[κορμός]] {{m}}; (1.2) [[θώρακας]] {{m}}
* rosyjski: (1.1) [[туловище|ту́ловище]] {{n}}
* rumuński: (1.1) [[trup]] {{n}}
* słowacki: (1.1) [[trup]] {{m}}
* ukraiński: (1.1) [[тулуб]] {{m}}
* włoski: (1.1) [[busto]] {{m}}, [[torso]]
{{źródła}}
<references />
rqwqk634f5071ozlw95vaikr1jf9bkb
會
0
252132
8856183
7902274
2026-08-12T13:41:19Z
ShenMi MeiRen
1560
/* 會 (znak chiński) */ + znaczenie znaku
8856183
wikitext
text/x-wiki
__TOC__
== {{zh|會}} ({{znak chiński}}) ==
{{klucz}} {{zch-klucz-link| 73 | 曰 | 9 }}
{{kreski}} 13
{{warianty | {{zch-w|ct|會}} | {{zch-w|cu|会}}}}
{{kolejność}}
{{zch-komiks}}
{{znaczenia}}
: (1.1) [[spotkanie]], [[zgromadzenie]], [[zebranie]]
: (1.2) [[spotykać się]], [[gromadzić się]]
{{etymologia}} {{warianty-obrazek | {{zch-obrazek|o|會}} | {{zch-obrazek|br|會}} | {{zch-obrazek|bs|會}} | {{zch-obrazek|ss|會}}}}
{{kody|cjz=人一田日 (OMWA)|cr=8060<sub>6</sub>|u=6703}}
{{słowniki|kx=0503.080|dkj=14306|dj=0878.090|hdz=21524.050}}
{{uwagi}}
{{źródła}}
== {{zh|會}} ({{język chiński standardowy}}) ==
{{zapis}}
{{wymowa}}
{{znaczenia}}
: (1.1) {{zob-ekwiw-pupr|会}}
{{odmiana}}
{{przykłady}}
{{składnia}}
{{kolokacje}}
{{synonimy}}
{{antonimy}}
{{hiperonimy}}
{{hiponimy}}
{{holonimy}}
{{meronimy}}
{{złożenia}}
{{pokrewne}}
{{frazeologia}}
{{etymologia}}
{{uwagi}}
{{źródła}}
pfdwsqsrx2v98rqh36wmlivtz2l304r
病
0
255866
8856453
8637940
2026-08-13T11:04:46Z
ShenMi MeiRen
1560
uzupełnienie
8856453
wikitext
text/x-wiki
__TOC__
== {{zh|病}} ({{znak chiński}}) ==
{{klucz}} {{zch-klucz-link| 104 | 疒 | 5 }}
{{kreski}} 10
{{warianty|{{zch-w}}}}
{{kolejność}}
{{zch-komiks}}
{{znaczenia}}
: (1.1) [[choroba]], [[chorować]]
{{etymologia}}
{{kody|cjz=大一人月 (KMOB)|cr=0012<sub>7</sub>|u=75c5}}
{{słowniki|kx=0772.060|dkj=22127|dj=1182.100|hdz=42664.130}}
{{uwagi}}
{{źródła}}
== {{zh|病}} ({{język chiński standardowy}}) ==
{{zapis}} {{puprtrad|病}}
{{wymowa}} {{pinyin|bìng|bing4}}; {{zhuyin|ㄅㄧㄥˋ}}
{{znaczenia}}
''rzeczownik''
: (1.1) {{med}} [[choroba]]
''czasownik''
: (2.1) [[chorować]] ([[być]] [[chory]]m)
{{odmiana}}
{{przykłady}}
: (1.1) [[他]][[因]][[病]][[不]][[能]][[参加]][[考试]]。(tā yīn bìng bùnéng cānjiā kǎoshì) → [[nie|Nie]] [[móc|mógł]] [[przystąpić]] [[do]] [[egzamin]]u [[z powodu]] '''[[choroba|choroby]]'''.
: (1.1) [[他的]][[病]][[是]][[由]][[荷尔蒙]][[失衡]][[引起]][[的]]。(tāde bìng shì yóu hè'ěrméng shīhéng yǐnqǐ de) → [[przyczyna|Przyczyną]] [[on|jego]] '''[[choroba|choroby]]''' [[być|była]] [[nierównowaga]] [[hormonalny|hormonalna]].
: (2.1) [[由于]][[天气]][[冷]][[大多数]][[人]][[得]][[了]][[病]]。(yóuyú tiānqì lěng dà duō shù rén dé le bìng) → [[większość|Większość]] [[ludzie|ludzi]] '''[[chorować|choruje]]''' [[z]] [[zimno|zimna]]. ({{dosł}} …[[z powodu]] [[zimny|zimnej]] [[pogoda|pogody]].)
: (2.1) [[我]][[爸爸]][[病]][[得]][[很]][[重]]。(wǒ bàba bìng dé hěn zhòng) → [[mój|Mój]] [[tata]] '''[[być|jest]]''' [[ciężko]] '''[[chory]]'''. ({{dosł}} … '''[[chorować|choruje]]''' [[ciężko]].)
{{składnia}}
{{kolokacje}}
: (1.1) [[看病]] → [[patrzeć]] [[na]] chorobę (=[[badać]] [[pacjent]]a) • [[病因]] → [[przyczyna]] choroby (=[[patogeneza]]) • [[慢性病]] → choroba [[przewlekły|przewlekła]] • [[病假]] → [[wolne]] [[na]] chorobę (=[[L4]]) • [[病原]] → [[źródło]] choroby (=[[patogen]]) • [[病征]] → [[objaw]]y choroby • [[病象]] → [[objaw]]y choroby • [[心脏病]] → choroba [[serce|serca]]
{{synonimy}}
: (1.1) [[病症]]•[[病痛]]•[[疾病]]•[[生病]]
: (2.1) [[生病]]
{{antonimy}}
: (1.1) [[身体]]•[[健康]]
{{hiperonimy}}
{{hiponimy}}
{{holonimy}}
{{meronimy}}
{{złożenia}}
{{pokrewne}}
: {{rzecz}} [[病人]] • [[病情]] • [[病况]] • [[病毒]]
{{frazeologia}} [[诟病]] • [[久病成医]] • [[病猫]]
{{etymologia}} {{etymn|chiń|疒|丙}} → [[chory]] + [[bić]]
{{uwagi}}
: {{HSK|1}}
: 病 występuje też jako ostatni znak w ''nazwach własnych'' chorób, chociaż w tłumaczeniach niekoniecznie słowo [[choroba]] się znajdzie, np.:
:* [[佝偻病]] → [[krzywica]] ({{dosł}} [[pokrzywiony|pokrzywiona]] [[choroba]])
:* [[狂犬病]] → [[wścieklizna]] ({{dosł}} [[choroba]] [[wściekły]]ch [[pies|psów]])
:* [[阿尔茨海默病]] → [[alzheimer]], [[choroba Alzheimera]]
:* [[艾滋病]] / [[爱滋病]] → [[AIDS]] (''transliteracja'' '''àizī''' + [[choroba]])
{{źródła}}
== {{ko|病}} ({{język koreański}}) ==
{{transliteracja}}
{{wymowa}}
{{znaczenia}}
''rzeczownik''
: (1.1) {{zob|[[병]]}} ([[choroba]])
{{odmiana}}
{{przykłady}}
{{składnia}}
{{kolokacje}}
{{synonimy}}
{{antonimy}}
{{hiperonimy}}
{{hiponimy}}
{{holonimy}}
{{meronimy}}
{{złożenia}}
{{pokrewne}}
{{frazeologia}}
{{etymologia}}
{{hanja}}
{{uwagi}}
{{źródła}}
2jdhq3nhe91y4exds19dc84ninsmxl9
邊
0
262649
8856184
8037302
2026-08-12T13:44:17Z
ShenMi MeiRen
1560
/* 邊 (znak chiński) */ + znaczenia, etymologia
8856184
wikitext
text/x-wiki
__TOC__
== {{zh|邊}} ({{znak chiński}}) ==
{{klucz}} {{zch-klucz-link| 162 | 辵 | 15 }}
{{kreski}} 19
{{warianty | {{zch-w|ct|邊}} | {{zch-w|cu|边}}}}
{{kolejność}}
{{znaczenia}}
: (1.1) [[strona]], [[brzeg]], [[krawędź]]
{{etymologia}} {{warianty-obrazek | {{zch-obrazek|o|邊}} | {{zch-obrazek|br|邊}} | {{zch-obrazek|ss|邊}}}}
{{kody|cjz=卜竹山尸 (YHUS)|cr=3630<sub>2</sub>|u=908a}}
{{słowniki|kx=1267.130|dkj=39216|dj=1765.300|hdz=63894.030}}
{{uwagi}}
{{źródła}}
== {{zh|邊}} ({{język chiński standardowy}}) ==
{{zapis}}
{{wymowa}}
{{znaczenia}}
: (1.1) {{zob-ekwiw-pupr|边}}
{{odmiana}}
{{przykłady}}
{{składnia}}
{{kolokacje}}
{{synonimy}}
{{antonimy}}
{{hiperonimy}}
{{hiponimy}}
{{holonimy}}
{{meronimy}}
{{złożenia}}
{{pokrewne}}
{{frazeologia}}
{{etymologia}}
{{uwagi}}
{{źródła}}
581jl851bf5pur4f3h8h6jg5dlp7up3
Indeks:Baskijski - Owoce
102
275561
8856298
8670392
2026-08-12T19:26:33Z
~2026-44318-68
116374
8856298
wikitext
text/x-wiki
Nazwy owoców w języku baskijskim ([[euskara]])
== Owoce - ''[[fruta]]'' ==
{| class="wikitable sortable" width=60% style="text-align:center;"
!style="background: #FFDAB9" width=45%|polski a-z →
!! style="background: #FFDAB9" width=10% class="unsortable"|<font color="#FFDAB9">.</font>!!style="background: #FFDAB9" width=45%|baskijski a-z →
|-
|[[agrest]] {{m}} {{audio|Pl-agrest.ogg}}
|[[Plik:Stachelbeeren.jpg|100px]]
|[[arakatz]]
|-
|[[ananas#ananas (język polski)|ananas]] {{m}} {{audio|Pl-ananas.ogg}}
|[[Plik:Pineapple 23.jpg|100px]]
|[[anana]]
|-
|[[arbuz]] {{m}} {{audio|Pl-arbuz.ogg}}<br />[[kawon]] {{m}}
|[[Plik:Watermelon.svg|100px]]
|[[angurri]]<br/>[[sandia]]
|-
|[[aronia]] {{ż}}
|[[Plik:800px-Aronia melanocarpa.jpg|100px]]
|?
|-
|[[asymina]] {{ż}}<br />[[urodlin]] {{m}}
|[[Plik:Asimina triloba3.jpg|100px]]
|?
|-
|[[asymina]] [[trójklapowy|trójklapowa]] {{ż}}<br />[[banan preriowy]] {{m}}
|[[Plik:Asimina triloba red fern farm.jpg|100px]]
|?
|-
|[[awokado]] {{n}}
|[[Plik:Avocado.jpeg|100px]]
|[[ahuakate]]
|-
|[[banan]] {{m}} {{audio|Pl-banan.ogg}}
|[[Plik:Banana.arp.750pix.jpg|100px]]
|[[banana]]
|-
|[[biała porzeczka]]
|[[Plik:Groseilles blanches.jpg|100px]]
|[[andere-mahats zuri]]
|-
|[[borówka]] {{ż}}<br />[[brusznica]]{{ż}}
|[[Plik:Vaccinium vitis-idaea 20060824 002.jpg|100px]]
|[[ahabia]]
|-
|[[borówka amerykańska]] {{ż}}
|[[Plik:Bunch of blueberries, one unripe.jpg|100px]]
|
|-
|[[borówka bagienna]] {{zob|[[łochynia]]}}
|
|
|-
|[[brzoskwinia]] {{ż}} {{audio|Pl-brzoskwinia.ogg}}
|[[Plik:Autumn Red peaches.jpg|100px]]
|[[mertxika]]<br/>[[muxika]]<br/>[[melokotoi]]
|-
|[[cytryna]] {{ż}} {{audio|Pl-cytryna.ogg}}
|[[Plik:Lemon.jpg|100px]]
|[[limoi]]<br/>[[zitroin]]
|-
|[[czarna jagoda]] {{ż}} {{audio|Pl-czarna_jagoda.ogg}}
|[[Plik:BilberriesBig.jpg|100px]]
|[[ahabia]]
|-
|[[czarna porzeczka]] {{ż}} {{audio|Pl-czarna_porzeczka.ogg}}
|[[Plik:Schwarze Johannisbeeren Makro.jpg|100px]]
|[[andere-mahats beltz]]
|-
|[[czarny bez]] {{m}}
|[[Plik:Sambucus nigra-fruit001.jpg|100px]]
|?
|-
|[[czeremcha]] {{ż}}
|[[Plik:Prunus padus Tuomi marjoja VII 04 2989 C cropped.JPG|100px]]
|?
|-
|[[czereśnia]] {{ż}} {{audio|Pl-czereśnia.ogg}}
||[[Plik:CDC cherry4.jpg|100px]]
|[[basagerezi]]
|-
|[[czerwona porzeczka]] {{ż}} {{audio|Pl-czerwona_porzeczka.ogg}}
|[[Plik:Ribes rubrum2005-07-17.JPG|100px]]
|?
|-
|[[daktyl]] {{m}} {{audio|Pl-daktyl.ogg}}
|[[Plik:Dried dates.jpg|100px]]
|[[datil]]
|-
|[[dereń]] {{m}}
|[[Plik:Gele kornoelje 27-08-2005 15.12.32.JPG|100px]]
|?
|-
|[[durian#durian (język polski)|durian]] {{m}}
|[[Plik:D101 and random stock.jpg|100px]]
|?
|-
|[[dzika róża]] {{ż}}<br />{{por|szypszyna}} {{ż}}
|[[Plik:Rosa rugosa Frucht 1.jpg|100px]]
|?
|-
|[[dżakfrut]] {{m}}
|[[Plik:Artocarpus heterophyllus.jpg|100px]]
|?
|-
|[[figa]] {{ż}} {{audio|Pl-figa.ogg}}
|[[Plik:Ficus carica0.jpg|100px]]
|[[piku]]
|-
|[[flaszowiec]]
|[[Plik:Annona muricata 1.jpg|100px]]
|[[txirimoia]]
|-
|[[flaszowiec]] [[miękkociernisty]] {{m}}<br />[[guanábana]]
|[[Plik:Soursop fruit.jpg|100px]]
|?
|-
|[[gac#gac (język polski)|gac]] {{m}}
|[[Plik:Gấc.jpg|100px]]
|?
|-
|[[głóg]] {{m}}
|[[Plik:(MHNT) Crataegus monogyna - Fruits.jpg|100px]]
|?
|-
|[[granat]] {{m}} {{audio|Pl-granat.ogg}}
|[[Plik:Granadas - Pomegranates.jpg|100px]]
|[[mingrana]]<br/>[[granada]]
|-
|[[grejpfrut]] {{m}} {{audio|Pl-grejpfrut.ogg}}
|[[Plik:Citrus paradisi (Grapefruit, pink) white bg.jpg|100px]]
|[[arabisagar]]<br/>[[pomelo]]
|-
|[[gruszka]] {{ż}}
|[[Plik:Pyrus communis 'Conference'.jpg|100px]]
|[[udare]]<br/>[[madari]]
|-
|[[guajawa]] {{ż}}<br />[[guawa]] {{ż}}<br />[[gruszla]] {{ż}}
|[[Plik:Psidium guajava fruit.jpg|100px]]
|[[guaiaba]]
|-
|[[guanábana]] {{zob|[[flaszowiec]] [[miękkociernisty]]}}
|
|?
|-
|[[jabłko]] {{n}}
|[[Plik:Fuji apple.jpg|100px]]
|[[sagar]]
|-
|[[jabłko budyniowe]] {{n}}<br />[[flaszowiec]] [[peruwiański]]
|[[Plik:CDC cherimoya.jpg|100px]]
|[[txirimoia]]
|-
|[[jabłko cukrowe]]
|[[Plik:Custard Apple.jpg|100px]]
|?
|-
|[[jagoda]] {{ż}} {{zob|[[czarna jagoda]]}}
|
|[[baia]]
|-
|[[jagoda kamczacka]] {{ż}}<br />[[suchodrzew]] [[siny]] {{m}}<br />[[wiciokrzew]] [[siny]] {{m}}
|[[Plik:Lonicera coerulea a3.jpg|100px]]
|?
|-
|[[jarzębina]] {{ż}}
|[[Plik:Pyracantha fruit - orange.jpg|100px]]
|?
|-
|[[jeżyna]] {{ż}} {{audio|Pl-jeżyna.ogg}}
|[[Plik:Blackberry fruits.jpg|100px]]
|[[masusta]]<br/>[[maruga]]
|-
|[[jujuba]] {{ż}}<br />[[głożyna]] {{ż}}<br />[[szydlica]] {{ż}}
|[[Plik:Ziziphus jujuba MS 2461.JPG|100px]]
|[[jujuba]]
|-
|[[kaki]] {{n}} {{zob|[[persymona]]}}
|
|[[kaki]]
|-
|[[kamionka]] {{ż}}
|[[Plik:Rubus saxatilis02 cropped.jpg|100px]]
|?
|-
|[[karambola]] {{ż}}<br />[[oskomian]] {{m}}
|[[Plik:Carambola cut.jpg|100px]]
|?
|-
|[[kawon]] {{m}} {{zob|[[arbuz]]}}
|
|[[angurri]]<br/>[[sandia]]
|-
|[[kiwi]] {{n}} {{audio|Pl-kiwi.ogg}}
|[[Plik:Kiwi aka.jpg|100px]]
|[[kiwi]]
|-
|[[kumkwat]] {{m}}
|[[Plik:Fortunella.jpg|100px]]
|[[kumkuat]]
|-
|[[liczi]] ([[chiński]]e) {{n}}<br />[[śliwka chińska]] {{ż}}<br />[[bliźniarka smaczna]] {{ż}}
|[[Plik:Lychee 600.jpg|100px]]
|[[litxi]]
|-
|[[limonka]] {{ż}}<br />[[limona]] {{ż}}<br />[[lima]] {{ż}}<br />[[limetka]] {{ż}}
|[[Plik:Lime CDC.jpg|100px]]
|[[lima]]
|-
|[[łochynia]] {{ż}}<br />[[borówka bagienna]] {{ż}}
|[[Plik:Vaccinium uliginosum fruit cropped.jpg|100px]]
|?
|-
|[[malina]] {{ż}} {{audio|Pl-malina.ogg}}
||[[Plik:Raspberries.jpg|100px]]
|[[mugurdi]]
|-
|[[mandarynka]] {{ż}} {{audio|Pl-mandarynka.ogg}}
|[[Plik:Madarines white bg02.jpg|100px]]
|[[mandarina]]
|-
|[[mango]] {{n}} {{audio|Pl-mango.ogg}}
|[[Plik:Mangos in market.jpg|100px]]
|[[mango]]
|-
|[[mangostan]] {{m}}
|[[Plik:Mangosteen3.jpg|100px]]
|?
|-
|[[marakuja]]
|[[Plik:Passiflora_Edulis_Open_Fruit2.jpg|100px]]
|[[marakuia]]
|-
|[[mącznica]] {{ż}}
|[[Plik:Arctostaphylos uva-ursi 25916.JPG|100px]]
|?
|-
|[[melon]] {{m}} {{audio|Pl-melon.ogg}}
|[[Plik:Melon cantaloupe.jpg|100px]]
|[[meloi]]
|-
|[[morela]] {{ż}} {{audio|Pl-morela.ogg}}
|[[Plik:Apricot fruit.jpg|100px]]
|[[arbeletxeko]]<br/>[[abrikot]]<br />[[albertxiko]]
|-
|[[moroszka]] {{ż}}
|[[Plik:Hjortron.jpg|100px]]
|?
|-
|[[morwa]] {{ż}}
|[[Plik:Mulberry.jpg|100px]]
|?
|-
|[[nanercz]] {{m}}<br />[[nerkowiec]] {{m}}
|[[Plik:Cashew Brazil fruit 3.png|100px]]
|?
|-
|[[nektarynka]] {{ż}} {{audio|Pl-nektarynka.ogg}}
|[[Plik:Nectarine CDC.jpg|100px]]
|[[brinoi]]<br/>[[nektarina]]
|-
|[[opuncja]] {{ż}}
|[[Plik:Higos Chumbos.jpg|100px]]
|[[indipiku]]
|-
|[[papaja]] {{ż}}<br />[[melonowiec]] [[właściwy]] {{m}}
|[[Plik:California Papaya ID.jpg|100px]]
|[[papaia]]
|-
|[[persymona]] {{ż}}<br />[[kaki]] {{n}}<br />[[sharon]]<br />[[jabłko orientu]] {{n}}<br />[[hurma wschodnia]] {{ż}}
|[[Plik:Persimmon-oliv1.jpg|100px]]
|[[kaki]]
|-
|[[pigwa]] {{ż}}
|[[Plik:Quitte Cydonia oblonga.jpg|100px]]
|[[irasagar]]
|-
|[[pitaja]] {{ż}}<br />[[pitaya]] {{ż}}<br />[[pitahaya]] {{ż}}<br />[[smoczy owoc]] {{m}}<br />[[huo]] {{n}}<br />[[truskawkowa gruszka]] {{ż}}
|[[Plik:Yellow pitaya.jpg|100px]]
|?
|-
|[[pomarańcza]] {{ż}} {{audio|Pl-pomarańcza.ogg}}
|[[Plik:2010-06-19-supermarkt-by-RalfR-28.jpg|100px]]
|[[laranja]]
|-
|[[poziomka]] {{ż}} {{audio|Pl-poziomka.ogg}}
|[[Plik:2 wild strawberries very close up UK 2006.JPG|100px]]
|?
|-
|[[rambutan]] {{m}}<br />[[jagodzian rambutan]] {{m}}
|[[Plik:Exotic Fruit-Rambutans005.JPG|100px]]
|?
|-
|[[rodzynka]] {{ż}}<br />[[rodzynek]] {{m}}
|[[Plik:Raisins.jpg|100px]]
|[[melatu]]<br/>[[pasa]]
|-
|[[rokitnik]] {{m}}<br />[[rozmarynowiec]] {{m}}
|[[Plik:Hippophae rhamnoides.jpg|100px]]
|?
|-
|[[szypszyna]] {{ż}}<br />{{por|dzika róża}}
|[[Plik:Dzika róża owoce.jpg|100px]]
|?
|-
|[[śliwka]] {{ż}} {{audio|Pl-śliwka.ogg}}
|[[Plik:Plum on tree02.jpg|100px]]
|[[aran]]<br/>[[okaran]]
|-
|[[tarnina]] {{ż}}
|[[Plik:Prunus spinosa2.jpg|100px]]
|[[basaran]]
|-
|[[truskawka]] {{ż}} {{audio|Pl-truskawka.ogg}}
|[[Plik:FraiseFruitPhoto.jpg|100px]]
|[[marrubi]]
|-
|[[winogrono]] {{n}} {{audio|Pl-winogrono.ogg}}
|[[Plik:Ripe grapes.jpg|100px]]
|[[mahats]]
|-
| [[wiśnia]] {{ż}} {{audio|Pl-wiśnia.ogg}}
|[[Plik:Owoce wisni.jpg|100px]]
|[[gerezi]]
|-
| [[żurawina]] {{ż}} {{audio|Pl-żurawina.ogg}}
|[[Plik:Cranberries.jpg|100px]]
|[[ahabia gorri]]
|}
[[Kategoria:Baskijski (słowniki tematyczne)|Owoce]]
[[Kategoria:Owoce|Baskijski]]
[[eu:Kategoria:Fruituak euskaraz]]
[[fr:Catégorie:Fruits en basque]]
2g7r2719yj7kmcqteyo111yj6dq1u5q
8856371
8856298
2026-08-13T07:33:07Z
Peter Bowman
23133
Wycofano edycję użytkownika [[Special:Contributions/~2026-44318-68|~2026-44318-68]] ([[User talk:~2026-44318-68|dyskusja]]). Autor przywróconej wersji to [[User:Antimuonium|Antimuonium]].
8670392
wikitext
text/x-wiki
Nazwy owoców w języku baskijskim ([[euskara]])
== Owoce - ''[[fruta]]'' ==
{| class="wikitable sortable" width=60% style="text-align:center;"
!style="background: #FFDAB9" width=45%|polski a-z →
!! style="background: #FFDAB9" width=10% class="unsortable"|<font color="#FFDAB9">.</font>!!style="background: #FFDAB9" width=45%|baskijski a-z →
|-
|[[agrest]] {{m}} {{audio|Pl-agrest.ogg}}
|[[Plik:Stachelbeeren.jpg|100px]]
|[[arakatz]]
|-
|[[ananas#ananas (język polski)|ananas]] {{m}} {{audio|Pl-ananas.ogg}}
|[[Plik:Pineapple 23.jpg|100px]]
|[[anana]]
|-
|[[arbuz]] {{m}} {{audio|Pl-arbuz.ogg}}<br />[[kawon]] {{m}}
|[[Plik:Watermelon.svg|100px]]
|[[angurri]]<br/>[[sandia]]
|-
|[[aronia]] {{ż}}
|[[Plik:800px-Aronia melanocarpa.jpg|100px]]
|?
|-
|[[asymina]] {{ż}}<br />[[urodlin]] {{m}}
|[[Plik:Asimina triloba3.jpg|100px]]
|?
|-
|[[asymina]] [[trójklapowy|trójklapowa]] {{ż}}<br />[[banan preriowy]] {{m}}
|[[Plik:Asimina triloba red fern farm.jpg|100px]]
|?
|-
|[[awokado]] {{n}}
|[[Plik:Avocado.jpeg|100px]]
|[[ahuakate]]
|-
|[[banan]] {{m}} {{audio|Pl-banan.ogg}}
|[[Plik:Banana Fruit.JPG|100px]]
|[[banana]]
|-
|[[biała porzeczka]]
|[[Plik:Groseilles blanches.jpg|100px]]
|[[andere-mahats zuri]]
|-
|[[borówka]] {{ż}}<br />[[brusznica]]{{ż}}
|[[Plik:Vaccinium vitis-idaea 20060824 002.jpg|100px]]
|[[ahabia]]
|-
|[[borówka amerykańska]] {{ż}}
|[[Plik:Bunch of blueberries, one unripe.jpg|100px]]
|
|-
|[[borówka bagienna]] {{zob|[[łochynia]]}}
|
|
|-
|[[brzoskwinia]] {{ż}} {{audio|Pl-brzoskwinia.ogg}}
|[[Plik:Autumn Red peaches.jpg|100px]]
|[[mertxika]]<br/>[[muxika]]<br/>[[melokotoi]]
|-
|[[cytryna]] {{ż}} {{audio|Pl-cytryna.ogg}}
|[[Plik:Lemon.jpg|100px]]
|[[limoi]]<br/>[[zitroin]]
|-
|[[czarna jagoda]] {{ż}} {{audio|Pl-czarna_jagoda.ogg}}
|[[Plik:BilberriesBig.jpg|100px]]
|[[ahabia]]
|-
|[[czarna porzeczka]] {{ż}} {{audio|Pl-czarna_porzeczka.ogg}}
|[[Plik:Schwarze Johannisbeeren Makro.jpg|100px]]
|[[andere-mahats beltz]]
|-
|[[czarny bez]] {{m}}
|[[Plik:Sambucus nigra-fruit001.jpg|100px]]
|?
|-
|[[czeremcha]] {{ż}}
|[[Plik:Prunus padus Tuomi marjoja VII 04 2989 C cropped.JPG|100px]]
|?
|-
|[[czereśnia]] {{ż}} {{audio|Pl-czereśnia.ogg}}
||[[Plik:CDC cherry4.jpg|100px]]
|[[basagerezi]]
|-
|[[czerwona porzeczka]] {{ż}} {{audio|Pl-czerwona_porzeczka.ogg}}
|[[Plik:Ribes rubrum2005-07-17.JPG|100px]]
|?
|-
|[[daktyl]] {{m}} {{audio|Pl-daktyl.ogg}}
|[[Plik:Dried dates.jpg|100px]]
|[[datil]]
|-
|[[dereń]] {{m}}
|[[Plik:Gele kornoelje 27-08-2005 15.12.32.JPG|100px]]
|?
|-
|[[durian#durian (język polski)|durian]] {{m}}
|[[Plik:D101 and random stock.jpg|100px]]
|?
|-
|[[dzika róża]] {{ż}}<br />{{por|szypszyna}} {{ż}}
|[[Plik:Rosa rugosa Frucht 1.jpg|100px]]
|?
|-
|[[dżakfrut]] {{m}}
|[[Plik:Artocarpus heterophyllus.jpg|100px]]
|?
|-
|[[figa]] {{ż}} {{audio|Pl-figa.ogg}}
|[[Plik:Ficus carica0.jpg|100px]]
|[[piku]]
|-
|[[flaszowiec]]
|[[Plik:Annona muricata 1.jpg|100px]]
|[[txirimoia]]
|-
|[[flaszowiec]] [[miękkociernisty]] {{m}}<br />[[guanábana]]
|[[Plik:Soursop fruit.jpg|100px]]
|?
|-
|[[gac#gac (język polski)|gac]] {{m}}
|[[Plik:Gấc.jpg|100px]]
|?
|-
|[[głóg]] {{m}}
|[[Plik:(MHNT) Crataegus monogyna - Fruits.jpg|100px]]
|?
|-
|[[granat]] {{m}} {{audio|Pl-granat.ogg}}
|[[Plik:Granadas - Pomegranates.jpg|100px]]
|[[mingrana]]<br/>[[granada]]
|-
|[[grejpfrut]] {{m}} {{audio|Pl-grejpfrut.ogg}}
|[[Plik:Citrus paradisi (Grapefruit, pink) white bg.jpg|100px]]
|[[arabisagar]]<br/>[[pomelo]]
|-
|[[gruszka]] {{ż}}
|[[Plik:Pyrus communis 'Conference'.jpg|100px]]
|[[udare]]<br/>[[madari]]
|-
|[[guajawa]] {{ż}}<br />[[guawa]] {{ż}}<br />[[gruszla]] {{ż}}
|[[Plik:Psidium guajava fruit.jpg|100px]]
|[[guaiaba]]
|-
|[[guanábana]] {{zob|[[flaszowiec]] [[miękkociernisty]]}}
|
|?
|-
|[[jabłko]] {{n}}
|[[Plik:Fuji apple.jpg|100px]]
|[[sagar]]
|-
|[[jabłko budyniowe]] {{n}}<br />[[flaszowiec]] [[peruwiański]]
|[[Plik:CDC cherimoya.jpg|100px]]
|[[txirimoia]]
|-
|[[jabłko cukrowe]]
|[[Plik:Custard Apple.jpg|100px]]
|?
|-
|[[jagoda]] {{ż}} {{zob|[[czarna jagoda]]}}
|
|[[baia]]
|-
|[[jagoda kamczacka]] {{ż}}<br />[[suchodrzew]] [[siny]] {{m}}<br />[[wiciokrzew]] [[siny]] {{m}}
|[[Plik:Lonicera coerulea a3.jpg|100px]]
|?
|-
|[[jarzębina]] {{ż}}
|[[Plik:Pyracantha fruit - orange.jpg|100px]]
|?
|-
|[[jeżyna]] {{ż}} {{audio|Pl-jeżyna.ogg}}
|[[Plik:Blackberry fruits.jpg|100px]]
|[[masusta]]<br/>[[maruga]]
|-
|[[jujuba]] {{ż}}<br />[[głożyna]] {{ż}}<br />[[szydlica]] {{ż}}
|[[Plik:Ziziphus jujuba MS 2461.JPG|100px]]
|[[jujuba]]
|-
|[[kaki]] {{n}} {{zob|[[persymona]]}}
|
|[[kaki]]
|-
|[[kamionka]] {{ż}}
|[[Plik:Rubus saxatilis02 cropped.jpg|100px]]
|?
|-
|[[karambola]] {{ż}}<br />[[oskomian]] {{m}}
|[[Plik:Carambola cut.jpg|100px]]
|?
|-
|[[kawon]] {{m}} {{zob|[[arbuz]]}}
|
|[[angurri]]<br/>[[sandia]]
|-
|[[kiwi]] {{n}} {{audio|Pl-kiwi.ogg}}
|[[Plik:Kiwi aka.jpg|100px]]
|[[kiwi]]
|-
|[[kumkwat]] {{m}}
|[[Plik:Fortunella.jpg|100px]]
|[[kumkuat]]
|-
|[[liczi]] ([[chiński]]e) {{n}}<br />[[śliwka chińska]] {{ż}}<br />[[bliźniarka smaczna]] {{ż}}
|[[Plik:Lychee 600.jpg|100px]]
|[[litxi]]
|-
|[[limonka]] {{ż}}<br />[[limona]] {{ż}}<br />[[lima]] {{ż}}<br />[[limetka]] {{ż}}
|[[Plik:Lime CDC.jpg|100px]]
|[[lima]]
|-
|[[łochynia]] {{ż}}<br />[[borówka bagienna]] {{ż}}
|[[Plik:Vaccinium uliginosum fruit cropped.jpg|100px]]
|?
|-
|[[malina]] {{ż}} {{audio|Pl-malina.ogg}}
||[[Plik:Raspberries.jpg|100px]]
|[[mugurdi]]
|-
|[[mandarynka]] {{ż}} {{audio|Pl-mandarynka.ogg}}
|[[Plik:Madarines white bg02.jpg|100px]]
|[[mandarina]]
|-
|[[mango]] {{n}} {{audio|Pl-mango.ogg}}
|[[Plik:Mangos in market.jpg|100px]]
|[[mango]]
|-
|[[mangostan]] {{m}}
|[[Plik:Mangosteen3.jpg|100px]]
|?
|-
|[[marakuja]]
|[[Plik:Passiflora_Edulis_Open_Fruit2.jpg|100px]]
|[[marakuia]]
|-
|[[mącznica]] {{ż}}
|[[Plik:Arctostaphylos uva-ursi 25916.JPG|100px]]
|?
|-
|[[melon]] {{m}} {{audio|Pl-melon.ogg}}
|[[Plik:Melon cantaloupe.jpg|100px]]
|[[meloi]]
|-
|[[morela]] {{ż}} {{audio|Pl-morela.ogg}}
|[[Plik:Apricot fruit.jpg|100px]]
|[[arbeletxeko]]<br/>[[abrikot]]<br />[[albertxiko]]
|-
|[[moroszka]] {{ż}}
|[[Plik:Hjortron.jpg|100px]]
|?
|-
|[[morwa]] {{ż}}
|[[Plik:Mulberry.jpg|100px]]
|?
|-
|[[nanercz]] {{m}}<br />[[nerkowiec]] {{m}}
|[[Plik:Cashew Brazil fruit 3.png|100px]]
|?
|-
|[[nektarynka]] {{ż}} {{audio|Pl-nektarynka.ogg}}
|[[Plik:Nectarine CDC.jpg|100px]]
|[[brinoi]]<br/>[[nektarina]]
|-
|[[opuncja]] {{ż}}
|[[Plik:Higos Chumbos.jpg|100px]]
|[[indipiku]]
|-
|[[papaja]] {{ż}}<br />[[melonowiec]] [[właściwy]] {{m}}
|[[Plik:California Papaya ID.jpg|100px]]
|[[papaia]]
|-
|[[persymona]] {{ż}}<br />[[kaki]] {{n}}<br />[[sharon]]<br />[[jabłko orientu]] {{n}}<br />[[hurma wschodnia]] {{ż}}
|[[Plik:Persimmon-oliv1.jpg|100px]]
|[[kaki]]
|-
|[[pigwa]] {{ż}}
|[[Plik:Quitte Cydonia oblonga.jpg|100px]]
|[[irasagar]]
|-
|[[pitaja]] {{ż}}<br />[[pitaya]] {{ż}}<br />[[pitahaya]] {{ż}}<br />[[smoczy owoc]] {{m}}<br />[[huo]] {{n}}<br />[[truskawkowa gruszka]] {{ż}}
|[[Plik:Yellow pitaya.jpg|100px]]
|?
|-
|[[pomarańcza]] {{ż}} {{audio|Pl-pomarańcza.ogg}}
|[[Plik:2010-06-19-supermarkt-by-RalfR-28.jpg|100px]]
|[[laranja]]
|-
|[[poziomka]] {{ż}} {{audio|Pl-poziomka.ogg}}
|[[Plik:2 wild strawberries very close up UK 2006.JPG|100px]]
|?
|-
|[[rambutan]] {{m}}<br />[[jagodzian rambutan]] {{m}}
|[[Plik:Exotic Fruit-Rambutans005.JPG|100px]]
|?
|-
|[[rodzynka]] {{ż}}<br />[[rodzynek]] {{m}}
|[[Plik:Raisins.jpg|100px]]
|[[melatu]]<br/>[[pasa]]
|-
|[[rokitnik]] {{m}}<br />[[rozmarynowiec]] {{m}}
|[[Plik:Hippophae rhamnoides.jpg|100px]]
|?
|-
|[[szypszyna]] {{ż}}<br />{{por|dzika róża}}
|[[Plik:Dzika róża owoce.jpg|100px]]
|?
|-
|[[śliwka]] {{ż}} {{audio|Pl-śliwka.ogg}}
|[[Plik:Plum on tree02.jpg|100px]]
|[[aran]]<br/>[[okaran]]
|-
|[[tarnina]] {{ż}}
|[[Plik:Prunus spinosa2.jpg|100px]]
|[[basaran]]
|-
|[[truskawka]] {{ż}} {{audio|Pl-truskawka.ogg}}
|[[Plik:FraiseFruitPhoto.jpg|100px]]
|[[marrubi]]
|-
|[[winogrono]] {{n}} {{audio|Pl-winogrono.ogg}}
|[[Plik:Ripe grapes.jpg|100px]]
|[[mahats]]
|-
| [[wiśnia]] {{ż}} {{audio|Pl-wiśnia.ogg}}
|[[Plik:Owoce wisni.jpg|100px]]
|[[gerezi]]
|-
| [[żurawina]] {{ż}} {{audio|Pl-żurawina.ogg}}
|[[Plik:Cranberries.jpg|100px]]
|[[ahabia gorri]]
|}
[[Kategoria:Baskijski (słowniki tematyczne)|Owoce]]
[[Kategoria:Owoce|Baskijski]]
[[eu:Kategoria:Fruituak euskaraz]]
[[fr:Catégorie:Fruits en basque]]
p7gzlyuhka28vyccrzjavalmu53b8ox
społeczność
0
276696
8856180
8840037
2026-08-12T13:31:41Z
ShenMi MeiRen
1560
dodano chiński standardowy: (1.1) [[社会]] (shèhuì)
8856180
wikitext
text/x-wiki
== społeczność ({{język polski}}) ==
{{wymowa}}
: {{IPA3|spɔˈwɛt͡ʃnɔɕt͡ɕ}}, {{AS3|spou̯'''e'''čność}}
: {{audio|LL-Q809 (pol)-Olaf-społeczność.wav}}
{{znaczenia}}
''rzeczownik, rodzaj żeński''
: (1.1) [[ludzie]] [[skupić|skupieni]] [[w]] [[środowisko|środowisku]] [[zawodowy]]m [[lub]] [[społeczny]]m; {{wikipedia}}
: (1.2) [[cecha]] [[to|tego]], [[co]] [[społeczny|społeczne]]
{{odmiana}}
: (1.1) {{odmiana-rzeczownik-polski
|Mianownik lp = społeczność
|Dopełniacz lp = społeczności
|Celownik lp = społeczności
|Biernik lp = społeczność
|Narzędnik lp = społecznością
|Miejscownik lp = społeczności
|Wołacz lp = społeczności
|Mianownik lm = społeczności
|Dopełniacz lm = społeczności
|Celownik lm = społecznościom
|Biernik lm = społeczności
|Narzędnik lm = społecznościami
|Miejscownik lm = społecznościach
|Wołacz lm = społeczności
}}
: (1.2) {{blm}}, {{odmiana-rzeczownik-polski
|Mianownik lp = społeczność
|Dopełniacz lp = społeczności
|Celownik lp = społeczności
|Biernik lp = społeczność
|Narzędnik lp = społecznością
|Miejscownik lp = społeczności
|Wołacz lp = społeczności
}}
{{przykłady}}
: (1.1) ''[[księgowy|Księgowi]] [[stanowić|stanowią]] [[bardzo]] [[specyficzny|specyficzną]] [[społeczność]]''<ref>{{cytuj|tytuł=Społeczność biur rachunkowych|url=https://web.archive.org/web/20110110233302/http://www.hetis.lukix.info/spolecznosc-biur-rachunkowych|data=2010-09-10|data dostępu=2026-03-14|język=pl}}</ref>.
: (1.1) ''[[badanie|Badania]] [[socjologiczny|socjologiczne]] [[wskazywać|wskazują]], [[że]] [[wyznawca|wyznawcy]] [[islam]]u [[w]] [[Chorwacja|Chorwacji]] [[być|są]] [[jeden|jedną]] [[z]] [[dobrze|najlepiej]] [[zintegrować|zintegrowanych]] [[społeczność|społeczności]] [[muzułmański]]ch [[w]] [[Europa|Europie]]''<ref>{{cytuj|autor=Adam Balcer|tytuł=Turcja, Wielki Step i Europa Środkowa|miejsce=Kraków|data=2018|isbn=978-83-63463-78-6|oclc=1055644027|s=106|język=pl}}</ref>.
{{składnia}}
{{kolokacje}}
: (1.1) społeczność [[internetowy|internetowa]] / [[wirtualny|wirtualna]] / [[lokalny|lokalna]] • [[zarządzać|zarządzanie]] społecznością / społecznościami • [[portal]] społeczności
{{synonimy}}
: (1.1) [[ogół]]<ref>{{USJPonline|hasło=społeczność}}</ref>
{{antonimy}}
{{hiperonimy}}
{{hiponimy}}
{{holonimy}}
{{meronimy}}
{{pokrewne}}
: {{rzecz}} [[społeczeństwo]] {{n}}, [[społecznictwo]] {{n}}
: {{przym}} [[społeczny]], [[ogólnospołeczny]], [[społecznościowy]]
: {{przysł}} [[społem]], [[społecznie]]
{{frazeologia}}
{{etymologia}}
{{uwagi}}
{{tłumaczenia}}
* angielski: (1.1) [[community]]
* arabski: (1.1) [[مجتمع]] {{m}}
* chiński standardowy: (1.1) [[社会]] (shèhuì)
* czeski: (1.1) [[komunita]] {{ż}}
* duński: (1.1) [[samfund]] {{n}}
* esperanto: (1.1) [[socio]]
* francuski: (1.1) [[communauté]], [[commune]]
* gudźarati: (1.1) [[ગઢવી]] {{ż}} (gaḍhavī)
* hebrajski: (1.1) [[קהל]] {{m}}
* litewski: (1.1) [[bendruomenė]]
* niemiecki: (1.1) [[Gemeinschaft]] {{ż}}
* norweski (bokmål): (1.1) [[samfunn]] {{n}}
* norweski (nynorsk): (1.1) [[samfunn]] {{n}}
* nowopruski: (1.1) [[perōni]] {{ż}}
* rosyjski: (1.1) [[сообщество]] {{n}}
* słowacki: (1.1) [[komunita]] {{ż}}
{{źródła}}
<references/>
mc66wv49vs1b39jra1mosxdbs4s71mh
płn.
0
284087
8856247
7815520
2026-08-12T18:11:25Z
Türkçe-Lehçe sözlük
114911
dodano turecki: (1.1) [[K]]; (1.2) [[K]]
8856247
wikitext
text/x-wiki
{{podobne|PLN}}
== płn. ({{język polski}}) ==
{{wymowa}}
: {{audio|LL-Q809 (pol)-Poemat-płn..wav}}
{{znaczenia}}
''skrót''
: (1.1) = {{geogr}} [[północny]]
: (1.2) = {{geogr}} [[północ]]
{{odmiana}}
{{przykłady}}
{{składnia}}
{{kolokacje}}
{{synonimy}}
{{antonimy}}
{{hiperonimy}}
{{hiponimy}}
{{holonimy}}
{{meronimy}}
{{pokrewne}}
{{frazeologia}}
{{etymologia}}
{{uwagi}}
{{tłumaczenia}}
* duński: (1.1) [[ndr.]]
* turecki: (1.1) [[K]]; (1.2) [[K]]
{{źródła}}
1e4vfanre0wj2fv33611yn6dgn1k9wm
płd.
0
284088
8856225
7815524
2026-08-12T17:45:55Z
Türkçe-Lehçe sözlük
114911
dodano turecki: (1.1) [[G]]; (1.2) [[G]]
8856225
wikitext
text/x-wiki
== płd. ({{język polski}}) ==
{{wymowa}}
: {{audio|LL-Q809 (pol)-Poemat-płd..wav}}
{{znaczenia}}
''skrót''
: (1.1) = {{geogr}} [[południowy]]
: (1.2) = {{geogr}} [[południe]]
{{odmiana}}
{{przykłady}}
{{składnia}}
{{kolokacje}}
{{synonimy}}
{{antonimy}}
{{hiperonimy}}
{{hiponimy}}
{{holonimy}}
{{meronimy}}
{{pokrewne}}
{{frazeologia}}
{{etymologia}}
{{uwagi}}
{{tłumaczenia}}
* duński: (1.1) [[sdr.]]
* turecki: (1.1) [[G]]; (1.2) [[G]]
{{źródła}}
jttvhtcuvihrxx6nd202f1bbg0j1nn3
zach.
0
284089
8856240
6900661
2026-08-12T18:01:36Z
Türkçe-Lehçe sözlük
114911
dodano turecki: (1.1) [[B]]; (1.2) [[B]]
8856240
wikitext
text/x-wiki
{{podobne|Zach|zach}}
== zach. ({{język polski}}) ==
{{wymowa}}
{{znaczenia}}
''skrót''
: (1.1) = {{geogr}} [[zachodni]]
: (1.2) = {{geogr}} [[zachód]]
{{odmiana}}
{{przykłady}}
{{składnia}}
{{kolokacje}}
{{synonimy}}
{{antonimy}}
{{hiperonimy}}
{{hiponimy}}
{{holonimy}}
{{meronimy}}
{{pokrewne}}
{{frazeologia}}
{{etymologia}}
{{uwagi}}
{{tłumaczenia}}
* turecki: (1.1) [[B]]; (1.2) [[B]]
{{źródła}}
2vl1lof77p11nol450v2oiowlo6jw8z
wsch.
0
284090
8856265
8258205
2026-08-12T18:29:20Z
Türkçe-Lehçe sözlük
114911
dodano turecki: (1.1) [[D]]; (1.2) [[D]]
8856265
wikitext
text/x-wiki
== wsch. ({{język polski}}) ==
{{wymowa}}
{{znaczenia}}
''skrót''
: (1.1) = {{geogr}} [[wschodni]]
: (1.2) = {{geogr}} [[wschód]]
{{odmiana}}
{{przykłady}}
{{składnia}}
{{kolokacje}}
{{synonimy}}
{{antonimy}}
{{hiperonimy}}
{{hiponimy}}
{{holonimy}}
{{meronimy}}
{{pokrewne}}
{{frazeologia}}
{{etymologia}}
{{uwagi}}
{{tłumaczenia}}
* niemiecki: (1.1) [[östl.]]; (1.2) [[O]]
* turecki: (1.1) [[D]]; (1.2) [[D]]
* włoski: (1.1) [[dello|dell']][[est]]; (1.2) [[est]], [[E]]
{{źródła}}
fck7gzgb3rwv7rxfjvirtq2t0027ol4
uzman
0
304740
8856421
8850533
2026-08-13T09:51:35Z
Türkçe-Lehçe sözlük
114911
/* uzman (język turecki) */
8856421
wikitext
text/x-wiki
== uzman ({{język turecki}}) ==
{{wymowa}}
: {{IPA3|uz'man}}
: {{audio|LL-Q256 (tur)-Veravi95-uzman.wav}}
{{znaczenia}}
''przymiotnik''
: (1.1) [[biegły]]
''rzeczownik''
: (2.1) [[biegły]], [[ekspert]], [[specjalista]]<ref>{{Tdkterim}}</ref>, [[znawca]], [[rzeczoznawca]], [[fachowiec]]<ref>{{PodolakNykiel2008|strony=229}}</ref>
{{odmiana}}
: (2.1) {{odmiana-rzeczownik-turecki}}
{{przykłady}}
{{składnia}}
{{kolokacje}}
: (1.1) ''[[uzman onbaşı]]'' → [[bosman]]
: (2.1) ''[[elçilik uzmanı]]'' → [[attaché]] • ''[[fizik tedavi uzmanı]]'' → [[fizjatra]]
{{synonimy}}
{{antonimy}}
{{hiperonimy}}
{{hiponimy}}
{{holonimy}}
{{meronimy}}
{{pokrewne}}
: {{czas}} [[uzmanlaşmak]]
{{frazeologia}}
{{etymologia}}
{{uwagi}}
{{źródła}}
<references/>
0knsb2iwyehexxwjs72faf9pw1f3gbz
motivasyon
0
323080
8856460
6736187
2026-08-13T11:16:36Z
Türkçe-Lehçe sözlük
114911
/* motivasyon (język turecki) */
8856460
wikitext
text/x-wiki
== motivasyon ({{język turecki}}) ==
{{wymowa}} {{IPA3|motivas'jon}}
{{znaczenia}}
''rzeczownik''
: (1.1) [[motywacja]] ''(stan)''
: (1.2) [[motywacja]] ''(działanie)''
{{odmiana}}
: (1.1-2) {{odmiana-rzeczownik-turecki}}
{{przykłady}}
{{składnia}}
{{kolokacje}}
{{synonimy}}
: (1.1) [[güdülenme]]
: (1.1) [[güdüleme]]
{{antonimy}}
{{hiperonimy}}
{{hiponimy}}
{{holonimy}}
{{meronimy}}
{{pokrewne}}
{{frazeologia}}
{{etymologia}}
: {{etym|franc|motivation}}
{{uwagi}}
{{źródła}}
auwq0cgtjubyxaea40zfa6tdg5l3lcm
przepona
0
327272
8856199
8506409
2026-08-12T15:37:48Z
OkuRin
62517
dodano interlingua: (1.1) [[diaphragma]]
8856199
wikitext
text/x-wiki
{{podobne|przepòna}}
== przepona ({{język polski}}) ==
{{wymowa}} {{IPA3|pʃɛˈpɔ̃na}}, {{AS3|pšep'''õ'''na}}, {{objaśnienie wymowy|BDŹW|NAZAL}} {{audio|Pl-przepona.ogg}}
{{znaczenia}}
''rzeczownik, rodzaj żeński''
: (1.1) {{anat}} [[duży]] [[mięsień]] [[w kształcie]] [[kopuła|kopuły]], [[oddzielać|oddzielający]] [[klatka|klatkę]] [[od]] [[nisko|niżej]] [[położyć|położonych]] [[narząd]]ów<ref name=sjp.pl>{{importSJP.pl|hasło=przepona}}</ref>
{{odmiana}}
: (1.1) {{odmiana-rzeczownik-polski
|Mianownik lp = przepona
|Dopełniacz lp = przepony
|Celownik lp = przeponie
|Biernik lp = przeponę
|Narzędnik lp = przeponą
|Miejscownik lp = przeponie
|Wołacz lp = przepono
|Mianownik lm = przepony
|Dopełniacz lm = przepon
|Celownik lm = przeponom
|Biernik lm = przepony
|Narzędnik lm = przeponami
|Miejscownik lm = przeponach
|Wołacz lm = przepony
}}
{{przykłady}}
: (1.1) ''[[przepona|Przepona]] [[być|jest]] [[mięsień|mięśniem]] [[używać|używanym]] [[podczas]] [[oddychanie|oddychania]].''
: (1.1) ''[[na|Na]] [[wszelki]]e [[smutek|smutki]] [[dobry]] [[być|jest]] [[uśmiech]]. [[naukowiec|Naukowcy]] [[dowieść|dowiedli]] [[bowiem]], [[że]] [[szczery]], [[serdeczny]] [[śmiech]] [[wspaniale]] [[my|nas]] [[dotleniać|dotlenia]] – [[pobudzać|pobudza]] [[do]] [[praca|pracy]] [[przepona|przeponę]] [[i]] [[płuco|płuca]]<ref>{{NKJP|autorzy=(jot)|tytuł_mag=Gazeta Pomorska|tytuł_art=Wiosenna apatia i zmęczenie|data=2010-03-26|hash=f1b2436c5f0ce83184345bc104326069|match_start=153|match_end=161}}</ref>.''
{{składnia}}
{{kolokacje}}
{{synonimy}}
: (1.1) {{rzad}} [[diafragma]]
{{antonimy}}
{{hiperonimy}}
{{hiponimy}}
{{holonimy}}
{{meronimy}}
{{pokrewne}}
: {{przym}} [[przeponowy]]
{{frazeologia}}
{{etymologia}}
{{uwagi}}
: (1.1) zobacz też: [[Indeks:Polski - Części ciała]]
{{tłumaczenia}}
* albański: (1.1) [[diafragmë]] {{ż}}
* angielski: (1.1) [[diaphragm]]
* atikamek: (1.1) [[okipohon]]
* azerski: (1.1) [[diafraqma]]
* baskijski: (1.1) [[diafragma]]
* białoruski: (1.1) [[дыяфрагма]] {{ż}} (dyjafrahma)
* bośniacki: (1.1) [[dijafragma]] {{ż}} (дијафрагма)
* bułgarski: (1.1) [[диафрагма]] {{ż}} (diafragma)
* chiński standardowy: (1.1) [[隔膜]] (gémó)
* chorwacki: (1.1) [[dijafragma]] {{ż}}, [[ošit]] {{m}}
* czeski: (1.1) [[bránice]] {{ż}}
* duński: (1.1) [[mellemgulv]] {{n}}, [[diafragma]] {{n}}
* esperanto: (1.1) [[diafragmo]]
* estoński: (1.1) [[diafragma]]
* fiński: (1.1) [[pallea]]
* francuski: (1.1) [[diaphragme]] {{m}}
* górnołużycki: (1.1) [[přewutrobno]] {{n}}
* hiszpański: (1.1) [[diafragma]] {{m}}
* indonezyjski: (1.1) [[sekat rongga badan]], [[diafrakma]]
* interlingua: (1.1) [[diaphragma]]
* islandzki: (1.1) [[þind]] {{ż}}
* japoński: (1.1) [[横隔膜]] (ōkakumaku)
* kaszubski: (1.1) [[przepòna]] {{ż}}
* kataloński: (1.1) [[diafragma]] {{m}}
* koreański: (1.1) [[횡격막]] (hoeng-gyeogmag)
* litewski: (1.1) [[diafragma]] {{ż}}
* łaciński: (1.1) [[diaphragma]] {{ż}}
* łotewski: (1.1) [[diafragma]] {{ż}}
* macedoński: (1.1) [[дијафрагма]] {{ż}} (dijafragma)
* malajski: (1.1) [[diafragma]]
* nawaho: (1.1) [[acháshjish]]
* niderlandzki: (1.1) [[middenrif]] {{n}}, [[diafragma]] {{n}}
* niemiecki: (1.1) [[Zwerchfell]] {{n}}
* norweski (bokmål): (1.1) [[mellomgulv]] / [[mellomgolv]] {{n}}
* norweski (nynorsk): (1.1) [[mellomgolv]] {{n}}
* norweski (riksmål): (1.1) [[mellomgulv]] {{n}}
* nowogrecki: (1.1) [[διάφραγμα]] {{n}} (diáfragma)
* ormiański: (1.1) [[ստոծանի]] (stocani)
* portugalski: (1.1) [[diafragma]] {{m}}
* rosyjski: (1.1) [[диафрагма]] {{ż}}
* rumuński: (1.1) [[diafragmă]] {{ż}}
* serbski: (1.1) [[дијафрагма]] (dijafragma) {{ż}}
* słowacki: (1.1) [[bránica]] {{ż}}
* słoweński: (1.1) [[diafragma]] {{ż}}, [[membrana]] {{ż}}
* starogrecki: (1.1) [[διάφραγμα]] {{n}} (diáphragma)
* szwedzki: (1.1) [[mellangärde]] {{n}}
* tajski: (1.1) [[กะบังลม]] (gà-bang-lom)
* turecki: (1.1) [[diyafram]]
* ukraiński: (1.1) [[діафрагма]] {{ż}}
* volapük: (1.1) [[ditavöl]]
* węgierski: (1.1) [[rekeszizom]]
* wietnamski: (1.1) [[cơ hoành]]
* włoski: (1.1) [[diaframma]] {{m}}
{{źródła}}
<references />
n3hw8hkmr94h5r2n7umf7va26de549l
weirdo
0
328425
8856391
7849534
2026-08-13T08:56:22Z
~2026-44350-46
116380
odmiana
8856391
wikitext
text/x-wiki
== weirdo ({{język angielski}}) ==
{{wymowa}}
: {{audioUS|En-us-weirdo.ogg}}
: {{audio|LL-Q1860 (eng)-Simplificationalizer-weirdo.wav}}
{{znaczenia}}
''rzeczownik''
: (1.1) [[dziwak]], [[świr]], [[cudak]], [[oryginał]]
{{odmiana}}
: (1.1) {{lp}} weirdo; {{lm}} weirdoes lub weirdos
{{przykłady}}
: (1.1) ''[[Andy]] [[and]] [[his]] [[friend]]s [[be|are]] [[a]] [[bunch]] [[of]] [[weirdo]]s.'' → [[Andy]] [[i]] [[jego]] [[przyjaciel]]e [[to]] [[banda]] '''[[dziwak]]ów'''.
{{składnia}}
{{kolokacje}}
{{synonimy}}
{{antonimy}}
{{hiperonimy}}
{{hiponimy}}
{{holonimy}}
{{meronimy}}
{{pokrewne}}
: {{przym}} [[weird]]
{{frazeologia}}
{{etymologia}}
{{uwagi}}
{{źródła}}
7hokknpe5k0cbpiw845t6hw2i9kp211
açmak
0
332778
8856438
8840057
2026-08-13T10:29:46Z
Türkçe-Lehçe sözlük
114911
/* açmak (język turecki) */
8856438
wikitext
text/x-wiki
__TOC__
== açmak ({{język turecki}}) ==
{{wymowa}}
: (1.1) {{IPA|ɑt͡ʃ.mɑk}}
: {{audio|LL-Q256 (tur)-ToprakM-açmak.wav}}
{{znaczenia}}
''czasownik''
: (1.1) [[otwierać]]
: (1.2) [[odkrywać]] ''(zdejmować osłonę)''
: (1.3) [[odkrywać]] ''(ujawniać tajemnicę)''
: (1.4) [[odkrywać]] ''(nowe terytoria)''
{{odmiana}}
: (1.1-4) {{odmiana-czasownik-turecki}}
{{przykłady}}
{{składnia}}
{{kolokacje}}
{{synonimy}}
{{antonimy}}
{{hiperonimy}}
{{hiponimy}}
{{holonimy}}
{{meronimy}}
{{pokrewne}}
: {{czas}} [[açılmak]]
{{frazeologia}}
: [[gedik açmak]] • [[göz açamamak]] • [[göz açıp kapayıncaya kadar]] • [[gözlerini fal taşı gibi açmak]] • [[gözünü dört açmak]]
{{etymologia}}
{{uwagi}}
: zobacz też: [[Indeks:Turecki - Podstawowe czasowniki]]
{{źródła}}
== açmak ({{język turkmeński}}) ==
{{ortografie}}
{{wymowa}}
{{znaczenia}}
''czasownik''
: (1.1) [[otwierać]]
{{odmiana}}
{{przykłady}}
{{składnia}}
{{kolokacje}}
{{synonimy}}
{{antonimy}}
{{hiperonimy}}
{{hiponimy}}
{{holonimy}}
{{meronimy}}
{{pokrewne}}
: {{przym}} [[açyk]]
{{frazeologia}}
{{etymologia}}
{{uwagi}}
{{źródła}}
ehf8q2bh3tqzbkft8edplpjjkfzcdye
etmek
0
334321
8856435
8825878
2026-08-13T10:27:37Z
Türkçe-Lehçe sözlük
114911
/* etmek (język turecki) */
8856435
wikitext
text/x-wiki
{{podobne|etmək}}
__TOC__
== etmek ({{język krymskotatarski}}) ==
{{ortografie}} {{ortografieCRH|этмек|etmek}}
{{wymowa}} {{IPA|et.mek}}
{{znaczenia}}
''czasownik''
: (1.1) [[robić]], [[czynić]]
: (1.2) [[robić]] ([[dobrze]] [[lub]] [[źle]])
: (1.3) [[równać się]], [[wynosić]], [[dawać]] (''w wyniku'')
{{odmiana}}
{{przykłady}}
{{składnia}}
{{kolokacje}}
{{synonimy}}
{{antonimy}}
{{hiperonimy}}
{{hiponimy}}
{{holonimy}}
{{meronimy}}
{{pokrewne}}
{{frazeologia}}
{{etymologia}}
{{uwagi}}
: (1.1) wyraz często używany do formowania czasowników z pochodzącymi z arabskiego i perskiego rzeczownikami nie mającymi swoich jednowyrazowych, czasownikowych odpowiedników w języku krymskotatarskim
: zobacz też: [[Indeks:Krymskotatarski - Podstawowe czasowniki]]
{{źródła}}
== etmek ({{język turecki}}) ==
{{wymowa}}
: {{audio|LL-Q256 (tur)-ToprakM-etmek.wav}}
{{znaczenia}}
''czasownik''
: (1.1) [[robić]], [[czynić]] (słowo raczej nieużywane samotnie, lecz jako czasownik posiłkowy jest zestawiane z rzeczownikiem i daje wyrażenie czasownikowe)
: (1.2) [[robić]] ([[dobrze]] [[lub]] [[źle]])
: (1.3) [[równać się]], [[wynosić]], [[dawać]]
: (1.4) [[kosztować]], [[być]] [[wart]]ym
{{odmiana}}
: (1.1-4) {{odmiana-czasownik-turecki|d}}
{{przykłady}}
: (1.1) ''[[teşekkür|Teşekkür]] [[etmek|ederim]].'' → [[dziękować|Dziękuję]] [[ty|ci]].
: (1.2) ''[[iyi|İyi]] [[etmek|ettin]].'' → [[dobrze|Dobrze]] '''[[zrobić|zrobiłeś]]'''.
: (1.3) ''[[iki|İki]] [[iki]] [[dört]] [[etmek|eder]].'' → [[dwa|Dwa]] [[plus]] [[dwa]] [[to]] ('''[[dawać|daje]]''') [[cztery]].
: (1.4) ''[[o|O]] [[kitap]] [[yüz]] [[altmış]] [[lira]] [[etmek|eder]].'' → [[ten|Ta]] [[książka]] '''[[być|jest]] [[wart]]a''' [[sto]] [[sześćdziesiąt]] [[lira|lirów]].
{{składnia}}
{{kolokacje}}
: (1.1) ''[[haber]] etmek'' → [[informować]] • ''[[teşekkür etmek]]'' → [[dziękować]] • ''[[telefon]] etmek'' → [[telefonować]], [[dzwonić]] • ''[[dans etmek]]'' → [[tańczyć]] • ''[[sabretmek]]'' → być [[cierpliwy]]m • ''[[hissetmek]]'' → [[czuć]] • ''[[tamir]] etmek'' → [[naprawiać]] • ''[[affetmek]]'' → [[przepraszać]] • ''[[intihar]] etmek'' → popełnić [[samobójstwo]] • ''[[seyretmek]]'' → [[patrzeć]] • ''[[ümit]] etmek'' → [[mieć nadzieję]] • ''[[şikâyet]] etmek'' → [[narzekać]] • ''[[kontrol]] etmek'' → [[kontrolować]], [[sprawdzać]] • ''[[sünnet]] etmek'' → [[obrzezać]] • ''[[tebrik]] etmek'' → [[gratulować]]
{{synonimy}}
{{antonimy}}
{{hiperonimy}}
{{hiponimy}}
{{holonimy}}
{{meronimy}}
{{pokrewne}}
{{frazeologia}}
: [[gözleri fıldır fıldır etmek]]
{{etymologia}}
{{uwagi}}
: (1.1) wyraz często używany do formowania czasowników z pochodzącymi z arabskiego i perskiego rzeczownikami nie mającymi swoich jednowyrazowych, czasownikowych odpowiedników w języku tureckim
: zobacz też: [[Indeks:Turecki - Podstawowe czasowniki]]
{{źródła}}
1bomkc444nltzsma2w4dx32wpckdogz
göç
0
337785
8856449
8854823
2026-08-13T10:52:28Z
Türkçe-Lehçe sözlük
114911
/* göç (język turecki) */
8856449
wikitext
text/x-wiki
{{podobne|goc|goc.|góc|gốc}}
== göç ({{język turecki}}) ==
{{wymowa}}
: {{IPA3|ɟœt͡ʃ}}
: {{audio|LL-Q256 (tur)-Veravi95-göç.wav}}
{{znaczenia}}
''rzeczownik''
: (1.1) [[migracja]]<ref>{{Rastrow2002|strony=167}}</ref> [[człowiek|ludzi]]
: (1.2) [[przeprowadzka]], [[przesiedlenie]]
: (1.3) [[rzecz]]y, [[mienie]], [[grat]]y, [[podlegać|podlegające]] [[przeprowadzka|przeprowadzce]]
: (1.4) [[migracja]], [[wędrówka]] [[zwierzę|zwierząt]]
{{odmiana}}
: (1.1-4) {{odmiana-rzeczownik-turecki}}
{{przykłady}}
{{składnia}}
{{kolokacje}}
: (1.1) ''[[göç etmek]] / [[göç eylemek]]'' → [[migrować]]
{{synonimy}}
: (1.1) [[taşınma]], [[hicret]], [[muhaceret]]
: (1.2) [[nakil]]
{{antonimy}}
{{hiperonimy}}
{{hiponimy}}
{{holonimy}}
{{meronimy}}
{{pokrewne}}
: {{przym}} [[göçkün]], [[göçebe]], [[göçer]], [[göçmen]]
: {{rzecz}} [[göçebe]], [[göçmen]], [[göçük]]
: {{czas}} [[göçmek]]
{{frazeologia}}
: [[göç dönüşü topal eşek öne geçer]]
{{etymologia}}
{{uwagi}}
{{źródła}}
<references/>
kg9j6eo4ps5klbdoxivxyjdyto8lmf1
Indeks:Rosyjski - Owoce
102
347732
8856301
8522844
2026-08-12T19:29:53Z
~2026-44318-68
116374
8856301
wikitext
text/x-wiki
Nazwy owoców w języku rosyjskim ([[русский]])
== Owoce - [[фрукт|Фрукты]] ==
{| class="wikitable sortable" width=50% style="text-align:center;"
!style="background: #FFDAB9" width=40%|polski a-z →
!! style="background: #FFDAB9" width=20% class="unsortable"|<font color="#FFDAB9">.</font>!!style="background: #FFDAB9" width=40%|rosyjski a-z →
|-
|[[agrest]] {{m}}
|[[Plik:Stachelbeeren.jpg|100px]]
|[[крыжовник]] {{m}} {{audio|Ru-крыжовник.ogg}}
|-
|[[ananas]] {{m}}
|[[Plik:Ananas.jpg|100px]]
|[[ананас]] {{m}} {{audio|Ru-ананас.ogg}}
|-
|[[arbuz]] {{m}}
|[[Plik:Watermelons.jpg|100px]]
|[[арбуз]] {{m}} {{audio|Ru-арбуз.ogg}}
|-
|[[awokado]] {{n}}
|[[Plik:Avocado.jpeg|100px]]
|[[авокадо]] {{n}}
|-
|[[banan]] {{m}}
|[[Plik:Banana.arp.750pix.jpg|100px]]
|[[банан]] {{m}} {{audio|Ru-банан.ogg}}
|-
|[[borówka]] {{ż}}, [[brusznica]] {{ż}}
|[[Plik:Vaccinium vitis-idaea 20060824 002.jpg|100px]]
|[[брусника]] {{ż}}
|-
|[[brzoskwinia]] {{ż}}
||[[Plik:Autumn Red peaches.jpg|100px]]
|[[персик]] {{m}} {{audio|Ru-персик.ogg}}
|-
|[[cytryna]] {{ż}}
|[[Plik:Lemon.jpg|100px]]
|[[лимон]] {{m}} {{audio|Ru-лимон.ogg}}
|-
|[[czarna jagoda]] {{ż}}, [[borówka czarna]] {{ż}}
|[[Plik:CDC blue.jpg|100px]]
|[[черника]] {{ż}}
|-
|[[czarna porzeczka]] {{ż}}
|[[Plik:Schwarze Johannisbeeren Makro.jpg|100px]]
|[[чёрная смородина]] {{ż}} {{audio|Ru-чёрная смородина.ogg}}
|-
|[[czarny bez]] {{m}}
|[[Plik:Sambucus nigra-fruit001.jpg|100px]]
|[[бузина чёрная]] {{ż}}
|-
|[[czeremcha]] {{ż}}
|[[Plik:Prunus padus Tuomi marjoja VII 04 2989 C cropped.JPG|100px]]
|[[черёмуха]] {{ż}}
|-
|[[czereśnia]] {{ż}}
||[[Plik:Cherry Stella444.jpg|100px]]
|[[черешня]] {{ż}} {{audio|Ru-черешня.ogg}}
|-
|[[czerwona porzeczka]] {{ż}}
|[[Plik:Ribes rubrum2005-07-17.JPG|100px]]
|[[красная смородина]] {{ż}}
|-
|[[daktyl]] {{m}}
|[[Plik:Dried dates.jpg|100px]]
|[[финик]] {{m}} {{audio|Ru-финик.ogg}}
|-
|[[figa]] {{ż}}
|[[Plik:Ficus carica0.jpg|100px]]
|[[инжир]] {{m}}, [[фига]] {{ż}}
|-
|[[głóg]] {{m}}
|[[Plik:(MHNT) Crataegus monogyna - Fruits.jpg|100px]]
|[[боярышник]] {{m}}
|-
|[[granat]] {{m}}
|[[Plik:Pomegranate03 edit.jpg|100px]]
|[[гранат]] {{m}}
|-
|[[grejpfrut]] {{m}}
|[[Plik:Citrus_paradisi_(Grapefruit,_pink)_white_bg.jpg|100px]]
|[[грейпфрут]] {{m}}
|-
|[[gruszka]] {{ż}}
|[[Plik:PearPhoto.jpg|100px]]
|[[груша]] {{ż}} {{audio|Ru-груша.ogg}}
|-
|[[jabłko]] {{n}}
|[[Plik:Piros.jpg|100px]]
|[[яблоко]] {{n}} {{audio|Ru-яблоко.ogg}}
|-
|[[jeżyna]] {{ż}}
|[[Plik:Brombeere-reif.JPG|100px]]
|[[ежевика]] {{ż}} {{audio|Ru-ежевика.ogg}}
|-
|[[kiwi]] {{n}}
|[[Plik:Kiwi aka.jpg|100px]]
|[[киви]] {{n}}
|-
|[[kumkwat]] {{m}}
|[[Plik:Fortunella.jpg|100px]]
|[[кумкват]] {{m}}
|-
|[[limonka]] {{ż}}, [[lima]] {{ż}}
|[[Plik:Lime CDC.jpg|100px]]
|[[лиметта]] {{ż}}, [[лайм]] {{m}}
|-
|[[łochynia]] {{ż}}, [[borówka bagienna]] {{ż}}
|[[Plik:Vaccinium uliginosum fruit cropped.jpg|100px]]
|[[голубика]] {{ż}}
|-
|[[malina]] {{ż}}
||[[Plik:Raspberries05.jpg|100px]]
|[[малина]] {{ż}} {{audio|Ru-малина.ogg}}
|-
|[[mandarynka]] {{ż}}
|[[Plik:Madarines white bg.jpg|100px]]
|[[мандарин]] {{m}} {{audio|Ru-мандарин.ogg}}
|-
|[[mango]] {{n}}
|[[Plik:Mangos in market.jpg|100px]]
|[[манго]] {{n}} {{audio|Ru-манго.ogg}}
|-
|[[mącznica]] {{ż}}
|[[Plik:Arctostaphylos uva-ursi 25916.JPG|100px]]
|[[толокнянка]] {{ż}}
|-
|[[melon]] {{m}}
|[[Plik:Melon cantaloupe.jpg|100px]]
|[[дыня]] {{ż}} {{audio|Ru-дыня.ogg}}
|-
|[[morela]] {{ż}}
|[[Plik:Apricots one open.jpg|100px]]
|[[абрикос]] {{m}}
|-
|[[moroszka]] {{ż}}
|[[Plik:Hjortron.jpg|100px]]
|[[морошка]] {{ż}}
|-
|[[morwa]] {{ż}}
|[[Plik:Mulberry.jpg|100px]]
|[[шелковица]] {{ż}}
|-
|[[nektarynka]] {{ż}}
|[[Plik:Nectarine.jpg|100px]]
|[[нектарин]] {{m}}
|-
|[[papaja]] {{ż}}
|[[Plik:California Papaya ID.jpg|100px]]
|[[папайя]] {{ż}}
|-
|[[pigwa]] {{ż}}
|[[Plik:Quitte Cydonia oblonga.jpg|100px]]
|[[айва]] {{ż}}
|-
|[[pomarańcza]] {{ż}}
|[[Plik:Ambersweet oranges.jpg|100px]]
|[[апельсин]] {{m}}
|-
|[[poziomka]] {{ż}}
||[[Plik:2 wild strawberries very close up UK 2006.JPG|100px]]
|[[земляника]] {{ż}}
|-
|[[śliwka]] {{ż}}
||[[Plik:Bluebyrd plum.jpg|100px]]
|[[слива]] {{ż}}
|-
|[[tarnina]] {{ż}}
|[[Plik:Prunus spinosa2.jpg|100px]]
|[[тёрн]] {{m}}
|-
|[[truskawka]] {{ż}}
|[[Plik:FraiseFruitPhoto.jpg|100px]]
|[[клубника]] {{ż}} {{audio|Ru-клубника.ogg}}
|-
|[[winogrono]] {{n}}
|[[Plik:Duras grape.jpg|100px]]
|[[виноград]] {{m}} {{audio|Ru-виноград.ogg}}
|-
|[[wiśnia]] {{ż}}
|[[Plik:Owoce wisni.jpg|100px]]
|[[вишня]] {{ż}} {{audio|Ru-вишня.ogg}}
|-
|[[żurawina]] {{ż}}
|[[Plik:Cranberries.jpg|100px]]
|[[клюква]] {{ż}} {{audio|Ru-клюква.ogg}}
|}
[[Kategoria:Rosyjski (słowniki tematyczne)|Owoce]]
[[Kategoria:Owoce|Rosyjski]]
4tvmkziqf489ddw8fr8xmly4qeyxbn3
8856368
8856301
2026-08-13T07:33:06Z
Peter Bowman
23133
Wycofano edycję użytkownika [[Special:Contributions/~2026-44318-68|~2026-44318-68]] ([[User talk:~2026-44318-68|dyskusja]]). Autor przywróconej wersji to [[User:PBbot|PBbot]].
8522844
wikitext
text/x-wiki
Nazwy owoców w języku rosyjskim ([[русский]])
== Owoce - [[фрукт|Фрукты]] ==
{| class="wikitable sortable" width=50% style="text-align:center;"
!style="background: #FFDAB9" width=40%|polski a-z →
!! style="background: #FFDAB9" width=20% class="unsortable"|<font color="#FFDAB9">.</font>!!style="background: #FFDAB9" width=40%|rosyjski a-z →
|-
|[[agrest]] {{m}}
|[[Plik:Stachelbeeren.jpg|100px]]
|[[крыжовник]] {{m}} {{audio|Ru-крыжовник.ogg}}
|-
|[[ananas]] {{m}}
|[[Plik:Ananas.jpg|100px]]
|[[ананас]] {{m}} {{audio|Ru-ананас.ogg}}
|-
|[[arbuz]] {{m}}
|[[Plik:Watermelons.jpg|100px]]
|[[арбуз]] {{m}} {{audio|Ru-арбуз.ogg}}
|-
|[[awokado]] {{n}}
|[[Plik:Avocado.jpeg|100px]]
|[[авокадо]] {{n}}
|-
|[[banan]] {{m}}
|[[Plik:Banana Fruit.JPG|100px]]
|[[банан]] {{m}} {{audio|Ru-банан.ogg}}
|-
|[[borówka]] {{ż}}, [[brusznica]] {{ż}}
|[[Plik:Vaccinium vitis-idaea 20060824 002.jpg|100px]]
|[[брусника]] {{ż}}
|-
|[[brzoskwinia]] {{ż}}
||[[Plik:Autumn Red peaches.jpg|100px]]
|[[персик]] {{m}} {{audio|Ru-персик.ogg}}
|-
|[[cytryna]] {{ż}}
|[[Plik:Lemon.jpg|100px]]
|[[лимон]] {{m}} {{audio|Ru-лимон.ogg}}
|-
|[[czarna jagoda]] {{ż}}, [[borówka czarna]] {{ż}}
|[[Plik:CDC blue.jpg|100px]]
|[[черника]] {{ż}}
|-
|[[czarna porzeczka]] {{ż}}
|[[Plik:Schwarze Johannisbeeren Makro.jpg|100px]]
|[[чёрная смородина]] {{ż}} {{audio|Ru-чёрная смородина.ogg}}
|-
|[[czarny bez]] {{m}}
|[[Plik:Sambucus nigra-fruit001.jpg|100px]]
|[[бузина чёрная]] {{ż}}
|-
|[[czeremcha]] {{ż}}
|[[Plik:Prunus padus Tuomi marjoja VII 04 2989 C cropped.JPG|100px]]
|[[черёмуха]] {{ż}}
|-
|[[czereśnia]] {{ż}}
||[[Plik:Cherry Stella444.jpg|100px]]
|[[черешня]] {{ż}} {{audio|Ru-черешня.ogg}}
|-
|[[czerwona porzeczka]] {{ż}}
|[[Plik:Ribes rubrum2005-07-17.JPG|100px]]
|[[красная смородина]] {{ż}}
|-
|[[daktyl]] {{m}}
|[[Plik:Dried dates.jpg|100px]]
|[[финик]] {{m}} {{audio|Ru-финик.ogg}}
|-
|[[figa]] {{ż}}
|[[Plik:Ficus carica0.jpg|100px]]
|[[инжир]] {{m}}, [[фига]] {{ż}}
|-
|[[głóg]] {{m}}
|[[Plik:(MHNT) Crataegus monogyna - Fruits.jpg|100px]]
|[[боярышник]] {{m}}
|-
|[[granat]] {{m}}
|[[Plik:Pomegranate03 edit.jpg|100px]]
|[[гранат]] {{m}}
|-
|[[grejpfrut]] {{m}}
|[[Plik:Citrus_paradisi_(Grapefruit,_pink)_white_bg.jpg|100px]]
|[[грейпфрут]] {{m}}
|-
|[[gruszka]] {{ż}}
|[[Plik:PearPhoto.jpg|100px]]
|[[груша]] {{ż}} {{audio|Ru-груша.ogg}}
|-
|[[jabłko]] {{n}}
|[[Plik:Piros.jpg|100px]]
|[[яблоко]] {{n}} {{audio|Ru-яблоко.ogg}}
|-
|[[jeżyna]] {{ż}}
|[[Plik:Brombeere-reif.JPG|100px]]
|[[ежевика]] {{ż}} {{audio|Ru-ежевика.ogg}}
|-
|[[kiwi]] {{n}}
|[[Plik:Kiwi aka.jpg|100px]]
|[[киви]] {{n}}
|-
|[[kumkwat]] {{m}}
|[[Plik:Fortunella.jpg|100px]]
|[[кумкват]] {{m}}
|-
|[[limonka]] {{ż}}, [[lima]] {{ż}}
|[[Plik:Lime CDC.jpg|100px]]
|[[лиметта]] {{ż}}, [[лайм]] {{m}}
|-
|[[łochynia]] {{ż}}, [[borówka bagienna]] {{ż}}
|[[Plik:Vaccinium uliginosum fruit cropped.jpg|100px]]
|[[голубика]] {{ż}}
|-
|[[malina]] {{ż}}
||[[Plik:Raspberries05.jpg|100px]]
|[[малина]] {{ż}} {{audio|Ru-малина.ogg}}
|-
|[[mandarynka]] {{ż}}
|[[Plik:Madarines white bg.jpg|100px]]
|[[мандарин]] {{m}} {{audio|Ru-мандарин.ogg}}
|-
|[[mango]] {{n}}
|[[Plik:Mangos in market.jpg|100px]]
|[[манго]] {{n}} {{audio|Ru-манго.ogg}}
|-
|[[mącznica]] {{ż}}
|[[Plik:Arctostaphylos uva-ursi 25916.JPG|100px]]
|[[толокнянка]] {{ż}}
|-
|[[melon]] {{m}}
|[[Plik:Melon cantaloupe.jpg|100px]]
|[[дыня]] {{ż}} {{audio|Ru-дыня.ogg}}
|-
|[[morela]] {{ż}}
|[[Plik:Apricots one open.jpg|100px]]
|[[абрикос]] {{m}}
|-
|[[moroszka]] {{ż}}
|[[Plik:Hjortron.jpg|100px]]
|[[морошка]] {{ż}}
|-
|[[morwa]] {{ż}}
|[[Plik:Mulberry.jpg|100px]]
|[[шелковица]] {{ż}}
|-
|[[nektarynka]] {{ż}}
|[[Plik:Nectarine.jpg|100px]]
|[[нектарин]] {{m}}
|-
|[[papaja]] {{ż}}
|[[Plik:California Papaya ID.jpg|100px]]
|[[папайя]] {{ż}}
|-
|[[pigwa]] {{ż}}
|[[Plik:Quitte Cydonia oblonga.jpg|100px]]
|[[айва]] {{ż}}
|-
|[[pomarańcza]] {{ż}}
|[[Plik:Ambersweet oranges.jpg|100px]]
|[[апельсин]] {{m}}
|-
|[[poziomka]] {{ż}}
||[[Plik:2 wild strawberries very close up UK 2006.JPG|100px]]
|[[земляника]] {{ż}}
|-
|[[śliwka]] {{ż}}
||[[Plik:Bluebyrd plum.jpg|100px]]
|[[слива]] {{ż}}
|-
|[[tarnina]] {{ż}}
|[[Plik:Prunus spinosa2.jpg|100px]]
|[[тёрн]] {{m}}
|-
|[[truskawka]] {{ż}}
|[[Plik:FraiseFruitPhoto.jpg|100px]]
|[[клубника]] {{ż}} {{audio|Ru-клубника.ogg}}
|-
|[[winogrono]] {{n}}
|[[Plik:Duras grape.jpg|100px]]
|[[виноград]] {{m}} {{audio|Ru-виноград.ogg}}
|-
|[[wiśnia]] {{ż}}
|[[Plik:Owoce wisni.jpg|100px]]
|[[вишня]] {{ż}} {{audio|Ru-вишня.ogg}}
|-
|[[żurawina]] {{ż}}
|[[Plik:Cranberries.jpg|100px]]
|[[клюква]] {{ż}} {{audio|Ru-клюква.ogg}}
|}
[[Kategoria:Rosyjski (słowniki tematyczne)|Owoce]]
[[Kategoria:Owoce|Rosyjski]]
mgu7yo856w5tjumqe6vvzbrw9fr99js
nozdrze
0
355209
8856222
8697181
2026-08-12T17:41:40Z
OkuRin
62517
dodano interlingua: (1.1) [[nare]]
8856222
wikitext
text/x-wiki
== nozdrze ({{język polski}}) ==
[[Plik:Frontale Kuhmaul.JPG|thumb|nozdrza (1.1)]]
{{wymowa}} {{IPA3|ˈnɔzḍʒɛ}}, {{AS3|n'''o'''zḍže}}, {{objaśnienie wymowy|DZIĄS}} {{audio|Pl-nozdrze.ogg}}
{{znaczenia}}
''rzeczownik, rodzaj nijaki''
: (1.1) {{anat}} [[jeden]] [[z]] [[dwa|dwóch]] [[otwór|otworów]] [[nos]]a<ref name=sjp.pl>{{importSJP.pl|hasło=nozdrze}}</ref>
: (1.2) {{anat}} [[część]] [[nos]]a [[osłaniać|osłaniająca]] [[jeden|jedno]] [[z]] nozdrzy (1.1)
{{odmiana}}
: (1.1-2) {{odmiana-rzeczownik-polski
|Mianownik lp = nozdrze
|Dopełniacz lp = nozdrza
|Celownik lp = nozdrzu
|Biernik lp = nozdrze
|Narzędnik lp = nozdrzem
|Miejscownik lp = nozdrzu
|Wołacz lp = nozdrze
|Mianownik lm = nozdrza
|Dopełniacz lm = nozdrzy / {{daw}} nózdrz<ref name="Dor">{{DoroszewskiOnline}}</ref>
|Celownik lm = nozdrzom
|Biernik lm = nozdrza
|Narzędnik lm = nozdrzami
|Miejscownik lm = nozdrzach
|Wołacz lm = nozdrza
}}
{{przykłady}}
{{składnia}}
{{kolokacje}}
{{synonimy}}
{{antonimy}}
{{hiperonimy}}
{{hiponimy}}
{{holonimy}}
{{meronimy}}
{{pokrewne}}
: {{przym}} [[nozdrzowy]]
{{frazeologia}}
{{etymologia}}
{{uwagi}}
: (1.1) zwykle w {{lm}} <ref name="Dor" />
{{tłumaczenia}}
* angielski: (1.1) [[nostril]]
* arabski: (1.1) [[منخر]] {{m}}
* baskijski: (1.1) [[sudur-zulo]], [[sudupil]]
* bułgarski: (1.1) [[ноздра]] {{ż}}
* czeski: (1.1) [[nosní dírka]] {{ż}}, [[nozdra]] {{ż}}
* duński: (1.1) [[næsebor]] {{n}}
* esperanto: (1.1) [[naztruo]]
* fiński: (1.1) [[sierain]]
* francuski: (1.1) [[narine]] {{ż}}
* hiszpański: (1.1) [[narina]] {{ż}}, [[ventana]] {{ż}} ([[nasal]]), ([[u]] [[koń|konia]]) [[ollar]] {{m}}
* interlingua: (1.1) [[nare]]
* japoński: (1.1) [[鼻孔]] ([[びこう]], bikō)
* kataloński: (1.1) [[nariu]] {{ż}}
* litewski: (1.1) [[šnervė]] {{ż}}
* łotewski: (1.1) [[nāss]] {{ż}}
* macedoński: (1.1) [[ноздра]] {{ż}}
* niderlandzki: (1.1) [[neusgat]] {{n}}
* niemiecki: (1.1) [[Nasenloch]] {{n}}
* nowogrecki: (1.1) [[ρουθούνι]] {{n}}
* nowopruski: (1.1) [[nasiprāli]] {{ż}}, [[nasjaprāli]] {{ż}}
* portugalski: (1.1) [[narina]] {{ż}}
* rosyjski: (1.1) [[ноздря]] {{ż}}
* rumuński: (1.1) [[nară]] {{ż}}
* serbski: (1.1) [[ноздрва]] ([[nozdrva]]) {{ż}}
* słowacki: (1.1) [[nosná dierka]] {{ż}}, [[nozdra]] {{ż}}
* staroangielski: (1.1) [[næsþyrel]] {{n}}, [[nosþyrel]] {{n}}
* staropruski: (1.1) [[noseproly]] {{ż}}
* szwedzki: (1.1) [[näsborre]] {{w}}
* ukraiński: (1.1) [[ніздря]] {{ż}}
* węgierski: (1.1) [[orrlyuk]]; (1.2) [[orrcimpa]]
* wilamowski: (1.1) [[nōzałöh]] {{n}}
* włoski: (1.1) [[narice]] {{ż}}
{{źródła}}
<references/>
8qgytc82wwu2ezpj71xh49zrcxikjq2
Indeks:Arabski - Owoce
102
360777
8856291
3098004
2026-08-12T19:12:21Z
~2026-44318-68
116374
8856291
wikitext
text/x-wiki
Nazwy owoców w języku '''[[arabski|języku arabskim]]'''
{| class=wikitable border=1 cellpadding=4 cellspacing=0 width=50% style="text-align:center"
| width=40%|
| width=20%|
| width=40%|
|-
|align=center colspan=3 style="background: #F0F8FF;"|'''[[owoc|Owoce]]'''
|-
|[[توت العليق]]
|[[Plik:Raspberries.jpg|100px]]
|[[malina]]
|-
|[[ليمون]], {{egiparab|[[لمون]]}}
|[[Plik:Lemon.jpg|100px]]
|[[cytryna]]
|-
|[[أترج]]
|[[Plik:Citrus medicus fruit.jpg|100px]]
|[[cytron]], [[cedrat]]
|-
|[[موزة]], [[موز]] {{algierarab|[[بانان]]}}, {{marokarab|[[بنان]]}}
|[[Plik:Bananas.svg|100px]] [[Plik:Banana.arp.750pix.jpg|100px]]
|[[banan]]
|-
|[[بطيخ]] ,[[شمام]], [[بطيخ أصفر]]
|[[Plik:Cucumis melo 1 (Piotr Kuczynski).jpg|100px]]
|[[melon]]
|-
|[[تفاحة]], {{marokarab|[[تفاح]]}}
|[[Plik:Fotothek df n-14 0000294.jpg|100px]]
|[[jabłko]]
|-
|[[رمان]]
|[[Plik:Pomegranate fruit.jpg|100px]]
|[[granat]]
|-
|[[خوخة]]
|[[Plik:Autumn Red peaches.jpg|100px]]
|[[brzoskwinia]]
|-
|[[ليتشي]]
|[[Plik:Lychee.jpg|100px]]
|[[liczi]]
|-
|[[كريفون]], [[جريب فروت]]
|[[Plik:Citrus paradisi (Grapefruit, pink)-2.jpg|100px]]
|[[grejpfrut]]
|-
|[[برقوق]]
|[[Plik:C5 plum pox resistant plum.jpg|100px]]
|[[śliwka]]
|-
|[[منجا]] ,[[مانغو]]
|[[Plik:Carica papaya 1 (Piotr Kuczynski).jpg|100px]]
|[[mango]]
|-
|[[عنب]]
|[[Plik:More grapes.jpg|100px]]
|[[winogrono]]
|-
|[[كرز]]
|[[Plik:Cherry.JPG|100px]]
|[[wiśnia]], [[czereśnia]]
|-
|[[أناناس]]
|[[Plik:Ananas~May 2008-1.jpg|100px]]
|[[ananas]]
|-
|{{egiparab|[[برتقان]]}}
|[[Plik:Navel orange1.jpg|100px]]
|[[pomarańcza]]
|-
|[[نارنج]]
|[[Plik:Pomeranzen BMK.jpg|100px]]
|[[pomarańcza gorzka]]
|-
|[[كمثرى]], [[إجاص]]
|[[Plik:Pear rötliche 85.jpg|100px]]
|[[gruszka]]
|-
|}
[[Kategoria:Arabski (słowniki tematyczne)|Owoce]]
[[Kategoria:Owoce|Arabski]]
i47c43fezm7pyzx6bs8bzy8ravdlbkx
8856380
8856291
2026-08-13T07:36:37Z
Peter Bowman
23133
[[Plik:Banana Fruit.JPG|100px]] jak w pozostalych indeksach
8856380
wikitext
text/x-wiki
Nazwy owoców w języku '''[[arabski|języku arabskim]]'''
{| class=wikitable border=1 cellpadding=4 cellspacing=0 width=50% style="text-align:center"
| width=40%|
| width=20%|
| width=40%|
|-
|align=center colspan=3 style="background: #F0F8FF;"|'''[[owoc|Owoce]]'''
|-
|[[توت العليق]]
|[[Plik:Raspberries.jpg|100px]]
|[[malina]]
|-
|[[ليمون]], {{egiparab|[[لمون]]}}
|[[Plik:Lemon.jpg|100px]]
|[[cytryna]]
|-
|[[أترج]]
|[[Plik:Citrus medicus fruit.jpg|100px]]
|[[cytron]], [[cedrat]]
|-
|[[موزة]], [[موز]] {{algierarab|[[بانان]]}}, {{marokarab|[[بنان]]}}
|[[Plik:Banana Fruit.JPG|100px]]
|[[banan]]
|-
|[[بطيخ]] ,[[شمام]], [[بطيخ أصفر]]
|[[Plik:Cucumis melo 1 (Piotr Kuczynski).jpg|100px]]
|[[melon]]
|-
|[[تفاحة]], {{marokarab|[[تفاح]]}}
|[[Plik:Fotothek df n-14 0000294.jpg|100px]]
|[[jabłko]]
|-
|[[رمان]]
|[[Plik:Pomegranate fruit.jpg|100px]]
|[[granat]]
|-
|[[خوخة]]
|[[Plik:Autumn Red peaches.jpg|100px]]
|[[brzoskwinia]]
|-
|[[ليتشي]]
|[[Plik:Lychee.jpg|100px]]
|[[liczi]]
|-
|[[كريفون]], [[جريب فروت]]
|[[Plik:Citrus paradisi (Grapefruit, pink)-2.jpg|100px]]
|[[grejpfrut]]
|-
|[[برقوق]]
|[[Plik:C5 plum pox resistant plum.jpg|100px]]
|[[śliwka]]
|-
|[[منجا]] ,[[مانغو]]
|[[Plik:Carica papaya 1 (Piotr Kuczynski).jpg|100px]]
|[[mango]]
|-
|[[عنب]]
|[[Plik:More grapes.jpg|100px]]
|[[winogrono]]
|-
|[[كرز]]
|[[Plik:Cherry.JPG|100px]]
|[[wiśnia]], [[czereśnia]]
|-
|[[أناناس]]
|[[Plik:Ananas~May 2008-1.jpg|100px]]
|[[ananas]]
|-
|{{egiparab|[[برتقان]]}}
|[[Plik:Navel orange1.jpg|100px]]
|[[pomarańcza]]
|-
|[[نارنج]]
|[[Plik:Pomeranzen BMK.jpg|100px]]
|[[pomarańcza gorzka]]
|-
|[[كمثرى]], [[إجاص]]
|[[Plik:Pear rötliche 85.jpg|100px]]
|[[gruszka]]
|-
|}
[[Kategoria:Arabski (słowniki tematyczne)|Owoce]]
[[Kategoria:Owoce|Arabski]]
4jya86us47qvdfs0umh0l5rdzsnrllj
pis
0
361927
8856176
8813003
2026-08-12T13:08:48Z
OkuRin
62517
/* pis (użycie międzynarodowe) */ [[Szablon:cytuj]] do iso639-3.sil.org
8856176
wikitext
text/x-wiki
{{podobne|PIS|PiS|piss|piś|Pís}}
== pis ({{użycie międzynarodowe}}) ==
{{wymowa}}
{{znaczenia}}
''symbol''
: (1.1) {{jęz}} ''kod [[w:ISO 639-3|ISO 639-3]]:'' [[język]] [[nowosalomoński]], [[pidżyn]] [[salomoński]]<ref>{{cytuj|dostęp=o|tytuł=ISO 639-3|data=2023-11|url=https://iso639-3.sil.org|rozdział=[https://iso639-3.sil.org/code/pis pis]|opublikowany=iso639-3.sil.org}}</ref>
{{odmiana}}
{{przykłady}}
{{składnia}}
{{kolokacje}}
{{synonimy}}
: (1.1) ''kod [[w:Glottolog|Glottolog]]:'' [[piji1239]], ''kod Linguasphere:'' [[52-ABB-cd]]
{{antonimy}}
{{hiperonimy}}
{{hiponimy}}
{{holonimy}}
{{meronimy}}
{{pokrewne}}
{{frazeologia}}
{{etymologia}} {{etym|neosalomoński|Pijin blo'Solomon}} oraz {{etym|ang|Pijin|Solomonese}}
{{uwagi}}
{{źródła}}
<references />
== pis ({{język albański}}) ==
{{wymowa}}
{{znaczenia}}
''przymiotnik''
: (1.1) [[brudny]]
{{odmiana}}
{{przykłady}}
{{składnia}}
{{kolokacje}}
{{synonimy}}
{{antonimy}}
{{hiperonimy}}
{{hiponimy}}
{{holonimy}}
{{meronimy}}
{{pokrewne}}
{{frazeologia}}
{{etymologia}}
{{uwagi}}
{{źródła}}
== pis ({{język duński}}) ==
{{wymowa}} {{Dania|ˈpes}}
{{znaczenia}}
''rzeczownik, rodzaj nijaki''
: (1.1) {{pot}} {{wulg}} [[uryna]], [[szczyny]], [[szczochy]]
: (1.2) {{pot}} {{wulg}} {{przen}} [[bzdura|bzdury]], [[nieodpowiedni]]e [[zachowanie]], [[gówno]] ([[coś]] [[irytować|irytującego]])
''wykrzyknik''
: (2.1) {{pot}} {{wulg}} [[cholera]]!, [[kurwa]]!
{{odmiana}}
: (1) (et) pis, pisset, {{blm}}
: (2) {{nieodm}}
{{przykłady}}
: (1.1) ''[[puha|Puha]], [[hvor]] [[det]] [[stinke]]r [[af]] [[kat]]te'''[[pis]]'''!'' → [[fuj|Fuj]], [[ale]] [[śmierdzieć|śmierdzi]] [[koci]]mi '''[[szczyny|szczynami]]'''!
: (1.2) ''[[jeg|Jeg]] [[være|er]] [[træt]] [[af]] [[det]] [[pis]]!'' → [[mieć dość|Mam dość]] [[to|tego]] '''[[gówno|gówna]]'''!
{{składnia}}
{{kolokacje}}
{{synonimy}}
: (1.1) [[tis]], [[urin]]
: (2.1) [[lort]]
{{antonimy}}
{{hiperonimy}}
{{hiponimy}}
{{holonimy}}
{{meronimy}}
{{pokrewne}}
: {{czas}} [[pisse]]
{{frazeologia}} [[tage pis på]]
{{etymologia}}
: (1) {{etymn|duń|pisse}}
{{uwagi}}
{{źródła}}
== pis ({{język francuski}}) ==
[[Plik:Cow udders02.jpg|thumb|pis (2.1)]]
{{wymowa}}
: {{IPA|pi}} {{audio|Fr-pis.ogg}}
: {{audio|LL-Q150 (fra)-Lepticed7-pis.wav}} {{audio|LL-Q150 (fra)-WikiLucas00-pis.wav}} {{audio|LL-Q150 (fra)-DenisdeShawi-pis.wav}}
{{znaczenia}}
''przysłówek''
: (1.1) [[gorzej]]<ref name="f">{{SikoraPenazziSieroszewska2010|strony=451}}</ref>
''rzeczownik, rodzaj męski''
: (2.1) [[wymię]]<ref name="f"/>
{{odmiana}}
: (2.1) {{lp}} pis; {{lm}} pis
{{przykłady}}
{{składnia}}
{{kolokacje}}
{{synonimy}}
{{antonimy}}
{{hiperonimy}}
{{hiponimy}}
{{holonimy}}
{{meronimy}}
{{pokrewne}}
{{frazeologia}}
{{etymologia}}
{{uwagi}}
{{źródła}}
<references/>
== pis ({{język hiszpański}}) ==
{{wymowa}} {{IPA3|pis}}
{{znaczenia}}
''rzeczownik, rodzaj męski''
: (1.1) {{posp}} [[mocz]], [[siki]]
{{odmiana}}
: (1.1) {{blm}}
{{przykłady}}
: (1.1) ''[[el|El]] [[niño]] [[ser|fue]] [[castigar|castigado]] [[por]] [[hacer]]/[[hacer]][[se]] [[pis]] [[en]] [[el]] [[pasillo]].'' → [[dziecko|Dziecko]] [[dostać|dostało]] [[kara|karę]] [[za]] '''[[sikanie]]''' ''(patrz kolokacje)'' [[na]] [[korytarz]]u.
{{składnia}}
{{kolokacje}}
: (1.1) ''[[hacer]] pis'' → [[sikać]] • ''[[hacer]][[se]] pis'' → 1. [[powstrzymywać]] [[mocz]]; 2. [[zsikać się]]
{{synonimy}}
: (1.1) [[orina]] ({{rzad}} [[orín]]), {{infant}} [[pipí]], {{grub}} [[meado]]
{{antonimy}}
{{hiperonimy}}
{{hiponimy}}
{{holonimy}}
{{meronimy}}
{{pokrewne}}
: {{rzecz}} [[pipí]]<ref name=r>{{RAE}}</ref>
{{frazeologia}}
: ''[[en un pis pas]]''/''[[en un pispás]]''<ref name=r></ref> → [[w mgnieniu oka]]
{{etymologia}}
{{uwagi}}
{{źródła}}
<references/>
== pis ({{język kataloński}}) ==
[[Plik:LR1 (4150282769).jpg|thumb|[[un]] pis (1.1)]]
[[Plik:Inside South City.jpg|thumb|[[un]]s tres pisos (1.2)]]
{{wymowa}}
: {{or}} {{occ}} {{val}} {{bal}} {{IPA3|pís}}<ref>{{DCVB}}</ref>
: {{audio|LL-Q7026 (cat)-Unjoanqualsevol-pis.wav}}
{{znaczenia}}
''rzeczownik, rodzaj męski''
: (1.1) [[mieszkanie]]
: (1.2) [[piętro]]
{{odmiana}}
: (1.1-2) {{lp}} pis; {{lm}} pisos
{{przykłady}}
: (1.1) ''[[heretar|Vaig heretar]] [[el]] [[pis]] [[dels]] [[meus]] [[avi]]s.'' → [[odziedziczyć|Odziedziczyłem]] '''[[mieszkanie]]''' [[po]] [[dziadkowie|dziadkach]].<ref>{{RozmówkiKatalońskie|strony=163}}</ref>
{{składnia}}
{{kolokacje}}
{{synonimy}}
{{antonimy}}
{{hiperonimy}}
{{hiponimy}}
{{holonimy}}
{{meronimy}}
{{pokrewne}}
: {{czas}} [[pisar]]
{{frazeologia}}
{{etymologia}}
: {{etymn|katal|pisar}}<ref>{{diccionari.cat|id=0104620}}</ref>
{{uwagi}}
{{źródła}}
<references />
== pis ({{tok pisin}}) ==
{{wymowa}}
{{znaczenia}}
''rzeczownik''
: (1.1) {{zool}} [[ryba]]
{{odmiana}}
{{przykłady}}
{{składnia}}
{{kolokacje}}
{{synonimy}}
{{antonimy}}
{{hiperonimy}}
{{hiponimy}}
{{holonimy}}
{{meronimy}}
{{pokrewne}}
{{frazeologia}}
{{etymologia}}
{{uwagi}}
{{źródła}}
: {{importEnWikt|tok pisin}}
== pis ({{język turecki}}) ==
{{wymowa}}
: {{audio|LL-Q256 (tur)-ToprakM-pis.wav}}
{{znaczenia}}
''przymiotnik''
: (1.1) [[brudny]]
{{odmiana}}
{{przykłady}}
{{składnia}}
{{kolokacje}}
{{synonimy}}
: (1.1) [[kirli]], [[bulaşık]], [[murdar]], [[mülevves]]
{{antonimy}}
{{hiperonimy}}
{{hiponimy}}
{{holonimy}}
{{meronimy}}
{{pokrewne}}
{{frazeologia}}
{{etymologia}}
{{uwagi}}
{{źródła}}
8hmlcuo6i6n05y5regf47l1rz70b87u
prawo karne
0
371539
8856388
8665978
2026-08-13T08:44:29Z
Alexander Mikhalenko
29610
dodano rosyjski: (1.1) [[уголовное право]]
8856388
wikitext
text/x-wiki
== [[prawo]] [[karny|karne]] ({{język polski}}) ==
{{wymowa}}
: {{IPA3|ˈpravɔ ˈkarnɛ}}, {{AS3|pr'''a'''vo k'''a'''rne}}
: {{audio|LL-Q809 (pol)-Poemat-prawo karne.wav}}
{{znaczenia}}
''fraza rzeczownikowa, rodzaj nijaki''
: (1.1) {{praw}} [[zespół]] [[norma prawna|norm prawnych]] [[zawierać|zawierających]] [[zakaz]]y [[i]] [[nakaz]]y, [[który]]ch [[naruszenie]] [[być|jest]] [[karalny|karalne]]; {{wikipedia}}
{{odmiana}}
: (1.1) {{blm}}, {{odmiana-rzeczownik-polski
|Mianownik lp = prawo karne
|Dopełniacz lp = prawa karnego
|Celownik lp = prawu karnemu
|Biernik lp = prawo karne
|Narzędnik lp = prawem karnym
|Miejscownik lp = prawie karnym
|Wołacz lp = prawo karne
}}
{{przykłady}}
: (1.1) ''[[wobec|Wobec]] [[surowość|surowości]] [[prawo karne|prawa karnego]] [[i]] [[kwitnąć|kwitnącego]] [[podziemie|podziemia]] [[aborcyjny|aborcyjnego]] [[już]] [[rząd]] Brandta [[przygotować|przygotował]] [[projekt]] [[ustawa|ustawy]] [[dopuszczać|dopuszczającej]] [[przerwanie ciąży]] [[w ciągu]] [[pierwszy]]ch [[trzy|trzech]] [[miesiąc|miesięcy]] [[jej]] [[trwanie|trwania]]<ref>Danuta Janicka, Ustawa zasadnicza w praktyce Republiki Federalnej Niemiec (1949-1989), str. 66.</ref>.''
{{składnia}}
{{kolokacje}}
: (1.1) [[międzynarodowe prawo karne]]
{{synonimy}}
{{antonimy}}
{{hiperonimy}}
{{hiponimy}}
{{holonimy}}
{{meronimy}}
{{pokrewne}}
{{frazeologia}}
{{etymologia}}
{{uwagi}}
{{tłumaczenia}}
* angielski: (1.1) [[criminal law]]
* baskijski: (1.1) [[zigor-zuzenbide]], [[zuzenbide penal]]
* bułgarski: (1.1) [[наказателно право]] {{n}}
* francuski: (1.1) [[droit pénal]] {{m}}
* hiszpański: (1.1) [[derecho penal]] {{m}}
* niemiecki: (1.1) [[Strafrecht]] {{n}}
* nowogrecki: (1.1) [[ποινικό δίκαιο]] {{n}}
* rosyjski: (1.1) [[уголовное право]]
* włoski: (1.1) [[diritto penale]] {{m}}
{{źródła}}
<references />
nwdt40tsohdbwr0e308qfjvxr6ifrqt
γκαμπαρντίνα
0
372050
8856433
8853118
2026-08-13T10:25:41Z
Richiski
1147
/* γκαμπαρντίνα (język nowogrecki) */
8856433
wikitext
text/x-wiki
== γκαμπαρντίνα ({{język nowogrecki|γκαμπαρντινα}}) ==
{{wymowa}} {{IPA3|ga.baɾ.di.na}}
{{znaczenia}}
''rzeczownik, rodzaj żeński''
: (1.1) [[gabardyna]]
: (1.2) [[płaszcz]] [[gabardynowy]]
{{odmiana}}
{{przykłady}}
{{składnia}}
{{kolokacje}}
{{synonimy}}
{{antonimy}}
{{hiperonimy}}
{{hiponimy}}
{{holonimy}}
{{meronimy}}
{{pokrewne}}
{{frazeologia}}
{{etymologia}}
: {{etym|franc|gabardine}}
{{uwagi}}
{{źródła}}
2ofizyf5oc30m8unnz7csmxfuughmv2
w krótkich abcugach
0
386682
8856156
8472070
2026-08-12T12:03:34Z
~2026-40201-18
115976
8856156
wikitext
text/x-wiki
== [[w]] [[krótki]]ch [[abcug]]ach ({{język polski}}) ==
{{wymowa}}
: {{audio|LL-Q809 (pol)-Jest Spoczko-w krótkich abcugach.wav}}, {{IPA3|ˈf‿krutʲcix apˈt͡suɡax}}, {{AS3|f‿kr'''u'''tʹḱiχ apc'''u'''gaχ}}, {{objaśnienie wymowy|ZM|BDŹW|WYG|NSYL}}
: {{dzielenie|w krót|kich ab|cu|gach}}
{{znaczenia}}
''fraza przysłówkowa''
: (1.1) [[w]] [[krótki]]ch [[odstęp]]ach [[czas]]u<ref name="Doroszewski abcug">{{DoroszewskiOnline|hasło=abcug}}</ref>
{{odmiana}}
: (1.1) w krótkich abcugach; {{niestopn}}
{{przykłady}}
: (1.1) ''[[to|To]] [[ja|mię]] [[naprowadzać|naprowadza]] [[na]] [[dokończenie]] [[w krótkich abcugach]] [[ten|tego]] [[szkic]]u [[historia|historii]] [[Japonia|Japonii]], [[który]] [[zacząć|zacząłem]]<ref>{{źródło|dostęp=otwarty|tytuł=''[[s:Podróż na wschód Azyi|Podróż na wschód Azji. 1888–1889]]''|rozdział=[[s:Podróż na wschód Azyi/30 kwietnia|Tokio, 30 kwietnia]]|autor=[[w:Paweł Sapieha|Paweł Sapieha]]|strony=[[s:Strona:PL Paweł Sapieha-Podróż na wschód Azyi 234.jpeg|224]]|miejsce=Lwów|rok=1899|wydawnictwo=Księgarnia Gubrynowicza i Schmidta}}</ref>.''
{{składnia}}
{{kolokacje}}
{{synonimy}}
: (1.1) [[na łeb, na szyję]], [[na jednej nodze]], [[prędko]], [[szybko]], [[w podskokach]]
{{antonimy}}
: (1.1) [[nieśpiesznie]], [[powoli]], [[ślamazarnie]]
{{hiperonimy}}
{{hiponimy}}
{{holonimy}}
{{meronimy}}
{{pokrewne}}
{{frazeologia}}
{{etymologia}}
{{uwagi}}
: inna forma: {{etymn|pol|w krótkich abcugach}}
: zobacz też: [[Indeks: Polski - Związki frazeologiczne]]
{{tłumaczenia}}
* angielski: (1.1) [[rapid-fire]], [[quickly]]
{{źródła}}
<references />
m239002btrtfjydlhkbzutwnre8lp8k
8856158
8856156
2026-08-12T12:03:48Z
~2026-40201-18
115976
8856158
wikitext
text/x-wiki
== [[w]] [[krótki]]ch [[abcug]]ach ({{język polski}}) ==
{{wymowa}}
: {{audio|LL-Q809 (pol)-Jest Spoczko-w krótkich abcugach.wav}}, {{IPA3|ˈf‿krutʲcix apˈt͡suɡax}}, {{AS3|f‿kr'''u'''tʹḱiχ apc'''u'''gaχ}}, {{objaśnienie wymowy|ZM|BDŹW|WYG|NSYL}}
: {{dzielenie|w krót|kich ab|cu|gach}}
{{znaczenia}}
''fraza przysłówkowa''
: (1.1) [[w]] [[krótki]]ch [[odstęp]]ach [[czas]]u<ref name="Doroszewski abcug">{{DoroszewskiOnline|hasło=abcug}}</ref>
{{odmiana}}
: (1.1) w krótkich abcugach; {{niestopn}}
{{przykłady}}
: (1.1) ''[[to|To]] [[ja|mię]] [[naprowadzać|naprowadza]] [[na]] [[dokończenie]] [[w krótkich abcugach]] [[ten|tego]] [[szkic]]u [[historia|historii]] [[Japonia|Japonii]], [[który]] [[zacząć|zacząłem]]<ref>{{źródło|dostęp=otwarty|tytuł=''[[s:Podróż na wschód Azyi|Podróż na wschód Azji. 1888–1889]]''|rozdział=[[s:Podróż na wschód Azyi/30 kwietnia|Tokio, 30 kwietnia]]|autor=[[w:Paweł Sapieha|Paweł Sapieha]]|strony=[[s:Strona:PL Paweł Sapieha-Podróż na wschód Azyi 234.jpeg|224]]|miejsce=Lwów|rok=1899|wydawnictwo=Księgarnia Gubrynowicza i Schmidta}}</ref>.''
{{składnia}}
{{kolokacje}}
{{synonimy}}
: (1.1) [[na łeb, na szyję]], [[na jednej nodze]], [[prędko]], [[szybko]], [[w podskokach]]
{{antonimy}}
: (1.1) [[nieśpiesznie]], [[powoli]], [[ślamazarnie]]
{{hiperonimy}}
{{hiponimy}}
{{holonimy}}
{{meronimy}}
{{pokrewne}}
{{frazeologia}}
{{etymologia}}
{{uwagi}}
: inna forma: {{etymn|pol|w szybkich abcugach}}
: zobacz też: [[Indeks: Polski - Związki frazeologiczne]]
{{tłumaczenia}}
* angielski: (1.1) [[rapid-fire]], [[quickly]]
{{źródła}}
<references />
ojy53idhuwzn7ecwbiffxzb7egmmbkb
Wołyń
0
387207
8856210
8404336
2026-08-12T17:06:34Z
~2026-44114-85
116368
dodano słowacki: (1.1) [[Volyňa]] {{ż}} • słoweński: (1.1) [[Volinija]] {{ż}} • węgierski: (1.1) [[Volhínia]]
8856210
wikitext
text/x-wiki
== Wołyń ({{język polski}}) ==
[[Plik:Ukraine-Volhyn.png|thumb|Wołyń (1.1)]]
{{wymowa}}
: {{IPA3|ˈvɔwɨ̃ɲ}}, {{AS3|v'''o'''u̯ỹń}}, {{objaśnienie wymowy|NAZAL}}
: {{audio|LL-Q809 (pol)-Olaf-Wołyń.wav}}
{{znaczenia}}
''rzeczownik, rodzaj męskorzeczowy, nazwa własna''
: (1.1) {{hist}} {{geogr}} [[kraina]] [[historyczny|historyczna]] [[na]] [[obszar]]ze [[dzisiejszy|dziesiejszej]] [[zachodni]]ej [[Ukraina|Ukrainy]]; {{wikipedia}}
{{odmiana}}
: (1.1) {{blm}} {{odmiana-rzeczownik-polski
|Mianownik lp = Wołyń
|Dopełniacz lp = Wołynia
|Celownik lp = Wołyniowi
|Biernik lp = Wołyń
|Narzędnik lp = Wołyniem
|Miejscownik lp = Wołyniu
|Wołacz lp = Wołyniu
}}
{{przykłady}}
: (1.1) ''[[wielki|Większa]] [[część]] [[Wołyń|Wołynia]] [[leżeć|leży]] [[w]] [[dorzecze|dorzeczu]] [[Morze Czarne|Morza Czarnego]].''
: (1.1) ''[[nauczycielka|Nauczycielka]] [[opowiadać|opowiadała]] [[my|nam]] [[o]] [[Wołyń|Wołyniu]] [[i]] [[o]] [[Polak]]ach [[sprzed]] [[wojna|wojny]].''
{{składnia}}
{{kolokacje}}
: (1.1) [[mieszkać]] [[na]] Wołyniu • [[jechać]] [[na]] Wołyń
{{synonimy}}
{{antonimy}}
{{hiperonimy}}
{{hiponimy}}
{{holonimy}}
{{meronimy}}
{{pokrewne}}
: {{rzecz}} [[Wołynianin]] {{mos}}, [[Wołyniak]] {{mos}}, [[Wołynianka]] {{ż}}
: {{przym}} [[wołyński]]
{{frazeologia}}
{{etymologia}}
{{uwagi}}
{{tłumaczenia}}
* angielski: (1.1) [[Volhynia]], [[Volynia]], [[Volyn]]
* białoruski: (1.1) [[Валынь]] {{ż}} (Valynʹ)
* czeski: (1.1) [[Volyň]] {{ż}}
* duński: (1.1) [[Volyn]] {{n}}
* francuski: (1.1) [[Volhynie]] {{ż}}, [[Volynie]] {{ż}}
* hiszpański: (1.1) [[Volinia]] {{ż}}
* ido: (1.1) [[Volinia]]
* łaciński: (1.1) [[Volhynia]] {{ż}}, [[Volhinia]] {{ż}}
* niemiecki: (1.1) [[Wolhynien]]
* portugalski: (1.1) [[Volínia]] {{ż}}
* rosyjski: (1.1) [[Волынь]] {{ż}} (Volynʹ)
* słowacki: (1.1) [[Volyňa]] {{ż}}
* słoweński: (1.1) [[Volinija]] {{ż}}
* ukraiński: (1.1) [[Волинь]] {{ż}} (Volinʹ)
* węgierski: (1.1) [[Volhínia]]
* włoski: (1.1) [[Volinia]] {{ż}}
{{źródła}}
n68skuccc3negnde69yowzkw227fnhy
kilobajt
0
389101
8856272
8672223
2026-08-12T18:47:40Z
Türkçe-Lehçe sözlük
114911
dodano turecki: (1.1) [[kilobayt]]
8856272
wikitext
text/x-wiki
__TOC__
== kilobajt ({{język polski}}) ==
{{wymowa}} {{audio|Pl-kilobajt.ogg}}, {{IPA3|ciˈlɔbajt}}, {{AS3|ḱil'''o'''bai ̯t}}, {{objaśnienie wymowy|ZM}}
{{znaczenia}}
''rzeczownik, rodzaj męskorzeczowy''
: (1.1) {{miar}} {{inform}} [[jednostka]] [[pojemność|pojemności]] [[nośnik]]ów [[dane|danych]] [[i]] [[pamięć operacyjna|pamięci operacyjnej]] [[komputer]]a [[równy|równa]] [[1000|10]][[24]] [[bajt]]om; {{wikipedia}}
{{odmiana}}
: (1.1) {{odmiana-rzeczownik-polski
|Mianownik lp = kilobajt
|Dopełniacz lp = kilobajta / kilobajtu<ref>{{USJPonline|hasło=kilobajt}}</ref>
|Celownik lp = kilobajtowi
|Biernik lp = kilobajt
|Narzędnik lp = kilobajtem
|Miejscownik lp = kilobajcie
|Wołacz lp = kilobajcie
|Mianownik lm = kilobajty
|Dopełniacz lm = kilobajtów
|Celownik lm = kilobajtom
|Biernik lm = kilobajty
|Narzędnik lm = kilobajtami
|Miejscownik lm = kilobajtach
|Wołacz lm = kilobajty
}}
{{przykłady}}
: (1.1) ''[[ten|Ten]] [[plik]] [[tekstowy]] [[mieć|ma]] [[200|2]][[20]] [[kilobajt]]ów.''
{{składnia}}
{{kolokacje}}
{{synonimy}}
: (1.1) {{skr}} [[KB]], {{rzad}} [[kB]]
{{antonimy}}
{{hiperonimy}}
{{hiponimy}}
{{holonimy}}
{{meronimy}}
{{pokrewne}}
: {{rzecz}} [[bajt]] {{m}}
: {{przym}} [[kilobajtowy]]
{{frazeologia}}
{{etymologia}}
: (1.1) {{etymn|pol|kilo-|bajt}}
{{uwagi}}
: (1.1) przedrostek [[kilo-]] oznacza w układzie SI 10<sup>3</sup>, natomiast w systemie dwójkowym, którego dotyczy ta jednostka, [[kilo-]] to 2<sup>10</sup>, dla uniknięcia niejednoznaczności niektórzy zalecają używanie zamiast kilobajta jednostki kibibajt o skrócie [[KiB]]<ref>[http://physics.nist.gov/cuu/Units/binary.html Prefixes for binary multiples]</ref>
{{tłumaczenia}}
* angielski: (1.1) [[kilobyte]]
* baskijski: (1.1) [[kilobyte]]
* bułgarski: (1.1) [[килобайт]] {{m}}
* hiszpański: (1.1) [[kilobyte]] {{m}}
* niemiecki: (1.1) [[Kilobyte]] {{n}}
* nowogrecki: (1.1) [[κιλομπάιτ]] {{n}}
* rosyjski: (1.1) [[килобайт]] {{m}}
* słowacki: (1.1) [[kilobajt]] {{m}}, [[kilobyte]] {{m}}
* turecki: (1.1) [[kilobayt]]
{{źródła}}
<references />
== kilobajt ({{język słowacki}}) ==
{{wymowa}}
{{znaczenia}}
''rzeczownik, rodzaj męski nieżywotny''
: (1.1) {{inform}} [[kilobajt]]<ref name=sssj>{{SSSJ|tom=HL}}</ref>
{{odmiana}}
{{przykłady}}
{{składnia}}
{{kolokacje}}
{{synonimy}}
: (1.1) [[kilobyte]]
{{antonimy}}
{{hiperonimy}}
{{hiponimy}}
{{holonimy}}
{{meronimy}}
{{pokrewne}}
{{frazeologia}}
{{etymologia}}
{{uwagi}}
{{źródła}}
<references />
ayr3a5eczxs2leyc0ukwsly9xf5ks4i
przełyk
0
394025
8856255
8756091
2026-08-12T18:15:32Z
OkuRin
62517
dodano interlingua: (1.1) [[esophago]]
8856255
wikitext
text/x-wiki
== przełyk ({{język polski}}) ==
[[Plik:Tractus intestinalis esophagus.svg|thumb|[[przewód pokarmowy]] [[z]] [[zaznaczyć|zaznaczonym]] przełykiem (1.1)]]
{{wymowa}}
: {{IPA3|ˈpʃɛwɨk}}, {{AS3|pš'''e'''u̯yk}}, {{objaśnienie wymowy|BDŹW}}
: {{audio|LL-Q809 (pol)-Olaf-przełyk.wav}}
{{znaczenia}}
''rzeczownik, rodzaj męskorzeczowy''
: (1.1) {{anat}} [[odcinek]] [[przewód pokarmowy|przewodu pokarmowego]] [[łączyć|łączący]] [[gardło]] [[z]] [[żołądek|żołądkiem]], {{wikipedia}}
{{odmiana}}
: (1.1) {{odmiana-rzeczownik-polski
|Mianownik lp = przełyk
|Mianownik lm = przełyki
|Dopełniacz lp = przełyku
|Dopełniacz lm = przełyków
|Celownik lp = przełykowi
|Celownik lm = przełykom
|Biernik lp = przełyk
|Biernik lm = przełyki
|Narzędnik lp = przełykiem
|Narzędnik lm = przełykami
|Miejscownik lp = przełyku
|Miejscownik lm = przełykach
|Wołacz lp = przełyku
|Wołacz lm = przełyki
}}
{{przykłady}}
: (1.1) ''[[głowonóg|Głowonogi]] [[większość|większości]] [[przypadek|przypadków]] [[mieć|mają]] [[przełyk]] [[długi]] [[i]] [[cienki]], [[otoczyć|otoczony]] [[mózg]]iem, [[a]] [[u]] [[niektóry]]ch [[gatunek|gatunków]] [[rozszerzony]] [[w]] [[tylny|tylnej]] [[część|części]] [[w]] [[wole]]<ref>{{zWikiprojektu|hasło=Przełyk|oldid=78533494}}</ref>.''
{{składnia}}
{{kolokacje}}
{{synonimy}}
{{antonimy}}
{{hiperonimy}}
{{hiponimy}}
{{holonimy}}
: (1.1) [[przewód pokarmowy]]
{{meronimy}}
{{pokrewne}}
: {{rzecz}} [[przełykanie]] {{n}}, [[przełknięcie]] {{n}}
: {{przym}} [[przełykowy]]
: {{czas}} [[połykać]], [[przełykać]] {{ndk}}, [[przełknąć]] {{dk}}
{{frazeologia}}
{{etymologia}}
{{uwagi}}
: (1.1) zobacz też: [[Indeks:Polski - Części ciała]]
{{tłumaczenia}}
* angielski: (1.1) [[oesophagus]]
* baskijski: (1.1) [[hestegorri]]
* białoruski: (1.1) [[стрававод]] {{m}}
* bułgarski: (1.1) [[хранопровод]] {{m}}
* esperanto: (1.1) [[ezofago]]
* francuski: (1.1) [[œsophage]] {{m}}
* hiszpański: (1.1) [[esófago]] {{m}}
* interlingua: (1.1) [[esophago]]
* kaszubski: (1.1) [[przełik]] {{m}}
* kataloński: (1.1) [[esòfag]] {{m}}
* litewski: (1.1) [[stemplė]] {{ż}}
* niemiecki: (1.1) [[Speiseröhre]] {{ż}}
* nowogrecki: (1.1) [[οισοφάγος]] {{m}}
* rosyjski: (1.1) [[пищевод]] {{m}}
* słowacki: (1.1) [[pažerák]] {{m}}
* turecki: (1.1) [[yemek borusu]]
* ukraiński: (1.1) [[стравохід]] {{m}}
* węgierski: (1.1) [[nyelőcső]]
* włoski: (1.1) [[esofago]] {{m}}
{{źródła}}
<references />
9bwwxaqnff8e46afmckcslh2lsd417f
saros
0
398544
8856366
7994524
2026-08-13T07:29:56Z
Zuiarra
17347
eu
8856366
wikitext
text/x-wiki
{{podobne|sáros}}
__TOC__
== saros ({{język angielski}}) ==
{{wymowa}}
: {{audio|En-saros.oga}}
{{znaczenia}}
''rzeczownik''
: (1.1) {{astr}} [[saros]]
{{odmiana}}
{{przykłady}}
{{składnia}}
{{kolokacje}}
{{synonimy}}
{{antonimy}}
{{hiperonimy}}
{{hiponimy}}
{{holonimy}}
{{meronimy}}
{{pokrewne}}
{{frazeologia}}
{{etymologia}}
{{uwagi}}
{{źródła}}
== saros ({{język baskijski}}) ==
{{wymowa}}
{{znaczenia}}
''rzeczownik nieżywotny''
: (1.1) {{astr}} [[saros]]<ref>{{ZTH}}</ref>
{{odmiana}}
{{przykłady}}
{{składnia}}
{{kolokacje}}
{{synonimy}}
{{antonimy}}
{{hiperonimy}}
{{hiponimy}}
{{holonimy}}
{{meronimy}}
{{pokrewne}}
{{frazeologia}}
{{etymologia}}
{{uwagi}}
{{źródła}}
<references />
== saros ({{język kataloński}}) ==
{{wymowa}}
{{znaczenia}}
''rzeczownik, rodzaj męski''
: (1.1) {{astr}} [[saros]]<ref>{{Astronomia-Cat}}</ref>
{{odmiana}}
: (1.1) {{lp}} saros; {{lm}} saros
{{przykłady}}
{{składnia}}
{{kolokacje}}
{{synonimy}}
{{antonimy}}
{{hiperonimy}}
{{hiponimy}}
{{holonimy}}
{{meronimy}}
{{pokrewne}}
{{frazeologia}}
{{etymologia}}
{{uwagi}}
{{źródła}}
<references />
cr555auh2pa6sd5fx18twrlny158v42
Indeks:Sanskryt - Owoce
102
402755
8856289
3218894
2026-08-12T19:09:45Z
~2026-44318-68
116374
8856289
wikitext
text/x-wiki
Nazwy owoców w '''[[sanskryt|sanskrycie]]'''
{| class=wikitable border=1 cellpadding=4 cellspacing=0 width=50% style="text-align:center"
| width=40%|
| width=20%|
| width=40%|
|-
|align=center colspan=3 style="background: #F0F8FF;"|'''[[फलानि]] - [[owoc|Owoce]]'''
|-
|[[जम्बीर]]<br />({{small|jambīra}})
|[[Plik:Lemon.jpg|100px]]
|[[cytryna]]
|-
|[[कदलीफल]], [[कदली]]<br />({{small|kadalīphala, kadalī}})
|[[Plik:Bananas.svg|100px]] [[Plik:Banana.arp.750pix.jpg|100px]]
|[[banan]]
|-
|
|[[Plik:Cucumis melo 1 (Piotr Kuczynski).jpg|100px]]
|[[melon]]
|-
|[[स्वादुफल]], [[सेवफल]], [[सेव]]<br />({{small|svāduphala, sevaphala, seva}})
|[[Plik:Fotothek df n-14 0000294.jpg|100px]]
|[[jabłko]]
|-
|
|[[Plik:Pomegranate fruit.jpg|100px]]
|[[granat]]
|-
|
|[[Plik:Autumn Red peaches.jpg|100px]]
|[[brzoskwinia]]
|-
|
|[[Plik:Citrus paradisi (Grapefruit, pink)-2.jpg|100px]]
|[[grejpfrut]]
|-
|
|[[Plik:C5 plum pox resistant plum.jpg|100px]]
|[[śliwka]]
|-
|[[आम्र]]<br />({{small|āmra}})
|[[Plik:Carica papaya 1 (Piotr Kuczynski).jpg|100px]]
|[[mango]]
|-
|[[द्राक्षाफल]]<br />({{small|drākṣāphala}})
|[[Plik:More grapes.jpg|100px]]
|[[winogrono]]
|-
|
|[[Plik:Cherry.JPG|100px]]
|[[wiśnia]], [[czereśnia]]
|-
|[[अननास]]<br />({{small|ananāsa}})
|[[Plik:Ananas~May 2008-1.jpg|100px]]
|[[ananas]]
|-
|[[पिच्छिल]]<br />({{small|picchila}})
|[[Plik:Navel orange1.jpg|100px]]
|[[pomarańcza]]
|-
|
|[[Plik:Pear rötliche 85.jpg|100px]]
|[[gruszka]]
|-
|[[जम्बूफल]]<br />({{small|jambūphala}})
|[[Plik:India Goa Jambul Fruit.jpg|100px]]
|[[czapetka kuminowa]]
|-
|[[मधुकर्कटी]]<br />({{small|madhukarkaṭī}})
|[[Plik:Papaya sunset.jpg|100px]]
|[[papaja]]
|-
|}
[[Kategoria:Sanskryt (słowniki tematyczne)|Owoce]]
[[Kategoria:Owoce|Sanskryt]]
br99hgn7luya38jqen4jp0gsgqahw3v
8856378
8856289
2026-08-13T07:35:22Z
Peter Bowman
23133
[[Plik:Banana Fruit.JPG|100px]] jak w pozostalych indeksach
8856378
wikitext
text/x-wiki
Nazwy owoców w '''[[sanskryt|sanskrycie]]'''
{| class=wikitable border=1 cellpadding=4 cellspacing=0 width=50% style="text-align:center"
| width=40%|
| width=20%|
| width=40%|
|-
|align=center colspan=3 style="background: #F0F8FF;"|'''[[फलानि]] - [[owoc|Owoce]]'''
|-
|[[जम्बीर]]<br />({{small|jambīra}})
|[[Plik:Lemon.jpg|100px]]
|[[cytryna]]
|-
|[[कदलीफल]], [[कदली]]<br />({{small|kadalīphala, kadalī}})
|[[Plik:Banana Fruit.JPG|100px]]
|[[banan]]
|-
|
|[[Plik:Cucumis melo 1 (Piotr Kuczynski).jpg|100px]]
|[[melon]]
|-
|[[स्वादुफल]], [[सेवफल]], [[सेव]]<br />({{small|svāduphala, sevaphala, seva}})
|[[Plik:Fotothek df n-14 0000294.jpg|100px]]
|[[jabłko]]
|-
|
|[[Plik:Pomegranate fruit.jpg|100px]]
|[[granat]]
|-
|
|[[Plik:Autumn Red peaches.jpg|100px]]
|[[brzoskwinia]]
|-
|
|[[Plik:Citrus paradisi (Grapefruit, pink)-2.jpg|100px]]
|[[grejpfrut]]
|-
|
|[[Plik:C5 plum pox resistant plum.jpg|100px]]
|[[śliwka]]
|-
|[[आम्र]]<br />({{small|āmra}})
|[[Plik:Carica papaya 1 (Piotr Kuczynski).jpg|100px]]
|[[mango]]
|-
|[[द्राक्षाफल]]<br />({{small|drākṣāphala}})
|[[Plik:More grapes.jpg|100px]]
|[[winogrono]]
|-
|
|[[Plik:Cherry.JPG|100px]]
|[[wiśnia]], [[czereśnia]]
|-
|[[अननास]]<br />({{small|ananāsa}})
|[[Plik:Ananas~May 2008-1.jpg|100px]]
|[[ananas]]
|-
|[[पिच्छिल]]<br />({{small|picchila}})
|[[Plik:Navel orange1.jpg|100px]]
|[[pomarańcza]]
|-
|
|[[Plik:Pear rötliche 85.jpg|100px]]
|[[gruszka]]
|-
|[[जम्बूफल]]<br />({{small|jambūphala}})
|[[Plik:India Goa Jambul Fruit.jpg|100px]]
|[[czapetka kuminowa]]
|-
|[[मधुकर्कटी]]<br />({{small|madhukarkaṭī}})
|[[Plik:Papaya sunset.jpg|100px]]
|[[papaja]]
|-
|}
[[Kategoria:Sanskryt (słowniki tematyczne)|Owoce]]
[[Kategoria:Owoce|Sanskryt]]
23seisrh257wiztq2mdlwdt3ulnrn9c
batı
0
412017
8856238
8851606
2026-08-12T18:00:55Z
Türkçe-Lehçe sözlük
114911
/* batı (język turecki) */
8856238
wikitext
text/x-wiki
{{podobne|Batı|bati|bâti}}
== batı ({{język turecki}}) ==
{{wymowa}}
: {{IPA3|bɑˈtɯ}}
: {{dzielenie|ba|tı}}
: {{audio|LL-Q256 (tur)-ToprakM-batı.wav}}
{{znaczenia}}
''rzeczownik''
: (1.1) {{geogr}} [[zachód]] ''(kierunek)''
''przymiotnik''
: (2.1) [[zachodni]]
{{odmiana}}
{{przykłady}}
{{składnia}}
{{kolokacje}}
{{synonimy}}
: (1-2) {{skr} [[B]]
{{antonimy}}
{{hiperonimy}}
{{hiponimy}}
{{holonimy}}
{{meronimy}}
{{pokrewne}}
{{frazeologia}}
{{etymologia}}
{{uwagi}}
: (1-2) {{zoblistę|kuzey|kuzeydoğu|doğu|güneydoğu|güney|güneybatı|batı|kuzeybatı}}
{{źródła}}
h8dvtxw4izfmh2v0tpee49vyirwkrnw
8856239
8856238
2026-08-12T18:01:09Z
Türkçe-Lehçe sözlük
114911
/* batı (język turecki) */
8856239
wikitext
text/x-wiki
{{podobne|Batı|bati|bâti}}
== batı ({{język turecki}}) ==
{{wymowa}}
: {{IPA3|bɑˈtɯ}}
: {{dzielenie|ba|tı}}
: {{audio|LL-Q256 (tur)-ToprakM-batı.wav}}
{{znaczenia}}
''rzeczownik''
: (1.1) {{geogr}} [[zachód]] ''(kierunek)''
''przymiotnik''
: (2.1) [[zachodni]]
{{odmiana}}
{{przykłady}}
{{składnia}}
{{kolokacje}}
{{synonimy}}
: (1-2) {{skr}} [[B]]
{{antonimy}}
{{hiperonimy}}
{{hiponimy}}
{{holonimy}}
{{meronimy}}
{{pokrewne}}
{{frazeologia}}
{{etymologia}}
{{uwagi}}
: (1-2) {{zoblistę|kuzey|kuzeydoğu|doğu|güneydoğu|güney|güneybatı|batı|kuzeybatı}}
{{źródła}}
6tflvxi8p6sr9ry4l9vmqwx6j2nbuaq
kim
0
421298
8856175
8828025
2026-08-12T13:07:17Z
OkuRin
62517
/* kim (użycie międzynarodowe) */ [[Szablon:cytuj]] do iso639-3.sil.org
8856175
wikitext
text/x-wiki
{{podobne|kiim|Kim}}
== kim ({{użycie międzynarodowe}}) ==
{{wymowa}}
{{znaczenia}}
''symbol''
: (1.1) {{jęz}} ''kod [[w:ISO 639-3|ISO 639-3]]:'' [[język]] [[karagaski]], [[tofalarski]], [[tofałarski]], [[tofa]]<ref>{{cytuj|dostęp=o|tytuł=ISO 639-3|data=2023-11|url=https://iso639-3.sil.org|rozdział=[https://iso639-3.sil.org/code/kim kim]|opublikowany=iso639-3.sil.org}}</ref>
{{odmiana}}
{{przykłady}}
{{składnia}}
{{kolokacje}}
{{synonimy}}
: (1.1) ''kod Glottolog:'' [[kara1462]], ''kod Linguasphere:'' [[44-AAB-dl]]
{{antonimy}}
{{hiperonimy}}
{{hiponimy}}
{{holonimy}}
{{meronimy}}
{{pokrewne}}
{{frazeologia}}
{{etymologia}} {{etym|ang|Karagas|Irkutsk|moribund}}
{{uwagi}}
{{źródła}}
<references />
== kim ({{język polski}}) ==
{{wymowa}}
: {{IPA3|cĩm}}, {{AS3|ḱĩm}}, {{objaśnienie wymowy|ZM|NAZAL}}
: {{audio|LL-Q809 (pol)-Olaf-kim.wav}}
{{znaczenia}}
''{{forma zaimka|pl}}''
: (1.1) ''{{N}} i {{Ms}} od:'' [[kto]]
''{{forma rzeczownika|pl}}''
: (2.1) ''{{D}} {{lm}} od:'' [[kima]]
''spójnik''
: (3.1) {{gw-pl|Śląsk Cieszyński}} [[zanim]]<ref>{{WroniczSG2010}}</ref>
{{odmiana}}
: (1.1) [[Aneks:Język polski - zaimki|opis polskich zaimków na stronie aneksu]]
: (2.1) {{zob|kima}}
{{przykłady}}
: (3.1) ''[[kim|Kim]] [[ty]] [[tam]] [[zónść|zóndziesz]], [[beje]] [[rano]].''
{{składnia}}
{{kolokacje}}
{{synonimy}}
{{antonimy}}
{{hiperonimy}}
{{hiponimy}}
{{holonimy}}
{{meronimy}}
{{pokrewne}}
{{frazeologia}}
{{etymologia}}
{{uwagi}}
{{tłumaczenia}}
: (3.1) {{zobtłum|zanim}}
{{źródła}}
<references />
== kim ({{język liwski}}) ==
{{wymowa}}
{{znaczenia}}
''liczebnik główny''
: (1.1) [[dziesięć]], [[10]]<ref>{{Sivers2001|strony=41}}</ref>
{{odmiana}}
{{przykłady}}
{{składnia}}
{{kolokacje}}
{{synonimy}}
{{antonimy}}
{{hiperonimy}}
{{hiponimy}}
{{holonimy}}
{{meronimy}}
{{pokrewne}}
{{frazeologia}}
{{etymologia}}
{{uwagi}}
{{źródła}}
<references />
== kim ({{język niderlandzki}}) ==
{{wymowa}} {{audio|Nl-kim.ogg}}
{{znaczenia}}
''rzeczownik, rodzaj żeński''
: (1.1) [[horyzont]], [[linia]] [[horyzont]]u<ref>{{MartensMorciniec2008}}</ref>
{{odmiana}}
: (1.1) {{lp}} kim; {{lm}} kimmen
{{przykłady}}
{{składnia}}
{{kolokacje}}
{{synonimy}}
: (1.1) [[horizon]]
{{antonimy}}
{{hiperonimy}}
{{hiponimy}}
{{holonimy}}
{{meronimy}}
{{pokrewne}}
{{frazeologia}}
{{etymologia}}
{{uwagi}}
{{źródła}}
<references />
== kim ({{język turecki}}) ==
{{wymowa}}
: {{audio|LL-Q256 (tur)-ToprakM-kim.wav}}
{{znaczenia}}
''zaimek''
: (1.1) [[kto]]<ref name=PN>{{PodolakNykiel2008|strony=137}}</ref>
: (1.2) [[ktokolwiek]]<ref name=PN/>
{{odmiana}}
{{przykłady}}
{{składnia}}
{{kolokacje}}
{{synonimy}}
{{antonimy}}
{{hiperonimy}}
{{hiponimy}}
{{holonimy}}
{{meronimy}}
{{pokrewne}}
: {{rzecz}} [[kimlik]]
: {{zaim}} [[kimse]]
{{frazeologia}}
: [[garip kim, kör o]] • [[gönül kimi severse, güzel odur]]
{{etymologia}}
{{uwagi}}
{{źródła}}
<references />
== kim ({{język uzbecki}}) ==
{{ortografie}}
{{wymowa}}
{{znaczenia}}
''zaimek''
: (1.1) [[kto]]<ref>{{Taranov2013|strony=24}}</ref><ref>{{CTILD}}</ref>
{{odmiana}}
{{przykłady}}
{{składnia}}
{{kolokacje}}
{{synonimy}}
{{antonimy}}
{{hiperonimy}}
{{hiponimy}}
{{holonimy}}
{{meronimy}}
{{pokrewne}}
{{frazeologia}}
{{etymologia}}
{{uwagi}}
{{źródła}}
<references/>
7l7azjuoosbh9r3hml6brtgkufbtbrh
porost
0
424511
8856330
8166963
2026-08-13T00:00:06Z
QTMD
63705
/* porost (język polski) */ +tłum. en
8856330
wikitext
text/x-wiki
{{podobne|Porost}}
== porost ({{język polski}}) ==
[[Plik:Xanthoria parietina - Wandsworth - 2013.04.11.jpg|thumb|porosty (1.1)]]
{{wymowa}}
: {{IPA3|ˈpɔrɔst}}, {{AS3|p'''o'''rost}}
: {{audio|LL-Q809 (pol)-Poemat-porost.wav}}
{{znaczenia}}
''rzeczownik, rodzaj męskorzeczowy''
: (1.1) {{przest}} {{biol}} [[symbiotyczny]] [[organizm]] [[składać się|składający się]] [[z]] [[grzyb]]a [[i]] [[zielenica|zielenicy]] [[lub]] [[cyjanobakteria|cyjanobakterii]]; {{wikipedia|porosty}}
: (1.2) [[zjawisko]] [[rośnięcie|rośnięcia]], [[porastanie|porastania]] [[coś|czegoś]]
{{odmiana}}
: (1.1-2) {{odmiana-rzeczownik-polski
|Mianownik lp = porost
|Dopełniacz lp = porostu
|Celownik lp = porostowi
|Biernik lp = porost
|Narzędnik lp = porostem
|Miejscownik lp = poroście
|Wołacz lp = poroście
|Mianownik lm = porosty
|Dopełniacz lm = porostów
|Celownik lm = porostom
|Biernik lm = porosty
|Narzędnik lm = porostami
|Miejscownik lm = porostach
|Wołacz lm = porosty
}}
{{przykłady}}
: (1.1) ''[[bujny|Bujne]] [[porost]]y [[na]] [[kora|korze]] [[drzewo|drzew]] [[świadczyć|świadczą]] [[o]] [[czysty]]m [[powietrze|powietrzu]] [[w]] [[okolica|okolicy]].''
: (1.2) ''[[uważać|Uważam]], [[że]] [[żaden|żadna]] [[maść]] [[na]] [[porost]] [[włos]]ów [[nie]] [[być|jest]] [[naprawdę]] [[skuteczny|skuteczna]].''
{{składnia}}
{{kolokacje}}
{{synonimy}}
: (1.2) [[porastanie]]
{{antonimy}}
{{hiperonimy}}
{{hiponimy}}
{{holonimy}}
{{meronimy}}
: (1.1) [[fotobiont]], [[mykobiont]]
{{pokrewne}}
: {{rzecz}} [[porastanie]] {{n}}
: {{czas}} [[porastać]] {{ndk}}, [[porosnąć]] {{dk}}, [[rosnąć]] {{ndk}}
: {{przym}} [[porostowy]]
: {{przysł}} [[porostowo]]
{{frazeologia}}
{{etymologia}}
{{uwagi}}
{{tłumaczenia}}
* angielski: (1.1) [[lichen]]; (1.2) [[growth]]
* bułgarski: (1.1) [[лишей]] {{m}}
* czeski: (1.1) [[lišejník]] {{m}}
* duński: (1.1) [[lav]] {{w}}/{{n}}
* esperanto: (1.2) [[kreskado]]
* fiński: (1.1) [[jäkälä]]
* kazachski: (1.1) [[қына]]
* litewski: (1.1) [[kerpė]] {{ż}}
* łotewski: (1.1) [[ķērpis]] {{m}}
* portugalski: (1.1) [[líquen]] {{m}}
* rosyjski: (1.1) [[лишайник]] {{m}}
* słowacki: (1.1) [[lišajník]] {{m}}
* włoski: (1.1) [[lichene]] {{m}}
{{źródła}}
qfsown7oqo0c0ao4hw9yo9apr7fn7w8
venă
0
425722
8856250
6883801
2026-08-12T18:12:14Z
Peter Bowman
23133
podobne
8856250
wikitext
text/x-wiki
{{podobne|vena|Ven’a|véna|vēna}}
== venă ({{język rumuński}}) ==
{{wymowa}}
{{znaczenia}}
''rzeczownik, rodzaj żeński''
: (1.1) {{anat}} [[żyła]]
{{odmiana}}
{{przykłady}}
{{składnia}}
{{kolokacje}}
{{synonimy}}
{{antonimy}}
{{hiperonimy}}
{{hiponimy}}
{{holonimy}}
{{meronimy}}
{{pokrewne}}
{{frazeologia}}
{{etymologia}}
{{uwagi}}
{{źródła}}
: {{importEnWikt|rumuński}}
daa4hk6np3nfan8fb29st8iaguno9jr
cynamonowiec
0
442302
8856382
8765101
2026-08-13T08:04:10Z
CommonsDelinker
948
Zastąpienie pliku Starr_010419_0038_cinnamomum_camphora.jpg plikiem Starr_010419-0038_Cinnamomum_camphora.jpg (zlecone przez: CommonsDelinker; powód: [[:c:COM:Duplicate|Duplicate]]: Exact or scaled-down duplicate: [[:c::File:Starr 010419-0038 Cinnamomum c
8856382
wikitext
text/x-wiki
== cynamonowiec ({{język polski}}) ==
[[Plik:Starr 010419-0038 Cinnamomum camphora.jpg|thumb|cynamonowiec (1.1)]]
{{wymowa}} {{audio|Pl-cynamonowiec.ogg}}, {{IPA3|ˌt͡sɨ̃nãmɔ̃ˈnɔvʲjɛt͡s}}, {{AS3|c'''ỹ'''nãmõn'''o'''vʹi ̯ec}}, {{objaśnienie wymowy|ZM|NAZAL|AKCP|IJ}}
{{znaczenia}}
''rzeczownik, rodzaj męskozwierzęcy lub męskorzeczowy''
: (1.1) {{bot}} {{nazwa systematyczna|Cinnamomum|Scheffer|ref=tak}}, [[rodzaj]] [[roślina|roślin]] [[z]] [[rodzina|rodziny]] [[wawrzynowate|wawrzynowatych]]; {{wikipedia}}
: (1.2) {{kulin}} [[ciasto]] [[z]] [[cynamon]]em
{{odmiana}}
{{przykłady}}
{{składnia}}
{{kolokacje}}
: (1.1) [[cynamonowiec Burmana]] • [[cynamonowiec chiński]] • [[cynamonowiec cejloński]] • [[cynamonowiec kamforowy]] • [[cynamonowiec tamala]] • [[cynamonowiec wonny]]
{{synonimy}}
{{antonimy}}
{{hiperonimy}}
: (1.1) [[drzewo]]
{{hiponimy}}
: (1.1) [[cynamonowiec Burmana]], [[cynamonowiec cejloński]], [[cynamonowiec kamforowy]], [[cynamonowiec tamala]], [[cynamonowiec wonny]]
{{holonimy}}
{{meronimy}}
{{pokrewne}}
: {{rzecz}} [[cynamon]] {{m}}
: {{przym}} [[cynamonowy]]
{{frazeologia}}
{{etymologia}}
{{uwagi}}
{{tłumaczenia}}
* angielski: (1.1) [[cinnamon]]; (1.2) [[cinnamon]] [[cake]]
* baskijski: (1.1) [[kanelondo]]
* czeski: (1.1) [[skořicovník]] {{m}}
* francuski: (1.1) [[cannelier]] {{m}}
* interlingua: (1.1) [[canneliero]]
* łaciński: (1.1) [[cinnamon]] {{n}}, [[cinnamum]] {{n}}
* słowacki: (1.1) [[škoricovník]] {{m}}
{{źródła}}
<references />
i8dauzbjrt1ro3hmycex9zgb7yqtw2r
Ven’a
0
449063
8856251
6492848
2026-08-12T18:12:20Z
Peter Bowman
23133
podobne
8856251
wikitext
text/x-wiki
{{podobne|vena|venă|véna|vēna}}
== Ven’a ({{język karelski}}) ==
{{wymowa}}
{{znaczenia}}
''rzeczownik, nazwa własna''
: (1.1) {{geogr}} [[Rosja]]
{{odmiana}}
{{przykłady}}
{{składnia}}
{{kolokacje}}
{{synonimy}}
{{antonimy}}
{{hiperonimy}}
{{hiponimy}}
{{holonimy}}
{{meronimy}}
{{pokrewne}}
{{frazeologia}}
{{etymologia}}
{{uwagi}}
{{źródła}}
: {{importEnWikt|karelski}}
bm2mrrn0je4k0pdk7vf2nad3r9rvwo8
fizjoterapeuta
0
465790
8856410
8856079
2026-08-13T09:32:13Z
Türkçe-Lehçe sözlük
114911
zmodyfikowano turecki
8856410
wikitext
text/x-wiki
== fizjoterapeuta ({{język polski}}) ==
{{wymowa}}
: {{audio|Pl-fizjoterapeuta.ogg}}, {{IPA3|ˌfʲizʲjɔtɛraˈpɛwta}}, {{AS3|fʹ'''i'''zʹi ̯oterap'''e'''u̯ta}}, {{objaśnienie wymowy|ZM|UŁ|AKCP}}
{{znaczenia}}
''rzeczownik, rodzaj męskoosobowy''
: (1.1) {{med}} [[terapeuta]], [[specjalista]] [[od]] [[fizjoterapia|fizjoterapii]]
{{odmiana}}
: (1.1) {{odmiana-rzeczownik-polski
|Mianownik lp = fizjoterapeuta
|Dopełniacz lp = fizjoterapeuty
|Celownik lp = fizjoterapeucie
|Biernik lp = fizjoterapeutę
|Narzędnik lp = fizjoterapeutą
|Miejscownik lp = fizjoterapeucie
|Wołacz lp = fizjoterapeuto
|Mianownik lm = fizjoterapeuci
|Dopełniacz lm = fizjoterapeutów
|Celownik lm = fizjoterapeutom
|Biernik lm = fizjoterapeutów
|Narzędnik lm = fizjoterapeutami
|Miejscownik lm = fizjoterapeutach
|Wołacz lm = fizjoterapeuci
}}
{{przykłady}}
{{składnia}}
{{kolokacje}}
{{synonimy}}
{{antonimy}}
{{hiperonimy}}
: (1.1) [[rehabilitant]]
{{hiponimy}}
{{holonimy}}
{{meronimy}}
{{pokrewne}}
: {{rzecz}} [[fizjoterapia]] {{ż}}
:: {{fż}} [[fizjoterapeutka]] {{ż}}
: {{przym}} [[fizjoterapeutyczny]]
{{frazeologia}}
{{etymologia}}
: {{etymn|pol|fizjo-|terapeuta}}
{{uwagi}}
{{tłumaczenia}}
* angielski: (1.1) [[physiotherapist]], [[physiatrist]]
* baskijski: (1.1) [[fisioterapeuta]]
* białoruski: (1.1) [[фізіятэрапеўт]] {{m}}
* bułgarski: (1.1) [[физиотерапевт]] {{m}}
* czeski: (1.1) [[fyzioterapeut]] {{m}}
* duński: (1.1) [[fysioterapeut]] {{w}}
* fiński: (1.1) [[fysioterapeutti]]
* francuski: (1.1) [[physiothérapeute]] {{m}}
* hiszpański: (1.1) [[fisioterapeuta]] {{m}}
* macedoński: (1.1) [[физиотерапевт]] {{m}}
* niemiecki: (1.1) [[Physiotherapeut]] {{m}}
* norweski (bokmål): (1.1) [[fysioterapeut]] {{m}}
* norweski (nynorsk): (1.1) [[fysioterapeut]] {{m}}
* nowogrecki: (1.1) [[φυσιοθεραπευτής]] {{m}}
* rosyjski: (1.1) [[физиотерапевт]] {{m}}
* szwedzki: (1.1) [[fysioterapeut]] {{w}}, [[sjukgymnast]] {{w}}
* turecki: (1.1) [[fizik tedavi uygulayıcısı]], [[fizyoterapist]], [[fizikçi]]
* włoski: (1.1) [[fisioterapista]] {{m}}
{{źródła}}
dfv2ruzzw0k9aj6p6704j2gjvxqfece
ftyzjatra
0
468037
8856418
8198363
2026-08-13T09:42:51Z
Türkçe-Lehçe sözlük
114911
/* ftyzjatra (język polski) */
8856418
wikitext
text/x-wiki
== ftyzjatra ({{język polski}}) ==
{{wymowa}} <ref group="uwaga" name="W"/> {{IPA3|ftɨˈzʲjatra}}, {{AS3|ftyzʹi ̯'''a'''tra}}, {{objaśnienie wymowy|ZM}}
{{znaczenia}}
''rzeczownik, rodzaj męskoosobowy''
: (1.1) {{daw}} {{med}} [[pulmonolog]], [[w szczególności]] [[specjalista]] [[leczenie|leczenia]] [[gruźlica|gruźlicy]]
{{odmiana}}
: (1.1) {{odmiana-rzeczownik-polski
|Mianownik lp = ftyzjatra
|Dopełniacz lp = ftyzjatry
|Celownik lp = ftyzjatrze
|Biernik lp = ftyzjatrę
|Narzędnik lp = ftyzjatrą
|Miejscownik lp = ftyzjatrze
|Wołacz lp = ftyzjatro
|Mianownik lm = ftyzjatrzy
|Dopełniacz lm = ftyzjatrów
|Celownik lm = ftyzjatrom
|Biernik lm = ftyzjatrów
|Narzędnik lm = ftyzjatrami
|Miejscownik lm = ftyzjatrach
|Wołacz lm = ftyzjatrzy
}}
{{przykłady}}
: (1.1) ''[[mieć|Masz]] [[okropny]] [[kaszel]], [[że]] [[chyba]] [[nawet]] [[ftyzjatra]] [[już]] [[ty|ci]] [[nie]] [[pomóc|pomoże]].''
{{składnia}}
{{kolokacje}}
: (1.1) [[leczyć się]] [[u]] ftyzjatry • [[konsultacja]] / [[wizyta]] [[u]] ftyzjatry • [[skierowanie]] [[do]] ftyzjatry • [[gabinet]] / [[porada]] ftyzjatry
{{synonimy}}
: (1.1) [[pneumonolog]], [[lekarz chorób płuc]]
{{antonimy}}
{{hiperonimy}}
: (1.1) [[lekarz]]
{{hiponimy}}
{{holonimy}}
{{meronimy}}
{{pokrewne}}
: {{rzecz}} [[ftyzjatria]] {{ż}}
:: {{fż}} [[ftyzjatryczka]] {{ż}}
: {{przym}} [[ftyzjatryczny]]
: {{przysł}} [[ftyzjatrycznie]]
{{frazeologia}}
{{etymologia}}
{{uwagi}}
: (1.1) {{nie mylić z|fizjatra}}
{{współczesna}}
{{tłumaczenia}}
: (1.1) {{zobtłum|pulmonolog}}
{{źródła}}
imo63x8nzkmcavi1wf93foswzj5jqo6
konsultacja
0
468651
8856342
8598015
2026-08-13T05:26:19Z
~2026-44350-46
116380
dodano czeski: (1.1) [[konzultace]] {{ż}} • francuski: (1.1) [[consultation]] {{ż}} • słowacki: (1.1) [[konzultácia]] {{ż}}; (1.3) [[konzultácia]] {{ż}}
8856342
wikitext
text/x-wiki
== konsultacja ({{język polski}}) ==
{{wymowa}} {{IPA3|ˌkɔ̃w̃sulˈtat͡sʲja}}, {{AS3|k'''õ'''ũ̯sult'''a'''cʹi ̯a}}, {{objaśnienie wymowy|ZM|NAZAL|ANS|AKCP}} {{audio|Pl-konsultacja.ogg}}
{{znaczenia}}
''rzeczownik, rodzaj żeński''
: (1.1) [[zasięganie]] [[opinia|opinii]] [[u]] [[specjalista|specjalisty]] [[lub]] [[rzeczoznawca|rzeczoznawcy]]<ref name="PWNkonsultacja">[http://sjp.pwn.pl/haslo.php?id=2564428 Słownik języka polskiego PWN online, ''konsultacja'', 1997-2012]</ref>
: (1.2) [[udzielanie]] [[rada|rad]] [[i]] [[wyjaśnienie|wyjaśnień]] [[przez]] [[specjalista|specjalistę]] [[lub]] [[rzeczoznawca|rzeczoznawcę]]<ref name="PWNkonsultacja" />
: (1.3) [[narada]] [[specjalista|specjalistów]] [[lub]] [[decydent]]ów [[przed]] [[decyzja|decyzją]] [[w]] [[jakiś|jakiejś]] [[sprawa|sprawie]]
{{odmiana}}
: (1.1-2) {{odmiana-rzeczownik-polski
|Mianownik lp = konsultacja
|Dopełniacz lp = konsultacji
|Celownik lp = konsultacji
|Biernik lp = konsultację
|Narzędnik lp = konsultacją
|Miejscownik lp = konsultacji
|Wołacz lp = konsultacjo
|Mianownik lm = konsultacje
|Dopełniacz lm = konsultacji / {{przest}} konsultacyj<ref>{{SGJPonline}}</ref>
|Celownik lm = konsultacjom
|Biernik lm = konsultacje
|Narzędnik lm = konsultacjami
|Miejscownik lm = konsultacjach
|Wołacz lm = konsultacje
}}
{{przykłady}}
: (1.3) ''[[gmina|Gmina]] [[przed]] [[podjęcie]]m [[decyzja|decyzji]] [[o]] [[likwidacja|likwidacji]] [[szkoła|szkoły]] [[przeprowadzić|przeprowadziła]] [[konsultacja|konsultacje]] [[z]] [[kuratorium]] [[oświata|oświaty]] [[i]] [[prawnik]]ami, [[a także]] [[w]] [[komisja]]ch [[rada|rady]] [[gmina|gminy]].''
{{składnia}}
{{kolokacje}}
: (1.1) [[zasięgnąć]] konsultacji
: (1.2) [[udzielić]] konsultacji
: (1.3) konsultacje [[społeczny|społeczne]] / [[międzyresortowy|międzyresortowe]] • [[przeprowadzić]] / [[zorganizować]] konsultacje
{{synonimy}}
: (1.1) [[porada]], [[rada]], [[wskazówka]], [[zalecenie]]
: (1.2) [[porada]], [[rada]], [[wskazówka]], [[zalecenie]]
: (1.3) [[debata]], [[konsylium]]
{{antonimy}}
{{hiperonimy}}
{{hiponimy}}
{{holonimy}}
{{meronimy}}
{{pokrewne}}
: {{rzecz}} [[konsultant]] {{m}}, [[konsultantka]] {{ż}}, [[konsulting]] {{m}}, [[konsultowanie]] {{n}}
: {{przym}} [[konsultacyjny]], [[konsultancki]]
: {{czas}} [[konsultować]], [[konsultować się]], [[skonsultować]], [[skonsultować się]]
{{frazeologia}}
{{etymologia}}
{{uwagi}}
{{tłumaczenia}}
* angielski: (1.1) [[consultation]]; (1.2) [[consultation]], [[advice]]; (1.3) [[consultation]]
* białoruski: (1.1) [[кансультацыя]] {{ż}}; (1.2) [[кансультацыя]] {{ż}}; (1.3) [[нарада]] {{ż}}, [[кансультацыя]] {{ż}}
* bułgarski: (1.1) [[консултация]] {{ż}}; (1.2) [[консултация]] {{ż}}; (1.3) [[консултация]] {{ż}}
* czeski: (1.1) [[konzultace]] {{ż}}
* duński: (1.1) [[konsultation]] {{w}}; (1.3) [[konsultation]] {{w}}
* esperanto: (1.1) [[konsiliĝo]]
* francuski: (1.1) [[consultation]] {{ż}}
* kataloński: (1.3) [[consulta]] {{ż}}
* niemiecki: (1.1) [[Konsultation]] {{ż}}
* rosyjski: (1.1) [[консультация]] {{ż}}; (1.2) [[консультация]] {{ż}}; (1.3) [[консультация]] {{ż}}
* słowacki: (1.1) [[konzultácia]] {{ż}}; (1.3) [[konzultácia]] {{ż}}
* ukraiński: (1.1) [[консультація]] {{ż}}; (1.2) [[консультація]] {{ż}}; (1.3) [[консультація]] {{ż}}
{{źródła}}
<references />
7o9x99vp4p2xisiol63e6blhsh5dbnw
śmieszka
0
475006
8856350
7675817
2026-08-13T06:06:18Z
~2026-44350-46
116380
znaczenia
8856350
wikitext
text/x-wiki
== śmieszka ({{język polski}}) ==
[[Plik:Chroicocephalus ridibundus en Ekaterimburgo.jpg|thumb|śmieszka (1.1)]]
[[Plik:Seefrosch.JPG|thumb|śmieszka (1.2)]]
{{wymowa}}
: {{IPA3|ˈɕmʲjɛʃka}}, {{AS3|śmʹi ̯'''e'''ška}}, {{objaśnienie wymowy|ZM|IJ}} {{audio|LL-Q809 (pol)-Nostrix-śmieszka.wav}}
{{znaczenia}}
''rzeczownik, rodzaj żeński''
: (1.1) {{ornit}} {{nazwa systematyczna|Larus ridibundus|ref=tak}}, [[pospolity]] [[gatunek]] [[mewa|mewy]]; {{wikipedia|mewa śmieszka}}
: (1.2) {{herp}} {{nazwa systematyczna|Rana ridibunda|ref=tak}}, [[żaba]] [[występować|występująca]] [[w]] [[Polska|Polsce]]; {{wikipedia|żaba śmieszka}}
: (1.3) [[kobieta]] [[rozweselać|rozweselająca]] [[inny]]ch
{{odmiana}}
: (1.1) {{odmiana-rzeczownik-polski
|Mianownik lp = śmieszka
|Mianownik lm = śmieszki
|Dopełniacz lp = śmieszki
|Dopełniacz lm = śmieszek
|Celownik lp = śmieszce
|Celownik lm = śmieszkom
|Biernik lp = śmieszkę
|Biernik lm = śmieszki
|Narzędnik lp = śmieszką
|Narzędnik lm = śmieszkami
|Miejscownik lp = śmieszce
|Miejscownik lm = śmieszkach
|Wołacz lp = śmieszko
|Wołacz lm = śmieszki
}}
{{przykłady}}
{{składnia}}
{{kolokacje}}
: (1.2) [[żaba śmieszka]]
{{synonimy}}
: (1.1) [[mewa śmieszka]]
: (1.2) [[żaba śmieszka]], [[wesolucha]]
{{antonimy}}
{{hiperonimy}}
{{hiponimy}}
{{holonimy}}
{{meronimy}}
{{pokrewne}}
: {{rzecz}} [[uśmiech]] {{mrz}}, [[śmiech]] {{m}}
: {{przysł}} [[śmiesznie]]
{{frazeologia}}
{{etymologia}}
{{uwagi}}
: (1.1) zobacz też: [[Indeks:Polski - Ptaki]]
{{tłumaczenia}}
* angielski: (1.1) [[black-headed gull]]
* estoński: (1.1) [[naerukajakas]]
* fiński: (1.1) [[naurulokki]]
* hiszpański: (1.1) [[gaviota reidora]] {{ż}}
* jakucki: (1.1) [[хара баттах]]
* litewski: (1.1) [[rudagalvis kiras]]
* łotewski: (1.1) [[lielais ķīris]]
* nowogrecki: (1.1) [[καστανοκέφαλος γλάρος]] {{m}}
* rosyjski: (1.1) [[озёрная чайка]]
* włoski: (1.1) [[gabbiano comune]] {{m}}
{{źródła}}
<references/>
bhs58hv2q40vklnvm94yd2fxmc6upoh
cannelier
0
475726
8856383
7522832
2026-08-13T08:04:13Z
CommonsDelinker
948
Zastąpienie pliku Starr_010419_0038_cinnamomum_camphora.jpg plikiem Starr_010419-0038_Cinnamomum_camphora.jpg (zlecone przez: CommonsDelinker; powód: [[:c:COM:Duplicate|Duplicate]]: Exact or scaled-down duplicate: [[:c::File:Starr 010419-0038 Cinnamomum c
8856383
wikitext
text/x-wiki
== cannelier ({{język francuski}}) ==
[[Plik:Starr 010419-0038 Cinnamomum camphora.jpg|thumb|cannelier (1.1)]]
{{wymowa}}
: {{IPA|ka.nə.lje}}
: {{audio|LL-Q150 (fra)-Jules78120-cannelier.wav}} {{audio|LL-Q150 (fra)-LoquaxFR-cannelier.wav}}
{{znaczenia}}
''rzeczownik, rodzaj męski''
: (1.1) {{bot}} {{nazwa systematyczna|Cinnamomum|ref=tak}}, [[cynamonowiec]], [[drzewo]] [[cynamonowy|cynamonowe]]
{{odmiana}}
: (1.1) {{lp}} cannelier; {{lm}} canneliers
{{przykłady}}
{{składnia}}
{{kolokacje}}
{{synonimy}}
{{antonimy}}
{{hiperonimy}}
{{hiponimy}}
{{holonimy}}
{{meronimy}}
{{pokrewne}}
: {{rzecz}} [[cannelle]] {{ż}}
: {{przym}} [[cannelle]]
{{frazeologia}}
{{etymologia}}
{{uwagi}}
: (1.1) zobacz też: [[Indeks:Francuski - Drzewa]]
{{źródła}}
<references/>
ew0bwxntoe0itln4opxvdfar8k6y3cx
objawienie
0
492471
8856331
8097483
2026-08-13T00:02:08Z
QTMD
63705
/* objawienie (język polski) */ +tłum. en
8856331
wikitext
text/x-wiki
== objawienie ({{język polski}}) ==
{{wymowa}}
: {{IPA3|ˌɔbʲjaˈvʲjɛ̇̃ɲɛ}}, {{AS3|'''o'''bʹi ̯avʹi ̯'''ė̃'''ńe}}, {{objaśnienie wymowy|ZM|PWART|NAZAL|NIA|AKCP|IJ}}
: {{audio|LL-Q809 (pol)-Olaf-objawienie.wav}}
{{znaczenia}}
''rzeczownik, rodzaj nijaki''
: (1.1) {{odczasownikowy od|objawić}}
{{odmiana}}
: (1.1) {{blm}}, {{odmiana-rzeczownik-polski
|Mianownik lp = objawienie
|Dopełniacz lp = objawienia
|Celownik lp = objawieniu
|Biernik lp = objawienie
|Narzędnik lp = objawieniem
|Miejscownik lp = objawieniu
|Wołacz lp = objawienie
}}
{{przykłady}}
{{składnia}}
{{kolokacje}}
{{synonimy}}
{{antonimy}}
: (1.1) [[nieobjawienie]]
{{hiperonimy}}
{{hiponimy}}
{{holonimy}}
{{meronimy}}
{{pokrewne}}
: {{czas}} [[objawić]], [[objawiać]]
: {{rzecz}} [[objaw]] {{m}}
: {{przym}} [[objawowy]], [[objawieniowy]]
{{frazeologia}}
{{etymologia}}
{{uwagi}}
{{tłumaczenia}}
* angielski: (1.1) [[revelation]]
{{źródła}}
e6o8f1zni1tmfnppiay1sbsllxiubi9
żer
0
499426
8856266
8405726
2026-08-12T18:31:13Z
Lustmue
86317
dodano niemiecki: (1.1) [[Beute]]
8856266
wikitext
text/x-wiki
{{podobne|-żer|zeer|zer|zêr|zêrr|żér}}
== żer ({{język polski}}) ==
[[Plik:Knuthenborg Safaripark Ulvefodring flok.jpg|thumb|żer (1.1)]]
{{wymowa}}
: {{audio|LL-Q809 (pol)-Nostrix-żer.wav}}
{{znaczenia}}
''rzeczownik, rodzaj męskorzeczowy''
: (1.1) [[pokarm]] [[zdobyć|zdobyty]] [[przez]] [[zwierzę]]<ref>{{SJPonline|id=2548184|hasło=żer}}</ref>
{{odmiana}}
: (1.1) {{blm}} {{odmiana-rzeczownik-polski
|Mianownik lp = żer
|Dopełniacz lp = żeru
|Celownik lp = żerowi
|Biernik lp = żer
|Narzędnik lp = żerem
|Miejscownik lp = żerze
|Wołacz lp = żerze
}}
{{przykłady}}
{{składnia}}
{{kolokacje}}
{{synonimy}}
{{antonimy}}
{{hiperonimy}}
: (1.1) [[jedzenie]]
{{hiponimy}}
{{holonimy}}
{{meronimy}}
{{pokrewne}}
: {{rzecz}} [[żerowanie]] {{n}}, [[żarłok]] {{mrz}}, [[żarcie]] {{n}}, [[żerowisko]] {{n}}
: {{czas}} [[żreć]], [[zeżreć]], [[żerować]] {{ndk}}, [[pożerać]] {{ndk}}
: {{przym}} [[żarłoczny]], [[żerowy]]
: {{przyr}} [[-żer]], [[-żerca]], [[-żerny]]
{{frazeologia}}
: [[na żer]]
{{etymologia}}
{{uwagi}}
{{tłumaczenia}}
* kaszubski: (1.1) [[żér]] {{m}}
* niemiecki: (1.1) [[Beute]]
{{źródła}}
<references />
0dz865d7mfyeduxco1wnhm9brabd9zy
barcelonský
0
506106
8856167
8656854
2026-08-12T12:21:59Z
Almanbet Janışev
92858
/* barcelonský (język słowacki) */
8856167
wikitext
text/x-wiki
__TOC__
== barcelonský ({{język czeski}}) ==
{{wymowa}}
{{znaczenia}}
''przymiotnik''
: (1.1) {{geogr}} [[barceloński]]
{{odmiana}}
: (1.1) {{odmiana-przymiotnik-czeski|brak}}
{{przykłady}}
{{składnia}}
{{kolokacje}}
{{synonimy}}
{{antonimy}}
{{hiperonimy}}
{{hiponimy}}
{{holonimy}}
{{meronimy}}
{{pokrewne}}
: {{rzecz}} [[Barceloňanka]] {{ż}}, [[Barceloňan]] {{m}}, [[Barcelona]] {{ż}}
{{frazeologia}}
{{etymologia}}
{{uwagi}}
{{źródła}}
== barcelonský ({{język słowacki}}) ==
{{wymowa}}
: {{IPA3|ˈbarselɔnskiː|ˈbarselɔn̠skiː}}
{{znaczenia}}
''przymiotnik''
: (1.1) {{geogr}} [[barceloński]]<ref name=sssj>{{SSSJ|tom=AG}}</ref>
{{odmiana}}
: (1.1) {{odmiana-przymiotnik-słowacki}}
{{przykłady}}
{{składnia}}
{{kolokacje}}
{{synonimy}}
{{antonimy}}
{{hiperonimy}}
{{hiponimy}}
{{holonimy}}
{{meronimy}}
{{pokrewne}}
: {{rzecz}} [[Barcelona]] {{ż}}, [[Barcelončan]] {{m}}, [[Barcelončanka]] {{ż}}
{{frazeologia}}
{{etymologia}}
{{uwagi}}
{{źródła}}
<references />
inrf6fxxk1turpz63m4v7qgy3bctr2b
8856169
8856167
2026-08-12T12:24:09Z
Almanbet Janışev
92858
8856169
wikitext
text/x-wiki
__TOC__
== barcelonský ({{język czeski}}) ==
{{wymowa}}
: {{IPA3|ˈbart͡sɛlona}}
{{znaczenia}}
''przymiotnik''
: (1.1) {{geogr}} [[barceloński]]
{{odmiana}}
: (1.1) {{odmiana-przymiotnik-czeski|brak}}
{{przykłady}}
{{składnia}}
{{kolokacje}}
{{synonimy}}
{{antonimy}}
{{hiperonimy}}
{{hiponimy}}
{{holonimy}}
{{meronimy}}
{{pokrewne}}
: {{rzecz}} [[Barceloňanka]] {{ż}}, [[Barceloňan]] {{m}}, [[Barcelona]] {{ż}}
{{frazeologia}}
{{etymologia}}
{{uwagi}}
{{źródła}}
== barcelonský ({{język słowacki}}) ==
{{wymowa}}
: {{IPA3|ˈbarselɔnskiː|ˈbarselɔn̠skiː}}
{{znaczenia}}
''przymiotnik''
: (1.1) {{geogr}} [[barceloński]]<ref name=sssj>{{SSSJ|tom=AG}}</ref>
{{odmiana}}
: (1.1) {{odmiana-przymiotnik-słowacki}}
{{przykłady}}
{{składnia}}
{{kolokacje}}
{{synonimy}}
{{antonimy}}
{{hiperonimy}}
{{hiponimy}}
{{holonimy}}
{{meronimy}}
{{pokrewne}}
: {{rzecz}} [[Barcelona]] {{ż}}, [[Barcelončan]] {{m}}, [[Barcelončanka]] {{ż}}
{{frazeologia}}
{{etymologia}}
{{uwagi}}
{{źródła}}
<references />
t1906l88k9306wgq8539omamkodbkgr
8856171
8856169
2026-08-12T12:25:21Z
Almanbet Janışev
92858
/* barcelonský (język czeski) */
8856171
wikitext
text/x-wiki
__TOC__
== barcelonský ({{język czeski}}) ==
{{wymowa}}
: {{IPA3|ˈbart͡sɛlonskiː}}
{{znaczenia}}
''przymiotnik''
: (1.1) {{geogr}} [[barceloński]]
{{odmiana}}
: (1.1) {{odmiana-przymiotnik-czeski|brak}}
{{przykłady}}
{{składnia}}
{{kolokacje}}
{{synonimy}}
{{antonimy}}
{{hiperonimy}}
{{hiponimy}}
{{holonimy}}
{{meronimy}}
{{pokrewne}}
: {{rzecz}} [[Barceloňanka]] {{ż}}, [[Barceloňan]] {{m}}, [[Barcelona]] {{ż}}
{{frazeologia}}
{{etymologia}}
{{uwagi}}
{{źródła}}
== barcelonský ({{język słowacki}}) ==
{{wymowa}}
: {{IPA3|ˈbarselɔnskiː|ˈbarselɔn̠skiː}}
{{znaczenia}}
''przymiotnik''
: (1.1) {{geogr}} [[barceloński]]<ref name=sssj>{{SSSJ|tom=AG}}</ref>
{{odmiana}}
: (1.1) {{odmiana-przymiotnik-słowacki}}
{{przykłady}}
{{składnia}}
{{kolokacje}}
{{synonimy}}
{{antonimy}}
{{hiperonimy}}
{{hiponimy}}
{{holonimy}}
{{meronimy}}
{{pokrewne}}
: {{rzecz}} [[Barcelona]] {{ż}}, [[Barcelončan]] {{m}}, [[Barcelončanka]] {{ż}}
{{frazeologia}}
{{etymologia}}
{{uwagi}}
{{źródła}}
<references />
rvbjls5l25ry44869t98ciktvy7t907
škoricovník
0
512289
8856384
7167083
2026-08-13T08:04:16Z
CommonsDelinker
948
Zastąpienie pliku Starr_010419_0038_cinnamomum_camphora.jpg plikiem Starr_010419-0038_Cinnamomum_camphora.jpg (zlecone przez: CommonsDelinker; powód: [[:c:COM:Duplicate|Duplicate]]: Exact or scaled-down duplicate: [[:c::File:Starr 010419-0038 Cinnamomum c
8856384
wikitext
text/x-wiki
== škoricovník ({{język słowacki}}) ==
[[Plik:Starr 010419-0038 Cinnamomum camphora.jpg|thumb| škoricovník (1.1)]]
{{wymowa}}
{{znaczenia}}
''rzeczownik, rodzaj męski nieżywotny''
: (1.1) {{bot}} {{nazwa systematyczna|Cinnamomum|ref=tak}}, [[cynamonowiec]]<ref name=kssj4>{{KSSJ4|hasło=škoricovník}}</ref>
{{odmiana}}
{{przykłady}}
{{składnia}}
{{kolokacje}}
: (1.1) ''[[škoricovník cejlónsky]]'' → [[cynamonowiec cejloński]]
{{synonimy}}
{{antonimy}}
{{hiperonimy}}
{{hiponimy}}
{{holonimy}}
{{meronimy}}
{{pokrewne}}
: {{rzecz}} [[škorica]] {{ż}}
: {{przym}} [[škoricový]]
{{frazeologia}}
{{etymologia}}
{{uwagi}}
{{źródła}}
<references/>
ptoqav3e7qy2wo6olg7fqt17c0ajrqz
doznanie
0
516907
8856334
7628331
2026-08-13T00:13:19Z
QTMD
63705
/* doznanie (język polski) */ +tłum. en
8856334
wikitext
text/x-wiki
== doznanie ({{język polski}}) ==
{{wymowa}}
: {{audio|LL-Q809 (pol)-Olaf-doznanie.wav}}
{{znaczenia}}
''rzeczownik, rodzaj nijaki''
: (1.1) {{odczasownikowy od|doznać}}
: (1.2) [[uczucie]], [[odczucie]], [[to]], [[co|czego]] [[się]] [[doznawać|doznaje]]
{{odmiana}}
: (1.1-2) {{odmiana-rzeczownik-polski
|Mianownik lp = doznanie
|Dopełniacz lp = doznania
|Celownik lp = doznaniu
|Biernik lp = doznanie
|Narzędnik lp = doznaniem
|Miejscownik lp = doznaniu
|Wołacz lp = doznanie
|Mianownik lm = doznania
|Dopełniacz lm = doznań
|Celownik lm = doznaniom
|Biernik lm = doznania
|Narzędnik lm = doznaniami
|Miejscownik lm = doznaniach
|Wołacz lm = doznania
}}
{{przykłady}}
{{składnia}}
{{kolokacje}}
{{synonimy}}
{{antonimy}}
{{hiperonimy}}
{{hiponimy}}
{{holonimy}}
{{meronimy}}
{{pokrewne}}
: {{czas}} [[doznać]] {{dk}}, [[doznawać]] {{ndk}}
: {{rzecz}} [[znawstwo]] {{n}}
{{frazeologia}}
{{etymologia}}
{{uwagi}}
{{tłumaczenia}}
* angielski: (1.2) [[experience]], [[impression]], [[sensation]]
{{źródła}}
cbz0o8gxe1p1lg9yqqrqetfc3jyh560
Barcelončan
0
522042
8856165
8656853
2026-08-12T12:20:00Z
Almanbet Janışev
92858
8856165
wikitext
text/x-wiki
== Barcelončan ({{język słowacki}}) ==
{{wymowa}}
: {{IPA3|ˈbarselɔnt͡ʃan}}
{{znaczenia}}
''rzeczownik, rodzaj męski żywotny''
: (1.1) [[barcelończyk]]<ref name=sssj>{{SSSJ|tom=AG|hasło=Barcelona}}</ref>
{{odmiana}}
: (1.1) {{odmiana-rzeczownik-słowacki
|Mianownik lp = Barcelončan
|Dopełniacz lp = Barcelončana
|Celownik lp = Barcelončanovi
|Biernik lp = Barcelončana
|Miejscownik lp = Barcelončanovi
|Narzędnik lp = Barcelončanom
|Mianownik lm = Barcelončania
|Dopełniacz lm = Barcelončanov
|Celownik lm = Barcelončanam
|Biernik lm = Barcelončanov
|Miejscownik lm = Barcelončanoch
|Narzędnik lm = Barcelončanmi
}}
{{przykłady}}
{{składnia}}
{{kolokacje}}
{{synonimy}}
{{antonimy}}
{{hiperonimy}}
{{hiponimy}}
{{holonimy}}
{{meronimy}}
{{pokrewne}}
: {{rzecz}} [[Barcelona]] {{ż}}
:: {{fż}} [[Barcelončanka]] {{ż}}
: {{przym}} [[barcelonský]]
{{frazeologia}}
{{etymologia}}
{{uwagi}}
{{źródła}}
<references />
1zes3xnxzxp8f18ve2qp6640q33xunq
Barcelončanka
0
522044
8856166
7299169
2026-08-12T12:21:14Z
Almanbet Janışev
92858
8856166
wikitext
text/x-wiki
== Barcelončanka ({{język słowacki}}) ==
{{wymowa}}
: {{IPA3|ˈbarselɔnt͡ʃaŋka}}
{{znaczenia}}
''rzeczownik, rodzaj żeński''
: (1.1) [[barcelonka]]<ref name=sssj>{{SSSJ|tom=AG|hasło=Barcelona}}</ref>
{{odmiana}}
: (1.1) {{odmiana-rzeczownik-słowacki
|Mianownik lp = Barcelončanka
|Dopełniacz lp = Barcelončanky
|Celownik lp = Barcelončanke
|Biernik lp = Barcelončanku
|Miejscownik lp = Barcelončanke
|Narzędnik lp = Barcelončankou
|Mianownik lm = Barcelončanky
|Dopełniacz lm = Barcelončaniek
|Celownik lm = Barcelončankám
|Biernik lm = Barcelončanky
|Miejscownik lm = Barcelončankách
|Narzędnik lm = Barcelončankami
}}
{{przykłady}}
{{składnia}}
{{kolokacje}}
{{synonimy}}
{{antonimy}}
{{hiperonimy}}
{{hiponimy}}
{{holonimy}}
{{meronimy}}
{{pokrewne}}
: {{rzecz}} [[Barcelona]] {{ż}}
:: {{fm}} [[Barcelončan]] {{m}}
: {{przym}} [[barcelonský]]
{{frazeologia}}
{{etymologia}}
{{uwagi}}
{{źródła}}
<references />
9m7n9013zadoimfq8n9tt2p25hegjh6
nieuprzejmy
0
533180
8856440
8638099
2026-08-13T10:30:48Z
ShenMi MeiRen
1560
dodano chiński standardowy: (1.1) [[不客气]] (búkèqi)
8856440
wikitext
text/x-wiki
== nieuprzejmy ({{język polski}}) ==
{{wymowa}} {{audio|Pl-nieuprzejmy.ogg}}
{{znaczenia}}
''przymiotnik''
: (1.1) [[niemiły]], [[nieżyczliwy]], [[zachowywać się|zachowujący się]] [[wobec]] [[inny]]ch [[w sposób]] [[pozbawić|pozbawiony]] [[uprzejmość|uprzejmości]]
{{odmiana}}
: (1.1) {{odmiana-przymiotnik-polski|bardziej}}
{{przykłady}}
{{składnia}}
{{kolokacje}}
{{synonimy}}
: (1.1) [[nietaktowny]], [[opryskliwy]], [[grubiański]]; {{gw-pl|Śląsk Cieszyński|[[otyrhły]]}}
{{antonimy}}
: (1.1) [[uprzejmy]]
{{hiperonimy}}
: (1.1) [[nieżyczliwy]], [[niegrzeczny]]
{{hiponimy}}
: (1.1) [[gburowaty]]
{{holonimy}}
{{meronimy}}
{{pokrewne}}
: {{rzecz}} [[nieuprzejmość]] {{ż}}
: {{przysł}} [[nieuprzejmie]]
{{frazeologia}}
{{etymologia}}
{{uwagi}}
{{tłumaczenia}}
* angielski: (1.1) [[impolite]], [[unkind]], [[incivil]], [[mean]], [[inconsiderate]], [[ungracious]], [[discourteous]]
* białoruski: (1.1) [[няветлівы]]
* bułgarski: (1.1) [[невежлив]]
* chiński standardowy: (1.1) [[不客气]] (búkèqi)
* duński: (1.1) [[uhøflig]]
* esperanto: (1.1) [[malafabla]]
* francuski: (1.1) [[impoli]], [[incivil]], [[discourtois]], [[gros]]
* interlingua: (1.1) [[discortese]], [[inurban]]
* japoński: (1.1) {{furi|薄情|はくじょう}}
* niemiecki: (1.1) [[unhöflich]], [[unfreundlich]]
* nowogrecki: (1.1) [[αγενής]]
* rosyjski: (1.1) [[неучтивый]]
* sanskryt: (1.1) [[तीक्ष्ण]], [[अकृप]]
* serbski: (1.1) [[неучтив]]
* szwedzki: (1.1) [[ohövlig]]
* włoski: (1.1) [[sgarbato]], [[scortese]]
{{źródła}}
3dtv8722pjaw0kssji4ayqrr001dm72
8856443
8856440
2026-08-13T10:41:02Z
Richiski
1147
dodano hiszpański: (1.1) [[descortés]]
8856443
wikitext
text/x-wiki
== nieuprzejmy ({{język polski}}) ==
{{wymowa}} {{audio|Pl-nieuprzejmy.ogg}}
{{znaczenia}}
''przymiotnik''
: (1.1) [[niemiły]], [[nieżyczliwy]], [[zachowywać się|zachowujący się]] [[wobec]] [[inny]]ch [[w sposób]] [[pozbawić|pozbawiony]] [[uprzejmość|uprzejmości]]
{{odmiana}}
: (1.1) {{odmiana-przymiotnik-polski|bardziej}}
{{przykłady}}
{{składnia}}
{{kolokacje}}
{{synonimy}}
: (1.1) [[nietaktowny]], [[opryskliwy]], [[grubiański]]; {{gw-pl|Śląsk Cieszyński|[[otyrhły]]}}
{{antonimy}}
: (1.1) [[uprzejmy]]
{{hiperonimy}}
: (1.1) [[nieżyczliwy]], [[niegrzeczny]]
{{hiponimy}}
: (1.1) [[gburowaty]]
{{holonimy}}
{{meronimy}}
{{pokrewne}}
: {{rzecz}} [[nieuprzejmość]] {{ż}}
: {{przysł}} [[nieuprzejmie]]
{{frazeologia}}
{{etymologia}}
{{uwagi}}
{{tłumaczenia}}
* angielski: (1.1) [[impolite]], [[unkind]], [[incivil]], [[mean]], [[inconsiderate]], [[ungracious]], [[discourteous]]
* białoruski: (1.1) [[няветлівы]]
* bułgarski: (1.1) [[невежлив]]
* chiński standardowy: (1.1) [[不客气]] (búkèqi)
* duński: (1.1) [[uhøflig]]
* esperanto: (1.1) [[malafabla]]
* francuski: (1.1) [[impoli]], [[incivil]], [[discourtois]], [[gros]]
* hiszpański: (1.1) [[descortés]]
* interlingua: (1.1) [[discortese]], [[inurban]]
* japoński: (1.1) {{furi|薄情|はくじょう}}
* niemiecki: (1.1) [[unhöflich]], [[unfreundlich]]
* nowogrecki: (1.1) [[αγενής]]
* rosyjski: (1.1) [[неучтивый]]
* sanskryt: (1.1) [[तीक्ष्ण]], [[अकृप]]
* serbski: (1.1) [[неучтив]]
* szwedzki: (1.1) [[ohövlig]]
* włoski: (1.1) [[sgarbato]], [[scortese]]
{{źródła}}
piuvibctf7zwhmg3hey4t96nupp77sm
odczuwalny
0
535218
8856286
8795232
2026-08-12T19:00:45Z
Sebek Adamowicz
31126
dodano włoski: (1.1) [[percepibile]], [[sensibile]]
8856286
wikitext
text/x-wiki
== odczuwalny ({{język polski}}) ==
{{wymowa}}
: {{audio|LL-Q809 (pol)-Olaf-odczuwalny.wav}}
{{znaczenia}}
''przymiotnik''
: (1.1) [[dawać|dający]] [[się]] [[odczuć]], [[wyczuwalny]]
{{odmiana}}
: (1.1) {{odmiana-przymiotnik-polski}}
{{przykłady}}
: (1.1) ''[[czy|Czy]] [[uszczuplenie]] [[plan]]ów [[lekcja|lekcji]] [[o]] [[dwa|dwie]] [[godzina|godziny]] [[tygodniowy|tygodniowe]], [[być|będzie]] [[dla]] [[uczeń|uczniów]] [[odczuwalny|odczuwalne]]?''<ref>{{NKJP|authors="Gazeta Współczesna"|article_title=NIE WSZYSCY PRZECZYTALI|date=1988|hash=52a7f5604284360195528d994af8dade|pub_title=Panorama|match_start=77|domain=#typ_publ|channel=#kanal_prasa_inne|match_end=87}}</ref>
: (1.1) ''[[znakomity|Znakomita]] [[organizacja]] [[praca|pracy]], [[łatwość]] [[dostęp]]u [[do]] [[zbiór|zbiorów]] [[powodować|powoduje]], [[że]] [[trud]] [[związany]] [[ze]] [[zbieranie]]m [[materiał]]ów [[nie]] [[być|jest]] [[zbyt]] [[odczuwalny]]''<ref>{{NKJP|authors=Robert Łoś|date=2003|hash=f251b51671d1e6d0a6f6990107e347a5|pub_title=Wschodnia polityka kanclerza Konrada Adenauera|match_start=215|domain=#typ_nd|channel=#kanal_ksiazka|match_end=225}}</ref>.
{{składnia}}
{{kolokacje}}
{{synonimy}}
{{antonimy}}
{{hiperonimy}}
{{hiponimy}}
{{holonimy}}
{{meronimy}}
{{pokrewne}}
: {{przysł}} [[odczuwalnie]]
: {{rzecz}} [[odczucie]] {{n}}, [[odczuwanie]] {{n}}
: {{czas}} [[odczuwać]] {{ndk}}, [[odczuć]] {{dk}}
{{frazeologia}}
{{etymologia}}
{{uwagi}}
{{tłumaczenia}}
* angielski: (1.1) [[sensible]], [[noticeable]]
* białoruski: (1.1) [[пачуццёвы]]
* francuski: (1.1) [[sensible]]
* niemiecki: (1.1) [[spürbar]]
* starogrecki: (1.1) [[αἰσθητικός]]
* szwedzki: (1.1) [[kännbar]]
* włoski: (1.1) [[percepibile]], [[sensibile]]
{{źródła}}
<references />
b1j5pj949mynpl0vl3f0gossxu298ss
Indeks:Bułgarski - Owoce
102
536717
8856300
7763429
2026-08-12T19:29:02Z
~2026-44318-68
116374
8856300
wikitext
text/x-wiki
{{język linków|bułgarski}}
== Плодове ==
{| class=wikitable border=1 cellpadding=4 cellspacing=0 width=50% style="text-align:center"
| width=60%|
| width=40%|
|-
!align=center colspan=2 style="background: #ccff99;"|[[плод|плодове]]
|-
|[[цариградско]] [[грозде]]
|[[Plik:Stachelbeeren.jpg|150px]]
|-
|[[ананас ]]
|[[Plik:Ananas (1).jpg|150px]]
|-
|[[диня]]
|[[Plik:Watermelons.jpg|150px]]
|-
|[[арония]]
|[[Plik:800px-Aronia melanocarpa.jpg|150px]]
|-
|[[авокадо]]
|[[Plik:Avocado.jpeg|150px]]
|-
|[[банан]]
|[[Plik:Banana.arp.750pix.jpg|150px]]
|-
|[[бяло френско грозде]]
|[[Plik:Groseilles blanches.jpg|150px]]
|-
|[[боровинка]]
|[[Plik:Vaccinium vitis-idaea 20060824 002.jpg|150px]]
|-
|[[праскова]]
|[[Plik:Autumn Red peaches.jpg|150px]]
|-
|[[лимон]]
|[[Plik:Lemon.jpg|150px]]
|-
|[[касис]]
|[[Plik:Schwarze Johannisbeeren Makro.jpg|150px]]
|-
|[[черен бъз]]
|[[Plik:Sambucus nigra-fruit001.jpg|150px]]
|-
|[[череша]]
|[[Plik:Cherry Stella444.jpg|150px]]
|-
|[[червен касис]]
|[[Plik:Ribes rubrum2005-07-17.JPG|150px]]
|-
|[[фурма]]
|[[Plik:Dates on date palm.jpg|150px]]
|-
|[[дрян]]
|[[Plik:Kornelfrucht.jpg|150px]]
|-
|[[дуриан]]
|[[Plik:D101 and random stock.jpg|150px]]
|-
|[[шипка]]
|[[Plik:Rosa rugosa Frucht 1.jpg|150px]]
|-
|[[смокиня]]
|[[Plik:Grappe de figues 2.jpg|150px]]
|-
|[[плодо черимоя]]
|[[Plik:Soursop fruit.jpg|150px]]
|-
|[[глог]]
|[[Plik:(MHNT) Crataegus monogyna - Fruits.jpg|150px]]
|-
|[[нар]]
|[[Plik:Pomegranate03 edit.jpg|150px]]
|-
|[[грейпфрут]]
|[[Plik:Citrus_paradisi_(Grapefruit,_pink)_white_bg.jpg|150px]]
|-
|[[круша]]
|[[Plik:PearPhoto.jpg|150px]]
|-
|[[гуава]]
|[[Plik:Ripe guava.jpg|150px]]
|-
|[[ябълка]]
|[[Plik:Piros.jpg|150px]]
|-
|[[черна боровинка]]
|[[Plik:BilberriesBig.jpg|150px]]
|-
|[[орлови нокти]]
|[[Plik:Lonicera coerulea a3.jpg|150px]]
|-
|[[офика]]
|[[Plik:Pyracantha fruit - orange.jpg|150px]]
|-
|[[къпина]]
|[[Plik:Brombeere-reif.JPG|150px]]
|-
|[[хинап]]
|[[Plik:Ziziphus jujuba MS 2461.JPG|150px]]
|-
|[[сладък кестен]]
|[[Plik:Edelkastanien.JPG|150px]]
|-
|[[киви]]
|[[Plik:Kiwi aka.jpg|150px]]
|-
|[[кокос]]/[[кокосов орех]]
|[[Plik:Coconut art 06.jpg|150px]]
|-
|[[зелен лимон]]
|[[Plik:Lime CDC.jpg|150px]]
|-
|[[синя боровинка]]
|[[Plik:Vaccinium uliginosum fruit cropped.jpg|150px]]
|-
|[[макадамия]]
|[[Plik:MacadamiaARS.jpg|150px]]
|-
|[[малина]]
|[[Plik:Raspberries05.jpg|150px]]
|-
|[[мандарина]]
|[[Plik:Madarines white bg.jpg|150px]]
|-
|[[манго]]
|[[Plik:Mangos in market.jpg|150px]]
|-
|[[мечо грозде]]
|[[Plik:Arctostaphylos uva-ursi 25916.JPG|150px]]
|-
|[[пъпеш]]
|[[Plik:Lebensmittel-Galiamelone1-Asio.JPG|150px]]
|-
|[[бадем]]
|[[Plik:Almonds.jpg|150px]]
|-
|[[кайсия]]
|[[Plik:Apricots one open.jpg|150px]]
|-
|[[черница]]
|[[Plik:Mulberry.jpg|150px]]
|-
|[[кашу]]
|[[Plik:Cashew Brazil fruit 3.png|150px]]
|-
|[[нектарин]]
|[[Plik:Nectarine.jpg|150px]]
|-
|[[мушмула]]
|[[Plik:Eriobotrya japonica JPG1b.jpg|150px]]
|-
|[[обикновена леска]]
|[[Plik:Haselnuss Gr 99.jpg|150px]]
|-
|[[обикновен орех]]
|[[Plik:Two English Walnuts edit.jpg|150px]]
|-
|[[фъстък]]
|[[Plik:Boiled big peanuts & normal peanuts, Katori City, Japan.jpg|150px]]
|-
|[[папая]]
|[[Plik:California Papaya ID.jpg|150px]]
|-
|[[пеканов орех]]
|[[Plik:2 pecan nut halves.jpg|150px]]
|-
|[[дюля]]
|[[Plik:Quitte Cydonia oblonga.jpg|150px]]
|-
|[[шам фъстък]]
|[[Plik:Pistachios th.jpg|150px]]
|-
|[[питая]]
|[[Plik:Yellow pitaya.jpg|150px]]
|-
|[[портокал]]
|[[Plik:Ambersweet oranges.jpg|150px]]
|-
|[[стафида]]
|[[Plik:Raisins.jpg|150px]]
|-
|[[слива]]
|[[Plik:Bluebyrd plum.jpg|150px]]
|-
|[[ягода]]
|[[Plik:FraiseFruitPhoto.jpg|150px]]
|-
|[[грозде]]
|[[Plik:Duras grape.jpg|150px]]
|-
|[[вишна]]
|[[Plik:Owoce wisni.jpg|150px]]
|-
|[[боровинка]]
|[[Plik:Cranberries.jpg|150px]]
|}
== Zobacz też ==
* [[Indeks:Bułgarski - Jedzenie]]
[[Kategoria:Bułgarski (słowniki tematyczne)|Jedzenie]]
[[Kategoria:Owoce|Bułgarski]]
[[en:Category:pl:Fruits]]
[[fr:Catégorie:Fruits en polonais]]
qlcbrcngk7jedf8odjkyaelztshufea
8856369
8856300
2026-08-13T07:33:07Z
Peter Bowman
23133
Wycofano edycję użytkownika [[Special:Contributions/~2026-44318-68|~2026-44318-68]] ([[User talk:~2026-44318-68|dyskusja]]). Autor przywróconej wersji to [[User:193.57.124.101|193.57.124.101]].
7763429
wikitext
text/x-wiki
{{język linków|bułgarski}}
== Плодове ==
{| class=wikitable border=1 cellpadding=4 cellspacing=0 width=50% style="text-align:center"
| width=60%|
| width=40%|
|-
!align=center colspan=2 style="background: #ccff99;"|[[плод|плодове]]
|-
|[[цариградско]] [[грозде]]
|[[Plik:Stachelbeeren.jpg|150px]]
|-
|[[ананас ]]
|[[Plik:Ananas (1).jpg|150px]]
|-
|[[диня]]
|[[Plik:Watermelons.jpg|150px]]
|-
|[[арония]]
|[[Plik:800px-Aronia melanocarpa.jpg|150px]]
|-
|[[авокадо]]
|[[Plik:Avocado.jpeg|150px]]
|-
|[[банан]]
|[[Plik:Banana Fruit.JPG|150px]]
|-
|[[бяло френско грозде]]
|[[Plik:Groseilles blanches.jpg|150px]]
|-
|[[боровинка]]
|[[Plik:Vaccinium vitis-idaea 20060824 002.jpg|150px]]
|-
|[[праскова]]
|[[Plik:Autumn Red peaches.jpg|150px]]
|-
|[[лимон]]
|[[Plik:Lemon.jpg|150px]]
|-
|[[касис]]
|[[Plik:Schwarze Johannisbeeren Makro.jpg|150px]]
|-
|[[черен бъз]]
|[[Plik:Sambucus nigra-fruit001.jpg|150px]]
|-
|[[череша]]
|[[Plik:Cherry Stella444.jpg|150px]]
|-
|[[червен касис]]
|[[Plik:Ribes rubrum2005-07-17.JPG|150px]]
|-
|[[фурма]]
|[[Plik:Dates on date palm.jpg|150px]]
|-
|[[дрян]]
|[[Plik:Kornelfrucht.jpg|150px]]
|-
|[[дуриан]]
|[[Plik:D101 and random stock.jpg|150px]]
|-
|[[шипка]]
|[[Plik:Rosa rugosa Frucht 1.jpg|150px]]
|-
|[[смокиня]]
|[[Plik:Grappe de figues 2.jpg|150px]]
|-
|[[плодо черимоя]]
|[[Plik:Soursop fruit.jpg|150px]]
|-
|[[глог]]
|[[Plik:(MHNT) Crataegus monogyna - Fruits.jpg|150px]]
|-
|[[нар]]
|[[Plik:Pomegranate03 edit.jpg|150px]]
|-
|[[грейпфрут]]
|[[Plik:Citrus_paradisi_(Grapefruit,_pink)_white_bg.jpg|150px]]
|-
|[[круша]]
|[[Plik:PearPhoto.jpg|150px]]
|-
|[[гуава]]
|[[Plik:Ripe guava.jpg|150px]]
|-
|[[ябълка]]
|[[Plik:Piros.jpg|150px]]
|-
|[[черна боровинка]]
|[[Plik:BilberriesBig.jpg|150px]]
|-
|[[орлови нокти]]
|[[Plik:Lonicera coerulea a3.jpg|150px]]
|-
|[[офика]]
|[[Plik:Pyracantha fruit - orange.jpg|150px]]
|-
|[[къпина]]
|[[Plik:Brombeere-reif.JPG|150px]]
|-
|[[хинап]]
|[[Plik:Ziziphus jujuba MS 2461.JPG|150px]]
|-
|[[сладък кестен]]
|[[Plik:Edelkastanien.JPG|150px]]
|-
|[[киви]]
|[[Plik:Kiwi aka.jpg|150px]]
|-
|[[кокос]]/[[кокосов орех]]
|[[Plik:Coconut art 06.jpg|150px]]
|-
|[[зелен лимон]]
|[[Plik:Lime CDC.jpg|150px]]
|-
|[[синя боровинка]]
|[[Plik:Vaccinium uliginosum fruit cropped.jpg|150px]]
|-
|[[макадамия]]
|[[Plik:MacadamiaARS.jpg|150px]]
|-
|[[малина]]
|[[Plik:Raspberries05.jpg|150px]]
|-
|[[мандарина]]
|[[Plik:Madarines white bg.jpg|150px]]
|-
|[[манго]]
|[[Plik:Mangos in market.jpg|150px]]
|-
|[[мечо грозде]]
|[[Plik:Arctostaphylos uva-ursi 25916.JPG|150px]]
|-
|[[пъпеш]]
|[[Plik:Lebensmittel-Galiamelone1-Asio.JPG|150px]]
|-
|[[бадем]]
|[[Plik:Almonds.jpg|150px]]
|-
|[[кайсия]]
|[[Plik:Apricots one open.jpg|150px]]
|-
|[[черница]]
|[[Plik:Mulberry.jpg|150px]]
|-
|[[кашу]]
|[[Plik:Cashew Brazil fruit 3.png|150px]]
|-
|[[нектарин]]
|[[Plik:Nectarine.jpg|150px]]
|-
|[[мушмула]]
|[[Plik:Eriobotrya japonica JPG1b.jpg|150px]]
|-
|[[обикновена леска]]
|[[Plik:Haselnuss Gr 99.jpg|150px]]
|-
|[[обикновен орех]]
|[[Plik:Two English Walnuts edit.jpg|150px]]
|-
|[[фъстък]]
|[[Plik:Boiled big peanuts & normal peanuts, Katori City, Japan.jpg|150px]]
|-
|[[папая]]
|[[Plik:California Papaya ID.jpg|150px]]
|-
|[[пеканов орех]]
|[[Plik:2 pecan nut halves.jpg|150px]]
|-
|[[дюля]]
|[[Plik:Quitte Cydonia oblonga.jpg|150px]]
|-
|[[шам фъстък]]
|[[Plik:Pistachios th.jpg|150px]]
|-
|[[питая]]
|[[Plik:Yellow pitaya.jpg|150px]]
|-
|[[портокал]]
|[[Plik:Ambersweet oranges.jpg|150px]]
|-
|[[стафида]]
|[[Plik:Raisins.jpg|150px]]
|-
|[[слива]]
|[[Plik:Bluebyrd plum.jpg|150px]]
|-
|[[ягода]]
|[[Plik:FraiseFruitPhoto.jpg|150px]]
|-
|[[грозде]]
|[[Plik:Duras grape.jpg|150px]]
|-
|[[вишна]]
|[[Plik:Owoce wisni.jpg|150px]]
|-
|[[боровинка]]
|[[Plik:Cranberries.jpg|150px]]
|}
== Zobacz też ==
* [[Indeks:Bułgarski - Jedzenie]]
[[Kategoria:Bułgarski (słowniki tematyczne)|Jedzenie]]
[[Kategoria:Owoce|Bułgarski]]
[[en:Category:pl:Fruits]]
[[fr:Catégorie:Fruits en polonais]]
9ur0yixjasrqc9zcpkzdq9ael811oby
gałka oczna
0
546377
8856213
8841799
2026-08-12T17:17:24Z
OkuRin
62517
dodano interlingua: (1.1) [[bulbo]] [[del]] [[oculo]], [[globo]] [[del]] [[oculo]]
8856213
wikitext
text/x-wiki
== [[gałka]] [[oczny|oczna]] ({{język polski}}) ==
[[Plik:Eyeball.gif|thumb|gałka oczna (1.1)]]
{{wymowa}} {{audio|Pl-gałka oczna.ogg}}
{{znaczenia}}
''fraza rzeczownikowa, rodzaj żeński''
: (1.1) {{anat}} [[kulisty|kulista]] [[część]] [[oko|oka]] [[wypełniać|wypełniająca]] [[oczodół]]<ref>{{SJPonline|hasło=gałka oczna|id=2460734}}</ref>
{{odmiana}}
: (1.1) {{zw zg}}; {{odmiana-rzeczownik-polski
|Mianownik lp = gałka oczna
|Dopełniacz lp = gałki ocznej
|Celownik lp = gałce ocznej
|Biernik lp = gałkę oczną
|Narzędnik lp = gałką oczną
|Miejscownik lp = gałce ocznej
|Wołacz lp = gałko oczna
|Mianownik lm = gałki oczne
|Dopełniacz lm = gałek ocznych
|Celownik lm = gałkom ocznym
|Biernik lm = gałki oczne
|Narzędnik lm = gałkami ocznymi
|Miejscownik lm = gałkach ocznych
|Wołacz lm = gałki oczne
}}
{{przykłady}}
: (1.1) ''[[od|Od]] [[powierzchnia|powierzchni]] [[gałka oczna|gałki ocznej]] [[odchodzić|odchodzi]] [[sześć]] [[mięsień|mięśni]]''<ref>{{zWikiprojektu|hasło=Oko|oldid=80123032}}</ref>.
{{składnia}}
{{kolokacje}}
{{synonimy}}
{{antonimy}}
{{hiperonimy}}
{{hiponimy}}
{{holonimy}}
{{meronimy}}
{{pokrewne}}
{{frazeologia}}
{{etymologia}}
{{uwagi}}
: (1.1) zobacz też: [[Indeks:Polski - Części ciała]]
{{tłumaczenia}}
* angielski: (1.1) [[eyeball]]
* baskijski: (1.1) [[begi-globo]]
* białoruski: (1.1) [[вочны яблык]] {{m}}
* duński: (1.1) [[øjeæble]] {{n}}
* esperanto: (1.1) [[okulglobo]], [[okulbulbo]]
* hiszpański: (1.1) [[globo ocular]] {{m}}
* interlingua: (1.1) [[bulbo]] [[del]] [[oculo]], [[globo]] [[del]] [[oculo]]
* łaciński: (1.1) [[bulbus oculi]]
* nowopruski: (1.1) [[weīduls]] {{m}}
* rosyjski: (1.1) [[глазное яблоко]] {{n}}
* szwedzki: (1.1) [[ögonglob]] {{w}}
* ukraiński: (1.1) [[очне яблуко]] {{n}}
* węgierski: (1.1) [[szemgolyó]]
* włoski: (1.1) [[bulbo oculare]] {{m}}
{{źródła}}
<references />
jfc6kklxu9yvfojbx9856ayha9la5fq
gigabajt
0
595935
8856283
8778356
2026-08-12T18:58:47Z
Türkçe-Lehçe sözlük
114911
dodano turecki: (1.1) [[cigabayt]]
8856283
wikitext
text/x-wiki
__TOC__
== gigabajt ({{język polski}}) ==
{{wymowa}}
: {{audio|LL-Q809 (pol)-Olaf-gigabajt.wav}}
{{znaczenia}}
''rzeczownik, rodzaj męskorzeczowy''
: (1.1) {{inform}} [[jednostka]] [[ilość|ilości]] [[informacja|informacji]]: [[zapisywać|zapisywanej]], [[przetwarzać|przetwarzanej]] [[lub]] [[przesyłać|przesyłanej]]; [[również]] [[jednostka]] [[pojemność|pojemności]] [[nośnik]]ów [[dane|danych]] [[i]] [[pamięć operacyjna|pamięci operacyjnej]] [[komputer]]a [[równy|równa]] [[1000|10]][[24]] [[megabajt]]om; {{wikipedia}}
{{odmiana}}
: (1.1) {{odmiana-rzeczownik-polski
|Mianownik lp = gigabajt
|Mianownik lm = gigabajty
|Dopełniacz lp = gigabajta / gigabajtu<ref>{{USJPonline|hasło=bajt}}</ref>
|Dopełniacz lm = gigabajtów
|Celownik lp = gigabajtowi
|Celownik lm = gigabajtom
|Biernik lp = gigabajt
|Biernik lm = gigabajty
|Narzędnik lp = gigabajtem
|Narzędnik lm = gigabajtami
|Miejscownik lp = gigabajcie
|Miejscownik lm = gigabajtach
|Wołacz lp = gigabajcie
|Wołacz lm = gigabajty
}}
{{przykłady}}
: (1.1) ''[[1]] [[gigabajt]] [[to]] [[1000|10]][[24]] [[megabajt]]y.''
: (1.1) ''[[ta|Ta]] [[karta pamięci]] [[mieć|ma]] [[8]] [[gigabajt]]ów.''
{{składnia}}
{{kolokacje}}
{{synonimy}}
: (1.1) {{skr}} [[GB]]
{{antonimy}}
{{hiperonimy}}
{{hiponimy}}
{{holonimy}}
{{meronimy}}
{{pokrewne}}
: {{rzecz}} [[bajt]] {{mrz}}
: {{przym}} [[gigabajtowy]]
{{frazeologia}}
{{etymologia}}
: (1.1) {{etymn|pol|giga-|bajt}}
{{uwagi}}
: (1.1) przedrostek [[giga-]] oznacza w układzie SI 10<sup>9</sup>, natomiast w systemie dwójkowym, którego dotyczy ta jednostka, [[giga-]] to 2<sup>30</sup>, dla uniknięcia niejednoznaczności niektórzy zalecają używanie zamiast gigabajta jednostki gibibajt o skrócie [[GiB]]<ref>[https://physics.nist.gov/cuu/Units/binary.html Prefixes for binary multiples]</ref>
{{tłumaczenia}}
* angielski: (1.1) [[gigabyte]]
* baskijski: (1.1) [[gigabyte]]
* duński: (1.1) [[gigabyte]] {{w}}
* estoński: (1.1) [[gigabait]]
* francuski: (1.1) [[gigabyte]] {{m}}
* hiszpański: (1.1) [[gigabyte]] {{m}}
* japoński: (1.1) [[ギガバイト]]
* kannada: (1.1) [[ಗಿಗಾಬೈಟ್]]
* portugalski: (1.1) [[gigabyte]] {{m}}
* słowacki: (1.1) [[gigabajt]] {{m}}
* turecki: (1.1) [[cigabayt]]
* ukraiński: (1.1) [[гігабайт|гігаба́йт]] {{m}}
* włoski: (1.1) [[gigabyte]] {{m}}
{{źródła}}
<references />
== gigabajt ({{język słowacki}}) ==
{{wymowa}}
{{znaczenia}}
''rzeczownik, rodzaj męski nieżywotny''
: (1.1) {{inform}} [[gigabajt]]<ref name=sssj>{{SSSJ|tom=AG|hasło=gigabajt}}</ref>
{{odmiana}}
: (1.1) {{odmiana-rzeczownik-słowacki
|Mianownik lp = gigabajt
|Mianownik lm = gigabajty
|Dopełniacz lp = gigabajtu
|Dopełniacz lm = gigabajtov
|Celownik lp = gigabajtu
|Celownik lm = gigabajtom
|Biernik lp = gigabajt
|Biernik lm = gigabajty
|Miejscownik lp = gigabajte
|Miejscownik lm = gigabajtoch
|Narzędnik lp = gigabajtom
|Narzędnik lm = gigabajtmi
}}
{{przykłady}}
{{składnia}}
{{kolokacje}}
{{synonimy}}
{{antonimy}}
{{hiperonimy}}
{{hiponimy}}
{{holonimy}}
{{meronimy}}
{{pokrewne}}
: {{przym}} [[gigabajtový]]
{{frazeologia}}
{{etymologia}}
{{uwagi}}
{{źródła}}
<references />
si2kg0x72olrwanq23xg90g88mdl8ox
megabajt
0
596086
8856280
8779260
2026-08-12T18:55:21Z
Türkçe-Lehçe sözlük
114911
dodano turecki: (1.1) [[megabayt]]
8856280
wikitext
text/x-wiki
__TOC__
== megabajt ({{język polski}}) ==
{{wymowa}}
: {{audio|LL-Q809 (pol)-Olaf-megabajt.wav}}
{{znaczenia}}
''rzeczownik, rodzaj męskorzeczowy''
: (1.1) {{inform}} [[jednostka]] [[pojemność|pojemności]] [[nośnik]]ów [[dane|danych]] [[i]] [[pamięć operacyjna|pamięci operacyjnej]] [[komputer]]a [[równy|równa]] [[1000|10]][[24]] [[kilobajt]]om<ref>{{SJPonline|id=2482157|hasło=megabajt}}</ref>; {{wikipedia}}
{{odmiana}}
: (1.1) {{odmiana-rzeczownik-polski
|Mianownik lp = megabajt
|Mianownik lm = megabajty
|Dopełniacz lp = megabajta / megabajtu<ref>{{USJPonline|hasło=megabajt}}</ref>
|Dopełniacz lm = megabajtów
|Celownik lp = megabajtowi
|Celownik lm = megabajtom
|Biernik lp = megabajt
|Biernik lm = megabajty
|Narzędnik lp = megabajtem
|Narzędnik lm = megabajtami
|Miejscownik lp = megabajcie
|Miejscownik lm = megabajtach
|Wołacz lp = megabajcie
|Wołacz lm = megabajty
}}
{{przykłady}}
: (1.1) ''[[1]] [[megabajt]] [[to]] [[1000|10]][[24]] [[kilobajt]]y.''
{{składnia}}
{{kolokacje}}
{{synonimy}}
{{antonimy}}
: (1.1) {{skr}} [[MB]]
{{hiperonimy}}
{{hiponimy}}
{{holonimy}}
{{meronimy}}
{{pokrewne}}
: {{rzecz}} [[bajt]] {{mrz}}
{{frazeologia}}
{{etymologia}}
: (1.1) {{etymn|pol|mega-|bajt}}
{{uwagi}}
: (1.1) przedrostek [[mega-]] oznacza w układzie SI 10<sup>6</sup>, natomiast w systemie dwójkowym, którego dotyczy ta jednostka, [[mega-]] to 2<sup>20</sup>, dla uniknięcia niejednoznaczności niektórzy zalecają zamiast megabajta jednostki mebibajt o skrócie [[MiB]]<ref>[https://physics.nist.gov/cuu/Units/binary.html Prefixes for binary multiples]</ref>
{{tłumaczenia}}
* angielski: (1.1) [[megabyte]]
* turecki: (1.1) [[megabayt]]
{{źródła}}
<references />
== megabajt ({{język słowacki}}) ==
{{wymowa}}
{{znaczenia}}
''rzeczownik, rodzaj męski nieżywotny''
: (1.1) {{inform}} [[megabajt]]<ref name=sssj>{{SSSJ|tom=MN}}</ref>
{{odmiana}}
{{przykłady}}
{{składnia}}
{{kolokacje}}
{{synonimy}}
: (1.1) [[megabyte]]
{{antonimy}}
{{hiperonimy}}
{{hiponimy}}
{{holonimy}}
{{meronimy}}
{{pokrewne}}
: {{przym}} [[megabajtový]]
{{frazeologia}}
{{etymologia}}
{{uwagi}}
{{źródła}}
<references />
k7fnay5a9h6989o2zv8oyhb3tncm6vd
Indeks:Orija - Owoce
102
597837
8856292
4945280
2026-08-12T19:13:31Z
~2026-44318-68
116374
8856292
wikitext
text/x-wiki
Nazwy owoców w języku '''[[orija|języku orija]]'''
{| class=wikitable border=1 cellpadding=4 cellspacing=0 width=50% style="text-align:center"
| width=40%|
| width=20%|
| width=40%|
|-
|align=center colspan=3 style="background: #F0F8FF;"|'''[[owoc|Owoce]]'''
|-
|[[ଲେମ୍ବୁ]]
|[[Plik:Lemon.jpg|100px]]
|[[cytryna]]
|-
|[[କଦଳୀ]]
|[[Plik:Bananas.svg|100px]] [[Plik:Banana.arp.750pix.jpg|100px]]
|[[banan]]
|-
|[[ତରଭୁଜ]]
|[[Plik:Cucumis melo 1 (Piotr Kuczynski).jpg|100px]]
|[[melon]]
|-
|[[ସେଓ]]
|[[Plik:Fotothek df n-14 0000294.jpg|100px]]
|[[jabłko]]
|-
|[[ଡାଳିମ୍ବ]]
|[[Plik:Pomegranate fruit.jpg|100px]]
|[[granat]]
|-
|
|[[Plik:Autumn Red peaches.jpg|100px]]
|[[brzoskwinia]]
|-
|
|[[Plik:Lychee.jpg|100px]]
|[[liczi]]
|-
|
|[[Plik:Citrus paradisi (Grapefruit, pink)-2.jpg|100px]]
|[[grejpfrut]]
|-
|
|[[Plik:C5 plum pox resistant plum.jpg|100px]]
|[[śliwka]]
|-
|[[ଆମ୍ବ]]
|[[Plik:Carica papaya 1 (Piotr Kuczynski).jpg|100px]]
|[[mango]]
|-
|[[ଅଂଗୁର]]
|[[Plik:More grapes.jpg|100px]]
|[[winogrono]]
|-
|
|[[Plik:Cherry.JPG|100px]]
|[[wiśnia]], [[czereśnia]]
|-
|
|[[Plik:Ananas~May 2008-1.jpg|100px]]
|[[ananas]]
|-
|
|[[Plik:Navel orange1.jpg|100px]]
|[[pomarańcza]]
|-
|[[ନାଶପାତି]]
|[[Plik:Pear rötliche 85.jpg|100px]]
|[[gruszka]]
|-
|}
[[Kategoria:Orija (słowniki tematyczne)|Owoce]]
[[Kategoria:Owoce|Orija]]
f4vu0a7o2g0315rfhu5mcw1hbj83gzm
8856381
8856292
2026-08-13T07:36:49Z
Peter Bowman
23133
[[Plik:Banana Fruit.JPG|100px]] jak w pozostalych indeksach
8856381
wikitext
text/x-wiki
Nazwy owoców w języku '''[[orija|języku orija]]'''
{| class=wikitable border=1 cellpadding=4 cellspacing=0 width=50% style="text-align:center"
| width=40%|
| width=20%|
| width=40%|
|-
|align=center colspan=3 style="background: #F0F8FF;"|'''[[owoc|Owoce]]'''
|-
|[[ଲେମ୍ବୁ]]
|[[Plik:Lemon.jpg|100px]]
|[[cytryna]]
|-
|[[କଦଳୀ]]
|[[Plik:Banana Fruit.JPG|100px]]
|[[banan]]
|-
|[[ତରଭୁଜ]]
|[[Plik:Cucumis melo 1 (Piotr Kuczynski).jpg|100px]]
|[[melon]]
|-
|[[ସେଓ]]
|[[Plik:Fotothek df n-14 0000294.jpg|100px]]
|[[jabłko]]
|-
|[[ଡାଳିମ୍ବ]]
|[[Plik:Pomegranate fruit.jpg|100px]]
|[[granat]]
|-
|
|[[Plik:Autumn Red peaches.jpg|100px]]
|[[brzoskwinia]]
|-
|
|[[Plik:Lychee.jpg|100px]]
|[[liczi]]
|-
|
|[[Plik:Citrus paradisi (Grapefruit, pink)-2.jpg|100px]]
|[[grejpfrut]]
|-
|
|[[Plik:C5 plum pox resistant plum.jpg|100px]]
|[[śliwka]]
|-
|[[ଆମ୍ବ]]
|[[Plik:Carica papaya 1 (Piotr Kuczynski).jpg|100px]]
|[[mango]]
|-
|[[ଅଂଗୁର]]
|[[Plik:More grapes.jpg|100px]]
|[[winogrono]]
|-
|
|[[Plik:Cherry.JPG|100px]]
|[[wiśnia]], [[czereśnia]]
|-
|
|[[Plik:Ananas~May 2008-1.jpg|100px]]
|[[ananas]]
|-
|
|[[Plik:Navel orange1.jpg|100px]]
|[[pomarańcza]]
|-
|[[ନାଶପାତି]]
|[[Plik:Pear rötliche 85.jpg|100px]]
|[[gruszka]]
|-
|}
[[Kategoria:Orija (słowniki tematyczne)|Owoce]]
[[Kategoria:Owoce|Orija]]
o2a4898icfa2fidae20l3lkxo41sce7
Szablon:KłosińskaWSF2005
10
661820
8856310
8052702
2026-08-12T20:56:19Z
~2026-40201-18
115976
8856310
wikitext
text/x-wiki
{{źródło
| tytuł = ''Wielki słownik frazeologiczny PWN z przysłowiami''
| inni = Anna Kłosińska (red.)
| miejsce = Warszawa
| rok = 2005
| wydawnictwo = Wydawnictwo Naukowe PWN
| isbn = 978-83-01-14273-5
| strony = {{{strony|}}}
| hasło = {{{hasło|}}}
| hasła = {{{hasła|}}}
}}
<noinclude>
[[Kategoria:Szablony źródeł (polski)]]
[[Kategoria:Szablony źródeł przysłów]]
</noinclude>
m52pshghcpa4t95qlffqdhqyvmuah2m
8856363
8856310
2026-08-13T07:28:01Z
Peter Bowman
23133
\n
8856363
wikitext
text/x-wiki
{{źródło
| tytuł = ''Wielki słownik frazeologiczny PWN z przysłowiami''
| inni = Anna Kłosińska (red.)
| miejsce = Warszawa
| rok = 2005
| wydawnictwo = Wydawnictwo Naukowe PWN
| isbn = 978-83-01-14273-5
| strony = {{{strony|}}}
| hasło = {{{hasło|}}}
| hasła = {{{hasła|}}}
}}<noinclude>
[[Kategoria:Szablony źródeł (polski)]]
[[Kategoria:Szablony źródeł przysłów]]
</noinclude>
qw6as0vbglfql0ujbdt0uf1fvay94mo
oskrzele
0
671760
8856256
8674693
2026-08-12T18:16:38Z
OkuRin
62517
dodano interlingua: (1.1) [[broncho]]
8856256
wikitext
text/x-wiki
== oskrzele ({{język polski}}) ==
{{wymowa}}
: {{audio|LL-Q809 (pol)-Olaf-oskrzele.wav}}
{{znaczenia}}
''rzeczownik, rodzaj nijaki''
: (1.1) {{anat}} [[parzysty]] [[narząd]] [[rurowaty]] [[położony]] [[poniżej]] [[tchawica|tchawicy]], [[stanowić|stanowiący]] [[część]] [[dolny]]ch [[droga|dróg]] [[oddechowy]]ch, [[rozgałęziać się|rozgałęziający się]] [[dychotomicznie]]
{{odmiana}}
: (1.1) {{odmiana-rzeczownik-polski
| Mianownik lp = oskrzele
| Dopełniacz lp = oskrzela
| Celownik lp = oskrzelu
| Biernik lp = oskrzele
| Narzędnik lp = oskrzelem
| Miejscownik lp = oskrzelu
| Wołacz lp = oskrzele
| Mianownik lm = oskrzela
| Dopełniacz lm = oskrzeli
| Celownik lm = oskrzelom
| Biernik lm = oskrzela
| Narzędnik lm = oskrzelami
| Miejscownik lm = oskrzelach
| Wołacz lm = oskrzela
}}
{{przykłady}}
: (1.1) ''[[do|Do]] [[każdy|każdego]] [[oskrzele|oskrzela]] [[segmentowy|segmentowego]] [[być|jest]] [[przypisać|przypisany]] [[segment]] [[płucny]], [[10]] [[w]] [[płuco|płucu]] [[prawy]]m [[i]] [[8]] [[w]] [[płuco|płucu]] [[lewy]]m<ref>{{źródło|dostęp=otwarty|tytuł=pl.wikipedia.org|hasło=[[w:Oskrzela|Oskrzela]]}}</ref>.''
: (1.1) ''[[agenezja|Agenezja]] [[płuco|płuca]] [[być|jest]] [[rzadki|rzadką]] [[wrodzony|wrodzoną]] [[wada|wadą]] [[płuco|płuc]], [[polegać|polegającą]] [[na]] [[całkowity]]m [[brak]]u [[oskrzele|oskrzela]] [[główny|głównego]], [[miąższ]]u [[i]] [[naczynie|naczyń]] [[płucny]]ch<ref>{{źródło|autor=Majka Jaszczura, Magdalena Kleszyk, Karolina Bień, Edyta Machura|tytuł=[https://bibliotekanauki.pl/articles/1034671.pdf Późno rozpoznana wrodzona agenezja płuca lewego u 15-letniego chłopca]|rok=2017|wydawnictwo=Pediatr Med Rodz}}</ref>.''
{{składnia}}
{{kolokacje}}
: (1.1) [[oskrzele główne]] • [[oskrzele płatowe]] • [[oskrzele segmentowe]] • [[zapalenie oskrzeli]] • [[rak]] oskrzela • [[chory|chore]] oskrzela
{{synonimy}}
{{antonimy}}
{{hiperonimy}}
: (1.1) [[narząd]]
{{hiponimy}}
{{holonimy}}
{{meronimy}}
{{pokrewne}}
: {{rzecz}} [[oskrzelik]] {{mrz}}
: {{przym}} [[oskrzelowy]]
{{frazeologia}}
{{etymologia}} {{etymn|pol|o-|skrzele}}
{{uwagi}}
{{tłumaczenia}}
* angielski: (1.1) [[bronchus]]
* bułgarski: (1.1) [[бронх]] {{m}}
* francuski: (1.1) [[bronche]] {{ż}}
* hiszpański: (1.1) [[bronquio]] {{m}}
* interlingua: (1.1) [[broncho]]
* łaciński: (1.1) [[bronchus]] {{m}}
* niemiecki: (1.1) [[Bronchie]] {{ż}}
* portugalski: (1.1) [[brônquio]] {{m}}
* rosyjski: (1.1) [[бронх]] {{m}}
* węgierski: (1.1) [[hörgő]]
* włoski: (1.1) [[bronco]] {{m}}
{{źródła}}
<references />
nz6ubgmaselofi8wizhmqhy4in8x3id
kartoteka
0
683580
8856348
8605228
2026-08-13T05:55:01Z
~2026-44350-46
116380
dodano czeski: (1.1) [[kartotéka]] {{ż}}, [[lístkovnice]] {{ż}} • słowacki: (1.1) [[kartotéka]] {{ż}}, [[lístkovnica]] {{ż}}
8856348
wikitext
text/x-wiki
{{podobne|kartotéka}}
== kartoteka ({{język polski}}) ==
[[Plik:US Navy 071124-N-0167B-022 Personnel Specialist 3rd Class Cameron Casan Lino sorts through service records in the personnel office aboard the aircraft carrier USS Kitty Hawk (CV 63).jpg|thumb|kartoteka (1.1)]]
{{wymowa}}
: {{audio|LL-Q809 (pol)-Poemat-kartoteka.wav}}
{{znaczenia}}
''rzeczownik, rodzaj żeński''
: (1.1) {{przest}} [[zestaw]] [[posegregować|posegregowanych]] [[karta|kart]] [[papier]]u [[z]] [[informacja]]mi
: (1.2) [[zbiór]] [[usystematyzowany]]ch [[informacja|informacji]]
: (1.3) [[policyjny]] [[zbiór]] [[dane|danych]] [[na temat]] [[podejrzany]]ch, [[poszukiwany]]ch [[i]] [[przestępca|przestępców]], [[a także]] [[zgubić|zgubionych]] [[lub]] [[skraść|skradzionych]] [[rzecz]]y
{{odmiana}}
: (1.1) {{odmiana-rzeczownik-polski
| Mianownik lp = kartoteka
| Dopełniacz lp = kartoteki
| Celownik lp = kartotece
| Biernik lp = kartotekę
| Narzędnik lp = kartoteką
| Miejscownik lp = kartotece
| Wołacz lp = kartoteko
| Mianownik lm = kartoteki
| Dopełniacz lm = kartotek
| Celownik lm = kartotekom
| Biernik lm = kartoteki
| Narzędnik lm = kartotekami
| Miejscownik lm = kartotekach
| Wołacz lm = kartoteki
}}
{{przykłady}}
: (1.3) ''[[patrzeć|Patrzyłem]] [[w]] [[jego]] [[kartoteka|kartotekę]] [[policyjny|policyjną]]. [[nie|Nie]] [[można]] [[on|mu]] [[nic]]zego [[zarzucać|zarzucić]]. [[być|Jest]] [[czysty jak łza]].''
{{składnia}}
{{kolokacje}}
{{synonimy}}
{{antonimy}}
{{hiperonimy}}
{{hiponimy}}
{{holonimy}}
{{meronimy}}
{{pokrewne}}
{{frazeologia}}
{{etymologia}}
: {{etym|niem|Kartothek}}
{{uwagi}}
{{tłumaczenia}}
* czeski: (1.1) [[kartotéka]] {{ż}}, [[lístkovnice]] {{ż}}
* duński: (1.1) [[kartotek]] {{n}}
* estoński: (1.1) [[kartoteek]]; (1.2) [[andmebaas]]; (1.3) [[andmebaas]], [[register]]
* norweski (bokmål): (1.1) [[kartotek]] {{n}}
* norweski (nynorsk): (1.1) [[kartotek]] {{n}}
* słowacki: (1.1) [[kartotéka]] {{ż}}, [[lístkovnica]] {{ż}}
* szwedzki: (1.1) [[kartotek]] {{n}}
{{źródła}}
mwy4y4voi1mllmt28l2lodhucpdd3no
8856353
8856348
2026-08-13T06:22:29Z
~2026-44350-46
116380
dodano węgierski: (1.1) [[kartoték]]
8856353
wikitext
text/x-wiki
{{podobne|kartotéka}}
== kartoteka ({{język polski}}) ==
[[Plik:US Navy 071124-N-0167B-022 Personnel Specialist 3rd Class Cameron Casan Lino sorts through service records in the personnel office aboard the aircraft carrier USS Kitty Hawk (CV 63).jpg|thumb|kartoteka (1.1)]]
{{wymowa}}
: {{audio|LL-Q809 (pol)-Poemat-kartoteka.wav}}
{{znaczenia}}
''rzeczownik, rodzaj żeński''
: (1.1) {{przest}} [[zestaw]] [[posegregować|posegregowanych]] [[karta|kart]] [[papier]]u [[z]] [[informacja]]mi
: (1.2) [[zbiór]] [[usystematyzowany]]ch [[informacja|informacji]]
: (1.3) [[policyjny]] [[zbiór]] [[dane|danych]] [[na temat]] [[podejrzany]]ch, [[poszukiwany]]ch [[i]] [[przestępca|przestępców]], [[a także]] [[zgubić|zgubionych]] [[lub]] [[skraść|skradzionych]] [[rzecz]]y
{{odmiana}}
: (1.1) {{odmiana-rzeczownik-polski
| Mianownik lp = kartoteka
| Dopełniacz lp = kartoteki
| Celownik lp = kartotece
| Biernik lp = kartotekę
| Narzędnik lp = kartoteką
| Miejscownik lp = kartotece
| Wołacz lp = kartoteko
| Mianownik lm = kartoteki
| Dopełniacz lm = kartotek
| Celownik lm = kartotekom
| Biernik lm = kartoteki
| Narzędnik lm = kartotekami
| Miejscownik lm = kartotekach
| Wołacz lm = kartoteki
}}
{{przykłady}}
: (1.3) ''[[patrzeć|Patrzyłem]] [[w]] [[jego]] [[kartoteka|kartotekę]] [[policyjny|policyjną]]. [[nie|Nie]] [[można]] [[on|mu]] [[nic]]zego [[zarzucać|zarzucić]]. [[być|Jest]] [[czysty jak łza]].''
{{składnia}}
{{kolokacje}}
{{synonimy}}
{{antonimy}}
{{hiperonimy}}
{{hiponimy}}
{{holonimy}}
{{meronimy}}
{{pokrewne}}
{{frazeologia}}
{{etymologia}}
: {{etym|niem|Kartothek}}
{{uwagi}}
{{tłumaczenia}}
* czeski: (1.1) [[kartotéka]] {{ż}}, [[lístkovnice]] {{ż}}
* duński: (1.1) [[kartotek]] {{n}}
* estoński: (1.1) [[kartoteek]]; (1.2) [[andmebaas]]; (1.3) [[andmebaas]], [[register]]
* norweski (bokmål): (1.1) [[kartotek]] {{n}}
* norweski (nynorsk): (1.1) [[kartotek]] {{n}}
* słowacki: (1.1) [[kartotéka]] {{ż}}, [[lístkovnica]] {{ż}}
* szwedzki: (1.1) [[kartotek]] {{n}}
* węgierski: (1.1) [[kartoték]]
{{źródła}}
roymov7644uhp5reluiawwynjqls1bf
siarczek
0
684968
8856335
8847136
2026-08-13T00:18:29Z
QTMD
63705
/* siarczek (język polski) */ +tłum. en fr +akcent ru
8856335
wikitext
text/x-wiki
== siarczek ({{język polski}}) ==
{{wymowa}}
: {{audio|LL-Q809 (pol)-Poemat-siarczek.wav}}
{{znaczenia}}
''rzeczownik, rodzaj męskorzeczowy''
: (1.1) {{chem}} [[sól]] [[kwas siarkowodorowy|kwasu siarkowodorowego]]
{{odmiana}}
{{przykłady}}
{{składnia}}
{{kolokacje}}
: (1.1) [[siarczek srebra]]
{{synonimy}}
{{antonimy}}
{{hiperonimy}}
{{hiponimy}}
{{holonimy}}
{{meronimy}}
{{pokrewne}}
: {{rzecz}} [[siarczan]] {{mrz}}
: {{przym}} [[siarkowy]]
{{frazeologia}}
{{etymologia}}
{{uwagi}}
{{tłumaczenia}}
* angielski: (1.1) [[sulphide]]
* białoruski: (1.1) [[сульфід]] {{m}}
* bułgarski: (1.1) [[сулфид]] {{m}}
* francuski: (1.1) [[sulfure]] {{m}}
* niemiecki: (1.1) [[Sulfid]] {{n}}
* rosyjski: (1.1) [[сульфид|сульфи́д]] {{m}}
* turecki: (1.1) [[sülfür]]
{{źródła}}
4zjcs5kdn5v56p3upcsodt0z0xnuv7c
8856362
8856335
2026-08-13T07:26:36Z
QTMD
63705
/* siarczek (język polski) */ +odm. +prz. +kolok.
8856362
wikitext
text/x-wiki
== siarczek ({{język polski}}) ==
{{wymowa}}
: {{audio|LL-Q809 (pol)-Poemat-siarczek.wav}}
{{znaczenia}}
''rzeczownik, rodzaj męskorzeczowy''
: (1.1) {{chem}} [[sól]] [[kwas siarkowodorowy|kwasu siarkowodorowego]]
{{odmiana}}
: (1.1) {{odmiana-rzeczownik-polski
|Mianownik lp = siarczek
|Dopełniacz lp = siarczku
|Celownik lp = siarczkowi
|Biernik lp = siarczek
|Narzędnik lp = siarczkiem
|Miejscownik lp = siarczku
|Wołacz lp = siarczku
|Mianownik lm = siarczki
|Dopełniacz lm = siarczków
|Celownik lm = siarczkom
|Biernik lm = siarczki
|Narzędnik lm = siarczkami
|Miejscownik lm = siarczkach
|Wołacz lm = siarczki
}}
{{przykłady}}
: (1.1) ''[[duży|Największe]] [[rozpowszechnienie]] [[mieć|mają]] [[piryt]] [[i]] [[markasyt]], [[który|które]] [[są]] [[polimorficzny]]mi [[odmiana]]mi [[siarczek|siarczku]] [[żelazo|żelaza]] ([[różnić się|różnią się]] [[struktura|strukturą]], [[a]] [[zatem]] [[układ]]em [[krystalograficzny]]m) [...]''<ref>{{cytuj|dostęp=o|tytuł=Geologia. Ziemia i procesy egzogeniczne|autor=A. Waśkowska (red.), J. Golonka, T. Słomka, A. Waśkowska|wydawca=Akademia Górniczo-Hutnicza im. St. Staszica w Krakowie|data dostępu=2026-08-13|url=https://epodreczniki.open.agh.edu.pl/handbook/1502/module/1614/reader|isbn=978-83-963036-4-6|data=2023 (aktualizacja 2026)}}</ref>.
{{składnia}}
{{kolokacje}}
: (1.1) [[siarczek srebra]] • siarczek [[żelazo|żelaza]] • siarczek [[dimetyl]]u
{{synonimy}}
{{antonimy}}
{{hiperonimy}}
{{hiponimy}}
{{holonimy}}
{{meronimy}}
{{pokrewne}}
: {{rzecz}} [[siarczan]] {{mrz}}
: {{przym}} [[siarkowy]]
{{frazeologia}}
{{etymologia}}
{{uwagi}}
{{tłumaczenia}}
* angielski: (1.1) [[sulphide]]
* białoruski: (1.1) [[сульфід]] {{m}}
* bułgarski: (1.1) [[сулфид]] {{m}}
* francuski: (1.1) [[sulfure]] {{m}}
* niemiecki: (1.1) [[Sulfid]] {{n}}
* rosyjski: (1.1) [[сульфид|сульфи́д]] {{m}}
* turecki: (1.1) [[sülfür]]
{{źródła}}
<references />
3gh131b8ff915cc37qftkx8ow7z9uer
véna
0
691518
8856252
8359863
2026-08-12T18:12:25Z
Peter Bowman
23133
podobne
8856252
wikitext
text/x-wiki
{{podobne|vena|venă|Ven’a|vēna}}
__TOC__
== véna ({{język słowacki}}) ==
{{wymowa}}
{{znaczenia}}
''rzeczownik, rodzaj żeński''
: (1.1) {{anat}} [[żyła]]<ref name=scs>{{SCS}}</ref><ref>{{SSJ(1959–1968)}}</ref>
{{odmiana}}
{{przykłady}}
{{składnia}}
{{kolokacje}}
{{synonimy}}
: (1.1) [[žila]]
{{antonimy}}
{{hiperonimy}}
{{hiponimy}}
{{holonimy}}
{{meronimy}}
{{pokrewne}}
: {{przym}} [[venózny]]
{{frazeologia}}
{{etymologia}}
{{uwagi}}
{{źródła}}
<references />
== véna ({{język węgierski}}) ==
{{wymowa}}
{{znaczenia}}
''rzeczownik''
: (1.1) {{anat}} [[żyła]]
{{odmiana}}
{{przykłady}}
{{składnia}}
{{kolokacje}}
{{synonimy}}
: (1.1) [[gyűjtőér]], [[visszér]]
{{antonimy}}
{{hiperonimy}}
{{hiponimy}}
{{holonimy}}
{{meronimy}}
{{pokrewne}}
: {{przym}} [[vénás]]
{{frazeologia}}
{{etymologia}}
{{uwagi}}
{{źródła}}
32xy6epsui34udx1qlesdo186m54ucq
vēna
0
712604
8856253
6891627
2026-08-12T18:12:30Z
Peter Bowman
23133
podobne
8856253
wikitext
text/x-wiki
{{podobne|vena|venă|Ven’a|véna}}
== vēna ({{język łotewski}}) ==
{{wymowa}} {{IPA3|veːna}}
{{znaczenia}}
''rzeczownik, rodzaj żeński''
: (1.1) {{anat}} [[żyła]]
{{odmiana}}
{{przykłady}}
{{składnia}}
{{kolokacje}}
{{synonimy}}
{{antonimy}}
{{hiperonimy}}
{{hiponimy}}
{{holonimy}}
{{meronimy}}
{{pokrewne}}
{{frazeologia}}
{{etymologia}}
{{uwagi}}
{{źródła}}
2xpgulh6afbgshi3olmfnkg9hp1d5iy
chromosomowy
0
724010
8856203
7713003
2026-08-12T16:03:55Z
OkuRin
62517
dodano interlingua: (1.1) [[chromosomal]], [[chromosomic]]
8856203
wikitext
text/x-wiki
== chromosomowy ({{język polski}}) ==
{{wymowa}}
: {{audio|LL-Q809 (pol)-Poemat-chromosomowy.wav}}
{{znaczenia}}
''przymiotnik relacyjny''
: (1.1) {{biol}} [[związać|związany]] [[z]] [[chromosom]]em, [[dotyczyć|dotyczący]] [[chromosom]]ów
{{odmiana}}
: (1.1) {{odmiana-przymiotnik-polski|brak}}
{{przykłady}}
{{składnia}}
{{kolokacje}}
{{synonimy}}
: (1.1) [[chromosomalny]]
{{antonimy}}
{{hiperonimy}}
{{hiponimy}}
{{holonimy}}
{{meronimy}}
{{pokrewne}}
: {{rzecz}} [[chromosom]] {{mrz}}
: {{przym}} [[chromosomalny]]
{{frazeologia}}
{{etymologia}}
{{uwagi}}
{{tłumaczenia}}
* angielski: (1.1) [[chromosomal]]
* arabski: (1.1) [[صبغي]]
* baskijski: (1.1) [[kromosomiko]]
* bułgarski: (1.1) [[хромозомен]]
* francuski: (1.1) [[chromosomique]]
* interlingua: (1.1) [[chromosomal]], [[chromosomic]]
* rosyjski: (1.1) [[хромосомный]]
* słowacki: (1.1) [[chromozómový]]
* ukraiński: (1.1) [[хромосомний]]
* włoski: (1.1) [[cromosomico]]
{{źródła}}
olv179kwp2kwjmozsq1dmqwt5dajn3x
8856216
8856203
2026-08-12T17:22:10Z
OkuRin
62517
/* chromosomowy (język polski) */ +przykład z hasła [[adaks]]
8856216
wikitext
text/x-wiki
== chromosomowy ({{język polski}}) ==
{{wymowa}}
: {{audio|LL-Q809 (pol)-Poemat-chromosomowy.wav}}
{{znaczenia}}
''przymiotnik relacyjny''
: (1.1) {{biol}} [[związać|związany]] [[z]] [[chromosom]]em, [[dotyczyć|dotyczący]] [[chromosom]]ów
{{odmiana}}
: (1.1) {{odmiana-przymiotnik-polski|brak}}
{{przykłady}}
: (1.1) ''[[garnitur|Garnitur]] [[chromosomowy]] [[adaks]]a [[tworzyć|tworzy]] [[29]] [[para|par]] [[chromosom]]ów.''
{{składnia}}
{{kolokacje}}
{{synonimy}}
: (1.1) [[chromosomalny]]
{{antonimy}}
{{hiperonimy}}
{{hiponimy}}
{{holonimy}}
{{meronimy}}
{{pokrewne}}
: {{rzecz}} [[chromosom]] {{mrz}}
: {{przym}} [[chromosomalny]]
{{frazeologia}}
{{etymologia}}
{{uwagi}}
{{tłumaczenia}}
* angielski: (1.1) [[chromosomal]]
* arabski: (1.1) [[صبغي]]
* baskijski: (1.1) [[kromosomiko]]
* bułgarski: (1.1) [[хромозомен]]
* francuski: (1.1) [[chromosomique]]
* interlingua: (1.1) [[chromosomal]], [[chromosomic]]
* rosyjski: (1.1) [[хромосомный]]
* słowacki: (1.1) [[chromozómový]]
* ukraiński: (1.1) [[хромосомний]]
* włoski: (1.1) [[cromosomico]]
{{źródła}}
8rx01is806x47uvi0k1q1bj5iuzo3qb
konsultacyjny
0
727018
8856343
7721226
2026-08-13T05:29:27Z
~2026-44350-46
116380
dodano czeski: (1.1) [[konzultační]]
8856343
wikitext
text/x-wiki
== konsultacyjny ({{język polski}}) ==
{{wymowa}}
: {{audio|LL-Q809 (pol)-Olaf-konsultacyjny.wav}}
{{znaczenia}}
''przymiotnik relacyjny''
: (1.1) [[związać|związany]] [[z]] [[konsultacja|konsultacją]], [[dotyczyć|dotyczący]] [[konsultacja|konsultacji]]
{{odmiana}}
: (1.1) {{odmiana-przymiotnik-polski|brak}}
{{przykłady}}
{{składnia}}
{{kolokacje}}
{{synonimy}}
: (1.1) [[doradczy]]
{{antonimy}}
{{hiperonimy}}
{{hiponimy}}
{{holonimy}}
{{meronimy}}
{{pokrewne}}
: {{rzecz}} [[konsultacja]] {{ż}}, [[konsultowanie]] {{n}}, [[konsultant]] {{mos}}, [[konsultantka]] {{ż}}
: {{czas}} [[konsultować]] {{ndk}}, [[skonsultować]] {{dk}}
{{frazeologia}}
{{etymologia}}
{{uwagi}}
{{tłumaczenia}}
* angielski: (1.1) [[consultative]]
* białoruski: (1.1) [[кансультацыйны]]
* czeski: (1.1) [[konzultační]]
* rosyjski: (1.1) [[консультационный]]
* słowacki: (1.1) [[konzultačný]]
* ukraiński: (1.1) [[консультаційний]]
{{źródła}}
regbsjiaaemosv0kczxra35hfocsg7v
nowonarodzony
0
767419
8856168
8128372
2026-08-12T12:22:23Z
~2026-44114-85
116368
dodano czeski: (1.1) [[novorozený]] • słowacki: (1.1) [[novorodený]]
8856168
wikitext
text/x-wiki
== nowonarodzony ({{język polski}}) ==
{{dopracować|polski|patrz dyskusja; +[https://sjp.pwn.pl/szukaj/nowonarodzony.html pwn]}}
{{wymowa}}
: {{audio|LL-Q809 (pol)-Jest Spoczko-nowonarodzony.wav}}
{{znaczenia}}
''przymiotnik''
: (1.1) {{rel}} [[nowo]] [[narodzić|narodzony]] ([[wyłącznie]] [[o]] [[Jezus]]ie [[jako]] [[dziecię]]ciu)
{{odmiana}}
: (1.1) {{odmiana-przymiotnik-polski|brak}}
{{przykłady}}
{{składnia}}
{{kolokacje}}
{{synonimy}}
{{antonimy}}
{{hiperonimy}}
{{hiponimy}}
{{holonimy}}
{{meronimy}}
{{pokrewne}}
: {{rzecz}} [[noworodek]]
{{frazeologia}}
: [[być jak nowo narodzony]] • [[czuć się jak nowo narodzony]]
{{etymologia}}
{{uwagi}}
: {{por}} [[nowo]] [[narodzić|narodzony]]
{{tłumaczenia}}
* angielski: (1.1) [[newborn]]
* czeski: (1.1) [[novorozený]]
* hiszpański: (1.1) [[neonato]]
* nowogrecki: (1.1) [[νεογέννητος]]
* słowacki: (1.1) [[novorodený]]
{{źródła}}
cnw7g0p4cwh33htpv83ulc8zm54fpbj
cynamonowiec kamforowy
0
793101
8856385
8811327
2026-08-13T08:04:19Z
CommonsDelinker
948
Zastąpienie pliku Starr_010419_0038_cinnamomum_camphora.jpg plikiem Starr_010419-0038_Cinnamomum_camphora.jpg (zlecone przez: CommonsDelinker; powód: [[:c:COM:Duplicate|Duplicate]]: Exact or scaled-down duplicate: [[:c::File:Starr 010419-0038 Cinnamomum c
8856385
wikitext
text/x-wiki
== [[cynamonowiec]] [[kamforowy]] ({{język polski}}) ==
[[Plik:Starr 010419-0038 Cinnamomum camphora.jpg|thumb|cynamonowiec kamforowy (1.1)]]
{{wymowa}}
: {{audio|LL-Q809 (pol)-Jest Spoczko-cynamonowiec kamforowy.wav}}
{{znaczenia}}
''fraza rzeczownikowa, rodzaj męskorzeczowy''
: (1.1) {{bot}} {{nazwa systematyczna|Cinnamomum camphora|ref=tak}}, [[gatunek]] [[drzewo|drzewa]] [[należeć|należący]] [[do]] [[rodzina|rodziny]] [[wawrzynowate|wawrzynowatych]]; {{wikipedia}}
{{odmiana}}
: (1.1) {{zw zg}} {{odmiana-rzeczownik-polski
|Mianownik lp = cynamonowiec kamforowy
|Mianownik lm = cynamonowce kamforowe
|Dopełniacz lp = cynamonowca kamforowego
|Dopełniacz lm = cynamonowców kamforowych
|Celownik lp = cynamonowcowi kamforowemu
|Celownik lm = cynamonowcom kamforowym
|Biernik lp = cynamonowiec kamforowy
|Biernik lm = cynamonowce kamforowe
|Narzędnik lp = cynamonowcem kamforowym
|Narzędnik lm = cynamonowcami kamforowymi
|Miejscownik lp = cynamonowcu kamforowym
|Miejscownik lm = cynamonowcach kamforowych
|Wołacz lp = cynamonowcu kamforowy
|Wołacz lm = cynamonowce kamforowe
|Forma depr =
|Forma ndepr =
}}
{{przykłady}}
: (1.1) ''[[w|W]] [[hinduizm]]ie [[cynamonowiec kamforowy]] [[symbolicznie]] [[reprezentować|reprezentuje]] [[bóg|boga]] [[Ćandra|Ćandrę]]''<ref>{{zWikiprojektu|hasło=Cynamonowiec kamforowy|oldid=78436083}}</ref>.
{{składnia}}
{{kolokacje}}
{{synonimy}}
: (1.1) [[drzewo kamforowe]], [[kamforowiec]]
{{antonimy}}
{{hiperonimy}}
: (1.1) [[cynamonowiec]]
{{hiponimy}}
{{holonimy}}
{{meronimy}}
{{pokrewne}}
{{frazeologia}}
{{etymologia}}
{{uwagi}}
{{tłumaczenia}}
* angielski: (1.1) [[camphor tree]], [[camphorwood]] [[camphor laurel]]
* czeski: (1.1) [[kafrovník lékařský]], [[skořicovník kafrovník]]
* francuski: (1.1) [[camphrier]] {{m}}
* łaciński: (1.1) [[Cinnamomum camphora]]
* niemiecki: (1.1) [[Kampferbaum]] {{m}}
* słowacki: (1.1) [[gáfrovník lekársky]] {{m}}
{{źródła}}
<references />
tcue12bfoepv1lxdlatqgbuzgdh0piw
8856404
8856385
2026-08-13T09:27:36Z
Richiski
1147
dodano hiszpański: (1.1) [[alcanforero]] {{m}}
8856404
wikitext
text/x-wiki
== [[cynamonowiec]] [[kamforowy]] ({{język polski}}) ==
[[Plik:Starr 010419-0038 Cinnamomum camphora.jpg|thumb|cynamonowiec kamforowy (1.1)]]
{{wymowa}}
: {{audio|LL-Q809 (pol)-Jest Spoczko-cynamonowiec kamforowy.wav}}
{{znaczenia}}
''fraza rzeczownikowa, rodzaj męskorzeczowy''
: (1.1) {{bot}} {{nazwa systematyczna|Cinnamomum camphora|ref=tak}}, [[gatunek]] [[drzewo|drzewa]] [[należeć|należący]] [[do]] [[rodzina|rodziny]] [[wawrzynowate|wawrzynowatych]]; {{wikipedia}}
{{odmiana}}
: (1.1) {{zw zg}} {{odmiana-rzeczownik-polski
|Mianownik lp = cynamonowiec kamforowy
|Mianownik lm = cynamonowce kamforowe
|Dopełniacz lp = cynamonowca kamforowego
|Dopełniacz lm = cynamonowców kamforowych
|Celownik lp = cynamonowcowi kamforowemu
|Celownik lm = cynamonowcom kamforowym
|Biernik lp = cynamonowiec kamforowy
|Biernik lm = cynamonowce kamforowe
|Narzędnik lp = cynamonowcem kamforowym
|Narzędnik lm = cynamonowcami kamforowymi
|Miejscownik lp = cynamonowcu kamforowym
|Miejscownik lm = cynamonowcach kamforowych
|Wołacz lp = cynamonowcu kamforowy
|Wołacz lm = cynamonowce kamforowe
|Forma depr =
|Forma ndepr =
}}
{{przykłady}}
: (1.1) ''[[w|W]] [[hinduizm]]ie [[cynamonowiec kamforowy]] [[symbolicznie]] [[reprezentować|reprezentuje]] [[bóg|boga]] [[Ćandra|Ćandrę]]''<ref>{{zWikiprojektu|hasło=Cynamonowiec kamforowy|oldid=78436083}}</ref>.
{{składnia}}
{{kolokacje}}
{{synonimy}}
: (1.1) [[drzewo kamforowe]], [[kamforowiec]]
{{antonimy}}
{{hiperonimy}}
: (1.1) [[cynamonowiec]]
{{hiponimy}}
{{holonimy}}
{{meronimy}}
{{pokrewne}}
{{frazeologia}}
{{etymologia}}
{{uwagi}}
{{tłumaczenia}}
* angielski: (1.1) [[camphor tree]], [[camphorwood]] [[camphor laurel]]
* czeski: (1.1) [[kafrovník lékařský]], [[skořicovník kafrovník]]
* francuski: (1.1) [[camphrier]] {{m}}
* hiszpański: (1.1) [[alcanforero]] {{m}}
* łaciński: (1.1) [[Cinnamomum camphora]]
* niemiecki: (1.1) [[Kampferbaum]] {{m}}
* słowacki: (1.1) [[gáfrovník lekársky]] {{m}}
{{źródła}}
<references />
go7xa3tddudtzeqdx97w06c0mvdu3m8
8856408
8856404
2026-08-13T09:31:31Z
Richiski
1147
dodano nowogrecki: (1.1) [[καμφορόδεντρο]] {{n}}
8856408
wikitext
text/x-wiki
== [[cynamonowiec]] [[kamforowy]] ({{język polski}}) ==
[[Plik:Starr 010419-0038 Cinnamomum camphora.jpg|thumb|cynamonowiec kamforowy (1.1)]]
{{wymowa}}
: {{audio|LL-Q809 (pol)-Jest Spoczko-cynamonowiec kamforowy.wav}}
{{znaczenia}}
''fraza rzeczownikowa, rodzaj męskorzeczowy''
: (1.1) {{bot}} {{nazwa systematyczna|Cinnamomum camphora|ref=tak}}, [[gatunek]] [[drzewo|drzewa]] [[należeć|należący]] [[do]] [[rodzina|rodziny]] [[wawrzynowate|wawrzynowatych]]; {{wikipedia}}
{{odmiana}}
: (1.1) {{zw zg}} {{odmiana-rzeczownik-polski
|Mianownik lp = cynamonowiec kamforowy
|Mianownik lm = cynamonowce kamforowe
|Dopełniacz lp = cynamonowca kamforowego
|Dopełniacz lm = cynamonowców kamforowych
|Celownik lp = cynamonowcowi kamforowemu
|Celownik lm = cynamonowcom kamforowym
|Biernik lp = cynamonowiec kamforowy
|Biernik lm = cynamonowce kamforowe
|Narzędnik lp = cynamonowcem kamforowym
|Narzędnik lm = cynamonowcami kamforowymi
|Miejscownik lp = cynamonowcu kamforowym
|Miejscownik lm = cynamonowcach kamforowych
|Wołacz lp = cynamonowcu kamforowy
|Wołacz lm = cynamonowce kamforowe
|Forma depr =
|Forma ndepr =
}}
{{przykłady}}
: (1.1) ''[[w|W]] [[hinduizm]]ie [[cynamonowiec kamforowy]] [[symbolicznie]] [[reprezentować|reprezentuje]] [[bóg|boga]] [[Ćandra|Ćandrę]]''<ref>{{zWikiprojektu|hasło=Cynamonowiec kamforowy|oldid=78436083}}</ref>.
{{składnia}}
{{kolokacje}}
{{synonimy}}
: (1.1) [[drzewo kamforowe]], [[kamforowiec]]
{{antonimy}}
{{hiperonimy}}
: (1.1) [[cynamonowiec]]
{{hiponimy}}
{{holonimy}}
{{meronimy}}
{{pokrewne}}
{{frazeologia}}
{{etymologia}}
{{uwagi}}
{{tłumaczenia}}
* angielski: (1.1) [[camphor tree]], [[camphorwood]] [[camphor laurel]]
* czeski: (1.1) [[kafrovník lékařský]], [[skořicovník kafrovník]]
* francuski: (1.1) [[camphrier]] {{m}}
* hiszpański: (1.1) [[alcanforero]] {{m}}
* łaciński: (1.1) [[Cinnamomum camphora]]
* niemiecki: (1.1) [[Kampferbaum]] {{m}}
* nowogrecki: (1.1) [[καμφορόδεντρο]] {{n}}
* słowacki: (1.1) [[gáfrovník lekársky]] {{m}}
{{źródła}}
<references />
gkmjbn3og64imsqfn469xc43jtxo0q5
terabajt
0
801088
8856285
8817080
2026-08-12T19:00:14Z
Türkçe-Lehçe sözlük
114911
dodano turecki: (1.1) [[terabayt]]
8856285
wikitext
text/x-wiki
__TOC__
== terabajt ({{język polski}}) ==
{{wymowa}}
: {{audio|LL-Q809 (pol)-Wkrętarka-terabajt.wav}}
{{znaczenia}}
''rzeczownik, rodzaj męskorzeczowy''
: (1.1) {{inform}} [[jednostka]] [[pojemność|pojemności]] [[nośnik]]ów [[dane|danych]] [[i]] [[pamięć operacyjna|pamięci operacyjnej]] [[komputer]]a [[równy|równa]] [[1000|10]][[24]] [[gigabajt]]om; {{wikipedia}}
{{odmiana}}
{{przykłady}}
{{składnia}}
{{kolokacje}}
{{synonimy}}
{{antonimy}}
{{hiperonimy}}
{{hiponimy}}
{{holonimy}}
{{meronimy}}
: (1.1) [[bajt]]
{{pokrewne}}
: {{rzecz}} [[bajt]] {{mrz}}
: {{przym}} [[terabajtowy]]
{{frazeologia}}
{{etymologia}}
: {{etymn|pol|tera-|bajt}}
{{uwagi}}
{{tłumaczenia}}
* angielski: (1.1) [[terabyte]]
* duński: (1.1) [[terabyte]] {{w}}
* turecki: (1.1) [[terabayt]]
{{źródła}}
== terabajt ({{język słowacki}}) ==
{{wymowa}}
{{znaczenia}}
''rzeczownik, rodzaj męski nieżywotny''
: (1.1) {{inform}} [[terabajt]]<ref>{{OrtGramSl2016}}</ref>
{{odmiana}}
{{przykłady}}
{{składnia}}
{{kolokacje}}
{{synonimy}}
{{antonimy}}
{{hiperonimy}}
{{hiponimy}}
{{holonimy}}
{{meronimy}}
{{pokrewne}}
: {{przym}} [[terabajtový]]
{{frazeologia}}
{{etymologia}}
: {{etymn|słowacki|tera-|bajt}}
{{uwagi}}
{{źródła}}
<references />
oasj5mf5hejz0shp6a5fd6bprq95eyi
fizjoterapia
0
807220
8856406
7716043
2026-08-13T09:30:01Z
Türkçe-Lehçe sözlük
114911
dodano turecki: (1.1) [[fizik tedavi]], [[fizyoterapi]]
8856406
wikitext
text/x-wiki
== fizjoterapia ({{język polski}}) ==
{{wymowa}}
: {{audio|LL-Q809 (pol)-Poemat-fizjoterapia.wav}}
{{znaczenia}}
''rzeczownik, rodzaj żeński''
: (1.1) {{med}} [[metoda]] [[leczenie|leczenia]] [[usprawniać|usprawniającego]] [[poprzez]] [[stymulowanie|stymulowania]] [[organizm]]u [[bodziec|bodźcami]] [[fizyczny]]mi
{{odmiana}}
{{przykłady}}
{{składnia}}
{{kolokacje}}
{{synonimy}}
: (1.1) [[fizykoterapia]]
{{antonimy}}
{{hiperonimy}}
{{hiponimy}}
{{holonimy}}
{{meronimy}}
{{pokrewne}}
: {{rzecz}} [[fizjoterapeuta]] {{mos}}, [[fizjoterapeutka]] {{ż}}
: {{przym}} [[fizjoterapeutyczny]]
{{frazeologia}}
{{etymologia}}
: {{etymn|pol|fizjo-|terapia}} < {{etym|gr|φύσις|θεραπεία}}
{{uwagi}}
{{tłumaczenia}}
* angielski: (1.1) [[physiotherapy]]
* baskijski: (1.1) [[fisioterapia]]
* bułgarski: (1.1) [[физиотерапия]] {{ż}}
* francuski: (1.1) [[physiothérapie]] {{ż}}
* hiszpański: (1.1) [[fisioterapia]] {{ż}}
* niemiecki: (1.1) [[Physiotherapie]] {{ż}}
* turecki: (1.1) [[fizik tedavi]], [[fizyoterapi]]
* włoski: (1.1) [[fisioterapia]] {{ż}}
{{źródła}}
c8trjnqamyb83o8x6dzl0radgisir5w
rozchodnik
0
810712
8856473
8534222
2026-08-13T11:52:26Z
Türkçe-Lehçe sözlük
114911
dodano turecki: (1.1) [[dam koruğu]]
8856473
wikitext
text/x-wiki
{{podobne|rozchodník}}
== rozchodnik ({{język polski}}) ==
[[Plik:Sedum sexangulare - Rakitna 4.jpg|thumb|rozchodnik (1.1)]]
{{wymowa}}
: {{audio|LL-Q809 (pol)-Poemat-rozchodnik.wav}}
{{znaczenia}}
''rzeczownik, rodzaj męskorzeczowy''
: (1.1) {{bot}} {{nazwa systematyczna|Sedum|L.|ref=tak}}, [[rodzaj]] [[roślina|rośliny]] [[z]] [[rodzina|rodziny]] [[gruboszowate|gruboszowatych]], [[do]] [[który|którego]] [[należeć|należy]] [[od]] [[~]][[200|2]][[80]] [[do]] [[~]][[400|4]][[70]] [[gatunek|gatunków]] [[występować|występujących]] [[głównie]] [[na]] [[półkula|półkuli]] [[północny|północnej]]; {{wikipedia}}
: (1.2) {{bot}} [[roślina]] [[z]] [[rodzaj]]u rozchodnik (1.1)
{{odmiana}}
: (1.1-2) {{odmiana-rzeczownik-polski
|Mianownik lp = rozchodnik
|Dopełniacz lp = rozchodnika
|Celownik lp = rozchodnikowi
|Biernik lp = rozchodnik
|Narzędnik lp = rozchodnikiem
|Miejscownik lp = rozchodniku
|Wołacz lp = rozchodniku
|Mianownik lm = rozchodniki
|Dopełniacz lm = rozchodników
|Celownik lm = rozchodnikom
|Biernik lm = rozchodniki
|Narzędnik lm = rozchodnikami
|Miejscownik lm = rozchodnikach
|Wołacz lm = rozchodniki
}}
{{przykłady}}
: (1.1) ''[[teraz|Teraz]] [[tam]] [[rozchodnik]]i [[bujać|bujały]] [[i]] [[mech|mchy]] [[przeróżny|przeróżne]], [[a]] [[z]] [[sosna|sosen]] [[spoglądać|spoglądały]] [[dzięcioł]]y [[pstry|pstre]]''<ref>Maria Rodziewiczówna, ''Ona''.</ref>.
{{składnia}}
{{kolokacje}}
: (1.1) [[rozchodnik alpejski]] • [[rozchodnik biały]] • [[rozchodnik czarniawy]] • [[rozchodnik karpacki]] • [[rozchodnik wielki]] • [[rozchodnik kaukaski]] • [[rozchodnik ostry]] • [[rozchodnik owłosiony]] • [[rozchodnik ościsty]] • [[rozchodnik sześciorzędowy]] • [[rozchodnik angielski]] • [[rozchodnik hiszpański]] • [[rozchodnik Bayleya]] • [[rozchodnik błękitny]] • [[rozchodnik gęstolistny]] • [[rozchodnik Ewersa]] • [[rozchodnik Forstera]] • [[rozchodnik siny]] • [[rozchodnik kamczacki]] • [[rozchodnik skalny]] • [[rozchodnik Morgana]] • [[rozchodnik oregoński]] • [[rozchodnik rozłogowy]] • [[rozchodnik Siebolda]] • [[rozchodnik łopatkowaty]] • [[rozchodnik okazały]] • [[rozchodnik walcowaty]] • [[rozchodnik naskalny]]
{{synonimy}}
{{antonimy}}
{{hiperonimy}}
{{hiponimy}}
{{holonimy}}
{{meronimy}}
{{pokrewne}}
: {{rzecz}} [[rozchodnikowiec]] {{m}}, [[rozchodzenie]] {{n}}
: {{czas}} [[rozchodzić]] {{ndk}}
{{frazeologia}}
{{etymologia}}
{{uwagi}}
{{tłumaczenia}}
* angielski: (1.1) [[stonecrop]]; (1.2) [[stonecrop]]
* arabski: (1.1) [[سدم]] {{m}}; (1.2) [[سدم]] {{m}}
* białoruski: (1.1) [[расходнік]] {{m}}; (1.2) [[расходнік]] {{m}}
* duński: (1.1) [[stenurt]] {{w}}; (1.2) [[stenurt]] {{w}}
* estoński: (1.1) [[kukehari]]; (1.2) [[kukehari]]
* francuski: (1.1) [[orpin]] {{m}}; (1.2) [[orpin]] {{m}}
* koreański: (1.1) [[세둠]] (sedum); (1.2) [[세둠]] (sedum)
* rosyjski: (1.1) [[очиток]] {{m}}; (1.2) [[очиток]] {{m}}
* słowacki: (1.1) [[rozchodník]] {{m}}; (1.2) [[rozchodník]] {{m}}
* słoweński: (1.1) [[sedum]] {{m}}, [[homulica]] {{ż}}; (1.2) [[sedum]] {{m}}, [[homulica]] {{ż}}
* starogrecki: (1.1) [[ἐπίπετρον]] {{n}}
* szwedzki: (1.1) [[fetknopp]] {{w}}; (1.2) [[fetknopp]] {{w}}
* turecki: (1.1) [[dam koruğu]]
* ukraiński: (1.1) [[очиток|очи́ток]] {{m}}; (1.2) [[очиток|очи́ток]] {{m}}
* węgierski: (1.1) [[varjúháj]]; (1.2) [[varjúháj]]
* włoski: (1.1) [[borracina]] {{ż}}; (1.2) [[borracina]] {{ż}}
{{źródła}}
<references />
6um2dhsj4svekrlqoloaygycl2mw8pb
New England
0
817947
8856329
7644706
2026-08-12T23:41:49Z
Swam pl
68000
/* New England (język angielski) */ ilustracja
8856329
wikitext
text/x-wiki
== [[new|New]] [[England]] ({{język angielski}}) ==
[[Plik:NE US relief.png|thumb|New England (1.1)]]
{{wymowa}}
: {{audioAU|En-au-New England.ogg}}
{{znaczenia}}
''fraza rzeczownikowa, nazwa własna''
: (1.1) {{geogr}} [[Nowa Anglia]]
{{odmiana}}
{{przykłady}}
{{składnia}}
{{kolokacje}}
{{synonimy}}
{{antonimy}}
{{hiperonimy}}
{{hiponimy}}
{{holonimy}}
{{meronimy}}
{{pokrewne}}
{{frazeologia}}
{{etymologia}}
{{uwagi}}
{{źródła}}
7ub3k5m8opsz7h65a9gj77g7iauoi5i
nury
0
820573
8856150
8196173
2026-08-12T12:02:04Z
Türkçe-Lehçe sözlük
114911
dodano turecki: (1.2) [[dalgıç kuşugiller]]
8856150
wikitext
text/x-wiki
== nury ({{język polski}}) ==
[[Plik:Juvenile red throated diver.jpg|thumb|[[przedstawiciel]] nurów (1.1)]]
{{wymowa}}
: {{audio|LL-Q809 (pol)-Poemat-nury.wav}}
{{znaczenia}}
''rzeczownik, rodzaj niemęskoosobowy, liczba mnoga''
: (1.1) {{syst}} {{ornit}} {{nazwa systematyczna|Gaviiformes|Sharpe|ref=tak}}, [[rząd]] [[ptaki|ptaków]] [[z]] [[infragromada|infragromady]] [[ptaki neognatyczne|ptaków neognatycznych]]; {{wikipedia}}
: (1.2) {{syst}} {{ornit}} {{nazwa systematyczna|Gaviidae|J.A. Allen|ref=tak}}, [[rodzina]] [[ptaki|ptaków]] [[z]] [[rodzaj]]u nurów (1.1)
''{{forma rzeczownika|pl|rodzaj=męskozwierzęcy}}''
: (2.1) {{M}}, {{B}} ''i'' {{W}} {{lm}} ''od:'' [[nur]]
{{odmiana}}
: (1.1-2) {{odmiana-rzeczownik-polski
|Mianownik lm = nury
|Dopełniacz lm = nurów
|Celownik lm = nurom
|Biernik lm = nury
|Narzędnik lm = nurami
|Miejscownik lm = nurach
|Wołacz lm = nury
}}
{{przykłady}}
: (1.1) ''[[ptak|Ptaki]] [[z]] [[rząd|rzędu]] [[nury|nurów]] [[ciężko]] [[startować|startują]] [[do]] [[lot]]u.''
{{składnia}}
{{kolokacje}}
: (1.1) nury [[występować|występują]] / [[gniazdować|gniazdują]] / [[żerować|żerują]] • [[wymrzeć|wymarłe]] nury
{{synonimy}}
{{antonimy}}
{{hiperonimy}}
: (1.1) [[rząd]]
: (1.1) [[rodzina]]
{{hiponimy}}
{{holonimy}}
{{meronimy}}
{{pokrewne}}
: {{rzecz}} [[nur]] {{mzw}}
{{frazeologia}}
{{etymologia}}
: {{etymn|pol|nur|-y}}
{{uwagi}}
: (1.1) zobacz też: [[Indeks:Polski - Ptaki]]
{{tłumaczenia}}
* turecki: (1.2) [[dalgıç kuşugiller]]
{{źródła}}
<references />
plalsxkgrk8chgck5upuccwhx2p609d
不客气
0
863299
8856439
8453403
2026-08-13T10:30:04Z
ShenMi MeiRen
1560
uzupełnienie
8856439
wikitext
text/x-wiki
== {{zh|不客气}} ({{język chiński standardowy}}) ==
{{zapis}} {{pupr|不客气}} {{ptrad|不客氣}}
{{wymowa}}
: {{pinyin|búkèqi|bu2ke4qi}}; {{zhuyin|ㄅㄨˊㄎㄜˋㄑㄧ˙}}
: {{audio|LL-Q9192 (cmn)-Luilui6666-不客气.wav}} {{audio|LL-Q9192 (cmn)-Assassas77-不客气.wav}} {{audio|LL-Q9192 (cmn)-Jouketou-不客气.wav}}
{{znaczenia}}
''wykrzyknik''
: (1.1) [[nie ma za co]] (''odpowiedź na podziękowanie'')
''przymiotnik''
: (2.1) [[nieuprzejmy]]
{{odmiana}}
{{przykłady}}
: (1.1) [[我]][[真的]][[不]][[记得]][[了]],[[但是]][[不客气]]!(wǒ zhēnde bújìdéliǎo dànshì búkèqì) → [[naprawdę|Naprawdę]] [[nie]] [[pamiętać|pamiętam]], [[ale]] '''[[nie ma za co]]'''!
: (1.1) [[不客气]],[[毕竟]][[我们]][[是]][[合作]][[伙伴]][[嘛]],[[是]][[不是]]?(búkèqì bìjìng wǒmen shì hézuò huǒbàn ma shì búshì) → '''[[nie ma za co|Nie ma za co]]''', [[w]] [[koniec|końcu]] [[być|jesteśmy]] [[wspólnik]]ami, [[prawda]]?
: (2.1) [[要是]][[我]][[听起来]][[有点]][[不客气]],[[我]][[绝对]][[没有]][[要]][[冒犯]][[你]],[[对不起]]!(yàoshi wǒ tīng qǐlái yǒudiǎn búkèqì wǒ juéduì méiyǒu yào màofàn nǐ duìbúqǐ) → [[jeśli|Jeśli]] [[zabrzmieć|zabrzmiałam]] [[trochę]] '''[[nieuprzejmie]]''', [[to]] [[absolutnie]] [[nie]] [[chcieć|chciałam]] [[ty|cię]] [[urazić]] [[przepraszam]]!
: (2.1) [[她]][[非常]][[坚持]],[[我]][[认为]][[很]][[不客气]][[的]][[说]][[没有]]。(tā fēicháng jiānchí wǒ rènwéi hěn búkèqì de shuō méiyǒu) → [[bardzo|Bardzo]] [[nalegać|nalegała]], [[myśleć|myślę]], [[że]] [[odmówienie]] ({{dosł}}[[powiedzenie]] [[nie]]) [[być|było]] [[bardzo]] '''[[nieuprzejmy|nieuprzejme]]'''.
{{składnia}}
{{kolokacje}}
{{synonimy}}
: (1.1) [[别客气]]•[[不用客气]]•[[不用谢]]•[[不谢]]
{{antonimy}}
{{hiperonimy}}
{{hiponimy}}
{{holonimy}}
{{meronimy}}
{{złożenia}}
{{pokrewne}}
{{frazeologia}}
{{etymologia}} {{etymn|chiń|不|客气}} → [[nie]] + [[uprzejmy]] → {{dosł}} [[nie]] [[być|bądź]] ([[taki]]) [[uprzejmy]] (''kurtuazja jest zbędna, nie trzeba dziękować'')
{{uwagi}}
: {{HSK|1}}
{{źródła}}
jys3ata5rk2r0knvdsksrjh7a5hrnhc
chemia fizyczna
0
874376
8856393
8013011
2026-08-13T09:03:47Z
Türkçe-Lehçe sözlük
114911
dodano turecki: (1.1) [[fizikokimya]]
8856393
wikitext
text/x-wiki
== [[chemia]] [[fizyczny|fizyczna]] ({{język polski}}) ==
{{wymowa}}
: {{audio|LL-Q809 (pol)-Olaf-chemia fizyczna.wav}}
{{znaczenia}}
''fraza rzeczownikowa, rodzaj żeński''
: (1.1) {{fiz}} {{chem}} [[dział]] [[chemia|chemii]] [[zajmować się|zajmujący się]] [[badanie]]m [[zależność|zależności]] [[między]] [[struktura|strukturą]] [[chemiczny|chemiczną]] [[substancja|substancji]] [[a]] [[ona|ich]] [[właściwość|właściwościami]] [[fizyczny]]mi; {{wikipedia}}
{{odmiana}}
: (1.1) {{zw zg}}, {{blm}}, {{odmiana-rzeczownik-polski
|Mianownik lp = chemia fizyczna
|Dopełniacz lp = chemii fizycznej
|Celownik lp = chemii fizycznej
|Biernik lp = chemię fizyczną
|Narzędnik lp = chemią fizyczną
|Miejscownik lp = chemii fizycznej
|Wołacz lp = chemio fizyczna
}}
{{przykłady}}
: (1.1) ''[[szykować się|Szykuje się]] [[do]] [[obrona|obrony]] [[praca|pracy]] [[doktorski]]ej [[z]] [[zakres]]u [[chemia fizyczna|chemii fizycznej]]<ref>{{NKJP|autorzy=Ewa Nowakowska|tytuł_mag=Polityka|tytuł_art=Podbijanie świata głową|data=2003-10-04|hash=c3da16d46e3394ad7750ba7213bf66fd|match_start=137|match_end=153}}</ref>.''
{{składnia}}
{{kolokacje}}
{{synonimy}}
: (1.1) [[fizykochemia]]
{{antonimy}}
{{hiperonimy}}
{{hiponimy}}
{{holonimy}}
{{meronimy}}
{{pokrewne}}
{{frazeologia}}
{{etymologia}}
{{uwagi}}
: {{por}} [[fizyka chemiczna]]
{{tłumaczenia}}
* angielski: (1.1) [[physical chemistry]]
* bułgarski: (1.1) [[физикохимия]] {{ż}}
* francuski: (1.1) [[chimie physique]] {{ż}}
* hiszpański: (1.1) [[fisicoquímica]] {{ż}}, [[química física]] {{ż}}
* rosyjski: (1.1) [[физическая химия|физи́ческая хи́мия]] {{ż}}
* turecki: (1.1) [[fizikokimya]]
* ukraiński: (1.1) [[фізична хімія|фізи́чна хі́мія]] {{ż}}
{{źródła}}
<references />
6hdg1c9ppe49jf34zdwsaqddb0jt97q
declive
0
888474
8856186
8042520
2026-08-12T13:47:52Z
Nikoltsia
115655
poprawa zapisy przymiotnika łacińskiego
8856186
wikitext
text/x-wiki
== declive ({{język hiszpański}}) ==
{{wymowa}}
: {{IPA3|de.ˈkli.βe}}
: {{audio|LL-Q1321 (spa)-Marreromarco-declive.wav}}
{{znaczenia}}
''rzeczownik, rodzaj męski''
: (1.1) [[pochyłość]], [[stok]], [[zbocze]], [[skłon]]
: (1.2) [[schyłek]], [[dekadencja]], [[zmierzch]]
{{odmiana}}
: (1) {{lp}} declive; {{lm}} declives
{{przykłady}}
{{składnia}}
{{kolokacje}}
{{synonimy}}
: (1.1) [[cuesta]], [[acuesto]], [[alambor]], [[pendiente]], [[rampa]], [[desnivel]], [[declinación]], [[escarpa]], [[escarpadura]], [[escarpe]], [[ladera]]
: (1.2) [[decadencia]], [[ocaso]], [[descenso]], [[caída]]
{{antonimy}}
: (1.1) [[ascensión]]
: (1.2) [[ascenso]], [[auge]]
{{hiperonimy}}
{{hiponimy}}
{{holonimy}}
{{meronimy}}
{{pokrewne}}
: {{rzecz}} [[declinación]] {{ż}}, [[declividad]] {{ż}}, [[declivio]] {{m}}
: {{przym}} [[declinante]]
: {{czas}} [[declinar]]
{{frazeologia}}
{{etymologia}}
: {{etym2|łac|declivis|dēclīvis}}
{{uwagi}}
{{źródła}}
4r96iyrqki89p926ddt4bzisc7hzria
anomia
0
911962
8856308
8856119
2026-08-12T20:43:16Z
Richiski
1147
zmodyfikowano hiszpański
8856308
wikitext
text/x-wiki
== anomia ({{język polski}}) ==
{{słowo dnia|2026|08|12}}
{{wymowa}}
: {{audio|LL-Q809 (pol)-Tashi-anomia.wav}} {{audio|LL-Q809 (pol)-ThineCupOverfloweth-anomia.wav}}
{{znaczenia}}
''rzeczownik, rodzaj żeński''
: (1.1) {{socjol}} [[załamanie]] [[się]] [[norma|norm]] [[społeczny]]ch, [[pojawienie się]] [[poczucie|poczucia]] [[niepewność|niepewności]] [[i]] [[bezcelowość|bezcelowości]] [[w]] [[społeczeństwo|społeczeństwie]] [[wskutek]] [[nagły]]ch [[przemiana|przemian]] [[społeczny]]ch; {{wikipedia|anomia (stan społeczny)}}
: (1.2) {{med}} {{jęz}} [[afazyjny|afazyjne]] [[zaburzenie]] [[mowa|mowy]], [[trudność|trudności]] [[w]] [[nazywanie|nazywaniu]] [[widzieć|widzianych]] [[przedmiot]]ów; {{wikipedia|anomia (zaburzenie mowy)}}
{{odmiana}}
: (1) {{odmiana-rzeczownik-polski
|Mianownik lp = anomia
|Dopełniacz lp = anomii
|Celownik lp = anomii
|Biernik lp = anomię
|Narzędnik lp = anomią
|Miejscownik lp = anomii
|Wołacz lp = anomio
|Mianownik lm = anomie
|Dopełniacz lm = anomii / {{przest}} anomij<ref>{{SGJPonline|id=17668}}</ref>
|Celownik lm = anomiom
|Biernik lm = anomie
|Narzędnik lm = anomiami
|Miejscownik lm = anomiach
|Wołacz lm = anomie
}}
{{przykłady}}
: (1.1) ''[[kryzys|Kryzys]] [[tożsamość|tożsamości]] [[jednostka|jednostki]] [[związany]] [[ze]] [[zjawisko|zjawiskiem]] [[anomia|anomii]] [[móc|może]] – [[jak]] [[wskazać|wskazał]] [[Robert]] K. Merton […] – [[prowadzić]] [[do]] [[różny]]ch [[reakcja|reakcji]], [[np.]] [[do]] [[wycofanie|wycofania]], [[konformizm]]u, [[bunt]]u, [[zachowanie|zachowań]] [[innowacyjny]]ch, [[przeniesienie|przeniesienia]] [[lojalność|lojalności]]<ref>{{NKJP|data=1996|autorzy=Edmund Wnuk-Lipiński|tytuł_pub=Demokratyczna rekonstrukcja: z socjologii radykalnej zmiany społecznej|hash=a1491951e340e46408ee7e5861e723f4|match_start=376|match_end=382}}</ref>.''
: (1.1) ''[[we|We]] [[współczesny]]ch [[badanie|badaniach]] [[socjologiczny]]ch [[społeczeństwo|społeczeństwa]] [[poprzemysłowy|poprzemysłowego]] [[oraz]] [[zjawisko|zjawiska]] [[migracja|migracji]] [[zarobkowy|zarobkowej]] [[zwracać|zwraca]] [[się]] [[uwaga|uwagę]] [[na]] [[istotny|istotną]] [[rola|rolę]] [[anomia|anomii]] [[społeczny|społecznej]] [[w]] [[rozwijanie|rozwijaniu]] [[się]] [[alienacja|alienacji]], [[a]] [[alienacja|alienacji]] [[w]] [[powstawanie|powstawaniu]] [[zjawisko|zjawiska]] [[anomia|anomii]] [[indywidualny|indywidualnej]]<ref>{{zWikiprojektu|hasło=Alienacja|oldid=77062207}}</ref>.''
: (1.2) ''[[chory|Chorzy]] [[na]] [[anomia|anomię]] [[unikać|unikają]] [[precyzyjny]]ch [[nazwa|nazw]] [[i]] [[często]] [[posługiwać się|posługują się]] [[opis]]ami.''
{{składnia}}
{{kolokacje}}
{{synonimy}}
: (1.2) [[afazja nominalna]], [[afazja amnestyczna]]
{{antonimy}}
{{hiperonimy}}
{{hiponimy}}
{{holonimy}}
{{meronimy}}
{{pokrewne}}
: {{przym}} [[anomiczny]]
{{frazeologia}}
{{etymologia}}
: (1.1) {{etym|gr|ἀνομία}} (anomía) → [[bezprawie]]<ref>{{cytuj|dostęp=r|autor=Lidia Wiśniakowska|tytuł=Słownik wyrazów obcych PWN|data=2004|wydawca=Wydawnictwo Naukowe PWN|miejsce=Warszawa|isbn=8301141972|rozdział=[https://archive.org/details/sownikwyrazowobc0000wisn/page/49/mode/1up?q=anomia anomia]|s=[https://archive.org/details/sownikwyrazowobc0000wisn/page/49/mode/1up 49]|url=https://archive.org/details/sownikwyrazowobc0000wisn|język=pl}}</ref>
{{uwagi}}
{{tłumaczenia}}
* angielski: (1.1) [[anomie]]
* baskijski: (1.1) [[anomia]]
* duński: (1.1) [[anomi]] {{w}}
* francuski: (1.1) [[anomie]] {{ż}}
* hiszpański: (1.1) [[anomia]] {{ż}}; (1.2) [[anomia]] {{ż}}
* niemiecki: (1.1) [[Anomie]] {{ż}}
* norweski (bokmål): (1.1) [[anomi]] {{m}}
* rosyjski: (1.1) [[аномия]] {{ż}}
* szwedzki: (1.1) [[anomi]] {{w}}
{{źródła}}
<references />
== anomia ({{język baskijski}}) ==
{{wymowa}}
{{znaczenia}}
''rzeczownik''
: (1.1) {{socjol}} [[anomia]]<ref>{{Euskalterm|id=1934814}}</ref>
{{odmiana}}
{{przykłady}}
{{składnia}}
{{kolokacje}}
{{synonimy}}
{{antonimy}}
{{hiperonimy}}
{{hiponimy}}
{{holonimy}}
{{meronimy}}
{{pokrewne}}
: {{przym}} [[anomiko]]
{{frazeologia}}
{{etymologia}}
{{uwagi}}
{{źródła}}
<references />
bsvn4t27tu39ihef5lw6ihr3mgpuv6b
8856313
8856308
2026-08-12T21:14:32Z
Richiski
1147
+ES
8856313
wikitext
text/x-wiki
== anomia ({{język polski}}) ==
{{słowo dnia|2026|08|12}}
{{wymowa}}
: {{audio|LL-Q809 (pol)-Tashi-anomia.wav}} {{audio|LL-Q809 (pol)-ThineCupOverfloweth-anomia.wav}}
{{znaczenia}}
''rzeczownik, rodzaj żeński''
: (1.1) {{socjol}} [[załamanie]] [[się]] [[norma|norm]] [[społeczny]]ch, [[pojawienie się]] [[poczucie|poczucia]] [[niepewność|niepewności]] [[i]] [[bezcelowość|bezcelowości]] [[w]] [[społeczeństwo|społeczeństwie]] [[wskutek]] [[nagły]]ch [[przemiana|przemian]] [[społeczny]]ch; {{wikipedia|anomia (stan społeczny)}}
: (1.2) {{med}} {{jęz}} [[afazyjny|afazyjne]] [[zaburzenie]] [[mowa|mowy]], [[trudność|trudności]] [[w]] [[nazywanie|nazywaniu]] [[widzieć|widzianych]] [[przedmiot]]ów; {{wikipedia|anomia (zaburzenie mowy)}}
{{odmiana}}
: (1) {{odmiana-rzeczownik-polski
|Mianownik lp = anomia
|Dopełniacz lp = anomii
|Celownik lp = anomii
|Biernik lp = anomię
|Narzędnik lp = anomią
|Miejscownik lp = anomii
|Wołacz lp = anomio
|Mianownik lm = anomie
|Dopełniacz lm = anomii / {{przest}} anomij<ref>{{SGJPonline|id=17668}}</ref>
|Celownik lm = anomiom
|Biernik lm = anomie
|Narzędnik lm = anomiami
|Miejscownik lm = anomiach
|Wołacz lm = anomie
}}
{{przykłady}}
: (1.1) ''[[kryzys|Kryzys]] [[tożsamość|tożsamości]] [[jednostka|jednostki]] [[związany]] [[ze]] [[zjawisko|zjawiskiem]] [[anomia|anomii]] [[móc|może]] – [[jak]] [[wskazać|wskazał]] [[Robert]] K. Merton […] – [[prowadzić]] [[do]] [[różny]]ch [[reakcja|reakcji]], [[np.]] [[do]] [[wycofanie|wycofania]], [[konformizm]]u, [[bunt]]u, [[zachowanie|zachowań]] [[innowacyjny]]ch, [[przeniesienie|przeniesienia]] [[lojalność|lojalności]]<ref>{{NKJP|data=1996|autorzy=Edmund Wnuk-Lipiński|tytuł_pub=Demokratyczna rekonstrukcja: z socjologii radykalnej zmiany społecznej|hash=a1491951e340e46408ee7e5861e723f4|match_start=376|match_end=382}}</ref>.''
: (1.1) ''[[we|We]] [[współczesny]]ch [[badanie|badaniach]] [[socjologiczny]]ch [[społeczeństwo|społeczeństwa]] [[poprzemysłowy|poprzemysłowego]] [[oraz]] [[zjawisko|zjawiska]] [[migracja|migracji]] [[zarobkowy|zarobkowej]] [[zwracać|zwraca]] [[się]] [[uwaga|uwagę]] [[na]] [[istotny|istotną]] [[rola|rolę]] [[anomia|anomii]] [[społeczny|społecznej]] [[w]] [[rozwijanie|rozwijaniu]] [[się]] [[alienacja|alienacji]], [[a]] [[alienacja|alienacji]] [[w]] [[powstawanie|powstawaniu]] [[zjawisko|zjawiska]] [[anomia|anomii]] [[indywidualny|indywidualnej]]<ref>{{zWikiprojektu|hasło=Alienacja|oldid=77062207}}</ref>.''
: (1.2) ''[[chory|Chorzy]] [[na]] [[anomia|anomię]] [[unikać|unikają]] [[precyzyjny]]ch [[nazwa|nazw]] [[i]] [[często]] [[posługiwać się|posługują się]] [[opis]]ami.''
{{składnia}}
{{kolokacje}}
{{synonimy}}
: (1.2) [[afazja nominalna]], [[afazja amnestyczna]]
{{antonimy}}
{{hiperonimy}}
{{hiponimy}}
{{holonimy}}
{{meronimy}}
{{pokrewne}}
: {{przym}} [[anomiczny]]
{{frazeologia}}
{{etymologia}}
: (1.1) {{etym|gr|ἀνομία}} (anomía) → [[bezprawie]]<ref>{{cytuj|dostęp=r|autor=Lidia Wiśniakowska|tytuł=Słownik wyrazów obcych PWN|data=2004|wydawca=Wydawnictwo Naukowe PWN|miejsce=Warszawa|isbn=8301141972|rozdział=[https://archive.org/details/sownikwyrazowobc0000wisn/page/49/mode/1up?q=anomia anomia]|s=[https://archive.org/details/sownikwyrazowobc0000wisn/page/49/mode/1up 49]|url=https://archive.org/details/sownikwyrazowobc0000wisn|język=pl}}</ref>
{{uwagi}}
{{tłumaczenia}}
* angielski: (1.1) [[anomie]]
* baskijski: (1.1) [[anomia]]
* duński: (1.1) [[anomi]] {{w}}
* francuski: (1.1) [[anomie]] {{ż}}
* hiszpański: (1.1) [[anomia]] {{ż}}; (1.2) [[anomia]] {{ż}}
* niemiecki: (1.1) [[Anomie]] {{ż}}
* norweski (bokmål): (1.1) [[anomi]] {{m}}
* rosyjski: (1.1) [[аномия]] {{ż}}
* szwedzki: (1.1) [[anomi]] {{w}}
{{źródła}}
<references />
== anomia ({{język baskijski}}) ==
{{wymowa}}
{{znaczenia}}
''rzeczownik''
: (1.1) {{socjol}} [[anomia]]<ref>{{Euskalterm|id=1934814}}</ref>
{{odmiana}}
{{przykłady}}
{{składnia}}
{{kolokacje}}
{{synonimy}}
{{antonimy}}
{{hiperonimy}}
{{hiponimy}}
{{holonimy}}
{{meronimy}}
{{pokrewne}}
: {{przym}} [[anomiko]]
{{frazeologia}}
{{etymologia}}
{{uwagi}}
{{źródła}}
<references />
== anomia ({{język hiszpański}}) ==
{{wymowa}}
: {{IPA3|ã.ˈnõ.mja}}
{{znaczenia}}
''rzeczownik, ordzaj żeński''
: (1.1) {{socjol}} [[anomia]]
: (1.2) {{psych}} {{jęz}} [[anomia]]
{{odmiana}}
: (1.1-2) {{lp}} anomia, {{lm}} anomias
{{przykłady}}
{{składnia}}
{{kolokacje}}
{{synonimy}}
{{antonimy}}
{{hiperonimy}}
{{hiponimy}}
{{holonimy}}
{{meronimy}}
{{pokrewne}}
: (1.2) {{przym}} [[anómico]]
{{frazeologia}}
{{etymologia}}
: (1.1) {{etym|gr|ἀνομία}} (anomía)
: (1.2) {{etym|nłac|anomia}}
{{uwagi}}
{{źródła}}
rh3yuzwjfgi361759senv4r8l8ubzve
8856314
8856313
2026-08-12T21:17:46Z
Richiski
1147
/* anomia (język hiszpański) */
8856314
wikitext
text/x-wiki
== anomia ({{język polski}}) ==
{{słowo dnia|2026|08|12}}
{{wymowa}}
: {{audio|LL-Q809 (pol)-Tashi-anomia.wav}} {{audio|LL-Q809 (pol)-ThineCupOverfloweth-anomia.wav}}
{{znaczenia}}
''rzeczownik, rodzaj żeński''
: (1.1) {{socjol}} [[załamanie]] [[się]] [[norma|norm]] [[społeczny]]ch, [[pojawienie się]] [[poczucie|poczucia]] [[niepewność|niepewności]] [[i]] [[bezcelowość|bezcelowości]] [[w]] [[społeczeństwo|społeczeństwie]] [[wskutek]] [[nagły]]ch [[przemiana|przemian]] [[społeczny]]ch; {{wikipedia|anomia (stan społeczny)}}
: (1.2) {{med}} {{jęz}} [[afazyjny|afazyjne]] [[zaburzenie]] [[mowa|mowy]], [[trudność|trudności]] [[w]] [[nazywanie|nazywaniu]] [[widzieć|widzianych]] [[przedmiot]]ów; {{wikipedia|anomia (zaburzenie mowy)}}
{{odmiana}}
: (1) {{odmiana-rzeczownik-polski
|Mianownik lp = anomia
|Dopełniacz lp = anomii
|Celownik lp = anomii
|Biernik lp = anomię
|Narzędnik lp = anomią
|Miejscownik lp = anomii
|Wołacz lp = anomio
|Mianownik lm = anomie
|Dopełniacz lm = anomii / {{przest}} anomij<ref>{{SGJPonline|id=17668}}</ref>
|Celownik lm = anomiom
|Biernik lm = anomie
|Narzędnik lm = anomiami
|Miejscownik lm = anomiach
|Wołacz lm = anomie
}}
{{przykłady}}
: (1.1) ''[[kryzys|Kryzys]] [[tożsamość|tożsamości]] [[jednostka|jednostki]] [[związany]] [[ze]] [[zjawisko|zjawiskiem]] [[anomia|anomii]] [[móc|może]] – [[jak]] [[wskazać|wskazał]] [[Robert]] K. Merton […] – [[prowadzić]] [[do]] [[różny]]ch [[reakcja|reakcji]], [[np.]] [[do]] [[wycofanie|wycofania]], [[konformizm]]u, [[bunt]]u, [[zachowanie|zachowań]] [[innowacyjny]]ch, [[przeniesienie|przeniesienia]] [[lojalność|lojalności]]<ref>{{NKJP|data=1996|autorzy=Edmund Wnuk-Lipiński|tytuł_pub=Demokratyczna rekonstrukcja: z socjologii radykalnej zmiany społecznej|hash=a1491951e340e46408ee7e5861e723f4|match_start=376|match_end=382}}</ref>.''
: (1.1) ''[[we|We]] [[współczesny]]ch [[badanie|badaniach]] [[socjologiczny]]ch [[społeczeństwo|społeczeństwa]] [[poprzemysłowy|poprzemysłowego]] [[oraz]] [[zjawisko|zjawiska]] [[migracja|migracji]] [[zarobkowy|zarobkowej]] [[zwracać|zwraca]] [[się]] [[uwaga|uwagę]] [[na]] [[istotny|istotną]] [[rola|rolę]] [[anomia|anomii]] [[społeczny|społecznej]] [[w]] [[rozwijanie|rozwijaniu]] [[się]] [[alienacja|alienacji]], [[a]] [[alienacja|alienacji]] [[w]] [[powstawanie|powstawaniu]] [[zjawisko|zjawiska]] [[anomia|anomii]] [[indywidualny|indywidualnej]]<ref>{{zWikiprojektu|hasło=Alienacja|oldid=77062207}}</ref>.''
: (1.2) ''[[chory|Chorzy]] [[na]] [[anomia|anomię]] [[unikać|unikają]] [[precyzyjny]]ch [[nazwa|nazw]] [[i]] [[często]] [[posługiwać się|posługują się]] [[opis]]ami.''
{{składnia}}
{{kolokacje}}
{{synonimy}}
: (1.2) [[afazja nominalna]], [[afazja amnestyczna]]
{{antonimy}}
{{hiperonimy}}
{{hiponimy}}
{{holonimy}}
{{meronimy}}
{{pokrewne}}
: {{przym}} [[anomiczny]]
{{frazeologia}}
{{etymologia}}
: (1.1) {{etym|gr|ἀνομία}} (anomía) → [[bezprawie]]<ref>{{cytuj|dostęp=r|autor=Lidia Wiśniakowska|tytuł=Słownik wyrazów obcych PWN|data=2004|wydawca=Wydawnictwo Naukowe PWN|miejsce=Warszawa|isbn=8301141972|rozdział=[https://archive.org/details/sownikwyrazowobc0000wisn/page/49/mode/1up?q=anomia anomia]|s=[https://archive.org/details/sownikwyrazowobc0000wisn/page/49/mode/1up 49]|url=https://archive.org/details/sownikwyrazowobc0000wisn|język=pl}}</ref>
{{uwagi}}
{{tłumaczenia}}
* angielski: (1.1) [[anomie]]
* baskijski: (1.1) [[anomia]]
* duński: (1.1) [[anomi]] {{w}}
* francuski: (1.1) [[anomie]] {{ż}}
* hiszpański: (1.1) [[anomia]] {{ż}}; (1.2) [[anomia]] {{ż}}
* niemiecki: (1.1) [[Anomie]] {{ż}}
* norweski (bokmål): (1.1) [[anomi]] {{m}}
* rosyjski: (1.1) [[аномия]] {{ż}}
* szwedzki: (1.1) [[anomi]] {{w}}
{{źródła}}
<references />
== anomia ({{język baskijski}}) ==
{{wymowa}}
{{znaczenia}}
''rzeczownik''
: (1.1) {{socjol}} [[anomia]]<ref>{{Euskalterm|id=1934814}}</ref>
{{odmiana}}
{{przykłady}}
{{składnia}}
{{kolokacje}}
{{synonimy}}
{{antonimy}}
{{hiperonimy}}
{{hiponimy}}
{{holonimy}}
{{meronimy}}
{{pokrewne}}
: {{przym}} [[anomiko]]
{{frazeologia}}
{{etymologia}}
{{uwagi}}
{{źródła}}
<references />
== anomia ({{język hiszpański}}) ==
{{wymowa}}
: {{IPA3|ã.ˈnõ.mja}}
{{znaczenia}}
''rzeczownik, ordzaj żeński''
: (1.1) {{socjol}} [[anomia]], [[beznormie]]
: (1.2) {{psych}} {{jęz}} [[anomia]]
{{odmiana}}
: (1.1-2) {{lp}} anomia, {{lm}} anomias
{{przykłady}}
{{składnia}}
{{kolokacje}}
{{synonimy}}
{{antonimy}}
{{hiperonimy}}
{{hiponimy}}
{{holonimy}}
{{meronimy}}
{{pokrewne}}
: (1.2) {{przym}} [[anómico]]
{{frazeologia}}
{{etymologia}}
: (1.1) {{etym|gr|ἀνομία}} (anomía)
: (1.2) {{etym|nłac|anomia}}
{{uwagi}}
{{źródła}}
0pcdirxzi5qd4e2h4u08abcbcga4961
8856315
8856314
2026-08-12T21:29:42Z
Richiski
1147
dodano nowogrecki: (1.1) [[ανομία]] {{ż}}; (1.2) [[ανομία]] {{ż}}
8856315
wikitext
text/x-wiki
== anomia ({{język polski}}) ==
{{słowo dnia|2026|08|12}}
{{wymowa}}
: {{audio|LL-Q809 (pol)-Tashi-anomia.wav}} {{audio|LL-Q809 (pol)-ThineCupOverfloweth-anomia.wav}}
{{znaczenia}}
''rzeczownik, rodzaj żeński''
: (1.1) {{socjol}} [[załamanie]] [[się]] [[norma|norm]] [[społeczny]]ch, [[pojawienie się]] [[poczucie|poczucia]] [[niepewność|niepewności]] [[i]] [[bezcelowość|bezcelowości]] [[w]] [[społeczeństwo|społeczeństwie]] [[wskutek]] [[nagły]]ch [[przemiana|przemian]] [[społeczny]]ch; {{wikipedia|anomia (stan społeczny)}}
: (1.2) {{med}} {{jęz}} [[afazyjny|afazyjne]] [[zaburzenie]] [[mowa|mowy]], [[trudność|trudności]] [[w]] [[nazywanie|nazywaniu]] [[widzieć|widzianych]] [[przedmiot]]ów; {{wikipedia|anomia (zaburzenie mowy)}}
{{odmiana}}
: (1) {{odmiana-rzeczownik-polski
|Mianownik lp = anomia
|Dopełniacz lp = anomii
|Celownik lp = anomii
|Biernik lp = anomię
|Narzędnik lp = anomią
|Miejscownik lp = anomii
|Wołacz lp = anomio
|Mianownik lm = anomie
|Dopełniacz lm = anomii / {{przest}} anomij<ref>{{SGJPonline|id=17668}}</ref>
|Celownik lm = anomiom
|Biernik lm = anomie
|Narzędnik lm = anomiami
|Miejscownik lm = anomiach
|Wołacz lm = anomie
}}
{{przykłady}}
: (1.1) ''[[kryzys|Kryzys]] [[tożsamość|tożsamości]] [[jednostka|jednostki]] [[związany]] [[ze]] [[zjawisko|zjawiskiem]] [[anomia|anomii]] [[móc|może]] – [[jak]] [[wskazać|wskazał]] [[Robert]] K. Merton […] – [[prowadzić]] [[do]] [[różny]]ch [[reakcja|reakcji]], [[np.]] [[do]] [[wycofanie|wycofania]], [[konformizm]]u, [[bunt]]u, [[zachowanie|zachowań]] [[innowacyjny]]ch, [[przeniesienie|przeniesienia]] [[lojalność|lojalności]]<ref>{{NKJP|data=1996|autorzy=Edmund Wnuk-Lipiński|tytuł_pub=Demokratyczna rekonstrukcja: z socjologii radykalnej zmiany społecznej|hash=a1491951e340e46408ee7e5861e723f4|match_start=376|match_end=382}}</ref>.''
: (1.1) ''[[we|We]] [[współczesny]]ch [[badanie|badaniach]] [[socjologiczny]]ch [[społeczeństwo|społeczeństwa]] [[poprzemysłowy|poprzemysłowego]] [[oraz]] [[zjawisko|zjawiska]] [[migracja|migracji]] [[zarobkowy|zarobkowej]] [[zwracać|zwraca]] [[się]] [[uwaga|uwagę]] [[na]] [[istotny|istotną]] [[rola|rolę]] [[anomia|anomii]] [[społeczny|społecznej]] [[w]] [[rozwijanie|rozwijaniu]] [[się]] [[alienacja|alienacji]], [[a]] [[alienacja|alienacji]] [[w]] [[powstawanie|powstawaniu]] [[zjawisko|zjawiska]] [[anomia|anomii]] [[indywidualny|indywidualnej]]<ref>{{zWikiprojektu|hasło=Alienacja|oldid=77062207}}</ref>.''
: (1.2) ''[[chory|Chorzy]] [[na]] [[anomia|anomię]] [[unikać|unikają]] [[precyzyjny]]ch [[nazwa|nazw]] [[i]] [[często]] [[posługiwać się|posługują się]] [[opis]]ami.''
{{składnia}}
{{kolokacje}}
{{synonimy}}
: (1.2) [[afazja nominalna]], [[afazja amnestyczna]]
{{antonimy}}
{{hiperonimy}}
{{hiponimy}}
{{holonimy}}
{{meronimy}}
{{pokrewne}}
: {{przym}} [[anomiczny]]
{{frazeologia}}
{{etymologia}}
: (1.1) {{etym|gr|ἀνομία}} (anomía) → [[bezprawie]]<ref>{{cytuj|dostęp=r|autor=Lidia Wiśniakowska|tytuł=Słownik wyrazów obcych PWN|data=2004|wydawca=Wydawnictwo Naukowe PWN|miejsce=Warszawa|isbn=8301141972|rozdział=[https://archive.org/details/sownikwyrazowobc0000wisn/page/49/mode/1up?q=anomia anomia]|s=[https://archive.org/details/sownikwyrazowobc0000wisn/page/49/mode/1up 49]|url=https://archive.org/details/sownikwyrazowobc0000wisn|język=pl}}</ref>
{{uwagi}}
{{tłumaczenia}}
* angielski: (1.1) [[anomie]]
* baskijski: (1.1) [[anomia]]
* duński: (1.1) [[anomi]] {{w}}
* francuski: (1.1) [[anomie]] {{ż}}
* hiszpański: (1.1) [[anomia]] {{ż}}; (1.2) [[anomia]] {{ż}}
* niemiecki: (1.1) [[Anomie]] {{ż}}
* norweski (bokmål): (1.1) [[anomi]] {{m}}
* nowogrecki: (1.1) [[ανομία]] {{ż}}; (1.2) [[ανομία]] {{ż}}
* rosyjski: (1.1) [[аномия]] {{ż}}
* szwedzki: (1.1) [[anomi]] {{w}}
{{źródła}}
<references />
== anomia ({{język baskijski}}) ==
{{wymowa}}
{{znaczenia}}
''rzeczownik''
: (1.1) {{socjol}} [[anomia]]<ref>{{Euskalterm|id=1934814}}</ref>
{{odmiana}}
{{przykłady}}
{{składnia}}
{{kolokacje}}
{{synonimy}}
{{antonimy}}
{{hiperonimy}}
{{hiponimy}}
{{holonimy}}
{{meronimy}}
{{pokrewne}}
: {{przym}} [[anomiko]]
{{frazeologia}}
{{etymologia}}
{{uwagi}}
{{źródła}}
<references />
== anomia ({{język hiszpański}}) ==
{{wymowa}}
: {{IPA3|ã.ˈnõ.mja}}
{{znaczenia}}
''rzeczownik, ordzaj żeński''
: (1.1) {{socjol}} [[anomia]], [[beznormie]]
: (1.2) {{psych}} {{jęz}} [[anomia]]
{{odmiana}}
: (1.1-2) {{lp}} anomia, {{lm}} anomias
{{przykłady}}
{{składnia}}
{{kolokacje}}
{{synonimy}}
{{antonimy}}
{{hiperonimy}}
{{hiponimy}}
{{holonimy}}
{{meronimy}}
{{pokrewne}}
: (1.2) {{przym}} [[anómico]]
{{frazeologia}}
{{etymologia}}
: (1.1) {{etym|gr|ἀνομία}} (anomía)
: (1.2) {{etym|nłac|anomia}}
{{uwagi}}
{{źródła}}
jzmfsrtzhwon9s1czi6wxa1z2t3eon5
komunałka
0
942624
8856462
8645235
2026-08-13T11:21:29Z
~2026-44350-46
116380
dodano angielski: (1.1) [[kommunalka]]
8856462
wikitext
text/x-wiki
{{podobne|komunalka}}
== komunałka ({{język polski}}) ==
{{wymowa}}
{{znaczenia}}
''rzeczownik, rodzaj żeński''
: (1.1) {{pot}} [[mieszkanie]] [[komunalny|komunalne]]
{{odmiana}}
{{przykłady}}
: (1.1) ''[[sprowadzić się|Sprowadziło się]] [[tu]] [[sporo]] [[nowy]]ch [[rodzina|rodzin]], [[dla]] [[który]]ch [[ogromny|ogromne]] [[lokal]]e [[zamienić|zamieniono]] [[w]] [[mały|małe]] [[klitka|klitki]] [[zwany|zwane]] [[komunałka]]mi''<ref>{{źródło|autor=Ryszard Ćwirlej|tytuł=''Błyskawiczna wypłata''}}</ref>.
{{składnia}}
{{kolokacje}}
{{synonimy}}
{{antonimy}}
{{hiperonimy}}
{{hiponimy}}
{{holonimy}}
{{meronimy}}
{{pokrewne}}
{{frazeologia}}
{{etymologia}}
{{uwagi}}
{{tłumaczenia}}
* angielski: (1.1) [[kommunalka]]
{{źródła}}
<references />
0hnkq57s21lqaaxhpbll4fnz09m085l
kosmówka
0
947394
8856204
8677584
2026-08-12T16:05:40Z
OkuRin
62517
dodano interlingua: (1.1) [[chorion]]
8856204
wikitext
text/x-wiki
== kosmówka ({{język polski}}) ==
{{wymowa}}
: {{audio|LL-Q809 (pol)-Olaf-kosmówka.wav}}
{{znaczenia}}
''rzeczownik, rodzaj żeński''
: (1.1) {{biol}} [[błona płodowa]] [[powstawać|powstająca]] [[z]] [[trofoblast]]u [[zarodek|zarodka]], [[który|która]] [[umożliwiać|umożliwia]] [[wymiana|wymianę]] [[substancja|substancji]] [[między]] [[krew|krwią]] [[matka|matki]] [[a]] [[krew|krwią]] [[płód|płodu]] [[i]] [[uczestniczyć|uczestniczy]] [[w]] [[powstanie|powstaniu]] [[łożysko|łożyska]]
{{odmiana}}
{{przykłady}}
: (1.1) ''[[nieprawidłowość|Nieprawidłowości]] [[kosmówka|kosmówki]] [[móc|mogą]] [[prowadzić]] [[do]] [[problem]]ów [[z]] [[łożysko|łożyskiem]] [[lub]] [[rozwój|rozwojem]] [[płód|płodu]].''
{{składnia}}
{{kolokacje}}
{{synonimy}}
{{antonimy}}
{{hiperonimy}}
{{hiponimy}}
{{holonimy}}
{{meronimy}}
{{pokrewne}}
{{frazeologia}}
{{etymologia}}
{{uwagi}}
{{tłumaczenia}}
* angielski: (1.1) [[chorion]]
* czeski: (1.1) [[choriová membrána]] {{ż}}
* francuski: (1.1) [[chorion]] {{m}}
* hiszpański: (1.1) [[corion]] {{m}}
* interlingua: (1.1) [[chorion]]
* koreański: (1.1) [[융모막]] (yungmomak)
* łaciński: (1.1) [[chorion]] {{n}}
* niemiecki: (1.1) [[Chorion]] {{n}}
* portugalski: (1.1) [[cório]] {{m}}
* słowacki: (1.1) [[choriová membrána]] {{ż}}
* turecki: (1.1) [[koriyon]]
* ukraiński: (1.1) [[хоріон]] {{m}} (chorion)
* włoski: (1.1) [[corion]] {{m}}
{{źródła}}
tbs0qr2m1y71hboqlz6hsa7pcabpaz2
yıkamak
0
952561
8856467
8723740
2026-08-13T11:40:40Z
Türkçe-Lehçe sözlük
114911
/* yıkamak (język turecki) */
8856467
wikitext
text/x-wiki
== yıkamak ({{język turecki}}) ==
{{wymowa}}
: {{audio|LL-Q256 (tur)-Veravi95-yıkamak.wav}}
{{znaczenia}}
''czasownik''
: (1.1) [[myć]]
{{odmiana}}
: (1.1) {{odmiana-czasownik-turecki}}
{{przykłady}}
: (1.1) ''[[erkek kardeş|Erkek kardeşim]] [[araba|arabayı]] [[yıkamak|yıkıyor]].'' → [[mój|Mój]] [[brat]] '''[[myć|myje]]''' [[samochód]].
{{składnia}}
{{kolokacje}}
{{synonimy}}
{{antonimy}}
{{hiperonimy}}
{{hiponimy}}
{{holonimy}}
{{meronimy}}
{{pokrewne}}
{{frazeologia}}
{{etymologia}}
{{uwagi}}
{{źródła}}
4pwdq269vtzgtugh4kjl1dv3ytna0ic
naczyniówka
0
955998
8856205
8825708
2026-08-12T16:06:30Z
OkuRin
62517
dodano angielski: (1.1) [[choroid]] • interlingua: (1.1) [[choroida]]
8856205
wikitext
text/x-wiki
== naczyniówka ({{język polski}}) ==
{{wymowa}}
: {{audio|LL-Q809 (pol)-Olaf-naczyniówka.wav}}
{{znaczenia}}
''rzeczownik, rodzaj żeński''
: (1.1) {{anat}} [[część]] [[błona|błony]] [[naczyniowy|naczyniowej]] [[oko|oka]], [[między]] [[twardówka|twardówką]] [[a]] [[siatkówka|siatkówką]], [[który|której]] [[zadanie]]m [[być|jest]] [[dostarczanie]] [[tlen]]u [[i]] [[składnik]]ów [[odżywczy]]ch [[do]] [[zewnętrzny]]ch [[warstwa|warstw]] [[siatkówka|siatkówki]]; {{wikipedia}}
{{odmiana}}
{{przykłady}}
{{składnia}}
{{kolokacje}}
: (1.1) [[zapalenie naczyniówki]]
{{synonimy}}
{{antonimy}}
{{hiperonimy}}
{{hiponimy}}
{{holonimy}}
{{meronimy}}
{{pokrewne}}
: {{rzecz}} [[naczyniak]] {{mzw}}/{{mrz}}
{{frazeologia}}
{{etymologia}}
{{uwagi}}
{{tłumaczenia}}
* angielski: (1.1) [[choroid]]
* farerski: (1.1) [[æðrahinna]] {{ż}}
* interlingua: (1.1) [[choroida]]
{{źródła}}
o107abl6wh6q8rljvrn3g0liu7s57w3
8856220
8856205
2026-08-12T17:39:30Z
~2026-44114-85
116368
dodano czeski: (1.1) [[cévnatka]] {{ż}} • słowacki: (1.1) [[cievovka]] {{ż}} • węgierski: (1.1) [[érhártya]]
8856220
wikitext
text/x-wiki
== naczyniówka ({{język polski}}) ==
{{wymowa}}
: {{audio|LL-Q809 (pol)-Olaf-naczyniówka.wav}}
{{znaczenia}}
''rzeczownik, rodzaj żeński''
: (1.1) {{anat}} [[część]] [[błona|błony]] [[naczyniowy|naczyniowej]] [[oko|oka]], [[między]] [[twardówka|twardówką]] [[a]] [[siatkówka|siatkówką]], [[który|której]] [[zadanie]]m [[być|jest]] [[dostarczanie]] [[tlen]]u [[i]] [[składnik]]ów [[odżywczy]]ch [[do]] [[zewnętrzny]]ch [[warstwa|warstw]] [[siatkówka|siatkówki]]; {{wikipedia}}
{{odmiana}}
{{przykłady}}
{{składnia}}
{{kolokacje}}
: (1.1) [[zapalenie naczyniówki]]
{{synonimy}}
{{antonimy}}
{{hiperonimy}}
{{hiponimy}}
{{holonimy}}
{{meronimy}}
{{pokrewne}}
: {{rzecz}} [[naczyniak]] {{mzw}}/{{mrz}}
{{frazeologia}}
{{etymologia}}
{{uwagi}}
{{tłumaczenia}}
* angielski: (1.1) [[choroid]]
* czeski: (1.1) [[cévnatka]] {{ż}}
* farerski: (1.1) [[æðrahinna]] {{ż}}
* interlingua: (1.1) [[choroida]]
* słowacki: (1.1) [[cievovka]] {{ż}}
* węgierski: (1.1) [[érhártya]]
{{źródła}}
sjgra3crqm9cpcr3robopse8he6fn8f
histidina
0
956686
8856361
8768753
2026-08-13T07:25:10Z
Zuiarra
17347
eu
8856361
wikitext
text/x-wiki
== histidina ({{język baskijski}}) ==
{{wymowa}}
{{znaczenia}}
''rzeczownik nieżywotny''
: (1.1) {{biochem}} [[histydyna]]<ref>{{Euskalterm|id=2048471}}</ref>
{{odmiana}}
{{przykłady}}
{{składnia}}
{{kolokacje}}
{{synonimy}}
{{antonimy}}
{{hiperonimy}}
: (1.1) [[aminoazido]]
{{hiponimy}}
{{holonimy}}
{{meronimy}}
{{pokrewne}}
{{frazeologia}}
{{etymologia}}
{{uwagi}}
{{źródła}}
<references />
== histidina ({{język hiszpański}}) ==
{{wymowa}}
: {{IPA3|iș.ti.ˈði.na}}
{{znaczenia}}
''rzeczownik, rodzaj żeński''
: (1.1) {{biochem}} [[histydyna]]
{{odmiana}}
: (1.1) {{lp}} histidina, {{lm}} histidinas
{{przykłady}}
{{składnia}}
{{kolokacje}}
{{synonimy}}
{{antonimy}}
{{hiperonimy}}
: (1.1) [[aminoácido]]
{{hiponimy}}
{{holonimy}}
{{meronimy}}
{{pokrewne}}
{{frazeologia}}
{{etymologia}}
{{uwagi}}
{{źródła}}
guqfkn6t0178u4soxnyb94dwr4oryx1
Wikisłownikarz:Türkçe-Lehçe sözlük/brudnopis
2
964489
8856461
8856130
2026-08-13T11:17:22Z
Türkçe-Lehçe sözlük
114911
8856461
wikitext
text/x-wiki
* [[gün görmüş]] - [[gün#tr|kolo. w 'gün']]
* [[güneş doğması]] - [[wschód słońca#pl|tłum. w 'wschód słońca']]
* [[güneş doğuşu]] - [[wschód słońca#pl|tłum. w 'wschód słońca']]
* [[güneş tanrılığı]] - [[bóstwo solarne#pl|tłum. w 'bóstwo solarne']]
* [[güneş ışınları]] - [[güneş#tr|syn. w 'güneş']]
* [[günün adamı]] - [[gün#tr|frazeo. w 'gün']]
* [[güvence]] - [[güvenlik#tr|pokr. w 'güvenlik']]
* [[güvenceli]] - [[güvenlik#tr|pokr. w 'güvenlik']]
* [[güvencesiz]] - [[güvenlik#tr|pokr. w 'güvenlik']]
* [[güvenç]] - [[güvenlik#tr|pokr. w 'güvenlik']]
* [[güzelleştirilmek]] - [[güzel#tr|pokr. w 'güzel']]
* [[güzelleştirmek]] - [[güzel#tr|pokr. w 'güzel']]
----
* [[-arası]] - [[między-#pl|tłum. w 'między-']]
* [[50]] - [[kalay#tr|przykł. w 'kalay']]
* [[AMBS]] - [[ESBC#pl|tłum. w 'ESBC']]
* [[Aberdeen]] - [[Aberdeen#pl|tłum. w 'Aberdeen']]
* [[Abican]] - [[Abidżan#pl|tłum. w 'Abidżan']]
* [[Abuja]] - [[Abudża#pl|tłum. w 'Abudża']]
* [[Acemce]] - [[Farsça#tr|syn. w 'Farsça']]
* [[Adanalı]] - [[Adana#tr|pokr. w 'Adana']]
* [[Adriyatik]] - [[Adriyatik Denizi#tr|nagł. w 'Adriyatik Denizi']]
* [[Adıyamanlı]] - [[Adıyaman#tr|pokr. w 'Adıyaman']]
* [[Afrika çekirgesi]] - [[çekirge#tr|kolo. w 'çekirge']]
* [[Afrikalı]] - [[Güney Afrikalı#tr|nagł. w 'Güney Afrikalı']], [[Afrika#tr|pokr. w 'Afrika']]
* [[Afrodisias]] - [[Afrodyzja#pl|tłum. w 'Afrodyzja']]
* [[Afyonkarahisarlı]] - [[Afyonkarahisar#tr|pokr. w 'Afyonkarahisar']]
* [[Akitanya]] - [[Akwitania#pl|tłum. w 'Akwitania']]
* [[Aksaraylı]] - [[Aksaray#tr|pokr. w 'Aksaray']]
* [[Allah bağışlasın]] - [[Allah#tr|frazeo. w 'Allah']]
* [[Allah gümüş kapıyı kaparsa altın kapıyı açar]] - [[Allah#tr|frazeo. w 'Allah']]
* [[Allah kolaylık versin]] - [[Allah#tr|frazeo. w 'Allah']]
* [[Allah'a şükür]] - [[şükür#tr|syn. w 'şükür']]
* [[Allaha şükür]] - [[teşekkür#tr|frazeo. w 'teşekkür']]
* [[Alman çalışmaları]] - [[germanistyka#pl|tłum. w 'germanistyka']]
* [[Alsace]] - [[Alzacja#pl|tłum. w 'Alzacja']]
* [[Amasyalı]] - [[Amasya#tr|pokr. w 'Amasya']]
* [[Amerikan]] - [[Amerikan armudu#tr|nagł. w 'Amerikan armudu']]
* [[Amuderya]] - [[Amu-daria#pl|tłum. w 'Amu-daria']]
* [[Andromeda]] - [[Andromeda#pl|tłum. w 'Andromeda']]
* [[Anonim Alkolikler]] - [[AA#pl|tłum. w 'AA']]
* [[Anonim Şirket]] - [[spółka akcyjna#pl|tłum. w 'spółka akcyjna']]
* [[Antalyalı]] - [[Antalya#tr|pokr. w 'Antalya']]
* [[Antananarivo]] - [[Antananarywa#pl|tłum. w 'Antananarywa']]
* [[Antares]] - [[Antares#pl|tłum. w 'Antares']]
* [[Antigua]] - [[Antigua ve Barbuda#tr|nagł. w 'Antigua ve Barbuda']]
* [[Antiller]] - [[Küçük Antiller#tr|nagł. w 'Küçük Antiller']]
* [[Antümi]] - [[Antoni#pl|tłum. w 'Antoni']]
* [[Arap tazısı]] - [[Gazal tazısı#tr|syn. w 'Gazal tazısı']], [[tazı#tr|hipo. w 'tazı']]
* [[Ardahanlı]] - [[Ardahan#tr|pokr. w 'Ardahan']]
* [[Artsah]] - [[Arcach#pl|tłum. w 'Arcach']]
* [[Artvinli]] - [[Artvin#tr|pokr. w 'Artvin']]
* [[Ascension Adası]] - [[Wyspa Wniebowstąpienia#pl|tłum. w 'Wyspa Wniebowstąpienia']]
* [[Astrahan]] - [[Astrachań#pl|tłum. w 'Astrachań']]
* [[Asurlular]] - [[Asyria#pl|tłum. w 'Asyria']]
* [[Atatürkçülük]] - [[Kemalizm#tr|syn. w 'Kemalizm']]
* [[Atlas]] - [[Atlas Okyanusu#tr|nagł. w 'Atlas Okyanusu']]
* [[Avlona]] - [[Wlora#pl|tłum. w 'Wlora']]
* [[Avlonya]] - [[Wlora#pl|tłum. w 'Wlora']]
* [[Aydınlı]] - [[Aydın#tr|pokr. w 'Aydın']]
* [[Aziz Nikola]] - [[mikołajki#pl|tłum. w 'mikołajki']]
* [[Aziz Nikola günü]] - [[mikołajki#pl|tłum. w 'mikołajki']]
* [[Ağrılı]] - [[Ağrı#tr|pokr. w 'Ağrı']]
* [[Aşura Günü]] - [[Aszura#pl|tłum. w 'Aszura']]
* [[Aşure Günü]] - [[Aszura#pl|tłum. w 'Aszura']]
* [[Bab'ül Mendep]] - [[Bab al-Mandab#pl|tłum. w 'Bab al-Mandab']]
* [[Baden-Württemberg]] - [[Badenia-Wirtembergia#pl|tłum. w 'Badenia-Wirtembergia']]
* [[Baltık]] - [[Baltık Denizi#tr|nagł. w 'Baltık Denizi']]
* [[Balıkesirli]] - [[Balıkesir#tr|pokr. w 'Balıkesir']]
* [[Barabbas]] - [[Barabasz#pl|tłum. w 'Barabasz']]
* [[Barbuda]] - [[Antigua ve Barbuda#tr|nagł. w 'Antigua ve Barbuda']]
* [[Bartınlı]] - [[Bartın#tr|pokr. w 'Bartın']]
* [[Basra]] - [[Basra Körfezi#tr|nagł. w 'Basra Körfezi']]
* [[Batlamyus]] - [[Ptolemeusz#pl|tłum. w 'Ptolemeusz']]
* [[Batmanlı]] - [[Batman#tr|pokr. w 'Batman']]
* [[Batı Berlin]] - [[Berlin Zachodni#pl|tłum. w 'Berlin Zachodni']]
* [[Batı Şeria]] - [[Zachodni Brzeg#pl|tłum. w 'Zachodni Brzeg']]
* [[Bayburtlu]] - [[Bayburt#tr|pokr. w 'Bayburt']]
* [[Bereketli Hilal]] - [[Żyzny Półksiężyc#pl|tłum. w 'Żyzny Półksiężyc']]
* [[Beytüllahim]] - [[Betlejem#pl|tłum. w 'Betlejem']]
* [[Bilecikli]] - [[Bilecik#tr|pokr. w 'Bilecik']]
* [[Bingöllü]] - [[Bingöl#tr|pokr. w 'Bingöl']]
* [[Bitlisli]] - [[Bitlis#tr|pokr. w 'Bitlis']]
* [[Bohemya]] - [[Czechy#pl|tłum. w 'Czechy']]
* [[Bolulu]] - [[Bolu#tr|pokr. w 'Bolu']]
* [[Britanya Kolumbiyası]] - [[Kolumbia Brytyjska#pl|tłum. w 'Kolumbia Brytyjska']]
* [[Burdurlu]] - [[Burdur#tr|pokr. w 'Burdur']]
* [[Bursalı]] - [[Bursa#tr|pokr. w 'Bursa']]
* [[Büyük Antiller]] - [[büyük#tr|kolo. w 'büyük']]
* [[Büyük Menderes]] - [[Meander#pl|tłum. w 'Meander']]
* [[Chaeronea]] - [[Cheronea#pl|tłum. w 'Cheronea']]
* [[Cisürdün]] - [[Zachodni Brzeg#pl|tłum. w 'Zachodni Brzeg']]
* [[Cupid]] - [[Kupidyn#pl|tłum. w 'Kupidyn']]
* [[Córdoba]] - [[Kordoba#pl|tłum. w 'Kordoba']]
* [[Debora]] - [[Debora#pl|tłum. w 'Debora']]
* [[Delhi]] - [[Yeni Delhi#tr|nagł. w 'Yeni Delhi']]
* [[Demir Perde]] - [[Doğu Bloku#tr|syn. w 'Doğu Bloku']]
* [[Demokratik Almanya Cumhuriyeti]] - [[Niemiecka Republika Demokratyczna#pl|tłum. w 'Niemiecka Republika Demokratyczna']]
* [[Denizlili]] - [[Denizli#tr|pokr. w 'Denizli']]
* [[Dinyeper]] - [[Dniepr#pl|tłum. w 'Dniepr']]
* [[Diyarbakırlı]] - [[Diyarbakır#tr|pokr. w 'Diyarbakır']]
* [[Diyojen]] - [[Diogenes#pl|tłum. w 'Diogenes']]
* [[Dnipro]] - [[Dniepr#pl|tłum. w 'Dniepr']]
* [[Dominik]] - [[Dominik Cumhuriyeti#tr|nagł. w 'Dominik Cumhuriyeti']]
* [[Dünya Saati]] - [[Godzina dla Ziemi#pl|tłum. w 'Godzina dla Ziemi']]
* [[Düzceli]] - [[Düzce#tr|pokr. w 'Düzce']]
* [[Edirneli]] - [[Edirne#tr|pokr. w 'Edirne']]
* [[Ege]] - [[Ege Denizi#tr|nagł. w 'Ege Denizi']]
* [[Elazığlı]] - [[Elâzığ#tr|pokr. w 'Elâzığ']]
* [[Eos]] - [[Eos#pl|tłum. w 'Eos']]
* [[Eriha]] - [[Jerycho#pl|tłum. w 'Jerycho']]
* [[Erzincanlı]] - [[Erzincan#tr|pokr. w 'Erzincan']]
* [[Erzurumlu]] - [[Erzurum#tr|pokr. w 'Erzurum']]
* [[Eskişehirli]] - [[Eskişehir#tr|pokr. w 'Eskişehir']]
* [[Esvatini Krallığı]] - [[Svaziland#tr|syn. w 'Svaziland']], [[Esvatini#tr|syn. w 'Esvatini']]
* [[Everest]] - [[dağ#tr|przykł. w 'dağ']], [[dünya#tr|przykł. w 'dünya']]
* [[Eyfel Kulesi]] - [[wieża Eiffla#pl|tłum. w 'wieża Eiffla']]
* [[Fas Krallığı]] - [[Fas#tr|syn. w 'Fas']]
* [[Fes]] - [[Fez#pl|tłum. w 'Fez']]
* [[Fokşan]] - [[Fokszany#pl|tłum. w 'Fokszany']]
* [[Fotios]] - [[Focjusz#pl|tłum. w 'Focjusz']]
* [[Fransız Guyanası]] - [[Fransız#tr|kolo. w 'Fransız']]
* [[Fransız kalmak]] - [[Fransız#tr|frazeo. w 'Fransız']]
* [[Fuji]] - [[Fudżi#pl|tłum. w 'Fudżi']]
* [[Hakk'ın rahmetine kavuşmak]] - [[ecel şerbeti içmek#tr|syn. w 'ecel şerbeti içmek']]
* [[Hakkârili]] - [[Hakkâri#tr|pokr. w 'Hakkâri']]
* [[Hataylı]] - [[Hatay#tr|pokr. w 'Hatay']]
* [[Hawaii]] - [[Havai#tr|syn. w 'Havai']]
* [[Hayfa]] - [[Hajfa#pl|tłum. w 'Hajfa']]
* [[Haçlı Seferleri]] - [[krucjata#pl|tłum. w 'krucjata']]
* [[Haçlılar]] - [[haç#tr|pokr. w 'haç']]
* [[Hersek-Bosna]] - [[Herceg-Bośnia#pl|tłum. w 'Herceg-Bośnia']]
* [[Hindukuş Dağları]] - [[Hindukusz#pl|tłum. w 'Hindukusz']]
* [[Hristiyan]] - [[Hristiyanlık#tr|pokr. w 'Hristiyanlık']], [[Hristiyanlık#tr|pokr. w 'Hristiyanlık']]
* [[II. Dünya Savaşı]] - [[dünya#tr|kolo. w 'dünya']]
* [[Ispartalı]] - [[Isparta#tr|pokr. w 'Isparta']]
* [[Iğdırlı]] - [[Iğdır#tr|pokr. w 'Iğdır']]
* [[Japon]] - [[Japon balığı#tr|nagł. w 'Japon balığı']]
* [[Jorj]] - [[Jerzy#pl|tłum. w 'Jerzy']]
* [[Jön Türk]] - [[młodoturek#pl|tłum. w 'młodoturek']]
* [[Jül]] - [[Juliusz#pl|tłum. w 'Juliusz']]
* [[KDHC]] - [[KRLD#pl|tłum. w 'KRLD']]
* [[Kahramanmaraşlı]] - [[Kahramanmaraş#tr|pokr. w 'Kahramanmaraş']]
* [[Kaledonya]] - [[Yeni Kaledonya#tr|nagł. w 'Yeni Kaledonya']]
* [[Kapadokya]] - [[Kapadocja#pl|tłum. w 'Kapadocja']]
* [[Kara Blok]] - [[czarny blok#pl|tłum. w 'czarny blok']]
* [[Karabüklü]] - [[Karabük#tr|pokr. w 'Karabük']]
* [[Karaköse]] - [[Ağrı#tr|syn. w 'Ağrı']]
* [[Karamanlı]] - [[Karaman#tr|pokr. w 'Karaman']]
* [[Karlofça]] - [[Karłowice#pl|tłum. w 'Karłowice']]
* [[Karslı]] - [[Kars#tr|pokr. w 'Kars']]
* [[Kastamonulu]] - [[Kastamonu#tr|pokr. w 'Kastamonu']]
* [[Katyn Katliamı]] - [[zbrodnia katyńska#pl|tłum. w 'zbrodnia katyńska']]
* [[Kayserili]] - [[Kayseri#tr|pokr. w 'Kayseri']]
* [[Kilimanjaro Dağı]] - [[Kilimandżaro#pl|tłum. w 'Kilimandżaro']]
* [[Kilisli]] - [[Kilis#tr|pokr. w 'Kilis']]
* [[Kocaelili]] - [[Kocaeli#tr|pokr. w 'Kocaeli']]
* [[Kokul]] - [[Tyrnawa#pl|tłum. w 'Tyrnawa']]
* [[Kokulu]] - [[Tyrnawa#pl|tłum. w 'Tyrnawa']]
* [[Kongo]] - [[Kongo Cumhuriyeti#tr|nagł. w 'Kongo Cumhuriyeti']]
* [[Konyalı]] - [[Konya#tr|pokr. w 'Konya']]
* [[Kosta]] - [[Kostas#pl|tłum. w 'Kostas']]
* [[Kr#inter]] - [[kripton#tr|syn. w 'kripton']]
* [[Krakov]] - [[Kraków#pl|tłum. w 'Kraków']], [[Krakovi#tr|syn. w 'Krakovi']]
* [[Kupid]] - [[Kupidyn#pl|tłum. w 'Kupidyn']]
* [[Kutsal Kitap]] - [[kutsal#tr|kolo. w 'kutsal']]
* [[Kuvaterner]] - [[czwartorzęd#pl|tłum. w 'czwartorzęd']]
* [[Körfez Akıntısı]] - [[golfstrim#tr|syn. w 'golfstrim']]
* [[Kütahyalı]] - [[Kütahya#tr|pokr. w 'Kütahya']]
* [[Kıbrıs Cumhuriyeti]] - [[Kıbrıs#tr|kolo. w 'Kıbrıs']]
* [[Kırgızistanlı]] - [[Kirgistańczyk#pl|tłum. w 'Kirgistańczyk']]
* [[Kırklarelili]] - [[Kırklareli#tr|pokr. w 'Kırklareli']]
* [[Kırıkkaleli]] - [[Kırıkkale#tr|pokr. w 'Kırıkkale']]
* [[Kırım Tatarca]] - [[krymskotatarski#pl|tłum. w 'krymskotatarski']]
* [[Kırşehirli]] - [[Kırşehir#tr|pokr. w 'Kırşehir']]
* [[Kızılay]] - [[ay#tr|kolo. w 'ay']]
* [[Lahor]] - [[Lahaur#pl|tłum. w 'Lahaur']]
* [[Latviya]] - [[Łotwa#pl|tłum. w 'Łotwa']]
* [[Lehistan Krallığı]] - [[Królestwo Polskie#pl|tłum. w 'Królestwo Polskie']]
* [[Leiden]] - [[Lejda#pl|tłum. w 'Lejda']]
* [[Leymosun]] - [[Limassol#pl|tłum. w 'Limassol']]
* [[Liberya Cumhuriyeti]] - [[Liberya#tr|syn. w 'Liberya']]
* [[Limasol]] - [[Limassol#pl|tłum. w 'Limassol']]
* [[Makedonya Eski Yugoslav Cumhuriyeti]] - [[Była Jugosłowiańska Republika Macedonii#pl|tłum. w 'Była Jugosłowiańska Republika Macedonii']]
* [[Malatyalı]] - [[Malatya#tr|pokr. w 'Malatya']]
* [[Manisalı]] - [[Manisa#tr|pokr. w 'Manisa']]
* [[Mardinli]] - [[Mardin#tr|pokr. w 'Mardin']]
* [[Marmara]] - [[Marmara Denizi#tr|nagł. w 'Marmara Denizi']]
* [[Marmaroş]] - [[Marmarosz#pl|tłum. w 'Marmarosz']]
* [[Marsilya]] - [[Marsylia#pl|tłum. w 'Marsylia']]
* [[Medusa]] - [[Meduza#pl|tłum. w 'Meduza']]
* [[Melkisedek]] - [[Melchizedek#pl|tłum. w 'Melchizedek']]
* [[Mersinli]] - [[Mersin#tr|pokr. w 'Mersin']]
* [[Miami]] - [[Miami#pl|tłum. w 'Miami']]
* [[Milet]] - [[Milet#pl|tłum. w 'Milet']]
* [[Milletler Cemiyeti]] - [[Liga Narodów#pl|tłum. w 'Liga Narodów']]
* [[Mohaç]] - [[Mohacz#pl|tłum. w 'Mohacz']]
* [[Mokoş]] - [[Mokosz#pl|tłum. w 'Mokosz']]
* [[Murad]] - [[Murat#tr|syn. w 'Murat']]
* [[Musevi]] - [[Musevilik#tr|pokr. w 'Musevilik']], [[Musevilik#tr|pokr. w 'Musevilik']]
* [[Mutlu Noeller]] - [[Wesołych Świąt#pl|tłum. w 'Wesołych Świąt']]
* [[Muğlalı]] - [[Muğla#tr|pokr. w 'Muğla']]
* [[Muşlu]] - [[Muş#tr|pokr. w 'Muş']]
* [[Mısır Arap Cumhuriyeti]] - [[Mısır#tr|syn. w 'Mısır']]
* [[N]] - [[azot#tr|syn. w 'azot']]
* [[NSAİİ]] - [[NLPZ#pl|tłum. w 'NLPZ']]
* [[Nafplion]] - [[Nauplion#pl|tłum. w 'Nauplion']]
* [[Nasranilik]] - [[Hristiyanlık#tr|syn. w 'Hristiyanlık']]
* [[Nebukadnezar]] - [[Nabuchodonozor#pl|tłum. w 'Nabuchodonozor']]
* [[Nevşehirli]] - [[Nevşehir#tr|pokr. w 'Nevşehir']]
* [[Niğdeli]] - [[Niğde#tr|pokr. w 'Niğde']]
* [[Noel]] - [[İyi Noeller#tr|nagł. w 'İyi Noeller']], [[Noel arifesi#tr|nagł. w 'Noel arifesi']], [[noel#tr|pokr. w 'noel']]
* [[Numidya]] - [[Numidia#pl|tłum. w 'Numidia']]
* [[Olimpiya]] - [[Olimpia#pl|tłum. w 'Olimpia']]
* [[Onikiada]] - [[Dodekanez#pl|tłum. w 'Dodekanez']]
* [[Ordulu]] - [[Ordu#tr|pokr. w 'Ordu']]
* [[Orlando]] - [[Orlando#pl|tłum. w 'Orlando']]
* [[Orta Doğu]] - [[orta#tr|kolo. w 'orta']]
* [[Osmaniyeli]] - [[Osmaniye#tr|pokr. w 'Osmaniye']]
* [[Osmanlı]] - [[Osmanlı İmparatorluğu#tr|nagł. w 'Osmanlı İmparatorluğu']]
* [[P#inter]] - [[fosfor#tr|syn. w 'fosfor']]
* [[PKK]] - [[PPK#pl|tłum. w 'PPK']]
* [[PPI]] - [[IPP#pl|tłum. w 'IPP']]
* [[Padova]] - [[Padwa#pl|tłum. w 'Padwa']]
* [[Pakistan İslam Cumhuriyeti]] - [[Pakistan#tr|syn. w 'Pakistan']]
* [[Pandora]] - [[Pandora'nın kutusu#tr|nagł. w 'Pandora'nın kutusu']]
* [[Pantagruel]] - [[Gargantua#tr|kolo. w 'Gargantua']]
* [[Petersburg]] - [[Petersburg#pl|tłum. w 'Petersburg']]
* [[Pisidya]] - [[Pizydia#pl|tłum. w 'Pizydia']]
* [[Polonya dili]] - [[polski#pl|tłum. w 'polski']]
* [[Polonya-Litvanya Birliği]] - [[Rzeczpospolita Obojga Narodów#pl|tłum. w 'Rzeczpospolita Obojga Narodów']]
* [[Poltava]] - [[Połtawa#pl|tłum. w 'Połtawa']]
* [[Prens Adaları]] - [[prens#tr|kolo. w 'prens']]
* [[Prusya]] - [[Prusy#pl|tłum. w 'Prusy']]
* [[Rebeka]] - [[Rebeka#pl|tłum. w 'Rebeka']]
* [[Rizeli]] - [[Rize#tr|pokr. w 'Rize']]
* [[Roma'dayken Romalılar gibi davran]] - [[jeśli wejdziesz między wrony, musisz krakać jak i one#pl|tłum. w 'jeśli wejdziesz między wrony, musisz krakać jak i one']]
* [[Ruşizm]] - [[raszyzm#pl|tłum. w 'raszyzm']]
* [[Safakes]] - [[Safakis#pl|tłum. w 'Safakis']]
* [[Sakaryalı]] - [[Sakarya#tr|pokr. w 'Sakarya']]
* [[Saluki]] - [[Gazal tazısı#tr|syn. w 'Gazal tazısı']], [[tazı#tr|hipo. w 'tazı']]
* [[Samsunlu]] - [[Samsun#tr|pokr. w 'Samsun']]
* [[Sarı kiraz kuşu]] - [[trznadel zwyczajny#pl|tłum. w 'trznadel zwyczajny']]
* [[Selahaddin]] - [[Saladyn#pl|tłum. w 'Saladyn']]
* [[Sen]] - [[Sekwana#pl|tłum. w 'Sekwana']]
* [[Serhas]] - [[Kserkses#pl|tłum. w 'Kserkses']]
* [[Sfakes]] - [[Safakis#pl|tłum. w 'Safakis']]
* [[Sfaks]] - [[Safakis#pl|tłum. w 'Safakis']]
* [[Siirtli]] - [[Siirt#tr|pokr. w 'Siirt']]
* [[Sincan Uygur Özerk Bölgesi]] - [[Region Autonomiczny Sinciang-Ujgur#pl|tłum. w 'Region Autonomiczny Sinciang-Ujgur']]
* [[Singapur Cumhuriyeti]] - [[Singapur#tr|syn. w 'Singapur']]
* [[Sinoplu]] - [[Sinop#tr|pokr. w 'Sinop']]
* [[Sirius]] - [[Syriusz#pl|tłum. w 'Syriusz']]
* [[Sivaslı]] - [[Sivas#tr|pokr. w 'Sivas']]
* [[Slavonya]] - [[Slawonia#pl|tłum. w 'Slawonia']]
* [[Slovak]] - [[Slovakya#tr|pokr. w 'Slovakya']], [[Slovakya#tr|pokr. w 'Slovakya']]
* [[Slovak Cumhuriyeti]] - [[Republika Słowacka#pl|tłum. w 'Republika Słowacka']]
* [[Slovakyalı]] - [[Slovakya#tr|pokr. w 'Slovakya']], [[Slovakya#tr|pokr. w 'Slovakya']]
* [[Sovyet]] - [[Sovyet Sosyalist Cumhuriyetleri Birliği#tr|nagł. w 'Sovyet Sosyalist Cumhuriyetleri Birliği']]
* [[Sovyet Bloku]] - [[Doğu Bloku#tr|syn. w 'Doğu Bloku']]
* [[Stepanakert]] - [[Stepanakert#pl|tłum. w 'Stepanakert']]
* [[São Tomé ve Príncipe Demokratik Cumhuriyeti]] - [[Demokratyczna Republika Wysp Świętego Tomasza i Książęcej#pl|tłum. w 'Demokratyczna Republika Wysp Świętego Tomasza i Książęcej']], [[São Tomé ve Príncipe#tr|syn. w 'São Tomé ve Príncipe']]
* [[Tanca]] - [[Tangier#pl|tłum. w 'Tangier']]
* [[Tekirdağlı]] - [[Tekirdağ#tr|pokr. w 'Tekirdağ']]
* [[Temeşvar]] - [[Timiszoara#pl|tłum. w 'Timiszoara']]
* [[Termopylae]] - [[Termopile#pl|tłum. w 'Termopile']]
* [[Thames Nehri]] - [[Tamiza#pl|tłum. w 'Tamiza']]
* [[Theseus]] - [[Tezeusz#pl|tłum. w 'Tezeusz']]
* [[Timor]] - [[Doğu Timor#tr|nagł. w 'Doğu Timor']]
* [[Tokatlı]] - [[Tokat#tr|pokr. w 'Tokat']]
* [[Tokyo]] - [[Tokyo Körfezi#tr|nagł. w 'Tokyo Körfezi']]
* [[Trabzonlu]] - [[Trabzon#tr|pokr. w 'Trabzon']]
* [[Trakya Denizi]] - [[Morze Trackie#pl|tłum. w 'Morze Trackie']]
* [[Trieste Körfezi]] - [[Zatoka Triesteńska#pl|tłum. w 'Zatoka Triesteńska']]
* [[Trinidad]] - [[Trinidad ve Tobago#tr|nagł. w 'Trinidad ve Tobago']]
* [[Truva atı]] - [[Truva#tr|kolo. w 'Truva']]
* [[Truva savaşı]] - [[Truva#tr|kolo. w 'Truva']]
* [[Tuncelili]] - [[Tunceli#tr|pokr. w 'Tunceli']]
* [[Tyrtaios]] - [[Tyrteusz#pl|tłum. w 'Tyrteusz']]
* [[Türkistan]] - [[Türkçe#tr|pokr. w 'Türkçe']]
* [[Türkolog]] - [[Türkçe#tr|pokr. w 'Türkçe']]
* [[Türkoloji]] - [[Türk#tr|kolo. w 'Türk']], [[Türkçe#tr|pokr. w 'Türkçe']]
* [[Türkçü]] - [[Türkçe#tr|pokr. w 'Türkçe']]
* [[Türkçülük]] - [[Türk#tr|kolo. w 'Türk']], [[Türkçe#tr|pokr. w 'Türkçe']]
* [[UUİ]] - [[MSK#pl|tłum. w 'MSK']]
* [[Ukrayince]] - [[ukraiński#pl|tłum. w 'ukraiński']]
* [[Ukraynca]] - [[ukraiński#pl|tłum. w 'ukraiński']]
* [[Uluslararası Kızılhaç Komitesi]] - [[Kızılhaç#tr|syn. w 'Kızılhaç']]
* [[Uluslararası Kızılhaç ve Kızılay Hareketi]] - [[Międzynarodowy Ruch Czerwonego Krzyża i Czerwonego Półksiężyca#pl|tłum. w 'Międzynarodowy Ruch Czerwonego Krzyża i Czerwonego Półksiężyca']], [[haç#tr|kolo. w 'haç']], [[Kızılhaç#tr|hiper. w 'Kızılhaç']]
* [[Urumçi]] - [[Urumczi#pl|tłum. w 'Urumczi']]
* [[VIP]] - [[VİP#tr|syn. w 'VİP']]
* [[Vanlı]] - [[Van#tr|pokr. w 'Van']]
* [[VikiKaynak]] - [[Wikiźródła#pl|tłum. w 'Wikiźródła']]
* [[Vuhan]] - [[Wuhan#pl|tłum. w 'Wuhan']]
* [[Yahudilik]] - [[Musevilik#tr|syn. w 'Musevilik']]
* [[Yahveh]] - [[Jahwe#pl|tłum. w 'Jahwe']]
* [[Yalovalı]] - [[Yalova#tr|pokr. w 'Yalova']]
* [[Yanıkkale]] - [[Jawaryn#pl|tłum. w 'Jawaryn']]
* [[Yehuda]] - [[Judasz#pl|tłum. w 'Judasz']]
* [[Yenisey]] - [[Küçük Yenisey#tr|nagł. w 'Küçük Yenisey']]
* [[Yirmibeş Aralık]] - [[Boże Narodzenie#pl|tłum. w 'Boże Narodzenie']]
* [[Yozgatlı]] - [[Yozgat#tr|pokr. w 'Yozgat']]
* [[Yukarı Silezya]] - [[Górny Śląsk#pl|tłum. w 'Górny Śląsk']]
* [[Zelanda]] - [[Yeni Zelanda#tr|nagł. w 'Yeni Zelanda']]
* [[Zelandalı]] - [[Yeni Zelandalı#tr|nagł. w 'Yeni Zelandalı']]
* [[Zonguldaklı]] - [[Zonguldak#tr|pokr. w 'Zonguldak']]
* [[aba güreşi]] - [[aba#tr|kolo. w 'aba']]
* [[abaye]] - [[abaja#pl|tłum. w 'abaja']]
* [[abecesel]] - [[alfabetik#tr|syn. w 'alfabetik']]
* [[aceleten]] - [[çabucak#tr|syn. w 'çabucak']]
* [[acilen]] - [[çabucak#tr|syn. w 'çabucak']]
* [[adamlık]] - [[balık adamlık#tr|nagł. w 'balık adamlık']]
* [[aday göstermek]] - [[aday#tr|kolo. w 'aday']]
* [[aday listesti]] - [[aday#tr|kolo. w 'aday']]
* [[aday olmak]] - [[aday#tr|kolo. w 'aday']]
* [[adet görmek]] - [[adet#tr|kolo. w 'adet']]
* [[adres rehberi]] - [[adres#tr|kolo. w 'adres']]
* [[adım adım gezmek]] - [[adım adım#tr|frazeo. w 'adım adım']]
* [[adım adım izlemek]] - [[adım adım#tr|frazeo. w 'adım adım']]
* [[afetzede]] - [[afet#tr|pokr. w 'afet']]
* [[afiyet]] - [[afiyet olsun#tr|nagł. w 'afiyet olsun']]
* [[afrikadomuzu]] - [[Afrika#tr|kolo. w 'Afrika']]
* [[afrikamenekşesi]] - [[Afrika#tr|kolo. w 'Afrika']]
* [[ahlaksız]] - [[ahlaksal#tr|ant. w 'ahlaksal']], [[ahlaksızlık#tr|pokr. w 'ahlaksızlık']]
* [[ahlâk]] - [[etik#tr|syn. w 'etik']]
* [[ahu]] - [[ceylan#tr|syn. w 'ceylan']], [[gazal#tr|syn. w 'gazal']], [[ceren#tr|syn. w 'ceren']]
* [[ahududulu]] - [[bira#tr|kolo. w 'bira']]
* [[ait]] - [[gramer#tr|kolo. w 'gramer']]
* [[akdeniz anemisi]] - [[talasemia#pl|tłum. w 'talasemia']]
* [[akdeniz kansızlığı]] - [[talasemia#pl|tłum. w 'talasemia']]
* [[akrilik]] - [[akrilik asit#tr|nagł. w 'akrilik asit']]
* [[aksitesir]] - [[reakcja#pl|tłum. w 'reakcja']]
* [[aktif]] - [[faal#tr|syn. w 'faal']]
* [[alabilmek]] - [[göz alabildiğine#tr|nagł. w 'göz alabildiğine']]
* [[alaca]] - [[alaca yalıçapkını#tr|nagł. w 'alaca yalıçapkını']]
* [[alaturka]] - [[müzik#tr|kolo. w 'müzik']]
* [[alay etmek]] - [[alay#tr|kolo. w 'alay']]
* [[aldı]] - [[hediye#tr|przykł. w 'hediye']]
* [[alelacele]] - [[çabucak#tr|syn. w 'çabucak']]
* [[alelumum]] - [[genellikle#tr|syn. w 'genellikle']], [[çoğu kez#tr|syn. w 'çoğu kez']], [[çoklukla#tr|syn. w 'çoklukla']]
* [[alelıtlak]] - [[genellikle#tr|syn. w 'genellikle']], [[çoğu kez#tr|syn. w 'çoğu kez']], [[çoklukla#tr|syn. w 'çoklukla']]
* [[alkoholsüz]] - [[bira#tr|kolo. w 'bira']]
* [[allahaısmarladık]] - [[Allah#tr|kolo. w 'Allah']]
* [[allicin]] - [[allicyna#pl|tłum. w 'allicyna']]
* [[alt kat]] - [[kat#tr|kolo. w 'kat']]
* [[alto]] - [[saksafon#tr|kolo. w 'saksafon']]
* [[altı yüz]] - [[sześćset#pl|tłum. w 'sześćset']], [[altı yüzüncü#tr|pokr. w 'altı yüzüncü']]
* [[altın kılıç her kapıyı açar]] - [[altın#tr|frazeo. w 'altın']]
* [[altın rengi]] - [[renk#tr|kolo. w 'renk']]
* [[altın sarısı]] - [[turuncu#tr|syn. w 'turuncu']]
* [[altını değiştirmek]] - [[değiştirmek#tr|kolo. w 'değiştirmek']]
* [[alçak gerilimli]] - [[gerilimli#tr|kolo. w 'gerilimli']]
* [[alçakgönüllü]] - [[pokorny#pl|tłum. w 'pokorny']], [[mütevazı#tr|syn. w 'mütevazı']]
* [[alınmak]] - [[geri alınmaz#tr|nagł. w 'geri alınmaz']]
* [[alıştırmak]] - [[gemi#tr|kolo. w 'gemi']]
* [[aman dedirtmek]] - [[aman#tr|kolo. w 'aman']]
* [[aman vermek]] - [[aman#tr|kolo. w 'aman']]
* [[amatör]] - [[çaylak#tr|syn. w 'çaylak']]
* [[amel defteri]] - [[defter#tr|kolo. w 'defter']]
* [[ana akçe]] - [[ana#tr|kolo. w 'ana']]
* [[ana cadde]] - [[ana#tr|kolo. w 'ana']]
* [[ana fikir]] - [[ana#tr|kolo. w 'ana']]
* [[ana vatan]] - [[ana#tr|kolo. w 'ana']]
* [[anadil konuşuru]] - [[native speaker#pl|tłum. w 'native speaker']]
* [[analiz etmek]] - [[çözümlemek#tr|syn. w 'çözümlemek']]
* [[analjezik]] - [[ağrı kesici#tr|syn. w 'ağrı kesici']]
* [[anarko-pasifizm]] - [[anarchopacyfizm#pl|tłum. w 'anarchopacyfizm']]
* [[anbean]] - [[yavaş yavaş#tr|syn. w 'yavaş yavaş']], [[gittikçe#tr|syn. w 'gittikçe']], [[gitgide#tr|syn. w 'gitgide']], [[giderek#tr|syn. w 'giderek']], [[git git#tr|syn. w 'git git']], [[gide gide#tr|syn. w 'gide gide']], [[gâh#tr|syn. w 'gâh']], [[gâhi#tr|syn. w 'gâhi']], [[gâhice#tr|syn. w 'gâhice']]
* [[ancak]] - [[arkadaş#tr|przykł. w 'arkadaş']], [[güzel sözlerle kandırmak#tr|przykł. w 'güzel sözlerle kandırmak']]
* [[androloji]] - [[andrologia#pl|tłum. w 'andrologia']]
* [[anestezi doktoru]] - [[anestezi#tr|kolo. w 'anestezi']]
* [[anlaşma]] - [[ticaret#tr|kolo. w 'ticaret']]
* [[anlaşılması zor]] - [[özel#tr|syn. w 'özel']]
* [[antartik]] - [[antarktyczny#pl|tłum. w 'antarktyczny']]
* [[anti-virüs]] - [[virüs#tr|ant. w 'virüs']]
* [[antibakteriyel]] - [[antybakteryjny#pl|tłum. w 'antybakteryjny']]
* [[antinatalizm]] - [[antynatalizm#pl|tłum. w 'antynatalizm']]
* [[antlaşma]] - [[Kuzey Atlantik Antlaşması Örgütü#tr|nagł. w 'Kuzey Atlantik Antlaşması Örgütü']]
* [[anıt]] - [[abide#tr|syn. w 'abide']]
* [[ara sıra]] - [[gâh#tr|syn. w 'gâh']], [[gâhi#tr|syn. w 'gâhi']], [[gâhice#tr|syn. w 'gâhice']]
* [[araba vapuru]] - [[vapur#tr|kolo. w 'vapur']]
* [[arabası]] - [[savaş arabası#tr|nagł. w 'savaş arabası']]
* [[arada bir]] - [[gâh#tr|syn. w 'gâh']], [[gâhi#tr|syn. w 'gâhi']], [[gâhice#tr|syn. w 'gâhice']]
* [[arada sırada]] - [[gâh#tr|syn. w 'gâh']], [[gâhi#tr|syn. w 'gâhi']], [[gâhice#tr|syn. w 'gâhice']]
* [[arife]] - [[Noel arifesi#tr|nagł. w 'Noel arifesi']]
* [[arjante]] - [[gümüş#tr|syn. w 'gümüş']]
* [[arka]] - [[gözü arkada kalmak#tr|nagł. w 'gözü arkada kalmak']]
* [[arkadaş canlısı]] - [[arkadaş#tr|kolo. w 'arkadaş']]
* [[arkadaşça]] - [[arkadaş#tr|pokr. w 'arkadaş']]
* [[arkalık]] - [[sandalye#tr|mero. w 'sandalye']]
* [[arktik]] - [[Arktika#tr|pokr. w 'Arktika']]
* [[armut ağacından uzak düşmez]] - [[armut dalının dibine düşer#tr|syn. w 'armut dalının dibine düşer']]
* [[arpa boyu kadar gitmek]] - [[arpa#tr|frazeo. w 'arpa']]
* [[arpalık]] - [[arpa#tr|pokr. w 'arpa']]
* [[art]] - [[göz ardı etmek#tr|nagł. w 'göz ardı etmek']]
* [[artmak]] - [[kredisi artmak#tr|nagł. w 'kredisi artmak']]
* [[artık]] - [[artık yıl#tr|nagł. w 'artık yıl']], [[hâlâ#tr|ant. w 'hâlâ']]
* [[arısı]] - [[yaban arısı#tr|nagł. w 'yaban arısı']], [[eşek arısı#tr|nagł. w 'eşek arısı']]
* [[asidite]] - [[kwasowość#pl|tłum. w 'kwasowość']]
* [[askerlik]] - [[asker#tr|pokr. w 'asker']]
* [[askerî]] - [[asker#tr|pokr. w 'asker']]
* [[askorbik]] - [[askorbik asit#tr|nagł. w 'askorbik asit']]
* [[asliye mahkemesi]] - [[mahkeme#tr|kolo. w 'mahkeme']]
* [[asma kat]] - [[kat#tr|kolo. w 'kat']]
* [[asri]] - [[gündeş#tr|syn. w 'gündeş']]
* [[astrofizikçi]] - [[astronom#tr|hipo. w 'astronom']], [[gökbilimci#tr|hipo. w 'gökbilimci']], [[gök bilimci#tr|hipo. w 'gök bilimci']]
* [[asuman]] - [[gök#tr|syn. w 'gök']], [[gök kubbe#tr|syn. w 'gök kubbe']]
* [[asıl itibariyle]] - [[dosłownie#pl|tłum. w 'dosłownie']]
* [[ateş demekle ağız yanmaz]] - [[yanmaz#tr|frazeo. w 'yanmaz']]
* [[atlayıcı]] - [[uzun atlayıcı#tr|nagł. w 'uzun atlayıcı']]
* [[atılgan]] - [[acar#tr|syn. w 'acar']], [[girişken#tr|syn. w 'girişken']], [[girişkin#tr|syn. w 'girişkin']]
* [[avane]] - [[yardımcı#tr|syn. w 'yardımcı']]
* [[avantaj]] - [[galebe#tr|syn. w 'galebe']]
* [[avlanmak]] - [[gafil avlanmak#tr|nagł. w 'gafil avlanmak']]
* [[ayaklanmak]] - [[ayaklanma#tr|pokr. w 'ayaklanma']]
* [[aylıklı]] - [[maaşlı#tr|syn. w 'maaşlı']]
* [[aymazlık]] - [[uyku#tr|syn. w 'uyku']], [[gaflet#tr|syn. w 'gaflet']], [[gafillik#tr|syn. w 'gafillik']], [[gaflet uykusu#tr|syn. w 'gaflet uykusu']]
* [[ayran ağızlı]] - [[geveze#tr|syn. w 'geveze']]
* [[az gelişmiş]] - [[azgelişmiş#tr|syn. w 'azgelişmiş']]
* [[azalmak]] - [[kredisi azalmak#tr|nagł. w 'kredisi azalmak']]
* [[azar]] - [[azar azar#tr|nagł. w 'azar azar']], [[azar azar#tr|nagł. w 'azar azar']]
* [[aç ayı oynamaz]] - [[oynamak#tr|frazeo. w 'oynamak']]
* [[aç bırakmak]] - [[aç#tr|kolo. w 'aç']]
* [[aç gözlü]] - [[aç#tr|syn. w 'aç']]
* [[aç kalmak]] - [[aç#tr|kolo. w 'aç']]
* [[aç karnına]] - [[aç#tr|kolo. w 'aç']]
* [[aç olmak]] - [[aç#tr|kolo. w 'aç']]
* [[açma sırrını dostuna, o da söyler dostuna]] - [[dost#tr|frazeo. w 'dost']]
* [[açık yeşil]] - [[yeşil#tr|hipo. w 'yeşil']]
* [[açıkça söylemek]] - [[söylemek#tr|kolo. w 'söylemek']]
* [[açılmak]] - [[açmak#tr|pokr. w 'açmak']]
* [[açılış]] - [[açış#tr|pokr. w 'açış']]
* [[açın halini tok bilmez, hastanın halini sağ bilmez]] - [[hasta#tr|frazeo. w 'hasta']]
* [[ağacı kurt, insanı dert yer]] - [[ağaç#tr|frazeo. w 'ağaç']]
* [[ağırlaşmak]] - [[güçleşmek#tr|syn. w 'güçleşmek']]
* [[ağırlık kaldırma]] - [[ağırlık#tr|kolo. w 'ağırlık']]
* [[ağırlık merkezi]] - [[ağırlık#tr|kolo. w 'ağırlık']]
* [[ağız ağıza]] - [[tamamen#tr|syn. w 'tamamen']]
* [[ağız kavafı]] - [[geveze#tr|syn. w 'geveze']]
* [[ağızından]] - [[ağız#tr|pokr. w 'ağız']]
* [[aş]] - [[gönülsüz yenen aş, ya karın ağrıtır ya baş#tr|nagł. w 'gönülsüz yenen aş, ya karın ağrıtır ya baş']]
* [[aşama]] - [[adım#tr|syn. w 'adım']]
* [[aşağı]] - [[aşağı mahalle#tr|nagł. w 'aşağı mahalle']]
* [[aşk olsun]] - [[aşk#tr|frazeo. w 'aşk']]
* [[aşırı]] - [[kötü#tr|syn. w 'kötü']]
* [[aşırı faiz]] - [[lichwa#pl|tłum. w 'lichwa']]
* [[aşırı sağ]] - [[skrajna prawica#pl|tłum. w 'skrajna prawica']]
* [[babafingo]] - [[sik#tr|syn. w 'sik']], [[erkeklik organı#tr|syn. w 'erkeklik organı']]
* [[babatorik]] - [[penis#pl|tłum. w 'penis']], [[sik#tr|syn. w 'sik']], [[erkeklik organı#tr|syn. w 'erkeklik organı']]
* [[bacaksız]] - [[bacaklı#tr|ant. w 'bacaklı']]
* [[badik]] - [[ördek#tr|syn. w 'ördek']], [[badi#tr|syn. w 'badi']]
* [[bakire]] - [[bakir#tr|pokr. w 'bakir']], [[bakirelik#tr|pokr. w 'bakirelik']]
* [[bakterisit]] - [[bakteri#tr|pokr. w 'bakteri']]
* [[bakı]] - [[fal#tr|syn. w 'fal']]
* [[bakıcı]] - [[bebek bakıcısı#tr|nagł. w 'bebek bakıcısı']]
* [[bal rengi]] - [[turuncu#tr|syn. w 'turuncu']]
* [[balçık]] - [[güneş balçıkla sıvanmaz#tr|nagł. w 'güneş balçıkla sıvanmaz']]
* [[balık bilimi]] - [[iktiyoloji#tr|syn. w 'iktiyoloji']]
* [[balıkçılık]] - [[balıkçı#tr|pokr. w 'balıkçı']]
* [[balıq]] - [[yunus balığı#tr|nagł. w 'yunus balığı']]
* [[balığı]] - [[Japon balığı#tr|nagł. w 'Japon balığı']], [[ton balığı#tr|nagł. w 'ton balığı']]
* [[bana]] - [[hediye#tr|przykł. w 'hediye']]
* [[banka hesabı]] - [[banka#tr|kolo. w 'banka']]
* [[banka memuru]] - [[banka#tr|kolo. w 'banka']]
* [[banka poliçesi]] - [[banka#tr|kolo. w 'banka']]
* [[banka şubesi]] - [[banka#tr|kolo. w 'banka']]
* [[banyosu]] - [[ayak#tr|kolo. w 'ayak']]
* [[bar kod]] - [[kod kreskowy#pl|tłum. w 'kod kreskowy']]
* [[baraj maçı]] - [[maç#tr|kolo. w 'maç']]
* [[baran]] - [[yağmur#tr|syn. w 'yağmur']]
* [[bardak altlığı]] - [[bardak#tr|kolo. w 'bardak']]
* [[barter]] - [[barter#pl|tłum. w 'barter']]
* [[basmak]] - [[gaflet basmak#tr|nagł. w 'gaflet basmak']], [[göğsüne basmak#tr|nagł. w 'göğsüne basmak']], [[küfür#tr|kolo. w 'küfür']], [[akmak#tr|syn. w 'akmak']]
* [[basılmak]] - [[göğsüne basılmak#tr|nagł. w 'göğsüne basılmak']]
* [[batma]] - [[gemi#tr|kolo. w 'gemi']]
* [[battıçıktı]] - [[alt geçit#tr|syn. w 'alt geçit']]
* [[batçık]] - [[alt geçit#tr|syn. w 'alt geçit']]
* [[batı rüzgârı]] - [[zefir#tr|syn. w 'zefir']]
* [[bay]] - [[mağaza#tr|przykł. w 'mağaza']], [[giyim#tr|przykł. w 'giyim']]
* [[bayan]] - [[hanım#tr|syn. w 'hanım']]
* [[bayanlar tuvaleti]] - [[tuvalet#tr|kolo. w 'tuvalet']]
* [[bayrakçı]] - [[bayrak#tr|pokr. w 'bayrak']], [[bayraktar#tr|pokr. w 'bayraktar']]
* [[bayır]] - [[bayır kuşu#tr|nagł. w 'bayır kuşu']]
* [[bazen]] - [[gâh#tr|syn. w 'gâh']], [[gâhi#tr|syn. w 'gâhi']], [[gâhice#tr|syn. w 'gâhice']]
* [[bazı]] - [[gâh#tr|syn. w 'gâh']], [[gâhi#tr|syn. w 'gâhi']], [[gâhice#tr|syn. w 'gâhice']]
* [[bazı bazı]] - [[gâh#tr|syn. w 'gâh']], [[gâhi#tr|syn. w 'gâhi']], [[gâhice#tr|syn. w 'gâhice']]
* [[bağ kurmak]] - [[bağ#tr|kolo. w 'bağ']]
* [[bağcık]] - [[bağ#tr|pokr. w 'bağ']]
* [[bağlamak]] - [[takvime bağlamak#tr|nagł. w 'takvime bağlamak']]
* [[bağlayıcı]] - [[zorlu#tr|syn. w 'zorlu']]
* [[bağlı]] - [[göbeği bağlı#tr|nagł. w 'göbeği bağlı']]
* [[bağımsızlık günü]] - [[bağımsızlık#tr|kolo. w 'bağımsızlık']]
* [[bağımsızlık savaşı]] - [[bağımsızlık#tr|kolo. w 'bağımsızlık']]
* [[bağırma]] - [[bağırtı#tr|pokr. w 'bağırtı']], [[bağırmak#tr|pokr. w 'bağırmak']]
* [[bağışan]] - [[antikor#tr|syn. w 'antikor']]
* [[bağışıklık sistemi]] - [[immün sistem#tr|syn. w 'immün sistem']]
* [[baş belâsı]] - [[zorlu#tr|syn. w 'zorlu']]
* [[başkaldırmak]] - [[başkaldırma#tr|pokr. w 'başkaldırma']]
* [[başkanlık]] - [[uygun#tr|przykł. w 'uygun']], [[organizasyon#tr|przykł. w 'organizasyon']], [[aday#tr|przykł. w 'aday']], [[girişken#tr|przykł. w 'girişken']]
* [[başlı]] - [[yaralı#tr|syn. w 'yaralı']]
* [[baştan aşağı]] - [[tamamen#tr|syn. w 'tamamen']]
* [[baştan başa]] - [[tamamen#tr|syn. w 'tamamen']]
* [[baştan sona]] - [[tamamen#tr|syn. w 'tamamen']]
* [[başıboşluk]] - [[başıboş#tr|pokr. w 'başıboş']]
* [[bebek beklemek]] - [[beklemek#tr|kolo. w 'beklemek']]
* [[beceri]] - [[maharet#tr|syn. w 'maharet']]
* [[bektaşi]] - [[bektaşi üzümü#tr|nagł. w 'bektaşi üzümü']]
* [[bekçisi]] - [[mabet#tr|kolo. w 'mabet']]
* [[bela]] - [[gönül belası#tr|nagł. w 'gönül belası']]
* [[belgesel]] - [[belge#tr|pokr. w 'belge']], [[belge#tr|pokr. w 'belge']]
* [[belgisiz]] - [[belgisiz zamir#tr|nagł. w 'belgisiz zamir']], [[belgisiz adıl#tr|nagł. w 'belgisiz adıl']]
* [[belirli]] - [[para#tr|przykł. w 'para']], [[için#tr|przykł. w 'için']], [[herkes#tr|przykł. w 'herkes']], [[kara gün#tr|przykł. w 'kara gün']]
* [[belirsizlik]] - [[belirsizlik zamiri#tr|nagł. w 'belirsizlik zamiri']]
* [[benekli kedi]] - [[kedi#tr|kolo. w 'kedi']]
* [[benzin istasyonu]] - [[benzin#tr|kolo. w 'benzin']]
* [[benzinci]] - [[benzin#tr|pokr. w 'benzin']]
* [[benzinlik]] - [[benzin#tr|pokr. w 'benzin']]
* [[beri]] - [[uzun zamandan beri#tr|nagł. w 'uzun zamandan beri']], [[susuz#tr|przykł. w 'susuz']]
* [[beslememek]] - [[beslemek#tr|ant. w 'beslemek']]
* [[beste]] - [[aheste beste#tr|nagł. w 'aheste beste']]
* [[beterin beteri]] - [[beter#tr|kolo. w 'beter']]
* [[beti benzi uçmak]] - [[uçmak#tr|kolo. w 'uçmak']]
* [[bey]] - [[arı beyi#tr|nagł. w 'arı beyi']], [[bey arı#tr|nagł. w 'bey arı']], [[akşam#tr|przykł. w 'akşam']], [[müsait#tr|przykł. w 'müsait']]
* [[beyaz fosfor]] - [[biały fosfor#pl|tłum. w 'biały fosfor']]
* [[beyhude]] - [[gereksiz#tr|syn. w 'gereksiz']], [[nafile#tr|syn. w 'nafile']]
* [[beyhude yere]] - [[gereksiz#tr|syn. w 'gereksiz']], [[nafile#tr|syn. w 'nafile']]
* [[beyin fırtınası]] - [[beyin#tr|kolo. w 'beyin']]
* [[beyin göçü]] - [[beyin#tr|kolo. w 'beyin']]
* [[beyin sapı]] - [[pień mózgu#pl|tłum. w 'pień mózgu']]
* [[beyincik]] - [[beyin#tr|pokr. w 'beyin']]
* [[beğeni]] - [[gusto#tr|syn. w 'gusto']]
* [[beğenmek]] - [[yoksa#tr|przykł. w 'yoksa']]
* [[beş yüz]] - [[beş yüzüncü#tr|pokr. w 'beş yüzüncü']]
* [[bibliyografi]] - [[bibliyografya#tr|syn. w 'bibliyografya']]
* [[bidayet]] - [[başlangıç#tr|syn. w 'başlangıç']]
* [[bildirmek]] - [[bildiri#tr|pokr. w 'bildiri']]
* [[bile]] - [[günahını bile vermez#tr|nagł. w 'günahını bile vermez']], [[zafer#tr|przykł. w 'zafer']], [[hâlâ#tr|syn. w 'hâlâ']]
* [[bilgi yarışması]] - [[quiz#pl|tłum. w 'quiz']]
* [[bilgicilik]] - [[sofizm#tr|syn. w 'sofizm']]
* [[bilgisayar virüsü]] - [[virüs#tr|syn. w 'virüs']]
* [[bilimci]] - [[gök bilimci#tr|nagł. w 'gök bilimci']], [[bilim adamı#tr|syn. w 'bilim adamı']]
* [[bilimkurgu]] - [[bilim kurgu#tr|syn. w 'bilim kurgu']], [[bilim#tr|pokr. w 'bilim']]
* [[binmek]] - [[bindiği dalı kesmek#tr|nagł. w 'bindiği dalı kesmek']]
* [[bir anda]] - [[çabucak#tr|syn. w 'çabucak']]
* [[bir bardak su]] - [[bardak#tr|kolo. w 'bardak']]
* [[bir bardak şarap]] - [[bardak#tr|kolo. w 'bardak']]
* [[bir eldeki kuş çalıdakinin iki misli değerdir]] - [[lepszy wróbel w garści niż gołąb na dachu#pl|tłum. w 'lepszy wróbel w garści niż gołąb na dachu']]
* [[bir hamlede]] - [[çabucak#tr|syn. w 'çabucak']]
* [[bir koşu]] - [[çabucak#tr|syn. w 'çabucak']]
* [[bir lahzada]] - [[çabucak#tr|syn. w 'çabucak']]
* [[bir saatlik çalışma]] - [[çalışma#tr|kolo. w 'çalışma']]
* [[bir çırpıda]] - [[çabucak#tr|syn. w 'çabucak']]
* [[bira fabrikası]] - [[bira#tr|kolo. w 'bira']]
* [[biri]] - [[bir#tr|pokr. w 'bir']]
* [[biricik]] - [[bir#tr|pokr. w 'bir']]
* [[birinci kat]] - [[kat#tr|kolo. w 'kat']]
* [[birisi]] - [[uygun#tr|przykł. w 'uygun']], [[organizasyon#tr|przykł. w 'organizasyon']], [[aday#tr|przykł. w 'aday']], [[girişken#tr|przykł. w 'girişken']]
* [[birleşik]] - [[Birleşik Arap Emirlikleri#tr|nagł. w 'Birleşik Arap Emirlikleri']], [[Birleşik Krallık#tr|nagł. w 'Birleşik Krallık']], [[Amerika Birleşik Devletleri#tr|nagł. w 'Amerika Birleşik Devletleri']], [[Birleşik Devletler#tr|nagł. w 'Birleşik Devletler']]
* [[birleşme]] - [[cinsel birleşme#tr|nagł. w 'cinsel birleşme']]
* [[birçok]] - [[sarı kart#tr|przykł. w 'sarı kart']]
* [[bitli]] - [[bit#tr|pokr. w 'bit']]
* [[bodur]] - [[cüce#tr|syn. w 'cüce']], [[cüce#tr|syn. w 'cüce']]
* [[bodur şey]] - [[cüce#tr|syn. w 'cüce']]
* [[bomba atar]] - [[bomba#tr|kolo. w 'bomba']]
* [[bomba atomowa]] - [[atom bombası#tr|nagł. w 'atom bombası']]
* [[bonsay]] - [[bonsai#pl|tłum. w 'bonsai']]
* [[borazan]] - [[boru#tr|syn. w 'boru']]
* [[borusu]] - [[sidik borusu#tr|nagł. w 'sidik borusu']]
* [[borç harç]] - [[borç#tr|pokr. w 'borç']]
* [[borçlu]] - [[borç#tr|pokr. w 'borç']]
* [[botanik bahçesi]] - [[botanik#tr|kolo. w 'botanik']]
* [[boyatmak]] - [[saç#tr|przykł. w 'saç']]
* [[boylu boyunca]] - [[tamamen#tr|syn. w 'tamamen']]
* [[bozmak]] - [[bindiği dalı kesmek#tr|przykł. w 'bindiği dalı kesmek']], [[güven#tr|kolo. w 'güven']], [[bozuk#tr|pokr. w 'bozuk']]
* [[bozuk para]] - [[bozuk#tr|kolo. w 'bozuk']]
* [[bozukluk]] - [[bozuk#tr|pokr. w 'bozuk']]
* [[bozulmak]] - [[bozuk#tr|pokr. w 'bozuk']]
* [[bozulmuş]] - [[bozuk#tr|pokr. w 'bozuk']]
* [[bozyeşil]] - [[yeşil#tr|hipo. w 'yeşil']]
* [[boğumluca otu]] - [[kokoryczka wielokwiatowa#pl|tłum. w 'kokoryczka wielokwiatowa']]
* [[boş boş]] - [[boş#tr|pokr. w 'boş']]
* [[boş konuşmak]] - [[boş#tr|kolo. w 'boş']]
* [[boş laf]] - [[boş#tr|kolo. w 'boş']]
* [[boş oda]] - [[boş#tr|kolo. w 'boş']]
* [[boş vakit]] - [[boş#tr|kolo. w 'boş']]
* [[boş yer]] - [[boş#tr|kolo. w 'boş']]
* [[boş yere]] - [[boş#tr|kolo. w 'boş']], [[gereksiz#tr|syn. w 'gereksiz']], [[nafile#tr|syn. w 'nafile']]
* [[boş zaman]] - [[boş#tr|kolo. w 'boş']]
* [[boşluk]] - [[gedik#tr|syn. w 'gedik']]
* [[boşu boşuna]] - [[gereksiz#tr|syn. w 'gereksiz']], [[nafile#tr|syn. w 'nafile']]
* [[boşuna]] - [[gereksiz#tr|syn. w 'gereksiz']], [[nafile#tr|syn. w 'nafile']]
* [[bradikardi]] - [[taşikardi#tr|ant. w 'taşikardi']]
* [[bu arada]] - [[bu#tr|kolo. w 'bu']]
* [[bu biçimde]] - [[öyle öyle#tr|syn. w 'öyle öyle']]
* [[bu kadar]] - [[bu#tr|kolo. w 'bu']]
* [[bu yerden]] - [[bu#tr|kolo. w 'bu']]
* [[bu yüzden]] - [[bu#tr|kolo. w 'bu']]
* [[bu şekilde]] - [[öyle öyle#tr|syn. w 'öyle öyle']]
* [[bucak]] - [[belediye#tr|syn. w 'belediye']]
* [[bufalo africano]] - [[bufalo#tr|kolo. w 'bufalo']]
* [[bulak]] - [[göze#tr|syn. w 'göze']]
* [[bulaşıcı]] - [[epidemik#tr|hiper. w 'epidemik']]
* [[bulunmak]] - [[gafil bulunmak#tr|nagł. w 'gafil bulunmak']], [[gereksiz#tr|przykł. w 'gereksiz']]
* [[bulutlanmak]] - [[bulut#tr|pokr. w 'bulut']], [[bulutlu#tr|pokr. w 'bulutlu']]
* [[bulutsu]] - [[bulut#tr|pokr. w 'bulut']]
* [[buruk]] - [[ümitsiz#tr|syn. w 'ümitsiz']]
* [[burçlar kuşağı]] - [[burç#tr|kolo. w 'burç']], [[burç#tr|syn. w 'burç']]
* [[buz kesilmek]] - [[buz#tr|kolo. w 'buz']]
* [[buz çözücü]] - [[çözücü#tr|kolo. w 'çözücü']]
* [[böcekkabuğu]] - [[yeşil#tr|hipo. w 'yeşil']]
* [[böceği]] - [[hamam böceği#tr|nagł. w 'hamam böceği']]
* [[böldürmek]] - [[bölmek#tr|pokr. w 'bölmek']]
* [[bölen]] - [[bölmek#tr|pokr. w 'bölmek']]
* [[bölgesel]] - [[bölmek#tr|pokr. w 'bölmek']]
* [[bölü]] - [[bölmek#tr|pokr. w 'bölmek']]
* [[bölük]] - [[bölmek#tr|pokr. w 'bölmek']]
* [[bölüm]] - [[bölmek#tr|pokr. w 'bölmek']]
* [[bölümlemek]] - [[bölmek#tr|pokr. w 'bölmek']]
* [[bölümsel]] - [[bölmek#tr|pokr. w 'bölmek']]
* [[bölünen]] - [[bölmek#tr|pokr. w 'bölmek']]
* [[böri]] - [[wilk#pl|tłum. w 'wilk']]
* [[böylece]] - [[öyle öyle#tr|syn. w 'öyle öyle']]
* [[böylecene]] - [[öyle öyle#tr|syn. w 'öyle öyle']]
* [[böö]] - [[fuj#pl|tłum. w 'fuj']]
* [[bücür]] - [[cüce#tr|syn. w 'cüce']]
* [[bülteni]] - [[haber bülteni#tr|nagł. w 'haber bülteni']]
* [[büsbütün]] - [[tamamen#tr|syn. w 'tamamen']]
* [[bütan propan]] - [[bütan#tr|kolo. w 'bütan']]
* [[bütün]] - [[tamam#tr|syn. w 'tamam']]
* [[bütün bütün]] - [[tamamen#tr|syn. w 'tamamen']]
* [[bütün bütüne]] - [[tamamen#tr|syn. w 'tamamen']]
* [[bütünüyle]] - [[tamamen#tr|syn. w 'tamamen']]
* [[büyü]] - [[sihir#tr|syn. w 'sihir']]
* [[büyük bardak]] - [[bardak#tr|kolo. w 'bardak']]
* [[büyük defteri]] - [[defter#tr|kolo. w 'defter']]
* [[büyüklük]] - [[meydana gelmek#tr|przykł. w 'meydana gelmek']]
* [[büzük]] - [[göt#tr|syn. w 'göt']], [[anüs#tr|syn. w 'anüs']]
* [[bırakmak]] - [[geriye bırakmak#tr|nagł. w 'geriye bırakmak']], [[gölgede bırakmak#tr|nagł. w 'gölgede bırakmak']], [[para#tr|przykł. w 'para']], [[anne#tr|przykł. w 'anne']], [[cimri#tr|przykł. w 'cimri']], [[kimse#tr|przykł. w 'kimse']], [[günahını bile vermez#tr|przykł. w 'günahını bile vermez']], [[bırakım#tr|pokr. w 'bırakım']]
* [[bıyıklanmak]] - [[bıyık#tr|pokr. w 'bıyık']]
* [[bıyıklı]] - [[bıyık#tr|pokr. w 'bıyık']]
* [[bıyıksız]] - [[bıyık#tr|pokr. w 'bıyık']]
* [[camgöbeği]] - [[yeşil#tr|hipo. w 'yeşil']]
* [[canlandırma filmi]] - [[film#tr|kolo. w 'film']]
* [[canlı bilimi]] - [[biyoloji#tr|syn. w 'biyoloji']]
* [[canlı yayın]] - [[canlı#tr|syn. w 'canlı']]
* [[canlı örnek]] - [[ucieleśnienie#pl|tłum. w 'ucieleśnienie']]
* [[canlıcı]] - [[animista#pl|tłum. w 'animista']]
* [[canlıcılık]] - [[animizm#tr|syn. w 'animizm']]
* [[canlılık]] - [[faaliyet#tr|syn. w 'faaliyet']], [[zindelik#tr|syn. w 'zindelik']]
* [[casus yazılım]] - [[zararlı yazılım#tr|hipo. w 'zararlı yazılım']]
* [[cavlamak]] - [[ölmek#tr|syn. w 'ölmek']], [[gitmek#tr|syn. w 'gitmek']], [[yürümek#tr|syn. w 'yürümek']], [[cartayı çekmek#tr|syn. w 'cartayı çekmek']], [[göçmek#tr|syn. w 'göçmek']], [[gümbürdemek#tr|syn. w 'gümbürdemek']]
* [[caz]] - [[cazcı#tr|pokr. w 'cazcı']]
* [[cazibeli]] - [[alımlı#tr|syn. w 'alımlı']]
* [[celal]] - [[kızgınlık#tr|syn. w 'kızgınlık']], [[gazap#tr|syn. w 'gazap']]
* [[cenaze evi]] - [[zakład pogrzebowy#pl|tłum. w 'zakład pogrzebowy']]
* [[cenubi]] - [[güney#tr|syn. w 'güney']]
* [[cenup]] - [[güney#tr|syn. w 'güney']]
* [[cesareti kırık]] - [[przybity#pl|tłum. w 'przybity']]
* [[cetvel]] - [[kalay#tr|przykł. w 'kalay']]
* [[ceza mahkemesi]] - [[mahkeme#tr|kolo. w 'mahkeme']]
* [[cezaevi]] - [[mahpusane#tr|syn. w 'mahpusane']]
* [[cezire]] - [[ada#tr|syn. w 'ada']]
* [[chipset]] - [[chipset#pl|tłum. w 'chipset']]
* [[cin]] - [[cüce#tr|syn. w 'cüce']]
* [[cinsel taciz]] - [[cinsel#tr|kolo. w 'cinsel']]
* [[ciğer]] - [[karaciğer#tr|syn. w 'karaciğer']]
* [[cot]] - [[ctg#pl|tłum. w 'ctg']]
* [[coś]] - [[bir şey#tr|nagł. w 'bir şey']]
* [[coşku]] - [[galeyan#tr|syn. w 'galeyan']]
* [[coşma]] - [[galeyan#tr|syn. w 'galeyan']]
* [[cumhur]] - [[halk#tr|syn. w 'halk']]
* [[cumhuriyetçi]] - [[cumhuriyet#tr|pokr. w 'cumhuriyet']]
* [[cungla]] - [[dżungla#pl|tłum. w 'dżungla']]
* [[czternaście]] - [[on dört#tr|nagł. w 'on dört']]
* [[cır cır]] - [[geveze#tr|syn. w 'geveze']]
* [[cırcır]] - [[cırcır böceği#tr|nagł. w 'cırcır böceği']]
* [[da oturmak]] - [[oturmak#tr|kolo. w 'oturmak']]
* [[dada]] - [[dadaizm#tr|syn. w 'dadaizm']]
* [[daha şimdiden]] - [[już#pl|tłum. w 'już']]
* [[daire]] - [[gümrük#tr|kolo. w 'gümrük']]
* [[dakikasında]] - [[dakika#tr|kolo. w 'dakika']]
* [[dalgı]] - [[uyku#tr|syn. w 'uyku']], [[gaflet#tr|syn. w 'gaflet']], [[gafillik#tr|syn. w 'gafillik']], [[gaflet uykusu#tr|syn. w 'gaflet uykusu']]
* [[damar]] - [[kan damarı#tr|nagł. w 'kan damarı']]
* [[damar içi]] - [[dożylny#pl|tłum. w 'dożylny']]
* [[damat]] - [[güvey#tr|syn. w 'güvey']], [[güvey#tr|syn. w 'güvey']], [[güveyi#tr|syn. w 'güveyi']], [[güveyi#tr|syn. w 'güveyi']]
* [[damla damla]] - [[az az#tr|syn. w 'az az']], [[azar azar#tr|syn. w 'azar azar']]
* [[daralmak]] - [[güçleşmek#tr|syn. w 'güçleşmek']]
* [[davet etmek]] - [[davet#tr|kolo. w 'davet']]
* [[davetiye]] - [[davet#tr|pokr. w 'davet']]
* [[davranmak]] - [[gerektiği gibi davranmak#tr|nagł. w 'gerektiği gibi davranmak']]
* [[dayanışmak]] - [[dayanışma#tr|pokr. w 'dayanışma']]
* [[dağ bayır]] - [[dağ#tr|kolo. w 'dağ']]
* [[dağ başı]] - [[dağ#tr|kolo. w 'dağ']]
* [[dağ taş]] - [[dağ#tr|kolo. w 'dağ']]
* [[dağlara taşlara]] - [[dağ#tr|frazeo. w 'dağ']]
* [[dedirtmek]] - [[gık dedirtmemek#tr|nagł. w 'gık dedirtmemek']]
* [[defa]] - [[gün#tr|kolo. w 'gün']], [[hafta#tr|kolo. w 'hafta']]
* [[defter-i kebir]] - [[defter#tr|kolo. w 'defter']]
* [[defteri dürülmek]] - [[defter#tr|kolo. w 'defter']]
* [[degiştirmek]] - [[zmieniać#pl|tłum. w 'zmieniać']]
* [[deist]] - [[deizm#tr|pokr. w 'deizm']]
* [[dekanlık]] - [[dekan#tr|pokr. w 'dekan']]
* [[deklare]] - [[deklarasyon#tr|pokr. w 'deklarasyon']]
* [[dekoratif]] - [[dekorasyon#tr|pokr. w 'dekorasyon']], [[dekoratör#tr|pokr. w 'dekoratör']]
* [[delfin]] - [[yunus balığı#tr|nagł. w 'yunus balığı']]
* [[delta]] - [[çatalağız#tr|syn. w 'çatalağız']]
* [[dembedem]] - [[gâh#tr|syn. w 'gâh']], [[gâhi#tr|syn. w 'gâhi']], [[gâhice#tr|syn. w 'gâhice']]
* [[demir rengi]] - [[gri#tr|syn. w 'gri']], [[gri#tr|syn. w 'gri']], [[boz#tr|syn. w 'boz']], [[boz#tr|syn. w 'boz']], [[kül rengi#tr|syn. w 'kül rengi']], [[kül rengi#tr|syn. w 'kül rengi']]
* [[demirî]] - [[gri#tr|syn. w 'gri']], [[gri#tr|syn. w 'gri']], [[boz#tr|syn. w 'boz']], [[boz#tr|syn. w 'boz']], [[kül rengi#tr|syn. w 'kül rengi']], [[kül rengi#tr|syn. w 'kül rengi']]
* [[deniz kuvvetleri]] - [[deniz#tr|kolo. w 'deniz']]
* [[deniz mili]] - [[deniz#tr|kolo. w 'deniz']]
* [[deniz motoru]] - [[deniz#tr|kolo. w 'deniz']]
* [[deniz tutması]] - [[deniz#tr|kolo. w 'deniz']]
* [[denizci]] - [[deniz#tr|pokr. w 'deniz']]
* [[depremzede]] - [[deprem#tr|pokr. w 'deprem']]
* [[derakap]] - [[çabucak#tr|syn. w 'çabucak']]
* [[derhâl]] - [[çabucak#tr|syn. w 'çabucak']]
* [[derin deniz]] - [[derin#tr|kolo. w 'derin']]
* [[derin derin]] - [[derin#tr|kolo. w 'derin']]
* [[derişim]] - [[derişmek#tr|pokr. w 'derişmek']]
* [[ders çalışma]] - [[çalışma#tr|kolo. w 'çalışma']]
* [[deruhte]] - [[deruhte etmek#tr|nagł. w 'deruhte etmek']]
* [[detektif filmi]] - [[film#tr|kolo. w 'film']]
* [[devalüe]] - [[devalüasyon#tr|pokr. w 'devalüasyon']]
* [[devlet adamı]] - [[devlet#tr|kolo. w 'devlet']]
* [[devlet kuşu]] - [[devlet#tr|kolo. w 'devlet']]
* [[devlet nişanı]] - [[devlet#tr|kolo. w 'devlet']]
* [[devletçi]] - [[devlet#tr|pokr. w 'devlet']]
* [[devletçilik]] - [[devlet#tr|pokr. w 'devlet']]
* [[değişik]] - [[haber#tr|przykł. w 'haber']], [[için#tr|przykł. w 'için']], [[izlemek#tr|przykł. w 'izlemek']], [[gündemi yakalamak#tr|przykł. w 'gündemi yakalamak']]
* [[değnek]] - [[koltuk#tr|kolo. w 'koltuk']]
* [[dhov]] - [[dau#pl|tłum. w 'dau']]
* [[dibek kafalı]] - [[gabi#tr|syn. w 'gabi']], [[et kafalı#tr|syn. w 'et kafalı']], [[kalın kafalı#tr|syn. w 'kalın kafalı']]
* [[dibek kafalılık]] - [[tępota#pl|tłum. w 'tępota']], [[kalın kafalılık#tr|syn. w 'kalın kafalılık']], [[gabavet#tr|syn. w 'gabavet']], [[gabilik#tr|syn. w 'gabilik']]
* [[dikkat dağınıklığı]] - [[roztargnienie#pl|tłum. w 'roztargnienie']]
* [[dikkatli]] - [[dikkat#tr|pokr. w 'dikkat']]
* [[dikkatlice]] - [[dikkat#tr|pokr. w 'dikkat']]
* [[dikkatsiz]] - [[dikkat#tr|pokr. w 'dikkat']]
* [[dikte]] - [[yazdırma#tr|syn. w 'yazdırma']]
* [[dil bilimci]] - [[dilci#tr|syn. w 'dilci']]
* [[dilbilgisi uzmanı]] - [[gramatyk#pl|tłum. w 'gramatyk']]
* [[dilek]] - [[gönül#tr|syn. w 'gönül']]
* [[dilemek]] - [[özür dilemek#tr|nagł. w 'özür dilemek']]
* [[dili açılmak]] - [[dil#tr|kolo. w 'dil']]
* [[dinç]] - [[gürbüz#tr|syn. w 'gürbüz']]
* [[dinçlilik]] - [[zindelik#tr|syn. w 'zindelik']]
* [[dip]] - [[armut dalının dibine düşer#tr|nagł. w 'armut dalının dibine düşer']], [[göt#tr|syn. w 'göt']]
* [[diplomatlık]] - [[diplomat#tr|pokr. w 'diplomat']], [[diplomasi#tr|pokr. w 'diplomasi']]
* [[diri]] - [[canlı#tr|syn. w 'canlı']]
* [[dirimbilim]] - [[biyoloji#tr|syn. w 'biyoloji']]
* [[disfaji]] - [[dysfagia#pl|tłum. w 'dysfagia']]
* [[diye]] - [[cevap vermek#tr|kolo. w 'cevap vermek']]
* [[diyoksid]] - [[dwutlenek#pl|tłum. w 'dwutlenek']]
* [[diz kapağı]] - [[diz#tr|kolo. w 'diz']]
* [[dizi]] - [[pembe dizi#tr|nagł. w 'pembe dizi']]
* [[diş çürüğü]] - [[próchnica#pl|tłum. w 'próchnica']]
* [[dişi kurt]] - [[wilczyca#pl|tłum. w 'wilczyca']]
* [[dişilik]] - [[dişilik organı#tr|nagł. w 'dişilik organı']]
* [[doj]] - [[doża#pl|tłum. w 'doża']]
* [[dokubilim]] - [[doku#tr|pokr. w 'doku']]
* [[dokuz yüz]] - [[dziewięćset#pl|tłum. w 'dziewięćset']], [[dokuz yüzüncü#tr|pokr. w 'dokuz yüzüncü']]
* [[dolayı]] - [[zaman#tr|przykł. w 'zaman']], [[özür dilemek#tr|przykł. w 'özür dilemek']], [[hissetmek#tr|przykł. w 'hissetmek']], [[davranış#tr|przykł. w 'davranış']], [[herkes#tr|przykł. w 'herkes']], [[sorumluluk sahibi olmak#tr|przykł. w 'sorumluluk sahibi olmak']], [[kendini geliştirememek#tr|przykł. w 'kendini geliştirememek']]
* [[dolaşmak]] - [[akmak#tr|syn. w 'akmak']]
* [[dolduruş]] - [[dolduruşa getirmek#tr|nagł. w 'dolduruşa getirmek']]
* [[dolgunluk]] - [[dolgun#tr|pokr. w 'dolgun']], [[dolgu#tr|pokr. w 'dolgu']]
* [[dolma içi]] - [[dolma#tr|kolo. w 'dolma']]
* [[dolu fırtınası]] - [[gradobicie#pl|tłum. w 'gradobicie']]
* [[domuz kuyruk yağı]] - [[słonina#pl|tłum. w 'słonina']]
* [[doruk]] - [[zirve#tr|syn. w 'zirve']]
* [[dostluk maçı]] - [[maç#tr|kolo. w 'maç']]
* [[doğal öldürücü hücre]] - [[hücre#tr|kolo. w 'hücre']]
* [[doğru söylemek]] - [[söylemek#tr|kolo. w 'söylemek']]
* [[doğruca]] - [[doğrudan#tr|syn. w 'doğrudan']], [[doğrudan#tr|pokr. w 'doğrudan']]
* [[doğruyu söylemek]] - [[söylemek#tr|kolo. w 'söylemek']]
* [[doğu karşıtı]] - [[zachód#pl|tłum. w 'zachód']], [[garp#tr|syn. w 'garp']], [[gün batısı#tr|syn. w 'gün batısı']], [[günindi#tr|syn. w 'günindi']]
* [[doğum doktorluğu]] - [[położnictwo#pl|tłum. w 'położnictwo']]
* [[doğuş]] - [[doğuştan#tr|pokr. w 'doğuştan']]
* [[druid]] - [[druid#pl|tłum. w 'druid']]
* [[durak]] - [[taksi#tr|kolo. w 'taksi']]
* [[durmadan]] - [[daima#tr|syn. w 'daima']]
* [[durmamacasına]] - [[daima#tr|syn. w 'daima']]
* [[duyarga]] - [[duygu#tr|pokr. w 'duygu']]
* [[duygudaş]] - [[sempatizan#tr|syn. w 'sempatizan']]
* [[duygusal]] - [[hissî#tr|syn. w 'hissî']], [[duyarlılık#tr|pokr. w 'duyarlılık']]
* [[dökülmek]] - [[akmak#tr|syn. w 'akmak']]
* [[dönem]] - [[uzun dönem#tr|nagł. w 'uzun dönem']], [[güç dönem#tr|nagł. w 'güç dönem']]
* [[döner]] - [[kavşak#tr|kolo. w 'kavşak']]
* [[dönmek]] - [[iş#tr|kolo. w 'iş']]
* [[dönülmek]] - [[geri dönülmez#tr|nagł. w 'geri dönülmez']]
* [[dönüşümce]] - [[histeri#tr|syn. w 'histeri']]
* [[dört bin]] - [[cztery tysiące#pl|tłum. w 'cztery tysiące']]
* [[dört yüz]] - [[czterysta#pl|tłum. w 'czterysta']], [[dört yüzüncü#tr|pokr. w 'dört yüzüncü']]
* [[dürme]] - [[dürüm#tr|pokr. w 'dürüm']]
* [[düzyazı yazarı]] - [[düzyazı#tr|kolo. w 'düzyazı']]
* [[düzyazı yazmak]] - [[düzyazı#tr|kolo. w 'düzyazı']]
* [[düğüm atmak]] - [[düğüm#tr|kolo. w 'düğüm']]
* [[düğün salonu]] - [[düğün#tr|kolo. w 'düğün']]
* [[düşmancasına]] - [[düşmanca#tr|syn. w 'düşmanca']]
* [[düşün özgürlüğü]] - [[düşün#tr|kolo. w 'düşün']]
* [[düşünbilim]] - [[felsefe#tr|syn. w 'felsefe']]
* [[düşünce]] - [[gam#tr|syn. w 'gam']]
* [[düşünceli]] - [[düşünür#tr|pokr. w 'düşünür']]
* [[düşüncesiz]] - [[düşünür#tr|pokr. w 'düşünür']]
* [[düşürmek]] - [[gölge düşürmek#tr|nagł. w 'gölge düşürmek']]
* [[dışarı]] - [[yoksa#tr|przykł. w 'yoksa']]
* [[dışbükey]] - [[içbükey#tr|ant. w 'içbükey']]
* [[e-posta]] - [[adres#tr|kolo. w 'adres']]
* [[ebedi]] - [[daima#tr|syn. w 'daima']]
* [[ebediyen]] - [[daima#tr|syn. w 'daima']]
* [[ebedî istirahatgâh]] - [[mezar#tr|syn. w 'mezar']], [[çukur#tr|syn. w 'çukur']], [[kabir#tr|syn. w 'kabir']], [[gömüt#tr|syn. w 'gömüt']]
* [[ecel]] - [[ecel şerbeti içmek#tr|nagł. w 'ecel şerbeti içmek']]
* [[eciş büçüş]] - [[krzywy#pl|tłum. w 'krzywy']]
* [[ecza]] - [[eczane#tr|pokr. w 'eczane']]
* [[edebiyatçı]] - [[edebiyat#tr|pokr. w 'edebiyat']]
* [[edebî]] - [[edebiyat#tr|pokr. w 'edebiyat']]
* [[edinmek]] - [[görev edinmek#tr|nagł. w 'görev edinmek']], [[dost#tr|kolo. w 'dost']]
* [[efedrin]] - [[efedryna#pl|tłum. w 'efedryna']]
* [[ehram]] - [[piramit#tr|syn. w 'piramit']]
* [[ekmek parası]] - [[ekmek#tr|kolo. w 'ekmek']]
* [[ekseri]] - [[genellikle#tr|syn. w 'genellikle']], [[çoğu kez#tr|syn. w 'çoğu kez']], [[çoklukla#tr|syn. w 'çoklukla']]
* [[ekseriya]] - [[genellikle#tr|syn. w 'genellikle']], [[çoğu kez#tr|syn. w 'çoğu kez']], [[çoklukla#tr|syn. w 'çoklukla']]
* [[ekseriyet]] - [[azınlık#tr|ant. w 'azınlık']]
* [[ekseriyetle]] - [[genellikle#tr|syn. w 'genellikle']], [[çoğu kez#tr|syn. w 'çoğu kez']], [[çoklukla#tr|syn. w 'çoklukla']]
* [[eksiklik]] - [[gedik#tr|syn. w 'gedik']]
* [[eksiksiz]] - [[tam#tr|syn. w 'tam']], [[tamam#tr|syn. w 'tamam']]
* [[ekvator]] - [[Ekvator Ginesi#tr|nagł. w 'Ekvator Ginesi']]
* [[el (język turecki)]] - [[abdykować#pl|tłum. w 'abdykować']]
* [[elektrik istasyonu]] - [[elektrownia#pl|tłum. w 'elektrownia']]
* [[elektrikli]] - [[elektrikli süpürge#tr|nagł. w 'elektrikli süpürge']]
* [[elektro gitar]] - [[gitara elektryczna#pl|tłum. w 'gitara elektryczna']]
* [[elektronik posta]] - [[elektronik#tr|kolo. w 'elektronik']]
* [[elektronik sigara]] - [[elektroniczny papieros#pl|tłum. w 'elektroniczny papieros']]
* [[element]] - [[kalay#tr|przykł. w 'kalay']]
* [[eleştiri]] - [[eleştirmek#tr|pokr. w 'eleştirmek']]
* [[eleştirmen]] - [[eleştirmek#tr|pokr. w 'eleştirmek']]
* [[elgin]] - [[garip#tr|syn. w 'garip']]
* [[elit]] - [[elitizm#tr|pokr. w 'elitizm']]
* [[elkızı]] - [[gelin#tr|syn. w 'gelin']], [[gelin#tr|syn. w 'gelin']]
* [[eloğlu]] - [[güvey#tr|syn. w 'güvey']], [[güvey#tr|syn. w 'güvey']], [[güveyi#tr|syn. w 'güveyi']], [[güveyi#tr|syn. w 'güveyi']]
* [[elçi]] - [[papalık elçisi#tr|nagł. w 'papalık elçisi']]
* [[emir]] - [[zorunluluk#tr|syn. w 'zorunluluk']]
* [[emir kipi]] - [[zorunluluk#tr|syn. w 'zorunluluk']]
* [[emniyet]] - [[güven#tr|syn. w 'güven']], [[itimat#tr|syn. w 'itimat']]
* [[en önemli bölüm]] - [[gwóźdź#pl|tłum. w 'gwóźdź']]
* [[en özlü kısım]] - [[kwintesencja#pl|tłum. w 'kwintesencja']]
* [[enayi]] - [[ördek#tr|syn. w 'ördek']]
* [[endişe]] - [[gam#tr|syn. w 'gam']], [[fobi#tr|syn. w 'fobi']], [[anksiyete#tr|syn. w 'anksiyete']]
* [[endişelenmek]] - [[gam çekmek#tr|syn. w 'gam çekmek']], [[gamlanmak#tr|syn. w 'gamlanmak']]
* [[endojen]] - [[endogenny#pl|tłum. w 'endogenny']]
* [[enfekte etmek]] - [[infekować#pl|tłum. w 'infekować']]
* [[enkaz]] - [[gemi enkazı#tr|nagł. w 'gemi enkazı']]
* [[epidemi]] - [[epidemik#tr|pokr. w 'epidemik']]
* [[epikriz]] - [[hikâye#tr|syn. w 'hikâye']]
* [[er bezi]] - [[torba#tr|syn. w 'torba']]
* [[erdem]] - [[fazilet#tr|syn. w 'fazilet']]
* [[erkek grubu]] - [[boysband#pl|tłum. w 'boysband']]
* [[erkeklik]] - [[erkeklik organı#tr|nagł. w 'erkeklik organı']], [[erkek#tr|pokr. w 'erkek']]
* [[erkeklik uzvu]] - [[penis#pl|tłum. w 'penis']], [[sik#tr|syn. w 'sik']], [[erkeklik organı#tr|syn. w 'erkeklik organı']]
* [[erken kalkan yol alir]] - [[kto rano wstaje, temu Pan Bóg daje#pl|tłum. w 'kto rano wstaje, temu Pan Bóg daje']]
* [[erkillik]] - [[męskość#pl|tłum. w 'męskość']]
* [[esinti]] - [[zefir#tr|syn. w 'zefir']]
* [[eskatoloji]] - [[eschatologia#pl|tłum. w 'eschatologia']]
* [[eski çamlar bardak oldu]] - [[bardak#tr|frazeo. w 'bardak']]
* [[esrarlı]] - [[gizemli#tr|syn. w 'gizemli']]
* [[et kafa]] - [[tępy#pl|tłum. w 'tępy']], [[gabi#tr|syn. w 'gabi']], [[et kafalı#tr|syn. w 'et kafalı']], [[kalın kafalı#tr|syn. w 'kalın kafalı']]
* [[et kafalılık]] - [[tępota#pl|tłum. w 'tępota']], [[kalın kafalılık#tr|syn. w 'kalın kafalılık']], [[gabavet#tr|syn. w 'gabavet']], [[gabilik#tr|syn. w 'gabilik']]
* [[et kızartması]] - [[et#tr|kolo. w 'et']]
* [[etap]] - [[adım#tr|syn. w 'adım']]
* [[etkesimi]] - [[karnawał#pl|tłum. w 'karnawał']]
* [[etkileyicilik]] - [[karizma#tr|syn. w 'karizma']]
* [[etkinlik]] - [[etki#tr|pokr. w 'etki']], [[etkin#tr|pokr. w 'etkin']]
* [[etmoid kemik]] - [[kość sitowa#pl|tłum. w 'kość sitowa']]
* [[etniklik]] - [[etnik#tr|pokr. w 'etnik']]
* [[etrafa dökmek]] - [[dökmek#tr|kolo. w 'dökmek']]
* [[etyemezlik]] - [[vejetaryenlik#tr|syn. w 'vejetaryenlik']]
* [[ev halkı]] - [[ev#tr|kolo. w 'ev']]
* [[ev idaresi]] - [[ev#tr|kolo. w 'ev']]
* [[ev kadını]] - [[ev#tr|kolo. w 'ev']]
* [[ev sahibi]] - [[ev#tr|kolo. w 'ev']]
* [[ev ziyareti]] - [[wizyta domowa#pl|tłum. w 'wizyta domowa']]
* [[evden çalışma]] - [[çalışma#tr|kolo. w 'çalışma']]
* [[ezoterik]] - [[özel#tr|syn. w 'özel']]
* [[eğilim göstermek]] - [[eğilim#tr|kolo. w 'eğilim']]
* [[eğiliminde olmak]] - [[eğilim#tr|kolo. w 'eğilim']]
* [[eğrelti]] - [[eğrelti otu#tr|nagł. w 'eğrelti otu']]
* [[eşcinsel erkek]] - [[eşcinsel#tr|kolo. w 'eşcinsel']]
* [[eşek kafalı]] - [[gabi#tr|syn. w 'gabi']], [[et kafalı#tr|syn. w 'et kafalı']], [[kalın kafalı#tr|syn. w 'kalın kafalı']]
* [[eşek kafalılık]] - [[tępota#pl|tłum. w 'tępota']], [[kalın kafalılık#tr|syn. w 'kalın kafalılık']], [[gabavet#tr|syn. w 'gabavet']], [[gabilik#tr|syn. w 'gabilik']]
* [[eşya]] - [[hediyelik eşya#tr|nagł. w 'hediyelik eşya']]
* [[fabrikacı]] - [[fabrika#tr|pokr. w 'fabrika']]
* [[fabrikasyon]] - [[fabrika#tr|pokr. w 'fabrika']]
* [[fabrikatör]] - [[müstahsil#tr|syn. w 'müstahsil']], [[fabrika#tr|pokr. w 'fabrika']]
* [[facia]] - [[trajedi#tr|syn. w 'trajedi']]
* [[fahri]] - [[gönüllü#tr|syn. w 'gönüllü']]
* [[faikiyet]] - [[galebe#tr|syn. w 'galebe']]
* [[faiklik]] - [[galebe#tr|syn. w 'galebe']]
* [[fakir]] - [[fakir hırsızlığa çıkınca ay akşamdan doğar#tr|nagł. w 'fakir hırsızlığa çıkınca ay akşamdan doğar']], [[fakirin tavuğu tek tek yumurtlar#tr|nagł. w 'fakirin tavuğu tek tek yumurtlar']]
* [[fakirlik]] - [[fakirlik ayıp değil, tembellik ayıp#tr|nagł. w 'fakirlik ayıp değil, tembellik ayıp']]
* [[fallus]] - [[sik#tr|syn. w 'sik']], [[erkeklik organı#tr|syn. w 'erkeklik organı']]
* [[fanatizm]] - [[fanatiklik#tr|syn. w 'fanatiklik']]
* [[fareler cirit oynamak]] - [[fare#tr|frazeo. w 'fare']]
* [[farmasötik botanik]] - [[botanik#tr|kolo. w 'botanik']]
* [[fars]] - [[komedi#tr|syn. w 'komedi']], [[güldürü#tr|syn. w 'güldürü']], [[komedya#tr|syn. w 'komedya']]
* [[farz edilen]] - [[domniemany#pl|tłum. w 'domniemany']]
* [[farzedilmiş]] - [[domniemany#pl|tłum. w 'domniemany']]
* [[faturalamak]] - [[fatura#tr|pokr. w 'fatura']]
* [[fayda]] - [[yarar#tr|syn. w 'yarar']], [[faydacılık#tr|pokr. w 'faydacılık']], [[faydalı#tr|pokr. w 'faydalı']]
* [[faydacıl]] - [[faydacılık#tr|pokr. w 'faydacılık']]
* [[faydalanmak]] - [[faydacılık#tr|pokr. w 'faydacılık']], [[faydalı#tr|pokr. w 'faydalı']]
* [[faydasız yere]] - [[gereksiz#tr|syn. w 'gereksiz']], [[nafile#tr|syn. w 'nafile']]
* [[faytoncu]] - [[fayton#tr|pokr. w 'fayton']]
* [[faytonculuk]] - [[fayton#tr|pokr. w 'fayton']]
* [[faziletli]] - [[fazilet#tr|pokr. w 'fazilet']]
* [[fazla ağırlık]] - [[ağırlık#tr|kolo. w 'ağırlık']]
* [[fazlalaşmak]] - [[fazlalık#tr|pokr. w 'fazlalık']]
* [[fazlasıyla]] - [[fazla#tr|pokr. w 'fazla']]
* [[fecaat]] - [[feci#tr|pokr. w 'feci']]
* [[federal]] - [[Almanya Federal Cumhuriyeti#tr|nagł. w 'Almanya Federal Cumhuriyeti']]
* [[felek]] - [[gök#tr|syn. w 'gök']], [[gök kubbe#tr|syn. w 'gök kubbe']]
* [[felsefecilik]] - [[felsefeci#tr|pokr. w 'felsefeci']]
* [[fener]] - [[deniz feneri#tr|nagł. w 'deniz feneri']]
* [[fener kulesi]] - [[latarnia#pl|tłum. w 'latarnia']]
* [[ferman]] - [[gönül ferman dinlemez#tr|nagł. w 'gönül ferman dinlemez']]
* [[fethetmek]] - [[kalbini fethetmek#tr|nagł. w 'kalbini fethetmek']]
* [[fevt olmak]] - [[ecel şerbeti içmek#tr|syn. w 'ecel şerbeti içmek']]
* [[feylesof]] - [[felsefeci#tr|syn. w 'felsefeci']]
* [[feza]] - [[gök#tr|syn. w 'gök']]
* [[fibromiyalji]] - [[fibromialgia#pl|tłum. w 'fibromialgia']]
* [[fidye yazılımı]] - [[ransomware#pl|tłum. w 'ransomware']], [[zararlı yazılım#tr|hipo. w 'zararlı yazılım']]
* [[fil gibi]] - [[fil#tr|kolo. w 'fil']], [[fil#tr|frazeo. w 'fil']]
* [[fil hastalığı]] - [[fil#tr|kolo. w 'fil']]
* [[fildişi]] - [[Fildişi Sahili#tr|nagł. w 'Fildişi Sahili']]
* [[film ile ilgili]] - [[film#tr|kolo. w 'film']]
* [[film müziği]] - [[film#tr|kolo. w 'film']]
* [[film çekme]] - [[film#tr|kolo. w 'film']]
* [[film çekmek]] - [[film#tr|kolo. w 'film']]
* [[film çevirme]] - [[film#tr|kolo. w 'film']]
* [[filmci]] - [[film#tr|pokr. w 'film']]
* [[filme almak]] - [[film#tr|kolo. w 'film']]
* [[filolog]] - [[filoloji#tr|pokr. w 'filoloji']]
* [[fiziksel]] - [[fizik#tr|pokr. w 'fizik']]
* [[flüt]] - [[flütçü#tr|pokr. w 'flütçü']]
* [[foie gras]] - [[pasztet strasburski#pl|tłum. w 'pasztet strasburski']]
* [[folik]] - [[folik asit#tr|nagł. w 'folik asit']]
* [[folk]] - [[halk#tr|syn. w 'halk']]
* [[formalite]] - [[gümrük#tr|kolo. w 'gümrük']]
* [[fosforlu]] - [[fosfat#tr|pokr. w 'fosfat']]
* [[fotogerçekçilik]] - [[fotorealizm#pl|tłum. w 'fotorealizm']]
* [[fotosentetik]] - [[fotosentez#tr|pokr. w 'fotosentez']]
* [[frenk]] - [[frenk üzümü#tr|nagł. w 'frenk üzümü']]
* [[fukara]] - [[fukaranın tavuğu tek tek yumurtlar#tr|nagł. w 'fukaranın tavuğu tek tek yumurtlar']]
* [[fön]] - [[çekmek#tr|przykł. w 'çekmek']]
* [[fırtına öncesi sessizlik]] - [[cisza przed burzą#pl|tłum. w 'cisza przed burzą']]
* [[fırın eldiveni]] - [[fırın#tr|kolo. w 'fırın']]
* [[fıstık]] - [[yer fıstığı#tr|nagł. w 'yer fıstığı']]
* [[fıstıki]] - [[fıstıki makamla#tr|nagł. w 'fıstıki makamla']]
* [[fıçı]] - [[bira#tr|kolo. w 'bira']]
* [[hadi]] - [[tamam#tr|przykł. w 'tamam']]
* [[haik]] - [[haik#pl|tłum. w 'haik']]
* [[hak]] - [[hayvan hakları#tr|nagł. w 'hayvan hakları']], [[telif hakkı#tr|nagł. w 'telif hakkı']], [[hakkından gelmek#tr|nagł. w 'hakkından gelmek']], [[gören gözün hakkı vardır#tr|nagł. w 'gören gözün hakkı vardır']]
* [[haki]] - [[yeşil#tr|hipo. w 'yeşil']]
* [[haklı]] - [[haksız#tr|ant. w 'haksız']]
* [[haksızlık]] - [[haksızlık etmek#tr|nagł. w 'haksızlık etmek']], [[haksız#tr|pokr. w 'haksız']]
* [[hal]] - [[durum#tr|syn. w 'durum']]
* [[halde]] - [[mimo że#pl|tłum. w 'mimo że']]
* [[halife]] - [[hilafet#tr|pokr. w 'hilafet']]
* [[halifelik]] - [[hilafet#tr|syn. w 'hilafet']], [[hilafet#tr|pokr. w 'hilafet']]
* [[halinden anlamak]] - [[współczuć#pl|tłum. w 'współczuć']]
* [[halıcı]] - [[halı#tr|pokr. w 'halı']]
* [[hamdetmek]] - [[hamt#tr|pokr. w 'hamt']]
* [[hapishane arkadaşı]] - [[hapishane#tr|kolo. w 'hapishane']]
* [[harap]] - [[harabe#tr|pokr. w 'harabe']]
* [[haraplık]] - [[harabe#tr|pokr. w 'harabe']]
* [[hareketli]] - [[canlı#tr|syn. w 'canlı']]
* [[harı hücre]] - [[hücre#tr|kolo. w 'hücre']]
* [[hasar görmemiş]] - [[hasar#tr|kolo. w 'hasar']]
* [[hasara uğratmak]] - [[hasar#tr|kolo. w 'hasar']]
* [[haset]] - [[çekememezlik#tr|syn. w 'çekememezlik']], [[kıskançlık#tr|syn. w 'kıskançlık']], [[günü#tr|syn. w 'günü']], [[günücülük#tr|syn. w 'günücülük']], [[hasetçilik#tr|syn. w 'hasetçilik']], [[hasetlik#tr|syn. w 'hasetlik']], [[hasutluk#tr|syn. w 'hasutluk']]
* [[hasmane]] - [[düşmanca#tr|syn. w 'düşmanca']]
* [[hassaslık]] - [[hassas#tr|pokr. w 'hassas']], [[hassasiyet#tr|pokr. w 'hassasiyet']]
* [[hastalandırmak]] - [[hastalık#tr|pokr. w 'hastalık']]
* [[hastalıklı]] - [[hastalık#tr|pokr. w 'hastalık']]
* [[hasır]] - [[hasır otu#tr|nagł. w 'hasır otu']]
* [[hat]] - [[metro#tr|kolo. w 'metro']]
* [[hatasız kul olmaz]] - [[herkes hata yapar#tr|syn. w 'herkes hata yapar']]
* [[hatıra]] - [[hatır#tr|pokr. w 'hatır']]
* [[hatırat]] - [[hatır#tr|pokr. w 'hatır']], [[hatırlamak#tr|pokr. w 'hatırlamak']]
* [[hatırlı]] - [[hatır#tr|pokr. w 'hatır']], [[hatırlamak#tr|pokr. w 'hatırlamak']]
* [[hava basıncı]] - [[hava#tr|kolo. w 'hava']], [[basınç#tr|kolo. w 'basınç']]
* [[hava durumu]] - [[hava#tr|syn. w 'hava']]
* [[hava gazı]] - [[hava#tr|kolo. w 'hava']]
* [[hava geçirmez]] - [[szczelny#pl|tłum. w 'szczelny']]
* [[hava girdabı]] - [[wir powietrzny#pl|tłum. w 'wir powietrzny']]
* [[hava meydanı]] - [[havaalanı#tr|syn. w 'havaalanı']]
* [[havari]] - [[yardımcı#tr|syn. w 'yardımcı']]
* [[havaya uçmak]] - [[uçmak#tr|kolo. w 'uçmak']]
* [[haya]] - [[torba#tr|syn. w 'torba']]
* [[hayalini kurmak]] - [[marzyć#pl|tłum. w 'marzyć']]
* [[hayat sigortası]] - [[sigorta#tr|kolo. w 'sigorta']]
* [[hayvanat]] - [[hayvanat bahçesi#tr|nagł. w 'hayvanat bahçesi']]
* [[hayvansal]] - [[hayvan#tr|pokr. w 'hayvan']]
* [[hayırlı]] - [[hayırlı sabahlar#tr|nagł. w 'hayırlı sabahlar']], [[hayır#tr|pokr. w 'hayır']]
* [[hazar]] - [[barış#tr|syn. w 'barış']]
* [[hazırlamak]] - [[hazır#tr|pokr. w 'hazır']]
* [[haçapuri]] - [[chaczapuri#pl|tłum. w 'chaczapuri']]
* [[haşerat]] - [[haşere#tr|pokr. w 'haşere']]
* [[haşhaş]] - [[haşhaşlı kek#tr|nagł. w 'haşhaşlı kek']]
* [[hediye atın dişine bakılmaz]] - [[darowanemu koniowi w zęby się nie zagląda#pl|tłum. w 'darowanemu koniowi w zęby się nie zagląda']]
* [[hediyelik]] - [[hediyelik eşya#tr|nagł. w 'hediyelik eşya']]
* [[hele şükür]] - [[teşekkür#tr|frazeo. w 'teşekkür']]
* [[hem]] - [[güzel#tr|przykł. w 'güzel']], [[güzel#tr|przykł. w 'güzel']], [[zor#tr|przykł. w 'zor']], [[zor#tr|przykł. w 'zor']]
* [[hemanjiyom]] - [[naczyniak krwionośny#pl|tłum. w 'naczyniak krwionośny']]
* [[hemen]] - [[çabucak#tr|syn. w 'çabucak']], [[anında#tr|syn. w 'anında']]
* [[hemencecik]] - [[çabucak#tr|syn. w 'çabucak']], [[göz açıp kapayıncaya kadar#tr|syn. w 'göz açıp kapayıncaya kadar']]
* [[hemencek]] - [[çabucak#tr|syn. w 'çabucak']]
* [[hemşehrilik]] - [[şehir#tr|pokr. w 'şehir']]
* [[hemşirelik]] - [[hemşire#tr|pokr. w 'hemşire']]
* [[hemşirezade]] - [[hemşire#tr|pokr. w 'hemşire']]
* [[henüz]] - [[kitap#tr|przykł. w 'kitap']], [[göz atmak#tr|przykł. w 'göz atmak']], [[hâlâ#tr|syn. w 'hâlâ']]
* [[hep]] - [[birimiz hepimiz, hepimiz birimiz için#tr|nagł. w 'birimiz hepimiz, hepimiz birimiz için']], [[birimiz hepimiz, hepimiz birimiz için#tr|nagł. w 'birimiz hepimiz, hepimiz birimiz için']], [[daima#tr|syn. w 'daima']]
* [[heparin]] - [[heparyna#pl|tłum. w 'heparyna']]
* [[hepsi]] - [[hacısı hocası#tr|syn. w 'hacısı hocası']], [[hepten#tr|pokr. w 'hepten']]
* [[her an]] - [[her#tr|kolo. w 'her']]
* [[her aşın kaşığı]] - [[her#tr|frazeo. w 'her']]
* [[her bakımdan]] - [[her#tr|kolo. w 'her']]
* [[her bir]] - [[her#tr|kolo. w 'her']]
* [[her biri]] - [[her#tr|kolo. w 'her']]
* [[her daim]] - [[her#tr|kolo. w 'her']]
* [[her dem]] - [[her#tr|kolo. w 'her']]
* [[her yere]] - [[wszędzie#pl|tłum. w 'wszędzie']]
* [[herboloji]] - [[ziołolecznictwo#pl|tłum. w 'ziołolecznictwo']]
* [[hesaba geçirmek]] - [[hesap#tr|kolo. w 'hesap']]
* [[hesaba katmak]] - [[hesap#tr|kolo. w 'hesap']]
* [[hesaba katmamak]] - [[hesap#tr|kolo. w 'hesap']]
* [[hesap bakiyesi]] - [[hesap#tr|kolo. w 'hesap']]
* [[hesap cüzdanı]] - [[hesap#tr|kolo. w 'hesap']]
* [[hesap etmek]] - [[hesap#tr|kolo. w 'hesap']]
* [[hesap kitap]] - [[hesap#tr|kolo. w 'hesap']]
* [[hesap makinesi]] - [[hesap#tr|kolo. w 'hesap']]
* [[hesap meydanda]] - [[hesap#tr|kolo. w 'hesap']]
* [[hesap sahibi]] - [[hesap#tr|kolo. w 'hesap']]
* [[hesap sormak]] - [[hesap#tr|kolo. w 'hesap']]
* [[hesap vermek]] - [[hesap#tr|kolo. w 'hesap']]
* [[hesaplar benden]] - [[hesap#tr|kolo. w 'hesap']]
* [[hev]] - [[hau#pl|tłum. w 'hau']]
* [[heybetli]] - [[gürbüz#tr|syn. w 'gürbüz']]
* [[heyet]] - [[astronomi#tr|syn. w 'astronomi']], [[gökbilim#tr|syn. w 'gökbilim']], [[gök bilimi#tr|syn. w 'gök bilimi']], [[yıldız bilimi#tr|syn. w 'yıldız bilimi']], [[felekiyat#tr|syn. w 'felekiyat']]
* [[heyetiyle]] - [[tamamen#tr|syn. w 'tamamen']]
* [[hicab]] - [[hidżab#pl|tłum. w 'hidżab']]
* [[hicret]] - [[göç#tr|syn. w 'göç']]
* [[hiddet]] - [[kızgınlık#tr|syn. w 'kızgınlık']], [[gazap#tr|syn. w 'gazap']]
* [[hiddetli]] - [[ümitsiz#tr|syn. w 'ümitsiz']]
* [[hidrojen sülfür]] - [[siarkowodór#pl|tłum. w 'siarkowodór']]
* [[hidronim]] - [[hydronim#pl|tłum. w 'hydronim']]
* [[hijen]] - [[hijenik#tr|pokr. w 'hijenik']]
* [[hilafına]] - [[hilaf#tr|kolo. w 'hilaf']], [[hilaf#tr|pokr. w 'hilaf']]
* [[hisli]] - [[hissî#tr|syn. w 'hissî']]
* [[hissetmez]] - [[hissî#tr|pokr. w 'hissî']]
* [[hissiz]] - [[hissî#tr|pokr. w 'hissî']]
* [[hizmetkâr]] - [[hizmet#tr|pokr. w 'hizmet']]
* [[hizmetli]] - [[hizmet#tr|pokr. w 'hizmet']]
* [[hizmetçi]] - [[hizmet#tr|pokr. w 'hizmet']]
* [[hiç]] - [[hiç değil#tr|nagł. w 'hiç değil']], [[yoksa#tr|przykł. w 'yoksa']], [[bir#tr|ant. w 'bir']]
* [[hiçbir]] - [[bir#tr|ant. w 'bir']]
* [[hiçbir şey]] - [[nic#pl|tłum. w 'nic']], [[şey#tr|kolo. w 'şey']]
* [[hobit]] - [[hobbit#pl|tłum. w 'hobbit']]
* [[hokeyi]] - [[hokej#pl|tłum. w 'hokej']]
* [[homeopati]] - [[homeopatia#pl|tłum. w 'homeopatia']]
* [[homeostasi]] - [[homeostaz#tr|syn. w 'homeostaz']]
* [[hoppadak]] - [[çabucak#tr|syn. w 'çabucak']]
* [[hoşçakalın]] - [[hoşçakal#tr|syn. w 'hoşçakal']]
* [[hukuken]] - [[hukuki#tr|pokr. w 'hukuki']], [[hukuk#tr|pokr. w 'hukuk']]
* [[husumetkâr]] - [[düşmanca#tr|syn. w 'düşmanca']]
* [[husumetli]] - [[düşmanca#tr|syn. w 'düşmanca']]
* [[husye]] - [[torba#tr|syn. w 'torba']]
* [[huzur]] - [[gönül rahatlığı#tr|syn. w 'gönül rahatlığı']]
* [[hâl]] - [[yönelme hâli#tr|nagł. w 'yönelme hâli']]
* [[hâlen]] - [[hâlâ#tr|syn. w 'hâlâ']]
* [[hücre biyolojisi]] - [[hücre#tr|kolo. w 'hücre']]
* [[hücre bölünmesi]] - [[hücre#tr|kolo. w 'hücre']]
* [[hücre büyümesi]] - [[hücre#tr|kolo. w 'hücre']]
* [[hücre kültürü]] - [[hücre#tr|kolo. w 'hücre']]
* [[hücre membranı]] - [[hücre#tr|kolo. w 'hücre']]
* [[hücre teorisi]] - [[hücre#tr|kolo. w 'hücre']]
* [[hücre zarı]] - [[hücre#tr|kolo. w 'hücre']]
* [[hücre çeperi]] - [[hücre#tr|kolo. w 'hücre']]
* [[hükûmet merkezi]] - [[başkent#tr|syn. w 'başkent']], [[başşehir#tr|syn. w 'başşehir']]
* [[hüküm]] - [[gıyabi#tr|kolo. w 'gıyabi']]
* [[hükümet başkanı]] - [[hükümet#tr|kolo. w 'hükümet']]
* [[hükümet darbesi]] - [[hükümet#tr|kolo. w 'hükümet']]
* [[hükümet merkezi]] - [[hükümet#tr|kolo. w 'hükümet']]
* [[hükümet sözcüsü]] - [[hükümet#tr|kolo. w 'hükümet']]
* [[hümanitarizm]] - [[hümanist#tr|pokr. w 'hümanist']]
* [[hümanizm]] - [[insancılık#tr|syn. w 'insancılık']]
* [[hüsün]] - [[güzellik#tr|syn. w 'güzellik']]
* [[hırs]] - [[kızgınlık#tr|syn. w 'kızgınlık']], [[gazap#tr|syn. w 'gazap']]
* [[hırsızlık]] - [[fakir hırsızlığa çıkınca ay akşamdan doğar#tr|nagł. w 'fakir hırsızlığa çıkınca ay akşamdan doğar']], [[hırsız#tr|pokr. w 'hırsız']]
* [[hızla]] - [[çabucak#tr|syn. w 'çabucak']]
* [[hızlı hızlı]] - [[çabucak#tr|syn. w 'çabucak']]
* [[hışım]] - [[kızgınlık#tr|syn. w 'kızgınlık']], [[gazap#tr|syn. w 'gazap']]
* [[iade etmek]] - [[geri vermek#tr|syn. w 'geri vermek']], [[geri çevirmek#tr|syn. w 'geri çevirmek']]
* [[idare]] - [[idari#tr|pokr. w 'idari']]
* [[idareci]] - [[idari#tr|pokr. w 'idari']], [[idari#tr|pokr. w 'idari']]
* [[iflah olmaz]] - [[niepoprawny#pl|tłum. w 'niepoprawny']]
* [[ihtimal]] - [[her ihtimale karşı#tr|nagł. w 'her ihtimale karşı']]
* [[ikaz]] - [[ikaz etmek#tr|nagł. w 'ikaz etmek']]
* [[iki bin]] - [[dwa tysiące#pl|tłum. w 'dwa tysiące']]
* [[iki kat]] - [[kat#tr|kolo. w 'kat']]
* [[iki misli]] - [[podwójnie#pl|tłum. w 'podwójnie']]
* [[iki yüz]] - [[iki yüzüncü#tr|pokr. w 'iki yüzüncü']]
* [[iktisatçı]] - [[iktisadi#tr|pokr. w 'iktisadi']], [[iktisat#tr|pokr. w 'iktisat']]
* [[ilahiyat]] - [[teoloji#tr|syn. w 'teoloji']]
* [[ilanihaye]] - [[daima#tr|syn. w 'daima']]
* [[ilave sigorta]] - [[sigorta#tr|kolo. w 'sigorta']]
* [[ilegal]] - [[nielegalny#pl|tłum. w 'nielegalny']]
* [[ilelebet]] - [[daima#tr|syn. w 'daima']]
* [[ilerici karşıtı]] - [[zacofany#pl|tłum. w 'zacofany']], [[gerici#tr|syn. w 'gerici']]
* [[ilerleme]] - [[resesyon#tr|ant. w 'resesyon']]
* [[ilgi]] - [[gerçekle ilgisi yok#tr|nagł. w 'gerçekle ilgisi yok']], [[gerçekle uzaktan yakında ilgisi yok#tr|nagł. w 'gerçekle uzaktan yakında ilgisi yok']]
* [[ilgisiz]] - [[aldırmaz#tr|syn. w 'aldırmaz']]
* [[ilim]] - [[bilim#tr|syn. w 'bilim']]
* [[ilim adamı]] - [[bilim adamı#tr|syn. w 'bilim adamı']]
* [[ilk adım]] - [[başlangıç#tr|syn. w 'başlangıç']]
* [[ilk görüşte aşk]] - [[miłość od pierwszego wejrzenia#pl|tłum. w 'miłość od pierwszego wejrzenia']]
* [[illüzyon]] - [[galatıhis#tr|syn. w 'galatıhis']]
* [[imalathane]] - [[fabrika#tr|syn. w 'fabrika']]
* [[imek]] - [[Godzilla#tr|przykł. w 'Godzilla']]
* [[immün]] - [[immün sistem#tr|nagł. w 'immün sistem']]
* [[imtiyaz]] - [[gedik#tr|syn. w 'gedik']]
* [[ince]] - [[ince istemci#tr|nagł. w 'ince istemci']], [[dayanıklı#tr|ant. w 'dayanıklı']]
* [[ince gömlek]] - [[zefir#pl|tłum. w 'zefir']]
* [[ince tabakalı]] - [[warstwowy#pl|tłum. w 'warstwowy']]
* [[indirimli satış mağazası]] - [[mağaza#tr|kolo. w 'mağaza']]
* [[inmek]] - [[gökten zembille inmek#tr|nagł. w 'gökten zembille inmek']]
* [[insanbilimci]] - [[insanbilim#tr|pokr. w 'insanbilim']]
* [[insanbilimsel]] - [[insanbilim#tr|pokr. w 'insanbilim']]
* [[insancı]] - [[insancılık#tr|pokr. w 'insancılık']], [[insancılık#tr|pokr. w 'insancılık']]
* [[insancıl]] - [[insancılık#tr|pokr. w 'insancılık']]
* [[insansı]] - [[insansı maymun#tr|nagł. w 'insansı maymun']]
* [[insansız uçak]] - [[dron#pl|tłum. w 'dron']]
* [[insanımsı]] - [[insancılık#tr|pokr. w 'insancılık']]
* [[ip]] - [[iple çekmek#tr|nagł. w 'iple çekmek']]
* [[iptida]] - [[başlangıç#tr|syn. w 'başlangıç']], [[başlangıç#tr|syn. w 'başlangıç']]
* [[iri parça]] - [[parça#tr|kolo. w 'parça']]
* [[ironik]] - [[ironi#tr|pokr. w 'ironi']]
* [[irtica]] - [[gericilik#tr|syn. w 'gericilik']]
* [[ism]] - [[erkek#tr|kolo. w 'erkek']]
* [[ispat]] - [[ispat etmek#tr|nagł. w 'ispat etmek']]
* [[istasyon şefi]] - [[şef#tr|kolo. w 'şef']]
* [[istek]] - [[arzu#tr|syn. w 'arzu']], [[ihtiras#tr|syn. w 'ihtiras']], [[gönül#tr|syn. w 'gönül']]
* [[istemci]] - [[ince istemci#tr|nagł. w 'ince istemci']]
* [[isteri]] - [[histeri#tr|syn. w 'histeri']]
* [[istifham]] - [[soru#tr|syn. w 'soru']]
* [[istiklâl]] - [[bağımsızlık#tr|syn. w 'bağımsızlık']]
* [[istizah]] - [[gensoru#tr|syn. w 'gensoru']]
* [[istişari]] - [[doradczy#pl|tłum. w 'doradczy']]
* [[itimatsız]] - [[güvensiz#tr|syn. w 'güvensiz']]
* [[itminan]] - [[gönül rahatlığı#tr|syn. w 'gönül rahatlığı']]
* [[iyi ki]] - [[Allah'tan#tr|syn. w 'Allah'tan']]
* [[iyi sabahlar]] - [[hayırlı sabahlar#tr|syn. w 'hayırlı sabahlar']]
* [[iyi yolculuklar]] - [[szczęśliwej drogi#pl|tłum. w 'szczęśliwej drogi']]
* [[iyice]] - [[tamamen#tr|syn. w 'tamamen']]
* [[iyilik]] - [[hayır#tr|syn. w 'hayır']]
* [[izan]] - [[göz var, izan var#tr|nagł. w 'göz var, izan var']]
* [[izin]] - [[müsaade#tr|syn. w 'müsaade']]
* [[iç rahatlığı]] - [[ulga#pl|tłum. w 'ulga']]
* [[içbükey açı]] - [[içbükey#tr|kolo. w 'içbükey']]
* [[içbükey dörtgen]] - [[içbükey#tr|kolo. w 'içbükey']]
* [[içerlemek]] - [[gücenmek#tr|syn. w 'gücenmek']]
* [[iş planı]] - [[biznesplan#pl|tłum. w 'biznesplan']]
* [[işe yaramazlık]] - [[yaramazlık#tr|kolo. w 'yaramazlık']]
* [[işlevbilim]] - [[fizyoloji#tr|syn. w 'fizyoloji']]
* [[işten ayrılmak]] - [[ayrılmak#tr|kolo. w 'ayrılmak']]
* [[işyar]] - [[görevli#tr|syn. w 'görevli']], [[görevli#tr|syn. w 'görevli']]
* [[işçi sınıfı]] - [[işçi#tr|kolo. w 'işçi']]
* [[jedenaście]] - [[on bir#tr|nagł. w 'on bir']]
* [[jurnal]] - [[gemi jurnali#tr|nagł. w 'gemi jurnali']]
* [[kaba]] - [[kaba sofu#tr|nagł. w 'kaba sofu']], [[özür dilemek#tr|przykł. w 'özür dilemek']], [[davranış#tr|przykł. w 'davranış']], [[herkes#tr|przykł. w 'herkes']], [[sorumluluk sahibi olmak#tr|przykł. w 'sorumluluk sahibi olmak']]
* [[kaba but]] - [[göt#tr|syn. w 'göt']]
* [[kaba et]] - [[göt#tr|syn. w 'göt']]
* [[kabak kemane]] - [[kabak#tr|syn. w 'kabak']]
* [[kabarmak]] - [[göğsü kabarmak#tr|nagł. w 'göğsü kabarmak']]
* [[kabin]] - [[günah çıkarma#tr|kolo. w 'günah çıkarma']], [[günah çıkartma#tr|kolo. w 'günah çıkartma']]
* [[kablo]] - [[uzatma kablosu#tr|nagł. w 'uzatma kablosu']]
* [[kabul edinmek]] - [[zorla#tr|kolo. w 'zorla']]
* [[kabul ettirmek]] - [[zorla#tr|kolo. w 'zorla']]
* [[kadeh kaldırma]] - [[toast#pl|tłum. w 'toast']]
* [[kademe kademe]] - [[adım adım#tr|syn. w 'adım adım']], [[basamak basamak#tr|syn. w 'basamak basamak']]
* [[kadife pantolonu]] - [[kadife#tr|kolo. w 'kadife']]
* [[kadro]] - [[personel#tr|syn. w 'personel']]
* [[kadın doktor]] - [[doktor#tr|kolo. w 'doktor']], [[kadın#tr|kolo. w 'kadın']]
* [[kadınbağı]] - [[kadın#tr|kolo. w 'kadın']]
* [[kadınbudu]] - [[kadın#tr|kolo. w 'kadın']]
* [[kafalı]] - [[et kafalı#tr|nagł. w 'et kafalı']], [[kalın kafalı#tr|nagł. w 'kalın kafalı']]
* [[kafalılık]] - [[kalın kafalılık#tr|nagł. w 'kalın kafalılık']]
* [[kahinlik]] - [[wróżba#pl|tłum. w 'wróżba']]
* [[kahretsin]] - [[cholera#pl|tłum. w 'cholera']]
* [[kahveci]] - [[kahve#tr|kolo. w 'kahve']]
* [[kahvehane]] - [[kahve#tr|kolo. w 'kahve']]
* [[kakadu]] - [[kakadu#pl|tłum. w 'kakadu']]
* [[kakınç]] - [[kızgınlık#tr|syn. w 'kızgınlık']], [[gazap#tr|syn. w 'gazap']]
* [[kakırdamak]] - [[ölmek#tr|syn. w 'ölmek']], [[gitmek#tr|syn. w 'gitmek']], [[yürümek#tr|syn. w 'yürümek']], [[cartayı çekmek#tr|syn. w 'cartayı çekmek']], [[göçmek#tr|syn. w 'göçmek']], [[gümbürdemek#tr|syn. w 'gümbürdemek']]
* [[kalhan]] - [[tarcza#pl|tłum. w 'tarcza']]
* [[kalkışma]] - [[ayaklanma#tr|syn. w 'ayaklanma']], [[başkaldırı#tr|syn. w 'başkaldırı']], [[başkaldırma#tr|syn. w 'başkaldırma']], [[isyan#tr|syn. w 'isyan']]
* [[kalın]] - [[kalın kafalılık#tr|nagł. w 'kalın kafalılık']], [[kalın kafalı#tr|nagł. w 'kalın kafalı']]
* [[kalın kafa]] - [[gabi#tr|syn. w 'gabi']], [[et kafalı#tr|syn. w 'et kafalı']], [[kalın kafalı#tr|syn. w 'kalın kafalı']]
* [[kalıp]] - [[kalıp kıyafet#tr|nagł. w 'kalıp kıyafet']]
* [[kamaşmak]] - [[göz kamaşmak#tr|nagł. w 'göz kamaşmak']]
* [[kamaştırmak]] - [[göz kamaştırmak#tr|nagł. w 'göz kamaştırmak']]
* [[kambur felek]] - [[kambur#tr|frazeo. w 'kambur']]
* [[kamera görüntüleri]] - [[görüntü#tr|kolo. w 'görüntü']]
* [[kamu]] - [[halk#tr|syn. w 'halk']]
* [[kamuoyu yoklaması]] - [[sondaż#pl|tłum. w 'sondaż']]
* [[kamus]] - [[lügat#tr|syn. w 'lügat']]
* [[kamış]] - [[su kamışı#tr|nagł. w 'su kamışı']], [[sik#tr|syn. w 'sik']], [[erkeklik organı#tr|syn. w 'erkeklik organı']]
* [[kan akçesi]] - [[kan#tr|frazeo. w 'kan']]
* [[kan ağlamak]] - [[kan#tr|frazeo. w 'kan']]
* [[kan nakli]] - [[nakil#tr|kolo. w 'nakil']]
* [[kanarya sarısı]] - [[turuncu#tr|syn. w 'turuncu']]
* [[kanatlı]] - [[kanat#tr|pokr. w 'kanat']]
* [[kanatsız]] - [[kanat#tr|pokr. w 'kanat']]
* [[kanca]] - [[çengel#tr|syn. w 'çengel']]
* [[kandil]] - [[gök kandil#tr|nagł. w 'gök kandil']]
* [[kandırmak]] - [[güzel sözlerle kandırmak#tr|nagł. w 'güzel sözlerle kandırmak']]
* [[kanuna benzer bir çalgı]] - [[cytra#pl|tłum. w 'cytra']]
* [[kanuna benzer bir çeşit çalgı]] - [[cytra#pl|tłum. w 'cytra']]
* [[kanunlaştırmak]] - [[kanunen#tr|pokr. w 'kanunen']]
* [[kapak]] - [[göz kapağı#tr|nagł. w 'göz kapağı']], [[göğe direk, denize kapak olmaz#tr|nagł. w 'göğe direk, denize kapak olmaz']]
* [[kapaklı]] - [[gizli kapaklı#tr|nagł. w 'gizli kapaklı']]
* [[kapalı]] - [[ay#tr|przykł. w 'ay']]
* [[kapitalist]] - [[kapitalizm#tr|pokr. w 'kapitalizm']]
* [[kaplama]] - [[gümüş kaplama#tr|nagł. w 'gümüş kaplama']]
* [[kaplamak]] - [[ev#tr|przykł. w 'ev']], [[ışık#tr|przykł. w 'ışık']], [[zifiri karanlık#tr|przykł. w 'zifiri karanlık']]
* [[kaplamalı]] - [[gümüş kaplamalı#tr|nagł. w 'gümüş kaplamalı']]
* [[kapsit]] - [[kapsyd#pl|tłum. w 'kapsyd']]
* [[kar parsı]] - [[pantera śnieżna#pl|tłum. w 'pantera śnieżna']]
* [[kara boya]] - [[sülfürik asit#tr|syn. w 'sülfürik asit']]
* [[kara haber]] - [[kara#tr|kolo. w 'kara']]
* [[kara mizah]] - [[kara#tr|kolo. w 'kara']]
* [[kara sarı]] - [[turuncu#tr|syn. w 'turuncu']]
* [[kara toprak]] - [[mezar#tr|syn. w 'mezar']], [[çukur#tr|syn. w 'çukur']], [[kabir#tr|syn. w 'kabir']], [[gömüt#tr|syn. w 'gömüt']]
* [[kara yer]] - [[mezar#tr|syn. w 'mezar']], [[çukur#tr|syn. w 'çukur']], [[kabir#tr|syn. w 'kabir']], [[gömüt#tr|syn. w 'gömüt']]
* [[karanlık kutu]] - [[czarna skrzynka#pl|tłum. w 'czarna skrzynka']]
* [[kararlı olmak]] - [[kararlı#tr|kolo. w 'kararlı']]
* [[karaya çıkmak]] - [[kara#tr|kolo. w 'kara']]
* [[kardan]] - [[kardan adam#tr|nagł. w 'kardan adam']]
* [[kart]] - [[görüntü kartı#tr|nagł. w 'görüntü kartı']], [[sarı kart#tr|nagł. w 'sarı kart']], [[kredi kartı#tr|nagł. w 'kredi kartı']]
* [[karuna]] - [[karuna#pl|tłum. w 'karuna']]
* [[karı koca]] - [[karı#tr|kolo. w 'karı']]
* [[karış]] - [[mor#tr|przykł. w 'mor']]
* [[karışma]] - [[karışıklık#tr|pokr. w 'karışıklık']]
* [[karışmak]] - [[acele işe şeytan karışır#tr|nagł. w 'acele işe şeytan karışır']], [[karışıklık#tr|pokr. w 'karışıklık']]
* [[karıştırmak]] - [[karışıklık#tr|pokr. w 'karışıklık']]
* [[karıştırıcı]] - [[karışıklık#tr|pokr. w 'karışıklık']]
* [[karışık]] - [[karışıklık#tr|pokr. w 'karışıklık']]
* [[karşı]] - [[her ihtimale karşı#tr|nagł. w 'her ihtimale karşı']], [[özür dilemek#tr|przykł. w 'özür dilemek']], [[davranış#tr|przykł. w 'davranış']], [[herkes#tr|przykł. w 'herkes']], [[sorumluluk sahibi olmak#tr|przykł. w 'sorumluluk sahibi olmak']]
* [[karşılaştırmalı olarak]] - [[porównawczo#pl|tłum. w 'porównawczo']]
* [[karşılık]] - [[cevap#tr|syn. w 'cevap']]
* [[kat yeri]] - [[kat#tr|kolo. w 'kat']]
* [[katlanmak]] - [[göz görmeyince gönül katlanır#tr|nagł. w 'göz görmeyince gönül katlanır']], [[gülü seven dikenine katlanır#tr|nagł. w 'gülü seven dikenine katlanır']]
* [[kavuniçi]] - [[turuncu#tr|syn. w 'turuncu']]
* [[kaybolmak]] - [[gözden kaybolmak#tr|nagł. w 'gözden kaybolmak']]
* [[kaygı]] - [[gam#tr|syn. w 'gam']], [[fobi#tr|syn. w 'fobi']]
* [[kaygılanmak]] - [[gam çekmek#tr|syn. w 'gam çekmek']], [[gamlanmak#tr|syn. w 'gamlanmak']]
* [[kaygısız]] - [[aldırmaz#tr|syn. w 'aldırmaz']]
* [[kayma sporu]] - [[narciarstwo#pl|tłum. w 'narciarstwo']]
* [[kaynama]] - [[galeyan#tr|syn. w 'galeyan']]
* [[kaynata]] - [[kayınpeder#tr|syn. w 'kayınpeder']]
* [[kaz kafalı]] - [[gabi#tr|syn. w 'gabi']], [[et kafalı#tr|syn. w 'et kafalı']], [[kalın kafalı#tr|syn. w 'kalın kafalı']], [[kaz#tr|frazeo. w 'kaz']]
* [[kaz kafalılık]] - [[tępota#pl|tłum. w 'tępota']], [[kalın kafalılık#tr|syn. w 'kalın kafalılık']], [[gabavet#tr|syn. w 'gabavet']], [[gabilik#tr|syn. w 'gabilik']]
* [[kaza sigortası]] - [[sigorta#tr|kolo. w 'sigorta']]
* [[kazak]] - [[turuncu#tr|przykł. w 'turuncu']]
* [[kazanmak]] - [[zafer#tr|przykł. w 'zafer']]
* [[kazanılmak]] - [[alın teriyle kazanılan para#tr|nagł. w 'alın teriyle kazanılan para']], [[güç kazanılan para#tr|nagł. w 'güç kazanılan para']]
* [[kazayağı]] - [[turuncu#tr|syn. w 'turuncu']]
* [[kazın ayağı öyle değil]] - [[kaz#tr|frazeo. w 'kaz']]
* [[kağıt ağırlığı]] - [[ağırlık#tr|kolo. w 'ağırlık']]
* [[kağıt bardak]] - [[bardak#tr|kolo. w 'bardak']]
* [[kaşkaval peyniri]] - [[kaszkawał#pl|tłum. w 'kaszkawał']]
* [[kefaletname]] - [[kefalet#tr|pokr. w 'kefalet']]
* [[kehribar sarısı]] - [[turuncu#tr|syn. w 'turuncu']]
* [[kelimeişahadet]] - [[kelime#tr|kolo. w 'kelime']]
* [[kemane]] - [[kabak#tr|syn. w 'kabak']]
* [[kemikbaşı]] - [[kemik#tr|kolo. w 'kemik']]
* [[kemre]] - [[gübre#tr|syn. w 'gübre']]
* [[kendi]] - [[gelin altın taht getirmiş, tutmuş kendisi oturmuş#tr|nagł. w 'gelin altın taht getirmiş, tutmuş kendisi oturmuş']], [[kendini geliştirememek#tr|nagł. w 'kendini geliştirememek']], [[proje#tr|przykł. w 'proje']], [[arkadaş#tr|przykł. w 'arkadaş']], [[güzel sözlerle kandırmak#tr|przykł. w 'güzel sözlerle kandırmak']], [[güvende hissetmek#tr|przykł. w 'güvende hissetmek']]
* [[kendiliğinden olan]] - [[spontaniczny#pl|tłum. w 'spontaniczny']]
* [[kentbilim]] - [[kent#tr|pokr. w 'kent']]
* [[kentsel]] - [[belediye#tr|syn. w 'belediye']]
* [[keriz]] - [[geriz#tr|syn. w 'geriz']]
* [[kesici]] - [[ağrı kesici#tr|nagł. w 'ağrı kesici']]
* [[kesilmek]] - [[gölgesinde oturulacak ağacın dalı kesilmez#tr|nagł. w 'gölgesinde oturulacak ağacın dalı kesilmez']]
* [[kesinlik]] - [[kesin#tr|pokr. w 'kesin']], [[kesinlikle#tr|pokr. w 'kesinlikle']]
* [[kesintisiz]] - [[tam#tr|syn. w 'tam']]
* [[kesme tahtası]] - [[deska do krojenia#pl|tłum. w 'deska do krojenia']]
* [[keyif]] - [[gel keyfim gel#tr|nagł. w 'gel keyfim gel']]
* [[kez]] - [[çoğu kez#tr|nagł. w 'çoğu kez']]
* [[kilo]] - [[kilo almak#tr|nagł. w 'kilo almak']], [[kilo vermek#tr|nagł. w 'kilo vermek']], [[evet#tr|przykł. w 'evet']]
* [[kilolu]] - [[şişman#tr|syn. w 'şişman']], [[zayıf#tr|ant. w 'zayıf']]
* [[kim varsa]] - [[hacısı hocası#tr|syn. w 'hacısı hocası']]
* [[kimi vakit]] - [[gâh#tr|syn. w 'gâh']], [[gâhi#tr|syn. w 'gâhi']], [[gâhice#tr|syn. w 'gâhice']]
* [[kimi zaman]] - [[gâh#tr|syn. w 'gâh']], [[gâhi#tr|syn. w 'gâhi']], [[gâhice#tr|syn. w 'gâhice']]
* [[kimileyin]] - [[gâh#tr|syn. w 'gâh']], [[gâhi#tr|syn. w 'gâhi']], [[gâhice#tr|syn. w 'gâhice']]
* [[kimlik]] - [[öğrenci#tr|kolo. w 'öğrenci']], [[kim#tr|pokr. w 'kim']], [[kimse#tr|pokr. w 'kimse']]
* [[kimyacı]] - [[kimya#tr|pokr. w 'kimya']]
* [[kimyager]] - [[kimya#tr|pokr. w 'kimya']]
* [[kimyevi]] - [[kimya#tr|pokr. w 'kimya']]
* [[kimyoni]] - [[yeşil#tr|hipo. w 'yeşil']]
* [[kin]] - [[gün geçer, kin geçmez#tr|nagł. w 'gün geçer, kin geçmez']]
* [[kiralık]] - [[oda#tr|kolo. w 'oda']]
* [[kiraz içkisi]] - [[czereśniówka#pl|tłum. w 'czereśniówka']]
* [[kirli sarı]] - [[turuncu#tr|syn. w 'turuncu']]
* [[kisve]] - [[kılık kıyafet#tr|syn. w 'kılık kıyafet']], [[kalıp kıyafet#tr|syn. w 'kalıp kıyafet']]
* [[kitap rafı]] - [[kitaplık#tr|mero. w 'kitaplık']]
* [[kitapkurdu]] - [[kitap#tr|pokr. w 'kitap']]
* [[kitapçılık]] - [[kitap#tr|pokr. w 'kitap']]
* [[kitara]] - [[cytra#pl|tłum. w 'cytra']]
* [[kitle iletişim araçları]] - [[środki masowego przekazu#pl|tłum. w 'środki masowego przekazu']]
* [[kişilik]] - [[oda#tr|kolo. w 'oda']], [[oda#tr|kolo. w 'oda']], [[kişi#tr|pokr. w 'kişi']], [[kişi#tr|pokr. w 'kişi']]
* [[klon]] - [[klonlamak#tr|pokr. w 'klonlamak']]
* [[klüp]] - [[kulüp#tr|syn. w 'kulüp']]
* [[kojenerasyon]] - [[kogeneracja#pl|tłum. w 'kogeneracja']]
* [[kokulu]] - [[güzel kokulu#tr|nagł. w 'güzel kokulu']]
* [[kol saatı]] - [[saat#tr|kolo. w 'saat']]
* [[kolayca]] - [[kolaylaştırmak#tr|pokr. w 'kolaylaştırmak']], [[kolay#tr|pokr. w 'kolay']]
* [[kolaycacık]] - [[kolaylaştırmak#tr|pokr. w 'kolaylaştırmak']], [[kolay#tr|pokr. w 'kolay']]
* [[kolaylaşmak]] - [[kolaylaştırmak#tr|pokr. w 'kolaylaştırmak']], [[kolay#tr|pokr. w 'kolay']]
* [[kolaylaştırıcı]] - [[kolaylaştırmak#tr|pokr. w 'kolaylaştırmak']], [[kolay#tr|pokr. w 'kolay']]
* [[kolaylık]] - [[kolaylaştırmak#tr|pokr. w 'kolaylaştırmak']], [[kolay#tr|pokr. w 'kolay']]
* [[kolaylıkla]] - [[kolaylaştırmak#tr|pokr. w 'kolaylaştırmak']], [[kolay#tr|pokr. w 'kolay']]
* [[kolon]] - [[direk#tr|syn. w 'direk']]
* [[koltuklamak]] - [[koltuk#tr|pokr. w 'koltuk']]
* [[koltuklu]] - [[koltuk#tr|pokr. w 'koltuk']]
* [[koltukçu]] - [[koltuk#tr|pokr. w 'koltuk']]
* [[koltukçuluk]] - [[koltuk#tr|pokr. w 'koltuk']]
* [[kolçak]] - [[sandalye#tr|mero. w 'sandalye']]
* [[komedon]] - [[zaskórnik#pl|tłum. w 'zaskórnik']]
* [[komik bir şekilde]] - [[śmiesznie#pl|tłum. w 'śmiesznie']]
* [[komün]] - [[komünizm#tr|pokr. w 'komünizm']]
* [[komünistlik]] - [[komünizm#tr|pokr. w 'komünizm']]
* [[konjonktiv iltihabı]] - [[konjonktiva#tr|kolo. w 'konjonktiva']]
* [[konkav]] - [[içbükey#tr|syn. w 'içbükey']]
* [[kontrol]] - [[etmek#tr|kolo. w 'etmek']], [[gümrük#tr|kolo. w 'gümrük']]
* [[konut sitesi]] - [[osiedle#pl|tłum. w 'osiedle']]
* [[konyak]] - [[kanyak#tr|syn. w 'kanyak']]
* [[kordon]] - [[uzatma kordonu#tr|nagł. w 'uzatma kordonu']]
* [[koriyon]] - [[kosmówka#pl|tłum. w 'kosmówka']]
* [[korkuntu]] - [[fobi#tr|syn. w 'fobi']]
* [[koyu yeşil]] - [[yeşil#tr|hipo. w 'yeşil']]
* [[koşturmak]] - [[koşmak#tr|pokr. w 'koşmak']]
* [[kredi]] - [[kredi kartı#tr|nagł. w 'kredi kartı']], [[kredisi artmak#tr|nagł. w 'kredisi artmak']], [[kredisi azalmak#tr|nagł. w 'kredisi azalmak']]
* [[krem rengi]] - [[turuncu#tr|syn. w 'turuncu']]
* [[kuku]] - [[amcık#tr|syn. w 'amcık']]
* [[kulak asmak]] - [[kulak#tr|kolo. w 'kulak']]
* [[kulak çınlaması]] - [[szum uszny#pl|tłum. w 'szum uszny']]
* [[kulaklı]] - [[uzun kulaklı#tr|nagł. w 'uzun kulaklı']]
* [[kulaklık]] - [[kulak#tr|pokr. w 'kulak']]
* [[kullanılır]] - [[sarı kart#tr|przykł. w 'sarı kart']]
* [[kumandan]] - [[kumanda#tr|pokr. w 'kumanda']]
* [[kuramsal]] - [[kuram#tr|pokr. w 'kuram']]
* [[kurbağalama]] - [[kurbağa#tr|kolo. w 'kurbağa']]
* [[kurgu]] - [[bilim kurgu#tr|nagł. w 'bilim kurgu']]
* [[kurmak]] - [[saat#tr|kolo. w 'saat']]
* [[kurmay]] - [[Gn. Kur.#tr|nagł. w 'Gn. Kur.']]
* [[kurtlu baklanın kör alıcısı olur]] - [[alıcı#tr|frazeo. w 'alıcı']]
* [[kuru kuruya]] - [[gereksiz#tr|syn. w 'gereksiz']], [[nafile#tr|syn. w 'nafile']]
* [[kusura bakmamak]] - [[özür dilemek#tr|syn. w 'özür dilemek']]
* [[kusursuz]] - [[tam#tr|syn. w 'tam']]
* [[kutlama]] - [[gereksiz#tr|przykł. w 'gereksiz']]
* [[kutlu]] - [[gün#tr|kolo. w 'gün']]
* [[kutup]] - [[kutup ayısı#tr|nagł. w 'kutup ayısı']]
* [[kuzey karşıtı]] - [[güney#tr|syn. w 'güney']]
* [[kuş bakışı]] - [[kuş#tr|kolo. w 'kuş']], [[kuş#tr|kolo. w 'kuş']]
* [[kuş dili]] - [[kuş#tr|kolo. w 'kuş']]
* [[kuş gribi]] - [[ptasia grypa#pl|tłum. w 'ptasia grypa']]
* [[kuş üzümü]] - [[kuş#tr|kolo. w 'kuş']]
* [[kuşak]] - [[gök kuşağı#tr|nagł. w 'gök kuşağı']]
* [[kuşatma]] - [[abluka#tr|syn. w 'abluka']]
* [[kuşku]] - [[acaba#tr|syn. w 'acaba']]
* [[kâh]] - [[gâh#tr|syn. w 'gâh']], [[gâhi#tr|syn. w 'gâhi']], [[gâhice#tr|syn. w 'gâhice']]
* [[kök hücre]] - [[hücre#tr|kolo. w 'hücre']]
* [[kötek]] - [[kötek balığı#tr|nagł. w 'kötek balığı']]
* [[kötü amaçlı yazılım]] - [[złośliwe oprogramowanie#pl|tłum. w 'złośliwe oprogramowanie']], [[zararlı yazılım#tr|syn. w 'zararlı yazılım']]
* [[kötü beslenme]] - [[kötü#tr|kolo. w 'kötü']]
* [[kötü kadın]] - [[kötü#tr|kolo. w 'kötü']]
* [[kötü söz]] - [[söz#tr|kolo. w 'söz']]
* [[kötücül yazılım]] - [[zararlı yazılım#tr|syn. w 'zararlı yazılım']]
* [[kötümser]] - [[kötü#tr|kolo. w 'kötü']]
* [[közlemek]] - [[biber#tr|kolo. w 'biber']]
* [[köşe atışı]] - [[köşe#tr|kolo. w 'köşe']]
* [[köşe kapmaca]] - [[köşe#tr|kolo. w 'köşe']]
* [[küf yeşili]] - [[yeşil#tr|hipo. w 'yeşil']]
* [[küfe]] - [[göt#tr|syn. w 'göt']]
* [[külliyen]] - [[tamamen#tr|syn. w 'tamamen']]
* [[kültürü]] - [[Arap#tr|kolo. w 'Arap']]
* [[küre]] - [[yarım küre#tr|nagł. w 'yarım küre']]
* [[kürek kemiği]] - [[kürek#tr|kolo. w 'kürek']]
* [[kürek çekmek]] - [[kürek#tr|kolo. w 'kürek']]
* [[kütle]] - [[atom kütlesi#tr|nagł. w 'atom kütlesi']]
* [[küçük ad]] - [[İnnocentius#tr|hiper. w 'İnnocentius']]
* [[küçük adımlar yöntemi]] - [[metoda małych kroków#pl|tłum. w 'metoda małych kroków']]
* [[küçülmek]] - [[göbeği küçülmek#tr|nagł. w 'göbeği küçülmek']]
* [[küşüm]] - [[gam#tr|syn. w 'gam']]
* [[küşümlenmek]] - [[gam çekmek#tr|syn. w 'gam çekmek']], [[gamlanmak#tr|syn. w 'gamlanmak']]
* [[kıkırdamak]] - [[ölmek#tr|syn. w 'ölmek']], [[gitmek#tr|syn. w 'gitmek']], [[yürümek#tr|syn. w 'yürümek']], [[cartayı çekmek#tr|syn. w 'cartayı çekmek']], [[göçmek#tr|syn. w 'göçmek']], [[gümbürdemek#tr|syn. w 'gümbürdemek']]
* [[kılavuz]] - [[görünen köy kılavuz istemez#tr|nagł. w 'görünen köy kılavuz istemez']]
* [[kılıcı]] - [[ışın kılıcı#tr|nagł. w 'ışın kılıcı']]
* [[kılık]] - [[kılık kıyafet#tr|nagł. w 'kılık kıyafet']]
* [[kır at]] - [[kır#tr|kolo. w 'kır']]
* [[kır düşmek]] - [[kır#tr|kolo. w 'kır']]
* [[kır evi]] - [[kır#tr|kolo. w 'kır']]
* [[kırmızı kan hücresi]] - [[alyuvar#tr|syn. w 'alyuvar']], [[eritrosit#tr|syn. w 'eritrosit']]
* [[kırıklık]] - [[güceniklik#tr|syn. w 'güceniklik']]
* [[kısa metrajlı film]] - [[film#tr|kolo. w 'film']]
* [[kısa süre]] - [[chwila#pl|tłum. w 'chwila']]
* [[kıta]] - [[anakara#tr|syn. w 'anakara']]
* [[kıvır zıvır]] - [[gereksiz#tr|syn. w 'gereksiz']]
* [[kıyam]] - [[ayaklanma#tr|syn. w 'ayaklanma']], [[başkaldırı#tr|syn. w 'başkaldırı']], [[başkaldırma#tr|syn. w 'başkaldırma']], [[isyan#tr|syn. w 'isyan']]
* [[kıyamete kadar]] - [[daima#tr|syn. w 'daima']]
* [[kıyıcılık]] - [[gaddarlık#tr|syn. w 'gaddarlık']]
* [[kızak kaymak]] - [[kızak#tr|kolo. w 'kızak']]
* [[kızlık soyadı]] - [[nazwisko panieńskie#pl|tłum. w 'nazwisko panieńskie']]
* [[kızlık zarı]] - [[zar#tr|kolo. w 'zar']]
* [[lafazan]] - [[geveze#tr|syn. w 'geveze']]
* [[lafazanlık]] - [[gevezelik#tr|syn. w 'gevezelik']]
* [[lafçı]] - [[geveze#tr|syn. w 'geveze']]
* [[laksatif]] - [[przeczyszczający#pl|tłum. w 'przeczyszczający']]
* [[laktat]] - [[sodyum laktat#tr|nagł. w 'sodyum laktat']]
* [[lakırtı ebesi]] - [[geveze#tr|syn. w 'geveze']]
* [[lakırtı kavafı]] - [[geveze#tr|syn. w 'geveze']]
* [[lakırtıcı]] - [[geveze#tr|syn. w 'geveze']]
* [[lamba siperi]] - [[abażur#pl|tłum. w 'abażur']]
* [[lanet]] - [[sikmek#tr|syn. w 'sikmek']]
* [[lazım]] - [[para#tr|przykł. w 'para']], [[araba#tr|przykł. w 'araba']], [[gitmek#tr|przykł. w 'gitmek']], [[kalmak#tr|przykł. w 'kalmak']], [[zorunlu#tr|syn. w 'zorunlu']], [[gerek#tr|syn. w 'gerek']]
* [[lağım]] - [[geriz#tr|syn. w 'geriz']]
* [[lağım bacası]] - [[rögar#tr|syn. w 'rögar']]
* [[legal]] - [[kanuni#tr|syn. w 'kanuni']]
* [[leke çözücü]] - [[çözücü#tr|kolo. w 'çözücü']]
* [[lengüist]] - [[dilci#tr|syn. w 'dilci']]
* [[levrek]] - [[taş levreği#tr|nagł. w 'taş levreği']]
* [[leş]] - [[gemi leşi#tr|nagł. w 'gemi leşi']]
* [[liberalleştirmek]] - [[liberalizować#pl|tłum. w 'liberalizować']]
* [[lider]] - [[önder#tr|syn. w 'önder']]
* [[limon sarısı]] - [[turuncu#tr|syn. w 'turuncu']]
* [[lira]] - [[etmek#tr|przykł. w 'etmek']]
* [[lodosluk]] - [[güney#tr|syn. w 'güney']]
* [[lokal]] - [[anestezi#tr|kolo. w 'anestezi']]
* [[lunapark]] - [[lunapark treni#tr|nagł. w 'lunapark treni']]
* [[lycée]] - [[liceum#pl|tłum. w 'liceum']]
* [[lütenitsa]] - [[lutenica#pl|tłum. w 'lutenica']]
* [[lütfen]] - [[göz doktoru#tr|przykł. w 'göz doktoru']], [[yönlendirmek#tr|przykł. w 'yönlendirmek']]
* [[lüzum]] - [[zorunluluk#tr|syn. w 'zorunluluk']], [[gerek#tr|syn. w 'gerek']]
* [[lüzumluluk]] - [[gereklilik#tr|syn. w 'gereklilik']]
* [[lüzumsuz]] - [[gereksiz#tr|syn. w 'gereksiz']]
* [[mabat]] - [[göt#tr|syn. w 'göt']]
* [[macera filmi]] - [[film#tr|kolo. w 'film']]
* [[maceraperest]] - [[maceracı#tr|syn. w 'maceracı']]
* [[madalya sahibi]] - [[madalya#tr|kolo. w 'madalya']]
* [[maddiyat]] - [[madde#tr|pokr. w 'madde']]
* [[mahcub etmek]] - [[mahcubetmek#tr|syn. w 'mahcubetmek']]
* [[mahkeme dışı]] - [[mahkeme#tr|kolo. w 'mahkeme']]
* [[mahkûm etmek]] - [[mahkûm#tr|kolo. w 'mahkûm']]
* [[mahzun]] - [[üzgün#tr|syn. w 'üzgün']]
* [[maişet]] - [[geçim#tr|syn. w 'geçim']]
* [[makat]] - [[göt#tr|syn. w 'göt']], [[göt#tr|syn. w 'göt']], [[anüs#tr|syn. w 'anüs']]
* [[makber]] - [[mezar#tr|syn. w 'mezar']], [[çukur#tr|syn. w 'çukur']], [[kabir#tr|syn. w 'kabir']], [[gömüt#tr|syn. w 'gömüt']]
* [[makine]] - [[çamaşır makinesi#tr|nagł. w 'çamaşır makinesi']], [[yalan makinesi#tr|nagł. w 'yalan makinesi']], [[fotokopi makinesi#tr|nagł. w 'fotokopi makinesi']], [[fotokopi#tr|kolo. w 'fotokopi']]
* [[makinesi]] - [[tıraş makinesi#tr|nagł. w 'tıraş makinesi']]
* [[mana çıkarmak]] - [[mana#tr|kolo. w 'mana']]
* [[manda uygulayan]] - [[zorunlu#tr|syn. w 'zorunlu']]
* [[mankafa]] - [[gabi#tr|syn. w 'gabi']], [[et kafalı#tr|syn. w 'et kafalı']], [[kalın kafalı#tr|syn. w 'kalın kafalı']]
* [[mankafalık]] - [[kalın kafalılık#tr|syn. w 'kalın kafalılık']], [[gabavet#tr|syn. w 'gabavet']], [[gabilik#tr|syn. w 'gabilik']]
* [[manzara]] - [[görünüş#tr|syn. w 'görünüş']], [[görünüm#tr|syn. w 'görünüm']]
* [[maoculuk]] - [[maoizm#pl|tłum. w 'maoizm']], [[maoizm#tr|syn. w 'maoizm']]
* [[marine]] - [[marine etmek#tr|nagł. w 'marine etmek']]
* [[marka]] - [[yeni#tr|przykł. w 'yeni']], [[herkes#tr|przykł. w 'herkes']], [[göz kamaştırmak#tr|przykł. w 'göz kamaştırmak']], [[manken#tr|przykł. w 'manken']]
* [[maslahat]] - [[sik#tr|syn. w 'sik']], [[erkeklik organı#tr|syn. w 'erkeklik organı']]
* [[matem tutmak]] - [[matem#tr|kolo. w 'matem']]
* [[mavilik]] - [[mavi#tr|pokr. w 'mavi']]
* [[mavimsi]] - [[mavi#tr|pokr. w 'mavi']]
* [[maviş]] - [[mavi#tr|pokr. w 'mavi']]
* [[mavra]] - [[gevezelik#tr|syn. w 'gevezelik']]
* [[mavracı]] - [[geveze#tr|syn. w 'geveze']]
* [[maymuncuk]] - [[maymun#tr|kolo. w 'maymun']]
* [[mağlup etmek]] - [[mağlup#tr|kolo. w 'mağlup']]
* [[mağrip]] - [[garp#tr|syn. w 'garp']], [[gün batısı#tr|syn. w 'gün batısı']], [[günindi#tr|syn. w 'günindi']]
* [[mebde]] - [[başlangıç#tr|syn. w 'başlangıç']]
* [[mecazi]] - [[mecaz#tr|pokr. w 'mecaz']]
* [[mecburi]] - [[zorunlu#tr|syn. w 'zorunlu']], [[zorunlu#tr|syn. w 'zorunlu']]
* [[mecburilik]] - [[gereklilik#tr|syn. w 'gereklilik']]
* [[mecburiyet]] - [[zorunluluk#tr|syn. w 'zorunluluk']], [[gereklilik#tr|syn. w 'gereklilik']]
* [[mecburluk]] - [[gereklilik#tr|syn. w 'gereklilik']]
* [[meclis]] - [[senato#tr|syn. w 'senato']]
* [[mecruh]] - [[yaralı#tr|syn. w 'yaralı']]
* [[medeniyet]] - [[medeniyetsiz#tr|pokr. w 'medeniyetsiz']]
* [[megapiksel]] - [[piksel#tr|kolo. w 'piksel']]
* [[melezlenmek]] - [[krzyżować#pl|tłum. w 'krzyżować']]
* [[memur]] - [[gümrük#tr|kolo. w 'gümrük']], [[görevli#tr|syn. w 'görevli']]
* [[menu]] - [[mönü#tr|syn. w 'mönü']]
* [[menzil]] - [[uzun menzilli#tr|nagł. w 'uzun menzilli']]
* [[menü]] - [[mönü#tr|syn. w 'mönü']]
* [[mercan]] - [[ve#tr|przykł. w 've']], [[kırmızı#tr|przykł. w 'kırmızı']], [[dudak#tr|przykł. w 'dudak']], [[altın#tr|przykł. w 'altın']]
* [[mercan yeşili]] - [[yeşil#tr|hipo. w 'yeşil']]
* [[merhale]] - [[adım#tr|syn. w 'adım']]
* [[mersin]] - [[yaban mersini#tr|nagł. w 'yaban mersini']]
* [[mesleki]] - [[meslektaş#tr|pokr. w 'meslektaş']], [[meslek#tr|pokr. w 'meslek']]
* [[met halinde olmak]] - [[akmak#tr|syn. w 'akmak']]
* [[meteor]] - [[akanyıldız#tr|syn. w 'akanyıldız']]
* [[metfen]] - [[mezar#tr|syn. w 'mezar']], [[çukur#tr|syn. w 'çukur']], [[kabir#tr|syn. w 'kabir']], [[gömüt#tr|syn. w 'gömüt']]
* [[metfun]] - [[gömülü#tr|syn. w 'gömülü']]
* [[methiye]] - [[övgü#tr|syn. w 'övgü']]
* [[metrajlı film]] - [[film#tr|kolo. w 'film']]
* [[metropoliten]] - [[metro#tr|syn. w 'metro']]
* [[mevta]] - [[ölü#tr|syn. w 'ölü']]
* [[meyil]] - [[eğilim#tr|syn. w 'eğilim']]
* [[meyus]] - [[üzgün#tr|syn. w 'üzgün']]
* [[meyvelik]] - [[meyve#tr|pokr. w 'meyve']]
* [[meyyit]] - [[ölü#tr|syn. w 'ölü']]
* [[meşru]] - [[kanuni#tr|syn. w 'kanuni']]
* [[mi]] - [[kafe#tr|przykł. w 'kafe']], [[hırsız#tr|przykł. w 'hırsız']], [[gerçek#tr|przykł. w 'gerçek']], [[gitmek#tr|przykł. w 'gitmek']], [[tamam#tr|przykł. w 'tamam']], [[kahvaltı#tr|przykł. w 'kahvaltı']], [[yoksa#tr|przykł. w 'yoksa']]
* [[mikoza]] - [[grzybica#pl|tłum. w 'grzybica']]
* [[mikrolitre]] - [[mikrolitr#pl|tłum. w 'mikrolitr']]
* [[milimi milimine]] - [[tamamen#tr|syn. w 'tamamen']]
* [[milletlerarası]] - [[beynelmilel#tr|syn. w 'beynelmilel']], [[millet#tr|pokr. w 'millet']]
* [[milletvekili]] - [[millet#tr|pokr. w 'millet']]
* [[millî]] - [[millî park#tr|nagł. w 'millî park']], [[milliyetçilik#tr|pokr. w 'milliyetçilik']]
* [[milyarder]] - [[milyar#tr|pokr. w 'milyar']]
* [[mimari]] - [[mimarlık#tr|syn. w 'mimarlık']], [[mimar#tr|pokr. w 'mimar']], [[mimar#tr|pokr. w 'mimar']], [[mimarlık#tr|pokr. w 'mimarlık']], [[mimarlık#tr|pokr. w 'mimarlık']]
* [[mine]] - [[mine çiçeği#tr|nagł. w 'mine çiçeği']]
* [[mini]] - [[mini etek#tr|nagł. w 'mini etek']]
* [[minnet]] - [[zorunluluk#tr|syn. w 'zorunluluk']]
* [[minnettarlık]] - [[şükür#tr|syn. w 'şükür']], [[gönül borcu#tr|syn. w 'gönül borcu']]
* [[misin]] - [[evli#tr|przykł. w 'evli']]
* [[misiniz]] - [[müsait#tr|przykł. w 'müsait']]
* [[misyoner pozisyonu]] - [[pozycja misjonarska#pl|tłum. w 'pozycja misjonarska']]
* [[mizaç]] - [[huy#tr|syn. w 'huy']]
* [[model]] - [[manken#tr|syn. w 'manken']]
* [[modern]] - [[sanat#tr|kolo. w 'sanat']]
* [[monogami]] - [[tekeşlilik#tr|syn. w 'tekeşlilik']]
* [[montajcı]] - [[montaj#tr|pokr. w 'montaj']]
* [[morarmak]] - [[morartı#tr|pokr. w 'morartı']]
* [[morfinman]] - [[morfin#tr|pokr. w 'morfin']]
* [[morluk]] - [[morartı#tr|pokr. w 'morartı']]
* [[mortlamak]] - [[ölmek#tr|syn. w 'ölmek']], [[gitmek#tr|syn. w 'gitmek']], [[yürümek#tr|syn. w 'yürümek']], [[cartayı çekmek#tr|syn. w 'cartayı çekmek']], [[göçmek#tr|syn. w 'göçmek']], [[gümbürdemek#tr|syn. w 'gümbürdemek']]
* [[morto]] - [[ölü#tr|syn. w 'ölü']]
* [[mu]] - [[hiç değil#tr|przykł. w 'hiç değil']]
* [[muasır]] - [[gündeş#tr|syn. w 'gündeş']]
* [[muavin]] - [[yardımcı#tr|syn. w 'yardımcı']]
* [[mudhike]] - [[komedia#pl|tłum. w 'komedia']], [[komedi#tr|syn. w 'komedi']], [[güldürü#tr|syn. w 'güldürü']], [[komedya#tr|syn. w 'komedya']]
* [[muhabbet kuşu]] - [[muhabbet#tr|kolo. w 'muhabbet']]
* [[muhaberat]] - [[muhabir#tr|pokr. w 'muhabir']]
* [[muhaceret]] - [[göç#tr|syn. w 'göç']]
* [[muhafazakârlık]] - [[muhafazakar#tr|pokr. w 'muhafazakar']]
* [[muhafızı]] - [[özlük muhafızı#tr|nagł. w 'özlük muhafızı']]
* [[muhtariyet]] - [[özerklik#tr|syn. w 'özerklik']]
* [[muhtaç]] - [[muhtaç olmak#tr|nagł. w 'muhtaç olmak']]
* [[muin]] - [[yardımcı#tr|syn. w 'yardımcı']]
* [[mukayeseli olarak]] - [[porównawczo#pl|tłum. w 'porównawczo']]
* [[multipl skleroz]] - [[stwardnienie rozsiane#pl|tłum. w 'stwardnienie rozsiane']]
* [[mum dibine ışık vermez]] - [[mum#tr|frazeo. w 'mum']]
* [[muskovit]] - [[muskowit#pl|tłum. w 'muskowit']]
* [[musluk suyu]] - [[kranówka#pl|tłum. w 'kranówka']]
* [[mutlak sıfır]] - [[mutlak#tr|kolo. w 'mutlak']]
* [[mutlu azınlık]] - [[mutlu#tr|kolo. w 'mutlu']]
* [[muvakkat]] - [[muvakkaten#tr|pokr. w 'muvakkaten']]
* [[muzır]] - [[zararsız#tr|ant. w 'zararsız']], [[muzırlık#tr|pokr. w 'muzırlık']]
* [[mü]] - [[tornavida#tr|przykł. w 'tornavida']]
* [[mücver]] - [[kabak#tr|kolo. w 'kabak']]
* [[müge çiçeği]] - [[çiçek#tr|kolo. w 'çiçek']]
* [[mühimmat]] - [[cephane#tr|syn. w 'cephane']]
* [[mükedder]] - [[üzgün#tr|syn. w 'üzgün']]
* [[mükemmel]] - [[mükemmeliyetçi#tr|pokr. w 'mükemmeliyetçi']]
* [[mükemmelen]] - [[mükemmeliyetçi#tr|pokr. w 'mükemmeliyetçi']]
* [[mükemmelleştirmek]] - [[mükemmeliyetçi#tr|pokr. w 'mükemmeliyetçi']]
* [[mükemmellik]] - [[mükemmeliyetçi#tr|pokr. w 'mükemmeliyetçi']]
* [[mükemmelliyetçilik]] - [[mükemmeliyetçi#tr|pokr. w 'mükemmeliyetçi']]
* [[mülk]] - [[çiftlik#tr|syn. w 'çiftlik']]
* [[mürettebat]] - [[gemi#tr|kolo. w 'gemi']]
* [[mürteci]] - [[gerici#tr|syn. w 'gerici']]
* [[mürtecilik]] - [[gericilik#tr|syn. w 'gericilik']]
* [[müstacelen]] - [[çabucak#tr|syn. w 'çabucak']]
* [[müstakillik]] - [[bağımsızlık#tr|syn. w 'bağımsızlık']]
* [[mütevazı bir şekilde]] - [[mütevazı#tr|kolo. w 'mütevazı']]
* [[müteveffa]] - [[ölü#tr|syn. w 'ölü']]
* [[müzikal]] - [[müzik#tr|pokr. w 'müzik']], [[müzik#tr|pokr. w 'müzik']]
* [[müzikhol]] - [[müzik#tr|pokr. w 'müzik']]
* [[müziki seven]] - [[müzik#tr|kolo. w 'müzik']]
* [[müşahede]] - [[gözlem#tr|syn. w 'gözlem']], [[gözlem#tr|syn. w 'gözlem']], [[görme#tr|syn. w 'görme']]
* [[müşahit]] - [[gözlemci#tr|syn. w 'gözlemci']], [[gözlemci#tr|syn. w 'gözlemci']]
* [[müşkül]] - [[güçlük#tr|syn. w 'güçlük']], [[zorluk#tr|syn. w 'zorluk']]
* [[mı]] - [[sen#tr|przykł. w 'sen']], [[tren#tr|przykł. w 'tren']], [[ben#tr|przykł. w 'ben']], [[para#tr|przykł. w 'para']], [[bilet#tr|przykł. w 'bilet']], [[salı#tr|przykł. w 'salı']], [[evet#tr|przykł. w 'evet']], [[onlar#tr|przykł. w 'onlar']], [[garaj#tr|przykł. w 'garaj']], [[hayvanat bahçesi#tr|przykł. w 'hayvanat bahçesi']], [[helva#tr|przykł. w 'helva']], [[demek#tr|przykł. w 'demek']], [[açık#tr|przykł. w 'açık']], [[tamam#tr|przykł. w 'tamam']], [[tanışmak#tr|przykł. w 'tanışmak']], [[hee#tr|przykł. w 'hee']], [[siz#tr|przykł. w 'siz']], [[önce#tr|przykł. w 'önce']], [[rötar#tr|przykł. w 'rötar']], [[gözü bir yerden ısırmak#tr|przykł. w 'gözü bir yerden ısırmak']]
* [[naklen yayın]] - [[canlı#tr|syn. w 'canlı']]
* [[nanoelektronik]] - [[nanoelektronika#pl|tłum. w 'nanoelektronika']]
* [[narenciye]] - [[turunçgiller#tr|syn. w 'turunçgiller']]
* [[narin]] - [[dayanıklı#tr|ant. w 'dayanıklı']]
* [[nasip]] - [[gelini ata bindirmişler, "ya nasip" demiş#tr|nagł. w 'gelini ata bindirmişler, "ya nasip" demiş']]
* [[nasyonal]] - [[nasyonal sosyalizm#tr|nagł. w 'nasyonal sosyalizm']]
* [[nasıl olsa]] - [[nasıl#tr|kolo. w 'nasıl']]
* [[nasılsa]] - [[nasıl#tr|pokr. w 'nasıl']]
* [[nasılsın]] - [[nasıl#tr|kolo. w 'nasıl']]
* [[nazariye]] - [[kuram#tr|syn. w 'kuram']]
* [[naziklik]] - [[nazikçe#tr|pokr. w 'nazikçe']]
* [[ne de olsa]] - [[ne#tr|kolo. w 'ne']]
* [[ne yazık ki]] - [[ne#tr|kolo. w 'ne']]
* [[ne zaman]] - [[vapur#tr|przykł. w 'vapur']], [[ne#tr|kolo. w 'ne']]
* [[nedensiz yere]] - [[gereksiz#tr|syn. w 'gereksiz']], [[nafile#tr|syn. w 'nafile']]
* [[nedir]] - [[salak#tr|przykł. w 'salak']]
* [[nefret söylemi]] - [[mowa nienawiści#pl|tłum. w 'mowa nienawiści']]
* [[neft]] - [[petrol#tr|syn. w 'petrol']]
* [[nefti]] - [[yeşil#tr|hipo. w 'yeşil']]
* [[nereden]] - [[giysi#tr|przykł. w 'giysi']]
* [[nesir]] - [[düzyazı#tr|syn. w 'düzyazı']]
* [[nihilist]] - [[nihilizm#tr|pokr. w 'nihilizm']]
* [[nokta]] - [[üç nokta#tr|nagł. w 'üç nokta']], [[iki nokta#tr|nagł. w 'iki nokta']], [[adım#tr|syn. w 'adım']], [[noktalama işareti#tr|hipo. w 'noktalama işareti']]
* [[noktalama]] - [[noktalama işareti#tr|nagł. w 'noktalama işareti']]
* [[noktalı]] - [[noktalı virgül#tr|nagł. w 'noktalı virgül']]
* [[nomofobi]] - [[nomofobia#pl|tłum. w 'nomofobia']]
* [[not]] - [[A notu#tr|nagł. w 'A notu']]
* [[nota çizgisi]] - [[zapis nutowy#pl|tłum. w 'zapis nutowy']]
* [[numara]] - [[atom numarası#tr|nagł. w 'atom numarası']]
* [[nüfus]] - [[ahali#tr|syn. w 'ahali']]
* [[nükleus]] - [[hücre çekirdeği#tr|syn. w 'hücre çekirdeği']]
* [[nısfınnehar]] - [[günorta#tr|syn. w 'günorta']], [[gün ortası#tr|syn. w 'gün ortası']]
* [[o kadar]] - [[para#tr|przykł. w 'para']], [[anne#tr|przykł. w 'anne']], [[cimri#tr|przykł. w 'cimri']], [[kimse#tr|przykł. w 'kimse']], [[günahını bile vermez#tr|przykł. w 'günahını bile vermez']]
* [[oda hizmetçisi]] - [[oda#tr|kolo. w 'oda']]
* [[oda müziki]] - [[müzik#tr|kolo. w 'müzik']]
* [[oda müziği]] - [[oda#tr|frazeo. w 'oda']]
* [[odacı]] - [[oda#tr|pokr. w 'oda']]
* [[odası]] - [[oturma odası#tr|nagł. w 'oturma odası']]
* [[odun kafalı]] - [[tępy#pl|tłum. w 'tępy']], [[gabi#tr|syn. w 'gabi']], [[et kafalı#tr|syn. w 'et kafalı']], [[kalın kafalı#tr|syn. w 'kalın kafalı']]
* [[odun kafalılık]] - [[tępota#pl|tłum. w 'tępota']], [[kalın kafalılık#tr|syn. w 'kalın kafalılık']], [[gabavet#tr|syn. w 'gabavet']], [[gabilik#tr|syn. w 'gabilik']]
* [[odunağa]] - [[tępy#pl|tłum. w 'tępy']], [[gabi#tr|syn. w 'gabi']], [[et kafalı#tr|syn. w 'et kafalı']], [[kalın kafalı#tr|syn. w 'kalın kafalı']]
* [[oklokrasi]] - [[ochlokracja#pl|tłum. w 'ochlokracja']]
* [[okşamak]] - [[gönül okşamak#tr|nagł. w 'gönül okşamak']]
* [[olan]] - [[kalay#tr|przykł. w 'kalay']]
* [[olgunlaşmak]] - [[olgun#tr|pokr. w 'olgun']]
* [[olgunluk]] - [[olgun#tr|pokr. w 'olgun']]
* [[omuzlu]] - [[geniş omuzlu#tr|nagł. w 'geniş omuzlu']]
* [[on bin]] - [[dziesięć tysięcy#pl|tłum. w 'dziesięć tysięcy']]
* [[onbaşı]] - [[uzman onbaşı#tr|nagł. w 'uzman onbaşı']]
* [[onikigen]] - [[dwunastokąt#pl|tłum. w 'dwunastokąt']]
* [[onkostatik]] - [[onkostatyczny#pl|tłum. w 'onkostatyczny']]
* [[onurlandırmak]] - [[onur#tr|pokr. w 'onur']]
* [[onurlanmak]] - [[onur#tr|pokr. w 'onur']]
* [[onurlu]] - [[onur#tr|pokr. w 'onur']]
* [[onursal]] - [[onur#tr|pokr. w 'onur']]
* [[onursuz]] - [[onur#tr|kolo. w 'onur']]
* [[onyedigen]] - [[siedemnastokąt#pl|tłum. w 'siedemnastokąt']]
* [[onüçgen]] - [[trzynastokąt#pl|tłum. w 'trzynastokąt']]
* [[ora]] - [[gereksiz#tr|przykł. w 'gereksiz']]
* [[oral seks]] - [[seks oralny#pl|tłum. w 'seks oralny']]
* [[orduevi]] - [[ordu#tr|pokr. w 'ordu']]
* [[organ]] - [[erkek organ#tr|nagł. w 'erkek organ']], [[erkeklik organı#tr|nagł. w 'erkeklik organı']], [[dişilik organı#tr|nagł. w 'dişilik organı']]
* [[orman botaniği]] - [[botanik#tr|kolo. w 'botanik']]
* [[orman yeşili]] - [[yeşil#tr|hipo. w 'yeşil']]
* [[ormanlık]] - [[orman#tr|pokr. w 'orman']]
* [[orospuluk]] - [[orospu#tr|pokr. w 'orospu']]
* [[orta boylu]] - [[orta#tr|kolo. w 'orta']]
* [[orta cins]] - [[orta#tr|kolo. w 'orta']]
* [[orta gerilimli]] - [[gerilimli#tr|kolo. w 'gerilimli']]
* [[orta pişmiş]] - [[orta#tr|kolo. w 'orta']]
* [[orta sınıf]] - [[orta#tr|kolo. w 'orta']]
* [[orta yaş krizi]] - [[kryzys wieku średniego#pl|tłum. w 'kryzys wieku średniego']]
* [[orta yaşlı]] - [[orta#tr|kolo. w 'orta']]
* [[ortam]] - [[güneş#tr|syn. w 'güneş']]
* [[ortaçağ]] - [[średniowiecze#pl|tłum. w 'średniowiecze']]
* [[osiemnaście]] - [[on sekiz#tr|nagł. w 'on sekiz']]
* [[otobüs durağı]] - [[przystanek autobusowy#pl|tłum. w 'przystanek autobusowy']], [[nerede#tr|przykł. w 'nerede']], [[otobüs#tr|przykł. w 'otobüs']]
* [[otoriter rejim]] - [[autorytaryzm#pl|tłum. w 'autorytaryzm']]
* [[otu]] - [[eğrelti otu#tr|nagł. w 'eğrelti otu']]
* [[oturak]] - [[ördek#tr|syn. w 'ördek']], [[lazımlık#tr|syn. w 'lazımlık']]
* [[oturma]] - [[oturma odası#tr|nagł. w 'oturma odası']]
* [[oturulmak]] - [[gölgesinde oturulacak ağacın dalı kesilmez#tr|nagł. w 'gölgesinde oturulacak ağacın dalı kesilmez']]
* [[paganlık]] - [[pogaństwo#pl|tłum. w 'pogaństwo']]
* [[palamut]] - [[meşe palamudu#tr|nagł. w 'meşe palamudu']]
* [[pamuklu]] - [[pamuk#tr|pokr. w 'pamuk']]
* [[pamukçuk]] - [[pamuk#tr|pokr. w 'pamuk']]
* [[pandemie]] - [[pandemia#pl|tłum. w 'pandemia']]
* [[papas]] - [[opat#pl|tłum. w 'opat']]
* [[parafin]] - [[mum#tr|syn. w 'mum']]
* [[parfümeri]] - [[parfüm#tr|pokr. w 'parfüm']]
* [[pas çözücü]] - [[çözücü#tr|kolo. w 'çözücü']]
* [[pasifizm]] - [[pacyfizm#pl|tłum. w 'pacyfizm']]
* [[paskalya tavşanı]] - [[Paskalya#tr|kolo. w 'Paskalya']]
* [[paskalya yortusu]] - [[Paskalya#tr|kolo. w 'Paskalya']]
* [[paskalya yumurtası]] - [[Paskalya#tr|kolo. w 'Paskalya']]
* [[paskalya çöreği]] - [[Paskalya#tr|kolo. w 'Paskalya']]
* [[paten]] - [[kaymak#tr|kolo. w 'kaymak']]
* [[pazarlık etmek]] - [[pazarlık#tr|kolo. w 'pazarlık']]
* [[pazarlık yapmak]] - [[pazarlık#tr|kolo. w 'pazarlık']]
* [[pazarlıklı]] - [[içten pazarlıklı#tr|nagł. w 'içten pazarlıklı']]
* [[pazarlıklılık]] - [[içten pazarlıklılık#tr|nagł. w 'içten pazarlıklılık']]
* [[paçalı don]] - [[kalesony#pl|tłum. w 'kalesony']], [[uzun paçalı don#tr|nagł. w 'uzun paçalı don']]
* [[pek]] - [[zafer#tr|przykł. w 'zafer']], [[bayılmak#tr|przykł. w 'bayılmak']]
* [[pentagram]] - [[pentagram#pl|tłum. w 'pentagram']]
* [[perikard]] - [[osierdzie#pl|tłum. w 'osierdzie']]
* [[perineotomi]] - [[epizyotomi#tr|syn. w 'epizyotomi']]
* [[periyodik]] - [[kalay#tr|przykł. w 'kalay']]
* [[peynir ekmek, hazır yemek]] - [[peynir#tr|frazeo. w 'peynir']]
* [[pilav]] - [[pirinç#tr|kolo. w 'pirinç']]
* [[pis koku]] - [[smród#pl|tłum. w 'smród']]
* [[pisik]] - [[kedi#tr|syn. w 'kedi']]
* [[pislik]] - [[kir#tr|syn. w 'kir']]
* [[piętnaście]] - [[on beş#tr|nagł. w 'on beş']]
* [[platonik aşk]] - [[miłość platoniczna#pl|tłum. w 'miłość platoniczna']]
* [[poligraf]] - [[yalan makinesi#tr|syn. w 'yalan makinesi']]
* [[poliptik]] - [[poliptyk#pl|tłum. w 'poliptyk']]
* [[polisi]] - [[trafik polisi#tr|nagł. w 'trafik polisi']]
* [[popo]] - [[göt#tr|syn. w 'göt']]
* [[popüler]] - [[popüler olmak#tr|nagł. w 'popüler olmak']]
* [[porno film]] - [[film#tr|kolo. w 'film']]
* [[posta pulu]] - [[pul#tr|hipo. w 'pul']]
* [[potansiyel farkı]] - [[gerilim#tr|syn. w 'gerilim']]
* [[potas kostik]] - [[potasyum hidroksit#tr|syn. w 'potasyum hidroksit']]
* [[poz]] - [[poz vermek#tr|nagł. w 'poz vermek']]
* [[profesyonelleşmek]] - [[profesyonel#tr|pokr. w 'profesyonel']], [[profesyonellik#tr|pokr. w 'profesyonellik']]
* [[prognoz]] - [[prognoza#pl|tłum. w 'prognoza']]
* [[programlama]] - [[programcı#tr|pokr. w 'programcı']]
* [[programlamak]] - [[programlama dili#tr|nagł. w 'programlama dili']], [[programcı#tr|pokr. w 'programcı']]
* [[programlaştırmak]] - [[programcı#tr|pokr. w 'programcı']]
* [[programlı]] - [[programcı#tr|pokr. w 'programcı']]
* [[programsız]] - [[programcı#tr|pokr. w 'programcı']]
* [[projelendirmek]] - [[proje#tr|pokr. w 'proje']]
* [[psikiyatrik]] - [[psychiatryczny#pl|tłum. w 'psychiatryczny']]
* [[psiko-]] - [[psycho-#pl|tłum. w 'psycho-']]
* [[pullukla sürme]] - [[orka#pl|tłum. w 'orka']]
* [[pusu kurmak]] - [[pusu#tr|kolo. w 'pusu']]
* [[pusuya düşmek]] - [[pusu#tr|kolo. w 'pusu']]
* [[pusuya düşürmek]] - [[pusu#tr|kolo. w 'pusu']]
* [[pusuya yatmak]] - [[pusu#tr|kolo. w 'pusu']]
* [[pınar]] - [[göze#tr|syn. w 'göze']]
* [[rahatlık]] - [[gönül rahatlığı#tr|nagł. w 'gönül rahatlığı']]
* [[rahne]] - [[gedik#tr|syn. w 'gedik']]
* [[rasat]] - [[gözlem#tr|syn. w 'gözlem']]
* [[rasıt]] - [[gözlemci#tr|syn. w 'gözlemci']]
* [[raz]] - [[giz#tr|syn. w 'giz']], [[gizem#tr|syn. w 'gizem']]
* [[reklam yazılımı]] - [[adware#pl|tłum. w 'adware']]
* [[reklâm]] - [[reklama#pl|tłum. w 'reklama']]
* [[renkli]] - [[renk#tr|pokr. w 'renk']]
* [[renksizleşme]] - [[depigmentacja#pl|tłum. w 'depigmentacja']]
* [[resmigeçit]] - [[resmî#tr|pokr. w 'resmî']]
* [[resmiyet]] - [[resmî#tr|pokr. w 'resmî']]
* [[retina]] - [[ağkatman#tr|syn. w 'ağkatman']]
* [[ribonükleik asit]] - [[kwas rybonukleinowy#pl|tłum. w 'kwas rybonukleinowy']]
* [[rock]] - [[müzik#tr|kolo. w 'müzik']]
* [[role]] - [[gemi#tr|kolo. w 'gemi']]
* [[ruhbilimci]] - [[psycholog#pl|tłum. w 'psycholog']]
* [[ruhsat]] - [[müsaade#tr|syn. w 'müsaade']]
* [[ruzname]] - [[gündem#tr|syn. w 'gündem']]
* [[rüyet]] - [[görme#tr|syn. w 'görme']]
* [[rüçhan]] - [[galebe#tr|syn. w 'galebe']]
* [[sabreden derviş, muradına ermiş]] - [[nie od razu Kraków zbudowano#pl|tłum. w 'nie od razu Kraków zbudowano']]
* [[sabun köpüğü gibi sönmek]] - [[sabun#tr|frazeo. w 'sabun']]
* [[sabuncu]] - [[sabun#tr|pokr. w 'sabun']]
* [[sabunculuk]] - [[sabun#tr|pokr. w 'sabun']]
* [[sabunhane]] - [[sabun#tr|pokr. w 'sabun']]
* [[sabunlaşmak]] - [[sabun#tr|pokr. w 'sabun']], [[sabunlaşma#tr|pokr. w 'sabunlaşma']]
* [[sabırsız]] - [[dayanıklı#tr|ant. w 'dayanıklı']]
* [[safra yeşili]] - [[yeşil#tr|hipo. w 'yeşil']]
* [[sahip]] - [[hayır sahibi#tr|nagł. w 'hayır sahibi']], [[sorumluluk sahibi olmak#tr|nagł. w 'sorumluluk sahibi olmak']]
* [[sahipsiz toprak]] - [[sahipsiz#tr|kolo. w 'sahipsiz']]
* [[sakallanmak]] - [[sakal#tr|pokr. w 'sakal']]
* [[saklanma yeri]] - [[schronienie#pl|tłum. w 'schronienie']]
* [[saksofoncu]] - [[saksofon#tr|pokr. w 'saksofon']], [[saksafon#tr|pokr. w 'saksafon']]
* [[sakın]] - [[sakın kimseye söylememek#tr|nagł. w 'sakın kimseye söylememek']]
* [[saman rengi]] - [[turuncu#tr|syn. w 'turuncu']]
* [[samua]] - [[turuncu#tr|syn. w 'turuncu']]
* [[sana]] - [[yapmak#tr|przykł. w 'yapmak']]
* [[sanat eseri]] - [[sanat#tr|kolo. w 'sanat']]
* [[sanatkâr]] - [[zanaatçı#tr|syn. w 'zanaatçı']]
* [[sanayici]] - [[sanayileşme#tr|pokr. w 'sanayileşme']]
* [[sanayicilik]] - [[sanayileşme#tr|pokr. w 'sanayileşme']]
* [[sanayileşmek]] - [[sanayileşme#tr|pokr. w 'sanayileşme']]
* [[sanayileştirme]] - [[sanayileşme#tr|syn. w 'sanayileşme']], [[sanayileşme#tr|pokr. w 'sanayileşme']]
* [[sanayileştirmek]] - [[sanayileşme#tr|pokr. w 'sanayileşme']]
* [[sandalcı]] - [[sandal#tr|pokr. w 'sandal']]
* [[sanki]] - [[tanışmak#tr|przykł. w 'tanışmak']], [[siz#tr|przykł. w 'siz']], [[önce#tr|przykł. w 'önce']], [[gözü bir yerden ısırmak#tr|przykł. w 'gözü bir yerden ısırmak']]
* [[santralize]] - [[santralizasyon#tr|pokr. w 'santralizasyon']]
* [[sap]] - [[sapına kadar#tr|nagł. w 'sapına kadar']]
* [[sapıklaşmak]] - [[sapıklık#tr|pokr. w 'sapıklık']]
* [[sarmısak]] - [[sarımsak#tr|syn. w 'sarımsak']]
* [[sarsıntı]] - [[yer sarsıntısı#tr|nagł. w 'yer sarsıntısı']]
* [[sarıyeşil]] - [[yeşil#tr|hipo. w 'yeşil']]
* [[satranç taşı]] - [[şatranç#tr|kolo. w 'şatranç']]
* [[satıcı]] - [[satmak#tr|pokr. w 'satmak']]
* [[satın]] - [[satın almak#tr|nagł. w 'satın almak']]
* [[satır satır]] - [[tamamen#tr|syn. w 'tamamen']]
* [[savaş filmi]] - [[film#tr|kolo. w 'film']]
* [[savulmak]] - [[gördün deli, savul geri#tr|nagł. w 'gördün deli, savul geri']]
* [[savurmak]] - [[küfür#tr|kolo. w 'küfür']]
* [[sazan]] - [[sazan balığı#tr|nagł. w 'sazan balığı']]
* [[sazlık kedis]] - [[kedi#tr|kolo. w 'kedi']]
* [[sağ]] - [[sağ olun#tr|nagł. w 'sağ olun']], [[sağ ol#tr|nagł. w 'sağ ol']]
* [[sağlam]] - [[taş gibi sağlam yürek#tr|nagł. w 'taş gibi sağlam yürek']], [[zorlu#tr|syn. w 'zorlu']]
* [[sağlamak]] - [[günlük geçim#tr|przykł. w 'günlük geçim']]
* [[sağlamlık]] - [[zindelik#tr|syn. w 'zindelik']]
* [[sağlık sigortası]] - [[sigorta#tr|kolo. w 'sigorta']]
* [[sebep göstermek]] - [[sebep#tr|kolo. w 'sebep']]
* [[sebep mahiyetinde]] - [[sebep#tr|kolo. w 'sebep']]
* [[sebep olmak]] - [[sebep#tr|kolo. w 'sebep']]
* [[sebepsiz yere]] - [[gereksiz#tr|syn. w 'gereksiz']], [[nafile#tr|syn. w 'nafile']]
* [[sedef]] - [[sedef otu#tr|nagł. w 'sedef otu']]
* [[sefine]] - [[gemi#tr|syn. w 'gemi']]
* [[sehpa]] - [[ayak sehpası#tr|nagł. w 'ayak sehpası']]
* [[sekene]] - [[ahali#tr|syn. w 'ahali']]
* [[sekiz yüz]] - [[osiemset#pl|tłum. w 'osiemset']], [[sekiz yüzüncü#tr|pokr. w 'sekiz yüzüncü']]
* [[selam söylemek]] - [[söylemek#tr|kolo. w 'söylemek']]
* [[selamlamak]] - [[selam#tr|pokr. w 'selam']]
* [[sema]] - [[gök#tr|syn. w 'gök']], [[gök kubbe#tr|syn. w 'gök kubbe']]
* [[sembiyoz]] - [[symbioza#pl|tłum. w 'symbioza']]
* [[semâver]] - [[samowar#pl|tłum. w 'samowar']]
* [[sendika]] - [[sarı sendika#tr|nagł. w 'sarı sendika']]
* [[sepil]] - [[sepil sepil#tr|nagł. w 'sepil sepil']], [[sepil sepil#tr|nagł. w 'sepil sepil']]
* [[serefli]] - [[rycerz#pl|tłum. w 'rycerz']], [[şövalye#tr|syn. w 'şövalye']]
* [[serian]] - [[çabucak#tr|syn. w 'çabucak']]
* [[sermek]] - [[abayı sermek#tr|nagł. w 'abayı sermek']]
* [[sert davranış]] - [[sert#tr|kolo. w 'sert']]
* [[sert kıl]] - [[sert#tr|kolo. w 'sert']]
* [[sert olarak]] - [[sert#tr|kolo. w 'sert']]
* [[serüvenci]] - [[maceracı#tr|syn. w 'maceracı']]
* [[ses bilgisi]] - [[fonetik#tr|syn. w 'fonetik']]
* [[sesli filmi]] - [[film#tr|kolo. w 'film']]
* [[sessiz kimse]] - [[sessiz#tr|kolo. w 'sessiz']]
* [[sessiz olmak]] - [[sessiz#tr|kolo. w 'sessiz']]
* [[sever]] - [[kuşsever#tr|nagł. w 'kuşsever']]
* [[seyahat sigortası]] - [[sigorta#tr|kolo. w 'sigorta']]
* [[seçmen kitlesi]] - [[seçmen#tr|kolo. w 'seçmen']]
* [[siedemnaście]] - [[on yedi#tr|nagł. w 'on yedi']]
* [[sifiliz]] - [[kiła#pl|tłum. w 'kiła']]
* [[sigorta ettirmek]] - [[sigorta#tr|kolo. w 'sigorta']]
* [[sigorta kutusu]] - [[sigorta#tr|kolo. w 'sigorta']]
* [[sigorta şirketi]] - [[sigorta#tr|kolo. w 'sigorta']]
* [[sigortacılık]] - [[sigortacı#tr|pokr. w 'sigortacı']], [[sigorta#tr|pokr. w 'sigorta']]
* [[sigortalamak]] - [[sigortacı#tr|pokr. w 'sigortacı']]
* [[sigortalı]] - [[sigortacı#tr|pokr. w 'sigortacı']]
* [[sihirbazlık]] - [[sihir#tr|pokr. w 'sihir']]
* [[sihirlemek]] - [[sihir#tr|pokr. w 'sihir']]
* [[siktir]] - [[sikmek#tr|pokr. w 'sikmek']]
* [[simge]] - [[çift#tr|przykł. w 'çift']]
* [[sin]] - [[mezar#tr|syn. w 'mezar']], [[çukur#tr|syn. w 'çukur']], [[kabir#tr|syn. w 'kabir']], [[gömüt#tr|syn. w 'gömüt']]
* [[sinaps]] - [[synapsa#pl|tłum. w 'synapsa']]
* [[sine]] - [[kalp#tr|syn. w 'kalp']]
* [[sinir]] - [[sinirli#tr|pokr. w 'sinirli']]
* [[sinirce]] - [[sinirli#tr|pokr. w 'sinirli']]
* [[sinirli adam]] - [[sinirli#tr|kolo. w 'sinirli']]
* [[sinyal lambası]] - [[sinyal#tr|kolo. w 'sinyal']]
* [[sinyal ışığı]] - [[kierunkowskaz#pl|tłum. w 'kierunkowskaz']]
* [[sirin]] - [[ładny#pl|tłum. w 'ładny']]
* [[sitrik]] - [[sitrik asit#tr|nagł. w 'sitrik asit']]
* [[siya]] - [[siya siya#tr|nagł. w 'siya siya']], [[siya siya#tr|nagł. w 'siya siya']]
* [[siya siya gitmek]] - [[siya siya#tr|frazeo. w 'siya siya']]
* [[siyam kedisi]] - [[kot syjamski#pl|tłum. w 'kot syjamski']]
* [[siyanür]] - [[potasyum siyanür#tr|nagł. w 'potasyum siyanür']]
* [[siyasi mahkum]] - [[więzień polityczny#pl|tłum. w 'więzień polityczny']]
* [[siyasi suçlu]] - [[więzień polityczny#pl|tłum. w 'więzień polityczny']]
* [[siyasi tutuklu]] - [[więzień polityczny#pl|tłum. w 'więzień polityczny']]
* [[sofra]] - [[göt#tr|syn. w 'göt']], [[anüs#tr|syn. w 'anüs']]
* [[sofu]] - [[kaba sofu#tr|nagł. w 'kaba sofu']]
* [[solgunluk]] - [[soluk#tr|pokr. w 'soluk']]
* [[solmak]] - [[soluk#tr|pokr. w 'soluk']]
* [[soluk alma]] - [[soluk#tr|kolo. w 'soluk']]
* [[soluk verme]] - [[soluk#tr|kolo. w 'soluk']]
* [[soluk vermek]] - [[soluk#tr|kolo. w 'soluk']]
* [[soluklamak]] - [[soluk#tr|pokr. w 'soluk']]
* [[soluksuz]] - [[soluk#tr|pokr. w 'soluk']]
* [[soluma]] - [[soluk#tr|pokr. w 'soluk']]
* [[solungaç]] - [[soluk#tr|pokr. w 'soluk']]
* [[solunum]] - [[soluk#tr|pokr. w 'soluk']]
* [[somon]] - [[som#tr|syn. w 'som']]
* [[somon balığı]] - [[som#tr|syn. w 'som']]
* [[son]] - [[hafta sonu#tr|nagł. w 'hafta sonu']], [[mutlu#tr|kolo. w 'mutlu']]
* [[son söz]] - [[söz#tr|kolo. w 'söz']]
* [[sonra görüşürüz]] - [[sonra#tr|kolo. w 'sonra']]
* [[sonsuza dek]] - [[daima#tr|syn. w 'daima']]
* [[sonsuza kadar]] - [[daima#tr|syn. w 'daima']]
* [[sopa çekirgesi]] - [[çekirge#tr|kolo. w 'çekirge']]
* [[sorbat]] - [[potasyum sorbat#tr|nagł. w 'potasyum sorbat']]
* [[sovyet]] - [[Sovyet Sosyalist Cumhuriyetler Birliği#tr|nagł. w 'Sovyet Sosyalist Cumhuriyetler Birliği']]
* [[soya]] - [[soya sosu#tr|nagł. w 'soya sosu']]
* [[soyunma kabini]] - [[szatnia#pl|tłum. w 'szatnia']]
* [[sporda]] - [[sarı kart#tr|przykł. w 'sarı kart']]
* [[stat]] - [[stadyum#tr|syn. w 'stadyum']]
* [[stel]] - [[stela#pl|tłum. w 'stela']]
* [[stela]] - [[stela#pl|tłum. w 'stela']]
* [[strike]] - [[strajk#pl|tłum. w 'strajk']]
* [[su bardağı]] - [[bardak#tr|kolo. w 'bardak']]
* [[sual]] - [[soru#tr|syn. w 'soru']]
* [[succubus]] - [[sukkub#pl|tłum. w 'sukkub']]
* [[sufizm]] - [[sufizm#pl|tłum. w 'sufizm']]
* [[sulamak]] - [[çiçek#tr|kolo. w 'çiçek']]
* [[sulhçu]] - [[sulh#tr|pokr. w 'sulh']]
* [[sultanlığı]] - [[sułtanat#pl|tłum. w 'sułtanat']]
* [[sulu boya]] - [[sulu#tr|kolo. w 'sulu']]
* [[suratını buruşturmak]] - [[krzywić#pl|tłum. w 'krzywić']]
* [[sureta]] - [[görünüşte#tr|syn. w 'görünüşte']], [[zahirde#tr|syn. w 'zahirde']], [[zahiren#tr|syn. w 'zahiren']]
* [[susuzluk]] - [[susuz#tr|pokr. w 'susuz']]
* [[szesnaście]] - [[on altı#tr|nagł. w 'on altı']]
* [[sökel]] - [[güçsüz#tr|syn. w 'güçsüz']], [[güçsüz#tr|syn. w 'güçsüz']]
* [[sömürge kurmak]] - [[kolonizować#pl|tłum. w 'kolonizować']]
* [[sönmek]] - [[ev#tr|przykł. w 'ev']], [[ışık#tr|przykł. w 'ışık']], [[zifiri karanlık#tr|przykł. w 'zifiri karanlık']]
* [[söylem]] - [[söyleniş#tr|syn. w 'söyleniş']]
* [[söylememek]] - [[söylemek#tr|ant. w 'söylemek']]
* [[söz dinlemek]] - [[söz#tr|kolo. w 'söz']]
* [[söz etmek]] - [[söz#tr|kolo. w 'söz']]
* [[söz gümüşse, sukut altındır]] - [[mowa jest srebrem, a milczenie złotem#pl|tłum. w 'mowa jest srebrem, a milczenie złotem']]
* [[söz hakkı]] - [[söz#tr|kolo. w 'söz']]
* [[söz konusu]] - [[söz#tr|kolo. w 'söz']]
* [[söz sahibi]] - [[söz#tr|kolo. w 'söz']]
* [[söz söylemek]] - [[söylemek#tr|kolo. w 'söylemek']]
* [[sözde]] - [[güya#tr|syn. w 'güya']]
* [[sözüm ona]] - [[güya#tr|syn. w 'güya']]
* [[sümüksü zar]] - [[zar#tr|kolo. w 'zar']]
* [[süratle]] - [[çabucak#tr|syn. w 'çabucak']]
* [[sürgit]] - [[daima#tr|syn. w 'daima']]
* [[sürgün yeşili]] - [[yeşil#tr|hipo. w 'yeşil']]
* [[sürüm]] - [[versiyon#tr|syn. w 'versiyon']]
* [[sütlaç]] - [[süt#tr|pokr. w 'süt']]
* [[sütliman]] - [[süt#tr|pokr. w 'süt']]
* [[sütun]] - [[direk#tr|syn. w 'direk']]
* [[süzülmek]] - [[akmak#tr|syn. w 'akmak']]
* [[sık orman]] - [[dżungla#pl|tłum. w 'dżungla']]
* [[sıkı]] - [[sıkıya almak#tr|nagł. w 'sıkıya almak']], [[zorlu#tr|syn. w 'zorlu']]
* [[sıkı sıkı]] - [[tamamen#tr|syn. w 'tamamen']]
* [[sıkılgan]] - [[utangaç#tr|syn. w 'utangaç']]
* [[sıkılmak]] - [[pembe dizi#tr|przykł. w 'pembe dizi']]
* [[sınay]] - [[egzamin#pl|tłum. w 'egzamin']]
* [[sınıf]] - [[yazmak#tr|przykł. w 'yazmak']], [[göze girmek#tr|przykł. w 'göze girmek']], [[sanat#tr|kolo. w 'sanat']]
* [[sınırsız sorumlu ortak]] - [[komplementariusz#pl|tłum. w 'komplementariusz']]
* [[sır]] - [[arkadaş#tr|przykł. w 'arkadaş']], [[güzel sözlerle kandırmak#tr|przykł. w 'güzel sözlerle kandırmak']], [[günah çıkarma#tr|kolo. w 'günah çıkarma']], [[günah çıkartma#tr|kolo. w 'günah çıkartma']], [[giz#tr|syn. w 'giz']], [[gizem#tr|syn. w 'gizem']]
* [[sıra]] - [[sıradan olmak#tr|nagł. w 'sıradan olmak']]
* [[sıralılık]] - [[kolejność#pl|tłum. w 'kolejność']]
* [[sırtın en dar kısmı]] - [[krzyż#pl|tłum. w 'krzyż']]
* [[sıvamak]] - [[güneş balçıkla sıvanmaz#tr|nagł. w 'güneş balçıkla sıvanmaz']]
* [[sığlık]] - [[sığ#tr|pokr. w 'sığ']]
* [[ta]] - [[Kıbrıs#tr|przykł. w 'Kıbrıs']]
* [[tabiatlı]] - [[tabiat#tr|pokr. w 'tabiat']]
* [[tabiatsız]] - [[tabiat#tr|pokr. w 'tabiat']], [[tabiat#tr|pokr. w 'tabiat']]
* [[tabiatsızlık]] - [[tabiat#tr|pokr. w 'tabiat']]
* [[tabiatıyla]] - [[tabiat#tr|pokr. w 'tabiat']]
* [[tabii]] - [[tabiat#tr|pokr. w 'tabiat']]
* [[tabiilik]] - [[tabiat#tr|pokr. w 'tabiat']]
* [[tabiiyetsiz]] - [[tabiiyet#tr|pokr. w 'tabiiyet']]
* [[tabir]] - [[söz#tr|syn. w 'söz']]
* [[tahini]] - [[turuncu#tr|syn. w 'turuncu']]
* [[takkadak]] - [[çabucak#tr|syn. w 'çabucak']]
* [[taklit]] - [[taklit etmek#tr|nagł. w 'taklit etmek']]
* [[taksim etmek]] - [[bölmek#tr|syn. w 'bölmek']]
* [[talasemi]] - [[talasemia#pl|tłum. w 'talasemia']]
* [[talebe]] - [[öğrenci#tr|syn. w 'öğrenci']]
* [[tam tamına]] - [[tamamen#tr|syn. w 'tamamen']]
* [[tamada]] - [[tamada#pl|tłum. w 'tamada']]
* [[tamamı tamamına]] - [[tamamen#tr|syn. w 'tamamen']]
* [[tamamıyla]] - [[tamamen#tr|syn. w 'tamamen']]
* [[tamir]] - [[etmek#tr|kolo. w 'etmek']]
* [[tamı tamına]] - [[tamamen#tr|syn. w 'tamamen']]
* [[tan]] - [[şafak#tr|syn. w 'şafak']], [[seher#tr|syn. w 'seher']]
* [[tansiyometre]] - [[tansiyometri#tr|pokr. w 'tansiyometri']]
* [[tansiyon]] - [[gerginlik#tr|syn. w 'gerginlik']], [[gerilim#tr|syn. w 'gerilim']], [[gerilim#tr|syn. w 'gerilim']]
* [[tanımlayıcı]] - [[opisowy#pl|tłum. w 'opisowy']]
* [[tanıtım filmi]] - [[film#tr|kolo. w 'film']]
* [[tapma]] - [[şükür#tr|syn. w 'şükür']]
* [[tarih felsefesi]] - [[historiozofia#pl|tłum. w 'historiozofia']]
* [[tarihsel]] - [[tarihî#tr|pokr. w 'tarihî']]
* [[tarihçe]] - [[tarihî#tr|pokr. w 'tarihî']]
* [[tartrazin]] - [[tartrazyna#pl|tłum. w 'tartrazyna']]
* [[tarımsal]] - [[zirai#tr|syn. w 'zirai']]
* [[tasa]] - [[gam#tr|syn. w 'gam']]
* [[tasalanmak]] - [[gam çekmek#tr|syn. w 'gam çekmek']], [[gamlanmak#tr|syn. w 'gamlanmak']]
* [[tastamam]] - [[tamamen#tr|syn. w 'tamamen']]
* [[tat]] - [[ağız tadı#tr|nagł. w 'ağız tadı']]
* [[tatar yayı]] - [[kusza#pl|tłum. w 'kusza']]
* [[tatlı etmek]] - [[tatlı#tr|kolo. w 'tatlı']]
* [[tatlı patates]] - [[tatlı#tr|kolo. w 'tatlı']]
* [[tatlı su]] - [[tatlı#tr|kolo. w 'tatlı']]
* [[tatlı ve ekşi]] - [[tatlı#tr|kolo. w 'tatlı']]
* [[tatlı şarap]] - [[tatlı#tr|kolo. w 'tatlı']]
* [[tavus yeşili]] - [[yeşil#tr|hipo. w 'yeşil']]
* [[tavşancıl]] - [[tavşan#tr|pokr. w 'tavşan']]
* [[tavşanın suyunun suyu]] - [[tavşan#tr|frazeo. w 'tavşan']]
* [[tazı gibi]] - [[tazı#tr|frazeo. w 'tazı']]
* [[tazıya dönmek]] - [[tazı#tr|frazeo. w 'tazı']]
* [[taş kafa]] - [[tępy#pl|tłum. w 'tępy']], [[gabi#tr|syn. w 'gabi']], [[et kafalı#tr|syn. w 'et kafalı']], [[kalın kafalı#tr|syn. w 'kalın kafalı']]
* [[taş kafalı]] - [[tępy#pl|tłum. w 'tępy']], [[gabi#tr|syn. w 'gabi']], [[et kafalı#tr|syn. w 'et kafalı']], [[kalın kafalı#tr|syn. w 'kalın kafalı']]
* [[taş kafalılık]] - [[tępota#pl|tłum. w 'tępota']], [[kalın kafalılık#tr|syn. w 'kalın kafalılık']], [[gabavet#tr|syn. w 'gabavet']], [[gabilik#tr|syn. w 'gabilik']]
* [[taşak]] - [[torba#tr|syn. w 'torba']]
* [[taşınma]] - [[göç#tr|syn. w 'göç']]
* [[taşınım]] - [[konveksiyon#tr|syn. w 'konveksiyon']]
* [[tebrik]] - [[etmek#tr|kolo. w 'etmek']]
* [[tedhişçi]] - [[terörist#tr|syn. w 'terörist']]
* [[tedhişçilik]] - [[terörizm#tr|syn. w 'terörizm']]
* [[tedricen]] - [[yavaş yavaş#tr|syn. w 'yavaş yavaş']], [[gittikçe#tr|syn. w 'gittikçe']], [[gitgide#tr|syn. w 'gitgide']], [[giderek#tr|syn. w 'giderek']], [[git git#tr|syn. w 'git git']], [[gide gide#tr|syn. w 'gide gide']]
* [[tehdit]] - [[tehdit etmek#tr|nagł. w 'tehdit etmek']]
* [[tehirli]] - [[gecikmeli#tr|syn. w 'gecikmeli']], [[rötarlı#tr|syn. w 'rötarlı']]
* [[tek]] - [[tek tek#tr|nagł. w 'tek tek']], [[tek tek#tr|nagł. w 'tek tek']], [[zafer#tr|przykł. w 'zafer']], [[oda#tr|kolo. w 'oda']]
* [[tekboynuz]] - [[jednorożec#pl|tłum. w 'jednorożec']]
* [[tekdüze]] - [[monoton#tr|syn. w 'monoton']]
* [[teklik]] - [[tekil#tr|syn. w 'tekil']], [[müfret#tr|syn. w 'müfret']], [[çoğul#tr|ant. w 'çoğul']]
* [[tekmil]] - [[tamamen#tr|syn. w 'tamamen']]
* [[teknesyum]] - [[technet#pl|tłum. w 'technet']]
* [[tekrar]] - [[tekrar etmek#tr|nagł. w 'tekrar etmek']]
* [[tekteker]] - [[monocykl#pl|tłum. w 'monocykl']]
* [[telefoncu]] - [[telefon#tr|pokr. w 'telefon']]
* [[telefonculuk]] - [[telefon#tr|pokr. w 'telefon']]
* [[telefonist]] - [[telefon#tr|pokr. w 'telefon']]
* [[telefonlaşmak]] - [[telefon#tr|pokr. w 'telefon']]
* [[telif]] - [[telif hakkı#tr|nagł. w 'telif hakkı']]
* [[tellur]] - [[tellur#pl|tłum. w 'tellur']]
* [[temelli]] - [[tamamen#tr|syn. w 'tamamen']]
* [[temizliğe ait]] - [[hijenik#tr|syn. w 'hijenik']]
* [[tenkit]] - [[tenkit etmek#tr|nagł. w 'tenkit etmek']]
* [[teozofik]] - [[teozoficzny#pl|tłum. w 'teozoficzny']]
* [[tepeden ayağa]] - [[tamamen#tr|syn. w 'tamamen']]
* [[tepeden tırnağa]] - [[tamamen#tr|syn. w 'tamamen']]
* [[tepki]] - [[cevap#tr|syn. w 'cevap']]
* [[teras]] - [[oda#tr|kolo. w 'oda']]
* [[terfi etmek]] - [[terfi#tr|kolo. w 'terfi']]
* [[terriyer]] - [[terier#pl|tłum. w 'terier']]
* [[terörle mücadeleci]] - [[antyterrorysta#pl|tłum. w 'antyterrorysta']]
* [[tesekkür ederim]] - [[dziękuję#pl|tłum. w 'dziękuję']]
* [[tevekkeli]] - [[gereksiz#tr|syn. w 'gereksiz']], [[nafile#tr|syn. w 'nafile']]
* [[tevessü]] - [[genişleme#tr|syn. w 'genişleme']], [[genelme#tr|syn. w 'genelme']]
* [[tevettür]] - [[gerilim#tr|syn. w 'gerilim']]
* [[tez beri]] - [[çabucak#tr|syn. w 'çabucak']]
* [[tezce]] - [[çabucak#tr|syn. w 'çabucak']]
* [[tezelden]] - [[çabucak#tr|syn. w 'çabucak']]
* [[teş parçası]] - [[canlı#tr|syn. w 'canlı']]
* [[teşekkür ederim]] - [[sağ olun#tr|syn. w 'sağ olun']], [[sağ ol#tr|syn. w 'sağ ol']], [[sağol#tr|syn. w 'sağol']], [[sağolun#tr|syn. w 'sağolun']]
* [[theremin]] - [[theremin#pl|tłum. w 'theremin']]
* [[tiftiklenmek]] - [[tiftik#tr|pokr. w 'tiftik']]
* [[tiksinme]] - [[iğrenme#tr|syn. w 'iğrenme']], [[tiksindirici#tr|pokr. w 'tiksindirici']]
* [[tiksinmek]] - [[tiksindirici#tr|pokr. w 'tiksindirici']]
* [[tiksinti]] - [[tiksindirici#tr|pokr. w 'tiksindirici']]
* [[tip]] - [[alışveriş merkezi#tr|przykł. w 'alışveriş merkezi']], [[gibi#tr|przykł. w 'gibi']]
* [[tirşe]] - [[yeşil#tr|hipo. w 'yeşil']]
* [[titreşim sayısı]] - [[częstotliwość#pl|tłum. w 'częstotliwość']]
* [[top oynamak]] - [[top#tr|kolo. w 'top']]
* [[toplanmak]] - [[kilo almak#tr|syn. w 'kilo almak']], [[şişmanlamak#tr|syn. w 'şişmanlamak']], [[göbeği çıkmak#tr|syn. w 'göbeği çıkmak']], [[göbekli olmak#tr|syn. w 'göbekli olmak']], [[kilo vermek#tr|ant. w 'kilo vermek']], [[göbeği küçülmek#tr|ant. w 'göbeği küçülmek']]
* [[toplantı]] - [[toplamak#tr|pokr. w 'toplamak']]
* [[toplardamar]] - [[toplamak#tr|pokr. w 'toplamak']]
* [[toplum bilimi]] - [[sosyoloji#tr|syn. w 'sosyoloji']]
* [[toplumsal]] - [[toplum#tr|pokr. w 'toplum']]
* [[toprak kayması]] - [[toprak#tr|kolo. w 'toprak']]
* [[toprak rengi]] - [[turuncu#tr|syn. w 'turuncu']]
* [[topraklama]] - [[toprak#tr|pokr. w 'toprak']]
* [[totemcilik]] - [[totemizm#tr|syn. w 'totemizm']]
* [[toto]] - [[göt#tr|syn. w 'göt']]
* [[toy]] - [[çaylak#tr|syn. w 'çaylak']]
* [[tradisyon]] - [[gelenek#tr|syn. w 'gelenek']], [[anane#tr|syn. w 'anane']]
* [[tradisyonel]] - [[ananevi#tr|syn. w 'ananevi']], [[geleneksel#tr|syn. w 'geleneksel']], [[gelenekli#tr|syn. w 'gelenekli']], [[anadan görme#tr|syn. w 'anadan görme']]
* [[transfobi]] - [[transfobia#pl|tłum. w 'transfobia']]
* [[tren istasyonu]] - [[stacja kolejowa#pl|tłum. w 'stacja kolejowa']]
* [[trizomi 21]] - [[trisomia 21#pl|tłum. w 'trisomia 21']]
* [[trompetçi]] - [[trompet#tr|pokr. w 'trompet']]
* [[tropika]] - [[dönence#tr|syn. w 'dönence']], [[tropikal#tr|pokr. w 'tropikal']]
* [[tropikal bitkiler]] - [[tropikal#tr|kolo. w 'tropikal']]
* [[tropikal kuşak]] - [[tropikal#tr|kolo. w 'tropikal']]
* [[trzynaście]] - [[on üç#tr|nagł. w 'on üç']]
* [[tuhaf]] - [[gülünç#tr|syn. w 'gülünç']]
* [[turist danışma]] - [[informacja turystyczna#pl|tłum. w 'informacja turystyczna']]
* [[turkuaz]] - [[firuze#tr|syn. w 'firuze']]
* [[turkuaz yeşili]] - [[yeşil#tr|hipo. w 'yeşil']]
* [[turkuvaz]] - [[firuze#tr|syn. w 'firuze']]
* [[turunç]] - [[turunçgiller#tr|pokr. w 'turunçgiller']]
* [[tutku]] - [[ihtiras#tr|syn. w 'ihtiras']], [[tutkulu#tr|pokr. w 'tutkulu']]
* [[tutku taşıyan]] - [[cierpiętnik#pl|tłum. w 'cierpiętnik']]
* [[tuvalet fırçası]] - [[tuvalet#tr|kolo. w 'tuvalet']]
* [[tuvalet kağıdı]] - [[tuvalet#tr|kolo. w 'tuvalet']]
* [[tuvalet leğeni]] - [[tuvalet#tr|kolo. w 'tuvalet']]
* [[tuvalet masası]] - [[tuvalet#tr|kolo. w 'tuvalet']]
* [[tuvalet sifonu]] - [[tuvalet#tr|kolo. w 'tuvalet']]
* [[tuvalet takımı]] - [[tuvalet#tr|kolo. w 'tuvalet']]
* [[tuvalet çantası]] - [[tuvalet#tr|kolo. w 'tuvalet']]
* [[tuvalete gitmek]] - [[tuvalet#tr|kolo. w 'tuvalet']]
* [[tuğrakeş]] - [[tuğra#tr|pokr. w 'tuğra']]
* [[tuğralı]] - [[tuğra#tr|pokr. w 'tuğra']]
* [[tögrög]] - [[tugrik#pl|tłum. w 'tugrik']]
* [[tüberküloz]] - [[verem#tr|syn. w 'verem']]
* [[tükenmez]] - [[tükenmez kalem#tr|nagł. w 'tükenmez kalem']], [[tükenmez kalem#tr|syn. w 'tükenmez kalem']]
* [[tüm]] - [[ad#tr|przykł. w 'ad']], [[ben#tr|przykł. w 'ben']], [[dünya#tr|przykł. w 'dünya']], [[ev#tr|przykł. w 'ev']], [[nehir#tr|przykł. w 'nehir']], [[kahve#tr|przykł. w 'kahve']], [[öğretmen#tr|przykł. w 'öğretmen']], [[ışık#tr|przykł. w 'ışık']], [[bugün#tr|przykł. w 'bugün']], [[hafta#tr|przykł. w 'hafta']], [[arkadaş#tr|przykł. w 'arkadaş']], [[lise#tr|przykł. w 'lise']], [[yapmak#tr|przykł. w 'yapmak']], [[buluşmak#tr|przykł. w 'buluşmak']], [[söylemek#tr|przykł. w 'söylemek']], [[dedikodu etmek#tr|przykł. w 'dedikodu etmek']], [[anlatmak#tr|przykł. w 'anlatmak']], [[ayrıntı#tr|przykł. w 'ayrıntı']], [[havadan sudan#tr|przykł. w 'havadan sudan']], [[gel de çık işin içinden#tr|przykł. w 'gel de çık işin içinden']], [[yazılı sınav#tr|przykł. w 'yazılı sınav']], [[zifiri karanlık#tr|przykł. w 'zifiri karanlık']], [[tamam#tr|syn. w 'tamam']]
* [[tüm yollar Roma'ya çıkar]] - [[wszystkie drogi prowadzą do Rzymu#pl|tłum. w 'wszystkie drogi prowadzą do Rzymu']]
* [[tümce]] - [[cümle#tr|syn. w 'cümle']]
* [[tümden]] - [[tamamen#tr|syn. w 'tamamen']]
* [[tümüyle]] - [[tamamen#tr|syn. w 'tamamen']]
* [[türkuvaz]] - [[turkusowy#pl|tłum. w 'turkusowy']], [[firuze#tr|syn. w 'firuze']]
* [[türkü]] - [[gurbette övünmek, hamamda türkü söylemeye benzer#tr|nagł. w 'gurbette övünmek, hamamda türkü söylemeye benzer']]
* [[tıklamak]] - [[çift#tr|przykł. w 'çift']]
* [[ucun ucun]] - [[yavaş yavaş#tr|syn. w 'yavaş yavaş']], [[ağır ağır#tr|syn. w 'ağır ağır']], [[adım adım#tr|syn. w 'adım adım']], [[basamak basamak#tr|syn. w 'basamak basamak']], [[fıstıki makamla#tr|syn. w 'fıstıki makamla']], [[aheste aheste#tr|syn. w 'aheste aheste']], [[aheste beste#tr|syn. w 'aheste beste']], [[az az#tr|syn. w 'az az']], [[az az#tr|syn. w 'az az']], [[azar azar#tr|syn. w 'azar azar']], [[azar azar#tr|syn. w 'azar azar']], [[öyle öyle#tr|syn. w 'öyle öyle']], [[perde perde#tr|syn. w 'perde perde']], [[sepil sepil#tr|syn. w 'sepil sepil']], [[siya siya#tr|syn. w 'siya siya']], [[usul usul#tr|syn. w 'usul usul']]
* [[ufak ufak]] - [[yavaş yavaş#tr|syn. w 'yavaş yavaş']], [[ağır ağır#tr|syn. w 'ağır ağır']], [[adım adım#tr|syn. w 'adım adım']], [[basamak basamak#tr|syn. w 'basamak basamak']], [[fıstıki makamla#tr|syn. w 'fıstıki makamla']], [[aheste aheste#tr|syn. w 'aheste aheste']], [[aheste beste#tr|syn. w 'aheste beste']], [[az az#tr|syn. w 'az az']], [[azar azar#tr|syn. w 'azar azar']], [[öyle öyle#tr|syn. w 'öyle öyle']], [[perde perde#tr|syn. w 'perde perde']], [[sepil sepil#tr|syn. w 'sepil sepil']], [[siya siya#tr|syn. w 'siya siya']], [[usul usul#tr|syn. w 'usul usul']]
* [[ulaşım aracı]] - [[taşıt#tr|syn. w 'taşıt']]
* [[ultraviyole]] - [[morötesi#tr|syn. w 'morötesi']]
* [[ulu]] - [[yüksek#tr|syn. w 'yüksek']]
* [[ulus]] - [[ahali#tr|syn. w 'ahali']], [[ulusal#tr|pokr. w 'ulusal']]
* [[umumiyetle]] - [[genellikle#tr|syn. w 'genellikle']], [[çoğu kez#tr|syn. w 'çoğu kez']], [[çoklukla#tr|syn. w 'çoklukla']]
* [[umursamazlık]] - [[aldırmazlık#tr|syn. w 'aldırmazlık']]
* [[umut verici şey]] - [[söz#tr|syn. w 'söz']]
* [[usandırıcı]] - [[usanç#tr|pokr. w 'usanç']]
* [[uslu]] - [[mütevazı#tr|syn. w 'mütevazı']]
* [[utangan]] - [[utangaç#tr|syn. w 'utangaç']]
* [[utangaçlık]] - [[çekingenlik#tr|syn. w 'çekingenlik']]
* [[utanmaz]] - [[yüzsüz#tr|syn. w 'yüzsüz']]
* [[utanç verici]] - [[utanç#tr|kolo. w 'utanç']]
* [[uygarlaşmamış]] - [[medeniyetsiz#tr|syn. w 'medeniyetsiz']]
* [[uyruk]] - [[uyrukluk#tr|pokr. w 'uyrukluk']]
* [[uyruklu]] - [[uyrukluk#tr|pokr. w 'uyrukluk']]
* [[uzaklaştırmak]] - [[uzaklık#tr|pokr. w 'uzaklık']], [[uzak#tr|pokr. w 'uzak']], [[uzaklaşma#tr|pokr. w 'uzaklaşma']]
* [[uzaktan]] - [[davulun sesi uzaktan hoş gelir#tr|nagł. w 'davulun sesi uzaktan hoş gelir']], [[uzaklık#tr|pokr. w 'uzaklık']], [[uzak#tr|pokr. w 'uzak']], [[uzaklaşma#tr|pokr. w 'uzaklaşma']]
* [[uzatma]] - [[uzatma kablosu#tr|nagł. w 'uzatma kablosu']], [[uzatma kordonu#tr|nagł. w 'uzatma kordonu']], [[uzatmak#tr|pokr. w 'uzatmak']]
* [[uzlaşmacı]] - [[uzlaşma#tr|pokr. w 'uzlaşma']]
* [[uzlaşmak]] - [[uzlaşma#tr|pokr. w 'uzlaşma']]
* [[uzlaşmazlık]] - [[uzlaşmaz#tr|pokr. w 'uzlaşmaz']]
* [[uzmanlaşma]] - [[uzmanlaşmak#tr|pokr. w 'uzmanlaşmak']]
* [[uzmanlaşmış]] - [[uzmanlaşmak#tr|pokr. w 'uzmanlaşmak']]
* [[uzmanlık]] - [[uzmanlık alanı#tr|nagł. w 'uzmanlık alanı']], [[uzmanlaşmak#tr|pokr. w 'uzmanlaşmak']]
* [[uçak alanı]] - [[havaalanı#tr|syn. w 'havaalanı']]
* [[uçak modu]] - [[tryb samolotowy#pl|tłum. w 'tryb samolotowy']]
* [[uçarı]] - [[hoppa#tr|syn. w 'hoppa']]
* [[uçtaki]] - [[skrajny#pl|tłum. w 'skrajny']]
* [[uçuç]] - [[uçuç böceği#tr|nagł. w 'uçuç böceği']]
* [[uğruna]] - [[z powodu#pl|tłum. w 'z powodu']]
* [[vadeli]] - [[uzun vadeli#tr|nagł. w 'uzun vadeli']]
* [[vahu]] - [[wacha#pl|tłum. w 'wacha']]
* [[vahşi orman]] - [[cengel#tr|syn. w 'cengel']]
* [[vakit kaybetmeden]] - [[çabucak#tr|syn. w 'çabucak']]
* [[vakit vakit]] - [[gâh#tr|syn. w 'gâh']], [[gâhi#tr|syn. w 'gâhi']], [[gâhice#tr|syn. w 'gâhice']]
* [[vatan]] - [[yurt#tr|syn. w 'yurt']], [[anavatan#tr|syn. w 'anavatan']]
* [[vazife]] - [[gündelik#tr|syn. w 'gündelik']]
* [[vazifeli]] - [[görevli#tr|syn. w 'görevli']]
* [[ve benzeri]] - [[vesaire#tr|syn. w 'vesaire']]
* [[vecize]] - [[cüce#tr|syn. w 'cüce']]
* [[vejetaryen]] - [[vejetaryenlik#tr|pokr. w 'vejetaryenlik']]
* [[veren]] - [[zarar#tr|kolo. w 'zarar']]
* [[vergi cenneti]] - [[raj podatkowy#pl|tłum. w 'raj podatkowy']]
* [[veriyi silmek]] - [[silmek#tr|kolo. w 'silmek']]
* [[verme işi]] - [[veriş#tr|syn. w 'veriş']]
* [[vestiyer görevlisi]] - [[vestiyer#tr|kolo. w 'vestiyer']]
* [[veto etmek]] - [[veto#tr|kolo. w 'veto']]
* [[video filmi]] - [[film#tr|kolo. w 'film']]
* [[video klip]] - [[wideoklip#pl|tłum. w 'wideoklip']]
* [[vuvuzela]] - [[wuwuzela#pl|tłum. w 'wuwuzela']]
* [[vâât]] - [[söz#tr|syn. w 'söz']]
* [[yabani]] - [[yaban#tr|pokr. w 'yaban']], [[yaban#tr|pokr. w 'yaban']]
* [[yabani ot]] - [[chwast#pl|tłum. w 'chwast']]
* [[yakışmak]] - [[güzele ne yakışmaz#tr|nagł. w 'güzele ne yakışmaz']], [[turuncu#tr|przykł. w 'turuncu']]
* [[yalan söylemek]] - [[söylemek#tr|kolo. w 'söylemek']]
* [[yalancı eşdeğer]] - [[fałszywy przyjaciel#pl|tłum. w 'fałszywy przyjaciel']]
* [[yalancının mumu yatsıya kadar yanar]] - [[mum#tr|frazeo. w 'mum']], [[yalancı#tr|frazeo. w 'yalancı']]
* [[yalıçapkını]] - [[alaca yalıçapkını#tr|nagł. w 'alaca yalıçapkını']]
* [[yan]] - [[yanından ayrılmamak#tr|nagł. w 'yanından ayrılmamak']], [[kilit#tr|kolo. w 'kilit']]
* [[yanlışlık]] - [[yanlış#tr|pokr. w 'yanlış']]
* [[yanılma]] - [[galat#tr|syn. w 'galat']]
* [[yanılmaz]] - [[yanılmak#tr|pokr. w 'yanılmak']]
* [[yanılsama]] - [[galatıhis#tr|syn. w 'galatıhis']]
* [[yanına almak]] - [[her ihtimale karşı#tr|przykł. w 'her ihtimale karşı']]
* [[yapay mafsal]] - [[mafsal#tr|kolo. w 'mafsal']]
* [[yaptırım]] - [[müeyyide#tr|syn. w 'müeyyide']]
* [[yapılı]] - [[gürbüz#tr|syn. w 'gürbüz']]
* [[yapımyıkım]] - [[metabolizma#tr|syn. w 'metabolizma']]
* [[yaralanmaz]] - [[niewrażliwy#pl|tłum. w 'niewrażliwy']]
* [[yaramazlık etmek]] - [[yaramazlık#tr|kolo. w 'yaramazlık']]
* [[yararsız yere]] - [[gereksiz#tr|syn. w 'gereksiz']], [[nafile#tr|syn. w 'nafile']]
* [[yaratma]] - [[halk#tr|syn. w 'halk']]
* [[yaraşmak]] - [[güzele ne yaraşmaz#tr|nagł. w 'güzele ne yaraşmaz']]
* [[yas]] - [[matem#tr|syn. w 'matem']]
* [[yasal]] - [[kanuni#tr|syn. w 'kanuni']]
* [[yaver]] - [[yardımcı#tr|syn. w 'yardımcı']]
* [[yaylı]] - [[kilit#tr|kolo. w 'kilit']]
* [[yazılım]] - [[zararlı yazılım#tr|nagł. w 'zararlı yazılım']]
* [[yazın]] - [[edebiyat#tr|syn. w 'edebiyat']]
* [[yağdırmak]] - [[küfür#tr|kolo. w 'küfür']]
* [[yaş ayrımcılığı]] - [[ageizm#pl|tłum. w 'ageizm']]
* [[yaşa]] - [[ya ya ya şa şa şa#tr|nagł. w 'ya ya ya şa şa şa']], [[ya ya ya şa şa şa#tr|nagł. w 'ya ya ya şa şa şa']], [[ya ya ya şa şa şa#tr|nagł. w 'ya ya ya şa şa şa']], [[ya ya ya şa şa şa#tr|nagł. w 'ya ya ya şa şa şa']], [[ya ya ya şa şa şa#tr|nagł. w 'ya ya ya şa şa şa']], [[ya ya ya şa şa şa#tr|nagł. w 'ya ya ya şa şa şa']]
* [[yaşıt]] - [[gereksiz#tr|przykł. w 'gereksiz']]
* [[yedi yüz]] - [[siedemset#pl|tłum. w 'siedemset']], [[yedi yüzüncü#tr|pokr. w 'yedi yüzüncü']]
* [[yelken]] - [[yelken gemisi#tr|nagł. w 'yelken gemisi']]
* [[yellim yelalim]] - [[çabucak#tr|syn. w 'çabucak']]
* [[yeminli]] - [[yeminli yalan#tr|nagł. w 'yeminli yalan']]
* [[yenge olmak]] - [[yenge#tr|frazeo. w 'yenge']]
* [[yeni yılınız kutlu olsun]] - [[szczęśliwego Nowego Roku#pl|tłum. w 'szczęśliwego Nowego Roku']]
* [[yenilgi]] - [[mağlubiyet#tr|syn. w 'mağlubiyet']], [[zafer#tr|ant. w 'zafer']], [[galebe#tr|ant. w 'galebe']], [[galibiyet#tr|ant. w 'galibiyet']]
* [[yeniçeri]] - [[yeni#tr|frazeo. w 'yeni']]
* [[yer yağı]] - [[petrol#tr|syn. w 'petrol']]
* [[yer yer]] - [[gâh#tr|syn. w 'gâh']], [[gâhi#tr|syn. w 'gâhi']], [[gâhice#tr|syn. w 'gâhice']]
* [[yetki]] - [[otorite#tr|syn. w 'otorite']]
* [[yetkin]] - [[tam#tr|syn. w 'tam']]
* [[yevmi]] - [[gündelik#tr|syn. w 'gündelik']], [[gündelik#tr|syn. w 'gündelik']]
* [[yevmiye]] - [[gündelik#tr|syn. w 'gündelik']]
* [[yeşillik]] - [[gevezelik#tr|syn. w 'gevezelik']]
* [[yirmi altıncı]] - [[dwudziesty szósty#pl|tłum. w 'dwudziesty szósty']]
* [[yirmi beşinci]] - [[dwudziesty piąty#pl|tłum. w 'dwudziesty piąty']]
* [[yirmi birinci]] - [[dwudziesty pierwszy#pl|tłum. w 'dwudziesty pierwszy']]
* [[yirmi dokuzuncu]] - [[dwudziesty dziewiąty#pl|tłum. w 'dwudziesty dziewiąty']]
* [[yirmi dördüncü]] - [[dwudziesty czwarty#pl|tłum. w 'dwudziesty czwarty']]
* [[yirmi ikinci]] - [[dwudziesty drugi#pl|tłum. w 'dwudziesty drugi']]
* [[yirmi sekizinci]] - [[dwudziesty ósmy#pl|tłum. w 'dwudziesty ósmy']]
* [[yirmi yedinci]] - [[dwudziesty siódmy#pl|tłum. w 'dwudziesty siódmy']]
* [[yirmi üçüncü]] - [[dwudziesty trzeci#pl|tłum. w 'dwudziesty trzeci']]
* [[yiyen]] - [[yiyen kimse#tr|nagł. w 'yiyen kimse']]
* [[yiğitlik]] - [[yiğit#tr|pokr. w 'yiğit']]
* [[yoklamak]] - [[hafıza#tr|kolo. w 'hafıza']]
* [[yol yapım çalışması]] - [[çalışma#tr|kolo. w 'çalışma']]
* [[yoldüzer]] - [[buldozer#tr|syn. w 'buldozer']]
* [[yolunda]] - [[yol#tr|kolo. w 'yol']]
* [[yudum yudum]] - [[az az#tr|syn. w 'az az']], [[azar azar#tr|syn. w 'azar azar']]
* [[yummak]] - [[göz yummak#tr|nagł. w 'göz yummak']]
* [[yumurtalı]] - [[yumurtlamak#tr|pokr. w 'yumurtlamak']]
* [[yumurtalık]] - [[yumurta#tr|pokr. w 'yumurta']], [[yumurtlamak#tr|pokr. w 'yumurtlamak']]
* [[yumurtasız]] - [[yumurtlamak#tr|pokr. w 'yumurtlamak']]
* [[yumurtlama]] - [[yumurtlamak#tr|pokr. w 'yumurtlamak']]
* [[yumuşak]] - [[yumuşak ge#tr|nagł. w 'yumuşak ge']]
* [[yunusbalığı]] - [[yunus#tr|syn. w 'yunus']]
* [[yurt dışında]] - [[za granicą#pl|tłum. w 'za granicą']]
* [[yurtdışı]] - [[yurt#tr|pokr. w 'yurt']]
* [[yurtiçi]] - [[yurt#tr|pokr. w 'yurt']]
* [[yurttaş]] - [[yurt#tr|pokr. w 'yurt']]
* [[yurttaşlık]] - [[yurt#tr|pokr. w 'yurt']]
* [[yutmak]] - [[eğri yutmak#tr|nagł. w 'eğri yutmak']]
* [[yâr]] - [[yardımcı#tr|syn. w 'yardımcı']]
* [[yön tabelasi]] - [[yön#tr|kolo. w 'yön']]
* [[yönelme]] - [[yönelme hâli#tr|nagł. w 'yönelme hâli']], [[yönelme durumu#tr|nagł. w 'yönelme durumu']]
* [[yönelteç]] - [[gidon#tr|syn. w 'gidon']]
* [[yönetimsel]] - [[idari#tr|syn. w 'idari']]
* [[yüce]] - [[yüksek#tr|syn. w 'yüksek']]
* [[yüklenmek]] - [[üstlenmek#tr|syn. w 'üstlenmek']], [[deruhte etmek#tr|syn. w 'deruhte etmek']], [[görev edinmek#tr|syn. w 'görev edinmek']]
* [[yüklülük]] - [[gerginlik#tr|syn. w 'gerginlik']]
* [[yüksek gerilimli]] - [[gerilimli#tr|kolo. w 'gerilimli']]
* [[yükseklik]] - [[yüksek#tr|pokr. w 'yüksek']]
* [[yüksekokul]] - [[yüksek#tr|pokr. w 'yüksek']]
* [[yükseköğretim]] - [[yüksek#tr|pokr. w 'yüksek']]
* [[yükselmek]] - [[gönülsüz namaz göğe yükselmez#tr|nagł. w 'gönülsüz namaz göğe yükselmez']]
* [[yükümlülük]] - [[zorunluluk#tr|syn. w 'zorunluluk']]
* [[yürütmek]] - [[gemisini yürütmek#tr|nagł. w 'gemisini yürütmek']]
* [[yüz bin]] - [[sto tysięcy#pl|tłum. w 'sto tysięcy']]
* [[yüz bininci]] - [[stutysięczny#pl|tłum. w 'stutysięczny']]
* [[yüze]] - [[yüz yüze#tr|nagł. w 'yüz yüze']]
* [[yüğrük]] - [[çalışkan#tr|syn. w 'çalışkan']], [[gayretkeş#tr|syn. w 'gayretkeş']]
* [[yıldız imi]] - [[asterysk#pl|tłum. w 'asterysk']], [[asterisk#tr|syn. w 'asterisk']]
* [[yıldız işareti]] - [[asterysk#pl|tłum. w 'asterysk']], [[asterisk#tr|syn. w 'asterisk']]
* [[zabit bir adam]] - [[zabit#tr|frazeo. w 'zabit']]
* [[zabıt tutmak]] - [[zabıt#tr|kolo. w 'zabıt']]
* [[zahmet etmek]] - [[zahmet#tr|kolo. w 'zahmet']]
* [[zahmet vermek]] - [[zahmet#tr|kolo. w 'zahmet']]
* [[zahmete girmek]] - [[zahmet#tr|kolo. w 'zahmet']]
* [[zahmetsiz]] - [[zahmet#tr|pokr. w 'zahmet']], [[zahmetli#tr|pokr. w 'zahmetli']]
* [[zait]] - [[gereksiz#tr|syn. w 'gereksiz']]
* [[zaman zaman]] - [[gâh#tr|syn. w 'gâh']], [[gâhi#tr|syn. w 'gâhi']], [[gâhice#tr|syn. w 'gâhice']]
* [[zambak]] - [[-giller#tr|przykł. w '-giller']], [[zambakgiller#tr|pokr. w 'zambakgiller']]
* [[zanaatkâr]] - [[zanaatçı#tr|syn. w 'zanaatçı']], [[zanaat#tr|pokr. w 'zanaat']], [[zanaatçı#tr|pokr. w 'zanaatçı']]
* [[zar atmak]] - [[zar#tr|kolo. w 'zar']]
* [[zarar görmüş]] - [[zarar#tr|kolo. w 'zarar']]
* [[zartayı çekmek]] - [[ölmek#tr|syn. w 'ölmek']], [[gitmek#tr|syn. w 'gitmek']], [[yürümek#tr|syn. w 'yürümek']], [[cartayı çekmek#tr|syn. w 'cartayı çekmek']], [[göçmek#tr|syn. w 'göçmek']], [[gümbürdemek#tr|syn. w 'gümbürdemek']]
* [[zaruret]] - [[gereklilik#tr|syn. w 'gereklilik']]
* [[zarurilik]] - [[gereklilik#tr|syn. w 'gereklilik']], [[gereklilik#tr|syn. w 'gereklilik']]
* [[zaç yağı]] - [[sülfürik asit#tr|syn. w 'sülfürik asit']]
* [[zeker]] - [[sik#tr|syn. w 'sik']], [[erkeklik organı#tr|syn. w 'erkeklik organı']]
* [[zekâ]] - [[yapay zekâ#tr|nagł. w 'yapay zekâ']]
* [[zembil]] - [[gökten zembille inmek#tr|nagł. w 'gökten zembille inmek']]
* [[zemin]] - [[kat#tr|hipo. w 'kat']]
* [[zemin kat]] - [[kat#tr|kolo. w 'kat']]
* [[zencefilli çörek]] - [[piernik#pl|tłum. w 'piernik']]
* [[zevahir]] - [[görünüm#tr|syn. w 'görünüm']]
* [[zeval]] - [[günorta#tr|syn. w 'günorta']], [[gün ortası#tr|syn. w 'gün ortası']]
* [[zevzek]] - [[geveze#tr|syn. w 'geveze']]
* [[zevzeklik]] - [[gevezelik#tr|syn. w 'gevezelik']]
* [[zevç]] - [[koca#tr|syn. w 'koca']]
* [[zeytin yeşili]] - [[yeşil#tr|hipo. w 'yeşil']]
* [[zifir]] - [[zifiri karanlık#tr|nagł. w 'zifiri karanlık']]
* [[zihayat]] - [[canlı#tr|syn. w 'canlı']]
* [[zihniyet]] - [[zihin#tr|pokr. w 'zihin']]
* [[ziraatçı]] - [[ziraat#tr|pokr. w 'ziraat']], [[zirai#tr|pokr. w 'zirai']]
* [[zither]] - [[cytra#pl|tłum. w 'cytra']]
* [[ziyaret]] - [[bayram#tr|przykł. w 'bayram']], [[gözü yollarda kalmak#tr|przykł. w 'gözü yollarda kalmak']]
* [[zoonoz]] - [[zoonoza#pl|tłum. w 'zoonoza']]
* [[zorgulu]] - [[zor#tr|pokr. w 'zor']], [[zorluk#tr|pokr. w 'zorluk']], [[zorlu#tr|pokr. w 'zorlu']]
* [[zorlayıcı]] - [[zorunlu#tr|syn. w 'zorunlu']], [[zorlu#tr|syn. w 'zorlu']], [[zorlu#tr|pokr. w 'zorlu']]
* [[zorluk çıkarmak]] - [[zorluk#tr|kolo. w 'zorluk']]
* [[zorun]] - [[gereklilik#tr|syn. w 'gereklilik']]
* [[zorunluk]] - [[gereklilik#tr|syn. w 'gereklilik']], [[zor#tr|pokr. w 'zor']], [[zorluk#tr|pokr. w 'zorluk']], [[zorlu#tr|pokr. w 'zorlu']]
* [[zülüf]] - [[ve#tr|przykł. w 've']], [[kırmızı#tr|przykł. w 'kırmızı']], [[dudak#tr|przykł. w 'dudak']], [[altın#tr|przykł. w 'altın']]
* [[zümrüt yeşili]] - [[yeşil#tr|hipo. w 'yeşil']]
* [[zıbarmak]] - [[ölmek#tr|syn. w 'ölmek']], [[gitmek#tr|syn. w 'gitmek']], [[yürümek#tr|syn. w 'yürümek']], [[cartayı çekmek#tr|syn. w 'cartayı çekmek']], [[göçmek#tr|syn. w 'göçmek']], [[gümbürdemek#tr|syn. w 'gümbürdemek']]
* [[Âdem elması]] - [[jabłko Adama#pl|tłum. w 'jabłko Adama']]
* [[Çanakkaleli]] - [[Çanakkale#tr|pokr. w 'Çanakkale']]
* [[Çankırılı]] - [[Çankırı#tr|pokr. w 'Çankırı']]
* [[Çestohova]] - [[Częstochowa#pl|tłum. w 'Częstochowa']]
* [[Çingene kavgası]] - [[Çingene#tr|frazeo. w 'Çingene']]
* [[Çorumlu]] - [[Çorum#tr|pokr. w 'Çorum']]
* [[Özbek]] - [[Özbekçe#tr|pokr. w 'Özbekçe']]
* [[Ürdün Nehri]] - [[Jordan#pl|tłum. w 'Jordan']]
* [[âcizlik]] - [[güçsüzlük#tr|syn. w 'güçsüzlük']]
* [[çabucacık]] - [[çabucak#tr|syn. w 'çabucak']]
* [[çabukça]] - [[çabucak#tr|syn. w 'çabucak']]
* [[çadır kazığı]] - [[śledź#pl|tłum. w 'śledź']]
* [[çalkantı]] - [[galeyan#tr|syn. w 'galeyan']]
* [[çalmak]] - [[ıslık çalmak#tr|nagł. w 'ıslık çalmak']], [[çalar saat#tr|nagł. w 'çalar saat']], [[kılıç çalmak#tr|nagł. w 'kılıç çalmak']], [[galebe çalmak#tr|nagł. w 'galebe çalmak']], [[saksafon#tr|kolo. w 'saksafon']]
* [[çalı çit]] - [[żywopłot#pl|tłum. w 'żywopłot']], [[çalı#tr|kolo. w 'çalı']]
* [[çalışma masası]] - [[çalışma#tr|kolo. w 'çalışma']]
* [[çam yeşili]] - [[yeşil#tr|hipo. w 'yeşil']]
* [[çamaşır]] - [[iç çamaşırı#tr|nagł. w 'iç çamaşırı']], [[çamaşır makinesi#tr|nagł. w 'çamaşır makinesi']]
* [[çamcarı]] - [[dron#pl|tłum. w 'dron']]
* [[çapraz]] - [[çaprazlamak#tr|pokr. w 'çaprazlamak']], [[çaprazlamak#tr|pokr. w 'çaprazlamak']], [[çaprazlamak#tr|pokr. w 'çaprazlamak']]
* [[çapraz işareti]] - [[krzyż#pl|tłum. w 'krzyż']]
* [[çaprazlama]] - [[çaprazlamak#tr|pokr. w 'çaprazlamak']], [[çaprazlamak#tr|pokr. w 'çaprazlamak']]
* [[çare]] - [[deva#tr|syn. w 'deva']]
* [[çarmıh]] - [[çarmıha germek#tr|nagł. w 'çarmıha germek']]
* [[çarmıh durakları]] - [[droga krzyżowa#pl|tłum. w 'droga krzyżowa']]
* [[çarpma]] - [[güneş çarpması#tr|nagł. w 'güneş çarpması']]
* [[çarpmak]] - [[yıldırım#tr|kolo. w 'yıldırım']]
* [[çarçabuk]] - [[çabucak#tr|syn. w 'çabucak']]
* [[çatal ses]] - [[çatal#tr|kolo. w 'çatal']]
* [[çatlamak]] - [[göbeği çatlamak#tr|nagł. w 'göbeği çatlamak']]
* [[çaycı]] - [[çayhaneci#tr|syn. w 'çayhaneci']]
* [[çayır kuşu]] - [[çayır#tr|kolo. w 'çayır']]
* [[çağcıl]] - [[gündeş#tr|syn. w 'gündeş']]
* [[çağla yeşili]] - [[yeşil#tr|hipo. w 'yeşil']]
* [[çekilmek]] - [[geriye çekilmek#tr|nagł. w 'geriye çekilmek']]
* [[çektirmek]] - [[fotokopi#tr|kolo. w 'fotokopi']]
* [[çekılmek]] - [[abdykować#pl|tłum. w 'abdykować']]
* [[çelikçomak]] - [[klipa#pl|tłum. w 'klipa']]
* [[çelimli]] - [[gürbüz#tr|syn. w 'gürbüz']]
* [[çene kavafı]] - [[geveze#tr|syn. w 'geveze']]
* [[çenesi düşük]] - [[geveze#tr|syn. w 'geveze']]
* [[çengelliiğne]] - [[çengel#tr|pokr. w 'çengel']]
* [[çençen]] - [[geveze#tr|syn. w 'geveze']]
* [[çetin]] - [[zorlu#tr|syn. w 'zorlu']]
* [[çevirme]] - [[çeviri#tr|syn. w 'çeviri']], [[çeviri#tr|pokr. w 'çeviri']], [[çevirici#tr|pokr. w 'çevirici']], [[çevirmen#tr|pokr. w 'çevirmen']]
* [[çevirmek]] - [[geri çevirmek#tr|nagł. w 'geri çevirmek']], [[çeviri#tr|pokr. w 'çeviri']], [[çevirici#tr|pokr. w 'çevirici']], [[çevirmen#tr|pokr. w 'çevirmen']]
* [[çevrebilim]] - [[çevre bilimi#tr|syn. w 'çevre bilimi']], [[ekoloji#tr|syn. w 'ekoloji']]
* [[çeyrek]] - [[geçe#tr|kolo. w 'geçe']]
* [[çi börek]] - [[czeburek#pl|tłum. w 'czeburek']]
* [[çibörek]] - [[czeburek#pl|tłum. w 'czeburek']]
* [[çiftlik kebabı]] - [[çiftlik#tr|kolo. w 'çiftlik']]
* [[çiftlik kâhyası]] - [[çiftlik#tr|kolo. w 'çiftlik']]
* [[çiklet]] - [[sakız#tr|syn. w 'sakız']]
* [[çim hokeyi]] - [[hokej na trawie#pl|tłum. w 'hokej na trawie']]
* [[çimen]] - [[yeşil#tr|przykł. w 'yeşil']]
* [[çingene sarısı]] - [[turuncu#tr|syn. w 'turuncu']]
* [[çizge]] - [[grafik#tr|syn. w 'grafik']]
* [[çizgi]] - [[kırmızı#tr|kolo. w 'kırmızı']]
* [[çizgi film]] - [[film#tr|kolo. w 'film']]
* [[çiçek yağı]] - [[çiçek#tr|kolo. w 'çiçek']]
* [[çiğnemik]] - [[çiğnemek#tr|pokr. w 'çiğnemek']]
* [[çoban salatası]] - [[çoban#tr|kolo. w 'çoban']]
* [[çocuğumsu]] - [[çocukça#tr|pokr. w 'çocukça']]
* [[çok aç]] - [[aç#tr|kolo. w 'aç']]
* [[çok eşli]] - [[çok#tr|kolo. w 'çok']]
* [[çok fazla]] - [[fazla#tr|kolo. w 'fazla']]
* [[çok ince kumaş]] - [[zefir#pl|tłum. w 'zefir']]
* [[çok tanrılı]] - [[çok#tr|kolo. w 'çok']]
* [[çok yanlı]] - [[çok#tr|kolo. w 'çok']]
* [[çok yönlü]] - [[çok#tr|kolo. w 'çok']]
* [[çok çok]] - [[çok#tr|pokr. w 'çok']]
* [[çok şükür]] - [[şükür#tr|syn. w 'şükür']]
* [[çokbilmiş]] - [[çok#tr|pokr. w 'çok']]
* [[çokluk]] - [[çoğul#tr|syn. w 'çoğul']], [[tekil#tr|ant. w 'tekil']], [[müfret#tr|ant. w 'müfret']], [[çok#tr|pokr. w 'çok']]
* [[çoktan]] - [[çok#tr|pokr. w 'çok']]
* [[çorbalık]] - [[çorba#tr|pokr. w 'çorba']]
* [[çoğalmak]] - [[çoğu#tr|pokr. w 'çoğu']]
* [[çoğaltma]] - [[çoğu#tr|pokr. w 'çoğu']]
* [[çoğaltmak]] - [[çoğu#tr|pokr. w 'çoğu']]
* [[çoğun]] - [[çoğu#tr|syn. w 'çoğu']], [[genellikle#tr|syn. w 'genellikle']], [[çoğu kez#tr|syn. w 'çoğu kez']], [[çoklukla#tr|syn. w 'çoklukla']], [[çoğu#tr|pokr. w 'çoğu']]
* [[çoğunlukla]] - [[genellikle#tr|syn. w 'genellikle']], [[çoğu kez#tr|syn. w 'çoğu kez']], [[çoklukla#tr|syn. w 'çoklukla']], [[çoğu#tr|pokr. w 'çoğu']]
* [[çul]] - [[urba#tr|syn. w 'urba']], [[ruba#tr|syn. w 'ruba']], [[giysi#tr|syn. w 'giysi']], [[elbise#tr|syn. w 'elbise']], [[giyim#tr|syn. w 'giyim']], [[giyecek#tr|syn. w 'giyecek']], [[giyit#tr|syn. w 'giyit']], [[kıyafet#tr|syn. w 'kıyafet']], [[libas#tr|syn. w 'libas']], [[kılık kıyafet#tr|syn. w 'kılık kıyafet']]
* [[çömez]] - [[çaylak#tr|syn. w 'çaylak']]
* [[çömlekçi çarkı]] - [[koło garncarskie#pl|tłum. w 'koło garncarskie']]
* [[çöp kutusu]] - [[çöp#tr|kolo. w 'çöp']]
* [[çöp yakma fırını]] - [[çöp#tr|kolo. w 'çöp']]
* [[çöp yığını]] - [[çöp#tr|kolo. w 'çöp']]
* [[çöp öğütücüsü]] - [[çöp#tr|kolo. w 'çöp']]
* [[çözüm yolu]] - [[çözüm#tr|kolo. w 'çözüm']]
* [[çük]] - [[sik#tr|syn. w 'sik']], [[erkeklik organı#tr|syn. w 'erkeklik organı']]
* [[çıkarma]] - [[günah çıkarma#tr|nagł. w 'günah çıkarma']]
* [[çıkartma]] - [[günah çıkartma#tr|nagł. w 'günah çıkartma']]
* [[çıkartmak]] - [[günah çıkartmak#tr|nagł. w 'günah çıkartmak']]
* [[çıkış özeti]] - [[epikryza#pl|tłum. w 'epikryza']], [[hikâye#tr|syn. w 'hikâye']]
* [[çılgınca]] - [[çılgın#tr|pokr. w 'çılgın']]
* [[çıplak ücret]] - [[çıplak#tr|frazeo. w 'çıplak']]
* [[ödev]] - [[yazmak#tr|przykł. w 'yazmak']], [[göze girmek#tr|przykł. w 'göze girmek']], [[zorunluluk#tr|syn. w 'zorunluluk']]
* [[öfke]] - [[kızgınlık#tr|syn. w 'kızgınlık']], [[gazap#tr|syn. w 'gazap']]
* [[öfkeli]] - [[ümitsiz#tr|syn. w 'ümitsiz']]
* [[öküz kafalı]] - [[tępy#pl|tłum. w 'tępy']], [[gabi#tr|syn. w 'gabi']], [[et kafalı#tr|syn. w 'et kafalı']], [[kalın kafalı#tr|syn. w 'kalın kafalı']]
* [[öküz kafalılık]] - [[tępota#pl|tłum. w 'tępota']], [[kalın kafalılık#tr|syn. w 'kalın kafalılık']], [[gabavet#tr|syn. w 'gabavet']], [[gabilik#tr|syn. w 'gabilik']]
* [[ölçüm]] - [[gerilim ölçümü#tr|nagł. w 'gerilim ölçümü']]
* [[ölümcül]] - [[ölüm#tr|pokr. w 'ölüm']]
* [[ömür boyu]] - [[daima#tr|syn. w 'daima']]
* [[ömürlülük]] - [[uzun ömürlülük#tr|nagł. w 'uzun ömürlülük']]
* [[ön]] - [[göz önüne almak#tr|nagł. w 'göz önüne almak']], [[göç dönüşü topal eşek öne geçer#tr|nagł. w 'göç dönüşü topal eşek öne geçer']], [[ön gösterim#tr|nagł. w 'ön gösterim']]
* [[önceden ödemek]] - [[ödemek#tr|kolo. w 'ödemek']]
* [[öne çekmek]] - [[antydatować#pl|tłum. w 'antydatować']]
* [[ördekbaşı]] - [[yeşil#tr|hipo. w 'yeşil']]
* [[örerek onarmak]] - [[cerować#pl|tłum. w 'cerować']]
* [[örf]] - [[gelenek#tr|syn. w 'gelenek']], [[anane#tr|syn. w 'anane']]
* [[örtü]] - [[masa örtüsü#tr|nagł. w 'masa örtüsü']], [[masa#tr|kolo. w 'masa']]
* [[övme]] - [[şükür#tr|syn. w 'şükür']]
* [[övünmek]] - [[gurbette övünmek, hamamda türkü söylemeye benzer#tr|nagł. w 'gurbette övünmek, hamamda türkü söylemeye benzer']]
* [[öykü]] - [[hikâye#tr|syn. w 'hikâye']]
* [[öyle]] - [[öyle öyle#tr|nagł. w 'öyle öyle']], [[öyle öyle#tr|nagł. w 'öyle öyle']]
* [[öyle de]] - [[i tak#pl|tłum. w 'i tak']]
* [[öylesine]] - [[ben#tr|przykł. w 'ben']], [[kahve#tr|przykł. w 'kahve']], [[arkadaş#tr|przykł. w 'arkadaş']], [[lise#tr|przykł. w 'lise']], [[buluşmak#tr|przykł. w 'buluşmak']], [[dedikodu etmek#tr|przykł. w 'dedikodu etmek']], [[anlatmak#tr|przykł. w 'anlatmak']], [[ayrıntı#tr|przykł. w 'ayrıntı']], [[havadan sudan#tr|przykł. w 'havadan sudan']]
* [[özdeyiş]] - [[cüce#tr|syn. w 'cüce']]
* [[özetin özeti]] - [[kwintesencja#pl|tłum. w 'kwintesencja']]
* [[özgü]] - [[özgül#tr|pokr. w 'özgül']]
* [[özlü söz]] - [[söz#tr|kolo. w 'söz']]
* [[özlük]] - [[özlük muhafızı#tr|nagł. w 'özlük muhafızı']]
* [[özünün özü]] - [[kwintesencja#pl|tłum. w 'kwintesencja']]
* [[özüştürme]] - [[metabolizma#tr|syn. w 'metabolizma']]
* [[öç]] - [[intikam#tr|syn. w 'intikam']]
* [[öğle vakti]] - [[günorta#tr|syn. w 'günorta']], [[gün ortası#tr|syn. w 'gün ortası']]
* [[öğlen]] - [[günorta#tr|syn. w 'günorta']], [[gün ortası#tr|syn. w 'gün ortası']]
* [[öğrenim]] - [[öğrenci#tr|pokr. w 'öğrenci']]
* [[öğreti]] - [[öğrenci#tr|pokr. w 'öğrenci']]
* [[öğretim]] - [[öğrenci#tr|pokr. w 'öğrenci']]
* [[öğretke]] - [[öğrenci#tr|pokr. w 'öğrenci']]
* [[öğretmen odası]] - [[öğretmen#tr|kolo. w 'öğretmen']]
* [[öğretmenlik]] - [[öğrenci#tr|pokr. w 'öğrenci']]
* [[ücret]] - [[plaj#tr|przykł. w 'plaj']], [[giriş#tr|przykł. w 'giriş']]
* [[ücretsiz giriş]] - [[ücretsiz#tr|kolo. w 'ücretsiz']]
* [[üflemek]] - [[sütten ağzı yanan, yoğurdu üfleyerek yer#tr|nagł. w 'sütten ağzı yanan, yoğurdu üfleyerek yer']]
* [[ürümek]] - [[it ürür, kervan yürür#tr|nagł. w 'it ürür, kervan yürür']]
* [[ürün]] - [[alışveriş merkezi#tr|przykł. w 'alışveriş merkezi']], [[gibi#tr|przykł. w 'gibi']]
* [[üst]] - [[urba#tr|syn. w 'urba']], [[ruba#tr|syn. w 'ruba']], [[giysi#tr|syn. w 'giysi']], [[elbise#tr|syn. w 'elbise']], [[giyim#tr|syn. w 'giyim']], [[giyecek#tr|syn. w 'giyecek']], [[giyit#tr|syn. w 'giyit']], [[kıyafet#tr|syn. w 'kıyafet']], [[libas#tr|syn. w 'libas']], [[kılık kıyafet#tr|syn. w 'kılık kıyafet']]
* [[üst kat]] - [[kat#tr|kolo. w 'kat']]
* [[üstünlük]] - [[galebe#tr|syn. w 'galebe']]
* [[üstüvane]] - [[direk#tr|syn. w 'direk']]
* [[üvey]] - [[üvey oğul#tr|nagł. w 'üvey oğul']], [[üvey kız#tr|nagł. w 'üvey kız']], [[üvey baba#tr|nagł. w 'üvey baba']]
* [[üzerine eğilmek]] - [[eğilmek#tr|kolo. w 'eğilmek']]
* [[üzülmuş]] - [[üzgün#tr|syn. w 'üzgün']]
* [[üç bin]] - [[trzy tysiące#pl|tłum. w 'trzy tysiące']]
* [[üç yüz]] - [[üç yüzüncü#tr|pokr. w 'üç yüzüncü']]
* [[İYE]] - [[ZUM#pl|tłum. w 'ZUM']]
* [[İason]] - [[Jazon#pl|tłum. w 'Jazon']]
* [[İber]] - [[İber Yarımadası#tr|nagł. w 'İber Yarımadası']]
* [[İncil yazarı]] - [[ewangelista#pl|tłum. w 'ewangelista']], [[İncil#tr|kolo. w 'İncil']]
* [[İphigenia]] - [[Ifigenia#pl|tłum. w 'Ifigenia']]
* [[İran tazısı]] - [[Gazal tazısı#tr|syn. w 'Gazal tazısı']], [[tazı#tr|hipo. w 'tazı']]
* [[İsevilik]] - [[Hristiyanlık#tr|syn. w 'Hristiyanlık']]
* [[İslamiyet]] - [[Müslümanlık#tr|syn. w 'Müslümanlık']], [[İslam#tr|pokr. w 'İslam']]
* [[İslamlık]] - [[Müslümanlık#tr|syn. w 'Müslümanlık']], [[İslam#tr|pokr. w 'İslam']]
* [[İstanköy]] - [[Kos#pl|tłum. w 'Kos']]
* [[İstolni Belgrad]] - [[Białogród Królewski#pl|tłum. w 'Białogród Królewski']]
* [[İtalyan]] - [[İtalya#tr|pokr. w 'İtalya']], [[İtalya#tr|pokr. w 'İtalya']]
* [[İthaka]] - [[Itaka#pl|tłum. w 'Itaka']]
* [[İzmirli]] - [[İzmir#tr|pokr. w 'İzmir']]
* [[İçkerya]] - [[Iczkeria#pl|tłum. w 'Iczkeria']]
* [[ılgın]] - [[ılgıngiller#tr|pokr. w 'ılgıngiller']]
* [[ırkçı]] - [[ırkçılık#tr|pokr. w 'ırkçılık']]
* [[ıslahat]] - [[ıslah#tr|pokr. w 'ıslah']]
* [[ıslahevi]] - [[ıslah#tr|pokr. w 'ıslah']]
* [[ıslık]] - [[ıslık çalmak#tr|nagł. w 'ıslık çalmak']]
* [[ısrar]] - [[ısrarla#tr|pokr. w 'ısrarla']]
* [[ızgara]] - [[sebze#tr|przykł. w 'sebze']]
* [[ıztırar]] - [[gereklilik#tr|syn. w 'gereklilik']]
* [[ışık bilimi]] - [[optyka#pl|tłum. w 'optyka']]
* [[ışık sarısı]] - [[turuncu#tr|syn. w 'turuncu']]
* [[Şanlıurfalı]] - [[Şanlıurfa#tr|pokr. w 'Şanlıurfa']]
* [[Şeria Nehri]] - [[Jordan#pl|tłum. w 'Jordan']]
* [[Şırnaklı]] - [[Şırnak#tr|pokr. w 'Şırnak']]
* [[şalter]] - [[gişe#tr|syn. w 'gişe']]
* [[şampiyona]] - [[şampiyon#tr|pokr. w 'şampiyon']]
* [[şantaj yazılımı]] - [[ransomware#pl|tłum. w 'ransomware']]
* [[şarap bardağı]] - [[bardak#tr|kolo. w 'bardak']]
* [[şarapçı]] - [[şarap#tr|pokr. w 'şarap']]
* [[şarkı söylemek]] - [[söylemek#tr|kolo. w 'söylemek']]
* [[şaşırmak]] - [[şaşırtı#tr|pokr. w 'şaşırtı']]
* [[şef garson]] - [[şef#tr|kolo. w 'şef']]
* [[şefkatli]] - [[müşfik#tr|syn. w 'müşfik']]
* [[şehircilik]] - [[şehir#tr|pokr. w 'şehir']]
* [[şehiriçi]] - [[şehir#tr|pokr. w 'şehir']]
* [[şehirler arası]] - [[şehir#tr|pokr. w 'şehir']]
* [[şekilsiz]] - [[şekil#tr|pokr. w 'şekil']]
* [[şelâle]] - [[çağlayan#tr|syn. w 'çağlayan']]
* [[şenlik]] - [[ahali#tr|syn. w 'ahali']], [[şükür#tr|syn. w 'şükür']]
* [[şerbet]] - [[ecel şerbeti içmek#tr|nagł. w 'ecel şerbeti içmek']]
* [[şerefe]] - [[şeref#tr|pokr. w 'şeref']], [[şeref#tr|pokr. w 'şeref']]
* [[şerç]] - [[göt#tr|syn. w 'göt']], [[anüs#tr|syn. w 'anüs']]
* [[şev]] - [[gevşek#tr|kolo. w 'gevşek']]
* [[şeytanlık]] - [[şeytan#tr|pokr. w 'şeytan']]
* [[şifresini çözücü]] - [[çözücü#tr|kolo. w 'çözücü']]
* [[şikâyet]] - [[etmek#tr|kolo. w 'etmek']]
* [[şimdi bile]] - [[şimdi#tr|kolo. w 'şimdi']]
* [[şimşek çakmak]] - [[şimşek#tr|kolo. w 'şimşek']]
* [[şimşeklenmek]] - [[şimşek#tr|pokr. w 'şimşek']]
* [[şipşak]] - [[çabucak#tr|syn. w 'çabucak']]
* [[şiş]] - [[kuzu#tr|kolo. w 'kuzu']]
* [[şişe açacağı]] - [[şişe#tr|kolo. w 'şişe']]
* [[şişe yeşili]] - [[yeşil#tr|hipo. w 'yeşil']]
* [[şogun]] - [[szogun#pl|tłum. w 'szogun']]
* [[şok dalgası]] - [[fala uderzeniowa#pl|tłum. w 'fala uderzeniowa']]
* [[şoke]] - [[şok#tr|pokr. w 'şok']]
* [[şu günlerde]] - [[şu#tr|kolo. w 'şu']]
* [[şu halde]] - [[şu#tr|kolo. w 'şu']]
* [[şuuraltı]] - [[altbilinç#tr|syn. w 'altbilinç']]
* [[şöyle]] - [[kitap#tr|przykł. w 'kitap']], [[göz atmak#tr|przykł. w 'göz atmak']]
* [[şükretmek]] - [[teşekkür#tr|syn. w 'teşekkür']], [[şükran#tr|pokr. w 'şükran']]
* [[şüphe etmek]] - [[şüphe#tr|frazeo. w 'şüphe']]
* [[şüpheci]] - [[şüphe#tr|pokr. w 'şüphe']], [[şüpheli#tr|pokr. w 'şüpheli']], [[şüpheli#tr|pokr. w 'şüpheli']], [[şüphesiz#tr|pokr. w 'şüphesiz']], [[şüphesiz#tr|pokr. w 'şüphesiz']], [[şüphelenmek#tr|pokr. w 'şüphelenmek']], [[şüphelenmek#tr|pokr. w 'şüphelenmek']], [[şüphelendirici#tr|pokr. w 'şüphelendirici']], [[şüphelendirici#tr|pokr. w 'şüphelendirici']], [[şüphecilik#tr|pokr. w 'şüphecilik']], [[şüphecilik#tr|pokr. w 'şüphecilik']]
* [[şüpheye düşmek]] - [[şüphe#tr|frazeo. w 'şüphe']]
* [[şımarık]] - [[hoppa#tr|syn. w 'hoppa']]
* [[Ḳosṭanṭīnīye]] - [[İstanbul#tr|syn. w 'İstanbul']]
h7qjtzj4ten00abr8xnno573ih9nwd4
Szablon:Tdkterim/legenda
10
964532
8856270
8851873
2026-08-12T18:42:41Z
Türkçe-Lehçe sözlük
114911
8856270
wikitext
text/x-wiki
Wykaz kwalifikatorów używanych w słowniku TDK:
* ağızlardan - gwara
* Arapça - etymologia z arabskiego
* argo konuşmada - slang
* askerlik - termin wojskowy
* bilişim - termin informatyczny
* bitki bilimi - termin botaniczny
* coğrafya - termin geograficzny
* denizcilik - termin morski
* dil bilgisi - termin językoznawczy
* eğitim - termin z zakresu szkolnictwa
* ekonomi - termin ekonomiczny
* eskimiş - przestarzale, archaizm
* Farsça - etymologia z perskiego
* Fransızca - etymologia z francuskiego
* gök bilimi - termin astronomiczny
* hayvan bilimi - termin zoologiczny
* isim - rzeczownik
* İngilizce - etymologia z angielskiego
* İtalyanca - etymologia z włoskiego
* Japonca - etymologia z japońskiego
* jeoloji - termin geologiczny
* kaba konuşmada - ordynarnie, grubiańsko, nieokrzesanie, wulgarnie
* Latince - etymologia z łaciny
* mecaz - przenośnie, metaforycznie
* mimarlık - termin budowlany
* Moğolca - etymologia z mongolskiego
* müzik - termin muzyczny
* nesnesiz - nieprzechodni
* özel - nazwa własna
* ruh bilimi - termin psychologiczny
* Rumca - etymologia z pontyjskiego
* Rusça - etymologia z rosyjskiego
* sıfat - przymiotnik
* sinema - termin filmowy
* spor - termin sportowy
* tarih - termin historyczny
* teklifsiz konuşmada - potocznie
* teknik - termin techniczny
* televizyon - termin telewizyjny
* tiyatro - termin teatralny
* tıp - termin medyczny
* ünlem - wykrzyknik
* zarf - przysłówek
3lgijvrhpwxcpl7554ep4ehwm6q061r
8856448
8856270
2026-08-13T10:51:27Z
Türkçe-Lehçe sözlük
114911
8856448
wikitext
text/x-wiki
Wykaz kwalifikatorów używanych w słowniku TDK:
* ağızlardan - gwara
* Arapça - etymologia z arabskiego
* argo konuşmada - slang
* askerlik - termin wojskowy
* bilişim - termin informatyczny
* bitki bilimi - termin botaniczny
* coğrafya - termin geograficzny
* denizcilik - termin morski
* dil bilgisi - termin językoznawczy
* eğitim - termin z zakresu szkolnictwa
* ekonomi - termin ekonomiczny
* eskimiş - przestarzale, archaizm
* Farsça - etymologia z perskiego
* Fransızca - etymologia z francuskiego
* gök bilimi - termin astronomiczny
* hayvan bilimi - termin zoologiczny
* isim - rzeczownik
* İngilizce - etymologia z angielskiego
* İtalyanca - etymologia z włoskiego
* Japonca - etymologia z japońskiego
* jeoloji - termin geologiczny
* kaba konuşmada - ordynarnie, grubiańsko, nieokrzesanie, wulgarnie
* Latince - etymologia z łaciny
* madencilik - termin górniczy
* mecaz - przenośnie, metaforycznie
* mimarlık - termin budowlany
* Moğolca - etymologia z mongolskiego
* müzik - termin muzyczny
* nesnesiz - nieprzechodni
* özel - nazwa własna
* ruh bilimi - termin psychologiczny
* Rumca - etymologia z pontyjskiego
* Rusça - etymologia z rosyjskiego
* sıfat - przymiotnik
* sinema - termin filmowy
* spor - termin sportowy
* tarih - termin historyczny
* teklifsiz konuşmada - potocznie
* teknik - termin techniczny
* televizyon - termin telewizyjny
* tiyatro - termin teatralny
* tıp - termin medyczny
* ünlem - wykrzyknik
* zarf - przysłówek
ig6ci8ruyhfssz3r77js25yd59ywgz1
Wikisłownikarz:Türkçe-Lehçe sözlük/giller
2
965956
8856161
8855934
2026-08-12T12:04:18Z
Türkçe-Lehçe sözlük
114911
8856161
wikitext
text/x-wiki
# [[dam koruğugiller]]
# [[defnegiller]]
# [[dalgıçkuşugiller]]
# [[diş otugiller]]
# [[dulaptalotugiller]]
# [[dolamaotugiller]]
# [[balıkçılgiller]]
# [[ballıbabagiller]]
# [[barbunyagiller]]
# [[muhabbetçiçeğigiller]]
# [[baştankaragiller]]
# [[baykuşgiller]]
# [[begonyagiller]]
# [[sıçangiller]]
# [[sığırcıkgiller]]
# [[sığırdiligiller]]
# [[droseragiller]]
# [[hamsigiller]]
# [[ayaksızkertenkelegiller]]
# [[aybalığıgiller]]
# [[buğdaygiller]]
# [[arıgiller]]
# [[arıkuşugiller]]
# [[horozibiğigiller]]
# [[boru çiçeğigiller]]
# [[boynuzlugiller]]
# [[böcekkapangiller]]
# [[ıhlamurgiller]]
# [[tarakotugiller]]
# [[tavşangiller]]
# [[tavukgiller]]
# [[tapirgiller]]
# [[tarlakuşugiller]]
# [[taşemengiller]]
# [[taşkırangiller]]
# [[sazangiller]]
# [[çamgiller]]
# [[salepgiller]]
# [[Antep fıstığıgiller]]
# [[aslangiller]]
# [[at kestanesigiller]]
# [[atkuyruğugiller]]
# [[atlas çiçeğigiller]]
# [[ay balığıgiller]]
# [[ayıgiller]]
# [[bukalemungiller]]
# [[canavar otugiller]]
# [[cennet balığıgiller]]
# [[cennet kuşugiller]]
# [[cevizgiller]]
# [[çalı kuşugiller]]
# [[çan çiçeğigiller]]
# [[çarkıfelekgiller]]
# [[çavuş kuşugiller]]
# [[çaygiller]]
# [[çınargiller]]
# [[çıngıraklı yılangiller]]
# [[çit sarmaşığıgiller]]
# [[çobanaldatangiller]]
# [[çobanpüskülügiller]]
# [[çotiragiller]]
# [[çöl tavuğugiller]]
# [[dev köpek balığıgiller]]
# [[dikenli balıkgiller]]
# [[dolama otugiller]]
# [[dolma otugiller]]
# [[domuzgiller]]
# [[dulaptal otugiller]]
# [[dutgiller]]
# [[düğün çiçeğigiller]]
# [[ebegümecigiller]]
# [[eğrelti otugiller]]
# [[ekşi yoncagiller]]
# [[fener balığıgiller]]
# [[fırtına kuşugiller]]
# [[filgiller]]
# [[flâmangiller]]
# [[fokgiller]]
# [[fukusgiller]]
# [[fulya balığıgiller]]
# [[fundagiller]]
# [[hamam böceğigiller]]
# [[harharyasgiller]]
# [[hindigiller]]
# [[hipopotamgiller]]
# [[hodangiller]]
# [[horozbinagiller]]
# [[hünnapgiller]]
# [[iguanagiller]]
# [[İnsangiller]]
# [[kâğıt balığıgiller]]
# [[kaktüsgiller]]
# [[kalkan balığıgiller]]
# [[karabatakgiller]]
# [[karabibergiller]]
# [[karabuğdaygiller]]
# [[kargagiller]]
# [[karınca kuşugiller]]
# [[kartalgiller]]
# [[kaya balığıgiller]]
# [[kayıngiller]]
# [[kedi balığıgiller]]
# [[kefalgiller]]
# [[kelergiller]]
# [[kendirgiller]]
# [[ketengiller]]
# [[kılıç balığıgiller]]
# [[kına çiçeğigiller]]
# [[kırlangıç balığıgiller]]
# [[kırlangıçgiller]]
# [[kızılkantarongiller]]
# [[kirpigiller]]
# [[kivigiller]]
# [[kobaygiller]]
# [[kobragiller]]
# [[kök boyasıgiller]]
# [[köpekgiller]]
# [[kör yılangiller]]
# [[kum balığıgiller]]
# [[kurbağa balığıgiller]]
# [[kurbağa zehirigiller]]
# [[kurdele balığıgiller]]
# [[kuyruksallayangiller]]
# [[küpe çiçeğigiller]]
# [[lâdengiller]]
# [[lâpinagiller]]
# [[Lâtin çiçeğigiller]]
# [[levrekgiller]]
# [[leylekgiller]]
# [[lüfergiller]]
# [[makigiller]]
# [[manolyagiller]]
# [[martıgiller]]
# [[menekşegiller]]
# [[mersin balığıgiller]]
# [[mersingiller]]
# [[meyve sineğigiller]]
# [[mezgitgiller]]
# [[muhabbet çiçeğigiller]]
# [[muzgiller]]
# [[nargiller]]
# [[nergisgiller]]
# [[nilüfergiller]]
# [[orman tavuğugiller]]
# [[öglenagiller]]
# [[ökse otugiller]]
# [[örümcek kuşugiller]]
# [[öz kedi balığıgiller]]
# [[papağangiller]]
# [[papaz balığıgiller]]
# [[papirüsgiller]]
# [[pas mantarıgiller]]
# [[pelikangiller]]
# [[penguengiller]]
# [[porsukgiller]]
# [[sandalgiller]]
# [[sandık balığıgiller]]
# [[sansargiller]]
# [[sapotgiller]]
# [[sardunyagiller]]
# [[sarıasmagiller]]
# [[sarmaşıkgiller]]
# [[semendergiller]]
# [[semiz otugiller]]
# [[serçegiller]]
# [[servigiller]]
# [[sıracagiller]]
# [[sırtlangiller]]
# [[sıvacı kuşugiller]]
# [[sincapgiller]]
# [[sinekkapangiller]]
# [[sinir otugiller]]
# [[söğütgiller]]
# [[su aygırıgiller]]
# [[su mercimeğigiller]]
# [[su örümceğigiller]]
# [[su yılanıgiller]]
# [[suibriğigiller]]
# [[suokugiller]]
# [[susamgiller]]
# [[sülüngiller]]
# [[sümsükgiller]]
# [[sürme mantarıgiller]]
# [[süsengiller]]
# [[süt otugiller]]
# [[sütleğengiller]]
# [[şekerci boyasıgiller]]
# [[şeritgiller]]
# [[şeytaniğnesigiller]]
# [[şimşirgiller]]
# [[tarak otugiller]]
# [[tarla kuşugiller]]
# [[tepeli deve kuşugiller]]
# [[tepeli tavukgiller]]
# [[tespih ağacıgiller]]
# [[testere balığıgiller]]
# [[toygiller]]
# [[turnagiller]]
# [[uskumrugiller]]
# [[yaban arısıgiller]]
# [[yabani kimyongiller]]
# [[yağmur kuşugiller]]
# [[yalıçapkınıgiller]]
# [[yan yüzergiller]]
# [[yayın balığıgiller]]
# [[yelkovangiller]]
# [[yer domuzugiller]]
# [[yılan balığıgiller]]
# [[yunus balığıgiller]]
# [[zakkumgiller]]
# [[altınarıgiller]]
# [[atmacagiller]]
# [[toygargiller]]
# [[arı kuşugiller]]
# [[motmotgiller]]
# [[ibibikgiller]]
# [[todogiller]]
# [[kuzgunkuşugiller]]
# [[boynuzgagagiller]]
# [[orman ibibiğigiller]]
# [[yer kuzgunugiller]]
# [[kurolgiller]]
# [[yağmurcungiller]]
# [[ağaç çavuş kuşugiller]]
# [[orman çavuş kuşugiller]]
# [[yelkovan kuşugiller]]
# [[yelvegiller]]
# [[sağangiller]]
# [[ebabilgiller]]
# [[ispinozgiller]]
# [[jasanagiller]]
# [[uzunkuyrukgiller]]
# [[iyoragiller]]
# [[aynakgiller]]
# [[dalıcı martıgiller]]
# [[yılanboyungiller]]
# [[ipekkuyrukgiller]]
# [[kocagözgiller]]
# [[kakadugiller]]
# [[kiraz kuşugiller]]
# [[deve kuşugiller]]
# [[korsan martıgiller]]
# [[korsanmartıgiller]]
# [[yırtıcı martıgiller]]
# [[Yeni Dünya akbabasıgiller]]
# [[tırmaşık kuşugiller]]
# [[sumrugiller]]
# [[yaprak kuşugiller]]
# [[su karatavuğugiller]]
# [[kotingagiller]]
# [[ağaç tavuğugiller]]
# [[bataklık kırlangıcıgiller]]
# [[ağaçkakangiller]]
# [[çiçek gagalayangiller]]
# [[drongogiller]]
# [[moagiller]]
# [[albatrosgiller]]
# [[tenrekgiller]]
# [[doğangiller]]
# [[dalıcımartıgiller]]
# [[çalılık kuşugiller]]
# [[pabuç gagalıgiller]]
# [[boynuz gagagiller]]
# [[tırtılyiyengiller]]
# [[tırtıl yiyengiller]]
# [[kardinal kuşugiller]]
# [[kariyamagiller]]
# [[fare kuşugiller]]
# [[fregat kuşugiller]]
# [[çömlekçi kuşugiller]]
# [[poyraz kuşugiller]]
# [[kılıçgagagiller]]
# [[ipekli boğangiller]]
# [[tukangiller]]
# [[çulha kuşugiller]]
# [[iri ayaklıgiller]]
# [[lir kuşugiller]]
# [[ardıç kuşugiller]]
# [[batağangiller]]
# [[duvartırmaşık kuşugiller]]
# [[çit kuşugiller]]
# [[çıt kuşugiller]]
# [[yedikardeşgiller]]
# [[peçeli baykuşgiller]]
# [[balık kartalıgiller]]
# [[bıyıklı baştankaragiller]]
# [[tropik kuşugiller]]
# [[flamingogiller]]
# [[ağaç kırlangıcıgiller]]
# [[pittagiller]]
# [[dağ bülbülügiller]]
# [[dokumacı kuşugiller]]
# [[borazan kuşugiller]]
# [[bağırtlakgiller]]
# [[arap bülbülügiller]]
# [[sekreter kuşugiller]]
# [[çekiç başlıgiller]]
# [[sümsük kuşugiller]]
# [[cüce uçar kuskusgiller]]
# [[kunduzgiller]]
# [[Amerika antilopugiller]]
# [[ayrık ayaklı kazgiller]]
# [[sinek kuşugiller]]
# [[aynakgagagiller]]
# [[kagugiller]]
# [[devegiller]]
# [[kokarcagiller]]
# [[denizaslanıgiller]]
# [[rakungiller]]
# [[kedigiller]]
# [[kuyruksürengiller]]
# [[misk kedisigiller]]
# [[yunusgiller]]
# [[dugonggiller]]
# [[kuskusgiller]]
# [[ispermeçet balinasıgiller]]
# [[muturgiller]]
# [[domuz balinasıgiller]]
# [[avurdu keseligiller]]
# [[yediuyuklayangiller]]
# [[oklu kirpigiller]]
# [[kangurugiller]]
# [[beyaz balinagiller]]
# [[köstebekgiller]]
# [[çekiç balığıgiller]]
# [[hanımeligiller]]
# [[alabalıkgiller]]
# [[akçaağaçgiller]]
# [[soğangiller]]
# [[koşargiller]]
# [[asmagiller]]
# [[loğusa otugiller]]
# [[karaağaçgiller]]
7zmet13h0ec8tk5rv4tm7xjqt8ksebi
8856474
8856161
2026-08-13T11:53:23Z
Türkçe-Lehçe sözlük
114911
8856474
wikitext
text/x-wiki
# [[defnegiller]]
# [[dalgıçkuşugiller]]
# [[diş otugiller]]
# [[dulaptalotugiller]]
# [[dolamaotugiller]]
# [[balıkçılgiller]]
# [[ballıbabagiller]]
# [[barbunyagiller]]
# [[muhabbetçiçeğigiller]]
# [[baştankaragiller]]
# [[baykuşgiller]]
# [[begonyagiller]]
# [[sıçangiller]]
# [[sığırcıkgiller]]
# [[sığırdiligiller]]
# [[droseragiller]]
# [[hamsigiller]]
# [[ayaksızkertenkelegiller]]
# [[aybalığıgiller]]
# [[buğdaygiller]]
# [[arıgiller]]
# [[arıkuşugiller]]
# [[horozibiğigiller]]
# [[boru çiçeğigiller]]
# [[boynuzlugiller]]
# [[böcekkapangiller]]
# [[ıhlamurgiller]]
# [[tarakotugiller]]
# [[tavşangiller]]
# [[tavukgiller]]
# [[tapirgiller]]
# [[tarlakuşugiller]]
# [[taşemengiller]]
# [[taşkırangiller]]
# [[sazangiller]]
# [[çamgiller]]
# [[salepgiller]]
# [[Antep fıstığıgiller]]
# [[aslangiller]]
# [[at kestanesigiller]]
# [[atkuyruğugiller]]
# [[atlas çiçeğigiller]]
# [[ay balığıgiller]]
# [[ayıgiller]]
# [[bukalemungiller]]
# [[canavar otugiller]]
# [[cennet balığıgiller]]
# [[cennet kuşugiller]]
# [[cevizgiller]]
# [[çalı kuşugiller]]
# [[çan çiçeğigiller]]
# [[çarkıfelekgiller]]
# [[çavuş kuşugiller]]
# [[çaygiller]]
# [[çınargiller]]
# [[çıngıraklı yılangiller]]
# [[çit sarmaşığıgiller]]
# [[çobanaldatangiller]]
# [[çobanpüskülügiller]]
# [[çotiragiller]]
# [[çöl tavuğugiller]]
# [[dev köpek balığıgiller]]
# [[dikenli balıkgiller]]
# [[dolama otugiller]]
# [[dolma otugiller]]
# [[domuzgiller]]
# [[dulaptal otugiller]]
# [[dutgiller]]
# [[düğün çiçeğigiller]]
# [[ebegümecigiller]]
# [[eğrelti otugiller]]
# [[ekşi yoncagiller]]
# [[fener balığıgiller]]
# [[fırtına kuşugiller]]
# [[filgiller]]
# [[flâmangiller]]
# [[fokgiller]]
# [[fukusgiller]]
# [[fulya balığıgiller]]
# [[fundagiller]]
# [[hamam böceğigiller]]
# [[harharyasgiller]]
# [[hindigiller]]
# [[hipopotamgiller]]
# [[hodangiller]]
# [[horozbinagiller]]
# [[hünnapgiller]]
# [[iguanagiller]]
# [[İnsangiller]]
# [[kâğıt balığıgiller]]
# [[kaktüsgiller]]
# [[kalkan balığıgiller]]
# [[karabatakgiller]]
# [[karabibergiller]]
# [[karabuğdaygiller]]
# [[kargagiller]]
# [[karınca kuşugiller]]
# [[kartalgiller]]
# [[kaya balığıgiller]]
# [[kayıngiller]]
# [[kedi balığıgiller]]
# [[kefalgiller]]
# [[kelergiller]]
# [[kendirgiller]]
# [[ketengiller]]
# [[kılıç balığıgiller]]
# [[kına çiçeğigiller]]
# [[kırlangıç balığıgiller]]
# [[kırlangıçgiller]]
# [[kızılkantarongiller]]
# [[kirpigiller]]
# [[kivigiller]]
# [[kobaygiller]]
# [[kobragiller]]
# [[kök boyasıgiller]]
# [[köpekgiller]]
# [[kör yılangiller]]
# [[kum balığıgiller]]
# [[kurbağa balığıgiller]]
# [[kurbağa zehirigiller]]
# [[kurdele balığıgiller]]
# [[kuyruksallayangiller]]
# [[küpe çiçeğigiller]]
# [[lâdengiller]]
# [[lâpinagiller]]
# [[Lâtin çiçeğigiller]]
# [[levrekgiller]]
# [[leylekgiller]]
# [[lüfergiller]]
# [[makigiller]]
# [[manolyagiller]]
# [[martıgiller]]
# [[menekşegiller]]
# [[mersin balığıgiller]]
# [[mersingiller]]
# [[meyve sineğigiller]]
# [[mezgitgiller]]
# [[muhabbet çiçeğigiller]]
# [[muzgiller]]
# [[nargiller]]
# [[nergisgiller]]
# [[nilüfergiller]]
# [[orman tavuğugiller]]
# [[öglenagiller]]
# [[ökse otugiller]]
# [[örümcek kuşugiller]]
# [[öz kedi balığıgiller]]
# [[papağangiller]]
# [[papaz balığıgiller]]
# [[papirüsgiller]]
# [[pas mantarıgiller]]
# [[pelikangiller]]
# [[penguengiller]]
# [[porsukgiller]]
# [[sandalgiller]]
# [[sandık balığıgiller]]
# [[sansargiller]]
# [[sapotgiller]]
# [[sardunyagiller]]
# [[sarıasmagiller]]
# [[sarmaşıkgiller]]
# [[semendergiller]]
# [[semiz otugiller]]
# [[serçegiller]]
# [[servigiller]]
# [[sıracagiller]]
# [[sırtlangiller]]
# [[sıvacı kuşugiller]]
# [[sincapgiller]]
# [[sinekkapangiller]]
# [[sinir otugiller]]
# [[söğütgiller]]
# [[su aygırıgiller]]
# [[su mercimeğigiller]]
# [[su örümceğigiller]]
# [[su yılanıgiller]]
# [[suibriğigiller]]
# [[suokugiller]]
# [[susamgiller]]
# [[sülüngiller]]
# [[sümsükgiller]]
# [[sürme mantarıgiller]]
# [[süsengiller]]
# [[süt otugiller]]
# [[sütleğengiller]]
# [[şekerci boyasıgiller]]
# [[şeritgiller]]
# [[şeytaniğnesigiller]]
# [[şimşirgiller]]
# [[tarak otugiller]]
# [[tarla kuşugiller]]
# [[tepeli deve kuşugiller]]
# [[tepeli tavukgiller]]
# [[tespih ağacıgiller]]
# [[testere balığıgiller]]
# [[toygiller]]
# [[turnagiller]]
# [[uskumrugiller]]
# [[yaban arısıgiller]]
# [[yabani kimyongiller]]
# [[yağmur kuşugiller]]
# [[yalıçapkınıgiller]]
# [[yan yüzergiller]]
# [[yayın balığıgiller]]
# [[yelkovangiller]]
# [[yer domuzugiller]]
# [[yılan balığıgiller]]
# [[yunus balığıgiller]]
# [[zakkumgiller]]
# [[altınarıgiller]]
# [[atmacagiller]]
# [[toygargiller]]
# [[arı kuşugiller]]
# [[motmotgiller]]
# [[ibibikgiller]]
# [[todogiller]]
# [[kuzgunkuşugiller]]
# [[boynuzgagagiller]]
# [[orman ibibiğigiller]]
# [[yer kuzgunugiller]]
# [[kurolgiller]]
# [[yağmurcungiller]]
# [[ağaç çavuş kuşugiller]]
# [[orman çavuş kuşugiller]]
# [[yelkovan kuşugiller]]
# [[yelvegiller]]
# [[sağangiller]]
# [[ebabilgiller]]
# [[ispinozgiller]]
# [[jasanagiller]]
# [[uzunkuyrukgiller]]
# [[iyoragiller]]
# [[aynakgiller]]
# [[dalıcı martıgiller]]
# [[yılanboyungiller]]
# [[ipekkuyrukgiller]]
# [[kocagözgiller]]
# [[kakadugiller]]
# [[kiraz kuşugiller]]
# [[deve kuşugiller]]
# [[korsan martıgiller]]
# [[korsanmartıgiller]]
# [[yırtıcı martıgiller]]
# [[Yeni Dünya akbabasıgiller]]
# [[tırmaşık kuşugiller]]
# [[sumrugiller]]
# [[yaprak kuşugiller]]
# [[su karatavuğugiller]]
# [[kotingagiller]]
# [[ağaç tavuğugiller]]
# [[bataklık kırlangıcıgiller]]
# [[ağaçkakangiller]]
# [[çiçek gagalayangiller]]
# [[drongogiller]]
# [[moagiller]]
# [[albatrosgiller]]
# [[tenrekgiller]]
# [[doğangiller]]
# [[dalıcımartıgiller]]
# [[çalılık kuşugiller]]
# [[pabuç gagalıgiller]]
# [[boynuz gagagiller]]
# [[tırtılyiyengiller]]
# [[tırtıl yiyengiller]]
# [[kardinal kuşugiller]]
# [[kariyamagiller]]
# [[fare kuşugiller]]
# [[fregat kuşugiller]]
# [[çömlekçi kuşugiller]]
# [[poyraz kuşugiller]]
# [[kılıçgagagiller]]
# [[ipekli boğangiller]]
# [[tukangiller]]
# [[çulha kuşugiller]]
# [[iri ayaklıgiller]]
# [[lir kuşugiller]]
# [[ardıç kuşugiller]]
# [[batağangiller]]
# [[duvartırmaşık kuşugiller]]
# [[çit kuşugiller]]
# [[çıt kuşugiller]]
# [[yedikardeşgiller]]
# [[peçeli baykuşgiller]]
# [[balık kartalıgiller]]
# [[bıyıklı baştankaragiller]]
# [[tropik kuşugiller]]
# [[flamingogiller]]
# [[ağaç kırlangıcıgiller]]
# [[pittagiller]]
# [[dağ bülbülügiller]]
# [[dokumacı kuşugiller]]
# [[borazan kuşugiller]]
# [[bağırtlakgiller]]
# [[arap bülbülügiller]]
# [[sekreter kuşugiller]]
# [[çekiç başlıgiller]]
# [[sümsük kuşugiller]]
# [[cüce uçar kuskusgiller]]
# [[kunduzgiller]]
# [[Amerika antilopugiller]]
# [[ayrık ayaklı kazgiller]]
# [[sinek kuşugiller]]
# [[aynakgagagiller]]
# [[kagugiller]]
# [[devegiller]]
# [[kokarcagiller]]
# [[denizaslanıgiller]]
# [[rakungiller]]
# [[kedigiller]]
# [[kuyruksürengiller]]
# [[misk kedisigiller]]
# [[yunusgiller]]
# [[dugonggiller]]
# [[kuskusgiller]]
# [[ispermeçet balinasıgiller]]
# [[muturgiller]]
# [[domuz balinasıgiller]]
# [[avurdu keseligiller]]
# [[yediuyuklayangiller]]
# [[oklu kirpigiller]]
# [[kangurugiller]]
# [[beyaz balinagiller]]
# [[köstebekgiller]]
# [[çekiç balığıgiller]]
# [[hanımeligiller]]
# [[alabalıkgiller]]
# [[akçaağaçgiller]]
# [[soğangiller]]
# [[koşargiller]]
# [[asmagiller]]
# [[loğusa otugiller]]
# [[karaağaçgiller]]
ih1dyw04492gdecsjdunvmi1kox9w7f
güneybatı
0
967187
8856231
8851593
2026-08-12T17:51:46Z
Türkçe-Lehçe sözlük
114911
/* güneybatı (język turecki) */
8856231
wikitext
text/x-wiki
== güneybatı ({{język turecki}}) ==
{{wymowa}}
{{znaczenia}}
''rzeczownik''
: (1.1) [[południowy zachód]]
''przymiotnik''
: (2.1) [[południowo-zachodni]]
{{odmiana}}
: (1.1) {{odmiana-rzeczownik-turecki}}
{{przykłady}}
{{składnia}}
{{kolokacje}}
{{synonimy}}
: (1-2) {{skr}} [[GB]]
{{antonimy}}
{{hiperonimy}}
{{hiponimy}}
{{holonimy}}
{{meronimy}}
{{pokrewne}}
{{frazeologia}}
{{etymologia}}
{{uwagi}}
: (1-2) {{zoblistę|kuzey|kuzeydoğu|doğu|güneydoğu|güney|güneybatı|batı|kuzeybatı}}
{{źródła}}
4uz8pk32i01dih2bgua2wcxh3yiav9o
kuzeydoğu
0
967188
8856262
8851596
2026-08-12T18:24:03Z
Türkçe-Lehçe sözlük
114911
/* kuzeydoğu (język turecki) */
8856262
wikitext
text/x-wiki
== kuzeydoğu ({{język turecki}}) ==
{{wymowa}}
{{znaczenia}}
''rzeczownik''
: (1.1) [[północny wschód]]
''przymiotnik''
: (2.1) [[północno-wschodni]]
{{odmiana}}
: (1.1) {{odmiana-rzeczownik-turecki}}
{{przykłady}}
{{składnia}}
{{kolokacje}}
{{synonimy}}
: (1-2) {{skr}} [[KD]]
{{antonimy}}
{{hiperonimy}}
{{hiponimy}}
{{holonimy}}
{{meronimy}}
{{pokrewne}}
{{frazeologia}}
{{etymologia}}
{{uwagi}}
: (1-2) {{zoblistę|kuzey|kuzeydoğu|doğu|güneydoğu|güney|güneybatı|batı|kuzeybatı}}
{{źródła}}
gpsn0i8m4jmtq9vax90ua3c56qh3q2g
kuzeybatı
0
967189
8856243
8851599
2026-08-12T18:05:00Z
Türkçe-Lehçe sözlük
114911
/* kuzeybatı (język turecki) */
8856243
wikitext
text/x-wiki
== kuzeybatı ({{język turecki}}) ==
{{wymowa}}
{{znaczenia}}
''rzeczownik''
: (1.1) [[północny zachód]]
''przymiotnik''
: (2.1) [[północno-zachodni]]
{{odmiana}}
: (1.1) {{odmiana-rzeczownik-turecki}}
{{przykłady}}
{{składnia}}
{{kolokacje}}
{{synonimy}}
: (1-2) {{skr}} [[KB]]
{{antonimy}}
{{hiperonimy}}
{{hiponimy}}
{{holonimy}}
{{meronimy}}
{{pokrewne}}
{{frazeologia}}
{{etymologia}}
{{uwagi}}
: (1-2) {{zoblistę|kuzey|kuzeydoğu|doğu|güneydoğu|güney|güneybatı|batı|kuzeybatı}}
{{źródła}}
bfshfvzcoyzd4onhmsffbrkrzx879yv
stalinka
0
967360
8856409
8856048
2026-08-13T09:32:00Z
~2026-44350-46
116380
dodano polski
8856409
wikitext
text/x-wiki
== stalinka ({{język polski}}) ==
{{wymowa}}
{{znaczenia}}
''rzeczownik, rodzaj żeński''
: (1.1) [[rodzaj]] [[radziecki]]ego [[budownictwo|budownictwa]] [[mieszkaniowy|mieszkaniowego]] [[spopularyzowany|spopularyzowanego]] [[za]] [[czas]]ów Stalina
{{odmiana}}
{{przykłady}}
{{składnia}}
{{kolokacje}}
{{synonimy}}
{{antonimy}}
{{hiperonimy}}
{{hiponimy}}
{{holonimy}}
{{meronimy}}
{{pokrewne}}
{{frazeologia}}
{{etymologia}}
{{uwagi}}
{{tłumaczenia}}
* angielski: (1.1) [[stalinka]]
{{źródła}}
== stalinka ({{język angielski}}) ==
{{wymowa}}
{{znaczenia}}
''rzeczownik''
: (1.1) [[stalinka]]
{{odmiana}}
{{przykłady}}
{{składnia}}
{{kolokacje}}
{{synonimy}}
{{antonimy}}
{{hiperonimy}}
{{hiponimy}}
{{holonimy}}
{{meronimy}}
{{pokrewne}}
{{frazeologia}}
{{etymologia}}
{{uwagi}}
{{źródła}}
awxuuvkdhvnc0rw7nkml8ciqxus90lq
8856444
8856409
2026-08-13T10:41:42Z
Peter Bowman
23133
linki + odm.
8856444
wikitext
text/x-wiki
__TOC__
== stalinka ({{język polski}}) ==
{{wymowa}}
{{znaczenia}}
''rzeczownik, rodzaj żeński''
: (1.1) [[rodzaj]] [[radziecki]]ego [[budownictwo|budownictwa]] [[mieszkaniowy|mieszkaniowego]] [[spopularyzować|spopularyzowanego]] [[za]] [[czasy|czasów]] Stalina
{{odmiana}}
: (1.1) {{odmiana-rzeczownik-polski
| Mianownik lp = stalinka
| Dopełniacz lp = stalinki
| Celownik lp = stalince
| Biernik lp = stalinkę
| Narzędnik lp = stalinką
| Miejscownik lp = stalince
| Wołacz lp = stalinko
| Mianownik lm = stalinki
| Dopełniacz lm = stalinek
| Celownik lm = stalinkom
| Biernik lm = stalinki
| Narzędnik lm = stalinkami
| Miejscownik lm = stalinkach
| Wołacz lm = stalinki
}}
{{przykłady}}
{{składnia}}
{{kolokacje}}
{{synonimy}}
{{antonimy}}
{{hiperonimy}}
{{hiponimy}}
{{holonimy}}
{{meronimy}}
{{pokrewne}}
{{frazeologia}}
{{etymologia}}
{{uwagi}}
{{tłumaczenia}}
* angielski: (1.1) [[stalinka]]
{{źródła}}
== stalinka ({{język angielski}}) ==
{{wymowa}}
{{znaczenia}}
''rzeczownik''
: (1.1) [[stalinka]]
{{odmiana}}
{{przykłady}}
{{składnia}}
{{kolokacje}}
{{synonimy}}
{{antonimy}}
{{hiperonimy}}
{{hiponimy}}
{{holonimy}}
{{meronimy}}
{{pokrewne}}
{{frazeologia}}
{{etymologia}}
{{uwagi}}
{{źródła}}
3pecmvbenim2ny7sdsnro0bvg4sx6lr
fizikçi
0
967362
8856412
8856076
2026-08-13T09:34:00Z
Türkçe-Lehçe sözlük
114911
/* fizikçi (język turecki) */
8856412
wikitext
text/x-wiki
== fizikçi ({{język turecki}}) ==
{{wymowa}}
{{znaczenia}}
''rzeczownik''
: (1.1) {{nauk}} [[fizyk]] ''(naukowiec)''
: (1.2) {{szkoln}} [[fizyk]] ''(nauczyciel)''
: (1.3) {{med}} [[fizjoterapeuta]]
{{odmiana}}
: (1.1-3) {{odmiana-rzeczownik-turecki}}
{{przykłady}}
{{składnia}}
{{kolokacje}}
{{synonimy}}
: (1.3) [[fizik tedavi uygulayıcısı]], [[fizyoterapist]]
{{antonimy}}
{{hiperonimy}}
{{hiponimy}}
{{holonimy}}
{{meronimy}}
{{pokrewne}}
: {{rzecz}} [[fizik]], [[fiziksellik]]
: {{przym}} [[fiziki]], [[fiziksel]]
: {{przysł}} [[fizikçe]]
{{frazeologia}}
{{etymologia}}
: {{etymn|turecki|fizik|-çi}}
{{uwagi}}
{{źródła}}
d8fv5dibx4keaa2ckfjd9ydd9sf9n8c
fiziksel
0
967363
8856395
8856083
2026-08-13T09:07:15Z
Türkçe-Lehçe sözlük
114911
/* fiziksel (język turecki) */
8856395
wikitext
text/x-wiki
== fiziksel ({{język turecki}}) ==
{{wymowa}}
{{znaczenia}}
''przymiotnik''
: (1.1) [[fizyczny]] ''(dotyczący nauki)''
: (1.2) [[fizyczny]], [[materialny]], [[realny]]
{{odmiana}}
{{przykłady}}
{{składnia}}
{{kolokacje}}
{{synonimy}}
: (1.2) [[fiziki]]
{{antonimy}}
{{hiperonimy}}
{{hiponimy}}
{{holonimy}}
{{meronimy}}
{{pokrewne}}
: {{rzecz}} [[fizik]], [[fizikçi]], [[fiziksellik]]
: {{przym}} [[fiziki]]
: {{przysł}} [[fizikçe]]
{{frazeologia}}
: [[fiziksel mesafe]]
{{etymologia}}
: {{etymn|turecki|fizik|-sel}}
{{uwagi}}
{{źródła}}
dq2lcun3gj1cmmr1tsxbhwq673zs3u6
noworodkowy
0
967379
8856147
8856133
2026-08-12T12:01:32Z
~2026-44114-85
116368
dodano angielski: (1.1) [[neonatal]]
8856147
wikitext
text/x-wiki
== noworodkowy ({{język polski}}) ==
{{wymowa}}
{{znaczenia}}
''przymiotnik''
: (1.1) [[dotyczący]] [[noworodek|noworodka]]
{{odmiana}}
{{przykłady}}
{{składnia}}
{{kolokacje}}
{{synonimy}}
{{antonimy}}
{{hiperonimy}}
{{hiponimy}}
{{holonimy}}
{{meronimy}}
{{pokrewne}}
{{frazeologia}}
{{etymologia}}
{{uwagi}}
{{tłumaczenia}}
* angielski: (1.1) [[neonatal]]
{{źródła}}
8hdg396dbdux4irwnnxje7gmd6w2tuq
GD
0
967386
8856218
8856145
2026-08-12T17:34:51Z
Türkçe-Lehçe sözlük
114911
/* GD (język turecki) */
8856218
wikitext
text/x-wiki
== GD ({{język turecki}}) ==
{{wymowa}}
{{znaczenia}}
''skrótowiec''
: (1.1) = [[güneydoğu]] → [[południowy wschód]], [[południowo-wschodni]]
{{odmiana}}
{{przykłady}}
{{składnia}}
{{kolokacje}}
{{synonimy}}
{{antonimy}}
{{hiperonimy}}
{{hiponimy}}
{{holonimy}}
{{meronimy}}
{{pokrewne}}
{{frazeologia}}
{{etymologia}}
{{uwagi}}
: (1.1) {{zoblistę|K|KD|D|GD|G|GB|B|KB}}
{{źródła}}
80qjy6elkazmc05d4t8bkwjvxzlghrc
dalgıç kuşugiller
0
967387
8856148
2026-08-12T12:01:33Z
Türkçe-Lehçe sözlük
114911
Utworzono nową stronę
8856148
wikitext
text/x-wiki
== [[dalgıç kuşu]][[-giller|giller]] ({{język turecki}}) ==
{{wymowa}}
{{znaczenia}}
''rzeczownik''
: (1.1) {{ornit}} {{nazwa systematyczna|Gaviidae}}, [[nury]]
{{odmiana}}
: (1.1) {{odmiana-rzeczownik-turecki|Mianownik lm=dalgıç kuşugiller|blp=tak}}
{{przykłady}}
{{składnia}}
{{kolokacje}}
{{synonimy}}
{{antonimy}}
{{hiperonimy}}
{{hiponimy}}
{{holonimy}}
{{meronimy}}
{{pokrewne}}
: {{rzecz}} [[dalgıç kuşu]]
{{frazeologia}}
{{etymologia}}
: {{etymn|turecki|dalgıç kuşu|-giller}}
{{uwagi}}
{{źródła}}
62xdbzlnyr8if8u0mnuq9qywyivzcco
πάνυ
0
967388
8856151
2026-08-12T12:02:39Z
Adamgolebiewski
115991
Utworzono nową stronę
8856151
wikitext
text/x-wiki
== πάνυ ({{język starogrecki}}) ==
{{transliteracja}}
: pány
{{wymowa}}
{{znaczenia}}
''przysłówek''
: (1.1) jako określenie stopnia: [[bardzo]], [[niezwykle]], [[zupełnie]], [[całkowicie]]<ref name="LSJ">[https://logeion.uchicago.edu/%CF%80%CE%B1%CE%BD%CF%85 Henry George Liddell, Robert Scott, Henry Stuart Jones, ''A Greek-English Lexicon'', hasło „πάνυ”], Logeion, University of Chicago.</ref>
: (1.2) w odpowiedzi potwierdzającej: [[jak najbardziej]], [[oczywiście]], [[z pewnością]]<ref name="LSJ"/><ref name="Smyth">[https://grammars.alpheios.net/smyth/xhtml/body.1_div1.4_div2.36.html Herbert Weir Smyth, ''A Greek Grammar for Colleges'', § 2901], Alpheios Project.</ref>
: (1.3) z rodzajnikiem, emfatycznie o osobie: [[sam]], [[ten właśnie]], [[prawdziwy]]; także [[znakomity]], [[sławny]], [[wybitny]], [[czołowy]]<ref name="LSJ"/>
{{odmiana}}
{{przykłady}}
: (1.1) [[πάνυ]] [[κομψός|κομψούς]], [[φημί|ἔφη]], [[λέγω|λέγεις]] [[Ἀσκληπιός|Ἀσκληπιοῦ]] [[παῖς|παῖδας]] → '''[[bardzo]]''' [[sprytny|sprytnych]], [[powiedzieć|powiedział]], [[przedstawiać|przedstawiasz]] [[syn|synów]] [[Asklepios|Asklepiosa]]<ref>[https://www.greek-language.gr/digitalResources/ancient_greek/library/browse.html?page=42&text_id=111 Platon, ''Πολιτεία'' 408b], Κέντρο Ελληνικής Γλώσσας, „Μνημοσύνη. Ψηφιακή Βιβλιοθήκη της Αρχαίας Ελληνικής Γραμματείας”.</ref>
: (1.1) [[οὐ|οὐκ]] [[ἀφανής|ἀφανεῖς]] [[εἰμί|εἰσιν]], [[ἀλλά|ἀλλὰ]] [[καί|καὶ]] [[πάνυ]] [[φανερός|φανεροί]] → [[nie]] [[być|są]] [[niewidoczny|niewidoczni]], [[ale]] [[wręcz]] '''[[bardzo]]''' [[widoczny|widoczni]]<ref>[https://www.greek-language.gr/digitalResources/ancient_greek/library/browse.html?page=3&text_id=113 Ksenofont, ''Οἰκονομικός'' 1.19], Κέντρο Ελληνικής Γλώσσας, „Μνημοσύνη. Ψηφιακή Βιβλιοθήκη της Αρχαίας Ελληνικής Γραμματείας”.</ref>
: (1.1) [[οἴομαι|οἶμαι]] [[ἄν|ἂν]] [[σύ|ὑμᾶς]] [[πάνυ]] [[ἐν]] [[καιρός|καιρῷ]] [[ποιέω|ποιῆσαι]] → [[sądzić|sądzę]], [[że]] [[wy|wy]] [[uczynić|uczynicie]] [[to]] '''[[bardzo]]''' [[w]] [[pora|porę]]<ref>[https://www.greek-language.gr/digitalResources/ancient_greek/library/browse.html?page=16&text_id=112 Ksenofont, ''Κύρου Ἀνάβασις'' 3.1.39], Κέντρο Ελληνικής Γλώσσας, „Μνημοσύνη. Ψηφιακή Βιβλιοθήκη της Αρχαίας Ελληνικής Γραμματείας”.</ref>
: (1.2) [[ἆρα|ἆρ᾽]] [[οὕτως]] [[φημί|φήσομεν]]; — [[πάνυ]] [[γε]] → [[czy]] [[tak]] [[powiedzieć|powiemy]]? — '''[[jak]] [[najbardziej]]'''<ref>[https://www.greek-language.gr/digitalResources/ancient_greek/library/browse.html?page=11&text_id=107 Platon, ''Λύσις'' 220b], Κέντρο Ελληνικής Γλώσσας, „Μνημοσύνη. Ψηφιακή Βιβλιοθήκη της Αρχαίας Ελληνικής Γραμματείας”.</ref>
: (1.2) [[ἦ]] [[που]] [[σφόδρα]] [[φιλέω|φιλεῖ]] [[σύ|σε]] [[ὁ]] [[πατήρ]] [[καί|καὶ]] [[ὁ]] [[μήτηρ]]; — [[πάνυ]] [[γε]] → [[czy]] [[ojciec]] [[i]] [[matka]] [[bardzo]] [[ty|cię]] [[kochać|kochają]]? — '''[[oczywiście]]'''<ref>[https://www.greek-language.gr/digitalResources/ancient_greek/library/browse.html?page=4&text_id=107 Platon, ''Λύσις'' 207d], Κέντρο Ελληνικής Γλώσσας, „Μνημοσύνη. Ψηφιακή Βιβλιοθήκη της Αρχαίας Ελληνικής Γραμματείας”.</ref>
: (1.2) [[δικαιοσύνη]], [[φημί|φαμέν]], [[εἰμί|ἔστι]] [[μέν]] [[ἀνήρ|ἀνδρὸς]] [[εἷς|ἑνός]], [[εἰμί|ἔστι]] [[δέ]] [[που]] [[καί|καὶ]] [[ὅλος|ὅλης]] [[πόλις|πόλεως]]; — [[πάνυ]] [[γε]] → [[sprawiedliwość]], [[mówić|mówimy]], [[istnieć|istnieje]] [[zarówno]] [[u]] [[jeden|jednego]] [[człowiek|człowieka]], [[jak]] [[i]] [[w]] [[cały|całym]] [[państwo|państwie]]? — '''[[jak]] [[najbardziej]]'''<ref>[https://www.greek-language.gr/digitalResources/ancient_greek/library/browse.html?page=23&text_id=111 Platon, ''Πολιτεία'' 368e], Κέντρο Ελληνικής Γλώσσας, „Μνημοσύνη. Ψηφιακή Βιβλιοθήκη της Αρχαίας Ελληνικής Γραμματείας”.</ref>
: (1.3) [[ἐπί|ἐπὶ]] [[πολύς|πολὺ]] [[μέν]] [[ἀπιστέω|ἠπίστουν]] [[καί|καὶ]] [[ὁ|τοῖς]] [[πάνυ]] [[ὁ|τῶν]] [[στρατιώτης|στρατιωτῶν]] [[ἐκ]] [[αὐτός|αὐτοῦ]] [[ὁ|τοῦ]] [[ἔργον|ἔργου]] [[διαφεύγω|διαπεφευγόσι]] [[καί|καὶ]] [[σαφῶς]] [[ἀγγέλλω|ἀγγέλλουσι]] → [[przez]] [[długi]] [[czas]] [[nie]] [[wierzyć|wierzyli]] [[nawet]] '''[[czołowy|czołowym]]''' [[spośród]] [[żołnierz|żołnierzy]], [[którzy]] [[ujść|uszli]] [[z]] [[sam]]ego [[wydarzenie|wydarzenia]] [[i]] [[jasno]] [[relacjonować|relacjonowali]]<ref>[https://www.greek-language.gr/digitalResources/ancient_greek/library/browse.html?page=252&text_id=73 Tukidydes, ''Ἱστορίαι'' 8.1.1], Κέντρο Ελληνικής Γλώσσας, „Μνημοσύνη. Ψηφιακή Βιβλιοθήκη της Αρχαίας Ελληνικής Γραμματείας”.</ref>
: (1.3) [[Περικλῆς|Περικλεῖ]] [[δέ]] [[ποτε]] [[ὁ|τῷ]] [[ὁ|τοῦ]] [[πάνυ]] [[Περικλῆς|Περικλέους]] [[υἱός|υἱῷ]] [[διαλέγομαι|διαλεγόμενος]] → [[rozmawiać|rozmawiając]] [[zaś]] [[kiedyś]] [[z]] [[Perykles|Peryklesem]], [[syn|synem]] '''[[sławny|sławnego]]''' [[Perykles|Peryklesa]]<ref>[https://scaife.perseus.org/reader/urn%3Acts%3AgreekLit%3Atlg0032.tlg002.perseus-grc2%3A3.5/ Ksenofont, ''Ἀπομνημονεύματα'' 3.5.1], Scaife Viewer, Perseus Digital Library.</ref>
: (1.3) [[καί|καὶ]] [[μήν]] [[ἐγώ]] [[σύ|σοι]] [[παρά|παρ᾽]] [[αὐτός|αὐτοῦ]] [[ἐκεῖνος|ἐκείνου]] [[ὁ|τοῦ]] [[πάνυ]] [[Ζεύς|Διὸς]] [[ἥκω]] [[τήμερον]] → [[a]] [[przecież]] [[ja]] [[przychodzić|przychodzę]] [[dziś]] [[do]] [[ty|ciebie]] [[od]] '''[[sam|samego]]''' [[Zeus|Zeusa]]<ref>[https://scaife.perseus.org/reader/urn%3Acts%3AgreekLit%3Atlg0062.tlg021.perseus-eng2%3A2/?right=perseus-grc2 Lukian, ''Ἰκαρομένιππος'' 2], Scaife Viewer, Perseus Digital Library.</ref>
{{składnia}}
: (1.1) może wzmacniać m.in. [[przymiotnik]], [[przysłówek]], [[czasownik]] lub [[imiesłów]]; w połączeniu z przeczeniem [[οὐ]] tworzy [[οὐ]] [[πάνυ]] „[[nie]] [[bardzo]]”, a zależnie od kontekstu także „[[wcale]] [[nie]]”.<ref name="LSJ"/>
{{kolokacje}}
{{synonimy}}
{{antonimy}}
{{hiperonimy}}
{{hiponimy}}
{{holonimy}}
{{meronimy}}
{{pokrewne}}
{{frazeologia}}
: (1.2) [[πάνυ]] [[γε]] → [[jak]] [[najbardziej]], [[oczywiście]]<ref name="LSJ"/>
: (1.2) [[πάνυ]] [[μέν]] [[οὖν]] → [[jak]] [[najbardziej]], [[z]] [[cały|całą]] [[pewność|pewnością]]<ref name="Smyth"/>
: (1.2) [[πάνυ]] [[καλῶς]] → w odpowiedzi odrzucającej propozycję, grzecznie: „[[dziękować|dziękuję]], [[nie]]”<ref name="LSJ"/><ref>[https://www.greek-language.gr/digitalResources/ancient_greek/library/browse.html?page=13&text_id=147 Arystofanes, ''Βάτραχοι'' 512], Κέντρο Ελληνικής Γλώσσας, „Μνημοσύνη. Ψηφιακή Βιβλιοθήκη της Αρχαίας Ελληνικής Γραμματείας”.</ref>
{{etymologia}}
{{uwagi}}
{{źródła}}
<references/>
pz399z4fomziy99vpozb8bwmbxgxom1
dalgıç kuşu
0
967389
8856152
2026-08-12T12:02:47Z
Türkçe-Lehçe sözlük
114911
Utworzono nową stronę
8856152
wikitext
text/x-wiki
== [[dalgıç]] [[kuş|kuşu]] ({{język turecki}}) ==
{{wymowa}}
{{znaczenia}}
''fraza rzeczownikowa''
: (1.1) {{ornit}} [[nur]]
{{odmiana}}
{{przykłady}}
{{składnia}}
{{kolokacje}}
{{synonimy}}
{{antonimy}}
{{hiperonimy}}
{{hiponimy}}
{{holonimy}}
{{meronimy}}
{{pokrewne}}
{{frazeologia}}
{{etymologia}}
{{uwagi}}
{{źródła}}
315ucowgzahp903zau114p2uyoyw1u0
multiparous
0
967390
8856157
2026-08-12T12:03:41Z
~2026-44114-85
116368
Utworzono nową stronę
8856157
wikitext
text/x-wiki
== multiparous ({{język angielski}}) ==
{{wymowa}}
{{znaczenia}}
''przymiotnik''
: (1.1) [[wielorodny]]
{{odmiana}}
{{przykłady}}
{{składnia}}
{{kolokacje}}
{{synonimy}}
{{antonimy}}
{{hiperonimy}}
{{hiponimy}}
{{holonimy}}
{{meronimy}}
{{pokrewne}}
{{frazeologia}}
{{etymologia}}
{{uwagi}}
{{źródła}}
kr4trdoqxp3b325dsoppxcnarks5dyf
w szybkich abcugach
0
967391
8856159
2026-08-12T12:04:10Z
~2026-40201-18
115976
Utworzono nową stronę
8856159
wikitext
text/x-wiki
== [[w]] [[szybki]]ch [[abcug]]ach ({{język polski}}) ==
{{wymowa}}
: {{IPA3|ˈf‿ʃɨpʲcix apˈt͡suɡax}}, {{AS3|f‿š'''y'''pʹḱiχ apc'''u'''gaχ}}, {{objaśnienie wymowy|ZM|BDŹW|WYG|NSYL}}
: {{dzielenie|w szyb|kich ab|cu|gach}}
{{znaczenia}}
''fraza przysłówkowa''
: (1.1) [[w]] [[krótki]]ch [[odstęp]]ach [[czas]]u<ref name="WSJP 30296">{{WSJPonline|id=30296|hasło=w krótkich abcugach}}</ref>
{{odmiana}}
: (1.1) w szybkich abcugach; {{niestopn}}
{{przykłady}}
: (1.1) ''[[bez|Bez]] [[zastosowanie|zastosowania]] [[dopłata|dopłat]] [[z]] [[budżet]]u [[taki]] [[eksport]] [[w szybkich abcugach]] [[doprowadzić|doprowadziłby]] [[praktycznie]] [[do]] [[ruina|ruiny]] [[wiele]] [[zakład]]ów [[mleczarski]]ch, [[a]] [[razem]] [[z]] [[on|nimi]] [[pójść|poszliby]] [[pod]] [[woda|wodę]] [[utrzymywać|utrzymujący]] [[się]] [[z]]e [[sprzedaż]]y [[mleko|mleka]] [[rolnik|rolnicy]]<ref>{{NKJP|autorzy=Kazimierz TURKIEWICZ|tytuł_mag=Gazeta Krakowska|tytuł_art=Dobry car i źli czynownicy|data=2002-07-31|hash=2fcdf09bc6e7be13ca57b22104919e86|match_start=532|match_end=551}}</ref>.''
{{składnia}}
{{kolokacje}}
{{synonimy}}
{{antonimy}}
{{hiperonimy}}
{{hiponimy}}
{{holonimy}}
{{meronimy}}
{{pokrewne}}
{{frazeologia}}
{{etymologia}}
{{uwagi}}
: zobacz też: [[Indeks: Polski - Związki frazeologiczne]]
{{tłumaczenia}}
: {{zobtłum|w krótkich abcugach}}
{{źródła}}
<references />
0p89pjvbssx6gbezc06vkg71g89kmg0
ἦ
0
967392
8856172
2026-08-12T12:33:49Z
Adamgolebiewski
115991
Utworzono nową stronę
8856172
wikitext
text/x-wiki
== ἦ ({{język starogrecki}}) ==
{{transliteracja}}
: ê
{{wymowa}}
{{znaczenia}}
''partykuła''
: (1.1) partykuła potwierdzająca lub wzmacniająca wypowiedź: [[doprawdy]], [[zaiste]], [[rzeczywiście]], [[istotnie]]<ref name="LSJ">[https://logeion.uchicago.edu/%E1%BC%A6 Henry George Liddell, Robert Scott, Henry Stuart Jones, ''A Greek-English Lexicon'', hasło „ἦ”], Logeion, University of Chicago.</ref><ref name="SmythPart">[https://grammars.alpheios.net/smyth/xhtml/body.1_div1.4_div2.36.html Herbert Weir Smyth, ''A Greek Grammar for Colleges'', §§ 2864–2866], Alpheios Project.</ref>
: (1.2) partykuła pytajna, zwłaszcza w pytaniach wyrażających [[zdziwienie]], [[niedowierzanie]] lub [[oburzenie]]: [[czyż]], [[czy naprawdę]]<ref name="LSJ"/><ref name="SmythPart"/>
''czasownik, forma fleksyjna''
: (2.1) pierwsza osoba liczby pojedynczej imperfectum trybu oznajmującego strony czynnej czasownika [[εἰμί]] „[[być]]”: [[być|byłem]], [[być|byłam]]<ref name="SmythEimi">[https://grammars.alpheios.net/smyth/xhtml/body.1_div1.2_div2.10.html Herbert Weir Smyth, ''A Greek Grammar for Colleges'', §§ 768, 771], Alpheios Project.</ref>
: (2.2) trzecia osoba liczby pojedynczej imperfectum trybu oznajmującego strony czynnej czasownika [[ἠμί]] „[[mówić]], [[rzec]]”: [[rzec|rzekł]], [[rzec|rzekła]], [[powiedzieć|powiedział]], [[powiedzieć|powiedziała]]<ref name="Goodell">[https://dcc.dickinson.edu/grammar/goodell/irregular-and-defective-%CE%BC%CE%B9-verbs Thomas Dwight Goodell, ''A School Grammar of Attic Greek'', § 383], Dickinson College Commentaries.</ref>
{{odmiana}}
{{przykłady}}
: (1.1) [[ὦ]] [[πόποι]] [[ἦ]] [[μέγας|μέγα]] [[πένθος]] [[Ἀχαιΐς|Ἀχαιΐδα]] [[γαῖα|γαῖαν]] [[ἱκάνω|ἱκάνει]] → [[o]] [[biada]], '''[[doprawdy]]''' [[wielki]] [[smutek]] [[ogarniać|ogarnia]] [[ziemia|ziemię]] [[achajski|achajską]]<ref>[https://atlas.perseus.tufts.edu/nodes/urn%3Acts%3AgreekLit%3Atlg0012.tlg001.perseus-grc2%3A1.254/ Homer, ''Ἰλιάς'' 1,254], Scaife ATLAS.</ref>
: (1.1) [[ἰού|Ἰοὺ]] [[ἰού]], [[ὦ]] [[Ἱππίας]], [[ἦ]] [[θαυμασίως]] [[τε]] [[καί|καὶ]] [[μεγαλείως]] [[καί|καὶ]] [[ἀξίως]] [[σεαυτοῦ|σαυτοῦ]] [[λέγω|εἴρηκας]] → [[o]] [[o]], [[Hippias|Hippiaszu]], '''[[doprawdy]]''' [[wspaniale]] [[i]] [[wzniosły|wzniośle]], [[i]] [[godnie]] [[siebie]] [[mówić|powiedziałeś]]<ref>[https://www.greek-language.gr/digitalResources/ancient_greek/library/browse.html?page=11&text_id=108 Platon, ''Ἵππίας μείζων'' 291e], Κέντρο Ελληνικής Γλώσσας, „Μνημοσύνη. Ψηφιακή Βιβλιοθήκη της Αρχαίας Ελληνικής Γραμματείας”.</ref>
: (1.1) [[ἦ]] [[μήν|μὴν]] [[ἐγώ|ἐγὼ]] [[πάσχω|ἔπαθόν]] [[τις|τι]] [[τοιοῦτος|τοιοῦτον]] → '''[[doprawdy]]''', [[ja]] [[doświadczyć|doświadczyłem]] [[coś|czegoś]] [[taki|takiego]]<ref>[https://www.greek-language.gr/digitalResources/ancient_greek/library/browse.html?page=4&text_id=104 Platon, ''Ἀπολογία Σωκράτους'' 22a], Κέντρο Ελληνικής Γλώσσας, „Μνημοσύνη. Ψηφιακή Βιβλιοθήκη της Αρχαίας Ελληνικής Γραμματείας”.</ref>
: (1.2) [[ξεῖνος|ξεῖνε]] [[φίλος|φίλʼ]], [[ἦ]] [[καί]] [[ἐγώ|μοι]] [[νεμεσάω|νεμεσήσεαι]] [[ὅτι|ὅττι]] [[κε]] [[λέγω|εἴπω]]; → [[drogi]] [[cudzoziemiec|cudzoziemcze]], '''[[czy]] [[naprawdę]]''' [[gniewać się|rozgniewasz się]] [[na]] [[ja|mnie]] [[za]] [[to]], [[co]] [[powiedzieć|powiem]]?<ref>[https://atlas.perseus.tufts.edu/nodes/urn%3Acts%3AgreekLit%3Atlg0012.tlg002.perseus-grc2%3A1.158/ Homer, ''Ὀδύσσεια'' 1,158], Scaife ATLAS.</ref>
: (1.2) [[ἦ]] [[γάρ|γὰρ]] [[νοέω|νοεῖς]] [[θάπτω|θάπτειν]] [[σφεῖς|σφ᾽]], [[ἀπόρρητος|ἀπόρρητον]] [[πόλις|πόλει]]; → '''[[czy]] [[naprawdę]]''' [[zamierzać|zamierzasz]] [[on|go]] [[pogrzebać]], [[choć]] [[w]] [[miasto|mieście]] [[być|jest]] [[to]] [[zakazać|zakazane]]?<ref>[https://www.greek-language.gr/digitalResources/ancient_greek/library/browse.html?page=2&text_id=154 Sofokles, ''Ἀντιγόνη'' 44], Κέντρο Ελληνικής Γλώσσας, „Μνημοσύνη. Ψηφιακή Βιβλιοθήκη της Αρχαίας Ελληνικής Γραμματείας”.</ref>
: (1.2) [[ἦ]] [[καλῶς]] [[ἔχω|ἔχει]]; → '''[[czyż]]''' [[być|jest]] [[to]] [[słuszny|słuszne]]?<ref>[https://www.greek-language.gr/digitalResources/ancient_greek/library/browse.html?page=69&text_id=111 Platon, ''Πολιτεία'' 469d], Κέντρο Ελληνικής Γλώσσας, „Μνημοσύνη. Ψηφιακή Βιβλιοθήκη της Αρχαίας Ελληνικής Γραμματείας”.</ref>
: (2.1) [[εἰ]] [[μέν|μὲν]] [[γάρ|γὰρ]] [[ἐγώ|ἐγὼ]] [[ἔτι]] [[ἐν]] [[δύναμις|δυνάμει]] [[εἰμί|ἦ]] → [[gdyby]] [[bowiem]] [[ja]] [[jeszcze]] '''[[być|byłem]]''' [[w]] [[pełnia|pełni]] [[siła|sił]]<ref>[https://www.greek-language.gr/digitalResources/ancient_greek/library/browse.html?text_id=111 Platon, ''Πολιτεία'' 328d], Κέντρο Ελληνικής Γλώσσας, „Μνημοσύνη. Ψηφια Βιβλιοθήκη της Αρχαίας Ελληνικής Γραμματείας”.</ref>
: (2.1) [[οὐ]] [[οἷος|οἷός]] [[τε|τ᾽]] [[εἰμί|ἦ]] [[ὁράω|ἰδεῖν]] → [[nie]] '''[[być|byłem]]''' [[w]] [[stan|stanie]] [[zobaczyć]]<ref>[https://www.greek-language.gr/digitalResources/ancient_greek/library/browse.html?page=2&text_id=110 Platon, ''Συμπόσιον'' 174e], Κέντρο Ελληνικής Γλώσσας, „Μνημοσύνη. Ψηφιακή Βιβλιοθήκη της Αρχαίας Ελληνικής Γραμματείας”.</ref>
: (2.1) [[ἄθλιος|ἀθλιώτερος]] [[εἰμί|ἦ]] [[ὁστισοῦν|ὁτουοῦν]] → '''[[być|byłem]]''' [[nędzny|nędzniejszy]] [[od]] [[ktokolwiek|kogokolwiek]]<ref>[https://www.greek-language.gr/digitalResources/ancient_greek/library/browse.html?text_id=110 Platon, ''Συμπόσιον'' 173a], Κέντρο Ελληνικής Γλώσσας, „Μνημοσύνη. Ψηφιακή Βιβλιοθήκη της Αρχαίας Ελληνικής Γραμματείας”.</ref>
: (2.2) [[ἀλλά|Ἀλλὰ]] [[περιμένω|περιμενοῦμεν]], [[ἠμί|ἦ]] [[δέ|δ᾽]] [[ὅς|ὃς]] [[ὁ]] [[Γλαύκων]] → [[ale]] [[poczekać|poczekamy]], '''[[rzec|rzekł]]''' [[Glaukon]]<ref>[https://www.greek-language.gr/digitalResources/ancient_greek/library/browse.html?text_id=111 Platon, ''Πολιτεία'' 327c], Κέντρο Ελληνικής Γλώσσας, „Μνημοσύνη. Ψηφιακή Biblioteka της Αρχαίας Ελληνικής Γραμματείας”.</ref>
: (2.2) [[αὐτός|Αὐτό]], [[ἠμί|ἦ]] [[δέ|δ᾽]] [[ὅς]] → [[właśnie]] [[to]], '''[[rzec|rzekł]]''' [[on]]<ref>[https://www.greek-language.gr/digitalResources/ancient_greek/library/browse.html?page=23&text_id=111 Platon, ''Πολιτεία'' 362d], Κέντρο Ελληνικής Γλώσσας, „Μνημοσύνη. Ψηφιακή Βιβλιοθήκη της Αρχαίας Ελληνικής Γραμματείας”.</ref>
: (2.2) [[ἀλλά|ἀλλὰ]] [[σύ]], [[ἠμί|ἦ]] [[δέ|δ᾽]] [[ὅς]] → [[a]] [[ty]], '''[[rzec|rzekł]]''' [[on]]<ref>[https://www.greek-language.gr/digitalResources/ancient_greek/library/browse.html?page=2&text_id=110 Platon, ''Συμπόσιον'' 174b], Κέντρο Ελληνικής Γλώσσας, „Μνημοσύνη. Ψηφιακή Βιβλιοθήκη της Αρχαίας Ελληνικής Γραμματείας”.</ref>
{{składnia}}
: (1.1) występuje na początku członu wypowiedzi, który wzmacnia; często łączy się z innymi partykułami.<ref name="SmythPart"/>
: (1.2) wprowadza pytanie; często występuje w połączeniach wyrażających zdziwienie lub silną reakcję mówiącego.<ref name="SmythPart"/>
{{kolokacje}}
{{synonimy}}
{{antonimy}}
{{hiperonimy}}
{{hiponimy}}
{{holonimy}}
{{meronimy}}
{{pokrewne}}
{{frazeologia}}
: (1.1) [[ἦ]] [[μήν]] → „[[doprawdy]], [[zaiste]]”; połączenie używane m.in. w stanowczych zapewnieniach, groźbach i przysięgach<ref name="SmythPart"/>
: (1.2) [[ἦ]] [[γάρ]] → „[[czyż]]?, [[czy naprawdę]]?”; może wyrażać zdziwienie<ref name="SmythPart"/>
: (2.2) [[ἠμί|ἦ]] [[δέ|δ᾽]] [[ὅς]] → „[[rzec|rzekł]] [[on]]”, częsta formuła przy relacjonowaniu rozmowy<ref name="Goodell"/>
{{etymologia}}
{{uwagi}}
: (2.1) [[ἦ]] jest starszą attycką formą pierwszej osoby liczby pojedynczej imperfectum czasownika [[εἰμί]]; później obok niej występuje analogicznie utworzone [[ἦν]].<ref name="SmythEimi"/>
: nie mylić z [[ἤ]] „[[lub]], [[albo]]; [[niż]]”.<ref>[https://grammars.alpheios.net/smyth/xhtml/body.1_div1.4_div2.36.html Herbert Weir Smyth, ''A Greek Grammar for Colleges'', §§ 2856–2866], Alpheios Project.</ref>
{{źródła}}
<references/>
5jm697rburviihbrbjm0fafvp0ci9u2
dajać
0
967393
8856173
2026-08-12T12:35:19Z
ImenaOphelia
101014
+pl
8856173
wikitext
text/x-wiki
== dajać ({{język polski}}) ==
{{wymowa}}
{{znaczenia}}
''czasownik przechodni niedokonany''
: (1.1) {{stpol}}<ref>{{BLŚP|id=6474}}</ref>, {{także}} {{gw-pl|Podhale,Brzeziny,Pysznica,Stala,Żupawa,Jeziórko,Mikołowice,Warmia,Lubelskie,księstwo łowickie,Kieleckie,Pińczów,Sandomierz,Kalisz}} [[dawać]]<ref>{{Hodorowicz2013|strony=66}}</ref><ref>{{Zborowski2009}}</ref><ref>{{Zawiliński1880|strony=190|bezHasła=+}}</ref><ref>{{Blatt1894|strony=396|bezHasła=+}}</ref><ref>{{Matusiak1880|strony=172}}</ref><ref>{{Łoś1886|strony=183}}</ref><ref>{{Nitsch1907|strony=462}}</ref><ref>{{SGOWiM|tom=2|strony=13}}</ref><ref>{{Łopaciński1892|strony=190}}</ref><ref>{{Koneczna1929|strony=338}}</ref><ref>{{KarłowiczSGP1900|tom=1|strony=305}}</ref>
: (1.2) {{gw-pl|Rzeszów,Jastarnia,Słupsk}} [[doić]] [[od czasu do czasu]]<ref>{{SGP|tom=14|strony=349}}</ref>
''czasownik zwrotny niedokonany '''dajać się'''''
: (2.1) {{gw-pl|Stawiguda}} [[dawać się]]<ref>{{SGOWiM|hasło=dajać się|tom=2|strony=15}}</ref>
{{odmiana}}
{{przykłady}}
{{składnia}}
{{kolokacje}}
{{synonimy}}
{{antonimy}}
{{hiperonimy}}
{{hiponimy}}
{{holonimy}}
{{meronimy}}
{{pokrewne}}
{{frazeologia}}
{{etymologia}}
{{uwagi}}
{{tłumaczenia}}
{{źródła}}
<references />
nnsw5ga2908hy82x734th8a0ywee1kl
drwiący
0
967394
8856177
2026-08-12T13:22:21Z
~2026-40201-18
115976
Utworzono nową stronę
8856177
wikitext
text/x-wiki
== drwiący ({{język polski}}) ==
{{wymowa}}
: {{audio|LL-Q809 (pol)-Liskowskyy-drwiący.wav}}
: {{dzielenie|drwią|cy}}
{{znaczenia}}
''przymiotnik''
: (1.1) [[wyrażać|wyrażający]] [[drwina|drwinę]]<ref name="WSJP 57976">{{WSJPonline|id=57976|hasło=drwiący}}</ref><ref name="PWN 2454392">{{SJPonline|id=2454392|hasło=drwiący}}</ref>
''{{forma czasownika|pl}}''
: (2.1) {{zob|drwić#pl|drwić}}
{{odmiana}}
: (1-2) {{odmiana-przymiotnik-polski|brak}}
{{przykłady}}
: (1.1) ''[[za|Za]] [[on|nim]], [[na]] [[ganek|ganku]], [[widać]] [[być|było]] [[zielony|zieloną]], [[złoty]]m [[galon]]em [[oszyć|oszytą]] [[czapka|czapkę]] [[i]] [[trochę]] [[hardy|hardą]], [[a]] [[trochę]] [[drwiący|drwiącą]] [[twarz]] [[młody|młodego]] [[lokaj]]a<ref>{{źródło|dostęp=otwarty|tytuł=''[[w:Nad Niemnem|Nad Niemnem]]''|rozdział=[https://wolnelektury.pl/katalog/lektura/nad-niemnem-tom-drugi.html#f22 I]|autor=[[w:Eliza Orzeszkowa|Eliza Orzeszkowa]]|tom=2|strony=[https://wolnelektury.pl/media/book/pdf/nad-niemnem-tom-drugi.pdf#page=7 7]|wydawnictwo=WolneLektury.pl}}</ref>.''
: (1.1) ''[[na|Na]] [[widok]] [[Justyna|Justyny]] [[nie]] [[posunąć|posunął się]] [[ku]] [[on|niej]], [[jak]] [[to]] [[bywać|bywało]] [[często|najczęściej]], [[z]] [[żartobliwy|żartobliwą]] [[galanteria|galanterią]], [[nie]] [[spojrzeć|spojrzał]] [[on|jej]] [[w]] [[oko|oczy]] [[z]] [[drwiący|drwiącą]] [[admiracja|admiracją]], [[ale]] [[przeciwnie]], [[zbliżyć|zbliżył się]] [[z]] [[zupełny|zupełną]] [[powaga|powagą]] [[w]] [[postawa|postawie]] [[i]] [[na]] [[twarz]]y [[i]] [[ręka|rękę]] [[swój|swą]] [[kościsty|kościstą]], [[lecz]] [[biały|białą]] [[i]] [[wypielęgnować|wypielęgnowaną]], [[ruch]]em [[serdeczny]]m [[po]] [[jej]] [[ręka|rękę]] [[wyciągnąć|wyciągnął]]<ref>{{źródło|dostęp=otwarty|tytuł=''[[w:Nad Niemnem|Nad Niemnem]]''|rozdział=[https://wolnelektury.pl/katalog/lektura/nad-niemnem-tom-drugi.html#f427 II]|autor=[[w:Eliza Orzeszkowa|Eliza Orzeszkowa]]|tom=2|strony=[https://wolnelektury.pl/media/book/pdf/nad-niemnem-tom-drugi.pdf#page=32 32]|wydawnictwo=WolneLektury.pl}}</ref>.''
: (1.1) ''[[nagle|Nagle]] [[umilknąć|umilkła]]. [[w|W]] [[zmrok]]u, [[który]] [[zaczynać|zaczynał]] [[już]] [[pokój]] [[ten]] [[napełniać]], [[usłyszeć|usłyszała]] [[głos]] [[drwiący]] [[i]] [[pogardliwy]], [[który]] [[jeden]] [[tylko]] [[wymówić|wymówił]] [[wyraz]]: „[[bydło|Bydło]]!”<ref>{{źródło|dostęp=otwarty|tytuł=''[[w:Nad Niemnem|Nad Niemnem]]''|rozdział=[https://wolnelektury.pl/katalog/lektura/nad-niemnem-tom-trzeci.html#f594 II]|autor=[[w:Eliza Orzeszkowa|Eliza Orzeszkowa]]|tom=3|strony=[https://wolnelektury.pl/media/book/pdf/nad-niemnem-tom-trzeci.pdf#page=49 49]|wydawnictwo=WolneLektury.pl}}</ref>''
: (1.1) ''— [[na|Na]] [[wszystko]] [[ty|cię]] [[błagać|błagam]], [[ojciec|ojcze]] — [[zawołać|zawołał]] [[Witold]] — [[porzucić|porzuć]] [[ten]] [[ton]] [[drwiący]] [[i]] [[rozjątrzony]], [[z]] [[jaki]]m [[przemawiać|przemawiasz]], [[ilekroć]] [[pewny]]ch [[strona|stron]] [[życie|życia]] [[dla]] [[ja|mnie]] [[nad]] [[życie]] [[drogi|droższych]], [[dotykać|dotykamy]]<ref>{{źródło|dostęp=otwarty|tytuł=''[[w:Nad Niemnem|Nad Niemnem]]''|rozdział=[https://wolnelektury.pl/katalog/lektura/nad-niemnem-tom-trzeci.html#f983 IV]|autor=[[w:Eliza Orzeszkowa|Eliza Orzeszkowa]]|tom=3|strony=[https://wolnelektury.pl/media/book/pdf/nad-niemnem-tom-trzeci.pdf#page=84 84]|wydawnictwo=WolneLektury.pl}}</ref>!…''
{{składnia}}
{{kolokacje}}
{{synonimy}}
{{antonimy}}
{{hiperonimy}}
{{hiponimy}}
{{holonimy}}
{{meronimy}}
{{pokrewne}}
: {{rzecz}} [[drwa]] {{ż}}, [[drwina]] {{ż}}, [[drwienie]] {{n}}, [[zadrwinienie]] {{n}}, [[wydrwinienie]] {{n}}, [[Drwina]] {{ż}}, [[drwiarz]] {{m}}, [[drwinka]] {{ż}}
: {{czas}} [[drwić]] {{ndk}}, [[zadrwić]] {{dk}}, [[wydrwić]] {{dk}}
: {{przysł}} [[drwiąco]]
{{frazeologia}}
{{etymologia}}
: {{etymn|pol|drwić|-ący}}; pierwsze poświadczenie w 1888<ref name="WSJP 57976" /> ([[w:Eliza Orzeszkowa|Eliza Orzeszkowa]], „[[w:Nad Niemnem|Nad Niemnem]]”)
{{uwagi}}
{{tłumaczenia}}
* angielski: (1.1) [[derisive]], [[mock]]ing, [[taunt]]ing
{{źródła}}
<references />
nf63072kx4tfi3o0yzsnz0e9dx7zgfc
8856178
8856177
2026-08-12T13:23:21Z
~2026-40201-18
115976
8856178
wikitext
text/x-wiki
== drwiący ({{język polski}}) ==
{{wymowa}}
: {{audio|LL-Q809 (pol)-Liskowskyy-drwiący.wav}}
: {{dzielenie|drwią|cy}}
{{znaczenia}}
''przymiotnik''
: (1.1) [[wyrażać|wyrażający]] [[drwina|drwinę]]<ref name="WSJP 57976">{{WSJPonline|id=57976|hasło=drwiący}}</ref><ref name="PWN 2454392">{{SJPonline|id=2454392|hasło=drwiący}}</ref>
''{{forma czasownika|pl}}''
: (2.1) {{zob|drwić#pl|drwić}}
{{odmiana}}
: (1-2) {{odmiana-przymiotnik-polski|brak}}
{{przykłady}}
: (1.1) ''[[za|Za]] [[on|nim]], [[na]] [[ganek|ganku]], [[widać]] [[być|było]] [[zielony|zieloną]], [[złoty]]m [[galon]]em [[oszyć|oszytą]] [[czapka|czapkę]] [[i]] [[trochę]] [[hardy|hardą]], [[a]] [[trochę]] [[drwiący|drwiącą]] [[twarz]] [[młody|młodego]] [[lokaj]]a<ref>{{źródło|dostęp=otwarty|tytuł=''[[w:Nad Niemnem|Nad Niemnem]]''|rozdział=[https://wolnelektury.pl/katalog/lektura/nad-niemnem-tom-drugi.html#f22 I]|autor=[[w:Eliza Orzeszkowa|Eliza Orzeszkowa]]|tom=2|strony=[https://wolnelektury.pl/media/book/pdf/nad-niemnem-tom-drugi.pdf#page=7 7]|wydawnictwo=WolneLektury.pl}}</ref>.''
: (1.1) ''[[na|Na]] [[widok]] [[Justyna|Justyny]] [[nie]] [[posunąć|posunął się]] [[ku]] [[on|niej]], [[jak]] [[to]] [[bywać|bywało]] [[często|najczęściej]], [[z]] [[żartobliwy|żartobliwą]] [[galanteria|galanterią]], [[nie]] [[spojrzeć|spojrzał]] [[on|jej]] [[w]] [[oko|oczy]] [[z]] [[drwiący|drwiącą]] [[admiracja|admiracją]], [[ale]] [[przeciwnie]], [[zbliżyć|zbliżył się]] [[z]] [[zupełny|zupełną]] [[powaga|powagą]] [[w]] [[postawa|postawie]] [[i]] [[na]] [[twarz]]y [[i]] [[ręka|rękę]] [[swój|swą]] [[kościsty|kościstą]], [[lecz]] [[biały|białą]] [[i]] [[wypielęgnować|wypielęgnowaną]], [[ruch]]em [[serdeczny]]m [[po]] [[jej]] [[ręka|rękę]] [[wyciągnąć|wyciągnął]]<ref>{{źródło|dostęp=otwarty|tytuł=''[[w:Nad Niemnem|Nad Niemnem]]''|rozdział=[https://wolnelektury.pl/katalog/lektura/nad-niemnem-tom-drugi.html#f427 II]|autor=[[w:Eliza Orzeszkowa|Eliza Orzeszkowa]]|tom=2|strony=[https://wolnelektury.pl/media/book/pdf/nad-niemnem-tom-drugi.pdf#page=32 32]|wydawnictwo=WolneLektury.pl}}</ref>.''
: (1.1) ''[[nagle|Nagle]] [[umilknąć|umilkła]]. [[w|W]] [[zmrok]]u, [[który]] [[zaczynać|zaczynał]] [[już]] [[pokój]] [[ten]] [[napełniać]], [[usłyszeć|usłyszała]] [[głos]] [[drwiący]] [[i]] [[pogardliwy]], [[który]] [[jeden]] [[tylko]] [[wymówić|wymówił]] [[wyraz]]: „[[bydło|Bydło]]!”<ref>{{źródło|dostęp=otwarty|tytuł=''[[w:Nad Niemnem|Nad Niemnem]]''|rozdział=[https://wolnelektury.pl/katalog/lektura/nad-niemnem-tom-trzeci.html#f594 II]|autor=[[w:Eliza Orzeszkowa|Eliza Orzeszkowa]]|tom=3|strony=[https://wolnelektury.pl/media/book/pdf/nad-niemnem-tom-trzeci.pdf#page=49 49]|wydawnictwo=WolneLektury.pl}}</ref>''
: (1.1) ''— [[na|Na]] [[wszystko]] [[ty|cię]] [[błagać|błagam]], [[ojciec|ojcze]] — [[zawołać|zawołał]] [[Witold]] — [[porzucić|porzuć]] [[ten]] [[ton]] [[drwiący]] [[i]] [[rozjątrzony]], [[z]] [[jaki]]m [[przemawiać|przemawiasz]], [[ilekroć]] [[pewny]]ch [[strona|stron]] [[życie|życia]] [[dla]] [[ja|mnie]] [[nad]] [[życie]] [[drogi|droższych]], [[dotykać|dotykamy]]<ref>{{źródło|dostęp=otwarty|tytuł=''[[w:Nad Niemnem|Nad Niemnem]]''|rozdział=[https://wolnelektury.pl/katalog/lektura/nad-niemnem-tom-trzeci.html#f983 IV]|autor=[[w:Eliza Orzeszkowa|Eliza Orzeszkowa]]|tom=3|strony=[https://wolnelektury.pl/media/book/pdf/nad-niemnem-tom-trzeci.pdf#page=84 84]|wydawnictwo=WolneLektury.pl}}</ref>!…''
{{składnia}}
{{kolokacje}}
{{synonimy}}
: (1.1) [[kąśliwy]], [[kpiarski]], [[kpiący]], [[szyderczy]]
{{antonimy}}
{{hiperonimy}}
{{hiponimy}}
{{holonimy}}
{{meronimy}}
{{pokrewne}}
: {{rzecz}} [[drwa]] {{ż}}, [[drwina]] {{ż}}, [[drwienie]] {{n}}, [[zadrwinienie]] {{n}}, [[wydrwinienie]] {{n}}, [[Drwina]] {{ż}}, [[drwiarz]] {{m}}, [[drwinka]] {{ż}}
: {{czas}} [[drwić]] {{ndk}}, [[zadrwić]] {{dk}}, [[wydrwić]] {{dk}}
: {{przysł}} [[drwiąco]]
{{frazeologia}}
{{etymologia}}
: {{etymn|pol|drwić|-ący}}; pierwsze poświadczenie w 1888<ref name="WSJP 57976" /> ([[w:Eliza Orzeszkowa|Eliza Orzeszkowa]], „[[w:Nad Niemnem|Nad Niemnem]]”)
{{uwagi}}
{{tłumaczenia}}
* angielski: (1.1) [[derisive]], [[mock]]ing, [[taunt]]ing
{{źródła}}
<references />
ddzyl0ixtpv1a3ocvhq3em0ouvtmlx3
declivis
0
967395
8856185
2026-08-12T13:46:25Z
Nikoltsia
115655
dodanie hasła
8856185
wikitext
text/x-wiki
== declivis ({{język łaciński}}) ==
{{wymowa}}([https://pl.wikipedia.org/wiki/Restytuowana_wymowa_łacińska wymowa restytuowana]) {{IPA|ˈdeːˈkliː.wɪs}}
{{znaczenia}}
''przymiotnik''
: (1.1) [[pochyły]], [[spadzisty]]
{{odmiana}}
: (1.1) {{odmiana-przymiotnik-łaciński-III-2E|dēclīv|dēclīv}}
{{przykłady}}
: (1.1) ''[[illa]] [[dies]] [[noceo|nocuit]], [[qua]] [[nos]] [[declivis|declive]] [[sub]] [[antrum]] | [[caeruleus]] [[subeo|subitis]] [[compello|compulit]] [[imber]] [[aqua|aquis]]''<ref>Owidiusz, ''Heroidy'' (VII 93-94)</ref> → [[ten]] [[dzień]] [[przynosić|przyniósł]] [[krzywda|krzywdę]], [[który|którego]] [[to]] [[nas]] [[pod]] [[pochyły]] [[strop]] [[jaskinia|jaskini]] | [[niebieski]] [[deszcz]] [[zagnać|zagnał]] [[przybycie|przybywającymi]] [[woda|wody]].
{{składnia}}
{{kolokacje}}
{{synonimy}}
{{antonimy}}
{{hiperonimy}}
{{hiponimy}}
{{holonimy}}
{{meronimy}}
{{pokrewne}}
{{frazeologia}}
{{etymologia}}
{{uwagi}}
{{źródła}}
kh9k1hpjqr2dw1xsvfk6cw5zjyuab8a
πόποι
0
967396
8856187
2026-08-12T13:59:34Z
Adamgolebiewski
115991
Utworzono nową stronę
8856187
wikitext
text/x-wiki
== πόποι ({{język starogrecki}}) ==
{{transliteracja}}
: pópoi
{{wymowa}}
{{znaczenia}}
''wykrzyknik''
: (1.1) wyraża [[zdziwienie]], [[gniew]], [[ból]] lub [[żal]]: [[och]], [[ach]]<ref name="LSJ">[https://atlas.perseus.tufts.edu/dictionaries/entry/urn%3Acite2%3Ascaife-viewer%3Adictionaries.v1%3Alsj-n85712/ Henry George Liddell, Robert Scott, Henry Stuart Jones, ''A Greek-English Lexicon'', hasło „πόποι”], Scaife ATLAS.</ref><ref name="DCC">[https://dcc.dickinson.edu/homer-odyssey/ix-500-535 Thomas Van Nortwick, Rob Hardy, ''Homer: Odyssey 5–12'', słowniczek do 9.500–535, hasło „πόποι”], Dickinson College Commentaries.</ref>
{{odmiana}}
{{przykłady}}
: (1.1) [[ὦ]] [[πόποι]], [[ἦ]] [[μέγας|μέγα]] [[πένθος]] [[Ἀχαιΐς|Ἀχαιΐδα]] [[γαῖα|γαῖαν]] [[ἱκάνω|ἱκάνει]] → '''[[och]]''', [[doprawdy]] [[wielki]] [[smutek]] [[ogarniać|ogarnia]] [[ziemia|ziemię]] [[Achajowie|Achajów]]<ref>[https://scaife.perseus.org/reader/urn%3Acts%3AgreekLit%3Atlg0012.tlg001.perseus-grc2%3A1.254/ Homer, ''Ἰλιάς'' 1,254], Scaife Viewer, Perseus Digital Library.</ref>
: (1.1) [[ὦ]] [[πόποι]], [[ὡς]] [[ὅδε]] [[πᾶς|πᾶσι]] [[φίλος]] [[καί|καὶ]] [[τίμιος]] [[εἰμί|ἐστιν]] → '''[[och]]''', [[jakże]] [[ten]] [[być|jest]] [[wszyscy|wszystkim]] [[drogi]] [[i]] [[szanowany]]<ref>[https://dcc.dickinson.edu/homer-odyssey/x-1-45 Homer, ''Ὀδύσσεια'' 10,38], Dickinson College Commentaries, red. Thomas Van Nortwick i Rob Hardy.</ref>
: (1.1) [[ὤ|ὢ]] [[πόποι]], [[ἦ]] [[ἐγώ|μʼ]] [[βλάπτω|ἔβλαψε]] [[θεά|θεὰ]] [[πούς|πόδας]] → '''[[och]]''', [[doprawdy]] [[bogini]] [[podciąć|podcięła]] [[ja|mi]] [[noga|nogi]]<ref>[https://atlas.perseus.tufts.edu/nodes/urn%3Acts%3AgreekLit%3Atlg0012.tlg001.perseus-grc2%3A23.782/ Homer, ''Ἰλιάς'' 23,782], Scaife ATLAS.</ref>
{{składnia}}
: (1.1) u Homera często występuje w połączeniu [[ὦ]] [[πόποι]] lub [[ὤ|ὢ]] [[πόποι]]; połączenie to znajduje się na początku wersu i wypowiedzenia.<ref name="LSJ"/>
{{kolokacje}}
{{synonimy}}
{{antonimy}}
{{hiperonimy}}
{{hiponimy}}
{{holonimy}}
{{meronimy}}
{{pokrewne}}
{{frazeologia}}
{{etymologia}}
{{uwagi}}
: starożytna tradycja gramatyczna przypisywała wyrazowi [[πόποι]] również driopskie znaczenie „[[bóg|bogowie]], [[bóstwo|bóstwa]]”; Plutarch przekazuje: [[Δρύοπες]] [[δέ|δὲ]] [[πόποι]] [[ὁ|τοὺς]] [[δαίμων|δαίμονας]] → [[Dryopowie]] [[zaś]] [[nazywać|nazywają]] [[bóstwo|bóstwa]] '''[[πόποι]]'''.<ref name="Plutarch">[https://scaife.perseus.org/reader/urn%3Acts%3AgreekLit%3Atlg0007.tlg068.perseus-grc2%3A6/ Plutarch, ''Πῶς δεῖ τὸν νέον ποιημάτων ἀκούειν'' 22d], Scaife Viewer, Perseus Digital Library.</ref> LSJ zestawia z tą tradycją również [[Λυκόφρων|Likofrona]] 943 oraz fragment [[Εὐφορίων|Euphoriona]]; już Apollonios Sofista odnotowuje jednak alternatywną interpretację tekstu Euphoriona.<ref name="LSJ"/><ref>[https://www.physics.ntua.gr/mourmouras/ilias_odysseia/Lexiko/Lexiko_Homericus_Apollonius.html Apollonios Sofista, ''Λεξικὸν κατὰ στοιχεῖον τῆς τε Ἰλιάδος καὶ Ὀδυσσείας'', hasło „πόποι”], Εθνικό Μετσόβιο Πολυτεχνείο.</ref>
{{źródła}}
<references/>
rv5d41fawa97savwr26i882plbrr8pt
σφόδρα
0
967397
8856189
2026-08-12T14:18:37Z
Adamgolebiewski
115991
Utworzono nową stronę
8856189
wikitext
text/x-wiki
== σφόδρα ({{język starogrecki}}) ==
{{transliteracja}}
: sphódra
{{wymowa}}
{{znaczenia}}
''przysłówek''
: (1.1) [[bardzo]], [[nader]], [[mocno]]<ref name="LSJ">[https://logeion.uchicago.edu/%CF%83%CF%86%CF%8C%CE%B4%CF%81%CE%B1 Henry George Liddell, Robert Scott, ''A Greek-English Lexicon'', red. Henry Stuart Jones, Roderick McKenzie, hasło „σφόδρα”, Logeion, University of Chicago]</ref>
: (1.2) ''w odpowiedziach'' [[zdecydowanie]], [[jak najbardziej]]<ref name="LSJ"/>
{{odmiana}}
{{przykłady}}
: (1.1) [[ὁ|τὴν]] [[θύρα|θύραν]] [[ὁ|τῇ]] [[βακτηρία|βακτηρίᾳ]] [[πάνυ]] [[σφόδρα]] [[κρούω|ἔκρουε]] → [[uderzać|uderzał]] [[laska|laską]] [[w]] [[drzwi]] [[bardzo]] '''[[mocno]]'''<ref>[https://www.greek-language.gr/digitalResources/ancient_greek/library/browse.html?page=2&text_id=27 Platon, ''Πρωταγόρας'' 310b, Κέντρο Ελληνικής Γλώσσας]</ref>
: (1.1) [[χαίρω]] [[γε]] [[διαλέγομαι|διαλεγόμενος]] [[ὁ|τοῖς]] [[σφόδρα]] [[πρεσβύτης|πρεσβύταις]] → [[cieszyć|cieszę]] [[się]], [[rozmawiać|rozmawiając]] [[z]] '''[[bardzo]]''' [[stary|starymi]] [[człowiek|ludźmi]]<ref>[https://www.greek-language.gr/digitalResources/ancient_greek/library/browse.html?text_id=111 Platon, ''Πολιτεία'' 328e, Κέντρο Ελληνικής Γλώσσας]</ref>
: (1.1) [[καί|καὶ]] [[σφόδρα]] [[μέν|μὲν]] [[ἐπιθυμέω|ἐπιθυμοῦσι]] [[ταχέως]] [[δέ|δὲ]] [[παύω|παύονται]] → [[i]] '''[[bardzo]]''' [[pragnąć|pragną]], [[lecz]] [[szybko]] [[przestawać|przestają]]<ref>[https://www.greek-language.gr/digitalResources/ancient_greek/library/browse.html?page=50&text_id=77 Arystoteles, ''Ρητορική'' 1389a, Κέντρο Ελληνικής Γλώσσας]</ref>
: (1.2) [[ἤ|ἢ]] [[οὐ]] [[οἴομαι|οἴει]]; — [[σφόδρα|Σφόδρα]] [[γε]]. → [[czy]] [[nie]] [[sądzić|sądzisz]]? — '''[[zdecydowanie]]'''.<ref>[https://www.greek-language.gr/digitalResources/ancient_greek/library/browse.html?page=77&text_id=111 Platon, ''Πολιτεία'' 491b, Κέντρο Ελληνικής Γλώσσας]</ref>
: (1.2) [[ναί|Ναὶ]] [[μά|μὰ]] [[Ζεύς|Δί᾽]], [[φημί|ἔφη]] [[ὁ]] [[Κριτόβουλος]], [[καί|καὶ]] [[σφόδρα]] [[γε]]. → [[tak]], [[na]] [[Zeus|Zeusa]] — [[powiedzieć|powiedział]] [[Kritobulos]] — [[i]] '''[[jak]] [[najbardziej]]'''.<ref>[https://www.greek-language.gr/digitalResources/ancient_greek/library/browse.html?page=6&text_id=113 Ksenofont, ''Οἰκονομικός'' 3.4, Κέντρο Ελληνικής Γλώσσας]</ref>
: (1.2) [[σφόδρα|Σφόδρα]] [[γε|γ᾽]], [[φημί|ἔφη]]. → '''[[zdecydowanie]]''' — [[powiedzieć|powiedział]].<ref>[https://www.greek-language.gr/digitalResources/ancient_greek/library/browse.html?page=111&text_id=111 Platon, ''Πολιτεία'' 560c, Κέντρο Ελληνικής Γλώσσας]</ref>
{{składnia}}
: (1.1) jako określenie czasownika, przymiotnika lub rzeczownika<ref name="LSJ"/>
: (1.2) w odpowiedzi, zwłaszcza w połączeniach σφόδρα γε („zdecydowanie tak”, „jak najbardziej”) oraz καὶ σφόδρα γε („tak, zdecydowanie”, „jak najbardziej”)<ref name="LSJ"/>
{{kolokacje}}
{{synonimy}}
{{antonimy}}
{{hiperonimy}}
{{hiponimy}}
{{holonimy}}
{{meronimy}}
{{pokrewne}}
: [[σφοδρός]]
{{frazeologia}}
{{etymologia}}
: od [[σφοδρός]]<ref name="LSJ"/>
{{uwagi}}
{{źródła}}
<references/>
lonzew7x7us25hs7uc1wtw8makrmkhw
rękawica bokserska
0
967398
8856191
2026-08-12T14:33:20Z
~2026-40201-18
115976
Utworzono nową stronę
8856191
wikitext
text/x-wiki
== [[rękawica]] [[bokserski|bokserska]] ({{język polski}}) ==
{{wymowa}}
: {{IPA3|ˌrɛ̃ŋkaˈvʲit͡sa bɔkˈsɛrsʲca}}, {{AS3|r'''ẽ'''ŋkavʹ'''i'''ca boks'''e'''rsʹḱa}}, {{objaśnienie wymowy|ZM|NAZAL|AS-Ę|AKCP}}
: {{dzielenie|rę|ka|wi|ca bok|ser|ska}}
{{znaczenia}}
''fraza rzeczownikowa, rodzaj żeński''
: (1.1) {{sport}} [[skórzany]] [[ochraniacz]] [[ręczny]]<ref name="PWN 2515369">{{SJPonline|id=2515369|hasło=rękawice bokserskie}}</ref><ref>{{USJPonline|id=|tom=3|strony=|hasło=rękawica}}</ref>; {{wikipedia|Boks#Pozostałe|Boks § Pozostałe}}
{{odmiana}}
: (1.1) {{odmiana-rzeczownik-polski
|Mianownik lp = rękawica bokserska
|Dopełniacz lp = rękawicy bokserskiej
|Celownik lp = rękawicy bokserskiej
|Biernik lp = rękawicę bokserską
|Narzędnik lp = rękawicą bokserską
|Miejscownik lp = rękawicy bokserskiej
|Wołacz lp = rękawico bokserska
|Mianownik lm = rękawice bokserskie
|Dopełniacz lm = rękawic bokserskich
|Celownik lm = rękawicom bokserskim
|Biernik lm = rękawice bokserskie
|Narzędnik lm = rękawicami bokserskimi
|Miejscownik lm = rękawicach bokserskich
|Wołacz lm = rękawice bokserskie
}}
{{przykłady}}
: (1.1) ''[[gdy|Gdy]] [[mieć|miałem]] [[dziesięć]] [[rok|lat]], [[brat]] [[Antoni]], [[który]] [[trenować|trenował]] [[boks]] [[w]] [[czarny|Czarnych]] [[Słupsk]], [[przywieźć|przywiózł]] [[ja|mi]] [[rękawica bokserska|rękawice bokserskie]]<ref>{{NKJP|autorzy=Jarosław Kurski|tytuł_mag=Gazeta Wyborcza|tytuł_art=ŁADNY PLON MI WYRÓSŁ|data=1999-02-06|hash=c5e197412daaaabcb7aee6475ba6b95c|match_start=230|match_end=254}}</ref>.''
{{składnia}}
{{kolokacje}}
{{synonimy}}
{{antonimy}}
{{hiperonimy}}
{{hiponimy}}
{{holonimy}}
{{meronimy}}
{{pokrewne}}
{{frazeologia}}
{{etymologia}}
{{uwagi}}
: zwykle w {{lm}}
{{tłumaczenia}}
* angielski: (1.1) [[boxing glove]]
{{źródła}}
<references />
pfnh3flteiu5qt4vsmnr287rfummh5s
8856312
8856191
2026-08-12T20:59:26Z
~2026-35716-04
115567
/* rękawica bokserska (język polski) */ poprawka wymowy (usunięcie zm. w "bokserska") i dr.
8856312
wikitext
text/x-wiki
== [[rękawica]] [[bokserski|bokserska]] ({{język polski}}) ==
{{wymowa}}
: {{IPA3|ˌrɛ̃ŋkaˈvʲit͡sa bɔkˈsɛrska}}, {{AS3|r'''ẽ'''ŋkavʹ'''i'''ca boks'''e'''rska}}, {{objaśnienie wymowy|ZM|NAZAL|AS-Ę|AKCP}}
: {{dzielenie|rę|ka|wi|ca bok|ser|ska}}
{{znaczenia}}
''fraza rzeczownikowa, rodzaj żeński''
: (1.1) {{sport}} [[skórzany]] [[ochraniacz]] [[ręczny]]<ref name="PWN 2515369">{{SJPonline|id=2515369|hasło=rękawice bokserskie}}</ref><ref>{{USJPonline|id=|tom=3|strony=|hasło=rękawica}}</ref>; {{wikipedia|Boks#Pozostałe|Boks § Pozostałe}}
{{odmiana}}
: (1.1) {{odmiana-rzeczownik-polski
|Mianownik lp = rękawica bokserska
|Dopełniacz lp = rękawicy bokserskiej
|Celownik lp = rękawicy bokserskiej
|Biernik lp = rękawicę bokserską
|Narzędnik lp = rękawicą bokserską
|Miejscownik lp = rękawicy bokserskiej
|Wołacz lp = rękawico bokserska
|Mianownik lm = rękawice bokserskie
|Dopełniacz lm = rękawic bokserskich
|Celownik lm = rękawicom bokserskim
|Biernik lm = rękawice bokserskie
|Narzędnik lm = rękawicami bokserskimi
|Miejscownik lm = rękawicach bokserskich
|Wołacz lm = rękawice bokserskie
}}
{{przykłady}}
: (1.1) ''[[gdy|Gdy]] [[mieć|miałem]] [[dziesięć]] [[rok|lat]], [[brat]] [[Antoni]], [[który]] [[trenować|trenował]] [[boks]] [[w]] [[czarny|Czarnych]] [[Słupsk]], [[przywieźć|przywiózł]] [[ja|mi]] [[rękawica bokserska|rękawice bokserskie]]<ref>{{NKJP|autorzy=Jarosław Kurski|tytuł_mag=Gazeta Wyborcza|tytuł_art=ŁADNY PLON MI WYRÓSŁ|data=1999-02-06|hash=c5e197412daaaabcb7aee6475ba6b95c|match_start=230|match_end=254}}</ref>.''
{{składnia}}
{{kolokacje}}
{{synonimy}}
{{antonimy}}
{{hiperonimy}}
{{hiponimy}}
{{holonimy}}
{{meronimy}}
{{pokrewne}}
{{frazeologia}}
{{etymologia}}
{{uwagi}}
: zwykle w {{lm}}
{{tłumaczenia}}
* angielski: (1.1) [[boxing glove]]
{{źródła}}
<references />
51xp4wocpixvn1tps1v1o9ke7yxe9vb
μά
0
967399
8856193
2026-08-12T14:47:20Z
Adamgolebiewski
115991
Utworzono nową stronę
8856193
wikitext
text/x-wiki
== μά ({{język starogrecki}}) ==
{{transliteracja}}
: má
{{wymowa}}
{{znaczenia}}
''partykuła''
: (1.1) ''w przysięgach i stanowczych zapewnieniach'' [[na]]…<ref name="DCC">[https://dcc.dickinson.edu/lucian-vitarum-auctio/chapter-4 Eric Casey (red.), ''Lucian: The Sale of Lives'', rozdz. 4, komentarz do „μά”, Dickinson College Commentaries]</ref><ref name="Smyth">[https://grammars.alpheios.net/smyth/xhtml/body.1_div1.4_div2.18.html Herbert Weir Smyth, ''A Greek Grammar for Colleges'', § 1596b, Alpheios Project]</ref>
{{odmiana}}
{{przykłady}}
: (1.1) [[ναί|ναὶ]] [[μά|μὰ]] [[ὅδε|τόδε]] [[σκῆπτρον]] → [[zaprawdę]], '''[[na]]''' [[ten|to]] [[berło]]<ref>[https://www.greek-language.gr/digitalResources/ancient_greek/library/browse.html?page=4&text_id=158 Homer, ''Ἰλιάς'' 1.234, „Μνημοσύνη. Ψηφιακή Βιβλιοθήκη της Αρχαίας Ελληνικής Γραμματείας”, Κέντρο Ελληνικής Γλώσσας]</ref>
: (1.1) [[μά|Μὰ]] [[Ζεύς|Δία]], [[ἠμί|ἦ]] [[δέ|δ᾽]] [[ὅς]], [[οὐ|οὔ]] [[ἐγώ|μοι]] [[φαίνω|φαινόμεθα]]. → '''[[na]]''' [[Zeus|Zeusa]] — [[odprzeć|odparł]] — [[nie]] [[wydawać|wydaje]] [[ja|mi]] [[się]].<ref>[https://www.greek-language.gr/digitalResources/ancient_greek/library/browse.html?page=38&text_id=111 Platon, ''Πολιτεία'' 399e, „Μνημοσύνη. Ψηφιακή Βιβλιοθήκη της Αρχαίας Ελληνικής Γραμματείας”, Κέντρο Ελληνικής Γλώσσας]</ref>
: (1.1) [[οὐ|Οὐ]] [[μά|μὰ]] [[ὁ|τὸν]] [[Ζεύς|Δία]], [[οὐ|οὔ]] [[ἐγώ|μοι]] [[φαίνω|φαίνεται]]. → [[nie]], '''[[na]]''' [[Zeus|Zeusa]], [[nie]] [[wydawać|wydaje]] [[ja|mi]] [[się]].<ref>[https://www.greek-language.gr/digitalResources/ancient_greek/library/browse.html?page=15&text_id=108 Platon, ''Ἵππίας μείζων'' 297c, „Μνημοσύνη. Ψηφιακή Βιβλιοθήκη της Αρχαίας Ελληνικής Γραμματείας”, Κέντρο Ελληνικής Γλώσσας]</ref>
{{składnia}}
: (1.1) z biernikiem osoby, bóstwa lub rzeczy przywoływanej w przysiędze lub stanowczym zapewnieniu: μὰ Δία („na Zeusa”), μὰ τόδε σκῆπτρον („na to berło”)<ref name="Smyth"/>
: (1.1) οὐ μά + biernik — przeczące zapewnienie „nie, na…”; ναὶ μά + biernik — twierdzące zapewnienie „tak, na…”<ref name="Smyth"/>
: (1.1) w attyckim samo μά może występować w przeczącym zapewnieniu, gdy przeczenie znajduje się przed nim albo następuje w dalszej części wypowiedzi<ref name="Smyth"/>
{{kolokacje}}
{{synonimy}}
{{antonimy}}
{{hiperonimy}}
{{hiponimy}}
{{holonimy}}
{{meronimy}}
{{pokrewne}}
{{frazeologia}}
{{etymologia}}
{{uwagi}}
{{źródła}}
<references/>
bon5meq8dr7pmbzqsztxmukabczyuf0
ἀμφί
0
967400
8856194
2026-08-12T15:05:49Z
Adamgolebiewski
115991
Utworzono nową stronę
8856194
wikitext
text/x-wiki
== ἀμφί ({{język starogrecki}}) ==
{{transliteracja}}
: amphí
{{wymowa}}
{{znaczenia}}
''przyimek''
: (1.1) [[wokół]], [[dokoła]], [[po]] [[oba|obu]] [[strona|stronach]], [[przy]], [[w]] [[pobliże|pobliżu]]<ref name="LSJ">[https://atlas.perseus.tufts.edu/dictionaries/entry/urn%3Acite2%3Ascaife-viewer%3Adictionaries.v1%3Alsj-n5704/ Henry George Liddell, Robert Scott, ''A Greek-English Lexicon'', red. Henry Stuart Jones, Roderick McKenzie, hasło „ἀμφί”, Scaife ATLAS, Perseus Digital Library]</ref>
: (1.2) [[o]], [[co]] [[do]], [[w]] [[sprawa|sprawie]], [[dla]], [[ze]] [[wzgląd|względu]] [[na]]<ref name="LSJ"/>
: (1.3) [[około]], [[mniej]] [[więcej]] ''o czasie lub liczbie''<ref name="LSJ"/>
''przysłówek''
: (2.1) [[wokół]], [[dokoła]], [[z]] [[oba|obu]] lub [[wszystek|wszystkich]] [[strona|stron]]<ref name="LSJ"/><ref name="Monro">[https://dcc.dickinson.edu/grammar/monro/%E1%BC%80%CE%BC%CF%86%CE%AF D.B. Monro, ''A Grammar of the Homeric Dialect'', § 181–184, Dickinson College Commentaries]</ref>
{{odmiana}}
{{przykłady}}
: (1.1) '''[[ἀμφί|ἀμφὶ]]''' [[δέ|δέ]] [[μιν]] [[φᾶρος]] [[καλός|καλὸν]] [[βάλλω|βάλον]] [[ἠδέ|ἠδὲ]] [[χιτών|χιτῶνα]] → [[zaś]] '''[[otulać|otuliły]]''' [[on|go]] [[piękny|pięknym]] [[płaszcz|płaszczem]] [[oraz]] [[chiton|chitonem]]<ref>[https://www.greek-language.gr/digitalResources/ancient_greek/library/browse.html?page=226&text_id=158 Homer, ''Ἰλιάς'' 24.588, Κέντρο Ελληνικής Γλώσσας]</ref>
: (1.1) [[ὄτοβος|ὄτοβον]] [[ἅρμα|ἁρμάτων]] '''[[ἀμφί|ἀμφὶ]]''' [[πόλις|πόλιν]] [[κλύω]] → [[słyszeć|słyszę]] [[łoskot]] [[rydwan|rydwanów]] '''[[wokół]]''' [[miasto|miasta]]<ref>[https://www.greek-language.gr/digitalResources/ancient_greek/library/browse.html?page=4&text_id=127 Ajschylos, ''Ἑπτὰ ἐπὶ Θήβας'' 151, Κέντρο Ελληνικής Γλώσσας]</ref>
: (1.1) [[ἵστημι|στήσομεν]] [[ἄρα|ἄρ᾽]] '''[[ἀμφί|ἀμφὶ]]''' [[βωμός|βωμόν]], [[ὦ]] [[πατήρ|πάτερ]], [[χορός|χορούς]]; → [[urządzać|urządzimy]] [[więc]] [[taniec|tańce]] '''[[wokół]]''' [[ołtarz|ołtarza]], [[ojciec|ojcze]]?<ref>[https://www.greek-language.gr/digitalResources/ancient_greek/library/browse.html?page=16&text_id=122 Eurypides, ''Ἰφιγένεια ἡ ἐν Αὐλίδι'' 676, Κέντρο Ελληνικής Γλώσσας]</ref>
: (1.2) '''[[ἀμφί|ἀμφʼ]]''' [[Ἄρης|Ἄρεος]] [[φιλότης|φιλότητος]] [[ἐϋστέφανος|εὐστεφάνου]] [[τε|τʼ]] [[Ἀφροδίτη|Ἀφροδίτης]] → '''[[o]]''' [[miłość|miłości]] [[Ares|Aresa]] [[i]] [[pięknie]] [[uwieńczony|uwieńczonej]] [[Afrodyta|Afrodyty]]<ref>[https://atlas.perseus.tufts.edu/nodes/urn%3Acts%3AgreekLit%3Atlg0012.tlg002.perseus-grc2%3A8.267/ Homer, ''Ὀδύσσεια'' 8.267, Scaife ATLAS, Perseus Digital Library]</ref>
: (1.2) '''[[ἀμφί|ἀμφʼ]]''' [[Ἑλένη|Ἑλένῃ]] [[καί|καὶ]] [[κτῆμα|κτήμασι]] [[πᾶς|πᾶσι]] [[μάχομαι|μάχεσθαι]] → [[walczyć]] '''[[o]]''' [[Helena|Helenę]] [[i]] [[cały]] [[dobytek]]<ref>[https://atlas.perseus.tufts.edu/nodes/urn%3Acts%3AgreekLit%3Atlg0012.tlg001.perseus-grc2%3A3.70/ Homer, ''Ἰλιάς'' 3.70, Scaife ATLAS, Perseus Digital Library]</ref>
: (1.2) [[εἶπον|εἰπὼν]] '''[[ἀμφί|ἀμφʼ]]''' [[Ὀδυσσεύς|Ὀδυσῆϊ]] → [[powiedzieć|powiedziawszy]] '''[[o]]''' [[Odyseusz|Odyseuszu]]<ref>[https://atlas.perseus.tufts.edu/nodes/urn%3Acts%3AgreekLit%3Atlg0012.tlg002.perseus-grc2%3A14.364/ Homer, ''Ὀδύσσεια'' 14.364, Scaife ATLAS, Perseus Digital Library]</ref>
: (1.3) [[ἱππικός|ἱππικὸν]] [[δέ|δὲ]] [[μόνος]] [[οὗτος]] [[ἔχω|εἶχεν]], '''[[ἀμφί|ἀμφὶ]]''' [[τετταράκοντα]] [[ἱππεύς|ἱππέας]] → [[tylko]] [[on]] [[mieć|miał]] [[kawaleria|kawalerię]], '''[[około]]''' [[czterdzieści|czterdziestu]] [[jeździec|jeźdźców]]<ref>[https://www.greek-language.gr/digitalResources/ancient_greek/library/browse.html?page=61&text_id=112 Ksenofont, ''Κύρου Ἀνάβασις'' 6.2.16, Κέντρο Ελληνικής Γλώσσας]</ref>
: (1.3) [[ὡς]] [[δέ|δὲ]] '''[[ἀμφί|ἀμφὶ]]''' [[μέσος|μέσας]] [[νύξ|νύκτας]] [[κρατέω|ἐκράτησεν]] [[αὖθις]] [[ὁ|τῶν]] [[πάροδος|παρόδων]] → [[gdy]] [[zaś]] '''[[około]]''' [[północ|północy]] [[ponownie]] [[opanować|opanował]] [[przejście|przejścia]]<ref>[https://www.greek-language.gr/digitalResources/ancient_greek/library/browse.html?page=36&text_id=74 Arrian, ''Ἀλεξάνδρου Ἀνάβασις'' 2.8.2, Κέντρο Ελληνικής Γλώσσας]</ref>
: (1.3) [[καί|καὶ]] [[ἀποθνῄσκω|ἀπέθανον]] [[μέν|μὲν]] [[αὐτός|αὐτῶν]] '''[[ἀμφί|ἀμφὶ]]''' [[ὁ|τοὺς]] [[διακόσιοι|διακοσίους]] → [[i]] [[ginąć|zginęło]] [[z]] [[on|nich]] '''[[około]]''' [[dwieście|dwustu]]<ref>[https://www.greek-language.gr/digitalResources/ancient_greek/library/browse.html?page=97&text_id=74 Arrian, ''Ἀλεξάνδρου Ἀνάβασις'' 4.26.4, Κέντρο Ελληνικής Γλώσσας]</ref>
: (2.1) [[ἐν]] [[δέ|δὲ]] [[κρήνη]] [[νάω|νάει]], '''[[ἀμφί|ἀμφὶ]]''' [[δέ|δὲ]] [[λειμών]] → [[tam]] [[zaś]] [[źródło]] [[płynąć|płynie]], [[a]] '''[[wokół]]''' [[łąka]]<ref>[https://www.greek-language.gr/digitalResources/ancient_greek/library/browse.html?page=48&text_id=133 Homer, ''Ὀδύσσεια'' 6.292, Κέντρο Ελληνικής Γλώσσας]</ref>
: (2.1) '''[[ἀμφί|ἀμφὶ]]''' [[μάλα]] [[φράζω|φράζεσθε]], [[φίλος|φίλοι]] → [[przyjaciel|przyjaciele]], [[rozważać|rozważcie]] [[to]] '''[[ze]] [[wszystek|wszystkich]] [[strona|stron]]'''<ref>[https://www.greek-language.gr/digitalResources/ancient_greek/library/browse.html?page=168&text_id=158 Homer, ''Ἰλιάς'' 18.254, Κέντρο Ελληνικής Γλώσσας]</ref>
: (2.1) [[ὄχθη|ὄχθαι]] [[δέ|δ᾽]] '''[[ἀμφί|ἀμφὶ]]''' [[περί]] [[μέγας|μεγάλ᾽]] [[ἰάχω|ἴαχον]] → [[brzeg|brzegi]] [[zaś]] '''[[zewsząd]] [[wokół]]''' [[głośno]] [[rozbrzmiewać|rozbrzmiewały]]<ref>[https://www.greek-language.gr/digitalResources/ancient_greek/library/browse.html?page=186&text_id=158 Homer, ''Ἰλιάς'' 21.10, Κέντρο Ελληνικής Γλώσσας]</ref>
{{składnia}}
: (1.1–1.3) jako przyimek łączy się z dopełniaczem, celownikiem lub biernikiem; zakres i częstość poszczególnych konstrukcji zależą od okresu, dialektu i kontekstu<ref name="LSJ"/><ref name="Monro"/>
: (1.1) w znaczeniu przestrzennym występuje z dopełniaczem, celownikiem lub biernikiem; u Homera biernik jest szczególnie związany z ruchem lub rozciągłością w przestrzeni<ref name="Monro"/>
: (1.2) ἀμφ᾽ Ἑλένῃ μάχεσθαι („walczyć o Helenę”); εἰπὼν ἀμφ᾽ Ὀδυσῆϊ („powiedziawszy o Odyseuszu”)<ref name="LSJ"/><ref name="Monro"/>
: (1.3) z biernikiem; np. ἀμφὶ τετταράκοντα ἱππέας („około czterdziestu jeźdźców”), ἀμφὶ μέσας νύκτας („około północy”)<ref name="LSJ"/>
: (1.1) οἱ ἀμφί + biernik — osoba wymieniona po ἀμφί wraz z jej otoczeniem, towarzyszami lub zwolennikami; w prozie attyckiej także dana osoba lub jej szkoła, np. οἱ ἀμφὶ Πρωταγόραν („Protagoras i jego szkoła”, „szkoła Protagorasa”)<ref name="LSJ"/>
: (1.2) τὰ ἀμφί + biernik — „sprawy dotyczące…”<ref name="LSJ"/>
: (1.2) ἀμφί τι ἔχειν lub εἶναι ἀμφί τι — „zajmować się czymś”<ref name="LSJ"/>
{{kolokacje}}
{{synonimy}}
{{antonimy}}
{{hiperonimy}}
{{hiponimy}}
{{holonimy}}
{{meronimy}}
{{pokrewne}}
{{frazeologia}}
{{etymologia}}
: związane etymologicznie z [[ἄμφω]] („oba”, „oboje”)<ref name="Monro"/>
{{uwagi}}
: głównie w poezji i prozie jońskiej; w późniejszej grece w dużej mierze zastępowane przez [[περί]]<ref name="LSJ"/>
{{źródła}}
<references/>
k88o2j41amxx3dhzi1etkywo2kmyjl5
ἠδέ
0
967401
8856195
2026-08-12T15:16:52Z
Adamgolebiewski
115991
Utworzono nową stronę
8856195
wikitext
text/x-wiki
== ἠδέ ({{język starogrecki}}) ==
{{transliteracja}}
: ēdé
{{wymowa}}
{{znaczenia}}
''spójnik''
: (1.1) [[i]], [[oraz]]<ref name="LSJ">[https://atlas.perseus.tufts.edu/dictionaries/entry/urn%3Acite2%3Ascaife-viewer%3Adictionaries.v1%3Alsj-n46642/ Henry George Liddell, Robert Scott, ''A Greek-English Lexicon'', red. Henry Stuart Jones, Roderick McKenzie, hasło „ἠδέ”, Scaife ATLAS, Perseus Digital Library]</ref><ref name="Smyth">[https://grammars.alpheios.net/smyth/xhtml/body.1_div1.4_div2.36.html Herbert Weir Smyth, ''A Greek Grammar for Colleges'', § 2867, Alpheios Project]</ref>
{{odmiana}}
{{przykłady}}
: (1.1) [[ἠμέν|ἠμὲν]] [[νέος|νέοι]] '''[[ἠδέ|ἠδὲ]]''' [[γέρων|γέροντες]] → [[zarówno]] [[młody|młodzi]], [[jak]] '''[[i]]''' [[stary|starzy]]<ref>[https://scaife.perseus.org/reader/urn%3Acts%3AgreekLit%3Atlg0012.tlg001.perseus-grc2%3A2.789/ Homer, ''Ἰλιάς'' 2.789, ''Homeri Opera'', red. D.B. Monro, T.W. Allen, Scaife Viewer, Perseus Digital Library]</ref>
: (1.1) [[Ἥρα|Ἥρη]] [[τε|τʼ]] '''[[ἠδέ|ἠδὲ]]''' [[Ποσειδῶν|Ποσειδάων]] [[καί|καὶ]] [[Παλλάς|Παλλὰς]] [[Ἀθήνη]] → [[Hera]] '''[[i]]''' [[Posejdon]] [[i]] [[Pallas]] [[Atena]]<ref>[https://www.homermultitext.org/staging/va-facsimile/msA.19v/ Homer, ''Ἰλιάς'' 1.400, Venetus A (Marciana Gr. Z. 454 = 822), Homer Multitext Project]</ref>
: (1.1) [[ἀμφί|ἀμφὶ]] [[δέ]] [[μιν]] [[φᾶρος]] [[καλός|καλὸν]] [[βάλλω|βάλον]] '''[[ἠδέ|ἠδὲ]]''' [[χιτών|χιτῶνα]] → [[i]] [[zarzucać|zarzucili]] [[na]] [[on|niego]] [[piękny]] [[płaszcz]] '''[[oraz]]''' [[chiton]]<ref>[https://atlas.perseus.tufts.edu/nodes/urn%3Acts%3AgreekLit%3Atlg0012.tlg001.perseus-grc2%3A24.588/ Homer, ''Ἰλιάς'' 24.588, ''Homeri Opera'', red. D.B. Monro, T.W. Allen, Scaife ATLAS, Perseus Digital Library]</ref>
{{składnia}}
: (1.1) [[ἠμέν]] … [[ἠδέ]] … → [[zarówno]] … [[jak]] [[i]] …, [[i]] … [[i]] …<ref name="LSJ"/><ref name="Smyth"/>
: (1.1) [[τε]] … [[ἠδέ]] … → [[i]] … [[i]] …, [[zarówno]] … [[jak]] [[i]] …; konstrukcja funkcjonalnie odpowiada [[τε]] … [[τε]]<ref name="Monro"/>
: (1.1) [[ἠδέ]] [[καί]] → [[i]] [[także]], [[a]] [[także]]<ref name="LSJ"/>
{{kolokacje}}
{{synonimy}}
{{antonimy}}
{{hiperonimy}}
{{hiponimy}}
{{holonimy}}
{{meronimy}}
{{pokrewne}}
{{frazeologia}}
{{etymologia}}
{{uwagi}}
: spójnik charakterystyczny przede wszystkim dla języka poetyckiego; występuje w epice, liryce i tragedii, natomiast nie jest używany w prozie attyckiej<ref name="LSJ"/><ref name="Smyth"/>
{{źródła}}
<references/>
i0d27asjep3qn3ijvuj0ud56th1w66m
8856196
8856195
2026-08-12T15:19:54Z
Adamgolebiewski
115991
8856196
wikitext
text/x-wiki
== ἠδέ ({{język starogrecki}}) ==
{{transliteracja}}
: ēdé
{{wymowa}}
{{znaczenia}}
''spójnik''
: (1.1) [[i]], [[oraz]]<ref name="LSJ">[https://atlas.perseus.tufts.edu/dictionaries/entry/urn%3Acite2%3Ascaife-viewer%3Adictionaries.v1%3Alsj-n46642/ Henry George Liddell, Robert Scott, ''A Greek-English Lexicon'', red. Henry Stuart Jones, Roderick McKenzie, hasło „ἠδέ”, Scaife ATLAS, Perseus Digital Library]</ref><ref name="Smyth">[https://grammars.alpheios.net/smyth/xhtml/body.1_div1.4_div2.36.html Herbert Weir Smyth, ''A Greek Grammar for Colleges'', § 2867, Alpheios Project]</ref>
{{odmiana}}
{{przykłady}}
: (1.1) [[ἠμέν|ἠμὲν]] [[νέος|νέοι]] '''[[ἠδέ|ἠδὲ]]''' [[γέρων|γέροντες]] → [[zarówno]] [[młody|młodzi]], [[jak]] '''[[i]]''' [[stary|starzy]]<ref>[https://scaife.perseus.org/reader/urn%3Acts%3AgreekLit%3Atlg0012.tlg001.perseus-grc2%3A2.789/ Homer, ''Ἰλιάς'' 2.789, ''Homeri Opera'', red. D.B. Monro, T.W. Allen, Scaife Viewer, Perseus Digital Library]</ref>
: (1.1) [[Ἥρα|Ἥρη]] [[τε|τʼ]] '''[[ἠδέ|ἠδὲ]]''' [[Ποσειδῶν|Ποσειδάων]] [[καί|καὶ]] [[Παλλάς|Παλλὰς]] [[Ἀθήνη]] → [[Hera]] '''[[i]]''' [[Posejdon]] [[i]] [[Pallas]] [[Atena]]<ref>[https://www.homermultitext.org/staging/va-facsimile/msA.19v/ Homer, ''Ἰλιάς'' 1.400, Venetus A (Marciana Gr. Z. 454 = 822), Homer Multitext Project]</ref>
: (1.1) [[ἀμφί|ἀμφὶ]] [[δέ]] [[μιν]] [[φᾶρος]] [[καλός|καλὸν]] [[βάλλω|βάλον]] '''[[ἠδέ|ἠδὲ]]''' [[χιτών|χιτῶνα]] → [[i]] [[zarzucać|zarzucili]] [[na]] [[on|niego]] [[piękny]] [[płaszcz]] '''[[oraz]]''' [[chiton]]<ref>[https://atlas.perseus.tufts.edu/nodes/urn%3Acts%3AgreekLit%3Atlg0012.tlg001.perseus-grc2%3A24.588/ Homer, ''Ἰλιάς'' 24.588, ''Homeri Opera'', red. D.B. Monro, T.W. Allen, Scaife ATLAS, Perseus Digital Library]</ref>
{{składnia}}
: (1.1) [[ἠμέν]] … [[ἠδέ]] … → [[zarówno]] … [[jak]] [[i]] …, [[i]] … [[i]] …<ref name="LSJ"/><ref name="Smyth"/>
: (1.1) [[τε]] … [[ἠδέ]] … → [[i]] … [[i]] …, [[zarówno]] … [[jak]] [[i]] …<ref name="Monro">[https://dcc.dickinson.edu/grammar/monro/%CF%84%CE%B5 D.B. Monro, ''A Grammar of the Homeric Dialect'', § 331, Dickinson College Commentaries]</ref>
: (1.1) [[ἠδέ]] [[καί]] → [[i]] [[także]], [[a]] [[także]]<ref name="LSJ"/>
{{kolokacje}}
{{synonimy}}
{{antonimy}}
{{hiperonimy}}
{{hiponimy}}
{{holonimy}}
{{meronimy}}
{{pokrewne}}
{{frazeologia}}
{{etymologia}}
{{uwagi}}
: spójnik charakterystyczny przede wszystkim dla języka poetyckiego; występuje w epice, liryce i tragedii, natomiast nie jest używany w prozie attyckiej<ref name="LSJ"/><ref name="Smyth"/>
{{źródła}}
<references/>
sti5e2on1uweusra2adz4jzj193fadj
ἠμέν
0
967402
8856197
2026-08-12T15:28:08Z
Adamgolebiewski
115991
Utworzono nową stronę
8856197
wikitext
text/x-wiki
== ἠμέν ({{język starogrecki}}) ==
{{transliteracja}}
: ēmén
{{wymowa}}
{{znaczenia}}
''spójnik''
: (1.1) ''epicki'' [[zarówno]] … [[jak]] [[i]] …<ref name="LSJ">[https://atlas.perseus.tufts.edu/dictionaries/entry/urn%3Acite2%3Ascaife-viewer%3Adictionaries.v1%3Alsj-n46965/ Henry George Liddell, Robert Scott, ''A Greek-English Lexicon'', red. Henry Stuart Jones, Roderick McKenzie, hasło „ἠμέν”, Scaife ATLAS, Perseus Digital Library]</ref>
{{odmiana}}
{{przykłady}}
: (1.1) [[λίσσομαι]] '''[[ἠμέν|ἠμὲν]]''' [[Ζεύς|Ζηνὸς]] [[Ὀλύμπιος|Ὀλυμπίου]] [[ἠδέ|ἠδὲ]] [[Θέμις|Θέμιστος]] → [[błagać|błagam]] [[wy|was]] '''[[zarówno]]''' [[na]] [[Zeus|Zeusa]] [[olimpijski|Olimpijskiego]], [[jak]] [[i]] [[na]] [[Temida|Temidę]]<ref>[https://dcc.dickinson.edu/homer-odyssey/ii-39%E2%80%9383 Homer, ''Ὀδύσσεια'' 2.68, Dickinson College Commentaries]</ref>
: (1.1) [[Μέντωρ|Μέντορι]] [[εἴδομαι|εἰδομένη]] '''[[ἠμέν|ἠμὲν]]''' [[δέμας]] [[ἠδέ|ἠδὲ]] [[καί|καὶ]] [[αὐδή|αὐδήν]] → [[podobny|podobna]] [[do]] [[Mentor|Mentora]] '''[[zarówno]]''' [[postać|postacią]], [[jak]] [[i]] [[głos|głosem]]<ref>[https://dcc.dickinson.edu/homer-odyssey/ii-267%E2%80%93320 Homer, ''Ὀδύσσεια'' 2.268, Dickinson College Commentaries]</ref>
: (1.1) '''[[ἠμέν|ἠμὲν]]''' [[κυδαίνω|κυδῆναι]] [[θνητός|θνητὸν]] [[βροτός|βροτὸν]] [[ἠδέ|ἠδὲ]] [[κακόω|κακῶσαι]] → '''[[zarówno]]''' [[wsławiać|wsławić]] [[śmiertelny|śmiertelnego]] [[człowiek|człowieka]], [[jak]] [[i]] [[krzywdzić|skrzywdzić]] [[on|go]]<ref>[https://dcc.dickinson.edu/homer-odyssey/xvi-186%E2%80%93224 Homer, ''Ὀδύσσεια'' 16.212, Dickinson College Commentaries]</ref>
{{składnia}}
: (1.1) [[ἠμέν]] … [[ἠδέ]] … → [[zarówno]] … [[jak]] [[i]] …, [[i]] … [[i]] …<ref name="LSJ"/><ref name="Monro">[https://dcc.dickinson.edu/grammar/monro/%E1%BC%A6 D.B. Monro, ''A Grammar of the Homeric Dialect'', § 338, Dickinson College Commentaries]</ref>
{{kolokacje}}
{{synonimy}}
{{antonimy}}
{{hiperonimy}}
{{hiponimy}}
{{holonimy}}
{{meronimy}}
{{pokrewne}}
: [[ἠδέ]]
{{frazeologia}}
{{etymologia}}
: [[ἦ]] + [[μέν]]<ref name="LSJ"/>
{{uwagi}}
{{źródła}}
<references/>
gpgoivf5ouctcav7e748rr6rtnipaqf
Wikisłownikarz:OkuRin/Indeks:Interlingua - Części ciała
2
967403
8856200
2026-08-12T15:38:10Z
OkuRin
62517
Utworzono nową stronę
8856200
wikitext
text/x-wiki
{{części ciała
|język indeksu=interlingua
|biceps=[[bicipite]]
|ciało=[[corpolar]]
|głowa=[[capite]]
|kciuk=[[pollice]]
|krew=[[sanguine]]
|łokieć=[[cubito]]
|mały palec=([[digito]]) [[auricular]]
|mięsień=[[musculo]]
|nadgarstek=[[carpo]]
|noga=[[gamba]]
|pacha=[[axilla]]
|palec=[[digito]]
|palec serdeczny=([[digito]]) [[annular]]
|palec środkowy=[[digito]] [[medie]]
|palec wskazujący=([[digito]]) [[indice]]
|paznokieć=[[ungula]], [[ungue]]
|przedramię=[[antebracio]]
|przepona=[[diaphragma]]
|ramię=[[bracio]]
|ręka=[[mano]]
|skóra=[[pelle]]
|szyja=[[collo]]
|ścięgno=[[tendine]]
|tułów=[[torso]]
}}
8aerj3o0dve01tg5xlkxyxza59dl716
8856201
8856200
2026-08-12T15:56:29Z
OkuRin
62517
8856201
wikitext
text/x-wiki
{{części ciała
|język indeksu=interlingua
|biceps=[[bicipite]]
|chrząstka=[[cartilagine]], [[chondro]]
|ciało=[[corpolar]]
|głowa=[[capite]]
|kciuk=[[pollice]]
|komórka=[[cellular]]
|krew=[[sanguine]]
|łokieć=[[cubito]]
|mały palec=([[digito]]) [[auricular]]
|mięsień=[[musculo]]
|nadgarstek=[[carpo]]
|noga=[[gamba]]
|pacha=[[axilla]]
|palec=[[digito]]
|palec serdeczny=([[digito]]) [[annular]]
|palec środkowy=[[digito]] [[medie]]
|palec wskazujący=([[digito]]) [[indice]]
|paznokieć=[[ungula]], [[ungue]]
|przedramię=[[antebracio]]
|przepona=[[diaphragma]]
|ramię=[[bracio]]
|ręka=[[mano]]
|skóra=[[pelle]]
|staw=[[articulation]]
|szyja=[[collo]]
|ścięgno=[[tendine]]
|tułów=[[torso]]
}}
5ivku18804ew2n2mhwyafl3n0ej3lop
8856207
8856201
2026-08-12T16:19:43Z
OkuRin
62517
Podstawowe części ciała, ogólne słownictwo anatomiczne
8856207
wikitext
text/x-wiki
{{części ciała
|język indeksu=interlingua
|biceps=[[bicipite]]
|chrząstka=[[cartilagine]], [[chondro]]
|ciało=[[corporar]]
|głowa=[[capite]]
|kciuk=[[pollice]]
|komórka=[[cellular]]
|krew=[[sanguine]]
|krosta=[[pustula]]
|łokieć=[[cubito]]
|mały palec=([[digito]]) [[auricular]]
|mięsień=[[musculo]]
|nadgarstek=[[carpo]]
|noga=[[gamba]]
|pacha=[[axilla]]
|palec=[[digito]]
|palec serdeczny=([[digito]]) [[annular]]
|palec środkowy=[[digito]] [[medie]]
|palec wskazujący=([[digito]]) [[indice]]
|paznokieć=[[ungula]], [[ungue]]
|pieg=[[ephelide]]
|przeciwciało=[[anticorpore]]
|przedramię=[[antebracio]]
|przepona=[[diaphragma]]
|ramię=[[bracio]]
|ręka=[[mano]]
|skóra=[[pelle]]
|staw=[[articulation]]
|szyja=[[collo]]
|ścięgno=[[tendine]]
|tętnica=[[arteria]]
|tułów=[[torso]]
|układ pokarmowy=[[systema]] [[digestive]]
|żyła=[[vena]]
}}
ity7iid6x4k3zwni4prkdtqxxxkkm72
8856214
8856207
2026-08-12T17:19:11Z
OkuRin
62517
Część głowy
8856214
wikitext
text/x-wiki
{{części ciała
|język indeksu=interlingua
|biceps=[[bicipite]]
|chrząstka=[[cartilagine]], [[chondro]]
|ciało=[[corporar]]
|czoło=[[fronte]]
|gałka oczna=[[bulbo]] [[del]] [[oculo]] / [[globo]] [[del]] [[oculo]]
|głowa=[[capite]]
|kciuk=[[pollice]]
|komórka=[[cellular]]
|krew=[[sanguine]]
|krosta=[[pustula]]
|łokieć=[[cubito]]
|mały palec=([[digito]]) [[auricular]]
|mięsień=[[musculo]]
|nadgarstek=[[carpo]]
|noga=[[gamba]]
|oko=[[oculo]]
|pacha=[[axilla]]
|palec=[[digito]]
|palec serdeczny=([[digito]]) [[annular]]
|palec środkowy=[[digito]] [[medie]]
|palec wskazujący=([[digito]]) [[indice]]
|paznokieć=[[ungula]], [[ungue]]
|pieg=[[ephelide]]
|przeciwciało=[[anticorpore]]
|przedramię=[[antebracio]]
|przepona=[[diaphragma]]
|ramię=[[bracio]]
|ręka=[[mano]]
|skóra=[[pelle]]
|skroń=[[tempora]]
|staw=[[articulation]]
|szyja=[[collo]]
|ścięgno=[[tendine]]
|tętnica=[[arteria]]
|tułów=[[torso]]
|twarz=[[facie]]
|układ pokarmowy=[[systema]] [[digestive]]
|zmarszczka=[[ruga]]
|źrenica=[[pupilla]]
|żyła=[[vena]]
}}
bqg0bed2s93312b5ndqh107ibom8isb
8856233
8856214
2026-08-12T17:53:09Z
OkuRin
62517
kolejne części głowy
8856233
wikitext
text/x-wiki
{{części ciała
|język indeksu=interlingua
|biceps=[[bicipite]]
|brew=[[supercilio]]
|chrząstka=[[cartilagine]], [[chondro]]
|ciało=[[corporar]]
|czoło=[[fronte]]
|gałka oczna=[[bulbo]] [[del]] [[oculo]] / [[globo]] [[del]] [[oculo]]
|głowa=[[capite]]
|kciuk=[[pollice]]
|komórka=[[cellular]]
|krew=[[sanguine]]
|krosta=[[pustula]]
|łokieć=[[cubito]]
|mały palec=([[digito]]) [[auricular]]
|mięsień=[[musculo]]
|nadgarstek=[[carpo]]
|noga=[[gamba]]
|nos=[[naso]]
|nozdrze=[[nare]]
|oko=[[oculo]]
|pacha=[[axilla]]
|palec=[[digito]]
|palec serdeczny=([[digito]]) [[annular]]
|palec środkowy=[[digito]] [[medie]]
|palec wskazujący=([[digito]]) [[indice]]
|paznokieć=[[ungula]], [[ungue]]
|pieg=[[ephelide]]
|policzek=[[gena]]
|powieka=[[palpebra]]
|przeciwciało=[[anticorpore]]
|przedramię=[[antebracio]]
|przegroda nosowa=[[septo]] [[nasal]]
|przepona=[[diaphragma]]
|ramię=[[bracio]]
|ręka=[[mano]]
|rzęsa=[[cilio]]
|siatkówka=[[retina]]
|skóra=[[pelle]]
|skroń=[[tempora]]
|staw=[[articulation]]
|szyja=[[collo]]
|ścięgno=[[tendine]]
|tęczówka=[[iris]]
|tętnica=[[arteria]]
|tułów=[[torso]]
|twarz=[[facie]]
|układ pokarmowy=[[systema]] [[digestive]]
|usta=[[bucca]]
|warga=[[labio]]
|ząb=[[dente]]
|zmarszczka=[[ruga]]
|źrenica=[[pupilla]]
|żyła=[[vena]]
}}
rxn98v0wl4anqom47hcp2k2kbq04tvb
8856258
8856233
2026-08-12T18:18:26Z
OkuRin
62517
głowa cd
8856258
wikitext
text/x-wiki
{{części ciała
|język indeksu=interlingua
|biceps=[[bicipite]]
|brew=[[supercilio]]
|chrząstka=[[cartilagine]], [[chondro]]
|ciało=[[corporar]]
|czoło=[[fronte]]
|dziąsło=[[gingiva]]
|gałka oczna=[[bulbo]] [[del]] [[oculo]] / [[globo]] [[del]] [[oculo]]
|gardło=[[pharinge]], [[pharinx]]
|głowa=[[capite]]
|grdyka=, [[pomo]] [[de]] [[Adam]]
|język=[[lingua]]
|kciuk=[[pollice]]
|komórka=[[cellular]]
|krew=[[sanguine]]
|krosta=[[pustula]]
|łokieć=[[cubito]]
|mały palec=([[digito]]) [[auricular]]
|mięsień=[[musculo]]
|nadgarstek=[[carpo]]
|noga=[[gamba]]
|nos=[[naso]]
|nozdrze=[[nare]]
|oko=[[oculo]]
|oskrzele=[[broncho]]
|pacha=[[axilla]]
|palec=[[digito]]
|palec serdeczny=([[digito]]) [[annular]]
|palec środkowy=[[digito]] [[medie]]
|palec wskazujący=([[digito]]) [[indice]]
|paznokieć=[[ungula]], [[ungue]]
|pieg=[[ephelide]]
|podniebienie=[[palato]]
|policzek=[[gena]]
|powieka=[[palpebra]]
|przeciwciało=[[anticorpore]]
|przedramię=[[antebracio]]
|przegroda nosowa=[[septo]] [[nasal]]
|przełyk=[[esophago]]
|przepona=[[diaphragma]]
|ramię=[[bracio]]
|ręka=[[mano]]
|rzęsa=[[cilio]]
|siatkówka=[[retina]]
|skóra=[[pelle]]
|skroń=[[tempora]]
|staw=[[articulation]]
|szyja=[[collo]]
|ścięgno=[[tendine]]
|tchawica=[[trachea]]
|tęczówka=[[iris]]
|tętnica=[[arteria]]
|tułów=[[torso]]
|twarz=[[facie]]
|układ pokarmowy=[[systema]] [[digestive]]
|usta=[[bucca]]
|warga=[[labio]]
|zatoki czołowe=[[sino]]s [[frontal]]
|ząb=[[dente]]
|zmarszczka=[[ruga]]
|źrenica=[[pupilla]]
|żyła=[[vena]]
}}
k1t4yqre1h0b67vl7993jvsdrevjx8b
8856261
8856258
2026-08-12T18:23:05Z
OkuRin
62517
poprawa ciała
8856261
wikitext
text/x-wiki
{{części ciała
|język indeksu=interlingua
|biceps=[[bicipite]]
|brew=[[supercilio]]
|chrząstka=[[cartilagine]], [[chondro]]
|ciało=[[corpore]]
|czoło=[[fronte]]
|dziąsło=[[gingiva]]
|gałka oczna=[[bulbo]] [[del]] [[oculo]] / [[globo]] [[del]] [[oculo]]
|gardło=[[pharinge]], [[pharinx]]
|głowa=[[capite]]
|grdyka=, [[pomo]] [[de]] [[Adam]]
|język=[[lingua]]
|kciuk=[[pollice]]
|komórka=[[cellular]]
|krew=[[sanguine]]
|krosta=[[pustula]]
|łokieć=[[cubito]]
|mały palec=([[digito]]) [[auricular]]
|mięsień=[[musculo]]
|nadgarstek=[[carpo]]
|noga=[[gamba]]
|nos=[[naso]]
|nozdrze=[[nare]]
|oko=[[oculo]]
|oskrzele=[[broncho]]
|pacha=[[axilla]]
|palec=[[digito]]
|palec serdeczny=([[digito]]) [[annular]]
|palec środkowy=[[digito]] [[medie]]
|palec wskazujący=([[digito]]) [[indice]]
|paznokieć=[[ungula]], [[ungue]]
|pieg=[[ephelide]]
|podniebienie=[[palato]]
|policzek=[[gena]]
|powieka=[[palpebra]]
|przeciwciało=[[anticorpore]]
|przedramię=[[antebracio]]
|przegroda nosowa=[[septo]] [[nasal]]
|przełyk=[[esophago]]
|przepona=[[diaphragma]]
|ramię=[[bracio]]
|ręka=[[mano]]
|rzęsa=[[cilio]]
|siatkówka=[[retina]]
|skóra=[[pelle]]
|skroń=[[tempora]]
|staw=[[articulation]]
|szyja=[[collo]]
|ścięgno=[[tendine]]
|tchawica=[[trachea]]
|tęczówka=[[iris]]
|tętnica=[[arteria]]
|tułów=[[torso]]
|twarz=[[facie]]
|układ pokarmowy=[[systema]] [[digestive]]
|usta=[[bucca]]
|warga=[[labio]]
|zatoki czołowe=[[sino]]s [[frontal]]
|ząb=[[dente]]
|zmarszczka=[[ruga]]
|źrenica=[[pupilla]]
|żyła=[[vena]]
}}
6um46ct5yhj92v4t1mkhtx5h9r4gqia
Volinija
0
967405
8856215
2026-08-12T17:21:37Z
~2026-44114-85
116368
Utworzono nową stronę
8856215
wikitext
text/x-wiki
== Volinija ({{język słoweński}}) ==
{{wymowa}}
{{znaczenia}}
''rzeczownik, rodzaj żeński''
: (1.1) {{geogr}} [[Wołyń]]<ref>{{ZRCSAZU}}</ref>
{{odmiana}}
{{przykłady}}
{{składnia}}
{{kolokacje}}
{{synonimy}}
{{antonimy}}
{{hiperonimy}}
{{hiponimy}}
{{holonimy}}
{{meronimy}}
{{pokrewne}}
{{frazeologia}}
{{etymologia}}
{{uwagi}}
{{źródła}}
<references />
l8p2g1sw1a7xjh3er7e0bupmfvp4oxh
Volhínia
0
967406
8856217
2026-08-12T17:34:04Z
~2026-44114-85
116368
Utworzono nową stronę
8856217
wikitext
text/x-wiki
== Volhínia ({{język węgierski}}) ==
{{wymowa}}
{{znaczenia}}
''rzeczownik''
: (1.1) {{geogr}} [[Wołyń]]
{{odmiana}}
{{przykłady}}
{{składnia}}
{{kolokacje}}
{{synonimy}}
{{antonimy}}
{{hiperonimy}}
{{hiponimy}}
{{holonimy}}
{{meronimy}}
{{pokrewne}}
{{frazeologia}}
{{etymologia}}
{{uwagi}}
{{źródła}}
iqi8ml9d3ndt4k0q7yjh8rkcuq5jsbn
εἶπον
0
967407
8856234
2026-08-12T17:57:25Z
Adamgolebiewski
115991
Utworzono nową stronę
8856234
wikitext
text/x-wiki
== εἶπον ({{język starogrecki}}) ==
{{transliteracja}}
: eîpon
{{wymowa}}
{{znaczenia}}
''czasownik''
: (1.1) [[powiedzieć]], [[rzec]], [[mówić]]<ref name="LSJ">[https://atlas.perseus.tufts.edu/dictionaries/entry/urn%3Acite2%3Ascaife-viewer%3Adictionaries.v1%3Alsj-n31161/ Henry George Liddell, Robert Scott, ''A Greek-English Lexicon'', red. Henry Stuart Jones, Roderick McKenzie, hasło „εἶπον”, Scaife ATLAS, Perseus Digital Library]</ref>
: (1.2) [[recytować]] [[wiersz|wiersze]]<ref name="LSJ"/>
: (1.3) [[zwrócić]] [[się]] [[do]] [[ktoś|kogoś]], [[zagadnąć]]<ref name="LSJ"/>
: (1.4) [[wymienić]], [[wspomnieć]], [[nazywać]], [[określać]]; [[powiedzieć]] [[o]] [[ktoś|kimś]], [[że]]…<ref name="LSJ"/>
: (1.5) ''poetycko'' [[opiewać]], [[sławić]]<ref name="LSJ"/>
: (1.6) [[nakazać]], [[polecić]], [[kazać]]<ref name="LSJ"/>
: (1.7) ''na zgromadzeniu'' [[zgłosić]], [[przedłożyć]], [[zaproponować]] [[wniosek]] lub [[uchwała|uchwałę]]<ref name="LSJ"/>
: (1.8) ''w kontekście sądowym'' [[przedstawiać]], [[prowadzić]] [[sprawa|sprawę]] [[sądowy|sądową]]<ref name="LSJ"/>
: (1.9) [[obiecać]], [[zaoferować]]<ref name="LSJ"/>
{{odmiana}}
: (1.1–1.9) czasownik nieregularny; [[εἶπον]], jest formą aorystu drugiego i reprezentuje jego cały system odmiany. Aoryst oznacza przeszłość zasadniczo w trybie oznajmującym; jego formy w innych trybach mogą odnosić się także do teraźniejszości lub przyszłości. Poszczególne czasy czasownika „mówić” tworzą się od różnych tematów, m.in. [[λέγω]] (czas teraźniejszy), [[ἐρῶ]] (czas przyszły), [[εἶπον]] (aoryst), [[εἴρηκα]] (perfectum).<ref>[https://dcc.dickinson.edu/greek-core/%CE%BB%CE%AD%CE%B3%CF%89-%E1%BC%90%CF%81%E1%BF%B6-%CE%B5%E1%BC%B6%CF%80%CE%BF%CE%BD-%CE%B5%E1%BC%B4%CF%81%CE%B7%CE%BA%CE%B1-%CE%BB%CE%AD%CE%BB%CE%B5%CE%B3%CE%BC%CE%B1%CE%B9-%E1%BC%90%CE%BB%CE%AD%CF%87%CE%B8%CE%B7%CE%BD-and-%E1%BC%90%CF%81%CF%81%CE%AE%CE%B8%CE%B7%CE%BD ''Greek Core Vocabulary'', hasło „λέγω, ἐρῶ, εἶπον, εἴρηκα, λέλεγμαι, ἐλέχθην and ἐρρήθην”, Dickinson College Commentaries]</ref><ref name="Smyth">[https://grammars.alpheios.net/smyth/xhtml/body.1_div1.2_div2.10.html Herbert Weir Smyth, ''A Greek Grammar for Colleges'', §§ 544–549, Alpheios Project]</ref><ref name="Goodell">[https://dcc.dickinson.edu/grammar/goodell/%CF%89-conjugation-mute-verbs-formative-vowel-or-thematic-aorist Thomas Dwight Goodell, ''A School Grammar of Attic Greek'', §§ 347–351, Dickinson College Commentaries]</ref>
{{przykłady}}
: (1.1) [[ὡς|ὣς]] '''[[εἶπον|εἰπὼν]]''' → [[tak]] '''[[powiedzieć|powiedziawszy]]'''<ref>[https://www.greek-language.gr/digitalResources/ancient_greek/library/browse.html?page=2&text_id=158 Homer, ''Ἰλιάς'' 1.68, Κέντρο Ελληνικής Γλώσσας]</ref>
: (1.1) [[ἀλλά|ἀλλ᾽]] [[ἄγω|ἄγε]] [[ἐγώ|μοι]] [[ὅδε|τόδε]] '''[[εἶπον|εἰπὲ]]''' → [[ale]] [[chodzić|chodź]], '''[[powiedzieć|powiedz]]''' [[ja|mi]] [[to]]<ref>[https://www.greek-language.gr/digitalResources/ancient_greek/library/browse.html?page=90&text_id=158 Homer, ''Ἰλιάς'' 10.384, Κέντρο Ελληνικής Γλώσσας]</ref>
: (1.1) [[ἐπεί|ἐπεὶ]] [[κατά|κατὰ]] [[μοῖρα|μοῖραν]] '''[[εἶπον|ἔειπες]]''' → [[skoro]] '''[[powiedzieć|powiedziałeś]]''' [[jak]] [[należeć|należy]]<ref>[https://www.greek-language.gr/digitalResources/ancient_greek/library/browse.html?page=75&text_id=158 Homer, ''Ἰλιάς'' 9.59, Κέντρο Ελληνικής Γλώσσας]</ref>
: (1.2) [[ὅταν]] [[εὖ]] '''[[εἶπον|εἴπῃς]]''' [[ἔπος|ἔπη]] → [[gdy]] [[dobrze]] '''[[recytować|recytujesz]]''' [[wers|wersy]]<ref>[https://www.greek-language.gr/digitalResources/ancient_greek/library/browse.html?page=5&text_id=106 Platon, ''Ἴων'' 535b, Κέντρο Ελληνικής Γλώσσας]</ref>
: (1.3) [[δή|δὴ]] [[τότε]] [[Πουλυδάμας]] [[θρασύς|θρασὺν]] [[Ἕκτωρ|Ἕκτορα]] '''[[εἶπον|εἶπε]]''' [[παρίστημι|παραστάς]] → [[wtedy]] [[Polydamas]], [[stanąć|stanąwszy]] [[obok]], '''[[zwrócić|zwrócił]] [[się]] [[do]]''' [[śmiały|śmiałego]] [[Hektor|Hektora]]<ref>[https://www.greek-language.gr/digitalResources/ancient_greek/library/browse.html?page=107&text_id=158 Homer, ''Ἰλιάς'' 12.210, Κέντρο Ελληνικής Γλώσσας]</ref>
: (1.3) [[μέγας|μέγα]] [[δέ|δ᾽]] [[Ἕκτωρ|Ἕκτορα]] '''[[εἶπον|εἶπε]]''' [[βοάω|βοήσας]] → [[głośno]] [[zawołać|zawoławszy]], '''[[zwrócić|zwrócił]] [[się]] [[do]]''' [[Hektor|Hektora]]<ref>[https://www.greek-language.gr/digitalResources/ancient_greek/library/browse.html?page=157&text_id=158 Homer, ''Ἰλιάς'' 17.334, Κέντρο Ελληνικής Γλώσσας]</ref>
: (1.3) [[καί|καὶ]] [[τότε|τότ᾽]] [[ἄρα|ἄρ᾽]] [[Ἕκτωρ|Ἕκτορα]] '''[[εἶπον|εἶπε]]''' [[παρίστημι|παραστὰς]] [[Φοῖβος]] [[Ἀπόλλων]] → [[i]] [[wtedy]] [[Febus]] [[Apollo]], [[stanąć|stanąwszy]] [[obok]], '''[[zwrócić|zwrócił]] [[się]] [[do]]''' [[Hektor|Hektora]]<ref>[https://www.greek-language.gr/digitalResources/ancient_greek/library/browse.html?page=184&text_id=158 Homer, ''Ἰλιάς'' 20.375, Κέντρο Ελληνικής Γλώσσας]</ref>
: (1.4) [[Ἀγαμέμνων|Ἀγαμέμνονα]] '''[[εἶπον|εἴπῃς]]''' → [[Agamemnon|Agamemnona]] '''[[wymienić|wymienisz]]'''<ref>[https://www.greek-language.gr/digitalResources/ancient_greek/library/browse.html?page=2&text_id=158 Homer, ''Ἰλιάς'' 1.90, Κέντρο Ελληνικής Γλώσσας]</ref>
: (1.4) [[πολύς|πολλοί]] [[τε]] [[μιν]] [[ἐσθλός|ἐσθλὸν]] '''[[εἶπον|ἔειπον]]''' → [[wiele|wielu]] '''[[nazywać|nazywało]]''' [[on|go]] [[szlachetny|szlachetnym]]<ref>[https://www.greek-language.gr/digitalResources/ancient_greek/library/browse.html?page=146&text_id=133 Homer, ''Ὀδύσσεια'' 19.334, Κέντρο Ελληνικής Γλώσσας]</ref>
: (1.4) [[καί|καί]] [[ποτέ]] [[τίς|τις]] '''[[εἶπον|εἴποι]]''' „[[πατήρ|πατρός]] [[γε|γ᾽]] [[ὅδε]] [[πολύς|πολλὸν]] [[ἀμείνων]]” → [[i]] [[kiedyś]] [[ktoś]] '''[[powiedzieć|powie]]''': „[[ten]] [[jest]] [[znacznie]] [[lepszy]] [[od]] [[ojciec|ojca]]”<ref>[https://www.greek-language.gr/digitalResources/ancient_greek/library/browse.html?page=57&text_id=158 Homer, ''Ἰλιάς'' 6.479, Κέντρο Ελληνικής Γλώσσας]</ref>
: (1.5) [[καί|καὶ]] [[ὁ|τὰν]] [[Αἴας|Αἴαντος]] [[ναύμαχος|ναύμαχον]] '''[[εἶπον|εἶπε]]''' [[βία|βίαν]] → [[i]] '''[[opiewać|opiewał]]''' [[męstwo]] [[Ajaks|Ajaksa]] [[walczyć|walczącego]] [[przy]] [[okręt|okrętach]]<ref>[https://anthologiagraeca.org/passages/urn%3Acts%3AgreekLit%3Atlg7000.tlg001.ag%3A7.2/ Antypater z Sydonu, ''Anthologia Graeca'' 7.2.6, Anthologia Graeca Project]</ref>
: (1.6) '''[[εἶπον|εἴπω]]''' [[δέ|δὲ]] [[γυνή|γυναιξὶ]] [[δεῖπνον]] [[ἐν|ἐνὶ]] [[μέγαρον|μεγάροις]] [[τεύχω|τετυκεῖν]] → [[ja]] [[zaś]] '''[[nakazać|nakażę]]''' [[kobieta|kobietom]] [[przygotować]] [[posiłek]] [[w]] [[pałac|pałacu]]<ref>[https://www.greek-language.gr/digitalResources/ancient_greek/library/browse.html?page=110&text_id=133 Homer, ''Ὀδύσσεια'' 15.76–77, Κέντρο Ελληνικής Γλώσσας]</ref>
: (1.6) [[Ἀρήτη]] [[δέ|δὲ]] [[μετά|μετὰ]] [[δμῳή|δμῳῇσιν]] '''[[εἶπον|ἔειπεν]]''' [[ἀμφί|ἀμφὶ]] [[πῦρ|πυρὶ]] [[ἵστημι|στῆσαι]] [[τρίπους|τρίποδα]] [[μέγας|μέγαν]] → [[Arete]] [[zaś]] '''[[nakazać|nakazała]]''' [[służąca|służącym]] [[ustawić]] [[wielki]] [[trójnóg]] [[przy]] [[ogień|ogniu]]<ref>[https://www.greek-language.gr/digitalResources/ancient_greek/library/browse.html?page=60&text_id=133 Homer, ''Ὀδύσσεια'' 8.433–434, Κέντρο Ελληνικής Γλώσσας]</ref>
: (1.6) '''[[εἶπον]]''' … [[ὁ|τὰς]] [[παῖς|παῖδας]] [[ὡς]] [[ταχύς|τάχιστα]] [[δεῦρο|δεῦρ᾽]] [[ἄγω|ἄγειν]] [[τις|τινά]] → '''[[nakazać|nakazałem]]''' [[ktoś|komuś]] [[jak]] [[najszybciej]] [[przyprowadzić]] [[tu]] [[dziewczyna|dziewczęta]]<ref>[https://www.greek-language.gr/digitalResources/ancient_greek/library/browse.html?page=20&text_id=9 Sofokles, ''Οἰδίπους ἐπὶ Κολωνῷ'' 932–933, Κέντρο Ελληνικής Γλώσσας]</ref>
: (1.7) [[τίς]] '''[[εἶπον|εἰπὼν]]''' [[ὁ|τὰ]] [[βέλτιστος|βέλτισθ᾽]] [[ὑπέρ|ὑπὲρ]] [[σύ|ὑμῶν]] → [[kto]] '''[[przedstawić|przedstawi]]''' [[najlepszy|najlepszą]] [[propozycja|propozycję]] [[dla]] [[wy|was]]<ref>[https://www.greek-language.gr/digitalResources/ancient_greek/library/browse.html?page=3&text_id=49 Demostenes, ''Ὀλυνθιακὸς γ΄'' 12, Κέντρο Ελληνικής Γλώσσας]</ref>
: (1.7) '''[[εἶπον|εἰπεῖν]]''' [[ὁ|τὰ]] [[δεῖ|δέοντα]] → '''[[przedstawić]]''' [[to]], [[co]] [[należeć|należy]]<ref>[https://www.greek-language.gr/digitalResources/ancient_greek/library/browse.html?page=4&text_id=49 Demostenes, ''Ὀλυνθιακὸς γ΄'' 15, Κέντρο Ελληνικής Γλώσσας]</ref>
: (1.7) [[Λάχης]] '''[[εἶπον|εἶπε]]''' … [[ποιέω|ποιεῖσθαι]] [[ὁ|τὴν]] [[ἐκεχειρία|ἐκεχειρίαν]] → [[Laches]] '''[[zaproponować|zaproponował]]''' [[zawrzeć]] [[rozejm]]<ref>[https://www.greek-language.gr/digitalResources/ancient_greek/library/browse.html?page=152&text_id=73 Tukidydes, ''Ἱστορίαι'' 4.118.11, Κέντρο Ελληνικής Γλώσσας]</ref>
: (1.8) [[ὅς|ὃς]] [[μετά|μετὰ]] [[ὁ|τοῖσι]] [[δίκη|δίκην]] [[ἰθύς|ἰθύντατα]] '''[[εἶπον|εἴποι]]''' → [[kto]] [[spośród]] [[on|nich]] '''[[przedstawić|przedstawiłby]]''' [[sprawa|sprawę]] [[najbardziej]] [[sprawiedliwie]]<ref>[https://www.greek-language.gr/digitalResources/ancient_greek/library/browse.html?page=171&text_id=158 Homer, ''Ἰλιάς'' 18.508, Κέντρο Ελληνικής Γλώσσας]</ref>
: (1.8) [[εἰ|εἴ]] [[που]] [[δικίδιον]] '''[[εἶπον|εἶπας]]''' [[εὖ]] [[κατά|κατὰ]] [[ξένος|ξένου]] [[μέτοικος|μετοίκου]] → [[jeśli]] [[kiedyś]] '''[[prowadzić|prowadziłeś]]''' [[dobrze]] [[drobny|drobną]] [[sprawa|sprawę]] [[przeciw]] [[cudzoziemski|cudzoziemskiemu]] [[metojk|metojkowi]]<ref>[https://www.greek-language.gr/digitalResources/ancient_greek/library/browse.html?page=8&text_id=142 Arystofanes, ''Ἱππῆς'' 347, Κέντρο Ελληνικής Γλώσσας]</ref>
: (1.9) [[Αἴγισθος]] … [[χρυσός|χρυσὸν]] '''[[εἶπον|εἶφ᾽]]''' [[ὅς|ὃς]] [[ἄν|ἂν]] [[κτείνω|κτάνηι]] → [[Ajgistos]] '''[[obiecywać|obiecał]]''' [[złoto]] [[ten|temu]], [[kto]] [[zabić|zabije]]<ref>[https://www.greek-language.gr/digitalResources/ancient_greek/library/browse.html?text_id=119 Eurypides, ''Ἠλέκτρα'' 33, Κέντρο Ελληνικής Γλώσσας]</ref>
{{składnia}}
: (1.1) [[εἶπον]] + {{C}} + {{B}} → [[powiedzieć]] [[ktoś|komuś]] [[coś]]<ref name="LSJ"/>
: (1.1) [[εἶπον]] [[περί]] + {{D}} → [[mówić]] [[o]] [[ktoś|kimś]] / [[coś|czymś]]<ref name="LSJ"/>
: (1.1) [[εἶπον]] [[ὅτι]] … / [[εἶπον]] [[ὡς]] … → [[powiedzieć]], [[że]] …<ref name="LSJ"/>
: (1.2) [[εἶπον]] [[ἔπος|ἔπη]] → [[recytować]] [[wers|wersy]]<ref name="LSJ"/>
: (1.3) [[εἶπον]] + {{B}} → [[zwrócić]] [[się]] [[do]] [[ktoś|kogoś]]<ref name="Monro">[https://dcc.dickinson.edu/grammar/monro/uses-accusative D.B. Monro, ''A Grammar of the Homeric Dialect'', § 140.2–140.3, Dickinson College Commentaries]</ref>
: (1.4) [[εἶπον]] + {{B}} → [[wymienić]] / [[wspomnieć]] [[ktoś|kogoś]]<ref name="LSJ"/>
: (1.4) [[εἶπον]] + {{B}} + {{B}} → [[nazwać]] / [[określić]] [[ktoś|kogoś]] [[coś|czymś]]<ref name="LSJ"/>
: (1.5) [[εἶπον]] [[βία|βίαν]] → [[opiewać]] [[męstwo]]<ref name="LSJ"/>
: (1.6) [[εἶπον]] + {{C}} + [[bezokolicznik]] → [[nakazać]] / [[polecić]] [[ktoś|komuś]] [[coś]] [[zrobić]]<ref name="LSJ"/>
: (1.6) [[εἶπον]] + {{B}} + [[bezokolicznik]] → [[nakazać]] [[ktoś|komuś]] [[coś]] [[zrobić]]<ref name="LSJ"/>
: (1.7) [[εἶπον]] [[ψήφισμα]] → [[zgłosić]] / [[przedłożyć]] [[uchwała|uchwałę]]<ref name="LSJ"/>
: (1.8) [[εἶπον]] [[δίκη|δίκην]] → [[przedstawiać]] / [[prowadzić]] [[sprawa|sprawę]] [[sądowy|sądową]]<ref name="LSJ"/>
: (1.9) [[χρυσός|χρυσὸν]] [[εἶπον|εἶφ᾽]] → [[obiecać]] / [[zaoferować]] [[złoto]]<ref name="LSJ"/>
{{kolokacje}}
{{synonimy}}
{{antonimy}}
{{hiperonimy}}
{{hiponimy}}
{{holonimy}}
{{meronimy}}
{{pokrewne}}
: [[ἔπος]]
{{frazeologia}}
: [[ὡς]] [[ἔπος]] [[εἶπον|εἰπεῖν]] → [[że]] [[tak]] [[powiedzieć|powiem]]<ref name="LSJ"/>
{{etymologia}}
: reduplikowany aoryst drugi od rdzenia ϝεπ- „mówić”; por. [[ἔπος]]<ref name="LSJ"/><ref name="Smyth"/>
{{uwagi}}
: w funkcji czasu teraźniejszego używane są przede wszystkim [[φημί]], [[λέγω]] i [[ἀγορεύω]]; forma przyszła to [[ἐρέω]] / [[ἐρῶ]], a perfektum czynne [[εἴρηκα]]<ref name="LSJ"/>
: w epice i liryce występuje wariant [[ἔειπον]]<ref name="LSJ"/>
: występuje również aoryst pierwszy [[εἶπα]]; w attyckim preferowane są niektóre formy tego szeregu, m.in. [[εἶπας]] oraz rozkaźnik [[εἶπον]]<ref name="LSJ"/><ref name="Goodell"/>
{{źródła}}
<references/>
prxxmk3rf8iuy4gn5qsixwmb3w2k4a9
KB
0
967408
8856242
2026-08-12T18:04:18Z
Türkçe-Lehçe sözlük
114911
Utworzono nową stronę
8856242
wikitext
text/x-wiki
== KB ({{język turecki}}) ==
{{wymowa}}
{{znaczenia}}
''skrótowiec''
: (1.1) = [[kuzeybatı]] → [[północny zachód]], [[północno-zachodni]]
{{odmiana}}
{{przykłady}}
{{składnia}}
{{kolokacje}}
{{synonimy}}
{{antonimy}}
{{hiperonimy}}
{{hiponimy}}
{{holonimy}}
{{meronimy}}
{{pokrewne}}
{{frazeologia}}
{{etymologia}}
{{uwagi}}
: (1.1) {{zoblistę|K|KD|D|GD|G|GB|B|KB}}
{{źródła}}
o7kz17xv116zhikhip7k9gb6y968gji
8856269
8856242
2026-08-12T18:41:06Z
Türkçe-Lehçe sözlük
114911
/* KB (język turecki) */
8856269
wikitext
text/x-wiki
== KB ({{język polski}}) ==
{{wymowa}}
{{znaczenia}}
''skrótowiec''
: (1.1) = {{komp}} [[kilobajt]]
{{odmiana}}
{{przykłady}}
{{składnia}}
{{kolokacje}}
{{synonimy}}
{{antonimy}}
{{hiperonimy}}
{{hiponimy}}
{{holonimy}}
{{meronimy}}
{{pokrewne}}
{{frazeologia}}
{{etymologia}}
{{uwagi}}
{{tłumaczenia}}
* turecki: (1.1) [[KB]]
{{źródła}}
== KB ({{język turecki}}) ==
{{wymowa}}
{{znaczenia}}
''skrótowiec''
: (1.1) = [[kuzeybatı]] → [[północny zachód]], [[północno-zachodni]]
: (1.2) = {{komp}} [[kilobayt]] → [[KB]], [[kilobajt]]
{{odmiana}}
{{przykłady}}
{{składnia}}
{{kolokacje}}
{{synonimy}}
{{antonimy}}
{{hiperonimy}}
{{hiponimy}}
{{holonimy}}
{{meronimy}}
{{pokrewne}}
{{frazeologia}}
{{etymologia}}
{{uwagi}}
: (1.1) {{zoblistę|K|KD|D|GD|G|GB|B|KB}}
{{źródła}}
pcla9ift5ax94utj50f0owdovjd8tsk
Wikisłownikarz:Adamgolebiewski/brudnopis
2
967409
8856259
2026-08-12T18:21:24Z
Adamgolebiewski
115991
Utworzono nową stronę
8856259
wikitext
text/x-wiki
<!--
ANEKS: Język starogrecki - deklinacja III
Zakres:
* rzeczowniki III deklinacji języka starogreckiego;
* podstawą opisu są formy klasyczne, przede wszystkim attyckie;
* singularis, dualis i pluralis;
* formy dialektalne, poetyckie i historyczne są wyraźnie oddzielane od podstawowych paradygmatów;
* przymiotniki i imiesłowy nie są przedmiotem tego aneksu, chyba że ich przywołanie jest konieczne do objaśnienia konkretnego zjawiska;
* cały aneks jest organizowany przede wszystkim według zakończenia i budowy tematu, nie według rodzaju rzeczownika ani samej postaci Nom. sg.
Standard zapisu paradygmatu:
Odmiana rzeczownika ''[[LEMMA]], GEN. SG., RODZAJNIK'' (temat TEMAT-):
W każdej komórce tabeli:
KOŃCÓWKA<br />''PEŁNA FORMA''
Formy fleksyjne wewnątrz tabel nie są wikilinkowane.
-->
Deklinacja III obejmuje rzeczowniki o tematach zakończonych na spółgłoskę, ι, υ lub dyftong, a także niektóre rzeczowniki o tematach zakończonych na ω i ο, które historycznie reprezentują odpowiednio tematy na ωϝ i οι. W przeciwieństwie do deklinacji I i II nie można jej scharakteryzować za pomocą jednej samogłoski tematycznej ani jednego zakończenia mianownika liczby pojedynczej.
Do ustalenia typu odmiany rzeczownika III deklinacji konieczna jest znajomość jego tematu. Temat najczęściej można ustalić na podstawie dopełniacza liczby pojedynczej przez odrzucenie końcówki -ος, np.:
: ''φύλαξ, φύλακος'' → temat ''φυλακ-''
: ''σῶμα, σώματος'' → temat ''σωματ-''
: ''λιμήν, λιμένος'' → temat ''λιμεν-''
Końcówki fleksyjne III deklinacji są dołączane bezpośrednio do tematu. Wskutek zetknięcia końcówki z końcową głoską tematu mogą jednak zachodzić zmiany fonetyczne, zanik głosek, wydłużenia samogłosek, kontrakcje oraz oboczności tematu. Z tego względu końcówka nie zawsze jest bezpośrednio widoczna w gotowej formie wyrazu.
== Zasady ogólne III deklinacji ==
=== Temat rzeczownika i końcówki fleksyjne ===
Podstawowe końcówki fleksyjne III deklinacji przedstawia poniższa tabela. Podane końcówki stanowią podstawę tworzenia form; ich rzeczywista postać może ulec zmianie w zależności od zakończenia tematu i zachodzących procesów fonetycznych.
{| class="wikitable" style="text-align:center;" border
!
! colspan="2" | liczba pojedyncza<br />''singularis''
! liczba podwójna<br />''dualis''
! colspan="2" | liczba mnoga<br />''pluralis''
|-
!
! rodzaj męski i żeński
! rodzaj nijaki
! wszystkie rodzaje
! rodzaj męski i żeński
! rodzaj nijaki
|-
! mianownik<br />''nominativus''
| -ς lub brak końcówki
| brak końcówki
| -ε
| -ες
| -α
|-
! dopełniacz<br />''genetivus''
| -ος
| -ος
| -οιν
| -ων
| -ων
|-
! celownik<br />''dativus''
| -ι
| -ι
| -οιν
| -σι(ν)
| -σι(ν)
|-
! biernik<br />''accusativus''
| -α lub -ν
| brak końcówki
| -ε
| -ας
| -α
|-
! wołacz<br />''vocativus''
| brak końcówki lub forma mianownika
| brak końcówki
| -ε
| -ες
| -α
|}
W liczbie podwójnej mianownik, biernik i wołacz mają wspólną końcówkę -ε, natomiast dopełniacz i celownik wspólną końcówkę -οιν. W rzeczownikach rodzaju nijakiego mianownik, biernik i wołacz mają tę samą formę w każdej liczbie; w liczbie mnogiej kończą się zasadniczo na -α.
Szczegółowe zasady tworzenia poszczególnych przypadków oraz zmiany zachodzące przy łączeniu tematu z końcówkami zostaną przedstawione poniżej.
=== Tworzenie poszczególnych przypadków ===
==== Mianownik liczby pojedynczej ====
Sposób tworzenia mianownika liczby pojedynczej zależy przede wszystkim od zakończenia tematu.
Rzeczowniki rodzaju męskiego i żeńskiego, których temat nie kończy się na ν, ρ, σ ani -οντ, tworzą mianownik zwykle przez dodanie końcówki -ς. Połączenie końcowej spółgłoski tematu z -ς może powodować zmiany fonetyczne:
* π, β, φ + ς → ψ;
* κ, γ, χ + ς → ξ;
* τ, δ, θ przed ς zanikają.
Przykłady:
: ''φύλαξ, φύλακος'' — temat ''φυλακ-'': κ + ς → ξ
: ''ἐλπίς, ἐλπίδος'' — temat ''ἐλπιδ-'': δ + ς → ς
Rzeczowniki rodzaju męskiego i żeńskiego o tematach zakończonych na ν, ρ lub σ zazwyczaj nie dodają -ς. Jeżeli samogłoska poprzedzająca końcową spółgłoskę tematu jest krótka, może ulec wydłużeniu:
* ε → η;
* ο → ω.
Przykłady:
: ''λιμήν, λιμένος'' — temat ''λιμεν-''
: ''δαίμων, δαίμονος'' — temat ''δαιμον-''
: ''ῥήτωρ, ῥήτορος'' — temat ''ῥητορ-''
Tematy na -οντ tracą w mianowniku końcowe τ, a ο ulega wydłużeniu do ω:
: ''γέρων, γέροντος'' — temat ''γεροντ-''
Od powyższych zasad występują wyjątki, zwłaszcza w niektórych tematach na ν. Zostaną one przedstawione przy odpowiednich typach odmiany.
W rzeczownikach rodzaju nijakiego mianownik liczby pojedynczej nie otrzymuje osobnej końcówki. Jego podstawę stanowi czysty temat, przy czym spółgłoski, które nie mogą występować na końcu wyrazu, zanikają:
: ''σῶμα, σώματος'' — temat ''σωματ-'': końcowe τ zanika.
==== Biernik liczby pojedynczej ====
Rzeczowniki rodzaju męskiego i żeńskiego o temacie zakończonym na spółgłoskę tworzą biernik liczby pojedynczej zasadniczo za pomocą końcówki -α:
: ''φύλαξ'' → ''φύλακα''
: ''λιμήν'' → ''λιμένα''
: ''ῥήτωρ'' → ''ῥήτορα''
: ''γέρων'' → ''γέροντα''
Tematy zakończone na ι lub υ tworzą biernik zasadniczo za pomocą -ν:
: ''πόλις'' → ''πόλιν''
Tematy na -ευ stanowią wyjątek od tej reguły i przyjmują -α.
W dwusylabowych rzeczownikach barytonicznych o tematach zakończonych na -ιτ, -ιδ i -ιθ spółgłoska zębowa może zaniknąć, a biernik otrzymuje -ν:
: ''χάρις, χάριτος'' → ''χάριν''
: ''ἔρις, ἔριδος'' → ''ἔριν''
: ''ὄρνις, ὄρνιθος'' → ''ὄρνιν''
Rzeczowniki rodzaju nijakiego nie mają odrębnej formy biernika: biernik jest równy mianownikowi.
==== Wołacz liczby pojedynczej ====
Wołacz liczby pojedynczej rzeczowników rodzaju męskiego i żeńskiego jest często równy czystemu tematowi, czyli tematowi bez końcówki mianownika:
: ''πόλις'' → ''πόλι''
: ''Σωκράτης'' → ''Σώκρατες''
: ''γέρων'' → ''γέρον''
Jeżeli końcowa spółgłoska tematu nie może występować na końcu wyrazu, zanika:
: ''παῖς, παιδός'' → ''παῖ''
W wielu rzeczownikach wołacz jest jednak równy mianownikowi. Dotyczy to między innymi licznych tematów zakończonych na spółgłoskę zwartą:
: ''φύλαξ'' → ''φύλαξ''
W rzeczownikach o tematach zakończonych na spółgłoskę płynną lub nosową postać wołacza zależy również od miejsca akcentu i od typu rzeczownika. Na przykład:
: ''ποιμήν'' → ''ποιμήν''
: ''δαίμων'' → ''δαῖμον''
Szczegółowe zasady i wyjątki zostaną podane przy poszczególnych typach odmiany.
W rzeczownikach rodzaju nijakiego wołacz jest zawsze równy mianownikowi i biernikowi.
==== Celownik liczby mnogiej ====
Podstawową końcówką celownika liczby mnogiej jest -σι(ν). Końcowe ν jest ruchome.
Połączenie tematu z -σι(ν) powoduje takie same podstawowe zmiany spółgłoskowe jak połączenie tematu z -ς w mianowniku liczby pojedynczej:
* π, β, φ + σ → ψ;
* κ, γ, χ + σ → ξ;
* τ, δ, θ przed σ zanikają.
Przykłady:
: ''φύλαξ, φύλακος'' → ''φύλαξι(ν)''
: ''ἐλπίς, ἐλπίδος'' → ''ἐλπίσι(ν)''
: ''σῶμα, σώματος'' → ''σώμασι(ν)''
W tematach zakończonych na -ντ grupa ντ zanika przed -σι(ν), czemu może towarzyszyć wydłużenie poprzedzającej samogłoski:
: ''λέων, λέοντος'' → ''λέουσι(ν)''
: ''γίγας, γίγαντος'' → ''γίγασι(ν)''
W tematach zakończonych na ν spółgłoska ta zanika przed -σι(ν):
: ''δαίμων, δαίμονος'' → ''δαίμοσι(ν)''
: ''φρήν, φρενός'' → ''φρεσί(ν)''
Szczegółowe zmiany fonetyczne właściwe poszczególnym zakończeniom tematu zostaną omówione przy odpowiednich typach.
==== Biernik liczby mnogiej ====
Podstawową końcówką biernika liczby mnogiej rzeczowników rodzaju męskiego i żeńskiego jest -ας. Historycznie końcówka ta powstała z połączenia tematu z -νς.
W wielu regularnych tematach spółgłoskowych otrzymuje się zatem formy typu:
: ''φύλαξ'' → ''φύλακας''
: ''λιμήν'' → ''λιμένας''
W niektórych klasach, zwłaszcza wśród tematów na ι i υ oraz tematów podlegających kontrakcji, występują inne realizacje tej końcówki lub formy biernika liczby mnogiej równe mianownikowi liczby mnogiej. Zjawiska te zostaną przedstawione przy odpowiednich typach rzeczowników.
W rodzaju nijakim biernik liczby mnogiej jest równy mianownikowi i wołaczowi.
=== Liczba podwójna ===
Liczba podwójna (''dualis'') odnosi się do dwóch osób lub rzeczy, zwłaszcza stanowiących naturalną parę. W grece klasycznej jest używana znacznie rzadziej niż liczba pojedyncza i mnoga, a jej funkcję często przejmuje liczba mnoga.
W III deklinacji występują tylko dwie różne formy przypadkowe liczby podwójnej:
* mianownik, biernik i wołacz mają wspólną końcówkę -ε;
* dopełniacz i celownik mają wspólną końcówkę -οιν.
Schemat:
{| class="wikitable" style="text-align:center;" border
!
! liczba podwójna<br />''dualis''
|-
! mianownik<br />''nominativus''
| rowspan="3" | -ε
|-
! biernik<br />''accusativus''
|-
! wołacz<br />''vocativus''
|-
! dopełniacz<br />''genetivus''
| rowspan="2" | -οιν
|-
! celownik<br />''dativus''
|}
Końcówki te są dołączane do tematu. W poszczególnych typach III deklinacji mogą jednak zachodzić kontrakcje lub inne zmiany fonetyczne, wskutek czego końcówka nie zawsze pozostaje bezpośrednio widoczna w gotowej formie.
Form dualis nie należy tworzyć mechanicznie w przypadku rzeczowników, dla których dana liczba nie jest używana lub nie jest poświadczona. W takich przypadkach brak formy zostanie zaznaczony przy odpowiednim paradygmacie.
=== Rzeczowniki rodzaju nijakiego ===
We wszystkich rzeczownikach rodzaju nijakiego obowiązuje podstawowa zasada:
: mianownik = biernik = wołacz w obrębie tej samej liczby.
W liczbie pojedynczej mianownik, biernik i wołacz nie przyjmują właściwej końcówki przypadkowej. Podstawą formy jest temat, przy czym końcowe spółgłoski niedopuszczalne na końcu wyrazu zanikają:
: ''σῶμα, σώματος'' — temat ''σωματ-'', ale mianownik, biernik i wołacz: ''σῶμα''.
W liczbie podwójnej mianownik, biernik i wołacz mają wspólną formę opartą zasadniczo na końcówce -ε.
W liczbie mnogiej mianownik, biernik i wołacz mają wspólną końcówkę -α. W niektórych typach w wyniku zmian fonetycznych i kontrakcji końcowa postać może być inna niż proste połączenie tematu z -α.
Dopełniacz i celownik rzeczowników rodzaju nijakiego są tworzone według tych samych zasad co odpowiednie przypadki rzeczowników rodzaju męskiego i żeńskiego.
=== Akcent, iloczas i oboczności tematu ===
W III deklinacji położenie akcentu może zmieniać się w obrębie paradygmatu.
Szczególną zasadę stosuje się do rzeczowników o temacie jednosylabowym. W dopełniaczu i celowniku wszystkich trzech liczb akcent pada zasadniczo na końcówkę. Końcówki -ων w dopełniaczu liczby mnogiej oraz -οιν w dopełniaczu i celowniku liczby podwójnej otrzymują wówczas akcent przeciągły.
Przykład:
: ''φλέψ'' → ''φλεβός'', ''φλεβί'', ''φλεβοῖν'', ''φλεψί(ν)'', ''φλεβῶν''
Od tej zasady istnieją wyjątki, między innymi w odmianie niektórych często używanych rzeczowników, np. ''παῖς''. Wyjątki będą podawane przy odpowiednich paradygmatach.
W III deklinacji często występuje oboczność tematu. Ten sam rzeczownik może wykazywać różne postacie tematu w różnych przypadkach i liczbach. Oboczności mogą polegać między innymi na:
* wymianie samogłosek;
* wydłużeniu lub skróceniu samogłoski;
* zaniku samogłoski;
* zmianie ilości samogłoski;
* zaniku spółgłoski;
* występowaniu różnych stopni tego samego tematu.
Charakterystycznym przykładem jest grupa rzeczowników typu ''πατήρ'', w której występują postacie tematu ''πατερ-'' i ''πατρ-''.
Inne typy wykazują między innymi oboczności:
* ον / ω;
* εν / ην;
* ερ / ρ;
* ι / ε;
* υ / ε;
* ευ / ηυ;
* οι / ω.
Nie wszystkie te oboczności występują w każdym rzeczowniku. Ich dokładny rozkład zostanie przedstawiony przy poszczególnych typach odmiany.
Iloczas samogłosek również może różnić się między formami tego samego rzeczownika, a w poezji i innych dialektach mogą występować warianty odmienne od form właściwych prozie attyckiej. W głównych paradygmatach będą podawane formy klasyczne, przede wszystkim attyckie; istotne warianty zostaną oznaczone osobno.
=== Rodzaj rzeczowników III deklinacji ===
Do III deklinacji należą rzeczowniki rodzaju męskiego, żeńskiego i nijakiego. Rodzaju nie można ustalić wyłącznie na podstawie przynależności do III deklinacji, jednak zakończenie tematu często pozwala przewidzieć najbardziej typowy rodzaj.
Najczęstsze zależności przedstawia poniższa tabela:
{| class="wikitable" style="text-align:center;" border
! typ zakończenia tematu
! najczęstszy rodzaj
! przykładowy typ
|-
| -ντ
| męski
| ''γέρων, γέροντος''
|-
| -ητ, -ωτ
| męski
| rzeczowniki z tematami tego typu
|-
| -ν
| najczęściej męski
| ''λιμήν, λιμένος''
|-
| -ρ
| najczęściej męski
| ''ῥήτωρ, ῥήτορος''
|-
| -ευ
| męski
| ''βασιλεύς, βασιλέως''
|-
| -γον, -δον
| najczęściej żeński
| rzeczowniki z tematami tego typu
|-
| -τητ
| żeński
| ''κακότης, κακότητος''
|-
| -δ, -θ
| najczęściej żeński
| ''ἐλπίς, ἐλπίδος''
|-
| -ι, -υ z mianownikiem na -ις, -υς
| często żeński
| ''πόλις, πόλεως''
|-
| -οι
| żeński
| ''πειθώ, πειθοῦς''
|-
| -ατ
| nijaki
| ''σῶμα, σώματος''
|-
| -αρ
| najczęściej nijaki
| ''νέκταρ, νέκταρος''
|-
| -ας, -ες
| nijaki
| ''κρέας, κρέατος''; ''γένος, γένους''
|-
| -ι, -υ z mianownikiem na -ι, -υ
| nijaki
| ''ἄστυ, ἄστεως''
|}
Powyższe zależności nie są bezwyjątkowe. Przykładowo:
* ''πούς, ποδός'' jest rodzaju męskiego mimo tematu zakończonego na δ;
* ''χείρ, χειρός'' jest rodzaju żeńskiego mimo tematu zakończonego na ρ;
* ''πῦρ, πυρός'' jest rodzaju nijakiego mimo tematu zakończonego na ρ;
* niektóre rzeczowniki na -ις i -υς są rodzaju męskiego;
* ''ὄρνις, ὄρνιθος'' może występować w rodzaju męskim lub żeńskim.
Żaden rzeczownik rodzaju nijakiego III deklinacji nie ma tematu zakończonego na spółgłoskę wargową π, β, φ ani tylnojęzykową κ, γ, χ.
Rodzaj konkretnego rzeczownika należy zatem ustalać na podstawie jego rzeczywistego użycia i formy słownikowej, a nie wyłącznie na podstawie zakończenia tematu.
=== Tematy zakończone na spółgłoski wargowe i tylnojęzykowe ===
Rzeczowniki tej grupy mają tematy zakończone na spółgłoskę wargową π, β, φ albo tylnojęzykową κ, γ, χ. Rzeczowniki o takich tematach są rodzaju męskiego lub żeńskiego; w III deklinacji nie występują rzeczowniki rodzaju nijakiego o temacie zakończonym na π, β, φ, κ, γ lub χ.
W większości przypadków końcowa spółgłoska tematu pozostaje niezmieniona. Szczególne zmiany zachodzą w mianowniku liczby pojedynczej i celowniku liczby mnogiej, ponieważ w obu tych formach końcowa spółgłoska tematu styka się z σ:
* π + σ → ψ;
* β + σ → ψ;
* φ + σ → ψ;
* κ + σ → ξ;
* γ + σ → ξ;
* χ + σ → ξ.
W mianowniku liczby pojedynczej końcówką jest -ς, natomiast w celowniku liczby mnogiej -σι(ν). Powstałe ψ i ξ należą zatem do formy wynikowej i nie są końcowymi spółgłoskami samego tematu.
Wołacz liczby pojedynczej rzeczowników należących do tych typów jest zasadniczo równy mianownikowi liczby pojedynczej.
==== Tematy na π, β, φ ====
W tematach zakończonych na spółgłoskę wargową π, β lub φ połączenie tej spółgłoski z σ daje ψ.
Schemat:
: π + σ → ψ
: β + σ → ψ
: φ + σ → ψ
Przykładowe rzeczowniki:
* ''κλώψ, κλωπός, ὁ'' — temat ''κλωπ-'';
* ''φλέψ, φλεβός, ἡ'' — temat ''φλεβ-'';
* ''Ἄραψ, Ἄραβος, ὁ'' — temat ''Ἀραβ-'';
* ''κατῆλιψ, κατήλιφος, ἡ'' — temat ''κατηλιφ-''.
Jako wzorzec odmiany można przyjąć rzeczownik ''φλέψ, φλεβός, ἡ'' „żyła”, którego temat brzmi ''φλεβ-''.
W mianowniku liczby pojedynczej:
: φλεβ- + -ς → ''φλέψ''
W celowniku liczby mnogiej:
: φλεβ- + -σι(ν) → ''φλεψί(ν)''
Odmiana rzeczownika ''φλέψ, φλεβός, ἡ'' (temat ''φλεβ-''):
{| class="wikitable" style="text-align:center;" border
!
! liczba pojedyncza<br />''singularis''
! liczba podwójna<br />''dualis''
! liczba mnoga<br />''pluralis''
|-
! mianownik<br />''nominativus''
| -ς → ψ<br />''φλέψ''
| -ε<br />''φλέβε''
| -ες<br />''φλέβες''
|-
! dopełniacz<br />''genetivus''
| -ος<br />''φλεβός''
| -οιν<br />''φλεβοῖν''
| -ων<br />''φλεβῶν''
|-
! celownik<br />''dativus''
| -ι<br />''φλεβί''
| -οιν<br />''φλεβοῖν''
| -σι(ν) → ψι(ν)<br />''φλεψί(ν)''
|-
! biernik<br />''accusativus''
| -α<br />''φλέβα''
| -ε<br />''φλέβε''
| -ας<br />''φλέβας''
|-
! wołacz<br />''vocativus''
| jak mianownik<br />''φλέψ''
| -ε<br />''φλέβε''
| -ες<br />''φλέβες''
|}
Rzeczownik ''φλέψ'' ma temat jednosylabowy. Zgodnie z zasadą akcentowania takich tematów w dopełniaczu i celowniku akcent pada na końcówkę, stąd ''φλεβός'', ''φλεβί'', ''φλεβοῖν'', ''φλεβῶν'' i ''φλεψί(ν)''. W pozostałych formach występują ''φλέψ'', ''φλέβα'', ''φλέβε'', ''φλέβες'', ''φλέβας''.
==== Tematy na κ, γ, χ ====
W tematach zakończonych na spółgłoskę tylnojęzykową κ, γ lub χ połączenie tej spółgłoski z σ daje ξ.
Schemat:
: κ + σ → ξ
: γ + σ → ξ
: χ + σ → ξ
Przykładowe rzeczowniki:
* ''φύλαξ, φύλακος, ὁ'' — temat ''φυλακ-'';
* ''αἴξ, αἰγός, ὁ lub ἡ'' — temat ''αἰγ-'';
* ''ὄνυξ, ὄνυχος, ὁ'' — temat ''ὀνυχ-''.
Jako wzorzec odmiany można przyjąć rzeczownik ''φύλαξ, φύλακος, ὁ'' „strażnik”, którego temat brzmi ''φυλακ-''.
W mianowniku liczby pojedynczej:
: φυλακ- + -ς → ''φύλαξ''
W celowniku liczby mnogiej:
: φυλακ- + -σι(ν) → ''φύλαξι(ν)''
Odmiana rzeczownika ''φύλαξ, φύλακος, ὁ'' (temat ''φυλακ-''):
{| class="wikitable" style="text-align:center;" border
!
! liczba pojedyncza<br />''singularis''
! liczba podwójna<br />''dualis''
! liczba mnoga<br />''pluralis''
|-
! mianownik<br />''nominativus''
| -ς → ξ<br />''φύλαξ''
| -ε<br />''φύλακε''
| -ες<br />''φύλακες''
|-
! dopełniacz<br />''genetivus''
| -ος<br />''φύλακος''
| -οιν<br />''φυλάκοιν''
| -ων<br />''φυλάκων''
|-
! celownik<br />''dativus''
| -ι<br />''φύλακι''
| -οιν<br />''φυλάκοιν''
| -σι(ν) → ξι(ν)<br />''φύλαξι(ν)''
|-
! biernik<br />''accusativus''
| -α<br />''φύλακα''
| -ε<br />''φύλακε''
| -ας<br />''φύλακας''
|-
! wołacz<br />''vocativus''
| jak mianownik<br />''φύλαξ''
| -ε<br />''φύλακε''
| -ες<br />''φύλακες''
|}
W odmianie ''φύλαξ'' spółgłoska κ tematu jest widoczna w większości form: ''φύλακος'', ''φύλακι'', ''φύλακα'', ''φύλακε'', ''φύλακες'', ''φυλάκων'', ''φύλακας''. Jedynie przed σ w mianowniku liczby pojedynczej i celowniku liczby mnogiej κ + σ daje ξ: ''φύλαξ'', ''φύλαξι(ν)''.
Tak samo zachowują się pozostałe spółgłoski tej grupy: γ + σ → ξ oraz χ + σ → ξ.
=== Tematy zakończone na spółgłoski zębowe ===
Do tej grupy należą rzeczowniki o tematach zakończonych na spółgłoski zębowe τ, δ i θ oraz rzeczowniki o tematach zakończonych na -ντ.
Podstawową cechą tej grupy jest zanik spółgłoski zębowej przed σ:
* τ + σ → σ;
* δ + σ → σ;
* θ + σ → σ.
Zmiana ta jest szczególnie widoczna w mianowniku liczby pojedynczej, gdy do tematu dodawane jest -ς, oraz w celowniku liczby mnogiej przed końcówką -σι(ν).
W innych przypadkach spółgłoska zębowa tematu zasadniczo pozostaje widoczna.
==== Tematy na τ, δ, θ ====
===== Typ regularny z biernikiem liczby pojedynczej na -α =====
W rzeczownikach rodzaju męskiego i żeńskiego o tematach zakończonych na τ, δ lub θ mianownik liczby pojedynczej może powstawać przez dodanie -ς. Spółgłoska zębowa zanika przed σ.
Przykłady:
: ''θητ- + ς → θής''
: ''ἐλπιδ- + ς → ἐλπίς''
: ''ὀρνιθ- + ς → ὄρνις''
W celowniku liczby mnogiej zachodzi ten sam zanik:
: ''ἐλπιδ- + σι(ν) → ἐλπίσι(ν)''
: ''ὀρνιθ- + σι(ν) → ὄρνισι(ν)''
Jako wzorzec regularnej odmiany można przyjąć rzeczownik ''ἐλπίς, ἐλπίδος, ἡ'' „nadzieja”, którego temat brzmi ''ἐλπιδ-''.
Odmiana rzeczownika ''ἐλπίς, ἐλπίδος, ἡ'' (temat ''ἐλπιδ-''):
{| class="wikitable" style="text-align:center;" border
!
! liczba pojedyncza<br />''singularis''
! liczba podwójna<br />''dualis''
! liczba mnoga<br />''pluralis''
|-
! mianownik<br />''nominativus''
| -ς; δ zanika<br />''ἐλπίς''
| -ε<br />''ἐλπίδε''
| -ες<br />''ἐλπίδες''
|-
! dopełniacz<br />''genetivus''
| -ος<br />''ἐλπίδος''
| -οιν<br />''ἐλπίδοιν''
| -ων<br />''ἐλπίδων''
|-
! celownik<br />''dativus''
| -ι<br />''ἐλπίδι''
| -οιν<br />''ἐλπίδοιν''
| -σι(ν); δ zanika<br />''ἐλπίσι(ν)''
|-
! biernik<br />''accusativus''
| -α<br />''ἐλπίδα''
| -ε<br />''ἐλπίδε''
| -ας<br />''ἐλπίδας''
|-
! wołacz<br />''vocativus''
| czysty temat bez końcowego δ<br />''ἐλπί''
| -ε<br />''ἐλπίδε''
| -ες<br />''ἐλπίδες''
|}
W mianowniku ''ἐλπίς'' spółgłoska δ tematu zanika przed -ς. Ten sam proces zachodzi w celowniku liczby mnogiej ''ἐλπίσι(ν)''. W przypadkach, w których końcówka zaczyna się od samogłoski, temat ''ἐλπιδ-'' pozostaje widoczny: ''ἐλπίδος'', ''ἐλπίδι'', ''ἐλπίδα'', ''ἐλπίδες'', ''ἐλπίδων'', ''ἐλπίδας''.
===== Dwusylabowe rzeczowniki barytoniczne na -ις i -υς =====
Niektóre dwusylabowe rzeczowniki barytoniczne, których temat kończy się na -ιτ, -ιδ lub -ιθ, tworzą biernik liczby pojedynczej inaczej niż typ ''ἐλπίς''. Spółgłoska zębowa zanika, a rzeczownik przyjmuje końcówkę -ν.
Przykłady:
: ''χάρις, χάριτος'' → biernik ''χάριν''
: ''ἔρις, ἔριδος'' → biernik ''ἔριν''
: ''ὄρνις, ὄρνιθος'' → biernik ''ὄρνιν''
W wołaczu liczby pojedynczej końcowa spółgłoska zębowa również zanika:
: ''χάρις'' → ''χάρι''
: ''ὄρνις'' → ''ὄρνι''
Jako wzorzec tego podtypu można przyjąć rzeczownik ''χάρις, χάριτος, ἡ'' „łaska, wdzięk”, którego temat brzmi ''χαριτ-''.
Odmiana rzeczownika ''χάρις, χάριτος, ἡ'' (temat ''χαριτ-''):
{| class="wikitable" style="text-align:center;" border
!
! liczba pojedyncza<br />''singularis''
! liczba podwójna<br />''dualis''
! liczba mnoga<br />''pluralis''
|-
! mianownik<br />''nominativus''
| -ς; τ zanika<br />''χάρις''
| -ε<br />''χάριτε''
| -ες<br />''χάριτες''
|-
! dopełniacz<br />''genetivus''
| -ος<br />''χάριτος''
| -οιν<br />''χαρίτοιν''
| -ων<br />''χαρίτων''
|-
! celownik<br />''dativus''
| -ι<br />''χάριτι''
| -οιν<br />''χαρίτοιν''
| -σι(ν); τ zanika<br />''χάρισι(ν)''
|-
! biernik<br />''accusativus''
| -ν; τ zanika<br />''χάριν''
| -ε<br />''χάριτε''
| -ας<br />''χάριτας''
|-
! wołacz<br />''vocativus''
| bez końcowego τ<br />''χάρι''
| -ε<br />''χάριτε''
| -ες<br />''χάριτες''
|}
Podtyp ten należy odróżnić od rzeczowników oksytonicznych. Na przykład ''ἐλπίς'' zachowuje spółgłoskę δ w bierniku liczby pojedynczej i ma formę ''ἐλπίδα'', a nie *''ἐλπίν''.
===== Formy szczególne =====
Niektóre często używane rzeczowniki z tematami zębowymi mają dodatkowe osobliwości.
Rzeczownik ''παῖς, παιδός, ὁ lub ἡ'' ma temat ''παιδ-''. Jego wołacz liczby pojedynczej brzmi ''παῖ'', a nie *''παιδί'' ani *''παίς''.
Rzeczownik ''πούς, ποδός, ὁ'' „stopa” ma temat ''ποδ-'', lecz jego mianownik ''πούς'' jest nieregularny i nie wynika z regularnego połączenia ''ποδ- + ς''.
Szczegółowe nieregularności takich rzeczowników zostaną zestawione w części poświęconej rzeczownikom o odmianie szczególnej.
==== Tematy na -ντ ====
Tematy zakończone na -ντ tworzą dwie ważne grupy. Ich mianownik liczby pojedynczej nie jest tworzony w identyczny sposób.
===== Tematy na -αντ, -εντ, -υντ z mianownikiem na -ς =====
W tematach tego typu do mianownika liczby pojedynczej dodawane jest -ς. Grupa ντ zanika przed σ, a poprzedzająca samogłoska ulega wydłużeniu zastępczemu, jeżeli wymagają tego reguły fonetyczne danego wyrazu.
W rzeczowniku ''γίγας, γίγαντος, ὁ'' „olbrzym” temat brzmi ''γιγαντ-''.
Mianownik:
: ''γιγαντ- + ς → γίγας''
Celownik liczby mnogiej:
: ''γιγαντ- + σι(ν) → γίγασι(ν)''
Wołacz liczby pojedynczej powstaje przez odrzucenie końcowego τ:
: ''γιγαντ- → γίγαν''
Odmiana rzeczownika ''γίγας, γίγαντος, ὁ'' (temat ''γιγαντ-''):
{| class="wikitable" style="text-align:center;" border
!
! liczba pojedyncza<br />''singularis''
! liczba podwójna<br />''dualis''
! liczba mnoga<br />''pluralis''
|-
! mianownik<br />''nominativus''
| -ς; ντ zanika<br />''γίγας''
| -ε<br />''γίγαντε''
| -ες<br />''γίγαντες''
|-
! dopełniacz<br />''genetivus''
| -ος<br />''γίγαντος''
| -οιν<br />''γιγάντοιν''
| -ων<br />''γιγάντων''
|-
! celownik<br />''dativus''
| -ι<br />''γίγαντι''
| -οιν<br />''γιγάντοιν''
| -σι(ν); ντ zanika<br />''γίγασι(ν)''
|-
! biernik<br />''accusativus''
| -α<br />''γίγαντα''
| -ε<br />''γίγαντε''
| -ας<br />''γίγαντας''
|-
! wołacz<br />''vocativus''
| τ zanika<br />''γίγαν''
| -ε<br />''γίγαντε''
| -ες<br />''γίγαντες''
|}
===== Tematy na -οντ z mianownikiem bez -ς =====
Rzeczowniki rodzaju męskiego o temacie zakończonym na -οντ mogą tworzyć mianownik liczby pojedynczej bez dodawania -ς. Końcowe τ zanika, natomiast ο poprzedzające ν zostaje wydłużone do ω.
Schemat:
: ''-οντ → -ων''
Przykłady:
: ''γεροντ- → γέρων''
: ''λεοντ- → λέων''
Jako wzorzec można przyjąć rzeczownik ''γέρων, γέροντος, ὁ'' „starzec”, którego temat brzmi ''γεροντ-''.
W celowniku liczby mnogiej grupa ντ zanika przed σ, a ο ulega wydłużeniu zastępczemu do ου:
: ''γεροντ- + σι(ν) → γέρουσι(ν)''
Odmiana rzeczownika ''γέρων, γέροντος, ὁ'' (temat ''γεροντ-''):
{| class="wikitable" style="text-align:center;" border
!
! liczba pojedyncza<br />''singularis''
! liczba podwójna<br />''dualis''
! liczba mnoga<br />''pluralis''
|-
! mianownik<br />''nominativus''
| bez końcówki; τ zanika, ο → ω<br />''γέρων''
| -ε<br />''γέροντε''
| -ες<br />''γέροντες''
|-
! dopełniacz<br />''genetivus''
| -ος<br />''γέροντος''
| -οιν<br />''γερόντοιν''
| -ων<br />''γερόντων''
|-
! celownik<br />''dativus''
| -ι<br />''γέροντι''
| -οιν<br />''γερόντοιν''
| -σι(ν); ντ zanika, ο → ου<br />''γέρουσι(ν)''
|-
! biernik<br />''accusativus''
| -α<br />''γέροντα''
| -ε<br />''γέροντε''
| -ας<br />''γέροντας''
|-
! wołacz<br />''vocativus''
| τ zanika<br />''γέρον''
| -ε<br />''γέροντε''
| -ες<br />''γέροντες''
|}
Tak samo zachowuje się między innymi ''λέων, λέοντος, ὁ'' „lew”, którego celownik liczby mnogiej brzmi ''λέουσι(ν)''.
==== Rzeczowniki rodzaju nijakiego z tematami na -τ i -ατ ====
Rzeczowniki rodzaju nijakiego o tematach zakończonych na τ zachowują ogólną zasadę rodzaju nijakiego:
: mianownik = biernik = wołacz.
W mianowniku, bierniku i wołaczu liczby pojedynczej końcowe τ tematu nie może pozostać na końcu greckiego wyrazu i dlatego zanika.
W liczbie mnogiej mianownik, biernik i wołacz przyjmują -α. Ponieważ końcówka zaczyna się od samogłoski, τ tematu pozostaje widoczne.
W celowniku liczby mnogiej τ zanika przed -σι(ν).
===== Typ σῶμα, σώματος =====
Najczęstszy typ obejmuje liczne rzeczowniki nijakie na -μα, których temat kończy się na -ματ.
Przykłady:
* ''σῶμα, σώματος, τό'' — temat ''σωματ-'';
* ''ὄνομα, ὀνόματος, τό'' — temat ''ὀνοματ-'';
* ''στόμα, στόματος, τό'' — temat ''στοματ-'';
* ''πρᾶγμα, πράγματος, τό'' — temat ''πραγματ-''.
W mianowniku liczby pojedynczej:
: ''σωματ- → σῶμα''
W celowniku liczby mnogiej:
: ''σωματ- + σι(ν) → σώμασι(ν)''
Odmiana rzeczownika ''σῶμα, σώματος, τό'' (temat ''σωματ-''):
{| class="wikitable" style="text-align:center;" border
!
! liczba pojedyncza<br />''singularis''
! liczba podwójna<br />''dualis''
! liczba mnoga<br />''pluralis''
|-
! mianownik<br />''nominativus''
| τ zanika<br />''σῶμα''
| -ε<br />''σώματε''
| -α<br />''σώματα''
|-
! dopełniacz<br />''genetivus''
| -ος<br />''σώματος''
| -οιν<br />''σωμάτοιν''
| -ων<br />''σωμάτων''
|-
! celownik<br />''dativus''
| -ι<br />''σώματι''
| -οιν<br />''σωμάτοιν''
| -σι(ν); τ zanika<br />''σώμασι(ν)''
|-
! biernik<br />''accusativus''
| jak mianownik<br />''σῶμα''
| -ε<br />''σώματε''
| jak mianownik<br />''σώματα''
|-
! wołacz<br />''vocativus''
| jak mianownik<br />''σῶμα''
| -ε<br />''σώματε''
| jak mianownik<br />''σώματα''
|}
===== Rzeczowniki z obocznością -ρ / -ατ =====
Niektóre rzeczowniki nijakie mają w mianowniku, bierniku i wołaczu liczby pojedynczej postać zakończoną na -ρ, natomiast w pozostałych formach wykazują temat na -ατ.
Przykładem jest ''ἧπαρ, ἥπατος, τό'' „wątroba”.
W jego odmianie występują zatem dwie postacie:
: ''ἧπαρ''
: temat przypadków zależnych ''ἡπατ-''.
Odmiana rzeczownika ''ἧπαρ, ἥπατος, τό'':
{| class="wikitable" style="text-align:center;" border
!
! liczba pojedyncza<br />''singularis''
! liczba podwójna<br />''dualis''
! liczba mnoga<br />''pluralis''
|-
! mianownik<br />''nominativus''
| ''ἧπαρ''
| -ε<br />''ἥπατε''
| -α<br />''ἥπατα''
|-
! dopełniacz<br />''genetivus''
| -ος<br />''ἥπατος''
| -οιν<br />''ἡπάτοιν''
| -ων<br />''ἡπάτων''
|-
! celownik<br />''dativus''
| -ι<br />''ἥπατι''
| -οιν<br />''ἡπάτοιν''
| -σι(ν); τ zanika<br />''ἥπασι(ν)''
|-
! biernik<br />''accusativus''
| jak mianownik<br />''ἧπαρ''
| -ε<br />''ἥπατε''
| jak mianownik<br />''ἥπατα''
|-
! wołacz<br />''vocativus''
| jak mianownik<br />''ἧπαρ''
| -ε<br />''ἥπατε''
| jak mianownik<br />''ἥπατα''
|}
Do podobnego typu należą również niektóre inne rzeczowniki nijakie wykazujące w przypadkach zależnych temat rozszerzony o τ.
===== Rzeczowniki na -ας z tematem na -ατ =====
Niektóre rzeczowniki nijakie mają mianownik, biernik i wołacz liczby pojedynczej na -ας, lecz w pozostałej odmianie występuje temat na -ατ.
Przykładem jest ''τέρας, τέρατος, τό'' „znak, cud, niezwykłe zjawisko”.
Odmiana rzeczownika ''τέρας, τέρατος, τό'':
{| class="wikitable" style="text-align:center;" border
!
! liczba pojedyncza<br />''singularis''
! liczba podwójna<br />''dualis''
! liczba mnoga<br />''pluralis''
|-
! mianownik<br />''nominativus''
| ''τέρας''
| -ε<br />''τέρατε''
| -α<br />''τέρατα''
|-
! dopełniacz<br />''genetivus''
| -ος<br />''τέρατος''
| -οιν<br />''τεράτοιν''
| -ων<br />''τεράτων''
|-
! celownik<br />''dativus''
| -ι<br />''τέρατι''
| -οιν<br />''τεράτοιν''
| -σι(ν); τ zanika<br />''τέρασι(ν)''
|-
! biernik<br />''accusativus''
| jak mianownik<br />''τέρας''
| -ε<br />''τέρατε''
| jak mianownik<br />''τέρατα''
|-
! wołacz<br />''vocativus''
| jak mianownik<br />''τέρας''
| -ε<br />''τέρατε''
| jak mianownik<br />''τέρατα''
|}
W tym typie mianownik liczby pojedynczej historycznie należy do postaci tematu zakończonej na σ, natomiast większość pozostałych form jest tworzona od tematu na -ατ. Z tego powodu ''τέρας'' nie powinno być interpretowane jako proste *''τερατ-'' po utracie τ.
Podobną oboczność wykazuje ''κέρας'' „róg”. W znaczeniu „róg” rzeczownik ten może być odmieniany od tematu ''κερατ-'', natomiast występuje również odmiana od tematu sigmatycznego ''κερασ-'' „skrzydło armii”. Typ sigmatyczny zostanie przedstawiony w części poświęconej tematom sigmatycznym.
=== Tematy zakończone na spółgłoski płynne i nosowe ===
Do tej grupy należą rzeczowniki o tematach zakończonych na spółgłoski płynne λ i ρ oraz spółgłoskę nosową ν.
W przeciwieństwie do tematów zakończonych na spółgłoski zwarte, tematy na λ, ρ i ν nie ulegają takim zmianom jak π, β, φ + σ → ψ, κ, γ, χ + σ → ξ ani zanik spółgłoski zębowej przed σ.
Rzeczowniki o tematach na ν i ρ zazwyczaj tworzą mianownik liczby pojedynczej bez końcówki -ς. Jeżeli ostatnia samogłoska tematu jest krótka, może ulec wydłużeniu:
* ε → η;
* ο → ω.
Przykłady:
: ''λιμεν- → λιμήν''
: ''δαιμον- → δαίμων''
: ''ῥητορ- → ῥήτωρ''
W celowniku liczby mnogiej końcowe ν tematu zanika przed -σι(ν), bez wydłużenia zastępczego:
: ''δαιμον- + σι(ν) → δαίμοσι(ν)''
: ''λιμεν- + σι(ν) → λιμέσι(ν)''
Końcowe ρ pozostaje natomiast przed -σι(ν):
: ''ῥητορ- + σι(ν) → ῥήτορσι(ν)''
==== Tematy na λ ====
Tematy zakończone na λ są bardzo nieliczne. Najważniejszym rzeczownikiem tej grupy jest ''ἅλς, ἁλός'', występujący jako rzeczownik rodzaju męskiego w znaczeniu „sól” oraz rodzaju żeńskiego w znaczeniu „morze”.
Jego temat brzmi ''ἁλ-''. W przeciwieństwie do typowych tematów na ν i ρ rzeczownik ten tworzy mianownik liczby pojedynczej przez dodanie -ς:
: ''ἁλ- + ς → ἅλς''
Spółgłoska λ pozostaje również przed -σι(ν):
: ''ἁλ- + σι(ν) → ἁλσί(ν)''
Ponieważ temat jest jednosylabowy, dopełniacz i celownik akcentują końcówkę.
Odmiana rzeczownika ''ἅλς, ἁλός, ὁ'' „sól” (temat ''ἁλ-''):
{| class="wikitable" style="text-align:center;" border
!
! liczba pojedyncza<br />''singularis''
! liczba podwójna<br />''dualis''
! liczba mnoga<br />''pluralis''
|-
! mianownik<br />''nominativus''
| -ς<br />''ἅλς''
| -ε<br />''ἅλε''
| -ες<br />''ἅλες''
|-
! dopełniacz<br />''genetivus''
| -ος<br />''ἁλός''
| -οιν<br />''ἁλοῖν''
| -ων<br />''ἁλῶν''
|-
! celownik<br />''dativus''
| -ι<br />''ἁλί''
| -οιν<br />''ἁλοῖν''
| -σι(ν)<br />''ἁλσί(ν)''
|-
! biernik<br />''accusativus''
| -α<br />''ἅλα''
| -ε<br />''ἅλε''
| -ας<br />''ἅλας''
|-
! wołacz<br />''vocativus''
| jak mianownik<br />''ἅλς''
| -ε<br />''ἅλε''
| -ες<br />''ἅλες''
|}
==== Tematy na ν ====
Rzeczowniki o tematach zakończonych na ν najczęściej tworzą mianownik liczby pojedynczej bez końcówki -ς. W wielu z nich krótka samogłoska przed ν ulega w mianowniku wydłużeniu.
Przykłady:
: ''λιμεν- → λιμήν''
: ''δαιμον- → δαίμων''
Nie we wszystkich rzeczownikach zachodzi jednak wymiana samogłoski. Na przykład rzeczownik ''ἀγών, ἀγῶνος'' ma długie ω również w temacie przypadków zależnych.
W celowniku liczby mnogiej ν zanika przed -σι(ν):
: ''δαιμον- + σι(ν) → δαίμοσι(ν)''
: ''λιμεν- + σι(ν) → λιμέσι(ν)''
Zanikowi ν nie towarzyszy wydłużenie zastępcze.
Wołacz liczby pojedynczej zależy między innymi od akcentu. Rzeczowniki oksytoniczne mogą zachowywać formę mianownika:
: ''λιμήν'' → ''λιμήν''
Rzeczowniki nieakcentowane na ostatniej sylabie używają natomiast często czystego tematu z akcentem cofniętym:
: ''δαίμων'' → ''δαῖμον''
Niektóre tematy na ν wyjątkowo tworzą mianownik liczby pojedynczej za pomocą -ς, przy czym ν zanika przed σ. Do tej grupy należą między innymi rzeczowniki typu ''δελφίς, δελφῖνος''.
Jako podstawowy wzorzec tematów na ν można przyjąć rzeczownik ''δαίμων, δαίμονος, ὁ'' „bóstwo, istota boska”, którego podstawowy temat brzmi ''δαιμον-'', a mianownik wykazuje postać z wydłużonym ω.
Odmiana rzeczownika ''δαίμων, δαίμονος, ὁ'':
{| class="wikitable" style="text-align:center;" border
!
! liczba pojedyncza<br />''singularis''
! liczba podwójna<br />''dualis''
! liczba mnoga<br />''pluralis''
|-
! mianownik<br />''nominativus''
| bez końcówki; ο → ω<br />''δαίμων''
| -ε<br />''δαίμονε''
| -ες<br />''δαίμονες''
|-
! dopełniacz<br />''genetivus''
| -ος<br />''δαίμονος''
| -οιν<br />''δαιμόνοιν''
| -ων<br />''δαιμόνων''
|-
! celownik<br />''dativus''
| -ι<br />''δαίμονι''
| -οιν<br />''δαιμόνοιν''
| -σι(ν); ν zanika<br />''δαίμοσι(ν)''
|-
! biernik<br />''accusativus''
| -α<br />''δαίμονα''
| -ε<br />''δαίμονε''
| -ας<br />''δαίμονας''
|-
! wołacz<br />''vocativus''
| czysty temat, akcent cofnięty<br />''δαῖμον''
| -ε<br />''δαίμονε''
| -ες<br />''δαίμονες''
|}
W mianowniku ''δαίμων'' występuje mocniejsza postać tematu z ω, podczas gdy pozostałe formy opierają się zasadniczo na ''δαιμον-''. W celowniku liczby mnogiej ν zanika: ''δαίμοσι(ν)'', nie *''δαίμονσι(ν)''.
==== Tematy na ρ ====
W regularniejszych rzeczownikach o tematach zakończonych na ρ mianownik liczby pojedynczej nie przyjmuje końcówki -ς. Krótka samogłoska ostatniej sylaby tematu może ulec wydłużeniu.
Przykład:
: ''ῥητορ- → ῥήτωρ''
W odróżnieniu od ν, spółgłoska ρ nie zanika przed -σι(ν):
: ''ῥητορ- + σι(ν) → ῥήτορσι(ν)''
Jeżeli rzeczownik nie jest oksytoniczny, wołacz liczby pojedynczej jest zwykle czystym tematem, a akcent cofa się:
: ''ῥήτωρ'' → ''ῥῆτορ''
Jako wzorzec można przyjąć rzeczownik ''ῥήτωρ, ῥήτορος, ὁ'' „mówca”, którego temat w przypadkach zależnych brzmi ''ῥητορ-''.
Odmiana rzeczownika ''ῥήτωρ, ῥήτορος, ὁ'':
{| class="wikitable" style="text-align:center;" border
!
! liczba pojedyncza<br />''singularis''
! liczba podwójna<br />''dualis''
! liczba mnoga<br />''pluralis''
|-
! mianownik<br />''nominativus''
| bez końcówki; ο → ω<br />''ῥήτωρ''
| -ε<br />''ῥήτορε''
| -ες<br />''ῥήτορες''
|-
! dopełniacz<br />''genetivus''
| -ος<br />''ῥήτορος''
| -οιν<br />''ῥητόροιν''
| -ων<br />''ῥητόρων''
|-
! celownik<br />''dativus''
| -ι<br />''ῥήτορι''
| -οιν<br />''ῥητόροιν''
| -σι(ν)<br />''ῥήτορσι(ν)''
|-
! biernik<br />''accusativus''
| -α<br />''ῥήτορα''
| -ε<br />''ῥήτορε''
| -ας<br />''ῥήτορας''
|-
! wołacz<br />''vocativus''
| czysty temat, akcent cofnięty<br />''ῥῆτορ''
| -ε<br />''ῥήτορε''
| -ες<br />''ῥήτορες''
|}
Rzeczowniki typu ''ῥήτωρ'' należy odróżnić od grupy ''πατήρ, πατρός'', w której w obrębie jednego paradygmatu występują różne stopnie tematu.
==== Rzeczowniki z obocznością tematu -ερ- / -ρ- ====
Szczególną grupę III deklinacji tworzy kilka bardzo częstych rzeczowników o tematach zakończonych na ρ, w których występuje oboczność samogłoski przed ρ.
Najważniejsze rzeczowniki tej grupy to:
* ''πατήρ, πατρός, ὁ'' „ojciec”;
* ''μήτηρ, μητρός, ἡ'' „matka”;
* ''θυγάτηρ, θυγατρός, ἡ'' „córka”;
* ''γαστήρ, γαστρός, ἡ'' „brzuch, żołądek”;
* ''ἀνήρ, ἀνδρός, ὁ'' „mężczyzna, mąż”.
W rzeczownikach typu ''πατήρ'' występują zasadniczo trzy postacie tematu:
* stopień mocny na -ηρ-, używany w mianowniku liczby pojedynczej;
* stopień pełny na -ερ-, używany w części pozostałych przypadków;
* stopień słaby bez ε, czyli na -ρ-, używany w dopełniaczu i celowniku liczby pojedynczej oraz w celowniku liczby mnogiej.
Na przykład w odmianie ''πατήρ'' występują:
: ''πατηρ-''
: ''πατερ-''
: ''πατρ-''
W celowniku liczby mnogiej po słabym temacie występuje postać -ρασι(ν):
: ''πατρ- + σι(ν) → πατράσι(ν)''
===== Typ πατήρ, πατρός =====
Rzeczownik ''πατήρ, πατρός, ὁ'' „ojciec” pokazuje trzy stopnie tematu.
Mianownik liczby pojedynczej:
: ''πατήρ'' — stopień mocny ''πατηρ-''
Biernik liczby pojedynczej, dualis i większość liczby mnogiej:
: ''πατερ-''
Dopełniacz i celownik liczby pojedynczej:
: ''πατρ-''
Celownik liczby mnogiej:
: ''πατρα-''
Wołacz liczby pojedynczej jest czystym pełnym tematem z akcentem cofniętym:
: ''πάτερ''
Odmiana rzeczownika ''πατήρ, πατρός, ὁ'':
{| class="wikitable" style="text-align:center;" border
!
! liczba pojedyncza<br />''singularis''
! liczba podwójna<br />''dualis''
! liczba mnoga<br />''pluralis''
|-
! mianownik<br />''nominativus''
| stopień mocny<br />''πατήρ''
| -ε<br />''πατέρε''
| -ες<br />''πατέρες''
|-
! dopełniacz<br />''genetivus''
| stopień słaby + -ος<br />''πατρός''
| -οιν<br />''πατέροιν''
| -ων<br />''πατέρων''
|-
! celownik<br />''dativus''
| stopień słaby + -ι<br />''πατρί''
| -οιν<br />''πατέροιν''
| -σι(ν), postać -ρα-<br />''πατράσι(ν)''
|-
! biernik<br />''accusativus''
| -α<br />''πατέρα''
| -ε<br />''πατέρε''
| -ας<br />''πατέρας''
|-
! wołacz<br />''vocativus''
| czysty temat, akcent cofnięty<br />''πάτερ''
| -ε<br />''πατέρε''
| -ες<br />''πατέρες''
|}
Tak samo pod względem podstawowego rozkładu tematów odmieniają się ''μήτηρ'', ''θυγάτηρ'' i ''γαστήρ'', choć zachowują właściwe sobie akcentowanie.
Najważniejsze odpowiadające sobie formy:
{| class="wikitable" style="text-align:center;" border
!
! ''πατήρ''
! ''μήτηρ''
! ''θυγάτηρ''
|-
! mianownik liczby pojedynczej
| ''πατήρ''
| ''μήτηρ''
| ''θυγάτηρ''
|-
! dopełniacz liczby pojedynczej
| ''πατρός''
| ''μητρός''
| ''θυγατρός''
|-
! celownik liczby pojedynczej
| ''πατρί''
| ''μητρί''
| ''θυγατρί''
|-
! biernik liczby pojedynczej
| ''πατέρα''
| ''μητέρα''
| ''θυγατέρα''
|-
! wołacz liczby pojedynczej
| ''πάτερ''
| ''μῆτερ''
| ''θύγατερ''
|-
! mianownik, biernik i wołacz liczby podwójnej
| ''πατέρε''
| ''μητέρε''
| ''θυγατέρε''
|-
! dopełniacz i celownik liczby podwójnej
| ''πατέροιν''
| ''μητέροιν''
| ''θυγατέροιν''
|-
! mianownik i wołacz liczby mnogiej
| ''πατέρες''
| ''μητέρες''
| ''θυγατέρες''
|-
! dopełniacz liczby mnogiej
| ''πατέρων''
| ''μητέρων''
| ''θυγατέρων''
|-
! celownik liczby mnogiej
| ''πατράσι(ν)''
| ''μητράσι(ν)''
| ''θυγατράσι(ν)''
|-
! biernik liczby mnogiej
| ''πατέρας''
| ''μητέρας''
| ''θυγατέρας''
|}
===== Typ ἀνήρ, ἀνδρός =====
Rzeczownik ''ἀνήρ, ἀνδρός, ὁ'' „mężczyzna, mąż” jest bardziej nieregularny.
Mianownik liczby pojedynczej ma postać:
: ''ἀνήρ''
Wołacz liczby pojedynczej zachowuje temat na -ερ-:
: ''ἄνερ''
W pozostałych przypadkach odmiany attyckiej występuje natomiast temat ''ἀνδρ-''. Spółgłoska δ pojawiła się między ν i ρ po zaniku ε:
: ''ἀνερ- → ἀνρ- → ἀνδρ-''
W celowniku liczby mnogiej występuje postać:
: ''ἀνδράσι(ν)''
Odmiana rzeczownika ''ἀνήρ, ἀνδρός, ὁ'':
{| class="wikitable" style="text-align:center;" border
!
! liczba pojedyncza<br />''singularis''
! liczba podwójna<br />''dualis''
! liczba mnoga<br />''pluralis''
|-
! mianownik<br />''nominativus''
| ''ἀνήρ''
| -ε<br />''ἄνδρε''
| -ες<br />''ἄνδρες''
|-
! dopełniacz<br />''genetivus''
| -ος<br />''ἀνδρός''
| -οιν<br />''ἀνδροῖν''
| -ων<br />''ἀνδρῶν''
|-
! celownik<br />''dativus''
| -ι<br />''ἀνδρί''
| -οιν<br />''ἀνδροῖν''
| -σι(ν), postać -ρα-<br />''ἀνδράσι(ν)''
|-
! biernik<br />''accusativus''
| -α<br />''ἄνδρα''
| -ε<br />''ἄνδρε''
| -ας<br />''ἄνδρας''
|-
! wołacz<br />''vocativus''
| temat na -ερ-, akcent cofnięty<br />''ἄνερ''
| -ε<br />''ἄνδρε''
| -ες<br />''ἄνδρες''
|}
Rzeczownik ''ἀνήρ'' różni się więc zasadniczo od ''πατήρ''. W ''πατήρ'' pełny temat ''πατερ-'' zachowuje się w bierniku liczby pojedynczej, dualis i większości liczby mnogiej, natomiast w ''ἀνήρ'' postać ''ἀνδρ-'' została rozszerzona na niemal całą odmianę poza mianownikiem i wołaczem liczby pojedynczej.
===== Δημήτηρ =====
Imię własne ''Δημήτηρ'' „Demeter” również należy historycznie do tej grupy, ale jego odmiana różni się od typu ''πατήρ''.
W przypadkach zależnych liczby pojedynczej występuje temat ''Δημητρ-'':
: mianownik: ''Δημήτηρ''
: dopełniacz: ''Δήμητρος''
: celownik: ''Δήμητρι''
: biernik: ''Δήμητρα''
: wołacz: ''Δήμητερ''
Ze względu na charakter imienia własnego formy liczby podwójnej i mnogiej nie należą do zwykłego paradygmatu użytkowego i nie są tutaj sztucznie tworzone.
== Tematy sigmatyczne ==
Tematy sigmatyczne są zakończone na σ. Do tej grupy należą przede wszystkim tematy na -ες, -ας i -ος.
Charakterystyczną cechą tej grupy jest zanik σ znajdującego się między dwiema samogłoskami. Po zaniku σ samogłoska kończąca temat styka się bezpośrednio z samogłoską końcówki przypadkowej, co często prowadzi do kontrakcji.
Schemat:
: samogłoska + σ + samogłoska → samogłoska + samogłoska → kontrakcja
Na przykład:
: ''γενεσ- + -ος → γενεος → γένους''
: ''γενεσ- + -ι → γενει → γένει''
W celowniku liczby mnogiej σ tematu styka się z σ końcówki -σι(ν). Powstałe σσ zostaje uproszczone do pojedynczego σ, bez wydłużenia poprzedzającej samogłoski:
: ''γενεσ- + -σι(ν) → γενεσσι(ν) → γένεσι(ν)''
W rzeczownikach rodzaju męskiego i żeńskiego kontrahowany biernik liczby mnogiej przyjmuje postać równą kontrahowanemu mianownikowi liczby mnogiej.
=== Tematy na -ες ===
Do tematów na -ες należą:
* niektóre rzeczowniki i nazwy własne rodzaju męskiego;
* nieliczne rzeczowniki rodzaju żeńskiego;
* liczne rzeczowniki rodzaju nijakiego.
Rzeczowniki rodzaju męskiego i żeńskiego oraz rzeczowniki rodzaju nijakiego nie mają identycznego paradygmatu i dlatego należy je rozpatrywać osobno.
==== Rzeczowniki rodzaju męskiego i żeńskiego ====
Tematy rodzaju męskiego na -ες występują przede wszystkim w imionach własnych zakończonych w mianowniku liczby pojedynczej na -ης.
Przykłady:
* ''Σωκράτης, Σωκράτους, ὁ'' — temat ''Σωκρατεσ-'';
* ''Δημοσθένης, Δημοσθένους, ὁ'' — temat ''Δημοσθενεσ-'';
* ''Διογένης, Διογένους, ὁ'' — temat ''Διογενεσ-'';
* ''Ἱπποκράτης, Ἱπποκράτους, ὁ'' — temat ''Ἱπποκρατεσ-''.
W mianowniku liczby pojedynczej końcowe -ες tematu występuje w mocniejszej postaci -ης:
: ''Σωκρατεσ- → Σωκράτης''
W przypadkach, których końcówka rozpoczyna się od samogłoski, σ tematu zanika i dochodzi do kontrakcji:
: ''Σωκρατεσ- + -ος → Σωκρατεος → Σωκράτους''
: ''Σωκρατεσ- + -ι → Σωκρατει → Σωκράτει''
: ''Σωκρατεσ- + -α → Σωκρατεα → Σωκράτη''
Wołacz liczby pojedynczej jest czystym tematem po odrzuceniu końcowego σ. W imionach własnych akcent cofa się:
: ''Σωκράτης → Σώκρατες''
: ''Δημοσθένης → Δημόσθενες''
Odmiana imienia ''Σωκράτης, Σωκράτους, ὁ'':
{| class="wikitable" style="text-align:center;" border
!
! liczba pojedyncza<br />''singularis''
|-
! mianownik<br />''nominativus''
| ''Σωκράτης''
|-
! dopełniacz<br />''genetivus''
| ε + ο → ου<br />''Σωκράτους''
|-
! celownik<br />''dativus''
| ε + ι → ει<br />''Σωκράτει''
|-
! biernik<br />''accusativus''
| ε + α → η<br />''Σωκράτη''
|-
! wołacz<br />''vocativus''
| czysty temat, akcent cofnięty<br />''Σώκρατες''
|}
Obok regularnego biernika ''Σωκράτη'' imiona własne tego typu mogą tworzyć biernik na -ην pod wpływem deklinacji I:
: ''Σωκράτην''
: ''Ἀριστοφάνην''
Formy liczby podwójnej i mnogiej imion własnych nie należą do ich zwykłego paradygmatu i dlatego nie są tutaj sztucznie tworzone.
==== Typ τριήρης ====
Rzeczownik ''τριήρης, τριήρους, ἡ'' „triera” reprezentuje żeński temat ''τριηρεσ-''. Historycznie jest to przymiotnik używany rzeczownikowo.
W przeciwieństwie do imion własnych może występować regularnie we wszystkich trzech liczbach i dlatego dobrze pokazuje pełny paradygmat tematów na -ες rodzaju męskiego i żeńskiego.
Odmiana rzeczownika ''τριήρης, τριήρους, ἡ'' (temat ''τριηρεσ-''):
{| class="wikitable" style="text-align:center;" border
!
! liczba pojedyncza<br />''singularis''
! liczba podwójna<br />''dualis''
! liczba mnoga<br />''pluralis''
|-
! mianownik<br />''nominativus''
| ''τριήρης''
| ε + ε → ει<br />''τριήρει''
| ε + ε → ει<br />''τριήρεις''
|-
! dopełniacz<br />''genetivus''
| ε + ο → ου<br />''τριήρους''
| ''τριήροιν''
| ''τριήρων''
|-
! celownik<br />''dativus''
| ε + ι → ει<br />''τριήρει''
| ''τριήροιν''
| σσ → σ<br />''τριήρεσι(ν)''
|-
! biernik<br />''accusativus''
| ε + α → η<br />''τριήρη''
| ε + ε → ει<br />''τριήρει''
| jak mianownik<br />''τριήρεις''
|-
! wołacz<br />''vocativus''
| czysty temat, akcent cofnięty<br />''τριῆρες''
| ε + ε → ει<br />''τριήρει''
| jak mianownik<br />''τριήρεις''
|}
W bierniku liczby mnogiej forma ''τριήρεις'' jest równa mianownikowi liczby mnogiej. Nie należy jej wyprowadzać bezpośrednio jako kontrakcji hipotetycznego *-εας; kontrahowany biernik liczby mnogiej przyjął postać mianownika liczby mnogiej.
Formy ''τριήροιν'' i ''τριήρων'' mają akcent ukształtowany analogicznie do pozostałych form tego rzeczownika.
==== Rzeczowniki rodzaju nijakiego na -ος z tematem na -ες ====
Bardzo ważną grupę stanowią rzeczowniki rodzaju nijakiego, których temat kończy się na -ες, natomiast mianownik, biernik i wołacz liczby pojedynczej kończą się na -ος.
Należy wyraźnie odróżnić:
: powierzchniowe zakończenie mianownika ''-ος''
od:
: rzeczywistego tematu ''-ες-''.
Przykłady:
* ''γένος, γένους, τό'' — temat ''γενεσ-'';
* ''ἔτος, ἔτους, τό'' — temat ''ἐτεσ-'';
* ''εὖρος, εὔρους, τό'' — temat ''εὐρεσ-'';
* ''ξίφος, ξίφους, τό'' — temat ''ξιφεσ-'';
* ''τεῖχος, τείχους, τό'' — temat ''τειχεσ-'';
* ''ὄρος, ὄρους, τό'' — temat ''ὀρεσ-''.
W rodzaju nijakim obowiązuje zasada:
: mianownik = biernik = wołacz.
Odmiana rzeczownika ''γένος, γένους, τό'' (temat ''γενεσ-''):
{| class="wikitable" style="text-align:center;" border
!
! liczba pojedyncza<br />''singularis''
! liczba podwójna<br />''dualis''
! liczba mnoga<br />''pluralis''
|-
! mianownik<br />''nominativus''
| ''γένος''
| ε + ε → ει<br />''γένει''
| ε + α → η<br />''γένη''
|-
! dopełniacz<br />''genetivus''
| ε + ο → ου<br />''γένους''
| ''γενοῖν''
| ε + ω → ω<br />''γενῶν''
|-
! celownik<br />''dativus''
| ε + ι → ει<br />''γένει''
| ''γενοῖν''
| σσ → σ<br />''γένεσι(ν)''
|-
! biernik<br />''accusativus''
| jak mianownik<br />''γένος''
| jak mianownik<br />''γένει''
| jak mianownik<br />''γένη''
|-
! wołacz<br />''vocativus''
| jak mianownik<br />''γένος''
| jak mianownik<br />''γένει''
| jak mianownik<br />''γένη''
|}
Najważniejsze kontrakcje tego typu można przedstawić następująco:
: ''γενεσ- + -ος → γενεος → γένους''
: ''γενεσ- + -ι → γενει → γένει''
: ''γενεσ- + -ε → γενεε → γένει''
: ''γενεσ- + -α → γενεα → γένη''
: ''γενεσ- + -ων → γενεων → γενῶν''
W celowniku liczby mnogiej nie dochodzi do kontrakcji samogłosek:
: ''γενεσ- + -σι(ν) → γενεσσι(ν) → γένεσι(ν)''
==== Tematy na -εες ====
Szczególny podtyp tematów sigmatycznych powstaje wtedy, gdy -ες tematu jest poprzedzone przez ε.
Do grupy tej należą między innymi imiona własne na -κλῆς:
* ''Περικλῆς, Περικλέους, ὁ'';
* ''Ἡρακλῆς, Ἡρακλέους, ὁ'';
* ''Σοφοκλῆς, Σοφοκλέους, ὁ''.
W temacie występuje sekwencja -εεσ-, a jej kontrakcje nie są identyczne z typem ''Σωκράτης''.
Odmiana imienia ''Περικλῆς, Περικλέους, ὁ'' w liczbie pojedynczej:
{| class="wikitable" style="text-align:center;" border
!
! liczba pojedyncza<br />''singularis''
|-
! mianownik<br />''nominativus''
| ''Περικλῆς''
|-
! dopełniacz<br />''genetivus''
| ''Περικλέους''
|-
! celownik<br />''dativus''
| ''Περικλεῖ''
|-
! biernik<br />''accusativus''
| ''Περικλέα''
|-
! wołacz<br />''vocativus''
| ''Περίκλεις''
|}
W przeciwieństwie do imion typu ''Σωκράτης'', imiona na -κλῆς nie tworzą biernika na -ην według deklinacji I.
Do tej samej historycznej grupy należy neutrum ''δέος, δέους, τό'' „strach”, o temacie ''δεεσ-''. Rzeczownik ten zachowuje jednak w niektórych formach hiatus i nie podlega wszystkim kontrakcjom oczekiwanym na podstawie samego zapisu tematu.
=== Tematy na -ας ===
Rzeczowniki o tematach na -ας są rodzaju nijakiego. W mianowniku, bierniku i wołaczu liczby pojedynczej występuje zakończenie -ας.
Przykłady:
* ''γέρας, γέρως, τό'' — temat ''γερασ-'';
* ''γῆρας, γήρως, τό'' — temat ''γηρασ-'';
* ''κρέας, κρέως, τό'' — temat ''κρεασ-'';
* ''δέπας, δέπαος, τό'' — temat ''δεπασ-''.
Nie wszystkie rzeczowniki tego typu wykazują identyczny stopień kontrakcji, a niektóre mają równoległe tematy na -ατ. Takie oboczności należy rozpatrywać przy konkretnych rzeczownikach.
Jako podstawowy wzorzec attycki można przyjąć ''γέρας, γέρως, τό'' „dar honorowy, nagroda”, którego temat brzmi ''γερασ-''.
Odmiana rzeczownika ''γέρας, γέρως, τό'':
{| class="wikitable" style="text-align:center;" border
!
! liczba pojedyncza<br />''singularis''
! liczba podwójna<br />''dualis''
! liczba mnoga<br />''pluralis''
|-
! mianownik<br />''nominativus''
| ''γέρας''
| α + ε → α<br />''γέρα''
| α + α → α<br />''γέρα''
|-
! dopełniacz<br />''genetivus''
| α + ο → ω<br />''γέρως''
| ''γερῷν''
| α + ω → ω<br />''γερῶν''
|-
! celownik<br />''dativus''
| ''γέραι''
| ''γερῷν''
| σσ → σ<br />''γέρασι(ν)''
|-
! biernik<br />''accusativus''
| jak mianownik<br />''γέρας''
| jak mianownik<br />''γέρα''
| jak mianownik<br />''γέρα''
|-
! wołacz<br />''vocativus''
| jak mianownik<br />''γέρας''
| jak mianownik<br />''γέρα''
| jak mianownik<br />''γέρα''
|}
W zwykłym zapisie greckim formy dualis i pluralis ''γέρα'' wyglądają identycznie, choć powstały w wyniku różnych połączeń morfologicznych.
Celownik liczby pojedynczej ma formę ''γέραι''. Spotyka się również zapis ''γέρᾳ'', wynikający z tradycji starożytnych gramatyków; podstawową postacią historyczną jest -αι.
Niektóre rzeczowniki na -ας wykazują oboczność z tematem na -ατ. Zjawisko to zostało już pokazane przy rzeczownikach typu ''τέρας, τέρατος''.
=== Tematy na -ος ===
Tematów sigmatycznych na -ος nie należy mylić z rzeczownikami nijakimi typu ''γένος''. W ''γένος'' temat brzmi ''γενεσ-'', natomiast w omawianej tutaj grupie sam temat kończy się na ''-οσ-''.
W prozie attyckiej podstawowym i właściwie jedynym rzeczownikiem reprezentującym ten typ jest ''αἰδώς, αἰδοῦς, ἡ'' „wstyd, poczucie czci”, którego temat brzmi ''αἰδοσ-''.
Rzeczownik ten jest używany w liczbie pojedynczej.
Po zaniku σ między samogłoskami następują kontrakcje:
: ''αἰδοσ- + -ος → αἰδοος → αἰδοῦς''
: ''αἰδοσ- + -ι → αἰδοι → αἰδοῖ''
: ''αἰδοσ- + -α → αἰδοα → αἰδῶ''
Odmiana rzeczownika ''αἰδώς, αἰδοῦς, ἡ'':
{| class="wikitable" style="text-align:center;" border
!
! liczba pojedyncza<br />''singularis''
|-
! mianownik<br />''nominativus''
| ''αἰδώς''
|-
! dopełniacz<br />''genetivus''
| ο + ο → ου<br />''αἰδοῦς''
|-
! celownik<br />''dativus''
| ο + ι → οι<br />''αἰδοῖ''
|-
! biernik<br />''accusativus''
| ο + α → ω<br />''αἰδῶ''
|-
! wołacz<br />''vocativus''
| jak mianownik<br />''αἰδώς''
|}
Form liczby podwójnej i mnogiej nie należy dla tego rzeczownika sztucznie tworzyć.
W języku homeryckim i jońskim podobnie odmienia się ''ἠώς'' „jutrzenka”. Formy dialektalne zostaną omówione osobno w części poświęconej wariantom historycznym i dialektalnym.
== Tematy na -ω(ϝ) ==
Do tej niewielkiej grupy należą rzeczowniki rodzaju męskiego, których temat historycznie kończył się na -ωϝ-. Spółgłoska ϝ (digamma) zanikła, dlatego w języku klasycznym tematy te występują jako zakończone na -ω.
Najważniejszym przedstawicielem tego typu jest:
* ''ἥρως, ἥρωος, ὁ'' „bohater” — temat historyczny ''ἡρωϝ-'', powierzchniowo ''ἡρω-''.
Do tej samej grupy należą między innymi:
* ''Τρώς, Τρωός, ὁ'' „Trojanin”;
* ''πάτρως, πάτρωος, ὁ'' „stryj, brat ojca”;
* ''μήτρως, μήτρωος, ὁ'' „wuj, brat matki”;
* poetyckie ''δμώς, δμωός, ὁ'' „niewolnik”.
Po zaniku ϝ samogłoska ω tematu znalazła się bezpośrednio przed samogłoskami końcówek przypadkowych. W niektórych formach możliwa lub regularna jest kontrakcja.
Szczególnie ważne są:
: ''ἥρω- + -ι → ἥρωι → ἥρῳ''
: ''ἥρω- + -α → ἥρωα → ἥρω''
W celowniku i bierniku liczby pojedynczej formy kontrahowane ''ἥρῳ'' i ''ἥρω'' są zwykle używane zamiast nieściągniętych ''ἥρωι'' i ''ἥρωα''.
W mianowniku i bierniku liczby mnogiej podstawowe formy nieściągnięte ''ἥρωες'' i ''ἥρωας'' są zwykłe, natomiast występują również rzadkie formy ściągnięte ''ἥρως''.
W celowniku liczby mnogiej końcówka -σι(ν) jest dołączana bezpośrednio do tematu:
: ''ἡρω- + -σι(ν) → ἥρωσι(ν)''
=== Typ ἥρως, ἥρωος ===
Odmiana rzeczownika ''ἥρως, ἥρωος, ὁ'' „bohater”:
{| class="wikitable" style="text-align:center;" border
!
! liczba pojedyncza<br />''singularis''
! liczba podwójna<br />''dualis''
! liczba mnoga<br />''pluralis''
|-
! mianownik<br />''nominativus''
| -ς<br />''ἥρως''
| -ε<br />''ἥρωε''
| -ες<br />''ἥρωες''
|-
! dopełniacz<br />''genetivus''
| -ος<br />''ἥρωος''
| -οιν<br />''ἡρώοιν''
| -ων<br />''ἡρώων''
|-
! celownik<br />''dativus''
| -ι<br />''ἥρωι'', zwykle ''ἥρῳ''
| -οιν<br />''ἡρώοιν''
| -σι(ν)<br />''ἥρωσι(ν)''
|-
! biernik<br />''accusativus''
| -α<br />''ἥρωα'', zwykle ''ἥρω''
| -ε<br />''ἥρωε''
| -ας<br />''ἥρωας''
|-
! wołacz<br />''vocativus''
| jak mianownik<br />''ἥρως''
| -ε<br />''ἥρωε''
| -ες<br />''ἥρωες''
|}
W mianowniku i bierniku liczby mnogiej spotyka się również rzadką formę ściągniętą ''ἥρως'':
: mianownik liczby mnogiej: ''ἥρωες'', rzadziej ''ἥρως'';
: biernik liczby mnogiej: ''ἥρωας'', rzadziej ''ἥρως''.
W attyckim występują ponadto formy przejęte z deklinacji attyckiej II deklinacji, między innymi:
* dopełniacz liczby pojedynczej ''ἥρω'';
* biernik liczby pojedynczej ''ἥρων'';
* poświadczony epigraficznie dualis ''ἥρῳν''.
Form tych nie należy mieszać z właściwym podstawowym paradygmatem III deklinacji przedstawionym w tabeli.
=== Znaczenie historycznego ϝ ===
Zapis ''-ω(ϝ)'' wskazuje, że końcowe ϝ należy do wcześniejszej postaci tematu. W klasycznej grece attyckiej digamma nie było już wymawiane ani zapisywane w tych wyrazach.
Historyczna postać tematu wyjaśnia jednak, dlaczego rzeczowniki typu ''ἥρως'' należą do III deklinacji mimo zakończenia tematu na samogłoskę ω.
Nie należy ich utożsamiać:
* z tematami sigmatycznymi typu ''αἰδώς'', których temat kończy się historycznie na -οσ-;
* ani z deklinacją attycką II deklinacji, mimo że niektóre jej formy mogły oddziaływać analogicznie na odmianę rzeczowników typu ''ἥρως''.
Formy homeryckie, jońskie oraz inne warianty dialektalne tej grupy zostaną przedstawione osobno w części poświęconej formom historycznym i dialektalnym.
== Tematy na -ι i -υ ==
Tematy zakończone na ι i υ nie tworzą jednej jednolitej grupy fleksyjnej.
W większości tematów na ι oraz w części tematów na υ samogłoska ι lub υ występuje tylko w mianowniku, bierniku i wołaczu liczby pojedynczej. W pozostałych przypadkach pojawia się mocniejsza postać tematu z ε.
Schematycznie:
* ι : ε;
* υ : ε.
W tych typach dopełniacz liczby pojedynczej ma zakończenie -εως zamiast oczekiwanego prostego -ος.
Przykłady:
: ''πόλις'' → ''πόλεως''
: ''πῆχυς'' → ''πήχεως''
: ''ἄστυ'' → ''ἄστεως''
Gdy ε mocniejszej postaci tematu styka się z ε, ι lub α końcówki, dochodzi do kontrakcji:
: ε + ε → ει
: ε + ι → ει
: ε + α → η
Nie wszystkie tematy na ι i υ wykazują jednak taką oboczność. Istnieją również tematy zachowujące ι lub υ w całym paradygmacie.
=== Tematy na -ι ===
Tematy zakończone na ι dzielą się na dwa zasadnicze typy:
* tematy z dopełniaczem liczby pojedynczej na -εως;
* rzadsze tematy z dopełniaczem liczby pojedynczej na -ιος.
==== Tematy na -ι z dopełniaczem liczby pojedynczej na -εως ====
W tym typie ι występuje zasadniczo w mianowniku, bierniku i wołaczu liczby pojedynczej, natomiast w pozostałych formach odpowiada mu ε.
Najważniejszym wzorcem jest:
* ''πόλις, πόλεως, ἡ'' „miasto” — słaba postać tematu ''πολι-'', mocniejsza postać ''πολε-''.
Do tego typu należą również liczne rzeczowniki rodzaju męskiego i żeńskiego, między innymi:
* ''μάντις, μάντεως, ὁ'' „wieszcz”;
* ''δύναμις, δυνάμεως, ἡ'' „siła, moc”;
* ''ποίησις, ποιήσεως, ἡ'' „tworzenie, poezja”;
* ''στάσις, στάσεως, ἡ'' „stanie, stronnictwo, bunt”;
* ''ὕβρις, ὕβρεως, ἡ'' „pycha, zniewaga”.
W klasycznej prozie nie używa się rzeczowników rodzaju nijakiego z mianownikiem liczby pojedynczej na -ι.
===== Typ πόλις, πόλεως =====
W rzeczowniku ''πόλις'' występują dwie postacie tematu:
: ''πολι-'' — mianownik, biernik i wołacz liczby pojedynczej;
: ''πολε-'' — pozostałe przypadki.
Dopełniacz liczby pojedynczej ''πόλεως'' zachowuje akcent na trzeciej sylabie od końca mimo długiej końcówki -ως. Jest to pozostałość wcześniejszej postaci formy oraz metatezy iloczasowej.
W celowniku liczby pojedynczej:
: ''πολε- + -ι → πόλει''
W mianowniku liczby podwójnej:
: ''πολε- + -ε → πόλει''
W mianowniku liczby mnogiej:
: ''πολε- + -ες → πόλεις''
W mianowniku i bierniku liczby mnogiej występuje ta sama forma ''πόλεις''. Biernik liczby mnogiej nie jest tutaj zwykłym rezultatem kontrakcji *''πολέας'', lecz przejął formę mianownika liczby mnogiej.
Odmiana rzeczownika ''πόλις, πόλεως, ἡ'':
{| class="wikitable" style="text-align:center;" border
!
! liczba pojedyncza<br />''singularis''
! liczba podwójna<br />''dualis''
! liczba mnoga<br />''pluralis''
|-
! mianownik<br />''nominativus''
| -ς<br />''πόλις''
| ε + ε → ει<br />''πόλει''
| ε + ε → ει<br />''πόλεις''
|-
! dopełniacz<br />''genetivus''
| -εως<br />''πόλεως''
| -οιν<br />''πολέοιν''
| -ων<br />''πόλεων''
|-
! celownik<br />''dativus''
| ε + ι → ει<br />''πόλει''
| -οιν<br />''πολέοιν''
| -σι(ν)<br />''πόλεσι(ν)''
|-
! biernik<br />''accusativus''
| -ν<br />''πόλιν''
| ε + ε → ει<br />''πόλει''
| jak mianownik<br />''πόλεις''
|-
! wołacz<br />''vocativus''
| czysty temat<br />''πόλι''
| ε + ε → ει<br />''πόλει''
| jak mianownik<br />''πόλεις''
|}
W rękopisach spotyka się również nieściągniętą formę dualis ''πόλεε''. W głównym paradygmacie przyjmuje się regularną formę attycką ''πόλει''.
==== Tematy na -ι z dopełniaczem liczby pojedynczej na -ιος ====
Drugi typ tematów na ι nie wykazuje wymiany ι : ε. Samogłoska ι pozostaje częścią tematu również w przypadkach zależnych.
Do grupy tej należą bardzo nieliczne rzeczowniki oraz niektóre imiona własne.
Przykładem pospolitego rzeczownika jest:
* ''κίς, κιός, ὁ'' „ryjkowiec, wołek” — temat ''κι-''; ι jest historycznie długie.
Poświadczone są między innymi:
: mianownik ''κίς''
: dopełniacz ''κιός''
: biernik ''κῖν''
: biernik liczby mnogiej ''κίας''
Do tego typu mogą należeć także imiona własne na -ις, np. ''Λύγδαμις'', z formami przypadków zależnych tworzonymi od tematu zachowującego ι.
Ponieważ typ ten jest bardzo rzadki, a pełne paradygmaty poszczególnych wyrazów nie są równomiernie poświadczone, nie należy mechanicznie tworzyć niezaświadczonych form liczby podwójnej lub mnogiej.
Najważniejszą cechą odróżniającą ten typ od ''πόλις'' jest brak wymiany:
: ι → ε.
Rzeczownik zachowuje temat na ι również w przypadkach zależnych.
==== Szczególny typ οἶς ====
Rzeczownik ''οἶς, οἰός, ὁ lub ἡ'' „owca” ma temat ''οι-'', reprezentujący historyczną postać ''ὀϝι-''.
Mimo powierzchniowego tematu ''οι-'' rzeczownik ten należy historycznie do tematów na ι i nie powinien być łączony z właściwymi tematami na -οι typu ''πειθώ''.
Odmiana rzeczownika ''οἶς, οἰός, ὁ lub ἡ'':
{| class="wikitable" style="text-align:center;" border
!
! liczba pojedyncza<br />''singularis''
! liczba podwójna<br />''dualis''
! liczba mnoga<br />''pluralis''
|-
! mianownik<br />''nominativus''
| ''οἶς''
| -ε<br />''οἶε''
| -ες<br />''οἶες''
|-
! dopełniacz<br />''genetivus''
| -ος<br />''οἰός''
| -οιν<br />''οἰοῖν''
| -ων<br />''οἰῶν''
|-
! celownik<br />''dativus''
| -ι<br />''οἰί''
| -οιν<br />''οἰοῖν''
| -σι(ν)<br />''οἰσί(ν)''
|-
! biernik<br />''accusativus''
| -ν<br />''οἶν''
| -ε<br />''οἶε''
| ''οἶς''
|-
! wołacz<br />''vocativus''
| czysty temat<br />''οἶ''
| -ε<br />''οἶε''
| -ες<br />''οἶες''
|}
Forma biernika liczby mnogiej ''οἶς'' różni się od mianownika liczby mnogiej ''οἶες''.
=== Tematy na -υ ===
Tematy na υ dzielą się na dwa główne typy:
* tematy zachowujące υ, z dopełniaczem liczby pojedynczej na -υος;
* tematy wykazujące wymianę υ : ε, z dopełniaczem liczby pojedynczej na -εως.
Do pierwszego typu należą między innymi ''ἰχθύς'', ''μῦς'', ''δρῦς'' i ''ἰσχύς''.
Do drugiego należą między innymi ''πῆχυς'', ''πέλεκυς'' oraz nijakie ''ἄστυ''.
==== Tematy na -υ z dopełniaczem liczby pojedynczej na -υος ====
W tym typie υ pozostaje częścią tematu w całym paradygmacie.
Przykłady:
* ''ἰχθύς, ἰχθύος, ὁ'' „ryba”;
* ''μῦς, μυός, ὁ'' „mysz”;
* ''βότρυς, βότρυος, ὁ'' „kiść, grono”;
* ''δρῦς, δρυός, ἡ'' „dąb”;
* ''ἰσχύς, ἰσχύος, ἡ'' „siła”.
W rzeczownikach barytonicznych υ w mianowniku, bierniku i wołaczu liczby pojedynczej jest zasadniczo krótkie. W rzeczownikach oksytonicznych oraz jednosylabowych jest zwykle długie.
===== Typ ἰχθύς, ἰχθύος =====
Rzeczownik ''ἰχθύς, ἰχθύος, ὁ'' zachowuje temat ''ἰχθυ-'' w całej odmianie.
W celowniku liczby pojedynczej υ oraz ι należą do dwóch oddzielnych sylab:
: ''ἰχθύϊ''
Biernik liczby mnogiej ''ἰχθῦς'' powstał historycznie z połączenia tematu z końcówką zawierającą νς:
: ''ἰχθυ- + νς → ἰχθῦς''
Odmiana rzeczownika ''ἰχθύς, ἰχθύος, ὁ'':
{| class="wikitable" style="text-align:center;" border
!
! liczba pojedyncza<br />''singularis''
! liczba podwójna<br />''dualis''
! liczba mnoga<br />''pluralis''
|-
! mianownik<br />''nominativus''
| -ς<br />''ἰχθύς''
| -ε<br />''ἰχθύε''
| -ες<br />''ἰχθύες''
|-
! dopełniacz<br />''genetivus''
| -ος<br />''ἰχθύος''
| -οιν<br />''ἰχθύοιν''
| -ων<br />''ἰχθύων''
|-
! celownik<br />''dativus''
| -ι<br />''ἰχθύϊ''
| -οιν<br />''ἰχθύοιν''
| -σι(ν)<br />''ἰχθύσι(ν)''
|-
! biernik<br />''accusativus''
| -ν<br />''ἰχθύν''
| -ε<br />''ἰχθύε''
| historyczne -νς<br />''ἰχθῦς''
|-
! wołacz<br />''vocativus''
| czysty temat<br />''ἰχθύ''
| -ε<br />''ἰχθύε''
| -ες<br />''ἰχθύες''
|}
W komedii występują również wtórne formy ''ἰχθῦ'' oraz mianownik liczby mnogiej ''ἰχθῦς''. Nie należą one do podstawowego regularnego paradygmatu i zostaną potraktowane jako warianty szczególne.
==== Tematy na -υ z dopełniaczem liczby pojedynczej na -εως ====
W tej grupie υ występuje w mianowniku, bierniku i wołaczu liczby pojedynczej, natomiast w pozostałych formach zastępuje je ε.
Schemat:
: υ : ε
Najważniejszym przykładem rodzaju męskiego jest:
* ''πῆχυς, πήχεως, ὁ'' „łokieć, przedramię” — postacie tematu ''πηχυ-'' i ''πηχε-''.
Do tego samego typu należy między innymi:
* ''πέλεκυς, πελέκεως, ὁ'' „topór”.
===== Typ πῆχυς, πήχεως =====
W rzeczowniku ''πῆχυς'':
: ''πηχυ-'' występuje w mianowniku, bierniku i wołaczu liczby pojedynczej;
: ''πηχε-'' występuje w pozostałej odmianie.
Kontrakcje zachodzą analogicznie do typu ''πόλις'':
: ''πηχε- + -ι → πήχει''
: ''πηχε- + -ε → πήχει''
: ''πηχε- + -ες → πήχεις''
Biernik liczby mnogiej ''πήχεις'' przejmuje postać mianownika liczby mnogiej.
Odmiana rzeczownika ''πῆχυς, πήχεως, ὁ'':
{| class="wikitable" style="text-align:center;" border
!
! liczba pojedyncza<br />''singularis''
! liczba podwójna<br />''dualis''
! liczba mnoga<br />''pluralis''
|-
! mianownik<br />''nominativus''
| -ς<br />''πῆχυς''
| ε + ε → ει<br />''πήχει''
| ε + ε → ει<br />''πήχεις''
|-
! dopełniacz<br />''genetivus''
| -εως<br />''πήχεως''
| -οιν<br />''πηχέοιν''
| -ων<br />''πήχεων''
|-
! celownik<br />''dativus''
| ε + ι → ει<br />''πήχει''
| -οιν<br />''πηχέοιν''
| -σι(ν)<br />''πήχεσι(ν)''
|-
! biernik<br />''accusativus''
| -ν<br />''πῆχυν''
| ε + ε → ει<br />''πήχει''
| jak mianownik<br />''πήχεις''
|-
! wołacz<br />''vocativus''
| czysty temat<br />''πῆχυ''
| ε + ε → ει<br />''πήχει''
| jak mianownik<br />''πήχεις''
|}
==== Rzeczowniki rodzaju nijakiego typu ἄστυ ====
Rzeczowniki nijakie tego typu również wykazują wymianę:
: υ : ε.
Najważniejszym przykładem jest:
* ''ἄστυ, ἄστεως, τό'' „miasto” — postacie tematu ''ἀστυ-'' i ''ἀστε-''.
W mianowniku, bierniku i wołaczu liczby pojedynczej występuje ''ἄστυ''.
W pozostałych przypadkach używana jest postać tematu na ε:
: ''ἄστεως''
: ''ἄστει''
: ''ἄστεων''
: ''ἄστεσι(ν)''
W liczbie podwójnej:
: ''ἀστε- + -ε → ἄστει''
W mianowniku, bierniku i wołaczu liczby mnogiej:
: ''ἀστε- + -α → ἄστη''
Odmiana rzeczownika ''ἄστυ, ἄστεως, τό'':
{| class="wikitable" style="text-align:center;" border
!
! liczba pojedyncza<br />''singularis''
! liczba podwójna<br />''dualis''
! liczba mnoga<br />''pluralis''
|-
! mianownik<br />''nominativus''
| ''ἄστυ''
| ε + ε → ει<br />''ἄστει''
| ε + α → η<br />''ἄστη''
|-
! dopełniacz<br />''genetivus''
| -εως<br />''ἄστεως''
| -οιν<br />''ἀστέοιν''
| -ων<br />''ἄστεων''
|-
! celownik<br />''dativus''
| ε + ι → ει<br />''ἄστει''
| -οιν<br />''ἀστέοιν''
| -σι(ν)<br />''ἄστεσι(ν)''
|-
! biernik<br />''accusativus''
| jak mianownik<br />''ἄστυ''
| jak mianownik<br />''ἄστει''
| jak mianownik<br />''ἄστη''
|-
! wołacz<br />''vocativus''
| jak mianownik<br />''ἄστυ''
| jak mianownik<br />''ἄστει''
| jak mianownik<br />''ἄστη''
|}
=== Akcent w typach na -ι i -υ z dopełniaczem na -εως ===
Końcowe -ως dopełniacza liczby pojedynczej nie powoduje przesunięcia akcentu z trzeciej sylaby od końca w rzeczownikach takich jak:
: ''πόλεως''
: ''πήχεως''
: ''ἄστεως''
Jest to wyjątkowe z punktu widzenia zwykłych reguł akcentowania i wynika z historii tych form.
Dopełniacz liczby mnogiej zachowuje położenie akcentu właściwe dopełniaczowi liczby pojedynczej:
: ''πόλεως'' → ''πόλεων''
: ''πήχεως'' → ''πήχεων''
: ''ἄστεως'' → ''ἄστεων''
=== Zestawienie głównych typów ===
{| class="wikitable" style="text-align:center;" border
! typ
! mianownik liczby pojedynczej
! dopełniacz liczby pojedynczej
! charakter tematu
|-
| ι : ε
| ''πόλις''
| ''πόλεως''
| ''πολι-'' : ''πολε-''
|-
| czyste ι
| ''κίς''
| ''κιός''
| ''κι-''
|-
| υ : ε, rodzaj męski
| ''πῆχυς''
| ''πήχεως''
| ''πηχυ-'' : ''πηχε-''
|-
| υ : ε, rodzaj nijaki
| ''ἄστυ''
| ''ἄστεως''
| ''ἀστυ-'' : ''ἀστε-''
|-
| czyste υ
| ''ἰχθύς''
| ''ἰχθύος''
| ''ἰχθυ-''
|-
| historyczny temat na ι
| ''οἶς''
| ''οἰός''
| ''οι-'', historycznie ''ὀϝι-''
|}
== Tematy zakończone na dyftongi ==
Do tej części III deklinacji należą tematy zakończone na -ευ, -αυ i -ου oraz szczególne tematy na -οι.
W tematach na -ευ, -αυ i -ου końcowe υ zanika przed końcówką rozpoczynającą się od samogłoski. Historycznie między samogłoskami występowało ϝ, które następnie zanikło.
Schematycznie:
: -ευ- → -εϝ- → -ε-
: -αυ- → postać bez υ przed samogłoską końcówki
: -ου- → -οϝ- → -ο-
Wskutek zaniku ϝ oraz zmian iloczasowych powstały formy, których nie można wyjaśnić przez mechaniczne dodanie zwykłych końcówek III deklinacji do postaci widocznej w mianowniku.
Do najważniejszych rzeczowników tej grupy należą:
* ''βασιλεύς, βασιλέως, ὁ'' „król”;
* ''γραῦς, γραός, ἡ'' „stara kobieta”;
* ''ναῦς, νεώς, ἡ'' „statek, okręt”;
* ''βοῦς, βοός, ὁ lub ἡ'' „wół, byk; krowa”.
W bierniku liczby pojedynczej tematy na -αυ i -ου przyjmują -ν, a nie -α:
: ''ναῦς'' → ''ναῦν''
: ''βοῦς'' → ''βοῦν''
W bierniku liczby mnogiej w tych typach występuje forma zakończona na długi dyftong:
: ''ναῦς''
: ''βοῦς''
: ''γραῦς''
Tematy na -ευ zachowują się odmiennie i wymagają osobnego przedstawienia.
=== Tematy na -ευ ===
Rzeczowniki na -ευς są zasadniczo rodzaju męskiego. Są to między innymi nazwy osób, zawodów i wykonawców czynności.
Przykłady:
* ''βασιλεύς, βασιλέως, ὁ'' „król”;
* ''ἱππεύς, ἱππέως, ὁ'' „jeździec”;
* ''ἱερεύς, ἱερέως, ὁ'' „kapłan”;
* ''γονεύς, γονέως, ὁ'' „rodzic”;
* ''φονεύς, φονέως, ὁ'' „zabójca”.
Tematy na -ευ wykazują historyczną oboczność. W wołaczu liczby pojedynczej zachowana jest postać na -ευ, natomiast pozostałe formy wywodzą się historycznie z mocniejszej postaci tematu na -ηυ-.
Przed końcówką rozpoczynającą się od samogłoski υ zanika. W języku attyckim zanik dawnego ϝ oraz metateza iloczasowa doprowadziły między innymi do następujących form:
: wcześniejsze ''βασιλῆϝος'' → ''βασιλέως''
: wcześniejsze ''βασιλῆϝι'' → ''βασιλεῖ''
: wcześniejsze ''βασιλῆϝα'' → ''βασιλέα''
W mianowniku liczby pojedynczej i celowniku liczby mnogiej dyftong ευ pozostaje:
: ''βασιλεύς''
: ''βασιλεῦσι(ν)''
Wołacz liczby pojedynczej kończy się na -εῦ:
: ''βασιλεῦ''
==== Typ βασιλεύς, βασιλέως ====
Odmiana rzeczownika ''βασιλεύς, βασιλέως, ὁ'' „król”:
{| class="wikitable" style="text-align:center;" border
!
! liczba pojedyncza<br />''singularis''
! liczba podwójna<br />''dualis''
! liczba mnoga<br />''pluralis''
|-
! mianownik<br />''nominativus''
| ''βασιλεύς''
| ''βασιλῆ''
| ''βασιλῆς''; później także ''βασιλεῖς''
|-
! dopełniacz<br />''genetivus''
| ''βασιλέως''
| ''βασιλέοιν''
| ''βασιλέων''
|-
! celownik<br />''dativus''
| ''βασιλεῖ''
| ''βασιλέοιν''
| ''βασιλεῦσι(ν)''
|-
! biernik<br />''accusativus''
| ''βασιλέα''
| ''βασιλῆ''
| ''βασιλέας''
|-
! wołacz<br />''vocativus''
| ''βασιλεῦ''
| ''βασιλῆ''
| ''βασιλῆς''; później także ''βασιλεῖς''
|}
Starsza attycka forma mianownika liczby mnogiej brzmi ''βασιλῆς''. Jest ona właściwa między innymi inskrypcjom V wieku i występuje również u autorów klasycznych. Forma ''βασιλεῖς'', powstała analogicznie do innych typów III deklinacji, rozpowszechniła się później.
W bierniku liczby mnogiej podstawową starszą formą jest ''βασιλέας''. Forma ''βασιλεῖς'' jako biernik jest późna i nie należy jej traktować jako podstawowej formy klasycznego paradygmatu.
Dualis ma:
: mianownik, biernik i wołacz ''βασιλῆ'';
: dopełniacz i celownik ''βασιλέοιν''.
==== Rzeczowniki na -εύς poprzedzone samogłoską ====
Jeżeli przed -εύς występuje samogłoska, niektóre formy mogą ulegać dodatkowej kontrakcji.
Przykładem jest ''ἁλιεύς, ἁλιέως, ὁ'' „rybak”.
Występują obok siebie formy nieściągnięte i ściągnięte:
: dopełniacz liczby pojedynczej ''ἁλιέως'' lub ''ἁλιῶς''
: biernik liczby pojedynczej ''ἁλιέα'' lub ''ἁλιᾶ''
: dopełniacz liczby mnogiej ''ἁλιέων'' lub ''ἁλιῶν''
: biernik liczby mnogiej ''ἁλιέας'' lub ''ἁλιᾶς''
Pozostałe przypadki odmieniają się zgodnie z typem ''βασιλεύς''.
Formy ściągnięte są szczególnie charakterystyczne dla V wieku p.n.e.; w IV wieku coraz częściej występują formy nieściągnięte.
Do tego podtypu należą również między innymi nazwy mieszkańców i nazwy własne utworzone za pomocą -εύς.
=== Tematy na -αυ ===
Najważniejsze rzeczowniki tej grupy to:
* ''γραῦς, γραός, ἡ'' „stara kobieta”;
* ''ναῦς, νεώς, ἡ'' „statek, okręt”.
Oba mają temat historycznie zakończony na -αυ, lecz ich paradygmaty różnią się w istotnych szczegółach. Z tego względu nie należy przedstawiać ich jako jednego identycznego wzorca.
==== Typ γραῦς, γραός ====
Rzeczownik ''γραῦς, γραός, ἡ'' zachowuje αυ przed spółgłoską:
: ''γραῦς''
: ''γραῦν''
: ''γραυσί(ν)''
Przed końcówką rozpoczynającą się od samogłoski υ zanika:
: ''γραός''
: ''γραΐ''
: ''γρᾶες''
: ''γραῶν''
Odmiana rzeczownika ''γραῦς, γραός, ἡ'':
{| class="wikitable" style="text-align:center;" border
!
! liczba pojedyncza<br />''singularis''
! liczba podwójna<br />''dualis''
! liczba mnoga<br />''pluralis''
|-
! mianownik<br />''nominativus''
| ''γραῦς''
| ''γρᾶε''
| ''γρᾶες''
|-
! dopełniacz<br />''genetivus''
| ''γραός''
| ''γραοῖν''
| ''γραῶν''
|-
! celownik<br />''dativus''
| ''γραΐ''
| ''γραοῖν''
| ''γραυσί(ν)''
|-
! biernik<br />''accusativus''
| ''γραῦν''
| ''γρᾶε''
| ''γραῦς''
|-
! wołacz<br />''vocativus''
| ''γραῦ''
| ''γρᾶε''
| ''γρᾶες''
|}
W bierniku liczby mnogiej ''γραῦς'' jest powierzchniowo identyczne z mianownikiem liczby pojedynczej.
==== Typ ναῦς, νεώς ====
Rzeczownik ''ναῦς, νεώς, ἡ'' należy do najważniejszych, ale zarazem najbardziej charakterystycznych tematów dyftongicznych.
W jego paradygmacie występują różne postacie tematu:
: ''ναυ-''
: ''νη-''
: ''νε-''
Postać ''ναυ-'' występuje przed spółgłoską:
: ''ναῦς''
: ''ναῦν''
: ''ναυσί(ν)''
: ''ναῦς'' w bierniku liczby mnogiej.
W innych przypadkach występują postacie z η lub ε:
: ''νηΐ''
: ''νῆε''
: ''νεώς''
: ''νεοῖν''
: ''νεῶν''
Dopełniacz liczby pojedynczej ''νεώς'' wywodzi się historycznie z wcześniejszej formy zawierającej η oraz ϝ. Po zaniku ϝ nastąpiła metateza iloczasowa.
Odmiana rzeczownika ''ναῦς, νεώς, ἡ'':
{| class="wikitable" style="text-align:center;" border
!
! liczba pojedyncza<br />''singularis''
! liczba podwójna<br />''dualis''
! liczba mnoga<br />''pluralis''
|-
! mianownik<br />''nominativus''
| ''ναῦς''
| ''νῆε''
| ''νῆες''
|-
! dopełniacz<br />''genetivus''
| ''νεώς''
| ''νεοῖν''
| ''νεῶν''
|-
! celownik<br />''dativus''
| ''νηΐ''
| ''νεοῖν''
| ''ναυσί(ν)''
|-
! biernik<br />''accusativus''
| ''ναῦν''
| ''νῆε''
| ''ναῦς''
|-
! wołacz<br />''vocativus''
| ''ναῦ''
| ''νῆε''
| ''νῆες''
|}
Rzeczownik ''ναῦς'' pokazuje szczególnie wyraźnie, dlaczego w III deklinacji nie należy ustalać odmiany wyłącznie na podstawie mianownika liczby pojedynczej.
=== Tematy na -ου ===
Najważniejszym przedstawicielem tej grupy jest:
* ''βοῦς, βοός, ὁ lub ἡ'' „wół, byk; krowa”.
Do tego samego typu należy również:
* ''χοῦς, χοός, ὁ'' — nazwa miary objętości, z pewnymi osobliwościami w bierniku.
W temacie ''βου-'' υ zanika przed końcówką rozpoczynającą się od samogłoski, pozostawiając ο:
: ''βου- → βο-''
Stąd:
: ''βοός''
: ''βοΐ''
: ''βόες''
: ''βοῶν''
Przed spółgłoską ου pozostaje:
: ''βοῦς''
: ''βουσί(ν)''
Biernik liczby pojedynczej przyjmuje -ν:
: ''βοῦν''
Biernik liczby mnogiej ma postać:
: ''βοῦς''
==== Typ βοῦς, βοός ====
Odmiana rzeczownika ''βοῦς, βοός, ὁ lub ἡ'':
{| class="wikitable" style="text-align:center;" border
!
! liczba pojedyncza<br />''singularis''
! liczba podwójna<br />''dualis''
! liczba mnoga<br />''pluralis''
|-
! mianownik<br />''nominativus''
| ''βοῦς''
| ''βόε''
| ''βόες''
|-
! dopełniacz<br />''genetivus''
| ''βοός''
| ''βοοῖν''
| ''βοῶν''
|-
! celownik<br />''dativus''
| ''βοΐ''
| ''βοοῖν''
| ''βουσί(ν)''
|-
! biernik<br />''accusativus''
| ''βοῦν''
| ''βόε''
| ''βοῦς''
|-
! wołacz<br />''vocativus''
| ''βοῦ''
| ''βόε''
| ''βόες''
|}
W przeciwieństwie do typu ''ναῦς'' dopełniacz liczby pojedynczej ''βοός'' nie wykazuje metatezy iloczasowej. Po zaniku υ pozostaje krótka samogłoska ο:
: ''βοϝ- + -ος → βοός''
Dopełniacz liczby pojedynczej i mianownik liczby mnogiej nie ulegają kontrakcji:
: ''βοός'', nie *''βοῦς''
: ''βόες'', nie *''βοῦς''
Forma ''βοῦς'' pełni natomiast dwie różne funkcje:
* mianownik liczby pojedynczej;
* biernik liczby mnogiej.
=== Tematy na -οι ===
Tematy na -οι stanowią odrębną i niewielką grupę III deklinacji. Są to przede wszystkim rzeczowniki rodzaju żeńskiego i imiona żeńskie z mianownikiem liczby pojedynczej na -ώ.
Najważniejszym wzorcem jest:
* ''πειθώ, πειθοῦς, ἡ'' „namowa, perswazja”.
Do tej grupy należą również:
* ''ἠχώ, ἠχοῦς, ἡ'' „echo”;
* ''φειδώ, φειδοῦς, ἡ'' „oszczędność, powściągliwość”;
* ''εὐεστώ, εὐεστοῦς, ἡ'' „pomyślność”;
* ''Σαπφώ'' „Safona”;
* ''Λητώ'' „Leto”;
* ''Καλυψώ'' „Kalipso”.
Nie należy łączyć tej grupy z rzeczownikiem ''οἶς''. W ''οἶς'' powierzchniowe ''οι-'' reprezentuje historyczny temat na ι z dawnym ϝ, natomiast w typie ''πειθώ'' mamy właściwy temat na -οι.
Przed końcówką rozpoczynającą się od samogłoski ι tematu przechodzi historycznie w niesylabiczne ι̯ i przestaje być zapisywane. Pozostaje ο, które następnie łączy się z samogłoską końcówki.
Stąd:
: ''πειθο- + -ος → πειθοῦς''
: ''πειθο- + -ι → πειθοῖ''
: ''πειθο- + -α → πειθώ''
==== Typ πειθώ, πειθοῦς ====
Rzeczownik ''πειθώ, πειθοῦς, ἡ'' występuje zasadniczo tylko w liczbie pojedynczej.
{| class="wikitable" style="text-align:center;" border
!
! liczba pojedyncza<br />''singularis''
|-
! mianownik<br />''nominativus''
| ''πειθώ''
|-
! dopełniacz<br />''genetivus''
| ''πειθοῦς''
|-
! celownik<br />''dativus''
| ''πειθοῖ''
|-
! biernik<br />''accusativus''
| ''πειθώ''
|-
! wołacz<br />''vocativus''
| ''πειθοῖ''
|}
Biernik liczby pojedynczej jest równy mianownikowi:
: ''πειθώ''.
Wołacz nie jest natomiast równy mianownikowi, lecz ma formę:
: ''πειθοῖ''.
W zwykłym paradygmacie typu ''πειθώ'' brak dualis i pluralis. Nie należy zatem tworzyć tych form mechanicznie.
Jeżeli rzeczownik tego typu występuje wyjątkowo w liczbie podwójnej lub mnogiej, może przejmować formy II deklinacji. Są to jednak formy wtórne i nie należą do podstawowego paradygmatu III deklinacji.
Przykładowo poświadczone są:
: mianownik liczby mnogiej ''λεχοί'' od ''λεχώ''
: biernik liczby mnogiej ''γοργούς'' od ''γοργώ''
Wcześniejsza, mocniejsza postać tematu miała -ωι-. Jej ślad zachował się między innymi w dawnych postaciach niektórych imion własnych, np. ''Σαπφῴ'' i ''Λητῴ''.
== Formy szczególne, historyczne i dialektalne ==
Podstawowe paradygmaty przedstawione powyżej opisują przede wszystkim odmianę attycką okresu klasycznego. W języku homeryckim, jońskim, doryckim, eolskim oraz w poezji występują jednak liczne starsze lub dialektalne końcówki i postacie tematów.
Form tych nie należy mieszać z podstawowymi paradygmatami attyckimi. Poniższe zestawienie ma umożliwić rozpoznanie najważniejszych wariantów spotykanych w tekstach.
=== Formy na -φι(ν) ===
W języku homeryckim do tematów rzeczowników może być dodawane zakończenie -φι lub -φιν.
Nie jest ono zwykłą końcówką jednego z pięciu przypadków greki klasycznej. Kontynuuje funkcje dawnych przypadków indoeuropejskich, przede wszystkim:
* instrumentalu;
* lokatiwu;
* ablatiwu.
Rzadziej może również występować w funkcji odpowiadającej dopełniaczowi lub celownikowi.
Formy na -φι(ν) mogą odnosić się zarówno do liczby pojedynczej, jak i mnogiej, przy czym w przypadku tematów spółgłoskowych III deklinacji występują prawie zawsze w znaczeniu liczby mnogiej.
Przykłady należące do III deklinacji:
: ''ὄρεσφι'' — „na górach”, od ''ὄρος, ὄρους, τό''
: ''ἀπὸ ναῦφιν'' — „od okrętów, z okrętów”, od ''ναῦς, νεώς, ἡ''
W ''ὄρεσφι'' widoczny jest temat sigmatyczny:
: ''ὀρεσ- + φι → ὄρεσφι''
Forma ''ναῦφιν'' została utworzona od tematu rzeczownika ''ναῦς'':
: ''ναυ- + φιν → ναῦφιν''
Zakończenie -φι(ν) nie jest produktywną końcówką przypadkową klasycznej prozy attyckiej i dlatego nie jest umieszczane jako dodatkowy przypadek w podstawowych tabelach odmiany.
=== Ważniejsze formy dialektalne i poetyckie ===
==== Celownik liczby mnogiej na -εσσι(ν) i -εσι(ν) ====
Jedną z najbardziej charakterystycznych cech języka epickiego jest rozszerzona końcówka celownika liczby mnogiej -εσσι(ν).
Może być ona dodawana do różnych typów tematów III deklinacji.
Przykłady:
: ''ποδεσσι'' → ''πόδεσσι'', od ''πούς, ποδός''
: ''ἀνδρεσσι'' → ''ἄνδρεσσι'', od ''ἀνήρ, ἀνδρός''
: ''βοεσσι'' → ''βόεσσι'', od ''βοῦς, βοός''
: ''πολιεσσι'' → ''πολίεσσι'', od ''πόλις, πόλεως''
W języku homeryckim spotyka się również krótsze warianty na -εσι oraz formy powstałe przez bezpośrednie dodanie -σσι do tematu.
Przykładowo obok form typu:
: ''πόδεσσι''
mogą występować formy odpowiadające klasycznemu:
: ''ποσί(ν)''.
Końcówki -εσσι(ν), -εσι(ν) i -σσι nie powinny zastępować w głównych tabelach attyckiej końcówki -σι(ν).
==== Tematy na -ι ====
W dialektach jońskich, doryckich i eolskich tematy na ι mogą zachowywać ι również tam, gdzie w odmianie attyckiej występuje ε.
Dla attyckiego:
: ''πόλις''
: ''πόλεως''
: ''πόλει''
: ''πόλεις''
inne dialekty mogą mieć między innymi:
: ''πόλις''
: ''πόλιος''
: ''πόλι''
: ''πόλιες''
: ''πολίων''
: ''πόλισι''
: ''πόλιας''
U Homera występują również warianty:
: ''πόληος''
: ''πόληι''
: ''πόληες''
: ''πόληας''
Formy te pokazują starsze stopnie i warianty tematu, z których rozwinął się attycki paradygmat typu ''πόλις, πόλεως''.
==== Tematy na -υ ====
W dialekcie jońskim oraz w języku epickim często występują nieściągnięte postacie odpowiadające attyckim formom typu ''πῆχυς'' i ''ἄστυ''.
Porównanie:
{| class="wikitable" style="text-align:center;" border
!
! attycki
! wariant nieściągnięty
|-
| ''πήχεως''
| ''πήχεος''
|-
| ''πήχεις''
| ''πήχεες''
|-
| ''ἄστεως''
| ''ἄστεος''
|-
| ''ἄστει''
| ''ἄστεϊ''
|-
| ''ἄστη''
| ''ἄστεα''
|}
W celowniku liczby mnogiej język epicki może również używać zakończenia -εσσι:
: ''πελέκεσσι''
: ''νεκύεσσι''
Obok biernika liczby mnogiej ''ἰχθῦς'' Homer zna także formę:
: ''ἰχθύας''.
==== Tematy zakończone na spółgłoskę zębową ====
Niektóre rzeczowniki, które w attyckim mają temat rozszerzony o τ, w języku homeryckim lub innych dialektach mogą wykazywać temat bez τ.
Przykładem jest:
: attyckie ''χρώς, χρωτός''
: homeryckie ''χροός'', ''χροΐ'', ''χρόα''
Podobne warianty występują przy:
: ''ἱδρώς, ἱδρῶτος''
: ''γέλως, γέλωτος''
: ''ἔρως, ἔρωτος''
W poezji można znaleźć formy bez τ, np.:
: ''γέλῳ''
: ''ἔρῳ''.
==== Rzeczowniki typu πατήρ ====
W poezji występują formy zachowujące pełniejszy temat tam, gdzie klasyczna proza attycka używa tematu słabego.
Obok attyckich:
: ''πατρός''
: ''πατρί''
występują poetyckie:
: ''πατέρος''
: ''πατέρι''
Spotyka się również:
: ''πατρῶν''
zamiast regularnego attyckiego:
: ''πατέρων''.
Podobne warianty występują w odmianie ''μήτηρ'', ''θυγάτηρ'' i ''ἀνήρ''.
U Homera spotyka się między innymi:
: ''ἀνέρος''
: ''ἀνέρι''
: ''ἀνέρα''
: ''ἀνέρες''
: ''ἀνέρων''
: ''ἀνέρας''
obok form opartych na attyckim temacie ''ἀνδρ-''.
==== Tematy sigmatyczne ====
W języku homeryckim i jońskim często zachowywane są formy nieściągnięte, podczas gdy w attyckim następuje kontrakcja.
Przykładowo w tematach na -ες mogą występować:
: -εος
: -εϊ
: -εα
: -εες
: -εων
zamiast odpowiednich form ściągniętych.
W rzeczownikach nijakich na -ας Homer może zachowywać formy takie jak:
: ''γήραος''
: ''γήραϊ''
od ''γῆρας''.
Spotyka się także rozbudowane celowniki liczby mnogiej:
: ''βέλεσσι''
: ''βελέεσσι''
: ''δέπασσι''
: ''δεπάεσσι''.
==== Tematy na -ευ ====
Język homerycki i joński zachowuje liczne starsze, nieściągnięte formy rzeczowników na -εύς.
Od ''βασιλεύς'' Homer używa między innymi:
: ''βασιλῆος''
: ''βασιλῆι''
: ''βασιλῆα''
: ''βασιλῆες''
: ''βασιλῆας''
a także form na:
: -έος
: -έϊ
: -έα.
Herodot używa przede wszystkim postaci:
: -έος
: -έϊ lub -εῖ
: -έα
: -έες
: -έων
: -έας.
Nie należy ich traktować jako błędnych odpowiedników attyckiego ''βασιλέως'', ''βασιλεῖ'', ''βασιλέα'' itd.; reprezentują inny etap lub wariant rozwoju tej samej odmiany.
==== Rzeczownik ναῦς w innych dialektach ====
Odmiana ''ναῦς'' wykazuje szczególnie wiele wariantów dialektalnych.
W języku homeryckim spotyka się między innymi:
: mianownik liczby pojedynczej ''νηῦς''
: dopełniacz ''νηός'' lub ''νεός''
: celownik ''νηΐ''
: biernik ''νῆα'' lub ''νέα''
: mianownik liczby mnogiej ''νῆες'' lub ''νέες''
: dopełniacz liczby mnogiej ''νηῶν'' lub ''νεῶν''
: biernik liczby mnogiej ''νῆας'' lub ''νέας''.
Herodot używa między innymi:
: ''νηῦς''
: ''νεός''
: ''νηΐ''
: ''νέα''
: ''νέες''
: ''νεῶν''
: ''νηυσί''
: ''νέας''.
W dialekcie doryckim występują natomiast między innymi:
: ''ναῦς''
: ''ναός''
: ''ναΐ''
: ''ναῦν''
: ''νᾶες''
: ''ναῶν''
: ''ναυσί(ν)''
: ''νᾶας''.
Podstawowy paradygmat attycki pozostaje jednak:
: ''ναῦς, νεώς, νηΐ, ναῦν, ναῦ''.
=== Rzeczowniki o odmianie szczególnej ===
Niektórych bardzo częstych rzeczowników nie da się w pełni przyporządkować jednemu regularnemu wzorcowi III deklinacji. Mogą wykazywać kilka tematów, supletywizm, rozszerzenie tematu albo przechodzenie części form do innej deklinacji.
Nie oznacza to, że wszystkie rzeczowniki nieregularne języka starogreckiego należą do III deklinacji. Poniżej uwzględniono jedynie najważniejsze rzeczowniki bezpośrednio związane z systemem III deklinacji.
==== γυνή, γυναικός ====
Rzeczownik ''γυνή, γυναικός, ἡ'' „kobieta” ma nieregularny mianownik liczby pojedynczej, natomiast przypadki zależne opierają się na temacie ''γυναικ-''.
Wołacz liczby pojedynczej brzmi:
: ''γύναι''.
Odmiana rzeczownika ''γυνή, γυναικός, ἡ'':
{| class="wikitable" style="text-align:center;" border
!
! liczba pojedyncza<br />''singularis''
! liczba podwójna<br />''dualis''
! liczba mnoga<br />''pluralis''
|-
! mianownik<br />''nominativus''
| ''γυνή''
| ''γυναῖκε''
| ''γυναῖκες''
|-
! dopełniacz<br />''genetivus''
| ''γυναικός''
| ''γυναικοῖν''
| ''γυναικῶν''
|-
! celownik<br />''dativus''
| ''γυναικί''
| ''γυναικοῖν''
| ''γυναιξί(ν)''
|-
! biernik<br />''accusativus''
| ''γυναῖκα''
| ''γυναῖκε''
| ''γυναῖκας''
|-
! wołacz<br />''vocativus''
| ''γύναι''
| ''γυναῖκε''
| ''γυναῖκες''
|}
W dopełniaczu i celowniku wszystkich trzech liczb akcent pada na ostatnią sylabę:
: ''γυναικός''
: ''γυναικί''
: ''γυναικοῖν''
: ''γυναικῶν''
: ''γυναιξί(ν)''.
W komedii występują również wtórne formy:
: biernik liczby pojedynczej ''γυνήν''
: mianownik liczby mnogiej ''γυναί''
: biernik liczby mnogiej ''γυνάς''.
==== Ζεύς, Διός ====
Imię ''Ζεύς, Διός, ὁ'' ma dwa silnie różniące się zespoły form.
Mianownik i wołacz opierają się na postaci:
: ''Ζευ-''
natomiast przypadki zależne na:
: ''Δι-''.
Podstawowy paradygmat liczby pojedynczej:
{| class="wikitable" style="text-align:center;" border
!
! liczba pojedyncza<br />''singularis''
|-
! mianownik<br />''nominativus''
| ''Ζεύς''
|-
! dopełniacz<br />''genetivus''
| ''Διός''
|-
! celownik<br />''dativus''
| ''Διί''
|-
! biernik<br />''accusativus''
| ''Δία''
|-
! wołacz<br />''vocativus''
| ''Ζεῦ''
|}
Historycznie obie postacie należą do jednego paradygmatu związanego z dawnym tematem zawierającym ϝ.
W języku jońskim i poetyckim występuje również drugi zestaw form:
: ''Ζηνός''
: ''Ζηνί''
: ''Ζῆνα''.
==== κύων, κυνός ====
Rzeczownik ''κύων, κυνός, ὁ lub ἡ'' „pies” wykazuje oboczność:
: ''κυον-''
: ''κυν-''.
Mianownik liczby pojedynczej ma postać:
: ''κύων''
natomiast większość pozostałych form opiera się na temacie ''κυν-''.
Odmiana:
{| class="wikitable" style="text-align:center;" border
!
! liczba pojedyncza<br />''singularis''
! liczba podwójna<br />''dualis''
! liczba mnoga<br />''pluralis''
|-
! mianownik<br />''nominativus''
| ''κύων''
| ''κύνε''
| ''κύνες''
|-
! dopełniacz<br />''genetivus''
| ''κυνός''
| ''κυνοῖν''
| ''κυνῶν''
|-
! celownik<br />''dativus''
| ''κυνί''
| ''κυνοῖν''
| ''κυσί(ν)''
|-
! biernik<br />''accusativus''
| ''κύνα''
| ''κύνε''
| ''κύνας''
|-
! wołacz<br />''vocativus''
| ''κύον''
| ''κύνε''
| ''κύνες''
|}
Szczególnie charakterystyczne są:
: wołacz ''κύον''
: celownik liczby mnogiej ''κυσί(ν)''.
==== γόνυ, γόνατος i δόρυ, δόρατος ====
Rzeczowniki nijakie ''γόνυ'' „kolano” i ''δόρυ'' „włócznia” mają w mianowniku, bierniku i wołaczu liczby pojedynczej temat na -υ, natomiast przypadki zależne tworzą przede wszystkim od rozszerzonego tematu na -ατ.
Podstawowe formy:
{| class="wikitable" style="text-align:center;" border
!
! ''γόνυ''
! ''δόρυ''
|-
! mianownik, biernik, wołacz liczby pojedynczej
| ''γόνυ''
| ''δόρυ''
|-
! dopełniacz liczby pojedynczej
| ''γόνατος''
| ''δόρατος''
|-
! celownik liczby pojedynczej
| ''γόνατι''
| ''δόρατι''
|-
! mianownik, biernik, wołacz liczby mnogiej
| ''γόνατα''
| ''δόρατα''
|}
W poezji występują inne tematy równoległe.
Od ''γόνυ'':
: ''γούνατος''
: ''γουνός, γουνί'' / formy oparte na ''γουν-''
: ''γοῦνα''
: ''γούνων''
: ''γούνεσσι''.
Od ''δόρυ'':
: ''δορός''
: ''δορί''
: ''δούρατος''
: ''δουρός''
: ''δουρί''
: dualis ''δοῦρε''
: liczba mnoga ''δοῦρα'', ''δούρων'', ''δούρεσσι''.
Pokazują one historyczną wielopostaciowość tematów tych rzeczowników.
==== ὕδωρ, ὕδατος ====
Rzeczownik nijaki ''ὕδωρ, ὕδατος, τό'' „woda” wykazuje oboczność:
: ''ὑδωρ-''
: ''ὑδατ-''.
Mianownik, biernik i wołacz liczby pojedynczej mają postać:
: ''ὕδωρ''.
Przypadki zależne opierają się na temacie ''ὑδατ-'':
: dopełniacz ''ὕδατος''
: celownik ''ὕδατι''
: mianownik, biernik i wołacz liczby mnogiej ''ὕδατα''
: dopełniacz liczby mnogiej ''ὑδάτων''.
Rzeczownik należy do tej samej szerokiej grupy historycznych oboczności, w której rzeczownik zakończony powierzchniowo na -ρ wykorzystuje w przypadkach zależnych temat rozszerzony o -τ.
==== οὖς, ὠτός ====
Rzeczownik nijaki ''οὖς, ὠτός, τό'' „ucho” ma silnie nieregularny paradygmat.
Mianownik, biernik i wołacz liczby pojedynczej:
: ''οὖς''.
Przypadki zależne opierają się na temacie ''ὠτ-'':
: dopełniacz ''ὠτός''
: celownik ''ὠτί''.
W liczbie mnogiej:
: mianownik, biernik i wołacz ''ὦτα''
: dopełniacz ''ὤτων''
: celownik ''ὠσί(ν)''.
Historycznie temat ''ὠτ-'' jest rezultatem wcześniejszych zmian fonetycznych; język homerycki zachowuje również starsze postacie:
: ''οὔατος''
: ''οὔατα''
: ''οὔασι''.
==== χείρ, χειρός ====
Rzeczownik ''χείρ, χειρός, ἡ'' „ręka” wykazuje oboczność ''χειρ- : χερ-''.
Podstawowe formy attyckie:
: mianownik ''χείρ''
: dopełniacz ''χειρός''
: celownik ''χειρί''
: biernik ''χεῖρα''
Dualis:
: mianownik, biernik i wołacz ''χεῖρε''
: dopełniacz i celownik ''χεροῖν''
Liczba mnoga:
: mianownik i wołacz ''χεῖρες''
: dopełniacz ''χειρῶν''
: celownik ''χερσί(ν)''
: biernik ''χεῖρας''.
W poezji występują również formy oparte szerzej na temacie ''χερ-'':
: ''χερός''
: ''χερί''.
W inskrypcjach attyckich spotyka się także:
: ''χειροῖν''
: ''χειρσί(ν)''.
==== πῦρ, πυρός ====
Rzeczownik nijaki ''πῦρ, πυρός, τό'' „ogień” odmienia się w liczbie pojedynczej według III deklinacji:
: mianownik, biernik i wołacz ''πῦρ''
: dopełniacz ''πυρός''
: celownik ''πυρί''.
W liczbie mnogiej w znaczeniu „ogniska, stosy ogniowe” używane są natomiast formy II deklinacji:
: ''τὰ πυρά''.
Jest to przykład rzeczownika, którego paradygmat nie należy w całości do jednej deklinacji.
==== γάλα, γάλακτος ====
Rzeczownik nijaki ''γάλα, γάλακτος, τό'' „mleko” ma mianownik, biernik i wołacz liczby pojedynczej:
: ''γάλα''
natomiast przypadki zależne tworzy od tematu:
: ''γαλακτ-''.
Stąd:
: dopełniacz ''γάλακτος''
: celownik ''γάλακτι''.
Należy on do rzeczowników, w których właściwy temat przypadków zależnych jest znacznie wyraźniejszy w dopełniaczu niż w mianowniku.
==== Pozostałe typy nieregularności ====
W języku starogreckim występują również rzeczowniki:
* heteroklityczne, używające równolegle dwóch sposobów odmiany;
* metaplastyczne, tworzące niektóre przypadki od innego tematu;
* defektywne, używane tylko w jednej liczbie albo tylko w części przypadków;
* przejmujące niektóre formy z innej deklinacji.
Przykładowo:
: ''σκότος'' może tworzyć przypadki zależne zarówno według II deklinacji, jak i według typu sigmatycznego III deklinacji;
: ''ὄνειρος'' występuje z dopełniaczem ''ὀνείρου'', ale również ''ὀνείρατος'';
: ''Σωκράτης'' może mieć biernik ''Σωκράτη'' lub ''Σωκράτην''.
Takich zjawisk nie należy traktować jako osobnych regularnych wzorców III deklinacji. Są one właściwościami konkretnych leksemów i powinny być dodatkowo opisywane przy odpowiednich hasłach słownikowych.
== Źródła ==
* [https://grammars.alpheios.net/smyth/xhtml/smyth.html Herbert Weir Smyth, ''Greek Grammar''], wyd. zrewidowane przez Gordona M. Messinga, Harvard University Press, Cambridge (Massachusetts) 1956; w szczególności §§ 240–285.
* [https://archive.org/details/greekgrammar00gooduoft William Watson Goodwin, ''A Greek Grammar''], Ginn & Company, Boston; rozdziały dotyczące III deklinacji rzeczowników, tworzenia przypadków oraz form dialektalnych.
* [https://atlas.perseus.tufts.edu/dictionaries/ Henry George Liddell, Robert Scott, Henry Stuart Jones, ''A Greek-English Lexicon'' (LSJ)], wyd. 9, Oxford, Clarendon Press 1940; wykorzystane do weryfikacji form hasłowych, rodzaju gramatycznego, wariantów fleksyjnych i form dialektalnych poszczególnych rzeczowników.
[[:Kategoria:Gramatyka języka starogreckiego|Deklinacja III]]
axa14mwr91sa4e8l8f9flgq4p91slwg
KD
0
967410
8856260
2026-08-12T18:22:21Z
Türkçe-Lehçe sözlük
114911
Utworzono nową stronę
8856260
wikitext
text/x-wiki
== KD ({{język turecki}}) ==
{{wymowa}}
{{znaczenia}}
''skrótowiec''
: (1.1) = [[kuzeydoğu]] → [[północny wschód]], [[północno-wschodni]]
{{odmiana}}
{{przykłady}}
{{składnia}}
{{kolokacje}}
{{synonimy}}
{{antonimy}}
{{hiperonimy}}
{{hiponimy}}
{{holonimy}}
{{meronimy}}
{{pokrewne}}
{{frazeologia}}
{{etymologia}}
{{uwagi}}
: (1.1) {{zoblistę|K|KD|D|GD|G|GB|B|KB}}
{{źródła}}
h9br5l8lbz1rwhu4q1fcsg3n4qe72lw
χρή
0
967411
8856268
2026-08-12T18:35:57Z
Adamgolebiewski
115991
Utworzono nową stronę
8856268
wikitext
text/x-wiki
== χρή ({{język starogrecki}}) ==
{{transliteracja}}
: khrḗ
{{wymowa}}
{{znaczenia}}
''czasownik bezosobowy''
: (1.1) [[trzeba]], [[należy]], [[powinien|powinno się]]<ref name="LSJ">[https://logeion.uchicago.edu/%CF%87%CF%81%CE%AE Henry George Liddell, Robert Scott, Henry Stuart Jones, ''A Greek-English Lexicon'', hasło „χρή”, Logeion, University of Chicago]</ref><ref name="Smyth">[https://grammars.alpheios.net/smyth/xhtml/body.1_div1.4_div2.21.html Herbert Weir Smyth, ''A Greek Grammar for Colleges'', §§ 1984–1985, Alpheios Project]</ref>
: (1.2) ''u Homera, bez bezokolicznika'' [[potrzebować]], [[mieć]] [[potrzeba|potrzebę]] [[czegoś]]<ref name="LSJ"/>
: (1.3) ''rzeczownikowo'' [[konieczność]], [[los]], [[przeznaczenie]]<ref name="LSJ"/>
{{odmiana}}
: (1.1–1.3) forma bezosobowa i defektywna; nie ma zwykłej odmiany przez osoby, lecz tylko kilka form:<ref name="Goodell">[https://dcc.dickinson.edu/grammar/goodell/irregular-and-defective-%CE%BC%CE%B9-verbs Thomas Dwight Goodell, ''A School Grammar of Attic Greek'', § 390, red. Meagan Ayer i in., Dickinson College Commentaries]</ref>
{| class="wikitable"
! forma !! funkcja
|-
| χρή || czas teraźniejszy, tryb oznajmujący
|-
| χρῆν, ἐχρῆν || imperfectum
|-
| χρῇ || tryb łączący
|-
| χρείη || tryb życzący
|-
| χρῆναι || bezokolicznik
|-
| χρῆσται || czas przyszły
|}
{{przykłady}}
: (1.1) [[νῦν]] [[δέ|δὲ]] '''[[χρή|χρὴ]]''' [[τλάω|τετλάμεν]] [[ἔμπης]] → [[teraz]] [[jednak]] '''[[trzeba]]''' [[mimo]] [[wszystko|wszystko]] [[wytrwać]]<ref>[https://www.greek-language.gr/digitalResources/ancient_greek/library/browse.html?page=20&text_id=133 Homer, ''Ὀδύσσεια'' 3.209, Κέντρο Ελληνικής Γλώσσας]</ref>
: (1.1) [[ὁ|τὴν]] [[πεπρωμένος|πεπρωμένην]] [[δέ|δὲ]] '''[[χρή|χρὴ]]''' [[αἶσα|αἶσαν]] [[φέρω|φέρειν]] [[ὡς]] [[ῥᾴδιος|ῥᾷστα]] → [[wyznaczony]] [[zaś]] [[los]] '''[[trzeba]]''' [[znosić]] [[jak]] [[najłatwiej]]<ref>[https://www.greek-language.gr/digitalResources/ancient_greek/library/browse.html?page=3&text_id=132 Ajschylos, ''Προμηθεὺς δεσμώτης'' 103–104, Κέντρο Ελληνικής Γλώσσας]</ref>
: (1.1) [[οὔκουν]] '''[[χρή|χρὴ]]''' [[οὔτε]] [[ἐγώ|ἡμᾶς]] [[ἐθίζω|ἐθίζειν]] [[σύ|ὑμᾶς]] [[ἐπιορκέω|ἐπιορκεῖν]] [[οὔτε|οὔθ᾽]] [[σύ|ὑμᾶς]] [[ἐθίζω|ἐθίζεσθαι]] → [[zatem]] [[ani]] [[my]] '''[[powinien|nie powinniśmy]]''' [[przyzwyczajać]] [[wy|was]] [[do]] [[krzywoprzysięstwo|krzywoprzysięstwa]], [[ani]] [[wy]] [[się]] [[przyzwyczajać]]<ref>[https://www.greek-language.gr/digitalResources/ancient_greek/library/browse.html?page=13&text_id=104 Platon, ''Ἀπολογία Σωκράτους'' 35c, Κέντρο Ελληνικής Γλώσσας]</ref>
: (1.2) [[οὐδέ]] [[τίς|τί]] [[σύ|σε]] '''[[χρή|χρὴ]]''' [[οὗτος|ταύτης]] [[ἀφροσύνη|ἀφροσύνης]] → [[i]] [[nie]] [[jest]] [[ty|ci]] '''[[potrzebny|potrzebna]]''' [[taki|taka]] [[nierozwaga]]<ref>[https://www.greek-language.gr/digitalResources/ancient_greek/library/browse.html?page=59&text_id=158 Homer, ''Ἰλιάς'' 7.109–110, Κέντρο Ελληνικής Γλώσσας]</ref>
: (1.2) [[δεῖπνον|δείπνου]] [[πάομαι|πασσάμενος]] [[μυθέομαι|μυθήσεαι]] [[ὅστις|ὅττεό]] [[σύ|σε]] '''[[χρή]]''' → [[po]] [[spożyć|spożyciu]] [[posiłek|posiłku]] [[powiedzieć|powiesz]], [[co|czego]] '''[[potrzebować|potrzebujesz]]'''<ref>[https://www.greek-language.gr/digitalResources/ancient_greek/library/browse.html?page=2&text_id=133 Homer, ''Ὀδύσσεια'' 1.124, Κέντρο Ελληνικής Γλώσσας]</ref>
: (1.2) [[τίς|τέο]] [[σύ|σε]] '''[[χρή]]'''; → [[co|czego]] '''[[potrzebować|potrzebujesz]]'''?<ref>[https://www.greek-language.gr/digitalResources/ancient_greek/library/browse.html?page=31&text_id=133 Homer, ''Ὀδύσσεια'' 4.463, Κέντρο Ελληνικής Γλώσσας]</ref>
: (1.3) [[πότερος|πότερα]] [[ὁ|τὸ]] '''[[χρή]]''' [[σφ᾽]] [[ἐπάγω|ἐπήγαγ᾽]] [[ἀνθρωποσφαγέω|ἀνθρωποσφαγεῖν]] [[πρός|πρὸς]] [[τύμβος|τύμβον]] → [[czy]] [[to]] '''[[przeznaczenie]]''' [[skłonić|skłoniło]] [[oni|ich]] [[do]] [[złożyć|złożenia]] [[człowiek|człowieka]] [[w]] [[ofiara|ofierze]] [[przy]] [[grób|grobie]]?<ref>[https://www.greek-language.gr/digitalResources/ancient_greek/library/browse.html?page=6&text_id=117 Eurypides, ''Ἑκάβη'' 260–261, Κέντρο Ελληνικής Γλώσσας]</ref>
: (1.3) [[ὁ|τὸ]] '''[[χρή]]''' [[νιν]] [[ἐκσῴζω|ἐξέσωιζεν]] → '''[[los]]''' [[on|go]] [[ocalić|ocalał]]<ref>[https://www.greek-language.gr/digitalResources/ancient_greek/library/browse.html?page=22&text_id=121 Eurypides, ''Ἡρακλῆς Μαινόμενος'' 828, Κέντρο Ελληνικής Γλώσσας]</ref>
{{składnia}}
: (1.1) [[χρή]] + [[bezokolicznik]] → [[trzeba]] / [[należy]] [[coś]] [[zrobić]]<ref name="Smyth"/>
: (1.1) [[χρή]] + {{B}} + [[bezokolicznik]] → [[ktoś]] [[musi]] / [[powinien]] [[coś]] [[zrobić]]<ref name="Smyth"/>
: (1.2) [[χρή]] + {{B}} + {{D}} → [[ktoś]] [[potrzebować|potrzebuje]] [[czegoś]]<ref name="LSJ"/>
{{kolokacje}}
{{synonimy}}
: (1.1) [[δεῖ]]<ref name="Goodell"/>
{{antonimy}}
{{hiperonimy}}
{{hiponimy}}
{{holonimy}}
{{meronimy}}
{{pokrewne}}
{{frazeologia}}
{{etymologia}}
: pierwotnie rzeczownik o znaczeniu „potrzeba”; użycie bezosobowe powstało przez pominięcie [[εἰμί|ἐστι]]<ref name="Goodell"/><ref name="Smyth"/>
{{uwagi}}
: [[χρή]] jest formą bezosobową: osoba, której dotyczy obowiązek, jest przy konstrukcji z bezokolicznikiem wyrażana w bierniku<ref name="Smyth"/>
{{źródła}}
<references/>
mqzb3ivbiaou1e20k3yy90awmf5vcnx
kilobayt
0
967412
8856271
2026-08-12T18:47:21Z
Türkçe-Lehçe sözlük
114911
Utworzono nową stronę
8856271
wikitext
text/x-wiki
== kilobayt ({{język turecki}}) ==
{{wymowa}}
{{znaczenia}}
''rzeczownik''
: (1.1) {{komp}} [[kilobajt]]
{{odmiana}}
: (1.1) {{odmiana-rzeczownik-turecki}}
{{przykłady}}
{{składnia}}
{{kolokacje}}
{{synonimy}}
: (1.1) {{skr}} [[KB]]
{{antonimy}}
{{hiperonimy}}
{{hiponimy}}
{{holonimy}}
{{meronimy}}
{{pokrewne}}
{{frazeologia}}
{{etymologia}}
: {{etym|angielski|kilobyte}}
{{uwagi}}
: (1.1) {{zoblistę|bayt|kilobayt|megabayt|cigabayt|terabayt}}
{{źródła}}
l6stov7ptuc00mj11qshnhdjhruiz8y
8856273
8856271
2026-08-12T18:48:48Z
Türkçe-Lehçe sözlük
114911
/* kilobayt (język turecki) */
8856273
wikitext
text/x-wiki
== kilobayt ({{język turecki}}) ==
{{wymowa}}
{{znaczenia}}
''rzeczownik''
: (1.1) {{miar}} {{komp}} [[kilobajt]]
{{odmiana}}
: (1.1) {{odmiana-rzeczownik-turecki}}
{{przykłady}}
{{składnia}}
{{kolokacje}}
{{synonimy}}
: (1.1) {{skr}} [[KB]]
{{antonimy}}
{{hiperonimy}}
{{hiponimy}}
{{holonimy}}
{{meronimy}}
{{pokrewne}}
{{frazeologia}}
{{etymologia}}
: {{etym|angielski|kilobyte}}
{{uwagi}}
: (1.1) {{zoblistę|bayt|kilobayt|megabayt|cigabayt|terabayt}}
{{źródła}}
j04p0hkzaxsmbdunfqld9i1867xdx2q
bayt
0
967413
8856274
2026-08-12T18:50:02Z
Türkçe-Lehçe sözlük
114911
Utworzono nową stronę
8856274
wikitext
text/x-wiki
== bayt ({{język turecki}}) ==
{{wymowa}}
{{znaczenia}}
''rzeczownik''
: (1.1) {{miar}} {{komp}} [[bajt]]
{{odmiana}}
: (1.1) {{odmiana-rzeczownik-turecki}}
{{przykłady}}
{{składnia}}
{{kolokacje}}
{{synonimy}}
: (1.1) {{skr}} [[B]]
{{antonimy}}
{{hiperonimy}}
{{hiponimy}}
{{holonimy}}
{{meronimy}}
{{pokrewne}}
{{frazeologia}}
{{etymologia}}
: {{etym|angielski|byte}}
{{uwagi}}
: (1.1) {{zoblistę|bayt|kilobayt|megabayt|cigabayt|terabayt}}
{{źródła}}
rmzswn85074xvgbxrkrq0s8athnfj7u
cockhead
0
967414
8856277
2026-08-12T18:51:59Z
~2026-44114-85
116368
Utworzono nową stronę
8856277
wikitext
text/x-wiki
== cockhead ({{język angielski}}) ==
{{wymowa}}
{{znaczenia}}
''rzeczownik''
: (1.1) {{anat}} [[żołądź]]
{{odmiana}}
{{przykłady}}
{{składnia}}
{{kolokacje}}
{{synonimy}}
{{antonimy}}
{{hiperonimy}}
{{hiponimy}}
{{holonimy}}
{{meronimy}}
{{pokrewne}}
{{frazeologia}}
{{etymologia}}
{{uwagi}}
{{źródła}}
gj0wedgz1p3fbaky3isktzhgwqvsyqe
megabayt
0
967415
8856279
2026-08-12T18:55:02Z
Türkçe-Lehçe sözlük
114911
Utworzono nową stronę
8856279
wikitext
text/x-wiki
== megabayt ({{język turecki}}) ==
{{wymowa}}
{{znaczenia}}
''rzeczownik''
: (1.1) {{miar}} {{komp}} [[megabajt]]
{{odmiana}}
: (1.1) {{odmiana-rzeczownik-turecki}}
{{przykłady}}
{{składnia}}
{{kolokacje}}
{{synonimy}}
: (1.1) {{skr}} [[MB]]
{{antonimy}}
{{hiperonimy}}
{{hiponimy}}
{{holonimy}}
{{meronimy}}
{{pokrewne}}
{{frazeologia}}
{{etymologia}}
: {{etym|angielski|megabyte}}
{{uwagi}}
: (1.1) {{zoblistę|bayt|kilobayt|megabayt|cigabayt|terabayt}}
{{źródła}}
pyhz81cg273yqzw3bat35rmsw44lu9l
cigabayt
0
967416
8856282
2026-08-12T18:58:32Z
Türkçe-Lehçe sözlük
114911
Utworzono nową stronę
8856282
wikitext
text/x-wiki
== cigabayt ({{język turecki}}) ==
{{wymowa}}
{{znaczenia}}
''rzeczownik''
: (1.1) {{miar}} {{komp}} [[gigabajt]]
{{odmiana}}
: (1.1) {{odmiana-rzeczownik-turecki}}
{{przykłady}}
{{składnia}}
{{kolokacje}}
{{synonimy}}
: (1.1) {{skr}} [[CB]], [[GB]]
{{antonimy}}
{{hiperonimy}}
{{hiponimy}}
{{holonimy}}
{{meronimy}}
{{pokrewne}}
{{frazeologia}}
{{etymologia}}
: {{etym|angielski|gigabyte}}
{{uwagi}}
: (1.1) {{zoblistę|bayt|kilobayt|megabayt|cigabayt|terabayt}}
{{źródła}}
n18o61zz65wokdlm5ora0zwu53dzb5r
terabayt
0
967417
8856284
2026-08-12T18:59:54Z
Türkçe-Lehçe sözlük
114911
Utworzono nową stronę
8856284
wikitext
text/x-wiki
== terabayt ({{język turecki}}) ==
{{wymowa}}
{{znaczenia}}
''rzeczownik''
: (1.1) {{miar}} {{komp}} [[terabajt]]
{{odmiana}}
: (1.1) {{odmiana-rzeczownik-turecki}}
{{przykłady}}
{{składnia}}
{{kolokacje}}
{{synonimy}}
: (1.1) {{skr}} [[TB]]
{{antonimy}}
{{hiperonimy}}
{{hiponimy}}
{{holonimy}}
{{meronimy}}
{{pokrewne}}
{{frazeologia}}
{{etymologia}}
: {{etym|angielski|terabyte}}
{{uwagi}}
: (1.1) {{zoblistę|bayt|kilobayt|megabayt|cigabayt|terabayt}}
{{źródła}}
ksjisr3gv049yoj82bmuhtrm6nuqy00
aż oczy bolą
0
967418
8856303
2026-08-12T19:40:26Z
~2026-40201-18
115976
Utworzono nową stronę
8856303
wikitext
text/x-wiki
== [[aż]] [[oko|oczy]] [[boleć|bolą]] ({{język polski}}) ==
{{wymowa}}
: {{dzielenie|aż o|czy bo|lą}}
{{znaczenia}}
''fraza zdaniowa''
: (1.1) ''o jaskrawych, ostrych wrażeniach wzrokowych''<ref name="USJP boleć-I">{{USJPonline|id=|tom=1|strony=298|hasło=I boleć}}</ref>
{{odmiana}}
: (1.1) {{nieodm}}
{{przykłady}}
{{składnia}}
{{kolokacje}}
{{synonimy}}
{{antonimy}}
{{hiperonimy}}
{{hiponimy}}
{{holonimy}}
{{meronimy}}
{{pokrewne}}
{{frazeologia}}
{{etymologia}}
{{uwagi}}
: inna forma: {{etymn|pol|oczy bolą}}
{{tłumaczenia}}
{{źródła}}
<references />
10j0in89v9516wsg2r3rt5g1c0egdfn
oczy bolą
0
967419
8856304
2026-08-12T19:40:40Z
~2026-40201-18
115976
Utworzono nową stronę
8856304
wikitext
text/x-wiki
== [[oko|oczy]] [[boleć|bolą]] ({{język polski}}) ==
{{wymowa}}
: {{dzielenie|o|czy bo|lą}}
{{znaczenia}}
''fraza zdaniowa''
: (1.1) ''o jaskrawych, ostrych wrażeniach wzrokowych''<ref name="USJP boleć-I">{{USJPonline|id=|tom=1|strony=298|hasło=I boleć}}</ref>
{{odmiana}}
: (1.1) {{nieodm}}
{{przykłady}}
{{składnia}}
{{kolokacje}}
{{synonimy}}
{{antonimy}}
{{hiperonimy}}
{{hiponimy}}
{{holonimy}}
{{meronimy}}
{{pokrewne}}
{{frazeologia}}
{{etymologia}}
{{uwagi}}
{{tłumaczenia}}
: {{zobtłum|aż oczy bolą}}
{{źródła}}
<references />
5whb3qvm2qkc9me463lc2c762ynuiqo
нащрек
0
967420
8856306
2026-08-12T20:31:41Z
Agnese
20733
bg
8856306
wikitext
text/x-wiki
== нащрек ({{język bułgarski}}) ==
{{transliteracja}} {{translit|bg}}
{{wymowa}}
{{znaczenia}}
''przysłówek''
: (1.1) [[czujnie]], [[na baczności]], [[w pogotowiu]]
{{odmiana}}
{{przykłady}}
{{składnia}}
{{kolokacje}}
{{synonimy}}
{{antonimy}}
{{hiperonimy}}
{{hiponimy}}
{{holonimy}}
{{meronimy}}
{{pokrewne}}
{{frazeologia}}
{{etymologia}}
{{uwagi}}
{{źródła}}
qlb5m3fmryx5oefryt4p3jwk1uo69z2
tu boli
0
967421
8856307
2026-08-12T20:34:57Z
~2026-40201-18
115976
Utworzono nową stronę
8856307
wikitext
text/x-wiki
== [[tu]] [[boleć|boli]] ({{język polski}}) ==
{{wymowa}}
: {{IPA3|tu ˈbɔlʲi}}, {{AS3|tu b'''o'''lʹi}}, {{objaśnienie wymowy|ZM}}
: {{dzielenie|tu bo|li}}
{{znaczenia}}
''fraza czasownikowa nieprzechodnia niedokonana''
: (1.1) ''o czyichś słabych punktach''<ref name="USJP boleć-I">{{USJPonline|id=|tom=1|strony=298|hasło=I boleć}}</ref>
{{odmiana}}
{{przykłady}}
{{składnia}}
: (1.1) tu boli + {{B}}
{{kolokacje}}
{{synonimy}}
{{antonimy}}
{{hiperonimy}}
{{hiponimy}}
{{holonimy}}
{{meronimy}}
{{pokrewne}}
{{frazeologia}}
{{etymologia}}
{{uwagi}}
{{tłumaczenia}}
{{źródła}}
<references />
mom2for5b8nr7rm5p8b7zv259ih8d6p
anomiczny
0
967422
8856309
2026-08-12T20:55:13Z
~2026-44215-36
116376
Utworzono nową stronę
8856309
wikitext
text/x-wiki
== anomiczny ({{język polski}}) ==
{{wymowa}}
{{znaczenia}}
''przymiotnik''
: (1.1) [[dotyczący]] [[anomia|anomii]]
{{odmiana}}
{{przykłady}}
{{składnia}}
{{kolokacje}}
{{synonimy}}
{{antonimy}}
{{hiperonimy}}
{{hiponimy}}
{{holonimy}}
{{meronimy}}
{{pokrewne}}
{{frazeologia}}
{{etymologia}}
{{uwagi}}
{{tłumaczenia}}
{{źródła}}
dz67nzqtxinm8exb7wggmxhr8duoo1q
afazyjny
0
967423
8856311
2026-08-12T20:58:09Z
~2026-44215-36
116376
Utworzono nową stronę
8856311
wikitext
text/x-wiki
== afazyjny ({{język polski}}) ==
{{wymowa}}
{{znaczenia}}
''przymiotnik''
: (1.1) [[dotyczący]] [[afazja|afazji]]
{{odmiana}}
{{przykłady}}
{{składnia}}
{{kolokacje}}
{{synonimy}}
{{antonimy}}
{{hiperonimy}}
{{hiponimy}}
{{holonimy}}
{{meronimy}}
{{pokrewne}}
{{frazeologia}}
{{etymologia}}
{{uwagi}}
{{tłumaczenia}}
{{źródła}}
p9dqu5ftb2nrpgcpp9nyg7px6x4wkuk
uszy bolą
0
967424
8856316
2026-08-12T21:53:25Z
~2026-40201-18
115976
Utworzono nową stronę
8856316
wikitext
text/x-wiki
== [[ucho|uszy]] [[boleć|bolą]] ({{język polski}}) ==
{{wymowa}}
: {{dzielenie|u|szy bo|lą}}
{{znaczenia}}
''fraza zdaniowa''
: (1.1) ''o czymś przykrym, głupim, wulgarnym''<ref>{{Sobol2008|strony=341}}</ref>
{{odmiana}}
: (1.1) {{nieodm}}
{{przykłady}}
{{składnia}}
{{kolokacje}}
{{synonimy}}
{{antonimy}}
{{hiperonimy}}
{{hiponimy}}
{{holonimy}}
{{meronimy}}
{{pokrewne}}
{{frazeologia}}
{{etymologia}}
{{uwagi}}
{{tłumaczenia}}
{{źródła}}
<references />
2m67emjrfse0gn46xg38pa550n4cl7a
Wikisłownik:Słowo dnia/Rozkład/2026/08/13
4
967425
8856320
2026-08-12T22:30:54Z
Tsca
7
SD
8856320
wikitext
text/x-wiki
{{Słowo dnia
|hasło=aparat
|data=2026/08/13
|znaczenie=<br>
''rzeczownik, rodzaj męski''
: (1.1) {{techn}} [[urządzenie]] [[o]] [[określony|określonej]] [[funkcjonalność|funkcjonalności]], [[np.]] [[telefoniczny]], [[fotograficzny]]
: (1.2) {{med}} [[przyrząd]] [[do]] [[korekcja|korekcji]] [[wada|wad]]
: (1.3) {{anat}} [[grupa]] [[narząd]]ów [[organizm]]ów [[żywy]]ch [[spełniać|spełniających]] [[określony|określone]] [[zadanie|zadania]]
: (1.4) [[instytucja|instytucje]], [[urząd|urzędy]] [[zajmować się|zajmujące się]] [[pewien|pewną]] [[dziedzina|dziedziną]]
: (1.5) {{pot}} {{uczn}} [[zabawny]] [[lub]] [[szokujący]] [[człowiek]]
: (1.6) ''więz.'' [[cwaniak]]
|grafika1=PENTAX ME SUPER.jpg
|grafika2=Dialog gr 1972.jpg
|grafika3=Hoergeraet analog 050609.jpg
}}
6zcef49f33hm2qvlyq1t0jpda1bmf08
ανομία
0
967426
8856321
2026-08-12T22:38:21Z
Richiski
1147
N EL
8856321
wikitext
text/x-wiki
{{podobne|ἀνομία}}
== ανομία ({{język nowogrecki}}) ==
{{wymowa}}
: {{IPA3|a.no.ˈmi.a}}
{{znaczenia}}
''rzeczownik, rodzaj żeński''
: (1.1) {{socjol}} [[anomia]]
: (1.2) {{książk}} [[nadużycie]], [[przekroczenie]] [[prawo|prawa]], [[nielegalność]], [[grzech]] <ref>przeważnie w {{lm}}</ref>
: (1.3) {{psych}} {{jęz}} [[anomia]]
{{odmiana}}
: (1.1-3) [[Aneks:Język nowogrecki - modele deklinacji rzeczowników#F25|F25]]
{{przykłady}}
: (1.1) ''[[ο|Η]] [[κοινωνία]] [[βρίσκομαι|βρίσκεται]] [[σε]] [[κατάσταση]] [[ανομία|ανομίας]].'' → [[społeczeństwo|Społeczeństwo]] [[znajdować się|znajduje się]] [[w]] [[stan]]ie '''[[anomia|anomii]]'''.
: (1.3) ''[[ο|Ο]] [[ασθενής]] [[παρουσιάζω|παρουσιάζει]] [[ανομία]] [[και]] [[δυσκολεύομαι|δυσκολεύεται]] [[να]] [[καρονομάζω|κατονομάσει]] [[αντικείμενο|αντικείμενα]].'' → [[pacjent|Pacjent]] [[cierpieć|cierpi]] [[na]] '''[[anomia|anomię]]''' [[i]] [[mieć|ma]] [[trudność|trudności]] [[z]] [[nazywać|nazywaniem]] [[przedmiot]]ów.
{{składnia}}
{{kolokacje}}
: (1.1) ''[[κοινωβικός|κοινωνική]] ανομία'' — [[anomia]] [[społeczny|społeczna]]
{{synonimy}}
: (1.2) [[ανόμημα]], [[παρανομία]], [[αμάρτημα]], [[αμαρτία]], [[αδικία]], [[παράβαση νόμου]]
: (1.3) [[ανομική αφασία]]
{{antonimy}}
: (1.1) [[νομιμότητα]], [[κανονικότητα]]
{{hiperonimy}}
{{hiponimy}}
{{holonimy}}
{{meronimy}}
{{pokrewne}}
: {{rzecz}} [[ανόμημα]] {{n}}
: {{przym}} [[άνομος]]
: {{przysł}} [[άνομα]]
{{frazeologia}}
{{etymologia}}
: {{etym|gr|ἀνομία}}
{{uwagi}}
: <references />
{{źródła}}
fn2gxjufs2ljpmvsp20744vm5i5z1r9
8856322
8856321
2026-08-12T22:39:33Z
Richiski
1147
/* ανομία (język nowogrecki) */
8856322
wikitext
text/x-wiki
{{podobne|ἀνομία}}
== ανομία ({{język nowogrecki}}) ==
{{wymowa}}
: {{IPA3|a.no.ˈmi.a}}
{{znaczenia}}
''rzeczownik, rodzaj żeński''
: (1.1) {{socjol}} [[anomia]]
: (1.2) {{książk}} [[nadużycie]], [[przekroczenie]] [[prawo|prawa]], [[nielegalność]], [[grzech]] <ref>przeważnie w {{lm}}</ref>
: (1.3) {{psych}} {{jęz}} [[anomia]]
{{odmiana}}
: (1.1-3) [[Aneks:Język nowogrecki - modele deklinacji rzeczowników#F25|F25]]
{{przykłady}}
: (1.1) ''[[ο|Η]] [[κοινωνία]] [[βρίσκομαι|βρίσκεται]] [[σε]] [[κατάσταση]] [[ανομία|ανομίας]].'' → [[społeczeństwo|Społeczeństwo]] [[znajdować się|znajduje się]] [[w]] [[stan]]ie '''[[anomia|anomii]]'''.
: (1.3) ''[[ο|Ο]] [[ασθενής]] [[παρουσιάζω|παρουσιάζει]] [[ανομία]] [[και]] [[δυσκολεύομαι|δυσκολεύεται]] [[να]] [[κατονομάζω|κατονομάσει]] [[αντικείμενο|αντικείμενα]].'' → [[pacjent|Pacjent]] [[cierpieć|cierpi]] [[na]] '''[[anomia|anomię]]''' [[i]] [[mieć|ma]] [[trudność|trudności]] [[z]] [[nazywać|nazywaniem]] [[przedmiot]]ów.
{{składnia}}
{{kolokacje}}
: (1.1) ''[[κοινωβικός|κοινωνική]] ανομία'' — [[anomia]] [[społeczny|społeczna]]
{{synonimy}}
: (1.2) [[ανόμημα]], [[παρανομία]], [[αμάρτημα]], [[αμαρτία]], [[αδικία]], [[παράβαση νόμου]]
: (1.3) [[ανομική αφασία]]
{{antonimy}}
: (1.1) [[νομιμότητα]], [[κανονικότητα]]
{{hiperonimy}}
{{hiponimy}}
{{holonimy}}
{{meronimy}}
{{pokrewne}}
: {{rzecz}} [[ανόμημα]] {{n}}
: {{przym}} [[άνομος]]
: {{przysł}} [[άνομα]]
{{frazeologia}}
{{etymologia}}
: {{etym|gr|ἀνομία}}
{{uwagi}}
: <references />
{{źródła}}
bv47obwu62elt9lvmpcvdx5xu8papry
8856324
8856322
2026-08-12T23:01:23Z
Tsca
7
/* ανομία (język nowogrecki) */ drobne techniczne
8856324
wikitext
text/x-wiki
{{podobne|ἀνομία}}
== ανομία ({{język nowogrecki}}) ==
{{wymowa}}
: {{IPA3|a.no.ˈmi.a}}
{{znaczenia}}
''rzeczownik, rodzaj żeński''
: (1.1) {{socjol}} [[anomia]]
: (1.2) {{książk}} [[nadużycie]], [[przekroczenie]] [[prawo|prawa]], [[nielegalność]], [[grzech]]<ref>przeważnie w {{lm}}</ref>
: (1.3) {{psych}} {{jęz}} [[anomia]]
{{odmiana}}
: (1.1-3) [[Aneks:Język nowogrecki - modele deklinacji rzeczowników#F25|F25]]
{{przykłady}}
: (1.1) ''[[ο|Η]] [[κοινωνία]] [[βρίσκομαι|βρίσκεται]] [[σε]] [[κατάσταση]] [[ανομία|ανομίας]].'' → [[społeczeństwo|Społeczeństwo]] [[znajdować się|znajduje się]] [[w]] [[stan]]ie '''[[anomia|anomii]]'''.
: (1.3) ''[[ο|Ο]] [[ασθενής]] [[παρουσιάζω|παρουσιάζει]] [[ανομία]] [[και]] [[δυσκολεύομαι|δυσκολεύεται]] [[να]] [[κατονομάζω|κατονομάσει]] [[αντικείμενο|αντικείμενα]].'' → [[pacjent|Pacjent]] [[cierpieć|cierpi]] [[na]] '''[[anomia|anomię]]''' [[i]] [[mieć|ma]] [[trudność|trudności]] [[z]] [[nazywać|nazywaniem]] [[przedmiot]]ów.
{{składnia}}
{{kolokacje}}
: (1.1) ''[[κοινωβικός|κοινωνική]] ανομία'' → [[anomia]] [[społeczny|społeczna]]
{{synonimy}}
: (1.2) [[ανόμημα]], [[παρανομία]], [[αμάρτημα]], [[αμαρτία]], [[αδικία]], [[παράβαση νόμου]]
: (1.3) [[ανομική αφασία]]
{{antonimy}}
: (1.1) [[νομιμότητα]], [[κανονικότητα]]
{{hiperonimy}}
{{hiponimy}}
{{holonimy}}
{{meronimy}}
{{pokrewne}}
: {{rzecz}} [[ανόμημα]] {{n}}
: {{przym}} [[άνομος]]
: {{przysł}} [[άνομα]]
{{frazeologia}}
{{etymologia}}
: {{etym|gr|ἀνομία}}
{{uwagi}}
<references />
{{źródła}}
4m07484e89yhi6svns4yqxe0qx5jwz1
Nowa Anglia
0
967427
8856327
2026-08-12T23:37:38Z
Swam pl
68000
nowe hasło polskie
8856327
wikitext
text/x-wiki
== [[nowy|Nowa]] [[Anglia]] ({{język polski}}) ==
[[Plik:NE US relief.png|thumb|Nowa Anglia (1.1)]]
{{wymowa}}
{{znaczenia}}
''fraza rzeczownikowa, rodzaj żeński, nazwa własna''
: (1.1) {{geogr}} [[region]] [[w]] [[południowo-wschodni|południowo-wschodniej]] [[część|części]] [[Stany Zjednoczone|Stanów Zjednoczonych]]; {{wikipedia}}
{{odmiana}}
{{przykłady}}
{{składnia}}
{{kolokacje}}
{{synonimy}}
{{antonimy}}
{{hiperonimy}}
{{hiponimy}}
{{holonimy}}
{{meronimy}}
{{pokrewne}}
{{frazeologia}}
{{etymologia}}
{{uwagi}}
{{tłumaczenia}}
* angielski: (1.1) [[New England]]
{{źródła}}
jr07jsy3v1ndcuz949iwoljlfmofylh
8856328
8856327
2026-08-12T23:39:07Z
Swam pl
68000
/* Nowa Anglia (język polski) */ +odmiana
8856328
wikitext
text/x-wiki
== [[nowy|Nowa]] [[Anglia]] ({{język polski}}) ==
[[Plik:NE US relief.png|thumb|Nowa Anglia (1.1)]]
{{wymowa}}
{{znaczenia}}
''fraza rzeczownikowa, rodzaj żeński, nazwa własna''
: (1.1) {{geogr}} [[region]] [[w]] [[południowo-wschodni|południowo-wschodniej]] [[część|części]] [[Stany Zjednoczone|Stanów Zjednoczonych]]; {{wikipedia}}
{{odmiana}}
: (1.1) {{zw zg}}, {{odmiana-rzeczownik-polski
|Mianownik lp = Nowa Anglia
|Mianownik lm =
|Dopełniacz lp = Nowej Anglii
|Dopełniacz lm =
|Celownik lp = Nowej Anglii
|Celownik lm =
|Biernik lp = Nową Anglię
|Biernik lm =
|Narzędnik lp = Nową Anglią
|Narzędnik lm =
|Miejscownik lp = Nowej Anglii
|Miejscownik lm =
|Wołacz lp = Nowa Anglio
|Wołacz lm =
|Forma depr =
|Forma ndepr =
}}
{{przykłady}}
{{składnia}}
{{kolokacje}}
{{synonimy}}
{{antonimy}}
{{hiperonimy}}
{{hiponimy}}
{{holonimy}}
{{meronimy}}
{{pokrewne}}
{{frazeologia}}
{{etymologia}}
{{uwagi}}
{{tłumaczenia}}
* angielski: (1.1) [[New England]]
{{źródła}}
9lg40lqd99haowrc22j0nvy2acl2cq8
anómico
0
967428
8856336
2026-08-13T04:53:51Z
~2026-44350-46
116380
Utworzono nową stronę
8856336
wikitext
text/x-wiki
== anómico ({{język hiszpański}}) ==
{{wymowa}}
{{znaczenia}}
''przymiotnik''
: (1.1) {{socjol}} [[anomiczny]]
{{odmiana}}
{{przykłady}}
{{składnia}}
{{kolokacje}}
{{synonimy}}
{{antonimy}}
{{hiperonimy}}
{{hiponimy}}
{{holonimy}}
{{meronimy}}
{{pokrewne}}
{{frazeologia}}
{{etymologia}}
{{uwagi}}
{{źródła}}
oaslbhwccrdz8z1zpjr2t293w3j72a1
beznormie
0
967429
8856337
2026-08-13T05:06:11Z
~2026-44350-46
116380
Utworzono nową stronę
8856337
wikitext
text/x-wiki
== beznormie ({{język polski}}) ==
{{wymowa}}
{{znaczenia}}
''rzeczownik, rodzaj nijaki''
: (1.1) [[stan]], [[w]] [[który]]m [[norma|normy]] [[społeczny|społeczne]] [[nie]] [[są]] [[przestrzegać|przestrzegane]]
{{odmiana}}
{{przykłady}}
{{składnia}}
{{kolokacje}}
{{synonimy}}
{{antonimy}}
{{hiperonimy}}
{{hiponimy}}
{{holonimy}}
{{meronimy}}
{{pokrewne}}
{{frazeologia}}
{{etymologia}}
{{uwagi}}
{{tłumaczenia}}
{{źródła}}
o8h658gdfla9z3ey1kewqngouy5x3q7
οὐκοῦν
0
967430
8856338
2026-08-13T05:08:34Z
Adamgolebiewski
115991
Utworzono nową stronę
8856338
wikitext
text/x-wiki
== οὐκοῦν ({{język starogrecki}}) ==
{{transliteracja}}
: oukoûn
{{wymowa}}
{{znaczenia}}
''partykuła''
: (1.1) ''w pytaniach, gdy oczekuje się odpowiedzi twierdzącej'' [[czyż]] [[więc]] [[nie]]…?, [[czy]] [[zatem]] [[nie]]…?<ref name="LSJ">[https://atlas.perseus.tufts.edu/dictionaries/entry/urn%3Acite2%3Ascaife-viewer%3Adictionaries.v1%3Alsj-n75811/ Henry George Liddell, Robert Scott, ''A Greek-English Lexicon'', red. Henry Stuart Jones, Roderick McKenzie, hasło „οὐκοῦν”, Scaife ATLAS, Perseus Digital Library]</ref><ref name="Smyth">[https://grammars.alpheios.net/smyth/xhtml/body.1_div1.4_div2.36.html Herbert Weir Smyth, ''A Greek Grammar for Colleges'', §§ 2951–2953, Alpheios Project]</ref>
: (1.2) ''wnioskująca'' [[więc]], [[zatem]], [[wobec]] [[tego]]<ref name="LSJ"/><ref name="Smyth"/>
: (1.3) ''w odpowiedzi, wyrażając zgodę lub przyjęcie poprzedniej wypowiedzi'' [[dobrze]], [[tak]], [[dobrze]] [[więc]]<ref name="LSJ"/>
{{odmiana}}
{{przykłady}}
: (1.1) '''[[οὐκοῦν|Οὐκοῦν]]''' [[ἀγαπητός|ἀγαπητόν]]; → '''[[czyż]] [[więc]] [[nie]]''' [[jest]] [[to]] [[zadowalający|zadowalające]]?<ref>[https://www.greek-language.gr/digitalResources/ancient_greek/library/browse.html?page=54&text_id=111 Platon, ''Πολιτεία'' 435d, Κέντρο Ελληνικής Γλώσσας]</ref>
: (1.1) '''[[οὐκοῦν|Οὐκοῦν]]''' [[καί|καὶ]] [[ἕτερος|ἑτέραν]] [[εἰμί|οὖσαν]] [[ἕτερος|ἕτερα]] [[γιγνώσκω|γνώσεσθαι]] [[ὁμολογέω|ὡμολόγεις]]; → '''[[czyż]] [[więc]] [[nie]]''' [[przyznawać|przyznawałeś]], [[że]] [[jako]] [[odmienny|odmienna]] [[będzie]] [[poznawać|poznawała]] [[odmienny|odmienne]] [[rzecz|rzeczy]]?<ref>[https://www.greek-language.gr/digitalResources/ancient_greek/library/browse.html?page=8&text_id=106 Platon, ''Ἴων'' 540a, Κέντρο Ελληνικής Γλώσσας]</ref>
: (1.1) '''[[οὐκοῦν|Οὐκοῦν]]''' [[νόσος|νόσους]] [[ποιέω|ποιοῦντα]] [[ἀνία|ἀνίας]] [[ποιέω|ποιεῖ]], [[καί|καὶ]] [[πενία|πενίας]] [[ποιέω|ποιοῦντα]] [[ἀνία|ἀνίας]] [[ποιέω|ποιεῖ]]; → '''[[czyż]] [[więc]] [[nie]]''' [[powodować|powoduje]] [[cierpienie|cierpienia]], [[powodować|powodując]] [[choroba|choroby]], [[a]] [[powodować|powodując]] [[ubóstwo]], [[powodować|powoduje]] [[cierpienie|cierpienia]]?<ref>[https://www.greek-language.gr/digitalResources/ancient_greek/library/browse.html?page=31&text_id=27 Platon, ''Πρωταγόρας'' 354a, Κέντρο Ελληνικής Γλώσσας]</ref>
: (1.2) '''[[οὐκοῦν]]''' [[ὑπόλοιπος|ὑπόλοιπον]] [[δουλεύω|δουλεύειν]] → '''[[zatem]]''' [[pozostawać|pozostaje]] [[my|nam]] [[być]] [[niewolnik|niewolnikami]]<ref>[https://www.greek-language.gr/digitalResources/ancient_greek/library/browse.html?page=8&text_id=63 Demostenes, ''Περὶ τῶν ἐν Χερρονήσῳ'' 59, Κέντρο Ελληνικής Γλώσσας]</ref>
: (1.2) '''[[οὐκοῦν|Οὐκοῦν]]''' [[ὁπότε]] [[μηδέ|μηδ᾽]] [[ὑπό|ὑφ᾽]] [[εἷς|ἑνὸς]] [[ἀπόλλυμι|ἀπόλλυται]] [[κακός|κακοῦ]], [[μήτε]] [[οἰκεῖος|οἰκείου]] [[μήτε]] [[ἀλλότριος|ἀλλοτρίου]], [[δῆλος|δῆλον]] [[ὅτι]] [[ἀνάγκη]] [[αὐτός|αὐτὸ]] [[ἀεί|ἀεὶ]] [[εἰμί|ὂν]] [[εἰμί|εἶναι]] → '''[[zatem]]''' [[skoro]] [[nie]] [[ginąć|ginie]] [[od]] [[żaden|żadnego]] [[zło|zła]], [[ani]] [[własny|własnego]], [[ani]] [[obcy|obcego]], [[jasny|jasne]] [[jest]], [[że]] [[musieć|musi]] [[istnieć]] [[zawsze]]<ref>[https://www.greek-language.gr/digitalResources/ancient_greek/library/browse.html?page=134&text_id=111 Platon, ''Πολιτεία'' 611a, Κέντρο Ελληνικής Γλώσσας]</ref>
: (1.2) '''[[οὐκοῦν|Οὐκοῦν]]''' [[ὑβρίζω|ὑβρίζονται]] [[μέν|μὲν]] [[ὁ|οἱ]] [[τελευτάω|τελευτήσαντες]], [[ἄθυμος|ἀθυμότεροι]] [[δέ|δὲ]] [[ὁ|οἱ]] [[ζάω|ζῶντες]] [[γίγνομαι|γίγνονται]] → '''[[zatem]]''' [[zmarły|zmarli]] [[być|są]] [[znieważać|znieważani]], [[żyć|żyjący]] [[zaś]] [[stawać|stają]] [[się]] [[bardziej]] [[zniechęcony|zniechęceni]]<ref>[https://www.greek-language.gr/digitalResources/ancient_greek/library/browse.html?page=29&text_id=80 Ajschines, ''Κατὰ Κτησιφῶντος'' 245, Κέντρο Ελληνικής Γλώσσας]</ref>
: (1.3) '''[[οὐκοῦν]]''', [[ὅταν]] [[δή|δὴ]] [[μή|μὴ]] [[σθένω]], [[παύω|πεπαύσομαι]] → '''[[dobrze]] [[więc]]''', [[gdy]] [[już]] [[nie]] [[mieć|będę]] [[mieć]] [[siła|siły]], [[przestać|przestanę]]<ref>[https://www.greek-language.gr/digitalResources/ancient_greek/library/browse.html?page=3&text_id=154 Sofokles, ''Ἀντιγόνη'' 91, Κέντρο Ελληνικής Γλώσσας]</ref>
: (1.3) '''[[οὐκοῦν]]''' [[ὅς|ἅ]] [[γε|γ᾽]] [[ἥκω|ἥξει]] [[καί|καὶ]] [[σύ|σὲ]] [[χρή]] [[λέγω|λέγειν]] [[ἐγώ|ἐμοί]] → '''[[dobrze]] [[więc]]''', [[to]], [[co]] [[nadejść|nadejdzie]], [[trzeba]] [[także]] [[ty|ci]] [[powiedzieć]] [[ja|mi]]<ref>[https://www.greek-language.gr/digitalResources/ancient_greek/library/browse.html?page=9&text_id=152 Sofokles, ''Οἰδίπους Τύραννος'' 342, Κέντρο Ελληνικής Γλώσσας]</ref>
: (1.3) '''[[οὐκοῦν|Οὐκοῦν]]''' [[χρή]], [[φημί|ἔφη]] → '''[[tak]]''', [[trzeba]] — [[powiedzieć|powiedział]]<ref>[https://www.greek-language.gr/digitalResources/ancient_greek/library/browse.html?page=66&text_id=111 Platon, ''Πολιτεία'' 462e, Κέντρο Ελληνικής Γλώσσας]</ref>
{{składnia}}
: (1.1) [[οὐκοῦν]] …; → [[czyż]] [[więc]] [[nie]] …?, [[czy]] [[zatem]] [[nie]] …?; [[pytanie]] [[zwykle]] [[oczekiwać|oczekuje]] [[odpowiedź|odpowiedzi]] [[twierdzący|twierdzącej]]<ref name="Smyth"/>
: (1.1) [[οὐκοῦν]] [[οὐ]] …; → [[czyż]] [[więc]] … [[nie]] …?; [[konstrukcja]] [[oczekiwać|oczekuje]] [[odpowiedź|odpowiedzi]] [[przeczący|przeczącej]]<ref name="LSJ"/><ref name="Smyth"/>
{{kolokacje}}
{{synonimy}}
{{antonimy}}
{{hiperonimy}}
{{hiponimy}}
{{holonimy}}
{{meronimy}}
{{pokrewne}}
: [[οὖν]], [[οὔκουν]]
{{frazeologia}}
{{etymologia}}
: [[οὐκ]] + [[οὖν]]<ref name="LSJ"/><ref name="Smyth"/>
{{uwagi}}
: nie należy mylić z [[οὔκουν]]: [[οὐκοῦν]] ma znaczenie pytające lub wnioskujące („czyż więc nie…?”, „więc, zatem”), natomiast [[οὔκουν]], z akcentem na pierwszej sylabie, ma znaczenie przeczące („nie więc”, „bynajmniej nie”, „z pewnością nie”)<ref name="Smyth"/>
: dialektalna forma dorycka: [[οὐκῶν]]<ref name="LSJ"/>
{{źródła}}
<references/>
jpmbjidv5zzdtccekd0rhemajncz8u1
ὅταν
0
967431
8856339
2026-08-13T05:08:42Z
Adamgolebiewski
115991
Utworzono nową stronę
8856339
wikitext
text/x-wiki
== ὅταν ({{język starogrecki}}) ==
{{transliteracja}}
: hótan
{{wymowa}}
{{znaczenia}}
''spójnik''
: (1.1) [[gdy]], [[kiedy]], [[ilekroć]]<ref name="LSJ">[https://atlas.perseus.tufts.edu/dictionaries/entry/urn%3Acite2%3Ascaife-viewer%3Adictionaries.v1%3Alsj-n75687/ Henry George Liddell, Robert Scott, ''A Greek-English Lexicon'', red. Henry Stuart Jones, Roderick McKenzie, hasło „ὅταν”, Scaife ATLAS, Perseus Digital Library]</ref><ref name="Goodell">[https://dcc.dickinson.edu/grammar/goodell/clauses-%E1%BD%85%CF%84%CE%B5-%E1%BD%81%CF%80%CF%8C%CF%84%CE%B5-%E1%BC%90%CF%80%CE%B5%CE%AF-%E1%BC%A1%CE%BD%CE%AF%CE%BA%CE%B1-%E1%BD%81%CF%80%CE%B7%CE%BD%CE%AF%CE%BA%CE%B1 Thomas Dwight Goodell, ''A School Grammar of Attic Greek'', § 627, red. Meagan Ayer i in., Dickinson College Commentaries]</ref>
{{odmiana}}
{{przykłady}}
: (1.1) '''[[ὅταν]]''' [[σπεύδω|σπεύδῃ]] [[τις]] [[αὐτός]] → '''[[ilekroć]]''' [[ktoś]] [[sam]] [[się]] [[starać|stara]]<ref>[https://www.greek-language.gr/digitalResources/ancient_greek/library/browse.html?page=23&text_id=126 Ajschylos, ''Πέρσαι'' 742, Κέντρο Ελληνικής Γλώσσας]</ref>
: (1.1) [[οὐκοῦν]], '''[[ὅταν]]''' [[δή|δὴ]] [[μή|μὴ]] [[σθένω]], [[παύω|πεπαύσομαι]] → [[więc]] '''[[gdy]]''' [[już]] [[nie]] [[być|będę]] [[mieć]] [[siła|siły]], [[przestać|przestanę]]<ref>[https://www.greek-language.gr/digitalResources/ancient_greek/library/browse.html?page=3&text_id=154 Sofokles, ''Ἀντιγόνη'' 91, Κέντρο Ελληνικής Γλώσσας]</ref>
: (1.1) '''[[ὅταν]]''' [[δέ|δ᾽]] [[ἄρχω|ἄρξωνται]] [[αὐτός|αὐτοὶ]] [[διαβαίνω|διαβαίνειν]] → '''[[gdy]]''' [[zaś]] [[sam|sami]] [[zacząć|zaczną]] [[się]] [[przeprawiać]]<ref>[https://www.greek-language.gr/digitalResources/ancient_greek/library/browse.html?page=31&text_id=112 Ksenofont, ''Κύρου Ἀνάβασις'' 4.3.28, Κέντρο Ελληνικής Γλώσσας]</ref>
{{składnia}}
: (1.1) [[ὅταν]] + [[tryb]] [[łączący]] → [[gdy]] / [[kiedy]] / [[ilekroć]] …<ref name="Goodell"/>
: (1.1) [[ὅταν]] [[ταχύς|τάχιστα]] / [[ὅταν]] [[πρῶτος|πρῶτον]] → [[gdy]] [[tylko]], [[jak]] [[tylko]]<ref name="LSJ"/>
{{kolokacje}}
{{synonimy}}
{{antonimy}}
{{hiperonimy}}
{{hiponimy}}
{{holonimy}}
{{meronimy}}
{{pokrewne}}
: [[ὅτε]], [[ὁπόταν]]
{{frazeologia}}
{{etymologia}}
: [[ὅτε]] + [[ἄν]]<ref name="Goodell"/>
{{uwagi}}
: rzadziej ma wartość przyczynową „skoro, ponieważ”<ref name="LSJ"/>
: w grece hellenistycznej występuje również z trybem oznajmującym i często zastępuje [[ὅτε]]<ref name="LSJ"/>
{{źródła}}
<references/>
nm8md7zm46wdbfxq7ydraukehgysu0q
οὔκουν
0
967432
8856340
2026-08-13T05:08:48Z
Adamgolebiewski
115991
Utworzono nową stronę
8856340
wikitext
text/x-wiki
== οὔκουν ({{język starogrecki}}) ==
{{transliteracja}}
: oúkoun
{{wymowa}}
{{znaczenia}}
''partykuła''
: (1.1) ''w mocnym przeczeniu'' [[z]] [[pewność|pewnością]] [[nie]], [[bynajmniej]] [[nie]], [[w]] [[każdy|każdym]] [[raz|razie]] [[nie]]<ref name="LSJ">[https://atlas.perseus.tufts.edu/dictionaries/entry/urn%3Acite2%3Ascaife-viewer%3Adictionaries.v1%3Alsj-n75810/ Henry George Liddell, Robert Scott, ''A Greek-English Lexicon'', red. Henry Stuart Jones, Roderick McKenzie, hasło „οὔκουν”, Scaife ATLAS, Perseus Digital Library]</ref><ref name="Smyth">[https://grammars.alpheios.net/smyth/xhtml/body.1_div1.4_div2.36.html Herbert Weir Smyth, ''A Greek Grammar for Colleges'', § 2953, Alpheios Project]</ref>
: (1.2) ''wnioskująca'' [[zatem]] [[nie]], [[więc]] [[nie]]<ref name="LSJ"/><ref name="Smyth"/>
: (1.3) ''w pytaniach, często naglących lub wyrażających zniecierpliwienie'' [[czyż]] [[nie]]…?, [[czy]] [[nie]]…?<ref name="LSJ"/><ref name="Smyth"/>
{{odmiana}}
{{przykłady}}
: (1.1) '''[[οὔκουν|Οὔκουν]]''' [[ἐγώ|ἔμοιγε]] [[δοκέω|δοκεῖ]] → '''[[z]] [[pewność|pewnością]] [[nie]]''', [[przynajmniej]] [[według]] [[ja|mnie]]<ref>[https://www.greek-language.gr/digitalResources/ancient_greek/library/browse.html?page=2&text_id=113 Ksenofont, ''Οἰκονομικός'' 1.9, Κέντρο Ελληνικής Γλώσσας]</ref>
: (1.1) '''[[οὔκουν|Οὔκουν]]''' [[ἐγώ|ἐμέ]] [[γε]], [[φημί|ἔφη]] → '''[[z]] [[pewność|pewnością]] [[nie]]''' [[ja|mnie]] — [[powiedzieć|powiedział]]<ref>[https://www.greek-language.gr/digitalResources/ancient_greek/library/browse.html?page=54&text_id=111 Platon, ''Πολιτεία'' 437a, Κέντρο Ελληνικής Γλώσσας]</ref>
: (1.1) '''[[οὔκουν]]''' [[ἐγώ|μ᾽]] [[ἐν]] [[Ἄργος|Ἄργει]] [[γε|γ᾽]] [[οἷος|οἷα]] [[πράσσω|πράττεις]] [[λανθάνω|λανθάνει]] → '''[[z]] [[pewność|pewnością]] [[nie]]''' [[uchodzić|uchodzi]] [[mój|mojej]] [[uwaga|uwagi]] [[to]], [[co]] [[robić|robisz]] [[w]] [[Argos]]<ref>[https://www.greek-language.gr/digitalResources/ancient_greek/library/browse.html?page=11&text_id=142 Arystofanes, ''Ἱππῆς'' 465, Κέντρο Ελληνικής Γλώσσας]</ref>
: (1.2) '''[[οὔκουν]]''' [[ἀπιστέω|ἀπιστεῖν]] [[ἔοικα|εἰκός]] → '''[[zatem]] [[nie]]''' [[być|jest]] [[rozsądny|rozsądne]] [[nie]] [[wierzyć]]<ref>[https://www.greek-language.gr/digitalResources/ancient_greek/library/browse.html?page=4&text_id=73 Tukidydes, ''Ἱστορίαι'' 1.10.3, Κέντρο Ελληνικής Γλώσσας]</ref>
: (1.2) '''[[οὔκουν]]''' [[χρή]] … [[ἀμελής|ἀμελέστερόν]] [[τις|τι]] [[παρασκευάζω|παρεσκευασμένους]] [[χωρέω|χωρεῖν]] → '''[[zatem]] [[nie]]''' [[należeć|należy]] [[wyruszać]] [[mniej]] [[starannie]] [[przygotowany|przygotowanym]]<ref>[https://www.greek-language.gr/digitalResources/ancient_greek/library/browse.html?page=49&text_id=73 Tukidydes, ''Ἱστορίαι'' 2.11.3, Κέντρο Ελληνικής Γλώσσας]</ref>
: (1.2) '''[[οὔκουν]]''' [[χρή]] … [[ἐθίζω|ἐθίζειν]] [[σύ|ὑμᾶς]] [[ἐπιορκέω|ἐπιορκεῖν]] → '''[[zatem]] [[nie]]''' [[należeć|należy]] [[przyzwyczajać]] [[wy|was]] [[do]] [[krzywoprzysięstwo|krzywoprzysięstwa]]<ref>[https://www.greek-language.gr/digitalResources/ancient_greek/library/browse.html?page=13&text_id=104 Platon, ''Ἀπολογία Σωκράτους'' 35c, Κέντρο Ελληνικής Γλώσσας]</ref>
: (1.3) '''[[οὔκουν]]''' [[ἐπείγω|ἐπείξῃ]] [[ὅδε|τῷδε]] [[δεσμός|δεσμὰ]] [[περιβάλλω|περιβαλεῖν]]; → '''[[czyż]] [[nie]]''' [[pospieszyć|pospieszysz]] [[się]], [[aby]] [[nałożyć]] [[on|mu]] [[więzy]]?<ref>[https://www.greek-language.gr/digitalResources/ancient_greek/library/browse.html?page=2&text_id=132 Ajschylos, ''Προμηθεὺς δεσμώτης'' 52, Κέντρο Ελληνικής Γλώσσας]</ref>
: (1.3) '''[[οὔκουν]]''' [[περιτρέχω|περιθρέξει]] [[δῆτα]] [[ὁ|τὴν]] [[λίμνη|λίμνην]] [[κύκλῳ]]; → '''[[czyż]] [[więc]] [[nie]]''' [[obiec]] [[jezioro|jeziora]] [[dookoła]]?<ref>[https://www.greek-language.gr/digitalResources/ancient_greek/library/browse.html?page=6&text_id=147 Arystofanes, ''Βάτραχοι'' 193, Κέντρο Ελληνικής Γλώσσας]</ref>
: (1.3) '''[[οὔκουν]]''' [[ἐρέω|ἐρεῖς]] [[ποτέ|ποτ᾽]], [[εἶτα|εἶτ᾽]] [[ἀπαλλάσσω|ἀπαλλαχθεὶς]] [[ἄπειμι|ἄπει]]; → '''[[czy]] [[nie]]''' [[powiedzieć|powiesz]] [[wreszcie]], [[a]] [[potem]] [[odejść|odejdziesz]]?<ref>[https://www.greek-language.gr/digitalResources/ancient_greek/library/browse.html?page=7&text_id=154 Sofokles, ''Ἀντιγόνη'' 244, Κέντρο Ελληνικής Γλώσσας]</ref>
{{składnia}}
: (1.1) [[οὔκουν]] … → [[z]] [[pewność|pewnością]] [[nie]] …, [[bynajmniej]] [[nie]] …, [[w]] [[każdy|każdym]] [[raz|razie]] [[nie]] …<ref name="LSJ"/><ref name="Smyth"/>
: (1.1) [[οὔκουν]] … [[γε]] → [[z]] [[pewność|pewnością]] [[nie]] …, [[w]] [[każdy|każdym]] [[raz|razie]] [[nie]] …<ref name="LSJ"/>
: (1.2) [[οὔκουν]] … → [[zatem]] [[nie]] …, [[więc]] [[nie]] …<ref name="LSJ"/><ref name="Smyth"/>
: (1.3) [[οὔκουν]] …; → [[czyż]] [[nie]] …?, [[czy]] [[nie]] …?<ref name="LSJ"/><ref name="Smyth"/>
{{kolokacje}}
{{synonimy}}
{{antonimy}}
{{hiperonimy}}
{{hiponimy}}
{{holonimy}}
{{meronimy}}
{{pokrewne}}
: [[οὐκ]], [[οὖν]], [[οὐκοῦν]]
{{frazeologia}}
{{etymologia}}
: [[οὐκ]] + [[οὖν]]<ref name="LSJ"/><ref name="Smyth"/>
{{uwagi}}
: nie należy mylić z [[οὐκοῦν]]: w [[οὔκουν]] nacisk pada na przeczenie [[οὐκ]] i wyraz zachowuje znaczenie przeczące; w [[οὐκοῦν]] nacisk pada na [[οὖν]], a partykuła ma przede wszystkim funkcję pytającą lub wnioskującą<ref name="Smyth"/>
: forma jońska: [[οὔκων]]<ref name="LSJ"/>
{{źródła}}
<references/>
1v4stwpwqyzek7iz3jub219isunmc0a
istidina
0
967433
8856341
2026-08-13T05:11:50Z
~2026-44350-46
116380
Utworzono nową stronę
8856341
wikitext
text/x-wiki
== istidina ({{język włoski}}) ==
{{wymowa}}
{{znaczenia}}
''rzeczownik, rodzaj żeński''
: (1.1) {{biochem}} [[histydyna]]
{{odmiana}}
{{przykłady}}
{{składnia}}
{{kolokacje}}
{{synonimy}}
{{antonimy}}
{{hiperonimy}}
{{hiponimy}}
{{holonimy}}
{{meronimy}}
{{pokrewne}}
{{frazeologia}}
{{etymologia}}
{{uwagi}}
{{źródła}}
6nr3thho14utur02w4radim7ngy9sih
konzultační
0
967434
8856344
2026-08-13T05:31:34Z
~2026-44350-46
116380
Utworzono nową stronę
8856344
wikitext
text/x-wiki
== konzultační ({{język czeski}}) ==
{{wymowa}}
{{znaczenia}}
''przymiotnik''
: (1.1) [[konsultacyjny]]
{{odmiana}}
{{przykłady}}
{{składnia}}
{{kolokacje}}
{{synonimy}}
{{antonimy}}
{{hiperonimy}}
{{hiponimy}}
{{holonimy}}
{{meronimy}}
{{pokrewne}}
{{frazeologia}}
{{etymologia}}
{{uwagi}}
{{źródła}}
2z3xirs7chjrbgxj8mfcftu8jzmb77y
konzultace
0
967435
8856345
2026-08-13T05:34:11Z
~2026-44350-46
116380
Utworzono nową stronę
8856345
wikitext
text/x-wiki
== konzultace ({{język czeski}}) ==
{{wymowa}}
{{znaczenia}}
''rzeczownik, rodzaj żeński''
: (1.1) [[konsultacja]]
{{odmiana}}
{{przykłady}}
{{składnia}}
{{kolokacje}}
{{synonimy}}
{{antonimy}}
{{hiperonimy}}
{{hiponimy}}
{{holonimy}}
{{meronimy}}
{{pokrewne}}
{{frazeologia}}
{{etymologia}}
{{uwagi}}
{{źródła}}
p0rc97sfwjp552izbi8nq6iocft7i8m
konzultovat
0
967436
8856347
2026-08-13T05:38:52Z
~2026-44350-46
116380
Utworzono nową stronę
8856347
wikitext
text/x-wiki
== konzultovat ({{język czeski}}) ==
{{wymowa}}
{{znaczenia}}
''czasownik niedokonany''
: (1.1) [[konsultować]]
{{odmiana}}
{{przykłady}}
{{składnia}}
{{kolokacje}}
{{synonimy}}
{{antonimy}}
{{hiperonimy}}
{{hiponimy}}
{{holonimy}}
{{meronimy}}
{{pokrewne}}
{{frazeologia}}
{{etymologia}}
{{uwagi}}
{{źródła}}
7shwta2cg42fa5h0th96us8hssnibqe
chichotek
0
967437
8856349
2026-08-13T06:01:54Z
~2026-44350-46
116380
Utworzono nową stronę
8856349
wikitext
text/x-wiki
== chichotek ({{język polski}}) ==
{{wymowa}}
{{znaczenia}}
''rzeczownik, rodzaj męskoosobowy''
: (1.1) [[człowiek]] [[często]] [[śmiać się|się śmiejący]]<ref>{{DoroszewskiOnline}}</ref>
{{odmiana}}
{{przykłady}}
{{składnia}}
{{kolokacje}}
{{synonimy}}
{{antonimy}}
{{hiperonimy}}
{{hiponimy}}
{{holonimy}}
{{meronimy}}
{{pokrewne}}
{{frazeologia}}
{{etymologia}}
{{uwagi}}
{{tłumaczenia}}
{{źródła}}
<references />
igdde3xptsm3l1bpwrm3g4fvukppwsb
chichotka
0
967438
8856351
2026-08-13T06:09:02Z
~2026-44350-46
116380
Utworzono nową stronę
8856351
wikitext
text/x-wiki
== chichotka ({{język polski}}) ==
{{wymowa}}
{{znaczenia}}
''rzeczownik, rodzaj żeński''
: (1.1) [[kobieta]] [[często]] [[śmiać się|śmiejąca się|]]<ref>{{DoroszewskiOnline}}</ref>
{{odmiana}}
{{przykłady}}
{{składnia}}
{{kolokacje}}
{{synonimy}}
{{antonimy}}
{{hiperonimy}}
{{hiponimy}}
{{holonimy}}
{{meronimy}}
{{pokrewne}}
{{frazeologia}}
{{etymologia}}
{{uwagi}}
{{tłumaczenia}}
{{źródła}}
dtr78fskxqxe8h1ict34d9llh9z3qtx
Kartothek
0
967439
8856352
2026-08-13T06:20:49Z
~2026-44350-46
116380
Utworzono nową stronę
8856352
wikitext
text/x-wiki
== Kartothek ({{język niemiecki}}) ==
{{wymowa}}
{{znaczenia}}
''rzeczownik, rodzaj żeński''
: (1.1) [[kartoteka]]
{{odmiana}}
{{przykłady}}
{{składnia}}
{{kolokacje}}
{{synonimy}}
{{antonimy}}
{{hiperonimy}}
{{hiponimy}}
{{holonimy}}
{{meronimy}}
{{pokrewne}}
{{frazeologia}}
{{etymologia}}
{{uwagi}}
{{źródła}}
bidtrc06nnw0had2118wbp200ztebdv
kartotečný
0
967440
8856354
2026-08-13T06:55:27Z
~2026-44350-46
116380
Utworzono nową stronę
8856354
wikitext
text/x-wiki
== kartotečný ({{język słowacki}}) ==
{{wymowa}}
{{znaczenia}}
''przymiotnik''
: (1.1) [[kartoteczny]]
{{odmiana}}
{{przykłady}}
{{składnia}}
{{kolokacje}}
{{synonimy}}
{{antonimy}}
{{hiperonimy}}
{{hiponimy}}
{{holonimy}}
{{meronimy}}
{{pokrewne}}
{{frazeologia}}
{{etymologia}}
{{uwagi}}
{{źródła}}
p8tvb3d0l5odlk4amoh8zo4qo4094n5
kartotéční
0
967441
8856355
2026-08-13T06:56:37Z
~2026-44350-46
116380
Utworzono nową stronę
8856355
wikitext
text/x-wiki
== kartotéční ({{język czeski}}) ==
{{wymowa}}
{{znaczenia}}
''przymiotnik''
: (1.1) [[kartoteczny]]
{{odmiana}}
{{przykłady}}
{{składnia}}
{{kolokacje}}
{{synonimy}}
{{antonimy}}
{{hiperonimy}}
{{hiponimy}}
{{holonimy}}
{{meronimy}}
{{pokrewne}}
{{frazeologia}}
{{etymologia}}
{{uwagi}}
{{źródła}}
ser5qmrls2cgtrt0bd2x6oripddnnv4
kartoteczka
0
967442
8856357
2026-08-13T07:07:28Z
~2026-44350-46
116380
Utworzono nową stronę
8856357
wikitext
text/x-wiki
== kartoteczka ({{język polski}}) ==
{{wymowa}}
{{znaczenia}}
''rzeczownik, rodzaj żeński''
: (1.1) {{zdrobn}} od: [[kartoteka]]
{{odmiana}}
{{przykłady}}
{{składnia}}
{{kolokacje}}
{{synonimy}}
{{antonimy}}
{{hiperonimy}}
{{hiponimy}}
{{holonimy}}
{{meronimy}}
{{pokrewne}}
{{frazeologia}}
{{etymologia}}
{{uwagi}}
{{tłumaczenia}}
{{źródła}}
t3jxrevta43bp3o4p44p6ct82f17a18
kartotékový
0
967443
8856359
2026-08-13T07:16:30Z
~2026-44350-46
116380
Utworzono nową stronę
8856359
wikitext
text/x-wiki
== kartotékový ({{język czeski}}) ==
{{wymowa}}
{{znaczenia}}
''przymiotnik''
: (1.1) [[kartotekowy]]
{{odmiana}}
{{przykłady}}
{{składnia}}
{{kolokacje}}
{{synonimy}}
{{antonimy}}
{{hiperonimy}}
{{hiponimy}}
{{holonimy}}
{{meronimy}}
{{pokrewne}}
{{frazeologia}}
{{etymologia}}
{{uwagi}}
{{źródła}}
== kartotékový ({{język słowacki}}) ==
{{wymowa}}
{{znaczenia}}
''przymiotnik''
: (1.1) [[kartotekowy]]
{{odmiana}}
{{przykłady}}
{{składnia}}
{{kolokacje}}
{{synonimy}}
{{antonimy}}
{{hiperonimy}}
{{hiponimy}}
{{holonimy}}
{{meronimy}}
{{pokrewne}}
{{frazeologia}}
{{etymologia}}
{{uwagi}}
{{źródła}}
qfbeag60aohwb0814jshmrixnhpsffp
kartotekowy
0
967444
8856364
2026-08-13T07:28:26Z
~2026-44350-46
116380
Utworzono nową stronę
8856364
wikitext
text/x-wiki
== kartotekowy ({{język polski}}) ==
{{wymowa}}
{{znaczenia}}
''przymiotnik''
: (1.1) [[dotyczący]] [[kartoteka|kartoteki]]
{{odmiana}}
{{przykłady}}
{{składnia}}
{{kolokacje}}
{{synonimy}}
{{antonimy}}
{{hiperonimy}}
{{hiponimy}}
{{holonimy}}
{{meronimy}}
{{pokrewne}}
{{frazeologia}}
{{etymologia}}
{{uwagi}}
{{tłumaczenia}}
{{źródła}}
2hcn4n4nd9ysfbbjn6bujfe57cf93lv
8856367
8856364
2026-08-13T07:31:04Z
~2026-44350-46
116380
dodano bułgarski: (1.1) [[картотечен]] • czeski: (1.1) [[kartotékový]] • słowacki: (1.1) [[kartotékový]] • ukraiński: (1.1) [[картотечний]]
8856367
wikitext
text/x-wiki
== kartotekowy ({{język polski}}) ==
{{wymowa}}
{{znaczenia}}
''przymiotnik''
: (1.1) [[dotyczący]] [[kartoteka|kartoteki]]
{{odmiana}}
{{przykłady}}
{{składnia}}
{{kolokacje}}
{{synonimy}}
{{antonimy}}
{{hiperonimy}}
{{hiponimy}}
{{holonimy}}
{{meronimy}}
{{pokrewne}}
{{frazeologia}}
{{etymologia}}
{{uwagi}}
{{tłumaczenia}}
* bułgarski: (1.1) [[картотечен]]
* czeski: (1.1) [[kartotékový]]
* słowacki: (1.1) [[kartotékový]]
* ukraiński: (1.1) [[картотечний]]
{{źródła}}
74k4p3azfiwyq85gkp9ms70su7gw6qp
podajnik
0
967445
8856386
2026-08-13T08:15:13Z
~2026-44350-46
116380
Utworzono nową stronę
8856386
wikitext
text/x-wiki
== podajnik ({{język polski}}) ==
{{wymowa}}
{{znaczenia}}
''rzeczownik, rodzaj męskorzeczowy''
: (1.1) {{techn}} [[urządzenie]] [[służyć|służące]] [[do]] [[podawać|podawania]] [[coś|czegoś]] [[do]] [[lub]] [[z]] [[maszyna|maszyny]]
{{odmiana}}
{{przykłady}}
{{składnia}}
{{kolokacje}}
{{synonimy}}
{{antonimy}}
{{hiperonimy}}
{{hiponimy}}
{{holonimy}}
{{meronimy}}
{{pokrewne}}
{{frazeologia}}
{{etymologia}}
{{uwagi}}
{{tłumaczenia}}
{{źródła}}
ho3h804r8al2a1xd9yjhxsehyf0uydw
8856387
8856386
2026-08-13T08:37:51Z
Richiski
1147
dodano hiszpański: (1.1) [[alimentador]] {{m}}, [[dispensador]] {{m}}
8856387
wikitext
text/x-wiki
== podajnik ({{język polski}}) ==
{{wymowa}}
{{znaczenia}}
''rzeczownik, rodzaj męskorzeczowy''
: (1.1) {{techn}} [[urządzenie]] [[służyć|służące]] [[do]] [[podawać|podawania]] [[coś|czegoś]] [[do]] [[lub]] [[z]] [[maszyna|maszyny]]
{{odmiana}}
{{przykłady}}
{{składnia}}
{{kolokacje}}
{{synonimy}}
{{antonimy}}
{{hiperonimy}}
{{hiponimy}}
{{holonimy}}
{{meronimy}}
{{pokrewne}}
{{frazeologia}}
{{etymologia}}
{{uwagi}}
{{tłumaczenia}}
* hiszpański: (1.1) [[alimentador]] {{m}}, [[dispensador]] {{m}}
{{źródła}}
0z8p2bkb7tc4pl83vpaqrcprcw26ha1
fizikokimya
0
967446
8856394
2026-08-13T09:04:31Z
Türkçe-Lehçe sözlük
114911
Utworzono nową stronę
8856394
wikitext
text/x-wiki
== fizikokimya ({{język turecki}}) ==
{{wymowa}}
{{znaczenia}}
''rzeczownik''
: (1.1) {{nauk}} {{fiz}} {{chem}} [[chemia fizyczna]]
{{odmiana}}
: (1.1) {{odmiana-rzeczownik-turecki}}
{{przykłady}}
{{składnia}}
{{kolokacje}}
{{synonimy}}
{{antonimy}}
{{hiperonimy}}
{{hiponimy}}
{{holonimy}}
{{meronimy}}
{{pokrewne}}
{{frazeologia}}
{{etymologia}}
{{uwagi}}
{{źródła}}
auligt2fsfxad5ewwl0i2onx32nh7n4
fiziksel mesafe
0
967447
8856396
2026-08-13T09:10:32Z
Türkçe-Lehçe sözlük
114911
Utworzono nową stronę
8856396
wikitext
text/x-wiki
== [[fiziksel]] [[mesafe]] ({{język turecki}}) ==
{{wymowa}}
{{znaczenia}}
''fraza rzeczownikowa''
: (1.1) {{med}} [[bezpieczny dystans]] ''(dystans jaki należy zachować w czasie epidemii aby zapobiec rozprzestrzenianiu się choroby)''
{{odmiana}}
: (1.1) {{odmiana-rzeczownik-turecki}}
{{przykłady}}
{{składnia}}
{{kolokacje}}
{{synonimy}}
: (1.1) [[korunma mesafesi]], [[sosyal mesafe]]
{{antonimy}}
{{hiperonimy}}
{{hiponimy}}
{{holonimy}}
{{meronimy}}
{{pokrewne}}
{{frazeologia}}
{{etymologia}}
{{uwagi}}
{{źródła}}
nrcwejgf81s5fyx1u3hlyt9c2uaocqb
korunma mesafesi
0
967448
8856397
2026-08-13T09:11:43Z
Türkçe-Lehçe sözlük
114911
Utworzono nową stronę
8856397
wikitext
text/x-wiki
== [[korunma]] [[mesafe]]si ({{język turecki}}) ==
{{wymowa}}
{{znaczenia}}
''fraza rzeczownikowa''
: (1.1) {{med}} [[bezpieczny dystans]] ''(dystans jaki należy zachować w czasie epidemii aby zapobiec rozprzestrzenianiu się choroby)''
{{odmiana}}
{{przykłady}}
{{składnia}}
{{kolokacje}}
{{synonimy}}
: (1.1) [[fiziksel mesafe]], [[sosyal mesafe]]
{{antonimy}}
{{hiperonimy}}
{{hiponimy}}
{{holonimy}}
{{meronimy}}
{{pokrewne}}
{{frazeologia}}
{{etymologia}}
{{uwagi}}
{{źródła}}
903mptpkyqqhi4ri2c0ugz1y3xp6kzc
sosyal mesafe
0
967449
8856398
2026-08-13T09:15:18Z
Türkçe-Lehçe sözlük
114911
Utworzono nową stronę
8856398
wikitext
text/x-wiki
== [[sosyal]] [[mesafe]] ({{język turecki}}) ==
{{wymowa}}
{{znaczenia}}
''fraza rzeczownikowa''
: (1.1) {{med}} [[bezpieczny dystans]] ''(dystans jaki należy zachować w czasie epidemii aby zapobiec rozprzestrzenianiu się choroby)''
: (1.2) {{przen}} [[dystans]] [[społeczny]], [[kulturowy]], [[pogląd]]ów {{itp}}
{{odmiana}}
: (1.1-2) {{odmiana-rzeczownik-turecki}}
{{przykłady}}
{{składnia}}
{{kolokacje}}
{{synonimy}}
: (1.1) [[fiziksel mesafe]], [[korunma mesafesi]]
{{antonimy}}
{{hiperonimy}}
{{hiponimy}}
{{holonimy}}
{{meronimy}}
{{pokrewne}}
{{frazeologia}}
{{etymologia}}
{{uwagi}}
{{źródła}}
4muk1jc8dt81vypurfixm8f3zvsm8pi
fizik yapısı
0
967450
8856401
2026-08-13T09:22:12Z
Türkçe-Lehçe sözlük
114911
Utworzono nową stronę
8856401
wikitext
text/x-wiki
== [[fizik]] [[yapı|yapısı]] ({{język turecki}}) ==
{{wymowa}}
{{znaczenia}}
''fraza rzeczownikowa''
: (1.1) {{anat}} [[wygląd]] [[i]] [[budowa]] [[ciało|ciała]] [[człowiek]]a, [[sylwetka]], [[postura]]
{{odmiana}}
{{przykłady}}
{{składnia}}
{{kolokacje}}
{{synonimy}}
{{antonimy}}
{{hiperonimy}}
{{hiponimy}}
{{holonimy}}
{{meronimy}}
{{pokrewne}}
{{frazeologia}}
{{etymologia}}
{{uwagi}}
{{źródła}}
q6cxfxcqw02t4itmznlo9h5c2eney2d
fizik tedavi
0
967451
8856403
2026-08-13T09:27:33Z
Türkçe-Lehçe sözlük
114911
Utworzono nową stronę
8856403
wikitext
text/x-wiki
== [[fizik]] [[tedavi]] ({{język turecki}}) ==
{{wymowa}}
{{znaczenia}}
''fraza rzeczownikowa''
: (1.1) {{med}} [[fizjoterapia]]
{{odmiana}}
: (1.1) {{odmiana-rzeczownik-turecki}}
{{przykłady}}
{{składnia}}
{{kolokacje}}
{{synonimy}}
: (1.1) [[fizyoterapi]]
{{antonimy}}
{{hiperonimy}}
{{hiponimy}}
{{holonimy}}
{{meronimy}}
{{pokrewne}}
{{frazeologia}}
{{etymologia}}
{{uwagi}}
{{źródła}}
hrsl47q6n7hkxa1nt2wgso1bghxuu60
8856407
8856403
2026-08-13T09:31:29Z
Türkçe-Lehçe sözlük
114911
/* fizik tedavi (język turecki) */
8856407
wikitext
text/x-wiki
== [[fizik]] [[tedavi]] ({{język turecki}}) ==
{{wymowa}}
{{znaczenia}}
''fraza rzeczownikowa''
: (1.1) {{med}} [[fizjoterapia]]
{{odmiana}}
: (1.1) {{odmiana-rzeczownik-turecki}}
{{przykłady}}
{{składnia}}
{{kolokacje}}
: (1.1) ''[[fizik tedavi uygulayıcısı]]'' → [[fizjoterapeuta]]
{{synonimy}}
: (1.1) [[fizyoterapi]]
{{antonimy}}
{{hiperonimy}}
{{hiponimy}}
{{holonimy}}
{{meronimy}}
{{pokrewne}}
{{frazeologia}}
{{etymologia}}
{{uwagi}}
{{źródła}}
liyrjsiq4vn0mgh4tmzpidf9qclevpq
8856415
8856407
2026-08-13T09:38:02Z
Türkçe-Lehçe sözlük
114911
/* fizik tedavi (język turecki) */
8856415
wikitext
text/x-wiki
== [[fizik]] [[tedavi]] ({{język turecki}}) ==
{{wymowa}}
{{znaczenia}}
''fraza rzeczownikowa''
: (1.1) {{med}} [[fizjoterapia]]
{{odmiana}}
: (1.1) {{odmiana-rzeczownik-turecki}}
{{przykłady}}
{{składnia}}
{{kolokacje}}
: (1.1) ''[[fizik tedavi uygulayıcısı]]'' → [[fizjoterapeuta]]
{{synonimy}}
: (1.1) [[fizik tedavisi]], [[fizyoterapi]]
{{antonimy}}
{{hiperonimy}}
{{hiponimy}}
{{holonimy}}
{{meronimy}}
{{pokrewne}}
{{frazeologia}}
{{etymologia}}
{{uwagi}}
{{źródła}}
skwvef0nkit4vyotldp4r9m37p31ac7
8856422
8856415
2026-08-13T09:52:06Z
Türkçe-Lehçe sözlük
114911
/* fizik tedavi (język turecki) */
8856422
wikitext
text/x-wiki
== [[fizik]] [[tedavi]] ({{język turecki}}) ==
{{wymowa}}
{{znaczenia}}
''fraza rzeczownikowa''
: (1.1) {{med}} [[fizjoterapia]]
{{odmiana}}
: (1.1) {{odmiana-rzeczownik-turecki}}
{{przykłady}}
{{składnia}}
{{kolokacje}}
: (1.1) ''[[fizik tedavi uygulayıcısı]]'' → [[fizjoterapeuta]] • ''[[fizik tedavi uzmanı]]'' → [[fizjatra]]
{{synonimy}}
: (1.1) [[fizik tedavisi]], [[fizyoterapi]]
{{antonimy}}
{{hiperonimy}}
{{hiponimy}}
{{holonimy}}
{{meronimy}}
{{pokrewne}}
{{frazeologia}}
{{etymologia}}
{{uwagi}}
{{źródła}}
7z1v38z1qoaildv85wf6pwscsoggxfo
fizyoterapi
0
967452
8856405
2026-08-13T09:29:29Z
Türkçe-Lehçe sözlük
114911
Utworzono nową stronę
8856405
wikitext
text/x-wiki
== fizyoterapi ({{język turecki}}) ==
{{wymowa}}
{{znaczenia}}
''fraza rzeczownikowa''
: (1.1) {{med}} [[fizjoterapia]]
{{odmiana}}
: (1.1) {{odmiana-rzeczownik-turecki}}
{{przykłady}}
{{składnia}}
{{kolokacje}}
{{synonimy}}
: (1.1) [[fizik tedavi]]
{{antonimy}}
{{hiperonimy}}
{{hiponimy}}
{{holonimy}}
{{meronimy}}
{{pokrewne}}
: {{rzecz}} [[fizyoterapist]]
{{frazeologia}}
{{etymologia}}
: {{etym|franc|physiothérapie}}
{{uwagi}}
{{źródła}}
f1ag66kkhxrv65m1i1q78zbpv940rx0
8856416
8856405
2026-08-13T09:38:22Z
Türkçe-Lehçe sözlük
114911
/* fizyoterapi (język turecki) */
8856416
wikitext
text/x-wiki
== fizyoterapi ({{język turecki}}) ==
{{wymowa}}
{{znaczenia}}
''fraza rzeczownikowa''
: (1.1) {{med}} [[fizjoterapia]]
{{odmiana}}
: (1.1) {{odmiana-rzeczownik-turecki}}
{{przykłady}}
{{składnia}}
{{kolokacje}}
{{synonimy}}
: (1.1) [[fizik tedavi]], [[fizik tedavisi]]
{{antonimy}}
{{hiperonimy}}
{{hiponimy}}
{{holonimy}}
{{meronimy}}
{{pokrewne}}
: {{rzecz}} [[fizyoterapist]]
{{frazeologia}}
{{etymologia}}
: {{etym|franc|physiothérapie}}
{{uwagi}}
{{źródła}}
6ct0covb5lxicavb3w9u4ekdaf33wmu
fizik tedavi uygulayıcısı
0
967453
8856411
2026-08-13T09:33:22Z
Türkçe-Lehçe sözlük
114911
Utworzono nową stronę
8856411
wikitext
text/x-wiki
== [[fizik tedavi]] [[uygulayıcı|uygulayıcısı]] ({{język turecki}}) ==
{{wymowa}}
{{znaczenia}}
''fraza rzeczownikowa''
: (1.1) {{med}} [[fizjoterapeuta]]
{{odmiana}}
{{przykłady}}
{{składnia}}
{{kolokacje}}
{{synonimy}}
: (1.1) [[fizyoterapist]], [[fizikçi]]
{{antonimy}}
{{hiperonimy}}
{{hiponimy}}
{{holonimy}}
{{meronimy}}
{{pokrewne}}
{{frazeologia}}
{{etymologia}}
{{uwagi}}
{{źródła}}
449lw93yra59b5qt35d1paruvmjzfsn
fizyoterapist
0
967454
8856413
2026-08-13T09:35:15Z
Türkçe-Lehçe sözlük
114911
Utworzono nową stronę
8856413
wikitext
text/x-wiki
== fizyoterapist ({{język turecki}}) ==
{{wymowa}}
{{znaczenia}}
''rzeczownik''
: (1.1) {{med}} [[fizjoterapeuta]]
{{odmiana}}
: (1.1) {{odmiana-rzeczownik-turecki}}
{{przykłady}}
{{składnia}}
{{kolokacje}}
{{synonimy}}
: (1.1) [[fizik tedavi uygulayıcısı]], [[fizikçi]]
{{antonimy}}
{{hiperonimy}}
{{hiponimy}}
{{holonimy}}
{{meronimy}}
{{pokrewne}}
{{frazeologia}}
{{etymologia}}
{{uwagi}}
{{źródła}}
ey57qw2dgvhmst5ilidp8k4u2bcy7jb
fizik tedavisi
0
967455
8856417
2026-08-13T09:39:03Z
Türkçe-Lehçe sözlük
114911
Utworzono nową stronę
8856417
wikitext
text/x-wiki
== [[fizik]] [[tedavi]]si ({{język turecki}}) ==
{{wymowa}}
{{znaczenia}}
''fraza rzeczownikowa''
: (1.1) {{med}} [[fizjoterapia]]
{{odmiana}}
{{przykłady}}
{{składnia}}
{{kolokacje}}
{{synonimy}}
: (1.1) [[fizik tedavi]], [[fizyoterapi]]
{{antonimy}}
{{hiperonimy}}
{{hiponimy}}
{{holonimy}}
{{meronimy}}
{{pokrewne}}
{{frazeologia}}
{{etymologia}}
{{uwagi}}
{{źródła}}
dtt0lzjhvqz44c1m1f8g0uhsi1u0kpu
fizjatra
0
967456
8856419
2026-08-13T09:49:32Z
Türkçe-Lehçe sözlük
114911
Utworzono nową stronę
8856419
wikitext
text/x-wiki
== fizjatra ({{język polski}}) ==
{{wymowa}}
{{znaczenia}}
''rzeczownik, rodzaj męskoosobowy''
: (1.1) {{med}} [[lekarz]] [[ze]] [[specjalność|specjalnością]] [[w zakresie]] [[rehabilitacja|rehabilitacji]] [[medyczny|medycznej]]
{{odmiana}}
{{przykłady}}
{{składnia}}
{{kolokacje}}
{{synonimy}}
{{antonimy}}
{{hiperonimy}}
{{hiponimy}}
{{holonimy}}
{{meronimy}}
{{pokrewne}}
: {{rzecz}} [[fizjatria]]
: {{przym}} [[fizjatryczny]]
{{frazeologia}}
{{etymologia}}
{{uwagi}}
: (1.1) {{nie mylić z|ftyzjatra}}
{{tłumaczenia}}
* rosyjski: (1.1) [[физиатр]] {{m}}
* turecki: (1.1) [[fizik tedavi uzmanı]]
* ukraiński: (1.1) [[фізіатр]] {{m}}
{{źródła}}
9jj0kyyr5n713t7dc4ezx2yx83f1vot
fizik tedavi uzmanı
0
967457
8856420
2026-08-13T09:50:59Z
Türkçe-Lehçe sözlük
114911
Utworzono nową stronę
8856420
wikitext
text/x-wiki
== [[fizik tedavi]] [[uzman|uzmanı]] ({{język turecki}}) ==
{{wymowa}}
{{znaczenia}}
''fraza rzeczownikowa''
: (1.1) {{med}} [[fizjatra]]
{{odmiana}}
{{przykłady}}
{{składnia}}
{{kolokacje}}
{{synonimy}}
{{antonimy}}
{{hiperonimy}}
{{hiponimy}}
{{holonimy}}
{{meronimy}}
{{pokrewne}}
{{frazeologia}}
{{etymologia}}
{{uwagi}}
{{źródła}}
6wrgaxwih0ubzgyvcys542u6uriuafu
καμφορόδεντρο
0
967458
8856423
2026-08-13T09:52:12Z
Richiski
1147
N EL
8856423
wikitext
text/x-wiki
== καμφορόδεντρο ({{język nowogrecki}}) ==
[[Plik:Starr 010419-0038 Cinnamomum camphora.jpg|thumb|καμφορόδεντρο (1.1)]]
{{wymowa}}
: {{IPA3|kaɱ.fo.ˈɾo.ðen.dɾo}}
{{znaczenia}}
''rzeczownik, rodzaj nijaki''
: (1.1) {{bot}} [[kamforowiec]], [[cynamonowiec kamforowy]]
{{odmiana}}
: (1.1) [[Aneks:Język nowogrecki - modele deklinacji rzeczowników#N41|N41]]
{{przykłady}}
{{składnia}}
{{kolokacje}}
{{synonimy}}
{{antonimy}}
{{hiperonimy}}
{{hiponimy}}
{{holonimy}}
{{meronimy}}
{{pokrewne}}
: {{rzecz}} [[καμφορά]]/[[κάμφορα]] {{ż}}
{{frazeologia}}
{{etymologia}}
: {{etymn|el|καμφορά|δένδρον}}
{{uwagi}}
{{źródła}}
ed6jecfakhqb16qcd9vc1gtdwbcqd9c
gözleri faltaşı gibi açılmak
0
967459
8856424
2026-08-13T10:04:40Z
Türkçe-Lehçe sözlük
114911
Utworzono nową stronę
8856424
wikitext
text/x-wiki
== [[göz|gözleri]] [[fal taşı gibi|faltaşı gibi]] [[açılmak]] ({{język turecki}}) ==
{{wymowa}}
{{znaczenia}}
''fraza czasownikowa''
: (1.1) [[wytrzeszczyć]] [[oko|oczy]] [[ze]] [[zdziwienie|zdziwienia]] [[lub]] [[wściekłość|wściekłości]]
{{odmiana}}
: (1.1) {{odmiana-czasownik-turecki}}
{{przykłady}}
{{składnia}}
{{kolokacje}}
{{synonimy}}
: (1.1) [[gözlerini fal taşı gibi açmak]]
{{antonimy}}
{{hiperonimy}}
{{hiponimy}}
{{holonimy}}
{{meronimy}}
{{pokrewne}}
{{frazeologia}}
{{etymologia}}
{{uwagi}}
{{źródła}}
43z9wt0bq3pleyd8gmhbp3oi3pjxtaj
gözlerini fal taşı gibi açmak
0
967460
8856425
2026-08-13T10:06:14Z
Türkçe-Lehçe sözlük
114911
Utworzono nową stronę
8856425
wikitext
text/x-wiki
== [[göz|gözlerini]] [[fal taşı gibi]] [[açmak]] ({{język turecki}}) ==
{{wymowa}}
{{znaczenia}}
''fraza czasownikowa''
: (1.1) [[wytrzeszczyć]] [[oko|oczy]] [[ze]] [[zdziwienie|zdziwienia]] [[lub]] [[wściekłość|wściekłości]]
{{odmiana}}
: (1.1) {{odmiana-czasownik-turecki}}
{{przykłady}}
{{składnia}}
{{kolokacje}}
{{synonimy}}
: (1.1) [[gözleri faltaşı gibi açılmak]]
{{antonimy}}
{{hiperonimy}}
{{hiponimy}}
{{holonimy}}
{{meronimy}}
{{pokrewne}}
{{frazeologia}}
{{etymologia}}
{{uwagi}}
{{źródła}}
en68raie22kuxu1c1fzgjn25b1srgzp
fal taşı gibi
0
967461
8856426
2026-08-13T10:08:31Z
Türkçe-Lehçe sözlük
114911
Utworzono nową stronę
8856426
wikitext
text/x-wiki
== [[fal taşı]] [[gibi]] ({{język turecki}}) ==
{{wymowa}}
{{znaczenia}}
''fraza przymiotnikowa''
: (1.1) {{przen}} [[duży]], [[wielki]]
{{odmiana}}
{{przykłady}}
{{składnia}}
{{kolokacje}}
{{synonimy}}
{{antonimy}}
{{hiperonimy}}
{{hiponimy}}
{{holonimy}}
{{meronimy}}
{{pokrewne}}
{{frazeologia}}
{{etymologia}}
{{uwagi}}
{{źródła}}
6zp95xh2lhgtcb91zttmf92hrhw90bz
8856428
8856426
2026-08-13T10:12:40Z
Türkçe-Lehçe sözlük
114911
/* fal taşı gibi (język turecki) */
8856428
wikitext
text/x-wiki
== [[fal taşı]] [[gibi]] ({{język turecki}}) ==
{{wymowa}}
{{znaczenia}}
''fraza przymiotnikowa''
: (1.1) {{przen}} [[duży]], [[wielki]]
{{odmiana}}
{{przykłady}}
{{składnia}}
{{kolokacje}}
{{synonimy}}
{{antonimy}}
{{hiperonimy}}
{{hiponimy}}
{{holonimy}}
{{meronimy}}
{{pokrewne}}
{{frazeologia}}
: [[gözleri faltaşı gibi açılmak]] / [[gözlerini fal taşı gibi açmak]]
{{etymologia}}
{{uwagi}}
{{źródła}}
l8sjgm1z9pmu3keyvnn56dnd33yikjd
fal taşı
0
967462
8856427
2026-08-13T10:11:27Z
Türkçe-Lehçe sözlük
114911
Utworzono nową stronę
8856427
wikitext
text/x-wiki
== [[fal]] [[taş]]ı ({{język turecki}}) ==
{{wymowa}}
{{znaczenia}}
''fraza rzeczownikowa''
: (1.1) [[kamień]] [[do]] [[wróżenie|wróżenia]]
{{odmiana}}
{{przykłady}}
{{składnia}}
{{kolokacje}}
{{synonimy}}
{{antonimy}}
{{hiperonimy}}
{{hiponimy}}
{{holonimy}}
{{meronimy}}
{{pokrewne}}
{{frazeologia}}
: [[fal taşı gibi]]
{{etymologia}}
{{uwagi}}
{{źródła}}
spu2dbrip5hk0xsoevtbas7by4az2f1
fıldır
0
967463
8856429
2026-08-13T10:16:58Z
Türkçe-Lehçe sözlük
114911
Utworzono nową stronę
8856429
wikitext
text/x-wiki
== fıldır ({{język turecki}}) ==
{{wymowa}}
{{znaczenia}}
''przymiotnik''
: (1.1) [[bystry]], [[żywy]], [[ruchliwy]], [[zwinny]]
{{odmiana}}
{{przykłady}}
{{składnia}}
{{kolokacje}}
{{synonimy}}
{{antonimy}}
{{hiperonimy}}
{{hiponimy}}
{{holonimy}}
{{meronimy}}
{{pokrewne}}
{{frazeologia}}
: [[fıldır fıldır]]
{{etymologia}}
{{uwagi}}
{{źródła}}
5wei13whzt06rlbw00kh1rha8syxvgf
fıldır fıldır
0
967464
8856430
2026-08-13T10:22:09Z
Türkçe-Lehçe sözlük
114911
Utworzono nową stronę
8856430
wikitext
text/x-wiki
== [[fıldır]] [[fıldır]] ({{język turecki}}) ==
{{wymowa}}
{{znaczenia}}
''fraza przysłówkowa''
: (1.1) ''(o oczach)'' [[bystro]], [[dookoła]] [[rozglądać się|rozglądając się]], [[na]] [[wszystek|wszystkie]] [[strona|strony]]
{{odmiana}}
{{przykłady}}
{{składnia}}
{{kolokacje}}
{{synonimy}}
{{antonimy}}
{{hiperonimy}}
{{hiponimy}}
{{holonimy}}
{{meronimy}}
{{pokrewne}}
{{frazeologia}}
: [[gözleri fıldır fıldır etmek]] • [[gözleri fıldır fıldır olmak]]
{{etymologia}}
{{uwagi}}
{{źródła}}
85qia1876xlyqmpzx6xt11wag9m8b3l
gözleri fıldır fıldır etmek
0
967465
8856431
2026-08-13T10:23:49Z
Türkçe-Lehçe sözlük
114911
Utworzono nową stronę
8856431
wikitext
text/x-wiki
== [[göz|gözleri]] [[fıldır fıldır]] [[etmek]] ({{język turecki}}) ==
{{wymowa}}
{{znaczenia}}
''fraza czasownikowa''
: (1.1) [[patrzeć]] [[przebiegle]] [[lub]] [[zalotnie]]
{{odmiana}}
: (1.1) {{odmiana-czasownik-turecki|d}}
{{przykłady}}
{{składnia}}
{{kolokacje}}
{{synonimy}}
{{antonimy}}
{{hiperonimy}}
{{hiponimy}}
{{holonimy}}
{{meronimy}}
{{pokrewne}}
{{frazeologia}}
{{etymologia}}
{{uwagi}}
: (1.1) {{nie mylić z|gözleri fıldır fıldır olmak}}
{{źródła}}
m8b3fx42jgy0ylw40jsa9ieo4bepuz8
8856432
8856431
2026-08-13T10:24:38Z
Türkçe-Lehçe sözlük
114911
/* gözleri fıldır fıldır etmek (język turecki) */
8856432
wikitext
text/x-wiki
== [[göz|gözleri]] [[fıldır fıldır]] [[etmek]] ({{język turecki}}) ==
{{wymowa}}
{{znaczenia}}
''fraza czasownikowa''
: (1.1) {{przen}} [[patrzeć]] [[przebiegle]] [[lub]] [[zalotnie]]
{{odmiana}}
: (1.1) {{odmiana-czasownik-turecki|d}}
{{przykłady}}
{{składnia}}
{{kolokacje}}
{{synonimy}}
{{antonimy}}
{{hiperonimy}}
{{hiponimy}}
{{holonimy}}
{{meronimy}}
{{pokrewne}}
{{frazeologia}}
{{etymologia}}
{{uwagi}}
: (1.1) {{nie mylić z|gözleri fıldır fıldır olmak}}
{{źródła}}
46ek7g9tqeau5n7riyhiqw0342vd6b7
gözleri fıldır fıldır olmak
0
967466
8856434
2026-08-13T10:25:54Z
Türkçe-Lehçe sözlük
114911
Utworzono nową stronę
8856434
wikitext
text/x-wiki
== [[göz|gözleri]] [[fıldır fıldır]] [[olmak]] ({{język turecki}}) ==
{{wymowa}}
{{znaczenia}}
''fraza czasownikowa''
: (1.1) {{przen}} [[patrzeć]] [[nerwowo]], [[z przejęciem]]
{{odmiana}}
: (1.1) {{odmiana-czasownik-turecki|u}}
{{przykłady}}
{{składnia}}
{{kolokacje}}
{{synonimy}}
{{antonimy}}
{{hiperonimy}}
{{hiponimy}}
{{holonimy}}
{{meronimy}}
{{pokrewne}}
{{frazeologia}}
{{etymologia}}
{{uwagi}}
: (1.1) {{nie mylić z|gözleri fıldır fıldır etmek}}
{{źródła}}
ppae35mzgsnrexb42f52qvxumeax7lw
καμπαρντίνα
0
967467
8856441
2026-08-13T10:38:31Z
Richiski
1147
N EL
8856441
wikitext
text/x-wiki
== καμπαρντίνα ({{język nowogrecki}}) ==
{{wymowa}}
: {{IPA3|ka.baɾ.ˈdi.na}}
{{znaczenia}}
''rzeczownik, rodzaj żeński''
: (1.1) {{włók}} [[gabardyna]] ([[tkanina]])
: (1.2) [[płaszcz]] [[gabardynowy]], [[deszczowiec]]
''przymiotnik''
: (2.1) [[gabardynowy]]
{{odmiana}}
: (1.1-2) [[Aneks:Język nowogrecki - modele deklinacji rzeczowników#F25|F25]]
: (2.1) {{nieodm}}
{{przykłady}}
: (1.1) ''[[αυτός|Αυτό]] [[ο|το]] [[παντελόνι]] [[είμαι|είναι]] [[φτιάχνω|φτιαγμένο]] [[από]] [[καμπαρντίνα]].'' → [[ten|Te]] [[spodnie]] [[być|są]] [[uszyć|uszyte]] [[z]] '''[[gabardyna|gabardyny]]'''.
: (1.2) ''[[ο|Ο]] [[ντετέκτιβ]] [[φορώ|φόρεσε]] [[η|την]] [[καμπαρντίνα]] [[αυτός|του]], [[επειδή]] [[έξω]] [[βρέχω|έβρεχε]].'' → [[detektyw|Detektyw]] [[włożyć|włożył]] [[swój]] '''[[płaszcz]] [[przeciwdeszczowy]]''', [[ponieważ]] [[na dworze]] [[padać|padało]].
: (2.1) ''[[ο|Η]] [[γυναίκα]] [[αυτός|του]] [[φορώ|φορούσε]] [[ένας|μια]] [[μαύρος|μαύρη]] [[φούστα]] [[καμπαρντίνα]].'' → [[jego|Jego]] [[żona]] [[mieć na sobie|miała na sobie]] [[czarny|czarną]] '''[[gabardynowy|gabardynową]]''' [[spódnica|spódnicę]].
{{składnia}}
{{kolokacje}}
{{synonimy}}
: (1.1) {{war}} [[γκαμπαρντίνα]], [[καπαρντίνα]]
: (2.1) [[καμπαρντινέ]]
{{antonimy}}
{{hiperonimy}}
: (1.1) [[ύφασμα]]
: (1.2) [[πανωφόρι]]
{{hiponimy}}
{{holonimy}}
{{meronimy}}
{{pokrewne}}
: {{rzecz}} {{zdrobn}} [[καμπαρντινούλα]] {{ż}}
: {{przym}} [[καμπαρντινέ]]
{{frazeologia}}
{{etymologia}}
: {{etym|franc|gabardine}}
{{uwagi}}
{{źródła}}
6xdjc70av64dv3otkst5y2yuv2b57ac
aldatmak
0
967468
8856442
2026-08-13T10:40:49Z
Türkçe-Lehçe sözlük
114911
Utworzono nową stronę
8856442
wikitext
text/x-wiki
== aldatmak ({{język turecki}}) ==
{{wymowa}}
{{znaczenia}}
''czasownik przechodni''
: (1.1) [[wprowadzić w błąd]], [[zmylić]], [[zwieść]]
: (1.2) [[oszukać]] [[finansowo]] [[lub]] [[w]] [[jakiś|jakiejś]] [[sprawa|sprawie]], [[naciągnąć]], [[oskubać]]
: (1.3) [[zawieść]], [[nie]] [[dotrzymać słowa]], [[wystawić]]
: (1.4) [[skłamać]], [[okłamać]]
: (1.5) [[stwarzać]] [[złudzenie]], [[mamić]]
: (1.6) [[kusić]], [[bałamucić]], [[namawiać]] [[do]] [[złe|złego]]
: (1.7) [[zdradzić]] [[małżonek|małżonka]] [[lub]] [[partner]]a
: (1.8) [[mydlić oczy]], [[mamić]], [[marnować]] [[czas]] [[obietnica bez pokrycia|obietnicami bez pokrycia]]
{{odmiana}}
: (1.1-8) {{odmiana-czasownik-turecki}}
{{przykłady}}
{{składnia}}
{{kolokacje}}
{{synonimy}}
: (1.6) [[kandırmak]]
{{antonimy}}
{{hiperonimy}}
{{hiponimy}}
{{holonimy}}
{{meronimy}}
{{pokrewne}}
{{frazeologia}}
{{etymologia}}
{{uwagi}}
{{źródła}}
5qjxz59b4bxiplley23xcac5sif1w36
Sarıçam
0
967469
8856445
2026-08-13T10:45:13Z
Türkçe-Lehçe sözlük
114911
Utworzono nową stronę
8856445
wikitext
text/x-wiki
{{podobne|sarıçam}}
== Sarıçam ({{język turecki}}) ==
{{wymowa}}
{{znaczenia}}
''rzeczownik''
: (1.1) {{geogr}} [[miasto]] [[i]] [[dystrykt]] [[w ramach]] [[aglomeracja|aglomeracji]] [[Adana]]; {{wikipedia|tr:Sarıçam, Adana|Sarıçam}}
{{odmiana}}
: (1.1) {{odmiana-rzeczownik-turecki|apostrof=tak|blm=tak}}
{{przykłady}}
{{składnia}}
{{kolokacje}}
{{synonimy}}
{{antonimy}}
{{hiperonimy}}
{{hiponimy}}
{{holonimy}}
{{meronimy}}
{{pokrewne}}
{{frazeologia}}
{{etymologia}}
{{uwagi}}
{{źródła}}
n8cvvjpjf4jk79fr2v4bb952czfl4hj
sarıçam
0
967470
8856446
2026-08-13T10:48:39Z
Türkçe-Lehçe sözlük
114911
Utworzono nową stronę
8856446
wikitext
text/x-wiki
{{podobne|Sarıçam}}
== sarıçam ({{język turecki}}) ==
{{wymowa}}
{{znaczenia}}
''rzeczownik''
: (1.1) {{bot}} {{nazwa systematyczna|Pinus sylvestris|L.}}, [[sosna zwyczajna]]
{{odmiana}}
: (1.1) {{odmiana-rzeczownik-turecki}}
{{przykłady}}
{{składnia}}
{{kolokacje}}
{{synonimy}}
{{antonimy}}
{{hiperonimy}}
{{hiponimy}}
{{holonimy}}
{{meronimy}}
{{pokrewne}}
{{frazeologia}}
{{etymologia}}
{{uwagi}}
{{źródła}}
nuxhnqxcov8jwvn670thso048z3trh5
chruszczowka
0
967471
8856447
2026-08-13T10:50:29Z
~2026-44350-46
116380
Utworzono nową stronę
8856447
wikitext
text/x-wiki
== chruszczowka ({{język polski}}) ==
{{wymowa}}
{{znaczenia}}
''rzeczownik, rodzaj żeński''
: (1.1) [[rodzaj]] [[budownictwo|budowanictwa]] [[z]] [[tani]]ch [[prefabrykat]]ów [[w]] [[Związek Radziecki|Związku Radzieckim]] [[od]] [[początek|początku]] [[lat]] [[60]].
{{odmiana}}
{{przykłady}}
{{składnia}}
{{kolokacje}}
{{synonimy}}
{{antonimy}}
{{hiperonimy}}
{{hiponimy}}
{{holonimy}}
{{meronimy}}
{{pokrewne}}
{{frazeologia}}
{{etymologia}}
{{uwagi}}
{{tłumaczenia}}
* angielski: (1.1) [[khrushchevka]]
{{źródła}}
ravhqmxhzih6i7j5t8qbnxinyj7h2wx
8856458
8856447
2026-08-13T11:13:25Z
~2026-44350-46
116380
ilustracja
8856458
wikitext
text/x-wiki
== chruszczowka ({{język polski}}) ==
[[Plik:Khrushchevkaβφ.jpg|thumb|chruszczowka {1.1)]]
{{wymowa}}
{{znaczenia}}
''rzeczownik, rodzaj żeński''
: (1.1) [[rodzaj]] [[budownictwo|budowanictwa]] [[z]] [[tani]]ch [[prefabrykat]]ów [[w]] [[Związek Radziecki|Związku Radzieckim]] [[od]] [[początek|początku]] [[lat]] [[60]].
{{odmiana}}
{{przykłady}}
{{składnia}}
{{kolokacje}}
{{synonimy}}
{{antonimy}}
{{hiperonimy}}
{{hiponimy}}
{{holonimy}}
{{meronimy}}
{{pokrewne}}
{{frazeologia}}
{{etymologia}}
{{uwagi}}
{{tłumaczenia}}
* angielski: (1.1) [[khrushchevka]]
{{źródła}}
j1uwd5vhnnsou7jnsod0bhb4oa5cyhe
göçük
0
967472
8856450
2026-08-13T10:56:19Z
Türkçe-Lehçe sözlük
114911
Utworzono nową stronę
8856450
wikitext
text/x-wiki
== göçük ({{język turecki}}) ==
{{wymowa}}
{{znaczenia}}
''rzeczownik''
: (1.1) [[osuwisko]], [[zawalisko]], [[ruiny]], [[gruzy]]
: (1.2) {{górn}} [[zawał]] [[w]] [[kopalnia|kopalni]]
{{odmiana}}
: (1.1-2) {{odmiana-rzeczownik-turecki|göçüğ}}
{{przykłady}}
{{składnia}}
{{kolokacje}}
{{synonimy}}
{{antonimy}}
{{hiperonimy}}
{{hiponimy}}
{{holonimy}}
{{meronimy}}
{{pokrewne}}
{{frazeologia}}
{{etymologia}}
{{uwagi}}
{{źródła}}
a6to3nnprjzqnsw0funbfyxjyc4m5bf
güdülenme
0
967473
8856451
2026-08-13T11:00:42Z
Türkçe-Lehçe sözlük
114911
Utworzono nową stronę
8856451
wikitext
text/x-wiki
== güdülenme ({{język turecki}}) ==
{{wymowa}}
{{znaczenia}}
''rzeczownik''
: (1.1) {{psych}} [[motywacja]]
{{odmiana}}
: (1.1) {{odmiana-rzeczownik-turecki}}
{{przykłady}}
{{składnia}}
{{kolokacje}}
{{synonimy}}
: (1.1) [[motivasyon]]
{{antonimy}}
{{hiperonimy}}
{{hiponimy}}
{{holonimy}}
{{meronimy}}
{{pokrewne}}
: {{czas}} [[güdülenmek]]
{{frazeologia}}
{{etymologia}}
{{uwagi}}
{{źródła}}
4abr26x3posa025f62md6eq8dj1hjxy
8856452
8856451
2026-08-13T11:02:55Z
Türkçe-Lehçe sözlük
114911
/* güdülenme (język turecki) */
8856452
wikitext
text/x-wiki
== güdülenme ({{język turecki}}) ==
{{wymowa}}
{{znaczenia}}
''rzeczownik''
: (1.1) {{psych}} [[motywacja]]
{{odmiana}}
: (1.1) {{odmiana-rzeczownik-turecki}}
{{przykłady}}
{{składnia}}
{{kolokacje}}
{{synonimy}}
: (1.1) [[motivasyon]]
{{antonimy}}
{{hiperonimy}}
{{hiponimy}}
{{holonimy}}
{{meronimy}}
{{pokrewne}}
: {{czas}} [[güdülenmek]], [[güdülemek]]
{{frazeologia}}
{{etymologia}}
{{uwagi}}
{{źródła}}
gdkvisdbp1qk50egjkt5e9j5u3wbs9h
8856454
8856452
2026-08-13T11:06:36Z
Türkçe-Lehçe sözlük
114911
/* güdülenme (język turecki) */
8856454
wikitext
text/x-wiki
== güdülenme ({{język turecki}}) ==
{{wymowa}}
{{znaczenia}}
''rzeczownik''
: (1.1) {{psych}} [[motywacja]]
{{odmiana}}
: (1.1) {{odmiana-rzeczownik-turecki}}
{{przykłady}}
{{składnia}}
{{kolokacje}}
{{synonimy}}
: (1.1) [[motivasyon]]
{{antonimy}}
{{hiperonimy}}
{{hiponimy}}
{{holonimy}}
{{meronimy}}
{{pokrewne}}
: {{rzecz}} [[güdüleme]]
: {{czas}} [[güdülenmek]], [[güdülemek]]
{{frazeologia}}
{{etymologia}}
{{uwagi}}
{{źródła}}
6cj0jguraqg7duc1yhxvigm7ue50iqg
8856457
8856454
2026-08-13T11:13:10Z
Türkçe-Lehçe sözlük
114911
/* güdülenme (język turecki) */
8856457
wikitext
text/x-wiki
== güdülenme ({{język turecki}}) ==
{{wymowa}}
{{znaczenia}}
''rzeczownik''
: (1.1) {{psych}} [[motywacja]] ''(stan)''
{{odmiana}}
: (1.1) {{odmiana-rzeczownik-turecki}}
{{przykłady}}
{{składnia}}
{{kolokacje}}
{{synonimy}}
: (1.1) [[motivasyon]]
{{antonimy}}
{{hiperonimy}}
{{hiponimy}}
{{holonimy}}
{{meronimy}}
{{pokrewne}}
: {{rzecz}} [[güdüleme]]
: {{czas}} [[güdülenmek]], [[güdülemek]]
{{frazeologia}}
{{etymologia}}
{{uwagi}}
{{źródła}}
9c1pbqaw3tirwf3a6us0jntxwtmjrxp
güdülenmek
0
967474
8856455
2026-08-13T11:06:58Z
Türkçe-Lehçe sözlük
114911
Utworzono nową stronę
8856455
wikitext
text/x-wiki
== güdülenmek ({{język turecki}}) ==
{{wymowa}}
{{znaczenia}}
''czasownik nieprzechodni''
: (1.1) {{psych}} [[być]] [[motywowany]]m, [[być]] [[zachęcany]]m, [[być]] [[pobudzany]]m [[do]] [[działanie|działania]]
: (1.2) [[być]] [[zmotywowany]]m, [[być]] [[gotowy]]m [[do]] [[praca|pracy]] [[lub]] [[nauka|nauki]]
: (1.3) [[przechodzić]] [[do]] [[działanie|działania]]
{{odmiana}}
{{przykłady}}
{{składnia}}
{{kolokacje}}
{{synonimy}}
{{antonimy}}
{{hiperonimy}}
{{hiponimy}}
{{holonimy}}
{{meronimy}}
{{pokrewne}}
: {{rzecz}} [[güdülenme]], [[güdüleme]]
: {{czas}} [[güdülemek]]
{{frazeologia}}
{{etymologia}}
{{uwagi}}
{{źródła}}
ccspfc7wxg3tpcyz3xpikosrz3gppti
güdülemek
0
967475
8856456
2026-08-13T11:09:28Z
Türkçe-Lehçe sözlük
114911
Utworzono nową stronę
8856456
wikitext
text/x-wiki
== güdülemek ({{język turecki}}) ==
{{wymowa}}
{{znaczenia}}
''czasownik przechodni''
: (1.1) [[motywować]], [[pobudzać]], [[skłaniać]] [[do]] [[działanie|działania]]
{{odmiana}}
{{przykłady}}
{{składnia}}
{{kolokacje}}
{{synonimy}}
{{antonimy}}
{{hiperonimy}}
{{hiponimy}}
{{holonimy}}
{{meronimy}}
{{pokrewne}}
: {{rzecz}} [[güdülenme]], [[güdüleme]]
: {{czas}} [[güdülenmek]]
{{frazeologia}}
{{etymologia}}
{{uwagi}}
{{źródła}}
63qb3pk53d28gaqmoj2u0xszkyfg2ez
güdüleme
0
967476
8856459
2026-08-13T11:15:21Z
Türkçe-Lehçe sözlük
114911
Utworzono nową stronę
8856459
wikitext
text/x-wiki
== güdüleme ({{język turecki}}) ==
{{wymowa}}
{{znaczenia}}
''rzeczownik''
: (1.1) [[motywacja]] ''(działanie)''
{{odmiana}}
: (1.1) {{odmiana-rzeczownik-turecki}}
{{przykłady}}
{{składnia}}
{{kolokacje}}
{{synonimy}}
: (1.1) [[motivasyon]]
{{antonimy}}
{{hiperonimy}}
{{hiponimy}}
{{holonimy}}
{{meronimy}}
{{pokrewne}}
: {{rzecz}} [[güdülenme]]
: {{czas}} [[güdülemek]], [[güdülenmek]]
{{frazeologia}}
{{etymologia}}
{{uwagi}}
{{źródła}}
80mvqvo11f737x6qyufeh4aisezb0d2
8856464
8856459
2026-08-13T11:31:47Z
Türkçe-Lehçe sözlük
114911
/* güdüleme (język turecki) */
8856464
wikitext
text/x-wiki
== güdüleme ({{język turecki}}) ==
{{wymowa}}
{{znaczenia}}
''rzeczownik''
: (1.1) [[motywacja]], [[motywowanie]] ''(działanie)''
{{odmiana}}
: (1.1) {{odmiana-rzeczownik-turecki}}
{{przykłady}}
{{składnia}}
{{kolokacje}}
{{synonimy}}
: (1.1) [[motivasyon]]
{{antonimy}}
{{hiperonimy}}
{{hiponimy}}
{{holonimy}}
{{meronimy}}
{{pokrewne}}
: {{rzecz}} [[güdülenme]]
: {{czas}} [[güdülemek]], [[güdülenmek]]
{{frazeologia}}
{{etymologia}}
{{uwagi}}
{{źródła}}
k08nalwp8xhi81op212alaao1te48l3
-ma
0
967477
8856463
2026-08-13T11:29:15Z
Türkçe-Lehçe sözlük
114911
Utworzono nową stronę
8856463
wikitext
text/x-wiki
== -ma ({{język turecki}}) ==
{{wymowa}}
{{znaczenia}}
''przyrostek''
: (1.1) ... ''tworzący rzeczownik odczasownikowy'' [[-anie]], [[-acja]], [[-cie]], [[-ca]]
{{odmiana}}
{{przykłady}}
: (1.1) ''[[tutuklamak|tutukla(mak)]] + [[-ma]] = [[tutuklama]]'' → [[aresztować]] + '''[[-anie]]''' = [[aresztowanie]]
{{składnia}}
{{kolokacje}}
: (1.1) {{kończące się na|turecki}}
{{synonimy}}
{{antonimy}}
{{hiperonimy}}
{{hiponimy}}
{{holonimy}}
{{meronimy}}
{{pokrewne}}
{{frazeologia}}
{{etymologia}}
{{uwagi}}
: (1.1) występuje dla poprzedzających go samogłosek [[a]], [[ı]], [[o]], [[u]]; zobacz też [[-me]] dla pozostałych samogłosek
{{źródła}}
fctuahyrxqac98ryskejvtthpaclu2l
8856468
8856463
2026-08-13T11:41:29Z
Türkçe-Lehçe sözlük
114911
/* -ma (język turecki) */
8856468
wikitext
text/x-wiki
== -ma ({{język turecki}}) ==
{{wymowa}}
{{znaczenia}}
''przyrostek''
: (1.1) ... ''tworzący rzeczownik odczasownikowy'' [[-anie]], [[-acja]], [[-cie]], [[-ca]]
: (1.2) ... ''tworzący formę zaprzeczoną czasownika'' [[nie]]
{{odmiana}}
{{przykłady}}
: (1.1) ''[[tutuklamak|tutukla(mak)]] + [[-ma]] = [[tutuklama]]'' → [[aresztować]] + '''[[-anie]]''' = [[aresztowanie]]
: (1.2) ''[[yıkamak]] + [[-ma]] = [[yıkamak|yıkamamak]]'' → [[myć]] + '''[[nie]]''' = [[nie]] [[myć]]
{{składnia}}
{{kolokacje}}
: (1.1) {{kończące się na|turecki}}
{{synonimy}}
{{antonimy}}
{{hiperonimy}}
{{hiponimy}}
{{holonimy}}
{{meronimy}}
{{pokrewne}}
{{frazeologia}}
{{etymologia}}
{{uwagi}}
: (1.1-2) występuje dla poprzedzających go samogłosek [[a]], [[ı]], [[o]], [[u]]; zobacz też [[-me]] dla pozostałych samogłosek
{{źródła}}
3i9txpuk3lxpc0tnb3868ogtw2ml0e8
-me
0
967478
8856465
2026-08-13T11:33:01Z
Türkçe-Lehçe sözlük
114911
Utworzono nową stronę
8856465
wikitext
text/x-wiki
== -me ({{język turecki}}) ==
{{wymowa}}
{{znaczenia}}
''przyrostek''
: (1.1) ... ''tworzący rzeczownik odczasownikowy'' [[-anie]], [[-acja]], [[-cie]], [[-ca]]
{{odmiana}}
{{przykłady}}
: (1.1) ''[[güdülemek|güdüle(mek)]] + [[-me]] = [[güdüleme]]'' → [[motywować]] + '''[[-anie]]''' = [[motywowanie]]
{{składnia}}
{{kolokacje}}
: (1.1) {{kończące się na|turecki}}
{{synonimy}}
{{antonimy}}
{{hiperonimy}}
{{hiponimy}}
{{holonimy}}
{{meronimy}}
{{pokrewne}}
{{frazeologia}}
{{etymologia}}
{{uwagi}}
: (1.1) występuje dla poprzedzających go samogłosek [[e]], [[i]], [[ö]], [[ü]]; zobacz też [[-ma]] dla pozostałych samogłosek
{{źródła}}
gdv7jzccrnyu3zbfexb4ytoyrmxn3cz
8856466
8856465
2026-08-13T11:38:03Z
Türkçe-Lehçe sözlük
114911
/* -me (język turecki) */
8856466
wikitext
text/x-wiki
== -me ({{język turecki}}) ==
{{wymowa}}
{{znaczenia}}
''przyrostek''
: (1.1) ... ''tworzący rzeczownik odczasownikowy'' [[-anie]], [[-acja]], [[-cie]], [[-ca]]
: (1.2) ... ''tworzący formę zaprzeczoną czasownika'' [[nie]]
{{odmiana}}
{{przykłady}}
: (1.1) ''[[güdülemek|güdüle(mek)]] + [[-me]] = [[güdüleme]]'' → [[motywować]] + '''[[-anie]]''' = [[motywowanie]]
: (1.2) ''[[gelmek]] + [[-me]] = [[gelmek|gelmemek]]'' → [[przychodzić]] + '''[[nie]]''' → [[nie]] [[przychodzić]]
{{składnia}}
{{kolokacje}}
: (1.1) {{kończące się na|turecki}}
{{synonimy}}
{{antonimy}}
{{hiperonimy}}
{{hiponimy}}
{{holonimy}}
{{meronimy}}
{{pokrewne}}
{{frazeologia}}
{{etymologia}}
{{uwagi}}
: (1.1-2) występuje dla poprzedzających go samogłosek [[e]], [[i]], [[ö]], [[ü]]; zobacz też [[-ma]] dla pozostałych samogłosek
{{źródła}}
ig8xr2d5fav12ktcuuk3dbj8j7ykujz
8856469
8856466
2026-08-13T11:41:44Z
Türkçe-Lehçe sözlük
114911
/* -me (język turecki) */
8856469
wikitext
text/x-wiki
== -me ({{język turecki}}) ==
{{wymowa}}
{{znaczenia}}
''przyrostek''
: (1.1) ... ''tworzący rzeczownik odczasownikowy'' [[-anie]], [[-acja]], [[-cie]], [[-ca]]
: (1.2) ... ''tworzący formę zaprzeczoną czasownika'' [[nie]]
{{odmiana}}
{{przykłady}}
: (1.1) ''[[güdülemek|güdüle(mek)]] + [[-me]] = [[güdüleme]]'' → [[motywować]] + '''[[-anie]]''' = [[motywowanie]]
: (1.2) ''[[gelmek]] + [[-me]] = [[gelmek|gelmemek]]'' → [[przychodzić]] + '''[[nie]]''' = [[nie]] [[przychodzić]]
{{składnia}}
{{kolokacje}}
: (1.1) {{kończące się na|turecki}}
{{synonimy}}
{{antonimy}}
{{hiperonimy}}
{{hiponimy}}
{{holonimy}}
{{meronimy}}
{{pokrewne}}
{{frazeologia}}
{{etymologia}}
{{uwagi}}
: (1.1-2) występuje dla poprzedzających go samogłosek [[e]], [[i]], [[ö]], [[ü]]; zobacz też [[-ma]] dla pozostałych samogłosek
{{źródła}}
hvi3afooj7jmyuyqkhypf5xfo5zmgpc
dam koruğugiller
0
967479
8856470
2026-08-13T11:48:54Z
Türkçe-Lehçe sözlük
114911
Utworzono nową stronę
8856470
wikitext
text/x-wiki
== [[dam koruğu]][[-giller|giller]] ({{język turecki}}) ==
{{wymowa}}
{{znaczenia}}
''rzeczownik''
: (1.1) {{bot}} {{nazwa systematyczna|Crassulaceae}}, [[gruboszowate]]
{{odmiana}}
: (1.1) {{odmiana-rzeczownik-turecki|Mianownik lm=dam koruğugiller|blp=tak}}
{{przykłady}}
{{składnia}}
{{kolokacje}}
{{synonimy}}
{{antonimy}}
{{hiperonimy}}
{{hiponimy}}
{{holonimy}}
{{meronimy}}
{{pokrewne}}
: {{rzecz}} [[dam koruğu]]
{{frazeologia}}
{{etymologia}}
: {{etymn|turecki|dam koruğu|-giller}}
{{uwagi}}
{{źródła}}
jqgwt3ez55yci6ejo97rqpx26qggngb
dam koruğu
0
967480
8856472
2026-08-13T11:52:07Z
Türkçe-Lehçe sözlük
114911
Utworzono nową stronę
8856472
wikitext
text/x-wiki
== [[dam]] [[koruk|koruğu]] ({{język turecki}}) ==
{{wymowa}}
{{znaczenia}}
''fraza rzeczownikowa''
: (1.1) {{bot}} {{nazwa systematyczna|Sedum|L.}}, [[rozchodnik]]
{{odmiana}}
{{przykłady}}
{{składnia}}
{{kolokacje}}
{{synonimy}}
{{antonimy}}
{{hiperonimy}}
{{hiponimy}}
{{holonimy}}
{{meronimy}}
{{pokrewne}}
{{frazeologia}}
{{etymologia}}
{{uwagi}}
{{źródła}}
em6343x2zz6gbv8f8amqt86n6jg0quz
ὑπό
0
967481
8856475
2026-08-13T11:53:53Z
Adamgolebiewski
115991
Utworzono nową stronę
8856475
wikitext
text/x-wiki
== ὑπό ({{język starogrecki}}) ==
{{transliteracja}}
: hupó
{{wymowa}}
{{znaczenia}}
: ''przyimek''
: (1.1) z {{D}}; przestrzennie [[spod]], [[z]] [[miejsce|miejsca]] [[położony|położonego]] [[pod]] [[coś|czymś]]<ref name="LSJ">[https://atlas.perseus.tufts.edu/dictionaries/entry/urn%3Acite2%3Ascaife-viewer%3Adictionaries.v1%3Alsj-n108092/ Henry George Liddell, Robert Scott, Henry Stuart Jones, ''A Greek-English Lexicon'', wyd. 9, Oxford 1940, hasło „ὑπό”, Scaife ATLAS]</ref><ref name="Monro">[https://dcc.dickinson.edu/grammar/monro/%E1%BD%91%CF%80%CF%8C D.B. Monro, ''A Grammar of the Homeric Dialect'', §§ 202–204, Dickinson College Commentaries]</ref>
: (1.2) z {{D}}; przestrzennie [[pod]], [[poniżej]]<ref name="LSJ"/><ref name="Monro"/>
: (1.3) z {{D}}; o sprawcy, przyczynie, wpływie lub okoliczności towarzyszącej: [[przez]], [[wskutek]], [[pod]] [[wpływ|wpływem]], [[pod]] [[przymus|przymusem]], [[przy]]<ref name="LSJ"/><ref name="Monro"/>
: (1.4) z {{C}}; przestrzennie [[pod]], [[poniżej]]<ref name="LSJ"/><ref name="Monro"/>
: (1.5) z {{C}}; o podporządkowaniu lub zależności: [[pod]] [[władza|władzą]], [[pod]] [[kierunek|kierunkiem]], [[pod]] [[zwierzchnictwo|zwierzchnictwem]]<ref name="LSJ"/><ref name="Monro"/>
: (1.6) z {{B}}; przestrzennie, zwłaszcza o ruchu ku miejscu położonemu pod czymś: [[pod]], [[ku]], [[do]]<ref name="LSJ"/><ref name="Monro"/>
: (1.7) z {{B}}; czasowo [[podczas]], [[w]] [[czas|czasie]], [[około]]<ref name="LSJ"/><ref name="Monro"/>
: ''przysłówek''
: (2.1) [[pod]] [[spód|spodem]], [[poniżej]]; także [[z tyłu]]<ref name="LSJ"/>
{{odmiana}}
{{przykłady}}
: (1.1) ''[[αὖτις]] [[ἀνίστημι|ἀναστήσονται]] [[ὑπό|ὑπὸ]] [[ζόφος|ζόφου]]'' → [[znów]] [[powstać|powstaną]] '''[[spod]]''' [[mrok|mroku]]<ref>[https://atlas.perseus.tufts.edu/nodes/urn%3Acts%3AgreekLit%3Atlg0012.tlg001.perseus-grc2%3A21.56/ Homer, ''Ἰλιάς'' 21,56, Scaife ATLAS]</ref>
: (1.1) ''[[ἵππος|ἵππους]] [[μέν|μὲν]] [[λύω|λῦσαν]] [[ὑπό|ὑπὸ]] [[ζυγόν|ζυγοῦ]]'' → [[koń|konie]] [[uwolnić|uwolnili]] '''[[spod]]''' [[jarzmo|jarzma]]<ref>[https://atlas.perseus.tufts.edu/nodes/urn%3Acts%3AgreekLit%3Atlg0012.tlg001.perseus-grc2%3A8.543/ Homer, ''Ἰλιάς'' 8,543, Scaife ATLAS]</ref>
: (1.1) ''[[πρῶτος]] [[ὑπό|ὑπʼ]] [[ἀρνειός|ἀρνειοῦ]] [[λύω|λυόμην]]'' → [[jako]] [[pierwszy]] [[uwolnić|uwolniłem]] [[się]] '''[[spod]]''' [[baran|barana]]<ref>[https://atlas.perseus.tufts.edu/nodes/urn%3Acts%3AgreekLit%3Atlg0012.tlg002.perseus-grc2%3A9.463/ Homer, ''Ὀδύσσεια'' 9,463, Scaife ATLAS]</ref>
: (1.2) ''[[δεξιός|δεξιὰν]] [[ὑπό|ὑφʼ]] [[εἷμα|εἵματος]] [[κρύπτω|κρύπτειν]]'' → [[ukrywać]] [[prawy|prawą]] [[ręka|rękę]] '''[[pod]]''' [[szata|szatą]]<ref>[https://atlas.perseus.tufts.edu/nodes/urn%3Acts%3AgreekLit%3Atlg0006.tlg007.perseus-grc2%3A342/ Eurypides, ''Ἑκάβη'' 342, Scaife ATLAS]</ref>
: (1.2) ''[[βαθύς|βάθιστον]] [[ὑπό|ὑπὸ]] [[χθών|χθονός]] [[εἰμί|ἐστι]] [[βέρεθρον]]'' → [[najgłębszy|najgłębsza]] [[przepaść]] [[być|jest]] '''[[pod]]''' [[ziemia|ziemią]]<ref>[https://atlas.perseus.tufts.edu/nodes/urn%3Acts%3AgreekLit%3Atlg0012.tlg001.perseus-grc2%3A8.14/ Homer, ''Ἰλιάς'' 8,14, Scaife ATLAS]</ref>
: (1.2) ''[[οὐ|οὔ]] [[πω]] [[θάπτω|ἐτέθαπτο]] [[ὑπό|ὑπὸ]] [[χθών|χθονὸς]] [[εὐρυοδής|εὐρυοδείης]]'' → [[nie]] [[być|był]] [[jeszcze]] [[pogrzebać|pogrzebany]] '''[[pod]]''' [[ziemia|ziemią]] [[o]] [[szeroki|szerokich]] [[droga|drogach]]<ref>[https://atlas.perseus.tufts.edu/nodes/urn%3Acts%3AgreekLit%3Atlg0012.tlg002.perseus-grc2%3A11.52/ Homer, ''Ὀδύσσεια'' 11,52, Scaife ATLAS]</ref>
: (1.3) ''[[μή]] [[πως]] [[τάχα|τάχʼ]] [[ὑπό|ὑπʼ]] [[αὐτός|αὐτοῦ]] [[δόρυ|δουρὶ]] [[δαμάζω|δαμήῃς]]'' → [[aby|abyś]] [[przypadkiem]] [[wkrótce]] [[nie]] [[zostać|została]] '''[[przez]]''' [[on|niego]] [[włócznia|włócznią]] [[pokonać|pokonana]]<ref>[https://atlas.perseus.tufts.edu/nodes/urn%3Acts%3AgreekLit%3Atlg0012.tlg001.perseus-grc2%3A3.436/ Homer, ''Ἰλιάς'' 3,436, Scaife ATLAS]</ref>
: (1.3) ''[[ὡς|ὣς]] [[ὁ|τὸ]] [[μέν|μὲν]] [[ἐκτελέω|ἐξετέλεσσε]] [[καί|καὶ]] [[οὐ|οὐκ]] [[ἐθέλω|ἐθέλουσʼ]] [[ὑπό|ὑπʼ]] [[ἀνάγκη|ἀνάγκης]]'' → [[tak]] [[to]] [[ukończyć|ukończyła]], [[nie]] [[chcieć|chcąc]] [[tego]], '''[[pod]] [[przymus|przymusem]]'''<ref>[https://atlas.perseus.tufts.edu/nodes/urn%3Acts%3AgreekLit%3Atlg0012.tlg002.perseus-grc2%3A2.110/ Homer, ''Ὀδύσσεια'' 2,110, Scaife ATLAS]</ref>
: (1.3) ''[[δαΐς|δαΐδων]] [[ὑπό|ὕπο]] [[λάμπω|λαμπομενάων]]'' → '''[[przy]] [[światło|świetle]]''' [[płonąć|płonących]] [[pochodnia|pochodni]]<ref>[https://atlas.perseus.tufts.edu/nodes/urn%3Acts%3AgreekLit%3Atlg0012.tlg001.perseus-grc2%3A18.492/ Homer, ''Ἰλιάς'' 18,492, Scaife ATLAS]</ref>
: (1.4) ''[[καλός|καλῇ]] [[ὑπό|ὑπὸ]] [[πλατάνιστος|πλατανίστῳ]]'' → '''[[pod]]''' [[piękny|pięknym]] [[platan|platanem]]<ref>[https://atlas.perseus.tufts.edu/nodes/urn%3Acts%3AgreekLit%3Atlg0012.tlg001.perseus-grc2%3A2.307/ Homer, ''Ἰλιάς'' 2,307, Scaife ATLAS]</ref>
: (1.4) ''[[δέμνιον|δέμνιʼ]] [[ὑπό|ὑπʼ]] [[αἴθουσα|αἰθούσῃ]] [[τίθημι|θέμεναι]]'' → [[położyć]] [[posłanie|posłania]] '''[[pod]]''' [[portyk|portykiem]]<ref>[https://atlas.perseus.tufts.edu/nodes/urn%3Acts%3AgreekLit%3Atlg0012.tlg001.perseus-grc2%3A24.644/ Homer, ''Ἰλιάς'' 24,644, Scaife ATLAS]</ref>
: (1.4) ''[[πέτρα|πέτρῃ]] [[ὑπό|ὕπο]] [[γλαφυρός|γλαφυρῇ]] [[εὕδω|εὗδον]]'' → [[spać|spali]] '''[[pod]]''' [[wydrążony|wydrążoną]] [[skała|skałą]]<ref>[https://atlas.perseus.tufts.edu/nodes/urn%3Acts%3AgreekLit%3Atlg0012.tlg002.perseus-grc2%3A14.533/ Homer, ''Ὀδύσσεια'' 14,533, Scaife ATLAS]</ref>
: (1.5) ''[[δαμάζω|δέδμητο]] [[δέ|δὲ]] [[λαός|λαὸς]] [[ὑπό|ὑπʼ]] [[αὐτός|αὐτῷ]]'' → [[lud]] [[zaś]] [[być|był]] [[ujarzmić|ujarzmiony]] '''[[pod]] [[jego]] [[władza|władzą]]'''<ref>[https://atlas.perseus.tufts.edu/nodes/urn%3Acts%3AgreekLit%3Atlg0012.tlg002.perseus-grc2%3A3.304/ Homer, ''Ὀδύσσεια'' 3,304, Scaife ATLAS]</ref>
: (1.5) ''[[ὑπό|ὑπʼ]] [[ἀνήρ|ἀνδράσιν]] [[οἶκος|οἶκον]] [[ἔχω|ἔχουσιν]]'' → [[prowadzić|prowadzą]] [[dom]] '''[[pod]] [[władza|władzą]]''' [[mąż|mężów]]<ref>[https://atlas.perseus.tufts.edu/nodes/urn%3Acts%3AgreekLit%3Atlg0012.tlg002.perseus-grc2%3A7.68/ Homer, ''Ὀδύσσεια'' 7,68, Scaife ATLAS]</ref>
: (1.5) ''[[ὑπό|ὑπὸ]] [[Πέρσης|Πέρσῃσι]]'' → '''[[pod]] [[władza|władzą]]''' [[Pers|Persów]]<ref>[https://atlas.perseus.tufts.edu/nodes/urn%3Acts%3AgreekLit%3Atlg0016.tlg001.perseus-grc2%3A7.11.3/ Herodot, ''Ἱστορίαι'' 7,11,3, Scaife ATLAS]</ref>
: (1.6) ''[[ὑπό|ὑπὸ]] [[Ἴλιον]] [[ἔρχομαι|ἦλθεν]]'' → [[przybyć|przybył]] '''[[pod]]''' [[Ilion]]<ref>[https://atlas.perseus.tufts.edu/nodes/urn%3Acts%3AgreekLit%3Atlg0012.tlg001.perseus-grc2%3A2.216/ Homer, ''Ἰλιάς'' 2,216, Scaife ATLAS]</ref>
: (1.6) ''[[ὑπό|ὑπὸ]] [[ζυγόν|ζυγὸν]] [[ἄγω|ἤγαγεν]]'' → [[wprowadzić|wprowadził]] '''[[pod]]''' [[jarzmo]]<ref>[https://atlas.perseus.tufts.edu/nodes/urn%3Acts%3AgreekLit%3Atlg0012.tlg002.perseus-grc2%3A3.383/ Homer, ''Ὀδύσσεια'' 3,383, Scaife ATLAS]</ref>
: (1.6) ''[[ὅτε|ὅτʼ]] [[μέλλω|ἔμελλεν]] [[ὑπό|ὑπὸ]] [[πτόλις|πτόλιν]] [[αἰπύς|αἰπύ]] [[τε]] [[τεῖχος]] [[ἱκνέομαι|ἵξεσθαι]]'' → [[gdy]] [[mieć|miał]] [[dotrzeć]] '''[[pod]]''' [[miasto]] [[i]] [[stromy]] [[mur]]<ref>[https://atlas.perseus.tufts.edu/nodes/urn%3Acts%3AgreekLit%3Atlg0012.tlg001.perseus-grc2%3A11.181/ Homer, ''Ἰλιάς'' 11,181, Scaife ATLAS]</ref>
: (1.7) ''[[ὑπό|ὑπὸ]] [[ὁ|τὴν]] [[νύξ|νύκτα]] [[οὗτος|ταύτην]]'' → '''[[podczas]]''' [[ten|tej]] [[noc|nocy]]<ref>[https://atlas.perseus.tufts.edu/nodes/urn%3Acts%3AgreekLit%3Atlg0016.tlg001.perseus-grc2%3A9.51/ Herodot, ''Ἱστορίαι'' 9,51, Scaife ATLAS]</ref>
: (1.7) ''[[ὑπό|ὑπὸ]] [[ὁ|τὸν]] [[πάρειμι|παρεόντα]] [[ὅδε|τόνδε]] [[πόλεμος|πόλεμον]]'' → '''[[podczas]]''' [[ten|tej]] [[obecny|obecnej]] [[wojna|wojny]]<ref>[https://atlas.perseus.tufts.edu/nodes/urn%3Acts%3AgreekLit%3Atlg0016.tlg001.perseus-grc2%3A9.60/ Herodot, ''Ἱστορίαι'' 9,60, Scaife ATLAS]</ref>
: (1.7) ''[[ὑπό|ὑπὸ]] [[ὁ|τὸν]] [[αὐτός|αὐτὸν]] [[χρόνος|χρόνον]]'' → '''[[w]] [[ten]] [[sam]] [[czas|czasie]]'''<ref>[https://atlas.perseus.tufts.edu/nodes/urn%3Acts%3AgreekLit%3Atlg0003.tlg001.perseus-grc2%3A2.26/ Tukidydes, ''Ἱστορίαι'' 2,26, Scaife ATLAS]</ref>
: (2.1) ''[[δώδεκα]] [[θῆλυς|θήλειαι]], [[ὑπό|ὑπὸ]] [[δέ|δʼ]] [[ἡμίονος|ἡμίονοι]] [[ταλαεργός|ταλαεργοὶ]]'' → [[dwanaście]] [[klacz|klaczy]], '''[[pod]] [[on|nimi]]''' [[zaś]] [[pracowity|pracowite]] [[muł|muły]]<ref>[https://atlas.perseus.tufts.edu/nodes/urn%3Acts%3AgreekLit%3Atlg0012.tlg002.perseus-grc2%3A4.636/ Homer, ''Ὀδύσσεια'' 4,636, Scaife ATLAS]</ref>
: (2.1) ''[[δώδεκα]] [[θῆλυς|θήλειαι]], [[ὑπό|ὑπὸ]] [[δέ|δʼ]] [[ἡμίονος|ἡμίονοι]] [[ταλαεργός|ταλαεργοί]]'' → [[dwanaście]] [[klacz|klaczy]], '''[[pod]] [[on|nimi]]''' [[zaś]] [[pracowity|pracowite]] [[muł|muły]]<ref>[https://atlas.perseus.tufts.edu/nodes/urn%3Acts%3AgreekLit%3Atlg0012.tlg002.perseus-grc2%3A21.23/ Homer, ''Ὀδύσσεια'' 21,23, Scaife ATLAS]</ref>
: (2.1) ''[[ὑπό|ὑπὸ]] [[δέ|δὲ]] [[φαρετρεών|φαρετρεῶνες]] [[κρεμάννυμι|ἐκρέμαντο]]'' → '''[[z tyłu]]''' [[zaś]] [[wisieć|wisiały]] [[kołczan|kołczany]]<ref>[https://scaife.perseus.org/reader/urn%3Acts%3AgreekLit%3Atlg0016.tlg001.perseus-grc2%3A7.61/ Herodot, ''Ἱστορίαι'' 7,61, Scaife Viewer]</ref>
{{składnia}}
{{kolokacje}}
{{synonimy}}
{{antonimy}}
{{hiperonimy}}
{{hiponimy}}
{{holonimy}}
{{meronimy}}
{{pokrewne}}
{{frazeologia}}
{{etymologia}}
{{uwagi}}
: w epice występuje także wariant [[ὑπαί]]<ref name="LSJ"/>
: gdy przyimek występuje po wyrazie, którym rządzi, może wskutek anastrofy przyjmować postać [[ὑπό|ὕπο]]<ref name="LSJ"/>
: przed samogłoską końcowe ''-ο'' może ulec elizji, dając postać [[ὑπό|ὑπʼ]]<ref name="Smyth70">[https://www.ccel.org/s/smyth/grammar/html/smyth_1c_uni.htm Herbert Weir Smyth, ''A Greek Grammar for Colleges'', § 70, CCEL]</ref>; jeżeli następny wyraz rozpoczyna się samogłoską z przydechem mocnym, wskutek aspiracji π przechodzi w φ, stąd [[ὑπό|ὑφʼ]]<ref name="Smyth124">[https://grammars.alpheios.net/smyth/xhtml/body.1_div1.1_div2.3.html Herbert Weir Smyth, ''A Greek Grammar for Colleges'', § 124, Alpheios]</ref>
{{źródła}}
<references/>
9m98xai9ywort0zwd24eb08oc8fu0v8