Wikisource pmswikisource https://pms.wikisource.org/wiki/Intrada MediaWiki 1.47.0-wmf.5 first-letter Media Special Discussion Utent Ciaciarade Wikisource Discussion ant sla Wikisource Figura Discussion dla figura MediaWiki Discussion dla MediaWiki Stamp Discussion dlë stamp Agiut Discussion ant sl'agiut Categorìa Discussion ant sla categorìa Pàgina Discussion ëd la pàgina Tàula Discussion ëd la tàula TimedText TimedText talk Modulo Discussioni modulo Evento Discussioni evento 0 597 37903 26721 2026-06-05T08:03:50Z Dragonòt 119 37903 wikitext text/x-wiki {{header | title = [[La_Bibia_piemontèisa|La Bibia piemontèisa]] | author = | section = [[La Bibia piemontèisa/Testament Neuv/Ebreo|Litra a j'Ebreo]] | previous = [[La Bibia piemontèisa/Testament Neuv/Ebreo/Ebreo 8|Ebreo 8]] | next = [[La Bibia piemontèisa/Testament Neuv/Ebreo/Ebreo 10|Ebreo 10]] | notes = }} {{TOCright}} {{chapter|9}} = Litra a j’Ebreo = == 9 == [[File:La Bìbia piemontèisa - Ebréo 09.ogg|thumb|La Bìbia piemontèisa - Ebréo 09]] === Rangiament e ritual dël santuari dë sta tèra === {{verse|chapter=9|verse=1}}La prima Aleansa (an tra Nosgnor e Israel) a l'avìa dj'ordinanse<ref>O "ritual".</ref> për ël cult divin e un santuari an costa tèra. {{verse|chapter=9|verse=2}}An col tabërnàcol a-i era doe stansie<ref>Cfr, [[La Bibia piemontèisa/Testament Vej/Surtia/Surtia 26|Surtìa 26:1-30]].</ref>. Ant la prima stansia a-i era na girindòla<ref>Cfr. [[La Bibia piemontèisa/Testament Vej/Surtia/Surtia 25|Surtìa 25:31-40]].</ref>, na tàula e 'd pan consacrà<ref>O "pan d'oferta" o "pan dla Presensa".</ref> an sla tàula<ref>Cfr. [[La Bibia piemontèisa/Testament Vej/Surtia/Surtia 25|Surtìa 25:23-30]].</ref>. Costa stansia a l'era ciamà "ël leugh sant". {{verse|chapter=9|verse=3}}Peui a-i era un tendon e, darera 'd col tendon, a-i era na sconda stansia, ciamà "ël leugh santìssim"<ref>Cfr. [[La Bibia piemontèisa/Testament Vej/Surtia/Surtia 26|Surtìa 26:31-33]].</ref>, {{verse|chapter=9|verse=4}}ch'a l'avìa n'autar d'òr<ref>O "turìbol".</ref> për l'ancens, n'èrca 'd bòsch ciamà "l'Érca dl'Aleansa", ch'a l'era tuta quatà d'òr<ref>Cfr. [[La Bibia piemontèisa/Testament Vej/Surtia/Surtia 30|Surtìa 30:1-6]]; [[La Bibia piemontèisa/Testament Vej/Surtia/Surtia 25|25:10-16]].</ref>. Drinta dl'èrca a-i era un vas d'òr ch'a contenìa 'd mana<ref>Cfr. [[La Bibia piemontèisa/Testament Vej/Surtia/Surtia 16|Surtìa 16:33]].</ref>, la cana d'Aron ch'a l'era fiorìa<ref>Cfr. [[La Bibia piemontèisa/Testament Vej/Numeri/Numeri 17|Numer 17:8-10]].</ref>, e le tàule 'd pera dl'Aleansa<ref>Cfr. [[La Bibia piemontèisa/Testament Vej/Surtia/Surtia 25|Surtìa 25:16]]; [[La Bibia piemontèisa/Testament Vej/Deuteronomi/Deuteronomi 10|Deuteronòmi 10:3-5]].</ref>. {{verse|chapter=9|verse=5}}Dzora dl'èrca a-i era ij Cherubin ch'a segnalavo la presensa gloriosa 'd Nosgnor<ref>Cfr. [[La Bibia piemontèisa/Testament Vej/Levitich/Levitich 25|Surtìa 25:18-22]].</ref> e che con j'ale a fasìo d'ombra al cuèrcc ëd ël përdon<ref>O "cuert ëd la misercòrdia", "propissiatòri",</ref>; dë ste còse-sì a fà nen damanca adess ëd parlene an detaj. {{verse|chapter=9|verse=6}}Ora, dispòst tut com i l'oma dit, ij sacerdòt a intravo 'd régola 'nt la prima stansia për compì soe fonsion<ref>Cfr. [[La Bibia piemontèisa/Testament Vej/Numeri/Numeri 18|Numer 18:2-6]].</ref>, {{verse|chapter=9|verse=7}}Ant la sconda stansia, contut, a intrava mach ël gran sacerdòt na vira l'ann. Chiel a smonìa 'd sangh për chiel istess e për ij pecà che 'l pòpol a l'avìa commëttù sensa rend-se cont<ref>O "për ignoransa"; cfr. [[La Bibia piemontèisa/Testament Vej/Surtia/Surtia 16|Surtìa 16:2-34]].</ref>. {{verse|chapter=9|verse=8}}Për ël mojen ëd coste ordinanse lë Spìrit Sant a dasìa a conòsse che l'intrada 'nt ël leugh santìssim a l'era ancora nen duverta, e sossì mentre che 'l Tabërnàcol e 'l sistema ch'a rapresentava a j'ero ancora an pé. {{verse|chapter=9|verse=9}}Costa-sì a l'era na figura ch'a pontava 'nvers ël temp d'ancheuj. An efet, ij don e ij sacrifissi che ij sacerdòt a smonìo a peudo nen netié le consiense dël pòpol ch'a-j portava. {{verse|chapter=9|verse=10}}Përchè col sistema vej a tratava mach ëd proviande, beivande e 'd vàire sirimonie 'd purificassion - ordinanse materiaj<ref>O "carnaj".</ref> ch'a sarìo stàite an fonsion mach fin-a a tant ch'a fussa rivà 'l temp ëd n'arforma<ref>O "d'un sistema pì bon", "dl'arnovament".</ref>. === Ël sacrifissi dël Crist === {{verse|chapter=9|verse=11}}Parèj adess ël Crist a l'é dventà ël gran sacerdòt dij beni a vnì. Chiel a l'é intrà 'nt ël Tabërnàcol pì grand e përfet ch'a stà an cel, ch'a l'é nen fàit da man uman-e e ch'a fà nen part dë sto mond creà. {{verse|chapter=9|verse=12}}Chiel a l'é intraje na vira për sèmper con sò sangh medésim - nen con ël sangh ëd tòr e 'd boch - e a l'ha otnune na redension eterna. {{verse|chapter=9|verse=13}}Ël sangh dij tòr e dij boch, e la sënner ëd la veilëtta<ref>Cfr. [[La Bibia piemontèisa/Testament Vej/Numeri/Numeri 18|Numer 19:9,17-19]].</ref> sbrincià dzora 'd coj ch'a son impur, a-j purifica e a-j santifica mach a la manera 'd na sirimonia<ref>O "an manera carnal". Cfr. [[La Bibia piemontèisa/Testament Vej/Levitich/Levitich 16|Levitich 16:15-16]].</ref>. {{verse|chapter=9|verse=14}}Ma 'l sangh dël Crist, che për lë Spìrit etern a l'ha smonù chiel medésim a Nosgnor coma na vìtima dël tut sensa difet, con motobin ëd pì 'd rason a purificherà nòstra consiensa dai nòstri pecà<ref>O "euvre mòrte".</ref>, parèj ch'i podoma rende adorassion al Dé ch’a viv. === La neuva aleansa sigilà con ël sangh ëd ël Crist === {{verse|chapter=9|verse=15}}A l'é për lòn che 'l Crist a l'é mediator ëd na neuva aleansa<ref>O "dël Testament neuv".</ref> an tra Nosgnor e 'l pòpol, parèj che tuti coj ch'a na son ciamà a peudo arsèive l'ardità eterna che Nosgnor a l'ha promëttuje. Përchè 'l Crist a l'é mòrt për rendje lìber dal castigh ch'a merito ij pecà comëttù sota la prima aleansa. {{verse|chapter=9|verse=16}}An efet, përchè un testament a peussa intré an vigor, a l'ha da esse acertà la mòrt ëd col ch'a l'ha falo. {{verse|chapter=9|verse=17}}Un testament a va a l'efet mach cand che col ch'a  l'ha falo a l'é mòrt. Antant che col-lì a 'é viv, j'ardité a peudo ancora nen arsèive lòn che 'l testament a stabiliss. {{verse|chapter=9|verse=18}}A l'é për lòn che fin-a a la prima aleansa, col testament a intrava an vigor con ël versament dël sangh ëd na bestia. {{verse|chapter=9|verse=19}}Cand che Mosè a l'avia fàit conòsse a tùit ël pòpol minca un dij comandament ëd la Lege, a l'ha ciapà 'l sangh dij bocin e dij boch, ansema a d'eva, e a l'ha fane l'aspersion con ëd lan-a scarlata e con d'ìssop an sël lìber e an su tut ël pòpol. {{verse|chapter=9|verse=20}}Peui a l'ha dit: "Sto-sì a l'é 'l sangh ch'a conferma l'Aleansa che Nosgnor a l'ha fàit con vojàutri<ref>9:19-20 cfr. [[La Bibia piemontèisa/Testament Vej/Surtia/Surtia 24|Surtìa 24:6-8]].</ref>". {{verse|chapter=9|verse=21}}Ant l'istessa manera, Mosè a l'ha 'dcò fàit l'aspersion ëd sangh an sël tabërnàcol e an su tut lòn ch'a l'avìa dovrà për ël servissi divin<ref>Cfr. [[La Bibia piemontèisa/Testament Vej/Levitich/Levitich 8|Levitich 8:15]].</ref>. {{verse|chapter=9|verse=22}}Second la Lege, scasi tut a l'ha da esse purificà con ëd sangh, e sensa 'd versament ëd sangh a-i peul esse gnun-a remission dij pecà<ref>Cfr. [[La Bibia piemontèisa/Testament Vej/Levitich/Levitich 17|Levitich 17:11]].</ref>. {{verse|chapter=9|verse=23}}A l'é për lòn che 'l Tabërnàcol e tut lòn ch'a conten - ch'a j'ero 'd còpie<ref>O "d'imitassion".</ref> 'd lòn ch'a-i é an cel - a l'avìa da esse purificà con ël sangh ëd bestie. Contut, l'original, ch'as treuva an cel, a l'avìa da manca da esse purificà për ël mojen ëd sacrifissi pì bon ëd coj-lì. === L'intrada dël Crist a la presensa 'd Nosgnor === {{verse|chapter=9|verse=24}}Crist a l'é nen intrà 'nt un santuari<ref>O "leugh sant".</ref> fàit con ëd man uman-e - ch'a l'é na còpia dël ver santuari - ma 'nt ël cel medésim, e ora chiel as presenta dë 'dnans a Nosgnor për antërcede a pro 'd nojàutri. {{verse|chapter=9|verse=25}}Ël gran sacerdòt a intra minca n'ann ant ël santuari con ëd sangh ch'a l'é nen ël sò. Ël Crist, a l'opòst a l'ha nen da smon-se an sacrifissi vàire vire; {{verse|chapter=9|verse=26}}s'a fussa parèj chiel a l'avrìa avù da manca 'd patì vàire vire da la creassion dël mond. Contut adess, ch'i soma a la fin dij temp, chiel a l'ha manifestasse na vira për sèmper, për dëscancelé ij pecà për ël mojen dël sacrifissi 'd chiel medésim. {{verse|chapter=9|verse=27}}A j'uman a toca 'd meuire na vira sola, e apress la mòrt a l'han da passé për ël giudissi; {{verse|chapter=9|verse=28}}parèj ël Crist a l'é mòrt na vira për sèmper coma 'n sacrifissi për gavé ij pecà 'd motobin ëd gent<ref>O "ëd diversi". Cfr. [[La Bibia piemontèisa/Testament Vej/Isaia/Isaia 53|Isaìa 53:12]].</ref>. Chiel a vnirà na sconda vira, nen për motiv dij pecà, ma për salvé coj ch'a vëddo nen l'ora che chiel a riva<ref>O "ch'a lo speto".</ref>. == Nòte == <references /> [[Category:Bibia]] [[Category:Testament Neuv]] [[Category:Ebreo]] r9ecid30wvvagrb3gj1njv1yrh4y2up 0 677 37905 25012 2026-06-05T08:04:48Z Dragonòt 119 37905 wikitext text/x-wiki {{header|title=[[La_Bibia_piemontèisa|La Bibia piemontèisa]]|author=|section=[[La_Bibia_piemontèisa/Testament_Neuv/Luca|Vangeli 'd Luca]]|previous=[[La_Bibia_piemontèisa/Testament_Neuv/Luca/Luca 6|Luca 6]]|next=[[La Bibia piemontèisa/Testament Neuv/Luca/Luca 8|Luca 8]]|notes=}} {{TOCright}} {{chapter|7}} = Luca = [[File:La Bìbia piemontèisa - Luca 07.ogg|thumb|La Bìbia piemontèisa - Luca 07]] == 7 == === Varision dël sërvent d’un senturion === {{verse|chapter=7|verse=1}}Cand ch’a l’ha terminà ‘d dì tute coste paròle 'dnans al pòpol ch’a lo scotava, Gesù a l’é intrà a Capernaum. {{verse|chapter=7|verse=2}}Un senturion<ref>O “un ofisial dl’armada roman-a”.</ref> a l’avìa un sërvent ch’a l’era malavi e lì lì për meuire. {{verse|chapter=7|verse=3}}Ël senturion a l’era motobin tacà<ref>O “a lo stimava tant”.</ref> a chiel e, cand ch’a l’ha sentì parlé ‘d Gesù, a l’ha mandaje cheidun dij notabij<ref>O “dj’ansian”.</ref> dij giudé për ciameje ‘d ven-e a varì sò sërvent. {{verse|chapter=7|verse=4}}Cand ch’a son rivà andoa ch’a j’era Gesù, a l’han pregalo con istansa, disandje che col òm a l’era bin degn ch’a-j fussa acordà lòn, {{verse|chapter=7|verse=5}}“për motiv ch’a stima nòstra nassion, e ch’a l’ha fane fabriché na sinagòga”, a l’han dije. {{verse|chapter=7|verse=6}}Gesù, donca, a l’é andass-ne ansem a lor, ma, coma ch’a l’era già a pòca distansa da la ca, ël senturion a l’ha mandaje a l’incontr ij sò amis, për dije: “Signor, pijete nen tanta pen-a, perché i son nen degn che ti t’intre an mia ca. {{verse|chapter=7|verse=7}}A l’é ‘dcò për col motiv-lì ch’i son nen chërdume degn ëd ven-e da ti ‘d person-a; ma dis mach na paròla e mè sërvent a sarà vari! {{verse|chapter=7|verse=8}}Përchè ‘dcò mi i stago sota l’autorità ‘d n’àutr e i l’hai ëd soldà ai mè órdin. S’i diso a un: ‘Vatne!’ chiel as na va, e s’i diso a n’àutr: ‘Ven!’, col-lì a ven; e a mè sërvent: ‘Fà lòn!”, chiel a lo fa”. {{verse|chapter=7|verse=9}}Cand che Gesù a l’ha sentì lòn, a l’é stane motobin maravijà<ref>O “pien d’amirassion për col òm”.</ref> e, virandse, a dis a la gent ch’a l’era vnuje dapress: “Iv diso che an Israel midema i l’hai nen trovà autërtanta fede!”. {{verse|chapter=7|verse=10}}E l'ora che coj ch’a j’ero stàit mandà a son ëstàit d’artorn a la ca, a l’han trovà ‘l sërvent ch’a l’era malavi che adess a stasìa bin. === Arsurression dël fieul ëd na vidoa === {{verse|chapter=7|verse=11}}Ël dì dapress a l’é rivà che Gesù as n’andasìa ant na borgià për nòm Nain. Diversi dij sò dissépoj e motobin ëd gent a l’avìa compagnalo. {{verse|chapter=7|verse=12}}Coma ch'as avzinava a la pòrta dla borgià a l’han ancontrà na procession d’un funeral. A l’era mòrtje ‘l fieul ùnich ëd na vidoa. Motobin ëd gent a companiava cola mare. {{verse|chapter=7|verse=13}}Cand che ‘l Signor a l’ha vëddula, a l’é stàit pijà da la compassion për chila, e a l’ha dije: “Piora nen!”. {{verse|chapter=7|verse=14}}Peui Gesù a l’é avzinasse al mòrt<ref>O “a la cassia da mòrt”.</ref> e a l’ha tocalo. Coj ch’a lo portavo a son fërmasse, e Gesù a-j dis: “Giovnòt, it diso: Àusste!”, {{verse|chapter=7|verse=15}}e ‘l mòrt a l’é aussasse drit e a l’é butasse a parlé. Parèj Gesù a l’ha rendujlo a soa mare. {{verse|chapter=7|verse=16}}Sù lòn tuti a son ësbaruvasse e a dasìo glòria a Nosgnor, an disand: “A l’é sicur che un gran’ profeta a l’é levasse an tra ‘d noi; për sicur Nosgnor a l’ha fàit visita a sò pòpol!”. {{verse|chapter=7|verse=17}}E la vos ëd lòn ch’a l’era capità a l’é spantiasse për tuta la Giudea e për tut ël pais dantorn. === Gesù e Gioann ël batesator === {{verse|chapter=7|verse=18}}Tute ste còse a l’han faje savèj a Gioann ël batesator da part ëd ij dissépoj ëd chiel. {{verse|chapter=7|verse=19}}Antlora Gioann a l’ha ciamà doi dij sò dissépoj e a l’ha mandaje da Gesù për dije: “Ses-to col ch’a l’ha da vnì, opura i l’oma da spetene n’àutr?”. {{verse|chapter=7|verse=20}}Coj òm a son rivà andoa ch’a l’era Gesù e a l’han dije: “Gioann ël batesator a l’ha mandane da ti për dite: ‘Ses-to col ch’a l’ha da vnì, o s’i l’oma da spetene n’àutr?’. {{verse|chapter=7|verse=21}}Ora, ant l’istess temp Gesù a l’ha varì diverse person-e da ‘d maladìe e ‘d flagej e da spirit malèfich, e a l’ha dàit la vista a diversi bòrgno. {{verse|chapter=7|verse=22}}Peui Gesù a l’ha rësponduje: “Andé, e conté a Gioann lòn ch’i l’eve vëddù e sentì: ch’ij bòrgno a torno a s-ciairé, ch’ij sòp a marcio, ch’ij lebros a son netià, ch’ij ciorgn a sento, ch’ij mòrt a arsussito, e che ij pòver a arsèivo l’anunsi dla Bon-a Neuva<ref>Cfr. [[La Bibia piemontèisa/Testament Vej/Isaia/Isaia 35|Isaia 35:5-6]], [[La Bibia piemontèisa/Testament Vej/Isaia/Isaia 61|61:1]].</ref>. {{verse|chapter=7|verse=23}}Bonoros a son coj ch’a saran nen scandolisasse për càusa ‘d mi!”. {{verse|chapter=7|verse=24}}Cand che ij dissépoj ëd Gioann a son partiss-ne, Gesù a l’é butasse a parlé ‘d Gioan a tuta la gent: “Còsa sevene andàit a vëdde ant ël desert? Na can-a sopatà dal vent? {{verse|chapter=7|verse=25}}Ma còsa sevene andàit a vëdde? N’òm vestì da bin? A l’é ant ij palass dij rè ch’as treuvo coj ch’a pòrto ‘d vestimente magnifiche, e ch’a vivo ant jë spatuss. {{verse|chapter=7|verse=26}}Ma còse seve andàit a vëdde? Un profeta? Éh, iv diso, e da pì ch’ un profeta! {{verse|chapter=7|verse=27}}A l’é ‘d chiel che la Scritura a dis: ‘I mando anans ëd ti mè mëssagé ch’a pronterà tò senté dë 'dnans ëd ti<ref>Cfr. [[La Bibia piemontèisa/Testament Vej/Malachia/Malachia 3|Malachia 3:1]].</ref>’. {{verse|chapter=7|verse=28}}Përché iv diso che fra coj ch’a son nassù da na fomna, a-i é gnun profeta ch’a sìa pì grand che Gioann ël batesator. Contut, ël pì cit ant ël Regn ëd Nosgnor a l’é pì grand che chiel". {{verse|chapter=7|verse=29}}E tut ël pòpol ch’a sentìa lòn e fin-a j’esator ëd le taje<ref>Ij gablé.</ref> ch’a l’avìo scotà la predicassion ëd Gioann e ch’a j’ero stàit batesà da chiel, a l’han arconossù parèj che Nosgnor a l’é giust<ref>O “a l’han giustificà Nosgnor”, “a l’han arconossù che Nosgnor a l’ha rason”.</ref>. {{verse|chapter=7|verse=30}}Ma ij Farisé e ij magister ëd la Lege, ch’a j’ero nen ëstàit batesà da chiel, a l’han arfudà ‘l disegn<ref>O “l’intension”.</ref> che Nosgnor a l’avìa për lor<ref>7:29-30; cfr. [[La Bibia piemontèisa/Testament Neuv/Maté/Maté 21|Maté 21:3]]2; [[La Bibia piemontèisa/Testament Neuv/Luca/Luca 3|Luca 3:12]].</ref>. {{verse|chapter=7|verse=31}}Peui Gesù a l’ha dit: “A chi é-lo ch’i podrìa paragoné la gent ëd costa generassion? A còs é-lo ch’a smijo? {{verse|chapter=7|verse=32}}A smijo a cole masnà ch’a son setà ant ël mërcà e ch’a crijo j’un a j’àutri: ‘I l’avoma sonà dla fluta, e vojàutri i l’eve nen balà; i-j n’avoma cantà d’àrie da fé pioré, e vojàutri i l’eve nen piorà. {{verse|chapter=7|verse=33}}Përchè a l’é vnuje Gioann ël batesator, ch’a mangiava nen ëd pan, né a beivìa ‘d vin, e vojàutri i dise: “Collì a l’ha ‘n demòni”. {{verse|chapter=7|verse=34}}A l’é vnùje ‘l Fieul ëd l’òm, ch’a mangiava e ch’a beivìa, e vojàutri i dise: “Vardé lì un mangion e un beivon, n’amis ëd coj dle taje e dla gent grama<ref>O “dij pecator”.</ref>. {{verse|chapter=7|verse=35}}La saviëssa, contut, a l’é mostrasse ch’a l’avìa rason për motiv ëd la vita ‘d coj ch’a-j van dapress”. === Gesù a përdon-a na pecatriss === {{verse|chapter=7|verse=36}}Ora, un dij Farisé a l’ha anvità Gesù a mangé con chiel. Gesù a l’é intrà a ca dël Farisé e a l’é butasse a tàula. {{verse|chapter=7|verse=37}}A-i era ant la borgià na fomna ch’a l’era na pecatriss bin conossùa. Cand ch’a l’ha savù che Gesù a l’era a tàula a ca dël Farisé, a l’ha portaje n’àmola d’albaster pien-a ‘d përfum ëd gran valor, {{verse|chapter=7|verse=38}}peui, an piorand, a l’é anginojasse darera ‘d chiel. Soe lerme a cascavo giù an sij pé ‘d Gesù, e chila a-j suvava con ij sò cavèj e a j’onzìa con ël përfum ch’a l’avìa portà<ref>Cfr. [[La Bibia piemontèisa/Testament Neuv/Maté/Maté 26|Maté 26:7]]; [[La Bibia piemontèisa/Testament Neuv/March/March 14|March 14:3]]: [[La Bibia piemontèisa/Testament Neuv/Gioann/Gioann 12|Gioann 12:3]].</ref>. {{verse|chapter=7|verse=39}}Ël Farisé ch’a l’avìa anvità Gesù, an vëdand lòn, a l’ha pensà: “Se stossì a fussa ‘n profeta përdabon, ëd sicur a savrìa che sòrt ëd fomna ch’a l’é cola ch’a lo toca e la vita che chila a fà: cola-lì a l’é na pecatriss. {{verse|chapter=7|verse=40}}Gesù a-j dis al Farisé: “I l’hai da dite na ròba”. Chiel a-j rëspond: “Dime pura, magister”. {{verse|chapter=7|verse=41}}“Un creditor a l’avìa doi debitor; un ëd lor a-j dovìa sinch-sent dné, e l’àutr sinquanta. {{verse|chapter=7|verse=42}}Coma ch’a l’avìo nen ëd che pagheje, a l’a armëttuje a tuti e doi ij sò débit. Dime ‘n pò: col ch’a l’é ëd coj doj ch’a-j vorà pì bin?”. {{verse|chapter=7|verse=43}}Simon a-j rëspond: “I penso ch’a sìa col ch’a l’avìa ‘l débit pì grand”. Gesù a-j dis: “Bin dit!”. {{verse|chapter=7|verse=44}}Anlora, virandse vers la fomna, Gesù a dis a Simon: “Vëddes-to sta fomna? I son entrà a toa ca e ti tl’has nen dame d’eva për laveme ij pé; ma chila a l’ha bagname ij pé con soe lerme, e a l’ha suvaje con ij sò cavej. {{verse|chapter=7|verse=45}}Ti ‘tl’has nen arsevume con un basin, chila, a l’opòst, apress ch’i son intrà, a l’ha nen chità ‘d baseme ij pé. {{verse|chapter=7|verse=46}}Ti tl’has nen onsume la testa d’euli, ma chila a l’ha onzume ij pé con ëd përfum. {{verse|chapter=7|verse=47}}Për col motiv it diso ch’ij sò pecà, ch’a son tanti, a-j son armëttuje: a l’é për lòn che chila a l’ha mostrà tant amor, e col che pòch a l’é armëttuje, a mostra pòch amor. {{verse|chapter=7|verse=48}}E peui a dis a la fomna: “Ij tò pecà at son përdonà”. {{verse|chapter=7|verse=49}}E coj ch’a j’ero ansem a chiel a tàula a son butasse a dì tra ‘d lor: “Ma chi é-lo stossì ch’a përdon-a fin-a ij pecà?”. {{verse|chapter=7|verse=50}}Gesù, a la fin, a l’ha dije torna a la fomna: “Toa fede a l’ha salvate: vatne an pas!”. == Nòte == <references/> [[Category:Bibia]] [[Category:Testament Neuv]] [[Category:Luca]] bmft6dtbgntz7dmq1rwp4vxre9tvew6 0 728 37912 26097 2026-06-05T08:07:25Z Dragonòt 119 37912 wikitext text/x-wiki {{header | title = [[La_Bibia_piemontèisa|La Bibia piemontèisa]] | author = | section = [[La_Bibia_piemontèisa/Testament Neuv/Pero|Litre 'd Pero]] | previous = [[La Bibia piemontèisa/Testament Neuv/Pero/1Pero 1|1 Pero 1]] | next = [[La Bibia piemontèisa/Testament Neuv/Pero/1Pero 3|1 Pero 3]] | notes = }} {{chapter|2}} {{TOCright}} [[File:La Bìbia piemontèisa - 1Pero 2.ogg|thumb|La Bìbia piemontèisa - 1Pero 2]] = 1 Pero = == 2 == {{verse|chapter=2|verse=1}}Për costa rason, donca, dësvestive 'd minca na forma ‘d malissia, d’angann, d’ipocrisìa, d’anvidia e 'd maldicensa. {{verse|chapter=2|verse=2}}Susté, coma 'd masnà nassùe mach adess, ëd làit ëspiritual e pur, për ch’i chërse për sò mojen fin-a a la salvëssa, {{verse|chapter=2|verse=3}}s’i l’eve gustà, contut, coma ch’ël Signor a l’é bon<ref>Cfr. [[La Bibia piemontèisa/Testament Vej/Salm/Salm 34|Salm 34:8]].</ref>. === Na pera viva - un pòpol sernù === {{verse|chapter=2|verse=4}}Parèj, an avzinand-ve a chiel, ch’a l’é la pera viva, arfudà da j’òm, ma sernùa e pressiosa a j’euj ‘d Nosgnor, {{verse|chapter=2|verse=5}}ëdcò vojàutri, coma ‘d pere vive, i seve edificà ‘mè na ca spiritual, për esse un sacerdòssi ch’a l’é sant e për ësmon-e dij sacrifissi spirituaj ch’a son agreàbij a Nosgnor për ël mojen ëd Gesù Crist. {{verse|chapter=2|verse=6}}A l’é për lòn ch’i treuve 'nt la Scritura: “Vardé-sì, mi i pòso an Sion na pera, na pera ëd canton sernùa e pressiosa, e col ch’a chërdrà an chiel a sarà mai dësvërgognà<ref>Cfr. [[La Bibia piemontèisa/Testament Vej/Isaia/Isaia 28|Isaia 28:16]].</ref>”. {{verse|chapter=2|verse=7}}A l’é donca pressiosa për vojàutri ch’i chërde, ma për coj ch’a chërdo nen, la pera che ij murador a l’han arfudà a l’é dventà la pera ‘d canton<ref>Cfr. [[La Bibia piemontèisa/Testament Vej/Isaia/Isaia 8|Isaia 8:14-15]].</ref> {{verse|chapter=2|verse=8}}e na pera d’antrap, na pera ch’a-j fà mach antrapé. A-i s’antrapo: përchè a scoto nen la Paròla, e për lòn a j’ero ‘dcò destinà. {{verse|chapter=2|verse=9}}Ma vojàutri i seve na gent sernùa<ref>O: “rassa”, “stirpe”.</ref>, un sacerdossi regal, na nassion santa<ref>Cfr. [[La Bibia piemontèisa/Testament Vej/Surtia/Surtia 19|Surtìa 19:5-6]]; [[La Bibia piemontèisa/Testament Vej/Isaia/Isaia 43|Isaia 43:20]].</ref>, un pòpol riscatà<ref>Cfr. [[La Bibia piemontèisa/Testament Vej/Surtia/Surtia 19|Surtìa 19:5]]; [[La Bibia piemontèisa/Testament Vej/Deuteronomi/Deuteronomi 4|Deuteronòmi 4:20]]; [[La Bibia piemontèisa/Testament Vej/Deuteronomi/Deuteronomi 7|7:6]]; [[La Bibia piemontèisa/Testament Vej/Deuteronomi/Deuteronomi 14|14:2]]; [[La Bibia piemontèisa/Testament Neuv/Tito|Tito 2.14]].</ref>, për ch’i nunsie le virtù<ref>Cfr. [[La Bibia piemontèisa/Testament Vej/Isaia/Isaia 43|Isaia 43:21]].</ref> ‘d col ch’a l’ha ciamave a seurte fòra dal top për esse anluminà da sò ciàir maravijos<ref>Cfr. [[La Bibia piemontèisa/Testament Vej/Isaia/Isaia 9|Isaia 9:2]].</ref>. {{verse|chapter=2|verse=10}}Na vòlta vojàutri i j’ere pa 'n pòpol, ma adèss i seve ‘l pòpol ëd Nosgnor; voi ch’i l'avìe nen otnù misericòrdia, ma ch’i l’eve adess otnù misericòrdia<ref>Cfr. [[La Bibia piemontèisa/Testament Vej/Osea/Osea 2|Osèa 2:23]].</ref>. {{verse|chapter=2|verse=11}}Mè car amis, ìv esòrto coma 'd forësté e d'esilià, dë sté lontan dai desideri carnaj ch’a fan la guèra contra l’ànima, {{verse|chapter=2|verse=12}}e ‘d manten-e na bon-a condòta antrames a coj ch’a son nen ëd cristian<ref>O: “ij Gentìj”, coj ch’a son nen dël pòpol ëd Nosgnor.</ref> parèj che, combin ch’a diso mal ëd vojàutri coma s’i fusse 'd malfator, a vëddo vòstre bon-e euvre e, ant ël dì dla visitassion, as anandio a dé glòria a Nosgnor. === Sotmission a j’autorità === {{verse|chapter=2|verse=13}}Sie donca sogetà a minca n’institussion uman-a për amor ëd Nosgnor, sia al rè, coma col ch’a stà dzora j’àutri, {{verse|chapter=2|verse=14}}sia a coj ch’a goerno<ref>O: “goernator”.</ref> e a coj ch’a son mandà da soa part për castighé ij malfator e për onoré la gent da bin; {{verse|chapter=2|verse=15}}përchè Nosgnor a veul che an fasend lòn ch’a l’é giust<ref>O: “bon”.</ref> i sare la boca a l'ignoransa ‘d coj ch’a vivo sensa na régola<ref>Ò fòl, sensa sens, svantà.</ref>. {{verse|chapter=2|verse=16}}Vive com ëd gent lìbera, ma nen coma coj ch’a na profito për giustifiché la malissia<ref>O: “coma ‘n pretest (o scusa)”, let. “coma ‘n vel" o “chefia”, ch’a ven da l’aràb koefa).</ref>, ma coma dij servitor ëd Nosgnor. {{verse|chapter=2|verse=17}}Porté rispet a tuti; vorèj bin a vòsti frej cristian; avèj tëmma ‘d Nosgnor; onoré ‘l rè. {{verse|chapter=2|verse=18}}Servidor, sogeteve ai vòsti padron, nen mach a coj ch’a son bon e giust, ma ‘dcò a coj ch’a son gram. {{verse|chapter=2|verse=19}}A l’é na còsa ch’a l’é agreàbil a Nosgnor esse dispòst a soporté, për motiv ëd cossiensa vers Nosgnor, dj’aflission e dij patiment ingiust. {{verse|chapter=2|verse=20}}Sëdnò, che onor é-lo ch’i n’avrìe se, an ciapand dë s-giaflon për avèj fàit lòn ch'a l'é mal, i lo soporte con passiensa? Ma se, an fasend ël bin i arsèive tutun ëd legnà, e ch’i lo soporte, a l’é propi ‘d lòn che Nosgnor a n’ha piasì. {{verse|chapter=2|verse=21}}Përchè i seve ciamà ‘dcò a lòn, da già che ‘l Crist a l’ha patì për vojàutri e a l’ha lassàve n'esempi parèj ch’i séguite soe pianà. {{verse|chapter=2|verse=22}}Chiel a l’ha nen comëttù ‘d pecà e an soa boca a l’é nen trovasse ‘d tromparìe<ref>Cfr. [[La Bibia piemontèisa/Testament Vej/Isaia/Isaia 53|Isaia 53:9]].</ref>. {{verse|chapter=2|verse=23}}Cand ch’a l’ofendìo con d’ingiurie, a-j na rendìa nen, e cand ch’a-j fasìo ‘d mal chiel a mnassava nen d'arvangia, ma as butava 'nt le man ëd col ch'a giùdica con giustissia, {{verse|chapter=2|verse=24}}Chiel medésim a l'ha portà ij nòsti pecà an sò còrp an sla cros parèj che nojàutri is dësbarasséisso dal pecà e i vivéisso na vita ëd giustissia. Për soe blëssure i seve stàit varì<ref>Cfr. [[La Bibia piemontèisa/Testament Vej/Isaia/Isaia 53|Isaia 53:5]].</ref>. {{verse|chapter=2|verse=25}}Përchè i j’ere com ëd feje dësbërgiairà<ref>Cfr. [[La Bibia piemontèisa/Testament Vej/Isaia/Isaia 53|Isaia 53: 6]].</ref>, ma adess i seve artornà al bërgé e guardian<ref>O: “vësco”.</ref> dle vòstre ànime. == Nòte == <references /> [[Category:Bibia]] [[Category:Testament Neuv]] [[Category:Pero]] iayms5g19f178gwrfw2zo8q7xr6wl3c 0 835 37908 31019 2026-06-05T08:05:54Z Dragonòt 119 37908 wikitext text/x-wiki {{header|title=[[La_Bibia_piemontèisa|La Bibia piemontèisa]]|author=|section=[[La_Bibia_piemontèisa/Testament Vej/Daniel|Daniel]]|previous=[[La_Bibia_piemontèisa/Testament Vej/Daniel/Daniel 9|Daniel 9]]|next=[[La Bibia piemontèisa/Testament Vej/Daniel/Daniel 11|Daniel 11]]|notes=}} {{chapter|10}} {{TOCright}} [[File:La Bìbia piemontèisa - Daniel 10.ogg|thumb|La Bìbia piemontèisa - Daniel 10]] = Daniel = == 10 == === La gran vision final === {{verse|chapter=10|verse=1}}Ël ters ann ëd Ciro, re’ d Persia, Daniel, ch’a l’avìa lë stranòm ëd Baltasar, a l’ha arseivù n’arvelassion. A l’era ‘n mëssagi dël tut sicur, ch’a nunsiava na gran tribulassion<ref>La significassion dël termin ebraich צָבָא (tsava’) a l'é pa sicura an ësto contest. Ant la Bibia as arferiss soens a n’armeja o a na guèra. A peul ëdcò significhé “servissi longh”. Nòstra tradussion a lo comprend coma n’arferiment ai combatiment ëspirituaj ch’i n’oma la dëscrission an 10:16–11:1.</ref>. Daniel a l’ha comprendune ‘l mëssagi durant la vision. Daniel a l’ha dit: {{verse|chapter=10|verse=2}}“An coj di-lì, mi, Daniel, i l’hai fàit ël deul për tre sman-e ‘d di<ref>Le sman-e a s’arferisso a ‘d di, e nen a d’ann com ant ël capìtol 9. </ref>. {{verse|chapter=10|verse=3}}I l’hai pa nutrime ‘d pianta con ëd mangé soasì; mia boca a l'é gnanca avzinasse a ‘d vin o a ‘d carn, e i son pa onzume d’euli<ref>O “‘d përfum”, coma ch’a l’era la costuma an col temp. Onz-se d’euli a l’era ‘dcò na marca ‘d gòj.</ref> për cole tre sman-e. {{verse|chapter=10|verse=4}}Ël di ch’a fasìa vintequat dël prim mèis, im në stasìa an sla rivera dël Tigris, ël gran fium. {{verse|chapter=10|verse=5}}I l’hai aussà j’euj e i l’hai vëddù n’òm vestì ‘d lin con na s-cirpa d’òr pur d’Ufas an sij ren. {{verse|chapter=10|verse=6}}Sò còrp a l’era parèj dla crisolita, soa facia a jë smijava a la lòsna, ij sò euj a j’ero tanme ‘d giolà ‘d feu, ij sò brass e soe gambe a j’ero parèj dlë slusse dël bronz lustrà, ël son ëd soa vos a arsonava parèj dël ciadel ëd na caterva ‘d gent<ref>10:5-6 cfr. [[La Bibia piemontèisa/Testament Neuv/Arvelassion/Arvelassion 1|Arvelassion 1:13-15]]; [[La Bibia piemontèisa/Testament Neuv/Arvelassion/Arvelassion 2|2:18]]; [[La Bibia piemontèisa/Testament Neuv/Arvelassion/Arvelassion 19|19:12]].</ref>. {{verse|chapter=10|verse=7}}Mach mi, Daniel, i l’hai vëddù l’aparission; j’òm ch’a j’ero con mi a l’han pa vëddula, ma sesì da ‘n grand ësburdiment, a j’ero scapà a stërmesse. {{verse|chapter=10|verse=8}}Am m’avìo lassà sol cand ch’i l’hai vëddù costa aparission. Im sentìa d’avèj pì gnun-e fòrse. I j’era smòrt e dësfigurà; i podìa gnanca sté an pé. {{verse|chapter=10|verse=9}}Cand ch’i l’hai sentù la vos ëd col òm, i l’hai avù ‘n mancament e i son finì con la facia për tèra. {{verse|chapter=10|verse=10}}Anlora na man a l’ha tocame fasend-me frissoné ij ginoj e le parmele dle man. {{verse|chapter=10|verse=11}}A l’ha dime: “Daniel, ti ‘t ses un tesòr pressiòs a j’euj ëd Nosgnor. Sërca ‘d capì lòn ch’i stago për dite e stà sù an pé. Mi i son ëstàit mandà da ti”. A coste paròle i son aussame an pé an trambland. {{verse|chapter=10|verse=12}}A l’ha seguità: “Daniel, gnun-e tëmme, përchè dal prim di che ti ‘t ses proponute ‘d comprende e ‘d mortifichete dë 'dnans a Nosgnor, toe paròle a son ëstàite scotà e a l’é për lòn che mi i son ëvnùit. {{verse|chapter=10|verse=13}}Ël prinsi dël regn ëd Persia a l’ha arzistume për vint e un di e Michel, un prinsi dij pì amportant<ref>N’arcàngel.</ref>, a l’é vnuìt a giuteme e mi i son restà dacant al rè ‘d Persia<ref>La tradission a 'ntérpreta sossì coma ch'as parlèissa dj'àngej. Queidun a l'avìa fàit artardé l'ariv ëd la rësposta 'd Nosgnor a la preghiera 'd Daniel. A l'era "ël prinsi 'd Persia", n'àngel dëscadù che, sota l'autorità 'd Sàtana, a l'avìa na responsabilità special për la Persia (cdr. v. 20; Efesian 2:2). A smija ciàir che "prinsi" ambelessì as arferissa a n'àngel, dàit che Michel a l'era 'dcò "un prinsi" (vv. 13, 21). Ël "prinsi 'd Persia" a deuv esse stàit n'àngel malèfich dàit ch'a fasìa oposission ai propòsit ëd Nosgnor. Na nimicissia d'àngej ant ël mond invisibil a l'ha avù për arzultà l'artard dl'ariv dl'àngel con ël mëssagi 'd Nosgnor. 10:13,21 cfr. [[La Bibia piemontèisa/Testament Neuv/Arvelassion/Arvelassion 12|Arvelassion 12:7]].</ref>. {{verse|chapter=10|verse=14}}Tutun, ora i son ëvnùit da ti për fete comprende lòn ch’a-j'ancapiterà a toa gent ant ij di darié, përché a-i é ancora na vision për coj di-lì. {{verse|chapter=10|verse=15}}Damentre ch’am parlava parèj, i son prostërname a tèra sensa podèj dì gnente, {{verse|chapter=10|verse=16}}ma un ch’a smijava a n’òm<ref>Let “a ‘n fieul d’òm”.</ref> a l’ha tocame ij laver. Anlora i l’hai dovertà la boca për parlé, e i l’hai dije a col ch’as tenìa ‘d facia a mi: “Mè sgnor, cost’aparission a l’ha fame ciapé ‘n grand ësparm e i l’hai perdù le fòrse. {{verse|chapter=10|verse=17}}Coma podrìa-ne parlé con ti<ref>O “coma podrìa-ne mi, mi, ch’i son un servent dël mè sgnor, parlé con ti?”.</ref>, ora ch’i l’hai pa pì ‘d fòrse e ch’i son sensa fià?”. {{verse|chapter=10|verse=18}}Anlora col ch’a smijava a n’òm a l’ha torna tocame e i son arvivame. {{verse|chapter=10|verse=19}}Chiel a l’ha dime: “Gnun-e tëmme, òm pressios a j’euj ëd Nosgnor, la pas a sia con ti. A venta esse fòrt”. E mentre ch’am parlava, i son sentume fòrt e i l’hai dit: “Mè sgnor! Parla, ti, ch’it l’has confortame”. {{verse|chapter=10|verse=20}}A l’ha dime: “Sas-to përchè son-ne vnuit da ti? I l’hai da tornemne për combate contra ‘l prinsi ‘d Persia e, mentre ch’i sarai fòra, a rivrà ‘l prinsi ‘d Grecia<ref>O “ëd Iavan”. </ref>. {{verse|chapter=10|verse=21}}Ma mi it nunsierai lòn ch’a l’é scrit ant ël liber ëd la Vrità. Contra ‘d coj lì a-i é mach un sol ch’am dà na man: a l’é Michel, vòst prinsi. == Nòte == <references /> [[Category:Bibia]] [[Category:Testament Vej]] [[Category:Daniel]] 0tjnjyx0rjfr0la2fqfsk52jr22oa28 0 859 37907 24931 2026-06-05T08:05:26Z Dragonòt 119 37907 wikitext text/x-wiki {{header|title=[[La_Bibia_piemontèisa|La Bibia piemontèisa]]|author=|section=[[La_Bibia_piemontèisa/Testament_Vej/Deuteronomi|Deuteronòmi]]|previous=[[La_Bibia_piemontèisa/Testament_Vej/Deuteronomi/Deuteronomi 21|Deuteronomi 21]]|next=[[La Bibia piemontèisa/Testament Vej/Deuteronomi/Deuteronomi 23|Deuteronòmi 23]]|notes=}} {{chapter|22}} {{TOCright}} [[File:La Bìbia piemontèisa - Deuteronòmi 22.ogg|thumb|La Bìbia piemontèisa - Deuteronòmi 22]] = Deuteronòmi = == 22 == === Rispeté la ròba ‘d tò pròssim === {{verse|chapter=22|verse=1}}S’it dovèisse ancòrz-te che ‘l beu o la feja ‘d tò frel Israelita a son përdusse, fà nen visa ‘d nen vëdd-lo<ref>O “stërm-te pa”.</ref>; pòrtje ti andaré a tò frel. {{verse|chapter=22|verse=2}}Se col-lì a l’é nen tò vzin, o ti ‘t sas nen chi ch’a sìa ‘l padron ëd cola bestia, pòrt-la a ca toa e ch’a staga da ti fin tant che sò padron a ven-a pr’ artirela: quand ch’a ven dàjla ‘ndré. {{verse|chapter=22|verse=3}}Fà l’istess s’it treuve l’aso, la vestimenta, o qualsëssìa còsa che tò frel a l’avèissa përdù e che ti ‘t l’abie trovà; fà pa visa ‘d nen. {{verse|chapter=22|verse=4}}S’it vëdde l’aso o ‘l beu ‘d tò frel Israelita tombà an mes ëd la stra, fà nen visa ‘d nen vëdd-lo: giutlo a butesse torna ‘n pé<ref>22:1-4 cfr. [[La Bibia piemontèisa/Testament Vej/Surtia/Surtia 23|Surtìa 23:4-5]].</ref>. === Vàire prescrission === {{verse|chapter=22|verse=5}}Na fomna a deuv pa butesse adòss ëd vëstì da òm, nì n’òm ëd vëstì da fomna, përché chi ch’a fà ‘d ròbe parèj a l’é n’abominassion pr’ ël Signor, tò Dé. {{verse|chapter=22|verse=6}}S’ it ancapitèissa ‘d vëdde ‘n nì d’oslin për la stra, ch’a sìa an s’ n’erbo o për tèra, e a-i son ëd pipì o d’euv con la mare setà ‘nsima, pija pa la mare con ij cit. {{verse|chapter=22|verse=7}}La mare lass-la andé e ti pija mach j’oslin. Fà sossì përchè tut at vada bin e ch’it l'àbie vita longa<ref>Costi vers a l’han da fé con la preservassion ëd le sors d’aliment për tante generassion d’Israelita. Apress ëd Génesi 3, l’umanità a podìa bin mangé ‘d carn, ma a l’avìa da pijesse varda contra la dëstrussion dla sors ëd la carn pr’ ël benefissi dle generassion a vnì. Le bestie sarvaje, pr’ ël pòpol ëd Nosgnor a j’ero ‘n don ëd protein-e. Tante ‘d régole precise ‘d costa sòrt a j’ero për mostré al pòpol ëd Nosgnor coma ch’a l’avìa da voleje bin, goerné e provëdde a soa sanità e chërsùa.</ref>. {{verse|chapter=22|verse=8}}Cand ch’it fabriche na ca, bútje na ringhera tut dantorn ëd la trassa dëdzora, për nen rend-te responsàbil<ref>O “che ti l’abie da vëdde vërsé ‘d sangh an toa ca”.</ref> ëd la mòrt ëd chi ch’a podrìa robaté sota da là. {{verse|chapter=22|verse=9}}Sëmna pa toa vigna con dë smens ëd géner diferent, dësnò l’archeuita antrega, sia dla smens ch’it piante che la produssion ëd la vigna, a në sarìa antamnà. {{verse|chapter=22|verse=10}}Làura nen la tera con un beu e n’aso gioà ansema. {{verse|chapter=22|verse=11}}Veste pa con ëd lingerìa ‘ntërsùa ‘d fij ‘d materiaj diferent, visadì metà ‘d lan-a e metà ‘d lin ansema<ref>22:9-11 cfr. [[La Bibia piemontèisa/Testament Vej/Levitich/Levitich 19|Levìtich 19:19.]]</ref>. {{verse|chapter=22|verse=12}}Fate quat ope ai quat canton ëd tò mantel, col ch’at serv për quatete<ref>Cfr. [[La Bibia piemontèisa/Testament Vej/Numeri/Numeri 15|Nùmer 15:37-41]].</ref>. === Ëd lej riguard la dignità dla fomna === {{verse|chapter=22|verse=13}}Se n’òm as maria con na fomna e, apress d’avèj cogiasse con chila, a l’arfuda<ref>Ch’a la veul pì nen.</ref> {{verse|chapter=22|verse=14}}acusandla d’indecensa e a la dëscreditèissa an disend: “Mi i son mariame con ësta fomna, ma ‘nt ël moment ch’i son cogiame con chila, i l’hai trovà ch’a l’era pa vèrgin!”. {{verse|chapter=22|verse=15}}Ant ës cas-sì, ël pare e la mare ‘d cola giovna a l’avran da porté le preuve dla verginità ‘d chila për ch’a sio esaminà da j’ansian dla sità a la pòrta. {{verse|chapter=22|verse=16}}Ël pare dla giovna ch’a disa a j’ansian: “Mi i l’avìa daje mia fija da marié a st’òm e chiel a l’ha arfudala. {{verse|chapter=22|verse=17}}Pì ‘d lòn, chiel a l’ha acusala d’indecensa an disend: ‘I l’hai pa trovà toa fija vèrgin! Nopà vardé-sì le marche dla verginità ‘d mia fija!<ref>Ël linseul dla prima neuit ëd nòsse macià ‘d sangh.</ref>”. Antlora a l’avrà da dësdobié ‘l linseul dëdnans a j’ansian dla sità. {{verse|chapter=22|verse=18}}J’ansian ëd cola sità a deuvran ciapé ‘l prim òm e castighelo. {{verse|chapter=22|verse=19}}A lo condaneran a paghé sent sicl d’argent an riparassion da deje al pare ‘d cola giovna, përchè ch’a l’ha rovinà l’arputassion ëd na vèrgin israelita. Chila a restrà sèmper soa fomna e a la podrà mai pì arpudié për tut ël temp ëd soa vita. {{verse|chapter=22|verse=20}}S’as treuva, contut, che l’acusa a l’era bin vera e che la giovna a l’era përdabon pa pì vèrgin, {{verse|chapter=22|verse=21}}j’òm ëd cola sità a l’avran da porté cola giovna a la pòrta dla ca ‘d sò pare e a l’avran da fela meuire a prassà, përchè chila a l’ha comëttù na còsa detestabil an Israel<ref>נְבָלָה (nvalah): quaicòsa ch’a pòrta ‘d pregiudissi al bon nòm dl’antrega comunità israelita.</ref> portandse tanme na meretris damentre ch’a vivìa ant la midema ca ‘d sò pare. A l’é parèj ch’a venta ranché vìa ‘l mal da ‘n mes a vojàutri. {{verse|chapter=22|verse=22}}Se n’òm a l’é ciapà a cogiesse con na fomna marià, tùit e doi a l’han da meuire, l’òm e la fomna. A l’é parèj ch’as ha da ranchesse via ‘l mal da Israel. {{verse|chapter=22|verse=23}}Se na fija vèrgin a l’é ampromëttùa e n’òm, an trovandla an sità, as cogia con chila, {{verse|chapter=22|verse=24}}i l’eve da porté tùit e doi a la pòrta ‘d cola sità e ch’a sio pijà a prassà fin-a ch’a meuiro: la fija përchè ch’a l’ha pa crijà ‘n ciamand d’agiut ant la sità, e l’òm përchè ch’a l’ha violà l’ampromëttùa ‘d sò pròssim israelita. A l’é parèj ch’as ha da ranchesse via ‘l mal da Israel. {{verse|chapter=22|verse=25}}Ma se l’òm a l’avèissa ‘ncontrà la fomna ampromëttùa an campagna e, fasendje violensa, a fussa cogiasse con chila, mach l’òm a l’avrà da esse condanà a mòrt. {{verse|chapter=22|verse=26}}Faje gnente a cola giovna: chila a l’ha comëttù gnun-e colpe ch’a mérito la mòrt. Sto cas a l’é l’istess che se n’òm a tachèissa sò pròssim e a lo massa, {{verse|chapter=22|verse=27}}perchè l’òm a l’avìa trovala an campagna e bele s’a l’avèissa crijà gnun a l’avrìa podù rivé për deje d’agiut. {{verse|chapter=22|verse=28}}Se n’òm a treuva na fija che ‘ncora a l’é nen ëstàita ampromëttùa, as la pija e as cogia con chila, e a ven-o dëscurvì, {{verse|chapter=22|verse=29}}col òm a l’avrà da pagheje al pare ‘d cola giovna sinquanta sicl d’argent e chiel a l’avrà da mariesse con chila, përchè ch’a l’ha dzonorala; nì a la podrà pì arpudié për tuta soa vita<ref>22:28-29 cfr. [[La Bibia piemontèisa/Testament Vej/Surtia/Surtia 22|Surtìa 22:16-17]].</ref>. {{verse|chapter=22|verse=30}}<ref>Dal vers 22:30 fin-a al vers 24:1, scond nòstra Bibia d’arferiment  i seguitoma na numerassion diferenta dal test ebràich.</ref>N’òm a peudrà pa mariesse con na fomna ch’a sia stàita prima la fomna ‘d sò pare, përché lolì a porteria dzonor a sò pare<ref>Cfr. [[La Bibia piemontèisa/Testament Vej/Levitich/Levitich 18|Levitich 18:8]]; [[La Bibia piemontèisa/Testament Vej/Levitich/Levitich 20|20:11]]; [[La Bibia piemontèisa/Testament Vej/Deuteronomi/Deuteronomi 27|Deuteronòmi 27:20]].</ref>. == Nòte == <references /> [[Category:Bibia]] [[Category:Testament Vej]] [[Category:Deuteronomi]] dqvttgom51b7wqd03k0nrqhoosvs5qc 0 874 37906 24682 2026-06-05T08:05:07Z Dragonòt 119 37906 wikitext text/x-wiki {{header|title=[[La_Bibia_piemontèisa|La Bibia piemontèisa]]|author=|section=[[La_Bibia_piemontèisa/Testament_Vej/Deuteronomi|Deuteronòmi]]|previous=[[La_Bibia_piemontèisa/Testament_Vej/Deuteronomi/Deuteronomi 4|Deuteronomi 4]]|next=[[La Bibia piemontèisa/Testament Vej/Deuteronomi/Deuteronomi 6|Deuteronòmi 6]]|notes=}} {{chapter|5}} {{TOCright}} = Deuteronòmi = == 5 == [[File:La Bìbia piemont+isa - Deuteronòmi 05.ogg|thumb|La Bìbia piemont+isa - Deuteronòmi 05]] === Ij Des Comandament === {{verse|chapter=5|verse=1}}Mosè a l’ha convocà tut ël pòpol d’Israel e a l’ha dije: “Scota, Israel, le legi e le prescrission che ancheuj iv faso conòsse. Ampréndje e guérnje për buteje an pràtica. {{verse|chapter=5|verse=2}}Ël Signor, nòst Dé, a l’ha stabilì con nojàutri n’aleansa an sl’Horeb. {{verse|chapter=5|verse=3}}A l’ha fala pa mach con ij nòstri pare, ma ‘dcò con tuti nojàutri ch’i soma ‘mbelessì an vita. {{verse|chapter=5|verse=4}}Nosgnor a l’ha parlave facia a facia ans sël mont d’an mes al feu. {{verse|chapter=5|verse=5}}Antlora mi i stasìa an tra ‘d Nosgnor e vojàutri për feve conòsse ij sò comandament, dagià ch’i l’avìe pàu ‘d col feu e’v n’ancalave pa a monté an sla montagna. Nosgnor a l’ha dit: {{verse|chapter=5|verse=6}}Mi i son ël Signor tò Dé, ch’a l’ha fate seurte dal pais d’Egit, ch'a l'é la tèra anté ch’it j’ere në s-ciav. {{verse|chapter=5|verse=7}}Ti ‘t l'avras gnun d’àutri dio fòra che mi<ref>O “dë 'dnans ëd mi”.</ref>. {{verse|chapter=5|verse=8}}Ti ‘t faras gnun-a mistà scurpìa; it faras gnun-a smijansa ‘d lòn ch’a-i è ambelelà ‘nt ël cel, o ambelessì an sla tèra, o ant l’eva sota la tèra. {{verse|chapter=5|verse=9}}It jë rendras gnun-a adorassion o culto, përché mi, ël Signor, tò Dé, i son un Dé gelos: i në ciamerai cont ai fieuj dle colpe dij pare fin-a a la tersa e la quarta generassion ëd coj ch’a më scoto pa<ref name=":0">Let. "ch'am m'han an òdio". Propi coma "am veulo bin" (אָהֵב, ʾahev) a veul dì, ant ël contest ëd n'aleansa "serne, ubidì", l'stess “avèj an òdio” (שָׂנֵא, saneʾ) a veul dì "arfudé, nen scoté, dzubidì" (Cfr. [[La Bibia piemontèisa/Testament Vej/Deuteronomi/Deuteronomi 4|Deuteronòmi 4:37]]; 5:10). 5:8-9 Cfr. [[La Bibia piemontèisa/Testament Vej/Levitich/Levitich 26|Levìtich 26:1]]; [[La Bibia piemontèisa/Testament Vej/Deuteronomi/Deuteronomi 4|Deuteronòmi 4:15-18]]; [[La Bibia piemontèisa/Testament Vej/Deuteronomi/Deuteronomi 27|27:15]]·</ref>. {{verse|chapter=5|verse=10}}Ma, për coj ch’am son fidej<ref name=":0" /> e ch’a osservo ij mè precèt, mia binvolensa<ref>Lòn ch'i l'oma voltà coma "benevolensa" (חֶסֶד, khesed) a dëscriv la fidelità 'd Nosgnor anvers ëd coj ch'a son fidej ai termin dl'aleansa stabilìa con lor. Mincatant a l'é dovrà coma 'n sinònim ëd בְּרִית (brit, “aleansa"; Deuteronòmi 7:9).</ref> anvers ëd lor a chiterà mai, bele s’a fussa për mila generassion<ref>5:9-10 cfr. [[La Bibia piemontèisa/Testament Vej/Surtia/Surtia 34|Surtìa 34::6-7]]; [[La Bibia piemontèisa/Testament Vej/Numeri/Numeri 14|Nùmer 14:18]]; [[La Bibia piemontèisa/Testament Vej/Deuteronomi/Deuteronomi 7|Deuteronòmi 7:9-10]].</ref>. {{verse|chapter=5|verse=11}}It dovreras pa 'l nòm ëd ël Signor, tò Dé a dzoneus<ref>O “it giurerà pa ‘l fàuss”. L'idèja ambelessì a l'é nen cola 'd nen bëstëmmié ant ël sens ch'i-j doma ancheuj, ma 'd dovré 'l nòm ëd Nosgnor per ëd but profan, nen sant, visadì "sensa significassion", "veuid" (an Ebràich שָׁוְא [shavʾ]). Ant l'Israel dl'antichità a l'era 'dcò dovré 'l nòm ëd Nosgnor coma testimoni an ëd vot che un a l'avìa gnun' intension ëd mantnije.</ref>, përchè 'l Signor a tnirà pa sensa colpa col che a l'àbia dovrà sò nòm fòra 'd leu<ref>Cfr. [[La Bibia piemontèisa/Testament Vej/Levitich/Levitich 19|Levìtich 19:12]].</ref>. {{verse|chapter=5|verse=12}}Osserva ‘l dì d’arpòs an sacràndlo coma ‘l Signor, tò Dé, a l’ha comandate<ref name=":1">Cfr. [[La Bibia piemontèisa/Testament Vej/Surtia/Surtia 16|Surtìa 16:23-30]]; [[La Bibia piemontèisa/Testament Vej/Surtia/Surtia 31|31:12-14]].</ref>. {{verse|chapter=5|verse=13}}Travaja ses dì, e cudiss da bin an coj dì-lì tut ël travaj ch'it l'has da fé; {{verse|chapter=5|verse=14}}ma ‘l sétim di a l’é d’arpòs, sacrà al Signor tò Dé. An col dì-lì it faras gnun travaj, nì ti, nì tò fieul, nì toa fija, nì tò s-ciav, nì toa s-ciava, nì tò beu, nì tò borich, nì gnun-a 'd toe bestie, nì 'l forësté ch'a l'é an ca toa, përchè tò s-ciav e toa s-ciava a peulo arlamesse parèj ëd ti<ref>5:13-14 cfr. [[La Bibia piemontèisa/Testament Vej/Surtia/Surtia 23|Surtìa 23:12]]; [[La Bibia piemontèisa/Testament Vej/Surtia/Surtia 31|31:15]]; [[La Bibia piemontèisa/Testament Vej/Surtia/Surtia 34|34:21]]; [[La Bibia piemontèisa/Testament Vej/Surtia/Surtia 35|35:2]]; [[La Bibia piemontèisa/Testament Vej/Levitich/Levitich 23|Levitich 23:3]].</ref>. {{verse|chapter=5|verse=15}}Arcòrd-te ch’it j’ere s-ciav an Egit, e che ‘l Signor, tò Dé, a l’ha fane seurte con man fòrta e brass poderos. A l’é për lòn che ‘l Signor, tò Dé, at comanda ‘d rispeté ‘l dì d’arpòs. {{verse|chapter=5|verse=16}}Onóra<ref>Let. consìdera 'd pèis” (כַּבֵּד, kabbed). La significassion sì a l'é la granda importansa ch'i l'oma da dé a nòstr pare e a nòstra mare.</ref> tò pare e toa mare, coma ch’a l’ha comandate ‘l Signor, tò Dé<ref>Cfr. [[La Bibia piemontèisa/Testament Vej/Deuteronomi/Deuteronomi 27|Deuteronòmi 27:16]]; [[La Bibia piemontèisa/Testament Neuv/Maté/Maté 15|Maté 15:14]]; [[La Bibia piemontèisa/Testament Neuv/Maté/Maté 19|19:19]]; [[La Bibia piemontèisa/Testament Neuv/March/March 7|March 7:10]]; [[La Bibia piemontèisa/Testament Neuv/March/March 10|10:19]]; [[La Bibia piemontèisa/Testament Neuv/Luca/Luca 18|Luca 18:20]]; [[La Bibia piemontèisa/Testament Neuv/Efesin/Efesin 6|Efesin 6:2]].</ref>. A l’é parèj ch’it l’avras na vita longa e ‘t saras beà ant ël pais ch’at dà ‘l Signor, tò Dé<ref>Cfr. [[La Bibia piemontèisa/Testament Neuv/Efesin/Efesin 5|Efesin 5:16]].</ref>. {{verse|chapter=5|verse=17}}Sassìna nen<ref>Conform a la tradission a sarìa "Massa nen". Ël verb ambelessì (רָצַח, ratsakh) a l'é 'n tèrmin genèrich për l'amassidi, ma ant ël Testament Vej sia massé an na guèra legìtima che la pena capital a j'ero nen mach përmetuje, ma 'dcò comandà da Nosgnor (cfr. [[La Bibia piemontèisa/Testament Vej/Deuteronomi/Deuteronomi 13|Deuteronòmi 13:5, 9; 20:13,16-17]]). A l'é parèj che la significassion tècnica a l'é "sassina nen" (ëd manera nen giusta). Cfr. [[La Bibia piemontèisa/Testament Vej/Genesi/Genesi 9|Génesi 9:6]]; [[La Bibia piemontèisa/Testament Vej/Levitich/Levitich 24|Levitich 24:17]]; [[La Bibia piemontèisa/Testament Neuv/Maté/Maté 5|Maté 5:21]]; [[La Bibia piemontèisa/Testament Neuv/Maté/Maté 19|19:16]]; [[La Bibia piemontèisa/Testament Neuv/March/March 10|March 10:19]]; [[La Bibia piemontèisa/Testament Neuv/Luca/Luca 18|Luca 18:20]]; [[La Bibia piemontèisa/Testament Neuv/Roman/Roman 13|Roman 13:9]]; [[La Bibia piemontèisa/Testament Neuv/Giaco/Giaco 2|Giaco 2:11]].</ref>. {{verse|chapter=5|verse=18}}Comëtt nen d’adulteri<ref>Cfr. [[La Bibia piemontèisa/Testament Vej/Levitich/Levitich 20|Levitich 20:10]]; [[La Bibia piemontèisa/Testament Neuv/Maté/Maté 5|Maté 5:27]]; [[La Bibia piemontèisa/Testament Neuv/Maté/Maté 19|19:18]]; [[La Bibia piemontèisa/Testament Neuv/March/March 10|March 10:19]]; [[La Bibia piemontèisa/Testament Neuv/Luca/Luca 18|Luca 18:20]]; [[La Bibia piemontèisa/Testament Neuv/Roman/Roman 13|Roman 13:9]]; [[La Bibia piemontèisa/Testament Neuv/Giaco/Giaco 2|Giaco 2:11]].</ref>. {{verse|chapter=5|verse=19}}Roba nen<ref>Cfr. [[La Bibia piemontèisa/Testament Vej/Levitich/Levitich 19|Levitich 19:11]]; [[La Bibia piemontèisa/Testament Neuv/Maté/Maté 19|Maté 19:18]]; [[La Bibia piemontèisa/Testament Neuv/March/March 10|March 10:19]]; [[La Bibia piemontèisa/Testament Neuv/Luca/Luca 18|Luca 18:20]]; [[La Bibia piemontèisa/Testament Neuv/Roman/Roman 13|Roman 13:9]].</ref>. {{verse|chapter=5|verse=20}}Rend pa na fàussa testimoniansa contra tò pròssim<ref>Cfr. [[La Bibia piemontèisa/Testament Vej/Surtia/Surtia 23|Surtìa 23:1]]; [[La Bibia piemontèisa/Testament Neuv/Maté/Maté 19|Maté 19:18]]; [[La Bibia piemontèisa/Testament Neuv/March/March 10|March 10:19]]; [[La Bibia piemontèisa/Testament Neuv/Luca/Luca 18|Luca 18:20]].</ref>. {{verse|chapter=5|verse=21}}Àbie pa d'anvìa dla fomna ‘d tò pròssim. Desidera pa<ref>Cfr. [[La Bibia piemontèisa/Testament Neuv/Roman/Roman 7|Roman 7:7]]; [[La Bibia piemontèisa/Testament Neuv/Roman/Roman 13|13:9]].</ref> la ca ‘d n’àutr, nì sò camp, nì sò s-ciav, nì soa s-ciava, nì sò borich, nì qualsëssìa cosa ch’a sìa ‘d chiel. {{verse|chapter=5|verse=22}}Costi-sì a son ij comandament che Nosgnor a l’ha promulgà con vos fòrta dëdnans a vòstra ciambreja, da l’àut ëd la montagna, an mes al feu, ant la nivola e ant ël caluso, con vos potenta, e a l’ha giontaje pa d’àutr. A l’ha scrivuje ‘nsima a doe tàule ‘d pera e a l’ha daje a mi. === Mosè, mediator an tra Nosgnor e ‘l pòpol === {{verse|chapter=5|verse=23}}Cand ch’i l’eve sentì la vos ch’a surtìa da lë scurità mentre che la montagna a l’era tuta anfiamà, ij cap-tribù e j’ansian a son ëvnume a trové {{verse|chapter=5|verse=24}}për dime: “Ël Signor, nòst Dé, a l’ha fave vëdde soa glòria e soa potensa, i l’oma sentù soa vos ch’an parlava da ‘n mes al feu. Ancheuj i l’oma vëddù che l’òm a peul bin seguité a vive apress che Dé a l’ha parlaje. {{verse|chapter=5|verse=25}}Ora, përchè dovrio-ne meuire? Da già che 's gran feu a va a consumene; se nojàutri i dovèisso sente na vira 'd pì la vos ëd Nosgnor, nòst Dé, a l’é sicur ch’i sarìo mòrt. {{verse|chapter=5|verse=26}}An efet, é-lo mai staie n'òm, che parèj ëd nojàutri a l'àbia sentù la vos ëd Dé ch'a viv che a parlava d'an mes al feu, e ch'a sia restà viv? {{verse|chapter=5|verse=27}}Avzin-te ti sol, Mosè, e scota tut lòn che 'l Signor nòst Dé at dirà e peui t'arferiras a nojàutri tut lòn che Nosgnor nòst Dé a l'avrà dine, e noi i lo scoteroma e i lo faroma<ref>5:22-27 Cfr. [[La Bibia piemontèisa/Testament Neuv/Ebreo/Ebreo 12|Ebréo 12:18-19]]. </ref>”. {{verse|chapter=5|verse=28}}Nosgnor a l’ha sentù vòstre paròle e a l’ha dime: “I l’hai sentù<ref name=":1" /> coma che sta gent a l’é adrëssasse a ti: tut lòn ch’a l’han dit a l’é bin. {{verse|chapter=5|verse=29}}L'avèisso sèmpe un sentiment parèj, d'avèj tëmma e da guerné tùit ij mè comandament, tant che a fussa bin për lor, e për sò fieuj, për sèmper! {{verse|chapter=5|verse=30}}Va, e dije d'artorné mincadun a soa tenda! {{verse|chapter=5|verse=31}}Ma ti, resta ambelessì con mi, e mi 't dirai tuit ij comandament, jë statù, e le lege che ti 't dovras mostreje, e che lor a dovran buté an pràtica ant ël pais che mi 'v dago an possess. {{verse|chapter=5|verse=32}}Vojàutri i scotreve con soen lòn che 'l Signor vòst Dé a l'ha comandave; vojàutri 'v dëstornereve nì a drita nì a gàucia. {{verse|chapter=5|verse=33}}I marcereve për tuta la stra che 'l Signor vòst Dé a l'ha prëscrivuve, përchè i peusse vive, e a-i sia 'd bin, e i peusse slonghé ij vòstri di ant ël pais ch'i l'avreve an proprietà. == Nòte == <references /> [[Category:Bibia]] [[Category:Testament Vej]] [[Category:Deuteronomi]] ot4m9d5pjxepqwhpzv8ggze4qtqbij1 0 954 37913 37506 2026-06-05T08:07:49Z Dragonòt 119 37913 wikitext text/x-wiki {{header|title=[[La_Bibia_piemontèisa|La Bibia piemontèisa]]|author=|section=[[La_Bibia_piemontèisa/Testament_Vej/Genesi|Genesi]]|previous=[[La_Bibia_piemontèisa/Testament_Vej/Genesi/Genesi 39|Genesi 39]]|next=[[La Bibia piemontèisa/Testament Vej/Genesi/Genesi 41|Genesi 41]]|notes=}} {{chapter|40}} {{TOCright}} = Génesi = [[File:La Bìbia piemontèisa - Génesi 40.ogg|thumb|La Bìbia piemontèisa - Génesi 40]] == 40 == {{verse|chapter=40|verse=1}}Da lì a chèich temp a l’é capitaje che ‘l porteur ëd cope<ref>Cfr. https://pms.wikipedia.org/wiki/Porteur_ëd_cope</ref> e ‘l panaté<ref>Ël panaté a l’era l’uffisial ch’a prontava ‘l mangé dël Faraon e a l’era ‘dcò n’òm ëd fiusa.</ref> dël rè d’Egit a l’avìo fàit dij tòrt grev a sò padron. {{verse|chapter=40|verse=2}}Ël Faraon a l’era anrabiasse contra ij sò doi cortisan, {{verse|chapter=40|verse=3}}e a l’avìa fàje ampërzoné ant la ca dël comandant ëd la guardia real, ël leugh andova ch’as trovava Giusep. {{verse|chapter=40|verse=4}}Ël comandant ëd le guardie a l’ha assëgnà coj-lì a Giusep përchè ch’a-j servèissa. A l’é parèj che lor a son restà an përzon për vàire. === Ij seugn dij doi cortisan === {{verse|chapter=40|verse=5}}Ant na midema neuit, ël porteur ëd cope e ‘l panaté dël rè d’Egit, ch’a j’ero sarà an përzon, a l’han fàit tùit e doi un seugn. Minca un ëd coj seugn a l’avìa soa significassion particolar. {{verse|chapter=40|verse=6}}Rivà a la matin, Giusep a l’é vnùit da lor e a l’ha vëddù ch’a j’ero sagrinà. {{verse|chapter=40|verse=7}}Anlora a l’ha anterogà ij doi cortisan dël Faraon ch’a j’ero con chiel an përzon ant la ca ‘d sò padron e a l’ha dije: “Përchè ancheuj l’eve-ne na facia sagrinà parèj?”. {{verse|chapter=40|verse=8}}A l’han rësponduje: “I l’oma fàit un seugn e a-i é gnun ch’a peuda dene l’antërpretassion”. Giusep a l’ha dije: “Ë-lo nen mach Nosgnor ch’a l’é bon d’antërpretè ij seugn? Prové a contemje!”. {{verse|chapter=40|verse=9}}Anlora ‘l cap dij porteur ëd cope a l’ha contaje sò seugn: “I l’hai seugnà ch’im trovava dë 'dnans a na vis.{{verse|chapter=40|verse=10}}A l’avìa tre brombo; pen-a ch’a l’é ancaminasse a giché, a son comparije le fior e drinta a soe rape a maduravo j’asinej. {{verse|chapter=40|verse=11}}Mi i l’avìa an man ël cales dël Faraon; i l’hai ciapà j’anvairet, i l’hai spërmuje ant la copa dël faraon, e i l’hai daje la copa an man a Faraon”. '''12''' Anlora Giusèp a l'ha dije: " L'antërpretassion ëd tò seugn a l'é costa-sì: Ij tre brombo a son tre di. '''13''' Da sì a tre di Faraon a pijerà na decision a riguard ëd toa sòrt e at ristabilirà an tò ufissi. It tornras a spòrze 'l cales a Faraon com it fasies anans, cand ch'it j'ere sò porteur ëd cope. '''14''' Arcòrdte 'd mi, cand che tut at andrà bin. Fame sòn: parla 'd mi a Faraon e fame seurte da costa përzon. '''15''' Përchè, an efet, i son ëstàit arlevà 'd manera nen giusta dal pais dj'Ebreo, e dcò sì i l'hai fàit gnente ch'a l'avèissa meritame la përzon" . {{verse|chapter=40|verse=16}}Ël cap dij panaté, an vedend che Giusep a l’avìa dàit n’antërpretassion favoréivola 'd l’àutr seugn, a l’ha contaje sò seugn: “I l’hai sognà ch’i l’avìa tre cavagne ‘d pan bianch an sla testa. {{verse|chapter=40|verse=17}}Drinta a la cavagna ch’a stasìa dëdzora, a-i j’ero tute sòrt ëd galuparìe che Faraon a l’é sòlit ëd mangé, ma dj’osej a son vnù a pitoché lòn ch’a j’era ant la cavagna dzora 'd mia testa”. {{verse|chapter=40|verse=18}}Anlora Giusep a l’ha dëspiegaje përparèj: “L’antërpretassion dël seugn a l’é sta-sì: le tre cavagne a rapresento tre di. {{verse|chapter=40|verse=19}}Da sì a tre di ël Faraon a pijerà na decision a riguard ëd toa sòrt: at farà tajé la testa e at farà pende da ‘n paloch e dj’osej a vniran e a pitocheran la carn ëd tò còrp”. {{verse|chapter=40|verse=20}}Giusta ‘l ters di a l’era l’aniversari ‘d Faraon, e costì a l’ha dàit un disné e a l’ha anvitaie tùit ij sò ufissiaj. An presensa ‘d tuti coj-lì, Faraon a l’ha pijà na decision a riguard ëd la sòrt dël cap dël porteur ëd cope e dël cap dij panaté. {{verse|chapter=40|verse=21}}A l’ha ristabilì l’un an sò ufissi ëd porteur ëd cope, përchè a butèissa torna ‘l cales an man ëd faraon; {{verse|chapter=40|verse=22}}e a l’ha fàit pende ‘l cap dij panaté. Tut a l’é rivà conform a l’antërpretassion che Giusep a l’avìa daje. {{verse|chapter=40|verse=23}}Ma ‘l cap dij porteur ëd cope a l’é pì nen arcordasse ‘d Giusep, e a l’é dësmentiasse dël tut ëd chiel. == Nòte == {{reflist}} [[Category:Bibia]] [[Category:Testament Vej]] [[Category:Genesi]] 38pvxzppm59yboofaly4bsmsd05j5bg 0 1001 37897 34199 2026-06-05T08:00:52Z Dragonòt 119 37897 wikitext text/x-wiki {{header | title = [[La_Bibia_piemontèisa|La Bibia piemontèisa]] | author = | section = [[La_Bibia_piemontèisa/Testament_Vej/Giosue|Giosue]] | previous = [[La Bibia piemontèisa/Testament Vej/Giosue/Giosue 4|Giosuè 4]] | next = [[La Bibia piemontèisa/Testament Vej/Giosue/Giosue 6|Giosuè 6]] | notes = }} {{chapter|5}} {{TOCright}} [[File:La Bìbia piemontèisa - Giosuè 05.ogg|thumb|La Bìbia piemontèisa - Giosuè 05]] = Giosuè = == 5 == {{verse|chapter=5|verse=1}}Ij rè dj’Amorita ch’a vivìo a ponent dël Giordan e tùit ij rè cananita ch’a stasìo arlongh ëd la còsta dël Mediterani a l’han sentù dì 'd lòn che Nosgnor a l’avìa fàit. Cora ch’a l’han savù che Nosgnor a l’avìa sëccà j’aque dël Giordan përchè a passèisso j’Israelita, a son perdusse ‘d coragi e a podìo gnanca pì fiatì da la tëmma ch’a n’avìo. === Na neuva generassion a l’é sogetà a la sirconcision === {{verse|chapter=5|verse=2}}An col temp-là Nosgnor a l’ha dit a Giosuè: “Feve ‘d cotèj 'd pera e sogeté costa sconda generassion d’Israelita a la sirconcision”. {{verse|chapter=5|verse=3}}Anlora Giosuè a l’ha fasse fé ‘d cotej 'd pera e a l’ha sogetà a la sirconcision tùit ij mas-cc d’Israel an sla Colin-a d'Aralot. {{verse|chapter=5|verse=4}}A l’ha sogetaje a la sirconcision përchè tùit j’òm ch’a j’ero pro d’età për combate an bataja quand ch’a l’han chità l’Egit, a j’ero mòrt ant ël desert. {{verse|chapter=5|verse=5}}Coj ch’a l’avìo chità l’Egit a j’ero stàit bin sogetà a la sirconcision, ma gnun ëd coj ch’a j’ero nassù apress la surtìa da l’Egit, durant ël temp ant ël desert, a-j në j’ero stàit sogetà. {{verse|chapter=5|verse=6}}An efet, j’Israelita a l’avìo marcià quarant’agn pr’ ël desert fin-a a la mira che tùit j’òm ch’a j’ero pro d’età për combate an bataja quand ch’a l’han chità l’Egit a son mòrt. Përchè lor a l’avìo nen ëscotà Nosgnor, e Nosgnor a l’avìa fait giurament che chiel a l’avrìa nen lassaje vëdde ‘l pais ch’a l’avìa promëttù ai sò antich, un pais ch’a cola ‘d làit e d’amel<ref>Cfr. [[La Bibia piemontèisa/Testament Vej/Nùmer/Nùmer 14|Nùmer 14:28-35]].</ref>. {{verse|chapter=5|verse=7}}Parèj Giosuè a l’ha sogetà a la sirconcision ij sò fieuj ëd lor - coj ch’a j’ero chërsù për pijé ‘l pòst dij sò pare - dagià che durant la marcia pr’ ël desert lor a j’ero pa stàit sogetà a la sirconcision. {{verse|chapter=5|verse=8}}Apress la sirconcision, tùit a son restà ant ël campament a l’arpòs fin-a ch'a fusso varì. {{verse|chapter=5|verse=9}}Peuj Nosgnor a l’ha dit a Giosuè: “Ancheuj i l’hai tirà via<ref>O “i l’hai fàit rolé via”.</ref> da voi ël dzonor<ref>O “onta”.</ref> dl’Egit”. Për lòn a col leugh a l’han daje ‘l nòm ëd Ghilgal, ch’a l’é l’istess ch’a l’ha ancora ancheuj. === Prima Pasca an Canan === {{verse|chapter=5|verse=10}}J’Israelita a l’han drissà l’acampament a Ghilgal, an sla pian-a ‘d Gérico, e a l’han selebraie la festa ‘d Pasca<ref>Cfr. [[La Bibia piemontèisa/Testament Vej/Surtìa/Surtìa 12|Surtìa 12:1-13]].</ref>, la sèira dël quatòrdes dël mèis. {{verse|chapter=5|verse=11}}L’andoman d’avèj selebrà la Pasca a l’han 'ncomensà a mangé ‘l gran rostì e ‘l pan sens’ alvà ch’a l’avìo prontà da l’amson dël pais. {{verse|chapter=5|verse=12}}Da cola matin-lì a l’é chitaje ‘d calé giù la mana<ref>Cfr. [[La Bibia piemontèisa/Testament Vej/Surtìa/Surtìa 13|Surtìa 16:35]].</ref>. A l’é da col temp-lì che j’Israelita a l’han mangià lòn ch’a chërsìa an Canan. === Aparission a Giosuè === {{verse|chapter=5|verse=13}}Un di che Giosuè a l’era da le bande ‘d Gérico, a l’ha vardà ‘n sù e a l’ha vëddù n’òm drit dë 'dnans a chiel con na spa ‘n man. Giosuè a l’é avzinassje e a l’ha dije: “Ses-to n’amis o ‘n nemis?”. {{verse|chapter=5|verse=14}}Col-li a l’ha rësponduje: “I son ël cap ëd l’armeja ‘d Nosgnor. I son rivà piror”. Cand ch’a l’ha sentù lòn, Giosuè a l’é prostërnasse con la facia fin-a a tèra e a l’ha dije: “Lòn ch’a comanda Nosgnor a sò sërvent?” {{verse|chapter=5|verse=15}}Ël cap ëd l’armèja ‘d Nosgnor a l’ha rësponduje: “Gavte le sàndole përchè ‘l leugh anté ch’it ëstas a l’é sacrà!” E Giosuè a l’ha gavàssie. == Nòte == <references /> [[Category:Bibia]] [[Category:Testament Vej]] [[Category:Giosue]] or5hpwqduqim2r68dsepvhp7d9gez5p 0 2510 37911 17493 2026-06-05T08:07:08Z Dragonòt 119 37911 wikitext text/x-wiki [[Lenga piemontèisa/Gramàtica piemontèisa/Morfologìa|Artorn]] ---- == '''Generalità an sij verb''' == Prima 'd tut i notoma che an Piemontèis '''a son pì nen dovrà, an manera normal, ël passà lontan e 'l trapassà lontan'''. Costa a l'é stàita n'evolussion natural dla lenga Piemontèisa, nen anfluensà dal Fransèis ò da l'Italian (e 'ncora manch da l'Inglèis). Fina- vers la fin dël '700 costi temp a-i ero e a j'ero dovrà. Adess a fan sempe part dla lenga piemontèisa e dle vire a son ancora dovrà, magara an poesìa. Passà e trapassà lontan a son adéss sostituì da passà e trapassà che a podrìo esse dit davzin, ma che a son giusta ciamà "passà e trapassà". A peul esse che për ij piemontèis, ël passà a sia mai tròp passà, mentre tut lòn che a l'é stàit a sia part pì ò manch direta, 'd lòn che a l'é present. As nòta, macassìa, che 'dcò 'l Fransèis parlà a deuvra bin pòch ël passà lontan (ma a venta noté che an Fransèis ël passà lontan a l'é stàit prima trascurà ant ël lengagi popolar e peui an col literari, ant ël Piemontèis le còse as dirìa che a son andàite al contrari). Arportoma comsessìa 'dcò le forme 'd costi temp, che a peulo serve a lese ij tést pì véj dël Piemontèis clàssich. ( I parloma 'd col che an Italian a-i diso "passato remoto e trapassato remoto" - giusta për esse sicur ëd capìsse). Ëdcò an Piemontèis ij verb a peulo esse transitiv e intransitiv, e ij prim a l'han ma forma ativa, ma a peulo avèj na forma passiva e un-a riflessiva. Nen tuti ij verb che an Italian a son intransitiv a lo son ëdcò an Piemontèis, e al contrari. Com an Italian, le coniugassion a son tre e a-i son doi verb ausiliar, "''esse''" e "''avèj''" che a l'han n'usagi quasi echivalent a col italian, contut che an Piemontèis as deuvra un pòch ëd pì l'ausiliar "''avèj''" con quàich verb intransitiv. Na particolarità piemontèisa a son ij përnòm përsonaj verbaj, dont i l'oma già parlà, e che a-i son sempe ant ij meud përsonaj, gavà l'imperativ present. An Piemontèis a son peui particolar la coniugassion negativa e la anterogativ-negativa, dont i l'oma già dit quaicòs, ma che i vëddroma an particolar a sò temp. N'àutra particolarità dij verb piemontèis a l'é che a manca 'l partissipi present, che a ven esprimù da na locusson echivalenta. Për quàich verb a esist n'agetiv che a peul smijé al partissipi present, ma cha an piemontèis a l'é mach agetiv. I disoma, an fin, che an Piemontèis a-i son un grup ëd verb che a son ò a peulo esse 'd doe coniugassion diferente, për tute ò për quaidun-a dle vos. Costi verb a l'han doi anfinì, dla sconda e dla tersa coniugassion. I arcordoma mach pì che ij përnòm përsonaj sogét a son '''''mi, ti, chièl/chila, noi noiàutri/noiàutre, voi voiàutri/voiàutre, lor loràutri/loràutre'''''. [[Categorìa:Gramàtica piemontèisa]] [[Categorìa:Lenga piemontèisa]] r2bvth8t6kk0fzmow3ikxa234uf58if 0 3292 37909 17672 2026-06-05T08:06:17Z Dragonòt 119 37909 wikitext text/x-wiki [[Laudari piemontèis|Artorn]] ---- == Ël sarament ëd Sibaud == [[File:Giurament-d-sibaud.ogg|Laudari piemontèis Ël giurament ëd Sibaud]]<br> ''Sibaud a l'é na burgià ant l'àuta Val Pélis, andoa ij 900 valdèis ch'a j'ero tornà da l'esili an Svissera aprèss na longa marsa tra ij mont, a l'avìo fàit giurament ëd fidelità, prima a Dé e peui ubidiensa e lealtà antra lor, fra i soldà e j'ofissiaj. Costa làuda a l'é motobin cara 'dcò a ij valdèis d'ancheuj.'' <br> <poem> 1. Alvé le man al cel! A l’é sì che ij vòstr pare l’han giurà ‘dnans a Dé ëd mai tradì soa fé e d’arfé neuv j’autar an costi santuari andoa lor da fòrt l’han ancontrà la mòrt… Dé del Sinaì, Signor dij prim Cristian, Dé dij Màrtir, Dé dij nòstr Pare: com Giacòb un di ‘t l’ha arportà ij tò fieuj ai camp fiorì ereditari. Nosgnor, lasne nen soj sla stra segna da Ti: combat ansema a noi soldà fedej per Ti. '''Coro''' ::Valdèis, cost sacrament ::l’han benedì ij nòstr pare ::e ancora an costi di ::dcò noi peul benedì... ::Crijoma tuti, fòrt, ::fratej, con le man gionte: ::“Pres l’autar dël Signor ::per La vita e La mòrt!”. 2. Alvé le man al cel a l’é sì che ij vòstr pare l’han giura dnans a Dé ëd mai tradI soa fé... Costi mont l’han sentü soa vos crijé bin fòrt “Voi l’eve vistne nasse vëddreve nòstra mòrt”. La patria l’é lì dova ch’a-i e nòstr cheur... per noi l’é sì tra ste valade dacant a costi autar consacrà al Signor ai pé dle tombe dij nòstri Vej. Marcioma an sie pianà dij màrtir sotrà sì... Nosgnor, Ti, mòrt për noi, fane vive per Ti. 3. Alvé le man al cel! A l’é sì che ij vòstr pare l‘han giura dnans a Dé ëd mai tradì soa fé... Aussand torna j’autar prima d’arfé ij fornéj l’han artrovà soa vita pront a la mòrt dij Vej. Restoma tuti unì dantorn a costi autar ch’a guerneran ij nòstri vilagi. Splenda l’antica lus con ij sò ragg etern an sle nòstre rochere antiche. Noi giuroma ‘d resté fedej a la toa fé... resta con noi, Signor, noi restroma an Tò amor... </poem> [[Categorìa:Laudari piemontèis]] [[Categorìa:Canson]] qwh8cbo9k6lsv2m5t6gjq6bwb7el5al 0 4072 37901 33444 2026-06-05T08:02:29Z Dragonòt 119 37901 wikitext text/x-wiki {{header|title=[[La_Bibia_piemontèisa|La Bibia piemontèisa]]|author=|section=[[La_Bibia_piemontèisa/Testament_Vej/Samuel|Prim e scond lìber ëd Samuel]]|previous=[[La Bibia piemontèisa/Testament Vej/Samuel/2 Samuel 8|2 Samuel 8]]|next=[[La Bibia piemontèisa/Testament Vej/Samuel/2 Samuel 10|2 Samuel 10]]|notes=}} {{chapter|9}} {{TOCright}} [[File:La Bìbia piemontèisa - 2 Samuel 09.ogg|thumb|La Bìbia piemontèisa - 2 Samuel 09]] = 2 Samuel = == 9 == === David a favoriss ël fieul ëd Giònata === {{verse|chapter=9|verse=1}}Un di David a l’ha ciamà: “É-lo restaie ancora cheich dëssendent ëd la famija 'd Saul, përparèj che mi i peussa feje dël bin, për riguard ëd Giònata<ref>Cfr. [[La Bibia piemontèisa/Testament Vej/Samuel/1 Samuel 20|1 Samuel 20:15-17]].</ref>?”. {{verse|chapter=9|verse=2}}Ore, la famija 'd Saul a l'avìa un servitor, ch’as ciamava Ziba. A l'han mandalo a ciamé a palass da David e 'l rè a l'ha dije: “Ses-to ti, Ziba?”. Chiel a l'ha rëspondù: “Për servite”. {{verse|chapter=9|verse=3}}Ël rè a l'ha ciamaje: “É-lo pì gnun ch’a resta dla famija 'd Saul, përchè mi i peussa mostreje un segn ëd la misericòrdia ‘d Nosgnor?”. Ziba a l'ha rësponduje al rè: “A-i é ancor un fieul ëd Giònata stropi dij dòi pé<ref>Cfr. [[La Bibia piemontèisa/Testament Vej/Samuel/2 Samuel 4|2 Samuel 4:4.]]</ref>”. {{verse|chapter=9|verse=4}}Ël rè a l'ha ciamà: “Andov' é-lo?” E Ziba a l'ha dije al rè: “A sta a ca 'd Machir, fieul d'Amiel, ëd Lò Debar”. {{verse|chapter=9|verse=5}}Donca, rè David a l'ha mandà sërchelo a la ca 'd Machir, a Lò Debar. {{verse|chapter=9|verse=6}}An rivand press ëd David, Mefiboset, fieul ëd Giònata, fieul ëd Saul, a l’é presentasse a David e a l’é prosternassje ‘dnas con la front a tèra. David a l'ha dit: “Mefiboset?” E chiel a l'ha rësponduje: “I son mi, për servite”. {{verse|chapter=9|verse=7}}David a l'ha dije: “Gnun-e tëmme. I veuj tratete con favor për riguard ëd tò pare Giònata. I veuj dete andré tùit ij camp ëd tò cé, Saul, e ti 't saras për sempe mè òspit d’onor a mia tàula<ref>O “It mangeras për sèmper a mia tàula”.</ref>”. {{verse|chapter=9|verse=8}}“Còs é-lo tò servitor, përchè ti 't-j fase grassia a 'n can mòrt parèj ëd mi?” A l'ha dije Mefiboset, an prosternàndze. {{verse|chapter=9|verse=9}}Anlora ël rè a l'ha ciamà Ziba, servitor ëd Saul, e a l'ha dije: Tut lòn che a l'era 'd Saul e dla soa famija, mi i lo dago al fieul ëd tò padron. {{verse|chapter=9|verse=10}}Ti 't-j travajeras për chiel la tèra, ti e tò fieuj e tò servitor. It në cheujeras la produssion, parèj che la ca dël tò sgnor a peussa avèj pan e proviande; nopà Mefiboset fieul ëd tò sgnor a mangerà tùit ij di a mia tàula. Ore, Ziba a l'avìa quìndes fieuj e vint servitor. {{verse|chapter=9|verse=11}}Ziba a l'ha dije al rè: Tò sërvent a farà lòn che 'l rè, mè sgnor, a-j comanda”. Donca, Mefiboset a l’ha comensà vnì a mangé a la tàula 'd David<ref>Ebràich: <nowiki>''</nowiki>mia tàula. <nowiki>''</nowiki>Mach che  la person-a che a-j fà riferiment David, a smija pa la midema ambelessì, përchè la citassion êd le paròle 'd David a l'é sarasse ant ël vërsèt 10. Jë LXX a l'han "la tàula 'd David" (τhς τραπέζης Δαυιδ, trapezēs Dauid); la Pessità sirìaca a l'ha "la tàula dël rè" (pature' dëmalca' ܡܰܠܟ݁ܳܐ ܕ ܦ݁ܳܬ݂ܽܘܪܳܐ); la Volgata a l'ha " toa tàula" (mensam tuam). Costa tradussion a séguita jë LXX.</ref> tant 'me un fieul ëd rè. {{verse|chapter=9|verse=12}}Mefiboset a l'avìa un cit, na masnà, për nòm ëd Mica. Tuti coj ch’a stasìo ant la cà 'd Ziba a j'ero al servissi ëd Mefiboset.{{verse|chapter=9|verse=13}}Ma Mefiboset a l'avìa residensa a Gerusalem dal moment che tùit ij di a mangiava a la tàula dël rè. Chiel a l'era stropi ëd tùit dòi ij pé. == Nòte == <references /> [[Categorìa:Bibia]] [[Categorìa:Testament Vej]] [[Categorìa:Samuel]] 7i2uu5qajncsc3bfkyzcm0x1r83rj0o 0 4250 37910 18211 2026-06-05T08:06:50Z Dragonòt 119 37910 wikitext text/x-wiki [[Neuv Sermon Subalpin|Artorn]] ---- == Che 'd brute figure! == El basin ipòcrita 'd Giuda ch'a tradiss Gesù... ij dissépol ch'a scapo... un giovnòt ch'a riva 'nt ël Getsemani mach për vardé lë spetacol dij patiment ëd Gesù... ël vangel an dà n'ilustrassion bin realìstica dl'umanità. Malgré tut, a-i é dë speransa. Lesoma lòn ch'an dis l'evangeli ancheuj. ::'''Ël tradiment e l'arest ëd Gesù.''' ''"E sùbit, mentre ch'a parlava 'ncora, Giuda, un dij Dòdes, a l'é vnù, e con chiel na gran tropa armà dë spa e 'd baston. A j'ero stàit mandà dai cap dij sacerdòt, dai magister ëd la Lej e da j'ansian. Ora, col ch'a lo tradìa, a l'avìa daje 'n segn, disand: 'Col ch'i darai un basin ëd salùt a l'é col ch'i l'eve da aresté: ciapelo e portelo via bin guardà'". Donca, quand ch'a l'é vnù, a l'é avzinasse sùbit a chiel e a l'ha dije: "Rabbi!" e a l'ha daje 'n basin. Antlora a l'han butaje le man a còl a Gesù, e a l'han pijalo. E un ëd coj ch'a j'ero lì present, a l'ha tirà fòra soa spa e a l'ha ciapà 'l servitor dël gran' sacerdòt dëstacandje n'orìa. Antlora Gesù a l'ha dije: 'I seve sortì për pijeme coma s'i fusse dapress a 'n brigant, con ëd spa e 'd baston. Mi i j'era tùit ij dì an mes a vojàutri a mostré ant ël Templ e i l'eve nen pijame, ma tut sossì a l'é rivà përchè le Scriture a sìo compìe'. Antlora tùit ij Sò dissépoj a l'han abandonalo e a son scapà via. Ora, a-i era lì 'n cert giovnòt ch'a-j andasìa dapress, vestì mach con un linseul ëd lin. A l'han sercà 'd pijelo cò chiel, ma a l'é rieussì a scapeje dësfandse dël linseul e a core via tut patanù"'' ([[La Bibia piemontèisa/Testament Neuv/March/March 14#%C3%8Bl%20tradiment%20e%20l'arest%20%C3%ABd%20Ges%C3%B9|March 14:43-52]]). A l'era rivà pr' ij sò nemis 'l moment pì bon për ciapé Gesù. A l'era 'd neuit e Gesù, con ij sò dissépoj, a l'era ant ël verzé anté che 'd sòlit a-i 'ndasìo për preghé: në spassi dovert. Ij nemis ëd Gesù, për ciapelo, a-j mando fin-a na gran trupa armà. Un pò esagerà, ma lor a savìo nen còsa spetess-ne, magara ma reassion violenta: la prudensa a l'é mai tròpa... An efet, quajdun dij dissépoj, a tenta na reassion ëd difèisa. A l'ha 'dcò chiel na spa. Lolì a podrìa smijene dròlo, ma Gesù la difèisa legìtima a l'ha mai proibila. Ant la version ëd cost episòdi ëd Gioann, i trovoma a cost riguard d'àutri detaj: ''"Ora Simon Pero, ch'a l'avìa na spa, a l'ha gavala fòra e con un colp a l'ha ciapà un servitor dël Grand Sacerdòt dëstacandje l'orija drita. Col servitor as ciamava Malco. Ma Gesù a l'ha dije a Pero: 'Torna a buté toa spa ant ël feuder. È-lo chi l'avrìa nen da bèive da la san-a ch'ël Pare a l'ha dame?'"'' ([[La Bibia piemontèisa/Testament Neuv/Gioann/Gioann 18|Gioann 18:10-11]]). Lòn che Gesù a proibiss ambelessì ai sò dissépoj a l'é buté d'antrap a lòn ch'a l'ha da compisse, visadì ij sò patiment e mòrt, che, ant ij propòsit ëd Dé a l'han valòr ëd sacrifissi d'espiassion dij pëccà, e pa nen ël prinsipi dla difèisa legìtima. An tùit ij cas soa reassion a l'avrìa avù gnun bon ésit ëdnans a la trupa ch'a l'era vnùa për ciapelo: tròpa disproporsion ëd fòrse. ''Tùit ij Sò dissépoj a l'han abandonalo e a son scapà via.'' Tut a càpita precis coma ch'a l'era stàit preanunsià dai profeta. Lolì a giustìfica, contut, nì j'aversari 'd Gesù, nì ij sò dissépoj, coma se a l'avèisso podù nen fé d'àutr. Le cose a l'han da esse considerà a doi pian, col ëd Dé e col uman. Tut a càpita precis coma ch'a l'é stàit preordinà da Nosgnor, ma j'ator uman a son dël tut responsabij ëd lòn ch'a fan. Ël "basin ëd Giuda" a l'é dventà famos. Ël termin ch'a l'é dovrà an grech për arferiss-ne a ìndica quajcòsa 'd pì che mach n'avzinesse dle ciafele. A l'é 'n basin, ma 'n basin da sfacià ch'a fà vnì 'l ghignon. I podrìo pensé che, malgré 'l tradiment, a-i fussa 'n Giuda 'n moment ëd pentiment? Coma s'a l'avèissa pensà: "A Gesù i son bin afessionà, ma lòn ch'i l'hai fàit a l'era pròpi da fesse!". Peul desse, ma tut an lassa pensé che 'd col tradiment Giuda a l'avèissa mach pensà a sò tornacont, dàit che ai sòld a-j podìa pa arzistje... A-i é 'd coj ch'a penso che 'l tradiment ëd Giuda a fussa, per chiel, mach na manera për "socrolé" un pò Gesù e cisselo a n'assion violenta contra j'autorità, magari na manera për anvisché na rivolussion, lòn ch'a-j sarìa piasuje 'd pì a Giuda. lolì, contut, a diminuiss nen soa colpa: s'a fussa stàita mach na question ed profit o na bugià polìtica, Giuda a rason-a mach confor ai criteri 'd cost mond. A smijo d'esse saviëssa, ma a la fin, as arvelo sèmper disastros, un faliment. A son tante le vire che ij moviment polìtich a pijo 'd decision ch'a smija ch'a sio ispirà da bon sens, ma che dòp as arvelo svantà, malprudent. A la fin Giuda as rendrà cont che Gesù a l'avìa bin rason, ma për Giuda a sarà tròp tard. Për la dësperassion e l'onta Giuda as gavrà la vita. Ant ël racont ëd March i trovoma 'dcò ''<nowiki/>'n cert giovnòt ch'a-j andasìa dapress, vestì mach con con un linseul ëd lin. A l'''avìo ''sercà 'd pijelo cò chiel, ma a'' l'era ''rieussì a scapeje dësfandse dël linseul e a core via tut patanù''. Chi er-lo? I savoma nen ëd precis. Peul desse ch'a l'avèissa soa ca lì davzin, che cola neuit a fussa stàit dësvijà da tut col bordel e ch'a fussa andàit a vëdde lòn ch'a capitava pròpi coma ch'as trovava con un linseul campà a còl? Ancheuj, tanta a l'é la curiosità 'd vëdde j'arzultà 'd na dësgrassia an sla stra, ch'as fermo fin-a an sl'autostrada për vardé e che parèj a dvento càusa d'àutre dësgrassie! A veulo vëdde 'l sangh, la tragèdia uman-a - as fermo nen për giuté... La curiosità për la sòrt ëd Gesù a salva nen daspërchila, coma andé a vëdde un dj'ùltim film sù Gesù andoa ch'a scor ël sangh e ij patiment a-i son mostrà con realismo. Ij patiment ch'a dvento në spetacol, n'antërteniment? A capitava 'dcò ant l'antichità, a Roma, ant ël Colossèo, andova la gent a 'ndasìa a amusesse vardand la mòrt (dj'àutri, e sovens dij cristian medésim) an fàcia. Lolì a l'é un-a dle dimostrassion ëd la corussion e la përversità dl'ànim ëd l'òm. Col giovnòt ch'a l'era 'ndàit a vardé lòn ch'a capitava cola neuit a l'é na figura 'd n'anteresse për Gesù e ij sò patiment ch'a l'era nen për soa salvëssa. A sarìa nen dventà 'n dissépol ëd Gesù, mach në spetator. Cost episòdi a l'é na lession për coj ch'a vorìo tiré la gent ant na gesia mach con dë spetacol. Ëd cola gent-li as peul pa fidess-ne: gnun-e ilusion. A son pa vnù për sente la predicassion dl'Evangeli, ch'a l'é cola ch'a pì conta. '''PREGHIERA''' Nosgnor! Lòn ch'i l'oma lesù ancheuj am fà dësperé dl'umanità ch'a-i é rapresentà! Ël tradiment ëd Giuda, ij dissépoj ch'a scapo, la curiosità sensa sust d'un giovnòt! Mi i podrìa esse nen tant mej che lor! Dame la fòrsa, it na prego, d'esse 'n tò dissépol fedel ch'a të scota e ch'at va dapress sémper, përché cola-lì a l'é l'ùnica salvëssa. Amen. [[Categorìa:Neuv sermon subalpin]] [[Categorìa:Pàul Castlin-a]] 18ez9t5n388qr7m8spaivhulbphrjd5 0 4408 37899 27496 2026-06-05T08:01:48Z Dragonòt 119 37899 wikitext text/x-wiki {{header|title=[[La_Bibia_piemontèisa|La Bibia piemontèisa]]|author=|section=[[La_Bibia_piemontèisa/Testament_Vej/Salm|Ij Salm]]|previous=[[La_Bibia_piemontèisa/Testament_Vej/Salm/Salm 76|Salm 76]]|next=[[La Bibia piemontèisa/Testament Vej/Salm/Salm 78|Salm 78]]|notes=}} {{chapter|77}} {{TOCright}} = Ij Salm = [[File:La Bìbia piemontèisa - Salm 077.ogg|thumb|La Bìbia piemontèisa - Salm 077]] == 77. Mia vos as leva fòrta anvers a l’àut == :: ''Ël Salmista a arciama a soa ment coma che chiel a patìa durant ël temp dël dubi, ma a dis coma ch’a l’ha trovà ‘d confòrt e dë speransa an pensand a la manera che Nosgnor a l’ha liberà Israel al Mar Ross.'' {{verse|chapter=77|verse=1}} ''Për ël magìster dël còro, scond ël ton “Jeduthun”: un salm d’Asaf.'' Mia vos as leva fòrta, anvers a l’àut, Nosgnor, fin-a a ti. Se mach ti 't më sentièisse! {{verse|chapter=77|verse=2}}Cand ch’i j’ero fòrt sagrinà i l’hai sërcà la presensa ‘d Nosgnor. I l’hai pregà tuta la neuit; mie man a j’ero alvà anvers al cel, ma mia ànima a podìa pa trové ‘d sosta. {{verse|chapter=77|verse=3}}Cand ch’i penso a Nosgnor, i tiro ‘d sospir; im sento stravirà da la përfonda anvìa ch’i l’hai ëd ti. ''[Intërludi]''. {{verse|chapter=77|verse=4}}Ti ’m fase nen deurme<ref>Let. "It ten-e doverte mie parpèile".</ref>: tanta ch’a l’é la tension ch’i sento an mi ch’i peudo gnanca pì preghé! {{verse|chapter=77|verse=5}}I m’arcòrdo dij bej di passà, che da tant temp a-i son pì nen, {{verse|chapter=77|verse=6}}cand mie neuit a j’ero pien-e ‘d canson alégre. Contut adess i peudo pa comprende lòn ch’a l’é capitame: che diferensa ch’a-i é da ‘ntlora! {{verse|chapter=77|verse=7}}Podrìa-lo desse che Nosgnor a l’àbia bandoname për sèmper? É-lo che chiel a sarà ancora bin dëspòst anvers ''ëd'' mi? {{verse|chapter=77|verse=8}}Sò amor, ch’i savìa ch’a l’avrìa mai mancame, é-lo ch’a l’é andass-ne për torné pa pì? {{verse|chapter=77|verse=9}}Podrìa-lo desse che Nosgnor a l’è dësmentiasse ‘d soa misericòrdia? Podrìa-lo desse che chiel as n''ë'' sia andass-ne vìa da mi sensa pì’ ‘d compassion e ch’a l’àbia sbatù la pòrta darera ‘d chiel? ''[Intërludi]''. {{verse|chapter=77|verse=10}}I sclamo: “A l’é për lòn che adess i patisso tant: la man dël Pì-Àut a agiss pì nen coma ch’a fasìa anans. {{verse|chapter=77|verse=11}}Contut, am ven bin an ment tut lòn ch’it l’has fàit, Nosgnor. Mi 'm n'aviso dij portent ch’it fasìe tant temp fà. {{verse|chapter=77|verse=12}}A son sèmper dë 'dnans a mi përchè i-j penso; i peudo pa chité ‘d pensé ‘d lòn ch’it fasìe ant ël temp passà: përché ancheuj a l’é pì nen parèj? {{verse|chapter=77|verse=13}}Nosgnor! Tut lòn ch’it fase a l’é sant e bon. A-i é gnun d’àutri ch’a sìa tanme ti. {{verse|chapter=77|verse=14}} Ti ‘t ses ël Dé dle maravije grande! Ti ‘t fase conòsse a le nassion forëste tò podèj spetacolos. {{verse|chapter=77|verse=15}}A l’é për tò brass fòrt ch’it l’has riscatà tò pòpol, ij dissendent ëd Giacòb e ‘d Giusèp. ''[Intërludi]''. {{verse|chapter=77|verse=16}}Cand che ‘l Mar Ross a l’ha vëddute, Nosgnor, soe aque a l’han vardà e tërmolà! Ël mar a l’é butasse a tërmolé fin-a da soe p''ër''fondità. {{verse|chapter=77|verse=17}}Le nìvole a son butasse a campé giù d’eva; ël tron a stronìa dal cél; toe lòsne a sajëttavo tut dantorn. {{verse|chapter=77|verse=18}}Tò tron a stronìa da j’orissi; le lòsne a anluminavo ‘l mond! La tèra a l’é butasse a tërmolé e a tramblé. {{verse|chapter=77|verse=19}}Ij tò senté an ëmnavo a travers dël mar, ij tò vieuj travers d'onde poderose: a l’é dovertasse là na strà che gnun a conossìa d’anans<ref>Let. "Toe pianà a j'ero nen conossùe".</ref>! {{verse|chapter=77|verse=20}}Ti tl’has ëmnà tò pòpol për cola strà tanme në stròp ëd feje, e Mosé e Aron a j’ero ij sò bërgé. ==== Nòte ==== <references /> [[Categorìa:Bibia]] [[Categorìa:Testament Vej]] [[Categorìa:Salm]] n79n9033dvfy5955tr3721e54vpx9mw 0 4871 37896 28389 2026-06-05T08:00:15Z Dragonòt 119 37896 wikitext text/x-wiki {{header|title=[[La_Bibia_piemontèisa|La Bibia piemontèisa]]|author=|section=[[La_Bibia_piemontèisa/Testament_Vej/Giob|Giob]]|previous=[[La_Bibia_piemontèisa/Testament_Vej/Giob/Giob 28|Giòb 28]]|next=[[La Bibia piemontèisa/Testament Vej/Giob/Giob 30|Giòb 30]]|notes=}} {{chapter|29}} {{TOCright}} [[File:La Bìbia piemontèisa - Giòb 29.ogg|thumb|La Bìbia piemontèisa - Giòb 29]] = Giòb = == 29 == == Se mach i podèissa torné andaré! == {{verse|chapter=29|verse=1}}Anlora Giòb a l’é andàit anans a fé sò dëscors e a l’ha dit: {{verse|chapter=29|verse=2}}“Se mach i podèissa torné andaré com ch'i j'era 'nt ij mèis ëd na vira, ant ij di che Dé am guernava! {{verse|chapter=29|verse=3}}Anlora ‘l lum ëd Nosgnor a splendrìa ‘dzora ‘d mia testa e i podìa marcé 'nt ël top sensa andé a sbate o a ‘ntrapeme! {{verse|chapter=29|verse=4}}Im n'aviso dij di ‘d mia gioventura<ref>O “ant ij di ëd mè oteugn”.</ref> cand che mi i podìa bin dì che Nosgnor a l’era mè amis e ch’a dasìa la protession ch’i l’avìa da manca con mè pare e mia mare<ref>O “cà”.</ref>, {{verse|chapter=29|verse=5}}opura pì anans ant la vita, cand che ‘l Tut-potent a seguitava a steme dacant e ch’i j’era ansërcià da tute mie care masnà; {{verse|chapter=29|verse=6}}o bin cand ch’im lavava ij pé 'nt ël làit, tant ch’i n’avìo, e la pera dël tòrcc am dasìa torent d'euli d’oliva! {{verse|chapter=29|verse=7}}Coj di-lì a j’ero ij di ch’i andasìa a la pòrta dla sità e ch’i pijava mé pòst an tra ij sò onorà consijé. {{verse|chapter=29|verse=8}}Antlora an vëddend-me, ij giovo as tiravo andré për feme passé e ij vej a s'aussavo an pé. {{verse|chapter=29|verse=9}}Antlora, an mia presensa, ij notàbij a chitavo ‘d parlé e as butavo la man a la boca. {{verse|chapter=29|verse=10}}Vera, lor a parlavo a vos bassa e soa lenga a-j restava tacà al palà, tant ch’am rispetavo. {{verse|chapter=29|verse=11}}Antlora la gent a më scotava con atension e am benedìo e tuti coj ch’am vëddìo a parlavo bin ëd mi {{verse|chapter=29|verse=12}}përchè i andasìa an socors dij pòver ch’a ciamavo agiut e dj'orfanin ch’a l'avìo pa d’assistensa. {{verse|chapter=29|verse=13}}Antlora la benedission dij moribond a calava dzora 'd mi e i dasìa 'd gòj al cheur ëd le vidoe. {{verse|chapter=29|verse=14}}Tut lòn ch’i fasìa a l’era marcà da l’onestà. Mi i j'era arvëstime 'd giustissia coma s’a fussa na vestimenta. Mè bon giudissi a l'era parèj 'd na coron-a an sla testa. {{verse|chapter=29|verse=15}}Mi i j’era j’euj dij bòrgno e ij pé djë stropià. {{verse|chapter=29|verse=16}}I j’era ‘n pare për ij povrèt e i sostnìa volonté la càusa dij forësté<ref>O, a la létera: “i anvestigava la càusa dlë sconossù”.</ref>. {{verse|chapter=29|verse=17}}I jë sciapava 'l moro a la gent grama, faséndje tombé la preja dai sò dent. {{verse|chapter=29|verse=18}}Antlora i pensava: 'I andrai a meuire an mia ca e ij mè di a saran tant parèj dij granin ëd la sabia, {{verse|chapter=29|verse=19}}përchè mi i son tanme n’erbo ch’a slonga soe rèis fin-a 'nt l’eva e che ij sò branch a son sempe bagnà da la rosà'. {{verse|chapter=29|verse=20}}Am conferìo sempe d’onorificense neuve e mìa fòrsa as arnovava di apress di<ref>O “e mè arch na vira pì fòrt an mia man”.</ref>. {{verse|chapter=29|verse=21}}La gent a scotava ij mè consèj e a spetava mach che mi i durbièissa la boca për parlé, {{verse|chapter=29|verse=22}}e dòp ch’i l’avìa parlà a l’avìo pì nen da gionteie përchè a j’ero bin sodisfàit dij consèj ch’i l’avìa daje. {{verse|chapter=29|verse=23}}A më spetavo parèj ëd la pieuva e a beivìo mie paròle tanme ‘n teren sèch la rosà dla prima. {{verse|chapter=29|verse=24}}Cand che lor a j’ero dëscoragià mè soris a-j dasìa fòrsa e mè sguard d’aprovassion a l’era ‘d grand pressi për lor. {{verse|chapter=29|verse=25}}S’i andasìa an tra ‘d lor am dasìo sèmpe ‘l prim pòst. A më smijava d’esse ‘n rè an mes ai sò soldà, ma i j’era mach un ch’a consolava ij sagrinà". == Nòte == <references /> [[Category:Bibia]] [[Category:Testament Vej]] [[Category:Giob]] kwwd1kz018bv1gpdoeer0f1ml600rx9 0 4875 37900 28398 2026-06-05T08:02:08Z Dragonòt 119 37900 wikitext text/x-wiki {{header|title=[[La_Bibia_piemontèisa|La Bibia piemontèisa]]|author=|section=[[La_Bibia_piemontèisa/Testament_Vej/Giob|Giob]]|previous=[[La_Bibia_piemontèisa/Testament_Vej/Giob/Giob 31|Giòb 31]]|next=[[La Bibia piemontèisa/Testament Vej/Giob/Giob 33|Giòb 33]]|notes=}} {{chapter|32}} {{TOCright}} = Giòb = [[File:La Bìbia piemontèisa - Giòb 32.ogg|thumb|La Bìbia piemontèisa - Giòb 32]] == 32 == === La rëspòsta d’Eliu a Giòb === {{verse|chapter=32|verse=1}}Tanta a l’era l’ostinassion ëd Giòb a chërd-se n’òm giust, che ij tre amis ëd Giòb a son arfudasse d’andé anans a feje d’àutre contestassion. {{verse|chapter=32|verse=2}}Anlora Eliu, fieul ëd Barachel ël Busita, dla tribù ëd Ram, a l’é presentasse e a l’ha faje savèj che dcò chiel a l’era motobin anrabià contra 'd Giòb për soa ostinassion ëd pa vorèj amëtte d’esse un pecador e che Dé a l’avìa bin rason ëd castighelo<ref>O “ch’a pretendìa ‘d giustifichesse an dritura dë ‘dnans a Dé”.</ref>. {{verse|chapter=32|verse=3}}Eliu a l’é ‘dcò anviscasse 'd ràbia 'dcò contra ij tre amis ëd Giòb, përchè a l'avìo nen savù deje na rëspòsta përsuasiva e a l’avìo daje l’ocasion ëd buté Dé da la part dël tòrt. {{verse|chapter=32|verse=4}}Mach che Eliu a l'avìa spetà, antramentre che lor a parlavo con Giòb, përchè a j'ero pì vej d’età che chiel. {{verse|chapter=32|verse=5}}Cora donca, ch’a l'ha vëddù che coj tre òm a l’avìo pì gnun-a réplica da deje a Giòb, Eliu a l'é anviscasse 'd flin-a. {{verse|chapter=32|verse=6}}A l’é parèj che Eliu, fieul ëd Barachel, ël Busita, ciapà paròla, a l'ha dit: ‘Mi i son giovo e vojàutri già con ij cavèj bianch; a l’é për lòn ch’i j'era pa ancor ancalamne a manifesté con vojàutri coma ch'i la penso mi. {{verse|chapter=32|verse=7}}I pensava tra 'd mi e mi: ‘A sarà l'età a parlé e ij canù a mostreran la saviëssa. {{verse|chapter=32|verse=8}}A l’é vera, d’àutra part, ch’a l’é dzortut lë Spìrit dël Tut-potent ch’a dà l’inteligensa a l’òm. {{verse|chapter=32|verse=9}}A son nen sempe le caterve dj'ann a dé ‘d saviëssa, nì ij vej a capìsso sempe lòn che a l'é giust. {{verse|chapter=32|verse=10}}Për sòn im n'ancalo a dì: ‘Scoteme. Ëdcò mi i mostrerai lòn ch'i sai. {{verse|chapter=32|verse=11}}Vardé, mi i l'hai spetà ch'i parlèisse vojàutri. I son ëstàit a sente ij vòstri pensé, fin-a ch ‘i andasìe anans a sërché d'argoment. {{verse|chapter=32|verse=12}}I prestava atension a lòn ch’i disìe, ma gnun a l’ha podù convince Giòb che chiel a l’era ant ël tòrt. Gnun an tra ‘d vojàutri a l’ha savù rëspondje a ton. {{verse|chapter=32|verse=13}}Dì pa: la saviëssa i l’oma pa trovala an Giòb. Che adess a sia Nosgnor midem a feje la confutassion, e pa nen n’òm’. {{verse|chapter=32|verse=14}}Giòb a l'ha nen adrëssà a mi soe paròle, e mi i-j rëspondrai pa con ij vòstri argoment. {{verse|chapter=32|verse=15}}Lor a son tombà ant la costernassion e a peulo pì nen rësponde: as n'ancalo pa pì a banfé. {{verse|chapter=32|verse=16}}I l’hai bin ëspetà, ma dal moment che lor a parlo pì nen, dagià ch’as në stan ambelelì sensa dì paròla, {{verse|chapter=32|verse=17}}anlora i veuj ‘dcò mì dì la mìa. I farai savèj lòn ch’i penso. {{verse|chapter=32|verse=18}}An efet, i l’hai tant da dì. A-i é në spìrit drinta 'd mi ch’am cissa a parlé tant che i peudo pa pì steme ciuto. {{verse|chapter=32|verse=19}}I smijo a ‘n botal ëd vin o a na vassela neuva ch’a l’han gnun ësfògh: i son lì lì për s-ciapeje e seurt-ne fòra! {{verse|chapter=32|verse=20}}I parlerai e i darài sfògh a mie paròle. Parèj, lasseme parlé e i darai na rëspòsta. {{verse|chapter=32|verse=21}}I vardrai an fàcia gnun e i flaterai gnun. {{verse|chapter=32|verse=22}}I peudo nen esse ‘n rufian: s’ì provèissa a felo, ël Creator a speteria pa dòi vire për feme fòra!" == Nòte == <references /> [[Category:Bibia]] [[Category:Testament Vej]] [[Category:Giob]] 0ntjdu09208zq35kypnv9i5lke381dm 0 4953 37914 21128 2026-06-05T08:08:15Z Dragonòt 119 37914 wikitext text/x-wiki {{header|title=[[La_Bibia_piemontèisa|La Bibia piemontèisa]]|author=|section=[[La_Bibia_piemontèisa/Testament Vej/Cronache|Ij lìber dle Crònache]]|previous=[[La Bibia piemontèisa/Testament Vej/Cronache/1Cronache 10|1Crònache 10]]|next=[[La Bibia piemontèisa/Testament Vej/Cronache/1Cronache 12|1 Crònache 12]]|notes=}} {{chapter|11}} {{TOCright}} = 1 Crònache = == 11 == === David a riva esse rè === {{verse|chapter=11|verse=1}}Parèj tuta Israel a l'é rassemblasse d'antorn a David a Ebron. E a l'han dije: “Nojàutri i soma toa gent, carn ëd toa carn e sangh ëd tò sangh”. {{verse|chapter=11|verse=2}}Na vira, al temp che Saul a l'era nòst rè, it j’ere ‘l comandant general dle fòrse armà d'Israel. Nosgnor tò Dé a l'avìa dite: “Ti't ëmneras an pastura Israel, mè pòpol; e it saras soa guida”. {{verse|chapter=11|verse=3}}Anlora tuti j'ansian d'Israel a son andàit a trové 'l re a Ebron, e a l'han fait n'aliansa con chiel ëdnans a Nosgnor e a l'han sacralo rè d'Israel, conform a lòn che a l'avìa dit Dé per boca 'd Samuel. === Conquista 'd Gerusalem === {{verse|chapter=11|verse=4}}David e l’armada antrega d’Israel a son portasse contra 'd Gerusalem, che antlora as ciamava Jebus; ambelelà a-i stasìo ij Gebusé, abitant ëd col pais. {{verse|chapter=11|verse=5}}Ij Gebusé a l'avìo dije a David: “Sì ,ti t'intreras pa!”. Tutun David a l'é fasse padron ëd la fortëssa'd Sion, ch’a l'é vnùita parej esse ciamà: la Sità 'd David. {{verse|chapter=11|verse=6}}David a l'avìa dit a soe trupe: “Ël prim che a fraprà un Gebusé a dventrà ‘l comandant general ëd mie armade. Ël prim a monté a l'è stait Joab, fieul ëd Sëruià, parèj che dun-a a l'é stait nominà general an cap. {{verse|chapter=11|verse=7}}David a l'é anstalasse ant la fortëssa, ch’a l’ha fala soa abitassion. Për lòn a l'é staita peui ciamà "Sità 'd David". {{verse|chapter=11|verse=8}}Chiel a l’ha peui fàit ëslarghé la sità tut dantorn, dal terapé ciamà Milo, fin-a a j'anviron, antramentre che Joab a l'ha restaurà la resta dla sità. {{verse|chapter=11|verse=9}}David andasìa a chërse an podej: Nosgnor dl'univers a l'era con chiel. === Ij tre guerié ij pì vajant ëd David === {{verse|chapter=11|verse=10}}Costi-sìa a j’ero ij cap dij vajant ëd David che a j'ero a sò servissi,e che l'han giutalo con tuta Israel a fé sicur ël regn për proclamelo re, parej tanme Nosgnor a l'avia promëttuje a Israel. {{verse|chapter=11|verse=11}}Costa-sì a l’é la lista dij guerié ‘d David. Iasobeam, ël Cacmonita, cap fj’ufissié ch’a l'han massà tërzent òm con soe lanse ant n’ùnica bataja. {{verse|chapter=11|verse=12}}A seguìa Eleasar, fieul ëd Dodo, dël clan d'Acoca, un dij tre vajant ëd David. {{verse|chapter=11|verse=13}}Chiel a l'era con David a Pasdamim; e ij Filisté a son rassemblasse ambelelà për combate. A-i j'era ansilì un camp pien d'òrdi, e la gent a ‘rculava ‘dnans ai Filisté; {{verse|chapter=11|verse=14}}ma peui j'òm d'Eleasar a son a butasse an mes dla coltivassion, a l’han difendù 'l camp e a l’han butà an derota ij Filisté. Parej che la vitòria che a l'ha conceduje Nosgnor a l'é staita strasordinaria. {{verse|chapter=11|verse=15}}Un bel di, tre dij Tranta vajant, a son calà a trové David da para dël ròch, ant la balma d'Adulam, antramentre che l'esércit Filisté a l'avìa butà camp ant la comba dij Refaita. {{verse|chapter=11|verse=16}}David a stasìa an col arfugi fortificà, e a Betlem a-i j'ëstasìa na guarnigion dij Filisté. {{verse|chapter=11|verse=17}}David, tutun, a l'avìa anvìa d'eva bon-a e a l'ha dit: “Oh, se mach cheicadun am dèissa da beive, ëd che gust i beiverìa l'eva dla sisterna che a-i è a l'intrada 'd Betlem!”. {{verse|chapter=11|verse=18}}Antlora coj tre, passand an mes al campament dij filisté, a son andait a tiré d'eva a la sisterna dl'intrada 'd Betlem e a l'han smonùjla a David. Tutun chiel, a l'ha pa vorsùine beive. A l'ha spatarala tuta për tèra, rendendla na libagion smonùa a Nosgnor. {{verse|chapter=11|verse=19}}antramentre a disìa: “Che Dé am varda ‘d beila! St'eva a l'é'l sangh ëd costi òm che a son andait a rìsigh ëd soa vita: a l'han butà an perìcol la vita për portemla!”. David, donch, a l'ha pa vorsù beivne. Tut sòn a l'é n’esempi dl’imprèise ‘d coj Tre. === Ij tranta guerié pì vajant ëd David === {{verse|chapter=11|verse=20}}Abisai, frel ëd Joab, a l'era cap dij Tranta. Un di, a colp ëd lansa a l'ha massà terzent òm, tutun soa fama as podìa nen paragonesse a cola 'd coj tre. {{verse|chapter=11|verse=21}}A l'é stait considerà ancora 'd pì, an tra'd coj che a l'era a cap, tutun a l'é pa stait a l'autëssa dij mérit dij tre vajant. {{verse|chapter=11|verse=22}}Benaia,da Cabzel, fieul dël gran guerié Joiada, a l'avìa fait vàire prodësse. A l'ha massà doi fieuj d'Ariel, opura doi guerié vajant o ancora doi leon ëd Moab e, ant un di ëd fiòca, a a l'ha massà un leon ch’a l’era tombà drinta ‘d na sisterna l’ora che chiel a-j stasìa dapress. {{verse|chapter=11|verse=23}}A l'é andàit a bate dcò n' Egissian, àut pì 'd doi méter<ref>Lét. “sinch cùbit”.</ref>, che a portava na lansa gròssa parej ëd na subia da tëssior; tutun a l'ha afrontalo con un baròt, a l'ha s-ciancaje 'd man l'asta e a l'ha massalo. {{verse|chapter=11|verse=24}}Coste a son staite j'impreise'd Benaia, fieul ëd Joiada, e chiel a l'é fasse un nòm an tra ij tre vajant. {{verse|chapter=11|verse=25}}Chiel-sì a l'é stait considerà pì che tuit ij Tranta, tutun a lè mai stait a l'autëssa dj' àutri tre. David a l'ha constituilo al comand ëd la vardia real. {{verse|chapter=11|verse=26}}Ij vajant dl'armeja a j'ero: Assael,frel ëd Joab; Elcanan,fieul ëd Dodo, betlemita; {{verse|chapter=11|verse=27}}Samòt, da Aror; Cheles, ël pelonita; {{verse|chapter=11|verse=128}}MIrà,fieul d'Iches da Tecoa; Abieser,d'Anatòt. {{verse|chapter=11|verse=29}}Sibecai, Cussatita; Ilai, dël clan d'Acoach; {{verse|chapter=11|verse=30}}Marai,da Netofà; Cheled fieul ëd Baanà,da Netofà; {{verse|chapter=11|verse=31}}Itai, fieul ëd Ribai, da Guibà 'd Beniamin; Benaià, da Piraton; {{verse|chapter=11|verse=32}}Curai, dal torent ëd Gàas; Abiel, l'Arbatita; {{verse|chapter=11|verse=33}}Asmàvet, da Bacurim; Eliacbà, da Saalbon; {{verse|chapter=11|verse=34}}ij fieuj ëd Hasem, ël Guisonita; Jonatan, fieul ëd Sagué l'Ararita; {{verse|chapter=11|verse=35}}Achiam, fieul ëd Sacar l'Ararita; Elifal fieul d'Ur; {{verse|chapter=11|verse=36}}Chéfer, ël Mecheratita; Achià, ël Pelonita; {{verse|chapter=11|verse=37}}Chesrò, da Carmel; Naarai fieul d'Esbai; {{verse|chapter=11|verse=38}}Joel, frel ëd Natan; Mibcar, fieul d'Agrì; {{verse|chapter=11|verse=39}}Sèlech l'Amonita; Nacrai, da Berot, ëscudié 'd Joab, fieul ëd Seruià; {{verse|chapter=11|verse=40}}Irà, da Jatir; Gareb, da Jatir; {{verse|chapter=11|verse=41}}Uria, l'Hitita; Zabad, fieul d' Aclai; {{verse|chapter=11|verse=42}}Adinà, fieul ëd Sisà, dla tribù 'd Ruben, cap dij Rubenita, ij Tranta òm che a j'ero con chiel. {{verse|chapter=11|verse=43}}Canan,fieul ëd Maacà; Joissafat, ël Mitnita; {{verse|chapter=11|verse=44}}Usià, d'Aistarot; Samà e Jeiel, fieuj ëd Cotam d'Aroer; {{verse|chapter=11|verse=45}}Jediael, fieul ëd Simrì; Jocà, so frel ël Tissita; {{verse|chapter=11|verse=46}}Eliel,ël Macavita; Jeribai e Joissavià, fieuj d'Elnàam; Itmà, ël Moabita; {{verse|chapter=11|verse=47}}Eliel, Obed e Jaassiel, da Sobaià === Nòte === <references /> [[Category:Bibia]] [[Category:Testament Vej]] [[Category:Cronache]] dv5mabcobyeeyi9dmwneksyaan4aki0 0 4965 37898 33965 2026-06-05T08:01:22Z Dragonòt 119 37898 wikitext text/x-wiki {{header|title=[[La_Bibia_piemontèisa|La Bibia piemontèisa]]|author=|section=[[La_Bibia_piemontèisa/Testament Vej/Cronache|Ij lìber dle Crònache]]|previous=[[La Bibia piemontèisa/Testament Vej/Cronache/1Cronache 23|1Crònache 23]]|next=[[La Bibia piemontèisa/Testament Vej/Cronache/1Cronache 25|1 Crònache 25]]|notes=}} {{chapter|24}} {{TOCright}} = 1 Crònache = [[Figura:La Bìbia piemontèisa - 1 Crònache 24.ogg|miniatura|La Bìbia piemontèisa - 1 Crònache 24]] == 24 == === Ij dover dij sacerdòt === {{verse|chapter=24|verse=1}}Vardé-sì coma ij dissendent d’Aron, ij sacerdòt, a j’ero rispartì ant ëd grup për compì ij sò servissi. Ij fieuj d'Aron a j’ero: Nadab, Abicó, Eleasar e Itamar. {{verse|chapter=24|verse=2}}Ma Nadab e Abicò a son mòrt cand sò pare a l’era ancora viv, e sensa lassé ‘d fieuj. Parèj a son Eleasar e Itamar che a l'han otnù funsion sacerdotaj<ref>Cfr. [[La Bibia piemontèisa/Testament Vej/Levìtich/Levìtich 10|Levìtich 10:1-2]].</ref>. {{verse|chapter=24|verse=3}}Con l’agiùt ëd Sadòch, ch’a l’era dissendent ëd Eleasar, e d’Achimelech, ch’a l’era ‘n dissendent d’Itamar, David a l’avìa rispartì ij dissendent an partìe 'd gent ëscond soe vàire mansion. {{verse|chapter=24|verse=4}}Ij dissendent d’Eleasar a son ëstàit rispartì an sëddes grup e coj d’Itamar an eut, dàit ch’a j’ero ‘d pì ij cap ëd famija an tra ij dissendent d’Eleasar. {{verse|chapter=24|verse=5}}Tute le mansion ch’a l’avìo da compì a j’ero assignà për sòrt përchè a-i fusso gnun-e preferense, dàit ch’a j’ero tanti j’ofissiaj qualificà ch’a servìo Dé ant ël santuari sia dai dissendent d’Eleasar che da coj d’Itamar. {{verse|chapter=24|verse=6}}Semaià, fieul ëd Netanel, a servìa da segretari e a l’ha registrà ij nòm e le mansion a la presensa dël rè, dj’ufissiaj, ëd Sadoch, ël sacerdòt, d’Achimelech, fieul d’Ebiatar, e dij cap ëd le famije dij sacerdòt e dij Levita. Ij dissendent d’Eleazar e d’Itamar a son alternasse për fé ‘l sortegg. {{verse|chapter=24|verse=7}}Përparej a son ëstait sortegià: Joarib: prima class; Jedaià: sconda class; {{verse|chapter=24|verse=8}}Carim: tersa class; Seorim: quarta class; {{verse|chapter=24|verse=9}}Malchià: quinta class; Miamin: sesta class; {{verse|chapter=24|verse=10}}Cos: sétima class; Abia: class ch'a fà eut; {{verse|chapter=24|verse=11}}Jeissua: class ch'a fà neuv; Secaniaco: class ch'a fà des; {{verse|chapter=24|verse=12}}Eliaissib: class ch'a fà óndes; Jachim: class ch'a fà dódes; {{verse|chapter=24|verse=13}}Copà: class ch'a fà tërdes; Jeissebab: class ch'a fà quatòrdes; {{verse|chapter=24|verse=14}}Bilgà: class ch'a fà quìndes; Immer: class ch'a fà sëddes; {{verse|chapter=24|verse=15}}Chesir: class ch'a fà disset; Pissés: class ch'a fà disdeut; {{verse|chapter=24|verse=16}}Petachià: class ch'a fà disneuv; Jecheschel: class ch'a fà vint; {{verse|chapter=24|verse=17}}Jachin: class ch'a fà vintun; Gamul: class ch'a fà vintedoi; {{verse|chapter=24|verse=18}}Delaiaco: class ch'a fà vintetre; Maasiaho: class ch'a fà vintequat. {{verse|chapter=24|verse=19}}Costa-sì a l'é andaita esse la distribussion për sòrt conform al servissi che a l'avio da ministré për intré ant ël Templi 'd Nosgnor in ubidiensa ai comand dël Signor, Dé d’Israel. === Ij cap ëd le famije an tra ij Levita === {{verse|chapter=24|verse=20}}Costi-sì a j’ero ij cap ëd le famije ëd sëppa ‘d Levi. Ij dissendent d'Amram, Subael; dij fieuj ëd Subael: Jechedeia. {{verse|chapter=24|verse=21}}Për Recabià, ij sò fieuj: ël cap Jisia. {{verse|chapter=24|verse=22}}Ij fieuj d'Isar: Selòmit; për coj 'd Selòmit, Jacat. {{verse|chapter=24|verse=23}}Për coj d'Ebron, Jerià, 'l prim, Amarià lë scond, Jacasiel, ël ters, e Jecamam, ël quart. {{verse|chapter=24|verse=24}}Ij fieuj d'Usiel, Micà; për coj 'd Micà: Samir. {{verse|chapter=24|verse=25}}Për coj d'Isià, frel ëd Micà: Zacaria. {{verse|chapter=24|verse=26}}Fieuj 'd Merari: Macli e Musí. Ël fieul ëd Jasia: Beno. {{verse|chapter=24|verse=27}}Ij fieuj 'd Merari: da Jasia: Beno, Socam, Zacor e Ibri. {{verse|chapter=24|verse=28}}Da Macli: Eleasar, che a l'avia pa avù 'd fieuj. {{verse|chapter=24|verse=29}}Da Chis: ël fieul ëd Chis: Jeracmel. {{verse|chapter=24|verse=30}}Fieuj ëd Musí: Malì, Eder e Jerimòt. Costi-sì a son ij fieuj dij Levita, conform a le casà dij sò pare. {{verse|chapter=24|verse=31}}Coma ij dissendent d’Aron, lor a j’ero stàit assignà ai sò dover për ël mojen dël sortegg sacrà, sensa consideré ij sò rangh. Ël sortegi a l’é stàit fàit a la presensa dël rè David, ëd Sadoch, d’Achimelech, e dij cap ëd le famije dij sacerdòt e dij Levita. === Nòte === <references /> [[Category:Bibia]] [[Category:Testament Vej]] [[Category:Cronache]] l666bofxc6uiv8nd8zjcc8lusrylmnu 0 5014 37904 33861 2026-06-05T08:04:16Z Dragonòt 119 37904 wikitext text/x-wiki {{header|title=[[La_Bibia_piemontèisa|La Bibia piemontèisa]]|author=|section=[[La_Bibia_piemontèisa/Testament Vej/Re| Lìber dij Rè]]|previous=[[La_Bibia_piemontèisa/Testament Vej/Re/2Re 16|2 Rè 16]]|next=[[La_Bibia_piemontèisa/Testament Vej/Re/2Re 18|2 Rè 18]]|notes=}} {{chapter|17}} {{TOCright}} [[File:La Bìbie piemontèisa - 2 Rè 17.ogg|thumb|La Bìbie piemontèisa - 2 Rè 17]] = 2 Rè = == 17 == === Ël regn d’Osea an Israel === {{verse|chapter=17|verse=1}}Ant l'ann che a fà dódes d'Acas rè 'd Giuda, Osea fieul d'Ela a l'é dventà rè d'Israel an Samaria; chiel a l'ha regnà neuv agn. {{verse|chapter=17|verse=2}}Acas a l'ha fàit lòn ch’a-j dëspias a Nosgnor, ma nen dël tut fin-a a la mira dij rè d’Israel ch’a l’avìo regnà anans ëd chiel. {{verse|chapter=17|verse=3}}Anlora rè Salmaneser d'Assiria a l'ha marcià contra 'd chiel, parèj Osea a l’é stàit forsà a paghè al rè d’Assiria ‘n tribut grev. {{verse|chapter=17|verse=4}}Ma Osea a l’ha chità ‘d paghé ‘l tribut e a l’ha cospirà contra ‘l rè d’Assiria an ciamand a rè So d’Egit ‘d giutelo a liberesse dal podèj dl’Assiria. Cora che ‘l rè dl’Assiria, tutun, a l’é antajass-ne ‘d cost tradiment, a l’ha fàit ciapé Osea e a l’ha falo campé an përzon, carià ‘d caden-e. === Prèisa ‘d Samarìa === {{verse|chapter=17|verse=5}}Peui ël rè d'Assiria a l'ha anvasà tut ël pais e a l'é vnùit a buté assedi a Samaria për tre agn. {{verse|chapter=17|verse=6}}A la fin, ant l'ann ch'a fà neuv dël regn d'Osea, ël rè d'Assiria a l'é fasse padron ëd Samaria e a l'ha deportà la gent d'Israel an Assiria. Chiel a l'ha assignaje tanme residensa le sità dla Media e Cala, arlongh a le rivere 'd Gosan e ant j'anviron ëd Cabor. {{verse|chapter=17|verse=7}}Tut sòn a l'è rivaie adòss përchè la gent d’Israel a l’avìa rendù l’adorassion a d’àutri dio. A l'avìo pëccà contra 'l Signor sò Dé, ch’a l'avìa faje seurte dal pais d'Egit liberandje dal podèj ëd Faraon, rè d'Egit. {{verse|chapter=17|verse=8}}A l’avìo copià le pràtiche dle nassion pagan-e che Nosgnor a l’avìa taparà via dal pais dë 'dnans ëd lor, e ‘dcò acetà lòn che ij rè d’Israel a l’avìo cissaje ‘d fé. {{verse|chapter=17|verse=9}}La gent d’Israel a l’avìa fàit an segret contra Nosgnor ëd ròbe pa nen giuste. A l’avìa butà ‘n pé ‘d santuari pagan daspërtut: dai pais ij pì sperdù fin-a a le sità gròsse cintà da murajon. {{verse|chapter=17|verse=10}}A l’avìo drissà ‘d paloch sacrà dedicà a Asera ant ël cò ‘d minca colin-a e sota minca n’erbo verd<ref>Cfr. [[La Bibia piemontèisa/Testament Vej/Re/1Re 14|1 Rè 14:23]].</ref>. {{verse|chapter=17|verse=11}}A l’avìo brusà d’ancens ambelelà pròpi tanme le nassion che Nosgnor a l’avìa scassà da cola tèra ‘dnans ëd lor. A l’é parèj che la gent d’Israel a l’ha fàit ëd ròbe grame tant da fé fòrt anrabié Nosgnor. {{verse|chapter=17|verse=12}}Vera, a l’han rendù l’adorassion a d’ìdoj, malgré che Nosgnor vàire vire a l’avèissa butaje an sl’avìs ëd nen felo. {{verse|chapter=17|verse=13}}As peul gnanca pì contesse le vire che Nosgnor a l’ha mandà, tant a Israel che a Giuda, ij sò profeta e ij sò vëddent. Lor a l’avìo dije ciàir e net: “Chité ‘d fé lòn ch’a l’é pa giust. Fé ubidiensa ai mè comand e decret - a la Lege antrega che mi i l’hai proclamà ai vòstri antich për ël mojen dij mè sërvent, ij profeta”. {{verse|chapter=17|verse=14}}J’Israelita, contut, a l’han pa vorsù scoté lolì. A son antëstasse tant com' ij sò antich ch’a l’avìo arfudasse ‘d chërde ant ël Signor sò Dé. {{verse|chapter=17|verse=15}}A l’han arpossà ij sò decret e ij termo dël pat che chiel a l’avìa fàit con ij sò antich ëd lor, e a l’han meprisà tùit ij sò avertiment. A l’han rendù l’adorassion a d’idoj sensa valor tant da dventé lor medésim ëd gent sensa valor. A l’han copià l’esempi dle nassion ch’a-j ëstasìo dantorn; a l’han ëdzubidì al comand dël Signor ëd pa nen imiteje. {{verse|chapter=17|verse=16}}A l’han argëttà tùit ij comand ëd Nosgnor, sò Dé, e a l’han fasse për dio dòi bocin ëd metal fondù<ref>Cfr. [[La Bibia piemontèisa/Testament Vej/Rè/1Rè 12|1 Rè 12:28]].</ref>. A l’han drissasse ‘d paloch sacrà an onor ëd Asera e a l’han adorà Baal e le fòrse dël cel. {{verse|chapter=17|verse=17}}A l’han fin-a campà ij sò fieuj e soe fije ant ël feu coma ‘d sacrifissi<ref>Cfr. [[La Bibia piemontèisa/Testament Vej/Deuteronòmi/Deuteronòmi 18|Deuteronòmi 18:10]].</ref>. A l’han consultà d’andvin, praticà la mascarìa e vendusse al mal, provocand l'ira ‘d Nosgnor. {{verse|chapter=17|verse=18}}A l’é parèj che Nosgnor a l’é franch anrabiasse contra d'Israel e a l’é dësbarassas-ne tant ch’a restèisso pa pì an soa presensa. Mach la tribù ‘d Giuda a l’é restà ant ël pais. {{verse|chapter=17|verse=19}}Ëdcò lor, a la fin, a son arfudasse ‘d fé ubidiensa ai comand ëd Nosgnor, sò Dé, përchè a pensavo ‘d fé mej a ‘ndeje ‘dcò lor dapress a le pràtiche grame che Israel a l’avìa daje l’esempi. {{verse|chapter=17|verse=20}}Fà-lo donch maravija che Nosgnor a l’àbia arpossà tùit ij dissendent d’Israel? A l’ha castigaje dasendje ant le man ëd ravaseur, fin-a che a l'ha taparaje via da soa presensa. {{verse|chapter=17|verse=21}}An efet, cora che Israel a l'é stàit rancà via dal regn ëd David, lor a l’han sernù Geroboam, fieul ëd Nebat tanme sò rè. Ma Geroboam a l’ha slontanà Israel da Nosgnor e a l’ha faje comëtte ‘d pecà motobin grev. {{verse|chapter=17|verse=22}} La gent d’Israel a l’é antestasse a ‘ndeje dapress a tut lòn che Geroboam a-j cissava ‘d fé. {{verse|chapter=17|verse=23}}Nosgnor a l'ha slontanaje da soa presensa, pròpi coma che ij sò profeta a l’avìo avertije ch’a sarìa 'ncapità. A la fin Israel a l’é stàit ëscassà ‘d pianta da soa tèra e deportà an Assiria, andova ch’a l’é restà - com i lo vëddoma ancora ‘ncheuj. === Ëd foresté a së stabilisso an Israel === {{verse|chapter=17|verse=24}}Ël rè d'Assiria a l’ha peui fàit trasporté grup ëd gent da Babilònia, Cuta, Ava, Amat e da Sefarvaim anstalàndje ant le sità ‘d Samaria e a l’ha faje pijé ‘l pòst ëd la gent d’Israel. {{verse|chapter=17|verse=25}}Tutun, dàit che costi colonisator, cand ch’a son rivà, a rendìo pa l’adorassion a Nosgnor, ël Signor a l’ha mandaje contra ‘d leon, ch’a l’ha massàne vàire. {{verse|chapter=17|verse=26}}Anlora a l'é rivaje al rè d'Assiria ‘n message ch’a disìa: “Le gent che ti 't l'has deportà e ansedià ant le sità 'd Samaria a conòsso pa la religion dël Dé dël pais, parèj che chiel a l'ha mandaje contra 'd leon për dëstruvje përchè lor a conòsso pa la manera ‘d serve ‘l Dé dël pais”. {{verse|chapter=17|verse=27}}Anlora 'l rè d'Assiria a l'ha comandà: “Mandé cheidun dij sacerdòt che i l'eve deportà da ‘mbelelì. Chiel a dovrà andé a stabilissie e mostré ai resident neuv le costume dël Dé dël pais”. {{verse|chapter=17|verse=28}}Parèj che a l'é rivà un dij sacerdòt che a j'ero stàit deportà da 'n Samaria e a l'é artornà an Betel andova ch’a mostrava ai resident neuv coma fé për rende a Nosgnor l’adorassion ch’a l’é da deje. {{verse|chapter=17|verse=29}}Contut, costi vàire grup ëd foresté a l’han seguità a rende l’adorassion ëdcò ai sò dio. Ant le sità anté ch’a son andàit a vive, lor a butavo le mistà dij sò dio ant ij templi pagan che la gent ëd Samaria a l’avìa anans butà an pé. {{verse|chapter=17|verse=30}}La gent ëd Babilònia a rendìa l’adorassion a le mistà ‘d sò dio Sucòt-Benot; coj da Cut a Nergal e coj da Amat a Asima. {{verse|chapter=17|verse=31}}J’Avita a rendìo l’adorassion ai sò dio Nibcas e Tartach. E la gent ëd Sefarvaim fin-a a brusavo ant ël feu ij sò fieuj coma ‘d sacrifissi a soe divinità Adramelech e Anamelech. {{verse|chapter=17|verse=32}}Costi resident neuv a j’ero anandiasse a rende l’adorassion a Nosgnor, ma a j’ero ‘dcò nominasse da ‘n tra ‘d lor ëd sacerdòt për smonje ‘d sacrifissi ant ij sò leugh sacrà. {{verse|chapter=17|verse=33}}Lor, bele s'a rendìo l’adorassion a Nosgnor, a seguitavo a ‘ndeje dapress ai sò dio conform a le costume dle nassion da ‘nté ch’a vnisìo. {{verse|chapter=17|verse=34}}Sossì a va anans ëdcò ancheuj. Lor a séguito a ‘ndeje dapress a lòn ch’a fasìo anans, al pòst ëd rende përdabon l’adorassion a Nosgnor e fé ubidiensa ai decret, régole, istrussion e comand che chiel a l’avìa daje ai dissendent ëd Giacòb, ch’a l'ha cangiaje ‘l nòm an Israel<ref>Cfr. [[La Bibia piemontèisa/Testament Vej/Génesi/Génesi 32|Génesi 32:28]]; [[La Bibia piemontèisa/Testament Vej/Génesi/Génesi 35|35:10]].</ref>. {{verse|chapter=17|verse=35}}Përchè ‘l Signor a l’avìa fàit un pat con ij dissendent ëd Giacòb e a l’avìa comandaje: “Rende pa l’adorassion a d’àutri dio, nì prostërneve ‘dnans ëd lor, nì smonje ‘d sacrifissi<ref>Cfr. [[La Bibia piemontèisa/Testament Vej/Surtìa/Surtìa 20|Surtìa 20:5]]; [[La Bibia piemontèisa/Testament Vej/Deuteronòmi/Deuteronòmi 5|Deuteronòmi 5:9]].</ref>. {{verse|chapter=17|verse=36}}Ma rende l’adorassion mach a Nosgnor, ch’a l’ha fave seurte dal pais d’Egit con fòrsa granda e brass potent. Prostërneve mach ëdnans ëd chiel, smon-e ‘d sacrifissi mach a chiel<ref>Cfr. [[La Bibia piemontèisa/Testament Vej/Deuteronòmi/Deuteronòmi 6|Deuteronòmi 6:13]].</ref>. {{verse|chapter=17|verse=37}}Pijeve soen ëd fé ubidiensa an tùit ij temp ai decret, istrussion e comand che chiel a l’ha fave buté për ëscrit. I deuve pa adoré d’àutri dio. {{verse|chapter=17|verse=38}}Dësmentieve pa dl'aleansa ch’a l’ha stabilì con vojàutri e adoré pa ‘d divinità forëstere. {{verse|chapter=17|verse=39}}Vojàutri i l’eve da rende l’adorassion mach al Signor vòst Dé. A l’é chiel ch’av libererà da tùit ij vòstri nemis”. {{verse|chapter=17|verse=40}}Mach che lor a l’han pa scotà lolì e a l’han seguità a ‘ndeje dapress a lòn ch’a fasìo anans. {{verse|chapter=17|verse=41}}Parèj, mentre che costi resident neuv a rendìo l’adorassion a Nosgnor, lor a lo fasìo ‘dcò ai sò dio, tant che al di d’ancheuj ij sò dissendent ancora a fan l’istess. == Nòte == <references /> [[Category:Bibia]] [[Category:Testament Vej]] [[Category:Re]] al9tm1y1l24toldsnv52e9pgcrh3dvq 0 5195 37915 29689 2026-06-05T08:08:38Z Dragonòt 119 37915 wikitext text/x-wiki [[La Bibia piemontèisa/Testament Vej/Isaia|Artorn]] ---- = Introdussion = An ebràich ël nòm "Isaìa" a veul dì "Nosgnor a salva". Costa espression a podrìa bin compendié 'l contnù 'd cost liber, ch'a comprend 66 capìtoj e che soa composission a l'é stàita 'n process longh e complicà. Le generassion ch'a son ëvnùe apress nen mach a l'han tramandà 'l mëssage dël profeta del sécol ch'a fà eut, ma a l'han dësvlopalo ant ëd situassion diverse, coma cola dl'esili e dl'artorn an patria ant l'época persian-a. Ël lìber d'Isaìa as peul dividse an tre part diverse, ma a-i son ëd sicur ëd colegament an tra 'd lor. Ël lìber d'Isaìa, l'é a dì, ch'i l'oma ancheuj, a l'é pa l'arzultà 'd na sempia union ëd tre scrit indipendent, ma a pija la fòrma 'd na composission motobin articolà. ==== Prima part: capìtoj 1-39 ==== La prima part d'Isaìa as arferiss a le përson-e ch'a vivìo e ai fàit ch'a son ancapità apopré an tra j'agn 740 al 700 a. C. A l'era 'n perìod ëd tension anternassional pericolosa. L'Egit, potensa granda dël meridion an pien-a decadensa; nopà a nòrd, la potensa dl'Assiria as fasìa sèmper pì mnassosa. J'aveniment pì amportant për comprende ij sagrin dël regn ëd Giuda an cost perìod a j'ero: (1) Anvers ël 734 a. C. antant che Acas a regnava a Gerusalem, ij regn d'Aram (o Siria) e d'Efraim (o Israel) a j'ero aleasse contra 'l regn ëd Giuda për forselo a giontesse a lor contra la mnassa dl'Assiria. A l'é la guèra siro-efraimita. (2) Dël 722-721 a. C. a-i é la fin dël regn d'Israel a nord, dont la capital Samaria a l'é ciapà da l'Assiria e la populassion a n'è deportà. (3) Dël 701 a. C. cand che Esechia a l'é rè d' Giuda, j'Assirian a buto Gerusalem sota assedi e 'nvado la pì part ëd sò regn. Durant tuti coj agn-lì, Isaìa as fà portavos ëd Dé a Gerusalem, ël campion frem ëd la fidelità a chiel, ël nunsi d'un mëssage ch'a va sempre contra-corent, përchè la salvassion ëd Dé a l'é soens an contrast con ij propòsit e j'anvìe dla gent. Costa prima part a l'é formà da vàire archeuite 'd mëssagi, gropà pì conform ai contnù che scond l'órdin cronològich. Ij capitoj 1-12; 28-33 a conten-o 'd mëssagi ch'a riguardo ij regn ëd Giuda e d'Israel-Efraim. Ij capìtoj 13-23 a conten-o mëssagi ch'a riguardo dzortut ëd popolassion ëstrangere: Babilònia, Filistìa, Moab etc. Ij capìtoj 24-27; 34-35, ciamà cheivòta "j'apocalissi d'Isaìa, a nunsio l'arnovament dël mond ant l'avnì. Ij capìtoj 36-39 a son ëd conte (ch'a parësso 'dcò ant ij lìber dij Rè) ch'as arferisso al regn d'Esechia. Isaìa a protesta contra j'antrigh politich dij cap ëd Gerusalem, contra le violassion costante dël drit e dla giustissia social, contra le pràtiche religiose ch'a së stërmo darera dij crasament dij pòver; contra j'aspirassion ëd grandeur e minca n'àutra forma 'd corussion. La mnassa dl'Assiria a rapresenta, scond Isaìa, l'antërvension ëd Dé midem contra l'anfedeltà dël pòpol ëd Dé. Tutun, bele se 'l privo a l'é dzorëstant, ël profeta as opon a la pàu e al dëscorament. An tute le sircostanse Isaìa a anvita a chërde, visadì a conservé la fiusa ant le promësse 'd Dé e a le nòrme 'd vita che chiel a l'ha dàit a sò pòpol. A l'é la fede - parèj a 'nsist Isaìa - ch'a l'ha da trasformesse ant ëd portament concrèt, tant ant la società e la polìtica che ant le relassion an tra le përson-e. '''Sconda part: capìtoj 40-55''' La sconda part a l'é ciamà 'dcò "ël lìber ëd la consolassion d'Israel". A riguarda na situassion ëstòrica diferenta. Ij Babilonèis a l'han pijà 'l pòst dj'Assirian coma la potensa ch'a dòmina tuta la region. A l'han conquistà Gerusalem dël 587 a. C. e a l'han deportane la popolassion. J'esilià as ciamo coma ch'a sia possibil che la ruin-a dla sità santa a sia na vitòria dle divinità 'd Babilònia an sël Dé d'Israel. Da leugn ëd la tera che 'l Signor a l'avìa daje, privà dël Templ anté che lor as ancontravo con Dé, lor a toco 'l fond ëd la disperassion e a chërdo che Dé a l'àbia chitaje. Ël profeta a parla pròpi a costa gent dëscoragià. Dé a dovrerà 'l mojen ëd Ciro, rè dij Persian, për liberé sò pòpol. Cola-lì a sarà na liberassion neuva ch'a farà vnì an ment cola da l'Egit e a përmëtrà al pòpol d'artorné ant la tèra dla promëssa. Dé, pròpi përchè a l'é 'l Creator dël mond antregh, a l'ha 'l podèj ëd nunsié costi aveniment e realiseje, mentre che le divinità dj'àutri pòpoj a l'han gnun podèj e a servo a nen! Costi mëssagi dë speransa a conten-o quatr pcit poèma ch'a presento 'n përsonagi misterios: ël Servent ëd Nosgnor (p. esempi: [[La Bibia piemontèisa/Testament Vej/Isaia/Isaia 42|42:1-4]]; [[La Bibia piemontèisa/Testament Vej/Isaìa/Isaìa 49|49:1-6]]; [[La Bibia piemontèisa/Testament Vej/Isaìa/Isaìa 50|50:4-9]]; [[La Bibia piemontèisa/Testament Vej/Isaìa/Isaìa 52|52:13-53:12]]) anté che 'l Testament Neuv a vëdrà vàire figure dla vita 'd Gesù (cfr. për esempi [[La Bibia piemontèisa/Testament Neuv/At/At 8|At 8:30-35]]). ==== Tersa part: capìtoj 56-66 ==== La tersa part as arferiss al perìod ch'a ven dòp dl'arton da l'esili. An efet, dël 538 Ciro, rè dij Persian, a conquista Babilònia e a j'acòrda ai deportà d'artornésne an pàtria e 'd buté torna 'n pé 'l Templi. J'esilià ch'a l'han sernù la via dl'artorn, l'ora ch'a-i rivo, a treuvo na situassion malpràtica e pien-a 'd sagrin: na sità an ruin-a, un teritòri anté ch'a-i la fan da padron j'abitant ch'a j'ero restaie, un pòpol ëd fidej diminuì scasi a nen, condission ëd vita precàrie, d'angiustisse sossial neuve, n'artorn a pràtiche idolàtriche. An costa situassion ël profeta as presenta coma l'invià da lë Spirit ëd Nosgnor che: ''"a l'ha dame la comission ëd porté la bon-a neuva ai pòver, ëd giuté coj ch'a l'han ël cheur crasà, ëd proclamé la liberassion dij përzoné e ch'a vëdran torna la lus coj ch'a son an caden-e"'' ([[La Bibia piemontèisa/Testament Vej/Isaìa/Isaìa 61|61:1]]). Pì anans ant ël temp Gesù a arconosrà an costa mission dël profeta 'l programa che chiel midem a l'é vnùit a realisé ([[La Bibia piemontèisa/Testament Neuv/Luca/Luca 4|Luca 4:16:21]]). [[Category:Bibia]] [[Category:Testament Vej]] [[Category:Isaia]] 7ubw4f9pkhieqxz47p87kmilsgacnkg 0 5347 37902 37398 2026-06-05T08:03:23Z Dragonòt 119 37902 wikitext text/x-wiki {{Pelerin-2}} {{TOCright}} {{TOCright}} = 11. Ël gigant Sanghinari = Parèj, a son andàit anans an sël camin fin-a tant che a son rivà a la vista dij leon. Ore, Monsù Gran-Cheur a l’era n’òm goregn, e për lòn a l’avìa nen tëmma dij leon. Tutun, cand ch’a son rivà al leugh andoa ch’a j’ero ij leon, ij fiolin ch’a j’ero andàit anans con baldansa, a son artornà e andàit a stërmesse darera ‘d chiel, përchè a l’avìo tëmma dij leon. A lòn, soa guida a l’ha soridù e dit: “Com é-la, car ij mè fiolin, ch’av pias andé anans cand ch’a s'avzin-a gnun perìcol e ch’i vë stërme darera ‘d mi cand ch’a comparisso ij leon?”. Ore, mentre ch’a montavo, monsù Gran-Cheur a l’ha dësfeudrà soa spa con l’intension ëd doverté la stra ai Pelerin, malgré ij leon. Peui a l’é presentasse n’òm da fé spavent che, coma ch’a smijava, a l’avìa pijasse l’ancàrich ëd sosten-e ij leon. Col-lì a l’ha dit a la guida dël Pelerin: “Për che motiv ses-to vnù ambelessi?”. Ore, ‘l nòm ëd col òm a l’era Sanghinari, përchè ch’a l’avìa già massà vàire Pelerin. A l’era dla rassa dij gigant. Gran-Cheur. Anlora la guida dij Pelerin a l’ha dit: “Coste fomne e costi fiolin-sì a son an viage për fé ‘l pelerinagi, e costa-sì a l’é la via ch’a l’han da ciapé: e a la përcoreran, malgré ti e ij leon”. Sanghinari: “Costa-sì a l’é pa soa via ‘d lor e a podran pa andeje dré. I son surtì për feje resistensa e për lòn i sostenrai ij leon”. Ore, disend-la tuta, për motiv ëd la ferosità dij leon e dël portament afros ëd col ch’a-j sostnìa, costa via a l’era stàita ‘d recent bin pòch dovrà, e a l’era scasi tuta quatà d’erba. Cristiana. Alora Cristiana a l’ha dit: “Bele se le Stra Real a sio stàite fin-a adess dzerte e bin che an passà ij viagiator a sio stàit sforsà a passé për ëd vieuj stërmà, a l’avrà pì nen da esse parèj, ora ch’i son surtìa: “Adess i son surtìje mi, mare d’Israel<ref>Giùdes 5:6-7 - “Al temp ëd Samgar, fieul d'Anat, ant ij di dle carovan-e 'd Iael, le stra a j'ero dzerte; ij viagiator a ciapavo ëd vieuj stërmà. Ij guerié a j’ero ràir, a j’ero na rarità an Israel, fin-a ch’i son surtije mi, Débora, fin-a ch’i son surtije mi, mare d’Israel.</ref>”. Sanghinari. Alora a l’ha fàit giurament për ij leon che parèj a sarìa stàit e për lòn a l’ha ordinaje dë slontanesse përchè a l’avrìo pa avù l’autorisassion ëd passé për lì. Ma Gran-Cheur, soa guida, a l’é avzinasse për prim a Sanghinari e a l’ha frapalo csì fòrt con la spa ch’a l’é stàit forsà a artiresse. Sanghinari. Alora col ch’a l’avìa sërcà ‘d sostnì ij leon a l’ha dit: “Penses-to ‘d podèj masseme an mè teren midem?” Gran-Cheur: “Nojàutri i soma an sla Stra Real, e an soa stra ti ‘t l’has piassà ij tò leon; ma coste fomne e coste masnà-sì, cand bin ch’a sio debol, a arzistran malgré ij tò leon”. E con lòn a l’ha frapalo torna con fòrsa tant da felo anginojé. Con cost còlp a l’ha ‘dcò s-ciapà sò elm e con n’àutr a l’ha tajaje ‘n brass. Alora ‘l gigant a l’é butasse a breugé tant fòrt da fé sbaruvé le fomne. Con tut lòn a j’ero contente ‘d vëdd-lo dëstèis për tèra. Ore ij leon a j’ero ancadnà e për lòn a podìo fé nen. Për lòn, cand che ‘l vej Sanghinari, ch’a l’avìa 'ntension ëd sosten-e ij leon, a l’era mòrt, monsù Gran-Cheur a l’ha dit ai Pelerin: “Ore vnì anans. Venme dré, e ij leon av faran gnun mal”. Donch a son andàit anans, ma le fomne a tërmolavo cand ch’a passavo davzin ai leon, e ‘dcò i fiolin a smijavo an sël pont ëd meuire da la pàu, ma a la fin a son gavass-la tuti, sensa ‘d darmagi ulterior. = 12. Bin-ëvnù ant ël palass “Na Blëssa” = Ora a j’ero an vista dl’abitassion dël portié e a son rivaje tòst. A son pressasse, tutun, a ‘ndeje, përchè a l’era pericolos viagé për lì ‘d neuit. Parèj, cand ch’a son rivà al cancel, la guida a l’ha sonà ‘l ciochin; e ‘l portié a l’ha crijà: “Chi é là?”, ma tòst che la guida a l’ha dit: “I son mi”, chiel a l’ha arconossune la vos e a l’é calà giù, përchè la guida a l’era già vnùa lì d’àutre vire coma la guida ‘d Pelerin. Cand ch’a l’é calà, a l’ha dovertà ‘l cancel e, an vëddend la guida giusta dë ‘dnans ëd chiel (përchè a vëddìa pa le fomne, përchè ch’a j’ero darera), a l’ha dije: “E ora, monsù Gran-Cheur, còs fas-to sì a cost’ora dla sèira?. “I l’hai portà sì chèich Pelerin, andoa, për ordin ëd mè Signor, a l’han da logeie. Mi i j’era stàit ambelessì chèich temp fà, e i l’avìa pa nen dovù contrasté ‘l gigant che ‘d sòlit a sostniss ij leon. Mi, contut, apress d’un combatiment longh e tedios contra ‘d chiel, i l’hai butalo an derota e i l’hai portà sì ij Pelerin san e salv. Portié: “Voles-to intré e resté sì fin-a a la matin?”. Gran-Cheur: “Nò. I artornerai da mè Signor costa sèira midema. Cristiana: “Monsù! I sai pa com aceté che voi 'n chite an nòst Pelerinage. I seve stàit csì fedel e pien ëd grinor anvers ëd nojàutri; i l’eve combatù sensa nen risparmiesse për nojàutri; i seve stàit tant grassios ant ël dene d’avis, che i podrai mai dësmentié ‘l favor ch’i l’eve mostrà a nòstr rësguard”. Misericòrdia. Alora Misericòrdia a l’ha dit: “Se mach i podèisso avèj toa companìa fin-a a la fin ëd nòst viage! Com a podrìo ‘d pòvre fomne coma nojàutre arziste ant un camin csì pien ëd sagrin coma sto-sì sensa n’amis o un ch’an dësfenda?”. Giaco. Alora Giaco, ël pì giovo dij fiolin, a l’ha dit: “Për piasì. monsù, lasseve convince a ‘ndé con nojàutri e giutene, përchè ch’i soma pròpi débol e ‘l camin a l’é tant pericolos!”. Gran-Cheur: “Mi i stago sota ‘l comand ëd mè Signor. Se Chiel am darà la comission d’esse vòstra guida fin-a a la fin, iv servirai bin volenté. Vojàutre, contut, i l’eve falì già dal prinsipi, përchè cand che Chiel a l’a ordiname ‘d ven-e fin-a sì con vojàutre, a l’é antlora ch’i l’avrìe dovù ciameme d’andé fin-a a la fin con vojàutre, e Chiel a l’avrìa scotà vòstra arcesta. Tutun, për ël moment i deuv artireme. Parèj, brava Cristiana, Misericòrdia e ij mè fieuj coragios, adiù!”. Alora ‘l portié, monsù Vigilant, a l’ha ciamà a Cristiana ëd sò pais e dij sò parent, e chila a l’ha dit: “I ven-o da la sità ‘d Dëstrussion; i son na vìdoa e mè marì a l’é mòrt; sò nòm a l’era Cristian, ël Pelerin”. “Ma coma? Col-lì a l’era tò marì?”. “Pròpi parèj,” a l’ha rësponduje, “e costi-sì a son ij sò fieuj; e costa-sì,” an mostrand Misericòrdia, “a l’é un-a ‘d mie compaisan-e”. Anlora ‘l portié a l’ha sonà ‘l ciochin, coma ch’a l’era sòlit ëd fé an coste ocasion. A l’é rivaje a la pòrta un-a dle damisele, ch’as ciamava Umiltà. E ‘l portié a l’ha dije: “Va, e dì che sì ‘ndrinta a l’é rivaie Cristiana, la fomna ‘d Cristian e sò fieuj, e ch’a son ëvnùit sì an Pelerinagi”. A l’é donch intrà e a l’ha ‘nformane la gent ch’a-i era là ‘ndrinta. Ma che armor ëd gòj ch’a l’é fass-ie cand che la damisela a l’ha a pen-a lassasse seurte cola paròla da la boca! Parèj a son andàit an pressa dal portié, përchè Cristiana as tnisìa a la pòrta sensa intré. Anlora, un dij pì ‘mportant cha-i era là, a l’ha dije: “Intra, Cristiana: intra, fomna ‘d col brav òm; intra, fomna benedìa; intra con tuti coj ch’a son con ti”. Parèj a l’é intrà e a son andaje dré ij sò fieuj e soa compagna. Cand ch’a son intrà, a son ëstàit ëmnà ant na stansia motobin granda, anté ch’a l’han anvitaje a acomodessie. A son setasse e ‘l cap ëd la meison a l’é stàit ciamà për vëdde e dé ‘l bin-ëvnù a j’òspiti. Cand ch’a l’han capì chi ch’a fusso, a l’han salutaje con un basin, e a l’han dit: “Bin-ëvnù, vojàutri vas ëd la grassia<ref>Roman 9:23 “Chiel a fà parèj për fé bërluse le richësse 'd soa glòria 'd manera 'ncora pì ciàira an sù coj ch'a-j manifesta soa misericòrdia e ch'a j'ero stàit predestinà a la glòria”.</ref> ‘d Nosgnor; bin-ëvnù a noi ch’i soma vòstri amis!”. Ore, dagià ch’a l’era ‘n pò tard, e përchè ij Pelerin a j’ero strach dal viagi, e debilità da la vista dla lòta e ‘d coj leon afros ch’a stasìo là fòra, a l’avìo ora mach anvìa ‘d podèj artiresse ‘l pì tòst për podej prontesse d’andé a deurme. “Nò,” a l’han dije coj dla famija, arpateve ‘n pò con un bocon ëd carn”, përchè ch’a l’avìo prontaje d’agnel con la bon-a sàussa che ‘d sòlit a lo compagna<ref>Surtìa 12:3 - “A venta ch'i dise a tuta la comunità d'Israel: ‘Ant ël di ch'a fa des ëd cost mèis, mincadun ëd vojàutri ch'a ciapa n'agnel, un për famija’”; Gioann 1:29 - “A l'andoman Gioann a l'ha vëddù Gesù ch'a rivava da chiel, e a dis: ‘Vardé-sì l'Agnel ëd Nosgnor ch'a 'rleva 'l pecà dal mond!”.</ref>. Lolì përchè ‘l portié a l’avìa sentù anans ch’a sarìo rivà e a l’avìa dijlo la ‘ndrinta. Parèj, apress na bon-a sin-a e chità l’orassion con un Salm, a l’han avù anvìa d’artiresse. “Ma lassene,” a l’ha dit Cristiana, “s’i podoma ancalesse a ciamejlo, dë sté pròpi ant la stansia ch’a l’era ‘d mè marì cand che chiel a l’é vnùit ambelessì”. Anlora a l’han faje monté pròpi an cola stansia-lì e a son cogiasse tuti. Cand ch’a son ëstàit tuti ant ij sò let, Cristiana e Misericòrdia a son butasse a ciaciaré ‘n pò ‘d ròbe conveniente. Cristiana: “Chi l’avrìa mai pensà che cand che mè marì a l’é partì për sò viage, ëdcò mi i l’avrìa andaje dré”. Misericordia: “E ti ’t l’avrìe gnanca mai pensà ‘d cogete ant sò let e stansia për arposete, propi coma ch’it fase adess” . Cristiana: “Ancora meno i l’avrìa mai pensà ‘d podèj arvëdde sò visagi e d’avèjne na consolassion granda, e peui d’adoré ‘l Signor Rè con chiel. E pura adess i chërdo ch’i lo farai”. Misericòrdia: “Scota, sentes-to nen un son? Cristiana: “Vera, a l’é, coma ch’i chërdo, n’armor ëd mùsica, për la gòj ch’i soma sì”. Misericòrdia: “Fiamengh! Mùsica ‘nt la ca; mùsica ‘nt ël cheur; e mùsica ‘dcò an Cel, për la gòj ch’i soma sì<ref>Luca 15:7 - “Iv diso ch’a-i sarà pì ‘d gòj an cel për un sol pecador ch’a ven-a a pentisse, che për novanteneuv giust ch’a l’han nen da manca ‘d pentiment”.</ref>”. == Nòte == <references /> e7syb7liddttsv9pamwmn4trx217fn3