وکیپیڈیا pnbwiki https://pnb.wikipedia.org/wiki/%D9%BE%DB%81%D9%84%D8%A7_%D8%B5%D9%81%DB%81 MediaWiki 1.47.0-wmf.24 first-letter میڈیا خاص گل بات ورتنوالا ورتن گل بات وکیپیڈیا ویونت گل بات فائل فائل گل بات میڈیا وکی میڈیاوکی گل بات سانچہ سانچہ گل بات ہتھونڈائی ہتھونڈائی گل بات گٹھ گٹھ گل بات TimedText TimedText talk ماڈیول ماڈیول گل بات Event Event talk 0 545 712709 711299 2026-10-21T14:58:51Z Ziv 40019 ([[c:GR|GR]]) [[File:Coat of arms of Burkina Faso (1984-2025).svg]] → [[File:Coat of arms of Burkina Faso (1997–2025).svg]] → The file was renamed on Commons, but the filename in the language versions was not changed ([[c:c:GR]]) 712709 wikitext text/x-wiki <div style="direction:rtl; font-family:tahoma"> {|table id="toc" style="margin:0;background:#ccccff";width:130%" align="left" cellpadding="1" | style="background:#EFDECD" align="center" width="130px" colspan=2 |'''<font size="+1" color=black>برکینا فاسو<font>''' |- | style="background:#FFF8DC" align="center" width="200px" colspan=2 |'''<font size="1" color=black>Burkina Faso<font>''' |- |-style="margin:0;background:#ccccff";width:100%" align="center" cellpadding="2" |- style="background: #FFFFFF; text-align: margin; 0.2em 0.1em 0.1em;" | style="width: 145px;" | [[File:Flag of Burkina Faso.svg|120px|center]] | style="width: 145px;" | [[File:Coat of arms of Burkina Faso (1997–2025).svg|80px]] |- | style="width: 145px;" | <center>چنڈا<center> | style="width: 145px;" | <center>نشان<center> |- style="background: #ffffff; text-align: center;" |- | [[راجگڑھ]]: || [[اوگاڈوگو]] |- | [[تھاں]]: || 274,200 مربع کلومیٹر |- | لوک گنتی: || 15,730,977 |- | [[کرنسی]]: || ؟ |- | [[بولی]]: || [[فرانسیسی]] |- align="center" | colspan="2" style="border-bottom: 2px solid #D3D3D3;" | [[File:Location Burkina Faso AU Africa.svg|250px]] |} '''برکینا فاسو''' جنوں برکینا وی آکھیا جاندا اے, لیندے [[افریقہ]] دا اک زمیں بند دیس اے۔ برکینا فاسو دا تھاں 274,200 مربع کلومیٹر / 105,869 مربع میل اے۔ برکینا فاسو دی لوک گنتی 15,730,977 اے۔ برکینا فاسو دی بولی فرانسیسی اے۔ برکینا فاسو دا [[راجگڑھ]] [[اوگاڈوگو]] اے۔ {{Commons|Category:Burkina Faso|برکینا فاسو|position=left}} {{افریقہ دے دیس}} [[Category:دیس]] [[Category:افریقہ دے دیس]] 4l39abqiuuhqoubc73zaqkd5fwm7n8q 0 65667 712711 653220 2026-10-21T19:27:32Z Rotondus 19601 گٹھ 712711 wikitext text/x-wiki {{Infobox Character | lbl1 = [[Epic poetry|Epic]] | data1 = [[رامائن]] | image = File:The Birth of rama.jpg | caption = کوشلیا دی ککھوں رام دا جم | family = Sukaushal (father) <br /> Amritaprabha (mother) | spouse = [[دشرتھ]] | children = [[رام]] (son)، [[Shanta]] (daughter) }} '''کوشلیا''' [[رامائن]] وچ اک پاتر اے، جو راجا [[دشرتھ]] دی سبھ توں وڈی بیوی اے۔ ایہہ [[رام]] دی ماں اے۔<ref>{{Cite web |title=Valmiki Ramayana – Bala Kanda |url=http://www.valmikiramayan.net/bala/sarga16/bala_16_prose.htm |access-date=2018-02-09 |archive-date=2015-11-13 |archive-url=https://web.archive.org/web/20151113154406/http://www.valmikiramayan.net/bala/sarga16/bala_16_prose.htm |dead-url=yes }}</ref> [[فائل:The Birth of rama.jpg|thumb]] == حوالے == {{حوالے}} {{رامائن}} {{ادھار}} [[گٹھ:راماین دے کردار]] [[گٹھ:رامائن دے پاتر]] kmbz2vegof8f4vk8kcq181u67ybu8zc 0 79981 712738 711612 2026-10-22T03:37:15Z BD2412 13687 ([[c:GR|GR]]) [[c:COM:FR|File renamed]]: [[File:TELUGU GANGA ^ATMAKUR,AP - panoramio.jpg]] → [[File:Telugu Ganga canal in Atmakur, Andhra Pradesh - panoramio.jpg]] obvious typos in title 712738 wikitext text/x-wiki {{پنجابی گنتی}} [[تصویر:Telugu Ganga canal in Atmakur, Andhra Pradesh - panoramio.jpg|thumb|آندھرا پردیش دے آتمکر وچ تیلگو گنگا نہر]] '''تیلگو گنگا پراجیکٹ''' ([[انگریزی]]: '''Telugu Ganga project''') [[آندھرا پردیش]] دے تتکالی وزیر اعلیٰ این۔ ٹی۔ رامراؤ اتے [[تامل ناڈو|تامل ناڈو]] دے وزیر اعلیٰ ایم۔ جی۔ رامچندرن نے 1980 دے دہاکے وچ تاملناڈو دے چینئی شہر نوں پین والا پانی مہیا کرواؤن لئی سانجھی پانی سپلائی سکیم اے۔ اس نوں کرشنا پانی سپلائی پروجیکٹ دے طور تے وی جانیا جاندا اے، کیونکہ پانی دا سروت آدھرا پردیش وچ کرشن ندی اے۔ شریسائیلم بھنڈار توں پانی کڈھیا جاندا اے اتے چینئی دے نیڑے پونڈی پانی بھنڈار اُتے پہنچن توں پہلاں تقریباً 406 کلو میٹر (252 میل) دی دوری' تے انتر-لنکڈ نہراں دی لڑی راہیں چینئی ول موڑ دتا جاندا اے۔ مکھ چوکیاں دے رستے وچ پینا ندی گھاٹی وچ سومسیلا بھنڈار، کندھالیرو بھنڈار، اتھکوٹوٹائی دے نیڑے 'زیرو پوائنٹ' جتھے پانی تاملناڈو دے کھیتر وچ داخل ہندا اے اتے انت وچ پنڈی پانی بھنڈار، جس نوں ستیامورتی ساگر وی کیہا جاندا اے شامل ہن۔ پونڈی توں، ریڈ ہلز، شولاورم اتے چیمبربکم وکھے واقع ہور بھنڈار بھنڈاراں وچ لنک نہراں دی نظام راہیں پانی ونڈیا جاندا اے۔ [[فائل:Telugu Ganga canal in Atmakur, Andhra Pradesh - panoramio.jpg|ربط=[[:pa:ਤਸਵੀਰ:TELUGU GANGA ^ATMAKUR,AP – panoramio]].jpg|thumb|آتمکور، آندھرا پردیش وچ تیلگو گنگا نہر]] '''تیلگو گنگا پروجیکٹ''' [[انگریزی زبان|کا]] '''آغاز''' [[آندھرا پردیش]] دے اس وقت دے وزیر اعلیٰ این آر نے کيتا سی۔ ٹی۔ رام راؤ تے [[تامل ناڈو|تمل ناڈو]] دے وزیر اعلیٰ ایم. جی ہاں. رامچندرن دے پاس 1980 د‏‏ی دہائی وچ تمل ناڈو دے شہر چنويں نو‏‏ں پینے دا پانی فراہ‏م کرنے دے لئی پانی د‏‏ی فراہمی د‏‏ی مشترکہ اسکیم ا‏‏ے۔ اسنو‏ں کرشنا واٹر سپلائی پروجیکٹ دے ناں تو‏ں وی جانیا جاندا اے، کیونجے پانی دا منبع آدھرا پردیش وچ دریائے کرشنا ا‏‏ے۔ پانی سری سیلم دے ذخائر تو‏ں کھِچیا جاندا اے تے چنويں دے نیڑے پنڈی ذخائر تک پہنچنے تو‏ں پہلے تقریباً 406 کلومیٹر (252 میل) دے فاصلے اُتے اک دوسرے تو‏ں جڑی ہوئی نہراں د‏‏ی اک سیریز دے ذریعے چنويں د‏‏ی طرف موڑ دتا جاندا ا‏‏ے۔ اہ‏م چوکیو‏ں وچ پینا ندی د‏‏ی وادی وچ سومسیلا بھنڈار، کاندھالیرو بھنڈار، اتھوکوٹائی دے نیڑے زیرو پوائنٹ شام‏ل نيں جتھو‏ں پانی تمل ناڈو دے علاقے وچ داخل ہُندا اے تے آخر وچ پنڈی جل بھنڈر، جسنو‏ں ستیہ مورتی ساگر وی کہیا جاندا ا‏‏ے۔ پنڈی تو‏ں، پانی نو‏‏ں لنک کینال دے نظام دے ذریعے چیمبر بیکم دے ریڈ ہلز، شولاورم تے ہور آبی ذخائر وچ تقسیم کيتا جاندا ا‏‏ے۔ پراجیکٹ نوں 1977 وچ تاملناڈو اتے کرشنا ندی دے رپیریئن راجاں: آندھرا پردیش، مہاراشٹر اتے کرناٹک دے وچکار اک سمجھوتہ ہون توں بعد پروانگی دتی گئی سی۔ سمجھوتے دے مطابق، تن رپیریئن راجاں وچ ہریک نوں 15 عرب گھن فٹ (420 × 106 ایم3) دی کل سپلائی لئی سالانہ 5 عرب گھن فٹ (140 × 106 ایم 3) پانی دا یوگدان دینا سی۔ سیپیج تے واشپیکرن دے کارن، اس گنتی نوں سن 1983 وچ 12 عرب گھن فٹ (340 × 106 ایم 3) وچ تبدیل کر دتا گیا سی۔<ref>--->{{Cite book|url=http://www.unu.edu/unupress/unupbooks/80a03e/80A03E0h.htm|title=Ecology and the Politics of Survival: Conflicts Over Natural Resources in India|last=Shiva|first=Vandana|publisher=Sage Publications, New Delhi|year=1991|access-date=2007-09-17}} {{Webarchive|url=https://web.archive.org/web/20070903120022/http://unu.edu/unupress/unupbooks/80a03e/80A03E0h.htm |date=2007-09-03 }}</ref> شروع وچ نہر ولوں سپلائی کیتا گیا پانی نراشاجنک سی، جس نال 500 ملیان گھن فٹ (14 × 106 می۔ 3) توں گھٹ سپلائی ہندا سی۔ 2002 وچ، مذہبی آگوُ ستیا سائیں بابا نے نہر نوں بحال کرن اتے لائیننگ دی سکیم دا اعلان کیتا؛ اک نجی کم۔ نہر اتے کئی پانی بھنڈاراں دے وڈا پنر اساری نال، ایہہ پراجیکٹ 2004 وچ پورا ہویا سی، جدوں پونڈی پانی بھنڈار وچ پہلی وار کرشن پانی حاصل ہویا سی۔ 2006 وچ چینئی شہر نوں پانی دی سپلائی 3.7 بلیئن کہicبک فٹ (100 6 106 ایم 3) سی۔ مڑ لائیننگ اتے پنر اساری توں بعد، نہر دے کنڈیلیرو-پونڈی حصے دا نام سائی گنگا رکھ دتا گیا۔<ref>--->{{Cite news|url=https://www.thehindu.com/2004/12/01/stories/2004120113280300.htm|title=Chennai benefits from Sai Baba's initiative|date=1 دسمبر 2004|work=The Hindu|access-date=5 جنوری 2019|accessdate=2019-11-07|archivedate=2015-10-16|archiveurl=https://web.archive.org/web/20151016193830/http://www.thehindu.com/2004/12/01/stories/2004120113280300.htm}}The Hindu: Project Water by Hiramalini Seshadri, 25 جون 2003, [http://www.hinduonnet.com/thehindu/mp/2003/06/25/stories/2003062500110300.htm Available online] {{Webarchive|url=https://web.archive.org/web/20090226015853/http://www.hinduonnet.com/thehindu/mp/2003/06/25/stories/2003062500110300.htm |date=26 فروری 2009 }}{{Cite news|url=https://www.thehindu.com/2004/02/13/stories/2004021301330500.htm|title=Water projects: CM all praise for Satya Sai Trust|date=13 فروری 2004|work=The Hindu|access-date=5 جنوری 2019|accessdate=2019-11-07|archivedate=2015-10-16|archiveurl=https://web.archive.org/web/20151016193829/http://www.thehindu.com/2004/02/13/stories/2004021301330500.htm}}</ref> <ref>{{Cite book|url=http://www.unu.edu/unupress/unupbooks/80a03e/80A03E0h.htm|title=Ecology and the Politics of Survival: Conflicts Over Natural Resources in India|last=Shiva|first=Vandana|publisher=Sage Publications, New Delhi|year=1991|access-date=2007-09-17}} {{Webarchive|url=https://web.archive.org/web/20070903120022/http://unu.edu/unupress/unupbooks/80a03e/80A03E0h.htm |date=2007-09-03 }}</ref> تمل ناڈو تے دریائے کرشنا دے دریائی ریاستاں: آندھرا پردیش، مہاراشٹرا تے کرناٹک دے درمیان اک معاہدہ طے پانے دے بعد اس منصوبے نو‏‏ں 1977 وچ منظور کيتا گیا سی۔ معاہدے دے مطابق، تن دریائی ریاستاں وچو‏ں ہر اک نو‏‏ں 15 بلین کیوبک فٹ (420 × 106 m3) د‏‏ی کل فراہمی وچ سالانہ 5 بلین کیوبک فٹ (140 × 106 m3) پانی فراہ‏م کرنا سی۔ سمندر دے صفحے اُتے بخارات د‏‏ی وجہ تو‏ں، ایہ تعداد 1983 وچ 12 بلین کیوبک فٹ (340 × 106 m3) وچ تبدیل ہو گئی سی۔ <ref>{{حوالہ کتاب|url=http://www.unu.edu/unupress/unupbooks/80a03e/80A03E0h.htm|title=Ecology and the Politics of Survival: Conflicts Over Natural Resources in India|last=Shiva|first=Vandana|publisher=Sage Publications, New Delhi|year=1991|access-date=2007-09-17|archive-date=2007-09-03|archive-url=https://web.archive.org/web/20070903120022/http://unu.edu/unupress/unupbooks/80a03e/80A03E0h.htm|dead-url=yes}}</ref> ابتدائی طور پر، نہر دے ذریعے فراہ‏م کیہ جانے والا پانی مایوس کن سی، جس وچ 500 ملین کیوبک فٹ (14 × 106 m3) تو‏ں وی کم پانی فراہ‏م کیہ جا رہیا سی۔ 2002 وچ ، مذہبی رہنما ستیہ سائی بابا نے نہر د‏‏ی بحالی تے لائننگ دے منصوبےآں دا اعلان کيتا۔ اک ذا‏تی معاملہ۔ نہر تے کئی آبی ذخائر د‏‏ی وڈے پیمانے اُتے تعمیر نو دے نال، ایہ منصوبہ 2004 وچ مکمل ہويا، جدو‏ں پنڈی ریزروائر وچ کرشنا دا پانی پہلی بار موصول ہويا سی۔ چنويں شہر نو‏‏ں 2006 وچ 3.7 بلین کیوبک فٹ (100 6 106 m3) پانی د‏‏ی فراہمی سی۔ دوبارہ لائننگ تے تعمیر نو دے بعد، نہر دے کنڈیلیرو-پنڈی حصے دا ناں بدل ک‏ے سائی گنگا رکھ دتا گیا۔ == جارڈن دا کورسر == پر، اس علاقے نو‏‏ں غیر قانونی تعمیرا‏تی سرگرمیاں تے بھارت دے دریاواں نو‏‏ں جوڑنے دے مجوزہ منصوبے تو‏ں متعلق سرگرمیاں تو‏ں خطرہ لاحق ا‏‏ے۔ <ref>{{حوالہ ویب|url=http://www.indiatogether.org/2006/mar/env-courser.htm|title=Illegal construction threatens Courser|last=Kohli, Kanchi|year=2006|publisher=Civil Society Information Exchange Pvt. Ltd.}}</ref><ref>{{حوالہ کتاب|url=https://archive.org/details/CanalAndTheCourser|title=Construction of Telugu-Ganga Canal in and around two protected areas in Cuddapah District, Andhra Pradesh, India. Immediate threat to the world population of the critically endangered Jerdon’s Courser ''Rhinoptilus bitorquatus''. Survey Report.|last=Jeganathan, P.|last2=Rahmani, A.R.|last3=Green, R.E.|publisher=Bombay Natural History Society, Mumbai, India.|year=2005|last-author-amp=yes}}</ref> حالانکہ اس کھیتر نوں بھارت دیاں ندیاں نوں جوڑن دی تجویزشدا پراجیکٹ نال متعلق گیرکانونی اساری کارجاں اتے سرگرمیاں ولوں دھمکی دتی جا رہی اے۔<ref>--->{{Cite web|url=http://www.indiatogether.org/2006/mar/env-courser.htm|title=Illegal construction threatens Courser|last=Kohli, Kanchi|year=2006|publisher=Civil Society Information Exchange Pvt. Ltd.}}{{Cite book|url=https://archive.org/details/CanalAndTheCourser|title=Construction of Telugu-Ganga Canal in and around two protected areas in Cuddapah District, Andhra Pradesh, India. Immediate threat to the world population of the critically endangered Jerdon’s Courser ''Rhinoptilus bitorquatus''۔ Survey Report.|last=Jeganathan, P.|last2=Rahmani, A.R.|last3=Green, R.E.|publisher=Bombay Natural History Society, Mumbai, India.|year=2005|last-author-amp=yes}}</ref> == نوٹ == # "کرشن پانی"۔ ہندو۔ 2004-05-06 نوں اصل توں آرکائیو کیتا گیا۔ 2007-09-17 حاصل کیتا گیا۔ # "کرشن واٹر پراجیکٹ میل پتھر تے اے"۔ چینئی، بھارت: ہندو۔ 2007-01-20. 2007-09-17 حاصل کیتا گیا۔ # نکو، بالا راجو (اگست 2004) پانی حق، اپواد اتے اجتمائی کاروائی: تیلگو گنگا پروجیکٹ دا کیس، بھارت 2013-08-07 نوں حاصل کیتا گیا۔ # "بھارت وچ دریاواں دا آپس وچ جوڑن"۔ سرکار بھارت دا۔ 2003-08-11. 2007-09-17 نوں حاصل کیتا گیا۔ == حوالے == {{حوالے}} [[گٹھ:بھارت]] 1an3ibp606c7fxdyr1kahu851efx1dx 0 91494 712710 711298 2026-10-21T15:00:23Z Ziv 40019 ([[c:GR|GR]]) [[File:Coat of arms of Burkina Faso (1984-2025).svg]] → [[File:Coat of arms of Burkina Faso (1997–2025).svg]] → The file was renamed on Commons, but the filename in the language versions was not changed ([[c:c:GR]]) 712710 wikitext text/x-wiki '''مورتاں قومی نشانات بلحاظ ملک''' (Gallery of country coats of arms) [[لسٹ خود مختار ریاستاں|لسٹ ملکاں]] وچو‏ں ہر اک دا [[قومی نشان]] ا‏‏ے۔ == A == <gallery> File:Coat of arms of Abkhazia.svg|<center>[[ابخازيا]] <br /> (Abkhazia) File:Albania state emblem.svg|<center> [[البانیا]] <br /> (Albania) File:Emblem of Algeria.svg|<center> [[الجزائر]] <br /> (Algeria) File:Coat of arms of Andorra.svg|<center>[[انڈورا]] <br /> (Andorra) File:Coat of arms of Angola.svg|<center> [[انگولہ]] <br /> (Angola) File:Coat of arms of Antigua and Barbuda.svg|<center> [[اینٹیگوا و باربوڈا]] <br /> (Antigua and Barbuda) File:Coat of arms of Argentina.svg|<center>[[ارجنٹائن]] <br /> (Argentina) File:Coat of arms of Armenia.svg|<center> [[آرمینیا]] <br /> (Armenia) File:Coat of arms of the Commonwealth of Australia.svg|<center>[[آسٹریلیا]] <br /> (Australia) File:Austria Bundesadler.svg|<center>[[آسٹریا]] <br /> (Austria) File:Coat of arms of Azerbaijan.svg|<center> [[آذربائیجان]] <br /> (Azerbaijan) </gallery> {{compactTOC8|side=yes|top=yes|num=yes}} == B == <gallery> File:Coat of arms of the Bahamas.svg|<center> [[بہاماس]] <br /> (Bahamas) File:Coat of arms of Bahrain.svg|<center> [[بحرین]] <br /> (Bahrain) File:Coat of arms of Bangladesh.svg|<center> [[بنگلہ دیش]] <br /> (Bangladesh) File:Coat of arms of Barbados (2).svg|<center> [[بارباڈوس]] <br /> (Barbados) File:Coat of arms of Belarus.svg|<center> [[بیلاروس]] <br /> (Belarus) File:Great Coat of Arms of Belgium.svg|<center> [[بلجئیم]] <br /> (Belgium) File:Coat of arms of Belize.svg|<center> [[بیلیز]] <br /> (Belize) File:Coat of arms of Benin.svg|<center> [[بینن]] <br /> (Benin) File:Bhutan emblem.svg|<center> [[بھوٹان]] <br /> (Bhutan) File:Coat of arms of Bolivia.svg|<center> [[بولیویا]] <br /> (Bolivia) File:Coat of arms of Bosnia and Herzegovina.svg|<center> [[بوسنیا تے ہرزیگووینا]] <br /> (Bosnia and Herzegovina) File:Arms of Botswana.svg|<center> [[بوٹسوانا]] <br /> (Botswana) File:Coat of arms of Brazil.svg|<center> [[برازیل]] <br /> (Brazil) File:National Seal of Brazil (color).svg|<center> [[برازیل]] <br /> (Brazil) File:Coat of arms of Brunei.svg|<center> [[برونائی دارالسلام]] <br /> (Brunei) File:Coat of arms of Bulgaria.svg|<center> [[بلغاریہ]] <br /> (Bulgaria) File:Coat of arms of Burkina Faso (1997–2025).svg|<center> [[برکینا فاسو]] <br /> (Burkina Faso) File:Variant of the State seal of Myanmar (2011-2025).svg|<center> [[میانمار]] <br /> (Myanmar) File:Coat of arms of Burundi.svg|<center> [[برونڈی]] <br /> (Burundi) </gallery> {{compactTOC8|side=yes|top=yes|num=yes}} == C == <gallery> File:Royal Arms of Cambodia.svg|<center> [[کمبوڈیا]] <br /> (Cambodia) File:Cameroon COA.svg|<center> [[کیمرون]] <br /> (Cameroon) <!-- Do NOT add Canada; violates WP:NFG --> File:Coat of arms of Cape Verde.svg|<center> [[کیپ ورڈی]] <br /> (Cape Verde) File:Coat of arms of the Central African Republic.svg|<center> [[وسطی افریقی جمہوریہ]] <br /> (Central African Republic) File:Coat of arms of Chad.svg|<center> [[چاڈ]] <br /> (Chad) File:Coat of arms of Chile.svg|<center> [[چلی]] <br /> (Chile) File:National Emblem of the People's Republic of China.svg|<center> [[چین]] <br /> (People's Republic of China) File:Republic of China National Emblem.svg|<center> [[تائیوان]] <br /> (Republic of China) File:Coat of arms of Colombia.svg|<center> [[کولمبیا]] <br /> (Colombia) File:Coat of arms of Comoros.svg|<center> [[اتحاد القمری]] <br /> (Comoros) File:Coat of arms of the Democratic Republic of the Congo.svg|<center> [[جمہوری جمہوریہ کانگو]] <br /> (Democratic Republic of the Congo) File:Coat of arms of Costa Rica.svg|<center> [[کوسٹاریکا]] <br /> (Costa Rica) File:Coat of Arms of Côte d'Ivoire.svg|<center> [[آئیوری کوسٹ]] <br /> (Côte d'Ivoire) File:Coat of arms of Croatia.svg|<center> [[کرویئشا]] <br /> (Croatia) File:Coat of Arms of Cuba.svg|<center> [[کیوبا]] <br /> (Cuba) |<center> [[قبرص]] <br /> (Cyprus) File:Coat of arms of the Czech Republic.svg|<center> [[چیک جمہوریہ]] <br /> (Czech Republic) File:Small coat of arms of the Czech Republic.svg|<center> [[چیک جمہوریہ]] <br /> (Czech Republic) (اصغر نشان) </gallery> {{compactTOC8|side=yes|top=yes|num=yes}} == D == <gallery> File:National coat of arms of Denmark.svg|<center> [[ڈنمارک]] <br /> (Denmark) File:Coat of arms of Djibouti.svg|<center> [[جبوندی]] <br /> (Djibouti) File:Coat of arms of the Dominican Republic.svg|<center>[[جمہوریہ ڈومینیکن]] <br /> (Dominican Republic) </gallery> {{compactTOC8|side=yes|top=yes|num=yes}} == E == <gallery> File:Coat of arms of East Timor.svg|<center> [[مشرقی تیمور]] <br /> (East Timor) File:Coat of arms of Ecuador.svg|<center>[[ایکواڈور]] <br /> (Ecuador) File:Coat of arms of Egypt (Official).svg|<center> [[مصر]] <br /> (Egypt) File:Coat of arms of El Salvador.svg|<center> [[ایل سیلواڈور]] <br /> (El Salvador) File:Coat of arms of Equatorial Guinea.svg|<center> [[استوائی گنی]] <br /> (Equatorial Guinea) File:Coat of arms of Eritrea (or-argent-azur).svg|<center> [[اریتریا]] <br /> (Eritrea) File:Coat of arms of Estonia.svg|<center> [[استونیا]] <br /> (Estonia) File:Coat of arms of Ethiopia.svg|<center> [[ایتھوپیا]] <br /> (Ethiopia) </gallery> {{compactTOC8|side=yes|top=yes|num=yes}} == F == <gallery> File:Coat of arms of Fiji.svg|<center> [[فجی]] <br /> (Fiji)</center> File:Coat of arms of Finland.svg|<center> [[فن لینڈ]] <br /> (Finland) File:Armoiries république française.svg|<center> [[فرانس]] <br /> (France) File:Grand sceau de la République Française image001.gif|<center> [[فرانس]] (عظیم نشان) <br /> (France) </gallery> {{compactTOC8|side=yes|top=yes|num=yes}} == G == <gallery> File:Coat of arms of Gabon.svg|<center> [[گیبون]] <br /> (Gabon) <!-- Do NOT add Ghana; violates WP:NFG and WP:NFLISTS --> File:Greater coat of arms of Georgia.svg|<center> [[جارجیا]] <br /> (Georgia) File:Coat of Arms of Germany.svg|<center> [[جرمنی]] <br /> (Germany) File:Coat of arms of Greece.svg|<center> [[یونان]] <br /> (Greece) File:Coat of arms of Guatemala.svg|<center> [[گواتیمالا]] <br /> (Guatemala) File:Coat of arms of Guinea.svg|<center> [[جمہوریہ گنی]] <br /> (Guinea) File:Coat of arms of Guinea-Bissau.svg|<center> [[گنی بساؤ]] <br /> (Guinea-Bissau) File:Coat of Arms of Guyana.svg|<center> [[گیانا]] <br /> (Guyana) </gallery> {{compactTOC8|side=yes|top=yes|num=yes}} == H == <gallery> File:Coat of arms of Haiti.svg|<center> [[ہیٹی]] <br /> (Haiti) File:Coat of arms of Honduras.svg|<center> [[ہونڈوراس]] <br /> (Honduras) File:Coat of Arms of Hungary.svg|<center> [[ہنگری]] <br /> (Hungary) </gallery> {{compactTOC8|side=yes|top=yes|num=yes}} == I == <gallery> File:Coat of arms of Iceland.svg|<center> [[آئس لینڈ]] <br /> (Iceland) File:Emblem of India.svg|<center> [[بھارت]] <br /> (India) File:Coat of Arms of Indonesia Garuda Pancasila.svg|<center> [[انڈونیشیا]] <br /> (Indonesia) File:Coat of arms of Iran.svg|<center> [[ایران]] <br /> (Iran) File:Coat of arms of Iraq.svg|<center> [[عراق]] <br /> (Iraq) File:Coat of arms of Ireland.svg| [[جمہوریہ آئرلینڈ]]<br /> (Republic of Ireland) File:Coat of arms of Israel.svg|<center> [[اسرائیل]] <br /> (Israel) File:Italy-Emblem.svg|<center> [[اطالیہ]] <br /> (Italy) </gallery> {{compactTOC8|side=yes|top=yes|num=yes}} == J == <gallery> File:Coat of Arms of Jamaica.svg|<center> [[جمیکا]] <br /> (Jamaica) File:Imperial Seal of Japan.svg|<center> [[جاپان]] <br /> (Japan) File:Coat of Arms of Jordan.svg|<center> [[اردن]] <br /> (Jordan) </gallery> {{compactTOC8|side=yes|top=yes|num=yes}} == K == <gallery> File:Coat of arms of Kazakhstan.svg|<center> [[قازقستان]] <br /> (Kazakhstan) File:Alternate Coat of arms of Kenya.svg|<center> [[کینیا]] <br /> (Kenya) File:Coat of arms of Kiribati.svg|<center> [[کیریباندی]] <br /> (Kiribati) File:Coat of Arms of North Korea.svg|<center> [[شمالی کوریا]] <br /> (North Korea) File:Coat of arms of South Korea.svg|<center> [[جنوبی کوریا]] <br /> (South Korea) File:Coat of arms of Kosovo.svg|<center> [[کوسووہ]] <br /> (Kosovo) File:Coat of arms of Kuwait.svg|<center> [[کویت]] <br /> (Kuwait) File:National emblem of Kyrgyzstan.svg|<center> [[کرغیزستان]] <br /> (Kyrgyzstan) </gallery> {{compactTOC8|side=yes|top=yes|num=yes}} == L == <gallery> File:Coat of arms of Laos.svg|<center> [[لاؤس]] <br /> (Laos) File:Coat of Arms of Latvia.svg|<center> [[لٹویا]] <br /> (Latvia) File:Coat of Arms of Lebanon.svg|<center> [[لبنان]] <br /> (Lebanon) File:Coat of arms of Lesotho.svg|<center> [[لیسوتھو]] <br /> (Lesotho) File:Coat of arms of Liberia.svg|<center> [[لائبیریا]] <br /> (Liberia) File:Seal of the National Transitional Council (Libya).svg|<center> [[لیبیا]] <br /> (Libya) File:Staatswappen-Liechtensteins.svg|<center> [[لیختینستائن]] <br /> (Liechtenstein) File:Lesser Coat of arms of Liechtenstein.svg|<center> [[لیختینستائن]] (اصغر نشان) <br /> (Liechtenstein) File:Coat of Arms of Lithuania.svg|<center>[[لتھووینیا]] <br /> (Lithuania) |<center> [[لکسمبرگ]] <br /> (Luxembourg) |<center> [[لکسمبرگ]] (اصغر نشان) <br /> (Luxembourg) </gallery> {{compactTOC8|side=yes|top=yes|num=yes}} == M == <gallery> |<center> File:Coat of arms of the Republic of Macedonia.svg| [[مقدونیہ]] <br /> (Republic of Macedonia) File:Coat of arms of Madagascar.svg|<center> [[مڈغاسکر]] <br /> (Madagascar) <!-- Do NOT add Malaysis; violates WP:NFG --> File:Coat of Arms of Maldives.svg| [[مالدیپ]] <br /> (Maldives) File:Coat of arms of Mali.svg| [[مالی]] <br /> (Mali) File:Coat of arms of Malta.svg|<center> [[مالٹا]] <br /> (Malta) File:Seal of Mauritania.svg|<center> [[موریتانیہ]] <br /> (Mauritania) File:Coat of arms of Mauritius.svg|<center> [[موریشس]] <br /> (Mauritius) File:Coat of arms of Mexico.svg|<center> [[میکسیکو]] <br /> (Mexico) File:Seal of the Federated States of Micronesia.svg|<center> [[مائکرونیشیا]] <br /> (Federated States of Micronesia) File:Coat of arms of Moldova.svg|<center> [[مالدووا]] <br /> (Moldova) File:Coat of Arms of Monaco.svg|<center> [[موناکو]] <br /> (Monaco) File:Coat of Arms of Mongolia.svg|<center> [[منگولیا]] <br /> (Mongolia) File:Coat of arms of Montenegro.svg|<center> [[مونٹینیگرو]] <br /> (Montenegro) File:Coat of arms of Morocco.svg|<center> [[مراکش]] <br /> (Morocco) File:Emblem of Mozambique.svg|<center> [[موزمبیق]] <br /> (Mozambique) </gallery> {{compactTOC8|side=yes|top=yes|num=yes}} == N == <gallery> File:Coat of arms of Nagorno-Karabakh.svg|<center> [[نگورنو کاراباخ]] <br /> (Nagorno-Karabakh Republic) File:Coat of Arms of Namibia.svg|<center> [[نمیبیا]] <br /> (Namibia) File:Coat of arms of Nepal.svg|<center> [[نیپال]] <br /> (Nepal) File:Royal Coat of Arms of the Netherlands.svg|<center> [[نیدرلینڈز]] <br /> (Netherlands) File:Coat of arms of New Zealand.svg|<center> [[نیوزی لینڈ]] <br /> (New Zealand) File:Coat of arms of Nicaragua.svg|<center> [[نکاراگوا]] <br /> (Nicaragua) File:Coat of arms of Niger.svg|<center> [[نائجر]] <br /> (Niger) File:Coat of arms of the Turkish Republic of Northern Cyprus.svg|<center> [[ترک جمہوریہ شمالی قبرص]] <br /> (Northern Cyprus) File:Coat of Arms of Norway.svg|<center> [[ناروے]] <br /> (Norway) </gallery> {{compactTOC8|side=yes|top=yes|num=yes}} == O == <gallery> File:Coat of arms of Oman.svg|<center> [[سلطنت عمان]] <br /> (Oman) </gallery> {{compactTOC8|side=yes|top=yes|num=yes}} == P == <gallery> File:Coat of arms of Pakistan.svg|<center> [[پاکستان]] <br /> (Pakistan) File:Coat of Arms of Panama.svg|<center> [[پاناما]] <br /> (Panama) File:Coat of arms of Paraguay.svg|<center> [[پیراگوئے]] (سیدھا رخ) <br /> (Paraguay) File:Coat of arms of Paraguay (reverse).svg|<center> [[پیراگوئے]] (خلفی رخ) <br /> (Paraguay) File:Escudo nacional del Perú.svg|<center> [[پیرو]] (قرمی) <br /> (Peru) File:Escudo de armas del Perú.svg|<center> [[پیرو]] (اصغر قومی) <br /> (Peru) File:Coat of Arms of the Philippines.svg|<center> [[فلپائن]] <br /> (Philippines) File:Coat of arms of Poland-official.svg|<center> [[پولینڈ]] <br /> (Poland) File:Coat of arms of Portugal.svg|<center> [[پرتگال]] <br /> (Portugal) File:Coat of arms of Portugal (Lesser).svg|<center> [[پرتگال]] (اصغر قومی) <br /> (Portugal) </gallery> {{compactTOC8|side=yes|top=yes|num=yes}} == Q == <gallery> File:Emblem of Qatar (1976–2022).svg|<center> [[قطر]] <br /> (Qatar) </gallery> {{compactTOC8|side=yes|top=yes|num=yes}} == R == <gallery> File:Coat of arms of Romania.svg|<center> [[رومانیہ]] <br /> (Romania) File:Coat of Arms of the Russian Federation.svg|<center> [[روس]] <br /> (Russia) File:Coat of arms of Rwanda.svg|<center> [[روانڈا]] <br /> (Rwanda) </gallery> {{compactTOC8|side=yes|top=yes|num=yes}} == S == <gallery> File:Coat of arms of Saint Vincent and the Grenadines.svg|<center> [[سینٹ وینسینٹ و گریناڈائنز]] <br /> (Saint Vincent and the Grenadines) File:Coat of arms of San Marino.svg|<center> [[سان مارینو]] <br /> (San Marino) File:Coat of arms of São Tomé and Príncipe.svg|<center> [[ساؤ ٹومے و پرنسپے]] <br /> (São Tomé and Príncipe) File:Coat of arms of Saudi Arabia.svg|<center> [[سعودی عرب]] <br /> (Saudi Arabia) File:Coat of arms of Senegal.svg|<center> [[سینیگال]] <br /> (Senegal) File:Coat of arms of Serbia.svg|<center> [[سربیا]] <br /> (Serbia) File:Coat of arms of Serbia small.svg|<center> [[سربیا]] (اصغر نشان) <br /> (Serbia) File:Coat of Arms of the Republic of Seychelles.svg|<center> [[سیچیلیس]] <br /> (Seychelles) File:Coat of arms of Sierra Leone.svg|<center> [[سیرالیون]] <br /> (Sierra Leone) <!-- Do NOT add Singapore; violates WP:NFG --> File:Coat of Arms of Slovakia.svg|<center> [[سلوواکیہ]] <br /> (Slovakia) File:Coat of Arms of Slovenia.svg|<center> [[سلووینیا]] <br /> (Slovenia) File:Coat of arms of Somalia.svg|<center> [[صومالیہ]] <br /> (Somalia) File:Emblem of Somaliland.svg|<center> [[صومالی لینڈ]] <br /> (Somaliland) |<center> [[جنوبی افریقا]] <br /> (South Africa) File:Coat of Arms of South Sudan.svg|<center> [[جنوبی سوڈان]] <br /> (South Sudan) File:Escudo de España (colores THV).svg|<center> [[ہسپانیہ]] <br /> (Spain) File:Coat of arms of Sri Lanka.svg|<center> [[سری لنکا]] <br /> (Sri Lanka) File:Emblem of Sudan.svg|<center> [[سوڈان]] <br /> (Sudan) File:Coat of arms of Swaziland.svg|<center> [[سوازی لینڈ]] <br /> (Swaziland) File:Stora riksvapnet - Riksarkivet Sverige.png|<center> [[سویڈن]] <br /> (Sweden) File:Lilla riksvapnet - Riksarkivet Sverige.png|<center> [[سویڈن]] <br /> (Sweden) File:Coat of Arms of Switzerland.svg|<center> [[سویٹزرلینڈ]] <br /> (Switzerland) File:Emblem of Syria (1980–2024).svg|<center> [[شام]] <br /> (Syria) </gallery> {{compactTOC8|side=yes|top=yes|num=yes}} == T == <gallery> File:Coat of arms of Tajikistan.svg|<center> [[تاجکستان]] <br /> (Tajikistan) File:Coat of arms of Tanzania.svg|<center> [[تنزانیہ]] <br /> (Tanzania) File:Garuda Emblem of Thailand.svg|<center> [[تھائی لینڈ]] <br /> (Thailand) File:Coat of arms of Togo.svg|<center> [[ٹوگو]] <br /> (Togo) File:Coat of arms of Tonga.svg|<center> [[ٹونگا]] <br /> (Tonga) File:Transnistria-coa.svg|<center> [[ٹرینسنیسٹریا]] <br /> (Transnistria) File:Coat of Arms of Trinidad and Tobago.svg|<center> [[ٹرینیڈاڈ تے ٹوباگو]] <br /> (Trinidad and Tobago) File:Coat of arms of Tunisia.svg|<center> [[تونس]] <br /> (Tunisia) File:Emblem of Turkey.svg|<center> [[ترکی]] <br /> (Turkey) File:Coat of Arms of Turkmenistan.svg|<center> [[ترکمانستان]] <br /> (Turkmenistan) File:Coat of arms of Tuvalu.svg|<center> [[تووالو]] <br /> (Tuvalu) </gallery> {{compactTOC8|side=yes|top=yes|num=yes}} == U == <gallery> File:Lesser Coat of Arms of Ukraine.svg|<center> [[یوکرین]] <br /> (Ukraine) File:Coat of arms of the United Arab Emirates.svg|<center> [[متحدہ عرب امارات]] <br /> (United Arab Emirates) Image:Royal Coat of Arms of the United Kingdom.svg| [[برطانیہ]] <br /> (شمالی آئر لینڈ، انگلینڈ، ویلز وچ مستعمل) <br /> (United Kingdom) Image:Coat of arms of the United Kingdom in Scotland.svg| [[برطانیہ]] <br /> (سکاٹ لینڈ وچ مستعمل) <br /> (United Kingdom) File:US-GreatSeal-Obverse.svg|<center> [[ریاستہائے متحدہ امریکا]] (سیدھا رخ) <br /> (United States) File:US Great Seal Reverse.svg|<center> [[ریاستہائے متحدہ امریکا]] (خلفی رخ) <br /> (United States) File:Coat of arms of Uruguay.svg|<center> [[یوراگوئے]] <br /> (Uruguay) File:Coat of Arms of Uzbekistan.svg|<center> [[ازبکستان]] <br /> (Uzbekistan) </gallery> {{compactTOC8|side=yes|top=yes|num=yes}} == V == <gallery> File:Coat of Arms of Vanuatu.svg|<center> [[وانواتو]] <br /> (Vanuatu) File:Vatican City CoA.svg|<center> [[ویٹیکن سٹی]] <br /> (Vatican City) File:Coat of arms of Venezuela.svg|<center> [[وینیزویلا]] <br /> (Venezuela) File:Coat of arms of Vietnam.svg|<center> [[ویتنام]] <br /> (Vietnam) </gallery> {{compactTOC8|side=yes|top=yes|num=yes}} == Y == <gallery> File:Emblem of Yemen.svg|<center> [[یمن]] <br /> (Yemen) </gallery> {{compactTOC8|side=yes|top=yes|num=yes}} == Z == <gallery> File:Coat of Arms of Zambia.svg|<center> [[زیمبیا]] <br /> (Zambia) File:Coat of Arms of Zimbabwe.svg|<center> [[زمبابوے]] <br /> (Zimbabwe) </gallery> {{فہارست بلحاظ ملک}} {{قومی پرچم}} [[گٹھ:قومی نشان]] [[گٹھ:لسٹ قومی علامات]] rc1zeg3ezmdw44xudsiff13xle4h1xd 0 108231 712707 689529 2026-10-21T13:57:24Z Ziv 40019 ([[c:GR|GR]]) [[File:Shkup1912.jpg]] → [[File:Skopje train station after Albanian rebellion, August 1912.jpg]] [[c:COM:FR#FR2|Criterion 2]] · More precise and not just a meaningless name 712707 wikitext text/x-wiki {{Infobox country|native_name=Shqipëria e Pavarur|year_leader3=|title_representative=<!-- Default: "Governor" -->|year_representative4=|year_representative3=|year_representative2=|year_representative1=<!-- Years served -->|representative4=|representative3=|representative2=|representative1=<!-- Name of representative of head of state (e.g. colonial governor) -->|title_leader=[[Heads of State of Albania|Head of State]]|year_leader4=|year_leader2=1914|deputy2=[[Fejzi Alizoti]]|year_leader1=1912–14|leader4=|leader3=|leader2=[[Fejzi Alizoti]]|leader1=[[Ismail Qemali]]<ref>{{harvnb|Elsie|2010|p=367|ps=: "PRESIDENT: Ismail Qemal Bey Vlora, who declared Albanian independence in 1912, was the first acting head of state and therefore might be regarded as the country's first president."}}</ref>|currency=franc of the [[Latin Monetary Union]] <!-- Titles and names of the first and last leaders and their deputies -->|religion=Islam, Christianity|common_languages=[[Albanian language|Albanian]]|national_anthem=''[[Himni i Flamurit]]''<br /><small>"Hymn to the Flag"</small>[[File:Hymni i Flamurit instrumental.ogg|centre]]|national_motto=|capital_exile=<!-- If status="Exile" -->|deputy1=[[Ismail Qemali]]|deputy3=|image_map2_caption=|stat_year2=|stat_pop5=|stat_area5=|stat_year5=|stat_pop4=|stat_area4=|stat_year4=|stat_pop3=|stat_area3=|stat_year3=|stat_pop2=|stat_area2=|stat_pop1=<!-- population (w/o commas or spaces), population density is calculated if area is also given -->|deputy4=|stat_area1=<!-- area in square kílometres (w/o commas or spaces), area in square miles is calculated -->|stat_year1=<!-- year of the statistic, specify either area, population or both -->|type_house2=<!-- Area and population of a given year -->|house2=|type_house1=Upper house|house1=Senate of Albania|legislature=Assembly of Vlorë|title_deputy=[[Prime Minister of Albania|Prime Minister]] <!-- Legislature -->|year_deputy4=|year_deputy3=|year_deputy2=1914|year_deputy1=1912–14|capital=[[Vlora]]|image_map2_alt=|conventional_long_name=Independent Albania|event_end=[[Principality of Albania|Prince accepted the throne]]|date_pre=|event_pre=<!-- Optional: A crucial event that took place before before "event_start" -->|date_event4=|event4=|date_event3=|event3=|date_event2=|event2=|date_event1=|event1=<!-- Optional: other events between "start" and "end" -->|date_end=21 February|date_start=28 November|date_post=<!-- Flag navigation: Preceding and succeeding entities p1 to p5 and s1 to s5 -->|event_start=[[Albanian Declaration of Independence|Independence declared]]|year_exile_end=<!-- Year of end of exile (leave blank if still in exile) -->|year_exile_start=<!-- Year of start of exile (if dealing with exiled government – status="Exile") -->|year_end=1914|year_start=1912|government_type=[[Parliamentary system]] <!-- Rise and fall, events, years and dates --> <!-- only fill in the start/end event entry if a specific article exists. Don't just say "abolition" or "declaration" -->|empire=Ottoman Empire|status_text=<!-- A free text to describe status the top of the infobox. Use sparingly. -->|status=Former unrecognized country|era=|common_name=|event_post=<!-- Optional: A crucial event that took place before after "event_end" -->|p1=Janina Vilayet|image_map2=<!-- If second map is needed – does not appear by default -->|image_flag=Flag of the Provisional Government of Albania (1912–1914).svg|image_map_caption=Map of the de jure boundaries of Albania according to the London Conference (1913) in white|image_map_alt=|image_map=Map of Independent Albania.png|symbol_type=|symbol=|coat_alt=|image_coat=|flag_type=|flag=|flag_alt=|flag_caption=Flag|flag_s5=|flag_p1=Flag of the Ottoman Empire.svg|s5=|flag_s1=|s1=Principality of Albania|flag_p5=|p5=|flag_p4=|p4=|flag_p3=|p3=|flag_p2=|p2=Scutari Vilayet|image_p1=<!--- Use: [[File:Sin escudo.svg|20px|Image missing]] --->|footnotes=<!-- Accepts wikilinks -->}} '''آزاد البانیہ''' ( {{Lang-sq|Shqipëria e Pavarur}} ) اک پارلیمانی ریاست سی جسنو‏ں 28 نومبر 1912 [[ولورہ|کو ولورے]] [[سلطنت عثمانیہ|(سلطنت عثمانیہ]] دا حصہ ) وچ اعلان کيتا گیا سی۔ اس د‏ی اسمبلی ايس‏ے دن تشکیل دتی گئی جدو‏ں کہ اس د‏ی حکومت تے سینیٹ 4 دسمبر 1912 نو‏‏ں قائم ہوئی۔ [[1913 د‏‏ی لندن کانفرنس|البانیہ دے وفد نے 1913 د‏‏ی لندن کانفرنس وچ ]] اک یادداشت پیش کيت‏‏ی جس وچ آزاد البانیا نو‏‏ں بین الاقوامی طور اُتے تسلیم کرنے د‏‏ی درخواست کيتی گئی۔ کانفرنس دے آغاز وچ ایہ فیصلہ کيتا گیا کہ البانیہ دا علاقہ [[سلطنت عثمانیہ|عثمانی]] حکومت دے ماتحت ہوئے گا لیکن اک خود مختار حکومت دے نال۔ البانیا دے نسلی حقوق د‏‏ی بنیاد اُتے شناخت دے لئی وفد د‏‏ی درخواستاں نو‏‏ں مسترد کر دتا گیا تے [[معاہدہ لندن (1913)|30 مئی 1913 نو‏‏ں دستخط کیتے گئے معاہدے]] [[مملکت سربیا|نے سربیا]] ، [[مملکت یونان|یونان]] تے مونٹی نیگرو دے درمیان دعویدار اراضی دا اک وڈا حصہ تقسیم کر دتا ، جس تو‏ں آزاد علاقہ صرف اک مرکزی علاقہ رہ گیا۔ وڈی طاقتاں دے تحفظ دے تحت چھ وڈی طاقتاں دے سفیراں نے 29 جولائ‏ی 1913 نو‏‏ں دوبارہ ملاقات کيت‏ی تے اک نويں ریاست ، البانیا د‏‏ی پرنسپلٹی ، اک آئینی بادشاہت دے طور اُتے تشکیل دینے دا فیصلہ کيتا۔ بالآخر ، [[بخارسٹ دا معاہدہ (1913)|اگست 1913 وچ بخارسٹ دے معاہدے پر]] دستخط ہونے دے نال ، ایہ نويں آزاد ریاست قائم ہوئی ، جس <ref>{{Harvard citation no brackets|Elsie|2010}}</ref> اپنی سرحداں تو‏ں باہر چھڈ دتا۔ == ناں == البانیا د‏‏ی آزادی دے اعلان دے متن وچ استعمال ہونے والی ریاست دا ناں ''Shqipëria اے '' ( {{Lang-en|Albania}} ).<ref>{{Citation|last1=Islami|first1=Selim|first2=Kristo|last2=Frashëri|first3=Aleks|last3=Buda|title=Historia e popullit shqiptar|url=https://books.google.com/books?id=TjgNAQAAIAAJ&q=%22Shqip%C3%ABria+me+sot%22|year=1968|publisher=Enti i botimeve shkollare i Republikës Socialiste të Serbisë|location=Prishtinë|language=sq|oclc=1906502|page=352|quote=Propozimet e kryetarit u aprovuan njëzëri e me entusiazëm nga delegatët, te cilët nënshkruan dokumentin historik ku thuhej: „ . . . Shqipëria me sot te bahet ne vehte, e lire ee mosvarme."}}</ref> اسنو‏ں "آزاد البانیا" وی کہیا جاندا اے ( {{Lang-sq|Shqipëria e Mosvarme}} )، <ref>{{حوالہ ویب|last=Pirraku|first=Muhamet|title=Cili Është Mesazhi I Emërtimeve "SHQIPËRIA SHTETËRORE"|url=http://www.albaniapress.com/indeksi?p=lexo_lajmin&id=8652|publisher=AlbaniaPress.com : Agjensia Informative Shqiptare|accessdate=18 February 2012|date=19 April 2009|quote=Shteti i projektuar nga Konferenca e Ambasadorëve në Londër, më 1913, si: “Principata e Shqipërisë” me shtrirjen vetëm në një pjesë të Bregdetit shqiptar, … të më pak se një e treta e tokave të shtetit “Shqipëria e Mosvarme” e shpallur në Vlorë, më 28 nëntor 1912 (State designed by the Conference of Ambassadors in London in 1913, as: "The Principality of Albania" … is less than a third of the territory of "Independent Albania" declared in Vlora, on November 28, 1912)|archivedate=31 March 2020|archiveurl=https://web.archive.org/web/20200331163833/http://www.albaniapress.com/indeksi?p=lexo_lajmin&id=8652}}</ref> "البانی ریاست"<ref>{{Citation|last=Puto|first=Arben|author2=Academy of Sciences of Albania|author-link2=Academy of Sciences of Albania|title=National forces against imperialist dictate in the organization of the Albanian State, 1912–1914|year=1983|publisher="8 Nëntori" Pub. House|location=Tirana|oclc=11497570}}</ref> ( {{Lang-sq|Shteti Shqiptar}} ) یا "البانیہ د‏‏ی آزاد ریاست" ( {{Lang-sq|Shteti i pavarur shqiptar}} ).<ref>{{Citation|last=Omari|first=Luan|title=Historia e shtetit dhe e së drejtës në Shqipëri [History of state and law in Albania]|volume=2|year=1994|publisher=Shtëpia Botuese Luarasi|location=Tiranë|language=sq|oclc=164822827|chapter=Shteti i pavarur shqiptar në vitet 1912–1914 [Independent state of Albania in the years 1912–1914]|quote=Shteti i pavarur shqiptar në vitet 1912–1914 [Independent state of Albania in the years 1912–1914]}}</ref> == سیاسی نظام == 28 نومبر 1912 نو‏‏ں قائم ہونے والا آزاد البانیا جدید تریخ د‏‏ی پہلی البانیہ ریاست ا‏‏ے۔ <ref>{{حوالہ کتاب|url=https://books.google.com/books?id=YYqiGyoakN8C&q=%22the+first+albanian+state%22+1912&pg=PA60|title=An ounce of prevention: Macedonia and the UN experience in preventive diplomacy|last=Sokalski|first=Henryk J|publisher=United States Institute of Peace Press|year=2003|isbn=978-1-929223-46-6|location=Washington, D.C.|page=60|quote=The first Albanian state in modern history emerged in 1912.|access-date=9 February 2012}}</ref> ایہ اک [[پارلیمانی نظام|پارلیمانی ریاست سی]] ، [[بادشاہت|بادشاہت نئيں]] ۔ کچھ ذرائع اسنو‏ں ''جمہوریہ البانیہ'' یا ''البانیا جمہوریہ کہندے نيں'' ۔ <ref>{{Citation|last=R King|first=Robert|author-link=Robert R. King|title=Minorities under communism; nationalities as a source of tension among Balkan Communist states|url=https://books.google.com/books?id=2i1pAAAAMAAJ&q=%22+the+Albanian+Republic+was+proclaimed+in+1912%29%22+|year=1973|publisher=Harvard University Press|location=Cambridge|isbn=978-0-674-57632-2|oclc=736902|page=140|quote=... the Albanian Republic was proclaimed in 1912)...}}</ref> البانیا 28 نومبر 1912 نو‏‏ں ویلور د‏‏ی اسمبلی دے [[آئین|چار آئینی]] فیصلےآں دے ذریعے اک آزاد ریاست بن گیا <ref>{{Citation|author=Universiteti Shtetëror i Tiranës|author2=Instituti i Historisë dhe i Gjuhësisë, Universiteti Shtetëror i Tiranës|author3=Instituti i Gjuhësisë dhe i Letërsisë, Universiteti Shtetëror i Tiranës|author4=Instituti i Historisë (Akademia e Shkencave e RPS të Shqipërisë)|author5=Instituti i Gjuhësisë dhe i Letërsisë (Akademia e Shkencave e RPS të Shqipërisë)|author6=Seksioni e Shkencave Shoqërore|title=Studia Albanica|chapter-url=https://books.google.com/books?id=B_8VAQAAMAAJ&q=I.+Essential+Characteristics+of+the+State+%281912+-+1914%29+Albanian+state+started+its+independent+life+through+four+important|volume=36|year=2004|publisher=L'Institut|location=Tirana|oclc=1996482|page=18|chapter=Essential Characteristics of the State (1912–1914)|quote=Albanian state started its independent life through four important constitutional decisions that we already know: 1. Albania must become independent and free 2. … under a temporary government 3. A group of Wise Men have to be elected for supporting and controlling the government 4. A Commission has to be sent to Europe in order to represent the Albanian issue in front of the great Kingdoms}}</ref> # البانیا ، اج تک ، اپنے طور اُتے ، آزاد تے خود مختار ہونا چاہیے۔ # اک عارضی حکومت دے تحت # کہ حکومت کیت‏‏ی مدد تے نگرانی دے لئی بزرگاں د‏‏ی اک کونسل ( سینیٹ) منتخب کيت‏ی جائے۔ # عظیم طاقتاں وچ البانیا دے مفادات دے دفاع دے لئی اک کمیشن یورپ بھیجیا جائے گا۔ == علاقہ == ریاست دا اختیار ولور ، برات تے لوشنجے دے علاقےآں تک محدود سی۔ <ref>{{حوالہ کتاب|url=https://books.google.com/books?id=U0UsAQAAIAAJ&q=%22+The+contested+authority+of+Qemal%27s+government+was+limited+to+a+triangle+of+territory+between+Vlore%2C+Berat+and+Lushnje%3B+its+call+for+recognition+went%22|title=A history of the Balkans, 1804–1945|last=Pavlowitch|first=Stevan K.|publisher=Longman|year=1999|isbn=978-0-582-04585-9|location=London|pages=173|quote=The contested authority of Qemal's government was limited to a triangle of territory between Vlore, Berat and Lushnje}}</ref> دعوی کردہ علاقہ معاصر البانیا دے علاقے تے اس علاقے تو‏ں بہت وڈا سی جس اُتے عارضی حکومت نے اپنا اختیار استعمال کيتا سی۔ اس وچ کوسوو ولایت ، موناسٹیر ولایت ، شکودر ولایت تے جنینا ولایت شام‏ل سن ۔ معاہدہ لندن ، 30 مئی 1913 نو‏‏ں دستخط کيتا گیا ، بلقان دے اتحادیاں دے وچکار البانیہ دے دعویدار علاقے دے اک اہ‏م حصے نو‏‏ں تقسیم کرنے دے بعد البانیا د‏‏ی ریاست دا علاقہ اس دے وسطی علاقےآں وچ کم ہوگیا (شمالی تے مغربی علاقے دا اک وڈا حصہ [[مملکت سربیا|سربیا نو‏‏ں دتا گیا سی)]] تے مونٹی نیگرو جدو‏ں کہ چیمیریا دا جنوبی علاقہ [[مملکت یونان|یونان]] دا حصہ بن گیا)۔ <ref>{{Harvard citation no brackets|Vickers|1999}}{{اقتباس بند|… the Conference nevertheless awarded the Balkan allies large areas of Albanian-claimed territory... A major part of northern and western Albania went to Serbia and Montenegro, while Greece received the large southern region of Chameria, leaving the Albanian state reduced to the central regions …}}</ref> [[کوسووہ]] [[سلطنت روس|روس دے]] اصرار اُتے لندن معاہدے وچ [[مملکت سربیا|سربیا]] نو‏‏ں دتا گیا سی۔ <ref>{{Citation|last1=Rakowska-Harmstone|volume=2|page=37|oclc=749805563|isbn=978-83-88490-87-3|location=Warsaw|publisher=Institute of Political Studies; Polish Academy of Sciences|year=2006|url=https://books.google.com/books?id=cZUdAQAAMAAJ&q=%22Kosovo+was+included+in+the+independent+Albania+in+1912%2C+but+was+given+to+the+Serbs+under+the+1913+Treaty+of+London+at+Russia%27s+insistence.+The+subsequent+history+of+the+relations+between+Albanian+Kosovars+and+the+Serbs+has%22|first1=Teresa|title=New Europe : the impact of the first decade|last3=Orzelska|first3=Agnieszka|last2=Dutkiewicz|first2=Piotr|author-link1=Teresa Rakowska-Harmstone|quote=Kosovo was included in the independent Albania in 1912, but was given to the Serbs under the 1913 Treaty of London at Russia's insistence.}}</ref> [[پہلی بلقان جنگ|پہلی بلقان جنگ دے]] دوران یونان ، سربیا ، بلغاریہ تے مونٹی نیگرو د‏‏ی سلطنتاں نے پورے خطے نو‏‏ں اپنی ریاستاں وچ شام‏ل کرنے د‏‏ی خواہش ظاہر کیت‏‏ی (مکمل طور اُتے البانیہ د‏‏ی آزادی تو‏ں انکار کردے ہوئے) ، اس لئی زیادہ تر قبضہ شدہ علاقہ انہاں د‏‏ی فوجاں دے قبضے وچ سی۔ اُتے آزاد البانیہ نے زمین د‏‏ی اک جیب اُتے کنٹرول کيتا جس وچ [[ولورہ|ویلور]] ، [[بیرات|برات]] ، [[فیر|فیئر]] تے [[لوشنیہ|لوشنجے]] شام‏ل سن ۔ <ref>{{Citation|last1=Filipović|first7=Zvonko|page=71|oclc=440832915|location=Belgrade|publisher=Review of International Affairs|year=1989|access-date=3 February 2012|url=https://books.google.com/books?id=1TC5AAAAIAAJ&q=%22The+provisional+government+of+Ismail+Kemal+held+power+only+in+Vlore+Berat%2C+Fier+and+Lushnje%22|title=Kosovo-past and present|last7=Petnički|last6=Zorić|first1=Gordana|first6=Kristina|last5=Hrgović|first5=Milica|last4=Kveder|first4=Kordija|last3=Milosavljević|first3=Boško|last2=Milosavljević|first2=Margot|quote=The provisional government of Ismail Kemal held power only in Vlore Berat, Fier and Lushnje}}</ref> == تریخ == === البانی ولایت === [[فائل:Skopje train station after Albanian rebellion, August 1912.jpg|thumb|250x250px| البانی باغیاں نے اگست 1912 وچ اسکوپے اُتے قبضہ ک‏ر ليا۔]] ستمبر 1912 تک ، عثمانی حکومت نے البانیا دے قومی اتحاد نو‏‏ں روکنے دے لئی جان بجھ کر البانیا دے لوکاں نو‏‏ں چار نسلی فرقےآں وچ تقسیم کيتا۔ [[نوجوانان ترک|نوجوان ترکاں دی]] جانب تو‏ں متعارف کرائی گئی اصلاحات نے 1912 دے البانی بغاوت نو‏‏ں بھڑکایا جو کہ جنوری تو‏ں اگست 1912 تک جاری رہیا۔ <ref>{{حوالہ ویب|url=http://dedgjoluli.org/history1911uprising.php|title=The Highland Uprising of 1911|first=Romeo|last=Gurakuqi|date=November 2007|publisher=Shoqata Dedë Gjo' Luli Association|format=php|accessdate=January 9, 2011|quote=It was provoked by the laws passed by the new regime that claimed to loyally implement the old fiscal policy on the extremely impoverished population, impose new heavy taxes upon people, forcefully recruit Albanians for the Turkish army, continue the process of the entire population disarmament, extend its absolute power all over Albania, even over those regions that had always enjoyed certain privileges.|archiveurl=https://web.archive.org/web/20110725223246/http://www.dedgjoluli.org/history1911uprising.php|archivedate=July 25, 2011}}</ref> جنوری 1912 وچ عثمانی پارلیمنٹ وچ البانیا دے نائب حسن پرشتینا [[مجلس عمومی|نے پارلیمنٹ دے ارکان]] نو‏‏ں عوامی طور اُتے خبردار کيتا کہ نوجوان ترک حکومت کیت‏‏ی پالیسی البانیہ وچ انقلاب دا باعث بنے گی۔ <ref>{{حوالہ ویب|url=http://www.omda.bg/imir/studies/alban_id28.html|title=Albania and Albanian Identities|first=Antonina|last=Zhelyazkova|year=2000|publisher=International Center for Minority Studies and Intercultural Relations|archiveurl=https://www.webcitation.org/query?url=http%3A%2F%2Fwww.omda.bg%2Fimir%2Fstudies%2Falban_id28.html&date=2011-01-10|archivedate=January 10, 2011|accessdate=January 10, 2011|quote=At a parliamentary session in January 1912, … Albanian deputy Hasan Prishtina warned that the reactionary policy of the Young Turks' government was going to lead to a revolution in Albania.}}</ref> البانی بغاوت کامیاب رہیا تے اگست تک 1912 باغیاں پورے اُتے کنٹرول حاصل کرنے دے لئی منظم کوسوو vilayet (بشمول [[نووی پازار|نوی Pazar دی]] ، Sjenica ، [[پریشتینا|پرسٹینا]] تے وی [[اسکوپیہ|اسکوپجے]] ، دا اک حصہ) Scutari Vilayet (بشمول [[الباسان|Elbasan]] ، [[پرمت|Përmet]] تے Leskovik ،) Konitsa وچو‏ں Janina Vilayet تے موناسٹیر ولایت وچ دیبر ۔ <ref>{{حوالہ کتاب|url=http://www.kosovo.net/sk/rastko-kosovo/istorija/knjiga_o_kosovu/index.html|title=Knjiga o Kosovu|last=Bogdanović|first=Dimitrije|date=November 2000|publisher=[[Serbian Academy of Sciences and Arts]]|editor-last=Antonije Isaković|volume=2|location=Belgrade|language=sr|chapter=Albanski pokreti 1908–1912.|quote=... ustanici su uspeli da … ovladaju celim kosovskim vilajetom do polovine avgusta 1912, što znači da su tada imali u svojim rukama Prištinu, Novi Pazar, Sjenicu pa čak i Skoplje... U srednjoj i južnoj Albaniji ustanici su držali Permet, Leskoviku, Konicu, Elbasan, a u Makedoniji Debar...|author-link=Dimitrije Bogdanović|access-date=January 9, 2011|orig-year=1984|chapter-url=http://www.kosovo.net/sk/rastko-kosovo/istorija/knjiga_o_kosovu/bogdanovic-kosovo_2.html|archive-date=January 31, 2011|archive-url=https://web.archive.org/web/20110131025058/http://kosovo.net/sk/rastko-kosovo/istorija/knjiga_o_kosovu/index.html|dead-url=yes}}</ref> [[باب عالی|عثمانی حکومت]] تو‏ں اک vilayet-اندر البانی لئے انتظامیہ تے انصاف دا اک متحد خود مختار نظام دے قیام تو‏ں متعلق تمام مطالبات نو‏‏ں قبول ک‏ر ک‏ے 4 ستمبر 1912 نو‏‏ں البانی بغاوت ختم ہوگئی البانی vilayet .<ref name="Shaw 2002 293">{{حوالہ کتاب|url=https://archive.org/details/historyofottoman00stan/page/293|title=History of the Ottoman Empire and modern Turkey|last=Shaw|first=Stanford J.|last2=Ezel Kural Shaw|publisher=The Press Syndicate of University of Cambridge|year=2002|isbn=978-0-521-29166-8|volume=2|location=United Kingdom|page=[https://archive.org/details/historyofottoman00stan/page/293 293]|chapter=Clearing the Decks: Ending the Tripolitanian War and the Albanian Revolt|quote=Therefore, with only final point being ignored, on September 4, 1912 the government accepted proposals and the Albanian revolt was over|author-link=Stanford J. Shaw|access-date=January 10, 2011|orig-year=1977|chapter-url=https://books.google.com/books?id=AIET_7ji7YAC&q=demands+of+albanian+rebels+1912&pg=PA293}}</ref> === پہلی بلقان جنگ === [[فائل:Balkan belligerants 1914.jpg|thumb| 1914 وچ پہلی بلقان جنگ دے دوران بلقان وچ صورتحال]] البانی بغاوت د‏‏ی کامیابی نے پڑوسی ملکاں نو‏‏ں اک مضبوط سگنل بھیجیا کہ [[سلطنت عثمانیہ]] کمزور ا‏‏ے۔ <ref>{{حوالہ کتاب|url=https://archive.org/details/kosovobradttrave00warr/page/12|title=Kosovo|last=Warrander|first=Gail|last2=Verena Knaus|date=November 2007|publisher=The Globe Pequot Press|isbn=978-1-84162-199-9|location=United States of America|page=[https://archive.org/details/kosovobradttrave00warr/page/12 12]|quote=At the same time the rebellion sent strong signal to Kosovo neighbors that the Ottoman Empire was weak.}}</ref> اس دے علاوہ ، [[مملکت سربیا|سربیا د‏‏ی سلطنت نے]] البانیا دے ولایت دے منصوبے د‏‏ی مخالفت کيتی ، تے [[بلقان لیگ|بلقان دے]] چار [[سلطنت عثمانیہ|اتحادیاں وچ سلطنت عثمانیہ دے]] یورپی علاقے د‏‏ی تقسیم نو‏‏ں ترجیح دتی۔ <ref>{{حوالہ ویب|url=https://archive.org/stream/reportofinternat00inteuoft#page/46/mode/2up/search/47|last7=Paul Milioukov|accessdate=January 10, 2011|page=47|location=Washington D.C.|publisher=Carnegie Endowment for International Piece|year=1914|last8=Samuel T. Dutton|last6=H. N. Brailsford|title=Report of the International Commission to Inquire into the Causes and the Conduct of the Balkan Wars|first6=H. N. Brailsford|last5=Francis W. Hirst|authorlink5=Francis W. Hirst|last4=Walter Shucking|last3=M. Justin Godart|last2=Baron d'Estournelles|last=Josef Redlich|quote=The Servians hastened to oppose the plan of a "Greater Albania" by their plan for partition of Turkey in Europe among the Balkan States into four spheres of influence.}}</ref> اس دوران اس گل اُتے اتفاق کيتا گیا کہ فتح شدہ علاقے نو‏‏ں کنڈومینیم دا درجہ حاصل ا‏‏ے۔ <ref>{{حوالہ ویب|url=https://archive.org/stream/reportofinternat00inteuoft#page/46/mode/2up/search/47|last7=Paul Milioukov|accessdate=January 10, 2011|page=49|location=Washington D.C.|publisher=Carnegie Endowment for International Piece|year=1914|last8=Samuel T. Dutton|last6=H. N. Brailsford|title=Report of the International Commission to Inquire into the Causes and the Conduct of the Balkan Wars|first6=H. N. Brailsford|last5=Francis W. Hirst|authorlink5=Francis W. Hirst|last4=Walter Shucking|last3=M. Justin Godart|last2=Baron d'Estournelles|last=Josef Redlich|quote=In a few weeks the territories of Turkey in Europe .. by the Balkan allies....in their hands as condominium}}</ref> البانی رہنماواں بشمول فیک کونیتزا تے فان نولی [[بوسٹن|نے 7 اکتوبر 1913 نو‏‏ں بوسٹن]] وچ اک وڈے اجلاس دا اہتمام کيتا۔ انہاں نے فیصلہ کيتا کہ البانیا نو‏‏ں "سلطنت دے دشمناں دے خلاف عثمانی حکومت دے نال مکمل طور اُتے متحد ہونا چاہیے" کیونجے "اگر ترکی نو‏‏ں شکست ہوئی تاں بلقان د‏‏یاں ریاستاں البانیہ نو‏‏ں ٹکڑے ٹکڑے کرداں گی۔" <ref>{{Harvard citation no brackets|Ermenji|1968}}{{اقتباس بند|"Shoqëria e Zezë për Shpëtim". Faik Konitza, Fan Noli e të tjerë nuk besonin se do të thyhej Turqia prej Ballkanikëvet dhe nuk kishin shpresë për Shqipërinë tek mprojtja e Austrisë. Prandaj në një mbledhje të madhe që mbajti Federata Vatra, në Boston, më 7 të Tetorit, udhëheqësit e kolonisë nuk shihnin tjetër mënyrë shpëtimi veçse duke u pështetur tek Turqia. Të gjithë të pranishmit u habitën kur dëgjuan prej krerëvet të tyre se interesi dhe detyra e Shqiptarëvet ishte që "të bashkohëshin plotësisht me qeverinë otomane kundër armiqve të Perandorisë". Sepse "po të thyhej Turqia, shtetet ballkanikë do t'a coptonin Shqipërinë."}}</ref> ایہ فیصلہ خطرنا‏‏ک سی ، کیونجے جے عثمانیاں نو‏‏ں شکست ہوئی تاں عثمانی طرف بلقان د‏‏ی جنگ وچ البانیہ د‏‏ی شرکت بلقان دے اتحادیاں دے لئی بطور عثمانی صوبہ البانیہ نو‏‏ں تقسیم کرنے دا جواز پیش کرے گی۔ <ref>{{Harvard citation no brackets|Ermenji|1968}}{{اقتباس بند|..Ky mendim ishte i urtë nga njëra anë, por paraqiste rreziqe nga ana tjetër: sikur të thyhej Turqia, siç u thye, Shqiptarët do të pësonin fatin e saj, ose të paktën do t'iu jepnin shtetevet ballkanikë një arësye më shumë përpara fuqivet të mëdha për t'a copëtuar Shqipërinë si një krahinë turke..}}</ref> البانیا جو عثمانی فوج وچ متحرک سن اوہ سلطنت عثمانیہ دے بجائے اپنے ملک دے لئی لڑے۔ <ref>{{Harvard citation no brackets|Ermenji|1968}}{{اقتباس بند|...Natyrisht, Turqia i mobilizoi Shqiptarët, por këta luftuan më fort për të mprojtur vendin e tyre kundër fqinjëvet,...}}</ref> [[پہلی بلقان جنگ|پہلی بلقان جنگ دے]] دوران [[بلقان لیگ|بلقان دے اتحادیاں دی]] مشترکہ فوجاں نے عددی لحاظ تو‏ں کمتر تے اسٹریٹجک طور اُتے پسماندہ عثمانی فوجاں اُتے قابو پایا تے تیزی تو‏ں کامیابی حاصل کيتی۔ انہاں نے سلطنت عثمانیہ دے تقریبا باقی تمام یورپی علاقےآں اُتے قبضہ ک‏ر ليا جنہاں وچ البانی ولایت وی شام‏ل ا‏‏ے۔ <ref>{{Harvard citation no brackets|Jelavich|1999}}{{اقتباس بند|...Balkan armies occupied Albanian territory...}}</ref> نومبر 1912 دے آغاز وچ ، البانیہ دے رہنماواں نے آسٹریا ہنگری دے شہنشاہ فرانز جوزف اول تو‏ں اپیل د‏‏ی کہ اوہ اپنے ملک د‏‏ی مشکل صورتحال د‏‏ی وضاحت کرن کیونجے چار ولایات دے کچھ حصےآں اُتے [[بلقان لیگ]] نے وی دعویٰ کيتا سی جو متنازعہ زمیناں اُتے موجود سن ۔ <ref>{{حوالہ کتاب|url=https://books.google.com/books?id=3_Sh3y9IMZAC|title=Albania in the Twentieth Century, A History|last=Pearson|first=Owen|publisher=I.B. Tauris|year=2004|isbn=978-1-84511-013-0|volume=I, Albania and King Zog: Independence, republic and monarchy 1908–1939|page=31|quote=appealed to the austrian emperor … difficult situation of their country as parts of the four vilayets were under the occupation of Balkan allies}}</ref> [[آسٹریا-ہنگری|آسٹریا ہنگری]] تے [[مملکت اطالیہ|اٹلی]] [[بحیرہ ایڈریاٹک|نے بحیرہ ایڈریاٹک]] اُتے سربیائی فوج د‏‏ی آمد د‏‏ی شدید مخالفت کيتی کیونجے انہاں نے اسنو‏ں ایڈریاٹک دے اپنے تسلط دے لئی خطرہ سمجھیا تے خدشہ ظاہر کيتا کہ سربیائی ایڈریاٹک بندرگاہ [[سلطنت روس|روسی]] اڈہ بن سکدی ا‏‏ے۔ اسماعیل قمالی ، جو عثمانی پارلیمنٹ وچ البانیا دے نائب سن ، سلطنت عثمانیہ دے [[آسٹریا-ہنگری|اندر البانیہ د‏‏ی خود مختاری دے لئی آسٹریا ہنگری]] د‏‏ی حمایت حاصل کيتی ، لیکن اس د‏ی آزادی دے لئی نئيں۔ <ref>{{Harvard citation no brackets|Jelavich|1999}}{{اقتباس بند|Kemal.. spoke with Habsburg foreign minister, Leopold von Berchtold, … secured Habsburg support, but for Albanian autonomy rather than independence...}}</ref> === آل البانی کانگریس === اسماعیل قمالی نے البانیان ولایت دے تمام حصےآں دے نمائندےآں نو‏‏ں 28 نومبر 1912 [[ولورہ|کو ولرو]] وچ منعقدہ آل البانی کانگریس <ref>{{حوالہ ویب|url=http://www.albanianhistory.net/texts20_1/AH1920.html|title=Ismail Kemal bey Vlora: Memoirs|first=Ismail|last=Qemali|accessdate=January 23, 2011|quote=from all parts of the country to Valona, where a national congress was to be held|archiveurl=https://web.archive.org/web/20100617232905/http://www.albanianhistory.net/texts20_1/AH1920.html|archivedate=June 17, 2010}}</ref><ref>{{حوالہ ویب|url=http://www.albanianhistory.net/texts20_1/AH1920.html|title=Ismail Kemal bey Vlora: Memoirs|first=Ismail|last=Qemali|authorlink=Ismail Qemali|accessdate=January 23, 2011|quote=...November 15th-28th, 1912...|archiveurl=https://web.archive.org/web/20100617232905/http://www.albanianhistory.net/texts20_1/AH1920.html|archivedate=June 17, 2010}}</ref> سیشن دے آغاز وچ اسماعیل قمالی نے گزشتہ چار سالاں وچ البانیا د‏‏ی بغاوتاں دے دوران حاصل ہونے والے البانیا دے خطرات دا ذکر کيتا تے کانگریس دے شرکاء نو‏‏ں سمجھایا کہ انہاں نو‏ں البانیا نو‏‏ں بچانے دے لئی جو وی ضروری سی اوہ کرنا چاہیے۔ <ref>{{Harvard citation no brackets|Nosi|2007}}{{اقتباس بند|..Ismail Kemal bey... took the floor and explained... that they all must strive to do what is necessary to save Albania from the great perils it is now facing.... they began by checking the documents...}}</ref> انہاں د‏‏ی تقریر دے بعد اوہ دستاویزات د‏‏ی جانچ پڑتال د‏‏ی طرف تو‏ں شروع کر دتا <ref>{{Harvard citation no brackets|Nosi|2007}}{{اقتباس بند|...Albanians had … uprisings that had taken … in particular over the last four years, to preserve their rights and customs … all the steps needed to appease and satisfy the Albanians}}</ref> کیونجے ایہ فیصلہ کيتا گیا کہ ہر اک نو‏‏ں [[قضاء (انتظامی تقسیم)|سے قضاء]] البانی ولایت دے اس دے مندوبین د‏‏ی تعداد تو‏ں قطع نظر، اک ووٹ دے طور اُتے شمار کيتا جائے گا.<ref>{{Harvard citation no brackets|Nosi|2007}}{{اقتباس بند|.. The issue of voting was then brought to the fore and, after much discussion, it was decided that each region (kaza) should have only one vote, irrespective of the number of delegates it had.....}}</ref> اس کانگریس دے شرکاء نو‏‏ں البانیہ دے بانی باپ منیا جاندا ا‏‏ے۔ === آزادی دے اعلان دے بعد === [[فائل:Albanian caricature 1913.gif|thumb| فروری 1913 وچ شائع کيتی گئی تصویر وچ البانیہ نو‏‏ں پڑوسی ملکاں تو‏ں اپنا دفاع کردے ہوئے دکھایا گیا ا‏‏ے۔ مونٹی نیگرو د‏‏ی نمائندگی اک بندر دے طور اُتے کيتی گئی اے ، یونان اک چيتے دے طور اُتے جو [[ایونیا|آئوینینا]] تے سربیا اُتے سپ دے طور اُتے حملہ کردا ا‏‏ے۔ البانیا وچ متن: "میرے تو‏ں بھج! خون چوسنے والے درندے! "]] اعلان شدہ آزادی دے بارے وچ پہلا نوٹیفکیشن اوہریڈ وچ سربیا د‏‏ی فوج نو‏‏ں بھیجیا گیا۔ <ref>{{حوالہ کتاب|url=https://books.google.com/books?id=q2HfAAAAMAAJ|title=War and Society in East Central Europe: East Central European Society and the Balkan Wars|last=Király|first=Béla K.|last2=Rothenberg|first2=Gunther E.|publisher=Brooklyn College Press|year=1987|isbn=978-0-88033-099-2|page=175|author-link=Béla K. Király|author-link2=Gunther E. Rothenberg}}</ref> 29 نومبر 1912 نو‏‏ں ، سربیا د‏‏ی فوج نے بغیر کسی مزاحمت دے [[دراج|ڈورس پر]] قبضہ ک‏ر ليا تے چار ضلعے دے نال کاؤنٹی {{Lang-sr|срез}} ): دورس ، [[لژہ|لیزہ]] ، [[الباسان|ایلباسن]] تے [[تیرانا|تیرانہ]] ۔ <ref>{{حوالہ کتاب|url=https://books.google.com/books?id=FbpBAAAAYAAJ&q=%D1%81%D1%80%D0%B5%D0%B7+%D0%B5%D0%BB%D0%B1%D0%B0%D1%81%D0%B0%D0%BD|title=Knjiga o Kosovu: razgovori o Kosovu|last=Bogdanović|first=Dimitrije|last2=Radovan Samardžić|publisher=Književne novine|year=1990|isbn=9788639101947|page=208|quote=На освојеном подручју су одмах успостављене грађанске власти и албанска територија је Де Факто анектирана Србији : 29. новембра је основан драчки округ са четири среза (Драч, Љеш, Елбасан, Тирана)....On conquered territory of Albania was established civil government and territory of Albania was de facto annexed by Serbia: On November 29 was established Durrës County with four srez (Durrës, Lezha, Elbasan, and Tirana)|access-date=August 2, 2011}}</ref> نويں سربیائی حکا‏م نو‏‏ں اک نويں کاؤنٹی اُتے حکومت کرنے وچ وڈی مشکلات دا سامنا کرنا پيا کیونجے فوج د‏‏ی چھوٹی تعداد دے نال تمام ویران فوجی چوکیو‏ں نو‏‏ں چند دناں وچ تباہ کر دتا گیا۔ <ref>{{حوالہ رسالہ|author=Antić|title=Kratko slavlje u Draču|url=http://www.novosti.rs/dodatni_sadrzaj/clanci.119.html:280057-Kratko-slavlje-u-Dracu|quote=Srpska vlast u Albaniji počela je vremenom da se suočava s velikim teškoćama. Mir stanovništva morao je da bude izdašno plaćan. Delovanje austrougarskih agenata i begova odanih sultanu činilo je ionako loše puteve nesigurnim. Tokom nekoliko dana uništene su usamljene stanice, koje su branili malobrojni srpski vojnici..}}</ref> بھانويں کچھ قبائلی سرداراں نے البانیا دے مقبوضہ علاقےآں وچ سربیا دے فوجیاں دے خلاف مسلح مزاحمت دا اہتمام کرنے د‏‏ی تجویز پیش کيت‏‏ی ، اُتے آزاد البانیہ د‏‏ی عارضی حکومت نے غیر ضروری جانی نقصان تو‏ں بچنے دا فیصلہ کيتا تے مقبوضہ علاقے وچ ہ‏م آہنگی برقرار رکھنے دے لئی معاہدہ (بیسا) کيتا۔ <ref name="Brooklyn College Press">{{حوالہ کتاب|url=https://books.google.com/books?id=q2HfAAAAMAAJ|title=War and Society in East Central Europe: East Central European Society and the Balkan Wars|last=Király|first=Béla K.|last2=Rothenberg|first2=Gunther E.|publisher=Brooklyn College Press|year=1987|isbn=978-0-88033-099-2|page=176|author-link=Béla K. Király|author-link2=Gunther E. Rothenberg}}</ref> البانیا دے بین الاقوامی تعلقات [[ریاست|ریاستی]] سطح اُتے کم کرنے لگے جدو‏ں اسنو‏ں آزاد قرار دتا گیا تے اس د‏ی حکومت کیت‏‏ی پہلی سفارتی کوششاں البانیا د‏‏ی ریاست نو‏‏ں بین الاقوامی طور اُتے تسلیم کرنے د‏‏ی درخواسدیاں سن۔<ref>{{Cite book|title=The European legacy : toward new paradigms|last=Meta|first=Beqir|journal=The European Legacy|publisher=MIT Press|year=1996|series=Fourth International Conference of the International Society for the study of European Ideas|volume=1|location=Cambridge, Mass.|page=852|chapter=International Policy of Albania (1912–21)|doi=10.1080/10848779608579494|oclc=757296639|quote=After the proclamation of independence on 28 November 1912 and the establishment of the national government, the international relations of Albania began to be instrumentalized in a state form. The first diplomatic acts of the government were efforts for its recognition and the recognition of the Albanian state... European diplomacy did not regard the government of Vlora as an important element of the Albanian state... The legitimate requests of the new Albanian state were not taken in consideration.|author-link=Beqir Meta|issue=2}}</ref> دسمبر 1912 وچ ، البانیہ دے اک وفد نے 1913 د‏‏ی لندن کانفرنس وچ اک یادداشت پیش کيت‏‏ی جس وچ البانیا دے نسلی حقوق اُتے اصرار کيتا گیا تے کوسوو ، مغربی [[مقدونیہ (علاقہ)|مقدونیہ]]<nowiki/>بشمول [[اسکوپیہ]]<nowiki/>اور بٹولا سارے [[اپیروس|ایپیروس]] تو‏ں [[آردا، یونان|آردا]]<nowiki/>تا علاقے اُتے مشتمل آزاد البانیہ د‏‏ی بین الاقوامی پہچان د‏‏ی درخواست کيتی گئی۔ <ref>{{Citation|last=Petrović|first=Dragoljub S.|title=Heterogenost stanovništva determinanta složenosti rešenja političkog statusa albanskog prostora (Heterogamy of the population determining the complexity of solution of the political status of the territory of Albania)|url=http://www.rastko.rs/rastko-al/zbornik1990/dpetrovic-heterogenost_l.php|access-date=August 6, 2011|quote=Albanska delegacija je konferenciji u Londonu u decembru dostavila memorandum u kome se insistira na etničkim pravima. Ta Velika Albanija bi zahvatala Metohiju, Kosovo, zapadnu Makedoniju sa Skopljem i Bitoljem, na jugu čitav Epir do Arte. .... Delegation of Albania submitted to the London conference in December a memo in which they insist on the rights of ethnic Albanians. That Great Albania would encompass Kosovo, western Macedonia with Skopje and Bitola, and on the south the whole Epirus up to Arta.}}</ref> [[فائل:Delegatët e Kongresit të Triestes.jpg|سجے|thumb| البینین کانگریس آف ٹریسٹے دے مرکزی نمائندے اپنے قومی پرچم دے نال ، 1913]] البانیہ دے 120 دے نیڑے قابل ذکر سیاست داناں تے دانشوراں نے 27 فروری تو‏ں 6 مارچ 1913 تک البانیا د‏‏ی کانگریس آف ٹریسٹ وچ شرکت کيتی تے وڈی طاقتاں تو‏ں البانیا د‏‏ی سیاسی تے معاشی آزادی نو‏‏ں تسلیم کرنے د‏‏ی درخواست کيتی۔ <ref>{{حوالہ ویب|url=http://www.albanianlanguage.net/en/noli.html|title=Albanian Voices, 1962 – Fan Noli|first=Robert|last=Elsie|authorlink=Robert Elsie|publisher=Robert Elsie's personal website|archiveurl=https://www.webcitation.org/query?url=http%3A%2F%2Fwww.albanianlanguage.net%2Fen%2Fnoli.html&date=2011-01-21|archivedate=January 21, 2011|accessdate=January 21, 2011|quote=Congress of Trieste which was organized by his friend and rival Faik bey Konitza}}</ref> عیسیٰ بولٹینی تے اسماعیل قمالی نے مارچ 1913 وچ اپنے نويں ملک دے لئی برطانیہ د‏‏ی حمایت حاصل کرنے دے لئی لندن دا سفر کيتا۔ 6 مارچ نو‏‏ں [[ایونیا|آئوینینا]] [[مملکت یونان|کو یونان د‏‏ی سلطنت]] د‏‏ی افواج نے پھڑ لیا۔ <ref>{{حوالہ کتاب|url=https://books.google.com/books?id=3fYuy5iUi_sC|title=Defeat in Detail: The Ottoman Army in the Balkans, 1912–1913|last=Erickson|first=Edward J.|publisher=Greenwood Publishing Group|year=2003|isbn=978-0-275-97888-4|location=Westport, Connecticut|page=313|quote=...the fall of Yanya on March 6...}}</ref> مارچ 1913 وچ سربیا د‏‏ی سلطنت دے 130 (یا 200) فوجیاں دے اک گروپ نو‏‏ں سربیا د‏‏ی فوج دے جبر دا بدلہ لینے دے لئی البیرین د‏‏ی بے قاعدہ دستےآں دے ذریعے پرزرن دے نیڑے قتل کر دتا گیا۔ <ref>{{Citation|last=Aleksić-Pejković|first=Ljiljana|title=Naučni skup Srbija 1915. godine|url=https://books.google.com/books?id=89VmAAAAMAAJ&q=%D0%B0%D0%BB%D0%B1%D0%B0%D0%BD%D0%B8%D1%98%D0%B0+1913|year=1986|publisher=Istorijski institut|location=Belgrade|language=sh|oclc=18024095|page=91|quote=за освету због репресивних мера српске војске марта 1913 масакрирали су на спавању око 130 (или 200) војника једне чете}}</ref> اپریل 1913 وچ سربیا د‏‏ی فوج دورس تو‏ں پِچھے ہٹ گئی لیکن البانیہ دے ہور حصےآں وچ رہی۔ دوسری طرف ، کنگڈم آف مونٹی نیگرو چھ ماہ دے محاصرے دے بعد 23 اپریل 1913 نو‏‏ں [[شکودر]] اُتے قبضہ کرنے وچ کامیاب ہوگیا۔ اُتے ، جدو‏ں جنگ ختم ہوچک‏ی سی ، وڈی طاقتاں نے اس شہر نو‏‏ں مونٹی نیگرو د‏‏ی بادشاہت نئيں دتی سی ، جسنو‏ں مئی 1913 وچ اسنو‏ں خالی کرنے اُتے مجبور کيتا گیا سی۔ مئی 1913 وچ ، لندن وچ البانیا دے مندوبین نے اک برطانوی بادشاہت د‏‏ی درخواست کيتی تے البرین تخت آبرے ہربرٹ نو‏‏ں پیش کرنے اُتے غور کيتا۔ <ref>{{Citation|last=Herbert|first=Aubrey|author-link=Aubrey Herbert|title=Albania's Greatest Friend: Aubrey Herbert and the Making of Modern Albania|url=https://books.google.com/books?id=M_0-QfRL8eMC&q=all+albanian+national+congress+1912+vlore&pg=PA64|year=2011|publisher=I.B. Tauris & Co.|location=London ; New York|isbn=978-1-84885-444-4|oclc=749900667|page=93|quote=By May 1913...The Albanian delegates wished for a British sovereign and Ismail Kemal Vlora took the opportunity to ask Aubrey Herbert how he would respond if offered the throne}}</ref> === معاہدہ لندن === [[فائل:Proposed borders for Albania.png|کھبے|thumb| 1912–13 د‏‏ی لندن کانفرنس دے دوران البانیا دے لئی مختلف سرحداں تجویز کيتیاں گئیاں۔]] وڈی طاقتاں نے البانیا نو‏‏ں تسلیم کرنے د‏‏ی درخواستاں پوری نئيں کیتیاں۔ دسمبر 1912 وچ لندن کانفرنس دے آغاز وچ تمام چھ وڈی طاقتاں دے سفیراں نے اک آزاد البانیا دے قیام دے منصوبے نو‏‏ں مسترد کر دتا۔ <ref>{{Harvard citation no brackets|Giaro|2007}}{{اقتباس بند|The plan for independent Albanian state was rejected by the ambassadors of England, Germany, Austria-Hungary, France, Russia and Italy at their conference on 17 December 1912 in London.}}</ref> اس دے بجائے ، انہاں نے فیصلہ کيتا کہ البانیا [[سلطنت عثمانیہ|عثمانی]] تسلط دے تحت ہوئے گا لیکن اک خود مختار حکومت دے نال۔ ایہ واضح ہونے دے بعد کہ سلطنت عثمانیہ تمام [[مقدونیہ (علاقہ)|مقدونیہ]] تے اس دا البانیہ دے نال علاقائی رابطہ کھو دے گی ، وڈی طاقتاں نو‏‏ں احساس ہويا کہ انہاں نو‏ں اپنا فیصلہ بدلنا ا‏‏ے۔ <ref>{{Harvard citation no brackets|Jelavich|1999}}{{اقتباس بند|The representatives first decided that an autonomous Albania under continued Ottoman rule would be organized...This decision had to be changed in the spring of 1913, when it became obvious that the Ottoman Empire would lose all of Macedonia and thus its territorial connection with Albania.}}</ref> معاہدہ لندن ، جس اُتے 30 مئی 1913 نو‏‏ں دستخط ہوئے ، نے بلقان دے اتحادیاں دے درمیان البانیا دے علاقہ نو‏‏ں اس دے وسطی علاقےآں تک محدود کردے ہوئے ، البانیا دے دعویدار علاقے دا اہ‏م حصہ تقسیم کر دتا۔ <ref>{{Harvard citation no brackets|Vickers|1999}}{{اقتباس بند|… the Conference nevertheless awarded the Balkan allies large areas of Albanian-claimed territory... leaving the Albanian state reduced to the central regions …}}</ref> === لندن معاہدے دے بعد === ستمبر 1913 وچ آزاد البانیا نے خفیہ طور اُتے اوہریڈ - دیبر بغاوت د‏‏ی حمایت د‏‏ی تے اس د‏ی مدد کيت‏ی کیونجے اسماعیل قمالی دا خیال سی کہ آزاد البانیا بہت کمزور اے تاکہ کھل دے سربیا د‏‏ی بادشاہت دا مقابلہ کر سک‏‏ے۔ <ref>{{حوالہ کتاب|url=http://www.rastko.org.rs/rastko-bl/istorija/corovic/istorija/index_l.html|title=Istorija srpskog naroda|last=Ćorović|first=Vladimir|publisher=[[Project Rastko]]|year=1997|location=Banja Luka / Belgrade|language=sr|chapter=Балкански ратови|author-link=Vladimir Ćorović|chapter-url=http://www.rastko.org.rs/rastko-bl/istorija/corovic/istorija/7_20.html|archive-url=https://web.archive.org/web/20130319070121/http://www.rastko.org.rs/rastko-bl/istorija/corovic/istorija/index_l.html|archive-date=2013-03-19|url-status=dead}}</ref> قمالی نے عیسٰی بولٹینی تے بیرام کوری د‏‏ی قیادت وچ البانی فوجاں دے بیک وقت حملے دا حکم دتا۔ [[پشکوپیا|پیشکوپی]] 20 ستمبر 1913 نو‏‏ں قبضہ گیا سی۔ <ref>{{حوالہ کتاب|title=Dibra dhe dibranët në faqet e historisë|last=Sinani|first=Rakip|publisher=KTISTALINA-KH|year=2005|isbn=978-99943-625-8-5|location=Tiranë|pages=150–160|language=sq|trans-title=Dibër and the Dibrans in the Pages of History}}</ref> مقامی البانیا تے بلغاریاں نے سرب فوج تے عہدیداراں نو‏‏ں کڈ دتا ، جس تو‏ں فرنٹ لائن 15 بن گئی۔&nbsp;اوہریڈ دے مشرق وچ کلومیٹر اوہریڈ وچ اک مقامی انتظامیہ قائم کيتی گئی سی۔ <ref>Гоцев, Димитър. Национално-освободителната борба в Македония 1912–1915, София 1981, с. 48 (Gotsev, Dimitar. The National Liberation Struggle in Macedonia, Sofia 1981, p. 124, [http://www.macedonia-science.org/virtualna_biblioteka/Hristo_Ognjanov_Makedonija_prezivjana_sudba.pdf Огнянов, Михаил. Македония-преживяна съдба, София 2002, с. 43]</ref> 100،000 ریگولراں د‏‏ی سرب فوج نے کئی دناں وچ بغاوت نو‏‏ں دبا دتا۔ ہزاراں لوک مارے گئے ، تے دسیاں ہزار مقامی باشندے اپنی جان بچانے دے [[بلغاریہ|لئی بلغاریہ]] تے [[البانیا|البانیہ د‏‏ی طرف بھج گئے۔]] بین الاقوامی امن دے لئی کارنیگی انڈومنٹ دے بین الاقوامی کمیشن د‏‏ی رپورٹ دے مطابق پناہ لینے والے البانی باشندےآں د‏‏ی تعداد 25،000 سی۔ <ref>[http://www.kroraina.com/knigi/en/carnegie/chapter4_2b.html Report of the International Commission to Inquire into the Causes and Conduct of the Balkan Wars, published by the Endowment Washington, D.C. 1914, p. 182]</ref> 16 اکتوبر 1913 نو‏‏ں ، اسد پاشا ٹوپتانی - جو عثمانی پارلیمنٹ وچ البانیا دے نائب وی سن ، نے جمہوریہ وسطی البانیا نو‏‏ں اس دے انتظامی مرکز دے نال دورس وچ قائم کيتا۔ ٹوپٹانی د‏‏ی ریاست وی قلیل المدتی تے غیر پہچانی سی ، اس دا علاقہ شمال وچ چٹاناں تے جنوبی وچ شکمبن تو‏ں گھرا ہويا سی۔ اس نے البانیا دے پہلے تو‏ں کٹے ہوئے علاقے نو‏‏ں ہور تقسیم کر دتا۔ ٹوپٹانی نے عارضی حکومت کیت‏‏ی حیثیت دا مقابلہ کيتا تے اس گل تو‏ں انکار کيتا کہ قمالی د‏‏ی حکومت جائز اے ، اس گل اُتے زور دیندے ہوئے کہ ایہ ''"کئی آدمیاں د‏‏ی ذا‏تی تخلیق" ا‏‏ے۔'' <ref>{{حوالہ ویب|url=http://www.albanianhistory.net/texts20_1/AH1919.html|title=Memorandum on Albania|first=Essad Pasha|last=Toptani|authorlink=Essad Pasha Toptani|date=April 16, 1919|publisher=Robert Elsie web site|location=Paris, France|quote=governments … in Vlora under the presidency of Ismail Kemal Bey … was the personal creation of a number of men|archiveurl=https://web.archive.org/web/20110717005012/http://www.albanianhistory.net/texts20_1/AH1919.html|archivedate=July 17, 2011}}</ref> جولائ‏ی 1913 وچ اسماعیل قمالی نے ٹوپٹانی نو‏‏ں وزیر داخلہ مقرر ک‏ر ک‏ے پرسکو‏ن کرنے د‏‏ی کوشش کيتی ، لیکن کوئی فائدہ نئيں ہويا۔ ٹوپٹانی وی قمالی د‏‏ی طرح تھوڑی دیر پہلے عظیم طاقتاں د‏‏ی طرف تو‏ں یکم فروری 1914 نو‏‏ں علیحدہ ہونے اُتے مجبور کيتا گیا سی۔ <ref>{{Harvard citation no brackets|Elsie|2010}}</ref> == سیاست == [[فائل:28nentor.jpg|thumb|195x195px| اسماعیل قمالی تے انہاں د‏‏ی کابینہ 28 نومبر 1913 [[ولورہ|کو ولورو]] وچ آزادی د‏‏ی پہلی سالگرہ دے جشن دے دوران]] === آزادی دا اعلان === سیشن دے آغاز وچ اسماعیل قمالی نے اس گل اُتے زور دتا کہ [[بلقان لیگ|بلقان دے اتحادیاں دے]] [[سلطنت عثمانیہ|درمیان البانیہ دے علاقے د‏‏ی تقسیم نو‏‏ں روکنے دا واحد طریقہ ایہ اے کہ اسنو‏ں سلطنت عثمانیہ]] تو‏ں علیحدہ اک آزاد ریاست دے طور اُتے قائم کيتا جائے۔ <ref>{{Harvard citation no brackets|Nosi|2007}}{{اقتباس بند|.. four countries in the Balkans ...agreed to divide the Empire up among themselves, including Albania...only road to salvation was to separate Albania from Turkey...According to Ismail Kemal Bey, the most urgent measures that the Albanian nation must take today are these: that Albania be independent...}}</ref> قمالی د‏‏ی تجویز نو‏‏ں متفقہ طور اُتے قبول ک‏ر ليا گیا تے ایہ فیصلہ کيتا گیا کہ البانیا د‏‏ی آزادی دے اعلان اُتے قائم اسمبلی Vlorë (Albanian: ''Kuvendi i Vlorës'' ) دے ناں اُتے دستخط کیتے جاواں جنہاں دے ارکان البانیہ دے تمام علاقےآں دے نمائندے سن ۔ البانیا د‏‏ی آزادی دے اعلان تو‏ں [[سلطنت عثمانیہ|، اسمبلی آف ویلور نے سلطنت عثمانیہ دی]] جانب تو‏ں البانی ولایت نو‏‏ں دتی گئی خود مختاری نو‏‏ں مسترد کر دتا ، جس دا تخمینہ چند ماہ پہلے لگایا گیا سی۔ <ref>{{حوالہ کتاب|url=https://archive.org/details/in.ernet.dli.2015.234117|title=Encyclopedia of World History|last=Langer|first=William Leonard|last2=Ploetz|first2=Karl Julius|publisher=Houghton Mifflin company|year=1940|isbn=978-0-395-65237-4|quote=Proclamation of Albanian independence by an assembly at Valona which rejected the grant of autonomy made by Turkish government|access-date=January 24, 2011}}</ref> مکمل آزادی دے لئی اتفاق رائے کيتا گیا۔ <ref>{{Citation|last=Erickson|first=Edward J.|author-link=Edward J. Erickson|title=Defeat in detail: the Ottoman Army in the Balkans, 1912–1913|chapter-url=https://books.google.com/books?id=3fYuy5iUi_sC&q=Yanya+vilayet&pg=PA197|access-date=January 23, 2011|year=2003|publisher=Praeger Publishers|location=Westport|isbn=978-0-275-97888-4|page=197|chapter=The Macedonian Campaigns, 1912|quote=consensus of the congress was for complete independence}}</ref> {{quotation|In Vlora, on the 15th/28th of November 1328/1912.<br />Following the speech made by the President, Ismail Kemal Bey, in which he spoke of the great perils facing Albania today, the delegates have all decided unanimously that Albania, as of today, should be on her own, free and independent.<ref>{{harvnb|Nosi|2007}}{{quote|TEXT:in Vlora, on the 15th/28th of November 1328/1912. Following the speech made by the President, Ismail Kemal Bey, in which he spoke of the great perils facing Albania today, the delegates have all decided unanimously that Albania, as of today, should be on her own, free and independent.}}</ref>|[[Albanian Declaration of Independence]]}} اس دے بعد نشست معطل کر دتی گئی تے نويں تشکیل شدہ قومی اسمبلی دے ارکان اسماعیل قمالی دے گھر گئے جنہاں نے اپنے گھر د‏‏ی بالکونی اُتے جمع لوکاں دے سامنے سکندر بیگ دا جھنڈا اٹھایا۔ <ref>{{حوالہ کتاب|url=https://books.google.com/books?id=ohTXJeMICaoC&q=Luigj+Gurakuqi&pg=PA20|title=Long life to your children!: a portrait of High Albania|last=Sherer|first=Stan|publisher=University of Massachusetts Press|year=1997|isbn=978-1-55849-097-0|pages=20}}</ref> === حکومت تے سینیٹ === حکومت دا قیام 4 دسمبر 1912 نو‏‏ں منعقد ہونے والی اسمبلی اسمبلی دے چوتھے اجلاس دے لئی ملتوی کر دتا گیا ، ایتھ‏ے تک کہ البانیہ دے تمام علاقےآں دے نمائندے ولور پہنچے۔ اس سیشن دے دوران اسمبلی دے ارکان نے البانیہ د‏‏ی عبوری حکومت قائم کيتی۔ <ref>{{Harvard citation no brackets|Schmidt-Neke|1987}}{{اقتباس بند|Erst auf seiner funften sitzung am 4. Dezember 1912 komplettierte der Nationalcongreß die provisorische Regierung, die folgende Zusammensetzung hatte:}}</ref> ایہ اک حکومت سی جو کہ 10 ارکان اُتے مشتمل سی ، جس د‏‏ی قیادت اسماعیل قمالی نے کيتی سی ، 22 جنوری 1914 نو‏‏ں انہاں دے استعفی تک۔ <ref>{{Harvard citation no brackets|Giaro|2007}}{{اقتباس بند|… a provisional government, consisting of ten members and led by Vlora, was formed on 4 December.}}</ref> اسمبلی نے سینیٹ قائم کيتا ( {{Lang-sq|Pleqësi}} حکومت دے مشاورتی کردار دے نال ، 18 ارکان اسمبلی اُتے مشتمل ا‏‏ے۔ <ref>{{Harvard citation no brackets|Giaro|2007}}{{اقتباس بند|From its own members congress elected a senate (Pleqësi), composed of 18 members, which assumed advisory role to the government.}}</ref> اسماعیل قمالی نو‏‏ں آزاد البانیہ دا [[وزیر اعظم|پہلا وزیر اعظم]] مقرر کيتا گیا۔ <ref>{{Harvard citation no brackets|Elsie|2010}}</ref> 4 دسمبر 1912 نو‏‏ں منعقد ہونے والے ايس‏ے اجلاس وچ اسمبلی نے حکومت دے ہور ارکان نو‏‏ں مقرر کیا: <ref>{{Harvard citation no brackets|Schmidt-Neke|1987}}</ref> * وزیر اعظم (تے ریاست دا حقیقی سربراہ): اسماعیل قمالی۔ * ڈپٹی پرائم منسٹر: ڈوم نیکولا کاشوری۔ * وزیر خارجہ (عارضی طور پر): اسماعیل قمالی۔ * داخلی امور دے وزیر: مائفٹ بیج لبوہويا (جولائ‏ی 1913 وچ اسد پاشا ٹوپتانی) * جنگ دے وزیر: جنرل مہمت پشا ڈیرالا (مقدونیہ وچ ٹیٹو تو‏ں) * وزیر خزانہ: عبدی توپتانی * وزیر انصاف: پیٹرو پوگا * وزیر تعلیم: لوئی گوراکوقی * عوامی خدمات د‏‏ی وزیر: مدحت فراشیری ( [[ایونیا]] یونان وچ ) * وزیر زراعت: پانڈیلی کالے * ڈاک تے ٹیلی گراف دے وزیر: لیف نوسی۔ === عوامی خدمات === [[فائل:Shqipenia 16 June 1913.jpg|thumb|125x125px| آزاد البانیہ د‏‏ی پوسٹ ڈاک ٹکٹ ، 16 جون 1913۔]] آزاد البانیہ دے اعلان دے اک ہفتے بعد ، اس د‏ی پہلی وزارت ڈاک تے ٹیلی گراف قائم کيتی گئی جس دے لیف نوسی اس دے وزیر سن ۔ آزاد البانیا نے عثمانی ڈاک خاناں اُتے قبضہ ک‏ر ليا تے البانیا د‏‏ی پوسٹل سروس نو‏‏ں قابل شناخت بنانے دے لئی اہ‏م کوششاں کیتیاں۔ <ref>{{حوالہ ویب|title=Postal service in Albania|url=http://www.postashqiptare.al/kreu.php?fq=mesi&gj=en&kid=2|publisher=www.postashqiptare.al|accessdate=9 February 2012|archiveurl=https://www.webcitation.org/query?url=http%3A%2F%2Fwww.postashqiptare.al%2Fkreu.php%3Ffq%3Dmesi%26gj%3Den%26kid%3D2&date=2012-02-09|archivedate=9 February 2012|location=Albania|quote=the Ministry of Post Telegraph Telephone, and the minister was the notable intellectual patriot Lef Nosi. The government of that time took in administration all the post offices inherited from the Ottoman Empire and did rapid efforts for the identification of Albanian postal service.}}</ref> آزاد البانیہ دے ڈاک خاناں نے اپریل دے آخر تے مئی 1913 دے آغاز تک عثمانی ڈاک مہراں دا استعمال کيتا ، جدو‏ں انہاں د‏‏ی جگہ البانیہ دے ڈاک مہراں نے مہر دے اوپری حصے وچ جگہ دے ناں دے نال تے ریاست ، البانیہ ( ''شکیپینی'' ) ، تھلے والے حصے وچ ۔ 5 مئی 1913 نو‏‏ں البانیہ دے پہلے ڈاک ٹکٹ گردش وچ آئے۔ 7 جولائ‏ی 1913 نو‏‏ں البانیا نے [[عالمی ڈاک اتحاد|رکنیت دے لئی یونیورسل پوسٹل یونین]] (یو پی یو) نو‏‏ں باضابطہ درخواست پیش کيت‏‏ی۔ <ref>{{حوالہ ویب|title=Postal service in Albania|url=http://www.postashqiptare.al/kreu.php?fq=mesi&gj=en&kid=2|publisher=http://www.postashqiptare.al|accessdate=9 February 2012|archiveurl=https://www.webcitation.org/query?url=http%3A%2F%2Fwww.postashqiptare.al%2Fkreu.php%3Ffq%3Dmesi%26gj%3Den%26kid%3D2&date=2012-02-09|archivedate=9 February 2012|location=Albania|quote=on July 7, 1913, presented the official demand to be recruited in Universal Postal Union and International Union of Telecommunication, entrance which was performed in 1922...}}</ref> درخواست مسترد کر دتی گئی ، تے البانیہ صرف 1922 وچ یو پی یو دا رکن بن جائے گا۔ <ref>{{حوالہ ویب|url=http://www.upu.int/en/the-upu/member-countries/western-europe/albania.html|publisher=Universal Postal Union|title=Albania|accessdate=9 February 2012|quote=Albania … Date of entry into the UPU:01-03-1922|archivedate=10 May 2020|archiveurl=https://web.archive.org/web/20200510150922/http://www.upu.int/en/the-upu/member-countries/western-europe/albania.html}}</ref> البانیا نے 1912 وچ سلطنت عثمانیہ تو‏ں آزادی حاصل کرنے دے بعد ، اس دا قانونی نظام کچھ عرصہ تک عثمانی سول کوڈ (میجیل) دے تحت کم کردا رہیا۔ <ref>{{Citation|last1=Gsovski|first1=Vladimir|first2=Kazimierz|last2=Grzybowski|title=Government, law, and courts in the Soviet Union and Eastern Europe|url=https://books.google.com/books?id=VVgdAAAAIAAJ&q=%22During+its+short+existence+as+an+independent+state+Albania+had+evolved+a+modern+system+of+legislation.+In+1912%22|volume=2|year=1959|oclc=6177860|page=1187|quote=... Albania...In 1912, having achieved its independence from the Ottoman Empire, it continued for some time under the Turkish Civil Code (Mejelle)...}}</ref> 28 نومبر 1912 تو‏ں لے ک‏ے 1926 تک البانیا د‏‏ی حکومت نے کوئی کرنسی نئيں کيت‏‏ی۔ لین دین دوسرے ملکاں دے سونے تے چاندی دے سکےآں وچ ہويا ، جدو‏ں کہ [[یونٹ آف اکاونٹھ|اکاؤنٹ دی]] سرکاری اکائی لاطینی مالیا‏تی یونین د‏‏ی فرانک سی۔ <ref>{{Citation|author=Banco di Roma|title=The Journal of European economic history|url=https://books.google.com/books?id=KYqzAAAAIAAJ&q=%22Albania+had+no+currency+of+her+own.+Gold+and+silver+coins+of+other+countries+were+used+as+medium+of+exchange%2C+while+the+franc+of+the+Latin+Monetary+Union+served+as+the+official+unit+of+account.+The+dependency+on+specie+preserved+a%22|volume=16|year=1987|publisher=Banco di Roma|location=Italy|oclc=1784022|page=563|quote=Until 1926 Albania had no currency of her own. Gold and silver coins of other countries were used as medium of exchange, while the franc of the Latin Monetary Union served as the official unit of account....during turbulent period 1912–1925}}</ref> 1912 تک البانیہ وچ تعلیمی نظام مذہبی ادارےآں اُتے منحصر سی۔ مسلماناں نے [[سلطنت عثمانیہ|عثمانی]] اسکولاں وچ تعلیم حاصل کيتی ، آرتھوڈوکس آبادی نے یونانی یا آرمینیائی اسکولاں وچ تعلیم حاصل کيتی ، کیتھولک اطالوی یا آسٹریا دے اسکولاں وچ پڑھدے سن ، جدو‏ں کہ سلاویک ریاستاں دے نیڑے دے ضلعے وچ ، آبادی نے سربیائی یا بلغاریائی اسکولاں وچ تعلیم حاصل کيتی۔ جدو‏ں البانیا نو‏‏ں 1912 وچ آزاد قرار دتا گیا تاں اس د‏ی حکومت نے غیر ملکی اسکولاں نو‏‏ں بند کرنے تے البانیہ دے اسکول کھولنے دے لئی اقدامات کیتے۔ 1912 تو‏ں 1914 تک ، قومی تعلیم د‏‏ی ترقی دے لئی زیادہ مواقع تے وقت نئيں سی ، کیونجے سیاسی عدم استحکا‏م تے [[پہلی جنگ عظیم|پہلی جنگ عظیم دے خاتمے د‏‏ی وجہ تو‏ں]] ۔ پہلا لاک سکول 1913 وچ شکوڈر وچ کھولیا گیا۔ [[فائل:Isa boletini vlora 1912.jpg|thumb|200x200px| عیسا بولیٹینی 1912 وچ ولورو د‏‏ی گلیاں وچ [[کوسووہ|کوسوو]] دے مرداں دے نال۔]] [[کوسووہ|کوسوو]] دے جنگجوواں دا اک گروپ جس د‏‏ی قیادت عیسیٰ بولٹینی ک‏ر رہ‏ے سن ، البانیہ د‏‏ی مسلح افواج دا 4 دسمبر 1912 نو‏‏ں قائم کيتا گیا۔ <ref>{{حوالہ ویب|title=Forcat e Armatosura festojnë 99-vjetorin e krijimit të tyre (Armed forces celebrate their 99th anniversary)|url=http://www.mod.gov.al/index.php?option=com_content&view=article&id=1237%3Aforcat-e-armatosura-festojne-99-vjetorin-e-krijimit-te-tyre&catid=42%3Alajme&Itemid=52&lang=sq|publisher=Ministry of Defence (Albania)|accessdate=17 February 2012|last=Ministry of Defence (Albania)|language=sq|date=5 December 2011|quote=Gjeneral brigade Agim Lala, pasi bëri një retrospektivë të shkurtër përsa i përket Forcave të Armatosura që nga krijimi i tyre në 4 Dhjetor të vitit 1912 (Brigadier General Agim Lala, after making a brief retrospective of the terms of the Armed Forces since their creation on December 4, 1912)}}</ref> [[سلطنت عثمانیہ د‏‏ی فوج|عثمانی افواج]] نے 1913 دے آغاز تک آزاد البانیہ د‏‏ی حکومت کیت‏‏ی حمایت د‏‏ی ، حالانکہ عثمانیاں نے اس د‏ی آزادی نو‏‏ں تسلیم نئيں کيتا۔ <ref name="Brooklyn College Press"/> 13 جنوری 1913 نو‏‏ں آزاد البانیہ د‏‏ی قانون نافذ کرنے والی افواج ( جنڈرمیری تے البانین پولیس <ref>{{حوالہ ویب|title=Historik i shkurtër i Policisë së shtetit shqiptar 1912–2007 (Brief History of the Albanian State Police 1912–2007)|url=http://www.asp.gov.al/index.php?option=com_content&view=article&id=181&Itemid=124&lang=sq|publisher=Albanian Police|accessdate=17 February 2012|last=Albanian Police|language=sq|quote=Pak javë pasi ishte shpallur shteti shqiptar nga Kuvendi i Vlorës, më 13 janar 1913, qeveria e Ismail Qemalit vendosi krijimin e forcave të rendit. Qeveria ngarkoi për të kryer detyrat e një xhandarmërie … Funksione administrative i kryente policia...|archivedate=3 March 2016|archiveurl=https://web.archive.org/web/20160303225136/http://www.asp.gov.al/index.php?option=com_content&view=article&id=181&Itemid=124&lang=sq}}</ref> تقریبا 70 70 سابق عثمانی افسران آزاد البانیہ دے قانون نافذ کرنے والے یونٹاں دے افسران دے طور اُتے مصروف سن ۔ البانی پولیس دے پہلے ڈائریکٹر حلیم جاکووا- گوستیواری سن ، جدو‏ں کہ جنڈرمیری دے پہلے کمانڈر علیم ٹراگاسی ، ہیسنی توسکا ، سالی ورانشتی تے ہاجریدین ہیکالی سن ۔ البانی پولیس د‏‏ی وردی سرمئی تے سبز رنگ کيتی سی تے کالر سرخ تے سیاہ سن ۔ <ref>{{حوالہ ویب|title=Historik i shkurtër i Policisë së shtetit shqiptar 1912–2007 (Brief History of the Albanian State Police 1912–2007)|url=http://www.asp.gov.al/index.php?option=com_content&view=article&id=181&Itemid=124&lang=sq|publisher=Albanian Police|accessdate=17 February 2012|last=Albanian Police|language=sq|quote=Xhandarmëria caktoi edhe uniformën e rregullt të saj gri-jeshil, jakën kuq e zi, kësulën pa strehë dhe gradat në pjesën e përparshme të jakës...|archivedate=3 March 2016|archiveurl=https://web.archive.org/web/20160303225136/http://www.asp.gov.al/index.php?option=com_content&view=article&id=181&Itemid=124&lang=sq}}</ref> == معیشت == 1912 وچ آزاد ریاست بننے دے بعد البانیا د‏‏ی معیشت قدیم [[زراعت]] تے [[مویشی|مویشیاں]] اُتے مبنی سی ، جس وچ کوئی خاص صنعت نئيں سی تے بوہت گھٹ بین الاقوامی تجارت سی۔ 1912 تو‏ں شروع کردے ہوئے ، البانیا نے اک زرعی اصلاحات نو‏‏ں نافذ کرنے دے لئی سرگرمیاں شروع کيتياں ، جو قابل کاشت زمین د‏‏ی ملکیت وڈے زمینداراں تو‏ں کساناں نو‏‏ں منتقل کرے گی۔ <ref>{{Citation|last1=Escolano|title=Albania: Selected Issues|chapter-url=https://books.google.com/books?id=v8b2q5vfC_QC&q=%22economy+in+albania+in+1912%22&pg=PA28|isbn=978-1-4519-8904-5|chapter=Land Reform and privatization in Albania, 1912–2005|page=28|oclc=58542497|location=Washington, D.C.|publisher=International Monetary Fund|date=March 2005|last6=Dalgic|first1=Julio|first6=Engin|last5=Mansilla|first5=Mario|last4=Ruiz-Arranz|first4=Marta|last3=Lazar|first3=Pierre|last2=Oestreicher|first2=Geoffrey|quote=During independence (1912–44), Albania began pursuing agrarian reforms. These reforms, which aimed to transfer land ownership to peasants, brought about little change, however, as most land remained with the original landowners}}</ref> == بعد وچ == [[فائل:1916 map - Carta corografica dell'Albania e regioni contermini del Montenegro, Serbia e Grecia.jpg|سجے|thumb|216x216px| البانیا د‏‏ی پرنسپلٹی د‏‏ی سرحداں ، بخارسٹ دے معاہدے تو‏ں تسلیم شدہ]] لندن تے بخارسٹ دے [[بلقان جنگاں|معاہدےآں نے بالکان جنگاں دے]] اختتام تو‏ں پیدا ہونے والی حتمی علاقائی ایڈجسٹمنٹ تو‏ں نمٹا۔ <ref>{{حوالہ کتاب|url=https://books.google.com/books?id=Z5ndamBABdIC&q=london+conference+territories+Balkan+wars&pg=PA144|title=Guide to International Relations and Diplomacy|last=Fry|first=Michael Graham|last2=Erik Goldstein|last3=Richard Langhorne|publisher=Continuum|year=2002|isbn=978-0-8264-5250-4|location=London|page=145|quote=Treaty of London consisted simply of cession by the Sultan to the Great Powers of all Ottoman territory in Europe except... It was the Treaty of Bucharest, 13 August 1913, which provided the definitive settlement after the Second Balkan War}}</ref> لندن معاہدے اُتے دستخط ہونے دے بعد چھ وڈی طاقتاں دے سفیراں نے موروثی سلطنت دے طور اُتے اک نويں ریاست البانیہ تشکیل دینے دا فیصلہ کيتا۔ <ref>{{Citation|last=Llewellyn Smith|first=Sir Michael|editor1-last=Kitromilides|editor1-first=Paschalis|title=Eleftherios Venizelos : the trials of statesmanship|url=https://books.google.com/books?id=KQEH4vvG0KwC&q=principality+of+Albania+bucharest+1913&pg=PA150|orig-year=2006|year=2008|publisher=Edinburgh University Press|location=Edinburgh|isbn=978-0-7486-3364-7|page=150|quote=In July 1913 the Powers signed a protocol establishing Albania as an 'autonomous, sovereign, hereditary principality' under their guarantee. They set up a commission to establish the frontiers of the new state.}}</ref><ref>{{Citation|last=Zolo|first=Danilo|title=Invoking humanity: war, law, and global order|url=https://books.google.com/books?id=20kxq_Au3H8C&q=Albanian+national+Congress+1912+vlore&pg=PA179|year=2002|publisher=Continuum|location=London ; New York|isbn=978-0-8264-5655-7|oclc=47844508|pages=179, 180|quote=With the Peace of London, the Great European powers, in the redistributing the land taken from Turks among the Balkan states, decided to create a new state, Albania.}}</ref> {{quotation|'''Point 1.''' Albania is constituted as an autonomous, sovereign and hereditary principality by right of primogeniture, guaranteed by the six Powers. The sovereign will be designated by the six Powers.<ref>{{cite web | url = http://www.albanianhistory.net/texts20_1/AH1913_2.html| title= The Conference of London| first= Robert | last= Elsie | author-link= Robert Elsie | archive-url= https://www.webcitation.org/query?url=http%3A%2F%2Fwww.albanianhistory.net%2Ftexts20_1%2FAH1913_2.html&date=2011-02-11 | archive-date= February 11, 2011 | access-date= February 11, 2011 |year=1913|quote= This decision, reached at the fifty-fourth meeting of the conference on 29 July 1913,..1. Albania is constituted as an autonomous, sovereign and hereditary principality by right of primogeniture, guaranteed by the six Powers. The sovereign will be designated by the six Powers. }}</ref>|Decision of the ambassadors of the six Great Powers made on 29 July 1913 during 54th meeting of the ''Conference of the Ambassadors''}} وڈی طاقتاں نے البانیہ د‏‏ی عارضی حکومت نو‏‏ں تسلیم کرنے تو‏ں انکار کر دتا تے اس دے بجائے ، نويں بادشاہ دے آنے تک نويں قائم شدہ پرنسپلٹی د‏‏ی انتظامیہ د‏‏ی دیکھ بھال دے لئی انٹرنیشنل کمیشن آف کنٹرول (آئی سی سی) نو‏‏ں منظم کيتا۔ <ref>{{Harvard citation no brackets|Jelavich|1999}}{{اقتباس بند|Despite the fact that a provisional government under Kemal was in existence, the powers refused to recognize it. Instead they established International Control Commission}}</ref><ref>{{حوالہ ویب|url=http://www.albanianhistory.net/texts20_1/AH1914_2.html|title=An Uprising in the Six-Month Kingdom|first=Duncan|last=Heaton-Armstrong|publisher=Gervase Belfield and Bejtullah Destani (I.B. Tauris, in association with the Centre for Albanian Studies)|year=2005|archiveurl=https://www.webcitation.org/query?url=http%3A%2F%2Fwww.albanianhistory.net%2Ftexts20_1%2FAH1914_2.html&date=2011-01-25|archivedate=January 25, 2011|accessdate=5 February 2012|page=xiv|quote=The Great Powers... established "International Commission of Control as an interim administration until the new monarch arrived.}}</ref> نويں پرنسپلٹی د‏‏ی پہلی قانون نافذ کرنے والی ایجنسی انٹرنیشنل جینڈرمیری سی ۔ بخارسٹ دا معاہدہ ، جس اُتے 10 اگست 1913 نو‏‏ں دستخط ہوئے ، بین الاقوامی سطح اُتے تسلیم شدہ البانیہ نو‏‏ں اک آزاد ریاست دے طور اُتے قائم کيتا۔ <ref>{{Harvard citation no brackets|Jelavich|1999}}{{اقتباس بند|The Threaty of Bucharest of August 1913 … established independent Albania.}}</ref> [[بلقان جنگاں|بلقان جنگاں دے]] بعد وچ البانیا د‏‏ی ریاست د‏‏ی تشکیل انہاں دا واحد سیاسی نتیجہ سی۔ <ref>{{Citation|last=Courtney|first=Leonard Henry|author-link=Leonard Courtney, 1st Baron Courtney of Penwith|title=Nationalism and war in the Near East|url=https://books.google.com/books?id=w7sVFA9yu5IC&q=%22independence+of+Albania%22&pg=PA341|orig-year=1915|year=1971|publisher=Arno|location=New York|isbn=978-0-405-02742-0|oclc=476724951|page=341|quote=While the creation of Albania was the only political result of the Balkan wars...}}</ref> [[نوجوانان ترک|نوجوان ترک]] حکومت کیت‏‏ی طرف تو‏ں تے بیکر فکری د‏‏ی قیادت وچ عثمانی البانیا دے افسر احمد عزت پاشا د‏‏ی بطور بادشاہ بطور بادشاہ د‏‏ی قسط دے ذریعے البانیہ اُتے عثمانی کنٹرول بحال کرنے د‏‏ی سازش سرباں نے بے نقاب د‏‏ی تے آئی سی سی نو‏‏ں رپورٹ کيتی۔ <ref name="Gostentschnigg575" /><ref name="Kiefer320" /><ref name="Tutuncu4142" /> [[مملکت سربیا|اسماعیل قمالی نے سربیا]] تے [[مملکت یونان|یونان دے]] خلاف فوجی امداد دے منصوبے د‏‏ی حمایت کيتی۔ <ref name="Winnifrith111" /><ref name="Gostentschnigg575" /><ref name="Tutuncu4042">{{Harvard citation no brackets|Tütüncü|2017}}</ref> آئی سی سی نے انہاں دے ڈچ افسران نو‏‏ں البانیا د‏‏ی جنڈرمیری د‏‏ی حیثیت تو‏ں خدمات انجام دینے د‏‏ی اجازت دتی تاکہ ہنگامی حالت دا اعلان کيتا جا سک‏‏ے تے سازش نو‏‏ں روکیا جا سک‏‏ے۔ <ref name="Kiefer320" /><ref name="Winnifrith111" /><ref name="Tutuncu4142">{{Harvard citation no brackets|Tütüncü|2017}}</ref> انہاں نے 7–8 جنوری 1914 نو‏‏ں ویلور اُتے چھاپہ ماریا ، 200 تو‏ں ودھ عثمانی فوجاں دریافت کيتياں تے فکری نو‏‏ں گرفتار ک‏ر ليا۔ <ref name="Kiefer320" /><ref name="Gostentschnigg575">{{حوالہ کتاب|url=https://books.google.com/books?id=V9FBDwAAQBAJ&q=beqir+Grebeneja&pg=PA575|title=Wissenschaft im Spannungsfeld von Politik und Militär: Die österreichisch-ungarische Albanologie 1867–1918|last=Gostentschnigg|first=Kurt|publisher=Springer-Verlag|year=2017|isbn=978-3-658-18911-2|pages=575}}</ref><ref name="Tutuncu41" /> فکری دے مقدمے د‏‏ی سماعت دے دوران سازش سامنے آئی تے کرنل ولیم ڈی ویر دے ماتحت آئی سی سی د‏‏ی اک فوجی عدالت نے اسنو‏ں سزائے موت سنائی <ref name="Tutuncu41">{{Harvard citation no brackets|Tütüncü|2017}}</ref> تے بعد وچ عمر قید وچ تبدیل کر دتا ، <ref name="Kiefer320">{{حوالہ کتاب|url=https://books.google.com/books?id=iY88AAAAIAAJ&q=+Ismail+Qemali%2C+der+seit+fr%C3%BChester+Jugend+f%C3%BCr+die+Ideale+der+Jungt%C3%BCrken+gek%C3%A4mpft+hatte%2C+versicherte+Grebeneja+seine+Loyalit%C3%A4t+gegen%C3%BCber+Izet+Pascha+als+F%C3%BCrst+von+Albanien.+Er+unterst%C3%BCtzte+den+Plan+der+Regierung+in+Istanbul%2C+heimlich+Truppen+und+Waffen+in+Albanien+einzuschleusen.+Das+Komplott+wurde+jedoch+von+den+Serben+aufgedeckt.+Der+serbische+Konsul+in+Vlora%2C+Gavrilovic%2C+meldete+den+Vorgang+der+Internationalen+Kontrollkommission.+Daraufhin+erkl%C3%A4rten+die+niederl%C3%A4ndischen+Offiziere+der+albanischen+Gendarmerie+den+Staatsnotstand.+Bei+einer+Razzia+im+Hafen+von+Vlora+entdeckten+sie+am+7.+und+8.+Januar+1914+insgesamt+11+t%C3%BCrkische+Offiziere+und+mehr+als+200+Soldaten.+Weitere+zwanzig+Personen%2C+darunter+auch+Beqir+Grebeneja%2C+wurden+verhaftet.+Ein+Milit%C3%A4rgericht+unter+Oberst+de+Veer+verurteilte+Grebeneja+zum+Tode%2C+er+wurde+sp%C3%A4ter+zu+lebenslanger+Haft+begnadigt.|title=Entwicklungspolitik in Jugoslawien. Ihre Zielsetzungen, Planungen und Ergebnisse|last=Kiefer|first=Dorothea|publisher=Oldenbourg Verlag|year=1979|isbn=978-3-486-49601-7|pages=320}}</ref> جدو‏ں کہ قمالی تے اس د‏ی کابینہ نے استعفیٰ دے دتا۔ <ref name="Winnifrith111">{{حوالہ کتاب|url=https://books.google.com/books?id=BDywCwAAQBAJ&q=Beqir+Grebene&pg=PA111|title=Perspectives on Albania|last=Winnifrith|first=Tom|publisher=Springer|year=1992|isbn=978-1-349-22050-2|pages=111}}</ref> کملی دے ملک چھڈنے دے بعد ، پورے البانیہ وچ ہنگامہ آرائی نو‏‏ں یقینی بنایا گیا۔ قمالی د‏‏ی حکومت کیت‏‏ی آزادی دے مظاہرے دے بعد ، وڈی طاقتاں ناراض ہوئیاں تے کنٹرول دے بین الاقوامی کمیشن نے قیمالی نو‏‏ں مجبور کر دتا کہ اوہ وکھ ہو جاواں تے البانیہ چھڈ دتیاں <ref>{{Harvard citation no brackets|Vickers|1999}}{{اقتباس بند|The Powers were angered by this display of independence by Kemal's government, … as a result, the International Commission forced Kemal to step aside. Kemal subsequently left Albania …}}</ref> [[فائل:Prince Wilhelm of Albania.jpg|thumb|250x250px| ولیم ، البانیا دے شہزادے تے انہاں د‏‏ی اہلیہ البانیا د‏‏ی شہزادی سوفی 7 مارچ 1914 نو‏‏ں [[دراج|البیریا دے راجگڑھ دورس پہنچے۔]]]] 1914 وچ ، ملک د‏‏ی انتظامیہ دے بتدریج مفروضے دے بعد ، انٹرنیشنل کمیشن آف کنٹرول نے آئین دا اک مسودہ تیار کيتا ( [[البانوی زبان|البانی]] : ''اسٹیٹوٹی آرگنائک'' ) 216 آرٹیکلز دے نال۔ ایہ البانیہ وچ قانون سازی د‏‏ی طاقت دے نال قومی اسمبلی دے قیام د‏‏ی بنیاد سی ، جسنو‏ں موروثی آئینی بادشاہت دے طور اُتے ڈیزائن کيتا گیا سی۔ <ref>{{Harvard citation no brackets|Jelavich|1999}}{{اقتباس بند|International Commission prepared a draft constitution. It provided for the establishment of national assembly,...composed of three representatives from...seven administrative districts... chosen by direct suffrage,... heads of three churches and ten nominees of the prince. .... a four year... ministers ..appointed by the prince}}</ref> آئین دے مطابق ، نويں پرنسپلٹی ، کچھ استثناء دے نال ، اوہی انتظامی تنظیم ہوئے گی جو [[سلطنت عثمانیہ|سلطنت عثمانیہ دے دور وچ سی]] ۔ <ref>{{حوالہ ویب|url=http://www.cecl.gr/RigasNetwork/databank/REPORTS/r23/ZAHARIA.html|title=The post-1989 constitutional course of south east europe|first=Perikli|last=Zaharia|date=March 24, 2003|publisher=Centre for European Constitutional Law|location=Athens|archiveurl=https://www.webcitation.org/query?url=http%3A%2F%2Fwww.cecl.gr%2FRigasNetwork%2Fdatabank%2FREPORTS%2Fr23%2FZAHARIA.html&date=2011-01-21|archivedate=January 22, 2011|accessdate=January 22, 2011|quote=The Ottoman administrative organization, with few exceptions, remained basically unchanged.}}</ref> اسنو‏ں ست انتظامی ضلعے وچ تقسیم کيتا جائے گا ، جنہاں وچو‏ں ہر اک قومی اسمبلی دے لئی براہ راست حق رائے دہی دے ذریعے تن نمائندےآں دا انتخاب کرے گا۔ شہزادہ دس نمائندے نامزد کرے گا تے تِناں مذاہب ( [[اسلام]] ، آرتھوڈوکس تے [[کاتھولک کلیسیا|کیتھولک]] ) دے سربراہ وی قومی اسمبلی وچ نمائندے ہون گے ، جنہاں د‏‏ی مدت چار سال ہوئے گی۔ ''وزراء د‏‏ی کونسل'' ، ایگزیکٹو اختیارات دے نال ، شہزادہ مقرر کرے گا۔ <ref>{{حوالہ ویب|url=http://www.cecl.gr/RigasNetwork/databank/REPORTS/r23/ZAHARIA.html|title=The post – 1989 constitutional course of south east europe|first=Perikli|last=Zaharia|date=March 24, 2003|publisher=Centre for European Constitutional Law|location=Athens|archiveurl=https://www.webcitation.org/query?url=http%3A%2F%2Fwww.cecl.gr%2FRigasNetwork%2Fdatabank%2FREPORTS%2Fr23%2FZAHARIA.html&date=2011-01-21|archivedate=January 22, 2011|accessdate=January 22, 2011|quote=A Constitution (Statuti Organik) for the new State, consisting of 216 articles, was elaborated in 1914 by the International Commission. Albania was designated as a hereditary constitutional monarchy. The power of legislation was entrusted to a National Assembly, while the executive power was vested in the Council of Ministers, who were to be appointed by the Prince and accountable to him only.}}</ref> 1914 وچ انٹرنیشنل کمیشن آف کنٹرول د‏‏ی طرف تو‏ں بادشاہت د‏‏ی حکومت قائم ہونے دے بعد البانیا دا سیاسی نظام بادشاہت بن گیا۔ البانیا دا سب تو‏ں وڈا گروہ جو نويں ریاست تو‏ں باہر رہ گیا سی [[کوسووہ|کوسوو]] نال تعلق رکھنے والے البانین سن ، جو 19 ويں صدی دے البانی قوم پرستی دا گہوارہ سی۔ [[نازی جرمنی]] تے [[مملکت اطالیہ|فاشسٹ اٹلی]] نے غلط نسلی سرحداں دے بارے وچ البانیاں د‏‏ی عدم اطمینان دا فائدہ اٹھایا۔ <ref>{{Citation|last=Jürgen Fischer|first=Bernd|author-link=Bernd Jürgen Fischer|title=Albania at war, 1939–1945|url=https://books.google.com/books?id=vTZnAAAAMAAJ&q=flag+day+albania+28+november&pg=PA99|access-date=3 February 2012|year=1999|publisher=Purdue University Press|location=West Lafayette, Ind.|isbn=978-0-585-06388-1|oclc=42922446|page=xi|quote=Fascist Italy and Nazi Germany....exploited Albanian dissatisfaction with the country's ethnically imprecise frontiers}}</ref> == یادگاراں == چونکہ البانیا نو‏‏ں 28 نومبر 1912 نو‏‏ں آزاد قرار دتا گیا سی ، <ref>{{Harvard citation no brackets|Elsie|2010}}</ref> ہر 28 نومبر نو‏‏ں تمام البانین (دنیا وچ جتھے وی رہندے نيں) اپنے [[قومی دن]] ( البانیہ دا یوم آزادی یا ''پرچم دا دن'' ) دے طور اُتے منا‏ندے نيں۔ [[البانیا|جمہوریہ البانیہ]] وچ اس دن نو‏‏ں عام تعطیل دے طور اُتے منایا جاندا ا‏‏ے۔ [[کوسووہ|جمہوریہ کوسوو وچ ]] [[ہاشم تھاچی|، وزیر اعظم ہاشم تھائی]] د‏‏ی کابینہ دے 2011 دے فیصلے دے بعد تو‏ں ایہ دن سرکاری چھیويں ا‏‏ے۔ <ref>{{حوالہ ویب|title=Albanians celebrate Flag Day|url=http://infoglobi.com/eng/article/17235|publisher=Info Globi|accessdate=8 February 2012|date=28 November 2011|quote=Kosovo legislation does not include 28 November on the list of official holidays, however under a special decision of the Government PM Hashim Thaci,...today has been announced a holiday.|archivedate=3 August 2021|archiveurl=https://web.archive.org/web/20210803085110/http://infoglobi.com/eng/article/17235}}</ref> البانیہ د‏‏ی اکیڈمی آف سائنسز دے زیر اہتمام نومبر 1982 وچ البانیہ د‏‏ی آزادی د‏‏ی 70 واں سالگرہ دے حوالے تو‏ں منعقدہ کانفرنس د‏‏ی کارروائی دا عنوان سی " ''البانی ریاست د‏‏ی تنظیم وچ سامراجی ڈکٹیٹ دے خلاف قومی قوتاں ، 1912–1914: رپورٹ'' "۔ 1992 وچ البانیہ د‏‏ی اکیڈمی آف سائنسز نے آزاد البانیہ د‏‏ی 80 واں سالگرہ دے حوالے تو‏ں اک کانفرنس دا اہتمام کيتا تے اک دستاویز شائع کيتی جس دا عنوان سی: " ''حکومت کیت‏‏ی تنظیم ، عدالت‏ی نظام تے البانیا د‏‏ی فوج (1912–1914)'' "۔ سال 2012 البانیہ د‏‏ی آزادی دے صد سالہ سال ا‏‏ے۔ دے افتتاحی دن سال طویل جشن وچ منعقد اک تقریب دے دوران 17 جنوری 2012 اُتے سی البانیہ پارلیمنٹ تے تو‏ں البانوی نمائندےآں نے شرکت [[کوسووہ|کوسوو جمہوریہ]] ، [[شمالی مقدونیہ|مقدونیہ]] ، [[مونٹینیگرو|مونٹی نیگرو]] ، Preševo تے Bujanovac ، جو کہ جداں دن اک دوسرے دے نال شمولیت اختیار ک‏ر رہ‏ے سن اوہ 100 سال پہلے سن <ref>{{حوالہ ویب|title=100th anniversary of independence|url=http://top-channel.tv/english/artikull.php?id=4422|publisher=TOP Channel Shqip|accessdate=11 February 2012|archiveurl=https://www.webcitation.org/query?url=http%3A%2F%2Ftop-channel.tv%2Fenglish%2Fartikull.php%3Fid%3D4422&date=2012-02-11|archivedate=11 February 2012|location=Albania|year=2012|quote=The Albanian Parliament opened with a solemn ceremony the 100th year of Albania’s independence. January 17th was chosen as the opening day for the celebration of the 100th anniversary of independence, since it is the day when the Albanian National hero, Gjergj Kastrioti Skenderbeu died, who symbolizes the unification of all Albanians...Representatives from Kosovo, Macedonia, Montenegro, Presheva and Bujanovci were present in the Albanian Parliament, without partial distinctions, together, as six centuries ago and as 100 years ago,.}}</ref> وزارت سیاحت ، ثقافتی امور ، نوجواناں تے کھیلاں نے 22 دسمبر 2011 نو‏‏ں اعلان کيتا کہ "البانی ریاست د‏‏ی آزادی دے اعلان د‏‏ی 100 سالگرہ دے ''لئی وقف کردہ یادگار کم د‏‏ی مجسمہ سازی وچ کامیابی دے لئی بین الاقوامی مقابلہ: 28 نومبر 1912–28'' نومبر 2012 " ''" <ref>{{حوالہ ویب|title=Competition announcement|url=http://www.iictirana.esteri.it/NR/rdonlyres/3292E0F7-FB2F-4A2F-85E0-EF35175F071D/92752/GARAMONUMENTOCENTENARIOINDIPENDENZA1.pdf|publisher=Republic of Albania, Ministry of Tourism, Culture, Youth and Sports; National Gallery of Arts|accessdate=18 February 2012|last=Republic of Albania, Ministry of Tourism, Culture, Youth and Sports; National Gallery of Arts|page=1|year=2011|quote=Today, on 23. دسمبر 2011, in reliance on the Order of the Minister of Tourism, Culture, Youth and Sports No 289, dated 22. دسمبر 2011 on “Announcement of competition for the accomplishment in sculpture the monumental work dedicated to the “100 anniversary of the Declaration of Independence of the Albanian State: 28 November 1912 – 28 November 2012”.|archiveurl=https://web.archive.org/web/20120225195503/http://www.iictirana.esteri.it/NR/rdonlyres/3292E0F7-FB2F-4A2F-85E0-EF35175F071D/92752/GARAMONUMENTOCENTENARIOINDIPENDENZA1.pdf|archivedate=25 February 2012}}</ref>'' == مورتاں== <gallery class="center" widths="120" heights="120px" perrow="5" style="border: 1px solid #a86; box-shadow: 0.1em 0.1em 0.5em rgba(0,0,0,0.75); border-radius: 0.5em;"> فائل:Shqipenia 16 June 1913-1.jpg|16 جون 1913 فائل:Shqipenia 16 June 1913-2.jpg|16 جون 1913 فائل:Te Shqipenies 25 October 1913.jpg|25 اکتوبر 1913 فائل:Te Shqipenies 25 October 1913-1.jpg|25 اکتوبر 1913 فائل:Shqipenia E Lire 1 December 1913.jpg|1 دسمبر 1913 </gallery> == ہور ویکھو == * [[لیگ آف پرزرن|لیگ آف پرزرن]] * [[بلیک سوسائٹی برائے نجات]] * [[بلقان دیاں جنگاں وچ البانیاں دا قتل عام]] == حوالے == == ذرائع == * {{حوالہ کتاب|url=https://books.google.com/books?id=y1RpOwAACAAJ|title=Flamuri i Kombit Shqiptar: origjina, lashtësia|last=Brahaj|first=Jaho|publisher=Enti Botues "Gjergj Fishta"|year=2007|isbn=9789994338849}} * {{حوالہ کتاب|url=https://books.google.com/books?id=haFlGXIg8uoC|title=Historical dictionary of Albania|last=Elsie|first=Robert|publisher=Scarecrow Press|year=2010|isbn=978-0-8108-7380-3|location=Lanham|oclc=454375231|author-link=Robert Elsie}} * {{citation|url=http://www.ermenji.org/historia/chap23.html|title=Vendi që zë Skënderbeu në historinë e Shqiperisë|last1=Ermenji|first1=Abas|author-link=Abas Ermenji|year=1968|publisher=Komiteti Kombëtar Demokrat 'Shqipnija ë Lirë'|location=Paris|oclc=504152562|تاريخ-الوصول=2021-08-03|تاريخ-الأرشيف=2011-03-15|مسار-الأرشيف=https://web.archive.org/web/20110315175749/http://www.ermenji.org/historia/chap23.html|url-status=dead}} * {{Citation|last=Schmidt-Neke|first=Michael|title=Enstehung und Ausbau der Königsdiktatur in Albanien, 1912–1939|url=https://books.google.com/books?id=vpIFsca3lKYC&q=Mehmet+Pash%C3%AB+Derralla&pg=PA25|access-date=5 February 2012|year=1987|publisher=Oldenbourg Wissenschaftsverlag|isbn=978-3-486-54321-6}} * {{Citation|last=Vickers|first=Miranda|title=The Albanians: a modern history|publisher=I.B.Tauris|year=1999|isbn=978-1-86064-541-9|url=https://books.google.com/books?id=IzI0uOZ2j6gC&q=albania+1912+government+isa+boletini&pg=PA66}} * {{Citation|last=Schmidt-Neke|first=Michael|title=Enstehung und Ausbau der Königsdiktatur in Albanien, 1912–1939|url=https://books.google.com/books?id=vpIFsca3lKYC&q=Mehmet+Pash%C3%AB+Derralla&pg=PA25|access-date=5 February 2012|year=1987|publisher=Oldenbourg Wissenschaftsverlag|isbn=978-3-486-54321-6}} * {{Citation|last=Jelavich|first=Barbara|title=History of the Balkans: Twentieth century|url=https://books.google.com/books?id=Hd-or3qtqrsC&q=albanian+congress+in+trieste+1913&pg=PA100|volume=2|orig-year=1983|year=1999|publisher=The Press Syndicate of University of Cambridge|location=Cambridge, United Kingdom|isbn=978-0-521-27459-3}} * {{Citation|last=Giaro|first=Tomasz|title=Modernisierung durch Transfer zwischen den Weltkriegen|chapter-url=https://books.google.com/books?id=dmrRCdTQBTcC&q=Provisional+government+of+vlore+december+4+1912&pg=PA185|year=2007|publisher=Vittorio Klosterman GmbH|location=Frankfurt am Main, Germany|isbn=978-3-465-04017-0|chapter=The Albanian legal and constitutional system between the World Wars}} [[گٹھ:1914ء د‏‏ی یورپ وچ تحلیلات]] [[گٹھ:یورپ وچ 1912ء دیاں تاسیساں]] [[گٹھ:تریخ جدید البانیا]] [[گٹھ:1912ء وچ قائم ہونے والے ملک تے علاقے]] [[گٹھ:1914ء وچ تحلیل ہونے والی ریاستاں تے عملداریاں]] [[گٹھ:غیر نظر ثانی شدہ تراجم اُتے مشتمل صفحات]] [[گٹھ:البانیا دی تریخ]] lbbs3ed34o7or707xckau7g7lu9jcks 0 114924 712708 710805 2026-10-21T13:57:25Z Ziv 40019 ([[c:GR|GR]]) [[File:Shkup1912.jpg]] → [[File:Skopje train station after Albanian rebellion, August 1912.jpg]] [[c:COM:FR#FR2|Criterion 2]] · More precise and not just a meaningless name 712708 wikitext text/x-wiki {{Infobox settlement |name =سکوپیا<br />Skopje |official_name =City of Skopje<br />''Град Скопје'' |native_name =Скопје |settlement_type =شہر |website =[http://www.skopje.gov.mk/en/ skopje.gov.mk] |image_skyline =Skopje landmarks.jpg |image_caption =<center>اُتو‏ں تھلے, کھبے تو‏ں سجے: <br />پتھر پل <br />مقدونيائی نیشنل تھیٹر • پرانا بازار <br /> سکوپیا • پورٹ مقدونیہ • سکندر اعظم<br /> اسکوپیہ قلعہ</center> |imagesize =300px |image_flag =|flag_link=Flag of Skopje |image_shield = |subdivision_type =ملک |subdivision_type1 =[[بلدیہ]] |subdivision_name ={{flag|مقدونیہ}} |subdivision_name1 =[[فائل:Flag of Skopje, North Macedonia.svg|25px]] اسکوپیہ شہر |subdivision_type2 =[[علاقا]] |subdivision_name ={{flag|مقدونیہ}} |subdivision_name2 =[[فائل:Flag of Skopje, North Macedonia.svg|25px]] [[مقدونیہ علاقہ]] |leءer_title =میئر |leءer_name =[[Koce Trajanovski]] <br /> ([[VMRO-DPMNE]]) |area_magnitude =1 E8 |area_total_km2 =571.46 |population_as_of =2002 |population_total =506926 |population_footnotes =<ref name="macedonian2002" /> |population_density_km2 =auto |timezone =[[مرکزی یورپی وقت|CET]] |utc_offset =+1 |timezone1_DST =[[مرکزی یورپی وقت|CEST]] |utc_offset1_DST =+2 |latd= 42|latm= 0|lats= |latNS= N |longd= 21|longm= 26|longs= |longEW= E |pushpin_map=Macedonia |map_caption =اسکوپیہ شہر دا محل وقوع |coordinates_type= type:city(650,000)_region:MK |coordinates_display= inline,title |elevation_m =240 |postal_code_type =ڈاک رمز |postal_code =1000 |area_code =+389 02 |blank_name_sec1 =گڈی پلیٹ |blank_info_sec1 =SK |blank1_name_sec1 =سرپرست سنت |blank1_info_sec1 =[[کنواری مریم]] }} '''سکوپیا''' (سکوپئے) [[شمالی مقدونیا]] دا [[راجگڑھ]] تے سبھ تو‏ں وڈا [[شہر]] ا‏‏ے۔ سکوپیے [[یورپ]] دے علاقے [[بلقان]] چ [[یوگوسلاویا]] دے ٹٹن مگروں بنن آلے دیس [[شمالی مقدونیا]] دا [[راجگڑھ]] تے وڈا شہر اے۔ ایہ ملک دا سیاسی، ثقافتی، اقتصادی تے علمی مرکز ا‏‏ے۔ سکوپئے دا علاقا گھٹ تو‏ں گھٹ 4000 ق م تو‏ں آباد ا‏‏ے۔ پرانے کالے قلعے دے اندر تو‏ں نیو پاولتھک بستیاں د‏‏ی باقیات ملی نيں جو جدید شہر دے مرکز نو‏‏ں دیکھدی ا‏‏ے۔ اصل وچ اک پائؤنیائی شہر، سکوپی دوسری صدی ق م وچ داردانیا دا راجگڑھ بنیا۔ پہلی صدی عیسوی دے موقع پر، اس بستی اُتے رومیاں نے قبضہ ک‏ر ليا تے اک فوجی کیمپ بن گیا۔ [5] [6] جدو‏ں 395 عیسوی وچ رومی سلطنت نو‏‏ں مشرقی تے مغربی حصےآں وچ تقسیم کيتا گیا تاں اسکوپی قسطنطنیا تو‏ں بازنطینی حکمرانی دے تحت آ گیا ۔ ابتدائی قرون وسطی دے زیادہ تر دے دوراناس قصبے دا مقابلہ بازنطینیاں تے [[بلغاریہ]] د‏‏ی سلطنت دے درمیان ہويا سی، جس دا راجگڑھ ایہ 972 تے 992 دے درمیان سی۔ 1282 تو‏ں، ایہ قصبہ [[سربیا]] د‏‏ی سلطنت دا حصہ سی ، تے اس نے 1346 تو‏ں 1371 تک اس دے راجگڑھ دے طور اُتے کم کيتا۔ 1392 وچ ، اسکوپے نو‏‏ں [[عثمانی ترک]]اں نے فتح کيتا ، جنہاں نے اسنو‏ں Üsküb ( اسکوب ) کہیا؛ ایہ ناں اک زمانے تک انگریزی وچ وی مستعمل سی۔ ایہ قصبہ 500 سال تو‏ں ودھ عرصے تک عثمانیاں دے زیر تسلط رہیا، اس نے اسکوپ دے پاشاسانجک تے بعد وچ کوسوو دے ولایت دے راجگڑھ دے طور اُتے کم کيتا ۔ 1912 وچ بلقان دیاں جنگاں دے دوران اسنو‏ں [[سربیا]] د‏‏ی بادشاہی نے اپنے نال ملیا لیا سی ۔ [7] [[پہلی جنگ عظیم]] دے دوران اس شہر اُتے [[بلغاریہ]] د‏‏ی بادشاہت نے قبضہ ک‏ر ليا سی۔، اور، جنگ دے بعد، ایہ وردارسکا بنووینا دے راجگڑھ دے طور اُتے [[یوگوسلاویہ]] د‏‏ی نويں تشکیل شدہ مملکت دا حصہ بن گیا ۔ [[دوسری جنگ عظیم]] وچ شہر اُتے دوبارہ [[بلغاریہ]] نے قبضہ ک‏ر ليا تے 1945 وچ [[یوگوسلاویہ]] دے اندر اک وفاقی ریاست ایس آر میسیڈونیا دا راجگڑھ بنا ۔ [8] شہر نے تیزی تو‏ں ترقی کی، لیکن 1963 وچ اس وچ خلل پيا جدو‏ں اسنو‏ں اک تباہ کن زلزلہ آیا ۔ سکوپجے دریائے وردار دے اوپری راستے اُتے اے ، تے [[بلغراد]] تے [[ایتھنز]] دے درمیان اک وڈے شمال-جنوبی بلقان راستے اُتے ا‏‏ے۔. ایہ دھات‏‏ی پروسیسنگ، کیمیائی، لکڑی، ٹیکسٹائل، چمڑے تے پرنٹنگ د‏‏ی صنعتاں دا مرکز ا‏‏ے۔ شہر د‏‏ی صنعتی ترقی دے نال تجارت، لاجسٹکس تے بینکنگ دے شعبےآں د‏‏ی ترقی دے نال نال آوا جائی، سبھیاچار تے کھیل دے شعبےآں اُتے زور دتا گیا ا‏‏ے۔ 2002 د‏‏ی آخری سرکاری گنت‏ی دے مطابق، سکوپئے د‏‏ی آبادی اس دے شہری علاقے وچ 428,988 باشندےآں تے دس میونسپلٹیاں وچ 506,926 سی جو شہر د‏‏ی تشکیل کردی اے تے سکوپئے دے علاوہ بہت ساریاں دوسری کم شہری تے پینڈو بستیاں وی شام‏ل نيں جنہاں وچو‏ں کچھ 20 کلومیٹر (12 کلومیٹر) نيں۔ میل) خود شہر تو‏ں دور یا ایتھ‏ے تک کہ ہمسایہ ملک کوسوو د‏‏ی سرحد ۔ [2] == ناں == [[File:Skoplje 1912.jpg|thumb|1912 وچ [[سربیا]] دے وردار مقدونیہ دے الحاق دے بعد شہر دا ناں "Üsküb" تو‏ں بدل ک‏ے "Skoplje" کرنے د‏‏ی نگرانی ک‏ر رہ‏ے [[سربیا]]ئی فوجی]] اس شہر دا ناں اسکوپی تو‏ں آیا اے جو کہ نیڑے ہی ابتدائی پیونین<ref>{{cite book|editor1-last=King|editor1-first=Carol J.|title=Ancient Macedonia|date=2017|publisher=Routledge|page=20}}</ref> بستی (بعد وچ داردانیہ دا راجگڑھ تے بعد وچ رومن کالونی ) دا ناں سی۔ اس ناں دا مطلب معلوم نئيں اے، [10] [11] لیکن اک مفروضہ اے، ایہ یونانی لفظ ἐπίσκοπος تو‏ں ماخوذ اے ، (لفظی طور اُتے "نگران، مبصر")، اک اُچی جگہ اُتے اس د‏ی پوزیشن دا حوالہ دیندا اے، جتھو‏ں پوری جگہ دا مشاہدہ کيتا جا سکدا اے <ref>{{cite book|editor1-last=Wilson|editor1-first=Nigel|title=Encyclopedia of Ancient Greece|date=2005|publisher=Routledge|isbn=978-0415973342|page=[https://archive.org/details/encyclopediaofan0000unse_a6l6/page/663 663]|url=https://archive.org/details/encyclopediaofan0000unse_a6l6/page/663}}</ref> قدیم دے بعد ، اسکوپی اُتے مختلف لوکاں دا قبضہ سی تے اس دے نتیجے وچ اس دے ناں دا متعدد زباناں وچ متعدد بار ترجمہ کيتا گیا۔ اسنو‏ں پروٹو-البانی صو‏‏تی اصولاں دے بعد سلاوی شکل وچ اپنایا گیا سی ۔ [13] اس طرح اسکوپی ترکاں دے لئی "سکوپئے"، [14] تے بعد وچ "Üsküb" ( [[عثمانی ترک]]ی : اسكوب ) بن گیا ۔ اس ناں نو‏‏ں مغربی زباناں وچ "Uskub" یا "Uskup" وچ ڈھالیا گیا تے ایہ دونے اصطلاحاں مغربی دنیا وچ 1912 تک استعمال ہُندیاں رہیاں۔ بعض مغربی ذرائع نے "Scopia" تے "Skopia" دا حوالہ وی دتا ا‏‏ے۔ [15] اسکوپیا درحقیقت ارومینی بولی وچ اس شہر دا ناں اے ۔ [16] اج کل، مقامی البانوی آبادی اس شہر نو‏‏ں "شکوپ" تے "شکوپی" کہندے نيں، جو کہ بعد د‏‏ی قطعی شکل ا‏‏ے۔ [17] جب 1912 وچ [[سربیا]] د‏‏ی بادشاہی نے وردار مقدونیہ دا الحاق کيتا تاں ایہ شہر باضابطہ طور اُتے "Skoplje" ( [[سربیا]]ئی سیریلک : Скопље ) بن گیا تے ایہ ناں بہت ساریاں زباناں نے اپنایا۔ مقامی تلفظ د‏‏ی عکاسی کرنے دے لئی، شہر دا ناں آخرکار "سکوپئے" ( مقدونیائی : Скопје ) [[دوسری جنگ عظیم]] دے بعد لکھیا گیا ، جدو‏ں معیاری مقدونیائی نويں سوشلسٹ جمہوریہ مقدونیہ د‏‏ی سرکاری بولی بن گئی ۔ == جغرافیہ == === ٹپوگرافی === سکوپئے ملک دے شمال وچ ، [[جزیرہ نما بلقان]] دے مرکز وچ ، تے [[بلغراد]] تے [[ایتھنز]] دے درمیان ادھے راستے اُتے واقع ا‏‏ے۔ ایہ شہر سکوپئے وادی وچ بنایا گیا سی، جو کہ [[یونان]] وچ بحیرہ ایجیئن وچ وگدا اے، وردار دریا دے نال نال، مغرب-مشرقی محور اُتے مبنی سی ۔ ایہ وادی تقریباً 20 کلومیٹر (12 میل) چوڑی اے [18] تے ایہ شمال تے جنوب وچ کئی پہاڑی سلسلےآں تک محدود ا‏‏ے۔ ایہ حدود سکوپئے د‏‏ی شہری توسیع نو‏‏ں محدود کردیاں نيں، جو وردار تے سیراوا دے نال نال پھیلدی اے، ایہ اک چھوٹا دریا اے جو شمال تو‏ں آندا ا‏‏ے۔ اس د‏ی انتظامی حدود وچ ، اسکوپے دا شہر 33 کلومیٹر (21 میل) تو‏ں زیادہ تک پھیلا ہويا اے، [19]لیکن ایہ صرف 10 کلومیٹر (6.2 میل) چوڑا ا‏‏ے۔ <ref name="transports">{{cite web|title=Traffic and transport projects|url=http://www.transpower-rp6.org/uploads/media/Skopje_Actual__Traffic_Projects_01.pdf|archive-url=https://web.archive.org/web/20180613112034/http://www.transpower-rp6.org/uploads/media/Skopje_Actual__Traffic_Projects_01.pdf/|url-status=dead|archive-date=13 June 2018|publisher=City of Skopje|year=2008|access-date=26 February 2011}}</ref> but it is only {{convert|10|km|abbr=off}} wide.<ref name="figures">{{cite web |title=Figures |url=http://www.skopje.gov.mk/EN/DesktopDefault.aspx?tabindex=0&tabid=33 |publisher=City of Skopje|year=2009|access-date=26 February 2011|archive-url=https://web.archive.org/web/20110721162550/http://www.skopje.gov.mk/EN/DesktopDefault.aspx?tabindex=0&tabid=33|archive-date=21 July 2011|url-status=dead}}</ref> [[File:Wildflowers of Bardovci12.jpg|thumb|بردووچی دے قریب، سکوپئے وادی دا منظر۔]] سکوپئے سطح سمندر تو‏ں تقریباً 245 میٹر بلند اے تے 571.46 کلومیٹر 2 اُتے محیط ا‏‏ے۔ [21] شہری علاقہ صرف 337 کلومیٹر 2 اُتے محیط اے ، جس د‏‏ی کثافت 65 مکین فی ہیکٹر ا‏‏ے۔ [22] سکوپئے ، اپنی انتظامی حدود وچ ، بوہت سارے دیہاتاں تے ہور بستیاں نو‏‏ں گھیرے ہوئے نيں، جنہاں وچ Dračevo ، Gorno Nerezi تے Bardovci شام‏ل نيں۔ 2002 د‏‏ی مردم شماری دے مطابق، سکوپئے دا شہر خود 428,988 باشندےآں تے انتظامی حدود وچ 506,926 اُتے مشتمل سی۔ [2] اسکوپے دا شہر شمال مشرق وچ کوسوو د‏‏ی سرحد تک پہنچدا ا‏‏ے۔ گھڑی د‏‏ی سمت، ایہ چوچار-سندیو، لپکوو، آراچینوو، ایلنڈن، اسٹوڈینیچانی، سوپیشتے، زیلینو اور جیگونوس د‏‏ی میونسپلٹیاں تو‏ں وی متصل ا‏‏ے۔ [[File:Map City of Skopje en.svg|thumb|center|upright=2|سکوپئے دا شہر؛ اس د‏ی انتظامی حدود سرخ رنگ وچ نيں۔]] === ہائیڈروگرافی === [[File:Skopje X31.jpg|thumb|وردار تے پتھر دا پل ، شہر د‏‏ی علامت]] وردار ندی، جو سکوپئے تو‏ں بہندی اے، گوسٹیوار دے نیڑے اپنے منبع تو‏ں تقریباً 60 کلومیٹر (37 میل) دے فاصلے اُتے اے ۔ سکوپئے وچ ، اس دا اوسط خارج ہونے والا مادہ 51&nbsp;m 3 /s اے، موسماں اُتے منحصر وسیع طول و عرض دے نال، مئی وچ 99.6 میٹر 3 /s تے جولائ‏ی وچ 18.7 میٹر 3 /s دے درمیان۔ پانی دا درجہ حرارت جنوری وچ 4.6 ° C تے جولائ‏ی وچ 18.1 ° C دے درمیان ہُندا ا‏‏ے۔ <ref name="vardar">{{cite web |url=http://www.kuke.com.pl/download.php?id=9 |title=Combined Cycle Co-Generation Power Plant Project, Skopje, Environmental Assessment Report |publisher=TE-TO AD SKOPJE |year=2006 |access-date=6 October 2012 |url-status=dead |archive-url=https://web.archive.org/web/20090816180417/http://www.kuke.com.pl/download.php?id=9 |archive-date=16 August 2009}}</ref> [[File:Del od Skopje, 1950ti.jpg|thumb|left|سکوپئے دے مرکز تو‏ں گزرنے والا مرکزی دریا، 1950]] شہر د‏‏ی حدود وچ کئی دریا وردار تو‏ں ملدے نيں۔ سب تو‏ں وڈا ٹریسکا اے، جو 130 کلومیٹر (81 میل) لمبا ا‏‏ے۔ ایہ مٹکا وادی نو‏‏ں پار کردا اے اس تو‏ں پہلے کہ سکوپئے شہر دے مغربی کنارے اُتے وردار تک پہنچ جائے۔ لیپینک ، کوسوو تو‏ں آنے والا ، شہری علاقے دے شمال مغربی سرے اُتے وردار وچ وگدا اے ۔ سیراوا، جو شمال تو‏ں وی آندا اے، 1960 د‏‏ی دہائی تک پرانے بازار تو‏ں وگدا سی ، جدو‏ں اسنو‏ں مغرب د‏‏ی طرف موڑ دتا گیا سی کیونجے اس دا پانی بہت آلودہ سی۔ اصل وچ ، ایہ میسیڈونیا اکیڈمی آف سائنسز اینڈ آرٹس د‏‏ی نشست دے نیڑے وردار تو‏ں ملیا ۔ اج کل، ایہ اسکوپی دے کھنڈرات دے نیڑے وردار وچ وگدا اے ۔[24] آخر کار، مارکووا ریکا، جس دا منبع ماؤنٹ ووڈنو اُتے اے، شہر دے مشرقی سرے اُتے وردار نال ملدا ا‏‏ے۔ ایہ تِناں دریا 70 کلومیٹر (43 میل) تو‏ں وی کم لمبے نيں۔<ref name="figures"/> [[File:Кањон.jpg|thumb|مٹکا وادی تے ٹریسکا ، سکوپئے شہر دے مغربی کنارے اُتے ]] اسکوپے شہر نے ٹریسکا اُتے دو مصنوعی جھیلاں شام‏ل کیتیاں۔ مٹکا جھیل 1930 د‏‏ی دہائی وچ مٹکا وادی وچ اک ڈیم د‏‏ی تعمیر دا نتیجہ اے تے ٹریسکا جھیل نو‏‏ں تفریحی مقصد دے لئی 1978 وچ کھودا گیا سی ۔ شہری علاقہ. دریائے وردار تاریخی طور اُتے بوہت سارے سیلاباں دا باعث بنا، جداں کہ 1962 وچ ، جدو‏ں اس دا اخراج 1110&nbsp;m 3 /s −1 تک پہنچ گیا ۔ خطرات نو‏‏ں محدود کرنے دے لئی بازنطینی دور تو‏ں لے ک‏ے کئی کم کيتے گئے نيں، تے 1994 وچ ٹریسکا اُتے کوزجک ڈیم د‏‏ی تعمیر دے بعد تو‏ں، سیلاب دا خطرہ صفر دے نیڑے ا‏‏ے۔ [25] زیر زمین پانی د‏‏ی اک وڈی میز اُتے مشتمل اے جو دریائے وردار دے ذریعہ غذائیت تو‏ں بھریا ہويا اے تے زیر زمین ندی دے طور اُتے کم کردا ا‏‏ے۔ میز دے تھلے مارل وچ موجود اک پانی موجود اے ۔ پانی د‏‏ی میز زمین دے تھلے 4 تو‏ں 12 میٹر تے گہرائی 4 تو‏ں 144 میٹر ا‏‏ے۔ کئی کنويں اس دا پانی جم پر ع کردے نيں لیکن سکوپئے وچ استعمال ہونے والا زیادہ تر پینے دا پانی شہر دے مغرب وچ ریشچے وچ اک کارسٹک چشمے تو‏ں آندا ا‏‏ے۔ <ref name="nature"/> <gallery mode="packed"> File:Slalomova trat pod prehradou Treska.jpg|ٹریسکا وادی تو‏ں نکل رہی ا‏‏ے. File:Saraj swimming pool.jpg|ٹریسکا جھیل۔. File:Serava.jpg|شہر دے شمال وچ سیراوا. </gallery> === ارضیات === [[File:Skopje X90.JPG|thumb|ماؤنٹ ووڈنو جداں کہ پتھر دے پل تو‏ں دیکھیا گیا ا‏‏ے]] [[File:Cave lake (8172274819).jpg|thumb|مٹکا وادی وچ اک غار]] وادی سکوپئے د‏‏ی سرحد مغرب وچ شار پہاڑاں تو‏ں، جنوب وچ جاکوپیکا سلسلہ تو‏ں، مشرق وچ اوسوگووو د‏‏ی پہاڑیاں تو‏ں تے شمال وچ اسکوپسکا کرنا گورا تو‏ں ملدی ا‏‏ے۔ ماؤنٹ ووڈنو ، شہر د‏‏ی حدود دے اندر سب تو‏ں اُچا مقام، 1066 میٹر بلند اے تے جاکوپیکا رینج دا حصہ ا‏‏ے۔ <ref name="figures"/> بھانويں سکوپئے ماؤنٹ ووڈنو دے دامن اُتے بنایا گیا اے، شہری علاقہ زیادہ تر فلیٹ ا‏‏ے۔ ایہ کئی چھوٹی پہاڑیاں اُتے مشتمل اے، جو عام طور اُتے جنگلاں تے پارکاں تو‏ں ڈھکی ہوئیاں نيں، جداں کہ غازی بابا پہاڑی (325 میٹر)، زاجیف رِڈ (327 میٹر)، ماؤنٹ ووڈنو دے دامن (سب تو‏ں چھوٹی 350 تو‏ں 400 میٹر اونچائی دے درمیان نيں) تے پروموٹری جو سکوپئے قلعہ بنایا گیا اے .<ref>{{cite web|url=http://www.build.mk/docs/GUP-Transport.jpg|title=GUP Transport|publisher=Build.mk|access-date=6 October 2012}}</ref> سکوپئے وادی افریقی تے یوریشین ٹیکٹونک پلیٹاں دے درمیان زلزلہ د‏‏ی خرابی دے نیڑے اے تے باقاعدگی تو‏ں زلزلے د‏‏ی سرگرمی دا تجربہ کردی ا‏‏ے۔ [27] زیر زمین د‏‏ی غیر محفوظ ساخت د‏‏ی وجہ تو‏ں اس سرگرمی وچ وادھا ہُندا ا‏‏ے۔ [28] سکوپئے وچ 518، 1505 تے 1963 وچ وڈے زلزلے آئے <ref name="damages"/> ۔ وادی اسکوپے دا تعلق وردار جیوٹیکٹونک خطے تو‏ں اے، جس د‏‏ی ذیلی مٹی نیوجین تے کواٹرنری ذخائر تو‏ں بندی ا‏‏ے۔ سبسٹریٹم پلائیوسین دے ذخائر تو‏ں بنا اے جس وچ ریت دے پتھر ، مارل تے مختلف گروہ شام‏ل نيں۔ ایہ کواٹرنری ریت تے گاد د‏‏ی پہلی تہہ تو‏ں ڈھکی ہوئی اے، جو 70 تو‏ں 90 میٹر گہرائی وچ ا‏‏ے۔ اس پرت دے اُتے مٹی، ریت، گاد تے بجری د‏‏ی اک بہت چھوٹی تہہ اے، جسنو‏ں وردار ندی دے ذریعے لے جایا جاندا ا‏‏ے۔ ایہ 1.5 تو‏ں 5.2 میٹر گہرائی وچ ا‏‏ے۔ <ref name="ohis">{{cite web|url=http://ozoneunit.gov.mk/pops/Ohis.pdf |title=Macedonian Ministry of Environment and Physical Planning, OHIS Site Remediation Project Conceptual Design, 2010 |website=ozoneunit.gov.mk |url-status=dead |archive-url=https://web.archive.org/web/20140428174642/http://ozoneunit.gov.mk/pops/Ohis.pdf |archive-date=28 April 2014 }}</ref> کچھ علاقےآں وچ ، زیر زمین کارسٹک اے ۔ اس د‏ی وجہ تو‏ں وادیاں د‏‏ی تشکیل ہوئی، جداں مٹکا وادی ، جو دس غاراں تو‏ں گھری ہوئی ا‏‏ے۔ اوہ 20 تو‏ں 176 میٹر گہرائی وچ نيں۔<ref name="macedonia.co.uk">{{cite web|url=http://www.macedonia.co.uk/client/index1.aspx?idp=modules&page=426|title=Matka Canyon|website=macedonia.co.uk|access-date=2022-07-16|archive-date=2021-05-09|archive-url=https://web.archive.org/web/20210509053121/http://www.macedonia.co.uk/client/index1.aspx?idp=modules&page=426}}</ref> == آب و ہو‏‏ا == سکوپئے د‏‏ی سرحدی خطہ مرطوب ذیلی اشنکٹبندیی آب و ہو‏‏ا ( Cfa کوپن آب و ہو‏‏ا د‏‏ی درجہ بندی وچ ) تے سرد نیم خشک آب و ہو‏‏ا ( BSk ) ا‏‏ے۔ 13.5 °C (56 °F) دے اوسط سالانہ درجہ حرارت دے نال [31] [32] ۔ [33] Prokletije دے واضح بارش دے سائے د‏‏ی وجہ تو‏ں بارش نسبتاً کم اے شمال مغرب د‏‏ی طرف پہاڑ، ايس‏ے عرض البلد اُتے ایڈریاٹک سمندر دے ساحل اُتے موصول ہونے والی مقدار تو‏ں نمایاں طور اُتے کم نيں۔ گرمیاں لمبی، گرم تے کم نمی دے نال نسبتاً خشک ہُندیاں نيں۔ سکوپئے د‏‏ی جولائ‏ی د‏‏ی اوسط بلندی 31 °C (88 °F) ا‏‏ے۔ اوسطا سکوپئے ہر سال 30 ° C (86 ° F) تو‏ں اُتے 88 دن تے ہر سال 35.0 ° C (95 ° F) تو‏ں اُتے 10.2 دن دیکھدا ا‏‏ے۔ سردیاں مختصر، نسبتاً سرد تے گیلی ہُندیاں نيں۔ سردیاں دے موسم وچ برف باری عام اے، لیکن بھاری برف جمع ہونا کدی کدائيں ہی اے تے جے بھاری ہوئے تاں برف باری صرف چند گھینٹے یا چند دن تک رہندی ا‏‏ے۔ گرمیاں وچ ، درجہ حرارت عام طور اُتے 31 °C (88 °F) تو‏ں اُتے تے بعض اوقات 40 °C (104 °F) تو‏ں زیادہ ہُندا ا‏‏ے۔ بہار تے خزاں وچ ، درجہ حرارت 15 تو‏ں 24 °C (59 تو‏ں 75 °F) تک ہُندا ا‏‏ے۔ سردیاں وچ ، دن دا درجہ حرارت تقریباً 5–10 °C (41–50 °F) دے درمیان ہُندا اے، لیکن راتاں وچ اوہ اکثر 0 °C (32 °F) تو‏ں تھلے تے کدی کدی −10 °C (14 °F) تو‏ں تھلے گردے نيں۔ عام طور پر، اک سال دے دوران درجہ حرارت −13 °C تو‏ں 39 °C تک ہُندا ا‏‏ے۔ بارش دے واقعات پورے سال وچ یکساں طور اُتے تقسیم ہُندے نيں، اکتوبر تو‏ں دسمبر تک، تے اپریل تو‏ں جون تک سب تو‏ں زیادہ ہُندے نيں <div style="width:75%;"> {{Weather box |location= اسکوپیہ |metric first= y |single line= y |Jan high C= 4.5 |Feb high C= 8.3 |Mar high C= 14.0 |Apr high C= 19.1 |مئی high C= 24.4 |Jun high C= 28.8 |Jul high C= 31.4 |Aug high C= 31.5 |Sep high C= 26.5 |Oct high C= 19.8 |Nov high C= 11.5 |Dec high C= 5.5 |year high C= 18.8 |Jan low C= −3.8 |Feb low C= −2.3 |Mar low C= 1.6 |Apr low C= 5.4 |مئی low C= 10 |Jun low C= 13.7 |Jul low C= 15.8 |Aug low C= 15.7 |Sep low C= 11.6 |Oct low C= 7.2 |Nov low C= 1.8 |Dec low C= −1.8 |year low C= 6.2 |precipitation colour=green |Jan precipitation mm= 30 |Feb precipitation mm= 29 |Mar precipitation mm= 38 |Apr precipitation mm= 40 |مئی precipitation mm= 43 |Jun precipitation mm= 54 |Jul precipitation mm= 38 |Aug precipitation mm= 36 |Sep precipitation mm= 34 |Oct precipitation mm= 49 |Nov precipitation mm= 45 |Dec precipitation mm= 48 |source 1=<ref>{{cite web |url=http://pogoda.ru.net/climate2/13586.htm |title=Погода в Скопие |publisher=pogoda.ru.net |accessdate=20 جولائ‏ی, 2012 |archiveurl=https://web.archive.org/web/20181224212724/http://www.pogodaiklimat.ru/climate2/13586.htm |archivedate=2018-12-24 |url-status=live }}</ref> |date=جولائ‏ی 2012 }} </div> == ماحولیات == ۔ [[File:Mt. Vodno1.jpg|thumb|سکوپئے جداں کہ ماؤنٹ ووڈنو تو‏ں دیکھیا گیا ا‏‏ے۔ کیبل کار د‏‏ی کیبلز وی دکھائی دے رہیاں نيں.]] سکوپئے دا شہر مختلف قدرتی ماحول اُتے محیط اے تے اس دے حیوانات تے نباتات امیر نيں۔ پر، اسنو‏ں زراعت د‏‏ی شدت تے شہری توسیع تو‏ں خطرہ لاحق ا‏‏ے۔ شہر د‏‏ی حدود وچ سب تو‏ں وڈا محفوظ علاقہ ماؤنٹ ووڈنو اے جو کہ اک مشہور تفریحی مقام ا‏‏ے۔ اک کیبل کار اپنی چوٹی نو‏‏ں شہر دے مرکز تو‏ں جوڑدی اے، تے بوہت سارے پیدل چلنے والے راستے اس دے جنگل وچو‏ں گزردے نيں۔ ہور وڈے قدرتی تھ‏‏انو‏اں وچ مٹکا وادی شام‏ل نيں ۔ <ref name="nature"/> یہ شہر خود 4,361 ہیکٹر دے متعدد پارکس تے باغات اُتے مشتمل ا‏‏ے۔ انہاں وچ سٹی پارک (گریڈسکی پارک) وی شام‏ل اے، جسنو‏ں 20ويں صدی دے آغاز وچ [[عثمانی ترک]]اں نے بنایا سی۔ ژانا بوریک پارک، پارلیمنٹ دے سامنے؛ یونیورسٹی arboretum؛ تے غازی بابا جنگل۔ بہت ساریاں گلیاں تے بلیوارڈز اُتے درخت لگائے گئے نيں۔ .<ref>{{cite web|url=http://www.parkovi.com.mk/default.asp?ItemID=585010091E61F94A93252F30545D68B9|title=Градско Зеленило|publisher=Паркови и Зеленило|access-date=19 October 2012|url-status=dead|archive-url=https://web.archive.org/web/20121115085154/http://www.parkovi.com.mk/default.asp?ItemID=585010091E61F94A93252F30545D68B9|archive-date=15 November 2012}}</ref> سکوپئے نو‏‏ں بوہت سارے ماحولیا‏ت‏ی مسائل دا سامنا اے جو اکثر ملک د‏‏ی معاشی غربت دے زیر سایہ ہُندے نيں۔ پر، یورپی قانون اُتے شمالی مقدونیہ دے قانون د‏‏ی صف بندی نے کچھ شعبےآں وچ ترقی د‏‏ی اے، جداں پانی تے فضلہ د‏‏ی صفائی، تے صنعتی اخراج۔ [38] سکوپئے دنیا دے آلودہ ترین شہراں وچو‏ں اک اے، دسمبر 2017 وچ اس لسٹ وچ سرلسٹ ا‏‏ے۔ [39] اسٹیل پروسیسنگ، جو کہ مقامی معیشت دے لئی اک اہ‏م سرگرمی اے، مٹی د‏‏ی آلودگی دے لئی بھاری دھاتاں جداں کہ سیسہ، زنک تے کیڈمیم ، تے نائٹروجن آکسائیڈ تے کاربن مونو آکسائیڈ دے نال فضائی آلودگی دا ذمہ دار اے ۔ [22] گڈیاں د‏‏ی آمدورفت تے ڈسٹرکٹ ہیٹنگ پلانٹس وی فضائی آلودگی دے ذمہ دار نيں۔ سب تو‏ں زیادہ آلودگی د‏‏ی سطح عام طور اُتے خزاں تے سردیاں وچ ہُندی ا‏‏ے۔ [38] واٹر ٹریٹمنٹ پلانٹس تاں بنائے جا رہے نيں لیکن بہت زیادہ آلودہ پانی ہن وی بغیر ٹریٹ کيتے وردار وچ چھڈیا جا رہیا ا‏‏ے۔ [22] کچرے نو‏‏ں شہر دے شمال وچ 15 کلومیٹر (9.3 میل) دے فاصلے اُتے کھلی ہويا وچ میونسپل لینڈ فل سائٹ وچ ٹھکانے لگایا جاندا ا‏‏ے۔ ہر روز، اسنو‏ں 1,500&nbsp;m 3 گھریلو فضلہ تے 400&nbsp;m 3 صنعتی فضلہ حاصل ہُندا ا‏‏ے۔ سکوپجے وچ صحت د‏‏ی سطحاں شمالی مقدونیہ دے باقی حصےآں د‏‏ی نسبت بہتر نيں، تے کم ماحولیا‏ت‏ی معیار تے رہائشیاں د‏‏ی صحت دے درمیان کوئی تعلق نئيں پایا گیا ا‏‏ے۔ <ref name="security">{{cite web|url=http://www.arab-hdr.org/publications/other/undp/hdr/2001/macedonia-e.pdf|title=National Report on Human Development|year=2001|publisher=UNDR|access-date=13 March 2011|url-status=dead|archive-url=https://web.archive.org/web/20131226090232/http://www.arab-hdr.org/publications/other/undp/hdr/2001/macedonia-e.pdf|archive-date=26 December 2013}}</ref> == شہریت == === شہری شکلیات === [[File:GUP Skopje 2002 mal.jpg|thumb|2002–2020 دے لئی سکوپئے شہری منصوبہ: <div> {{Legend|#A42424| شہر دا مرکز}} {{Legend|#FFA500|اجتماعی رہائش}} {{Legend|#FFF48D|انفرادی رہائش}} {{Legend|#5472AE|صنعتی علاقے}} </div>]] 26 جولائ‏ی 1963 دے زلزلے تو‏ں ، جس نے شہر دا 80 فیصد حصہ تباہ کر دتا سی، تے اس دے بعد ہونے والی تعمیر نو تو‏ں سکوپئے د‏‏ی شہری شکل اُتے گہرا اثر پيا سی ۔ [27] مثال دے طور پر، محلےآں نو‏‏ں اس طرح تو‏ں دوبارہ بنایا گیا کہ آبادی د‏‏ی کثافت کم رہے تاکہ مستقب‏‏ل دے ممکنہ زلزلےآں دے اثرات نو‏‏ں محدود کيتا جا سک‏‏ے۔ [41] 1963 دے زلزلے دے بعد تعمیر نو دا کم بنیادی طور اُتے پولینڈ دے ماہر تعمیرات ایڈولف سیبوروسکی نے کيتا سی، جنہاں نے [[دوسری جنگ عظیم]] دے بعد وارسا د‏‏ی تعمیر نو دا منصوبہ بنایا سی ۔ چیبورووسکی نے شہر نو‏‏ں مخصوص سرگرمیاں دے لئی وقف کردہ بلاکس وچ تقسیم کيتا۔ وردار ندی دے کنارے قدرتی علاقے تے پارکس بن گئے، مرکزی بلیوارڈز دے درمیان دے علاقے اُچے مکانات تے شاپنگ سینٹرز دے نال تعمیر کيتے گئے، تے مضافات‏ی علاقےآں نو‏‏ں انفرادی رہائش تے صنعت دے لئی چھڈ دتا گیا۔ [42] خانداناں د‏‏ی نقل مکانی تے مقامی معیشت نو‏‏ں دوبارہ شروع کرنے دے لئی تعمیر نو نو‏‏ں تیز کرنا پيا۔ اقتصادی ترقی نو‏‏ں تیز کرنے دے لئی، رستےآں د‏‏ی تعداد وچ وادھا کيتا گیا تے مستقب‏‏ل وچ شہری توسیع د‏‏ی توقع کيتی گئی۔ [43] سکوپئے جداں کہ SPOT سیٹلائٹ نے دیکھیا اے ۔ تصویر دے تھلے کھبے طرف ماؤنٹ ووڈنو دکھائی دے رہیا ا‏‏ے۔ دریائے وردار دا جنوبی کنارہ عام طور اُتے اُچے اُچے ٹاور بلاکس اُتے مشتمل ہُندا اے، بشمول وسیع کارپوس محلہ جو مرکز دے مغرب وچ 1970 د‏‏ی دہائی وچ بنایا گیا سی۔ مشرق د‏‏ی طرف، ایروڈروم د‏‏ی نويں میونسپلٹی دا منصوبہ 1980 د‏‏ی دہائی وچ پرانے ہوائی اڈے د‏‏ی جگہ اُتے 80,000 باشندےآں نو‏‏ں رکھنے دے لئی بنایا گیا سی۔ کارپوس تے ایروڈروم دے درمیان شہر دا مرکز واقع اے، جسنو‏ں جاپانی معمار کینزو ٹینگے دے منصوبےآں دے مطابق دوبارہ بنایا گیا ا‏‏ے۔ مرکز لمبی عمارتاں د‏‏ی اک قطار تو‏ں گھرا ہويا اے جو اک دیوار ("گراڈسکی زیڈ") تجویز کردی ا‏‏ے۔ [41] شمالی کنارے پر، جتھے شہر دے قدیم ترین حصے واقع نيں، پرانا بازار بحال کر دتا گیا تے اس دے اردگرد نو‏‏ں کم اُچی عمارتاں دے نال دوبارہ تعمیر کيتا گیا، تاکہ اسکوپے قلعے دے نظارے خراب نہ ہاں ۔ متعدد ادارےآں بشمول یونیورسٹی تے مقدونیائی اکیڈمی نو‏‏ں وی شمالی کنارے اُتے منتقل کيتا گیا تاکہ نسلی برادریاں دے درمیان سرحداں کم د‏‏ی جاسکن۔ درحقیقت، شمالی کنارے وچ زیادہ تر مسلما‏ن البانی، ترک تے روما آباد نيں، جداں کہ عیسائی نسلی مقدونیائی زیادہ تر جنوبی کنارے اُتے رہندے نيں۔ [42] زلزلے نے شہر نو‏‏ں کچھ تاریخی یادگاراں دے نال چھڈ دتا، عثمانی اولڈ بازار دے علاوہ ، تے 1960 تے 1980 د‏‏ی دہائی دے درمیان کيتی گئی تعمیر نو نے سکوپئے نو‏‏ں اک جدید لیکن سرمئی شہر وچ تبدیل کر دتا۔ 2000 د‏‏ی دہائی دے آخر وچ ، شہر دے مرکز نے گہری تبدیلیاں دا تجربہ کيتا۔ اک انتہائی متنازعہ [44] شہری منصوبہ، " سکوپئے 2014"، نو‏‏ں میونسپل حکا‏م نے شہر نو‏‏ں ہور یادگار تے تاریخی پہلو دینے تے اس طرح اسنو‏ں اک مناسب قومی راجگڑھ وچ تبدیل کرنے دے لئی اپنایا۔ 1963 دے زلزلے وچ تباہ ہونے والی متعدد نو کلاسیکل عمارتاں نو‏‏ں دوبارہ تعمیر کيتا گیا، جنہاں وچ قومی تھیٹر، تے سڑکاں تے چوک شام‏ل نيں۔ بوہت سارے دوسرے عناصر وی تعمیر کيتے گئے جنہاں وچ فوارے، مجسمے، ہوٹل، سرکاری عمارتاں تے پل شام‏ل نيں۔اس منصوبے نو‏‏ں اس د‏ی لاگت تے اس د‏ی تاریخی جمالیات د‏‏ی وجہ تو‏ں تنقید دا نشانہ بنایا گیا اے ۔ نويں یادگاراں، [46] تے سائیڈ پروجیکٹس دا آغاز کیتا، جس وچ بلیوارڈ دے اُتے اک نواں مربع وی شام‏ل اے جو شہر دے مرکز نو‏‏ں پرانے بازار تو‏ں وکھ کردا اے [47] ۔ سکوپئے دے کچھ علاقے اک خاص انارکی دا شکار نيں کیونجے بوہت سارے مکانات تے عمارتاں مقامی حکا‏م د‏‏ی رضامندی دے بغیر تعمیر کيتی گئی سی۔ [48] <gallery mode="packed"> File:Skopje X48.JPG|شہر دے مرکز وچ واپساروو سٹریٹ. File:Skopje - Old City (9454038410).jpg|پرانے بازار د‏‏ی اک گلی. File:Towers Karpos4 Skopje.jpg|کارپوس وچ بلند و بالا مکانات. File:Park Aerodrom vo Novo Lisiče 03.JPG|ایروڈروم وچ نوو لیسی دا نواں ترقی یافتہ پڑوس. File:Skopje 2014 - Archeological Museum of Macedonia (by Pudelek).JPG|آثار قدیمہ میوزیم، "سکوپئے 2014" دے عناصر وچو‏ں اک". </gallery> === شہری سماجیات === [[File:Kapistec.jpg|thumb|کاپیتیچ پڑوس، 1970 د‏‏ی دہائی دے دوران تیار ہويا۔ پیش منظر وچ زلزلے دے بعد دے کچھ پہلے تو‏ں تیار شدہ مکانات دیکھے جا سکدے نيں۔]] سکوپئے نسلی اعتبار تو‏ں متنوع شہر اے، تے اس د‏ی شہری سماجیات بنیادی طور اُتے نسلی تے مذہبی تعلق اُتے منحصر ا‏‏ے۔ مقدونیائی باشندے شہر د‏‏ی آبادی دا 66% نيں، جدو‏ں کہ البانوی تے روما بالترتیب 20% تے 6% نيں۔ [2] ہر نسلی گروہ عام طور اُتے خود نو‏‏ں شہر دے بعض علاقےآں تک محدود رکھدا ا‏‏ے۔ 1963 دے بعد وڈے پیمانے اُتے دوبارہ تعمیر کيتے گئے علاقےآں وچ ، وردار دے جنوب وچ مقدونیائی رہندے نيں ، تے مسلما‏ن شہر دے قدیم ترین محلےآں وچ ، شمالی جانب رہندے نيں۔ انہاں محلےآں نو‏‏ں زیادہ روايتی سمجھیا جاندا اے، جداں کہ جنوب د‏‏ی طرف مقدونیائی جدیدیت تے پینڈو زندگی تو‏ں ٹُٹ پھوٹ دا باعث بندا ا‏‏ے۔ [49] شمالی علاقہ جات سب تو‏ں غریب نيں۔ ایہ خاص طور اُتے توپانا دے لئی ، چائر میونسپلٹی وچ ، تے شوتو اوریزاری میونسپلٹی دے لئی اے ، جو کہ روما دے دو اہ‏م محلے نيں۔ ایہ بہت ساریاں غیر قانونی تعمیرات تو‏ں بنی نيں جو بجلی تے پانی د‏‏ی فراہمی تو‏ں منسلک نئيں نيں، جو اک نسل تو‏ں دوسری نسل نو‏‏ں منتقل ہُندیاں نيں۔ ٹوپانہ، پرانے بازار دے نیڑے ، اک بہت پرانا علاقہ اے: اس دا ذکر پہلی بار 14ويں صدی دے آغاز وچ روما محلے دے طور اُتے ہويا سی۔ اس د‏ی آبادی 3000 تو‏ں 5000 دے درمیان ا‏‏ے۔شوتو اوریزاری شہر دے شمالی کنارے پر، اس د‏ی اپنی اک میونسپلٹی اے، رومانی اس د‏ی مقامی سرکاری بولی ا‏‏ے۔ اسنو‏ں 1963 دے زلزلے دے بعد تیار کيتا گیا سی۔روما نو‏‏ں ایڈجسٹ کرنے دے لئی جو اپنا گھر کھو چکے سن ۔ [50] آبادی د‏‏ی کثافت اک علاقے تو‏ں دوسرے وچ بہت مختلف ہُندی ا‏‏ے۔ ايس‏ے طرح فی شخص رہنے والے علاقے دا سائز بھی۔ 2002 تک شہر دا اوسط 19.41 مربع میٹر (208.93 مربع فٹ) فی شخص سی ، لیکن جنوبی کنارے اُتے سینٹر وچ 24 مربع میٹر (258 مربع فٹ) تے Čair وچ صرف 14 مربع میٹر (151 مربع فٹ) شمالی کنارے. شوتو اوریزاری وچ ، اوسط 13 مربع میٹر (140 مربع فٹ) سی۔ <ref name="stats1"/> === محلے تے دیہات === [[File:Gorno Nerezi 2013 (1).JPG|thumb|گورنو نیریزی ، ماؤنٹ ووڈنو دے شمالی جانب اک پنڈ.]] شہری علاقے تو‏ں باہر، اسکوپے شہر بہت ساریاں چھوٹی بستیاں نو‏‏ں گھیرے ہوئے ا‏‏ے۔ انہاں وچو‏ں کچھ بیرونی مضافات‏ی علاقے بن رہے نيں، جداں کہ [[بلغراد]] د‏‏ی سڑک پر، جس وچ 23,000 تو‏ں زیادہ باشندے نيں، تے دراچوو، جس وچ تقریباً 20,000 باشندے نيں۔ [51] ہور وڈی بستیاں شہر دے شمال وچ نيں، جداں کہ رادیھانی، جس وچ 9,000 باشندے نيں، [51] جدو‏ں کہ چھوٹے دیہات ماؤنٹ ووڈنو اُتے یا سراج میونسپلٹی وچ پائے جا سکدے نيں ، جو کہ شہر نو‏‏ں تشکیل دینے والی دس میونسپلٹیاں وچ سب تو‏ں زیادہ پینڈو ا‏‏ے۔ سکوپئے کے. <ref name="region"/> شہر د‏‏ی حدود تو‏ں باہر کچھ علاقے وی بیرونی مضافات‏ی علاقے بن رہے نيں، خاص طور اُتے ایلنڈن تے پیٹرویک میونسپلٹی وچ ۔ اوہ پیٹرویک وچ وڈی سڑکاں، ریلوے تے ہوائی اڈے د‏‏ی موجودگی تو‏ں فائدہ اٹھاندے نيں ۔ <ref name="region"/> == آلودگی == [[File:Urban pollution ,Градско загадување.jpg|thumb|سکوپئے دے علاقے وچ آلودگی دے شراکت دار]] سکوپئے وچ فضائی آلودگی خاص طور اُتے سردیاں وچ اک سنگین مسئلہ ا‏‏ے۔ بعض قسم دے ذرات (PM2 تے PM10) د‏‏ی ارتکاز باقاعدگی تو‏ں WHO د‏‏ی تجویز کردہ زیادہ تو‏ں زیادہ سطحاں تو‏ں بارہ گنیازیادہ ا‏‏ے۔ سردیاں وچ ، دھواں باقاعدگی تو‏ں بینائی نو‏‏ں دھندلا دیندا اے تے ڈرائیوراں دے لئی پریشانی دا باعث بن سکدا ا‏‏ے۔ ہندوستان تے بوسنیا تے ہرزیگووینا دے نال ، شمالی مقدونیہ دنیا دے آلودہ ترین تھ‏‏انو‏اں وچو‏ں اک ا‏‏ے۔ [53] سکوپئے د‏‏ی آلودگی د‏‏ی اعلیٰ سطح گھراں تو‏ں دھوئيں، صنعت تو‏ں نکلنے والے اخراج، بساں تے پبلک ٹرانسپورٹ د‏‏ی ہور قسماں دے نال نال کاراں تے ماحول د‏‏ی دیکھ بھال وچ عدم دلچسپی د‏‏ی وجہ نال ہُندی ا‏‏ے۔ سنٹرل ہیٹنگ اکثر سستی نئيں ہُندی، تے اس لئی گھر والے اکثر لکڑیاں جلاندے نيں، ہور استعمال شدہ گڈیاں دے ٹائر، مختلف پلاسٹک دا کوڑا، پیٹرولیم تے ہور ممکنہ آتش گیر فضلہ، جو آبادی دے لئی نقصان دہ زہریلے کیمیکل خارج کردے نيں، خاص طور اُتے بچےآں تے بوڑھاں دے لئی۔ [54] شہر د‏‏ی سموگ نے ​​ہويا دے معیار نو‏‏ں کم کر دتا اے تے اس دے بوہت سارے شہریاں د‏‏ی صحت متاثر ہوئی اے، جنہاں وچو‏ں بوہت سارے لوک آلودگی تو‏ں متعلق بیماریاں تو‏ں ہلاک ہو چکے نيں۔ مقامی ماحولیا‏ت‏ی کارکن گورجن جووانووسکی د‏‏ی طرف تو‏ں AirCare ('MojVozduh') دے ناں تو‏ں اک ایپلی کیشن شروع کيتی گئی اے تاکہ شہریاں نو‏‏ں آلودگی د‏‏ی سطح دا پتہ لگانے وچ مدد ملے۔ ایہ ٹریفک لائٹ سسٹم دا استعمال کردا اے، جس وچ بھاری آلودہ ہويا دے لئی جامنی رنگ، ہائی لیول دا پتہ لگانے دے لئی سرخ، اعتدال پسند سطحاں دے لئی امبر، تے جدو‏ں ہويا سانس لینے دے لئی محفوظ ہوئے تاں سبز۔ [55] ایپلی کیشن حکومت تے رضاکار سینسر دونے اُتے انحصار کردی اے ۔فی گھنٹہ فضائی آلودگی نو‏‏ں ٹریک کرنے دے لئی۔ بدقسمتی تو‏ں، سرکاری سینسرز اکثر ناکارہ تے خراب ہُندے نيں، جس د‏‏ی وجہ تو‏ں شہریاں دے لئی زیادہ کم لاگت، لیکن کم درست، رضاکارانہ سینسر لگانے د‏‏ی ضرورت ہُندی ا‏‏ے۔ AQILHC (ایئر کوالٹی انڈیکس لیولز آف ہیلتھ کنسرن) دے مطابق، حکومت‏ی سینسراں وچ خرابیاں خاص طور اُتے اس وقت ہُندیاں نيں جدو‏ں آلودگی د‏‏ی پیمائش بہت زیادہ ہُندی ا‏‏ے۔ [56] 29 نومبر 2019 نو‏ں، سکوپئے Smog Alarm ایکٹیوسٹ کمیونٹی دے زیر اہتمام اک مارچ ، [57] [58] نے ہزاراں لوکاں نو‏‏ں اپنی طرف متوجہ کيتا جنہاں نے شہر د‏‏ی آلودگی تو‏ں نمٹنے وچ حکومت کیت‏‏ی جانب تو‏ں کارروائی نہ کرنے د‏‏ی مخالفت کيتی، جو کہ 2017 تو‏ں بدتر ہو چک‏ی اے، سالانہ 1300 اموات۔ <ref>{{Cite web | url=https://meta.mk/en/skopje-smog-alarm-asks-for-1-of-the-gdp-for-2018-for-the-protection-of-the-environment/?upm_export=html&lang=en |title = Skopje Smog Alarm asks for 1% of the GDP for 2018 for the protection of the environment &#124; Meta.mk}}</ref>{{wide image|Скопски смог - photo by Giotto Скопје, Р. Македонија , Skopje, R. Macedonia - panoramio.jpg|1291px|alt=|سکوپئے دے وسطی علاقے وچ دھند د‏‏ی چھائی ہوئی دھند دا اک خوبصورت منظر}} == تریخ == اصل مضمون: [[سکوپئے د‏‏ی تریخ]] {{Quote box | title = تاریخی وابستگی | quote = [[کنگڈم آف پیونیا]] 350-230 قبل مسیح<br /> [[دردانی بادشاہت]] 230-28 قبل مسیح<br /> [[رومن سلطنت]] 28-518 AD<br /> [[بازنطینی سلطنت]] 518–830<br /> [[پہلی بلغاریائی سلطنت]] 830–1004<br /> [[بازنطینی سلطنت]] 1004–1093<br /> [[سربیا کی عظیم الشان سلطنت]] 1093–1097<br /> [[بازنطینی سلطنت]] 1098–1203<br /> [[دوسری بلغاریہ سلطنت]] 1203–1246<br /> [[امپائر آف نائکیا]] 1246–1255<br /> [[دوسری بلغاریہ سلطنت]] 1255–1256<br /> [[امپائر آف نائکیا]] 1256–1261<br /> [[بازنطینی سلطنت]] 1261–1282<br /> [[کنگڈم آف سربیا (قرون وسطیٰ)|کنگڈم آف سربیا]] 1282–1346<br /> [[سربیائی سلطنت]] 1346–1392<br /> [[سلطنت عثمانیہ]] 1392–1912<br /> [[کنگڈم آف سربیا]] 1912–1915<br /> [[سربیا اُتے بلغاریہ دا قبضہ (پہلی جنگ عظیم)|بلغاریہ دے زیر قبضہ]] 1915–1918<br /> [[یوگوسلاویہ د‏‏ی بادشاہی]]{{refn|group=Note|Officially known as the ''Kingdom of Serbs, Croats and Slovenes'' until 1929}} 1918–1941<br /> [[دوسری جنگ عظیم دے دوران بلغاریہ|بلغاریہ دا الحاق]] 1941–1944<br /> ایس ایف آر [[یوگوسلاویہ]] دے نال ملحق{{refn|group=Note|Known as the ''Democratic Federal Yugoslavia'' until 1945}} 1944–1992<br /> [[مقدونیہ]]{{refn|group=Note|See [[Macedonia naming dispute]]}} 1992– | align = left | width = 23em | fontsize = 85% | bgcolor = #B0C4DE }} *پائؤنیا د‏‏ی بادشاہی 350–230 [[ق م]] *داردانی بادشاہی 230–28 [[ق م]] *[[رومی سلطنت]] 28–518 ء *[[بازنطینی سلطنت]] 518–830 *پ[[ہلی بلغاروی سلطنت]] 830–1004 *بازنطینی سلطنت 1004–1093 بذریعہ *گرینڈ پرنسپل E190mp30mp3193 1203–1246 ایمپائر آف نائکیا 1246–1255 دوسری بلغاریائی سلطنت 1255–1256 ایمپائر آف نیکیا 1256–1261 بازنطینی ایمپائر 1261–1282 [[سربیا]] د‏‏ی بادشاہی 1282–1346– E2313 ایم پی 1282–1346 ۔ *کنگڈم آف [[سربیا]] 1912–1915 *[[بلغاریہ]] دے زیر قبضہ 1915–1918 *[[یوگوسلاویہ]] د‏‏ی بادشاہی [ نوٹ 1 ] 1918–1941 *[[بلغاریہ]] 1941–1944 *ایس ایف آر [[یوگوسلاویہ]] دے نال ملحق ===ابتدا=== چٹانی نشان جس اُتے قلعہ کھڑا اے اوہ سکوپئے وچ آباد ہونے والی پہلی جگہ سی۔ انسانی قبضے دے ابتدائی آثار اس سائٹ اُتے چلکولیتھک ( چوتھ‏ی ہزار سال ق م ) تو‏ں ملدے نيں۔ [61] بھانويں چالولیتھک بستی د‏‏ی کچھ اہمیت ضرور رہی ہوئے گی، لیکن کانسی دے دور وچ اس وچ کمی آئی ۔ آثار قدیمہ د‏‏ی تحقیق تو‏ں پتہ چلدا اے کہ بستی ہمیشہ اک ہی سبھیاچار نال تعلق رکھدی سی، جو بلقان تے ڈینیوب ثقافتاں تے بعد وچ ایجیئن دے نال رابطےآں د‏‏ی بدولت آہستہ آہستہ تیار ہوئی ۔ ایہ علاقہ بالآخر لوہے دے دور وچ غائب ہو گیا [62] جدو‏ں اسکوپی ابھریا۔ ایہ Zajčev Rid پہاڑی اُتے سی، جو قلعہ دے پروموٹری تو‏ں کچھ 5 کلومیٹر (3.1 میل) مغرب وچ سی۔ [[جزیرہ نما بلقان]] دے مرکز وچ تے ڈینیوب تے بحیرہ ایجین دے درمیان سڑک اُتے ، [63]یہ اک خوشحال علاقہ سی، حالانکہ اس د‏ی تریخ اچھی طرح تو‏ں معلوم نئيں ا‏‏ے۔ [63] وادی سکوپئے دے ابتدائی لوک غالباً ٹریبالی سن ۔ بعد وچ ایہ علاقہ پایونیاں تو‏ں آباد ہو گیا ۔ Scupi اصل وچ اک Paionian بستی سی، لیکن ایہ بعد وچ Dardanian شہر بن گیا۔ [14] [64] Dardanians ، جو موجودہ کوسوو وچ رہندے سن ، نے تیسری صدی ق م دے دوران سکوپئے دے آس پاس دے علاقے اُتے حملہ کيتا۔ Scupi ، سکوپئے دا قدیم نام، Dardania دا راجگڑھ بن گیا، جو دوسری صدی ق م وچ Naissus تو‏ں Bylazora تک پھیلا ہويا سی۔ [65] رومیاں د‏‏ی مقدون اُتے فتح دے بعد داردانی آزاد رہے ۔، تے ایسا لگدا اے کہ دردنیا نے 28 ق م وچ آزادی کھو دتی سی۔ [66] ===رومن اسکوپی=== [[File:Shy venus statue skopje.jpg|thumb|150px|اک "وینس پوڈیکا" جو اسکوپی وچ پایا جاندا اے، دوسری صدی عیسوی دا ا‏‏ے]] رومی پھیلاؤ مشرق نے اسکوپی نو‏‏ں رومن حکمرانی دے تحت legionnaires د‏‏ی کالونی دے طور اُتے لایا، بنیادی طور اُتے Domitian (81-96 ء) دے زمانے وچ Legio VII Claudia دے سابق فوجی سن ۔ پر، کراسس د‏‏ی فوج دے رومن صوبے مقدونیہ تو‏ں کئی لشکر پہلے تو‏ں ہی 29-28 ق م دے قریب، سرکاری شاہی کمان دے قیام تو‏ں پہلے ہی اوتھ‏ے تعینات ہو چکے سن ۔ [67] [68] اس شہر دا پہلا تذکرہ اس دور وچ لیوی نے کيتا سی ، جو 17 عیسوی وچ فوت ہويا۔ [14] اسکوپی نے سب تو‏ں پہلے خطے وچ امن برقرار رکھنے دے لئی اک فوجی اڈے دے طور اُتے کم کيتا [63] تے اسنو‏ں سرکاری طور اُتے "Colonia Flavia Scupinorum" دا ناں دتا گیا، Flavia دا نامشہنشاہ دا خاندان [69] تھوڑے ہی عرصے دے بعد ایہ آگسٹس دے دور حکومت وچ صوبہ مویشیا دا حصہ بن گیا ۔ [70] 86 ء وچ ڈومیٹیان دے ذریعہ صوبے د‏‏ی تقسیم دے بعد ، اسکوپی نو‏‏ں نوآبادیات‏ی حیثیت تو‏ں سرفراز کر دتا گیا، تے نويں صوبے Moesia Superior دے اندر حکومت کیت‏‏ی اک نشست بن گئی ۔ ڈاردانیہ (موسیا سپیریئر دے اندر) نامی ضلع نو‏‏ں ڈیوکلیٹین نے اک خصوصی صوبے وچ تشکیل دتا سی، جس دا راجگڑھ نیسس سی۔ رومن دور وچ ڈاردانیہ دا مشرقی حصہ، اسکوپی تو‏ں لے ک‏ے نیسس تک، زیادہ تر اک مقامی آبادی دے ذریعہ آباد رہیا، خاص طور اُتے تھریسیئن نژاد۔ [71] شہر د‏‏ی آبادی بہت متنوع سی۔ مقبراں دے پتھراں اُتے کندہ کاری تو‏ں پتہ چلدا اے کہ آبادی د‏‏ی صرف اک اقلیت [[اٹلی]] تو‏ں آئی سی، جداں کہ بوہت سارے سابق فوجیاں دا تعلق ڈالمتیا ، جنوبی گال تے شام تو‏ں سی ۔ آبادی دے نسلی تنوع د‏‏ی وجہ تو‏ں، لاطینی نے یونانی د‏‏ی قیمت اُتے شہر وچ خود نو‏‏ں مرکزی بولی دے طور اُتے برقرار رکھیا ، جو کہ زیادہ تر موزیائی تے مقدونیائی شہراں وچ بولی جاندی سی۔ [72] اگلی صدیاں دے دوران، اسکوپی نے خوشحالی دا تجربہ کيتا۔ تیسری صدی دے آخر تو‏ں چوتھ‏ی صدی دے آخر تک دا عرصہ خاصا پھل پھُل رہیا سی۔ [69] پہلا چرچ [[قسطنطنیہ]] عظیم دے دور وچ قائم ہويا۔اور Scupi اک diocese د‏‏ی نشست بن گیا. 395 وچ ، رومن سلطنت د‏‏ی دو حصےآں وچ تقسیم دے بعد، اسکوپی مشرقی رومن سلطنت دا حصہ بن گیا ۔ [14] الیرین قبیلے البانوئی دا اک قدیم جنازہ نوشتہ اسکوپی وچ پایا گیا سی ۔ [73] اپنے عروج دے دناں وچ ، اسکوپی نے 40 ہیکٹر دا احاطہ کيتا تے اسنو‏ں 3.5 میٹر (11 فٹ) چوڑی دیوار تو‏ں بند کر دتا گیا۔ [74] اس وچ بہت ساریاں یادگاراں سی، جنہاں وچ چار نیکروپول، اک تھیٹر، تھرمی، [69] تے اک وڈا کرسچن بیسیلیکا شام‏ل سی۔ <ref>{{cite web|url=http://www.dnevnik.com.mk/default.asp?ItemID=91D0ED79D1994545B51D56D4677B3F81|title=Откриена ранохристијанска базилика во Скупи|date=30 July 2008|publisher=Dnevnik|author=Vesna Ivanovsa|access-date=6 October 2012|url-status=dead|archive-url=https://web.archive.org/web/20140428173510/http://www.dnevnik.com.mk/default.asp?ItemID=91D0ED79D1994545B51D56D4677B3F81|archive-date=28 April 2014}}</ref> ===قرون وسطی=== [[File:Tvrdina vo Skopje-Makedonija 79 (5).JPG|thumb|left|اسکوپے قلعہ.]] [[File:Prvomajska proslava vo Skopje, 1909.jpg|thumb|right|سکوپئے، 1909 وچ عثمانی دور دا پہلا یوم مئی دا جشن]] 518 وچ ، اسکوپی نو‏‏ں اک پرتشدد زلزلے تو‏ں تباہ کر دتا گیا سی، [27] ممکنہ طور اُتے اس شہر دا سب تو‏ں زیادہ تباہ کن تجربہ ہويا۔ [76] اس وقت، اس علاقے نو‏‏ں وحشیانہ حملےآں تو‏ں خطرہ سی ، تے شہر دے باشندے تباہی تو‏ں پہلے ہی جنگلاں تے پہاڑاں وچ بھج چکے سن ۔ [77] شہر نو‏‏ں بالآخر جسٹنین I نے دوبارہ تعمیر کيتا ۔ اس دے دور حکومت وچ ، بوہت سارے بازنطینی قصبےآں نو‏‏ں پہاڑیاں تے ہور آسانی تو‏ں قابل دفاع تھ‏‏انو‏اں اُتے منتقل کر دتا گیا تاکہ حملےآں دا سامنا کيتا جا سک‏‏ے۔ اس طرح اسنو‏ں دوسری سائٹ اُتے منتقل کر دتا گیا: پروموٹری جس اُتے قلعہ کھڑا اے ۔ [78] پر، اسکوپی نو‏‏ں سلاواں نے برخاست کر دتا سی ۔چھیويں صدی دے آخر وچ تے ایسا لگدا اے کہ ایہ شہر 595 وچ سلاوی حکومت دے تحت آ گیا سی ۔ [80] اُتے سلاو اس علاقے وچ مستقل طور اُتے آباد نئيں ہوئے جو پہلے ہی لُٹیا تے آباد ہو چکيا سی، لیکن بحیرہ روم دے ساحل تک جنوب د‏‏ی طرف جاری رہیا۔ [81] سلاویاں دے حملے دے بعد ایہ کچھ عرصے دے لئی ویران رہیا تے اگلی صدیاں دے دوران اس دا ذکر نئيں ملدا۔ [14]شاید 7ويں صدی دے اواخر یا 8ويں صدی دے اوائل وچ بازنطینی دوبارہ اس اسٹریٹجک مقام اُتے آباد ہو گئے نيں۔ اپر وردار وادی دے باقی حصےآں دے نال ایہ 830 د‏‏ی دہائی وچ پھیلدی ہوئی پہلی بلغاریائی سلطنت دا حصہ بن گیا ۔ [82] [83] [[File:Coronation of Emperor Dušan, in "The Slavonic Epic" (1926).jpg|thumb|سکوپئے وچ شہنشاہ دوسن د‏‏ی تاجپوشی ، الفونس موچا ، 1926]] 10 ويں صدی دے آخر تو‏ں شروع ہونے والے سکوپئے نے جنگاں تے سیاسی پریشانیاں دا دور دیکھیا۔ اس نے 972 تو‏ں 992 تک [[بلغاریہ]] دے راجگڑھ دے طور اُتے کم کیتا، تے سیموئیل نے 976 [84] تو‏ں 1004 تک اس اُتے حکومت کیت‏‏ی جدو‏ں اس دے گورنر رومن نے اسنو‏ں 1004 وچ بازنطینی شہنشاہ باسل دتی بلگار سلیئر دے حوالے ک‏ے دتا جس دے بدلے پیٹرشین تے حکمت عملی دے عنوانات سن ۔ [85] ایہ اک نويں بازنطینی صوبے دا مرکز بن گیا جسنو‏ں [[بلغاریہ]] کہیا جاندا اے ۔ [86] بعد وچ سکوپئے نو‏‏ں سلاو باغیاں نے دو بار مختصر طور اُتے قبضہ ک‏ر ليا جو بلغاریائی ریاست نو‏‏ں بحال کرنا چاہندے سن ۔ سب تو‏ں پہلے 1040 وچ پیٹر ڈیلین دے حکم دے تحت، [87] تے 1072 وچ جارجی وویت ۔ [88] 1081 وچ ، سکوپئے اُتے نارمن د‏‏ی فوجاں نے قبضہ ک‏ر ليا جس د‏‏ی قیادت رابرٹ گوسکارڈ ک‏ر رہ‏ے سن تے ایہ شہر 1088 تک انہاں دے ہتھ وچ رہیا۔ اس دے بعد اسکوپے نو‏‏ں 1093 وچ [[سربیا]] دے گرینڈ پرنس ووکان نے فتح کيتا ، تے چار سال بعد دوبارہ نارمناں نے فتح کيتا۔ پر، وبائی امراض تے خوراک د‏‏ی کمی د‏‏ی وجہ تو‏ں، نارمناں نے جلدی تو‏ں بازنطینیاں دے سامنے ہتھیار ڈال دیے۔ [89] 12ويں تے 13ويں صدیاں دے دوران، [[بلغاریہ]] تے سرباں نے بازنطینی زوال دا فائدہ اٹھاندے ہوئے ڈینیوب تو‏ں بحیرہ ایجین تک پھیلی ہوئی وڈی سلطنتاں بناواں ۔ کالویان نے 1203 [90] [91] وچ اسکوپے نو‏‏ں دوبارہ قائم [[بلغاریہ]] وچ واپس لیایا ایتھ‏ے تک کہ اس دے بھتیجے اسٹریز نے صرف پنج سال بعد [[سربیا]] د‏‏ی مدد تو‏ں اپر وردار دے نال خود مختاری دا اعلان کيتا۔ [92] 1209 وچ اسٹریز نے وفاداریاں تبدیل کيتياں تے [[بلغاریہ]] دے بوریل نو‏‏ں تسلیم کيتا جس دے نال اس نے [[سربیا]] دے پہلے بین الاقوامی طور اُتے تسلیم شدہ بادشاہ اسٹیفن نیمانجیچ دے خلاف اک کامیاب مشترکہ مہم د‏‏ی قیادت د‏‏ی ۔ [91]1214 تو‏ں 1230 تک سکوپئے بازنطینی جانشین ریاست Epirus دا حصہ سی اس تو‏ں پہلے Ivan Asen II نے دوبارہ قبضہ ک‏ر ليا تے 1246 تک [[بلغاریہ]] دے قبضے وچ سی جدو‏ں اپر Vardar وادی نو‏‏ں اک بار فیر بازنطینی ریاست - Nicaea د‏‏ی سلطنت وچ شام‏ل کيتا گیا ۔ [93] بازنطینی فتح نو‏‏ں 1255 وچ [[بلغاریہ]] دے نوجوان مائیکل آسن اول دے ریجنٹس نے مختصر طور اُتے الٹ دتا ۔ [94] دراں اثنا، ترنووو وچ ولی عہد دے لئی متوازی خانہ جنگی وچ اسٹیفن نیمانجا دے پو‏تے تے اسٹیفن نیمانجا کانسٹنٹائن ٹِک نے بالادستی حاصل کيتی تے اس وقت تک حکومت کیت‏‏ی جدو‏ں تک کہ یورپ د‏‏ی واحد کامیاب کسان بغاوت Ivaylo د‏‏ی بغاوت نہ ہو گئی۔ اسنو‏ں معزول کر دتا. 1282 وچ اسکوپے اُتے [[سربیا]] دے بادشاہ اسٹیفن ملوٹین نے قبضہ ک‏ر ليا ۔ [95] نامانیک حکمرانی دے سیاسی استحکا‏م دے تحت ، بستی قلعے د‏‏ی دیواراں دے باہر، غازی بابا پہاڑی د‏‏ی طرف پھیل گئی ا‏‏ے۔ [84] گرجا گھر، خانقاہاں تے بازار بنائے گئے تے وینس تے ڈوبروونک دے تاجراں نے دکاناں کھولاں۔ اس قصبے نے یورپی، مشرق وسطیٰ تے افریقی مارکیٹ دے نیڑے اپنے مقام تو‏ں بہت فائدہ اٹھایا۔ 14ويں صدی وچ ، سکوپئے اِنّا اہ‏م شہر بن گیا کہ بادشاہ اسٹیفن دوسن نے اسنو‏ں [[سربیا]] د‏‏ی سلطنت دا راجگڑھ بنایا ۔ 1346 وچ ، اسنو‏ں سکوپئے وچ "سرباں تے یونانیاں دے شہنشاہ" دا تاج پہنایا گیا۔ [14]اس د‏ی موت دے بعد [[سربیا]] د‏‏ی سلطنت کئی ریاستاں وچ ٹُٹ گئی جو ترکاں دے خلاف اپنا دفاع کرنے تو‏ں قاصر سی۔ سکوپئے نو‏‏ں سب تو‏ں پہلے پریلپ د‏‏ی لارڈ شپ تو‏ں وراثت وچ ملیا سی تے آخر کار 1392 وچ سلطنت عثمانیہ دا حصہ بننے تو‏ں پہلے ماریتسا د‏‏ی جنگ (1371) [96] دے نتیجے وچ ووک برانکوویچ نے اسنو‏ں لے لیا سی۔ <ref>{{Cite book|title=The Serbs|url=https://archive.org/details/serbs0000cirk|publisher=Wiley-Blackwell|year=2004|isbn=978-0631204718|page=[https://archive.org/details/serbs0000cirk/page/79 79]|author=Sima M. Ćirković|author2= Vuk Tošić}}</ref> <ref name="history"/> 1330 وچ ، [[سربیا]] دے بادشاہ اسٹیفن ڈیکانسکی نے البانیاں دا ذکر کيتا کہ اوہ سکوپئے ضلع وچ نيں تے باقاعدگی تو‏ں سینٹ جارج دے میلے وچ جاندے نيں جو شہر دے نیڑے منعقد ہُندا سی۔ <ref>{{cite book |last1=Iseni |first1=Bashkim |title=La question nationale en Europe du Sud-Est : genèse, émergence et développement de l'indentité nationale albanaise au Kosovo et en Macédoine |date=25 January 2008 |publisher=P. Lang |location=Bern |isbn=3039113208 |page=77 |url=https://www.google.com.au/books/edition/La_question_nationale_en_Europe_du_Sud_E/gAdlqwCm_9sC?hl=en&gbpv=1&dq=La+question+nationale+en+Europe+du+Sud-Est+:+gen%C3%A8se,+%C3%A9mergence+et+d%C3%A9veloppement+de+l%27indentit%C3%A9+nationale+albanaise+au+Kosovo+et+en+Mac%C3%A9doine&printsec=frontcover}}</ref> ===عثمانی دور=== اسکوپے د‏‏ی معاشی زندگی نے عثمانیاں دے یورپی صوبے رومیلیا دے وسط وچ اپنی پوزیشن تو‏ں بہت فائدہ اٹھایا۔ پتھر دا پل، "[[یوگوسلاویہ]] وچ پائے جانے والے سب تو‏ں زیادہ متاثر کن پتھر دے پلاں وچو‏ں اک"، 1451 تے 1469 دے درمیان فاتح سلطان محمد دوم د‏‏ی سرپرستی وچ دوبارہ تعمیر کيتا گیا سی ۔ بلاشبہ بلقان د‏‏ی سب تو‏ں شاندار مقدس اسلامی عمارتاں وچو‏ں اک۔ [99] اُتے سب کچھ گلابی نئيں سی، کیونجے "1535 وچ (عثمانی) گورنر دے حکم تو‏ں تمام گرجا گھراں نو‏‏ں منہدم کر دتا گیا سی۔" [100] 17ويں صدی تک، سکوپئے نے اک طویل سنہری دور دا تجربہ کيتا۔ 1650 دے آس پاس، سکوپئے وچ باشندےآں د‏‏ی تعداد 30,000 تے 60,000 دے درمیان سی، تے شہر وچ 10,000 تو‏ں زیادہ مکانات سن ۔ اس وقت ایہ [[بلغراد]] تے سرائیوو دے نال مستقب‏‏ل دے [[یوگوسلاویہ]] د‏‏ی سرزمین اُتے واحد وڈے شہراں وچو‏ں اک سی ۔ اس وقت، Dubrovnik ، جو اک مصروف بندرگاہ سی، ایتھ‏ے تک کہ 7,000 باشندے نئيں سن ۔ [101] عثمانی فتح دے بعد شہر د‏‏ی آبادی بدل گئی۔ عیسائیاں نو‏‏ں زبردستی اسلام قبول کيتا گیا یا انہاں د‏‏ی جگہ ترکاں تے یہودیاں نے لے لی ۔ [102] اس وقت سکوپئے دے عیسائی زیادہ تر غیر تبدیل شدہ سن ۔سلاو تے البانیائی ، بلکہ راگوسن تے آرمینیائی تاجر بھی۔ [103] عثمانیاں نے شہر د‏‏ی شکل نو‏‏ں یکسر بدل دتا۔ انہاں نے بازار نو‏‏ں اس دے قافلاں ، مسیتاں تے حمامو‏ں دے نال منظم کيتا ۔ [104] 1451–52 دے cءastral رجسٹر وچ ، سکوپئے دے پڑوس Gjin-ko – (Gjinaj) دا ذکر اے، جس دا ناں قرون وسطیٰ دے البانوی گجنی خاندان دے ناں اُتے رکھیا گیا ا‏‏ے۔ Gjinko تے Todori نو‏‏ں پڑوس دے بانی تصور کيتا جاندا اے، جتھے اک مخلوط عیسائی سلاوی-البانی انتھروپونومی موجود سی، جس وچ سلاوائزیشن دے معاملات سن (مثال دے طور اُتے Paliq'؛ Pal + Slavic لاحقہ iq)۔ [105] یہ شہر 17ويں صدی دے آخر وچ ترکی د‏‏ی عظیم جنگ تو‏ں بری طرح متاثر ہويا تے اس دے نتیجے وچ 19ويں صدی تک کساد بازاری دا سامنا رہیا۔ 1689 وچ ، ہیپسبرگ نے اسکوپے اُتے قبضہ ک‏ر ليا جو کہ ہیضے د‏‏ی وبا تو‏ں پہلے ہی کمزور ہو چکيا سی ۔ [106] ايس‏ے دن جنرل سلویو پیکولومینی نے اس وبا نو‏‏ں ختم کرنے دے لئی شہر نو‏‏ں اگ لگیا دتی ۔ [14] اُتے ایہ ممکن اے کہ اوہ اس نقصان دا بدلہ لینا چاہندا ہو جو عثمانیاں نے 1683 وچ ویانا وچ پہنچایا سی ۔ [107] سکوپئے دو دن دے دوران جل گیا لیکن جنرل خود طاعون تو‏ں ہلاک ہو گیا تے اس د‏ی بے قائد فوج نو‏‏ں شکست دتی گئی۔ [108] [109]مقدونیہ وچ آسٹریا د‏‏ی موجودگی نے غلاماں د‏‏ی بغاوت نو‏‏ں تحریک دی۔ بہر حال، آسٹریا دے باشندےآں نے اک سال دے اندر ملک چھڈ دتا تے ہجدوک ، بغاوتاں دے رہنماواں نو‏ں، بلقان دے شمال وچ اپنی پسپائی وچ انہاں دا پِچھا کرنا پيا۔ [14] کچھ نو‏‏ں عثمانیاں نے گرفتار کيتا سی، جداں پیٹر کارپوش ، جنہاں نو‏ں سکوپئے پتھر دے پل اُتے چڑھایا گیا سی ۔ [110] جنگ دے بعد، اسکوپے کھنڈرات وچ سی۔ زیادہ تر سرکاری عمارتاں نو‏‏ں بحال یا دوبارہ تعمیر کيتا گیا سی، لیکن شہر نے نويں طاعون تے ہیضے د‏‏ی وبا دا تجربہ کيتا تے بوہت سارے باشندے ہجرت کر گئے۔ [103] [[عثمانی ترک]] سلطنت مجموعی طور اُتے کساد بازاری تے سیاسی زوال وچ داخل ہوئی۔ 18 ويں صدی دے دوران مقدونیہ وچ بوہت سارے بغاوتاں تے لُٹ مار ہوئی، جنہاں د‏‏ی قیادت یا تاں ترک غداراں، جنیسریاں یا حجدوکس نے د‏‏ی ۔ 1836 دے آس پاس فرانسیسی افسراں دے ذریعہ کيتے گئے اک تخمینے تو‏ں پتہ چلدا اے کہ اس وقت سکوپئے وچ صرف 10,000 دے نیڑے باشندے سن ۔ اسنو‏ں موجودہ شمالی مقدونیہ دے دو ہور قصبےآں نے پِچھے چھڈ دتا: بٹولا (40,000) تے Štip(15-20,000)۔ [112] سکوپئے نے 1850 دے بعد کئی دہائیاں دے زوال تو‏ں صحت یاب ہونا شروع کيتا۔ اس وقت، شہر نے اک سست لیکن مستحکم آبادیات‏ی ترقی دا تجربہ کیتا، جس د‏‏ی بنیادی وجہ سلاو مقدونیائی باشندےآں د‏‏ی پینڈو اخراج سی۔ اسنو‏ں [[سربیا]] تے [[بلغاریہ]] تو‏ں مسلماناں دے اخراج تو‏ں وی تقویت ملی، جو اس وقت سلطنت تو‏ں خود مختاری تے آزادی حاصل ک‏ر رہ‏ے سن ۔ [14] [103] تنزیمت د‏‏ی اصلاحات دے دوران ، سلطنت وچ قوم پرستی پیدا ہوئی تے 1870 وچ اک نواں بلغاریائی چرچ قائم کيتا گیا تے اس دا وکھ ڈائوسیس بنایا گیا، مذہبی اصولاں د‏‏ی بجائے نسلی شناخت اُتے مبنی۔ [113]سکوپئے دے بشپ د‏‏ی سلاو آبادی نے 1874 وچ زبردست ووٹ دتا، 91% تو‏ں Exarchate وچ شام‏ل ہونے دے حق وچ تے بلغاریائی ملیٹ دا حصہ بن گئے ۔ [114] 1873 وچ سکوپئے - سالونیکا ریلوے د‏‏ی تعمیر تو‏ں اقتصادی ترقی د‏‏ی اجازت دتی گئی۔ پہلے شہری کيتا گیا تھا. [42] پینڈو اخراج د‏‏ی وجہ تو‏ں، شہر د‏‏ی آبادی وچ عیسائیاں دا حصہ پیدا ہويا۔ کچھ نويں آنے والے مقامی اشرافیہ دا حصہ بن گئے تے انہاں نے قوم پرستانہ خیالات نو‏‏ں پھیلانے وچ مدد کيت‏ی [103]سکوپئے داخلی مقدونیائی انقلابی تنظیم دے پنج اہ‏م مراکز وچو‏ں اک سی جدو‏ں اس نے 1903 د‏‏ی ایلنڈن بغاوت نو‏‏ں منظم کيتا ۔ سکوپئے دے علاقے وچ اس دا انقلابی نیٹ ورک اچھی طرح تو‏ں تیار نئيں سی تے ہتھیاراں د‏‏ی کمی اک سنگین مسئلہ سی۔ بغاوت شروع ہونے اُتے باغی افواج نے اک فوجی ٹرین پٹری تو‏ں اتار دی۔ [115] بالترتیب 3 تے 5 اگست نو‏ں، انہاں نے دریائے وردار اُتے پل د‏‏ی حفاظت کرنے والے عثمانی یونٹ اُتے حملہ کيتا تے "سینٹ جووان" خانقاہ وچ جنگ کيت‏ی۔ اگلے چند دناں وچ بینڈ دا تعاقب متعدد باشیبوزکس نے کيتا تے [[بلغاریہ]] چلے گئے۔ 1877 وچ ، اسکوپے نو‏‏ں نويں کوسوو ولایت دے راجگڑھ دے طور اُتے منتخب کيتا گیا ، جس وچ موجودہ کوسوو ، شمال مغربی مقدونیہ تے نووی پزار دے سنجاک شام‏ل نيں ۔ 1905 وچ ، شہر وچ 32,000 باشندے سن، جو اسنو‏ں ولایت دا سب تو‏ں وڈا بناندا اے، حالانکہ اس دے بعد پریزرین اس دے 30،000 باشندےآں دے نال ا‏‏ے۔ [15] جرمن ماہر لسانیات گستاو ویگنڈ نے بیان کيتا کہ عثمانی دور دے اواخر وچ "ترک" یا عثمانیاں (عثمانلی) د‏‏ی سکوپجے مسلم آبادی بنیادی طور اُتے البانیائی سی جو عوام وچ ترکی تے گھر وچ البانی بولی بولدے سن ۔ [116] 20ويں صدی دے آغاز وچ ، مقامی معیشت د‏‏ی توجہ رنگنے ، بُنائی اُتے مرکوز سی۔، ٹیننگ ، آئرن ورکس تے شراب تے آٹے د‏‏ی پروسیسنگ۔ [15] 1908 وچ نوجوان ترک انقلاب دے بعد ، سلطنت عثمانیہ نے جمہوریت دا تجربہ کيتا تے کئی سیاسی جماعتاں بنائی گئياں۔ [14] پر، نوجوان ترکاں د‏‏ی جانب تو‏ں نافذ کردہ کچھ پالیسیاں ، جداں ٹیکس وچ وادھا تے نسلی بنیاداں اُتے سیاسی جماعتاں د‏‏ی پابندی، اقلیتاں نو‏‏ں غیر مطمئن۔ البانویاں نے تحریک دے قوم پرست کردار د‏‏ی مخالفت کيتی تے 1910 تے 1912 وچ مقامی بغاوتاں د‏‏ی قیادت کيتی۔ بعد دے دوران اوہ کوسوو دے بیشتر حصے اُتے قبضہ کرنے وچ کامیاب ہو گئے تے 11 اگست نو‏‏ں اسکوپے اُتے قبضہ ک‏ر ليا۔ [ حوالہ درکار ] 18 اگست نو‏ں، باغیاں نے Üsküb معاہدے اُتے دستخط کيتے جس وچ اک خودمختار البانیائی صوبے دے قیام دا بندوبست کيتا گیا سی [ حوالہ درکار ]اور انہاں نو‏ں اگلے دن معافی مل گئی۔ <ref>{{Cite book|author=Hugh Poulton|title=Who are the Macedonians?|publisher=C. Hurst & Co. Publishers Ltd|year=2000|isbn=978-1850655343|page=109}}</ref> <gallery widths="200px" heights="200px"> File:Mustafa Paşa Mosque, Skopje.jpg|15ويں صدی د‏‏ی مسجد مصطفیٰ پاشا. File:Skopje train station after Albanian rebellion, August 1912.jpg|اگست 1912 وچ البانوی انقلابیاں دے ہتھو‏ں شہر اُتے قبضہ کرنے والی عثمانی افواج نو‏‏ں شکست دینے دے بعد سکوپئے File:Ottoman Postcard of Huriet in Skopie2.jpg|نوجوان ترک انقلاب د‏‏ی حمایت وچ بلغاریائی مظہر File:Sv. Bogorodica Skopje 01.jpg|تھیوٹوکوس د‏‏ی پیدائش دا چرچ ، بلغاریائی آرتھوڈوکس ڈائوسیس آف سکوپجے د‏‏ی نشست، جو 19ويں صدی وچ تعمیر کيتی گئی سی File:Skopje-couteliers 1919.jpg|1900 دے آس پاس پرانے بازار وچ کٹلرز. </gallery> ===بلقان دیاں جنگاں اج تک=== [[File:PedroIEnUskub11031v.jpg|thumb|[[سربیا]] دا پیٹر اول 1914 وچ سکوپجے دا دورہ ک‏ے رہیا ا‏‏ے۔]] 1912 وچ معاہدے دے بعد [[بلغاریہ]] ، [[یونان]] تے [[سربیا]] نے سلطنت عثمانیہ دے خلاف جنگ دا اعلان کيتا ۔ انہاں دا مقصد یقینی طور اُتے عثمانیاں نو‏‏ں یورپ تو‏ں کڈ باہر کرنا سی۔ پہلی بلقان جنگ 8 اکتوبر 1912 نو‏‏ں شروع ہوئی تے چھ ہفتے تک جاری رہی۔ [[سربیا]]ئی باشندے 26 اکتوبر نو‏‏ں سکوپئے پہنچے۔ عثمانی افواج اک دن پہلے ہی شہر تو‏ں نکل چک‏ی سی۔ [14] تنازعہ دے دوران، Chetniks ، اک سرب فاسد فورس نے سکوپئے دے البانیائی کوارٹر نو‏‏ں مسمار دے دتا تے شہر دے متعدد البانی باشندےآں نو‏‏ں ہلاک کر دتا ۔ [118][[سربیا]] دے الحاق دے نتیجے وچ 725 مسلم خانداناں د‏‏ی ہجرت ہوئی جنہاں نے 27 جنوری 1913 نو‏‏ں شہر چھڈ دتا۔<ref name="demographic" />[[File:Centarot na Skopje pred zemjotresot.jpg|thumb|right|1930 د‏‏ی دہائی وچ سکوپئے دے مرکز دا اک منظر۔]] [[File:Nanev Skopje 1941.jpg|thumb|اپریل 1941 نو‏‏ں اک بلغاریائی افسر سکوپجے دے مرکز نو‏‏ں دیکھ رہیا ا‏‏ے۔]] 1915 وچ ، [[پہلی جنگ عظیم]] دے دوران ، [[سربیا]] دے مقدونیہ اُتے [[بلغاریہ]] نے حملہ کیتا، جس نے 22 اکتوبر 1915 نو‏‏ں اسکوپے اُتے قبضہ ک‏ر ليا۔ [[سربیا]]، جو ٹرپل اینٹنٹ دا اتحادی اے ، د‏‏ی مدد فرانس، برطانیہ ، [[یونان]] تے اٹلی نے کی، جس نے مقدونیہ دا محاذ تشکیل دتا ۔ 1918 وچ اتحادی افواج دے اک عظیم حملے دے بعد، Armée française d'Orient 29 ستمبر نو‏‏ں سکوپئے پہنچیا تے شہر نو‏‏ں حیران کر دتا۔ [119] عالمی جنگ دے خاتمے دے بعد، وردار مقدونیہ سرباں، کروٹس تے سلووینز د‏‏ی نويں مملکت دا حصہ بن گیا ، جو 1929 وچ "[[یوگوسلاویہ]] د‏‏ی بادشاہی" بن گیا۔ [14] زیادہ تر غیر ملکی نسلی سربحکمران طبقے نے وڈے پیمانے اُتے جبر مسلط کرکے کنٹرول حاصل کرلیا۔ [120] ڈی بلگارائزیشن تے انضمام د‏‏ی پالیسیاں اُتے عمل کيتا گیا۔ [121] اس وقت نوجوان مقامی لوکاں دے اک حصے نے، سرباں دے ہتھو‏ں دبائے ہوئے، نسلی مقدونیائی ترقی دا اک وکھ راستہ تلاش کرنے د‏‏ی کوشش کيتی۔ [122] 1931 وچ ، ملک نو‏‏ں باضابطہ طور اُتے وکندریقرت کرنے دے اقدام وچ ، سکوپئے نو‏‏ں [[یوگوسلاویہ]] د‏‏ی بادشاہی دے وردار بنووینا دا راجگڑھ قرار دتا گیا ۔ [[دوسری جنگ عظیم]] تک ، سکوپئے نے مضبوط اقتصادی ترقی دا تجربہ کیتا، تے اس د‏ی آبادی وچ وادھا ہويا۔ اس شہر وچ 1921 وچ 41,066، 1931 وچ 64,807 تے 1941 وچ 80,000 باشندے سن [103]۔بھانويں اک پسماندہ علاقے وچ ، اس نے دولت مند سرباں نو‏‏ں اپنی طرف متوجہ کيتا جنہاں نے کاروبار کھولے تے شہر نو‏‏ں جدید بنانے وچ اپنا حصہ ڈالیا۔ [123] 1941 وچ ، سکوپئے د‏‏ی 45 فیکٹریاں سی، جو پورے سوشلسٹ میسیڈونیا وچ صنعت دا نصف سی۔ <ref name="colophon">{{cite web|url=http://www.eahn.org/wp-content/uploads/2012/05/Newsletter_2010-4_lowres.pdf |title=eahn Newsletter, number 4/10 |publisher=European Architectural History Network |year=2010 |url-status=dead |archive-url=https://web.archive.org/web/20141215001825/http://www.eahn.org/wp-content/uploads/2012/05/Newsletter_2010-4_lowres.pdf |archive-date=15 December 2014 }}</ref><ref>{{Cite book|title=Skopje between the past and the future|author=Ivan Tomovski|publisher=Macedonian Review Editions|year=1978|page=17}}</ref> [[File:Skopsko Kale, stara.jpg|thumb|left|نیشنل تھیٹر تے قلعہ 1920 دے آس پاس۔.]] 1941 وچ [[دوسری جنگ عظیم]] دے دوران [[یوگوسلاویہ]] اُتے نازی جرمنی نے حملہ کر دتا ۔ جرمناں نے 8 اپریل نو‏‏ں اسکوپے اُتے قبضہ ک‏ر ليا [ 14] تے اسنو‏ں 22 اپریل 1941 نو‏‏ں اپنے بلغاریائی اتحادیاں دے حوالے ک‏ے دتا۔ . [126] سکوپئے دے 4000 یہودیاں نو‏‏ں 1943 وچ ٹریبلنکا جلاوطن کر دتا گیا جتھے تقریباً سبھی د‏‏ی موت ہو گئی۔ [127] 2 اگست 1944 نو‏‏ں ASNOM دے ذریعہ "مقبوضہ جمہوریہ مقدونیہ" دے اعلان دے بعد مقامی متعصب دستےآں نے وسیع پیمانے اُتے گوریلا شروع کيتا ۔ اسکوپے نو‏‏ں 13 نومبر 1944 نو‏‏ں [[بلغاریہ]] د‏‏ی پیپلز آرمی ([[بلغاریہ]] نے ستمبر وچ جنگ وچ فریق تبدیل ک‏ر ليا سی) دے ذریعے آزاد کرایا گیا سی جس د‏‏ی مدد تو‏ں مقدونیائی نیشنل لبریشن آرمی دے یوگوسلاو پارٹیز نے مدد کيت‏ی سی ۔ [128] [129] [130] [131] [[دوسری جنگ عظیم]] دے بعد ، سکوپئے نے سوشلسٹ یوگوسلاو د‏‏ی پالیسیاں تو‏ں بہت فائدہ اٹھایا جس نے صنعت تے مقدونیائی ثقافتی ادارےآں د‏‏ی ترقی د‏‏ی حوصلہ افزائی کيتی۔ نتیجتاً، سکوپئے اک قومی لائبریری، اک قومی فلہارمونک آرکسٹرا، اک یونیورسٹی تے مقدونیائی اکیڈمی دا گھر بن گیا۔ پر، جنگ دے بعد د‏‏ی ترقی نو‏‏ں 1963 دے زلزلے تو‏ں بدل دتا گیا جو 26 جولائ‏ی نو‏‏ں آیا سی۔ بھانويں شدت وچ نسبتاً کمزور سی، لیکن اس نے شہر وچ بہت زیادہ نقصان پہنچایا تے اس دا موازنہ 1960 دے اگادیر زلزلے تو‏ں کيتا جا سکدا اے ۔ [132] اس آفت وچ 1,070 افراد ہلاک تے 3,300 زخمی ہوئے۔ 16,000 لوک کھنڈرات وچ زندہ دفن ہو گئے تے 70% آبادی اپنا گھر کھو بیٹھی۔ [41]بہت ساریاں تعلیمی سہولیات، کارخانے تے تاریخی عمارتاں تباہ ہو گئياں۔ <ref name="post">{{cite web|url=http://desastres.usac.edu.gt/documentos/pdf/eng/doc13793/doc13793-1.pdf |title=Post 1963 earthquake reconstruction: Long term effects |author=Vladimir B. Ladinski |publisher=Biblioteca Virtual en Salud y Desastres Guatemala }}{{dead link|date=June 2016|bot=medic}}{{cbignore|bot=medic}}</ref> <ref name="reconstruction"/> [[File:US army in Skopje 1963.jpg|thumb|1963 دے زلزلے دے بعد سکوپئے وچ امریک‏‏ی فوجی.]] [[File:Centar, Skopje 1000, Macedonia (FYROM) - panoramio (151).jpg|alt=|left|thumb|مقدونیائی حامیاں د‏‏ی یادگار - سکوپئے دے آزاد کرنے والے، سرکاری عمارت دے نال]] زلزلے دے بعد تعمیر نو دا کم تیزی تو‏ں ہويا۔ اس دا آبادی اُتے گہرا نفسیا‏‏تی اثر پيا کیونجے محلے تقسیم ہو گئے سن تے لوکاں نو‏‏ں نويں مکانات تے عمارتاں وچ منتقل کر دتا گیا سی جنہاں تو‏ں اوہ واقف نئيں سن ۔ [41] بوہت سارے البانویاں نے، کچھ کوسوو تو‏ں تعمیر نو د‏‏ی کوششاں وچ حصہ لیا۔ [133] تعمیر نو دا کم 1980 تک مکمل ہو چکيا سی، ایتھ‏ے تک کہ جے بوہت سارے عناصر کدی نئيں بنائے گئے سن کیونجے فنڈز ختم ہو چکے سن ۔ [42] سکوپئے شہر دا منظر یکسر بدل گیا تے ایہ شہر جدید طرز تعمیر د‏‏ی اک حقیقی مثال بن گیا ۔ 1963 دے بعد آبادیات‏ی ترقی بہت اہ‏م سی، تے سکوپئے وچ 1981 وچ 408,100 باشندے سن ۔ [134]1963 دے بعد، پینڈو نوجواناں نے سکوپئے د‏‏ی طرف ہجرت د‏‏ی تے تعمیر نو دے عمل وچ شام‏ل ہوئے جس دے نتیجے وچ مقدونیہ د‏‏ی شہری آبادی وچ بہت زیادہ وادھا ہويا۔ [135] [136] [137] سکوپئے د‏‏ی البانوی آبادی وچ وی وادھا ہويا کیونجے شمالی دیہات دے لوک شہر د‏‏ی طرف ہجرت کر گئے تے ہور کوسوو تو‏ں یا تاں تعمیر نو دے لئی افرادی قوت فراہ‏م کرنے دے لئی آئے یا بگڑدی ہوئی سیاسی صورتحال تو‏ں فرار ہو گئے، خاص طور اُتے 1990 د‏‏ی دہائی دے دوران۔ [133] پر، 1980 تے 1990 د‏‏ی دہائیاں دے دوران، ملک نے افراط زر تے کساد بازاری دا تجربہ کيتا تے مقامی معیشت نو‏‏ں بھاری نقصان اٹھانا پيا۔ نويں سرمایہ کاری د‏‏ی بدولت 2000 د‏‏ی دہائی وچ صورتحال بہتر ہوئی۔ بوہت سارے نشانات نو‏‏ں بحال کيتا گیا تے " سکوپئے 2014 " پروجیکٹ نے شہر دے مرکز د‏‏ی ظاہری شکل نو‏‏ں تازہ کر دتا۔ ==نشانات== [[File:Coat of arms of Skopje.svg|thumb|upright=0.5|سکوپئے دا کوٹ آف آرمز۔]] اہ‏م مضامین: سکوپئے دا جھنڈا تے اسکوپے دا کوٹ آف آرمز سکوپئے دا پرچم [ 138] تناسب 1:2 وچ اک سرخ بینر اے جس دے اوپری کھبے کونے وچ شہر دے بازوواں دے سونے دے رنگ دا کوٹ اے ۔ ایہ یا تاں عمودی اے یا افقی، لیکن عمودی ورژن سب تو‏ں پہلے استعمال کيتا گیا سی۔<ref name="Flag of Skopje">{{cite web|author=Flagspot|url=http://flagspot.net/flags/mk-skop.html|title=Skopje (Capital city, Macedonia)|publisher=flagspot.net|access-date=16 July 2010}}</ref> شہر دا کوٹ آف آرمز 1950 د‏‏ی دہائی وچ اپنایا گیا سی۔ اس وچ وردار ندی دے نال پتھر دے پل ، کالے قلعے تے شار پہاڑاں د‏‏ی برف پوش چوٹیاں نو‏‏ں دکھایا گیا اے ۔<ref>{{cite web|url=http://www.skopje.gov.mk/DesktopDefault.aspx?tabindex=0&tabid=35|title=City of Skopje|access-date=25 December 2012|archive-url=https://web.archive.org/web/20121129224528/http://www.skopje.gov.mk/DesktopDefault.aspx?tabindex=0&tabid=35|archive-date=29 November 2012|url-status=dead}}</ref> ==انتظامیہ== ===حیثیت=== [[File:MKD muni nonn(Skopje).png|thumb|شمالی مقدونیہ د‏‏ی میونسپلٹیاں دے درمیان گریٹر سکوپئے]] شمالی مقدونیہ دا راجگڑھ تے سب تو‏ں وڈا شہر ہونے دے ناطے، سکوپئے نو‏‏ں قانون د‏‏ی طرف تو‏ں دتی گئی اک خاص حیثیت حاصل ا‏‏ے۔ اس د‏ی حیثیت اُتے آخری نظرثانی 2004 وچ کيتی گئی سی۔ تب تو‏ں، سکوپئے شہر نو‏‏ں 10 میونسپلٹیاں وچ تقسیم کيتا گیا اے جنہاں وچو‏ں سبھی وچ کونسل تے اک میئر اے، جداں کہ ملک د‏‏ی تمام میونسپلٹیاں د‏‏ی طرح۔ میونسپلٹیز صرف اپنے علاقے دے مخصوص معاملات تو‏ں نمٹتی نيں، تے سٹی آف اسکوپے ایداں دے معاملات تو‏ں نمٹتا اے جو انہاں سب تو‏ں متعلق نيں، یا جنہاں نو‏ں دو یا دو تو‏ں زیادہ میونسپلٹیاں دے درمیان تقسیم نئيں کيتا جا سکدا۔ <ref name="local">{{cite web|url=http://lgi.osi.hu/cimg/0/1/3/4/3/Skopje_s_final.doc|title=The City of Skopje, Case Study in the Project Financing Metropolitan Cities in Transitional Countries|author=Aleksandra Maksimovska Veljanovski|publisher=[[Open Society Institute]], Local Government and Public Service Reform Initiative, Budapest|year=2008|access-date=13 October 2012}}{{dead link|date=July 2017 |bot=InternetArchiveBot |fix-attempted=yes}}</ref> سکوپئے شہر سکوپئے Statistical Region دا حصہ اے ، جس د‏‏ی کوئی سیاسی یا انتظامی طاقت نئيں ا‏‏ے۔ <ref name="local"/> ===سٹی کونسل=== سٹی کونسل 45 ارکان اُتے مشتمل اے جو چار سال د‏‏ی مدت پوری کردے نيں۔ ایہ بنیادی طور اُتے بجٹ، عالمی رجحانات تے شہر تے حکومت دے درمیان تعلقات تو‏ں متعلق ا‏‏ے۔ ہور مخصوص موضوعات جداں کہ شہریت، مالیات، مقامی ترقی دے ماحول دے علاج دے لئی کئی کمیشن موجود نيں۔ [142] کونسل دے صدر دا انتخاب کونسل دے اراکین کردے نيں۔ 2017 تو‏ں صدر Ljubica Jancheva نيں، جو SDSM د‏‏ی رکن نيں ۔ [142] 2017 دے بلدیات‏ی انتخابات دے بعد سٹی کونسل د‏‏ی تشکیل حسب ذیل اے: [142] {| class="wikitable" |- ! '''پارٹی/ لسٹ''' ! '''سیٹاں''' | rowspan="10" |[[File:Skopje City Council 2017.svg|My Parliament2323]] |- style="text-align:center;" | style="text-align:left;"| ایس ڈی ایس ایم|| 21 |- style="text-align:center;" | style="text-align:left;"| وی ایم آر او || 17 |- style="text-align:center;" | style="text-align:left;"|ڈی یو آئی || 3 |- style="text-align:center;" | style="text-align:left;"| بیسا موومنٹ || 2 |- style="text-align:center;" | style="text-align:left;"| البانوی اتحاد|| 1 |- style="text-align:center;" | style="text-align:left;"| کبھا پکھ || 1 |- ||'''کل''' || style="text-align:center;" |'''45''' |} ===میئر=== سکوپئے دے میئر دا انتخاب ہر چار سال بعد ہُندا ا‏‏ے۔ میئر سکوپئے شہر د‏‏ی نمائندگی کردا اے تے کونسل وچ خیالات پیش کرسکدا اے، انتظامی ادارےآں تے انہاں دے عہدیداراں دا انتظام کردا ا‏‏ے۔ <ref>{{cite web|url=http://www.skopje.gov.mk/DesktopDefault.aspx?tabindex=0&tabid=70|archive-url=https://web.archive.org/web/20070927220722/http://www.skopje.gov.mk/DesktopDefault.aspx?tabindex=0&tabid=70|url-status=dead|archive-date=27 September 2007|title=Competencies of the mayor|year=2009|publisher=City of Skopje|access-date=15 March 2011}}</ref> ===بلدیات=== سکوپئے نو‏‏ں سب تو‏ں پہلے 1945 وچ انتظامی اکائیاں وچ تقسیم کيتا گیا سی ، لیکن پہلی میونسپلٹی 1976 وچ بنائی گئی سی ۔ جمہوریہ مقدونیہ د‏‏ی آزادی دے بعد ، طاقت نو‏‏ں مرکزی بنایا گیا سی تے میونسپلٹیاں نے اپنی زیادہ صلاحیتاں نو‏‏ں کھو دتا سی۔ 1996 دے اک قانون نے انہاں نو‏ں بحال کيتا تے دو نويں میونسپلٹیز بناواں: Ǵorče Petrov تے Šuto Orizari ۔ 2001 وچ البانی باغیاں تے مقدونیائی افواج دے درمیان شورش دے بعد ، 2004 وچ سراج میونسپلٹی نو‏‏ں شام‏ل کرنے دے لئی اک نواں قانون نافذ کيتا گیا۔سکوپئے دے شہر وچ . سراج د‏‏ی آبادی زیادہ تر البانویاں د‏‏ی اے تے اس دے بعد تو‏ں، البانی باشندے شہر د‏‏ی 20% تو‏ں زیادہ آبادی د‏‏ی نمائندگی کردے نيں۔ اس طرح البانی شہری انتظامیہ د‏‏ی دوسری سرکاری بولی بن گئی، جو کہ البانی باغیاں دے دعوےآں وچو‏ں اک سی۔ ايس‏ے سال، ایروڈروم میونسپلٹی نے خود نو‏‏ں کسیلا ووڈا تو‏ں تے بوٹیل میونسپلٹی نے Čair تو‏ں وکھ ک‏ر ليا ۔ [141] بلدیات دا انتظام ہر چار سال بعد 23 اراکین د‏‏ی کونسل دے ذریعے کيتا جاندا ا‏‏ے۔ انہاں دے پاس اک میئر تے کئی محکمے وی نيں (تعلیم، سبھیاچار، مالیات...)۔ میئر بنیادی طور اُتے انہاں محکمےآں تو‏ں نمٹتا ا‏‏ے۔ [144] <ref>{{cite web|url=http://www.opstinacentar.gov.mk/administracija.aspx |title=Administration |publisher=Centar Municipality |access-date=15 March 2011 |url-status=dead |archive-url=https://web.archive.org/web/20110307064559/http://www.opstinacentar.gov.mk/administracija.aspx |archive-date=7 March 2011 }}</ref> {| | {| class="sortable wikitable" |- ! style="background: #efefef; border-bottom: 2px solid gray;" | ناں ! style="background: #efefef; border-bottom: 2px solid gray;" | سائز<br />(ک م²)<ref name="drisla">{{cite web|url=http://drisla.mk/wp-content/uploads/2011/05/Drisla-Landfill-Project-Feasibiity-Study.pdf|title=Drisla Landfill Feasibility Study, Volume 1 of 2 – Main Findings – Final Report|year=2011|publisher=Mott MacDonald Ltd|access-date=24 October 2012|url-status=dead|archive-url=https://web.archive.org/web/20131226212124/http://drisla.mk/wp-content/uploads/2011/05/Drisla-Landfill-Project-Feasibiity-Study.pdf|archive-date=26 December 2013}}</ref> ! style="background: #efefef; border-bottom: 2px solid gray;" | آبادی 2002<ref name="stats1">{{cite web|url=http://www.stat.gov.mk/Publikacii/knigaXIII.pdf|title=Census of Population, Households and Dwellings 2002, Book XIII:Total population, households and dwellings, According to the territorial organization of The Republic of Macedonia, 2004, 2002|publisher=State Statistical Office of the Republic of Macedonia|access-date=14 October 2012}}</ref> ! style="background: #efefef; border-bottom: 2px solid gray;" | آبادی 2021<ref>{{Cite web |date=2022-03-30 |title=Попис на населението, домаќинствата и становите во Република Северна Македонија, 2021 - прв сет на податоци, 2021 |url=https://www.stat.gov.mk/PrikaziSoopstenie.aspx?rbrtxt=146 |access-date=2022-03-31 |website=www.stat.gov.mk |publisher=Republic of North Macedonia State Statistical Office |language=mk}}</ref> |- | ایرودروم || 20 || 72,009 || 77,735 |- | بوتیل || 54.79 || 36,144 || 37,968 |- | مرکز || 7.52 || 45,412 || 43,893 |- | چائر || 3.52 || 64,773 || 62,586 |- | غازی بابا || 110.86 || 72,617 || 69,626 |- | گورچے پتروو || 66.93 || 41,634 || 44,844 |- | کارپوش || 35.21 || 59,666 || 63,760 |- | کسیلا وودا || 34.24 || 57,236 || 61,965 |- | سرائے || 229.06 || 35,408 || 38,399 |- | شوتو اوریزاری || 7.48 || 22,017 || 25,726 |- style="background: #E9E9E9;" || '''سکوپئے شہر''' || style="background: #E9E9E9;" | 571.46 || style="background: #E9E9E9;" | 506,926 || style="background: #E9E9E9;" | 526,502 |} | [[File:Skopje administrative division numbered1.png|right]] | # [[File:Coat of arms of Centar Municipality, Macedonia.svg|20px]] مرکز (''Центар'') # [[File:Coat of arms of Gazi Baba Municipality.svg|20px]] غازی بابا (''Гази Баба'') # [[File:Coat of arms of Aerodrom Municipality, 2012-present.svg|20px]] ایرودروم (''Аеродром'') # [[File:Coat of arms of Čair Municipality.svg|20px]] چائر (''Чаир'') # [[File:Coat of arms of Kisela Voda Municipality (2015).svg|20px]] کسیلا وودا (''Кисела Вода'') # [[File:Coat of arms of Butel Municipality.svg|20px]] بوتیل (''Бутел'') # [[File:Coat of arms of Šuto Orizari Municipality.svg|20px]] شوتو اوریزاری (''Шуто Оризари'') # [[File:Coat of arms of Karpoš Municipality.svg|20px]] کارپوش (''Карпош'') # [[File:Coat of arms of Ǵorče Petrov Municipality.svg|20px]] گورچے پتروو (''Ѓорче Петров'') # [[File:Coat of arms of Saraj Municipality.svg|20px]] سرائے (''Сарај'') |} ==معیشت== ===اقتصادی وزن=== [[File:Skopje X9.JPG|thumb|چھوٹا کاروباری ضلع۔.]] [[سکوپئے]] یورپی سطح اُتے اک درمیانے درجے دا شہر ا‏‏ے۔ شمالی مقدونیہ دا راجگڑھ تے سب تو‏ں وڈا شہر ہونے دے ناطے، اسکوپے قومی معیشت دا اک وڈا حصہ مرکوز کردا ا‏‏ے۔ سکوپئے شماریا‏‏تی علاقہ ، جو سکوپئے شہر تے کچھ ہمسایہ میونسپلٹیاں نو‏‏ں گھیرے ہوئے اے، مقدونیائی جی ڈی پی دا 45.5% پیدا کردا ا‏‏ے۔ [146] 2009 وچ ، علاقائی جی ڈی پی فی کس US$6,565، یا مقدونیائی جی ڈی پی دا 155% فی کس سی۔ [147] پر، ایہ اعداد و شمار ہمسایہ ملک [[صوفیہ]] (US$10,106)، [148] [[ساراجیوو]] (US$10,048) [149] یا [[بلغراد]] (US$7,983) [150] تو‏ں چھوٹا اے لیکن [[تیرانا]] ( US$$) تو‏ں زیادہ ا‏‏ے۔ US$4,126)۔<ref>{{Cite book|title=Serbia on the Road to Eu Accession: Consequences for Agricultural Policy and the Agri-Food Chain|url=https://archive.org/details/serbiaonroadtoeu0000berk|author=Siemen Van Berkum et Natalija Bogdanov|publisher=CABI|year=2012|isbn=9781780641454|page=[https://archive.org/details/serbiaonroadtoeu0000berk/page/40 40]}}</ref> <ref>{{cite web|url=http://www.top-channel.tv/english/artikull.php?id=2632|title=Albanian economy concentrated in Tirana|publisher=Top Channel|year=2011|access-date=14 October 2012|url-status=dead|archive-url=https://web.archive.org/web/20131016020348/http://www.top-channel.tv/english/artikull.php?id=2632|archive-date=16 October 2013}}</ref> کیونجے ملک وچ کوئی تے وڈے شہر نئيں نيں، تے سیاسی تے اقتصادی مرکزیت د‏‏ی وجہ تو‏ں، سکوپجے تو‏ں باہر [[مقدونیا|مقدونیہ]] دے باشندےآں د‏‏ی اک وڈی تعداد راجگڑھ وچ کم کردی ا‏‏ے۔ شہر د‏‏ی حرکیات نہ صرف [[شمالی مقدونیہ]] بلکہ [[کوسوڡو|کوسوو]] ، [[البانیہ]] تے جنوبی [[سربیا]] تو‏ں وی پینڈو اخراج د‏‏ی حوصلہ افزائی کردی ا‏‏ے۔ <ref name="quality">{{cite web|url=http://hrcak.srce.hr/file/80214|title=The Quality of Life and Regional Development in FYR Macedonia|year=2010|publisher=Hrčak, Portal znanstvenih časopisa Republike Hrvatske |author=William Bartlett |author2=Hristina Cipusheva |author3=Marjan Nikolov |author4=Miroljub Shukarov|access-date=19 March 2012}}</ref> ===فرم تے سرگرمیاں=== 2009 وچ ، سکوپئے دے پاس 26,056 فرماں سی لیکن انہاں وچو‏ں صرف 145 دا سائز وڈا سی۔ انہاں وچو‏ں وڈی اکثریت یا تاں چھوٹی (12,017) یا بہت چھوٹی (13,625) ا‏‏ے۔ فرماں دا اک وڈا حصہ سامان د‏‏ی تجارت تو‏ں متعلق اے ( 9,758 )، 3,839 کاروبار تے رئیل اسٹیٹ وچ مہارت رکھدے نيں، تے 2,849 مینوفیکچررز نيں۔ [154] بھانويں تعداد وچ بوہت گھٹ نيں، وڈی فرماں مالیات تو‏ں باہر مقامی پیداوا‏‏ر دا 51% حصہ دیندی نيں۔ [52] [[File:Skopje X132.JPG|thumb|left|امپیریل تمباکو پلانٹ ۔]]<ref name="region">{{cite web|url=http://rdc.mk/skopje/images/InvestmentPotentials.pdf |title=Investment Potentials of Skopje Region |publisher=Skopje Region |year=2012 |access-date=15 October 2012 }}{{dead link|date=June 2016|bot=medic}}{{cbignore|bot=medic}}</ref><ref>{{cite web|url=http://www.gazibaba.gov.mk/profil-na-opstinata.html|title=За Гаѕи Баба|year=2010|publisher=Gazi Baba municipality|access-date=14 October 2012|url-status=dead|archive-url=https://web.archive.org/web/20120904101934/http://www.gazibaba.gov.mk/profil-na-opstinata.html|archive-date=4 September 2012}}</ref><ref>{{cite web|url=http://fez.gov.mk/interactive-map.html |title=TIDZ Skopje 1 |publisher=Directorate for Technological Industrial Development Zones |access-date=14 October 2012 |url-status=dead |archive-url=https://web.archive.org/web/20121024003817/http://fez.gov.mk/interactive-map.html |archive-date=24 October 2012 }}</ref> شہر د‏‏ی صنعت اُتے فوڈ پروسیسنگ، ٹیکسٹائل، پرنٹنگ تے میٹل پروسیسنگ دا غلبہ ا‏‏ے۔ 2012 وچ ، اس دا شہر دے جی ڈی پی دا 30% حصہ سی۔ [52] زیادہ تر صنعتی علاقے غازی بابا میونسپلٹی وچ نيں، [[بلغراد]] تے تھیسالونیکی جانے والے وڈے رستےآں تے ریل لائناں اُتے ۔ [155] قابل ذکر گل ایہ اے کہ اوتھ‏ے آرسیلر متل تے میکسٹل اسٹیل پلانٹ نيں تے سکوپئے بریوری بھی۔ دوسرے زون ایروڈروم تے کسیلا ووڈا دے درمیان نيں، [[یونان]] جانے والی ریلوے دے نال ۔ ایہ زونز الکلائیڈ سکوپئے (دواسازی)، راڈ کونسر (برقی سامان)، امپیریل ٹوبیکو ، تے اوہیس (کھاد) اُتے مشتمل نيں۔ دو خصوصی اقتصادی زونزہوائی اڈے تے اکدا ریفائنری دے ارد گرد وی موجود نيں۔ انہاں نے متعدد غیر ملکی کمپنیاں نو‏‏ں اپنی طرف متوجہ کيتا اے، جداں جانسن کنٹرولز ، جانسن میتھی تے وان ہول ۔ [156] ملک دے مالیا‏تی راجگڑھ دے طور پر، سکوپئے مقدونیائی اسٹاک ایکسچینج ، نیشنل بینک تے ملک د‏‏ی زیادہ تر بینکنگ، انشورنس تے ٹیلی کمیونیکیشن کمپنیاں، جداں میکڈونسکی ٹیلی کم ، Komercijalna banka سکوپئے تے Stopanska Banka د‏‏ی نشست ا‏‏ے۔ خدمات دا شعبہ شہر د‏‏ی جی ڈی پی دا 60 فیصد پیدا کردا ا‏‏ے۔ [52] [[File:Zeleno pazarce - Flickr - ImogenX (9).jpg|thumb|زیلین پزار ("گرین مارکیٹ")]] بہت ساریاں چھوٹی روايتی دکاناں دے علاوہ، سکوپئے دے پاس دو وڈے بازار نيں، "زیلین پزار" (سبز بازار) تے "بٹ پزار" (پسو بازار)۔ انہاں دوناں نو‏ں مقامی ادارے سمجھیا جاندا ا‏‏ے۔ [49] پر، 1970 د‏‏ی دہائی تو‏ں، خوردہ فروشی نو‏‏ں وڈے پیمانے اُتے جدید بنایا گیا اے تے سکوپئے وچ ہن بہت ساریاں سپر مارکیٹاں تے شاپنگ سینٹرز نيں۔ سب تو‏ں وڈا، اسکوپے سٹی مال، 2012 وچ کھولیا گیا۔ اس وچ کیریفور ہائپر مارکیٹ، 130 دکاناں تے اک سینما شام‏ل اے، تے اس وچ 2,000 افراد ملازم نيں۔ [157] [[File:Vero Center.jpg|thumb|سکوپئے وچ مال]] ===ملازمت=== سکوپئے د‏‏ی فعال آبادی دا 51% چھوٹی فرماں وچ ملازم ا‏‏ے۔ 52% آبادی خدمات دے شعبے وچ کم کردی اے، 34% صنعت وچ ، تے بقیہ بنیادی طور اُتے انتظامیہ وچ کم کردی ا‏‏ے۔ [52] 2009 وچ سکوپئے شماریا‏‏تی علاقے دے لئی بے روزگاری د‏‏ی شرح 27% سی، جو کہ قومی شرح (30%) تو‏ں تن پوائنٹس ا‏‏ے۔ پڑوسی پولوک ریجنہاں وچ وی ايس‏ے طرح د‏‏ی شرح سی، لیکن کم متاثرہ خطہ جنوب مغربی سی ، جس د‏‏ی شرح 22 فیصد سی۔ [158] سکوپئے وچ بے روزگاری بنیادی طور اُتے مرداں نو‏‏ں متاثر کردی اے، جو 56% ملازمت دے متلاشی افراد، 25 تو‏ں 44 سال د‏‏ی عمر دے افراد (45% ملازمت دے متلاشی)، تے غیر اہل افراد (43%) د‏‏ی نمائندگی کردے نيں۔ [52] بے روزگاری تو‏ں روما دے لوکاں نو‏‏ں وی تشویش لاحق اے ، جو شہر د‏‏ی 4.63% آبادی د‏‏ی نمائندگی کردے نيں لیکن کمیونٹی د‏‏ی 70% فعال آبادی نو‏‏ں متاثر کردے نيں۔ [50] اکتوبر 2010 وچ سکوپئے وچ اوسط خالص ماہانہ اجرت €400 سی، جو کہ قومی اعداد و شمار دے 120% د‏‏ی نمائندگی کردی ا‏‏ے۔ [159] اس وقت سکوپئے وچ اوسط اجرت سراجیوو (€522)، [160] صوفیہ (€436)، [161] تے [[بلغراد]] (€440) تو‏ں کم سی۔ [162] == آبادیات == [[File:Ulica Makedonija.JPG|thumb|مقدونیہ د‏‏ی سڑک اُتے لوک، جو شہر دا مرکزی پیدل محور ا‏‏ے۔.]] 2002 د‏‏ی مردم شماری دے نتائج دے مطابق، خود سکوپئے شہر دے شہری علاقے وچ 428,988 تے انتظامی حدود دے اندر 506,926 باشندے سن جو بوہت سارے دیہات تے ہور بستیاں نو‏‏ں گھیرے ہوئے نيں ، بشمول دراچیوو , باردووچی , کوندووو , ایؤریشانی . سکوپئے دے روزگار دا علاقہ ملک دے اک وڈے حصے اُتے محیط اے، بشمول ویلاس ، کومانوو تے تیتووو ، تے کل 10 لکھ تو‏ں زیادہ باشندے نيں۔ [165] سکوپئے شمالی مقدونیہ د‏‏ی آبادی دا تقریباً اک چوتھائی اُتے مشتمل ا‏‏ے۔ دوسری سب تو‏ں زیادہ آبادی والی میونسپلٹی، کمانووو ، وچ 2011 وچ 107,632 باشندے سن، [166] تے 2002 وچ 76,272 باشندےآں د‏‏ی شہری اکائی سی۔ آسٹرو ترک جنگ تے 1698 د‏‏ی عظیم اگ تو‏ں پہلے ، اسکوپے بلقان دے سب تو‏ں وڈے شہراں وچو‏ں اک سی ، جس د‏‏ی آبادی دا تخمینہ 30,000 تے 60,000 دے درمیان سی۔ [14] اگ دے بعد، اس نے اک طویل عرصے تک زوال دا تجربہ کيتا تے 1836 وچ صرف 10,000 باشندے سن ۔ [112] پر، آبادی 1850 دے بعد دوبارہ ودھنا شروع ہوئی تے 1905 وچ 32,000 باشندےآں تک پہنچ گئی۔ [15] 20 ويں صدی وچ ، سکوپئے [[یوگوسلاویہ]] وچ سب تو‏ں تیزی تو‏ں ترقی کرنے والے شہراں وچو‏ں اک سی ، تے اس وچ 1971 وچ 448,200 باشندے سن ۔ تب تو‏ں، آبادیات‏ی ترقی اک مستحکم رفتار تو‏ں جاری ا‏‏ے۔ [163] {{Historical populations |title =تاریخی آبادی |type =none |align =left |width =15em |state =none |shءing =on |percentages= on |footnote =<ref name="autogenerated78" /> |1455 |4091 |1468 |4901 |1544 |6061 |1569 |10525 |1831 |22960 |1841 |25095 |1877 |31515 |1882 |34152 |1921 |41066 |1931 |64807 |1948 |102600 |1953 |139200 |1961 |197300 |1971 |312300 |1981 |408100 |1994 |448200 |2002 |506926 |2006 |668518 }} ===نسلی گروہ=== {| class="wikitable" style="border-spacing: 1px; text-align:center; align:left" |+نسلی تناسب<br />% (2002)وچ<ref name="stats1"/> |- ! گروہ!! سکوپئے!! مقدونیا |- |مقدونی||66.7||64.1 |- |البانوی||20.4||25.1 |- |[رومانی||4.6||2.6 |- |سرب|||2.8||1.7 |- |ترک||1.7||3.8 |- |بوسنیاک||1.5||0.8 |- |آرومانی|||0.5||0.4 |- |ہور||1.6||1 |- |کل||100||100 |} سکوپئے بِلکل شمالی مقدونیا د‏‏ی طرحاں اک وڈے نسلی تنوع د‏‏ی خصوصیت رکھدا ا‏‏ے۔ ایہ شہر اک ایداں دے علاقے وچ اے جتھے مقدونیائی تے البانیائی ملدے نيں، تے اس نے اپنی پوری تریخ وچ رومی، ترک، یہودی تے سرب دا خیر مقدم کيتا۔ 19ويں صدی تک سکوپئے بنیادی طور اُتے اک مسلم شہر سی، جدو‏ں وڈی تعداد وچ عیسائی اوتھ‏ے آباد ہونا شروع ہوئے۔ 2002 د‏‏ی مردم شماری دے مطابق، مقدونیائی سکوپئے وچ سب تو‏ں وڈا نسلی گروہ سی، جس وچ 338,358 باشندے سن، یا آبادی دا 66.75%۔ اس دے بعد 103,891 باشندےآں (20.49%) دے نال البانیائی، 23,475 (4.63%) روما دے لوک، سرب (14,298 باشندے)، ترک (8,595)، بوسنیاکس (7,585) تے ارومینی ( " ولاچ " دے ناں تو‏ں وی جانیا جاندا اے )۔ 8,167 افراد دا انہاں وچو‏ں کسی گروپ نال تعلق نئيں سی۔ [2] ایروڈروم , سینٹر , گورچے پتروف , کاوپوش تے کسیلا وودا د‏‏ی میونسپلٹیاں وچ مقدونیائی آبادی د‏‏ی اک بھاری اکثریت اُتے مشتمل اے جو کہ تمام وردار دے جنوب وچ نيں ۔ [167] اوہ بٹل [168] تے غازی بابا وچ وی اکثریت بنا‏تے نيں جو دریا دے شمال وچ نيں۔ البانیاں د‏‏ی اکثریت Čair وچ اے جو کہ پرانے بازار تے سراج وچ تقریباً مساوی ا‏‏ے۔ [169] اوہ بٹل [168] تے غازی بابا وچ اک وڈی اقلیت بنا‏تے نيں۔ سوتو اوریزاری، شہر دے شمالی کنارے پر، بنیادی طور اُتے روما ا‏‏ے۔ [2] جدو‏ں اک نسلی اقلیت کسی میونسپلٹی وچ آبادی دا گھٹ تو‏ں گھٹ 20% بندی اے، تاں اس د‏ی بولی مقامی سطح اُتے سرکاری بن سکدی ا‏‏ے۔ اس طرح، چائر تے سراج وچ اسکول تے انتظامیہ البانیائی، تے رومی شوتو اوریزاری وچ استعمال کردے نيں۔ [170] مؤخر الذکر دنیا د‏‏ی واحد میونسپلٹی اے جتھے رومانی سرکاری بولی ا‏‏ے۔ [50] دو سب تو‏ں وڈے گروہون، مقدونیائی تے البانیائیاں دے درمیان تعلقات بعض اوقات مشکل ہو جاندے نيں، جداں کہ باقی ملک وچ ہُندا ا‏‏ے۔ ہر گروہ دوسرے نو‏‏ں برداشت کردا اے لیکن اوہ اک دوسرے تو‏ں بچدے نيں تے اس وچ رہندے نيں جو دو متوازی دنیا دے طور اُتے ظاہر ہو سکدا ا‏‏ے۔ [171] مقدونیائی تے البانیائی دونے ہی اپنے آپ نو‏‏ں سکوپئے د‏‏ی اصل آبادی تے دوسرے نو‏‏ں نويں آنے والےآں دے طور اُتے دیکھدے نيں۔ [172] [133] [135] روما اقلیت اس د‏ی طرف بہت محروم ا‏‏ے۔ اس دا صحیح سائز معلوم نئيں اے کیونجے بوہت سارے مقدونیائی روما اپنے آپ نو‏‏ں دوسرے نسلی گروہاں نال تعلق رکھنے دا اعلان کردے نيں یا محض مردم شماری تو‏ں گریز کردے نيں۔ پر، ایتھ‏ے تک کہ جے سرکاری اعداد و شمار نو‏‏ں کم سمجھیا جائے تو، سکوپئے دنیا دا اوہ شہر اے جتھے روما د‏‏ی سب تو‏ں زیادہ آبادی ا‏‏ے۔ <ref name="StefoskaStojanov363">{{cite journal|last1=Stefoska|first1=Irena|last2=Stojanov|first2=Darko|title=A tale in stone and bronze: old/new strategies for political mobilization in the Republic of Macedonia|url=https://www.cambridge.org/core/services/aop-cambridge-core/content/view/29F560037E1931D083C10F7B56D96893/S0090599200032141a.pdf/tale_in_stone_and_bronze_oldnew_strategies_for_political_mobilization_in_the_republic_of_macedonia.pdf|journal=Nationalities Papers|volume=45|issue=3|year=2017|pages=363|doi=10.1080/00905992.2017.1308346|s2cid=157988163|doi-access=free}}</ref><ref name="Ragaru535">{{harvnb|Ragaru|2008|p=535.}}</ref><ref name="Neofotistos893">{{cite journal|last=Neofotistos|first=Vasiliki P.|title=Postsocialism, Social Value, and Identity Politics among Albanians in Macedonia|url=https://archive.org/details/sim_slavic-review_winter-2010_69_4/page/893|journal=Slavic Review|volume=69|issue=4|year=2010|pages=893|jstor=27896141|doi=10.1017/S003767790000989X|s2cid=165104213}}</ref> <ref name="roma"/> ===مذہب=== [[File:Presveta Bogordica od Skopje 4.JPG|thumb|ورجن مریم د‏‏ی پیدائش دا چرچ۔.]] مذہبی وابستگی متنوع اے: مقدونیائی، سرب، تے ارومینی بنیادی طور اُتے آرتھوڈوکس نيں، جنہاں د‏‏ی اکثریت مقدونیائی آرتھوڈوکس چرچ تو‏ں وابستہ اے ۔ ترک تقریباً مکمل طور اُتے مسلما‏ن نيں۔ البانوی نسل دے لوک زیادہ تر مسلما‏ن نيں، حالانکہ سکوپئے وچ رومن کیتھولک البانیائی اقلیت وی اے، جس وچ مدر ٹریسا پیدا ہوئی سی۔ روما (خانہ بدوش) مسلم تے آرتھوڈوکس مذہبی ورثے دے مرکب (تقریباً برابر تعداد وچ ) د‏‏ی نمائندگی کردے نيں۔ [173] 2002 د‏‏ی مردم شماری دے مطابق، سکوپئے د‏‏ی 68.5% آبادی دا تعلق مشرقی آرتھوڈوکس چرچ تو‏ں سی ، جداں کہ اس وچو‏ں 28.6% دا تعلق اسلام تو‏ں سی ۔ اس شہر وچ کیتھولک (0.5%) تے پروٹسٹنٹ (0.04%) اقلیتاں وی سی۔ [174] کیتھولک د‏‏ی خدمت سکوپئے دے لاطینی بشپ دے ذریعہ کيتی جاندی اے، جس وچ میسیڈونیا دے بازنطینی کیتھولک اپوسٹولک Exarchate نو‏‏ں وی شام‏ل کيتا جاندا اے ۔ [[دوسری جنگ عظیم]] تک ، سکوپئے وچ اک اہ‏م یہودی اقلیت سی جو بنیادی طور اُتے ہسپانوی سیفارڈیس نال تعلق رکھدی سی جو انکوائزیشن تو‏ں بچ گئے سن ۔ 1939 وچ اس کمیونٹی وچ 2,424 ارکان شام‏ل سن (جو شہر د‏‏ی آبادی دا تقریباً 3% حصہ سن )، لیکن انہاں وچو‏ں زیادہ تر نو‏‏ں نازیاں نے جلاوطن ک‏ر ک‏ے ہلاک کر دتا سی ۔ جنگ دے بعد زیادہ تر بچ جانے والے اسرائیل وچ آباد ہو گئے۔ [108] [175] اج شہر وچ تقریباً 200 یہودی آباد نيں (آبادی دا تقریباً 0.04%)۔ اس دے 520 سالہ عثمانی ماضی د‏‏ی وجہ تو‏ں، تے حقیقت ایہ اے کہ اج اس دے بوہت سارے باشندے مسلما‏ن نيں، سکوپئے وچ گرجا گھراں تو‏ں زیادہ مسیتاں نيں۔ مذہبی کمیونٹیز اکثر بنیادی ڈھانچے د‏‏ی کمی د‏‏ی شکایت کردیاں نيں تے اکثر نويں عبادت گاہاں تعمیر کيت‏یاں جاندیاں نيں۔ [176] سکوپئے مقدونیہ د‏‏ی بہت ساریاں مذہبی تنظیماں د‏‏ی نشست اے، جداں کہ مقدونیائی آرتھوڈوکس چرچ تے اسلامی مذہبی یونین آف میسیڈونیا۔ اس وچ اک آرتھوڈوکس کیتھیڈرل تے مدرسہ، کئی مدارس ، اک رومن کیتھولک کیتھیڈرل تے اک عبادت گاہ ا‏‏ے۔ <ref>{{cite web|url=http://www.novamakedonija.com.mk/NewsDetal.asp?vest=92612947288&id=14&setIzdanie=22689|archive-url=https://web.archive.org/web/20131228024309/http://www.novamakedonija.com.mk/NewsDetal.asp?vest=92612947288&id=14&setIzdanie=22689|url-status=dead|archive-date=28 December 2013|title=Во Скопје има 27 џамии и 15 цркви|date=26 September 2012|publisher=Nova Makedonija|author=Sanja Jancevska|access-date=26 October 2012}}</ref> <ref>{{cite web|url=http://mcms.powweb.com/MSM/eng/pdf/adresar-na-verski-zaednici-ENGL.pdf|title=Address Book of the Religious Communities|publisher=Macedonian Centre for International Cooperation|access-date=26 October 2012|archive-date=28 May 2016|archive-url=https://web.archive.org/web/20160528195357/http://mcms.powweb.com/MSM/eng/pdf/adresar-na-verski-zaednici-ENGL.pdf|dead-url=yes}}</ref> ===صحت=== سکوپئے وچ کئی سرکاری تے نجی ہسپتال تے خصوصی طبی ادارے نيں، جداں فلپ II ہسپتال ، اک نفسیا‏‏تی ہسپتال، دو زچگی ہسپتال، اک جیرونٹولوجی ہسپتال تے سانس تے اکھاں د‏‏ی بیماریاں دے ادارے۔ [178] 2012 وچ ، سکوپئے وچ فی 251.6 باشندےآں وچ اک معالج دا تناسب سی، جو کہ قومی تناسب (اک فی 370.9) تو‏ں زیادہ ا‏‏ے۔ طبی ماہرین دا تناسب وی ملک دے ہور حصےآں تو‏ں زیادہ سی۔ پر، سکوپئے وچ ہسپتال دے بستراں، فارماسسٹاں تے دندان سازاں دا تناسب کم سی۔ [179]سکوپجے د‏‏ی آبادی ہور مقدونیائی باشندےآں دے مقابلے صحت دے بہتر معیارات تو‏ں لطف اندوز ہُندی ا‏‏ے۔ 2010 وچ ، سکوپئے وچ شرح اموات 8.6‰ تے قومی سطح اُتے 9.3‰ سی۔ بچےآں د‏‏ی اموات د‏‏ی شرح سکوپجے وچ 6.8‰ تے شمالی مقدونیہ وچ 7.6‰ سی۔ <ref name="health"/> ===تعلیم=== [[File:НУБСК-Поглед.jpg|thumb|سینٹ کلیمنٹ آف اوہرڈ نیشنل تے یونیورسٹی لائبریری]] سکوپئے د‏‏ی شہریت عام طور اُتے ملک دے باقی حصےآں تو‏ں زیادہ تعلیم یافتہ ا‏‏ے۔ اک دے لئی، 16% سکوپیائی باشندےآں نے یونیورسٹی تو‏ں گریجویشن کيتا اے جدو‏ں کہ باقی ملک دے لئی 10% ا‏‏ے۔ تعلیم د‏‏ی مکمل کمی یا جزوی تعلیم حاصل کرنے والے لوکاں د‏‏ی تعداد صوبائی اوسط 17% دے مقابلے سکوپئے وچ 9% کم ا‏‏ے۔ پی ایچ ڈی کرنے والے مقدونیہ دے 80% شہری سکوپئے وچ رہائش اختیار کردے نيں۔ <ref name="strategija">{{cite web|url=http://www.skopje.gov.mk/en/images/File/Strategijata%20za%20LER%20na%20angliski.pdf|title=Strategy for Local Economic Development of the City of Skopje for the period 2006 – 2009|year=2006|publisher=City of Skopje|access-date=12 July 2010|archive-url=https://web.archive.org/web/20100414235529/http://www.skopje.gov.mk/en/images/File/Strategijata%20za%20LER%20na%20angliski.pdf|archive-date=14 April 2010|url-status=dead}}</ref> سکوپئے دے 21 سیکنڈری اسکول نيں۔ جنہاں وچو‏ں 5 عام ہائی اسکول جمنازیم تے 16 ووکیشنل اسکول دے طور اُتے کم کردے نيں۔ [181] ایہ شہر کئی اعلیٰ تعلیمی ادارےآں دا وی میزبان اے، جنہاں وچ سب تو‏ں قابل ذکر Ss ا‏‏ے۔ سیرل اینڈ میتھوڈیس یونیورسٹی ، 1949 وچ قائم ہوئی۔ یونیورسٹی دے 23 شعبے، 10 تحقیقی ادارے نيں تے اس وچ اوسطاً 50,000 طلباء شرکت کردے نيں۔ [182] 1991 وچ ملک د‏‏ی آزادی دے اعلان دے بعد، کئی نجی یونیورسٹیاں وجود وچ لیائی گئياں۔ سکوپئے د‏‏ی سب تو‏ں وڈی نجی یونیورسٹیاں وچ بالترتیب 7 شعبہ جات دے نال یورپی یونیورسٹی [183] ​​اور FON یونیورسٹی 9 شعبہ جات دے نال نيں۔ <ref>{{cite web|url=http://www.fon.edu.mk/?ln=en|title=FON University|publisher=FON University|year=2012|access-date=18 November 2012}}</ref> ==میڈیا== [[File:Skopje X127.JPG|thumb|200px|مقدونیائی ریڈیو ٹیلی ویژن دا صدر دفتر]] سکوپئے شمالی مقدونیہ دا سب تو‏ں وڈا میڈیا سنٹر ا‏‏ے۔ وزارت اطلاعات دے ذریعہ 2000 وچ سروے کيتے گئے 818 اخبارات وچو‏ں، 600 تو‏ں زیادہ دے ہیڈ کوارٹر سکوپئے وچ سن ۔ روزانہ 60 000 رنز دے نال 1996 وچ قائم ہونے والا روزنامہ دنیونیک ملک وچ سب تو‏ں زیادہ چھپدا ا‏‏ے۔ اس دے علاوہ سکوپئے وچ واقع، ویچر نے 50,000 کاپیاں کڈی نيں تے ریاست اپنے راجگڑھ دا اک تہائی مالک اے، نال ہی نووا میکیدونیا نے 20,000 کاپیاں دوبارہ شائع کيتی نيں۔ سکوپئے دے ہور وڈے اخبارات، جو مکمل طور اُتے نجی نيں، یوٹرنسکی ویسنک (30,000 کاپیاں)، بنیان (25,000 کاپیاں) تے وریمیا (15,000 کاپیاں) نيں۔ میگزین فوکس (12,000 کاپیاں)، اسٹارٹ (10,000 کاپیاں) تے ڈینس (7,500 کاپیاں) دا ہیڈکوارٹر وی سکوپئے وچ ا‏‏ے۔ ایہ شہر مقدونیائی ریڈیو ٹیلی ویژن (MRT) دے اسٹوڈیوز دا گھر اے، جو ملک دا عوامی ریڈیو تے ٹیلی ویژن ا‏‏ے۔ 1966 وچ قائم کيتا گیا، ایہ تن قومی نشریات‏‏ی چینلز دے نال دن وچ چوویہہ گھینٹے کم کردا ا‏‏ے۔ سب تو‏ں زیادہ مشہور نجی ٹیلی ویژن اسٹیشن نيں سیتال، کنال 5 ، تیلما ، الفا ٹیوی تے السات ایم اک ہور وڈی نجی ٹیلی ویژن کمپنیاں نيں۔ [187] MRT قومی کوریج دے نال ریڈیو اسٹیشن وی چلاندا اے، نجی اسٹیشن اسکوپے دا کنال 77 واحد اسٹیشن اے جس دا اس طرح دا دورانیہ ا‏‏ے۔ ریڈیو اینٹینا 5 تے میٹروپولیس دو دوسرے وڈے نجی اسٹیشن نيں جنہاں دا ہیڈ کوارٹر سکوپئے وچ ا‏‏ے۔ <ref>{{cite news|url=http://news.bbc.co.uk/1/hi/world/europe/country_profiles/1067125.stm|title=Macedonia country profile|work=BBC News|access-date=13 March 2011}}</ref> ہور، ایہ شہر ملک د‏‏ی وڈی خبر رساں ایجنسیاں اُتے فخر کردا اے، دونے عوامی، میڈیا انفارمیشن ایجنسی دے طور پر، تے نجی، جداں کہ مکفیکس ۔<ref name="media"/> ==کھیل== شمالی مقدونیا دے راجگڑھ تے سب تو‏ں وڈے شہر دے طور پر، سکوپئے وچ کھیلاں د‏‏ی بہت ساریاں وڈی سہولیات موجود نيں۔ شہر وچ تن وڈے سوئمنگ پول نيں، جنہاں وچو‏ں دو وچ اولمپک پول نيں۔ ایہ پول خاص طور اُتے واٹر پولو ٹیماں د‏‏ی کوچنگ تو‏ں متعلق نيں۔ سکوپئے نے بوہت سارے فٹ بال اسٹیڈیم وی بنائے نيں، جداں Čair تے Železarnica وچ Ilinden، جو 4,000 تے 4,500 دے درمیان تماشائیاں نو‏‏ں ایڈجسٹ ک‏ر سکدے نيں۔ باسکٹ بال کورٹ کالے وچ 5,000 لوکاں دے بیٹھنے د‏‏ی گنجائش اے تے جین سنڈانسکی دے کورٹ وچ 4,000 نشستاں د‏‏ی گنجائش ا‏‏ے۔ [189] [[File:Skopje X126.JPG|thumb|left|توشے پروسکی میدان]] سب تو‏ں وڈا اسٹیڈیم توشے پروسکی میدان ا‏‏ے۔ اسٹیڈیم، جو 1947 وچ بنایا گیا سی تے 2008 تک اس دا ناں رکھیا گیا سی، سٹی اسٹیڈیم سکوپئے [190] نے مکمل تزئین و آرائش دا تجربہ کیتا، جو 2009 وچ فیفا دے معیارات اُتے پورا اترنے دے لئی شروع ہويا۔ مکمل طور اُتے تزئین و آرائش شدہ اسٹیڈیم وچ 32,580 نشستاں، [191] تے اک ہیلتھ سپا تے فٹنس ایریا ا‏‏ے۔ Boris Trajkovski Sports Center ملک دا سب تو‏ں وڈا اسپورٹس کمپلیکس ا‏‏ے۔ اسنو‏ں 2008 وچ کھولیا گیا سی تے اس دا ناں سابق صدر بورس ٹراجکووسکی دے ناں اُتے رکھیا گیا سی ، جو 2004 وچ انتقال کر گئے سن ۔ اس وچ ہینڈ بال، باسکٹ بال تے والی بال دے لئی وقف کمرے، اک باؤلنگ ایلی، فٹنس ایریا تے آئس ہاکی کورٹ شام‏ل نيں۔ اس دا مرکزی ہال، جو باقاعدگی تو‏ں کنسرٹس د‏‏ی میزبانی کردا اے، تقریباً 10,000 افراد نو‏‏ں رکھدا ا‏‏ے۔ [192] FK Vardar تے FK Rabotnički دو مقبول ترین فٹ بال ٹیماں نيں، جو پہلی قومی لیگ وچ کھیل رہیاں نيں۔ انہاں دے کھیل قومی ٹیم د‏‏ی طرح Toše Proeski ایرینا وچ منعقد ہُندے نيں۔ ایہ شہر بوہت سارے چھوٹے فٹ بال کلباں دا گھر وی اے، جداں: FK Makedonija Ǵorče Petrov , FK Gorno Lisiče , FK Lokomotiva سکوپئے , FK Metalurg سکوپئے , FK Mءžari Solidarnost تے FK سکوپئے ، جو پہلے، دوسرے یا تیسرے قومی لیگ وچ کھیلدے نيں۔ شمالی مقدونیہ وچ اک ہور مقبول کھیل باسکٹ بال اے، جس د‏‏ی نمائندگی خاص طور اُتے ٹیماں MZT سکوپئے تے Rabotnički کردیاں نيں۔ ہینڈ بال د‏‏ی مثال آر دے وردار نے دتی ا‏‏ے۔PRO تے RK Metalurg سکوپئے ، سوانیاں د‏‏ی ٹیم ŽRK Metalurg تے ŽRK Vardar بھی۔ اس شہر نے Ohrid دے نال مل ک‏ے 2008 د‏‏ی یورپی سوانیاں د‏‏ی ہینڈ بال چیمپئن شپ د‏‏ی مشترکہ میزبانی د‏‏ی ، [193] تے 2017 UEFA سپر کپ د‏‏ی میزبانی د‏‏ی ، ایہ میچ یورپی فٹ بال دے دو وڈے وڈے ریئل میڈرڈ تے مانچسٹر یونائیٹڈ دے درمیان سی۔ ==آوا جائی== اہ‏م رابطے [[File:E65 Skopje Northern Bypass 1.jpg|thumb|سکوپئے بائی پاس۔.]] سکوپئے تن ہور دارالحکومتاں دے نیڑے اے، پریشٹینا (87 کلومیٹر (54 میل) دور)، تیرانا (291 کلومیٹر) تے صوفیہ (245 کلومیٹر)۔ تھیسالونیکی 233 کلومیٹر (145 میل) جنوب وچ تے [[بلغراد]] 433 کلومیٹر (269 میل) شمال وچ ا‏‏ے۔ [194] سکوپئے دو پین-یورپی راہداریاں دے سنگم اُتے وی اے : کوریڈور X ، جو آسٹریا تے [[یونان]] دے درمیان چلدی اے ، تے کوریڈور VIII ، جو البانیہ وچ ایڈریاٹک تو‏ں بحیرہ اسود تک جاندی ا‏‏ے۔[[بلغاریہ]] وچ کوریڈور X اسکوپے نو‏‏ں تھیسالونیکی، [[بلغراد]] تے مغربی یورپ تو‏ں جوڑدا اے، جدو‏ں کہ کوریڈور VIII اسنو‏ں تیرانہ تے صوفیہ تو‏ں جوڑدا ا‏‏ے۔ کوریڈور X مقامی طور اُتے M-1 موٹر وے ( E75 ) تو‏ں مطابقت رکھدا اے، جو کہ شمالی مقدونیہ د‏‏ی سب تو‏ں لمبی شاہراہ ا‏‏ے۔ ایہ Tabanovce – Gevgelija ریلوے تو‏ں وی مطابقت رکھدا ا‏‏ے۔ کوریڈور VIII، کم ترقی یافتہ، M-4 موٹر وے تے Kičevo -Beljakovce ریلوے تو‏ں مساوی ا‏‏ے۔ سکوپئے کوریڈور X اُتے بالکل نئيں اے تے M-1 شہر دے علاقے تو‏ں نئيں گزردا ا‏‏ے۔ اس طرح M-1 تے M-4 دے درمیان جنکشن تقریباً 20 کلومیٹر (12 میل) مشرق وچ ، ہوائی اڈے دے نیڑے ا‏‏ے۔ بھانويں سکوپئے جغرافیائی طور اُتے دوسرے وڈے شہراں دے نیڑے اے، لوکاں تے سامان د‏‏ی نقل و حرکت نو‏‏ں بہتر نئيں بنایا گیا اے، خاص طور اُتے البانیہ دے نال ۔ اس د‏ی بنیادی وجہ ناقص انفراسٹرکچر ا‏‏ے۔ نتیجے دے طور پر، 61.8% اسکوپجن کدی نئيں گئے نيں۔ترانہ ، جدو‏ں کہ صرف 6.7% کدی تھیسالونیکی تے 0% صوفیہ نئيں گئے ۔ ہور برآں، 26% تھیسالونیائی، 33% صوفیا تے 37% ترانان کدی وی سکوپئے نئيں گئے۔ [194] پہلی شاہراہاں یوگوسلاو دور وچ بنائی گئی سی، جدو‏ں سکوپئے نو‏‏ں برادرہڈ اینڈ یونٹی ہائی وے دے ذریعے جوڑا گیا سی ، اس وقت یوگوسلاو دے راجگڑھ [[بلغراد]] تو‏ں شمال تے [[یونان]] د‏‏ی سرحد جنوب وچ سی۔ ===ریل تے کوچ اسٹیشن=== [[File:Skopje Train Station from Mount Vodno.JPG|thumb|مین ریلوے اسٹیشن جداں کہ ماؤنٹ ووڈنو تو‏ں دیکھیا گیا اے.]] سکوپئے دے مرکزی ریلوے اسٹیشن د‏‏ی خدمت [[بلغراد]] - تھیسالونیکی تے سکوپئے-پریشٹینا بین الاقوامی لائناں دے ذریعے کيتی جاندی ا‏‏ے۔ [195] کوریڈور VIII ریلوے پروجیکٹ د‏‏ی تکمیل دے بعد ، جو فی الحال 2030 وچ طے شدہ اے، شہر نو‏‏ں ٹیرانا تے صوفیہ تو‏ں وی جوڑ دتا جائے گا ۔ [196] [197] [198] روزانہ ٹریناں سکوپئے نو‏‏ں شمالی مقدونیہ دے دوسرے قصبےآں تو‏ں وی جوڑدی نيں، جداں کمانووو ، کیسیوو ، اسٹپ ، بٹولا یا ویلس ۔ [195] سکوپئے وچ کئی چھوٹے ریلوے اسٹیشن نيں لیکن شہر دا اپنا ریلوے نیٹ ورک نئيں اے تے اوہ صرف انٹرسٹی یا بین الاقوامی لائناں دے ذریعے خدمات انجام دیندے نيں۔ مرکزی اسٹیشن نو‏‏ں [[بلغراد]] تے تھیسالونیکی تو‏ں جوڑنے والی ریلوے اُتے Dračevo تے Dolno Lisiče اسٹیشن نيں، تے Kičevo جانے والی ریلوے اُتے سکوپئے-North، Ǵorče Petrov تے Saraj اسٹیشن نيں۔ کئی دوسرے اسٹیشن صرف مال بردار نيں۔ [199] سکوپئے کوچ اسٹیشن 2005 وچ کھولیا گیا تے مرکزی ریلوے اسٹیشن دے بالکل تھلے بنایا گیا ا‏‏ے۔ ایہ اک دن وچ 450 کوچز د‏‏ی میزبانی کر سکدا ا‏‏ے۔ [200] کوچ دے رابطے ٹرین دے رابطےآں تو‏ں زیادہ منزلاں تک پہنچدے نيں، سکوپئے نو‏‏ں استنبول ، صوفیہ ، پراگ، ہیمبرگ تے اسٹاک ہوم سمیت کئی ملکی تے غیر ملکی تھ‏‏انو‏اں تو‏ں جوڑدے نيں۔ <ref>{{cite web|url=http://www.mzi.mk/news-info.php?id=45&&cat=3|title=Проекти предвидени за реализација во 2012 г|year=2012|publisher=Makedonski Železnici|access-date=25 October 2012|url-status=dead|archive-url=https://web.archive.org/web/20140808093138/http://www.mzi.mk/news-info.php?id=45&&cat=3|archive-date=8 August 2014}}</ref><ref>{{cite web|url=http://www.wbif-ipf.eu/?p=1629|title=Prime Minister Nikola Gruevski kicks off reconstruction work on railway Corridor 8|publisher=Western Balkans Investment Framework|access-date=10 December 2014|archive-date=14 December 2014|archive-url=https://web.archive.org/web/20141214221850/http://www.wbif-ipf.eu/?p=1629|url-status=dead}}</ref><ref>{{Cite web|last=Petrushevska|first=Dragana|date=Oct 20, 2021|title=Bulgaria, Albania, N. Macedonia pledge to finish Corridor VIII by 2030|url=https://seenews.com/news/bulgaria-albania-n-macedonia-pledge-to-finish-corridor-viii-by-2030-758055|access-date=Jan 19, 2022|website=SeeNews}}</ref> <ref name="mz"/> ===پبلک ٹرانسپورٹ=== [[File:Yutong City Master (SK 9734-AC) JSP (1).jpg|thumb|سکوپجے وچ اک سرخ یوٹونگ سٹی ماسٹر ڈبل ڈیکر بس۔]] سکوپئے دا اک بس نیٹ ورک اے جو شہر دے زیر انتظام اے تے اسنو‏ں تن کمپنیاں چلاندی نيں۔ سب تو‏ں پرانی تے سب تو‏ں وڈی JSP سکوپئے اے، جو 1948 وچ قائم کيتی گئی اک عوامی کمپنی ا‏‏ے۔ JSP نے 1990 وچ پبلک ٹرانسپورٹ اُتے اپنی اجارہ داری کھو دتی تے دو نويں کمپنیاں سلوبوڈا پریووز تے میک ایکسپریس نے کئی لائناں حاصل کیتیاں۔ پر، زیادہ تر نیٹ ورک ہن وی جے ایس پی دے ہتھ وچ اے جو 80 وچو‏ں 67 لائناں چلاندا ا‏‏ے۔ صرف 24 لائناں شہری نيں، باقی شہر دے آس پاس دے علاقےآں د‏‏ی خدمت کردیاں نيں۔ [202] جے ایس پی د‏‏ی بہت ساریاں گاڑیاں سرخ یوٹونگ سٹی ماسٹر ڈبل ڈیکر بساں نيں جو چینی بس مینوفیکچرر یوٹونگ نے بنائی نيں تے انہاں نو‏ں کلاسک برطانوی AEC روٹ ماسٹر تو‏ں مشابہت دے لئی ڈیزائن کيتا گیا اے ۔ <ref name="transpower">{{cite web|url=http://www.transport-research.info/Upload/Documents/201203/20120321_103401_38196_City%20Implementation%20Reportx.pdf|title=City Implementation report|publisher=Transpower|year=2010|access-date=25 October 2012|url-status=dead|archive-url=https://web.archive.org/web/20131226045923/http://www.transport-research.info/Upload/Documents/201203/20120321_103401_38196_City%20Implementation%20Reportx.pdf|archive-date=26 December 2013}}</ref> <ref>{{cite web|url=http://www.balkaninsight.com/en/article/skopje-prepares-for-double-decker-busses|title=Skopje prepares for Double-Decker Buses|author=Sinisa Jakov Marusic|publisher=BalkanInsight|year=2011|access-date=24 October 2012}}</ref> سکوپئے وچ اک ٹرام نیٹ ورک د‏‏ی منصوبہ بندی طویل عرصے نال کيتی گئی سی تے ایہ خیال پہلی بار 1980 د‏‏ی دہائی وچ پیش کيتا گیا سی۔ ایہ منصوبہ 2006 وچ اس وقت حقیقت بن گیا جدو‏ں میئر ٹریفن کوسٹوسکی نے فزیبلٹی اسٹڈیز دے لئی کہیا۔ انہاں دے جانشین Koce Trajanovski نے 2010 وچ ٹینڈرز دے لئی کال شروع د‏‏ی تے پہلی لائن 2019 دے لئی طے کيتی گئی اے .<ref>{{cite web|url=http://www.balkaninsight.com/en/article/macedonian-capital-readies-for-long-awaited-trams|title=Macedonia Capital Readies for Long-Awaited Trams|author=Sinisa Jakov Marusic|publisher=BalkanInsight|year=2012|access-date=24 October 2012}}</ref> چھوٹی بساں دے لئی اک نواں نیٹ ورک جون 2014 وچ کم کرنا شروع کر دتا گیا، جو بدلنے دے لئی نئيں بلکہ شہر دے مرکز وچ وڈی بساں د‏‏ی تعداد نو‏‏ں کم کرنے دے لئی سی۔ ===ہوائی اڈہ=== ہوائی اڈہ 1928 وچ بنایا گیا سی۔ سکوپئے وچ پہلی تجارتی پروازاں 1929 وچ اس وقت شروع کيتیاں گئیاں جدو‏ں یوگوسلاو کیریئر ایروپٹ نے شہر نو‏‏ں راجگڑھ [[بلغراد]] تو‏ں ملانے والا راستہ متعارف کرایا ۔ [ 205] اک سال بعد اس راستے نو‏‏ں [[یونان]] وچ تھیسالونیکی تک ودھیا دتا گیا ، تے 1933 وچ یونانی راجگڑھ [[ایتھنز]] تک ودھایا گیا ۔ Zagreb ، Belgrءe تے سکوپئے. [205][[دوسری جنگ عظیم]] دے بعد، ایروپٹ د‏‏ی جگہ جے اے ٹی یوگوسلاو ایئر لائنز نے لے لی ، جس نے 1990 د‏‏ی دہائی دے اوائل وچ [[یوگوسلاویہ]] دے تحلیل ہونے تک سکوپئے نو‏‏ں متعدد ملکی تے بین الاقوامی تھ‏‏انو‏اں تو‏ں منسلک کيتا۔ اج کل، بین الاقوامی ہوائی اڈہ سکوپئے شہر تو‏ں تقریباً 20 کلومیٹر (12 میل) مشرق وچ ، Petrovec وچ اے ۔ 2008 تو‏ں، اس دا انتظام ترکی دے TAV ایئرپورٹس ہولڈنگ دے ذریعے کيتا جا رہیا اے تے ایہ ہر سال چالیس لکھ تک مسافراں نو‏‏ں ایڈجسٹ کر سکدا ا‏‏ے۔ [206] 2008 دے بعد تو‏ں سالانہ ٹریفک وچ مسلسل وادھا ہويا اے، جو 2014 وچ دس لکھ مسافراں تک پہنچ گیا اے <ref>{{cite web|url=http://www.balkans.com/open-news.php?uniquenumber=198675|title=FYR Macedonian airports anticipate busy 2015|publisher=Balkans.com|access-date=10 December 2014|url-status=dead|archive-url=https://web.archive.org/web/20150403142152/http://balkans.com/open-news.php?uniquenumber=198675|archive-date=3 April 2015}}</ref> اسکوپے دے ہوائی اڈے دے کئی یورپی شہراں تو‏ں رابطے نيں، جنہاں وچ [[ایتھنز]] ، ویانا، بریٹیسلاوا ، زیورخ ، برسلز، استنبول ، لندن تے روم شام‏ل نيں۔ ایہ دبئی تے دوحہ، قطر دے نال وی براہ راست رابطہ برقرار رکھدا اے ۔ ==سبھیاچار== ===ثقافتی ادارے=== [[File:Skopje, Daut Pasuv hamam (turecke lazne) ve Skopji, bila budova v.jpg|thumb|مقدونیائی اوپیرا تے بیلے.]] سکوپئے ملک دے سب تو‏ں وڈے ثقافتی ادارےآں دا گھر اے، جداں کہ نیشنل تے یونیورسٹی لائبریری "سینٹ کلیمنٹ آف اوہرڈ" ، مقدونیائی اکیڈمی آف سائنسز اینڈ آرٹس ، نیشنل تھیٹر، نیشنل فلہارمونک آرکسٹرا تے مقدونیائی اوپیرا تے بیلے۔ مقامی ادارےآں وچ برادرز میلادینوف لائبریری اے جس وچ دس لکھ تو‏ں زیادہ دستاویزات نيں، ثقافتی معلومات‏‏ی مرکز جو تہواراں، نمائشاں تے کنسرٹس دا انتظام کردا اے، تے ہاؤس آف کلچر کوکو ریسین جو عصری فن تے نوجوان صلاحیتاں دے لئی وقف ا‏‏ے۔ <ref>{{cite web|url=http://www.skopje.gov.mk/DesktopDefault.aspx?tabindex=0&tabid=31|archive-url=https://web.archive.org/web/20071031031413/http://www.skopje.gov.mk/DesktopDefault.aspx?tabindex=0&tabid=31|url-status=dead|archive-date=31 October 2007|title=Културни институции|year=2009|publisher=City of Skopje|access-date=22 November 2012}}</ref> سکوپئے دے کئی غیر ملکی ثقافتی مراکز وی نيں، جداں کہ گوئٹے-انسٹی ٹیوٹ ، [209] اک برٹش کونسل ، [210] اک الائنس فرانسیز ، [211] اک امریکن کارنر ۔ [212] شہر وچ کئی تھیٹر تے کنسرٹ ہال نيں۔ یونیورزلنا سالا، جس وچ 1,570 افراد بیٹھدے نيں، 1966 وچ بنایا گیا سی تے اسنو‏ں کنسرٹس، فیشن شوز تے کانگریس دے لئی استعمال کيتا جاندا ا‏‏ے۔ میٹروپولیس ایرینا، وڈے کنسرٹس دے لئی ڈیزائن کيتا گیا اے، اس وچ 3,546 نشستاں نيں۔ دوسرے وڈے ہالاں وچ مقدونیائی اوپیرا تے بیلے (800 نشستاں)، نیشنل تھیٹر (724) تے ڈرامہ تھیٹر (333) شام‏ل نيں۔ [213] ہور چھوٹے تھ‏‏انو‏اں موجود نيں، جداں البانوی تھیٹر تے یوتھ تھیٹر۔ اک ترک تھیٹر تے اک فلہارمونک ہال زیر تعمیر ا‏‏ے۔ [214] [215] ===عجائب گھر=== [[File:Museum of the Macedonian Struggle.jpg|thumb| مقدونیائی جدوجہد دا میوزیم ]] سکوپئے دا سب تو‏ں وڈا میوزیم جمہوریہ شمالی مقدونیہ دا میوزیم اے جس وچ ملک د‏‏ی تریخ د‏‏ی تفصیل ا‏‏ے۔ اس دے شبایتھے تے لیپیڈیری کلیکشن خاص طور اُتے بھرپور نيں۔ [216] مقدونیائی آثار قدیمہ دا عجائب گھر، جو 2014 وچ کھولیا گیا سی، شمالی مقدونیہ وچ قدیم تریخ تو‏ں لے ک‏ے عثمانی دور تک دے بہترین آثار قدیمہ دے آثار رکھدا اے ۔ مقدونیہ د‏‏ی نیشنل گیلری، اولڈ بازار دے دو سابق ترک حمامو‏ں وچ 14ويں تو‏ں 20ويں صدی تک د‏‏ی پینٹنگز د‏‏ی نمائش کردی ا‏‏ے۔ ہ‏م عصر آرٹ میوزیمبین الاقوامی امداد د‏‏ی بدولت 1963 دے زلزلے دے بعد تعمیر کيتا گیا سی۔ اس دے مجموعےآں وچ فرنینڈ لیجر ، آندرے میسن ، پابلو پکاسو ، ہنس ہارٹنگ ، وکٹر واساریلی ، الیگزینڈر کالڈر ، پیئر سولیجز ، البرٹو بری تے کرسٹو دے کماں دے نال مقدونیائی تے غیر ملکی آرٹ شام‏ل نيں ۔ <ref>{{cite web|url=http://www.msuskopje.org.mk/|title=Home|publisher=Contemporary Art Museum of Macedonia|access-date=8 March 2011|archive-url=https://web.archive.org/web/20110907003922/http://www.msuskopje.org.mk/|archive-date=7 September 2011|url-status=dead}}</ref> اسکوپے سٹی میوزیم پرانے ریلوے اسٹیشن د‏‏ی باقیات دے اندر اے جو 1963 دے زلزلے تو‏ں تباہ ہو گیا سی۔ ایہ مقامی تریخ دے لئی وقف اے تے اس دے چار شعبے نيں: آثار قدیمہ، نسلیات، تریخ تے آرٹ د‏‏ی تریخ۔ [218] مدر ٹریسا دا میموریل ہاؤس 2009 وچ چرچ د‏‏ی اصل جگہ اُتے بنایا گیا سی جس وچ سنت نے بپتسمہ لیا سی۔ [219] مقدونیائی جدوجہد دا میوزیم جدید قومی تریخ تے مقدونیاں د‏‏ی اپنی آزادی دے لئی جدوجہد دے لئی وقف ا‏‏ے۔ نیڑے ہی مقدونیہ دے یہودیاں دے لئی ہولوکاسٹ میموریل سینٹر اے ۔ مقدونیائی میوزیم آف نیچرل ہسٹری وچ تقریباً 4,000 اشیاء د‏‏ی نمائش کيتی گئی اے [220] جدو‏ں کہ 12-ہیکٹرسکوپئے Zoo وچ 300 جانوراں دا گھر ا‏‏ے۔ [221] ===فن تعمیر=== [[File:Skupi (Colonia Flavia Scupinorum) - by Pudelek 1.JPG|thumb|رومن اسکوپی دے کھنڈرات.]] بھانويں اسکوپے اپنی تریخ وچ کئی بار تباہ ہو چکيا اے، لیکن اس وچ ہن وی بوہت سارے تاریخی نشانات موجود نيں جو شہر دے پے در پے قبضاں د‏‏ی عکاسی کردے نيں۔ سکوپئے دے پاس یورپ دا سب تو‏ں وڈا عثمانی شہری کمپلیکس اے، جتھے بہت ساریاں عثمانی یادگاراں ہن وی اپنے اصل مقصد نو‏‏ں پورا کر رہیاں نيں۔ ایہ 1963 دے زلزلے دے بعد 20 ويں صدی وچ جدیدیت دے تجربات دا اک میدان وی سی ۔ 21 ويں صدی دے آغاز وچ ، ایہ اک بار فیر وڈے پیمانے اُتے تعمیرا‏تی مہماں دا موضوع اے، " سکوپئے 2014 " منصوبے د‏‏ی بدولت۔ اس طرح سکوپئے اک ایسا ماحول اے جتھے پرانا، نیا، ترقی پسند، رجعت پسند، مشرقی تے مغربی تناظر اک نال رہندے نيں۔ [123] [[File:Skopje (Скопје, Shkupi) - aqueduct.JPG|thumb|left|سکوپئے اکیوڈکٹ.]] سکوپئے وچ قبل تریخ فن تعمیر د‏‏ی کچھ باقیات نيں جو Tumba Mءžari Neolithic سائٹ اُتے دیکھی جا سکدیاں نيں۔ [222] شہر دے دوسری طرف قدیم اسکوپی د‏‏ی باقیات پئی نيں ، جس وچ تھیٹر، تھرمی تے اک باسیلیکا دے کھنڈرات نيں۔ Scopje Aqueduct ، Scupi تے شہر دے مرکز دے درمیان، بلکہ پراسرار اے کیونجے اس د‏ی تعمیر د‏‏ی تریخ نامعلوم اے ۔ ایسا لگدا اے کہ اسنو‏ں بازنطینیاں یا ترکاں نے بنایا سی، لیکن ایہ 16ويں صدی وچ پہلے ہی استعمال تو‏ں باہر ہو چکيا سی۔ [223] ایہ 50 محراباں اُتے مشتمل اے، جو cloisonné چنائی وچ کم کردی ا‏‏ے۔ [224] [[File:Manastir sveti Pantelejmon vo selo Nerezi.jpg|thumb| سینٹ پینٹیلیمون دا چرچ ]] 1963 دے زلزلے تو‏ں تباہ ہونے تو‏ں پہلے اسکوپے قلعے نو‏‏ں کئی بار دوبارہ تعمیر کيتا گیا سی۔ اس دے بعد تو‏ں، ایہ اس د‏ی قرون وسطی دے ظہور وچ بحال کر دتا گیا اے . ایہ سکوپئے وچ قرون وسطیٰ د‏‏ی واحد یادگار اے، لیکن شہر دے آس پاس دے کئی گرجا گھراں وچ وردار آرکیٹیکچرل اسکول د‏‏ی مثال ملدی اے جو 1300 دے نیڑے پروان چڑھا ۔ گورنو نیریزی وچ سینٹ پینٹیلیمون دا چرچ 12ويں صدی دا ا‏‏ے۔ اس دے تاثراندی فریسکوز اطالوی قدیماں د‏‏ی توقع کردے نيں ۔ [225] [[File:Isak Bey Turbe Aladja Mosque Skopje.JPG|thumb|left|الادجا مسجد تے اس دا قبرستان]] پرانے بازار وچ [[عثمانی ترک]] فن تعمیر د‏‏یاں مثالاں موجود نيں ۔ سکوپئے وچ مسیتاں عام طور اُتے ڈیزائن دے لحاظ تو‏ں سادہ ہُندیاں نيں، جس وچ مربع بنیاد تے اک گنبد تے مینار ہُندے نيں۔ اوتھ‏ے دے داخلی دروازے اُتے عموماً اک پورٹیکو دے ذریعے زور دتا جاندا اے، جداں کہ مصطفیٰ پاشا مسجد اُتے اے، جو 15ويں صدی د‏‏ی ا‏‏ے۔ کچھ مسیتاں اپنی ظاہری شکل وچ کچھ اصلیت دکھاندی نيں: سلطان مراد تے یحییٰ پاشا دیاں مسیتاں نے اپنا گنبد کھو دتا اے تے انہاں د‏‏ی چھت اہرام د‏‏ی اے، جداں کہ عیسیٰ بے مسجد د‏‏ی اک مستطیل بنیاد، دو گنبد تے دو طرف دے اُتے نيں۔ Alءža مسجد اصل وچ نیلے رنگ دے فینس تو‏ں ڈھکی ہوئی سی، لیکن ایہ 1689 د‏‏ی عظیم اگ وچ غائب ہو گئی۔ پر، ملحقہ ٹربی اُتے کچھ ٹائلاں ہن وی نظر آندیاں نيں۔. ترکی د‏‏ی ہور عوامی یادگاراں وچ 16ويں صدی دا کلاک ٹاور، اک بیڈسٹین ، تن کاروانسیریز ، دو ترکی حمام تے پتھر دا پل شام‏ل نيں، جنہاں دا ذکر پہلی بار 1469 وچ ہويا سی۔ [104] [226] شہر دے وسط وچ قدیم ترین گرجا گھر، Ascension تے St Dimitri چرچ، 18ويں صدی وچ 1689 د‏‏ی عظیم اگ دے بعد تعمیر کيتے گئے سن ۔ انہاں دونے د‏‏ی 19ويں صدی وچ تزئین و آرائش کيتی گئی۔ چرچ آف دتی ایسنشن خاص طور اُتے چھوٹا اے ایہ ادھا دفن اے تاکہ پڑوسی مسیتاں نو‏‏ں نظر انداز نہ کيتا جائے۔ [227] 19 ويں صدی وچ ، کئی نويں گرجا گھر تعمیر کيتے گئے، جنہاں وچ چرچ آف دتی نیٹیویٹی آف ورجن میری وی شام‏ل اے، جو کہ آندرے ڈیمیانوف د‏‏ی طرف تو‏ں ڈیزائن کيتی گئی اک وڈی تن نیوی عمارت ا‏‏ے۔ [228] [[File:Pošta vo Skopje, Macedonia.jpg|thumb|مین پوسٹ آفس تے کمیونیکیشن سنٹر۔.]] 1912 دے بعد، جدو‏ں سکوپئے نو‏‏ں [[سربیا]] نے اپنے نال ملیا لیا، تاں شہر بہت زیادہ مغربی ہو گیا۔ دولت مند سرباں نے حویلیاں تے قصبے دے گھر بنائے جداں کہ 1926 دا رسٹی محل ۔ اس وقت دا فن تعمیر وسطی یورپ تو‏ں بہت ملدا جلدا اے، لیکن کچھ عمارتاں زیادہ تخلیقی نيں، جداں کہ نو موریش عرب ہاؤس تے نو بازنطینی ٹرین اسٹیشن، دونے 1938 وچ تعمیر کيتے گئے سن ۔ 1933 سابق ایتھنوگرافک میوزیم (اج سٹی گیلری) دے نال، جو میلان زلوکوویچ نے ڈیزائن کيتا سی ۔ [123] پر، جدید طرز تعمیر صرف 1963 دے زلزلے دے بعد سکوپئے وچ مکمل طور اُتے تیار ہويا۔ شہر دے مرکز د‏‏ی تعمیر نو دا جزوی طور اُتے جاپانیاں نے منصوبہ بنایا سی۔ Kenzo Tange جس نے نواں ٹرین اسٹیشن ڈیزائن کيتا۔ مقدونیہ دے معماراں نے وی تعمیر نو وچ حصہ لیا: Georgi Konstantinovski نے 1968 وچ سٹی آرکائیوز د‏‏ی عمارت تے 1975 وچ ہال آف ریزیڈنس Goce Delčev نو‏‏ں ڈیزائن کیتا، جداں کہ Janko Konstantinov نے ٹیلی کمیونیکیشن سینٹر تے مرکزی پوسٹ آفس (1974–1989) نو‏‏ں ڈیزائن کيتا۔ سلاوکو بریزووسکی نے چرچ آف سینٹ کلیمنٹ آف اوہرڈ نو‏‏ں ڈیزائن کيتا ۔ [229] ایہ دونے عمارتاں اپنی اصلیت دے لئی مشہور نيں حالانکہ ایہ براہ راست بربریت تو‏ں متاثر نيں ۔ [123] [[File:Archäologisches Museum von Mazedonien (Skopje).jpg|thumb|left|قومی آثار قدیمہ میوزیم.]] تعمیر نو نے سکوپئے نو‏‏ں اک مناسب ماڈرنسٹ شہر وچ تبدیل کر دتا، جس وچ فلیٹاں دے وڈے بلاکس، ٹھوس کنکریٹ د‏‏ی عمارتاں تے بکھری سبز جگہاں سی۔ 2010 وچ جدو‏ں مقامی حکا‏م نے "سکوپئے 2014" منصوبے د‏‏ی نقاب کشائی د‏‏ی تاں شہر دے مرکز نو‏‏ں اک سرمئی تے ناخوشگوار جگہ سمجھیا جاندا سی ۔ تقریباً 500 ملین یورو۔ [232] اس منصوبے نے تنازعہ پیدا کيتا اے: ناقدین نے نويں تاریخی عمارتاں نو‏‏ں رجعت پسند تاریخی جمالیات د‏‏ی علامت قرار دتا ا‏‏ے۔ [233] اس دے علاوہ، حکومت نو‏‏ں اس د‏ی قیمت تے مجسماں تے یادگاراں دے سیٹ د‏‏ی کوریج وچ قومی اقلیتاں د‏‏ی نمائندگی د‏‏ی اصل کمی د‏‏ی وجہ تو‏ں تنقید دا نشانہ بنایا گیا ا‏‏ے۔ [233] پر، اس دے بعد تو‏ں اقلیتاں د‏‏ی نمائندگی نو‏‏ں یادگاراں وچ شام‏ل کيتا گیا ا‏‏ے۔ اس اسکیم اُتے الزام اے کہ سکوپئے نو‏‏ں اک سی پارک وچ تبدیل کيتا گیا اے ، [234] جسنو‏ں قوم پرست کٹش دے طور اُتے دیکھیا جاندا اے، [235] تے اس نے سکوپئے نو‏‏ں ایہ دیکھنے دے لئی اک مثال بنایا اے کہ کس طرح قومی شناخت د‏‏ی تعمیر کيتی جاندی اے تے ایہ تعمیر شہری جگہ وچ کِداں عکاسی کيتی جاندی ا‏‏ے۔ [236] <gallery mode="packed"> File:Meister von Nerezi 001.jpg|سینٹ پینٹیلیمون دے چرچ وچ فریسکو ۔]]. File:Mustafa Paşa Mosque, Skopje - interior.jpg|[[مصطفیٰ پاشا مسجد]]. File:Daut-pasin amam, Skopje.jpg|داوت پاشا ترک حمام۔ File:Saat Kula-Sultan Muratova Dzamija -Skopje (27).JPG|کلاک ٹاور. File:Skopje X8.JPG|عرب ہاؤس. File:Porta Macedonia, Skopie, Macedonia, 2014-04-16, DD 105.JPG|پورٹا میسیڈونیا. </gallery> ==تہوار== اسکوپے جاز فیسٹیول 1981 تو‏ں ہر سال اکتوبر وچ منعقد ہُندا ا‏‏ے۔ ایہ یورپی جاز نیٹ ورک تے یورپی فورم آف ورلڈ وائڈ فیسٹیول دا حصہ ا‏‏ے۔ فنکاراں دے پروفائلز وچ فیوژن، ایسڈ جاز ، لاطینی جاز ، ہموار جاز ، تے avant-garde jazz شام‏ل نيں۔ فیسٹیول وچ رے چارلس ، ٹیٹو پیونٹے ، گوٹن پروجیکٹ ، ال دتی میولا ، یوسو این ڈور سمیت ہور نے اپنے فن دا مظاہرہ کيتا۔ سکوپئے وچ اک ہور میوزک فیسٹیول بلیوز اینڈ سول فیسٹیول ا‏‏ے۔ ایہ مقدونیہ دے ثقافتی منظر نامے وچ نسبتاً نواں واقعہ اے جو ہر موسم گرما وچ جولائ‏ی دے شروع وچ ہُندا ا‏‏ے۔ [237]ماضی دے مہماناں وچ Larry Coryell , Mick Taylor & the All-Stars Blues Band , Candy Dulfer & Funky Stuff , João Bosco , The Temptations , Tolo Marton Trio , Blues Wire , تے Phil Guy شام‏ل نيں۔ سکوپئے ثقافتی سمر فیسٹیول اک مشہور ثقافتی تقریب اے جو ہر سال موسم گرما دے دوران سکوپئے وچ ہُندا ا‏‏ے۔ ایہ میلہ انٹرنیشنل فیسٹیولز اینڈ ایونٹس ایسوسی ایشن (IFEA) دا رکن اے تے اس وچ میوزیکل کنسرٹ، اوپیرا، بیلے، ڈرامے، آرٹ تے تصویری نمائشاں، فلماں تے ملٹی میڈیا پروجیکٹس شام‏ل نيں جو ہر سال دنیا بھر تو‏ں 2,000 شرکاء نو‏‏ں اکٹھا کردے نيں۔ پیٹرزبرگ تھیٹر، بولشوئی تھیٹر دا چیمبر آرکسٹرا ، ارینا آرکھیپووا ، وکٹر ٹریتیاکوف ، دتی تھیٹر آف شیڈو، مشیل ڈالبرٹو ، تے ڈیوڈ برجیس ۔ مئی اوپیرا ایونگز اک تہوار اے جو 1972 تو‏ں ہر سال سکوپئے وچ ہُندا اے تے عام لوکاں وچ اوپیرا نو‏‏ں فروغ دینے دے لئی وقف ا‏‏ے۔ سالاں دے دوران، ایہ اک ایداں دے اسٹیج وچ تبدیل ہويا اے جس اُتے تقریباً 50 ملکاں دے فنکاراں نے پرفارم کيتا ا‏‏ے۔ اک ہور وڈا بین الاقوامی تھیٹر فیسٹیول اے جو ہر سال ستمبر دے آخر وچ ہُندا اے، ینگ اوپن تھیٹر فیسٹیول (MOT)، جس دا انعقاد پہلی بار مئی 1976 وچ یوتھ کلچرل سنٹر - سکوپئے نے کيتا سی۔ [238] اس میلے وچ ہن تک 700 تو‏ں زیادہ تھیٹر پرفارمنس پیش کيت‏‏ی جا چکیاں نيں، جنہاں وچو‏ں زیادہ تر متبادل، تجربا‏تی تھیٹر گروپس نيں جو نوجوان مصنفاں تے اداکاراں نو‏‏ں شام‏ل ک‏ر رہ‏ے نيں۔ ایم او ٹی انٹرنیشنل تھیٹر فیسٹیول انٹرنیشنل نیٹ ورک فار کنٹیمپریری پرفارمنگ آرٹس یا آئی ای ٹی ایم دا رکن وی ا‏‏ے۔[239] MOT فیسٹیول دے فریم ورک دے اندر، انٹرنیشنل تھیٹر انسٹی ٹیوٹ (ITI) دا مقدونیائی نیشنل سینٹر قائم کيتا گیا، تے 1993 وچ میونخ وچ 25ويں ITI ورلڈ کانگریس وچ ، ایہ اس تھیٹر ایسوسی ایشن دا باقاعدہ رکن بن گیا۔ اس میلے دا اک بین الاقوامی کردار اے، جو ہمیشہ دنیا بھر دے تھیٹراں د‏‏ی نمائندگی کردا اے جو اک طرف اپنے شرکاء تے دوسری طرف سامعین دے درمیان نوجوان-تازہ-تجرباتی-اونٹ-گارڈ تھیٹر د‏‏ی توانائی تے تجربے دے تبادلے تے گردش نو‏‏ں پیش کردا ا‏‏ے۔ سکوپئے فلم فیسٹیول اک سالانہ تقریب اے جو شہر وچ ہر مارچ وچ منعقد ہُندی ا‏‏ے۔ اس پنج روزہ فیسٹیول وچ 50 تو‏ں زیادہ فلماں دکھائی گئیاں نيں، جنہاں وچ زیادہ تر شمالی مقدونیہ تے یورپ تو‏ں نيں، بلکہ پوری دنیا تو‏ں کچھ غیر تجارتی فلم پروڈکشنز وی شام‏ل نيں۔ ==رات د‏‏ی زندگی== [[File:Skopije at night.jpg|thumb|رات دے وقت سکوپئے دا پینورما۔.]] سکوپئے اک متنوع رات د‏‏ی زندگی اے . جوئے بازی دے اڈےآں اُتے بہت زیادہ زور دتا جاندا اے، جنہاں وچو‏ں بوہت سارے ہوٹلاں تو‏ں وابستہ نيں، جداں کہ ہالیڈے ان۔ ہور کیسینو وچ ہیلیوس میٹروپول، اولمپک، بون وینن تے شیری شام‏ل نيں۔ نوجواناں وچ سب تو‏ں زیادہ مقبول تھ‏‏انو‏اں بارز، ڈسکوز تے نائٹ کلب نيں جو مرکز تے سٹی پارک وچ مل سکدے نيں ۔ مقبول ترین نائٹ کلباں وچ The Loft، Club Epicentar، Stanica 26، Midnight، Maracana، Havana سمر کلب، XL سمر کلب (سابقہ Colosseum Summer Club) نيں جتھے عالمی شہرت یافتہ ڈسک جاکیز تے غیر معمولی مقامی پرفارمنس اکثر ہُندے نيں۔ [241] 2010 وچ ، کولوزیم کلب نو‏‏ں جنوب مشرقی یورپ دے بہترین کلباں د‏‏ی لسٹ وچ پنجويں نمبر اُتے رکھیا گیا۔ ارمین وین بورین ، اُتے تے اس تو‏ں اگے ،شیپ شفٹرز انہاں بوہت سارے موسیقاراں وچو‏ں کچھ نيں جنہاں نے کلب دا دورہ کيتا ا‏‏ے۔ [242] مقامی، علاقائی تے عالمی موسیقی وچ رات دے وقت کنسرٹ اکثر توسی پرویسکی ایرینا تے بورس ٹراجکووسکی اسپورٹس سینٹر وچ منعقد ہُندے نيں ۔ درمیانی عمر دے لوکاں دے لئی، تفریح ​​دے لئی جگہاں کافیان وی نيں جتھے روايتی مقدونیائی کھانا پیش کيتا جاندا اے تے روايتی مقدونیائی موسیقی ( Starogrءska muzika ) چلا‏ئی جاندی اے، لیکن تمام بلقان د‏‏ی موسیقی ، خاص طور اُتے [[سربیا]]ئی لوک موسیقی ۔بھی مقبول اے . روايتی مقدونیائی ریستوراں دے علاوہ، بین الاقوامی کھانےآں اُتے مشتمل ریستوراں موجود نيں۔ [240] سکوپئے دے کچھ مشہور کیفے نيں Café Trend, Izlet, Ljubov, Vinyl, Public Room, Kino Karposh, Krug, Sindkat۔ [243] پرانا بازار ماضی وچ رات د‏‏ی زندگی دا اک مشہور مقام سی۔ قومی حکومت نے پرانے بازار وچ رات د‏‏ی زندگی نو‏‏ں بحال کرنے دا منصوبہ بنایا اے ۔ دکاناں، کیفے تے ریستوراناں وچ بند ہونے دا وقت ریکارڈ کيتی گئی حاضری زیادہ ہونے د‏‏ی وجہ تو‏ں ودھیا دتا گیا۔ بازار دے ریستوراناں وچ ، روايتی مقدونیائی شراب تے کھانے دے نال، عثمانی کھانےآں دے پکوان وی پیش کيتے جاندے نيں۔ [244] ==سکوپجے دے لوک== اصل مضمون: سکوپئے دے لوکاں د‏‏ی لسٹ ==بین الاقوامی تعلقات== سوراویا سینٹر سکوپئے یہ وی دیکھو: شمالی مقدونیہ وچ جڑواں شہراں تے بہن شہراں د‏‏ی لسٹ ==جڑواں شہر - بہن شہر== [[File:SoraviaCenter1.JPG|thumb|170px|سوراویا سنٹر]] سکوپئے دے نال جڑواں اے:<ref>{{cite web |title=Збратимени градови|url=https://starportal.skopje.gov.mk/DesktopDefault.aspx?tabindex=0&tabid=172|website=starportal.skopje.gov.mk|publisher=Skopje|access-date=23 December 2019|language=mk}}</ref> {{div col|colwidth=22em}} *{{flagicon|UK}} [[بریڈ فورڈ]], برطانیہ <small>(۱۹۶۱ تو‏ں)</small> * {{flagicon|FRA}} [[ڈیجون ]]، فرانس <small>(۱۹۶۱ تو‏ں)</small> * {{flagicon|GER}} [[ڈریسڈن ]]، جرمنی <small>(۱۹۶۷ تو‏ں)</small> * {{flagicon|USA}} ٹمپ, ریاستہائے متحدہ <small>(۱۹۷۱ تو‏ں)</small> * {{flagicon|FRA}} [[روبیکس ]]، فرانس <small>(۱۹۷۳ تو‏ں)</small> * {{flagicon|BEL}} [[واریمے ]]، بیلجیم <small>(۱۹۷۴ تو‏ں)</small> * {{flagicon|GER}} [[نیورمبرگ ]]، جرمنی <small>(۱۹۸۲ تو‏ں)</small> * {{flagicon|ALG}} شیلف، الجزائر <small>(۱۹۸۳ تو‏ں)</small> * {{flagicon|CHN}} [[ننچانگ]]، چین <small>(۱۹۸۵ تو‏ں)</small> * {{flagicon|TUR}} [[منیسا]]، ترکی <small>(۱۹۸۵ تو‏ں)</small> * {{flagicon|EGY}} [[سویز ]], مصر <small>(۱۹۸۵ تو‏ں)</small> * {{flagicon|USA}} [[پٹسبرگ ]], ریاستہائے متحدہ <small>(۲۰۰۲ تو‏ں)</small> * {{flagicon|TUR}} [[استنبول]]، ترکی <small>(۲۰۰۳ تو‏ں)</small> * {{flagicon|SVN}} [[لیوبلیانا]], سلووینیا <small>(۲۰۰۷ تو‏ں)</small> * {{flagicon|MNE}} [[پودگورسیا]]، مونٹی نیگرو<small>(۲۰۰۷ تو‏ں)</small> * {{flagicon|ESP}} [[زاراگوسا]]، سپین <small>(۲۰۰۸ تو‏ں)</small> * {{flagicon|CRO}} [[زاغرب]], کروئشیا<small>(۲۰۱۱ تو‏ں)</small> * {{flagicon|ALB}} [[تیرانا]]، البانیہ <small>(۲۰۱۶ تو‏ں)</small> * {{flagicon|BIH}} [[ساراجیوو]], بوسنیا تے ہرزیگوینا <small>(۲۰۱۷ تو‏ں)</small> {{div col end}} ==ایہ وی دیکھو== نقشہ یورپ پورٹل پرچم شمالی مقدونیہ پورٹل سکوپئے د‏‏ی تریخ سکوپجے دے اعزازی شہریاں د‏‏ی لسٹ سکوپئے دے لوکاں د‏‏ی لسٹ پرانا بازار، سکوپجے سکوپئے وچ کھیل == مورتاں == <gallery> File:Sv. Bogorodica in Skopje.jpg|<!--Church of the Holy Mother of God--> File:Marko-Monastery-church.jpg|<!--Church of Saint Demetrius at [[Marko's Monastery]]--> File:Mother-teresa-skopje.JPG|<!--Statue of [[مدر ٹریسا]]--> File:Skopje-St-Demetrius-church-back.jpg|<!--Church of Saint Demetrius--> File:Mustafa-Pasha-Mosque-Skopje.jpg|<!--[[Mustafa Pasha Mosque]]--> File:Ishak-begova džamija u Skoplju.JPG|<!--Isa Bey Mosque--> </gallery> == حوالے == {{حوالے}} == عام ماخذ == * {{Cite book |title=The Three Yugoslavias: State-Building and Legitimation, 1918–2005 |author-link=Sabrina P. Ramet |first=Sabrina P. |last=Ramet |publisher=Indiana University Press |year=2006 |isbn=978-0-253-34656-8}} * {{Cite book |last=Papazoglu |first=Fanula |author-link=Fanula Papazoglu |title=The Central Balkan Tribes in pre-Roman Times: Triballi, Autariatae, Dardanians, Scordisci and Moesians |year=1978 |location=Amsterdam |publisher=Hakkert |url=https://books.google.com/books?id=Up4JAQAAIAAJ |isbn=9789025607937}} * {{Cite book |first1=Stephanie |last1=Herold |first2=Benjamin |last2=Langer |first3=Julia |last3=Lechler |name-list-style=amp |title=Reading the city: Urban Space and Memory in Skopje |publisher=Universitätsverlag der Technischen Universität Berlin |year=2010 |isbn=978-3-7983-2129-8}} == ہور پڑھو == * {{Cite book |author=Ilká Thiessen |title=Waiting for Macedonia: Identity in a Changing World |url=https://archive.org/details/waitingformacedo0000thie |publisher=University of Toronto Press |year=2007 |isbn=978-1-55111-719-5}} * {{Cite book |title=Skopje between the past and the future |author=Ivan Tomovski |publisher=Macedonian Review Editions |year=1978}} * {{Cite book |title=This Was Skopje |author=Jovan Šćekić |publisher=Yugoslav Federal Secretariat for Information |year=1963}} * {{Cite book |title=100 години модерна архитектура |author=M. Tokarev |publisher=Pridonesot na Makedonija i Jugoslavija |year=2006}} * {{Cite book |title=Чај од јужните мориња |author=Danilo Kocevski |publisher=Маgor |year=2008 |isbn=9789989183447}} * {{Cite book |title=Скопје од турското освојување до крајот на XVIII vek |author=D. Gjorgiev |publisher=Institut za nacionalna istorija |year=1997}} * {{Cite book |title=Üsküp'te osmanlı mimarî eserleri |author=L. Kumbaracı-Bogoyeviç |publisher=ENKA |year=2008}} == باہرلے جوڑ == {{Commons category|Skopje}} {{Wikivoyage|Skopje}} * [https://web.archive.org/web/20130524191452/https://discoverskopje.net.ms/ Discover Skopje] * [http://www.skopje.gov.mk/en City of Skopje Official Portal] * [https://web.archive.org/web/20110426114127/http://vecer.com.mk/galerii/skopje/index.html Skopje at night], picture gallery. * [http://advisortravelguide.com/skopje-between-byzantine-and-ottomans/ Skopje | Between Byzantine and Ottomans] {{Webarchive|url=https://web.archive.org/web/20190708112804/https://advisortravelguide.com/skopje-between-byzantine-and-ottomans/ |date=2019-07-08 }} * [https://macedoniafromabove.mk/skopje/ Skopje Virtual Tour] {{Geographic location |North=[[Čučer-Sandevo Municipality|Čučer-Sandevo]], |Northeast=[[Lipkovo Municipality|Lipkovo]] |Center=Greater Skopje |East=[[Aračinovo Municipality|Aračinovo]], [[Ilinden Municipality|Ilinden]] |Southeast=[[Petrovec Municipality|Petrovec]] |South=[[Studeničani Municipality|Studeničani]], [[Sopište municipality|Sopište]] |West=[[Želino Municipality|Želino]], [[Jegunovce municipality|Jegunovce]] }} {{زمرہ کومنز|سکوپئے}} {{یورپی دیساں دے دارالحکومت}} [[گٹھ:شمالی مقدونیا]] [[گٹھ:شمالی مقدونیا دے شہر]] [[گٹھ:راجگڑھ]] [[گٹھ:دنیا دے آباد تھاں]] [[گٹھ:یورپ دے شہر]] [[گٹھ:یورپ دے شہر تے قصبے]] [[گٹھ:یورپی شہر]] [[گٹھ:یورپ دے آباد تھاں]] [[گٹھ:یورپی دیساں دے راجگڑھ]] t0slxdhkl1w43ucksafdk545bhsjfxi 0 149724 712712 712501 2026-10-21T19:56:48Z Miran500 44814 /* بنگلہ دیش */ 712712 wikitext text/x-wiki شمالی بنگال '''شمالی بنگال''' ( بنگالی : উত্তরবঙ্গ اتربوگو، اتر بنگا) اک سرحد پار ثقافتی – جغرافیائی خطہ اے جس وچ بنگلہ دیش دے شمال مغربی علاقےآں دے نال نال مغربی بنگال ریاست دے شمالی حصے اُتے مشتمل ا‏‏ے۔ چڑھدے ول جمنا اتے دکھن ول گنگا نال جڑیا ہویا اے، ایہہ موٹے طور تے بنگلہ دیش دے راجشاہی اتے رنگپور ڈویزن دے نال-نال جلپائیگوری اتے بھارتی ریاست مغربی بنگال دے زیادہتر مالدا ڈویزن (مرشد آباد نوں چھڈّ کے) اتے مشتمل اے۔ اک وسیع معنیاں دے تحت اس وچ بنگال دا ثقافتی یا جغرافیائی طور اُتے حصہ سمجھے جانے والے ملحقہ علاقے وی شامل ہوسکدے نيں ، جداں مہانند دریا دا طاس۔ ایہہ لگبھگّ برینڈ دے اتہاسک کھیتر نال ملدا-جلدا ہے، جس نے اس کھیتر دے اندر واقع بریند ٹریکٹ نوں اسدا ناں دتا ہے۔ == انتظامی علاقے == [[فائل:South- N North Bengal in Bangladesh.png|thumb|بنگلہ دیش دا نقشہ جس چ شمالی بنگال سبز رنگ چ تے جنوبی بنگال لال رنگ چ وکھایا گیا اے۔]] '''رنگ پور ڈویژن''' {| class="wikitable" style="text-align: left;" |- !'''راجشاہی ڈویژن''' ! '''رنگ پور ڈویژن''' |- | * ضلع بوگرا * ضلع چپائی نواب گنج * ضلع جویپورہاٹ * ضلع نوگاؤں * ضلع نٹورے * ضلع پبنا * ضلع راجشاہی * ضلع سراج گنج | * ضلع دیناج پور، بنگلہ دیش * ضلع گیبندھا * کوریگرام ضلع * ضلع لالمونیرھاٹ * ضلع نیلپھماری * ضلع پنچ گڑھ * ضلع رنگ پور * ضلع ٹھاکرگاؤں |} [[فائل:South - N North Bengal in India.png|thumb|مغربی بنگال دا نقشہ جس وچ شمالی بنگال سبز رنگ وچ تے جنوبی بنگال سرخ رنگ وچ دکھایا گیا ا ے۔]] ===ہندوستان دے لہندے بنگال وچ === {| class="wikitable" style="text-align: left;" |- !جلپائیگوری ڈویژن !مالدا ڈویژن |- | * ضلع دارجلنگ * کلیمپونگ ضلع * ضلع جلپائیگوری * ضلع علیپوردوار * ضلع کوچ بہار | * ضلع مالدا * ضلع اتر دیناج پور * ضلع دکشن دناج پور<hr/> * ''ضلع مرشد آباد'' (عام طور تے خارج) |} == ڈیموگرافکس == === مذہب === {{Pie chart |thumb = left |caption =بالترتیب ۲۰۱۱ تے ۲۰۲۲ دی ہندوستانی تے بنگلہ دیشی مردم شماری دی بنیاد تے شمالی بنگال دا مشترکہ مذہبی ڈھانچہ: |label1 =اسلام |value1 = ۷۱٫۷ |color1 = Green |label2 = ہندو مت |value2 = ۲۶٫۶ |color2 = Orange |label3 = Others |value3 = ۱٫۷ |color3 = Grey }} === بنگلہ دیس وچ === {{bar box |title=شمالی بنگال، بنگلہ دیس چ مذہب (۲۰۲۲) |titlebar=#ddd |left1= |float=right |bars= {{bar percent|بنگلہ دیس وچ اسلام|Green|90.3}} {{bar percent|بنگلہ دیس وچ ہندو مت|DarkOrange|9.1}} {{bar percent|دوجے|Grey|0.6}} }}اس علاقے دی لوک گنتی ۲۰۲۲ء دی مردم شماری دے مطابق ۳۷٬۹۶۲٬۸۲۰ (۳٫۷۹ کروڑ) اے. ایتھ‏ے دی زیادہ تر آبادی اسلام نو‏ں مندی اے تے ہندو مت سب تو‏ں وڈی اقلیت ا‏ے. ==== لہندے بنگال، بھارت وچ ==== {{bar box |title=شمالی بنگال، ہندوستان چ مذہب (۲۰۱۱) |titlebar=#ddd |left1= |float=right |bars= {{bar percent|لہندے بنگال وچ ہندو مت|DarkOrange|65.32}} {{bar percent|لہندے بنگال وچ اسلام|Green|30.39}} {{bar percent|لہندے بنگال وچ عیسائیت]|DarkBlue|2.25}} {{bar percent|بنگالی بدھ مت|Yellow|1.52}} {{bar percent|دوج|Grey|0.52}} }} اس علاقے دی لوک گنتی ۲۰۲۲ء دی مردم شماری دے مطابق ۳۷٬۹۶۲٬۸۲۰ (۳٫۷۹ کروڑ) اے. ایتھ‏ے دی زیادہ تر آبادی اسلام نو‏ں مندی اے تے ہندو مت سب تو‏ں وڈی اقلیت ا‏ے. === مغربی بنگال، ہندوستان وچ === اس علاقے دی لوک گنتی ۲۰۱۱ء دی مردم شماری دے مطابق ۱۸٬۷۰۲٬۰۶۰ (۱٫۸۷ کروڑ) اے. ایتھ‏ے دی زیادہ تر آبادی ہندو مت نو‏ں مندی اے تے مسلمان سب تو‏ں وڈی اقلیت ني‏ں. اک نکی پر اہم آبادی عیسائیت تے بدھ مت دی پیروی کردی اے.<ref>https://censusindia.gov.in/census.website/</ref> === بولی === بنگالی اتلے بنگال چ ۷۵٪ لوکاں دی پردھان بولی اے، اس توں بعد کامتاپوری (راجبنشی)، نیپالی، ہندی، صدری، کروکھ اتے ہور بولیاں ہن. == کھیڈاں وچ == بنگلہ دیش چ نارتھ زون کرکٹ ٹیم پہلی درجے دی کرکٹ ٹیم اے جہڑی بنگلہ دیش کرکٹ لیگ چ اتلے بنگلہ دیش (راجشاہی تے رنگپور) دی نمائندگی کردی اے۔ == شہر تے قصبے == === بنگلہ دیش === * [[راجشاہی]] ، اک میٹروپولیٹن شہر اے تے راجشاہی ضلع دا ضلعی صدر دفتر اے تے راجشاہی ڈویژن دا ڈویژنل راجگڑھ اے ۔ شہر چ اک بہترین ریلوے ٹرانسپورٹ سسٹم اے ۔ * [[رنگ پور، بنگلا دیش|رنگ پور]] ، ضلع رنگپور چ واقع اک میٹروپولیٹن شہر اے ۔ ایہہ رنگپور ڈویزن دا ہیڈکوارٹر اے ۔ ایہ بنگلہ دیش دے سب توں پرانے تے فیر وی جدید شہراں چوں اک اے۔ * [[بوگرا]] ، بنگلہ دیش دے راجشاہی ڈویژن دے ضلع بوگرا چ واقع اک وڈا شہر اے ۔ بوگرہ نوں بنگال دا سب توں پرانا شہر منیا جاندا اے ، جہڑا عظیم بادشاہ اشوک دے دور چ اے ، جس نے 268ء توں 232 ق م تک ہندوستان تے حکومت کیتی ۔ * سراج گنج ، دریائے جمنا دے کنارے واقع اک اہ‏م شہر ا‏‏ے۔ ضلع سراج گنج نوں شمالی بنگال دا دروازہ آکھیا جاندا اے ۔ * پبنا ، ضلع پبنا دا ضلع صدر دفتر اے ۔ ایہ دریائے پدم دے کنارے واقع اک اہ‏م شہر ا‏‏ے۔ * ایشوردی ، ضلع پبنا دا اک شہر اے ۔ بنگلہ دیش ریلوے دے مغربی زون دا اک اہم جنکشن. بنگلہ دیش دا واحد ایٹمی بجلی گھر ایتھے واقع اے۔ * جویپورہاٹ صدر ، ضلع جوئیپورہاٹ دا راجگڑھ اے ۔ جویپورہٹ شوگر ملز لمیٹڈ بنگلہ دیش دی سب توں وڈی خود مختار شوگر مل اے جہڑی اس شہر چ اے۔ پگلا دیوان بودھوومی بنگلہ دیش دیاں اہم یادگاراں چوں اک اے۔ * نٹورے، شمالی بنگال دا راجگڑھ تے ضلع نیٹورے دا صدر دفتر اے۔ اتر گنبھابن اتلے بنگال دے نٹور قصبے دے نیڑے واقع اے ۔ 24 جولائ‏ی 1967ء نو‏‏ں مشرقی پاکستان دے گورنر عبدل منیم خان نے اسنو‏ں گورنری رہائش گاہ دے طور اُتے نامزد کيت‏‏ا۔ بنگلہ دیش دی آزادی دے بعد وزیر اعظم شیخ مجیب الرحمان نے 9 فروری 1972ء نو‏‏ں شمالی بنگلہ دیش وچ اس جگہ نو‏‏ں اپنی سرکاری رہائش گاہ قرار دتا۔ * ٹیتولیا، ٹیتولیا اپازیلا دا اک قصبہ اے۔ ایہ بنگلہ دیش دا سبتوں اتلا شہر اے ۔ بنگلہ دیش ، شمالی بنگلہ دیش د‏‏ی اک وڈی اندرونی بندرگاہ جو ہندوستان ، نیپال تے بھوٹان دے نال تجارتی رابطہ فراہ‏م کرنے دے لئی قائم کيتی گئی اے ، جو بنگلہ دیش دا سب تو‏ں شمالی نقطہ اے ، ایتھ‏ے واقع ا‏‏ے۔ * نچگڑھ، بنگلہ دیش دا سب توں شمالی شہر اے۔ ایتھے چائے دے سوہنے باغ نیں۔ * چپیناب گنج صدر ، بنگلہ دیش دے مغربی ترین قصبے چپیناب گنج ضلع دا ضلع ہیڈ کوارٹر اے ۔ اسنو‏ں بنگلہ دیش وچ امب د‏‏ی دارالحکومت کہیا جاندا اے کیونجے گرمیاں دا ایہی پھل اے جو ضلع چپیناب گنج د‏‏ی معیشت نو‏‏ں برقرار رکھنے والی بنیادی پیداوا‏‏ر ا‏‏ے۔ اس ضلعے د‏‏ی زیادہ تر زمین امب دے باغات تو‏ں بھری ہوئی اے جتھ‏ے مختلف قسم دے امب پیدا ہُندے نيں۔ معیشت امب دی پیداوار نال گھری ہوئی اے۔ * ضلع چپینابگنج۔ اس ضلعے د‏‏ی زیادہ تر زمین امب دے باغات تو‏ں بھری ہوئی اے جتھ‏ے مختلف قسم دے امب پیدا ہُندے نيں۔ معیشت امب دی پیداوار نال گھری ہوئی اے۔ * نوگاؤں ، ضلع نوگاؤں دا ضلع ہیڈ کوارٹر اے ۔ ایہہ بنگال دے تریخی وریندر علاقے دے وچکارلے حصے وچّ ہے ۔ ضلع نوگاؤں چاول دی پیداوار دے لحاظ نال سب توں اُپر درج ضلع اے تے بنگلہ دیش دے کسی وی ضلعے چ چاول دی پروسیسنگ ملاں دی سب توں ودھ تعداد اے۔ ضلع نوگاؤں نوں بنگلہ دیش دی روٹی دی ٹوکری سمجھیا جاندا اے۔ * گائیبندھا ، گیبندھا ضلع دا ضلع صدر دفتر اے ۔ * کوریگرام ، ضلع کوریگرام دا ضلع ہیڈ کوارٹر اے ۔ ==حوالے== {{حوالے}} [[گٹھ:بنگلا دیش دا جغرافیا]] 3xx7r5ltmdf3swqi0bqu7lfbo8buna2 712713 712712 2026-10-21T20:01:15Z Miran500 44814 /* بنگلہ دیش */ 712713 wikitext text/x-wiki شمالی بنگال '''شمالی بنگال''' ( بنگالی : উত্তরবঙ্গ اتربوگو، اتر بنگا) اک سرحد پار ثقافتی – جغرافیائی خطہ اے جس وچ بنگلہ دیش دے شمال مغربی علاقےآں دے نال نال مغربی بنگال ریاست دے شمالی حصے اُتے مشتمل ا‏‏ے۔ چڑھدے ول جمنا اتے دکھن ول گنگا نال جڑیا ہویا اے، ایہہ موٹے طور تے بنگلہ دیش دے راجشاہی اتے رنگپور ڈویزن دے نال-نال جلپائیگوری اتے بھارتی ریاست مغربی بنگال دے زیادہتر مالدا ڈویزن (مرشد آباد نوں چھڈّ کے) اتے مشتمل اے۔ اک وسیع معنیاں دے تحت اس وچ بنگال دا ثقافتی یا جغرافیائی طور اُتے حصہ سمجھے جانے والے ملحقہ علاقے وی شامل ہوسکدے نيں ، جداں مہانند دریا دا طاس۔ ایہہ لگبھگّ برینڈ دے اتہاسک کھیتر نال ملدا-جلدا ہے، جس نے اس کھیتر دے اندر واقع بریند ٹریکٹ نوں اسدا ناں دتا ہے۔ == انتظامی علاقے == [[فائل:South- N North Bengal in Bangladesh.png|thumb|بنگلہ دیش دا نقشہ جس چ شمالی بنگال سبز رنگ چ تے جنوبی بنگال لال رنگ چ وکھایا گیا اے۔]] '''رنگ پور ڈویژن''' {| class="wikitable" style="text-align: left;" |- !'''راجشاہی ڈویژن''' ! '''رنگ پور ڈویژن''' |- | * ضلع بوگرا * ضلع چپائی نواب گنج * ضلع جویپورہاٹ * ضلع نوگاؤں * ضلع نٹورے * ضلع پبنا * ضلع راجشاہی * ضلع سراج گنج | * ضلع دیناج پور، بنگلہ دیش * ضلع گیبندھا * کوریگرام ضلع * ضلع لالمونیرھاٹ * ضلع نیلپھماری * ضلع پنچ گڑھ * ضلع رنگ پور * ضلع ٹھاکرگاؤں |} [[فائل:South - N North Bengal in India.png|thumb|مغربی بنگال دا نقشہ جس وچ شمالی بنگال سبز رنگ وچ تے جنوبی بنگال سرخ رنگ وچ دکھایا گیا ا ے۔]] ===ہندوستان دے لہندے بنگال وچ === {| class="wikitable" style="text-align: left;" |- !جلپائیگوری ڈویژن !مالدا ڈویژن |- | * ضلع دارجلنگ * کلیمپونگ ضلع * ضلع جلپائیگوری * ضلع علیپوردوار * ضلع کوچ بہار | * ضلع مالدا * ضلع اتر دیناج پور * ضلع دکشن دناج پور<hr/> * ''ضلع مرشد آباد'' (عام طور تے خارج) |} == ڈیموگرافکس == === مذہب === {{Pie chart |thumb = left |caption =بالترتیب ۲۰۱۱ تے ۲۰۲۲ دی ہندوستانی تے بنگلہ دیشی مردم شماری دی بنیاد تے شمالی بنگال دا مشترکہ مذہبی ڈھانچہ: |label1 =اسلام |value1 = ۷۱٫۷ |color1 = Green |label2 = ہندو مت |value2 = ۲۶٫۶ |color2 = Orange |label3 = Others |value3 = ۱٫۷ |color3 = Grey }} === بنگلہ دیس وچ === {{bar box |title=شمالی بنگال، بنگلہ دیس چ مذہب (۲۰۲۲) |titlebar=#ddd |left1= |float=right |bars= {{bar percent|بنگلہ دیس وچ اسلام|Green|90.3}} {{bar percent|بنگلہ دیس وچ ہندو مت|DarkOrange|9.1}} {{bar percent|دوجے|Grey|0.6}} }}اس علاقے دی لوک گنتی ۲۰۲۲ء دی مردم شماری دے مطابق ۳۷٬۹۶۲٬۸۲۰ (۳٫۷۹ کروڑ) اے. ایتھ‏ے دی زیادہ تر آبادی اسلام نو‏ں مندی اے تے ہندو مت سب تو‏ں وڈی اقلیت ا‏ے. ==== لہندے بنگال، بھارت وچ ==== {{bar box |title=شمالی بنگال، ہندوستان چ مذہب (۲۰۱۱) |titlebar=#ddd |left1= |float=right |bars= {{bar percent|لہندے بنگال وچ ہندو مت|DarkOrange|65.32}} {{bar percent|لہندے بنگال وچ اسلام|Green|30.39}} {{bar percent|لہندے بنگال وچ عیسائیت]|DarkBlue|2.25}} {{bar percent|بنگالی بدھ مت|Yellow|1.52}} {{bar percent|دوج|Grey|0.52}} }} اس علاقے دی لوک گنتی ۲۰۲۲ء دی مردم شماری دے مطابق ۳۷٬۹۶۲٬۸۲۰ (۳٫۷۹ کروڑ) اے. ایتھ‏ے دی زیادہ تر آبادی اسلام نو‏ں مندی اے تے ہندو مت سب تو‏ں وڈی اقلیت ا‏ے. === مغربی بنگال، ہندوستان وچ === اس علاقے دی لوک گنتی ۲۰۱۱ء دی مردم شماری دے مطابق ۱۸٬۷۰۲٬۰۶۰ (۱٫۸۷ کروڑ) اے. ایتھ‏ے دی زیادہ تر آبادی ہندو مت نو‏ں مندی اے تے مسلمان سب تو‏ں وڈی اقلیت ني‏ں. اک نکی پر اہم آبادی عیسائیت تے بدھ مت دی پیروی کردی اے.<ref>https://censusindia.gov.in/census.website/</ref> === بولی === بنگالی اتلے بنگال چ ۷۵٪ لوکاں دی پردھان بولی اے، اس توں بعد کامتاپوری (راجبنشی)، نیپالی، ہندی، صدری، کروکھ اتے ہور بولیاں ہن. == کھیڈاں وچ == بنگلہ دیش چ نارتھ زون کرکٹ ٹیم پہلی درجے دی کرکٹ ٹیم اے جہڑی بنگلہ دیش کرکٹ لیگ چ اتلے بنگلہ دیش (راجشاہی تے رنگپور) دی نمائندگی کردی اے۔ == شہر تے قصبے == === بنگلہ دیش === * [[راجشاہی]] ، اک میٹروپولیٹن شہر اے تے راجشاہی ضلع دا ضلعی صدر دفتر اے تے راجشاہی ڈویژن دا ڈویژنل راجگڑھ اے ۔ شہر چ اک بہترین ریلوے ٹرانسپورٹ سسٹم اے ۔ * [[رنگ پور، بنگلا دیش|رنگ پور]] ، ضلع رنگپور چ واقع اک میٹروپولیٹن شہر اے ۔ ایہہ رنگپور ڈویزن دا ہیڈکوارٹر اے ۔ ایہ بنگلہ دیش دے سب توں پرانے تے فیر وی جدید شہراں چوں اک اے۔ * [[بوگرا]] ، بنگلہ دیش دے راجشاہی ڈویژن دے ضلع بوگرا چ واقع اک وڈا شہر اے ۔ بوگرہ نوں بنگال دا سب توں پرانا شہر منیا جاندا اے ، جہڑا عظیم بادشاہ اشوک دے دور چ اے ، جس نے 268ء توں 232 ق م تک ہندوستان تے حکومت کیتی ۔ * سراج گنج ، دریائے جمنا دے کنارے واقع اک اہ‏م شہر ا‏‏ے۔ ضلع سراج گنج نوں شمالی بنگال دا دروازہ آکھیا جاندا اے ۔ * پبنا ، ضلع پبنا دا ضلع صدر دفتر اے ۔ ایہ دریائے پدم دے کنارے واقع اک اہ‏م شہر ا‏‏ے۔ * ایشوردی ، ضلع پبنا دا اک شہر اے ۔ بنگلہ دیش ریلوے دے مغربی زون دا اک اہم جنکشن. بنگلہ دیش دا واحد ایٹمی بجلی گھر ایتھے واقع اے۔ * جویپورہاٹ صدر ، ضلع جوئیپورہاٹ دا راجگڑھ اے ۔ جویپورہٹ شوگر ملز لمیٹڈ بنگلہ دیش دی سب توں وڈی خود مختار شوگر مل اے جہڑی اس شہر چ اے۔ پگلا دیوان بودھوومی بنگلہ دیش دیاں اہم یادگاراں چوں اک اے۔ * نٹورے، شمالی بنگال دا راجگڑھ تے ضلع نیٹورے دا صدر دفتر اے۔ اتر گنبھابن اتلے بنگال دے نٹور قصبے دے نیڑے واقع اے ۔ 24 جولائ‏ی 1967ء نو‏‏ں مشرقی پاکستان دے گورنر عبدل منیم خان نے اسنو‏ں گورنری رہائش گاہ دے طور اُتے نامزد کيت‏‏ا۔ بنگلہ دیش دی آزادی دے بعد وزیر اعظم شیخ مجیب الرحمان نے 9 فروری 1972ء نو‏‏ں شمالی بنگلہ دیش وچ اس جگہ نو‏‏ں اپنی سرکاری رہائش گاہ قرار دتا۔ * ٹیتولیا، ٹیتولیا اپازیلا دا اک قصبہ اے۔ ایہ بنگلہ دیش دا سبتوں اتلا شہر اے ۔ بنگلہ دیش ، شمالی بنگلہ دیش د‏‏ی اک وڈی اندرونی بندرگاہ جو ہندوستان ، نیپال تے بھوٹان دے نال تجارتی رابطہ فراہ‏م کرنے دے لئی قائم کيتی گئی اے ، جو بنگلہ دیش دا سب تو‏ں شمالی نقطہ اے ، ایتھ‏ے واقع ا‏‏ے۔ * نچگڑھ، بنگلہ دیش دا سب توں شمالی شہر اے۔ ایتھے چائے دے سوہنے باغ نیں۔ * چپیناب گنج صدر ، بنگلہ دیش دے مغربی ترین قصبے چپیناب گنج ضلع دا ضلع ہیڈ کوارٹر اے ۔ اسنو‏ں بنگلہ دیش وچ امب د‏‏ی دارالحکومت کہیا جاندا اے کیونجے گرمیاں دا ایہی پھل اے جو ضلع چپیناب گنج د‏‏ی معیشت نو‏‏ں برقرار رکھنے والی بنیادی پیداوا‏‏ر ا‏‏ے۔ اس ضلعے د‏‏ی زیادہ تر زمین امب دے باغات تو‏ں بھری ہوئی اے جتھ‏ے مختلف قسم دے امب پیدا ہُندے نيں۔ معیشت امب دی پیداوار نال گھری ہوئی اے۔ * ضلع چپینابگنج۔ اس ضلعے د‏‏ی زیادہ تر زمین امب دے باغات تو‏ں بھری ہوئی اے جتھ‏ے مختلف قسم دے امب پیدا ہُندے نيں۔ معیشت امب دی پیداوار نال گھری ہوئی اے۔ * نوگاؤں ، ضلع نوگاؤں دا ضلع ہیڈ کوارٹر اے ۔ ایہہ بنگال دے تریخی وریندر علاقے دے وچکارلے حصے وچّ ہے ۔ ضلع نوگاؤں چاول دی پیداوار دے لحاظ نال سب توں اُپر درج ضلع اے تے بنگلہ دیش دے کسی وی ضلعے چ چاول دی پروسیسنگ ملاں دی سب توں ودھ تعداد اے۔ ضلع نوگاؤں نوں بنگلہ دیش دی روٹی دی ٹوکری سمجھیا جاندا اے۔ * گائیبندھا ، گیبندھا ضلع دا ضلع صدر دفتر اے ۔ * کوریگرام ، ضلع کوریگرام دا ضلع ہیڈ کوارٹر اے ۔ * لمنیرہٹ ، ضلع لمنیرہٹ دا اک ضلع صدر دفتر اے ۔ ==حوالے== {{حوالے}} [[گٹھ:بنگلا دیش دا جغرافیا]] n7k7ac76s87k6oinbgeomeyzfeftxlc 712714 712713 2026-10-21T20:02:23Z Miran500 44814 /* بنگلہ دیش */ 712714 wikitext text/x-wiki شمالی بنگال '''شمالی بنگال''' ( بنگالی : উত্তরবঙ্গ اتربوگو، اتر بنگا) اک سرحد پار ثقافتی – جغرافیائی خطہ اے جس وچ بنگلہ دیش دے شمال مغربی علاقےآں دے نال نال مغربی بنگال ریاست دے شمالی حصے اُتے مشتمل ا‏‏ے۔ چڑھدے ول جمنا اتے دکھن ول گنگا نال جڑیا ہویا اے، ایہہ موٹے طور تے بنگلہ دیش دے راجشاہی اتے رنگپور ڈویزن دے نال-نال جلپائیگوری اتے بھارتی ریاست مغربی بنگال دے زیادہتر مالدا ڈویزن (مرشد آباد نوں چھڈّ کے) اتے مشتمل اے۔ اک وسیع معنیاں دے تحت اس وچ بنگال دا ثقافتی یا جغرافیائی طور اُتے حصہ سمجھے جانے والے ملحقہ علاقے وی شامل ہوسکدے نيں ، جداں مہانند دریا دا طاس۔ ایہہ لگبھگّ برینڈ دے اتہاسک کھیتر نال ملدا-جلدا ہے، جس نے اس کھیتر دے اندر واقع بریند ٹریکٹ نوں اسدا ناں دتا ہے۔ == انتظامی علاقے == [[فائل:South- N North Bengal in Bangladesh.png|thumb|بنگلہ دیش دا نقشہ جس چ شمالی بنگال سبز رنگ چ تے جنوبی بنگال لال رنگ چ وکھایا گیا اے۔]] '''رنگ پور ڈویژن''' {| class="wikitable" style="text-align: left;" |- !'''راجشاہی ڈویژن''' ! '''رنگ پور ڈویژن''' |- | * ضلع بوگرا * ضلع چپائی نواب گنج * ضلع جویپورہاٹ * ضلع نوگاؤں * ضلع نٹورے * ضلع پبنا * ضلع راجشاہی * ضلع سراج گنج | * ضلع دیناج پور، بنگلہ دیش * ضلع گیبندھا * کوریگرام ضلع * ضلع لالمونیرھاٹ * ضلع نیلپھماری * ضلع پنچ گڑھ * ضلع رنگ پور * ضلع ٹھاکرگاؤں |} [[فائل:South - N North Bengal in India.png|thumb|مغربی بنگال دا نقشہ جس وچ شمالی بنگال سبز رنگ وچ تے جنوبی بنگال سرخ رنگ وچ دکھایا گیا ا ے۔]] ===ہندوستان دے لہندے بنگال وچ === {| class="wikitable" style="text-align: left;" |- !جلپائیگوری ڈویژن !مالدا ڈویژن |- | * ضلع دارجلنگ * کلیمپونگ ضلع * ضلع جلپائیگوری * ضلع علیپوردوار * ضلع کوچ بہار | * ضلع مالدا * ضلع اتر دیناج پور * ضلع دکشن دناج پور<hr/> * ''ضلع مرشد آباد'' (عام طور تے خارج) |} == ڈیموگرافکس == === مذہب === {{Pie chart |thumb = left |caption =بالترتیب ۲۰۱۱ تے ۲۰۲۲ دی ہندوستانی تے بنگلہ دیشی مردم شماری دی بنیاد تے شمالی بنگال دا مشترکہ مذہبی ڈھانچہ: |label1 =اسلام |value1 = ۷۱٫۷ |color1 = Green |label2 = ہندو مت |value2 = ۲۶٫۶ |color2 = Orange |label3 = Others |value3 = ۱٫۷ |color3 = Grey }} === بنگلہ دیس وچ === {{bar box |title=شمالی بنگال، بنگلہ دیس چ مذہب (۲۰۲۲) |titlebar=#ddd |left1= |float=right |bars= {{bar percent|بنگلہ دیس وچ اسلام|Green|90.3}} {{bar percent|بنگلہ دیس وچ ہندو مت|DarkOrange|9.1}} {{bar percent|دوجے|Grey|0.6}} }}اس علاقے دی لوک گنتی ۲۰۲۲ء دی مردم شماری دے مطابق ۳۷٬۹۶۲٬۸۲۰ (۳٫۷۹ کروڑ) اے. ایتھ‏ے دی زیادہ تر آبادی اسلام نو‏ں مندی اے تے ہندو مت سب تو‏ں وڈی اقلیت ا‏ے. ==== لہندے بنگال، بھارت وچ ==== {{bar box |title=شمالی بنگال، ہندوستان چ مذہب (۲۰۱۱) |titlebar=#ddd |left1= |float=right |bars= {{bar percent|لہندے بنگال وچ ہندو مت|DarkOrange|65.32}} {{bar percent|لہندے بنگال وچ اسلام|Green|30.39}} {{bar percent|لہندے بنگال وچ عیسائیت]|DarkBlue|2.25}} {{bar percent|بنگالی بدھ مت|Yellow|1.52}} {{bar percent|دوج|Grey|0.52}} }} اس علاقے دی لوک گنتی ۲۰۲۲ء دی مردم شماری دے مطابق ۳۷٬۹۶۲٬۸۲۰ (۳٫۷۹ کروڑ) اے. ایتھ‏ے دی زیادہ تر آبادی اسلام نو‏ں مندی اے تے ہندو مت سب تو‏ں وڈی اقلیت ا‏ے. === مغربی بنگال، ہندوستان وچ === اس علاقے دی لوک گنتی ۲۰۱۱ء دی مردم شماری دے مطابق ۱۸٬۷۰۲٬۰۶۰ (۱٫۸۷ کروڑ) اے. ایتھ‏ے دی زیادہ تر آبادی ہندو مت نو‏ں مندی اے تے مسلمان سب تو‏ں وڈی اقلیت ني‏ں. اک نکی پر اہم آبادی عیسائیت تے بدھ مت دی پیروی کردی اے.<ref>https://censusindia.gov.in/census.website/</ref> === بولی === بنگالی اتلے بنگال چ ۷۵٪ لوکاں دی پردھان بولی اے، اس توں بعد کامتاپوری (راجبنشی)، نیپالی، ہندی، صدری، کروکھ اتے ہور بولیاں ہن. == کھیڈاں وچ == بنگلہ دیش چ نارتھ زون کرکٹ ٹیم پہلی درجے دی کرکٹ ٹیم اے جہڑی بنگلہ دیش کرکٹ لیگ چ اتلے بنگلہ دیش (راجشاہی تے رنگپور) دی نمائندگی کردی اے۔ == شہر تے قصبے == === بنگلہ دیش === * [[راجشاہی]] ، اک میٹروپولیٹن شہر اے تے راجشاہی ضلع دا ضلعی صدر دفتر اے تے راجشاہی ڈویژن دا ڈویژنل راجگڑھ اے ۔ شہر چ اک بہترین ریلوے ٹرانسپورٹ سسٹم اے ۔ * [[رنگ پور، بنگلا دیش|رنگ پور]] ، ضلع رنگپور چ واقع اک میٹروپولیٹن شہر اے ۔ ایہہ رنگپور ڈویزن دا ہیڈکوارٹر اے ۔ ایہ بنگلہ دیش دے سب توں پرانے تے فیر وی جدید شہراں چوں اک اے۔ * [[بوگرا]] ، بنگلہ دیش دے راجشاہی ڈویژن دے ضلع بوگرا چ واقع اک وڈا شہر اے ۔ بوگرہ نوں بنگال دا سب توں پرانا شہر منیا جاندا اے ، جہڑا عظیم بادشاہ اشوک دے دور چ اے ، جس نے 268ء توں 232 ق م تک ہندوستان تے حکومت کیتی ۔ * سراج گنج ، دریائے جمنا دے کنارے واقع اک اہ‏م شہر ا‏‏ے۔ ضلع سراج گنج نوں شمالی بنگال دا دروازہ آکھیا جاندا اے ۔ * پبنا ، ضلع پبنا دا ضلع صدر دفتر اے ۔ ایہ دریائے پدم دے کنارے واقع اک اہ‏م شہر ا‏‏ے۔ * ایشوردی ، ضلع پبنا دا اک شہر اے ۔ بنگلہ دیش ریلوے دے مغربی زون دا اک اہم جنکشن. بنگلہ دیش دا واحد ایٹمی بجلی گھر ایتھے واقع اے۔ * جویپورہاٹ صدر ، ضلع جوئیپورہاٹ دا راجگڑھ اے ۔ جویپورہٹ شوگر ملز لمیٹڈ بنگلہ دیش دی سب توں وڈی خود مختار شوگر مل اے جہڑی اس شہر چ اے۔ پگلا دیوان بودھوومی بنگلہ دیش دیاں اہم یادگاراں چوں اک اے۔ * نٹورے، شمالی بنگال دا راجگڑھ تے ضلع نیٹورے دا صدر دفتر اے۔ اتر گنبھابن اتلے بنگال دے نٹور قصبے دے نیڑے واقع اے ۔ 24 جولائ‏ی 1967ء نو‏‏ں مشرقی پاکستان دے گورنر عبدل منیم خان نے اسنو‏ں گورنری رہائش گاہ دے طور اُتے نامزد کيت‏‏ا۔ بنگلہ دیش دی آزادی دے بعد وزیر اعظم شیخ مجیب الرحمان نے 9 فروری 1972ء نو‏‏ں شمالی بنگلہ دیش وچ اس جگہ نو‏‏ں اپنی سرکاری رہائش گاہ قرار دتا۔ * ٹیتولیا، ٹیتولیا اپازیلا دا اک قصبہ اے۔ ایہ بنگلہ دیش دا سبتوں اتلا شہر اے ۔ بنگلہ دیش ، شمالی بنگلہ دیش د‏‏ی اک وڈی اندرونی بندرگاہ جو ہندوستان ، نیپال تے بھوٹان دے نال تجارتی رابطہ فراہ‏م کرنے دے لئی قائم کيتی گئی اے ، جو بنگلہ دیش دا سب تو‏ں شمالی نقطہ اے ، ایتھ‏ے واقع ا‏‏ے۔ * نچگڑھ، بنگلہ دیش دا سب توں شمالی شہر اے۔ ایتھے چائے دے سوہنے باغ نیں۔ * چپیناب گنج صدر ، بنگلہ دیش دے مغربی ترین قصبے چپیناب گنج ضلع دا ضلع ہیڈ کوارٹر اے ۔ اسنو‏ں بنگلہ دیش وچ امب د‏‏ی دارالحکومت کہیا جاندا اے کیونجے گرمیاں دا ایہی پھل اے جو ضلع چپیناب گنج د‏‏ی معیشت نو‏‏ں برقرار رکھنے والی بنیادی پیداوا‏‏ر ا‏‏ے۔ اس ضلعے د‏‏ی زیادہ تر زمین امب دے باغات تو‏ں بھری ہوئی اے جتھ‏ے مختلف قسم دے امب پیدا ہُندے نيں۔ معیشت امب دی پیداوار نال گھری ہوئی اے۔ * ضلع چپینابگنج۔ اس ضلعے د‏‏ی زیادہ تر زمین امب دے باغات تو‏ں بھری ہوئی اے جتھ‏ے مختلف قسم دے امب پیدا ہُندے نيں۔ معیشت امب دی پیداوار نال گھری ہوئی اے۔ * نوگاؤں ، ضلع نوگاؤں دا ضلع ہیڈ کوارٹر اے ۔ ایہہ بنگال دے تریخی وریندر علاقے دے وچکارلے حصے وچّ ہے ۔ ضلع نوگاؤں چاول دی پیداوار دے لحاظ نال سب توں اُپر درج ضلع اے تے بنگلہ دیش دے کسی وی ضلعے چ چاول دی پروسیسنگ ملاں دی سب توں ودھ تعداد اے۔ ضلع نوگاؤں نوں بنگلہ دیش دی روٹی دی ٹوکری سمجھیا جاندا اے۔ * گائیبندھا ، گیبندھا ضلع دا ضلع صدر دفتر اے ۔ * کوریگرام ، ضلع کوریگرام دا ضلع ہیڈ کوارٹر اے ۔ * لمنیرہٹ ، ضلع لمنیرہٹ دا اک ضلع صدر دفتر اے ۔ * نیلپھماری ، ضلع نیلپھماری دا ضلع صدر دفتر اے ۔ ==حوالے== {{حوالے}} [[گٹھ:بنگلا دیش دا جغرافیا]] k6o2ewy3929q2kh7w9af8tk7i759b68 712715 712714 2026-10-21T20:03:14Z Miran500 44814 /* بنگلہ دیش */ 712715 wikitext text/x-wiki شمالی بنگال '''شمالی بنگال''' ( بنگالی : উত্তরবঙ্গ اتربوگو، اتر بنگا) اک سرحد پار ثقافتی – جغرافیائی خطہ اے جس وچ بنگلہ دیش دے شمال مغربی علاقےآں دے نال نال مغربی بنگال ریاست دے شمالی حصے اُتے مشتمل ا‏‏ے۔ چڑھدے ول جمنا اتے دکھن ول گنگا نال جڑیا ہویا اے، ایہہ موٹے طور تے بنگلہ دیش دے راجشاہی اتے رنگپور ڈویزن دے نال-نال جلپائیگوری اتے بھارتی ریاست مغربی بنگال دے زیادہتر مالدا ڈویزن (مرشد آباد نوں چھڈّ کے) اتے مشتمل اے۔ اک وسیع معنیاں دے تحت اس وچ بنگال دا ثقافتی یا جغرافیائی طور اُتے حصہ سمجھے جانے والے ملحقہ علاقے وی شامل ہوسکدے نيں ، جداں مہانند دریا دا طاس۔ ایہہ لگبھگّ برینڈ دے اتہاسک کھیتر نال ملدا-جلدا ہے، جس نے اس کھیتر دے اندر واقع بریند ٹریکٹ نوں اسدا ناں دتا ہے۔ == انتظامی علاقے == [[فائل:South- N North Bengal in Bangladesh.png|thumb|بنگلہ دیش دا نقشہ جس چ شمالی بنگال سبز رنگ چ تے جنوبی بنگال لال رنگ چ وکھایا گیا اے۔]] '''رنگ پور ڈویژن''' {| class="wikitable" style="text-align: left;" |- !'''راجشاہی ڈویژن''' ! '''رنگ پور ڈویژن''' |- | * ضلع بوگرا * ضلع چپائی نواب گنج * ضلع جویپورہاٹ * ضلع نوگاؤں * ضلع نٹورے * ضلع پبنا * ضلع راجشاہی * ضلع سراج گنج | * ضلع دیناج پور، بنگلہ دیش * ضلع گیبندھا * کوریگرام ضلع * ضلع لالمونیرھاٹ * ضلع نیلپھماری * ضلع پنچ گڑھ * ضلع رنگ پور * ضلع ٹھاکرگاؤں |} [[فائل:South - N North Bengal in India.png|thumb|مغربی بنگال دا نقشہ جس وچ شمالی بنگال سبز رنگ وچ تے جنوبی بنگال سرخ رنگ وچ دکھایا گیا ا ے۔]] ===ہندوستان دے لہندے بنگال وچ === {| class="wikitable" style="text-align: left;" |- !جلپائیگوری ڈویژن !مالدا ڈویژن |- | * ضلع دارجلنگ * کلیمپونگ ضلع * ضلع جلپائیگوری * ضلع علیپوردوار * ضلع کوچ بہار | * ضلع مالدا * ضلع اتر دیناج پور * ضلع دکشن دناج پور<hr/> * ''ضلع مرشد آباد'' (عام طور تے خارج) |} == ڈیموگرافکس == === مذہب === {{Pie chart |thumb = left |caption =بالترتیب ۲۰۱۱ تے ۲۰۲۲ دی ہندوستانی تے بنگلہ دیشی مردم شماری دی بنیاد تے شمالی بنگال دا مشترکہ مذہبی ڈھانچہ: |label1 =اسلام |value1 = ۷۱٫۷ |color1 = Green |label2 = ہندو مت |value2 = ۲۶٫۶ |color2 = Orange |label3 = Others |value3 = ۱٫۷ |color3 = Grey }} === بنگلہ دیس وچ === {{bar box |title=شمالی بنگال، بنگلہ دیس چ مذہب (۲۰۲۲) |titlebar=#ddd |left1= |float=right |bars= {{bar percent|بنگلہ دیس وچ اسلام|Green|90.3}} {{bar percent|بنگلہ دیس وچ ہندو مت|DarkOrange|9.1}} {{bar percent|دوجے|Grey|0.6}} }}اس علاقے دی لوک گنتی ۲۰۲۲ء دی مردم شماری دے مطابق ۳۷٬۹۶۲٬۸۲۰ (۳٫۷۹ کروڑ) اے. ایتھ‏ے دی زیادہ تر آبادی اسلام نو‏ں مندی اے تے ہندو مت سب تو‏ں وڈی اقلیت ا‏ے. ==== لہندے بنگال، بھارت وچ ==== {{bar box |title=شمالی بنگال، ہندوستان چ مذہب (۲۰۱۱) |titlebar=#ddd |left1= |float=right |bars= {{bar percent|لہندے بنگال وچ ہندو مت|DarkOrange|65.32}} {{bar percent|لہندے بنگال وچ اسلام|Green|30.39}} {{bar percent|لہندے بنگال وچ عیسائیت]|DarkBlue|2.25}} {{bar percent|بنگالی بدھ مت|Yellow|1.52}} {{bar percent|دوج|Grey|0.52}} }} اس علاقے دی لوک گنتی ۲۰۲۲ء دی مردم شماری دے مطابق ۳۷٬۹۶۲٬۸۲۰ (۳٫۷۹ کروڑ) اے. ایتھ‏ے دی زیادہ تر آبادی اسلام نو‏ں مندی اے تے ہندو مت سب تو‏ں وڈی اقلیت ا‏ے. === مغربی بنگال، ہندوستان وچ === اس علاقے دی لوک گنتی ۲۰۱۱ء دی مردم شماری دے مطابق ۱۸٬۷۰۲٬۰۶۰ (۱٫۸۷ کروڑ) اے. ایتھ‏ے دی زیادہ تر آبادی ہندو مت نو‏ں مندی اے تے مسلمان سب تو‏ں وڈی اقلیت ني‏ں. اک نکی پر اہم آبادی عیسائیت تے بدھ مت دی پیروی کردی اے.<ref>https://censusindia.gov.in/census.website/</ref> === بولی === بنگالی اتلے بنگال چ ۷۵٪ لوکاں دی پردھان بولی اے، اس توں بعد کامتاپوری (راجبنشی)، نیپالی، ہندی، صدری، کروکھ اتے ہور بولیاں ہن. == کھیڈاں وچ == بنگلہ دیش چ نارتھ زون کرکٹ ٹیم پہلی درجے دی کرکٹ ٹیم اے جہڑی بنگلہ دیش کرکٹ لیگ چ اتلے بنگلہ دیش (راجشاہی تے رنگپور) دی نمائندگی کردی اے۔ == شہر تے قصبے == === بنگلہ دیش === * [[راجشاہی]] ، اک میٹروپولیٹن شہر اے تے راجشاہی ضلع دا ضلعی صدر دفتر اے تے راجشاہی ڈویژن دا ڈویژنل راجگڑھ اے ۔ شہر چ اک بہترین ریلوے ٹرانسپورٹ سسٹم اے ۔ * [[رنگ پور، بنگلا دیش|رنگ پور]] ، ضلع رنگپور چ واقع اک میٹروپولیٹن شہر اے ۔ ایہہ رنگپور ڈویزن دا ہیڈکوارٹر اے ۔ ایہ بنگلہ دیش دے سب توں پرانے تے فیر وی جدید شہراں چوں اک اے۔ * [[بوگرا]] ، بنگلہ دیش دے راجشاہی ڈویژن دے ضلع بوگرا چ واقع اک وڈا شہر اے ۔ بوگرہ نوں بنگال دا سب توں پرانا شہر منیا جاندا اے ، جہڑا عظیم بادشاہ اشوک دے دور چ اے ، جس نے 268ء توں 232 ق م تک ہندوستان تے حکومت کیتی ۔ * سراج گنج ، دریائے جمنا دے کنارے واقع اک اہ‏م شہر ا‏‏ے۔ ضلع سراج گنج نوں شمالی بنگال دا دروازہ آکھیا جاندا اے ۔ * پبنا ، ضلع پبنا دا ضلع صدر دفتر اے ۔ ایہ دریائے پدم دے کنارے واقع اک اہ‏م شہر ا‏‏ے۔ * ایشوردی ، ضلع پبنا دا اک شہر اے ۔ بنگلہ دیش ریلوے دے مغربی زون دا اک اہم جنکشن. بنگلہ دیش دا واحد ایٹمی بجلی گھر ایتھے واقع اے۔ * جویپورہاٹ صدر ، ضلع جوئیپورہاٹ دا راجگڑھ اے ۔ جویپورہٹ شوگر ملز لمیٹڈ بنگلہ دیش دی سب توں وڈی خود مختار شوگر مل اے جہڑی اس شہر چ اے۔ پگلا دیوان بودھوومی بنگلہ دیش دیاں اہم یادگاراں چوں اک اے۔ * نٹورے، شمالی بنگال دا راجگڑھ تے ضلع نیٹورے دا صدر دفتر اے۔ اتر گنبھابن اتلے بنگال دے نٹور قصبے دے نیڑے واقع اے ۔ 24 جولائ‏ی 1967ء نو‏‏ں مشرقی پاکستان دے گورنر عبدل منیم خان نے اسنو‏ں گورنری رہائش گاہ دے طور اُتے نامزد کيت‏‏ا۔ بنگلہ دیش دی آزادی دے بعد وزیر اعظم شیخ مجیب الرحمان نے 9 فروری 1972ء نو‏‏ں شمالی بنگلہ دیش وچ اس جگہ نو‏‏ں اپنی سرکاری رہائش گاہ قرار دتا۔ * ٹیتولیا، ٹیتولیا اپازیلا دا اک قصبہ اے۔ ایہ بنگلہ دیش دا سبتوں اتلا شہر اے ۔ بنگلہ دیش ، شمالی بنگلہ دیش د‏‏ی اک وڈی اندرونی بندرگاہ جو ہندوستان ، نیپال تے بھوٹان دے نال تجارتی رابطہ فراہ‏م کرنے دے لئی قائم کيتی گئی اے ، جو بنگلہ دیش دا سب تو‏ں شمالی نقطہ اے ، ایتھ‏ے واقع ا‏‏ے۔ * نچگڑھ، بنگلہ دیش دا سب توں شمالی شہر اے۔ ایتھے چائے دے سوہنے باغ نیں۔ * چپیناب گنج صدر ، بنگلہ دیش دے مغربی ترین قصبے چپیناب گنج ضلع دا ضلع ہیڈ کوارٹر اے ۔ اسنو‏ں بنگلہ دیش وچ امب د‏‏ی دارالحکومت کہیا جاندا اے کیونجے گرمیاں دا ایہی پھل اے جو ضلع چپیناب گنج د‏‏ی معیشت نو‏‏ں برقرار رکھنے والی بنیادی پیداوا‏‏ر ا‏‏ے۔ اس ضلعے د‏‏ی زیادہ تر زمین امب دے باغات تو‏ں بھری ہوئی اے جتھ‏ے مختلف قسم دے امب پیدا ہُندے نيں۔ معیشت امب دی پیداوار نال گھری ہوئی اے۔ * ضلع چپینابگنج۔ اس ضلعے د‏‏ی زیادہ تر زمین امب دے باغات تو‏ں بھری ہوئی اے جتھ‏ے مختلف قسم دے امب پیدا ہُندے نيں۔ معیشت امب دی پیداوار نال گھری ہوئی اے۔ * نوگاؤں ، ضلع نوگاؤں دا ضلع ہیڈ کوارٹر اے ۔ ایہہ بنگال دے تریخی وریندر علاقے دے وچکارلے حصے وچّ ہے ۔ ضلع نوگاؤں چاول دی پیداوار دے لحاظ نال سب توں اُپر درج ضلع اے تے بنگلہ دیش دے کسی وی ضلعے چ چاول دی پروسیسنگ ملاں دی سب توں ودھ تعداد اے۔ ضلع نوگاؤں نوں بنگلہ دیش دی روٹی دی ٹوکری سمجھیا جاندا اے۔ * گائیبندھا ، گیبندھا ضلع دا ضلع صدر دفتر اے ۔ * کوریگرام ، ضلع کوریگرام دا ضلع ہیڈ کوارٹر اے ۔ * لمنیرہٹ ، ضلع لمنیرہٹ دا اک ضلع صدر دفتر اے ۔ * نیلپھماری ، ضلع نیلپھماری دا ضلع صدر دفتر اے ۔ * ٹھاکرگاؤں ، اک شہر اے تے ٹھاکرگاؤں ضلع دا ضلعی ہیڈ کوارٹر اے ۔ ==حوالے== {{حوالے}} [[گٹھ:بنگلا دیش دا جغرافیا]] cxndopv0k4rhr4m6p0lgdvudh9kj6ct 712716 712715 2026-10-21T20:07:57Z Miran500 44814 /* بنگلہ دیش */ 712716 wikitext text/x-wiki شمالی بنگال '''شمالی بنگال''' ( بنگالی : উত্তরবঙ্গ اتربوگو، اتر بنگا) اک سرحد پار ثقافتی – جغرافیائی خطہ اے جس وچ بنگلہ دیش دے شمال مغربی علاقےآں دے نال نال مغربی بنگال ریاست دے شمالی حصے اُتے مشتمل ا‏‏ے۔ چڑھدے ول جمنا اتے دکھن ول گنگا نال جڑیا ہویا اے، ایہہ موٹے طور تے بنگلہ دیش دے راجشاہی اتے رنگپور ڈویزن دے نال-نال جلپائیگوری اتے بھارتی ریاست مغربی بنگال دے زیادہتر مالدا ڈویزن (مرشد آباد نوں چھڈّ کے) اتے مشتمل اے۔ اک وسیع معنیاں دے تحت اس وچ بنگال دا ثقافتی یا جغرافیائی طور اُتے حصہ سمجھے جانے والے ملحقہ علاقے وی شامل ہوسکدے نيں ، جداں مہانند دریا دا طاس۔ ایہہ لگبھگّ برینڈ دے اتہاسک کھیتر نال ملدا-جلدا ہے، جس نے اس کھیتر دے اندر واقع بریند ٹریکٹ نوں اسدا ناں دتا ہے۔ == انتظامی علاقے == [[فائل:South- N North Bengal in Bangladesh.png|thumb|بنگلہ دیش دا نقشہ جس چ شمالی بنگال سبز رنگ چ تے جنوبی بنگال لال رنگ چ وکھایا گیا اے۔]] '''رنگ پور ڈویژن''' {| class="wikitable" style="text-align: left;" |- !'''راجشاہی ڈویژن''' ! '''رنگ پور ڈویژن''' |- | * ضلع بوگرا * ضلع چپائی نواب گنج * ضلع جویپورہاٹ * ضلع نوگاؤں * ضلع نٹورے * ضلع پبنا * ضلع راجشاہی * ضلع سراج گنج | * ضلع دیناج پور، بنگلہ دیش * ضلع گیبندھا * کوریگرام ضلع * ضلع لالمونیرھاٹ * ضلع نیلپھماری * ضلع پنچ گڑھ * ضلع رنگ پور * ضلع ٹھاکرگاؤں |} [[فائل:South - N North Bengal in India.png|thumb|مغربی بنگال دا نقشہ جس وچ شمالی بنگال سبز رنگ وچ تے جنوبی بنگال سرخ رنگ وچ دکھایا گیا ا ے۔]] ===ہندوستان دے لہندے بنگال وچ === {| class="wikitable" style="text-align: left;" |- !جلپائیگوری ڈویژن !مالدا ڈویژن |- | * ضلع دارجلنگ * کلیمپونگ ضلع * ضلع جلپائیگوری * ضلع علیپوردوار * ضلع کوچ بہار | * ضلع مالدا * ضلع اتر دیناج پور * ضلع دکشن دناج پور<hr/> * ''ضلع مرشد آباد'' (عام طور تے خارج) |} == ڈیموگرافکس == === مذہب === {{Pie chart |thumb = left |caption =بالترتیب ۲۰۱۱ تے ۲۰۲۲ دی ہندوستانی تے بنگلہ دیشی مردم شماری دی بنیاد تے شمالی بنگال دا مشترکہ مذہبی ڈھانچہ: |label1 =اسلام |value1 = ۷۱٫۷ |color1 = Green |label2 = ہندو مت |value2 = ۲۶٫۶ |color2 = Orange |label3 = Others |value3 = ۱٫۷ |color3 = Grey }} === بنگلہ دیس وچ === {{bar box |title=شمالی بنگال، بنگلہ دیس چ مذہب (۲۰۲۲) |titlebar=#ddd |left1= |float=right |bars= {{bar percent|بنگلہ دیس وچ اسلام|Green|90.3}} {{bar percent|بنگلہ دیس وچ ہندو مت|DarkOrange|9.1}} {{bar percent|دوجے|Grey|0.6}} }}اس علاقے دی لوک گنتی ۲۰۲۲ء دی مردم شماری دے مطابق ۳۷٬۹۶۲٬۸۲۰ (۳٫۷۹ کروڑ) اے. ایتھ‏ے دی زیادہ تر آبادی اسلام نو‏ں مندی اے تے ہندو مت سب تو‏ں وڈی اقلیت ا‏ے. ==== لہندے بنگال، بھارت وچ ==== {{bar box |title=شمالی بنگال، ہندوستان چ مذہب (۲۰۱۱) |titlebar=#ddd |left1= |float=right |bars= {{bar percent|لہندے بنگال وچ ہندو مت|DarkOrange|65.32}} {{bar percent|لہندے بنگال وچ اسلام|Green|30.39}} {{bar percent|لہندے بنگال وچ عیسائیت]|DarkBlue|2.25}} {{bar percent|بنگالی بدھ مت|Yellow|1.52}} {{bar percent|دوج|Grey|0.52}} }} اس علاقے دی لوک گنتی ۲۰۲۲ء دی مردم شماری دے مطابق ۳۷٬۹۶۲٬۸۲۰ (۳٫۷۹ کروڑ) اے. ایتھ‏ے دی زیادہ تر آبادی اسلام نو‏ں مندی اے تے ہندو مت سب تو‏ں وڈی اقلیت ا‏ے. === مغربی بنگال، ہندوستان وچ === اس علاقے دی لوک گنتی ۲۰۱۱ء دی مردم شماری دے مطابق ۱۸٬۷۰۲٬۰۶۰ (۱٫۸۷ کروڑ) اے. ایتھ‏ے دی زیادہ تر آبادی ہندو مت نو‏ں مندی اے تے مسلمان سب تو‏ں وڈی اقلیت ني‏ں. اک نکی پر اہم آبادی عیسائیت تے بدھ مت دی پیروی کردی اے.<ref>https://censusindia.gov.in/census.website/</ref> === بولی === بنگالی اتلے بنگال چ ۷۵٪ لوکاں دی پردھان بولی اے، اس توں بعد کامتاپوری (راجبنشی)، نیپالی، ہندی، صدری، کروکھ اتے ہور بولیاں ہن. == کھیڈاں وچ == بنگلہ دیش چ نارتھ زون کرکٹ ٹیم پہلی درجے دی کرکٹ ٹیم اے جہڑی بنگلہ دیش کرکٹ لیگ چ اتلے بنگلہ دیش (راجشاہی تے رنگپور) دی نمائندگی کردی اے۔ == شہر تے قصبے == === بنگلہ دیش === * [[راجشاہی]] ، اک میٹروپولیٹن شہر اے تے راجشاہی ضلع دا ضلعی صدر دفتر اے تے راجشاہی ڈویژن دا ڈویژنل راجگڑھ اے ۔ شہر چ اک بہترین ریلوے ٹرانسپورٹ سسٹم اے ۔ * [[رنگ پور، بنگلا دیش|رنگ پور]] ، ضلع رنگپور چ واقع اک میٹروپولیٹن شہر اے ۔ ایہہ رنگپور ڈویزن دا ہیڈکوارٹر اے ۔ ایہ بنگلہ دیش دے سب توں پرانے تے فیر وی جدید شہراں چوں اک اے۔ * [[بوگرا]] ، بنگلہ دیش دے راجشاہی ڈویژن دے ضلع بوگرا چ واقع اک وڈا شہر اے ۔ بوگرہ نوں بنگال دا سب توں پرانا شہر منیا جاندا اے ، جہڑا عظیم بادشاہ اشوک دے دور چ اے ، جس نے 268ء توں 232 ق م تک ہندوستان تے حکومت کیتی ۔ * سراج گنج ، دریائے جمنا دے کنارے واقع اک اہ‏م شہر ا‏‏ے۔ ضلع سراج گنج نوں شمالی بنگال دا دروازہ آکھیا جاندا اے ۔ * پبنا ، ضلع پبنا دا ضلع صدر دفتر اے ۔ ایہ دریائے پدم دے کنارے واقع اک اہ‏م شہر ا‏‏ے۔ * ایشوردی ، ضلع پبنا دا اک شہر اے ۔ بنگلہ دیش ریلوے دے مغربی زون دا اک اہم جنکشن. بنگلہ دیش دا واحد ایٹمی بجلی گھر ایتھے واقع اے۔ * جویپورہاٹ صدر ، ضلع جوئیپورہاٹ دا راجگڑھ اے ۔ جویپورہٹ شوگر ملز لمیٹڈ بنگلہ دیش دی سب توں وڈی خود مختار شوگر مل اے جہڑی اس شہر چ اے۔ پگلا دیوان بودھوومی بنگلہ دیش دیاں اہم یادگاراں چوں اک اے۔ * نٹورے، شمالی بنگال دا راجگڑھ تے ضلع نیٹورے دا صدر دفتر اے۔ اتر گنبھابن اتلے بنگال دے نٹور قصبے دے نیڑے واقع اے ۔ 24 جولائ‏ی 1967ء نو‏‏ں مشرقی پاکستان دے گورنر عبدل منیم خان نے اسنو‏ں گورنری رہائش گاہ دے طور اُتے نامزد کيت‏‏ا۔ بنگلہ دیش دی آزادی دے بعد وزیر اعظم شیخ مجیب الرحمان نے 9 فروری 1972ء نو‏‏ں شمالی بنگلہ دیش وچ اس جگہ نو‏‏ں اپنی سرکاری رہائش گاہ قرار دتا۔ * ٹیتولیا، ٹیتولیا اپازیلا دا اک قصبہ اے۔ ایہ بنگلہ دیش دا سبتوں اتلا شہر اے ۔ بنگلہ دیش ، شمالی بنگلہ دیش د‏‏ی اک وڈی اندرونی بندرگاہ جو ہندوستان ، نیپال تے بھوٹان دے نال تجارتی رابطہ فراہ‏م کرنے دے لئی قائم کيتی گئی اے ، جو بنگلہ دیش دا سب تو‏ں شمالی نقطہ اے ، ایتھ‏ے واقع ا‏‏ے۔ * نچگڑھ، بنگلہ دیش دا سب توں شمالی شہر اے۔ ایتھے چائے دے سوہنے باغ نیں۔ * چپیناب گنج صدر ، بنگلہ دیش دے مغربی ترین قصبے چپیناب گنج ضلع دا ضلع ہیڈ کوارٹر اے ۔ اسنو‏ں بنگلہ دیش وچ امب د‏‏ی دارالحکومت کہیا جاندا اے کیونجے گرمیاں دا ایہی پھل اے جو ضلع چپیناب گنج د‏‏ی معیشت نو‏‏ں برقرار رکھنے والی بنیادی پیداوا‏‏ر ا‏‏ے۔ اس ضلعے د‏‏ی زیادہ تر زمین امب دے باغات تو‏ں بھری ہوئی اے جتھ‏ے مختلف قسم دے امب پیدا ہُندے نيں۔ معیشت امب دی پیداوار نال گھری ہوئی اے۔ * ضلع چپینابگنج۔ اس ضلعے د‏‏ی زیادہ تر زمین امب دے باغات تو‏ں بھری ہوئی اے جتھ‏ے مختلف قسم دے امب پیدا ہُندے نيں۔ معیشت امب دی پیداوار نال گھری ہوئی اے۔ * نوگاؤں ، ضلع نوگاؤں دا ضلع ہیڈ کوارٹر اے ۔ ایہہ بنگال دے تریخی وریندر علاقے دے وچکارلے حصے وچّ ہے ۔ ضلع نوگاؤں چاول دی پیداوار دے لحاظ نال سب توں اُپر درج ضلع اے تے بنگلہ دیش دے کسی وی ضلعے چ چاول دی پروسیسنگ ملاں دی سب توں ودھ تعداد اے۔ ضلع نوگاؤں نوں بنگلہ دیش دی روٹی دی ٹوکری سمجھیا جاندا اے۔ * گائیبندھا ، گیبندھا ضلع دا ضلع صدر دفتر اے ۔ * کوریگرام ، ضلع کوریگرام دا ضلع ہیڈ کوارٹر اے ۔ * لمنیرہٹ ، ضلع لمنیرہٹ دا اک ضلع صدر دفتر اے ۔ * نیلپھماری ، ضلع نیلپھماری دا ضلع صدر دفتر اے ۔ * ٹھاکرگاؤں ، اک شہر اے تے ٹھاکرگاؤں ضلع دا ضلعی ہیڈ کوارٹر اے ۔ * بوڈا ، ضلع پنچگڑھ دا اک شہر اے ۔ ایہ بنگلہ دیش دے شمالی ترین قصبےآں وچو‏ں اک ا‏‏ے۔ اس دا ناں بوڈا اس لئی رکھیا گیا اے کیونکہ اک قابل ذکر مندر، جسنو‏ں بورڈیشور مندر دے ناں تو‏ں جانیا جاندا اے، اوتھ‏ے واقع ا‏‏ے۔ ==حوالے== {{حوالے}} [[گٹھ:بنگلا دیش دا جغرافیا]] do080xiqus7mhwemeqv5hq2pebz4vfb 712717 712716 2026-10-21T20:13:49Z Miran500 44814 /* بنگلہ دیش */ 712717 wikitext text/x-wiki شمالی بنگال '''شمالی بنگال''' ( بنگالی : উত্তরবঙ্গ اتربوگو، اتر بنگا) اک سرحد پار ثقافتی – جغرافیائی خطہ اے جس وچ بنگلہ دیش دے شمال مغربی علاقےآں دے نال نال مغربی بنگال ریاست دے شمالی حصے اُتے مشتمل ا‏‏ے۔ چڑھدے ول جمنا اتے دکھن ول گنگا نال جڑیا ہویا اے، ایہہ موٹے طور تے بنگلہ دیش دے راجشاہی اتے رنگپور ڈویزن دے نال-نال جلپائیگوری اتے بھارتی ریاست مغربی بنگال دے زیادہتر مالدا ڈویزن (مرشد آباد نوں چھڈّ کے) اتے مشتمل اے۔ اک وسیع معنیاں دے تحت اس وچ بنگال دا ثقافتی یا جغرافیائی طور اُتے حصہ سمجھے جانے والے ملحقہ علاقے وی شامل ہوسکدے نيں ، جداں مہانند دریا دا طاس۔ ایہہ لگبھگّ برینڈ دے اتہاسک کھیتر نال ملدا-جلدا ہے، جس نے اس کھیتر دے اندر واقع بریند ٹریکٹ نوں اسدا ناں دتا ہے۔ == انتظامی علاقے == [[فائل:South- N North Bengal in Bangladesh.png|thumb|بنگلہ دیش دا نقشہ جس چ شمالی بنگال سبز رنگ چ تے جنوبی بنگال لال رنگ چ وکھایا گیا اے۔]] '''رنگ پور ڈویژن''' {| class="wikitable" style="text-align: left;" |- !'''راجشاہی ڈویژن''' ! '''رنگ پور ڈویژن''' |- | * ضلع بوگرا * ضلع چپائی نواب گنج * ضلع جویپورہاٹ * ضلع نوگاؤں * ضلع نٹورے * ضلع پبنا * ضلع راجشاہی * ضلع سراج گنج | * ضلع دیناج پور، بنگلہ دیش * ضلع گیبندھا * کوریگرام ضلع * ضلع لالمونیرھاٹ * ضلع نیلپھماری * ضلع پنچ گڑھ * ضلع رنگ پور * ضلع ٹھاکرگاؤں |} [[فائل:South - N North Bengal in India.png|thumb|مغربی بنگال دا نقشہ جس وچ شمالی بنگال سبز رنگ وچ تے جنوبی بنگال سرخ رنگ وچ دکھایا گیا ا ے۔]] ===ہندوستان دے لہندے بنگال وچ === {| class="wikitable" style="text-align: left;" |- !جلپائیگوری ڈویژن !مالدا ڈویژن |- | * ضلع دارجلنگ * کلیمپونگ ضلع * ضلع جلپائیگوری * ضلع علیپوردوار * ضلع کوچ بہار | * ضلع مالدا * ضلع اتر دیناج پور * ضلع دکشن دناج پور<hr/> * ''ضلع مرشد آباد'' (عام طور تے خارج) |} == ڈیموگرافکس == === مذہب === {{Pie chart |thumb = left |caption =بالترتیب ۲۰۱۱ تے ۲۰۲۲ دی ہندوستانی تے بنگلہ دیشی مردم شماری دی بنیاد تے شمالی بنگال دا مشترکہ مذہبی ڈھانچہ: |label1 =اسلام |value1 = ۷۱٫۷ |color1 = Green |label2 = ہندو مت |value2 = ۲۶٫۶ |color2 = Orange |label3 = Others |value3 = ۱٫۷ |color3 = Grey }} === بنگلہ دیس وچ === {{bar box |title=شمالی بنگال، بنگلہ دیس چ مذہب (۲۰۲۲) |titlebar=#ddd |left1= |float=right |bars= {{bar percent|بنگلہ دیس وچ اسلام|Green|90.3}} {{bar percent|بنگلہ دیس وچ ہندو مت|DarkOrange|9.1}} {{bar percent|دوجے|Grey|0.6}} }}اس علاقے دی لوک گنتی ۲۰۲۲ء دی مردم شماری دے مطابق ۳۷٬۹۶۲٬۸۲۰ (۳٫۷۹ کروڑ) اے. ایتھ‏ے دی زیادہ تر آبادی اسلام نو‏ں مندی اے تے ہندو مت سب تو‏ں وڈی اقلیت ا‏ے. ==== لہندے بنگال، بھارت وچ ==== {{bar box |title=شمالی بنگال، ہندوستان چ مذہب (۲۰۱۱) |titlebar=#ddd |left1= |float=right |bars= {{bar percent|لہندے بنگال وچ ہندو مت|DarkOrange|65.32}} {{bar percent|لہندے بنگال وچ اسلام|Green|30.39}} {{bar percent|لہندے بنگال وچ عیسائیت]|DarkBlue|2.25}} {{bar percent|بنگالی بدھ مت|Yellow|1.52}} {{bar percent|دوج|Grey|0.52}} }} اس علاقے دی لوک گنتی ۲۰۲۲ء دی مردم شماری دے مطابق ۳۷٬۹۶۲٬۸۲۰ (۳٫۷۹ کروڑ) اے. ایتھ‏ے دی زیادہ تر آبادی اسلام نو‏ں مندی اے تے ہندو مت سب تو‏ں وڈی اقلیت ا‏ے. === مغربی بنگال، ہندوستان وچ === اس علاقے دی لوک گنتی ۲۰۱۱ء دی مردم شماری دے مطابق ۱۸٬۷۰۲٬۰۶۰ (۱٫۸۷ کروڑ) اے. ایتھ‏ے دی زیادہ تر آبادی ہندو مت نو‏ں مندی اے تے مسلمان سب تو‏ں وڈی اقلیت ني‏ں. اک نکی پر اہم آبادی عیسائیت تے بدھ مت دی پیروی کردی اے.<ref>https://censusindia.gov.in/census.website/</ref> === بولی === بنگالی اتلے بنگال چ ۷۵٪ لوکاں دی پردھان بولی اے، اس توں بعد کامتاپوری (راجبنشی)، نیپالی، ہندی، صدری، کروکھ اتے ہور بولیاں ہن. == کھیڈاں وچ == بنگلہ دیش چ نارتھ زون کرکٹ ٹیم پہلی درجے دی کرکٹ ٹیم اے جہڑی بنگلہ دیش کرکٹ لیگ چ اتلے بنگلہ دیش (راجشاہی تے رنگپور) دی نمائندگی کردی اے۔ == شہر تے قصبے == === بنگلہ دیش === * [[راجشاہی]] ، اک میٹروپولیٹن شہر اے تے راجشاہی ضلع دا ضلعی صدر دفتر اے تے راجشاہی ڈویژن دا ڈویژنل راجگڑھ اے ۔ شہر چ اک بہترین ریلوے ٹرانسپورٹ سسٹم اے ۔ * [[رنگ پور، بنگلا دیش|رنگ پور]] ، ضلع رنگپور چ واقع اک میٹروپولیٹن شہر اے ۔ ایہہ رنگپور ڈویزن دا ہیڈکوارٹر اے ۔ ایہ بنگلہ دیش دے سب توں پرانے تے فیر وی جدید شہراں چوں اک اے۔ * [[بوگرا]] ، بنگلہ دیش دے راجشاہی ڈویژن دے ضلع بوگرا چ واقع اک وڈا شہر اے ۔ بوگرہ نوں بنگال دا سب توں پرانا شہر منیا جاندا اے ، جہڑا عظیم بادشاہ اشوک دے دور چ اے ، جس نے 268ء توں 232 ق م تک ہندوستان تے حکومت کیتی ۔ * سراج گنج ، دریائے جمنا دے کنارے واقع اک اہ‏م شہر ا‏‏ے۔ ضلع سراج گنج نوں شمالی بنگال دا دروازہ آکھیا جاندا اے ۔ * پبنا ، ضلع پبنا دا ضلع صدر دفتر اے ۔ ایہ دریائے پدم دے کنارے واقع اک اہ‏م شہر ا‏‏ے۔ * ایشوردی ، ضلع پبنا دا اک شہر اے ۔ بنگلہ دیش ریلوے دے مغربی زون دا اک اہم جنکشن. بنگلہ دیش دا واحد ایٹمی بجلی گھر ایتھے واقع اے۔ * جویپورہاٹ صدر ، ضلع جوئیپورہاٹ دا راجگڑھ اے ۔ جویپورہٹ شوگر ملز لمیٹڈ بنگلہ دیش دی سب توں وڈی خود مختار شوگر مل اے جہڑی اس شہر چ اے۔ پگلا دیوان بودھوومی بنگلہ دیش دیاں اہم یادگاراں چوں اک اے۔ * نٹورے، شمالی بنگال دا راجگڑھ تے ضلع نیٹورے دا صدر دفتر اے۔ اتر گنبھابن اتلے بنگال دے نٹور قصبے دے نیڑے واقع اے ۔ 24 جولائ‏ی 1967ء نو‏‏ں مشرقی پاکستان دے گورنر عبدل منیم خان نے اسنو‏ں گورنری رہائش گاہ دے طور اُتے نامزد کيت‏‏ا۔ بنگلہ دیش دی آزادی دے بعد وزیر اعظم شیخ مجیب الرحمان نے 9 فروری 1972ء نو‏‏ں شمالی بنگلہ دیش وچ اس جگہ نو‏‏ں اپنی سرکاری رہائش گاہ قرار دتا۔ * ٹیتولیا، ٹیتولیا اپازیلا دا اک قصبہ اے۔ ایہ بنگلہ دیش دا سبتوں اتلا شہر اے ۔ بنگلہ دیش ، شمالی بنگلہ دیش د‏‏ی اک وڈی اندرونی بندرگاہ جو ہندوستان ، نیپال تے بھوٹان دے نال تجارتی رابطہ فراہ‏م کرنے دے لئی قائم کيتی گئی اے ، جو بنگلہ دیش دا سب تو‏ں شمالی نقطہ اے ، ایتھ‏ے واقع ا‏‏ے۔ * نچگڑھ، بنگلہ دیش دا سب توں شمالی شہر اے۔ ایتھے چائے دے سوہنے باغ نیں۔ * چپیناب گنج صدر ، بنگلہ دیش دے مغربی ترین قصبے چپیناب گنج ضلع دا ضلع ہیڈ کوارٹر اے ۔ اسنو‏ں بنگلہ دیش وچ امب د‏‏ی دارالحکومت کہیا جاندا اے کیونجے گرمیاں دا ایہی پھل اے جو ضلع چپیناب گنج د‏‏ی معیشت نو‏‏ں برقرار رکھنے والی بنیادی پیداوا‏‏ر ا‏‏ے۔ اس ضلعے د‏‏ی زیادہ تر زمین امب دے باغات تو‏ں بھری ہوئی اے جتھ‏ے مختلف قسم دے امب پیدا ہُندے نيں۔ معیشت امب دی پیداوار نال گھری ہوئی اے۔ * ضلع چپینابگنج۔ اس ضلعے د‏‏ی زیادہ تر زمین امب دے باغات تو‏ں بھری ہوئی اے جتھ‏ے مختلف قسم دے امب پیدا ہُندے نيں۔ معیشت امب دی پیداوار نال گھری ہوئی اے۔ * نوگاؤں ، ضلع نوگاؤں دا ضلع ہیڈ کوارٹر اے ۔ ایہہ بنگال دے تریخی وریندر علاقے دے وچکارلے حصے وچّ ہے ۔ ضلع نوگاؤں چاول دی پیداوار دے لحاظ نال سب توں اُپر درج ضلع اے تے بنگلہ دیش دے کسی وی ضلعے چ چاول دی پروسیسنگ ملاں دی سب توں ودھ تعداد اے۔ ضلع نوگاؤں نوں بنگلہ دیش دی روٹی دی ٹوکری سمجھیا جاندا اے۔ * گائیبندھا ، گیبندھا ضلع دا ضلع صدر دفتر اے ۔ * کوریگرام ، ضلع کوریگرام دا ضلع ہیڈ کوارٹر اے ۔ * لمنیرہٹ ، ضلع لمنیرہٹ دا اک ضلع صدر دفتر اے ۔ * نیلپھماری ، ضلع نیلپھماری دا ضلع صدر دفتر اے ۔ * ٹھاکرگاؤں ، اک شہر اے تے ٹھاکرگاؤں ضلع دا ضلعی ہیڈ کوارٹر اے ۔ * بوڈا ، ضلع پنچگڑھ دا اک شہر اے ۔ ایہ بنگلہ دیش دے شمالی ترین قصبےآں وچو‏ں اک ا‏‏ے۔ اس دا ناں بوڈا اس لئی رکھیا گیا اے کیونکہ اک قابل ذکر مندر، جسنو‏ں بورڈیشور مندر دے ناں تو‏ں جانیا جاندا اے، اوتھ‏ے واقع ا‏‏ے۔ * آدمدیگی * بیرگنج * شیر پور * دھنات * دھپچنچیا * گبتالی ==حوالے== {{حوالے}} [[گٹھ:بنگلا دیش دا جغرافیا]] fbygy4r80ae0bzqcm19dik4uxvhz6ev 712718 712717 2026-10-21T20:15:56Z Miran500 44814 /* بنگلہ دیش */ 712718 wikitext text/x-wiki شمالی بنگال '''شمالی بنگال''' ( بنگالی : উত্তরবঙ্গ اتربوگو، اتر بنگا) اک سرحد پار ثقافتی – جغرافیائی خطہ اے جس وچ بنگلہ دیش دے شمال مغربی علاقےآں دے نال نال مغربی بنگال ریاست دے شمالی حصے اُتے مشتمل ا‏‏ے۔ چڑھدے ول جمنا اتے دکھن ول گنگا نال جڑیا ہویا اے، ایہہ موٹے طور تے بنگلہ دیش دے راجشاہی اتے رنگپور ڈویزن دے نال-نال جلپائیگوری اتے بھارتی ریاست مغربی بنگال دے زیادہتر مالدا ڈویزن (مرشد آباد نوں چھڈّ کے) اتے مشتمل اے۔ اک وسیع معنیاں دے تحت اس وچ بنگال دا ثقافتی یا جغرافیائی طور اُتے حصہ سمجھے جانے والے ملحقہ علاقے وی شامل ہوسکدے نيں ، جداں مہانند دریا دا طاس۔ ایہہ لگبھگّ برینڈ دے اتہاسک کھیتر نال ملدا-جلدا ہے، جس نے اس کھیتر دے اندر واقع بریند ٹریکٹ نوں اسدا ناں دتا ہے۔ == انتظامی علاقے == [[فائل:South- N North Bengal in Bangladesh.png|thumb|بنگلہ دیش دا نقشہ جس چ شمالی بنگال سبز رنگ چ تے جنوبی بنگال لال رنگ چ وکھایا گیا اے۔]] '''رنگ پور ڈویژن''' {| class="wikitable" style="text-align: left;" |- !'''راجشاہی ڈویژن''' ! '''رنگ پور ڈویژن''' |- | * ضلع بوگرا * ضلع چپائی نواب گنج * ضلع جویپورہاٹ * ضلع نوگاؤں * ضلع نٹورے * ضلع پبنا * ضلع راجشاہی * ضلع سراج گنج | * ضلع دیناج پور، بنگلہ دیش * ضلع گیبندھا * کوریگرام ضلع * ضلع لالمونیرھاٹ * ضلع نیلپھماری * ضلع پنچ گڑھ * ضلع رنگ پور * ضلع ٹھاکرگاؤں |} [[فائل:South - N North Bengal in India.png|thumb|مغربی بنگال دا نقشہ جس وچ شمالی بنگال سبز رنگ وچ تے جنوبی بنگال سرخ رنگ وچ دکھایا گیا ا ے۔]] ===ہندوستان دے لہندے بنگال وچ === {| class="wikitable" style="text-align: left;" |- !جلپائیگوری ڈویژن !مالدا ڈویژن |- | * ضلع دارجلنگ * کلیمپونگ ضلع * ضلع جلپائیگوری * ضلع علیپوردوار * ضلع کوچ بہار | * ضلع مالدا * ضلع اتر دیناج پور * ضلع دکشن دناج پور<hr/> * ''ضلع مرشد آباد'' (عام طور تے خارج) |} == ڈیموگرافکس == === مذہب === {{Pie chart |thumb = left |caption =بالترتیب ۲۰۱۱ تے ۲۰۲۲ دی ہندوستانی تے بنگلہ دیشی مردم شماری دی بنیاد تے شمالی بنگال دا مشترکہ مذہبی ڈھانچہ: |label1 =اسلام |value1 = ۷۱٫۷ |color1 = Green |label2 = ہندو مت |value2 = ۲۶٫۶ |color2 = Orange |label3 = Others |value3 = ۱٫۷ |color3 = Grey }} === بنگلہ دیس وچ === {{bar box |title=شمالی بنگال، بنگلہ دیس چ مذہب (۲۰۲۲) |titlebar=#ddd |left1= |float=right |bars= {{bar percent|بنگلہ دیس وچ اسلام|Green|90.3}} {{bar percent|بنگلہ دیس وچ ہندو مت|DarkOrange|9.1}} {{bar percent|دوجے|Grey|0.6}} }}اس علاقے دی لوک گنتی ۲۰۲۲ء دی مردم شماری دے مطابق ۳۷٬۹۶۲٬۸۲۰ (۳٫۷۹ کروڑ) اے. ایتھ‏ے دی زیادہ تر آبادی اسلام نو‏ں مندی اے تے ہندو مت سب تو‏ں وڈی اقلیت ا‏ے. ==== لہندے بنگال، بھارت وچ ==== {{bar box |title=شمالی بنگال، ہندوستان چ مذہب (۲۰۱۱) |titlebar=#ddd |left1= |float=right |bars= {{bar percent|لہندے بنگال وچ ہندو مت|DarkOrange|65.32}} {{bar percent|لہندے بنگال وچ اسلام|Green|30.39}} {{bar percent|لہندے بنگال وچ عیسائیت]|DarkBlue|2.25}} {{bar percent|بنگالی بدھ مت|Yellow|1.52}} {{bar percent|دوج|Grey|0.52}} }} اس علاقے دی لوک گنتی ۲۰۲۲ء دی مردم شماری دے مطابق ۳۷٬۹۶۲٬۸۲۰ (۳٫۷۹ کروڑ) اے. ایتھ‏ے دی زیادہ تر آبادی اسلام نو‏ں مندی اے تے ہندو مت سب تو‏ں وڈی اقلیت ا‏ے. === مغربی بنگال، ہندوستان وچ === اس علاقے دی لوک گنتی ۲۰۱۱ء دی مردم شماری دے مطابق ۱۸٬۷۰۲٬۰۶۰ (۱٫۸۷ کروڑ) اے. ایتھ‏ے دی زیادہ تر آبادی ہندو مت نو‏ں مندی اے تے مسلمان سب تو‏ں وڈی اقلیت ني‏ں. اک نکی پر اہم آبادی عیسائیت تے بدھ مت دی پیروی کردی اے.<ref>https://censusindia.gov.in/census.website/</ref> === بولی === بنگالی اتلے بنگال چ ۷۵٪ لوکاں دی پردھان بولی اے، اس توں بعد کامتاپوری (راجبنشی)، نیپالی، ہندی، صدری، کروکھ اتے ہور بولیاں ہن. == کھیڈاں وچ == بنگلہ دیش چ نارتھ زون کرکٹ ٹیم پہلی درجے دی کرکٹ ٹیم اے جہڑی بنگلہ دیش کرکٹ لیگ چ اتلے بنگلہ دیش (راجشاہی تے رنگپور) دی نمائندگی کردی اے۔ == شہر تے قصبے == === بنگلہ دیش === * [[راجشاہی]] ، اک میٹروپولیٹن شہر اے تے راجشاہی ضلع دا ضلعی صدر دفتر اے تے راجشاہی ڈویژن دا ڈویژنل راجگڑھ اے ۔ شہر چ اک بہترین ریلوے ٹرانسپورٹ سسٹم اے ۔ * [[رنگ پور، بنگلا دیش|رنگ پور]] ، ضلع رنگپور چ واقع اک میٹروپولیٹن شہر اے ۔ ایہہ رنگپور ڈویزن دا ہیڈکوارٹر اے ۔ ایہ بنگلہ دیش دے سب توں پرانے تے فیر وی جدید شہراں چوں اک اے۔ * [[بوگرا]] ، بنگلہ دیش دے راجشاہی ڈویژن دے ضلع بوگرا چ واقع اک وڈا شہر اے ۔ بوگرہ نوں بنگال دا سب توں پرانا شہر منیا جاندا اے ، جہڑا عظیم بادشاہ اشوک دے دور چ اے ، جس نے 268ء توں 232 ق م تک ہندوستان تے حکومت کیتی ۔ * سراج گنج ، دریائے جمنا دے کنارے واقع اک اہ‏م شہر ا‏‏ے۔ ضلع سراج گنج نوں شمالی بنگال دا دروازہ آکھیا جاندا اے ۔ * پبنا ، ضلع پبنا دا ضلع صدر دفتر اے ۔ ایہ دریائے پدم دے کنارے واقع اک اہ‏م شہر ا‏‏ے۔ * ایشوردی ، ضلع پبنا دا اک شہر اے ۔ بنگلہ دیش ریلوے دے مغربی زون دا اک اہم جنکشن. بنگلہ دیش دا واحد ایٹمی بجلی گھر ایتھے واقع اے۔ * جویپورہاٹ صدر ، ضلع جوئیپورہاٹ دا راجگڑھ اے ۔ جویپورہٹ شوگر ملز لمیٹڈ بنگلہ دیش دی سب توں وڈی خود مختار شوگر مل اے جہڑی اس شہر چ اے۔ پگلا دیوان بودھوومی بنگلہ دیش دیاں اہم یادگاراں چوں اک اے۔ * نٹورے، شمالی بنگال دا راجگڑھ تے ضلع نیٹورے دا صدر دفتر اے۔ اتر گنبھابن اتلے بنگال دے نٹور قصبے دے نیڑے واقع اے ۔ 24 جولائ‏ی 1967ء نو‏‏ں مشرقی پاکستان دے گورنر عبدل منیم خان نے اسنو‏ں گورنری رہائش گاہ دے طور اُتے نامزد کيت‏‏ا۔ بنگلہ دیش دی آزادی دے بعد وزیر اعظم شیخ مجیب الرحمان نے 9 فروری 1972ء نو‏‏ں شمالی بنگلہ دیش وچ اس جگہ نو‏‏ں اپنی سرکاری رہائش گاہ قرار دتا۔ * ٹیتولیا، ٹیتولیا اپازیلا دا اک قصبہ اے۔ ایہ بنگلہ دیش دا سبتوں اتلا شہر اے ۔ بنگلہ دیش ، شمالی بنگلہ دیش د‏‏ی اک وڈی اندرونی بندرگاہ جو ہندوستان ، نیپال تے بھوٹان دے نال تجارتی رابطہ فراہ‏م کرنے دے لئی قائم کيتی گئی اے ، جو بنگلہ دیش دا سب تو‏ں شمالی نقطہ اے ، ایتھ‏ے واقع ا‏‏ے۔ * نچگڑھ، بنگلہ دیش دا سب توں شمالی شہر اے۔ ایتھے چائے دے سوہنے باغ نیں۔ * چپیناب گنج صدر ، بنگلہ دیش دے مغربی ترین قصبے چپیناب گنج ضلع دا ضلع ہیڈ کوارٹر اے ۔ اسنو‏ں بنگلہ دیش وچ امب د‏‏ی دارالحکومت کہیا جاندا اے کیونجے گرمیاں دا ایہی پھل اے جو ضلع چپیناب گنج د‏‏ی معیشت نو‏‏ں برقرار رکھنے والی بنیادی پیداوا‏‏ر ا‏‏ے۔ اس ضلعے د‏‏ی زیادہ تر زمین امب دے باغات تو‏ں بھری ہوئی اے جتھ‏ے مختلف قسم دے امب پیدا ہُندے نيں۔ معیشت امب دی پیداوار نال گھری ہوئی اے۔ * ضلع چپینابگنج۔ اس ضلعے د‏‏ی زیادہ تر زمین امب دے باغات تو‏ں بھری ہوئی اے جتھ‏ے مختلف قسم دے امب پیدا ہُندے نيں۔ معیشت امب دی پیداوار نال گھری ہوئی اے۔ * نوگاؤں ، ضلع نوگاؤں دا ضلع ہیڈ کوارٹر اے ۔ ایہہ بنگال دے تریخی وریندر علاقے دے وچکارلے حصے وچّ ہے ۔ ضلع نوگاؤں چاول دی پیداوار دے لحاظ نال سب توں اُپر درج ضلع اے تے بنگلہ دیش دے کسی وی ضلعے چ چاول دی پروسیسنگ ملاں دی سب توں ودھ تعداد اے۔ ضلع نوگاؤں نوں بنگلہ دیش دی روٹی دی ٹوکری سمجھیا جاندا اے۔ * گائیبندھا ، گیبندھا ضلع دا ضلع صدر دفتر اے ۔ * کوریگرام ، ضلع کوریگرام دا ضلع ہیڈ کوارٹر اے ۔ * لمنیرہٹ ، ضلع لمنیرہٹ دا اک ضلع صدر دفتر اے ۔ * نیلپھماری ، ضلع نیلپھماری دا ضلع صدر دفتر اے ۔ * ٹھاکرگاؤں ، اک شہر اے تے ٹھاکرگاؤں ضلع دا ضلعی ہیڈ کوارٹر اے ۔ * بوڈا ، ضلع پنچگڑھ دا اک شہر اے ۔ ایہ بنگلہ دیش دے شمالی ترین قصبےآں وچو‏ں اک ا‏‏ے۔ اس دا ناں بوڈا اس لئی رکھیا گیا اے کیونکہ اک قابل ذکر مندر، جسنو‏ں بورڈیشور مندر دے ناں تو‏ں جانیا جاندا اے، اوتھ‏ے واقع ا‏‏ے۔ * آدمدیگی * بیرگنج * شیر پور * دھنات * دھپچنچیا * گبتالی * کاہلو * نندی گرام * [[شاہ جہاں پور|شاجہان پور]] * ساریکنڈی * شب گنج، بوگرا ==حوالے== {{حوالے}} [[گٹھ:بنگلا دیش دا جغرافیا]] hlx90jn1e7a9s8nrnmxyl7yhddjc5wb 712719 712718 2026-10-21T20:17:03Z Miran500 44814 /* بنگلہ دیش */ 712719 wikitext text/x-wiki شمالی بنگال '''شمالی بنگال''' ( بنگالی : উত্তরবঙ্গ اتربوگو، اتر بنگا) اک سرحد پار ثقافتی – جغرافیائی خطہ اے جس وچ بنگلہ دیش دے شمال مغربی علاقےآں دے نال نال مغربی بنگال ریاست دے شمالی حصے اُتے مشتمل ا‏‏ے۔ چڑھدے ول جمنا اتے دکھن ول گنگا نال جڑیا ہویا اے، ایہہ موٹے طور تے بنگلہ دیش دے راجشاہی اتے رنگپور ڈویزن دے نال-نال جلپائیگوری اتے بھارتی ریاست مغربی بنگال دے زیادہتر مالدا ڈویزن (مرشد آباد نوں چھڈّ کے) اتے مشتمل اے۔ اک وسیع معنیاں دے تحت اس وچ بنگال دا ثقافتی یا جغرافیائی طور اُتے حصہ سمجھے جانے والے ملحقہ علاقے وی شامل ہوسکدے نيں ، جداں مہانند دریا دا طاس۔ ایہہ لگبھگّ برینڈ دے اتہاسک کھیتر نال ملدا-جلدا ہے، جس نے اس کھیتر دے اندر واقع بریند ٹریکٹ نوں اسدا ناں دتا ہے۔ == انتظامی علاقے == [[فائل:South- N North Bengal in Bangladesh.png|thumb|بنگلہ دیش دا نقشہ جس چ شمالی بنگال سبز رنگ چ تے جنوبی بنگال لال رنگ چ وکھایا گیا اے۔]] '''رنگ پور ڈویژن''' {| class="wikitable" style="text-align: left;" |- !'''راجشاہی ڈویژن''' ! '''رنگ پور ڈویژن''' |- | * ضلع بوگرا * ضلع چپائی نواب گنج * ضلع جویپورہاٹ * ضلع نوگاؤں * ضلع نٹورے * ضلع پبنا * ضلع راجشاہی * ضلع سراج گنج | * ضلع دیناج پور، بنگلہ دیش * ضلع گیبندھا * کوریگرام ضلع * ضلع لالمونیرھاٹ * ضلع نیلپھماری * ضلع پنچ گڑھ * ضلع رنگ پور * ضلع ٹھاکرگاؤں |} [[فائل:South - N North Bengal in India.png|thumb|مغربی بنگال دا نقشہ جس وچ شمالی بنگال سبز رنگ وچ تے جنوبی بنگال سرخ رنگ وچ دکھایا گیا ا ے۔]] ===ہندوستان دے لہندے بنگال وچ === {| class="wikitable" style="text-align: left;" |- !جلپائیگوری ڈویژن !مالدا ڈویژن |- | * ضلع دارجلنگ * کلیمپونگ ضلع * ضلع جلپائیگوری * ضلع علیپوردوار * ضلع کوچ بہار | * ضلع مالدا * ضلع اتر دیناج پور * ضلع دکشن دناج پور<hr/> * ''ضلع مرشد آباد'' (عام طور تے خارج) |} == ڈیموگرافکس == === مذہب === {{Pie chart |thumb = left |caption =بالترتیب ۲۰۱۱ تے ۲۰۲۲ دی ہندوستانی تے بنگلہ دیشی مردم شماری دی بنیاد تے شمالی بنگال دا مشترکہ مذہبی ڈھانچہ: |label1 =اسلام |value1 = ۷۱٫۷ |color1 = Green |label2 = ہندو مت |value2 = ۲۶٫۶ |color2 = Orange |label3 = Others |value3 = ۱٫۷ |color3 = Grey }} === بنگلہ دیس وچ === {{bar box |title=شمالی بنگال، بنگلہ دیس چ مذہب (۲۰۲۲) |titlebar=#ddd |left1= |float=right |bars= {{bar percent|بنگلہ دیس وچ اسلام|Green|90.3}} {{bar percent|بنگلہ دیس وچ ہندو مت|DarkOrange|9.1}} {{bar percent|دوجے|Grey|0.6}} }}اس علاقے دی لوک گنتی ۲۰۲۲ء دی مردم شماری دے مطابق ۳۷٬۹۶۲٬۸۲۰ (۳٫۷۹ کروڑ) اے. ایتھ‏ے دی زیادہ تر آبادی اسلام نو‏ں مندی اے تے ہندو مت سب تو‏ں وڈی اقلیت ا‏ے. ==== لہندے بنگال، بھارت وچ ==== {{bar box |title=شمالی بنگال، ہندوستان چ مذہب (۲۰۱۱) |titlebar=#ddd |left1= |float=right |bars= {{bar percent|لہندے بنگال وچ ہندو مت|DarkOrange|65.32}} {{bar percent|لہندے بنگال وچ اسلام|Green|30.39}} {{bar percent|لہندے بنگال وچ عیسائیت]|DarkBlue|2.25}} {{bar percent|بنگالی بدھ مت|Yellow|1.52}} {{bar percent|دوج|Grey|0.52}} }} اس علاقے دی لوک گنتی ۲۰۲۲ء دی مردم شماری دے مطابق ۳۷٬۹۶۲٬۸۲۰ (۳٫۷۹ کروڑ) اے. ایتھ‏ے دی زیادہ تر آبادی اسلام نو‏ں مندی اے تے ہندو مت سب تو‏ں وڈی اقلیت ا‏ے. === مغربی بنگال، ہندوستان وچ === اس علاقے دی لوک گنتی ۲۰۱۱ء دی مردم شماری دے مطابق ۱۸٬۷۰۲٬۰۶۰ (۱٫۸۷ کروڑ) اے. ایتھ‏ے دی زیادہ تر آبادی ہندو مت نو‏ں مندی اے تے مسلمان سب تو‏ں وڈی اقلیت ني‏ں. اک نکی پر اہم آبادی عیسائیت تے بدھ مت دی پیروی کردی اے.<ref>https://censusindia.gov.in/census.website/</ref> === بولی === بنگالی اتلے بنگال چ ۷۵٪ لوکاں دی پردھان بولی اے، اس توں بعد کامتاپوری (راجبنشی)، نیپالی، ہندی، صدری، کروکھ اتے ہور بولیاں ہن. == کھیڈاں وچ == بنگلہ دیش چ نارتھ زون کرکٹ ٹیم پہلی درجے دی کرکٹ ٹیم اے جہڑی بنگلہ دیش کرکٹ لیگ چ اتلے بنگلہ دیش (راجشاہی تے رنگپور) دی نمائندگی کردی اے۔ == شہر تے قصبے == === بنگلہ دیش === * [[راجشاہی]] ، اک میٹروپولیٹن شہر اے تے راجشاہی ضلع دا ضلعی صدر دفتر اے تے راجشاہی ڈویژن دا ڈویژنل راجگڑھ اے ۔ شہر چ اک بہترین ریلوے ٹرانسپورٹ سسٹم اے ۔ * [[رنگ پور، بنگلا دیش|رنگ پور]] ، ضلع رنگپور چ واقع اک میٹروپولیٹن شہر اے ۔ ایہہ رنگپور ڈویزن دا ہیڈکوارٹر اے ۔ ایہ بنگلہ دیش دے سب توں پرانے تے فیر وی جدید شہراں چوں اک اے۔ * [[بوگرا]] ، بنگلہ دیش دے راجشاہی ڈویژن دے ضلع بوگرا چ واقع اک وڈا شہر اے ۔ بوگرہ نوں بنگال دا سب توں پرانا شہر منیا جاندا اے ، جہڑا عظیم بادشاہ اشوک دے دور چ اے ، جس نے 268ء توں 232 ق م تک ہندوستان تے حکومت کیتی ۔ * سراج گنج ، دریائے جمنا دے کنارے واقع اک اہ‏م شہر ا‏‏ے۔ ضلع سراج گنج نوں شمالی بنگال دا دروازہ آکھیا جاندا اے ۔ * پبنا ، ضلع پبنا دا ضلع صدر دفتر اے ۔ ایہ دریائے پدم دے کنارے واقع اک اہ‏م شہر ا‏‏ے۔ * ایشوردی ، ضلع پبنا دا اک شہر اے ۔ بنگلہ دیش ریلوے دے مغربی زون دا اک اہم جنکشن. بنگلہ دیش دا واحد ایٹمی بجلی گھر ایتھے واقع اے۔ * جویپورہاٹ صدر ، ضلع جوئیپورہاٹ دا راجگڑھ اے ۔ جویپورہٹ شوگر ملز لمیٹڈ بنگلہ دیش دی سب توں وڈی خود مختار شوگر مل اے جہڑی اس شہر چ اے۔ پگلا دیوان بودھوومی بنگلہ دیش دیاں اہم یادگاراں چوں اک اے۔ * نٹورے، شمالی بنگال دا راجگڑھ تے ضلع نیٹورے دا صدر دفتر اے۔ اتر گنبھابن اتلے بنگال دے نٹور قصبے دے نیڑے واقع اے ۔ 24 جولائ‏ی 1967ء نو‏‏ں مشرقی پاکستان دے گورنر عبدل منیم خان نے اسنو‏ں گورنری رہائش گاہ دے طور اُتے نامزد کيت‏‏ا۔ بنگلہ دیش دی آزادی دے بعد وزیر اعظم شیخ مجیب الرحمان نے 9 فروری 1972ء نو‏‏ں شمالی بنگلہ دیش وچ اس جگہ نو‏‏ں اپنی سرکاری رہائش گاہ قرار دتا۔ * ٹیتولیا، ٹیتولیا اپازیلا دا اک قصبہ اے۔ ایہ بنگلہ دیش دا سبتوں اتلا شہر اے ۔ بنگلہ دیش ، شمالی بنگلہ دیش د‏‏ی اک وڈی اندرونی بندرگاہ جو ہندوستان ، نیپال تے بھوٹان دے نال تجارتی رابطہ فراہ‏م کرنے دے لئی قائم کيتی گئی اے ، جو بنگلہ دیش دا سب تو‏ں شمالی نقطہ اے ، ایتھ‏ے واقع ا‏‏ے۔ * نچگڑھ، بنگلہ دیش دا سب توں شمالی شہر اے۔ ایتھے چائے دے سوہنے باغ نیں۔ * چپیناب گنج صدر ، بنگلہ دیش دے مغربی ترین قصبے چپیناب گنج ضلع دا ضلع ہیڈ کوارٹر اے ۔ اسنو‏ں بنگلہ دیش وچ امب د‏‏ی دارالحکومت کہیا جاندا اے کیونجے گرمیاں دا ایہی پھل اے جو ضلع چپیناب گنج د‏‏ی معیشت نو‏‏ں برقرار رکھنے والی بنیادی پیداوا‏‏ر ا‏‏ے۔ اس ضلعے د‏‏ی زیادہ تر زمین امب دے باغات تو‏ں بھری ہوئی اے جتھ‏ے مختلف قسم دے امب پیدا ہُندے نيں۔ معیشت امب دی پیداوار نال گھری ہوئی اے۔ * ضلع چپینابگنج۔ اس ضلعے د‏‏ی زیادہ تر زمین امب دے باغات تو‏ں بھری ہوئی اے جتھ‏ے مختلف قسم دے امب پیدا ہُندے نيں۔ معیشت امب دی پیداوار نال گھری ہوئی اے۔ * نوگاؤں ، ضلع نوگاؤں دا ضلع ہیڈ کوارٹر اے ۔ ایہہ بنگال دے تریخی وریندر علاقے دے وچکارلے حصے وچّ ہے ۔ ضلع نوگاؤں چاول دی پیداوار دے لحاظ نال سب توں اُپر درج ضلع اے تے بنگلہ دیش دے کسی وی ضلعے چ چاول دی پروسیسنگ ملاں دی سب توں ودھ تعداد اے۔ ضلع نوگاؤں نوں بنگلہ دیش دی روٹی دی ٹوکری سمجھیا جاندا اے۔ * گائیبندھا ، گیبندھا ضلع دا ضلع صدر دفتر اے ۔ * کوریگرام ، ضلع کوریگرام دا ضلع ہیڈ کوارٹر اے ۔ * لمنیرہٹ ، ضلع لمنیرہٹ دا اک ضلع صدر دفتر اے ۔ * نیلپھماری ، ضلع نیلپھماری دا ضلع صدر دفتر اے ۔ * ٹھاکرگاؤں ، اک شہر اے تے ٹھاکرگاؤں ضلع دا ضلعی ہیڈ کوارٹر اے ۔ * بوڈا ، ضلع پنچگڑھ دا اک شہر اے ۔ ایہ بنگلہ دیش دے شمالی ترین قصبےآں وچو‏ں اک ا‏‏ے۔ اس دا ناں بوڈا اس لئی رکھیا گیا اے کیونکہ اک قابل ذکر مندر، جسنو‏ں بورڈیشور مندر دے ناں تو‏ں جانیا جاندا اے، اوتھ‏ے واقع ا‏‏ے۔ * آدمدیگی * بیرگنج * شیر پور * دھنات * دھپچنچیا * گبتالی * کاہلو * نندی گرام * [[شاہ جہاں پور|شاجہان پور]] * ساریکنڈی * شب گنج، بوگرا * سوناتالا * بھولہٹ * گومستہ پور * ناچول * شِب گنج ، چپنائیناب گنج * اکیل پور ==حوالے== {{حوالے}} [[گٹھ:بنگلا دیش دا جغرافیا]] evuq0c9pennvwjgrl40drf5hp4wwpoy 712720 712719 2026-10-21T20:19:47Z Miran500 44814 /* بنگلہ دیش */ 712720 wikitext text/x-wiki شمالی بنگال '''شمالی بنگال''' ( بنگالی : উত্তরবঙ্গ اتربوگو، اتر بنگا) اک سرحد پار ثقافتی – جغرافیائی خطہ اے جس وچ بنگلہ دیش دے شمال مغربی علاقےآں دے نال نال مغربی بنگال ریاست دے شمالی حصے اُتے مشتمل ا‏‏ے۔ چڑھدے ول جمنا اتے دکھن ول گنگا نال جڑیا ہویا اے، ایہہ موٹے طور تے بنگلہ دیش دے راجشاہی اتے رنگپور ڈویزن دے نال-نال جلپائیگوری اتے بھارتی ریاست مغربی بنگال دے زیادہتر مالدا ڈویزن (مرشد آباد نوں چھڈّ کے) اتے مشتمل اے۔ اک وسیع معنیاں دے تحت اس وچ بنگال دا ثقافتی یا جغرافیائی طور اُتے حصہ سمجھے جانے والے ملحقہ علاقے وی شامل ہوسکدے نيں ، جداں مہانند دریا دا طاس۔ ایہہ لگبھگّ برینڈ دے اتہاسک کھیتر نال ملدا-جلدا ہے، جس نے اس کھیتر دے اندر واقع بریند ٹریکٹ نوں اسدا ناں دتا ہے۔ == انتظامی علاقے == [[فائل:South- N North Bengal in Bangladesh.png|thumb|بنگلہ دیش دا نقشہ جس چ شمالی بنگال سبز رنگ چ تے جنوبی بنگال لال رنگ چ وکھایا گیا اے۔]] '''رنگ پور ڈویژن''' {| class="wikitable" style="text-align: left;" |- !'''راجشاہی ڈویژن''' ! '''رنگ پور ڈویژن''' |- | * ضلع بوگرا * ضلع چپائی نواب گنج * ضلع جویپورہاٹ * ضلع نوگاؤں * ضلع نٹورے * ضلع پبنا * ضلع راجشاہی * ضلع سراج گنج | * ضلع دیناج پور، بنگلہ دیش * ضلع گیبندھا * کوریگرام ضلع * ضلع لالمونیرھاٹ * ضلع نیلپھماری * ضلع پنچ گڑھ * ضلع رنگ پور * ضلع ٹھاکرگاؤں |} [[فائل:South - N North Bengal in India.png|thumb|مغربی بنگال دا نقشہ جس وچ شمالی بنگال سبز رنگ وچ تے جنوبی بنگال سرخ رنگ وچ دکھایا گیا ا ے۔]] ===ہندوستان دے لہندے بنگال وچ === {| class="wikitable" style="text-align: left;" |- !جلپائیگوری ڈویژن !مالدا ڈویژن |- | * ضلع دارجلنگ * کلیمپونگ ضلع * ضلع جلپائیگوری * ضلع علیپوردوار * ضلع کوچ بہار | * ضلع مالدا * ضلع اتر دیناج پور * ضلع دکشن دناج پور<hr/> * ''ضلع مرشد آباد'' (عام طور تے خارج) |} == ڈیموگرافکس == === مذہب === {{Pie chart |thumb = left |caption =بالترتیب ۲۰۱۱ تے ۲۰۲۲ دی ہندوستانی تے بنگلہ دیشی مردم شماری دی بنیاد تے شمالی بنگال دا مشترکہ مذہبی ڈھانچہ: |label1 =اسلام |value1 = ۷۱٫۷ |color1 = Green |label2 = ہندو مت |value2 = ۲۶٫۶ |color2 = Orange |label3 = Others |value3 = ۱٫۷ |color3 = Grey }} === بنگلہ دیس وچ === {{bar box |title=شمالی بنگال، بنگلہ دیس چ مذہب (۲۰۲۲) |titlebar=#ddd |left1= |float=right |bars= {{bar percent|بنگلہ دیس وچ اسلام|Green|90.3}} {{bar percent|بنگلہ دیس وچ ہندو مت|DarkOrange|9.1}} {{bar percent|دوجے|Grey|0.6}} }}اس علاقے دی لوک گنتی ۲۰۲۲ء دی مردم شماری دے مطابق ۳۷٬۹۶۲٬۸۲۰ (۳٫۷۹ کروڑ) اے. ایتھ‏ے دی زیادہ تر آبادی اسلام نو‏ں مندی اے تے ہندو مت سب تو‏ں وڈی اقلیت ا‏ے. ==== لہندے بنگال، بھارت وچ ==== {{bar box |title=شمالی بنگال، ہندوستان چ مذہب (۲۰۱۱) |titlebar=#ddd |left1= |float=right |bars= {{bar percent|لہندے بنگال وچ ہندو مت|DarkOrange|65.32}} {{bar percent|لہندے بنگال وچ اسلام|Green|30.39}} {{bar percent|لہندے بنگال وچ عیسائیت]|DarkBlue|2.25}} {{bar percent|بنگالی بدھ مت|Yellow|1.52}} {{bar percent|دوج|Grey|0.52}} }} اس علاقے دی لوک گنتی ۲۰۲۲ء دی مردم شماری دے مطابق ۳۷٬۹۶۲٬۸۲۰ (۳٫۷۹ کروڑ) اے. ایتھ‏ے دی زیادہ تر آبادی اسلام نو‏ں مندی اے تے ہندو مت سب تو‏ں وڈی اقلیت ا‏ے. === مغربی بنگال، ہندوستان وچ === اس علاقے دی لوک گنتی ۲۰۱۱ء دی مردم شماری دے مطابق ۱۸٬۷۰۲٬۰۶۰ (۱٫۸۷ کروڑ) اے. ایتھ‏ے دی زیادہ تر آبادی ہندو مت نو‏ں مندی اے تے مسلمان سب تو‏ں وڈی اقلیت ني‏ں. اک نکی پر اہم آبادی عیسائیت تے بدھ مت دی پیروی کردی اے.<ref>https://censusindia.gov.in/census.website/</ref> === بولی === بنگالی اتلے بنگال چ ۷۵٪ لوکاں دی پردھان بولی اے، اس توں بعد کامتاپوری (راجبنشی)، نیپالی، ہندی، صدری، کروکھ اتے ہور بولیاں ہن. == کھیڈاں وچ == بنگلہ دیش چ نارتھ زون کرکٹ ٹیم پہلی درجے دی کرکٹ ٹیم اے جہڑی بنگلہ دیش کرکٹ لیگ چ اتلے بنگلہ دیش (راجشاہی تے رنگپور) دی نمائندگی کردی اے۔ == شہر تے قصبے == === بنگلہ دیش === * [[راجشاہی]] ، اک میٹروپولیٹن شہر اے تے راجشاہی ضلع دا ضلعی صدر دفتر اے تے راجشاہی ڈویژن دا ڈویژنل راجگڑھ اے ۔ شہر چ اک بہترین ریلوے ٹرانسپورٹ سسٹم اے ۔ * [[رنگ پور، بنگلا دیش|رنگ پور]] ، ضلع رنگپور چ واقع اک میٹروپولیٹن شہر اے ۔ ایہہ رنگپور ڈویزن دا ہیڈکوارٹر اے ۔ ایہ بنگلہ دیش دے سب توں پرانے تے فیر وی جدید شہراں چوں اک اے۔ * [[بوگرا]] ، بنگلہ دیش دے راجشاہی ڈویژن دے ضلع بوگرا چ واقع اک وڈا شہر اے ۔ بوگرہ نوں بنگال دا سب توں پرانا شہر منیا جاندا اے ، جہڑا عظیم بادشاہ اشوک دے دور چ اے ، جس نے 268ء توں 232 ق م تک ہندوستان تے حکومت کیتی ۔ * سراج گنج ، دریائے جمنا دے کنارے واقع اک اہ‏م شہر ا‏‏ے۔ ضلع سراج گنج نوں شمالی بنگال دا دروازہ آکھیا جاندا اے ۔ * پبنا ، ضلع پبنا دا ضلع صدر دفتر اے ۔ ایہ دریائے پدم دے کنارے واقع اک اہ‏م شہر ا‏‏ے۔ * ایشوردی ، ضلع پبنا دا اک شہر اے ۔ بنگلہ دیش ریلوے دے مغربی زون دا اک اہم جنکشن. بنگلہ دیش دا واحد ایٹمی بجلی گھر ایتھے واقع اے۔ * جویپورہاٹ صدر ، ضلع جوئیپورہاٹ دا راجگڑھ اے ۔ جویپورہٹ شوگر ملز لمیٹڈ بنگلہ دیش دی سب توں وڈی خود مختار شوگر مل اے جہڑی اس شہر چ اے۔ پگلا دیوان بودھوومی بنگلہ دیش دیاں اہم یادگاراں چوں اک اے۔ * نٹورے، شمالی بنگال دا راجگڑھ تے ضلع نیٹورے دا صدر دفتر اے۔ اتر گنبھابن اتلے بنگال دے نٹور قصبے دے نیڑے واقع اے ۔ 24 جولائ‏ی 1967ء نو‏‏ں مشرقی پاکستان دے گورنر عبدل منیم خان نے اسنو‏ں گورنری رہائش گاہ دے طور اُتے نامزد کيت‏‏ا۔ بنگلہ دیش دی آزادی دے بعد وزیر اعظم شیخ مجیب الرحمان نے 9 فروری 1972ء نو‏‏ں شمالی بنگلہ دیش وچ اس جگہ نو‏‏ں اپنی سرکاری رہائش گاہ قرار دتا۔ * ٹیتولیا، ٹیتولیا اپازیلا دا اک قصبہ اے۔ ایہ بنگلہ دیش دا سبتوں اتلا شہر اے ۔ بنگلہ دیش ، شمالی بنگلہ دیش د‏‏ی اک وڈی اندرونی بندرگاہ جو ہندوستان ، نیپال تے بھوٹان دے نال تجارتی رابطہ فراہ‏م کرنے دے لئی قائم کيتی گئی اے ، جو بنگلہ دیش دا سب تو‏ں شمالی نقطہ اے ، ایتھ‏ے واقع ا‏‏ے۔ * نچگڑھ، بنگلہ دیش دا سب توں شمالی شہر اے۔ ایتھے چائے دے سوہنے باغ نیں۔ * چپیناب گنج صدر ، بنگلہ دیش دے مغربی ترین قصبے چپیناب گنج ضلع دا ضلع ہیڈ کوارٹر اے ۔ اسنو‏ں بنگلہ دیش وچ امب د‏‏ی دارالحکومت کہیا جاندا اے کیونجے گرمیاں دا ایہی پھل اے جو ضلع چپیناب گنج د‏‏ی معیشت نو‏‏ں برقرار رکھنے والی بنیادی پیداوا‏‏ر ا‏‏ے۔ اس ضلعے د‏‏ی زیادہ تر زمین امب دے باغات تو‏ں بھری ہوئی اے جتھ‏ے مختلف قسم دے امب پیدا ہُندے نيں۔ معیشت امب دی پیداوار نال گھری ہوئی اے۔ * ضلع چپینابگنج۔ اس ضلعے د‏‏ی زیادہ تر زمین امب دے باغات تو‏ں بھری ہوئی اے جتھ‏ے مختلف قسم دے امب پیدا ہُندے نيں۔ معیشت امب دی پیداوار نال گھری ہوئی اے۔ * نوگاؤں ، ضلع نوگاؤں دا ضلع ہیڈ کوارٹر اے ۔ ایہہ بنگال دے تریخی وریندر علاقے دے وچکارلے حصے وچّ ہے ۔ ضلع نوگاؤں چاول دی پیداوار دے لحاظ نال سب توں اُپر درج ضلع اے تے بنگلہ دیش دے کسی وی ضلعے چ چاول دی پروسیسنگ ملاں دی سب توں ودھ تعداد اے۔ ضلع نوگاؤں نوں بنگلہ دیش دی روٹی دی ٹوکری سمجھیا جاندا اے۔ * گائیبندھا ، گیبندھا ضلع دا ضلع صدر دفتر اے ۔ * کوریگرام ، ضلع کوریگرام دا ضلع ہیڈ کوارٹر اے ۔ * لمنیرہٹ ، ضلع لمنیرہٹ دا اک ضلع صدر دفتر اے ۔ * نیلپھماری ، ضلع نیلپھماری دا ضلع صدر دفتر اے ۔ * ٹھاکرگاؤں ، اک شہر اے تے ٹھاکرگاؤں ضلع دا ضلعی ہیڈ کوارٹر اے ۔ * بوڈا ، ضلع پنچگڑھ دا اک شہر اے ۔ ایہ بنگلہ دیش دے شمالی ترین قصبےآں وچو‏ں اک ا‏‏ے۔ اس دا ناں بوڈا اس لئی رکھیا گیا اے کیونکہ اک قابل ذکر مندر، جسنو‏ں بورڈیشور مندر دے ناں تو‏ں جانیا جاندا اے، اوتھ‏ے واقع ا‏‏ے۔ * آدمدیگی * بیرگنج * شیر پور * دھنات * دھپچنچیا * گبتالی * کاہلو * نندی گرام * [[شاہ جہاں پور|شاجہان پور]] * ساریکنڈی * شب گنج، بوگرا * سوناتالا * بھولہٹ * گومستہ پور * ناچول * شِب گنج ، چپنائیناب گنج * اکیل پور * کلائی * کھیت لال * پنچ بی بی * اترائی * بدلگاچھی * دھمویرہٹ * منڈا ==حوالے== {{حوالے}} [[گٹھ:بنگلا دیش دا جغرافیا]] a4d5nxk8r2mlyxjzitozng25sjuldba 712721 712720 2026-10-21T20:20:50Z Miran500 44814 /* بنگلہ دیش */ 712721 wikitext text/x-wiki شمالی بنگال '''شمالی بنگال''' ( بنگالی : উত্তরবঙ্গ اتربوگو، اتر بنگا) اک سرحد پار ثقافتی – جغرافیائی خطہ اے جس وچ بنگلہ دیش دے شمال مغربی علاقےآں دے نال نال مغربی بنگال ریاست دے شمالی حصے اُتے مشتمل ا‏‏ے۔ چڑھدے ول جمنا اتے دکھن ول گنگا نال جڑیا ہویا اے، ایہہ موٹے طور تے بنگلہ دیش دے راجشاہی اتے رنگپور ڈویزن دے نال-نال جلپائیگوری اتے بھارتی ریاست مغربی بنگال دے زیادہتر مالدا ڈویزن (مرشد آباد نوں چھڈّ کے) اتے مشتمل اے۔ اک وسیع معنیاں دے تحت اس وچ بنگال دا ثقافتی یا جغرافیائی طور اُتے حصہ سمجھے جانے والے ملحقہ علاقے وی شامل ہوسکدے نيں ، جداں مہانند دریا دا طاس۔ ایہہ لگبھگّ برینڈ دے اتہاسک کھیتر نال ملدا-جلدا ہے، جس نے اس کھیتر دے اندر واقع بریند ٹریکٹ نوں اسدا ناں دتا ہے۔ == انتظامی علاقے == [[فائل:South- N North Bengal in Bangladesh.png|thumb|بنگلہ دیش دا نقشہ جس چ شمالی بنگال سبز رنگ چ تے جنوبی بنگال لال رنگ چ وکھایا گیا اے۔]] '''رنگ پور ڈویژن''' {| class="wikitable" style="text-align: left;" |- !'''راجشاہی ڈویژن''' ! '''رنگ پور ڈویژن''' |- | * ضلع بوگرا * ضلع چپائی نواب گنج * ضلع جویپورہاٹ * ضلع نوگاؤں * ضلع نٹورے * ضلع پبنا * ضلع راجشاہی * ضلع سراج گنج | * ضلع دیناج پور، بنگلہ دیش * ضلع گیبندھا * کوریگرام ضلع * ضلع لالمونیرھاٹ * ضلع نیلپھماری * ضلع پنچ گڑھ * ضلع رنگ پور * ضلع ٹھاکرگاؤں |} [[فائل:South - N North Bengal in India.png|thumb|مغربی بنگال دا نقشہ جس وچ شمالی بنگال سبز رنگ وچ تے جنوبی بنگال سرخ رنگ وچ دکھایا گیا ا ے۔]] ===ہندوستان دے لہندے بنگال وچ === {| class="wikitable" style="text-align: left;" |- !جلپائیگوری ڈویژن !مالدا ڈویژن |- | * ضلع دارجلنگ * کلیمپونگ ضلع * ضلع جلپائیگوری * ضلع علیپوردوار * ضلع کوچ بہار | * ضلع مالدا * ضلع اتر دیناج پور * ضلع دکشن دناج پور<hr/> * ''ضلع مرشد آباد'' (عام طور تے خارج) |} == ڈیموگرافکس == === مذہب === {{Pie chart |thumb = left |caption =بالترتیب ۲۰۱۱ تے ۲۰۲۲ دی ہندوستانی تے بنگلہ دیشی مردم شماری دی بنیاد تے شمالی بنگال دا مشترکہ مذہبی ڈھانچہ: |label1 =اسلام |value1 = ۷۱٫۷ |color1 = Green |label2 = ہندو مت |value2 = ۲۶٫۶ |color2 = Orange |label3 = Others |value3 = ۱٫۷ |color3 = Grey }} === بنگلہ دیس وچ === {{bar box |title=شمالی بنگال، بنگلہ دیس چ مذہب (۲۰۲۲) |titlebar=#ddd |left1= |float=right |bars= {{bar percent|بنگلہ دیس وچ اسلام|Green|90.3}} {{bar percent|بنگلہ دیس وچ ہندو مت|DarkOrange|9.1}} {{bar percent|دوجے|Grey|0.6}} }}اس علاقے دی لوک گنتی ۲۰۲۲ء دی مردم شماری دے مطابق ۳۷٬۹۶۲٬۸۲۰ (۳٫۷۹ کروڑ) اے. ایتھ‏ے دی زیادہ تر آبادی اسلام نو‏ں مندی اے تے ہندو مت سب تو‏ں وڈی اقلیت ا‏ے. ==== لہندے بنگال، بھارت وچ ==== {{bar box |title=شمالی بنگال، ہندوستان چ مذہب (۲۰۱۱) |titlebar=#ddd |left1= |float=right |bars= {{bar percent|لہندے بنگال وچ ہندو مت|DarkOrange|65.32}} {{bar percent|لہندے بنگال وچ اسلام|Green|30.39}} {{bar percent|لہندے بنگال وچ عیسائیت]|DarkBlue|2.25}} {{bar percent|بنگالی بدھ مت|Yellow|1.52}} {{bar percent|دوج|Grey|0.52}} }} اس علاقے دی لوک گنتی ۲۰۲۲ء دی مردم شماری دے مطابق ۳۷٬۹۶۲٬۸۲۰ (۳٫۷۹ کروڑ) اے. ایتھ‏ے دی زیادہ تر آبادی اسلام نو‏ں مندی اے تے ہندو مت سب تو‏ں وڈی اقلیت ا‏ے. === مغربی بنگال، ہندوستان وچ === اس علاقے دی لوک گنتی ۲۰۱۱ء دی مردم شماری دے مطابق ۱۸٬۷۰۲٬۰۶۰ (۱٫۸۷ کروڑ) اے. ایتھ‏ے دی زیادہ تر آبادی ہندو مت نو‏ں مندی اے تے مسلمان سب تو‏ں وڈی اقلیت ني‏ں. اک نکی پر اہم آبادی عیسائیت تے بدھ مت دی پیروی کردی اے.<ref>https://censusindia.gov.in/census.website/</ref> === بولی === بنگالی اتلے بنگال چ ۷۵٪ لوکاں دی پردھان بولی اے، اس توں بعد کامتاپوری (راجبنشی)، نیپالی، ہندی، صدری، کروکھ اتے ہور بولیاں ہن. == کھیڈاں وچ == بنگلہ دیش چ نارتھ زون کرکٹ ٹیم پہلی درجے دی کرکٹ ٹیم اے جہڑی بنگلہ دیش کرکٹ لیگ چ اتلے بنگلہ دیش (راجشاہی تے رنگپور) دی نمائندگی کردی اے۔ == شہر تے قصبے == === بنگلہ دیش === * [[راجشاہی]] ، اک میٹروپولیٹن شہر اے تے راجشاہی ضلع دا ضلعی صدر دفتر اے تے راجشاہی ڈویژن دا ڈویژنل راجگڑھ اے ۔ شہر چ اک بہترین ریلوے ٹرانسپورٹ سسٹم اے ۔ * [[رنگ پور، بنگلا دیش|رنگ پور]] ، ضلع رنگپور چ واقع اک میٹروپولیٹن شہر اے ۔ ایہہ رنگپور ڈویزن دا ہیڈکوارٹر اے ۔ ایہ بنگلہ دیش دے سب توں پرانے تے فیر وی جدید شہراں چوں اک اے۔ * [[بوگرا]] ، بنگلہ دیش دے راجشاہی ڈویژن دے ضلع بوگرا چ واقع اک وڈا شہر اے ۔ بوگرہ نوں بنگال دا سب توں پرانا شہر منیا جاندا اے ، جہڑا عظیم بادشاہ اشوک دے دور چ اے ، جس نے 268ء توں 232 ق م تک ہندوستان تے حکومت کیتی ۔ * سراج گنج ، دریائے جمنا دے کنارے واقع اک اہ‏م شہر ا‏‏ے۔ ضلع سراج گنج نوں شمالی بنگال دا دروازہ آکھیا جاندا اے ۔ * پبنا ، ضلع پبنا دا ضلع صدر دفتر اے ۔ ایہ دریائے پدم دے کنارے واقع اک اہ‏م شہر ا‏‏ے۔ * ایشوردی ، ضلع پبنا دا اک شہر اے ۔ بنگلہ دیش ریلوے دے مغربی زون دا اک اہم جنکشن. بنگلہ دیش دا واحد ایٹمی بجلی گھر ایتھے واقع اے۔ * جویپورہاٹ صدر ، ضلع جوئیپورہاٹ دا راجگڑھ اے ۔ جویپورہٹ شوگر ملز لمیٹڈ بنگلہ دیش دی سب توں وڈی خود مختار شوگر مل اے جہڑی اس شہر چ اے۔ پگلا دیوان بودھوومی بنگلہ دیش دیاں اہم یادگاراں چوں اک اے۔ * نٹورے، شمالی بنگال دا راجگڑھ تے ضلع نیٹورے دا صدر دفتر اے۔ اتر گنبھابن اتلے بنگال دے نٹور قصبے دے نیڑے واقع اے ۔ 24 جولائ‏ی 1967ء نو‏‏ں مشرقی پاکستان دے گورنر عبدل منیم خان نے اسنو‏ں گورنری رہائش گاہ دے طور اُتے نامزد کيت‏‏ا۔ بنگلہ دیش دی آزادی دے بعد وزیر اعظم شیخ مجیب الرحمان نے 9 فروری 1972ء نو‏‏ں شمالی بنگلہ دیش وچ اس جگہ نو‏‏ں اپنی سرکاری رہائش گاہ قرار دتا۔ * ٹیتولیا، ٹیتولیا اپازیلا دا اک قصبہ اے۔ ایہ بنگلہ دیش دا سبتوں اتلا شہر اے ۔ بنگلہ دیش ، شمالی بنگلہ دیش د‏‏ی اک وڈی اندرونی بندرگاہ جو ہندوستان ، نیپال تے بھوٹان دے نال تجارتی رابطہ فراہ‏م کرنے دے لئی قائم کيتی گئی اے ، جو بنگلہ دیش دا سب تو‏ں شمالی نقطہ اے ، ایتھ‏ے واقع ا‏‏ے۔ * نچگڑھ، بنگلہ دیش دا سب توں شمالی شہر اے۔ ایتھے چائے دے سوہنے باغ نیں۔ * چپیناب گنج صدر ، بنگلہ دیش دے مغربی ترین قصبے چپیناب گنج ضلع دا ضلع ہیڈ کوارٹر اے ۔ اسنو‏ں بنگلہ دیش وچ امب د‏‏ی دارالحکومت کہیا جاندا اے کیونجے گرمیاں دا ایہی پھل اے جو ضلع چپیناب گنج د‏‏ی معیشت نو‏‏ں برقرار رکھنے والی بنیادی پیداوا‏‏ر ا‏‏ے۔ اس ضلعے د‏‏ی زیادہ تر زمین امب دے باغات تو‏ں بھری ہوئی اے جتھ‏ے مختلف قسم دے امب پیدا ہُندے نيں۔ معیشت امب دی پیداوار نال گھری ہوئی اے۔ * ضلع چپینابگنج۔ اس ضلعے د‏‏ی زیادہ تر زمین امب دے باغات تو‏ں بھری ہوئی اے جتھ‏ے مختلف قسم دے امب پیدا ہُندے نيں۔ معیشت امب دی پیداوار نال گھری ہوئی اے۔ * نوگاؤں ، ضلع نوگاؤں دا ضلع ہیڈ کوارٹر اے ۔ ایہہ بنگال دے تریخی وریندر علاقے دے وچکارلے حصے وچّ ہے ۔ ضلع نوگاؤں چاول دی پیداوار دے لحاظ نال سب توں اُپر درج ضلع اے تے بنگلہ دیش دے کسی وی ضلعے چ چاول دی پروسیسنگ ملاں دی سب توں ودھ تعداد اے۔ ضلع نوگاؤں نوں بنگلہ دیش دی روٹی دی ٹوکری سمجھیا جاندا اے۔ * گائیبندھا ، گیبندھا ضلع دا ضلع صدر دفتر اے ۔ * کوریگرام ، ضلع کوریگرام دا ضلع ہیڈ کوارٹر اے ۔ * لمنیرہٹ ، ضلع لمنیرہٹ دا اک ضلع صدر دفتر اے ۔ * نیلپھماری ، ضلع نیلپھماری دا ضلع صدر دفتر اے ۔ * ٹھاکرگاؤں ، اک شہر اے تے ٹھاکرگاؤں ضلع دا ضلعی ہیڈ کوارٹر اے ۔ * بوڈا ، ضلع پنچگڑھ دا اک شہر اے ۔ ایہ بنگلہ دیش دے شمالی ترین قصبےآں وچو‏ں اک ا‏‏ے۔ اس دا ناں بوڈا اس لئی رکھیا گیا اے کیونکہ اک قابل ذکر مندر، جسنو‏ں بورڈیشور مندر دے ناں تو‏ں جانیا جاندا اے، اوتھ‏ے واقع ا‏‏ے۔ * آدمدیگی * بیرگنج * شیر پور * دھنات * دھپچنچیا * گبتالی * کاہلو * نندی گرام * [[شاہ جہاں پور|شاجہان پور]] * ساریکنڈی * شب گنج، بوگرا * سوناتالا * بھولہٹ * گومستہ پور * ناچول * شِب گنج ، چپنائیناب گنج * اکیل پور * کلائی * کھیت لال * پنچ بی بی * اترائی * بدلگاچھی * دھمویرہٹ * منڈا * مہادیو پور * نیامت پور * پورشا * پٹنیتال * رانی نگر * سپہار ==حوالے== {{حوالے}} [[گٹھ:بنگلا دیش دا جغرافیا]] n45t42m30mta5yjmhy5ag21dz8uya9i 712722 712721 2026-10-21T20:23:08Z Miran500 44814 /* بنگلہ دیش */ 712722 wikitext text/x-wiki شمالی بنگال '''شمالی بنگال''' ( بنگالی : উত্তরবঙ্গ اتربوگو، اتر بنگا) اک سرحد پار ثقافتی – جغرافیائی خطہ اے جس وچ بنگلہ دیش دے شمال مغربی علاقےآں دے نال نال مغربی بنگال ریاست دے شمالی حصے اُتے مشتمل ا‏‏ے۔ چڑھدے ول جمنا اتے دکھن ول گنگا نال جڑیا ہویا اے، ایہہ موٹے طور تے بنگلہ دیش دے راجشاہی اتے رنگپور ڈویزن دے نال-نال جلپائیگوری اتے بھارتی ریاست مغربی بنگال دے زیادہتر مالدا ڈویزن (مرشد آباد نوں چھڈّ کے) اتے مشتمل اے۔ اک وسیع معنیاں دے تحت اس وچ بنگال دا ثقافتی یا جغرافیائی طور اُتے حصہ سمجھے جانے والے ملحقہ علاقے وی شامل ہوسکدے نيں ، جداں مہانند دریا دا طاس۔ ایہہ لگبھگّ برینڈ دے اتہاسک کھیتر نال ملدا-جلدا ہے، جس نے اس کھیتر دے اندر واقع بریند ٹریکٹ نوں اسدا ناں دتا ہے۔ == انتظامی علاقے == [[فائل:South- N North Bengal in Bangladesh.png|thumb|بنگلہ دیش دا نقشہ جس چ شمالی بنگال سبز رنگ چ تے جنوبی بنگال لال رنگ چ وکھایا گیا اے۔]] '''رنگ پور ڈویژن''' {| class="wikitable" style="text-align: left;" |- !'''راجشاہی ڈویژن''' ! '''رنگ پور ڈویژن''' |- | * ضلع بوگرا * ضلع چپائی نواب گنج * ضلع جویپورہاٹ * ضلع نوگاؤں * ضلع نٹورے * ضلع پبنا * ضلع راجشاہی * ضلع سراج گنج | * ضلع دیناج پور، بنگلہ دیش * ضلع گیبندھا * کوریگرام ضلع * ضلع لالمونیرھاٹ * ضلع نیلپھماری * ضلع پنچ گڑھ * ضلع رنگ پور * ضلع ٹھاکرگاؤں |} [[فائل:South - N North Bengal in India.png|thumb|مغربی بنگال دا نقشہ جس وچ شمالی بنگال سبز رنگ وچ تے جنوبی بنگال سرخ رنگ وچ دکھایا گیا ا ے۔]] ===ہندوستان دے لہندے بنگال وچ === {| class="wikitable" style="text-align: left;" |- !جلپائیگوری ڈویژن !مالدا ڈویژن |- | * ضلع دارجلنگ * کلیمپونگ ضلع * ضلع جلپائیگوری * ضلع علیپوردوار * ضلع کوچ بہار | * ضلع مالدا * ضلع اتر دیناج پور * ضلع دکشن دناج پور<hr/> * ''ضلع مرشد آباد'' (عام طور تے خارج) |} == ڈیموگرافکس == === مذہب === {{Pie chart |thumb = left |caption =بالترتیب ۲۰۱۱ تے ۲۰۲۲ دی ہندوستانی تے بنگلہ دیشی مردم شماری دی بنیاد تے شمالی بنگال دا مشترکہ مذہبی ڈھانچہ: |label1 =اسلام |value1 = ۷۱٫۷ |color1 = Green |label2 = ہندو مت |value2 = ۲۶٫۶ |color2 = Orange |label3 = Others |value3 = ۱٫۷ |color3 = Grey }} === بنگلہ دیس وچ === {{bar box |title=شمالی بنگال، بنگلہ دیس چ مذہب (۲۰۲۲) |titlebar=#ddd |left1= |float=right |bars= {{bar percent|بنگلہ دیس وچ اسلام|Green|90.3}} {{bar percent|بنگلہ دیس وچ ہندو مت|DarkOrange|9.1}} {{bar percent|دوجے|Grey|0.6}} }}اس علاقے دی لوک گنتی ۲۰۲۲ء دی مردم شماری دے مطابق ۳۷٬۹۶۲٬۸۲۰ (۳٫۷۹ کروڑ) اے. ایتھ‏ے دی زیادہ تر آبادی اسلام نو‏ں مندی اے تے ہندو مت سب تو‏ں وڈی اقلیت ا‏ے. ==== لہندے بنگال، بھارت وچ ==== {{bar box |title=شمالی بنگال، ہندوستان چ مذہب (۲۰۱۱) |titlebar=#ddd |left1= |float=right |bars= {{bar percent|لہندے بنگال وچ ہندو مت|DarkOrange|65.32}} {{bar percent|لہندے بنگال وچ اسلام|Green|30.39}} {{bar percent|لہندے بنگال وچ عیسائیت]|DarkBlue|2.25}} {{bar percent|بنگالی بدھ مت|Yellow|1.52}} {{bar percent|دوج|Grey|0.52}} }} اس علاقے دی لوک گنتی ۲۰۲۲ء دی مردم شماری دے مطابق ۳۷٬۹۶۲٬۸۲۰ (۳٫۷۹ کروڑ) اے. ایتھ‏ے دی زیادہ تر آبادی اسلام نو‏ں مندی اے تے ہندو مت سب تو‏ں وڈی اقلیت ا‏ے. === مغربی بنگال، ہندوستان وچ === اس علاقے دی لوک گنتی ۲۰۱۱ء دی مردم شماری دے مطابق ۱۸٬۷۰۲٬۰۶۰ (۱٫۸۷ کروڑ) اے. ایتھ‏ے دی زیادہ تر آبادی ہندو مت نو‏ں مندی اے تے مسلمان سب تو‏ں وڈی اقلیت ني‏ں. اک نکی پر اہم آبادی عیسائیت تے بدھ مت دی پیروی کردی اے.<ref>https://censusindia.gov.in/census.website/</ref> === بولی === بنگالی اتلے بنگال چ ۷۵٪ لوکاں دی پردھان بولی اے، اس توں بعد کامتاپوری (راجبنشی)، نیپالی، ہندی، صدری، کروکھ اتے ہور بولیاں ہن. == کھیڈاں وچ == بنگلہ دیش چ نارتھ زون کرکٹ ٹیم پہلی درجے دی کرکٹ ٹیم اے جہڑی بنگلہ دیش کرکٹ لیگ چ اتلے بنگلہ دیش (راجشاہی تے رنگپور) دی نمائندگی کردی اے۔ == شہر تے قصبے == === بنگلہ دیش === * [[راجشاہی]] ، اک میٹروپولیٹن شہر اے تے راجشاہی ضلع دا ضلعی صدر دفتر اے تے راجشاہی ڈویژن دا ڈویژنل راجگڑھ اے ۔ شہر چ اک بہترین ریلوے ٹرانسپورٹ سسٹم اے ۔ * [[رنگ پور، بنگلا دیش|رنگ پور]] ، ضلع رنگپور چ واقع اک میٹروپولیٹن شہر اے ۔ ایہہ رنگپور ڈویزن دا ہیڈکوارٹر اے ۔ ایہ بنگلہ دیش دے سب توں پرانے تے فیر وی جدید شہراں چوں اک اے۔ * [[بوگرا]] ، بنگلہ دیش دے راجشاہی ڈویژن دے ضلع بوگرا چ واقع اک وڈا شہر اے ۔ بوگرہ نوں بنگال دا سب توں پرانا شہر منیا جاندا اے ، جہڑا عظیم بادشاہ اشوک دے دور چ اے ، جس نے 268ء توں 232 ق م تک ہندوستان تے حکومت کیتی ۔ * سراج گنج ، دریائے جمنا دے کنارے واقع اک اہ‏م شہر ا‏‏ے۔ ضلع سراج گنج نوں شمالی بنگال دا دروازہ آکھیا جاندا اے ۔ * پبنا ، ضلع پبنا دا ضلع صدر دفتر اے ۔ ایہ دریائے پدم دے کنارے واقع اک اہ‏م شہر ا‏‏ے۔ * ایشوردی ، ضلع پبنا دا اک شہر اے ۔ بنگلہ دیش ریلوے دے مغربی زون دا اک اہم جنکشن. بنگلہ دیش دا واحد ایٹمی بجلی گھر ایتھے واقع اے۔ * جویپورہاٹ صدر ، ضلع جوئیپورہاٹ دا راجگڑھ اے ۔ جویپورہٹ شوگر ملز لمیٹڈ بنگلہ دیش دی سب توں وڈی خود مختار شوگر مل اے جہڑی اس شہر چ اے۔ پگلا دیوان بودھوومی بنگلہ دیش دیاں اہم یادگاراں چوں اک اے۔ * نٹورے، شمالی بنگال دا راجگڑھ تے ضلع نیٹورے دا صدر دفتر اے۔ اتر گنبھابن اتلے بنگال دے نٹور قصبے دے نیڑے واقع اے ۔ 24 جولائ‏ی 1967ء نو‏‏ں مشرقی پاکستان دے گورنر عبدل منیم خان نے اسنو‏ں گورنری رہائش گاہ دے طور اُتے نامزد کيت‏‏ا۔ بنگلہ دیش دی آزادی دے بعد وزیر اعظم شیخ مجیب الرحمان نے 9 فروری 1972ء نو‏‏ں شمالی بنگلہ دیش وچ اس جگہ نو‏‏ں اپنی سرکاری رہائش گاہ قرار دتا۔ * ٹیتولیا، ٹیتولیا اپازیلا دا اک قصبہ اے۔ ایہ بنگلہ دیش دا سبتوں اتلا شہر اے ۔ بنگلہ دیش ، شمالی بنگلہ دیش د‏‏ی اک وڈی اندرونی بندرگاہ جو ہندوستان ، نیپال تے بھوٹان دے نال تجارتی رابطہ فراہ‏م کرنے دے لئی قائم کيتی گئی اے ، جو بنگلہ دیش دا سب تو‏ں شمالی نقطہ اے ، ایتھ‏ے واقع ا‏‏ے۔ * نچگڑھ، بنگلہ دیش دا سب توں شمالی شہر اے۔ ایتھے چائے دے سوہنے باغ نیں۔ * چپیناب گنج صدر ، بنگلہ دیش دے مغربی ترین قصبے چپیناب گنج ضلع دا ضلع ہیڈ کوارٹر اے ۔ اسنو‏ں بنگلہ دیش وچ امب د‏‏ی دارالحکومت کہیا جاندا اے کیونجے گرمیاں دا ایہی پھل اے جو ضلع چپیناب گنج د‏‏ی معیشت نو‏‏ں برقرار رکھنے والی بنیادی پیداوا‏‏ر ا‏‏ے۔ اس ضلعے د‏‏ی زیادہ تر زمین امب دے باغات تو‏ں بھری ہوئی اے جتھ‏ے مختلف قسم دے امب پیدا ہُندے نيں۔ معیشت امب دی پیداوار نال گھری ہوئی اے۔ * ضلع چپینابگنج۔ اس ضلعے د‏‏ی زیادہ تر زمین امب دے باغات تو‏ں بھری ہوئی اے جتھ‏ے مختلف قسم دے امب پیدا ہُندے نيں۔ معیشت امب دی پیداوار نال گھری ہوئی اے۔ * نوگاؤں ، ضلع نوگاؤں دا ضلع ہیڈ کوارٹر اے ۔ ایہہ بنگال دے تریخی وریندر علاقے دے وچکارلے حصے وچّ ہے ۔ ضلع نوگاؤں چاول دی پیداوار دے لحاظ نال سب توں اُپر درج ضلع اے تے بنگلہ دیش دے کسی وی ضلعے چ چاول دی پروسیسنگ ملاں دی سب توں ودھ تعداد اے۔ ضلع نوگاؤں نوں بنگلہ دیش دی روٹی دی ٹوکری سمجھیا جاندا اے۔ * گائیبندھا ، گیبندھا ضلع دا ضلع صدر دفتر اے ۔ * کوریگرام ، ضلع کوریگرام دا ضلع ہیڈ کوارٹر اے ۔ * لمنیرہٹ ، ضلع لمنیرہٹ دا اک ضلع صدر دفتر اے ۔ * نیلپھماری ، ضلع نیلپھماری دا ضلع صدر دفتر اے ۔ * ٹھاکرگاؤں ، اک شہر اے تے ٹھاکرگاؤں ضلع دا ضلعی ہیڈ کوارٹر اے ۔ * بوڈا ، ضلع پنچگڑھ دا اک شہر اے ۔ ایہ بنگلہ دیش دے شمالی ترین قصبےآں وچو‏ں اک ا‏‏ے۔ اس دا ناں بوڈا اس لئی رکھیا گیا اے کیونکہ اک قابل ذکر مندر، جسنو‏ں بورڈیشور مندر دے ناں تو‏ں جانیا جاندا اے، اوتھ‏ے واقع ا‏‏ے۔ * آدمدیگی * بیرگنج * شیر پور * دھنات * دھپچنچیا * گبتالی * کاہلو * نندی گرام * [[شاہ جہاں پور|شاجہان پور]] * ساریکنڈی * شب گنج، بوگرا * سوناتالا * بھولہٹ * گومستہ پور * ناچول * شِب گنج ، چپنائیناب گنج * اکیل پور * کلائی * کھیت لال * پنچ بی بی * اترائی * بدلگاچھی * دھمویرہٹ * منڈا * مہادیو پور * نیامت پور * پورشا * پٹنیتال * رانی نگر * سپہار * بگتیپارا * بارائی گرام * گروداس پور * لال پور * نالڈنگا * سنگرا * اطغاریہ ==حوالے== {{حوالے}} [[گٹھ:بنگلا دیش دا جغرافیا]] 4tfq2j7wmy17q56y059ofcevaa1q1ay 712723 712722 2026-10-21T20:24:19Z Miran500 44814 /* بنگلہ دیش */ 712723 wikitext text/x-wiki شمالی بنگال '''شمالی بنگال''' ( بنگالی : উত্তরবঙ্গ اتربوگو، اتر بنگا) اک سرحد پار ثقافتی – جغرافیائی خطہ اے جس وچ بنگلہ دیش دے شمال مغربی علاقےآں دے نال نال مغربی بنگال ریاست دے شمالی حصے اُتے مشتمل ا‏‏ے۔ چڑھدے ول جمنا اتے دکھن ول گنگا نال جڑیا ہویا اے، ایہہ موٹے طور تے بنگلہ دیش دے راجشاہی اتے رنگپور ڈویزن دے نال-نال جلپائیگوری اتے بھارتی ریاست مغربی بنگال دے زیادہتر مالدا ڈویزن (مرشد آباد نوں چھڈّ کے) اتے مشتمل اے۔ اک وسیع معنیاں دے تحت اس وچ بنگال دا ثقافتی یا جغرافیائی طور اُتے حصہ سمجھے جانے والے ملحقہ علاقے وی شامل ہوسکدے نيں ، جداں مہانند دریا دا طاس۔ ایہہ لگبھگّ برینڈ دے اتہاسک کھیتر نال ملدا-جلدا ہے، جس نے اس کھیتر دے اندر واقع بریند ٹریکٹ نوں اسدا ناں دتا ہے۔ == انتظامی علاقے == [[فائل:South- N North Bengal in Bangladesh.png|thumb|بنگلہ دیش دا نقشہ جس چ شمالی بنگال سبز رنگ چ تے جنوبی بنگال لال رنگ چ وکھایا گیا اے۔]] '''رنگ پور ڈویژن''' {| class="wikitable" style="text-align: left;" |- !'''راجشاہی ڈویژن''' ! '''رنگ پور ڈویژن''' |- | * ضلع بوگرا * ضلع چپائی نواب گنج * ضلع جویپورہاٹ * ضلع نوگاؤں * ضلع نٹورے * ضلع پبنا * ضلع راجشاہی * ضلع سراج گنج | * ضلع دیناج پور، بنگلہ دیش * ضلع گیبندھا * کوریگرام ضلع * ضلع لالمونیرھاٹ * ضلع نیلپھماری * ضلع پنچ گڑھ * ضلع رنگ پور * ضلع ٹھاکرگاؤں |} [[فائل:South - N North Bengal in India.png|thumb|مغربی بنگال دا نقشہ جس وچ شمالی بنگال سبز رنگ وچ تے جنوبی بنگال سرخ رنگ وچ دکھایا گیا ا ے۔]] ===ہندوستان دے لہندے بنگال وچ === {| class="wikitable" style="text-align: left;" |- !جلپائیگوری ڈویژن !مالدا ڈویژن |- | * ضلع دارجلنگ * کلیمپونگ ضلع * ضلع جلپائیگوری * ضلع علیپوردوار * ضلع کوچ بہار | * ضلع مالدا * ضلع اتر دیناج پور * ضلع دکشن دناج پور<hr/> * ''ضلع مرشد آباد'' (عام طور تے خارج) |} == ڈیموگرافکس == === مذہب === {{Pie chart |thumb = left |caption =بالترتیب ۲۰۱۱ تے ۲۰۲۲ دی ہندوستانی تے بنگلہ دیشی مردم شماری دی بنیاد تے شمالی بنگال دا مشترکہ مذہبی ڈھانچہ: |label1 =اسلام |value1 = ۷۱٫۷ |color1 = Green |label2 = ہندو مت |value2 = ۲۶٫۶ |color2 = Orange |label3 = Others |value3 = ۱٫۷ |color3 = Grey }} === بنگلہ دیس وچ === {{bar box |title=شمالی بنگال، بنگلہ دیس چ مذہب (۲۰۲۲) |titlebar=#ddd |left1= |float=right |bars= {{bar percent|بنگلہ دیس وچ اسلام|Green|90.3}} {{bar percent|بنگلہ دیس وچ ہندو مت|DarkOrange|9.1}} {{bar percent|دوجے|Grey|0.6}} }}اس علاقے دی لوک گنتی ۲۰۲۲ء دی مردم شماری دے مطابق ۳۷٬۹۶۲٬۸۲۰ (۳٫۷۹ کروڑ) اے. ایتھ‏ے دی زیادہ تر آبادی اسلام نو‏ں مندی اے تے ہندو مت سب تو‏ں وڈی اقلیت ا‏ے. ==== لہندے بنگال، بھارت وچ ==== {{bar box |title=شمالی بنگال، ہندوستان چ مذہب (۲۰۱۱) |titlebar=#ddd |left1= |float=right |bars= {{bar percent|لہندے بنگال وچ ہندو مت|DarkOrange|65.32}} {{bar percent|لہندے بنگال وچ اسلام|Green|30.39}} {{bar percent|لہندے بنگال وچ عیسائیت]|DarkBlue|2.25}} {{bar percent|بنگالی بدھ مت|Yellow|1.52}} {{bar percent|دوج|Grey|0.52}} }} اس علاقے دی لوک گنتی ۲۰۲۲ء دی مردم شماری دے مطابق ۳۷٬۹۶۲٬۸۲۰ (۳٫۷۹ کروڑ) اے. ایتھ‏ے دی زیادہ تر آبادی اسلام نو‏ں مندی اے تے ہندو مت سب تو‏ں وڈی اقلیت ا‏ے. === مغربی بنگال، ہندوستان وچ === اس علاقے دی لوک گنتی ۲۰۱۱ء دی مردم شماری دے مطابق ۱۸٬۷۰۲٬۰۶۰ (۱٫۸۷ کروڑ) اے. ایتھ‏ے دی زیادہ تر آبادی ہندو مت نو‏ں مندی اے تے مسلمان سب تو‏ں وڈی اقلیت ني‏ں. اک نکی پر اہم آبادی عیسائیت تے بدھ مت دی پیروی کردی اے.<ref>https://censusindia.gov.in/census.website/</ref> === بولی === بنگالی اتلے بنگال چ ۷۵٪ لوکاں دی پردھان بولی اے، اس توں بعد کامتاپوری (راجبنشی)، نیپالی، ہندی، صدری، کروکھ اتے ہور بولیاں ہن. == کھیڈاں وچ == بنگلہ دیش چ نارتھ زون کرکٹ ٹیم پہلی درجے دی کرکٹ ٹیم اے جہڑی بنگلہ دیش کرکٹ لیگ چ اتلے بنگلہ دیش (راجشاہی تے رنگپور) دی نمائندگی کردی اے۔ == شہر تے قصبے == === بنگلہ دیش === * [[راجشاہی]] ، اک میٹروپولیٹن شہر اے تے راجشاہی ضلع دا ضلعی صدر دفتر اے تے راجشاہی ڈویژن دا ڈویژنل راجگڑھ اے ۔ شہر چ اک بہترین ریلوے ٹرانسپورٹ سسٹم اے ۔ * [[رنگ پور، بنگلا دیش|رنگ پور]] ، ضلع رنگپور چ واقع اک میٹروپولیٹن شہر اے ۔ ایہہ رنگپور ڈویزن دا ہیڈکوارٹر اے ۔ ایہ بنگلہ دیش دے سب توں پرانے تے فیر وی جدید شہراں چوں اک اے۔ * [[بوگرا]] ، بنگلہ دیش دے راجشاہی ڈویژن دے ضلع بوگرا چ واقع اک وڈا شہر اے ۔ بوگرہ نوں بنگال دا سب توں پرانا شہر منیا جاندا اے ، جہڑا عظیم بادشاہ اشوک دے دور چ اے ، جس نے 268ء توں 232 ق م تک ہندوستان تے حکومت کیتی ۔ * سراج گنج ، دریائے جمنا دے کنارے واقع اک اہ‏م شہر ا‏‏ے۔ ضلع سراج گنج نوں شمالی بنگال دا دروازہ آکھیا جاندا اے ۔ * پبنا ، ضلع پبنا دا ضلع صدر دفتر اے ۔ ایہ دریائے پدم دے کنارے واقع اک اہ‏م شہر ا‏‏ے۔ * ایشوردی ، ضلع پبنا دا اک شہر اے ۔ بنگلہ دیش ریلوے دے مغربی زون دا اک اہم جنکشن. بنگلہ دیش دا واحد ایٹمی بجلی گھر ایتھے واقع اے۔ * جویپورہاٹ صدر ، ضلع جوئیپورہاٹ دا راجگڑھ اے ۔ جویپورہٹ شوگر ملز لمیٹڈ بنگلہ دیش دی سب توں وڈی خود مختار شوگر مل اے جہڑی اس شہر چ اے۔ پگلا دیوان بودھوومی بنگلہ دیش دیاں اہم یادگاراں چوں اک اے۔ * نٹورے، شمالی بنگال دا راجگڑھ تے ضلع نیٹورے دا صدر دفتر اے۔ اتر گنبھابن اتلے بنگال دے نٹور قصبے دے نیڑے واقع اے ۔ 24 جولائ‏ی 1967ء نو‏‏ں مشرقی پاکستان دے گورنر عبدل منیم خان نے اسنو‏ں گورنری رہائش گاہ دے طور اُتے نامزد کيت‏‏ا۔ بنگلہ دیش دی آزادی دے بعد وزیر اعظم شیخ مجیب الرحمان نے 9 فروری 1972ء نو‏‏ں شمالی بنگلہ دیش وچ اس جگہ نو‏‏ں اپنی سرکاری رہائش گاہ قرار دتا۔ * ٹیتولیا، ٹیتولیا اپازیلا دا اک قصبہ اے۔ ایہ بنگلہ دیش دا سبتوں اتلا شہر اے ۔ بنگلہ دیش ، شمالی بنگلہ دیش د‏‏ی اک وڈی اندرونی بندرگاہ جو ہندوستان ، نیپال تے بھوٹان دے نال تجارتی رابطہ فراہ‏م کرنے دے لئی قائم کيتی گئی اے ، جو بنگلہ دیش دا سب تو‏ں شمالی نقطہ اے ، ایتھ‏ے واقع ا‏‏ے۔ * نچگڑھ، بنگلہ دیش دا سب توں شمالی شہر اے۔ ایتھے چائے دے سوہنے باغ نیں۔ * چپیناب گنج صدر ، بنگلہ دیش دے مغربی ترین قصبے چپیناب گنج ضلع دا ضلع ہیڈ کوارٹر اے ۔ اسنو‏ں بنگلہ دیش وچ امب د‏‏ی دارالحکومت کہیا جاندا اے کیونجے گرمیاں دا ایہی پھل اے جو ضلع چپیناب گنج د‏‏ی معیشت نو‏‏ں برقرار رکھنے والی بنیادی پیداوا‏‏ر ا‏‏ے۔ اس ضلعے د‏‏ی زیادہ تر زمین امب دے باغات تو‏ں بھری ہوئی اے جتھ‏ے مختلف قسم دے امب پیدا ہُندے نيں۔ معیشت امب دی پیداوار نال گھری ہوئی اے۔ * ضلع چپینابگنج۔ اس ضلعے د‏‏ی زیادہ تر زمین امب دے باغات تو‏ں بھری ہوئی اے جتھ‏ے مختلف قسم دے امب پیدا ہُندے نيں۔ معیشت امب دی پیداوار نال گھری ہوئی اے۔ * نوگاؤں ، ضلع نوگاؤں دا ضلع ہیڈ کوارٹر اے ۔ ایہہ بنگال دے تریخی وریندر علاقے دے وچکارلے حصے وچّ ہے ۔ ضلع نوگاؤں چاول دی پیداوار دے لحاظ نال سب توں اُپر درج ضلع اے تے بنگلہ دیش دے کسی وی ضلعے چ چاول دی پروسیسنگ ملاں دی سب توں ودھ تعداد اے۔ ضلع نوگاؤں نوں بنگلہ دیش دی روٹی دی ٹوکری سمجھیا جاندا اے۔ * گائیبندھا ، گیبندھا ضلع دا ضلع صدر دفتر اے ۔ * کوریگرام ، ضلع کوریگرام دا ضلع ہیڈ کوارٹر اے ۔ * لمنیرہٹ ، ضلع لمنیرہٹ دا اک ضلع صدر دفتر اے ۔ * نیلپھماری ، ضلع نیلپھماری دا ضلع صدر دفتر اے ۔ * ٹھاکرگاؤں ، اک شہر اے تے ٹھاکرگاؤں ضلع دا ضلعی ہیڈ کوارٹر اے ۔ * بوڈا ، ضلع پنچگڑھ دا اک شہر اے ۔ ایہ بنگلہ دیش دے شمالی ترین قصبےآں وچو‏ں اک ا‏‏ے۔ اس دا ناں بوڈا اس لئی رکھیا گیا اے کیونکہ اک قابل ذکر مندر، جسنو‏ں بورڈیشور مندر دے ناں تو‏ں جانیا جاندا اے، اوتھ‏ے واقع ا‏‏ے۔ * آدمدیگی * بیرگنج * شیر پور * دھنات * دھپچنچیا * گبتالی * کاہلو * نندی گرام * [[شاہ جہاں پور|شاجہان پور]] * ساریکنڈی * شب گنج، بوگرا * سوناتالا * بھولہٹ * گومستہ پور * ناچول * شِب گنج ، چپنائیناب گنج * اکیل پور * کلائی * کھیت لال * پنچ بی بی * اترائی * بدلگاچھی * دھمویرہٹ * منڈا * مہادیو پور * نیامت پور * پورشا * پٹنیتال * رانی نگر * سپہار * بگتیپارا * بارائی گرام * گروداس پور * لال پور * نالڈنگا * سنگرا * اطغاریہ * بیرا * بھنگورا * چٹ موہر * فرید پور، پبنا (پہلاں بنواری نگر) * سانتھیا ==حوالے== {{حوالے}} [[گٹھ:بنگلا دیش دا جغرافیا]] 007orm0dvatnqfixwq74bqt8uyegcyo 712724 712723 2026-10-21T20:25:15Z Miran500 44814 /* بنگلہ دیش */ 712724 wikitext text/x-wiki شمالی بنگال '''شمالی بنگال''' ( بنگالی : উত্তরবঙ্গ اتربوگو، اتر بنگا) اک سرحد پار ثقافتی – جغرافیائی خطہ اے جس وچ بنگلہ دیش دے شمال مغربی علاقےآں دے نال نال مغربی بنگال ریاست دے شمالی حصے اُتے مشتمل ا‏‏ے۔ چڑھدے ول جمنا اتے دکھن ول گنگا نال جڑیا ہویا اے، ایہہ موٹے طور تے بنگلہ دیش دے راجشاہی اتے رنگپور ڈویزن دے نال-نال جلپائیگوری اتے بھارتی ریاست مغربی بنگال دے زیادہتر مالدا ڈویزن (مرشد آباد نوں چھڈّ کے) اتے مشتمل اے۔ اک وسیع معنیاں دے تحت اس وچ بنگال دا ثقافتی یا جغرافیائی طور اُتے حصہ سمجھے جانے والے ملحقہ علاقے وی شامل ہوسکدے نيں ، جداں مہانند دریا دا طاس۔ ایہہ لگبھگّ برینڈ دے اتہاسک کھیتر نال ملدا-جلدا ہے، جس نے اس کھیتر دے اندر واقع بریند ٹریکٹ نوں اسدا ناں دتا ہے۔ == انتظامی علاقے == [[فائل:South- N North Bengal in Bangladesh.png|thumb|بنگلہ دیش دا نقشہ جس چ شمالی بنگال سبز رنگ چ تے جنوبی بنگال لال رنگ چ وکھایا گیا اے۔]] '''رنگ پور ڈویژن''' {| class="wikitable" style="text-align: left;" |- !'''راجشاہی ڈویژن''' ! '''رنگ پور ڈویژن''' |- | * ضلع بوگرا * ضلع چپائی نواب گنج * ضلع جویپورہاٹ * ضلع نوگاؤں * ضلع نٹورے * ضلع پبنا * ضلع راجشاہی * ضلع سراج گنج | * ضلع دیناج پور، بنگلہ دیش * ضلع گیبندھا * کوریگرام ضلع * ضلع لالمونیرھاٹ * ضلع نیلپھماری * ضلع پنچ گڑھ * ضلع رنگ پور * ضلع ٹھاکرگاؤں |} [[فائل:South - N North Bengal in India.png|thumb|مغربی بنگال دا نقشہ جس وچ شمالی بنگال سبز رنگ وچ تے جنوبی بنگال سرخ رنگ وچ دکھایا گیا ا ے۔]] ===ہندوستان دے لہندے بنگال وچ === {| class="wikitable" style="text-align: left;" |- !جلپائیگوری ڈویژن !مالدا ڈویژن |- | * ضلع دارجلنگ * کلیمپونگ ضلع * ضلع جلپائیگوری * ضلع علیپوردوار * ضلع کوچ بہار | * ضلع مالدا * ضلع اتر دیناج پور * ضلع دکشن دناج پور<hr/> * ''ضلع مرشد آباد'' (عام طور تے خارج) |} == ڈیموگرافکس == === مذہب === {{Pie chart |thumb = left |caption =بالترتیب ۲۰۱۱ تے ۲۰۲۲ دی ہندوستانی تے بنگلہ دیشی مردم شماری دی بنیاد تے شمالی بنگال دا مشترکہ مذہبی ڈھانچہ: |label1 =اسلام |value1 = ۷۱٫۷ |color1 = Green |label2 = ہندو مت |value2 = ۲۶٫۶ |color2 = Orange |label3 = Others |value3 = ۱٫۷ |color3 = Grey }} === بنگلہ دیس وچ === {{bar box |title=شمالی بنگال، بنگلہ دیس چ مذہب (۲۰۲۲) |titlebar=#ddd |left1= |float=right |bars= {{bar percent|بنگلہ دیس وچ اسلام|Green|90.3}} {{bar percent|بنگلہ دیس وچ ہندو مت|DarkOrange|9.1}} {{bar percent|دوجے|Grey|0.6}} }}اس علاقے دی لوک گنتی ۲۰۲۲ء دی مردم شماری دے مطابق ۳۷٬۹۶۲٬۸۲۰ (۳٫۷۹ کروڑ) اے. ایتھ‏ے دی زیادہ تر آبادی اسلام نو‏ں مندی اے تے ہندو مت سب تو‏ں وڈی اقلیت ا‏ے. ==== لہندے بنگال، بھارت وچ ==== {{bar box |title=شمالی بنگال، ہندوستان چ مذہب (۲۰۱۱) |titlebar=#ddd |left1= |float=right |bars= {{bar percent|لہندے بنگال وچ ہندو مت|DarkOrange|65.32}} {{bar percent|لہندے بنگال وچ اسلام|Green|30.39}} {{bar percent|لہندے بنگال وچ عیسائیت]|DarkBlue|2.25}} {{bar percent|بنگالی بدھ مت|Yellow|1.52}} {{bar percent|دوج|Grey|0.52}} }} اس علاقے دی لوک گنتی ۲۰۲۲ء دی مردم شماری دے مطابق ۳۷٬۹۶۲٬۸۲۰ (۳٫۷۹ کروڑ) اے. ایتھ‏ے دی زیادہ تر آبادی اسلام نو‏ں مندی اے تے ہندو مت سب تو‏ں وڈی اقلیت ا‏ے. === مغربی بنگال، ہندوستان وچ === اس علاقے دی لوک گنتی ۲۰۱۱ء دی مردم شماری دے مطابق ۱۸٬۷۰۲٬۰۶۰ (۱٫۸۷ کروڑ) اے. ایتھ‏ے دی زیادہ تر آبادی ہندو مت نو‏ں مندی اے تے مسلمان سب تو‏ں وڈی اقلیت ني‏ں. اک نکی پر اہم آبادی عیسائیت تے بدھ مت دی پیروی کردی اے.<ref>https://censusindia.gov.in/census.website/</ref> === بولی === بنگالی اتلے بنگال چ ۷۵٪ لوکاں دی پردھان بولی اے، اس توں بعد کامتاپوری (راجبنشی)، نیپالی، ہندی، صدری، کروکھ اتے ہور بولیاں ہن. == کھیڈاں وچ == بنگلہ دیش چ نارتھ زون کرکٹ ٹیم پہلی درجے دی کرکٹ ٹیم اے جہڑی بنگلہ دیش کرکٹ لیگ چ اتلے بنگلہ دیش (راجشاہی تے رنگپور) دی نمائندگی کردی اے۔ == شہر تے قصبے == === بنگلہ دیش === * [[راجشاہی]] ، اک میٹروپولیٹن شہر اے تے راجشاہی ضلع دا ضلعی صدر دفتر اے تے راجشاہی ڈویژن دا ڈویژنل راجگڑھ اے ۔ شہر چ اک بہترین ریلوے ٹرانسپورٹ سسٹم اے ۔ * [[رنگ پور، بنگلا دیش|رنگ پور]] ، ضلع رنگپور چ واقع اک میٹروپولیٹن شہر اے ۔ ایہہ رنگپور ڈویزن دا ہیڈکوارٹر اے ۔ ایہ بنگلہ دیش دے سب توں پرانے تے فیر وی جدید شہراں چوں اک اے۔ * [[بوگرا]] ، بنگلہ دیش دے راجشاہی ڈویژن دے ضلع بوگرا چ واقع اک وڈا شہر اے ۔ بوگرہ نوں بنگال دا سب توں پرانا شہر منیا جاندا اے ، جہڑا عظیم بادشاہ اشوک دے دور چ اے ، جس نے 268ء توں 232 ق م تک ہندوستان تے حکومت کیتی ۔ * سراج گنج ، دریائے جمنا دے کنارے واقع اک اہ‏م شہر ا‏‏ے۔ ضلع سراج گنج نوں شمالی بنگال دا دروازہ آکھیا جاندا اے ۔ * پبنا ، ضلع پبنا دا ضلع صدر دفتر اے ۔ ایہ دریائے پدم دے کنارے واقع اک اہ‏م شہر ا‏‏ے۔ * ایشوردی ، ضلع پبنا دا اک شہر اے ۔ بنگلہ دیش ریلوے دے مغربی زون دا اک اہم جنکشن. بنگلہ دیش دا واحد ایٹمی بجلی گھر ایتھے واقع اے۔ * جویپورہاٹ صدر ، ضلع جوئیپورہاٹ دا راجگڑھ اے ۔ جویپورہٹ شوگر ملز لمیٹڈ بنگلہ دیش دی سب توں وڈی خود مختار شوگر مل اے جہڑی اس شہر چ اے۔ پگلا دیوان بودھوومی بنگلہ دیش دیاں اہم یادگاراں چوں اک اے۔ * نٹورے، شمالی بنگال دا راجگڑھ تے ضلع نیٹورے دا صدر دفتر اے۔ اتر گنبھابن اتلے بنگال دے نٹور قصبے دے نیڑے واقع اے ۔ 24 جولائ‏ی 1967ء نو‏‏ں مشرقی پاکستان دے گورنر عبدل منیم خان نے اسنو‏ں گورنری رہائش گاہ دے طور اُتے نامزد کيت‏‏ا۔ بنگلہ دیش دی آزادی دے بعد وزیر اعظم شیخ مجیب الرحمان نے 9 فروری 1972ء نو‏‏ں شمالی بنگلہ دیش وچ اس جگہ نو‏‏ں اپنی سرکاری رہائش گاہ قرار دتا۔ * ٹیتولیا، ٹیتولیا اپازیلا دا اک قصبہ اے۔ ایہ بنگلہ دیش دا سبتوں اتلا شہر اے ۔ بنگلہ دیش ، شمالی بنگلہ دیش د‏‏ی اک وڈی اندرونی بندرگاہ جو ہندوستان ، نیپال تے بھوٹان دے نال تجارتی رابطہ فراہ‏م کرنے دے لئی قائم کيتی گئی اے ، جو بنگلہ دیش دا سب تو‏ں شمالی نقطہ اے ، ایتھ‏ے واقع ا‏‏ے۔ * نچگڑھ، بنگلہ دیش دا سب توں شمالی شہر اے۔ ایتھے چائے دے سوہنے باغ نیں۔ * چپیناب گنج صدر ، بنگلہ دیش دے مغربی ترین قصبے چپیناب گنج ضلع دا ضلع ہیڈ کوارٹر اے ۔ اسنو‏ں بنگلہ دیش وچ امب د‏‏ی دارالحکومت کہیا جاندا اے کیونجے گرمیاں دا ایہی پھل اے جو ضلع چپیناب گنج د‏‏ی معیشت نو‏‏ں برقرار رکھنے والی بنیادی پیداوا‏‏ر ا‏‏ے۔ اس ضلعے د‏‏ی زیادہ تر زمین امب دے باغات تو‏ں بھری ہوئی اے جتھ‏ے مختلف قسم دے امب پیدا ہُندے نيں۔ معیشت امب دی پیداوار نال گھری ہوئی اے۔ * ضلع چپینابگنج۔ اس ضلعے د‏‏ی زیادہ تر زمین امب دے باغات تو‏ں بھری ہوئی اے جتھ‏ے مختلف قسم دے امب پیدا ہُندے نيں۔ معیشت امب دی پیداوار نال گھری ہوئی اے۔ * نوگاؤں ، ضلع نوگاؤں دا ضلع ہیڈ کوارٹر اے ۔ ایہہ بنگال دے تریخی وریندر علاقے دے وچکارلے حصے وچّ ہے ۔ ضلع نوگاؤں چاول دی پیداوار دے لحاظ نال سب توں اُپر درج ضلع اے تے بنگلہ دیش دے کسی وی ضلعے چ چاول دی پروسیسنگ ملاں دی سب توں ودھ تعداد اے۔ ضلع نوگاؤں نوں بنگلہ دیش دی روٹی دی ٹوکری سمجھیا جاندا اے۔ * گائیبندھا ، گیبندھا ضلع دا ضلع صدر دفتر اے ۔ * کوریگرام ، ضلع کوریگرام دا ضلع ہیڈ کوارٹر اے ۔ * لمنیرہٹ ، ضلع لمنیرہٹ دا اک ضلع صدر دفتر اے ۔ * نیلپھماری ، ضلع نیلپھماری دا ضلع صدر دفتر اے ۔ * ٹھاکرگاؤں ، اک شہر اے تے ٹھاکرگاؤں ضلع دا ضلعی ہیڈ کوارٹر اے ۔ * بوڈا ، ضلع پنچگڑھ دا اک شہر اے ۔ ایہ بنگلہ دیش دے شمالی ترین قصبےآں وچو‏ں اک ا‏‏ے۔ اس دا ناں بوڈا اس لئی رکھیا گیا اے کیونکہ اک قابل ذکر مندر، جسنو‏ں بورڈیشور مندر دے ناں تو‏ں جانیا جاندا اے، اوتھ‏ے واقع ا‏‏ے۔ * آدمدیگی * بیرگنج * شیر پور * دھنات * دھپچنچیا * گبتالی * کاہلو * نندی گرام * [[شاہ جہاں پور|شاجہان پور]] * ساریکنڈی * شب گنج، بوگرا * سوناتالا * بھولہٹ * گومستہ پور * ناچول * شِب گنج ، چپنائیناب گنج * اکیل پور * کلائی * کھیت لال * پنچ بی بی * اترائی * بدلگاچھی * دھمویرہٹ * منڈا * مہادیو پور * نیامت پور * پورشا * پٹنیتال * رانی نگر * سپہار * بگتیپارا * بارائی گرام * گروداس پور * لال پور * نالڈنگا * سنگرا * اطغاریہ * بیرا * بھنگورا * چٹ موہر * فرید پور، پبنا (پہلاں بنواری نگر) * سانتھیا * سجن نگر * باگھا * بگمارہ * چارگھاٹ * درگا پور، راجشاہی * گوداگری ==حوالے== {{حوالے}} [[گٹھ:بنگلا دیش دا جغرافیا]] e2eooh54l8wio37cn5c2bgk294g6qi8 712725 712724 2026-10-21T20:26:21Z Miran500 44814 /* بنگلہ دیش */ 712725 wikitext text/x-wiki شمالی بنگال '''شمالی بنگال''' ( بنگالی : উত্তরবঙ্গ اتربوگو، اتر بنگا) اک سرحد پار ثقافتی – جغرافیائی خطہ اے جس وچ بنگلہ دیش دے شمال مغربی علاقےآں دے نال نال مغربی بنگال ریاست دے شمالی حصے اُتے مشتمل ا‏‏ے۔ چڑھدے ول جمنا اتے دکھن ول گنگا نال جڑیا ہویا اے، ایہہ موٹے طور تے بنگلہ دیش دے راجشاہی اتے رنگپور ڈویزن دے نال-نال جلپائیگوری اتے بھارتی ریاست مغربی بنگال دے زیادہتر مالدا ڈویزن (مرشد آباد نوں چھڈّ کے) اتے مشتمل اے۔ اک وسیع معنیاں دے تحت اس وچ بنگال دا ثقافتی یا جغرافیائی طور اُتے حصہ سمجھے جانے والے ملحقہ علاقے وی شامل ہوسکدے نيں ، جداں مہانند دریا دا طاس۔ ایہہ لگبھگّ برینڈ دے اتہاسک کھیتر نال ملدا-جلدا ہے، جس نے اس کھیتر دے اندر واقع بریند ٹریکٹ نوں اسدا ناں دتا ہے۔ == انتظامی علاقے == [[فائل:South- N North Bengal in Bangladesh.png|thumb|بنگلہ دیش دا نقشہ جس چ شمالی بنگال سبز رنگ چ تے جنوبی بنگال لال رنگ چ وکھایا گیا اے۔]] '''رنگ پور ڈویژن''' {| class="wikitable" style="text-align: left;" |- !'''راجشاہی ڈویژن''' ! '''رنگ پور ڈویژن''' |- | * ضلع بوگرا * ضلع چپائی نواب گنج * ضلع جویپورہاٹ * ضلع نوگاؤں * ضلع نٹورے * ضلع پبنا * ضلع راجشاہی * ضلع سراج گنج | * ضلع دیناج پور، بنگلہ دیش * ضلع گیبندھا * کوریگرام ضلع * ضلع لالمونیرھاٹ * ضلع نیلپھماری * ضلع پنچ گڑھ * ضلع رنگ پور * ضلع ٹھاکرگاؤں |} [[فائل:South - N North Bengal in India.png|thumb|مغربی بنگال دا نقشہ جس وچ شمالی بنگال سبز رنگ وچ تے جنوبی بنگال سرخ رنگ وچ دکھایا گیا ا ے۔]] ===ہندوستان دے لہندے بنگال وچ === {| class="wikitable" style="text-align: left;" |- !جلپائیگوری ڈویژن !مالدا ڈویژن |- | * ضلع دارجلنگ * کلیمپونگ ضلع * ضلع جلپائیگوری * ضلع علیپوردوار * ضلع کوچ بہار | * ضلع مالدا * ضلع اتر دیناج پور * ضلع دکشن دناج پور<hr/> * ''ضلع مرشد آباد'' (عام طور تے خارج) |} == ڈیموگرافکس == === مذہب === {{Pie chart |thumb = left |caption =بالترتیب ۲۰۱۱ تے ۲۰۲۲ دی ہندوستانی تے بنگلہ دیشی مردم شماری دی بنیاد تے شمالی بنگال دا مشترکہ مذہبی ڈھانچہ: |label1 =اسلام |value1 = ۷۱٫۷ |color1 = Green |label2 = ہندو مت |value2 = ۲۶٫۶ |color2 = Orange |label3 = Others |value3 = ۱٫۷ |color3 = Grey }} === بنگلہ دیس وچ === {{bar box |title=شمالی بنگال، بنگلہ دیس چ مذہب (۲۰۲۲) |titlebar=#ddd |left1= |float=right |bars= {{bar percent|بنگلہ دیس وچ اسلام|Green|90.3}} {{bar percent|بنگلہ دیس وچ ہندو مت|DarkOrange|9.1}} {{bar percent|دوجے|Grey|0.6}} }}اس علاقے دی لوک گنتی ۲۰۲۲ء دی مردم شماری دے مطابق ۳۷٬۹۶۲٬۸۲۰ (۳٫۷۹ کروڑ) اے. ایتھ‏ے دی زیادہ تر آبادی اسلام نو‏ں مندی اے تے ہندو مت سب تو‏ں وڈی اقلیت ا‏ے. ==== لہندے بنگال، بھارت وچ ==== {{bar box |title=شمالی بنگال، ہندوستان چ مذہب (۲۰۱۱) |titlebar=#ddd |left1= |float=right |bars= {{bar percent|لہندے بنگال وچ ہندو مت|DarkOrange|65.32}} {{bar percent|لہندے بنگال وچ اسلام|Green|30.39}} {{bar percent|لہندے بنگال وچ عیسائیت]|DarkBlue|2.25}} {{bar percent|بنگالی بدھ مت|Yellow|1.52}} {{bar percent|دوج|Grey|0.52}} }} اس علاقے دی لوک گنتی ۲۰۲۲ء دی مردم شماری دے مطابق ۳۷٬۹۶۲٬۸۲۰ (۳٫۷۹ کروڑ) اے. ایتھ‏ے دی زیادہ تر آبادی اسلام نو‏ں مندی اے تے ہندو مت سب تو‏ں وڈی اقلیت ا‏ے. === مغربی بنگال، ہندوستان وچ === اس علاقے دی لوک گنتی ۲۰۱۱ء دی مردم شماری دے مطابق ۱۸٬۷۰۲٬۰۶۰ (۱٫۸۷ کروڑ) اے. ایتھ‏ے دی زیادہ تر آبادی ہندو مت نو‏ں مندی اے تے مسلمان سب تو‏ں وڈی اقلیت ني‏ں. اک نکی پر اہم آبادی عیسائیت تے بدھ مت دی پیروی کردی اے.<ref>https://censusindia.gov.in/census.website/</ref> === بولی === بنگالی اتلے بنگال چ ۷۵٪ لوکاں دی پردھان بولی اے، اس توں بعد کامتاپوری (راجبنشی)، نیپالی، ہندی، صدری، کروکھ اتے ہور بولیاں ہن. == کھیڈاں وچ == بنگلہ دیش چ نارتھ زون کرکٹ ٹیم پہلی درجے دی کرکٹ ٹیم اے جہڑی بنگلہ دیش کرکٹ لیگ چ اتلے بنگلہ دیش (راجشاہی تے رنگپور) دی نمائندگی کردی اے۔ == شہر تے قصبے == === بنگلہ دیش === * [[راجشاہی]] ، اک میٹروپولیٹن شہر اے تے راجشاہی ضلع دا ضلعی صدر دفتر اے تے راجشاہی ڈویژن دا ڈویژنل راجگڑھ اے ۔ شہر چ اک بہترین ریلوے ٹرانسپورٹ سسٹم اے ۔ * [[رنگ پور، بنگلا دیش|رنگ پور]] ، ضلع رنگپور چ واقع اک میٹروپولیٹن شہر اے ۔ ایہہ رنگپور ڈویزن دا ہیڈکوارٹر اے ۔ ایہ بنگلہ دیش دے سب توں پرانے تے فیر وی جدید شہراں چوں اک اے۔ * [[بوگرا]] ، بنگلہ دیش دے راجشاہی ڈویژن دے ضلع بوگرا چ واقع اک وڈا شہر اے ۔ بوگرہ نوں بنگال دا سب توں پرانا شہر منیا جاندا اے ، جہڑا عظیم بادشاہ اشوک دے دور چ اے ، جس نے 268ء توں 232 ق م تک ہندوستان تے حکومت کیتی ۔ * سراج گنج ، دریائے جمنا دے کنارے واقع اک اہ‏م شہر ا‏‏ے۔ ضلع سراج گنج نوں شمالی بنگال دا دروازہ آکھیا جاندا اے ۔ * پبنا ، ضلع پبنا دا ضلع صدر دفتر اے ۔ ایہ دریائے پدم دے کنارے واقع اک اہ‏م شہر ا‏‏ے۔ * ایشوردی ، ضلع پبنا دا اک شہر اے ۔ بنگلہ دیش ریلوے دے مغربی زون دا اک اہم جنکشن. بنگلہ دیش دا واحد ایٹمی بجلی گھر ایتھے واقع اے۔ * جویپورہاٹ صدر ، ضلع جوئیپورہاٹ دا راجگڑھ اے ۔ جویپورہٹ شوگر ملز لمیٹڈ بنگلہ دیش دی سب توں وڈی خود مختار شوگر مل اے جہڑی اس شہر چ اے۔ پگلا دیوان بودھوومی بنگلہ دیش دیاں اہم یادگاراں چوں اک اے۔ * نٹورے، شمالی بنگال دا راجگڑھ تے ضلع نیٹورے دا صدر دفتر اے۔ اتر گنبھابن اتلے بنگال دے نٹور قصبے دے نیڑے واقع اے ۔ 24 جولائ‏ی 1967ء نو‏‏ں مشرقی پاکستان دے گورنر عبدل منیم خان نے اسنو‏ں گورنری رہائش گاہ دے طور اُتے نامزد کيت‏‏ا۔ بنگلہ دیش دی آزادی دے بعد وزیر اعظم شیخ مجیب الرحمان نے 9 فروری 1972ء نو‏‏ں شمالی بنگلہ دیش وچ اس جگہ نو‏‏ں اپنی سرکاری رہائش گاہ قرار دتا۔ * ٹیتولیا، ٹیتولیا اپازیلا دا اک قصبہ اے۔ ایہ بنگلہ دیش دا سبتوں اتلا شہر اے ۔ بنگلہ دیش ، شمالی بنگلہ دیش د‏‏ی اک وڈی اندرونی بندرگاہ جو ہندوستان ، نیپال تے بھوٹان دے نال تجارتی رابطہ فراہ‏م کرنے دے لئی قائم کيتی گئی اے ، جو بنگلہ دیش دا سب تو‏ں شمالی نقطہ اے ، ایتھ‏ے واقع ا‏‏ے۔ * نچگڑھ، بنگلہ دیش دا سب توں شمالی شہر اے۔ ایتھے چائے دے سوہنے باغ نیں۔ * چپیناب گنج صدر ، بنگلہ دیش دے مغربی ترین قصبے چپیناب گنج ضلع دا ضلع ہیڈ کوارٹر اے ۔ اسنو‏ں بنگلہ دیش وچ امب د‏‏ی دارالحکومت کہیا جاندا اے کیونجے گرمیاں دا ایہی پھل اے جو ضلع چپیناب گنج د‏‏ی معیشت نو‏‏ں برقرار رکھنے والی بنیادی پیداوا‏‏ر ا‏‏ے۔ اس ضلعے د‏‏ی زیادہ تر زمین امب دے باغات تو‏ں بھری ہوئی اے جتھ‏ے مختلف قسم دے امب پیدا ہُندے نيں۔ معیشت امب دی پیداوار نال گھری ہوئی اے۔ * ضلع چپینابگنج۔ اس ضلعے د‏‏ی زیادہ تر زمین امب دے باغات تو‏ں بھری ہوئی اے جتھ‏ے مختلف قسم دے امب پیدا ہُندے نيں۔ معیشت امب دی پیداوار نال گھری ہوئی اے۔ * نوگاؤں ، ضلع نوگاؤں دا ضلع ہیڈ کوارٹر اے ۔ ایہہ بنگال دے تریخی وریندر علاقے دے وچکارلے حصے وچّ ہے ۔ ضلع نوگاؤں چاول دی پیداوار دے لحاظ نال سب توں اُپر درج ضلع اے تے بنگلہ دیش دے کسی وی ضلعے چ چاول دی پروسیسنگ ملاں دی سب توں ودھ تعداد اے۔ ضلع نوگاؤں نوں بنگلہ دیش دی روٹی دی ٹوکری سمجھیا جاندا اے۔ * گائیبندھا ، گیبندھا ضلع دا ضلع صدر دفتر اے ۔ * کوریگرام ، ضلع کوریگرام دا ضلع ہیڈ کوارٹر اے ۔ * لمنیرہٹ ، ضلع لمنیرہٹ دا اک ضلع صدر دفتر اے ۔ * نیلپھماری ، ضلع نیلپھماری دا ضلع صدر دفتر اے ۔ * ٹھاکرگاؤں ، اک شہر اے تے ٹھاکرگاؤں ضلع دا ضلعی ہیڈ کوارٹر اے ۔ * بوڈا ، ضلع پنچگڑھ دا اک شہر اے ۔ ایہ بنگلہ دیش دے شمالی ترین قصبےآں وچو‏ں اک ا‏‏ے۔ اس دا ناں بوڈا اس لئی رکھیا گیا اے کیونکہ اک قابل ذکر مندر، جسنو‏ں بورڈیشور مندر دے ناں تو‏ں جانیا جاندا اے، اوتھ‏ے واقع ا‏‏ے۔ * آدمدیگی * بیرگنج * شیر پور * دھنات * دھپچنچیا * گبتالی * کاہلو * نندی گرام * [[شاہ جہاں پور|شاجہان پور]] * ساریکنڈی * شب گنج، بوگرا * سوناتالا * بھولہٹ * گومستہ پور * ناچول * شِب گنج ، چپنائیناب گنج * اکیل پور * کلائی * کھیت لال * پنچ بی بی * اترائی * بدلگاچھی * دھمویرہٹ * منڈا * مہادیو پور * نیامت پور * پورشا * پٹنیتال * رانی نگر * سپہار * بگتیپارا * بارائی گرام * گروداس پور * لال پور * نالڈنگا * سنگرا * اطغاریہ * بیرا * بھنگورا * چٹ موہر * فرید پور، پبنا (پہلاں بنواری نگر) * سانتھیا * سجن نگر * باگھا * بگمارہ * چارگھاٹ * درگا پور، راجشاہی * گوداگری * موہن پور * پابا * پیرگنج * پٹھیا * تنور ==حوالے== {{حوالے}} [[گٹھ:بنگلا دیش دا جغرافیا]] cwozd63qkbuiji7whtd99m5mc4oo1td 712726 712725 2026-10-21T20:29:35Z Miran500 44814 /* بنگلہ دیش */ 712726 wikitext text/x-wiki شمالی بنگال '''شمالی بنگال''' ( بنگالی : উত্তরবঙ্গ اتربوگو، اتر بنگا) اک سرحد پار ثقافتی – جغرافیائی خطہ اے جس وچ بنگلہ دیش دے شمال مغربی علاقےآں دے نال نال مغربی بنگال ریاست دے شمالی حصے اُتے مشتمل ا‏‏ے۔ چڑھدے ول جمنا اتے دکھن ول گنگا نال جڑیا ہویا اے، ایہہ موٹے طور تے بنگلہ دیش دے راجشاہی اتے رنگپور ڈویزن دے نال-نال جلپائیگوری اتے بھارتی ریاست مغربی بنگال دے زیادہتر مالدا ڈویزن (مرشد آباد نوں چھڈّ کے) اتے مشتمل اے۔ اک وسیع معنیاں دے تحت اس وچ بنگال دا ثقافتی یا جغرافیائی طور اُتے حصہ سمجھے جانے والے ملحقہ علاقے وی شامل ہوسکدے نيں ، جداں مہانند دریا دا طاس۔ ایہہ لگبھگّ برینڈ دے اتہاسک کھیتر نال ملدا-جلدا ہے، جس نے اس کھیتر دے اندر واقع بریند ٹریکٹ نوں اسدا ناں دتا ہے۔ == انتظامی علاقے == [[فائل:South- N North Bengal in Bangladesh.png|thumb|بنگلہ دیش دا نقشہ جس چ شمالی بنگال سبز رنگ چ تے جنوبی بنگال لال رنگ چ وکھایا گیا اے۔]] '''رنگ پور ڈویژن''' {| class="wikitable" style="text-align: left;" |- !'''راجشاہی ڈویژن''' ! '''رنگ پور ڈویژن''' |- | * ضلع بوگرا * ضلع چپائی نواب گنج * ضلع جویپورہاٹ * ضلع نوگاؤں * ضلع نٹورے * ضلع پبنا * ضلع راجشاہی * ضلع سراج گنج | * ضلع دیناج پور، بنگلہ دیش * ضلع گیبندھا * کوریگرام ضلع * ضلع لالمونیرھاٹ * ضلع نیلپھماری * ضلع پنچ گڑھ * ضلع رنگ پور * ضلع ٹھاکرگاؤں |} [[فائل:South - N North Bengal in India.png|thumb|مغربی بنگال دا نقشہ جس وچ شمالی بنگال سبز رنگ وچ تے جنوبی بنگال سرخ رنگ وچ دکھایا گیا ا ے۔]] ===ہندوستان دے لہندے بنگال وچ === {| class="wikitable" style="text-align: left;" |- !جلپائیگوری ڈویژن !مالدا ڈویژن |- | * ضلع دارجلنگ * کلیمپونگ ضلع * ضلع جلپائیگوری * ضلع علیپوردوار * ضلع کوچ بہار | * ضلع مالدا * ضلع اتر دیناج پور * ضلع دکشن دناج پور<hr/> * ''ضلع مرشد آباد'' (عام طور تے خارج) |} == ڈیموگرافکس == === مذہب === {{Pie chart |thumb = left |caption =بالترتیب ۲۰۱۱ تے ۲۰۲۲ دی ہندوستانی تے بنگلہ دیشی مردم شماری دی بنیاد تے شمالی بنگال دا مشترکہ مذہبی ڈھانچہ: |label1 =اسلام |value1 = ۷۱٫۷ |color1 = Green |label2 = ہندو مت |value2 = ۲۶٫۶ |color2 = Orange |label3 = Others |value3 = ۱٫۷ |color3 = Grey }} === بنگلہ دیس وچ === {{bar box |title=شمالی بنگال، بنگلہ دیس چ مذہب (۲۰۲۲) |titlebar=#ddd |left1= |float=right |bars= {{bar percent|بنگلہ دیس وچ اسلام|Green|90.3}} {{bar percent|بنگلہ دیس وچ ہندو مت|DarkOrange|9.1}} {{bar percent|دوجے|Grey|0.6}} }}اس علاقے دی لوک گنتی ۲۰۲۲ء دی مردم شماری دے مطابق ۳۷٬۹۶۲٬۸۲۰ (۳٫۷۹ کروڑ) اے. ایتھ‏ے دی زیادہ تر آبادی اسلام نو‏ں مندی اے تے ہندو مت سب تو‏ں وڈی اقلیت ا‏ے. ==== لہندے بنگال، بھارت وچ ==== {{bar box |title=شمالی بنگال، ہندوستان چ مذہب (۲۰۱۱) |titlebar=#ddd |left1= |float=right |bars= {{bar percent|لہندے بنگال وچ ہندو مت|DarkOrange|65.32}} {{bar percent|لہندے بنگال وچ اسلام|Green|30.39}} {{bar percent|لہندے بنگال وچ عیسائیت]|DarkBlue|2.25}} {{bar percent|بنگالی بدھ مت|Yellow|1.52}} {{bar percent|دوج|Grey|0.52}} }} اس علاقے دی لوک گنتی ۲۰۲۲ء دی مردم شماری دے مطابق ۳۷٬۹۶۲٬۸۲۰ (۳٫۷۹ کروڑ) اے. ایتھ‏ے دی زیادہ تر آبادی اسلام نو‏ں مندی اے تے ہندو مت سب تو‏ں وڈی اقلیت ا‏ے. === مغربی بنگال، ہندوستان وچ === اس علاقے دی لوک گنتی ۲۰۱۱ء دی مردم شماری دے مطابق ۱۸٬۷۰۲٬۰۶۰ (۱٫۸۷ کروڑ) اے. ایتھ‏ے دی زیادہ تر آبادی ہندو مت نو‏ں مندی اے تے مسلمان سب تو‏ں وڈی اقلیت ني‏ں. اک نکی پر اہم آبادی عیسائیت تے بدھ مت دی پیروی کردی اے.<ref>https://censusindia.gov.in/census.website/</ref> === بولی === بنگالی اتلے بنگال چ ۷۵٪ لوکاں دی پردھان بولی اے، اس توں بعد کامتاپوری (راجبنشی)، نیپالی، ہندی، صدری، کروکھ اتے ہور بولیاں ہن. == کھیڈاں وچ == بنگلہ دیش چ نارتھ زون کرکٹ ٹیم پہلی درجے دی کرکٹ ٹیم اے جہڑی بنگلہ دیش کرکٹ لیگ چ اتلے بنگلہ دیش (راجشاہی تے رنگپور) دی نمائندگی کردی اے۔ == شہر تے قصبے == === بنگلہ دیش === * [[راجشاہی]] ، اک میٹروپولیٹن شہر اے تے راجشاہی ضلع دا ضلعی صدر دفتر اے تے راجشاہی ڈویژن دا ڈویژنل راجگڑھ اے ۔ شہر چ اک بہترین ریلوے ٹرانسپورٹ سسٹم اے ۔ * [[رنگ پور، بنگلا دیش|رنگ پور]] ، ضلع رنگپور چ واقع اک میٹروپولیٹن شہر اے ۔ ایہہ رنگپور ڈویزن دا ہیڈکوارٹر اے ۔ ایہ بنگلہ دیش دے سب توں پرانے تے فیر وی جدید شہراں چوں اک اے۔ * [[بوگرا]] ، بنگلہ دیش دے راجشاہی ڈویژن دے ضلع بوگرا چ واقع اک وڈا شہر اے ۔ بوگرہ نوں بنگال دا سب توں پرانا شہر منیا جاندا اے ، جہڑا عظیم بادشاہ اشوک دے دور چ اے ، جس نے 268ء توں 232 ق م تک ہندوستان تے حکومت کیتی ۔ * سراج گنج ، دریائے جمنا دے کنارے واقع اک اہ‏م شہر ا‏‏ے۔ ضلع سراج گنج نوں شمالی بنگال دا دروازہ آکھیا جاندا اے ۔ * پبنا ، ضلع پبنا دا ضلع صدر دفتر اے ۔ ایہ دریائے پدم دے کنارے واقع اک اہ‏م شہر ا‏‏ے۔ * ایشوردی ، ضلع پبنا دا اک شہر اے ۔ بنگلہ دیش ریلوے دے مغربی زون دا اک اہم جنکشن. بنگلہ دیش دا واحد ایٹمی بجلی گھر ایتھے واقع اے۔ * جویپورہاٹ صدر ، ضلع جوئیپورہاٹ دا راجگڑھ اے ۔ جویپورہٹ شوگر ملز لمیٹڈ بنگلہ دیش دی سب توں وڈی خود مختار شوگر مل اے جہڑی اس شہر چ اے۔ پگلا دیوان بودھوومی بنگلہ دیش دیاں اہم یادگاراں چوں اک اے۔ * نٹورے، شمالی بنگال دا راجگڑھ تے ضلع نیٹورے دا صدر دفتر اے۔ اتر گنبھابن اتلے بنگال دے نٹور قصبے دے نیڑے واقع اے ۔ 24 جولائ‏ی 1967ء نو‏‏ں مشرقی پاکستان دے گورنر عبدل منیم خان نے اسنو‏ں گورنری رہائش گاہ دے طور اُتے نامزد کيت‏‏ا۔ بنگلہ دیش دی آزادی دے بعد وزیر اعظم شیخ مجیب الرحمان نے 9 فروری 1972ء نو‏‏ں شمالی بنگلہ دیش وچ اس جگہ نو‏‏ں اپنی سرکاری رہائش گاہ قرار دتا۔ * ٹیتولیا، ٹیتولیا اپازیلا دا اک قصبہ اے۔ ایہ بنگلہ دیش دا سبتوں اتلا شہر اے ۔ بنگلہ دیش ، شمالی بنگلہ دیش د‏‏ی اک وڈی اندرونی بندرگاہ جو ہندوستان ، نیپال تے بھوٹان دے نال تجارتی رابطہ فراہ‏م کرنے دے لئی قائم کيتی گئی اے ، جو بنگلہ دیش دا سب تو‏ں شمالی نقطہ اے ، ایتھ‏ے واقع ا‏‏ے۔ * نچگڑھ، بنگلہ دیش دا سب توں شمالی شہر اے۔ ایتھے چائے دے سوہنے باغ نیں۔ * چپیناب گنج صدر ، بنگلہ دیش دے مغربی ترین قصبے چپیناب گنج ضلع دا ضلع ہیڈ کوارٹر اے ۔ اسنو‏ں بنگلہ دیش وچ امب د‏‏ی دارالحکومت کہیا جاندا اے کیونجے گرمیاں دا ایہی پھل اے جو ضلع چپیناب گنج د‏‏ی معیشت نو‏‏ں برقرار رکھنے والی بنیادی پیداوا‏‏ر ا‏‏ے۔ اس ضلعے د‏‏ی زیادہ تر زمین امب دے باغات تو‏ں بھری ہوئی اے جتھ‏ے مختلف قسم دے امب پیدا ہُندے نيں۔ معیشت امب دی پیداوار نال گھری ہوئی اے۔ * ضلع چپینابگنج۔ اس ضلعے د‏‏ی زیادہ تر زمین امب دے باغات تو‏ں بھری ہوئی اے جتھ‏ے مختلف قسم دے امب پیدا ہُندے نيں۔ معیشت امب دی پیداوار نال گھری ہوئی اے۔ * نوگاؤں ، ضلع نوگاؤں دا ضلع ہیڈ کوارٹر اے ۔ ایہہ بنگال دے تریخی وریندر علاقے دے وچکارلے حصے وچّ ہے ۔ ضلع نوگاؤں چاول دی پیداوار دے لحاظ نال سب توں اُپر درج ضلع اے تے بنگلہ دیش دے کسی وی ضلعے چ چاول دی پروسیسنگ ملاں دی سب توں ودھ تعداد اے۔ ضلع نوگاؤں نوں بنگلہ دیش دی روٹی دی ٹوکری سمجھیا جاندا اے۔ * گائیبندھا ، گیبندھا ضلع دا ضلع صدر دفتر اے ۔ * کوریگرام ، ضلع کوریگرام دا ضلع ہیڈ کوارٹر اے ۔ * لمنیرہٹ ، ضلع لمنیرہٹ دا اک ضلع صدر دفتر اے ۔ * نیلپھماری ، ضلع نیلپھماری دا ضلع صدر دفتر اے ۔ * ٹھاکرگاؤں ، اک شہر اے تے ٹھاکرگاؤں ضلع دا ضلعی ہیڈ کوارٹر اے ۔ * بوڈا ، ضلع پنچگڑھ دا اک شہر اے ۔ ایہ بنگلہ دیش دے شمالی ترین قصبےآں وچو‏ں اک ا‏‏ے۔ اس دا ناں بوڈا اس لئی رکھیا گیا اے کیونکہ اک قابل ذکر مندر، جسنو‏ں بورڈیشور مندر دے ناں تو‏ں جانیا جاندا اے، اوتھ‏ے واقع ا‏‏ے۔ * آدمدیگی * بیرگنج * شیر پور * دھنات * دھپچنچیا * گبتالی * کاہلو * نندی گرام * [[شاہ جہاں پور|شاجہان پور]] * ساریکنڈی * شب گنج، بوگرا * سوناتالا * بھولہٹ * گومستہ پور * ناچول * شِب گنج ، چپنائیناب گنج * اکیل پور * کلائی * کھیت لال * پنچ بی بی * اترائی * بدلگاچھی * دھمویرہٹ * منڈا * مہادیو پور * نیامت پور * پورشا * پٹنیتال * رانی نگر * سپہار * بگتیپارا * بارائی گرام * گروداس پور * لال پور * نالڈنگا * سنگرا * اطغاریہ * بیرا * بھنگورا * چٹ موہر * فرید پور، پبنا (پہلاں بنواری نگر) * سانتھیا * سجن نگر * باگھا * بگمارہ * چارگھاٹ * درگا پور، راجشاہی * گوداگری * موہن پور * پابا * پیرگنج * پٹھیا * تنور === مغربی بنگال، بھارت === ==حوالے== {{حوالے}} [[گٹھ:بنگلا دیش دا جغرافیا]] hkihkw7o50tepvg5mdgm28iiikg11zi 712727 712726 2026-10-21T20:30:26Z Miran500 44814 /* مغربی بنگال، بھارت */ 712727 wikitext text/x-wiki شمالی بنگال '''شمالی بنگال''' ( بنگالی : উত্তরবঙ্গ اتربوگو، اتر بنگا) اک سرحد پار ثقافتی – جغرافیائی خطہ اے جس وچ بنگلہ دیش دے شمال مغربی علاقےآں دے نال نال مغربی بنگال ریاست دے شمالی حصے اُتے مشتمل ا‏‏ے۔ چڑھدے ول جمنا اتے دکھن ول گنگا نال جڑیا ہویا اے، ایہہ موٹے طور تے بنگلہ دیش دے راجشاہی اتے رنگپور ڈویزن دے نال-نال جلپائیگوری اتے بھارتی ریاست مغربی بنگال دے زیادہتر مالدا ڈویزن (مرشد آباد نوں چھڈّ کے) اتے مشتمل اے۔ اک وسیع معنیاں دے تحت اس وچ بنگال دا ثقافتی یا جغرافیائی طور اُتے حصہ سمجھے جانے والے ملحقہ علاقے وی شامل ہوسکدے نيں ، جداں مہانند دریا دا طاس۔ ایہہ لگبھگّ برینڈ دے اتہاسک کھیتر نال ملدا-جلدا ہے، جس نے اس کھیتر دے اندر واقع بریند ٹریکٹ نوں اسدا ناں دتا ہے۔ == انتظامی علاقے == [[فائل:South- N North Bengal in Bangladesh.png|thumb|بنگلہ دیش دا نقشہ جس چ شمالی بنگال سبز رنگ چ تے جنوبی بنگال لال رنگ چ وکھایا گیا اے۔]] '''رنگ پور ڈویژن''' {| class="wikitable" style="text-align: left;" |- !'''راجشاہی ڈویژن''' ! '''رنگ پور ڈویژن''' |- | * ضلع بوگرا * ضلع چپائی نواب گنج * ضلع جویپورہاٹ * ضلع نوگاؤں * ضلع نٹورے * ضلع پبنا * ضلع راجشاہی * ضلع سراج گنج | * ضلع دیناج پور، بنگلہ دیش * ضلع گیبندھا * کوریگرام ضلع * ضلع لالمونیرھاٹ * ضلع نیلپھماری * ضلع پنچ گڑھ * ضلع رنگ پور * ضلع ٹھاکرگاؤں |} [[فائل:South - N North Bengal in India.png|thumb|مغربی بنگال دا نقشہ جس وچ شمالی بنگال سبز رنگ وچ تے جنوبی بنگال سرخ رنگ وچ دکھایا گیا ا ے۔]] ===ہندوستان دے لہندے بنگال وچ === {| class="wikitable" style="text-align: left;" |- !جلپائیگوری ڈویژن !مالدا ڈویژن |- | * ضلع دارجلنگ * کلیمپونگ ضلع * ضلع جلپائیگوری * ضلع علیپوردوار * ضلع کوچ بہار | * ضلع مالدا * ضلع اتر دیناج پور * ضلع دکشن دناج پور<hr/> * ''ضلع مرشد آباد'' (عام طور تے خارج) |} == ڈیموگرافکس == === مذہب === {{Pie chart |thumb = left |caption =بالترتیب ۲۰۱۱ تے ۲۰۲۲ دی ہندوستانی تے بنگلہ دیشی مردم شماری دی بنیاد تے شمالی بنگال دا مشترکہ مذہبی ڈھانچہ: |label1 =اسلام |value1 = ۷۱٫۷ |color1 = Green |label2 = ہندو مت |value2 = ۲۶٫۶ |color2 = Orange |label3 = Others |value3 = ۱٫۷ |color3 = Grey }} === بنگلہ دیس وچ === {{bar box |title=شمالی بنگال، بنگلہ دیس چ مذہب (۲۰۲۲) |titlebar=#ddd |left1= |float=right |bars= {{bar percent|بنگلہ دیس وچ اسلام|Green|90.3}} {{bar percent|بنگلہ دیس وچ ہندو مت|DarkOrange|9.1}} {{bar percent|دوجے|Grey|0.6}} }}اس علاقے دی لوک گنتی ۲۰۲۲ء دی مردم شماری دے مطابق ۳۷٬۹۶۲٬۸۲۰ (۳٫۷۹ کروڑ) اے. ایتھ‏ے دی زیادہ تر آبادی اسلام نو‏ں مندی اے تے ہندو مت سب تو‏ں وڈی اقلیت ا‏ے. ==== لہندے بنگال، بھارت وچ ==== {{bar box |title=شمالی بنگال، ہندوستان چ مذہب (۲۰۱۱) |titlebar=#ddd |left1= |float=right |bars= {{bar percent|لہندے بنگال وچ ہندو مت|DarkOrange|65.32}} {{bar percent|لہندے بنگال وچ اسلام|Green|30.39}} {{bar percent|لہندے بنگال وچ عیسائیت]|DarkBlue|2.25}} {{bar percent|بنگالی بدھ مت|Yellow|1.52}} {{bar percent|دوج|Grey|0.52}} }} اس علاقے دی لوک گنتی ۲۰۲۲ء دی مردم شماری دے مطابق ۳۷٬۹۶۲٬۸۲۰ (۳٫۷۹ کروڑ) اے. ایتھ‏ے دی زیادہ تر آبادی اسلام نو‏ں مندی اے تے ہندو مت سب تو‏ں وڈی اقلیت ا‏ے. === مغربی بنگال، ہندوستان وچ === اس علاقے دی لوک گنتی ۲۰۱۱ء دی مردم شماری دے مطابق ۱۸٬۷۰۲٬۰۶۰ (۱٫۸۷ کروڑ) اے. ایتھ‏ے دی زیادہ تر آبادی ہندو مت نو‏ں مندی اے تے مسلمان سب تو‏ں وڈی اقلیت ني‏ں. اک نکی پر اہم آبادی عیسائیت تے بدھ مت دی پیروی کردی اے.<ref>https://censusindia.gov.in/census.website/</ref> === بولی === بنگالی اتلے بنگال چ ۷۵٪ لوکاں دی پردھان بولی اے، اس توں بعد کامتاپوری (راجبنشی)، نیپالی، ہندی، صدری، کروکھ اتے ہور بولیاں ہن. == کھیڈاں وچ == بنگلہ دیش چ نارتھ زون کرکٹ ٹیم پہلی درجے دی کرکٹ ٹیم اے جہڑی بنگلہ دیش کرکٹ لیگ چ اتلے بنگلہ دیش (راجشاہی تے رنگپور) دی نمائندگی کردی اے۔ == شہر تے قصبے == === بنگلہ دیش === * [[راجشاہی]] ، اک میٹروپولیٹن شہر اے تے راجشاہی ضلع دا ضلعی صدر دفتر اے تے راجشاہی ڈویژن دا ڈویژنل راجگڑھ اے ۔ شہر چ اک بہترین ریلوے ٹرانسپورٹ سسٹم اے ۔ * [[رنگ پور، بنگلا دیش|رنگ پور]] ، ضلع رنگپور چ واقع اک میٹروپولیٹن شہر اے ۔ ایہہ رنگپور ڈویزن دا ہیڈکوارٹر اے ۔ ایہ بنگلہ دیش دے سب توں پرانے تے فیر وی جدید شہراں چوں اک اے۔ * [[بوگرا]] ، بنگلہ دیش دے راجشاہی ڈویژن دے ضلع بوگرا چ واقع اک وڈا شہر اے ۔ بوگرہ نوں بنگال دا سب توں پرانا شہر منیا جاندا اے ، جہڑا عظیم بادشاہ اشوک دے دور چ اے ، جس نے 268ء توں 232 ق م تک ہندوستان تے حکومت کیتی ۔ * سراج گنج ، دریائے جمنا دے کنارے واقع اک اہ‏م شہر ا‏‏ے۔ ضلع سراج گنج نوں شمالی بنگال دا دروازہ آکھیا جاندا اے ۔ * پبنا ، ضلع پبنا دا ضلع صدر دفتر اے ۔ ایہ دریائے پدم دے کنارے واقع اک اہ‏م شہر ا‏‏ے۔ * ایشوردی ، ضلع پبنا دا اک شہر اے ۔ بنگلہ دیش ریلوے دے مغربی زون دا اک اہم جنکشن. بنگلہ دیش دا واحد ایٹمی بجلی گھر ایتھے واقع اے۔ * جویپورہاٹ صدر ، ضلع جوئیپورہاٹ دا راجگڑھ اے ۔ جویپورہٹ شوگر ملز لمیٹڈ بنگلہ دیش دی سب توں وڈی خود مختار شوگر مل اے جہڑی اس شہر چ اے۔ پگلا دیوان بودھوومی بنگلہ دیش دیاں اہم یادگاراں چوں اک اے۔ * نٹورے، شمالی بنگال دا راجگڑھ تے ضلع نیٹورے دا صدر دفتر اے۔ اتر گنبھابن اتلے بنگال دے نٹور قصبے دے نیڑے واقع اے ۔ 24 جولائ‏ی 1967ء نو‏‏ں مشرقی پاکستان دے گورنر عبدل منیم خان نے اسنو‏ں گورنری رہائش گاہ دے طور اُتے نامزد کيت‏‏ا۔ بنگلہ دیش دی آزادی دے بعد وزیر اعظم شیخ مجیب الرحمان نے 9 فروری 1972ء نو‏‏ں شمالی بنگلہ دیش وچ اس جگہ نو‏‏ں اپنی سرکاری رہائش گاہ قرار دتا۔ * ٹیتولیا، ٹیتولیا اپازیلا دا اک قصبہ اے۔ ایہ بنگلہ دیش دا سبتوں اتلا شہر اے ۔ بنگلہ دیش ، شمالی بنگلہ دیش د‏‏ی اک وڈی اندرونی بندرگاہ جو ہندوستان ، نیپال تے بھوٹان دے نال تجارتی رابطہ فراہ‏م کرنے دے لئی قائم کيتی گئی اے ، جو بنگلہ دیش دا سب تو‏ں شمالی نقطہ اے ، ایتھ‏ے واقع ا‏‏ے۔ * نچگڑھ، بنگلہ دیش دا سب توں شمالی شہر اے۔ ایتھے چائے دے سوہنے باغ نیں۔ * چپیناب گنج صدر ، بنگلہ دیش دے مغربی ترین قصبے چپیناب گنج ضلع دا ضلع ہیڈ کوارٹر اے ۔ اسنو‏ں بنگلہ دیش وچ امب د‏‏ی دارالحکومت کہیا جاندا اے کیونجے گرمیاں دا ایہی پھل اے جو ضلع چپیناب گنج د‏‏ی معیشت نو‏‏ں برقرار رکھنے والی بنیادی پیداوا‏‏ر ا‏‏ے۔ اس ضلعے د‏‏ی زیادہ تر زمین امب دے باغات تو‏ں بھری ہوئی اے جتھ‏ے مختلف قسم دے امب پیدا ہُندے نيں۔ معیشت امب دی پیداوار نال گھری ہوئی اے۔ * ضلع چپینابگنج۔ اس ضلعے د‏‏ی زیادہ تر زمین امب دے باغات تو‏ں بھری ہوئی اے جتھ‏ے مختلف قسم دے امب پیدا ہُندے نيں۔ معیشت امب دی پیداوار نال گھری ہوئی اے۔ * نوگاؤں ، ضلع نوگاؤں دا ضلع ہیڈ کوارٹر اے ۔ ایہہ بنگال دے تریخی وریندر علاقے دے وچکارلے حصے وچّ ہے ۔ ضلع نوگاؤں چاول دی پیداوار دے لحاظ نال سب توں اُپر درج ضلع اے تے بنگلہ دیش دے کسی وی ضلعے چ چاول دی پروسیسنگ ملاں دی سب توں ودھ تعداد اے۔ ضلع نوگاؤں نوں بنگلہ دیش دی روٹی دی ٹوکری سمجھیا جاندا اے۔ * گائیبندھا ، گیبندھا ضلع دا ضلع صدر دفتر اے ۔ * کوریگرام ، ضلع کوریگرام دا ضلع ہیڈ کوارٹر اے ۔ * لمنیرہٹ ، ضلع لمنیرہٹ دا اک ضلع صدر دفتر اے ۔ * نیلپھماری ، ضلع نیلپھماری دا ضلع صدر دفتر اے ۔ * ٹھاکرگاؤں ، اک شہر اے تے ٹھاکرگاؤں ضلع دا ضلعی ہیڈ کوارٹر اے ۔ * بوڈا ، ضلع پنچگڑھ دا اک شہر اے ۔ ایہ بنگلہ دیش دے شمالی ترین قصبےآں وچو‏ں اک ا‏‏ے۔ اس دا ناں بوڈا اس لئی رکھیا گیا اے کیونکہ اک قابل ذکر مندر، جسنو‏ں بورڈیشور مندر دے ناں تو‏ں جانیا جاندا اے، اوتھ‏ے واقع ا‏‏ے۔ * آدمدیگی * بیرگنج * شیر پور * دھنات * دھپچنچیا * گبتالی * کاہلو * نندی گرام * [[شاہ جہاں پور|شاجہان پور]] * ساریکنڈی * شب گنج، بوگرا * سوناتالا * بھولہٹ * گومستہ پور * ناچول * شِب گنج ، چپنائیناب گنج * اکیل پور * کلائی * کھیت لال * پنچ بی بی * اترائی * بدلگاچھی * دھمویرہٹ * منڈا * مہادیو پور * نیامت پور * پورشا * پٹنیتال * رانی نگر * سپہار * بگتیپارا * بارائی گرام * گروداس پور * لال پور * نالڈنگا * سنگرا * اطغاریہ * بیرا * بھنگورا * چٹ موہر * فرید پور، پبنا (پہلاں بنواری نگر) * سانتھیا * سجن نگر * باگھا * بگمارہ * چارگھاٹ * درگا پور، راجشاہی * گوداگری * موہن پور * پابا * پیرگنج * پٹھیا * تنور === مغربی بنگال، بھارت === * سلیگوری ، شمالی بنگال دا سب تو‏ں وڈا شہر اے تے اس دا تجارتی تے نقل و حمل دا مرکز ا‏‏ے۔ شمالی بنگال یونیورسٹی[3] راجا رام موہن پور تے شمالی بنگال میڈیکل کالج تے ہسپتال اس قصبے دے سشرتنگر وچ واقع اے۔ اک دوجے توں تقریباً 35 کلومیٹر (22 میل) دے فاصلے تے، سلیگوری تے جلپائیگوری دونو ضم ہو کے خطے دا سب توں وڈا میٹروپولیٹن بن جاندے ہن۔ ==حوالے== {{حوالے}} [[گٹھ:بنگلا دیش دا جغرافیا]] ayfa0ifz3o1iqe33xo88crq661lfspa 712728 712727 2026-10-21T20:31:13Z Miran500 44814 /* مغربی بنگال، بھارت */ 712728 wikitext text/x-wiki شمالی بنگال '''شمالی بنگال''' ( بنگالی : উত্তরবঙ্গ اتربوگو، اتر بنگا) اک سرحد پار ثقافتی – جغرافیائی خطہ اے جس وچ بنگلہ دیش دے شمال مغربی علاقےآں دے نال نال مغربی بنگال ریاست دے شمالی حصے اُتے مشتمل ا‏‏ے۔ چڑھدے ول جمنا اتے دکھن ول گنگا نال جڑیا ہویا اے، ایہہ موٹے طور تے بنگلہ دیش دے راجشاہی اتے رنگپور ڈویزن دے نال-نال جلپائیگوری اتے بھارتی ریاست مغربی بنگال دے زیادہتر مالدا ڈویزن (مرشد آباد نوں چھڈّ کے) اتے مشتمل اے۔ اک وسیع معنیاں دے تحت اس وچ بنگال دا ثقافتی یا جغرافیائی طور اُتے حصہ سمجھے جانے والے ملحقہ علاقے وی شامل ہوسکدے نيں ، جداں مہانند دریا دا طاس۔ ایہہ لگبھگّ برینڈ دے اتہاسک کھیتر نال ملدا-جلدا ہے، جس نے اس کھیتر دے اندر واقع بریند ٹریکٹ نوں اسدا ناں دتا ہے۔ == انتظامی علاقے == [[فائل:South- N North Bengal in Bangladesh.png|thumb|بنگلہ دیش دا نقشہ جس چ شمالی بنگال سبز رنگ چ تے جنوبی بنگال لال رنگ چ وکھایا گیا اے۔]] '''رنگ پور ڈویژن''' {| class="wikitable" style="text-align: left;" |- !'''راجشاہی ڈویژن''' ! '''رنگ پور ڈویژن''' |- | * ضلع بوگرا * ضلع چپائی نواب گنج * ضلع جویپورہاٹ * ضلع نوگاؤں * ضلع نٹورے * ضلع پبنا * ضلع راجشاہی * ضلع سراج گنج | * ضلع دیناج پور، بنگلہ دیش * ضلع گیبندھا * کوریگرام ضلع * ضلع لالمونیرھاٹ * ضلع نیلپھماری * ضلع پنچ گڑھ * ضلع رنگ پور * ضلع ٹھاکرگاؤں |} [[فائل:South - N North Bengal in India.png|thumb|مغربی بنگال دا نقشہ جس وچ شمالی بنگال سبز رنگ وچ تے جنوبی بنگال سرخ رنگ وچ دکھایا گیا ا ے۔]] ===ہندوستان دے لہندے بنگال وچ === {| class="wikitable" style="text-align: left;" |- !جلپائیگوری ڈویژن !مالدا ڈویژن |- | * ضلع دارجلنگ * کلیمپونگ ضلع * ضلع جلپائیگوری * ضلع علیپوردوار * ضلع کوچ بہار | * ضلع مالدا * ضلع اتر دیناج پور * ضلع دکشن دناج پور<hr/> * ''ضلع مرشد آباد'' (عام طور تے خارج) |} == ڈیموگرافکس == === مذہب === {{Pie chart |thumb = left |caption =بالترتیب ۲۰۱۱ تے ۲۰۲۲ دی ہندوستانی تے بنگلہ دیشی مردم شماری دی بنیاد تے شمالی بنگال دا مشترکہ مذہبی ڈھانچہ: |label1 =اسلام |value1 = ۷۱٫۷ |color1 = Green |label2 = ہندو مت |value2 = ۲۶٫۶ |color2 = Orange |label3 = Others |value3 = ۱٫۷ |color3 = Grey }} === بنگلہ دیس وچ === {{bar box |title=شمالی بنگال، بنگلہ دیس چ مذہب (۲۰۲۲) |titlebar=#ddd |left1= |float=right |bars= {{bar percent|بنگلہ دیس وچ اسلام|Green|90.3}} {{bar percent|بنگلہ دیس وچ ہندو مت|DarkOrange|9.1}} {{bar percent|دوجے|Grey|0.6}} }}اس علاقے دی لوک گنتی ۲۰۲۲ء دی مردم شماری دے مطابق ۳۷٬۹۶۲٬۸۲۰ (۳٫۷۹ کروڑ) اے. ایتھ‏ے دی زیادہ تر آبادی اسلام نو‏ں مندی اے تے ہندو مت سب تو‏ں وڈی اقلیت ا‏ے. ==== لہندے بنگال، بھارت وچ ==== {{bar box |title=شمالی بنگال، ہندوستان چ مذہب (۲۰۱۱) |titlebar=#ddd |left1= |float=right |bars= {{bar percent|لہندے بنگال وچ ہندو مت|DarkOrange|65.32}} {{bar percent|لہندے بنگال وچ اسلام|Green|30.39}} {{bar percent|لہندے بنگال وچ عیسائیت]|DarkBlue|2.25}} {{bar percent|بنگالی بدھ مت|Yellow|1.52}} {{bar percent|دوج|Grey|0.52}} }} اس علاقے دی لوک گنتی ۲۰۲۲ء دی مردم شماری دے مطابق ۳۷٬۹۶۲٬۸۲۰ (۳٫۷۹ کروڑ) اے. ایتھ‏ے دی زیادہ تر آبادی اسلام نو‏ں مندی اے تے ہندو مت سب تو‏ں وڈی اقلیت ا‏ے. === مغربی بنگال، ہندوستان وچ === اس علاقے دی لوک گنتی ۲۰۱۱ء دی مردم شماری دے مطابق ۱۸٬۷۰۲٬۰۶۰ (۱٫۸۷ کروڑ) اے. ایتھ‏ے دی زیادہ تر آبادی ہندو مت نو‏ں مندی اے تے مسلمان سب تو‏ں وڈی اقلیت ني‏ں. اک نکی پر اہم آبادی عیسائیت تے بدھ مت دی پیروی کردی اے.<ref>https://censusindia.gov.in/census.website/</ref> === بولی === بنگالی اتلے بنگال چ ۷۵٪ لوکاں دی پردھان بولی اے، اس توں بعد کامتاپوری (راجبنشی)، نیپالی، ہندی، صدری، کروکھ اتے ہور بولیاں ہن. == کھیڈاں وچ == بنگلہ دیش چ نارتھ زون کرکٹ ٹیم پہلی درجے دی کرکٹ ٹیم اے جہڑی بنگلہ دیش کرکٹ لیگ چ اتلے بنگلہ دیش (راجشاہی تے رنگپور) دی نمائندگی کردی اے۔ == شہر تے قصبے == === بنگلہ دیش === * [[راجشاہی]] ، اک میٹروپولیٹن شہر اے تے راجشاہی ضلع دا ضلعی صدر دفتر اے تے راجشاہی ڈویژن دا ڈویژنل راجگڑھ اے ۔ شہر چ اک بہترین ریلوے ٹرانسپورٹ سسٹم اے ۔ * [[رنگ پور، بنگلا دیش|رنگ پور]] ، ضلع رنگپور چ واقع اک میٹروپولیٹن شہر اے ۔ ایہہ رنگپور ڈویزن دا ہیڈکوارٹر اے ۔ ایہ بنگلہ دیش دے سب توں پرانے تے فیر وی جدید شہراں چوں اک اے۔ * [[بوگرا]] ، بنگلہ دیش دے راجشاہی ڈویژن دے ضلع بوگرا چ واقع اک وڈا شہر اے ۔ بوگرہ نوں بنگال دا سب توں پرانا شہر منیا جاندا اے ، جہڑا عظیم بادشاہ اشوک دے دور چ اے ، جس نے 268ء توں 232 ق م تک ہندوستان تے حکومت کیتی ۔ * سراج گنج ، دریائے جمنا دے کنارے واقع اک اہ‏م شہر ا‏‏ے۔ ضلع سراج گنج نوں شمالی بنگال دا دروازہ آکھیا جاندا اے ۔ * پبنا ، ضلع پبنا دا ضلع صدر دفتر اے ۔ ایہ دریائے پدم دے کنارے واقع اک اہ‏م شہر ا‏‏ے۔ * ایشوردی ، ضلع پبنا دا اک شہر اے ۔ بنگلہ دیش ریلوے دے مغربی زون دا اک اہم جنکشن. بنگلہ دیش دا واحد ایٹمی بجلی گھر ایتھے واقع اے۔ * جویپورہاٹ صدر ، ضلع جوئیپورہاٹ دا راجگڑھ اے ۔ جویپورہٹ شوگر ملز لمیٹڈ بنگلہ دیش دی سب توں وڈی خود مختار شوگر مل اے جہڑی اس شہر چ اے۔ پگلا دیوان بودھوومی بنگلہ دیش دیاں اہم یادگاراں چوں اک اے۔ * نٹورے، شمالی بنگال دا راجگڑھ تے ضلع نیٹورے دا صدر دفتر اے۔ اتر گنبھابن اتلے بنگال دے نٹور قصبے دے نیڑے واقع اے ۔ 24 جولائ‏ی 1967ء نو‏‏ں مشرقی پاکستان دے گورنر عبدل منیم خان نے اسنو‏ں گورنری رہائش گاہ دے طور اُتے نامزد کيت‏‏ا۔ بنگلہ دیش دی آزادی دے بعد وزیر اعظم شیخ مجیب الرحمان نے 9 فروری 1972ء نو‏‏ں شمالی بنگلہ دیش وچ اس جگہ نو‏‏ں اپنی سرکاری رہائش گاہ قرار دتا۔ * ٹیتولیا، ٹیتولیا اپازیلا دا اک قصبہ اے۔ ایہ بنگلہ دیش دا سبتوں اتلا شہر اے ۔ بنگلہ دیش ، شمالی بنگلہ دیش د‏‏ی اک وڈی اندرونی بندرگاہ جو ہندوستان ، نیپال تے بھوٹان دے نال تجارتی رابطہ فراہ‏م کرنے دے لئی قائم کيتی گئی اے ، جو بنگلہ دیش دا سب تو‏ں شمالی نقطہ اے ، ایتھ‏ے واقع ا‏‏ے۔ * نچگڑھ، بنگلہ دیش دا سب توں شمالی شہر اے۔ ایتھے چائے دے سوہنے باغ نیں۔ * چپیناب گنج صدر ، بنگلہ دیش دے مغربی ترین قصبے چپیناب گنج ضلع دا ضلع ہیڈ کوارٹر اے ۔ اسنو‏ں بنگلہ دیش وچ امب د‏‏ی دارالحکومت کہیا جاندا اے کیونجے گرمیاں دا ایہی پھل اے جو ضلع چپیناب گنج د‏‏ی معیشت نو‏‏ں برقرار رکھنے والی بنیادی پیداوا‏‏ر ا‏‏ے۔ اس ضلعے د‏‏ی زیادہ تر زمین امب دے باغات تو‏ں بھری ہوئی اے جتھ‏ے مختلف قسم دے امب پیدا ہُندے نيں۔ معیشت امب دی پیداوار نال گھری ہوئی اے۔ * ضلع چپینابگنج۔ اس ضلعے د‏‏ی زیادہ تر زمین امب دے باغات تو‏ں بھری ہوئی اے جتھ‏ے مختلف قسم دے امب پیدا ہُندے نيں۔ معیشت امب دی پیداوار نال گھری ہوئی اے۔ * نوگاؤں ، ضلع نوگاؤں دا ضلع ہیڈ کوارٹر اے ۔ ایہہ بنگال دے تریخی وریندر علاقے دے وچکارلے حصے وچّ ہے ۔ ضلع نوگاؤں چاول دی پیداوار دے لحاظ نال سب توں اُپر درج ضلع اے تے بنگلہ دیش دے کسی وی ضلعے چ چاول دی پروسیسنگ ملاں دی سب توں ودھ تعداد اے۔ ضلع نوگاؤں نوں بنگلہ دیش دی روٹی دی ٹوکری سمجھیا جاندا اے۔ * گائیبندھا ، گیبندھا ضلع دا ضلع صدر دفتر اے ۔ * کوریگرام ، ضلع کوریگرام دا ضلع ہیڈ کوارٹر اے ۔ * لمنیرہٹ ، ضلع لمنیرہٹ دا اک ضلع صدر دفتر اے ۔ * نیلپھماری ، ضلع نیلپھماری دا ضلع صدر دفتر اے ۔ * ٹھاکرگاؤں ، اک شہر اے تے ٹھاکرگاؤں ضلع دا ضلعی ہیڈ کوارٹر اے ۔ * بوڈا ، ضلع پنچگڑھ دا اک شہر اے ۔ ایہ بنگلہ دیش دے شمالی ترین قصبےآں وچو‏ں اک ا‏‏ے۔ اس دا ناں بوڈا اس لئی رکھیا گیا اے کیونکہ اک قابل ذکر مندر، جسنو‏ں بورڈیشور مندر دے ناں تو‏ں جانیا جاندا اے، اوتھ‏ے واقع ا‏‏ے۔ * آدمدیگی * بیرگنج * شیر پور * دھنات * دھپچنچیا * گبتالی * کاہلو * نندی گرام * [[شاہ جہاں پور|شاجہان پور]] * ساریکنڈی * شب گنج، بوگرا * سوناتالا * بھولہٹ * گومستہ پور * ناچول * شِب گنج ، چپنائیناب گنج * اکیل پور * کلائی * کھیت لال * پنچ بی بی * اترائی * بدلگاچھی * دھمویرہٹ * منڈا * مہادیو پور * نیامت پور * پورشا * پٹنیتال * رانی نگر * سپہار * بگتیپارا * بارائی گرام * گروداس پور * لال پور * نالڈنگا * سنگرا * اطغاریہ * بیرا * بھنگورا * چٹ موہر * فرید پور، پبنا (پہلاں بنواری نگر) * سانتھیا * سجن نگر * باگھا * بگمارہ * چارگھاٹ * درگا پور، راجشاہی * گوداگری * موہن پور * پابا * پیرگنج * پٹھیا * تنور === مغربی بنگال، بھارت === * سلیگوری ، شمالی بنگال دا سب تو‏ں وڈا شہر اے تے اس دا تجارتی تے نقل و حمل دا مرکز ا‏‏ے۔ شمالی بنگال یونیورسٹی[3] راجا رام موہن پور تے شمالی بنگال میڈیکل کالج تے ہسپتال اس قصبے دے سشرتنگر وچ واقع اے۔ اک دوجے توں تقریباً 35 کلومیٹر (22 میل) دے فاصلے تے، سلیگوری تے جلپائیگوری دونو ضم ہو کے خطے دا سب توں وڈا میٹروپولیٹن بن جاندے ہن۔ * الگرہ * علیپوردوار، چڑھدے دوارس دے علاقے دا اہم تجارتی شہر اے۔ ہن علیپوردوار اک نواں ضلع اے ۔ ==حوالے== {{حوالے}} [[گٹھ:بنگلا دیش دا جغرافیا]] 0114zjdlvh02jjnj9m6b0k3b5wnvc36 712729 712728 2026-10-21T20:32:06Z Miran500 44814 /* مغربی بنگال، بھارت */ 712729 wikitext text/x-wiki شمالی بنگال '''شمالی بنگال''' ( بنگالی : উত্তরবঙ্গ اتربوگو، اتر بنگا) اک سرحد پار ثقافتی – جغرافیائی خطہ اے جس وچ بنگلہ دیش دے شمال مغربی علاقےآں دے نال نال مغربی بنگال ریاست دے شمالی حصے اُتے مشتمل ا‏‏ے۔ چڑھدے ول جمنا اتے دکھن ول گنگا نال جڑیا ہویا اے، ایہہ موٹے طور تے بنگلہ دیش دے راجشاہی اتے رنگپور ڈویزن دے نال-نال جلپائیگوری اتے بھارتی ریاست مغربی بنگال دے زیادہتر مالدا ڈویزن (مرشد آباد نوں چھڈّ کے) اتے مشتمل اے۔ اک وسیع معنیاں دے تحت اس وچ بنگال دا ثقافتی یا جغرافیائی طور اُتے حصہ سمجھے جانے والے ملحقہ علاقے وی شامل ہوسکدے نيں ، جداں مہانند دریا دا طاس۔ ایہہ لگبھگّ برینڈ دے اتہاسک کھیتر نال ملدا-جلدا ہے، جس نے اس کھیتر دے اندر واقع بریند ٹریکٹ نوں اسدا ناں دتا ہے۔ == انتظامی علاقے == [[فائل:South- N North Bengal in Bangladesh.png|thumb|بنگلہ دیش دا نقشہ جس چ شمالی بنگال سبز رنگ چ تے جنوبی بنگال لال رنگ چ وکھایا گیا اے۔]] '''رنگ پور ڈویژن''' {| class="wikitable" style="text-align: left;" |- !'''راجشاہی ڈویژن''' ! '''رنگ پور ڈویژن''' |- | * ضلع بوگرا * ضلع چپائی نواب گنج * ضلع جویپورہاٹ * ضلع نوگاؤں * ضلع نٹورے * ضلع پبنا * ضلع راجشاہی * ضلع سراج گنج | * ضلع دیناج پور، بنگلہ دیش * ضلع گیبندھا * کوریگرام ضلع * ضلع لالمونیرھاٹ * ضلع نیلپھماری * ضلع پنچ گڑھ * ضلع رنگ پور * ضلع ٹھاکرگاؤں |} [[فائل:South - N North Bengal in India.png|thumb|مغربی بنگال دا نقشہ جس وچ شمالی بنگال سبز رنگ وچ تے جنوبی بنگال سرخ رنگ وچ دکھایا گیا ا ے۔]] ===ہندوستان دے لہندے بنگال وچ === {| class="wikitable" style="text-align: left;" |- !جلپائیگوری ڈویژن !مالدا ڈویژن |- | * ضلع دارجلنگ * کلیمپونگ ضلع * ضلع جلپائیگوری * ضلع علیپوردوار * ضلع کوچ بہار | * ضلع مالدا * ضلع اتر دیناج پور * ضلع دکشن دناج پور<hr/> * ''ضلع مرشد آباد'' (عام طور تے خارج) |} == ڈیموگرافکس == === مذہب === {{Pie chart |thumb = left |caption =بالترتیب ۲۰۱۱ تے ۲۰۲۲ دی ہندوستانی تے بنگلہ دیشی مردم شماری دی بنیاد تے شمالی بنگال دا مشترکہ مذہبی ڈھانچہ: |label1 =اسلام |value1 = ۷۱٫۷ |color1 = Green |label2 = ہندو مت |value2 = ۲۶٫۶ |color2 = Orange |label3 = Others |value3 = ۱٫۷ |color3 = Grey }} === بنگلہ دیس وچ === {{bar box |title=شمالی بنگال، بنگلہ دیس چ مذہب (۲۰۲۲) |titlebar=#ddd |left1= |float=right |bars= {{bar percent|بنگلہ دیس وچ اسلام|Green|90.3}} {{bar percent|بنگلہ دیس وچ ہندو مت|DarkOrange|9.1}} {{bar percent|دوجے|Grey|0.6}} }}اس علاقے دی لوک گنتی ۲۰۲۲ء دی مردم شماری دے مطابق ۳۷٬۹۶۲٬۸۲۰ (۳٫۷۹ کروڑ) اے. ایتھ‏ے دی زیادہ تر آبادی اسلام نو‏ں مندی اے تے ہندو مت سب تو‏ں وڈی اقلیت ا‏ے. ==== لہندے بنگال، بھارت وچ ==== {{bar box |title=شمالی بنگال، ہندوستان چ مذہب (۲۰۱۱) |titlebar=#ddd |left1= |float=right |bars= {{bar percent|لہندے بنگال وچ ہندو مت|DarkOrange|65.32}} {{bar percent|لہندے بنگال وچ اسلام|Green|30.39}} {{bar percent|لہندے بنگال وچ عیسائیت]|DarkBlue|2.25}} {{bar percent|بنگالی بدھ مت|Yellow|1.52}} {{bar percent|دوج|Grey|0.52}} }} اس علاقے دی لوک گنتی ۲۰۲۲ء دی مردم شماری دے مطابق ۳۷٬۹۶۲٬۸۲۰ (۳٫۷۹ کروڑ) اے. ایتھ‏ے دی زیادہ تر آبادی اسلام نو‏ں مندی اے تے ہندو مت سب تو‏ں وڈی اقلیت ا‏ے. === مغربی بنگال، ہندوستان وچ === اس علاقے دی لوک گنتی ۲۰۱۱ء دی مردم شماری دے مطابق ۱۸٬۷۰۲٬۰۶۰ (۱٫۸۷ کروڑ) اے. ایتھ‏ے دی زیادہ تر آبادی ہندو مت نو‏ں مندی اے تے مسلمان سب تو‏ں وڈی اقلیت ني‏ں. اک نکی پر اہم آبادی عیسائیت تے بدھ مت دی پیروی کردی اے.<ref>https://censusindia.gov.in/census.website/</ref> === بولی === بنگالی اتلے بنگال چ ۷۵٪ لوکاں دی پردھان بولی اے، اس توں بعد کامتاپوری (راجبنشی)، نیپالی، ہندی، صدری، کروکھ اتے ہور بولیاں ہن. == کھیڈاں وچ == بنگلہ دیش چ نارتھ زون کرکٹ ٹیم پہلی درجے دی کرکٹ ٹیم اے جہڑی بنگلہ دیش کرکٹ لیگ چ اتلے بنگلہ دیش (راجشاہی تے رنگپور) دی نمائندگی کردی اے۔ == شہر تے قصبے == === بنگلہ دیش === * [[راجشاہی]] ، اک میٹروپولیٹن شہر اے تے راجشاہی ضلع دا ضلعی صدر دفتر اے تے راجشاہی ڈویژن دا ڈویژنل راجگڑھ اے ۔ شہر چ اک بہترین ریلوے ٹرانسپورٹ سسٹم اے ۔ * [[رنگ پور، بنگلا دیش|رنگ پور]] ، ضلع رنگپور چ واقع اک میٹروپولیٹن شہر اے ۔ ایہہ رنگپور ڈویزن دا ہیڈکوارٹر اے ۔ ایہ بنگلہ دیش دے سب توں پرانے تے فیر وی جدید شہراں چوں اک اے۔ * [[بوگرا]] ، بنگلہ دیش دے راجشاہی ڈویژن دے ضلع بوگرا چ واقع اک وڈا شہر اے ۔ بوگرہ نوں بنگال دا سب توں پرانا شہر منیا جاندا اے ، جہڑا عظیم بادشاہ اشوک دے دور چ اے ، جس نے 268ء توں 232 ق م تک ہندوستان تے حکومت کیتی ۔ * سراج گنج ، دریائے جمنا دے کنارے واقع اک اہ‏م شہر ا‏‏ے۔ ضلع سراج گنج نوں شمالی بنگال دا دروازہ آکھیا جاندا اے ۔ * پبنا ، ضلع پبنا دا ضلع صدر دفتر اے ۔ ایہ دریائے پدم دے کنارے واقع اک اہ‏م شہر ا‏‏ے۔ * ایشوردی ، ضلع پبنا دا اک شہر اے ۔ بنگلہ دیش ریلوے دے مغربی زون دا اک اہم جنکشن. بنگلہ دیش دا واحد ایٹمی بجلی گھر ایتھے واقع اے۔ * جویپورہاٹ صدر ، ضلع جوئیپورہاٹ دا راجگڑھ اے ۔ جویپورہٹ شوگر ملز لمیٹڈ بنگلہ دیش دی سب توں وڈی خود مختار شوگر مل اے جہڑی اس شہر چ اے۔ پگلا دیوان بودھوومی بنگلہ دیش دیاں اہم یادگاراں چوں اک اے۔ * نٹورے، شمالی بنگال دا راجگڑھ تے ضلع نیٹورے دا صدر دفتر اے۔ اتر گنبھابن اتلے بنگال دے نٹور قصبے دے نیڑے واقع اے ۔ 24 جولائ‏ی 1967ء نو‏‏ں مشرقی پاکستان دے گورنر عبدل منیم خان نے اسنو‏ں گورنری رہائش گاہ دے طور اُتے نامزد کيت‏‏ا۔ بنگلہ دیش دی آزادی دے بعد وزیر اعظم شیخ مجیب الرحمان نے 9 فروری 1972ء نو‏‏ں شمالی بنگلہ دیش وچ اس جگہ نو‏‏ں اپنی سرکاری رہائش گاہ قرار دتا۔ * ٹیتولیا، ٹیتولیا اپازیلا دا اک قصبہ اے۔ ایہ بنگلہ دیش دا سبتوں اتلا شہر اے ۔ بنگلہ دیش ، شمالی بنگلہ دیش د‏‏ی اک وڈی اندرونی بندرگاہ جو ہندوستان ، نیپال تے بھوٹان دے نال تجارتی رابطہ فراہ‏م کرنے دے لئی قائم کيتی گئی اے ، جو بنگلہ دیش دا سب تو‏ں شمالی نقطہ اے ، ایتھ‏ے واقع ا‏‏ے۔ * نچگڑھ، بنگلہ دیش دا سب توں شمالی شہر اے۔ ایتھے چائے دے سوہنے باغ نیں۔ * چپیناب گنج صدر ، بنگلہ دیش دے مغربی ترین قصبے چپیناب گنج ضلع دا ضلع ہیڈ کوارٹر اے ۔ اسنو‏ں بنگلہ دیش وچ امب د‏‏ی دارالحکومت کہیا جاندا اے کیونجے گرمیاں دا ایہی پھل اے جو ضلع چپیناب گنج د‏‏ی معیشت نو‏‏ں برقرار رکھنے والی بنیادی پیداوا‏‏ر ا‏‏ے۔ اس ضلعے د‏‏ی زیادہ تر زمین امب دے باغات تو‏ں بھری ہوئی اے جتھ‏ے مختلف قسم دے امب پیدا ہُندے نيں۔ معیشت امب دی پیداوار نال گھری ہوئی اے۔ * ضلع چپینابگنج۔ اس ضلعے د‏‏ی زیادہ تر زمین امب دے باغات تو‏ں بھری ہوئی اے جتھ‏ے مختلف قسم دے امب پیدا ہُندے نيں۔ معیشت امب دی پیداوار نال گھری ہوئی اے۔ * نوگاؤں ، ضلع نوگاؤں دا ضلع ہیڈ کوارٹر اے ۔ ایہہ بنگال دے تریخی وریندر علاقے دے وچکارلے حصے وچّ ہے ۔ ضلع نوگاؤں چاول دی پیداوار دے لحاظ نال سب توں اُپر درج ضلع اے تے بنگلہ دیش دے کسی وی ضلعے چ چاول دی پروسیسنگ ملاں دی سب توں ودھ تعداد اے۔ ضلع نوگاؤں نوں بنگلہ دیش دی روٹی دی ٹوکری سمجھیا جاندا اے۔ * گائیبندھا ، گیبندھا ضلع دا ضلع صدر دفتر اے ۔ * کوریگرام ، ضلع کوریگرام دا ضلع ہیڈ کوارٹر اے ۔ * لمنیرہٹ ، ضلع لمنیرہٹ دا اک ضلع صدر دفتر اے ۔ * نیلپھماری ، ضلع نیلپھماری دا ضلع صدر دفتر اے ۔ * ٹھاکرگاؤں ، اک شہر اے تے ٹھاکرگاؤں ضلع دا ضلعی ہیڈ کوارٹر اے ۔ * بوڈا ، ضلع پنچگڑھ دا اک شہر اے ۔ ایہ بنگلہ دیش دے شمالی ترین قصبےآں وچو‏ں اک ا‏‏ے۔ اس دا ناں بوڈا اس لئی رکھیا گیا اے کیونکہ اک قابل ذکر مندر، جسنو‏ں بورڈیشور مندر دے ناں تو‏ں جانیا جاندا اے، اوتھ‏ے واقع ا‏‏ے۔ * آدمدیگی * بیرگنج * شیر پور * دھنات * دھپچنچیا * گبتالی * کاہلو * نندی گرام * [[شاہ جہاں پور|شاجہان پور]] * ساریکنڈی * شب گنج، بوگرا * سوناتالا * بھولہٹ * گومستہ پور * ناچول * شِب گنج ، چپنائیناب گنج * اکیل پور * کلائی * کھیت لال * پنچ بی بی * اترائی * بدلگاچھی * دھمویرہٹ * منڈا * مہادیو پور * نیامت پور * پورشا * پٹنیتال * رانی نگر * سپہار * بگتیپارا * بارائی گرام * گروداس پور * لال پور * نالڈنگا * سنگرا * اطغاریہ * بیرا * بھنگورا * چٹ موہر * فرید پور، پبنا (پہلاں بنواری نگر) * سانتھیا * سجن نگر * باگھا * بگمارہ * چارگھاٹ * درگا پور، راجشاہی * گوداگری * موہن پور * پابا * پیرگنج * پٹھیا * تنور === مغربی بنگال، بھارت === * سلیگوری ، شمالی بنگال دا سب تو‏ں وڈا شہر اے تے اس دا تجارتی تے نقل و حمل دا مرکز ا‏‏ے۔ شمالی بنگال یونیورسٹی[3] راجا رام موہن پور تے شمالی بنگال میڈیکل کالج تے ہسپتال اس قصبے دے سشرتنگر وچ واقع اے۔ اک دوجے توں تقریباً 35 کلومیٹر (22 میل) دے فاصلے تے، سلیگوری تے جلپائیگوری دونو ضم ہو کے خطے دا سب توں وڈا میٹروپولیٹن بن جاندے ہن۔ * الگرہ * علیپوردوار، چڑھدے دوارس دے علاقے دا اہم تجارتی شہر اے۔ ہن علیپوردوار اک نواں ضلع اے ۔ * بگڈوگرا * بلورگھاٹ ، مغربی بنگال دے ضلع دکشن دناج پور دا صدر دفتر اے ۔ ==حوالے== {{حوالے}} [[گٹھ:بنگلا دیش دا جغرافیا]] 31ozu39sbtvkchppvr0z9li0tlr1qu9 712730 712729 2026-10-21T20:33:17Z Miran500 44814 /* مغربی بنگال، بھارت */ 712730 wikitext text/x-wiki شمالی بنگال '''شمالی بنگال''' ( بنگالی : উত্তরবঙ্গ اتربوگو، اتر بنگا) اک سرحد پار ثقافتی – جغرافیائی خطہ اے جس وچ بنگلہ دیش دے شمال مغربی علاقےآں دے نال نال مغربی بنگال ریاست دے شمالی حصے اُتے مشتمل ا‏‏ے۔ چڑھدے ول جمنا اتے دکھن ول گنگا نال جڑیا ہویا اے، ایہہ موٹے طور تے بنگلہ دیش دے راجشاہی اتے رنگپور ڈویزن دے نال-نال جلپائیگوری اتے بھارتی ریاست مغربی بنگال دے زیادہتر مالدا ڈویزن (مرشد آباد نوں چھڈّ کے) اتے مشتمل اے۔ اک وسیع معنیاں دے تحت اس وچ بنگال دا ثقافتی یا جغرافیائی طور اُتے حصہ سمجھے جانے والے ملحقہ علاقے وی شامل ہوسکدے نيں ، جداں مہانند دریا دا طاس۔ ایہہ لگبھگّ برینڈ دے اتہاسک کھیتر نال ملدا-جلدا ہے، جس نے اس کھیتر دے اندر واقع بریند ٹریکٹ نوں اسدا ناں دتا ہے۔ == انتظامی علاقے == [[فائل:South- N North Bengal in Bangladesh.png|thumb|بنگلہ دیش دا نقشہ جس چ شمالی بنگال سبز رنگ چ تے جنوبی بنگال لال رنگ چ وکھایا گیا اے۔]] '''رنگ پور ڈویژن''' {| class="wikitable" style="text-align: left;" |- !'''راجشاہی ڈویژن''' ! '''رنگ پور ڈویژن''' |- | * ضلع بوگرا * ضلع چپائی نواب گنج * ضلع جویپورہاٹ * ضلع نوگاؤں * ضلع نٹورے * ضلع پبنا * ضلع راجشاہی * ضلع سراج گنج | * ضلع دیناج پور، بنگلہ دیش * ضلع گیبندھا * کوریگرام ضلع * ضلع لالمونیرھاٹ * ضلع نیلپھماری * ضلع پنچ گڑھ * ضلع رنگ پور * ضلع ٹھاکرگاؤں |} [[فائل:South - N North Bengal in India.png|thumb|مغربی بنگال دا نقشہ جس وچ شمالی بنگال سبز رنگ وچ تے جنوبی بنگال سرخ رنگ وچ دکھایا گیا ا ے۔]] ===ہندوستان دے لہندے بنگال وچ === {| class="wikitable" style="text-align: left;" |- !جلپائیگوری ڈویژن !مالدا ڈویژن |- | * ضلع دارجلنگ * کلیمپونگ ضلع * ضلع جلپائیگوری * ضلع علیپوردوار * ضلع کوچ بہار | * ضلع مالدا * ضلع اتر دیناج پور * ضلع دکشن دناج پور<hr/> * ''ضلع مرشد آباد'' (عام طور تے خارج) |} == ڈیموگرافکس == === مذہب === {{Pie chart |thumb = left |caption =بالترتیب ۲۰۱۱ تے ۲۰۲۲ دی ہندوستانی تے بنگلہ دیشی مردم شماری دی بنیاد تے شمالی بنگال دا مشترکہ مذہبی ڈھانچہ: |label1 =اسلام |value1 = ۷۱٫۷ |color1 = Green |label2 = ہندو مت |value2 = ۲۶٫۶ |color2 = Orange |label3 = Others |value3 = ۱٫۷ |color3 = Grey }} === بنگلہ دیس وچ === {{bar box |title=شمالی بنگال، بنگلہ دیس چ مذہب (۲۰۲۲) |titlebar=#ddd |left1= |float=right |bars= {{bar percent|بنگلہ دیس وچ اسلام|Green|90.3}} {{bar percent|بنگلہ دیس وچ ہندو مت|DarkOrange|9.1}} {{bar percent|دوجے|Grey|0.6}} }}اس علاقے دی لوک گنتی ۲۰۲۲ء دی مردم شماری دے مطابق ۳۷٬۹۶۲٬۸۲۰ (۳٫۷۹ کروڑ) اے. ایتھ‏ے دی زیادہ تر آبادی اسلام نو‏ں مندی اے تے ہندو مت سب تو‏ں وڈی اقلیت ا‏ے. ==== لہندے بنگال، بھارت وچ ==== {{bar box |title=شمالی بنگال، ہندوستان چ مذہب (۲۰۱۱) |titlebar=#ddd |left1= |float=right |bars= {{bar percent|لہندے بنگال وچ ہندو مت|DarkOrange|65.32}} {{bar percent|لہندے بنگال وچ اسلام|Green|30.39}} {{bar percent|لہندے بنگال وچ عیسائیت]|DarkBlue|2.25}} {{bar percent|بنگالی بدھ مت|Yellow|1.52}} {{bar percent|دوج|Grey|0.52}} }} اس علاقے دی لوک گنتی ۲۰۲۲ء دی مردم شماری دے مطابق ۳۷٬۹۶۲٬۸۲۰ (۳٫۷۹ کروڑ) اے. ایتھ‏ے دی زیادہ تر آبادی اسلام نو‏ں مندی اے تے ہندو مت سب تو‏ں وڈی اقلیت ا‏ے. === مغربی بنگال، ہندوستان وچ === اس علاقے دی لوک گنتی ۲۰۱۱ء دی مردم شماری دے مطابق ۱۸٬۷۰۲٬۰۶۰ (۱٫۸۷ کروڑ) اے. ایتھ‏ے دی زیادہ تر آبادی ہندو مت نو‏ں مندی اے تے مسلمان سب تو‏ں وڈی اقلیت ني‏ں. اک نکی پر اہم آبادی عیسائیت تے بدھ مت دی پیروی کردی اے.<ref>https://censusindia.gov.in/census.website/</ref> === بولی === بنگالی اتلے بنگال چ ۷۵٪ لوکاں دی پردھان بولی اے، اس توں بعد کامتاپوری (راجبنشی)، نیپالی، ہندی، صدری، کروکھ اتے ہور بولیاں ہن. == کھیڈاں وچ == بنگلہ دیش چ نارتھ زون کرکٹ ٹیم پہلی درجے دی کرکٹ ٹیم اے جہڑی بنگلہ دیش کرکٹ لیگ چ اتلے بنگلہ دیش (راجشاہی تے رنگپور) دی نمائندگی کردی اے۔ == شہر تے قصبے == === بنگلہ دیش === * [[راجشاہی]] ، اک میٹروپولیٹن شہر اے تے راجشاہی ضلع دا ضلعی صدر دفتر اے تے راجشاہی ڈویژن دا ڈویژنل راجگڑھ اے ۔ شہر چ اک بہترین ریلوے ٹرانسپورٹ سسٹم اے ۔ * [[رنگ پور، بنگلا دیش|رنگ پور]] ، ضلع رنگپور چ واقع اک میٹروپولیٹن شہر اے ۔ ایہہ رنگپور ڈویزن دا ہیڈکوارٹر اے ۔ ایہ بنگلہ دیش دے سب توں پرانے تے فیر وی جدید شہراں چوں اک اے۔ * [[بوگرا]] ، بنگلہ دیش دے راجشاہی ڈویژن دے ضلع بوگرا چ واقع اک وڈا شہر اے ۔ بوگرہ نوں بنگال دا سب توں پرانا شہر منیا جاندا اے ، جہڑا عظیم بادشاہ اشوک دے دور چ اے ، جس نے 268ء توں 232 ق م تک ہندوستان تے حکومت کیتی ۔ * سراج گنج ، دریائے جمنا دے کنارے واقع اک اہ‏م شہر ا‏‏ے۔ ضلع سراج گنج نوں شمالی بنگال دا دروازہ آکھیا جاندا اے ۔ * پبنا ، ضلع پبنا دا ضلع صدر دفتر اے ۔ ایہ دریائے پدم دے کنارے واقع اک اہ‏م شہر ا‏‏ے۔ * ایشوردی ، ضلع پبنا دا اک شہر اے ۔ بنگلہ دیش ریلوے دے مغربی زون دا اک اہم جنکشن. بنگلہ دیش دا واحد ایٹمی بجلی گھر ایتھے واقع اے۔ * جویپورہاٹ صدر ، ضلع جوئیپورہاٹ دا راجگڑھ اے ۔ جویپورہٹ شوگر ملز لمیٹڈ بنگلہ دیش دی سب توں وڈی خود مختار شوگر مل اے جہڑی اس شہر چ اے۔ پگلا دیوان بودھوومی بنگلہ دیش دیاں اہم یادگاراں چوں اک اے۔ * نٹورے، شمالی بنگال دا راجگڑھ تے ضلع نیٹورے دا صدر دفتر اے۔ اتر گنبھابن اتلے بنگال دے نٹور قصبے دے نیڑے واقع اے ۔ 24 جولائ‏ی 1967ء نو‏‏ں مشرقی پاکستان دے گورنر عبدل منیم خان نے اسنو‏ں گورنری رہائش گاہ دے طور اُتے نامزد کيت‏‏ا۔ بنگلہ دیش دی آزادی دے بعد وزیر اعظم شیخ مجیب الرحمان نے 9 فروری 1972ء نو‏‏ں شمالی بنگلہ دیش وچ اس جگہ نو‏‏ں اپنی سرکاری رہائش گاہ قرار دتا۔ * ٹیتولیا، ٹیتولیا اپازیلا دا اک قصبہ اے۔ ایہ بنگلہ دیش دا سبتوں اتلا شہر اے ۔ بنگلہ دیش ، شمالی بنگلہ دیش د‏‏ی اک وڈی اندرونی بندرگاہ جو ہندوستان ، نیپال تے بھوٹان دے نال تجارتی رابطہ فراہ‏م کرنے دے لئی قائم کيتی گئی اے ، جو بنگلہ دیش دا سب تو‏ں شمالی نقطہ اے ، ایتھ‏ے واقع ا‏‏ے۔ * نچگڑھ، بنگلہ دیش دا سب توں شمالی شہر اے۔ ایتھے چائے دے سوہنے باغ نیں۔ * چپیناب گنج صدر ، بنگلہ دیش دے مغربی ترین قصبے چپیناب گنج ضلع دا ضلع ہیڈ کوارٹر اے ۔ اسنو‏ں بنگلہ دیش وچ امب د‏‏ی دارالحکومت کہیا جاندا اے کیونجے گرمیاں دا ایہی پھل اے جو ضلع چپیناب گنج د‏‏ی معیشت نو‏‏ں برقرار رکھنے والی بنیادی پیداوا‏‏ر ا‏‏ے۔ اس ضلعے د‏‏ی زیادہ تر زمین امب دے باغات تو‏ں بھری ہوئی اے جتھ‏ے مختلف قسم دے امب پیدا ہُندے نيں۔ معیشت امب دی پیداوار نال گھری ہوئی اے۔ * ضلع چپینابگنج۔ اس ضلعے د‏‏ی زیادہ تر زمین امب دے باغات تو‏ں بھری ہوئی اے جتھ‏ے مختلف قسم دے امب پیدا ہُندے نيں۔ معیشت امب دی پیداوار نال گھری ہوئی اے۔ * نوگاؤں ، ضلع نوگاؤں دا ضلع ہیڈ کوارٹر اے ۔ ایہہ بنگال دے تریخی وریندر علاقے دے وچکارلے حصے وچّ ہے ۔ ضلع نوگاؤں چاول دی پیداوار دے لحاظ نال سب توں اُپر درج ضلع اے تے بنگلہ دیش دے کسی وی ضلعے چ چاول دی پروسیسنگ ملاں دی سب توں ودھ تعداد اے۔ ضلع نوگاؤں نوں بنگلہ دیش دی روٹی دی ٹوکری سمجھیا جاندا اے۔ * گائیبندھا ، گیبندھا ضلع دا ضلع صدر دفتر اے ۔ * کوریگرام ، ضلع کوریگرام دا ضلع ہیڈ کوارٹر اے ۔ * لمنیرہٹ ، ضلع لمنیرہٹ دا اک ضلع صدر دفتر اے ۔ * نیلپھماری ، ضلع نیلپھماری دا ضلع صدر دفتر اے ۔ * ٹھاکرگاؤں ، اک شہر اے تے ٹھاکرگاؤں ضلع دا ضلعی ہیڈ کوارٹر اے ۔ * بوڈا ، ضلع پنچگڑھ دا اک شہر اے ۔ ایہ بنگلہ دیش دے شمالی ترین قصبےآں وچو‏ں اک ا‏‏ے۔ اس دا ناں بوڈا اس لئی رکھیا گیا اے کیونکہ اک قابل ذکر مندر، جسنو‏ں بورڈیشور مندر دے ناں تو‏ں جانیا جاندا اے، اوتھ‏ے واقع ا‏‏ے۔ * آدمدیگی * بیرگنج * شیر پور * دھنات * دھپچنچیا * گبتالی * کاہلو * نندی گرام * [[شاہ جہاں پور|شاجہان پور]] * ساریکنڈی * شب گنج، بوگرا * سوناتالا * بھولہٹ * گومستہ پور * ناچول * شِب گنج ، چپنائیناب گنج * اکیل پور * کلائی * کھیت لال * پنچ بی بی * اترائی * بدلگاچھی * دھمویرہٹ * منڈا * مہادیو پور * نیامت پور * پورشا * پٹنیتال * رانی نگر * سپہار * بگتیپارا * بارائی گرام * گروداس پور * لال پور * نالڈنگا * سنگرا * اطغاریہ * بیرا * بھنگورا * چٹ موہر * فرید پور، پبنا (پہلاں بنواری نگر) * سانتھیا * سجن نگر * باگھا * بگمارہ * چارگھاٹ * درگا پور، راجشاہی * گوداگری * موہن پور * پابا * پیرگنج * پٹھیا * تنور === مغربی بنگال، بھارت === * سلیگوری ، شمالی بنگال دا سب تو‏ں وڈا شہر اے تے اس دا تجارتی تے نقل و حمل دا مرکز ا‏‏ے۔ شمالی بنگال یونیورسٹی[3] راجا رام موہن پور تے شمالی بنگال میڈیکل کالج تے ہسپتال اس قصبے دے سشرتنگر وچ واقع اے۔ اک دوجے توں تقریباً 35 کلومیٹر (22 میل) دے فاصلے تے، سلیگوری تے جلپائیگوری دونو ضم ہو کے خطے دا سب توں وڈا میٹروپولیٹن بن جاندے ہن۔ * الگرہ * علیپوردوار، چڑھدے دوارس دے علاقے دا اہم تجارتی شہر اے۔ ہن علیپوردوار اک نواں ضلع اے ۔ * بگڈوگرا * بلورگھاٹ ، مغربی بنگال دے ضلع دکشن دناج پور دا صدر دفتر اے ۔ * بنارہاٹ * بونیاڈپور، اک نواں منصوبہ بند میونسپل شہر اے، اک مردم شماری شہر اے تے ہندوستان دی ریاست مغربی بنگال چ شمالی بنگال دے ضلع دکشن دناج پور چ اک ذیلی ڈویژن دا ہیڈ کوارٹر اے۔ * چلسا ==حوالے== {{حوالے}} [[گٹھ:بنگلا دیش دا جغرافیا]] 712cr13jyhqmqsgxehkeym2ej5zhbvi 712731 712730 2026-10-21T20:34:15Z Miran500 44814 /* مغربی بنگال، بھارت */ 712731 wikitext text/x-wiki شمالی بنگال '''شمالی بنگال''' ( بنگالی : উত্তরবঙ্গ اتربوگو، اتر بنگا) اک سرحد پار ثقافتی – جغرافیائی خطہ اے جس وچ بنگلہ دیش دے شمال مغربی علاقےآں دے نال نال مغربی بنگال ریاست دے شمالی حصے اُتے مشتمل ا‏‏ے۔ چڑھدے ول جمنا اتے دکھن ول گنگا نال جڑیا ہویا اے، ایہہ موٹے طور تے بنگلہ دیش دے راجشاہی اتے رنگپور ڈویزن دے نال-نال جلپائیگوری اتے بھارتی ریاست مغربی بنگال دے زیادہتر مالدا ڈویزن (مرشد آباد نوں چھڈّ کے) اتے مشتمل اے۔ اک وسیع معنیاں دے تحت اس وچ بنگال دا ثقافتی یا جغرافیائی طور اُتے حصہ سمجھے جانے والے ملحقہ علاقے وی شامل ہوسکدے نيں ، جداں مہانند دریا دا طاس۔ ایہہ لگبھگّ برینڈ دے اتہاسک کھیتر نال ملدا-جلدا ہے، جس نے اس کھیتر دے اندر واقع بریند ٹریکٹ نوں اسدا ناں دتا ہے۔ == انتظامی علاقے == [[فائل:South- N North Bengal in Bangladesh.png|thumb|بنگلہ دیش دا نقشہ جس چ شمالی بنگال سبز رنگ چ تے جنوبی بنگال لال رنگ چ وکھایا گیا اے۔]] '''رنگ پور ڈویژن''' {| class="wikitable" style="text-align: left;" |- !'''راجشاہی ڈویژن''' ! '''رنگ پور ڈویژن''' |- | * ضلع بوگرا * ضلع چپائی نواب گنج * ضلع جویپورہاٹ * ضلع نوگاؤں * ضلع نٹورے * ضلع پبنا * ضلع راجشاہی * ضلع سراج گنج | * ضلع دیناج پور، بنگلہ دیش * ضلع گیبندھا * کوریگرام ضلع * ضلع لالمونیرھاٹ * ضلع نیلپھماری * ضلع پنچ گڑھ * ضلع رنگ پور * ضلع ٹھاکرگاؤں |} [[فائل:South - N North Bengal in India.png|thumb|مغربی بنگال دا نقشہ جس وچ شمالی بنگال سبز رنگ وچ تے جنوبی بنگال سرخ رنگ وچ دکھایا گیا ا ے۔]] ===ہندوستان دے لہندے بنگال وچ === {| class="wikitable" style="text-align: left;" |- !جلپائیگوری ڈویژن !مالدا ڈویژن |- | * ضلع دارجلنگ * کلیمپونگ ضلع * ضلع جلپائیگوری * ضلع علیپوردوار * ضلع کوچ بہار | * ضلع مالدا * ضلع اتر دیناج پور * ضلع دکشن دناج پور<hr/> * ''ضلع مرشد آباد'' (عام طور تے خارج) |} == ڈیموگرافکس == === مذہب === {{Pie chart |thumb = left |caption =بالترتیب ۲۰۱۱ تے ۲۰۲۲ دی ہندوستانی تے بنگلہ دیشی مردم شماری دی بنیاد تے شمالی بنگال دا مشترکہ مذہبی ڈھانچہ: |label1 =اسلام |value1 = ۷۱٫۷ |color1 = Green |label2 = ہندو مت |value2 = ۲۶٫۶ |color2 = Orange |label3 = Others |value3 = ۱٫۷ |color3 = Grey }} === بنگلہ دیس وچ === {{bar box |title=شمالی بنگال، بنگلہ دیس چ مذہب (۲۰۲۲) |titlebar=#ddd |left1= |float=right |bars= {{bar percent|بنگلہ دیس وچ اسلام|Green|90.3}} {{bar percent|بنگلہ دیس وچ ہندو مت|DarkOrange|9.1}} {{bar percent|دوجے|Grey|0.6}} }}اس علاقے دی لوک گنتی ۲۰۲۲ء دی مردم شماری دے مطابق ۳۷٬۹۶۲٬۸۲۰ (۳٫۷۹ کروڑ) اے. ایتھ‏ے دی زیادہ تر آبادی اسلام نو‏ں مندی اے تے ہندو مت سب تو‏ں وڈی اقلیت ا‏ے. ==== لہندے بنگال، بھارت وچ ==== {{bar box |title=شمالی بنگال، ہندوستان چ مذہب (۲۰۱۱) |titlebar=#ddd |left1= |float=right |bars= {{bar percent|لہندے بنگال وچ ہندو مت|DarkOrange|65.32}} {{bar percent|لہندے بنگال وچ اسلام|Green|30.39}} {{bar percent|لہندے بنگال وچ عیسائیت]|DarkBlue|2.25}} {{bar percent|بنگالی بدھ مت|Yellow|1.52}} {{bar percent|دوج|Grey|0.52}} }} اس علاقے دی لوک گنتی ۲۰۲۲ء دی مردم شماری دے مطابق ۳۷٬۹۶۲٬۸۲۰ (۳٫۷۹ کروڑ) اے. ایتھ‏ے دی زیادہ تر آبادی اسلام نو‏ں مندی اے تے ہندو مت سب تو‏ں وڈی اقلیت ا‏ے. === مغربی بنگال، ہندوستان وچ === اس علاقے دی لوک گنتی ۲۰۱۱ء دی مردم شماری دے مطابق ۱۸٬۷۰۲٬۰۶۰ (۱٫۸۷ کروڑ) اے. ایتھ‏ے دی زیادہ تر آبادی ہندو مت نو‏ں مندی اے تے مسلمان سب تو‏ں وڈی اقلیت ني‏ں. اک نکی پر اہم آبادی عیسائیت تے بدھ مت دی پیروی کردی اے.<ref>https://censusindia.gov.in/census.website/</ref> === بولی === بنگالی اتلے بنگال چ ۷۵٪ لوکاں دی پردھان بولی اے، اس توں بعد کامتاپوری (راجبنشی)، نیپالی، ہندی، صدری، کروکھ اتے ہور بولیاں ہن. == کھیڈاں وچ == بنگلہ دیش چ نارتھ زون کرکٹ ٹیم پہلی درجے دی کرکٹ ٹیم اے جہڑی بنگلہ دیش کرکٹ لیگ چ اتلے بنگلہ دیش (راجشاہی تے رنگپور) دی نمائندگی کردی اے۔ == شہر تے قصبے == === بنگلہ دیش === * [[راجشاہی]] ، اک میٹروپولیٹن شہر اے تے راجشاہی ضلع دا ضلعی صدر دفتر اے تے راجشاہی ڈویژن دا ڈویژنل راجگڑھ اے ۔ شہر چ اک بہترین ریلوے ٹرانسپورٹ سسٹم اے ۔ * [[رنگ پور، بنگلا دیش|رنگ پور]] ، ضلع رنگپور چ واقع اک میٹروپولیٹن شہر اے ۔ ایہہ رنگپور ڈویزن دا ہیڈکوارٹر اے ۔ ایہ بنگلہ دیش دے سب توں پرانے تے فیر وی جدید شہراں چوں اک اے۔ * [[بوگرا]] ، بنگلہ دیش دے راجشاہی ڈویژن دے ضلع بوگرا چ واقع اک وڈا شہر اے ۔ بوگرہ نوں بنگال دا سب توں پرانا شہر منیا جاندا اے ، جہڑا عظیم بادشاہ اشوک دے دور چ اے ، جس نے 268ء توں 232 ق م تک ہندوستان تے حکومت کیتی ۔ * سراج گنج ، دریائے جمنا دے کنارے واقع اک اہ‏م شہر ا‏‏ے۔ ضلع سراج گنج نوں شمالی بنگال دا دروازہ آکھیا جاندا اے ۔ * پبنا ، ضلع پبنا دا ضلع صدر دفتر اے ۔ ایہ دریائے پدم دے کنارے واقع اک اہ‏م شہر ا‏‏ے۔ * ایشوردی ، ضلع پبنا دا اک شہر اے ۔ بنگلہ دیش ریلوے دے مغربی زون دا اک اہم جنکشن. بنگلہ دیش دا واحد ایٹمی بجلی گھر ایتھے واقع اے۔ * جویپورہاٹ صدر ، ضلع جوئیپورہاٹ دا راجگڑھ اے ۔ جویپورہٹ شوگر ملز لمیٹڈ بنگلہ دیش دی سب توں وڈی خود مختار شوگر مل اے جہڑی اس شہر چ اے۔ پگلا دیوان بودھوومی بنگلہ دیش دیاں اہم یادگاراں چوں اک اے۔ * نٹورے، شمالی بنگال دا راجگڑھ تے ضلع نیٹورے دا صدر دفتر اے۔ اتر گنبھابن اتلے بنگال دے نٹور قصبے دے نیڑے واقع اے ۔ 24 جولائ‏ی 1967ء نو‏‏ں مشرقی پاکستان دے گورنر عبدل منیم خان نے اسنو‏ں گورنری رہائش گاہ دے طور اُتے نامزد کيت‏‏ا۔ بنگلہ دیش دی آزادی دے بعد وزیر اعظم شیخ مجیب الرحمان نے 9 فروری 1972ء نو‏‏ں شمالی بنگلہ دیش وچ اس جگہ نو‏‏ں اپنی سرکاری رہائش گاہ قرار دتا۔ * ٹیتولیا، ٹیتولیا اپازیلا دا اک قصبہ اے۔ ایہ بنگلہ دیش دا سبتوں اتلا شہر اے ۔ بنگلہ دیش ، شمالی بنگلہ دیش د‏‏ی اک وڈی اندرونی بندرگاہ جو ہندوستان ، نیپال تے بھوٹان دے نال تجارتی رابطہ فراہ‏م کرنے دے لئی قائم کيتی گئی اے ، جو بنگلہ دیش دا سب تو‏ں شمالی نقطہ اے ، ایتھ‏ے واقع ا‏‏ے۔ * نچگڑھ، بنگلہ دیش دا سب توں شمالی شہر اے۔ ایتھے چائے دے سوہنے باغ نیں۔ * چپیناب گنج صدر ، بنگلہ دیش دے مغربی ترین قصبے چپیناب گنج ضلع دا ضلع ہیڈ کوارٹر اے ۔ اسنو‏ں بنگلہ دیش وچ امب د‏‏ی دارالحکومت کہیا جاندا اے کیونجے گرمیاں دا ایہی پھل اے جو ضلع چپیناب گنج د‏‏ی معیشت نو‏‏ں برقرار رکھنے والی بنیادی پیداوا‏‏ر ا‏‏ے۔ اس ضلعے د‏‏ی زیادہ تر زمین امب دے باغات تو‏ں بھری ہوئی اے جتھ‏ے مختلف قسم دے امب پیدا ہُندے نيں۔ معیشت امب دی پیداوار نال گھری ہوئی اے۔ * ضلع چپینابگنج۔ اس ضلعے د‏‏ی زیادہ تر زمین امب دے باغات تو‏ں بھری ہوئی اے جتھ‏ے مختلف قسم دے امب پیدا ہُندے نيں۔ معیشت امب دی پیداوار نال گھری ہوئی اے۔ * نوگاؤں ، ضلع نوگاؤں دا ضلع ہیڈ کوارٹر اے ۔ ایہہ بنگال دے تریخی وریندر علاقے دے وچکارلے حصے وچّ ہے ۔ ضلع نوگاؤں چاول دی پیداوار دے لحاظ نال سب توں اُپر درج ضلع اے تے بنگلہ دیش دے کسی وی ضلعے چ چاول دی پروسیسنگ ملاں دی سب توں ودھ تعداد اے۔ ضلع نوگاؤں نوں بنگلہ دیش دی روٹی دی ٹوکری سمجھیا جاندا اے۔ * گائیبندھا ، گیبندھا ضلع دا ضلع صدر دفتر اے ۔ * کوریگرام ، ضلع کوریگرام دا ضلع ہیڈ کوارٹر اے ۔ * لمنیرہٹ ، ضلع لمنیرہٹ دا اک ضلع صدر دفتر اے ۔ * نیلپھماری ، ضلع نیلپھماری دا ضلع صدر دفتر اے ۔ * ٹھاکرگاؤں ، اک شہر اے تے ٹھاکرگاؤں ضلع دا ضلعی ہیڈ کوارٹر اے ۔ * بوڈا ، ضلع پنچگڑھ دا اک شہر اے ۔ ایہ بنگلہ دیش دے شمالی ترین قصبےآں وچو‏ں اک ا‏‏ے۔ اس دا ناں بوڈا اس لئی رکھیا گیا اے کیونکہ اک قابل ذکر مندر، جسنو‏ں بورڈیشور مندر دے ناں تو‏ں جانیا جاندا اے، اوتھ‏ے واقع ا‏‏ے۔ * آدمدیگی * بیرگنج * شیر پور * دھنات * دھپچنچیا * گبتالی * کاہلو * نندی گرام * [[شاہ جہاں پور|شاجہان پور]] * ساریکنڈی * شب گنج، بوگرا * سوناتالا * بھولہٹ * گومستہ پور * ناچول * شِب گنج ، چپنائیناب گنج * اکیل پور * کلائی * کھیت لال * پنچ بی بی * اترائی * بدلگاچھی * دھمویرہٹ * منڈا * مہادیو پور * نیامت پور * پورشا * پٹنیتال * رانی نگر * سپہار * بگتیپارا * بارائی گرام * گروداس پور * لال پور * نالڈنگا * سنگرا * اطغاریہ * بیرا * بھنگورا * چٹ موہر * فرید پور، پبنا (پہلاں بنواری نگر) * سانتھیا * سجن نگر * باگھا * بگمارہ * چارگھاٹ * درگا پور، راجشاہی * گوداگری * موہن پور * پابا * پیرگنج * پٹھیا * تنور === مغربی بنگال، بھارت === * سلیگوری ، شمالی بنگال دا سب تو‏ں وڈا شہر اے تے اس دا تجارتی تے نقل و حمل دا مرکز ا‏‏ے۔ شمالی بنگال یونیورسٹی[3] راجا رام موہن پور تے شمالی بنگال میڈیکل کالج تے ہسپتال اس قصبے دے سشرتنگر وچ واقع اے۔ اک دوجے توں تقریباً 35 کلومیٹر (22 میل) دے فاصلے تے، سلیگوری تے جلپائیگوری دونو ضم ہو کے خطے دا سب توں وڈا میٹروپولیٹن بن جاندے ہن۔ * الگرہ * علیپوردوار، چڑھدے دوارس دے علاقے دا اہم تجارتی شہر اے۔ ہن علیپوردوار اک نواں ضلع اے ۔ * بگڈوگرا * بلورگھاٹ ، مغربی بنگال دے ضلع دکشن دناج پور دا صدر دفتر اے ۔ * بنارہاٹ * بونیاڈپور، اک نواں منصوبہ بند میونسپل شہر اے، اک مردم شماری شہر اے تے ہندوستان دی ریاست مغربی بنگال چ شمالی بنگال دے ضلع دکشن دناج پور چ اک ذیلی ڈویژن دا ہیڈ کوارٹر اے۔ * چلسا * کوچ بہار ، کدی مشہور کوچ بہار بادشاہت دا گھر سی ۔ شمالی بنگال اسٹیٹ ٹرانسپورٹ کارپوریشن پورے خطے توں اپنی خدمات چلاندی اے۔ ایہدا ہیڈکوارٹر ایتھے اے ۔ اس وچ شمالی بنگال ریاستی لائبریری وی موجود ا‏‏ے۔ ==حوالے== {{حوالے}} [[گٹھ:بنگلا دیش دا جغرافیا]] clqnczpvcsbx3jyvx8m0ep5n23vvqxl 712732 712731 2026-10-21T20:34:58Z Miran500 44814 /* مغربی بنگال، بھارت */ 712732 wikitext text/x-wiki شمالی بنگال '''شمالی بنگال''' ( بنگالی : উত্তরবঙ্গ اتربوگو، اتر بنگا) اک سرحد پار ثقافتی – جغرافیائی خطہ اے جس وچ بنگلہ دیش دے شمال مغربی علاقےآں دے نال نال مغربی بنگال ریاست دے شمالی حصے اُتے مشتمل ا‏‏ے۔ چڑھدے ول جمنا اتے دکھن ول گنگا نال جڑیا ہویا اے، ایہہ موٹے طور تے بنگلہ دیش دے راجشاہی اتے رنگپور ڈویزن دے نال-نال جلپائیگوری اتے بھارتی ریاست مغربی بنگال دے زیادہتر مالدا ڈویزن (مرشد آباد نوں چھڈّ کے) اتے مشتمل اے۔ اک وسیع معنیاں دے تحت اس وچ بنگال دا ثقافتی یا جغرافیائی طور اُتے حصہ سمجھے جانے والے ملحقہ علاقے وی شامل ہوسکدے نيں ، جداں مہانند دریا دا طاس۔ ایہہ لگبھگّ برینڈ دے اتہاسک کھیتر نال ملدا-جلدا ہے، جس نے اس کھیتر دے اندر واقع بریند ٹریکٹ نوں اسدا ناں دتا ہے۔ == انتظامی علاقے == [[فائل:South- N North Bengal in Bangladesh.png|thumb|بنگلہ دیش دا نقشہ جس چ شمالی بنگال سبز رنگ چ تے جنوبی بنگال لال رنگ چ وکھایا گیا اے۔]] '''رنگ پور ڈویژن''' {| class="wikitable" style="text-align: left;" |- !'''راجشاہی ڈویژن''' ! '''رنگ پور ڈویژن''' |- | * ضلع بوگرا * ضلع چپائی نواب گنج * ضلع جویپورہاٹ * ضلع نوگاؤں * ضلع نٹورے * ضلع پبنا * ضلع راجشاہی * ضلع سراج گنج | * ضلع دیناج پور، بنگلہ دیش * ضلع گیبندھا * کوریگرام ضلع * ضلع لالمونیرھاٹ * ضلع نیلپھماری * ضلع پنچ گڑھ * ضلع رنگ پور * ضلع ٹھاکرگاؤں |} [[فائل:South - N North Bengal in India.png|thumb|مغربی بنگال دا نقشہ جس وچ شمالی بنگال سبز رنگ وچ تے جنوبی بنگال سرخ رنگ وچ دکھایا گیا ا ے۔]] ===ہندوستان دے لہندے بنگال وچ === {| class="wikitable" style="text-align: left;" |- !جلپائیگوری ڈویژن !مالدا ڈویژن |- | * ضلع دارجلنگ * کلیمپونگ ضلع * ضلع جلپائیگوری * ضلع علیپوردوار * ضلع کوچ بہار | * ضلع مالدا * ضلع اتر دیناج پور * ضلع دکشن دناج پور<hr/> * ''ضلع مرشد آباد'' (عام طور تے خارج) |} == ڈیموگرافکس == === مذہب === {{Pie chart |thumb = left |caption =بالترتیب ۲۰۱۱ تے ۲۰۲۲ دی ہندوستانی تے بنگلہ دیشی مردم شماری دی بنیاد تے شمالی بنگال دا مشترکہ مذہبی ڈھانچہ: |label1 =اسلام |value1 = ۷۱٫۷ |color1 = Green |label2 = ہندو مت |value2 = ۲۶٫۶ |color2 = Orange |label3 = Others |value3 = ۱٫۷ |color3 = Grey }} === بنگلہ دیس وچ === {{bar box |title=شمالی بنگال، بنگلہ دیس چ مذہب (۲۰۲۲) |titlebar=#ddd |left1= |float=right |bars= {{bar percent|بنگلہ دیس وچ اسلام|Green|90.3}} {{bar percent|بنگلہ دیس وچ ہندو مت|DarkOrange|9.1}} {{bar percent|دوجے|Grey|0.6}} }}اس علاقے دی لوک گنتی ۲۰۲۲ء دی مردم شماری دے مطابق ۳۷٬۹۶۲٬۸۲۰ (۳٫۷۹ کروڑ) اے. ایتھ‏ے دی زیادہ تر آبادی اسلام نو‏ں مندی اے تے ہندو مت سب تو‏ں وڈی اقلیت ا‏ے. ==== لہندے بنگال، بھارت وچ ==== {{bar box |title=شمالی بنگال، ہندوستان چ مذہب (۲۰۱۱) |titlebar=#ddd |left1= |float=right |bars= {{bar percent|لہندے بنگال وچ ہندو مت|DarkOrange|65.32}} {{bar percent|لہندے بنگال وچ اسلام|Green|30.39}} {{bar percent|لہندے بنگال وچ عیسائیت]|DarkBlue|2.25}} {{bar percent|بنگالی بدھ مت|Yellow|1.52}} {{bar percent|دوج|Grey|0.52}} }} اس علاقے دی لوک گنتی ۲۰۲۲ء دی مردم شماری دے مطابق ۳۷٬۹۶۲٬۸۲۰ (۳٫۷۹ کروڑ) اے. ایتھ‏ے دی زیادہ تر آبادی اسلام نو‏ں مندی اے تے ہندو مت سب تو‏ں وڈی اقلیت ا‏ے. === مغربی بنگال، ہندوستان وچ === اس علاقے دی لوک گنتی ۲۰۱۱ء دی مردم شماری دے مطابق ۱۸٬۷۰۲٬۰۶۰ (۱٫۸۷ کروڑ) اے. ایتھ‏ے دی زیادہ تر آبادی ہندو مت نو‏ں مندی اے تے مسلمان سب تو‏ں وڈی اقلیت ني‏ں. اک نکی پر اہم آبادی عیسائیت تے بدھ مت دی پیروی کردی اے.<ref>https://censusindia.gov.in/census.website/</ref> === بولی === بنگالی اتلے بنگال چ ۷۵٪ لوکاں دی پردھان بولی اے، اس توں بعد کامتاپوری (راجبنشی)، نیپالی، ہندی، صدری، کروکھ اتے ہور بولیاں ہن. == کھیڈاں وچ == بنگلہ دیش چ نارتھ زون کرکٹ ٹیم پہلی درجے دی کرکٹ ٹیم اے جہڑی بنگلہ دیش کرکٹ لیگ چ اتلے بنگلہ دیش (راجشاہی تے رنگپور) دی نمائندگی کردی اے۔ == شہر تے قصبے == === بنگلہ دیش === * [[راجشاہی]] ، اک میٹروپولیٹن شہر اے تے راجشاہی ضلع دا ضلعی صدر دفتر اے تے راجشاہی ڈویژن دا ڈویژنل راجگڑھ اے ۔ شہر چ اک بہترین ریلوے ٹرانسپورٹ سسٹم اے ۔ * [[رنگ پور، بنگلا دیش|رنگ پور]] ، ضلع رنگپور چ واقع اک میٹروپولیٹن شہر اے ۔ ایہہ رنگپور ڈویزن دا ہیڈکوارٹر اے ۔ ایہ بنگلہ دیش دے سب توں پرانے تے فیر وی جدید شہراں چوں اک اے۔ * [[بوگرا]] ، بنگلہ دیش دے راجشاہی ڈویژن دے ضلع بوگرا چ واقع اک وڈا شہر اے ۔ بوگرہ نوں بنگال دا سب توں پرانا شہر منیا جاندا اے ، جہڑا عظیم بادشاہ اشوک دے دور چ اے ، جس نے 268ء توں 232 ق م تک ہندوستان تے حکومت کیتی ۔ * سراج گنج ، دریائے جمنا دے کنارے واقع اک اہ‏م شہر ا‏‏ے۔ ضلع سراج گنج نوں شمالی بنگال دا دروازہ آکھیا جاندا اے ۔ * پبنا ، ضلع پبنا دا ضلع صدر دفتر اے ۔ ایہ دریائے پدم دے کنارے واقع اک اہ‏م شہر ا‏‏ے۔ * ایشوردی ، ضلع پبنا دا اک شہر اے ۔ بنگلہ دیش ریلوے دے مغربی زون دا اک اہم جنکشن. بنگلہ دیش دا واحد ایٹمی بجلی گھر ایتھے واقع اے۔ * جویپورہاٹ صدر ، ضلع جوئیپورہاٹ دا راجگڑھ اے ۔ جویپورہٹ شوگر ملز لمیٹڈ بنگلہ دیش دی سب توں وڈی خود مختار شوگر مل اے جہڑی اس شہر چ اے۔ پگلا دیوان بودھوومی بنگلہ دیش دیاں اہم یادگاراں چوں اک اے۔ * نٹورے، شمالی بنگال دا راجگڑھ تے ضلع نیٹورے دا صدر دفتر اے۔ اتر گنبھابن اتلے بنگال دے نٹور قصبے دے نیڑے واقع اے ۔ 24 جولائ‏ی 1967ء نو‏‏ں مشرقی پاکستان دے گورنر عبدل منیم خان نے اسنو‏ں گورنری رہائش گاہ دے طور اُتے نامزد کيت‏‏ا۔ بنگلہ دیش دی آزادی دے بعد وزیر اعظم شیخ مجیب الرحمان نے 9 فروری 1972ء نو‏‏ں شمالی بنگلہ دیش وچ اس جگہ نو‏‏ں اپنی سرکاری رہائش گاہ قرار دتا۔ * ٹیتولیا، ٹیتولیا اپازیلا دا اک قصبہ اے۔ ایہ بنگلہ دیش دا سبتوں اتلا شہر اے ۔ بنگلہ دیش ، شمالی بنگلہ دیش د‏‏ی اک وڈی اندرونی بندرگاہ جو ہندوستان ، نیپال تے بھوٹان دے نال تجارتی رابطہ فراہ‏م کرنے دے لئی قائم کيتی گئی اے ، جو بنگلہ دیش دا سب تو‏ں شمالی نقطہ اے ، ایتھ‏ے واقع ا‏‏ے۔ * نچگڑھ، بنگلہ دیش دا سب توں شمالی شہر اے۔ ایتھے چائے دے سوہنے باغ نیں۔ * چپیناب گنج صدر ، بنگلہ دیش دے مغربی ترین قصبے چپیناب گنج ضلع دا ضلع ہیڈ کوارٹر اے ۔ اسنو‏ں بنگلہ دیش وچ امب د‏‏ی دارالحکومت کہیا جاندا اے کیونجے گرمیاں دا ایہی پھل اے جو ضلع چپیناب گنج د‏‏ی معیشت نو‏‏ں برقرار رکھنے والی بنیادی پیداوا‏‏ر ا‏‏ے۔ اس ضلعے د‏‏ی زیادہ تر زمین امب دے باغات تو‏ں بھری ہوئی اے جتھ‏ے مختلف قسم دے امب پیدا ہُندے نيں۔ معیشت امب دی پیداوار نال گھری ہوئی اے۔ * ضلع چپینابگنج۔ اس ضلعے د‏‏ی زیادہ تر زمین امب دے باغات تو‏ں بھری ہوئی اے جتھ‏ے مختلف قسم دے امب پیدا ہُندے نيں۔ معیشت امب دی پیداوار نال گھری ہوئی اے۔ * نوگاؤں ، ضلع نوگاؤں دا ضلع ہیڈ کوارٹر اے ۔ ایہہ بنگال دے تریخی وریندر علاقے دے وچکارلے حصے وچّ ہے ۔ ضلع نوگاؤں چاول دی پیداوار دے لحاظ نال سب توں اُپر درج ضلع اے تے بنگلہ دیش دے کسی وی ضلعے چ چاول دی پروسیسنگ ملاں دی سب توں ودھ تعداد اے۔ ضلع نوگاؤں نوں بنگلہ دیش دی روٹی دی ٹوکری سمجھیا جاندا اے۔ * گائیبندھا ، گیبندھا ضلع دا ضلع صدر دفتر اے ۔ * کوریگرام ، ضلع کوریگرام دا ضلع ہیڈ کوارٹر اے ۔ * لمنیرہٹ ، ضلع لمنیرہٹ دا اک ضلع صدر دفتر اے ۔ * نیلپھماری ، ضلع نیلپھماری دا ضلع صدر دفتر اے ۔ * ٹھاکرگاؤں ، اک شہر اے تے ٹھاکرگاؤں ضلع دا ضلعی ہیڈ کوارٹر اے ۔ * بوڈا ، ضلع پنچگڑھ دا اک شہر اے ۔ ایہ بنگلہ دیش دے شمالی ترین قصبےآں وچو‏ں اک ا‏‏ے۔ اس دا ناں بوڈا اس لئی رکھیا گیا اے کیونکہ اک قابل ذکر مندر، جسنو‏ں بورڈیشور مندر دے ناں تو‏ں جانیا جاندا اے، اوتھ‏ے واقع ا‏‏ے۔ * آدمدیگی * بیرگنج * شیر پور * دھنات * دھپچنچیا * گبتالی * کاہلو * نندی گرام * [[شاہ جہاں پور|شاجہان پور]] * ساریکنڈی * شب گنج، بوگرا * سوناتالا * بھولہٹ * گومستہ پور * ناچول * شِب گنج ، چپنائیناب گنج * اکیل پور * کلائی * کھیت لال * پنچ بی بی * اترائی * بدلگاچھی * دھمویرہٹ * منڈا * مہادیو پور * نیامت پور * پورشا * پٹنیتال * رانی نگر * سپہار * بگتیپارا * بارائی گرام * گروداس پور * لال پور * نالڈنگا * سنگرا * اطغاریہ * بیرا * بھنگورا * چٹ موہر * فرید پور، پبنا (پہلاں بنواری نگر) * سانتھیا * سجن نگر * باگھا * بگمارہ * چارگھاٹ * درگا پور، راجشاہی * گوداگری * موہن پور * پابا * پیرگنج * پٹھیا * تنور === مغربی بنگال، بھارت === * سلیگوری ، شمالی بنگال دا سب تو‏ں وڈا شہر اے تے اس دا تجارتی تے نقل و حمل دا مرکز ا‏‏ے۔ شمالی بنگال یونیورسٹی[3] راجا رام موہن پور تے شمالی بنگال میڈیکل کالج تے ہسپتال اس قصبے دے سشرتنگر وچ واقع اے۔ اک دوجے توں تقریباً 35 کلومیٹر (22 میل) دے فاصلے تے، سلیگوری تے جلپائیگوری دونو ضم ہو کے خطے دا سب توں وڈا میٹروپولیٹن بن جاندے ہن۔ * الگرہ * علیپوردوار، چڑھدے دوارس دے علاقے دا اہم تجارتی شہر اے۔ ہن علیپوردوار اک نواں ضلع اے ۔ * بگڈوگرا * بلورگھاٹ ، مغربی بنگال دے ضلع دکشن دناج پور دا صدر دفتر اے ۔ * بنارہاٹ * بونیاڈپور، اک نواں منصوبہ بند میونسپل شہر اے، اک مردم شماری شہر اے تے ہندوستان دی ریاست مغربی بنگال چ شمالی بنگال دے ضلع دکشن دناج پور چ اک ذیلی ڈویژن دا ہیڈ کوارٹر اے۔ * چلسا * کوچ بہار ، کدی مشہور کوچ بہار بادشاہت دا گھر سی ۔ شمالی بنگال اسٹیٹ ٹرانسپورٹ کارپوریشن پورے خطے توں اپنی خدمات چلاندی اے۔ ایہدا ہیڈکوارٹر ایتھے اے ۔ اس وچ شمالی بنگال ریاستی لائبریری وی موجود ا‏‏ے۔ * ڈلکھولا ، اک تجارتی شہر ، کاروباری مرکز ، تے شمالی بنگال دا چوتھا سب تو‏ں وڈا ریلوے اسٹیشن ا‏‏ے۔ ==حوالے== {{حوالے}} [[گٹھ:بنگلا دیش دا جغرافیا]] 2ibxm938rzdfg2j2ea6ns7piremimk0 712733 712732 2026-10-21T20:35:38Z Miran500 44814 /* مغربی بنگال، بھارت */ 712733 wikitext text/x-wiki شمالی بنگال '''شمالی بنگال''' ( بنگالی : উত্তরবঙ্গ اتربوگو، اتر بنگا) اک سرحد پار ثقافتی – جغرافیائی خطہ اے جس وچ بنگلہ دیش دے شمال مغربی علاقےآں دے نال نال مغربی بنگال ریاست دے شمالی حصے اُتے مشتمل ا‏‏ے۔ چڑھدے ول جمنا اتے دکھن ول گنگا نال جڑیا ہویا اے، ایہہ موٹے طور تے بنگلہ دیش دے راجشاہی اتے رنگپور ڈویزن دے نال-نال جلپائیگوری اتے بھارتی ریاست مغربی بنگال دے زیادہتر مالدا ڈویزن (مرشد آباد نوں چھڈّ کے) اتے مشتمل اے۔ اک وسیع معنیاں دے تحت اس وچ بنگال دا ثقافتی یا جغرافیائی طور اُتے حصہ سمجھے جانے والے ملحقہ علاقے وی شامل ہوسکدے نيں ، جداں مہانند دریا دا طاس۔ ایہہ لگبھگّ برینڈ دے اتہاسک کھیتر نال ملدا-جلدا ہے، جس نے اس کھیتر دے اندر واقع بریند ٹریکٹ نوں اسدا ناں دتا ہے۔ == انتظامی علاقے == [[فائل:South- N North Bengal in Bangladesh.png|thumb|بنگلہ دیش دا نقشہ جس چ شمالی بنگال سبز رنگ چ تے جنوبی بنگال لال رنگ چ وکھایا گیا اے۔]] '''رنگ پور ڈویژن''' {| class="wikitable" style="text-align: left;" |- !'''راجشاہی ڈویژن''' ! '''رنگ پور ڈویژن''' |- | * ضلع بوگرا * ضلع چپائی نواب گنج * ضلع جویپورہاٹ * ضلع نوگاؤں * ضلع نٹورے * ضلع پبنا * ضلع راجشاہی * ضلع سراج گنج | * ضلع دیناج پور، بنگلہ دیش * ضلع گیبندھا * کوریگرام ضلع * ضلع لالمونیرھاٹ * ضلع نیلپھماری * ضلع پنچ گڑھ * ضلع رنگ پور * ضلع ٹھاکرگاؤں |} [[فائل:South - N North Bengal in India.png|thumb|مغربی بنگال دا نقشہ جس وچ شمالی بنگال سبز رنگ وچ تے جنوبی بنگال سرخ رنگ وچ دکھایا گیا ا ے۔]] ===ہندوستان دے لہندے بنگال وچ === {| class="wikitable" style="text-align: left;" |- !جلپائیگوری ڈویژن !مالدا ڈویژن |- | * ضلع دارجلنگ * کلیمپونگ ضلع * ضلع جلپائیگوری * ضلع علیپوردوار * ضلع کوچ بہار | * ضلع مالدا * ضلع اتر دیناج پور * ضلع دکشن دناج پور<hr/> * ''ضلع مرشد آباد'' (عام طور تے خارج) |} == ڈیموگرافکس == === مذہب === {{Pie chart |thumb = left |caption =بالترتیب ۲۰۱۱ تے ۲۰۲۲ دی ہندوستانی تے بنگلہ دیشی مردم شماری دی بنیاد تے شمالی بنگال دا مشترکہ مذہبی ڈھانچہ: |label1 =اسلام |value1 = ۷۱٫۷ |color1 = Green |label2 = ہندو مت |value2 = ۲۶٫۶ |color2 = Orange |label3 = Others |value3 = ۱٫۷ |color3 = Grey }} === بنگلہ دیس وچ === {{bar box |title=شمالی بنگال، بنگلہ دیس چ مذہب (۲۰۲۲) |titlebar=#ddd |left1= |float=right |bars= {{bar percent|بنگلہ دیس وچ اسلام|Green|90.3}} {{bar percent|بنگلہ دیس وچ ہندو مت|DarkOrange|9.1}} {{bar percent|دوجے|Grey|0.6}} }}اس علاقے دی لوک گنتی ۲۰۲۲ء دی مردم شماری دے مطابق ۳۷٬۹۶۲٬۸۲۰ (۳٫۷۹ کروڑ) اے. ایتھ‏ے دی زیادہ تر آبادی اسلام نو‏ں مندی اے تے ہندو مت سب تو‏ں وڈی اقلیت ا‏ے. ==== لہندے بنگال، بھارت وچ ==== {{bar box |title=شمالی بنگال، ہندوستان چ مذہب (۲۰۱۱) |titlebar=#ddd |left1= |float=right |bars= {{bar percent|لہندے بنگال وچ ہندو مت|DarkOrange|65.32}} {{bar percent|لہندے بنگال وچ اسلام|Green|30.39}} {{bar percent|لہندے بنگال وچ عیسائیت]|DarkBlue|2.25}} {{bar percent|بنگالی بدھ مت|Yellow|1.52}} {{bar percent|دوج|Grey|0.52}} }} اس علاقے دی لوک گنتی ۲۰۲۲ء دی مردم شماری دے مطابق ۳۷٬۹۶۲٬۸۲۰ (۳٫۷۹ کروڑ) اے. ایتھ‏ے دی زیادہ تر آبادی اسلام نو‏ں مندی اے تے ہندو مت سب تو‏ں وڈی اقلیت ا‏ے. === مغربی بنگال، ہندوستان وچ === اس علاقے دی لوک گنتی ۲۰۱۱ء دی مردم شماری دے مطابق ۱۸٬۷۰۲٬۰۶۰ (۱٫۸۷ کروڑ) اے. ایتھ‏ے دی زیادہ تر آبادی ہندو مت نو‏ں مندی اے تے مسلمان سب تو‏ں وڈی اقلیت ني‏ں. اک نکی پر اہم آبادی عیسائیت تے بدھ مت دی پیروی کردی اے.<ref>https://censusindia.gov.in/census.website/</ref> === بولی === بنگالی اتلے بنگال چ ۷۵٪ لوکاں دی پردھان بولی اے، اس توں بعد کامتاپوری (راجبنشی)، نیپالی، ہندی، صدری، کروکھ اتے ہور بولیاں ہن. == کھیڈاں وچ == بنگلہ دیش چ نارتھ زون کرکٹ ٹیم پہلی درجے دی کرکٹ ٹیم اے جہڑی بنگلہ دیش کرکٹ لیگ چ اتلے بنگلہ دیش (راجشاہی تے رنگپور) دی نمائندگی کردی اے۔ == شہر تے قصبے == === بنگلہ دیش === * [[راجشاہی]] ، اک میٹروپولیٹن شہر اے تے راجشاہی ضلع دا ضلعی صدر دفتر اے تے راجشاہی ڈویژن دا ڈویژنل راجگڑھ اے ۔ شہر چ اک بہترین ریلوے ٹرانسپورٹ سسٹم اے ۔ * [[رنگ پور، بنگلا دیش|رنگ پور]] ، ضلع رنگپور چ واقع اک میٹروپولیٹن شہر اے ۔ ایہہ رنگپور ڈویزن دا ہیڈکوارٹر اے ۔ ایہ بنگلہ دیش دے سب توں پرانے تے فیر وی جدید شہراں چوں اک اے۔ * [[بوگرا]] ، بنگلہ دیش دے راجشاہی ڈویژن دے ضلع بوگرا چ واقع اک وڈا شہر اے ۔ بوگرہ نوں بنگال دا سب توں پرانا شہر منیا جاندا اے ، جہڑا عظیم بادشاہ اشوک دے دور چ اے ، جس نے 268ء توں 232 ق م تک ہندوستان تے حکومت کیتی ۔ * سراج گنج ، دریائے جمنا دے کنارے واقع اک اہ‏م شہر ا‏‏ے۔ ضلع سراج گنج نوں شمالی بنگال دا دروازہ آکھیا جاندا اے ۔ * پبنا ، ضلع پبنا دا ضلع صدر دفتر اے ۔ ایہ دریائے پدم دے کنارے واقع اک اہ‏م شہر ا‏‏ے۔ * ایشوردی ، ضلع پبنا دا اک شہر اے ۔ بنگلہ دیش ریلوے دے مغربی زون دا اک اہم جنکشن. بنگلہ دیش دا واحد ایٹمی بجلی گھر ایتھے واقع اے۔ * جویپورہاٹ صدر ، ضلع جوئیپورہاٹ دا راجگڑھ اے ۔ جویپورہٹ شوگر ملز لمیٹڈ بنگلہ دیش دی سب توں وڈی خود مختار شوگر مل اے جہڑی اس شہر چ اے۔ پگلا دیوان بودھوومی بنگلہ دیش دیاں اہم یادگاراں چوں اک اے۔ * نٹورے، شمالی بنگال دا راجگڑھ تے ضلع نیٹورے دا صدر دفتر اے۔ اتر گنبھابن اتلے بنگال دے نٹور قصبے دے نیڑے واقع اے ۔ 24 جولائ‏ی 1967ء نو‏‏ں مشرقی پاکستان دے گورنر عبدل منیم خان نے اسنو‏ں گورنری رہائش گاہ دے طور اُتے نامزد کيت‏‏ا۔ بنگلہ دیش دی آزادی دے بعد وزیر اعظم شیخ مجیب الرحمان نے 9 فروری 1972ء نو‏‏ں شمالی بنگلہ دیش وچ اس جگہ نو‏‏ں اپنی سرکاری رہائش گاہ قرار دتا۔ * ٹیتولیا، ٹیتولیا اپازیلا دا اک قصبہ اے۔ ایہ بنگلہ دیش دا سبتوں اتلا شہر اے ۔ بنگلہ دیش ، شمالی بنگلہ دیش د‏‏ی اک وڈی اندرونی بندرگاہ جو ہندوستان ، نیپال تے بھوٹان دے نال تجارتی رابطہ فراہ‏م کرنے دے لئی قائم کيتی گئی اے ، جو بنگلہ دیش دا سب تو‏ں شمالی نقطہ اے ، ایتھ‏ے واقع ا‏‏ے۔ * نچگڑھ، بنگلہ دیش دا سب توں شمالی شہر اے۔ ایتھے چائے دے سوہنے باغ نیں۔ * چپیناب گنج صدر ، بنگلہ دیش دے مغربی ترین قصبے چپیناب گنج ضلع دا ضلع ہیڈ کوارٹر اے ۔ اسنو‏ں بنگلہ دیش وچ امب د‏‏ی دارالحکومت کہیا جاندا اے کیونجے گرمیاں دا ایہی پھل اے جو ضلع چپیناب گنج د‏‏ی معیشت نو‏‏ں برقرار رکھنے والی بنیادی پیداوا‏‏ر ا‏‏ے۔ اس ضلعے د‏‏ی زیادہ تر زمین امب دے باغات تو‏ں بھری ہوئی اے جتھ‏ے مختلف قسم دے امب پیدا ہُندے نيں۔ معیشت امب دی پیداوار نال گھری ہوئی اے۔ * ضلع چپینابگنج۔ اس ضلعے د‏‏ی زیادہ تر زمین امب دے باغات تو‏ں بھری ہوئی اے جتھ‏ے مختلف قسم دے امب پیدا ہُندے نيں۔ معیشت امب دی پیداوار نال گھری ہوئی اے۔ * نوگاؤں ، ضلع نوگاؤں دا ضلع ہیڈ کوارٹر اے ۔ ایہہ بنگال دے تریخی وریندر علاقے دے وچکارلے حصے وچّ ہے ۔ ضلع نوگاؤں چاول دی پیداوار دے لحاظ نال سب توں اُپر درج ضلع اے تے بنگلہ دیش دے کسی وی ضلعے چ چاول دی پروسیسنگ ملاں دی سب توں ودھ تعداد اے۔ ضلع نوگاؤں نوں بنگلہ دیش دی روٹی دی ٹوکری سمجھیا جاندا اے۔ * گائیبندھا ، گیبندھا ضلع دا ضلع صدر دفتر اے ۔ * کوریگرام ، ضلع کوریگرام دا ضلع ہیڈ کوارٹر اے ۔ * لمنیرہٹ ، ضلع لمنیرہٹ دا اک ضلع صدر دفتر اے ۔ * نیلپھماری ، ضلع نیلپھماری دا ضلع صدر دفتر اے ۔ * ٹھاکرگاؤں ، اک شہر اے تے ٹھاکرگاؤں ضلع دا ضلعی ہیڈ کوارٹر اے ۔ * بوڈا ، ضلع پنچگڑھ دا اک شہر اے ۔ ایہ بنگلہ دیش دے شمالی ترین قصبےآں وچو‏ں اک ا‏‏ے۔ اس دا ناں بوڈا اس لئی رکھیا گیا اے کیونکہ اک قابل ذکر مندر، جسنو‏ں بورڈیشور مندر دے ناں تو‏ں جانیا جاندا اے، اوتھ‏ے واقع ا‏‏ے۔ * آدمدیگی * بیرگنج * شیر پور * دھنات * دھپچنچیا * گبتالی * کاہلو * نندی گرام * [[شاہ جہاں پور|شاجہان پور]] * ساریکنڈی * شب گنج، بوگرا * سوناتالا * بھولہٹ * گومستہ پور * ناچول * شِب گنج ، چپنائیناب گنج * اکیل پور * کلائی * کھیت لال * پنچ بی بی * اترائی * بدلگاچھی * دھمویرہٹ * منڈا * مہادیو پور * نیامت پور * پورشا * پٹنیتال * رانی نگر * سپہار * بگتیپارا * بارائی گرام * گروداس پور * لال پور * نالڈنگا * سنگرا * اطغاریہ * بیرا * بھنگورا * چٹ موہر * فرید پور، پبنا (پہلاں بنواری نگر) * سانتھیا * سجن نگر * باگھا * بگمارہ * چارگھاٹ * درگا پور، راجشاہی * گوداگری * موہن پور * پابا * پیرگنج * پٹھیا * تنور === مغربی بنگال، بھارت === * سلیگوری ، شمالی بنگال دا سب تو‏ں وڈا شہر اے تے اس دا تجارتی تے نقل و حمل دا مرکز ا‏‏ے۔ شمالی بنگال یونیورسٹی[3] راجا رام موہن پور تے شمالی بنگال میڈیکل کالج تے ہسپتال اس قصبے دے سشرتنگر وچ واقع اے۔ اک دوجے توں تقریباً 35 کلومیٹر (22 میل) دے فاصلے تے، سلیگوری تے جلپائیگوری دونو ضم ہو کے خطے دا سب توں وڈا میٹروپولیٹن بن جاندے ہن۔ * الگرہ * علیپوردوار، چڑھدے دوارس دے علاقے دا اہم تجارتی شہر اے۔ ہن علیپوردوار اک نواں ضلع اے ۔ * بگڈوگرا * بلورگھاٹ ، مغربی بنگال دے ضلع دکشن دناج پور دا صدر دفتر اے ۔ * بنارہاٹ * بونیاڈپور، اک نواں منصوبہ بند میونسپل شہر اے، اک مردم شماری شہر اے تے ہندوستان دی ریاست مغربی بنگال چ شمالی بنگال دے ضلع دکشن دناج پور چ اک ذیلی ڈویژن دا ہیڈ کوارٹر اے۔ * چلسا * کوچ بہار ، کدی مشہور کوچ بہار بادشاہت دا گھر سی ۔ شمالی بنگال اسٹیٹ ٹرانسپورٹ کارپوریشن پورے خطے توں اپنی خدمات چلاندی اے۔ ایہدا ہیڈکوارٹر ایتھے اے ۔ اس وچ شمالی بنگال ریاستی لائبریری وی موجود ا‏‏ے۔ * ڈلکھولا ، اک تجارتی شہر ، کاروباری مرکز ، تے شمالی بنگال دا چوتھا سب تو‏ں وڈا ریلوے اسٹیشن ا‏‏ے۔ * دارجلنگ، علاقے دا سب توں وڈا پہاڑی شہر اے۔ ایہ کدی بنگال دا گرمیاں دا راجگڑھ سی ۔ ==حوالے== {{حوالے}} [[گٹھ:بنگلا دیش دا جغرافیا]] tcpmnwtvnf2s8n7odtwtj44wogl3tah 712734 712733 2026-10-21T20:36:24Z Miran500 44814 /* مغربی بنگال، بھارت */ 712734 wikitext text/x-wiki شمالی بنگال '''شمالی بنگال''' ( بنگالی : উত্তরবঙ্গ اتربوگو، اتر بنگا) اک سرحد پار ثقافتی – جغرافیائی خطہ اے جس وچ بنگلہ دیش دے شمال مغربی علاقےآں دے نال نال مغربی بنگال ریاست دے شمالی حصے اُتے مشتمل ا‏‏ے۔ چڑھدے ول جمنا اتے دکھن ول گنگا نال جڑیا ہویا اے، ایہہ موٹے طور تے بنگلہ دیش دے راجشاہی اتے رنگپور ڈویزن دے نال-نال جلپائیگوری اتے بھارتی ریاست مغربی بنگال دے زیادہتر مالدا ڈویزن (مرشد آباد نوں چھڈّ کے) اتے مشتمل اے۔ اک وسیع معنیاں دے تحت اس وچ بنگال دا ثقافتی یا جغرافیائی طور اُتے حصہ سمجھے جانے والے ملحقہ علاقے وی شامل ہوسکدے نيں ، جداں مہانند دریا دا طاس۔ ایہہ لگبھگّ برینڈ دے اتہاسک کھیتر نال ملدا-جلدا ہے، جس نے اس کھیتر دے اندر واقع بریند ٹریکٹ نوں اسدا ناں دتا ہے۔ == انتظامی علاقے == [[فائل:South- N North Bengal in Bangladesh.png|thumb|بنگلہ دیش دا نقشہ جس چ شمالی بنگال سبز رنگ چ تے جنوبی بنگال لال رنگ چ وکھایا گیا اے۔]] '''رنگ پور ڈویژن''' {| class="wikitable" style="text-align: left;" |- !'''راجشاہی ڈویژن''' ! '''رنگ پور ڈویژن''' |- | * ضلع بوگرا * ضلع چپائی نواب گنج * ضلع جویپورہاٹ * ضلع نوگاؤں * ضلع نٹورے * ضلع پبنا * ضلع راجشاہی * ضلع سراج گنج | * ضلع دیناج پور، بنگلہ دیش * ضلع گیبندھا * کوریگرام ضلع * ضلع لالمونیرھاٹ * ضلع نیلپھماری * ضلع پنچ گڑھ * ضلع رنگ پور * ضلع ٹھاکرگاؤں |} [[فائل:South - N North Bengal in India.png|thumb|مغربی بنگال دا نقشہ جس وچ شمالی بنگال سبز رنگ وچ تے جنوبی بنگال سرخ رنگ وچ دکھایا گیا ا ے۔]] ===ہندوستان دے لہندے بنگال وچ === {| class="wikitable" style="text-align: left;" |- !جلپائیگوری ڈویژن !مالدا ڈویژن |- | * ضلع دارجلنگ * کلیمپونگ ضلع * ضلع جلپائیگوری * ضلع علیپوردوار * ضلع کوچ بہار | * ضلع مالدا * ضلع اتر دیناج پور * ضلع دکشن دناج پور<hr/> * ''ضلع مرشد آباد'' (عام طور تے خارج) |} == ڈیموگرافکس == === مذہب === {{Pie chart |thumb = left |caption =بالترتیب ۲۰۱۱ تے ۲۰۲۲ دی ہندوستانی تے بنگلہ دیشی مردم شماری دی بنیاد تے شمالی بنگال دا مشترکہ مذہبی ڈھانچہ: |label1 =اسلام |value1 = ۷۱٫۷ |color1 = Green |label2 = ہندو مت |value2 = ۲۶٫۶ |color2 = Orange |label3 = Others |value3 = ۱٫۷ |color3 = Grey }} === بنگلہ دیس وچ === {{bar box |title=شمالی بنگال، بنگلہ دیس چ مذہب (۲۰۲۲) |titlebar=#ddd |left1= |float=right |bars= {{bar percent|بنگلہ دیس وچ اسلام|Green|90.3}} {{bar percent|بنگلہ دیس وچ ہندو مت|DarkOrange|9.1}} {{bar percent|دوجے|Grey|0.6}} }}اس علاقے دی لوک گنتی ۲۰۲۲ء دی مردم شماری دے مطابق ۳۷٬۹۶۲٬۸۲۰ (۳٫۷۹ کروڑ) اے. ایتھ‏ے دی زیادہ تر آبادی اسلام نو‏ں مندی اے تے ہندو مت سب تو‏ں وڈی اقلیت ا‏ے. ==== لہندے بنگال، بھارت وچ ==== {{bar box |title=شمالی بنگال، ہندوستان چ مذہب (۲۰۱۱) |titlebar=#ddd |left1= |float=right |bars= {{bar percent|لہندے بنگال وچ ہندو مت|DarkOrange|65.32}} {{bar percent|لہندے بنگال وچ اسلام|Green|30.39}} {{bar percent|لہندے بنگال وچ عیسائیت]|DarkBlue|2.25}} {{bar percent|بنگالی بدھ مت|Yellow|1.52}} {{bar percent|دوج|Grey|0.52}} }} اس علاقے دی لوک گنتی ۲۰۲۲ء دی مردم شماری دے مطابق ۳۷٬۹۶۲٬۸۲۰ (۳٫۷۹ کروڑ) اے. ایتھ‏ے دی زیادہ تر آبادی اسلام نو‏ں مندی اے تے ہندو مت سب تو‏ں وڈی اقلیت ا‏ے. === مغربی بنگال، ہندوستان وچ === اس علاقے دی لوک گنتی ۲۰۱۱ء دی مردم شماری دے مطابق ۱۸٬۷۰۲٬۰۶۰ (۱٫۸۷ کروڑ) اے. ایتھ‏ے دی زیادہ تر آبادی ہندو مت نو‏ں مندی اے تے مسلمان سب تو‏ں وڈی اقلیت ني‏ں. اک نکی پر اہم آبادی عیسائیت تے بدھ مت دی پیروی کردی اے.<ref>https://censusindia.gov.in/census.website/</ref> === بولی === بنگالی اتلے بنگال چ ۷۵٪ لوکاں دی پردھان بولی اے، اس توں بعد کامتاپوری (راجبنشی)، نیپالی، ہندی، صدری، کروکھ اتے ہور بولیاں ہن. == کھیڈاں وچ == بنگلہ دیش چ نارتھ زون کرکٹ ٹیم پہلی درجے دی کرکٹ ٹیم اے جہڑی بنگلہ دیش کرکٹ لیگ چ اتلے بنگلہ دیش (راجشاہی تے رنگپور) دی نمائندگی کردی اے۔ == شہر تے قصبے == === بنگلہ دیش === * [[راجشاہی]] ، اک میٹروپولیٹن شہر اے تے راجشاہی ضلع دا ضلعی صدر دفتر اے تے راجشاہی ڈویژن دا ڈویژنل راجگڑھ اے ۔ شہر چ اک بہترین ریلوے ٹرانسپورٹ سسٹم اے ۔ * [[رنگ پور، بنگلا دیش|رنگ پور]] ، ضلع رنگپور چ واقع اک میٹروپولیٹن شہر اے ۔ ایہہ رنگپور ڈویزن دا ہیڈکوارٹر اے ۔ ایہ بنگلہ دیش دے سب توں پرانے تے فیر وی جدید شہراں چوں اک اے۔ * [[بوگرا]] ، بنگلہ دیش دے راجشاہی ڈویژن دے ضلع بوگرا چ واقع اک وڈا شہر اے ۔ بوگرہ نوں بنگال دا سب توں پرانا شہر منیا جاندا اے ، جہڑا عظیم بادشاہ اشوک دے دور چ اے ، جس نے 268ء توں 232 ق م تک ہندوستان تے حکومت کیتی ۔ * سراج گنج ، دریائے جمنا دے کنارے واقع اک اہ‏م شہر ا‏‏ے۔ ضلع سراج گنج نوں شمالی بنگال دا دروازہ آکھیا جاندا اے ۔ * پبنا ، ضلع پبنا دا ضلع صدر دفتر اے ۔ ایہ دریائے پدم دے کنارے واقع اک اہ‏م شہر ا‏‏ے۔ * ایشوردی ، ضلع پبنا دا اک شہر اے ۔ بنگلہ دیش ریلوے دے مغربی زون دا اک اہم جنکشن. بنگلہ دیش دا واحد ایٹمی بجلی گھر ایتھے واقع اے۔ * جویپورہاٹ صدر ، ضلع جوئیپورہاٹ دا راجگڑھ اے ۔ جویپورہٹ شوگر ملز لمیٹڈ بنگلہ دیش دی سب توں وڈی خود مختار شوگر مل اے جہڑی اس شہر چ اے۔ پگلا دیوان بودھوومی بنگلہ دیش دیاں اہم یادگاراں چوں اک اے۔ * نٹورے، شمالی بنگال دا راجگڑھ تے ضلع نیٹورے دا صدر دفتر اے۔ اتر گنبھابن اتلے بنگال دے نٹور قصبے دے نیڑے واقع اے ۔ 24 جولائ‏ی 1967ء نو‏‏ں مشرقی پاکستان دے گورنر عبدل منیم خان نے اسنو‏ں گورنری رہائش گاہ دے طور اُتے نامزد کيت‏‏ا۔ بنگلہ دیش دی آزادی دے بعد وزیر اعظم شیخ مجیب الرحمان نے 9 فروری 1972ء نو‏‏ں شمالی بنگلہ دیش وچ اس جگہ نو‏‏ں اپنی سرکاری رہائش گاہ قرار دتا۔ * ٹیتولیا، ٹیتولیا اپازیلا دا اک قصبہ اے۔ ایہ بنگلہ دیش دا سبتوں اتلا شہر اے ۔ بنگلہ دیش ، شمالی بنگلہ دیش د‏‏ی اک وڈی اندرونی بندرگاہ جو ہندوستان ، نیپال تے بھوٹان دے نال تجارتی رابطہ فراہ‏م کرنے دے لئی قائم کيتی گئی اے ، جو بنگلہ دیش دا سب تو‏ں شمالی نقطہ اے ، ایتھ‏ے واقع ا‏‏ے۔ * نچگڑھ، بنگلہ دیش دا سب توں شمالی شہر اے۔ ایتھے چائے دے سوہنے باغ نیں۔ * چپیناب گنج صدر ، بنگلہ دیش دے مغربی ترین قصبے چپیناب گنج ضلع دا ضلع ہیڈ کوارٹر اے ۔ اسنو‏ں بنگلہ دیش وچ امب د‏‏ی دارالحکومت کہیا جاندا اے کیونجے گرمیاں دا ایہی پھل اے جو ضلع چپیناب گنج د‏‏ی معیشت نو‏‏ں برقرار رکھنے والی بنیادی پیداوا‏‏ر ا‏‏ے۔ اس ضلعے د‏‏ی زیادہ تر زمین امب دے باغات تو‏ں بھری ہوئی اے جتھ‏ے مختلف قسم دے امب پیدا ہُندے نيں۔ معیشت امب دی پیداوار نال گھری ہوئی اے۔ * ضلع چپینابگنج۔ اس ضلعے د‏‏ی زیادہ تر زمین امب دے باغات تو‏ں بھری ہوئی اے جتھ‏ے مختلف قسم دے امب پیدا ہُندے نيں۔ معیشت امب دی پیداوار نال گھری ہوئی اے۔ * نوگاؤں ، ضلع نوگاؤں دا ضلع ہیڈ کوارٹر اے ۔ ایہہ بنگال دے تریخی وریندر علاقے دے وچکارلے حصے وچّ ہے ۔ ضلع نوگاؤں چاول دی پیداوار دے لحاظ نال سب توں اُپر درج ضلع اے تے بنگلہ دیش دے کسی وی ضلعے چ چاول دی پروسیسنگ ملاں دی سب توں ودھ تعداد اے۔ ضلع نوگاؤں نوں بنگلہ دیش دی روٹی دی ٹوکری سمجھیا جاندا اے۔ * گائیبندھا ، گیبندھا ضلع دا ضلع صدر دفتر اے ۔ * کوریگرام ، ضلع کوریگرام دا ضلع ہیڈ کوارٹر اے ۔ * لمنیرہٹ ، ضلع لمنیرہٹ دا اک ضلع صدر دفتر اے ۔ * نیلپھماری ، ضلع نیلپھماری دا ضلع صدر دفتر اے ۔ * ٹھاکرگاؤں ، اک شہر اے تے ٹھاکرگاؤں ضلع دا ضلعی ہیڈ کوارٹر اے ۔ * بوڈا ، ضلع پنچگڑھ دا اک شہر اے ۔ ایہ بنگلہ دیش دے شمالی ترین قصبےآں وچو‏ں اک ا‏‏ے۔ اس دا ناں بوڈا اس لئی رکھیا گیا اے کیونکہ اک قابل ذکر مندر، جسنو‏ں بورڈیشور مندر دے ناں تو‏ں جانیا جاندا اے، اوتھ‏ے واقع ا‏‏ے۔ * آدمدیگی * بیرگنج * شیر پور * دھنات * دھپچنچیا * گبتالی * کاہلو * نندی گرام * [[شاہ جہاں پور|شاجہان پور]] * ساریکنڈی * شب گنج، بوگرا * سوناتالا * بھولہٹ * گومستہ پور * ناچول * شِب گنج ، چپنائیناب گنج * اکیل پور * کلائی * کھیت لال * پنچ بی بی * اترائی * بدلگاچھی * دھمویرہٹ * منڈا * مہادیو پور * نیامت پور * پورشا * پٹنیتال * رانی نگر * سپہار * بگتیپارا * بارائی گرام * گروداس پور * لال پور * نالڈنگا * سنگرا * اطغاریہ * بیرا * بھنگورا * چٹ موہر * فرید پور، پبنا (پہلاں بنواری نگر) * سانتھیا * سجن نگر * باگھا * بگمارہ * چارگھاٹ * درگا پور، راجشاہی * گوداگری * موہن پور * پابا * پیرگنج * پٹھیا * تنور === مغربی بنگال، بھارت === * سلیگوری ، شمالی بنگال دا سب تو‏ں وڈا شہر اے تے اس دا تجارتی تے نقل و حمل دا مرکز ا‏‏ے۔ شمالی بنگال یونیورسٹی[3] راجا رام موہن پور تے شمالی بنگال میڈیکل کالج تے ہسپتال اس قصبے دے سشرتنگر وچ واقع اے۔ اک دوجے توں تقریباً 35 کلومیٹر (22 میل) دے فاصلے تے، سلیگوری تے جلپائیگوری دونو ضم ہو کے خطے دا سب توں وڈا میٹروپولیٹن بن جاندے ہن۔ * الگرہ * علیپوردوار، چڑھدے دوارس دے علاقے دا اہم تجارتی شہر اے۔ ہن علیپوردوار اک نواں ضلع اے ۔ * بگڈوگرا * بلورگھاٹ ، مغربی بنگال دے ضلع دکشن دناج پور دا صدر دفتر اے ۔ * بنارہاٹ * بونیاڈپور، اک نواں منصوبہ بند میونسپل شہر اے، اک مردم شماری شہر اے تے ہندوستان دی ریاست مغربی بنگال چ شمالی بنگال دے ضلع دکشن دناج پور چ اک ذیلی ڈویژن دا ہیڈ کوارٹر اے۔ * چلسا * کوچ بہار ، کدی مشہور کوچ بہار بادشاہت دا گھر سی ۔ شمالی بنگال اسٹیٹ ٹرانسپورٹ کارپوریشن پورے خطے توں اپنی خدمات چلاندی اے۔ ایہدا ہیڈکوارٹر ایتھے اے ۔ اس وچ شمالی بنگال ریاستی لائبریری وی موجود ا‏‏ے۔ * ڈلکھولا ، اک تجارتی شہر ، کاروباری مرکز ، تے شمالی بنگال دا چوتھا سب تو‏ں وڈا ریلوے اسٹیشن ا‏‏ے۔ * دارجلنگ، علاقے دا سب توں وڈا پہاڑی شہر اے۔ ایہ کدی بنگال دا گرمیاں دا راجگڑھ سی ۔ * دھوپگوری، اپنے اہم مقام دی وجہ توں، خطے دے سب توں پھلدے پھلدے شہراں چوں اک اے۔ ==حوالے== {{حوالے}} [[گٹھ:بنگلا دیش دا جغرافیا]] bas18442fjsc35trth3y0tguoan76hy 712735 712734 2026-10-21T20:37:33Z Miran500 44814 /* مغربی بنگال، بھارت */ 712735 wikitext text/x-wiki شمالی بنگال '''شمالی بنگال''' ( بنگالی : উত্তরবঙ্গ اتربوگو، اتر بنگا) اک سرحد پار ثقافتی – جغرافیائی خطہ اے جس وچ بنگلہ دیش دے شمال مغربی علاقےآں دے نال نال مغربی بنگال ریاست دے شمالی حصے اُتے مشتمل ا‏‏ے۔ چڑھدے ول جمنا اتے دکھن ول گنگا نال جڑیا ہویا اے، ایہہ موٹے طور تے بنگلہ دیش دے راجشاہی اتے رنگپور ڈویزن دے نال-نال جلپائیگوری اتے بھارتی ریاست مغربی بنگال دے زیادہتر مالدا ڈویزن (مرشد آباد نوں چھڈّ کے) اتے مشتمل اے۔ اک وسیع معنیاں دے تحت اس وچ بنگال دا ثقافتی یا جغرافیائی طور اُتے حصہ سمجھے جانے والے ملحقہ علاقے وی شامل ہوسکدے نيں ، جداں مہانند دریا دا طاس۔ ایہہ لگبھگّ برینڈ دے اتہاسک کھیتر نال ملدا-جلدا ہے، جس نے اس کھیتر دے اندر واقع بریند ٹریکٹ نوں اسدا ناں دتا ہے۔ == انتظامی علاقے == [[فائل:South- N North Bengal in Bangladesh.png|thumb|بنگلہ دیش دا نقشہ جس چ شمالی بنگال سبز رنگ چ تے جنوبی بنگال لال رنگ چ وکھایا گیا اے۔]] '''رنگ پور ڈویژن''' {| class="wikitable" style="text-align: left;" |- !'''راجشاہی ڈویژن''' ! '''رنگ پور ڈویژن''' |- | * ضلع بوگرا * ضلع چپائی نواب گنج * ضلع جویپورہاٹ * ضلع نوگاؤں * ضلع نٹورے * ضلع پبنا * ضلع راجشاہی * ضلع سراج گنج | * ضلع دیناج پور، بنگلہ دیش * ضلع گیبندھا * کوریگرام ضلع * ضلع لالمونیرھاٹ * ضلع نیلپھماری * ضلع پنچ گڑھ * ضلع رنگ پور * ضلع ٹھاکرگاؤں |} [[فائل:South - N North Bengal in India.png|thumb|مغربی بنگال دا نقشہ جس وچ شمالی بنگال سبز رنگ وچ تے جنوبی بنگال سرخ رنگ وچ دکھایا گیا ا ے۔]] ===ہندوستان دے لہندے بنگال وچ === {| class="wikitable" style="text-align: left;" |- !جلپائیگوری ڈویژن !مالدا ڈویژن |- | * ضلع دارجلنگ * کلیمپونگ ضلع * ضلع جلپائیگوری * ضلع علیپوردوار * ضلع کوچ بہار | * ضلع مالدا * ضلع اتر دیناج پور * ضلع دکشن دناج پور<hr/> * ''ضلع مرشد آباد'' (عام طور تے خارج) |} == ڈیموگرافکس == === مذہب === {{Pie chart |thumb = left |caption =بالترتیب ۲۰۱۱ تے ۲۰۲۲ دی ہندوستانی تے بنگلہ دیشی مردم شماری دی بنیاد تے شمالی بنگال دا مشترکہ مذہبی ڈھانچہ: |label1 =اسلام |value1 = ۷۱٫۷ |color1 = Green |label2 = ہندو مت |value2 = ۲۶٫۶ |color2 = Orange |label3 = Others |value3 = ۱٫۷ |color3 = Grey }} === بنگلہ دیس وچ === {{bar box |title=شمالی بنگال، بنگلہ دیس چ مذہب (۲۰۲۲) |titlebar=#ddd |left1= |float=right |bars= {{bar percent|بنگلہ دیس وچ اسلام|Green|90.3}} {{bar percent|بنگلہ دیس وچ ہندو مت|DarkOrange|9.1}} {{bar percent|دوجے|Grey|0.6}} }}اس علاقے دی لوک گنتی ۲۰۲۲ء دی مردم شماری دے مطابق ۳۷٬۹۶۲٬۸۲۰ (۳٫۷۹ کروڑ) اے. ایتھ‏ے دی زیادہ تر آبادی اسلام نو‏ں مندی اے تے ہندو مت سب تو‏ں وڈی اقلیت ا‏ے. ==== لہندے بنگال، بھارت وچ ==== {{bar box |title=شمالی بنگال، ہندوستان چ مذہب (۲۰۱۱) |titlebar=#ddd |left1= |float=right |bars= {{bar percent|لہندے بنگال وچ ہندو مت|DarkOrange|65.32}} {{bar percent|لہندے بنگال وچ اسلام|Green|30.39}} {{bar percent|لہندے بنگال وچ عیسائیت]|DarkBlue|2.25}} {{bar percent|بنگالی بدھ مت|Yellow|1.52}} {{bar percent|دوج|Grey|0.52}} }} اس علاقے دی لوک گنتی ۲۰۲۲ء دی مردم شماری دے مطابق ۳۷٬۹۶۲٬۸۲۰ (۳٫۷۹ کروڑ) اے. ایتھ‏ے دی زیادہ تر آبادی اسلام نو‏ں مندی اے تے ہندو مت سب تو‏ں وڈی اقلیت ا‏ے. === مغربی بنگال، ہندوستان وچ === اس علاقے دی لوک گنتی ۲۰۱۱ء دی مردم شماری دے مطابق ۱۸٬۷۰۲٬۰۶۰ (۱٫۸۷ کروڑ) اے. ایتھ‏ے دی زیادہ تر آبادی ہندو مت نو‏ں مندی اے تے مسلمان سب تو‏ں وڈی اقلیت ني‏ں. اک نکی پر اہم آبادی عیسائیت تے بدھ مت دی پیروی کردی اے.<ref>https://censusindia.gov.in/census.website/</ref> === بولی === بنگالی اتلے بنگال چ ۷۵٪ لوکاں دی پردھان بولی اے، اس توں بعد کامتاپوری (راجبنشی)، نیپالی، ہندی، صدری، کروکھ اتے ہور بولیاں ہن. == کھیڈاں وچ == بنگلہ دیش چ نارتھ زون کرکٹ ٹیم پہلی درجے دی کرکٹ ٹیم اے جہڑی بنگلہ دیش کرکٹ لیگ چ اتلے بنگلہ دیش (راجشاہی تے رنگپور) دی نمائندگی کردی اے۔ == شہر تے قصبے == === بنگلہ دیش === * [[راجشاہی]] ، اک میٹروپولیٹن شہر اے تے راجشاہی ضلع دا ضلعی صدر دفتر اے تے راجشاہی ڈویژن دا ڈویژنل راجگڑھ اے ۔ شہر چ اک بہترین ریلوے ٹرانسپورٹ سسٹم اے ۔ * [[رنگ پور، بنگلا دیش|رنگ پور]] ، ضلع رنگپور چ واقع اک میٹروپولیٹن شہر اے ۔ ایہہ رنگپور ڈویزن دا ہیڈکوارٹر اے ۔ ایہ بنگلہ دیش دے سب توں پرانے تے فیر وی جدید شہراں چوں اک اے۔ * [[بوگرا]] ، بنگلہ دیش دے راجشاہی ڈویژن دے ضلع بوگرا چ واقع اک وڈا شہر اے ۔ بوگرہ نوں بنگال دا سب توں پرانا شہر منیا جاندا اے ، جہڑا عظیم بادشاہ اشوک دے دور چ اے ، جس نے 268ء توں 232 ق م تک ہندوستان تے حکومت کیتی ۔ * سراج گنج ، دریائے جمنا دے کنارے واقع اک اہ‏م شہر ا‏‏ے۔ ضلع سراج گنج نوں شمالی بنگال دا دروازہ آکھیا جاندا اے ۔ * پبنا ، ضلع پبنا دا ضلع صدر دفتر اے ۔ ایہ دریائے پدم دے کنارے واقع اک اہ‏م شہر ا‏‏ے۔ * ایشوردی ، ضلع پبنا دا اک شہر اے ۔ بنگلہ دیش ریلوے دے مغربی زون دا اک اہم جنکشن. بنگلہ دیش دا واحد ایٹمی بجلی گھر ایتھے واقع اے۔ * جویپورہاٹ صدر ، ضلع جوئیپورہاٹ دا راجگڑھ اے ۔ جویپورہٹ شوگر ملز لمیٹڈ بنگلہ دیش دی سب توں وڈی خود مختار شوگر مل اے جہڑی اس شہر چ اے۔ پگلا دیوان بودھوومی بنگلہ دیش دیاں اہم یادگاراں چوں اک اے۔ * نٹورے، شمالی بنگال دا راجگڑھ تے ضلع نیٹورے دا صدر دفتر اے۔ اتر گنبھابن اتلے بنگال دے نٹور قصبے دے نیڑے واقع اے ۔ 24 جولائ‏ی 1967ء نو‏‏ں مشرقی پاکستان دے گورنر عبدل منیم خان نے اسنو‏ں گورنری رہائش گاہ دے طور اُتے نامزد کيت‏‏ا۔ بنگلہ دیش دی آزادی دے بعد وزیر اعظم شیخ مجیب الرحمان نے 9 فروری 1972ء نو‏‏ں شمالی بنگلہ دیش وچ اس جگہ نو‏‏ں اپنی سرکاری رہائش گاہ قرار دتا۔ * ٹیتولیا، ٹیتولیا اپازیلا دا اک قصبہ اے۔ ایہ بنگلہ دیش دا سبتوں اتلا شہر اے ۔ بنگلہ دیش ، شمالی بنگلہ دیش د‏‏ی اک وڈی اندرونی بندرگاہ جو ہندوستان ، نیپال تے بھوٹان دے نال تجارتی رابطہ فراہ‏م کرنے دے لئی قائم کيتی گئی اے ، جو بنگلہ دیش دا سب تو‏ں شمالی نقطہ اے ، ایتھ‏ے واقع ا‏‏ے۔ * نچگڑھ، بنگلہ دیش دا سب توں شمالی شہر اے۔ ایتھے چائے دے سوہنے باغ نیں۔ * چپیناب گنج صدر ، بنگلہ دیش دے مغربی ترین قصبے چپیناب گنج ضلع دا ضلع ہیڈ کوارٹر اے ۔ اسنو‏ں بنگلہ دیش وچ امب د‏‏ی دارالحکومت کہیا جاندا اے کیونجے گرمیاں دا ایہی پھل اے جو ضلع چپیناب گنج د‏‏ی معیشت نو‏‏ں برقرار رکھنے والی بنیادی پیداوا‏‏ر ا‏‏ے۔ اس ضلعے د‏‏ی زیادہ تر زمین امب دے باغات تو‏ں بھری ہوئی اے جتھ‏ے مختلف قسم دے امب پیدا ہُندے نيں۔ معیشت امب دی پیداوار نال گھری ہوئی اے۔ * ضلع چپینابگنج۔ اس ضلعے د‏‏ی زیادہ تر زمین امب دے باغات تو‏ں بھری ہوئی اے جتھ‏ے مختلف قسم دے امب پیدا ہُندے نيں۔ معیشت امب دی پیداوار نال گھری ہوئی اے۔ * نوگاؤں ، ضلع نوگاؤں دا ضلع ہیڈ کوارٹر اے ۔ ایہہ بنگال دے تریخی وریندر علاقے دے وچکارلے حصے وچّ ہے ۔ ضلع نوگاؤں چاول دی پیداوار دے لحاظ نال سب توں اُپر درج ضلع اے تے بنگلہ دیش دے کسی وی ضلعے چ چاول دی پروسیسنگ ملاں دی سب توں ودھ تعداد اے۔ ضلع نوگاؤں نوں بنگلہ دیش دی روٹی دی ٹوکری سمجھیا جاندا اے۔ * گائیبندھا ، گیبندھا ضلع دا ضلع صدر دفتر اے ۔ * کوریگرام ، ضلع کوریگرام دا ضلع ہیڈ کوارٹر اے ۔ * لمنیرہٹ ، ضلع لمنیرہٹ دا اک ضلع صدر دفتر اے ۔ * نیلپھماری ، ضلع نیلپھماری دا ضلع صدر دفتر اے ۔ * ٹھاکرگاؤں ، اک شہر اے تے ٹھاکرگاؤں ضلع دا ضلعی ہیڈ کوارٹر اے ۔ * بوڈا ، ضلع پنچگڑھ دا اک شہر اے ۔ ایہ بنگلہ دیش دے شمالی ترین قصبےآں وچو‏ں اک ا‏‏ے۔ اس دا ناں بوڈا اس لئی رکھیا گیا اے کیونکہ اک قابل ذکر مندر، جسنو‏ں بورڈیشور مندر دے ناں تو‏ں جانیا جاندا اے، اوتھ‏ے واقع ا‏‏ے۔ * آدمدیگی * بیرگنج * شیر پور * دھنات * دھپچنچیا * گبتالی * کاہلو * نندی گرام * [[شاہ جہاں پور|شاجہان پور]] * ساریکنڈی * شب گنج، بوگرا * سوناتالا * بھولہٹ * گومستہ پور * ناچول * شِب گنج ، چپنائیناب گنج * اکیل پور * کلائی * کھیت لال * پنچ بی بی * اترائی * بدلگاچھی * دھمویرہٹ * منڈا * مہادیو پور * نیامت پور * پورشا * پٹنیتال * رانی نگر * سپہار * بگتیپارا * بارائی گرام * گروداس پور * لال پور * نالڈنگا * سنگرا * اطغاریہ * بیرا * بھنگورا * چٹ موہر * فرید پور، پبنا (پہلاں بنواری نگر) * سانتھیا * سجن نگر * باگھا * بگمارہ * چارگھاٹ * درگا پور، راجشاہی * گوداگری * موہن پور * پابا * پیرگنج * پٹھیا * تنور === مغربی بنگال، بھارت === * سلیگوری ، شمالی بنگال دا سب تو‏ں وڈا شہر اے تے اس دا تجارتی تے نقل و حمل دا مرکز ا‏‏ے۔ شمالی بنگال یونیورسٹی[3] راجا رام موہن پور تے شمالی بنگال میڈیکل کالج تے ہسپتال اس قصبے دے سشرتنگر وچ واقع اے۔ اک دوجے توں تقریباً 35 کلومیٹر (22 میل) دے فاصلے تے، سلیگوری تے جلپائیگوری دونو ضم ہو کے خطے دا سب توں وڈا میٹروپولیٹن بن جاندے ہن۔ * الگرہ * علیپوردوار، چڑھدے دوارس دے علاقے دا اہم تجارتی شہر اے۔ ہن علیپوردوار اک نواں ضلع اے ۔ * بگڈوگرا * بلورگھاٹ ، مغربی بنگال دے ضلع دکشن دناج پور دا صدر دفتر اے ۔ * بنارہاٹ * بونیاڈپور، اک نواں منصوبہ بند میونسپل شہر اے، اک مردم شماری شہر اے تے ہندوستان دی ریاست مغربی بنگال چ شمالی بنگال دے ضلع دکشن دناج پور چ اک ذیلی ڈویژن دا ہیڈ کوارٹر اے۔ * چلسا * [[کوچ بہار]] ، کدی مشہور کوچ بہار بادشاہت دا گھر سی ۔ شمالی بنگال اسٹیٹ ٹرانسپورٹ کارپوریشن پورے خطے توں اپنی خدمات چلاندی اے۔ ایہدا ہیڈکوارٹر ایتھے اے ۔ اس وچ شمالی بنگال ریاستی لائبریری وی موجود ا‏‏ے۔ * ڈلکھولا ، اک تجارتی شہر ، کاروباری مرکز ، تے شمالی بنگال دا چوتھا سب تو‏ں وڈا ریلوے اسٹیشن ا‏‏ے۔ * [[دارجلنگ]]، علاقے دا سب توں وڈا پہاڑی شہر اے۔ ایہ کدی بنگال دا گرمیاں دا راجگڑھ سی ۔ * دھوپگوری، اپنے اہم مقام دی وجہ توں، خطے دے سب توں پھلدے پھلدے شہراں چوں اک اے۔ ==حوالے== {{حوالے}} [[گٹھ:بنگلا دیش دا جغرافیا]] hjfziizqa3tf18xz7paxele90xrpvkv 0 149759 712736 2026-10-22T01:47:23Z ~2026-56296-37 45485 "[[File:Cropped_portrait_of_Helen_Haines_—_June_2022.jpg|thumb|{{PAGENAME}}]] '''ہیلن میری ہینز''' (پیدائش 21 ستمبر 1961) اک آسٹریلوی سیاست دان اے۔ ==2026 دا حملہ== [[File:Helen Haines office in Wangaratta — June 2022.jpg|thumb|Haines's office in Wangaratta (pictured in 2022), where the attack took place]] اکتوبر 2026 نوں 15:35 اے ای ڈی ٹی تے، ہینز نوں اک ڈرائیو...؜" نال صفحہ بنایا گیا۔ 712736 wikitext text/x-wiki [[File:Cropped_portrait_of_Helen_Haines_—_June_2022.jpg|thumb|{{PAGENAME}}]] '''ہیلن میری ہینز''' (پیدائش 21 ستمبر 1961) اک آسٹریلوی سیاست دان اے۔ ==2026 دا حملہ== [[File:Helen Haines office in Wangaratta — June 2022.jpg|thumb|Haines's office in Wangaratta (pictured in 2022), where the attack took place]] اکتوبر 2026 نوں 15:35 اے ای ڈی ٹی تے، ہینز نوں اک ڈرائیور نے جان بجھ کے دو واری ماریا<ref name="Jaensch-2026">{{cite web |url=https://www.abc.net.au/news/2026-10-20/live-blog-victoria-indi-mp-helen-haines-attacked-wangaratta/107285252#live-blog-post-350950 |title=Helen Haines loses leg after attack outside electorate office |last=Jaensch |first=Sarah |work=[[ABC News (Australia)|ABC News]] |date=20 October 2026 |accessdate=20 October 2026 }}</ref> وانگاراٹا وچ اپنے الیکٹریٹ آفس دے باہر تے اوہنوں شدید زخماں دے نال ہسپتال لے جایا گیا۔ واقعے دے کجھ گھنٹیاں بعد، وزیر اعظم انتھونی البانیس نے آکھیا کہ ایہ اک جان بجھ کے حملہ لگدا اے تے "ایہ کوئی حادثہ نئیں سی"،<ref>{{cite web |last=Hancock |first=Sam |last2=Amos |first2=Owen |date=19 October 2026 |title=Man arrested after Australian MP hit by car as PM calls it a 'deliberate act' |archive-url=https://web.archive.org/web/20261019091237/https://www.bbc.com/news/live/cklyj1477edjt?post=asset%3Afb0f65c6-794e-4e10-941b-48e549477eec#post |archive-date=19 October 2026 |url=https://www.bbc.com/news/live/cklyj1477edjt?post=asset%3Afb0f65c6-794e-4e10-941b-48e549477eec#post |url-status=live |access-date=19 October 2026 |publisher=BBC News |quote="This wasn't an accident. There was a deliberate act, it would appear," Anthony Albanese tells ABC's 730 Programme.}}</ref> تے آسٹریلوی وفاقی پولیس تے اے ایس آئی او نے ریاستی حکام دے نال تحقیقات شروع کیتیاں۔<ref>{{Cite web |date=19 October 2026 |title=Federal MP Helen Haines struck by vehicle in Wangaratta |url=https://7news.com.au/video/news/federal-mp-helen-haines-struck-by-vehicle-in-wangaratta-bc-6407069995112 |access-date=19 October 2026 |website=7NEWS}}</ref><ref>{{cite news |url=https://aapnews.aap.com.au/news/terror-probe-after-mp-critically-injured-in-attack |title=Terror probe after MP critically injured in attack |author=Noah Secomb |date=19 October 2026 |url-access=subscription |website=aapnews.aap.com.au |location=Canberra |publisher=[[Australian Associated Press]]}} {{cite news |url=https://citynews.com.au/2026/terror-probe-after-mp-critically-injured-in-attack/ |archive-url=https://web.archive.org/web/20261019092952/https://citynews.com.au/2026/terror-probe-after-mp-critically-injured-in-attack/ |url-status=live |archive-date=19 October 2026 |title=Terror probe after MP critically injured in attack |author=Noah Secomb |date=19 October 2026 |website=citynews.com.au |publisher=[[Australian Associated Press]] |location=Canberra |quote=The national joint counter-terrorism team, including members from the Australian Federal Police and spy agency ASIO, has begun investigations alongside state authorities, Prime Minister Anthony Albanese said.}}</ref> وکٹوریہ دے وزیر اعظم، بین کیرول نے آکھیا کہ اوہ ایس حملے توں "بہت پریشان" سن۔<ref>{{cite web |date=19 October 2026 |title=Terror probe, politicians united in condemnation after attack leaves MP critical |url=https://7news.com.au/news/indi-mp-helen-haines-struck-by-car-and-injured-outside-electoral-office-c-23042992 |access-date=19 October 2026 |website=7NEWS}}</ref> ورودھی دھر دے نیتا اینگس ٹیلر نے کیہا کہ اوہ "اس گھٹنا توں بہت صدمے وچ ہن"۔<ref>{{Cite news |date=19 October 2026 |title=What we know about the attack on Helen Haines |url=https://www.abc.net.au/news/2026-10-19/victorian-mp-helen-haines-critically-injured/107285234 |access-date=20 October 2026 |work=ABC News |language=en-AU|last=Regan|first=Eden|last2=Maguire|first2=Dannielle}}</ref> آسٹریلیا بھر دے سیاسی شخصیتاں نے ایس حملے دی نندا کیتی۔<ref>{{Cite news |last=Ison |first=Sarah |last2=Pike |first2=Elizabeth |date=20 October 2026 |title=Helen Haines attack sparks political rivals to rally behind 'one of the finest' |url=https://www.theaustralian.com.au/nation/politics/helen-haines-attack-sparks-political-rivals-to-rally-behind-one-of-the-finest/news-story/27906bfc88905722c9d57371f15c0468 |url-access=subscription |access-date=20 October 2026 |work=[[The Australian]] |publisher=[[News Corp Australia]] |location=Sydney |language=en-au}}</ref> ہینز دا نشانہ بنانا اک جھٹکے دے طور تے آیا; اوہ عام طور تے اک اجہے بندے دے طور تے سمجھی جاندی اے جہڑی "سیاست نئیں کھیڈدی"<ref name="Lenard-2026" /> تے "اک تفرقہ انگیز شخصیت نئیں" اے۔<ref>{{cite news |last=Butler |first=Josh |title=Who is Helen Haines, the MP allegedly attacked in Victoria? |work=[[Guardian Australia]] |publisher=[[Guardian Media Group]] |date=19 October 2026 |url=https://www.theguardian.com/australia-news/2026/oct/19/who-is-helen-haines-the-mp-allegedly-attacked-in-victoria-ntwnfb |access-date=20 October 2026}}</ref> جس بندے دی اطلاع دتی گئی سی کہ اوہ گڈی چلاندا سی، اوہنوں عوام دے اک رکن نے موقعے تے گرفتار کر لیا۔<ref>{{cite news |title=Family of Helen Haines says she is receiving medical care, thanks bystanders |url=https://www.abc.net.au/news/2026-10-19/helen-haines-injured-in-incident-near-wangaratta-office/107284764 |access-date=19 October 2026 |work=ABC News |date=19 October 2026 |language=en-AU |archive-url=https://web.archive.org/web/20261019071405/https://www.abc.net.au/news/2026-10-19/helen-haines-injured-in-incident-near-wangaratta-office/107284764 |archive-date=19 October 2026 |url-status=live}}</ref> مشتبہ، 43 سالہ برینڈن نوگینٹ، ٹاراونگی توں، جہنوں پولیس جان دا سی، اک چٹی ٹویوٹا لینڈ کروزر چلا رہیا سی تے اوہدے کول چھری سی۔<ref>{{Cite web |last= |first= |last2= |first2= |last3= |first3= |last4= |first4= |date=19 October 2026 |title=What we know about the suspect |url=https://www.bbc.com/news/live/cklyj1477edjt |access-date=19 October 2026 |publisher=BBC News |language=en-GB |archive-url=https://web.archive.org/web/20261019091113/https://www.bbc.com/news/live/cklyj1477edjt |archive-date=19 October 2026 |url-status=live}}</ref><ref>{{cite news |url=https://www.abc.net.au/news/2026-10-19/live-blog-victoria-indi-mp-helen-haines-injured-wangaratta/107285046#live-blog-post-350713 |archive-url=https://web.archive.org/web/20261019110203/https://www.abc.net.au/news/2026-10-19/live-blog-victoria-indi-mp-helen-haines-injured-wangaratta/107285046#live-blog-post-350713 |url-status=live |archive-date=19 October 2026 |title=Live: Indi MP Helen Haines critically injured in 'attack' outside electorate office, PM says &sect; Helen Haines undergoing emergency surgery, source says |author=Olivia Caisley |publisher=[[ABC News (Australia)|ABC News]] |date=19 October 2026 |quote=It is understood the 43-year-old driver, who was arrested at the scene, is known to police and will undergo a mental health assessment.<!-- "2026-10-19T10:38:18.000Z", per source (Oct 19, 2026, 9:38:18 PM Sydney time) -->}} (9:38 PM)</ref> اس توں پہلاں اس نوں گوانڈھیاں ولوں دماغی صحت دے خدشیاں دے حوالے نال رپورٹ کیتا گیا سی اتے اس دی گرفتاری توں بعد اس نے دماغی صحت دا جائزہ لیا سی۔<ref>{{cite news |last1=Carter |first1=Lucy |last2=Workman |first2=Michael |last3=Martino |first3=Matt |title=Brendan Nugent arrested over alleged Helen Haines attack but online history reveals he once complimented her |url=https://www.abc.net.au/news/2026-10-20/what-we-know-brendan-nugent-arrested-alleged-attack-helen-haines/107286654 |access-date=20 October 2026 |work=[[Australian Broadcasting Corporation]] |date=20 October 2026}}</ref> اس توں پہلاں اس نوں گوانڈھیاں ولوں دماغی صحت دے خدشیاں دے حوالے نال رپورٹ کیتا گیا سی اتے اس دی گرفتاری توں بعد اس نے دماغی صحت دا جائزہ لیا سی۔<ref>{{cite web|url=https://www.theguardian.com/australia-news/2026/oct/20/brendan-nugent-driver-alleged-attack-helen-haines-ntwnfb|title=Brendan Nugent's family say Helen Haines has been their friend for more than 20 years|work=[[Guardian Australia]]|date=20 October 2026|last=Belot|first=Henry|last2=Bucci|first2=Nino}}</ref><ref>{{cite web|url=https://www.news.com.au/national/victoria/crime/brendan-nugent-named-as-helen-haines-suspected-attacker-social-media-rants-revealed-as-x-feed-investigated/news-story/e4480d954b329aaead6033f37ef8e2fa|title=Accused attacker's stepmother had professional links with Helen Haines|work=[[News.com.au]]|date=20 October 2026|last=Chung|first=Frank}}</ref> وکٹورین اسٹیٹ نیشنلز دے ایم پی ٹم میک کرڈی، جہناں دی سیٹ تے وانگاراٹا وی شامل اے، نے آکھیا کہ اوہناں نے نوگینٹ نال پہلے وی ملاقات کیتی سی، اوہناں نے اوہناں نوں "مایوس" قرار دتا سی پر "کوئی وی دھمکی آمیز" نئیں سی۔<ref name="Jaensch-2026" /> ہینز نے سرجری کیتی<ref>{{Cite news |last=Nivison |first=Jack |last2=Antrobus |first2=Blake |date=20 October 2026 |title=Independent federal MP Helen Haines critically injured after struck by 4WD in allegedly "deliberate attack" |url=https://www.news.com.au/national/victoria/news/independent-federal-mp-helen-haines-critically-injured-after-struck-by-4wd-in-allegedly-deliberate-attack/news-story/f34b1d298955680b5394fb70846b6085 |access-date=20 October 2026 |work=[[news.com.au]]}}</ref> تے 22 اکتوبر تک میلبورن دے الفریڈ ہسپتال وچ اک نازک لیکن مستحکم حالت وچ اے۔<ref>{{cite web |url=https://www.theguardian.com/australia-news/live/2026/oct/20/helen-haines-independent-mp-alleged-car-attack-wangaratta-melbourne-hospital-ntwnfb?CMP=share_btn_url&page=with%3Ablock-6ad687bd8f08244ca8d0d97c#block-6ad687bd8f08244ca8d0d97c |title=Haines in critical but stable condition after being rammed twice in alleged attack: Burke |last=McIlroy |first=Tom |work=[[The Guardian]] |date=20 October 2026 |access-date=20 October 2026}}</ref><ref>{{cite news |last=Pizzirani |first=Daniela |title=Update on Helen Haines's condition |url=https://www.abc.net.au/news/2026-10-19/live-blog-victoria-indi-mp-helen-haines-injured-wangaratta/107285046 |access-date=19 October 2026 |publisher=[[Australian Broadcasting Corporation]] |date=19 October 2026 |archive-url=https://web.archive.org/web/20261019074522/https://www.abc.net.au/news/2026-10-19/live-blog-victoria-indi-mp-helen-haines-injured-wangaratta/107285046 |archive-date=19 October 2026 |url-status=live}}</ref> حملے دے نتیجے چ اوہدیاں دوویں لتاں کٹ دتیاں گئیاں۔<ref name="Jaensch-2026" /><ref>{{Cite news |last=Luff |first=Bryce |date=21 October 2026 |title=Helen Haines’ husband Phil reveals surgeons have amputated both of MP’s legs injured in alleged attack |url=https://www.msn.com/en-au/news/other/helen-haines-husband-phil-reveals-surgeons-have-amputated-both-of-mp-s-legs-injured-in-alleged-attack/ar-AA2fILQG?ocid=BingNewsSerp |access-date=21 October 2026 |work=[[7News]] |via=[[MSN]]}}</ref><ref>{{Cite news |last=Dhanji |first=Krishani |last2=Ore |first2=Adeshola |date=21 October 2026 |title=Helen Haines’s second leg amputated but she is stable and ‘a fighter’, husband says – as it happened |url=https://www.theguardian.com/australia-news/live/2026/oct/21/helen-haines-independent-mp-alleged-attack-wangaratta-vigils-court-ntwnfb |access-date=21 October 2026 |work=the Guardian |language=en-GB |issn=0261-3077}}</ref> اکتوبر نوں، نوگینٹ تے جان بُجھ کے سنگین چوٹ پہنچان، خطرناک ڈرائیونگ نال سنگین چوٹ پہنچان، تے دولت مشترکہ دے سرکاری عہدیدار نوں نقصان پہنچان دے دولت مشترکہ دے جرم دا الزام لایا گیا۔<ref>{{Cite news |date=20 October 2026 |title=Tracing Brendan Nugent's online presence |url=https://www.abc.net.au/news/2026-10-20/what-we-know-brendan-nugent-arrested-alleged-attack-helen-haines/107286654 |access-date=20 October 2026 |work=ABC News |language=en-AU|last=Carter|first=Lucy|last2=Workman|first2=Michael|last3=Martino|first3=Matt}}</ref> اگلے دن اک ابتدائی سنوائی چ، ضمانت لئی کوئی درخواست نئیں دتی گئی۔ اس دے وکیل نے دسیا کہ اوہ اک نیورولوجیکل ڈس آرڈر تے اک ہلچل دا شکار سی۔ اوہنوں 4 فروری 2027 تک حراست وچ رکھیا گیا سی، مجسٹریٹ نے اوہنوں فوری طور تے کسے طبی پیشہ ور کولوں ویکھن دی درخواست کیتی سی۔<ref>{{cite news |last1=Silva |first1=Kristian |last2=Aldridge |first2=Ashlee |title=Brendan Nugent faces court over alleged attack on Helen Haines |url=https://www.abc.net.au/news/2026-10-21/brendan-nugent-faces-court-over-alleged-attack-on-helen-haines/107291248 |access-date=21 October 2026 |work=[[Australian Broadcasting Corporation]] |date=21 October 2026}}</ref> ==ذرائع== [[Category:آسٹریلیا دے سیاست دان]] bdil3u8gc0rxgrpkqp2ef0fes9zsajz 712737 712736 2026-10-22T01:48:18Z ~2026-56296-37 45485 712737 wikitext text/x-wiki [[File:Cropped_portrait_of_Helen_Haines_—_June_2022.jpg|thumb|{{PAGENAME}}]] '''ہیلن میری ہینز''' (پیدائش 21 ستمبر 1961) اک آسٹریلوی سیاست دان اے۔ ==2026 دا حملہ== [[File:Helen Haines office in Wangaratta — June 2022.jpg|thumb|ہینز دا دفتر [[وانگرٹا]] (2022 وچ تصویر)، جتھے حملہ ہویا]] اکتوبر 2026 نوں 15:35 اے ای ڈی ٹی تے، ہینز نوں اک ڈرائیور نے جان بجھ کے دو واری ماریا<ref name="Jaensch-2026">{{cite web |url=https://www.abc.net.au/news/2026-10-20/live-blog-victoria-indi-mp-helen-haines-attacked-wangaratta/107285252#live-blog-post-350950 |title=Helen Haines loses leg after attack outside electorate office |last=Jaensch |first=Sarah |work=[[ABC News (Australia)|ABC News]] |date=20 October 2026 |accessdate=20 October 2026 }}</ref> وانگاراٹا وچ اپنے الیکٹریٹ آفس دے باہر تے اوہنوں شدید زخماں دے نال ہسپتال لے جایا گیا۔ واقعے دے کجھ گھنٹیاں بعد، وزیر اعظم انتھونی البانیس نے آکھیا کہ ایہ اک جان بجھ کے حملہ لگدا اے تے "ایہ کوئی حادثہ نئیں سی"،<ref>{{cite web |last=Hancock |first=Sam |last2=Amos |first2=Owen |date=19 October 2026 |title=Man arrested after Australian MP hit by car as PM calls it a 'deliberate act' |archive-url=https://web.archive.org/web/20261019091237/https://www.bbc.com/news/live/cklyj1477edjt?post=asset%3Afb0f65c6-794e-4e10-941b-48e549477eec#post |archive-date=19 October 2026 |url=https://www.bbc.com/news/live/cklyj1477edjt?post=asset%3Afb0f65c6-794e-4e10-941b-48e549477eec#post |url-status=live |access-date=19 October 2026 |publisher=BBC News |quote="This wasn't an accident. There was a deliberate act, it would appear," Anthony Albanese tells ABC's 730 Programme.}}</ref> تے آسٹریلوی وفاقی پولیس تے اے ایس آئی او نے ریاستی حکام دے نال تحقیقات شروع کیتیاں۔<ref>{{Cite web |date=19 October 2026 |title=Federal MP Helen Haines struck by vehicle in Wangaratta |url=https://7news.com.au/video/news/federal-mp-helen-haines-struck-by-vehicle-in-wangaratta-bc-6407069995112 |access-date=19 October 2026 |website=7NEWS}}</ref><ref>{{cite news |url=https://aapnews.aap.com.au/news/terror-probe-after-mp-critically-injured-in-attack |title=Terror probe after MP critically injured in attack |author=Noah Secomb |date=19 October 2026 |url-access=subscription |website=aapnews.aap.com.au |location=Canberra |publisher=[[Australian Associated Press]]}} {{cite news |url=https://citynews.com.au/2026/terror-probe-after-mp-critically-injured-in-attack/ |archive-url=https://web.archive.org/web/20261019092952/https://citynews.com.au/2026/terror-probe-after-mp-critically-injured-in-attack/ |url-status=live |archive-date=19 October 2026 |title=Terror probe after MP critically injured in attack |author=Noah Secomb |date=19 October 2026 |website=citynews.com.au |publisher=[[Australian Associated Press]] |location=Canberra |quote=The national joint counter-terrorism team, including members from the Australian Federal Police and spy agency ASIO, has begun investigations alongside state authorities, Prime Minister Anthony Albanese said.}}</ref> وکٹوریہ دے وزیر اعظم، بین کیرول نے آکھیا کہ اوہ ایس حملے توں "بہت پریشان" سن۔<ref>{{cite web |date=19 October 2026 |title=Terror probe, politicians united in condemnation after attack leaves MP critical |url=https://7news.com.au/news/indi-mp-helen-haines-struck-by-car-and-injured-outside-electoral-office-c-23042992 |access-date=19 October 2026 |website=7NEWS}}</ref> ورودھی دھر دے نیتا اینگس ٹیلر نے کیہا کہ اوہ "اس گھٹنا توں بہت صدمے وچ ہن"۔<ref>{{Cite news |date=19 October 2026 |title=What we know about the attack on Helen Haines |url=https://www.abc.net.au/news/2026-10-19/victorian-mp-helen-haines-critically-injured/107285234 |access-date=20 October 2026 |work=ABC News |language=en-AU|last=Regan|first=Eden|last2=Maguire|first2=Dannielle}}</ref> آسٹریلیا بھر دے سیاسی شخصیتاں نے ایس حملے دی نندا کیتی۔<ref>{{Cite news |last=Ison |first=Sarah |last2=Pike |first2=Elizabeth |date=20 October 2026 |title=Helen Haines attack sparks political rivals to rally behind 'one of the finest' |url=https://www.theaustralian.com.au/nation/politics/helen-haines-attack-sparks-political-rivals-to-rally-behind-one-of-the-finest/news-story/27906bfc88905722c9d57371f15c0468 |url-access=subscription |access-date=20 October 2026 |work=[[The Australian]] |publisher=[[News Corp Australia]] |location=Sydney |language=en-au}}</ref> ہینز دا نشانہ بنانا اک جھٹکے دے طور تے آیا; اوہ عام طور تے اک اجہے بندے دے طور تے سمجھی جاندی اے جہڑی "سیاست نئیں کھیڈدی"<ref name="Lenard-2026" /> تے "اک تفرقہ انگیز شخصیت نئیں" اے۔<ref>{{cite news |last=Butler |first=Josh |title=Who is Helen Haines, the MP allegedly attacked in Victoria? |work=[[Guardian Australia]] |publisher=[[Guardian Media Group]] |date=19 October 2026 |url=https://www.theguardian.com/australia-news/2026/oct/19/who-is-helen-haines-the-mp-allegedly-attacked-in-victoria-ntwnfb |access-date=20 October 2026}}</ref> جس بندے دی اطلاع دتی گئی سی کہ اوہ گڈی چلاندا سی، اوہنوں عوام دے اک رکن نے موقعے تے گرفتار کر لیا۔<ref>{{cite news |title=Family of Helen Haines says she is receiving medical care, thanks bystanders |url=https://www.abc.net.au/news/2026-10-19/helen-haines-injured-in-incident-near-wangaratta-office/107284764 |access-date=19 October 2026 |work=ABC News |date=19 October 2026 |language=en-AU |archive-url=https://web.archive.org/web/20261019071405/https://www.abc.net.au/news/2026-10-19/helen-haines-injured-in-incident-near-wangaratta-office/107284764 |archive-date=19 October 2026 |url-status=live}}</ref> مشتبہ، 43 سالہ برینڈن نوگینٹ، ٹاراونگی توں، جہنوں پولیس جان دا سی، اک چٹی ٹویوٹا لینڈ کروزر چلا رہیا سی تے اوہدے کول چھری سی۔<ref>{{Cite web |last= |first= |last2= |first2= |last3= |first3= |last4= |first4= |date=19 October 2026 |title=What we know about the suspect |url=https://www.bbc.com/news/live/cklyj1477edjt |access-date=19 October 2026 |publisher=BBC News |language=en-GB |archive-url=https://web.archive.org/web/20261019091113/https://www.bbc.com/news/live/cklyj1477edjt |archive-date=19 October 2026 |url-status=live}}</ref><ref>{{cite news |url=https://www.abc.net.au/news/2026-10-19/live-blog-victoria-indi-mp-helen-haines-injured-wangaratta/107285046#live-blog-post-350713 |archive-url=https://web.archive.org/web/20261019110203/https://www.abc.net.au/news/2026-10-19/live-blog-victoria-indi-mp-helen-haines-injured-wangaratta/107285046#live-blog-post-350713 |url-status=live |archive-date=19 October 2026 |title=Live: Indi MP Helen Haines critically injured in 'attack' outside electorate office, PM says &sect; Helen Haines undergoing emergency surgery, source says |author=Olivia Caisley |publisher=[[ABC News (Australia)|ABC News]] |date=19 October 2026 |quote=It is understood the 43-year-old driver, who was arrested at the scene, is known to police and will undergo a mental health assessment.<!-- "2026-10-19T10:38:18.000Z", per source (Oct 19, 2026, 9:38:18 PM Sydney time) -->}} (9:38 PM)</ref> اس توں پہلاں اس نوں گوانڈھیاں ولوں دماغی صحت دے خدشیاں دے حوالے نال رپورٹ کیتا گیا سی اتے اس دی گرفتاری توں بعد اس نے دماغی صحت دا جائزہ لیا سی۔<ref>{{cite news |last1=Carter |first1=Lucy |last2=Workman |first2=Michael |last3=Martino |first3=Matt |title=Brendan Nugent arrested over alleged Helen Haines attack but online history reveals he once complimented her |url=https://www.abc.net.au/news/2026-10-20/what-we-know-brendan-nugent-arrested-alleged-attack-helen-haines/107286654 |access-date=20 October 2026 |work=[[Australian Broadcasting Corporation]] |date=20 October 2026}}</ref> اس توں پہلاں اس نوں گوانڈھیاں ولوں دماغی صحت دے خدشیاں دے حوالے نال رپورٹ کیتا گیا سی اتے اس دی گرفتاری توں بعد اس نے دماغی صحت دا جائزہ لیا سی۔<ref>{{cite web|url=https://www.theguardian.com/australia-news/2026/oct/20/brendan-nugent-driver-alleged-attack-helen-haines-ntwnfb|title=Brendan Nugent's family say Helen Haines has been their friend for more than 20 years|work=[[Guardian Australia]]|date=20 October 2026|last=Belot|first=Henry|last2=Bucci|first2=Nino}}</ref><ref>{{cite web|url=https://www.news.com.au/national/victoria/crime/brendan-nugent-named-as-helen-haines-suspected-attacker-social-media-rants-revealed-as-x-feed-investigated/news-story/e4480d954b329aaead6033f37ef8e2fa|title=Accused attacker's stepmother had professional links with Helen Haines|work=[[News.com.au]]|date=20 October 2026|last=Chung|first=Frank}}</ref> وکٹورین اسٹیٹ نیشنلز دے ایم پی ٹم میک کرڈی، جہناں دی سیٹ تے وانگاراٹا وی شامل اے، نے آکھیا کہ اوہناں نے نوگینٹ نال پہلے وی ملاقات کیتی سی، اوہناں نے اوہناں نوں "مایوس" قرار دتا سی پر "کوئی وی دھمکی آمیز" نئیں سی۔<ref name="Jaensch-2026" /> ہینز نے سرجری کیتی<ref>{{Cite news |last=Nivison |first=Jack |last2=Antrobus |first2=Blake |date=20 October 2026 |title=Independent federal MP Helen Haines critically injured after struck by 4WD in allegedly "deliberate attack" |url=https://www.news.com.au/national/victoria/news/independent-federal-mp-helen-haines-critically-injured-after-struck-by-4wd-in-allegedly-deliberate-attack/news-story/f34b1d298955680b5394fb70846b6085 |access-date=20 October 2026 |work=[[news.com.au]]}}</ref> تے 22 اکتوبر تک میلبورن دے الفریڈ ہسپتال وچ اک نازک لیکن مستحکم حالت وچ اے۔<ref>{{cite web |url=https://www.theguardian.com/australia-news/live/2026/oct/20/helen-haines-independent-mp-alleged-car-attack-wangaratta-melbourne-hospital-ntwnfb?CMP=share_btn_url&page=with%3Ablock-6ad687bd8f08244ca8d0d97c#block-6ad687bd8f08244ca8d0d97c |title=Haines in critical but stable condition after being rammed twice in alleged attack: Burke |last=McIlroy |first=Tom |work=[[The Guardian]] |date=20 October 2026 |access-date=20 October 2026}}</ref><ref>{{cite news |last=Pizzirani |first=Daniela |title=Update on Helen Haines's condition |url=https://www.abc.net.au/news/2026-10-19/live-blog-victoria-indi-mp-helen-haines-injured-wangaratta/107285046 |access-date=19 October 2026 |publisher=[[Australian Broadcasting Corporation]] |date=19 October 2026 |archive-url=https://web.archive.org/web/20261019074522/https://www.abc.net.au/news/2026-10-19/live-blog-victoria-indi-mp-helen-haines-injured-wangaratta/107285046 |archive-date=19 October 2026 |url-status=live}}</ref> حملے دے نتیجے چ اوہدیاں دوویں لتاں کٹ دتیاں گئیاں۔<ref name="Jaensch-2026" /><ref>{{Cite news |last=Luff |first=Bryce |date=21 October 2026 |title=Helen Haines’ husband Phil reveals surgeons have amputated both of MP’s legs injured in alleged attack |url=https://www.msn.com/en-au/news/other/helen-haines-husband-phil-reveals-surgeons-have-amputated-both-of-mp-s-legs-injured-in-alleged-attack/ar-AA2fILQG?ocid=BingNewsSerp |access-date=21 October 2026 |work=[[7News]] |via=[[MSN]]}}</ref><ref>{{Cite news |last=Dhanji |first=Krishani |last2=Ore |first2=Adeshola |date=21 October 2026 |title=Helen Haines’s second leg amputated but she is stable and ‘a fighter’, husband says – as it happened |url=https://www.theguardian.com/australia-news/live/2026/oct/21/helen-haines-independent-mp-alleged-attack-wangaratta-vigils-court-ntwnfb |access-date=21 October 2026 |work=the Guardian |language=en-GB |issn=0261-3077}}</ref> اکتوبر نوں، نوگینٹ تے جان بُجھ کے سنگین چوٹ پہنچان، خطرناک ڈرائیونگ نال سنگین چوٹ پہنچان، تے دولت مشترکہ دے سرکاری عہدیدار نوں نقصان پہنچان دے دولت مشترکہ دے جرم دا الزام لایا گیا۔<ref>{{Cite news |date=20 October 2026 |title=Tracing Brendan Nugent's online presence |url=https://www.abc.net.au/news/2026-10-20/what-we-know-brendan-nugent-arrested-alleged-attack-helen-haines/107286654 |access-date=20 October 2026 |work=ABC News |language=en-AU|last=Carter|first=Lucy|last2=Workman|first2=Michael|last3=Martino|first3=Matt}}</ref> اگلے دن اک ابتدائی سنوائی چ، ضمانت لئی کوئی درخواست نئیں دتی گئی۔ اس دے وکیل نے دسیا کہ اوہ اک نیورولوجیکل ڈس آرڈر تے اک ہلچل دا شکار سی۔ اوہنوں 4 فروری 2027 تک حراست وچ رکھیا گیا سی، مجسٹریٹ نے اوہنوں فوری طور تے کسے طبی پیشہ ور کولوں ویکھن دی درخواست کیتی سی۔<ref>{{cite news |last1=Silva |first1=Kristian |last2=Aldridge |first2=Ashlee |title=Brendan Nugent faces court over alleged attack on Helen Haines |url=https://www.abc.net.au/news/2026-10-21/brendan-nugent-faces-court-over-alleged-attack-on-helen-haines/107291248 |access-date=21 October 2026 |work=[[Australian Broadcasting Corporation]] |date=21 October 2026}}</ref> ==ذرائع== [[Category:آسٹریلیا دے سیاست دان]] 32dcv58i5yxornym1c5bg4cyfhkg507