استنبول

<mediawiki xmlns="http://www.mediawiki.org/xml/export-0.11/" xmlns:xsi="http://www.w3.org/2001/XMLSchema-instance" xsi:schemaLocation="http://www.mediawiki.org/xml/export-0.11/ http://www.mediawiki.org/xml/export-0.11.xsd" version="0.11" xml:lang="ps">
  <siteinfo>
    <sitename>ويکيپېډيا</sitename>
    <dbname>pswiki</dbname>
    <base>https://ps.wikipedia.org/wiki/%D9%84%D9%88%D9%85%DA%93%DB%8C_%D9%85%D8%AE</base>
    <generator>MediaWiki 1.47.0-wmf.23</generator>
    <case>first-letter</case>
    <namespaces>
      <namespace key="-2" case="first-letter">رسنۍ</namespace>
      <namespace key="-1" case="first-letter">ځانگړی</namespace>
      <namespace key="0" case="first-letter" />
      <namespace key="1" case="first-letter">خبرې اترې</namespace>
      <namespace key="2" case="first-letter">کارن</namespace>
      <namespace key="3" case="first-letter">د کارن خبرې اترې</namespace>
      <namespace key="4" case="first-letter">ويکيپېډيا</namespace>
      <namespace key="5" case="first-letter">د ويکيپېډيا خبرې اترې</namespace>
      <namespace key="6" case="first-letter">دوتنه</namespace>
      <namespace key="7" case="first-letter">د دوتنې خبرې اترې</namespace>
      <namespace key="8" case="first-letter">مېډياويکي</namespace>
      <namespace key="9" case="first-letter">د مېډياويکي خبرې اترې</namespace>
      <namespace key="10" case="first-letter">کينډۍ</namespace>
      <namespace key="11" case="first-letter">د کينډۍ خبرې اترې</namespace>
      <namespace key="12" case="first-letter">لارښود</namespace>
      <namespace key="13" case="first-letter">د لارښود خبرې اترې</namespace>
      <namespace key="14" case="first-letter">وېشنيزه</namespace>
      <namespace key="15" case="first-letter">د وېشنيزې خبرې اترې</namespace>
      <namespace key="100" case="first-letter">تانبه</namespace>
      <namespace key="101" case="first-letter">د تانبې خبرې اترې</namespace>
      <namespace key="710" case="first-letter">مهال‌ليک</namespace>
      <namespace key="711" case="first-letter">د مهال‌ليک خبرې اترې</namespace>
      <namespace key="828" case="first-letter">چلنوال</namespace>
      <namespace key="829" case="first-letter">د چلنوال خبرې اترې</namespace>
      <namespace key="1728" case="first-letter">پېښه</namespace>
      <namespace key="1729" case="first-letter">د پېښې خبرې اترې</namespace>
    </namespaces>
  </siteinfo>
  <page>
    <title>استنبول</title>
    <ns>0</ns>
    <id>13774</id>
    <revision>
      <id>369703</id>
      <parentid>365904</parentid>
      <timestamp>2026-10-07T21:37:37Z</timestamp>
      <contributor>
        <username>InternetArchiveBot</username>
        <id>24283</id>
      </contributor>
      <comment>Rescuing 1 sources and tagging 0 as dead.) #IABot (v2.0.9.6</comment>
      <origin>369703</origin>
      <model>wikitext</model>
      <format>text/x-wiki</format>
      <text bytes="20743" sha1="dprzuh2dr7p9yh80pqeytw0bi4gmsy8" xml:space="preserve">{{Infobox settlement
|settlement_type=[[غټ ښار]]
| official_name=استنبول
| native_name=''isˈtɑnbuɫ''
| native_name_lang=tr
| image_skyline=Istanbul collage 5j.jpg
| imagesize=270px
| image_alt=See caption
| image_caption=
| image_blank_emblem=
| blank_emblem_type=Emblem of Istanbul Metropolitan Municipality
| blank_emblem_size=110px
| pushpin_map=Turkey
| pushpin_map_alt=Turkey, with Istanbul pinpointed at the northwest along a thin strip of land bounded by water
| pushpin_mapsize=200px
| pushpin_map_caption= ځای په ترکی کی
| pushpin_relief=1
| latd=41
| latm = 00
| lats = 49
|latNS=N
| longd=28
| longm = 57
| longs = 18
|longEW=E
| subdivision_type=هیواد
| subdivision_name=[[تورکيه]]
| subdivision_type1=[[د ترکیې جغرافيايي سيمی|جغرافيا]]
| subdivision_type2=[[ د ترکیې ولایتونه|ولایت]]
| subdivision_name1=[[مرمرې جغرافيا]] 
| subdivision_name2=[[استنبول]]
| established_title=په توګه جوړه
| [[Byzantium]]
| established_date=ډیر پخوا
| established_title1=[[قسطنطنیه]]
| established_date1=330 CE
| parts_type=ولسوالي
| parts=[[List of districts of Istanbul|39]]
| leader_party=[[Justice and Development Party (Turkey)|AKP]]
| leader_title=والۍ
| leader_name=[[کدیر توبپاس]]
| area_water_km2=
| area_urban_km2=1539
| area_metro_km2=5343
|elevation_m=39
| population_total=14,025,646
| population_as_of=31 December 2015
| population_footnotes=&lt;ref name=citypolution.de&gt;{{cite web|title=Turkey: Provinces and Major Cities|quote=The population of the Turkish cities and provinces according to census results and latest register-based tabulations|url=http://www.citypopulation.de/Turkey-C20.html|website=www.citytpopulation.de|publisher=Citypopulation|date=31 December 2014|accessdate=26 June 2015}}&lt;/ref&gt;&lt;ref&gt;{{cite web|title=All urban agglomerations of the world with a population of 1 million inhabitants or more|url=http://www.citypopulation.de/world/Agglomerations.html|website=www.citypopulation.de|publisher=Citypopulation|date=1 April 2015|accessdate=26 June 2015}}&lt;/ref&gt;&lt;ref name=&quot;Population of Turkey&quot;&gt;{{cite web|url=http://www.turkstat.gov.tr/HbGetirHTML.do?id=18616|publisher=[[Turkish Statistical Institute]]|title=The Results of Address Based Population Registration System, 2015|date=31 December 2015|accessdate=28 January 2016}}{{Dead link|date=October 2025 |bot=InternetArchiveBot |fix-attempted=yes }}&lt;/ref&gt;
| population_density_km2=7664–12029
| population_urban=14,100,000
| population_metro=14,657,434
| blank_name             = نمایشي GDP
|blank_info             = 2012
|blank1_name            = &amp;nbsp;- سراسر
|blank1_info            = $301 میلیارده&lt;ref name=&quot;brookings.edu&quot;&gt;https://www.brookings.edu/wp-content/uploads/2016/07/Istanbul-1.pdf&lt;/ref&gt;|blank2_name            = &amp;nbsp;-پر نفر
|blank2_info            = $22,765&lt;ref name=&quot;brookings.edu&quot;/&gt;
| population_density_metro_km2=2691
| population_rank=[[List of cities in Turkey|1st]]
| population_demonym=''Istanbulite'' (modern)&lt;br/&gt;({{lang-tr|İstanbullu}})&lt;br/&gt;''Stambouliote''&lt;br/&gt;''Constantinopolitan''
| postal_code_type=[[پسټ کوډ]]
| پسټ کوډ=34000 to 34990
| area_code=0212 &lt;small&gt;(اروپا  اړخ)&lt;/small&gt; &lt;br/&gt;0216 &lt;small&gt;(آسیا اړخ)&lt;/small&gt;
| registration_plate= 34
| blank_name_sec2         = [[جنرال جغرافيايي د لوړ پوړو شپولونو]]
| blank_info_sec2         = [[.ist]], [[.istanbul]]
| website={{URL|http://www.ibb.gov.tr/}} &lt;br&gt; {{URL|http://www.istanbul.gov.tr/}}
| coordinates_region=TR
|timezone = [[Further-eastern European Time|FET]]
|utc_offset = +3
}}
استانبول چې پخوانی نوم يې قسطنطنیه یا Constantinople و، د ترکیې تر ټولو ستر ښار او اقتصادي، کلتوري او تاریخي مرکز دی. دا ښار د بسفر تنګي پر دواړو غاړو هم په آسیا او هم په اروپا کې پروت دی؛ له ۱۵ میلیونو ډېر اوسېدونکي لري، او د ترکيې د ټول نفوس ٪۱۹ جوړوي. استانبول د اروپا تر ټولو ګڼمېشتی او د نړۍ تر ټولو ستر پنځلسم ښار دی. &lt;ref&gt;{{cite book|last=Wells|first=John C.|year=2008|title=Longman Pronunciation Dictionary|url=https://archive.org/details/longmanpronuncia0000unse|edition=3rd|publisher=Longman|isbn=978-1-4058-8118-0}}&lt;/ref&gt;&lt;ref&gt;{{cite book|last1=Upton|first1=Clive|last2=Kretzschmar, Jr.|first2=William A.|year=2017|title=The Routledge Dictionary of Pronunciation for Current English|edition=2nd|publisher=Routledge|page=704|isbn=978-1-138-12566-7}}&lt;/ref&gt;

د دې ښار بنسټ په اوومه قبل المیلاد پېړۍ کې د مګاري ښکېلاګرو لخوا د بیزانتیون په توګه کېښودل شو خو وروسته ستر قنسطنطین په ۳۳۰م کال کې د نوي رومي پایتخت په ډول لومړی &quot;نوی روم&quot; ونوماوه او بیا يې وروسته ډېر ژر نوم کونستانتینوپول پرې کېښود. د دې ښار اغېز او اندازه ډېرېده او په تاریخ کې د ورېښمو لارې د لارښود او یو له مهمو ښارونو بدل شو. دا ښار نږدې د شپاړلسو پېړیو لپاره د امپراطوریو پلازمېنه وه؛ د روم/بیزانتین پر مهال (۳۳۰-۱۲۰۴)، لاتین (۱۲۰۴-۱۲۶۱)، بیزانتین (۱۲۶۱-۱۴۵۳) او عثماني (۱۴۵۳-۱۹۲۲) امپراطوري ګانې. دې ښار د رومي او بیزانتیني امپراطوریو پر مهال د مسیحیت په لوړاوي کې ستر نقش درلود او د کلیساګانو د اوو جهاني شوراګانو څخه (چې ټولې په ننۍ ترکیه کې وې) د څلورو مرکزونه يې په همدې ښار کې وو (لکه په اسیايي برخه چالسېدون (Kadıköy)، خو وروسته په کال ۱۴۵۳م کې د کونستانتینوپول په سقوط سره دا ښار په اسلامي پایګاه واړول شو، په ځانګړې  توګه چې کله په ۱۵۱۷م کال کې د عثماني خلافت پلازمېنه شوه. په ۱۹۲۳م کال کې، د ترکیې د خپلواکۍ له جګړې څخه وروسته، انقره د ترکيې د نوي جوړ شوي جمهوریت پلازمېنه شوه. به ۱۹۳۰م کال کې، د دې ښار نوم په رسمي توګه استانبول ته واړول شو، ځکه آن د یوولسمې پېړۍ څخه راپدېخوا د یونانیانو لخوا یاد ښار ته همدا نوم کارول کېده. &lt;ref name=&quot;Britannica-Istanbul&quot;&gt;{{cite web|url=https://www.britannica.com/place/Istanbul|title=Istanbul|website=britannica.com|publisher=[[Encyclopædia Britannica]]}}&lt;/ref&gt;&lt;ref name=&quot;ODB&quot;&gt;{{ODB|title=Constantinople|last=Mango|first=Cyril|authorlink=Cyril Mango|pages=508–512}}&lt;/ref&gt;&lt;ref&gt;{{harvnb|Çelik|1993|p=xv}}&lt;/ref&gt;&lt;ref name=&quot;enbrit&quot;&gt;{{cite web|title=Istanbul|url=https://www.britannica.com/place/Istanbul|website=Encyclopedia Britannica|access-date=4 December 2020|language=en}}&lt;/ref&gt;&lt;ref name=&quot;maag1145&quot;&gt;{{harvnb|Masters|Ágoston|2009|pp=114–15}}&lt;/ref&gt;

په ۲۰۱۸م کال کې، له ۱۳,۴ میلونو څخه ډېرو بهرنیو وګړو له استانبول څخه لیدنه وکړه. اته کاله وروسته له هغه چې استانبول د اروپا کلتوري پلازمېنه ونومول شوه، دا ښار د نړي تر ټولو ډېر لیدل شوی اتم ښار شو. په استانبول کې د یونیسکو د نړیوال میراث ګڼ ځایونه شتون لري او پدې ښار کې زیاد شمېر ترکي شرکتونه مرکزونه لري چې د هېواد د اقتصاد له ٪۳۰ څخه ډېره فیصدي یواځې همدا ښار جوړوي. &lt;ref name=&quot;statista.com&quot;&gt;{{cite web|title=Top city destinations by overnight visitors|url=https://www.statista.com/statistics/310355/overnight-visitors-to-top-city-destinations-worldwide/|website=Statista|access-date=1 December 2020|language=en}}&lt;/ref&gt;&lt;ref name=&quot;hisdic&quot;&gt;{{cite book|last1=Heper|first1=Metin|chapter=Istanbul|title=Historical dictionary of Turkey|date=2018|publisher=Rowman &amp; Littlefield|location=Lanham, Maryland|isbn=978-1-5381-0224-4|edition=Fourth}}&lt;/ref&gt;&lt;ref name=&quot;oecd&quot;&gt;{{cite book|url=http://www.oecdbookshop.org/get-it.php?REF=5KZSL2MLL49Q&amp;TYPE=browse|title=OECD Territorial Reviews: Istanbul, Turkey|publisher=The Organisation for Economic Co-operation and Development|date=March 2008|work=Policy Briefs|isbn=978-92-64-04383-1}}&lt;/ref&gt;
[[File:Column_of_Constantine_2.JPG|link=https://en.wikipedia.org/wiki/File:Column_of_Constantine_2.JPG|کيڼ|بټنوک|د قنسطنطین کالم&lt;ref name=&quot;Forum of Constantine2&quot;&gt;{{cite web|url=http://www.byzantium1200.com/forum-c.html|title=Forum of Constantine|website=www.byzantium1200.com|accessdate=31 January 2021}}&lt;/ref&gt;]]

== د ځای د نوم پېژندنه ==
د دې ښار لومړی معروف نوم بیزانتین (یوناني: Βυζάντιον، Byzántion) و چې په ۶۵۷ قبل المیلاد کې د جوړولو پر مهال میګاري ښکېلاګرو همدا نوم پرې اېښی و. مېګاري ښکېلاګرو د ښار د بنسټګرانو سره د مستقیم ارتباط خبره وکړه؛ بیزاس، چې د خدای پوسېدون او ښاپېرۍ سېروئېسا زوی و. معاصرو کیندنو د دې شونتیا ډېره کړې چې د بیزانتین نوم د هغو ځایونو منعکس کوونکی دی چې تراکي ځايي خلک پکې وړاندې د دې ښار له بشپړو جوړېدلو اوسېدل. کونستانتینوپول د یوناني ژبې له کونستانتینوس څخه اخیستل شوی او په رومي امپراطور ستر کونستانتین پورې تړاو لري چې دا ښار يې په ۳۲۴ کې بېرته جوړ کړ. تر ۱۸۳۰مو کلونو پورې په لویدیځ کې د کونستانتینوپول نوم ډېر عام و، خو بیا وروسته ترکي چارواکو په بهرنیو ژبو کې د &quot;استانبول&quot; په کارولو ټینګار وکړ. قسطنطنیه، یا مقام قسطنطینیه محمیمه (د کونستانتینوپول خوندي ساتل موقعیت) او استانبول هغه نومونه دي چې عثمانیانو د خپل حاکمیت په زمانه کې کارول. &lt;ref name=&quot;Britannica-Istanbul2&quot;&gt;{{cite web|url=https://www.britannica.com/place/Istanbul|title=Istanbul|website=britannica.com|publisher=[[Encyclopædia Britannica]]}}&lt;/ref&gt;&lt;ref name=&quot;roo177&quot;&gt;{{harvnb|Room|2006|p=177}}&lt;/ref&gt;&lt;ref&gt;{{harvnb|Georgacas|1947|p=352ff.}}&lt;/ref&gt;&lt;ref&gt;{{harvnb|Necipoğlu|2010|p=262}}&lt;/ref&gt;

استانبول تر ډېره د منځنیو پېړیو د یوناني تلفظ εἰς τὴν Πόλιν (استېمبولین) څخه اخیستل شوی دی چې مانا &quot;ښار لوري ته&quot; ده او ځايي یونانیانو به کونستانتینوپول په همدې نامه یاداوه. دې دا خبره هم روښانه کوله چې په ټوله شاوخوا سیمه کې یواځې همدغه ستر ښار و. په عثماني نړۍ کې د کونستانتینوپول ارزښت له دې معلومېږي چې په عثماني ترکي ژبه کې به یې دیرِ سعادت (د هوساینې دروازه) باله. یوه بل لیدلوری دا هم وايي چې د یاد ښار نوم مستقیماً د کونستانتینوپول له نامه څخه راغلی دی، یواځې لومړۍ او درېیمه هجاء يې لرې کړل شوې. د ۱۷مې پېړۍ ځینې عثماني سرچینې، لکه اولیاء چلبي، دا د هغه مهال عادي ترکي نوم بولي؛ د ۱۷مې پېړۍ په وروستیو او د ۱۸پېړۍ د وروستیو تر منځ دا نوم هم په رسمي توګه کارول کېده. په سکو په لومړي ځل د اسلامبول نوم په ۱۷۳۰م کال د سلطان محمود لخوا ضرب شو. په عصري ترکي کې يې نوم استانبول لیکل کېږي او هغه کسان چې په استانبول کې اوسېږي ترکان یې استانبول لي İstanbullu (جمع استانبول ليلر İstanbullular) بولي او په انګلیسي کې Istanbulite لیکل کارول کېږي. &lt;ref&gt;Necdet Sakaoğlu (1993/94a): &quot;İstanbul'un adları&quot; [&quot;The names of Istanbul&quot;]. In: ''Dünden bugüne İstanbul ansiklopedisi'', ed. Türkiye Kültür Bakanlığı, Istanbul.&lt;/ref&gt;&lt;ref&gt;{{cite book|last1=Grosvenor|first1=Edwin Augustus|title=Constantinople|date=1895|publisher=Roberts Brothers|location=Vol. 1|page=69|url=https://books.google.com/books?id=IGoLAQAAIAAJ&amp;pg=PA69|access-date=15 March 2021}}&lt;/ref&gt;&lt;ref&gt;{{harvnb|Finkel|2005|pp=57, 383}}&lt;/ref&gt;&lt;ref&gt;{{harvnb|Göksel|Kerslake|2005|p=27}}&lt;/ref&gt;&lt;ref&gt;{{harvnb|Keyder|1999|p=95}}&lt;/ref&gt;

== تاریخ ==
دا ستره ډبره ښايي په کونستنتین ټولنه کې په طاقِ ظفر پورې تړاو ولري (نن ورځ يې چمبرلي تاش (Çemberlitaş) بولي).

د نوسنګي عصر آثار د ۲۱مې پېړۍ په لومړیو کې د لرغون پوهانو لخوا کشف شوي دي ښيي چې د استانبول تاریخي تاپووزمه کې ان له شپږ زره کاله قبل المیلاد وړاندې خلک اوسېدل. په لومړي ځل چې هلته کوم خلک مېشت شول، دوی له نږدې ختیځ څخه اروپا ته د نوسنګي عصر انقلاب په وروړلو کې مهم رول درلود، خو دوی زر کاله پاتې شول او بیا دا سیمه اوبو لاندې کړه. په آسیايي برخه کې، په لومړي ځل انسانان د مسو په عصر کې په اوسنۍ فکرتپه (Fikirtepe) کې مېشت شول چې د دوی آثار ۵۵۰۰ څخه ۳۵۰۰ قبل المیلاد ته رسېږي. په اروپايي برخه کې، د ټاپووزمې څوکې ته نږدې (سرای بورنو (Sarayburnu)) له میلاد څخه زر کاله مخکې تراکي وګړي مېشت شول. اوسني لیکوالان دا مسله د تراکي ځای نومونې لایګاس سره تړي چې د رومي لیکوال پلایني په اثارو کې د دې ځای پخوانی نوم بیزانتیوم ښودل شوی دی. &lt;ref name=&quot;BBC-Rainsford-2009&quot;&gt;{{cite web|url=http://news.bbc.co.uk/2/hi/europe/7820924.stm|title=Istanbul's ancient past unearthed|website=www.bbc.com|publisher=[[BBC]]|first=Sarah|last=Rainsford|date=2009-01-10|accessdate=2021-05-29}}&lt;/ref&gt;&lt;ref&gt;{{Cite journal|last1=Algan|title=Holocene coastal change in the ancient harbor of Yenikapı–İstanbul and its impact on cultural history|last11=Nazik|first11=A.|last12=Polat|first12=M.A.|last13=Meriç|first13=E.|doi=10.1016/j.yqres.2011.04.002|last10=Gazioğlu|journal=Quaternary Research|volume=76|issue=1|page=30|year=2011|bibcode=2011QuRes..76...30A|first10=C.|first9=D.|first1=O.|last5=Sarı|last2=Yalçın|first2=M.N.K.|last3=Özdoğan|first3=M.|last4=Yılmaz|first4=Y.C.|first5=E.|last9=Ongan|last6=Kırcı-Elmas|first6=E.|last7=Yılmaz|first7=İ.|last8=Bulkan|first8=Ö.|s2cid=129280217}}&lt;/ref&gt;&lt;ref&gt;{{cite web|url=http://www.hurriyet.com.tr/gundem/10027341.asp?gid=229&amp;sz=32429|title=Bu keşif tarihi değiştirir|work=hurriyet.com.tr|archiveurl=https://web.archive.org/web/20150901051312/http://www.hurriyet.com.tr/gundem/10027341.asp?gid=229&amp;sz=32429|archivedate=2015-09-01|access-date=2021-12-17|url-status=dead}}&lt;/ref&gt;&lt;ref&gt;{{cite web|url=http://fotogaleri.hurriyet.com.tr/galeridetay.aspx?cid=16504&amp;rid=2|title=Marmaray kazılarında tarih gün ışığına çıktı|work=fotogaleri.hurriyet.com.tr|access-date=2021-12-17|archive-date=2015-11-18|archive-url=https://web.archive.org/web/20151118065613/http://fotogaleri.hurriyet.com.tr/galeridetay.aspx?cid=16504&amp;rid=2|url-status=dead}}&lt;/ref&gt;&lt;ref&gt;{{cite web|url=http://www.kultur.gov.tr/EN/BelgeGoster.aspx?17A16AE30572D313A79D6F5E6C1B43FF6169B43EA8C08474|archive-url=https://web.archive.org/web/20070912131044/http://www.kultur.gov.tr/EN/BelgeGoster.aspx?17A16AE30572D313A79D6F5E6C1B43FF6169B43EA8C08474|archive-date=12 September 2007|title=Cultural Details of Istanbul|publisher=Republic of Turkey, Minister of Culture and Tourism|access-date=2 October 2007}}&lt;/ref&gt;&lt;ref name=&quot;janin&quot;&gt;{{cite book|title=Constantinople byzantine|last=Janin|first=Raymond|author-link=Raymond Janin|place=Paris|publisher=Institut Français d'Études Byzantines|year=1964|pages=10ff}}&lt;/ref&gt;&lt;ref&gt;{{Cite web|url=http://www.masseiana.org/pliny.htm#BOOK%20IV|title=Pliny the Elder, book IV, chapter XI:&lt;br /&gt; &quot;''On leaving the Dardanelles we come to the Bay of Casthenes, ... and the promontory of the Golden Horn, on which is the town of Byzantium, a free state, formerly called Lygos; it is 711 miles from Durazzo,'' ...&quot;|access-date=21 June 2015|archive-url=https://web.archive.org/web/20170101063545/http://www.masseiana.org/pliny.htm#BOOK%20IV|archive-date=1 January 2017|url-status=dead}}&lt;/ref&gt;

د دې ښار تاریخ په شاوخوا ۶۶۰ قبل المیلاد کې هغه مهال پیلېږي چې د مېګارا یوناني اوسېدونکو د بسفر په اروپايي برخه کې بیزانتیوم جوړ کړ. اوسېدونکو د پخوانیو تراکي وګړو پر سیمه د طلايي ښکر (Golden Horn) سره جوخت اکروپولیس (د یونان د زمانې کلا) جوړه کړه او د دې نوي راجوړېدونکي ښار اقتصاد يې په خوځښت راووست. د پنځمې قبل المیلاد پېړۍ په وروستیو کې پدې ښار د لنډ مهال لپاره فارسي واکمنانو حاکمیت درلود خو یونانیانو د یونان-فارس جګړو پر مهال دا ښار بېرته ونیو. بیزانتیوم د آتن د اتحاد (Athenian League) او د هغه د ځایناستي، د آتن دویم اتحاد (Second Athenian League) یوه برخه وه خو په ۳۵۵ قبل المیلاد کې یې خپله خپلواکي ترلاسه کړه. له رومیانو سره د اوږدمهال لپاره له متحد پاتې کېدو وروسته، بېزانتیوم په ۷۳م کال کې په رسمي توګه د رومي امپراطورۍ برخه شوه. د بیزانتیوم دا پرېکړه چې د امپراطور سېمپتیمیوس سېوېروس پر وړاندې له رومي غاصب پېسکېنیوس نیګېر څخه ملاتړ وکړي، ډېره درنه تمامه شوه، کله چې په ۱۹۵م کال کې بیزانتیوم تسلیمي ومنله، نو دوې کلنې محاصرې یاد ښار سخت ځپلی و. &lt;ref name=&quot;Britannica-Istanbul3&quot;&gt;{{cite web|url=https://www.britannica.com/place/Istanbul|title=Istanbul|website=britannica.com|publisher=[[Encyclopædia Britannica]]}}&lt;/ref&gt;&lt;ref&gt;{{harvnb|Bloom|Blair|2009|p=1}}&lt;/ref&gt;&lt;ref&gt;{{harvnb|Çelik|1993|p=11}}&lt;/ref&gt;&lt;ref&gt;{{harvnb|De Souza|2003|p=88}}&lt;/ref&gt;&lt;ref&gt;{{harvnb|Freely|1996|p=20}}&lt;/ref&gt;&lt;ref&gt;{{harvnb|Freely|1996|p=22}}&lt;/ref&gt;&lt;ref&gt;{{harvnb|Grant|1996|pp=8–10}}&lt;/ref&gt;&lt;ref&gt;{{harvnb|Limberis|1994|pp=11–12}}&lt;/ref&gt; 

== آبادي ==
اسنبول کې آبادي (د خلکو شمېر) ډير په تيزۍ سره دي۔د دې اندازه تاسې د دې لښتيال څخه لگولي شئ:

{| class=&quot;wikitable&quot;
!کال
!آبادی (خلکو شمېر) 
|-
|330ء ||40،000||
|-
|440ء ||400،000||
|-
|530ء ||550,000||
|-
|545ء ||350,000||
|-
|715ء ||300,000||
|-
|950ء ||400,000||
|-
|1200ء ||150,000||
|-
|1453ء ||36,000||
|-
|1477ء ||75,000||
|-
|1566ء ||600,000||
|-
|1817ء ||500,000||
|-
|1860ء ||715,000||
|-
|1885ء ||873,570||
|-
|1890ء ||874,000||
|-
|1897ء ||1,059,000||
|-
|1901ء ||942,900||
|-
|1914ء ||909,978||
|-
|اکتوبر 1927ء ||680,857||
|-
|اکتوبر 1935ء ||741,148||
|-
|اکتوبر 1940ء ||793,949||
|-
|اکتوبر 1945ء ||860,558||
|-
|اکتوبر 1950ء ||983,041||
|-
|اکتوبر 1955ء ||1,268,771||
|-
|اکتوبر 1960ء ||1,466,535||
|-
|اکتوبر 1965ء ||1,742,978||
|-
|اکتوبر 1970ء ||2,132,407||
|-
|اکتوبر 1975ء ||2,547,364||
|-
|اکتوبر 1980ء ||2,772,708||
|-
|اکتوبر 1985ء ||5,475,982||
|-
|اکتوبر 1990ء ||6,620,241||
|-
|نومبر 1997ء ||8,260,438||
|-
|اکتوبر 2000ء ||8,803,468||
|-
|جنوری 2005ء ||9,797,536||
|-
|جنوری 2006ء ||10,034,830||
|}
== سرچينې ==
{{Reflist}}


[[وېشنيزه:ترکیه]]
[[وېشنيزه:استانبول]]</text>
      <sha1>dprzuh2dr7p9yh80pqeytw0bi4gmsy8</sha1>
    </revision>
  </page>
  <page>
    <title>د افغانستان سيندونه</title>
    <ns>0</ns>
    <id>15244</id>
    <revision>
      <id>369708</id>
      <parentid>365377</parentid>
      <timestamp>2026-10-07T22:49:35Z</timestamp>
      <contributor>
        <username>InternetArchiveBot</username>
        <id>24283</id>
      </contributor>
      <comment>Rescuing 1 sources and tagging 0 as dead.) #IABot (v2.0.9.6</comment>
      <origin>369708</origin>
      <model>wikitext</model>
      <format>text/x-wiki</format>
      <text bytes="21065" sha1="1ws9nmcom6xb4egd2knokskzbmyxaqo" xml:space="preserve">[[File:Lake Band-e-Amir.jpg|thumb|د [[امير ډنډ]] په مرکزي افغانستان کې]] سيندونه د افغانستان د ملي اقتصاد دپرمختيا لپاره ځانگړی ارزښت لري هغه داچي که دنوي تکنالوژي او علم په اساس او داوسني ضرورتونو او غوښتنو په پام کي نيولو سره نوموړو سيندونو ته بندونه جوړ شي لانديني کټي ورڅخه پلاس راتلايي شي

1.     دبريښنا دانرژي توليد

2.     دکرهڼي دپراختيا لپاره دکانالونو کيندل

3.     دسيلابونو دځمکي دتخريب مخنيوي

4.     داوبوذخيره کيدل

5.     دماهيانو دفارمونو جوړول

6.     دباغونو او ځنگلونو پراختيا

7.     دتفريح ځايونو ،چمنونو ، زينتي ونو اوگلانو پراختيا ليدونکي (سيا حانو ) تو جه راجلبوي

که څه هم دځينو سيندونو څخه څه نا څه اقتصادي گټي اخستل  شوي خو دغه گټه يا په سيمه يزي محلي توگه ده او که په ملي کچه هم ده نود زوړ تخنيک څخه کار اخستل شوي دي چي هغي ته توسعه او پراختيا خو لاڅه کو ي چي ددير ش کلن جنگ او ځينو نو ړو عواملو په اساس پخوا ني ظرفيت يي هم دلاسه ورکړي ده چي داو سنيو غوښتنواو ضرورتونو سره هيڅ مطابق نلري دبيلگي په توگه ددرونټي دبريښنا دستگاه چي په لومړيو وختونو کي توليد ي ظرفيت يي ( ٨٠٠٠) کيلو واټوته راټيټ شوي دی نو داسي نتيجه اخستل کيږي چي دسيندونو څخه کومه کټه اخستل  کيږي ډيره نا څيزه او يا هم په هيڅ حساب ده مو نږ دلته دهغه نا څيزه گټو څخه هم يادونه کوو چی دلوستونکوتوجه ورته غواړم.
د افغانستان مهم سندونه عبارت دی له آمو سیند، هریرود سیند، د هلمند سیند او د کابل سیند.

==د امو سيند==
{{بشپړه ليکنه|د آمو سيند}}
د'''اموسيند''''''&lt;ref&gt;{{cite web
|author      = &lt;!-- not stated --&gt;
|date        = = ۱۴۰۳لمريز زمري ۰۶مه
|title       = د آمو سیند د نفتي حوزې تړون له چینايي CPEIC شرکت سره لاسلیک شو
|url         =https://momp.gov.af/ps/%D8%AF-%D8%A2%D9%85%D9%88-%D8%B3%DB%8C%D9%86%D8%AF-%D8%AF-%D9%86%D9%81%D8%AA%D9%8A-%D8%AD%D9%88%D8%B2%DB%90-%D8%AA%DA%93%D9%88%D9%86-%D9%84%D9%87-%DA%86%DB%8C%D9%86%D8%A7%D9%8A%D9%8A-cpeic-%D8%B4%D8%B1%DA%A9%D8%AA-%D8%B3%D8%B1%D9%87-%D9%84%D8%A7%D8%B3%D9%84%DB%8C%DA%A9-%D8%B4%D9%88%C2%A0
|website     = د کانونو او پېټروليم وزارت 
}}&lt;/ref&gt;&lt;ref&gt;{{cite web
|last        = ايمل
|first       = عبدالله
|title       = د آمو سيند حوزې د اوبو مديريت او هېواد ته يې گټې
|url         = https://dpmea.gov.af/ps/1403artical07
|website     = د رياست الوزرا اقتصادي معاونيت
|access-date = ۲۰۲۶ز جنورۍ ۲۴مه
}}&lt;/ref&gt;&lt;ref&gt;{{cite web
|author      = &lt;!-- not stated --&gt;
|date        = ۱۴۰۳لمريز زمري ۰۶مه
|title       = د آمو سیند د څنډو د پياوړتیا په اړه د افغانستان او ازبکستان ترمنځ ناسته وشوه
|url         =https://www.mail.gov.af/ps/%D8%AF-%D8%A2%D9%85%D9%88-%D8%B3%DB%8C%D9%86%D8%AF-%D8%AF-%DA%85%D9%86%DA%89%D9%88-%D8%AF-%D9%BE%D9%8A%D8%A7%D9%88%DA%93%D8%AA%DB%8C%D8%A7-%D9%BE%D9%87-%D8%A7%DA%93%D9%87-%D8%AF-%D8%A7%D9%81%D8%BA%D8%A7%D9%86%D8%B3%D8%AA%D8%A7%D9%86-%D8%A7%D9%88-%D8%A7%D8%B2%D8%A8%DA%A9%D8%B3%D8%AA%D8%A7%D9%86-%D8%AA%D8%B1%D9%85%D9%86%DA%81-%D9%86%D8%A7%D8%B3%D8%AA%D9%87-%D9%88%D8%B4%D9%88%D9%87
|website     = د کرنې اوبو لگولو او مالدارۍ وزارت 
}}&lt;/ref&gt;&lt;ref&gt;{{cite web
|author      = &lt;!-- not stated --&gt;
|date        = ۲۰۲۶ز جنورۍ ۰۴مه
|title       = د امو سیند اوبه لا هم افغان خاوره او کرنیزې ځمکې ګواښي
|url         =https://www.afintl.com/pa/202601040900
|website     = افغانستان اينټرنېشنل 
}}&lt;/ref&gt;&lt;ref&gt;{{cite web
 |author       = &lt;!-- not stated --&gt;
 |date         = ۱۳۹۹لمريز زمري ۰۵مه
 |title        = د آمو سیند د سواحلو د تحکیم په اړه غونډه وشوه
 |url          = https://aop.gov.af/pa/news_details/318
 |website      = د افغانستان د چارو اداره
 |access-date  = 2026-01-24
 |archive-date = 2025-04-22
 |archive-url  = https://web.archive.org/web/20250422004427/https://aop.gov.af/pa/news_details/318
 |url-status   = dead
}}&lt;/ref&gt;''' د [[باختر|لرغوني بلخ]] او دهيواد دشمالي سيمو دسيند مدنيت شاهد دي چي ديونانيانو لخوا داوکس او د عربانو لخوا د جيحون په نوم ياد شوي ده ،دامو سيـــــند دپامير دلوړي سطــــــحي څخه چي دزکول په نوم ياديږي او لوړوالي ئي (٤١٢٥) مترو ته رسيږي سرچينه اخلــي چي د ارال تــــر بحيري (٢٥٠٠) کيـــــلو متــــره اوږدوالي لري  (1).

د(١٢٠٠ )کيلو متره په اندازه دافغانستان او دمر کزي اسيا دهيوادونو (تاجکستان،ازبکستان ، ترکمنستان) ترمنځ سياسي سرحد تشکيلوي ، دامو سيند ته دکيڼي او ښي خواڅخه پو شمير مرستيال سيندونه  رادرومي چي( %٣٠)  اوبه  دکيڼي خوا سيندونه چي افغانستان پوري اړه لري  رارواني دي .&lt;ref&gt;{{cite web
|author      = &lt;!-- not stated --&gt;
|date        =۲۰۲۶ز جنورۍ ۰۴مه
|title       = د امو سیند اوبه لا هم افغان خاوره او کرنیزې ځمکې ګواښي
|url         =https://www.afintl.com/pa/202601040900
|website     = افغانستان اينټرنېشنل 
}}&lt;/ref&gt;&lt;ref&gt;{{cite web
|author      = &lt;!-- not stated --&gt;
|date        = ۱۴۰۳لمريز زمري ۰۶مه
|title       = د آمو سیند د څنډو د پياوړتیا په اړه د افغانستان او ازبکستان ترمنځ ناسته وشوه
|url         =https://www.mail.gov.af/ps/%D8%AF-%D8%A2%D9%85%D9%88-%D8%B3%DB%8C%D9%86%D8%AF-%D8%AF-%DA%85%D9%86%DA%89%D9%88-%D8%AF-%D9%BE%D9%8A%D8%A7%D9%88%DA%93%D8%AA%DB%8C%D8%A7-%D9%BE%D9%87-%D8%A7%DA%93%D9%87-%D8%AF-%D8%A7%D9%81%D8%BA%D8%A7%D9%86%D8%B3%D8%AA%D8%A7%D9%86-%D8%A7%D9%88-%D8%A7%D8%B2%D8%A8%DA%A9%D8%B3%D8%AA%D8%A7%D9%86-%D8%AA%D8%B1%D9%85%D9%86%DA%81-%D9%86%D8%A7%D8%B3%D8%AA%D9%87-%D9%88%D8%B4%D9%88%D9%87
|website     = د کرنې اوبو لگولو او مالدارۍ وزارت 
}}&lt;/ref&gt; 

دامو دسيند دښي خوا مرستيال سيندونه  چي دمرکزي اسيـــــا هيوادونو پوري ارتبــــــــاط پيداکــوي  دکونډ (cond ) ،چک (  chak  ) ،قزل سو ( qizal so ) ،وخش( wakhsh  ) ،کافرنهان او سرخان څخه عبارت دي .

هغه سيندونه چي دافغانستان څخه دامو سيند ته رادرومي د واخان ،کوکچي او کندز د سيندونو څخه عبارت دي او نور سيندونه دامو سيند ته تر رسيدو څخه مخکي په ريگستانونو کي وچيږي  چي دخلم ،بلخ آب ،اندخوي او قيصار له سيندونو څخه عبارت دي دامو سيند د سرچني څخه تر کوکچي سيند پوري ډير تيز او سرعت يي زيات دي او زياتي خړوبي او د يخ  غټي ،غټي ټوټي له ځان سره راوړي .

دامو سيند داوبو اندازه د کرکي ( kerki ) په سيمه کي په في ثانيه کي (٢٠٥٠ ) متره مکعب ته رسيږي ،مگر کله چي د ارال سمندرگي ته توئيږي  داوبو دبت يا اندازه (١٤٩٠ ) متره مکعب ته رسيږي ځکه چي نوري اوبه دکرني لپاره او نورو اقتصادي فعاليتونو لپاره په مصرف رسيږي .

د امو سيند چي پخوا  د خم اب له سيمي څخه تيريده د دواړو غاړو زياتي برخي يي تخريبولي مگر اوس څه ناڅه کنترول شوي دي ،دامو سيند چي دافغانستان او مرکزي اسيا هيوادونو ترمنځ يو سيسي سرحدجوړوي بين المللي سيندونه ورته وايي او دامو سيند مربوطه هيوادونه کولي شي د ټاکلو شرايطو مطابق ورڅخه لازمه گټه پورته کړي ،مگر داچي دامو سيند کيڼ لوري (افغانستان) مناسب شرايط او وسايل په لاس کي نه لري نو ډيره کمه گټه ورڅخه اخستل کيږي .

دافغانستان شمال کي چي کرهڼي او مالداري ته يي زيات انکشاف ورکړي دى هغه دامو سيند مرستيالان سيندونه ( کندز او کوکچي سيندونه) دي

دکندز د سيند څخه دبريښناپه توليد او دپلخمري دنساجۍ په فابريکه کي ور څخه کار اخستل کيږي چي په في ساعت کي( ٤٦٠) کيلو واټه بريښنا توليدوي دامو سيند د پاسه مهم تجارتي بندرونه جوړشوي چي د تاش  گذر ،کلن او قزل قلع (شيرخان ) په نامه ياديږي

==د هريرود سيند==
{{بشپړه ليکنه|هري رود}}
[[File:Scenic view in western Afghanistan-2011.jpg|thumb|left|په لویدیځ افغانستان کی اوبه]]

هريرود سيند &lt;ref&gt;{{cite web
|last        = احمدزی
|first       = احمد
|date        = ۱۴۰۱لمريز د چنگاښ ۲۶مه
|title       = د هریرود سیندیزې حوزې اړوند د افغانستان او ایران ترمنځ د اختلافاتو ارزونه
|url         = https://pajhwok.com/ps/opinion/an-assessment-of-the-differences-between-afghanistan-and-iran-related-to-the-harirod-river-basin/
|website     = پژواک خبري اژانس
}}&lt;/ref&gt;&lt;ref&gt;{{cite web
|author      = &lt;!-- not stated --&gt;
|date        = ۲۰۲۵ نومبر ۰۴مه
|title       = دهرات ولایت د پښتون زرغون ولسوالۍ د هریرود سیند پر غاړه د سېلاي لارو د پاکولو چارې پیل شوې
|url         = https://www.andma.gov.af/en/node/6118
|website     = له پېښو سره د مبارزې آمادګۍ ملي اداره
}}&lt;/ref&gt;&lt;ref&gt;{{cite web
|author      = &lt;!-- not stated --&gt;
|date        = ۱۴۰۴لمريز لړم ۱۱مه 
|title       = په هرات ولایت کې هریرود سیند ته د سلما بند اوبه خوشې شوې
|url         = https://www.ariananews.af/ps/%D9%BE%D9%87-%D9%87%D8%B1%D8%A7%D8%AA-%D9%88%D9%84%D8%A7%DB%8C%D8%AA-%DA%A9%DB%90-%D9%87%D8%B1%DB%8C%D8%B1%D9%88%D8%AF-%D8%B3%DB%8C%D9%86%D8%AF-%D8%AA%D9%87-%D8%AF-%D8%B3%D9%84%D9%85%D8%A7-%D8%A8/
|website     = اريانا نيوز ټکی ای اېف
}}&lt;/ref&gt;&lt;ref&gt;{{cite web
|last        = حليم
|first        = صفيه
|date        = ۲۰۱۶ز می ۱۷مه
|title        = هريرود
|url        = https://www.safiahaleem.com/?p=4618
|website        = صفيه حليم ټکی کام
|archiveurl        = https://web.archive.org/web/20211208222333/https://www.safiahaleem.com/?p=4618
|archivedate        = 2021-12-08
|access-date        = 2026-01-24
|url-status        = dead
}}&lt;/ref&gt;د بابا  د لوېديځو لمنو څخه دوه سيندونه د سنگل اب او سر جنگل په نوم سرچينه اخلي چې ددولت يار په سيمه کې سره يوځاي کېږي او د هريرود سيند جوړوي د هريرود سيند د( ۴۰۰ )کيلو مترو په اندازه د کاسه مرغ اوسفيدکو د غرونو تر منځ بهېږي.&lt;ref&gt;{{cite web
|last        = احمدزی
|first       = احمد
|date        = ۱۴۰۱لمريز د چنگاښ ۲۶مه
|title       = د هریرود سیندیزې حوزې اړوند د افغانستان او ایران ترمنځ د اختلافاتو ارزونه
|url         = https://pajhwok.com/ps/opinion/an-assessment-of-the-differences-between-afghanistan-and-iran-related-to-the-harirod-river-basin/
|website     = پژواک خبري اژانس
}}&lt;/ref&gt;

د هريرود د سيند لوی مرستيال تکاويشان نومېږي چی د( ۲۰۰ ) ‎‎‎‎‎‎‎‎‎‎‎‎‎‎‎‎‎‎‎‎‎‎‎‎‎‎‎‎‎‎‎‎‎‎‎‎‎‎‎‎‎‎‎‎‎‎‎‎‎‎‎کيلو مترو په اوږدوالي د سياه کوه د غره په سوېلي لمنو کی بهېږي چې وروسته د هريرود سره يوځای کېږی د( ۵۰۰ ) کليو مترو په اوږدوالی د هرات ښار او دهغی شااو خوا سيمي زرغونوي له هغې وروسته د [[افغانستان]] او [[ايران]] ترمنځ او له هغې وروسته  د ايران او [[ترکمنستان|تورکمنستان]] ترمنځ سياسي سرحد جوړوي.&lt;ref&gt;{{cite web
|last        = احمدزی
|first       = احمد
|date        = ۱۴۰۱لمريز د چنگاښ ۲۶مه
|title       = د هریرود سیندیزې حوزې اړوند د افغانستان او ایران ترمنځ د اختلافاتو ارزونه
|url         = https://pajhwok.com/ps/opinion/an-assessment-of-the-differences-between-afghanistan-and-iran-related-to-the-harirod-river-basin/
|website     = پژواک خبري اژانس
}}&lt;/ref&gt;

د هريرود  دسيند د( ۲/۳ ) په افغانستان  پوری اړه لري ،د هرات د ښار تاريخي شهرت دهريرود د سيند سره مستقيم ارتباط لري ،د هريرود د سيند  د بهر له سطحې څخه د( ۴۰۰۰ )مترو په اندازه لوړوالی لري په همدې اساس  د کلو او بانډو پورې یې د اوبو سرعت زيات دی او وروسته يې لوړوالی کمېږي چې (۲۵۰۰ )مترو ته رسېږی.&lt;ref&gt;{{cite web
|last        = احمدزی
|first       = احمد
|date        = ۱۴۰۱لمريز د چنگاښ ۲۶مه
|title       = د هریرود سیندیزې حوزې اړوند د افغانستان او ایران ترمنځ د اختلافاتو ارزونه
|url         = https://pajhwok.com/ps/opinion/an-assessment-of-the-differences-between-afghanistan-and-iran-related-to-the-harirod-river-basin/
|website     = پژواک خبري اژانس
}}&lt;/ref&gt;

==د هلمند سيند==

دهلمند سيند دافغانستان دډيرو لويو سيندونو څخه گڼل کيږی ،له شروع څخه تر پايه پوری ټول دافغانستان په خاوره کی بهيږي  دبهر له سطحی څخه( ۳۸۰۰ ) مترو به جگوالي سره د هزاره جان د غرونو څخه سرچینه اخلی او د (۱۴۰۰ ) کيلو مترو په اوږوالی  دافغانستان جنوب او جنوب لويديزو سيمو ته بهيږی ، دهلمند سيند د شروع څخه تر گرشک پوری زياتی ځمکی خړوبوی او سرعت یی ډیر زیات دی د گر شک څخه وروسته لوړوالی يی( ۸۰۰ ) مترو ته راکميږی عرض يی زياتيږی دقلعه بست په سيمه کی دارغنداب سيند ورسره يوځای کيږی .

دهلمند دسيند اوبه غير منظمی دی او داوبو اندازه يی دکال په جريان کی د ۱۵۰ څخه تر ۲۰۰۰ متر مکعب بور تغير خوری ،دغه تغيرات کله کله ځمکی تراوبو لاندی کوی او کله هم په يوه  کوچنی سيمه کی محدودی وی  دهلمند دسيند شااوخوا سيمی وچی او سحرايی اقليم لری او دخلکو ژوند  دسينداوبو پوری تړلی ده نو د سينددغه تغيرات د خلکو ژوند دستونزو سره مخامخ کړيده . دهلمند دسيند دپاسه دکجکی به سيمه کی او دگرشک په سيمه کی دبريښنا اتوليد  لپاره استفاده کيږی او د بغيز د نهر هم دهلمند دسيندڅخه سرچينه اخلی دکجکی بند دبريښنا ظرفيت په يوه ساعت کی ۳۳۰۰۰ او د گرشک د  بريښنا ظرفيت ۲۸۰۰ گيلواټه فی ساعت به رسيږی دهلمند دسيندڅخه د نهرونواو ويالو پواسطه ۱۴۰۰۰ هکتاره ځمکه خړوبيږی دهلمند دسيند مرستيالان په ارزگان کی کميان او ترين او دسيندونو په برين کوټ کی يوځای کيږی او په هرات کی هلمند سيند ته تويږی ،د موسی قلعه او دتو پانی رود د سنگين په سيمه کی ورسره يوځای کيږی

==د کابل سيند ==
دکابل دسيند دپغمان دغرونو له دري څخه چي دبهرله سطحي څخه (٣٥٠٠)متره لوړوالي لري  سرچينه اخلي چي د سرچيني څخه تر پايه پوري( ٧٠٠ )کيلومتره اوږوالي لري  دکابل سيند د( ٥٦٠ )کيلو متره په اندازه د افغانستان په خاوره او د( ١٤٠ )کيلومتره  په اندازه د پاکستان په خاوره کي بهيږي .

د کابل سيند په پورتني برخه کي ابشارونه لري چي د لويديځ څخه ختيځ لور ته د پراخو سيمو او تنگو درو څخه تيريږي ، دکابل سيند کله چي  دللندر د تنگي  دري څخه تير شي د چهاردهي د سيمي څخه وروسته  دکابل ښار ته ورننووځي کله چي  دکابل له ښار څخه تيريږي د تينۍ په سيمه کي د لوگر سيند ور سره  يوځاي کيږي  او بيادتنگي غا ر د تنگي ته داخليږي  چي  نغلو په ساحه کي د پنجشير سيند ورسره يوځاي کيږي د سروبي نه وروسته وريښمين تنگي ته داخليږي . د علينگار او عليشنگ سيندونه دلغمان د ځمکو د خړوبولو وروسته د عزيز خان کڅ په سيمه کي دکابل د سيند سره يو ځاي کيږي ،د ننگرهار د درونټي  په جنو ب کي سرخاب  اوبه ورسره يوځاي کيږي .

دکابل  سيند د ننگرهار پراخه سيمه د کانالونو پواسطه خړوبوي کله چي دغه سيند د جلال اباد ښار د شمال ختيځ د بهسو د ساحي څخه تير شي د کامي  دزاخيلو  دکلي په سرکي دکنړ سيند ورسره يوځاي کيږي او بﻻخره د لعلپوري  دتنگي له لاري د پيښور سيمي ته او بيا د اټک په ساحه کي د سند له سيند سره يوځاي کيږي ،د کابل سيند داقتصادي نقطي نظره ډير زيات د اهميت وړ دي چي ددي سيند گټوري او اقتصادي نقطي په راتلوونکو پاڼوکي ذکر کوو هيله ده چي دلوستونکو د توجع  وړ و گرځي .

==دغزني دسيند==

دغزني په سيند داوبوگرځولو بندو نه دکرنيز فعاليت پراختيا لپاره جوړ شوي چي دسلطان بند او دسروبي بند او خروار بندو نو په نو م يادږي دسلطآن بند دغزنو ي سطان محود په وخت کي د(٥٠) مترو په جيگوالي او (٣٠٠) په اوږدولي جور شو علاوالدين عوړي جهان سوز په وخت کي ويجاړ شو (٨) پيړي ويجاړ پروت وه دامير حبيب الله خان په وخت کي دانگليسي انحينرانو لخوا جو ړ شو د(١٩) متر و مکعبو اوبو دذخيره کولوظرفيت لري دخواجه عمري دولسوالي او دغزني دمرکز (٥٠٠٠) جريبه ځمکهخروبوي

دسروبي بند (١٣٤٨) ه ش کال جوړ او (٢٠٠)ميلونه متره مکعبه او بو دذخيره کولو ظرفيت لري ددي اوبو پوسطه (٨٥٠٠٠)جريبه ځمکه او (١٩) دسروبوي بند دغزني په کرنيز اقتصاد ستر رول څرگند کړي دي

دخروار بند (١٩) مترو مکعبو او بو په ذخير ه کولو ظرفيت لري او (٣٠) متره لوړوالي لري او (٢٠٠٠٠) جريبه ځمکه خړوبوي
== سرچينې ==

[[وېشنيزه:افغانستان]]</text>
      <sha1>1ws9nmcom6xb4egd2knokskzbmyxaqo</sha1>
    </revision>
  </page>
  <page>
    <title>ښځې په پوځ کې</title>
    <ns>0</ns>
    <id>57670</id>
    <revision>
      <id>369711</id>
      <parentid>365704</parentid>
      <timestamp>2026-10-08T02:22:52Z</timestamp>
      <contributor>
        <username>InternetArchiveBot</username>
        <id>24283</id>
      </contributor>
      <comment>Rescuing 0 sources and tagging 1 as dead.) #IABot (v2.0.9.6</comment>
      <origin>369711</origin>
      <model>wikitext</model>
      <format>text/x-wiki</format>
      <text bytes="18868" sha1="ljritdxwsdljdv9x3dp37b1y2ftontd" xml:space="preserve">د تاریخ په اوږدو کې ښځو په پوځ کې د ګڼو مسئولیتونو په درلودلو سره په بېلابېلو دندو کې خدمت کړی دی. په ډېری هېوادونو کې وروسته له دې ښځې د ځينو جګړییزو ماموریتونو د ډولونو څخه نه محرومېږي لکه پیلوټي، میخانیک او د پلي ځواک افسري. د ۱۹۱۴ کال راهیسې، د لوېدیځو هېوادونو په پوځي ځواکونو کې ښځو له پخوا څخه په ډېره ستره شمېره او ډېرو ګڼو دندو کې خدمت کړی دی. په ۱۹۷۰یمو کلونو کې، ډېری لویديځو پوځي ځواکونو ښځو ته  دا اجازه ورکړه چې د پوځ په ټولو څانګو کې په فعاله توګه خدمت وکړي. په ۲۰۰۶ کال کې، اتو هېوادونو (چین، ایریتیریا، اسراییلو، لیبیا، مالیزیا، شمالي کوریا، پېرو او تایوان) ښځې پوځي خدمت ته راوغوښتلې. په ۲۰۱۳ کال کې، ناروې د ناټو تړون لومړنی هېواد و چې ښځې يې پوځ ته راوبللې او همدارنګه په نړۍ کې لومړنی هېواد و چې ښځې يې له سړیو سره په یوشان رسمي شرایطو کې په پوځ کې شاملې کړې. په ۲۰۱۷ کال کې، د ناروې ګاونډي، سویډن، هم د هغه هېواد لاره ونیوله او په ۲۰۱۸ کال کې هالنډ هم له دې لړۍ سره یوځای شو (که څه هم په هالنډ کې د سولې پر مهال فعال جبري خدمت نشته).&lt;ref&gt;{{Cite web|date=2020-05-07|title=Women Warriors: The ongoing story of integrating and diversifying the American armed forces|url=https://www.brookings.edu/essay/women-warriors-the-ongoing-story-of-integrating-and-diversifying-the-armed-forces/|access-date=2021-05-19|website=Brookings|language=en-US}}&lt;/ref&gt;&lt;ref&gt;{{cite book|author=Carreiras, Helena|title=Gender and the military: women in the armed forces of western democracies|publisher=Routledge|location=New York|year=2006|page=1|isbn=978-0-415-38358-5|url=https://www.google.com/books?id=h_teNrU9k6QC&amp;pg=PA1}}&lt;/ref&gt;&lt;ref&gt;{{cite web|title=Women in the military — international|url=http://www.cbc.ca/news2/background/military-international/|website=www.cbc.ca|access-date=17 Nov 2017|date=30 May 2006}}&lt;/ref&gt;&lt;ref&gt;{{cite news|title=Norway becomes first NATO country to draft women into military|url=https://www.reuters.com/article/us-norway-women-conscription-idUSBRE95D0NB20130614|agency=Reuters Staff|newspaper=Reuters|access-date=17 Nov 2017|date=14 June 2013}}&lt;/ref&gt;&lt;ref name=&quot;auto1&quot;&gt;{{Cite journal|last1=Persson|first1=Alma|last2=Sundevall|first2=Fia|date=2019-03-22|title=Conscripting women: gender, soldiering, and military service in Sweden 1965–2018|journal=Women's History Review|volume=28|issue=7|pages=1039–1056|doi=10.1080/09612025.2019.1596542|issn=0961-2025|doi-access=free}}&lt;/ref&gt;

په ۲۰۱۸ کال کې، یواځې دوو هېوادونو ښځې له سړیو سره په ورته رسمي شرایطو پوځ ته راوغوښتلې: ناروې او سویډن. یو شمېر نور هېوادونه په خپلو وسلوالو ځواکونو کې د ښځو د ورشاملولو اړوند قانونونه لري، خو په یوڅه توپیر سره؛ لکه، د خدمت معافیتونه، د خدمت موده او نور. پورته حقیقتونو ته په پام سره، د نایجیریا پوځ په ۲۰۲۱ کال کې د کادونا-ابوجا لويې [چټکې] لارې د خونديتابه په موخه ۳۰۰ ښځینه سرتېرې ځای پر ځای کړې. &lt;ref name=&quot;:2&quot;&gt;{{Cite web|url=http://www.cbc.ca/news2/background/military-international/|title=INDEPTH: FEMALE SOLDIERS – Women in the military — international|date=May 30, 2006|access-date=May 2, 2015|publisher=[[CBC News]]|url-status=live|archive-date=April 4, 2015|archive-url=https://web.archive.org/web/20150404041241/http://www.cbc.ca/news2/background/military-international/}}&lt;/ref&gt;&lt;ref&gt;{{Cite news|title=See Why Nigeria Army deploy 300 all-female soldiers to secure Kaduna-Abuja expressway|work=BBC News Pidgin|url=https://www.bbc.com/pidgin/tori-55839372|access-date=2021-05-18}}&lt;/ref&gt;

== تاریخ ==

=== لومړۍ نړیواله جګړه ===
د لومړۍ نړیوالې جګړې پر مهال، متحده ایالتونه د یوې بشپړې جګړې په هڅو بوخت وو. هرچا باید په جګړه کې خپله برخه مرسته کړې وای. خو دا هرومرو په دې مانا نه وه چې هر څوک دې جګړه وکړي. دې هېواد باید د سرتېرو د جنګېدو پر مهال د خپلو پوځیانو تمویل او د جګړې مالي ملاتړ ته ادامه ورکړې وای. متحده ایالتونو د جګړې له هڅو څخه د ملاتړ لپاره په موسسو تکیه وکړه. ښځو، د عامه معلوماتو کمېټې په څېر موسسو سره کار پیل کړ تر څو خلکو ته د جګړې په اړه ښوونه ورکړي. له دې سره سره، دې کمېټې ملت پالنه هم دودوله. سربېره پر دې چې ښځو د ښوونیزو کمېټو لپاره کار کاوه، دوی په هر ډول بستونو باندې خدمت وکړ. ډېری ښځې د YWCA موسسې غړې شوې او بهر ته له خپلو سرتېرو سره د مرستې په موخه ولاړې. دا په تاریخ کې لومړی ځل و چې د ټولو قشرونو ښځو له یو بل سره په ګډه کار کاوه او په جګړییزو هڅو کې يې مرسته کوله. د لوړو قشرونو ښځو د جګړې رضاکارانه موسسې جوړې کړې او د منځنیو او ټيټو قشرونو ښځو بیا په دې موسسو کې د نرسانو په توګه کار کاوه او یا يې هم د نارینه وو بستونه ډک کړل. &lt;ref&gt;{{Cite journal|doi=10.1093/ahr/rhy076|title=Lynn Dumenil. The Second Line of Defense: American Women and World War I; Elizabeth Cobbs. The Hello Girls: America's First Women Soldiers|journal=The American Historical Review|volume=123|issue=4|pages=1332–1334|year=2018|last1=Hendrickson|first1=Mark}}&lt;/ref&gt;&lt;ref&gt;{{Cite web|url=http://americanhistory.si.edu/collections/object-groups/women-in-wwi|title=Women in World War I|website=National Museum of American History|language=en|access-date=2018-11-15}}&lt;/ref&gt;

==== روسیه ====
یواځینی هېواد چې د پام وړ شمېر ښځینه پوځي ځواکونه يې ځای پر ځای کړي وو روسیه وه. له هماغه پیله، ښځینه سرتېرې یا په بدلو جامو کې پوځ ته ورغلې یا هم د خپلو ډلګیو لخوا په ضمني توګه ومنل شوې. تر ټولو نوموتی هغه يې په قزاقي کنډک کې د لومړۍ کرښې سپک سپور پوځ و چې قومنده يې د یوې ښځينه ډګروالې، الکساندرا کوداشېوا، په لاس کې وه. بله یوه یې ماریا بوچکارېوا ده چې درې ځله يې مډال اخیستی او صاحب منصبۍ ته رسېدلې وه، په دې حال کې نیویارک ټایمز راپور ورکړ چې په مسکو کې د ښوونځي دوولسو نجونو د ځوانو سړیو په جامو کې پوځ ته نوملیکنه کړې ده. په ۱۹۱۷ کال کې، مؤقت حکومت یو شمېر &quot;د ښځو کنډکونه&quot; جوړ کړل او بوچکارېوا ته يې هم د افسرانو د یوه کمیسیون قومنداني ورکړه. دا کنډکونه د کال پای ته رسېدو څخه وړاندې منحل کړای شول. وروسته د روسیې په کورنۍ جګړه کې، دوی د بلشویکیانو (پلي پوځ) او سپینو ساتونکو په ننګه وجنګېدل. &lt;ref&gt;Susan R. Sowers, Women Combatants in World War I: A Russian Case Study&quot; (Strategy Research Project, U.S. Army War College, 2003) [http://www.dtic.mil/cgi-bin/GetTRDoc?AD=ADA414547 PDF] {{Webarchive|url=https://web.archive.org/web/20121202125753/http://www.dtic.mil/cgi-bin/GetTRDoc?AD=ADA414547 |date=2012-12-02 }}&lt;/ref&gt;&lt;ref&gt;{{cite book|last=Reese|first=Roger R.|title=The Soviet military experience: a history of the Soviet Army, 1917–1991|url=https://archive.org/details/sovietmilitaryex0000rees|publisher=[[Routledge]]|year=2000|page=[https://archive.org/details/sovietmilitaryex0000rees/page/17 17]}}&lt;/ref&gt;

==== نور ====
په صربستان کې، یو څو ښځو کلیدي پوځي دندې درلودې. سکاټلنډۍ ډاکټرې اېلسي اینګلز د شاوخوا ۸۰۰۰ صربي پوځیانو د په شاتګ چارو همغږي وکړه او دوی يې د رومانیا او انقلابي روسیې له لارې تر سکاندنویا او په پای کې په بېړیو کې انګلستان ته ووېستل. بله مېرمن، میلونکا ساویچ وه چې په صربي پوځ کې يې د خپل ورور پرځای نوملیکنه وکړه. هغه د جګړې پر مهال وجنګېده او ښايي د پوځي تاریخ تر ټولو ډېره مډال ګټونکې مېرمن وي.  &lt;ref&gt;{{Cite news|title=SAVED 8,000 SERBS, BUT DIED IN EFFORT: Heroic Work Of Dr. Elsie Ingles Told by Woman Just Here from the Front.|date=February 11, 1918|work=New York Times}}&lt;/ref&gt;&lt;ref&gt;{{Cite news|title=SERBIAN ARMY LED BY WOMAN: DRAMATIC RETREAT THROUGH RUSSIA|date=April 30, 1918|work=South China Morning Post}}&lt;/ref&gt;&lt;ref&gt;{{Cite web|url=http://www.serbia.com/about-serbia/serbia-history/world-war-one/milunka-savic/|title=Milunka Savić the most awarded female combatant in the history of warfare|website=www.serbia.com|access-date=2018-08-16}}&lt;/ref&gt;&lt;ref&gt;{{Cite journal|last=ОШИЋ МАЛЕШЕВИЋ|first=Никола|date=2016|title=Review of: Милунка Савић – витез Карађорђеве звезде и Легије части|journal=Tokovi Istorije|volume=1|pages=223–267|via=CEEOL}}&lt;/ref&gt;

په ۱۹۱۸ کال کې، لورېټا والش لومړنۍ مېرمن وه چې د ښځې په توګه یې نوملیکنه وکړه. د ۱۹۴۸ کال یوه قانون ښځو ته اجازه ورکړه چې د پوځي خدمتونو دایمي برخه واوسي. په ۱۹۷۶ کال کې، د ښځو لومړۍ ډلې ته د امریکا متحده ایالتونو په پوځي اکاډمۍ کې داخله ورکړل شوه. د وېسټ پاینټ پوځي روزنځي د ۲۰۱۳ کال نږدې ٪۱۶ فارغانې ښځینه وې. د فنلنډ د ۱۹۱۸ کال په کورنۍ جګړه کې له ۲۰۰۰ څخه ډېرې مېرمنې &quot;د ښځو سور ګارډ&quot; په چوکاټ کې وجنګېدې. &lt;ref&gt;{{cite news|url=http://norfolkdailynews.com/interactive/onlineextras/women-in-the-military/article_a21c355a-d822-11e2-87e3-001a4bcf6878.html|title=Women in the military|date=8 June 2013|newspaper=Norfolk Daily News|access-date=2013-10-24}} {{Dead link|date=October 2026 |bot=InternetArchiveBot |fix-attempted=yes }}&lt;/ref&gt;&lt;ref&gt;{{cite web|url=https://www.npr.org/2013/10/22/239260015/west-point-women-a-natural-pattern-or-a-camouflage-ceiling|title=West Point Women: A Natural Pattern Or A Camouflage Ceiling?|last1=Abramson|first1=Larry|date=22 October 2013|website=NPR.org|language=en|access-date=17 November 2017}}&lt;/ref&gt;&lt;ref&gt;{{cite book|chapter-url=https://books.google.com/books?id=2xCJBAAAQBAJ|title=The Finnish Civil War 1918: History, Memory, Legacy|last=Lintunen|first=Tiina|date=2014|publisher=Brill Publishers|isbn=978-900-42436-6-8|location=Leiden|pages=201–229|chapter=Women at War}}&lt;/ref&gt;

د هسپانیې د کورنۍ جګړې پر مهال، په زرګونو ښځو په مختلطو جګړو او د پوځ ساتونکو ډلګیو او یا هم د ملیشه ځواکونو په چوکاټ کې جګړه وکړه. &lt;ref&gt;{{Cite journal|last=Lines|first=Lisa|author-link=Lisa Lines|date=May 2009|title=Female combatants in the Spanish civil war: Milicianas on the front lines and in the rearguard|url=https://www.capstoneediting.com.au/uploads/files/Female%20Combatants%20in%20the%20Spanish%20Civil%20War.pdf|journal=Journal of International Women's Studies|volume=10|issue=4|pages=168–187|access-date=20 March 2018|تاريخ الأرشيف=23 March 2018|مسار الأرشيف=https://web.archive.org/web/20180323092435/https://www.capstoneediting.com.au/uploads/files/Female%20Combatants%20in%20the%20Spanish%20Civil%20War.pdf|url-status=dead|خونديځ نېټه=23 March 2018|خونديځ تړی=https://web.archive.org/web/20180323092435/https://www.capstoneediting.com.au/uploads/files/Female%20Combatants%20in%20the%20Spanish%20Civil%20War.pdf|خونديځ-تړی=https://web.archive.org/web/20180323092435/https://www.capstoneediting.com.au/uploads/files/Female%20Combatants%20in%20the%20Spanish%20Civil%20War.pdf|archive-url=https://web.archive.org/web/20180323092435/https://www.capstoneediting.com.au/uploads/files/Female%20Combatants%20in%20the%20Spanish%20Civil%20War.pdf}}&lt;/ref&gt;&lt;ref&gt;{{cite book|title=Milicianas: Women in Combat in the Spanish Civil War (1936–1939)|url=https://archive.org/details/milicianaswomeni0000line|last=Lines|first=Lisa|publisher=Lexington Press|year=2011|isbn=978-0-7391-6492-1|location=Plymouth, UK|author-link=Lisa Lines}}&lt;/ref&gt;

=== دویمه نړیواله جګړه ===
په ۱۹۴۰یمو کلونو کې د هغه مهال شهزادګۍ الیزابیت هم په بریتانوي پوځ کې خدمت کړی دی. 

په دویمه نړیواله جګړه کې ښکېلو ټولو سترو هېوادونو ښځینه پوځیانې استخدام کړې وې. پدوی کې ډېرو يې د نرسنګ، دفتري او حمایوي دندې درلودې. له ۵۰۰۰۰۰ څخه ډېرو ښځو په بریتانیه او جرمني کې د الوتکوضد ډلګیو، او همدارنګه د شوروي اتحاد د لومړۍ کرښې په ډلګیو کې جګړییزې دندې درلودې. 

==== بریتانوي هند ====
په ۱۹۴۲ کال کې، د هند ملي اردو (ازاد هند فوج) د جهانسي راني کنډک رامنځ ته کړ چې بشپړ له ښځینه وو جوړ و او د جاپان په مرسته يې د سوباش چاندرا باس په مشرۍ د هند د خپلواکۍ جګړه پرمخ وړله. اټکل کېږي چې له ۱۰۰۰ ډېرو ښځو په دې کنډک کې خدمت کړی دی. &lt;ref&gt;[[Rani of Jhansi Regiment]]&lt;/ref&gt;&lt;ref&gt;http://www.nlb.gov.sg/biblioasia/2018/04/16/warrior-women-the-rani-of-jhansi-regiment/#:~:text=&lt;/ref&gt;

==== بریتانیه ====
په ۱۹۳۸ کال کې، برطانيې د ښځو لپاره یونیفارم لرونکې چوپړتیاوې رامنځته کړې (د نرسانو وړې ډلګۍ له ډېر پخوا فعالې وې). د ۱۹۴۱ کال په وروستیو کې، برطانیې، پوځ ته ښځې ونیولې، ډېری یې فابریکو ته ولېږلې او ځینې یې بیا پوځ ته، په ځانګړې توګه د پوځ سره تړلي مرستندوی سیمه ییز خدمت (ATS) ته واستولې. ATS په ۱۹۳۸ کال کې د ښځو د مرستندويې ادارې په توګه په کار پیل وکړ. په ۱۹۴۱ کال کې، ATS ته پوځي حیثیت ورکړل شو، خو بیا هم ښځو د سړیو په پرتله یواځې دوه پر درېیمه برخه معاش ترلاسه کاوه. د جرمني الوتکو او V-1 توغندیو پر وړاندې د الوتکوضد وسلو کارولو اړوند ښځو ډېر نومیالی رول درلود. د لومړي وزیر وینسټن چرچیل لور هم هلته وه، او هغه ویلي وو چې که هر جنرال ۴۰۰۰۰ سرتېري وژغوري، داسې ده لکه چې سوبه یې ترلاسه کړې وي. د ۱۹۴۱ په اګسټ میاشت کې، ښځو د اور کابو کولو وسایل کارول؛ خو دوی ته اجازه نه وه چې ماشه کښېکاږي، ځکه د دښمن وژل تر ډېره نرینه کار بلل کېده. په ۱۹۴۳ کال کې، ۵۶۰۰۰ ښځې د الوتکوضد قومندانۍ کې وې، او ډېرۍ يې په هغو ډلګیو کې مېشتې وې چې له لندن سره نږدې وي. هلته دغو ښځو ته د مرګ خطر و خو د اسیر کېدو ګواښ شتون نه درلود. په لومړي ځل د الوتکوضد قومندانۍ کې د یوې ښځې مړینه د ۱۹۴۲ کال د اپریل په میاشت کې رامنځته شوه. &lt;ref&gt;{{cite journal|first=G. J.|last=DeGroot|title=Whose Finger on the Trigger? Mixed Anti-Aircraft Batteries and the Female Combat Taboo|journal=War in History|year=1997|volume=4|issue=4|pages=434–453|doi=10.1177/096834459700400404|s2cid=144038535}}&lt;/ref&gt;&lt;ref name=&quot;D'ANN Campbell&quot;&gt;{{cite journal|last=Campbell|first=D'Ann|title=Women in Combat: The World War Two Experience in the United States, Great Britain, Germany, and the Soviet Union|journal=[[Journal of Military History]]|year=1993|volume=57|issue=2|pages=301–323|url=http://americanhistoryprojects.com/downloads/ww2/women-combat.htm|doi=10.2307/2944060|jstor=2944060}}&lt;/ref&gt;&lt;ref&gt;Schwarzkopf, 2009&lt;/ref&gt;&lt;ref&gt;{{cite book|author=Sir Frederick Arthur Pile (bart.)|title=Ack-ack: Britain's defence against air attack during the Second World War|url=https://books.google.com/books?id=8BTTAAAAMAAJ|year=1949|publisher=Harrap|page=193}}&lt;/ref&gt;

==== جرمني ====
درېیم رایش هم د ښځو لپاره ورته دندې درلودې. که به اس اس هیلفغینېن (SS-Helferinnen) په رایشول اس اس (Reichsschule SS) کې روزنه ترلاسه کړې وه، هغه به هم د اس اس (SS) برخه ګڼل کېده. نورو ټولو ښځینه کارګرانو له SS سره قرارداد یا تړون درلود او په ستره کچه د جبري کار له پنډغالو ټاکل کېدي. ښځو همدا ډول په مرستندویه ډلګیو کې په سمندري ځواک (Kriegshelferinnen)، هوايي ځواک (Luftnachrichtenhelferinnen) او پوځ (Nachrichtenhelferin) کې خدمت کړی دی. &lt;ref name=&quot;Gordon Williamson 2003&quot;&gt;Gordon Williamson, ''World War II German Women's Auxiliary Services'' (2003).&lt;/ref&gt;&lt;ref name=&quot;Karen Hagemann 2011&quot;&gt;{{cite journal|last1=Hagemann|first1=Karen|year=2011|title=Mobilizing Women for War: The History, Historiography, and Memory of German Women's War Service in the Two World Wars|journal=Journal of Military History|volume=75|issue=4|pages=1055–1094}}&lt;/ref&gt;

== سرچينې او ياداښتونه ==</text>
      <sha1>ljritdxwsdljdv9x3dp37b1y2ftontd</sha1>
    </revision>
  </page>
  <page>
    <title>رضا ګودری</title>
    <ns>0</ns>
    <id>57871</id>
    <revision>
      <id>369710</id>
      <parentid>369027</parentid>
      <timestamp>2026-10-08T00:08:11Z</timestamp>
      <contributor>
        <username>InternetArchiveBot</username>
        <id>24283</id>
      </contributor>
      <comment>Rescuing 1 sources and tagging 0 as dead.) #IABot (v2.0.9.6</comment>
      <origin>369710</origin>
      <model>wikitext</model>
      <format>text/x-wiki</format>
      <text bytes="23181" sha1="abz6fyyvz3i4xbls9s73quk5rkedq6y" xml:space="preserve">{| class=&quot;infobox&quot; style=&quot;float: left; margin: 0 0 1em 1em: 95%; text-align: right;&quot;
|-
|-
{{#if: |
{{!}} colspan=&quot;2&quot; style=&quot;font-size: smaller; text-align: center;&quot; {{!}} [[دوتنه:|200px]]&lt;br /&gt;{{{caption|}}}}}
| colspan=&quot;2&quot; style=&quot;font-size: larger; text-align: center;&quot; | '''رضا ګودری''' &lt;br /&gt;
 
|-
! colspan=&quot;2&quot; style=&quot;background-color: #d0d0d0; text-align: center;&quot; | معلومات
|-
! نوم
| رضا ګودری
|-
! د زېزون نوم
| محمد رضا ګودری
|-
! زوکړه
| {{birth date and age|1988|12|14}}
|-
! زېږېدو ځاى
| [[تهران]]، [[ایران]]
|-
! هويت
| [[ايران|ایرانی]]
|-
! استوګنځی 
| چونبوري، [[تایلنډ]]
|-
! لقب
| پارسی لیوپرډ
|-
! ونه
| ۶ انچ ۵ پښه (۱/۹۵ متره)
|-
! رسي
| ۸۳/۹ انچ (۲/۱۳ متره)
|-
! د تول ډله
|منځنی وزن&lt;br&gt;سوپر منځنی وزن&lt;br&gt;سپک وزن&lt;br&gt;دروند تول
|-
! څخه جګړه کوي
|[[جاپان]]، [[تایلنډ]]
|-
! لوبډله
|د وینم روزنیز کمپ
|-
! ښوونکي
|حمید سلطانی کمپ (کراټی)&lt;br&gt;ساکمونګکول سیتچوچوک (موی تای)&lt;br&gt;دی الونزیو جیکسن (برازیلی جیو جیټسو)
|-
! روزونکی
|مهدي زاتوت (کیک بوکسنګ)
|-
! رتبه
|{{color box|black}} تور کمربند څلورم دان (کراټې)&lt;br&gt;{{color box|blue}} نیلي کمربند (برازیلی جیو جیتسو)
|-
! موقف
| ارتودوکس
|-
! د پام وړ کلبونه
| شینډنکی (۲۰۰۸-۲۰۱۶)&lt;br&gt;ډبلیو کی او (۲۰۱۶-۲۰۱۸)&lt;br&gt;پیر ټیکس جم (۲۰۱۸-۲۰۲۰)&lt;br&gt;وینم (له ۲۰۲۰ تر اوسه)
|-
! فعال کلونه
| له ۲۰۰۸ تر اوسه
|-
! ویب سایټ
| [http://www.rezagoodary.com www.rezagoodary.com]
|-
|}
'''رضا ګودری''' {{lang-en|Reza Goodary}}، ({{lang-fa|رضا گودری}})؛ په ۱۴ دسمبر ۱۹۸۸ کې زیږیدلی) یو [[ايران|ایرانی]] [[ګډ رزمي هنرونه|مکسډ مارشل آرټسټ]]&lt;ref name=&quot;:3&quot;&gt;{{Cite web|date=2021-09-29|title=Goodray Joins One Championship|url=https://irannewsdaily.com/2021/09/goodray-joins-one-championship/|url-status=live|access-date=2021-09-29|website=Iran News Daily|language=en-US}}{{Cite web|date=2021-09-13|title=Borna news agency mentions continued success of Iranian martial artist in an article|url=https://www.vanguardngr.com/2021/09/borna-news-agency-mentions-continued-success-of-iranian-martial-artist-in-an-article/|access-date=2021-09-14|website=Vanguard News|language=en-US}}{{Cite web|last=|first=|date=2021-09-23|title=Iranian martial artist on the eve of a great signing agreement|url=http://www.iribnews.ir/fa/news/3228883|url-status=live|access-date=2021-09-28|website=IRIB News|language=fa}}&lt;/ref&gt; سره لاسلیک کړی هغه په کراټې، موای تای، برازیلي جیو-جیتسو کې تخصص لري&lt;ref name=&quot;careerwins&quot;&gt;{{Cite web|last=|first=|date=2021-09-09|title=Goodary: Veterans should provide the arena for young people|url=http://parsine.com/fa/news/729180|url-status=dead|access-date=2021-09-10|website=Parsine|language=fa|archive-date=2021-09-10|archive-url=https://web.archive.org/web/20210910052035/http://parsine.com/fa/news/729180}}{{Cite news|date=2021-10-10|title=Change schedule of Reza Goodary fight with his Thai opponent|language=fa|work=Borna News|url=https://www.borna.news/fa/tiny/news-1244776|access-date=2021-10-11}}{{Dead link|date=January 2026 |bot=InternetArchiveBot |fix-attempted=yes }}&lt;/ref&gt; او د ۲۹۹ مسلکي کراټې جګړو ریکارډ لري.&lt;ref&gt;{{Cite web|date=2021-10-26|title=Reza Goodary, the first Iranian to fight for the WBC Muay Thai world title|url=https://www.tehrantimes.com/news/466382/Reza-Goodary-the-first-Iranian-to-fight-for-the-WBC-Muay-Thai|access-date=2021-10-26|website=Tehran Times|language=en|archive-date=2021-10-26|archive-url=https://web.archive.org/web/20211026174604/https://www.tehrantimes.com/news/466382/Reza-Goodary-the-first-Iranian-to-fight-for-the-WBC-Muay-Thai|url-status=dead}}{{Cite web|date=2021-09-29|title=Iran's Goodary to face Thai opponent for WMC world title Dec|url=https://en.mehrnews.com/news/179207/Iran-s-Goodary-to-face-Thai-opponent-for-WMC-world-title-Dec|url-status=dead|access-date=2021-09-29|website=Mehr News Agency|language=en|archive-date=2021-09-29|archive-url=https://web.archive.org/web/20210929165109/https://en.mehrnews.com/news/179207/Iran-s-Goodary-to-face-Thai-opponent-for-WMC-world-title-Dec}}&lt;/ref&gt;

== د ژوند لومړۍ ورځي او زده کړي ==
ګودری په تهران کې زیږیدلی او ماشومتوب یې د نرمک په سیمه کې تېر کړی دی.&lt;ref name=&quot;:1&quot;&gt;{{Cite web|last=|date=2021-08-31|title=Goodary: I am proud to be Iranian; My goal is to get more honors|url=https://www.irna.ir/news/84455893/گودری-به-ایرانی-بودنم-افتخار-می-کنم-هدفم-کسب-افتخارات-بیشتر|url-status=live|access-date=2021-09-01|website=IRNA|language=fa}}&lt;/ref&gt; په ۱۹۹۵ کې، هغه په ۷ کلنۍ کې [[جودو]] پیل کړه&lt;ref&gt;{{Cite web|date=2021-09-18|title=Iranian fighter against Thai Muay Thai champion|url=https://hamshahrionline.ir/x7mh9|url-status=dead|access-date=2021-09-29|website=Hamshahri Online|language=fa|archive-date=2021-09-18|archive-url=https://web.archive.org/web/20210918165033/https://hamshahrionline.ir/x7mh9}}&lt;/ref&gt; او وروسته له هغه د دودیز چینایي مارشل آرټ زده کړه پیل کړه.&lt;ref name=&quot;:11&quot;&gt;{{Cite web|date=2021-09-13|title=Borna news agency mentions continued success of Iranian martial artist in an article|url=https://www.vanguardngr.com/2021/09/borna-news-agency-mentions-continued-success-of-iranian-martial-artist-in-an-article/|access-date=2021-09-14|website=Vanguard News|language=en-US}}{{Cite web|last=|first=|date=2021-09-23|title=Iranian martial artist on the eve of a great signing agreement|url=http://www.iribnews.ir/fa/news/3228883|url-status=live|access-date=2021-09-28|website=IRIB News|language=fa}}&lt;/ref&gt; د جګړې له عملي میتد د سره د هغه د لیوالتیا له امله، هغه د دې پرځای په پوره توګه په کراټې تمرکز وکړ.&lt;ref name=&quot;:2&quot;&gt;{{Cite web|last=|first=|date=2021-08-31|title=Bloomberg report on the success of Iranian combat work|url=http://www.iribnews.ir/fa/news/3207273|url-status=live|access-date=2021-09-01|website=IRIB News|language=fa}}&lt;/ref&gt;

== مسلک ==

=== ایران ===
ګودری د حامد سلطاني تر څارنې لاندې خپل تمرین کاوه، د ایران د قانون له مخې،&lt;ref name=&quot;:2&quot; /&gt; ګودری خپل لازمي پوځي خدمت بشپړ کړی وو.&lt;ref&gt;{{Cite news|date=2021-09-04|title=Goodary: The path to success is only three things; Practice, practice and practice|language=fa|work=ILNA|url=https://www.ilna.news/fa/tiny/news-1126280|access-date=2021-09-16}}&lt;/ref&gt;

=== تایلینډ ===
په مکمل کراټو کی له ۲۰ ملی ایرانی لقبونو ګټلو وروسته ، ګودری د نورو مارشل آرټونو سره هم علاقه پیدا کړه.&lt;ref&gt;{{Cite web|date=2021-09-11|title=My goal has been to make Iran proud|url=http://ana.press/x79J7|url-status=dead|access-date=2021-09-16|website=ANA|language=fa|تاريخ الأرشيف=2021-09-11|مسار الأرشيف=https://web.archive.org/web/20210911095002/http://ana.press/x79J7|خونديځ نېټه=2021-09-11|خونديځ تړی=https://web.archive.org/web/20210911095002/http://ana.press/x79J7|خونديځ-تړی=https://web.archive.org/web/20210911095002/http://ana.press/x79J7|archive-url=https://web.archive.org/web/20210911095002/http://ana.press/x79J7}}&lt;/ref&gt; کله چې د هغه روزونکی د ۲۰۱۶په فبروري کې آلمان ته مهاجر شو، هغه پریکړه وکړه چې تایلینډ ته لاړ شي&lt;ref name=&quot;:7&quot;&gt;{{Cite web|last=|date=2021-08-30|title=Goodary, the phenomenon of inexhaustible Yahoo Sports praise of the Iranian warrior|url=https://www.irna.ir/news/84454698/|url-status=live|access-date=2021-09-01|website=IRNA|language=fa}}&lt;/ref&gt;

=== آمريكا متحده ايالات ===
د اګست په ۲۷، ۲۰۲۱، هغه اعلان وکړ چې هغه به ډیر ژر په متحده ایالاتو کې خپل تمرینات شروع کړي.&lt;ref name=&quot;:8&quot;&gt;{{Cite web|date=2020-08-30|title=Goodary, an inexhaustible phenomenon|url=https://khabarban.com/a/32962879|url-status=dead|access-date=2021-09-01|website=Khabarban|language=fa|archive-date=2021-09-01|archive-url=https://web.archive.org/web/20210901070943/https://khabarban.com/a/32962879}}&lt;/ref&gt;

== د مارشل آرټ مسلک ==

=== مکس مارشل آرټ ===
هغه په تایلینډ کې د وینم روزنیز کمپ کې د مهدي زاتوت  تر څارنې لاندې د مکس مارشل آرټ روزنې کې مصروف دی.&lt;ref&gt;{{Cite web|date=2021-09-15|title=Brag of the Thai hero before the battle with the Iranian martial artist|url=https://mehrnews.com/xW6Dp|url-status=dead|access-date=2021-09-15|website=Mehr News|language=fa|archive-date=2021-09-15|archive-url=https://web.archive.org/web/20210915150734/https://mehrnews.com/xW6Dp}}&lt;/ref&gt;

=== د بشپړ تماس کراټې ===
په ۲۰۱۶  کې، هغه په پټایا کې د بشپړ تماس کراټې نړیوالو سیالیو کې دریم ځای وګاټه او په [[اوساکا]] کې د نړۍ د بایکورین کیکان کپ کې د اتو په سر کې ځای درلود.&lt;ref name=&quot;:4&quot;&gt;{{Cite web|date=2018-05-27|title=Reza Goodary defended his title in 2018 in Okinawa-Japan|url=https://world-kumite.org/reza-goodary-defended-his-title-in-2018-in-okinawa-japan/|access-date=2021-08-24|website=World Kumite Organization|language=en-US|archiveurl=https://web.archive.org/web/20201029053057/https://world-kumite.org/reza-goodary-defended-his-title-in-2018-in-okinawa-japan/|archivedate=2020-10-29|url-status=dead}}&lt;/ref&gt; په ۲۰۱۷ او ۲۰۱۸ کې، هغه په اوکیناوا ټاپو کې د جاپان په ملي اتلولۍ کې لومړی مقام ترلاسه کړ.&lt;ref&gt;{{Cite web|last=|first=|date=2021-09-12|title=Martial arts of Iranian legionnaires in preparing to enter MMA|url=https://www.mizan.news/fa/news/757145|url-status=dead|access-date=2021-09-12|website=Mizan|language=fa|archive-date=2021-09-12|archive-url=https://web.archive.org/web/20210912131506/https://www.mizan.news/fa/news/757145}}&lt;/ref&gt;

=== موای تای ===
په ۲۰۱۶کې، ګوډري د ساکمونګکول سیتچوکوک تر څارنې لاندې موای تای زده کړه وکړه.&lt;ref&gt;{{Cite web|date=2021-09-07|title=Reza Goodary: I am looking for the continuation of my honors|url=https://news.msy.gov.ir/news/2163536.htm|url-status=live|access-date=2021-09-08|website=Iran Ministry of Sport|language=fa}}&lt;/ref&gt; د ۲۰۱۸او ۲۰۲۰ترمنځ، ګوډري په تایلینډ کې د موای تای په اتو مسلکي جګړو کې برخه اخیستې وه.&lt;ref&gt;{{Cite web|date=2021-09-14|title=Fight between Iranian fighter and Thai hero with the taste of revenge|url=https://www.varzesh3.com/news/1779558/جدال-فایتر-ایرانی-و-قهرمان-تایلندی-با-چاشنی-انتقام|url-status=live|access-date=2021-09-14|website=Varzesh 3|language=fa}}&lt;/ref&gt; د اپریل په ۲۲، ۲۰۱۸، هغه په میکس موی تای کې د UFC جنګیالي فل هاوس سره مخامخ شو.&lt;ref&gt;{{Cite web|date=2021-10-26|title=Reza Goodary, the first Iranian to fight for the WBC Muay Thai world title|url=https://www.tehrantimes.com/news/466382/Reza-Goodary-the-first-Iranian-to-fight-for-the-WBC-Muay-Thai|access-date=2021-10-26|website=Tehran Times|language=en|archive-date=2021-10-26|archive-url=https://web.archive.org/web/20211026174604/https://www.tehrantimes.com/news/466382/Reza-Goodary-the-first-Iranian-to-fight-for-the-WBC-Muay-Thai|url-status=dead}}{{Cite web|date=2021-09-29|title=Iran's Goodary to face Thai opponent for WMC world title Dec|url=https://en.mehrnews.com/news/179207/Iran-s-Goodary-to-face-Thai-opponent-for-WMC-world-title-Dec|url-status=dead|access-date=2021-09-29|website=Mehr News Agency|language=en|archive-date=2021-09-29|archive-url=https://web.archive.org/web/20210929165109/https://en.mehrnews.com/news/179207/Iran-s-Goodary-to-face-Thai-opponent-for-WMC-world-title-Dec}}&lt;/ref&gt;&lt;ref&gt;{{Cite web|date=2018-04-22|title=Max Muay Thai Stadium|url=https://muaythaitv.us/events/max-muay-thai-e5002.html|url-status=dead|access-date=2021-08-28|website=MuayThai TV|تاريخ الأرشيف=2018-10-25|مسار الأرشيف=https://web.archive.org/web/20181025122052/https://muaythaitv.us/events/max-muay-thai-e5002.html|خونديځ نېټه=2018-10-25|خونديځ تړی=https://web.archive.org/web/20181025122052/https://muaythaitv.us/events/max-muay-thai-e5002.html|خونديځ-تړی=https://web.archive.org/web/20181025122052/https://muaythaitv.us/events/max-muay-thai-e5002.html|archive-url=https://web.archive.org/web/20181025122052/https://muaythaitv.us/events/max-muay-thai-e5002.html}}&lt;/ref&gt;

=== د برازیل جیو-جیتسو ===
په ۲۰۱۹ کې ، هغه د فیرټیکس جیم کې د سیلسو رولیم جونیر نظارت لاندې د برازیل جیو جیتسو تمرین پیل کړ.&lt;ref name=&quot;:12&quot;&gt;{{Cite web|last=|date=2021-08-31|title=Goodary: My goal is to get more honors|url=https://www.irna.ir/news/84455893/|url-status=live|access-date=2021-09-01|website=IRNA|language=fa}}&lt;/ref&gt; هغه وتوانید چې نیلي بیلټ برازیلي جیو جیټسو د ډی الونزیو جیکسن لاسونو څخه ترلاسه کړي.&lt;ref&gt;{{Cite web|date=2020-06-04|title=2016 &amp; 2019 World Martial Arts Masterships Champion Sets Sights On Mixed Martial Arts World|url=https://www.yahoo.com/lifestyle/2016-2019-world-martial-arts-184000537.html|url-status=dead|access-date=2021-08-24|website=Yahoo Lifestyle|language=en-US|تاريخ الأرشيف=2021-06-02|مسار الأرشيف=https://web.archive.org/web/20210602234633/https://www.yahoo.com/lifestyle/2016-2019-world-martial-arts-184000537.html|خونديځ نېټه=2021-06-02|خونديځ تړی=https://web.archive.org/web/20210602234633/https://www.yahoo.com/lifestyle/2016-2019-world-martial-arts-184000537.html|خونديځ-تړی=https://web.archive.org/web/20210602234633/https://www.yahoo.com/lifestyle/2016-2019-world-martial-arts-184000537.html|archive-url=https://web.archive.org/web/20210602234633/https://www.yahoo.com/lifestyle/2016-2019-world-martial-arts-184000537.html}}{{Cite web|date=2021-09-01|title=Goodary: My heart always beats for my country / I am proud to be Iranian|url=https://www.ipna.ir/?p=186622|url-status=dead|access-date=2021-09-16|website=IPNA|language=fa|archive-date=2021-10-04|archive-url=https://web.archive.org/web/20211004224056/https://www.ipna.ir/?p=186622}}&lt;/ref&gt; هغه د سیام کپ بی جی جی او کوپا دی بنکاک بیجونو لپاره مبارزه وکړې.&lt;ref name=&quot;:5&quot;&gt;{{Cite web|date=2019-11-18|title=Results, Copa de Bangkok 2019|url=https://smoothcomp.com/en/event/2478/results|url-status=dead|access-date=2021-08-24|website=Smoothcomp|language=en|archive-date=2020-10-31|archive-url=https://web.archive.org/web/20201031162025/https://smoothcomp.com/en/event/2478/results}}{{Cite web|date=2020-12-19|title=Results, Siam Cup BJJ GI &amp; No-Gi Tournament|url=https://smoothcomp.com/en/event/4167/results|url-status=dead|access-date=2021-08-24|website=Smoothcomp|language=en|archive-date=2021-06-07|archive-url=https://web.archive.org/web/20210607063841/https://smoothcomp.com/en/event/4167/results}}&lt;/ref&gt; نوموړي په ۲۰۱۹ او ۲۰۲۰ کلونو کې د برازیل د جیو جیتسو په ډګر کې په ۴ نړیوالو سیالیو کې هم برخه اخیستې، ۲۰ مسابقې یې په بریالۍ توګه تر سره کړې او ۱۶ د سرو زرو، ۱ د سپینو زرو او ۳ د برونزو مډالونه یې ګټلي دي.&lt;ref&gt;{{Cite news|date=2021-08-31|title=Foreign media praises the Iranian fighter|language=fa|work=Borna News|url=https://www.borna.news/fa/tiny/news-1227083|access-date=2021-09-16}}{{Dead link|date=January 2026 |bot=InternetArchiveBot |fix-attempted=yes }}&lt;/ref&gt;

=== د مارشل آرټ نړیوال ماسټرشپ ===
په ۲۰۱۶او ۲۰۱۹کې، هغه په [[سویلي کوریا]] کې د نړۍ د مارشل آرټ ماسټرشپونو کې د برونزو مډالونه وګټل.&lt;ref&gt;{{Cite web|date=2021-09-15|title=Thai heroic deafness before the battle with the Iranian martial artist|url=http://mehrnews.com/xW6Dp|url-status=dead|access-date=2021-09-16|website=Mehr News Agency|language=fa|archive-date=2021-09-15|archive-url=https://web.archive.org/web/20210915150734/http://mehrnews.com/xW6Dp}}{{Cite web|date=2019-09-02|title=Iran Yongmudo shone in the 2019 WMC|url=http://honarhayerazmi.com/fa/news/nt63913695/-%DB%8C%D8%A7%D9%86%DA%AF-%D9%85%D9%88%D8%AF%D9%88-%D8%A7%DB%8C%D8%B1%D8%A7%D9%86-%D8%AF%D8%B1-%D9%85%D8%B3%D8%A7%D8%A8%D9%82%D8%A7%D8%AA-%D9%85%D8%B3%D8%AA%D8%B1%D8%B4%DB%8C%D9%BE-2019-%D8%AF%D8%B1%D8%AE%D8%B4%DB%8C%D8%AF.html?printer=printer|url-status=dead|access-date=2021-08-24|website=Honarhaye Razmi|language=fa|archive-date=2021-08-24|archive-url=https://web.archive.org/web/20210824104043/http://honarhayerazmi.com/fa/news/nt63913695/-%DB%8C%D8%A7%D9%86%DA%AF-%D9%85%D9%88%D8%AF%D9%88-%D8%A7%DB%8C%D8%B1%D8%A7%D9%86-%D8%AF%D8%B1-%D9%85%D8%B3%D8%A7%D8%A8%D9%82%D8%A7%D8%AA-%D9%85%D8%B3%D8%AA%D8%B1%D8%B4%DB%8C%D9%BE-2019-%D8%AF%D8%B1%D8%AE%D8%B4%DB%8C%D8%AF.html?printer=printer}}{{Cite web|date=2016-09-08|title=2016 WMC E-Book (Page 221)|url=http://www.mastership.org/base/ebook/white/index.html#/221|url-status=dead|access-date=2021-08-24|website=Mastership|language=ko|archive-date=2021-08-10|archive-url=https://web.archive.org/web/20210810082103/http://www.mastership.org/base/ebook/white/index.html#/221}}&lt;/ref&gt;

=== یونګمودو ===
په ۲۰۱۶او ۲۰۱۹کې، هغه د یونګمودو په نړیوالو سیالیو کې د سپینو زرو مډال وګاټه.&lt;ref&gt;{{Cite web|last=|date=2019-09-03|title=Winning a gold and a bronze medal by Iran's Yongmudo national team in South Korea|url=http://radioneshat.com/fa/news/5699|url-status=live|access-date=2021-08-24|website=Radio Neshat|language=fa}}&lt;/ref&gt;

== د لاسته راوړنو لنډیزه ==

=== کراټې ===
{| class=&quot;wikitable sortable&quot; style=&quot;font-size:90%; text-align:center;&quot; width=&quot;45%&quot;
!کال
!مقابله
!ځای
!رتبه
!پیښه
|-
|۲۰۱۶
|د بایکورین کیکان نړیوال ټورنمنټ
|پټایا، [[تایلنډ]]
| bgcolor=&quot;cc9966&quot; |دریم
| rowspan=&quot;3&quot; |انفرادي کومایټ
|-
|۲۰۱۷
|د بایکورین کیکان جاپان اتلولۍ
|اوکیناوا، [[جاپان]]
| bgcolor=&quot;gold&quot; |اول
|-
|۲۰۱۸
|د بایکورین کیکان جاپان اتلولۍ
|اوکیناوا، [[جاپان]]
| bgcolor=&quot;gold&quot; |اول
|}
&lt;ref name=&quot;:4&quot; /&gt;

=== د برازیل جیو-جتسو ===
{| class=&quot;wikitable sortable&quot; style=&quot;font-size:90%; text-align:center;&quot; width=&quot;45%&quot;
!کال
!مقابله
!ځای
!رتبه
!پیښه
|-
| rowspan=&quot;5&quot; |۲۰۱۹
|سیام کپ بی جی جی
|[[بنکاک]]، [[تایلنډ]]
| bgcolor=&quot;gold&quot; |اول
|انفرادي جی ای
|-
| rowspan=&quot;4&quot; |کوپا دی بنکاک
| rowspan=&quot;4&quot; |[[بنکاک]]، [[تایلنډ]]
| bgcolor=&quot;gold&quot; |اول
|انفرادي بغیر جی ای
|-
| bgcolor=&quot;gold&quot; |اول
|انفرادي جی ای
|-
| bgcolor=&quot;gold&quot; |اول
|انفرادي بغیر جی ای
|-
| bgcolor=&quot;silver&quot; |دوهم
|انفرادي جی ای
|-
| rowspan=&quot;4&quot; |۲۰۲۰
|د تایلینډ اتلولۍ
|[[بنکاک]]، [[تایلنډ]]
| bgcolor=&quot;gold&quot; |اول
|د جوجیتسو مبارزه
|-
| rowspan=&quot;3&quot; |سیام کپ بی جی جی
| rowspan=&quot;3&quot; |[[بنکاک]]، [[تایلنډ]]
| bgcolor=&quot;gold&quot; |اول
|انفرادي بغیر جی ای
|-
| bgcolor=&quot;cc9966&quot; |دریم
|انفرادي جی ای
|-
| bgcolor=&quot;cc9966&quot; |دریم
|انفرادي بغیر جی ای
|}
&lt;ref name=&quot;:5&quot; /&gt;

=== د نړۍ مارشل آرټ ماسټرشپ ===
{| class=&quot;wikitable sortable&quot; style=&quot;font-size:90%; text-align:center;&quot; width=&quot;45%&quot;
!کال
!مقابله
!ځای
!رتبه
!پیښه
|-
|۲۰۱۶
|د مارشل آرټ نړیوال ماسټرشپ
|چینوګجو, [[سویلي کوریا]]
| rowspan=&quot;2&quot; bgcolor=&quot;cc9966&quot; |دریم
| rowspan=&quot;3&quot; |انفرادی مقابله
|-
| rowspan=&quot;2&quot; |۲۰۱۹
| rowspan=&quot;2&quot; |د مارشل آرټ نړیوال ماسټرشپ
| rowspan=&quot;2&quot; |چینوګجو, [[سویلي کوریا]]
|-
| bgcolor=&quot;cc9966&quot; |دریم
|}
&lt;ref&gt;{{Cite web|date=2019-09-06|title=2019 Chungju World Martial Arts Masterships &gt; Games Info &gt; Ranking|url=http://www.chungju2019.com/home_eng/sub.php?menukey=250&amp;code1=2&amp;code2=1&amp;code3=IRI|url-status=dead|access-date=2021-08-24|website=Chungju 2019|تاريخ الأرشيف=2019-11-02|مسار الأرشيف=https://web.archive.org/web/20191102223042/http://www.chungju2019.com/home_eng/sub.php?menukey=250&amp;code1=2&amp;code2=1&amp;code3=IRI|archive-date=2019-11-02|archive-url=https://web.archive.org/web/20191102223042/http://www.chungju2019.com/home_eng/sub.php?menukey=250&amp;code1=2&amp;code2=1&amp;code3=IRI}}{{Cite web|date=2016-09-08|title=2016 World Martial Arts Mastership’ Yongmudo Competition Open|url=http://m.mooye.net/11347|url-status=live|access-date=2021-09-10|website=Martial Arts Newspaper|language=ko}}{{Dead link|date=September 2023 |bot=InternetArchiveBot |fix-attempted=yes }}&lt;/ref&gt;

=== یونګمودو ===
{| class=&quot;wikitable sortable&quot; style=&quot;font-size:90%; text-align:center;&quot; width=&quot;45%&quot;
!کال
!مقابله
!ځای
!رتبه
!پیښه
|-
|۲۰۱۶
|د یونګمودو نړیوال ټورنمنټ
|یونګین، [[سویلي کوریا]]
| bgcolor=&quot;silver&quot; |دوهم
|انفرادی مقابله
|}
&lt;ref&gt;{{Cite web|date=2016-09-10|title=The brilliance of the Iran national team in the Yongmudo international tournament|url=http://honarhayerazmi.com/fa/news/nt2944299/-%D8%AF%D8%B1%D8%AE%D8%B4%D8%B4-%D8%AA%DB%8C%D9%85-%D8%A7%DB%8C%D8%B1%D8%A7%D9%86-%D8%AF%D8%B1-%D9%85%D8%B3%D8%A7%D8%A8%D9%82%D8%A7%D8%AA-%D8%A8%DB%8C%D9%86-%D8%A7%D9%84%D9%85%D9%84%D9%84%DB%8C-%DB%8C%D9%88%D9%86%DA%AF-%D9%85%D9%88%D8%AF%D9%88.html?printer=printer|url-status=dead|access-date=2021-08-24|website=Honarhaye Razmi|language=fa|archive-date=2021-08-24|archive-url=https://web.archive.org/web/20210824104041/http://honarhayerazmi.com/fa/news/nt2944299/-%D8%AF%D8%B1%D8%AE%D8%B4%D8%B4-%D8%AA%DB%8C%D9%85-%D8%A7%DB%8C%D8%B1%D8%A7%D9%86-%D8%AF%D8%B1-%D9%85%D8%B3%D8%A7%D8%A8%D9%82%D8%A7%D8%AA-%D8%A8%DB%8C%D9%86-%D8%A7%D9%84%D9%85%D9%84%D9%84%DB%8C-%DB%8C%D9%88%D9%86%DA%AF-%D9%85%D9%88%D8%AF%D9%88.html?printer=printer}}&lt;/ref&gt;

==باندنۍ تړنې==
{{Commons}}	
* [http://www.rezagoodary.com/ رسمي ویب پاڼه]
* {{Facebook|RezaGoodary}}
* {{Twitter|RezaGoodary}}
[[وېشنيزه:1988 زېږېدنې]]</text>
      <sha1>abz6fyyvz3i4xbls9s73quk5rkedq6y</sha1>
    </revision>
  </page>
  <page>
    <title>اقتصادي وده</title>
    <ns>0</ns>
    <id>58827</id>
    <revision>
      <id>369704</id>
      <parentid>369131</parentid>
      <timestamp>2026-10-07T21:44:03Z</timestamp>
      <contributor>
        <username>InternetArchiveBot</username>
        <id>24283</id>
      </contributor>
      <comment>Rescuing 1 sources and tagging 0 as dead.) #IABot (v2.0.9.6</comment>
      <origin>369704</origin>
      <model>wikitext</model>
      <format>text/x-wiki</format>
      <text bytes="38598" sha1="qx5vjv0qvuekb5xe5upz79ufrqmv8of" xml:space="preserve">اقتصادي وده په یوه وخت کې د یوه هېواد په اقتصادي نظام کې د تولید شوو توکو او چوپړتیاوو د انفلاسیون سره سم د بازار په ارزښت کې د زیاتوالي یا ښه والي په توګه تعریف کېږي. احصایه پوهان په دودیزه توګه دا ډول وده د واقعي ناخالص کورني تولید (یا واقعي جی ډي پي) په سلنه کې د زیاتوالي په بڼه محاسبه کوي. &lt;ref&gt;[http://www.statista.com/statistics/197039/growth-of-the-global-gross-domestic-product-gdp/ Statistics on the Growth of the Global Gross Domestic Product (GDP) from 2003 to 2013], IMF, October 2012. - &quot;Gross domestic product, also called GDP, is the market value of goods and services produced by a country in a certain time period.&quot;&lt;/ref&gt;

وده په معمول ډول د واقعي شرایطو پر بنسټ– یعنې د انفلاسیون سره سم د شرایطو پر بنسټ – محاسبه کېږي ترڅو د تولید شوو توکو پر قمیت د انفلاسیون بدلوونکې اغېزي لرې کړي. د اقتصادي ودې محاسبه د ملي عاید د محاسبې پر بنسټ ترسره کېږي. لکه څنګه چې اقتصادي وده د ناخالص کورني تولید (جي ډي پي) په کلنۍ سلنه کې د بدلون له مخې اندازه کېږي، دا تګلاره خپلې ګټې او نیمګړتیاوې له ځانه سره لري. د هېوادونو د اقتصادي ودې کچه په عمومي ډول د GDP او د نفوس د نسبت (سرانه عاید)  په پرتله کولوسره ترسره کېږي.  &lt;ref name=&quot;Bjork 1999 251&quot;&gt;{{Harvnb|Bjork|1999|p=251}}&lt;/ref&gt;&lt;ref name=&quot;Bjork 1999&quot;&gt;{{Harvnb|Bjork|1999|p=67}}&lt;/ref&gt;

د یوې مودې په اوږدو کې د لومړي او وروستي کال ترمنځ په GDP کې د ودې هندسي کلنۍ کچې ته  د &quot;اقتصادي ودې کچه&quot; ویل کېږي. د دې مودې په اوږدو کې د ودې دا کچه د GDP د اوسط کچې حرکت وړاندې کوي او د دې حرکت په شاوخوا کې د GDP هر ډول نوسانات په نظر کې نه نیول کېږي.  

اقتصاد پوهان د هغه اقتصادي ودې لوړوالي ته چې د عواملو د اغېزمنې کارونې (لکه  د کار، د فزیکي پانګې، د انرژۍ یا د موادو د مولدیت د زیاتوالی) په پایله کې را منځ ته شي، پیاوړې وده وایي. د دې پر وړاندې، که چېرته د GDP وده د عواملو د زیاتوالي (د بېلګې په توګه د نفوس د زیاتوالي، یا د نویو سيمو د زیاتوالي) په پایله کې را منځ ته شي، دې ته پراخه وده ویل کېږي.  &lt;ref&gt;{{cite book|title=The Way It Worked and Why It Won't: Structural Change and the Slowdown of U.S. Economic Growth|last=Bjork|first=Gordon J.|year=1999|publisher=Praeger|location=Westport, CT; London|isbn=978-0-275-96532-7|pages=[https://archive.org/details/wayitworkedwhyit0000bjor/page/2 2, 67]|url=https://archive.org/details/wayitworkedwhyit0000bjor/page/2}}&lt;/ref&gt;

د نویو توکو او چوپړتیاوو را منځ ته کېدل هم اقتصادي وده پیاوړې کوي. دا کار په دوامداره توګه پېښېږي، لکه څرنګه چې په متحده ایالاتو کې په ۲۰۱۳ کال کې کې شاوخوا ۶۰ سلنه د مستهلکینو لګښت په هغو توکو او چوپړتیاوو باندې شوی و چې په ۱۸۶۹ کال کې نه وي.  &lt;ref&gt;{{cite book|title=The Rise and Fall of American Growth|url=https://archive.org/details/risefallofameric0000gord_w5w7|last=Gordon|first=Robert J.|year=2016|publisher=Princeton University Press|location=Princeton, NJ USA|isbn=978-0-691-14772-7|pages=[https://archive.org/details/risefallofameric0000gord_w5w7/page/38 38]–39|quote=Share of spending on categories that existed in 1869 [...]}}&lt;/ref&gt;

== سنجش (محاسبه) ==
د اقتصادي ودې کچه د GDP د هغې ډېټا پر بنسټ محاسبه کېږي چې د هېوادونو د احصایوي ادارو له خوا اټکل کېږي. د سرانه GDP د ودې کچه د GDP او د وګړو د هغې ډېټا له مخې محاسبه کېږي چې د شنونکو په شننه کې په لومړیو او وروستیو دورو کې شامله وي.  

== اوږد مهاله وده ==
د هېوادونو په پرتله د ژوند معیارونه په پراخه کچه توپیر لري او همدارنګه د وخت په تېریدو د ژوند په معیارونو کې بدلون د دهېودانو په پرتله په پراخه کچه بدلون مومي. لاندې یو داسې جدول وړاندې شوی چې د کس پر سر GDP او د هر کس پر سر د GDP وده په ټاکلو هېوادونو کې د ۱۰۰ کلونو په موده کې وړاندې کوي. د کس پر سر GDP دېټا د انفلاسیون په پر بنسټ تنظیم شوې ده، چې له همدې امله &quot;واقعي&quot; بڼه لري.  د کس پر سر GDP (چې په عامه توګه هغه ته سرانه GDP هم ویل کېږي) د هېواد په نفوس باندې د ټول هېواد GDP له تقسیم څخه لاس ته راځي او سرانه GDP د مفهوم له اړخه د &quot;اوسط عاید&quot; سره ورته والی لري.
{| class=&quot;wikitable&quot;
| colspan=&quot;5&quot; |


د هېواد پر بنسټ اقتصادي وده&lt;ref&gt;{{cite book|last=Mankiw|first=Gregory|date=2011|title=Principles of Macroeconomics|edition=6th|page=[https://archive.org/details/principlesofmacr00mank/page/236 236]|isbn=978-0538453066|url=https://archive.org/details/principlesofmacr00mank/page/236}}&lt;/ref&gt;
|-
|


'''هېواد'''
|


'''دوره'''
|


'''د دورې په پیل کې سرانه واقعي''' GDP
|


'''د دورې په پای کې سرانه واقعي''' GDP
|


'''د ودې کلنۍ کچه'''
|-
|


'''چاپان'''
|۱۸۹۰ -  ۲۰۰۸
|۱۵۰۵ ډالر
|۳۵۲۲۰ ډالر
|۲.۷۱ سلنه
|-
|


'''برازیل'''
|۱۹۰۰ –  ۲۰۰۸
|۷۹۹ ډالر
|۱۰۰۷۰ ډالر
|۲.۴۰ سلنه
|-
|


'''مکسیکو'''
|۱۹۰۰ –  ۲۰۰۸
|۱۱۵۹ ډالر
|۱۴۲۷۰ ډالر
|۲.۳۵ سلنه
|-
|


'''آلمان''' 
|۱۸۷۰ –  ۲۰۰۸ 
|۲۱۸۴ ډالر 
|۳۵۹۴۰ ډالر  
|۲.۰۵ ډالر
|-
|


'''کاناډا'''
|۱۸۷۰ –  ۲۰۰۸
|۲۳۷۵ ډالر
|۳۶۲۲۰ ډالر
|۱.۹۹ ډالر
|-
|


'''چین'''
|۱۹۰۰ –  ۲۰۰۸
|۷۱۶ ډالر 
|۶۰۲۰ ډالر 
|۱.۹۹ سلنه 
|-
|


'''متحده ایالات''' 
|۱۸۷۰ –  ۲۰۰۸
|۴۰۰۷ ډالر 
|۴۶۹۷۰ ډالر  
|۱.۸۰ سلنه 
|-
|


'''ارجنټاین''' 
|۱۹۰۰ –  ۲۰۰۸
|۲۲۹۳ ډالر 
|۱۴۰۲۰ ډالر  
|۱.۶۹ سلنه 
|-
|


'''بریتانیا''' 
|۱۸۷۰ –  ۲۰۰۸
|۴۸۰۸ ډالر 
|۳۶۱۳۰ ډالر
|۱.۴۷ سلنه 
|-
|


'''هند''' 
|۱۹۰۰ –  ۲۰۰۸
|۶۷۵ ډالر 
|۲۹۶۰ ډالر 
|۱.۳۸ سلنه
|-
|


'''اندونیزیا''' 
|۱۹۰۰ –  ۲۰۰۸
|۸۹۱ ډالر
|۳۸۳۰ ډالر
|۱.۳۶ سلنه
|-
|


'''بنګلادېش''' 
|۱۹۰۰ –  ۲۰۰۸
|۶۲۳ ډالر
|۱۴۴۰ ډالر
|۰.۷۸ سلنه 
|}


په ښکاره توګه په کلنۍ GDP کې لږ وده د وخت په تېرېدو سره په GDP کې د لویو بدلونونو لامل کېږي.  د بېلګې په توګه، په پورتني جدول کې، په بریتانیا کې په ۱۸۷۰ کال کې سرانه GDP ۴۸۰۸ ډالر وه. په همدې مهال په متحده ایالاتو کې سرانه GDP ۴۰۰۸ ډالر وه چې نږدې ۲۰ سلنه د بریتانیا په پرتله کمښت بیانوي. خو په ۲۰۰۸ کال کې دې شمېرو بدلون موندلی دی: په بریتانیا کې سرانه GDP ۳۶۱۳۰ ډالر او په متحده ایالاتو کې ۴۶۹۷۰ ډالر ښودل شوي دي، په بل عبارت، په متحده ایالاتو کې سرانه  GDP د بریتانیا په پرتله ۳۰ سلنه زیاتوالی ښیي. د پورته جودل له مخې، دا په دې معنی ده چې په متحده ایالاتو کې سرانه GDP  په اوسط ډول په کال کې ۱.۸۰ سنله او په بریتانیا کې ۱.۴۷ سلنه وده کړې ده. نو په کال کې د ناخالص تولید په وده کې لږ توپیر د څو نسلونو په موده کې د دوامداره ودې په پایله کې د لوی توپیر لامل کېږي. دې لیدلوري او نورو مشاهدو ډېری اقتصاد پوهان دې ته متوجه کړي دي چې د GDP وده د لوی اقتصاد د په برخه کې د یوې اړین لامل په توګه په پام کې ونیسي: &lt;blockquote&gt;... که چېرته موږ د حکومت د پالیسیو په اړه چې ان د اوږدمهاله ودې په کچه لږ اغیزې کولای شي، پوه شو، موږ د ژوند د معیارونو په ښه والي کې چې د لوی اقتصاد د ټول شالید پر بنسټ د نوساناتو ضد پالیسیو او کره سمون د شنني پر مټ وړاندې شوې دي، مرسته کولای شو. اقتصادي وده د لوی اقتصاد هغه برخه ده چې لوی ارزښت لري.  &lt;ref name=&quot;:0&quot;&gt;{{cite book|last1=Barro|first1=Robert|first2=Xavier|last2=Sala-i-Martin|date=2004|title=Economic Growth|edition=2nd|page=6|asin=B003Q7WARA}}&lt;/ref&gt;&lt;/blockquote&gt;

=== وده او نوښت ===
د مشاهدو پر بنسټ، د اقتصادي نظام پراخوالی د GDP وده تر اغېز لاندې راولي. د هېوادنو په کچه GDP د ودې او د GDP ترمنځ اړیکه په یو ځانګړي وخت کې محدبه بڼه لري. د GDP پر مټ د ودې زیاتوالی اعظمي حالت ته رسېږي و بیا نزولي بڼه اخلي. په دې ځای کې ځینې اعظمي ارزښتونه شتون لري. دا په حقیقت کې د منځنۍ کچي- د عاید دام یا د ثابت متوسط عاید حالت نه دی. دا حالت هم په پرمختللو او هم په پرمختلونکو اقتصادي نظامونو کې تر سترګو شوی دی.هغه هیوادونه چې دا ځانګړتیا لري د دودیزې ودې د هېودانو په محدوده راځي. د اعظمي حالت د تخنیکي او پالیسي نوښتونو پر مټ دوام موندلای شي او له دې امله ځینې هېوادونه د نوښت د ودې محدودې ته ننوځي چې د لوړې کچې ارزښتونو له ځانه سره لري.  &lt;ref name=&quot;:0&quot; /&gt;

== د سرانه GDP ودې ټاکونکي عوامل ==
د ملي عاید په محاسبه کې، سرانه محصول د لاندې فکتورونو په کارولو سره محاسبه کېږي: د کار د ځواک د هر واحد محصول (د کار مولدیت)، کاري ساعتونه (شدت)، د سن له مخې د وړ کارکوونکو سلنه چي عملاً کار کوي (د ګډون کچه) او د ټول نفوس په پرتله د سن له مخې د وړ کارکوونکو تناسب (ډیموګرافیک). &quot;د GDP / نفوس د بدلون کچه د څلورو محتولینو مجموعه جمع د متقاطع حاصل ضرب ده. &lt;ref&gt;{{Harvnb|Bjork|1999|p=68}}&lt;/ref&gt;

د اوږد مهاله اقتصادي ودې او په تولید کې د لنډ مهاله اقتصادي بدلونونو ترمنځ د اقتصاد پوهانو له نظره توپیر شته. په اقتصادي وده کې لنډ مهاله بدلون د اقتصادي نوساناتو په نوم یادېږي. په عمومي توګه، اقتصاد پوهان په اقتصادي نوساناتو کې  ښکته او پورته حرکتونه د مجموعي تقاضا د بدلونونو د پایلې له امله په ګوته کوي. برعکس، اقتصادي وده د ساختاري لاملونو لکه تکنالوژي د ودې او تولید د عواملو د تجمع له امله په تولید کې له اوږد مهاله حرکت سره تړاو لري. 

=== مولدیت ===
د کار د ځواک په مولدیت کې زیاتوالی (د کار ځواک او د هغه په پایله کې د محصول نسبت) له تاریخي اړخه د سرانه واقعي اقتصادي ودې ترټولو با ارزښته سرچینه ګڼل شوې ده. &quot; د MIT پوهنتون پروفیسور رابرټ سولو په یوه مشهور اټکل کې، دې پایلې ته ورسیده چې تکنالوژیکي پرمختګ د متحده ایالاتو د سرانه عاید په اوږدې مهاله زیاتوالي کې ۸۰ سلنه ونډه درلوده، چې د پانګې په برخه کې پانګونې یوازې ۲۰ سلنه زیاتوالی را منځ ته کړئ و.  &lt;ref name=&quot;Bjork 1999 pp&quot;&gt;{{Harvnb|Bjork|1999|pp=}}&lt;/ref&gt;&lt;ref&gt;{{Cite web|last1=Roubini|first1=Nouriel|last2=Backus|first2=David|work=Lectures in Macroeconomics|year=1998|title=Productivity and Growth|url=http://pages.stern.nyu.edu/~nroubini/NOTES/CHAP4.HTM#topic2}}&lt;/ref&gt;&lt;ref&gt;{{Cite web|last1=Wang|first1=Ping|title=Growth Accounting|year=2014|page=2|url=http://pingwang.wustl.edu/Econ472/Growth%20Development-V.pdf|url-status=dead|archive-url=https://web.archive.org/web/20140715173535/http://pingwang.wustl.edu/Econ472/Growth%20Development-V.pdf|archive-date=2014-07-15}}&lt;/ref&gt;&lt;ref&gt;{{Cite web|last1=Corry|first1=Dan|last2=Valero|first2=Anna|last3=Van Reenen|first3=John|title=UK Economic Performance Since 1997|date=Nov 2011|url=http://cep.lse.ac.uk/conference_papers/15b_11_2011/CEP_Report_UK_Business_15112011.pdf|postscript=&lt;&quot; The UK‟s high GDP per capita growth was driven by strong growth in productivity (GDP per hour), which was second only to the US .&quot;&gt;}}&lt;/ref&gt;&lt;ref name=&quot;Kendrick_1961&quot;&gt;{{cite book|title=Productivity Trends in the United States|last=Kendrick|first=John W.|year=1961|publisher=Princeton University Press for NBER|page=3|url=https://www.nber.org/chapters/c2236.pdf}}&lt;/ref&gt;&lt;ref&gt;{{Cite journal|last=Krugman|first=Paul|title=The Myth of Asia's Miracle|year=1994|journal=Foreign Affairs|volume=73|issue=6|pages=62–78|url=https://www.foreignaffairs.com/articles/asia/1994-11-01/myth-asias-miracle|doi=10.2307/20046929|jstor=20046929}}&lt;/ref&gt;

په مولدیت کې زیاتوالی د توکو د واقعي کمښت لامل کېږي. د شلمې پېړۍ په اوږدو کې د ډېرو توکو واقعي قیمت ۹۰ سلنه کم شوی دی. &lt;ref&gt;{{cite book|title=Inside the Black Box: Technology and Economics|last=Rosenberg|first=Nathan|year=1982|publisher=Cambridge University Press|location=Cambridge, New York|isbn=978-0-521-27367-1|page=[https://archive.org/details/insideblackboxte00rose/page/258 258]|url=https://archive.org/details/insideblackboxte00rose/page/258}}&lt;/ref&gt;

په دودیز دول اقتصادي وده د انساني او فزیکي پانګې د تجمع او د تولیداتو زیاتوالی او د نوي توکو را منځ ته کېدو ته ويل کېږي چې د تکنالوژیکي نوښت په پایله کې را منځ ته کېږي. همدارنګه د کار په ځواک کې لا زیات وېش (تخصص) هم د مولدیت د زیاتوالي لپاره بنسټیز ګڼل کېږي. &lt;ref name=&quot;Lucas1988&quot;&gt;{{cite journal|last=Lucas|first=R. E.|year=1988|title=On the Mechanics of Economic Development|url=https://archive.org/details/sim_journal-of-monetary-economics_1988-07_22_1/page/n8|journal=[[Journal of Monetary Economics]]|volume=22|issue=1|pages=3–42|doi=10.1016/0304-3932(88)90168-7|s2cid=154875771}}&lt;/ref&gt;&lt;ref&gt;{{cite book|title=Capitalism: A complete understanding of the nature and value of human economic life|url=https://archive.org/details/capitalismtreati0000reis|last=Reisman|first=George|year=1998|isbn=0-915463-73-3|publisher=Jameson Books}}&lt;/ref&gt;

د صنعتي کېدو څخه وړاندې تکنالوژیکي پرمختګ د نفوس د زیاتوالي لامل شو، چې د خوراکي توکو د عرضي اونورو سرچینو پر بنسټ کنټرول کېده، چې سرانه عاید د محدودیت لامل شو چې دا حالت د مالتوس د ناورین په نوم یادېږي. د صنعتي انقلاب په ترڅ کې چټکه اقتصادي وده د پام وړ وه ځکه چې دا وده د نفوس تر ودې ډېره وه چې د مالتوس د ناورین څخه یې د خلاصون لاره وړاندې کړه. هغه هېوادونه چې د صنعتي کېدو په لور روان شول، په پایله کې متوجه شول چې د نفوس وده یې په کراره روانه ده، چې دې پېښې ته دیموګرفیک یا جمعیتي لېږد ویل کېږي.  &lt;ref name=&quot;Galor (2005)&quot;&gt;{{cite book|last=Galor|first=Oded|year=2005|chapter=From Stagnation to Growth: Unified Growth Theory|title=Handbook of Economic Growth|volume=1|pages=171–293|publisher=Elsevier|chapter-url=https://ideas.repec.org/h/eee/grochp/1-04.html}}&lt;/ref&gt;&lt;ref&gt;{{cite book|title=A Farewell to Alms: A Brief Economic History of the World|last=Clark|first=Gregory|year=2007|publisher=Princeton University Press|isbn=978-0-691-12135-2|postscript=Part I: The Malthusian Trap|url=https://archive.org/details/farewelltoalmsbr00clar}}&lt;/ref&gt;&lt;ref&gt;{{Harvnb|Clark|2007|pp=Part 2: The Industrial Revolution}}&lt;/ref&gt;

د مولدیت لوړوالی سرانه اقتصادي ودې په برخه کې لوی عامل ګڼل کېږي – چې دا حالت په ځانګړې توګه د ۱۹ پېړۍ له نیمایي را په دې خوا ثابت شوی دی. په شلمه پېړۍ کې د کاري ځواک، موادو، انرژۍ او ځمکې په هر واحد کې د حاصل د زیاتوالي (د یو شي لپاره لږ په کار اچول شوی عامل) په اقتصادي وده کې لویه ونډه درلوده. د تولید د ودې تعادل د ډیرو عواملو د کارولو څخه منځ ته راغلی دی. د دواړه بدلونونه د حاصل د زیاتوالي لامل کېږي. د تولید په زیاتوالي کې پخوانیو ورته تولید شوي توکي او نوي توکي او خدمات شامل وو. &lt;ref name=&quot;nber.org&quot;&gt;Kendrick, J. W. 1961 &quot;[https://www.nber.org/books/kend61-1 Productivity trends in the United States],&quot; Princeton University Press&lt;/ref&gt;

د صنعتي انقلاب په ترڅ کې، په تولید کې میکانیزه تګلارو د لاسي تګلارو د ځای نیولو پیل وکړ او نویو بهیرونو د کیمیاوي موادو، اوسپنې، پولادو او نورو محصولاتو تولید منظم کړ. ماشيني وسایلو د فلزي پرزو ارزانه توليد شونې کړ، چې په پایله کې یې د پرزو د تبادلې وړتیا لوړه شوه.&lt;ref name=&quot;Landes1969&quot;&gt;{{cite book|title=The Unbound Prometheus: Technological Change and Industrial Development in Western Europe from 1750 to the Present|last=Landes|first=David. S.|author-link=David Landes|year=1969|publisher=Press Syndicate of the University of Cambridge|location=Cambridge, New York|isbn=978-0-521-09418-4}}&lt;/ref&gt;&lt;ref name=&quot;Houndshell_1984&quot;&gt;{{Hounshell1984}}&lt;/ref&gt;

د دویم صنعتي انقلاب په ترڅ کې، د مولدیت د ودې لوی لامل د انساني او حیواني ځواک پر ځای د ماشیني ځواک کارول وو.  همدارنګه د بخار په واسطه د برېښنا تولید او د داخلي احتراق ماشینونو د باد او اوبو د محدودې بریښنا ځای ونیو چې د برېښنا په زیاتوالي کې یې د د پام وړ ونډه درلوده. له دې تعویض راهیسې، د انرژي د اوښتون په اغېزمنتیا کې د دوامداره پرمختګ له امله د برېښنا ټولیز پراخوالی لاس ته راغی. اتومات کېدل، ترانسپورتي زېربناوې (کانالونه، د اورګاډي پټلۍ، او لویې لارې)، نوي مواد لکه (پولاد) او برېښنا چې د بخار او د داخلي احتراق د ماشینونو او د نورو سرچینو څخه لاس ته راتلل، د مولدیت د نورو تاریخي اغېزمنو سرچینو په توګه شمېرل کېږي. میکانیزه کرهڼه او علمي کرهڼه لکه  د کیمیاوي سرې کارول او مالداري او د چرګانو مدیریت او شین انقلاب د مولدیت له نورو پرمختګونو څخه ګنل کېږي. برقي ماشینونه د بدلېدونکو پرزو او برخو په وړتیا سره ډله ییز تولید ته لاره هواره کړه چې اوس هم په عمومي ډول کارول کېږي.  &lt;ref name=&quot;Ayres-Warr2004&quot;&gt;{{Cite journal|last1=Ayres|last2=Warr|first1=Robert U.|first2=Benjamin|title=Accounting for Growth: The Role of Physical Work|year=2004|url=http://www.abundancedebunked.com/downloads/Ayres-TheRoleOfPhysicalWork.pdf|access-date=2012-06-24|archive-url=https://web.archive.org/web/20170116171105/http://www.abundancedebunked.com/downloads/Ayres-TheRoleOfPhysicalWork.pdf|archive-date=2017-01-16|url-status=dead}}&lt;/ref&gt;&lt;ref&gt;{{Cite book|last1=Grubler|first1=Arnulf|title=The Rise and Fall of Infrastructures|year=1990|url=http://www.iiasa.ac.at/Admin/PUB/Documents/XB-90-704.pdf}}&lt;/ref&gt;&lt;ref&gt;{{cite book|title=The Transportation Revolution, 1815–1860|url=https://archive.org/details/transportationre0004geor_u5n9|last=Taylor|first=George Rogers|isbn=978-0873321013|year=1951}}&lt;/ref&gt;

د نولسمې پېړۍ په وروستیو کې د اورګاډي پټلۍ، د بخار کښتۍ، د اس-بګیو په ډول رېبونکي او د کښت د را ټولولو ماشینونه او د بخار-په-ځواک فابریکې د مولدیت د لوړوالي له نورو لویو سرچینو څخه وې. د پولادو جوړولو د ارزانه بهیر منځ ته راتګ د میکانیزه کولو او ترانسپورت لپاره خورا اړین و. د نولسمې پېړۍ په وروستیو کې هم نرخونه او د اونۍ کاري ساعتونه د تولید او ترانسپورت په برخه کې د لږ کاري ځواک، موادو او انرژۍ د کارلو له امله را ټيت شول خو واقعی معاشونه لوړ شول چې کارګرانو ته یې د غوره خوراکي سیستم، استهلاکي توکو او غوره کورونو د پېرودلو لپاره لاره هواره کړه.  &lt;ref name=&quot;Wells_1890&quot;&gt;{{cite book|title=Recent Economic Changes and Their Effect on Production and Distribution of Wealth and Well-Being of Society|last=Wells|first=David A.|year=1890|publisher=D. Appleton and Co.|location=New York|isbn=978-0543724748|url=https://archive.org/details/recenteconomicc01wellgoog}}&lt;/ref&gt;&lt;ref&gt;{{cite book|title=A New Economic View of American History|last1=Atack|first1=Jeremy|last2=Passell|first2=Peter|year=1994|publisher=W.W. Norton and Co.|location=New York|isbn=978-0-393-96315-1|url=https://archive.org/details/neweconomicviewo00atac}}&lt;/ref&gt;

ډله ییز تولید د ۱۹۲۰ کال په اوږدو کې د مازاد تولید (له تقاضا څخه پورته) لامل شو، چې د ۱۹۳۰ لسیزې د ستر ناورین له لاملونو څخه ګڼل کېده. له ستر ناورین څخه وروسته، اقتصادي وده بېرته پیل شوه، چې د شته توکو او چوپړتیاوو لکه موټرونو، ټیلیفونونو، راډیوګانو، برېښنا او د کور د وسایلو لپاره یې د تقاضا د زیاتوالي په برخه کې مرسته وکړه. په نویو توکو او چوپړتیاوو کې ټلویزیون، ایرکنډېشن او سوداګریزو الوتنو (له ۱۹۵۰ کال وروسته) ګډون درلود چې نوې تقاضا يې را منځ ته کړه او د کاري اونۍ د ثبات لامل شول. د لویو لارو د بنسټونو جوړولو هم د دویمې نړیوالې جګړې څخه وروسته د ودې په برخه کې او همدارنګه د تولید او کیمیاوي صنعت په برخه کې پر پانګې اچونه کې مرسته وکړه. د دويمي نړیوالې جګړې څخه وروسته اقتصادي نظام همدارنګه په ټوله نړۍ کې په ځانګړې توګه په منځني ختیځ کې د تیلو له لویو موندنو څخه ګټه واخیسته. د جان ډبلیو کیندریک د اټکل پر بنسټ، د ۱۸۸۹ څخه تر ۱۹۵۷ کال پورې د متحده ایالاتو په سرانه ناخالص تولید کې دری پر څلورمه برخه زیاتوالی د مولدیت د لوړوالي په پایله کې را منځ ته شو. &lt;ref&gt;{{cite book|title=Mass Production, the Stock Market Crash and the Great Depression|last=Beaudreau|first=Bernard C.|year=1996|publisher=Authors Choice Press|location=New York, Lincoln, Shanghi}}&lt;/ref&gt;&lt;ref&gt;{{Cite journal|last1=Moore|first1=Stephen|last2=Simon|first2=Julian|title=The Greatest Century That Ever Was: 25 Miraculous Trends of the last 100 Years|publisher=The Cato Institute|journal=Policy Analysis, No. 364|date=December 15, 1999|url=http://www.cato.org/pubs/pas/pa364.pdf}}[[Diffusion curve|Diffusion curves]] for various innovations start at Fig. 14&lt;/ref&gt;&lt;ref&gt;{{cite book|title=A Great Leap Forward: 1930s Depression and U.S. Economic Growth|url=https://archive.org/details/greatleapforward0000fiel|last1=Field|first1=Alexander J.|year=2011|publisher=Yale University Press|location=New Haven, London|isbn=978-0-300-15109-1}}&lt;/ref&gt;

د ۱۹۷۳ کال څخه وروسته په متحده ایالاتو کې اقتصادي وده ورو شوه. خو په آسیا کې له هغه وخت راهیسې وده پیاوړې ده چې له [[جاپان]] څخه پیل او د ودې څلورو آسیایي پړانګانو، چین، سوېل ختیځه آسیا، د هند وچين او آسیا د [[آرام سمندر]] هېوادو ته خپره شوه. د سویلي کوریا سرانه GDP په ۱۹۵۷ کال کې د [[ګانا]] په پرتله ټیټه وه، خو په ۲۰۰۸ کال کې ۱۷ ځله د ګانا په پرتله لوړه وه. د ۱۹۸۰ لسیزې له وروستیو راهیسې د جاپان اقتصادي وده د پام وړ کمزورې شوې ده. &lt;ref&gt;[https://research.stlouisfed.org/fred2/series/USARGDPC St. Louis Federal Reserve]  Real GDP per capita in the U.S. rose from $17,747 in 1960 to $26,281 in 1973 for a growth rate of 3.07%/yr.  Calculation: (26,281/17,747)^(1/13).  From 1973 to 2007 the growth rate was 1.089%. Calculation: (49,571/26,281)^(1/34) From 2000 to 2011 average annual growth was 0.64%.&lt;/ref&gt;&lt;ref name=&quot;MarketWatch 2019&quot;&gt;{{cite web|title=Semiconductor Foundry Market: 2019 Global Industry Trends, Growth, Share, Size and 2021 Forecast Research Report|website=MarketWatch|date=2019-11-28|url=https://www.marketwatch.com/press-release/semiconductor-foundry-market-2019-global-industry-trends-growth-share-size-and-2021-forecast-research-report-2019-11-28|access-date=2019-12-20|تاريخ الأرشيف=2019-12-20|مسار الأرشيف=https://web.archive.org/web/20191220172649/https://www.marketwatch.com/press-release/semiconductor-foundry-market-2019-global-industry-trends-growth-share-size-and-2021-forecast-research-report-2019-11-28|url-status=dead|خونديځ نېټه=2019-12-20|خونديځ تړی=https://web.archive.org/web/20191220172649/https://www.marketwatch.com/press-release/semiconductor-foundry-market-2019-global-industry-trends-growth-share-size-and-2021-forecast-research-report-2019-11-28|خونديځ-تړی=https://web.archive.org/web/20191220172649/https://www.marketwatch.com/press-release/semiconductor-foundry-market-2019-global-industry-trends-growth-share-size-and-2021-forecast-research-report-2019-11-28|archive-url=https://web.archive.org/web/20191220172649/https://www.marketwatch.com/press-release/semiconductor-foundry-market-2019-global-industry-trends-growth-share-size-and-2021-forecast-research-report-2019-11-28}}&lt;/ref&gt;&lt;ref&gt;[https://www.independent.co.uk/news/education/education-news/leading-article-africa-has-to-spend-carefully-407666.html Leading article: Africa has to spend carefully] {{Webarchive|url=https://web.archive.org/web/20110513090857/http://www.independent.co.uk/news/education/education-news/leading-article-africa-has-to-spend-carefully-407666.html |date=2011-05-13 }}. The Independent. July 13, 2006.&lt;/ref&gt;&lt;ref&gt;Data refer to the year 2008. $26,341 GDP for Korea, $1513 for Ghana. ''World Economic Outlook Database – October 2008''. [[International Monetary Fund]].&lt;/ref&gt;

د ۱۹ پېړۍ په اوږدو کې په متحده ایالاتو کې مولدیت په زیاتیدونکي کچه وده وکړه او د شلمې پېړۍ په لومړیو او منځنیو لسیزو کې خورا ګړندۍ وه. د ټیکنالوژیکي نوښت په کچه کې د چټکتیا له امله چې د مور د قانون په نوم یادېږي، د متحده ایالاتو د مولدیت وده د شلمې پیړۍ په پای کې د ۱۹۹۶ – ۲۰۰۱۴ کلونو تر منځ اعظمي کچې ته ورسېده، د ۲۰۰۴ کال څخه وروسته د متحده ایالاتو د مولدیت وده د ۱۹۷۲ – ۱۹۹۶ کلونو ټیټې کچې ته راستانه شوه.&lt;ref&gt;{{Cite journal|last1=Kendrick|first1=John|title=U.S. Productivity Performance in Perspective, Business Economics, October 1, 1991|url=https://archive.org/details/sim_business-economics_1991-10_26_4/page/7|journal=Business Economics|volume=26|issue=4|pages=7–11|year=1991|jstor=23485828}}&lt;/ref&gt;&lt;ref&gt;{{Cite journal|last=Field|first=Alezander J.|title=U.S. Economic Growth in the Gilded Age, Journal of Macroeconomics 31|year=2007|pages=173–90|url=http://www.scu.edu/business/economics/research/upload/field_macroecon_2009.pdf|access-date=2021-12-28|archivedate=2016-01-08|archiveurl=https://web.archive.org/web/20160108181103/http://www.scu.edu/business/economics/research/upload/field_macroecon_2009.pdf}}&lt;/ref&gt;&lt;ref&gt;{{Cite journal|url=https://www.cambridge.org/core/journals/journal-of-economic-history/article/technological-change-and-us-productivity-growth-in-the-interwar-years/99E3F7A9C33CA30278F06C1442A913E3|title=Technological Change and Economic Growth the Interwar Years and the 1990s|last=Field|first=Alexander|journal=The Journal of Economic History|year=2004|volume=66|issue=1|pages=203–236|doi=10.1017/S0022050706000088|ssrn=1105634|s2cid=154757050}}&lt;/ref&gt;&lt;ref name=&quot;Gordon2000&quot;&gt;{{Cite journal|last1=Gordon|first1=Robert J.|title=Interpreting the 'One Big Wave' in U.S. Long Term Productivity Growth|journal=NBER Working Paper No. 7752|date=June 2000|doi=10.3386/w7752|doi-access=free}}&lt;/ref&gt;&lt;ref&gt;{{cite book|title=Two Centuries of American Macroeconomic Growth From Exploitation of Resource Abundance to Knowledge-Driven Development|last1=Abramovitz|first1=Moses|last2=David|first2=Paul A.|year=2000|publisher=Stanford University|pages=24–5 (pdf pp. 28–9)|url=http://www-siepr.stanford.edu/papers/pdf/01-05.pdf|تاريخ الوصول=2021-12-28|تاريخ الأرشيف=2020-07-31|مسار الأرشيف=https://web.archive.org/web/20200731023437/http://www-siepr.stanford.edu/papers/pdf/01-05.pdf|url-status=dead|لاسرسي نېټه=2021-12-28|خونديځ نېټه=2020-07-31|خونديځ تړی=https://web.archive.org/web/20200731023437/http://www-siepr.stanford.edu/papers/pdf/01-05.pdf|خونديځ-تړی=https://web.archive.org/web/20200731023437/http://www-siepr.stanford.edu/papers/pdf/01-05.pdf|archive-url=https://web.archive.org/web/20200731023437/http://www-siepr.stanford.edu/papers/pdf/01-05.pdf}}&lt;/ref&gt;&lt;ref name=&quot;Gordon 2013&quot;&gt;{{cite journal|title=U.S. Productivity Growth: The Slowdown Has Returned After a Temporary Revival|journal=International Productivity Monitor, Centre for the Study of Living Standards|date=Spring 2013|last=Gordon|first=Robert J.|volume=25|pages=13–9|url=http://faculty-web.at.northwestern.edu/economics/Gordon/SAN-to-NBER%20Baily-Sharpe%20as%20published_130327.pdf|access-date=2014-07-19|quote=The U.S. economy achieved a growth rate of labour productivity of 2.48 per cent per year for 81 years, followed by 24 years of 1.32 per cent, then a temporary recovery back to 2.48 per cent per cent, and a final slowdown to 1.35 per cent. The similarity of the growth rates in 1891–1972 with 1996–2004, and of 1972–96 with 1996–2011 is quite remarkable.|url-status=dead|archive-url=https://web.archive.org/web/20140809065612/http://faculty-web.at.northwestern.edu/economics/Gordon/SAN-to-NBER%20Baily-Sharpe%20as%20published_130327.pdf|archive-date=2014-08-09|archivedate=2014-08-09|archiveurl=https://web.archive.org/web/20140809065612/http://faculty-web.at.northwestern.edu/economics/Gordon/SAN-to-NBER%20Baily-Sharpe%20as%20published_130327.pdf}}&lt;/ref&gt;&lt;ref name=&quot;Jorgenson&amp;Ho_2014&quot;&gt;{{cite web|url=http://www.worldklems.net/conferences/worldklems2014/worldklems2014_Ho.pdf|title=Long-term Estimates of U.S. Productivity and Growth|publisher=World KLEMS Conference|author1=Dale W. Jorgenson|author2=Mun S. Ho|author3=Jon D. Samuels|year=2014|access-date=2014-05-27|archiveurl=https://ghostarchive.org/archive/20221009/http://www.worldklems.net/conferences/worldklems2014/worldklems2014_Ho.pdf|archivedate=2022-10-09|url-status=dead}}&lt;/ref&gt;&lt;ref&gt;{{cite journal|doi=10.1257/jep.22.1.3|title=A Retrospective Look at the U.S. Productivity Growth Resurgence|journal=Journal of Economic Perspectives|volume=22|issue=1|pages=3–24|author1=Dale W. Jorgenson|author2=Mun S. Ho|author3=Kevin J. Stiroh|year=2008|doi-access=free}}&lt;/ref&gt;&lt;ref&gt;{{cite web|url=http://bea.gov/papers/pdf/ip-nipa.pdf|title=Information Processing Equipment and Software in the National Accounts|publisher=U.S. Department of Commerce Bureau of Economic Analysis|author1=Bruce T. Grimm|author2=Brent R. Moulton|author3=David B. Wasshausen|year=2002|access-date=2014-05-15}}&lt;/ref&gt;

=== د تولید د عواملو تجمع ===
په اقتصاد کې پانګه عمومي ډول فزیکي پانګې ته کله بنسټونه (چې د فزیکي پانګې لویه برخه دي) او تجهیزات چې په سوداګرۍ کې کارول کېږي (لکه ماشینري، د فابریکو تجهیزات، کمپیوټر او د دفترونو تجهیزات، ساختماني وسایل، سوداګریز وسایط، طبي وسایل، او نور) ویل کېږي. د هر کارګر لپاره تر یوې مشخصي کچې د پانګې زیاتوالی د اقتصادي مولدیت د ودې یو مهم لامل ګڼل کېږي. د پانګې د هغه کچي پر بنسټ چې په عملي توګه پکار اچول کېږي؛ او د فرسایش د زیاتېدونکي بار له امله، پانګه د نزولي ګټي د قانون تابع ده. د اقتصاد د تيورۍ د پراختیا په بهیر کې، د عاید وېش د کارګر او د ځمکې او د پانګې د مالکینو ترمنځ انګېرل کېده. په وروستیو لسیزو کې دېر آسیایي هېوادونه شتون لري چې د پانګې د کارولو پر مټ یې په لوړه کچه اقتصادي وده لاس ته راوړې ده. &lt;ref&gt;{{cite book|title=History of Economic Thought: A Critical Perspective|url=https://archive.org/details/isbn_9788120344020|last1=Hunt|first1=E. K.|last2=Lautzenheiser|first2=Mark|publisher=PHI Learning|year=2014|isbn=978-0765625991}}&lt;/ref&gt;&lt;ref&gt;{{Cite journal|last=Krugman|first=Paul|year=1994|title=The Myth of Asia's Miracle|url=https://www.foreignaffairs.com/articles/asia/1994-11-01/myth-asias-miracle|journal=Foreign Affairs|volume=73|issue=6|pages=62–78|doi=10.2307/20046929|jstor=20046929}}&lt;/ref&gt;

د ۱۹ پېړۍ د کار په اونۍ کې د پام وړ کمښت راغی. په متحده ایالاتو کې په ۱۹۲۰ کلونو کې د کار اونۍ په منځني ډول ۴۹ ساعته وه، خو د ۱۹۳۳ کال د ملي صنعت د بیا رغونې قانون د یوې برخې په توګه، ورسته  ۴۰ ساعتونو ته راټیټه شوه (له هغه وروسته چې د اضافي وخت امتیاز پلی شو). &lt;ref&gt;{{Cite web|title=Hours of Work in U.S. History|year=2010|url=http://eh.net/encyclopedia/article/whaples.work.hours.us|url-status=dead|archive-url=https://web.archive.org/web/20111026075949/http://eh.net/encyclopedia/article/whaples.work.hours.us|archive-date=2011-10-26}}&lt;/ref&gt;&lt;ref&gt;{{Cite journal|last1=Whaples|first1=Robert|title=The Shortening of the American Work Week: An Economic and Historical Analysis of Its Context, Causes, and Consequences|url=https://archive.org/details/sim_journal-of-economic-history_1991-06_51_2/page/454|journal=The Journal of Economic History|volume=51|issue=2|pages=454–7|date=June 1991|doi=10.1017/s0022050700039073}}&lt;/ref&gt;

ډیموګرافیک لاملونه لکه نفوس او د استخدام د تناسب بدلون او د کار ځواک د ګډون کچه کولای شي چې وده تر اغېز لاندې راولي. صنعتي کول د ډیموګرافیک لېږد لامل کېږي چې په هغه کې د زیږون کچه کمېږي او د نفوس اوسط عمر لوړیږي. 

هغه مېرمنې چې لږ ماشومان لري او د کار موندنې بازار ته غوره لاسرسی لري، په کاري ځواک د ګډون لوړه سلنه لري. د ماشومانو کاري ځواک ته لږه تقاضا شته او ماشومان ډېر کلونه په ښوونځي کې تېروي. په متحده ایالاتو کې په کاري ځواک کې د ښځو د سلنې زیاتوالي په اقتصادي وده کې لویه ونډه لرلې، لکه څرنګه چې د بې بي بومر نسل (۱۹۴۶ – ۱۹۶۴ کلونو نسل) د کار د ځواک په جوړښت کې ونډه درلوده.  &lt;ref name=&quot;Bjork 1999 pp2&quot;&gt;{{Harvnb|Bjork|1999|pp=}}&lt;/ref&gt;

== سرچینې ==</text>
      <sha1>qx5vjv0qvuekb5xe5upz79ufrqmv8of</sha1>
    </revision>
  </page>
  <page>
    <title>د استانبول تاريخ</title>
    <ns>0</ns>
    <id>63782</id>
    <revision>
      <id>369707</id>
      <parentid>351177</parentid>
      <timestamp>2026-10-07T22:46:51Z</timestamp>
      <contributor>
        <username>InternetArchiveBot</username>
        <id>24283</id>
      </contributor>
      <comment>Rescuing 2 sources and tagging 0 as dead.) #IABot (v2.0.9.6</comment>
      <origin>369707</origin>
      <model>wikitext</model>
      <format>text/x-wiki</format>
      <text bytes="18492" sha1="kudaucseq1j3qz82tyjpg7hy8lrltie" xml:space="preserve">د يوويشتمې پېړۍ په پيل کې د لرغونپوهانو له خوا د نوي ډبرين عصر راسپړل شوي هنري تولیدات ښيي چې په شپږمه مخزېږديزه زريزه کې د استانبول په تاریخي ټاپوزمه کې انسانانو ژوند کړی. دې لومړۍ مېشتېدنې، کومه چې له نږدې ختیځ څخه اروپا ته د نوي ډبرين عصر د اوښتو د خپرولو لپاره مهمه وه، مخکې له دې چې د اوبو د کچې لوړېدو له امله ډوبه شي، شا او خوا زر کاله یې دوام وکړ. په اسیایي لوري کې د «فیکرټیپي» په غونډۍ د انسان لومړۍ استوګنه د مسو له پړاو پیل شوې، د موندل شويو هنري مصنوعاتو تاريخ يې له ۵۵۰۰ څخه تر ۳۵۰۰ مخزېږديز پورې رسېږي. دا هم د پام وړ ده چې په اروپایی لوري کې، د ټاپوزمې (سرایبورونو) نقطې ته نږدې د لومړۍ مخزېږديزې زرېزې په لومړيو کې انسانان مېشت و. معاصرو لیکوالانو دې ته له ممکنه «تراکي ټوپونيم لايګوس» سره اړيکه ورکړې، «پيليني دی ايلډر» دا د «بيزانټيم» د سيمې د لومړي نوم په توګه ياد کړی دی. &lt;ref&gt;{{Cite news|date=2009-01-10|title=Istanbul's ancient past unearthed|language=en-GB|work=[[BBC]]|url=http://news.bbc.co.uk/2/hi/europe/7820924.stm|access-date=2021-08-05}}&lt;/ref&gt;&lt;ref&gt;{{Cite journal|last1=Algan|first1=O.|last2=Yalçın|first2=M.N.K.|last3=Özdoğan|first3=M.|last4=Yılmaz|first4=Y.C.|last5=Sarı|first5=E.|last6=Kırcı-Elmas|first6=E.|last7=Yılmaz|first7=İ.|last8=Bulkan|first8=Ö.|last9=Ongan|first9=D.|last10=Gazioğlu|first10=C.|last11=Nazik|first11=A.|last12=Polat|first12=M.A.|last13=Meriç|first13=E.|title=Holocene coastal change in the ancient harbor of Yenikapı–İstanbul and its impact on cultural history|doi=10.1016/j.yqres.2011.04.002|journal=Quaternary Research|volume=76|issue=1|page=30|year=2011|bibcode=2011QuRes..76...30A|s2cid=129280217}}&lt;/ref&gt;&lt;ref&gt;{{cite web |title=Bu keşif tarihi değiştirir |url=http://www.hurriyet.com.tr/gundem/10027341.asp?gid=229&amp;sz=32429 |work=hurriyet.com.tr |archiveurl=https://web.archive.org/web/20150901051312/http://www.hurriyet.com.tr/gundem/10027341.asp?gid=229&amp;sz=32429 |archivedate=2015-09-01 |access-date=2022-08-21 |url-status=dead}}&lt;/ref&gt;&lt;ref&gt;{{cite web |title=Marmaray kazılarında tarih gün ışığına çıktı |url=http://fotogaleri.hurriyet.com.tr/galeridetay.aspx?cid=16504&amp;rid=2 |work=fotogaleri.hurriyet.com.tr |access-date=2022-08-21 |archive-date=2015-11-18 |archive-url=https://web.archive.org/web/20151118065613/http://fotogaleri.hurriyet.com.tr/galeridetay.aspx?cid=16504&amp;rid=2 |url-status=dead }}&lt;/ref&gt;&lt;ref&gt;{{cite web |title=Cultural Details of Istanbul |url=http://www.kultur.gov.tr/EN/BelgeGoster.aspx?17A16AE30572D313A79D6F5E6C1B43FF6169B43EA8C08474 |archive-url=https://web.archive.org/web/20070912131044/http://www.kultur.gov.tr/EN/BelgeGoster.aspx?17A16AE30572D313A79D6F5E6C1B43FF6169B43EA8C08474 |archive-date=12 September 2007 |access-date=2 October 2007 |publisher=Republic of Turkey, Minister of Culture and Tourism}}&lt;/ref&gt;&lt;ref name=&quot;janin&quot;&gt;{{cite book|title=Constantinople byzantine|last=Janin|first=Raymond|author-link=Raymond Janin|place=Paris|publisher=Institut Français d'Études Byzantines|year=1964|pages=10ff}}&lt;/ref&gt;&lt;ref&gt;{{Cite web |date=2016-12-29 |title=Pliny the Elder, book IV, chapter XI |url=http://www.masseiana.org/pliny.htm |url-status=live |archive-url=https://web.archive.org/web/20161229101439/http://www.masseiana.org/pliny.htm |archive-date=29 December 2016 |access-date=2021-08-04 |quote=On leaving the Dardanelles we come to the Bay of Casthenes, ... and the promontory of the Golden Horn, on which is the town of Byzantium, a free state, formerly called Lygos; it is 711 miles from Durazzo,...}}&lt;/ref&gt;

د دې ښار ځانګړی تاریخ د ۶۶۰مخزېږديز په شا او خوا کې پيل شوی، کله چې د «میګارا» يوناني اوسېدونکو دا سيمه ونيوله او په اروپايي لوري «باسفورس» کې يې د «بزانتيوم» بنسټ کېښود. په ۱۹۶مخزېږديز کې يې د رومي جمهوریت په لاس سقوط وکړ او تر ۳۳۰ پورې په لاتيني کې د «بيزانتيوم» په نوم پېژندل کېدو، تر دې چې ډېر ژر دې ښار ته د «قسطنطنيه» نوم ورکړل شو او د رومي سترواکۍ نوې پلازمېنه وګرځېده. د «لومړي جسټانين» د واکمنۍ پر مهال، دا ښار په لوېدېځه نړۍ کې په يو ستر ښار بدل شو، په داسې حال کې چې د وګړو شمېر يې له نيم ميليون څخه زيات و. قسطنطنيه د بيزانس سترواکۍ د پلازمېنې په توګه کارېده، تر هغه وخته چې په ۱۴۵۳ز کال کې د قسطنطنيې په سقوط سره په عملي دول پای ته ورسېده. له دې وروسته قسطنطنيه د عثماني ترکانو پلازمېنه شوه. &lt;ref&gt;{{Cite book|last1=Bloom|first1=Jonathan|url=https://books.google.com/books?id=un4WcfEASZwC&amp;pg=PARA1-PA315|title=Grove Encyclopedia of Islamic Art &amp; Architecture: Three-Volume Set|last2=Blair|first2=Sheila S.|last3=Blair|first3=Sheila|date=2009-05-14|publisher=OUP USA|isbn=978-0-19-530991-1|pages=1|language=en}}&lt;/ref&gt;&lt;ref&gt;{{Cite web |title=Istanbul {{!}} History, Population, Map, &amp; Facts |url=https://www.britannica.com/place/Istanbul |access-date=2021-08-04 |website=Encyclopedia Britannica |language=en}}&lt;/ref&gt;&lt;ref name=&quot;NCD&quot;&gt;{{cite book|title=A New Classical Dictionary of Greek and Roman Biography, Mythology and Geography|url=https://books.google.com/books?id=o_RF4Pr-m2MC&amp;pg=PA1003|year=1860|page=1003|last1=Smith|first1=William George}}&lt;/ref&gt;&lt;ref&gt;{{Cite web |last=Harl |first=Kenneth |date=2015-08-26 |title=Early Medieval and Byzantine Civilization: Constantine to Crusades |url=http://www.tulane.edu/~august/H303/handouts/Population.htm |url-status=live |archive-url=https://web.archive.org/web/20150826083011/http://www.tulane.edu/~august/H303/handouts/Population.htm |archive-date=26 August 2015 |access-date=2021-08-04}}&lt;/ref&gt;

د منځنيو پېړيو په اوږدو کې د دې سیمې د وګړو شمیر کم شو، خو څومره چې عثماني سترواکي خپل تاریخي عروج ته نږدې شوه، په شپاړسمه پېړۍ کې د دې ښار د وګړو شمېر نږدې ۷۰۰۰۰۰ تنه ورسېد او په دې ډول يو ځل بيا په نړۍ کې د ګڼ مېشتو ښارونو په کتار کې راغی. په ۱۹۲۳ز کال کې د ترکيې د جمهوریت بنسټ کیښودو سره، د هغه هیواد پلازمینه له قسطنطنيې څخه انقرې (مخکې انګوره) ته ولېږدول شوه. له ۱۴۵۳ز کال راهیسې اصلي نوم استانبول د دې ښار یواځینی رسمي ترکي نوم و او له هغې راهیسې يې په ډېرو لوېديځو ژبو کې هم د دوديز نوم قسطنطنيې ځای نيولی. &lt;ref&gt;{{Cite book|last=Bosworth|first=Clifford Edmund|url=https://books.google.com/books?id=UB4uSVt3ulUC&amp;q=istanbul+16th+century+population|title=Historic Cities of the Islamic World|date=2007-01-01|publisher=BRILL|isbn=978-90-04-15388-2|pages=210|language=en}}&lt;/ref&gt;

== له تاريخ مخکې حالات ==
په هغه سيمه کې چې اوس د استانبول په نوم پېژندل کېږي، لږ تر لږه له نوي ډبرين عصر څخه انسانانو ژوند کړی. د تر ټولو لومړيو استوګنځايونو نېټه يې ۶۷۰۰ مخزېږديز ته رسېږي، کوم چې په اروپايي اړخ کې د «ينيکاپ» د ځمکې لاندې لارې مرکز او «مرمري» سورنګ د جوړېدو پر مهال په ۲۰۰۸ز کال کې کشف شول. په اناتوليايي اړخ کې، تر ټولو لومړی پېژندل شوی کلی يې د «فکرټيپي» غونډۍ ده چې تاريخ يې د مسو تر عصر رسېږي، داسې لاسي صنايع ځينې موندل شوي چې نېټه يې ۵۵۰۰ څخه تر ۳۵۰۰ مخزېږديز پورې رسېږي. په نږدې «کادکي» (چلسدون) کې يو ساحلي کلی موندل شوی چې تاريځ يې «فوينيشيانو» ته رسېږي.&lt;ref&gt;[http://news.bbc.co.uk/2/hi/europe/7820924.stm BBC: &quot;Istanbul's ancient past unearthed&quot;] Published on 10 January 2007. Retrieved on 3 March 2010.&lt;/ref&gt;&lt;ref&gt;{{Cite web |archiveurl=https://web.archive.org/web/20150901051312/http://www.hurriyet.com.tr/gundem/10027341.asp?gid=229&amp;sz=32429 |archivedate=1 September 2015 |title=Hürriyet: Bu keşif tarihi değiştirir (2 October 2008) |url=http://www.hurriyet.com.tr/gundem/10027341.asp?gid=229&amp;sz=32429 |access-date=21 August 2022 |url-status=dead}}&lt;/ref&gt;&lt;ref&gt;{{Cite web |title=Hürriyet: Photos from the Neolithic site, circa 6500 BC |url=http://fotogaleri.hurriyet.com.tr/galeridetay.aspx?cid=16504&amp;rid=2 |access-date=2022-08-21 |archive-date=2015-11-18 |archive-url=https://web.archive.org/web/20151118065613/http://fotogaleri.hurriyet.com.tr/galeridetay.aspx?cid=16504&amp;rid=2 |url-status=dead }}&lt;/ref&gt;&lt;ref&gt;{{cite web |title=Cultural Details of Istanbul |url=http://kultur.gov.tr/EN/BelgeGoster.aspx?17A16AE30572D313A79D6F5E6C1B43FF6169B43EA8C08474 |access-date=2007-10-02 |publisher=Republic of Turkey, Minister of Culture and Tourism}}&lt;/ref&gt;

== لايګوس ==
د «فليني دي ايلډر» له نظره د هغه په تاریخي روايتونو کې د دې ښار لومړی نوم «لايګوس» و چې احتمالاً د ګاونډيو «سيمايسترا» د کليو سره يو ځای د تراکيانو له خوا جوړ شوی و. اوسمهال د «سيراګيلو» له نقطې سره نژدې د لايګوس اړوند يواځې يو څو ديوالونه او نيمه جوړې ودانۍ پاتې دي، چېرته چې اوس د «توپکپي» ماڼۍ ولاړه ده.  لايګوس او سيمايسترا په اروپايي اړخ کې د استانبول يواځيني کلي وو. په اسیایی لوري کې يوه «فوينشي» مستعمره وه. د لايګوس په اړخ کې يې وروسته «بيزانتيوم» موقعيت درلود. &lt;ref&gt;[http://www.masseiana.org/pliny.htm#BOOK%20IV Pliny the Elder, book IV, chapter XI:] {{Webarchive|url=https://web.archive.org/web/20170101063545/http://www.masseiana.org/pliny.htm#BOOK%20IV |date=2017-01-01 }} [http://www.masseiana.org/pliny.htm#BOOK%20IV &quot;''On leaving the Dardanelles we come to the Bay of Casthenes, ... and the promontory of the Golden Horn, on which is the town of Byzantium, a free state, formerly called Lygos; it is 711 miles from Durazzo,'' ...&quot;] {{webarchive|url=https://web.archive.org/web/20170101063545/http://www.masseiana.org/pliny.htm |date=1 January 2017 }}&lt;/ref&gt;&lt;ref name=&quot;cathenc&quot;&gt;{{cite encyclopedia|last=Vailhé|first=S.|encyclopedia=Catholic Encyclopedia|title=Constantinople|url=http://www.newadvent.org/cathen/04301a.htm|access-date=2007-09-12|year=1908|publisher=Robert Appleton Company|volume=4|location=New York}}&lt;/ref&gt;&lt;ref name=&quot;janin2&quot;&gt;{{cite book|title=Constantinople byzantine|last=Janin|first=Raymond|author-link=Raymond Janin|place=Paris|publisher=Institut Français d'Études Byzantines|year=1964|pages=10ff}}&lt;/ref&gt;

== بيزانتيوم ==
بیزانشن (Βυζάντιον)، لاتيني بڼه يې بیزانتیوم دی، دا د دې ښار بل نوم و. انګېرل کیږي چې دا نوم له «تراکي» يا «ايلياري» اصل څخه اخستل شوی دی او په همدې بنسټ يې نېټه له لرغوني يوناني مېشت ځای څخه شاته رسېږي. شونې ده چې دا نوم د تراکي يا الياري شخصي نوم «بايزاس» څخه اخېستل شوی وي. د لرغوني يونان افسانې د «بايزاس» په نوم افسانوي پاچا د «میګاري» نېواکګرو د رهبر او ښار ته د خپل نوم ورکونکي بنسټګر په توګه يادوي. په «چالسډون» کې «کيپ مودا» لومړی هغه ځای و چې په ۶۸۵مخزېږديز کې د «ميګارا» يوناني استوګنو د ابادولو لپاره غوره کړ، دا په ۶۶۷مخزېږديز کې د «بايزاس» پاچا تر مشرۍ لاندې د «بوسفوريوس» په اروپايي اړخ کې د «بايزانشن» له مستعمره کولو مخکې و. بايزانشن، د بايزانشن د پړاو په اوږدو کې، د يو لرغوني ساحلي کلي په سیمه کې جوړ شوی و چې «لايګوس» نومېدو، «اکروپوليس» په هغه ځای اباد و، چېرته چې اوس د «توپکاپي» ماڼۍ اباده ده. &lt;ref name=&quot;janin3&quot;&gt;{{cite book|title=Constantinople byzantine|last=Janin|first=Raymond|author-link=Raymond Janin|place=Paris|publisher=Institut Français d'Études Byzantines|year=1964|pages=10ff}}&lt;/ref&gt;&lt;ref name=&quot;Georgacas1947&quot;&gt;{{Cite journal|author=Georgacas, Demetrius John|year=1947|title=The Names of Constantinople|journal=Transactions and Proceedings of the American Philological Association|volume=78|pages=347–67|doi=10.2307/283503|publisher=The Johns Hopkins University Press|jstor=283503}}&lt;/ref&gt;&lt;ref name=&quot;cathenc2&quot;&gt;{{cite encyclopedia|last=Vailhé|first=S.|encyclopedia=Catholic Encyclopedia|title=Constantinople|url=http://www.newadvent.org/cathen/04301a.htm|access-date=2007-09-12|year=1908|publisher=Robert Appleton Company|volume=4|location=New York}}&lt;/ref&gt;

د بريالي «سیپتیمیوس سیوریس» په وړاندې د «پیسینیوس نایجر» له ملاتړ وروسته، دا ښار روم محاصره کړ او په ۱۹۶مخزېږديز کې يې د پام وړ زيان وليد. بايزانټيوم د روم سترواک «سیپتیمیوس سیوروس» بيا اباد کړ او ډېر ژر يې خپله پخوانۍ سوکالي تر لاسه کړه، د لنډ مهال لپاره سترواک د خپل زوی په وياړ د «اګستا انتونینا» نوم ورکړ.&lt;ref name=&quot;NCD2&quot;&gt;{{cite book|title=A New Classical Dictionary of Greek and Roman Biography, Mythology and Geography|url=https://books.google.com/books?id=o_RF4Pr-m2MC&amp;pg=PA1003|year=1860|page=1003|last1=Smith|first1=William George}}&lt;/ref&gt;

== وروستی رومي پړاو او ختيځه رومي (بيزانس) سترواکي ==
وروسته له هغې چې ويل کېږي یو پیغمبري خوب د دې ښار موقعيت په ګوته کړ، په ۳۲۴ کې د ستر قسطنطین پام د بايزانتيوم د موقعيت پر لور واوښت؛ خو احتمالاً د دې وړاندوينې تر شا رېښتينی دليل په «بوسفوريوس» کې د ۳۲۴ د سپتمبر په ۱۸ نېټه د «کرايسوپولس» (Üsküdar) په جګړه کې د «ليسينيوس» په وړاندې د قسطنطین وروستۍ بريا وه، کومې بريا چې د شريکو رومي سترواکانو تر منځ کرونۍ جګړه پای ته ورسوله او د «تیتراکي» نظام پاتې شوني يې ختم کړل، د کوم په جریان کې چې نیکومیډیا (اوسنۍ ازمیت، د استانبول ختیځ ته ۱۰۰ کیلومتره لرې) د رومي سترواکۍ تر ټولو مخکښ مرکزي ښار و.&lt;ref name=&quot;Hunt, Lynn 1500. p. 248&quot;&gt;Hunt, Lynn. The Making of the West, Peoples and Cultures. 2nd ed. A, To 1500. Mary Dougherty and Denise B. Wydra. Boston: Bedford/St. Martin's, 2005. p. 248&lt;/ref&gt;

بايزانټیم (چې بيا د نوا روما نوم او بالاخره د قسطنطنيې نوم ورکړل شو، يعنې د قسطنطين ښار) په رسمي ډول په ۳۳۰ کې د روم سترواکۍ نوې پلازمینه اعلان شوه. په ۳۳۷ کې قسطنطين د خپلې واکمنۍ په پای کې، د شرېکې ټولواکۍ په يو نظام کې خپل درې زامن د روم د ستراوکۍ شريک وارثان اعلان کړل. په هر حال، د هغه زامنو ونه شول کولای په سوله ييز ډول حکومت وکړي او د هغوی پوځي مخالفتونو دا سترواکي په شمال-سويل ليکه د بالکان ټاپپوزمې په اوږدو کې سره ووېشله. دا سیمه په رسمي ډول په ۳۹۵ کې هغه مهال ووېشل شوه، کله چې «تیوډوسیس» (واکمني ۳۹۵-۳۷۹) مړ شو، د «هونوریوس» په نوم يو زوی يې د لوېدیځ روم سترواک په توګه او د «ارکادیوس» په نوم بل زوی يې د ختیځ روم (بيزانس) د سترواک په توګه پرېښودل.  &lt;ref name=&quot;Hunt, Lynn 1500. p. 248&quot; /&gt;

قسطنطنیه د بيزانسي سترواکۍ پلازمینه شوه. له دې امله چې په دې ښار کې د سترواکۍ ځواک راټول و، تر څنګ يې د اروپا او اسيا لويو وچو او وروسته بيا د افريقا او نورو سيمو تر منځ په تېره شوې مهمه لاره پروت و، د سوداګرۍ، کلتور، دیپلوماسۍ او ستراتیژۍ په برخه کې يې مهمه ونډه درلوده. دا د یوناني نړۍ مرکز او د بيزانس پړاو د ډېرې مودې لپاره د اروپا تر ټولو ستر ښار و. په ۳۱۲ کې د قسطنطین له خوا د مسيحيت په منلو سره، رومي سترواکي د مسيحي کېدو پر لور روانه شوه او په ۳۸۱ کې، د لومړي «تیوډوسیس» د واکمنۍ پر مهال، «نيکن» مسيحيت د رومي سترواکۍ رسمي دولتي دين وګرځېد، په دې ډول قسطنطنیه په یو وده کونکي مذهبي مرکز بدله شوه.&lt;ref&gt;Hunt, Lynn. The Making of the West, Peoples and Cultures. 2nd ed. A, To 1500. Mary Dougherty and Denise B. Wydra. Boston: Bedford/St. Martin's, 2005. p. 253&lt;/ref&gt;

== سرچينې ==</text>
      <sha1>kudaucseq1j3qz82tyjpg7hy8lrltie</sha1>
    </revision>
  </page>
  <page>
    <title>تيجاسوي مديواړا</title>
    <ns>0</ns>
    <id>63820</id>
    <revision>
      <id>369705</id>
      <parentid>365374</parentid>
      <timestamp>2026-10-07T22:31:06Z</timestamp>
      <contributor>
        <username>InternetArchiveBot</username>
        <id>24283</id>
      </contributor>
      <comment>Rescuing 1 sources and tagging 0 as dead.) #IABot (v2.0.9.6</comment>
      <origin>369705</origin>
      <model>wikitext</model>
      <format>text/x-wiki</format>
      <text bytes="11777" sha1="fenjektg4pcuvg7v4o03slz0dam0uej" xml:space="preserve">{{وګړي مالوماتبکس}}

'''تیجاسوی مادیواړا''' د هندي فلمونو اداکاره او ماډل ده، چې په عمده توګه د [[تېلوګو]] فلم صنعت کې کار کوي. تیجاسوي مخکې له دې چې اداکاره شي د نڅا ښوونکي وه، هغې په 2013 کې د ''سیتاما وکیتلو سرمل چیتو'' ''سره'' د اداکارۍ پیل وکړ او په آیسکریم فلم کې د کار کولو وروسته شهرت ته ورسید. هغه په 2018 کې د ریالیټ تلویزیوني خپرونو ''Bigg Boss Telugu 2'' کې سیالي کوونکې وه.

== وختي ژوند او زدکړه ==
تیجاسوي د ښځو لپاره د سينټ فرانسیس کالج، حیدراباد کې د ډله ایزو اړیکو او [[خبريالي|ژورنالیزم]] زده کړې کړې. وروسته هغې میدان ته مخه کړه او د آزاد نڅا ښوونکي او MNC (ملټي نیشنل کارپوریشن) لکه HSBC ، Wipro، Franklin Templeton او د حیدراباد عامه ښوونځي او د نجونو لپاره نصر ښوونځي کې د نڅا درسونو په څیر د پارټ وخت کار پیل کړ. &lt;ref name=&quot;ie&quot;&gt;{{Cite web |title=Tip tap through college |url=http://www.newindianexpress.com/education/edex/Tip-tap-through-college/2013/08/12/article1726672.ece |website=The New Indian Express |تاريخ الوصول=2022-08-23 |تاريخ الأرشيف=2015-07-08 |مسار الأرشيف=https://web.archive.org/web/20150708103120/http://www.newindianexpress.com/education/edex/Tip-tap-through-college/2013/08/12/article1726672.ece |url-status=dead |لاسرسي نېټه=2022-08-23 |خونديځ نېټه=2014-06-02 |خونديځ تړی=https://web.archive.org/web/20140602160824/http://www.newindianexpress.com/education/edex/Tip-tap-through-college/2013/08/12/article1726672.ece |خونديځ-تړی=https://web.archive.org/web/20140602160824/http://www.newindianexpress.com/education/edex/Tip-tap-through-college/2013/08/12/article1726672.ece |archive-url=https://web.archive.org/web/20140602160824/http://www.newindianexpress.com/education/edex/Tip-tap-through-college/2013/08/12/article1726672.ece }}&lt;/ref&gt; هغې د مس دابور ګلاباري 2011 د ښکلا سیالۍ کې برخه اخیستې وه، چیرې چې هغه دوهمه سیالي وه او د راپور له مخې ورته د سيالۍ وروسته یې د لومړي فلم وړاندیز ترلاسه کړ. هغه وروسته په 2018 کې د ټلویزیوني خپرونو Bigg Boss Telugu 2 کې د سیالۍ کونکي په توګه راڅرګنده شوه.

== د فلم مسلک ==
هغه په 2013 کې د تیلو کورنۍ ډرامه فلم ''سیتاما وکیټلو سیرمل چیتو'' کې د ملاتړي رول سره د اداکارۍ پیل وکړ. &lt;ref name=&quot;ie&quot;/&gt; راتلونکی کال، هغه د اداکار ناګ ارجن ''منام'' او د نیتن د ''زړه حمله'' &lt;ref&gt;{{Cite web |title=Photos: Beautiful Tejaswi Madivada at Heart Attack Press Meet |url=http://www.raagalahari.com/actress/11502/tejaswi-madivada-at-heart-attack-press-meet.aspx |publisher=}}&lt;/ref&gt; کې په ملاتړي رولونو کې راڅرګنده شوه. هغه د رام ګوپال ورما په ډاروونکي فلم ''آیس کریم'' کې مخکښ رول لوبولی دی. دا فلم وروسته له هغې د سرلیکونو په سر کې راغی چې د فلم له خپرېدو مخکې داسې خبرونه خپاره شول چې د فلم یوه صحنه کې لوڅې ښځې ښودل شوي دي. &lt;ref&gt;{{Cite web |title=Tejaswi Madivada bares it all for RGV’s Ice Cream! – Bollywood News &amp; Gossip, Movie Reviews, Trailers &amp; Videos at Bollywoodlife.com |url=http://www.bollywoodlife.com/south-gossip/tejaswi-madivada-bares-it-all-for-rgvs-ice-cream/ |publisher= |archiveurl=https://web.archive.org/web/20140808060244/http://www.bollywoodlife.com/south-gossip/tejaswi-madivada-bares-it-all-for-rgvs-ice-cream/ |archivedate=2014-08-08 |access-date=2022-08-23 |url-status=dead}}&lt;/ref&gt; &lt;ref&gt;{{Cite web |title=Tejaswi goes nude for RGV's Ice cream |url=http://timesofindia.indiatimes.com/entertainment/telugu/movies/news/Tejaswi-goes-nude-for-RGVs-Ice-cream/articleshow/37572007.cms |website=The Times of India}}&lt;/ref&gt; &lt;ref&gt;{{Cite web |title=Audiences will tell if I acted nude or not : Tejaswi Madivada |url=http://www.indiaglitz.com/audiences-will-tell-if-i-acted-nude-or-not--tejaswi-madivada-telugu-news-110004 |publisher= |access-date=2022-08-23 |archive-date=2019-10-16 |archive-url=https://web.archive.org/web/20191016205421/https://www.indiaglitz.com/audiences-will-tell-if-i-acted-nude-or-not--tejaswi-madivada-telugu-news-110004 |url-status=dead }}&lt;/ref&gt; ''آیس کریم'' د منتقدینو لخوا مخلوط بیاکتنې ترلاسه کړې &lt;ref&gt;http://timesofindia.indiatimes.com/topic/Tejaswi-Madivada-Ice-Cream&lt;/ref&gt; مګر یو سوداګریز بلاک بسټر ثابت شو. &lt;ref&gt;{{Cite web |title=మంచి ఐడియాతో తీస్తే... ‘ఐస్‌క్రీమ్’లా ఆర్థిక లాభాలు! |url=http://www.sakshi.com/news/movies/ramgopal-varma-directed-by-ice-cream-film-financial-benefits-in-film-industry-149014 |access-date=22 August 2014 |publisher=Sakshi}}&lt;/ref&gt;

له هغه وروسته د فلمونو په منځ کې، عاشقان ''،'' &lt;ref&gt;{{Cite web |title=Lovers Audio Launch II Sumanth Ashwin, Nandita, Tejaswi Madivada - Part 4 |url=http://www.aplatestnews.com/usnewsvideo.php?vidtype=6&amp;idx=lovers-audio-launch-ii-sumanth-ashwin-nandita-tejaswi-madivada-part-4-2014-07-04 |publisher=}}&lt;/ref&gt; ''انوکشاسنم'' ، د رامګوپال ورما یو بل لارښود فلم، &lt;ref&gt;{{Cite web |title=RGV-Manchu Vishnu Film titled 'Anukshanam' |url=http://movies.sulekha.com/tejaswi-madivada_actor-news-article_rgv-manchu-vishnu-film-titled-anukshanam |website=movies.sulekha.com |access-date=2022-08-23 |archive-date=2018-12-23 |archive-url=https://web.archive.org/web/20181223214934/http://movies.sulekha.com/tejaswi-madivada_actor-news-article_rgv-manchu-vishnu-film-titled-anukshanam |url-status=dead }}&lt;/ref&gt; د کرانتي مادو د دلام ''ملی ملی اډی رانی روجو،'' چې هغې د اداکارې نیتیا مینن لور رول لوبولی دی، هغه په ''نابهیا'' کې دویم رول لوبولی دی. &lt;ref name=&quot;dc&quot;&gt;{{Cite web |title=Actress Tejaswi’s increasing popularity after 'Ice Cream' |url=http://www.deccanchronicle.com/140718/entertainment-tollywood/article/actress-tejaswi%E2%80%99s-increasing-popularity |website=Deccan Chronicle}}&lt;/ref&gt; &lt;ref name=&quot;times&quot;&gt;{{Cite web |title=Tejaswi Madivada is on a roll |url=http://timesofindia.indiatimes.com/entertainment/telugu/movies/news/Tejaswi-Madivada-is-on-a-roll/articleshow/43620846.cms |website=The Times of India}}&lt;/ref&gt; سریمانتادو او ''پانډګا چیسکو'' . د هغې په راتلونکو پروژو کې د اومکار ''راجو'' ګدي جادي، ارواشي وهه رکشاشاني وه ''،'' ''سبرامانیم د خرڅلاو لپاره'' او د هغې د تاميل لومړۍ فلم ''ناتپادیګرم 79 شامل دي.'' &lt;ref&gt;{{Cite web |title=Small role in Mahesh Babu's film is a big deal for Tejaswini |url=http://www.hindustantimes.com/regional/small-role-in-mahesh-babu-s-film-is-a-big-deal-for-tejaswini/article1-1349959.aspx |url-status=dead |archive-url=https://web.archive.org/web/20150821032450/http://www.hindustantimes.com/regional/small-role-in-mahesh-babu-s-film-is-a-big-deal-for-tejaswini/article1-1349959.aspx |archive-date=2015-08-21 |access-date=2019-10-16 |publisher=}}&lt;/ref&gt;

== د فلمونو نوملړ ==
[[دوتنه:Tejaswi_Madivada_shoot.jpg|link=//upload.wikimedia.org/wikipedia/commons/thumb/9/97/Tejaswi_Madivada_shoot.jpg/220px-Tejaswi_Madivada_shoot.jpg|بټنوک| ماډيواډا په 2017 کال د يو انځور ورکولو په حال کې]]
{| class=&quot;wikitable sortable&quot;
!کال
! فلم
! رول
! ملګري هنرمندان
! ژبه
! نوټ
|-
| ۲۰۱۳
| ''سیتاما واکیتلو سیرمل چټو''
| د ګیتا کوچنۍ خور
| [[ماهیش بابو|مهیش بابو]] ، وینکټیش، سمانتا اکینیني ، [[انجلي]]
| تېلوګو
| په هندي ډوب شوي: د ټولو څخه پورته 2
|-
| rowspan=&quot;5&quot; | 2014
|منم
| دیویا
| اکینیني ناګا ارجن ، ناګا چیتنیا، سمنتا اکینیني ، شریا سارن
| تولیګو
| په هندي ډوب شوي: ډیالو
|-
|هارټ اټيک
| شریا
| نیتین، اډا شرما
|تېلوګو
| په هندي ډوب شوي: د زړه حمله
|-
| ''ایسکریم''
| رینو
| نویدیپ
| تېلوګو
| په هندي ډوب شوي: آیس کریم
|-
|لورز
| ګیتا
|
|تېلوګو
|
|-
| ''انوکشنام''
| ستیا
| وشنو مانچو، ریواتی
| تېلوګو
|
|-
| rowspan=&quot;6&quot; | 2015
| ملی ملی ادی رانی روجو
| بوی
| شروو آنند، نیتیا مینون ، پویترا لوکیش، نظر
| تېلوګو
|
|-
| ''پانډاګا چیسکو''
| سواتی
| رام پوتیني ، راکول پریت سنګ ، سونل چوهان
| تېلوګو
| هندي ډوب شوي: سوداګر 2
|-
|کيرنتها
| پریا
| سمانتا اشوین، وشوانت، سکریتي، سریدیویا
| تېلوګو
| په هندي ډوب شوي: د مینې سپن
|-
|سريمنتهوډو
| د سیتا خور، ګیتا
| سای تیج دھرما، ریګینا کیسندرا ، اډا شرما
| تېلوګو
| په هندي ډوب شوي: پټیل په پلور کې
|-
|چتها کاليسي
| د وینکاتا رتنم لور
| [[ماهیش بابو|مهیش بابو]] ، [[شروتې حسن|شروتی هاسن]] ، جگپتی بابو، سای کمار
| تولیګو
| هندي ډوب شوي: ریښتیني تیور
|-
|نټپدهيګرم 
| تیجاسوی
|
| تېلوګو
|
|-
| rowspan=&quot;7&quot; | 2016
| ''ناتپاډیگرام ۷۹''
| عبادت
| راج بهارت، عظمت خان، رشمي مینن
| تامیل
|
|-
| ''سوپر سټار تښتول''
| د کامیو بڼه
|
| تېلوګو
|
|-
| ''اوروشي وو رکشاسي وو''
|
|
| تېلوګو
|
|-
| ''کرشنشتمي''
| هو
| سنیل، نیکي ګلراني، ډیمپل چوپړا
| تېلوګو
| په هندي ډوب شوي: هدفي وژنه
|-
| ''تاسو ته د خوشحاله جلا کیدو په هیله''
| نیکي
| ادې کرن، شویتا ورما
| تېلوګو
|
|-
| ''Rojolo Marai''
| رامبا
|
| تولیګو
|
|-
| ''نانا نینو نا هلک ملګري''
| میګی
| هیبا پټیل، راو رامیش
| تېلوګو
| هندي ډوب شوی: زوم غوښتل
|-
| rowspan=&quot;4&quot; | 2017
| ''ښاغلی''
|
| ووایه ورون تیج، هیبا پټیل، لوانیا ترپاټي
| تېلوګو
| په هندي ډوب شوي: ډارنگ باز 3
|-
| ''بابو بیګا بوزی''
| پارو مینون
| سرینواس اسرلا، مشتی
| تېلوګو
|
|-
| ''بالا کرشناډو''
|
| نارا روهیت، ریجینا کیسندرا ، رامیا کرشنن
| تېلوګو
| په هندي ډوب شوي: کنهیا اک یودا
|-
| د مینې ماګوري د مینې کیسه
| سواتی
|
| تېلوګو
| ویب لړۍ
|-
|}

== ټلویزیون ==
{| class=&quot;wikitable sortable&quot;
!کال
! ښودل
! چینل
! ژبه
! نوټ
|-
| 2018
| بیګ باس تیلګو 2
| ستوري ما
|تېلوګو
| د 42 ورځو وروسته بهر
|}

== سرچينې ==
{{لړسرچينې}}
[[وېشنيزه:1991 زېږېدنې]]</text>
      <sha1>fenjektg4pcuvg7v4o03slz0dam0uej</sha1>
    </revision>
  </page>
  <page>
    <title>جينيفر ونګټ</title>
    <ns>0</ns>
    <id>64492</id>
    <revision>
      <id>369706</id>
      <parentid>350972</parentid>
      <timestamp>2026-10-07T22:38:18Z</timestamp>
      <contributor>
        <username>InternetArchiveBot</username>
        <id>24283</id>
      </contributor>
      <comment>Rescuing 1 sources and tagging 0 as dead.) #IABot (v2.0.9.6</comment>
      <origin>369706</origin>
      <model>wikitext</model>
      <format>text/x-wiki</format>
      <text bytes="25550" sha1="i5rgy3fnfe5fk3obo0ryz000iwzbrwt" xml:space="preserve">{{مالومات}}
'''جینیفر''' وینګيټ یوه [[باليووډ|هندي فلمي اداکاره]] ده. &lt;ref&gt;{{Cite web |title=Jennifer Winget: I will never do 'Bigg Boss' |url=http://timesofindia.indiatimes.com/tv/news/hindi/Jennifer-Winget-I-will-never-do-Bigg-Boss/articleshow/54736190.cms |url-status=live |archive-url=https://web.archive.org/web/20181225091959/https://timesofindia.indiatimes.com/tv/news/hindi/Jennifer-Winget-I-will-never-do-Bigg-Boss/articleshow/54736190.cms |archive-date=2018-12-25 |access-date=2018-03-12}}&lt;/ref&gt; &lt;ref&gt;{{Cite web |title=Gear up for a dramatic twist in Beyhadh, watch promo of the special episode |url=http://timesofindia.indiatimes.com/tv/news/hindi/Gear-up-for-a-dramatic-twist-in-Beyhadh-watch-promo-of-the-special-episode/articleshow/55746113.cms |url-status=live |archive-url=https://web.archive.org/web/20181225092010/https://timesofindia.indiatimes.com/tv/news/hindi/Gear-up-for-a-dramatic-twist-in-Beyhadh-watch-promo-of-the-special-episode/articleshow/55746113.cms |archive-date=2018-12-25 |access-date=2018-03-12}}&lt;/ref&gt; هغه په څو هندي تلوېزيوني خپرونو کې کار کړی دی. &lt;ref&gt;{{Cite web |last= |date=24 اگست 2007 |title=Mixing cultures: Jennifer Winget – The Times of India |url=http://timesofindia.indiatimes.com/entertainment/hindi/tv/news-interviews/Mixing-cultures-Jennifer-Winget/articleshow/2304718.cms |url-status=live |archive-url=https://web.archive.org/web/20181225091912/https://timesofindia.indiatimes.com/entertainment/hindi/tv/news-interviews/Mixing-cultures-Jennifer-Winget/articleshow/2304718.cms%20 |archive-date=2018-12-25 |access-date=2 اگست 2014 |publisher=Timesofindia.indiatimes.com}}&lt;/ref&gt; &lt;ref&gt;{{Cite news|Title=Only Jennifer can keep me straight: KSG|URL=http://timesofindia.indiatimes.com/entertainment/hindi/tv/news-interviews/Only-Jennifer-can-keep-me-straight-KSG/articleshow/16854182.cms}}&lt;/ref&gt; &lt;ref&gt;{{Cite web |date= |title=I’m God’s favourite child: Jennifer Winget |url=http://www.hindustantimes.com/entertainment/television/i-m-god-s-favourite-child-jennifer-winget/article1-1035519.aspx |archive-url=https://web.archive.org/web/20140808055801/http://www.hindustantimes.com/Entertainment/Television/I-m-God-s-favourite-child-Jennifer-Winget/Article1-1035519.aspx |archive-date=8 اگست 2014 |access-date=2 اگست 2014 |publisher=Hindustan Times}}&lt;/ref&gt;

== مسلک ==
جینیفر په ۱۲ کلنۍ کې د يوې ماشومې مسلکي هنرمندې په توګه په راجا کو راني سی پر هو ګیا فلم کې خپل کار پیل کړ &lt;ref name=&quot;ToI1708&quot;&gt;{{Cite news|Title=Sarees, not mini skirts for Jennifer|Work=|Publisher=The Times of India|Date=2007-08-17|URL=http://timesofindia.indiatimes.com/Cities/Delhi_Times/Sarees_not_mini_skirts_for_Jennifer/articleshow/2285450.cms}}&lt;/ref&gt; وروسته بیا په ۱۴ کلنۍ کې په فلم کې د ماشومې هنرمندې په توګه راڅرګنده شوه. خپل هويت يې جوړ کړ. &lt;ref name=&quot;ToI1408&quot;&gt;{{Cite news|Title='I never plan things,' Jennifer|Work=|Publisher=The Times of India|Date=2007-08-14|URL=http://timesofindia.indiatimes.com/Cities/Ahmedabad_Times/I_never_plan_things_Jennifer/articleshow/2278472.cms}}&lt;/ref&gt; بیا یې په ځوانۍ کې په بیلابیلو تلویزیوني خپرونو کې کار وکړ. &lt;ref name=&quot;ToI1408&quot; /&gt; &lt;ref name=&quot;IT1307&quot;&gt;{{Cite news|Title=Star Plus to expand primetime with launch of 'Sangam'|Work=|Publisher=Indian Television|Date=2007-07-23|URL=http://www.indiantelevision.com/headlines/y2k7/جولائی/july311.php}}&lt;/ref&gt; &lt;ref name=&quot;TT2008&quot;&gt;{{Cite news|Title=She spreads her wings|Work=|Publisher=The Telegraph (Calcutta)|Date=2007-08-20|URL=http://www.telegraphindia.com/1070820/asp/entertainment/story_8214582.asp}}&lt;/ref&gt;

هغې په سرسوتي چندرا ویم کې د هغې د رول لپاره د غوره اداکارې لپاره د هندي تلویزیون اکاډمۍ جايزه وګټله. &lt;ref name=&quot;ibnlive1&quot;&gt;{{Cite news|Title=Karan Singh Grover, Devoleena bag top honours at ITA awards|URL=http://ibnlive.in.com/news/karan-singh-grover-devoleena-bag-top-honours-at-ita-awards/430224-44-124.html|Date=24 اکتوبر 2013|title=آرشیف کاپي|access-date=2022-09-24|archive-date=2015-01-10|archive-url=https://web.archive.org/web/20150110063016/http://ibnlive.in.com/news/karan-singh-grover-devoleena-bag-top-honours-at-ita-awards/430224-44-124.html|url-status=dead}}&lt;/ref&gt; په 2012 کې، جینیفر د &quot;Easttern Eye&quot; مجلې لخوا د آسیا ترټولو سېکسي مېرمنو په لېست کې په 21 کې ځای درلود. &lt;ref&gt;{{Cite web |date=6 دسمبر 2012 |title=Priyanka Chopra named world's sexiest Asian woman |url=http://archive.mid-day.com/entertainment/2012/dec/061212-Priyanka-Chopra-named-world-sexiest-Asian-woman.htm |url-status=dead |archive-url=https://web.archive.org/web/20180916011914/http://archive.mid-day.com/entertainment/2012/dec/061212-Priyanka-Chopra-named-world-sexiest-Asian-woman.htm |archive-date=2018-09-16 |access-date=8 اگست 2014 |publisher=Archive.mid-day.com}}&lt;/ref&gt; جینیفر د سوني تفریحي تلویزیوني چینل په رومانتيک تریلر غیر منظم کې د مایا منفي رول لوبولی دی. &lt;ref&gt;{{Cite web |title=Watch: Kushal Tandon saves Jennifer Winget from fire on Beyhadh sets |url=http://www.hindustantimes.com/tv/watch-kushal-tandon-saves-jennifer-winget-from-fire-on-beyhadh-sets/story-mc2eSGs29CztLYxDK1U1pM.html |url-status=live |archive-url=https://web.archive.org/web/20181225091954/https://www.hindustantimes.com/tv/watch-kushal-tandon-saves-jennifer-winget-from-fire-on-beyhadh-sets/story-mc2eSGs29CztLYxDK1U1pM.html |archive-date=2018-12-25 |access-date=2018-03-12}}&lt;/ref&gt;

== شخصي ژوند ==
د جینیفر مور [[پنجابي قوم|پنجابی]] ده او پلار یې [[مهاراشټرا|مهاراشتري]] عیسوی دی. جینیفر د ۲۰۱۲ کال د اپریل په نهمه د کرن سینګ گروور سره واده وکړ. &lt;ref&gt;[http://timesofindia.indiatimes.com/tv/news/hindi/Karan-Singh-Grovers-link-ups/photostory/45616360.cms Karan Singh Grover's link ups – Karan Singh Grover's link-ups | The Times of India]&lt;/ref&gt; &lt;ref&gt;{{cite news|last=Maheshwari|first=Neha|title=I've no strategies to keep Karan tied down: Jennifer Winget|url=http://timesofindia.indiatimes.com/entertainment/tv/Ive-no-strategies-to-keep-Karan-tied-down-Jennifer-Winget/articleshow/12797790.cms|accessdate=7 اپریل 2014|newspaper=indiatimes.com|date=22 اپریل 2012|archiveurl=https://web.archive.org/web/20181225092040/https://timesofindia.indiatimes.com/entertainment/tv/Ive-no-strategies-to-keep-Karan-tied-down-Jennifer-Winget/articleshow/12797790.cms|archivedate=2018-12-25|url-status=live}}&lt;/ref&gt; په نومبر 2014 کې، وینګیټ او کرن جلا شول. &lt;ref name=&quot;Karan-Jennifer divorce&quot;&gt;{{Cite web |last=Bajwa |first=Dimpal |date=9 دسمبر 2014 |title=Karan Singh Grover confirms divorce with Jennifer Winget on Twitter |url=http://indianexpress.com/article/entertainment/television/karan-singh-grover-confirms-divorce-with-jennifer-winget-on-twitter/ |url-status=live |archive-url=https://web.archive.org/web/20181225091925/https://indianexpress.com/article/entertainment/television/karan-singh-grover-confirms-divorce-with-jennifer-winget-on-twitter/ |archive-date=2018-12-25 |access-date=15 دسمبر 2014 |publisher=Indian Express}}&lt;/ref&gt; &lt;ref name=&quot;Jennifer admits her marriage to Karan Singh Grover is over&quot;&gt;{{Cite web |title=Jennifer admits her marriage to Karan Singh Grover is over |url=http://timesofindia.indiatimes.com/entertainment/hindi/tv/news/Jennifer-Winget-admits-her-marriage-to-Karan-Singh-Grover-is-over/articleshow/45307678.cms |url-status=live |archive-url=https://web.archive.org/web/20181225092027/https://timesofindia.indiatimes.com/entertainment/hindi/tv/news/Jennifer-Winget-admits-her-marriage-to-Karan-Singh-Grover-is-over/articleshow/45307678.cms |archive-date=2018-12-25 |access-date=22 نومبر 2014}}&lt;/ref&gt;

== په رسنیو کې ==
برتانوي ورځپاڼې ''Eastern Eye'' هغې د اسيايي تر ټولو سکسی ښځو په ډله کې شامله کړې ده. په 2013 کې، ''ختیځ سترګو'' دا پنځلسم نوم کړ. &lt;ref&gt;{{Cite web |title=Katrina is the World's Sexiest Asian Woman; TV actresses Drashti, Sanaya, Nia, Jennifer, Asha too top the list |url=http://www.tellychakkar.com/tv/tv-news/katrina-the-worlds-sexiest-asian-woman-tv-actresses-drashti-sanaya-nia-jennifer-asha-too |url-status=dead |archive-url=https://web.archive.org/web/20181225092050/http://www.tellychakkar.com/tv/tv-news/katrina-the-worlds-sexiest-asian-woman-tv-actresses-drashti-sanaya-nia-jennifer-asha-too |archive-date=2018-12-25 |access-date=2018-04-27 |publisher=Telly Chakkar}}&lt;/ref&gt; هغه د ''راډکلیف'' &quot;په تلویزیون کې د لسو غوره اداکارانو&quot; په لیست کې شامله شوې وه. &lt;ref&gt;{{cite news|url=http://www.rediff.com/movies/report/slide-show-1-televisions-top-10-actresses/20140702.htm|title=Television's Top 10 Actresses|publisher=Rediff|date=2 جولائی 2014|accessdate=3 مئی 2017|archiveurl=https://web.archive.org/web/20181225091905/http://www.rediff.com/movies/report/slide-show-1-televisions-top-10-actresses/20140702.htm%20|archivedate=2018-12-25|url-status=live}}&lt;/ref&gt; ''MensXP.com'' ، د نارينه وو د ژوند طرز وېب پاڼه ، هغه هم ''د هند په تلویزیون کې د 35 ترټولو مشهورو اداکارانو په'' لېست کې شامله کړه. &lt;ref&gt;{{cite news|url=http://www.mensxp.com/entertainment/celebrity-photos/23861-35-hottest-actresses-in-indian-television-p8.html|title=35 Hottest Actresses In Indian Television|publisher=MensXP.com|accessdate=|archiveurl=https://web.archive.org/web/20170502202708/http://m.mensxp.com/entertainment/celebrity-photos/23861-35-hottest-actresses-in-indian-television-p8.html|archivedate=2 مئی 2017}}&lt;/ref&gt;

== فلمونه ==
{| class=&quot;wikitable sortable&quot;
!کال
! نوم
! رول
! class=&quot;unsortable&quot; |سرچينې
|-
| ۱۹۹۵
|اکېلې هم اکېلې تم
| ځوانه نجلۍ
| &lt;ref name=&quot;dm&quot;&gt;{{Cite web |date=19 February 2019 |title=Trivia: Before Phir Se, Jennifer Winget Has Been A Part Of As Many As 6 Films |url=https://www.desimartini.com/news/martini-shots/trivia/trivia-phir-se-jennifer-winget-has-been-part-many-6-films-article103624.htm |access-date=19 May 2019 |website=desimartini |6= |archive-date=6 October 2019 |archive-url=https://web.archive.org/web/20191006063247/https://www.desimartini.com/news/martini-shots/trivia/trivia-phir-se-jennifer-winget-has-been-part-many-6-films-article103624.htm |url-status=dead }}&lt;/ref&gt;
|-
| ۱۹۹۷
|راجا کې ايي ګي بارات
| د ښوونځي نجلۍ
| &lt;ref name=&quot;dm&quot; /&gt;
|-
| 2000
|راجا کو راني سې پيا هوګيا
| تنو (نجلۍ)
| style=&quot;text-align:center;&quot; | &lt;ref&gt;{{Cite web |title=Raja Ko Rani Se Pyar Ho Gaya(2000) |url=http://www.bollywoodhungama.com/moviemicro/cast/id/54572 |url-status=live |archive-url=https://web.archive.org/web/20181225092023/http://www.bollywoodhungama.com/movie/raja-ko-rani-se-pyar-ho-gaya/ |archive-date=2018-12-25 |access-date=2018-03-12 |publisher=[[بالی وڈ ہنگامہ]]}}&lt;/ref&gt;
|-
| ۲۰۰۳
|کچهـ نه کهو
| پوجا (نجلۍ)
| style=&quot;text-align:center;&quot; | &lt;ref&gt;{{Cite web |title=Phir Se(2015) |url=http://www.bollywoodhungama.com/moviemicro/cast/id/753719 |url-status=live |archive-url=https://web.archive.org/web/20181225091908/http://www.bollywoodhungama.com/movie/phir-se/ |archive-date=2018-12-25 |access-date=2018-03-12 |publisher=[[بالی وڈ ہنگامہ]]}}&lt;br /&gt;&lt;br /&gt;{{Cite web |date=2014-10-13 |title=Kunal Kohli to make his Bollywood debut with Jennifer Winget in 'Phir Se!' |url=http://timesofindia.indiatimes.com/entertainment/hindi/bollywood/news/Kunal-Kohli-to-make-his-Bollywood-debut-with-Jennifer-Winget-in-Phir-Se/articleshow/44803429.cms |url-status=live |archive-url=https://web.archive.org/web/20181225091910/https://timesofindia.indiatimes.com/entertainment/hindi/bollywood/news/Kunal-Kohli-to-make-his-Bollywood-debut-with-Jennifer-Winget-in-Phir-Se/articleshow/44803429.cms |archive-date=2018-12-25 |access-date=2018-03-12 |publisher=[[دی ٹائمز آف انڈیا]]}}&lt;/ref&gt;
|-
| 2018
|پهر سې
| کاجل کپور
| style=&quot;text-align:center;&quot; | &lt;ref&gt;{{Cite web |last=Iyengar |first=Anusha |title=Jennifer Winget and Kunal Kohli's debut film Phir Se to be aired on Netflix |url=http://www.bollywoodlife.com/news-gossip/jennifer-winget-and-kunal-kohlis-debut-film-phir-se-to-be-aired-on-netflix/ |access-date=9 June 2018 |publisher=}}&lt;/ref&gt;
|-
|}

== تلوېزیون ==
{| class=&quot;wikitable sortable&quot;
!کال
! نوم
! رول
! class=&quot;unsortable&quot; |سرچينې
|-
| 2000-04
| ''شاکا لاکا بوم بوم''
| وڅښل
| style=&quot;text-align:center;&quot; | 
|-
| ۲۰۰۱-۰۵
|کوسوم
| سیمرن
| style=&quot;text-align:center;&quot; | 
|-
| ۲۰۰۳-۰۵
|کويي دل مي هی
| پریتي
| style=&quot;text-align:center;&quot; | &lt;ref name=&quot;indiantele&quot;&gt;{{Cite web |date=29 نومبر 2003 |title=Sony to debut Balaji's next 'Kkoi Dil Mein Hai' |url=http://www.indiantelevision.org.in/headlines/y2k3/nov/nov226.htm |archive-url=https://web.archive.org/web/20141018150415/http://www.indiantelevision.org.in/headlines/y2k3/nov/nov226.htm |archive-date=18 اکتوبر 2014 |access-date=4 اکتوبر 2014 |publisher=Indian Television Dot Com Pvt Ltd |location=MUMBAI}}&lt;/ref&gt;
|-
| ۲۰۰۳-۰۸
|کسوټي زنده ګي
| سنیها بجاج
| style=&quot;text-align:center;&quot; | &lt;ref&gt;{{Cite web |date=2007-08-10 |title=‘My man should be like Richard Gere’ |url=http://timesofindia.indiatimes.com/tv/news/hindi/My-man-should-be-like-Richard-Gere/articleshow/2320815.cms |url-status=live |archive-url=https://web.archive.org/web/20181225092002/https://timesofindia.indiatimes.com/tv/news/hindi/My-man-should-be-like-Richard-Gere/articleshow/2320815.cms |archive-date=2018-12-25 |access-date=2018-03-12 |publisher=[[دی ٹائمز آف انڈیا]]}}&lt;/ref&gt;
|-
| ۲۰۰۶-۰۷
|کيا هوګا نمو کا
| نتاشا
| style=&quot;text-align:center;&quot; | &lt;ref&gt;{{Cite web |date=2014-10-03 |title=Jennifer Winget to romance filmmaker Kunal Kohli |url=http://timesofindia.indiatimes.com/tv/news/hindi/Jennifer-Winget-to-romance-filmmaker-Kunal-Kohli/articleshow/44179983.cms |url-status=live |archive-url=https://web.archive.org/web/20181225091920/https://timesofindia.indiatimes.com/tv/news/hindi/Jennifer-Winget-to-romance-filmmaker-Kunal-Kohli/articleshow/44179983.cms |archive-date=2018-12-25 |access-date=2018-03-12 |publisher=[[دی ٹائمز آف انڈیا]]}}&lt;/ref&gt;
|-
| ۲۰۰۶-۰۹
| ''سنگم''
| ګنګاساګر بهټیا
| style=&quot;text-align:center;&quot; | &lt;ref&gt;{{Cite web |date=2008-06-09 |title=Sangam hoga ki nahi? |url=http://www.hindustantimes.com/entertainment/television/sangam-hoga-ki-nahi/article1-316185.aspx |archive-url=https://web.archive.org/web/20150101063344/http://www.hindustantimes.com/entertainment/television/sangam-hoga-ki-nahi/article1-316185.aspx |archive-date=1 جنوری 2015 |publisher=[[ہندوستان ٹائمز]]}}&lt;/ref&gt;
|-
| ۲۰۰۷
|کهي تو هوګا
| سویتلانا
| style=&quot;text-align:center;&quot; | 
|-
| 2008-09
|کر تکا
| زه
| style=&quot;text-align:center;&quot; | &lt;ref&gt;{{Cite web |date=2004-08-13 |title=Balaji ready with 9 new shows across channels |url=http://www.indiantelevision.org.in/headlines/y2k4/aug/aug123.htm |archive-url=https://web.archive.org/web/20150101072457/http://www.indiantelevision.org.in/headlines/y2k4/aug/aug123.htm |archive-date=1 جنوری 2015 |publisher=Indiantelivision.org}}&lt;/ref&gt;
|-
| ۲۰۰۹
|دېک انديا دېک
| کوربه
| style=&quot;text-align:center;&quot; | 
|-
| ۲۰۰۹
|لافټر کې پتاکې
| کوربه
| style=&quot;text-align:center;&quot; | 
|-
| ۲۰۰۹
|کاميډي سرکس3
| شریکه سیالي
| style=&quot;text-align:center;&quot; | 
|-
| ۲۰۰۹
|ډرانچ ې دکها 2
| کوربه
| style=&quot;text-align:center;&quot; | 
|-
| ۲۰۰۹
|پرفيکټ برايد 
| د پای لوبې ترسره کوونکی
| style=&quot;text-align:center;&quot; | &lt;ref&gt;{{Cite web |date=2014-12-09 |title=Perfect Bride Rumpa weds Hitesh on TV |url=http://timesofindia.indiatimes.com/entertainment/hindi/tv/news/Perfect-Bride-Rumpa-weds-Hitesh-on-TV/articleshow/5332794.cms |url-status=live |archive-url=https://web.archive.org/web/20181225091923/https://timesofindia.indiatimes.com/entertainment/hindi/tv/news/Perfect-Bride-Rumpa-weds-Hitesh-on-TV/articleshow/5332794.cms |archive-date=2018-12-25 |access-date=2018-03-12 |publisher=[[دی ٹائمز آف انڈیا]]}}&lt;/ref&gt;
|-
| 2009-10
|دل مل ګيي
| ډاکټر ریدیما ګپتا
| style=&quot;text-align:center;&quot; | &lt;ref&gt;{{Cite web |date=2014-09-27 |title=Telly heartthrobs’ soapy ride to success |url=http://timesofindia.indiatimes.com/tv/news/hindi/Telly-heartthrobs-soapy-ride-to-success/articleshow/43533666.cms |url-status=live |archive-url=https://web.archive.org/web/20181225092051/https://timesofindia.indiatimes.com/tv/news/hindi/Telly-heartthrobs-soapy-ride-to-success/articleshow/43533666.cms |archive-date=2018-12-25 |access-date=2018-03-12 |publisher=[[دی ٹائمز آف انڈیا]]}}&lt;/ref&gt;
|-
| ۲۰۱۱
|زورکا جټکه
| شریکه سیالي
| style=&quot;text-align:center;&quot; | 
|-
| ۲۰۱۱
|کاميډي کا مها مقابله
| کوربه
| style=&quot;text-align:center;&quot; | 
|-
| ۲۰۱۱
|نچلی وی ودهـ سروج خان
| وروستی کوربه
| style=&quot;text-align:center;&quot; | 
|-
| ۲۰۱۲
|تيري ميري لو اسټوريز
| نیت
| style=&quot;text-align:center;&quot; | &lt;ref&gt;{{Cite web |date=24 اگست 2014 |title=Jennifer Winget returns acting with a telefilm |url=http://www.hindustantimes.com/entertainment/television/jennifer-winget-returns-to-acting-with-a-telefilm/article1-918653.aspx |url-status=dead |archive-url=https://web.archive.org/web/20181225091959/https://www.hindustantimes.com/archive-news/ |archive-date=2018-12-25 |access-date=2018-03-12 |publisher=[[ہندوستان ٹائمز]]}}&lt;/ref&gt;
|-
| ۲۰۱۲
|اسټار ديوالي
| کوربه
| style=&quot;text-align:center;&quot; | &lt;ref&gt;{{Cite web |date=29 اکتوبر 2012 |title=Celebrity galore on Star Plus' 'Star Diwali' |url=http://timesofindia.indiatimes.com/entertainment/hindi/tv/news/Celebrity-galore-on-Star-Plus-Star-Diwali/articleshow/17007543.cms |url-status=live |archive-url=https://web.archive.org/web/20181225092054/https://timesofindia.indiatimes.com/entertainment/hindi/tv/news/Celebrity-galore-on-Star-Plus-Star-Diwali/articleshow/17007543.cms |archive-date=2018-12-25 |access-date=2018-03-12 |publisher=[[دی ٹائمز آف انڈیا]]}}&lt;/ref&gt;
|-
| 2013-14
|سرسوتي چندر
| کومدا سرسوتی چندرا ویاس
| style=&quot;text-align:center;&quot; | 
|-
| 2014
|اسټار بولې مستي ګلال کې
| کوربه
| style=&quot;text-align:center;&quot; | 
|-
| 2015
|دشهرا-جيتر سچايي ګی
| کوربه
| style=&quot;text-align:center;&quot; | &lt;ref&gt;{{Cite web |title=Rithvik, Jennifer to co-host 'Dussehra – Jeet Sachchai Kee' |url=http://www.indiatvnews.com/entertainment/bollywood/rithvik-jennifer-to-co-host-dussehra-jeet-sachchai-kee-24603.html |url-status=live |archive-url=https://web.archive.org/web/20181225092015/https://www.indiatvnews.com/entertainment/bollywood/rithvik-jennifer-to-co-host-dussehra-jeet-sachchai-kee-24603.html |archive-date=2018-12-25 |access-date=15 مارچ 2016 |publisher=}}&lt;/ref&gt;
|-
| 2016-2017
|بی حد
| مایا مهروترا
| style=&quot;text-align:center;&quot; | 
|-
| 2018
|بې پنا
| زویا صدیقه
| style=&quot;text-align:center;&quot; | 
|-
| 2019
| ''بې حده ۲''
| مایا
| &lt;ref&gt;{{Cite web |date=21 August 2019 |title=Jennifer Winget confirms being part of Beyhadh 2 |url=https://indianexpress.com/article/entertainment/television/jennifer-winget-confirms-being-part-of-beyhadh-2-5924298/ |access-date=21 August 2019 |website=The Indian Express |language=en-IN}}&lt;/ref&gt;
|}

== جایزې او نومونې ==
{| class=&quot;wikitable sortable&quot;
!کال
! جایزه
! ډول/
! ټاکل شوی کار
! پایله
! حواله
|-
| ۲۰۰۷
| د هند ټیلی ایوارډونه
| غوره ملاتړی اداکاره
| د ژوند امتحان |{{nom}}
|
|-
| rowspan=&quot;3&quot; | ۲۰۱۳
| ''د زی گولډ ایوارډونه''
| تر ټولو مناسب |{{N/A}}|{{won}}
| &lt;ref&gt;{{Cite web |date=22 July 2013 |title=Boroplus Gold Awards 2013 Winners List |url=http://entertainment.oneindia.in/television/news/2013/2013-boroplus-gold-awards-2013-winners-list-115204.html#slide252653 |publisher=[[Oneindia.in]] |access-date=24 September 2022 |تاريخ الأرشيف=25 December 2018 |مسار الأرشيف=https://web.archive.org/web/20181225091934/https://www.filmibeat.com/television/news/2013/2013-boroplus-gold-awards-2013-winners-list-115204.html#slide252653 |url-status=dead |خونديځ نېټه=25 December 2018 |خونديځ تړی=https://web.archive.org/web/20181225091934/https://www.filmibeat.com/television/news/2013/2013-boroplus-gold-awards-2013-winners-list-115204.html#slide252653 |خونديځ-تړی=https://web.archive.org/web/20181225091934/https://www.filmibeat.com/television/news/2013/2013-boroplus-gold-awards-2013-winners-list-115204.html#slide252653 |archive-url=https://web.archive.org/web/20181225091934/https://www.filmibeat.com/television/news/2013/2013-boroplus-gold-awards-2013-winners-list-115204.html#slide252653 }}&lt;/ref&gt;
|-
| rowspan=&quot;2&quot; | ''د هندي تلویزیون اکاډمۍ جایزې''
| غوره اداکاره (ډرامه)
| rowspan=&quot;5&quot; | ''سرسوتي چندرا''|{{won}}
| &lt;ref name=&quot;ITAA&quot;&gt;{{Cite web |title=Indian Television Academy Awards |url=http://awardsbyindianshows.weebly.com/indian-television-academy-awards.html |access-date=8 January 2015 |publisher=weebly.com}}&lt;/ref&gt;
|-
| غوره اداکاره (مشهور) |{{nom}}
|
|-
| rowspan=&quot;2&quot; | 2014
| rowspan=&quot;2&quot; | د هند ټیلی ایوارډونه
| غوره اداکاره (جیوری) |{{won}}
|
|-
| په مخکښ رول کې غوره اداکاره |{{nom}}
|
|-
| 2016
| د آسیا ویژن تلویزیون جایزې
| غوره اداکاره |{{won}}
|
|-
| rowspan=&quot;2&quot; | 2017
| ''د شیرین سرو زرو جایزه''
| rowspan=&quot;2&quot; | غوره اداکاره (جیوری)
| rowspan=&quot;2&quot; | ''نامحدود''|{{won}}
| &lt;ref name=&quot;Lions Gold Awards&quot;&gt;{{Cite web |title=23rd Lions Gold Awards Winner List |url=http://spicystarsmumbai.com |url-status=dead |archive-url=https://web.archive.org/web/20191211205546/http://spicystarsmumbai.com/ |archive-date=11 December 2019 |access-date=2 February 2020}}&lt;/ref&gt;
|-
| ''د هندي تلویزیون اکاډمۍ جایزې''|{{won}}
| &lt;ref&gt;{{Cite news|URL=https://indianexpress.com/article/entertainment/television/ita-awards-2017-winners-list-jennifer-winget-nakuul-mehta-vivian-dsena-see-photos-videos-4924530/lite/|Title=ITA Awards 2017 winners list: Jennifer Winget, Vivian Dsena and Nakuul Mehta take home the trophies}}&lt;/ref&gt;
|-
| rowspan=&quot;3&quot; | 2018
| ''د زی گولډ ایوارډونه''
| غوره اداکاره (جیوری)
| rowspan=&quot;6&quot; | ''بې حده''|{{won}}
| &lt;ref&gt;{{Cite web |date=20 June 2018 |title=Gold Awards 2018 complete winners list: Jennifer Winget, Surbhi Jyoti, Surbhi Chandna take home the trophies |url=http://www.bollywoodlife.com/news-gossip/gold-awards-2018-winners-list-hina-khan-mouni-roy-surbhi-jyoti-take-home-the-trophies/ |website=Bollywood Life |archiveurl=https://web.archive.org/web/20190320194932/https://www.bollywoodlife.com/news-gossip/gold-awards-2018-winners-list-hina-khan-mouni-roy-surbhi-jyoti-take-home-the-trophies/ |archivedate=20 March 2019 |access-date=24 September 2022 |url-status=dead}}&lt;/ref&gt;
|-
| rowspan=&quot;2&quot; | ''د هندي تلویزیون اکاډمۍ جایزې''
| غوره اداکاره (مشهور) |{{nom}}
|
|-
| غوره اداکاره (ډرامه) |{{nom}}
|
|-
| rowspan=&quot;3&quot; | ۲۰۱۹
| ''د شیرین سرو زرو جایزه''
| غوره اداکاره (مشهور) |{{won}}
|
|-
| rowspan=&quot;2&quot; | د هند ټیلی ایوارډونه
| په مخکښ رول کې غوره اداکاره|{{won}}
| &lt;ref&gt;{{Cite news|Title=ITA Awards 2019 winners' list: Jennifer, Parth, Erica and others walk away with trophies|URL=https://www.ibtimes.co.in/ita-awards-2019-winners-list-jennifer-parth-erica-others-walk-away-trophies-photos-794313}}&lt;/ref&gt;
|-
| غوره جوړه |{{nom}}
|
|-
| ۲۰۲۰
| د فلم فیر OTT جایزه
| غوره اداکاره (ډرامه)
| ''کوډ ایم''|{{nom}}
| &lt;ref&gt;{{Cite web |title=Nominees for the Flyx Filmfare OTT Awards |url=https://www.filmfare.com//features/nominees-for-the-flyx-filmfare-ott-awards-45350.html |access-date=17 December 2020 |website=filmfare.com |language=en}}&lt;/ref&gt;
|}

== نور وګوره ==

* [[د هندي فلمونو لوبگراني|د هندي فلمي لوبغاړو لیست]]
* [[هندي سينيما|هندي سینما]]

== سرچينې ==
{{لړسرچينې|2}}
[[وېشنيزه:1985 زېږېدنې]]
[[وېشنيزه:ممبيي]]
[[وېشنيزه:هندي ستوري]]
[[وېشنيزه:هندي فلمونهب]]
[[وېشنيزه:هندوستان]]
[[وېشنيزه:هندوان]]
[[وېشنيزه:هندو مذهبي لارښودان]]
[[وېشنيزه:هندو فلسفي مفاهیم]]
[[وېشنيزه:هندو-اروپايي څوژبيز ملاتړ کينډۍ]]
[[وېشنيزه:هندو]]</text>
      <sha1>i5rgy3fnfe5fk3obo0ryz000iwzbrwt</sha1>
    </revision>
  </page>
  <page>
    <title>د برېښنايي موټرو تاریخچه</title>
    <ns>0</ns>
    <id>66127</id>
    <revision>
      <id>369709</id>
      <parentid>365578</parentid>
      <timestamp>2026-10-07T23:03:06Z</timestamp>
      <contributor>
        <username>InternetArchiveBot</username>
        <id>24283</id>
      </contributor>
      <comment>Rescuing 1 sources and tagging 0 as dead.) #IABot (v2.0.9.6</comment>
      <origin>369709</origin>
      <model>wikitext</model>
      <format>text/x-wiki</format>
      <text bytes="22762" sha1="lump6fa9r0rqegiar1mys5in5u3kb7b" xml:space="preserve">په عملي بڼه کارېدونکي برېښنايي نقلیه وسایط د ۱۸۹۰مې لسیزې پر مهال راڅرګند شول. دغو نقلیه وسایطو تر ۱۹۰۰ زکال پورې د ځمکنۍ چټکتیا ریکارډ خپل کړی و. د ۲۰مې پېړۍ پر مهال په ټوله نړۍ کې له دغو ډول موټرو څخه ګټنه د سون توکو پر مټ چلېدونکو موټرو په پرتله د هغو د لوړې بیې، د چټکتیا د کچې د کموالي او همدارنګه د هغو د بټریو د لږ کارکولو له امله راکمه شوه. له دې سره له برېښنا څخه ګټنې په بار پورته کوونکو وسایلو او همدارنګه د عامه ترانسپورټ په وسایلو په ځانګړې توګه په ریل ګاډو کې دوام وموند. 

د ۲۱مې پېړۍ په پیل کې د برېښنايي او همدارنګه د ځای نیونکو سون توکو کاروونکو موټرو سره لیوالتیا د برېښنايي موټرو د ټکنالوژۍ د پراختیا او د هایدروکاربنونو پر مټ د چلېدونکو موټرو څخه د رامنځته کېدونو ګواښونو له امله زیاته شوه یو له دغو ګواښونو څخه د چاپېریال مخ پر زیاتوالي ککړتیا وه ځکه چې له دغه ډول موټرو څخه خارجېدونکو ګازونو په هغو کې پریمانه ونډه لرله په داسې حال کې چې ټرانسپورټي زیربنا په بشپړ ډول پر هایدروکاربني موټرو اتکا لرله.

له ۲۰۱۰ زکال څخه را په دې خوا د ۲۰۱۶ زکال تر سپټمبر میاشتې پورې په ټوله نړۍ کې د برېښنايي موټرو د پېر کچه یو میلیون موټرو ته ورسېده، د ۲۰۱۹ زکال تر وروستیو پورې د ګټه اخیستل کېدونکو برېښنايي موټرو شمېر ۴.۸ میلیونه شو او په ټولیزه توګه د ۲۰۲۰ زکال تر پایه  د چارج کېدونکو کوچنیو موټرو د پلور شمېر د ۱۰ میلیونو تر کچې پورته شو. د بټرۍ پر زور د چلېدونکو برېښنايي موټرو او چارج کېدونکو هایبرډ موټرو د پلور کچې نړیوال نسبت د ۲۰۱۲ زکال د ۵۶: ۴۴ څخه په ۲۰۱۹ زکال کې ۷۴: ۲۶ او په ۲۰۲۰ زکال کې ۶۹؛ ۳۱ ته راکښته شو. د ۲۰۲۰ زکال په اګست میاشت کې ټیسلا کمپنۍ ټیسلا دریم موډل (Tesla Model 3) برېښنايي موټر بازار ته وړاندې کړ چې د ۶۴۵۰۰۰ زره موټرو په پلور سره تر ټولو ډېر پلورل شوی برېښنايي موټر وګرځېد. &lt;ref name=&quot;1miBEVs&quot;&gt;{{cite web |last=Shahan |first=Zachary |date=2016-11-22 |title=1 Million Pure EVs Worldwide: EV Revolution Begins! |url=https://cleantechnica.com/2016/11/22/1-million-ev-revolution-begins/ |access-date=2016-11-23 |publisher=Clean Technica}}&lt;/ref&gt;&lt;ref name=&quot;EVOutlook2020&quot;&gt;{{cite web |date=June 2020 |title=Global EV Outlook 2020: Entering the decade of electric drive? |url=https://www.iea.org/reports/global-ev-outlook-2020 |access-date=9 July 2022 |publisher=International Energy Agency (IEA), Clean Energy Ministerial, and Electric Vehicles Initiative (EVI)}} ''See Statistical annex, pp. 247–252 (See Tables A.1 and A.12). The global stock of plug-in electric passenger vehicles totaled 7.2 million cars at the end of 2019, of which, 47% were on the road in China. The stock of plug-in cars consist of 4.8 million battery electric cars (66.6%) and 2.4 million plug-in hybrids (33.3%). In addition, the stock of light commercial plug-in electric vehicles in use totaled 378 thousand units in 2019, and about half a million electric buses were in circulation, most of which are in China.''&lt;/ref&gt;&lt;ref name=&quot;Global2020&quot;&gt;{{cite web |last=Irle |first=Roland |date=19 January 2021 |title=Global Plug-in Vehicle Sales Reached over 3,2 Million in 2020 |url=https://www.ev-volumes.com/news/86364/ |access-date=9 July 2022 |website=ev-volumes.com}} ''Plug-in sales totaled 3.24 million in 2020, up from 2.26 million in 2019. Europe, with nearly 1.4 million untits surpassed China as the largest EV market for the first time since 2015.''&lt;/ref&gt;&lt;ref name=&quot;EVImckinsey2017&quot;&gt;{{cite web |last1=Hertzke |first1=Patrick |last2=Müller |first2=Nicolai |last3=Schenk |first3=Stephanie |last4=Wu |first4=Ting |date=May 2018 |title=The global electric-vehicle market is amped up and on the rise |url=https://www.mckinsey.com/industries/automotive-and-assembly/our-insights/the-global-electric-vehicle-market-is-amped-up-and-on-the-rise |access-date=2019-01-27 |work=McKinsey &amp; Company |archive-date=2019-01-28 |archive-url=https://web.archive.org/web/20190128083117/https://www.mckinsey.com/industries/automotive-and-assembly/our-insights/the-global-electric-vehicle-market-is-amped-up-and-on-the-rise |url-status=dead }} ''See Exhibit 1: Global electric-vehicle sales, 2010-17''.&lt;/ref&gt;&lt;ref name=&quot;Top20Global2019&quot;&gt;{{cite web |last=Jose |first=Pontes |date=2020-01-31 |title=Global Top 20 - December 2019 |url=http://ev-sales.blogspot.com/2020/01/global-top-20-december-2019.html |access-date=2020-05-10 |publisher=EVSales.com}} &quot;Global sales totaled 2,209,831 plug-in passenger cars in 2019, with a BEV to PHEV ratio of 74:26, and a global market share of 2.5%. The world's top selling plug-in car was the Tesla Model 3 with 300,075 units delivered, and Tesla was the top selling manufacturer of plug-in passenger cars in 2019 with 367,820 units, followed by BYD with 229,506.&quot;&lt;/ref&gt;&lt;ref name=&quot;AllTimeModel2082020&quot;&gt;{{cite web |last=Kane |first=Mark |date=4 October 2020 |title=See The Best Selling Battery Electric Cars Of All-Time Here |url=https://insideevs.com/news/447165/see-best-selling-battery-electric-cars/ |access-date=9 July 2022 |website=insideevs.com}}&lt;/ref&gt;

== لرغونی تاریخ ==

=== برېښنايي موډل لرونکي موټر ===
د لومړني برېښنايي موټر اختراع بېلابېلو کسانو ته اړونده بلل کېږي. په ۱۸۲۸ زکال کې هنګري الاصله کشیش او فزیک پوه آنیوس جدلیک برېښنایي لومړنی ماشین اختراع کړ چې پر مټ یې چلېدونکی لومړنی کوچنی موټر جوړ کړ. له ۱۸۳۲ زکال څخه تر ۱۸۳۹ زکال پورې سکاټلنډي مخترع رابرټ اندرسون هم یوه نابشپړه مسافر وړونکې برېښنايي وسیله اختراع کړه. په ۱۸۳۵ زکال کې د هالنډ د خرونینګن ایالت څخه پروفیسور سیبرانډوس سټراټینګ او د هغه جرمني همکار کریسټوفر بکر هم په کوچنۍ اندازه یو برېښنايي ماشین جوړ کړ چې د نه چارج کېدونکو لومړنیو بټریو پر مټ چلېده. &lt;ref&gt;{{cite conference|last=Guarnieri|first=Massimo|year=2012|title=Looking back to electric cars|conference=HISTory of ELectro-technology CONference (HISTELCON)|pages=1–6|doi=10.1109/HISTELCON.2012.6487583|isbn=9781467330787|url=https://ieeexplore.ieee.org/document/6487583|access-date=9 July 2022}}&lt;/ref&gt;&lt;ref name=&quot;aboutcom&quot;&gt;{{citation|last=Bellis|first=M.|year=2006|title=The History of Electric Vehicles|chapter=The Early Years|publisher=About.com|chapter-url=http://inventors.about.com/library/weekly/aacarselectrica.htm|access-date=6 July 2006|تاريخ الأرشيف=4 July 2021|مسار الأرشيف=https://web.archive.org/web/20210704025953/https://www.thoughtco.com/history-of-electric-vehicles-1991603|url-status=dead|خونديځ نېټه=24 May 2012|خونديځ-تړی=https://archive.today/20120524131917/http://inventors.about.com/library/weekly/aacarselectrica.htm|archive-url=https://archive.today/20120524131917/http://inventors.about.com/library/weekly/aacarselectrica.htm}}&lt;/ref&gt;&lt;ref&gt;{{cite web |date=8 October 2021 |title=The world's first electric car |url=https://www.rug.nl/museum/collections/collection-stories/wagentje-van-stratingh |access-date=9 July 2022 |work=University of Groningen Museum |language=nl}}&lt;/ref&gt;

=== برېښنايي ریل ګاډي ===
په ۱۸۳۴ زکال کې ورمونټي آهنګر توماس ډاونپورټ پورته یادو شوو ماشینونو ته ورته داسې یو ماشین جوړ کړ چې په لنډ، دایروي او برېښنا لرونکي مسیر کې یې کار کوه. لومړنی پیژندل شوی برېښنايي ریل ګاډی د ۱۸۳۷ زکال پر مهال په سکاټلند کې د ابردیني کیمیاپوه رابرټ ډیوېډسون له خوا جوړ شو چې برېښنا یې د ګالوانیکي بټریو له خوا تامین کېدله. ډیوېډسون وروسته د ګلواني په نامه لوی ریل ګاډی یا لوکوموتیو جوړ کړ او په ۱۸۴۱ زکال کې یې د سکاټلنډي هنرونو د سلطنتي ټولنې په نندارتون کې نندارې ته وړاندې کړ. دغه ریل ۶۱۰۰ کیلوګرامي وزن (۶ لوی ټنه) په ۲.۴ کیلومتره (۱.۵ مایله) فاصله کې په ساعت کې د ۶.۴ کیلومتره (۴ مایله) په سرعت لېږدولی شو. له دغې اختراع څخه راتلونکی کال د ایډنبورګ او ګلاسکو ترمنځ د اوسپنې په پټلۍ کې ګټنه وشوه خو د بټریو د کار لږ وړتیا یې لامل وګرځېده په عامه توګه ترې ګټنه وه نشي. دغه ریل ګاډی د اوسپنې پټلۍ د کارکوونکی له خوا چې هغه یې د خپل شغلي امنیت پر وړاندې ګواښ باله له منځه یووړل شو. &lt;ref&gt;{{citation|url=http://www.tecsoc.org/pubs/history/2001/jul6.htm|archive-url=http://arquivo.pt/wayback/20091015184824/http://www.tecsoc.org/pubs/history/2001/jul6.htm|url-status=dead|archive-date=2009-10-15|title=Today in Technology History: July 6|publisher=The Center for the Study of Technology and Science|access-date=2009-07-14}}&lt;/ref&gt;&lt;ref&gt;{{cite book|last1=Day|first1=Lance|last2=McNeil|first2=Ian|title=Biographical dictionary of the history of technology|year=1966|publisher=Routledge|location=London|isbn=978-0-415-06042-4|chapter=Davidson, Robert|url-access=registration|url=https://archive.org/details/isbn_9780415060424}}&lt;/ref&gt;&lt;ref&gt;{{cite book|last=Gordon|first=William|title=Our Home Railways|publisher=Frederick Warne|location=London|year=1910|volume=2|page=156|chapter=The Underground Electric}}&lt;/ref&gt;&lt;ref name=&quot;ReferenceA&quot;&gt;Renzo Pocaterra, ''Treni'', De Agostini, 2003&lt;/ref&gt;&lt;ref&gt;{{citation|url=http://features.csmonitor.com/environment/2009/02/10/as-electric-cars-gain-currency-oregon-charges-ahead/|magazine=Christian Science Monitor|title=As electric cars gain currency, Oregon charges ahead|last=Armstrong Moore|first=Elizabeth|date=10 February 2009|access-date=2009-04-24}}&lt;/ref&gt;

انګلستان په ریل ګاډو کې له برېښنا څخه د ګټنې اجازه په ۱۸۴۰ زکال کې ورکړه چې بیا په همدغه ډول اجازه په ۱۸۴۷ زکال کې متحده ایالاتو لیلی او کولټن ته ورکړه. د بټریو پر مټ له چلېدونکو ریل ګاډو څخه لومړنۍ ګټنه په ۱۸۸۷ زکال کې د باوریا په سلطنتي دولتي اوسپنې پټلۍ کې وشوه. &lt;ref&gt;{{cite web |date=September 2010 |title=Electric Traction |url=http://mikes.railhistory.railfan.net/r066.html |access-date=2017-11-23 |website=mikes.railhistory.railfan.net}}&lt;/ref&gt;&lt;ref&gt;{{cite web |last=Johnston |first=Ben |date=September 2010 |title=Battery Rail Vehicles |url=http://railknowledgebank.com/Presto/content/GetDoc.axd?ctID=MTk4MTRjNDUtNWQ0My00OTBmLTllYWUtZWFjM2U2OTE0ZDY3&amp;rID=NzA=&amp;pID=Nzkx&amp;attchmnt=True&amp;uSesDM=False&amp;rIdx=MjUyOA==&amp;rCFU= |access-date=6 October 2020 |website=railknowledgebank.com |archive-date=7 November 2020 |archive-url=https://web.archive.org/web/20201107232713/http://railknowledgebank.com/Presto/content/GetDoc.axd?ctID=MTk4MTRjNDUtNWQ0My00OTBmLTllYWUtZWFjM2U2OTE0ZDY3&amp;rID=NzA=&amp;pID=Nzkx&amp;attchmnt=True&amp;uSesDM=False&amp;rIdx=MjUyOA==&amp;rCFU= |url-status=dead }}&lt;/ref&gt;

== لومړني بشپړ کارکوونکي برېښنايي موټرونه ==
چارچ کېدونکې بټرۍ چې کولای یې شو د برېښنايي موټرو لپاره پام وړ برېښنا وساتي تر ۱۸۵۹ زکال پورې یې شتون نه درلود تر چې فرانسوي فزیک پوه ګاسټون پلانټه تیزابي سرپي بټرۍ اختراع کړې. بل فرانسوي ساینس پوه کامیل آلفونس فوره د دغو بټریو په طراحي کې پام وړ پرمختګ رامنځته کړ؛ د هغه هڅو د دغو بټریو د چارج ساتلو وړتیا زیاته کړه او په مستقیم ډول یې په صنعتي مقیاس د هغو تولید ته لار برابره کړه. &lt;ref&gt;{{cite web |title=Planté Battery |url=http://www.magnet.fsu.edu/education/tutorials/museum/plantebattery.html |url-status=dead |archive-url=https://web.archive.org/web/20141214211738/http://www.magnet.fsu.edu/education/tutorials/museum/plantebattery.html |archive-date=14 December 2014 |access-date=14 December 2014 |publisher=National High Magnetic Field Laboratory}}&lt;/ref&gt;&lt;ref&gt;{{cite journal|url=http://www.travelsmart.gov.au/teachers/teachers6.html|title=Development of the Motor Car and Bicycle|journal=TravelSmart Teacher Resource Kit|publisher=Government of Australia|year=2003|access-date=2009-04-24|archive-url=https://web.archive.org/web/20090514111617/http://www.travelsmart.gov.au/teachers/teachers6.html|archive-date=14 May 2009|url-status=dead|archivedate=2009-05-14|archiveurl=https://web.archive.org/web/20090514111617/http://www.travelsmart.gov.au/teachers/teachers6.html}}&lt;/ref&gt;&lt;ref&gt;{{citation|url=https://www.pbs.org/now/shows/223/electric-car-timeline.html|title=Timeline: Life &amp; Death of the Electric Car|date=9 June 2006|access-date=2009-04-24|series=NOW on PBS|publisher=Public Broadcasting Service|archive-date=2021-08-13|archive-url=https://web.archive.org/web/20210813120323/https://www.pbs.org/show/now-on-pbs/|url-status=dead}}&lt;/ref&gt;

احتمالا لومړنی انسان لېږدونکی برېښنايي موټر چې د خپلې انرژۍ پر مټ چلېده د پاریس په یوه سړک کې د ۱۸۸۱ زکال په اپرېل میاشت کې د مخترع ګوستاو ترووه له خوا وازمویل شو. ترووه په ۱۸۸۰ زکال کې د زیمنس کمپنۍ له خوا په جوړ شوی کوچنی برېښنايي موتور کار وکړ او د هغه موثریت ته یې وده ورکړه (چې په ۱۸۶۷ زکال کې د یوهان کراوګل څخه د پېرل شوې طراحۍ پر بنست جوړ شوی و)؛ نوموړي په وروستیو کې د پراختیا موندلې بټرۍ څخه په ګټنې هغه د جیمز سټارلي په درې څرخه کې نصب کړ؛ همدا و چې نوموړي د نړۍ لومړنی برېښنايي موټر اختراع کړ. په داسې حال کې چې نوموړي د ۱۸۸۱ زکال د اپرېل په ۱۹ مه په بریالۍ توګه هغه د پاریس د مرکز په والیوس سړک باندې وازمویه، خو وه یې نشو کولای اختراع یې په خپل نوم ثبت کړي. ترووه په چټکۍ سره په بټرۍ چلېدونکی ماشین په سمندري لېږد را لېږد کې وازمویه څو پر مټ یې وکولای شي یو شمېر وسایل له خپل کار ځای څخه تر نږدې سن سیند ولېږدوی؛ ترووه دغه ماشین په بېړۍ کې د نصب کېدو او بېرته ترې د هیسته کېدو وړ وګرځاوه او په دې سره یې د بېړۍ ماشین هم اختراع کړ. د ۱۸۸۱ زکال د مۍ په ۲۶ مه د تروو پنځه مترۍ اوږدې بېړۍ چې Le Téléphone نوم یې ورته کاروه د اوبو په مخالف مسیر کې یې په ساعت کې ۳.۶ کیلومتره (۲.۲ مایله) او د اوبو په مسیر کې په ساعت کې ۹ کیلومتره (۵.۶ مایله) حرکت وکړ. &lt;ref&gt;{{citation|last=Wakefield|first=Ernest H.|title=History of the Electric Automobile|publisher=Society of Automotive Engineers|year=1994|isbn=1-56091-299-5|pages=2–3}}&lt;/ref&gt;&lt;ref&gt;{{citation|first=Ernest Henry|last=Wakefield|title=History of the Electric Automobile|pages=540|publisher=Society of Automobile Engineers|location=USA|year=1993}}&lt;/ref&gt;&lt;ref&gt;{{cite book|first=Kevin|last=Desmond|title=A Century of Outboard Racing|publisher=Van de Velde Maritime|year=2000|isbn=978-0760310472}}&lt;/ref&gt;&lt;ref&gt;Communication made by Trouvé to the Académie des Sciences de Paris, 1881&lt;/ref&gt;

انګلیسي مخترع توماس پارکر چې د یو شمېر نوښتونو لکه د لندن د مټرو د برېښنايي کولو، د لیورپول او بېرمنګام ترمنځ د برېښنايي موټرو د مسیر جوړونې او همدارنګه د نه دود لرونکو کولیټ (ډبرو سکرو) سون توکو د جوړولو مسئولیت ور تر غاړې و خپل لومړنی برېښنايي موټر یې د ۱۸۸۴ زکال په ولورهمپټون کې جوړ کړ، په داسې حال کې چې د هغو یوازنی مستند کوونکی انځور ۱۸۹۵ کال ته اړوند دی. &lt;ref&gt;{{cite news|url=https://www.telegraph.co.uk/news/newstopics/howaboutthat/5212278/Worlds-first-electric-car-built-by-Victorian-inventor-in-1884.html|newspaper=The Daily Telegraph|title=World's first electric car built by Victorian inventor in 1884|date=2009-04-24|access-date=2009-07-14|location=London}}&lt;/ref&gt;

د لږ مصرف لرونکو نقلیه وسایلو له جوړولو سره د پارکر پخوانۍ علاقې هغه د برېښنايي نقلیه وسایلو جوړولو ته سوق کړ. نوموړی همدارنګه کېدای شي په لندن کې د بد دود او د هوا د ککړتیا له اغېزو څخه اندېښمن و. د دغه موټرو د تولید مسئولیت د الوېل – پارکر کمپنۍ په واک کې و چې په ۱۸۸۲ زکال کې د برېښنايي عامه ټرانسپورټي وسایلو د تولید په موخه جوړه شوې وه. دغه کمپنۍ په ۱۸۸۸ زکال کې له خپلې سیالې بلې کمپنۍ سره ادغام شوه څو الکټریک کانسټرکشن کارپورېشن رامنځته کړي؛ دغه شرکت تر ۱۸۹۰مې لسیزې پورې د برېتانوي برېښنايي موټرو د جوړولو انحصار په واک کې درلود چې په ۱۸۹۶ زکال کې یې خپله لومړنی برېښنايي «ډاګ کارت» نقلیه وسیله جوړه کړه. &lt;ref&gt;{{cite web |last=Fuller |first=John |date=2009-04-09 |title=What is the history of electric cars? |url=http://auto.howstuffworks.com/fuel-efficiency/hybrid-technology/history-of-electric-cars1.htm |access-date=2014-12-14 |publisher=auto.howstuffworks.com}}&lt;/ref&gt;&lt;ref&gt;{{cite web |title=Electric Vehicles History Part III |url=http://www.electricvehiclesnews.com/History/historyearlyIII.htm |access-date=2012-12-17 |تاريخ الأرشيف=2020-12-03 |مسار الأرشيف=https://web.archive.org/web/20201203230231/https://www.electricvehiclesnews.com/History/historyearlyIII.htm |url-status=dead |خونديځ نېټه=2020-12-03 |خونديځ-تړی=https://web.archive.org/web/20201203230231/https://www.electricvehiclesnews.com/History/historyearlyIII.htm |archive-url=https://web.archive.org/web/20201203230231/https://www.electricvehiclesnews.com/History/historyearlyIII.htm }}&lt;/ref&gt;

فرانسه او بریتانیا لومړني هېوادونه و چې د برېښنايي نقلیه وسایطو له جوړولو څخه یې په پراخه کچه ملاتړ وکړ. جرمني انجینر اندریاس فلوکن بیا په ۱۸۸۸ زکال کې لومړنی واقعي برېښنايي موټر جوړ کړ.&lt;ref&gt;{{cite book|last=Schrader|first=Halwart|title=Deutsche Autos 1885 - 1920|date=2002|publisher=Motorbuch-Verlag|location=Stuttgart|isbn=9783613022119|language=de|page=182}}&lt;/ref&gt;&lt;ref&gt;{{Cite book|title=30-Second Great Inventions|url=https://archive.org/details/30secondgreatinv0000davi|last=Boyle|first=David|publisher=Ivy Press|year=2018|isbn=9781782406846|pages=[https://archive.org/details/30secondgreatinv0000davi/page/62 62]}}&lt;/ref&gt;&lt;ref&gt;{{cite book|title=Electric and Hybrid Vehicles|last=Denton|first=Tom|publisher=Routledge|year=2016|isbn=9781317552512|page=6}}&lt;/ref&gt;&lt;ref&gt;{{cite web |date=2011-01-12 |title=Elektroauto in Coburg erfunden |trans-title=Electric car invented in Coburg |url=https://www.np-coburg.de/lokal/coburg/coburg/Elektroauto-in-Coburg-erfunden;art83423,1491254 |access-date=2019-09-30 |work=Neue Presse Coburg |location=Germany |language=de}}&lt;/ref&gt;&lt;ref name=&quot;aboutcom2&quot;&gt;{{citation|last=Bellis|first=M.|year=2006|title=The History of Electric Vehicles|chapter=The Early Years|publisher=About.com|chapter-url=http://inventors.about.com/library/weekly/aacarselectrica.htm|access-date=6 July 2006|تاريخ الأرشيف=4 July 2021|مسار الأرشيف=https://web.archive.org/web/20210704025953/https://www.thoughtco.com/history-of-electric-vehicles-1991603|url-status=dead|خونديځ نېټه=24 May 2012|خونديځ-تړی=https://archive.today/20120524131917/http://inventors.about.com/library/weekly/aacarselectrica.htm|archive-url=https://archive.today/20120524131917/http://inventors.about.com/library/weekly/aacarselectrica.htm}}&lt;/ref&gt;

په متحده ایالاتو کې لومړنی برېښنايي موټر له ۱۸۹۰ زکال څخه تر ۱۸۹۱ زکال پورې د آیووا ایالت د دموین ښار د استوګن ویلیام موریسن له خوا جوړ شو؛ دغه نقلیه وسیلې شپږ تنه وړونکې باډۍ لرله چې په ساعت کې یې ۲۳ کیلومتره (۱۴ مایله) سرعت درلود. &lt;ref&gt;{{cite web |title=1896 Riker Electric Tricycle |url=https://www.thehenryford.org/collections-and-research/digital-collections/artifact/274188/ |access-date=2017-11-23 |publisher=The Henry Ford |archiveurl=https://web.archive.org/web/20210119032424/https://www.thehenryford.org/collections-and-research/digital-collections/artifact/274188 |archivedate=2021-01-19 |url-status=dead}}&lt;/ref&gt;

== سرچينې ==</text>
      <sha1>lump6fa9r0rqegiar1mys5in5u3kb7b</sha1>
    </revision>
  </page>
  <page>
    <title>کوماوني ژبه</title>
    <ns>0</ns>
    <id>66840</id>
    <revision>
      <id>369712</id>
      <parentid>362576</parentid>
      <timestamp>2026-10-08T02:29:30Z</timestamp>
      <contributor>
        <username>InternetArchiveBot</username>
        <id>24283</id>
      </contributor>
      <comment>Rescuing 1 sources and tagging 0 as dead.) #IABot (v2.0.9.6</comment>
      <origin>369712</origin>
      <model>wikitext</model>
      <format>text/x-wiki</format>
      <text bytes="20397" sha1="jorv3zgjfnxd2ldyhhf3p15uhm39my4" xml:space="preserve">
{{د ژبې مالوماتبکس|date=2011 census|image=Kumaoni written in kumaoni language2019.png|speakers=2.2 million|ethnicity=[[کوماوني وګړي|کوماونيان]]|state=[[هند]]|familycolor=Indo-European|fam2=[[Indo-Iranian languages|اندو-ايراني]]|fam3=[[Indo-Aryan languages|اندو-اريايي]]|fam4=[[Northern Indo-Aryan languages|شمالي]]|fam5=[[Central Pahari languages|مرکزي پهاړي]]|map=Kumaoni Language Speakers in India (2011 Census).png|mapcaption=په [[هند]] کې د کوماوني ژبې د ويونکو سيمه}}
[[File:OpenSpeaks-kfy-Johari-Surendra Singh Pangtey-SP-Shauka-Myth &amp; History.webm|thumb|سریندر سینګ پانګټي د کموني یوه ژبه په جوهري کې د شوکا خلکو اصلي کیسه بیانوي]]
 

'''کوماوني''' {{Lang|all|कुमाऊँनी}} ; وينګ [kuːmɑːʊni] ) د [[هندو آریایي ژبې|اندو - آریایي ژبو]] له ډلې ده چې د شمالي هند د [[اتر کنډ|اتراکنډ ایالت]] د کماون سیمې او په لوېدیځ [[نیپال]] کې د دوټي سیمې د دوه ملیون څخه ډېر خلک خبرې کوي.  د 1961 سروې له مخې په هند کې 1,030,254 کوماوني ژبې ويونکي وو. &lt;ref&gt;{{Cite web |title=indianmothertongues1961 |url=http://www.languageinindia.com/aug2002/indianmothertongues1961aug2002.html |archiveurl=https://web.archive.org/web/20150207025838/http://languageinindia.com/aug2002/indianmothertongues1961aug2002.html |archivedate=2015-02-07 |access-date=2023-01-14 |url-status=dead}}&lt;/ref&gt; په 2011 کې د ویناوالو شمېر 2.2 ملیون ته لوړ شو.

کوماوني له خطر سره مخامخ نه ده، خو د یونیسکو ''د نړۍ د ژبو اتلس په خطر'' کې دا د یوې ''غیر خوندي'' کټګورۍ ژبې په توګه نوموي، پدې مانا چې دا د ساتنې دوامداره هڅو ته اړتیا لري. &lt;ref&gt;{{Cite web |title=UNESCO Interactive Atlas of the World's Languages in Danger |url=http://www.unesco.org/culture/languages-atlas/en/atlasmap/language-id-1565.html |access-date=3 September 2010 |publisher=[[UNESCO]]}}&lt;/ref&gt;

== ليکدود ==
کوماوني د [[دېوناگري|دیوناګري]] [[ليکدود]] کاروي. &lt;ref&gt;{{Cite book|last=Grierson|first1=George Abraham|author-link=George Abraham Grierson|title=Linguistic Survey Of India, Volume 9.4|url=|place=|publisher=|pages=190|isbn=}}&lt;/ref&gt;

== جغرافیایی وېش او ژبې ==
د کوماون په سیمه کې څو ژبې ویل کیږي. د کوماوني د ژبو د وېشلو لپاره یو واحد منل شوی میتود شتون نلري. په پراخه توګه، کالي (یا مرکزي) کوماوني په المورا او شمالي نینیتال کې ویل کیږي. شمال ختیځ کمونی په پیتوراګر کې خبرې کیږي. سویل ختیځ کمونی په سویل ختیځ نینیتال کې ویل کیږي. لوېدیځ کوماونی د المورا او نینیتال په لویدیځ کې ویل کیږي.

په ځانګړې توګه: &lt;ref name=&quot;more&quot;&gt;{{Cite web |date=2012-03-05 |title=Uttaranchal Dialects and Languages - Uttarakhand Worldwide - Kumaoni and Garhwali - Kumaon and Garhwal Dialects - |url=http://www.uttaranchal.org.uk/dialects.php |archive-url=https://web.archive.org/web/20120305211927/http://www.uttaranchal.org.uk/dialects.php |archive-date=5 March 2012 |access-date=2021-02-08}}&lt;/ref&gt;

* د ملا جوهري او تله جوهر ( میلم ، منشیاری )
* د اسکوټ د اسکوټي
* د هالدواني او رام نګر د بههري &lt;ref name=&quot;more&quot;/&gt;
*
* د دانپور دانپوریا ( باګیشور ، کاپکوټ )
* د ګنګولي ګنګولي - ګنګولي ( کندا ، بیرینګ ، ګنګوليهات )
* د المورا خسپرجیا
* د چمپاوات کمایا
* د پالی پچهاؤ پاچاهی
*
* د پلدکوټ د فلدکوټیا
* روه چوبیانسي، ( نینیتال )
* د سیراکوټ سیرالی ( دیدهات )
* سوریالی د سور ویلی ( پیتوراګر )

د راپورونو له مخې په لوېدیځ [[نیپال]] کې د کوماوني ځینې وینا کونکي هم موندل کیږي. 

== تاریخ ==
[[دوتنه:Flag_of_the_Kumaon_Kingdom.svg|alt=|بټنوک| د کوماون سلطنت بیرغ]]
[[دوتنه:Kumaoni_language_on_copper_inscription_of_989CE._written_using_Devanagari_script.jpg|alt=|بټنوک|220x220px| کوماوني د 989 عیسوي کال راهیسې د [[دېوناگري|دیوناګري]] ليکدود په کارولو سره د مسو په یوه زاړه لیک باندې لیکل شوې.]]
د کوماوني مختلف متنونه د کاټیوري او چاند دورې څخه د معبد په ډبرو او د مسو په تختو کې د لیکلو په توګه رامینځته شوي. &lt;ref&gt;{{Cite book|last=Śarmā|first1=Devīdatta|url=https://books.google.com/books?id=hAIuAAAAMAAJ&amp;q=kumauni+language+history|title=Linguistic History of Uttarākhaṇḍa|date=1983|publisher=Vishveshvaranand Vedic Research Institute|language=en}}&lt;/ref&gt; &lt;ref&gt;{{Cite book|last=Miśra|first1=Nityānanda|url=https://books.google.com/books?id=mdxHAAAAMAAJ&amp;q=kumauni+language+history|title=Source Materials of Kumauni History|date=1994|publisher=Shree Almora Book Depot|isbn=978-81-85865-24-9|language=en}}&lt;/ref&gt; کوماوني د کوماون سلطنت رسمي ژبه وه. 

*

== رسمي دریځ ==
د هند د اساسي قانون په اتم شیډول کې د ګاروالي سره د کوماوني د شاملولو غوښتنه شوې ترڅو دا د هند د مهالوېش ژبه جوړه شي. په 2010 کې، د شخصي غړو بل په [[لوک سبها|لوک سبھ]]ا کې د بحث لپاره معرفي شو چې موخه یې د اساسي قانون په اتم شیډول کې ګاروالي او کوماوني شاملول وو. &lt;ref&gt;{{Cite web |date=2012-03-27 |title=Members want inclusion of Kumaoni, Garhwali in 8th schedule |url=http://news.in.msn.com/national/article.aspx?cp-documentid=5410372 |url-status=dead |archive-url=https://web.archive.org/web/20120327075717/http://news.in.msn.com/national/article.aspx?cp-documentid=5410372 |archive-date=2012-03-27 |access-date=2020-01-11}}&lt;/ref&gt; &lt;ref&gt;{{Cite web |last=Saxena |first=Shivani |date=22 February 2016 |title=Postcards demand official language status for Kumaoni, Garhwali |url=https://timesofindia.indiatimes.com/city/dehradun/Postcards-demand-official-language-status-for-Kumaoni-Garhwali/articleshow/51096272.cms |access-date=2020-02-12 |website=The Times of India |language=en}}&lt;/ref&gt;

په هرصورت، د ډیسمبر په 2019 کې د مورنیو ژبو د ودې او ساتنې لپاره په یو ګام کې د دولت حکومت د کوماون ډیویژن ښوونځیو د 1-5 ټولګیو زده کونکو لپاره رسمي کوماوني کتابونه معرفي کړل. &lt;ref&gt;{{Cite web |title=CM releases Kumaoni books for school students |url=https://timesofindia.indiatimes.com/city/dehradun/cm-releases-kumaoni-books-for-school-students/articleshow/73011148.cms |access-date=2020-01-11 |website=The Times of India |language=en}}&lt;/ref&gt;

== کوماونی ادبیات ==
کوماوني ژبه ډېر د پام وړ لیکوالان لري، چې د دوی په منځ کې مشهور دي

* لوکرتنا پنت یا ګوماني پنت (1790-1846)
* ګوری دت پنت &quot;ګوردا&quot; (1872-1939)
* چارو چندر پانډی (۱۹۲۳-۲۰۱۷)
* شیلیش متیانی (۱۹۳۱-۲۰۰۱)
* موهن اوپریتي (۱۹۲۵-۱۹۹۷)
* برجین لال شاه (۱۹۲۸-۱۹۹۸)

== رسنۍ او هنر ==

=== فلمونه ===

* ''میګا آ'' ، (لومړی کمونی فلم). &lt;ref&gt;[http://www.readers-cafe.net/shabdkosh/cinema.php Kumaoni Cinema] {{Webarchive|url=https://web.archive.org/web/20230114094649/http://www.readers-cafe.net/shabdkosh/cinema.php |date=14 January 2023 }} Pahari Shabdkosh.&lt;/ref&gt; ډایرکټر کاکا شرما، پروډکشن ایس ایس بشت، 1987 &lt;ref name=&quot;Aishwarya dhyani&quot;&gt;{{Cite web |title=First Kumaoni Film Of Uttarakhand |url=https://www.youtube.com/watch?v=eNuOZlbJvwg |url-status=bot: unknown |archive-url=https://web.archive.org/web/20210416121557/https://www.youtube.com/watch?v=eNuOZlbJvwg |archive-date=2021-04-16 |access-date=16 April 2021 |website=Youtube }}&lt;/ref&gt;
* ''تیری سون'' ، (لومړی فلم په کوموونی او ګرهوالی دواړو کې)، &lt;ref&gt;[http://timesofindia.indiatimes.com/articleshow/45913051.cms The Times of India] Teri Saun, 10 May 2003.&lt;/ref&gt; لیکل شوی، تولید شوی، او د انوج جوشی لخوا لارښود شوی، &lt;ref&gt;[http://nandadevi.prayaga.org/?page_id=52 Film set in 1994 Uttarakhand Movement] {{Webarchive|url=https://web.archive.org/web/20160110211859/http://nandadevi.prayaga.org/?page_id=52 |date=10 January 2016 }} Nandadevi Campaign.&lt;/ref&gt; 2003.
* ''آپون بیران'' (اپنی پری) د شری کارتیکی سینی پروډکشن لخوا. د راجیندر بورا لخوا لیکل شوی ( ''تریبووان ګیر'' ). د ''بهاسکر سینګ راوت'' لخوا تولید شوی. ۲۰۰۷.
* ''مادولي'' د انامیکا فلم لخوا، 2008. &lt;ref&gt;[http://www.uttarakhandandbeyond.com/index.php/Video/kumaoni-film-Madhuli.html Maduhli] {{Webarchive|url=https://web.archive.org/web/20241130073738/http://www.uttarakhandandbeyond.com/index.php/Video/kumaoni-film-Madhuli.html |date=2024-11-30 }} Kumaoni Films at uttarakhandandbeyond.&lt;/ref&gt;
* ''Aapke'' Liye، د 1985 ټلویزیوني خپرونه چې په دوردرشن کې د شربت سنزر لخوا لارښود شوې او د موهن منرال لخوا وړاندې شوې د کوموني میله &quot;کوتیک&quot; نندارې ته وړاندې کوي.

=== تياتر ===
د کوماوني تیاتر چې د راملیلا ډرامو له لارې یې وده وکړه، &lt;ref&gt;[http://www.iloveindia.com/indian-traditions/theatre.html Indian Traditions] {{Webarchive|url=https://web.archive.org/web/20230114094657/https://www.iloveindia.com/indian-traditions/theatre.html |date=2023-01-14 }} Theatre at iloveindia.&lt;/ref&gt; وروسته د تیاتر ستورو لکه موهن اوپریتي ، نعیمه خان اوپریتي او دنیش پانډي، او د &quot;پاروتیا کلا کیندر&quot; په څیر ډلو (موهن لخوا پیل شو) په هڅو سره په عصري تیاتر بڼه بدله شوه. Upreti) او 'پاروتیا لوک کلا منچ'. د لکنو &quot;انخار&quot; د کوموني تیاتر په برخه کې ډیر ښه کار وکړ. انخار یو شمیر کوموني ډرامې لوبولې دي لکه &quot;می یو ګیون، می یو ستکیون&quot; لیکوال نند کمار اوپریتي، د چارو چندر پانډي لخوا &quot;پنټوري&quot;، د ګویند بلاب پنت لخوا &quot;موټر روډ&quot;، &quot;لب ربهدي&quot; لیکوال نند کمار اپریتي، &quot;کګارې&quot; اګ&quot; او &quot;تمهاری لیا&quot; د هیمانشو جوشي لخوا، د کموني ژباړه نوین جوشي او کماوني ڈرامې-جیل تې، ویل پای. &lt;ref&gt;{{Cite web |date=2015-10-07 |title=कुमाउनी नाटक (जैल थै, वील पै) |url=https://navinjoshi1.files.wordpress.com/2014/07/jail-thai-weel-pai.pdf |url-status=dead |archive-url=https://web.archive.org/web/20151007071047/https://navinjoshi1.files.wordpress.com/2014/07/jail-thai-weel-pai.pdf |archive-date=2015-10-07 |access-date=2020-07-29}}&lt;/ref&gt;

=== کليواله موسيقي ===
د فولکلوري سندرو ژانرونو کې د مراسمو منډالونه، مارشل panwaras او خندا khuded ، thadya او jhoda شامل دي.

د کوماون په موسيقۍ کې کارول شوي د موسيقۍ الات شامل دي masakbhaja ، turri ransingha dhol damoun daur ، thali ، bhankora او dholki . طبله او هارمونیم هم کارول کیږي، خو تر یوه حده.

ځینې مشهور سندرغاړي دا دي:

* موهن اوپریتي ، د کوموني د لوک موسیقۍ سره تړلی خورا مشهور شخصیت، چې د هغه د نندا دیوی جاګر او راجولا مالو شاهي بالډ لپاره پیژندل شوی. هغه د لوی کموني سندرې بیدو پاکو بارو ماسا لپاره مشهور دی چې د ډیرو کلونو لپاره د اتراکهند د غرونو پیژندنه ده. ویل کیږي چې دا سندره د پنډت جواهر لال نهرو د خوښې وړ وه چې په یوه بانډ مارچ کې یې اوریدلې وه ځکه چې دا سندره هم د مارچ کولو مشهوره سندره ده.
* نعیمه خان اوپریتي - هغه د موهن اپریتي میرمن وه او یوه مشهوره سندرغاړې وه. موهن اوپريټي او نعيما اوپريټي د سندرو په توګه فولکلوريکي سندرې وويلې او دوی د بيدو پاکو او او لالي، او لالي هوشيا په شان سندرې د HMV لومړی ثبت کړي. نعیمه اوپریتي د کماون او ګرهوال سیمې ډیری سندرې راټولې کړې او په څو ځله یې سندرې ویلې.
* ګوپال بابو ګوسوامي - چې په کمون کې د خپل خوږ غږ لپاره افسانه ګڼل کیږي. د وسله والو ځواکونو د غړو او د هغوی د کورنیو د ژوند په اړه د هغه سندرې لکه کیلي باجې مرولي، غوغوتي نه باسا (هیردا کیسټونه) او ډیری نور افسانوي دي، ویل کیږي کله چې دا سندرې په آل انډیا راډیو کې خپرې شوې نو ښځو سره مرسته نشو کولی. مګر کله چې دوی د ګوپال دا روح په زړه پوري غږ واورید لکه څنګه چې هغه په مینه سره ویل شوی و.
* هیرا سینګ رانا - د معاصر شاعر او سندرغاړي په توګه پیژندل شوی چې د غرنۍ ژوند مختلف سیوري یې په ځانګړي توګه د میرمنو حالت ته اشاره کړې. د ښايست، مينې او رومان تر څنګ د ده شاعري دردونه او کړاوونه انځوروي او د سياسي طبقې په طنز کې تېز دي.

د 1990 لسیزې په لومړیو کې د بدلېدونکي ژوند طرز په اړه سندرې په عمده توګه د هغه چا په اړه چې د ښار په لور روان دي په کوم کې چې meri kumau ki gaadi ، hit meri punjaban billo uttarakhand pahara, bwaari tamaaku pija او داسې نور په کومووني ټولنه کې د بدلون په چلند نیوکه کوي. د موهن منرال په مستقیمه توګه د میټروپولیټان کموني ټولنې د بدلون ذهنیت باندې نیوکه کوي چې له خپلو ریښو څخه تیریږي.

=== راډیو ===

* په 1962 کې، د اکاشواني لکنو څخه یو نوی پروګرام معرفي شو - &quot;اتریانا&quot;. دغه پروګرام د چين د سرحدي سيمو لپاره ځانګړی شوی و. جې دیو شرما &quot;کمال&quot; بنشیدار پاټک جیګیاسو او جیت سینګ جارداري دا پروګرام پیل کړ. د نجیب آباد آکاشوانی مرکز دا پروګرام خپور کړ.
* د دې هدف سره چې په اتراکنډ کې د سوپي سیمه ایزو ټولنو لپاره یو ګډ پلیټ فارم رامینځته کړي، TERI [[اتر کنډ|د]] 2010 کال د مارچ په 11 د ټولنې راډیو خدمت 'کوماون واني' پیل کړ. د [[اتر کنډ|اتراکنډ]] والي مارګریټ الوا د ټولنې راډیو سټیشن پرانسته ، چې په ایالت کې لومړی دی. د &quot;کوماون واني&quot; موخه دا ده چې د چاپیریال، کرنې، کلتور، هوا او تعلیم په اړه په محلي ژبو او د ټولنو په فعاله ګډون سره پروګرامونه نشر کړي. د راډیو سټیشن د 10 شعاع پوښي&amp;nbsp;کیلومتره د مختارشور شاوخوا ۲۰۰۰ ځایی خلکو ته رسیږی &lt;ref&gt;{{Cite web |title=Teri launches Kumaon Vani community radio service |url=http://news.oneindia.in/2010/03/13/terilaunches-kumaon-vani-community-radio-service.html |access-date=3 September 2010 |publisher=One India |archive-date=9 March 2012 |archive-url=https://web.archive.org/web/20120309050153/http://news.oneindia.in/2010/03/13/terilaunches-kumaon-vani-community-radio-service.html |url-status=dead }}&lt;/ref&gt;
* د اتراکنډ د لوک جینوم ټانک رامینځته کولو لپاره چیرې چې یو څوک کولی شي هر ژانر او فرصتونه د فولکلوري میوزیک په شکل کې ومومي او د همالیا له زړه څخه خوندور لوک په نړیوال سکرین کې راوړي ، د کوماون/ګرهوال/ لومړنۍ انټرنیټ راډیو. جونسر په 2008 کې د نیویارک څخه د غیر میشته اتراکنډي یوې ډلې لخوا په لاره اچول شوی و ، کوم چې په 2010 کې د بیټا نسخه له پیل راهیسې د اوسیدونکو او مهاجرینو ترمینځ د پام وړ شهرت ترلاسه کړی. دا د همالیا د غرونو د یوې خورا مشهورې سندرې، بیدوپاکو باراماسا او ناراین کفال پاکو چیتا بیدوپاکو په نوم نومول شوی &lt;ref&gt;{{Cite web |last=Dr. Shailesh Upreti |date=23 February 2011 |title=First e Radio of Uttarakhand |url=http://www.bedupako.com/eradio.php |access-date=28 June 2008 |website=official |publisher=bedupako |تاريخ الأرشيف=1 May 2011 |مسار الأرشيف=https://web.archive.org/web/20110501132011/http://bedupako.com/eradio.php |url-status=dead |خونديځ نېټه=1 May 2011 |خونديځ تړی=https://web.archive.org/web/20110501132011/http://bedupako.com/eradio.php |خونديځ-تړی=https://web.archive.org/web/20110501132011/http://bedupako.com/eradio.php |archive-url=https://web.archive.org/web/20110501132011/http://bedupako.com/eradio.php }}&lt;/ref&gt;

== دا هم وګوره ==

* کوماون
* د کمونی خلک
* د کوماون سلطنت
* په هند کې د اصلي ویونکو د شمیر له مخې د ژبو لیست

== سرچينې ==
{{لړسرچينې}}

== مخ پر وړاندی لوستل ==

* {{Cite book|last=Upreti|first1=Ganga Dutt|title=Proverbs &amp; folklore of Kumaun and Garhwal|url=https://archive.org/stream/cu31924089930774#page/n7/mode/2up|year=1894|publisher=Lodiana Mission Press}}
* ''Dr. Shashi Pandey, Ramesh Ch Pandey, Rama Pandey:'' Uttarakhandi Lokoktiyan (Published 2014, Kumaoni and Garhwali Editions)
* ''Devidatta Sarma''; Linguistic geography of Kumaun Himalayas: A descriptive areal distribution of Kumauni language (Studies in Tibeto-Himalayan languages). Mittal Publications; 1994.  [[ISBN (identifier)|ISBN]]&amp;nbsp;[[Special:BookSources/81-7099-529-9|81-7099-529-9]].
* ''Devidatta Sarma''; The formation of Kumauni language (SILL : series in Indian languages and linguistics). Bahri Publications; 1985.  [[ISBN (identifier)|ISBN]]&amp;nbsp;[[Special:BookSources/81-7034-005-5|81-7034-005-5]]

== بهرنۍ اړیکې ==

* [https://web.archive.org/web/20100901173809/http://www.euttaranchal.com/culture/kumaon/kumaoni.php کوماونی ژبه او ادب]
* [http://www.unesco.org/culture/languages-atlas/en/atlasmap/language-id-1565.html یونیسکو]
* [https://uttarakhandilokoktiyan.org/ اتراکنډي لوکوتیان (کوماونی سنسکاران)] {{Webarchive|url=https://web.archive.org/web/20201127041142/https://uttarakhandilokoktiyan.org/ |date=2020-11-27 }}
{{Navboxes|list={{Kumaon}}
{{Northern Indo-Aryan languages}}
{{Languages of South Asia}}
{{Languages of India}}}}{{Uttarakhand}}
[[وېشنيزه:ژبې]]
[[وېشنيزه:هندو اروپايي ژبې]]
[[وېشنيزه:هندوان]]
[[وېشنيزه:اندو]]
[[وېشنيزه:Pages with unreviewed translations]]</text>
      <sha1>jorv3zgjfnxd2ldyhhf3p15uhm39my4</sha1>
    </revision>
  </page>
  <page>
    <title>د روسيې د ښارونو نوملړ</title>
    <ns>0</ns>
    <id>66954</id>
    <revision>
      <id>369700</id>
      <parentid>369635</parentid>
      <timestamp>2026-10-07T13:32:54Z</timestamp>
      <contributor>
        <username>CommonsDelinker</username>
        <id>161</id>
      </contributor>
      <comment>Removing [[:c:File:Perm_Russia.jpg|Perm_Russia.jpg]], it has been deleted from Commons by [[:c:User:Jameslwoodward|Jameslwoodward]] because: per [[:c:Commons:Deletion requests/File:Perm Russia.jpg|]].</comment>
      <origin>369700</origin>
      <model>wikitext</model>
      <format>text/x-wiki</format>
      <text bytes="130398" sha1="38spvpkqzcuin0thze5t8oii2g6fds5" xml:space="preserve">د 17,075,400 مربع کیلومتره سره، د روسیې فدراسیون د نړۍ ترټولو لوی هیواد دی چې په شمالي [[یوروشیا]] کې موقعیت لري. د 144,498,215 نفوس سره، دا هېواد [[په نړۍ کې نهم ډېر نفوس لرونکی هېواد]] ګڼل کیږي؛ له دې جملې څخه 73 سلنه یې په ښارونو او 27 سلنه یې په کلیو کې ژوند کوي. د نفوس کثافت په هر مربع کیلو متر کې د 8.4 خلکو سره، دا [[هېواد]] په نړۍ کې د نفوس ترټولو ټیټ کثافت لري، او د نفوس ترټولو لوړ کثافت د روسیې په اروپا کې موقعیت لري. [[مسکو]] (11,500,000 وګړي))، پلازمینه او په [[نړۍ]] کې 11م لوی ښار دی، د [[سینټ پیټرزبورګ]] (5,190,000 وګړي))، [[نووسيبيرسک|نووسیبیرسک]] (1,560,000 وګړي) او [[يکاترينبورګ|یکاترینبورګ]] (1,420,000 وګړي) سره په [[روسیه]] کې ترټولو مهم او ډېر نفوس لرونکي ښارونه دي.
[[دوتنه:Federal subjects of Russia by population density.svg|بټنوک|450x450px| د روسیې هېوادنی وېش او د نفوسو ګڼوالی]]
[[روسیه]] د 85 فدرالي واحدونو او د کریمیا جمهوریت څخه جوړه شوې ده. دا 85 فدرالي واحدونه 46 ولایتونه ، 22 جمهوریتونه ، 9 سیمې ، 4 خپلواکه سیمې ، یو خپلواکه ولایت او 3 فدرالي ښارونه د [[مسکو]] ، [[سینټ پیټرزبورګ|سنټ پیټرزبورګ]] او سیواستوپول څخه عبارت دي. په ټوله کې، د روسیې په فدرالي واحدونو کې 1,110 لوی او کوچني ښارونه (ښارګي) شتون لري.

== منځپانګې ==
د 2010 کال د سرشمېرنې له مخې د نفوس په ترتیب سره '''د روسیې د ښارونو نوملړ په لاندې ډول دی''' : &lt;ref&gt;{{Cite Russian law|ru_entity=Государственный Совет Республики Татарстан|ru_type=Постановление|ru_number=3900-III ГС|ru_date=27 июня ۲۰۰۸ г|ru_title=О преобразовании посёлка городского типа Арск Арского района Республики Татарстан|en_entity=State Council of the Republic of Tatarstan|en_type=Resolution|en_number=3900-III GS|en_date=June ۲۷, ۲۰۰۸|en_title=On Transformation of the Urban-Type Settlement of Arsk of Arsky District of the Republic of Tatarstan}}&lt;/ref&gt;

=== هغه ښارونه چې له یو مېلیون وګړو ډېر پکې ژوند کوي: ===
{| class=&quot;wikitable sortable&quot; style=&quot;text-align: center;&quot;
! style=&quot;width: 150px;&quot; |ښار
! style=&quot;width: 150px;&quot; | په روسي ژبه
! style=&quot;width: 120px;&quot; | واحد
! style=&quot;width: 50px;&quot; | نفوس{{Break}}&lt;br /&gt; (۲۰۱۰ سرشمېرنه)
! style=&quot;width: 150px;&quot; | انځور
|-
| [[مسکو]]
|Москва
| [[مسکو]]
| 11551930
|[[دوتنه:Moscow-city-MIBC.jpg|link=پرونده:Moscow-city-MIBC.jpg|150x150px]]
|-
| [[سینټ پیټرزبورګ]]
|Санкт-Петербург
| [[سینټ پیټرزبورګ]]
| 4868520
|[[دوتنه:Spb_Views_from_Isaac_Cathedral_May2012_09.jpg|link=پرونده:Spb_Views_from_Isaac_Cathedral_May2012_09.jpg|150x150px]]
|-
| [[نووسيبيرسک|نووسیبیرسک]]
|Новосибирск
| [[نووسيبيرسک|نووسیبیرسک اوبلاست]]
| 1473000
|[[دوتنه:Novosibirsk_view.jpg|link=پرونده:Novosibirsk_view.jpg|150x150px]]
|-
| [[یکاترینبورګ]]
|Екатеринбург
| Sverdlovsk Oblast
| 1349772
|[[دوتنه:Yekaterinburg_skyline2.jpg|link=پرونده:Yekaterinburg_skyline2.jpg|150x150px]]
|-
|[[نيژني نووګورود]]
|Нижний Новгород
| [[نېزني نوګورود ولايت|نېزني نووګورود ولایت]]
| 1272527
|[[دوتنه:NN_01-09-2021_06.jpg|link=پرونده:NN_01-09-2021_06.jpg|150x150px]]
|-
| [[کازان]]
|Казань
| [[تاتارستان]]
| 1143535
|[[دوتنه:Kazan_skyline_view.jpg|link=پرونده:Kazan_skyline_view.jpg|150x150px]]
|-
| [[سمارا]]
|Самара
| [[سمارا ولايت|سمارا اوبلاست]]
| ۱۱۳۴۷۱۶
|[[دوتنه:Samara_8-01-2009.jpg|link=پرونده:Samara_8-01-2009.jpg|150x150px]]
|-
| اومسک
|Омск
| [[اومسک ولايت|اومسک اوبلاست]]
| ۱۱۲۹۱۲۰
|[[دوتنه:Omsk_Vrubel_Museum.jpg|link=پرونده:Omsk_Vrubel_Museum.jpg|150x150px]]
|-
| [[چلیابینسک|چیلیابینسک]]
|Челябинск
| [[چيليابنسک ولايت|چیلیابینسک اوبلاست]]
| ۱۰۹۳۶۹۹
|[[دوتنه:Площадь.Революции.сверху.Челябинск1.jpg|link=پرونده:Площадь.Революции.сверху.Челябинск1.jpg|150x150px]]
|-
|[[روستوف نا دونو]]
|Ростов-на-Дону
| روستوف اوبلاست
| 1048124
|[[دوتنه:Набережная_Ростова-на-Дону._Причал.jpg|link=پرونده:Набережная_Ростова-на-Дону._Причал.jpg|150x150px]]
|-
|[[يوفا]]
|Уфа
| بشکرستان
| 1030812
|[[دوتنه:BashkirWhiteHouse.jpg|link=پرونده:BashkirWhiteHouse.jpg|150x150px]]
|-
| ولګوګراد
|Волгоград
| ولګوګراد اوبلاست
| ۱۰۱۱۴۱۷
|[[دوتنه:Mamaev_kurgan_(ОКН).JPG|link=پرونده:Mamaev_kurgan_(ОКН).JPG|202x202px]]
|}

=== هغه ښارونه چې له 500،000 تنو ډېر وګړي په کې ژوند کوي: ===
{| class=&quot;wikitable sortable&quot; style=&quot;text-align: center;&quot;
! style=&quot;width: 150px;&quot; |ښار
! style=&quot;width: 150px;&quot; | په روسي ژبه
! style=&quot;width: 120px;&quot; | واحد
! style=&quot;width: 50px;&quot; | نفوس{{Break}}&lt;br /&gt;&lt;br /&gt;&lt;br /&gt;(۲۰۱۰ سرشمېرنه)
! style=&quot;width: 150px;&quot; | انځور
|-
| پرم
|Пермь
| پری کرایه
| 986510
| 
|-
| کراسنویارسک
|Красноярск
| کراسنویارسک کرایه
| 947801
|[[دوتنه:Krs_railstation.jpg|link=پرونده:Krs_railstation.jpg|150x150px]]
|-
| ورونژ
|Воронеж
| ورونژ اوبلاست
| 840700
|[[دوتنه:Главное_здание_управления_ЮВЖД.jpg|link=پرونده:Главное_здание_управления_ЮВЖД.jpg|150x150px]]
|-
| ساراتوف
|Саратов
| سراتوف اوبلاست
| 830,953
| 
|-
| کراسنودار
|Краснодар
| کراسنودار کرایه
| 744995
|[[دوتنه:View_of_Rosneft_Building_and_Kubanonabenrezhnaya_Street,_Krasnodar,_December_2015.jpg|link=پرونده:View_of_Rosneft_Building_and_Kubanonabenrezhnaya_Street,_Krasnodar,_December_2015.jpg|150x150px]]
|-
| تولیاتي
|Тольятти
| سمارا اوبلاست
| 720346
|[[دوتنه:AvtoVAZ-5393.JPG|link=پرونده:AvtoVAZ-5393.JPG|150x150px]]
|-
| برنول
|Барнаул
| کرای التای
| 647703
|
|-
| ایژوسک
|Ижевск
| اوډمورتیا
| 628166
|[[دوتنه:Монумент_Дружбы_народов.jpg|link=پرونده:Монумент_Дружбы_народов.jpg|150x150px]]
|-
| یاروسلاو
|Ярославль
| یاروسلاول اوبلاست
| 606336
|[[دوتنه:Yaroslavl-strelka.JPG|link=پرونده:Yaroslavl-strelka.JPG|150x150px]]
|-
| اولیانوسک
|Ульяновск
| د اولیانوسک اوبلاست
| 603782
|[[دوتنه:The city of Ulyanovsk, Russia.jpg|link=پرونده:The city of Ulyanovsk, Russia.jpg|150x150px]]
|-
| ریازان
|Рязань
| د ریازان اوبلاست
| 601500
|[[دوتنه:Ryazan_I_station_building.jpg|link=پرونده:Ryazan_I_station_building.jpg|150x150px]]
|-
|[[خاباروفسک]]
|Хабаровск
| کرای خبرروفسک
| 580665
|[[دوتنه:Хабаровск,_летом_на_набережной_Амура.JPG|link=پرونده:Хабаровск,_летом_на_набережной_Амура.JPG|150x150px]]
|-
| ايرکوتسک
|Иркутск
| ایرکتسک اوبلاست
| 579268
|[[پرونده:مرکز_شهر_ایرکوتسک.jpg|150x150px]]
|-
| ولادیوستوک
|Владивосток
| کرای پریمورسکي
| 578619
|[[دوتنه:Center_of_Vladivostok_and_Zolotoy_Rog.jpg|link=پرونده:Center_of_Vladivostok_and_Zolotoy_Rog.jpg|150x150px]]
|-
| تیومین
|Тюмень
| تیومین اوبلاست
| 570349
|[[دوتنه:Крестовоздвиженская_церковь_(Тюмень)-2.jpg|link=پرونده:Крестовоздвиженская_церковь_(Тюмень)-2.jpg|150x150px]]
|-
| نوواکوزنیتسک
|Новокузнецк
| کیمیروو اوبلاست
| 563271
|[[دوتنه:Сити_Молл.jpg|link=پرونده:Сити_Молл.jpg|150x150px]]
|-
| اورینبرګ
|Оренбург
| ایرنبرګ اوبلاست
| 524413
|[[دوتنه:Orenburg_State_University.jpg|link=پرونده:Orenburg_State_University.jpg|150x150px]]
|-
| کیمیروف
|Кемерово
| کیمیروو اوبلاست
| 520609
|[[دوتنه:Kemerovo1.jpg|link=پرونده:Kemerovo1.jpg|150x150px]]
|-
| نابرژني چیلني
|Набережные Челны
| تاتارستان
| 507868
|[[دوتنه:Энтузиастлар_бульвары.jpg|link=پرونده:Энтузиастлар_бульвары.jpg|150x150px]]
|-
| پنزا
|Пенза
| پنزا اوبلاست
| 507047
|[[دوتنه:New_Penza_Drama_Theatre.jpg|link=پرونده:New_Penza_Drama_Theatre.jpg|150x150px]]
|-
| [[استراخان|استرخان]]
|Астрахань
| استراخان اوبلاست
| 504141
|[[دوتنه:Astrakhan_music_theatre.jpg|link=پرونده:Astrakhan_music_theatre.jpg|150x150px]]
|-
| لیپتسک
|Липецк
| لیپتسک اوبلاست
| 502600
|[[دوتنه:Липецк_-_Областная_администрация.JPG|link=پرونده:Липецк_-_Областная_администрация.JPG|150x150px]]
|-
| تومسک
|Томск
| تومسک اوبلاست
| 501784
|[[دوتنه:Подсолнухи_Томск.jpg|link=پرونده:Подсолнухи_Томск.jpg|150x150px]]
|}

=== هغه ښارونه چې له  300,000 تنو ډېر وګړي په کې ژوند کوي: ===
{| class=&quot;wikitable sortable&quot; style=&quot;text-align: center;&quot;
! style=&quot;width: 150px;&quot; |ښار
! style=&quot;width: 150px;&quot; |په روسي ژبه
! style=&quot;width: 120px;&quot; |واحد
! style=&quot;width: 50px;&quot; |نفوس{{Break}}&lt;br /&gt;(سرشمېرنه ۲۰۱۰)
! style=&quot;width: 150px;&quot; |انځور
|-
|تولا
|Тула
|اوبلاست تولا
|۴۹۱۹۹۹
|[[دوتنه:Площадь Ленина в Туле 3.jpg|link=پرونده:Площадь Ленина в Туле 3.jpg|150x150px]]
|-
|کیروف
|Киров
|اوبلاست کیروف
|۴۶۴۰۶۹
|[[دوتنه:Kirov_Theater_Square_in_the_New_Year.JPG|link=پرونده:Kirov_Theater_Square_in_the_New_Year.JPG|150x150px]]
|-
|مخاچ‌قلعه
|Махачкала
|داغستان
|۴۶۲۴۱۲
|[[دوتنه:Makhachkala,_Dagestan.png|link=پرونده:Makhachkala,_Dagestan.png|150x150px]]
|-
|چاباق‌سر
|Чебоксары
|چواشستان
|۴۵۳۶۴۵
|[[دوتنه:Спуск_к_заливу_(Чебоксары).jpg|link=پرونده:Спуск_к_заливу_(Чебоксары).jpg|150x150px]]
|-
|[[کالینینګراد|کالینینګراد]]
|Калининград
|اوبلاست کالینینګراد
|۴۲۱۶۷۸
|[[دوتنه:Old_cathedral_of_Kaliningrad_in_Russia.jpg|link=پرونده:Old_cathedral_of_Kaliningrad_in_Russia.jpg|150x150px]]
|-
|بریانسک
|Брянск
|[[بریانسک|اوبلاست بریانسک]]
|۴۱۱۷۹۸
|[[دوتنه:Театральная_площадь_(Брянск).JPG|link=پرونده:Театральная_площадь_(Брянск).JPG|150x150px]]
|-
|ماګنیتوګورسک
|Магнитогорск
|اوبلاست چلیابینسک
|۴۰۹۳۹۷
|[[دوتنه:Magnitogorskiy_Gos_Tekh_Universitet.JPG|link=پرونده:Magnitogorskiy_Gos_Tekh_Universitet.JPG|150x150px]]
|-
|ایوانوفو
|Иваново
|اوبلاست ایوانوف
|۴۰۹۰۰۰
|[[دوتنه:Проспект_Ленина_(Иваново).JPG|link=پرونده:Проспект_Ленина_(Иваново).JPG|150x150px]]
|-
|کورسک
|Курск
|اوبلاست کورسک
|۴۰۵۹۰۰
|[[دوتنه:ZnamSobor_001.jpg|link=پرونده:ZnamSobor_001.jpg|150x150px]]
|-
|تور
|Тверь
|اوبلاست تور
|۴۰۵۵۰۰
|
|-
|نیژنیي تاګیل
|Нижний Тагил
|اوبلاست سوردلوفسک
|۳۷۴۴۸۲
|[[دوتنه:Проспект_Ленина_(Нижний_Тагил).jpg|link=پرونده:Проспект_Ленина_(Нижний_Тагил).jpg|150x150px]]
|-
|استاوروپول
|Ставрополь
|کرای استاوروپول
|۳۶۶۰۵۵
|[[دوتنه:Stavropol_centre.JPG|link=پرونده:Stavropol_centre.JPG|150x150px]]
|-
|[[ارخانګلسک|آرخانګلسک]]
|Архангельск
|اوبلاست آرخانګلسک
|۳۵۴۲۴۵
|[[دوتنه:Wysotka.jpg|link=پرونده:Wysotka.jpg|200x200px]]
|-
|ولادیمیر
|Владимир
|اوبلاست ولادیمیر
|۳۵۲۶۸۱
|[[دوتنه:Успенский_собор_(Владимир).jpg|link=پرونده:Успенский_собор_(Владимир).jpg|150x150px]]
|-
|بلګورود
|Белгород
|[[بلګورود|اوبلاست بلګورود]]
|۳۴۸۲۰۰
|[[دوتنه:Вид_На_Харьковскую_Гору.jpg|link=پرونده:Вид_На_Харьковскую_Гору.jpg|150x150px]]
|-
|سوچي
|Сочи
|کرای کراسنودار
|۳۴۱۹۰۲
|[[دوتنه:Салют_на_морском_порту.jpg|link=پرونده:Салют_на_морском_порту.jpg|150x150px]]
|-
|اولان‌اوده
|Улан-Удэ
|بوریاتیا
|۳۴۰۲۴۷
|[[دوتنه:Центр_Улан-Удэ.JPG|link=پرونده:Центр_Улан-Удэ.JPG|150x150px]]
|-
|کورګان
|Курган
|اوبلاست کورګان
|۳۳۳۶۰۶
|[[دوتنه:Drama_theatre_Kurgan.jpg|link=پرونده:Drama_theatre_Kurgan.jpg|150x150px]]
|-
|کالوګا
|Калуга
|اوبلاست کالوګا
|۳۲۷۵۰۰
|[[دوتنه:Калуга_с_высоты_птичьего_полета.JPG|link=پرونده:Калуга_с_высоты_птичьего_полета.JPG|150x150px]]
|-
|اسمالنسک
|Смоленск
|اوبلاست اسمالنسک
|۳۱۷۷۰۰
|[[دوتنه:Uspensky_cathedral.jpg|link=پرونده:Uspensky_cathedral.jpg|150x150px]]
|-
|اوریول
|Орёл
|اوبلاست اوریول
|۳۱۶۸۳۸
|[[دوتنه:Oryol_13.jpg|link=پرونده:Oryol_13.jpg|200x200px]]
|-
|ولادي قفقاز
|Владикавказ
|اوستیای شمالی-آلانیا
|۳۱۱۶۹۳
|[[دوتنه:View_of_Vladikavkaz.jpg|link=پرونده:View_of_Vladikavkaz.jpg|150x150px]]
|-
|مورمانسک
|Мурманск
|اوبلاست مورمانسک
|۳۱۱۲۰۹
|[[دوتنه:Арктика_зимой.jpg|link=پرونده:Арктика_зимой.jpg|150x150px]]
|-
|چرپووتس
|Череповец
|اوبلاست ولوګدا
|۳۰۷۸۰۰
|[[دوتنه:ТРЦ_&quot;ИЮНЬ&quot;_город_Череповец.jpg|link=پرونده:ТРЦ_&quot;ИЮНЬ&quot;_город_Череповец.jpg|150x150px]]
|-
|چیتا
|Чита
|سرزمین زابایکالسکی
|۳۰۷۰۸۱
|[[دوتنه:Площадь_Ленина_(2).JPG|link=پرونده:Площадь_Ленина_(2).JPG|150x150px]]
|-
|ولژسکیی
|Волжский
|اوبلاست ولګوګراد
|۳۰۵۵۷۳
|[[دوتنه:Volzhsky_center_pr_Lenina.jpg|link=پرونده:Volzhsky_center_pr_Lenina.jpg|150x150px]]
|}

=== هغه ښارونه چې له سلو زرو څخه ډېر وګړي په کې ژوند کوي: ===
{| class=&quot;wikitable sortable&quot; style=&quot;text-align: center;&quot;
! style=&quot;width: 150px;&quot; |ښار
! style=&quot;width: 150px;&quot; |په روسي ژبه
! style=&quot;width: 120px;&quot; |واحد
! style=&quot;width: 50px;&quot; |نفوس{{Break}}&lt;br /&gt;(سرشمېرنه ۲۰۱۰)
! style=&quot;width: 150px;&quot; |انځور
|-
|سورګوت
|Сургут
|خانتی-مانسی
|۲۹۸۴۴۶
|[[دوتنه:Lenin_st.,_Surgut,_Russia_04.jpg|link=پرونده:Lenin_st.,_Surgut,_Russia_04.jpg|150x150px]]
|-
|سارانسک
|Саранск
|موردوویا
|۲۹۶۰۵۴
|[[دوتنه:Площадь_тысячелетия.jpg|link=پرونده:Площадь_тысячелетия.jpg|150x150px]]
|-
|وولوګدا
|Вологда
|اوبلاست ولوګدا
|۲۸۵۹۸۳
|[[دوتنه:Golden_Anchor_2.jpg|link=پرونده:Golden_Anchor_2.jpg|150x150px]]
|-
|تامبوف
|Тамбов
|اوبلاست تامبوف
|۲۸۱۸۰۰
|[[دوتنه:Колокольня_Казанского_монастыря.jpg|link=پرونده:Колокольня_Казанского_монастыря.jpg|212x212px]]
|-
|کوستروما
|Кострома
|اوبلاست کوستروما
|۲۷۳۴۰۰
|[[دوتنه:Watchtower_Kostroma.jpg|link=پرونده:Watchtower_Kostroma.jpg|150x150px]]
|-
|کامسامولسک بر آمور
|Комсомольск{{Break}}&lt;br /&gt;-на-Амуре
|کرای خاباروفسک
|۲۶۹۸۲۷
|[[دوتنه:Komsomolsk_na_Amuru.jpg|link=پرونده:Komsomolsk_na_Amuru.jpg|150x150px]]
|-
|استرلیتاماک
|Стерлитамак
|باشقیرستان
|۲۶۹۷۲۹
|[[دوتنه:Администрация_Стерлитамака.jpg|link=پرونده:Администрация_Стерлитамака.jpg|150x150px]]
|-
|یاکوتسک
|Якутск
|[[د ياکوتيا جمهوريت|یاقوتستان]]
|۲۶۹۴۸۶
|[[دوتنه:КФЕН_СВФУ.JPG|link=پرونده:КФЕН_СВФУ.JPG|150x150px]]
|-
|نعلچیک
|Нальчик
|کاباردینو-بالکاریا
|۲۶۹۲۲۷
|[[دوتنه:Белый_дом_КБР.jpg|link=پرونده:Белый_дом_КБР.jpg|150x150px]]
|-
|پتروزاودسک
|Петрозаводск
| کارلیا جمهوريت
|۲۶۶۳۰۰
|[[دوتنه:Hotel_ParkInnRadissonPetrozavodsk.jpg|link=پرونده:Hotel_ParkInnRadissonPetrozavodsk.jpg|150x150px]]
|-
|تاګانروګ
|Таганрог
|اوبلاست روستوف
|۲۵۷۶۱۱
|[[دوتنه:Pushkin_Embankment_(Taganrog).jpg|link=پرونده:Pushkin_Embankment_(Taganrog).jpg|150x150px]]
|-
|براتسک
|Братск
|اوبلاست ایرکوتسک
|۲۵۱۰۴۴
|[[دوتنه:Bratskfountain.jpg|link=پرونده:Bratskfountain.jpg|150x150px]]
|-
|[[یوشکار اولاً]]
|Йошкар-Ола
|ماری ال
|۲۴۸۶۶۹
|[[دوتنه:Йошкар-Ола._Набережная.jpg|link=پرونده:Йошкар-Ола._Набережная.jpg|150x150px]]
|-
|دزرژینسک، روسیه
|Дзержинск
|استان نیژنی نووګورود
|۲۴۵۹۶۸
|[[دوتنه:Dzerzhinsk-02.jpg|link=پرونده:Dzerzhinsk-02.jpg|150x150px]]
|-
|نیژنوارتوفسک
|Нижневартовск
|خانتی-مانسی
|۲۴۵۸۷۲
|[[دوتنه:Европа-Сити_Нижневартовск.jpg|link=پرونده:Европа-Сити_Нижневартовск.jpg|150x150px]]
|-
|شاختی
|Шахты
|اوبلاست روستوف
|۲۴۵۷۷۹
|[[دوتنه:Г.Шахты,_ул.Советская.JPG|link=پرونده:Г.Шахты,_ул.Советская.JPG|200x200px]]
|-
|اورسک
|Орск
|اوبلاست ارنبورګ
|۲۴۵۰۱۵
|[[دوتنه:St.Orsk.jpg|link=پرونده:St.Orsk.jpg|150x150px]]
|-
|آنګارسک
|Ангарск
|اوبلاست ایرکوتسک
|۲۴۱۴۸۳
|[[دوتنه:71-619_(KTM-19)_(at_number_T202)_in_Angarsk.jpg|link=پرونده:71-619_(KTM-19)_(at_number_T202)_in_Angarsk.jpg|150x150px]]
|-
|سیکتیوکار
|Сыктывкар
|کومی
|۲۳۵۸۴۵
|[[دوتنه:ТРЦ_&quot;ИЮНЬ&quot;_город_Сыктывкар.jpg|link=پرونده:ТРЦ_&quot;ИЮНЬ&quot;_город_Сыктывкар.jpg|150x150px]]
|-
|ګروزنی
|Грозный
|[[چيچنيا|چچنستان]]
|۲۳۱۲۱۵
|[[دوتنه:Чечня_Грозный-сити.JPG|link=پرونده:Чечня_Грозный-сити.JPG|150x150px]]
|-
|نووراسییسک
|Новороссийск
|کرای کراسنودار
|۲۲۸۲۴۳
|[[دوتنه:Novorossiysk.jpg|link=پرونده:Novorossiysk.jpg|150x150px]]
|-
|نیژنکامسک
|Нижнекамск
|تاتارستان
|۲۲۶۵۶۸
|[[دوتنه:Ледовый_Нижнекамскнефтехим.jpg|link=پرونده:Ледовый_Нижнекамскнефтехим.jpg|150x150px]]
|-
|بییسک
|Бийск
|کرای آلتایی
|۲۱۹۷۷۴
|[[دوتنه:Biysk_-_Sovetskaya_Street.JPG|link=پرونده:Biysk_-_Sovetskaya_Street.JPG|150x150px]]
|-
|استاری اوسکول
|Старый Оскол
|[[بلګورود|اوبلاست بلګورود]]
|۲۱۹۱۰۰
|[[دوتنه:Промагро.jpg|link=پرونده:Промагро.jpg|150x150px]]
|-
|زلنوګراد
|Зеленоград
|[[مسکو]]
|۲۱۸۸۳۹
|[[دوتنه:Zelenograd_-_16th_microdistrict.jpg|link=پرونده:Zelenograd_-_16th_microdistrict.jpg|150x150px]]
|-
|ولیکیی نووګورود
|Великий Новгород
|اوبلاست نووګورود
|۲۱۶۸۵۶
|[[دوتنه:Nowgorod_2005_w.jpg|link=پرونده:Nowgorod_2005_w.jpg|150x150px]]
|-
|پروکوپیفسک
|Прокопьевск
|اوبلاست کمروو
|۲۱۲۰۲۹
|[[دوتنه:Площадь_перед_драматическим_театром,_27_августа_2011_г..jpg|link=پرونده:Площадь_перед_драматическим_театром,_27_августа_2011_г..jpg|150x150px]]
|-
|ریبینسک
|Рыбинск
|اوبلاست یاروسلاول
|۲۱۱۰۰۰
|[[دوتنه:Mother_Volga_monument_in_Rybinsk.jpg|link=پرونده:Mother_Volga_monument_in_Rybinsk.jpg|150x150px]]
|-
|انګلس
|Энгельс
|اوبلاست ساراتوف
|۲۰۶۸۴۸
|[[دوتنه:EMR_adminisration.jpg|link=پرونده:EMR_adminisration.jpg|150x150px]]
|-
|بلاګووشچنسک
|Благовещенск
|[[آمور|اوبلاست آمور]]
|۲۰۶۴۶۸
|[[دوتنه:Благовещенская_телебашня_ночью.jpg|link=پرونده:Благовещенская_телебашня_ночью.jpg|150x150px]]
|-
|نوریلسک
|Норильск
|کرای کراسنویارسک
|۲۰۳۹۳۰
|[[دوتنه:Leninsky_prospekt_in_Norilsk.JPG|link=پرونده:Leninsky_prospekt_in_Norilsk.JPG|150x150px]]
|-
|بالاکوفو
|Балаково
|اوبلاست ساراتوف
|۱۹۸۰۴۹
|[[دوتنه:Усадьба_Мальцева.jpg|link=پرونده:Усадьба_Мальцева.jpg|150x150px]]
|-
|پسکوف
|Псков
|اوبلاست پسکوف
|۱۹۴۹۰۰
|[[دوتنه:Troizkiy_cathedral_(Pskov).jpg|link=پرونده:Troizkiy_cathedral_(Pskov).jpg|150x150px]]
|-
|سورودوینسک
|Северодвинск
|اوبلاست آرخانګلسک
|۱۹۲۳۵۳
|[[دوتنه:Ship_building_place.jpg|link=پرونده:Ship_building_place.jpg|150x150px]]
|-
|آرماویر
|Армавир
|کرای کراسنودار
|۱۸۸۲۸۶
|[[دوتنه:Мегацентр_&quot;Красная_Площадь&quot;,_г._Армавир.jpg|link=پرونده:Мегацентр_&quot;Красная_Площадь&quot;,_г._Армавир.jpg|150x150px]]
|-
|زلاتوست
|Златоуст
|اوبلاست چلیابینسک
|۱۸۷۹۵۰
|[[دوتنه:Zlatoust2011.jpg|link=پرونده:Zlatoust2011.jpg|150x150px]]
|-
|بالاشیخا
|Балашиха
|اوبلاست مسکو
|۱۸۴۹۰۰
|[[دوتنه:Prospekt_Lenina_Balashiha.jpg|link=پرونده:Prospekt_Lenina_Balashiha.jpg|150x150px]]
|-
|خیمکی
|Химки
|اوبلاست مسکو
|۱۸۱۰۰۰
|[[دوتنه:OM_Knyaginya_Olga2.jpg|link=پرونده:OM_Knyaginya_Olga2.jpg|150x150px]]
|-
|پودولسک
|Подольск
|اوبلاست مسکو
|۱۸۰۹۶۳
|[[دوتنه:Centre_of_Podolsk_2.jpg|link=پرونده:Centre_of_Podolsk_2.jpg|150x150px]]
|-
|کامنسک-اورالسکیی
|Каменск-Уральский
|اوبلاست سوردلوفسک
|۱۸۰۱۳۹
|[[دوتنه:City_Governement_Building_of_Kamensk-Uralsky.jpg|link=پرونده:City_Governement_Building_of_Kamensk-Uralsky.jpg|150x150px]]
|-
|پتروپاولوفسک-کامچاتسکیی
|Петропавловск-Камчатский
|کرای کامچاتکا
|۱۷۹۷۸۰
|[[دوتنه:Камчатский_театр_драмы_и_комедии.JPG|link=پرونده:Камчатский_театр_драмы_и_комедии.JPG|150x150px]]
|-
|سیزران
|Сызрань
|اوبلاست سامارا
|۱۷۸۹۰۴
|
|-
|نووچرکاسک
|Новочеркасск
|اوبلاست روستوف
|۱۷۶۵۴۲
|[[دوتنه:Главный_корпус_ЮРГТУ_(НПИ).jpg|link=پرونده:Главный_корпус_ЮРГТУ_(НПИ).jpg|150x150px]]
|-
|یوژنو-ساخالینسک
|Южно-Сахалинск
|اوبلاست ساخالین
|۱۷۴۷۸۴
|[[دوتنه:Сити-Молл._Южно-Сахалинск._(2).JPG|link=پرونده:Сити-Молл._Южно-Сахалинск._(2).JPG|150x150px]]
|-
|کورولیوف
|Королёв
|اوبلاست مسکو
|۱۷۳۶۰۰
|[[دوتنه:Центральная_часть_города_Королёв.jpg|link=پرونده:Центральная_часть_города_Королёв.jpg|150x150px]]
|-
|ولګودونسک
|Волгодонск
|اوبلاست روستوف
|۱۶۹۰۴۸
|[[دوتنه:Волгодонск._Путепровод.JPG|link=پرونده:Волгодонск._Путепровод.JPG|150x150px]]
|-
|ناخودکا
|Находка
|کرای پریمورسکی
|۱۶۶۵۴۰
|[[دوتنه:Business_center_in_Nakhodka.JPG|link=پرونده:Business_center_in_Nakhodka.JPG|150x150px]]
|-
|برزنیکی
|Березники
|کرای پرم
|۱۶۴۸۷۳
|[[دوتنه:Uralkali.jpg|link=پرونده:Uralkali.jpg|150x150px]]
|-
|آباکان
|Абакан
|خاکاسیا
|۱۶۳۳۶۲
|[[دوتنه:Cathedral_in_Abakan.jpg|link=پرونده:Cathedral_in_Abakan.jpg|203x203px]]
|-
|میتیشچی
|Мытищи
|اوبلاست مسکو
|۱۶۲۷۰۰
|[[دوتنه:ТРЦ_&quot;ИЮНЬ&quot;_город_Мытищи.jpg|link=پرونده:ТРЦ_&quot;ИЮНЬ&quot;_город_Мытищи.jpg|150x150px]]
|-
|لیوبرتسی
|Люберцы
|اوبلاست مسکو
|۱۵۸۱۹۰
|[[دوتنه:View_of_Lyubertsy_(1).jpg|link=پرونده:View_of_Lyubertsy_(1).jpg|150x150px]]
|-
|سالاوات
|Салават
|باشقیرستان
|۱۵۵۷۷۸
|[[دوتنه:Первомайская7.jpg|link=پرونده:Первомайская7.jpg|150x150px]]
|-
|روبتسوفسک
|Рубцовск
|کرای آلتایی
|۱۵۵۳۶۶
|[[دوتنه:Rubcovsk-Lenin.jpg|link=پرونده:Rubcovsk-Lenin.jpg|150x150px]]
|-
|مایکوپ
|Майкоп
|آدیغیه
|۱۵۴۵۵۵
|[[دوتنه:Майкопская_Соборная_мечеть.JPG|link=پرونده:Майкопская_Соборная_мечеть.JPG|150x150px]]
|-
|اوسورییسک
|Уссурийск
|کرای پریمورسکی
|۱۵۳۶۰۴
|[[دوتنه:Уссурийск,_ул._Некрасова.JPG|link=پرونده:Уссурийск,_ул._Некрасова.JPG|150x150px]]
|-
|میاس
|Миасс
|اوبلاست چلیابینسک
|۱۵۲۵۰۷
|[[دوتنه:Trk_slon_(Miass).jpg|link=پرونده:Trk_slon_(Miass).jpg|150x150px]]
|-
|کووروف
|Ковров
|اوبلاست ولادیمیر
|۱۵۰۹۰۰
|[[دوتنه:Kovrov._Corner_of_First_May_Day_&amp;_Trud_(Labour)_Streets.jpg|link=پرونده:Kovrov._Corner_of_First_May_Day_&amp;_Trud_(Labour)_Streets.jpg|150x150px]]
|-
|کولومنا
|Коломна
|اوبلاست مسکو
|۱۴۷۹۰۰
|[[دوتنه:Kolomna_04-2014_img34_Kremlin.jpg|link=پرونده:Kolomna_04-2014_img34_Kremlin.jpg|150x150px]]
|-
|نوووموسکوفسک
|Новомосковск
|اوبلاست تولا
|۱۴۷۰۰۰
|[[دوتنه:Novomoskovsk_Town_Hall.JPG|link=پرونده:Novomoskovsk_Town_Hall.JPG|150x150px]]
|-
|الکتروستال
|Электросталь
|اوبلاست مسکو
|۱۴۶۰۰۰
|[[دوتنه:Проспект_Ленина_(Электросталь).JPG|link=پرونده:Проспект_Ленина_(Электросталь).JPG|150x150px]]
|-
|کولپینو
|Колпино
|[[سینټ پیټرزبورګ|سن پترزبورګ]]
|۱۴۳۸۰۰
|[[دوتنه:Troitsky-sobor_Izhora_river_and_Bridge.jpg|link=پرونده:Troitsky-sobor_Izhora_river_and_Bridge.jpg|150x150px]]
|-
|آلماتیفسک
|Альметьевск
|تاتارستان
|۱۴۱۹۳۲
|[[دوتنه:Almetyevsk.jpg|link=پرونده:Almetyevsk.jpg|150x150px]]
|-
|پیتیګورسک
|Пятигорск
|کرای استاوروپول
|۱۴۱۰۸۴
|[[دوتنه:Городская_администрация._Пятигорск.jpg|link=پرونده:Городская_администрация._Пятигорск.jpg|150x150px]]
|-
|کوپیسک
|Копейск
|اوبلاست چلیابینسک
|۱۳۷۰۹۷
|[[دوتنه:Kopejsk_fontan_03.08.2008.jpg|link=پرونده:Kopejsk_fontan_03.08.2008.jpg|150x150px]]
|-
|نازران
|Назрань
|[[انګوشتيا|اینګوشتیا]]
|۱۳۶۹۹۱
|[[دوتنه:Жд_вокзал_Назрань.jpg|link=پرونده:Жд_вокзал_Назрань.jpg|150x150px]]
|-
|پروورالسک
|Первоуральск
|اوبلاست سوردلوفسک
|۱۳۴۳۶۱
|[[دوتنه:Pervouralsky_Novotrubny_Works_-_Central_entrance.jpg|link=پرونده:Pervouralsky_Novotrubny_Works_-_Central_entrance.jpg|150x150px]]
|-
|اودینتسوفو
|Одинцово
|اوبلاست مسکو
|۱۳۰۱۰۰
|[[دوتنه:ТЦ_Курс.jpg|link=پرونده:ТЦ_Курс.jpg|150x150px]]
|-
|کیسلوفودسک
|Кисловодск
|کرای استاوروپول
|۱۲۹۴۹۶
|[[دوتنه:Площадь_художников.JPG|link=پرونده:Площадь_художников.JPG|150x150px]]
|-
|نوینومیسک
|Невинномысск
|کرای استاوروپول
|۱۲۸۵۲۸
|[[دوتنه:Nevinnomisk_ZD_Vokzal.jpg|link=پرونده:Nevinnomisk_ZD_Vokzal.jpg|150x150px]]
|-
|خاسافیورت
|Хасавюрт
|داغستان
|۱۲۸۳۸۱
|[[دوتنه:Церковь_Святого_Знамения_Божьей_Матери_г._Хасавюрт.JPG|link=پرونده:Церковь_Святого_Знамения_Божьей_Матери_г._Хасавюрт.JPG|150x150px]]
|-
|دیمیتروفګراد
|Димитровград
|اوبلاست اولیانوفسک
|۱۲۷۹۶۶
|[[دوتنه:Dimitrovgrad03.JPG|link=پرونده:Dimitrovgrad03.JPG|150x150px]]
|-
|نووچبوکسارسک
|Новочебоксарск
|چواشستان
|۱۲۶۸۸۵
|[[دوتنه:Застройка_новых_районов_вдоль_Волги_(Новочебоксарск).jpg|link=پرونده:Застройка_новых_районов_вдоль_Волги_(Новочебоксарск).jpg|150x150px]]
|-
|سرپوخوف
|Серпухов
|اوبلاست مسکو
|۱۲۴۲۰۰
|[[دوتنه:KOTRSTON-SERPUKHOV.jpg|link=پرونده:KOTRSTON-SERPUKHOV.jpg|150x150px]]
|-
|اورخوفو-زویفو
|Орехово-Зуево
|اوبلاست مسکو
|۱۲۲۰۰۰
|[[دوتنه:Ozuevo-mall.jpg|link=پرونده:Ozuevo-mall.jpg|150x150px]]
|-
|موروم
|Муром
|اوبلاست ولادیمیر
|۱۲۰۸۰۰
|[[دوتنه:20150624_Муром_Московская_улица_4.JPG|link=پرونده:20150624_Муром_Московская_улица_4.JPG|233x233px]]
|-
|نفتکامسک
|Нефтекамск
|باشقیرستان
|۱۱۹۵۱۵
|[[دوتنه:Нефтекамск,_Телевышка.jpg|link=پرونده:Нефтекамск,_Телевышка.jpg|150x150px]]
|-
|دربند
|Дербент
|داغستان
|۱۱۹۲۰۰
|[[دوتنه:Derbent._Dagestan.jpg|link=پرونده:Derbent._Dagestan.jpg|150x150px]]
|-
|ژلزنودوروژنی
|Железнодорожный
|اوبلاست مسکو
|۱۱۸۹۰۰
|[[دوتنه:Железка_1_августа_2014_г..jpg|link=پرونده:Железка_1_августа_2014_г..jpg|150x150px]]
|-
|نووی اورنګوی
|Новый Уренгой
|یامالو-ننتس
|۱۱۸۶۵۹
|[[دوتنه:Winter_(Novy_Urengoy).jpg|link=پرونده:Winter_(Novy_Urengoy).jpg|150x150px]]
|-
|کامیشین
|Камышин
|اوبلاست ولګوګراد
|۱۱۷۲۹۷
|[[دوتنه:Kamyshin_Historic_Museum.JPG|link=پرونده:Kamyshin_Historic_Museum.JPG|150x150px]]
|-
|نفتیوګانسک
|Нефтеюганск
|خانتی-مانسی
|۱۱۷۲۶۲
|[[دوتنه:Речной_порт_Нефтеюганска.jpg|link=پرونده:Речной_порт_Нефтеюганска.jpg|150x150px]]
|-
|کراسنوګورسک
|Красногорск
|اوبلاست مسکو
|۱۱۶۷۳۸
|[[دوتنه:House_of_Moscow_Oblast_Government_(night).jpg|link=پرونده:House_of_Moscow_Oblast_Government_(night).jpg|150x150px]]
|-
|چرکسک
|Черкесск
|کاراچای-چرکسیا
|۱۱۶۷۳۳
|[[دوتنه:The_city_of_Cherkessk.jpg|link=پرونده:The_city_of_Cherkessk.jpg|150x150px]]
|-
|نوګینسک
|Ногинск
|اوبلاست مسکو
|۱۱۵۹۴۲
|[[دوتنه:Noginsk_PICT0216.JPG|link=پرونده:Noginsk_PICT0216.JPG|150x150px]]
|-
|نوووشاختینسک
|Новошахтинск
|اوبلاست روستوف
|۱۱۳۹۱۶
|[[دوتنه:Novoshakhtinsk_duma.jpg|link=پرونده:Novoshakhtinsk_duma.jpg|150x150px]]
|-
|شچیولکوفو
|Щёлково
|اوبلاست مسکو
|۱۱۳۰۰۰
|[[دوتنه:Щелково_Пролетарский_проспект.JPG|link=پرونده:Щелково_Пролетарский_проспект.JPG|200x200px]]
|-
|یلتس
|Елец
|اوبلاست لیپتسک
|۱۱۲۷۰۰
|[[دوتنه:Elets_sobor.jpg|link=پرونده:Elets_sobor.jpg|150x150px]]
|-
|نووکویبیشفسک
|Новокуйбышевск
|اوبلاست سامارا
|۱۱۰۷۵۲
|[[دوتنه:Novokuibyshevsk_vokzal.JPG|link=پرونده:Novokuibyshevsk_vokzal.JPG|150x150px]]
|-
|نویابرسک
|Ноябрьск
|یامالو-ننتس
|۱۱۰۴۹۴
|[[دوتنه:City_center_of_Noyabrsk.jpg|link=پرونده:City_center_of_Noyabrsk.jpg|150x150px]]
|-
|آچینسک
|Ачинск
|کرای کراسنویارسک
|۱۱۰۳۳۶
|[[دوتنه:Ачинск_администрация.JPG|link=پرونده:Ачинск_администрация.JPG|150x150px]]
|-
|اوکتیابرسکیی
|Октябрьский
|باشقیرستان
|۱۰۹۰۴۴
|[[دوتنه:Площадь_им._Ленина.jpg|link=پرونده:Площадь_им._Ленина.jpg|150x150px]]
|-
|کیزیل
|Кызыл
|تووا
|۱۰۸۳۰۶
|[[دوتنه:Arb_Court_Tyva.jpg|link=پرونده:Arb_Court_Tyva.jpg|150x150px]]
|-
|سورسک
|Северск
|اوبلاست تومسک
|۱۰۷۰۷۳
|[[دوتنه:Seversk_Kurchatova.jpg|link=پرونده:Seversk_Kurchatova.jpg|150x150px]]
|-
|سورسک
|Сурск
|اوبلاست پنزا
|۱۰۷۰۷۳
|[[دوتنه:Seversk_checkpoint.jpg|link=پرونده:Seversk_checkpoint.jpg|150x150px]]
|-
|سرګییف پوساد
|Сергиев Посад
|اوبلاست مسکو
|۱۰۵۸۳۵
|[[دوتنه:Old_Hotel,_Sergiyev_Posad.jpg|link=پرونده:Old_Hotel,_Sergiyev_Posad.jpg|150x150px]]
|-
|آرزاماس
|Арзамас
|استان نیژنی نووګورود
|۱۰۵۷۸۷
|[[دوتنه:Arzamas_Resurrection_Cathedral_IMG_9666_1725.jpg|link=پرونده:Arzamas_Resurrection_Cathedral_IMG_9666_1725.jpg|150x150px]]
|-
|اوبنینسک
|Обнинск
|اوبلاست کالوګا
|۱۰۵۴۰۰
|[[دوتنه:Obninsk,_Russia_8170101.JPG|link=پرونده:Obninsk,_Russia_8170101.JPG|150x150px]]
|-
|لنینسک-کوزنتسکیی
|Ленинск-Кузнецкий
|اوبلاست کمروو
|۱۰۴۸۲۹
|[[دوتنه:Развлекательный_центр_&quot;Победа&quot;_в_городе_Ленинск-Кузнецкий..jpg|link=پرونده:Развлекательный_центр_&quot;Победа&quot;_в_городе_Ленинск-Кузнецкий..jpg|150x150px]]
|-
|مژدورچنسک
|Междуреченск
|اوبلاست کمروو
|۱۰۳۹۵۰
|[[دوتنه:Mezhdurechensk.jpg|link=پرونده:Mezhdurechensk.jpg|150x150px]]
|-
|کیسلفسک
|Киселевск
|اوبلاست کمروو
|۱۰۳۸۱۷
|[[دوتنه:Ksl.jpg|link=پرونده:Ksl.jpg|150x150px]]
|-
|اوختا
|Ухта
|کومی
|۱۰۳۵۰۰
|[[دوتنه:Вокзал_станции_Ухта.jpg|link=پرونده:Вокзал_станции_Ухта.jpg|150x150px]]
|-
|الیستا
|Элиста
|قالموقستان
|۱۰۲۸۰۵
|[[دوتنه:Парламент_Калмыкии.jpg|link=پرونده:Парламент_Калмыкии.jpg|150x150px]]
|-
|باتایسک
|Батайск
|اوبلاست روستوف
|۱۰۲۲۲۶
|[[دوتنه:Свято-Троицкий_храм,_Батайск.jpg|link=پرونده:Свято-Троицкий_храм,_Батайск.jpg|150x150px]]
|-
|ژوکوفسکیی
|Жуковский
|اوبلاست مسکو
|۱۰۲۰۰۰
|[[دوتنه:Latskova_big_shops_2011.jpg|link=پرونده:Latskova_big_shops_2011.jpg|150x150px]]
|-
|آرتیوم
|Артём
|کرای پریمورسکی
|۱۰۱۷۶۲
|[[دوتنه:Дворец_Культуры_Угольщиков.jpg|link=پرونده:Дворец_Культуры_Угольщиков.jpg|150x150px]]
|-
|نوووترویسک
|Новотроицк
|اوبلاست ارنبورګ
|۱۰۱۳۱۳
|[[دوتنه:Ntsktramv.jpg|link=پرونده:Ntsktramv.jpg|150x150px]]
|-
|ولیکیه لوکی
|Великие Луки
|اوبلاست پسکوف
|۱۰۱۱۰۰
|[[دوتنه:Hotel_velikiye_luki.jpg|link=پرونده:Hotel_velikiye_luki.jpg|150x150px]]
|}

=== ښارونه چې له  زرو څخه زیات نفوس لري ===
{| class=&quot;wikitable sortable&quot; style=&quot;text-align: center;&quot;
! style=&quot;width: 150px;&quot; |ښار
! style=&quot;width: 150px;&quot; |په روسي ژبه
! style=&quot;width: 120px;&quot; |واحد
! style=&quot;width: 50px;&quot; |نفوس{{Break}}&lt;br /&gt;(سرشمېرنه ۲۰۱۰)
! style=&quot;width: 150px;&quot; |انځور
|-
|زلنودولسک
|Зеленодольск
|تاتارستان
|۹۹۱۱۶
|[[دوتنه:Zeleny_Dol_Station_and_surroundings_08-2016_img3.jpg|link=پرونده:Zeleny_Dol_Station_and_surroundings_08-2016_img3.jpg|150x150px]]
|-
|ساراپول
|Сарапул
|اودمورتیا
|۹۸۸۳۰
|[[دوتنه:Sarapul_Fire_Tower.jpg|link=پرونده:Sarapul_Fire_Tower.jpg|173x173px]]
|-
|سروف
|Серов
|اوبلاست سوردلوفسک
|۹۸۴۰۸
|[[دوتنه:Храм_во_имя_Преображения_Господня_в_Серове.jpg|link=پرونده:Храм_во_имя_Преображения_Господня_в_Серове.jpg|173x173px]]
|-
|پوشکینو
|Пушкино
|اوبلاست مسکو
|۹۷۴۰۰
|[[دوتنه:Pushkino_city.JPG|link=پرونده:Pushkino_city.JPG|150x150px]]
|-
|کانسک
|Канск
|کرای کراسنویارسک
|۹۷۳۲۰
|
|-
|اوست-ایلیمسک
|Усть-Илимск
|اوبلاست ایرکوتسک
|۹۷۰۸۷
|
|-
|ګلازوف
|Глазов
|اودمورتیا
|۹۷۰۷۰
|
|-
|وتکینسک
|Воткинск
|اودمورتیا
|۹۶۹۳۶
|
|-
|ژلزنوګورسک
|Железногорск
|اوبلاست کورسک
|۹۶۷۰۰
|
|-
|سولیکامسک
|Соликамск
|کرای پرم
|۹۶۲۲۲
|
|-
|ماګادان
|Магадан
|اوبلاست ماګادان
|۹۵۹۲۵
|
|-
|بردسک
|Бердск
|اوبلاست نووسیبیرسک
|۹۵۷۹۸
|
|-
|کامنسک-شاختینسکیی
|Каменск-Шахтинский
|اوبلاست روستوف
|۹۳۹۷۱
|
|-
|ژلزنوګورسک
|Железногорск
|کرای کراسنویارسک
|۹۳۲۲۶
|
|-
|کینشما
|Кинешма
|اوبلاست ایوانوف
|۹۲۹۰۰
|
|-
|نووورالسک
|Новоуральск
|اوبلاست سوردلوفسک
|۹۲۱۸۳
|
|-
|بالاشوف
|Балашов
|اوبلاست ساراتوف
|۹۱۶۲۲
|
|-
|میچورینسک
|Мичуринск
|اوبلاست تامبوف
|۹۰۹۰۰
|
|-
|ووسکرسنسک
|Воскресенск
|اوبلاست مسکو
|۹۰۶۰۰
|
|-
|بوګولما
|Бугульма
|تاتارستان
|۹۰۲۰۴
|
|-
|بوزولوک
|Бузулук
|اوبلاست ارنبورګ
|۸۹۲۶۳
|
|-
|ګاتچینا
|Гатчина
|اوبلاست لنینګراد
|۸۹۱۰۰
|
|-
|ساروف
|Саров
|استان نیژنی نووګورود
|۸۸۰۱۱
|
|-
|کوزنتسک
|Кузнецк
|اوبلاست پنزا
|۸۷۷۴۴
|
|-
|ییسم
|Ейск
|کرای کراسنودار
|۸۷۵۳۳
|
|-
|ګوبکین
|Губкин
|[[بلګورود|اوبلاست بلګورود]]
|۸۶۳۰۰
|
|-
|اوسولیه-سیبیرسکویه
|Усолье-Сибирское
|اوبلاست ایرکوتسک
|۸۵۶۶۰
|
|-
|پوشکین
|Пушкин
|[[سینټ پیټرزبورګ|سن پترزبورګ]]
|۸۴۶۰۰
|
|-
|کیروفو-چپتسک
|Кирово-Чепецк
|اوبلاست کیروف
|۸۳۹۰۶
|
|-
|یورګا
|Юрга
|اوبلاست کمروو
|۸۳۸۷۹
|
|-
|رامنسکویه
|Раменское
|اوبلاست مسکو
|۸۳۷۴۰
|
|-
|دوموددوفو
|Домодедово
|اوبلاست مسکو
|۸۳۷۰۰
|
|-
|کاسپییسک
|Каспийск
|داغستان
|۸۳۳۷۷
|
|-
|آزوف
|Азов
|اوبلاست روستوف
|۸۳۰۰۹
|
|-
|آنژرو-سودژنسک
|Анжеро-Судженск
|اوبلاست کمروو
|۸۲۸۰۶
|
|-
|چایکوفسکیی، پرم
|Чайковский
|کرای پرم
|۸۲۵۵۰
|
|-
|یسنتوکی
|Ессентуки
|کرای استاوروپول
|۸۲۱۶۷
|
|-
|اوزیورسک
|Озёрск
|اوبلاست چلیابینسک
|۸۲۱۶۴
|
|-
|کلین
|Клин
|اوبلاست مسکو
|۸۱۹۰۰
|
|-
|کروپتکین
|Кропоткин
|کرای کراسنودار
|۸۰۷۶۶
|
|-
|دولګورودنی
|Долгопрудный
|اوبلاست مسکو
|۷۹۶۰۰
|
|-
|رئوتوف
|Реутов
|اوبلاست مسکو
|۷۹۶۰۰
|
|-
|ترویتسک
|Троицк
|اوبلاست چلیابینسک
|۷۸۳۷۲
|
|-
|[[ويبورګ|ویبورګ]]
|Выборг
|اوبلاست لنینګراد
|۷۸۳۴۹
|
|-
|مینرالنیه وودی
|Минеральные Воды
|کرای استاوروپول
|۷۶۷۵۷
|
|-
|بور
|Бор
|استان نیژنی نووګورود
|۷۵۹۹۰
|
|-
|بیروبیجان
|Биробиджан
|اوبلاست خودمختار یهودی
|۷۵۴۴۰
|
|-
|شادرنیسک
|Шадринск
|اوبلاست کورګان
|۷۵۲۵۵
|
|-
|چرنوګورسک
|Черногорск
|خاکاسیا
|۷۴۸۶۱
|
|-
|بلوفو، روسیه
|Белово
|اوبلاست کمروو
|۷۴۷۹۶
|
|-
|چاپایفسک
|Чапаевск
|اوبلاست سامارا
|۷۳۵۷۲
|
|-
|چخوف، اوبلاست مسکو
|Чехов
|اوبلاست مسکو
|۷۳۴۰۰
|
|-
|نووالتایسک
|Новоалтайск
|کرای آلتایی
|۷۳۰۶۸
|
|-
|خانتی-مانسییسک
|Ханты-Мансийск
|خانتی-مانسی
|۷۱۸۲۹
|
|-
|نارو-فومینسک
|Наро-Фоминск
|اوبلاست مسکو
|۷۱۰۰۰
|
|-
|آسبست
|Асбест
|اوبلاست سوردلوفسک
|۷۰۸۱۳
|
|-
|یلابوګا
|Елабуга
|تاتارستان
|۷۰۰۲۴
|
|-
|ګئورګیئفسک
|Георгиевск
|کرای استاوروپول
|۶۸۸۹۱
|
|-
|زلنوګورسک
|Зеленогорск
|کرای کراسنویارسک
|۶۸۵۸۳
|
|-
|بلورتسک
|Белорецк
|باشقیرستان
|۶۸۳۰۸
|
|-
|وولسک
|Вольск
|اوبلاست ساراتوف
|۶۸۱۶۰
|
|-
|لیسوا
|Лысьва
|کرای پرم
|۶۸۱۳۷
|
|-
|کونګور
|Кунгур
|کرای پرم
|۶۸۱۱۶
|
|-
|ایشیمبای
|Ишимбай
|باشقیرستان
|۶۸۰۳۸
|
|-
|ګوکوفو
|Гуково
|اوبلاست روستوف
|۶۷۹۹۸
|
|-
|بلوګورسک
|Белогорск
|[[آمور|اوبلاست آمور]]
|۶۷۳۶۱
|
|-
|لوبنیا
|Лобня
|اوبلاست مسکو
|۶۷۱۰۰
|
|-
|استوپینو
|Ступино
|اوبلاست مسکو
|۶۷۰۰۰
|
|-
|یګوریفسک
|Егорьевск
|اوبلاست مسکو
|۶۷۰۰۰
|
|-
|سوسنووی بور
|Сосновый Бор
|اوبلاست لنینګراد
|۶۶۷۰۰
|
|-
|بوریسوګلبسک
|Борисоглебск
|اوبلاست وورونژ
|۶۶۶۰۰
|
|-
|مینوسینسک
|Минусинск
|کرای کراسنویارسک
|۶۶۴۰۲
|
|-
|سیبای
|Сибай
|باشقیرستان
|۶۵۹۴۳
|
|-
|تویمازی
|Туймазы
|باشقیرستان
|۶۵۷۵۰
|
|-
|آلکسین
|Алексин
|اوبلاست تولا
|۶۵۷۰۰
|
|-
|کستوفو
|Кстово
|استان نیژنی نووګورود
|۶۵۶۵۱
|
|-
|لنینوګورسک
|Лениногорск
|تاتارستان
|۶۵۴۸۶
|
|-
|بودیونوفسک
|Будённовск
|کرای استاوروپول
|۶۵۱۹۰
|
|-
|کلینتسی
|Клинцы
|[[بریانسک|اوبلاست بریانسک]]
|۶۵۱۰۰
|
|-
|اسلاویانسک-نا-کوبانی
|Славянск-на-Кубани
|کرای کراسنودار
|۶۴۸۸۳
|
|-
|پترهوف
|Петергоф
|[[سینټ پیټرزبورګ|سن پترزبورګ]]
|۶۴۸۰۰
|
|-
|پولفسکوی
|Полевской
|اوبلاست سوردلوفسک
|۶۴۶۹۷
|
|-
|دونسکوی، اوبلاست تولا
|Донской
|اوبلاست تولا
|۶۴۵۵۲
|
|-
|لسوسیبیرسک
|Лесосибирск
|کرای کراسنویارسک
|۶۴۱۶۰
|
|-
|ایشیم
|Ишим
|اوبلاست تیومن
|۶۴۰۲۱
|
|-
|ایسکیتیم
|Искитим
|اوبلاست نووسیبیرسک
|۶۴۰۰۸
|
|-
|الکساندروف
|Александров
|اوبلاست ولادیمیر
|۶۳۴۰۰
|
|-
|تواپسه
|Туапсе
|کرای کراسنودار
|۶۳۲۸۳
|
|-
|نریونګری
|Нерюнгри
|[[د ياکوتيا جمهوريت|یاقوتستان]]
|۶۳۲۲۳
|
|-
|ګوس-خروستالنی
|Гусь-Хрустальный
|اوبلاست ولادیمیر
|۶۲۷۰۰
|
|-
|تیخورتسک
|Тихорецк
|کرای کراسنودار
|۶۲۶۱۶
|
|-
|آپاتیتی
|Апатиты
|اوبلاست مورمانسک
|۶۲۶۰۰
|
|-
|کومرتاو
|Кумертау
|باشقیرستان
|۶۲۰۹۹
|
|-
|زارچنی، اوبلاست پنزا
|Заречный
|اوبلاست پنزا
|۶۲۰۴۳
|
|-
|روسوش
|Россошь
|اوبلاست وورونژ
|۶۲۰۰۰
|
|-
|دوبنا
|Дубна
|اوبلاست مسکو
|۶۱۹۰۰
|
|-
|میخائیلوفسک
|Михайловск
|کرای استاوروپول
|۶۱۷۵۳
|
|-
|رفدا
|Ревда
|اوبلاست سوردلوفسک
|۶۱۷۳۱
|
|-
|دیمیتروف
|Дмитров
|اوبلاست مسکو
|۶۱۷۰۰
|
|-
|ملئوز
|Мелеуз
|باشقیرستان
|۶۱۶۲۴
|
|-
|کراسنوتورینسک
|Краснотурьинск
|اوبلاست سوردلوفسک
|۶۱۳۴۶
|
|-
|لابینسک
|Лабинск
|کرای کراسنودار
|۶۱۳۲۸
|
|-
|پاولوفسکیی پوساد
|Павловский Посад
|اوبلاست مسکو
|۶۱۳۰۰
|
|-
|تیخوین
|Тихвин
|اوبلاست لنینګراد
|۶۱۲۰۰
|
|-
|بویناکسک
|Буйнакск
|داغستان
|۶۱۱۴۳
|
|-
|چیستوپول
|Чистополь
|تاتارستان
|۶۱۱۰۵
|
|-
|بلبی
|Белебей
|باشقیرستان
|۶۰۸۴۷
|
|-
|سالسک
|Сальск
|اوبلاست روستوف
|۶۰۷۷۴
|
|-
|رژف
|Ржев
|اوبلاست تور
|۶۰۶۶۷
|
|-
|پاولوف
|Павлово
|استان نیژنی نووګورود
|۶۰۴۵۴
|
|-
|پروخلاندی
|Прохладный
|کاباردینو-بالکاریا
|۶۰۱۲۳
|
|-
|شچیوکینو
|Щёкино
|اوبلاست تولا
|۵۹۹۰۰
|
|-
|شویا
|Шуя
|اوبلاست ایوانوف
|۵۹۳۰۰
|
|-
|اسووبودنی
|Свободный
|[[آمور|اوبلاست آمور]]
|۵۹۲۸۶
|
|-
|[[کوګاليم|کوګالیم]]
|Когалым
|خانتی-مانسی
|۵۹۱۴۷
|
|-
|میخائیلوفکا
|Михайловка
|اوبلاست ولګوګراد
|۵۹۱۳۲
|
|-
|کوتلاس
|Котлас
|اوبلاست آرخانګلسک
|۵۸۸۹۴
|
|-
|ورخنیایا پیشما
|Верхняя Пышма
|اوبلاست سوردلوفسک
|۵۸۴۰۵
|
|-
|باکسان
|Баксан
|کاباردینو-بالکاریا
|۵۸۲۵۸
|
|-
|ژیګولیوفسک
|Жигулёвск
|اوبلاست سامارا
|۵۷۴۳۷
|
|-
|سولنچنوګورسک
|Солнечногорск
|اوبلاست مسکو
|۵۷۲۰۰
|
|-
|آرسنیف
|Арсеньев
|کرای پریمورسکی
|۵۷۱۷۱
|
|-
|ګورنو-آلتاییسک
|Горно-Алтайск
|[[التای جمهوریت|جمهوری آلتایی]]
|۵۶۹۲۸
|
|-
|اوزلووایا
|Узловая
|اوبلاست تولا
|۵۶۹۰۰
|
|-
|بوروویچی
|Боровичи
|اوبلاست نووګورود
|۵۶۷۰۰
|
|-
|ویکسا
|Выкса
|استان نیژنی نووګورود
|۵۶۵۲۹
|
|-
|نیاګان
|Нягань
|خانتی-مانسی
|۵۶۵۲۶
|
|-
|کریمسک
|Крымск
|کرای کراسنودار
|۵۶۵۰۰
|
|-
|وولژسک
|Волжск
|ماری ال
|۵۶۴۹۰
|
|-
|آناپا
|Анапа
|کرای کراسنودار
|۵۶۴۸۷
|
|-
|کلیموفسک
|Климовск
|اوبلاست مسکو
|۵۵۶۰۰
|
|-
|ویازما
|Вязьма
|اوبلاست اسمالنسک
|۵۵۵۰۰
|
|-
|روسلافل
|Рославль
|اوبلاست اسمالنسک
|۵۵۳۰۰
|
|-
|ایوانتئفکا
|Ивантеевка
|اوبلاست مسکو
|۵۵۲۰۰
|
|-
|لیسکی
|Лиски
|اوبلاست وورونژ
|۵۴۸۰۰
|
|-
|کراسنوکامنسک
|Краснокаменск
|سرزمین زابایکالسکی
|۵۴۷۹۰
|
|-
|بلورچنسک
|Белореченск
|کرای کراسنودار
|۵۴۲۵۵
|
|-
|تیماشیوفسک
|Тимашёвск
|کرای کراسنودار
|۵۳۹۴۰
|
|-
|چرمخوفو
|Черемхово
|اوبلاست ایرکوتسک
|۵۳۸۹۲
|
|-
|سورومورسک
|Североморск
|اوبلاست مورمانسک
|۵۳۷۰۰
|
|-
|بالاخنا
|Балахна
|استان نیژنی نووګورود
|۵۳۴۲۵
|
|-
|ویدنویه
|Видное
|اوبلاست مسکو
|۵۳۳۰۰
|
|-
|نازاروفو
|Назарово
|کرای کراسنویارسک
|۵۳۲۳۴
|
|-
|ګلن دژیک
|Геленджик
|کرای کراسنودار
|۵۳۱۱۱
|
|-
|ویشنیی وولوچیوک
|Вышний Волочёк
|اوبلاست تور
|۵۳۰۰۰
|
|-
|کراسنوکامسک
|Краснокамск
|کرای پرم
|۵۲۶۴۴
|
|-
|فریازینو
|Фрязино
|اوبلاست مسکو
|۵۲۴۰۰
|
|-
|کیریشی
|Кириши
|اوبلاست لنینګراد
|۵۲۳۰۹
|
|-
|بوګوروسلان
|Бугуруслан
|اوبلاست ارنبورګ
|۵۲۱۴۶
|
|-
|لیتکارینو
|Лыткарино
|اوبلاست مسکو
|۵۱۶۰۰
|
|-
|لیفنی
|Ливны
|اوبلاست اوریول
|۵۱۳۰۰
|
|-
|ایزبرباش
|Избербаш
|داغستان
|۵۱۲۴۶
|
|-
|یارتسفو
|Ярцево
|اوبلاست اسمالنسک
|۵۰۷۴۸
|
|-
|اوروس-مارتان
|Урус-Мартан
|[[چيچنيا|چچنستان]]
|۵۰۶۲۸
|
|-
|کینګیسپ
|Кингисепп
|اوبلاست لنینګراد
|۵۰۵۰۰
|
|-
|دونتسک، روسیه
|Донецк
|اوبلاست روستوف
|۵۰۴۹۰
|
|-
|لسنوی
|Лесной
|اوبلاست سوردلوفسک
|۵۰۳۶۳
|
|-
|اسنژینسک
|Снежинск
|اوبلاست چلیابینسک
|۵۰۱۰۶
|
|}

=== هغه ښارونه چې له  زرو لږ وګړي پکې ژوند کوي ===
{| class=&quot;wikitable sortable&quot; style=&quot;text-align: center;&quot;
! style=&quot;width: 150px;&quot;|ښار
! style=&quot;width: 150px;&quot;|روسي ژبه
! style=&quot;width: 120px;&quot;|[[د روسيې فدرالي واحدونه|واحد]]
! style=&quot;width: 50px;&quot;|نفوس{{سخ}}(سرشمېرنه ۲۰۱۰)
! style=&quot;width: 150px;&quot;|انځور
|-
| [[موژګا]]||Можга||[[اودمورتیا]]||۴۹۷۰۰||
|-
| کيمري||Кимры||[[ تور اوبلاست]]||۴۹۶۲۸||
|-
| [[شلخوف]]||Шелехов||[[ ایرکوتسک اوبلاست]]||۴۹۵۵۱||
|-
| [[مونچګورسک]]||Мончегорск||[[مورمانسک اوبلاست ]]||۴۹۴۰۰||
|-
| [[زارینسک]]||Заринск||[[کرای آلتایی]]||۴۹۳۶۵||
|-
| [[مګیون]]||Мегион||[[خانتی-مانسی]]||۴۹۱۰۷||
|-
| [[بریوزوفسکیی، استان سوردلوفسک|بریوزوفسکیی]]||Березовский||[[ سوردلوفسک اوبلاست]]||۴۸۹۶۹||
|-
| [[چوسوفوي]]||Чусовой||[[کرای پرم]]||۴۸۹۲۸||
|-
| [[سایانوګورسک]]||Саяногорск||[[خاکاسیا]]||۴۸۵۸۳||
|-
| [[اوترادنی، اوبلاست سامارا|اوترادنی]]||Отрадный||[[اوبلاست سامارا]]||۴۸۳۵۶||
|-
| [[کیزلیار]]||Кизляр||[[داغستان]]||۴۸۰۰۳||
|-
| [[ورخنیایا سالدا]]||Верхняя Салда||[[اوبلاست سوردلوفسک]]||۴۷۸۳۷||
|-
| [[رادوژنی، خانتی-مانسی|رادوژنی]]||Радужный||[[خانتی-مانسی]]||۴۷۸۱۱||
|-
| [[کورګانینسک]]||Курганинск||[[کرای کراسنودار]]||۴۷۷۲۲||
|-
| [[روزایفکا]]||Рузаевка||[[موردوویا]]||۴۷۶۴۷||
|-
| [[تورژوک]]||Торжок||[[اوبلاست تور]]||۴۷۶۰۰||
|-
| [[کویبیشف، اوبلاست نووسیبیرسک|کویبیشف]]||Куйбышев||[[ نووسیبیرسک اوبلاست]]||۴۷۵۶۶||
|-
| [[بریوزوفسکیي،  کمروو ايالت|بریوزوفسکیي]]||Березовский||[[اوبلاست کمروو]]||۴۷۳۶۱||
|-
| [[نادیم]]||Надым||[[یامالو-ننتس]]||۴۷۲۹۹||
|-
| [[دزرژینسکیی، اوبلاست مسکو|دزرژینسکیی]]||Дзержинский||[[اوبلاست مسکو]]||۴۷۱۶۳||
|-
| [[کاناش]]||Канаш||[[چواشستان]]||۴۶۹۴۶||
|-
| [[اوسینیکی]]||Осинники||[[اوبلاست کمروو]]||۴۶۹۲۵||
|-
| [[ګریازی]]||Грязи||[[اوبلاست لیپتسک]]||۴۶۵۰۰||
|-
| [[کورچاتوف، روسیه|کورچاتوف]]||Курчатов||[[اوبلاست کورسک]]||۴۶۴۶۳||
|-
| [[کولچوګینو]]||Кольчугино||[[اوبلاست ولادیمیر]]||۴۶۲۸۵||
|-
| [[متسنسک]]||Мценск||[[اوبلاست اوریول]]||۴۵۹۰۰||
|-
| [[وسوولوژسک]]||Всеволожск||[[اوبلاست لنینګراد]]||۴۵۹۰۰||
|-
| [[وولخوف]]||Волхов||[[اوبلاست لنینګراد]]||۴۵۸۰۰||
|-
| [[ساتکا]]||Сатка||[[اوبلاست چلیابینسک]]||۴۵۶۹۶||
|-
| [[مالګوبک]]||Малгобек||[[اینګوشتیا]]||۴۵۶۱۲||
|-
| [[شبکینو]]||Шебекино||[[اوبلاست بلګورود]]||۴۵۶۰۸||
|-
| [[اسپاسک-دالنیی]]||Спасск-Дальний||[[کرای پریمورسکی]]||۴۵۴۰۲||
|-
| [[سافونوفو، اوبلاست اسمالنسک|سافونوفو]]||Сафоново||[[اوبلاست اسمالنسک]]||۴۵۳۰۰||
|-
| [[آمورسک]]||Амурск||[[کرای خاباروفسک]]||۴۵۲۶۵||
|-
| [[شالی، چچنستان|شالي]]||Шали||[[چچنستان]]||۴۵۱۶۱||
|-
| [[راسکازوفو]]||Рассказово||[[اوبلاست تامبوف]]||۴۵۰۰۷||
|-
| [[اوست-کوت]]||Усть-Кут||[[اوبلاست ایرکوتسک]]||۴۴۸۳۲||
|-
| [[اوسینسک]]||Усинск||[[کومی]]||۴۴۸۰۵||
|-
| [[استرژووی]]||Стрежевой||[[اوبلاست تومسک]]||۴۴۶۹۳||
|-
| تولون||Тулун||[[اوبلاست ایرکوتسک]]||۴۴۶۱۱||
|-
| [[یفرموف (شهر)|یفرموف]]||Ефремов||[[اوبلاست تولا]]||۴۴۵۵۹||
|-
| [[کامن-نا-اوبی]]||Камень-на-Оби||[[کرای آلتایی]]||۴۴۳۲۴||
|-
| [[بلایا کالیتفا]]||Белая Калитва||[[اوبلاست روستوف]]||۴۴۲۰۵||
|-
| [[کراسنویه سلو]]||Красное Село||[[سن پترزبورګ]]||۴۴۰۸۱||
|-
| [[سایانسک]]||Саянск||[[اوبلاست ایرکوتسک]]||۴۳۸۱۰||
|-
| [[سووتسک، اوبلاست کالینینګراد|سووتسک]]||Советск||[[اوبلاست کالینینګراد]]||۴۳۰۴۸||
|-
| [[چبارکول]]||Чебаркуль||[[اوبلاست چلیابینسک]]||۴۳۰۱۹||
|-
| [[ویازنیکی]]||Вязники||[[اوبلاست ولادیمیر]]||۴۲۹۴۸||
|-
| [[رتیشچفو]]||Ртищево||[[اوبلاست ساراتوف]]||۴۲۹۲۱||
|-
| [[پوګاچیوف]]||Пугачев||[[اوبلاست ساراتوف]]||۴۲۸۹۵||
|-
| [[کاچکانار]]||Качканар||[[اوبلاست سوردلوفسک]]||۴۲۸۴۹||
|-
| [[کرونشتات]]||Кронштадт||[[سن پترزبورګ]]||۴۲۸۰۰||
|-
| [[سالخارد]]||Салехард||[[یامالو-ننتس]]||۴۲۵۴۲||
|-
| [[نووزیبکوف]]||Новозыбков||[[اوبلاست بریانسک]]||۴۲۵۰۹||
|-
| [[کوریاژما]]||Коряжма||[[اوبلاست آرخانګلسک]]||۴۲۴۶۰||
|-
| [[آختوبینسک]]||Ахтубинск||[[اوبلاست آستراخان]]||۴۲۴۴۵||
|-
| [[کراسنی سولین]]||Красный Сулин||[[اوبلاست روستوف]]||۴۲۴۰۳||
|-
| [[پرسلاول-زالسکیی]]||Переславль-Залесский||[[اوبلاست یاروسلاول]]||۴۲۴۰۰||
|-
| [[مورشانسک]]||Моршанск||[[اوبلاست تامبوف]]||۴۲۳۰۰||
|-
| [[لانګپاس]]||Лангепас||[[خانتی-مانسی]]||۴۲۲۱۸||
|-
| [[لسوزاودسک]]||Лесозаводск||[[کرای پریمورسکی]]||۴۲۲۰۰||
|-
| [[آلاپیوسک]]||Алапаевск||[[اوبلاست سوردلوفسک]]||۴۲۱۹۱||
|-
| [[بیرسک]]||Бирск||[[باشقیرستان]]||۴۲۰۶۰||
|-
| [[اوست-لابینسک]]||Усть-Лабинск||[[کرای کراسنودار]]||۴۲۰۴۷||
|-
| [[زاینسک]]||Заинск||[[تاتارستان]]||۴۱۹۸۰||
|-
| [[توتایف]]||Тутаев||[[اوبلاست یاروسلاول]]||۴۱۹۷۲||
|-
| [[میسکی]]||Мыски||[[اوبلاست کمروو]]||۴۱۹۰۷||
|-
| [[نووودوینسک]]||Новодвинск||[[اوبلاست آرخانګلسک]]||۴۱۸۵۱||
|-
| [[آلاتیر (شهر)|آلاتیر]]||Алатырь||[[چواشستان]]||۴۱۷۸۶||
|-
| [[آرګون (شهر)|آرګون]]||Аргун||[[چچنستان]]||۴۱۷۶۷||
|-
| [[زاوولژیه، اوبلاست نیژنی نووګورود|زاوولژیه]]||Заволжье||[[استان نیژنی نووګورود]]||۴۱۷۴۴||
|-
| [[کورنوفسک]]||Кореновск||[[کرای کراسنودار]]||۴۱۷۴۲||
|-
| [[چرنیاخوفسک]]||Черняховск||[[اوبلاست کالینینګراد]]||۴۱۶۸۰||
|-
| [[مارینسک]]||Мариинск||[[اوبلاست کمروو]]||۴۱۵۶۴||
|-
| [[ایربیت]]||Ирбит||[[اوبلاست سوردلوفسک]]||۴۱۴۴۴||
|-
| [[پیت-یاخ]]||Пыть-Ях||[[خانتی-مانسی]]||۴۱۳۹۷||
|-
| [[لیودینوفو]]||Людиново||[[اوبلاست کالوګا]]||۴۱۳۸۸||
|-
| [[سوکول، اوبلاست ولوګدا|سوکول]]||Сокол||[[اوبلاست ولوګدا]]||۴۰۹۰۰||
|-
| [[سرتولوفو]]||Сертолово||[[اوبلاست لنینګراد]]||۴۰۶۲۶||
|-
| [[پارتیزانسک]]||Партизанск||[[کرای پریمورسکی]]||۴۰۶۱۸||
|-
| [[کراسنوفیمسک]]||Красноуфимск||[[اوبلاست سوردلوفسک]]||۴۰۵۷۱||
|-
| [[زلنوکومسک]]||Зеленокумск||[[کرای استاوروپول]]||۴۰۴۹۲||
|-
| [[موزدوک، اوستیای شمالی-آلانیا|موزدوک]]||Моздок||[[اوستیای شمالی-آلانیا]]||۴۰۳۸۳||
|-
| [[سسترورتسک]]||Сестрорецк||[[سن پترزبورګ]]||۴۰۳۰۰||
|-
| [[اوریوپینسک]]||Урюпинск||[[اوبلاست ولګوګراد]]||۴۰۱۳۳||
|-
| [[ګودرمس]]||Гудермес||[[چچنستان]]||۴۰۱۰۰||
|-
| [[کیشتیم]]||Кыштым||[[اوبلاست چلیابینسک]]||۴۰۰۶۸||
|-
| [[آبشرونسک]]||Апшеронск||[[کرای کراسنودار]]||۴۰۰۶۱||
|-
| [[کوناکوفو]]||Конаково||[[اوبلاست تور]]||۳۹۹۰۰||
|-
| [[ترویتسک، اوبلاست مسکو|ترویتسک]]||Троицк||[[اوبلاست مسکو]]||۳۹۸۷۳||
|-
| [[اوچالی]]||Учалы||[[باشقیرستان]]||۳۹۶۲۳||
|-
| [[ګای، روسیه|ګای]]||Гай||[[اوبلاست ارنبورګ]]||۳۹۶۰۵||
|-
| [[کاشیرا]]||Кашира||[[اوبلاست مسکو]]||۳۹۶۰۰||
|-
| [[اوورای]]||Урай||[[خانتی-مانسی]]||۳۹۴۵۷||
|-
| [[اسلتلوګراد]]||Светлоград||[[کرای استاوروپول]]||۳۹۴۱۱||
|-
| [[الکسیییفکا، اوبلاست بلګورود|الکسیییفکا]]||Алексеевка||[[اوبلاست بلګورود]]||۳۹۳۱۴||
|-
| [[ویچوګا]]||Вичуга||[[اوبلاست ایوانوف]]||۳۹۲۳۶||
|-
| [[فرولوف]]||Фролово||[[اوبلاست ولګوګراد]]||۳۹۱۲۱||
|-
| [[لوګا، اوبلاست لنینګراد|لوګا]]||Луга||[[اوبلاست لنینګراد]]||۳۹۱۰۰||
|-
| [[کامنکا، اوبلاست پنزا|کامنکا]]||Каменка||[[اوبلاست پنزا]]||۳۹۰۴۶||
|-
| [[یلیزوفو]]||Елизово||[[کرای کامچاتکا]]||۳۸۹۸۰||
|-
| [[لیانتور]]||Лянтор||[[خانتی-مانسی]]||۳۸۹۵۹||
|-
| [[ایزوبیلنی]]||Изобильный||[[کرای استاوروپول]]||۳۸۶۷۲||
|-
| [[کیروف، اوبلاست کالوګا|کیروف]]||Киров||[[اوبلاست کالوګا]]||۳۸۶۲۴||
|-
| [[ویاتسکیه پولیانی]]||Вятские Поляны||[[اوبلاست کیروف]]||۳۸۵۵۷||
|-
| [[یوژنورالسک]]||Южноуральск||[[اوبلاست چلیابینسک]]||۳۸۴۳۲||
|-
| [[شاریپوفو]]||Шарыпово||[[کرای کراسنویارسک]]||۳۸۲۴۲||
|-
| [[رژ (شهر)|رژ]]||Реж||[[اوبلاست سوردلوفسک]]||۳۸۲۱۵||
|-
| [[کاندالاکشا]]||Кандалакша||[[اوبلاست مورمانسک]]||۳۸۱۰۰||
|-
| [[تاودا]]||Тавда||[[اوبلاست سوردلوفسک]]||۳۸۰۸۴||
|-
| [[دالنګورسک]]||Дальнегорск||[[کرای پریمورسکی]]||۳۸۰۷۸||
|-
| [[کورکینو]]||Коркино||[[اوبلاست چلیابینسک]]||۳۸۰۷۶||
|-
| [[بولشوی کامن]]||Большой Камень||[[کرای پریمورسکی]]||۳۸۰۷۱||
|-
| [[فورمانوف (شهر)|فورمانوف]]||Фурманов||[[اوبلاست ایوانوف]]||۳۷۹۷۷||
|-
| [[تیندا]]||Тында||[[اوبلاست آمور]]||۳۷۸۷۱||
|-
| [[اینتا]]||Инта||[[کومی]]||۳۷۵۰۱||
|-
| [[یالوتوروفسک]]||Ялуторовск||[[اوبلاست تیومن]]||۳۷۳۷۹||
|-
| [[لومونوسوف (روسیه)|لومونوسوف]]||Ломоносов||[[سن پترزبورګ]]||۳۷۳۰۰||
|-
| [[موراولنکو]]||Муравленко||[[یامالو-ننتس]]||۳۷۲۵۶||
|-
| [[میلروفو]]||Миллерово||[[اوبلاست روستوف]]||۳۷۱۸۳||
|-
| [[پروتوینو]]||Протвино||[[اوبلاست مسکو]]||۳۷۱۰۰||
|-
| [[نیژنئودینسک]]||Нижнеудинск||[[اوبلاست ایرکوتسک]]||۳۷۰۹۰||
|-
| [[توسنو]]||Тосно||[[اوبلاست لنینګراد]]||۳۶۹۰۰||
|-
| [[تایشت]]||Тайшет||[[اوبلاست ایرکوتسک]]||۳۶۵۴۶||
|-
| [[تمریوک]]||Темрюк||[[کرای کراسنودار]]||۳۶۳۸۵||
|-
| [[کولباکی]]||Кулебаки||[[استان نیژنی نووګورود]]||۳۶۳۱۶||
|-
| [[چرنوشکا، بخش چرنوشینسکی، پرم|چرنوشکا]]||Чернушка||[[کرای پرم]]||۳۶۲۷۰||
|-
| [[بوګورودسک، اوبلاست نیژنی نووګورود|بوګورودسک]]||Богородск||[[استان نیژنی نووګورود]]||۳۶۲۱۹||
|-
| [[بسلان]]||Беслан||[[اوستیای شمالی-آلانیا]]||۳۶۱۸۳||
|-
| [[آکسای، اوبلاست روستوف|آکسای]]||Аксай||[[اوبلاست روستوف]]||۳۶۰۳۰||
|-
| [[میرنی، یاقوتستان|میرنی]]||Мирный||[[یاقوتستان]]||۳۵۹۹۴||
|-
| [[اوګلیچ]]||Углич||[[اوبلاست یاروسلاول]]||۳۵۹۰۰||
|-
| [[کارابولاک، اینګوشتیا|کارابولاک]]||Карабулак||[[اینګوشتیا]]||۳۵۸۱۸||
|-
| [[والویکی]]||Валуйки||[[اوبلاست بلګورود]]||۳۵۷۸۴||
|-
| [[اسلانتسی]]||Сланцы||[[اوبلاست لنینګراد]]||۳۵۷۷۴||
|-
| [[دوبریانکا]]||Добрянка||[[کرای پرم]]||۳۵۷۵۴||
|-
| [[نووورونژ]]||Нововоронеж||[[اوبلاست وورونژ]]||۳۵۶۰۰||
|-
| [[تیکوفو]]||Тейково||[[اوبلاست ایوانوف]]||۳۵۳۰۰||
|-
| [[سوخوی لوګ]]||Сухой Лог||[[اوبلاست سوردلوفسک]]||۳۵۱۰۷||
|-
| [[سردوبسک]]||Сердобск||[[اوبلاست پنزا]]||۳۵۰۲۰||
|-
| [[ګولکویچی]]||Гулькевичи||[[کرای کراسنودار]]||۳۴۹۵۳||
|-
| [[کورساکوف (شهر)|کورساکوف]]||Корсаков||[[اوبلاست ساخالین]]||۳۴۸۳۹||
|-
| [[اسلاوګورود]]||Славгород||[[کرای آلتایی]]||۳۴۷۹۷||
|-
| [[نووکوبانسک]]||Новокубанск||[[کرای کراسنودار]]||۳۴۷۶۹||
|-
| [[اسلوبودوسکوی]]||Слободской||[[اوبلاست کیروف]]||۳۴۶۴۹||
|-
| [[کاسیموف]]||Касимов||[[اوبلاست ریازان]]||۳۴۵۴۴||
|-
| [[تریوخګورنی]]||Трёхгорный||[[اوبلاست چلیابینسک]]||۳۴۴۵۱||
|-
| [[آزناکایفو]]||Азнакаево||[[تاتارستان]]||۳۴۴۰۷||
|-
| [[آبینسک]]||Абинск||[[کرای کراسنودار]]||۳۴۴۰۵||
|-
| [[قزل یورت]]||Кизилюрт||[[داغستان]]||۳۴۳۷۷||
|-
| [[زیما (شهر)|زیما]]||Зима||[[اوبلاست ایرکوتسک]]||۳۴۰۹۳||
|-
| [[کوندوپوګا]]||Кондопога||[[جمهوری کارلیا]]||۳۴۰۶۳||
|-
| [[بالتییسک]]||Балтийск||[[اوبلاست کالینینګراد]]||۳۴۰۵۷||
|-
| [[بلاګووشچنسک، باشقیرستان|بلاګووشچنسک]]||Благовещенск||[[باشقیرستان]]||۳۳۷۹۷||
|-
| [[شومرلیا]]||Шумерля||[[چواشستان]]||۳۳۷۰۸||
|-
| [[استارایا روسا]]||Старая Русса||[[اوبلاست نووګورود]]||۳۳۷۰۰||
|-
| [[نارتکالا]]||Нарткала||[[کاباردینو-بالکاریا]]||۳۳۳۶۲||
|-
| [[سګژا]]||Сегежа||[[جمهوری کارلیا]]||۳۳۲۷۶||
|-
| [[کوشوا]]||Кушва||[[اوبلاست سوردلوفسک]]||۳۳۲۱۵||
|-
| [[آرتیوموفسکی، اوبلاست سوردلوفسک|آرتیوموفسکی]]||Артёмовский||[[اوبلاست سوردلوفسک]]||۳۳۱۶۰||
|-
| [[دیاتکوفو]]||Дятьково||[[اوبلاست بریانسک]]||۳۳۱۰۰||
|-
| [[بلاګودارنی]]||Благодарный||[[کرای استاوروپول]]||۳۳۰۲۶||
|-
| [[کوتوفسک، روسیه|کوتوفسک]]||Котовск||[[اوبلاست تامبوف]]||۳۲۹۵۵||
|-
| [[روستوف]]||Ростов||[[اوبلاست یاروسلاول]]||۳۲۹۰۰||
|-
| [[یوګورسک]]||Югорск||[[خانتی-مانسی]]||۳۲۸۱۷||
|-
| [[ورخنیی اوفالی]]||Верхний Уфалей||[[اوبلاست چلیابینسک]]||۳۲۷۲۱||
|-
| [[اوستروګوژسک]]||Острогожск||[[اوبلاست وورونژ]]||۳۲۷۱۴||
|-
| [[مارکس، روسیه|مارکس]]||Маркс||[[اوبلاست ساراتوف]]||۳۲۶۸۲||
|-
| [[بوګورودیتسک]]||Богородицк||[[اوبلاست تولا]]||۳۲۵۰۰||
|-
| [[یوبیلینی، اوبلاست مسکو|یوبیلینی]]||Юбилейный||[[اوبلاست مسکو]]||۳۲۵۰۰||
|-
| [[زنامنسک، اوبلاست آستراخان|زنامنسک]]||Знаменск||[[اوبلاست آستراخان]]||۳۲۴۸۴||
|-
| [[ایسترا]]||Истра||[[اوبلاست مسکو]]||۳۲۴۰۰||
|-
| [[پریمورسکو-آختارسک]]||Приморско-Ахтарск||[[کرای کراسنودار]]||۳۲۱۶۵||
|-
| [[لوخوویتسی]]||Луховицы||[[اوبلاست مسکو]]||۳۲۱۰۰||
|-
| [[اودوملیا]]||Удомля||[[اوبلاست تور]]||۳۲۱۰۰||
|-
| [[ولیکیی اوستیوګ]]||Великий Устюг||[[اوبلاست ولوګدا]]||۳۲۱۰۰||
|-
| [[پتروفسک، اوبلاست ساراتوف|پتروفسک]]||Петровск||[[اوبلاست ساراتوف]]||۳۱۹۹۱||
|-
| [[بوګدانوویچ (شهر)|بوګدانوویچ]]||Богданович||[[اوبلاست سوردلوفسک]]||۳۱۹۲۰||
|-
| [[دسنوګورسک]]||Десногорск||[[اوبلاست اسمالنسک]]||۳۱۹۱۹||
|-
| [[نورلات]]||Нурлат||[[تاتارستان]]||۳۱۸۷۹||
|-
| [[اسکوپین]]||Скопин||[[اوبلاست ریازان]]||۳۱۶۰۰||
|-
| [[آشا (شهر)|آشا]]||Аша||[[اوبلاست چلیابینسک]]||۳۱۴۷۶||
|-
| [[کیرژاچ]]||Киржач||[[اوبلاست ولادیمیر]]||۳۱۴۷۲||
|-
| [[سورورالسک]]||Североуральск||[[اوبلاست سوردلوفسک]]||۳۱۴۷۱||
|-
| [[دیورتیولی]]||Дюртюли||[[باشقیرستان]]||۳۱۴۰۳||
|-
| [[ګورودتس]]||Городец||[[استان نیژنی نووګورود]]||۳۱۳۵۷||
|-
| [[موژایسک]]||Можайск||[[اوبلاست مسکو]]||۳۱۳۰۰||
|-
| [[شاتورا]]||Шатура||[[اوبلاست مسکو]]||۳۱۳۰۰||
|-
| [[مالویاروسلاوتس]]||Малоярославец||[[اوبلاست کالوګا]]||۳۱۲۰۰||
|-
| [[خولمسک]]||Холмск||[[اوبلاست ساخالین]]||۳۱۰۰۹||
|-
| [[لیکین-دولیوفو]]||Ликино-Дулёво||[[اوبلاست مسکو]]||۳۱۰۰۰||
|-
| [[کینل]]||Кинель||[[اوبلاست سامارا]]||۳۰۹۳۰||
|-
| [[کودیمکار]]||Кудымкар||[[کرای پرم]]||۳۰۷۸۹||
|-
| [[توپکی]]||Топки||[[اوبلاست کمروو]]||۳۰۶۳۰||
|-
| [[کیروفسک، اوبلاست مورمانسک|کیروفسک]]||Кировск||[[اوبلاست مورمانسک]]||۳۰۶۰۰||
|-
| [[بارابینسک]]||Барабинск||[[اوبلاست نووسیبیرسک]]||۳۰۴۰۹||
|-
| [[بورزیا]]||Борзя||[[سرزمین زابایکالسکی]]||۳۰۴۰۷||
|-
| [[کیموفسک]]||Кимовск||[[اوبلاست تولا]]||۳۰۳۴۶||
|-
| [[کراسنوزنامنسک، اوبلاست مسکو|کراسنوزنامنسک]]||Краснознаменск||[[اوبلاست مسکو]]||۳۰۳۰۰||
|-
| [[سوسنوفوبورسک، کراسنویارسک|سوسنوفوبورسک]]||Сосновоборск||[[کرای کراسنویارسک]]||۳۰۲۵۷||
|-
| [[شچربینکا]]||Щербинка||[[اوبلاست مسکو]]||۳۰۱۰۰||
|-
| [[یمانژلینسک]]||Еманжелинск||[[اوبلاست چلیابینسک]]||۳۰۰۷۶||
|-
| [[اوست-دژګوتا]]||Усть-Джегута||[[کاراچای-چرکسیا]]||۳۰۰۲۵||
|-
| [[کوستوموکشا]]||Костомукша||[[جمهوری کارلیا]]||۳۰۰۰۰||
|-
| [[مدنوګورسک]]||Медногорск||[[اوبلاست ارنبورګ]]||۲۹۷۴۱||
|-
| [[ساسوفو]]||Сасово||[[اوبلاست ریازان]]||۲۹۵۶۸||
|-
| [[سوروچینسک]]||Сорочинск||[[اوبلاست ارنبورګ]]||۲۹۲۳۳||
|-
| [[ګوریاچیی کلیوچ]]||Горячий Ключ||[[کرای کراسنودار]]||۲۹۱۷۴||
|-
| [[پچورا]]||Печора||[[کومی]]||۲۸۹۰۰||
|-
| [[سوسنوګورسک]]||Сосногорск||[[کومی]]||۲۸۸۸۹||
|-
| [[کاراسوک (شهر)|کاراسوک]]||Карасук||[[اوبلاست نووسیبیرسک]]||۲۸۸۸۷||
|-
| [[کارپینسک]]||Карпинск||[[اوبلاست سوردلوفسک]]||۲۸۸۱۳||
|-
| [[سووتسکایا ګاوان]]||Советская Гавань||[[کرای خاباروفسک]]||۲۸۷۳۹||
|-
| [[کارتالی]]||Карталы||[[اوبلاست چلیابینسک]]||۲۸۶۵۱||
|-
| [[کوخما]]||Кохма||[[اوبلاست ایوانوف]]||۲۸۵۶۷||
|-
| [[آلیسک]]||Алейск||[[کرای آلتایی]]||۲۸۴۹۶||
|-
| [[کامیشلوف]]||Камышлов||[[اوبلاست سوردلوفسک]]||۲۸۳۶۸||
|-
| [[پوخویستنفو]]||Похвистнево||[[اوبلاست سامارا]]||۲۸۳۰۰||
|-
| [[دیونوګورسک]]||Дивногорск||[[کرای کراسنویارسک]]||۲۸۲۷۲||
|-
| [[موروزوفسک]]||Морозовск||[[اوبلاست روستوف]]||۲۸۲۴۸||
|-
| [[کواندیک]]||Кувандык||[[اوبلاست ارنبورګ]]||۲۸۱۳۸||
|-
| [[ګوسف]]||Гусев||[[اوبلاست کالینینګراد]]||۲۸۰۵۱||
|-
| [[اونچا]]||Унеча||[[اوبلاست بریانسک]]||۲۸۰۴۰||
|-
| [[اواروفو، اوبلاست تامبوف|اواروفو]]||Уварово||[[اوبلاست تامبوف]]||۲۷۸۸۸||
|-
| [[پولیسایفو]]||Полысаево||[[اوبلاست کمروو]]||۲۷۸۴۲||
|-
| [[ددوفسک]]||Дедовск||[[اوبلاست مسکو]]||۲۷۸۰۰||
|-
| [[اوکتیابرسک]]||Октябрьск||[[اوبلاست سامارا]]||۲۷۷۴۶||
|-
| [[رودنیکی، اوبلاست ایوانوف|رودنیکی]]||Родники||[[اوبلاست ایوانوف]]||۲۷۷۰۰||
|-
| [[دالنرچنسک]]||Дальнереченск||[[کرای پریمورسکی]]||۲۷۶۸۹||
|-
| [[یانائول]]||Янаул||[[باشقیرستان]]||۲۷۵۰۰||
|-
| [[آتکارسک]]||Аткарск||[[اوبلاست ساراتوف]]||۲۷۳۷۷||
|-
| [[مایسکیی، کاباردینو-بالکاریا|مایسکیی]]||Майский||[[کاباردینو-بالکاریا]]||۲۷۳۰۱||
|-
| [[زارچنی، اوبلاست سوردلوفسک|زارچنی]]||Заречный||[[اوبلاست سوردلوفسک]]||۲۷۳۰۱||
|-
| [[کراسنولاسک]]||Красноуральск||[[اوبلاست سوردلوفسک]]||۲۷۲۵۷||
|-
| [[لابیتنانګی]]||Лабытнанги||[[یامالو-ننتس]]||۲۷۱۵۳||
|-
| [[آسینو]]||Асино||[[اوبلاست تومسک]]||۲۷۰۹۳||
|-
| [[ګاګارین (شهر)|ګاګارین]]||Гагарин||[[اوبلاست اسمالنسک]]||۲۷۰۰۰||
|-
| [[زرنوګراد]]||Зерноград||[[اوبلاست روستوف]]||۲۶۹۸۱||
|-
| [[بوتورلینوفکا]]||Бутурлиновка||[[اوبلاست وورونژ]]||۲۶۸۲۲||
|-
| [[میرنی، اوبلاست آرخانګلسک|میرنی]]||Мирный||[[اوبلاست آرخانګلسک]]||۲۶۸۱۹||
|-
| [[زیا (شهر)|زیا]]||Зея||[[اوبلاست آمور]]||۲۶۸۰۵||
|-
| [[بژتسک]]||Бежецк||[[اوبلاست تور]]||۲۶۷۷۴||
|-
| [[تارا، روسیه|تارا]]||Тара||[[اوبلاست امسک]]||۲۶۶۱۳||
|-
| [[ګوباخا]]||Губаха||[[کرای پرم]]||۲۶۶۰۵||
|-
| [[نووالکساندروفسک]]||Новоалександровск||[[کرای استاوروپول]]||۲۶۴۵۸||
|-
| [[نفتکومسک]]||Нефтекумск||[[کرای استاوروپول]]||۲۶۴۲۱||
|-
| [[داګستانسکیه اوګنی]]||Дагестанские Огни||[[داغستان]]||۲۶۳۹۳||
|-
| [[سول-ایلتسک]]||Соль-Илецк||[[اوبلاست ارنبورګ]]||۲۶۳۸۰||
|-
| [[ژلزنوګورسک-ایلیمسکیی]]||Железногорск-Илимский||[[اوبلاست ایرکوتسک]]||۲۶۳۵۲||
|-
| [[کالاچ-نا-دونو]]||Калач-на-Дону||[[اوبلاست ولګوګراد]]||۲۶۳۴۴||
|-
| [[کوبینکا]]||Кубинка||[[اوبلاست مسکو]]||۲۶۳۰۰||
|-
| [[کوتلنیچ]]||Котельнич||[[اوبلاست کیروف]]||۲۶۲۲۶||
|-
| [[اوخا، روسیه|اوخا]]||Оха||[[اوبلاست ساخالین]]||۲۶۱۴۹||
|-
| [[اوزیوری]]||Озёры||[[اوبلاست مسکو]]||۲۶۱۰۰||
|-
| [[تاتارسک]]||Татарск||[[اوبلاست نووسیبیرسک]]||۲۶۰۷۶||
|-
| [[ایپاتوفو]]||Ипатово||[[کرای استاوروپول]]||۲۶۰۵۳||
|-
| [[سووتسکیی، خانتی-مانسی|سووتسکیی]]||Советский||[[خانتی-مانسی]]||۲۵۹۷۴||
|-
| [[بوی (شهر)|بوی]]||Буй||[[اوبلاست کوستروما]]||۲۵۹۰۰||
|-
| [[ایسیلکول]]||Исилькуль||[[اوبلاست امسک]]||۲۵۸۹۱||
|-
| [[پاولوفسک، اوبلاست وورونژ|پاولوفسک]]||Павловск||[[اوبلاست وورونژ]]||۲۵۸۳۵||
|-
| [[کراسنوارمیسک، اوبلاست مسکو|کراسنوارمیسک]]||Красноармейск||[[اوبلاست مسکو]]||۲۵۸۰۰||
|-
| [[ولسک]]||Вельск||[[اوبلاست آرخانګلسک]]||۲۵۷۵۷||
|-
| [[ګوریفسک، اوبلاست کمروو|ګوریفسک]]||Гурьевск||[[اوبلاست کمروو]]||۲۵۷۳۵||
|-
| [[کیروفسک، اوبلاست لنینګراد|کیروفسک]]||Кировск||[[اوبلاست لنینګراد]]||۲۵۶۵۰||
|-
| [[سوروبایکالسک]]||Северобайкальск||[[بوریاتیا]]||۲۵۴۳۳||
|-
| [[اوب (شهر)|اوب]]||Обь||[[اوبلاست نووسیبیرسک]]||۲۵۳۹۶||
|-
| [[کوتوفو، اوبلاست ولګوګراد|کوتوفو]]||Котово||[[اوبلاست ولګوګراد]]||۲۵۳۵۷||
|-
| [[بولوګوئه]]||Бологое||[[اوبلاست تور]]||۲۵۲۹۹||
|-
| [[کولپاشفو]]||Колпашево||[[اوبلاست تومسک]]||۲۵۲۹۲||
|-
| [[نوینسک]]||Невьянск||[[اوبلاست سوردلوفسک]]||۲۵۲۲۷||
|-
| [[ویلیوچینسک]]||Вилючинск||[[کرای کامچاتکا]]||۲۵۲۰۴||
|-
| [[زاوودوکوفسک]]||Заводоуковск||[[اوبلاست تیومن]]||۲۵۱۶۳||
|-
| [[کیریفسک]]||Киреевск||[[اوبلاست تولا]]||۲۵۱۰۰||
|-
| [[فوکینو، پریمورسکی]]||Фокино||[[کرای پریمورسکی]]||۲۵۰۸۵||
|-
| [[نیکلایفسک-نا-آموره]]||Николаевск-на-Амуре||[[کرای خاباروفسک]]||۲۴۹۵۳||
|-
| [[نرختا]]||Нерехта||[[اوبلاست کوستروما]]||۲۴۹۰۰||
|-
| [[کالتان]]||Калтан||[[اوبلاست کمروو]]||۲۴۸۹۰||
|-
| [[تایګا (شهر)|تایګا]]||Тайга||[[اوبلاست کمروو]]||۲۴۸۸۰||
|-
| [[شاریا]]||Шарья||[[اوبلاست کوستروما]]||۲۴۷۷۸||
|-
| [[کراسنوارمیسک، اوبلاست ساراتوف|کراسنوارمیسک]]||Красноармейск||[[اوبلاست ساراتوف]]||۲۴۷۱۴||
|-
| [[سمیلوکی]]||Семилуки||[[اوبلاست وورونژ]]||۲۴۶۱۶||
|-
| [[داولکانوفو]]||Давлеканово||[[باشقیرستان]]||۲۴۵۸۲||
|-
| [[اوموتنینسک]]||Омутнинск||[[اوبلاست کیروف]]||۲۴۵۴۳||
|-
| [[ویخورفکا]]||Вихоревка||[[اوبلاست ایرکوتسک]]||۲۴۵۱۷||
|-
| [[وولوکولامسک]]||Волоколамск||[[اوبلاست مسکو]]||۲۴۴۰۰||
|-
| [[وورکوتا]]||Воркута||[[کومی]]||۲۴۴۰۰||
|-
| [[لنسک]]||Ленск||[[یاقوتستان]]||۲۴۳۷۳||
|-
| [[سمیونوف (شهر)|سمیونوف]]||Семёнов||[[استان نیژنی نووګورود]]||۲۴۳۵۱||
|-
| [[نلیدوفو]]||Нелидово||[[اوبلاست تور]]||۲۴۲۴۴||
|-
| [[زارایسک]]||Зарайск||[[اوبلاست مسکو]]||۲۴۲۰۰||
|-
| [[اوست-خاتاف]]||Усть-Катав||[[اوبلاست چلیابینسک]]||۲۴۱۷۱||
|-
| [[نیکولسک، اوبلاست پنزا|نیکولسک]]||Никольск||[[اوبلاست پنزا]]||۲۴۱۶۲||
|-
| [[اوستروف، اوبلاست پسکوف|اوستروف]]||Остров||[[اوبلاست پسکوف]]||۲۴۱۰۰||
|-
| [[دوبینکا]]||Дудинка||[[کرای کراسنویارسک]]||۲۴۰۲۱||
|-
| [[ژلزنووودسک]]||Железноводск||[[کرای استاوروپول]]||۲۳۷۶۳||
|-
| [[ګوسینوزرسک]]||Гусиноозерск||[[بوریاتیا]]||۲۳۷۵۵||
|-
| [[کالاچینسک]]||Калачинск||[[اوبلاست امسک]]||۲۳۴۴۴||
|-
| [[یرشوف (شهر)|یرشوف]]||Ершов||[[اوبلاست ساراتوف]]||۲۳۳۸۴||
|-
| [[آلدان، روسیه]]||Алдан||[[یاقوتستان]]||۲۳۳۷۱||
|-
| [[زوروفو]]||Зверево||[[اوبلاست روستوف]]||۲۳۲۶۲||
|-
| [[نیژنیی لوموف]]||Нижний Ломов||[[اوبلاست پنزا]]||۲۳۲۲۱||
|-
| [[بالابانوفو]]||Балабаново||[[اوبلاست کالوګا]]||۲۳۱۴۴||
|-
| [[اولنګورسک، اوبلاست مورمانسک|اولنګورسک]]||Оленегорск||[[اوبلاست مورمانسک]]||۲۳۱۰۰||
|-
| [[باولی]]||Бавлы||[[تاتارستان]]||۲۳۰۹۸||
|-
| [[ګوبکینسکیی]]||Губкинский||[[یامالو-ننتس]]||۲۳۰۹۸||
|-
| [[سمیکاراکورسک]]||Семикаракорск||[[اوبلاست روستوف]]||۲۳۰۱۸||
|-
| [[تاشتاګول]]||Таштагол||[[اوبلاست کمروو]]||۲۳۰۱۱||
|-
| [[نوووپاولوفسک]]||Новопавловск||[[کرای استاوروپول]]||۲۳۰۰۱||
|-
| [[ورشچاګینو، بخش ورشچاګینسکی، پرم|ورشچاګینو]]||Верещагино||[[کرای پرم]]||۲۲۷۸۶||
|-
| [[کوزمودمیانسک]]||Козьмодемьянск||[[ماری ال]]||۲۲۷۳۰||
|-
| [[نیژنیایا تورا]]||Нижняя Тура||[[اوبلاست سوردلوفسک]]||۲۲۶۴۱||
|-
| [[رایچیخینسک]]||Райчихинск||[[اوبلاست آمور]]||۲۲۶۰۷||
|-
| [[لیسکوفو]]||Лысково||[[استان نیژنی نووګورود]]||۲۲۵۷۰||
|-
| [[لګوف]]||Льгов||[[اوبلاست کورسک]]||۲۲۵۶۷||
|-
| [[اوسا، پرم|اوسا]]||Оса||[[کرای پرم]]||۲۲۴۲۴||
|-
| [[پیکالیوفو]]||Пикалёво||[[اوبلاست لنینګراد]]||۲۲۴۰۱||
|-
| [[لرمونتوف، روسیه|لرمونتوف]]||Лермонтов||[[کرای استاوروپول]]||۲۲۳۲۷||
|-
| [[دانکوف]]||Данков||[[اوبلاست لیپتسک]]||۲۲۳۰۰||
|-
| [[لودینویه پوله]]||Лодейное Поле||[[اوبلاست لنینګراد]]||۲۲۲۸۰||
|-
| [[مندلیفسک]]||Менделеевск||[[تاتارستان]]||۲۲۲۵۷||
|-
| [[اسوتلی، اوبلاست کالینینګراد|اسوتلی]]||Светлый||[[اوبلاست کالینینګراد]]||۲۲۲۲۵||
|-
| [[ریاژسک]]||Ряжск||[[اوبلاست ریازان]]||۲۲۲۰۲||
|-
| [[لوسینو-پتروفسکیی]]||Лосино-Петровский||[[اوبلاست مسکو]]||۲۲۲۰۰||
|-
| [[اونګا (شهر)|اونګا]]||Онега||[[اوبلاست آرخانګلسک]]||۲۲۱۹۵||
|-
| [[کیروفګراد]]||Кировград||[[اوبلاست سوردلوفسک]]||۲۲۱۰۷||
|-
| [[شیمانوفسک]]||Шимановск||[[اوبلاست آمور]]||۲۱۷۸۴||
|-
| [[سرګاچ]]||Сергач||[[استان نیژنی نووګورود]]||۲۱۷۱۹||
|-
| [[بوګوتول]]||Боготол||[[کرای کراسنویارسک]]||۲۱۶۷۰||
|-
| [[توګوچین]]||Тогучин||[[اوبلاست نووسیبیرسک]]||۲۱۶۰۹||
|-
| [[روشال (شهر)|روشال]]||Рошаль||[[اوبلاست مسکو]]||۲۱۶۰۰||
|-
| [[لبدیان]]||Лебедянь||[[اوبلاست لیپتسک]]||۲۱۵۷۶||
|-
| [[اوترادنویه، بخش کیروفسکی، اوبلاست لنینګراد|اوترادنویه]]||Отрадное||[[اوبلاست لنینګراد]]||۲۱۵۳۷||
|-
| [[نیاندوما]]||Няндома||[[اوبلاست آرخانګلسک]]||۲۱۴۴۹||
|-
| [[باکال]]||Бакал||[[اوبلاست چلیابینسک]]||۲۱۴۳۷||
|-
| [[شاخونیا]]||Шахунья||[[استان نیژنی نووګورود]]||۲۱۳۵۴||
|-
| [[استارایا کوپاونا]]||Старая Купавна||[[اوبلاست مسکو]]||۲۱۲۰۰||
|-
| [[خادیژنسک]]||Хадыженск||[[کرای کراسنودار]]||۲۱۱۰۴||
|-
| [[استروئیتل]]||Строитель||[[اوبلاست بلګورود]]||۲۰۷۸۷||
|-
| [[آبدولینو]]||Абдулино||[[اوبلاست ارنبورګ]]||۲۰۷۶۸||
|-
| [[سیسرت]]||Сысерть||[[اوبلاست سوردلوفسک]]||۲۰۷۴۴||
|-
| [[کوویلکینو]]||Ковылкино||[[موردوویا]]||۲۰۶۸۳||
|-
| [[کیزل]]||Кизел||[[کرای پرم]]||۲۰۶۸۰||
|-
| [[الکتروګورسک]]||Электрогорск||[[اوبلاست مسکو]]||۲۰۶۰۰||
|-
| [[نیتوا]]||Нытва||[[کرای پرم]]||۲۰۵۵۰||
|-
| [[نووی اوسکول]]||Новый Оскол||[[اوبلاست بلګورود]]||۲۰۵۳۹||
|-
| [[چرنوګولوفکا]]||Черноголовка||[[اوبلاست مسکو]]||۲۰۵۰۰||
|-
| [[الکتروګلی]]||Электроугли||[[اوبلاست مسکو]]||۲۰۵۰۰||
|-
| [[سوفوروف (شهر)|سوفوروف]]||Суворов||[[اوبلاست تولا]]||۲۰۳۲۹||
|-
| [[خوتکوفو]]||Хотьково||[[اوبلاست مسکو]]||۲۰۳۰۰||
|-
| [[نوومیچوررینسک]]||Новомичуринск||[[اوبلاست ریازان]]||۲۰۲۵۴||
|-
| [[بویینسک، تاتارستان|بویینسک]]||Буинск||[[تاتارستان]]||۲۰۲۲۵||
|-
| [[سوبینکا]]||Собинка||[[اوبلاست ولادیمیر]]||۲۰۲۰۵||
|-
| [[بوبروف، روسیه]]||Бобров||[[اوبلاست وورونژ]]||۲۰۱۸۹||
|-
| [[بلویارسکی، خانتی-مانسی|بلویارسکی]]||Белоярский||[[خانتی-مانسی]]||۲۰۱۸۸||
|-
| [[اسردنئورالسک]]||Среднеуральск||[[اوبلاست سوردلوفسک]]||۲۰۱۶۹||
|-
| [[یارووویه]]||Яровое||[[کرای آلتایی]]||۲۰۱۳۲||
|-
| [[تیرنیائوز]]||Тырныауз||[[کاباردینو-بالکاریا]]||۲۰۰۸۵||
|-
| [[تارکو-ساله]]||Тарко-Сале||[[یامالو-ننتس]]||۲۰۰۸۳||
|-
| [[کالاچ (شهر)|کالاچ]]||Калач||[[اوبلاست وورونژ]]||۲۰۰۴۶||
|-
| [[پوشچینو]]||Пущино||[[اوبلاست مسکو]]||۲۰۰۰۰||
|-
| [[کوودور]]||Ковдор||[[اوبلاست مورمانسک]]||۱۹۹۰۶||
|-
| [[کاراچف]]||Карачев||[[اوبلاست بریانسک]]||۱۹۸۷۰||
|-
| [[ناریان-مار]]||Нарьян-Мар||[[ننتسیا]]||۱۹۸۲۰||
|-
| [[سورتاوالا]]||Сортавала||[[جمهوری کارلیا]]||۱۹۸۰۰||
|-
| [[اوستاشکوف]]||Осташков||[[اوبلاست تور]]||۱۹۷۳۸||
|-
| [[یارانسک]]||Яранск||[[اوبلاست کیروف]]||۱۹۶۹۰||
|-
| [[سوروویکینو]]||Суровикино||[[اوبلاست ولګوګراد]]||۱۹۶۸۷||
|-
| [[کاراچایفسک]]||Карачаевск||[[کاراچای-چرکسیا]]||۱۹۶۷۷||
|-
| [[اوسمان (شهر)|اوسمان]]||Усмань||[[اوبلاست لیپتسک]]||۱۹۵۳۰||
|-
| [[آلاګیر]]||Алагир||[[اوستیای شمالی-آلانیا]]||۱۹۵۲۸||
|-
| [[یوریف-پولسکیی]]||Юрьев-Польский||[[اوبلاست ولادیمیر]]||۱۹۵۰۰||
|-
| [[پتروفسک-زابایکالسکیی (شهر)|پتروفسک-زابایکالسکیی]]||Петровск-Забайкальский||[[سرزمین زابایکالسکی]]||۱۹۴۷۱||
|-
| [[کوتلنیکوفو]]||Котельниково||[[اوبلاست ولګوګراد]]||۱۹۴۵۵||
|-
| [[چرپانوفو]]||Черепаново||[[اوبلاست نووسیبیرسک]]||۱۹۴۳۶||
|-
| [[پرولتارسک]]||Пролетарск||[[اوبلاست روستوف]]||۱۹۳۶۹||
|-
| [[کیاختا]]||Кяхта||[[بوریاتیا]]||۱۹۳۵۹||
|-
| [[کوتلنیکی]]||Котельники||[[اوبلاست مسکو]]||۱۹۳۰۰||
|-
| [[پودپروژیه]]||Подпорожье||[[اوبلاست لنینګراد]]||۱۹۳۰۰||
|-
| [[کوزلسک]]||Козельск||[[اوبلاست کالوګا]]||۱۹۲۶۹||
|-
| ترک||Терек||[[کاباردینو-بالکاریا]]||۱۹۱۷۰||
|-
| [[آګیدل]]||Агидель||[[باشقیرستان]]||۱۹۱۳۹||
|-
| [[آګریز]]||Агрыз||[[تاتارستان]]||۱۹۰۵۰||
|-
| [[ریبنویه]]||Рыбное||[[اوبلاست ریازان]]||۱۹۰۳۹||
|-
| [[ینیسیسک]]||Енисейск||[[کرای کراسنویارسک]]||۱۹۰۰۷||
|-
| [[کوروفسکویه]]||Куровское||[[اوبلاست مسکو]]||۱۹۰۰۰||
|-
| [[اسلیودیانکا]]||Слюдянка||[[اوبلاست ایرکوتسک]]||۱۸۹۵۴||
|-
| [[کوسا (شهر)|کوسا]]||Куса||[[اوبلاست چلیابینسک]]||۱۸۹۰۵||
|-
| [[ژوکوفکا]]||Жуковка||[[اوبلاست بریانسک]]||۱۸۸۴۹||
|-
| [[نفتګورسک، اوبلاست سامارا|نفتګورسک]]||Нефтегорск||[[اوبلاست سامارا]]||۱۸۸۳۰||
|-
| [[اینزا (شهر)|اینزا]]||Инза||[[اوبلاست اولیانوفسک]]||۱۸۸۲۱||
|-
| [[بیکین]]||Бикин||[[کرای خاباروفسک]]||۱۸۷۵۲||
|-
| [[بورودینو، کراسنویارسک|بورودینو]]||Бородино||[[کرای کراسنویارسک]]||۱۸۷۳۸||
|-
| [[پریوزرسک]]||Приозерск||[[اوبلاست لنینګراد]]||۱۸۶۷۴||
|-
| [[کالینینسک، اوبلاست ساراتوف|کالینینسک]]||Калининск||[[اوبلاست ساراتوف]]||۱۸۶۷۲||
|-
| [[کاتاف-ایوانوفسک]]||Катав-Ивановск||[[اوبلاست چلیابینسک]]||۱۸۶۶۳||
|-
| [[ګاوریلوف-یام]]||Гаврилов-Ям||[[اوبلاست یاروسلاول]]||۱۸۶۴۵||
|-
| [[شومیخا]]||Шумиха||[[اوبلاست کورګان]]||۱۸۶۲۰||
|-
| [[برونیتسی]]||Бронницы||[[اوبلاست مسکو]]||۱۸۶۰۰||
|-
| [[شچیګری]]||Щигры||[[اوبلاست کورسک]]||۱۸۵۰۶||
|-
| [[آپرلفکا]]||Апрелевка||[[اوبلاست مسکو]]||۱۸۴۰۰||
|-
| [[کنستانتینوفسک]]||Константиновск||[[اوبلاست روستوف]]||۱۸۳۷۴||
|-
| [[استارودوب]]||Стародуб||[[اوبلاست بریانسک]]||۱۸۳۶۸||
|-
| [[کیرسانوف]]||Кирсанов||[[اوبلاست تامبوف]]||۱۸۳۶۵||
|-
| [[چګم]]||Чегем||[[کاباردینو-بالکاریا]]||۱۸۳۰۵||
|-
| [[مانتروفو]]||Мантурово||[[اوبلاست کوستروما]]||۱۸۳۰۰||
|-
| [[زاپولیارنی، اوبلاست مورمانسک|زاپولیارنی]]||Заполярный||[[اوبلاست مورمانسک]]||۱۸۲۰۰||
|-
| [[تورینسک]]||Туринск||[[اوبلاست سوردلوفسک]]||۱۸۱۸۴||
|-
| [[خارابالی]]||Харабали||[[اوبلاست آستراخان]]||۱۸۱۱۷||
|-
| [[آرسک]]||Арск||[[تاتارستان]]||۱۸۱۱۴||
|-
| [[نووانینسکیی]]||Новоаннинский||[[اوبلاست ولګوګراد]]||۱۸۰۴۷||
|-
| [[ګالیچ، روسیه|ګالیچ]]||Галич||[[اوبلاست کوستروما]]||۱۸۰۰۰||
|-
| [[سلتسو]]||Сельцо||[[اوبلاست بریانسک]]||۱۷۹۳۴||
|-
| [[کاسلی]]||Касли||[[اوبلاست چلیابینسک]]||۱۷۹۳۲||
|-
| [[نیژنیایا سالدا]]||Нижняя Салда||[[اوبلاست سوردلوفسک]]||۱۷۹۲۰||
|-
| [[کورتامیش]]||Куртамыш||[[اوبلاست کورګان]]||۱۷۸۳۶||
|-
| [[وولګورچنسک]]||Волгореченск||[[اوبلاست کوستروما]]||۱۷۸۲۵||
|-
| [[پووورینو]]||Поворино||[[اوبلاست وورونژ]]||۱۷۸۰۰||
|-
| [[رادوژنی، اوبلاست ولادیمیر|رادوژنی]]||Радужный||[[اوبلاست ولادیمیر]]||۱۷۷۸۷||
|-
| [[پریوولژسک]]||Приволжск||[[اوبلاست ایوانوف]]||۱۷۷۲۳||
|-
| [[یاسنوګورسک، اوبلاست تولا|یاسنوګورسک]]||Ясногорск||[[اوبلاست تولا]]||۱۷۶۰۰||
|-
| [[پلاست (شهر)|پلاست]]||Пласт||[[اوبلاست چلیابینسک]]||۱۷۴۵۸||
|-
| [[باریش]]||Барыш||[[اوبلاست اولیانوفسک]]||۱۷۳۴۳||
|-
| [[کراسنویشرسک]]||Красновишерск||[[کرای پرم]]||۱۷۳۲۰||
|-
| [[مژګوریه]]||Межгорье||[[باشقیرستان]]||۱۷۳۱۹||
|-
| [[کومونار، اوبلاست لنینګراد|کومونار]]||Коммунар||[[اوبلاست لنینګراد]]||۱۷۲۷۵||
|-
| [[ایفدل]]||Ивдель||[[اوبلاست سوردلوفسک]]||۱۷۲۶۵||
|-
| [[والدای]]||Валдай||[[اوبلاست نووګورود]]||۱۷۲۵۱||
|-
| [[نیکولسکویه، اوبلاست لنینګراد|نیکولسکویه]]||Никольское||[[اوبلاست لنینګراد]]||۱۷۲۰۰||
|-
| [[ریلسک]]||Рыльск||[[اوبلاست کورسک]]||۱۷۱۹۳||
|-
| [[بوکسیتوګورسک]]||Бокситогорск||[[اوبلاست لنینګراد]]||۱۷۱۴۹||
|-
| [[پوچپ]]||Почеп||[[اوبلاست بریانسک]]||۱۷۰۹۴||
|-
| [[پوکاچی]]||Покачи||[[خانتی-مانسی]]||۱۷۰۸۴||
|-
| [[بایمک]]||Баймак||[[باشقیرستان]]||۱۷۰۶۹||
|-
| [[بولوتنوئه]]||Болотное||[[اوبلاست نووسیبیرسک]]||۱۷۰۴۶||
|-
| [[بازا]]||Абаза||[[خاکاسیا]]||۱۶۹۷۶||
|-
| [[آردون، اوستیای شمالی-آلانیا|آردون]]||Ардон||[[اوستیای شمالی-آلانیا]]||۱۶۹۶۱||
|-
| [[ګولیتسینو]]||Голицыно||[[اوبلاست مسکو]]||۱۶۹۰۰||
|-
| [[کوندروفو]]||Кондрово||[[اوبلاست کالوګا]]||۱۶۸۸۱||
|-
| [[نووزنسک]]||Новоузенск||[[اوبلاست ساراتوف]]||۱۶۸۷۳||
|-
| [[چودوفو]]||Чудово||[[اوبلاست نووګورود]]||۱۶۸۳۷||
|-
| [[پولیارنی]]||Полярный||[[اوبلاست مورمانسک]]||۱۶۸۰۰||
|-
| [[ناواشینو]]||Навашино||[[استان نیژنی نووګورود]]||۱۶۶۱۷||
|-
| [[پورونایسک]]||Поронайск||[[اوبلاست ساخالین]]||۱۶۵۶۵||
|-
| [[منزلینسک]]||Мензелинск||[[تاتارستان]]||۱۶۴۷۶||
|-
| [[نووولیانوفسک]]||Новоульяновск||[[اوبلاست اولیانوفسک]]||۱۶۳۶۴||
|-
| نول||Невель||[[اوبلاست پسکوف]]||۱۶۳۲۴||
|-
| [[یاسنی]]||Ясный||[[اوبلاست ارنبورګ]]||۱۶۳۰۵||
|-
| [[دانیلوف (شهر)|دانیلوف]]||Данилов||[[اوبلاست یاروسلاول]]||۱۶۳۰۰||
|-
| [[پلافسک]]||Плавск||[[اوبلاست تولا]]||۱۶۳۰۰||
|-
| [[ژیرنوفسک]]||Жирновск||[[اوبلاست ولګوګراد]]||۱۶۲۸۱||
|-
| [[پالاسوفکا]]||Палласовка||[[اوبلاست ولګوګراد]]||۱۶۲۶۴||
|-
| [[تالیتسا، اوبلاست سوردلوفسک|تالیتسا]]||Талица||[[اوبلاست سوردلوفسک]]||۱۶۲۲۵||
|-
| [[مدوژیګورسک]]||Медвежьегорск||[[جمهوری کارلیا]]||۱۶۲۱۱||
|-
| [[ایلانسکیی (شهر)|ایلانسکیی]]||Иланский||[[کرای کراسنویارسک]]||۱۶۱۸۲||
|-
| [[کامیزیاک]]||Камызяк||[[اوبلاست آستراخان]]||۱۶۰۶۸||
|-
| [[سوخینیچی]]||Сухиничи||[[اوبلاست کالوګا]]||۱۵۹۸۹||
|-
| [[سووتسک، اوبلاست کیروف|سووتسک]]||Советск||[[اوبلاست کیروف]]||۱۵۹۵۰||
|-
| [[دګتیارسک]]||Дегтярск||[[اوبلاست سوردلوفسک]]||۱۵۹۲۶||
|-
| [[تروبچفسک]]||Трубчевск||[[اوبلاست بریانسک]]||۱۵۹۰۷||
|-
| [[ژردفکا]]||Жердевка||[[اوبلاست تامبوف]]||۱۵۹۰۰||
|-
| [[کاشین (شهر)|کاشین]]||Кашин||[[اوبلاست تور]]||۱۵۸۰۰||
|-
| [[پستوفو]]||Пестово||[[اوبلاست نووګورود]]||۱۵۷۷۸||
|-
| [[اوژور]]||Ужур||[[کرای کراسنویارسک]]||۱۵۷۳۰||
|-
| [[لاکینسک]]||Лакинск||[[اوبلاست ولادیمیر]]||۱۵۷۱۵||
|-
| [[پولیارنیه زوری]]||Полярные Зори||[[اوبلاست مورمانسک]]||۱۵۷۱۱||
|-
| [[کارابانوفو]]||Карабаново||[[اوبلاست ولادیمیر]]||۱۵۶۰۴||
|-
| [[پوکروف (شهر)|پوکروف]]||Покров||[[اوبلاست ولادیمیر]]||۱۵۶۰۴||
|-
| [[ونیوف]]||Венёв||[[اوبلاست تولا]]||۱۵۶۰۰||
|-
| [[کوپینو]]||Купино||[[اوبلاست نووسیبیرسک]]||۱۵۵۶۴||
|-
| [[لنینسک، اوبلاست ولګوګراد|لنینسک]]||Ленинск||[[اوبلاست ولګوګراد]]||۱۵۵۰۴||
|-
| [[ګریازووتس]]||Грязовец||[[اوبلاست ولوګدا]]||۱۵۵۰۰||
|-
| [[موسکوفسکیی، اوبلاست مسکو|موسکوفسکیی]]||Московский||[[اوبلاست مسکو]]||۱۵۵۰۰||
|-
| [[استرونینو]]||Струнино||[[اوبلاست ولادیمیر]]||۱۵۴۷۴||
|-
| [[اسوتوګورسک]]||Светогорск||[[اوبلاست لنینګراد]]||۱۵۴۰۰||
|-
| [[یموا]]||Емва||[[کومی]]||۱۵۳۱۰||
|-
| [[پتوشکی]]||Петушки||[[اوبلاست ولادیمیر]]||۱۵۳۰۷||
|-
| [[کاراباش، اوبلاست چلیابینسک|کاراباش]]||Карабаш||[[اوبلاست چلیابینسک]]||۱۵۲۲۷||
|-
| [[ملنکی]]||Меленки||[[اوبلاست ولادیمیر]]||۱۵۲۰۶||
|-
| [[ګورنیاک، آلتایی|ګورنیاک]]||Горняк||[[کرای آلتایی]]||۱۵۱۸۹||
|-
| [[آرامیل]]||Арамиль||[[اوبلاست سوردلوفسک]]||۱۵۱۱۲||
|-
| [[الکساندروفسک، پرم|الکساندروفسک]]||Александровск||[[کرای پرم]]||۱۵۱۰۲||
|-
| [[یوژا]]||Южа||[[اوبلاست ایوانوف]]||۱۵۰۹۴||
|-
| [[اوچیار (شهر)|اوچیار]]||Очёр||[[کرای پرم]]||۱۵۰۶۲||
|-
| [[پاولوفسک]]||Павловск||[[سن پترزبورګ]]||۱۵۰۰۰||
|-
| [[کودینسک]]||Кодинск||[[کرای کراسنویارسک]]||۱۴۸۶۷||
|-
| [[بودایبو]]||Бодайбо||[[اوبلاست ایرکوتسک]]||۱۴۸۲۱||
|-
| [[بلیوف]]||Белёв||[[اوبلاست تولا]]||۱۴۸۰۰||
|-
| [[تسیملیانسک]]||Цимлянск||[[اوبلاست روستوف]]||۱۴۷۹۳||
|-
| [[کراسنی کوت، اوبلاست ساراتوف|کراسنی کوت]]||Красный Кут||[[اوبلاست ساراتوف]]||۱۴۷۴۴||
|-
| [[پروومایسک، روسیه|پروومایسک]]||Первомайск||[[استان نیژنی نووګورود]]||۱۴۷۳۱||
|-
| [[پرسفت]]||Пересвет||[[اوبلاست مسکو]]||۱۴۷۰۰||
|-
| [[نیکلایفسک]]||Николаевск||[[اوبلاست ولګوګراد]]||۱۴۶۸۶||
|-
| [[نولسک]]||Невельск||[[اوبلاست ساخالین]]||۱۴۶۶۴||
|-
| [[بایکالسک]]||Байкальск||[[اوبلاست ایرکوتسک]]||۱۴۶۵۷||
|-
| [[اوداچنی]]||Удачный||[[یاقوتستان]]||۱۴۵۹۶||
|-
| [[ویازمسکیی، خاباروفسک|ویازمسکیی]]||Вяземский||[[کرای خاباروفسک]]||۱۴۵۵۵||
|-
| [[بلوکوریخا]]||Белокуриха||[[کرای آلتایی]]||۱۴۵۳۵||
|-
| [[کراسنوسلوبودسک، اوبلاست ولګوګراد|کراسنوسلوبودسک]]||Краснослободск||[[اوبلاست ولګوګراد]]||۱۴۵۱۴||
|-
| [[سیم، اوبلاست چلیابینسک|سیم]]||Сим||[[اوبلاست چلیابینسک]]||۱۴۴۶۶||
|-
| [[کاتایسک]]||Катайск||[[اوبلاست کورګان]]||۱۴۴۱۰||
|-
| [[مامادیش]]||Мамадыш||[[تاتارستان]]||۱۴۳۹۷||
|-
| [[آک-دوووراک]]||Ак-Довурак||[[تووا]]||۱۴۳۷۱||
|-
| [[دوبوفکا، اوبلاست ولګوګراد]]||Дубовка||[[اوبلاست ولګوګراد]]||۱۴۳۴۷||
|-
| [[اسویرسک]]||Свирск||[[اوبلاست ایرکوتسک]]||۱۴۲۹۲||
|-
| [[نرچینسک]]||Нерчинск||[[سرزمین زابایکالسکی]]||۱۴۱۴۰||
|-
| [[کالیازین]]||Калязин||[[اوبلاست تور]]||۱۴۱۰۰||
|-
| [[شیلکا (شهر)|شیلکا]]||Шилка||[[سرزمین زابایکالسکی]]||۱۴۰۴۳||
|-
| [[دالماتوفو]]||Далматово||[[اوبلاست کورګان]]||۱۳۹۸۱||
|-
| [[توروپتس]]||Торопец||[[اوبلاست تور]]||۱۳۹۵۹||
|-
| [[اسنژنوګورسک، اوبلاست مورمانسک|اسنژنوګورسک]]||Снежногорск||[[اوبلاست مورمانسک]]||۱۳۹۳۲||
|-
| [[لاګان، روسیه|لاګان]]||Лагань||[[قالموقستان]]||۱۳۹۰۹||
|-
| [[فوکینو، اوبلاست بریانسک]]||Фокино||[[اوبلاست بریانسک]]||۱۳۸۷۶||
|-
| [[کامشکوفو]]||Камешково||[[اوبلاست ولادیمیر]]||۱۳۸۵۲||
|-
| [[کورابلینو]]||Кораблино||[[اوبلاست ریازان]]||۱۳۸۰۸||
|-
| [[اوبویان]]||Обоянь||[[اوبلاست کورسک]]||۱۳۸۰۱||
|-
| [[ګوروخوفتس]]||Гороховец||[[اوبلاست ولادیمیر]]||۱۳۷۸۹||
|-
| [[سیاستروی]]||Сясьстрой||[[اوبلاست لنینګراد]]||۱۳۷۴۵||
|-
| [[ووکتیل]]||Вуктыл||[[کومی]]||۱۳۷۱۲||
|-
| [[کم (شهر)|کم]]||Кемь||[[جمهوری کارلیا]]||۱۳۷۰۰||
|-
| [[ګواردیسک]]||Гвардейск||[[اوبلاست کالینینګراد]]||۱۳۵۵۲||
|-
| [[آرکاداک]]||Аркадак||[[اوبلاست ساراتوف]]||۱۳۴۱۵||
|-
| [[خوالینسک]]||Хвалынск||[[اوبلاست ساراتوف]]||۱۳۴۱۴||
|-
| [[اوکولوفکا]]||Окуловка||[[اوبلاست نووګورود]]||۱۳۴۱۲||
|-
| [[بوګوچال]]||Богучар||[[اوبلاست وورونژ]]||۱۳۴۰۰||
|-
| [[کراسنوزاوودسک]]||Краснозаводск||[[اوبلاست مسکو]]||۱۳۳۹۲||
|-
| [[مالایا ویشرا]]||Малая Вишера||[[اوبلاست نووګورود]]||۱۳۳۴۵||
|-
| [[اوپوچکا]]||Опочка||[[اوبلاست پسکوف]]||۱۳۳۳۴||
|-
| [[چاپلیګین، اوبلاست لیپتسک|چاپلیګین]]||Чаплыгин||[[اوبلاست لیپتسک]]||۱۳۲۳۹||
|-
| [[پتروف وال]]||Петров Вал||[[اوبلاست ولګوګراد]]||۱۳۲۲۱||
|-
| [[نوایا لیالیا]]||Новая Ляля||[[اوبلاست سوردلوفسک]]||۱۳۲۰۶||
|-
| [[روزا (شهر)|روزا]]||Руза||[[اوبلاست مسکو]]||۱۳۲۰۰||
|-
| [[زائوزیورسک]]||Заозёрск||[[اوبلاست مورمانسک]]||۱۳۲۰۰||
|-
| [[یوریوزان (شهر)|یوریوزان]]||Юрюзань||[[اوبلاست چلیابینسک]]||۱۳۱۶۴||
|-
| [[تسیویلسک]]||Цивильск||[[چواشستان]]||۱۳۱۶۱||
|-
| [[زاکامنسک]]||Закаменск||[[بوریاتیا]]||۱۳۱۳۶||
|-
| [[زونیګورود]]||Звенигород||[[اوبلاست مسکو]]||۱۳۱۰۰||
|-
| [[نیازپتروفسک]]||Нязепетровск||[[اوبلاست چلیابینسک]]||۱۳۰۶۱||
|-
| [[پیتکیارانتا]]||Питкяранта||[[جمهوری کارلیا]]||۱۳۰۲۸||
|-
| [[یاخروما]]||Яхрома||[[اوبلاست مسکو]]||۱۳۰۰۰||
|-
| [[زاویتینسک]]||Завитинск||[[اوبلاست آمور]]||۱۲۸۴۹||
|-
| [[تالدوم]]||Талдом||[[اوبلاست مسکو]]||۱۲۸۰۰||
|-
| [[سودوګدا]]||Судогда||[[اوبلاست ولادیمیر]]||۱۲۷۱۱||
|-
| [[پچوری]]||Печоры||[[اوبلاست پسکوف]]||۱۲۶۹۳||
|-
| بالای||Балей||[[سرزمین زابایکالسکی]]||۱۲۵۳۳||
|-
| [[اویار]]||Уяр||[[کرای کراسنویارسک]]||۱۲۵۱۸||
|-
| [[چکالوفسک، روسیه]]||Чкаловск||[[استان نیژنی نووګورود]]||۱۲۵۱۷||
|-
| [[ګادژییفو]]||Гаджиево||[[اوبلاست مورمانسک]]||۱۲۵۰۰||
|-
| [[شلیسلبورګ]]||Шлиссельбург||[[اوبلاست لنینګراد]]||۱۲۵۰۰||
|-
| [[ګورنوزاوودسک، پرم|ګورنوزاوودسک]]||Горнозаводск||[[کرای پرم]]||۱۲۴۴۸||
|-
| [[کیرنسک]]||Киренск||[[اوبلاست ایرکوتسک]]||۱۲۴۳۳||
|-
| [[لوکویانوف]]||Лукоянов||[[استان نیژنی نووګورود]]||۱۲۳۶۰||
|-
| [[بلومورسک]]||Беломорск||[[جمهوری کارلیا]]||۱۲۳۴۴||
|-
| [[ژوکوف (شهر)|ژوکوف]]||Жуков||[[اوبلاست کالوګا]]||۱۲۳۱۲||
|-
| [[بولخوف]]||Болхов||[[اوبلاست اوریول]]||۱۲۳۰۰||
|-
| [[سوسنسکیی]]||Сосенский||[[اوبلاست کالوګا]]||۱۲۲۸۹||
|-
| [[کامبارکا]]||Камбарка||[[اودمورتیا]]||۱۲۲۷۱||
|-
| [[زلنوګرادسک]]||Зеленоградск||[[اوبلاست کالینینګراد]]||۱۲۲۶۶||
|-
| [[بابایفو]]||Бабаево||[[اوبلاست ولوګدا]]||۱۲۲۳۵||
|-
| [[نازوایفسک]]||Называевск||[[اوبلاست امسک]]||۱۲۲۲۹||
|-
| [[ارتیل (شهر)|ارتیل]]||Эртиль||[[اوبلاست وورونژ]]||۱۲۲۲۷||
|-
| [[آدیګیسک]]||Адыгейск||[[آدیغیه]]||۱۲۲۰۵||
|-
| [[زونیګوفو]]||Звенигово||[[ماری ال]]||۱۲۱۷۹||
|-
| [[ورخنیی تاګیل]]||Верхний Тагил||[[اوبلاست سوردلوفسک]]||۱۲۱۷۴||
|-
| [[سوسنوفکا، اوبلاست کیروف|سوسنوفکا]]||Сосновка||[[اوبلاست کیروف]]||۱۲۱۶۸||
|-
| [[زاوولژسک]]||Заволжск||[[اوبلاست ایوانوف]]||۱۲۱۶۱||
|-
| [[زویفکا]]||Зуевка||[[اوبلاست کیروف]]||۱۲۱۴۹||
|-
| [[لیخوسلاول]]||Лихославль||[[اوبلاست تور]]||۱۲۱۲۵||
|-
| [[نمان (شهر)|نمان]]||Неман||[[اوبلاست کالینینګراد]]||۱۲۱۲۰||
|-
| [[تیوکالینسک]]||Тюкалинск||[[اوبلاست امسک]]||۱۲۱۰۶||
|-
| [[چولیم (شهر)|چولیم]]||Чулым||[[اوبلاست نووسیبیرسک]]||۱۲۰۳۶||
|-
| [[اوګلګورسک، اوبلاست ساخالین|اوګلګورسک]]||Углегорск||[[اوبلاست ساخالین]]||۱۲۰۲۵||
|-
| [[زلنوګورسک، سن پترزبورګ|زلنوګورسک]]||Зеленогорск||[[سن پترزبورګ]]||۱۲۰۰۰||
|-
| [[یوریوتس، اوبلاست ایوانوف|یوریوتس]]||Юрьевец||[[اوبلاست ایوانوف]]||۱۱۹۱۲||
|-
| [[موګوچا]]||Могоча||[[سرزمین زابایکالسکی]]||۱۱۸۴۷||
|-
| [[سوراژ]]||Сураж||[[اوبلاست بریانسک]]||۱۱۸۱۲||
|-
| [[میخائیلوف، اوبلاست ریازان|میخائیلوف]]||Михайлов||[[اوبلاست ریازان]]||۱۱۷۸۴||
|-
| [[آنادیر (شهر)|آنادیر]]||Анадырь||[[چوکوتکا]]||۱۱۷۷۷||
|-
| [[پیونرسکیی، کالینینګراد|پیونرسکیی]]||Пионерский||[[اوبلاست کالینینګراد]]||۱۱۷۶۱||
|-
| [[بوروفسک]]||Боровск||[[اوبلاست کالوګا]]||۱۱۷۴۷||
|-
| [[پورخوف]]||Порхов||[[اوبلاست پسکوف]]||۱۱۷۳۷||
|-
| [[اورن (شهر)|اورن]]||Урень||[[استان نیژنی نووګورود]]||۱۱۶۳۵||
|-
| [[وورسما]]||Ворсма||[[استان نیژنی نووګورود]]||۱۱۵۵۰||
|-
| [[دولینسک]]||Долинск||[[اوبلاست ساخالین]]||۱۱۵۳۳||
|-
| [[وولوسوفو]]||Волосово||[[اوبلاست لنینګراد]]||۱۱۵۳۱||
|-
| [[دوروګوباژ]]||Дорогобуж||[[اوبلاست اسمالنسک]]||۱۱۵۰۰||
|-
| [[درزنا]]||Дрезна||[[اوبلاست مسکو]]||۱۱۵۰۰||
|-
| [[کوزلوفکا، بخش کوزلوفسکی، چواشستان|کوزلوفکا]]||Козловка||[[چواشستان]]||۱۱۴۸۵||
|-
| [[اورژوم]]||Уржум||[[اوبلاست کیروف]]||۱۱۴۲۶||
|-
| [[بلایا خولونیتسا]]||Белая Холуница||[[اوبلاست کیروف]]||۱۱۴۰۸||
|-
| [[شاګونار]]||Шагонар||[[تووا]]||۱۱۳۸۶||
|-
| [[نیژنیه سرګی]]||Нижние Серги||[[اوبلاست سوردلوفسک]]||۱۱۳۸۰||
|-
| [[پتوخوفو]]||Петухово||[[اوبلاست کورګان]]||۱۱۳۶۰||
|-
| [[تتیوشی]]||Тетюши||[[تاتارستان]]||۱۱۳۳۸||
|-
| [[زائوزیورنی، کراسنویارسک|زائوزیورنی]]||Заозёрный||[[کرای کراسنویارسک]]||۱۱۳۰۴||
|-
| [[بلوزرسک]]||Белозерск||[[اوبلاست ولوګدا]]||۱۱۲۳۴||
|-
| [[میکون]]||Микунь||[[کومی]]||۱۱۲۰۲||
|-
| [[ګرمیاچینسک]]||Гремячинск||[[کرای پرم]]||۱۱۲۰۱||
|-
| [[سوکولنیکی، اوبلاست تولا|سوکولنیکی]]||Сокольники||[[اوبلاست تولا]]||۱۱۱۴۲||
|-
| [[ګوریفسک، اوبلاست کالینینګراد|ګوریفسک]]||Гурьевск||[[اوبلاست کالینینګراد]]||۱۱۱۳۲||
|-
| [[ناریمانوف، اوبلاست آستراخان|ناریمانوف]]||Нариманов||[[اوبلاست آستراخان]]||۱۱۱۲۶||
|-
| [[سوزدال]]||Суздаль||[[اوبلاست ولادیمیر]]||۱۱۱۰۰||
|-
| [[لوزا]]||Луза||[[اوبلاست کیروف]]||۱۱۰۹۵||
|-
| [[خاروفسک]]||Харовск||[[اوبلاست ولوګدا]]||۱۱۰۹۲||
|-
| [[کیرس، روسیه|کیرس]]||Кирс||[[اوبلاست کیروف]]||۱۱۰۲۶||
|-
| [[ویتګرا]]||Вытегра||[[اوبلاست ولوګدا]]||۱۱۰۰۰||
|-
| [[شچوچیه، اوبلاست کورګان|شچوچیه]]||Щучье||[[اوبلاست کورګان]]||۱۰۹۷۳||
|-
| [[الکساندروفسک-ساخالینسکیی]]||Александровск-Сахалинский||[[اوبلاست ساخالین]]||۱۰۹۶۵||
|-
| [[اسلتلوګورسک، اوبلاست کالینینګراد|اسلتلوګورسک]]||Светлогорск||[[اوبلاست کالینینګراد]]||۱۰۹۱۸||
|-
| [[یوژنو-سوخوکومسک]]||Южно-Сухокумск||[[داغستان]]||۱۰۹۱۶||
|-
| [[ایانګورود]]||Ивангород||[[اوبلاست لنینګراد]]||۱۰۹۰۰||
|-
| [[نیا (شهر)|نیا]]||Нея||[[اوبلاست کوستروما]]||۱۰۹۰۰||
|-
| [[زمینوګورسک]]||Змеиногорск||[[کرای آلتایی]]||۱۰۸۹۲||
|-
| [[سولتسی]]||Сольцы||[[اوبلاست نووګورود]]||۱۰۸۴۴||
|-
| [[کارګات]]||Каргат||[[اوبلاست نووسیبیرسک]]||۱۰۷۶۳||
|-
| [[کارګوپول]]||Каргополь||[[اوبلاست آرخانګلسک]]||۱۰۷۴۵||
|-
| [[اوژرلیه]]||Ожерелье||[[اوبلاست مسکو]]||۱۰۷۰۰||
|-
| [[ویسوکوفسک]]||Высоковск||[[اوبلاست مسکو]]||۱۰۷۰۰||
|-
| [[دیګورا]]||Дигора||[[اوستیای شمالی-آلانیا]]||۱۰۶۹۴||
|-
| [[کولا (شهر)|کولا]]||Кола||[[اوبلاست مورمانسک]]||۱۰۶۴۴||
|-
| [[کوفشینوفو]]||Кувшиново||[[اوبلاست تور]]||۱۰۶۱۲||
|-
| [[اوبلوچیه]]||Облучье||[[اوبلاست خودمختار یهودی]]||۱۰۵۷۴||
|-
| [[ورخنیایا تورا]]||Верхняя Тура||[[اوبلاست سوردلوفسک]]||۱۰۵۶۸||
|-
| [[توتما]]||Тотьма||[[اوبلاست ولوګدا]]||۱۰۴۶۱||
|-
| [[کراسنوسلوبودسک، موردوویا|کراسنوسلوبودسک]]||Краснослободск||[[موردوویا]]||۱۰۴۵۳||
|-
| [[ناوولوکی]]||Наволоки||[[اوبلاست ایوانوف]]||۱۰۳۷۹||
|-
| [[چادان]]||Чадан||[[تووا]]||۱۰۳۶۴||
|-
| [[نولینسک]]||Нолинск||[[اوبلاست کیروف]]||۱۰۳۱۰||
|-
| [[بولوخوفو]]||Болохово||[[اوبلاست تولا]]||۱۰۲۹۶||
|-
| [[خیلوک]]||Хилок||[[سرزمین زابایکالسکی]]||۱۰۲۹۲||
|-
| [[زادونسک]]||Задонск||[[اوبلاست لیپتسک]]||۱۰۲۸۰||
|-
| [[ورخنئورالسک]]||Верхнеуральск||[[اوبلاست چلیابینسک]]||۱۰۲۶۷||
|-
| [[وولودارسک، روسیه|وولودارسک]]||Володарск||[[استان نیژنی نووګورود]]||۱۰۲۵۰||
|-
| [[اولونتس]]||Олонец||[[جمهوری کارلیا]]||۱۰۲۴۰||
|-
| [[مینیار]]||Миньяр||[[اوبلاست چلیابینسک]]||۱۰۱۸۰||
|-
| [[پوکروفسک، یاقوتستان|پوکروفسک]]||Покровск||[[یاقوتستان]]||۱۰۱۴۸||
|-
| [[مارینسکیی پوساد]]||Мариинский Посад||[[چواشستان]]||۱۰۱۲۷||
|-
| [[اوستیوژنا]]||Устюжна||[[اوبلاست ولوګدا]]||۱۰۰۸۵||
|-
| [[پودوژ]]||Пудож||[[جمهوری کارلیا]]||۱۰۰۵۸||
|-
| [[وولچانسک]]||Волчанск||[[اوبلاست سوردلوفسک]]||۱۰۰۱۰||
|-
| [[یلنیا]]||Ельня||[[اوبلاست اسمالنسک]]||۹۹۹۱||
|-
| [[ویلیویسک]]||Вилюйск||[[یاقوتستان]]||۹۹۶۰||
|-
| [[پوچژ]]||Пучеж||[[اوبلاست ایوانوف]]||۹۷۹۱||
|-
| [[یادرین]]||Ядрин||[[چواشستان]]||۹۷۶۷||
|-
| [[سویاروی]]||Суоярви||[[جمهوری کارلیا]]||۹۷۶۶||
|-
| [[رودنیا، اوبلاست اسمالنسک|رودنیا]]||Рудня||[[اوبلاست اسمالنسک]]||۹۶۹۷||
|-
| [[نوایا لادوګا]]||Новая Ладога||[[اوبلاست لنینګراد]]||۹۶۰۰||
|-
| [[تاروسا]]||Таруса||[[اوبلاست کالوګا]]||۹۶۰۰||
|-
| [[ګرودوویکوفسک]]||Городовиковск||[[قالموقستان]]||۹۵۹۱||
|-
| [[اسکووورودینو]]||Сковородино||[[اوبلاست آمور]]||۹۵۸۶||
|-
| [[ماکوشینو]]||Макушино||[[اوبلاست کورګان]]||۹۵۷۶||
|-
| [[دنو]]||Дно||[[اوبلاست پسکوف]]||۹۵۰۵||
|-
| [[نیوربا]]||Нюрба||[[یاقوتستان]]||۹۴۷۴||
|-
| [[سرافیموویچ]]||Серафимович||[[اوبلاست ولګوګراد]]||۹۴۷۱||
|-
| [[زاپادنیا دوینا]]||Западная Двина||[[اوبلاست تور]]||۹۴۳۳||
|-
| [[وتلوګا]]||Ветлуга||[[استان نیژنی نووګورود]]||۹۴۱۳||
|-
| [[میخائیلوفسک، اوبلاست سوردلوفسک|میخائیلوفسک]]||Михайловск||[[اوبلاست سوردلوفسک]]||۹۳۹۷||
|-
| [[بیریوسینسک]]||Бирюсинск||[[اوبلاست ایرکوتسک]]||۹۳۲۵||
|-
| [[نوووسوکولنیکی]]||Новосокольники||[[اوبلاست پسکوف]]||۹۲۸۶||
|-
| [[آرداتوف، موردوویا|آرداتوف]]||Ардатов||[[موردوویا]]||۹۲۷۲||
|-
| [[کومسومولسک، اوبلاست ایوانوف|کومسومولسک]]||Комсомольск||[[اوبلاست ایوانوف]]||۹۲۱۳||
|-
| [[پوچینوک، اوبلاست اسمالنسک|پوچینوک]]||Починок||[[اوبلاست اسمالنسک]]||۹۲۰۰||
|-
| [[استاریتسا]]||Старица||[[اوبلاست تور]]||۹۱۶۶||
|-
| [[کوستریوفو]]||Костерёво||[[اوبلاست ولادیمیر]]||۹۱۵۳||
|-
| [[آندریپول]]||Андреаполь||[[اوبلاست تور]]||۹۰۳۹||
|-
| [[بلینسکیی (شهر)|بلینسکیی]]||Белинский||[[اوبلاست پنزا]]||۹۰۰۶||
|-
| [[سالایر (شهر)|سالایر]]||Салаир||[[اوبلاست کمروو]]||۸۹۹۹||
|-
| [[پرووز، اوبلاست نیژنی نووګورود|پرووز]]||Перевоз||[[استان نیژنی نووګورود]]||۸۸۲۶||
|-
| [[مالمیژ]]||Малмыж||[[اوبلاست کیروف]]||۸۸۲۳||
|-
| [[لاخدنپوخیا]]||Лахденпохья||[[جمهوری کارلیا]]||۸۷۵۱||
|-
| [[لیپکی، اوبلاست تولا|لیپکی]]||Липки||[[اوبلاست تولا]]||۸۷۱۹||
|-
| [[توموت]]||Томмот||[[یاقوتستان]]||۸۶۸۴||
|-
| [[اولیوکمینسک]]||Олёкминск||[[یاقوتستان]]||۸۶۱۱||
|-
| [[نیکولسک، اوبلاست ولوګدا|نیکولسک]]||Никольск||[[اوبلاست ولوګدا]]||۸۵۷۸||
|-
| [[اینسار]]||Инсар||[[موردوویا]]||۸۵۶۵||
|-
| [[آنیوا]]||Анива||[[اوبلاست ساخالین]]||۸۴۴۹||
|-
| [[شاختیرسک]]||Шахтерск||[[اوبلاست ساخالین]]||۸۳۸۲||
|-
| [[بلغار (شهر)|بلغار]]||Болгар||[[تاتارستان]]||۸۳۴۲||
|-
| [[اسپاسک-ریازانسکیی]]||Спасск-Рязанский||[[اوبلاست ریازان]]||۸۳۱۷||
|-
| [[دمیدوف (شهر)|دمیدوف]]||Демидов||[[اوبلاست اسمالنسک]]||۸۲۶۶||
|-
| [[وسیګونسک]]||Весьегонск||[[اوبلاست تور]]||۸۱۸۵||
|-
| [[مګلین]]||Мглин||[[اوبلاست بریانسک]]||۸۱۶۹||
|-
| [[دیمیترییف (شهر)|دیمیترییف]]||Дмитриев||[[اوبلاست کورسک]]||۸۱۴۹||
|-
| [[سیچیوفکا]]||Сычёвка||[[اوبلاست اسمالنسک]]||۸۱۱۲||
|-
| [[کیریلوف (شهر)|کیریلوف]]||Кириллов||[[اوبلاست ولوګدا]]||۸۱۰۸||
|-
| [[ګورودیشچه، بخش ګورودیشچنسکی، اوبلاست پنزا|ګورودیشچه]]||Городище||[[اوبلاست پنزا]]||۸۰۹۶||
|-
| [[کراساوینو]]||Красавино||[[اوبلاست ولوګدا]]||۸۰۴۳||
|-
| [[بیریوچ]]||Бирюч||[[اوبلاست بلګورود]]||۷۹۱۹||
|-
| [[لایشفو]]||Лаишево||[[تاتارستان]]||۷۹۰۴||
|-
| [[سنګیلی]]||Сенгилей||[[اوبلاست اولیانوفسک]]||۷۸۴۶||
|-
| [[ولیژ]]||Велиж||[[اوبلاست اسمالنسک]]||۷۸۰۷||
|-
| [[مدین (شهر روسیه)|مدین]]||Медынь||[[اوبلاست کالوګا]]||۷۷۶۱||
|-
| [[اورلوف، روسیه|اورلوف]]||Орлов||[[اوبلاست کیروف]]||۷۶۵۴||
|-
| [[اوخانسک]]||Оханск||[[کرای پرم]]||۷۶۰۷||
|-
| [[پولسک]]||Полесск||[[اوبلاست کالینینګراد]]||۷۵۷۰||
|-
| [[سفسک]]||Севск||[[اوبلاست بریانسک]]||۷۵۳۸||
|-
| [[سووتسک، اوبلاست تولا|سووتسک]]||Советск||[[اوبلاست تولا]]||۷۵۳۶||
|-
| [[ماکاریف]]||Макарьев||[[اوبلاست کوستروما]]||۷۵۰۵||
|-
| [[مامونوفو]]||Мамоново||[[اوبلاست کالینینګراد]]||۷۵۰۰||
|-
| [[اسپاسک، اوبلاست پنزا|اسپاسک]]||Спасск||[[اوبلاست پنزا]]||۷۴۴۲||
|-
| [[ورخوتوریه]]||Верхотурье||[[اوبلاست سوردلوفسک]]||۷۳۹۸||
|-
| [[تمنیکوف]]||Темников||[[موردوویا]]||۷۳۲۸||
|-
| [[تبردا]]||Теберда||[[کاراچای-چرکسیا]]||۷۳۰۱||
|-
| [[زوبتسوف]]||Зубцов||[[اوبلاست تور]]||۷۲۳۷||
|-
| [[یوخنوف]]||Юхнов||[[اوبلاست کالوګا]]||۷۲۰۰||
|-
| [[نووخوپیورسک]]||Новохопёрск||[[اوبلاست وورونژ]]||۷۱۸۰||
|-
| [[شاتسک، روسیه|شاتسک]]||Шацк||[[اوبلاست ریازان]]||۷۱۵۷||
|-
| [[آلزامای]]||Алзамай||[[اوبلاست ایرکوتسک]]||۷۱۳۳||
|-
| [[کورلوفو]]||Курлово||[[اوبلاست ولادیمیر]]||۷۰۹۹||
|-
| [[پوشخونیه]]||Пошехонье||[[اوبلاست یاروسلاول]]||۶۸۶۴||
|-
| [[اسرتنسک]]||Сретенск||[[سرزمین زابایکالسکی]]||۶۸۵۰||
|-
| [[ګاوریلوف پوساد]]||Гаврилов Посад||[[اوبلاست ایوانوف]]||۶۸۲۶||
|-
| [[باګراتیئونوفسک]]||Багратионовск||[[اوبلاست کالینینګراد]]||۶۷۷۳||
|-
| [[کامنوګورسک]]||Каменногорск||[[اوبلاست لنینګراد]]||۶۷۳۹||
|-
| [[سودژا]]||Суджа||[[اوبلاست کورسک]]||۶۷۳۹||
|-
| [[موراشی]]||Мураши||[[اوبلاست کیروف]]||۶۷۲۷||
|-
| [[ایګارکا]]||Игарка||[[کرای کراسنویارسک]]||۶۷۰۲||
|-
| [[ماکاروف (شهر)|ماکاروف]]||Макаров||[[اوبلاست ساخالین]]||۶۶۸۸||
|-
| [[اسپاس-کلپیکی]]||Спас-Клепики||[[اوبلاست ریازان]]||۶۶۷۱||
|-
| [[سبژ]]||Себеж||[[اوبلاست پسکوف]]||۶۶۰۷||
|-
| [[کنیاګینیو، اوبلاست نیژنی نووګورود|کنیاګینیو]]||Княгинино||[[استان نیژنی نووګورود]]||۶۵۵۷||
|-
| [[سولیګالیچ]]||Солигалич||[[اوبلاست کوستروما]]||۶۴۶۴||
|-
| [[پیاتالوفو]]||Пыталово||[[اوبلاست پسکوف]]||۶۴۰۰||
|-
| [[کراسنی خولم]]||Красный Холм||[[اوبلاست تور]]||۶۱۰۷||
|-
| [[دیمیتروفسک]]||Дмитровск||[[اوبلاست اوریول]]||۶۱۰۰||
|-
| [[شیخانی]]||Шиханы||[[اوبلاست ساراتوف]]||۶۰۹۳||
|-
| [[سوسومان]]||Сусуман||[[اوبلاست ماګادان]]||۶۰۳۱||
|-
| [[ګرایوورون]]||Грайворон||[[اوبلاست بلګورود]]||۵۹۹۱||
|-
| [[لیوبیم]]||Любим||[[اوبلاست یاروسلاول]]||۵۹۵۴||
|-
| [[کوروچا]]||Короча||[[اوبلاست بلګورود]]||۵۹۴۴||
|-
| [[میشکین]]||Мышкин||[[اوبلاست یاروسلاول]]||۵۸۰۰||
|-
| [[شنکورسک]]||Шенкурск||[[اوبلاست آرخانګلسک]]||۵۷۳۶||
|-
| [[ژیزدرا]]||Жиздра||[[اوبلاست کالوګا]]||۵۷۳۲||
|-
| [[چوخلوما]]||Чухлома||[[اوبلاست کوستروما]]||۵۴۶۴||
|-
| [[زلینکا]]||Злынка||[[اوبلاست بریانسک]]||۵۴۴۱||
|-
| [[فاتژ]]||Фатеж||[[اوبلاست کورسک]]||۵۴۰۰||
|-
| [[پریمورسک، اوبلاست لنینګراد|پریمورسک]]||Приморск||[[اوبلاست لنینګراد]]||۵۴۰۰||
|-
| [[اوسولیه، بخش اوسولسکی، پرم|اوسولیه]]||Усолье||[[کرای پرم]]||۵۳۷۶||
|-
| [[چردین، پرم]]||Чердынь||[[کرای پرم]]||۵۳۶۵||
|-
| [[اوزیورسک، اوبلاست کالینینګراد|اوزیورسک]]||Озёрск||[[اوبلاست کالینینګراد]]||۵۳۵۷||
|-
| [[توران (شهر)|توران]]||Туран||[[تووا]]||۵۳۰۴||
|-
| [[بیلیبینو]]||Билибино||[[چوکوتکا]]||۵۲۷۷||
|-
| [[پوستوشکا]]||Пустошка||[[اوبلاست پسکوف]]||۵۱۹۲||
|-
| [[اسپاس-دمنسک]]||Спас-Деменск||[[اوبلاست کالوګا]]||۵۱۰۰||
|-
| [[کادنیکوف]]||Кадников||[[اوبلاست ولوګدا]]||۵۰۰۰||
|-
| [[اسلاوسک]]||Славск||[[اوبلاست کالینینګراد]]||۴۹۷۹||
|-
| [[بابوشکین (شهر)|بابوشکین]]||Бабушкин||[[بوریاتیا]]||۴۹۱۸||
|-
| [[نستروف]]||Нестеров||[[اوبلاست کالینینګراد]]||۴۸۸۹||
|-
| [[ګدوف]]||Гдов||[[اوبلاست پسکوف]]||۴۸۴۹||
|-
| [[وریا]]||Верея||[[اوبلاست مسکو]]||۴۸۰۰||
|-
| [[پویک]]||Певек||[[چوکوتکا]]||۴۵۹۷||
|-
| [[توماری، روسیه|توماری]]||Томари||[[اوبلاست ساخالین]]||۴۵۴۱||
|-
| [[اوسترونوفنوی، اوبلاست مورمانسک|اوسترونوفنوی]]||Островной||[[اوبلاست مورمانسک]]||۴۵۰۲||
|-
| [[لیوبان]]||Любань||[[اوبلاست لنینګراد]]||۴۴۹۷||
|-
| [[پراودینسک]]||Правдинск||[[اوبلاست کالینینګراد]]||۴۴۳۹||
|-
| [[مشچوفسک]]||Мещовск||[[اوبلاست کالوګا]]||۴۴۲۷||
|-
| [[دوخوفشچینا]]||Духовщина||[[اوبلاست اسمالنسک]]||۴۳۸۹||
|-
| [[خولم، بخش خولمسکی، اوبلاست نووګورود|خولم]]||Холм||[[اوبلاست نووګورود]]||۴۰۸۹||
|-
| [[موسالسک]]||Мосальск||[[اوبلاست کالوګا]]||۴۰۶۶||
|-
| [[چیورموز]]||Чёрмоз||[[کرای پرم]]||۴۰۴۵||
|-
| [[نووورژف]]||Новоржев||[[اوبلاست پسکوف]]||۴۰۲۹||
|-
| [[بلی، اوبلاست ور]]||Белый||[[اوبلاست تور]]||۳۹۵۸||
|-
| [[نوووسیل]]||Новосиль||[[اوبلاست اوریول]]||۳۸۹۳||
|-
| [[لادوشکین]]||Ладушкин||[[اوبلاست کالینینګراد]]||۳۸۰۲||
|-
| [[مالوآرخانګلسک]]||Малоархангельск||[[اوبلاست اوریول]]||۳۷۴۴||
|-
| [[مزن]]||Мезень||[[اوبلاست آرخانګلسک]]||۳۷۱۰||
|-
| [[کراسنوزنامنسک، اوبلاست کالینینګراد|کراسنوزنامنسک]]||Краснознаменск||[[اوبلاست کالینینګراد]]||۳۵۱۸||
|-
| [[کولوګریف]]||Кологрив||[[اوبلاست کوستروما]]||۳۴۸۰||
|-
| [[اسردنکولیمسک]]||Среднеколымск||[[یاقوتستان]]||۳۲۷۱||
|-
| [[پلیوس]]||Плёс||[[اوبلاست ایوانوف]]||۲۶۴۷||
|-
| [[کدروفی، اوبلاست تومسک]]||Кедровый||[[اوبلاست تومسک]]||۲۶۱۲||
|-
| [[سولویچګودسک]]||Сольвычегодск||[[اوبلاست آرخانګلسک]]||۲۴۵۳||
|-
| [[سورو-کوریلسک]]||Северо-Курильск||[[اوبلاست ساخالین]]||۲۳۸۹||
|-
| [[ګورباتوف (شهر)|ګورباتوف]]||Горбатов||[[استان نیژنی نووګورود]]||۲۲۸۱||
|-
| [[آرتیوموفسک]]||Артёмовск||[[کرای کراسنویارسک]]||۲۲۱۲||
|-
| [[ویسوتسک]]||Высоцк||[[اوبلاست لنینګراد]]||۱۷۴۵||
|-
| [[کوریلسک]]||Курильск||[[اوبلاست ساخالین]]||۱۶۶۶||
|-
| [[ورخویانسک]]||Верхоянск||[[یاقوتستان]]||۱۲۲۲||
|-
| [[چکالین]]||Чекалин||[[اوبلاست تولا]]||۱۰۰۰||
|-
| [[ماګاس]]||Магас||[[اینګوشتیا]]||۵۲۴||
|}
== سرچینې ==
{{لړسرچينې}}

== بهرنۍ لینک ==

* [http://www.perepis2002.ru/ct/html/abc/001.htm په روسیه کې د ټولو ځایونو لیست (2002 سرشمیرنه)] {{Webarchive|url=https://web.archive.org/web/20051017020444/http://www.perepis2002.ru/ct/html/abc/001.htm |date=2005-10-17 }} بایګانی‌شده   لخوا آرشیف شوی
* [http://www.perepis2002.ru/ct/doc/1_TOM_01_04.xls د روسیې ځایونه چې د 2002 د سرشمیرنې نفوس ډیټا لري (ایکسیل فایل)] {{Webarchive|url=https://web.archive.org/web/20220131023056/http://www.perepis2002.ru/ct/doc/1_TOM_01_04.xls |date=2022-01-31 }} بایګانی‌شده   کې آرشیف شوی</text>
      <sha1>38spvpkqzcuin0thze5t8oii2g6fds5</sha1>
    </revision>
  </page>
  <page>
    <title>د کارن خبرې اترې:Pogoda111</title>
    <ns>3</ns>
    <id>85013</id>
    <revision>
      <id>369713</id>
      <parentid>357095</parentid>
      <timestamp>2026-10-08T02:52:08Z</timestamp>
      <contributor>
        <username>Mfield</username>
        <id>38514</id>
      </contributor>
      <minor />
      <comment>Mfield د [[د کارن خبرې اترې:Djaworski101]] مخ [[د کارن خبرې اترې:Pogoda111]] ته ولېږداوه: Automatically moved page while renaming the user &quot;[[Special:CentralAuth/Djaworski101|Djaworski101]]&quot; to &quot;[[Special:CentralAuth/Pogoda111|Pogoda111]]&quot;</comment>
      <origin>357095</origin>
      <model>wikitext</model>
      <format>text/x-wiki</format>
      <text bytes="482" sha1="2h8j4i3lf4ul2mndg3nmuaywbcduvv4" xml:space="preserve">{{ښه راغلئ|realName=|name=Djaworski101}}

-- &lt;span style=&quot;font-family: MCS Quds SU normal; font-size: 15px; text-shadow: silver 0.2em 0.2em 0.1em;&quot;&gt; '''[[کارن:Af420|&lt;font color=&quot;black&quot;&gt;'''Af420''']]''' &lt;/span&gt; &lt;sup&gt;&lt;font face=&quot;MCS Quds SU normal&quot; size=&quot;3&quot;&gt;'''[[د کارن خبرې اترې:Af420|&lt;font color=&quot;#69 69 69&quot;&gt;'''اړیکه''']] '''&lt;/font&gt;&lt;/sup&gt; ۰۶:۱۳, ۲ نومبر ۲۰۲۵ ([[همغږي نړیوال وخت|‌‌‌‌'''نړۍ‌وال ‌وخت''']])</text>
      <sha1>2h8j4i3lf4ul2mndg3nmuaywbcduvv4</sha1>
    </revision>
  </page>
  <page>
    <title>کارن:Amir Gull Timuri</title>
    <ns>2</ns>
    <id>87588</id>
    <revision>
      <id>369715</id>
      <parentid>366498</parentid>
      <timestamp>2026-10-08T04:10:40Z</timestamp>
      <contributor>
        <username>Amir Gull1</username>
        <id>36005</id>
      </contributor>
      <comment>/* */</comment>
      <origin>369715</origin>
      <model>wikitext</model>
      <format>text/x-wiki</format>
      <text bytes="4198" sha1="7kk98q212zaqio3lehxswno01sjpyy9" xml:space="preserve">{{Short description|Afghan entrepreneur and founder of Azad Group}}

{{Infobox person
| name         = Amir Gull Timuri
| native_name  = امیر ګل تیموري
| birth_date   = 2008
| birth_place  = Baghlan, Afghanistan
| nationality  = Afghan
| occupation   = Entrepreneur, business executive
| known_for    = Founder and CEO of Azad Group
| organization = Azad Group
| title        = Founder and Chief Executive Officer
}}

'''Amir Gull Timuri''' (born 2008) is an Afghan entrepreneur and business executive. He is the founder and chief executive officer (CEO) of '''Azad Group''', an Afghanistan-based trading and business development company.

== Career ==

Timuri began his entrepreneurial activities in digital technology, including the development of Azad .

He subsequently pursued the development of Azad Group, focusing on conventional business activities, trade, investment, and economic development in Afghanistan.

== Azad Group ==

'''Azad Group''' is an Afghan business initiative focused on trading, imports, exports, investment, and commercial development.

The company's stated objectives include supporting domestic economic activity, developing commercial projects, and exploring opportunities in construction, agriculture, manufacturing, and infrastructure.

Azad Group also proposes business partnerships based on Islamic finance principles, including Mudarabah, a profit-sharing arrangement in which returns depend on actual business performance.

== Business Vision ==

Timuri's stated business vision is to contribute to Afghanistan's economic development through private-sector investment, entrepreneurship, job creation, and domestic commercial projects.

== See also ==

* Economy of Afghanistan
* Entrepreneurship
* International trade
* Islamic finance
* Mudarabah

== References ==

&lt;!-- Add independent, reliable published sources
     verifying the biographical information,
     company registration, leadership,
     and business activities. --&gt;

{{Afghanistan-business-bio-stub}}

== Early life ==
Timuri was born in 2008 in [[Baghlan|Baghlan Province]], Afghanistan. Publicly available professional information identifies him as an Afghan technology entrepreneur and associates him with Azad Coin.

== Career ==
Timuri became involved in technology entrepreneurship and the development of digital products aimed at users in Afghanistan. His public professional profile lists Azad Coin among his professional activities.

He founded '''Azad Coin''' and serves as its chief executive officer. According to the project's official website, Timuri is responsible for the leadership of the project and is identified as its founder and CEO.

== Azad Coin ==
Azad Coin is a digital technology project that describes itself as a digital ecosystem serving users in Afghanistan. Its platform includes account management, referral features and digital-asset-related services. The project also describes internal mining and staking systems.

A Product Hunt-related listing describes Azad Coin as a centralized social token platform with cryptocurrency deposits and withdrawals and identifies Timuri as the person who submitted the project to Product Hunt.

== Other projects ==
Timuri has also been associated publicly with digital-payment and technology projects. His professional profile describes earlier work involving digital financial solutions and identifies him with Azad Coin.

== Public profile ==
Timuri maintains a public professional profile identifying him with Azad Coin. The project's official website also publishes his name and role as founder and CEO.

== See also ==
[[Azad-coin.com|Azad Coin]]

[[Entrepreneurship]]

[[Financial technology]]

[[Crypto|Cryptocurrency]]

== References ==

{{reflist}}

=== Sources ===

{{cite web
|title=About Azad Coin
|url=https://azad-coin.com/about
|website=Azad Coin
|access-date=9 August 2026
}}

{{cite web
|title=Amir Gull Timuri
|url=https://af.linkedin.com/in/amir-gull-timuri-ab95a837b
|website=LinkedIn
|access-date=9 August 2026
}}

{{cite web
|title=Azad Coin — Islamic Crypto Staking with Profit &amp; Loss Sharing
|url=https://hunted.space/product/azad-coin
|website=Hunted
|access-date=9 August 2026
}}</text>
      <sha1>7kk98q212zaqio3lehxswno01sjpyy9</sha1>
    </revision>
    <revision>
      <id>369716</id>
      <parentid>369715</parentid>
      <timestamp>2026-10-08T04:11:49Z</timestamp>
      <contributor>
        <username>Amir Gull1</username>
        <id>36005</id>
      </contributor>
      <comment>/* Career */</comment>
      <origin>369716</origin>
      <model>wikitext</model>
      <format>text/x-wiki</format>
      <text bytes="4959" sha1="nqi5b4x3x53y3amthi1drg8am209xpf" xml:space="preserve">{{Short description|Afghan entrepreneur and founder of Azad Group}}

{{Infobox person
| name         = Amir Gull Timuri
| native_name  = امیر ګل تیموري
| birth_date   = 2008
| birth_place  = Baghlan, Afghanistan
| nationality  = Afghan
| occupation   = Entrepreneur, business executive
| known_for    = Founder and CEO of Azad Group
| organization = Azad Group
| title        = Founder and Chief Executive Officer
}}

'''Amir Gull Timuri''' (born 2008) is an Afghan entrepreneur and business executive. He is the founder and chief executive officer (CEO) of '''Azad Group''', an Afghanistan-based trading and business development company.

== Career ==

Timuri began his entrepreneurial activities in digital technology, including the development of Azad .

He subsequently pursued the development of Azad Group, focusing on conventional business activities, trade, investment, and economic development in Afghanistan.

== Azad Group ==

'''Azad Group''' is an Afghan business initiative focused on trading, imports, exports, investment, and commercial development.

The company's stated objectives include supporting domestic economic activity, developing commercial projects, and exploring opportunities in construction, agriculture, manufacturing, and infrastructure.

Azad Group also proposes business partnerships based on Islamic finance principles, including Mudarabah, a profit-sharing arrangement in which returns depend on actual business performance.

== Business Vision ==

Timuri's stated business vision is to contribute to Afghanistan's economic development through private-sector investment, entrepreneurship, job creation, and domestic commercial projects.

== See also ==

* Economy of Afghanistan
* Entrepreneurship
* International trade
* Islamic finance
* Mudarabah

== References ==

&lt;!-- Add independent, reliable published sources
     verifying the biographical information,
     company registration, leadership,
     and business activities. --&gt;

{{Afghanistan-business-bio-stub}}

== Early life ==
Timuri was born in 2008 in [[Baghlan|Baghlan Province]], Afghanistan. Publicly available professional information identifies him as an Afghan technology entrepreneur and associates him with Azad Coin.

== Career ==

Amir Gull Timuri began his entrepreneurial activities in the technology sector, focusing on the development of digital platforms and online services in Afghanistan.

He founded '''Azad Coin''', a digital technology and cryptocurrency-related project, and served as its chief executive officer (CEO).

In 2026, Timuri began transitioning his business activities from cryptocurrency-related services toward conventional trading, investment, and commercial development in Afghanistan.

He established '''Azad Group''', a business initiative focused on general trading, imports and exports, domestic investment, and commercial development.

The company's stated business objectives include supporting economic activities in Afghanistan through trade, agriculture, construction, manufacturing, and other commercial projects.

Azad Group also plans to explore Islamic investment arrangements based on '''Mudarabah''', a profit-sharing business partnership in which profits are distributed according to agreed terms and business losses are handled under applicable contractual and Islamic finance principles.

Timuri is identified as the founder and chief executive officer of Azad Group.

== Azad Coin ==
Azad Coin is a digital technology project that describes itself as a digital ecosystem serving users in Afghanistan. Its platform includes account management, referral features and digital-asset-related services. The project also describes internal mining and staking systems.

A Product Hunt-related listing describes Azad Coin as a centralized social token platform with cryptocurrency deposits and withdrawals and identifies Timuri as the person who submitted the project to Product Hunt.

== Other projects ==
Timuri has also been associated publicly with digital-payment and technology projects. His professional profile describes earlier work involving digital financial solutions and identifies him with Azad Coin.

== Public profile ==
Timuri maintains a public professional profile identifying him with Azad Coin. The project's official website also publishes his name and role as founder and CEO.

== See also ==
[[Azad-coin.com|Azad Coin]]

[[Entrepreneurship]]

[[Financial technology]]

[[Crypto|Cryptocurrency]]

== References ==

{{reflist}}

=== Sources ===

{{cite web
|title=About Azad Coin
|url=https://azad-coin.com/about
|website=Azad Coin
|access-date=9 August 2026
}}

{{cite web
|title=Amir Gull Timuri
|url=https://af.linkedin.com/in/amir-gull-timuri-ab95a837b
|website=LinkedIn
|access-date=9 August 2026
}}

{{cite web
|title=Azad Coin — Islamic Crypto Staking with Profit &amp; Loss Sharing
|url=https://hunted.space/product/azad-coin
|website=Hunted
|access-date=9 August 2026
}}</text>
      <sha1>nqi5b4x3x53y3amthi1drg8am209xpf</sha1>
    </revision>
    <revision>
      <id>369717</id>
      <parentid>369716</parentid>
      <timestamp>2026-10-08T04:13:10Z</timestamp>
      <contributor>
        <username>Amir Gull1</username>
        <id>36005</id>
      </contributor>
      <comment>/* Azad Group */</comment>
      <origin>369717</origin>
      <model>wikitext</model>
      <format>text/x-wiki</format>
      <text bytes="6299" sha1="eziyb9tl1xi89v5u2bpnobadf0mieql" xml:space="preserve">{{Short description|Afghan entrepreneur and founder of Azad Group}}

{{Infobox person
| name         = Amir Gull Timuri
| native_name  = امیر ګل تیموري
| birth_date   = 2008
| birth_place  = Baghlan, Afghanistan
| nationality  = Afghan
| occupation   = Entrepreneur, business executive
| known_for    = Founder and CEO of Azad Group
| organization = Azad Group
| title        = Founder and Chief Executive Officer
}}

'''Amir Gull Timuri''' (born 2008) is an Afghan entrepreneur and business executive. He is the founder and chief executive officer (CEO) of '''Azad Group''', an Afghanistan-based trading and business development company.

== Career ==

Timuri began his entrepreneurial activities in digital technology, including the development of Azad .

He subsequently pursued the development of Azad Group, focusing on conventional business activities, trade, investment, and economic development in Afghanistan.

== Azad Group ==

'''Azad Group''' is an Afghan business initiative focused on trading, imports, exports, investment, and commercial development.

The company's stated objectives include supporting domestic economic activity, developing commercial projects, and exploring opportunities in construction, agriculture, manufacturing, and infrastructure.

Azad Group also proposes business partnerships based on Islamic finance principles, including Mudarabah, a profit-sharing arrangement in which returns depend on actual business performance.

== Business Vision ==

Timuri's stated business vision is to contribute to Afghanistan's economic development through private-sector investment, entrepreneurship, job creation, and domestic commercial projects.

== See also ==

* Economy of Afghanistan
* Entrepreneurship
* International trade
* Islamic finance
* Mudarabah

== References ==

&lt;!-- Add independent, reliable published sources
     verifying the biographical information,
     company registration, leadership,
     and business activities. --&gt;

{{Afghanistan-business-bio-stub}}

== Early life ==
Timuri was born in 2008 in [[Baghlan|Baghlan Province]], Afghanistan. Publicly available professional information identifies him as an Afghan technology entrepreneur and associates him with Azad Coin.

== Career ==

Amir Gull Timuri began his entrepreneurial activities in the technology sector, focusing on the development of digital platforms and online services in Afghanistan.

He founded '''Azad Coin''', a digital technology and cryptocurrency-related project, and served as its chief executive officer (CEO).

In 2026, Timuri began transitioning his business activities from cryptocurrency-related services toward conventional trading, investment, and commercial development in Afghanistan.

He established '''Azad Group''', a business initiative focused on general trading, imports and exports, domestic investment, and commercial development.

The company's stated business objectives include supporting economic activities in Afghanistan through trade, agriculture, construction, manufacturing, and other commercial projects.

Azad Group also plans to explore Islamic investment arrangements based on '''Mudarabah''', a profit-sharing business partnership in which profits are distributed according to agreed terms and business losses are handled under applicable contractual and Islamic finance principles.

Timuri is identified as the founder and chief executive officer of Azad Group.

== Azad Group ==

'''Azad Group''' is an Afghanistan-based trading and business development initiative founded by Afghan entrepreneur Amir Gull Timuri.

The business focuses on general trading, imports, exports, domestic investment, and commercial development in Afghanistan.

In 2026, Timuri began transitioning his business activities from the cryptocurrency-related Azad Coin project toward conventional trading and investment activities.

=== Business activities ===

Azad Group's stated areas of interest include:

* General trading and commerce
* Import and export of commercial goods
* Domestic business investment
* Construction and real estate development
* Agriculture and manufacturing
* Commercial and infrastructure projects

=== Islamic investment model ===

Azad Group has proposed an investment model based on Islamic finance principles, particularly Mudarabah.

Under the proposed model, investors provide capital for commercial activities managed by the company.

Profits would be distributed according to predetermined profit-sharing ratios, while business losses would be handled according to the applicable contractual and Islamic finance principles.

=== Economic development objectives ===

The company's stated objectives include supporting private-sector development, expanding domestic commercial activities, creating employment opportunities, and contributing to Afghanistan's economic development.

== Azad Coin ==

'''Azad Coin''' was a digital technology and cryptocurrency-related project founded by Amir Gull Timuri.

The project previously described itself as a digital ecosystem offering account management, referral features, internal mining, staking, and digital-asset-related services.

In 2026, Timuri began shifting his business focus toward conventional trading and investment activities through Azad Group.

== Other projects ==
Timuri has also been associated publicly with digital-payment and technology projects. His professional profile describes earlier work involving digital financial solutions and identifies him with Azad Coin.

== Public profile ==
Timuri maintains a public professional profile identifying him with Azad Coin. The project's official website also publishes his name and role as founder and CEO.

== See also ==
[[Azad-coin.com|Azad Coin]]

[[Entrepreneurship]]

[[Financial technology]]

[[Crypto|Cryptocurrency]]

== References ==

{{reflist}}

=== Sources ===

{{cite web
|title=About Azad Coin
|url=https://azad-coin.com/about
|website=Azad Coin
|access-date=9 August 2026
}}

{{cite web
|title=Amir Gull Timuri
|url=https://af.linkedin.com/in/amir-gull-timuri-ab95a837b
|website=LinkedIn
|access-date=9 August 2026
}}

{{cite web
|title=Azad Coin — Islamic Crypto Staking with Profit &amp; Loss Sharing
|url=https://hunted.space/product/azad-coin
|website=Hunted
|access-date=9 August 2026
}}</text>
      <sha1>eziyb9tl1xi89v5u2bpnobadf0mieql</sha1>
    </revision>
    <revision>
      <id>369718</id>
      <parentid>369717</parentid>
      <timestamp>2026-10-08T04:16:00Z</timestamp>
      <contributor>
        <username>Amir Gull1</username>
        <id>36005</id>
      </contributor>
      <comment>/* Sources */</comment>
      <origin>369718</origin>
      <model>wikitext</model>
      <format>text/x-wiki</format>
      <text bytes="6267" sha1="1sbuza8bsa8ltk3pr4zn05bujqjopsi" xml:space="preserve">{{Short description|Afghan entrepreneur and founder of Azad Group}}

{{Infobox person
| name         = Amir Gull Timuri
| native_name  = امیر ګل تیموري
| birth_date   = 2008
| birth_place  = Baghlan, Afghanistan
| nationality  = Afghan
| occupation   = Entrepreneur, business executive
| known_for    = Founder and CEO of Azad Group
| organization = Azad Group
| title        = Founder and Chief Executive Officer
}}

'''Amir Gull Timuri''' (born 2008) is an Afghan entrepreneur and business executive. He is the founder and chief executive officer (CEO) of '''Azad Group''', an Afghanistan-based trading and business development company.

== Career ==

Timuri began his entrepreneurial activities in digital technology, including the development of Azad .

He subsequently pursued the development of Azad Group, focusing on conventional business activities, trade, investment, and economic development in Afghanistan.

== Azad Group ==

'''Azad Group''' is an Afghan business initiative focused on trading, imports, exports, investment, and commercial development.

The company's stated objectives include supporting domestic economic activity, developing commercial projects, and exploring opportunities in construction, agriculture, manufacturing, and infrastructure.

Azad Group also proposes business partnerships based on Islamic finance principles, including Mudarabah, a profit-sharing arrangement in which returns depend on actual business performance.

== Business Vision ==

Timuri's stated business vision is to contribute to Afghanistan's economic development through private-sector investment, entrepreneurship, job creation, and domestic commercial projects.

== See also ==

* Economy of Afghanistan
* Entrepreneurship
* International trade
* Islamic finance
* Mudarabah

== References ==

&lt;!-- Add independent, reliable published sources
     verifying the biographical information,
     company registration, leadership,
     and business activities. --&gt;

{{Afghanistan-business-bio-stub}}

== Early life ==
Timuri was born in 2008 in [[Baghlan|Baghlan Province]], Afghanistan. Publicly available professional information identifies him as an Afghan technology entrepreneur and associates him with Azad Coin.

== Career ==

Amir Gull Timuri began his entrepreneurial activities in the technology sector, focusing on the development of digital platforms and online services in Afghanistan.

He founded '''Azad Coin''', a digital technology and cryptocurrency-related project, and served as its chief executive officer (CEO).

In 2026, Timuri began transitioning his business activities from cryptocurrency-related services toward conventional trading, investment, and commercial development in Afghanistan.

He established '''Azad Group''', a business initiative focused on general trading, imports and exports, domestic investment, and commercial development.

The company's stated business objectives include supporting economic activities in Afghanistan through trade, agriculture, construction, manufacturing, and other commercial projects.

Azad Group also plans to explore Islamic investment arrangements based on '''Mudarabah''', a profit-sharing business partnership in which profits are distributed according to agreed terms and business losses are handled under applicable contractual and Islamic finance principles.

Timuri is identified as the founder and chief executive officer of Azad Group.

== Azad Group ==

'''Azad Group''' is an Afghanistan-based trading and business development initiative founded by Afghan entrepreneur Amir Gull Timuri.

The business focuses on general trading, imports, exports, domestic investment, and commercial development in Afghanistan.

In 2026, Timuri began transitioning his business activities from the cryptocurrency-related Azad Coin project toward conventional trading and investment activities.

=== Business activities ===

Azad Group's stated areas of interest include:

* General trading and commerce
* Import and export of commercial goods
* Domestic business investment
* Construction and real estate development
* Agriculture and manufacturing
* Commercial and infrastructure projects

=== Islamic investment model ===

Azad Group has proposed an investment model based on Islamic finance principles, particularly Mudarabah.

Under the proposed model, investors provide capital for commercial activities managed by the company.

Profits would be distributed according to predetermined profit-sharing ratios, while business losses would be handled according to the applicable contractual and Islamic finance principles.

=== Economic development objectives ===

The company's stated objectives include supporting private-sector development, expanding domestic commercial activities, creating employment opportunities, and contributing to Afghanistan's economic development.

== Azad Coin ==

'''Azad Coin''' was a digital technology and cryptocurrency-related project founded by Amir Gull Timuri.

The project previously described itself as a digital ecosystem offering account management, referral features, internal mining, staking, and digital-asset-related services.

In 2026, Timuri began shifting his business focus toward conventional trading and investment activities through Azad Group.

== Other projects ==
Timuri has also been associated publicly with digital-payment and technology projects. His professional profile describes earlier work involving digital financial solutions and identifies him with Azad Coin.

== Public profile ==
Timuri maintains a public professional profile identifying him with Azad Coin. The project's official website also publishes his name and role as founder and CEO.

== See also ==
[[Azad-coin.com|Azad Coin]]

[[Entrepreneurship]]

[[Financial technology]]

[[Crypto|Cryptocurrency]]

== References ==

{{reflist}}

=== Sources ===

{{cite web
|title=About Azad Group 
|url=http://azadgroup.company/about
|website=Azad Group 
|access-date=9 August 2026
}}

{{cite web
|title=Amir Gull Timuri
|url=https://af.linkedin.com/in/amir-gull-timuri-ab95a837b
|website=LinkedIn
|access-date=9 August 2026
}}

{{cite web
|title=Azad Group — Islamic 
|url=https://hunted.space/product/azad-group
|website=Hunted
|access-date=9 August 2026
}}</text>
      <sha1>1sbuza8bsa8ltk3pr4zn05bujqjopsi</sha1>
    </revision>
    <revision>
      <id>369719</id>
      <parentid>369718</parentid>
      <timestamp>2026-10-08T04:16:42Z</timestamp>
      <contributor>
        <username>Amir Gull1</username>
        <id>36005</id>
      </contributor>
      <comment>/* See also */</comment>
      <origin>369719</origin>
      <model>wikitext</model>
      <format>text/x-wiki</format>
      <text bytes="6277" sha1="kh0eap5blhi0ylo1pdphmdgmmwylc05" xml:space="preserve">{{Short description|Afghan entrepreneur and founder of Azad Group}}

{{Infobox person
| name         = Amir Gull Timuri
| native_name  = امیر ګل تیموري
| birth_date   = 2008
| birth_place  = Baghlan, Afghanistan
| nationality  = Afghan
| occupation   = Entrepreneur, business executive
| known_for    = Founder and CEO of Azad Group
| organization = Azad Group
| title        = Founder and Chief Executive Officer
}}

'''Amir Gull Timuri''' (born 2008) is an Afghan entrepreneur and business executive. He is the founder and chief executive officer (CEO) of '''Azad Group''', an Afghanistan-based trading and business development company.

== Career ==

Timuri began his entrepreneurial activities in digital technology, including the development of Azad .

He subsequently pursued the development of Azad Group, focusing on conventional business activities, trade, investment, and economic development in Afghanistan.

== Azad Group ==

'''Azad Group''' is an Afghan business initiative focused on trading, imports, exports, investment, and commercial development.

The company's stated objectives include supporting domestic economic activity, developing commercial projects, and exploring opportunities in construction, agriculture, manufacturing, and infrastructure.

Azad Group also proposes business partnerships based on Islamic finance principles, including Mudarabah, a profit-sharing arrangement in which returns depend on actual business performance.

== Business Vision ==

Timuri's stated business vision is to contribute to Afghanistan's economic development through private-sector investment, entrepreneurship, job creation, and domestic commercial projects.

== See also ==

* Economy of Afghanistan
* Entrepreneurship
* International trade
* Islamic finance
* Mudarabah

== References ==

&lt;!-- Add independent, reliable published sources
     verifying the biographical information,
     company registration, leadership,
     and business activities. --&gt;

{{Afghanistan-business-bio-stub}}

== Early life ==
Timuri was born in 2008 in [[Baghlan|Baghlan Province]], Afghanistan. Publicly available professional information identifies him as an Afghan technology entrepreneur and associates him with Azad Coin.

== Career ==

Amir Gull Timuri began his entrepreneurial activities in the technology sector, focusing on the development of digital platforms and online services in Afghanistan.

He founded '''Azad Coin''', a digital technology and cryptocurrency-related project, and served as its chief executive officer (CEO).

In 2026, Timuri began transitioning his business activities from cryptocurrency-related services toward conventional trading, investment, and commercial development in Afghanistan.

He established '''Azad Group''', a business initiative focused on general trading, imports and exports, domestic investment, and commercial development.

The company's stated business objectives include supporting economic activities in Afghanistan through trade, agriculture, construction, manufacturing, and other commercial projects.

Azad Group also plans to explore Islamic investment arrangements based on '''Mudarabah''', a profit-sharing business partnership in which profits are distributed according to agreed terms and business losses are handled under applicable contractual and Islamic finance principles.

Timuri is identified as the founder and chief executive officer of Azad Group.

== Azad Group ==

'''Azad Group''' is an Afghanistan-based trading and business development initiative founded by Afghan entrepreneur Amir Gull Timuri.

The business focuses on general trading, imports, exports, domestic investment, and commercial development in Afghanistan.

In 2026, Timuri began transitioning his business activities from the cryptocurrency-related Azad Coin project toward conventional trading and investment activities.

=== Business activities ===

Azad Group's stated areas of interest include:

* General trading and commerce
* Import and export of commercial goods
* Domestic business investment
* Construction and real estate development
* Agriculture and manufacturing
* Commercial and infrastructure projects

=== Islamic investment model ===

Azad Group has proposed an investment model based on Islamic finance principles, particularly Mudarabah.

Under the proposed model, investors provide capital for commercial activities managed by the company.

Profits would be distributed according to predetermined profit-sharing ratios, while business losses would be handled according to the applicable contractual and Islamic finance principles.

=== Economic development objectives ===

The company's stated objectives include supporting private-sector development, expanding domestic commercial activities, creating employment opportunities, and contributing to Afghanistan's economic development.

== Azad Coin ==

'''Azad Coin''' was a digital technology and cryptocurrency-related project founded by Amir Gull Timuri.

The project previously described itself as a digital ecosystem offering account management, referral features, internal mining, staking, and digital-asset-related services.

In 2026, Timuri began shifting his business focus toward conventional trading and investment activities through Azad Group.

== Other projects ==
Timuri has also been associated publicly with digital-payment and technology projects. His professional profile describes earlier work involving digital financial solutions and identifies him with Azad Coin.

== Public profile ==
Timuri maintains a public professional profile identifying him with Azad Coin. The project's official website also publishes his name and role as founder and CEO.

== See also ==
[[http://azadgroup.company|Azad Group]]

[[Entrepreneurship]]

[[Financial technology]]

[[Trade|international]]

== References ==

{{reflist}}

=== Sources ===

{{cite web
|title=About Azad Group 
|url=http://azadgroup.company/about
|website=Azad Group 
|access-date=9 August 2026
}}

{{cite web
|title=Amir Gull Timuri
|url=https://af.linkedin.com/in/amir-gull-timuri-ab95a837b
|website=LinkedIn
|access-date=9 August 2026
}}

{{cite web
|title=Azad Group — Islamic 
|url=https://hunted.space/product/azad-group
|website=Hunted
|access-date=9 August 2026
}}</text>
      <sha1>kh0eap5blhi0ylo1pdphmdgmmwylc05</sha1>
    </revision>
    <revision>
      <id>369720</id>
      <parentid>369719</parentid>
      <timestamp>2026-10-08T04:17:04Z</timestamp>
      <contributor>
        <username>Amir Gull1</username>
        <id>36005</id>
      </contributor>
      <comment>/* Early life */</comment>
      <origin>369720</origin>
      <model>wikitext</model>
      <format>text/x-wiki</format>
      <text bytes="6278" sha1="jy7pun0iulljvjwt46deednkdaeiyji" xml:space="preserve">{{Short description|Afghan entrepreneur and founder of Azad Group}}

{{Infobox person
| name         = Amir Gull Timuri
| native_name  = امیر ګل تیموري
| birth_date   = 2008
| birth_place  = Baghlan, Afghanistan
| nationality  = Afghan
| occupation   = Entrepreneur, business executive
| known_for    = Founder and CEO of Azad Group
| organization = Azad Group
| title        = Founder and Chief Executive Officer
}}

'''Amir Gull Timuri''' (born 2008) is an Afghan entrepreneur and business executive. He is the founder and chief executive officer (CEO) of '''Azad Group''', an Afghanistan-based trading and business development company.

== Career ==

Timuri began his entrepreneurial activities in digital technology, including the development of Azad .

He subsequently pursued the development of Azad Group, focusing on conventional business activities, trade, investment, and economic development in Afghanistan.

== Azad Group ==

'''Azad Group''' is an Afghan business initiative focused on trading, imports, exports, investment, and commercial development.

The company's stated objectives include supporting domestic economic activity, developing commercial projects, and exploring opportunities in construction, agriculture, manufacturing, and infrastructure.

Azad Group also proposes business partnerships based on Islamic finance principles, including Mudarabah, a profit-sharing arrangement in which returns depend on actual business performance.

== Business Vision ==

Timuri's stated business vision is to contribute to Afghanistan's economic development through private-sector investment, entrepreneurship, job creation, and domestic commercial projects.

== See also ==

* Economy of Afghanistan
* Entrepreneurship
* International trade
* Islamic finance
* Mudarabah

== References ==

&lt;!-- Add independent, reliable published sources
     verifying the biographical information,
     company registration, leadership,
     and business activities. --&gt;

{{Afghanistan-business-bio-stub}}

== Early life ==
Timuri was born in 2008 in [[Baghlan|Baghlan Province]], Afghanistan. Publicly available professional information identifies him as an Afghan technology entrepreneur and associates him with Azad Group.

== Career ==

Amir Gull Timuri began his entrepreneurial activities in the technology sector, focusing on the development of digital platforms and online services in Afghanistan.

He founded '''Azad Coin''', a digital technology and cryptocurrency-related project, and served as its chief executive officer (CEO).

In 2026, Timuri began transitioning his business activities from cryptocurrency-related services toward conventional trading, investment, and commercial development in Afghanistan.

He established '''Azad Group''', a business initiative focused on general trading, imports and exports, domestic investment, and commercial development.

The company's stated business objectives include supporting economic activities in Afghanistan through trade, agriculture, construction, manufacturing, and other commercial projects.

Azad Group also plans to explore Islamic investment arrangements based on '''Mudarabah''', a profit-sharing business partnership in which profits are distributed according to agreed terms and business losses are handled under applicable contractual and Islamic finance principles.

Timuri is identified as the founder and chief executive officer of Azad Group.

== Azad Group ==

'''Azad Group''' is an Afghanistan-based trading and business development initiative founded by Afghan entrepreneur Amir Gull Timuri.

The business focuses on general trading, imports, exports, domestic investment, and commercial development in Afghanistan.

In 2026, Timuri began transitioning his business activities from the cryptocurrency-related Azad Coin project toward conventional trading and investment activities.

=== Business activities ===

Azad Group's stated areas of interest include:

* General trading and commerce
* Import and export of commercial goods
* Domestic business investment
* Construction and real estate development
* Agriculture and manufacturing
* Commercial and infrastructure projects

=== Islamic investment model ===

Azad Group has proposed an investment model based on Islamic finance principles, particularly Mudarabah.

Under the proposed model, investors provide capital for commercial activities managed by the company.

Profits would be distributed according to predetermined profit-sharing ratios, while business losses would be handled according to the applicable contractual and Islamic finance principles.

=== Economic development objectives ===

The company's stated objectives include supporting private-sector development, expanding domestic commercial activities, creating employment opportunities, and contributing to Afghanistan's economic development.

== Azad Coin ==

'''Azad Coin''' was a digital technology and cryptocurrency-related project founded by Amir Gull Timuri.

The project previously described itself as a digital ecosystem offering account management, referral features, internal mining, staking, and digital-asset-related services.

In 2026, Timuri began shifting his business focus toward conventional trading and investment activities through Azad Group.

== Other projects ==
Timuri has also been associated publicly with digital-payment and technology projects. His professional profile describes earlier work involving digital financial solutions and identifies him with Azad Coin.

== Public profile ==
Timuri maintains a public professional profile identifying him with Azad Coin. The project's official website also publishes his name and role as founder and CEO.

== See also ==
[[http://azadgroup.company|Azad Group]]

[[Entrepreneurship]]

[[Financial technology]]

[[Trade|international]]

== References ==

{{reflist}}

=== Sources ===

{{cite web
|title=About Azad Group 
|url=http://azadgroup.company/about
|website=Azad Group 
|access-date=9 August 2026
}}

{{cite web
|title=Amir Gull Timuri
|url=https://af.linkedin.com/in/amir-gull-timuri-ab95a837b
|website=LinkedIn
|access-date=9 August 2026
}}

{{cite web
|title=Azad Group — Islamic 
|url=https://hunted.space/product/azad-group
|website=Hunted
|access-date=9 August 2026
}}</text>
      <sha1>jy7pun0iulljvjwt46deednkdaeiyji</sha1>
    </revision>
    <revision>
      <id>369721</id>
      <parentid>369720</parentid>
      <timestamp>2026-10-08T04:18:51Z</timestamp>
      <contributor>
        <username>Amir Gull1</username>
        <id>36005</id>
      </contributor>
      <origin>369721</origin>
      <model>wikitext</model>
      <format>text/x-wiki</format>
      <text bytes="3950" sha1="fd7a9lou5xjxgqtfjjqmuhtg0t76ufg" xml:space="preserve">{{Short description|Afghan entrepreneur and founder of Azad Group}}

{{Infobox person
| name         = Amir Gull Timuri
| native_name  = امیر ګل تیموري
| birth_date   = 2008
| birth_place  = [[Baghlan Province]], Afghanistan
| nationality  = Afghan
| occupation   = Entrepreneur, business executive
| known_for    = Founder of Azad Group
| organization = Azad Group
| title        = Founder and Chief Executive Officer
}}

'''Amir Gull Timuri''' (born 2008) is an Afghan entrepreneur and business executive associated with technology entrepreneurship and commercial development in Afghanistan. He is the founder and chief executive officer of '''Azad Group''', an Afghanistan-based trading and business development initiative.

== Early life ==

Timuri was born in 2008 in [[Baghlan Province]], Afghanistan.

== Career ==

Timuri began his entrepreneurial activities in the technology sector, focusing on digital platforms and online services.

He founded '''Azad Coin''', a digital technology project that previously incorporated cryptocurrency-related services, and served as its chief executive officer.

In 2026, Timuri began transitioning his business activities from cryptocurrency-related technology toward conventional trading, imports, exports, and domestic commercial investment.

He subsequently developed '''Azad Group''' as a business initiative focused on trade and economic development in Afghanistan.

== Azad Group ==

'''Azad Group''' is an Afghanistan-based trading and business development initiative founded by Amir Gull Timuri.

The company's stated areas of activity include general trading, imports and exports, commercial investment, and business development.

=== Business activities ===

Azad Group's proposed areas of business include:

* General trading and commerce
* Import and export of commercial goods
* Domestic commercial investment
* Construction and real estate development
* Agriculture and manufacturing
* Commercial and infrastructure projects

=== Islamic investment model ===

Azad Group has proposed a business investment model based on Islamic finance principles, particularly [[Mudarabah]].

Under the proposed model, investors provide capital for commercial activities managed by the company.

Profits would be distributed according to previously agreed profit-sharing ratios.

Business losses would be handled according to the applicable contractual terms and Islamic finance principles.

=== Economic development objectives ===

Azad Group states that its objectives include supporting domestic commercial activities, encouraging private-sector investment, creating employment opportunities, and contributing to Afghanistan's economic development.

== Azad Coin ==

'''Azad Coin''' was a digital technology and cryptocurrency-related project founded by Amir Gull Timuri.

The project previously described itself as a digital ecosystem offering account management, referral features, internal mining, staking, and digital-asset-related services.

In 2026, Timuri began shifting his business focus from Azad Coin toward conventional trading and investment activities through Azad Group.

== Other projects ==

Timuri has also been associated with digital-payment and technology initiatives in Afghanistan.

His earlier professional activities included developing digital platforms and exploring financial technology solutions.

== Public profile ==

Timuri maintains a professional profile on LinkedIn.

His public professional information has associated him with Azad Coin and his entrepreneurial activities in Afghanistan.

== See also ==

* [[Economy of Afghanistan]]
* [[Entrepreneurship]]
* [[International trade]]
* [[Islamic finance]]
* [[Mudarabah]]

== External links ==

* [https://azadgroup.company Azad Group official website]
* [https://af.linkedin.com/in/amir-gull-timuri-ab95a837b Amir Gull Timuri on LinkedIn]

== References ==

{{reflist}}

{{Afghanistan-business-bio-stub}}</text>
      <sha1>fd7a9lou5xjxgqtfjjqmuhtg0t76ufg</sha1>
    </revision>
  </page>
  <page>
    <title>Azad Group</title>
    <ns>0</ns>
    <id>87589</id>
    <revision>
      <id>369722</id>
      <parentid>366493</parentid>
      <timestamp>2026-10-08T04:21:34Z</timestamp>
      <contributor>
        <username>Amir Gull1</username>
        <id>36005</id>
      </contributor>
      <origin>369722</origin>
      <model>wikitext</model>
      <format>text/x-wiki</format>
      <text bytes="6631" sha1="f92qmvwljamkrs9rtjlads9exnae901" xml:space="preserve">{{Short description|Afghan trading and business development initiative}}

{{Infobox company
| name = Azad Group
| native_name = ازاد ګروپ
| type = Trading and business development initiative
| industry = General trading, imports, exports and business development
| founded = 2026
| founder = Amir Gull Timuri
| key_people = Amir Gull Timuri (Founder and CEO)
| headquarters = Kabul, Afghanistan
| area_served = Afghanistan
| products = Trading, import and export services, commercial projects
| website = {{URL|https://azadgroup.company}}
}}

'''Azad Group''' is an Afghanistan-based trading and business development initiative associated with Afghan entrepreneur '''Amir Gull Timuri'''.

The initiative focuses on general trading, imports, exports, domestic commercial investment and business development.

Azad Group emerged in 2026 as Timuri began transitioning his business activities from the cryptocurrency-related Azad Coin project toward conventional trade and commercial development.

The company's stated objectives include supporting private-sector business activity, developing commercial projects and exploring investment opportunities in Afghanistan.

== History ==

=== Origins in digital technology ===

Azad Group's development followed Timuri's earlier involvement in digital technology and cryptocurrency-related services.

Timuri founded '''Azad Coin''', a digital platform that offered account management, referral functionality, internal mining, staking and cryptocurrency-related services.

The project operated through a web-based platform and described itself as a community-oriented digital ecosystem.

=== Transition to conventional business ===

In 2026, Timuri began transitioning his business activities away from cryptocurrency-related services.

The new business direction emphasized conventional trading, imports, exports, domestic commercial investment and the development of real economic projects in Afghanistan.

Azad Group was developed as the business identity associated with this transition.

The proposed business model focuses on commercial activities rather than cryptocurrency trading, token investment or digital-asset mining.

== Business activities ==

Azad Group's stated and proposed business activities include:

* General trading and commerce
* Import and export of commercial goods
* Domestic commercial investment
* Construction and real estate development
* Agriculture and livestock
* Manufacturing and industrial development
* Commercial infrastructure projects

The company's proposed expansion into specialized sectors may require additional regulatory approvals and operating licenses.

== Trading and international commerce ==

Azad Group intends to conduct conventional commercial activities, including the purchase, sale, import and export of goods.

Its proposed trading operations include cooperation with domestic suppliers, international commercial partners, distributors and logistics providers.

The business model emphasizes commercial transactions involving physical goods and services.

== Islamic investment model ==

Azad Group has proposed an investment framework based on Islamic finance principles, particularly [[Mudarabah]].

Mudarabah is a form of business partnership in which one party provides capital and another manages the commercial activity.

Under the proposed model, investors would provide capital for approved trading and business projects managed by Azad Group.

Profits would be distributed according to previously agreed profit-sharing ratios.

Ordinary commercial losses would be handled according to applicable Islamic finance principles and contractual arrangements.

The proposed model does not involve guaranteed investment profits.

Implementation of public investment services would be subject to applicable legal and regulatory requirements.

== Commercial development ==

Azad Group's stated development objectives include exploring opportunities in construction, real estate, agriculture, manufacturing and other sectors of the Afghan economy.

The initiative has also expressed interest in supporting commercial infrastructure and projects that could contribute to domestic economic activity.

These activities represent the company's stated plans and should not be interpreted as completed projects unless independently documented.

== Technology and digital services ==

Azad Group plans to use digital technology to support business administration and project management.

Its proposed online platform includes:

* Business project information
* Investment project management
* Commercial transaction records
* Import and export management
* Financial reporting
* Project progress updates
* Investment agreements
* Profit-and-loss accounting

The platform is intended to support the administration of conventional commercial activities.

== Former project: Azad Coin ==

'''Azad Coin''' was a cryptocurrency-related digital technology project associated with Amir Gull Timuri.

Its platform previously described services involving digital assets, internal mining, staking, referrals and account management.

The project also maintained an online community and published information about its digital ecosystem.

In 2026, Timuri began shifting his business focus from cryptocurrency-related services toward conventional commercial activities under Azad Group.

The transition represented a change in business direction from digital-asset services to trading and business development.

== Leadership ==

Azad Group identifies '''Amir Gull Timuri''' as its founder and chief executive officer.

Timuri is an Afghan entrepreneur whose earlier activities included digital technology and financial technology projects.

== Economic development objectives ==

Azad Group states that its long-term objectives include:

* Supporting domestic trade
* Encouraging private-sector investment
* Developing commercial enterprises
* Exploring employment opportunities
* Supporting agricultural and industrial activity
* Contributing to commercial infrastructure development

These objectives describe the initiative's stated business plans rather than independently verified economic outcomes.

== See also ==

* [[Economy of Afghanistan]]
* [[Entrepreneurship]]
* [[International trade]]
* [[Islamic finance]]
* [[Mudarabah]]
* [[Foreign direct investment]]

== References ==

{{reflist}}

== External links ==

* [https://azadgroup.company Azad Group website]
* [https://azad-coin.com Former Azad Coin website]

[[Category:Companies of Afghanistan]]
[[Category:Trading companies]]
[[Category:2026 establishments in Afghanistan]]</text>
      <sha1>f92qmvwljamkrs9rtjlads9exnae901</sha1>
    </revision>
    <revision>
      <id>369723</id>
      <parentid>369722</parentid>
      <timestamp>2026-10-08T04:23:20Z</timestamp>
      <contributor>
        <username>Amir Gull1</username>
        <id>36005</id>
      </contributor>
      <minor />
      <comment>Amir Gull1 د [[Azad-coin.com]] مخ [[Azad Group]] ته ولېږداوه: ناسم سرليک</comment>
      <origin>369722</origin>
      <model>wikitext</model>
      <format>text/x-wiki</format>
      <text bytes="6631" sha1="f92qmvwljamkrs9rtjlads9exnae901" xml:space="preserve">{{Short description|Afghan trading and business development initiative}}

{{Infobox company
| name = Azad Group
| native_name = ازاد ګروپ
| type = Trading and business development initiative
| industry = General trading, imports, exports and business development
| founded = 2026
| founder = Amir Gull Timuri
| key_people = Amir Gull Timuri (Founder and CEO)
| headquarters = Kabul, Afghanistan
| area_served = Afghanistan
| products = Trading, import and export services, commercial projects
| website = {{URL|https://azadgroup.company}}
}}

'''Azad Group''' is an Afghanistan-based trading and business development initiative associated with Afghan entrepreneur '''Amir Gull Timuri'''.

The initiative focuses on general trading, imports, exports, domestic commercial investment and business development.

Azad Group emerged in 2026 as Timuri began transitioning his business activities from the cryptocurrency-related Azad Coin project toward conventional trade and commercial development.

The company's stated objectives include supporting private-sector business activity, developing commercial projects and exploring investment opportunities in Afghanistan.

== History ==

=== Origins in digital technology ===

Azad Group's development followed Timuri's earlier involvement in digital technology and cryptocurrency-related services.

Timuri founded '''Azad Coin''', a digital platform that offered account management, referral functionality, internal mining, staking and cryptocurrency-related services.

The project operated through a web-based platform and described itself as a community-oriented digital ecosystem.

=== Transition to conventional business ===

In 2026, Timuri began transitioning his business activities away from cryptocurrency-related services.

The new business direction emphasized conventional trading, imports, exports, domestic commercial investment and the development of real economic projects in Afghanistan.

Azad Group was developed as the business identity associated with this transition.

The proposed business model focuses on commercial activities rather than cryptocurrency trading, token investment or digital-asset mining.

== Business activities ==

Azad Group's stated and proposed business activities include:

* General trading and commerce
* Import and export of commercial goods
* Domestic commercial investment
* Construction and real estate development
* Agriculture and livestock
* Manufacturing and industrial development
* Commercial infrastructure projects

The company's proposed expansion into specialized sectors may require additional regulatory approvals and operating licenses.

== Trading and international commerce ==

Azad Group intends to conduct conventional commercial activities, including the purchase, sale, import and export of goods.

Its proposed trading operations include cooperation with domestic suppliers, international commercial partners, distributors and logistics providers.

The business model emphasizes commercial transactions involving physical goods and services.

== Islamic investment model ==

Azad Group has proposed an investment framework based on Islamic finance principles, particularly [[Mudarabah]].

Mudarabah is a form of business partnership in which one party provides capital and another manages the commercial activity.

Under the proposed model, investors would provide capital for approved trading and business projects managed by Azad Group.

Profits would be distributed according to previously agreed profit-sharing ratios.

Ordinary commercial losses would be handled according to applicable Islamic finance principles and contractual arrangements.

The proposed model does not involve guaranteed investment profits.

Implementation of public investment services would be subject to applicable legal and regulatory requirements.

== Commercial development ==

Azad Group's stated development objectives include exploring opportunities in construction, real estate, agriculture, manufacturing and other sectors of the Afghan economy.

The initiative has also expressed interest in supporting commercial infrastructure and projects that could contribute to domestic economic activity.

These activities represent the company's stated plans and should not be interpreted as completed projects unless independently documented.

== Technology and digital services ==

Azad Group plans to use digital technology to support business administration and project management.

Its proposed online platform includes:

* Business project information
* Investment project management
* Commercial transaction records
* Import and export management
* Financial reporting
* Project progress updates
* Investment agreements
* Profit-and-loss accounting

The platform is intended to support the administration of conventional commercial activities.

== Former project: Azad Coin ==

'''Azad Coin''' was a cryptocurrency-related digital technology project associated with Amir Gull Timuri.

Its platform previously described services involving digital assets, internal mining, staking, referrals and account management.

The project also maintained an online community and published information about its digital ecosystem.

In 2026, Timuri began shifting his business focus from cryptocurrency-related services toward conventional commercial activities under Azad Group.

The transition represented a change in business direction from digital-asset services to trading and business development.

== Leadership ==

Azad Group identifies '''Amir Gull Timuri''' as its founder and chief executive officer.

Timuri is an Afghan entrepreneur whose earlier activities included digital technology and financial technology projects.

== Economic development objectives ==

Azad Group states that its long-term objectives include:

* Supporting domestic trade
* Encouraging private-sector investment
* Developing commercial enterprises
* Exploring employment opportunities
* Supporting agricultural and industrial activity
* Contributing to commercial infrastructure development

These objectives describe the initiative's stated business plans rather than independently verified economic outcomes.

== See also ==

* [[Economy of Afghanistan]]
* [[Entrepreneurship]]
* [[International trade]]
* [[Islamic finance]]
* [[Mudarabah]]
* [[Foreign direct investment]]

== References ==

{{reflist}}

== External links ==

* [https://azadgroup.company Azad Group website]
* [https://azad-coin.com Former Azad Coin website]

[[Category:Companies of Afghanistan]]
[[Category:Trading companies]]
[[Category:2026 establishments in Afghanistan]]</text>
      <sha1>f92qmvwljamkrs9rtjlads9exnae901</sha1>
    </revision>
    <revision>
      <id>369725</id>
      <parentid>369723</parentid>
      <timestamp>2026-10-08T04:25:06Z</timestamp>
      <contributor>
        <username>Amir Gull1</username>
        <id>36005</id>
      </contributor>
      <origin>369725</origin>
      <model>wikitext</model>
      <format>text/x-wiki</format>
      <text bytes="5330" sha1="65xvj9zid43asdtucyjveym8e49a3g6" xml:space="preserve">{{Short description|Afghan trading, investment and business development initiative}}

{{Infobox company
| name = Azad Group
| native_name = ازاد ګروپ
| type = Trading and business development company
| industry = General trading, investment, imports, exports and commercial development
| founded = 2026
| founder = Amir Gull Timuri
| key_people = Amir Gull Timuri (Founder and CEO)
| headquarters = Kabul, Afghanistan
| area_served = Afghanistan
| products = Trading, import and export services, commercial projects
| website = {{URL|https://azadgroup.company}}
}}

'''Azad Group''' is an Afghanistan-based trading and business development initiative founded by Afghan entrepreneur '''Amir Gull Timuri''' in 2026.

The company focuses on general trading, imports, exports, domestic commercial investment and business development in Afghanistan.

Its stated objectives include supporting private-sector economic activity, developing commercial projects, encouraging entrepreneurship and exploring investment opportunities in different sectors of the Afghan economy.

== History ==

Azad Group was established in 2026 as a business initiative focused on conventional trading, commercial investment and economic development in Afghanistan.

The company was founded by Amir Gull Timuri with the stated objective of developing commercial activities and supporting private-sector business opportunities.

Its business strategy includes general trading, import and export operations, commercial partnerships and the development of investment projects.

== Business activities ==

Azad Group's stated and proposed business activities include:

* General trading and commerce
* Import and export of commercial goods
* Domestic commercial investment
* Construction and real estate development
* Agriculture and livestock
* Manufacturing and industrial development
* Commercial infrastructure projects
* Business partnerships and project development

Some proposed activities may require additional sector-specific licenses and regulatory approvals.

== Trading and international commerce ==

Azad Group intends to engage in domestic and international trading activities, including the purchase, sale, import and export of commercial goods.

Its proposed commercial operations include cooperation with domestic suppliers, international trading partners, distributors and logistics companies.

The company aims to develop trading opportunities involving physical goods, commercial services and lawful business activities.

== Islamic investment model ==

Azad Group has proposed an investment framework based on Islamic finance principles, particularly [[Mudarabah]].

Under the proposed model, investors would provide capital for commercial projects managed by the company.

Profits would be distributed according to previously agreed profit-sharing ratios, while business losses would be handled according to applicable contractual terms and Islamic finance principles.

The proposed model does not guarantee investment profits or returns.

Implementation of public investment services would be subject to applicable legal and regulatory requirements.

== Commercial development ==

Azad Group's stated development strategy includes exploring business opportunities in construction, real estate, agriculture, manufacturing and infrastructure.

The company has also expressed interest in commercial projects involving residential buildings, business centers, educational facilities and healthcare infrastructure.

These initiatives represent proposed business activities rather than independently verified completed projects.

== Technology and digital services ==

Azad Group plans to use digital technology to support business operations, financial recordkeeping and project administration.

Its proposed digital platform includes:

* Business project information
* Investment project management
* Import and export records
* Commercial transaction management
* Financial reporting
* Project progress updates
* Investment agreements
* Profit-and-loss accounting

The platform is intended to improve administrative efficiency and provide information about the company's commercial activities.

== Leadership ==

Azad Group identifies '''Amir Gull Timuri''' as its founder and chief executive officer.

Timuri is an Afghan entrepreneur involved in business development and technology-related initiatives.

== Economic development objectives ==

Azad Group's stated long-term objectives include:

* Supporting domestic and international trade
* Encouraging private-sector investment
* Developing commercial enterprises
* Exploring employment opportunities
* Supporting agricultural and industrial activities
* Contributing to commercial infrastructure development
* Expanding business opportunities across Afghanistan

These objectives describe the company's plans and should not be interpreted as independently verified economic outcomes.

== See also ==

* [[Economy of Afghanistan]]
* [[Entrepreneurship]]
* [[International trade]]
* [[Islamic finance]]
* [[Mudarabah]]
* [[Foreign direct investment]]

== References ==

{{reflist}}

== External links ==

* [https://azadgroup.company Azad Group official website]

[[Category:Companies of Afghanistan]]
[[Category:Trading companies]]
[[Category:2026 establishments in Afghanistan]]</text>
      <sha1>65xvj9zid43asdtucyjveym8e49a3g6</sha1>
    </revision>
  </page>
  <page>
    <title>د کارن خبرې اترې:خـــــــــــــــــــــان وردګ</title>
    <ns>3</ns>
    <id>87758</id>
    <revision>
      <id>369701</id>
      <timestamp>2026-10-07T16:00:53Z</timestamp>
      <contributor>
        <username>ښه راغلاست پیغام ورکوونکی</username>
        <id>11444</id>
      </contributor>
      <minor />
      <comment>د يوه نوي کارن د خبرواترو مخ کې د [[ښه راغلئ|ښه راغلاست پيغام]] ورگډوي</comment>
      <origin>369701</origin>
      <model>wikitext</model>
      <format>text/x-wiki</format>
      <text bytes="527" sha1="qj1ld27gfhxzjvzcwl4zcmn8bu7c2pv" xml:space="preserve">{{ښه راغلئ|name=خـــــــــــــــــــــان وردګ}}

-- &lt;span style=&quot;font-family: MCS Quds SU normal; font-size: 15px; text-shadow: silver 0.2em 0.2em 0.1em;&quot;&gt; '''[[کارن:Af420|&lt;font color=&quot;black&quot;&gt;'''Af420''']]''' &lt;/span&gt; &lt;sup&gt;&lt;font face=&quot;MCS Quds SU normal&quot; size=&quot;3&quot;&gt;'''[[د کارن خبرې اترې:Af420|&lt;font color=&quot;#69 69 69&quot;&gt;'''اړیکه''']] '''&lt;/font&gt;&lt;/sup&gt; ۷ اکتوبر ۲۰۲۶، گړۍ ۱۶:۰۰ ([[همغږي نړیوال وخت|‌‌‌‌'''نړۍ‌وال ‌وخت''']])</text>
      <sha1>qj1ld27gfhxzjvzcwl4zcmn8bu7c2pv</sha1>
    </revision>
  </page>
  <page>
    <title>د کارن خبرې اترې:ډریوور</title>
    <ns>3</ns>
    <id>87759</id>
    <revision>
      <id>369702</id>
      <timestamp>2026-10-07T19:43:26Z</timestamp>
      <contributor>
        <username>ښه راغلاست پیغام ورکوونکی</username>
        <id>11444</id>
      </contributor>
      <minor />
      <comment>د يوه نوي کارن د خبرواترو مخ کې د [[Template:Welcome|ښه راغلاست پيغام]] ورگډوي</comment>
      <origin>369702</origin>
      <model>wikitext</model>
      <format>text/x-wiki</format>
      <text bytes="482" sha1="prjo571ldcq1p0l3x76un67tp3ji9sr" xml:space="preserve">{{ښه راغلئ|name=ډریوور}}

-- &lt;span style=&quot;font-family: MCS Quds SU normal; font-size: 15px; text-shadow: silver 0.2em 0.2em 0.1em;&quot;&gt; '''[[کارن:Af420|&lt;font color=&quot;black&quot;&gt;'''Af420''']]''' &lt;/span&gt; &lt;sup&gt;&lt;font face=&quot;MCS Quds SU normal&quot; size=&quot;3&quot;&gt;'''[[د کارن خبرې اترې:Af420|&lt;font color=&quot;#69 69 69&quot;&gt;'''اړیکه''']] '''&lt;/font&gt;&lt;/sup&gt; ۷ اکتوبر ۲۰۲۶، گړۍ ۱۹:۴۳ ([[همغږي نړیوال وخت|‌‌‌‌'''نړۍ‌وال ‌وخت''']])</text>
      <sha1>prjo571ldcq1p0l3x76un67tp3ji9sr</sha1>
    </revision>
  </page>
  <page>
    <title>د کارن خبرې اترې:Djaworski101</title>
    <ns>3</ns>
    <id>87760</id>
    <redirect title="د کارن خبرې اترې:Pogoda111" />
    <revision>
      <id>369714</id>
      <timestamp>2026-10-08T02:52:08Z</timestamp>
      <contributor>
        <username>Mfield</username>
        <id>38514</id>
      </contributor>
      <comment>Mfield د [[د کارن خبرې اترې:Djaworski101]] مخ [[د کارن خبرې اترې:Pogoda111]] ته ولېږداوه: Automatically moved page while renaming the user &quot;[[Special:CentralAuth/Djaworski101|Djaworski101]]&quot; to &quot;[[Special:CentralAuth/Pogoda111|Pogoda111]]&quot;</comment>
      <origin>369714</origin>
      <model>wikitext</model>
      <format>text/x-wiki</format>
      <text bytes="55" sha1="9ghod7oawedfqdqr9w0pf1bvgqi69uu" xml:space="preserve">#مخګرځ [[د کارن خبرې اترې:Pogoda111]]</text>
      <sha1>9ghod7oawedfqdqr9w0pf1bvgqi69uu</sha1>
    </revision>
  </page>
  <page>
    <title>Azad-coin.com</title>
    <ns>0</ns>
    <id>87761</id>
    <redirect title="Azad Group" />
    <revision>
      <id>369724</id>
      <timestamp>2026-10-08T04:23:20Z</timestamp>
      <contributor>
        <username>Amir Gull1</username>
        <id>36005</id>
      </contributor>
      <comment>Amir Gull1 د [[Azad-coin.com]] مخ [[Azad Group]] ته ولېږداوه: ناسم سرليک</comment>
      <origin>369724</origin>
      <model>wikitext</model>
      <format>text/x-wiki</format>
      <text bytes="26" sha1="k7nhl424t7e73ecyrxgtmv0ns5xrjab" xml:space="preserve">#مخګرځ [[Azad Group]]</text>
      <sha1>k7nhl424t7e73ecyrxgtmv0ns5xrjab</sha1>
    </revision>
  </page>
  <page>
    <title>د کارن خبرې اترې:رڼا</title>
    <ns>3</ns>
    <id>87762</id>
    <revision>
      <id>369726</id>
      <timestamp>2026-10-08T06:28:47Z</timestamp>
      <contributor>
        <username>ښه راغلاست پیغام ورکوونکی</username>
        <id>11444</id>
      </contributor>
      <minor />
      <comment>د يوه نوي کارن د خبرواترو مخ کې د [[ښه راغلئ|ښه راغلاست پيغام]] ورگډوي</comment>
      <origin>369726</origin>
      <model>wikitext</model>
      <format>text/x-wiki</format>
      <text bytes="476" sha1="izk290ifv3rztqs221lwnz6g4xnm4ay" xml:space="preserve">{{ښه راغلئ|name=رڼا}}

-- &lt;span style=&quot;font-family: MCS Quds SU normal; font-size: 15px; text-shadow: silver 0.2em 0.2em 0.1em;&quot;&gt; '''[[کارن:Af420|&lt;font color=&quot;black&quot;&gt;'''Af420''']]''' &lt;/span&gt; &lt;sup&gt;&lt;font face=&quot;MCS Quds SU normal&quot; size=&quot;3&quot;&gt;'''[[د کارن خبرې اترې:Af420|&lt;font color=&quot;#69 69 69&quot;&gt;'''اړیکه''']] '''&lt;/font&gt;&lt;/sup&gt; ۸ اکتوبر ۲۰۲۶، گړۍ ۰۶:۲۸ ([[همغږي نړیوال وخت|‌‌‌‌'''نړۍ‌وال ‌وخت''']])</text>
      <sha1>izk290ifv3rztqs221lwnz6g4xnm4ay</sha1>
    </revision>
  </page>
  <page>
    <title>د کارن خبرې اترې:بصیراحمد احمد</title>
    <ns>3</ns>
    <id>87763</id>
    <revision>
      <id>369727</id>
      <timestamp>2026-10-08T08:19:47Z</timestamp>
      <contributor>
        <username>ښه راغلاست پیغام ورکوونکی</username>
        <id>11444</id>
      </contributor>
      <minor />
      <comment>د يوه نوي کارن د خبرواترو مخ کې د [[ښه راغلئ|ښه راغلاست پيغام]] ورگډوي</comment>
      <origin>369727</origin>
      <model>wikitext</model>
      <format>text/x-wiki</format>
      <text bytes="495" sha1="c3a563011ckkzso1b9z2powyvyn8cys" xml:space="preserve">{{ښه راغلئ|name=بصیراحمد احمد}}

-- &lt;span style=&quot;font-family: MCS Quds SU normal; font-size: 15px; text-shadow: silver 0.2em 0.2em 0.1em;&quot;&gt; '''[[کارن:Af420|&lt;font color=&quot;black&quot;&gt;'''Af420''']]''' &lt;/span&gt; &lt;sup&gt;&lt;font face=&quot;MCS Quds SU normal&quot; size=&quot;3&quot;&gt;'''[[د کارن خبرې اترې:Af420|&lt;font color=&quot;#69 69 69&quot;&gt;'''اړیکه''']] '''&lt;/font&gt;&lt;/sup&gt; ۸ اکتوبر ۲۰۲۶، گړۍ ۰۸:۱۹ ([[همغږي نړیوال وخت|‌‌‌‌'''نړۍ‌وال ‌وخت''']])</text>
      <sha1>c3a563011ckkzso1b9z2powyvyn8cys</sha1>
    </revision>
  </page>
  <page>
    <title>د کارن خبرې اترې:عمران اشنا</title>
    <ns>3</ns>
    <id>87764</id>
    <revision>
      <id>369728</id>
      <timestamp>2026-10-08T11:29:56Z</timestamp>
      <contributor>
        <username>ښه راغلاست پیغام ورکوونکی</username>
        <id>11444</id>
      </contributor>
      <minor />
      <comment>د يوه نوي کارن د خبرواترو مخ کې د [[ښه راغلئ|ښه راغلاست پيغام]] ورگډوي</comment>
      <origin>369728</origin>
      <model>wikitext</model>
      <format>text/x-wiki</format>
      <text bytes="489" sha1="663yirpqqolkia506qe09per3g86l5w" xml:space="preserve">{{ښه راغلئ|name=عمران اشنا}}

-- &lt;span style=&quot;font-family: MCS Quds SU normal; font-size: 15px; text-shadow: silver 0.2em 0.2em 0.1em;&quot;&gt; '''[[کارن:Af420|&lt;font color=&quot;black&quot;&gt;'''Af420''']]''' &lt;/span&gt; &lt;sup&gt;&lt;font face=&quot;MCS Quds SU normal&quot; size=&quot;3&quot;&gt;'''[[د کارن خبرې اترې:Af420|&lt;font color=&quot;#69 69 69&quot;&gt;'''اړیکه''']] '''&lt;/font&gt;&lt;/sup&gt; ۸ اکتوبر ۲۰۲۶، گړۍ ۱۱:۲۹ ([[همغږي نړیوال وخت|‌‌‌‌'''نړۍ‌وال ‌وخت''']])</text>
      <sha1>663yirpqqolkia506qe09per3g86l5w</sha1>
    </revision>
  </page>
</mediawiki>