Wikipedia
quwiki
https://qu.wikipedia.org/wiki/Qhapaq_p%27anqa
MediaWiki 1.47.0-wmf.17
first-letter
Midya
Sapaq
Rimanakuy
Ruraq
Ruraq rimanakuy
Wikipidiya
Wikipidiya rimanakuy
Rikcha
Rikcha rimanakuy
MediaWiki
MediaWiki rimanakuy
Plantilla
Plantilla rimanakuy
Yanapa
Yanapa rimanakuy
Katiguriya
Katiguriya rimanakuy
TimedText
TimedText talk
Módulo
Módulo discusión
Evento
Evento discusión
Bogotá
0
2134
691351
691300
2026-08-27T12:22:57Z
Andeanscorpion
35306
musikup chawpinmi, qullqi yachaynip chawpinmi, pulitiku,..
691351
wikitext
text/x-wiki
{{metropoli
| suti = Bogotá
| waq sutikuna = Mwikita (''Muyquyta'')
| wallqanqa =
| qillqa wallqanqa = <!-----kikinta rurakun----->
| unancha = <!-----kikinta rurakun----->
| qillqa unancha = <!-----kikinta rurakun----->
| rikcha = <!-----kikinta rurakun----->
| hatun-kaq rikcha =
| qillqa =
| audio = <!-----kikinta rurakun----->
| name2 =
| language name2 =
| name3 =
| language name3 =
| name4 =
| language name4 = <!-----kikinta rurakun----->
| name5 =
| language name5 =
| name6 =
| language name6 =
| mamallaqta = <!-----kikinta rurakun----->
| country2 =
| name of division1 = Suyu
| division1 = <!-----kikinta rurakun----->
| name of division2 = Wamani
| division2 =
| name of division3 = K'iti
| division3 =
| districts = <!-----kikinta rurakun----->
| simikuna = Kichwa, Kastilla
| title authority1 = Kuraka
| authority1 = <!-----kikinta rurakun----->
| mandate authority1 =
| title authority2 =
| authority2 =
| mandate authority2 =
| title authority3 =
| authority3 =
| mandate authority3 =
| prefect =
| prefect mandate =
| postal code name = Postal yupaynin
| cp = <!-----kikinta rurakun----->
| name of date1 = Kamasqa wata
| name of date2 =
| name of date3 =
| name of date4 =
| date1 =
| date2 =
| date3 =
| date4 =
| runap-sutin = Mwikita-runa
| pop_name = Runakuna
| population = <!-----kikinta rurakun----->
| population notes =
| pop_year =
| density =
| nom_pop division a =
| nom_pop division1 =
| population division a =
| year_pop division a =
| area division a =
| area agglomeration =
| nom_pop division b =
| population division b =
| year_pop division b =
| area division b =
| area division =
| population division notes =
| name various demography =
| various demography =
| name various demography2 =
| various demography2 =
| warmi-qhari = <!-----kikinta rurakun----->
| wikidata = Q2887
| alt mini =
| alt max =
| highlight =
| ñaña llaqtakuna = <!-----kikinta rurakun----->
| pacha UTC = <!-----kikinta rurakun----->
|coords = <!-----kikinta rurakun----->
|area = <!-----kikinta rurakun----->
|notes area =
|name miscellaneous geo =
|various geo =
|name miscellaneous geo2 =
|various geo2 =
| saywitu = <!-----kikinta rurakun----->
| qillqa saywitu = qillqasqa saywitu
| size saywitu = 130px
| altitude = <!-----kikinta rurakun----->
| name miscellaneous =
| miscellaneous =
| site name = Llaqtap panq'an
| city site =
| url =
| url2 =
| url3 =
| url4 =
| Website =
| name site2 =
| source1 =
| source2 =
| source3 =
| source4 =
}}
'''Bogota''', ([[Kastilla simi]]pi: ''Bogotá'' - ''Bogotá, Distrito Capital''), ([[Muyiska simi]]pi: '''Muyquyta''': ''Mwikita''<ref>https://muysca.cubun.org</ref>) [[Kulunsuyu]]p [[Cundinamarca suyu]]p (Kunturmarka suyu) uma llaqtanmi, hinallataqmi [[Kulunsuyu]]p kamachiq llaqtanpas kan. [[Kulunsuyu]]p huk distritokunamantaqa, Mwikitaqa ñawpaq ñiqi allpa k'iti kamachikuyniyuqmi, kamachiykunap departamentokunaman qusqan kamachikuyninkunawan. Mwikitaqa 20 k'itikunamanta rurasqa kachkan, sapa k'itiqa kikinpa k'iti kamachiqninwan, hinallataq Junta Administradora Local (Llaqta Kamachiq Huñuwan - JAL) kachkan. Suyup pulitiku, qullqi yachay, kamachiy, industria, arte, kawsay, pukllay, puriykunap ima chawpinmi. Mwikita llaqtapiqa 9.000.000 runam kawsachkan.
== Rikchakuna ==
<gallery>
Rikcha:Bogotá.jpg|Mawk'a Mwikita
Rikcha:Bogota Eje ambiental.JPG|Mwikita Monserratemanta rikusqa
Rikcha:CapitolioNacionalDeColombia2004-7.jpg|''Capitolio Nacional'', Mwikita
Rikcha:CatedralPrimadaBogota2004-7.jpg| [[Katidral Primada]], Mwikita
Rikcha:J p montoya.jpg|[[Juan Pablo Montoya]]
</gallery>
== Llaqtapi paqarisqa ==
== Ñaña llaqtakuna ==
* [[Rikcha:Flag of Argentina.svg|20px]] [[Arhintina]], [[Buenos Aires]]
* [[Rikcha:Flag of the United Kingdom.svg|20px|]] [[Hukllachasqa Qhapaq Suyu]], [[Lunrun]]
* [[Rikcha:Flag of the United States.svg|20px]] [[Hukllachasqa Amirika Suyukuna]], [[Los Angeles]]
* [[Rikcha:Flag of Spain.svg|20px]] [[Ispaña]], [[Madrid]]
* [[Rikcha:Flag of the United States.svg|20px]] [[Hukllachasqa Amirika Suyukuna]], [[Miami (Florida)|Miami]]
* [[Rikcha:Flag of Mexico.svg|20px]] [[Mishiku]], [[Mishiku llaqta]]
* [[Rikcha:Flag of the United States.svg|20px]] [[Hukllachasqa Amirika Suyukuna]], [[New York]]
* [[Rikcha:Flag of Canada.svg|20px]] [[Kanata]], [[Ottawa]]
* [[Rikcha:Flag of South Korea.svg|20px]] [[Urin Kuriya]], [[Siul]]
== Kaypipas qhaway ==
== Puykukuna ==
<references/>
== Hawa tinkikuna ==
{{commons|Bogotá}}
* [http://www.bogota.gov.co/ Alcaldía Mayor de Bogotá D.C.]
* [http://www.concejodebogota.gov.co/cbogota/site/edic/base/port/inicio.php Concejo de Bogotá D.C.]
* [http://www.transmilenio.gov.co/ TransMilenio]
* [http://www.idrd.gov.co/ Instituto Distrital de Recreación y Deporte]
* [http://www.idu.gov.co/ Instituto de Desarrollo Urbano]
* [http://www.saludcapital.gov.co/ Secretaría de Salud Distrital]
* [https://web.archive.org/web/20080820073729/http://www.culturayturismo.gov.co/ Instituto Distrital de Cultura y Turismo]
* [http://www.dane.gov.co/ Departamento Nacional de Estadística]
* [http://www.veeduriadistrital.gov.co/ Veeduría Distrital]
* [http://www.dama.gov.co/ Departamento Técnico Administrativo del Medio Ambiente]
* [http://www.bogotaturismo.gov.co/ Turismo en Bogotá]
[[Katiguriya:Llaqta (Kulumbya)]]
[[Katiguriya:Uma llaqta]]
[[Katiguriya:Uma llaqta (Urin Awya Yala)]]
qtpelas8hgb9rs77h6xqj9xfctfkcm9
691352
691351
2026-08-27T12:42:37Z
Andeanscorpion
35306
691352
wikitext
text/x-wiki
{{metropoli
| suti = Bogotá
| waq sutikuna = Mwikita (''Muyquyta'')
| wallqanqa =
| qillqa wallqanqa = <!-----kikinta rurakun----->
| unancha = <!-----kikinta rurakun----->
| qillqa unancha = <!-----kikinta rurakun----->
| rikcha = <!-----kikinta rurakun----->
| hatun-kaq rikcha =
| qillqa =
| audio = <!-----kikinta rurakun----->
| name2 =
| language name2 =
| name3 =
| language name3 =
| name4 =
| language name4 = <!-----kikinta rurakun----->
| name5 =
| language name5 =
| name6 =
| language name6 =
| mamallaqta = <!-----kikinta rurakun----->
| country2 =
| name of division1 = Suyu
| division1 = <!-----kikinta rurakun----->
| name of division2 = Wamani
| division2 =
| name of division3 = K'iti
| division3 =
| districts = <!-----kikinta rurakun----->
| simikuna = Kichwa, Kastilla
| title authority1 = Kuraka
| authority1 = <!-----kikinta rurakun----->
| mandate authority1 =
| title authority2 =
| authority2 =
| mandate authority2 =
| title authority3 =
| authority3 =
| mandate authority3 =
| prefect =
| prefect mandate =
| postal code name = Postal yupaynin
| cp = <!-----kikinta rurakun----->
| name of date1 = Kamasqa wata
| name of date2 =
| name of date3 =
| name of date4 =
| date1 =
| date2 =
| date3 =
| date4 =
| runap-sutin = Mwikita-runa
| pop_name = Runakuna
| population = <!-----kikinta rurakun----->
| population notes =
| pop_year =
| density =
| nom_pop division a =
| nom_pop division1 =
| population division a =
| year_pop division a =
| area division a =
| area agglomeration =
| nom_pop division b =
| population division b =
| year_pop division b =
| area division b =
| area division =
| population division notes =
| name various demography =
| various demography =
| name various demography2 =
| various demography2 =
| warmi-qhari = <!-----kikinta rurakun----->
| wikidata = Q2887
| alt mini =
| alt max =
| highlight =
| ñaña llaqtakuna = <!-----kikinta rurakun----->
| pacha UTC = <!-----kikinta rurakun----->
|coords = <!-----kikinta rurakun----->
|area = <!-----kikinta rurakun----->
|notes area =
|name miscellaneous geo =
|various geo =
|name miscellaneous geo2 =
|various geo2 =
| saywitu = <!-----kikinta rurakun----->
| qillqa saywitu = qillqasqa saywitu
| size saywitu = 130px
| altitude = <!-----kikinta rurakun----->
| name miscellaneous =
| miscellaneous =
| site name = Llaqtap panq'an
| city site =
| url =
| url2 =
| url3 =
| url4 =
| Website =
| name site2 =
| source1 =
| source2 =
| source3 =
| source4 =
}}
'''Bogota''', ([[Kastilla simi]]pi: ''Bogotá'' - ''Bogotá, Distrito Capital''), ([[Muyiska simi]]pi: '''Muyquyta''': ''Mwikita''<ref>https://muysca.cubun.org</ref>) [[Kulunsuyu]]p [[Cundinamarca suyu]]p (Kunturmarka suyu) uma llaqtanmi, hinallataqmi [[Kulunsuyu]]p kamachiq [[llaqta]]npas kan. [[Kulunsuyu]]p huk [[thisritu]]kunamantaqa, Mwikitaqa ñawpaq ñiqi allpa k'iti [[Kamachiyniyuq llaqta|kamachikuyniyuqmi]], kamachiykunap departamentokunaman]] qusqan kamachikuyninkunawan. Mwikitaqa 20 k'itikunamanta rurasqa kachkan, sapa k'itiqa kikinpa k'iti kamachiqninwan, hinallataq Junta Administradora Local (Llaqta Kamachiq Huñuwan - JAL) kachkan. Suyup pulitiku, qullqi yachay, kamachiy, industria, arte, kawsay]]\\, pukllay, puriykunap ima chawpinmi. Mwikita llaqtapiqa 9.000.000 runam kawsachkan.
== Ñawpaq kawsaynin ==
[[Bogotá|Mwikita]]qa Musuq Granada Suyup uma llaqtan hina churakusqa karqa [[1538]] watapi, agosto killap [[6]] punchawninpi, Gonzalo Jiménez de Quesada sutiyuq [[Kastilla Kamachiy pacha | Kastilla suyu]]manta apaq runap rurasqanmi. Chayqa [[Antikuna]]pi tiyaq llaqta runakunata wañuchispa, [[Muyiska]] huñunakuypa allpanpi rurasqa karqa. Muykuytaqa uray ladapi Muyiska huñunakuypa chawpinmi karqa, chaypim ''zybyn'' sutiyuq kamachiq runa kamachiq karqa.
== Rikchakuna ==
<gallery>
Rikcha:Bogotá.jpg|Mawk'a Mwikita
Rikcha:Bogota Eje ambiental.JPG|Mwikita Monserratemanta rikusqa
Rikcha:CapitolioNacionalDeColombia2004-7.jpg|''Capitolio Nacional'', Mwikita
Rikcha:CatedralPrimadaBogota2004-7.jpg| [[Katidral Primada]], Mwikita
Rikcha:J p montoya.jpg|[[Juan Pablo Montoya]]
</gallery>
== Llaqtapi paqarisqa ==
== Ñaña llaqtakuna ==
* [[Rikcha:Flag of Argentina.svg|20px]] [[Arhintina]], [[Buenos Aires]]
* [[Rikcha:Flag of the United Kingdom.svg|20px|]] [[Hukllachasqa Qhapaq Suyu]], [[Lunrun]]
* [[Rikcha:Flag of the United States.svg|20px]] [[Hukllachasqa Amirika Suyukuna]], [[Los Angeles]]
* [[Rikcha:Flag of Spain.svg|20px]] [[Ispaña]], [[Madrid]]
* [[Rikcha:Flag of the United States.svg|20px]] [[Hukllachasqa Amirika Suyukuna]], [[Miami (Florida)|Miami]]
* [[Rikcha:Flag of Mexico.svg|20px]] [[Mishiku]], [[Mishiku llaqta]]
* [[Rikcha:Flag of the United States.svg|20px]] [[Hukllachasqa Amirika Suyukuna]], [[New York]]
* [[Rikcha:Flag of Canada.svg|20px]] [[Kanata]], [[Ottawa]]
* [[Rikcha:Flag of South Korea.svg|20px]] [[Urin Kuriya]], [[Siul]]
== Kaypipas qhaway ==
== Puykukuna ==
<references/>
== Hawa tinkikuna ==
{{commons|Bogotá}}
* [http://www.bogota.gov.co/ Alcaldía Mayor de Bogotá D.C.]
* [http://www.concejodebogota.gov.co/cbogota/site/edic/base/port/inicio.php Concejo de Bogotá D.C.]
* [http://www.transmilenio.gov.co/ TransMilenio]
* [http://www.idrd.gov.co/ Instituto Distrital de Recreación y Deporte]
* [http://www.idu.gov.co/ Instituto de Desarrollo Urbano]
* [http://www.saludcapital.gov.co/ Secretaría de Salud Distrital]
* [https://web.archive.org/web/20080820073729/http://www.culturayturismo.gov.co/ Instituto Distrital de Cultura y Turismo]
* [http://www.dane.gov.co/ Departamento Nacional de Estadística]
* [http://www.veeduriadistrital.gov.co/ Veeduría Distrital]
* [http://www.dama.gov.co/ Departamento Técnico Administrativo del Medio Ambiente]
* [http://www.bogotaturismo.gov.co/ Turismo en Bogotá]
[[Katiguriya:Llaqta (Kulumbya)]]
[[Katiguriya:Uma llaqta]]
[[Katiguriya:Uma llaqta (Urin Awya Yala)]]
r2a5o31mdqoyi3xmwp598xf2oqy4307
691353
691352
2026-08-27T12:52:36Z
Andeanscorpion
35306
691353
wikitext
text/x-wiki
{{metropoli
| suti = Bogotá
| waq sutikuna = Mwikita (''Muyquyta'')
| wallqanqa =
| qillqa wallqanqa = <!-----kikinta rurakun----->
| unancha = <!-----kikinta rurakun----->
| qillqa unancha = <!-----kikinta rurakun----->
| rikcha = <!-----kikinta rurakun----->
| hatun-kaq rikcha =
| qillqa =
| audio = <!-----kikinta rurakun----->
| name2 =
| language name2 =
| name3 =
| language name3 =
| name4 =
| language name4 = <!-----kikinta rurakun----->
| name5 =
| language name5 =
| name6 =
| language name6 =
| mamallaqta = <!-----kikinta rurakun----->
| country2 =
| name of division1 = Suyu
| division1 = <!-----kikinta rurakun----->
| name of division2 = Wamani
| division2 =
| name of division3 = K'iti
| division3 =
| districts = <!-----kikinta rurakun----->
| simikuna = Kichwa, Kastilla
| title authority1 = Kuraka
| authority1 = <!-----kikinta rurakun----->
| mandate authority1 =
| title authority2 =
| authority2 =
| mandate authority2 =
| title authority3 =
| authority3 =
| mandate authority3 =
| prefect =
| prefect mandate =
| postal code name = Postal yupaynin
| cp = <!-----kikinta rurakun----->
| name of date1 = Kamasqa wata
| name of date2 =
| name of date3 =
| name of date4 =
| date1 =
| date2 =
| date3 =
| date4 =
| runap-sutin = Mwikita-runa
| pop_name = Runakuna
| population = <!-----kikinta rurakun----->
| population notes =
| pop_year =
| density =
| nom_pop division a =
| nom_pop division1 =
| population division a =
| year_pop division a =
| area division a =
| area agglomeration =
| nom_pop division b =
| population division b =
| year_pop division b =
| area division b =
| area division =
| population division notes =
| name various demography =
| various demography =
| name various demography2 =
| various demography2 =
| warmi-qhari = <!-----kikinta rurakun----->
| wikidata = Q2887
| alt mini =
| alt max =
| highlight =
| ñaña llaqtakuna = <!-----kikinta rurakun----->
| pacha UTC = <!-----kikinta rurakun----->
|coords = <!-----kikinta rurakun----->
|area = <!-----kikinta rurakun----->
|notes area =
|name miscellaneous geo =
|various geo =
|name miscellaneous geo2 =
|various geo2 =
| saywitu = <!-----kikinta rurakun----->
| qillqa saywitu = qillqasqa saywitu
| size saywitu = 130px
| altitude = <!-----kikinta rurakun----->
| name miscellaneous =
| miscellaneous =
| site name = Llaqtap panq'an
| city site =
| url =
| url2 =
| url3 =
| url4 =
| Website =
| name site2 =
| source1 =
| source2 =
| source3 =
| source4 =
}}
'''Bogota''', ([[Kastilla simi]]pi: ''Bogotá'' - ''Bogotá, Distrito Capital''), ([[Muyiska simi]]pi: '''Muyquyta''': ''Mwikita''<ref>https://muysca.cubun.org</ref>) [[Kulunsuyu]]p [[Cundinamarca suyu]]p (Kunturmarka suyu) uma llaqtanmi, hinallataqmi [[Kulunsuyu]]p kamachiq [[llaqta]]npas kan. [[Kulunsuyu]]p huk [[thisritu]]kunamantaqa, Mwikitaqa ñawpaq ñiqi allpa k'iti [[Kamachiyniyuq llaqta|kamachikuyniyuqmi]], kamachiykunap departamentokunaman]] qusqan kamachikuyninkunawan. Mwikitaqa 20 k'itikunamanta rurasqa kachkan, sapa k'itiqa kikinpa k'iti kamachiqninwan, hinallataq Junta Administradora Local (Llaqta Kamachiq Huñuwan - JAL) kachkan. Suyup [[pulitikay]], [[qullqi kamachikuy]], [[kamachiy]], [[kuraq kamaykachay]], [[kapchiy]], [[kawsay]], [[puklla]]y, [[karu puriy]]kunap ima chawpinmi. Mwikita llaqtapiqa 9.000.000 [[runa]]m kawsachkan.
== Ñawpaq kawsaynin ==
[[Bogotá|Mwikita]]qa Musuq Granada Suyup uma llaqtan hina churakusqa karqa [[1538]] watapi, agosto killap [[6]] punchawninpi, Gonzalo Jiménez de Quesada sutiyuq [[Kastilla Kamachiy pacha | Kastilla suyu]]manta apaq runap rurasqanmi. Chayqa [[Antikuna]]pi tiyaq llaqta runakunata wañuchispa, [[Muyiska]] huñunakuypa allpanpi rurasqa karqa. Muykuytaqa uray ladapi Muyiska huñunakuypa chawpinmi karqa, chaypim ''zybyn'' sutiyuq kamachiq runa kamachiq karqa.
== Rikchakuna ==
<gallery>
Rikcha:Bogotá.jpg|Mawk'a Mwikita
Rikcha:Bogota Eje ambiental.JPG|Mwikita Monserratemanta rikusqa
Rikcha:CapitolioNacionalDeColombia2004-7.jpg|''Capitolio Nacional'', Mwikita
Rikcha:CatedralPrimadaBogota2004-7.jpg| [[Katidral Primada]], Mwikita
Rikcha:J p montoya.jpg|[[Juan Pablo Montoya]]
</gallery>
== Llaqtapi paqarisqa ==
== Ñaña llaqtakuna ==
* [[Rikcha:Flag of Argentina.svg|20px]] [[Arhintina]], [[Buenos Aires]]
* [[Rikcha:Flag of the United Kingdom.svg|20px|]] [[Hukllachasqa Qhapaq Suyu]], [[Lunrun]]
* [[Rikcha:Flag of the United States.svg|20px]] [[Hukllachasqa Amirika Suyukuna]], [[Los Angeles]]
* [[Rikcha:Flag of Spain.svg|20px]] [[Ispaña]], [[Madrid]]
* [[Rikcha:Flag of the United States.svg|20px]] [[Hukllachasqa Amirika Suyukuna]], [[Miami (Florida)|Miami]]
* [[Rikcha:Flag of Mexico.svg|20px]] [[Mishiku]], [[Mishiku llaqta]]
* [[Rikcha:Flag of the United States.svg|20px]] [[Hukllachasqa Amirika Suyukuna]], [[New York]]
* [[Rikcha:Flag of Canada.svg|20px]] [[Kanata]], [[Ottawa]]
* [[Rikcha:Flag of South Korea.svg|20px]] [[Urin Kuriya]], [[Siul]]
== Kaypipas qhaway ==
== Puykukuna ==
<references/>
== Hawa tinkikuna ==
{{commons|Bogotá}}
* [http://www.bogota.gov.co/ Alcaldía Mayor de Bogotá D.C.]
* [http://www.concejodebogota.gov.co/cbogota/site/edic/base/port/inicio.php Concejo de Bogotá D.C.]
* [http://www.transmilenio.gov.co/ TransMilenio]
* [http://www.idrd.gov.co/ Instituto Distrital de Recreación y Deporte]
* [http://www.idu.gov.co/ Instituto de Desarrollo Urbano]
* [http://www.saludcapital.gov.co/ Secretaría de Salud Distrital]
* [https://web.archive.org/web/20080820073729/http://www.culturayturismo.gov.co/ Instituto Distrital de Cultura y Turismo]
* [http://www.dane.gov.co/ Departamento Nacional de Estadística]
* [http://www.veeduriadistrital.gov.co/ Veeduría Distrital]
* [http://www.dama.gov.co/ Departamento Técnico Administrativo del Medio Ambiente]
* [http://www.bogotaturismo.gov.co/ Turismo en Bogotá]
[[Katiguriya:Llaqta (Kulumbya)]]
[[Katiguriya:Uma llaqta]]
[[Katiguriya:Uma llaqta (Urin Awya Yala)]]
q9x4ms0owwk8q72p4rajlr4gc7o1rqm
Hurin Apya Yala
0
2202
691354
691328
2026-08-27T12:57:09Z
Andeanscorpion
35306
/* Mama llaqtakuna */
691354
wikitext
text/x-wiki
{{Allpa pacha
|nombre_oficial=Hurin Apya Yala
|imagen=
|mapa=South America (orthographic projection).svg
|ubicacion=Inti yaykuy pacha, uray pacha
|superficie=17 840 000
|poblacion=434 000 000
|densidad=24,3 runa/km²
|suyukuna=12
|territorios= [[Ransis Wayana]], huk kamachisqa allpakunapas
|punto_mas_alto=[[Aqunqhawaq]] — 6 961 m
|punto_mas_bajo=Laguna del Carbón — −105 m
|extension_norte_sur=ñalla 7 000 km
|extension_este_oeste=ñalla 5 300 km
|zona_horaria=UTC−5 a UTC−2
|idiomas=[[Apya Yala simikuna]]: [[Shuwar simi]], [[Waraniyi simi]], [[Aymara simi]], [[Kastilla simi]], [[Purtuyis simi]], [[Inlis simi]], [[Urasuyu simi]], [[Phransia simi]]
|gentilicio=Hurin Apya Yala runakuna
}}
'''Hurin Apya Yala, Hurin Apyala, Urin [[Awya Yala|Apya Yala]], Ura Amirika''' icha '''Hurin Amirika''' nisqa [[allpa pacha]]piqa hatun allpa k'itimi.
Hurin Apya Yalapiqa kay [[suyu]]kuna kanku:
* {{ARG}}
* {{CHL}}
* {{ECU}}
* {{COL}}
* {{BRA}}
* {{PRY}}
* {{PER}}
* {{SUR}}
* {{URY}}
* {{GUY}}
* {{VEN}}
* {{BOL}}
Chaymantapas:
* {{GUF}}
[[Panama]], [[Tirinithat Tupaqu ima]] maykunapiqa Urin Awya Yala nisqaman ch'achtankum.
== Allpa saywachi ==
* '''[[Mama qucha]]kuna:''' [[Pasiphiku]], [[Atlantiku]]
* '''[[Urqu]]kuna:''' [[Chimpurasu]], [[Impapura]], [[Pichincha]], [[Qutuphaqsi]], [[Tunqurawra]], [[Kayampi urqu]], [[Sangay]], [[Illampu]], [[Illimani]], [[Sahama]], [[Aqutanku]], [[Anquhuma]], [[Kapurata]], [[Chakaltaya]], [[Chawpi Urqu]], [[Wayna P'utuqsi]], [[P'utuqsi urqu]], [[Huriqi]], [[Likankawur]], [[Mururata]], [[Parinaquta]], [[Pumirapi]], [[Sapaliri]], [[Tuqurpuri]], [[Huriqi]], [[Wayaqi]], [[Lipis]], [[Uturunku (nina urqu)|Uturunku]], [[Sayrikapur]],[[Yuyayyaku]], [[Parinaquta]], [[Likankawur]], [[Villarrica]], [[Puyewe nina urqu]], [[Ojos del Salado]], [[Shuyturahu]], [[Awsanqati]], [[Sallqantay]], [[Saksarayuq]], [[Shaprarahu]], [[Waskaran]], [[Yerupaja]].
* '''[[Ariq]]kuna:''' [[Ampay]], [[Chhachani]], [[Chupiqiña]], [[Hamp'atu urqu]], [[Misti urqu]]
* '''[[Qucha]]kuna:''' [[Impaqucha]], [[P'uchqu qucha]], [[Quwiqucha]], [[Titiqaqa qucha]], [[Uru-Uru qucha]], [[Pukaqucha]], [[Q'umirqucha]], [[Yuraqqucha]], [[Puwpu qucha]], [[Chilata qucha]], [[Quwiphasa kachi qucha]], [[Uyuni kachi qucha]], [[Suárez qucha]], [[Suchi qucha]], [[Kañapa qucha]], [[Asnaq qucha]], [[Chinchayqucha]], [[Pallqaqucha]], [[Aqupiya qucha]], [[Chuqllu qucha]], [[Lankilayu]], [[Parinaqucha]], [[Pumaqanchi qucha]], [[Qunuqucha]], [[Salinas qucha]], [[Siwinaqucha]]
* '''[[Mayu]]kuna:''' [[Wayas mayu]], [[Pastasa mayu]], [[Napu mayu]], [[Amarumayu]], [[Chuqiyapu mayu]], [[Beni mayu]], [[Hatun Sach'amayu]], [[Huchusuma mayu]], [[Wapay mayu]], [[Mayutata]], [[Mamuriy mayu]], [[Pillku Mayu|Pillkumayu]], [[Kunturillu mayu]], [[Arqi mayu]], [[Putumayu]], [[Apurimaq]], [[Huchusuma mayu]], [[Mantaru]], [[Marañun]], [[Mayutata]], [[Pampas mayu]], [[Rimaq mayu]], [[Santa mayu]], [[Tampu mayu]], [[Tumpis mayu]], [[Ukayali]], [[Willkamayu]], [[Lawqa mayu]], [[Luwa mayu]], [[Maule mayu|Mawlli mayu]], [[Biobío mayu|Phiw-Phiw mayu]], [[Valdivia mayu|Walthiwiya mayu]]
* '''[[Wat'a]]kuna:''' [[Yawatisuyu]], [[Titiqaqa wat'a]], [[Challwawat'a]], [[Chilliqa wat'a]], [[Killawat'a]], [[Pansa wat'a]], [[Qhuchiwat'a]], [[Chiloé|Chiluwiy wat'akuna]], [[Mocha wat'a]], [[Ninasuyu]], [[Rapanuy]] (Paskwa wat'a), [[Chincha wat'akunakuna]], [[Ballestas wat'akuna]], [[Yuraqwat'a]], [[Titiqaqa wat'a]], [[Amantani]], [[Intika]], [[Uru wat'akuna]]
* '''[[:Katiguriya:Piruwpi amachasqa sallqa suyukuna|Amachasqa sallqa suyukuna]]:''' [[Abiseo mayu mamallaqta parki]], [[Alto Purús mamallaqta parki]], [[Bahuaja-Sonene mamallaqta parki]], [[Cerros de Amotape mamallaqta parki]], [[Cordillera Azul mamallaqta parki]], [[Cutervo mamallaqta parki]], [[Manu mamallaqta parki]], [[Paraqas mamallaqta parki]], [[Tinku Mariya mamallaqta parki]], [[Utishi mamallaqta parki]], [[Waskaran mamallaqta parki]], [[Yanachaga-Chemillén mamallaqta parki]]
== Mama llaqtakuna ==
{{Hurin Apya Yala}}
{| {{tablabonita}}
|- bgcolor="#ECECEC"
! Mama llaqta,<br /> unancha
! Hallka k'iti kanchar<br />km²
! Runakuna<br />(1-VII-2005 c.)
! Runa ñit'inakuy<br />/ km²
! Uma llaqta
|-
| style="text-align:left;" | {{ARG}}
| align="right" | 2.766.890
| align="right" | 39,537,943
| align="right" | 14.3/km²
| style="text-align:left;" | [[Buenos Aires|Allin Wayrakuna]]
|-
| style="text-align:left;" | {{BRA}}
| align="right" | 8.514.877
| align="right" | 187,550,726
| align="right" | 22.0/km²
| style="text-align:left;" | [[Brasilia]]
|-
| style="text-align:left;" | {{BOL}}
| align="right" | 1.098.580
| align="right" | 8,857,870
| align="right" | 8.1/km²
| style="text-align:left;" | [[Chuqiyapu]], [[Chuqichaka]]
|-
| style="text-align:left;" | {{CHL}}
| align="right" | 756.950
| align="right" | 15,980,912
| align="right" | 21.1/km²
| style="text-align:left;" | [[Tupawi]]
|-
| style="text-align:left;" | {{ECU}}
| align="right" | 283.560
| align="right" | 13,363,593
| align="right" | 47.1/km²
| style="text-align:left;" | [[Kitu]]
|-
| style="text-align:left;" | {{COL}}
| align="right" | 1.138.910
| align="right" | 42,954,279
| align="right" | 37.7/km²
| style="text-align:left;" | [[Bogotá]]
|-
| style="text-align:left;" | [[Rikcha:Flag of Paraguay.svg|20px]] [[Paraway]]
| align="right" | 406.750
| align="right" | 6,347,884
| align="right" | 15.6/km²
| style="text-align:left;" | [[Asunsiyun]]
|-
| style="text-align:left;" | {{PER}}
| align="right" | 1.285.220
| align="right" | 27,925,628
| align="right" | 21.7/km²
| style="text-align:left;" | [[Limaq]]
|-
| style="text-align:left;" | {{SUR}}
| align="right" | 163.270
| align="right" | 438,144
| align="right" | 2.7/km²
| style="text-align:left;" | [[Paramaribo]]
|-
| style="text-align:left;" | {{URY}}
| align="right" | 176.220
| align="right" | 3,415,920
| align="right" | 19.4/km²
| style="text-align:left;" | [[Montevideo]]
|-
| style="text-align:left;" | [[Rikcha:Flag of Guyana.svg|20px]] [[Wayana]]
| align="right" | 214.970
| align="right" | 765,283
| align="right" | 3.6/km²
| style="text-align:left;" | [[Georgetown]]
|-
| style="text-align:left;" | {{VEN}}
| align="right" | 912.050
| align="right" | 25,375,281
| align="right" | 27.8/km²
| style="text-align:left;" | [[Karakas]]
|}
== Paqarisqa runakuna ==
== Kaypipas qhaway ==
== Puykukuna ==
== Hawa t'inkikuna ==
{{Urin Awya Yalapi mama llaqtam}}
[[Katiguriya:Allpa pacha]]
[[Katiguriya:Urin Awya Yala]]
[[Katiguriya:Awya Yala]]
g2k9smn0nxjpfa8gdh7wdd2bw1xgcd5
Musuq Silantha
0
10127
691360
676776
2026-08-28T10:25:58Z
Andeanscorpion
35306
691360
wikitext
text/x-wiki
{{MamaLlaqta
| nombre_oficial = ''Aotearoa''<br />''New Zealand''<br />Awtiyaruwa / Musuq Silantha
| nombre_común = Musuq Silantha
| de = de
| imagen_bandera = Flag of New Zealand.svg
| imagen_escudo =Coat_of_arms_of_New_Zealand.svg
| imagen_escudo_tamaño = 125px
| símbolos =
| imagen_mapa = LocationNewZealand.png
| lema_nacional = no tiene (ñawpa pacha: ''onward'' ([[inlish simi]]: «‘ñawpaqman’)
| himno_nacional = ''[[:en:God Defend New Zealand|God Defend New Zealand]]'' (‘Dyusqa Musuq Silandata amachachun’) y <br />''[[:en:God Save the Queen|God Save the Queen]]'' (‘Dyusqa Quyata waqaychachun’)<br />
| capital = [[Wellington]]
| capital_población = 410.328 ([[2006]])
| capital_coor_fmt =
| capital_coor = 41_17_S_174_47_E_ 41°17' S 174° 47' E
| ciudad_principal = [[Auckland]]
| idiomas_oficiales = [[Inlish simi]], [[Mawri simi]], [[NZSL]]
| gobierno = [[Qhapaq suyu]]
| dirigentes_títulos = [[:en:Monarchy of New Zealand|Jefe de Estado]]<br />[[:es:Gobernador general|Gobenador general]]<br />[[:es:Primer Ministro de Nueva Zelanda|Primera ministra]]
| dirigentes_nombres = [[Títulos reales|S.M.]] [[:es:Isabel II del Reino Unido|Isabel II]]<br />[[:en:Cindy Kiro|Cindy Kiro]]<br />[[:es:Jacinda Ardern|Jacinda Ardern]]
| fundación = [[Chaninchasqa]]
| fundación_hitos = • Fecha
| fundación_fechas = [[Hukllachasqa Qhapaq Suyu]]manta<br />[[26 ñiqin tarpuy killapi]] [[1907]]
| superficie = 268.021
| superficie_puesto = 75
| superficie_agua = 1,6
| fronteras = 0 km
| costas = 15.134 km
| población = 5.132.870 ([[2021]])
| población_puesto = 121
| población_densidad = 19,1
| PIB = US$ 226.566 millones
| PIB_año = 2021
| PIB_puesto = 64
| PIB_per_cápita = US$ 44.226
| IDH = 0.931
| IDH_año = 2019
| IDH_puesto = 14
| IDH_categoría = <font color="#009900">alto</font>
| moneda = [[Musuq Silandaq dollar]] (<code>[[ISO 4217|NZD]]</code>)
| gentilicio = Musuq Silandaq runa
| horario = [[PST]] ([[Tiempo Coordinado Universal|UTC]]+12), [[Chatham Wat'akuna]]pillam, maypi uraspaq kinsa tawa taq'a aswan: UTC +12.45
| horario_verano = [[PST]] ([[Tiempo Coordinado Universal|UTC]]+13), [[Chatham Wat'akuna]]pi UTC +13.45
| cctld = .nz
| código_telefónico = 64
| prefijo_radiofónico = ZKA-ZMZ
| código_ISO = 554 / NZL / NZ
| miembro_de = [[:en:Asia-Pacific Economic Cooperation|APEC]], [[:en:Commonwealth|Commonwealth]], [[:en:OCDE|OCDE]], [[Naciones Unidas|ONU]]
}}
'''Awtiyaruwa''' icha '''Musuq Silantha''' ([[mawri simi]]pi: ''Aotearoa'', [[inlish simi]]pi: ''New Zealand'') nisqaqa [[Usiyanya]] huk [[Mama llaqta|mama llaqtam]]. Uma llaqtanqa [[Wellington]] llaqtam. Llaqta tiyan 1,500km [[Awstraliya]] antipi [[Tasman Quchamama]] chimpapi, tiyan 1,000km wat'a llaqta [[Phiyi]] uraypi. Paypata sapay kaynirayku karqa huk tayripuni wat'a tiyasqachinapaq runakunamanta. Kaytaq sapay kayrayku Musuq Silantha hanunpa uywakunawan, [[p'isqu]]kunapuni; askhakuna wañurqankuchiq runakuna karu allpa uywakunawan hamurqankuchiq qhipanpi. Allpa karqa sach'a sach'awanpuni. Askha urqukunawantaq.
== Allpa saywachi ==
* '''[[Urqu]]kuna:''' [[Cook Urqu]], [[Tasman Urqu]], [[Dampier Urqu]], [[Vancouver Urqu]], [[Silberhorn Urqu]], [[Malte Brun]], [[Hicks Urqu]], [[Lendenfield Urqu]], [[Graham Urqu]], [[Torres Punta]], [[Seftron Urqu]], [[Teichelmann Urqu]], huqkunawan.
* '''[[Qucha]]kuna:''' [[Taupo Qucha]], [[Te Anau Qucha]], [[Wakatipu Qucha]], [[Wanaka Qucha]], [[Ellesmere Qucha]], [[Te Whanga Qucha]], [[Manapouri Qucha]], [[Hawea Qucha]], [[Tekapo Qucha]], [[Pukaku Qucha]], [[Rotorua Qucha]], [[Wairarapa Qucha]], huqkunawan.
* '''[[Mayu]]kuna:''' [[Waikato Mayu]], [[Clutha Mayu]], [[Whanganio Mayu]], [[Taieri Mayu]], [[Rangitikei Mayu]], [[Mataura Mayu]], [[Waiau Mayu Southlandpi]], [[Clarence Mayu]], [[Waitaki Mayu]], [[Oreti Mayu]], huqkunawan
[[Katiguriya:Mama llaqta (Usiyanya)]]
[[Katiguriya:Pulinisya]]
[[Katiguriya:Musuq Silanda|!]]
kt5qf2y3ixb1lom52py3jdx01ui7jz7
Kulumpia
0
63001
691355
691057
2026-08-27T13:17:41Z
Andeanscorpion
35306
691355
wikitext
text/x-wiki
{{MamaLlaqta
| nombre_oficial = ''República de Colombia''<br>Kulunsuyu Ripuwlika
| nombre_común = Kulumya
| de = de
| imagen_bandera = Flag of Colombia.svg
| imagen_escudo = Coat of arms of Colombia.svg
| imagen_escudo_tamaño = 120px
| símbolos =
| imagen_mapa = LocationColombia.svg
| lema_nacional = ''[[Libertad y orden]]''
| himno_nacional = ''[[Himno de Colombia|Himno Nacional de Colombia]]''
| capital = [[Bogotá]]
| capital_población = 6 778 691
| capital_coor_fmt =
| capital_coor = 4_39_N_74_03_W 4° 39´ N 74° 3´ O
| ciudad_principal = [[Bogotá]]
| idiomas_oficiales = [[Kastilla simi]]
| gobierno = [[Republika]]
| dirigentes_títulos = [[Kulumbyapa umalliqnin|Umalliq]]<br>[[Umalliq ranti]]
| dirigentes_nombres = [[Abelardo de la Espriella]] <br> [[José Manuel Restrepo]]
| fundación = Independencia
| fundación_hitos = Rimarisqa<br> Definición
| fundación_fechas = [[Ispaña]]manta<br>{{Pun|20|7|1810}}<br>[[7 ñiqin chakra yapuy killapi]] [[1819]]
| superficie = 1 141 748
| superficie_puesto = 25
| superficie_agua = 8,8%
| fronteras = 6 004 [[kilómetro|km]]
| costas = 3 208 km
| población = 53 399 171 (2026)
| población_puesto = 26
| población_densidad = 46,8
| PIB_nominal = US$ 539 530 millones<ref name="IMFWEO.CO" />
| PIB_nominal_año = 2026
| PIB_nominal_puesto = 32
| PIB_nominal_per_cápita = 10 104 (2026)
| PIB = US$ 1.259 trillion<ref name="IMFWEO.CO">{{cite web |url=https://data.imf.org/en/Data-Explorer?datasetUrn=IMF.RES:WEO(9.0.0) |title=World Economic Outlook Database (April 2026 Edition) |publisher=[[International Monetary Fund]] |website=www.imf.org |date=14 April 2026 |access-date=19 April 2026}}</ref>
| PIB_año = 2026
| PIB_puesto = 32
| PIB_per_cápita = 10 104<ref name="IMFWEO.CO" /> (2026)
| IDH = 0.788
| IDH_año = 2023
| IDH_puesto = 83
| IDH_categoría = <font color="#ffcc00">medio</font>
| moneda = [[Peso colombiano]] ($) ([[COP]])
| gentilicio = kulunsuyup
| horario = [[UTC]]-5
| horario_verano = [[UTC]]-5
| cctld = [[.co]]
| código_telefónico = 57
| prefijo_radiofónico = HJA-HKZ</code>, <code>5JA-5KZ
| código_ISO = 170 / COL / CO
| miembro_de = [[CSN]], [[ONU]], [[OEA]], [[Comunidad Andina|CAN]], [[Grupo de los Tres|G.3]], [[Fondo Latinoamericano de Reservas|FLAR]], [[Mercosur]]
}}
[[Rikcha:Co-map.png|180px|thumb|right|290px|[[Kulunsuyu]] suyup saywitun]]
'''Kulunsuyu''' icha '''Kulumya'''qa ([[kastilla simi]]pi: ''[[:es:Colombia|Colombia]]'') [[Urin Awya Yala|Urin Apya Yala]]pi [[mama llaqta|llaqta]]m. [[Uma llaqta]]nqa [[Bogotá]] llaqtam. Kulunsuyuq [[republika|sapan llaqta]]m, umalliqniyuq, Qurinaka nisqaniyuqpas. Wichay larumanta [[Panama]] llaqtawan, [[Atlantiku mama qucha]] llaqtawan tinkuna, inti lluqsiy larumantataq [[Winisuyla]] llaqtawan [[Prasil]] llaqtawan tinkuna, uray larumantataq [[Piruw]] llaqtawan [[Ikwadur]] , inti chinkay larumantataq [[Sanp'a mama qucha]]wan tinkusqa.
Suyu hina hatunkamachiyllana chawanasqa llaqtanchik, hallp'antaq 1 141 748 km² chhikanmi.
== Wiñay kawsay ==
{{QQ|Kulumbyapa wiñay kawsaynin}}
== Allpa saywachi ==
Kulunsuyu llaqtaqa atun riqsisqa llaqtakunaqa kaykunan: [[Bogotá]], [[Medellín]], [[Cali]], [[Barranquilla]] chaymanta [[Cúcuta]] llaqtawan.
=== Urqukuna ===
* [[Sierra Nevada de Santa Marta]] (5.775 m)
* [[Pico Cristóbal Colón]] (5.775 m)
* [[Pico Simón Bolívar]] (5.775 m)
* [[Galeras urqu]]
* [[Nevado del Huila]] (5.750 m)
* [[Nevado del Ruiz]] (5.400 m)
* [[Puracé urqu|Puracé]]
* [[Nevado del Tolima]] (5.215 m)
* [[Santa Isabel urqu|Santa Isabel]] (4.965 m)
=== Quchakuna ===
* [[Guatavita qucha]]
* [[Tota qucha]]
* [[Iguaque qucha]]
=== Mayukuna ===
* [[Cauca mayu]]
* [[Putumayu]]
* [[Yapura mayu]]
* [[Meta mayu]]
* [[Guaviare mayu]]
=== Wat'akuna ===
* [[San Andrés wat'a]]
* [[Providencia wat'a]]
* [[Santa Catalina wat'a]]
'''[[Kulunsuyu]]p pacha k'itikuna:''
* ''[[Antikuna|Antikuna pacha suyu]]''
* ''[[Atlantiku mama qucha|Kariwa mama qucha]] pacha suyu''
* ''Jurinuqa mayu sach'a-sach'a suyu''
* ''[[Amarumayu]] sach'a-sach'a suyu''
* ''[[Thakisqa Hatunqucha]] sach'a-sach'a suyu''
* ''Wat'akuna''
== Hatun llaqtakuna ==
{| {{prettytable}}
|-
|colspan="6" align="center" bgcolor="#FFA500" | '''Llaqtakuna (Kulumbiya)'''
|-
|rowspan="2" align="center" bgcolor="#98FB98" | '''Rang''' || rowspan="2" align="center" bgcolor="#98FB98" | '''Llaqta''' || colspan="3" align="center" bgcolor="#98FB98" | '''runakuna''' || rowspan="2" align="center" bgcolor="#98FB98" | '''Suyu'''
|-
|align="center" bgcolor="#98FB98" | '''1985''' || align="center" bgcolor="#98FB98" | '''1993''' || align="center" bgcolor="#98FB98" | '''2005'''
|-
|align=right | 1. || [[Bogotá]] || align=right | 4 176 769 || align=right | 4 931 796 || align=right | 6 763 325 || [[Bogotá]] / [[Cundinamarca suyu|Cundinamarca]]
|-
|align=right | 2. || [[Medellín]] || align=right | 1 452 392 || align=right | 1 551 160 || align=right | 2 187 356 || [[Antioquia suyu|Antioquia]]
|-
|align=right | 3. || [[Cali]] || align=right | 1 369 331 || align=right | 1 641 498 || align=right | 2 039 626 || [[Valle del Cauca suyu|Valle del Cauca]]
|-
|align=right | 4. || [[Barranquilla]] || align=right | 917.486 || align=right | 990.547 || align=right | 1.109.067 || [[Atlántico suyu|Atlántico]]
|-
|align=right | 5. || [[Cartagena]] || align=right | 513.986 || align=right | 616.231 || align=right | 845.801 || [[Bolívar suyu (Kulumbya)|Bolívar]]
|-
|align=right | 6. || [[Cúcuta]] || align=right | 383.584 || align=right | 459.640 || align=right | 566.244 || [[Chinchay Santander suyu|Chinchay Santander]]
|-
|align=right | 7. || [[Bucaramanga]] || align=right | 351.687 || align=right | 410.065 || align=right | 502.654 || [[Santander suyu|Santander]]
|-
|align=right | 8. || [[Ibagué]] || align=right | 280.638 || align=right | 340.191 || align=right | 465.859 || [[Tolima suyu|Tolima]]
|-
|align=right | 9. || [[Soledad (Kulumbya)|Soledad]] || align=right | 168.291 || align=right | 236.521 || align=right | 455.029 || [[Atlántico suyu|Atlántico]]
|-
|align=right | 10. || [[Soacha]] || align=right | 100.691 || align=right | 222.565 || align=right | 393.006 || [[Cundinamarca suyu|Cundinamarca]]
|-
|align=right | 11. || [[Santa Marta]] || align=right | 175.687 || align=right | 270.253 || align=right | 384.189 || [[Magdalena suyu|Magdalena]]
|-
|align=right | 12. || [[Villavicencio]] || align=right | 162.556 || align=right | 219.976 || align=right | 361.058 || [[Meta suyu|Meta]]
|-
|align=right | 13. || [[Bello (Kulumbya)|Bello]] || align=right | 211.203 || align=right | 257.707 || align=right | 359.404 || [[Antioquia suyu|Antioquia]]
|-
|align=right | 14. || [[Pereira]] || align=right | 241.927 || align=right | 348.023 || align=right | 358.681 || [[Risaralda suyu|Risaralda]]
|-
|align=right | 15. || [[Manizales]] || align=right | 283.365 || align=right | 303.136 || align=right | 342.620 || [[Caldas suyu|Caldas]]
|-
|align=right | 16. || [[Pasto]] || align=right | 203.742 || align=right | 261.368 || align=right | 312.759 || [[Nariño suyu|Nariño]]
|-
|align=right | 17. || [[Neiva]] || align=right | 179.908 || align=right | 237.239 || align=right | 295.412 || [[Huila suyu|Huila]]
|-
|align=right | 18. || [[Valledupar]] || align=right | 150.838 || align=right | 202.404 || align=right | 294.731 || [[Cesar suyu|Cesar]]
|-
|align=right | 19. || [[Buenaventura]] || align=right | 165.829 || align=right | 194.727 || align=right | 290.457 || [[Valle del Cauca suyu|Valle del Cauca]]
|-
|align=right | 20. || [[Montería]] || align=right | 162.056 || align=right | 210.297 || align=right | 288.192 || [[Córdoba suyu (Kulumbya)|Córdoba]]
|-
|align=right | 21. || [[Armenia]] || align=right | 192.409 || align=right | 216.467 || align=right | 265.020 || [[Quindío suyu|Quindío]]
|-
|align=right | 22. || [[Floridablanca]] || align=right | 142.153 || align=right | 187.197 || align=right | 241.685 || [[Santander suyu|Santander]]
|-
|align=right | 23. || [[Popayán]] || align=right | 149.019 || align=right | 169.423 || align=right | 227.840 || [[Cauca suyu|Cauca]]
|-
|align=right | 24. || [[Palmira]] || align=right | 181.157 || align=right | 196.213 || align=right | 223.049 || [[Valle del Cauca suyu|Valle del Cauca]]
|-
|align=right | 25. || [[Sincelejo]] || align=right | 122.484 || align=right | 168.410 || align=right | 218.430 || [[Sucre suyu (Kulumbya)|Sucre]]
|-
|align=right | 26. || [[Itagüí]] || align=right | 139.050 || align=right | 175.626 || align=right | 209.498 || [[Antioquia suyu|Antioquia]]
|-
|align=right | 27. || [[Barrancabermeja]] || align=right | 141.516 || align=right | 144.769 || align=right | 168.307 || [[Santander suyu|Santander]]
|-
|align=right | 28. || [[Envigado]] || align=right | 87.574 || align=right | 107.402 || align=right | 166.742 || [[Antioquia suyu|Antioquia]]
|-
|align=right | 29. || [[Dos Quebradas]] || align=right | 97.063 || align=right | 129.572 || align=right | 164.437 || [[Risaralda suyu|Risaralda]]
|-
|align=right | 30. || [[Maicao]] || align=right | 49.262 || align=right | 80.770 || align=right | 164.011 || [[La Guajira suyu|La Guajira]]
|-
|align=right | 31. || [[Tuluá]] || align=right | 103.123 || align=right | 125.137 || align=right | 157.512 || [[Valle del Cauca suyu|Valle del Cauca]]
|-
|align=right | 32. || [[Tunja]] || align=right | 89.164 || align=right | 101.622 || align=right | 145.138 || [[Boyacá suyu|Boyacá]]
|-
|align=right | 33. || [[Ríohacha]] || align=right | 49.931 || align=right | 77.083 || align=right | 137.224 || [[La Guajira suyu|La Guajira]]
|-
|align=right | 34. || [[Florencia (Kulumbya)|Florencia]] || align=right | 71.305 || align=right | 82.708 || align=right | 120.403 || [[Caquetá suyu|Caquetá]]
|-
|align=right | 35. || [[Cartago (Kulumbya)|Cartago]] || align=right | 95.650 || align=right | 100.946 || align=right | 119.063 || [[Valle del Cauca suyu|Valle del Cauca]]
|-
|align=right | 36. || [[Girón]] || align=right | 40.255 || align=right | 71.618 || align=right | 117.672 || [[Santander suyu|Santander]]
|-
|align=right | 37. || [[Apartadó]] || align=right | 29.847 || align=right | 56.330 || align=right | 114.840 || [[Antioquia suyu|Antioquia]]
|-
|align=right | 38. || [[Quibdó]] || align=right | 50.277 || align=right | 65.904 || align=right | 100.113 || [[Chocó suyu|Chocó]]
|}
== Llaqta pusanapaq rakiy ==
{{QQ|Kulumbyapa pulitika rakiynin}}
Kulumbya llaqtapiqa kanmi suyukuna, wamanikuna, 1092 k'itikunapas (''municipios'').
[[Rikcha:Colombia-departamentos.svg|thumb|250px|right|Kulumbyapi suyukuna]]
<!--
-->
{| class="wikitable sortable" style="width:64%;"
|- bgcolor=#999999
!#!!Suyu!!Uma llaqta!!Hallka k'iti kanchar!!Runakuna
|- bgcolor=#FFFFFF
|-bgcolor="#f5faff"
|align=right|1||[[File:Flag of Amazonas (Colombia).svg|border|30px|Flag of the Department of Amazonas]] [[Amarumayu suyu (Kulumbya)|Amarumayu]]||[[Leticia]]
|align=right|109.665 km²||align=right|67.726
|-bgcolor="#d0e7ff"
|align=right|2||[[File:Flag of Antioquia Department.svg|border|30px|Flag of the Department of Antioquia]] [[Antioquia suyu|Antioquia]]||[[Medellín]]
|align=right|62.869 km²||align=right|5.682.276
|-bgcolor="#f5faff"
|align=right|3||[[File:Flag of Arauca.svg|30px|Flag of the Department of Arauca]] [[Arauca suyu|Arauca]]||[[Arauca]]
|align=right|23.818 km²||align=right|232.118
|-bgcolor="#d0e7ff"
|align=right|4||[[File:Flag of Atlántico.svg|border|30px|Flag of the Department of Atlántico]] [[Atlántico suyu|Atlántico]]||[[Barranquilla]]
|align=right|3.388 km²||align=right|2.166.156
|-bgcolor="#f5faff"
|align=right|5||[[File:Flag of Bolívar (Colombia).svg|30px|Flag of the Department of Bolívar]] [[Bolívar suyu (Kulumbya)|Bolívar]]||[[Cartagena]]
|align=right|25.978 km²||align=right|1.878.993
|-bgcolor="#d0e7ff"
|align=right|6||[[File:Flag of Boyacá Department.svg|30px|Flag of the Department of Boyacá]] [[Boyacá suyu|Boyacá]]||[[Tunja]]
|align=right|23.189 km²||align=right|1.255.311
|-bgcolor="#f5faff"
|align=right|7||[[File:Flag of Caldas.svg|30px|Flag of the Department of Caldas]] [[Caldas suyu|Caldas]]||[[Manizales]]
|align=right|7.888 km²||align=right|968.740
|-bgcolor="#d0e7ff"
|align=right|8||[[File:Flag of Caquetá.svg|border|30px|Flag of the Department of Caquetá]] [[Caquetá suyu|Caquetá]]||[[Florencia]]
|align=right|88.965 km²||align=right|420.337
|-bgcolor="#f5faff"
|align=right|9||[[File:Flag of Casanare.svg|30px|Flag of the Department of Casanare]] [[Casanare suyu|Casanare]]||[[Yopal]]
|align=right|44.640 km²||align=right|295.353
|-bgcolor="#d0e7ff"
|align=right|10||[[File:Flag of Cauca.svg|30px|Flag of the Department of Cauca]] [[Cauca suyu|Cauca]]||[[Popayán]]
|align=right|29.308 km²||align=right|1.268.937
|-bgcolor="#f5faff"
|align=right|11||[[File:Flag of Cesar.svg|30px|Flag of the Department of Cesar]] [[Cesar suyu|Cesar]]||[[Valledupar]]
|align=right|22.905 km²||align=right|903.279
|-bgcolor="#d0e7ff"
|align=right|12||[[File:Flag of Chocó.svg|30px|Flag of the Department of Chocó]] [[Chocó suyu|Chocó]]||[[Quibdó]]
|align=right|46.530 km²||align=right|454.030
|-bgcolor="#f5faff"
|align=right|13||[[File:Flag of Córdoba.svg|30px|Flag of the Department of Córdoba]] [[Córdoba suyu (Kulumbya)|Córdoba]]||[[Montería]]
|align=right|25.020 km²||align=right|1.467.929
|-bgcolor="#d0e7ff"
|align=right|14||[[File:Flag of Cundinamarca.svg|30px|Flag of the Department of Cundinamarca]] [[Cundinamarca suyu|Cundinamarca]]||[[Bogotá]]
|align=right|22.653 km²||align=right|2.280.037
|-bgcolor="#f5faff"
|align=right|15||[[File:Flag of Guainía.svg|30px|Flag of the Department of Guainía]] [[Guainía suyu|Guainía]]||[[Inírida]]
|align=right|72.238 km²||align=right|35.230
|-bgcolor="#d0e7ff"
|align=right|16||[[File:Flag of Guaviare.svg|30px|Flag of the Department of Guaviare]] [[Guaviare suyu|Guaviare]]||[[San José del Guaviare]]
|align=right|53.460 km²||align=right|95.551
|-bgcolor="#f5faff"
|align=right|17||[[File:Flag of Huila.svg|border|30px|Flag of the Department of Huila]] [[Huila suyu|Huila]]||[[Neiva]]
|align=right|19.890 km²||align=right|1.011.418
|-bgcolor="#d0e7ff"
|align=right|18||[[File:Flag of La Guajira.svg|border|30px|Flag of the Department of La Guajira]] [[La Guajira suyu|La Guajira]]||[[Riohacha]]
|align=right|20.848 km²||align=right|681.575
|-bgcolor="#f5faff"
|align=right|19||[[File:Flag of Magdalena.svg|30px|Flag of the Department of Magdalena]] [[Magdalena suyu|Magdalena]]||[[Santa Marta]]
|align=right|23.188 km²||align=right|1.149.917
|-bgcolor="#d0e7ff"
|align=right|20||[[File:Flag of Meta.svg|30px|Flag of the Department of Meta]] [[Meta suyu|Meta]]||[[Villavicencio]]
|align=right|85.635 km²||align=right|783.168
|-bgcolor="#f5faff"
|align=right|21||[[File:Flag of Nariño.svg|30px|Flag of the Department of Nariño]] [[Nariño suyu|Nariño]]||[[San Juan de Pasto]]
|align=right|33.268 km²||align=right|1.541.956
|-bgcolor="#d0e7ff"
|align=right|22||[[File:Flag of Norte de Santander.svg|30px|Flag of the Department of Norte de Santander]] [[Uralan Santander suyu|Chinchay Santander]]||[[Cúcuta]]
|align=right|21.658 km²||align=right|1.243.975
|-bgcolor="#f5faff"
|align=right|23||[[File:Flag of Putumayo.svg|30px|Flag of the Department of Putumayo]] [[Putumayu suyu|Putumayu]]||[[Mocoa]]
|align=right|24.885 km²||align=right|310.132
|-bgcolor="#d0e7ff"
|align=right|24||[[File:Flag of Quindío.svg|30px|Flag of the Department of Quindío]] [[Quindío suyu|Quindío]]||[[Armenia (Quindío)|Armenia]]
|align=right|1.845 km²||align=right|534.562
|-bgcolor="#f5faff"
|align=right|25||[[File:Flag of Risaralda.svg|30px|Flag of the Department of Risaralda]] [[Risaralda suyu|Risaralda]]||[[Pereira]]
|align=right|4.140 km²||align=right|897.509
|-bgcolor="#d0e7ff"
|align=right|26||[[File:Flag of San Andrés y Providencia.svg|30px|Flag of the Department of San Andres, Providencia and Santa Catalina]] [[San Andrés wan Providencia suyu|San Andrés wan Providencia]]||[[San Andrés (Kulumbya)|San Andrés]]
|align=right|52 km²||align=right|70.554
|-bgcolor="#f5faff"
|align=right|27||[[File:Flag of Santander (Colombia).svg|30px|Flag of the Department of Santander]] [[Santander suyu|Santander]]||[[Bucaramanga]]
|align=right|30.537 km²||align=right|1.957.789
|-bgcolor="#d0e7ff"
|align=right|28||[[File:Flag of Sucre (Colombia).svg|border|30px|Flag of the Department of Sucre]] [[Sucre suyu (Kulumbya)|Sucre]]||[[Sincelejo]]
|align=right|10.917 km²||align=right|772.010
|-bgcolor="#f5faff"
|align=right|29||[[File:Flag of Tolima.svg|30px|Flag of the Department of Tolima]] [[Tolima suyu|Tolima]]||[[Ibagué]]
|align=right|23.562 km²||align=right|1.365.342
|-bgcolor="#d0e7ff"
|align=right|30||[[File:Flag of Valle del Cauca.svg|30px|Flag of the Department of Valle del Cauca]] [[Valle del Cauca suyu|Valle del Cauca]]||[[Cali]]
|align=right|22.140 km²||align=right|4.161.425
|-bgcolor="#f5faff"
|align=right|31||[[File:Flag of Vaupés.svg|border|30px|Flag of the Department of Vichada]] [[Vaupés suyu|Vaupés]]||[[Mitú]]
|align=right|54.135 km²||align=right|39.279
|-bgcolor="#d0e7ff"
|align=right|32||[[File:Flag of Vichada.svg|30px|Flag of the Department of Vichada]] [[Vichada suyu|Vichada]]||[[Puerto Carreño]]
|align=right|100.242 km²||align=right|55.872
|- bgcolor=#FFFFFF
! !!colspan=2|Distritu!!Hallka k'iti kanchar!!Runakuna
|-bgcolor="#d0e7ff"
| ||colspan=2|[[File:Flag of Bogotá.svg|30px|Flag of Bogotá]] [[Bogotá]], Distrito Capital
|align=right|1 587 km²||align=right|6 840 116
|}
== Waki ==
=== Iñiy ===
* [[Catedral de las Lajas]]
=== Rimaykuna ===
* [[Kastilla simi|Kastilla]]: 39 000 000 rimaq
* [[Wayuwu simi]] 300 000 rimaq
* [[Nasa simi]]: 120 000 rimaq
* [[Embera simi]]: 50 000 rimaq
* [[Kichwa]] ([[inga kichwa]]): 28 000 rimaq
* [[Wahibo simi]]: 20 000 rimaq
* [[Awapit simi]]: 20 000 rimaq
* [[Wambyanu simi]]: 15 000 rimaq
* hukkunapas
== Rikchakuna ==
<gallery>
Rikcha:Bolivar Monument Boyaca Bridge.JPG|[[Simón Bolívar]] munumintu, Puente de Boyacá, Kulumbya
Rikcha:Mapa de Colombia (regiones naturales).svg|Kulumbyapi sallqa pachap riqyunkuna
Rikcha:Laguna de la Cocha 010407 007.jpg|[[Laguna de la Cocha]]
Rikcha:Nevado del Ruiz 1985.jpg|[[Nevado del Ruiz]] [[nina urqu]], 1985 watapi
Rikcha:Río Cauca.JPG|[[Cauca mayu]]
Rikcha:Colwachspalme01.jpg|Mapa chunta, [[Kindiyu suyu]]pi, Kulumbya mama llaqtap sach'an nisqa
Rikcha:ShakiraRipoll_cropped_2.jpg|[[Shakira]] (takiq)
Rikcha:Juan Manuel Santos 59 Presidente de Colombia.jpg|[[Juan Manuel Santos]], 59º [[Kulumbyapa umalliqnin]] (2010-2018)
Rikcha:Kolumbianischer Präsident Alvaro Uribe 2004.jpg|[[Álvaro Uribe]], 58º [[Kulumbyapa umalliqnin]] (2002-2010)
</gallery>
== Kaypipas qhaway ==
* [[Simón Bolívar]]
* [[Antonio Nariño]]
* [[Juan Pablo Montoya]]
== Willay pukyukuna ==
<references/>
== Hawa t'inkukuna ==
{{commons|Colombia|Kulumbya}}
{{Urin Awya Yalapi mama llaqtam}}
[[Katiguriya:Mama llaqta (Awya Yala)]]
[[Katiguriya:Kulumbya|!]]
9poo1o435s82p53ally1kpww7rc5xj0
691356
691355
2026-08-27T13:18:03Z
Andeanscorpion
35306
/* Wiñay kawsay */
691356
wikitext
text/x-wiki
{{MamaLlaqta
| nombre_oficial = ''República de Colombia''<br>Kulunsuyu Ripuwlika
| nombre_común = Kulumya
| de = de
| imagen_bandera = Flag of Colombia.svg
| imagen_escudo = Coat of arms of Colombia.svg
| imagen_escudo_tamaño = 120px
| símbolos =
| imagen_mapa = LocationColombia.svg
| lema_nacional = ''[[Libertad y orden]]''
| himno_nacional = ''[[Himno de Colombia|Himno Nacional de Colombia]]''
| capital = [[Bogotá]]
| capital_población = 6 778 691
| capital_coor_fmt =
| capital_coor = 4_39_N_74_03_W 4° 39´ N 74° 3´ O
| ciudad_principal = [[Bogotá]]
| idiomas_oficiales = [[Kastilla simi]]
| gobierno = [[Republika]]
| dirigentes_títulos = [[Kulumbyapa umalliqnin|Umalliq]]<br>[[Umalliq ranti]]
| dirigentes_nombres = [[Abelardo de la Espriella]] <br> [[José Manuel Restrepo]]
| fundación = Independencia
| fundación_hitos = Rimarisqa<br> Definición
| fundación_fechas = [[Ispaña]]manta<br>{{Pun|20|7|1810}}<br>[[7 ñiqin chakra yapuy killapi]] [[1819]]
| superficie = 1 141 748
| superficie_puesto = 25
| superficie_agua = 8,8%
| fronteras = 6 004 [[kilómetro|km]]
| costas = 3 208 km
| población = 53 399 171 (2026)
| población_puesto = 26
| población_densidad = 46,8
| PIB_nominal = US$ 539 530 millones<ref name="IMFWEO.CO" />
| PIB_nominal_año = 2026
| PIB_nominal_puesto = 32
| PIB_nominal_per_cápita = 10 104 (2026)
| PIB = US$ 1.259 trillion<ref name="IMFWEO.CO">{{cite web |url=https://data.imf.org/en/Data-Explorer?datasetUrn=IMF.RES:WEO(9.0.0) |title=World Economic Outlook Database (April 2026 Edition) |publisher=[[International Monetary Fund]] |website=www.imf.org |date=14 April 2026 |access-date=19 April 2026}}</ref>
| PIB_año = 2026
| PIB_puesto = 32
| PIB_per_cápita = 10 104<ref name="IMFWEO.CO" /> (2026)
| IDH = 0.788
| IDH_año = 2023
| IDH_puesto = 83
| IDH_categoría = <font color="#ffcc00">medio</font>
| moneda = [[Peso colombiano]] ($) ([[COP]])
| gentilicio = kulunsuyup
| horario = [[UTC]]-5
| horario_verano = [[UTC]]-5
| cctld = [[.co]]
| código_telefónico = 57
| prefijo_radiofónico = HJA-HKZ</code>, <code>5JA-5KZ
| código_ISO = 170 / COL / CO
| miembro_de = [[CSN]], [[ONU]], [[OEA]], [[Comunidad Andina|CAN]], [[Grupo de los Tres|G.3]], [[Fondo Latinoamericano de Reservas|FLAR]], [[Mercosur]]
}}
[[Rikcha:Co-map.png|180px|thumb|right|290px|[[Kulunsuyu]] suyup saywitun]]
'''Kulunsuyu''' icha '''Kulumya'''qa ([[kastilla simi]]pi: ''[[:es:Colombia|Colombia]]'') [[Urin Awya Yala|Urin Apya Yala]]pi [[mama llaqta|llaqta]]m. [[Uma llaqta]]nqa [[Bogotá]] llaqtam. Kulunsuyuq [[republika|sapan llaqta]]m, umalliqniyuq, Qurinaka nisqaniyuqpas. Wichay larumanta [[Panama]] llaqtawan, [[Atlantiku mama qucha]] llaqtawan tinkuna, inti lluqsiy larumantataq [[Winisuyla]] llaqtawan [[Prasil]] llaqtawan tinkuna, uray larumantataq [[Piruw]] llaqtawan [[Ikwadur]] , inti chinkay larumantataq [[Sanp'a mama qucha]]wan tinkusqa.
Suyu hina hatunkamachiyllana chawanasqa llaqtanchik, hallp'antaq 1 141 748 km² chhikanmi.
== Wiñay kawsay ==
== Allpa saywachi ==
Kulunsuyu llaqtaqa atun riqsisqa llaqtakunaqa kaykunan: [[Bogotá]], [[Medellín]], [[Cali]], [[Barranquilla]] chaymanta [[Cúcuta]] llaqtawan.
=== Urqukuna ===
* [[Sierra Nevada de Santa Marta]] (5.775 m)
* [[Pico Cristóbal Colón]] (5.775 m)
* [[Pico Simón Bolívar]] (5.775 m)
* [[Galeras urqu]]
* [[Nevado del Huila]] (5.750 m)
* [[Nevado del Ruiz]] (5.400 m)
* [[Puracé urqu|Puracé]]
* [[Nevado del Tolima]] (5.215 m)
* [[Santa Isabel urqu|Santa Isabel]] (4.965 m)
=== Quchakuna ===
* [[Guatavita qucha]]
* [[Tota qucha]]
* [[Iguaque qucha]]
=== Mayukuna ===
* [[Cauca mayu]]
* [[Putumayu]]
* [[Yapura mayu]]
* [[Meta mayu]]
* [[Guaviare mayu]]
=== Wat'akuna ===
* [[San Andrés wat'a]]
* [[Providencia wat'a]]
* [[Santa Catalina wat'a]]
'''[[Kulunsuyu]]p pacha k'itikuna:''
* ''[[Antikuna|Antikuna pacha suyu]]''
* ''[[Atlantiku mama qucha|Kariwa mama qucha]] pacha suyu''
* ''Jurinuqa mayu sach'a-sach'a suyu''
* ''[[Amarumayu]] sach'a-sach'a suyu''
* ''[[Thakisqa Hatunqucha]] sach'a-sach'a suyu''
* ''Wat'akuna''
== Hatun llaqtakuna ==
{| {{prettytable}}
|-
|colspan="6" align="center" bgcolor="#FFA500" | '''Llaqtakuna (Kulumbiya)'''
|-
|rowspan="2" align="center" bgcolor="#98FB98" | '''Rang''' || rowspan="2" align="center" bgcolor="#98FB98" | '''Llaqta''' || colspan="3" align="center" bgcolor="#98FB98" | '''runakuna''' || rowspan="2" align="center" bgcolor="#98FB98" | '''Suyu'''
|-
|align="center" bgcolor="#98FB98" | '''1985''' || align="center" bgcolor="#98FB98" | '''1993''' || align="center" bgcolor="#98FB98" | '''2005'''
|-
|align=right | 1. || [[Bogotá]] || align=right | 4 176 769 || align=right | 4 931 796 || align=right | 6 763 325 || [[Bogotá]] / [[Cundinamarca suyu|Cundinamarca]]
|-
|align=right | 2. || [[Medellín]] || align=right | 1 452 392 || align=right | 1 551 160 || align=right | 2 187 356 || [[Antioquia suyu|Antioquia]]
|-
|align=right | 3. || [[Cali]] || align=right | 1 369 331 || align=right | 1 641 498 || align=right | 2 039 626 || [[Valle del Cauca suyu|Valle del Cauca]]
|-
|align=right | 4. || [[Barranquilla]] || align=right | 917.486 || align=right | 990.547 || align=right | 1.109.067 || [[Atlántico suyu|Atlántico]]
|-
|align=right | 5. || [[Cartagena]] || align=right | 513.986 || align=right | 616.231 || align=right | 845.801 || [[Bolívar suyu (Kulumbya)|Bolívar]]
|-
|align=right | 6. || [[Cúcuta]] || align=right | 383.584 || align=right | 459.640 || align=right | 566.244 || [[Chinchay Santander suyu|Chinchay Santander]]
|-
|align=right | 7. || [[Bucaramanga]] || align=right | 351.687 || align=right | 410.065 || align=right | 502.654 || [[Santander suyu|Santander]]
|-
|align=right | 8. || [[Ibagué]] || align=right | 280.638 || align=right | 340.191 || align=right | 465.859 || [[Tolima suyu|Tolima]]
|-
|align=right | 9. || [[Soledad (Kulumbya)|Soledad]] || align=right | 168.291 || align=right | 236.521 || align=right | 455.029 || [[Atlántico suyu|Atlántico]]
|-
|align=right | 10. || [[Soacha]] || align=right | 100.691 || align=right | 222.565 || align=right | 393.006 || [[Cundinamarca suyu|Cundinamarca]]
|-
|align=right | 11. || [[Santa Marta]] || align=right | 175.687 || align=right | 270.253 || align=right | 384.189 || [[Magdalena suyu|Magdalena]]
|-
|align=right | 12. || [[Villavicencio]] || align=right | 162.556 || align=right | 219.976 || align=right | 361.058 || [[Meta suyu|Meta]]
|-
|align=right | 13. || [[Bello (Kulumbya)|Bello]] || align=right | 211.203 || align=right | 257.707 || align=right | 359.404 || [[Antioquia suyu|Antioquia]]
|-
|align=right | 14. || [[Pereira]] || align=right | 241.927 || align=right | 348.023 || align=right | 358.681 || [[Risaralda suyu|Risaralda]]
|-
|align=right | 15. || [[Manizales]] || align=right | 283.365 || align=right | 303.136 || align=right | 342.620 || [[Caldas suyu|Caldas]]
|-
|align=right | 16. || [[Pasto]] || align=right | 203.742 || align=right | 261.368 || align=right | 312.759 || [[Nariño suyu|Nariño]]
|-
|align=right | 17. || [[Neiva]] || align=right | 179.908 || align=right | 237.239 || align=right | 295.412 || [[Huila suyu|Huila]]
|-
|align=right | 18. || [[Valledupar]] || align=right | 150.838 || align=right | 202.404 || align=right | 294.731 || [[Cesar suyu|Cesar]]
|-
|align=right | 19. || [[Buenaventura]] || align=right | 165.829 || align=right | 194.727 || align=right | 290.457 || [[Valle del Cauca suyu|Valle del Cauca]]
|-
|align=right | 20. || [[Montería]] || align=right | 162.056 || align=right | 210.297 || align=right | 288.192 || [[Córdoba suyu (Kulumbya)|Córdoba]]
|-
|align=right | 21. || [[Armenia]] || align=right | 192.409 || align=right | 216.467 || align=right | 265.020 || [[Quindío suyu|Quindío]]
|-
|align=right | 22. || [[Floridablanca]] || align=right | 142.153 || align=right | 187.197 || align=right | 241.685 || [[Santander suyu|Santander]]
|-
|align=right | 23. || [[Popayán]] || align=right | 149.019 || align=right | 169.423 || align=right | 227.840 || [[Cauca suyu|Cauca]]
|-
|align=right | 24. || [[Palmira]] || align=right | 181.157 || align=right | 196.213 || align=right | 223.049 || [[Valle del Cauca suyu|Valle del Cauca]]
|-
|align=right | 25. || [[Sincelejo]] || align=right | 122.484 || align=right | 168.410 || align=right | 218.430 || [[Sucre suyu (Kulumbya)|Sucre]]
|-
|align=right | 26. || [[Itagüí]] || align=right | 139.050 || align=right | 175.626 || align=right | 209.498 || [[Antioquia suyu|Antioquia]]
|-
|align=right | 27. || [[Barrancabermeja]] || align=right | 141.516 || align=right | 144.769 || align=right | 168.307 || [[Santander suyu|Santander]]
|-
|align=right | 28. || [[Envigado]] || align=right | 87.574 || align=right | 107.402 || align=right | 166.742 || [[Antioquia suyu|Antioquia]]
|-
|align=right | 29. || [[Dos Quebradas]] || align=right | 97.063 || align=right | 129.572 || align=right | 164.437 || [[Risaralda suyu|Risaralda]]
|-
|align=right | 30. || [[Maicao]] || align=right | 49.262 || align=right | 80.770 || align=right | 164.011 || [[La Guajira suyu|La Guajira]]
|-
|align=right | 31. || [[Tuluá]] || align=right | 103.123 || align=right | 125.137 || align=right | 157.512 || [[Valle del Cauca suyu|Valle del Cauca]]
|-
|align=right | 32. || [[Tunja]] || align=right | 89.164 || align=right | 101.622 || align=right | 145.138 || [[Boyacá suyu|Boyacá]]
|-
|align=right | 33. || [[Ríohacha]] || align=right | 49.931 || align=right | 77.083 || align=right | 137.224 || [[La Guajira suyu|La Guajira]]
|-
|align=right | 34. || [[Florencia (Kulumbya)|Florencia]] || align=right | 71.305 || align=right | 82.708 || align=right | 120.403 || [[Caquetá suyu|Caquetá]]
|-
|align=right | 35. || [[Cartago (Kulumbya)|Cartago]] || align=right | 95.650 || align=right | 100.946 || align=right | 119.063 || [[Valle del Cauca suyu|Valle del Cauca]]
|-
|align=right | 36. || [[Girón]] || align=right | 40.255 || align=right | 71.618 || align=right | 117.672 || [[Santander suyu|Santander]]
|-
|align=right | 37. || [[Apartadó]] || align=right | 29.847 || align=right | 56.330 || align=right | 114.840 || [[Antioquia suyu|Antioquia]]
|-
|align=right | 38. || [[Quibdó]] || align=right | 50.277 || align=right | 65.904 || align=right | 100.113 || [[Chocó suyu|Chocó]]
|}
== Llaqta pusanapaq rakiy ==
{{QQ|Kulumbyapa pulitika rakiynin}}
Kulumbya llaqtapiqa kanmi suyukuna, wamanikuna, 1092 k'itikunapas (''municipios'').
[[Rikcha:Colombia-departamentos.svg|thumb|250px|right|Kulumbyapi suyukuna]]
<!--
-->
{| class="wikitable sortable" style="width:64%;"
|- bgcolor=#999999
!#!!Suyu!!Uma llaqta!!Hallka k'iti kanchar!!Runakuna
|- bgcolor=#FFFFFF
|-bgcolor="#f5faff"
|align=right|1||[[File:Flag of Amazonas (Colombia).svg|border|30px|Flag of the Department of Amazonas]] [[Amarumayu suyu (Kulumbya)|Amarumayu]]||[[Leticia]]
|align=right|109.665 km²||align=right|67.726
|-bgcolor="#d0e7ff"
|align=right|2||[[File:Flag of Antioquia Department.svg|border|30px|Flag of the Department of Antioquia]] [[Antioquia suyu|Antioquia]]||[[Medellín]]
|align=right|62.869 km²||align=right|5.682.276
|-bgcolor="#f5faff"
|align=right|3||[[File:Flag of Arauca.svg|30px|Flag of the Department of Arauca]] [[Arauca suyu|Arauca]]||[[Arauca]]
|align=right|23.818 km²||align=right|232.118
|-bgcolor="#d0e7ff"
|align=right|4||[[File:Flag of Atlántico.svg|border|30px|Flag of the Department of Atlántico]] [[Atlántico suyu|Atlántico]]||[[Barranquilla]]
|align=right|3.388 km²||align=right|2.166.156
|-bgcolor="#f5faff"
|align=right|5||[[File:Flag of Bolívar (Colombia).svg|30px|Flag of the Department of Bolívar]] [[Bolívar suyu (Kulumbya)|Bolívar]]||[[Cartagena]]
|align=right|25.978 km²||align=right|1.878.993
|-bgcolor="#d0e7ff"
|align=right|6||[[File:Flag of Boyacá Department.svg|30px|Flag of the Department of Boyacá]] [[Boyacá suyu|Boyacá]]||[[Tunja]]
|align=right|23.189 km²||align=right|1.255.311
|-bgcolor="#f5faff"
|align=right|7||[[File:Flag of Caldas.svg|30px|Flag of the Department of Caldas]] [[Caldas suyu|Caldas]]||[[Manizales]]
|align=right|7.888 km²||align=right|968.740
|-bgcolor="#d0e7ff"
|align=right|8||[[File:Flag of Caquetá.svg|border|30px|Flag of the Department of Caquetá]] [[Caquetá suyu|Caquetá]]||[[Florencia]]
|align=right|88.965 km²||align=right|420.337
|-bgcolor="#f5faff"
|align=right|9||[[File:Flag of Casanare.svg|30px|Flag of the Department of Casanare]] [[Casanare suyu|Casanare]]||[[Yopal]]
|align=right|44.640 km²||align=right|295.353
|-bgcolor="#d0e7ff"
|align=right|10||[[File:Flag of Cauca.svg|30px|Flag of the Department of Cauca]] [[Cauca suyu|Cauca]]||[[Popayán]]
|align=right|29.308 km²||align=right|1.268.937
|-bgcolor="#f5faff"
|align=right|11||[[File:Flag of Cesar.svg|30px|Flag of the Department of Cesar]] [[Cesar suyu|Cesar]]||[[Valledupar]]
|align=right|22.905 km²||align=right|903.279
|-bgcolor="#d0e7ff"
|align=right|12||[[File:Flag of Chocó.svg|30px|Flag of the Department of Chocó]] [[Chocó suyu|Chocó]]||[[Quibdó]]
|align=right|46.530 km²||align=right|454.030
|-bgcolor="#f5faff"
|align=right|13||[[File:Flag of Córdoba.svg|30px|Flag of the Department of Córdoba]] [[Córdoba suyu (Kulumbya)|Córdoba]]||[[Montería]]
|align=right|25.020 km²||align=right|1.467.929
|-bgcolor="#d0e7ff"
|align=right|14||[[File:Flag of Cundinamarca.svg|30px|Flag of the Department of Cundinamarca]] [[Cundinamarca suyu|Cundinamarca]]||[[Bogotá]]
|align=right|22.653 km²||align=right|2.280.037
|-bgcolor="#f5faff"
|align=right|15||[[File:Flag of Guainía.svg|30px|Flag of the Department of Guainía]] [[Guainía suyu|Guainía]]||[[Inírida]]
|align=right|72.238 km²||align=right|35.230
|-bgcolor="#d0e7ff"
|align=right|16||[[File:Flag of Guaviare.svg|30px|Flag of the Department of Guaviare]] [[Guaviare suyu|Guaviare]]||[[San José del Guaviare]]
|align=right|53.460 km²||align=right|95.551
|-bgcolor="#f5faff"
|align=right|17||[[File:Flag of Huila.svg|border|30px|Flag of the Department of Huila]] [[Huila suyu|Huila]]||[[Neiva]]
|align=right|19.890 km²||align=right|1.011.418
|-bgcolor="#d0e7ff"
|align=right|18||[[File:Flag of La Guajira.svg|border|30px|Flag of the Department of La Guajira]] [[La Guajira suyu|La Guajira]]||[[Riohacha]]
|align=right|20.848 km²||align=right|681.575
|-bgcolor="#f5faff"
|align=right|19||[[File:Flag of Magdalena.svg|30px|Flag of the Department of Magdalena]] [[Magdalena suyu|Magdalena]]||[[Santa Marta]]
|align=right|23.188 km²||align=right|1.149.917
|-bgcolor="#d0e7ff"
|align=right|20||[[File:Flag of Meta.svg|30px|Flag of the Department of Meta]] [[Meta suyu|Meta]]||[[Villavicencio]]
|align=right|85.635 km²||align=right|783.168
|-bgcolor="#f5faff"
|align=right|21||[[File:Flag of Nariño.svg|30px|Flag of the Department of Nariño]] [[Nariño suyu|Nariño]]||[[San Juan de Pasto]]
|align=right|33.268 km²||align=right|1.541.956
|-bgcolor="#d0e7ff"
|align=right|22||[[File:Flag of Norte de Santander.svg|30px|Flag of the Department of Norte de Santander]] [[Uralan Santander suyu|Chinchay Santander]]||[[Cúcuta]]
|align=right|21.658 km²||align=right|1.243.975
|-bgcolor="#f5faff"
|align=right|23||[[File:Flag of Putumayo.svg|30px|Flag of the Department of Putumayo]] [[Putumayu suyu|Putumayu]]||[[Mocoa]]
|align=right|24.885 km²||align=right|310.132
|-bgcolor="#d0e7ff"
|align=right|24||[[File:Flag of Quindío.svg|30px|Flag of the Department of Quindío]] [[Quindío suyu|Quindío]]||[[Armenia (Quindío)|Armenia]]
|align=right|1.845 km²||align=right|534.562
|-bgcolor="#f5faff"
|align=right|25||[[File:Flag of Risaralda.svg|30px|Flag of the Department of Risaralda]] [[Risaralda suyu|Risaralda]]||[[Pereira]]
|align=right|4.140 km²||align=right|897.509
|-bgcolor="#d0e7ff"
|align=right|26||[[File:Flag of San Andrés y Providencia.svg|30px|Flag of the Department of San Andres, Providencia and Santa Catalina]] [[San Andrés wan Providencia suyu|San Andrés wan Providencia]]||[[San Andrés (Kulumbya)|San Andrés]]
|align=right|52 km²||align=right|70.554
|-bgcolor="#f5faff"
|align=right|27||[[File:Flag of Santander (Colombia).svg|30px|Flag of the Department of Santander]] [[Santander suyu|Santander]]||[[Bucaramanga]]
|align=right|30.537 km²||align=right|1.957.789
|-bgcolor="#d0e7ff"
|align=right|28||[[File:Flag of Sucre (Colombia).svg|border|30px|Flag of the Department of Sucre]] [[Sucre suyu (Kulumbya)|Sucre]]||[[Sincelejo]]
|align=right|10.917 km²||align=right|772.010
|-bgcolor="#f5faff"
|align=right|29||[[File:Flag of Tolima.svg|30px|Flag of the Department of Tolima]] [[Tolima suyu|Tolima]]||[[Ibagué]]
|align=right|23.562 km²||align=right|1.365.342
|-bgcolor="#d0e7ff"
|align=right|30||[[File:Flag of Valle del Cauca.svg|30px|Flag of the Department of Valle del Cauca]] [[Valle del Cauca suyu|Valle del Cauca]]||[[Cali]]
|align=right|22.140 km²||align=right|4.161.425
|-bgcolor="#f5faff"
|align=right|31||[[File:Flag of Vaupés.svg|border|30px|Flag of the Department of Vichada]] [[Vaupés suyu|Vaupés]]||[[Mitú]]
|align=right|54.135 km²||align=right|39.279
|-bgcolor="#d0e7ff"
|align=right|32||[[File:Flag of Vichada.svg|30px|Flag of the Department of Vichada]] [[Vichada suyu|Vichada]]||[[Puerto Carreño]]
|align=right|100.242 km²||align=right|55.872
|- bgcolor=#FFFFFF
! !!colspan=2|Distritu!!Hallka k'iti kanchar!!Runakuna
|-bgcolor="#d0e7ff"
| ||colspan=2|[[File:Flag of Bogotá.svg|30px|Flag of Bogotá]] [[Bogotá]], Distrito Capital
|align=right|1 587 km²||align=right|6 840 116
|}
== Waki ==
=== Iñiy ===
* [[Catedral de las Lajas]]
=== Rimaykuna ===
* [[Kastilla simi|Kastilla]]: 39 000 000 rimaq
* [[Wayuwu simi]] 300 000 rimaq
* [[Nasa simi]]: 120 000 rimaq
* [[Embera simi]]: 50 000 rimaq
* [[Kichwa]] ([[inga kichwa]]): 28 000 rimaq
* [[Wahibo simi]]: 20 000 rimaq
* [[Awapit simi]]: 20 000 rimaq
* [[Wambyanu simi]]: 15 000 rimaq
* hukkunapas
== Rikchakuna ==
<gallery>
Rikcha:Bolivar Monument Boyaca Bridge.JPG|[[Simón Bolívar]] munumintu, Puente de Boyacá, Kulumbya
Rikcha:Mapa de Colombia (regiones naturales).svg|Kulumbyapi sallqa pachap riqyunkuna
Rikcha:Laguna de la Cocha 010407 007.jpg|[[Laguna de la Cocha]]
Rikcha:Nevado del Ruiz 1985.jpg|[[Nevado del Ruiz]] [[nina urqu]], 1985 watapi
Rikcha:Río Cauca.JPG|[[Cauca mayu]]
Rikcha:Colwachspalme01.jpg|Mapa chunta, [[Kindiyu suyu]]pi, Kulumbya mama llaqtap sach'an nisqa
Rikcha:ShakiraRipoll_cropped_2.jpg|[[Shakira]] (takiq)
Rikcha:Juan Manuel Santos 59 Presidente de Colombia.jpg|[[Juan Manuel Santos]], 59º [[Kulumbyapa umalliqnin]] (2010-2018)
Rikcha:Kolumbianischer Präsident Alvaro Uribe 2004.jpg|[[Álvaro Uribe]], 58º [[Kulumbyapa umalliqnin]] (2002-2010)
</gallery>
== Kaypipas qhaway ==
* [[Simón Bolívar]]
* [[Antonio Nariño]]
* [[Juan Pablo Montoya]]
== Willay pukyukuna ==
<references/>
== Hawa t'inkukuna ==
{{commons|Colombia|Kulumbya}}
{{Urin Awya Yalapi mama llaqtam}}
[[Katiguriya:Mama llaqta (Awya Yala)]]
[[Katiguriya:Kulumbya|!]]
id1kqi9kv1bq7cs67sw2vvqjffmmxoq
691357
691356
2026-08-27T13:18:42Z
Andeanscorpion
35306
/* Wat'akuna */
691357
wikitext
text/x-wiki
{{MamaLlaqta
| nombre_oficial = ''República de Colombia''<br>Kulunsuyu Ripuwlika
| nombre_común = Kulumya
| de = de
| imagen_bandera = Flag of Colombia.svg
| imagen_escudo = Coat of arms of Colombia.svg
| imagen_escudo_tamaño = 120px
| símbolos =
| imagen_mapa = LocationColombia.svg
| lema_nacional = ''[[Libertad y orden]]''
| himno_nacional = ''[[Himno de Colombia|Himno Nacional de Colombia]]''
| capital = [[Bogotá]]
| capital_población = 6 778 691
| capital_coor_fmt =
| capital_coor = 4_39_N_74_03_W 4° 39´ N 74° 3´ O
| ciudad_principal = [[Bogotá]]
| idiomas_oficiales = [[Kastilla simi]]
| gobierno = [[Republika]]
| dirigentes_títulos = [[Kulumbyapa umalliqnin|Umalliq]]<br>[[Umalliq ranti]]
| dirigentes_nombres = [[Abelardo de la Espriella]] <br> [[José Manuel Restrepo]]
| fundación = Independencia
| fundación_hitos = Rimarisqa<br> Definición
| fundación_fechas = [[Ispaña]]manta<br>{{Pun|20|7|1810}}<br>[[7 ñiqin chakra yapuy killapi]] [[1819]]
| superficie = 1 141 748
| superficie_puesto = 25
| superficie_agua = 8,8%
| fronteras = 6 004 [[kilómetro|km]]
| costas = 3 208 km
| población = 53 399 171 (2026)
| población_puesto = 26
| población_densidad = 46,8
| PIB_nominal = US$ 539 530 millones<ref name="IMFWEO.CO" />
| PIB_nominal_año = 2026
| PIB_nominal_puesto = 32
| PIB_nominal_per_cápita = 10 104 (2026)
| PIB = US$ 1.259 trillion<ref name="IMFWEO.CO">{{cite web |url=https://data.imf.org/en/Data-Explorer?datasetUrn=IMF.RES:WEO(9.0.0) |title=World Economic Outlook Database (April 2026 Edition) |publisher=[[International Monetary Fund]] |website=www.imf.org |date=14 April 2026 |access-date=19 April 2026}}</ref>
| PIB_año = 2026
| PIB_puesto = 32
| PIB_per_cápita = 10 104<ref name="IMFWEO.CO" /> (2026)
| IDH = 0.788
| IDH_año = 2023
| IDH_puesto = 83
| IDH_categoría = <font color="#ffcc00">medio</font>
| moneda = [[Peso colombiano]] ($) ([[COP]])
| gentilicio = kulunsuyup
| horario = [[UTC]]-5
| horario_verano = [[UTC]]-5
| cctld = [[.co]]
| código_telefónico = 57
| prefijo_radiofónico = HJA-HKZ</code>, <code>5JA-5KZ
| código_ISO = 170 / COL / CO
| miembro_de = [[CSN]], [[ONU]], [[OEA]], [[Comunidad Andina|CAN]], [[Grupo de los Tres|G.3]], [[Fondo Latinoamericano de Reservas|FLAR]], [[Mercosur]]
}}
[[Rikcha:Co-map.png|180px|thumb|right|290px|[[Kulunsuyu]] suyup saywitun]]
'''Kulunsuyu''' icha '''Kulumya'''qa ([[kastilla simi]]pi: ''[[:es:Colombia|Colombia]]'') [[Urin Awya Yala|Urin Apya Yala]]pi [[mama llaqta|llaqta]]m. [[Uma llaqta]]nqa [[Bogotá]] llaqtam. Kulunsuyuq [[republika|sapan llaqta]]m, umalliqniyuq, Qurinaka nisqaniyuqpas. Wichay larumanta [[Panama]] llaqtawan, [[Atlantiku mama qucha]] llaqtawan tinkuna, inti lluqsiy larumantataq [[Winisuyla]] llaqtawan [[Prasil]] llaqtawan tinkuna, uray larumantataq [[Piruw]] llaqtawan [[Ikwadur]] , inti chinkay larumantataq [[Sanp'a mama qucha]]wan tinkusqa.
Suyu hina hatunkamachiyllana chawanasqa llaqtanchik, hallp'antaq 1 141 748 km² chhikanmi.
== Wiñay kawsay ==
== Allpa saywachi ==
Kulunsuyu llaqtaqa atun riqsisqa llaqtakunaqa kaykunan: [[Bogotá]], [[Medellín]], [[Cali]], [[Barranquilla]] chaymanta [[Cúcuta]] llaqtawan.
=== Urqukuna ===
* [[Sierra Nevada de Santa Marta]] (5.775 m)
* [[Pico Cristóbal Colón]] (5.775 m)
* [[Pico Simón Bolívar]] (5.775 m)
* [[Galeras urqu]]
* [[Nevado del Huila]] (5.750 m)
* [[Nevado del Ruiz]] (5.400 m)
* [[Puracé urqu|Puracé]]
* [[Nevado del Tolima]] (5.215 m)
* [[Santa Isabel urqu|Santa Isabel]] (4.965 m)
=== Quchakuna ===
* [[Guatavita qucha]]
* [[Tota qucha]]
* [[Iguaque qucha]]
=== Mayukuna ===
* [[Cauca mayu]]
* [[Putumayu]]
* [[Yapura mayu]]
* [[Meta mayu]]
* [[Guaviare mayu]]
=== Wat'akuna ===
* [[San Andrés wat'a]]
* [[Providencia wat'a]]
* [[Santa Catalina wat'a]]
''[[Kulunsuyu]]p pacha k'itikuna:''
* ''[[Antikuna|Antikuna pacha suyu]]''
* ''[[Atlantiku mama qucha|Kariwa mama qucha]] pacha suyu''
* ''Jurinuqa mayu sach'a-sach'a suyu''
* ''[[Amarumayu]] sach'a-sach'a suyu''
* ''[[Thakisqa Hatunqucha]] sach'a-sach'a suyu''
* ''Wat'akuna''
== Hatun llaqtakuna ==
{| {{prettytable}}
|-
|colspan="6" align="center" bgcolor="#FFA500" | '''Llaqtakuna (Kulumbiya)'''
|-
|rowspan="2" align="center" bgcolor="#98FB98" | '''Rang''' || rowspan="2" align="center" bgcolor="#98FB98" | '''Llaqta''' || colspan="3" align="center" bgcolor="#98FB98" | '''runakuna''' || rowspan="2" align="center" bgcolor="#98FB98" | '''Suyu'''
|-
|align="center" bgcolor="#98FB98" | '''1985''' || align="center" bgcolor="#98FB98" | '''1993''' || align="center" bgcolor="#98FB98" | '''2005'''
|-
|align=right | 1. || [[Bogotá]] || align=right | 4 176 769 || align=right | 4 931 796 || align=right | 6 763 325 || [[Bogotá]] / [[Cundinamarca suyu|Cundinamarca]]
|-
|align=right | 2. || [[Medellín]] || align=right | 1 452 392 || align=right | 1 551 160 || align=right | 2 187 356 || [[Antioquia suyu|Antioquia]]
|-
|align=right | 3. || [[Cali]] || align=right | 1 369 331 || align=right | 1 641 498 || align=right | 2 039 626 || [[Valle del Cauca suyu|Valle del Cauca]]
|-
|align=right | 4. || [[Barranquilla]] || align=right | 917.486 || align=right | 990.547 || align=right | 1.109.067 || [[Atlántico suyu|Atlántico]]
|-
|align=right | 5. || [[Cartagena]] || align=right | 513.986 || align=right | 616.231 || align=right | 845.801 || [[Bolívar suyu (Kulumbya)|Bolívar]]
|-
|align=right | 6. || [[Cúcuta]] || align=right | 383.584 || align=right | 459.640 || align=right | 566.244 || [[Chinchay Santander suyu|Chinchay Santander]]
|-
|align=right | 7. || [[Bucaramanga]] || align=right | 351.687 || align=right | 410.065 || align=right | 502.654 || [[Santander suyu|Santander]]
|-
|align=right | 8. || [[Ibagué]] || align=right | 280.638 || align=right | 340.191 || align=right | 465.859 || [[Tolima suyu|Tolima]]
|-
|align=right | 9. || [[Soledad (Kulumbya)|Soledad]] || align=right | 168.291 || align=right | 236.521 || align=right | 455.029 || [[Atlántico suyu|Atlántico]]
|-
|align=right | 10. || [[Soacha]] || align=right | 100.691 || align=right | 222.565 || align=right | 393.006 || [[Cundinamarca suyu|Cundinamarca]]
|-
|align=right | 11. || [[Santa Marta]] || align=right | 175.687 || align=right | 270.253 || align=right | 384.189 || [[Magdalena suyu|Magdalena]]
|-
|align=right | 12. || [[Villavicencio]] || align=right | 162.556 || align=right | 219.976 || align=right | 361.058 || [[Meta suyu|Meta]]
|-
|align=right | 13. || [[Bello (Kulumbya)|Bello]] || align=right | 211.203 || align=right | 257.707 || align=right | 359.404 || [[Antioquia suyu|Antioquia]]
|-
|align=right | 14. || [[Pereira]] || align=right | 241.927 || align=right | 348.023 || align=right | 358.681 || [[Risaralda suyu|Risaralda]]
|-
|align=right | 15. || [[Manizales]] || align=right | 283.365 || align=right | 303.136 || align=right | 342.620 || [[Caldas suyu|Caldas]]
|-
|align=right | 16. || [[Pasto]] || align=right | 203.742 || align=right | 261.368 || align=right | 312.759 || [[Nariño suyu|Nariño]]
|-
|align=right | 17. || [[Neiva]] || align=right | 179.908 || align=right | 237.239 || align=right | 295.412 || [[Huila suyu|Huila]]
|-
|align=right | 18. || [[Valledupar]] || align=right | 150.838 || align=right | 202.404 || align=right | 294.731 || [[Cesar suyu|Cesar]]
|-
|align=right | 19. || [[Buenaventura]] || align=right | 165.829 || align=right | 194.727 || align=right | 290.457 || [[Valle del Cauca suyu|Valle del Cauca]]
|-
|align=right | 20. || [[Montería]] || align=right | 162.056 || align=right | 210.297 || align=right | 288.192 || [[Córdoba suyu (Kulumbya)|Córdoba]]
|-
|align=right | 21. || [[Armenia]] || align=right | 192.409 || align=right | 216.467 || align=right | 265.020 || [[Quindío suyu|Quindío]]
|-
|align=right | 22. || [[Floridablanca]] || align=right | 142.153 || align=right | 187.197 || align=right | 241.685 || [[Santander suyu|Santander]]
|-
|align=right | 23. || [[Popayán]] || align=right | 149.019 || align=right | 169.423 || align=right | 227.840 || [[Cauca suyu|Cauca]]
|-
|align=right | 24. || [[Palmira]] || align=right | 181.157 || align=right | 196.213 || align=right | 223.049 || [[Valle del Cauca suyu|Valle del Cauca]]
|-
|align=right | 25. || [[Sincelejo]] || align=right | 122.484 || align=right | 168.410 || align=right | 218.430 || [[Sucre suyu (Kulumbya)|Sucre]]
|-
|align=right | 26. || [[Itagüí]] || align=right | 139.050 || align=right | 175.626 || align=right | 209.498 || [[Antioquia suyu|Antioquia]]
|-
|align=right | 27. || [[Barrancabermeja]] || align=right | 141.516 || align=right | 144.769 || align=right | 168.307 || [[Santander suyu|Santander]]
|-
|align=right | 28. || [[Envigado]] || align=right | 87.574 || align=right | 107.402 || align=right | 166.742 || [[Antioquia suyu|Antioquia]]
|-
|align=right | 29. || [[Dos Quebradas]] || align=right | 97.063 || align=right | 129.572 || align=right | 164.437 || [[Risaralda suyu|Risaralda]]
|-
|align=right | 30. || [[Maicao]] || align=right | 49.262 || align=right | 80.770 || align=right | 164.011 || [[La Guajira suyu|La Guajira]]
|-
|align=right | 31. || [[Tuluá]] || align=right | 103.123 || align=right | 125.137 || align=right | 157.512 || [[Valle del Cauca suyu|Valle del Cauca]]
|-
|align=right | 32. || [[Tunja]] || align=right | 89.164 || align=right | 101.622 || align=right | 145.138 || [[Boyacá suyu|Boyacá]]
|-
|align=right | 33. || [[Ríohacha]] || align=right | 49.931 || align=right | 77.083 || align=right | 137.224 || [[La Guajira suyu|La Guajira]]
|-
|align=right | 34. || [[Florencia (Kulumbya)|Florencia]] || align=right | 71.305 || align=right | 82.708 || align=right | 120.403 || [[Caquetá suyu|Caquetá]]
|-
|align=right | 35. || [[Cartago (Kulumbya)|Cartago]] || align=right | 95.650 || align=right | 100.946 || align=right | 119.063 || [[Valle del Cauca suyu|Valle del Cauca]]
|-
|align=right | 36. || [[Girón]] || align=right | 40.255 || align=right | 71.618 || align=right | 117.672 || [[Santander suyu|Santander]]
|-
|align=right | 37. || [[Apartadó]] || align=right | 29.847 || align=right | 56.330 || align=right | 114.840 || [[Antioquia suyu|Antioquia]]
|-
|align=right | 38. || [[Quibdó]] || align=right | 50.277 || align=right | 65.904 || align=right | 100.113 || [[Chocó suyu|Chocó]]
|}
== Llaqta pusanapaq rakiy ==
{{QQ|Kulumbyapa pulitika rakiynin}}
Kulumbya llaqtapiqa kanmi suyukuna, wamanikuna, 1092 k'itikunapas (''municipios'').
[[Rikcha:Colombia-departamentos.svg|thumb|250px|right|Kulumbyapi suyukuna]]
<!--
-->
{| class="wikitable sortable" style="width:64%;"
|- bgcolor=#999999
!#!!Suyu!!Uma llaqta!!Hallka k'iti kanchar!!Runakuna
|- bgcolor=#FFFFFF
|-bgcolor="#f5faff"
|align=right|1||[[File:Flag of Amazonas (Colombia).svg|border|30px|Flag of the Department of Amazonas]] [[Amarumayu suyu (Kulumbya)|Amarumayu]]||[[Leticia]]
|align=right|109.665 km²||align=right|67.726
|-bgcolor="#d0e7ff"
|align=right|2||[[File:Flag of Antioquia Department.svg|border|30px|Flag of the Department of Antioquia]] [[Antioquia suyu|Antioquia]]||[[Medellín]]
|align=right|62.869 km²||align=right|5.682.276
|-bgcolor="#f5faff"
|align=right|3||[[File:Flag of Arauca.svg|30px|Flag of the Department of Arauca]] [[Arauca suyu|Arauca]]||[[Arauca]]
|align=right|23.818 km²||align=right|232.118
|-bgcolor="#d0e7ff"
|align=right|4||[[File:Flag of Atlántico.svg|border|30px|Flag of the Department of Atlántico]] [[Atlántico suyu|Atlántico]]||[[Barranquilla]]
|align=right|3.388 km²||align=right|2.166.156
|-bgcolor="#f5faff"
|align=right|5||[[File:Flag of Bolívar (Colombia).svg|30px|Flag of the Department of Bolívar]] [[Bolívar suyu (Kulumbya)|Bolívar]]||[[Cartagena]]
|align=right|25.978 km²||align=right|1.878.993
|-bgcolor="#d0e7ff"
|align=right|6||[[File:Flag of Boyacá Department.svg|30px|Flag of the Department of Boyacá]] [[Boyacá suyu|Boyacá]]||[[Tunja]]
|align=right|23.189 km²||align=right|1.255.311
|-bgcolor="#f5faff"
|align=right|7||[[File:Flag of Caldas.svg|30px|Flag of the Department of Caldas]] [[Caldas suyu|Caldas]]||[[Manizales]]
|align=right|7.888 km²||align=right|968.740
|-bgcolor="#d0e7ff"
|align=right|8||[[File:Flag of Caquetá.svg|border|30px|Flag of the Department of Caquetá]] [[Caquetá suyu|Caquetá]]||[[Florencia]]
|align=right|88.965 km²||align=right|420.337
|-bgcolor="#f5faff"
|align=right|9||[[File:Flag of Casanare.svg|30px|Flag of the Department of Casanare]] [[Casanare suyu|Casanare]]||[[Yopal]]
|align=right|44.640 km²||align=right|295.353
|-bgcolor="#d0e7ff"
|align=right|10||[[File:Flag of Cauca.svg|30px|Flag of the Department of Cauca]] [[Cauca suyu|Cauca]]||[[Popayán]]
|align=right|29.308 km²||align=right|1.268.937
|-bgcolor="#f5faff"
|align=right|11||[[File:Flag of Cesar.svg|30px|Flag of the Department of Cesar]] [[Cesar suyu|Cesar]]||[[Valledupar]]
|align=right|22.905 km²||align=right|903.279
|-bgcolor="#d0e7ff"
|align=right|12||[[File:Flag of Chocó.svg|30px|Flag of the Department of Chocó]] [[Chocó suyu|Chocó]]||[[Quibdó]]
|align=right|46.530 km²||align=right|454.030
|-bgcolor="#f5faff"
|align=right|13||[[File:Flag of Córdoba.svg|30px|Flag of the Department of Córdoba]] [[Córdoba suyu (Kulumbya)|Córdoba]]||[[Montería]]
|align=right|25.020 km²||align=right|1.467.929
|-bgcolor="#d0e7ff"
|align=right|14||[[File:Flag of Cundinamarca.svg|30px|Flag of the Department of Cundinamarca]] [[Cundinamarca suyu|Cundinamarca]]||[[Bogotá]]
|align=right|22.653 km²||align=right|2.280.037
|-bgcolor="#f5faff"
|align=right|15||[[File:Flag of Guainía.svg|30px|Flag of the Department of Guainía]] [[Guainía suyu|Guainía]]||[[Inírida]]
|align=right|72.238 km²||align=right|35.230
|-bgcolor="#d0e7ff"
|align=right|16||[[File:Flag of Guaviare.svg|30px|Flag of the Department of Guaviare]] [[Guaviare suyu|Guaviare]]||[[San José del Guaviare]]
|align=right|53.460 km²||align=right|95.551
|-bgcolor="#f5faff"
|align=right|17||[[File:Flag of Huila.svg|border|30px|Flag of the Department of Huila]] [[Huila suyu|Huila]]||[[Neiva]]
|align=right|19.890 km²||align=right|1.011.418
|-bgcolor="#d0e7ff"
|align=right|18||[[File:Flag of La Guajira.svg|border|30px|Flag of the Department of La Guajira]] [[La Guajira suyu|La Guajira]]||[[Riohacha]]
|align=right|20.848 km²||align=right|681.575
|-bgcolor="#f5faff"
|align=right|19||[[File:Flag of Magdalena.svg|30px|Flag of the Department of Magdalena]] [[Magdalena suyu|Magdalena]]||[[Santa Marta]]
|align=right|23.188 km²||align=right|1.149.917
|-bgcolor="#d0e7ff"
|align=right|20||[[File:Flag of Meta.svg|30px|Flag of the Department of Meta]] [[Meta suyu|Meta]]||[[Villavicencio]]
|align=right|85.635 km²||align=right|783.168
|-bgcolor="#f5faff"
|align=right|21||[[File:Flag of Nariño.svg|30px|Flag of the Department of Nariño]] [[Nariño suyu|Nariño]]||[[San Juan de Pasto]]
|align=right|33.268 km²||align=right|1.541.956
|-bgcolor="#d0e7ff"
|align=right|22||[[File:Flag of Norte de Santander.svg|30px|Flag of the Department of Norte de Santander]] [[Uralan Santander suyu|Chinchay Santander]]||[[Cúcuta]]
|align=right|21.658 km²||align=right|1.243.975
|-bgcolor="#f5faff"
|align=right|23||[[File:Flag of Putumayo.svg|30px|Flag of the Department of Putumayo]] [[Putumayu suyu|Putumayu]]||[[Mocoa]]
|align=right|24.885 km²||align=right|310.132
|-bgcolor="#d0e7ff"
|align=right|24||[[File:Flag of Quindío.svg|30px|Flag of the Department of Quindío]] [[Quindío suyu|Quindío]]||[[Armenia (Quindío)|Armenia]]
|align=right|1.845 km²||align=right|534.562
|-bgcolor="#f5faff"
|align=right|25||[[File:Flag of Risaralda.svg|30px|Flag of the Department of Risaralda]] [[Risaralda suyu|Risaralda]]||[[Pereira]]
|align=right|4.140 km²||align=right|897.509
|-bgcolor="#d0e7ff"
|align=right|26||[[File:Flag of San Andrés y Providencia.svg|30px|Flag of the Department of San Andres, Providencia and Santa Catalina]] [[San Andrés wan Providencia suyu|San Andrés wan Providencia]]||[[San Andrés (Kulumbya)|San Andrés]]
|align=right|52 km²||align=right|70.554
|-bgcolor="#f5faff"
|align=right|27||[[File:Flag of Santander (Colombia).svg|30px|Flag of the Department of Santander]] [[Santander suyu|Santander]]||[[Bucaramanga]]
|align=right|30.537 km²||align=right|1.957.789
|-bgcolor="#d0e7ff"
|align=right|28||[[File:Flag of Sucre (Colombia).svg|border|30px|Flag of the Department of Sucre]] [[Sucre suyu (Kulumbya)|Sucre]]||[[Sincelejo]]
|align=right|10.917 km²||align=right|772.010
|-bgcolor="#f5faff"
|align=right|29||[[File:Flag of Tolima.svg|30px|Flag of the Department of Tolima]] [[Tolima suyu|Tolima]]||[[Ibagué]]
|align=right|23.562 km²||align=right|1.365.342
|-bgcolor="#d0e7ff"
|align=right|30||[[File:Flag of Valle del Cauca.svg|30px|Flag of the Department of Valle del Cauca]] [[Valle del Cauca suyu|Valle del Cauca]]||[[Cali]]
|align=right|22.140 km²||align=right|4.161.425
|-bgcolor="#f5faff"
|align=right|31||[[File:Flag of Vaupés.svg|border|30px|Flag of the Department of Vichada]] [[Vaupés suyu|Vaupés]]||[[Mitú]]
|align=right|54.135 km²||align=right|39.279
|-bgcolor="#d0e7ff"
|align=right|32||[[File:Flag of Vichada.svg|30px|Flag of the Department of Vichada]] [[Vichada suyu|Vichada]]||[[Puerto Carreño]]
|align=right|100.242 km²||align=right|55.872
|- bgcolor=#FFFFFF
! !!colspan=2|Distritu!!Hallka k'iti kanchar!!Runakuna
|-bgcolor="#d0e7ff"
| ||colspan=2|[[File:Flag of Bogotá.svg|30px|Flag of Bogotá]] [[Bogotá]], Distrito Capital
|align=right|1 587 km²||align=right|6 840 116
|}
== Waki ==
=== Iñiy ===
* [[Catedral de las Lajas]]
=== Rimaykuna ===
* [[Kastilla simi|Kastilla]]: 39 000 000 rimaq
* [[Wayuwu simi]] 300 000 rimaq
* [[Nasa simi]]: 120 000 rimaq
* [[Embera simi]]: 50 000 rimaq
* [[Kichwa]] ([[inga kichwa]]): 28 000 rimaq
* [[Wahibo simi]]: 20 000 rimaq
* [[Awapit simi]]: 20 000 rimaq
* [[Wambyanu simi]]: 15 000 rimaq
* hukkunapas
== Rikchakuna ==
<gallery>
Rikcha:Bolivar Monument Boyaca Bridge.JPG|[[Simón Bolívar]] munumintu, Puente de Boyacá, Kulumbya
Rikcha:Mapa de Colombia (regiones naturales).svg|Kulumbyapi sallqa pachap riqyunkuna
Rikcha:Laguna de la Cocha 010407 007.jpg|[[Laguna de la Cocha]]
Rikcha:Nevado del Ruiz 1985.jpg|[[Nevado del Ruiz]] [[nina urqu]], 1985 watapi
Rikcha:Río Cauca.JPG|[[Cauca mayu]]
Rikcha:Colwachspalme01.jpg|Mapa chunta, [[Kindiyu suyu]]pi, Kulumbya mama llaqtap sach'an nisqa
Rikcha:ShakiraRipoll_cropped_2.jpg|[[Shakira]] (takiq)
Rikcha:Juan Manuel Santos 59 Presidente de Colombia.jpg|[[Juan Manuel Santos]], 59º [[Kulumbyapa umalliqnin]] (2010-2018)
Rikcha:Kolumbianischer Präsident Alvaro Uribe 2004.jpg|[[Álvaro Uribe]], 58º [[Kulumbyapa umalliqnin]] (2002-2010)
</gallery>
== Kaypipas qhaway ==
* [[Simón Bolívar]]
* [[Antonio Nariño]]
* [[Juan Pablo Montoya]]
== Willay pukyukuna ==
<references/>
== Hawa t'inkukuna ==
{{commons|Colombia|Kulumbya}}
{{Urin Awya Yalapi mama llaqtam}}
[[Katiguriya:Mama llaqta (Awya Yala)]]
[[Katiguriya:Kulumbya|!]]
grww003hcixr3jv77i00z09gw3s6p7v
Plantilla:Suyu
10
65009
691358
2026-08-27T15:48:11Z
Andeanscorpion
35306
Primera pagina
691358
wikitext
text/x-wiki
<includeonly>
{{Infobox
| templatestyles = Infobox settlement/styles.css
| bodyclass = ib-settlement vcard
<!-- ==================== IDENTIFICACIÓN ==================== -->
| above = <div class="fn org">{{if empty|{{{name|}}}|{{{official_name|}}}}}</div>
{{#if:{{{native_name|}}}|
<div class="nickname ib-settlement-native"
{{#if:{{{native_name_lang|}}}|lang="{{{native_name_lang}}}"}}>
{{{native_name}}}
</div>
}}
{{#if:{{{other_name|}}}|
<div class="nickname ib-settlement-other-name">{{{other_name}}}</div>
}}
| subheader = {{#if:{{{type|}}}|<div class="category">{{{type}}}</div>}}
| rowclass1 = mergedtoprow ib-settlement-official
| data1 = {{#if:{{{official_name|}}}|{{{official_name}}}}}
<!-- ==================== IMÁGENES ==================== -->
| rowclass2 = mergedtoprow
| class2 = maptable
| data2 =
{{#if:{{{image_flag|}}}{{{image_seal|}}}{{{image_shield|}}}{{{image_blank_emblem|}}}{{{image_map|}}}|
{{Infobox settlement/columns
| 1 =
{{#if:{{{image_flag|}}}|
{{#invoke:InfoboxImage|InfoboxImage
|image={{{image_flag}}}
|size={{{flag_size|}}}
|sizedefault=100x100px
|alt={{{flag_alt|}}}
|title=Unancha
}}
}}
| 2 =
{{#if:{{{image_seal|}}}|
{{#invoke:InfoboxImage|InfoboxImage
|image={{{image_seal}}}
|size={{{seal_size|}}}
|sizedefault=85px
|alt={{{seal_alt|}}}
|title=Sello
}}
}}
| 3 =
{{#if:{{{image_shield|}}}|
{{#invoke:InfoboxImage|InfoboxImage
|image={{{image_shield}}}
|size={{{shield_size|}}}
|sizedefault=85px
|alt={{{shield_alt|}}}
|title=Wallqanqa
}}
}}
| 4 =
{{#if:{{{image_blank_emblem|}}}|
{{#invoke:InfoboxImage|InfoboxImage
|image={{{image_blank_emblem}}}
|size=85px
|title=Huk unancha
}}
}}
| 5 =
{{#if:{{{image_map|}}}|
{{#invoke:InfoboxImage|InfoboxImage
|image={{{image_map}}}
|size={{{map_size|}}}
|sizedefault=250px
|alt={{{map_alt|}}}
|title={{{map_caption|Saywitu}}}
}}
{{#if:{{{map_caption|}}}|
<div class="ib-settlement-caption-link">{{{map_caption}}}</div>
}}
}}
}}
}}
<!-- ==================== LOCALIZACIÓN ==================== -->
| rowclass3 = {{#if:{{{coordinates|}}}|mergedtoprow|mergedrow}}
| label3 = Maypi kachkan
| data3 = {{{coordinates|}}}
| rowclass4 = {{#if:{{{subdivision_name|}}}|mergedtoprow|mergedrow}}
| label4 = {{{subdivision_type|}}}
| data4 = {{{subdivision_name|}}}
| rowclass5 = mergedrow
| label5 = {{{subdivision_type1|}}}
| data5 = {{{subdivision_name1|}}}
| rowclass6 = mergedrow
| label6 = {{{subdivision_type2|}}}
| data6 = {{{subdivision_name2|}}}
<!-- ==================== CAPITAL / SEDE ==================== -->
| rowclass7 = {{#if:{{{capital|}}}|mergedtoprow|mergedrow}}
| label7 = {{{capital_type|}}}
| data7 = {{{capital|}}}
<!-- ==================== CREACIÓN ==================== -->
| rowclass8 = {{#if:{{{established_date|}}}|mergedtoprow|mergedrow}}
| label8 = {{{established_title|Kamasqa pacha}}}
| data8 = {{#if:{{{established_date|}}}|{{{established_date}}}}}
<!-- ==================== GOBIERNO ==================== -->
| rowclass9 =
{{#if:{{{government_type|}}}{{{governing_body|}}}{{{leader_name|}}}
|mergedtoprow
|mergedrow
}}
| header9 =
{{#if:{{{government_type|}}}{{{governing_body|}}}{{{leader_name|}}}
|Kamachiy
}}
| rowclass10 = mergedrow
| label10 = • Kamachiy
| data10 = {{{government_type|}}}
| rowclass11 = mergedrow
| label11 = • Kamachiq wasi
| data11 = {{{governing_body|}}}
| rowclass12 = mergedrow
| label12 = • {{{leader_title|}}}
| data12 = {{{leader_name|}}}
<!-- ==================== GEOGRAFÍA ==================== -->
| rowclass13 =
{{#if:{{{area_total_km2|}}}{{{area_land_km2|}}}{{{area_water_km2|}}}
|mergedtoprow
|mergedrow
}}
| header13 =
{{#if:{{{area_total_km2|}}}{{{area_land_km2|}}}{{{area_water_km2|}}}
|Allpa
}}
| rowclass14 = mergedrow
| label14 = • Hallka k'iti kanchar
| data14 =
{{#if:{{{area_total_km2|}}}|
{{formatnum:{{{area_total_km2}}}}} km²
}}
| rowclass15 = mergedrow
| label15 = • Allpa kanchar
| data15 =
{{#if:{{{area_land_km2|}}}|
{{formatnum:{{{area_land_km2}}}}} km²
}}
| rowclass16 = mergedrow
| label16 = • Yaku kanchar
| data16 =
{{#if:{{{area_water_km2|}}}|
{{formatnum:{{{area_water_km2}}}}} km²
}}
<!-- ==================== POBLACIÓN ==================== -->
| rowclass17 =
{{#if:{{{population_total|}}}{{{population_density_km2|}}}{{{population_rank|}}}
|mergedtoprow
|mergedrow
}}
| header17 =
{{#if:{{{population_total|}}}{{{population_density_km2|}}}{{{population_rank|}}}
|Runakuna
}}
| rowclass18 = mergedrow
| label18 = • Runa
| data18 =
{{#if:{{{population_total|}}}|
{{formatnum:{{{population_total}}}}}
{{#if:{{{population_as_of|}}}|
<small> ({{{population_as_of}}})</small>
}}
}}
| rowclass19 = mergedrow
| label19 = • Runa ñit'inakuy
| data19 =
{{#if:{{{population_density_km2|}}}|
{{{population_density_km2}}} runa/km²
}}
| rowclass20 = mergedrow
| label20 = • Runa ñit'ina ñiqi
| data20 = {{{population_rank|}}}
<!-- ==================== SUBDIVISIONES INTERNAS ==================== -->
| rowclass21 =
{{#if:{{{parts|}}}|mergedtoprow|mergedrow}}
| label21 = {{{parts_type|Ukhupi rakikuna}}}
| data21 = {{{parts|}}}
<!-- ==================== TIEMPO ==================== -->
| rowclass22 =
{{#if:{{{timezone|}}}{{{utc_offset|}}}|mergedtoprow|mergedrow}}
| header22 =
{{#if:{{{timezone|}}}{{{utc_offset|}}}|Pacha}}
| rowclass23 = mergedrow
| label23 = • Pacha suyu
| data23 = {{{timezone|}}}
| rowclass24 = mergedrow
| label24 = • UTC
| data24 = {{{utc_offset|}}}
<!-- ==================== INFORMACIÓN ADICIONAL ==================== -->
| rowclass25 =
{{#if:{{{website|}}}|mergedtoprow|mergedrow}}
| label25 = Llika tiyanan
| data25 = {{{website|}}}
| rowclass26 =
{{#if:{{{footnotes|}}}|mergedtoprow|mergedrow}}
| label26 = Willakuy
| data26 = {{{footnotes|}}}
}}
</includeonly>
<noinclude>
{{Documentation}}
</noinclude>
r4fw7jp7ajm6sg7gd6h2vtnh8uzjcmt
691361
691358
2026-08-28T10:29:44Z
Andeanscorpion
35306
691361
wikitext
text/x-wiki
<includeonly>
{{Infobox
| bodyclass = ib-settlement vcard
| above = <div class="fn org">{{{name|}}}</div>
{{#if:{{{official_name|}}}|<div>{{{official_name}}}</div>}}
| image1 = {{{image_flag|}}}
| caption1 = Unancha
| image2 = {{{image_shield|}}}
| caption2 = Wallqanqa
| image3 = {{{image_map|}}}
| caption3 = Saywitu
| label1 = {{#if:{{{subdivision_type|}}}|{{{subdivision_type}}}|Mama llaqta}}
| data1 = {{{subdivision_name|}}}
| label2 = {{#if:{{{capital_type|}}}|{{{capital_type}}}|Uma llaqta}}
| data2 = {{{capital|}}}
| label3 = Kamasqa wata
| data3 = {{{established_date|}}}
| label4 = Kamachiq runa
| data4 = {{{leader_name|}}}
| label5 = Hallka k'iti kanchar
| data5 = {{{area_total_km2|}}} km²
| label6 = Runa
| data6 = {{{population_total|}}}
| label7 = Runa ñit'inakuy
| data7 = {{{population_density_km2|}}} runa/km²
| label8 = Pacha suyu
| data8 = {{{timezone|}}}
| label9 = Llika tiyanan
| data9 = {{{website|}}}
}}
</includeonly>
7210v2yolhj65f8ujb7d3n09h11mpxk
691362
691361
2026-08-28T11:15:24Z
Andeanscorpion
35306
691362
wikitext
text/x-wiki
<includeonly>
{{Infobox
| bodyclass = ib-settlement vcard
| above = <div class="fn org">{{{name|}}}</div>
{{#if:{{{official_name|}}}|<div>{{{official_name}}}</div>}}
{{#if:{{{spanish_name|}}}|<div><small>{{{spanish_name}}}</small></div>}}
<!-- PAISAJE -->
| image = {{#if:{{{image_landscape|}}}|[[Rikcha:{{{image_landscape}}}|290px|center]]}}
| caption = {{{landscape_caption|}}}
<!-- BANDERA / ESCUDO -->
| header1 =
| data1 =
{| style="width:100%; text-align:center;"
| style="width:50%; vertical-align:top;" |
'''Unancha'''<br />
{{#if:{{{image_flag|}}}|[[Rikcha:{{{image_flag}}}|100px|center]]}}
| style="width:50%; vertical-align:top;" |
'''Wallqanqa'''<br />
{{#if:{{{image_shield|}}}|[[Rikcha:{{{image_shield}}}|70px|center]]}}
|}
<!-- MAPA 1 -->
| image2 = {{#if:{{{image_map|}}}|[[Rikcha:{{{image_map}}}|145px|center]]}}
| caption2 = Saywitu
<!-- MAPA 2 -->
| image3 = {{#if:{{{parts_map|}}}|[[Rikcha:{{{parts_map}}}|290px|center]]}}
| caption3 = Suyup pruwinsyankuna
<!-- DATOS -->
| label2 = {{#if:{{{subdivision_type|}}}|{{{subdivision_type}}}|Mama llaqta}}
| data2 = {{{subdivision_name|}}}
| label3 = {{#if:{{{capital_type|}}}|{{{capital_type}}}|Uma llaqta}}
| data3 = {{{capital|}}}
| label4 = Simikuna
| data4 = {{{languages|}}}
| label5 = Kamasqa wata
| data5 = {{{established_date|}}}
| label6 = Kamachiq runa
| data6 = {{{leader_name|}}}
| label7 = Hallka k'iti kanchar
| data7 = {{{area_total_km2|}}} km²
| label8 = Hanaq kay
| data8 = {{{highest_point|}}}
| label9 = Runa
| data9 = {{{population_total|}}}
| label10 = Runa ñit'inakuy
| data10 = {{{population_density_km2|}}} runa/km²
| label11 = Pacha suyu
| data11 = {{{timezone|}}}
| label12 = Llika tiyanan
| data12 = {{{website|}}}
}}
</includeonly>
7hn62wyalvldag2x95zhzqc03q954cr
691363
691362
2026-08-28T11:30:51Z
Andeanscorpion
35306
691363
wikitext
text/x-wiki
<includeonly>
{{Infobox
| bodyclass = ib-settlement vcard
| above = <div class="fn org">{{{name|}}}</div>
{{#if:{{{official_name|}}}|<div>{{{official_name}}}</div>}}
{{#if:{{{spanish_name|}}}|<div><small>{{{spanish_name}}}</small></div>}}
| image = {{#if:{{{image_landscape|}}}|[[Rikcha:{{{image_landscape}}}|290px|center]]}}
| caption = {{{landscape_caption|}}}
| header1 =
{| style="width:100%; text-align:center;"
| style="width:50%;" | '''Unancha'''
| style="width:50%;" | '''Wallqanqa'''
|}
| data1 =
{| style="width:100%; text-align:center;"
| style="width:50%;" |
{{#if:{{{image_flag|}}}|[[Rikcha:{{{image_flag}}}|100px|center]]}}
| style="width:50%;" |
{{#if:{{{image_shield|}}}|[[Rikcha:{{{image_shield}}}|70px|center]]}}
|}
| image2 = {{#if:{{{image_map|}}}|[[Rikcha:{{{image_map}}}|145px|center]]}}
| caption2 = Saywitu
| image3 = {{#if:{{{parts_map|}}}|[[Rikcha:{{{parts_map}}}|290px|center]]}}
| caption3 = Suyup pruwinsyankuna
| label3 = {{#if:{{{subdivision_type|}}}|{{{subdivision_type}}}|Mama llaqta}}
| data3 = {{{subdivision_name|}}}
| label4 = {{#if:{{{capital_type|}}}|{{{capital_type}}}|Uma llaqta}}
| data4 = {{{capital|}}}
| label5 = Simikuna
| data5 = {{{languages|}}}
| label6 = Kamasqa wata
| data6 = {{{established_date|}}}
| label7 = Kamachiq runa
| data7 = {{{leader_name|}}}
| label8 = Hallka k'iti kanchar
| data8 = {{{area_total_km2|}}} km²
| label9 = Hanaq kay
| data9 = {{{highest_point|}}}
| label10 = Runa
| data10 = {{{population_total|}}}
| label11 = Runa ñit'inakuy
| data11 = {{{population_density_km2|}}} runa/km²
| label12 = Pacha suyu
| data12 = {{{timezone|}}}
| label13 = Llika tiyanan
| data13 = {{{website|}}}
}}
</includeonly>
3f76z6fzil29w1jthb4ngaswbbtqive
Plantilla:Suyu/doc
10
65010
691359
2026-08-27T16:41:14Z
Andeanscorpion
35306
1a documentation
691359
wikitext
text/x-wiki
== Uso ==
Esta plantilla se utiliza para presentar información básica sobre
subdivisiones territoriales de distintos niveles administrativos.
Puede utilizarse para estados, regiones, departamentos, provincias,
oblasts, gobernaciones, comunidades autónomas, cantones y otras
subdivisiones territoriales.
== Parámetros ==
{| class="wikitable"
! Parámetro
! Nombre visible
! Función
! Uso
|-
| name
| Suti
| Nombre principal
| Opcional
|-
| official_name
| Oficial suti
| Nombre oficial
| Opcional
|-
| native_name
| Ñawpa suti
| Nombre en lengua local
| Opcional
|-
| native_name_lang
| Simi
| Código de idioma del nombre local
| Opcional
|-
| other_name
| Huk suti
| Otro nombre
| Opcional
|-
| type
| Laya
| Tipo de subdivisión territorial
| Opcional
|-
| coordinates
| Maypi kachkan
| Coordenadas geográficas
| Opcional
|-
| subdivision_type
| Tipo de rakiy
| Tipo de subdivisión superior
| Opcional
|-
| subdivision_name
| Suti de rakiy
| Nombre de la subdivisión superior
| Opcional
|-
| subdivision_type1
| Tipo de rakiy 1
| Segundo nivel superior
| Opcional
|-
| subdivision_name1
| Suti de rakiy 1
| Nombre del segundo nivel
| Opcional
|-
| subdivision_type2
| Tipo de rakiy 2
| Tercer nivel superior
| Opcional
|-
| subdivision_name2
| Suti de rakiy 2
| Nombre del tercer nivel
| Opcional
|-
| capital_type
| Hatun llaqta laya
| Tipo de capital o sede
| Opcional
|-
| capital
| Hatun llaqta
| Capital o sede
| Opcional
|-
| established_title
| Kamasqa pacha
| Tipo de fecha de creación
| Opcional
|-
| established_date
| Kamasqa pacha
| Fecha de creación
| Opcional
|-
| government_type
| Kamachiy
| Tipo de gobierno
| Opcional
|-
| governing_body
| Kamachiq wasi
| Órgano de gobierno
| Opcional
|-
| leader_title
| Kamachiq laya
| Cargo del dirigente
| Opcional
|-
| leader_name
| Kamachiq
| Nombre del dirigente
| Opcional
|-
| area_total_km2
| Hallka k'iti kanchar
| Superficie total
| Opcional
|-
| area_land_km2
| Allpa kanchar
| Superficie terrestre
| Opcional
|-
| area_water_km2
| Yaku kanchar
| Superficie acuática
| Opcional
|-
| population_total
| Runa
| Población
| Opcional
|-
| population_as_of
| Pacha
| Fecha de referencia de población
| Opcional
|-
| population_density_km2
| Runa ñit'inakuy
| Densidad de población
| Opcional
|-
| population_rank
| Runa ñit'ina ñiqi
| Rango de población
| Opcional
|-
| parts_type
| Ukhupi rakikuna
| Tipo de subdivisiones internas
| Opcional
|-
| parts
| Ukhupi rakikuna
| Subdivisiones internas
| Opcional
|-
| timezone
| Pacha suyu
| Zona horaria
| Opcional
|-
| utc_offset
| UTC
| Desfase UTC
| Opcional
|-
| website
| Llika tiyanan
| Sitio web oficial
| Opcional
|-
| footnotes
| Willakuy
| Notas y referencias
| Opcional
|}
== Ejemplo ==
<pre>
{{Suyu
| name =
| official_name =
| type =
| subdivision_type =
| subdivision_name =
| capital_type =
| capital =
| area_total_km2 =
| population_total =
| website =
}}
</pre>
[[Categoría:Plantillas de infobox]]
k0m8ke01m9zyw62j21pencjftokaut9