Wikipedia quwiki https://qu.wikipedia.org/wiki/Qhapaq_p%27anqa MediaWiki 1.47.0-wmf.20 first-letter Midya Sapaq Rimanakuy Ruraq Ruraq rimanakuy Wikipidiya Wikipidiya rimanakuy Rikcha Rikcha rimanakuy MediaWiki MediaWiki rimanakuy Plantilla Plantilla rimanakuy Yanapa Yanapa rimanakuy Katiguriya Katiguriya rimanakuy TimedText TimedText talk Módulo Módulo discusión Evento Evento discusión Kuyuq rikch'a kunsula 0 6066 691881 691742 2026-09-18T23:57:35Z ~2026-50484-13 35418 el año correcto del lanzamiento de la consola NES en EE.UU era 1985, no 1995. 691881 wikitext text/x-wiki [[Rikcha:Spielkonsolen.jpg|thumb|250 px|Kuyuq rikch'a kunsula ]] '''Wiryu kunsula, kuyuq rikch'a kunsula''' icha '''kuyuq rikch'a puklla kunsula'''qa ([[inlish simi|Inlis simi]]pi: ''video game console'') [[Kuyuq rikch'a puklla|kuyuq rikch'a pukllakunata pukllanallapaq]] [[antañiqiq]]mi, huk ruwanapaq llamk'achiyta manam atinchikchu. Kaymi huk kuyuq rikch'a kunsulakuna: * [[PlayStation]] ([[Sony]]) Piliyistiysiyun * [[Wii]] ([[Nintendo]]) Nintinthu {| class="wikitable sortable" |+ !Miray !Kumpaniya !T'aqa !Sutin !Runa simi hina sutin !Qallarichiy |- |3 |Nintendo |Wasipi |Family Computer / Famicom |Phamikum/ Aylluta Kumputaq / Ayllukum |1983 |- |3 |Nintendo |Wasipi |Nintendo Entertainment Sistem (NES) |Nintinhu otaq Nis/ Nintinthu Kusirichina Llikacha (NKLL otaq NinKuLLi) |1985 |- |4 |Nintendo |Apanalla |Game Boy (GB) |Qiympuy (QP) / Puklla Irqi (PI) |1989 |- |4 |Nintendo |Wasipi |Super Family Computer/ Super Famicom |Sapa Phamikum/ Qhapaq Aylluta Kumputaq / Qhapaq Ayllukum |1990 |- |4 |Nintendo |Wasipi |Super Nintendo Entertainment Sistem (SNES)/ Super NES/ Super Nintendo |Sapa Nintinhu otaq Sapa Nis/ Qhapaq Nintinthu Kusirichina Llikacha (QNKLL otaq Qa NinKuLLi) / Qhapah NIS/ Qhapaq NinKuLLi / Qhapaq Nintinthu |1991 |- |5 |Nintendo |Wasipi |[[Nintendo 64|Nintendo 64 (N64)]] |[[Nintendo 64|Nintinthu suqta chunka tawayuq (N64)]] |1996 |- |5 |Nintendo |Apanalla |Game Boy Color (GBC) |Qiympuy Kulur (QPK) / Puklla Irqi Llimpi (PILL) |1998 |- |6 |Nintendo |Apanalla |Game Boy Advance (GBA) |Qiympuy Ithwinsa (QPI) / Puklla Irqi Hamuq (PIH) |2001 |- |6 |Nintendo |Wasipi |Nintendo Gamecube (NGC) |Nintinthu Qiymikllup (NQK)/ Nintinthu Pukllamachina (NPM) |2001 |- |7 |Nintendo |Apanalla |Nintendo DS |Nintinthu Thiyis (TY)/ Nintinthu Iskay Qhawana otaq IQ |2004 |- |7 |Nintendo |Wasipi |Nintendo Wii |Nintinthu Wiy |2006 |- |8 |Nintendo |Apanalla |Nintendo 3DS |Nintinthu Trithiyis (TTY)/ Nintinthu 3D Qhawana otaq 3DQ nisqa |2011 |- |8 |Nintendo |Wasipi |Nintendo Wii U |Nintinthu WiyU |2012 |- |8 |Nintendo |Chaqrusqa |Nintendo Switch (SW) |Nintinthu Suwich/ Nintinthu T'ikray |2017 |- |9 |Nintendo |Chaqrusqa |Nintendo Switch 2 (SW2) |Nintinthu Suwich iskay/ Nintinthu T'ikray iskay |2025 |- |5 |Sony |Wasipi |PlayStation (PS /PSX/ PS1 / PS One) |Piliyistiysiyun Huk /Pliy 1) |1994 (1995 NA) |- |6 |Sony |Wasipi |PlayStation 2 (PS2) |Piliyistiysiyun Iskay /Pliy 2 |2000 |- |6 |Sony |Apanalla |PlayStation Portable (PSP) |Pisipi/ Piliyistiysiyun Apanalla |2004 |- |7 |Sony |Wasipi |PlayStation 3 (PS3) |Piliyistiysiyun kimsa /Pliy 3 |2006 |- |7 |Sony |Apanalla |PlayStation Vita |Piliyistiysiyun Wita |2011 |- |8 |Sony |Wasipi |PlayStation 4 (PS4) |Piliyistiysiyun Tawa / Pliy 4 |2013 (2014 JP) |- |9 |Sony |Wasipi |PlayStation 5 (PS5) |Piliyistiysiyun pisqa / Pliy 5 |2020 |- |6 |Microsoft |Wasipi |Xbox |Iksphuks |2001 |- |7 |Microsoft |Wasipi |Xbox 360 |Iksphuks kimsa chunka suqta (3-60) |2005 |- |8 |Microsoft |Wasipi |Xbox One |Iksphuks Wan/ Iksphuks Tukuy/ |2013 |- |9 |Microsoft |Wasipi |Xbox Series X/S |Iksphuks Siris iks / is |2020 |- |3 |Sega |Wasipi |Mark III / Master System |Marku Kimsa / Mastir Siystim otaq Qhapaq Lliqacha |1985 |- |4 |Sega |Wasipi |Mega Drive / Genesis |Miqa Thrayw/ Yinisis Hunu Ruryru/Qallariy |1988 |- |4 |Sega |Apanalla |Game Gear |Qeymqir/ Pukllañiqiq |1990 |- |5 |Sega |Wasipi |Saturn |Saturnu/ Hawcha |1994 |- |6 |Sega |Wasipi |Dreamcast |Thrimkast/ Muspawillaq |1998 |} [[Katiguriya:Kuyuq rikch'a kunsulakuna| ]] 5oj7vwa714omscj9j2d4fj16botj3g7 Chagas kaqmanta unquy 0 55153 691882 691072 2026-09-19T05:37:03Z InternetArchiveBot 25132 Add 1 book for [[en:Wikipedia:Verifiability|verifiability]] (20260919sim)) #IABot (v2.0.9.6) ([[User:GreenC bot|GreenC bot]] 691882 wikitext text/x-wiki {{Infobox disease | Name = Enfermedad de Chagas | Image = Trypanosoma cruzi crithidia.jpeg | Caption = Fotomicrografía de ''Trypanosoma cruzi'' teñido con [[Giemsa]] | DiseasesDB = 13415 | ICD10 = {{ICD10|B|57||b|50}} | ICD9 = {{ICD9|086}} | ICDO = | OMIM = | MedlinePlus = 001372 | eMedicineSubj = med | eMedicineTopic = 327 | MeshID = D014355 }} '''Chagas kaqmanta unquy''' o '''Trypanosomiasis americana''' kaqqa, huk [[q’uñi pampamanta unquy|q’uñi pampa]] [[khurumanta unquy]] kay [[protozoario]]huchayuqrayku rikhurin''[[Trypanosoma cruzi]]''.<ref name=WHO2013/> Kay rikhurin huk ch’uspirayku sutichasqas [[winchucas]].<ref name=WHO2013/> Infeccion thaskiyninmanhina sintomasninqa tikrakun. Qallariyninpiqa mana sintomas kanchu utaq ancha pisi kanku, chaymanta kaywan hamunkuman: q’aja, punkiy [[ganglios linfáticos]], uma nanay, wach’isqapi punkiy ima.<ref name=WHO2013/> 8–12 semanas qhipantaqa runakunaqa yaykunku kay fase cronica kay unquymanta, chanta huk, 60–70% kaqpi kayqa ni hayk’aq wak sintomastawan qukunchu.<ref name=Rassi2010>{{cite journal |author=Rassi A, Rassi A, Marin-Neto JA |title=Chagas disease |url=https://archive.org/details/sim_the-lancet_april-17-23-2010_375_9723/page/1388 |journal=Lancet |volume=375 |issue=9723 |pages=1388–402 |date=April 2010 |pmid=20399979 |doi=10.1016/S0140-6736(10)60061-X}}</ref><ref name=Rassi2012>{{cite journal|last=Rassi A|first=Jr|author2=Rassi, A|author3=Marcondes de Rezende, J|title=American trypanosomiasis (Chagas disease).|url=https://archive.org/details/sim_infectious-disease-clinics-of-north-america_2012-06_26_2/page/275|journal=Infectious disease clinics of North America|date=June 2012|volume=26|issue=2|pages=275–91|pmid=22632639|doi=10.1016/j.idc.2012.03.002}}</ref> Huknin 30 40% kaq runakunamantaqa aswan sintomasta riqsin kay 10 30 wata qhipanta kay infeccion qallariyninmantapacha.<ref name=Rassi2012/> Kaypis hamun kay [[sunqumanta ventrículos]] hatunyayninwan kay 20 30% kaqpi, kaytaq chaymanta apan kay [[insuficiencia cardíaca]]kaqman. <ref name=WHO2013/> Huk 10% kaq runakunapi qukullanmantaq kay huk[[megaesófago|hatun esófago]] utaq huk [[megacolon|hatun colon]].<ref name=WHO2013/> == Causa chanta diagnóstico ima== Kay ''T. cruzi'' aswan runakunapurapi chimpakun chanta wak uywakunapi ima [[hematófagos|yawar ch’unqaqkuna]] ch’uspisrayku kay [[Triatominos]]yawarmasikunamanta kanku.<ref name=CDC>{{cite web|publisher=Centers for Disease Control (CDC) |url= http://www.cdc.gov/dpdx/trypanosomiasisAmerican/ |title=DPDx&nbsp;– Trypanosomiasis, American. Fact Sheet |accessdate=12 May 2010}}</ref> Kay ch’uspisqa aylluskunapi riqsikunku achkha sutiswan:''winchuca'' Argentinapi, Boliviapi, Chilepi, Paraguaypi ima, ''barbeiro'' ([[barbero cirujano|barbero]]) Brasilpi, ''pito'' Colombiapi, ''chinche'' América Centralpi, ''chipo'' ima Venezuelapi. Kay unquyqa chimpachikuyanmantaq kay [[yawar transfusión]], [[transplante de órganos]], ch’ichichasqa mikhunasta kay ch’uspisrayku mikhuspa, chaymanta [[transmisión vertical|mamamanta suyu wawanman]]ima.<ref name=WHO2013/> Kay unquymanta qallariyninpiqa diagnostico kaqninqa ruwakun kay microscopia kaqpi kay yawar parasituta tariqtinku.<ref name=Rassi2012/> Kay cronica unquyqa diagnosticakun [[anticuerpos]] kaqta tariqtinku kay ''T. cruzi'' kaqpaq yawarpi.<ref name=Rassi2012/> ==Hark’akuynin chanta Tratamiento ima == Hark’akunapaqqa winchukasta wañuchina tiyan chaymanta mana wach’ichikunachu tiyan.<ref name=WHO2013/> Wak hark’akuyqa kanman chay transfusionespaq churakuq yawarta sumaqta qhawaykachana.<ref name=WHO2013/> Kay 2013 watakama mana huk hampinapaq t’uqsina kanchu.<ref name=WHO2013/> Ñaqhallaraq infeccionesqa hampiswan hampikunkuman [[benznidazole]] utaq [[nifurtimox]],<ref name=WHO2013/> kaqwan kaykunaqa hampiymanpuni apanku sichus usqhaytapacha churakunku chay, ichaqa aswan pisi efectosniyuqman tukupun sichus runaqa Chaqaswan unqusqa unaytaña kachkan chay. <ref name=WHO2013/> Sichus kay cronica unquypi churaykukunku chay, kay tukukuymanta sintomas thaskiyninta aswan qhipachinkuman..<ref name=WHO2013/> Benznidazole chaymanta nifurtimox ima secundarios temporales efectosta qukunku kay 40% kaqkama ima runapi, <ref name=WHO2013/> kay qaramanta desórdenes kaqwan, ñuqtupi toxicidad kaqwan chaymanta irritación del sistema digestivo imawan hamun.<ref name="Rassi2010"/><ref name=Bern>{{cite journal |author=Bern C, Montgomery SP, Herwaldt BL, et al.|title=Evaluation and treatment of chagas disease in the United States: a systematic review |url=https://archive.org/details/jama_2007-11-14_298_18/page/2171|journal=JAMA |volume=298 |issue=18 |pages=2171–81 |date=November 2007|pmid=18000201 |doi=10.1001/jama.298.18.2171}}</ref><ref name=Rassi2>{{cite journal|author=Rassi A, Dias JC, Marin-Neto JA, Rassi A |title=Challenges and opportunities for primary, secondary, and tertiary prevention of Chagas' disease |journal=Heart |volume=95|issue=7 |pages=524–34 |date=April 2009 |pmid=19131444 |doi=10.1136/hrt.2008.159624|url=http://heart.bmj.com/cgi/pmidlookup?view=long&pmid=19131444}}</ref> == Epidemiología == Tantiyakun 7 8 junu runakumanta kay Chaqas unquyniyuq kachkanku, aswantataq kay [[México]], [[América Central]] chanta [[América del Sur]]ima.<ref name=WHO2013>{{cite web|title=Chagas disease (American trypanosomiasis) Fact sheet N°340|url=http://www.who.int/mediacentre/factsheets/fs340/en/|work=World Health Organization|accessdate=23 February 2014|date=March 2013}}</ref> Kaymantaqa rikhurirqa tantiyaspaqa 12 500 wañusqakuna sapa wata kay 2006 kaqman.<ref name=Rassi2010/> Aswan kaq kay unqusqa runakunamantaqa waqcha runas kanku <ref name=Rassi2010/> chaymanta aswan kaq kay unqusqa runakunamantaqa mana yacharqankuchu infectasqas kachkarqankumanta.<ref>{{cite book|editor-last=Capinera|editor-first=John L.|title=Encyclopedia of entomology|year=2008|publisher=Springer|location=Dordrecht|isbn=9781402062421|page=824|url=http://books.google.ca/books?id=i9ITMiiohVQC&pg=PA824|edition=2nd ed.}}</ref> Runakunamanta thaskiyninkuqa utaq achkhata chimpachikuchkanku kay maypichus Chaqas unquy kachkan chay ayllusta, kunantaq achkha Europeos suyusña EE.UU suyusña kay unquywan kachkanku.<ref name=WHO2013/> Kay pampaspipas huk wata yapaykukuy tiyarqa kay 2014 kaqkama.<ref>{{cite journal|last=Bonney|first=KM|title=Chagas disease in the 21st Century: a public health success or an emerging threat?|journal=Parasite |date=2014|volume=21|pages=11|pmid=24626257|doi=10.1051/parasite/2014012|pmc=3952655}} {{open access}}</ref> Kay unquyqa ñawpaq riqsisqa karqa 1909 kaqpi, riqsichirqa [[Carlos Chagas]], kaymantataq suti qukurqa.<ref name=WHO2013/> Aswan 150 hukhina uywakunaman waqllin.<ref name=Rassi2010/> ==Referencias== <references /> sxftwudc34br6j6d6hzb4zb73hdoq2b Vivo 0 62794 691880 659031 2026-09-18T18:10:00Z Ziv 31841 ([[c:GR|GR]]) [[File:Vivo logo 2019.svg]] → [[File:Vivo (China) logo.svg]] [[c:COM:FR#FR2|Criterion 2]] · More precise 691880 wikitext text/x-wiki [[Rikcha:Vivo (China) logo.svg|rikchacha|Vivop riqsinapaq rikch'an]] '''Vivo Communication Technology Co. Ltd.''' ('''vivo''' sutiyuq istilisasqa) huk [[Chunwa Runallaqta Ripuwlika|Chunwamanta]] [[Tawa suyukunaq empresan|achka kawsayllaqtachasqa]] [[Tecnología nisqa empresa|allwiyakama kuraq ruruchim]], [[Dongguan sutiyuq runa|Dongguan]], [[Guangdong pruwinsya|Guangdong]] llaqtapi umalliq wasiyuq, chaymi yuyaysapa karurimanata, yuyaysapa karurimana aksirsuryu nisqakunata, [[software]] chaymanta internetpi qaranakunata ch'antan, wiñarichin. Kay [[Tecnología nisqa empresa|kuraq ruruchi]]<nowiki/>qa software ruwan karurimanankunapaq, [[V-Appstore]] kaqnintakama rak'isqa, iManager kaqwan paykunap kapuqniyuq kaqninkupi, Androidpi sayasqa [[Llamk'aykuna llikacha|llamk'aykuna llikachapi]], Origin OS Chunwa kaqpi, chaymanta [[Funtouch OS]] wakpi. 10.000 llamk'aqniyuqmi, 10 I+D nisqa wasikunayuqmi Shenzhen, Dongguan, Nanjing, Pekín, Hangzhou, Shanghai, Xi'an, Taipei, Tokio, San Diego llaqtakunapi.<ref>{{Cite web|title=A Look Inside: vivo Tokyo R&D Center|url=https://techplugged.com/a-look-inside-vivo-tokyo-rd-center}}</ref><ref>{{Cite web|title=Vivo Bolsters its Global Manufacturing Network with Two More Production Bases|url=https://techuncode.com/vivo-bolsters-its-global-manufacturing-network-with-two-more-production-bases}}</ref> [[Rikcha:Vivo_X60_Pro+_Orange.jpg|paña|rikchacha|267x267px| [[Vivo X60 nisqa|Vivo X60]] nisqapiqa [[Carl Zeiss A. G. sutiyuq runa|Zeiss]]<nowiki/>p kuska k'illakachasqan imahina rikch'ayniyuqmi karqan]] == Pukyukuna == 4p9yyahm3bq5b9r33ykcys67s81taaq