ဝီကီးပီးဒီးယား rkiwiki https://rki.wikipedia.org/wiki/%E1%80%A1%E1%80%93%E1%80%AD%E1%80%80%E1%80%85%E1%80%AC%E1%80%99%E1%80%BB%E1%80%80%E1%80%BA%E1%80%94%E1%80%BE%E1%80%AC MediaWiki 1.47.0-wmf.22 first-letter မီဒီယာ အထူး ဆွီးနွီးချက် အသုံးပြုလူ အသုံးပြုလူ ဆွီးနွီးချက် ဝီကီးပီးဒီးယား ဝီကီးပီးဒီးယား ဆွီးနွီးချက် ဖိုင် ဖိုင် ဆွီးနွီးချက် မီဒီယာဝီကီ မီဒီယာဝီကီ ဆွီးနွီးချက် တမ်းပလိတ် တမ်းပလိတ် ဆွီးနွီးချက် အကူအညီ အကူအညီ ဆွီးနွီးချက် ကဏ္ဍ ကဏ္ဍ ဆွီးနွီးချက် TimedText TimedText talk Module Module talk Event Event talk အဓိကစာမျက်နှာ 0 1 21583 21444 2026-09-30T16:04:57Z YaThaWinTha 42 21583 wikitext text/x-wiki <templatestyles src="home/style.css" /> <!-- BANNER ACROSS TOP OF PAGE --> <!-- "WELCOME TO WIKIPEDIA" AND ARTICLE COUNT --> {{Home header}} <div class="nomobile"> <div id="mp-index" class="mp-index"> {{Index word}} {{Home/potal}} </div> </div> <div id="mp-upper"> <div id="mp-left" class="MainPageBG mp-box"> <h2 id="mp-tfa-h2" class="mp-h2">ဒေနိအထူးဆောင်းပါး</h2> <div id="mp-tfa" class="contains">{{Today's featured article}}</div> <h2 id="mp-dyk-h2" class="mp-h2">သင်သိခပါလား...</h2> <div id="mp-dyk" class="contains">{{Did you know}}</div> </div> <div id="mp-right" class="MainPageBG mp-box"> <h2 id="mp-itn-h2" class="mp-h2">နိ-ရက်ထဲကဖြစ်စိုင်ချေတိ</h2> <div id="mp-itn" class="contains">{{On this day}}</div> <h2 id="mp-dyk-h2" class="mp-h2">ဒေအပတ်သတင်း</h2> <div id="mp-dyk" class="contains">{{News}}</div> </div> </div> <div id="mp-lower" class="MainPageBG mp-box"> <h2 id="mp-tfp-h2" class="mp-h2">ဂနိ အထူးဓာတ်ပုံ</h2> <div id="mp-tfp">{{POTD/selection|row}}</div> </div> <div id="mp-middle" class="mp-box"> <h2 id="mp-about-h2" class="mp-h2">ဝီကီးပီးဒီးယားအကြောင်း</h2> <div id="mp-about" class="contains">[[ဝီကီးပီးဒီးယား]] ဆိုစွာ သုံးစွဲသူတိ စုပေါင်း ရီးသားကတ်တေ အွန်လိုင်း စွယ်စုံကျမ်း တခုဖြစ်ပါရေ။ ဝီကီးလို့ ခေါ်ရေ ဝက်ဘ်ဆိုက် ပုံစံတစ်မျိုးကို အသုံးပြုပနာ ပူးပေါင်းရီးသားခြင်းကို အဆင်ပြေစီဖို့ စီမံထားခြင်းဖြစ်ပါရေ။ သုံးစွဲသူတိက နာရီအလိုက် ပျင်ဆင်မှုပေါင်း များစွာတိကို ပြုလုပ်ပနာ ဝီကီးပီးဒီးယားကို ပိုကောင်းမွန်အောင် ဆောင်ရွက် နီကတ်ပါရေ။ ဝီကီးပီးဒီးယား စွာ အွန်လိုင်းစွယ်စုံကျမ်းတစ်ခု ဖြစ်ပြီးကေ အပြန်အလှန်လေးစားမှုဟိရေ အရည်အသွီးမြင့် စွယ်စုံကျမ်းကို တည်ထောင်ခြင်းနန့် အသုံးပြုရာမာ စိတ်ပါဝင်စားမှုဟိရေ လူတစ်ဦးချင်းစီ ပါဝင်ရေ အွန်လိုင်းအသိုင်းအဝိုင်းတစ်ခု ဖြစ်ပါရေ။ </div> <h2 id="help-h2" class="mp-h2">အကူအညီ</h2> <div id="mp-help" class="contains">{{အကူအညီ}}</div> </div> <div id="mp-bottom" class="mp-box"> <h2 id="mp-other" class="mp-h2">ကဏ္ဍအညွှန်း</h2> <div id="mp-other-content" class="contains">{{Category index}}</div> <h2 id="mp-sister" class="mp-h2">ဝီကီးပီးဒီးယား ညီအစ်မ ပရောဂျက်တိ</h2> <div id="mp-sister-content" class="contains">{{Wikipedia's sister projects}}</div> <h2 id="mp-lang" class="mp-h2">ဝီကီးပီးဒီးယား ဘာသာစကားတိ</h2> <div>{{Wikipedia languages}}</div> </div> __NOTOC____NOEDITSECTION__ 7lqtobxatpftgdmsfsjqsb76zkjyajj ဝီကီးပီးဒီးယား:On this day/September 2026 4 5983 21581 21437 2026-09-30T16:03:28Z YaThaWinTha 42 21581 wikitext text/x-wiki * '''[[၂ စတ်တင်ဘာ ]]၊ [[၁၉၄၅]]''' – [[ဂျပန်နိုင်ငံ]]ဧ့ ကိုယ်စားလှယ်တိစွာ [[တိုကျိုပင်လယ်အော်]]ဟိ [[ယူအက်စ်အက်စ် မစ်ဆူရီ]] စစ်သင်္ဘောပေါ်၌ လက်နက်ချစာချုပ်ကို လက်မှတ်ရီးထိုးခပြီး '''[[ဒုတိယကမ္ဘာစစ်]]''' တရားဝင် အဆုံးသတ်ခရေ။ * '''[[၅ စတ်တင်ဘာ ၅]]၊ [[၁၉၇၇]]''' – [[နာဆာ]]စွာ [[ကြာသပတေးဂြိုဟ်]]နန့် [[စနေဂြိုဟ်]]ကို လေ့လာဖို့အတွက် '''[[ဗွိုင်ယေဂျာ ၁]]''' အာကာသယာဉ်ကို အမေရိကန်နိုင်ငံ၊ ဖလော်ရီဒါပြည်နယ်ဟိ ကိပ်ကနာဗာရယ်က လွှတ်တင်ခရေ။ * '''[[၉ စတ်တင်ဘာ ၉]]၊ [[၁၉၃၉]]''' – ဗြိတိသျှကိုလိုနီအုပ်ချုပ်ရီးကို ဆန့်ကျင်ပြီး ပြည်သူတိ နိုင်ငံရီးနိုးကြားလာစီဖို့ ဟောပြောလှုံ့ဆော်ခရေ ရခိုင်အမျိုးသားခေါင်းဆောင် '''[[ဆရာတော်ဦးဥတ္တမ]]''' စွာ [[ရန်ကုန်မြို့]]၌ ပျံလွန်တော်မူခရေ။ * '''[[၁၆ စတ်တင်ဘာ ၁၆]]၊ [[၁၉၈၇]]''' – [[အိုဇုန်းလွှာ]]ကို ပျက်စီးစီရေ ဓာတုပစ္စည်းတိဧ့ ထုတ်လုပ်မှုနန့် သုံးစွဲမှုကို ထိန်းချုပ်လျှော့ချဖို့ ရည်ရွယ်ရေ '''[[မွန်ထရီယယ် သဘောတူစာချုပ်]]''' ကို [[ကနေဒါနိုင်ငံ]]၊ [[မွန်ထရီယယ်မြို့]]၌ ချမှတ်ခရေ။ <noinclude> [[Category:On this day/2026]] </noinclude> 98logz7r8u0mje6qb762bvmo5ygf5jw 21582 21581 2026-09-30T16:03:56Z YaThaWinTha 42 21582 wikitext text/x-wiki * '''[[၂ စတ်တင်ဘာ ]]၊ [[၁၉၄၅]]''' – [[ဂျပန်နိုင်ငံ]]ဧ့ ကိုယ်စားလှယ်တိစွာ [[တိုကျိုပင်လယ်အော်]]ဟိ [[ယူအက်စ်အက်စ် မစ်ဆူရီ]] စစ်သင်္ဘောပေါ်၌ လက်နက်ချစာချုပ်ကို လက်မှတ်ရီးထိုးခပြီး '''[[ဒုတိယကမ္ဘာစစ်]]''' တရားဝင် အဆုံးသတ်ခရေ။ * '''[[၅ စတ်တင်ဘာ]]၊ [[၁၉၇၇]]''' – [[နာဆာ]]စွာ [[ကြာသပတေးဂြိုဟ်]]နန့် [[စနေဂြိုဟ်]]ကို လေ့လာဖို့အတွက် '''[[ဗွိုင်ယေဂျာ ၁]]''' အာကာသယာဉ်ကို အမေရိကန်နိုင်ငံ၊ ဖလော်ရီဒါပြည်နယ်ဟိ ကိပ်ကနာဗာရယ်က လွှတ်တင်ခရေ။ * '''[[၉ စတ်တင်ဘာ]]၊ [[၁၉၃၉]]''' – ဗြိတိသျှကိုလိုနီအုပ်ချုပ်ရီးကို ဆန့်ကျင်ပြီး ပြည်သူတိ နိုင်ငံရီးနိုးကြားလာစီဖို့ ဟောပြောလှုံ့ဆော်ခရေ ရခိုင်အမျိုးသားခေါင်းဆောင် '''[[ဆရာတော်ဦးဥတ္တမ]]''' စွာ [[ရန်ကုန်မြို့]]၌ ပျံလွန်တော်မူခရေ။ * '''[[၁၆ စတ်တင်ဘာ]]၊ [[၁၉၈၇]]''' – [[အိုဇုန်းလွှာ]]ကို ပျက်စီးစီရေ ဓာတုပစ္စည်းတိဧ့ ထုတ်လုပ်မှုနန့် သုံးစွဲမှုကို ထိန်းချုပ်လျှော့ချဖို့ ရည်ရွယ်ရေ '''[[မွန်ထရီယယ် သဘောတူစာချုပ်]]''' ကို [[ကနေဒါနိုင်ငံ]]၊ [[မွန်ထရီယယ်မြို့]]၌ ချမှတ်ခရေ။ <noinclude> [[Category:On this day/2026]] </noinclude> alcyp3omqh72comz84zn8u4uoidif0a ထားဝယ်ပညာရီးကောလိပ် 0 6083 21564 2026-09-30T12:38:20Z Tejoebārsa 137 Created page with "'''ထားဝယ်ပညာရီးဒီဂရီကောလိပ်'''({{lang-en|Dawei Education Degree College; DEC}})စွာ [[တနင်္သာရီတိုင်းဒေသကြီး]]၊ [[ထားဝယ်မြို့]]၊ ရှမ္မလိုင်ဆွဲရပ်က [[ပညာရီးဝန်ကြီးဌာန]] [[အဆင့်မြင့်ပညာဦးစီးဌာန]] လက်အောက်ခံ ပညာရီး..." 21564 wikitext text/x-wiki '''ထားဝယ်ပညာရီးဒီဂရီကောလိပ်'''({{lang-en|Dawei Education Degree College; DEC}})စွာ [[တနင်္သာရီတိုင်းဒေသကြီး]]၊ [[ထားဝယ်မြို့]]၊ ရှမ္မလိုင်ဆွဲရပ်က [[ပညာရီးဝန်ကြီးဌာန]] [[အဆင့်မြင့်ပညာဦးစီးဌာန]] လက်အောက်ခံ ပညာရီးကောလိပ်ကျောင်း ဖြစ်တေ။<ref>{{Cite web |title= ထားဝယ်ပညာရီးဒီဂရီကောလိပ် – Dawei Education Degree College<!-- ဘော့က ထုတ်ပီးရေ ဂေါင်းစိုင် --> |url=http://www.daweiedc.edu.mm/?p=1693&lang=my |accessdate=4 October 2020 |archivedate=29 November 2020 |archiveurl=https://web.archive.org/web/20201129131531/http://www.daweiedc.edu.mm/?p=1693&lang=my }}</ref> ကျောင်းသားသမဂ္ဂ ဟိရေ။ ၂၀၁၉ ဒီဇန်ဘာမှ စလို့၊ နိုင်ငံတဝန်း ပညာရီးကောလိပ် ၂၅ ကျောင်းကို ပညာရီးဒီဂရီကောလိပ်အဖြစ် အဆင့်တိုးမြှင့်ရာ ထားဝယ်ပညာရီးကောလိပ်လည်း ပါဝင်ရေ။ အယင် ၂ နှစ်တက် ဒီပလိုမာရရေ သင်တန်းမှ ၄ နှစ်သင်တန်းသို့ ပြောင်းလဲခရေ။<ref name="dwec">https://www.daweiwatch.com/2019/03/28/news/17769/amp/{{Dead link|date=January 2021 }}</ref> ==ဆင့်ကဲဖွံ့ဖြိုးတိုးတက်== နှစ်ပေါင်း (၉၇)နှစ်အထဲ ဆင့်ကဲပြောင်းလဲမှုတိမာ အောက်ပါအတိုင်းဖြစ်တေ။ -၁၉၂၅ခု နှစ်မှ ၁၉၆၄ ခုနှစ်အထိ ခရစ်ယာန်သာသနာပြုကျောင်း အဖြစ် /မော်ရိုးကရင် အထက်တန်းကျောင်း အဖြစ် -၁၉၆၄ ခုနှစ်မှ ၁၉၇၆ ခုနှစ်အထိ အထက(၄) ထားဝယ် အဖြစ် -၁၉၇၇ ခုနှစ် မေလ(၂၃)ရက်နိမာ တနင်္သာရီတိုင်းဒေသကောလိပ် အဖြစ် -၁၉၈၀ပြည့်နှစ် ဧပြီလ (၁)ရက်နိမာ ထားဝယ်ကောလိပ် အဖြစ် -၁၉၉၉ ခုနှစ် ဧပြီလ (၆)ရက်နိမာ ထားဝယ်ဒီဂရီကောလိပ် အဖြစ် -၂၀၀၀ပြည့်နှစ် ဖေဖဝါရီလ (၂၂)ရက်နိမာ ထားဝယ်တက္ကသိုလ် အဖြစ် -၂၀၀၂ ခုနှစ် ဒီဇန်ဘာလ (၁၂)ရက်နိမာ ထားဝယ်ပညာရီးကောလိပ် အဖြစ် -၂၀၂၀ပြည့်နှစ် သြဂတ်လ (၃၁)ရက်နိမာ ထားဝယ်ပညာရီးဒီဂရီကောလိပ် အဖြစ် ဆင့်ကဲပြောင်းလဲခပါရေ။ <ref>{{Cite web |title=ဆရာအတတ်ပညာနန့် လိ့ကျင့်ရီးဦးစီးဌာန {{!}} eTanitharyi<!-- ဘော့က ထုတ်ပီးရေ ဂေါင်းစိုင် --> |url=http://www.tniregion.gov.mm/content/202 |accessdate=4 October 2020 |archivedate=25 October 2020 |archiveurl=https://web.archive.org/web/20201025230235/http://www.tniregion.gov.mm/content/202 }}</ref> ==အဆောင်တိ== * နီလာဆောင် (ပထမနှစ်တိ)(အဂု ဖြိုဖျက်ပြီး) * ပုလဲဆောင် (ဒုတိယနှစ်တိ)(အဂု ပုလဲဆောင် ၁) * ပုလဲဆောင် ၂ * သန္တာဆောင် * တိုးချဲ့ဆောင် * အဏ္ဏဝါဆောင် * ပိတောက်ဆောင် * ဗထူးဆောင် ==သင်တန်း== ပညာရီးဒီဂရီကောလိပ် တခုမာ လုပ်ငန်းခွင်အကြို ဆရာအတတ်သင် ဒီပလိုမာပညာသင်တန်းတက် ကျောင်းသားဦးရွီအနည်းဆုံး ၁၀၀၀ မှ အများဆုံး ၂၀၀၀ ထိ ပညာသင်ယူနှိုင်ရေ။ ၂၀၁၉ ပညာသင်နှစ်မာ ထားဝယ်ပညာရီးကောလိပ်မာ ဦးရွီ ၅၀၀ ဝန်းကျင်ရာ ဟိရေ။ <ref name="dwec" /> ==လှုပ်ယှားမှု== ၂၀၂၀ ဂျန်နဝါရီမာ အခြီခံပညာကျောင်းတိဝယ် အတန်းငယ်တိကို ဆယ်တန်းစာမိန်းပွဲ ပြီးစီးရေ မာ့ခ်ျလ နှောင်းပိုင်းမှ ဖြေဆိုခိုင်းဖို့ အစီအစိုင်ကို ကန့်ရေ အနိန်နန့် [[ဖဲကြိုးစိမ်းလှုပ်ယှားမှု]]ကို ပြုလုပ်ပနာ ဆန္ဒဖော်ထုတ်ခကတ်တေ။<ref>[http://burmese.dvb.no/archives/366367 ထားဝယ်ပညာရီးကောလိပ်မာ ဖဲကြိုးစိမ်းလှုပ်ယှားမှု ပြုလုပ် - DVB<!-- ဘော့က ထုတ်ပီးရေ ဂေါင်းစိုင် -->]</ref> ==ကိုးကား== {{reflist}} {{မြန်မာနိုင်ငံကတက္ကသိုလ်တိ}} [[ကဏ္ဍ:တနင်္သာရီတိုင်းဒေသကြီးအထဲက တက္ကသိုလ်တိ]] [[ကဏ္ဍ:မြန်မာနိုင်ငံက တက္ကသိုလ်နန့်ကောလိပ်တိ]] rhm5qojtzb1ho4qhjr30lmx5gvoaoux ဘားအံပညာရီးကောလိပ် 0 6084 21565 2026-09-30T12:48:38Z Tejoebārsa 137 Created page with "{{Infobox university | name = ဘားအံပညာရီးဒီဂရီကောလိပ်၊ | image = ThanLwin Building, Hpa-an Education College.jpg | caption = သံလွင်ဆောင်၊ ဘားအံပညာရီးကောလိပ် | native_name = ထ်ုအင်ပညာ့ၯါင်ႋဍီကြီဘာႋခေါဟ်ထီး |native_lang = kjp | other_name = <!-- or |other_n..." 21565 wikitext text/x-wiki {{Infobox university | name = ဘားအံပညာရီးဒီဂရီကောလိပ်၊ | image = ThanLwin Building, Hpa-an Education College.jpg | caption = သံလွင်ဆောင်၊ ဘားအံပညာရီးကောလိပ် | native_name = ထ်ုအင်ပညာ့ၯါင်ႋဍီကြီဘာႋခေါဟ်ထီး |native_lang = kjp | other_name = <!-- or |other_names= --> | former_name = <!-- or |former_names= --> | motto = | type = အများဆိုင် | established = <!-- {{start date|YYYY|MM|DD}} --> | closed = <!-- {{end date|YYYY|MM|DD}} --> | founder = <!-- or |founders= --> | parent = | affiliation = | religious_affiliation = | academic_affiliation = <!-- or |academic_affiliations= --> | principal = ဒေါ်ခင်မူမြင့် | academic_staff = | administrative_staff = | students = <!-- or |enrollment= --> | undergrad = | postgrad = | address = <!-- Please discuss before using --> | city = ဘားအံမြို့နယ် | state = ကရင်ပြည်နယ် | province = | country = မြန်မာနိုင်ငံ | postalcode = <!-- or |zipcode= or |postcode= --> | coordinates = <!-- {{coord|LAT|LON|type:edu|display=inline,title}} --> | campus = | language = | free_label = <!-- up to |free_label2= --> | free = <!-- up to |free2= --> | colors = <!--or |colours= --> | athletics = | sports = | sports_nickname = <!--or |athletics_nickname= --> | sporting_affiliations = | mascot = <!--or |mascots= --> | symbol = | website = <!-- {{URL|example.com}} --> | logo = | footnotes = }} '''ဘားအံပညာရီးဒီဂရီကောလိပ်''' ({{lang-en|Hpa-an Education Degree College; HEC <ref>{{Cite web |title=ဘားအံပညာရီးကောလိပ် ကျောင်းသားသမဂ္ဂ, Education College, Hpa-an (2020)<!-- ဘော့က ထုတ်ပီးသော ဂေါင်းစိုင် --> |url=https://www.glunis.com/MM/Hpa-an/174367349878895/%E1%80%98%E1%80%AC%E1%80%B8%E1%80%A1%E1%80%B6%E1%80%95%E1%80%8A%E1%80%AC%E1%80%B1%E1%80%9B%E1%80%B8%E1%80%B1%E1%80%80%E1%80%AC%E1%80%9C%E1%80%AD%E1%80%95%E1%80%B9-%E1%80%B1%E1%80%80%E1%80%BA%E1%80%AC%E1%80%84%E1%80%B9%E1%80%B8%E1%80%9E%E1%80%AC%E1%80%B8%E1%80%9E%E1%80%99%E1%80%82%E1%81%A2 |access-date=4 October 2020 |archive-date=30 November 2024 |archive-url=https://web.archive.org/web/20241130065120/https://www.glunis.com/MM/Hpa-an/174367349878895/%E1%80%98%E1%80%AC%E1%80%B8%E1%80%A1%E1%80%B6%E1%80%95%E1%80%8A%E1%80%AC%E1%80%B1%E1%80%9B%E1%80%B8%E1%80%B1%E1%80%80%E1%80%AC%E1%80%9C%E1%80%AD%E1%80%95%E1%80%B9-%E1%80%B1%E1%80%80%E1%80%BA%E1%80%AC%E1%80%84%E1%80%B9%E1%80%B8%E1%80%9E%E1%80%AC%E1%80%B8%E1%80%9E%E1%80%99%E1%80%82%E1%81%A2 }}</ref><ref name="hpnedc">{{Cite web |title=Hpa-an Education College<!-- ဘော့က ထုတ်ပီးသော ဂေါင်းစိုင် --> |url=http://www.hpnedc.edu.mm/?lang=en |access-date=4 October 2020 |archive-date=19 October 2020 |archive-url=https://web.archive.org/web/20201019152059/http://www.hpnedc.edu.mm/?lang=en }}</ref> }})စွာ [[ကရင်ပြည်နယ်]]၊ [[ဘားအံမြို့]]၊ လာကဒေါင်ကျေးရွာအုပ်စု၊ ဘားအံ-အိန္ဒုကားလမ်းမကြီး<ref name="hpnedc" />မာ တည်ဟိကာ၊ [[ပညာရီးဝန်ကြီးဌာန]] [[အဆင့်မြင့်ပညာဦးစီးဌာန]] လက်အောက်ခံ [[ပညာရီးကောလိပ်]]ကျောင်းတခု ဖြစ်တေ။ ကျောင်းသားသမဂ္ဂအဖွဲ့လေ့ ဟိပါရေ။ ၂၀၁၉ ဒီဇန်ဘာမှ စလို့၊ နိုင်ငံတဝန်း ပညာရီးကောလိပ် ၂၅ ကျောင်းကို ပညာရီးဒီဂရီကောလိပ်အဖြစ် အဆင့်တိုးမြှင့်ရာ ဘားအံပညာရီးကောလိပ်လည်း ပါဝင်ရေ။ အယင် ၂ နှစ်တက် ဒီပလိုမာရရေ သင်တန်းမှ ၄ နှစ်သင်တန်းသို့ ပြောင်းလဲခရေ။<ref name="bwe">{{Cite web |title=ဘားအံပညာရီးကောလိပ်မာ(၂၁) ကြိမ်မြောက် ဆရာအတတ်ပညာဒီပလိုမာလက်မှတ်အပ်နှင်း {{!}} Kayin State Government Office<!-- ဘော့က ထုတ်ပီးရေ ဂေါင်းစိုင် --> |url=http://www.kayinstate.gov.mm/kayin/news/%E1%80%98%E1%80%AC%E1%80%B8%E1%80%A1%E1%80%B6%E1%80%95%E1%80%8A%E1%80%AC%E1%80%9B%E1%80%B1%E1%80%B8%E1%80%80%E1%80%B1%E1%80%AC%E1%80%9C%E1%80%AD%E1%80%95%E1%80%BA%E1%80%90%E1%80%BD%E1%80%84%E1%80%BA%E1%81%82%E1%81%81-%E1%80%80%E1%80%BC%E1%80%AD%E1%80%99%E1%80%BA%E1%80%99%E1%80%BC%E1%80%B1%E1%80%AC%E1%80%80%E1%80%BA-%E1%80%86%E1%80%9B%E1%80%AC%E1%80%A1%E1%80%90%E1%80%90%E1%80%BA%E1%80%95%E1%80%8A%E1%80%AC%E1%80%92%E1%80%AE%E1%80%95%E1%80%9C%E1%80%AD%E1%80%AF%E1%80%99%E1%80%AC%E1%80%9C%E1%80%80%E1%80%BA%E1%80%99%E1%80%BE%E1%80%90%E1%80%BA%E1%80%A1%E1%80%95%E1%80%BA%E1%80%94%E1%80%BE%E1%80%84%E1%80%BA%E1%80%B8 |access-date=4 October 2020 |archive-date=8 October 2020 |archive-url=https://web.archive.org/web/20201008091238/http://www.kayinstate.gov.mm/kayin/news/%E1%80%98%E1%80%AC%E1%80%B8%E1%80%A1%E1%80%B6%E1%80%95%E1%80%8A%E1%80%AC%E1%80%9B%E1%80%B1%E1%80%B8%E1%80%80%E1%80%B1%E1%80%AC%E1%80%9C%E1%80%AD%E1%80%95%E1%80%BA%E1%80%90%E1%80%BD%E1%80%84%E1%80%BA%E1%81%82%E1%81%81-%E1%80%80%E1%80%BC%E1%80%AD%E1%80%99%E1%80%BA%E1%80%99%E1%80%BC%E1%80%B1%E1%80%AC%E1%80%80%E1%80%BA-%E1%80%86%E1%80%9B%E1%80%AC%E1%80%A1%E1%80%90%E1%80%90%E1%80%BA%E1%80%95%E1%80%8A%E1%80%AC%E1%80%92%E1%80%AE%E1%80%95%E1%80%9C%E1%80%AD%E1%80%AF%E1%80%99%E1%80%AC%E1%80%9C%E1%80%80%E1%80%BA%E1%80%99%E1%80%BE%E1%80%90%E1%80%BA%E1%80%A1%E1%80%95%E1%80%BA%E1%80%94%E1%80%BE%E1%80%84%E1%80%BA%E1%80%B8 }}</ref> ==အုပ်ချုပ်ရီး== ကျောင်းအုပ်မာ ဒေါ်ခင်မူမြင့် ဖြစ်တေ။<ref name="bwe" /> ၂၁ ကြိမ်မြောက် ဆရာအတတ်ပညာဒီပလိုမာလက်မှတ် အပ်နှင်းပွဲအခမ်းအနားမာ လုပ်ငန်းခွင်အကြို ဆရာအတတ်ပညာဒီပလိုမာ သင်တန်း သိပ္ပံကျောင်းသား ၂၁၀ ဦး၊ ဝိဇ္ဇာကျောင်းသား ၁၄၆ ဦး ၊ စုစုပေါင်း ၃၅၆ ဦး ဘွဲ့ရရေ။<ref name="bwe" /> {{start date|2020|1|27}} မာ ဆီးလိပ်ငွီ့ကင်းစင် ကောလိပ်ဖြစ်ကြောင်း ကြေညာရေ။ <ref>{{Cite web |title=Ministry Of Health And Sports<!-- ဘော့က ထုတ်ပီးရေ ဂေါင်းစိုင် --> |url=https://mohs.gov.mm/page/1409 |access-date=4 October 2020 |archive-date=15 January 2021 |archive-url=https://web.archive.org/web/20210115230200/https://mohs.gov.mm/page/1409 }}</ref> == ဘွဲ့နှင်းသဘင် == {| class="wikitable" |+ ပုံစာ ! ခုနှစ် !! လုပ်ငန်းခွင်အကြိုဆရာအတတ်ပညာဒီပလိုမာသင်တန်းဆင်းပွဲ ! ဘွဲ့ရ ! မှတ်ချက် |- | ၂၀၁၉ |၂၁ ကြိမ်မြောက် | ၃၅၆ | rowspan="2" | ၂နှစ် |- |{{date|2020|2|26}} | ၂၂ ကြိမ်မြောက် | ၄၀၉ |} ==ကိုးကား== {{reflist}} {{မြန်မာနိုင်ငံကတက္ကသိုလ်တိ}} [[ကဏ္ဍ:ကရင်ပြည်နယ်က ကောလိပ်နန့် တက္ကသိုလ်တိ]] [[ကဏ္ဍ:မြန်မာနိုင်ငံက တက္ကသိုလ်နန့်ကောလိပ်တိ]] g4ofg7uufwqzl5cii1ha5g8pvg9hn9f တမ်းပလိတ်:Designation list 10 6085 21566 2026-09-30T13:03:11Z Tejoebārsa 137 Created page with "{{infobox |child = {{#ifeq:{{{embed|}}}|yes|yes}} |bodystyle = {{#ifeq:{{{embed|}}}|yes|<!--Don't show-->|width:250px; border-spacing:1px}} |data1 = {{#ifeq:{{{embed|}}}|yes|<!--Don't show-->|<div style="width:100%; text-align:center; font-size:100%; font-weight:bold; background-color:{{#if:{{{delisted1_date|}}}|&#35;ddd|{{Designation/colour2|{{{designation1}}}}}}}; line-height:1.5">ရွီးချယ်သတ်မှတ်ချက်တိ</div>}} <!---Style fix f..." 21566 wikitext text/x-wiki {{infobox |child = {{#ifeq:{{{embed|}}}|yes|yes}} |bodystyle = {{#ifeq:{{{embed|}}}|yes|<!--Don't show-->|width:250px; border-spacing:1px}} |data1 = {{#ifeq:{{{embed|}}}|yes|<!--Don't show-->|<div style="width:100%; text-align:center; font-size:100%; font-weight:bold; background-color:{{#if:{{{delisted1_date|}}}|&#35;ddd|{{Designation/colour2|{{{designation1}}}}}}}; line-height:1.5">ရွီးချယ်သတ်မှတ်ချက်တိ</div>}} <!---Style fix for when embedding in bordered infoboxes---> |datastyle = border: 0; |labelstyle = border: 0; <!---designation1 section---> |data2 = {{#if:{{{designation1<includeonly>|</includeonly>}}}|<div style="width:96%; text-align:center; font-size:100%; font-weight:bold; border:4px solid {{#if:{{{delisted1_date|}}}|&#35;ddd|{{Designation/colour2|{{{designation1}}}}}}}; line-height:1.5">{{#if:{{{delisted1_date|}}}|အယင်&nbsp;}}{{Designation/text|{{{designation1}}}}}</div>}} |data3 = {{{designation1_offname<includeonly>|</includeonly>}}} |label3 = {{#if:{{{designation1_offname<includeonly>|</includeonly>}}}|တရားဝင်နာမည်}} |label4 = အမျိုးအစား |data4 = {{{designation1_type<includeonly>|</includeonly>}}} |label5 = ရွီးချယ်ရေစံနှုန်း |data5 = {{{designation1_criteria<includeonly>|</includeonly>}}} |label6 = ရွီးချယ်ခြင်း |data6 = {{{designation1_date<includeonly>|</includeonly>}}} |label7 = ရွီးချယ်စာရင်းမှ<br />ပယ်ဖျက်ခခြင်း |data7 = {{{delisted1_date<includeonly>|</includeonly>}}} |label8 = အစိတ်အပိုင်း |data8 = {{{designation1_partof<includeonly>|</includeonly>}}} |label9 = ရည်ညွှန်းနံပါတ် |data9 = {{{designation1_number<includeonly>|</includeonly>}}} |label10 = {{{designation1_free1name<includeonly>|</includeonly>}}} |data10 = {{{designation1_free1value<includeonly>|</includeonly>}}} |label11 = {{{designation1_free2name<includeonly>|</includeonly>}}} |data11 = {{{designation1_free2value<includeonly>|</includeonly>}}} |label12 = {{{designation1_free3name<includeonly>|</includeonly>}}} |data12 = {{{designation1_free3value<includeonly>|</includeonly>}}} <!---designation2 section---> |data13 = {{#if:{{{designation2<includeonly>|</includeonly>}}}|<div style="width:96%; text-align:center; font-size:100%; font-weight:bold; border:4px solid {{#if:{{{delisted2_date|}}}|&#35;ddd|{{Designation/colour2|{{{designation2}}}}}}}; line-height:1.5">{{#if:{{{delisted2_date|}}}|အယင်&nbsp;}}{{Designation/text|{{{designation2}}}}}</div>}} |data14 = {{{designation2_offname<includeonly>|</includeonly>}}} |label14 = {{#if:{{{designation2_offname<includeonly>|</includeonly>}}}|တရားဝင်နာမည်}} |label15 = အမျိုးအစား |data15 = {{{designation2_type<includeonly>|</includeonly>}}} |label16 = ရွီးချယ်ရေစံနှုန်း |data16 = {{{designation2_criteria<includeonly>|</includeonly>}}} |label17 = ရွီးချယ်ခြင်း |data17 = {{{designation2_date<includeonly>|</includeonly>}}} |label18 = ရွီးချယ်စာရင်းမှ<br />ပယ်ဖျက်ခခြင်း |data18 = {{{delisted2_date<includeonly>|</includeonly>}}} |label19 = အစိတ်အပိုင်း |data19 = {{{designation2_partof<includeonly>|</includeonly>}}} |label20 = ရည်ညွှန်းနံပါတ် |data20 = {{{designation2_number<includeonly>|</includeonly>}}} |label21 = {{{designation2_free1name<includeonly>|</includeonly>}}} |data21 = {{{designation2_free1value<includeonly>|</includeonly>}}} |label22 = {{{designation2_free2name<includeonly>|</includeonly>}}} |data22 = {{{designation2_free2value<includeonly>|</includeonly>}}} |label23 = {{{designation2_free3name<includeonly>|</includeonly>}}} |data23 = {{{designation2_free3value<includeonly>|</includeonly>}}} <!---designation3 section---> |data24 = {{#if:{{{designation3<includeonly>|</includeonly>}}}|<div style="width:96%; text-align:center; font-size:100%; font-weight:bold; border:4px solid {{#if:{{{delisted3_date|}}}|&#35;ddd|{{Designation/colour2|{{{designation3}}}}}}}; line-height:1.5">{{#if:{{{delisted3_date|}}}|အယင်&nbsp;}}{{Designation/text|{{{designation3}}}}}</div>}} |data25 = {{{designation3_offname<includeonly>|</includeonly>}}} |label25 = {{#if:{{{designation3_offname<includeonly>|</includeonly>}}}|တရားဝင်နာမည်}} |label26 = အမျိုးအစား |data26 = {{{designation3_type<includeonly>|</includeonly>}}} |label27 = ရွီးချယ်ရေစံနှုန်း |data27 = {{{designation3_criteria<includeonly>|</includeonly>}}} |label28 = ရွီးချယ်ခြင်း |data28 = {{{designation3_date<includeonly>|</includeonly>}}} |label29 = ရွီးချယ်စာရင်းမှ<br />ပယ်ဖျက်ခခြင်း |data29 = {{{delisted3_date<includeonly>|</includeonly>}}} |label30 = အစိတ်အပိုင်း |data30 = {{{designation3_partof<includeonly>|</includeonly>}}} |label31 = ရည်ညွှန်းနံပါတ် |data31 = {{{designation3_number<includeonly>|</includeonly>}}} |label32 = {{{designation3_free1name<includeonly>|</includeonly>}}} |data32 = {{{designation3_free1value<includeonly>|</includeonly>}}} |label33 = {{{designation3_free2name<includeonly>|</includeonly>}}} |data33 = {{{designation3_free2value<includeonly>|</includeonly>}}} |label34 = {{{designation3_free3name<includeonly>|</includeonly>}}} |data34 = {{{designation3_free3value<includeonly>|</includeonly>}}} <!---designation4 section---> |data35 = {{#if:{{{designation4<includeonly>|</includeonly>}}}|<div style="width:96%; text-align:center; font-size:100%; font-weight:bold; border:4px solid {{#if:{{{delisted4_date|}}}|&#35;ddd|{{Designation/colour2|{{{designation4}}}}}}}; line-height:1.5">{{#if:{{{delisted4_date|}}}|အယင်&nbsp;}}{{Designation/text|{{{designation4}}}}}</div>}} |data36 = {{{designation4_offname<includeonly>|</includeonly>}}} |label36 = {{#if:{{{designation4_offname<includeonly>|</includeonly>}}}|တရားဝင်နာမည်}} |label37 = အမျိုးအစား |data37 = {{{designation4_type<includeonly>|</includeonly>}}} |label38 = ရွီးချယ်ရေစံနှုန်း |data38 = {{{designation4_criteria<includeonly>|</includeonly>}}} |label39 = ရွီးချယ်ခြင်း |data39 = {{{designation4_date<includeonly>|</includeonly>}}} |label40 = ရွီးချယ်စာရင်းမှ<br />ပယ်ဖျက်ခခြင်း |data40 = {{{delisted4_date<includeonly>|</includeonly>}}} |label41 = အစိတ်အပိုင်း |data41 = {{{designation4_partof<includeonly>|</includeonly>}}} |label42 = ရည်ညွှန်းနံပါတ် |data42 = {{{designation4_number<includeonly>|</includeonly>}}} |label43 = {{{designation4_free1name<includeonly>|</includeonly>}}} |data43 = {{{designation4_free1value<includeonly>|</includeonly>}}} |label44 = {{{designation4_free2name<includeonly>|</includeonly>}}} |data44 = {{{designation4_free2value<includeonly>|</includeonly>}}} |label45 = {{{designation4_free3name<includeonly>|</includeonly>}}} |data45 = {{{designation4_free3value<includeonly>|</includeonly>}}} <!---designation5 section---> |data46 = {{#if:{{{designation5<includeonly>|</includeonly>}}}|<div style="width:96%; text-align:center; font-size:100%; font-weight:bold; border:4px solid {{#if:{{{delisted5_date|}}}|&#35;ddd|{{Designation/colour2|{{{designation5}}}}}}}; line-height:1.5">{{#if:{{{delisted5_date|}}}|အယင်&nbsp;}}{{Designation/text|{{{designation5}}}}}</div>}} |data47 = {{{designation5_offname<includeonly>|</includeonly>}}} |label47 = {{#if:{{{designation5_offname<includeonly>|</includeonly>}}}|တရားဝင်နာမည်}} |label48 = အမျိုးအစား |data48 = {{{designation5_type<includeonly>|</includeonly>}}} |label49 = ရွီးချယ်ရေစံနှုန်း |data49 = {{{designation5_criteria<includeonly>|</includeonly>}}} |label50 = ရွီးချယ်ခြင်း |data50 = {{{designation5_date<includeonly>|</includeonly>}}} |label51 = ရွီးချယ်စာရင်းမှ<br />ပယ်ဖျက်ခခြင်း |data51 = {{{delisted5_date<includeonly>|</includeonly>}}} |label52 = အစိတ်အပိုင်း |data52 = {{{designation5_partof<includeonly>|</includeonly>}}} |label53 = ရည်ညွှန်းနံပါတ် |data53 = {{{designation5_number<includeonly>|</includeonly>}}} |label54 = {{{designation5_free1name<includeonly>|</includeonly>}}} |data54 = {{{designation5_free1value<includeonly>|</includeonly>}}} |label55 = {{{designation5_free2name<includeonly>|</includeonly>}}} |data55 = {{{designation5_free2value<includeonly>|</includeonly>}}} |label56 = {{{designation5_free3name<includeonly>|</includeonly>}}} |data56 = {{{designation5_free3value<includeonly>|</includeonly>}}} }}<noinclude> {{Documentation}} <!-- PLEASE ADD THIS TEMPLATE'S CATEGORIES AND INTERWIKIS TO THE /doc SUBPAGE, THANKS --> </noinclude> 6plwyxyloq0822xn8s6aspvvlbd9u48 ဆီးတက္ကသိုလ်(၁) ရန်ကုန် 0 6086 21567 2026-09-30T13:18:00Z Tejoebārsa 137 Created page with "{{Infobox တက္ကသိုလ် | တက္ကသိုလ်နာမည်(မြန်မာအက္ခရာ) = ဆီးတက္ကသိုလ်(၂) ရန်ကုန် | တက္ကသိုလ်နာမည်(အိန်းဂလိချ်အက္ခရာ)= University of Medicine 1, Yangon | တက္ကသိုလ်နာမည်(အရာအက္ခရာ)= | ဒေသအခေါ်နာမည် = ဆီးတက္ကသိုလ်(..." 21567 wikitext text/x-wiki {{Infobox တက္ကသိုလ် | တက္ကသိုလ်နာမည်(မြန်မာအက္ခရာ) = ဆီးတက္ကသိုလ်(၂) ရန်ကုန် | တက္ကသိုလ်နာမည်(အိန်းဂလိချ်အက္ခရာ)= University of Medicine 1, Yangon | တက္ကသိုလ်နာမည်(အရာအက္ခရာ)= | ဒေသအခေါ်နာမည် = ဆီးတက္ကသိုလ်(၁) ရန်ကုန် | တံဆိပ် =Unimed-1yanlogo.gif | ဆောင်ပုဒ်(မြန်မာအက္ခရာ) = ဥပဌာနံ၊ အနုကမ္ပာ၊ ဒယာ | ဆောင်ပုဒ်(အရာအက္ခရာ) = upaṭhānaṃ, anukammā, dayā | တည်ထောင်ခုနှစ် =၁၉၂၇၊ ဖေဖဝါရီလ (၂)ရက် | ပါမောက္ခချုပ် = ဒေါက်စွာကျော်ရွှီ | ဒုကျောင်းအုပ် = | ဝန်ထမ်း = | ဆရာ = | ဘွဲ့ကြိုကျောင်းသား = | ဘွဲ့လွန်ကျောင်းသား = |တည်နီရာ = * လမ်းမတော် (မိန်း) * [[ပြည်လမ်း]] * သထုံလမ်း | အကျယ်အဝန်း = | ပိုင်ဆိုင်မှု = | ရန်ပုံငွီ = | အဖွဲ့အစည်း = | သတင်းစာ = | အထိမ်းအမှတ်အရောင် = | အထိမ်းအမှတ်သတ္တဝါ = | အားကဇပ်နာမည် = | အားကဇပ်အသင်း = | ဝဘ်ဆိုတ် = https://um1yangon.edu.mm/ }} {{Designation list|right|designation1=Yangon}} [[File:University of Medicine 1.jpg|thumb|ဆီးတက္ကသိုလ်(၁) ရန်ကုန်၊ သထုံလမ်း]] '''ဆီးတက္ကသိုလ်(၁) ရန်ကုန်''' စွာ [[မြန်မာနိုင်ငံ]]ဟိ ဆီးတက္ကသိုလ် ၅ ခုအနက် ပထမဆုံးအနိန်နန့် တည်ထောင်ခရေ ကျောင်းဖြစ်တေ။ မြန်မာပြည် တက္ကသိုလ်ဝင်တန်းစာမိန်းပွဲမာ အမှတ်မြင့်ကျောင်းသားတိ တက်ရောက်ခွင့်ဟိရေ ကျောင်းတကျောင်းဖြစ်တေ။ နှစ်စိုင် ကျောင်းသား ဦးရွီ ၆၀ဝ ဝန်းကျင်လောက်ကို လက်ခံသင်ကြားပီးရေ။ [[ဆီးပညာဘွဲ့]] ([[:en:Bachelor_of_Medicine,_Bachelor_of_Surgery|MBBS]]) အပ်နှင်းရေ ကျောင်းဖြစ်တေ။ ဆီးတက္ကသိုလ်(၁) ရန်ကုန်မာ [[တက္ကသိုလ်]] ပရဝုဏ် ၃ ခုဟိရေ။ [[လမ်းမတော်မြို့နယ်|လမ်းမတော်]]မာတခု၊ [[ပြည်လမ်း]]မာတခု (လိပ်ခုံးကျောင်း ဆိုပနာလည်း သိကတ်တေ)၊ သထုံလမ်းမာတခု ဖြစ်တေ။ လမ်းမတော်ဆီးကျောင်းမာ [[ရန်ကုန်ဆီးရုံကြီး]] (Yangon General Hospital)၊ ရန်ကုန်အထွေထွေရောဂါကု ဆီးရုံသစ်ကြီး (ဂျပန်ဆီးရုံ တနည်း ဂျကာ (JICA) ဆီးရုံ လို့လေ့ နာမည်တွင်စွာ)ရို့ နံဘေးမာဟိရေ။ လိပ်ခုံးကျောင်းမာ မြန်မာ့အသံနန့်ရုပ်မြင်သံကြားဌာန နံဘေးမာဟိရေ။ လက်ဟိ [[ပါမောက္ခချုပ်]]မာ ဒေါက်တာ ကျော်ရွှေ ဖြစ်တေ။ '''ဆီးတက္ကသိုလ်(၁) ရန်ကုန်'''၏ ဆောင်ပုဒ်မာ ဥပဌာနံ အနုကမ္ပါ ဒယာ ဖြစ်ပါရေ။ အဓိပ္ပာယ်မာ ဒေါက်တာတဦးဖြစ်ရေငါစွာ ဝေဒနာရှင် လူမမာအား ဥပဌာနံ = စိတ်ရောကိုယ်ပါ ကယုကယင် ပြုစုကုသပါဖို့။ အနုကမ္ပါ = ကိုယ်ကျင့်တရားလက်ကိုင်ထားဗျာယ် ပြုစုကုသပါဖို့။ ဒယာ = လူလူချင်း ညှာတာထောက်ထားရေအသိဖြင့် ပြုစုကုသပါဖို့ ဆိုပနာဖြစ်တေ။ ဆီးတက္ကသိုလ်(၁) ရန်ကုန်စွာ [[:en:Educational_Commission_for_Foreign_Medical_Graduates|Educational Commission for Foreign Medical Graduates]] က မြန်မာနိုင်ငံအထဲ အသိအမှတ်ပြုရေ ကျောင်း ၅ ကျောင်းအနက် တကျောင်းလည်းဖြစ်တေ။ == သမိုင်းကြောင်း == {{wide image|Panorama view of Lanmadaw campus.jpg|900px|လမ်းမတော်ဆီးကျောင်း၏ မြင်ကွင်းကျယ်ဓာတ်ပုံ}} မြန်မာပြည်မာ ဆီးကျောင်းတိကို ၁၉၀၇ ခုနှစ်မာ[[ရန်ကုန်ဆီးရုံကြီး]]ဝင်းအတွင်းမာ စတင်တည်ထောင်ရေ။ ယင်းခါကသင်တန်းကာလ မာ ၄နှစ်ဖြစ်ပြီးကေ Licentiate Medical Practice(L.M.P) course ဟုခေါ်ရေ။ ထိုသင်တန်းအောင်မြင်သူတိကို L.M.P လက်မှတ်ပီးအပ်ခီရေ။ ၁၉၂၃-၁၉၂၄ ပညာသင်နှစ်မာမူ [[ဆီးပညာဘွဲ.]] M.B.,B.S သင်တန်းကို [[ရန်ကုန်ဆီးရုံကြီး]]ဝင်းအထဲဟိ လက်ဟိ ဝဏှောက်နန့်အာရုံကြောဌာန နီရာတွင်စတင်ရေ။ ==ဦးဆောင်မှု== ၁၉၆၄ခုနှစ်မှ စတင်ပနာ ဆီးတက္ကသိုလ်(၁) ရန်ကုန်ကို ပါမောက္ခချုပ်က ဦးဆောင်အုပ်ချုပ်ရေ။ တာဝန်ထမ်းဆောင်ခရေ ပါမောက္ခချုပ်တိမာ - {| class="wikitable" |- ! ကာလ !! နာမည် |- |၁၉၆၄-၁၉၇၀ ||[[သီရိပျံချီ]] [[ပါမောက္ခ]] [[ဒေါက်တာ]] [[ဘသန်း (ခွဲစိတ်ဒက်တင်)|ဘသန်း]] |- |၁၉၇၁-၁၉၇၂ ||ဒေါက်တာဖေကျင် |- |၁၉၇၂-၁၉၈၄ ||ဒေါက်တာထွန်းမင်း |- |၁၉၈၄-၁၉၈၇ ||ပါမောက္ခ ဒေါက်တာလှမြင့် |- |၁၉၈၇-၁၉၈၈ ||ပါမောက္ခ ဒေါက်တာတင်အောင်စိုး |- |၁၉၈၈-၁၉၉၁ ||ပါမောက္ခ ဒေါက်တာမောင်မောင်စိန် |- |၁၉၉၁-၁၉၉၆ ||ပါမောက္ခ ဒေါက်တာမြဦး |- |၁၉၉၆-၁၉၉၇ ||ပါမောက္ခ ဒေါက်စွာကျော်မြင့်ထွန်း |- |၁၉၉၇-၁၉၉၈ ||ပါမောက္ခ ဒေါက်တာ[[ကျော်မြင့်]] |- |၁၉၉၈-၂၀၀၇ ||ပါမောက္ခ ဒေါက်စွာမျိုးမြင့် |- |၂၀၀၇-၂၀၀၉ ||ပါမောက္ခ ဒေါက်တာ[[အေးမောင်ဟန်]] |- |၂၀၀၉-၂၀၁၁ ||ပါမောက္ခ ဒေါက်တာ[[ဖေသက်ခင်]] |- |၂၀၁၁-၂၀၁၃ ||ပါမောက္ခ ဒေါက်တာသန်းချို |- |၂၀၁၃-၂၀၁၅ ||ပါမောက္ခ ဒေါက်တာ[[သက်ခိုင်ဝင်း]] |- |၂၀၁၅-၂၀၂၁ ||ပါမောက္ခ ဒေါက်တာ[[ဇော်ဝေစိုး]] |- |၂၀၂၁ - လက်ဟိ || ပါမောက္ခ ဒေါက်တာကျော်ရွှေ <ref>{{cite web|url=https://www.moi.gov.mm/npe/mnmaaniungngnpnttm-65|title=ဝန်ထမ်းအဖွဲ့အစည်းအကြီးအမှူး ပြောင်းရွိခန့်ထားခြင်းနန့် ဝန်ထမ်းအဖွဲ့အစည်းအကြီးအမှူးတိ အတည်ပြုခန့်ထားခြင်း|work=MOI Myanmar|access-date=၃ မတ် ၂၀၂၅|date=၂၃ ဂျူလိုင် ၂၀၂၂ }}</ref> |} ==သင်ကြားမှုကာလ== {| class="wikitable" |- ! ပညာသင်နှစ် !! အချိန်ကာလ |- |ပထမနှစ် || ၁ နှစ် |- |ဒုတိယနှစ်|| ၁ နှစ်ခွဲ |- |တတိယနှစ် || ၁ နှစ် |- |စတုတ္ထနှစ် || ၁ နှစ် |- |ပဉ္စမနှစ် || ၁ နှစ်ခွဲ |- |အလုပ်သင်ဒက်တင် || ၁ နှစ် |- |ပညာသင်နှစ်စုစုပေါင်း || ၇ နှစ် |} ==ဘာသာရပ်တိ== ====ပထမနှစ် အမ်ဘီဘီအက်စ်==== *[[မြန်မာစာ]] *[[အိန်းဂလိချ်ဘာသာစကား|အိန်းဂလိချ်စာ]] *[[သင်္ချာ]] နန့် [[စာရင်းအင်း ပညာ]] *[[ရူပဗေဒ]] *[[ဓာတုဗေဒ]] *[[ဇီဝဗေဒ|ဇီဝဗေဒ(ရုက္ခဗေဒနန့် သတ္တဗေဒ)]] *[[လူ့အကျင့်ဆိုင်ရာ သိပ္ပံပညာ]] *[[ခန္ဓာဗေဒ|လူသားခန္ဓာဗေဒ မိတ်ဆက်]] *[[ဇီဝကမ္မဗေဒ]] နန့် [[ဇီဝဓာတု|ဇီဝဓာတုဗေဒ]] *[[တိုင်းရင်းဆီး]] ====ဒုတိယနှစ် အမ်ဘီဘီအက်စ်==== *[[ခန္ဓာဗေဒ]] *[[ဇီဝကမ္မဗေဒ]] *[[ဇီဝဓာတု|ဇီဝဓာတုဗေဒ]] ====တတိယနှစ် အမ်ဘီဘီအက်စ်==== *[[ရောဂါဗေဒ|အထွေထွေ ရောဂါဗေဒ]] *[[အဏုဇီဝဗေဒ]] *[[ဆီးဝါးဗေဒ]] *[[ဆီးပညာ]]လက်တွိ *[[ခွဲစိတ်ကုပညာ]]လက်တွိ သင်ကြားရီး ဆီးရုံတိက ဆီးကုသဆောင်နန့် ခွဲစိတ်ကုသဆောင်တိမာ ဆီးပညာလက်တွိသင်တန်းပီးခြင်း ၁၈ပတ် ====နောက်ဆုံးနှစ် အပိုင်း(က) အမ်ဘီဘီအက်စ်==== *[[ဥပဒေရီးရာဆီးပညာ]] *[[ဥပဒေရီးရာဆီးပညာ လက်တွိကွင်းဆင်းလို့လာရီး]] *[[ကာကွယ်ရီးနန့် လူမှုရီးဆီးပညာ]] (နယ်ကွင်းဆင်းသင်တန်း ၃ပတ်) *[[ရောဂါဗေဒ]] နန့် [[သွီးပညာ]] *[[ဆီးပညာ]] *[[ခွဲစိတ်ကုပညာ]] *[[သားဖွားနန့်မီးယပ်ပညာ]] *[[အချေကျန်းမာပညာ]] သင်ကြားရီး ဆီးရုံတိမာ ဆီးပညာ၊ ခွဲစိတ်ကုပညာ၊ သားဖွားနန့် မရပ်နာရောဂါကုပညာတိနန့် ဆိုင်ရေ သင်ကြားပို့ချချက်တိကို နားထောင်ပြီး လူမမာဆောင်တိနန့် ဆီးခန်းတိမာ လိ့လာသင်ယူရရေ။ မြို့ပြကျန်းမာရီးဌာနတိသို့လည်း ကာကွယ်ရီးနန့် လူမှုရီးဆီးပညာဘာသာရပ်အတွက် လားရောက်လိ့လာရရေ။ ====နောက်ဆုံးနှစ် အပိုင်း(ခ) အမ်ဘီဘီအက်စ်==== *[[အချေကျန်းမာပညာ]] *[[ဆီးပညာ]] *[[သားဖွားနန့် မီးယပ်ဆီးပညာ]] *[[ခွဲစိတ်ကုပညာ]] ====အလုပ်သင်ဒက်တင်==== နောက်ဆုံးနှစ် အပိုင်း(ခ) အောင်မြင်ပြီးဆုံးသူတိုင်း ရန်ကုန်(တနည်း) တိုင်းနန့်ပြည်နယ်ဟိ သင်ကြားရီးဆီးရုံတိမာ အလုပ်သင်ဒက်တင်အဖြစ် ၁နှစ်တာ လက်တွိပညာသင်ယူရရေ။ လက်တွိသင်ယူရရေ အချိန်ကာလတိမာ- {| class="wikitable" |- ! ဘာသာရပ်!! အချိန်ကာလ |- |အချေကျန်းမာပညာ|| ၂ လခွဲ |- |ပြည်သူ့အကျိုးပြု ဆီးပညာ || ၂ ပတ် |- |ဆီးပညာ(စိတ်ရောဂါကုသမှုပညာ အပါအဝင်) || ၃ လ |- |သားဖွားနန့် မီးယပ်ဆီးပညာ|| ၃ လ |- |ခွဲစိတ်ကုပညာ(ထိခိုက်ဒဏ်ရာ ဆီးပညာ အပါအဝင်) || ၃ လ |} အလုပ်သင်ဒက်တင်အဖြစ် ၁နှစ်တာ လက်တွိပညာသင်ယူပြီးမှ ဆီးပညာဘွဲ့ (M.B.,B.S.) အပ်နှင်းခြင်း ခံရရေ။<ref>မြန်မာ့စွယ်စုံကျမ်း၊ အတွဲ(၂)</ref> ==ထင်ရှားကျော်ကြားသော ကျောင်းသားဟောင်းတိ== *ဒေါက်တာဦး[[အေးမောင်ဟန်]] *[[နာဂသိန်းလှိုင်]] *[[ဒေါက်တာဖေသက်ခင်]] ==ဆက်စပ်ကြည့်ရှုရန်== * [[ဆီးတက္ကသိုလ်(၂) ရန်ကုန်]] * [[မန္တလေးဆီးတက္ကသိုလ်|ဆီးတက္ကသိုလ် (မန္တလေး)]] * [[မကွေးဆီးတက္ကသိုလ်|ဆီးတက္ကသိုလ် (မကွေး)]] * [[ဆီးတက္ကသိုလ် (တောင်ကြီး)]] * [[ပြည်သူ့ကျန်းမာရီးတက္ကသိုလ်(ရန်ကုန်)]] == ကိုးကား == <references/> <br /> {{မြန်မာနိုင်ငံကတက္ကသိုလ်တိ}} [[Category:ရန်ကုန်မြို့က တက္ကသိုလ်နန့်ကောလိပ်တိ]] [[Category:ရန်ကုန်တိုင်းဒေသကြီးအထဲက တက္ကသိုလ်တိ]] [[Category:မြန်မာနိုင်ငံက ဆီးတက္ကသိုလ်တိ]] [[Category:မြန်မာနိုင်ငံက တက္ကသိုလ်နန့်ကောလိပ်တိ]] d55y4uqmdssg0m7bwwpfdeavbejlw0h ဘောင်းမန်း မော်စကို နည်းပညာ တက္ကသိုလ် 0 6087 21568 2026-09-30T14:59:04Z Retkhaberi 224 Created page with "{{Infobox university |name =ဘောင်းမန်း မော်စကို နည်းပညာ တက္ကသိုလ် |native_name =Московский государственный технический университет им. Н. Э. Баумана |latin_name = |image =[[File:BMSTU.jpg|200px]] |motto =«'''М'''ужество, '''В'''оля, '''Т'''руд, '''У'''порство!»<br />"Courage, will,..." 21568 wikitext text/x-wiki {{Infobox university |name =ဘောင်းမန်း မော်စကို နည်းပညာ တက္ကသိုလ် |native_name =Московский государственный технический университет им. Н. Э. Баумана |latin_name = |image =[[File:BMSTU.jpg|200px]] |motto =«'''М'''ужество, '''В'''оля, '''Т'''руд, '''У'''порство!»<br />"Courage, will, labor, perseverance!" |established =၁၈၃၀ |type =အတိနန့်သက်ဆိုင်ရေ |endowment = |staff = |faculty =၃,၅၅၀ |president =[[:ru:Фёдоров, Игорь Борисович|အီဂေါ ဖျိုဒရော့ဗ်]]<ref name="Архив новостей МГТУ">[http://www.bmstu.ru/news.php?newsid=525 Официальный веб-сайт МГТУ им Н. Э. Баумана] {{webarchive |url=https://web.archive.org/web/20120611083807/http://www.bmstu.ru/news.php?newsid=525 |date=11 June 2012 }}</ref> |provost = |principal = |rector =[[:en:Anatoly Alexandrovich Alexandrov|အန်နာတိုလေ အလက်ဇန်းဒရော့ဗ်]]<ref>[http://www.bmstu.ru/news.php?newsid=535 Выборы ректора МГТУ им. Н. Э. Баумана] {{webarchive |url=https://web.archive.org/web/20120611083425/http://www.bmstu.ru/news.php?newsid=535 |date=11 June 2012 }}</ref> |chancellor = |vice_chancellor = |dean = |head_label = |head = |students =၁၉,၀၀၀ |undergrad = |postgrad =၁,၀၀၀ |doctoral = |profess = |city =[[မော်စကိုမြို့]] |state = |country ={{flag|ရုရှားနိုင်ငံ}} |campus =မြို့ပြ |free_label = |free = |colors = |colours = |mascot = |nickname = |affiliations = |footnotes = |website =[http://www.bmstu.ru/ www.bmstu.ru] |address =2-nd Baumanskaya, 5, 105005, Moscow, Russia. |coor = |logo = }} '''ဘောင်းမန်း မော်စကို နည်းပညာ တက္ကသိုလ်'''({{lang-ru|link=no|Московский государственный технический университет им. Н. Э. Баумана (МГТУ им. Н. Э. Баумана)}}) ({{lang-en|link=no|Bauman Moscow State Technical University)}})(အတိုကောတ် - BMSTU) လို့ ခေါ်ရေ စက်မှုနည်းပညာတက္ကသိုလ် မော်စကိုမြို့မာ တည်ဟိရေ။ ဘောင်းမန်းနည်းပညာတက္ကသိုလ်စွာ မော်စကိုမြို့မာ နယ်ပယ်အသီးသီးမှ အိန်ဂျန်နီယာပညာရပ်တိနန့် အသုံးချသိပ္ပံပညာရပ်တိအတွက်B.S., M.S., B.E., M.E. နန့် PhD ဘွဲ့တိကို အပ်နှင်းရေ အကြီးဆုံးနန့် သတ်တမ်းအရှည်ကြာဆုံး တက္ကသိုလ် ဖြစ်တေ။ ယင်းအပြင် ရုရှားနိုင်ငံ၏ ပထမဆုံး နည်းပညာတက္ကသိုလ်လည်း ဖြစ်တေ။<ref>{{cite web|url=http://vuz.edunetwork.ru/379/|title=EduNetwork|accessdate=2012-11-01|archiveurl=https://www.webcitation.org/6BvSLoVxP?url=http://vuz.edunetwork.ru/379/|archivedate=4 November 2012}}</ref><ref>{{cite web|url=http://moskva.bezformata.ru/listnews/universitet-strani-mgtu-imeni/668346/|title=Завтра крупнейший технический университет страны - МГТУ имени Н. Э. Баумана встречает абитуриентов и их родителей.|accessdate=2012-11-01|archiveurl=https://www.webcitation.org/6BvSN01nr?url=http://moskva.bezformata.ru/listnews/universitet-strani-mgtu-imeni/668346/|archivedate=4 November 2012}}</ref>. [[File:ဘောင်းမန်းနည်းပညာတက္ကသိုလ်.JPG|thumb|ဘောင်းမန်း နည်းပညာတက္ကသိုလ်အား ညဇာဖက်အချိန်မာ လင်ဗိုသာဖောဒ့်ပန်းခြံမှ မြင်ရပုံ]] == သမိုင်းကြောင်း == [[File:15611s-1.jpg|230 px|right|thumb| Russian anniversary postage stamp with the Main Building of the Bauman University,2005]] ဘောင်းမန်းတက္ကသိုလ်စွာ [[မော်စကို တက္ကသိုလ်|လာမာနိုဆော့ဗ် မော်စကို တက္ကသိုလ်]](၁၇၅၅ခုနှစ်) ပြီးကေ ဒုတိယမြောက် သက်တမ်းအကြာဆုံး တက္ကသိုလ်တခုဖြစ်တေ။ ၁၇၆၃ ခုနှစ်မာ ရုရှားဧကရီ [[:en:Catherine the Great|ဒုတိယမြောက် ကတ်သရင်းဘုရင်မကြီး]]သည် [[:en:Moscow Orphanage|Educational Imperial House]] ကို တည်ထောင်ခရေ။ ၁၈၂၆ ခုနှစ် အောက်တိုဘာလ ၅ ရက်မာ ကြင်ယာတော်၏ အရိုက်အရာဆက်ခံသူ ဧကရီ [[:en:Maria Feodorovna (Sophie Dorothea of Württemberg)|မာရီယာ ဖျိုဒရိုဗနာ]]သည် ဂျာမန်ရပ်ကွက်ဟိ မော်စကိုမိဘမဲ့အချေဂေဟာ၏ အစိတ်အပိုင်းတခုအဖြစ် «ကြီးမားရေ အလုပ်ရုံတခုကို အိပ်ခန်း၊ ညစာစားခန်း အစဟိသဖြင့် မတူညီရေ လက်မှုပညာရို့အတွက်» တည်ထောင်ရန် အမိန့်ပီးခရေ။ လက်မှုပညာရို့စွာ မိဘမဲ့ဂေဟာမှ ထိုနီရာသို့ ပြောင်းရွီ့လာခကတ်တေ။ ၁၈၃၀ ခုနှစ် ဂျူလိုင်လ ၁ ရက်နိမာ အင်ပါယာပြည့်ရှင် [[:en:Nicholas I of Russia|ပထမမြောက် နီကိုးလပ်စ်]]သည် «မော်စကိုလက်မှုပညာကျောင်း၏ နည်းဥပဒေ»ကို သဘောကျတော်မှုလို့ ထုတ်ပြန်ခလေရာ ဒေချင့်စွာမာာပင် ပထမဆုံးသော ရုရှားနည်းပညာတက္ကသိုလ်၏ ကနဦးအစဖြစ်ခလီရေ။ ရုရှားနိုင်ငံမာ စက်မှုလုပ်ငန်းများ ဖွံဖြိုးတိုးတက်လာရေအခါ တတ်ကျွမ်းမှုဟိရေ လုပ်သားတိကို တဗျင်းများလွန်းစွာ ကုန်သွယ်မှုလုပ်ငန်းများမာ လိုအပ်ပါလတ်တေ။ ထိုကြောင့် ကျောင်းသစ်၏ ရည်မှန်းချက်သည် သဘောတရားရီးရာပြည့်ဝမှုဟိပြီးး တတ်ကျွမ်းသော လက်မှုပညာရို့ကို ရုရှားအင်ပါယာတဝှမ်းလုံး အမျိုးမျိုးသော လုပ်ငန်းရို့မာ တိုးတက်ပျံ့နှံ့ရန်ဖြစ်တေ။ ရုရှားနိုင်ငံမာ စက်မှုလုပ်ငန်းများ ဖွံဖြိုးတိုးတက်လာရေအခါ တတ်ကျွမ်းမှုဟိရေ လုပ်သားတိကို တဗျင်းများလွန်းစွာ ကုန်သွယ်မှုလုပ်ငန်းများမာ လိုအပ်ပါလတ်တေ။ ထိုကြောင့် ကျောင်းသစ်၏ ရည်မှန်းချက်သည် သဘောတရားရီးရာပြည့်ဝမှုဟိပြီးး တတ်ကျွမ်းသော လက်မှုပညာရို့ကို ရုရှားအင်ပါယာတဝှမ်းလုံး အမျိုးမျိုးသော လုပ်ငန်းရို့မာ တိုးတက်ပျံ့နှံ့ရန်ဖြစ်တေ။ ကျောင်းသစ်ကို အမျိုးမျိုးသော လက်မှုပညာတိကိုရာမက သိပ္ပံအခြီခံသဘောတရားတိကိုပါ သင်ကြားရန် ရည်ရွယ်လို့ ထူထောင်ခခြင်းဖြစ်တေ။ ၁၈၆၈ ခုနှစ်မာ ပညာရီးအတော်ကောင်းမွန်လာကာ [[:en:Victor Della-Vos|Victor Della-Vos]] ၏ အုပ်ချုပ်မှုအောက်မာ ကျောင်းအား အင်ပါယာမော်စကိုနည်းပညာကျောင်း(Imperial Moscow Technical School (IMTS))အဖြစ် တိုးမြှင့်ဖွဲ့စည်းခရေ။ ကျောင်း၏ရည်ရွယ်ချက်မာ «ဆောက်လုပ်ရီးအိန်ဂျန်နီယာ၊ စက်မှုအိန်ဂျန်နီယာနန့် စက်မှုနည်းပညာသျှင်တိကို သင်ကြားမွီးထုတ်ပီးဖို့» ဆိုပနာ ဖြစ်လာခရေ။ IMTS သည် အသုံးချသိပ္ပံ၊ ဓာတုပစ္စည်း၊ စားသောက်ကုန်၊ အထည်အလိပ်လုပ်ငန်းနန့် စက်မှုသိပ္ပံဆိုင်ရာရို့မာ သိသာထင်ရှားရေ အောင်မြင်မှုတိရဟိခရေ။ IMTS ၏ ဘဏ္ဍာရီးကို အစိုးရနန့် စက်မှုလုပ်ငန်းရှင်တိက ထောက်ပံ့ခရေ။ ကျောင်း၏ စီမံခန့်ခွဲမှုစနစ်မာ ဒီမိုကရေစီစနစ်ဖြစ်တေ။ ကျောင်းသစ်၏ အဓိကလက္ခဏာမာ "ရုရှားနည်း"ဟုခေါ်သော သင်ကြားရီးစနစ်<ref>{{cite web |url=http://www.bmstu.ru/history/hmstu/russian_engineering_school |title=История |publisher=Bmstu.ru |accessdate=17 October 2011 |archivedate=13 October 2017 |archiveurl=https://web.archive.org/web/20171013152716/http://www.bmstu.ru/history/hmstu/russian_engineering_school }}</ref>ဖြစ်ပြီးကေ ကျယ်ပြန့်လို့ စေ့ဇုန်သော သဘောတရားပိုင်းဆိုင်ရာ ပြင်ဆင်မှုတိကို စက်ရုံတိနန့်ချိတ်ဆက်ကာ အခြီခံကျသော လက်တွိလိကျင့်ခန်းတိနန့် ပေါင်းစပ်သင်ကြားသော နည်းစနစ်ဖြစ်တေ။ သူ၏ ဂေါင်းဆောင်မှုအောက်မာ ကျောင်းသည် ဗီယင်နာမြို့မာ ကျင်းပသော [[:en:Weltausstellung 1873 Wien|ကမ္ဘာ့ကုန်စည်ပြပွဲ (၁၈၇၃ ခုနှစ်)]]မာ ဝင်ရောက်ပါဝင်ခရေ။ ယင်းအပြင် ၁၈၇၆ ခုနှစ်မာ ကျင်းပသော [[:en:Philadelphia Centennial Exhibition|Philadelphia Centennial Exhibition]] မာ ပါဝင်ခရာ ယင်းသင်ကြားနည်းစနစ်သည် ရွှီတံဆိပ်ရဟိခရေ။ ဒေသင်ကြားနည်းစနစ်သည် [[:en:John Daniel Runkle|ဂျွန် ဒန်နီယယ် ရန်ကဲယ်]] ထက်မာ လွှမ်းမိုးမှုဟိခပြီး [[မက်ဆာချူးဆက် စက်မှုတက္ကသိုလ်|မန်ဆာချူးဆက်နည်းပညာအင်စတီကျူ]]မာ စတင်ပနာ စာတွိ့သင်ခန်းစာတိနန့်အတူ လက်တွိသင်ခန်းစာတိကို သင်ကြားခရေ။<ref>{{cite web|last=Schenk|first=John P.|title=The Life and Times of Victor Karlovich Della-Vos|url=http://eric.ed.gov/?id=ED297137|accessdate=31 December 2013}}</ref> ဒေနည်းကို တခြားသော အမေရိကန်တက္ကသိုလ်များမာလည်း အသုံးပြုကတ်တေ။<ref>{{cite web |url=http://www.bmstu.ru/history/hmstu/becoming |title=История |publisher=Bmstu.ru |accessdate=17 October 2011 |archivedate=10 October 2017 |archiveurl=https://web.archive.org/web/20171010162843/http://bmstu.ru/history/hmstu/becoming }}</ref> IMTS သည် ရုရှားအင်ပါယာမာ ကောင်းဘီယက် စက်မှုကျောင်းတခုဖြစ်ခပြီးကေ ကမ္ဘာမာလည်း ထိပ်ဆုံးအဆင့်ဟိရေ နည်းပညာကျောင်းတိ စာရင်းဝင်ခရေ။ ယင်းအပြင် ထူးချွန်ထက်မြက်ရေ သိပ္ပံပညာသျှင်တိစွာလေ့ IMTS မာ သင်ကြားပေးဗျာယ်ဟိရေ။ ယင်းရို့အထဲမာ ဒမီသရီ [[ဒမီသရီ အီဗန်နိုဗစ် မန်းဒယ်လိယပ်|မန်းဒယ်လိယပ်]]၊ နီကိုလိုင်း [[:en:Nikolay Yegorovich Zhukovsky|ဇူးကော့ဗ်စကီး]]၊ ပါ့နုသီ [[:en:Chebychev|ချာဘီးရှော့ဖ်]]၊ ဆဲရ်ဂဲလ်ရီ [[:en:Sergey Chaplygin|ချာပလီဂင်]]၊ အန်ဒရဲရီ [[:en:Andrey Ershov|Yershov]]၊ D. Sovetkin၊ F. Dmitriev၊ A. Letnikovနန့် A. Gavrilenko ပိုင်ယှောင် ပညာသျှင်တိ ပါဝင်ကတ်တေ။ ဆိုဗီယက်ခေတ်မာ ကျောင်းအား ဘောင်းမန်းမော်စကိုအဆင်မြင့်နည်းပညာကျောင်းအဖြစ် တော်လှန်ရီးကာလမာ ကျဆုံးခသူ [[:en:Nikolay Bauman|နီကိုလိုင်း ဘောင်းမန်း]]အား ဂုဏ်ပြုပနာ မှည့်ခေါ်ခရေ။ ဘောင်းမန်းနည်းပညာကျောင်းသည် စက်နန့်ကိရိယာတည်ဆောက်ရီး အိန်ဂျန်နီယာတိအတွက် ဆက်လက်ပြီးကေ သင်ကြားခရေ။ ၁၉၃၈ ခုနှစ်မာ စစ်ဘက်နည်းပညာဆိုင်ရာဌာနတခုကိုဖွင့်လှစ်ခပြီးကေ တင့်၊ အမြောက်နန့် ခဲယမ်းနည်းပညာများ သင်ကြားခရေ။ ၁၉၄၈ ခုနှစ်မာ ရော့ကတ်နည်းပညာဌာနကို ထပ်တိုးခရေ။ ၂၀ ရာစု၏ ပထမရာစုနှစ် တပိုင်းသောကာလအထဲ ဘောင်းမန်းတက္ကသိုလ်ကပင် [[ဆိုဗီယက်ပြည်ထောင်စု သမ္မတနိုင်ငံ|ဆိုဗီယက်ပြည်ထောင်စု]] အထဲ နည်းပညာတက္ကသိုလ် ၇၀ ကျော်ကို ဖွဲ့စည်းတည်ထောင်နိုင်ခရေ။ ထိုအထဲက [[:en:Moscow Aviation Institute|Moscow Aviation Institute]]၊ [[မော်စကို ပါဝါ အိန်ဂျန်နီယာ တက္ကသိုလ်|မော်စကို စွမ်းအင်အိန်ဂျန်နီယာ တက္ကသိုလ်]]၊ Moscow University of Civil Engineering, Moscow Chemical Institute၊ Moscow Communication and Informatics University၊ Central Aerohydrodynamics Institute [[:en:TSAGI|TSAGI]]နန့် the Military Academy of Aviation Engineering Joukovski ပိုင်ယှောင် အချို့ကျောင်းတိသည် နာမည်ကြီးကျောင်းတိဖြစ်နီဗျာယ် ဖြစ်တေ။<ref>{{cite web |url=http://www.bmstu.ru/history/hmstu/bmstu |title=История |publisher=Bmstu.ru |accessdate=17 October 2011 |archivedate=16 October 2017 |archiveurl=https://web.archive.org/web/20171016133202/http://www.bmstu.ru/history/hmstu/bmstu }}</ref> ၁၉၈၉ ခုနှစ် ဂျူလိုင်လ ၂၇ ရက်နိမာ ဆိုဗီယက်အစိုးရရေ အများပြည်သူ၏ ပညာရီးအတွက် ရည်သန်ပနာ ဘောင်းမန်းအဆင့်မြင့်နည်းပညာကျောင်းအား ဘောင်မန်းမော်စကိုနည်းပညာတက္ကသိုလ်အဖြစ် ကျောင်းနာမည်ကို မြှင့်တင်ပီးခရေ။ ဘောင်းမန်းတက္ကသိုလ်အား ရုရှားနိုင်ငံ၏ ပထမဆုံးသော နည်းပညာတက္ကသိုလ်အဖြစ် ဂုဏ်ပြုခရေ။ ၂၀၀,၀၀၀ လောက်နီးပါးသော ကျောင်းသားတိစွာ ထိုတက္ကသိုလ်မှ ဘွဲ့ရဟိခပြီးကေ ဖြစ်တေ။ ယင်းရို့စွာ အိန်ဂျန်နီယာများ (တနည်း) သိပ္ပံပညာသျှင်တိအဖြစ် သုတေသနစင်စွာတိ၊ တက္ကသိုလ်များ၊ ပုဂ္ဂလိက (တနည်း) အစိုးရ ကုမ္ပဏီများမာ ဦးဆောင်ဗျာယ်ဟိရေ။ တဗျင်းများလွန်းစွာသော အစိုးရအရာဟိတိ၊ ဒီဇိုင်းအရာဟိချုပ်များ၊ ကုမ္ပဏီလုပ်ငန်းကြီတိ၏ စီအီးအိုများ၊ အာကာသယာဉ်မှူးတိစွာ ဘောင်းမန်းတက္ကသိုလ်မာ ဘွဲ့ရဟိခသူများ ဖြစ်ကတ်တေ။ ဘောင်းမန်းတက္ကသိုလ်မှ ဘွဲ့ရဟိခသူတိစွာ ကမ္ဘာသိပညာသျှင်တိဖြစ်ကတ်ကာ ယင်းရို့အထဲမာ [[:en:Sergei Korolev|ဆဲလ်ဂဲရီ ကာရာလျော့ဗ်]] ([[စပွတ်နစ် ၁|ပထမဆုံးဂြိုဟ်တုကို အာကသမား လွှတ်တင်ခြင်း]]နန့် [[ယူရီဂါဂါရင်|ပထမဆုံး အမျိုးသား]]နန့် [[:en:Valentina Tereshkova|အမျိုးသမီး]]ကို အာကသအထဲ ပို့ဆောင်နိုင်ခြင်းအတွက်)၊ [[:en:Andrey Tupolev|အန်ဒရဲရီ တူပါလျော့ဖ်]] ([[:en:Tu-144|ကမ္ဘာပထမဆုံးသော စူပါဆိုးနစ် ခရီသည်တင်လီယာဉ်]])၊ [[:en:Nikolay Dollezhal|နီကိုလိုင်း ဒါလဲ့ရှား]] ([[:en:Obninsk Nuclear Power Plant|world first civil nuclear plant]])၊ [[:en:Vladimir Shukhov|ဗလာဒီမီယာ ရှူးကော့ဗ်]](for the first method and the world first petrol [[:en:Cracking (chemistry)|cracking]] plant as well as for the first [[:en:hyperboloid structures|hyperboloid structures]] in architecture)၊ [[:en:Nikolay Yegorovich Zhukovsky|နီကိုလိုင် ဇူးကော့ဗ်စကီး]](for the foundation of [[:en:aerodynamics|aerodynamics]] and [[:en:hydrodynamics|hydrodynamics]] sciences)၊ [[:en:Pavel Sukhoi|ပါဗျယ် ဆူဟွိုင်း]](for the foundation of [[:en:Sukhoi|Sukhoi Aerospace Design Bureau]]) ရို့ပါဝင်ရေ။ အချို့ BMSTU သီခြားဌာနတိစွာ မော်စကိုမြို့၏ပြင်ပ [[:en:Moscow Oblast|မော်စကိုနယ်]]အထဲဟိ မြို့များဖြစ်ရေ [[:en:Krasnogorsk, Moscow Oblast|ကရာဇနို့ရာ့စ်မြို့]] (Russian: Красногорск)၊ [[:en:Reutov|ရက်စဖိဗ်မြို့]] (Russian: Реутов)၊ [[:en:Korolyov (city)|ကာရာလျော့ဖ်မြို့]] (Russian: Королёв)များမာ တည်ဟိရေ။ တက္ကသိုလ်၏ [http://www.bmstu-kaluga.ru အကြီးဆုံးသော ကျောင်းခွဲ] {{Webarchive|url=https://web.archive.org/web/20080323105411/http://www.bmstu-kaluga.ru/ |date=23 March 2008 }}သည် [[:en:Kaluga|ကာလုဂါမြို့]] (Russian: Калуга) မာ တည်ဟိရေ။ == ဒေနိခေတ် တက္ကသိုလ် == ဒေနိအခါမှ ဘောင်းမန်းတက္ကသိုလ်မာ အထူးပြုဘာသာရပ် အမျိုးအစားပေါင်း ၇၀ ကျော်ကို သင်ကြားပီးနှိုင်ပြီဖြစ်တေ။ <ref name="http://bmstu.ru">{{Cite web |title=МГТУ им. Н. Э. Баумана. Перечень образовательных программ |url=http://bmstu.ru/pics/art1/edu-programs-2012.pdf |accessdate=30 April 2015 |archivedate=4 March 2016 |archiveurl=https://web.archive.org/web/20160304212015/http://bmstu.ru/pics/art1/edu-programs-2012.pdf }}</ref> ၂၀၀၇ ခုနှစ်မာ တက္ကသိုလ်မာ ကျောင်းသားပေါင်း ၁၈ ၀၀၀ သင်ကြားဗျာယ်ဟိပြီးး သင်ကြားရီးစနစ်အတွက် ပါမောက္ခနန့် ဆရာ၊ ဆရာမ ၄၅၀၀ ကျော် ပါဝင်သင်ကြားပေးဗျာယ်ဟိရေ။ ထိုအထဲမာ Doctor of Sciences (Доктор наук) ၄၅၀နန့် Candidate of Sciences(Кандидат наук) ၃၀၀၀ ပတ်ဝန်းကျင် ပါဝင်ကတ်တေ။ ၁၉၁၈ မှစပြီးကေ ၁၉၉၇ ခုနှစ်ထိ အထူးပြုအိန်ဂျန်နီယာဘွဲ့ရ ၁၂၀ ၀၀၀ ကျော်မွီးထုတ်ခပြီးကေ ဖြစ်တေ။ ထိုထဲက အများစုသည် စက်နန့် စက်ပစ္စည်း ကုမ္ပဏီများမာ တည်ဆောင်ခြင်း၊ သုတသန လုပ်ခြင်းတိနန့် လုပ်ကိုင်လို့ ဟိရေ။ == ကျောင်းခွဲတိ== === ဒမီသရော့ဖ်မြို့ === ဒမီသရော့ဖ် BMSTU ကျောင်းခွဲကို ဆိုဗီယက်ကောင်စီ အမိန့်အမှတ် № 1009-Р от 06.04.1960 အဖြစ် ဖွဲ့စည်းခရေ။ ၁၉၆၅ ခုနှစ်—၁၉၇၃ ခုနှစ်မာ Suburban Educational and Science-Experimental Centre (Загородный учебный и научно-экспериментальный центр) အဖြစ် ၁၉၇၃ ခုနှစ်—၂၀၀၀ ခုနှစ်အထိ Educational-Experimental Centre (Учебно-экспериментальный центр) အဖြစ် ဖွင့်လှစ်ခရေ။<ref>{{cite web |url=http://www.bmstu.ru/~oleg/dmitrov/dmitrov.htm |title=Archived copy |accessdate=2014-10-16 |deadurl=yes |archiveurl=https://web.archive.org/web/20090415161444/http://www.bmstu.ru/~oleg/dmitrov/dmitrov.htm |archivedate=15 April 2009 |df=dmy }}</ref> ဘောင်းမန်းတက္ကသိုလ်လေဒီအိုရေလီစကုပ်သည် ဒမီသရော့ဖ်ကျောင်းခွဲနံဘေးမာ တည်ဟိရေ။ === ကာလုဂါမြို့ === ၁၉၅၉ ခုနှစ်မာ ကာလုဂါမြို့မာ စက်ရုံသုံး စက်တိနန့် ပစ္စည်းကိရိယာတိအတွက် အိန်ဂျန်နီယာပညာရပ်များသင်ကြားရန် ကျောင်းခွဲကို ဖွင့်လှစ်ခရေ။ ဒေနိအခါမှ ဘောင်းမန်းတက္ကသိုလ် ကာလုဂါကျောင်းခွဲသည် ကာလုဂါဒေသမာ ထိပ်ဆုံး နည်းပညာကျောင်းတကျောင်းနန့် ယုံကြည်စိတ်ချမှုအဟိဆုံးနန့် အကြီးဆုံး နည်းပညာကျောင်းခွဲဖြစ်တေ။ ကာလုဂါကျောင်းမာ အဆောင် ၇ ခုဟိရေ။ ကာလုဂါကျောင်းခွဲသည် ပညာရီး-သိပ္ပံ-ထုတ်လုပ်မှု ကွန်းပလပ်စ်ဖြစ်ပြီးကေ ဌာန ၅ ခု(machine engineering technologies; design-mechanical; electronics, informatics and management; socioeconomic; fundamental science )၊ စစ်ဘက်ပညာဌာန၊ ကွန်ပျူတာ သတင်းအချက်အလက်နန့်နည်းပညာဌာန၊ စာဖတ်ခန်းများပါဝင်ရေ စာကြည့်တိုက်၊ အားကဇပ်လိ့ကျင့်ရီးကွင်းနန့် အားကဇပ်အဆောက်အဦရို့ ပါဝင်ရေ။ == ပုံနှိပ်ထုတ်ဝီခြင်းလုပ်ငန်း == ဘောင်းမန်းတက္ကသိုလ်ပုံနှိပ်တိုက်ကို ၁၉၈၉ ခုနှစ်၊ ဂျန်နဝါရီလ<ref>{{Cite web |title=မော်ကွန်းတင်ပြီးမိတ္တူ |url=http://baumanpress.ru/ |access-date=24 June 2017 |archive-date=25 September 2008 |archive-url=https://web.archive.org/web/20080925232422/http://www.baumanpress.ru/ }}</ref>မာ တက္ကသိုလ် ပုံနှိပ်ထုတ်ဝီရီးဌာနအဖြစ် တည်ထောင်ခရေ။ ပုံနှိပ်တိုက်သည် လက်စွဲစာစောင်၊ လက်စွဲစာအုပ်၊ စာတမ်းနန့် ဘောင်းမန်းနန့် အရာနည်းပညာတက္ကသိုလ်တိအတွက် လိလာရီးလမ်းညွှန်တိကို ထုတ်ဝီခရေ။ ကျောင်း၏ သတင်းစားဖြစ်ရေ ''ဘောင်းမန်းညှက်''(Baumanets)သတင်းစာကို ၁၉၂၃ ခုနှစ် ဖေဖဝါရီလ ၁၈ ရက်နိမာ စတင်ထုတ်ဝီခရေ။ ယင်းခါက ထိုသတင်းစာကို ''အူဒါနိ''(Udarnik) ဟုခေါ်ခရေ။ သတင်းစာ၏ သက်တမ်းမာ အနှစ် ၉၀ ကျော်ရာဖြစ်တေ။ တက္ကသိုလ်၏ ဖြစ်ပျက်စုံစုံကို သတင်းစားရေ စာမျက်နှာများထက်မာ တွိနှိုင်ရေ။ ဒေနိခေတ်မာ [http://www.bmstu.ru/~baumanec ''ဘောင်းမန်းညှက်''] {{Webarchive|url=https://web.archive.org/web/20170622181406/http://www.bmstu.ru/~baumanec/ |date=22 June 2017 }}သတင်းစာကို သတင်းစာအနိန်နန့်ဖြစ်စီ ဘောင်းမန်းတက္ကသိုလ် ဝက်ဘ်ဆိုဒ်စာမျက်နှာမာ အီလက်ထရောနစ် သတင်းစာအဖြစ်ဖြစ်စီ ရဟိနှိုင်ဗျာယ် ဖြစ်တေ။ ၁၉၉၀ ခုနှစ်မာ ဘောင်းမန်းတက္ကသိုလ်ပုံနှိပ်တိုက်သည် သီအိုရီနန့် အသုံးချစာအုပ်ဖြစ်ရေ "Vestnik MSTU" ကို ထုတ်ဝီခရေ။ ထိုစာအုပ်တိသည် ပညာရီးဆိုင်ရာ စာအုပ်တိဖြစ်ကတ်ပြီး မတူညီရေ သိပ္ပံပညာရပ်ဆိုင်ရာနယ်ပယ်များဖြစ်ရေ ရူပဗေဒနန့် သင်္ချာ၊ သတင်းအချက်အလက်နန့် ကွန်ပျူတာသိပ္ပံ၊ အလင်းသီအိုရီ၊ စက်မှု၊ လေဒီအို၊ ကိရိယာ၊ စွမ်းအင်အိန်ဂျန်နီယာ၊ လီဆာနည်းပညာ၊ ဘောဂဗေဒ၊ ဥပဒေနန့် တခြားသောဘာသာရပ်များ ရို့မှဖြစ်တေ။ == ထင်ရှားကျော်ကြားရေ ပုဂ္ဂိုလ်တိ== <gallery class="center" > File:Сергей Павлович Королёв (портрет).jpg|[[:en:Sergei Pavlovich Korolev|Sergei Pavlovich Korolev]] File:Vladimir Grigoryevich Shukhov 1891.jpg|[[:en:Vladimir Shukhov|Vladimir Grigoryevich Shukhov]] |[[:en:Vladimir Mikhailovich Myasishchev|Vladimir Mikhailovich Myasishchev]] File:VE Zotikov in June 1969.jpg|[[:en:Vladimir Zotikov|Vladimir Evgenievich Zotikov]] File:Konstantin Feoktistov 1965.jpg|[[:en:Konstantin Petrovich Feoktistov|Konstantin Petrovich Feoktistov]] File:Sergey afanasiev.jpg|[[:en:Sergey Afanasyev (engineer)|Sergey Alexandrovich Afanasyev]] File:Gennady Strekalov.jpg|[[:en:Gennadi Strekalov|Gennadi Mikhailovich Strekalov]] File:Oleg Skripochka.jpg|[[:en:Oleg Skripochka|Oleg Ivanovich Skripochka]] </gallery> == ကိုးကား == {{Reflist|2}} == ပြင့်ပလင့်များ == {{Commons category|Bauman Moscow State Technical University|ဘောင်းမန်းမော်စကိုနည်းပညာတက္ကသိုလ်}} * [http://www.bmstu.ru တရားဝင်ဝက်ဘ်ဆိုဒ် (ရုရှားဘာသာ)] {{Webarchive|url=https://web.archive.org/web/20210531133828/https://bmstu.ru/ |date=31 May 2021 }} * [http://www.bmstu.ru/en/ တရားဝင်ဝက်ဘ်ဆိုဒ် (အိန်းဂလိချ်ဘာသာ)] {{Webarchive|url=https://web.archive.org/web/20170622024651/http://www.bmstu.ru/en |date=22 June 2017 }} * [http://inter.bmstu.ru အပြည်ပြည်ဆိုင်ရာလှုပ်ရှားဆောင်ရွက်မှုတိအတွက် တရားဝင်ဝက်ဘ်ဆိုဒ် (ရုရှားဘာသာနန့် အိန်းဂလိချ်ဘာသာ)] {{Webarchive|url=https://web.archive.org/web/20220303101312/http://inter.bmstu.ru/ |date=3 March 2022 }} * [http://baumanki.net/ တရားမဝင်ကျောင်းသားတိအတွက် ဝက်ဘ်ဆိုဒ် (ရုရှားဘာသာ)] {{Webarchive|url=https://web.archive.org/web/20170624045530/http://baumanki.net/ |date=24 June 2017 }} * [https://web.archive.org/web/20070823041126/http://shkola254.narod.ru/bmstu.htm ဘောင်းမန်းတက္ကသိုလ်သမိုင်း (ရုရှားဘာသာ)] {{Coord|55|45|57|N|37|41|5|E|region:RU_type:edu|display=title}} [[Category:ရုရှားနိုင်ငံဟိ တက္ကသိုလ်နန့် ကောလိပ်တိ]] [[Category:နိုင်ငံအလိုက် တက္ကသိုလ်နန့် ကောလိပ်တိ]] [[Category: တက္ကသိုလ်နန့် ကောလိပ်တိ]] [[Category:ပညာရီး]] [[Category:ရုရှားနိုင်ငံဟိ ပညာရီး]] 33e21b0dbhy8dn3oe01gauc59rh309r 21569 21568 2026-09-30T15:07:59Z Retkhaberi 224 /* ဒေနိခေတ် တက္ကသိုလ် */ 21569 wikitext text/x-wiki {{Infobox university |name =ဘောင်းမန်း မော်စကို နည်းပညာ တက္ကသိုလ် |native_name =Московский государственный технический университет им. Н. Э. Баумана |latin_name = |image =[[File:BMSTU.jpg|200px]] |motto =«'''М'''ужество, '''В'''оля, '''Т'''руд, '''У'''порство!»<br />"Courage, will, labor, perseverance!" |established =၁၈၃၀ |type =အတိနန့်သက်ဆိုင်ရေ |endowment = |staff = |faculty =၃,၅၅၀ |president =[[:ru:Фёдоров, Игорь Борисович|အီဂေါ ဖျိုဒရော့ဗ်]]<ref name="Архив новостей МГТУ">[http://www.bmstu.ru/news.php?newsid=525 Официальный веб-сайт МГТУ им Н. Э. Баумана] {{webarchive |url=https://web.archive.org/web/20120611083807/http://www.bmstu.ru/news.php?newsid=525 |date=11 June 2012 }}</ref> |provost = |principal = |rector =[[:en:Anatoly Alexandrovich Alexandrov|အန်နာတိုလေ အလက်ဇန်းဒရော့ဗ်]]<ref>[http://www.bmstu.ru/news.php?newsid=535 Выборы ректора МГТУ им. Н. Э. Баумана] {{webarchive |url=https://web.archive.org/web/20120611083425/http://www.bmstu.ru/news.php?newsid=535 |date=11 June 2012 }}</ref> |chancellor = |vice_chancellor = |dean = |head_label = |head = |students =၁၉,၀၀၀ |undergrad = |postgrad =၁,၀၀၀ |doctoral = |profess = |city =[[မော်စကိုမြို့]] |state = |country ={{flag|ရုရှားနိုင်ငံ}} |campus =မြို့ပြ |free_label = |free = |colors = |colours = |mascot = |nickname = |affiliations = |footnotes = |website =[http://www.bmstu.ru/ www.bmstu.ru] |address =2-nd Baumanskaya, 5, 105005, Moscow, Russia. |coor = |logo = }} '''ဘောင်းမန်း မော်စကို နည်းပညာ တက္ကသိုလ်'''({{lang-ru|link=no|Московский государственный технический университет им. Н. Э. Баумана (МГТУ им. Н. Э. Баумана)}}) ({{lang-en|link=no|Bauman Moscow State Technical University)}})(အတိုကောတ် - BMSTU) လို့ ခေါ်ရေ စက်မှုနည်းပညာတက္ကသိုလ် မော်စကိုမြို့မာ တည်ဟိရေ။ ဘောင်းမန်းနည်းပညာတက္ကသိုလ်စွာ မော်စကိုမြို့မာ နယ်ပယ်အသီးသီးမှ အိန်ဂျန်နီယာပညာရပ်တိနန့် အသုံးချသိပ္ပံပညာရပ်တိအတွက်B.S., M.S., B.E., M.E. နန့် PhD ဘွဲ့တိကို အပ်နှင်းရေ အကြီးဆုံးနန့် သတ်တမ်းအရှည်ကြာဆုံး တက္ကသိုလ် ဖြစ်တေ။ ယင်းအပြင် ရုရှားနိုင်ငံ၏ ပထမဆုံး နည်းပညာတက္ကသိုလ်လည်း ဖြစ်တေ။<ref>{{cite web|url=http://vuz.edunetwork.ru/379/|title=EduNetwork|accessdate=2012-11-01|archiveurl=https://www.webcitation.org/6BvSLoVxP?url=http://vuz.edunetwork.ru/379/|archivedate=4 November 2012}}</ref><ref>{{cite web|url=http://moskva.bezformata.ru/listnews/universitet-strani-mgtu-imeni/668346/|title=Завтра крупнейший технический университет страны - МГТУ имени Н. Э. Баумана встречает абитуриентов и их родителей.|accessdate=2012-11-01|archiveurl=https://www.webcitation.org/6BvSN01nr?url=http://moskva.bezformata.ru/listnews/universitet-strani-mgtu-imeni/668346/|archivedate=4 November 2012}}</ref>. [[File:ဘောင်းမန်းနည်းပညာတက္ကသိုလ်.JPG|thumb|ဘောင်းမန်း နည်းပညာတက္ကသိုလ်အား ညဇာဖက်အချိန်မာ လင်ဗိုသာဖောဒ့်ပန်းခြံမှ မြင်ရပုံ]] == သမိုင်းကြောင်း == [[File:15611s-1.jpg|230 px|right|thumb| Russian anniversary postage stamp with the Main Building of the Bauman University,2005]] ဘောင်းမန်းတက္ကသိုလ်စွာ [[မော်စကို တက္ကသိုလ်|လာမာနိုဆော့ဗ် မော်စကို တက္ကသိုလ်]](၁၇၅၅ခုနှစ်) ပြီးကေ ဒုတိယမြောက် သက်တမ်းအကြာဆုံး တက္ကသိုလ်တခုဖြစ်တေ။ ၁၇၆၃ ခုနှစ်မာ ရုရှားဧကရီ [[:en:Catherine the Great|ဒုတိယမြောက် ကတ်သရင်းဘုရင်မကြီး]]သည် [[:en:Moscow Orphanage|Educational Imperial House]] ကို တည်ထောင်ခရေ။ ၁၈၂၆ ခုနှစ် အောက်တိုဘာလ ၅ ရက်မာ ကြင်ယာတော်၏ အရိုက်အရာဆက်ခံသူ ဧကရီ [[:en:Maria Feodorovna (Sophie Dorothea of Württemberg)|မာရီယာ ဖျိုဒရိုဗနာ]]သည် ဂျာမန်ရပ်ကွက်ဟိ မော်စကိုမိဘမဲ့အချေဂေဟာ၏ အစိတ်အပိုင်းတခုအဖြစ် «ကြီးမားရေ အလုပ်ရုံတခုကို အိပ်ခန်း၊ ညစာစားခန်း အစဟိသဖြင့် မတူညီရေ လက်မှုပညာရို့အတွက်» တည်ထောင်ရန် အမိန့်ပီးခရေ။ လက်မှုပညာရို့စွာ မိဘမဲ့ဂေဟာမှ ထိုနီရာသို့ ပြောင်းရွီ့လာခကတ်တေ။ ၁၈၃၀ ခုနှစ် ဂျူလိုင်လ ၁ ရက်နိမာ အင်ပါယာပြည့်ရှင် [[:en:Nicholas I of Russia|ပထမမြောက် နီကိုးလပ်စ်]]သည် «မော်စကိုလက်မှုပညာကျောင်း၏ နည်းဥပဒေ»ကို သဘောကျတော်မှုလို့ ထုတ်ပြန်ခလေရာ ဒေချင့်စွာမာာပင် ပထမဆုံးသော ရုရှားနည်းပညာတက္ကသိုလ်၏ ကနဦးအစဖြစ်ခလီရေ။ ရုရှားနိုင်ငံမာ စက်မှုလုပ်ငန်းများ ဖွံဖြိုးတိုးတက်လာရေအခါ တတ်ကျွမ်းမှုဟိရေ လုပ်သားတိကို တဗျင်းများလွန်းစွာ ကုန်သွယ်မှုလုပ်ငန်းများမာ လိုအပ်ပါလတ်တေ။ ထိုကြောင့် ကျောင်းသစ်၏ ရည်မှန်းချက်သည် သဘောတရားရီးရာပြည့်ဝမှုဟိပြီးး တတ်ကျွမ်းသော လက်မှုပညာရို့ကို ရုရှားအင်ပါယာတဝှမ်းလုံး အမျိုးမျိုးသော လုပ်ငန်းရို့မာ တိုးတက်ပျံ့နှံ့ရန်ဖြစ်တေ။ ရုရှားနိုင်ငံမာ စက်မှုလုပ်ငန်းများ ဖွံဖြိုးတိုးတက်လာရေအခါ တတ်ကျွမ်းမှုဟိရေ လုပ်သားတိကို တဗျင်းများလွန်းစွာ ကုန်သွယ်မှုလုပ်ငန်းများမာ လိုအပ်ပါလတ်တေ။ ထိုကြောင့် ကျောင်းသစ်၏ ရည်မှန်းချက်သည် သဘောတရားရီးရာပြည့်ဝမှုဟိပြီးး တတ်ကျွမ်းသော လက်မှုပညာရို့ကို ရုရှားအင်ပါယာတဝှမ်းလုံး အမျိုးမျိုးသော လုပ်ငန်းရို့မာ တိုးတက်ပျံ့နှံ့ရန်ဖြစ်တေ။ ကျောင်းသစ်ကို အမျိုးမျိုးသော လက်မှုပညာတိကိုရာမက သိပ္ပံအခြီခံသဘောတရားတိကိုပါ သင်ကြားရန် ရည်ရွယ်လို့ ထူထောင်ခခြင်းဖြစ်တေ။ ၁၈၆၈ ခုနှစ်မာ ပညာရီးအတော်ကောင်းမွန်လာကာ [[:en:Victor Della-Vos|Victor Della-Vos]] ၏ အုပ်ချုပ်မှုအောက်မာ ကျောင်းအား အင်ပါယာမော်စကိုနည်းပညာကျောင်း(Imperial Moscow Technical School (IMTS))အဖြစ် တိုးမြှင့်ဖွဲ့စည်းခရေ။ ကျောင်း၏ရည်ရွယ်ချက်မာ «ဆောက်လုပ်ရီးအိန်ဂျန်နီယာ၊ စက်မှုအိန်ဂျန်နီယာနန့် စက်မှုနည်းပညာသျှင်တိကို သင်ကြားမွီးထုတ်ပီးဖို့» ဆိုပနာ ဖြစ်လာခရေ။ IMTS သည် အသုံးချသိပ္ပံ၊ ဓာတုပစ္စည်း၊ စားသောက်ကုန်၊ အထည်အလိပ်လုပ်ငန်းနန့် စက်မှုသိပ္ပံဆိုင်ရာရို့မာ သိသာထင်ရှားရေ အောင်မြင်မှုတိရဟိခရေ။ IMTS ၏ ဘဏ္ဍာရီးကို အစိုးရနန့် စက်မှုလုပ်ငန်းရှင်တိက ထောက်ပံ့ခရေ။ ကျောင်း၏ စီမံခန့်ခွဲမှုစနစ်မာ ဒီမိုကရေစီစနစ်ဖြစ်တေ။ ကျောင်းသစ်၏ အဓိကလက္ခဏာမာ "ရုရှားနည်း"ဟုခေါ်သော သင်ကြားရီးစနစ်<ref>{{cite web |url=http://www.bmstu.ru/history/hmstu/russian_engineering_school |title=История |publisher=Bmstu.ru |accessdate=17 October 2011 |archivedate=13 October 2017 |archiveurl=https://web.archive.org/web/20171013152716/http://www.bmstu.ru/history/hmstu/russian_engineering_school }}</ref>ဖြစ်ပြီးကေ ကျယ်ပြန့်လို့ စေ့ဇုန်သော သဘောတရားပိုင်းဆိုင်ရာ ပြင်ဆင်မှုတိကို စက်ရုံတိနန့်ချိတ်ဆက်ကာ အခြီခံကျသော လက်တွိလိကျင့်ခန်းတိနန့် ပေါင်းစပ်သင်ကြားသော နည်းစနစ်ဖြစ်တေ။ သူ၏ ဂေါင်းဆောင်မှုအောက်မာ ကျောင်းသည် ဗီယင်နာမြို့မာ ကျင်းပသော [[:en:Weltausstellung 1873 Wien|ကမ္ဘာ့ကုန်စည်ပြပွဲ (၁၈၇၃ ခုနှစ်)]]မာ ဝင်ရောက်ပါဝင်ခရေ။ ယင်းအပြင် ၁၈၇၆ ခုနှစ်မာ ကျင်းပသော [[:en:Philadelphia Centennial Exhibition|Philadelphia Centennial Exhibition]] မာ ပါဝင်ခရာ ယင်းသင်ကြားနည်းစနစ်သည် ရွှီတံဆိပ်ရဟိခရေ။ ဒေသင်ကြားနည်းစနစ်သည် [[:en:John Daniel Runkle|ဂျွန် ဒန်နီယယ် ရန်ကဲယ်]] ထက်မာ လွှမ်းမိုးမှုဟိခပြီး [[မက်ဆာချူးဆက် စက်မှုတက္ကသိုလ်|မန်ဆာချူးဆက်နည်းပညာအင်စတီကျူ]]မာ စတင်ပနာ စာတွိ့သင်ခန်းစာတိနန့်အတူ လက်တွိသင်ခန်းစာတိကို သင်ကြားခရေ။<ref>{{cite web|last=Schenk|first=John P.|title=The Life and Times of Victor Karlovich Della-Vos|url=http://eric.ed.gov/?id=ED297137|accessdate=31 December 2013}}</ref> ဒေနည်းကို တခြားသော အမေရိကန်တက္ကသိုလ်များမာလည်း အသုံးပြုကတ်တေ။<ref>{{cite web |url=http://www.bmstu.ru/history/hmstu/becoming |title=История |publisher=Bmstu.ru |accessdate=17 October 2011 |archivedate=10 October 2017 |archiveurl=https://web.archive.org/web/20171010162843/http://bmstu.ru/history/hmstu/becoming }}</ref> IMTS သည် ရုရှားအင်ပါယာမာ ကောင်းဘီယက် စက်မှုကျောင်းတခုဖြစ်ခပြီးကေ ကမ္ဘာမာလည်း ထိပ်ဆုံးအဆင့်ဟိရေ နည်းပညာကျောင်းတိ စာရင်းဝင်ခရေ။ ယင်းအပြင် ထူးချွန်ထက်မြက်ရေ သိပ္ပံပညာသျှင်တိစွာလေ့ IMTS မာ သင်ကြားပေးဗျာယ်ဟိရေ။ ယင်းရို့အထဲမာ ဒမီသရီ [[ဒမီသရီ အီဗန်နိုဗစ် မန်းဒယ်လိယပ်|မန်းဒယ်လိယပ်]]၊ နီကိုလိုင်း [[:en:Nikolay Yegorovich Zhukovsky|ဇူးကော့ဗ်စကီး]]၊ ပါ့နုသီ [[:en:Chebychev|ချာဘီးရှော့ဖ်]]၊ ဆဲရ်ဂဲလ်ရီ [[:en:Sergey Chaplygin|ချာပလီဂင်]]၊ အန်ဒရဲရီ [[:en:Andrey Ershov|Yershov]]၊ D. Sovetkin၊ F. Dmitriev၊ A. Letnikovနန့် A. Gavrilenko ပိုင်ယှောင် ပညာသျှင်တိ ပါဝင်ကတ်တေ။ ဆိုဗီယက်ခေတ်မာ ကျောင်းအား ဘောင်းမန်းမော်စကိုအဆင်မြင့်နည်းပညာကျောင်းအဖြစ် တော်လှန်ရီးကာလမာ ကျဆုံးခသူ [[:en:Nikolay Bauman|နီကိုလိုင်း ဘောင်းမန်း]]အား ဂုဏ်ပြုပနာ မှည့်ခေါ်ခရေ။ ဘောင်းမန်းနည်းပညာကျောင်းသည် စက်နန့်ကိရိယာတည်ဆောက်ရီး အိန်ဂျန်နီယာတိအတွက် ဆက်လက်ပြီးကေ သင်ကြားခရေ။ ၁၉၃၈ ခုနှစ်မာ စစ်ဘက်နည်းပညာဆိုင်ရာဌာနတခုကိုဖွင့်လှစ်ခပြီးကေ တင့်၊ အမြောက်နန့် ခဲယမ်းနည်းပညာများ သင်ကြားခရေ။ ၁၉၄၈ ခုနှစ်မာ ရော့ကတ်နည်းပညာဌာနကို ထပ်တိုးခရေ။ ၂၀ ရာစု၏ ပထမရာစုနှစ် တပိုင်းသောကာလအထဲ ဘောင်းမန်းတက္ကသိုလ်ကပင် [[ဆိုဗီယက်ပြည်ထောင်စု သမ္မတနိုင်ငံ|ဆိုဗီယက်ပြည်ထောင်စု]] အထဲ နည်းပညာတက္ကသိုလ် ၇၀ ကျော်ကို ဖွဲ့စည်းတည်ထောင်နိုင်ခရေ။ ထိုအထဲက [[:en:Moscow Aviation Institute|Moscow Aviation Institute]]၊ [[မော်စကို ပါဝါ အိန်ဂျန်နီယာ တက္ကသိုလ်|မော်စကို စွမ်းအင်အိန်ဂျန်နီယာ တက္ကသိုလ်]]၊ Moscow University of Civil Engineering, Moscow Chemical Institute၊ Moscow Communication and Informatics University၊ Central Aerohydrodynamics Institute [[:en:TSAGI|TSAGI]]နန့် the Military Academy of Aviation Engineering Joukovski ပိုင်ယှောင် အချို့ကျောင်းတိသည် နာမည်ကြီးကျောင်းတိဖြစ်နီဗျာယ် ဖြစ်တေ။<ref>{{cite web |url=http://www.bmstu.ru/history/hmstu/bmstu |title=История |publisher=Bmstu.ru |accessdate=17 October 2011 |archivedate=16 October 2017 |archiveurl=https://web.archive.org/web/20171016133202/http://www.bmstu.ru/history/hmstu/bmstu }}</ref> ၁၉၈၉ ခုနှစ် ဂျူလိုင်လ ၂၇ ရက်နိမာ ဆိုဗီယက်အစိုးရရေ အများပြည်သူ၏ ပညာရီးအတွက် ရည်သန်ပနာ ဘောင်းမန်းအဆင့်မြင့်နည်းပညာကျောင်းအား ဘောင်မန်းမော်စကိုနည်းပညာတက္ကသိုလ်အဖြစ် ကျောင်းနာမည်ကို မြှင့်တင်ပီးခရေ။ ဘောင်းမန်းတက္ကသိုလ်အား ရုရှားနိုင်ငံ၏ ပထမဆုံးသော နည်းပညာတက္ကသိုလ်အဖြစ် ဂုဏ်ပြုခရေ။ ၂၀၀,၀၀၀ လောက်နီးပါးသော ကျောင်းသားတိစွာ ထိုတက္ကသိုလ်မှ ဘွဲ့ရဟိခပြီးကေ ဖြစ်တေ။ ယင်းရို့စွာ အိန်ဂျန်နီယာများ (တနည်း) သိပ္ပံပညာသျှင်တိအဖြစ် သုတေသနစင်စွာတိ၊ တက္ကသိုလ်များ၊ ပုဂ္ဂလိက (တနည်း) အစိုးရ ကုမ္ပဏီများမာ ဦးဆောင်ဗျာယ်ဟိရေ။ တဗျင်းများလွန်းစွာသော အစိုးရအရာဟိတိ၊ ဒီဇိုင်းအရာဟိချုပ်များ၊ ကုမ္ပဏီလုပ်ငန်းကြီတိ၏ စီအီးအိုများ၊ အာကာသယာဉ်မှူးတိစွာ ဘောင်းမန်းတက္ကသိုလ်မာ ဘွဲ့ရဟိခသူများ ဖြစ်ကတ်တေ။ ဘောင်းမန်းတက္ကသိုလ်မှ ဘွဲ့ရဟိခသူတိစွာ ကမ္ဘာသိပညာသျှင်တိဖြစ်ကတ်ကာ ယင်းရို့အထဲမာ [[:en:Sergei Korolev|ဆဲလ်ဂဲရီ ကာရာလျော့ဗ်]] ([[စပွတ်နစ် ၁|ပထမဆုံးဂြိုဟ်တုကို အာကသမား လွှတ်တင်ခြင်း]]နန့် [[ယူရီဂါဂါရင်|ပထမဆုံး အမျိုးသား]]နန့် [[:en:Valentina Tereshkova|အမျိုးသမီး]]ကို အာကသအထဲ ပို့ဆောင်နိုင်ခြင်းအတွက်)၊ [[:en:Andrey Tupolev|အန်ဒရဲရီ တူပါလျော့ဖ်]] ([[:en:Tu-144|ကမ္ဘာပထမဆုံးသော စူပါဆိုးနစ် ခရီသည်တင်လီယာဉ်]])၊ [[:en:Nikolay Dollezhal|နီကိုလိုင်း ဒါလဲ့ရှား]] ([[:en:Obninsk Nuclear Power Plant|world first civil nuclear plant]])၊ [[:en:Vladimir Shukhov|ဗလာဒီမီယာ ရှူးကော့ဗ်]](for the first method and the world first petrol [[:en:Cracking (chemistry)|cracking]] plant as well as for the first [[:en:hyperboloid structures|hyperboloid structures]] in architecture)၊ [[:en:Nikolay Yegorovich Zhukovsky|နီကိုလိုင် ဇူးကော့ဗ်စကီး]](for the foundation of [[:en:aerodynamics|aerodynamics]] and [[:en:hydrodynamics|hydrodynamics]] sciences)၊ [[:en:Pavel Sukhoi|ပါဗျယ် ဆူဟွိုင်း]](for the foundation of [[:en:Sukhoi|Sukhoi Aerospace Design Bureau]]) ရို့ပါဝင်ရေ။ အချို့ BMSTU သီခြားဌာနတိစွာ မော်စကိုမြို့၏ပြင်ပ [[:en:Moscow Oblast|မော်စကိုနယ်]]အထဲဟိ မြို့များဖြစ်ရေ [[:en:Krasnogorsk, Moscow Oblast|ကရာဇနို့ရာ့စ်မြို့]] (Russian: Красногорск)၊ [[:en:Reutov|ရက်စဖိဗ်မြို့]] (Russian: Реутов)၊ [[:en:Korolyov (city)|ကာရာလျော့ဖ်မြို့]] (Russian: Королёв)များမာ တည်ဟိရေ။ တက္ကသိုလ်၏ [http://www.bmstu-kaluga.ru အကြီးဆုံးသော ကျောင်းခွဲ] {{Webarchive|url=https://web.archive.org/web/20080323105411/http://www.bmstu-kaluga.ru/ |date=23 March 2008 }}သည် [[:en:Kaluga|ကာလုဂါမြို့]] (Russian: Калуга) မာ တည်ဟိရေ။ == ဒေနိခေတ် တက္ကသိုလ် == ဒေနိအခါမှ ဘောင်းမန်းတက္ကသိုလ်မာ အထူးပြုဘာသာရပ် အမျိုးအစားပေါင်း ၇၀ ကျော်ကို သင်ကြားပီးနှိုင်ဗျာယ် ဖြစ်တေ။ <ref name="http://bmstu.ru">{{Cite web |title=МГТУ им. Н. Э. Баумана. Перечень образовательных программ |url=http://bmstu.ru/pics/art1/edu-programs-2012.pdf |accessdate=30 April 2015 |archivedate=4 March 2016 |archiveurl=https://web.archive.org/web/20160304212015/http://bmstu.ru/pics/art1/edu-programs-2012.pdf }}</ref> ၂၀၀၇ ခုနှစ်မာ တက္ကသိုလ်မာ ကျောင်းသားပေါင်း ၁၈ ၀၀၀ သင်ကြားလို့ ဟိပြီး သင်ကြားရီးစနစ်အတွက် ပါမောက္ခနန့် ဆရာ၊ ဆရာမ ၄၅၀၀ ကျော် ပါဝင်သင်ကြားပေးဗျာယ်ဟိရေ။ ထိုအထဲမာ Doctor of Sciences (Доктор наук) ၄၅၀နန့် Candidate of Sciences(Кандидат наук) ၃၀၀၀ ပတ်ဝန်းကျင် ပါဝင်ကတ်တေ။ ၁၉၁၈ မှစပြီးကေ ၁၉၉၇ ခုနှစ်ထိ အထူးပြုအိန်ဂျန်နီယာဘွဲ့ရ ၁၂၀ ၀၀၀ ကျော်မွီးထုတ်ခပြီးကေ ဖြစ်တေ။ ထိုထဲက အများစုသည် စက်နန့် စက်ပစ္စည်း ကုမ္ပဏီများမာ တည်ထောင်ခြင်း၊ သုတသန လုပ်ခြင်းတိနန့် လုပ်ကိုင်လို့ ဟိရေ။ == ကျောင်းခွဲတိ== === ဒမီသရော့ဖ်မြို့ === ဒမီသရော့ဖ် BMSTU ကျောင်းခွဲကို ဆိုဗီယက်ကောင်စီ အမိန့်အမှတ် № 1009-Р от 06.04.1960 အဖြစ် ဖွဲ့စည်းခရေ။ ၁၉၆၅ ခုနှစ်—၁၉၇၃ ခုနှစ်မာ Suburban Educational and Science-Experimental Centre (Загородный учебный и научно-экспериментальный центр) အဖြစ် ၁၉၇၃ ခုနှစ်—၂၀၀၀ ခုနှစ်အထိ Educational-Experimental Centre (Учебно-экспериментальный центр) အဖြစ် ဖွင့်လှစ်ခရေ။<ref>{{cite web |url=http://www.bmstu.ru/~oleg/dmitrov/dmitrov.htm |title=Archived copy |accessdate=2014-10-16 |deadurl=yes |archiveurl=https://web.archive.org/web/20090415161444/http://www.bmstu.ru/~oleg/dmitrov/dmitrov.htm |archivedate=15 April 2009 |df=dmy }}</ref> ဘောင်းမန်းတက္ကသိုလ်လေဒီအိုရေလီစကုပ်သည် ဒမီသရော့ဖ်ကျောင်းခွဲနံဘေးမာ တည်ဟိရေ။ === ကာလုဂါမြို့ === ၁၉၅၉ ခုနှစ်မာ ကာလုဂါမြို့မာ စက်ရုံသုံး စက်တိနန့် ပစ္စည်းကိရိယာတိအတွက် အိန်ဂျန်နီယာပညာရပ်များသင်ကြားရန် ကျောင်းခွဲကို ဖွင့်လှစ်ခရေ။ ဒေနိအခါမှ ဘောင်းမန်းတက္ကသိုလ် ကာလုဂါကျောင်းခွဲသည် ကာလုဂါဒေသမာ ထိပ်ဆုံး နည်းပညာကျောင်းတကျောင်းနန့် ယုံကြည်စိတ်ချမှုအဟိဆုံးနန့် အကြီးဆုံး နည်းပညာကျောင်းခွဲဖြစ်တေ။ ကာလုဂါကျောင်းမာ အဆောင် ၇ ခုဟိရေ။ ကာလုဂါကျောင်းခွဲသည် ပညာရီး-သိပ္ပံ-ထုတ်လုပ်မှု ကွန်းပလပ်စ်ဖြစ်ပြီးကေ ဌာန ၅ ခု(machine engineering technologies; design-mechanical; electronics, informatics and management; socioeconomic; fundamental science )၊ စစ်ဘက်ပညာဌာန၊ ကွန်ပျူတာ သတင်းအချက်အလက်နန့်နည်းပညာဌာန၊ စာဖတ်ခန်းများပါဝင်ရေ စာကြည့်တိုက်၊ အားကဇပ်လိ့ကျင့်ရီးကွင်းနန့် အားကဇပ်အဆောက်အဦရို့ ပါဝင်ရေ။ == ပုံနှိပ်ထုတ်ဝီခြင်းလုပ်ငန်း == ဘောင်းမန်းတက္ကသိုလ်ပုံနှိပ်တိုက်ကို ၁၉၈၉ ခုနှစ်၊ ဂျန်နဝါရီလ<ref>{{Cite web |title=မော်ကွန်းတင်ပြီးမိတ္တူ |url=http://baumanpress.ru/ |access-date=24 June 2017 |archive-date=25 September 2008 |archive-url=https://web.archive.org/web/20080925232422/http://www.baumanpress.ru/ }}</ref>မာ တက္ကသိုလ် ပုံနှိပ်ထုတ်ဝီရီးဌာနအဖြစ် တည်ထောင်ခရေ။ ပုံနှိပ်တိုက်သည် လက်စွဲစာစောင်၊ လက်စွဲစာအုပ်၊ စာတမ်းနန့် ဘောင်းမန်းနန့် အရာနည်းပညာတက္ကသိုလ်တိအတွက် လိလာရီးလမ်းညွှန်တိကို ထုတ်ဝီခရေ။ ကျောင်း၏ သတင်းစားဖြစ်ရေ ''ဘောင်းမန်းညှက်''(Baumanets)သတင်းစာကို ၁၉၂၃ ခုနှစ် ဖေဖဝါရီလ ၁၈ ရက်နိမာ စတင်ထုတ်ဝီခရေ။ ယင်းခါက ထိုသတင်းစာကို ''အူဒါနိ''(Udarnik) ဟုခေါ်ခရေ။ သတင်းစာ၏ သက်တမ်းမာ အနှစ် ၉၀ ကျော်ရာဖြစ်တေ။ တက္ကသိုလ်၏ ဖြစ်ပျက်စုံစုံကို သတင်းစားရေ စာမျက်နှာများထက်မာ တွိနှိုင်ရေ။ ဒေနိခေတ်မာ [http://www.bmstu.ru/~baumanec ''ဘောင်းမန်းညှက်''] {{Webarchive|url=https://web.archive.org/web/20170622181406/http://www.bmstu.ru/~baumanec/ |date=22 June 2017 }}သတင်းစာကို သတင်းစာအနိန်နန့်ဖြစ်စီ ဘောင်းမန်းတက္ကသိုလ် ဝက်ဘ်ဆိုဒ်စာမျက်နှာမာ အီလက်ထရောနစ် သတင်းစာအဖြစ်ဖြစ်စီ ရဟိနှိုင်ဗျာယ် ဖြစ်တေ။ ၁၉၉၀ ခုနှစ်မာ ဘောင်းမန်းတက္ကသိုလ်ပုံနှိပ်တိုက်သည် သီအိုရီနန့် အသုံးချစာအုပ်ဖြစ်ရေ "Vestnik MSTU" ကို ထုတ်ဝီခရေ။ ထိုစာအုပ်တိသည် ပညာရီးဆိုင်ရာ စာအုပ်တိဖြစ်ကတ်ပြီး မတူညီရေ သိပ္ပံပညာရပ်ဆိုင်ရာနယ်ပယ်များဖြစ်ရေ ရူပဗေဒနန့် သင်္ချာ၊ သတင်းအချက်အလက်နန့် ကွန်ပျူတာသိပ္ပံ၊ အလင်းသီအိုရီ၊ စက်မှု၊ လေဒီအို၊ ကိရိယာ၊ စွမ်းအင်အိန်ဂျန်နီယာ၊ လီဆာနည်းပညာ၊ ဘောဂဗေဒ၊ ဥပဒေနန့် တခြားသောဘာသာရပ်များ ရို့မှဖြစ်တေ။ == ထင်ရှားကျော်ကြားရေ ပုဂ္ဂိုလ်တိ== <gallery class="center" > File:Сергей Павлович Королёв (портрет).jpg|[[:en:Sergei Pavlovich Korolev|Sergei Pavlovich Korolev]] File:Vladimir Grigoryevich Shukhov 1891.jpg|[[:en:Vladimir Shukhov|Vladimir Grigoryevich Shukhov]] |[[:en:Vladimir Mikhailovich Myasishchev|Vladimir Mikhailovich Myasishchev]] File:VE Zotikov in June 1969.jpg|[[:en:Vladimir Zotikov|Vladimir Evgenievich Zotikov]] File:Konstantin Feoktistov 1965.jpg|[[:en:Konstantin Petrovich Feoktistov|Konstantin Petrovich Feoktistov]] File:Sergey afanasiev.jpg|[[:en:Sergey Afanasyev (engineer)|Sergey Alexandrovich Afanasyev]] File:Gennady Strekalov.jpg|[[:en:Gennadi Strekalov|Gennadi Mikhailovich Strekalov]] File:Oleg Skripochka.jpg|[[:en:Oleg Skripochka|Oleg Ivanovich Skripochka]] </gallery> == ကိုးကား == {{Reflist|2}} == ပြင့်ပလင့်များ == {{Commons category|Bauman Moscow State Technical University|ဘောင်းမန်းမော်စကိုနည်းပညာတက္ကသိုလ်}} * [http://www.bmstu.ru တရားဝင်ဝက်ဘ်ဆိုဒ် (ရုရှားဘာသာ)] {{Webarchive|url=https://web.archive.org/web/20210531133828/https://bmstu.ru/ |date=31 May 2021 }} * [http://www.bmstu.ru/en/ တရားဝင်ဝက်ဘ်ဆိုဒ် (အိန်းဂလိချ်ဘာသာ)] {{Webarchive|url=https://web.archive.org/web/20170622024651/http://www.bmstu.ru/en |date=22 June 2017 }} * [http://inter.bmstu.ru အပြည်ပြည်ဆိုင်ရာလှုပ်ရှားဆောင်ရွက်မှုတိအတွက် တရားဝင်ဝက်ဘ်ဆိုဒ် (ရုရှားဘာသာနန့် အိန်းဂလိချ်ဘာသာ)] {{Webarchive|url=https://web.archive.org/web/20220303101312/http://inter.bmstu.ru/ |date=3 March 2022 }} * [http://baumanki.net/ တရားမဝင်ကျောင်းသားတိအတွက် ဝက်ဘ်ဆိုဒ် (ရုရှားဘာသာ)] {{Webarchive|url=https://web.archive.org/web/20170624045530/http://baumanki.net/ |date=24 June 2017 }} * [https://web.archive.org/web/20070823041126/http://shkola254.narod.ru/bmstu.htm ဘောင်းမန်းတက္ကသိုလ်သမိုင်း (ရုရှားဘာသာ)] {{Coord|55|45|57|N|37|41|5|E|region:RU_type:edu|display=title}} [[Category:ရုရှားနိုင်ငံဟိ တက္ကသိုလ်နန့် ကောလိပ်တိ]] [[Category:နိုင်ငံအလိုက် တက္ကသိုလ်နန့် ကောလိပ်တိ]] [[Category: တက္ကသိုလ်နန့် ကောလိပ်တိ]] [[Category:ပညာရီး]] [[Category:ရုရှားနိုင်ငံဟိ ပညာရီး]] 469h5sls2hidjk0r8ppjrn39enut9at မော်စကို တက္ကသိုလ် 0 6088 21570 2026-09-30T15:45:54Z Retkhaberi 224 Created page with "{{Infobox university |name = လာမာနိုဆော့ဗ် မော်စကို တက္ကသိုလ် |native_name = Московский государственный университет имени М. В. Ломоносова |native_name_lang = Russian |other_name = |former_name = |image = Moscow State University CoA.png |image_size = 150px |image_alt = |caption = လာမာနိုဆော့..." 21570 wikitext text/x-wiki {{Infobox university |name = လာမာနိုဆော့ဗ် မော်စကို တက္ကသိုလ် |native_name = Московский государственный университет имени М. В. Ломоносова |native_name_lang = Russian |other_name = |former_name = |image = Moscow State University CoA.png |image_size = 150px |image_alt = |caption = လာမာနိုဆော့ဗ် မော်စကို တက္ကသိုလ်၏[[:en:Coat of arms|ကျောင်းတံဆိပ်]] |latin_name = |motto = Наука есть ясное познание истины, просвещение разума |motto_lang = ru |mottoeng = Science is clear learning of truth and enlightenment of mind |established = {{Start date|1755}} |closed = <!-- {{End date|YYYY}} --> |type = Public university |parent = |affiliation = |endowment = |budget = |officer_in_charge = |chairman = |chancellor = |president = |vice-president = |superintendent = |provost = |vice_chancellor= |rector = [[Viktor Sadovnichiy]] |principal = |dean = |director = |head_label = |head = |academic_staff = ၅,၀၀၀ |administrative_staff = |students = ၄၇,၀၀၀ |undergrad = ၄၀,၀၀၀ |postgrad = ၇,၀၀၀<br><small>(estimate)</small> |doctoral = |other = |city = [[မော်စကိုမြို့]] |state = |province = |country = [[ရုရှားနိုင်ငံ]] |coor = |campus = {{unbulleted list|[[Urban area|Urban]]}} |former_names = |language = |free_label = |free = |colors = |colours = |athletics = |sports = |nickname = |mascot = |affiliations = [[Association of Professional Schools of International Affairs]]<br>[[Institutional Network of the Universities from the Capitals of Europe]]<br>[[International Forum of Public Universities]] |website = {{url|www.msu.ru}} |logo = |footnotes = {{Infobox building |embed = yes |name = Moscow State University Main Building |native_name = Главное здание МГУ (ГЗ МГУ) |native_name_lang = ru |image = Moscow State University.jpg |image_size = 250px |caption = |start_date = |completion_date = 1953 |location = [[မော်စကိုမြို့]]၊ [[ရုရှားနိုင်ငံ]] |coordinates = {{Coord|55.703935|N|37.52867|E|display=it}} |long = |iso_region = RU |coordinates_display= title |architectural = {{convert|240|m|ft|0|abbr=on}} |status = |antenna_spire = |top_floor = {{convert|214|m|ft|0|abbr=on}}<ref name="MSU Height">{{cite web|title=MSU Height|url=http://www.latlong.net/place/lomonosov-moscow-state-university-85.html|accessdate=2 February 2017|archivedate=2 February 2017|archiveurl=https://web.archive.org/web/20170202074126/http://www.latlong.net/place/lomonosov-moscow-state-university-85.html}}</ref> |floor_count = 42 |elevator_count = |floor_area = {{convert|1000000|m2|sqft|+3|abbr=on}} |developer = |owner = }} }} '''လာမာနိုဆော့ဗ် မော်စကို တက္ကသိုလ် '''('''MSU'''; {{Lang-ru|Московский государственный университет имени М. В. Ломоносова}}, အတိုကောက်အဖြစ် МГУ) စွာ [[ကျား-မ ပညာရီး|ကျားမ မရွီး ပညာသင်ကြားနှိုင်ရေ]] တက္ကသိုလ်နန့် [[:en:Public university|ပြည်သူ့]] [[:en:Research university|သုတေသန]] [[တက္ကသိုလ်]]ဖြစ်ပြီးကေ ရုရှားနိုင်ငံ၊ [[မော်စကိုမြို့]]မာ တည်ဟိရေ။ ထိုတက္ကသိုလ်အား ၁၇၅၅ ခုနှစ် ဂျန်နဝါရီလ ၂၅ ရက်နိမာ [[:en:Mikhail Lomonosov|မီခါအီရ် လာမာနိုဆော့ဗ်]]မှ တည်ထောင်ခရေ။ လာမာနိုဆော့ဗ် မဟိတော့ယပြီးနောက်ပိုင်း ၁၉၄၀ ခုနှစ်မာမှ မော်စကိုတက္ကသိုလ်ဆိုရေ အမည်ပီးခခြင်းဖြစ်ပြီးကေ  ''လာမာနိုဆော့ဗ် တက္ကသိုလ်''လို့လေ့ လူသိများရေ။ ယင်းတက္ကသိုလ်၏ ပင်မအဆောက်အအုံစွာ ကမ္ဘာပေါ်ဟိ ပညာရီးဆိုင်ရာ အဆောက်အအုံတိထဲမာ အမြင့်ဆုံးဖြစ်တေ။ ယင်းအပြင် ထိုတက္ကသိုလ်သည် [[:en:Times Higher Education World University Rankings#Reputation|ကမ္ဘာထက်မာ ကောင်းဘီယက် ဂုဏ်ဒြပ်ဖြင့် ကျော်ကြားခြင်း]]ဟိရေ တက္ကသိုလ်တိထဲက တခုဖြစ်တေ။ လက်ဟိ[[:en:Rector (academia)|ပါမောက္ခချုပ်]]မာ [[:en:Viktor Sadovnichiy|ဗစ်တာ ဆာဒါနီချီ]] ဖြစ်တေ။ == သမိုင်းကြောင်း == [[File:Mgu_1798.jpg|thumb|မာဟာဗာယားလမ်းဟိ တက္ကသိုလ်၏ ပင်မဆောင်ကြီး (၁၇၉၈ ခုနှစ်)]] [[:en:Ivan Shuvalov|အီဗန် ရှုဗားလော့ဗ်]] နန့် [[:en:Mikhail Lomonosov|မီခါအီရ် လာမာနိုဆော့ဗ်]] ရို့စွာ မော်စကိုမြို့မာ တက္ကသိုလ်တခု တည်ထောင်ရန် အားပီးအားမြောက်ပြုခကာ  [[:en:Elizabeth of Russia|ရုရှားဧကရီ အဲလီဇဘတ်]]  {{OldStyleDate|ဂျန်နဝါရီ ၂၅|၁၇၅၅ ခုနှစ်|ဂျန်နဝါရီ ၁၂}}မာ ခွင့်ပြုပီးနှိုင်သော အမိန့်စာတရပ်ကို ထုတ်ပြန်ပီးခရေ။ ပထမဆုံးသော စာသင်ချိန်ကို ဧပြီ ၂၆ ရက်နိမာ စတင်နိုင်ခရေ။ ဂျန်နဝါရီလ ၂၅ ရက်မာ တက္ကသိုလ်တည်ထောင်ရန်ခွင့်ပြုပီးခသဖြင့် ရုရှားနိုင်ငံမာ ဂျန်နဝါရီ ၂၅ ရက်နိကို [[:en:Tatiana Day|ကျောင်းသားပွဲတော်နိ]]အဖြစ် သတ်မှတ်ကျင်းပကတ်တေ။ [[:en:Saint Petersburg State University|စိန့်ပီတာစဘတ် တက္ကသိုလ်]]နန့် မော်စကိုတက္ကသိုလ်ရို့စွာ ရုရှားနိုင်ငံ၏ သက်တမ်းအရင့်ဆုံးတက္ကသိုလ်တိအဖြစ် လက်တွဲတည်ဟိနိန်ရေ။ မော်စကိုတက္ကသိုလ်ကို ၁၇၅၅ ခုနှစ်မာ တည်ထောင်ခပြီးကေ ယင်းဧ့ ပြိုင်ဘက်ဖြစ်ရေ စိန့်ပီတာစဘတ်တက္ကသိုလ်သည် "တက္ကသိုလ်"အဖြစ် ၁၈၁၉ ခုနှစ်မာမှ [[မဟာပီတာ|ပီတာဘုရင်]]၏ အမိန့်ဖြင့် အယင် ဂျန်နဝါရီ ၂၄ ၁၇၂၄ ခုနှစ်မာ တည်ထောင်ခရေ အကယ်ဒမီကို ပြောင်းလဲတည်ထောင်ခခြင်း ဖြစ်တေ။ ဒေနိခေတ် မော်စကိုတက္ကသိုလ်စွာ ၁၇၅၅ ခုနှစ်မှ ၁၇၈၇ ခုနှစ်မာ [[Red Square|ရင်ပြင်နီ]]မာ တည်ဟိခရေ ဗဟိုဆီးလှောင်ရုံနီရာအား သိမ်းပနာတည်ဆောက်ခခြင်း ဖြစ်တေ။ [[:en:Catherine II of Russia|ကြီးမြတ်သော ကတ်သရင်းဘုရင်မကြီး]]သည် တက္ကသိုလ်ကို မာဟာဗာယားလမ်းနံချင်းပြိုင်မာ [[:en:Neoclassicism|နီယိုဟန်]] အဆောက်အဦကြီးသို့ ပြောင်းရွိပီးခရေ။ နီယို-ပါလာဒိုင်ယန်စတိုင် ပင်မအဆောင်အအုံကြီးရေ [[:en:Matvei Kazakov|မတ်ဗီ ကာဇာကော့ဗ်]]၏လက်ရာဖြစ်ပြီးကေ ၁၇၈၂ ခုနှစ်မှ ၁၇၉၃ ခုနှစ်အထဲ တည်ဆောက်ခကတ်တေ။ [[:en:Fire of Moscow (1812)|၁၈၁၂ ခုနှစ် မော်စကိုမြို့ မီးလောင်ခံရခြင်း]]ဖြစ်ခပြီးကေနောက်[[:en:Domenico Giliardi| ဒိုမီနီကို ဂီလီယာဒီ]]မှ ပြန်ပနာတည်ဆောက်ခရေ။ ၁၈ ရာစုမာ တက္ကသိုလ်မာ [[သဘာဝတ္ထဗေဒ|ဒဿနိကဗေဒ]]၊ [[ဆီးပညာ]]နန့် [[ဥပဒေ]]ဆိုရေ ဌာန(၃) ခုဟိရေ။ ပုဂ္ဂလိက ကောလိပ်ကို တက္ကသိုလ်နန့်အတူ ပေါင်းပနာဖွင့်လှစ်ခပြီးကေ ၁၈၁၂ ခုနှစ်မာမှ ဖျက်သိမ်းခရေ။  ၁၇၇၉ ခုနှစ်မာ [[:en:Mikhail Kheraskov|မီခါအီရ် ခီရာစကောဗ်]]သည် မျိုးရိုးမြင့်မြတ်သူ (Благородный пансион) တိအတွက် ကျောင်းအိပ်ကျောင်းစားနီနှိုင်သော ကျောင်းတခုကို တည်ထောင်ခရေ။ ၁၈၃၀ ခုနှစ်မာ ထိုကျောင်းသည် [[:en:Russian nobility|ရုရှားမှူးမျိုးမတ်နွယ်]]တိအတွက် ကျောင်းတခုဖြစ်လာခရေ။ [[:en:University press|တက္ကသိုလ်သတင်းစာ]] ([[:en:Nikolay Novikov|နီကိုလိုင်း နိုဗီးကော့ဗ်]]မှ ၁၇၈၀ ခုနှစ်မာ စတင်လုပ်ဆောင်ခဲ့ရေ) ''[[:en:Moskovskie Vedomosti|မော်စကိုစကီးယဲ ဗျဲ့ဒါမော်စကျီ]]'' သတင်းစာသည် ရုရှားအင်ပါယာမာ အကျော်ကြားဆုံးသော သတင်းစာတခု ဖြစ်ခရေ။ [[File:MoscowUniversityLibrary.jpg|thumb|တက္ကသိုလ် စာကြည့်တိုက်]] == မဟာဌာနများ == ၂၀၀၉ ခုနှစ် စတ်တင်ဘာလမာ မော်စကိုတက္ကသိုလ်မာ မဟာဌာနပေါင်း ၃၉ ခုနန့် သုတေသနစင်တာ ၁၅ ခုအထိ ဟိပါလတ်တေ။ [[:en:MSU Faculty of Physics and Chemistry|Faculty of Physics and Chemistry]] နန့် [[:en:MSU Higher School of Television|Higher School of Television]] ပိုင်ယှောင် မဟာဌာနခွဲမဟာဌာနတိကိုလည်း တအောင့်လောက်က ဖွင့်လှစ်ခရေ။  အချိန်ပိုင်းသင်ခန်းစာတိကို ဘောဂဗေဒ၊ သမိုင်း၊ ဂျာနယ်လစ်ဇင်၊ ဘာသာဗေဒ၊ စိတ်ပညာနန့် လူမှုရီးသိပ္ပံ ဌာနာကြီးတိနန့် ချိတ်ဆက်ပြီးကေ တက်ရောက်နိုင်ပိုင် ဂျာနယ်လင်ဇင် ဌာနာကြီးတိလေ့ စာပီးစာယူဘွဲ့များ သင်ကြားပီးနီရေ။ Hereအောက်မာ တရားဝင်ဝက်ဘ်ဆိုဒ်မာ ဖော်ပြထားရေ ဌာနာကြီးတိ၏ နာမည်စာရင်း အပြည့်အစုံကို ဖော်ပြထားရေ: * [[:en:MSU Faculty of Mechanics and Mathematics|Faculty of Mechanics and Mathematics]] * [[:en:MSU Faculty of Computational Mathematics and Cybernetics|Faculty of Computational Mathematics and Cybernetics]] * [[:en:MSU Faculty of Physics|Faculty of Physics]] * [[:en:MSU Faculty of Chemistry|ဓာတုဗေဒ မဟာဌာန]] * [[:en:MSU Faculty of Materials Science|သတ္တုဗေဒ မဟာဌာန <br> ]] * [[:en:MSU Faculty of Biology|ဇီဝဗေဒ မဟာဌာန]] * [[:ru:Факультет биоинженерии и биоинформатики МГУ|Faculty of Bioengineering and Bioinformatics]] * [[:ru:Факультет почвоведения МГУ|Faculty of Soil Science]] * [[:ru:Геологический факультет МГУ|Faculty of Geology]] * [[:en:MSU Faculty of Geography|ပထဝီဝင် မဟာဌာန]] * [[:en:MSU Faculty of Fundamental Medicine|ဆီးပညာ မဟာဌာန]] * [[:en:MSU Faculty of History|သမိုင်း မဟာဌာန]] * [[:ru:Филологический факультет МГУ|ဝေါဟာရဗေဒ မဟာဌာန]] * [[:ru:Философский факультет МГУ|ဒဿနိကဗေဒ မဟာဌာန]] * [[:en:MSU Faculty of Economics|ဘောဂဗေဒ မဟာဌာန]] * [[:ru:Юридический факультет МГУ|ဥပဒေ မဟာဌာန]] * [[:en:MSU Faculty of Journalism|ဂျာနယ်လစ်ဇင် မဟာဌာန]] * [[:en:MSU Faculty of Psychology|စိတ်ပညာ မဟာဌာန]] * [[:en:MSU The Institute of Asian and African Studies|The Institute of Asian and African Studies]] * [[:ru:Социологический факультет МГУ|လူမှုသိပ္ပံ မဟာဌာန]] * [[:ru:Факультет иностранных языков и регионоведения МГУ|Faculty of Foreign Languages and Area Studies]] * [[:ru:Факультет государственного управления МГУ|Faculty of Public Administration]] * [[:ru:Факультет мировой политики МГУ|Faculty of World Politics]] * [[:en:MSU Faculty of Political Science|Faculty of Political Science]] * [[:en:MSU Faculty of Fine and Performing Arts|Faculty of Fine and Performing Arts]] * [[:en:MSU Faculty of Global Studies|Faculty of Global Studies]] * [[:en:MSU Faculty of Education|Faculty of Education]] * [[:en:MSU Graduate School of Business Administration|Graduate School of Business Administration]] * [[:en:MSU Faculty of Physics and Chemistry|Faculty of Physics and Chemistry]] * [[:en:MSU Moscow School of Economics|Moscow School of Economics]] * [[:en:MSU Higher School of Translation|Higher School of Translation and Interpretation]] * [[:en:MSU Higher School of Public Administration|Higher School of Public Administration]] * [[:en:MSU Higher School of Public Audit|Higher School of Public Audit]] * [[:en:MSU Higher School of Administration and Innovations|Higher School of Administration and Innovations]] * [[:en:MSU Higher School of Innovative Business Administration|Higher School of Innovative Business Administration]] * [[:en:MSU Higher School of Contemporary Social Sciences|Higher School of Contemporary Social Sciences]] * [[:en:MSU Higher School of Television|Higher School of Television]] * [[:en:MSU Faculty of Further Education|Faculty of Further Education]] * [[:en:MSU Faculty of Military Training|Faculty of Military Training]] == ဝန်ထမ်းနန့် ကျောင်းသားများ == လက်ဟိမာ တက္ကသိုလ်မာ ဆရာ၊ ဆရာမ ၄,၀၀၀ ကျော်နန့် ဝန်ထမ်း ၁၅,၀၀၀ ကျော် အလုပ်လုပ်ဗျာယ်ဟိရေ။ ၅,၀၀၀ ခန့်သော ပညာသျှင်တိသည် တက္ကသိုလ်၏ သုတေသနအင်စတီကျူတိနန့် သက်ဆိုင်ရာ မဟာဌာနများမာ အလုပ်လုပ်ဗျာယ်ဟိရေ။ ၄၀,၀၀၀ ကျော်သော တက္ကသိုလ်ကျောင်းသားတိနန့် ၇,၀၀၀ ကျော်သော ဘွဲ့လွန်ဒီဂရီ ကျောင်းသားများ သင်ကြားခရေ။ ၅,၀၀၀ ကျော်လောက်သော ပါရဂူတိစွာ ဉာဏ်သစ်လောင်းတန်းများမာ လုပ်သက်များလာစီဖို့အတွက် ပါဝင်သင်ကြားဗျာယ်ဟိရေ။  နှစ်စိုင် တက္ကသိုလ်မာ ကမ္ဘာတဝှမ်းမှ ၂,၀၀၀ ခန့်သော ကျောင်းသားများ၊ ဘွဲ့ရများ၊ သုတေသနပညာသျှင်တိ လက်ခံလို့ လိလာစီခရေ။ == ကိုးကား == {{reflist|2}} == ပြင်ပလင့်များ == {{Commons category|Moscow State University|မော်စကိုတက္ကသိုလ်}} * [http://www.msu.ru/en/ မော်စကိုတက္ကသိုလ်] {{en icon}} [[Category:ရုရှားနိုင်ငံဟိ တက္ကသိုလ်နန့် ကောလိပ်တိ]] [[Category:နိုင်ငံအလိုက် တက္ကသိုလ်နန့် ကောလိပ်တိ]] [[Category:တက္ကသိုလ်နန့် ကောလိပ်တိ]] [[Category:ရုရှားနိုင်ငံဟိ ပညာရီး]] [[Category: ပညာရီး]] ldam26lxhwf9kwwotg2h2qrye51m9ry 21571 21570 2026-09-30T15:46:54Z Retkhaberi 224 /* ဝန်ထမ်းနန့် ကျောင်းသားများ */ 21571 wikitext text/x-wiki {{Infobox university |name = လာမာနိုဆော့ဗ် မော်စကို တက္ကသိုလ် |native_name = Московский государственный университет имени М. В. Ломоносова |native_name_lang = Russian |other_name = |former_name = |image = Moscow State University CoA.png |image_size = 150px |image_alt = |caption = လာမာနိုဆော့ဗ် မော်စကို တက္ကသိုလ်၏[[:en:Coat of arms|ကျောင်းတံဆိပ်]] |latin_name = |motto = Наука есть ясное познание истины, просвещение разума |motto_lang = ru |mottoeng = Science is clear learning of truth and enlightenment of mind |established = {{Start date|1755}} |closed = <!-- {{End date|YYYY}} --> |type = Public university |parent = |affiliation = |endowment = |budget = |officer_in_charge = |chairman = |chancellor = |president = |vice-president = |superintendent = |provost = |vice_chancellor= |rector = [[Viktor Sadovnichiy]] |principal = |dean = |director = |head_label = |head = |academic_staff = ၅,၀၀၀ |administrative_staff = |students = ၄၇,၀၀၀ |undergrad = ၄၀,၀၀၀ |postgrad = ၇,၀၀၀<br><small>(estimate)</small> |doctoral = |other = |city = [[မော်စကိုမြို့]] |state = |province = |country = [[ရုရှားနိုင်ငံ]] |coor = |campus = {{unbulleted list|[[Urban area|Urban]]}} |former_names = |language = |free_label = |free = |colors = |colours = |athletics = |sports = |nickname = |mascot = |affiliations = [[Association of Professional Schools of International Affairs]]<br>[[Institutional Network of the Universities from the Capitals of Europe]]<br>[[International Forum of Public Universities]] |website = {{url|www.msu.ru}} |logo = |footnotes = {{Infobox building |embed = yes |name = Moscow State University Main Building |native_name = Главное здание МГУ (ГЗ МГУ) |native_name_lang = ru |image = Moscow State University.jpg |image_size = 250px |caption = |start_date = |completion_date = 1953 |location = [[မော်စကိုမြို့]]၊ [[ရုရှားနိုင်ငံ]] |coordinates = {{Coord|55.703935|N|37.52867|E|display=it}} |long = |iso_region = RU |coordinates_display= title |architectural = {{convert|240|m|ft|0|abbr=on}} |status = |antenna_spire = |top_floor = {{convert|214|m|ft|0|abbr=on}}<ref name="MSU Height">{{cite web|title=MSU Height|url=http://www.latlong.net/place/lomonosov-moscow-state-university-85.html|accessdate=2 February 2017|archivedate=2 February 2017|archiveurl=https://web.archive.org/web/20170202074126/http://www.latlong.net/place/lomonosov-moscow-state-university-85.html}}</ref> |floor_count = 42 |elevator_count = |floor_area = {{convert|1000000|m2|sqft|+3|abbr=on}} |developer = |owner = }} }} '''လာမာနိုဆော့ဗ် မော်စကို တက္ကသိုလ် '''('''MSU'''; {{Lang-ru|Московский государственный университет имени М. В. Ломоносова}}, အတိုကောက်အဖြစ် МГУ) စွာ [[ကျား-မ ပညာရီး|ကျားမ မရွီး ပညာသင်ကြားနှိုင်ရေ]] တက္ကသိုလ်နန့် [[:en:Public university|ပြည်သူ့]] [[:en:Research university|သုတေသန]] [[တက္ကသိုလ်]]ဖြစ်ပြီးကေ ရုရှားနိုင်ငံ၊ [[မော်စကိုမြို့]]မာ တည်ဟိရေ။ ထိုတက္ကသိုလ်အား ၁၇၅၅ ခုနှစ် ဂျန်နဝါရီလ ၂၅ ရက်နိမာ [[:en:Mikhail Lomonosov|မီခါအီရ် လာမာနိုဆော့ဗ်]]မှ တည်ထောင်ခရေ။ လာမာနိုဆော့ဗ် မဟိတော့ယပြီးနောက်ပိုင်း ၁၉၄၀ ခုနှစ်မာမှ မော်စကိုတက္ကသိုလ်ဆိုရေ အမည်ပီးခခြင်းဖြစ်ပြီးကေ  ''လာမာနိုဆော့ဗ် တက္ကသိုလ်''လို့လေ့ လူသိများရေ။ ယင်းတက္ကသိုလ်၏ ပင်မအဆောက်အအုံစွာ ကမ္ဘာပေါ်ဟိ ပညာရီးဆိုင်ရာ အဆောက်အအုံတိထဲမာ အမြင့်ဆုံးဖြစ်တေ။ ယင်းအပြင် ထိုတက္ကသိုလ်သည် [[:en:Times Higher Education World University Rankings#Reputation|ကမ္ဘာထက်မာ ကောင်းဘီယက် ဂုဏ်ဒြပ်ဖြင့် ကျော်ကြားခြင်း]]ဟိရေ တက္ကသိုလ်တိထဲက တခုဖြစ်တေ။ လက်ဟိ[[:en:Rector (academia)|ပါမောက္ခချုပ်]]မာ [[:en:Viktor Sadovnichiy|ဗစ်တာ ဆာဒါနီချီ]] ဖြစ်တေ။ == သမိုင်းကြောင်း == [[File:Mgu_1798.jpg|thumb|မာဟာဗာယားလမ်းဟိ တက္ကသိုလ်၏ ပင်မဆောင်ကြီး (၁၇၉၈ ခုနှစ်)]] [[:en:Ivan Shuvalov|အီဗန် ရှုဗားလော့ဗ်]] နန့် [[:en:Mikhail Lomonosov|မီခါအီရ် လာမာနိုဆော့ဗ်]] ရို့စွာ မော်စကိုမြို့မာ တက္ကသိုလ်တခု တည်ထောင်ရန် အားပီးအားမြောက်ပြုခကာ  [[:en:Elizabeth of Russia|ရုရှားဧကရီ အဲလီဇဘတ်]]  {{OldStyleDate|ဂျန်နဝါရီ ၂၅|၁၇၅၅ ခုနှစ်|ဂျန်နဝါရီ ၁၂}}မာ ခွင့်ပြုပီးနှိုင်သော အမိန့်စာတရပ်ကို ထုတ်ပြန်ပီးခရေ။ ပထမဆုံးသော စာသင်ချိန်ကို ဧပြီ ၂၆ ရက်နိမာ စတင်နိုင်ခရေ။ ဂျန်နဝါရီလ ၂၅ ရက်မာ တက္ကသိုလ်တည်ထောင်ရန်ခွင့်ပြုပီးခသဖြင့် ရုရှားနိုင်ငံမာ ဂျန်နဝါရီ ၂၅ ရက်နိကို [[:en:Tatiana Day|ကျောင်းသားပွဲတော်နိ]]အဖြစ် သတ်မှတ်ကျင်းပကတ်တေ။ [[:en:Saint Petersburg State University|စိန့်ပီတာစဘတ် တက္ကသိုလ်]]နန့် မော်စကိုတက္ကသိုလ်ရို့စွာ ရုရှားနိုင်ငံ၏ သက်တမ်းအရင့်ဆုံးတက္ကသိုလ်တိအဖြစ် လက်တွဲတည်ဟိနိန်ရေ။ မော်စကိုတက္ကသိုလ်ကို ၁၇၅၅ ခုနှစ်မာ တည်ထောင်ခပြီးကေ ယင်းဧ့ ပြိုင်ဘက်ဖြစ်ရေ စိန့်ပီတာစဘတ်တက္ကသိုလ်သည် "တက္ကသိုလ်"အဖြစ် ၁၈၁၉ ခုနှစ်မာမှ [[မဟာပီတာ|ပီတာဘုရင်]]၏ အမိန့်ဖြင့် အယင် ဂျန်နဝါရီ ၂၄ ၁၇၂၄ ခုနှစ်မာ တည်ထောင်ခရေ အကယ်ဒမီကို ပြောင်းလဲတည်ထောင်ခခြင်း ဖြစ်တေ။ ဒေနိခေတ် မော်စကိုတက္ကသိုလ်စွာ ၁၇၅၅ ခုနှစ်မှ ၁၇၈၇ ခုနှစ်မာ [[Red Square|ရင်ပြင်နီ]]မာ တည်ဟိခရေ ဗဟိုဆီးလှောင်ရုံနီရာအား သိမ်းပနာတည်ဆောက်ခခြင်း ဖြစ်တေ။ [[:en:Catherine II of Russia|ကြီးမြတ်သော ကတ်သရင်းဘုရင်မကြီး]]သည် တက္ကသိုလ်ကို မာဟာဗာယားလမ်းနံချင်းပြိုင်မာ [[:en:Neoclassicism|နီယိုဟန်]] အဆောက်အဦကြီးသို့ ပြောင်းရွိပီးခရေ။ နီယို-ပါလာဒိုင်ယန်စတိုင် ပင်မအဆောင်အအုံကြီးရေ [[:en:Matvei Kazakov|မတ်ဗီ ကာဇာကော့ဗ်]]၏လက်ရာဖြစ်ပြီးကေ ၁၇၈၂ ခုနှစ်မှ ၁၇၉၃ ခုနှစ်အထဲ တည်ဆောက်ခကတ်တေ။ [[:en:Fire of Moscow (1812)|၁၈၁၂ ခုနှစ် မော်စကိုမြို့ မီးလောင်ခံရခြင်း]]ဖြစ်ခပြီးကေနောက်[[:en:Domenico Giliardi| ဒိုမီနီကို ဂီလီယာဒီ]]မှ ပြန်ပနာတည်ဆောက်ခရေ။ ၁၈ ရာစုမာ တက္ကသိုလ်မာ [[သဘာဝတ္ထဗေဒ|ဒဿနိကဗေဒ]]၊ [[ဆီးပညာ]]နန့် [[ဥပဒေ]]ဆိုရေ ဌာန(၃) ခုဟိရေ။ ပုဂ္ဂလိက ကောလိပ်ကို တက္ကသိုလ်နန့်အတူ ပေါင်းပနာဖွင့်လှစ်ခပြီးကေ ၁၈၁၂ ခုနှစ်မာမှ ဖျက်သိမ်းခရေ။  ၁၇၇၉ ခုနှစ်မာ [[:en:Mikhail Kheraskov|မီခါအီရ် ခီရာစကောဗ်]]သည် မျိုးရိုးမြင့်မြတ်သူ (Благородный пансион) တိအတွက် ကျောင်းအိပ်ကျောင်းစားနီနှိုင်သော ကျောင်းတခုကို တည်ထောင်ခရေ။ ၁၈၃၀ ခုနှစ်မာ ထိုကျောင်းသည် [[:en:Russian nobility|ရုရှားမှူးမျိုးမတ်နွယ်]]တိအတွက် ကျောင်းတခုဖြစ်လာခရေ။ [[:en:University press|တက္ကသိုလ်သတင်းစာ]] ([[:en:Nikolay Novikov|နီကိုလိုင်း နိုဗီးကော့ဗ်]]မှ ၁၇၈၀ ခုနှစ်မာ စတင်လုပ်ဆောင်ခဲ့ရေ) ''[[:en:Moskovskie Vedomosti|မော်စကိုစကီးယဲ ဗျဲ့ဒါမော်စကျီ]]'' သတင်းစာသည် ရုရှားအင်ပါယာမာ အကျော်ကြားဆုံးသော သတင်းစာတခု ဖြစ်ခရေ။ [[File:MoscowUniversityLibrary.jpg|thumb|တက္ကသိုလ် စာကြည့်တိုက်]] == မဟာဌာနများ == ၂၀၀၉ ခုနှစ် စတ်တင်ဘာလမာ မော်စကိုတက္ကသိုလ်မာ မဟာဌာနပေါင်း ၃၉ ခုနန့် သုတေသနစင်တာ ၁၅ ခုအထိ ဟိပါလတ်တေ။ [[:en:MSU Faculty of Physics and Chemistry|Faculty of Physics and Chemistry]] နန့် [[:en:MSU Higher School of Television|Higher School of Television]] ပိုင်ယှောင် မဟာဌာနခွဲမဟာဌာနတိကိုလည်း တအောင့်လောက်က ဖွင့်လှစ်ခရေ။  အချိန်ပိုင်းသင်ခန်းစာတိကို ဘောဂဗေဒ၊ သမိုင်း၊ ဂျာနယ်လစ်ဇင်၊ ဘာသာဗေဒ၊ စိတ်ပညာနန့် လူမှုရီးသိပ္ပံ ဌာနာကြီးတိနန့် ချိတ်ဆက်ပြီးကေ တက်ရောက်နိုင်ပိုင် ဂျာနယ်လင်ဇင် ဌာနာကြီးတိလေ့ စာပီးစာယူဘွဲ့များ သင်ကြားပီးနီရေ။ Hereအောက်မာ တရားဝင်ဝက်ဘ်ဆိုဒ်မာ ဖော်ပြထားရေ ဌာနာကြီးတိ၏ နာမည်စာရင်း အပြည့်အစုံကို ဖော်ပြထားရေ: * [[:en:MSU Faculty of Mechanics and Mathematics|Faculty of Mechanics and Mathematics]] * [[:en:MSU Faculty of Computational Mathematics and Cybernetics|Faculty of Computational Mathematics and Cybernetics]] * [[:en:MSU Faculty of Physics|Faculty of Physics]] * [[:en:MSU Faculty of Chemistry|ဓာတုဗေဒ မဟာဌာန]] * [[:en:MSU Faculty of Materials Science|သတ္တုဗေဒ မဟာဌာန <br> ]] * [[:en:MSU Faculty of Biology|ဇီဝဗေဒ မဟာဌာန]] * [[:ru:Факультет биоинженерии и биоинформатики МГУ|Faculty of Bioengineering and Bioinformatics]] * [[:ru:Факультет почвоведения МГУ|Faculty of Soil Science]] * [[:ru:Геологический факультет МГУ|Faculty of Geology]] * [[:en:MSU Faculty of Geography|ပထဝီဝင် မဟာဌာန]] * [[:en:MSU Faculty of Fundamental Medicine|ဆီးပညာ မဟာဌာန]] * [[:en:MSU Faculty of History|သမိုင်း မဟာဌာန]] * [[:ru:Филологический факультет МГУ|ဝေါဟာရဗေဒ မဟာဌာန]] * [[:ru:Философский факультет МГУ|ဒဿနိကဗေဒ မဟာဌာန]] * [[:en:MSU Faculty of Economics|ဘောဂဗေဒ မဟာဌာန]] * [[:ru:Юридический факультет МГУ|ဥပဒေ မဟာဌာန]] * [[:en:MSU Faculty of Journalism|ဂျာနယ်လစ်ဇင် မဟာဌာန]] * [[:en:MSU Faculty of Psychology|စိတ်ပညာ မဟာဌာန]] * [[:en:MSU The Institute of Asian and African Studies|The Institute of Asian and African Studies]] * [[:ru:Социологический факультет МГУ|လူမှုသိပ္ပံ မဟာဌာန]] * [[:ru:Факультет иностранных языков и регионоведения МГУ|Faculty of Foreign Languages and Area Studies]] * [[:ru:Факультет государственного управления МГУ|Faculty of Public Administration]] * [[:ru:Факультет мировой политики МГУ|Faculty of World Politics]] * [[:en:MSU Faculty of Political Science|Faculty of Political Science]] * [[:en:MSU Faculty of Fine and Performing Arts|Faculty of Fine and Performing Arts]] * [[:en:MSU Faculty of Global Studies|Faculty of Global Studies]] * [[:en:MSU Faculty of Education|Faculty of Education]] * [[:en:MSU Graduate School of Business Administration|Graduate School of Business Administration]] * [[:en:MSU Faculty of Physics and Chemistry|Faculty of Physics and Chemistry]] * [[:en:MSU Moscow School of Economics|Moscow School of Economics]] * [[:en:MSU Higher School of Translation|Higher School of Translation and Interpretation]] * [[:en:MSU Higher School of Public Administration|Higher School of Public Administration]] * [[:en:MSU Higher School of Public Audit|Higher School of Public Audit]] * [[:en:MSU Higher School of Administration and Innovations|Higher School of Administration and Innovations]] * [[:en:MSU Higher School of Innovative Business Administration|Higher School of Innovative Business Administration]] * [[:en:MSU Higher School of Contemporary Social Sciences|Higher School of Contemporary Social Sciences]] * [[:en:MSU Higher School of Television|Higher School of Television]] * [[:en:MSU Faculty of Further Education|Faculty of Further Education]] * [[:en:MSU Faculty of Military Training|Faculty of Military Training]] == ဝန်ထမ်းနန့် ကျောင်းသားတိ == လက်ဟိမာ တက္ကသိုလ်မာ ဆရာ၊ ဆရာမ ၄,၀၀၀ ကျော်နန့် ဝန်ထမ်း ၁၅,၀၀၀ ကျော် အလုပ်လုပ်ဗျာယ်ဟိရေ။ ၅,၀၀၀ ခန့်သော ပညာသျှင်တိသည် တက္ကသိုလ်၏ သုတေသနအင်စတီကျူတိနန့် သက်ဆိုင်ရာ မဟာဌာနများမာ အလုပ်လုပ်ဗျာယ်ဟိရေ။ ၄၀,၀၀၀ ကျော်သော တက္ကသိုလ်ကျောင်းသားတိနန့် ၇,၀၀၀ ကျော်သော ဘွဲ့လွန်ဒီဂရီ ကျောင်းသားများ သင်ကြားခရေ။ ၅,၀၀၀ ကျော်လောက်သော ပါရဂူတိစွာ ဉာဏ်သစ်လောင်းတန်းများမာ လုပ်သက်များလာစီဖို့အတွက် ပါဝင်သင်ကြားဗျာယ်ဟိရေ။  နှစ်စိုင် တက္ကသိုလ်မာ ကမ္ဘာတဝှမ်းမှ ၂,၀၀၀ ခန့်သော ကျောင်းသားများ၊ ဘွဲ့ရများ၊ သုတေသနပညာသျှင်တိ လက်ခံလို့ လိလာစီခရေ။ == ကိုးကား == {{reflist|2}} == ပြင်ပလင့်များ == {{Commons category|Moscow State University|မော်စကိုတက္ကသိုလ်}} * [http://www.msu.ru/en/ မော်စကိုတက္ကသိုလ်] {{en icon}} [[Category:ရုရှားနိုင်ငံဟိ တက္ကသိုလ်နန့် ကောလိပ်တိ]] [[Category:နိုင်ငံအလိုက် တက္ကသိုလ်နန့် ကောလိပ်တိ]] [[Category:တက္ကသိုလ်နန့် ကောလိပ်တိ]] [[Category:ရုရှားနိုင်ငံဟိ ပညာရီး]] [[Category: ပညာရီး]] k4v5ynl6khsn8m6sx8smmxajux0u8ma 21572 21571 2026-09-30T15:49:05Z Retkhaberi 224 /* မဟာဌာနများ */ 21572 wikitext text/x-wiki {{Infobox university |name = လာမာနိုဆော့ဗ် မော်စကို တက္ကသိုလ် |native_name = Московский государственный университет имени М. В. Ломоносова |native_name_lang = Russian |other_name = |former_name = |image = Moscow State University CoA.png |image_size = 150px |image_alt = |caption = လာမာနိုဆော့ဗ် မော်စကို တက္ကသိုလ်၏[[:en:Coat of arms|ကျောင်းတံဆိပ်]] |latin_name = |motto = Наука есть ясное познание истины, просвещение разума |motto_lang = ru |mottoeng = Science is clear learning of truth and enlightenment of mind |established = {{Start date|1755}} |closed = <!-- {{End date|YYYY}} --> |type = Public university |parent = |affiliation = |endowment = |budget = |officer_in_charge = |chairman = |chancellor = |president = |vice-president = |superintendent = |provost = |vice_chancellor= |rector = [[Viktor Sadovnichiy]] |principal = |dean = |director = |head_label = |head = |academic_staff = ၅,၀၀၀ |administrative_staff = |students = ၄၇,၀၀၀ |undergrad = ၄၀,၀၀၀ |postgrad = ၇,၀၀၀<br><small>(estimate)</small> |doctoral = |other = |city = [[မော်စကိုမြို့]] |state = |province = |country = [[ရုရှားနိုင်ငံ]] |coor = |campus = {{unbulleted list|[[Urban area|Urban]]}} |former_names = |language = |free_label = |free = |colors = |colours = |athletics = |sports = |nickname = |mascot = |affiliations = [[Association of Professional Schools of International Affairs]]<br>[[Institutional Network of the Universities from the Capitals of Europe]]<br>[[International Forum of Public Universities]] |website = {{url|www.msu.ru}} |logo = |footnotes = {{Infobox building |embed = yes |name = Moscow State University Main Building |native_name = Главное здание МГУ (ГЗ МГУ) |native_name_lang = ru |image = Moscow State University.jpg |image_size = 250px |caption = |start_date = |completion_date = 1953 |location = [[မော်စကိုမြို့]]၊ [[ရုရှားနိုင်ငံ]] |coordinates = {{Coord|55.703935|N|37.52867|E|display=it}} |long = |iso_region = RU |coordinates_display= title |architectural = {{convert|240|m|ft|0|abbr=on}} |status = |antenna_spire = |top_floor = {{convert|214|m|ft|0|abbr=on}}<ref name="MSU Height">{{cite web|title=MSU Height|url=http://www.latlong.net/place/lomonosov-moscow-state-university-85.html|accessdate=2 February 2017|archivedate=2 February 2017|archiveurl=https://web.archive.org/web/20170202074126/http://www.latlong.net/place/lomonosov-moscow-state-university-85.html}}</ref> |floor_count = 42 |elevator_count = |floor_area = {{convert|1000000|m2|sqft|+3|abbr=on}} |developer = |owner = }} }} '''လာမာနိုဆော့ဗ် မော်စကို တက္ကသိုလ် '''('''MSU'''; {{Lang-ru|Московский государственный университет имени М. В. Ломоносова}}, အတိုကောက်အဖြစ် МГУ) စွာ [[ကျား-မ ပညာရီး|ကျားမ မရွီး ပညာသင်ကြားနှိုင်ရေ]] တက္ကသိုလ်နန့် [[:en:Public university|ပြည်သူ့]] [[:en:Research university|သုတေသန]] [[တက္ကသိုလ်]]ဖြစ်ပြီးကေ ရုရှားနိုင်ငံ၊ [[မော်စကိုမြို့]]မာ တည်ဟိရေ။ ထိုတက္ကသိုလ်အား ၁၇၅၅ ခုနှစ် ဂျန်နဝါရီလ ၂၅ ရက်နိမာ [[:en:Mikhail Lomonosov|မီခါအီရ် လာမာနိုဆော့ဗ်]]မှ တည်ထောင်ခရေ။ လာမာနိုဆော့ဗ် မဟိတော့ယပြီးနောက်ပိုင်း ၁၉၄၀ ခုနှစ်မာမှ မော်စကိုတက္ကသိုလ်ဆိုရေ အမည်ပီးခခြင်းဖြစ်ပြီးကေ  ''လာမာနိုဆော့ဗ် တက္ကသိုလ်''လို့လေ့ လူသိများရေ။ ယင်းတက္ကသိုလ်၏ ပင်မအဆောက်အအုံစွာ ကမ္ဘာပေါ်ဟိ ပညာရီးဆိုင်ရာ အဆောက်အအုံတိထဲမာ အမြင့်ဆုံးဖြစ်တေ။ ယင်းအပြင် ထိုတက္ကသိုလ်သည် [[:en:Times Higher Education World University Rankings#Reputation|ကမ္ဘာထက်မာ ကောင်းဘီယက် ဂုဏ်ဒြပ်ဖြင့် ကျော်ကြားခြင်း]]ဟိရေ တက္ကသိုလ်တိထဲက တခုဖြစ်တေ။ လက်ဟိ[[:en:Rector (academia)|ပါမောက္ခချုပ်]]မာ [[:en:Viktor Sadovnichiy|ဗစ်တာ ဆာဒါနီချီ]] ဖြစ်တေ။ == သမိုင်းကြောင်း == [[File:Mgu_1798.jpg|thumb|မာဟာဗာယားလမ်းဟိ တက္ကသိုလ်၏ ပင်မဆောင်ကြီး (၁၇၉၈ ခုနှစ်)]] [[:en:Ivan Shuvalov|အီဗန် ရှုဗားလော့ဗ်]] နန့် [[:en:Mikhail Lomonosov|မီခါအီရ် လာမာနိုဆော့ဗ်]] ရို့စွာ မော်စကိုမြို့မာ တက္ကသိုလ်တခု တည်ထောင်ရန် အားပီးအားမြောက်ပြုခကာ  [[:en:Elizabeth of Russia|ရုရှားဧကရီ အဲလီဇဘတ်]]  {{OldStyleDate|ဂျန်နဝါရီ ၂၅|၁၇၅၅ ခုနှစ်|ဂျန်နဝါရီ ၁၂}}မာ ခွင့်ပြုပီးနှိုင်သော အမိန့်စာတရပ်ကို ထုတ်ပြန်ပီးခရေ။ ပထမဆုံးသော စာသင်ချိန်ကို ဧပြီ ၂၆ ရက်နိမာ စတင်နိုင်ခရေ။ ဂျန်နဝါရီလ ၂၅ ရက်မာ တက္ကသိုလ်တည်ထောင်ရန်ခွင့်ပြုပီးခသဖြင့် ရုရှားနိုင်ငံမာ ဂျန်နဝါရီ ၂၅ ရက်နိကို [[:en:Tatiana Day|ကျောင်းသားပွဲတော်နိ]]အဖြစ် သတ်မှတ်ကျင်းပကတ်တေ။ [[:en:Saint Petersburg State University|စိန့်ပီတာစဘတ် တက္ကသိုလ်]]နန့် မော်စကိုတက္ကသိုလ်ရို့စွာ ရုရှားနိုင်ငံ၏ သက်တမ်းအရင့်ဆုံးတက္ကသိုလ်တိအဖြစ် လက်တွဲတည်ဟိနိန်ရေ။ မော်စကိုတက္ကသိုလ်ကို ၁၇၅၅ ခုနှစ်မာ တည်ထောင်ခပြီးကေ ယင်းဧ့ ပြိုင်ဘက်ဖြစ်ရေ စိန့်ပီတာစဘတ်တက္ကသိုလ်သည် "တက္ကသိုလ်"အဖြစ် ၁၈၁၉ ခုနှစ်မာမှ [[မဟာပီတာ|ပီတာဘုရင်]]၏ အမိန့်ဖြင့် အယင် ဂျန်နဝါရီ ၂၄ ၁၇၂၄ ခုနှစ်မာ တည်ထောင်ခရေ အကယ်ဒမီကို ပြောင်းလဲတည်ထောင်ခခြင်း ဖြစ်တေ။ ဒေနိခေတ် မော်စကိုတက္ကသိုလ်စွာ ၁၇၅၅ ခုနှစ်မှ ၁၇၈၇ ခုနှစ်မာ [[Red Square|ရင်ပြင်နီ]]မာ တည်ဟိခရေ ဗဟိုဆီးလှောင်ရုံနီရာအား သိမ်းပနာတည်ဆောက်ခခြင်း ဖြစ်တေ။ [[:en:Catherine II of Russia|ကြီးမြတ်သော ကတ်သရင်းဘုရင်မကြီး]]သည် တက္ကသိုလ်ကို မာဟာဗာယားလမ်းနံချင်းပြိုင်မာ [[:en:Neoclassicism|နီယိုဟန်]] အဆောက်အဦကြီးသို့ ပြောင်းရွိပီးခရေ။ နီယို-ပါလာဒိုင်ယန်စတိုင် ပင်မအဆောင်အအုံကြီးရေ [[:en:Matvei Kazakov|မတ်ဗီ ကာဇာကော့ဗ်]]၏လက်ရာဖြစ်ပြီးကေ ၁၇၈၂ ခုနှစ်မှ ၁၇၉၃ ခုနှစ်အထဲ တည်ဆောက်ခကတ်တေ။ [[:en:Fire of Moscow (1812)|၁၈၁၂ ခုနှစ် မော်စကိုမြို့ မီးလောင်ခံရခြင်း]]ဖြစ်ခပြီးကေနောက်[[:en:Domenico Giliardi| ဒိုမီနီကို ဂီလီယာဒီ]]မှ ပြန်ပနာတည်ဆောက်ခရေ။ ၁၈ ရာစုမာ တက္ကသိုလ်မာ [[သဘာဝတ္ထဗေဒ|ဒဿနိကဗေဒ]]၊ [[ဆီးပညာ]]နန့် [[ဥပဒေ]]ဆိုရေ ဌာန(၃) ခုဟိရေ။ ပုဂ္ဂလိက ကောလိပ်ကို တက္ကသိုလ်နန့်အတူ ပေါင်းပနာဖွင့်လှစ်ခပြီးကေ ၁၈၁၂ ခုနှစ်မာမှ ဖျက်သိမ်းခရေ။  ၁၇၇၉ ခုနှစ်မာ [[:en:Mikhail Kheraskov|မီခါအီရ် ခီရာစကောဗ်]]သည် မျိုးရိုးမြင့်မြတ်သူ (Благородный пансион) တိအတွက် ကျောင်းအိပ်ကျောင်းစားနီနှိုင်သော ကျောင်းတခုကို တည်ထောင်ခရေ။ ၁၈၃၀ ခုနှစ်မာ ထိုကျောင်းသည် [[:en:Russian nobility|ရုရှားမှူးမျိုးမတ်နွယ်]]တိအတွက် ကျောင်းတခုဖြစ်လာခရေ။ [[:en:University press|တက္ကသိုလ်သတင်းစာ]] ([[:en:Nikolay Novikov|နီကိုလိုင်း နိုဗီးကော့ဗ်]]မှ ၁၇၈၀ ခုနှစ်မာ စတင်လုပ်ဆောင်ခဲ့ရေ) ''[[:en:Moskovskie Vedomosti|မော်စကိုစကီးယဲ ဗျဲ့ဒါမော်စကျီ]]'' သတင်းစာသည် ရုရှားအင်ပါယာမာ အကျော်ကြားဆုံးသော သတင်းစာတခု ဖြစ်ခရေ။ [[File:MoscowUniversityLibrary.jpg|thumb|တက္ကသိုလ် စာကြည့်တိုက်]] == မဟာဌာနတိ == ၂၀၀၉ ခုနှစ် စတ်တင်ဘာလမာ မော်စကိုတက္ကသိုလ်မာ မဟာဌာနပေါင်း ၃၉ ခုနန့် သုတေသနစင်တာ ၁၅ ခုအထိ ဟိပါလတ်တေ။ [[:en:MSU Faculty of Physics and Chemistry|Faculty of Physics and Chemistry]] နန့် [[:en:MSU Higher School of Television|Higher School of Television]] ပိုင်ယှောင် မဟာဌာနခွဲမဟာဌာနတိကိုလည်း တအောင့်လောက်က ဖွင့်လှစ်ခရေ။  အချိန်ပိုင်းသင်ခန်းစာတိကို ဘောဂဗေဒ၊ သမိုင်း၊ ဂျာနယ်လစ်ဇင်၊ ဘာသာဗေဒ၊ စိတ်ပညာနန့် လူမှုရီးသိပ္ပံ ဌာနာကြီးတိနန့် ချိတ်ဆက်ပြီးကေ တက်ရောက်နိုင်ပိုင် ဂျာနယ်လင်ဇင် ဌာနာကြီးတိလေ့ စာပီးစာယူဘွဲ့များ သင်ကြားပီးနီရေ။ Hereအောက်မာ တရားဝင်ဝက်ဘ်ဆိုဒ်မာ ဖော်ပြထားရေ ဌာနာကြီးတိ၏ နာမည်စာရင်း အပြည့်အစုံကို ဖော်ပြထားရေ: * [[:en:MSU Faculty of Mechanics and Mathematics|Faculty of Mechanics and Mathematics]] * [[:en:MSU Faculty of Computational Mathematics and Cybernetics|Faculty of Computational Mathematics and Cybernetics]] * [[:en:MSU Faculty of Physics|Faculty of Physics]] * [[:en:MSU Faculty of Chemistry|ဓာတုဗေဒ မဟာဌာန]] * [[:en:MSU Faculty of Materials Science|သတ္တုဗေဒ မဟာဌာန <br> ]] * [[:en:MSU Faculty of Biology|ဇီဝဗေဒ မဟာဌာန]] * [[:ru:Факультет биоинженерии и биоинформатики МГУ|Faculty of Bioengineering and Bioinformatics]] * [[:ru:Факультет почвоведения МГУ|Faculty of Soil Science]] * [[:ru:Геологический факультет МГУ|Faculty of Geology]] * [[:en:MSU Faculty of Geography|ပထဝီဝင် မဟာဌာန]] * [[:en:MSU Faculty of Fundamental Medicine|ဆီးပညာ မဟာဌာန]] * [[:en:MSU Faculty of History|သမိုင်း မဟာဌာန]] * [[:ru:Филологический факультет МГУ|ဝေါဟာရဗေဒ မဟာဌာန]] * [[:ru:Философский факультет МГУ|ဒဿနိကဗေဒ မဟာဌာန]] * [[:en:MSU Faculty of Economics|ဘောဂဗေဒ မဟာဌာန]] * [[:ru:Юридический факультет МГУ|ဥပဒေ မဟာဌာန]] * [[:en:MSU Faculty of Journalism|ဂျာနယ်လစ်ဇင် မဟာဌာန]] * [[:en:MSU Faculty of Psychology|စိတ်ပညာ မဟာဌာန]] * [[:en:MSU The Institute of Asian and African Studies|The Institute of Asian and African Studies]] * [[:ru:Социологический факультет МГУ|လူမှုသိပ္ပံ မဟာဌာန]] * [[:ru:Факультет иностранных языков и регионоведения МГУ|Faculty of Foreign Languages and Area Studies]] * [[:ru:Факультет государственного управления МГУ|Faculty of Public Administration]] * [[:ru:Факультет мировой политики МГУ|Faculty of World Politics]] * [[:en:MSU Faculty of Political Science|Faculty of Political Science]] * [[:en:MSU Faculty of Fine and Performing Arts|Faculty of Fine and Performing Arts]] * [[:en:MSU Faculty of Global Studies|Faculty of Global Studies]] * [[:en:MSU Faculty of Education|Faculty of Education]] * [[:en:MSU Graduate School of Business Administration|Graduate School of Business Administration]] * [[:en:MSU Faculty of Physics and Chemistry|Faculty of Physics and Chemistry]] * [[:en:MSU Moscow School of Economics|Moscow School of Economics]] * [[:en:MSU Higher School of Translation|Higher School of Translation and Interpretation]] * [[:en:MSU Higher School of Public Administration|Higher School of Public Administration]] * [[:en:MSU Higher School of Public Audit|Higher School of Public Audit]] * [[:en:MSU Higher School of Administration and Innovations|Higher School of Administration and Innovations]] * [[:en:MSU Higher School of Innovative Business Administration|Higher School of Innovative Business Administration]] * [[:en:MSU Higher School of Contemporary Social Sciences|Higher School of Contemporary Social Sciences]] * [[:en:MSU Higher School of Television|Higher School of Television]] * [[:en:MSU Faculty of Further Education|Faculty of Further Education]] * [[:en:MSU Faculty of Military Training|Faculty of Military Training]] == ဝန်ထမ်းနန့် ကျောင်းသားတိ == လက်ဟိမာ တက္ကသိုလ်မာ ဆရာ၊ ဆရာမ ၄,၀၀၀ ကျော်နန့် ဝန်ထမ်း ၁၅,၀၀၀ ကျော် အလုပ်လုပ်ဗျာယ်ဟိရေ။ ၅,၀၀၀ ခန့်သော ပညာသျှင်တိသည် တက္ကသိုလ်၏ သုတေသနအင်စတီကျူတိနန့် သက်ဆိုင်ရာ မဟာဌာနများမာ အလုပ်လုပ်ဗျာယ်ဟိရေ။ ၄၀,၀၀၀ ကျော်သော တက္ကသိုလ်ကျောင်းသားတိနန့် ၇,၀၀၀ ကျော်သော ဘွဲ့လွန်ဒီဂရီ ကျောင်းသားများ သင်ကြားခရေ။ ၅,၀၀၀ ကျော်လောက်သော ပါရဂူတိစွာ ဉာဏ်သစ်လောင်းတန်းများမာ လုပ်သက်များလာစီဖို့အတွက် ပါဝင်သင်ကြားဗျာယ်ဟိရေ။  နှစ်စိုင် တက္ကသိုလ်မာ ကမ္ဘာတဝှမ်းမှ ၂,၀၀၀ ခန့်သော ကျောင်းသားများ၊ ဘွဲ့ရများ၊ သုတေသနပညာသျှင်တိ လက်ခံလို့ လိလာစီခရေ။ == ကိုးကား == {{reflist|2}} == ပြင်ပလင့်များ == {{Commons category|Moscow State University|မော်စကိုတက္ကသိုလ်}} * [http://www.msu.ru/en/ မော်စကိုတက္ကသိုလ်] {{en icon}} [[Category:ရုရှားနိုင်ငံဟိ တက္ကသိုလ်နန့် ကောလိပ်တိ]] [[Category:နိုင်ငံအလိုက် တက္ကသိုလ်နန့် ကောလိပ်တိ]] [[Category:တက္ကသိုလ်နန့် ကောလိပ်တိ]] [[Category:ရုရှားနိုင်ငံဟိ ပညာရီး]] [[Category: ပညာရီး]] gwlz9p4p1e71u856lfvjp8qjq15jliy မော်စကို ပါဝါ အိန်ဂျန်နီယာ တက္ကသိုလ် 0 6089 21573 2026-09-30T15:52:12Z Retkhaberi 224 Created page with "{{Infobox တက္ကသိုလ် |တက္ကသိုလ်နာမည်(မြန်မာအက္ခရာ) = မော်စကို ပါဝါ အိန်ဂျန်နီယာ တက္ကသိုလ် |တက္ကသိုလ်နာမည်(အိန်းဂလိချ်အက္ခရာ)= Moscow Power Engineering Institute |တက္ကသိုလ်နာမည်(အရာအက္ခရာ)= Московский энергетичес..." 21573 wikitext text/x-wiki {{Infobox တက္ကသိုလ် |တက္ကသိုလ်နာမည်(မြန်မာအက္ခရာ) = မော်စကို ပါဝါ အိန်ဂျန်နီယာ တက္ကသိုလ် |တက္ကသိုလ်နာမည်(အိန်းဂလိချ်အက္ခရာ)= Moscow Power Engineering Institute |တက္ကသိုလ်နာမည်(အရာအက္ခရာ)= Московский энергетический институт (National Research University) |ဒေသအခေါ်နာမည် = |တံဆိပ် = Lefortovo mei.jpg |တံဆိပ်စာသား = |ဆောင်ပုဒ်(မြန်မာအက္ခရာ) = |ဆောင်ပုဒ်(အိန်းဂလိချ်အက္ခရာ) = |ဆောင်ပုဒ်(အရာအက္ခရာ) = Energia omnium fundamentum (''Энергия — основа всего'') |တည်ထောင်ခုနှစ် = ၁၉၃၀ |ပါမောက္ခချုပ် = Sergey Serebryannikov |ဒုတိယပါမောက္ခချုပ် = |ဝန်ထမ်း = |ဆရာ = |ဘွဲ့ကြိုကျောင်းသား = |ဘွဲ့လွန်ကျောင်းသား = |တည်နီရာ = [[မော်စကိုမြို့|မော်စကို]]၊ {{flag|ရုရှားနိုင်ငံ}} |အကျယ်အဝန်း = |ပိုင်ဆိုင်မှု = |ရန်ပုံငွီ = |အဖွဲ့အစည်း = |သတင်းစာ = |အထိမ်းအမှတ်အရောင် = |အထိမ်းအမှတ်သတ္တဝါ = |အားကဇပ်နာမည် = |အားကဇပ်အသင်း = |ကွန်ယက် = |ဝဘ်ဆိုတ် =[http://www.mpei.ru/ www.mpei.ru] }} မော်စကို ပါဝါ အိန်ဂျန်နီယာ တက္ကသိုလ် (Moscow Power Engineering Institute) သည် [[ရုရှားနိုင်ငံ]] [[မော်စကိုမြို့]] မာ တည်ဟိရေ တက္ကသိုလ် တခု ဖြစ်ပြီးကေ ပါဝါအိန်ဂျန်နီယာ ဘာသာရပ်၊ [[အီလက်ထရွန်းနစ်]] နန့် အိုင်တီ ပညာရပ်ရို့မာ ကမ္ဘာမာ အကြီးဆုံးနန့် ရှေ့ဆောင် တက္ကသိုလ်များမာ တခု အပါအဝင် ဖြစ်တေ။ [[Category:ရုရှားနိုင်ငံဟိ တက္ကသိုလ်နန့် ကောလိပ်တိ]] [[Category:နိုင်ငံအလိုက် တက္ကသိုလ်နန့် ကောလိပ်တိ]] [[Category:တက္ကသိုလ်နန့် ကောလိပ်တိ]] [[Category:ရုရှားနိုင်ငံဟိ ပညာရီး]] oojmjzs901vgwtedc4x2c69j10wh8wf ၂ စတ်တင်ဘာ 0 6090 21574 2026-09-30T15:55:20Z YaThaWinTha 42 Created page with "* '''[[၂ စတ်တင်ဘာ]]၊ [[၁၉၄၅]]''' – [[ဂျပန်နိုင်ငံ]]ဧ့ ကိုယ်စားလှယ်တိစွာ [[တိုကျိုပင်လယ်အော်]]ဟိ [[ယူအက်စ်အက်စ် မစ်ဆူရီ]] စစ်သင်္ဘောပေါ်၌ လက်နက်ချစာချုပ်ကို လက်မှတ်ရီးထိုးခပြီး '''ဒုတိယကမ..." 21574 wikitext text/x-wiki * '''[[၂ စတ်တင်ဘာ]]၊ [[၁၉၄၅]]''' – [[ဂျပန်နိုင်ငံ]]ဧ့ ကိုယ်စားလှယ်တိစွာ [[တိုကျိုပင်လယ်အော်]]ဟိ [[ယူအက်စ်အက်စ် မစ်ဆူရီ]] စစ်သင်္ဘောပေါ်၌ လက်နက်ချစာချုပ်ကို လက်မှတ်ရီးထိုးခပြီး '''[[ဒုတိယကမ္ဘာစစ်]]''' တရားဝင် အဆုံးသတ်ခရေ။ rgc8911ntrvfncxwi9pctggwxqmg8nu 21575 21574 2026-09-30T15:56:42Z YaThaWinTha 42 21575 wikitext text/x-wiki * '''[[၂ စတ်တင်ဘာ]]၊ [[၁၉၄၅]]''' – [[ဂျပန်နိုင်ငံ]]ဧ့ ကိုယ်စားလှယ်တိစွာ [[တိုကျိုပင်လယ်အော်]]ဟိ [[ယူအက်စ်အက်စ် မစ်ဆူရီ]] စစ်သင်္ဘောပေါ်၌ လက်နက်ချစာချုပ်ကို လက်မှတ်ရီးထိုးခပြီး '''[[ဒုတိယကမ္ဘာစစ်]]''' တရားဝင် အဆုံးသတ်ခရေ။ [[Category:စတ်တင်ဘာလ]] 39pbpdkpr06trd7a9a37li5manc5zf0 21576 21575 2026-09-30T15:57:58Z YaThaWinTha 42 21576 wikitext text/x-wiki {{စတ်တင်ဘာ}} * '''[[၂ စတ်တင်ဘာ]]၊ [[၁၉၄၅]]''' – [[ဂျပန်နိုင်ငံ]]ဧ့ ကိုယ်စားလှယ်တိစွာ [[တိုကျိုပင်လယ်အော်]]ဟိ [[ယူအက်စ်အက်စ် မစ်ဆူရီ]] စစ်သင်္ဘောပေါ်၌ လက်နက်ချစာချုပ်ကို လက်မှတ်ရီးထိုးခပြီး '''[[ဒုတိယကမ္ဘာစစ်]]''' တရားဝင် အဆုံးသတ်ခရေ။ [[Category:စတ်တင်ဘာလ]] c5az9usnsahavq15yyi61canfby3rri 21577 21576 2026-09-30T15:59:48Z YaThaWinTha 42 21577 wikitext text/x-wiki {{စတ်တင်ဘာ}} * '''[[၂ စတ်တင်ဘာ]]၊ [[၁၉၄၅]]''' – [[ဂျပန်နိုင်ငံ]]ဧ့ ကိုယ်စားလှယ်တိစွာ [[တိုကျိုပင်လယ်အော်]]ဟိ [[ယူအက်စ်အက်စ် မစ်ဆူရီ]] စစ်သင်္ဘောပေါ်၌ လက်နက်ချစာချုပ်ကို လက်မှတ်ရီးထိုးခပြီး '''[[ဒုတိယကမ္ဘာစစ်]]''' တရားဝင် အဆုံးသတ်ခရေ။ {{လတိ}} [[Category:စတ်တင်ဘာလ]] hetv28hbtb6a53zqcss99mq9j8zmnp0 ၅ စတ်တင်ဘာ 0 6091 21578 2026-09-30T16:01:07Z YaThaWinTha 42 Created page with "* '''[[၅ စတ်တင်ဘာ ၅]]၊ [[၁၉၇၇]]''' – [[နာဆာ]]စွာ [[ကြာသပတေးဂြိုဟ်]]နန့် [[စနေဂြိုဟ်]]ကို လေ့လာဖို့အတွက် '''[[ဗွိုင်ယေဂျာ ၁]]''' အာကာသယာဉ်ကို အမေရိကန်နိုင်ငံ၊ ဖလော်ရီဒါပြည်နယ်ဟိ ကိပ်ကနာဗာရယ်က လွ..." 21578 wikitext text/x-wiki * '''[[၅ စတ်တင်ဘာ ၅]]၊ [[၁၉၇၇]]''' – [[နာဆာ]]စွာ [[ကြာသပတေးဂြိုဟ်]]နန့် [[စနေဂြိုဟ်]]ကို လေ့လာဖို့အတွက် '''[[ဗွိုင်ယေဂျာ ၁]]''' အာကာသယာဉ်ကို အမေရိကန်နိုင်ငံ၊ ဖလော်ရီဒါပြည်နယ်ဟိ ကိပ်ကနာဗာရယ်က လွှတ်တင်ခရေ။ {{စတ်တင်ဘာ}} {{လတိ}} [[Category:စတ်တင်ဘာလ]] o15yop50n75pba549rg716ldqsb93lu ၉ စတ်တင်ဘာ 0 6092 21579 2026-09-30T16:02:13Z YaThaWinTha 42 Created page with "{{စတ်တင်ဘာ}} * '''[[၉ စတ်တင်ဘာ ၉]]၊ [[၁၉၃၉]]''' – ဗြိတိသျှကိုလိုနီအုပ်ချုပ်ရီးကို ဆန့်ကျင်ပြီး ပြည်သူတိ နိုင်ငံရီးနိုးကြားလာစီဖို့ ဟောပြောလှုံ့ဆော်ခရေ ရခိုင်အမျိုးသားခေါင်းဆောင် '''..." 21579 wikitext text/x-wiki {{စတ်တင်ဘာ}} * '''[[၉ စတ်တင်ဘာ ၉]]၊ [[၁၉၃၉]]''' – ဗြိတိသျှကိုလိုနီအုပ်ချုပ်ရီးကို ဆန့်ကျင်ပြီး ပြည်သူတိ နိုင်ငံရီးနိုးကြားလာစီဖို့ ဟောပြောလှုံ့ဆော်ခရေ ရခိုင်အမျိုးသားခေါင်းဆောင် '''[[ဆရာတော်ဦးဥတ္တမ]]''' စွာ [[ရန်ကုန်မြို့]]၌ ပျံလွန်တော်မူခရေ။ {{လတိ}} [[Category:စတ်တင်ဘာလ]] 4zy8bl69yfcu7e61of5pfz2dn992sgx ၁၆ စတ်တင်ဘာ 0 6093 21580 2026-09-30T16:02:54Z YaThaWinTha 42 Created page with "{{စတ်တင်ဘာ}} * '''[[၁၆ စတ်တင်ဘာ ၁၆]]၊ [[၁၉၈၇]]''' – [[အိုဇုန်းလွှာ]]ကို ပျက်စီးစီရေ ဓာတုပစ္စည်းတိဧ့ ထုတ်လုပ်မှုနန့် သုံးစွဲမှုကို ထိန်းချုပ်လျှော့ချဖို့ ရည်ရွယ်ရေ '''မွန်ထရီယယ် သဘောတူစာ..." 21580 wikitext text/x-wiki {{စတ်တင်ဘာ}} * '''[[၁၆ စတ်တင်ဘာ ၁၆]]၊ [[၁၉၈၇]]''' – [[အိုဇုန်းလွှာ]]ကို ပျက်စီးစီရေ ဓာတုပစ္စည်းတိဧ့ ထုတ်လုပ်မှုနန့် သုံးစွဲမှုကို ထိန်းချုပ်လျှော့ချဖို့ ရည်ရွယ်ရေ '''[[မွန်ထရီယယ် သဘောတူစာချုပ်]]''' ကို [[ကနေဒါနိုင်ငံ]]၊ [[မွန်ထရီယယ်မြို့]]၌ ချမှတ်ခရေ။ {{လတိ}} [[Category:စတ်တင်ဘာလ]] 0997i5f8hnr1q6ha9gcbj1tqtd69nxs တမ်းပလိတ်:Polparty 10 6094 21584 2026-09-30T16:28:37Z YaThaWinTha 42 Created page with "{{#switch: {{ucfirst:{{{1}}}}} | AT | Austria | [[Austria]] = {{#switch: {{uc:{{{2}}}}} | SPÖ = [[Social Democratic Party of Austria|SPÖ]] | ÖVP = [[Austrian People's Party|ÖVP]] | FPÖ = [[Freedom Party of Austria|FPÖ]] | BZÖ = [[Alliance for the Future of Austria|BZÖ]] | #default = {{#switch: {{ucfirst: {{{2}}} }} | Green | Greens | Grün | Grüne = [[The Greens – The Green Alternative|Green]] | Independent | Ind | Neutr..." 21584 wikitext text/x-wiki {{#switch: {{ucfirst:{{{1}}}}} | AT | Austria | [[Austria]] = {{#switch: {{uc:{{{2}}}}} | SPÖ = [[Social Democratic Party of Austria|SPÖ]] | ÖVP = [[Austrian People's Party|ÖVP]] | FPÖ = [[Freedom Party of Austria|FPÖ]] | BZÖ = [[Alliance for the Future of Austria|BZÖ]] | #default = {{#switch: {{ucfirst: {{{2}}} }} | Green | Greens | Grün | Grüne = [[The Greens – The Green Alternative|Green]] | Independent | Ind | Neutral | Parteilos | [[Parteilos]] | [[parteilos]] = [[Independent (politician)|Ind.]] | #default = {{{2}}} }} }} | AU | Australia | [[Australia]] = {{#switch: {{uc:{{{2}}}}} | ALP = [[Australian Labor Party|ALP]] | CLP = [[Country Liberal Party|CLP]] | LP = [[Liberal Party of Australia|Lib.]] | #default = {{#switch: {{ucfirst: {{{2}}} }} | Democrats | Dem = [[Australian Democrats|Dem.]] | Greens | Green = [[Australian Greens|Greens]] | Labor | Lab = [[Australian Labor Party|ALP]] | Liberal | Lib = [[Liberal Party of Australia|Lib.]] | National | Nat = [[National Party of Australia|Nat.]] | Independent | Ind | Neutral = [[Independent (politician)|Ind.]] | #default = {{{2}}} }} }} | CA | Canada | [[Canada]] = {{#switch: {{uc:{{{2}}}}} | BQ = [[Bloc Québécois|BQ]] | CPC = [[Conservative Party of Canada|CPC]] | LPC = [[Liberal Party of Canada|LPC]] | NDP = [[New Democratic Party|NDP]] | GPC = [[Green Party of Canada|Green]] | FPNP = [[First Peoples National Party of Canada|FPNP]] | CHP = [[Christian Heritage Party of Canada|CHP]] | WBP = [[Western Block Party|WBP]] | #default = {{#switch: {{ucfirst: {{{2}}} }} | Independent | Ind | Neutral = [[Independent (politician)|Ind.]] | #default = {{{2}}} }} }} | CZ | Czechia | [[Czechia]] | [[Czech Republic]] | Czech Republic = {{#switch: {{uc:{{{2}}}}} | ODS = [[Civic Democratic Party|ODS]] | CSSD = [[Czech Social Democratic Party|ČSSD]] | KSCM = [[Communist Party of Bohemia and Moravia|KSČM]] | KDU-CSL = [[Christian and Democratic Union – Czechoslovak People's Party|KDU-ČSL]] | SZ = [[Green Party (Czech Republic)|Greens]] | US-DEU = [[Freedom Union–Democratic Union|US-DEU]] | LIRA = [[Liberal Reform Party|LIRA]] | SNK = [[SNK European Democrats|SNK ED]] | NEZDEM = [[Independent Democrats (Czech Republic)|Ind. Dem.]] | #default = {{#switch: {{ucfirst: {{{2}}} }} | Independent | Ind | Neutral = [[Independent (politician)|Ind.]] | #default = {{{2}}} }} }} | DE | Germany | [[Germany]] = {{#switch: {{uc:{{{2}}}}} | CDU = [[Christian Democratic Union (Germany)|CDU]] | CSU = [[Christian Social Union of Bavaria|CSU]] | SPD = [[Social Democratic Party of Germany|SPD]] | FDP = [[Free Democratic Party (Germany)|FDP]] | PDS = [[The Left (Germany)|Left]] | FW |FWG = [[Freie Wähler|FW]] | DDP = [[German Democratic Party|DDP]] | NS | NSDAP = [[Nazi Party|NSDAP]] | #default = {{#switch: {{ucfirst: {{{2}}} }} | Left | Linke | The Left = [[The Left (Germany)|Left]] | Green | Greens | Grün | Grüne | Bündnis 90/Die Grünen = [[Alliance '90/The Greens|Greens]] | Freie Wähler | Freie wähler = [[Freie Wähler|FW]] | Centre | Zentrum = [[Centre Party (Germany)|Centre]] | Nazi = [[Nazi Party|NSDAP]] | Independent | Ind | Neutral | Parteilos | [[Parteilos]] | [[parteilos]] = [[Independent (politician)|Ind.]] | #default = {{{2}}} }} }} | NL | Netherlands | [[Netherlands]] | The Netherlands | [[The Netherlands]] | Holland | NL = {{#switch: {{uc:{{{2}}}}} | CDA = [[Christian Democratic Appeal|CDA]] | CU = [[ChristianUnion|CU]] | D66 = [[Democrats 66|D66]] | GL = [[GreenLeft|GL]] | PVV = [[Party for Freedom|PVV]] | SGP = [[Reformed Political Party|SGP]] | SP = [[Socialist Party (Netherlands)|SP]] | VVD = [[People's Party for Freedom and Democracy|VVD]] | #default = {{#switch: {{ucfirst: {{{2}}} }} | Green | Groen = [[GreenLeft|GL]] | PvdA | Pvda = [[Labour Party (Netherlands)|PvdA]] | Independent | Ind | Neutral | Parteilos | [[Parteilos]] | [[parteilos]] = [[Independent (politician)|Ind.]] | #default = {{{2}}} }} }} | CH | Switzerland | [[Switzerland]] = {{#switch: {{uc:{{{2}}}}} | FDP | PRD | RAD | FDP/PRD = [[Free Democratic Party of Switzerland|FDP/PRD]] | PLR = [[Free Democratic Party of Switzerland|FDP/PRD/PLR]] | PLC = [[Free Democratic Party of Switzerland|FDP/PRD/PLC]] | SPS | PSS | SP | PS | SP/PS | SPS/PSS | SOC = [[Social Democratic Party of Switzerland|SPS/PSS]] | SVP | UDC | SVP/UDC = [[Swiss People's Party|SVP/UDC]] | PPS = [[Swiss People's Party|SVP/UDC/PPS]] | CVP | PDC | CVP/PDC = [[Christian Democratic People's Party of Switzerland|CVP/PDC]] | PPD = [[Christian Democratic People's Party of Switzerland|CVP/PDC/PPD]] | PCD = [[Christian Democratic People's Party of Switzerland|CVP/PDC/PCD]] | GPS | PES = [[Green Party of Switzerland|GPS/PES]] | GLP = [[Green Liberal Party of Switzerland|GLP]] | PLS | LPS | LIB = [[Liberal Party of Switzerland|LPS/PLS]] | EVP | PEV = [[Evangelical People's Party of Switzerland|EVP/PEV]] | #default = {{#switch: {{ucfirst: {{{2}}} }} | Green = [[Green Party of Switzerland|GPS]] | Independent | Ind | Neutral = [[Independent (politician)|Ind.]] | #default = [[List of political parties in Switzerland|{{{2}}}]] }} }} | US | United States | [[United States]] | USA | [[USA]] = {{#switch: {{uc:{{{2}}}}} | D = [[Democratic Party (United States)|D]] | R = [[Republican Party (United States)|R]] | #default = {{#switch: {{ucfirst: {{{2}}} }} | Democrat = [[Democratic Party (United States)|D]] | Republican = [[Republican Party (United States)|R]] | Independent | Ind | Neutral = [[Independent (politician)|Ind.]] | #default = {{{2}}} }} }} | Independent | [[Independent]] | Ind | Ind. | Neutral = [[Independent (politician)|Ind.]] | #default = {{#switch: {{ucfirst: {{{2}}} }} | Independent | Ind | Neutral = [[Independent (politician)|Ind.]] | #default = {{{2|{{{1|}}}}}} }} }}<noinclude>__notoc__ Given a country and a political party, this template will give an abbreviation that links to the entry on that party. ==Usage== <nowiki>{{Polparty|country_name|political_party}}</nowiki> *''country_name'': Name of country (common name or abbreviation), with or without Wikilinking. *''political_party'': Name, abbreviation or acronym of politcal party ===Examples=== #<nowiki>{{Polparty|AU|Labor}} = [[Australian Labor Party|ALP]]</nowiki> #<nowiki>{{Polparty|Canada|NDP}} = [[New Democratic Party|NDP]]</nowiki> #<nowiki>{{Polparty|CZ|KDU-CSL}} = [[Christian and Democratic Union – Czechoslovak People's Party|KDU-ČSL]]</nowiki> #<nowiki>{{Polparty|[[Germany]]|FDP}} = [[Free Democratic Party (Germany)|FDP]]</nowiki> #<nowiki>{{Polparty|USA|D}} = [[Democratic Party (United States)|D]]</nowiki> #<nowiki>Special case: {{Polparty|Independent}} = [[Independent (politician)|Ind.]]</nowiki> ===Still under construction=== Most countries are not yet covered. Do <span style="color:red;">NOT</span> substitute this template at this time, it transludes the entire #switch construction instead of just the link you want. When adding entries within the template, list countries in alphabetical order. Give wikilinked and non-wikilinked names, as well as any possible abbreviations (eg. United States, USA). Each country contains 2 switch groups: one for acronyms, another for non-acronyms. This second group should always end with the Independent and default options. ==Countries currently supported== *Australia (AU) *Austria (AT) *Canada (CA) *Czechia (CZ) (acronyms without diacritics) *Germany (DE) *The Netherlands (NL) *Switzerland (CH) *United States of America (US) ==Infoboxes using this template== *{{tl|Infobox City}} *{{tl|Infobox German Location}} *{{tl|Infobox German Bundesland}} </noinclude> i2dnedfpyd2q4u19839qw3e6i6snz22 တမ်းပလိတ်:THA 10 6095 21585 2026-09-30T16:29:06Z YaThaWinTha 42 Created page with "{{flag|Thailand}}<noinclude> {{flag template documentation|Thailand|THA|THA|THA}} </noinclude>" 21585 wikitext text/x-wiki {{flag|Thailand}}<noinclude> {{flag template documentation|Thailand|THA|THA|THA}} </noinclude> hwsrf2xo532xfgf614v57iucgvjd4x9 ဘန်ကောက်မြို့ 0 6096 21586 2026-09-30T16:29:26Z YaThaWinTha 42 Created page with "{{Infobox settlement | name = ဘန်ကောက်မြို့ | other_name = Krung Thep Maha Nakhon | native_name = ကရုန်ဒေဝမဟာနဂရ | native_name_lang = th | settlement_type = [[ထိုင်းနိုင်ငံ၏ အုပ်ချုပ်ရီး နယ်မြီဒေသတိ|အထူးအုပ်ချုပ်ရီးဧရိယာ]] | image_skyline = Bangkok Montage.png | image_alt = | image_caption = ဘန်က..." 21586 wikitext text/x-wiki {{Infobox settlement | name = ဘန်ကောက်မြို့ | other_name = Krung Thep Maha Nakhon | native_name = ကရုန်ဒေဝမဟာနဂရ | native_name_lang = th | settlement_type = [[ထိုင်းနိုင်ငံ၏ အုပ်ချုပ်ရီး နယ်မြီဒေသတိ|အထူးအုပ်ချုပ်ရီးဧရိယာ]] | image_skyline = Bangkok Montage.png | image_alt = | image_caption = ဘန်ကောက်မြို့မြင်ကွင်း | image_flag = Flag of Bangkok.svg | flag_alt = A green rectangular flag with the seal of Bangkok in the centre | image_seal = Seal of Bangkok Metro Authority.png | seal_alt = A round seal bearing the image of Indra riding Airavata among clouds, with the words &quot;Krung Thep Maha Nakhon&quot; (in Thai) across the top | nickname = | image_map = Thailand Bangkok locator map.svg | mapsize = 142px | map_alt = Map of Thailand, with a small highlighted area near the centre of the country, near the coast of the Gulf of Thailand | map_caption = ထိုင်းနိုင်ငံတွင်း ဘန်ကောက်မြို့တည်နီရာ | latd = 13 | latm = 45 | lats = | latNS = N | longd = 100 | longm = 28 | longs = | longEW = E | coordinates_type = | coordinates_display = | coordinates_region = TH-10 | coordinates_footnotes = | subdivision_type = နိုင်ငံ | subdivision_name = {{THA}} | subdivision_type2 = [[ထိုင်းနိုင်ငံ၏ ဒေသတိ|ဒေသ]] | subdivision_name2 = အလယ်ပိုင်းထိုင်းနိုင်ငံ | established_title = တည်ထောင် | established_date = c ၁၅ ရာစု | established_title2 = မြို့တော်အဆင့် | established_date2 = ၂၁ ဧပြီ ၁၇၈၂ | established_title3 = Re-incorporated | established_date3 = ၁၃ ဒီဇင်ဘာ ၁၉၇၂ | founder = [[ရာမ ၁]] | seat_type = အုပ်ချုပ်ရီးအဖွဲ့ | seat = [[ဘန်ကောက်မြို့တော်အုပ်ချုပ်ရီးအဖွဲ့]] | government_footnotes = | government_type = အထူးအုပ်ချုပ်ရီးဧရိယာ | leader_party = တစ်သီးပုဂ္ဂလ | leader_title = အုပ်ချုပ်ရီးမှူး | leader_name = Chadchart Sittipunt | total_type = မြို့တော် | unit_pref = Metric <!-- ALL fields with measurements have automatic unit conversion --> <!-- for references: use <ref> tags --> | area_footnotes = | area_urban_footnotes = | area_rural_footnotes = | area_metro_footnotes = | area_magnitude = | area_note = | area_water_percent = | area_rank = | area_blank1_title = | area_blank2_title = | area_total_km2 = 1568.737 | area_land_km2 = | area_water_km2 = | area_urban_km2 = | area_rural_km2 = | area_metro_km2 = 7761.6 | area_blank1_km2 = | area_blank2_km2 = | length_km = | width_km = | dimensions_footnotes = | elevation_footnotes = | elevation_m = 1.5 | population_footnotes = <ref name="2010 census 1">{{cite web|title=Table 1 Population by sex, household type and household by type, average size of private household by region and area: 2010 |url=http://service.nso.go.th/nso/nso_center/project/table/files/C-pop/2553/000/00_C-pop_2553_000_010000_00100.xls |publisher=National Statistics Office|work=Statistic tables, NSO website|accessdate=18 September 2012}}</ref> | population_total = 8280925 | population_metro = 14565547 | population_as_of = ၂၀၁၀ သန်းခေါင်စာရင်း | population_density_km2 = auto | population_density_metro_km2 = auto | population_demonym = Bangkokian | population_note = | timezone1 = [[UTC+07:00|TST]] | utc_offset1 = +7 | postal_code_type = စာပို့သင်္ကေတ | postal_code = 10### | area_code_type = | area_code = ၀၂ | demographics_type1 = | demographics1_footnotes = | demographics1_title1 = | demographics1_info1 = | iso_code = TH-10 | website = {{url|www.bangkok.go.th}} | footnotes = }} '''ဘန်ကောက်မြို့''' (အင်္ဂလိပ်: '''Bangkok'''၊ ထိုင်း: '''กรุงเทพมหานคร'''၊ '''Krung Thep Maha Nakhon''') စွာ [[ထိုင်းနိုင်ငံ]]၏ မြို့တော်နန့် နိုင်ငံ၏ အဓိကအုပ်ချုပ်ရီး၊ စီးပွားရီး၊ ပညာရီး၊ ငွီကြေးနန့် သယ်ယူပို့ဆောင်ရီးဗဟိုဌာန ဖြစ်ရေ။ ထိုင်းနိုင်ငံအလယ်ပိုင်း၊ [[ကျောက်ဖရားမြစ်]] မြစ်ဝကျွန်းပေါ်ဒေသ၌ တည်ဟိပြီး မြစ်၏ အရှေ့ဘက်ကမ်းနန့် အနောက်ဘက်ကမ်းနှစ်ဖက်စလုံးသို့ မြို့ပြနယ်မြီ ကျယ်ပြန့်နေရေ။ မြို့၏ အုပ်ချုပ်ရီးနယ်မြီဧရိယာမှာ ၁,၅၆၈.၇၃၇ စတုရန်းကီလိုမီတာ ဖြစ်ရေ။<ref name="NSO-geography">National Statistical Office of Thailand. ''Bangkok Statistical Data 2023'', introductory geographical description. [https://www.nso.go.th/public/e-book/Other-Publications/Bangkok_Statistical_Data_2566/23/ အွန်လိုင်းစာမျက်နှာ]။ ကြည့်ရှုရက် — ၃၀ စတ်တင်ဘာ ၂၀၂၆။</ref> ဘန်ကောက်စွာ ၁၇၈၂ ခုနှစ်ကစ၍ ထိုင်းနိုင်ငံ၏ မြို့တော်ဖြစ်လာခပြီး နန်းတော်ကြီး၊ ရှေးဟောင်းဗုဒ္ဓဘာသာကျောင်းတိ၊ မြစ်ကမ်းနားရပ်ကွက်တိ၊ ရိုးရာဈီးတိနန့် ခေတ်မီမြို့ပြအဆောက်အအုံတိ အတူတကွ တည်ဟိရေမြို့ ဖြစ်ရေ။ မြို့၏ သမိုင်းဝင်အမွေအနှစ်တိနန့် ယဉ်ကျေးမှုဆိုင်ရာနီရာတိကြောင့် နိုင်ငံတကာခရီးလားလုပ်ငန်း၌လည်း အရေးပါရေ။<ref name="NAT-Bangkok">National Archives of Thailand. ''Bangkok: The Capital of Thailand''. SARBICA 2023. [https://sarbica2023.nat.go.th/About/Bangkok အွန်လိုင်းစာမျက်နှာ]။ ကြည့်ရှုရက် — ၃၀ စတ်တင်ဘာ ၂၀၂၆။</ref> ၂၀၂၃ ခုနှစ် အစိုးရမှတ်ပုံတင်စာရင်းအရ ဘန်ကောက်အုပ်ချုပ်ရီးနယ်မြီအတွင်း လူဦးရေ ၅,၄၇၁,၅၈၈ ဦး ဟိရေ။ ယင်းကိန်းဂဏန်းစွာ အိမ်ထောင်စုနန့် လူဦးရေမှတ်ပုံတင်စာရင်းအပေါ် အခြီခံထားခြင်းဖြစ်ပြီး ဘန်ကောက်၌ အမှန်တကယ်နီထိုင်သူအားလုံး၊ နိစဉ်လာရောက်အလုပ်လုပ်သူတိနန့် ပတ်ဝန်းကျင်မြို့ပြဒေသလူဦးရေတိကို ပေါင်းထားသည့် အရေအတွက် မဟုတ်။<ref name="NSO-population">National Statistical Office of Thailand. (2024). ''Quarterly Bulletin of Statistics'', Vol. 72, Quarter 3, Table 1.3: Population from Registration Record in Bangkok by District Office and Sex: 2023, p. 7. [https://www.nso.go.th/public/e-book/Bulletin-of-Statistics/bulletin-3-67/33/ ဇယားစာမျက်နှာ]။ ကြည့်ရှုရက် — ၃၀ စတ်တင်ဘာ ၂၀၂၆။</ref> == အမည်နန့် ဝေါဟာရ == ထိုင်းဘာသာဖြင့် မြို့ကို '''ခရုင်ထေ့ပ် မဟာနခွန်''' (Krung Thep Maha Nakhon) ဟု ခေါ်ဝေါ်ပြီး အတိုကောက်အားဖြင့် '''ခရုင်ထေ့ပ်''' (Krung Thep) ဟု သုံးစွဲကတ်ရေ။ အမည်ကို အများအားဖြင့် “နတ်တိ၏မြို့” ဟု အဓိပ္ပာယ်ဖော်ပြကတ်ရေ။ “ဘန်ကောက်” စွာ နိုင်ငံတကာ၌ အသုံးများရေ အမည်ဖြစ်ပြီး ထိုင်းဘာသာအမည်နန့် အင်္ဂလိပ်အသုံးအနှုန်းနှစ်မျိုးကို တွဲဖက်တွေ့ရတတ်ရေ။<ref name="TAT-name">Tourism Authority of Thailand, Japan Office. ''首都バンコクの正式名称'' [ဘန်ကောက်မြို့တော်၏ တရားဝင်အမည်]. [https://www.thailandtravel.or.jp/krung-thep/ အွန်လိုင်းစာမျက်နှာ]။ ကြည့်ရှုရက် — ၃၀ စတ်တင်ဘာ ၂၀၂၆။</ref> မြို့၏ အခမ်းအနားသုံးအမည်ရှည်တွင် နတ်တိ၏မြို့၊ မြတ်ရတနာတိနန့် ပြည့်စုံရေမြို့၊ နန်းတော်တိ ဟိရေမြို့ စသည့် အဓိပ္ပာယ်တိ ပါဝင်ရေ။ ယင်းအမည်ရှည်စွာ မြို့တော်၏ ဘုရင်စနစ်၊ ဗုဒ္ဓဘာသာနန့် အိန္ဒိယယဉ်ကျေးမှုဆိုင်ရာ အယူအဆတိ ဆက်စပ်နေပုံကို ဖော်ပြရေ။<ref name="NAT-Bangkok" /> == သမိုင်း == === အယုဒ္ဓယခေတ်နန့် သွန်ဘူရီမြို့တော် === ဘန်ကောက်ဒေသစွာ မြို့တော်မဖြစ်လာမီကပင် [[အယုဒ္ဓယနိုင်ငံတော်]]၏ လက်အောက်၌ မြစ်ကြောင်းကုန်သွယ်ရီးနန့် ဆက်စပ်ရေ လူနီအခြီချနီရာတစ်ခု ဖြစ်ခရေ။ ပင်လယ်ဘက်မှ အယုဒ္ဓယသို့ ဝင်ရောက်သည့် ကျောက်ဖရားမြစ်ကြောင်းပေါ်၌ တည်ဟိခြင်းကြောင့် အကောက်ခွန်နန့် ကာကွယ်ရီးဆိုင်ရာ အရေးပါမှု တိုးလာခရေ။ ၁၇၆၇ ခုနှစ် အယုဒ္ဓယပျက်သုဉ်းပြီးနောက် တက်ဆင်မင်းက မြစ်အနောက်ဘက်ကမ်းဟိ သွန်ဘူရီကို မြို့တော်အဖြစ် သတ်မှတ်ခရေ။<ref name="Old-Bangkok">“Old Bangkok: An Ethnohistorical Overview.” ''Siamese Melting Pot'', Chapter 1, pp. 1–4, 25. ISEAS–Yusof Ishak Institute. [https://bookshop.iseas.edu.sg/component/get/19409 ထုတ်ဝေသူ၏ အခန်းနမူနာ PDF]။ ကြည့်ရှုရက် — ၃၀ စတ်တင်ဘာ ၂၀၂၆။</ref> === ရတနာကိုစင်မြို့တော် တည်ထောင်ခြင်း === ၁၇၈၂ ခုနှစ်၌ ချက္ကရီမင်းဆက်ကို စတင်တည်ထောင်ရေ ပထမရာမမင်းက မြို့တော်ကို သွန်ဘူရီမှ မြစ်အရှေ့ဘက်ကမ်းသို့ ရွှေ့ပြောင်းခရေ။ မြို့တော်သစ်၌ နန်းတော်၊ အုပ်ချုပ်ရီးအဆောက်အအုံတိနန့် တော်ဝင်ဘာသာရီးအဆောက်အအုံတိကို တည်ဆောက်ခရေ။ နန်းတော်ကြီးစွာ ဘုရင်၏ နီအိမ်အဖြစ်သာမက အစိုးရအုပ်ချုပ်ရီးဗဟိုအဖြစ်လည်း အသုံးပြုခရေ။<ref name="Palace-history">Bureau of the Royal Household. ''History: The Grand Palace and the Temple of the Emerald Buddha''. [https://www.royalgrandpalace.th/en/discover/history အွန်လိုင်းစာမျက်နှာ]။ ကြည့်ရှုရက် — ၃၀ စတ်တင်ဘာ ၂၀၂၆။</ref> ၁၇၈၂ ခုနှစ် ဧပြီလ ၂၁ ရက်နိ၌ မြို့တိုင်စိုက်ထူခခြင်းကို ဘန်ကောက်မြို့တော် တည်ထောင်သည့်နိအဖြစ် သတ်မှတ်ကတ်ရေ။ မြို့ဟောင်း၏ အဓိကနယ်မြီကို ရတနာကိုစင်ဟု ခေါ်ဝေါ်ပြီး နန်းတော်၊ ဘုရားကျောင်းနန့် မြို့ကာကွယ်ရီးဆိုင်ရာ အဆောက်အအုံတိ ပတ်ဝန်းကျင်၌ မြို့ပြဖွဲ့စည်းပုံ ပေါ်ပေါက်လာခရေ။<ref name="BMA-foundation">Bangkok Metropolitan Administration. ''Frequently Asked Questions: When was Bangkok established?''. [https://apps.bangkok.go.th/info_gidsedbkk/m.info/sucgess/sucgess.html တရားဝင်သမိုင်းအချက်အလက်]။ ကြည့်ရှုရက် — ၃၀ စတ်တင်ဘာ ၂၀၂၆။</ref> === ကုန်သွယ်ရီးနန့် ခေတ်မီမြို့ပြသို့ ပြောင်းလဲလာမှု === ၁၉ ရာစုအတွင်း နိုင်ငံခြားကုန်သွယ်ရီး တိုးပွားလာခြင်းစွာ ဘန်ကောက်၏ စီးပွားရီးနန့် မြို့ပြပုံစံကို ပြောင်းလဲစေခရေ။ တရုတ်ကုန်သည်တိနန့် လုပ်သားတိစွာ မြို့၏ ကုန်သွယ်ရီး၊ လက်မှုပညာ၊ အလုပ်သမားဈီးကွက်နန့် လုပ်ငန်းထူထောင်မှုတိ၌ အရေးပါရေ အခန်းကဏ္ဍမှ ပါဝင်ခကတ်ရေ။<ref name="Economic-history">Porphant Ouyyanont. (2017; online 2018). “Bangkok.” ''A Regional Economic History of Thailand''. ISEAS–Yusof Ishak Institute. [https://www.cambridge.org/core/books/abs/regional-economic-history-of-thailand/bangkok/E25E21598F2A6EAC7A67969A237152DB ထုတ်ဝေသူ၏ အခန်းအကျဉ်းချုပ်]။ ကြည့်ရှုရက် — ၃၀ စတ်တင်ဘာ ၂၀၂၆။</ref> ယခင်က မြစ်နန့် တူးမြောင်းတိကို အဓိကအားထားရေ မြို့ပြနီထိုင်မှုမှ လမ်းတိနန့် ကုန်းကြောင်းဆက်သွယ်ရီးကို ပိုမိုအားထားသည့် ပုံစံသို့ တဖြည်းဖြည်း ပြောင်းလဲလာခရေ။ ၂၀ ရာစုအစောပိုင်း မှတ်တမ်းတိ၌ မြစ်ကမ်းနန့် တူးမြောင်းကမ်းဟိ နီအိမ်တိအပြင် လမ်းတလျှောက် အုတ်အဆောက်အအုံတိ တိုးလာပုံကို ဖော်ပြထားရေ။<ref name="Britannica-1911">“Bangkok.” (1911). ''Encyclopædia Britannica'', 11th edition. [https://en.wikisource.org/wiki/1911_Encyclop%C3%A6dia_Britannica/Bangkok Wikisource စာသား]။ သမိုင်းဝင်မြို့ပြအခြေအနေအတွက်သာ အသုံးပြုထားရေ။</ref> === ၂၀ ရာစုနန့် အုပ်ချုပ်ရီးနယ်မြီ ပေါင်းစည်းခြင်း === ၂၀ ရာစုအလယ်ပိုင်းအရောက်၌ ဘန်ကောက်စွာ ထိုင်းနိုင်ငံ၏ ကူးသန်းရောင်းဝယ်ရီးနန့် နိုင်ငံရီးဗဟိုအဖြစ် ဖွံ့ဖြိုးလာခရေ။ နိုင်ငံတကာကုန်သွယ်မှုနန့် နန်းတွင်း၏ စီမံဆောင်ရွက်မှုတိစွာ မြို့၏ စီးပွားရီးနန့် မြို့ပြပုံစံကို ပြောင်းလဲစေခရေ အကြောင်းရင်းတိထဲ၌ ပါဝင်ရေ။<ref name="Bangkok-transformed">Porphant Ouyyanont. ''Bangkok Transformed: An Economic History, 1820–1950''. NUS Press. [https://www.bibliovault.org/BV.book.epl?ISBN=9789813253001 ထုတ်ဝေသူ၏ စာအုပ်မိတ်ဆက်]။ ကြည့်ရှုရက် — ၃၀ စတ်တင်ဘာ ၂၀၂၆။</ref> ၁၉၇၁ ခုနှစ်၌ မြစ်အရှေ့ဘက်ကမ်းဟိ ဖရနခွန်နယ်နန့် အနောက်ဘက်ကမ်းဟိ သွန်ဘူရီနယ်ကို ပေါင်းစည်းခရေ။ ၁၉၇၂ ခုနှစ်၌ အုပ်ချုပ်ရီးစနစ်ကို ထပ်မံပြင်ဆင်ပြီး ဘန်ကောက်မြို့ပြအုပ်ချုပ်ရီးအဖွဲ့၏ အခြီခံပုံစံ ပေါ်ပေါက်လာခရေ။ ယင်းပြောင်းလဲမှုစွာ မြစ်နှစ်ဖက်ကမ်းဟိ မြို့ပြဒေသတိကို အုပ်ချုပ်ရီးတစ်ခုအောက်၌ စုစည်းစီမံနိုင်ရန် အရေးပါခရေ။<ref name="BMA-history">Bangkok Metropolitan Administration. (2021). ''About BMA: History of the Establishment of Bangkok''. [https://official.bangkok.go.th/page/19?lang=en အွန်လိုင်းစာမျက်နှာ]။ ကြည့်ရှုရက် — ၃၀ စတ်တင်ဘာ ၂၀၂၆။</ref> == ပထဝီဝင် == [[File:Bangkok Skyline (MK).jpg|thumb|center|800px|ဝတ်အာရုဏ်မှ မြင်ရရေ ကျောက်ဖရားမြစ်နန့် ဘန်ကောက်မြို့မြင်ကွင်း၊ ၂၀၁၃ ခုနှစ်။]] ဘန်ကောက်စွာ ကျောက်ဖရားမြစ် မြစ်ဝကျွန်းပေါ်ဒေသ၏ မြေနိမ့်လွင်ပြင်ပေါ်၌ တည်ဟိရေ။ မြစ်စွာ မြို့အတွင်း ဖြတ်သန်းစီးဆင်းပြီး မြို့ကို သမိုင်းကြောင်းအရ ဖရနခွန်ဘက်နန့် သွန်ဘူရီဘက်ဟူ၍ ခွဲခြားဖော်ပြနိုင်ရေ။ မြစ်နန့် တူးမြောင်းကွန်ရက်တိစွာ မြို့၏ ကုန်သွယ်ရီး၊ ရီကြောင်းဆက်သွယ်ရီးနန့် လူနီအခြီချမှုပုံစံတိကို လွှမ်းမိုးခရေ။<ref name="NSO-geography" /><ref name="Britannica-1911" /> မြို့၏ အုပ်ချုပ်ရီးနယ်နိမိတ်နန့် မြို့ပြတည်ဆောက်မှု အမှန်တကယ်ကျယ်ပြန့်နေရေ နယ်မြီစွာ တူညီခြင်းမဟိ။ အိမ်ရာ၊ စက်မှုလုပ်ငန်း၊ အလုပ်အကိုင်နန့် သယ်ယူပို့ဆောင်ရီးကွန်ရက်တိစွာ အနီးပတ်ဝန်းကျင်ပြည်နယ်တိနန့် ဆက်စပ်နေရေ။ ထို့ကြောင့် ဘန်ကောက်ကို လေ့လာရာ၌ “ဘန်ကောက်အုပ်ချုပ်ရီးနယ်မြီ” နန့် “ဘန်ကောက်နန့် ပတ်ဝန်းကျင်ဒေသ” ဟူသည့် စာရင်းအင်းအတိုင်းအတာတိကို ခွဲခြားဖတ်ရှုရန် လိုအပ်ရေ။<ref name="NSO-yearbook">National Statistical Office of Thailand. (2024). ''Statistical Yearbook Thailand 2024'', population tables for Bangkok and vicinities. [https://www.nso.go.th/public/e-book/Statistical-Yearbook/SYB-2024/80/ အွန်လိုင်းဇယား]။ ကြည့်ရှုရက် — ၃၀ စတ်တင်ဘာ ၂၀၂၆။</ref> == ရာသီဥတု == ဘန်ကောက်စွာ အပူပိုင်းမုတ်သုံလွှမ်းမိုးမှုဟိရေ မြို့ဖြစ်ပြီး တစ်နှစ်ပတ်လုံး အပူချိန်မြင့်မားရေ။ ထိုင်းနိုင်ငံ၏ ယေဘုယျရာသီခွဲခြားမှုအရ ပူပြင်းရေရာသီ၊ မိုးရာသီနန့် အေးမြခြောက်သွေ့ရေရာသီဟူ၍ ခွဲခြားနိုင်ရေ။ ပူပြင်းရေကာလမှာ ဖေဖော်ဝါရီလလယ်မှ မေလလယ်အထိ၊ မိုးရာသီမှာ မေလလယ်မှ အောက်တိုဘာလလယ်အထိ၊ အေးမြရေရာသီမှာ အောက်တိုဘာလလယ်မှ ဖေဖော်ဝါရီလလယ်အထိ ဖြစ်လေ့ဟိရေ။ ရာသီစတင်ချိန်နန့် မိုးရွာသွန်းမှုပုံစံမှာ နှစ်အလိုက် ပြောင်းလဲနိုင်ရေ။<ref name="TMD-seasons">Thai Meteorological Department. ''ฤดูกาลของประเทศไทย'' [ထိုင်းနိုင်ငံ၏ ရာသီတိ]. [https://www5.tmd.go.th/info/ฤดูกาลของประเทศไทย အွန်လိုင်းစာမျက်နှာ]။ ကြည့်ရှုရက် — ၃၀ စတ်တင်ဘာ ၂၀၂၆။</ref> မြို့တွင်း အဆောက်အအုံသိပ်သည်းမှုနန့် ကွန်ကရစ်မျက်နှာပြင်တိကြောင့် ပတ်ဝန်းကျင်ကျေးလက်ဒေသထက် အပူကို ပိုမိုသိုလှောင်ထားနိုင်ရေ မြို့ပြအပူကျွန်းသက်ရောက်မှု ဖြစ်ပေါ်ရေ။ ကမ္ဘာ့ဘဏ်၏ လေ့လာချက်အရ မြို့တွင်းအပူလွန်ကဲမှုစွာ ကျန်းမာရီး၊ ပြင်ပအလုပ်သမားတိ၏ အလုပ်လုပ်နိုင်မှုနန့် လျှပ်စစ်ဓာတ်အားအသုံးပြုမှုကို ထိခိုက်စေရေ အကြောင်းရင်းတစ်ခု ဖြစ်ရေ။<ref name="WB-heat">World Bank. (2025). ''Shaping a Cooler Bangkok: Tackling Urban Heat for a More Livable City''. [https://www.worldbank.org/en/country/thailand/publication/shaping-a-cooler-bangkok-tackling-urban-heat-for-a-more-livable-city အစီရင်ခံစာအကျဉ်းချုပ်]။ ကြည့်ရှုရက် — ၃၀ စတ်တင်ဘာ ၂၀၂၆။</ref> == အုပ်ချုပ်ရီး == ဘန်ကောက်ကို '''Bangkok Metropolitan Administration'''၊ အတိုကောက် '''BMA''' ဟုခေါ်ရေ မြို့ပြအုပ်ချုပ်ရီးအဖွဲ့က စီမံအုပ်ချုပ်ရေ။ အုပ်ချုပ်ရီးဖွဲ့စည်းပုံတွင် ဘန်ကောက်အုပ်ချုပ်ရီးမှူးနန့် မြို့တော်ကောင်စီတို့ ပါဝင်ရေ။ မြို့ပြဝန်ဆောင်မှု၊ ဒေသဖွံ့ဖြိုးရီးနန့် ပြည်သူ့ဝန်ဆောင်မှုလုပ်ငန်းတိစွာ ယင်းအဖွဲ့၏ အရေးပါရေ လုပ်ငန်းကဏ္ဍတိ ဖြစ်ရေ။<ref name="BMA-history" /> မြို့၏ နယ်မြီကို '''ခရိုင် ၅၀''' ခွဲခြားထားပြီး ထိုင်းဘာသာ၌ ခရိုင်ကို '''ခိတ်''' (เขต; khet) ဟု ခေါ်ရေ။ ခရိုင်အောက်တွင် '''ခွဲင်''' (แขวง; khwaeng) ဟုခေါ်ရေ အုပ်ချုပ်ရီးနယ်ငယ်တိ ဟိရေ။ ဖရနခွန်၊ ဒူစစ်၊ ဘန်ရတ်၊ ပထုမ်ဝန်၊ သွန်ဘူရီ၊ ဘန်ကောက်နွိုင်းနန့် ချတုချက်စသည့်နီရာတိစွာ ဘန်ကောက်၏ ခရိုင်တိထဲ၌ ပါဝင်ရေ။<ref name="BMA-districts">Bangkok Metropolitan Administration, Administrative and Registration Office. ''การแบ่งพื้นที่เขตปกครอง (50 เขต)'' [အုပ်ချုပ်ရီးခရိုင် ၅၀ ခွဲခြားမှု]. [https://webportal.bangkok.go.th/ard/page/sub/30989/การแบ่งพื้นที่เขตปกครอง-50-เขต အွန်လိုင်းစာမျက်နှာ]။ ကြည့်ရှုရက် — ၃၀ စတ်တင်ဘာ ၂၀၂၆။</ref><ref name="NSO-population" /> == လူဦးရေနန့် လူမှုအသိုင်းအဝိုင်း == ၂၀၂၃ ခုနှစ် မှတ်ပုံတင်လူဦးရေစာရင်းတွင် ယောက်ျား ၂,၅၅၅,၄၂၆ ဦးနန့် မိန်းမ ၂,၉၁၆,၁၆၂ ဦး ပါဝင်ရေ။ မှတ်ပုံတင်လူဦးရေအပေါ် အခြီခံတွက်ချက်ထားရေ သိပ်သည်းမှုမှာ တစ်စတုရန်းကီလိုမီတာလျှင် ၃,၄၈၈ ဦးခန့် ဖြစ်ရေ။ ခရိုင်တစ်ခုနန့် တစ်ခု လူဦးရေနန့် သိပ်သည်းမှု မတူညီဘဲ မြို့လယ်ခရိုင်တချို့၌ ဧရိယာငယ်သော်လည်း လူနီသိပ်သည်းမှု မြင့်မားရေ။<ref name="NSO-population" /> ဘန်ကောက်၏ လူမှုသမိုင်းတွင် ဒေသခံထိုင်းလူမှုအသိုင်းအဝိုင်းနန့် တရုတ်နွယ်ဖွားလူမှုအသိုင်းအဝိုင်းတို့ အရေးပါရေ။ ကုန်သွယ်ရီးနန့် အလုပ်အကိုင်အခွင့်အလမ်းတိစွာ မြို့သို့ လူဦးရေဝင်ရောက်လာမှုကို အားပီးခပြီး တရုတ်ကုန်သည်နန့် လုပ်သားတိ၏ လှုပ်ရှားမှုစွာ မြို့၏ စီးပွားရီးဖွံ့ဖြိုးမှုနန့် နီးနီးကပ်ကပ် ဆက်စပ်ခရေ။<ref name="Economic-history" /> သွန်ဘူရီဘက်ဟိ ကူဒီချင်းဒေသတွင် ထိုင်း၊ တရုတ်၊ ပေါ်တူဂီနွယ်ဖွားနန့် မွတ်စလင်လူမှုအသိုင်းအဝိုင်းတို့၏ သမိုင်းဝင်အမွေအနှစ်တိကို တွေ့နိုင်ရေ။ ဗုဒ္ဓဘာသာကျောင်း၊ တရုတ်ဘုရားကျောင်း၊ ကက်သလစ်ဘုရားဟိခိုးကျောင်းနန့် ဗလီတိ တစ်ဒေသတည်း၌ တည်ဟိခြင်းစွာ ဘန်ကောက်၏ ယဉ်ကျေးမှုမျိုးစုံဟိမှုကို ဖော်ပြရေ။<ref name="Kudi-Chin">Tourism Authority of Thailand. (2020). ''Reliving the Kudi Chin History Through Your Eyes''. [https://www.tourismthailand.org/Articles/reliving-the-kudi-chin-history-through-your-eyes အွန်လိုင်းဆောင်းပါး]။ ကြည့်ရှုရက် — ၃၀ စတ်တင်ဘာ ၂၀၂၆။</ref> == စီးပွားရီး == ဘန်ကောက်စွာ ထိုင်းနိုင်ငံ၏ ဘဏ်လုပ်ငန်း၊ ငွီကြေးဝန်ဆောင်မှု၊ ကူးသန်းရောင်းဝယ်ရီး၊ ဆက်သွယ်ရီးနန့် သယ်ယူပို့ဆောင်ရီးဗဟို ဖြစ်ရေ။ နိုင်ငံ၏ အုပ်ချုပ်ရီးနန့် စီးပွားရီးလုပ်ငန်းတိ စုစည်းတည်ဟိခြင်းစွာ မြို့၏ အလုပ်အကိုင်နန့် ဝန်ဆောင်မှုဈီးကွက်ကို အရေးပါစေရေ။<ref name="NSO-geography" /> မြို့၏ ကူးသန်းရောင်းဝယ်ရီးတွင် ရိုးရာဈီးတိ၊ မိသားစုပိုင်ဆိုင်ငယ်တိ၊ လမ်းဘေးရောင်းဝယ်မှုတိနန့် ခေတ်မီကုန်တိုက်တိ အတူတကွ ပါဝင်ရေ။ ဆမ်ဖင်း၊ ယာဝရတ်၊ ဖဟူရတ်နန့် ချတုချက်စသည့် ဈီးဒေသတိစွာ ကုန်ပစ္စည်းရောင်းဝယ်ရီးနန့် ခရီးလားလုပ်ငန်းတို့ ဆက်စပ်နေရေ နီရာတိ ဖြစ်ရေ။<ref name="TAT-Bangkok">Tourism Authority of Thailand. ''Bangkok''. [https://www.tourismthailand.org/Destinations/Provinces/Bangkok/219 မြို့အကြောင်း မိတ်ဆက်စာမျက်နှာ]။ ကြည့်ရှုရက် — ၃၀ စတ်တင်ဘာ ၂၀၂၆။</ref> ခရီးလားလုပ်ငန်းတွင် နန်းတော်နန့် ဘုရားကျောင်းတိကို လာရောက်လေ့လာခြင်း၊ ပြတိုက်ကြည့်ရှုခြင်း၊ ဈီးဝယ်ခြင်းနန့် အစားအသောက်ယဉ်ကျေးမှုကို လေ့လာခြင်းတို့ ပါဝင်ရေ။ ယင်းလုပ်ငန်းတိစွာ တည်းခိုခန်း၊ စားသောက်ဆိုင်၊ သယ်ယူပို့ဆောင်ရီးနန့် ဒေသခံလက်လီရောင်းဝယ်ရီးလုပ်ငန်းတိနန့် ဆက်နွယ်နေရေ။<ref name="NAT-Bangkok" /><ref name="TAT-Bangkok" /> == ဘာသာရီးနန့် ယဉ်ကျေးမှု == === ဗုဒ္ဓဘာသာအမွေအနှစ် === [[File:Wat Arun and Sunset.jpg|thumb|နေဝင်ချိန်၌ တွေ့ရရေ ဝတ်အာရုဏ်ဘုရားကျောင်း။]] ဘန်ကောက်၏ သမိုင်းဝင်မြို့ပြပုံရိပ်တွင် [[ထေရဝါဒဗုဒ္ဓဘာသာ]]ဆိုင်ရာ ဘုရားကျောင်းတိနန့် ဇာတီတိ အရေးပါရေ။ ဝတ်ဖရကဲဝ်၊ ဝတ်ဖိုး၊ ဝတ်အာရုဏ်၊ ဝတ်စကက်နန့် ဝတ်ရတ်ချနတ်ဒါစသည့် နီရာတိစွာ ဘာသာရီး၊ ဗိသုကာနန့် အနုပညာဆိုင်ရာ အမွေအနှစ်တိကို ထိန်းသိမ်းထားရေ။ နံရံဆီးရေးပန်းချီ၊ ဘုရားဆင်းတုတော်နန့် အဆောက်အအုံအလှဆင်မှုတိစွာ ထိုင်းအနုပညာသမိုင်းကို လေ့လာရန် အသုံးဝင်ရေ။<ref name="TAT-Bangkok" /> ဝတ်ဖရကဲဝ်စွာ နန်းတော်ကြီးဝင်းအတွင်း တည်ဟိပြီး မြဘုရားဆင်းတုတော်ကို ပူဇော်ထားရေ တော်ဝင်ဘုရားကျောင်း ဖြစ်ရေ။ ယင်း၌ သံဃာတော်တိ အမြဲတမ်းသီတင်းသုံးရန် ကျောင်းဆောင်တိ မဟိခြင်းက သာမန်ဗုဒ္ဓဘာသာဘုန်းတော်ကြီးကျောင်းတိနန့် ကွာခြားရေ လက္ခဏာတစ်ခု ဖြစ်ရေ။<ref name="Palace-history" /> === ဝတ်ဖိုးကျောက်စာနန့် ပညာအမွေအနှစ် === ဝတ်ဖိုး၌ ၁၈၃၁ ခုနှစ်မှ ၁၈၄၁ ခုနှစ်အတွင်း ပြုလုပ်ခရေ ကျောက်စာ ၁,၄၃၁ ခု ဟိပြီး ဘာသာရီးနန့် လောကီပညာရပ်အမျိုးမျိုးကို မှတ်တမ်းတင်ထားရေ။ ယင်းကျောက်စာစုစွာ ရှေးခေတ်ထိုင်းအသိပညာ၊ ဆီးပညာနန့် ယဉ်ကျေးမှုဆိုင်ရာ မှတ်တမ်းအဖြစ် အရေးပါရေ။ [[ယူနက်စကို]]က ၂၀၁၁ ခုနှစ်၌ ယင်းကို '''ကမ္ဘာ့မှတ်ဉာဏ်အမွေအနှစ်စာရင်း''' (Memory of the World Register) တွင် ထည့်သွင်းခရေ။<ref name="UNESCO-WatPho">UNESCO. ''Epigraphic Archives of Wat Pho''. Memory of the World Register, inscribed 2011. [https://www.unesco.org/en/memory-world/epigraphic-archives-wat-pho အွန်လိုင်းစာမျက်နှာ]။ ကြည့်ရှုရက် — ၃၀ စတ်တင်ဘာ ၂၀၂၆။</ref> === ဘာသာစုံနီထိုင်မှု === ဗုဒ္ဓဘာသာအမွေအနှစ်နန့်အတူ ဘန်ကောက်၌ အစ္စလာမ်၊ ခရစ်ယာန်နန့် တရုတ်ရိုးရာယုံကြည်မှုဆိုင်ရာ အဆောက်အအုံတိလည်း ဟိရေ။ ကူဒီချင်းဒေသဟိ ဆန်တာခရုဇ်ဘုရားဟိခိုးကျောင်းနန့် ဘန်လွမ်ဗလီတို့စွာ ဘာသာစုံလူမှုအသိုင်းအဝိုင်း၏ သမိုင်းကို ထင်ဟပ်စေရေ နမူနာတိ ဖြစ်ရေ။ ယင်းဒေသ၏ အစားအသောက်၊ ဗိသုကာနန့် မိသားစုအမွေအနှစ်တိတွင် ယဉ်ကျေးမှုတိ ရောယှက်လာပုံကို တွေ့နိုင်ရေ။<ref name="Kudi-Chin" /> === ပွဲတော်နန့် အစားအသောက် === ထိုင်းရိုးရာနှစ်သစ်ကူး '''ဆုန်ခရန်ပွဲတော်''' စွာ ဘန်ကောက်နန့် ထိုင်းနိုင်ငံတစ်ဝန်း ကျင်းပရေ အရေးပါသည့် ပွဲတော်တစ်ခု ဖြစ်ရေ။ ရီသွန်းလောင်းခြင်းနန့်အတူ ဘုရားဆင်းတုတော် ရီသပ္ပာယ်ခြင်း၊ မိသားစုတွေ့ဆုံခြင်းနန့် လူကြီးမိဘတိအား ရိုသေလေးစားမှု ဖော်ပြခြင်းစသည့် ဓလေ့တိ ပါဝင်ရေ။ ယူနက်စကိုက ထိုင်းဆုန်ခရန်ဓလေ့ကို ၂၀၂၃ ခုနှစ်၌ လူသားမျိုးနွယ်၏ ဒြပ်မဲ့ယဉ်ကျေးမှုအမွေအနှစ် ကိုယ်စားပြုစာရင်းတွင် ထည့်သွင်းခရေ။<ref name="UNESCO-Songkran">UNESCO. ''Songkran in Thailand, traditional Thai New Year festival''. Representative List of the Intangible Cultural Heritage of Humanity, 2023. [https://ich.unesco.org/en/RL/songkran-in-thailand-traditional-thai-new-year-festival-01719 အွန်လိုင်းစာမျက်နှာ]။ ကြည့်ရှုရက် — ၃၀ စတ်တင်ဘာ ၂၀၂၆။</ref> ဘန်ကောက်၏ နိစဉ်လူမှုဘဝတွင် လမ်းဘေးစားသောက်ဆိုင်တိနန့် ဈီးအစားအသောက်တိ အရေးပါရေ။ အထူးသဖြင့် ယာဝရတ်ဒေသ၌ ထိုင်းနန့် တရုတ်အစားအသောက်ယဉ်ကျေးမှုတိ ဆက်စပ်နီပြီး ညပိုင်းလမ်းဘေးအစားအသောက်ရောင်းချမှုဖြင့် ထင်ရှားရေ။ ယင်းအစားအသောက်နီရာတိစွာ ဒေသခံတိ၏ စားသောက်နီထိုင်မှုနန့် ခရီးလားလုပ်ငန်းနှစ်ခုစလုံး၏ အစိတ်အပိုင်း ဖြစ်ရေ။<ref name="TAT-Chinatown">Tourism Authority of Thailand. (2020). ''The Adventure Through Bangkok’s Chinatown''. [https://www.tourismthailand.org/Articles/the-adventure-through-bangkok-s-chinatown အွန်လိုင်းဆောင်းပါး]။ ကြည့်ရှုရက် — ၃၀ စတ်တင်ဘာ ၂၀၂၆။</ref> == ပညာရီး == ဘန်ကောက်စွာ ထိုင်းနိုင်ငံ၏ ခေတ်မီတက္ကသိုလ်ပညာရီး ပေါ်ပေါက်လာရာ အရေးပါရေမြို့ ဖြစ်ရေ။ '''[[စုဠာလင်္ကရဏတက္ကသိုလ်]]'''ကို ၁၉၁၇ ခုနှစ် မတ်လ ၂၆ ရက်နိ၌ တည်ထောင်ခရေ။ ယင်းတက္ကသိုလ်၏ သမိုင်းစွာ အစိုးရဝန်ထမ်းပညာရီးမှ ခေတ်မီအဆင့်မြင့်ပညာရီးသို့ ချဲ့ထွင်လာမှုနန့် ဆက်စပ်နေရေ။<ref name="Chula-history">Chulalongkorn University. ''History of Chulalongkorn University''. [https://www.chula.ac.th/en/about/overview/history/ တက္ကသိုလ်သမိုင်းစာမျက်နှာ]။ ကြည့်ရှုရက် — ၃၀ စတ်တင်ဘာ ၂၀၂၆။</ref> '''[[သမ်မဆတ်တက္ကသိုလ်]]'''ကို ၁၉၃၄ ခုနှစ် ဇွန်လ ၂၇ ရက်နိ၌ ဖွင့်လှစ်ခရေ။ မူလအမည်မှာ ကိုယ်ကျင့်တရားနန့် နိုင်ငံရီးသိပ္ပံတက္ကသိုလ်ဖြစ်ပြီး လူထုပညာရီးနန့် နိုင်ငံရီး၊ ဥပဒေဆိုင်ရာ အသိပညာပြန့်ပွားရီးကို အလေးထားခရေ။ ယင်းတက္ကသိုလ်၏ သမိုင်းစွာ ထိုင်းနိုင်ငံ၌ နိုင်ငံရီးစနစ်ပြောင်းလဲလာမှုနန့် အဆင့်မြင့်ပညာရီးရဟိနိုင်မှု ချဲ့ထွင်လာခြင်းတို့ကို ထင်ဟပ်စေရေ။<ref name="Thammasat-history">Thammasat University. ''History of Thammasat University''. [https://tu.ac.th/en/about/history/ တက္ကသိုလ်သမိုင်းစာမျက်နှာ]။ ကြည့်ရှုရက် — ၃၀ စတ်တင်ဘာ ၂၀၂၆။</ref> == သယ်ယူပို့ဆောင်ရီး == === မြို့ပြရထားစနစ် === [[File:Bangkok BTS 01.jpg|thumb|ဘန်ကောက်ဟိ BTS မြို့ပြရထား။]] ဘန်ကောက်၏ မြို့ပြသယ်ယူပို့ဆောင်ရီးတွင် '''BTS Skytrain''' နန့် '''MRT''' ရထားစနစ်တိ အရေးပါရေ။ BTS စနစ်ကို ၁၉၉၉ ခုနှစ် ဒီဇင်ဘာလ ၅ ရက်နိ၌ စတင်ဖွင့်လှစ်ခပြီး အစောပိုင်း၌ လမ်းကြောင်းနှစ်ခုနန့် ဘူတာ ၂၃ ခု ပါဝင်ခရေ။ ယင်းအရေအတွက်စွာ စတင်ဖွင့်လှစ်စဉ်အခြေအနေကို ဆိုလိုရေ။<ref name="BTS-history">Bangkok Mass Transit System Public Company Limited. ''Company’s Profile / History''. [https://www.bts.co.th/info/info-history.html တရားဝင်သမိုင်းစာမျက်နှာ]။ ကြည့်ရှုရက် — ၃၀ စတ်တင်ဘာ ၂၀၂၆။</ref> MRT အပြာရောင်လိုင်း၏ မူလ ဟွာလမ်ဖုန်း–ဘန်ဆူးအပိုင်းကို ၂၀၀၄ ခုနှစ် ဇူလိုင်လ ၃ ရက်နိ၌ ဖွင့်လှစ်ခရေ။ မြို့ပြရထားကွန်ရက် ချဲ့ထွင်လာခြင်းစွာ မြို့တွင်းနန့် မြို့ဆင်ခြေဖုံးဒေသတိအကြား ခရီးလားလာရီးအတွက် ရွေးချယ်စရာတစ်ခု ဖြစ်လာစေရေ။<ref name="MRT-history">Mass Rapid Transit Authority of Thailand. ''The MRT Blue Line (Hua Lamphong–Bang Sue)''. [https://www.mrta.co.th/en/chaloem-ratchamongkhon-line/27796 စီမံကိန်းအချက်အလက်]။ ကြည့်ရှုရက် — ၃၀ စတ်တင်ဘာ ၂၀၂၆။</ref> === ရီကြောင်းသယ်ယူပို့ဆောင်ရီး === ကျောက်ဖရားမြစ်စွာ သမိုင်းဝင်ကုန်သွယ်ရီးလမ်းကြောင်းဖြစ်သည့်အပြင် ခရီးသည်ပို့ဆောင်ရီးအတွက်လည်း အသုံးပြုနီဆဲ ဖြစ်ရေ။ ကျောက်ဖရားအမြန်ရီယာဉ်ဝန်ဆောင်မှုက မြစ်ကမ်းတစ်လျှောက် နီရာတိကို ဆက်သွယ်ပီးပြီး ဘန်ကောက်နန့် နွန်ထဘူရီဘက်မှ ခရီးသည်တိ၏ သွားလာရီး၌ ပါဝင်ရေ။ မြစ်ကြောင်းသွားလာမှုစွာ မြစ်ကမ်းနားလူမှုအသိုင်းအဝိုင်း၊ အလုပ်အကိုင်နီရာနန့် သမိုင်းဝင်နီရာတိကို ဆက်သွယ်ပီးရေ။<ref name="River-transport">Thailand.go.th. (2023). ''Where can the Chao Phraya Express Boat take me? (Routes and fares)''. [https://thailand.go.th/issue-focus-detail/001_01_105?hl=en အွန်လိုင်းဆောင်းပါး]။ ကြည့်ရှုရက် — ၃၀ စတ်တင်ဘာ ၂၀၂၆။</ref> === လီကြောင်းသယ်ယူပို့ဆောင်ရီး === ဘန်ကောက်မြို့ပြဒေသကို အဓိကဝန်ဆောင်မှုပီးရေ လီဆိပ်တိမှာ '''သုဝဏ္ဏဘူမိလီဆိပ်'''နန့် '''ဒွန်မောင်းအပြည်ပြည်ဆိုင်ရာလီဆိပ်'''တို့ ဖြစ်ရေ။ သုဝဏ္ဏဘူမိလီဆိပ်စွာ ဘန်ကောက်မြို့ပြဒေသကို ဝန်ဆောင်မှုပီးသော်လည်း အုပ်ချုပ်ရီးနယ်မြီအရ '''စမွတ်ပရာကန်ပြည်နယ်'''၌ တည်ဟိရေ။<ref name="AOT-Suvarnabhumi">Airports of Thailand. ''About Us: Suvarnabhumi Airport''. [https://suvarnabhumi.airportthai.co.th/about-us တရားဝင်လီဆိပ်စာမျက်နှာ]။ ကြည့်ရှုရက် — ၃၀ စတ်တင်ဘာ ၂၀၂၆။</ref> ဒွန်မောင်းလီဆိပ်စွာ ဘန်ကောက်မြို့၏ မြောက်ဘက်ပိုင်း၌ တည်ဟိရေ။ လီဆိပ်နှစ်ခုစလုံးစွာ ပြည်တွင်းနန့် နိုင်ငံတကာလီကြောင်းဆက်သွယ်ရီးကွန်ရက်တွင် ပါဝင်ပြီး မြို့၏ ခရီးလားလုပ်ငန်းနန့် စီးပွားရီးဆက်သွယ်မှုတိကို အထောက်အကူပြုရေ။<ref name="AOT-DonMueang">Airports of Thailand. ''About Us: Don Mueang International Airport''. [https://donmueang.airportthai.co.th/about-us တရားဝင်လီဆိပ်စာမျက်နှာ]။ ကြည့်ရှုရက် — ၃၀ စတ်တင်ဘာ ၂၀၂၆။</ref> == ထင်ရှားရေ နီရာတိ == === နန်းတော်ကြီးနန့် ဝတ်ဖရကဲဝ် === နန်းတော်ကြီးစွာ ရတနာကိုစင်မြို့တော်တည်ထောင်မှုနန့် ဆက်စပ်ရေ သမိုင်းဝင်အဆောက်အအုံစု ဖြစ်ရေ။ နန်းဆောင်တိ၊ အခမ်းအနားကျင်းပရာခန်းမတိနန့် တော်ဝင်ဘုရားကျောင်းတို့ ပါဝင်ပြီး ထိုင်းဘုရင်စနစ်နန့် ဗိသုကာသမိုင်းကို လေ့လာနိုင်ရေ နီရာတစ်ခု ဖြစ်ရေ။<ref name="Palace-history" /> === ဝတ်အာရုဏ်နန့် ဝတ်ဖိုး === ဝတ်အာရုဏ်စွာ ကျောက်ဖရားမြစ်ကမ်းဟိ ထင်ရှားရေ ဘုရားကျောင်းဖြစ်ပြီး မြစ်ကမ်းမြို့ပြမြင်ကွင်း၏ အရေးပါရေ အစိတ်အပိုင်းတစ်ခု ဖြစ်ရေ။ ဝတ်ဖိုးစွာ လျောင်းတော်မူဗုဒ္ဓဆင်းတုတော်နန့် ထင်ရှားပြီး သမိုင်းဝင်ကျောက်စာ၊ ရိုးရာအသိပညာနန့် ဘာသာရီးအမွေအနှစ်တို့ ပေါင်းစည်းနေရေ နီရာ ဖြစ်ရေ။<ref name="TAT-temples">Tourism Authority of Thailand. (2021). ''Top 5 Must-visit Temples in Bangkok once in a Lifetime!''. [https://www.tourismthailand.org/Articles/top-5-must-visit-temples-in-bangkok-once-in-a-lifetime အွန်လိုင်းဆောင်းပါး]။ ကြည့်ရှုရက် — ၃၀ စတ်တင်ဘာ ၂၀၂၆။</ref><ref name="UNESCO-WatPho" /> === ယာဝရတ်နန့် တရုတ်တန်း === [[File:Thanon Yaowarat.jpg|thumb|ညပိုင်း ယာဝရတ်လမ်းမြင်ကွင်း။]] '''ယာဝရတ်'''စွာ ဘန်ကောက်တရုတ်တန်း၏ အဓိကလမ်းနန့် ကူးသန်းရောင်းဝယ်ရီးဒေသတစ်ခု ဖြစ်ရေ။ လမ်းတလျှောက် ဆိုင်ခန်းတိ၊ အစားအသောက်ဆိုင်တိနန့် တရုတ်ဘာသာဆိုင်းဘုတ်တိကို တွေ့နိုင်ရေ။ ယင်းဒေသစွာ တရုတ်နွယ်ဖွားလူမှုအသိုင်းအဝိုင်း၏ ကုန်သွယ်ရီးနန့် အစားအသောက်ယဉ်ကျေးမှုကို ထင်ဟပ်စေရေ။<ref name="TAT-Chinatown" /> === ပြတိုက်နန့် ဈီးတိ === ဘန်ကောက်အမျိုးသားပြတိုက်စွာ နိုင်ငံ၏ သမိုင်းနန့် ယဉ်ကျေးမှုကို လေ့လာနိုင်ရေ နီရာတစ်ခု ဖြစ်ရေ။ ချတုချက်ဈီး၊ ဆမ်ဖင်းဈီးနန့် ဖဟူရတ်ဒေသတိမှာ ရိုးရာနန့် ခေတ်မီကုန်သွယ်ရီးဘဝကို တွေ့နိုင်ရေ နီရာတိ ဖြစ်ကတ်ရေ။ မြို့၏ သမိုင်းဝင်ဘုရားကျောင်းတိနန့် ဈီးဒေသတိစွာ ခရီးလားဆွဲဆောင်မှုသာမက ဒေသခံလူမှုအသိုင်းအဝိုင်း၏ နိစဉ်ဘဝနန့်လည်း ဆက်စပ်နေရေ။<ref name="NAT-Bangkok" /><ref name="TAT-Bangkok" /> == နိုင်ငံတကာအခန်းကဏ္ဍ == ဘန်ကောက်၌ '''ကုလသမဂ္ဂ အာရှနန့် ပစိဖိတ်ဒေသ စီးပွားရီးနန့် လူမှုရီးကော်မရှင်''' (ESCAP) ၏ ရုံးချုပ် တည်ဟိရေ။ ယင်းအဖွဲ့စွာ ဒေသတွင်း စီးပွားရီး၊ လူမှုရီးနန့် ဖွံ့ဖြိုးရီးဆိုင်ရာ ပူးပေါင်းဆောင်ရွက်မှုတိကို ဆောင်ရွက်ရေ။ ကုလသမဂ္ဂအစည်းအဝေးဗဟိုဌာန တည်ဟိခြင်းကလည်း ဘန်ကောက်၏ နိုင်ငံတကာအစည်းအဝေးနန့် ဒေသတွင်းပူးပေါင်းဆောင်ရွက်ရီး အခန်းကဏ္ဍကို အထောက်အကူပြုရေ။<ref name="ESCAP">United Nations ESCAP. ''ESCAP History''. [https://www.unescap.org/about/history အဖွဲ့သမိုင်း]။ ''United Nations Conference Centre, Bangkok''. [https://www.unescap.org/uncc/contact ဆက်သွယ်ရီးစာမျက်နှာ]။ ကြည့်ရှုရက် — ၃၀ စတ်တင်ဘာ ၂၀၂၆။</ref> == ပတ်ဝန်းကျင်နန့် မြို့ပြစိန်ခေါ်မှုတိ == === ရီကြီးမှုနန့် မြေနိမ့်ဒေသအန္တရာယ် === မြစ်ဝကျွန်းပေါ်ဒေသဟိ မြေနိမ့်မြို့ဖြစ်ခြင်းကြောင့် ဘန်ကောက်စွာ မိုးသည်းထန်မှု၊ မြစ်ရီမြင့်တက်မှု၊ ပင်လယ်ရီမြင့်တက်မှုနန့် မြေကျွံမှုတို့နန့် ဆက်စပ်ရေ ရီကြီးအန္တရာယ်ကို ရင်ဆိုင်ရရေ။ ယင်းအန္တရာယ်တိစွာ တစ်ခုနန့် တစ်ခု ပေါင်းစပ်သက်ရောက်နိုင်ပြီး မြို့တွင်းအဆောက်အအုံ၊ လမ်းပန်းဆက်သွယ်ရီးနန့် စီးပွားရီးလုပ်ငန်းတိကို ထိခိုက်စေနိုင်ရေ။<ref name="WB-flood">World Bank. ''Climate Change Impact and Adaptation Study for Bangkok Metropolitan Region''. [https://documents1.worldbank.org/curated/en/834261468025503285/pdf/508980ESW0v10P1pt1bangkok1report111.pdf အစီရင်ခံစာ PDF]။ ကြည့်ရှုရက် — ၃၀ စတ်တင်ဘာ ၂၀၂၆။</ref> ကမ္ဘာ့ဘဏ်၏ ၂၀၂၃ ခုနှစ် လေ့လာချက်တွင် ရီကြီးကာကွယ်ရီးလုပ်ငန်းတိ ဆောင်ရွက်ထားသော်လည်း ဘန်ကောက်နန့် ပတ်ဝန်းကျင်ပို့ကုန်စက်မှုဒေသတိ၌ ရီကြီးအန္တရာယ် ဆက်လက်ဟိနီကြောင်း ဖော်ပြထားရေ။ ရီအရင်းအမြစ်စီမံခန့်ခွဲမှု၊ မြေအသုံးချမှုပုံစံနန့် အခြီခံအဆောက်အအုံစီမံကိန်းတို့ကို ချိတ်ဆက်ဆောင်ရွက်ရန် အရေးပါကြောင်းလည်း ဖော်ပြရေ။<ref name="WB-2023">World Bank. (2023). ''Thailand Economic Monitor June 2023: Coping with Floods and Droughts''. [https://www.worldbank.org/en/country/thailand/publication/thailand-economic-monitor-june-2023-coping-with-floods-and-droughts အစီရင်ခံစာအကျဉ်းချုပ်]။ ကြည့်ရှုရက် — ၃၀ စတ်တင်ဘာ ၂၀၂၆။</ref> === အပူလွန်ကဲမှုနန့် စိမ်းလန်းနယ်မြီ === မြို့ပြအပူလွန်ကဲမှုကို လျှော့ချရန် သစ်ပင်နန့် စိမ်းလန်းနယ်မြီတိုးချဲ့ခြင်း၊ ရီပြင်နန့် ဆက်စပ်သည့် မြို့ပြဒီဇိုင်းတိ အသုံးပြုခြင်း၊ အပူသတိပီးစနစ်နန့် ပြည်သူ့ဝန်ဆောင်မှုတိ ပိုမိုကောင်းမွန်စေခြင်းတို့ကို လေ့လာအကောင်အထည်ဖော်နီရေ။ ကမ္ဘာ့ဘဏ်၏ ၂၀၂၅ ခုနှစ် အစီရင်ခံစာက အပူလွန်ကဲမှုကို မြို့ပြစီမံကိန်း၊ သယ်ယူပို့ဆောင်ရီးနန့် အဆောက်အအုံဒီဇိုင်းတိတွင် ထည့်သွင်းစဉ်းစားရန် အကြံပြုထားရေ။<ref name="WB-heat" /> === လူမှုမညီမျှမှုနန့် သဘာဝဘေးဒဏ် === ရီကြီးမှုနန့် အခြားမြို့ပြဘေးအန္တရာယ်တိ၏ သက်ရောက်မှုစွာ လူမှုအုပ်စုအားလုံးအပေါ် တူညီခြင်းမဟိ။ နီအိမ်၊ ဝင်ငွေနန့် အခြီခံဝန်ဆောင်မှု ရဟိနိုင်မှုအားနည်းရေ လူမှုအသိုင်းအဝိုင်းတိမှာ ဘေးအန္တရာယ်ဖြစ်ပြီးနောက် ပြန်လည်ထူထောင်ရန် ပိုမိုခက်ခဲနိုင်ရေ။ ၂၀၁၁ ခုနှစ် ရီကြီးမှုနောက်ပိုင်း ဘန်ကောက်ဆိုင်ရာ လေ့လာသုံးသပ်ချက်တိ၌ ဒေသခံအသိုင်းအဝိုင်းပါဝင်မှု၊ အဖွဲ့အစည်းအချင်းချင်း ပူးပေါင်းမှုနန့် ဆင်းရဲနွမ်းပါးသူတိ၏ လိုအပ်ချက်ကို ထည့်သွင်းစဉ်းစားရီးတို့အား အလေးထားဖော်ပြခရေ။<ref name="WB-community">World Bank. (2013). ''Bangkok post 2011 floods: how about the poor?''. [https://blogs.worldbank.org/en/sustainablecities/bangkok-post-2011-floods-how-about-poor အွန်လိုင်းဆောင်းပါး]။ ကြည့်ရှုရက် — ၃၀ စတ်တင်ဘာ ၂၀၂၆။</ref> == ပုံပြခန်း == <gallery widths="240" heights="160"> File:View of the Grand Palace from Wat Arun.jpg|မြစ်တစ်ဖက်ကမ်းမှ မြင်ရရေ ဘန်ကောက်နန်းတော်ကြီး File:Wat Arun and Sunset.jpg|နေဝင်ချိန်ဟိ ဝတ်အာရုဏ်ဘုရားကျောင်း File:Thanon Yaowarat.jpg|ယာဝရတ်လမ်း၏ ညမြင်ကွင်း File:Bangkok BTS 01.jpg|BTS မြို့ပြရထား File:Bangkok Skyline (MK).jpg|ဝတ်အာရုဏ်မှ မြင်ရရေ မြို့ပြနန့် မြစ်ကြောင်း </gallery> == ဆက်စပ်ကြည့်ရှုရန် == * [[ထိုင်းနိုင်ငံ]] * [[ကျောက်ဖရားမြစ်]] * [[အယုဒ္ဓယနိုင်ငံတော်]] * [[စုဠာလင်္ကရဏတက္ကသိုလ်]] * [[သမ်မဆတ်တက္ကသိုလ်]] == အကိုးအကား == <references /> == ပြင်ပလင့်ခ်တိ == * [https://www.bangkok.go.th/ ဘန်ကောက်မြို့ပြအုပ်ချုပ်ရီးအဖွဲ့၏ တရားဝင်ဝက်ဘ်ဆိုက်] * [https://www.tourismthailand.org/Destinations/Provinces/Bangkok/219 ထိုင်းခရီးလားလုပ်ငန်းအာဏာပိုင်အဖွဲ့ — ဘန်ကောက်] * [https://www.royalgrandpalace.th/en/home ဘန်ကောက်နန်းတော်ကြီး၏ တရားဝင်ဝက်ဘ်ဆိုက်] * [https://commons.wikimedia.org/wiki/Category:Bangkok Wikimedia Commons ဟိ ဘန်ကောက်ပုံနန့် မီဒီယာတိ] [[Category:ထိုင်းနိုင်ငံဟိ မြို့တိ]] [[Category:အာရှတိုက်ဟိ မြို့တော်တိ]] [[Category:ဘန်ကောက်မြို့]] 4h3iz6zdpjpf0j3r0h9vu19wirlixgj 21588 21586 2026-09-30T16:35:37Z YaThaWinTha 42 /* ဆက်စပ်ကြည့်ရှုရန် */ 21588 wikitext text/x-wiki {{Infobox settlement | name = ဘန်ကောက်မြို့ | other_name = Krung Thep Maha Nakhon | native_name = ကရုန်ဒေဝမဟာနဂရ | native_name_lang = th | settlement_type = [[ထိုင်းနိုင်ငံ၏ အုပ်ချုပ်ရီး နယ်မြီဒေသတိ|အထူးအုပ်ချုပ်ရီးဧရိယာ]] | image_skyline = Bangkok Montage.png | image_alt = | image_caption = ဘန်ကောက်မြို့မြင်ကွင်း | image_flag = Flag of Bangkok.svg | flag_alt = A green rectangular flag with the seal of Bangkok in the centre | image_seal = Seal of Bangkok Metro Authority.png | seal_alt = A round seal bearing the image of Indra riding Airavata among clouds, with the words &quot;Krung Thep Maha Nakhon&quot; (in Thai) across the top | nickname = | image_map = Thailand Bangkok locator map.svg | mapsize = 142px | map_alt = Map of Thailand, with a small highlighted area near the centre of the country, near the coast of the Gulf of Thailand | map_caption = ထိုင်းနိုင်ငံတွင်း ဘန်ကောက်မြို့တည်နီရာ | latd = 13 | latm = 45 | lats = | latNS = N | longd = 100 | longm = 28 | longs = | longEW = E | coordinates_type = | coordinates_display = | coordinates_region = TH-10 | coordinates_footnotes = | subdivision_type = နိုင်ငံ | subdivision_name = {{THA}} | subdivision_type2 = [[ထိုင်းနိုင်ငံ၏ ဒေသတိ|ဒေသ]] | subdivision_name2 = အလယ်ပိုင်းထိုင်းနိုင်ငံ | established_title = တည်ထောင် | established_date = c ၁၅ ရာစု | established_title2 = မြို့တော်အဆင့် | established_date2 = ၂၁ ဧပြီ ၁၇၈၂ | established_title3 = Re-incorporated | established_date3 = ၁၃ ဒီဇင်ဘာ ၁၉၇၂ | founder = [[ရာမ ၁]] | seat_type = အုပ်ချုပ်ရီးအဖွဲ့ | seat = [[ဘန်ကောက်မြို့တော်အုပ်ချုပ်ရီးအဖွဲ့]] | government_footnotes = | government_type = အထူးအုပ်ချုပ်ရီးဧရိယာ | leader_party = တစ်သီးပုဂ္ဂလ | leader_title = အုပ်ချုပ်ရီးမှူး | leader_name = Chadchart Sittipunt | total_type = မြို့တော် | unit_pref = Metric <!-- ALL fields with measurements have automatic unit conversion --> <!-- for references: use <ref> tags --> | area_footnotes = | area_urban_footnotes = | area_rural_footnotes = | area_metro_footnotes = | area_magnitude = | area_note = | area_water_percent = | area_rank = | area_blank1_title = | area_blank2_title = | area_total_km2 = 1568.737 | area_land_km2 = | area_water_km2 = | area_urban_km2 = | area_rural_km2 = | area_metro_km2 = 7761.6 | area_blank1_km2 = | area_blank2_km2 = | length_km = | width_km = | dimensions_footnotes = | elevation_footnotes = | elevation_m = 1.5 | population_footnotes = <ref name="2010 census 1">{{cite web|title=Table 1 Population by sex, household type and household by type, average size of private household by region and area: 2010 |url=http://service.nso.go.th/nso/nso_center/project/table/files/C-pop/2553/000/00_C-pop_2553_000_010000_00100.xls |publisher=National Statistics Office|work=Statistic tables, NSO website|accessdate=18 September 2012}}</ref> | population_total = 8280925 | population_metro = 14565547 | population_as_of = ၂၀၁၀ သန်းခေါင်စာရင်း | population_density_km2 = auto | population_density_metro_km2 = auto | population_demonym = Bangkokian | population_note = | timezone1 = [[UTC+07:00|TST]] | utc_offset1 = +7 | postal_code_type = စာပို့သင်္ကေတ | postal_code = 10### | area_code_type = | area_code = ၀၂ | demographics_type1 = | demographics1_footnotes = | demographics1_title1 = | demographics1_info1 = | iso_code = TH-10 | website = {{url|www.bangkok.go.th}} | footnotes = }} '''ဘန်ကောက်မြို့''' (အင်္ဂလိပ်: '''Bangkok'''၊ ထိုင်း: '''กรุงเทพมหานคร'''၊ '''Krung Thep Maha Nakhon''') စွာ [[ထိုင်းနိုင်ငံ]]၏ မြို့တော်နန့် နိုင်ငံ၏ အဓိကအုပ်ချုပ်ရီး၊ စီးပွားရီး၊ ပညာရီး၊ ငွီကြေးနန့် သယ်ယူပို့ဆောင်ရီးဗဟိုဌာန ဖြစ်ရေ။ ထိုင်းနိုင်ငံအလယ်ပိုင်း၊ [[ကျောက်ဖရားမြစ်]] မြစ်ဝကျွန်းပေါ်ဒေသ၌ တည်ဟိပြီး မြစ်၏ အရှေ့ဘက်ကမ်းနန့် အနောက်ဘက်ကမ်းနှစ်ဖက်စလုံးသို့ မြို့ပြနယ်မြီ ကျယ်ပြန့်နေရေ။ မြို့၏ အုပ်ချုပ်ရီးနယ်မြီဧရိယာမှာ ၁,၅၆၈.၇၃၇ စတုရန်းကီလိုမီတာ ဖြစ်ရေ။<ref name="NSO-geography">National Statistical Office of Thailand. ''Bangkok Statistical Data 2023'', introductory geographical description. [https://www.nso.go.th/public/e-book/Other-Publications/Bangkok_Statistical_Data_2566/23/ အွန်လိုင်းစာမျက်နှာ]။ ကြည့်ရှုရက် — ၃၀ စတ်တင်ဘာ ၂၀၂၆။</ref> ဘန်ကောက်စွာ ၁၇၈၂ ခုနှစ်ကစ၍ ထိုင်းနိုင်ငံ၏ မြို့တော်ဖြစ်လာခပြီး နန်းတော်ကြီး၊ ရှေးဟောင်းဗုဒ္ဓဘာသာကျောင်းတိ၊ မြစ်ကမ်းနားရပ်ကွက်တိ၊ ရိုးရာဈီးတိနန့် ခေတ်မီမြို့ပြအဆောက်အအုံတိ အတူတကွ တည်ဟိရေမြို့ ဖြစ်ရေ။ မြို့၏ သမိုင်းဝင်အမွေအနှစ်တိနန့် ယဉ်ကျေးမှုဆိုင်ရာနီရာတိကြောင့် နိုင်ငံတကာခရီးလားလုပ်ငန်း၌လည်း အရေးပါရေ။<ref name="NAT-Bangkok">National Archives of Thailand. ''Bangkok: The Capital of Thailand''. SARBICA 2023. [https://sarbica2023.nat.go.th/About/Bangkok အွန်လိုင်းစာမျက်နှာ]။ ကြည့်ရှုရက် — ၃၀ စတ်တင်ဘာ ၂၀၂၆။</ref> ၂၀၂၃ ခုနှစ် အစိုးရမှတ်ပုံတင်စာရင်းအရ ဘန်ကောက်အုပ်ချုပ်ရီးနယ်မြီအတွင်း လူဦးရေ ၅,၄၇၁,၅၈၈ ဦး ဟိရေ။ ယင်းကိန်းဂဏန်းစွာ အိမ်ထောင်စုနန့် လူဦးရေမှတ်ပုံတင်စာရင်းအပေါ် အခြီခံထားခြင်းဖြစ်ပြီး ဘန်ကောက်၌ အမှန်တကယ်နီထိုင်သူအားလုံး၊ နိစဉ်လာရောက်အလုပ်လုပ်သူတိနန့် ပတ်ဝန်းကျင်မြို့ပြဒေသလူဦးရေတိကို ပေါင်းထားသည့် အရေအတွက် မဟုတ်။<ref name="NSO-population">National Statistical Office of Thailand. (2024). ''Quarterly Bulletin of Statistics'', Vol. 72, Quarter 3, Table 1.3: Population from Registration Record in Bangkok by District Office and Sex: 2023, p. 7. [https://www.nso.go.th/public/e-book/Bulletin-of-Statistics/bulletin-3-67/33/ ဇယားစာမျက်နှာ]။ ကြည့်ရှုရက် — ၃၀ စတ်တင်ဘာ ၂၀၂၆။</ref> == အမည်နန့် ဝေါဟာရ == ထိုင်းဘာသာဖြင့် မြို့ကို '''ခရုင်ထေ့ပ် မဟာနခွန်''' (Krung Thep Maha Nakhon) ဟု ခေါ်ဝေါ်ပြီး အတိုကောက်အားဖြင့် '''ခရုင်ထေ့ပ်''' (Krung Thep) ဟု သုံးစွဲကတ်ရေ။ အမည်ကို အများအားဖြင့် “နတ်တိ၏မြို့” ဟု အဓိပ္ပာယ်ဖော်ပြကတ်ရေ။ “ဘန်ကောက်” စွာ နိုင်ငံတကာ၌ အသုံးများရေ အမည်ဖြစ်ပြီး ထိုင်းဘာသာအမည်နန့် အင်္ဂလိပ်အသုံးအနှုန်းနှစ်မျိုးကို တွဲဖက်တွေ့ရတတ်ရေ။<ref name="TAT-name">Tourism Authority of Thailand, Japan Office. ''首都バンコクの正式名称'' [ဘန်ကောက်မြို့တော်၏ တရားဝင်အမည်]. [https://www.thailandtravel.or.jp/krung-thep/ အွန်လိုင်းစာမျက်နှာ]။ ကြည့်ရှုရက် — ၃၀ စတ်တင်ဘာ ၂၀၂၆။</ref> မြို့၏ အခမ်းအနားသုံးအမည်ရှည်တွင် နတ်တိ၏မြို့၊ မြတ်ရတနာတိနန့် ပြည့်စုံရေမြို့၊ နန်းတော်တိ ဟိရေမြို့ စသည့် အဓိပ္ပာယ်တိ ပါဝင်ရေ။ ယင်းအမည်ရှည်စွာ မြို့တော်၏ ဘုရင်စနစ်၊ ဗုဒ္ဓဘာသာနန့် အိန္ဒိယယဉ်ကျေးမှုဆိုင်ရာ အယူအဆတိ ဆက်စပ်နေပုံကို ဖော်ပြရေ။<ref name="NAT-Bangkok" /> == သမိုင်း == === အယုဒ္ဓယခေတ်နန့် သွန်ဘူရီမြို့တော် === ဘန်ကောက်ဒေသစွာ မြို့တော်မဖြစ်လာမီကပင် [[အယုဒ္ဓယနိုင်ငံတော်]]၏ လက်အောက်၌ မြစ်ကြောင်းကုန်သွယ်ရီးနန့် ဆက်စပ်ရေ လူနီအခြီချနီရာတစ်ခု ဖြစ်ခရေ။ ပင်လယ်ဘက်မှ အယုဒ္ဓယသို့ ဝင်ရောက်သည့် ကျောက်ဖရားမြစ်ကြောင်းပေါ်၌ တည်ဟိခြင်းကြောင့် အကောက်ခွန်နန့် ကာကွယ်ရီးဆိုင်ရာ အရေးပါမှု တိုးလာခရေ။ ၁၇၆၇ ခုနှစ် အယုဒ္ဓယပျက်သုဉ်းပြီးနောက် တက်ဆင်မင်းက မြစ်အနောက်ဘက်ကမ်းဟိ သွန်ဘူရီကို မြို့တော်အဖြစ် သတ်မှတ်ခရေ။<ref name="Old-Bangkok">“Old Bangkok: An Ethnohistorical Overview.” ''Siamese Melting Pot'', Chapter 1, pp. 1–4, 25. ISEAS–Yusof Ishak Institute. [https://bookshop.iseas.edu.sg/component/get/19409 ထုတ်ဝေသူ၏ အခန်းနမူနာ PDF]။ ကြည့်ရှုရက် — ၃၀ စတ်တင်ဘာ ၂၀၂၆။</ref> === ရတနာကိုစင်မြို့တော် တည်ထောင်ခြင်း === ၁၇၈၂ ခုနှစ်၌ ချက္ကရီမင်းဆက်ကို စတင်တည်ထောင်ရေ ပထမရာမမင်းက မြို့တော်ကို သွန်ဘူရီမှ မြစ်အရှေ့ဘက်ကမ်းသို့ ရွှေ့ပြောင်းခရေ။ မြို့တော်သစ်၌ နန်းတော်၊ အုပ်ချုပ်ရီးအဆောက်အအုံတိနန့် တော်ဝင်ဘာသာရီးအဆောက်အအုံတိကို တည်ဆောက်ခရေ။ နန်းတော်ကြီးစွာ ဘုရင်၏ နီအိမ်အဖြစ်သာမက အစိုးရအုပ်ချုပ်ရီးဗဟိုအဖြစ်လည်း အသုံးပြုခရေ။<ref name="Palace-history">Bureau of the Royal Household. ''History: The Grand Palace and the Temple of the Emerald Buddha''. [https://www.royalgrandpalace.th/en/discover/history အွန်လိုင်းစာမျက်နှာ]။ ကြည့်ရှုရက် — ၃၀ စတ်တင်ဘာ ၂၀၂၆။</ref> ၁၇၈၂ ခုနှစ် ဧပြီလ ၂၁ ရက်နိ၌ မြို့တိုင်စိုက်ထူခခြင်းကို ဘန်ကောက်မြို့တော် တည်ထောင်သည့်နိအဖြစ် သတ်မှတ်ကတ်ရေ။ မြို့ဟောင်း၏ အဓိကနယ်မြီကို ရတနာကိုစင်ဟု ခေါ်ဝေါ်ပြီး နန်းတော်၊ ဘုရားကျောင်းနန့် မြို့ကာကွယ်ရီးဆိုင်ရာ အဆောက်အအုံတိ ပတ်ဝန်းကျင်၌ မြို့ပြဖွဲ့စည်းပုံ ပေါ်ပေါက်လာခရေ။<ref name="BMA-foundation">Bangkok Metropolitan Administration. ''Frequently Asked Questions: When was Bangkok established?''. [https://apps.bangkok.go.th/info_gidsedbkk/m.info/sucgess/sucgess.html တရားဝင်သမိုင်းအချက်အလက်]။ ကြည့်ရှုရက် — ၃၀ စတ်တင်ဘာ ၂၀၂၆။</ref> === ကုန်သွယ်ရီးနန့် ခေတ်မီမြို့ပြသို့ ပြောင်းလဲလာမှု === ၁၉ ရာစုအတွင်း နိုင်ငံခြားကုန်သွယ်ရီး တိုးပွားလာခြင်းစွာ ဘန်ကောက်၏ စီးပွားရီးနန့် မြို့ပြပုံစံကို ပြောင်းလဲစေခရေ။ တရုတ်ကုန်သည်တိနန့် လုပ်သားတိစွာ မြို့၏ ကုန်သွယ်ရီး၊ လက်မှုပညာ၊ အလုပ်သမားဈီးကွက်နန့် လုပ်ငန်းထူထောင်မှုတိ၌ အရေးပါရေ အခန်းကဏ္ဍမှ ပါဝင်ခကတ်ရေ။<ref name="Economic-history">Porphant Ouyyanont. (2017; online 2018). “Bangkok.” ''A Regional Economic History of Thailand''. ISEAS–Yusof Ishak Institute. [https://www.cambridge.org/core/books/abs/regional-economic-history-of-thailand/bangkok/E25E21598F2A6EAC7A67969A237152DB ထုတ်ဝေသူ၏ အခန်းအကျဉ်းချုပ်]။ ကြည့်ရှုရက် — ၃၀ စတ်တင်ဘာ ၂၀၂၆။</ref> ယခင်က မြစ်နန့် တူးမြောင်းတိကို အဓိကအားထားရေ မြို့ပြနီထိုင်မှုမှ လမ်းတိနန့် ကုန်းကြောင်းဆက်သွယ်ရီးကို ပိုမိုအားထားသည့် ပုံစံသို့ တဖြည်းဖြည်း ပြောင်းလဲလာခရေ။ ၂၀ ရာစုအစောပိုင်း မှတ်တမ်းတိ၌ မြစ်ကမ်းနန့် တူးမြောင်းကမ်းဟိ နီအိမ်တိအပြင် လမ်းတလျှောက် အုတ်အဆောက်အအုံတိ တိုးလာပုံကို ဖော်ပြထားရေ။<ref name="Britannica-1911">“Bangkok.” (1911). ''Encyclopædia Britannica'', 11th edition. [https://en.wikisource.org/wiki/1911_Encyclop%C3%A6dia_Britannica/Bangkok Wikisource စာသား]။ သမိုင်းဝင်မြို့ပြအခြေအနေအတွက်သာ အသုံးပြုထားရေ။</ref> === ၂၀ ရာစုနန့် အုပ်ချုပ်ရီးနယ်မြီ ပေါင်းစည်းခြင်း === ၂၀ ရာစုအလယ်ပိုင်းအရောက်၌ ဘန်ကောက်စွာ ထိုင်းနိုင်ငံ၏ ကူးသန်းရောင်းဝယ်ရီးနန့် နိုင်ငံရီးဗဟိုအဖြစ် ဖွံ့ဖြိုးလာခရေ။ နိုင်ငံတကာကုန်သွယ်မှုနန့် နန်းတွင်း၏ စီမံဆောင်ရွက်မှုတိစွာ မြို့၏ စီးပွားရီးနန့် မြို့ပြပုံစံကို ပြောင်းလဲစေခရေ အကြောင်းရင်းတိထဲ၌ ပါဝင်ရေ။<ref name="Bangkok-transformed">Porphant Ouyyanont. ''Bangkok Transformed: An Economic History, 1820–1950''. NUS Press. [https://www.bibliovault.org/BV.book.epl?ISBN=9789813253001 ထုတ်ဝေသူ၏ စာအုပ်မိတ်ဆက်]။ ကြည့်ရှုရက် — ၃၀ စတ်တင်ဘာ ၂၀၂၆။</ref> ၁၉၇၁ ခုနှစ်၌ မြစ်အရှေ့ဘက်ကမ်းဟိ ဖရနခွန်နယ်နန့် အနောက်ဘက်ကမ်းဟိ သွန်ဘူရီနယ်ကို ပေါင်းစည်းခရေ။ ၁၉၇၂ ခုနှစ်၌ အုပ်ချုပ်ရီးစနစ်ကို ထပ်မံပြင်ဆင်ပြီး ဘန်ကောက်မြို့ပြအုပ်ချုပ်ရီးအဖွဲ့၏ အခြီခံပုံစံ ပေါ်ပေါက်လာခရေ။ ယင်းပြောင်းလဲမှုစွာ မြစ်နှစ်ဖက်ကမ်းဟိ မြို့ပြဒေသတိကို အုပ်ချုပ်ရီးတစ်ခုအောက်၌ စုစည်းစီမံနိုင်ရန် အရေးပါခရေ။<ref name="BMA-history">Bangkok Metropolitan Administration. (2021). ''About BMA: History of the Establishment of Bangkok''. [https://official.bangkok.go.th/page/19?lang=en အွန်လိုင်းစာမျက်နှာ]။ ကြည့်ရှုရက် — ၃၀ စတ်တင်ဘာ ၂၀၂၆။</ref> == ပထဝီဝင် == [[File:Bangkok Skyline (MK).jpg|thumb|center|800px|ဝတ်အာရုဏ်မှ မြင်ရရေ ကျောက်ဖရားမြစ်နန့် ဘန်ကောက်မြို့မြင်ကွင်း၊ ၂၀၁၃ ခုနှစ်။]] ဘန်ကောက်စွာ ကျောက်ဖရားမြစ် မြစ်ဝကျွန်းပေါ်ဒေသ၏ မြေနိမ့်လွင်ပြင်ပေါ်၌ တည်ဟိရေ။ မြစ်စွာ မြို့အတွင်း ဖြတ်သန်းစီးဆင်းပြီး မြို့ကို သမိုင်းကြောင်းအရ ဖရနခွန်ဘက်နန့် သွန်ဘူရီဘက်ဟူ၍ ခွဲခြားဖော်ပြနိုင်ရေ။ မြစ်နန့် တူးမြောင်းကွန်ရက်တိစွာ မြို့၏ ကုန်သွယ်ရီး၊ ရီကြောင်းဆက်သွယ်ရီးနန့် လူနီအခြီချမှုပုံစံတိကို လွှမ်းမိုးခရေ။<ref name="NSO-geography" /><ref name="Britannica-1911" /> မြို့၏ အုပ်ချုပ်ရီးနယ်နိမိတ်နန့် မြို့ပြတည်ဆောက်မှု အမှန်တကယ်ကျယ်ပြန့်နေရေ နယ်မြီစွာ တူညီခြင်းမဟိ။ အိမ်ရာ၊ စက်မှုလုပ်ငန်း၊ အလုပ်အကိုင်နန့် သယ်ယူပို့ဆောင်ရီးကွန်ရက်တိစွာ အနီးပတ်ဝန်းကျင်ပြည်နယ်တိနန့် ဆက်စပ်နေရေ။ ထို့ကြောင့် ဘန်ကောက်ကို လေ့လာရာ၌ “ဘန်ကောက်အုပ်ချုပ်ရီးနယ်မြီ” နန့် “ဘန်ကောက်နန့် ပတ်ဝန်းကျင်ဒေသ” ဟူသည့် စာရင်းအင်းအတိုင်းအတာတိကို ခွဲခြားဖတ်ရှုရန် လိုအပ်ရေ။<ref name="NSO-yearbook">National Statistical Office of Thailand. (2024). ''Statistical Yearbook Thailand 2024'', population tables for Bangkok and vicinities. [https://www.nso.go.th/public/e-book/Statistical-Yearbook/SYB-2024/80/ အွန်လိုင်းဇယား]။ ကြည့်ရှုရက် — ၃၀ စတ်တင်ဘာ ၂၀၂၆။</ref> == ရာသီဥတု == ဘန်ကောက်စွာ အပူပိုင်းမုတ်သုံလွှမ်းမိုးမှုဟိရေ မြို့ဖြစ်ပြီး တစ်နှစ်ပတ်လုံး အပူချိန်မြင့်မားရေ။ ထိုင်းနိုင်ငံ၏ ယေဘုယျရာသီခွဲခြားမှုအရ ပူပြင်းရေရာသီ၊ မိုးရာသီနန့် အေးမြခြောက်သွေ့ရေရာသီဟူ၍ ခွဲခြားနိုင်ရေ။ ပူပြင်းရေကာလမှာ ဖေဖော်ဝါရီလလယ်မှ မေလလယ်အထိ၊ မိုးရာသီမှာ မေလလယ်မှ အောက်တိုဘာလလယ်အထိ၊ အေးမြရေရာသီမှာ အောက်တိုဘာလလယ်မှ ဖေဖော်ဝါရီလလယ်အထိ ဖြစ်လေ့ဟိရေ။ ရာသီစတင်ချိန်နန့် မိုးရွာသွန်းမှုပုံစံမှာ နှစ်အလိုက် ပြောင်းလဲနိုင်ရေ။<ref name="TMD-seasons">Thai Meteorological Department. ''ฤดูกาลของประเทศไทย'' [ထိုင်းနိုင်ငံ၏ ရာသီတိ]. [https://www5.tmd.go.th/info/ฤดูกาลของประเทศไทย အွန်လိုင်းစာမျက်နှာ]။ ကြည့်ရှုရက် — ၃၀ စတ်တင်ဘာ ၂၀၂၆။</ref> မြို့တွင်း အဆောက်အအုံသိပ်သည်းမှုနန့် ကွန်ကရစ်မျက်နှာပြင်တိကြောင့် ပတ်ဝန်းကျင်ကျေးလက်ဒေသထက် အပူကို ပိုမိုသိုလှောင်ထားနိုင်ရေ မြို့ပြအပူကျွန်းသက်ရောက်မှု ဖြစ်ပေါ်ရေ။ ကမ္ဘာ့ဘဏ်၏ လေ့လာချက်အရ မြို့တွင်းအပူလွန်ကဲမှုစွာ ကျန်းမာရီး၊ ပြင်ပအလုပ်သမားတိ၏ အလုပ်လုပ်နိုင်မှုနန့် လျှပ်စစ်ဓာတ်အားအသုံးပြုမှုကို ထိခိုက်စေရေ အကြောင်းရင်းတစ်ခု ဖြစ်ရေ။<ref name="WB-heat">World Bank. (2025). ''Shaping a Cooler Bangkok: Tackling Urban Heat for a More Livable City''. [https://www.worldbank.org/en/country/thailand/publication/shaping-a-cooler-bangkok-tackling-urban-heat-for-a-more-livable-city အစီရင်ခံစာအကျဉ်းချုပ်]။ ကြည့်ရှုရက် — ၃၀ စတ်တင်ဘာ ၂၀၂၆။</ref> == အုပ်ချုပ်ရီး == ဘန်ကောက်ကို '''Bangkok Metropolitan Administration'''၊ အတိုကောက် '''BMA''' ဟုခေါ်ရေ မြို့ပြအုပ်ချုပ်ရီးအဖွဲ့က စီမံအုပ်ချုပ်ရေ။ အုပ်ချုပ်ရီးဖွဲ့စည်းပုံတွင် ဘန်ကောက်အုပ်ချုပ်ရီးမှူးနန့် မြို့တော်ကောင်စီတို့ ပါဝင်ရေ။ မြို့ပြဝန်ဆောင်မှု၊ ဒေသဖွံ့ဖြိုးရီးနန့် ပြည်သူ့ဝန်ဆောင်မှုလုပ်ငန်းတိစွာ ယင်းအဖွဲ့၏ အရေးပါရေ လုပ်ငန်းကဏ္ဍတိ ဖြစ်ရေ။<ref name="BMA-history" /> မြို့၏ နယ်မြီကို '''ခရိုင် ၅၀''' ခွဲခြားထားပြီး ထိုင်းဘာသာ၌ ခရိုင်ကို '''ခိတ်''' (เขต; khet) ဟု ခေါ်ရေ။ ခရိုင်အောက်တွင် '''ခွဲင်''' (แขวง; khwaeng) ဟုခေါ်ရေ အုပ်ချုပ်ရီးနယ်ငယ်တိ ဟိရေ။ ဖရနခွန်၊ ဒူစစ်၊ ဘန်ရတ်၊ ပထုမ်ဝန်၊ သွန်ဘူရီ၊ ဘန်ကောက်နွိုင်းနန့် ချတုချက်စသည့်နီရာတိစွာ ဘန်ကောက်၏ ခရိုင်တိထဲ၌ ပါဝင်ရေ။<ref name="BMA-districts">Bangkok Metropolitan Administration, Administrative and Registration Office. ''การแบ่งพื้นที่เขตปกครอง (50 เขต)'' [အုပ်ချုပ်ရီးခရိုင် ၅၀ ခွဲခြားမှု]. [https://webportal.bangkok.go.th/ard/page/sub/30989/การแบ่งพื้นที่เขตปกครอง-50-เขต အွန်လိုင်းစာမျက်နှာ]။ ကြည့်ရှုရက် — ၃၀ စတ်တင်ဘာ ၂၀၂၆။</ref><ref name="NSO-population" /> == လူဦးရေနန့် လူမှုအသိုင်းအဝိုင်း == ၂၀၂၃ ခုနှစ် မှတ်ပုံတင်လူဦးရေစာရင်းတွင် ယောက်ျား ၂,၅၅၅,၄၂၆ ဦးနန့် မိန်းမ ၂,၉၁၆,၁၆၂ ဦး ပါဝင်ရေ။ မှတ်ပုံတင်လူဦးရေအပေါ် အခြီခံတွက်ချက်ထားရေ သိပ်သည်းမှုမှာ တစ်စတုရန်းကီလိုမီတာလျှင် ၃,၄၈၈ ဦးခန့် ဖြစ်ရေ။ ခရိုင်တစ်ခုနန့် တစ်ခု လူဦးရေနန့် သိပ်သည်းမှု မတူညီဘဲ မြို့လယ်ခရိုင်တချို့၌ ဧရိယာငယ်သော်လည်း လူနီသိပ်သည်းမှု မြင့်မားရေ။<ref name="NSO-population" /> ဘန်ကောက်၏ လူမှုသမိုင်းတွင် ဒေသခံထိုင်းလူမှုအသိုင်းအဝိုင်းနန့် တရုတ်နွယ်ဖွားလူမှုအသိုင်းအဝိုင်းတို့ အရေးပါရေ။ ကုန်သွယ်ရီးနန့် အလုပ်အကိုင်အခွင့်အလမ်းတိစွာ မြို့သို့ လူဦးရေဝင်ရောက်လာမှုကို အားပီးခပြီး တရုတ်ကုန်သည်နန့် လုပ်သားတိ၏ လှုပ်ရှားမှုစွာ မြို့၏ စီးပွားရီးဖွံ့ဖြိုးမှုနန့် နီးနီးကပ်ကပ် ဆက်စပ်ခရေ။<ref name="Economic-history" /> သွန်ဘူရီဘက်ဟိ ကူဒီချင်းဒေသတွင် ထိုင်း၊ တရုတ်၊ ပေါ်တူဂီနွယ်ဖွားနန့် မွတ်စလင်လူမှုအသိုင်းအဝိုင်းတို့၏ သမိုင်းဝင်အမွေအနှစ်တိကို တွေ့နိုင်ရေ။ ဗုဒ္ဓဘာသာကျောင်း၊ တရုတ်ဘုရားကျောင်း၊ ကက်သလစ်ဘုရားဟိခိုးကျောင်းနန့် ဗလီတိ တစ်ဒေသတည်း၌ တည်ဟိခြင်းစွာ ဘန်ကောက်၏ ယဉ်ကျေးမှုမျိုးစုံဟိမှုကို ဖော်ပြရေ။<ref name="Kudi-Chin">Tourism Authority of Thailand. (2020). ''Reliving the Kudi Chin History Through Your Eyes''. [https://www.tourismthailand.org/Articles/reliving-the-kudi-chin-history-through-your-eyes အွန်လိုင်းဆောင်းပါး]။ ကြည့်ရှုရက် — ၃၀ စတ်တင်ဘာ ၂၀၂၆။</ref> == စီးပွားရီး == ဘန်ကောက်စွာ ထိုင်းနိုင်ငံ၏ ဘဏ်လုပ်ငန်း၊ ငွီကြေးဝန်ဆောင်မှု၊ ကူးသန်းရောင်းဝယ်ရီး၊ ဆက်သွယ်ရီးနန့် သယ်ယူပို့ဆောင်ရီးဗဟို ဖြစ်ရေ။ နိုင်ငံ၏ အုပ်ချုပ်ရီးနန့် စီးပွားရီးလုပ်ငန်းတိ စုစည်းတည်ဟိခြင်းစွာ မြို့၏ အလုပ်အကိုင်နန့် ဝန်ဆောင်မှုဈီးကွက်ကို အရေးပါစေရေ။<ref name="NSO-geography" /> မြို့၏ ကူးသန်းရောင်းဝယ်ရီးတွင် ရိုးရာဈီးတိ၊ မိသားစုပိုင်ဆိုင်ငယ်တိ၊ လမ်းဘေးရောင်းဝယ်မှုတိနန့် ခေတ်မီကုန်တိုက်တိ အတူတကွ ပါဝင်ရေ။ ဆမ်ဖင်း၊ ယာဝရတ်၊ ဖဟူရတ်နန့် ချတုချက်စသည့် ဈီးဒေသတိစွာ ကုန်ပစ္စည်းရောင်းဝယ်ရီးနန့် ခရီးလားလုပ်ငန်းတို့ ဆက်စပ်နေရေ နီရာတိ ဖြစ်ရေ။<ref name="TAT-Bangkok">Tourism Authority of Thailand. ''Bangkok''. [https://www.tourismthailand.org/Destinations/Provinces/Bangkok/219 မြို့အကြောင်း မိတ်ဆက်စာမျက်နှာ]။ ကြည့်ရှုရက် — ၃၀ စတ်တင်ဘာ ၂၀၂၆။</ref> ခရီးလားလုပ်ငန်းတွင် နန်းတော်နန့် ဘုရားကျောင်းတိကို လာရောက်လေ့လာခြင်း၊ ပြတိုက်ကြည့်ရှုခြင်း၊ ဈီးဝယ်ခြင်းနန့် အစားအသောက်ယဉ်ကျေးမှုကို လေ့လာခြင်းတို့ ပါဝင်ရေ။ ယင်းလုပ်ငန်းတိစွာ တည်းခိုခန်း၊ စားသောက်ဆိုင်၊ သယ်ယူပို့ဆောင်ရီးနန့် ဒေသခံလက်လီရောင်းဝယ်ရီးလုပ်ငန်းတိနန့် ဆက်နွယ်နေရေ။<ref name="NAT-Bangkok" /><ref name="TAT-Bangkok" /> == ဘာသာရီးနန့် ယဉ်ကျေးမှု == === ဗုဒ္ဓဘာသာအမွေအနှစ် === [[File:Wat Arun and Sunset.jpg|thumb|နေဝင်ချိန်၌ တွေ့ရရေ ဝတ်အာရုဏ်ဘုရားကျောင်း။]] ဘန်ကောက်၏ သမိုင်းဝင်မြို့ပြပုံရိပ်တွင် [[ထေရဝါဒဗုဒ္ဓဘာသာ]]ဆိုင်ရာ ဘုရားကျောင်းတိနန့် ဇာတီတိ အရေးပါရေ။ ဝတ်ဖရကဲဝ်၊ ဝတ်ဖိုး၊ ဝတ်အာရုဏ်၊ ဝတ်စကက်နန့် ဝတ်ရတ်ချနတ်ဒါစသည့် နီရာတိစွာ ဘာသာရီး၊ ဗိသုကာနန့် အနုပညာဆိုင်ရာ အမွေအနှစ်တိကို ထိန်းသိမ်းထားရေ။ နံရံဆီးရေးပန်းချီ၊ ဘုရားဆင်းတုတော်နန့် အဆောက်အအုံအလှဆင်မှုတိစွာ ထိုင်းအနုပညာသမိုင်းကို လေ့လာရန် အသုံးဝင်ရေ။<ref name="TAT-Bangkok" /> ဝတ်ဖရကဲဝ်စွာ နန်းတော်ကြီးဝင်းအတွင်း တည်ဟိပြီး မြဘုရားဆင်းတုတော်ကို ပူဇော်ထားရေ တော်ဝင်ဘုရားကျောင်း ဖြစ်ရေ။ ယင်း၌ သံဃာတော်တိ အမြဲတမ်းသီတင်းသုံးရန် ကျောင်းဆောင်တိ မဟိခြင်းက သာမန်ဗုဒ္ဓဘာသာဘုန်းတော်ကြီးကျောင်းတိနန့် ကွာခြားရေ လက္ခဏာတစ်ခု ဖြစ်ရေ။<ref name="Palace-history" /> === ဝတ်ဖိုးကျောက်စာနန့် ပညာအမွေအနှစ် === ဝတ်ဖိုး၌ ၁၈၃၁ ခုနှစ်မှ ၁၈၄၁ ခုနှစ်အတွင်း ပြုလုပ်ခရေ ကျောက်စာ ၁,၄၃၁ ခု ဟိပြီး ဘာသာရီးနန့် လောကီပညာရပ်အမျိုးမျိုးကို မှတ်တမ်းတင်ထားရေ။ ယင်းကျောက်စာစုစွာ ရှေးခေတ်ထိုင်းအသိပညာ၊ ဆီးပညာနန့် ယဉ်ကျေးမှုဆိုင်ရာ မှတ်တမ်းအဖြစ် အရေးပါရေ။ [[ယူနက်စကို]]က ၂၀၁၁ ခုနှစ်၌ ယင်းကို '''ကမ္ဘာ့မှတ်ဉာဏ်အမွေအနှစ်စာရင်း''' (Memory of the World Register) တွင် ထည့်သွင်းခရေ။<ref name="UNESCO-WatPho">UNESCO. ''Epigraphic Archives of Wat Pho''. Memory of the World Register, inscribed 2011. [https://www.unesco.org/en/memory-world/epigraphic-archives-wat-pho အွန်လိုင်းစာမျက်နှာ]။ ကြည့်ရှုရက် — ၃၀ စတ်တင်ဘာ ၂၀၂၆။</ref> === ဘာသာစုံနီထိုင်မှု === ဗုဒ္ဓဘာသာအမွေအနှစ်နန့်အတူ ဘန်ကောက်၌ အစ္စလာမ်၊ ခရစ်ယာန်နန့် တရုတ်ရိုးရာယုံကြည်မှုဆိုင်ရာ အဆောက်အအုံတိလည်း ဟိရေ။ ကူဒီချင်းဒေသဟိ ဆန်တာခရုဇ်ဘုရားဟိခိုးကျောင်းနန့် ဘန်လွမ်ဗလီတို့စွာ ဘာသာစုံလူမှုအသိုင်းအဝိုင်း၏ သမိုင်းကို ထင်ဟပ်စေရေ နမူနာတိ ဖြစ်ရေ။ ယင်းဒေသ၏ အစားအသောက်၊ ဗိသုကာနန့် မိသားစုအမွေအနှစ်တိတွင် ယဉ်ကျေးမှုတိ ရောယှက်လာပုံကို တွေ့နိုင်ရေ။<ref name="Kudi-Chin" /> === ပွဲတော်နန့် အစားအသောက် === ထိုင်းရိုးရာနှစ်သစ်ကူး '''ဆုန်ခရန်ပွဲတော်''' စွာ ဘန်ကောက်နန့် ထိုင်းနိုင်ငံတစ်ဝန်း ကျင်းပရေ အရေးပါသည့် ပွဲတော်တစ်ခု ဖြစ်ရေ။ ရီသွန်းလောင်းခြင်းနန့်အတူ ဘုရားဆင်းတုတော် ရီသပ္ပာယ်ခြင်း၊ မိသားစုတွေ့ဆုံခြင်းနန့် လူကြီးမိဘတိအား ရိုသေလေးစားမှု ဖော်ပြခြင်းစသည့် ဓလေ့တိ ပါဝင်ရေ။ ယူနက်စကိုက ထိုင်းဆုန်ခရန်ဓလေ့ကို ၂၀၂၃ ခုနှစ်၌ လူသားမျိုးနွယ်၏ ဒြပ်မဲ့ယဉ်ကျေးမှုအမွေအနှစ် ကိုယ်စားပြုစာရင်းတွင် ထည့်သွင်းခရေ။<ref name="UNESCO-Songkran">UNESCO. ''Songkran in Thailand, traditional Thai New Year festival''. Representative List of the Intangible Cultural Heritage of Humanity, 2023. [https://ich.unesco.org/en/RL/songkran-in-thailand-traditional-thai-new-year-festival-01719 အွန်လိုင်းစာမျက်နှာ]။ ကြည့်ရှုရက် — ၃၀ စတ်တင်ဘာ ၂၀၂၆။</ref> ဘန်ကောက်၏ နိစဉ်လူမှုဘဝတွင် လမ်းဘေးစားသောက်ဆိုင်တိနန့် ဈီးအစားအသောက်တိ အရေးပါရေ။ အထူးသဖြင့် ယာဝရတ်ဒေသ၌ ထိုင်းနန့် တရုတ်အစားအသောက်ယဉ်ကျေးမှုတိ ဆက်စပ်နီပြီး ညပိုင်းလမ်းဘေးအစားအသောက်ရောင်းချမှုဖြင့် ထင်ရှားရေ။ ယင်းအစားအသောက်နီရာတိစွာ ဒေသခံတိ၏ စားသောက်နီထိုင်မှုနန့် ခရီးလားလုပ်ငန်းနှစ်ခုစလုံး၏ အစိတ်အပိုင်း ဖြစ်ရေ။<ref name="TAT-Chinatown">Tourism Authority of Thailand. (2020). ''The Adventure Through Bangkok’s Chinatown''. [https://www.tourismthailand.org/Articles/the-adventure-through-bangkok-s-chinatown အွန်လိုင်းဆောင်းပါး]။ ကြည့်ရှုရက် — ၃၀ စတ်တင်ဘာ ၂၀၂၆။</ref> == ပညာရီး == ဘန်ကောက်စွာ ထိုင်းနိုင်ငံ၏ ခေတ်မီတက္ကသိုလ်ပညာရီး ပေါ်ပေါက်လာရာ အရေးပါရေမြို့ ဖြစ်ရေ။ '''[[စုဠာလင်္ကရဏတက္ကသိုလ်]]'''ကို ၁၉၁၇ ခုနှစ် မတ်လ ၂၆ ရက်နိ၌ တည်ထောင်ခရေ။ ယင်းတက္ကသိုလ်၏ သမိုင်းစွာ အစိုးရဝန်ထမ်းပညာရီးမှ ခေတ်မီအဆင့်မြင့်ပညာရီးသို့ ချဲ့ထွင်လာမှုနန့် ဆက်စပ်နေရေ။<ref name="Chula-history">Chulalongkorn University. ''History of Chulalongkorn University''. [https://www.chula.ac.th/en/about/overview/history/ တက္ကသိုလ်သမိုင်းစာမျက်နှာ]။ ကြည့်ရှုရက် — ၃၀ စတ်တင်ဘာ ၂၀၂၆။</ref> '''[[သမ်မဆတ်တက္ကသိုလ်]]'''ကို ၁၉၃၄ ခုနှစ် ဇွန်လ ၂၇ ရက်နိ၌ ဖွင့်လှစ်ခရေ။ မူလအမည်မှာ ကိုယ်ကျင့်တရားနန့် နိုင်ငံရီးသိပ္ပံတက္ကသိုလ်ဖြစ်ပြီး လူထုပညာရီးနန့် နိုင်ငံရီး၊ ဥပဒေဆိုင်ရာ အသိပညာပြန့်ပွားရီးကို အလေးထားခရေ။ ယင်းတက္ကသိုလ်၏ သမိုင်းစွာ ထိုင်းနိုင်ငံ၌ နိုင်ငံရီးစနစ်ပြောင်းလဲလာမှုနန့် အဆင့်မြင့်ပညာရီးရဟိနိုင်မှု ချဲ့ထွင်လာခြင်းတို့ကို ထင်ဟပ်စေရေ။<ref name="Thammasat-history">Thammasat University. ''History of Thammasat University''. [https://tu.ac.th/en/about/history/ တက္ကသိုလ်သမိုင်းစာမျက်နှာ]။ ကြည့်ရှုရက် — ၃၀ စတ်တင်ဘာ ၂၀၂၆။</ref> == သယ်ယူပို့ဆောင်ရီး == === မြို့ပြရထားစနစ် === [[File:Bangkok BTS 01.jpg|thumb|ဘန်ကောက်ဟိ BTS မြို့ပြရထား။]] ဘန်ကောက်၏ မြို့ပြသယ်ယူပို့ဆောင်ရီးတွင် '''BTS Skytrain''' နန့် '''MRT''' ရထားစနစ်တိ အရေးပါရေ။ BTS စနစ်ကို ၁၉၉၉ ခုနှစ် ဒီဇင်ဘာလ ၅ ရက်နိ၌ စတင်ဖွင့်လှစ်ခပြီး အစောပိုင်း၌ လမ်းကြောင်းနှစ်ခုနန့် ဘူတာ ၂၃ ခု ပါဝင်ခရေ။ ယင်းအရေအတွက်စွာ စတင်ဖွင့်လှစ်စဉ်အခြေအနေကို ဆိုလိုရေ။<ref name="BTS-history">Bangkok Mass Transit System Public Company Limited. ''Company’s Profile / History''. [https://www.bts.co.th/info/info-history.html တရားဝင်သမိုင်းစာမျက်နှာ]။ ကြည့်ရှုရက် — ၃၀ စတ်တင်ဘာ ၂၀၂၆။</ref> MRT အပြာရောင်လိုင်း၏ မူလ ဟွာလမ်ဖုန်း–ဘန်ဆူးအပိုင်းကို ၂၀၀၄ ခုနှစ် ဇူလိုင်လ ၃ ရက်နိ၌ ဖွင့်လှစ်ခရေ။ မြို့ပြရထားကွန်ရက် ချဲ့ထွင်လာခြင်းစွာ မြို့တွင်းနန့် မြို့ဆင်ခြေဖုံးဒေသတိအကြား ခရီးလားလာရီးအတွက် ရွေးချယ်စရာတစ်ခု ဖြစ်လာစေရေ။<ref name="MRT-history">Mass Rapid Transit Authority of Thailand. ''The MRT Blue Line (Hua Lamphong–Bang Sue)''. [https://www.mrta.co.th/en/chaloem-ratchamongkhon-line/27796 စီမံကိန်းအချက်အလက်]။ ကြည့်ရှုရက် — ၃၀ စတ်တင်ဘာ ၂၀၂၆။</ref> === ရီကြောင်းသယ်ယူပို့ဆောင်ရီး === ကျောက်ဖရားမြစ်စွာ သမိုင်းဝင်ကုန်သွယ်ရီးလမ်းကြောင်းဖြစ်သည့်အပြင် ခရီးသည်ပို့ဆောင်ရီးအတွက်လည်း အသုံးပြုနီဆဲ ဖြစ်ရေ။ ကျောက်ဖရားအမြန်ရီယာဉ်ဝန်ဆောင်မှုက မြစ်ကမ်းတစ်လျှောက် နီရာတိကို ဆက်သွယ်ပီးပြီး ဘန်ကောက်နန့် နွန်ထဘူရီဘက်မှ ခရီးသည်တိ၏ သွားလာရီး၌ ပါဝင်ရေ။ မြစ်ကြောင်းသွားလာမှုစွာ မြစ်ကမ်းနားလူမှုအသိုင်းအဝိုင်း၊ အလုပ်အကိုင်နီရာနန့် သမိုင်းဝင်နီရာတိကို ဆက်သွယ်ပီးရေ။<ref name="River-transport">Thailand.go.th. (2023). ''Where can the Chao Phraya Express Boat take me? (Routes and fares)''. [https://thailand.go.th/issue-focus-detail/001_01_105?hl=en အွန်လိုင်းဆောင်းပါး]။ ကြည့်ရှုရက် — ၃၀ စတ်တင်ဘာ ၂၀၂၆။</ref> === လီကြောင်းသယ်ယူပို့ဆောင်ရီး === ဘန်ကောက်မြို့ပြဒေသကို အဓိကဝန်ဆောင်မှုပီးရေ လီဆိပ်တိမှာ '''သုဝဏ္ဏဘူမိလီဆိပ်'''နန့် '''ဒွန်မောင်းအပြည်ပြည်ဆိုင်ရာလီဆိပ်'''တို့ ဖြစ်ရေ။ သုဝဏ္ဏဘူမိလီဆိပ်စွာ ဘန်ကောက်မြို့ပြဒေသကို ဝန်ဆောင်မှုပီးသော်လည်း အုပ်ချုပ်ရီးနယ်မြီအရ '''စမွတ်ပရာကန်ပြည်နယ်'''၌ တည်ဟိရေ။<ref name="AOT-Suvarnabhumi">Airports of Thailand. ''About Us: Suvarnabhumi Airport''. [https://suvarnabhumi.airportthai.co.th/about-us တရားဝင်လီဆိပ်စာမျက်နှာ]။ ကြည့်ရှုရက် — ၃၀ စတ်တင်ဘာ ၂၀၂၆။</ref> ဒွန်မောင်းလီဆိပ်စွာ ဘန်ကောက်မြို့၏ မြောက်ဘက်ပိုင်း၌ တည်ဟိရေ။ လီဆိပ်နှစ်ခုစလုံးစွာ ပြည်တွင်းနန့် နိုင်ငံတကာလီကြောင်းဆက်သွယ်ရီးကွန်ရက်တွင် ပါဝင်ပြီး မြို့၏ ခရီးလားလုပ်ငန်းနန့် စီးပွားရီးဆက်သွယ်မှုတိကို အထောက်အကူပြုရေ။<ref name="AOT-DonMueang">Airports of Thailand. ''About Us: Don Mueang International Airport''. [https://donmueang.airportthai.co.th/about-us တရားဝင်လီဆိပ်စာမျက်နှာ]။ ကြည့်ရှုရက် — ၃၀ စတ်တင်ဘာ ၂၀၂၆။</ref> == ထင်ရှားရေ နီရာတိ == === နန်းတော်ကြီးနန့် ဝတ်ဖရကဲဝ် === နန်းတော်ကြီးစွာ ရတနာကိုစင်မြို့တော်တည်ထောင်မှုနန့် ဆက်စပ်ရေ သမိုင်းဝင်အဆောက်အအုံစု ဖြစ်ရေ။ နန်းဆောင်တိ၊ အခမ်းအနားကျင်းပရာခန်းမတိနန့် တော်ဝင်ဘုရားကျောင်းတို့ ပါဝင်ပြီး ထိုင်းဘုရင်စနစ်နန့် ဗိသုကာသမိုင်းကို လေ့လာနိုင်ရေ နီရာတစ်ခု ဖြစ်ရေ။<ref name="Palace-history" /> === ဝတ်အာရုဏ်နန့် ဝတ်ဖိုး === ဝတ်အာရုဏ်စွာ ကျောက်ဖရားမြစ်ကမ်းဟိ ထင်ရှားရေ ဘုရားကျောင်းဖြစ်ပြီး မြစ်ကမ်းမြို့ပြမြင်ကွင်း၏ အရေးပါရေ အစိတ်အပိုင်းတစ်ခု ဖြစ်ရေ။ ဝတ်ဖိုးစွာ လျောင်းတော်မူဗုဒ္ဓဆင်းတုတော်နန့် ထင်ရှားပြီး သမိုင်းဝင်ကျောက်စာ၊ ရိုးရာအသိပညာနန့် ဘာသာရီးအမွေအနှစ်တို့ ပေါင်းစည်းနေရေ နီရာ ဖြစ်ရေ။<ref name="TAT-temples">Tourism Authority of Thailand. (2021). ''Top 5 Must-visit Temples in Bangkok once in a Lifetime!''. [https://www.tourismthailand.org/Articles/top-5-must-visit-temples-in-bangkok-once-in-a-lifetime အွန်လိုင်းဆောင်းပါး]။ ကြည့်ရှုရက် — ၃၀ စတ်တင်ဘာ ၂၀၂၆။</ref><ref name="UNESCO-WatPho" /> === ယာဝရတ်နန့် တရုတ်တန်း === [[File:Thanon Yaowarat.jpg|thumb|ညပိုင်း ယာဝရတ်လမ်းမြင်ကွင်း။]] '''ယာဝရတ်'''စွာ ဘန်ကောက်တရုတ်တန်း၏ အဓိကလမ်းနန့် ကူးသန်းရောင်းဝယ်ရီးဒေသတစ်ခု ဖြစ်ရေ။ လမ်းတလျှောက် ဆိုင်ခန်းတိ၊ အစားအသောက်ဆိုင်တိနန့် တရုတ်ဘာသာဆိုင်းဘုတ်တိကို တွေ့နိုင်ရေ။ ယင်းဒေသစွာ တရုတ်နွယ်ဖွားလူမှုအသိုင်းအဝိုင်း၏ ကုန်သွယ်ရီးနန့် အစားအသောက်ယဉ်ကျေးမှုကို ထင်ဟပ်စေရေ။<ref name="TAT-Chinatown" /> === ပြတိုက်နန့် ဈီးတိ === ဘန်ကောက်အမျိုးသားပြတိုက်စွာ နိုင်ငံ၏ သမိုင်းနန့် ယဉ်ကျေးမှုကို လေ့လာနိုင်ရေ နီရာတစ်ခု ဖြစ်ရေ။ ချတုချက်ဈီး၊ ဆမ်ဖင်းဈီးနန့် ဖဟူရတ်ဒေသတိမှာ ရိုးရာနန့် ခေတ်မီကုန်သွယ်ရီးဘဝကို တွေ့နိုင်ရေ နီရာတိ ဖြစ်ကတ်ရေ။ မြို့၏ သမိုင်းဝင်ဘုရားကျောင်းတိနန့် ဈီးဒေသတိစွာ ခရီးလားဆွဲဆောင်မှုသာမက ဒေသခံလူမှုအသိုင်းအဝိုင်း၏ နိစဉ်ဘဝနန့်လည်း ဆက်စပ်နေရေ။<ref name="NAT-Bangkok" /><ref name="TAT-Bangkok" /> == နိုင်ငံတကာအခန်းကဏ္ဍ == ဘန်ကောက်၌ '''ကုလသမဂ္ဂ အာရှနန့် ပစိဖိတ်ဒေသ စီးပွားရီးနန့် လူမှုရီးကော်မရှင်''' (ESCAP) ၏ ရုံးချုပ် တည်ဟိရေ။ ယင်းအဖွဲ့စွာ ဒေသတွင်း စီးပွားရီး၊ လူမှုရီးနန့် ဖွံ့ဖြိုးရီးဆိုင်ရာ ပူးပေါင်းဆောင်ရွက်မှုတိကို ဆောင်ရွက်ရေ။ ကုလသမဂ္ဂအစည်းအဝေးဗဟိုဌာန တည်ဟိခြင်းကလည်း ဘန်ကောက်၏ နိုင်ငံတကာအစည်းအဝေးနန့် ဒေသတွင်းပူးပေါင်းဆောင်ရွက်ရီး အခန်းကဏ္ဍကို အထောက်အကူပြုရေ။<ref name="ESCAP">United Nations ESCAP. ''ESCAP History''. [https://www.unescap.org/about/history အဖွဲ့သမိုင်း]။ ''United Nations Conference Centre, Bangkok''. [https://www.unescap.org/uncc/contact ဆက်သွယ်ရီးစာမျက်နှာ]။ ကြည့်ရှုရက် — ၃၀ စတ်တင်ဘာ ၂၀၂၆။</ref> == ပတ်ဝန်းကျင်နန့် မြို့ပြစိန်ခေါ်မှုတိ == === ရီကြီးမှုနန့် မြေနိမ့်ဒေသအန္တရာယ် === မြစ်ဝကျွန်းပေါ်ဒေသဟိ မြေနိမ့်မြို့ဖြစ်ခြင်းကြောင့် ဘန်ကောက်စွာ မိုးသည်းထန်မှု၊ မြစ်ရီမြင့်တက်မှု၊ ပင်လယ်ရီမြင့်တက်မှုနန့် မြေကျွံမှုတို့နန့် ဆက်စပ်ရေ ရီကြီးအန္တရာယ်ကို ရင်ဆိုင်ရရေ။ ယင်းအန္တရာယ်တိစွာ တစ်ခုနန့် တစ်ခု ပေါင်းစပ်သက်ရောက်နိုင်ပြီး မြို့တွင်းအဆောက်အအုံ၊ လမ်းပန်းဆက်သွယ်ရီးနန့် စီးပွားရီးလုပ်ငန်းတိကို ထိခိုက်စေနိုင်ရေ။<ref name="WB-flood">World Bank. ''Climate Change Impact and Adaptation Study for Bangkok Metropolitan Region''. [https://documents1.worldbank.org/curated/en/834261468025503285/pdf/508980ESW0v10P1pt1bangkok1report111.pdf အစီရင်ခံစာ PDF]။ ကြည့်ရှုရက် — ၃၀ စတ်တင်ဘာ ၂၀၂၆။</ref> ကမ္ဘာ့ဘဏ်၏ ၂၀၂၃ ခုနှစ် လေ့လာချက်တွင် ရီကြီးကာကွယ်ရီးလုပ်ငန်းတိ ဆောင်ရွက်ထားသော်လည်း ဘန်ကောက်နန့် ပတ်ဝန်းကျင်ပို့ကုန်စက်မှုဒေသတိ၌ ရီကြီးအန္တရာယ် ဆက်လက်ဟိနီကြောင်း ဖော်ပြထားရေ။ ရီအရင်းအမြစ်စီမံခန့်ခွဲမှု၊ မြေအသုံးချမှုပုံစံနန့် အခြီခံအဆောက်အအုံစီမံကိန်းတို့ကို ချိတ်ဆက်ဆောင်ရွက်ရန် အရေးပါကြောင်းလည်း ဖော်ပြရေ။<ref name="WB-2023">World Bank. (2023). ''Thailand Economic Monitor June 2023: Coping with Floods and Droughts''. [https://www.worldbank.org/en/country/thailand/publication/thailand-economic-monitor-june-2023-coping-with-floods-and-droughts အစီရင်ခံစာအကျဉ်းချုပ်]။ ကြည့်ရှုရက် — ၃၀ စတ်တင်ဘာ ၂၀၂၆။</ref> === အပူလွန်ကဲမှုနန့် စိမ်းလန်းနယ်မြီ === မြို့ပြအပူလွန်ကဲမှုကို လျှော့ချရန် သစ်ပင်နန့် စိမ်းလန်းနယ်မြီတိုးချဲ့ခြင်း၊ ရီပြင်နန့် ဆက်စပ်သည့် မြို့ပြဒီဇိုင်းတိ အသုံးပြုခြင်း၊ အပူသတိပီးစနစ်နန့် ပြည်သူ့ဝန်ဆောင်မှုတိ ပိုမိုကောင်းမွန်စေခြင်းတို့ကို လေ့လာအကောင်အထည်ဖော်နီရေ။ ကမ္ဘာ့ဘဏ်၏ ၂၀၂၅ ခုနှစ် အစီရင်ခံစာက အပူလွန်ကဲမှုကို မြို့ပြစီမံကိန်း၊ သယ်ယူပို့ဆောင်ရီးနန့် အဆောက်အအုံဒီဇိုင်းတိတွင် ထည့်သွင်းစဉ်းစားရန် အကြံပြုထားရေ။<ref name="WB-heat" /> === လူမှုမညီမျှမှုနန့် သဘာဝဘေးဒဏ် === ရီကြီးမှုနန့် အခြားမြို့ပြဘေးအန္တရာယ်တိ၏ သက်ရောက်မှုစွာ လူမှုအုပ်စုအားလုံးအပေါ် တူညီခြင်းမဟိ။ နီအိမ်၊ ဝင်ငွေနန့် အခြီခံဝန်ဆောင်မှု ရဟိနိုင်မှုအားနည်းရေ လူမှုအသိုင်းအဝိုင်းတိမှာ ဘေးအန္တရာယ်ဖြစ်ပြီးနောက် ပြန်လည်ထူထောင်ရန် ပိုမိုခက်ခဲနိုင်ရေ။ ၂၀၁၁ ခုနှစ် ရီကြီးမှုနောက်ပိုင်း ဘန်ကောက်ဆိုင်ရာ လေ့လာသုံးသပ်ချက်တိ၌ ဒေသခံအသိုင်းအဝိုင်းပါဝင်မှု၊ အဖွဲ့အစည်းအချင်းချင်း ပူးပေါင်းမှုနန့် ဆင်းရဲနွမ်းပါးသူတိ၏ လိုအပ်ချက်ကို ထည့်သွင်းစဉ်းစားရီးတို့အား အလေးထားဖော်ပြခရေ။<ref name="WB-community">World Bank. (2013). ''Bangkok post 2011 floods: how about the poor?''. [https://blogs.worldbank.org/en/sustainablecities/bangkok-post-2011-floods-how-about-poor အွန်လိုင်းဆောင်းပါး]။ ကြည့်ရှုရက် — ၃၀ စတ်တင်ဘာ ၂၀၂၆။</ref> == ပုံပြခန်း == <gallery widths="240" heights="160"> File:View of the Grand Palace from Wat Arun.jpg|မြစ်တစ်ဖက်ကမ်းမှ မြင်ရရေ ဘန်ကောက်နန်းတော်ကြီး File:Wat Arun and Sunset.jpg|နေဝင်ချိန်ဟိ ဝတ်အာရုဏ်ဘုရားကျောင်း File:Thanon Yaowarat.jpg|ယာဝရတ်လမ်း၏ ညမြင်ကွင်း File:Bangkok BTS 01.jpg|BTS မြို့ပြရထား File:Bangkok Skyline (MK).jpg|ဝတ်အာရုဏ်မှ မြင်ရရေ မြို့ပြနန့် မြစ်ကြောင်း </gallery> == ဆက်စပ်ကြည့်ရှုရန် == * [[ထိုင်းနိုင်ငံ]] * [[ကျောက်ဖရားမြစ်]] * [[အယုဒ္ဓယနိုင်ငံတော်]] * [[စုဠာလင်္ကရဏတက္ကသိုလ်]] * [[သမ်မဆတ်တက္ကသိုလ်]] {{ထိုင်းနိုင်ငံဟိ အကြီးဆုံး မြို့ကြီးတိ}} == အကိုးအကား == <references /> == ပြင်ပလင့်ခ်တိ == * [https://www.bangkok.go.th/ ဘန်ကောက်မြို့ပြအုပ်ချုပ်ရီးအဖွဲ့၏ တရားဝင်ဝက်ဘ်ဆိုက်] * [https://www.tourismthailand.org/Destinations/Provinces/Bangkok/219 ထိုင်းခရီးလားလုပ်ငန်းအာဏာပိုင်အဖွဲ့ — ဘန်ကောက်] * [https://www.royalgrandpalace.th/en/home ဘန်ကောက်နန်းတော်ကြီး၏ တရားဝင်ဝက်ဘ်ဆိုက်] * [https://commons.wikimedia.org/wiki/Category:Bangkok Wikimedia Commons ဟိ ဘန်ကောက်ပုံနန့် မီဒီယာတိ] [[Category:ထိုင်းနိုင်ငံဟိ မြို့တိ]] [[Category:အာရှတိုက်ဟိ မြို့တော်တိ]] [[Category:ဘန်ကောက်မြို့]] 42yaavx5zyaru9sgv4ax1b2ugpg4sr4 တမ်းပလိတ်:ထိုင်းနိုင်ငံဟိ အကြီးဆုံး မြို့ကြီးတိ 10 6097 21587 2026-09-30T16:33:29Z YaThaWinTha 42 Created page with "{{အကြီးဆုံး မြို့ကြီးတိ | name = ထိုင်းနိုင်ငံဟိ အကြီးဆုံး မြို့ကြီးတိ | country = ထိုင်းနိုင်ငံ | kind = မြို့ကြီးတိ | stat_ref = See template | list_by_pop = <!-- link to the list of cities in the given country, if possible sorted by population --> | class = nav | div_name =..." 21587 wikitext text/x-wiki {{အကြီးဆုံး မြို့ကြီးတိ | name = ထိုင်းနိုင်ငံဟိ အကြီးဆုံး မြို့ကြီးတိ | country = ထိုင်းနိုင်ငံ | kind = မြို့ကြီးတိ | stat_ref = See template | list_by_pop = <!-- link to the list of cities in the given country, if possible sorted by population --> | class = nav | div_name = ခရိုင် | div_link = <!-- the template will automatically create a link for "div_name of country" (e.g. Provinces of Chile), if this doesn't work you can use this field --> | collapsed = yes | city_1 = ဘန်ကောက်မြို့{{!}}ဘန်ကောက်မြို့| div_1 = ဘန်ကောက် | pop_1 = ၅,၆၈၆,၆၄၆ | img_1 = Aerial view of Lumphini Park.jpg | city_2 = နန္ဒပုရီမြို့{{!}}နန္ဒပုရီမြို့| div_2 = နန္ဒပုရီခရိုင်{{!}}နန္ဒပုရီ| pop_2 = ၂၅၅,၇၉၃| img_2 = Nonthaburi1.jpg | city_3 = ပတ်ခရက်မြို့{{!}}ပတ်ခရက်မြို့ | div_3 = နန္ဒပုရီခရိုင်{{!}}နန္ဒပုရီ| pop_3 = ၁၈၉,၂၅၈| img_3 = Kho-kret-Thailand.JPG | city_4 = ဟတ်ရိုင်မြို့{{!}}ဟတ်ရိုင်မြို့ | div_4 = ဆုံခလခရိုင်{{!}}ဆုံခလ| pop_4 = ၁၅၉,၆၂၇ | img_4 = Skyline of Hat Yai City, June 2012 by.jpg | city_5 = နဂရရာဇသီမာမြို့{{!}}နဂရရာဇသီမာမြို့ | div_5 = နဂရရာဇသီမာခရိုင်{{!}}နဂရရာဇသီမာ | pop_5 = ၁၃၁,၂၈၆ | city_6 = ဥပ္ပလရာဇဌာနီမြို့{{!}}ဥပ္ပလရာဇဌာနီမြို့| div_6 = ဥပ္ပလရာဇဌာနီခရိုင်{{!}}ဥပ္ပလရာဇဌာနီ |pop_6 = ၁၃၁,၁၉၂ | city_7 = ချင်းမိုင်မြို့{{!}}ချင်းမိုင်မြို့ | div_7 = ချင်းမိုင်ခရိုင်{{!}}ချင်းမိုင်| pop_7= ၁၃၁,၀၉၁ | city_8 = သုရဋ္ဌဌာနီမြို့{{!}}သုရဋ္ဌဌာနီမြို့ | div_8 = သုရဋ္ဌဌာနီခရိုင်{{!}}သုရဋ္ဌဌာနီ | pop_8 = ၁၃၀,၁၁၄ | city_9 = ကျောက်ဖရာယား ဆူရာဆက်မြို့{{!}}ကျောက်ဖရာယား ဆူရာဆက်မြို့ | div_9 = ဇလပုရီခရိုင်{{!}}ဇလပုရီ| pop_9 = ၁၂၈,၆၆၄ | city_10 = ခွန်ကန်မြို့{{!}}ခွန်ကန်မြို့ | div_10 = ခွန်ကန်ခရိုင်{{!}}ခွန်ကန်| pop_10 = ၁၂၀,၀၄၅ | city_11 = ပတ်တရားမြို့{{!}}ပတ်တရားမြို့| div_11 = ဇလပုရီခရိုင်{{!}}ဇလပုရီ| pop_11 = ၁၁၇,၃၇၁ | city_12 = နဂရသီရိဓမ္မရာဇမြို့{{!}}နဂရသီရိဓမ္မရာဇမြို့ | div_12 = နဂရသီရိဓမ္မရာဇခရိုင်{{!}}နဂရသီရိဓမ္မရာဇ | pop_12 = ၁၀၄,၉၄၈ | city_13 = နဂရသဂ္ဂမြို့{{!}}နဂရသဂ္ဂမြို့| div_13 = နဂရသဂ္ဂခရိုင်{{!}}နဂရသဂ္ဂ | pop_13 = ၈၄,၁၂၂ | city_14 = လိန်းချဘန်းမြို့{{!}}လိန်းချဘန်းမြို့ | div_14 = ဇလပုရီခရိုင်{{!}}ဇလပုရီ | pop_14 = ၈၂,၉၆၀ | city_15 = ရန်းစစ်မြို့{{!}}ရန်းဆစ်မြို့ | div_15 = ပဌမဌာနီခရိုင်{{!}}ပဌမဌာနီ | pop_15 = ၈၁,၀၈၄ | city_16 = ဖူးကက်မြို့{{!}}ဖူးကက်မြို့ | div_16 = ဖူးကက်ခရိုင်{{!}}ဖူးကက် | pop_16 = ၇၈,၉၂၃ | city_17 = နဂရပဌမမြို့{{!}}နဂရပဌမမြို့ | div_17 = နဂရပဌမခရိုင်{{!}}နဂရပဌမ | pop_17 = ၇၇,၆၅၁ | city_18 = ဥပ္ပလရာဇဌာနီမြို့{{!}}ဥပ္ပလရာဇဌာနီမြို့ | div_18 = ဥပ္ပလရာဇဌာနီခရိုင်{{!}}ဥပ္ပလရာဇဌာနီ | pop_18 = ၇၇,၃၀၆ | city_19 =ချင်းရိုင်မြို့{{!}}ချင်းရိုင်မြို့ | div_19 = ချင်းရိုင်ခရိုင်{{!}}ချင်းရိုင် | pop_19 = ၇၄,၂၂၆ | city_20 = ဟစ်ဆနူလော့မြို့{{!}}ဟစ်ဆနူလော့မြို့ | div_20 = ဟစ်ဆနူလော့ခရိုင်{{!}}ဟစ်ဆနူလော့| pop_20 = ၆၈,၈၉၈ }} [[category:ထိုင်းနိုင်ငံ တမ်းပလိတ်တိ]] 4jmtiyfovtotnu4jo45o8xwxpiaix3h ဒေလီ တက္ကသိုလ် 0 6098 21589 2026-09-30T17:43:21Z Retkhaberi 224 Created page with " '''ဒေလီ တက္ကသိုလ်''' (University of Delhi)သည် [[အိန္ဒိယနိုင်ငံ]] ဟိ အာသျှထိပ်တန်း တက္ကသိုလ်တခု ဖြစ်တေ။<ref>{{Cite web|url=http://mhrd.gov.in/central_univ_eng_11|title=Ministry of Human Resources and Development, Government of India|access-date=8 January 2020}}</ref> [[၁၉၂၂]] ခုနှစ် မာ စတင်တည်ထောင်..." 21589 wikitext text/x-wiki '''ဒေလီ တက္ကသိုလ်''' (University of Delhi)သည် [[အိန္ဒိယနိုင်ငံ]] ဟိ အာသျှထိပ်တန်း တက္ကသိုလ်တခု ဖြစ်တေ။<ref>{{Cite web|url=http://mhrd.gov.in/central_univ_eng_11|title=Ministry of Human Resources and Development, Government of India|access-date=8 January 2020}}</ref> [[၁၉၂၂]] ခုနှစ် မာ စတင်တည်ထောင်ခလို့ အာသျှဒေသတွင်း သက်တမ်းရှည်ရေ တက္ကသိုလ်တိထဲ တခုအနိန်နန့် ထည့်သွင်းမှတ်တမ်းတင်ခံခရရေ။<ref>{{cite news|first=Vijetha|last=S.N|title=Delhi University's grand inheritance from British India|url=http://www.thehindu.com/todays-paper/tp-national/tp-newdelhi/delhi-universitys-grand-inheritance-from-british-india/article2707884.ece|work=The Hindu|location=New Delhi|date=12 December 2011|access-date=24 October 2015}}</ref> ==သမိုင်းကြောင်း== ဒေလီ တက္ကသိုလ် (University of Delhi) စွာ အိန္ဒိယနိုင်ငံ၊ [[နယူးဒေလီမြို့]] မာ တည်ဟိပြီး၊ အိန္ဒိယနိုင်ငံအနိန်နန့် ဗြိတိသျှလက်အောက်ခံ ကိုလိုနီနိုင်ငံတခုအဖြစ် ဟိနီစဉ် ၁၉၂၂ ခုနှစ်မာ ဗြိတိသျှ အိန္ဒိယအစိုးရက ထူထောင်ပီးခရေ တက္ကသိုလ်တခု ဖြစ်တေ။အစပိုင်းမာ ဗြိတိသျှအိမ်ရှိစံ ချားလ်စ် နာမည်ကို ဂုဏ်ပြုရေ အနိန်နန့် ပရင့်စ် ချားလ်စ် တက္ကသိုလ် (Prince Charles University)ဟု အမည်ပီးရန် စိုင်းစားခကတ်ကေလေ့ စကားအက်မှုတိကြောင့် ဒေလီ တက္ကသိုလ် ဆိုပနာသာ အမည်တွင်ခရရေ။ ဒေလီ တက္ကသိုလ်ကို လက်အောက်ခံ ကောလိပ် ၃ ခု နန့် စတင် ဖွဲ့စည်းခရေ။ ၁၈၈၁ ခုနှစ် မာ စိန့် စတီဖင် ကောလိပ် (St. Stephen's College)၊ ၁၈၉၉ ခုနှစ် မာ ဟင်ဒူ ကောလိပ် (Hindu College) နန့် ၁၉၁၇ ခုနှစ် မာ ရမ်ဂျပ်စ် ကောလိပ် (Ramjas College) ရို့ကို တခုပြီးတခု တည်ထောင်ဖွဲ့စည်းခပြီးကေမှ ဒေလီ တက္ကသိုလ်အဖြစ် ရောက်ဟိခခြင်းဖြစ်တေ။ ၁၉၃၀ ခုနှစ် နောက်ပိုင်းမာ ဆာ မောရိုက်စ် ဂိုင်ယာ (Sir Maurice Gwyer) စွာ ဗြိတိသျှ အိန္ဒိယ ၏ တရားလူကြီးချုပ် ဖြစ်လှာပြီး ၊ဒေလီ တက္ကသိုလ်၏ ဒု တိယ အဓိပတိအဖြစ်လည်း ခန့်အပ်ခံရရေ။ ထို လက်ထက် မာ ဘွဲ့လွန် သင်တန်းများ၊ ဓာတ်ခွဲခန်းများ တိုးချဲ့ ဖွင့်လှစ်နိုင်ခရေ။ ဆာ မောရိုက်စ် ဂိုင်ယာ သည် ဒုတိယ အဓိပတိအဖြစ် ၁၉၅၀ ခုနှစ် အထိ တာဝန်ယူခပြီး၊ တက္ကသိုလ်ကို ဖွံ့ဖြိုးတိုးတက်ယောင် ဆောင်ရွက်သူအဖြစ် ဒေလီတက္ကသိုလ်သမိုင်း မာ အသိအမှတ်ပြုခံခရရေ။ ဒေလီ တက္ကသိုလ် ၏ ငွီရတုနှစ်ဖြစ်ရေ ၁၉၄၇ ခုနှစ်သည် အိန္ဒိယ လွတ်လပ်ရီး ရရေ နှစ်နန့် တိုက်ဆိုင်ခရေ။ယကေလေ့သော့ ထိုနှစ်မာ ဒေသတချို့သည် အိန္ဒိယမှ ခွဲထွက်ရန် ကြိုးပမ်းမှုတိကြောင့်၊နိုင်ငံရီးမတိုင်းလို့ ဘွဲ့နှင်းသဘင် မကျင်းပနိုင်ဘဲ ၁၉၄၈ ခုနှစ်ကျမှ ကျင်းပခရရေ။ အိန္ဒိယ ဝန်ကြီးချုပ် [[ဂျဝါဟာလာ နိန်ရူး]]၊ လော့ဒ် မောင့်ဘက်တန် နန့် ဇနီး အစဟိစွာရို့ တက်ရောက်ခကတ်တေ။ ၁၉၇၃ ခုနှစ် တက္ကသိုလ်၏ ရွှီရတုနှစ်မာ အိန္ဒိယ ဝန်ကြီးချုပ် [[အင်ဒီရာ ပရိယာဒါရှီနီ ဂန္ဒီ|အင်ဒီရာ ဂန္ဒီ]]၊ အမ်ရီတာ ပရီတမ် စသူရို့ တက်ရောက်ခကတ်တေ။ ==ဌာနတိနန့် တက္ကသိုလ် ပရဝုဏ်တိ== ဒေလီတက္ကသိုလ်သည် အိန္ဒိယ၏ အကြီးဆုံးတက္ကသိုလ်တိထဲက တခုအဖြစ် ကြီးထွားဖွံ့ဖြိုးခရေ။ မဟာဌာန ၁၆ ခု၊ ဌာန ၈၆ ခု၊ ကောလိပ် ၇၇ ခု နန့် အသိအမှတ်ပြု အင်စတီကျူ ၅ ခု အထိ ဟိလာခပြီး၊ ဘွဲ့ကြို ကျောင်းသူကျောင်းသား ၁ သိန်း ၁ သောင်းကျော် နန့် ဘွဲ့လွန် ကျောင်းသား ၁ သောင်း ၇ ထောင်ကျော် အထိ တက်ရောက်သင်ကြားခကတ်တေ။ [[ဒေလီမြို့]]တလွှားဟိ ကောလိပ်ပေါင်း ၇၇ ခုသည် ဒေလီ တက္ကသိုလ်နန့် ချိတ်ဆက်ထားကတ်တေ။ ဒေလီ တက္ကသိုလ် မာ အဓိက ပရဝုဏ် ၂ ခုဟိပြီးး မြောက်ပိုင်း ပရဝုဏ် နန့် တောင်ပိုင်း ပရဝုဏ် ရို့ ဖြစ်ကတ်တေ။ မြောက်ပိုင်း ပရဝုဏ် မာ တက္ကသိုလ်တည်စက ကောလိပ်ဟောင်း ၃ ခု အပါအဝင် ကောလိပ် ၉ ခုဟိရေအပြင်၊ မြောက်ပိုင်း ပရဝုဏ် မာ ဒေလီ စီးပွားရီးကျောင်းလည်း ဟိရေ။ တောင်ပိုင်း ပရဝုဏ်ကို ၁၉၇၃ ခုနှစ်မာ စတင်တိုးချဲ့ပြီး ၆၉ ဧကအထိ ကျယ်ဝန်းရေ။ ဝိဇ္ဇာမဟာဌာန၊ အသုံးချသိပ္ပံ နန့် အက်စ် ပီ ဂျိန်း စီမံခန့်ခွဲမှု လိလာရီး စင်စွာရို့ ပါဝင်ရေ။ ဒေလီ တက္ကသိုလ် နန့် တွဲထားရေ ကောလိပ်ထဲမာ LSR ဟု အတိုကောက်ခေါ်ရေ လေဒီ ရှရီ ရမ် အမျိုးသမီး ကောလိပ် (Lady Shri Ram College for Women) လည်း ပါဝင်ရေ။ထိုကောလိပ်သည် ၂၀၁၄ ခုနှစ် မာ အိန္ဒိယ၏ ကောင်းဘီယက် ဝိဇ္ဇာဘာသာရပ်ဆိုင်ရာ ကောလိပ်အဖြစ် သတ်မှတ်ခြင်း ခံရရေ။ လေဒီ ရှရီ ရမ် ကောလိပ် သည် မြန်မာနိုင်ငံ၏ [[နိုင်ငံတော်၏ အလက်သပ်ခံပုဂ္ဂိုလ်|နိုင်ငံတော်အလက်သပ်ခံပုဂ္ဂိုလ်]] [[အောင်ဆန်းစုကြည်|ဒေါ်အောင်ဆန်းစုကြည်]] ငယ်စဉ်က ကျောင်းတက်ခဖူးပြီး၊ ထိုကောလိပ်မှ ဝိဇ္ဇာဘွဲ့ကို ရဟိခရေ။ ==မဟာဌာနတိ== ဒေလီ တက္ကသိုလ် မာ အသုံးချ လူမှု သိပ္ပံနန့် လူမှုဘာသာရပ် မဟာဌာန၊ ဝိဇ္ဇာဘာသာရပ် မဟာဌာန၊ ကုန်သွယ်ရီးနန့် စီးပွားရီး မဟာဌာန၊ ပညာရီး မဟာဌာန၊ အသုံးချ သိပ္ပံ မဟာဌာန၊ ဥပဒေ မဟာဌာန၊ စီမံခန့်ခွဲမှု လိလာရီး မဟာဌာန၊ သင်္ချာ မဟာဌာန၊ ဆီးပညာ မဟာဌာန စသည်အနိန်နန့် မဟာဌာနများ ဟိရေ။ တွဲဖက် အင်စတီကျူးရှင်းများ အနိန်နန့် စစ်ဆီးရုံ၊ ကျန်းမာရီးဆိုင်ရာ ဗဟိုဗြူရို၊ ဂျီ ဘီ ပန့် ဆီးရုံ၊ ဟင်ဒူ ရာအို ဆီးရုံ၊ အပြုအမှုဆိုင်ရာနန့် ဆက်စပ်သိပ္ပံ လိလာရီး အင်စတီကျူ့၊ နူကလီးယား ဆီးပညာနန့် ဆက်စက် လိလာရီး အင်စတီကျူ့၊ ကက်စတာဘာ ဆီးရုံ၊ ကျန်းမာရီးနန့် မိသားစု ရီးရာ အမျိုးသား အင်စတီကျူ့ရို့ လည်း ဟိကတ်တေ။ ဒေလီ တက္ကသိုလ် သည် ဘာသာရပ်ပေါင်း ၇၅ ခုသင်ကြားပြီး ဘွဲ့ကြိုတန်းသည် ၃ နှစ် ဖြစ်တေ။ ဆီးပညာ၊ စက်မှုဘာသာရပ်ရို့စွာ နှစ်ပိုကြာရေ။ ဘွဲ့လွန် ဘာသာရပ် ၇၀ ဟိပြီးး၊အသိအမှတ်ပြု သင်တန်း ၉၀ ကျော် နန့် ဒီပလိုမာတန်း ၂၈ ခု ဟိရေ။ ဒေလီ တက္ကသိုလ် သို့ ဝင်ခွင့်ရဟိရီးအတွက် ဘွဲ့ကြိုသင်တန်းဖြစ်စီ၊ မဟာသင်တန်းဖြစ်စီ၊ ပါရဂူစာမိန်းပွဲဖြစ်စီ ဝင်ခွင့်စာမိန်းပွဲတိကို ဖြေဆိုကတ်ရရေ။ဝင်ခွင့်စာမိန်းပွဲတိကိုလည်း ဘွဲ့သင်တန်းများအလိုက် နှစ်စိုင်ကျင်းပပြုလုပ်ဗလင့်ဟိရေ။ ဒေလီတက္ကသိုလ် ကျောင်းသားတိစွာ ဒေသတွင်းနန့်နိုင်ငံတွင်းဟိ လူမှုရီးလှုပ်ယှားမှုများမာ မပါမနီရအနိန်နန့် ပါဝင်လှုပ်ရှားကတ်ရရေ။ ယင်းအပြင် ကျောင်းတွင်း လှုပ်ယှားမှုများမာလည်း တက်ကြွစွာပါဝင်ကတ်ရရေ။ ကျောင်းတွင်းသတင်းစာ၊ စာစောင်များမာ သတင်းဆောင်းပါးတိရီးသားသူဖြစ်ကေ ကိုယ်ရီးရမှတ်ကောင်းများ ပီးအပ်ခံရရေ။ ==တက္ကသိုလ် အဆင့်== ဒေလီတက္ကသိုလ်သည် တချိန်ကတော့ အိန္ဒိယ၏ နံပါတ်၁ တက္ကသိုလ်တခု ဖြစ်ခကေလေ့၊နောက်ပိုင်းမာ နည်းပညာတက္ကသိုလ်တိက ရှိဆုံးမှဦးဆောင်လားပနာ ဒေလီတက္ကသိုလ်သည် နံပါတ်၅ နီရာသို့ လျော့ကျလားခီရေ။ ယကေလေ့သော့ အာသျှဒေသတွင်းမာမူ နံပါတ်၁၀ အထဲ ဟိနိန်ခရေ။ နိုင်ငံတကာမှ ကျောင်းသားတိစွာ အာသျှဒေသတွင်း တက္ကသိုလ်ထဲမာ ဂျပန်နိုင်ငံမှ [[တိုကျို တက္ကသိုလ်|တိုကျိုတက္ကသိုလ်]]၊ တောင်ကိုရီးယားမှ [[ဆိုးလ် အမျိုးသား တက္ကသိုလ်|ဆိုးလ်အမျိုးသားတက္ကသိုလ်]]၊ စင်္ကာပူမှ [[စင်ကာပူအမျိုးသားတက္ကသိုလ်|စင်္ကာပူအမျိုးသား တက္ကသိုလ်]] ပြီးကေ ဒေလီတက္ကသိုလ်ကို စိတ်ပါကတ်တေ။ ဒေလီ တက္ကသိုလ် ၏ အစိုင်အလာအရ အိန္ဒိယ သမ္မတ သည် ဂုဏ်ထူးဆောင် အာဂန္တု ဖြစ်ပြီးကေ၊ အိန္ဒိယ ဒု သမ္မတ သည် ဒုတိယ အဓိပတိ၊ အိန္ဒိယ တရားလူကြီးချုပ်သည် အရံ အဓိပတိ အဖြစ်ဆောင်ရွက်ကတ်ရရေ။ ==ထူးခြားထင်ရှားသူတိ== အစိုင်အလာ ကြီးမားရေ ဒေလီတက္ကသိုလ်သည် နာမည်ကျော်များစွာကို မွီးထုတ်ပီးခရေ။ထိုထဲ နိုင်ငံအကြီးအကဲ ၇ ဦး နန့် နိုဘယ်ဆုရ ၂ ဦး ရို့ ပါဝင်ရေ။ အိန္ဒိယ ဝန်ကြီးချုပ် [[နာရန်ဒရာ မိုဒီ|နရိန်ုဒြာ မိုဒီ]] (Narendra Modi)၊ ပါလီမန် အမတ် ရာအူး ဂန္ဒီ (Rahul Gandhi)၊ ပဉ္စမမြောက် အိန္ဒိယ သမ္မတ ဖာခရူဒင် အလီ အာမက် (Fakhruddin Ali Ahmed) ရို့စွာ ဒေလီတက္ကသိုလ်ကျောင်းဆင်းများ ဖြစ်ကတ်တေ။ ပြည်ပမှ ထင်ရှားသူတိထဲက မာလာဝီ သမ္မတ ဘင်ဂူ ဝါ မူသာရီကာ (Bingu wa Mutharika) ၊ ဆဋ္ဌမမြောက် ပါကစ္စတန် သမ္မတ မိုဟာမက် ဇီယာ အူ ဟက် (Muhammad Zia-ul-Haq) ၊ နီပေါ ဝန်ကြီးချုပ် ဂီရီဂျာ ပရာဆတ် ကိုအီရာလာ (Girija Prasad Koirala) ၊ မြန်မာနိုင်ငံမှ ဒေါ်အောင်ဆန်းစုကြည် ရို့စွာ ဒေလီတက္ကိသိုလ် ကျောင်းဆင်းများ ဖြစ်ကတ်တေ။ ==ကိုးကား== {{Reflist}} [[Category:အိန္ဒိယနိုင်ငံဟိ တက္ကသိုလ်နန့် ကောလိပ်တိ]] [[Category:အိန္ဒိယနိုင်ငံဟိ ပညာရီး]] [[Category:နိုင်ငံအလိုက် တက္ကသိုလ်နန့် ကောလိပ်တိ]] [[Category:တက္ကသိုလ်နန့် ကောလိပ်တိ]] [[Category: ပညာရီး]] sb9i17c3rinob0mdqed1bc4o0e7h9hd နာလန္ဒာတက္ကသိုလ် 0 6099 21590 2026-09-30T17:47:40Z Retkhaberi 224 Created page with "{{for|ရှေးမြို့ဟောင်းနန့် တက္ကသိုလ်ဟောင်း|နာလန္ဒာ}} {{Infobox university |name = နာလန္ဒာ တက္ကသိုလ်<br/><small>Nalanda University</small> |image_name =Nalanda University Logo.gif |caption = တက္ကသိုလ်တံဆိပ် |motto = |established = ၂၀၁၄ |re-established = |type = |calendar = |endowment = |chairman = |chancellor = Amartya Sen..." 21590 wikitext text/x-wiki {{for|ရှေးမြို့ဟောင်းနန့် တက္ကသိုလ်ဟောင်း|နာလန္ဒာ}} {{Infobox university |name = နာလန္ဒာ တက္ကသိုလ်<br/><small>Nalanda University</small> |image_name =Nalanda University Logo.gif |caption = တက္ကသိုလ်တံဆိပ် |motto = |established = ၂၀၁၄ |re-established = |type = |calendar = |endowment = |chairman = |chancellor = Amartya Sen<ref>{{cite news|title=Amartya Sen to be chancellor of Nalanda International University|url=http://www.dnaindia.com/india/report_amartya-sen-to-be-chancellor-of-nalanda-international-university_1717242|accessdate=25 July 2012|newspaper=Daily News and Analysis|location=|date=19 July 2012}}</ref><ref>{{cite news|title=Amartya Sen named Nalanda University Chancellor|url=http://articles.timesofindia.indiatimes.com/2012-07-20/news/32763124_1_nalanda-university-board-members-george-yeo|accessdate=25 July 2012|newspaper=The Times of India|location=|date=20 July 2012|archivedate=19 October 2013|archiveurl=https://web.archive.org/web/20131019161617/http://articles.timesofindia.indiatimes.com/2012-07-20/news/32763124_1_nalanda-university-board-members-george-yeo}}</ref> |president = |vice-president = |provost = |vice_chancellor = Gopa Sabharwal<ref name="Nalanda VC">{{cite web|title=DNA special: How PMO shot down Pranab’s choice for Nalanda Vice Chancellor|url=http://www.dnaindia.com/india/report_dna-special-how-pmo-shot-down-pranabs-choice-for-nalanda-vc_1684639|publisher=Daily News and Analysis|accessdate=6 May 2012}}</ref> |students = |undergrad = |postgrad = |staff = |faculty = |city = [[ရာဇဂြိုဟ်(အိန္ဒိယ)|ရာဇဂြိုဟ်]]၊ [[နာလန္ဒာ]]နံဘေး |state = [[ဗီဟာပြည်နယ်]] |country = {{flag|အိန္ဒိယနိုင်ငံ}} |campus = |colors = |website= [http://nalandauniv.edu.in/ နာလန္ဒာတက္ကသိုလ်]<small>(တရားဝင်)</small> |publictransit = |logo = }} '''နာလန္ဒာတက္ကသိုလ်''' ({{lang-en|Nalanda University}}၊ အရာနာမည်: '''နာလန္ဒာ အပြည်ပြည်ဆိုင်ရာ တက္ကသိုလ်''') သည် [[အိန္ဒိယနိုင်ငံ]]၊ [[ဗီဟာပြည်နယ်]]၊ [[နာလန္ဒာ|နာလန္ဒာ ရှေးတက္ကသိုလ်ဟောင်း]]နံဘေး [[ရာဇဂြိုဟ်(အိန္ဒိယ)|ရာဇဂြိုဟ်]]မာ တည်ဟိရေ။ ဗုဒ္ဓခေတ်က နာလန္ဒာဟိ တက္ကသိုလ်ဟောင်းကို ပြန်ပနာဆန်းသစ်ရေအနိန်နန့် ဖွင့်လှစ်ထားခြင်းဖြစ်တေ။<ref>[http://www.thehindu.com/features/education/ancient-nalanda-university-revived/article6372711.ece Ancient Nalanda University revived - The Hindu<!-- Bot generated title -->]</ref> ၂၀၁၄ ခုနှစ် စတ်တင်ဘာလ ၁ ရက်နိမာ အမျိုးသမီး ၅ ဦးပါ သင်တန်းသား ၁၅ ဦးဖြင့် ပထမဆုံးသင်တန်းကို စတင်ခရေ။ ရာဇဂြိုဟ်ဟိ ယာယီတက္ကသိုလ်နီရာတွင် စတင်ခပြီးကေ တက္ကသိုလ်သစ်တခုလုံး ဆောက်လုပ်နီမှုကို ၂၀၂၀ ခုနှစ်မာ ပြီးစီးလိမ့်မေဟု လှောက်မှန်းထားရေ။<ref name="start">{{cite web|title=Nalanda International University begins its first Session|url=http://news.biharprabha.com/2014/09/nalanda-international-universitys-begins-its-first-session-today/|work=IANS|publisher=news.biharprabha.com|accessdate=1 Sep 2014|archive-date=3 September 2014|archive-url=https://web.archive.org/web/20140903182743/http://news.biharprabha.com/2014/09/nalanda-international-universitys-begins-its-first-session-today/|url-status=dead}}</ref><ref>[http://timesofindia.indiatimes.com/india/Nalanda-University-reopens/articleshow/41410855.cms ''Nalanda University reopens'']. Times of India. Retrieved 10 September 2014.</ref> တက္ကသိုလ်သစ်မာ ဘွဲ့လွန်သင်တန်းတိနန့် ပါရဂူဘွဲ့သင်တန်းတိကိုရာ အထူးပြု သင်ကြားပီးနီရေ။ လက်ဟိမာ တက္ကသိုလ်အဆောင်အဖြစ် ရာဇဂြိုဟ်မာ ဗီဟာပြည်နယ် ခရီးလားလုပ်ငန်း ဖွံ့ဖြိုးရီး ကော်ပိုရီးယှင်းမှ ဖွင့်လှစ်ထားရေ ဟိုရေတခုမှ အထောက်အပံ့ပီးနီရေ။<ref name="start" /> == အုပ်ချုပ်ရီးနန့် ဖွဲ့စည်းပုံ == === အုပ်ချုပ်ရီး ဘုတ်အဖွဲ့ === ၂၀၀၇ ခုနှစ်မာ [[အိန္ဒိယနိုင်ငံ အစိုးရ]]မှ သဘာပတိ ပါမောက္ခ Amartya Sen ဦးစီးသော နာလန္ဒာဆရာတိအဖွဲ့ Nalanda Mentor Group (NMG) ကို အပြည်ပြည်ဆိုင်ရာ ပူးပေါင်းဆောင်ရွက်မှုတိအတွက် လုပ်ပိုင်ဆောင်ရွက်ခွင့် ပီးအပ်ခရေ။ အဖွဲ့မှ တက္ကသိုလ်ကို အပြည်ပြည်ဆိုင်ရာ ပညာရီးဗဟိုဌာနတခု ဖြစ်လှာစီရန် ဆောင်ရွက်မည်ဖြစ်တေ။ အရှိအာသျှ ထိပ်သီးတွိ့ဆုံပွဲမှ ဦးဆောင်မှုဖြင့် နာလန္ဒာတက္ကသိုလ်ကို စတင်တည်ထောင်ရန် အဆိုပြုခရေ။ NMG အဖွဲ့မာ စင်ကာပူ၊ တရုတ်၊ ဂျပန်နန့် ထိုင်းနိုင်ငံတိက ကိုယ်စားလှယ်များ ပါဝင်ကတ်တေ။ နောက်ပိုင်းမာ နာလန္ဒာဆရာတိအဖွဲ့ ကို နာလန္ဒာတက္ကသိုလ် အုပ်ချုပ်ရီး ဘုတ်အဖွဲ့အဖြစ် နာမည်ပြောင်းလဲခရေ။<ref name="NUniversity">{{cite web| url = http://nalandauniv.edu.in/board.html| title = Governing Board of Nalanda University| accessdate = 28 October 2012| archivedate = 2 September 2015| archiveurl = https://web.archive.org/web/20150902011344/http://www.nalandauniv.edu.in/board.html}}</ref> နာလန္ဒာတက္ကသိုလ် အုပ်ချုပ်ရီး ဘုတ်အဖွဲ့<ref name="NUniversity"/> မာ : * Amartya Sen – ပါမောက္ခ ([[ဟားဗက် တက္ကသိုလ်]])၊ * Sugata Bose – ပါမောက္ခ ([[ဟားဗက် တက္ကသိုလ်]])၊ * Wang Bangwei – ပါမောက္ခ ([[ပီကင်းတက္ကသိုလ်]])၊ * Wang Gungwu – ပါမောက္ခ ([[စင်ကာပူ အမျိုးသား တက္ကသိုလ်]])၊ * Susumu Nakanishi – ပါမောက္ခ ([[ကျိုတိုစီးတီး အနုပညာတက္ကသိုလ်]])၊ * Meghnad Desai – ဂုဏ်ထူးဆောင် ပါမောက္ခ ([[လန်ဒန် စီးပွားရီးကျောင်း]])၊ * Prapod Assavavirulhakarn – ပါမောက္ခ ([[ချူလာလောင်ကွန်းတက္ကသိုလ်]])၊ * George Yeo – စင်ကာပူနိုင်ငံ နိုင်ငံခြားရီးဝန်ကြီးဟောင်း၊ * Tansen Sen – တွဲဖက်ပါမောက္ခ ([[ဘားနပ်ကောလိပ်]]၊ နယူးယောက်စီးတီး တက္ကသိုလ်)၊ * Nand Kishore Singh – ပါလီမန်အဖွဲ့ဝင် – ရာဇသဟ အထက်လွှတ်တော်၊ အိန္ဒိယနိုင်ငံ * Chandan Hareram Kharwar – [[ပူနာ့တက္ကသိုလ်]] – အိန္ဒိယနိုင်ငံ ရို့ ပါဝင်ကတ်တေ။ === သင်တန်းကျောင်းတိနန့် ဌာနတိ === * သမိုင်းပညာကျောင်း (School of Historical Studies) * ပတ်ဝန်းကျင်နန့် ဂေဟဗေဒ သင်တန်းကျောင်း (School of Environment and Ecological Studies) * ဗုဒ္ဓဘာသာ၊ ဒဿနိကဗေဒနန့် ဘာသာရီးနှိုင်းနိူင်းမှု သင်တန်းကျောင်း (School of Buddhist Studies, Philosophy and Comparative Religion) * ဘာသာစကားတိနန့် စာပီ သင်တန်းကျောင်း (School of Languages and Literature) * နိုင်ငံတကာ ဆက်ဆံရီးပညာနန့် ငြိမ်းချမ်းရီးပညာ သင်တန်းကျောင်း (School of International Relations and Peace Studies) * သတင်းအချက်အလက်သိပ္ပံနန့် နည်းပညာ သင်တန်းကျောင်း (School of Information Sciences and Technology) * စီမံခန့်ခွဲမှုပညာ သင်တန်းကျောင်း (School of Business Management) (ပြည်သူ့မူဝါဒနန့် ဖွံ့ဖြိုးတိုးတက်ရီးပညာ)<ref name="NUniversity Schools">{{cite web| url = http://nalandauniv.edu.in/school.html| title = The Seven schools of Nalanda University| accessdate = 28 October 2012| archivedate = 31 January 2012| archiveurl = https://web.archive.org/web/20120131230523/http://nalandauniv.edu.in/school.html}}</ref> == ကိုးကား == {{reflist}} == ပြင်ပလင့်ခ်များ == {{Commonscat|Nalanda University}} *[http://nalandauniv.edu.in/ တရားဝင် ဝက်ဘ်ဆိုဒ်] *[http://asiasociety.org/blog/asia/qa-nobel-prize-winning-economist-amartya-sen-reviving-nalanda-university နာလန္ဒာတက္ကသိုလ်ကို ပြန်ပနာ အသက်သွင်းခြင်း - Amartya Sen ၏ အမြင်] *[http://whc.unesco.org/en/tentativelists/5407/ နာလန္ဒာ - ယူနက်စကို ကမ္ဘာ့အမွီအနှစ်စင်တာဟိ ပဏာမစာရင်းများ] [[Category:အိန္ဒိယနိုင်ငံဟိ တက္ကသိုလ်နန့် ကောလိပ်တိ]] [[Category:အိန္ဒိယနိုင်ငံဟိ ပညာရီး]] [[Category:နိုင်ငံအလိုက် တက္ကသိုလ်နန့် ကောလိပ်တိ]] [[Category:တက္ကသိုလ်နန့် ကောလိပ်တိ]] 13rxi6ido7ztmkplpe86igsrf414vwy နိုင်ငံတကာ သတင်းအချက်အလက်နည်းပညာတက္ကသိုလ် (ဘန်ဂလို) 0 6100 21591 2026-09-30T17:55:26Z Retkhaberi 224 Created page with "{{Infobox university | name = နိုင်ငံတကာ သတင်းအချက်အလက်နည်းပညာတက္ကသိုလ် (ဘန်ဂလို)<br>International Institute of Information Technology, Bangalore | | image_name =IIIT-B logo.jpg | image_size = 155px | established = ၁၉၉၉ | type = [[:en:Deemed to be University|Deemed to be University]] | city = [[:en:Electronics City|အီလက်ထ​ရောနစ်မြို့]]..." 21591 wikitext text/x-wiki {{Infobox university | name = နိုင်ငံတကာ သတင်းအချက်အလက်နည်းပညာတက္ကသိုလ် (ဘန်ဂလို)<br>International Institute of Information Technology, Bangalore | | image_name =IIIT-B logo.jpg | image_size = 155px | established = ၁၉၉၉ | type = [[:en:Deemed to be University|Deemed to be University]] | city = [[:en:Electronics City|အီလက်ထ​ရောနစ်မြို့]], [[ဘန်ဂလိုမြို့]] | state = [[:en: Karnataka|ကာနတကပြည်နယ်]] | coor = {{coord|12|50|41|N|77|39|47|E|type:edu_region:IN_dim:200|display=inline,title}} | country = {{flag|India}} | motto = ज्ञानमुत्त(''Knowledge is Supreme'') | director = Prof. S. Sadagopan | chairman = [[:en:Kris Gopalakrishnan|S Gopalakrishnan (Kris)]] | postgrad = ၃၁၂ (M.Tech.)၊ ၁၇၁ (Integrated M.Tech)၊ ၂၆ (M.S. by Research)၊ ၃၇ (PhD) | faculty = ၁၈ | website = [http://www.iiitb.ac.in www.iiitb.ac.in] | affiliations = AICTE, UGC }} '''နိုင်ငံတကာ သတင်းအချက်အလက်နည်းပညာတက္ကသိုလ် (ဘန်ဂလို)''' (International Institute of Information Technology, Bangalore (IIIT Bangalore တနည်း IIITB)အိန္ဒိယနိုင်ငံ၊ ကာနတကပြည်နယ်၊ ဘန်ဂလိုမြို့ဟိ ​ကျောင်းတ​ကျောင်းဖြစ်တေ။ ၁၉၉၉ခုနှစ်မာ စတင်တည်​ထောင်ခပြီးကေ သတင်းအချက်အလက်နည်းပညာဆိုင်ရာ M.Tech.၊ M.Tech.၊ M.S. (Research) နန့် PhD ဘွဲ့များ ​ပီးအပ်ရေ။ ၂၀၀၅ခုနှစ် ​ဖေ​ဖော်ဝါရီလမာ [[:en:Deemed University|ဒင်းမ်တက္ကသိုလ်]]အဆင့်အဖြစ် သတ်မှတ်ခံခရရေ။ <ref>{{cite web|title=UGC Act-1956|url=http://mhrd.gov.in/sites/upload_files/mhrd/files/upload_document/ugc_act.pdf|website=mhrd.gov.in/|publisher=Secretary, University Grants Commission|accessdate=}}</ref><ref name=UGCNote>[http://www.ugc.ac.in/more/commissiondecision/472.pdf UGC Note]</ref> This was re-affirmed by the Tandon Committee report<ref name=TandonCommitteeReport>{{Cite web |title=Tandon Committee Report |url=http://www.infosource.biz/RepoRevCom-DmdUniv.pdf |access-date=26 December 2018 |archive-date=30 June 2017 |archive-url=https://web.archive.org/web/20170630044233/http://www.infosource.biz/RepoRevCom-DmdUniv.pdf }}</ref> ==သမိုင်း​ကြောင်း== IIITBကို ၁၉၉၉ခုနှစ် စတ်တင်ဘာလ၁၅ရက်​နိမာ အိန္ဒိယ သတင်းအချက်အလက်နည်းပညာတက္ကသိုလ်အဖြစ် စတင်တည်​ထောင်ခရေ။<ref>[http://www.iiitb.ac.in/industrial_home.htm Industrial Relations]</ref> ==အပ်နှင်း​သောဘွဲ့များ== ဒေတက္ကသိုလ်မှ ​ဒေါက်တာဘွဲ့ (PhD)၊ မဟာဘွဲ့များ (Master of Technology (M.Tech.)၊ Master of Science (M.Sc.))နန့် ဒီပလိုမာများ ​ပီးအပ်ရေ။ ၂၀၁၄ခုနှစ် သြဂတ်လအထိ ဘွဲ့ရဟိသူ ၁၇၀၀​ကျော်​မွီးထုတ်​ပီးထားရေ။ ==ဆက်စပ်ကြည့်ရှုရန်== *[[မြန်မာသတင်းအချက်အလက်နည်းပညာတက္ကသိုလ်]] ==ကိုးကား== {{reflist}} [[Category:အိန္ဒိယနိုင်ငံဟိ တက္ကသိုလ်နန့် ကောလိပ်တိ]] [[Category:အိန္ဒိယနိုင်ငံဟိ ပညာရီး]] [[Category:နိုင်ငံအလိုက် တက္ကသိုလ်နန့် ကောလိပ်တိ]] [[Category:တက္ကသိုလ်နန့် ကောလိပ်တိ]] 3p6w81bgj2j2up7lh9vk9ofpw7ssawp နယူးကာဆယ် တက္ကသိုလ်၊ ဩစတြေးလျ 0 6101 21592 2026-09-30T18:00:18Z Retkhaberi 224 Created page with "{{Infobox university |name = နယူးကာဆယ် တက္ကသိုလ်၊ ဩစတြေးလျ |image_name = Uni-of-newcastle-crest-150.png |image_size = |caption = နယူးကာဆယ် တက္ကသိုလ်၏ စည်းတံဆိပ် |motto = ''I look ahead'' |established = ၁၉၆၅ |mottoeng = |type = အများပြည်သူဆိုင်ရာ |endowment = |president..." 21592 wikitext text/x-wiki {{Infobox university |name = နယူးကာဆယ် တက္ကသိုလ်၊ ဩစတြေးလျ |image_name = Uni-of-newcastle-crest-150.png |image_size = |caption = နယူးကာဆယ် တက္ကသိုလ်၏ စည်းတံဆိပ် |motto = ''I look ahead'' |established = ၁၉၆၅ |mottoeng = |type = အများပြည်သူဆိုင်ရာ |endowment = |president = |students = ၃၇,၁၈၁ |undergrad = ၂၃,၇၃၂ |city = နယူးကာဆယ်မြို့ |state = [[နယူးဆောက်သ်ဝေးလ်ပြည်နယ်]] |country = {{အလံ|ဩစတြေးလျနိုင်ငံ}} |campus = |sports = |athletics = |nickname = |colors = ကြက်သွီးနန့် အဖြူ<br>{{scarf|start}}{{cell|#800000}}{{cell|#800000}}{{cell|#800000}}{{cell|#800000}}{{cell|#FFFFFF}}{{cell|#FFFFFF}}{{cell|#FFFFFF}}{{cell|#FFFFFF}}{{scarf|end}} |free_label = |free = |affiliations = |website = {{URL|http://www.newcastle.edu.au}} |logo = }} ''''''နယူးကာဆယ်တက္ကသိုလ်'''''' သည် ၁၉၆၅ ခုနှစ်မာ တည်ထောင်ခရေ ဩစတြေးလျနိုင်ငံဟိ အများပြည်သူ ဆိုင်ရာ တက္ကသိုလ်တခု ဖြစ်တေ။ ယင်းတက္ကသိုလ်ရေ နယူးဆောက်ဝေးလ်ပြည်နယ်ဟိ နယူးကာဆယ်မြို့၏ ဆင်ခြီဖုံးဖြစ်ရေ ကာလက်ဟမ်မာ ပင်မ တက္ကသိုလ် ပရဝဏ် ဟိရေ။ တက္ကသိုလ်သည် နယူးဆောက်ဝေးပြည်နယ် ဟိ အော်ရင်ဘား နန့် ပို့တ် မကွေးရီ၊ နယူးကာဆယ်မြို့ ပင်မ စီးပွားရီး ရပ်ကွက်၊ ဆစ်ဒနီမြို့ ပင်မ စီးပွားရီးရပ်ကွက်နန့် [[စင်ကာပူနိုင်ငံ|စင်ကာပူ]] နိုင်ငံရို့မာလည်း ကျောင်းတိဖွင့်လှစ်ထားရေ။ <ref>{{Template:Cite web|url=http://www.newcastle.edu.au/location|title=Locations|publisher=The University of Newcastle|accessdate=17 January 2010}}</ref> သမိုင်းကြောင်းအရ နယူးကာဆယ်ဆီးကျောင်းစွာ ပြဿနာ အခြီပြုသင်ကြားရီး စနစ်ကို ဘွဲ့ကြို ဆီးပညာ ဘွဲ့ အတွက် အကောင်အထည်ဖော်ခရေ။ ထိုစနစ်အား နောက်မာ ဩစတြေးလျနိုင်ငံ တဝှမ်းလုံးမာ အသုံးပြုဖို့ ဩစတြေးလျဆီးကောင်စီမှ ပြဋ္ဌာန်းခရေ။ ၁၉၉၀ ပြည့်လွန်နှစ်များ အစောပိုင်းမာ ယင်းသည် ဘွဲ့ကြိုဆီးပညာနန့် ကျန်းမာရီးသိပ္ပံ ဝင်ခွင့်စာမိန်းပွဲ (UMAT) ကိုစတင်ခရေ။ UMAT ကို ဩစတြေးလျနိုင်ငံ တဝှမ်းလုံးဟိ ဆီးကျောင်းမကန်မဝှန်က ရွီးချယ်ရန် ထပ်တိုး သတ်မှတ်ချက်အဖြစ် ကျကျယ်ပြပြန့်လက်ခံခရေ။ <ref>{{Template:Cite web|url=http://umat.acer.edu.au/documents/UVSExecutive%20Summary.pdf|title=UMAT: A Validity Study|publisher=Australian Council for Educational Research|accessdate=27 December 2010}}</ref> နယူးကာဆယ်တက္ကသိုလ်သည် ဩစတြေးလျ တက္ကသိုလ်များ အဖွဲ့၏ အဖွဲ့ဝင် တက္ကသိုလ် တခုဖြစ်ရေအပြင် အဆင့်မြင့် စီးပွားရီး ကောလိပ်များ အဖွဲ့၏ အဖွဲ့ဝင်လည်း ဖြစ်တေ။ <ref>{{Template:Cite web|url=https://www.aacsb.net/eweb/DynamicPage.aspx?Site=AACSB&WebKey=CADEF77A-6573-49BB-9BA2-CE21EC93841E|title=All Member Schools – ordered by country/region, state, name|publisher=AACSB International|accessdate=6 January 2012}}</ref> ==ကိုးကား== {{reflist}} [[ကဏ္ဍ:ဝီကီးဒေတာဟိ ကိုဩဒိနိတ်များ]] [[ကဏ္ဍ:ဩစတြေးလျနိုင်ငံဟိ တက္ကသိုလ်နန့်ကောလိပ်တိ]] [[ကဏ္ဍ:ဩစတြေးလျနိုင်ငံဟိ ပညာရီး]] [[ကဏ္ဍ:နိုင်ငံအလိုက် တက္ကသိုလ်နန့် ကောလိပ်တိ]] [[ကဏ္ဍ:တက္ကသိုလ်နန့် ကောလိပ်တိ]] oy6bk7la2esja1ixe5g83gaxyzg1twg 21593 21592 2026-09-30T18:01:26Z Retkhaberi 224 21593 wikitext text/x-wiki {{Infobox university |name = နယူးကာဆယ် တက္ကသိုလ်၊ ဩစတြေးလျ |image_name = Uni-of-newcastle-crest-150.png |image_size = |caption = နယူးကာဆယ် တက္ကသိုလ်၏ စည်းတံဆိပ် |motto = ''I look ahead'' |established = ၁၉၆၅ |mottoeng = |type = အများပြည်သူဆိုင်ရာ |endowment = |president = |students = ၃၇,၁၈၁ |undergrad = ၂၃,၇၃၂ |city = နယူးကာဆယ်မြို့ |state = [[နယူးဆောက်သ်ဝေးလ်ပြည်နယ်]] |country = {{အလံ|ဩစတြေးလျနိုင်ငံ}} |campus = |sports = |athletics = |nickname = |colors = ကြက်သွီးနန့် အဖြူ<br>{{scarf|start}}{{cell|#800000}}{{cell|#800000}}{{cell|#800000}}{{cell|#800000}}{{cell|#FFFFFF}}{{cell|#FFFFFF}}{{cell|#FFFFFF}}{{cell|#FFFFFF}}{{scarf|end}} |free_label = |free = |affiliations = |website = {{URL|http://www.newcastle.edu.au}} |logo = }} ''''''နယူးကာဆယ်တက္ကသိုလ်'''''' စွာ ၁၉၆၅ ခုနှစ်မာ တည်ထောင်ခရေ ဩစတြေးလျနိုင်ငံဟိ အများပြည်သူ ဆိုင်ရာ တက္ကသိုလ်တခု ဖြစ်တေ။ ယင်းတက္ကသိုလ်ရေ နယူးဆောက်ဝေးလ်ပြည်နယ်ဟိ နယူးကာဆယ်မြို့၏ ဆင်ခြီဖုံးဖြစ်ရေ ကာလက်ဟမ်မာ ပင်မ တက္ကသိုလ် ပရဝဏ် ဟိရေ။ တက္ကသိုလ်သည် နယူးဆောက်ဝေးပြည်နယ် ဟိ အော်ရင်ဘား နန့် ပို့တ် မကွေးရီ၊ နယူးကာဆယ်မြို့ ပင်မ စီးပွားရီး ရပ်ကွက်၊ ဆစ်ဒနီမြို့ ပင်မ စီးပွားရီးရပ်ကွက်နန့် [[စင်ကာပူနိုင်ငံ|စင်ကာပူ]] နိုင်ငံရို့မာလည်း ကျောင်းတိဖွင့်လှစ်ထားရေ။ <ref>{{Template:Cite web|url=http://www.newcastle.edu.au/location|title=Locations|publisher=The University of Newcastle|accessdate=17 January 2010}}</ref> သမိုင်းကြောင်းအရ နယူးကာဆယ်ဆီးကျောင်းစွာ ပြဿနာ အခြီပြုသင်ကြားရီး စနစ်ကို ဘွဲ့ကြို ဆီးပညာ ဘွဲ့ အတွက် အကောင်အထည်ဖော်ခရေ။ ထိုစနစ်အား နောက်မာ ဩစတြေးလျနိုင်ငံ တဝှမ်းလုံးမာ အသုံးပြုဖို့ ဩစတြေးလျဆီးကောင်စီမှ ပြဋ္ဌာန်းခရေ။ ၁၉၉၀ ပြည့်လွန်နှစ်များ အစောပိုင်းမာ ယင်းသည် ဘွဲ့ကြိုဆီးပညာနန့် ကျန်းမာရီးသိပ္ပံ ဝင်ခွင့်စာမိန်းပွဲ (UMAT) ကိုစတင်ခရေ။ UMAT ကို ဩစတြေးလျနိုင်ငံ တဝှမ်းလုံးဟိ ဆီးကျောင်းမကန်မဝှန် က ရွီးချယ်ရန် ထပ်တိုး သတ်မှတ်ချက်အဖြစ် ကျကျယ်ပြပြန့်လက်ခံခရေ။ <ref>{{Template:Cite web|url=http://umat.acer.edu.au/documents/UVSExecutive%20Summary.pdf|title=UMAT: A Validity Study|publisher=Australian Council for Educational Research|accessdate=27 December 2010}}</ref> နယူးကာဆယ်တက္ကသိုလ်စွာ ဩစတြေးလျ တက္ကသိုလ်များ အဖွဲ့၏ အဖွဲ့ဝင် တက္ကသိုလ် တခုဖြစ်တေအပြင် အဆင့်မြင့် စီးပွားရီး ကောလိပ်များ အဖွဲ့၏ အဖွဲ့ဝင်လည်း ဖြစ်တေ။ <ref>{{Template:Cite web|url=https://www.aacsb.net/eweb/DynamicPage.aspx?Site=AACSB&WebKey=CADEF77A-6573-49BB-9BA2-CE21EC93841E|title=All Member Schools – ordered by country/region, state, name|publisher=AACSB International|accessdate=6 January 2012}}</ref> ==ကိုးကား== {{reflist}} [[ကဏ္ဍ:ဝီကီးဒေတာဟိ ကိုဩဒိနိတ်များ]] [[ကဏ္ဍ:ဩစတြေးလျနိုင်ငံဟိ တက္ကသိုလ်နန့်ကောလိပ်တိ]] [[ကဏ္ဍ:ဩစတြေးလျနိုင်ငံဟိ ပညာရီး]] [[ကဏ္ဍ:နိုင်ငံအလိုက် တက္ကသိုလ်နန့် ကောလိပ်တိ]] [[ကဏ္ဍ:တက္ကသိုလ်နန့် ကောလိပ်တိ]] h2ewriz91055gl9nplfqx7zxwevsikl 21594 21593 2026-09-30T18:01:56Z Retkhaberi 224 Retkhaberi moved page [[နယူးကာဆယ် တက္ကသိုလ် ၊ ဩစတြေးလျ]] to [[နယူးကာဆယ် တက္ကသိုလ်၊ ဩစတြေးလျ]] 21593 wikitext text/x-wiki {{Infobox university |name = နယူးကာဆယ် တက္ကသိုလ်၊ ဩစတြေးလျ |image_name = Uni-of-newcastle-crest-150.png |image_size = |caption = နယူးကာဆယ် တက္ကသိုလ်၏ စည်းတံဆိပ် |motto = ''I look ahead'' |established = ၁၉၆၅ |mottoeng = |type = အများပြည်သူဆိုင်ရာ |endowment = |president = |students = ၃၇,၁၈၁ |undergrad = ၂၃,၇၃၂ |city = နယူးကာဆယ်မြို့ |state = [[နယူးဆောက်သ်ဝေးလ်ပြည်နယ်]] |country = {{အလံ|ဩစတြေးလျနိုင်ငံ}} |campus = |sports = |athletics = |nickname = |colors = ကြက်သွီးနန့် အဖြူ<br>{{scarf|start}}{{cell|#800000}}{{cell|#800000}}{{cell|#800000}}{{cell|#800000}}{{cell|#FFFFFF}}{{cell|#FFFFFF}}{{cell|#FFFFFF}}{{cell|#FFFFFF}}{{scarf|end}} |free_label = |free = |affiliations = |website = {{URL|http://www.newcastle.edu.au}} |logo = }} ''''''နယူးကာဆယ်တက္ကသိုလ်'''''' စွာ ၁၉၆၅ ခုနှစ်မာ တည်ထောင်ခရေ ဩစတြေးလျနိုင်ငံဟိ အများပြည်သူ ဆိုင်ရာ တက္ကသိုလ်တခု ဖြစ်တေ။ ယင်းတက္ကသိုလ်ရေ နယူးဆောက်ဝေးလ်ပြည်နယ်ဟိ နယူးကာဆယ်မြို့၏ ဆင်ခြီဖုံးဖြစ်ရေ ကာလက်ဟမ်မာ ပင်မ တက္ကသိုလ် ပရဝဏ် ဟိရေ။ တက္ကသိုလ်သည် နယူးဆောက်ဝေးပြည်နယ် ဟိ အော်ရင်ဘား နန့် ပို့တ် မကွေးရီ၊ နယူးကာဆယ်မြို့ ပင်မ စီးပွားရီး ရပ်ကွက်၊ ဆစ်ဒနီမြို့ ပင်မ စီးပွားရီးရပ်ကွက်နန့် [[စင်ကာပူနိုင်ငံ|စင်ကာပူ]] နိုင်ငံရို့မာလည်း ကျောင်းတိဖွင့်လှစ်ထားရေ။ <ref>{{Template:Cite web|url=http://www.newcastle.edu.au/location|title=Locations|publisher=The University of Newcastle|accessdate=17 January 2010}}</ref> သမိုင်းကြောင်းအရ နယူးကာဆယ်ဆီးကျောင်းစွာ ပြဿနာ အခြီပြုသင်ကြားရီး စနစ်ကို ဘွဲ့ကြို ဆီးပညာ ဘွဲ့ အတွက် အကောင်အထည်ဖော်ခရေ။ ထိုစနစ်အား နောက်မာ ဩစတြေးလျနိုင်ငံ တဝှမ်းလုံးမာ အသုံးပြုဖို့ ဩစတြေးလျဆီးကောင်စီမှ ပြဋ္ဌာန်းခရေ။ ၁၉၉၀ ပြည့်လွန်နှစ်များ အစောပိုင်းမာ ယင်းသည် ဘွဲ့ကြိုဆီးပညာနန့် ကျန်းမာရီးသိပ္ပံ ဝင်ခွင့်စာမိန်းပွဲ (UMAT) ကိုစတင်ခရေ။ UMAT ကို ဩစတြေးလျနိုင်ငံ တဝှမ်းလုံးဟိ ဆီးကျောင်းမကန်မဝှန် က ရွီးချယ်ရန် ထပ်တိုး သတ်မှတ်ချက်အဖြစ် ကျကျယ်ပြပြန့်လက်ခံခရေ။ <ref>{{Template:Cite web|url=http://umat.acer.edu.au/documents/UVSExecutive%20Summary.pdf|title=UMAT: A Validity Study|publisher=Australian Council for Educational Research|accessdate=27 December 2010}}</ref> နယူးကာဆယ်တက္ကသိုလ်စွာ ဩစတြေးလျ တက္ကသိုလ်များ အဖွဲ့၏ အဖွဲ့ဝင် တက္ကသိုလ် တခုဖြစ်တေအပြင် အဆင့်မြင့် စီးပွားရီး ကောလိပ်များ အဖွဲ့၏ အဖွဲ့ဝင်လည်း ဖြစ်တေ။ <ref>{{Template:Cite web|url=https://www.aacsb.net/eweb/DynamicPage.aspx?Site=AACSB&WebKey=CADEF77A-6573-49BB-9BA2-CE21EC93841E|title=All Member Schools – ordered by country/region, state, name|publisher=AACSB International|accessdate=6 January 2012}}</ref> ==ကိုးကား== {{reflist}} [[ကဏ္ဍ:ဝီကီးဒေတာဟိ ကိုဩဒိနိတ်များ]] [[ကဏ္ဍ:ဩစတြေးလျနိုင်ငံဟိ တက္ကသိုလ်နန့်ကောလိပ်တိ]] [[ကဏ္ဍ:ဩစတြေးလျနိုင်ငံဟိ ပညာရီး]] [[ကဏ္ဍ:နိုင်ငံအလိုက် တက္ကသိုလ်နန့် ကောလိပ်တိ]] [[ကဏ္ဍ:တက္ကသိုလ်နန့် ကောလိပ်တိ]] h2ewriz91055gl9nplfqx7zxwevsikl နယူးကာဆယ် တက္ကသိုလ် ၊ ဩစတြေးလျ 0 6102 21595 2026-09-30T18:01:56Z Retkhaberi 224 Retkhaberi moved page [[နယူးကာဆယ် တက္ကသိုလ် ၊ ဩစတြေးလျ]] to [[နယူးကာဆယ် တက္ကသိုလ်၊ ဩစတြေးလျ]] 21595 wikitext text/x-wiki #REDIRECT [[နယူးကာဆယ် တက္ကသိုလ်၊ ဩစတြေးလျ]] q10tik6jtcq9yyrv34mkp7kytcmiyxo တမ်းပလိတ်:Infobox political party 10 6103 21596 2026-10-01T08:53:37Z Tejoebārsa 137 Created page with "==Usage== <nowiki>{{Polparty|country_name|political_party}}</nowiki> *''country_name'': Name of country (common name or abbreviation), with or without Wikilinking. *''political_party'': Name, abbreviation or acronym of politcal party ===Examples=== #<nowiki>{{Polparty|AU|Labor}} = [[Australian Labor Party|ALP]]</nowiki> #<nowiki>{{Polparty|Canada|NDP}} = [[New Democratic Party|NDP]]</nowiki> #<nowiki>{{Polparty|CZ|KDU-CSL}} = Christian and Democratic Union – Czecho..." 21596 wikitext text/x-wiki ==Usage== <nowiki>{{Polparty|country_name|political_party}}</nowiki> *''country_name'': Name of country (common name or abbreviation), with or without Wikilinking. *''political_party'': Name, abbreviation or acronym of politcal party ===Examples=== #<nowiki>{{Polparty|AU|Labor}} = [[Australian Labor Party|ALP]]</nowiki> #<nowiki>{{Polparty|Canada|NDP}} = [[New Democratic Party|NDP]]</nowiki> #<nowiki>{{Polparty|CZ|KDU-CSL}} = [[Christian and Democratic Union – Czechoslovak People's Party|KDU-ČSL]]</nowiki> #<nowiki>{{Polparty|[[Germany]]|FDP}} = [[Free Democratic Party (Germany)|FDP]]</nowiki> #<nowiki>{{Polparty|USA|D}} = [[Democratic Party (United States)|D]]</nowiki> #<nowiki>Special case: {{Polparty|Independent}} = [[Independent (politician)|Ind.]]</nowiki> ===Still under construction=== Most countries are not yet covered. Do <span style="color:red;">NOT</span> substitute this template at this time, it transludes the entire #switch construction instead of just the link you want. When adding entries within the template, list countries in alphabetical order. Give wikilinked and non-wikilinked names, as well as any possible abbreviations (eg. United States, USA). Each country contains 2 switch groups: one for acronyms, another for non-acronyms. This second group should always end with the Independent and default options. t0hvhfqs7jx7r0pxr0y4zzq78c8iazf ဆီးတက္ကသိုလ်(၂) ရန်ကုန် 0 6104 21597 2026-10-01T08:56:14Z Tejoebārsa 137 Created page with "{{Infobox တက္ကသိုလ် |တက္ကသိုလ်နာမည်(မြန်မာအက္ခရာ) = ဆီးတက္ကသိုလ်(၂) ရန်ကုန် |တက္ကသိုလ်နာမည်(အင်္ဂလိပ်အက္ခရာ)= University of Medicine 2, Yangon |တက္ကသိုလ်နာမည်(အခြားအက္ခရာ)= |ဒေသအခေါ်နာမည် = ဆီးတက္ကသိုလ်(၂)..." 21597 wikitext text/x-wiki {{Infobox တက္ကသိုလ် |တက္ကသိုလ်နာမည်(မြန်မာအက္ခရာ) = ဆီးတက္ကသိုလ်(၂) ရန်ကုန် |တက္ကသိုလ်နာမည်(အင်္ဂလိပ်အက္ခရာ)= University of Medicine 2, Yangon |တက္ကသိုလ်နာမည်(အခြားအက္ခရာ)= |ဒေသအခေါ်နာမည် = ဆီးတက္ကသိုလ်(၂) ရန်ကုန် |တံဆိပ် = UM2 Logo.svg |ဆောင်ပုဒ်(မြန်မာအက္ခရာ) =ဥပဌာနံ အနုကမ္မာ ဒယာ |ဆောင်ပုဒ်(အခြားအက္ခရာ) = upaṭhānaṃ, anukammā, dayā |တည်ထောင်ခုနှစ် = ၁၉၆၃ခုနှစ် |ပါမောက္ခချုပ် = ပါမောက္ခ ဒေါက်တာမိုးဝင့်အောင် |ဒုကျောင်းအုပ် = |ဝန်ထမ်း = ၈၆၉ |ဆရာ = ၅၄၈ |ဘွဲ့ကြိုကျောင်းသား = ၃၄၉၁ |ဘွဲ့လွန်ကျောင်းသား = |တည်နီရာ = ခေမာသီလမ်း၊ [[မြောက်‌ဥက္ကလာပမြို့နယ်]]၊ [[ရန်ကုန်မြို့]] |အကျယ်အဝန်း = |ပိုင်ဆိုင်မှု = |ရန်ပုံငွီ = |အဖွဲ့အစည်း = |သတင်းစာ = |အထိမ်းအမှတ်အရောင် = |အထိမ်းအမှတ်အပင် = စိန်ပန်းပင် |အားကစပ်နာမည် = |အားကစပ်အသင်း = |ဝဘ်ဆိုတ် = {{URL|http://www.um2ygn.edu.mm/}} }} '''ဆီးတက္ကသိုလ်(၂) ရန်ကုန်'''စွာ [[ရန်ကုန်တိုင်းဒေသကြီး]]၊ [[မြောက်‌ဥက္ကလာပမြို့နယ်]] ခေမာသီလမ်းမာ တည်ရှိပြီး [[ရန်ကုန်မြို့]]တွင်းက ၁၂ မိုင်ခန့်ကွာဝီးရေ။ ဆီးတက္ကသိုလ်(၂) ရန်ကုန်စွာ [[:en:Educational_Commission_for_Foreign_Medical_Graduates|Educational Commission for Foreign Medical Graduates]] က မြန်မာနိုင်ငံအတွင်း အသိအမှတ်ပြုရေ ကျောင်း ၄ ကျောင်းအနက်တစ်ကျောင်းလည်း ဖြစ်တေ။ == သမိုင်းကြောင်း == ၁၉၆၃ ခုနှစ်၊ ဇူလိုင်လ ၁၅ ရက်၌ [[မင်္ဂလာဒုံမြို့နယ်]]မာ ဆီးကောလိပ်အဖြစ် စတင်တည်ထောင်ခရေ။ [[ရန်ကုန်တက္ကသိုလ်]]၏ မဟာဌာနတစ်ခုအဖြစ် စတင်ခကေလေ့ ၁၉၆၄ မာ သီးခြား တက္ကသိုလ်(အင်စတီကျု)တစ်ခုအဖြစ် ကူးပြောင်းခရေ။ ၁၉၇၃ ခု၊ အောက်တိုဘာ ၁ မာ [[ပညာရေးဝန်ကြီးဌာန]]မှ [[ကျန်းမာရေးဝန်ကြီးဌာန]]၏ လက်အောက်သို့ ပြောင်းရွှိ့ခပြီး ယင်းအချိန်က ဆီးပညာဌာန (အဂု ဆီးသိပ္ပံ) ၏ လက်အောက်မာ စီမံခန့်ခွဲခရေ။ ၁၉၉၆ ခု၊ စက်တင်ဘာ ၂၅ မာ တက္ကသိုလ်၏ တည်နီရာကို မင်္ဂလာဒုံတပ်နယ်မြီမှ မြောက်ဥက္ကလာပမြို့နယ်သို့ ပြောင်းရွှိ့ခရေ။ ၂၀၀၅ ခုနှစ် ဇွန်လတစ်ရက်နိမာ အင်စတီကျုမှ တက္ကသိုလ်အဆင့်သို့ အဆင့်မြှင့်တင်နိုင်ခရေ။ ==ဦးဆောင်မှု== [[File:University of Medicine 2, Yangon.jpg|thumb|ဆီးတက္ကသိုလ်(၂) ရန်ကုန်]] ၁၉၆၃ခုနှစ်မှ စတင်ကာ ဆီးတက္ကသိုလ်(၂) ရန်ကုန်ကို ပါမောက္ခချုပ်မှ ဦးဆောင်အုပ်ချုပ်ရေ။ တာဝန်ထမ်းဆောင်ခရေ ပါမောက္ခချုပ်တိမာ- #၁၉၆၃–၁၉၆၇: ဒုတိယဗိုလ်မှူးကြီး ကိုကိုကြီး #၁၉၆၇–၁၉၇၃: ပါမောက္ခ ဒေါက်တာ ဦးအေး #၁၉၇၃-၁၉၇၉: ပါမောက္ခ ဒေါက်တာ ရွှေတင် #၁၉၇၉–၁၉၈၂: ဒေါက်တာ ခင်မောင်ငြိမ်း #၁၉၈၂–၁၉၈၇: ပါမောက္ခ ဒေါက်တာ တင်အောင်ဆွေ #၁၉၈၇–၁၉၈၉: ပါမောက္ခ ဒေါက်တာ မျိုးသွယ် #၁၉၈၉–၁၉၉၂: ပါမောက္ခ ဒေါက်တာ ကိုလေး #၁၉၉၂–၂၀၀၄: ပါမောက္ခ ဒေါက်တာ သာလှရွှေ<ref name="Whoiswho">{{cite book |title= Who's Who in Health and Medicine in Myanmar: a biographical dictionary of men and women who have contributed to the development of health and medicine in Myanmar since independence (1948) |location= ရန်ကုန် |publisher= Department of Health Planning, Ministry of Health, Myanmar |page = စာမျက်နှာ ၁၁-၁၂ |date= ၂၀၀၃ |isbn= }}</ref> #၂၀၀၄–၂၀၀၇: ပါမောက္ခ ဒေါက်တာ [[သန်းနုရွှေ]] #၂၀၀၇–၂၀၁၅: ပါမောက္ခ ဒေါက်တာ တင့်ဆွေလတ် #၂၀၁၄–၂၀၁၅: ပါမောက္ခ ဒေါက်တာ [[ဇော်ဝေစိုး]] #၂၀၁၅–၂၀၁၇: ပါမောက္ခ ဒေါက်တာ အေးအောင် #၂၀၁၇–၂၀၂၁: ပါမောက္ခ [[လောက်]] အေးထွန်း #၂၀၂၁-၂၀၂၅: ပါမောက္ခ ဒေါက်တာအေးအေးခင် #၂၀၂၅- လက်ရှိ: ပါမောက္ခ ဒေါက်တာမိုးဝင့်အောင် == ကျောင်းသားတိသမဂ္ဂ == ဆေးတက္ကသိုလ် - ၂ ရန်ကုန် ကျောင်းသားတိသမဂ္ဂ ကို ၂၀၁၅ခုနှစ်မာ ကျောင်းသားတိမှ စတင်တည်ထောင်ခပြီး ‌ဒေနိ အချိန်ထိ ဆီး-၂ ကျောင်းသား ကိုယ်စားပြု အဖွဲ့အစည်း အဖြစ် ကျောင်းစီမံခန့်ခွဲရီး၊ ပညာရီး၊ ကျောင်းသားအရီးနန့် နိုင်ငံရီး လှုပ်ယှားမှုတိမာ ပါဝင်လှုပ်ယှားလျက်ဟိရေ။ {{Infobox political party|name=ဆီးတက္ကသိုလ် - ၂ ရန်ကုန် ကျောင်းသားတိ သမဂ္ဂ|president=ဥဂ္ဂါမြတ်|secretary=ကောင်းခန့်ဦး|seal=[[File:Seal of the University of Medicine - 2 Students' Union.jpg|thumb|]]|logo=Seal of the University of Medicine - 2 Students' Union.jpg|founded=ဩဂုတ်လ ၁၂ရက် ၂၀၁၅ ခုနှစ်|slogan=သမဂ္ဂါနံ တပေါ သုခေါ}} ==ဘာသာရပ်တိ== ====ပထမနှစ် အမ်ဘီဘီအက်စ်==== *[[မြန်မာစာ]] *[[အင်္ဂလိပ်ဘာသာစကား|အင်္ဂလိပ်စာ]] *[[သင်္ချာ]] နန့် [[စာရင်းအင်း ပညာ]] *[[ရူပဗေဒ]] *[[ဓာတုဗေဒ]] *[[ဇီဝဗေဒ|ဇီဝဗေဒ(ရုက္ခဗေဒနန့် သတ္တဗေဒ)]] *[[လူ့အကျင့်ဆိုင်ရာ သိပ္ပံပညာ]] *[[ခန္ဓာဗေဒ|လူသားခန္ဓာဗေဒ မိတ်ဆက်]] *[[ဇီဝကမ္မဗေဒ]] နန့် [[ဇီဝဓာတု|ဇီဝဓာတုဗေဒ]] ====ဒုတိယနှစ် အမ်ဘီဘီအက်စ်==== *[[ခန္ဓာဗေဒ]] *[[ဇီဝကမ္မဗေဒ]] *[[ဇီဝဓာတု|ဇီဝဓာတုဗေဒ]] ====တတိယနှစ် အမ်ဘီဘီအက်စ်==== *[[ရောဂါဗေဒ|အထွေထွေ ရောဂါဗေဒ]] *[[အဏုဇီဝဗေဒ]] *[[ဆီးဝါးဗေဒ]] သင်ကြားရီး ဆီးရုံတိက ဆီးကုသဆောင်နန့် ခွဲစိတ်ကုသဆောင်တိမာ ဆီးပညာလက်တွိ့သင်တန်းပီးခြင်း ၁၈ပတ် ====နောက်ဆုံးနှစ် အပိုင်း(က) အမ်ဘီဘီအက်စ်==== *[[မှုခင်းဆီးပညာ]] *[[ကာကွယ်ရီးနန့် လူမှုရီးဆီးပညာ]] (နယ်ကွင်းဆင်းသင်တန်း ၃ပတ်) *[[ရောဂါဗေဒ]] နန့် [[သွီးရောဂါပညာ]] သင်ကြားရီး ဆီးရုံတိမာ ဆီးပညာ၊ ခွဲစိတ်ပညာ၊ သားဖွားနန့် မီးယပ်ရောဂါပညာ၊ အချေကျန်းမာပညာနန့် ပတ်သက်တေ သင်ကြားပို့ချချက်တိကို နားထောင်ပြီး လူနာဆောင်တိနန့် ဆီးခန်းတိမာ လိ့လာသင်ယူရရေ။ မြို့ပြကျန်းမာရီးဌာနတိသို့လည်း ကာကွယ်ရီးနန့် လူမှုရီးဆီးပညာဘာသာရပ်အတွက် လားရောက်လိ့လာရရေ။ ====နောက်ဆုံးနှစ် အပိုင်း(ခ) အမ်ဘီဘီအက်စ်==== *[[ဆီးပညာ]] *[[ခွဲစိတ်ပညာ]] *[[သားဖွားနန့် မီးယပ်ပညာ]] *[[အချေကျန်းမာပညာ]] ====အလုပ်သင်ဆရာဝန်==== နောက်ဆုံးနှစ် အပိုင်း(ခ) အောင်မြင်ပြီးဆုံးသူတိုင်း ရန်ကုန်(သို့မဟုတ်) တိုင်းနှင့်ပြည်နယ်က သင်ကြားရီးဆီးရုံတိမာ အလုပ်သင်ဆရာဝန်အဖြစ် ၁နှစ်တာ လက်တွိ့ပညာသင်ယူရရေ။ လက်တွိ့သင်ယူရရေ အချိန်ကာလတိမှာ- {| class="wikitable" |- ! ဘာသာရပ်!! အချိန်ကာလ |- |ကလေးကျန်းမာပညာ|| ၂ လခွဲ |- |ပြည်သူ့အကျိုးပြု ဆေးပညာ || ၂ ပတ် |- |ဆီးပညာ(စိတ်ရောဂါကုသမှုပညာ အပါအဝင်) || ၃ လ |- |သားဖွားနန့် မီးယပ်ဆေးပညာ|| ၃ လ |- |ခွဲစိတ်ကုသမှုပညာ(ထိခိုက်ဒဏ်ရာ ဆေးပညာ အပါအဝင်) || ၃ လ |} အလုပ်သင်ဆရာဝန်အဖြစ် ၁နှစ်တာ လက်တွေ့ပညာသင်ယူပြီးမှ ဆီးပညာဘွဲ့ (M.B.,B.S.) အပ်နှင်းခြင်း ခံရရေ။<ref>မြန်မာ့စွယ်စုံကျမ်း၊ အတွဲ(၂)</ref> ==သင်ကြားရီးဌာနတိ== ===ဆီးပညာဌာန=== ===ခွဲစိတ်ကုပညာဌာန=== ===သားဖွားနန့်မီးယပ်ပညာဌာန=== ===အချေကျန်းမာပညာဌာန === ကလေးကျန်းမာပညာဌာနကို ၁၉၆၈ ခုနှစ်က ဆီးတက္ကသိုလ် ၂ ရန်ကုန် တည်ဟိရာ ပြည်လမ်း၊ မင်္ဂလာဒုံမြို့နယ်မာ စတင်တည်ထာင်ခရေ။ ယင်းအချိန်က သင်ကြားရီးကို တပ်မတော်ဆီးရုံကြီးမာ ပြုလုပ်ခရေ။ တိုးတက်လာရေ ကျောင်းသားဦးရွီနန့် မျှတစီဖို့ အချေကျန်းမာပညာ သင်ကြားရီးဌာနတိကို မြောက်ဥက္ကလာအထွေထွေရောဂါကုဆီးရုံကြီးမာ ၁၉၇၇ နှင့် ၁၉၈၂ ခုနှစ်က လည်းကောင်း၊ အင်းစိန်ဆီးရုံနန့် သင်္ဃန်းကျွန်းဆီးရုံတိမာ ၁၉၉၄ ခုနှစ်က လည်းကောင်း၊ တောင်ဥက္ကလာဆေးရုံတွင် ၁၉၉၈ ခုနှစ်က လည်းကောင်း တိုးချဲ့ဖွင့်လှစ်ခရေ။၂၀၁၁ ခုနှစ်တွင် ရန်ကင်းအချေဆေးရုံကြီး ဖွင့်လှစ်ရေအခါ ဆီးတက္ကသိုလ် ၂ ရန်ကုန်၊ အချေကျန်းမာပညာဌာန၏ အဓိက သင်ကြားရီးဆီးရုံဖြစ်လာခရေ<ref>https://um2ygn.edu.mm/pediatrics/</ref>။ ====အချေကျန်းမာပညာဌာန ဌာနမှူးတိ==== {| class="wikitable" |+ |၁။ ဒုတိယဗိုလ်မှူးကြီးဒေါ်စိန်ရီ |၁၉၆၈-၁၉၈၇ |- |၂။ ဒေါက်တာ[[သိန်းသိန်းမြင့်]] |၁၉၈၇-၁၉၈၈ |- |၃။ ဒေါက်တာမျိုးမင်းအောင် |၁၉၈၈-၁၉၈၉ |- |၄။ ဒေါက်တာ[[သိန်းအုပ်ကျော်မြင့်]] |၁၉၈၉-၁၉၉၀ |- |၅။ ဒေါက်တာ[[သိန်းအောင် (ကလေးအထူးကုဆရာဝန်)|သိန်းအောင်]] |၁၉၉၀-၂၀၀၃ |- |၆။ ဒေါက်တာ[[သန်းနုရွှေ]] |၂၀၀၃-၂၀၀၄ |- |၇။ ဒေါက်တာ[[အေးမောင်ဟန်]] |၂၀၀၄-၂၀၀၅ |- |၈။ ဒေါက်တာ[[ဆင်မြူရယ်ကျော်လှ]] |၂၀၀၅-၂၀၀၆ |- |၉။ ဒေါက်တာခင်ထွေး |၂၀၀၆-၂၀၀၇ |- |၁၀။ ဒေါက်တာကြူကြူခင် |၂၀၀၇-၂၀၀၉ |- |၁၁။ ဒေါက်တာ[[စောဝင်း]] |၂၀၀၉-၂၀၁၁ |- |၁၂။ ဒေါက်တာ[[ရဲမြင့်ကျော်၊ ဒေါက်တာ|ရဲမြင့်ကျော်]] |၂၀၁၁-၂၀၁၃ |- |၁၃။ ဒေါက်တာခင်ညိုသိန်း |၂၀၁၃-၂၀၂၀ |- |} ==ထင်ရှားကျော်ကြားရေ ကျောင်းသားဟောင်းတိ== *[[စင်သီယာမောင်]] *[[ချစ်သုဝေ]] *[[နီနီခင်ဇော်]] *[[အေးဇံ]] *[[ဇော်ဝေစိုး]] == ဆက်စပ်ဖတ်ရှုပါ == * [[ဆီးတက္ကသိုလ်(၁) ရန်ကုန်]] * [[မန္တလေးဆီးတက္ကသိုလ်|ဆီးတက္ကသိုလ် (မန္တလေး)]] * [[မကွေးဆီးတက္ကသိုလ်|ဆေးတက္ကသိုလ် (မကွေး)]] * [[ဆီးတက္ကသိုလ် (တောင်ကြီး)]] * [[ပြည်သူ့ကျန်းမာရီးတက္ကသိုလ်(ရန်ကုန်)]] == ကိုးကား == {{reflist}} {{မြန်မာနိုင်ငံကတက္ကသိုလ်တိ}} [[Category:ရန်ကုန်မြို့က တက္ကသိုလ်နန့်ကောလိပ်တိ]] [[Category:ရန်ကုန်တိုင်းဒေသကြီးအတွင်းက တက္ကသိုလ်တိ]] [[Category:မြန်မာနိုင်ငံက ဆီးတက္ကသိုလ်တိ]] [[Category:မြန်မာနိုင်ငံက တက္ကသိုလ်နန့်ကောလိပ်တိ]] pvonmc4embn8fwtonl63kjd7x00pnja