ဝီကီးပီးဒီးယား
rkiwiki
https://rki.wikipedia.org/wiki/%E1%80%A1%E1%80%93%E1%80%AD%E1%80%80%E1%80%85%E1%80%AC%E1%80%99%E1%80%BB%E1%80%80%E1%80%BA%E1%80%94%E1%80%BE%E1%80%AC
MediaWiki 1.47.0-wmf.23
first-letter
မီဒီယာ
အထူး
ဆွီးနွီးချက်
အသုံးပြုလူ
အသုံးပြုလူ ဆွီးနွီးချက်
ဝီကီးပီးဒီးယား
ဝီကီးပီးဒီးယား ဆွီးနွီးချက်
ဖိုင်
ဖိုင် ဆွီးနွီးချက်
မီဒီယာဝီကီ
မီဒီယာဝီကီ ဆွီးနွီးချက်
တမ်းပလိတ်
တမ်းပလိတ် ဆွီးနွီးချက်
အကူအညီ
အကူအညီ ဆွီးနွီးချက်
ကဏ္ဍ
ကဏ္ဍ ဆွီးနွီးချက်
TimedText
TimedText talk
Module
Module talk
Event
Event talk
ဗိသုကာ
0
6177
21894
2026-10-09T13:41:17Z
Retkhaberi
224
Created page with "{{cleanup|date=23 Jul 2021}} လူရို့၏ ခိုလှုံမှုအတွက် [[အဆောက်အအုံ]]များ [[ဆောက်လုပ်ရီး]] မာ အဆောက်အအုံပစ္စည်းတိနန့် [[ရာသီဥတု]] ကာကွယ်မှုတိ၊ နိန်ရေး၊ စားသည်း၊ အိပ်ရီး အစဟိစွာတိကို ကိုယ်ရို့၏ ဘာ..."
21894
wikitext
text/x-wiki
{{cleanup|date=23 Jul 2021}}
လူရို့၏ ခိုလှုံမှုအတွက် [[အဆောက်အအုံ]]များ [[ဆောက်လုပ်ရီး]] မာ အဆောက်အအုံပစ္စည်းတိနန့် [[ရာသီဥတု]] ကာကွယ်မှုတိ၊ နိန်ရေး၊ စားသည်း၊ အိပ်ရီး အစဟိစွာတိကို ကိုယ်ရို့၏ [[ဘာသာ]]အယူဝါဒနန့် လူမျိုးရိုးရာ အစိုင်အလာအရ ဦးစီးပနာ တည်ဆောက်သူကို '''ဗိသုကာ''' လို့ ခေါ်ကတ်တေ။ ယင်းပိုင် တည်ဆောက်မှုပညာကို''' ဗိသုကာပညာ''' လို့ ခေါ်ရေ။
လူရို့ခိုလှုံမှုတိမာ အရေးအကြီးဆုံး [[အဆောက်အအုံ]] မာ နီအိမ်များ ဖြစ်ကတ်တေ။ လူရို့စွာ အရိုင်းဘဝမာ သဘာဝအလျောက် ဖြစ်ပေါ်နိန်ရေ ကျောက်ဂူကြီးတိကို ရှာ ဖွေ နီထိုင်ခကတ်တေ။ အသိဉာဏ် တစတစ တိုးပွားလာရေအခါ၊ သားရဲတိရစ္ဆာန်ရို့၏ ဖီးအန္တရာယ်မှ လုံခြုံရန်ပင်ဖြစ်ဖြစ် ၊ နီ၏ အပူရှိန်၊ မိုးသီးပေါက်နှင်းခဲရို့၏ အအီးဒဏ်ရို့ ညှဉ်းပန်းနှိပ်စက်ခြင်းက ကာကွယ်ရန်ပင်ဖြစ်ဖြစ် သူရို့၏ ဉာဏ်စွမ်းဖြင့် နီအိမ်တိကို ကြံစည်ဆောက်လုပ်ခရာမှ အစပြုပနာ ဗိသုကာပညာပေါ်ထွန်းပါလတ်တေ ။ လူရို့သည် ဂူများမာ ခိုအောင်းနီထိုင်စဉ် အခါမှစပြီးကေ ကိုယ်ရို့၏ ဂူများမာ အနုပညာရပ်တိကို ဖော်ပြခကတ်လီရာ ဂုထိတိုင် ကျောက်ဂူနံရံများမာ တွိဟိနှိုင်ရေ ။ ''ဒေကား ဗိသုကာပညာဖြင့် စတင် အမွှမ်းတင်ခြင်းဖြစ်တေ ။''
နိုင်ငံတနိုင်ငံ၏ ဗိသုကာ အနုပညာ လက်ရာတိသည် ထိုနိုင်ငံ၏အယူဝါဒ၊ [[ရာသီဥတု]] နန့် ထိုဒေသမာ ရဟိနှိုင်ရေ အဆောက်အအုံပစ္စည်းများထက်မာ အမှီပြုကတ်တေ။ ပုံစံဆိုကေ ကျောက်ပေါများရေ နိုင်ငံမာ ကျောက်များ ဆစ်လို့ တည်ဆောက်သော ဗိသုကာလက်ရာတိကို တွိရရေ။ [[ဂရိ]]နိုင်ငံမာ ကျောက်တိနန့်တည်ဆောက်ထားရေ ပါသီနွန် စရေ ဂရိ ဗိသုကာ လက်ရာတိကို ဂုထိတိုင်
တွိမြင် နှိုင်သိမ့်ရေ။သစ်ဝါးပေါများရေ မြန်မာနိုင်ငံ၊ [[ဂျပန်]]နိုင်ငံ စရေ နိုင်ငံများမာ သစ်ဝါးနန့် အများဆုံး တည်ဆောက်ခကတ်တေ။
အဆောက်အအုံ၏ စနစ်ပုံစံတိမာလေ့ ရာသီဥတုအလိုက် တည်ဆောက်ကတ်တေ။ နေအလွန် ပူပြင်းသော နိုင်ငံများမာ နီရောင်ကာ တန်းစက်အောက်များထုတ်ပနာ ဆောက်ခြင်းနန့် နီပူဟိန်ကို အကွယ်အကာ ပြုကတ်တေ။ မိုးအလွန်အားကြီးသော ဒေသများမာ ရေဆင်းလွယ်ကူသော ခေါင်ဆင်းတိကို စောက်စောက် ဆောက်လုပ်ကတ်တေ။ ရာသီဥတု အေးသော တိုင်းပြည်များမာ ခေါင်ပြန့်များ နန့်သာ တည်ဆောက်ကတ်လီရေ။
ဗိသုကာပညာကို လိလာရာမာ ကမ္ဘာ့သမိုင်းကိုပါ လက်တွဲလိလာသင့်ရေ။[[သမိုင်း]] ကို လိလာခြင်းနန့် ဗိသုကာများ အဆောက်အအုံ ပုံစံထုတ်လုပ်ရာမာ များစွာ အထောက်အကူပြုရေ။လွန်ခရေ အနှစ် ၁၀ဝ ကျော်လောက်အထိ ဖြစ်ရေ ဗိသုကာ လက်ရာတိသည် ရှီးဟောင်းပုံစံတိကို အခြီခံထားလို့ ဆောက်လုပ်ထားကတ်တေ ။ ရှေးဗိသုကာပညာကို ထိန်းသိမ်းရေ သဘောပင်ဖြစ်တေ ။ '''အနောက်နိုင်ငံ ဗိသုကာ ပညာ''' ၏ အရင်းအမြစ်ကို လိုက်မူ မြေထဲပင်လယ်ဒေသ ၊ တိုင်းဂရစ်နန့် ယူဖရီးတီးမြစ် ၂ မြွှာဒေသ ၊ [[အီဂျစ်နိုင်ငံ]] နိုင်းမြစ်ဝှမ်းဒေသရို့မာ တွိရ ပေမည် ။ [[ဘီစီ]] ၄ ဝ၀ဝ ခန့်ကပင် စတင်ပနာ [[မြေထဲပင်လယ်]]ဒေသမာ ကျောက်တုံးတိနန့် နီအိမ် ၊ ဘုရားကျောင်း ၊ ဂူသင်္ချိုင်း စသည်ရို့ကို ဆောက်လုပ်ပနာ ရုပ်လုံးများ ခပ်ကြမ်းကြမ်း ထွင်းထု ခြယ်သထားရေကို တွေ ့ရရေ ။<sup> [၁] </sup>
==ဝေါဟာရ==
ဗိသုကာဟူရေ ဝေါဟာရရေ "ဝိသုကမ္မ" ဟူရေ ပါဠိဝေါဟာရမှ ဆင်းသက်လာရေ။ ပါဠိသဒ္ဒါမာ "ဝ" နန့် "ဗ" အပြောင်းအလဲ ဟိ၏။ (ဝိသုကမ္မ = ဗိသုကမ္မ = ဆောက်လုပ်မှုဆိုင်ရာပညာ တတ်ကျွမ်းရေ လက်သမားဆရာ)<ref name="natdaywarmyar">{{cite book
|title= ဗုဒ္ဓကျမ်းလာ နတ်ဒေဝါများ
|author= ဓမ္မာစရိယဦးအေးနိုင် (ဘီအေ)
|publisher=အလင်းသစ်စာပီ
|location= အခန်း - ၄၀၄၊ တိုက် - ၆၊ ညောင်တန်းအိမ်ရာ၊ ပုဇွန်တောင်မြို့နယ်၊ ရန်ကုန်မြို့
|date= သြဂတ်လ ၂၀၁၀
|pages=
}}</ref>
== မြန်မာဗိသုကာပညာ ==
မြန်မာနိုင်ငံ ဗိသုကာပဝါရေ [[အိန္ဒိယနိုင်ငံ]] မဇ္ဈိမဒေသမှ [[ဗုဒ္ဓ]]အယူဝါဒနန့်အတူ မြန်မာနိုင်ငံသို့ ရောက်ဟိလာရေဟု ယူဆကတ်တေ ။ ဗိသုကာပဝါရေ ရှီးဦးစွာ ပျူလူမျိုးရို့၏ ဒေသဖြစ်ရေ သရေတနားချေတဗွေချေရာမာ ပင်ဖြစ်ဖြစ် ၊ ရှေးမွန်လူမျိုးရို့၏ ဒေသဖြစ်ရေ သုဝဏ္ဏဘုမ္မိ သထုံမာပင်ဖြစ်ဖြစ် ထွန်းကားခရေ ။ [[သရေခေတ္တရာခေတ်]] မာ ထင်ရှားရေ လက်ရာမာ ပေါပေါကြီး ( ဘောဘောကြီး ) ၊ ဘုရားကြီး ၊ ဘုရားမာရို့ ဖြစ်တေ။ ဘောဘောကြီး ဘုရားသည် အထက်အောက် အာ့လုံးပိုင် လုံးပတ် ညီညာရေ စာတီ ဖြစ်ပနာ ဘုရားကြီးနန့် ဘုရားမာရို့စွာ အထက်ပိုင်းချွန်သော စာတီလုံးများ ဖြစ်တေ ။ ခေါင်းလောင်းပုံ ၊ သပိတ်မှောက်၊ ဖောင်းရစ် ၊ ကြာမှောက်ကြာလှန်များ မပါဝင်ချေ။
[[ပုဂံခေတ်]] ကျန်စစ်သားမင်းလက်ထက်မာ မြန်မာရို့၏ ဗိသုကာပဝါရေ အထွတ်အထိပ်သို့ ရောက်နီရာဟု ဆိုနှိုင်ရေ ။ [[ပုဂံခေတ်]]ဂူဘုရားများမာ အပြင်နံရံမှ အထဲမဏ္ဍိုင်သို့ မိုးလျှောပေါင်းကူးပြုလုပ်ခြင်း ၊ သစ်သားထုတ်လျောက်မပါဘဲနန့် ခိုင်ခံ့စွာစီမံထားနိုင်ခြင်းစွာ ချီးကျူးလောက်သော မြန်မာ့ဗိသုကာပညာရပ်ပင်ဖြစ်တေ။ <sup> [၁]</sup> ပုဂံခေတ်နောက်ပိုင်းမာ ဗိသုကာလက်ရာ သိသိသာသာ ထွန်းကားခြင်းမဟိဘဲ ၁၈၅၇ ရောက်မှ [[အနုပညာ]]များ အားသစ်တက်လာရေ။မန္တလေး ဗိသုကာ အဆောက်အအုံတိစွာ ပုဂံခေတ်၏ အစိုင်အလာတိကို လိုက်နာကျင့်သုံးထားရေ်လည်း အနောက်နိုင်ငံ ဗိသုကာ အငွိအသက်များ သိသိသာသာ သက်ရောက်ထင်ဟပ်ဗျာယ်ဟိရေ ။
== ရည်ညွှန်းစာအုပ် ==
၁။ မြန်မာ့စွယ်စုံကျမ်း ( အတွဲ ? အမှတ် ? )
== ပြင်ပလခ့်များ ==
* [http://www.myanmararchitects.org မြန်မာ့ဗိသုကာပညာသျှင်တိအသင်း] {{Webarchive|url=https://web.archive.org/web/20140421114611/http://myanmararchitects.org/ |date=21 April 2014 }}
[[Category:နည်းပညာ]]
[[Category:ဗိသုကာပညာ]] [[Category:အနုပညာ]]
mojw0gy8zes5beq3z2m1c9sw1wrubvk