Википедия
rskwiki
https://rsk.wikipedia.org/wiki/%D0%93%D0%BB%D0%B0%D0%B2%D0%BD%D0%B8_%D0%B1%D0%BE%D0%BA
MediaWiki 1.47.0-wmf.2
first-letter
Медий
Окреме
Розгварка
Хаснователь
Розгварка зоз хасновательом
Википедия
Розгварка о Википедиї
Файл
Розгварка о файлу
МедияВики
Розгварка о МедияВикию
Шаблон
Розгварка о шаблону
Помоц
Розгварка о помоци
Катеґория
Розгварка о катеґориї
TimedText
TimedText talk
Модул
Разговор о модулу
Event
Event talk
Ветернїца
0
70
18496
7967
2026-05-18T21:52:16Z
Olirk55
19
Катеґория, викивязи
18496
wikitext
text/x-wiki
[[File:Dvorac Dunđerski, Kulpin, 43, mašine.jpg|thumb|Ветернїца у музею у дворцу Дундєрски, Кулпин|311x311п]]
'''Ветернїца''' и '''витернїца''' (серб. вејалица) – справа ([[орудиє]]) за вяце зарна на хторей ше оддвойовало зарно од плєви. З обрацаном ручки ше рушали древени лопатки (штири криделка зоз ясену або бресту хтори були на желєзней осовинки) хтори правели струянє воздуху медзи роштами и на тот способ ше зарно оддвойовало од лупки або плєви, потим випадовало под ветернїцу до древеного валова, а плєва виходзела на други бок.
== Часци витернїци ==
Витернїца була правена зоз ядлїни и мала тоти часци:
1. ''грот'' (або ладу);
2. ''дещичку за реґулованє'' швидкосци чуреня зарна;
3. ''главну рошту'' и рошти за рижни потреби (слунечнїк, [[Кукурица|кукурицу,]] [[жито]], овес, [[шеменєц]], просо);
4. ''два желєзни зубкасти колєска'' медзисобно повязани: єдно векше хторе з обрацаньом ручки обрацало осовинку на хторей криделка и друге над нїм, менше, хторе порушовало циґанку;
5. ''циґанка'' (длуговасте желєзко хторе ше шейта лїво-право з обрацаньом зубкастого колєска) и на таки способ кива рошти;
6. ''одберачку'' - древену лопатку за одберанє готового продукту;
7. на сподку полукружного бубня (на процивним боку рошти) єст ''отвор'' през хтори випадує готови продукт и вигарта ше го зоз тоту одберачку.
'''Приклад (ветренїца):'''
''Жито ше вяло на ветренїци и обрацало з ручку доокола. Зоз тим ше порушовали кридла у ветренїци хтори правели витор. Витор видувал плєву и прах, а чисте жито падало през рошту под ветернїцу;''
'''Приклад (витернїца):'''
''У тот час кажду ноц до пол ноци по цалим валалє лєм витернїци керепкали.''
'''Фразеолоґия:'''
''Приповедац як ветернїца'' (барз вельо приповедац: ''Баба Ганя дожила глїбоку старосц, два роки єй хиби до стотки, лєдво ходзи, алє приповеда як витернїца.''
== Литература ==
''Словнїк руского народного язика I, А- Н,'' Филозофски факултет, Одсек за русинистику, Нови Сад 2017, б. 131
== Вонкашнї вязи ==
* [https://www.facebook.com/permalink.php/?story_fbid=136449864796131&id=109645074143277 Vejalica/vetrenjača/trijer/trior] za žito ili pasulj, www.facebook.com, 20. юлий 2020.
*
* [https://www.youtube.com/watch?v=lfCAhvVdX8s Витернїца], ТВ репортажа Сенки Русковски Надь
[[Катеґория :История]]
[[Катеґория :Култура]]
[[Катеґория:Справа]]
imy63c5qr19dta413at8bblpjrd8wf5
Кудзель
0
223
18491
17001
2026-05-18T21:28:14Z
Olirk55
19
Катеґория
18491
wikitext
text/x-wiki
[[Файл:Kudzelj_20240806_102056.jpg|alt=Kudzelj 20240806 102056|thumb|400x400px|Кудзель, ''Етно клуб, Одняте од забуца'', [[Коцур]]]]
[[Файл:Zena u roboti 20240806 102940 (1).jpg|thumb|Жена у роботи, ''Етно клуб, Одняте од забуца'', Коцур|398x398px]]
'''Кудзель''' (серб. коловрат, преслица, виходнярски ''kudzeľ'', слц. ''praslica'', укр. прядка, кужiль, поль. ''kołowrotek, kᶏdziel'', русий. прялка, чес. ''kolovrat,'' од прслав. ''kqdeľa'') – справа за предзенє. Старши ґенерациї паметаю же [[Руснаци у Сербиї|Руснаци]] скорей хасновали такволану стару кудзель або споднїк.
== Историят ==
Стара кудзель або споднїк ше состої зоз єдней дещички у хторей притвердзена палїчка. На тоту палїчку, крашнє украшену зоз точеньом и интарзию, здзива ше вершнїк. На вершнїку стої влакно. На верху вершнїка привязана пантлїка – сатнїк, зоз хтору ше притвердзує влакно. З єдну руку ше вицагує и реґулує нїтку, а з другу ше окруца вреценко.
Споднїк ше положи на [[Лавка|лавку]] паточку або инше и жена на ньго шеднє. У зависносци зоз хтору руку вицагує нїтку, на тот бок ше обраци споднїк.
Интензивне продукованє и преробок конопи на самим початку 20. вику були єден з факторох хтори допомогли нєставаню споднїка як менєй продуктивного [[Орудиє|орудия]] и прилапйованє кудзелї зоз хтору мож лєгчейше, вецей и лєпше робиц.
== Часци кудзелї ==
Главни часци кудзелї то вершнїк на хторим стої влакно, вреценко на хторе ше накруца цверну, лабка хтору ше прициска з ногу, циґанка прейґ хторей вертикални ход преходзи до кружного на [[Колєсо|колєше]] и далєй прейґ шнура на вреценко. Накруцованє цверни на вреценко реґулує ше и зоз [[Пирє|пирйом]].
Бачвански Руснаци хасновали ище єдну файту кудзелї, такволану ''швабску кудзель'' або кудзель зоз шрубом. Пре огранїчени можлївосци у роботи и пре мали димензиї, така кудзель пошвидко постала орудиє за мали дзивчата хтори ше учели пресц.
Медзи людзми ше хасновало и назву коловрат з истим значеньом – кудзель (всл. ''kolovrate''k, слц. ''kolovrat'', праслав. kolovortъ, од словох коло и верциц. Кед дахто бега, нє мирує, гвари ше: круци ше як коловрат.
'''Кудзеляре''' – майстрове цо правели кудзелї волали ше кудзеляре. Окрем кудзельох, вони правели и други предмети з древа до обисца.
== Ґалерия ==
<gallery>
Файл:Sambe.jpg|алт=Кудзеля
Файл:Hanfstengel.jpg|алт=Кудзельово влакна достати зоз конопи
</gallery>
== Литература ==
* Любомир Медєши, ''Руска традиция,'' Нови Сад 2007, б. 253-254
* ''Словнїк руского народного язика I, А – Н,'' Филозофски факултет, Одсек за русинистику, Нови Сад 2017, б. 652 и 613
== Вонкашнї вязи ==
* [https://sh.wikipedia.org/wiki/Preslica Preslica], sh.wikipedia.org
[[Катеґория:Обисце]]
[[Катеґория:Справа]]
[[Катеґория:Ствари у Руским обисцу]]
cs82usv4bockldha9ibepeiccezlfk5
Злата Паплацко
0
594
18457
16377
2026-05-18T12:38:42Z
Sveletanka
20
катеґория
18457
wikitext
text/x-wiki
{| class="wikitable"align=right width=300px
|+
! colspan="2" |<big>Злата Паплацко </big>
|-
| colspan="2" |
[[Файл:Zlata_Paplacko_20241006_153743.jpg|алт=Zlata_Paplacko_20241006_153743|центер|270 px]]
|-
|'''Народзена'''
|17.04.1969. рок
|-
|'''Место родзеня'''
|Руски Керестур
|-
|'''Державянство'''
|югославянске, сербске
|-
|'''Школа'''
|Основна школа у Руским Керестуре
Штредня школа машинска у Темеринє
|-
|'''Спорт'''
|рукомет
|-
|'''Позиция у спорту'''
|ґолманка
|-
|'''Период спортскей''' '''професийней кариєри'''
|1983–2013
|-
|'''Награди и припознаня'''
|Даскельо награди за найлєпшого спортисту у року лєбо за найлєпшого ґолмана
Припознанє Рукометного союзу Войводини
Националне спортске припознанє Влади Републики Сербиї
Подзекованє найуспишнєйшому членови РК Русин у Руским Керестуре за период 1960-2000
|}
'''Злата Паплацко''' (17. април 1969.) бувша [[спортиста|спортистка]], длугорочна ґолманка женскей рукометней репрезентациї СР Югославиї, [[Сербия|Сербиї]] и Чарней гори и Републики Сербиї.
== Биоґрафия ==
Народзена є у [[Руски Керестур|Руским Керестуре]] од оца Елемира и мацери Ксениї (родз. Уйфалуши), зоз [[Коцур]]а, котра у младосци тиж бавела рукомет. Злата ма младшу шестру Весну.
Основну школу закончела у Р. Керестуре, а штредню машинску (9. и 10. класу) у Темеринє. Уж у основней школи ше занїмала зоз рижнима [[спорт]]ами: атлетику, [[Кошарка|кошарку]], одбойку, рукометом... Сцела ше випробовац у вецей спортох, алє ю найбаржей заинтересовал рукомет. Перше бавела у „полю”, алє на єдним тренинґу хибел ґолман, так же ю тедишнї тренер Янко Хома положел на тото место. Тот поцаг бул одлучуюци. Тиж так, нє могла ше напатриц нєприкосновени ґенерациї югославянских рукометашкох хторих предводзела маестрална Цеца Китич. Рукометашки були барз популарни и Злата ище раз потвердзела свой вибор — рушиц по їх драги. Зоз тим спортом ше занїмала од 12 рокох, а до заслуженей пензиї пошла 2013. року. Жиє у Руским Керестуре.
== Бавяцка кариєра ==
Ґол-линия, статива и мрежа Злату цагали до свойого простору зоз хторого нє вишла шлїдуюци 33 роки. Кариєру почала у локалним рукометним клубе Русин и нєодлуга було шицким ясне же є порихтана за висши уровень змаганя.
Мала свой сон хтори шлїдзела, вше баржей напредовала и зоз своїма способносцами преросла штредок у хторим почала тренирац. Обачели ю одредзени особи з рукометного клубу зоз Червинки, хтори ше змагал у Войводянскей лиґи. У Червинки тренирала єден рок, а потим достала препорученє пойсц бавиц рукомет до Темерину, дзе препровадзела шлїдуюци дзевец сезони. Бавели у тедишнєй другей лиґи, у хторей бависко було наисце на високим уровню. Змагали ше зоз моцнима екипами, вецей ше и баржей тренирало, и на концу ше шицок труд виплацел з одходом до националного тиму.
Злата Паплацко нє мала звичайну драгу по уход до репрезентациї. Прескочела кадетску и юниорску репрезентацию, а до сениорскей екипи вошла на вимогу Светлани Китич.
Златова ґенерация рукометашкох длуго чекала же би указала талант и свой квалитет. Война, санкциї и розпадованє тедишнєй держави у велїх поглядох опредзелєли їх судьбу, так же Злата медзи иншим, пред войну, була поволана бавиц и до Заґребскей Локомотиви и до тедишнього Босанского Броду. Бавячки вше верели до себе, були праве дружтво зоз праву атмосферу — як фамелия. Потримовали ше же би витворели свойо сни. Праве тото ше им и удало.
== Шветове першенство у Италиї (2001. рок) ==
Єденац роки прешло як рукометашки остатнїраз достали медалю. То була стриберна медаля на шампионату у Южней Кореї. Любителє рукомету помали трацели надїю до женскей рукометней репрезентациї.
У Италиї 2001. року отримане Шветове прешенство. Од самого початку змаганя рукометашки, а медзи нїма и Злата, бавели одлучно. Звладали Япон (35:18) и Южну Корею (39:31), зоз Австрию одбавели нєришено, алє страцели од Русиї (28:29). Добра ґол-розлика их затримала на другим месце. Зоз лєгкосцу звладали Бразил, зоз 16 ґолами розлики, и Шведску репрезентацию (32:18).
У полуфиналу Злата зоз свою екипу траци од Норвежскей (35:34), алє зоз менталну потримовку бувших бавячкох, самодовириє поросло и то резултовало зоз побиду за треце место. У тим змаганю процив Данскей, после седем ґолох у заостатку, у другим полчаше превжали главну улогу и победзели зоз резултатом — 42:40.
Зоз тим успихом рукометашки националней репрезентациї достали националне припознанє, єдну файту награди за шицок уложени труд у обласци спорту.
Цо ше дотика рукометней националней репрезентациї, Злата наступала у єй составе од 1996. року и то на вецей як 90 змаганьох. Треба спомнуц єй участвованє на Европским першенстве у Румуниї (2000) и завжате седме место, и участвованє на Шветовим першенстве у Италиї (2001), дзе завжали треце место и бронзову медалю.
== Рукометни клуби у хторих бавела ==
:♦ РК Русин, Руски Керестур (першираз є реґистрована як бавячка, 1983. рок) - змаганя у Општинскей лиґи
:♦ РК Црвенка, Червинка (1985) – змаганя у Войводянскей лиґи
:♦ РК Термовент, Темерин (1986) – змаганя у медзирепубличней лиґи
:♦ РК Вождовац (тедишнї РК Болаґо),Беоґрад (1995) – медзи иншим и змаганя у Купу европских городох,
:♦ РК Зомбор Дунав осиґуранє, Зомбор (1996) – медзи иншим змаганя у полуфиналу Купа европских городох и у штварцини финала Купа побиднїкох Купох
:♦ РК Напредак, Крушевац (1998) – на домашнїх змаганьох достати трофей Купа, а на европским змаганю достати трофей Купа европских городох
:♦ Мар Валенсия, Валенсия, Шпания (1999) – медзи иншим доставаю Куп Шпаниї, першенство Шпаниї и Куп европских Купох зоз побиду над русийским Краснодаром
[[Файл:Nacionalno_sportsko_priznanje_20241006_145701.jpg|алт=Nacionalno_sportsko_priznanje_20241006_145701|мини|263x263px]]
:♦ РК Будучност, Подґорица (2000—2004) – медзи иншим на домашнїм першенстве доставаю Куп Югославиї и Шампионат Югославиї
:♦ РК Медицинар, Шабац (2004—2005)
:♦ РК Напредак, Крушевац (2006)
:♦ РК Врнячка Баня, Врнячка Баня (2007—2010)
:♦ РК Нопал, Бачка Паланка (2010—2012) и
:♦ РК Железничар, Индїя (2012—2013).
== Награди и припознаня ==
[[Файл:Podzekovanje_20241006_145630.jpg|алт=Podzekovanje_20241006_145630|мини|264x264px]]
Награда за найлєпшого спортисту городу Темерину 1993. року
:★ Награда за найлєпшого спортисту рока у општини Зомбор 1997. року
:★ Припознанє Рукометного союзу Войводини, 2020. рок
:★ На шветовим першенстве у Италиї 2001. року нашла ше на трецим месце на шветовей лїстини найлєпших ґолманох
:★ На женским рукометним турнире у Прокуплю 2006. року достала награду за найлєпшого ґолмана на тим турнире
:★ Националне спортске припознанє Влади Републики Сербиї за окремне доприношенє розвою и афирмациї спорту, 2007. року
:★ Подзекованє найуспишнєйшому членови Рукометного клубу Русин у Руским Керестуре у периодзе од 1960. по 2000. рок.
[[Файл:Knizka_MEDALJE_ZAUVEK_201320241030_105200.jpg|алт=Knizka_MEDALJE_ZAUVEK_201320241030_105200|десно|мини|257x257px]]
Спортски союз Сербиї зоз потримовку Републики Сербиї, Министерством омладини и спорта, 2013. року видал кнїжку ''МЕДАЉЕ ЗАУВЕК''. У тей кнїжки начишлєни 85 успишни спортисти и приказани їх фотоґрафиї. Тоти вибрани спортисти виприповедали свойо красни, алє и чежки хвильки на драги у цеку кариєри. Медзи тима шампионами у спорту и наша Злата Паплацко.
Злата вше мала интересантни попатрунок на свою улогу у екипи. Твердзи же робота ґолмана нє за каждого, тота робота припада вибраним. Ґолманє у рукомету специфични особи, найлєпши товарише бавячом. Треба мац шмелосци стац и чекац [[Лабда (ґеометрия)|лабду.]]
== Литература ==
* ''МЕДАЉЕ ЗАУВЕК'', Пут до врха, издање 2013. године
== Вонкашнї вязи ==
* [https://nar.org.rs/zlata-paplacko/ Рукометашка Злата Паплацко] ''НОВИНАРСКА АСОЦИЯЦИЯ РУСНАЦОХ'', 27. новембер 2023. рок
* [https://history.eurohandball.com/ec/cl/women/2009-10/player/504350/ZlataPaplacko Клуби у хторих бавела Злата Паплацко], ''history.eurohandball.com
''
* [https://www.indjija.rs/Vesti.aspx?Id=8118 Злата у Индїї], ''indjija.rs''
* [https://www.soinfo.org/vesti/tag/zlata%20paplacko/ Vesti iz Sombora], ''soinfo,org
''
* [https://www.youtube.com/watch?v=_9fcwdsKh-U MEDALJE ZAUVEK ZLATA PAPLACKO], youtube kanal
* [https://www.politika.rs/sr/clanak/44742/Klinka-u-cetrdesetoj-vodi-u-Makedoniju Zlata u četrdesetoj vodi u Makedoniju], ''politika.rs''
{{DEFAULTSORT: Паплацко , Злата }}
[[Катеґория:Руснаци у Сербиї]]
[[Катеґория:Керестурци]]
[[Катеґория:Спортисти]]
[[Катеґория:Репрезентативци]]
[[Катеґория:17. април]]
[[Катеґория:Народзени 1969]]
[[Катеґория:Рукометаше]]
38xp179ctm5urikrcx8gro84ye6hbcz
Топарочка
0
1079
18495
18312
2026-05-18T21:44:41Z
Olirk55
19
Додата катеґория
18495
wikitext
text/x-wiki
'''Топарочка, топарка''' або '''мутилка''' (оп. мутилка) то справа за муценє [[Масло|масла]] у [[Збущок|збущку]] (оп. збущок), (серб. стапајица, по виходнярски, словацки и чески ''toparka'', од кореня ''stop),'' - одкаль виведзене ческе слово ''ztropořiti'' (збивац), польске ''stoparczeć'' (стирчац) – а то значи нашо стопорчиц (вистирчовац). Познєйше ше з- почало тримац за префикс, та даєдни слова остали з кореньом топ- (топарка).
Топарочка ше спомина у рускей народней писнї '''''Вежнї зайду'''.''
...„тропарочка лєм лопоци
а маселко, муци, муци, муци
кед ше моя мила ода,
алє ме зармуци.”
== Литература ==
* ''Словнїк руского народного язика II, О – Я'', Нови Сад, 2017, б. 588
== Вонкашнї вязи==
* [https://jezikoslovac.com/word/ncvl stapàjica.] vebsajt Jezikoslovac, jezikoslovac.com,
* [http://struna.ihjj.hr/naziv/stapajica/4335/ Stapajica.] vebsajt Struna, struna.ihjj.hr
[[Катеґория:Обисце]]
[[Катеґория:Справа]]
[[Катеґория:Ручни алати]]
[[Катеґория:Алати]]
[[Катеґория:Архаизми]]
[[Катеґория:Ствари у Руским обисцу]]
5hj6f2rgsnzjkh16vk0f6vxwhxgq1qm
Катеґория:14. децембер
14
1205
18461
10093
2026-05-18T12:56:52Z
Sveletanka
20
катеґория
18461
wikitext
text/x-wiki
[[Катеґория:14. децембер]]
[[Катеґория:Днї рока]]
cvnt0on29yaewlwcwpc77v9iywbtnao
18567
18461
2026-05-19T10:50:16Z
Sveletanka
20
18567
wikitext
text/x-wiki
[[Катеґория:Днї рока]]
[[Катеґория:Децембер]]
oz1ss0yrf230jgtnenrv1wnqh8rlavr
Катеґория:13. юний
14
1206
18564
17129
2026-05-19T10:48:41Z
Sveletanka
20
18564
wikitext
text/x-wiki
[[Катеґория:Днї рока]]
[[Катеґория:Юний]]
go0wpdwujx7id0j8uyehkxims5nl8tz
Катеґория:19. децембер
14
1242
18616
10164
2026-05-19T11:36:14Z
Sveletanka
20
катеґория
18616
wikitext
text/x-wiki
[[Катеґория:Днї рока]]
[[Катеґория:Децембер]]
oz1ss0yrf230jgtnenrv1wnqh8rlavr
Катеґория:13. октобер
14
1264
18560
17125
2026-05-19T10:46:59Z
Sveletanka
20
18560
wikitext
text/x-wiki
[[Катеґория:Днї рока]]
[[Катеґория:Октобер]]
nu2v0hq2goo4exir13dyaz0yu8etcpg
Катеґория:12. май
14
1272
18549
17117
2026-05-19T09:49:21Z
Sveletanka
20
18549
wikitext
text/x-wiki
[[Катеґория:Днї рока]]
[[Катеґория:Май]]
796s7hs84jg7zlayuivfanz1np4mar2
Катеґория:13. юлий
14
1275
18563
17128
2026-05-19T10:48:14Z
Sveletanka
20
18563
wikitext
text/x-wiki
[[Катеґория:Днї рока]]
[[Катеґория:Юлий]]
kne1ts9yef0but46qftlzdtrzknflym
Катеґория:1. януар
14
1276
18525
18388
2026-05-19T09:24:34Z
Sveletanka
20
18525
wikitext
text/x-wiki
[[Катеґория:Днї рока]]
[[Катеґория:Януар]]
bauccqo28s872digiy7uvc7qim10uu8
Катеґория:18. фебруар
14
1304
18611
10267
2026-05-19T11:32:11Z
Sveletanka
20
катеґория
18611
wikitext
text/x-wiki
[[Катеґория:Днї рока]]
[[Катеґория:Фебруар]]
dc9riysgv8arl0i3vmvvj25j7gqhhcv
Катеґория:Руска литература
14
1311
18449
10287
2026-05-18T12:27:52Z
Sveletanka
20
катеґория
18449
wikitext
text/x-wiki
[[Катеґория:Видавательство]]
rm98srd6vrsa2jmlte2g3emulpj1o9m
Катеґория:17. април
14
1331
18594
10332
2026-05-19T11:19:46Z
Sveletanka
20
катеґория
18594
wikitext
text/x-wiki
[[Катеґория:Днї рока]]
[[Катеґория:Авґуст]]
tw75o4quhtcmqlh62mabyb5ohdcgbhy
Катеґория:15. май
14
1333
18473
10352
2026-05-18T13:14:51Z
Sveletanka
20
катеґория
18473
wikitext
text/x-wiki
[[Катеґория:15. май]]
[[Катеґория:Днї рока]]
r5nn7oc07xnrnngwrks9120ia5i86pr
18573
18473
2026-05-19T10:53:47Z
Sveletanka
20
18573
wikitext
text/x-wiki
[[Катеґория:Днї рока]]
[[Катеґория:Май]]
796s7hs84jg7zlayuivfanz1np4mar2
Катеґория:12. април
14
1346
18503
17590
2026-05-19T08:52:26Z
Sveletanka
20
18503
wikitext
text/x-wiki
[[Катеґория:Днї рока]]
[[Катеґория:Април]]
56ba8oevkm95cxsievdvwrvj7d9mktv
Катеґория:19. октобер
14
1351
18619
10373
2026-05-19T11:38:01Z
Sveletanka
20
катеґория
18619
wikitext
text/x-wiki
[[Катеґория:Днї рока]]
[[Катеґория:Октобер]]
nu2v0hq2goo4exir13dyaz0yu8etcpg
Катеґория:11. април
14
1352
18539
17582
2026-05-19T09:44:12Z
Sveletanka
20
18539
wikitext
text/x-wiki
[[Катеґория:Днї рока]]
[[Катеґория:Април]]
56ba8oevkm95cxsievdvwrvj7d9mktv
Катеґория:14. януар
14
1362
18507
17238
2026-05-19T09:12:26Z
Sveletanka
20
18507
wikitext
text/x-wiki
[[Катеґория:Днї рока]]
[[Катеґория:Януар]]
bauccqo28s872digiy7uvc7qim10uu8
Катеґория:1. авґуст
14
1363
18505
17107
2026-05-19T09:00:02Z
Sveletanka
20
18505
wikitext
text/x-wiki
[[Катеґория:Днї рока]]
[[Катеґория:Авґуст]]
tw75o4quhtcmqlh62mabyb5ohdcgbhy
Катеґория:1. децембер
14
1365
18510
16913
2026-05-19T09:16:12Z
Sveletanka
20
18510
wikitext
text/x-wiki
[[Катеґория:Днї рока]]
[[Катеґория:Децембер]]
oz1ss0yrf230jgtnenrv1wnqh8rlavr
Катеґория:15. юлий
14
1374
18479
10437
2026-05-18T13:17:42Z
Sveletanka
20
катеґория
18479
wikitext
text/x-wiki
[[Катеґория:15. юлий]]
[[Катеґория:Днї рока]]
fjhym2girzvkgkvyvrpdxtpw21mdlva
18579
18479
2026-05-19T10:56:25Z
Sveletanka
20
18579
wikitext
text/x-wiki
[[Катеґория:Днї рока]]
[[Катеґория:Юлий]]
kne1ts9yef0but46qftlzdtrzknflym
Катеґория:18. септембер
14
1389
18610
10478
2026-05-19T11:31:40Z
Sveletanka
20
катеґория
18610
wikitext
text/x-wiki
[[Катеґория:Днї рока]]
[[Катеґория:Септембер]]
stoweopmxv276bkfvwz1c7cyd9dljov
Катеґория:15. април
14
1392
18470
10484
2026-05-18T13:12:55Z
Sveletanka
20
катеґория
18470
wikitext
text/x-wiki
[[Катеґория:15. авґуст]]
[[Катеґория:Днї рока]]
s6ogcvw97ypp0dcdd584utwroe2clei
18471
18470
2026-05-18T13:13:48Z
Sveletanka
20
18471
wikitext
text/x-wiki
[[Катеґория:15. април]]
[[Катеґория:Днї рока]]
bao5wyoltcjirbre45tt8et5n1ic56t
18571
18471
2026-05-19T10:52:19Z
Sveletanka
20
18571
wikitext
text/x-wiki
[[Катеґория:Днї рока]]
[[Катеґория:Април]]
56ba8oevkm95cxsievdvwrvj7d9mktv
Катеґория:12. новембер
14
1397
18551
17118
2026-05-19T09:50:44Z
Sveletanka
20
18551
wikitext
text/x-wiki
[[Катеґория:Днї рока]]
[[Катеґория:Новембер]]
p7pnmww3sby2t1cgk980susvsfnrv95
Катеґория:1. юний
14
1401
18523
16918
2026-05-19T09:23:43Z
Sveletanka
20
18523
wikitext
text/x-wiki
[[Катеґория:Днї рока]]
[[Катеґория:Юний]]
go0wpdwujx7id0j8uyehkxims5nl8tz
Катеґория:11. фебруар
14
1404
18543
17584
2026-05-19T09:46:01Z
Sveletanka
20
18543
wikitext
text/x-wiki
[[Катеґория:Днї рока]]
[[Катеґория:Фебруар]]
dc9riysgv8arl0i3vmvvj25j7gqhhcv
Катеґория:15. октобер
14
1421
18476
10533
2026-05-18T13:16:14Z
Sveletanka
20
катеґория
18476
wikitext
text/x-wiki
[[Катеґория:15. октобер]]
[[Катеґория:Днї рока]]
hhd6ltyav0ryyse745oljq7f58kmn4z
18576
18476
2026-05-19T10:55:11Z
Sveletanka
20
18576
wikitext
text/x-wiki
[[Катеґория:Днї рока]]
[[Катеґория:Октобер]]
nu2v0hq2goo4exir13dyaz0yu8etcpg
Катеґория:10. април
14
1426
18526
16920
2026-05-19T09:25:10Z
Sveletanka
20
18526
wikitext
text/x-wiki
[[Катеґория:Днї рока]]
[[Катеґория:Април]]
56ba8oevkm95cxsievdvwrvj7d9mktv
Катеґория:16. авґуст
14
1431
18482
10558
2026-05-18T13:22:44Z
Sveletanka
20
катеґория
18482
wikitext
text/x-wiki
[[Катеґория:16. авґуст]]
[[Катеґория:Днї рока]]
hw3hjahek9883xcw4xxu5egf8c4soal
18582
18482
2026-05-19T10:58:45Z
Sveletanka
20
18582
wikitext
text/x-wiki
[[Катеґория:Днї рока]]
[[Катеґория:Авґуст]]
tw75o4quhtcmqlh62mabyb5ohdcgbhy
Катеґория:16. юний
14
1438
18591
10567
2026-05-19T11:10:05Z
Sveletanka
20
катеґория
18591
wikitext
text/x-wiki
[[Катеґория:Днї рока]]
[[Катеґория:Юний]]
go0wpdwujx7id0j8uyehkxims5nl8tz
Катеґория:18. марец
14
1441
18608
10575
2026-05-19T11:30:28Z
Sveletanka
20
катеґория
18608
wikitext
text/x-wiki
[[Катеґория:Днї рока]]
[[Катеґория:Марец]]
1kvjouap012wzukx2a6vhub5gfmrx8e
Катеґория:16. октобер
14
1443
18588
10579
2026-05-19T11:08:26Z
Sveletanka
20
катеґория
18588
wikitext
text/x-wiki
[[Катеґория:Днї рока]]
[[Катеґория:Октобер]]
nu2v0hq2goo4exir13dyaz0yu8etcpg
Гокедла
0
1475
18488
16993
2026-05-18T21:12:07Z
Olirk55
19
Катеґория
18488
wikitext
text/x-wiki
[[Файл:Hokedla.jpg|алт=Гокедла|мини|198x198п|Гокедла]]
'''Гокедла''' або гокла (од нємецкого ''Hocker'') – карсцель без хрибта (операча), висши од [[шамла|шамли]], без крижних латкох (столїнох). Скорей гокедли було лєм древени, а нєшка єст и пластични, таки цо мож зложиц и ношиц зоз собу, тапацирани зоз [[Скорка|скору]] або штофом. Мож було на нєй шедзиц, нє заберала вельо места, а мож було на ню и стануц и долапиц дацо з висока.
== Литература ==
* ''Словнїк руского народного язика'' I, А-Н, Нови Сад 2017, б. 271
* ''Руско-сербски словнїк'', Нови Сад 2010, б. 158
[[Катеґория:Обисце]]
[[Катеґория:Ствари у Руским обисцу]]
f2p7o95a2c2ire500xj13a1vynaejrq
Шамла
0
1476
18492
16994
2026-05-18T21:30:35Z
Olirk55
19
Катеґория
18492
wikitext
text/x-wiki
[[Файл:Samla.jpg|алт=Шамлочка|мини|208x208п|Шамлочка]]
'''Шамла''', дем. шамлочка – нїзке шедзиско без хрибта (операча). Слово походзи од баварско-австрийского ''Schamel''. Шамл(очк)а вше була направена з древа, могла буц штироугловей або правоугловей форми. Место штирох ножкох мала два з процивних бокох вертикланей плочи хтори при дну могли (а нє мушели) буц повязани з латку (подобнє як столїни на столє).
Хто медзи Руснацами нє памета дакого свойого з фамелиї як шедзи на шамлочки и пред собу пребера пасулю. На шамлочки звичайно шедзели дзеци, а старшим знала послужиц и як подкладаче под ноги же би им нє вишели. Нїяки причини анї моди нє були достаточни вируциц шамл(очк)и зоз каждодньового хаснованя, та аж по нєшка.
У новшим чаше єст шамлочки и з пластики, алє вони нє таки витримовни як древени.
Шамли и шамлочки найчастейше правели майстрове-тишлїре у чаше кед було розвитше [[ремесло|ремесельнїцство]]. Часто знал направиц шамлочки и схопнєйши хлоп у обисцу кед мал потребни материял (деску, дещички, латки, [[Гвозд|гвозди]]) и [[орудиє]] (пилку, млаток) за правенє.
== Вонкашнї вязи ==
* [https://sr.wiktionary.org/wiki/%D1%88%D0%B0%D0%BC%D0%BB%D0%B8%D1%86%D0%B0 шамлица/šamlica], Викиречник, sr.wiktionary.org, 8. септембер 2015.
* Jovan Ćirilov, [https://www.nin.rs/arhiva/vesti/25843/samlica Šamlica], nin.rs, 20. septembar 2023.
[[Катеґория:Обисце]]
[[Катеґория:Ствари у Руским обисцу]]
4yja6ji88lpg8dxytmsoc5ncpg748gt
Катеґория:14. септембер
14
1489
18463
10721
2026-05-18T12:58:55Z
Sveletanka
20
катеґория
18463
wikitext
text/x-wiki
[[Катеґория:14. септембер]]
[[Катеґория:Днї рока]]
648m6nntcvawudh45jqx25lsuli3vyc
Катеґория:16. април
14
1524
18483
10956
2026-05-18T13:23:27Z
Sveletanka
20
катеґория
18483
wikitext
text/x-wiki
[[Катеґория:16. април]]
[[Катеґория:Днї рока]]
oh6i4mrwb0hk5uvaawo6obkhfx5caxy
18485
18483
2026-05-18T13:26:16Z
Sveletanka
20
18485
wikitext
text/x-wiki
[[Катеґория:Днї рока]]
pteo8m2nibxjcwl3sb6k9sc432bpopx
18583
18485
2026-05-19T10:59:09Z
Sveletanka
20
18583
wikitext
text/x-wiki
[[Катеґория:Днї рока]]
[[Катеґория:Април]]
56ba8oevkm95cxsievdvwrvj7d9mktv
Катеґория:12. юний
14
1535
18556
17593
2026-05-19T09:55:55Z
Sveletanka
20
18556
wikitext
text/x-wiki
[[Катеґория:Днї рока]]
[[Катеґория:Юний]]
go0wpdwujx7id0j8uyehkxims5nl8tz
Катеґория:11. юний
14
1543
18545
17113
2026-05-19T09:46:55Z
Sveletanka
20
18545
wikitext
text/x-wiki
[[Катеґория:Днї рока]]
[[Катеґория:Юний]]
go0wpdwujx7id0j8uyehkxims5nl8tz
Катеґория:19. май
14
1545
18617
11009
2026-05-19T11:36:49Z
Sveletanka
20
катеґория
18617
wikitext
text/x-wiki
[[Катеґория:Днї рока]]
[[Катеґория:Май]]
796s7hs84jg7zlayuivfanz1np4mar2
Катеґория:19. марец
14
1554
18618
11026
2026-05-19T11:37:25Z
Sveletanka
20
катеґория
18618
wikitext
text/x-wiki
[[Катеґория:Днї рока]]
[[Катеґория:Марец]]
1kvjouap012wzukx2a6vhub5gfmrx8e
Катеґория:14. май
14
1571
18462
11049
2026-05-18T12:58:18Z
Sveletanka
20
катеґория
18462
wikitext
text/x-wiki
[[Катеґория:14. май]]
[[Катеґория:Днї рока]]
0v58hfctr7pb1pgcwsbun8fvucvnow5
18568
18462
2026-05-19T10:50:44Z
Sveletanka
20
18568
wikitext
text/x-wiki
[[Катеґория:Днї рока]]
[[Катеґория:Май]]
796s7hs84jg7zlayuivfanz1np4mar2
Катеґория:18. новембер
14
1572
18609
11051
2026-05-19T11:31:11Z
Sveletanka
20
катеґория
18609
wikitext
text/x-wiki
[[Катеґория:Днї рока]]
[[Катеґория:Новембер]]
p7pnmww3sby2t1cgk980susvsfnrv95
Катеґория:17. юний
14
1573
18602
11053
2026-05-19T11:27:11Z
Sveletanka
20
катеґория
18602
wikitext
text/x-wiki
[[Катеґория:Днї рока]]
[[Катеґория:Юний]]
go0wpdwujx7id0j8uyehkxims5nl8tz
Катеґория:12. октобер
14
1580
18552
17119
2026-05-19T09:54:05Z
Sveletanka
20
18552
wikitext
text/x-wiki
[[Катеґория:Днї рока]]
[[Катеґория:Октобер]]
nu2v0hq2goo4exir13dyaz0yu8etcpg
Катеґория:12. юлий
14
1583
18555
17121
2026-05-19T09:55:26Z
Sveletanka
20
18555
wikitext
text/x-wiki
[[Катеґория:Днї рока]]
[[Катеґория:Юлий]]
kne1ts9yef0but46qftlzdtrzknflym
Катеґория:19. фебруар
14
1594
18621
11092
2026-05-19T11:39:01Z
Sveletanka
20
катеґория
18621
wikitext
text/x-wiki
[[Катеґория:Днї рока]]
[[Катеґория:Фебруар]]
dc9riysgv8arl0i3vmvvj25j7gqhhcv
Катеґория:16. марец
14
1604
18586
11111
2026-05-19T11:07:20Z
Sveletanka
20
ка
18586
wikitext
text/x-wiki
[[Катеґория:Днї рока]]
[[Катеґория:Марец]]
1kvjouap012wzukx2a6vhub5gfmrx8e
Катеґория:1. октобер
14
1617
18517
16915
2026-05-19T09:20:36Z
Sveletanka
20
18517
wikitext
text/x-wiki
[[Катеґория:Днї рока]]
[[Катеґория:Октобер]]
nu2v0hq2goo4exir13dyaz0yu8etcpg
Катеґория:1. новембер
14
1648
18514
16914
2026-05-19T09:19:07Z
Sveletanka
20
18514
wikitext
text/x-wiki
[[Катеґория:Днї рока]]
pteo8m2nibxjcwl3sb6k9sc432bpopx
18515
18514
2026-05-19T09:19:27Z
Sveletanka
20
18515
wikitext
text/x-wiki
[[Катеґория:Днї рока]]
[[Катеґория:Новембер]]
p7pnmww3sby2t1cgk980susvsfnrv95
Катеґория:10. май
14
1650
18528
16922
2026-05-19T09:26:33Z
Sveletanka
20
18528
wikitext
text/x-wiki
[[Катеґория:Днї рока]]
[[Катеґория:Май]]
796s7hs84jg7zlayuivfanz1np4mar2
Катеґория:10. марец
14
1652
18530
16923
2026-05-19T09:37:57Z
Sveletanka
20
18530
wikitext
text/x-wiki
[[Катеґория:Днї рока]]
[[Катеґория:Марец]]
1kvjouap012wzukx2a6vhub5gfmrx8e
Катеґория:15. юний
14
1654
18480
11241
2026-05-18T13:18:34Z
Sveletanka
20
катеґория
18480
wikitext
text/x-wiki
[[Катеґория:15. юний]]
[[Катеґория:Днї рока]]
qo9vraceu1dxcu49ybkgpfftgvx2e9c
18580
18480
2026-05-19T10:56:48Z
Sveletanka
20
18580
wikitext
text/x-wiki
[[Катеґория:Днї рока]]
[[Катеґория:Юний]]
go0wpdwujx7id0j8uyehkxims5nl8tz
Катеґория:16. юлий
14
1657
18590
11245
2026-05-19T11:09:30Z
Sveletanka
20
ка
18590
wikitext
text/x-wiki
[[Катеґория:Днї рока]]
[[Катеґория:Юлий]]
kne1ts9yef0but46qftlzdtrzknflym
Катеґория:10. фебруар
14
1661
18534
16927
2026-05-19T09:41:45Z
Sveletanka
20
18534
wikitext
text/x-wiki
[[Катеґория:Днї рока]]
[[Катеґория:Фебруар]]
dc9riysgv8arl0i3vmvvj25j7gqhhcv
Катеґория:17. октобер
14
1668
18598
11259
2026-05-19T11:21:48Z
Sveletanka
20
катеґория
18598
wikitext
text/x-wiki
[[Катеґория:Днї рока]]
[[Катеґория:Октобер]]
nu2v0hq2goo4exir13dyaz0yu8etcpg
Катеґория:18. юний
14
1685
18612
11282
2026-05-19T11:33:35Z
Sveletanka
20
катеґория
18612
wikitext
text/x-wiki
[[Катеґория:Днї рока]]
[[Катеґория:Юний]]
go0wpdwujx7id0j8uyehkxims5nl8tz
Катеґория:18. авґуст
14
1690
18604
11290
2026-05-19T11:28:10Z
Sveletanka
20
катеґория
18604
wikitext
text/x-wiki
[[Катеґория:Днї рока]]
[[Катеґория:Авґуст]]
tw75o4quhtcmqlh62mabyb5ohdcgbhy
Катеґория:1. септембер
14
1694
18519
16916
2026-05-19T09:21:27Z
Sveletanka
20
18519
wikitext
text/x-wiki
[[Катеґория:Днї рока]]
[[Катеґория:Септембер]]
stoweopmxv276bkfvwz1c7cyd9dljov
Катеґория:13. авґуст
14
1696
18558
17123
2026-05-19T10:45:59Z
Sveletanka
20
18558
wikitext
text/x-wiki
[[Катеґория:Днї рока]]
[[Катеґория:Авґуст]]
tw75o4quhtcmqlh62mabyb5ohdcgbhy
Катеґория:19. авґуст
14
1705
18614
11311
2026-05-19T11:35:01Z
Sveletanka
20
катеґория
18614
wikitext
text/x-wiki
[[Катеґория:Днї рока]]
[[Катеґория:Авґуст]]
tw75o4quhtcmqlh62mabyb5ohdcgbhy
Катеґория:17. юлий
14
1713
18601
11322
2026-05-19T11:26:22Z
Sveletanka
20
катеґория
18601
wikitext
text/x-wiki
[[Катеґория:Днї рока]]
[[Катеґория:Юлий]]
kne1ts9yef0but46qftlzdtrzknflym
Катеґория:Шахисти
14
1720
18454
11338
2026-05-18T12:35:41Z
Sveletanka
20
катеґория
18454
wikitext
text/x-wiki
[[Катеґория:Спортисти]]
5una8w8dt7x7l8573qddp9fph2qrv4m
Катеґория:15. фебруар
14
1724
18478
11344
2026-05-18T13:17:17Z
Sveletanka
20
катеґория
18478
wikitext
text/x-wiki
[[Катеґория:15. фебруар]]
[[Катеґория:Днї рока]]
3jryz0uk8l60di6sc7jbzflmjdlo8b9
18578
18478
2026-05-19T10:55:58Z
Sveletanka
20
18578
wikitext
text/x-wiki
[[Катеґория:Днї рока]]
[[Катеґория:Фебруар]]
dc9riysgv8arl0i3vmvvj25j7gqhhcv
Катеґория:18. април
14
1737
18605
11365
2026-05-19T11:28:46Z
Sveletanka
20
катеґория
18605
wikitext
text/x-wiki
[[Катеґория:Днї рока]]
[[Катеґория:Април]]
56ba8oevkm95cxsievdvwrvj7d9mktv
Катеґория:14. юний
14
1738
18468
11366
2026-05-18T13:11:54Z
Sveletanka
20
катеґория
18468
wikitext
text/x-wiki
[[Катеґория:14. юний]]
[[Катеґория:Днї рока]]
l6267lz6ydmbm4q5hqm9wr4ajz1pd2e
Катеґория:17. новембер
14
1739
18597
11368
2026-05-19T11:21:19Z
Sveletanka
20
катеґория
18597
wikitext
text/x-wiki
[[Катеґория:Днї рока]]
[[Катеґория:Новембер]]
p7pnmww3sby2t1cgk980susvsfnrv95
Катеґория:13. марец
14
1741
18559
17124
2026-05-19T10:46:34Z
Sveletanka
20
18559
wikitext
text/x-wiki
[[Катеґория:Днї рока]]
[[Катеґория:Марец]]
1kvjouap012wzukx2a6vhub5gfmrx8e
Катеґория:19. юлий
14
1752
18622
11392
2026-05-19T11:40:08Z
Sveletanka
20
катеґория
18622
wikitext
text/x-wiki
[[Катеґория:Днї рока]]
[[Катеґория:Юлий]]
kne1ts9yef0but46qftlzdtrzknflym
Катеґория:14. април
14
1753
18486
11393
2026-05-18T13:28:31Z
Sveletanka
20
катеґория
18486
wikitext
text/x-wiki
[[Катеґория:Днї рока]]
pteo8m2nibxjcwl3sb6k9sc432bpopx
18566
18486
2026-05-19T10:49:42Z
Sveletanka
20
18566
wikitext
text/x-wiki
[[Катеґория:Днї рока]]
[[Катеґория:Април]]
56ba8oevkm95cxsievdvwrvj7d9mktv
Катеґория:11. децембер
14
1757
18540
17111
2026-05-19T09:44:38Z
Sveletanka
20
18540
wikitext
text/x-wiki
[[Катеґория:Днї рока]]
[[Катеґория:Децембер]]
oz1ss0yrf230jgtnenrv1wnqh8rlavr
Катеґория:ФК Русин
14
1758
18451
11404
2026-05-18T12:31:25Z
Sveletanka
20
катеґория
18451
wikitext
text/x-wiki
[[Катеґория:Дружтвени орґанизациї]]
67bgxe2wrfhj3gs5nbs3t01hflnh3bm
Катеґория:17. авґуст
14
1760
18593
11411
2026-05-19T11:19:06Z
Sveletanka
20
катеґория
18593
wikitext
text/x-wiki
[[Катеґория:Днї рока]]
[[Катеґория:Авґуст]]
tw75o4quhtcmqlh62mabyb5ohdcgbhy
Катеґория:10. новембер
14
1775
18531
16924
2026-05-19T09:39:56Z
Sveletanka
20
18531
wikitext
text/x-wiki
[[Катеґория:Днї рока]]
[[Катеґория:Новембер]]
p7pnmww3sby2t1cgk980susvsfnrv95
Катеґория:1. фебруар
14
1777
18521
16917
2026-05-19T09:22:32Z
Sveletanka
20
18521
wikitext
text/x-wiki
[[Катеґория:Днї рока]]
[[Катеґория:Фебруар]]
dc9riysgv8arl0i3vmvvj25j7gqhhcv
Катеґория:11. новембер
14
1779
18542
17112
2026-05-19T09:45:32Z
Sveletanka
20
18542
wikitext
text/x-wiki
[[Катеґория:Днї рока]]
[[Катеґория:Новембер]]
p7pnmww3sby2t1cgk980susvsfnrv95
Катеґория:15. марец
14
1780
18474
11456
2026-05-18T13:15:19Z
Sveletanka
20
катеґория
18474
wikitext
text/x-wiki
[[Катеґория:15. марец]]
[[Катеґория:Днї рока]]
t6kabjikprzh1q4cg4xccwynsnldni8
18574
18474
2026-05-19T10:54:14Z
Sveletanka
20
18574
wikitext
text/x-wiki
[[Катеґория:Днї рока]]
[[Катеґория:Марец]]
1kvjouap012wzukx2a6vhub5gfmrx8e
Катеґория:12. децембер
14
1789
18548
17116
2026-05-19T09:48:55Z
Sveletanka
20
18548
wikitext
text/x-wiki
[[Катеґория:Днї рока]]
[[Катеґория:Децембер]]
oz1ss0yrf230jgtnenrv1wnqh8rlavr
Катеґория:14. фебруар
14
1797
18464
11517
2026-05-18T12:59:43Z
Sveletanka
20
катеґория
18464
wikitext
text/x-wiki
[[Катеґория:14. фебруар]]
[[Катеґория:Днї рока]]
t2n44dhf5n23m82hnlol77pvuce60a2
Катеґория:11. юлий
14
1803
18544
17585
2026-05-19T09:46:28Z
Sveletanka
20
18544
wikitext
text/x-wiki
[[Катеґория:Днї рока]]
[[Катеґория:Юлий]]
kne1ts9yef0but46qftlzdtrzknflym
Катеґория:15. новембер
14
1817
18475
11553
2026-05-18T13:15:46Z
Sveletanka
20
катеґория
18475
wikitext
text/x-wiki
[[Катеґория:15. новембер]]
[[Катеґория:Днї рока]]
b41mfzzpr7714ikqsgf6mzumav1yugk
18575
18475
2026-05-19T10:54:47Z
Sveletanka
20
18575
wikitext
text/x-wiki
[[Катеґория:Днї рока]]
[[Катеґория:Новембер]]
p7pnmww3sby2t1cgk980susvsfnrv95
Катеґория:10. октобер
14
1828
18532
16925
2026-05-19T09:40:37Z
Sveletanka
20
18532
wikitext
text/x-wiki
[[Катеґория:Днї рока]]
[[Катеґория:Октобер]]
nu2v0hq2goo4exir13dyaz0yu8etcpg
Катеґория:15. септембер
14
1835
18477
11606
2026-05-18T13:16:46Z
Sveletanka
20
катеґория
18477
wikitext
text/x-wiki
[[Катеґория:15. септембер]]
[[Катеґория:Днї рока]]
f7kchgazhvcv11mdnd39jg6znz1r8b7
18577
18477
2026-05-19T10:55:34Z
Sveletanka
20
18577
wikitext
text/x-wiki
[[Катеґория:Днї рока]]
[[Катеґория:Септембер]]
stoweopmxv276bkfvwz1c7cyd9dljov
Катеґория:14. юлий
14
1838
18467
11611
2026-05-18T13:11:18Z
Sveletanka
20
катеґория
18467
wikitext
text/x-wiki
[[Катеґория:14. юлий]]
[[Катеґория:Днї рока]]
n1zyhu1rhhhq5evmwd6uteg7eigs1mn
Катеґория:10. септембер
14
1840
18533
16926
2026-05-19T09:41:13Z
Sveletanka
20
18533
wikitext
text/x-wiki
[[Катеґория:Днї рока]]
[[Катеґория:Септембер]]
stoweopmxv276bkfvwz1c7cyd9dljov
Катеґория:18. децембер
14
1843
18606
11628
2026-05-19T11:29:20Z
Sveletanka
20
катеґория
18606
wikitext
text/x-wiki
[[Катеґория:Днї рока]]
[[Катеґория:Децембер]]
oz1ss0yrf230jgtnenrv1wnqh8rlavr
Катеґория:16. фебруар
14
1846
18589
11633
2026-05-19T11:09:01Z
Sveletanka
20
катеґория
18589
wikitext
text/x-wiki
[[Катеґория:Днї рока]]
[[Катеґория:Фебруар]]
dc9riysgv8arl0i3vmvvj25j7gqhhcv
Катеґория:18. май
14
1848
18607
11636
2026-05-19T11:29:58Z
Sveletanka
20
катеґория
18607
wikitext
text/x-wiki
[[Катеґория:Днї рока]]
[[Катеґория:Май]]
796s7hs84jg7zlayuivfanz1np4mar2
Катеґория:17. септембер
14
1858
18599
11648
2026-05-19T11:24:31Z
Sveletanka
20
катеґория
18599
wikitext
text/x-wiki
[[Катеґория:Днї рока]]
[[Катеґория:Септембер]]
stoweopmxv276bkfvwz1c7cyd9dljov
Катеґория:19. септембер
14
1860
18620
11650
2026-05-19T11:38:33Z
Sveletanka
20
катеґория
18620
wikitext
text/x-wiki
[[Катеґория:Днї рока]]
[[Катеґория:Септембер]]
stoweopmxv276bkfvwz1c7cyd9dljov
Катеґория:10. юний
14
1873
18537
17109
2026-05-19T09:43:08Z
Sveletanka
20
18537
wikitext
text/x-wiki
[[Катеґория:Днї рока]]
[[Катеґория:Юний]]
go0wpdwujx7id0j8uyehkxims5nl8tz
Катеґория:16. децембер
14
1877
18484
11693
2026-05-18T13:24:37Z
Sveletanka
20
катеґория
18484
wikitext
text/x-wiki
[[Катеґория:Днї рока]]
pteo8m2nibxjcwl3sb6k9sc432bpopx
18584
18484
2026-05-19T10:59:32Z
Sveletanka
20
18584
wikitext
text/x-wiki
[[Катеґория:Днї рока]]
[[Катеґория:Децембер]]
oz1ss0yrf230jgtnenrv1wnqh8rlavr
Катеґория:17. фебруар
14
1878
18600
11695
2026-05-19T11:25:56Z
Sveletanka
20
катеґория
18600
wikitext
text/x-wiki
[[Катеґория:Днї рока]]
[[Катеґория:Фебруар]]
dc9riysgv8arl0i3vmvvj25j7gqhhcv
Катеґория:12. септембер
14
1883
18553
17120
2026-05-19T09:54:34Z
Sveletanka
20
18553
wikitext
text/x-wiki
[[Катеґория:Днї рока]]
[[Катеґория:Септембер]]
stoweopmxv276bkfvwz1c7cyd9dljov
Катеґория:17. децембер
14
1887
18595
11716
2026-05-19T11:20:14Z
Sveletanka
20
катеґория
18595
wikitext
text/x-wiki
[[Катеґория:Днї рока]]
[[Катеґория:Децембер]]
oz1ss0yrf230jgtnenrv1wnqh8rlavr
Катеґория:10. децембер
14
1905
18527
16921
2026-05-19T09:26:03Z
Sveletanka
20
18527
wikitext
text/x-wiki
[[Катеґория:Днї рока]]
[[Катеґория:Децембер]]
oz1ss0yrf230jgtnenrv1wnqh8rlavr
Катеґория:10. юлий
14
1908
18535
17108
2026-05-19T09:42:16Z
Sveletanka
20
18535
wikitext
text/x-wiki
[[Катеґория:Днї рока]]
[[Катеґория:Юлий]]
kne1ts9yef0but46qftlzdtrzknflym
Катеґория:15. авґуст
14
1922
18469
11827
2026-05-18T13:12:28Z
Sveletanka
20
катеґория
18469
wikitext
text/x-wiki
[[Катеґория:15. авґуст]]
[[Катеґория:Днї рока]]
s6ogcvw97ypp0dcdd584utwroe2clei
18570
18469
2026-05-19T10:51:52Z
Sveletanka
20
18570
wikitext
text/x-wiki
[[Катеґория:Днї рока]]
[[Катеґория:Авґуст]]
tw75o4quhtcmqlh62mabyb5ohdcgbhy
Катеґория:13. януар
14
1932
18565
17130
2026-05-19T10:49:12Z
Sveletanka
20
18565
wikitext
text/x-wiki
[[Катеґория:Днї рока]]
[[Катеґория:Януар]]
bauccqo28s872digiy7uvc7qim10uu8
Катеґория:12. фебруар
14
1936
18554
17592
2026-05-19T09:55:00Z
Sveletanka
20
18554
wikitext
text/x-wiki
[[Катеґория:Днї рока]]
[[Катеґория:Фебруар]]
dc9riysgv8arl0i3vmvvj25j7gqhhcv
Катеґория:11. марец
14
1939
18541
17583
2026-05-19T09:45:04Z
Sveletanka
20
18541
wikitext
text/x-wiki
[[Катеґория:Днї рока]]
[[Катеґория:Марец]]
1kvjouap012wzukx2a6vhub5gfmrx8e
Катеґория:1. април
14
1941
18509
16912
2026-05-19T09:15:36Z
Sveletanka
20
18509
wikitext
text/x-wiki
[[Катеґория:Днї рока]]
[[Катеґория:Април]]
56ba8oevkm95cxsievdvwrvj7d9mktv
Катеґория:15. децембер
14
1957
18472
11908
2026-05-18T13:14:24Z
Sveletanka
20
катеґория
18472
wikitext
text/x-wiki
[[Катеґория:15. децембер]]
[[Катеґория:Днї рока]]
i2lw3do14whmlspw08evkycq2ipf8nw
18572
18472
2026-05-19T10:52:48Z
Sveletanka
20
18572
wikitext
text/x-wiki
[[Катеґория:Днї рока]]
[[Катеґория:Децембер]]
oz1ss0yrf230jgtnenrv1wnqh8rlavr
Катеґория:16. май
14
1958
18585
11910
2026-05-19T10:59:55Z
Sveletanka
20
18585
wikitext
text/x-wiki
[[Катеґория:Днї рока]]
[[Катеґория:Май]]
796s7hs84jg7zlayuivfanz1np4mar2
Катеґория:12. авґуст
14
1963
18547
17114
2026-05-19T09:48:02Z
Sveletanka
20
18547
wikitext
text/x-wiki
[[Катеґория:Днї рока]]
[[Катеґория:Авґуст]]
tw75o4quhtcmqlh62mabyb5ohdcgbhy
Катеґория:13. септембер
14
1965
18561
17126
2026-05-19T10:47:22Z
Sveletanka
20
18561
wikitext
text/x-wiki
[[Катеґория:Днї рока]]
[[Катеґория:Септембер]]
stoweopmxv276bkfvwz1c7cyd9dljov
Катеґория:19. април
14
1975
18615
11947
2026-05-19T11:35:42Z
Sveletanka
20
катеґория
18615
wikitext
text/x-wiki
[[Катеґория:Днї рока]]
[[Катеґория:Април]]
56ba8oevkm95cxsievdvwrvj7d9mktv
Катеґория:13. фебруар
14
1979
18562
17127
2026-05-19T10:47:47Z
Sveletanka
20
18562
wikitext
text/x-wiki
[[Катеґория:Днї рока]]
[[Катеґория:Фебруар]]
dc9riysgv8arl0i3vmvvj25j7gqhhcv
Катеґория:12. януар
14
1982
18557
17122
2026-05-19T09:56:22Z
Sveletanka
20
18557
wikitext
text/x-wiki
[[Катеґория:Днї рока]]
[[Катеґория:Януар]]
bauccqo28s872digiy7uvc7qim10uu8
Катеґория:12. марец
14
1988
18550
17591
2026-05-19T09:49:46Z
Sveletanka
20
18550
wikitext
text/x-wiki
[[Катеґория:Днї рока]]
[[Катеґория:Марец]]
1kvjouap012wzukx2a6vhub5gfmrx8e
Катеґория:11. януар
14
1995
18546
17597
2026-05-19T09:47:23Z
Sveletanka
20
18546
wikitext
text/x-wiki
[[Катеґория:Днї рока]]
[[Катеґория:Януар]]
bauccqo28s872digiy7uvc7qim10uu8
Катеґория:15. януар
14
1996
18481
11997
2026-05-18T13:19:24Z
Sveletanka
20
катеґория
18481
wikitext
text/x-wiki
[[Катеґория:15. януар]]
[[Катеґория:Днї рока]]
3mtwgf5a5deo76khs984sorqsk2kxcq
18581
18481
2026-05-19T10:57:18Z
Sveletanka
20
18581
wikitext
text/x-wiki
[[Катеґория:Днї рока]]
[[Катеґория:Януар]]
bauccqo28s872digiy7uvc7qim10uu8
Катеґория:16. януар
14
1997
18592
11999
2026-05-19T11:10:40Z
Sveletanka
20
катеґория
18592
wikitext
text/x-wiki
[[Катеґория:Днї рока]]
[[Катеґория:Януар]]
bauccqo28s872digiy7uvc7qim10uu8
Катеґория:17. януар
14
1998
18603
12001
2026-05-19T11:27:38Z
Sveletanka
20
катеґория
18603
wikitext
text/x-wiki
[[Катеґория:Днї рока]]
[[Катеґория:Януар]]
bauccqo28s872digiy7uvc7qim10uu8
Катеґория:18. януар
14
1999
18613
12003
2026-05-19T11:34:16Z
Sveletanka
20
катеґория
18613
wikitext
text/x-wiki
[[Катеґория:Днї рока]]
[[Катеґория:Януар]]
bauccqo28s872digiy7uvc7qim10uu8
Катеґория:19. юний
14
2000
18623
12013
2026-05-19T11:40:46Z
Sveletanka
20
катеґория
18623
wikitext
text/x-wiki
[[Катеґория:Днї рока]]
[[Катеґория:Юний]]
go0wpdwujx7id0j8uyehkxims5nl8tz
Катеґория:10. януар
14
2003
18538
17437
2026-05-19T09:43:42Z
Sveletanka
20
18538
wikitext
text/x-wiki
[[Катеґория:Днї рока]]
[[Катеґория:Януар]]
bauccqo28s872digiy7uvc7qim10uu8
Катеґория:Днї тижня
14
2035
18458
12192
2026-05-18T12:40:59Z
Sveletanka
20
катеґория
18458
wikitext
text/x-wiki
[[Катеґория:Календари]]
rpqpu3yo5t3adb6iin1mtajlfevpv44
Катеґория:Колєса
14
2076
18459
12371
2026-05-18T12:42:22Z
Sveletanka
20
катеґория
18459
wikitext
text/x-wiki
[[Катеґория:Часци коча]]
2ws8qtnh72jjb62bosgyqlpjrxyakma
Катеґория:Штучни жридла шветла
14
2077
18453
12373
2026-05-18T12:34:15Z
Sveletanka
20
катеґория
18453
wikitext
text/x-wiki
[[Катеґория:Оптика]]
764vpxv4jce6i174sm8eesnsvgfylks
Йоаким Гербут
0
2136
18466
14518
2026-05-18T13:10:16Z
Sveletanka
20
катеґория
18466
wikitext
text/x-wiki
{{Инфорамик
| headerstyle = background: #ccf;
| header1 =<big> Йоаким Гербут </big>
| label2 = | data2 = Ту будзе Фотка.jpg
| label3 = Назвиско | data3 =
| label4 = Датум народзеня | data4 =14. фебруара 1928.
| label5 = Датум упокоєня | data5 =15. априла 2005 (78)
| label6 = Державянство | data6 =югославянске, сербске
| label7 = Язик творох | data7 = руски, македонски
| label8 = Школа | data8 = Ґимназия, Бол на Брачу, Ужгород, Нови Сад и Вербас
| label9 = Универзитет | data9 = Католїцки богословски факултет, Заґреб
| label10 = Наукови ступень | data10 = Докторат з церковного права, 1966. року
| label11 = Период твореня | data11 =1952-2005.
| label12 = Жанри | data12 = душпастирство, владичество
| label13 = Поховани | data13 = у крипти Катедралней церкви св. о. Миколая у Руским Керестуре
| label14 = Припознаня | data14 =
}}
Монсиньор др '''Йоаким Гербут''' (*14. фебруар 1928 - †15. април 2005), владика скопски за римокатолїкох, апостолски еґзарх за грекокатолїкох у Македониї. <ref> Макай, Михайло (1977). Християнски календар 1978. Руски Керестур: Войводянски викарият крижевскей епархиї. б. 29.</ref>
== Биоґрафия ==
Йоаким Гербут народзени у [[Руски Керестур|Руским Керестуре]] 14. фебруара 1928. року. Оцец Мафтей и мац Мелания родз. Няради (з роду владики Нярадия). Основну школу закончел у Руским Керестуре, а до ґимназиї ходзел у Болу на Брачу, [[Ужгород|Ужгородзе]], Новим Садзе и [[Вербас|Вербаше]] дзе матуровал як найлєпши школяр у ґенерациї.<ref> Миз, Роман (2005). Календар 2006. Петроварадин: Новинско-видавательна установа Руске слово. б. 357. </ref> После матури, 1948. року, бул на младежскей роботней акциї на вибудови желєзнїцкей драги у Босни.<ref> Стоянов, Киро (1998). Християнски календар 1999. Нови Сад: Гркокатолїцка парохия св. о. Миколая, Руски Керестур. б. 62—66. </ref>
Богословию закончел на Католїцким богословским факултету у Заґребе. За [[Священїк|паноца]] Крижевского владичества го пошвецел владика [[Гавриїл Букатко]] у конкатедралней [[Святи храм|церкви]] Св. Кирила и Мефтодия у Заґребе 6. юлия 1952. року. Докторски студиї церковного права закончел на Латеранским папским всеучилїщу у Риме 1966. року. Року 1968. у Риме на латинским язику обявена його докторска теза як окремна кнїжка хтора мала 131 бок.<ref name="Миз, Роман (2016)"> Миз, Роман (2016). Священїки дакедишнього осєцкого викарияту. Петроварадин: Парохия св. Петра и Павла, Нови Сад. б. 112. ISBN 978-86-88983-19-8. .</ref>
[[Файл:Trome vladikove.jpg|алт=Владикове Йоаким Гербут, Гавриїл Букатко и Йоаким Сеґеди|мини|411x411п|Владикове Йоаким Гербут, Гавриїл Букатко и [[Йоаким Сеґеди]]]]
Йоаким Гербут бул священїк у Скоплю од 1954, по 1957. рок и у Крижевцох од 1957. по 1959. рок.<ref> Blazejowsky, Dmytro (1988). Ukrainian Catholic clergy in diaspora (1751-1988). Rome. p. 80.</ref> Два и пол рока (од 1959. по 1961) служел як капелан у Руским Керестре. Бул меновани за управителя парохиї у Осиєку. Бул духовнїк апацох, шестрох Василиянкох.
Надвладика Букатко го 1966. року меновал за духовнїка у семинариї и за канцелара владическей канцелариї як и за владического економа.
За владику скопско-призренскей диоцези др Йоаким Гербут бул меновани 2. октобра 1969. року з боку папи Павла VI а пошвецел го верховни босански надвладика Смилян Франьо Чекада 21. децембра 1970. року у сараєвскей катедрли Шерца Исусового. Сопосвитителє були беоґрадски надвладика Гавриїл Букатко и сплитско-макарски надвладика Фране Франич.
За Апостолского визитатора за грекокатолїкох у Македониї є меновани 3. юлия 1977. року.<ref> Варґа, Владислав (2002). Християнски календар 2003. Нови Сад: Грекокатолїцка парохия св. о. Миколая у Руским Керестуре. б. 139.</ref> Владика Йоаким Гербут бул и член Комисиї за ревизию Восточного канонского права. У рамикох Владических конфренцийох Югославиї вон бул и член даєдних комисийох: Литурґийней комисиї - секция за восточни обряд, Правней комисиї и Мишаней комисиї Владическей конференциї - Униї висших монашеских настоятельох и Униї висших моншеских настоятелькох.<ref name=" Миз, Роман (2016)"/>
За Апостолского еґзарха у Македониї бул преглашени 11. януара 2001. року.<ref>Рац, Владислав (2001). Християнски календар 2002. Нови Сад: Грекокатолїцка парохия св. о. Миколая. б. 75.</ref>
Владика Йоаким Гербут умар 15. априла у Скоплю, поховани є 18. априла 2005. року у крипти Катедралней [[Святи храм|церкви]] св. о. Миколая у Руским Керестуре.
== Референци ==
{{DEFAULTSORT: Гербут , Йоаким }}
[[Катеґория:Руснаци у Сербиї]]
[[Катеґория:Керестурци]]
[[Катеґория:Владикове]]
[[Катеґория:Крижевски владикове]]
[[Катеґория:Докторе наукох]]
[[Катеґория:Народзени 1928]]
[[Катеґория:15. април]]
[[Катеґория:Умарли 2005]]
<references />
[[Катеґория:14. фебруар]]
s5asnzthvj770cvnc8ofr0zeay7vqxw
Катеґория:14. Фебруар
14
2137
18465
17594
2026-05-18T13:09:36Z
Sveletanka
20
сцеранє катеґориї
18465
wikitext
text/x-wiki
phoiac9h4m842xq45sp7s6u21eteeq1
Катеґория:16. новембер
14
2139
18587
12630
2026-05-19T11:07:53Z
Sveletanka
20
катеґория
18587
wikitext
text/x-wiki
[[Катеґория:Днї рока]]
[[Катеґория:Новембер]]
p7pnmww3sby2t1cgk980susvsfnrv95
Катеґория:1941
14
2285
18625
13298
2026-05-19T11:43:50Z
Sveletanka
20
катеґория
18625
wikitext
text/x-wiki
[[Катеґория:Роки]]
1qgt65acqrr2g4exca53emortod8cz3
Фоґаш
0
2421
18490
15784
2026-05-18T21:24:14Z
Olirk55
19
Катеґория, викивязи
18490
wikitext
text/x-wiki
[[File:Hangout (113454357).jpg|right|thumb|300px|Найєдноставнєйши фоґаш (на дески причверсцени квачки)]]'''Фоґаш''' (слово зоз мадь. ''fogas'' „вишалка за шмати”, серб. „''чивилук''”. Слц. нар. ''fogaš'' 1. „исте”; 2. „полїца”.
'''''фоґащик''''' х. демунитив од фоґаш.
Фоґаш то часц хижних стварох хтора служи за дочасове одкладанє шматох, [[Кожух|кожухох]], [[Першняк|першнякох]], бундох, капутох, [[Уяш|уяшох]] и познєйше якнох. Тиж го мож хасновац за обешованє - одкладанє калапох и шапкох, алє и амрелох, кукох, кривайлох або шматох хтори ше ноши повонку. Може буц направени зоз древа и металу, як и зоз рижних других материялох.
== Историят ==
Приклєт (уход) була простория през хтору ше уходзело до хижи и як таки бул значни нє лєм при Руснацох, алє и у обисцох викториянскей епохи при других [[Народ|народох]], поготов народох хтори були розвитши. На фоґаш ше нє одкладало лєм [[облєчиво]] и обешовало калапи и капути, алє и други предмети (амрели, ташки, ключи на украсних привязкох и др.), понеже то було одраженє богатства, дружтвеного статуса и познаванє актуалних стилох. Фоґаш у приклєце (на уходзе) лєбо квачки за калапи бул найвжнєйша часц стварох у хижи.
То були нови форми хтори ше зявели коло 1840. року, як цо то фоґаши, квачки и клїнки, понеже ше обисца правело векши, а дружтвени нащиви були структурованши.<ref name=":0">{[https://web.archive.org/web/20160305030746/http://www.sandiegouniontribune.com/uniontrib/20050612/news_1hs12kovels.html Collectors tip hats to Victorian hall racks] The San Diego Union-Tribune. Archived from [https://www.sandiegouniontribune.com/ the original] on 2016-03-05. Retrieved 2006-11-08.}</ref> Менши обисца мали менши уходи, та вишаци фоґаши були добре ришенє за чуванє (капутох, калапох, торбох, кукох, рукавицох, шалох итд.)нащивительох або госцох.<ref name=":0" />
На початку 20. вику, хижи були менши, та и просториї були менши, а од стварох на уходзе до обисца найчастейше були лєм карсцель, менши столїк, можебуц жвератко. орманчик и фоґаш на хторим стали калапи и капути.
[[File:Фоґаш як гармоника.jpg|thumb|300px|Фоґаш ,,Х" (на розцагованє як грмоника)]]
== Фоґаш при Руснацох ==
Фоґаш за шмати ([[облєчиво]]) могол буц прибити на муре найчастейше даґдзе за дзверми дзе нє завадзал.
Фоґаши на муре були розлични:
'''♦''' могли буц лєм на даякей дески прибити кольчки на хтори ше вишало шмати.
'''♦''' Фоґаш могол випатрац як вецей букви „ х ” а отверал ше и заверал як гармоника.
Там дзе його часци були скапчани находзели ше и длугши квачки за вишанє шматох. Руснаци мали и такв. фоґаши „[[Маґарец (файта фоґаша)|маґарци]].” Маґарци були направени зоз латкох и були лєгки а високи дас [[метер]] и пол и мали ножки. На верху ножкох були прибити попрейґа, з обидвох бокох, дешчички. На тих дешчичкох були поприбивани гвозди або кольчки, на хтори ше вишало шмати. Под тима дешчичками, дакус нїжей, були прибити ишче єдни дещички, а цалком на сподку ище єдни. На найвисши фоґаш на маґарцу ше вишало блузни, на нїзши пасово [[Сукня|сукнї]], а на сподку, при жеми, стала [[обуй]]. Таки фоґаши („маґарци”) Руснаци поручовали же би им направели [[Ремесло|ремеселнїки]]-тишлїре.
[[File:Interieur raadhuis, kapstok - Hattem - 20103118 - RCE.jpg|right|thumb|300px|Стояци фоґаш, резбарени]]
== Нєшкайши фоґаши и вишалки ==
Нєшка постоя розлични дизайни фоґашох (вишалкох) - од [[Гвозд|гвоздох]] забитих до мура а и до фоґаша – по фоґаши уметнїцки дїла.
Фоґаши можу буц мурово, стояци лєбо преношиви (напр, фоґаш на кольчатох). Постої верзия металней конструкциї причверсцени за ствари.
== Фоґаш у орманє ==
До орманох ше часто поставяю фоґашово палїци лєбо (новши часи) алуминийски або пластични циви у форми горизонталного слупа, циви або видлужени дротови носач, на хтори ше квача и вишаю вишалки за шмати. Облєчиво ше квачи на клїнки, на квачки, на '''вишалки''' або ше причверсцую зоз моцнима щипальками. Облєчиво хторе ше чува на вишалкох ше нє гужва.
Вишалки дараз, док нє було пластики, були лєм з древа, та ше их волало древка на шмати.
== Ґалерия ==
<gallery>
Файл:1877 Feddersen Trödelladen in Rom anagoria.JPG|Предавалня половних шматох у Риме 1877. року.
Файл:Gotland-Bunge Museum Hof 19.Jhdt. 06.jpg|Фоґаш зоз квачками прибити на мур.
Файл:Stumtjener.jpg|Фоґаш зоз клїнками за калапи
Файл:Klädhängare, 1899 - Hallwylska museet - 108553.tif|Фоґаш за ґардеробу у театрох, ресторанох зоз означенима числами.
Файл:Wardrobe 2945.jpg|Фоґаш у орманє зоз вишалками.
Файл:080514 Garderobe (cropped).jpg|Сучасни фоґаш и место за калапи.
Файл:2008 Taipei In Style Outdoor Fashion Show Clothes Racks.jpg|Сучасни фоґаш за облєчиво у предавальньох.
Файл:Mäntel der Oberbozner Schützengesellschaft.JPG|Квачки на стояцим фоґашу за капути, мантили, калали и шапки.
Файл:Bedroom, local museum Dossenheim 02.jpg|Облєчиво у орманє заквачене на горизонталну палїцу на вишалкох. Найчастейше так випатрал орман зоз шматами у руских обисцох.
Файл: Magarec R. Kerestur.jpg|Файта фоґаша ([[маґарец (файта фоґаша)|фоґаш – маґарец]])
</gallery>
== Литература ==
* Олена Папуґа'', Руске обисце'' 2012. б. 38, 39
* ''Словнїк руского народного язика'' II, O - Я, б. 655
== Вонкашнї вязи ==
* Shapiro, Michael (2017-02-28). [https://books.google.rs/books?id=AaI7DgAAQBAJ&dq=%22portmanteau%22+hall+tree&pg=PA148&redir_esc=y#v=onepage&q=%22portmanteau%22%20hall%20tree&f=false The Speaking Self: Language Lore and English Usage: Second Edition] Springer. p. 148. ISBN 978-3-319-51682-0.
* [https://bazzar.rs/c/civiluci Чивилуци]
== Референци ==
{{commonscat}}
[[Катеґория:Обисце]]
<references />
[[Катеґория:Мебель]]
[[Катеґория:Ствари у Руским обисцу]]
9sozna22jaksqweb60rsstiaan1s0zr
Лавка
0
2481
18487
15806
2026-05-18T21:10:58Z
Olirk55
19
Катеґория
18487
wikitext
text/x-wiki
[[File:Bajory Wielkie gm.Srokowo 2.jpg|right|thumb|300px|Дакедишнї школски лавки.]]'''Лавка''' (серб. ''клупа''; всл. ''lavka'' „исте”).
Тото слово ма вецей значеня у [[Руски язик|руским язику:]]
'''1.''' шедзиско за вецей особи,
'''2.''' мено за вецей наменки у роботох;
''На полю поскладани снопи вижатей конопи”: конопа ше жала и складала до снопох, а повязани (у коренкох и чулкох) снопи ше складали до лавкох.''
'''3.''' конопа (вижата або витарта) поскладана и порихтана за моченє:
''Кладзе ше шор снопох єден коло другого широко дас 3–4 [[Метер|метери]], а потим приходзи нови шор зоз верхом снопа обраценим на процивни бок; склада ше штири шори; потим ше лавку закрива зоз блатом и чиря до води.''
'''4.''' попреградзовани парцели рискашового поля:
''Рискаша'' (на [[Косанчич|Косанчичу]]) ''була пошата до „лавкох” и залята з воду, бо вона лєм так може роснуц.''
... ''Место коньох на Рискаши робели бияли. Прагали их до ярґаню кед цагали воду з беґелю до лавкох.''
'''5.''' длугши „ремень” влажней жеми при ораню:
''Микола ше схилєл на плуг и дрилял го вше баржей до жеми.На плуг ше лїпела жем, резали ше лавки.''
'''Лавочка''' (''серб. клупица'') '''1.''' дем. од лавка. '''2.''' менша лавка (пред хижу, у парку и под.):
''Но єдно ми зато допущице, да ше випочинєм на тей лавочки?''
== Лавка у руским обисцу ==
Лавка то часц хижних стварох хтору звичайно направел [[Ремеселнїцтво при Руснацох у Бачкей|ремеселнїк]] - тишлїр зоз древа. Лавку мало кажде обисце, а стала у преднєй и у заднєй хижи. Хасновало ше вецей файти лавкох, а найчастейше два файти. Даєдни на концох мали такв. ,,локци” (дзе ше могло подоперац), односно чловек кладол свойо ,,локци” на тоту часц кед [[File:Мальована лавка.jpg|thumb|Мальована лавка.|362x362п]]шедзел. Операло ше на хрибет - ,,наслон'' лавки. На ,,хрибце'' лавки були нарисовани ружи, алє вони могли буц и вирезовани. Лавка могла стац и при пецу, место патки, алє теди була без хрибта, операча. У даєдних обисцох лавки стали и коло стола, окреме кед ше дацо славело, бо нє було досц карсцелї, на свадзбох, обедох, и других збуваньох и местох дзе було векше число людзох.
== Лавка у поезиї ==
Лавка описана у поeзиї за дзеци а и за старших:
• ,,''У тей лавки дзе я шедзим велї уж шедзели,''
''читац, писац и жиц крашнє'' ''у нєй научели''"...
• ,,Придз пред сушеда гоч кажди вечар,
на лавки будзем це чекац"...
== Форми лавкох ==
Лавки ше у обисцу хасновало за рижни наменки. Окрем же су направени зоз древа, нєшка ше уж часто правя комбиновано з вецей файтох материялох: метал, ляте желєзо, коване желєзо, бетон або синтетични материяли, у зависносци од того дзе ше их будзе хасновац (отворени простор, чи заварти).
Лавки можу буц рижних формох и димензийох, з операчами за локци и хрибет лєбо без нїх. Можу мац аж и векши комодитет та су нїзши и ширши, а на шедзацу часц положени мегки заглавчки, поготов кед лавки з операчом. Нєшка пре практичносц и менше заберанє простору, креировани и дизайновани такв. лавки до угла, хтори мож хасновац у обисцу у кухньох, на менших терасох итд.[[File:Campo del Moro - Banco de piedra - 001.jpg|right|thumb|284x284px|[[Камень|Камена]] лавка.]]Лавки найчастейше наменєни за вонкашнє хаснованє, за ушорйованє паркох, дворох и заградкох и так представяю часц урбаного мобилияру т.є. часц су ушореня улїчкох, паркох, маркетох у варошу або валалє.
== Файти лавкох ==
• Древени лавки направени лєм зоз древа, а можу буц дизайновани на вецей способи и найчастейше ше их хаснує у власних дворох и заградкох. Кед су вонка, треба их защициц зоз даякима квалитетнима хемийнима субстанциями од [[Слунко|слунка]], дижджу, [[Шнїг|шнїгу]] итд.
• Лавки направени комбиновано зоз желєза и древа ше найчастейше кладзе за ушорйовање явних поверхносцох як цо парки, площи у варошу, авениї итд. Пре свой випатрунок, витримовносц и безпечносц притвердзени су за бетонску подлогу.
Часто ше лавки наволую и по месце дзе ше находза и хасную, та можу буц подзелєни на:
[[File:Garden bench 001.jpg|right|thumb|287x287px|Лавка у паркох и заградкох.]]
• Лавки у парку;
• Лавки у заградкох;
• Лавки на терасох (пикник лавки) у погосцительних обєктох, ресторанох, готелох (єст и таки цо их мож швидко и лєгко розкладац и складац),
• Такволани сликовни - медитацийни лавки' поставени (часто на мирнєйши места) же би обезпечели лагодносц за уживанє у контемплациї даякого прекрасного пейзажу, (напр. лавки обрацени на рику, озеро, морйо, бреги, даяку значну архитектуру, [[Скулпторство|памятнїк]] и под.), попатрунок на швидки улїчни сцени рушаня або ридше одредзени збуваня.
• Лавки без операча, напр. у даєдних єдальньох, чекальньох, у медицинских лєбо других подобних установох, школских просторийох, векших салох за наменски роботи итд. Часто им шедзиско тапацироване.
• Древени лавки у дакедишнїх гайзибанох за путнїкох; [[File:Brela BW 2024-10-04 09-27-03.jpg|right|thumb|300px|,,Медитацийна" лавка з попатрунком на морє.]]
Даєдни лавки окреме наволани за одредзени потреби, як напр.:
• Лавки з операчами у даєдних варошох, дзе людзе можу шеднуц и одпочинуц, и дзе нєт места за вецей особи на лавки.
• Лавки за заградки хтори подобни як лавки у явних паркох, алє су длугоки и маю вецей места за шедзенє.<ref>Hazel Evans (2006). Patio garden. Frances Lincoln ltd. ISBN 0-7112-2471-4.</ref>
• Церковни лавки, у [[Святи храм|церкви]], манастирох: прилагодзени ґу условийом за таки просториї хтори часто опремени зоз додатну лавочку за клєчанє.<ref>Viola, Frank; Barna, George (2008). Pagan Christianity? Exploring the Roots of Our Church Practices. Tyndale House. стр. 35. ISBN 978-1-4143-4165-1.</ref><ref>[https://www.stnicholasstratford.org/article_feb2015_chairs On Chairs in Church] www.stnicholasstratford.org. [https://web.archive.org/web/20170902013230/http://www.stnicholasstratford.org/article_feb2015_chairs.html Архивирано] из оригинала 2. 9. 2017. г. Приступљено 7. 5. 2018.</ref> Церковни лавки можу буц виробени у розличних стилох: традицийни, або модерни и заокруглєни же би ше уклопели до архитектонского стилу, а простор задоволєл вирнїкох.
• Лавка за авта, комби, автобус: традицийно ма тапацироване шедзиско направене за превозку, хторе прилагодзене спрам ширини авта и кабини.<ref>[https://web.archive.org/web/20140505113308/http://blog.modernmechanix.com/nash-airliner-reclining-seats/ Nash Airliner Reclining Seats (Apr, 1953)] Modern Mechanix. [ Архивирано] из оригинала 05. 05. 2014. г. Приступљено 21. 8. 2013.</ref>
• Лавки у даєдних автох, комбийох, прилагодзени ґу простору (напр. за превоженє роботнїкох, майстрох итд., з тим же за таке превоженє потребна окремна дозвола одвитуюцих транспортних институцийох).
== Галерия ==
<gallery>
Файл:Elizabeth II Platinum Jubilee bench, Garden of Rest, Wetherby (4th May 2023) 001.jpg|Древена лавка
Файл:At Chiltern Open Air Museum 2024 001.jpg
Файл:Jardins de Jaume Perich - 001.jpg
Файл:Gardens of Dolmabahçe Palace, Istanbul, Turkey 001.jpg
Файл:Stone bench in Torremolinos.JPG|ЛАвка зоз каменя
Файл:Park Bench.jpg
Файл:Park bench.jpg
Файл:Fulwell, Crane Park, carved park bench.jpg
Файл:Lyndale Park Bench - 1.jpg
Файл:Piotrków Trybunalski city park - memorial bench.jpg
Файл:LaGranja park bench.jpg
Файл:Black park bench.jpg
Файл:Marble Hill Park, Diana Lamplugh OBE bench.jpg
Файл:Park Sanok wide bench.jpg
Файл:Curvy autumn bench.jpg|Лавка у парку сучасного дизайна
Файл:Table set by tapiovaara.jpg
Файл:Bench in Tehran.JPG
Файл:Rainy day of Tehran - 20 November 2011 05.jpg
Файл:Old-bench-from-Etara.jpg|Лавка зоз древа
Файл:12XX .Bank aus der Berliner Gerichtslaube anagoria.jpg
Файл:St Paul's Cathedral Chapel of St Michael & St George, London UK - Diliff.jpg
Файл:St Marylebone Parish Church Interior 1, London, UK - Diliff.jpg|Лавки у церквох
Файл:En lång Parkbänk - Ystad-2022.jpg
Файл:Social sofa Luttelgeest (4).jpg
Файл:Social sofa Luttelgeest (1).jpg
Файл:6 Гренвил острво Ванкувер ковачница клупа.JPG
Файл:Tree bench by Matthieu Riegler.jpg
</gallery>
== Литература ==
* Олена Папуґа'', Руске обисце,'' Нови Сад, 2012, б. 35.
* ''Словнїк руского народного язика I,'' А - Н, Нови Сад, 2017, б. 663.
* ''Broda, Herbert W. (2007). [https://archive.org/details/schoolyardenhanc0000brod Schoolyard-enhanced Learning: Using the Outdoors as an Instructional Tool, K-8.] Stenhouse Publishers. ISBN 9781571107299.''
* ,,Good, Albert H. (1938). [https://npshistory.com/publications/park_recreation_structures/part2a.htm „Picnic Tables”.] Park and Recreation Structures.''
* '' Sesco, Jerry Anthony (1969). [https://books.google.rs/books?id=2y_oR1ZhuywC&pg=PA1&redir_esc=y#v=onepage&q&f=false The Market for Wood Picnic Structures.] North Central Forest Experiment Station, Forest Service, U.S. Department of Agriculture.''
* '' Emily Mangles (2017-07-07). „The power of the picnic bench”.] The Guardian. [https://web.archive.org/web/20200228050505/https://www.theguardian.com/lifeandstyle/gardening-blog/2017/jul/07/the-power-of-the-picnic-bench Архивирано] из оригинала 2020-02-28. г. Приступљено 2020-02-28. „The final testament to this extraordinary piece of outdoor furniture is from the local tenants, who were so impresse d with the “bench effect” that they
secured funding from the local council’s Cleaner Greener Safer project to install more street furniture around the local area.”''
* Mitten, Denise (2018). „Let’s Meet at the Picnic Table at Midnight”. The Palgrave International Handbook of Women and Outdoor Learning. стр. 19—34. ISBN 978-3-319-53549-4. doi:10.1007/978-3-319-53550-0_2.
== Вонкашнї вязи ==
* [https://www.urbanpark.rs/urbani-mobilijar/parkovske-klupe Metalne parkovske klupe] urbanpark.rs
* [https://www.phillyvoice.com/septa-leaners-benches-complaints-feedback-frankford-69th-street-station/ SEPTA replaces sitting benches with 'leaners,' upsets some riders]
{{commonscat}}
== Референци ==
[[Катеґория:Обисце]]
<references />
[[Катеґория:Мебель]]
[[Катеґория:Ствари у Руским обисцу]]
r4coefz138rfr1741goru9lkfo43n06
Катеґория:Ствари у Руским обисцу
14
2621
18450
15226
2026-05-18T12:29:08Z
Sveletanka
20
катеґория
18450
wikitext
text/x-wiki
[[Катеґория:Обисце]]
e0he6tk7wy9c2ca9xgga7d6i2j7k3zt
Кросна
0
2644
18493
15641
2026-05-18T21:35:15Z
Olirk55
19
Катеґория
18493
wikitext
text/x-wiki
[[File:Кросна у Дюрдьове, Руска одлога.jpg|thumb|Кросна у [[Дюрдьов|Дюрдьове]], Руска одлога|406x406п]]'''Кросна''' то зложени предмет, справа хтора служи за тканє платна и єдна з найважнєйших стварох у историї. Кросна тиж єдна з найпростейших справох хтора вообще конструована. На принципе на хторим засновани стари ручни кросна, робя и вельки фабрични машини за тканє хтори продукую тисячи [[Метер|метери]] материялу.
Зоз тканьом ше занїмаю ткач и ткачка. Дакеди то було специялне [[ремесло]]. [[Ремеселнїцтво при Руснацох у Бачкей|Ремеселнїк]] ше волал ''покровцар''. Вон ше занїмал зоз тканьом [[Мех|мехох]], валалских торбичкох зоз кожей шерсци, у хторих ше ношело вино, сир, [[хлєб]], соль.<ref>[https://web.archive.org/web/20200205105534/https://www.opanak.rs/stari-zaboravljeni-zanati-cime-su-se-bavile-abadzije-mutavdzije-rabazije-opancari-kujundzije/ STARI ZABORAVLJENI ZANATI”.] Архивирано из [https://www.opanak.rs/stari-zaboravljeni-zanati-cime-su-se-bavile-abadzije-mutavdzije-rabazije-opancari-kujundzije/ оригинала] 05. 02. 2020. г. Приступљено 26. 7. 2021.</ref>
== История ==
Найстарши пренайдзени платна походза ище зоз младшого каменого часу, зоз часу Старого Єгипту и зоз находзиска нордийского бронзового часу. Перши кросна були вертикални, яки ше и нєшка хаснує, алє у сучасних формох ше на нїх углавним тка тепихи и таписериї. Горизонтални кросна тиж єст вецей файти, алє принцип роботи исти. Нєшка ше найчастейше хаснує жемни кросна, алє и тоти столни хтори забераю менєй места у просториї.
== Роботи на кроснох ==
'''Накруцанє'''[[File:Belarus weaving.jpg|right|thumb|300x300px|Tканє на кроснох]]Нєпоштредне пририхтованє предзи за тканє почина зоз накруцаньом на ''файфи''. За накруцанє ше хаснує ''шпуляр'' и ''кожелєц''.
Перше ше на кожелєц намесци предзу и зоз першого пасма ше видвої ''нїтку''. Файфу ше кладзе на шпуляр, а з окруцаньом шпуляра обраца ше и файфа. Накруцанє нїтки зоз кожельца на файфу реґулує ше з руку. <ref>[https://web.archive.org/web/20130309005455/http://www.poklon-sasvim-poseban.com/tkanje.html Tkanje - drevna umetnost i vestina] poklon-sasvim-poseban.com. Архивирано из оригинала 17. 1. 2012. г. Приступљено 26. 7. 2021.</ref>
Од ширини платна яке ше жада виткац завиши число файфох, а тото число вше парне (од 6 по 14). Длужина платна будзе завишиц од того кельо пасма намотани на єдну файфу. Тоту длужину означує ше у ''пасмох'', а єдно пасмо виноши 5 до 5,5 метери. На тот способ порихтана предза будзе твориц ''основу'' платна, а предзу за уток платна накруцує ше на ''цивки'' справени з наду. Способ накруцаня на цивки исти як и при накруцаню на файфи.
== Снованє ==
[[File:QSMM Drawing-in 2653.JPG|right|thumb|301x301px|Eтапа снованя, прецагованє нїткох през нїчельнїци]]Накруцени файфи поставя ше на ''файферицу'' до двох шорох, єдну под другу. Зоз каждей файфи нїтку ше предзеє перез ''пранїчок'', дещичку з дзирками у положеню як и файфи. Собир тих нїткох прецагнутих през пранїчок твори ''прамячко''.
Пранїчок ше унапрями ґу ''снованїци'' (два рижни рами, вертикално положени на єдней осовини) и початок прамячка ше притвердзи за горню часц раму. Потим ше ''снованїцу'' обраца и кажде намотанє твори єден ''знак'' длужини 5 до 5,5 метери, зависно од того кельо єст шицкого намотаня – векше число намотаньох дава кратши знак.
[[File:Keskiaikainen pirtanauha.jpg|right|thumb|300px|Прибор за тканє, файфoчки, чолнок, додатна часц за уруцованє нїткох за тканє мустирох.]]Число нїткох у прамячку означує ширину платна хторе ше витка, а число знакох означує длужину того платна.
Так пририхтану предзу, же би ше нє помервела, уплєта ше прейґ руки як шильку зоз вецей карикох – до ключа. На тот способ предзу мож познєйше барз лєгко одмотац, т.є. лєм ше ю розцагнє.
== Тканє ==
Од того як накруцена предза на кросна у найвекшей мири завиши яке будзе успишне тканє, т.є. чи нїтки буду досц нацагнути же би ше нє мервели и таргали. Прето ше поволовало жени хтори мали надосц искуства и схопносци за таку роботу – була потребна помоц найменєй трох особох.
[[File:Тканє на старих кроснох (Музей у Р. Словацкей) 2026-02-07 17-34-32-034.jpg|thumb|300px|Кросна, (стилизована ткачка (жена хтора тка на кроснох), музей у Р. Словацкей.]]Перше ше предзу кладзе до ''бранки'', кажде прамячко до окремней прегради. Потим ше кажду нїтку завяже з окремну пантлїчку на ''навою'' кроснох. Єдна жена ровномирно зацагує предзу, друга осторожно окруца навой, а треца з помоцу бранки унапрямує ширину и ровномирносц накруцованя предзи.
На кроснох єст ище ''бардо'' (здабе на гребень у раму: до двох палїчкох хтори служа як рам на густо управени такв. ''тирсци'' – на узко нарезани фалатки з наду длужини коло 10 центи.
Файти барда: бардо од 7, 8, 10, 12 (дванацнїца), 14 (штернацнїца), 16 (шеснацнїца) пасма (пасмо ту мера за ширину). На барду од 7 пасма ткало ше на мехи, на барду од 8 пасма – на керпари, на барду од 10 пасма – платно на хлєбовки и под., на бардох од 12 и 14 пасма – на поньви; штернацнїцу и шеснацнїцу ше хасновало за тканє плахиткох на посцелї. Барда було вецей файти и по густосци тирсцох: ридши барда (мали на ридше тирсци), барда штреднєй густосци.
'''Платна яки мож ткац на кроснох то:'''
[[File:Tkanje na krosnoh.jpg|right|thumb|389x389px|Часц витканого платна зоз волни (такв. до клаша) на кроснох зоз 4. педалами.]]
* ''ценке платно'' хторому и основа и уток з коноповей цверни. Таке платно ше вола на ''[[дрелїх]]''. Ширина му 14 пасма;
* ''грубе платно'' зоз грубей предзи, основа з коноповей цверни, а уток може буц з памуку або конопи. Ширина му 7 по 12 пасма, за ручнїки 7 по 8, за партки и сламячи 10, а за [[Хлєбовка|хлєбовки]] 12 пасма;
* ''покровци'' ше тка у основи тка у основи з моцней шпарґи, а уток зоз грубей нїтки.
* Таку грубу нїтку прави ше на ''клокотки''. За ню ше хаснує найгорше влакно – клоче. Покровци ше злучує зоз двох полох платна. Покровец треба ище добре збиц зоз ''киянку'';
* ''керпари'' ше тка з платняних пантлїкох рижних [[Фарба|фарбох]], а основа з моцней цверни. Ширина платна (керпари) 6 пасма.
== Файти кроснох ==
Нєшкайши ше кросна розликую:
* По конструкциї - столни и жемни
* По технїки роботи – контрабаланс и контрамарш<ref>[https://en.wikipedia.org/wiki/Loom#CITEREFCollier1970 Collier 1970,] б. 104]</ref>
* Спрам зложеносци роботи хтору на кроснох мож реализовац – зоз двома нїtками, зоз штирома и зоз вецей нїтками.
Кросна правели майстрове кудзеляре або [[Колєсар|колєсаре]].
[[File:Lekythos, ca. 550–530 B.CE. Amasis painter attr. Weaving, upright loom. Unrolled.The Met.jpg|center|thumb|827x827px|Лекитос, коло 550–530. п.н.е. Приписує ше малярови зоз Амазиса. Сцени тканя, вертикални кросна.]]
==Ґалерия==
<gallery>
Файл:Balint-napra keszitett kalotaszegi vetelo 1883-bol.jpg|Виткане платно зоз мустру за хтору треба окремна схема.
Файл:2024 rok tkanje.jpg|Часц ручно витканого платна на кроснох ([[Руски Керестур|Р. Крестур]]).
Файл:RugMakingWomanPassesShuttle (cropped).jpg|Жена ткачка тка на кроснох (Костиля, Нови Мексико).
Файл:Väv, Skyttlar.jpg|Чолноки, прибор за тканє.
Файл:Weaving in Braga (cropped to weaving).JPG|Ручне тканє на рамику (рам) хтори ше трима на колєнох.
Файл:Pettine-liccio.JPG|Барда рижней гусцини (пасмох).
</gallery>
== Литература ==
* Любомир Медєши, ''Руска традиция'', Дружтво за руски язик, литературу и културу Нови Сад 2007, б. 255-258.
* Barber, E. J. W. (1991). Prehistoric Textiles. Princeton University Press. ISBN 0-691-00224-X.
* [https://www.youtube.com/watch?v=1L1vE_8CJLE Tкање - Мрежа живота] youtube.com
== Вонкашня вяза ==
* [https://www.svevlad.org.rs/narodni_zivot_files/tkanje/razboj.html Мирјана Марковић РАЗБОЈ - АЛАТ ЗА РУЧНО ТКАЊЕ]
* [https://www.youtube.com/watch?v=W_9a7_XnB0w Dokumentarni film "TKANJE BOŠČI"] youtube.com
* [https://www.youtube.com/watch?v=sFeQw3-fJJk Kurs tkanja - osnove i delovi razboja - lekcija 1] youtube.com
{{Commonscat}}
== Референци ==
[[Катеґория:Традиция]]
<references />
[[Катеґория:Ремесла]]
[[Катеґория:Ствари у Руским обисцу]]
qnhhezlapvngowxfvw0tp0ztnox7ek8
Кошар
0
2646
18497
18370
2026-05-18T22:00:24Z
Olirk55
19
Катеґория, викивязи
18497
wikitext
text/x-wiki
[[File:Groot Zandbrink 2020 Mandenvlechter.jpg|right|thumb|300px|Кошари рижних велькосцох и формох.]]'''Кошар''' (серб. котарица, кошара, корпа: коц. корпа) – плєцени предмет звичайно векших димензийох, справени зоз грубших и витримовнєйших конарчкох хтори служи за ношенє чежших польопривредних и других продукох як [[кукурица]], [[Кромпля|кромплї]], грозно, яблука, шлївки, древо за топенє, чутки итд. Значенє кошара завиши од контекста, алє ше вше одноши на дацо цо служи за зберанє дачого лєбо дочасове чуванє.<ref>"Hrvatska enciklopedija", Leksikografski zavod Miroslav Krleža, svezak 6, pp. 189, Zagreb, 2004. ISBN 978-953-6036-36-3</ref> <ref>Bratoljub Klaić, "Rječnik stranih riječi", pp. 743, Nakladni zavod MH, Zagreb 1984.</ref>
== Историят ==
Найстарши по тераз пренайдзени кошари одкрили археолоґове и датирую приблїжно 10000 роки п.н.е., зоз неолиту. Найстарши кошари пренайдзени 5000 роки п.н.е. и то у пещерох на югу Шпаниї, Єгипту, у Перуу итд.<ref>[https://web.archive.org/web/20120224000204/http://nanact.org/encounter-the-people/hopi/hopi-basketry.html Hopi Basketry] Northern Arizona Native American Culture Trail. Archived from the original on March 28, 2012. Retrieved Nov 13, 2011.</ref>
[[File:William Bartlett A bad wind for fish, but a good one for drying.jpg|right|thumb|302x302px|Векши плєцени кошари за рижни наменки.]]
Други подобни алє плєцени кошари зоз палїчкох найдзени у населєньох на слупох на озеру Нойшател (Швайцарска) (8) и у етрурских криптох (3).
У зависносци од поднєбя, материял за виробок барз рижнородни: черяки, дикинь, [[слама]], трава, [[над]], бамбус, палми итд.
Коло половки 19. вику, на Заходзе правени кошари почали поступнє заменьовац плєцени кошари за каждодньове хаснованє. Вони були правени зоз тунього древа и були твардейши.[3]
У даєдних културох, кошари ше хаснує у вирских церемонийох.[10]. Кошари ше розликую по велькосци и материялу зоз хторого су направени. Материял за вирабок кошарох розлични, у зависносци од того за цо ше их похаснує.
== Материял ==
[[File:Laundry basket at Mwalimu Nyerere Memorial House, Mzimuni, Kinondoni MC, Dar es Salaam.jpg|right|thumb|300px|Кошар з ручками и покривку.]]У зависносци од поднєбя, материял за виробок барз рижнородни: рижни пруцики (пруце), [[над]], била верба, [[слама]], грубши трави, дикинь, бамбус, палми итд. У новших часох кошари ше прави зоз дроту и пластики.<ref>[https://web.archive.org/web/20110628023536/http://pmacraftshow.org/artists-baskets/ Artists baskets] The Women's Committee of the Philadelphia Museum of Art</ref> З часом пришло до пременки материялу зоз хторого направени векши кошари, а то пластика, дроти або метални мрежи. Таки кошари ше нєшка хаснує напр. на вельких [[Поверхносц|поверхносцох,]] як цо маркети, вельки предавальнї, шпиталї, ресторани, готели итд.
== Виробок ==
Основа за плєценє кошарох ма основу зоз пруца. Коло поставеней основи преплєта ше ценки еластични пруцики. Почина ше плєсц од долу и перше ше виплєце дно одредзеного [[Пречнїк|пречнїку]], а вец ше поступнє плєце до горе по одредзену висину коло 30-40 центи. На концу ше на рубец кошара виплєце два моцни ручки хтори маю улогу поднєсц чежку терху у кошаре. Зоз таку технїку ше прави векши кошари.<ref>"Leksikon Minerva", stupac 729, Minerva nakladna knjižara, Zagreb 1936.</ref>
[[File:Cuvanje hljeba u pljecenim kosare 20241216 100137.jpg|right|thumb|300px|Плєцени кошарик, Руснаци у нїм чували упечени хлєб.]]
″ [[Руснаци у Сербиї|Руснаци]] хасную слово '''кошарик''' (демунитив од слова кошар) . То мали кошар до хторого ше кладзе менши ствари и дробнїци.
″ Велї старши обисца хасновали виплєцени векши кошар зоз пруца. Бул плєцени на копу а под таким кошаром ше ховало и кармело мали курчатка док нє подросли.
᛫ Концом 20. вику по населєних местох могло ше видзиц соби хтори на [[Бициґла|бициґлох]] розношели до предавальньох [[хлєб]] у плєцених видлужених-глїбших кошарох хтори були заквачени зоз ременями на хрибце. До таких кошарох могли стануц и до 20 векни хлєба.
== Фразеолоґия ==
″ ''Скакац на кошарик (скакац/скочиц) - скакац/скочиц до води на кучаци, зоз скурченима ногам''
== Ґалерия ==
<gallery>
Файл:Koš od pruća 50 cm.jpg|Кошар виплєцени зоз пруца верби.
Файл:Noe flechtkorb.jpg|Технїка плєценя зоз костуром
Файл:Корпа за веш 01.jpg|Сучаснєйши дизайн плєценого кошара за брудни шмати.
Файл:Laundry Basket.png|Округли плєцени кошар за шмати зоз верхом
Файл:EtnoloskoDoboj 05.jpg|Кошар зоз шеном, [[Слама|сламу]]
Файл:Sepet.jpg|Кошарик зоз кукурицу
Файл:Sepet kovan.jpg
Файл:Korbmacher.jpg|Плєценє кошара.
Файл:Kiepenkerl.jpg|Видлужени кошар за хрибет за розношенє хлєба до предавальньох.
</gallery>
== Литература ==
• ''Словнїк руского народного язика I'', А - Н, Нови Сад 2017. б. 633.
″ Rečnik srpskih govora Vojvodine, izmenjeno i dopunjeno izdanje u 4 toma, priredili mr Dejan Miloradov, Katarina Sunajko, mr Ivana Ćelić i dr Dragoljub Petrović, Matica srpska, Novi Sad
᛫ Gordana Vuković, Terminologija kuće i pokućstva u Vojvodini. Novi Sad (Filozofski fakultet), 1988, бок 508
== Вонкашнї вязи ==
* [https://web.archive.org/web/20110802052148/http://sokacki-portal.com/index.php?option=com_content&task=category§ionid=15&id=30&Itemid=129 Tradicionalni zanati na veb strani „Šokački portal“]
* [https://www.youtube.com/watch?v=LwWoyuw0sbw Pletenie košíka z prútia, язик: словацки (знїмок поступка плєценя кошара)] youtube.com
* "Hrvatska enciklopedija", Leksikografski zavod Miroslav Krleža, svezak 6, str. 189, Zagreb, 2004. ISBN 953-6036-36-3
{{Commonscat}}
== Референци ==
[[Катеґория:Обисце]]
<references />
[[Катеґория:Продукти зоз пруца]]
[[Катеґория:Ствари у Руским обисцу]]
joetr0grftyb1n8shz97x84damrm41w
Посцель
0
2661
18489
15821
2026-05-18T21:19:09Z
Olirk55
19
Катеґория, викивязи
18489
wikitext
text/x-wiki
[[File:Посцелєна посцель прикрита зоз плахтами (сподня била дзиркована, верхня грубша ткана) Руска одлога, Дюрдьов 2026-01-22 12-25-07-268.jpg|right|thumb|407x407px|Посцелєна посцель прeкрита зоз плахтами (сподня била дзиркована, верхня грубша ткана), Руска одлога, (Дюрдьов 2026.)]]'''Посцель''' то часц меблю хтора служи за спанє. (всл. ''posceľ,'' слц. диял. ''pojscelic'', ''postelit''’ „исте'', поль. ''рościelić''; посцелїц-їм, зак. посцеля-ям нєзак.)
Слово посцель ма вецей значеня:
'''1. а)''' Порихтац, намесциц посцель за спанє, розсцелїц:
''теди дїдо посцелєл своїм госцом крашнє и як добра мац положел їх спац. (поль. pościelić „намесциц посцель за спанє”: jak sobie kto pościele, tak się wyśpi).''
'''б)''' Прештрец под себе за спанє: ''Повицаговали зме шицко зос куфрох, торбох . и посцелєли себе на шнїг под себе, а зос шматами зме ше закрили.'' (слц. диял. ''pojscelic'', ''postelit''’ „исте
'''2.''' „намесциц посцель по спаню”: ''Мац рано посцелєла мою посцель.''
'''3.''' „розпрештрец”: там долу (под направени [[Валька|вальки]]) посцелєлї кус плєви. И вец вони ше сушели дас три днї там.
'''Посцелка''' (ж. род''')''' демунитив од посцель. (всл.''post ́elka'' „исте” (''Sipos'').
• Посцелка на кольчатох: Кед у обисцу було векше дружтво, под посцелю стала посцелка на кольчатох (на ножкох мала кольчатка), кед ше лєгало, вицаговала ше спод посцелї. Рано ше ю знова дрилєло под посцель. На нєй спали дзеци.
'''3.''' анат. „орґан у плоднїци у хторим рошнє ембрион”.
'''4.''' „часц [[Плуг|плуга]] за штелованє ширини бразди.”
'''5.''' „цепла градка”. Кoцурска форма посцилка.
'''Посцель''' (од тур. ''kerevet)'', то часц меблю (хижних стварох) насампредз служи як место на хторим мож лєжац и спац, а може послужиц и у других нагодох одпочиваня, лєбо кед целу потребно буц у лєжацим положеню. Форми и велькосц посцелї барз варирую.<ref>[https://www.thefreedictionary.com/BEd „Bed”]. The Free Dictionary By Farlex. Архивирано из оригинала 27. 5. 2019. г. Приступљено 16. 5. 2012.</ref> <ref>[https://www.merriam-webster.com/dictionary/bed „Bed”]. Merriam-Webster. Архивирано из оригинала 27. 3. 2019. г. Приступљено 16. 5. 2012.</ref>
Першобутни посцелї були лєм дакус висши од розпрестартей [[Слама|слами]], лєбо другого природного материялу. Посцель дожила пременку аж зоз зявеньом моцнєйших конструкцийох хтори спричинєли же би ше посцелї правело висше од жеми, а зоз тим ше посцигла и значна защиценосц од праху и инсектох.<ref>[https://phys.org/news/2020-08-years-humans-beds.html „200,000 years ago, humans preferred to sleep in beds”]. phys.org (на језику: енглески). Архивирано из оригинала 19. 8. 2020. г. Приступљено 6. 9. 2020.</ref><ref>[https://www.merriam-webster.com/dictionary/bed „The oldest known grass beds from 200,000 years ago included insect repellents”]. Science News. 13. 8. 2020. Архивирано из оригинала 18. 8. 2020. г. Приступљено 6. 9. 2020.</ref>
== Посцель при Руснацох ==
Як и други мебель, так и посцель була основна потреба у каждим руским обисцу, насампредз за одпочивок вноци. Боки посцелї були направена зоз дескох хтори були прибити твардо за корунки. А тиж у дну на обидвох бокох по длужини дески були прибити лати (як ,,фалц'') на хторих стали по ширини посцелї ширши дески/дещички. На тих дещичкох кладло ше сламячу наполнєту зоз [[Слама|сламу]].
Конструкция випатрала як даяка плїтша [[лада]] без верха и була поставена на ножкох коло 50-60 цм висше од жеми. Посцель могла мац два точени корунки: висшу, хтора була опарта ґу муру у чолє при облаку (у преднєй хижи) и нїзшу. На корункох часто були и виточени такв.``розвалки``, чипка (з древа) – у форми габастей кривулї и ґомбулї на верхнєй часци на концох корунки. Посцелї були найчастейше офарбени на блядо белаво, а по тей основи були нарайзовани ружи з ружичками. Вони були нарисовани лєм на корунки хтора патри до хижи. Ножки на посцельох були високи и до 60 цм, а стали долу на жеми. Кед у обисцу було векше дружтво, под посцелю стала посцелка на кольчатох (на ножкох мала кольчатка), та ше, кед ше лєгало, вицагло ше ю спод посцелї на штред хижи. Рано ше ю ґурло под посцель, та у просториї нє завадзала. На нєй звичайно спали дзеци.
== Сцелєнє посцелї ==
У просториї у хторей фамелия през [[дзень]] пребувала найчастейше було два посцелї, ридше три. Посцелї вше були крашнє засцелєни, та и простория випатрала шорово попораєна. Посцель ше засцельовало зоз заглавками и [[Пирнаґи|перинами.]]
Рано ше перше повитреповало заглавки и [[Пирнаґи|перину]] (розтрепало ше [[пирє]] у нїх), понамесцало [[Слама|сламу]] у сламячи. Перину ше вигладкало з метолку. На ню ше престарло перше ценку, а вец грубу плахту. Ценка плахта була кус длугша и ширша як тота грубша, хтора стала поверх ценкей.
``Паньски`` плахти стали на посцельох у першей ткв. преднєй хижи. Предавали их Жидзи (Євреє). На себе мали ружи, а були зоз штофу, т.є. зоз кашмиру, та ше плахти волали кашмирски плахти и були барз драги. Посцель ше посцеляло и так же ше на обичну плахту положело три заглавки єден ґу другому. Боки плахти, хтори вше було видно, були вишивани лєбо дзирковани. Рано ше посцель посцеляло, а вечар розцельовало, пред тим як ше лєгало спац. Медзи посцелю и пецом ше находзела посцелка. Була кратша як посцељ за 1/3. На древених ткв. ,,козох - ноґарох'' були покладзени дески. На тих дескох стала сламяча, на нєй дупло зошита керпара. Ту през дзењ могол лєгнуц хто бул вистати, а на такей ,,посцелки'' часто ше дзеци пендрали и бавели. Вноци ту дзеци и спали. Дзеци ше тиж прикривали зоз перинками (менши перини).
== История посцелї ==
[[File:Vrba postelja.jpg|right|thumb|300px|Посцель]] През длугоки период историї од кеди постої чловечество, место дзе чловек спал ше меняло и нє мож шицки пременки зазначиц, а у каждим реґиону посцелї були прилагодзени спрам клими и рижних других условийох: умерена клима, тропска, жимна, части дижджи итд. Углавним, виглєдоваче вчас утвердзели на основи пренайдзених рижних жридлох констатацию о посцельох. Предпоставка же чловек тото цо нашол у своїм околїску вихасновал же би направел и оможлївел место за спанє. Першенствено то були древа, колїки, длуги древенасти шнури зоз рижних цагацих рошлїнох (''серб.лияни''), рижни трави и рошлїни, [[над]], шаш, векши лїсца (напр. палмово, кокосово, спрам того дзе людзе жили). Спрам файти материялу зоз хторого направена конструкция, посцелї можу буц: древени, метални и древено-метални.
На сиверу Шкотскей у очуваним валалє пренайдзени посцелї, хтори були подзвигнути як шкатули зоз [[Камень|каменя]] и вироятнє прикрити и наполнєти зоз дачим мегким. Датирую медзи 3200-2200. року п. н. е. [9] Греки и Римянє тиж хасновали посцель. Шедзаци на посцелї коло хторей бул стол вони так и єдли. [11]
== Блїзки Восток ==
Єгиптянє мали високи посцелї на хтори ше пендрали по ґарадичох дзе стали заглавки, посцелїна и плахти. [12] Елита єгипетского дружтва, як цо фараон и кралїца, мали посцелї зоз древа, часто и позлацени. Часто було и операча за главу, полуцилиндрични и направени зоз каменя, древа або металу. [13]
Стари Асирци, Медийци и Персиянци мали подобни посцелї истей конструкциї и часто прикрашени зоз уложенима додатками або апликациями зоз метала, седефа и слоновей косци.
== Штредньовиковна история ==
Европейци штреднього вику лєжали и спали долу на жеми на посцельох зоз лїсца прикритих зоз [[Скорка|скору]], лєбо у плїтких ладох хтори служели як посцелї. У вчасним штреднїм вику кладли тепихи на жем або на [[Лавка|лавочку]] коло мура, на нїх поставяли душеки полнєни зоз пирйом, волну лєбо шерсцу, а за закриванє хасновали скору. Поступно ше посцель почало прикривац зоз платновима плахтами. На дворох аристократиї плахти ше прикрашовало зоз рижнима вишивками, пришивало ше рижни розкошни реци/чипки, фодрочки на заглавки итд.
Блїзша история 17. и 18. вику допринєсла тому же ше посцелї ище баржей осучасньовало. Окрем же су правени зоз лєпших материялох, нє лєм зоз древа, мерковало ше баржей и на дизайн и поготов зоз якима плахтами буду прикривани. То период кед ше барз хасновало пирє, та посцелїна и заглавки були полнєти з пирйом. [[Пирє]] було популарне у цалей Европи. (22, 23)
У 1824. року французки майстор Делаґль направел значнєйшу вименку – обдумал ткв. мрежу. [24] Метални циви заменєли древо у продукциї посцельох, а идеї пренаходзача ше затримали на такей металней конструкциї по штредок 20. вику. [25][26] 1865. року була доступна посцель на розцагованє у форми горизонталного клавира. Тота посцель оможлївйовала вецей простору з нагоди даяких домашнїх забавох. Таки посцелї [29] були предходнїки нєшкайших кавчох на розцагованє.
== Сучасни файти посцельох ==
● Посцель на розцагованє за кампованє або за войско хторе на рижних теренох.
● Француски посцель векших димензийох за два особи (друга назва за таку посцель малженска посцель).
● Посцелка — мала посцель/посцелка за дзеци звичайно зоз ограду.
● Посцель на спрат — два посцелї єден над другим звичайно за дзеци
● Вояцка посцель — посцель зоз металну конструкцию
● Готелска посцель — єдноставна посцель зоз древа зоз душеком?
== Ґалерия ==
<gallery>
Файл:Kreveth.JPG|Єдноставна посцель без ножкох
Файл:Legat Muzeja Semberije 28.jpg|Музей Семберия у Биєлїни
Файл:By ovedc - Egyptian Museum (Cairo) - 235.jpg|Тутанкамонова позлацена посцель
Файл:Bunk bed.jpg|Посцель на поверх у дзецинскей хижи
Файл:Krevetac22.JPG|Посцелка
Файл:Cama de madeira.jpg|Посцель
Файл:Tältsäng, fältsäng med sängbotten av linne - Skoklosters slott - 108216.tif|Посцель лєгка за преношенє.
Файл:A 10 feet high ancient bed in National Museum of Bangladesh collected from Lohagara,Narail.jpg|Стара посцель (3 [[Метер|метери)]], (музей Банґладеш).
Файл:Bed head.jpg|Посцель за двойо
</gallery>
== Литература ==
• Олена Папуга, ''Руске обисце'', Нови Сад 2012. рок, б. 36 и 38.
• ''Словнїк Руского народного язику ''II, Нови Сад, 2017.рок, бок 265.
• „BED”. History of Science and Technology. Архивирано из оригинала 24. 4. 2015. г. Приступљено 25. 8. 2014.
• „Mattress Sizes: Single, Double, Queen, King & Super King | Bedpost New Zealand”. Bedpost.co.nz. 2022-08-29. Архивирано из оригинала 25. 8. 2019. г. Приступљено 2022-09-29.
• „Portuguese Bed Sizes”. SizeChart.com. Архивирано из оригинала 29. 8. 2019. г. Приступљено 2022-09-29.
== Вонкашня вяза ==
* [https://sr.wikipedia.org/wiki/%D0%9A%D1%80%D0%B5%D0%B2%D0%B5%D1%82#cite_note-1 Кревет] sr.wikipedia.org
{{Commonscat}}
== Референци ==
<references />
[[Катеґория:Обисце]]
[[Катеґория:Мебель]]
[[Катеґория:Ствари у Руским обисцу]]
hkbaq20oczmtqmtwbesesfr964cvolk
Катеґория:1. марец
14
2757
18512
16478
2026-05-19T09:18:11Z
Sveletanka
20
18512
wikitext
text/x-wiki
[[Катеґория:Днї рока]]
[[Катеґория:Марец]]
1kvjouap012wzukx2a6vhub5gfmrx8e
Катеґория:17. марец
14
2759
18596
16489
2026-05-19T11:20:44Z
Sveletanka
20
18596
wikitext
text/x-wiki
[[Катеґория:Днї рока]]
[[Катеґория:Марец]]
1kvjouap012wzukx2a6vhub5gfmrx8e
12. април
0
2854
18504
17983
2026-05-19T08:55:35Z
Sveletanka
20
18504
wikitext
text/x-wiki
'''12. април''' — 102. [[дзень]] у року (103. дзень у преступним року) по [[Григориянски календар|Григориянским календаре]]. До конца рока єст ище 263 днї.
== Подїї ==
* 1961 — Юрий Ґаґарин одлєцел до вселени.
* 1981 — При Институту за педаґоґию на Филозофским факултету у Новим Садзе оформена Катедра за руски язик и литературу. За першого шефа Катедри бул поставени др Юлиян Тамаш, а истого року ше уписала и перша ґенерация студентох на Ґрупи за [[руски язик]] и литературу.
== Народзени ==
* 1922 — Михаил Кеминь, педаґоґ, русински [[Поета|поета,]] фолклориста, дружтвени активиста.
* 1938 — Народзел ше Юлиян Каменїцки, ([[Коцур]], 12. април 1938 – Атланта, ЗАД, 6. децембер 2020), основну школу закончел у Коцуре, а потим и дактилоґрафски курс у [[Вербас|Вербаше]]. Робиц почал у Руским слове 1956. року и поступнє ше позарядово дошколовйовал. Кед дипломовал на висшей управней школи преходзи на роботне новинара [[Спорт|спортскей]] рубрики и занїма ше зоз фотоґрафию, од 1993. року єден час є поставени за окончователя длужносци главного и одвичательного редактора [[Новина|новинох]] Руске слово. После пензионованя Юлин Каменїцки ше поцагнул з явного живота и преселєл ше до Зєдинєних Америцких Державох.
* 1961 — Народзел ше [[Михайло Зазуляк]] (*12. април 1961—†4. новембер 2017), новинар, ґлумец, режисер, рецитатор, автор текстох за дзецински нови [[Композиция|композициї]], за композициї у народним и забавним духу.
== Умарли ==
* 1945 — Франклин Рузвелт, америцки политичар.
* 1954 Петро Милославский, хороводитель, познаватель уметносци, [[композитор]], учитель.
* 2016 — [[Веруна Олеяр Ґрабельшек]] (*26. юний 1933-†12. април 2016), музична редакторка Радио Беоґрада, [[Шпивач|шпивачка.]]
[[Катеґория:Днї рока]]
[[Катеґория:Април]]
b2tnbueaj9lpqrwgjr89nl607kmeu8r
Пасарайтов
0
2863
18494
17398
2026-05-18T21:40:54Z
Olirk55
19
Катеґория додата
18494
wikitext
text/x-wiki
[[File:Пасарайтов 2026 04. 08.jpg|thumb|321x321px|Пасарайтов]]'''Пасарайтов''' (х. род) то плєцени и дакус векши и ширши [[кошар]] елипсовей, лєбо округлей форми. Бул виплєцени зоз ручками за хтори ше могло тримац кед ше го ношело. Потребно наглашиц же бул вельо плїтши (10-15 центиметри) од кошара, односно виплєцени з вербового пруца о даскельо шорики. Пасарайтов ше хасновал у руским обисцу за рижни наменки.
* За сушенє [[Овоц|овоцох]], пресушованє вимитого маку и подоб. (с. кошар „комловар”): ''Премити мак ше длуго пресихал на [[Слунко|слунку]] на'' ''пасарайтове''.
* Давно на свадзбох ше у пасарайтове (док ше нє послуговало полудзенок лєбо вечеру) чувал нарезани [[хлєб]], так го у пасарайтове (лєбо елипсовим глїбшим кошаре) ношели ґу порихтаним свадзебним столом два особи и кладли нарезани фалатки [[Хлєб|хлєба]] на столи.
'''Фразеолоґия'''
Слово пренєшеного значеня:
„нєузрети, нєдороснути чловек, зазрак, фильков”: ''Нє будз „пасарайтов” – гвари ми ...''
Глава як ~ „велька глава”: ''Од тих думох, знаце, думам же ми глава як пасарайтов.''
''Нє можем'' ''я тельо попаметац, озда я нє мам главу як пасарайтов.''
== Литература ==
''Словнїк руского народного язика II'' том О-Я, Нови Сад 2017, бок 129-130
[[Катеґория:Обисце]]
[[Катеґория:Ствари у Руским обисцу]]
supqq3ls2igmtp8zqe4bvmry4jlekyi
Катеґория:13. април
14
2871
18460
17217
2026-05-18T12:54:40Z
Sveletanka
20
катеґория
18460
wikitext
text/x-wiki
[[Катеґория:13. април]]
[[Катеґория:Днї рока]]
164lq10mqiu8acz8voett0ep5gkqbj4
18498
18460
2026-05-19T08:37:13Z
Sveletanka
20
катеґория
18498
wikitext
text/x-wiki
[[Катеґория:Днї рока]]
[[Катеґория:Април]]
56ba8oevkm95cxsievdvwrvj7d9mktv
Катеґория:19. януар
14
2945
18624
17604
2026-05-19T11:41:25Z
Sveletanka
20
катеґория
18624
wikitext
text/x-wiki
[[Катеґория:Днї рока]]
[[Катеґория:Януар]]
bauccqo28s872digiy7uvc7qim10uu8
Катеґория:Файта заєднїцох
14
2953
18452
17719
2026-05-18T12:32:45Z
Sveletanka
20
катеґория
18452
wikitext
text/x-wiki
[[Катеґория:Дружтво]]
nre3asx4hutlyij04wf07kydkvsvpnc
Катеґория:Фодбалере у иножемних клубох
14
2963
18456
17764
2026-05-18T12:37:15Z
Sveletanka
20
катеґория
18456
wikitext
text/x-wiki
[[Катеґория:Спортисти]]
5una8w8dt7x7l8573qddp9fph2qrv4m
Катеґория:Рукометаше
14
3010
18455
18127
2026-05-18T12:36:14Z
Sveletanka
20
катеґория
18455
wikitext
text/x-wiki
[[Катеґория:Спортисти]]
5una8w8dt7x7l8573qddp9fph2qrv4m
Катеґория:14. марец
14
3055
18569
18392
2026-05-19T10:51:17Z
Sveletanka
20
катеґория
18569
wikitext
text/x-wiki
[[Катеґория:Днї рока]]
[[Катеґория:Марец]]
1kvjouap012wzukx2a6vhub5gfmrx8e
Катеґория:Април
14
3068
18499
2026-05-19T08:38:36Z
Sveletanka
20
катеґория
18499
wikitext
text/x-wiki
[[Катеґория:Мешаци]]
9mrm9t6akqcz1i7t8karqa30bmnpuof
Катеґория:Мешаци
14
3069
18500
2026-05-19T08:40:39Z
Sveletanka
20
катеґория
18500
wikitext
text/x-wiki
[[Катеґория:Роки]]
1qgt65acqrr2g4exca53emortod8cz3
18502
18500
2026-05-19T08:41:57Z
Sveletanka
20
катеґория
18502
wikitext
text/x-wiki
[[Катеґория:Роки]]
[[Катеґория:Календари]]
117q7y2k7p89h62h7fnue9eza0a6os1
Катеґория:Роки
14
3070
18501
2026-05-19T08:40:59Z
Sveletanka
20
катеґория
18501
wikitext
text/x-wiki
[[Катеґория:Календари]]
rpqpu3yo5t3adb6iin1mtajlfevpv44
Катеґория:Авґуст
14
3071
18506
2026-05-19T09:00:22Z
Sveletanka
20
катеґория
18506
wikitext
text/x-wiki
[[Катеґория:Мешаци]]
9mrm9t6akqcz1i7t8karqa30bmnpuof
Катеґория:Януар
14
3072
18508
2026-05-19T09:12:46Z
Sveletanka
20
катеґория
18508
wikitext
text/x-wiki
[[Катеґория:Мешаци]]
9mrm9t6akqcz1i7t8karqa30bmnpuof
Катеґория:Децембер
14
3073
18511
2026-05-19T09:16:29Z
Sveletanka
20
катеґория
18511
wikitext
text/x-wiki
[[Катеґория:Мешаци]]
9mrm9t6akqcz1i7t8karqa30bmnpuof
Катеґория:Марец
14
3074
18513
2026-05-19T09:18:29Z
Sveletanka
20
катеґория
18513
wikitext
text/x-wiki
[[Катеґория:Мешаци]]
9mrm9t6akqcz1i7t8karqa30bmnpuof
Катеґория:Новембер
14
3075
18516
2026-05-19T09:19:44Z
Sveletanka
20
катеґория
18516
wikitext
text/x-wiki
[[Катеґория:Мешаци]]
9mrm9t6akqcz1i7t8karqa30bmnpuof
Катеґория:Октобер
14
3076
18518
2026-05-19T09:20:53Z
Sveletanka
20
катеґория
18518
wikitext
text/x-wiki
[[Катеґория:Мешаци]]
9mrm9t6akqcz1i7t8karqa30bmnpuof
Катеґория:Септембер
14
3077
18520
2026-05-19T09:21:49Z
Sveletanka
20
катеґория
18520
wikitext
text/x-wiki
[[Катеґория:Мешаци]]
9mrm9t6akqcz1i7t8karqa30bmnpuof
Катеґория:Фебруар
14
3078
18522
2026-05-19T09:23:01Z
Sveletanka
20
катеґория
18522
wikitext
text/x-wiki
[[Катеґория:Мешаци]]
9mrm9t6akqcz1i7t8karqa30bmnpuof
Катеґория:Юний
14
3079
18524
2026-05-19T09:24:02Z
Sveletanka
20
катеґория
18524
wikitext
text/x-wiki
[[Катеґория:Мешаци]]
9mrm9t6akqcz1i7t8karqa30bmnpuof
Катеґория:Май
14
3080
18529
2026-05-19T09:26:49Z
Sveletanka
20
катеґория
18529
wikitext
text/x-wiki
[[Катеґория:Мешаци]]
9mrm9t6akqcz1i7t8karqa30bmnpuof
Катеґория:Юлий
14
3081
18536
2026-05-19T09:42:34Z
Sveletanka
20
катеґория
18536
wikitext
text/x-wiki
[[Катеґория:Мешаци]]
9mrm9t6akqcz1i7t8karqa30bmnpuof