Википедия rskwiki https://rsk.wikipedia.org/wiki/%D0%93%D0%BB%D0%B0%D0%B2%D0%BD%D0%B8_%D0%B1%D0%BE%D0%BA MediaWiki 1.47.0-wmf.22 first-letter Медий Окреме Розгварка Хаснователь Розгварка зоз хасновательом Википедия Розгварка о Википедиї Файл Розгварка о файлу МедияВики Розгварка о МедияВикию Шаблон Розгварка о шаблону Помоц Розгварка о помоци Катеґория Розгварка о катеґориї TimedText TimedText talk Модул Разговор о модулу Event Event talk Облєчиво 0 328 22237 19639 2026-10-03T12:03:01Z Sveletanka 20 /* Файти облєчива */ вики вяза 22237 wikitext text/x-wiki [[Файл:Clothes_rack.jpg|381x381px|thumb|Облєчиво]] '''Облєчиво''' ше состої зоз предметох хтори служа за защиту чловекового цела од рижних хвильових и других обставинох. Перши облєчива ше вирабяли зоз рижних природних материялох, як цо то скора, шерсц, лїсце и трава, а спрам антрополоґийних податкох почали ше хасновац пред од 100.000 до 500.000 роками, а пред 30.000 роками ше зявела перша игла. == История облєчива и моди == Першобутне єдноставне облєчиво ше зоз часом усовершовало и збогацовало зоз рижнима мустрами, материялами и [[фарба|фарбами]]. Перши облєчива, од шерсци и скори, зявели ше у каменим чаше. Скора ше сушела и на єй концох ше правели дзири зоз оштрим [[Камень|каменьом]] або косцу, а потим ше през нїх удзивали пантлїки зоз скори або зоз лупи древа. == Причини облєканя == Подаєдни часци облєчива, окрем того же защицую цело, маю и рижни други наменки: вирабянє облєчива за релиґийни обряди, за украшованє цела (наприклад зоз скору), за прикриванє чувства ганьби, а завиша и од роботней активносци (огньогасне облєчиво). Способ облєканя условени зоз обичайом, културу, технїчним напредованьом и дружтвеним положеньом особи. Количество и файта облєчива хторе ше ноши завиши и од полу особи, фурми цела, як и од околїска пребуваня особи. Облєчиво защицує цело, [[обуй]] талпи, рукавици руки, а шапки и рижни покривки служа за защиту глави. Найважнєйши задаток облєчива то защита цела од подлей хвилї. Людзе ше през жиму облєкаю до грубших и [[Температура|цеплєйших]] шматох, а влєцє до ценших; през жиму ше ноша грубши, цмейши шмати пре защиту од мразу, а влєцє ценши и блядши хтори нє упиваю [[Слунко|слунково]] зарї, односно одбиваю цеплоту. == Файти облєчива == [[File:Straw hat.jpg|right|thumb|300px|Сламяни калап]] ::* Покривки за главу: [[фитюла]], шапка, [[калап]], хусточка, шал, [[чепец]], [[сламнянїк]]... ::* Горнє облєчиво: [[кошуля]], триков, [[лайбик]], [[оплєчко]], [[хустка]], [[кожух]], [[маїца]], [[заруцовачка]]... ::* Долнє облєчиво: панталони, шос, [[сукня]], [[фартух]]... ::* Споднє облєчиво: ґачки, маїчка з ременчками, брушлїк, [[пижама]]... ::* Лєтне облєчиво: маїчка з краткима рукавами, кратки панталонки... ::* Жимске облєчиво: якна, [[капут]], бунда... ::* [[Нєлитурґийне облєчиво богослужебних особох]]: подрясник, ряса, [[реверенда]], [[мантия]], колпак, скуфия, камилавка, паникамилавка == Рециклoванє == Хасноване або зношене облєчиво ше може вихасновац за виробок плахтох за посцель, керпарох, тепихох, фатьолох и других предметох, а може буц рецикловане и до паперу. У заходним дружтве облєчиво ше часто руца до шмеца, дава ше до добродзечних прилогох (хаснуюци шкатули за облєчиво), предава ше на пияцох и онлайн предавальньох. Хасноване облєчиво ше, тиж, зазберує у векших количествох, пребера и посила далєй на хаснованє худобному жительству. Ґлобално, хасноване облєчиво ма вредносц коло 4 милиярди америцки долари<ref>[https://www.bloomberg.com/view/articles/2018-01-15/no-one-wants-your-used-clothes-anymore „No One Wants Your Used Clothes Anymore”] Bloomberg, 15.01.2018.</ref>, а ЗАД найвекши вивожнїк такого облєчива у вредносци од 575 милиони америцки долари. Иснує велька застараносц у поглядзе на период тирваня облєчива продукованого зоз штучних материялох. За розлику од облєчива зоз природних материялох, походзенє штучних материялох нє мож обновиц и нє биорозкладаюци су<ref>[https://sweatshirtstation.com/articles/the-textile-materials-eco-battle-between-natural-and-synthetic-fabrics/ The Textile Materials Eco Battle Between Natural and Synthetic Fabrics] SWEATSHIRTSTATION.COM</ref>. Дакеди ше звишок инвентара облєчива знїщує, лєм прето же би ше зачувал бренд. == Вонкашнї вязи == * [https://tehnika.lzmk.hr/radna-i-zastitna-odjeca/ Роботне и защитне облєчиво] Hrvatska tehnička enciklopedija, portal hrvatske tehničke baštine == Референци == <references /> [[Катеґория:Култура]] q3d2a63u6y8kizxqffgrsxcivegwlg5 Фурик 0 3789 22238 22228 2026-10-03T12:21:33Z Sveletanka 20 ушорйованє и фотоґрафиї 22238 wikitext text/x-wiki [[File:Wheelbarrow, Museum of Garden History, Lambeth, London.jpg|thumb|250ph|right|Древени фурик (Музей заградки, Лондон)]] Фурик (серб. ''колица, драгаче''; слц.диял. ''furik''; од нєм. ''Fuhre'' (а тото у преводу зоз fahren „исц на превозки, путовац). 1. кочик з єдним [[Колєсо|колєсом]] за преношенє терхи: желєзни фурик, древени фурик; 2. мулярски фурик то фурик з [[Ладичка|ладичку]] до хторей ше кладло терху, а преважно го хасновали муляре. Фурики за гной зоз драбинками векшином ше правело зоз баґренового, брестового або дубового древа. Зоз кривого баґрену [[колєсар]] вирезал дручки по [[Фурма|фурми]] або напамят, а вец розмерал и подзиравел дзири за карфи. Позначени дзири вифуровал зоз меншим фуровом и зоз длатом видлабал. Дручки на фурику мали 5 карфи, а перша, треца и пията карфа преходзела прейґа през нїх. Значи же и дзири у дручкох за тоти три карфи мушели буц прейґа предлабани. Гевти два карфи уходзели до дручкох лєм до [[Пола|поли]]. Видлабани дручки на концу колєсар вигобльовал, вишмирґлал и вициклинґал на гладко. Карфи нащипал зоз простого древа, окресал и на гладко виробел. На обидвох концох им вистругал чопи, котри уходзели до дзирох на дручкох, а вец их позабивал зоз древеним млатком, перше до єдного дручка, а вец на нїх прибил други дручок. Коло самих ручкох фурик мал ножки. Вони тиж так були древени, а за нїх у дручкох колєсар видлабал дзири. Опрез самого колєска фурик мал шороґльочки, хтори мали три карфи: споднї два були прости, а верхня крива. Криву карфу ше правело по фурми зоз кривого древа. Вона преходзела прейґа през боки шороґльочкох, а други два лєм до поли. До видлабаних и ошмирґланих бокох шороґльочкох колєсар глобел карфи як и до дручкох фурика. Сами шороґльочки були нагнути ґу колєсу так же и дзира за нїх у дручкох мушела буц дозукос видлабана. Тота дзира була предлабана прейґа през дручки, бо и боки шороґльочкох преходзели прейґа през нїх. За фурик колєсар ище правел мале колєско зоз багерками, або без багеркох зоз шину. [[File:Brouette en bois.JPG|thumb|Brouette en bois|right|250px|thumb| Мулярски фурик]] Колєско за фурик у главки нє мало прейґа осовину, бо главка нє була превартана, алє ковач до нєй вдерел осовинки. Сами конци дручкох ковач оковал, а тоти окови од сподку мали закруцени желєзка, до хторих уходзели осовинки [[Колєсо|колєска]]. Ковач ище на даскелїх местох посцискал фурик зоз длугокима желєзнима шрубами. З двома шрубами вон сциснул дручки фурика: єден кладол помедзи першу и другу карфу, а други после пиятей карфи, опрез шороґльочкох. З єдним шрубом ковач сциснул и шороґльочки помедзи просту и криву карфу. Од самого конца дручкох, по верх шороґльочкох, з каждого боку, кладол по єдно желєзо. Желєза подперали шороґльочки, а и украшовали фурик. Таки фурик мож було видзиц у каждим обисцу голєм по єден. Хасновало ше го за превожснє каждей терхи, гною и [[Мех|мехох]]. У Керестуре колєсаре правели и мулярски блатарици. То окремни фурики зоз полнима високима боками у хторих ше могло дриляц и розтресаци материял як писок, блато и инше. Таки фурики звичайно хасновали муляре. == Фразеолоґия == Бавиц ше на фурики = хлапцовске бависко: Єден хлапец бул „фурик”, та клєкнул и положел руки на жем – станул оштвернож, а други хлапец станул споза нього, влапел го за ноги ... „Фурик” почал ходзиц на рукох, та випатрало же го други хлапец, хтори му притримовал ноги, дрилял. == Литература == * ''Словнїк руского народного язика II, О – Я'', Нови Сад 2014, б. 659. * Фа Холошняй, Наташа, ''Колєсарске ремесло'', Studia Ruthenica 19, [[Дружтво за руски язик, литературу и културу]] Нови Сад 2014, б. 120. [[Катеґория:Обисце]] 05nj85hdcrosz6jq47zx6src585dl77 Сламнянїк 0 3790 22236 22230 2026-10-03T12:01:28Z Sveletanka 20 ушорйованє и катеґория 22236 wikitext text/x-wiki [[File:Straw hat.jpg|thumb|Straw hat|right|250px|thumb|Калап зоз слами]] '''Сламнянїк''' (литер. ''сламянїк'', серб. ''сламн(ат)и шешир''; слц. ''slamenak'') – калап виплєцени зоз слами. Сламнянїк ше правело так же ше перше виплєтло пантлїчки (як варґочики) зоз слами. [[Слама]] була частейше ражова як житна, бо була мегчейша. Сламу ше пред правеньом [[Калап|калапа]] намочело або попирскало з воду, же би ше ю могло лєгчейше зогинац, а же би ше нє ламала. Тоти вплєцени пантлїчки ше потим шило так же ше починало од верху и потим ишло вше нїжей по крису. Около калапа знала буц и украсна пантлїка, а вона служела и же би калап твардейше стал. Сламнянїки хлопи ношели цале лєто до поля и на кажди [[дзень]], бо були барз добра защита од слунка. Нєшка сламняни калапи ноша и жени влєце и як защиту од моцного [[Слунко|слунка]], алє и як модни деталь. Єст их рижни модели и у рижних [[Фарба|фарбох]].<ref>    [https://artystyczna.pl/kapelusze-slomkowe/ ''Kapelusze słomkowe. Co to jest? Jakie mamy rodzaje? Do jakich stylów pasują? - Artystyczna] [online] [dostęp 03.10.2026.] (pol.).''</ref>   == История == Калапи зоз слами ше ношело ище у XV вику. У Азиї (Япону, Китаю, Виєтнаму, Индонезиї, Малезиї), роботнїки на польох [[Рискаша|рискаши]], ношели конусни калапи зоз слами як защиту од слунка и дижджу.<ref>    [https://www.mrswierzbicka.pl/2019/05/klasyczna-piecdziesiatka-slomkowy-kapelusz-historia.html#:~:text=Nie%20wiadomo,%20kto%20jako%20pierwszy%20wymy%C5%9Bli%C5%82    ''MOJA KLASYCZNA PIĘĆDZIESIĄTKA - #3. SŁOMKOWY KAPELUSZ] [online] [dostęp 03.10.2026] (pol.).''</ref> У XVIII вику калапи постали барз популарни, а їх продукция постала профитабилна. Калапи ша правело у Италиї, Анґлиї, Белґиї и Швайцарскей, а вивожело ше их и до Зєдинєних Америцких Державох. Року 1807. зоз законом о ембарґу було забранєне увожиц калапи до Зєдинєних Державох, так же то була нагода за розвой америцких компанийох за виробок калапох. [[File:Pierre-Auguste Renoir - Luncheon of the Boating Party - Google Art Project.jpg|thumb|right|thumb|250px|Пєр-Оґист Реноар, фриштик ладярох (1880―1881)]] == Калапи зоз слами и култура == Калапи зоз слами окреме виражени у малярстве. Велї малюнки зоз конца XIX и початку XX вику приказую подоби хтори ноша калапи зоз слами, а то портрети, автопортрети и окремни малаярски жанр (жанр сцени) хтори приказує теми зоз каждодньового живота, обичаї, роботу, шлєбодни час, розвагу и бависка. == Литература == * ''Словнїк руского народного язика II, О – Я'', Нови Сад 2017, б. 490. == Вонкашня вяза == * [https://fashionhub-sr.decorexpro.com/shlyapy/solomennye-shlyapy/ Сламнати шешири] * [https://sr.maohonghat.com/straw-boater-hat/ Дом, сламнати шешири] == Референци == <references /> [[Катеґория:Часци облєчива]] [[Катеґория:Мода]] l76uxxo6w9m0qh030pwld8wd9l1gkhd Сарабанда 0 3793 22239 2026-10-03T12:54:10Z Olirk55 19 Нови бок: „Сарабанда то старински танєц хтори спомалшени и достоянствени у 3/2 або 3/4 такту з наглашеньом або аґоґицким акцентом на другей часци такта.(1, 2) Ориєнталного походзеня, по єдних историчарох иснує думанє же зоз Арабиї. Историят • Коренї и прейґокеанске походз…“ 22239 wikitext text/x-wiki Сарабанда то старински танєц хтори спомалшени и достоянствени у 3/2 або 3/4 такту з наглашеньом або аґоґицким акцентом на другей часци такта.(1, 2) Ориєнталного походзеня, по єдних историчарох иснує думанє же зоз Арабиї. Историят • Коренї и прейґокеанске походзенє датує зоз 16. вику: Найвщаснєйши записи о сарабанди походза зоз Штреднєй Америки (Ґватемала и Панама), спомина ше коло 1530. року. Иснує дуамнє же настала зоз мишаньом африцких, домородских и шпаньолских уплївох, после чого прейґ тарґовацких ладьох сцигла до Шпаниї.(1 анґл) Спочатку у XVI вику предзера до Шпаниї, а оталь ше шири и до других европских жемох. У Французкей ше зявює 1588, у Анґлиї на початку XVII веку а тиж и у Италиї. (5 анґл) • У Шпаниї сарабанда – под назву зарабанда, спочатку була солистични танєц ласцивного и виражайно еротского змисту, и прето сарабанда нє була уважована як озбильна уметносц. Значи сарабанда як танєц була нєприлапена пре нєприкладносц и пре свою гласносц – танєчнїки хасновали кастанєти хтори правели галайк та танєц бул аж и нєдошлєбодзени, забранєни. Почим танєц охарактеровани як барз нєморални, шпански краль Филип II го забранєл 1583. року зоз гроженьом и хлопом и женом. • У чаше ренесанси и барока постава популарни дворски танєц, а коло 1650 - перши раз ше зявює у дїлох Ј. Ј. Фроберґера и уходзи до инструменталней такв. барокней свити як стайомни став медзи танцами куранта и жиґа. • • Попри забранох, танєц прежил и розширел ше у Французкей. • Зявююци ше у Французкей сарабанда доживює дворске преобраценє на преходзе до 17. вику. На двору Луя XIV, сарабанда доживює подполну трансформацию. Постава змирена, спомалшена и преображена до достоянственого, шветочного и озбильного дворского танцу хтори ше танцовало по парох и у спомалшеним темпу. • • Концом 17. и надалєй у 18. вику сарабанда постава обовязна часц инструменталней музики односно барокней свити. З тоту музичну праксу сарабанда прешла до чистей инструменталней музики и постала слуп нємецкей барокней свити. Композиторе як цо Й. С. Бах и Ґ. Ф. Гендл ошлєбодзели ю од танцованя и претворели ю до простору за найглїбши, меланголични и емотивни музични раздумованя. • Сарабанду писали шицки майстрове-композиторе барокней свити. Найзначнєйши приклади настали у составе инструменталних свитох Й. С. Баха. • Композиторе оперох у бароку, хасновали форму сарабанди у составу ариї, напр. у дїлох Ґ. Ф. Гендла) (1). • 17. и 18.вик приноши пременку характера: та у озбильней европскей музики сарабанда достава озбильни, возвишени и смутнєйши став. Сарабанда у 19 и 20. вику • . Сарабанда ознова ожила у цеку 19. и спочатку 20. вика у дїлох нємецкого композитора Луя Шпора (у зборнїку *Salonstücke*, оп. 135 зоз 1847), норвешкого композитора Едварда Ґриґа (у *Холберґ свити* зоз 1884), француских композиторох Дебисия и Сатия, як и у Анґлиї, хтори у розличних жанрох и стилох хасновали Вон Вилиямс (у дїлу *Job: A Masque for Dancing*), Бенджамин Бритн (у *Єдноставней симфониї*), Херберт Хауелс (у *Шейсцох композицийох за орґулї: Сарабанда за рано на Пасху*) и Карлос Чавез (у балету *La hija de Cólquide*). Сарабанда и филм Сарабанда послужела як инспирация за наслов *Сарабанда* (2003) остатнього филма Инґмара Берґмана. У филму ше хаснує композиция сарабанда зоз Баховей Пиятей свити за виолончело, хтору Берґман предходно похасновал и у филму *Крики и шептаня* (1972).[анґ. 11] Литература • Carvajal, Mara Lioba Juan. 2007. La zarabanda: pluralidad y controversia de un género musical. Arte y expresión. [Zacatecas, Mexico]: Universidad Autónoma de Zacatecas, Programa Integral de Fortalecimiento Institucional; México, D.F.: Plaza y Valdés. ISBN 978-970-722-562-6. Спољашње везе • Streetswing.com Dance History Archives • Example of a Sarabande dance choreography "La Sarabande à deux", Feuillet (1704) lpxv3jz48oxagfo1s7jwrwl54ojimyg 22240 22239 2026-10-03T15:02:08Z Olirk55 19 Форматированє бока, референци, илустрациї, вонкашнї вязи 22240 wikitext text/x-wiki [[File:Zarabanda de la partie III de la Neue Clavierübung de Johan Kuhnau.jpg|right|thumb|347x347px|Зарабанда од Йогана Кугнауа, єдноставна форма зоз двома фразами. Нотни и звучни приклад.[[File:Zarabanda de la partie III de la Neue Clavierübung de Johan Kuhnau.mid|right|thumb|300px|Й. Кунау: Зарабанда ]]]][[File:Sarabanda.PNG|right|thumb|300px|Ритем сарабанди]]'''Сарабанда''' то старински танєц хтори спомалшени и достоянствени у 3/2 або 3/4 такту з наглашеньом або аґоґицким акцентом на другей часци такта.<ref name=":1">[https://en.wikipedia.org/wiki/Encyclop%C3%A6dia_Britannica Encyclopædia Britannica] (15th ed.). Chicago, Illinois: The University of Chicago. 1990. p. 445, Volume 10.</ref><ref>[https://books.google.rs/books?id=ajMsBgAAQBAJ&q=sarabande+guatemala&pg=PA230&redir_esc=y#v=snippet&q=sarabande%20guatemala&f=false The Concise Garland Encyclopedia of World Music, Volume 1.] Garland Encyclopedia of World Music. 2013-01-11. p. 230. ISBN 9780415994033.</ref> Ориєнталного походзеня, по даєних историчарох иснує думанє же зоз Арабиї. Историят Коренї и прейґокеанске походзенє датує зоз 16. вику: Найвщаснєйши записи о сарабанди походза зоз Штреднєй Америки (Ґватемала и Панама, Мекксико), спомина ше коло 1530. року. Предпоставя ше же настала зоз мишаньом африцких, домородских и шпанских уплївох, после чого прейґ тарґовацких ладьох сцигує до Шпаниї.<ref name=":1" /> Спочатку 16. вику инвазивно предзера до Шпаниї, дзе ше найбаржей розвила и затримала, а оталь ше шири и до других европских жемох. У Французкей ше зявює 1588, а тиж Италиї а у Анґлиї на початку 17. вику.<ref>Jane Bellingham, "Sarabande", The Oxford Companion to Music, edited by Alison Latham (Oxford and New York: Oxford University Press, 2002).</ref> У Шпаниї сарабанда – под назву '''''зарабанда''''', спочатку була солистични танєц ласцивного и виражайно еротского змисту, и прето сарабанда нє була уважована як озбильна уметносц. Сарабанда як танєц нє була прилапена пре нєприкладносц и пре свою гласносц; шпиваче хасновали [[Ґитара|ґитару]] и [[Гарфа|гарфу]] док танєчнїки хасновали удерни инструмент кастанєти хтори правели галайк та танєц бул аж и нєдошлєбодзени, забранєни. Почим танєц охарактеровани як барз нєморални, шпански краль Филип II го забранєл 1583. року зоз гроженьом и хлопом и женом. Ренесанса и барок У чаше ренесанси и барока сарабанда постава популарни дворски танєц, а коло 1650. року, перши раз ше зявює у дїлох Ј. Ј. Фроберґера и уходзи до инструменталней такв. барокней свити як стайомни став хтори бул помедзи танцами куранта и жиґа. Попри забранох, танєц прежил и розширел ше у Французкей. Зявююци ше у Французкей сарабанда доживює дворске преобраценє на преходзе до 17. вику. На двору Луя XIV, сарабанда доживює подполну трансформацию. Постава змирена, спомалшена и преображена до достоянственого, шветочного и озбильного дворского танцу хтори ше танцовало по парох и у спомалшеним темпу. Концом 17. и надалєй у 18. вику сарабанда постава обовязна часц инструменталней музики, односно барокней свити. З тоту музичну праксу сарабанда постала чиста инструментална форма и постала слуп нємецкей барокней свити. Композиторе [[Йоган Себастиян Бах|Й. С. Бах]] и Ґ. Ф. Гендл ошлєбодзели ю од танцованя и претворели до „простору“ за найглїбши, меланголични и емотивни музични раздумованя. Сарабанду писали шицки майстрове-[[Композитор|композиторе]] хтори компоновали барокни свити. Найзначнєйши приклади настали у составе инструменталних свитох Й. С. Баха, Ґ. Ф.Гендла, Аргандєла Корелия итд. Композиторе оперох у бароку, хасновали форму сарабанди у составу [[Ария|ариї]], напр. у дїлох Ґ. Ф. Гендла). 17. и 18. вик приноши пременку характера: та у озбильней европскей музики сарабанда достава озбильни, возвишени и смутнєйши став. == Сарабанда у 19 и 20. вику == Сарабанда ознова ожила у цеку 19. и спочатку 20. вику у дїлох нємецкого композитора Луя Шпора (у зборнїку ''Salonstücke'', [[Опус (музика)|оп]]. 135 зоз 1847), норвешкого композитора Едварда Ґриґа (у ''Холберґ свити'' зоз 1884), француских композиторох К. Дебисия и Сатия, як и у Анґлиї, хтори у розличних жанрох и стилох хасновали сарабанду. Од 20. вику, форма сарабанда ше зявйовала у инструменталних дїлох числених композиторох а їх дїла приказую '''неокласични''' тенденциї. Ралф Вауган Вилиямс (у дїлу J''ob: A Masque for Dancing''), Бенджамин Бритн (у ''Єдноставней симфониї''), Херберт Хауелс (у ''Шейсцох композицийох за орґулї'': ''Сарабанда за утриню на Пасху'') и Карлос Чавез (у балету ''La hija de Cólquide''). Ту припада и свита ''За клавир'' (1901), ''Слики'' (1905) К. Дебисия и балет „Аґон“ И. Стравинского (1957).<ref>[https://bre.ruwiki.ru/wiki/%D0%97%D0%B0%D0%B3%D0%BB%D0%B0%D0%B2%D0%BD%D0%B0%D1%8F_%D1%81%D1%82%D1%80%D0%B0%D0%BD%D0%B8%D1%86%D0%B0 САРАБАНДА • Большая российская энциклопедия - электронная версия.] bigenc.ru. Дата обращения: 16 декабря 2021. [https://web.archive.org/web/20211104130818/https://bigenc.ru/music/text/3535875 Архивировано] 4 ноября 2021 года.</ref> == Сарабанда и филм == ♦ Стенли Кубрик у филму ''Бари Линдон'' зоз 1975. року похасновал треци став Гендловей свити за чембало у де-молу (HWV 437) алє у оркестерскей верзиї и зоз тим филм дожил репутацию-славу. ♦ Сарабанда послужела як инспирация за наслов '''''Сарабанда''''' (2003) остатнього филма Инґмара Берґмана. У филму ше хаснує композиция сарабанда зоз Баховей ''Пиятей свити за виолончело'', хтору Берґман предходно похасновал и у филму ''Крики и шептаня'' (1972).<ref>[https://www.ingmarbergman.se/en/production/saraband Ingmar Bergman Saraband – Sources of inspiration] Archived 2007-09-27 at the [https://en.wikipedia.org/wiki/Wayback_Machine Wayback Machine]</ref> Сарабанда танєц хтори виводзи пар... Филм провадзи структуру сарабанди: вше присутни два особи – у шицких дзешец сценох и у епилогу.“ <ref>[http://old.kinoart.ru/archive/2003/01/n1-article22 Ингмар Бергман: «Камикадзе».] Искусство кино. Дата обращения: 31 марта 2020. [https://web.archive.org/web/20200225160517/http://old.kinoart.ru/archive/2003/01/n1-article22 Архивировано] 25 февраля 2020 года</ref> Музика сарабанди Йогана Себастияна Баха, вше представена у сценох у филму... ♦ Попри того, 2020. року, Сарабанда зоз Гендловей свити за клавир у де-молу послужела як лайтмотив за руску телевизийну гумористичку серию ''Гусар''. <ref>[https://tnt-online.ru/projects/gusar «Гусар 2» смотреть онлайн в хорошем качестве.] «Гусар 2» смотреть онлайн в хорошем качестве. Дата обращения: 2 ноября 2024. [https://web.archive.org/web/20241112153728/https://tnt-online.ru/projects/gusar Архивировано] 12 ноября 2024 года.</ref> == Литература == * Carvajal, Mara Lioba Juan. 2007. La zarabanda: pluralidad y controversia de un género musical. Arte y expresión. [Zacatecas, Mexico]: Universidad Autónoma de Zacatecas, Programa Integral de Fortalecimiento Institucional; México, D.F.: Plaza y Valdés. ISBN 978-970-722-562-6. * ''Волкова Г. И.''&#x20;zarabanda&#x20;&#x2F;&#x2F;&#x20;Учебный испанско-русский лингвострановедческий словарь-справочник.&#x20;— <abbr>М.</abbr>: Высш. шк., 2006.&#x20;— С.&#x20;592.&#x20;— 656&#x20;с.&#x20;— <nowiki>ISBN 5-06-004248-0</nowiki>. == Вонкашнї вязи == * [https://www.youtube.com/watch?v=JSAd3NpDi6Q Handel - Sarabande (Keyboard Suite in D Minor)] youtube.com * [https://www.youtube.com/watch?v=judV76gLib0 Basic Steps vor a Sarabande] youtube.com (видео знїмок инструкциї танєчних крочайох сарабанди) [https://web.archive.org/web/20080527143749/http://www.streetswing.com/histmain/z3sarbn1.htmStreetswing.com Dance History Archives] * [https://earlydance.org/en/content/6381-sarabande-deux Example of a Sarabande dance choreography] "La Sarabande à deux", Feuillet (1704) * [https://reverseshot.org/archive/entry/76/ingmar_bergman Ingmar Bergman's Saraband and Scenes from a Marriage] {{Commonscat}} == Референци == [[Катеґория:Музика]] [[Катеґория:Шпански народни танци]] [[Катеґория:Танци]] 941b35zcfoktepv75kgwvjij35sww2u 22241 22240 2026-10-03T20:08:23Z ОленкаБТ 1579 Медзинаслови, викивязи, подробносци 22241 wikitext text/x-wiki [[File:Zarabanda de la partie III de la Neue Clavierübung de Johan Kuhnau.jpg|right|thumb|347x347px|Зарабанда од Йогана Кугнауа, єдноставна форма зоз двома фразами. Нотни и звучни приклад.[[File:Zarabanda de la partie III de la Neue Clavierübung de Johan Kuhnau.mid|right|thumb|300px|Й. Кунау: Зарабанда ]]]][[File:Sarabanda.PNG|right|thumb|300px|Ритем сарабанди]]'''Сарабанда''' то старински танєц хтори спомалшени и достоянствени у 3/2 або 3/4 [[Такт (музика)|такту]] з наглашеньом або аґоґицким акцентом на другей часци такта.<ref name=":1">[https://en.wikipedia.org/wiki/Encyclop%C3%A6dia_Britannica Encyclopædia Britannica] (15th ed.). Chicago, Illinois: The University of Chicago. 1990. p. 445, Volume 10.</ref><ref>[https://books.google.rs/books?id=ajMsBgAAQBAJ&q=sarabande+guatemala&pg=PA230&redir_esc=y#v=snippet&q=sarabande%20guatemala&f=false The Concise Garland Encyclopedia of World Music, Volume 1.] Garland Encyclopedia of World Music. 2013-01-11. p. 230. ISBN 9780415994033.</ref> Ориєнталного походзеня, по даєних историчарох иснує думанє же зоз Арабиї. == Историят == Коренї и прейґокеанске походзенє датує зоз 16. вику: Найвщаснєйши записи о сарабанди походза зоз Штреднєй Америки (Ґватемала и Панама, Мексико), спомина ше коло 1530. року. Предпоставя ше же настала зоз мишаньом африцких, домородских и шпанских уплївох, после чого прейґ тарґовацких ладьох сцигує до Шпаниї.<ref name=":1" /> Спочатку 16. вику инвазивно предзера до Шпаниї, дзе ше найбаржей розвила и затримала, а оталь ше шири и до других европских жемох. У Французкей ше зявює 1588, а тиж Италиї а у Анґлиї на початку 17. вику.<ref>Jane Bellingham, "Sarabande", The Oxford Companion to Music, edited by Alison Latham (Oxford and New York: Oxford University Press, 2002).</ref> У Шпаниї сарабанда – под назву '''''зарабанда''''', спочатку була солистични танєц ласцивного и виражайно еротского змисту, и прето сарабанда нє була уважована як озбильна уметносц. Сарабанда як танєц нє була прилапена пре нєприкладносц и пре свою гласносц; [[Шпивач|шпиваче]] хасновали [[Ґитара|ґитару]] и [[Гарфа|гарфу]] док танєчнїки хасновали удерни инструмент кастанєти хтори правели галайк та танєц бул аж и нєдошлєбодзени, забранєни. Почим танєц охарактеровани як барз нєморални, шпански краль Филип II го забранєл 1583. року зоз гроженьом и хлопом и женом. == Ренесанса и барок == У чаше ренесанси и барока сарабанда постава популарни дворски танєц, а коло 1650. року, перши раз ше зявює у дїлох Ј. Ј. Фроберґера и уходзи до инструменталней такв. барокней свити як стайомни став хтори бул помедзи танцами куранта и жиґа. Попри забранох, танєц прежил и розширел ше у Французкей. Зявююци ше у Французкей сарабанда доживює дворске преобраценє на преходзе до 17. вику. На двору Луя XIV, сарабанда доживює подполну трансформацию. Постава змирена, спомалшена и преображена до достоянственого, шветочного и озбильного дворского танцу хтори ше танцовало по парох и у спомалшеним темпу. Концом 17. и надалєй у 18. вику сарабанда постава обовязна часц инструменталней музики, односно барокней свити. З тоту музичну праксу сарабанда постала чиста инструментална форма и постала слуп нємецкей барокней свити. Композиторе [[Йоган Себастиян Бах|Й. С. Бах]] и Ґ. Ф. Гендл ошлєбодзели ю од танцованя и претворели до „простору“ за найглїбши, меланголични и емотивни музични раздумованя. Сарабанду писали шицки майстрове-[[Композитор|композиторе]] хтори компоновали барокни свити. Найзначнєйши приклади настали у составе инструменталних свитох Й. С. Баха, Ґ. Ф.Гендла, Аргандєла Корелия итд. Композиторе оперох у бароку, хасновали форму сарабанди у составу [[Ария|ариї]], напр. у дїлох Ґ. Ф. Гендла). 17. и 18. вик приноши пременку характера: та у озбильней европскей музики сарабанда достава озбильни, возвишени и смутнєйши став. == Сарабанда у 19 и 20. вику == Сарабанда ознова ожила у цеку 19. и спочатку 20. вику у дїлох нємецкого композитора Луя Шпора (у зборнїку ''Salonstücke'', [[Опус (музика)|оп]]. 135 зоз 1847), норвешкого композитора Едварда Ґриґа (у ''Холберґ свити'' зоз 1884), француских композиторох К. Дебисия и Сатия, як и у Анґлиї, хтори у розличних жанрох и стилох хасновали сарабанду. Од 20. вику, форма сарабанда ше зявйовала у инструменталних дїлох числених композиторох а їх дїла приказую '''неокласични''' тенденциї. Ралф Вауган Вилиямс (у дїлу J''ob: A Masque for Dancing''), Бенджамин Бритн (у ''Єдноставней симфониї''), Херберт Хауелс (у ''Шейсцох композицийох за орґулї'': ''Сарабанда за утриню на Пасху'') и Карлос Чавез (у балету ''La hija de Cólquide''). Ту припада и свита ''За клавир'' (1901), ''Слики'' (1905) К. Дебисия и балет „Аґон“ И. Стравинского (1957).<ref>[https://bre.ruwiki.ru/wiki/%D0%97%D0%B0%D0%B3%D0%BB%D0%B0%D0%B2%D0%BD%D0%B0%D1%8F_%D1%81%D1%82%D1%80%D0%B0%D0%BD%D0%B8%D1%86%D0%B0 САРАБАНДА • Большая российская энциклопедия - электронная версия.] bigenc.ru. Дата обращения: 16 декабря 2021. [https://web.archive.org/web/20211104130818/https://bigenc.ru/music/text/3535875 Архивировано] 4 ноября 2021 года.</ref> == Сарабанда и филм == ♦ Стенли Кубрик у филму ''Бари Линдон'' зоз 1975. року похасновал треци став Гендловей свити за чембало у де-молу (HWV 437) алє у [[Оркестер|оркестерскей]] верзиї и зоз тим филм дожил репутацию-славу. ♦ Сарабанда послужела як инспирация за наслов '''''Сарабанда''''' (2003) остатнього филма Инґмара Берґмана. У филму ше хаснує композиция сарабанда зоз Баховей ''Пиятей свити за виолончело'', хтору Берґман предходно похасновал и у филму ''Крики и шептаня'' (1972).<ref>[https://www.ingmarbergman.se/en/production/saraband Ingmar Bergman Saraband – Sources of inspiration] Archived 2007-09-27 at the [https://en.wikipedia.org/wiki/Wayback_Machine Wayback Machine]</ref> Сарабанда танєц хтори виводзи пар... Филм провадзи структуру сарабанди: вше присутни два особи – у шицких дзешец сценох и у епилогу.“ <ref>[http://old.kinoart.ru/archive/2003/01/n1-article22 Ингмар Бергман: «Камикадзе».] Искусство кино. Дата обращения: 31 марта 2020. [https://web.archive.org/web/20200225160517/http://old.kinoart.ru/archive/2003/01/n1-article22 Архивировано] 25 февраля 2020 года</ref> Музика сарабанди Йогана Себастияна Баха, вше представена у сценох у филму... ♦ Попри того, 2020. року, Сарабанда зоз Гендловей свити за клавир у де-молу послужела як лайтмотив за руску телевизийну гумористичку серию ''Гусар''. <ref>[https://tnt-online.ru/projects/gusar «Гусар 2» смотреть онлайн в хорошем качестве.] «Гусар 2» смотреть онлайн в хорошем качестве. Дата обращения: 2 ноября 2024. [https://web.archive.org/web/20241112153728/https://tnt-online.ru/projects/gusar Архивировано] 12 ноября 2024 года.</ref> == Литература == * Carvajal, Mara Lioba Juan. 2007. La zarabanda: pluralidad y controversia de un género musical. Arte y expresión. [Zacatecas, Mexico]: Universidad Autónoma de Zacatecas, Programa Integral de Fortalecimiento Institucional; México, D.F.: Plaza y Valdés. ISBN 978-970-722-562-6. * ''Волкова Г. И.''&#x20;zarabanda&#x20;&#x2F;&#x2F;&#x20;Учебный испанско-русский лингвострановедческий словарь-справочник.&#x20;— <abbr>М.</abbr>: Высш. шк., 2006.&#x20;— С.&#x20;592.&#x20;— 656&#x20;с.&#x20;— <nowiki>ISBN 5-06-004248-0</nowiki>. == Вонкашнї вязи == * [https://www.youtube.com/watch?v=JSAd3NpDi6Q Handel - Sarabande (Keyboard Suite in D Minor)] youtube.com * [https://www.youtube.com/watch?v=judV76gLib0 Basic Steps vor a Sarabande] youtube.com (видео знїмок инструкциї танєчних крочайох сарабанди) [https://web.archive.org/web/20080527143749/http://www.streetswing.com/histmain/z3sarbn1.htmStreetswing.com Dance History Archives] * [https://earlydance.org/en/content/6381-sarabande-deux Example of a Sarabande dance choreography] "La Sarabande à deux", Feuillet (1704) * [https://reverseshot.org/archive/entry/76/ingmar_bergman Ingmar Bergman's Saraband and Scenes from a Marriage] {{Commonscat}} == Референци == [[Катеґория:Музика]] [[Катеґория:Шпански народни танци]] [[Катеґория:Танци]] 5ff449rpudc116mlkyh5312w38sumyz