1847

<mediawiki xmlns="http://www.mediawiki.org/xml/export-0.11/" xmlns:xsi="http://www.w3.org/2001/XMLSchema-instance" xsi:schemaLocation="http://www.mediawiki.org/xml/export-0.11/ http://www.mediawiki.org/xml/export-0.11.xsd" version="0.11" xml:lang="rue">
  <siteinfo>
    <sitename>Вікіпедія</sitename>
    <dbname>ruewiki</dbname>
    <base>https://rue.wikipedia.org/wiki/%D0%93%D0%BE%D0%BB%D0%BE%D0%B2%D0%BD%D0%B0_%D1%81%D1%82%D0%BE%D1%80%D1%96%D0%BD%D0%BA%D0%B0</base>
    <generator>MediaWiki 1.47.0-wmf.20</generator>
    <case>first-letter</case>
    <namespaces>
      <namespace key="-2" case="first-letter">Медіа</namespace>
      <namespace key="-1" case="first-letter">Шпеціална</namespace>
      <namespace key="0" case="first-letter" />
      <namespace key="1" case="first-letter">Діскузія</namespace>
      <namespace key="2" case="first-letter">Хоснователь</namespace>
      <namespace key="3" case="first-letter">Діскузія з хоснователём</namespace>
      <namespace key="4" case="first-letter">Вікіпедія</namespace>
      <namespace key="5" case="first-letter">Діскузія ку Вікіпедії</namespace>
      <namespace key="6" case="first-letter">Файл</namespace>
      <namespace key="7" case="first-letter">Діскузія ку файлу</namespace>
      <namespace key="8" case="first-letter">MediaWiki</namespace>
      <namespace key="9" case="first-letter">Діскузія ку MediaWiki</namespace>
      <namespace key="10" case="first-letter">Шаблона</namespace>
      <namespace key="11" case="first-letter">Діскузія ку шаблонї</namespace>
      <namespace key="12" case="first-letter">Поміч</namespace>
      <namespace key="13" case="first-letter">Діскузія ку помочі</namespace>
      <namespace key="14" case="first-letter">Катеґорія</namespace>
      <namespace key="15" case="first-letter">Діскузія ку катеґорії</namespace>
      <namespace key="710" case="first-letter">TimedText</namespace>
      <namespace key="711" case="first-letter">TimedText talk</namespace>
      <namespace key="828" case="first-letter">Модуль</namespace>
      <namespace key="829" case="first-letter">Обговорення модуля</namespace>
      <namespace key="1728" case="first-letter">Подія</namespace>
      <namespace key="1729" case="first-letter">Обговорення події</namespace>
    </namespaces>
  </siteinfo>
  <page>
    <title>1847</title>
    <ns>0</ns>
    <id>144</id>
    <revision>
      <id>170155</id>
      <parentid>143045</parentid>
      <timestamp>2026-09-22T23:50:07Z</timestamp>
      <contributor>
        <username>InternetArchiveBot</username>
        <id>22034</id>
      </contributor>
      <comment>Rescuing 1 sources and tagging 0 as dead.) #IABot (v2.0.9.6</comment>
      <origin>170155</origin>
      <model>wikitext</model>
      <format>text/x-wiki</format>
      <text bytes="1528" sha1="hv20fleiyxtwend7qicjmyaa9lmdkec" xml:space="preserve">{{TOCright}}
{{Навіґація про рокы|1847}}
{{Рік ся зачінав|1847}}

== Подѣи ==
* [[8. май]] — [[Землетрясїня|трясѣня землѣ]] в [[Япония|Японии]] (ZENKOJI, NAGANO) забрало живот 12 тысяч людей.&lt;ref&gt;[https://web.archive.org/web/20180323031228/https://www.ngdc.noaa.gov/nndc/struts/results?eq_0=1887&amp;t=101650&amp;s=13&amp;d=22,26,13,12&amp;nd=display National Centers for
Environmental Information]&lt;/ref&gt;

== Уродили ся ==
* [[16. януар]] — [[Миксат, Калман|Калман Миксат]], мадярскый [[писатель]], [[новинарь]]
* [[11. фебруар]] — [[Томас Едисон]], вызнамный америцкый [[вынаходник]].
*[[2. октобер]] — [[Пауль фон Гінденбурґ]], нїмецькый воєнный и державный дїятель.
* [[29. децембер]] — [[Северин Обст]], польскый [[малярь]] и [[етнограф]], найвеце познатый своима роботами о [[Гуцулы|Гуцулах]].

== Умерли ==
* [[15. апріль]] - [[Михайло Балудяньскый]] - ученый, першый ректор Петербурґськой Універзіты.
* [[29. май]] — [[Ян Чаплович]], [[Словаци|словацкый]] [[правник]], [[етнограф]], [[писатель]].

== Референции ==
{{reflist}}
{{Commons|1847}}</text>
      <sha1>hv20fleiyxtwend7qicjmyaa9lmdkec</sha1>
    </revision>
  </page>
  <page>
    <title>Псіхолоґія</title>
    <ns>0</ns>
    <id>974</id>
    <revision>
      <id>170165</id>
      <parentid>142466</parentid>
      <timestamp>2026-09-23T02:19:45Z</timestamp>
      <contributor>
        <username>InternetArchiveBot</username>
        <id>22034</id>
      </contributor>
      <comment>Rescuing 1 sources and tagging 0 as dead.) #IABot (v2.0.9.6</comment>
      <origin>170165</origin>
      <model>wikitext</model>
      <format>text/x-wiki</format>
      <text bytes="5152" sha1="j4zrubf44xd4lgdxni079dyelhyvp7c" xml:space="preserve">[[Файл:Greek uc psi icon.svg|thumb|[[Ґрецькый алфавіт|Ґрецька]] буква [[Псі]] часто є хоснованов як сімбол псіхолоґії]]
'''Псіхолоґія''' ''(з [[Ґрецькый языкй|ґрецького]] ψυχή (псіхе) = душа, дух, дых і -λογία (-логія) = наука, дослїджованя)'' є [[наука]], котра штудує людьске справованя, [[Псіхічны процесы|менталны процесы]] і [[Тїлесны процесы|тїлесне дїяня]] враховано їх взаємных одношінь і інтеракцій (''довєдна означованых як [[псіхіка]]'') і намагать ся їх описати, пояснити і [[предікція|предіковати]]. Метов псіхолоґії є тыж здобыты [[познаня]] вывжыти на підвышіня спокойности і здоровя людей, через [[псіхотерапія|псіхотерапію]] їх годно іщі к тому хосновати на [[лїкованя]]. Чоловік занимаючій ся псіхолоґіов [[дослїджованя|дослїджованём]] та і практічно, ся кличе [[псіхолоґ]], чоловік якый робить псіхотерапію є [[псіхотерапевт]] (даколи ся тоты понятя людям мішають). Псіхолоґове ся намагають порозуміти ролї [[коґнітівны функції|коґнітівных функцій]] в індівідуалнім і соціалнім справованю в тім чіслї і порозумлїня [[фізіолоґія|фізіолоґічным]] і [[невробіолоґія|невробіолоґічным]] процесам овплывнюючім конкретны функції. Псіхолоґове нашли і пояснили ряд ключовых понять і концептів, як наприклад [[перцепція]], [[коґніція]], [[позорность]], [[емоція]], [[мотівація]], [[індівідуалность]], [[інтерперсоналны одношіня]] або [[підсвідомость]]. На їх здобываня суть розвиваны [[Емпірія|емпірічны]] [[Наукова метода|методы дослїджованя]] на обявованя і пояснёваня [[кавзаліта|прічіновых]] і [[корелація|корелачных]] одношінь міджі перемінныма, і к їх простому попису і [[Інтерпретація|інтерпретації]]. Псіхолоґія ся рядить міджі [[соціалны наукы]], своїм россягом ся але рушать по граніцї і загорнює і дослїджованя з природных наук, соціалных і гуманітных наук аж по [[Філозофія|філозофію]].

== Одказы ==
=== Повязаны статї ===
{{Sisterlinks|commons=Psychology}}
* [[Псіхолоґ]]
* [[Псіхіатрія]]
* [[Псіхотерапія]]
* [[Соціолоґія]]
* [[Псіхолоґічны напрямы]]
* [[Псіхолоґічны дісціпліны]]
* [[Псіхіка]]
* [[Індівідуалность]]
* [[Псіхосоматіка]]
* [[Шпеціфічны порухы справованя і учіня]]
* [[Невербалба комунікація]]
* [[Кара (середок выховы)]]
* [[Історія псіхолоґії]]

=== Референції ===
&lt;references/&gt;
{{Переклад|cs|Psychologie|8537311}}

=== Екстерны одказы ===
* [http://www.psychologie.cz/ Psychologie.cz: псіхолоґічны темы популарнов формов, обсягує тыж псіхолоґічну порад без платнї і каталоґ фахівцїв]
* [http://www.in-mind.org/ In-Mind, Quarterly Magazine for Social Psychology]
* [http://homepage.uibk.ac.at/~c720126/humanethologie/ws/medicus/block1/MappingISBN1-59454-212-0.pdf Mapping Transdisciplinarity in Human Sciences (pdf)]
* [https://web.archive.org/web/20120515012049/http://www.psychologie.oukej.cz/ Популарный веб штудентів на ФФ МУ]
* [http://homepage.uibk.ac.at/~c720126/humanethologie/ws/medicus/block1/TheoryHumanSci.ppt Theory of Human Sciences (ppt)]
* [http://www.kazdodennipsychologie.cz/prijimaci-zkousky-psychologie-studium-psychologie/ Огляд можливостей штудія псіхолоґії на высокых школах Чеськой републікы]{{Dead link|date=August 2021 |bot=InternetArchiveBot |fix-attempted=yes }} 
* [https://www.newleaf.com.ua/ru/ Психологический центр] 

{{Стыржень}}

[[Катеґорія:Псіхолоґія]]
[[Катеґорія:Гуманітны і соціалны наукы]]</text>
      <sha1>j4zrubf44xd4lgdxni079dyelhyvp7c</sha1>
    </revision>
  </page>
  <page>
    <title>Філозофія</title>
    <ns>0</ns>
    <id>1175</id>
    <revision>
      <id>170168</id>
      <parentid>161599</parentid>
      <timestamp>2026-09-23T03:07:39Z</timestamp>
      <contributor>
        <username>InternetArchiveBot</username>
        <id>22034</id>
      </contributor>
      <comment>Rescuing 1 sources and tagging 0 as dead.) #IABot (v2.0.9.6</comment>
      <origin>170168</origin>
      <model>wikitext</model>
      <format>text/x-wiki</format>
      <text bytes="10620" sha1="3at1tjb5qjiwwew8nedp9f4bno01tun" xml:space="preserve">'''Філозофія''', ґрецькы φιλοσοφία, з φιλειν (філеін, любити, тужыти по дачім) і σοφια (софіа, мудрость, здатность) є сістемове, раціоналне і крітічне дослїджованя реаліты, світа і чоловіка, евентуално і того, што єй пересягує ([[метафізіка]]). Гляданя правдивого [[познаня]], [[змысел (філозофія)|змыслу]] тай доброго жывота через [[рефлексія|рефлексію]], раціоналну [[арґументація|арґументацію]] тай [[діскузія|діскузію]], яка потребує даякы [[понятя]]. Значіть то не лем академічна дісціпліна, а і способ жывота, якый зачінать чудованём або скламанём над традічныма передачами річей ([[Платон]]) і намагать ся даяк вырівнати з таємніцёв світа і бытя.

[[Файл:Heraklit.jpeg|thumb|upright=1.5|Рафаел Санті: ''Гераклеітос з Ефезу''. Детайл з фрескы „[[Атеньска школа]]“ у Ватіканї (1510).]]

== Філозофы о філозофії ==
Напады великых філозофів не старїють і тым націтованїшым є доднеська Платон. Дакотры філозофію охарактерізовали такто:

„Чудованя ся є одношіня чоловіка, котрый мудрость досправды любить, а не є другый початок філозофії як гевтот.“ [[Платон]]&lt;ref&gt;Платон,''Тгеаітетос'', 155d &lt;/ref&gt;

„Чудованя ся вело людей к філозофованю – на початку і днесь – а то так, же наперед ся заставили у найблизшых вопросів а потім ся помаленькы задумовали і над векшыма річами. А хто ся задумує і чудує, тот собі думать, же не знать.“ [[Арістотель]]&lt;ref&gt; Арістотель, ''Метафізіка'', 982b&lt;/ref&gt;

„Хто хоче глядати радость сам у собі, не найде єй ниґде лем у філозофії.“ [[Арістотель]]&lt;ref&gt; Арістотель, ''Політіка'', 1267a &lt;/ref&gt;

„Філозофія є старость о душу.“ [[Маркус Туллій Ціцеро|Ціцеро]]&lt;ref&gt;Ціцеро, ''Disp. Tusculanae'' II. 5. 13. &lt;/ref&gt;

„Штудованя філозофії не є зато, жебы сьме знали, што собі люде думають, але зато, жебы сьме знали як є то з правдов річей.“ [[Томаш Аквіньскый]]&lt;ref&gt;Thomas de Akvino: ''De coelo et mundo, commentarius''. I, 22. ''Opuscula'' 41, in: ''Opera omnia'', Parma 1865, tom. 19, p. 36.&lt;/ref&gt;

„Жыти тай не філозовати є як мати заперты очі і ниґда не пробовати їх одкрыти.“ [[Рене Декарт]]&lt;ref&gt;Descartes, ''Les Principes de la philosophie'', спередслово.&lt;/ref&gt;

[[Іммануіл Кант]] огранічів задачу філозофії трёма вопросами:
„Што можу знати? Што мам робити? В што можу мати надїю?“,&lt;ref&gt;Кант, ''Крітіка чістого розуму'', A 509&lt;/ref&gt; якы може згорнути до єдиного:
„Што є чоловік?“

„Задачов філозофії є порозуміти, што єсьт.“ [[Ґеорґ Вілгелм Фрідріх Геґел]]&lt;ref&gt;Геґел, ''Основы філозофії права''. Praha 1992, str. 31&lt;/ref&gt;

„Захопити граніцї розуму – лем то є права філозофія.“ [[Фрідріх Ніцше]]&lt;ref&gt;F. Nietzsche, ''Antikrist'', § 55&lt;/ref&gt;

„Велика філозофія не є філозофіов без браку, але без страху.“ [[Чарлз Пеґуі]]&lt;ref&gt;Charles Péguy, ''Cahiers de la Quinzaine'' (1914)&lt;/ref&gt;

„Філозофія не наука, а дїяня. Філозофічне дїло є зложене з ґрунту з обяснїня.“ [[Лудвіґ Віттенґштеін]]&lt;ref&gt;L. Wittgenstein, ''Tractatus logico-philosophicus'', 4.112&lt;/ref&gt;

== Што є філозофія? ==

Од [[наука|наук]], якы колись з філозофії вышли, ся філозофія одрізнять єднако шыршов, властнов необмедженов областёв тем, єднако і слободнїшов методов. Модерны наукы ся обмеджують на то, што годен беспечно доложыти, опробовати [[експерімент]]ом, моделовати тай міряти, і што платить цїлком на каждого (кідь той методї розуміть). Значіть, же не годни шацовати, просити ся на змысел свого дїяня ани одповідати на просты вопросы, якы кладуть наприклад дїти – напримір, што є наука, што правда або чом ся не може циґанити. І навспак од поезії і літературы ся філозофія оддрізнять тым, же ся мусить намагати о даякы выражаня в понятях, але передовшыткым тым, же кажде своє тверджіня мусить вміти даяк обгаїти, пояснити чом повідать тото што повідать.

Вшыткы людьскы [[култура (археолоґія)|културы]] мали і мають свою традічну [[мудрость]], росповіданя, поезію і пословіцї, якы ся в тій громадї беруть як [[авторіта]]. На тото, што повідають, не годно ся звідовати „чом?“ Проблем зачне там, де на ся трафлять дві мудрости: котра з них теперь правилна? Акурат в такій сітуації ґрецькых варошів выник даколи в 6. сторочо д. н. е. новый способ гляданя або „тугы по мудрости“ (філо-софія), котрый ся не операв о [[Гомер]]а ани [[Гесіод]]а, але намагав ся прийти річам на корїн позорованём, роздумованём і арґументаціов, скорочено властным [[розум]]ом і [[діскузія|діскузіов]]. Бо розум є єден про вшыткых людей а – як повідать [[Рене Декарт]] – „міджі людей найлїпше подїленый“. Але кідь є крітічный і сам к собі, не хоче право мати дефінітівно платну мудрость, але знать, же єй буде все лем глядати.

== Референції ==
&lt;references/&gt;
{{Переклад|cs|Filosofie|8550008}}

== Екстерны одказы ==
=== Словникы ===
* [http://plato.stanford.edu/ Stanford Encyclopedia of Philosophy – en]
* [http://www.iep.utm.edu/ Internet Encyclopedia of Philosophy – en]
* [https://web.archive.org/web/20090208151602/http://phillex.de/ Phillex – slovník filosofických pojmů – de]
* [http://www.philolex.de/philolex.htm Philolex – slovník filosofů a pojmů – de]
* Rudolf Eisler: [http://www.textlog.de/eisler.html ''Wörterbuch der philosophischen Begriffe'' (1904)]
* F. Kirchner: [http://www.textlog.de/907.html ''Wörterbuch philosophischer Grundbegriffe'' – de]

=== Історія філозофії ===
* Charles Jourdain, [http://gallica.bnf.fr/ark:/12148/bpt6k76804f ''Notions de philosophie'' – fr]
* Karl Vorländer, [http://www.textlog.de/vorl_philosophie.html ''Geschichte der Philosophie (1902)'' – de]
* Paul Janet, [http://gallica.bnf.fr/ark:/12148/bpt6k83933s.capture ''Traité élémentaire de philosophie'' – fr]

=== Тексты на скачаня ===
* [https://web.archive.org/web/20060714134745/http://www.gutenberg.org/wiki/Main_Page Класічна література – en]
* [http://gallica.bnf.fr/ ''Gallica'', книжніця ел. текстів – fr]
* [http://www.perseus.tufts.edu/cache/perscoll_Greco-Roman.html Антіка – en, gr, la]
* [http://www.georgetown.edu/labyrinth/library/latin/latin-lib.html Антіка, патрістіка, середовік – en, la]
* [https://web.archive.org/web/20111129072813/http://bcs.fltr.ucl.ac.be/SLInf4.html Bibliotheca Classica Selecta – fr, la, gr]
* [http://www.thelatinlibrary.com/ Latinské texty – la]
* [https://web.archive.org/web/20070827202816/http://www.abelard.paris-sorbonne.fr/ Bibliotheca virtualis, середовік – en, fr, la, it]
* [http://www.iclnet.org/pub/resources/christian-history.html Портал патрістікы]
* [https://web.archive.org/web/20071018054836/http://krystal.op.cz/sth/sth.php?STh= Tomáš Akvinský, ''Summa theologiae'' – cs, en, la]
* [http://mcllibrary.org/author.html Středověk – en]{{Dead link|date=October 2025 |bot=InternetArchiveBot |fix-attempted=yes }}
* [https://web.archive.org/web/20081204061237/http://www.ikp.uni-bonn.de/kant/ Immanuel Kant – de]
* [https://web.archive.org/web/20070819095649/http://oll.libertyfund.org/Home3/AuthorsAll.php Політічна філозофія – en]
* [https://web.archive.org/web/20160305114639/http://pomslovfil.yolasite.com/pramene.php Жрідла філозофічного познаня]
* [http://www.filosof.cz Filosof.cz]
* [http://filosofie.cz Filosofie.cz]
* [https://web.archive.org/web/20130130012051/http://pomslovfil.yolasite.com/ Помічный словник філозофа - sk]

{{Стыржень}}

[[Катеґорія:Філозофія| ]]
[[Катеґорія:Гуманітны і соціалны наукы]]
[[Катеґорія:Віра]]</text>
      <sha1>3at1tjb5qjiwwew8nedp9f4bno01tun</sha1>
    </revision>
  </page>
  <page>
    <title>Апартеїд</title>
    <ns>0</ns>
    <id>6119</id>
    <revision>
      <id>170158</id>
      <parentid>168979</parentid>
      <timestamp>2026-09-23T00:20:03Z</timestamp>
      <contributor>
        <username>InternetArchiveBot</username>
        <id>22034</id>
      </contributor>
      <comment>Rescuing 1 sources and tagging 0 as dead.) #IABot (v2.0.9.6</comment>
      <origin>170158</origin>
      <model>wikitext</model>
      <format>text/x-wiki</format>
      <text bytes="41637" sha1="07gjl4un4ebe2nke4230nfh71wmgohr" xml:space="preserve">[[Файл:DurbanSign1989.jpg|thumb|Знак у [[Дурбан|Дурбанови]], на котрому пише: „Подля секції&amp;nbsp;37 пудзаконных актув за плажі Дурбана, сесе купалноє місто є заброньованоє про ексклузивноє хоснованя членув білої расової ґрупы“. Текст продуфлованый [[Анґліцькый язык|анґліцькым языком]], [[Афріканс|афрікансом]] и [[зулу]], 1989.&amp;nbsp;рук]]
[[Файл:Apartheid-signs-trainstation.jpg|thumb|Сеґреґована желізнична штація у апартеїднуй Южнуй Африці, из написами „Лиш небілі/неевропейці“ тай „Лиш білі/европейці“]]

{{Не поплетьте|Апатрид}}
'''Апа́ртеї́д''' (уд {{Lang-af|apartheid}} {{Audio-IPA|LL-Q14196 (afr)-Oesjaar-apartheid.wav|[aˈpart(ɦ)əit]}} „розділеня“) была система інституціоналізованої [[Расова сеґреґація|расової сеґреґації]] в [[Южноафрицька републіка|Южнуй Африці]] тай [[Югозападна Африка|Югозападнуй Африці]]{{refn|Югозападна Африка екзістовала як колоніална територія пуд контрольом южноафриканської адміністрації|name=SouthwestAfrica|group=зазначка}} (теперь [[Намібія|Намібії]]) уд 1948.&amp;nbsp;року до зачатку 1990.&amp;nbsp;рокув.{{refn|Акт реєстрації населеня 1950.&amp;nbsp;року, основа бульшины апартеїдного законодавства, быв формално скасованый у 1991.&amp;nbsp;році,&lt;ref&gt;{{cite web |url=https://www.c-span.org/video/?19041-1/repeal-population-registration-act |title=Repeal of Population Registration Act |date=17 June 1991 |publisher=C-Span |access-date=7 June 2018 |archive-date=12 June 2018 |archive-url=https://web.archive.org/web/20180612140800/https://www.c-span.org/video/?19041-1%2Frepeal-population-registration-act |url-status=live }}&lt;/ref&gt;&lt;ref name=&quot;Abolished&quot;&gt;{{cite news|title=South Africa ends racial classifications|last=Myre |first=Greg |url=https://news.google.com/newspapers?nid=1893&amp;dat=19910618&amp;id=3sQfAAAAIBAJ&amp;pg=5582,6356040 |agency=Associated Press|publisher=Southeast Missourian |location=Cape Girardeau |date=18 June 1991|access-date=1 March 2018 |archive-date=8 June 2020 |archive-url=https://web.archive.org/web/20200608230005/https://news.google.com/newspapers?nid=1893&amp;dat=19910618&amp;id=3sQfAAAAIBAJ&amp;pg=5582,6356040 |url-status=live}}&lt;/ref&gt; хоть першый нерасовый уряд быв установленый онь у 1994.&lt;ref name=Jeffrey&gt;{{cite book|last=Bartusis|first=Mark|editor1-last=Gomez|editor1-first=Edmund|editor2-last=Premdas|editor2-first=Ralph|title=Affirmative Action, Ethnicity and Conflict|date=2012|pages=126–132|publisher=Routledge Books|location=New York|isbn=978-0415627689}}&lt;/ref&gt;|name=1990s|group=зазначка}} Апартеїд ся характеризовав [[Авторитаризм|авторитарнов]] політичнов културов, закладенов на [[Бааскап|бааскапі]] ({{Lang-af|baasskap}}, букв.&amp;nbsp;„шефованя“)&amp;nbsp;— ідеї політичної, соціалної тай економічної домінації у Южнуй Африці єї білої меншины в общому&lt;ref name=&quot;Mayne&quot;&gt;{{cite book|last=Mayne|first=Alan|title=From Politics Past to Politics Future: An Integrated Analysis of Current and Emergent Paradigms|url=https://archive.org/details/frompoliticspast0000mayn|date=1999|page=[https://archive.org/details/frompoliticspast0000mayn/page/52 52]|publisher=Praeger|location=Westport, Connecticut|isbn=978-0-275-96151-0}}&lt;/ref&gt; и конкретно [[Афріканеры|афріканерув]]. У гатарах сиї системы майвысокый статус мали [[Білі люде|білі громадяне]], а за нима [[індійці]], [[Цвітні (Южна Африка)|цвітні]] ({{Lang-af|Kleurlinge}}; мултирасова [[Етнос|етнічна ґрупа]] у Южнуй Африці) тай [[Чорні люде|чорні африканці]]&amp;nbsp;— ипен у такому порядку.&lt;ref name=&quot;Mayne&quot; /&gt; Апартеїд лишив по собі економічні тай соціалні наслідкы, замітні у вшылякых проявах до днесь.&lt;ref&gt;{{cite news|url=http://www.sahistory.org.za/article/despite-1994-political-victory-against-apartheid-its-economic-legacy-persists-haydn-cornish-|title=Despite the 1994 political victory against apartheid, its economic legacy persists by Haydn Cornish-Jenkins|last=Leander|date=15 June 2015|work=South African History Online|access-date=2 May 2018|language=en|archive-url=https://web.archive.org/web/20180502210959/http://www.sahistory.org.za/article/despite-1994-political-victory-against-apartheid-its-economic-legacy-persists-haydn-cornish-|archive-date=2 May 2018|url-status=dead}}&lt;/ref&gt;&lt;ref&gt;{{cite web|url=http://www.sabcnews.com/sabcnews/apartheid-legacy-haunts-sa-economy/|title=Apartheid legacy haunts SA economy|publisher=SABC News|last=Moeti|first=Thato|website=www.sabcnews.com|date=27 April 2018|language=en|access-date=2 May 2018|archive-date=19 November 2018|archive-url=https://web.archive.org/web/20181119000230/http://www.sabcnews.com/sabcnews/apartheid-legacy-haunts-sa-economy/|url-status=live}}&lt;/ref&gt;&lt;ref&gt;{{cite web |url=http://allafrica.com/stories/201804060509.html|title=Ramaphosa's tough job on fixing Apartheid legacy|date=6 April 2018|newspaper=The Conversation Africa|agency=AllAfrica|last=Hirsch|first=Alan}}&lt;/ref&gt;&lt;ref&gt;{{cite news |last=Msimang|first=Sisonke|date=12 December 2017|title=All Is Not Forgiven: South Africa and the Scars of Apartheid|language=en-US|work=Foreign Affairs|issue=January/February 2018|url=https://www.foreignaffairs.com/articles/south-africa/2017-12-12/all-not-forgiven|access-date=20 November 2023|issn=0015-7120}}&lt;/ref&gt;

Нашыроко апартеїд ся ділив на ''малый апартеїд'', котрый обсяговав сеґреґацію громадськых міст и соціалных подій, тай ''великый апартеїд'', котрый строго сеґреґовав бываня и професійні можності подля расы.&lt;ref name=&quot;Crompton&quot;&gt;{{cite book|title=Desmond Tutu: Fighting Apartheid|last=Crompton|first=Samuel Willard|year=2007|location=New York|publisher=Chelsea House, Publishers|isbn=978-0791092217|pages=34–35|url=https://archive.org/details/desmondtutufight0000crom/page/34}}&lt;/ref&gt; Першым апартеїдным законом став Акт заказа мішаної жонитьбы у 1949.&amp;nbsp;році, пак за ним была прията Поправка акта за аморалность у 1950.&amp;nbsp;році, котра вчинила нелеґалными жонитьбу тай сексуалні удношіня межи расами.&lt;ref name=&quot;Routledge&quot;&gt;{{cite book|last1=Walton|first1=F. Carl|last2=Udayakumar|first2=S.P.|last3=Muck|first3=William|last4=McIlwain|first4=Charlton|last5=Kramer|first5=Eric|last6=Jensen|first6=Robert|last7=Ibrahim|first7=Vivian|last8=Caliendo|first8=Stephen Maynard|last9=Asher|first9=Nhia|title=The Routledge Companion to Race and Ethnicity|url=https://archive.org/details/routledgecompani0000unse_o0z9|date=2011|pages=[https://archive.org/details/routledgecompani0000unse_o0z9/page/103 103]–105|publisher=Routledge Books|location=New York|isbn=978-0415777070}}&lt;/ref&gt; Акт за реґістрацію населеня 1950.&amp;nbsp;року класифіковав ушыткых южноафриканцюв єднов из чотырьох расовых ґруп подля вонкашнього виду, знаного походжіня, соціоекономічного статуса тай културного образа жывота: „чорный“, „білый“, „цвітный“ тай „індієць“, послідні два з котрых мали дакулько пудкласифікацій.&lt;ref&gt;{{cite book|last1=Baldwin-Ragaven|first1=Laurel|last2=London|first2=Lesley|last3=du Gruchy|first3=Jeanelle|year=1999|title=An ambulance of the wrong colour: health professionals, human rights and ethics in South Africa|publisher=Juta and Company Limited|page=18}}&lt;/ref&gt; Місто на бываня ся узначало расовов катеґорійов.&lt;ref name=&quot;Routledge&quot; /&gt; Межи 1960. и 1983.&amp;nbsp;роками 3.5&amp;nbsp;міліона чорных африканцюв были выселені из хыжув и насилно переміщені у сеґреґовані районы позад апартеїдных законув, што стало єдным из майбульшых масовых выселень у сучаснуй історії.&lt;ref name=&quot;Forced Removals&quot;&gt;{{cite web |title=South Africa – Overcoming Apartheid|access-date=26 December 2013|url=http://www.overcomingapartheid.msu.edu/multimedia.php?id=65-259-6|publisher=African Studies Center of Michigan State University|archive-date=14 December 2013|archive-url=https://web.archive.org/web/20131214133901/http://overcomingapartheid.msu.edu/multimedia.php?id=65-259-6|url-status=dead}}&lt;/ref&gt; Многі из них мали подля плана быти локалізовані у десять вызначеных „племінных отцюзнин“, знамых ищи як ''[[Бантустан|бантустаны]]'' ({{Lang-af|Bantoestan}}), чотыри з котрых стали номінално независимыми штатами.&lt;ref name=&quot;Routledge&quot; /&gt; Уряд уголосив, ож релоковані мали быти позбавлені южноафриканського громадянства позад свого переміщеня у бантустаны.&lt;ref name=&quot;Crompton&quot; /&gt;

Апартеїд узвав читавый межинародный и домашньый опур и дав поєдным из майвливовых ґлобалных соціалных кывань 20.&amp;nbsp;стороча.&lt;ref name=&quot;Lodge&quot;&gt;{{cite book |last=Lodge|first=Tim|title=Sharpeville: An Apartheid Massacre and Its Consequences|date=2011|pages=234–235|publisher=Oxford University Press|location=Oxford|isbn=978-0192801852|url=https://archive.org/details/sharpevilleapart0000lodg/page/234}}&lt;/ref&gt; Ун став обєктом частого осуду [[Орґанізація споєных націй|Орґанізації споєных націй]], причинов межинародных санкцій, у тум числі [[Ембарґо на зброю|ембарґув на зброю]] тай [[Економічні санкції|економічных санкцій]], накладеных на Южну Африку.&lt;ref name=&quot;Lodge 1983&quot;&gt;{{cite book|first=Tom|last=Lodge|year=1983|title=Black Politics in South Africa Since 1945|url=https://archive.org/details/blackpoliticsins0000lodg|location=New York|publisher=Longman}}&lt;/ref&gt; Пуд конець 1970–1980.&amp;nbsp;рокув уднушньый опур апартеїдови ставав чим май дале, тым май радикалный, што ся перечинило у бруталні придусіня з боку уряду, домінованого [[Націонална партія ЮАР|Націоналнов партійов ЮАР]] тай насилство, котроє лишило по собі тысячкы жертв: умершых и арештованых.&lt;ref name=&quot;Pandey&quot;&gt;{{cite book|last=Pandey|first=Satish Chandra|title=International Terrorism and the Contemporary World|date=2006|pages=197–199|publisher=Sarup &amp; Sons, Publishers|location=New Delhi|isbn=978-8176256384}}&lt;/ref&gt; [[Комісія правды тай примиреня]] установила, ож уд політичного насилства умерли 21,000&amp;nbsp;чоловік: 7,000&amp;nbsp;смертий у період 1948–1989 тай 14,000&amp;nbsp;смертий и 22,000&amp;nbsp;травмованых у переходный період межи 1990. тай 1994.&amp;nbsp;роками.&lt;ref&gt;{{cite book|last=Ugorji|first=Basil|title=From Cultural Justice to Inter-Ethnic Mediation: A Reflection on the Possibility of Ethno-Religious Mediation in Africa|date=2012|pages=65–66|publisher=Outskirts Press|location=Denver|isbn=978-1432788353}}&lt;/ref&gt;&lt;ref&gt;{{cite web |url=https://www.justice.gov.za/trc/media/1997/9705/s970527b.htm|title=SAPA – 27 May 97 – HRC SUBMITS APARTHEID REPRESSION BOOK TO TRUTH BODY}}&lt;/ref&gt; Были провбы реформовати апартеїдну систему, наприклад позволити індійцям и цвітным мати політичну репрезентацію у парламентови, айбо тоты міры не дустали пуддержку бульшины активіштськых ґруп.&lt;ref name=&quot;Diplomacy&quot;&gt;{{cite book|last=Thomas|first=Scott|title=The Diplomacy of Liberation: The Foreign Relations of the ANC Since 1960|url=https://archive.org/details/diplomacyofliber0000thom|date=1995|pages=[https://archive.org/details/diplomacyofliber0000thom/page/n219 202]–210|publisher=Tauris Academic Studies|location=London|isbn=978-1850439936}}&lt;/ref&gt;

Межи 1987. и 1993.&amp;nbsp;роками Націонална партія зачала двасторонні переговоры з [[Африканськый націоналный конґрес|Африканськым націоналным конґресом]]&amp;nbsp;— ведучым противапартеїдным кываньом&amp;nbsp;— про конець сеґреґації тай імплементацію правліня бульшости.&lt;ref name=&quot;Diplomacy&quot; /&gt;&lt;ref&gt;{{cite news
|url=https://news.bbc.co.uk/onthisday/hi/dates/stories/february/2/newsid_2524000/2524997.stm|title=De Klerk dismantles apartheid in South Africa|work=BBC News|access-date=21 February 2009|date=2 February 1990|archive-url=https://web.archive.org/web/20090215004142/http://news.bbc.co.uk/onthisday/hi/dates/stories/february/2/newsid_2524000/2524997.stm|archive-date=15 February 2009|url-status=live}}&lt;/ref&gt; У 1990 видні особы Африканського націоналного конґреса, такі ги [[Нелсон Мандела]], были выпущені з тюрьмы.&lt;ref&gt;{{cite news|url=https://www.theguardian.com/world/2010/jan/31/nelson-mandela-de-klerk-apartheid|title=Why FW de Klerk let Nelson Mandela out of prison|author=Alex Duval Smith|date=31 January 2010|newspaper=The Guardian|access-date=25 March 2016|archive-date=17 March 2016|archive-url=https://web.archive.org/web/20160317145809/http://www.theguardian.com/world/2010/jan/31/nelson-mandela-de-klerk-apartheid|url-status=live}}&lt;/ref&gt; Апартеїдноє законодавство было удкликаноє 17.&amp;nbsp;юнія 1991, тай у апрільови 1994.&amp;nbsp;року пруйшли нерасові убиранкы.&lt;ref name=&quot;Mitchell&quot;&gt;{{cite book|last1=Mitchell|first1=Thomas|title=Native vs Settler: Ethnic Conflict in Israel/Palestine, Northern Ireland and South Africa|date=2008|page=8|publisher=Greenwood Publishing Group|location=Westport|isbn=978-0313313578}}&lt;/ref&gt;&lt;ref name=&quot;:02&quot;&gt;{{Cite book |last=Lieberman|first=Evan|url=https://www.jstor.org/stable/j.ctv244ssrw|title=Until We Have Won Our Liberty: South Africa after Apartheid|date=2022|publisher=Princeton University Press|isbn=978-0-691-20300-3|doi=10.2307/j.ctv244ssrw|jstor=j.ctv244ssrw}}&lt;/ref&gt;

== Назывка ==
Термін ''апартеїд'' походит из [[Афріканс|афріканса]], де {{Lang|af|''apartheid''}} (~апа́ртейт) значит „розділеня“, „стан розділености“. Першоє його зафіксованоє хоснованя ся датує 1929.&amp;nbsp;роком.

== Система бантустанув ==
{{Main|Бантустан}}
У гатарах системы „отцюзнин“, уряд пробовав ділити Южну Африку тай Югозападну Африку на окремі штаты, кажджый из котрых мав бы ся пак розвити у окремі нації и державы про разні етнічні ґрупы.

Територіалноє розділеня не было новов концепційов&amp;nbsp;— наприклад пуд британськым правліньом у 19.&amp;nbsp;сторочови позад похожого принципа ся творили „резервації“. Бігом апартеїда 13% землі ся уділяла чорному населеню&amp;nbsp;— друбіцька часть пропорційно до його числа&amp;nbsp;— и часто тото была економічно непродуктивна територія. Комісія Фредеріка Томлінсона, професора аґрокултурної економікы з [[Університет Преторії|Університета Преторії]], у 1954.&amp;nbsp;році управдововала апартеїд тай систему „отцюзнин“, айбо заявляла, ож на отцюзнины треба уділити бульше землі&amp;nbsp;— тота рекомендація не была реалізована.&lt;ref&gt;Evans, Ivan. Bureaucracy and Race: Native Administration in South Africa. Berkeley: U of California, 1997. N. pag. Print.&lt;/ref&gt;

Кой Гендрік Фервурд став премєрміністром у 1958.&amp;nbsp;році, зачала ся політика „окремого розвою“, и єдным из єї стовпув была структура „отцюзнин“. Фервурд повірив у датя независимости сим „отцюзнинам“, и власть прияла такый план демонстративно ги знак „політикы уряду, котра не є дискримінаційов на основі расы ци цвіта, айбо диференціаційов на основі нації, котра дає кажджому самовызначіня у гатарах свої отцюзнины&amp;nbsp;— удсідь такый план окремого розвою“.&lt;ref&gt;Amisi, Baruti, and Simphiwe Nojiyeza. Access to Decent Sanitation in South Africa: The Challenges of Eradicating the Bucket System Baruti Amisi n. pag. Feb. 2008. Web.&lt;/ref&gt; У рамках такої системы чорні люде бы бульше не были громадянами Южної Африкы, а ставали бы громадянами окремых независлых отцюзнин, и робили бы у ЮАР як міґранты з дочасными дозволами. У 1958.&amp;nbsp;році быв приятый Акт за пуддержку чорного самосправованя; были закладені індустрії на границях тай Корпорації інвестицій банту, обы пудпоровати економічный розвуй и творити робочі міста удну вадь коло отцюзнин. Многі чорні южноафриканці, котрі ниґда не бывали у призначеных їм „отцюзнинах“, были насилу переміщені из варошув у тоты краї.

Візія Южної Африкы, поділеної на дакулько етнодержав, любила ся налаженуй на реформы афріканерськуй інтеліґенції, и давала май цільну філозофську и моралну основу про політику Націоналної партії, а межи тым чинила кустяк інтелектуалного честованя контроверзної політикы, котров быв так званый [[бааскап]].&lt;ref name=&quot;sparksNews24Appalled&quot;&gt;{{cite news|url=https://www.news24.com/Columnists/AllisterSparks/Verwoerd-and-his-policies-appalled-me-20150512|title=Verwoerd and his policies appalled me|work=News24|access-date=4 June 2018|language=en|archive-date=16 November 2018|archive-url=https://web.archive.org/web/20181116072439/https://www.news24.com/Columnists/AllisterSparks/Verwoerd-and-his-policies-appalled-me-20150512|url-status=dead}}&lt;/ref&gt;&lt;ref name=&quot;politicsWebRememberingVerwoerd&quot;&gt;{{cite web|url=http://www.politicsweb.co.za/opinion/remembering-verwoerd|title=Remembering Verwoerd – OPINION {{!}} Politicsweb|website=www.politicsweb.co.za|language=en|access-date=4 June 2018|archive-date=19 June 2018|archive-url=https://web.archive.org/web/20180619140047/http://www.politicsweb.co.za/opinion/remembering-verwoerd|url-status=live}}&lt;/ref&gt;&lt;ref name=&quot;afrikanerDominationNews24&quot;&gt;{{cite news|url=https://www.news24.com/Columnists/GuestColumn/afrikaner-domination-died-with-verwoerd-50-years-ago-20160906|archive-url=https://web.archive.org/web/20160906170422/http://www.news24.com/Columnists/GuestColumn/afrikaner-domination-died-with-verwoerd-50-years-ago-20160906|url-status=dead|archive-date=6 September 2016|title=Afrikaner domination died with Verwoerd 50 years ago|work=News24|access-date=4 June 2018|language=en}}&lt;/ref&gt;

== Наслідкы ==
[[Файл:Mandela_Bust_at_Southbank.jpg|міні|Буст [[Нелсон Мандела|Нелсона Манделы]] у лондонському Саут-Банкови. Манделу шыроко держат світовым геройом за його роль у опорі апартеїднуй системі тай закладеньови у Южнуй Африці многорасової демократії.&lt;ref&gt;Evans, Ivan. Bureaucracy and Race: Native Administration in South Africa. Berkeley: U of California, 1997. N. pag. Print.&lt;/ref&gt;&lt;ref&gt;{{cite book |last1=Allison|first1=Scott T|title=Encyclopedia of Heroism Studies|date=1 October 2024|publisher=Springer Nature|isbn=978-3-031-48129-1|page=2068|url=https://books.google.com/books?id=ALklEQAAQBAJ&amp;dq=nelson+mandela+widely+considered+a+hero&amp;pg=PA2068|language=en}}&lt;/ref&gt;&lt;ref&gt;{{cite book |last1=Allison|first1=Scott T.|last2=Goethals|first2=George R.|title=Heroic Leadership: An Influence Taxonomy of 100 Exceptional Individuals|date=4 July 2013|publisher=Routledge|isbn=978-1-136-23273-2|page=25|url=https://books.google.com/books?id=uWnRs5wCpJsC&amp;dq=nelson+mandela+global+hero&amp;pg=PA25|language=en}}&lt;/ref&gt;]]

=== Нерувность ===
Поапартеїдна Южна Африка и дале страдає уд соціалної нерувности, вытвореної десятьрочами апартеїда. Білоє кумувство ся лишат читавов перепонов про економічні выгоды тай політичный влив чорных южноафриканцюв.&lt;ref name=&quot;:2&quot;&gt;{{Cite journal |last=Joseph|first=Juliet Eileen|date=2021-11-30|title=Post-apartheid South Africa's exacerbated inequality and the Covid-19 pandemic: intersectionality and the politics of power: The Politics of Power|url=http://journal.eu-jr.eu/social/article/view/2099|journal=EUREKA: Social and Humanities|issue=6|pages=68–78|doi=10.21303/2504-5571.2021.002099|issn=2504-5571}}&lt;/ref&gt;&lt;ref name=&quot;:6&quot;&gt;{{Cite journal |last=McKeever|first=Matthew|date=2024-12-04|title=Social stratification and inequality in South Africa|url=|journal=Sociology Compass|language=en|volume=18|issue=2|article-number=e13173|doi=10.1111/soc4.13173|issn=1751-9020|doi-access=free}}&lt;/ref&gt; Попри ростучый [[Грубый домашный продукт|ГДП]], індексы худобы, безробутности, нерувности у доходах, просікової довготы жывота тай володіня земльов падут.&lt;ref name=&quot;:5&quot;&gt;{{Cite book |title=The Oxford handbook of the South African economy|date=2021|publisher=Oxford University Press|isbn=978-0-19-289419-9|editor-last=Oqubay|editor-first=Arkebe|edition=1st|location=Oxford, United Kingdom|editor-last2=Tregenna|editor-first2=Fiona|editor-last3=Valodia|editor-first3=Imraan|editor3-link=Imraan Valodia}}&lt;/ref&gt;&lt;ref name=&quot;:7&quot;&gt;{{Cite web |title=Statistics South Africa {{!}} Census Dissemination|url=https://census.statssa.gov.za/#/|access-date=2024-03-07|website=census.statssa.gov.za}}&lt;/ref&gt; У державі не є індустрії, котра бы была на бульш ги 50% у володіньови чорным населеньом, хоть 81.4% южноафриканського населеня чорноє.&lt;ref name=&quot;:2&quot; /&gt;&lt;ref name=&quot;:7&quot; /&gt; Конець апартеїдної системы бульшинов не поміняв соціоекономічну стратифікацію подля расы.&lt;ref name=&quot;:6&quot; /&gt; Хоть малый дараб чорного населеня побировав учинити чорный середньый клас, котрого не было бігом апартеїда, про бульшину чорных людий у Южнуй Африці ситуація з економічным класом ся не поміняла уд падіня апартеїдної системы.&lt;ref name=&quot;:5&quot; /&gt;&lt;ref name=&quot;:2&quot; /&gt; Подля Світового банка Южна Африка тото держава з майвысоков економічнов нерувностьов у світі.&lt;ref&gt;{{Cite web |title=New World Bank Report Assesses Sources of Inequality in Five Countries in Southern Africa|url=https://www.worldbank.org/en/news/press-release/2022/03/09/new-world-bank-report-assesses-sources-of-inequality-in-five-countries-in-southern-africa|access-date=2025-02-26|website=World Bank|language=en}}&lt;/ref&gt;

=== Осуд ===
Уд 2019.&amp;nbsp;року публічна демонстрація флаґа 1928–1994.&amp;nbsp;рокув у Южнуй Африці заказана тай класифікує ся як [[бесіда ненависти]].&lt;ref&gt;{{cite web |date=21 August 2019|title=Breaking: It's now 'illegal' to display the apartheid flag in South Africa|url=https://www.thesouthafrican.com/news/why-apartheid-flag-banned-south-africa-hate-speech/}}&lt;/ref&gt; Подакотрі особы, котрі переже пудпоровали апартеїд, публічно попросили перебачіня, наприклад:

* [[Фредерік Віллем де Клерк]] у 1997.&amp;nbsp;році заявив: „Я прошу перебаченя, накулько можу, як лідер Націоналної партії, уд міліонув людий, котрі пострадали уд болячых насилных переміщень; котрі пострадали уд ганебных арештув за нарушеня законув за уднушні расові паспорты; котрі за десяткы рокув пострадали уд безчесної тай унижавучої расової дискримінації.“&lt;ref&gt;[https://web.archive.org/web/20050119042614/http://www.doj.gov.za/trc/media/1997/9705/s970514a.htm De Klerk apologises again for apartheid]. [[South_African_Press_Association]]. 14 May 1997.&lt;/ref&gt; У відеови, опублікованому по його смерти у 2021.&amp;nbsp;році, ун послідньый раз попросив го перебачити за апартеїд, як на личному уровни, так и на політичному&amp;nbsp;— ги експрезидент.&lt;ref&gt;{{cite web|url=https://www.youtube.com/watch?v=HlW0UQFW0Gg|title=FW de Klerk's final message|date=12 November 2021|work=FW de Klerk Foundation|via=[[YouTube]]|access-date=13 November 2021|archive-date=13 November 2021|archive-url=https://web.archive.org/web/20211113045945/https://www.youtube.com/watch?v=HlW0UQFW0Gg|url-status=live}}&lt;/ref&gt;
* Мартінус фан Шалквік: „Націонална партія принесла розвуй у єден дараб Южної Африкы, айбо у другу вна принесла страданя через систему, закладену на несправедливости“&amp;nbsp;— у заяві незадовго по голосованю Націоналної партії у 2005.&amp;nbsp;році, бігом котрого вна рішила ся розпустити.&lt;ref&gt;Meldrum, Andrew (11 April 2005). [https://www.theguardian.com/southafrica/story/0,13262,1456562,00.html Apartheid party bows out with apology] {{Webarchive|url=https://web.archive.org/web/20220206070302/https://www.theguardian.com/world/2005/apr/11/southafrica.andrewmeldrum|date=6 February 2022}}. ''[[The_Guardian]]''.&lt;/ref&gt;&lt;ref&gt;Macharia, James (11 April 2005). [https://web.archive.org/web/20160305042058/http://www.boston.com/news/world/africa/articles/2005/04/11/south_africa_apartheid_party_votes_to_dissolve/ South Africa apartheid party votes to dissolve] {{Webarchive|url=https://web.archive.org/web/20160305042058/http://www.boston.com/news/world/africa/articles/2005/04/11/south_africa_apartheid_party_votes_to_dissolve/|date=5 March 2016}}. ''[[The_Boston_Globe]]''.&lt;/ref&gt;
* У 2006.&amp;nbsp;році Адріаан Флок [[Мытя нуг|помыв ногы]] жертві апартеїда Франку Чікану, обы попросити перебачіня за утискы апартеїдного режима.&lt;ref&gt;{{cite web
 |url=http://www.info.gov.za/speeches/2006/06082811151003.htm|title=Mr Adrian Vlok extends gesture of penance to Rev Frank Chikane, Director-General in the Presidency|date=28 August 2006|publisher=South African Government Information|access-date=22 February 2009|url-status=dead|archive-url=https://web.archive.org/web/20090828002841/http://www.info.gov.za/speeches/2006/06082811151003.htm|archive-date=28 August 2009}}&lt;/ref&gt;
* Леон Весселс: „Теперь єм пересвідченый як ниґда, ож апартеїд быв страшнов хыбов у нашому краю. Южноафриканці не прислуховали ся до сміху и реваня єден другого. Перебачте, ож я так довго быв глухый.“&lt;ref&gt;[https://web.archive.org/web/20130314012223/http://www.stanford.edu/class/history48q/Documents/EMBARGO/5chap6.htm Volume Five Chapter Six – Findings and Conclusions] {{Webarchive|url=https://web.archive.org/web/20130314012223/http://www.stanford.edu/class/history48q/Documents/EMBARGO/5chap6.htm|date=14 March 2013}}. Report of the Truth and Reconciliation Commission.&lt;/ref&gt;

=== Хоснованя терміна у другых контекстах ===
Історична ситуація у Южнуй Африці популаризовала термін „апартеїд“ и його далшоє хоснованя поза контекстом конкретно южноафриканської системы расової сеґреґації. Наприклад „злочин апартеїда“ є дефінованый у [[Межинародноє право|межинародному праві]], у тому числі у Римському статуті 2007.&amp;nbsp;року, котрый вытворив [[Межинародный криміналный суд]], у котрому понятя занесеноє межи [[злочины против людства]]. Перед створіньом Межинародного криміналного суда такоє понятя увела у правовоє поле Межинародна конвенція за ліквідацію тай наказаня злочина апартеїда, уплатнена у 1976.&amp;nbsp;році.&lt;ref&gt;{{cite web|date=14 July 2021|title=International Convention on the Suppression and Punishment of the Crime of ''Apartheid''|url=https://www.un.org/en/genocideprevention/documents/atrocity-crimes/Doc.10_International%20Convention%20on%20the%20Suppression%20and%20Punishment%20of%20the%20Crime%20of%20Apartheid.pdf|website=[[un.org]]|access-date=14 July 2021|archive-date=5 December 2021|archive-url=https://web.archive.org/web/20211205130743/https://www.un.org/en/genocideprevention/documents/atrocity-crimes/Doc.10_International%20Convention%20on%20the%20Suppression%20and%20Punishment%20of%20the%20Crime%20of%20Apartheid.pdf|url-status=live|id=[[United Nations General Assembly|G.A.]] res. 3068 (XXVIII)}}&lt;/ref&gt;

Термін „апартеїд“ быв узятый у хоснованя палестинськыми борцями за права тай ізраїльськыми и другыми орґанізаціями за людські права, обы означовати ізраїльську окупацію западного берега рікы Йордан тай тамтешньый барєр.&lt;ref&gt;Amisi, Baruti, and Simphiwe Nojiyeza. Access to Decent Sanitation in South Africa: The Challenges of Eradicating the Bucket System Baruti Amisi n. pag. Feb. 2008. Web.&lt;/ref&gt;&lt;ref&gt;{{cite web|work=NBC News|author=Smith, Saphora|date=12 January 2021|url=https://www.nbcnews.com/news/world/b-tselem-labels-israel-apartheid-regime-first-time-n1253863|title=B'Tselem labels Israel an 'apartheid regime' for first time|archive-url=https://web.archive.org/web/20210508133850/https://www.nbcnews.com/news/world/b-tselem-labels-israel-apartheid-regime-first-time-n1253863|archive-date=8 May 2021|url-status=live}}&lt;/ref&gt;&lt;ref&gt;{{cite web|work=[[Human Rights Watch]]|date=27 April 2021|url=https://www.hrw.org/report/2021/04/27/threshold-crossed/israeli-authorities-and-crimes-apartheid-and-persecution|title=A Threshold Crossed – Israeli Authorities and the Crimes of Apartheid and Persecution|archive-url=https://web.archive.org/web/20210428073809/https://www.hrw.org/report/2021/04/27/threshold-crossed/israeli-authorities-and-crimes-apartheid-and-persecution|archive-date=28 April 2021|url-status=live}}&lt;/ref&gt;&lt;ref&gt;{{cite web|work=BBC News|url=https://www.bbc.com/news/world-middle-east-56898864|title=Israel committing crimes of apartheid and persecution – HRW|archive-url=https://web.archive.org/web/20210508002602/https://www.bbc.com/news/world-middle-east-56898864|archive-date=8 May 2021|url-status=live|date=27 April 2021}}&lt;/ref&gt; Палестинські борці за права пуднимали вопрос планованя хыж у гатарах Ізраїля до 1967.&amp;nbsp;року, котроє дискриміновало против палестинськых громадян, и рувняли го з расовов сеґреґаційов.&lt;ref&gt;{{cite web|work=[[Human Rights Watch]]|date=12 May 2020|url=https://www.hrw.org/news/2020/05/12/israel-discriminatory-land-policies-hem-palestinians|title=Israel: Discriminatory Land Policies Hem in Palestinians|archive-url=https://web.archive.org/web/20210618190304/https://www.hrw.org/news/2020/05/12/israel-discriminatory-land-policies-hem-palestinians|archive-date=18 June 2021|url-status=live}}&lt;/ref&gt; Другі протиставлявут такому назорови гадку, ож удношіня Ізраїля ид палестинцям не пудпадат пуд дефініцію апартеїда, бо є мотивованоє пережыванями за безпеку и не є скапчаноє из расов.&lt;ref&gt;{{cite journal|journal=Social Science Research Network|title=Why Allegations that Israel Is An 'Apartheid' State Are False under International Law|author1=Sekulow, Jay A.|author2=Ash, Robert W.|date=January 2023|ssrn=4343950|doi=10.2139/ssrn.4343950}}&lt;/ref&gt;&lt;ref&gt;{{Cite web |url=https://ir.lawnet.fordham.edu/cgi/viewcontent.cgi?article=2883&amp;context=ilj&amp;utm|access-date=2026-01-25|website=ir.lawnet.fordham.edu|title=Apartheid, International Law, and the Occupied PalestinianTerritory: A Reply to John Dugard and John Reynolds|date=2013|last=Zilbershats|first=Yaffa}}&lt;/ref&gt;&lt;ref&gt;{{Cite journal |last=Zilbershats|first=Y|date=2013|title=Errors in Comparing Israel to Apartheid|url=https://www.ejil.org/pdfs/24/3/2426.pdf?|journal=European Journal of International Law}}&lt;/ref&gt;&lt;ref&gt;{{Cite web |date=2011-04-13|title=Alan M. Dershowitz: South African Charge of Israeli Apartheid Rings Hollow - Analysis - SPME Scholars for Peace in the Middle East|url=https://spme.org/spme-research/analysis/alan-m-dershowitz-south-african-charge-of-israeli-apartheid-rings-hollow/9697/|access-date=2026-01-25|website=SPME|language=en-US}}&lt;/ref&gt;&lt;ref&gt;{{Cite web |date=2022-04-04|title=Amnesty joins with Iran to single out Israel for &quot;apartheid&quot;|url=https://unwatch.org/amnesty-joins-with-iran-to-single-out-israel-for-apartheid/|access-date=2026-01-25|website=UN Watch|language=en-US}}&lt;/ref&gt;&lt;ref&gt;{{Cite web |title=Douglas Murray Defends Israel and Admonishes the West {{!}} RealClearPolitics|url=https://www.realclearpolitics.com/articles/2025/05/11/douglas_murray_defends_israel_and_admonishes_the_west_152774.html|access-date=2026-01-25|website=www.realclearpolitics.com}}&lt;/ref&gt;&lt;ref&gt;{{Cite web |title=The Easy Politics of Criticizing Israel {{!}} SAPIR Journal|url=https://sapirjournal.org/war-in-israel/2023/israel-can-look-after-itself/|access-date=2026-01-25|language=en-US}}&lt;/ref&gt;

Соціалный апартеїд тото сеґреґація на основі класа вадь економічного статуса. Наприклад, соціалный апартеїд у Бразілії значит ушылиякі аспекты економічної нерувности у Бразілії. Економічну и соціалну дискримінацію позад ґендера пораз называвут ґендерным апартеїдом. Розділеня людий подля їх реліґійных віровань, позад законодавства вадь соціалных чекань, пораз называвут реліґійным апартеїдом. Общины у сівернуй Ірландії, наприклад часто ся розселявут подля реліґії&amp;nbsp;— тот феномен описувут як „самоапартеїд“.&lt;ref&gt;{{cite web|title=Self-imposed apartheid|url=https://www.theguardian.com/society/2004/apr/14/northernireland.societyhousing|author=O'Hara, Mary|date=14 April 2004|access-date=14 July 2021|website=The Guardian|language=en|archive-date=11 February 2021|archive-url=https://web.archive.org/web/20210211223645/https://www.theguardian.com/society/2004/apr/14/northernireland.societyhousing|url-status=live}}&lt;/ref&gt;

У містах позбавліня слободы є понятя карцералного апартеїда&amp;nbsp;— стратеґічного хоснованя расового поділеня, обмана тай позаправовых стратеґій контроля, особено про придусеня політичного протеста чорнокожых.&lt;ref&gt;{{Cite web |last=Friedman|first=Brittany|date=2025|title=Carceral Apartheid: How Lies and White Supremacists Run Our Prisons|url=https://uncpress.org/9781469683409/carceral-apartheid/|access-date=2025-11-20|website=The University of North Carolina Press|language=en-US}}&lt;/ref&gt;

Диспропорційні управліня тай контроль світової економікы и ресурсув державами тай компаніями „&lt;nowiki/&gt;[[Ґлобалный сівер|ґлобалного сівера]]&lt;nowiki/&gt;“ знавут называти ґлобалным апартеїдом. Из ним скапчаноє щи понятя технолоґічного апартеїда&amp;nbsp;— недоступности сучасных технолоґій державам „&lt;nowiki/&gt;[[Державы третього світу|третього світу]]&lt;nowiki/&gt;“ вадь „&lt;nowiki/&gt;[[Розвивавучі ся державы|розвивавучым ся державам]]&lt;nowiki/&gt;“. Сі два приклады хоснувут термін „апартеїд“ май волно, бо фокусувут ся на удношінях межи державами, а не дискримінації соціалных ґруп удну державы вадь політичної юрісдикції.

== Ник. ищи ==
* [[Расизм]]
* [[Расова сеґреґація]]

== Зазначкы ==
&lt;references group=&quot;зазначка&quot; /&gt;

== Референції ==
{{Commonscat|Apartheid}}
&lt;references/&gt;

[[Катеґорія:Історія Югоафрицькой републікы]]
[[Катеґорія:Діскрімінація]]
[[Катеґорія:Расизм]]
[[Катеґорія:Злочіны проти людскости]]</text>
      <sha1>07gjl4un4ebe2nke4230nfh71wmgohr</sha1>
    </revision>
  </page>
  <page>
    <title>Німруд</title>
    <ns>0</ns>
    <id>6423</id>
    <revision>
      <id>170163</id>
      <parentid>165101</parentid>
      <timestamp>2026-09-23T02:06:00Z</timestamp>
      <contributor>
        <username>InternetArchiveBot</username>
        <id>22034</id>
      </contributor>
      <comment>Rescuing 1 sources and tagging 0 as dead.) #IABot (v2.0.9.6</comment>
      <origin>170163</origin>
      <model>wikitext</model>
      <format>text/x-wiki</format>
      <text bytes="7851" sha1="gydysn4mm616yoal8n4de8rjoc9yw6q" xml:space="preserve">'''Німруд''' было стародавне [[Асірія|асірьске]] місто, котре лежало на ріцї [[Тіґріс]] на юг од [[Нініве]]. В старовікых часах ся звало '''Калху''' (Калах). [[Арабы]] го пізнїше звали Німруд подля леґендарного ловця [[Німрод (біблічна фіґура)|Німрода]].

Варош занимав теріторію приближно 41 км² і ёго розвалины до днесь годен відїти дас кілометер од села Нуманія, коло 30 кілометрів юговыходно од [[Мосул]]у.

== Історія ==
[[Файл:Portal Guardian from Nimroud. British Museum.jpg|thumb|left|Варташ [[Ламассу]] з Німрудьскых ворот. British Museum.]]
Німруд быв ідентіфікованый як [[біблія|біблічне]] місто Калах. Початкы міста спадують до добы коло 23. стороча до. н. е., але справды вызначным центром ся стало за асірьского короля [[Салманассар I.|Салманассара I.]], котрый го собі в 13. стор. до. н. е. зволив за свою резіденцію. Найбівшый розвой міста пак настав коло року 880 до. н. е., коли го король [[Ашшурнасірпал II.]] становив головным містом цїлой [[Новоасірьска ріша|Новоасірьской рішы]]. Ашшурнасірпал дав наново збудовати на розвалинах бывшой славы новы палацы і храмы.

Великолепна отворяча церемонія, свята і опулентный банкет з року [[879 до. н. е.]] є описаный в [[Стела|стелї]] найдженой за [[археолоґія|археолоґічных]] выкопованях в тїй локалітї. Місто Ашшурнасірпала II. было домовом аж 100 000 жытелїв та мало напр. [[Ботанічна загорода|ботанічну]] і [[Зоолоґічна загорода|зоолоґічну загороду]]. Ёго сын [[Салманассар III.]] продовжовав в будованю города, коли дав збудовати тзв. Великый [[зіккурат]] та й к нёму прилеглый храм. Дав там тыж збудовати свій резіденчный палац, котрый днесь служыть як музей; Є то єден лем з двох осокоченых асірьскых палаців (другый є [[Сінахеріб]]ів палац в [[Нініве]]).

Калху остало головным асірьскым містом аж приближно до року [[713 до. н. е.]], коли го вычеряв перше [[Хорсабад]] і пізнїше [[Нініве]]. І пак остало вызначным центром і резіденціов [[новоасірьска ріша|новоасірьскых]] королїв аж до р. [[612 до. н. е.]], коли была Асірія розметана інвазіов [[Меды|Медів]] і Бабілонянів. 

Названя Німруд в звязаности з тов локалітов было першыраз повжыте в писмах [[Карстен Ніебугр|Карстена Ніебугра]] з [[Мосул]]у в марці [[1766]]. Назва є давана в повязаности з [[Німрод]]ом - яґером (напр. [[Ґенесіс]] 10:11-12)

== Археолоґія ==
[[Файл:Nimrud stele.jpg|thumb|left|[[Стела]] з Німруду.]]
Локаліта была першыраз перекопована в роках 1845-1851 брітаньскым археолоґом [[Генрі Австін Лаярд|Г. А. Лаярдом]], котрый єй поважовав за часть [[Нініве]] (стады походить названя локаліты в назвах ранных прац о Німрудї). Лаярдовы книжкы „Монументы з Нініве“ та і „Нініве і ёго решта“ одказують актуално к тїй локалітї. Далшы роботы там выконовали напр. [[Гормузд Рассам]] (1853–54 a 1877–79), [[W.K. Loftus]] (1854–55), [[Джордж Сміт]] (1873), [[Макс Маллован]] (1949–57), [[Дейвід Оутс]] (1958–62), [[Джулієн Орчард]] (1963), ірацькый фонд (1956, 1959–60, 1969–78 a 1982–92), [[Януш Меузінскі]] (1974–76), [[Паоло Фіоріна]] (1987–89), і [[Джон Кыртіс]] (1989).

При выкопованях нашли мімо іншого і велё скулптур і писемных записів. Соха Ашшурнасірпала II. была найджена скоро непошкоджена, тыж як і сохы величезных крылатых ''[[ламассу]]'' і ''[[шеду]]'', вартуючіх вход до палаца (кажда із сох важыть міджі 9 - 27 тонами). Дякуючі найджіню множества записів і написів о королёви Ашшурнасірпалу II. є час ёго панованя доложеный омного лїпше в порівнаню з другыма пановниками тых часів. Части локаліты были означены як храмы [[Нінурта|НІнурты]] і [[Енліл]]а, і далшы з будов были присвячены богови [[Набу]]ови. Нашли тыж россяглы містьскы муры.

Дале были обявлены палацы королїв Ашшурнасірпала II., Салманассара III. і [[Тіґлатпілесар III.|Тіґлатпілесара III.]] В роцї 1846 ту Лаярд нашов славный [[Салманассарів чорный обеліск]]. Монумент дас 2 метры высокый і на нім є попис королёвых вітязств з років 859-824 до. н. е.
 
Знамый є і тзв. „Німрудьскый поклад“ - 613 кусів золотых дорогоцїнностей. Тот пережыв войну в Іраку р. 2003 в банковім сейфі, в котрім быв спрятаный аж до свого „зновунайджіня“.

== Вонкашнї лінкы ==

* [https://web.archive.org/web/20110514095937/http://ancientneareast.tripod.com/Nimrud_Calah.html Німруд/Калаг]
* [https://web.archive.org/web/20040612140726/http://oi.uchicago.edu/OI/IS/SANDERS/PHOTOS/MESO/NIMRUD/nimrud1_1.html Фотоґалерія]
* [https://web.archive.org/web/20030606233958/http://news.nationalgeographic.com/news/2003/05/photogalleries/iraqtreasures_1/ Далшы фоткы] з [[National Geographic]].
* [https://web.archive.org/web/20081012010840/http://www.ancientsites.com/aw/Post/150788 Зновунайджіня Німродьского покладу], анґл. артікел з [[Wall Street Journal]].
{{Переклад|cs|Nimrud|8698094}}

{{Стыржень}}

[[Катеґорія:Археолоґічны локаліты в Іраку]]
[[Катеґорія:Асірія]]
[[Катеґорія:Біблічны місця]]
[[Катеґорія:Стародавны міста]]</text>
      <sha1>gydysn4mm616yoal8n4de8rjoc9yw6q</sha1>
    </revision>
  </page>
  <page>
    <title>Домова война в США</title>
    <ns>0</ns>
    <id>6560</id>
    <revision>
      <id>170160</id>
      <parentid>160968</parentid>
      <timestamp>2026-09-23T01:03:22Z</timestamp>
      <contributor>
        <username>InternetArchiveBot</username>
        <id>22034</id>
      </contributor>
      <comment>Rescuing 1 sources and tagging 0 as dead.) #IABot (v2.0.9.6</comment>
      <origin>170160</origin>
      <model>wikitext</model>
      <format>text/x-wiki</format>
      <text bytes="8806" sha1="9x46zl4pk2a9ui52u4e4ijb57d4q28h" xml:space="preserve">[[Файл:USA Map 1864 including Civil War Divisions.png|300px|right|thumb| ''Роздїлїня на Юг тай Север'']]

'''Домова война в США 1861—1865&amp;nbsp;рр.'''&amp;nbsp;— война міджі северныма штатами США і [[Конфедератівны Штаты Америкы|11 рабовластницькыма штатами Югу]], котры ся оддїлили од [[Споєны Штаты Америцькы|Споєных Штатів Америкы]] і повстали з метов всокочіня рабовластницького статусу на теріторії югу США.

Война ся почала з битвы за Форт Самтер [[12. апріля]] [[1861]]&amp;nbsp;р. і закінчіла ся [[26. май|26. мая]] [[1865]]&amp;nbsp;р., коли остатнї войска конфедератів ся вздали. 

==Література==
'''Першожрідла'''
* United States. War Dept.: ''The War of the Rebellion: a Compilation of the Official Records of the Union and Confederate Armies'', Govt. Print. Off., Washington 1880–1901, 128 Bde. (online &lt;ref&gt;{{cite web |url=https://ehistory.osu.edu/books/official-records |title=The War of the Rebellion: Official Records of the Civil War |publisher=The Ohio State University |accessdate=2021-08-31 }}{{ref-en}}&lt;/ref&gt;)
* Southern Historical Society Papers CD-Rom, H-Bar Enterprises 1st Edition, 1997, {{ISBN| 0-7639-0084-2}}
* Clarence Buel, Robert Underwood Johnson: ''Battles and Leaders of the Civil War'', Century Co, New York, 4 томи, 1884–1888 (свідчення учасників війни)

'''Довідковы выданя''':
* Marc Boatner III: ''Civil War Dictionary'', перше видання 1959, Vintage Books 1991, {{ISBN| 0-679-73392-2}}
* Frederick Dyer: ''Compendium of the Civil War'', Morningside Bookshop, 1978, {{ISBN| 0-89029-046-6}}
* David J. Eicher: ''The Civil War in Books: An Analytical Bibliography'', 1997, {{ISBN| 0-252-02273-4}} (коментована бібліографія)
* William F. Fox: ''Regimental Losses in the American Civil War: A Treatise on the Extent and Nature of the Mortuary Losses in the Union Regiments'', u.a. Ebooksondisk.com, 2002, {{ISBN| 1-932157-07-7}}
*Long E. B. Civil War Day by Day: An Almanac 1861—1865. — Garden City, 1971.
* Bernd G. Längin: ''Der Amerikanische Bürgerkrieg. Eine Chronik in Bildern – Tag für Tag.'' Bechtermünz Verlag, {{ISBN| 3-86047-900-8}}, auch Weltbild Verlag, Augsburg 1998. (ілюстроване видання, але без покажчиків)
* James M. McPherson: ''The Atlas of the Civil War'', Running Press Book Publishers, Philadelphia 2005, {{ISBN| 0-7624-2356-0}} (багато карт і фотоматеріалів, перебіг війни, вибрані битви)

'''Общі огляды'''
* Bruce Catton ''The Centennial History of the Civil War'', Garden City, Bd.1 ''The coming fury'' 1961, Bd.2 ''Terrible swift sword'' 1963, Bd.3 ''Never Call Retreat'' 1965, усі три томи в кишеньковому виданні: Pocket Book 1967
* Davies W. C. The Imperial Union: 1861—1865. — Garden City, 1982—1986. — Т. 1—3.
* Shelby Foot: ''The Civil War. A Narrative'', 3 томи, New York 1958–1974, {{ISBN| 0-7126-9812-4}}
* John Keegan ''The American Civil War: A military history'' 
* James M. McPherson: ''Battle Cry of Freedom. The Civil War Era,''  New York: Oxford University Press, 1988, {{ISBN| 0-19-503863-0}}
*Бурин С. Н. На полях сражений гражданской войны в США. — М.: Наука, 1988.
*Куропятник Г. П. Вторая американская революция. — М., 1961.
*Иванов Р. Ф. Авраам Линкольн и Гражданская война в США. — М., 1964.
*Маль К. М. Гражданская война в США 1861-1865. — М.: АСТ; Минск: Харвест, 2002. — 502 с. — {{ISBN| 5-17-001875-4}}

== Вонкашны лінкы ==
* [http://civilwarcauses.org/ Causes of the Civil War]. primary sources
* [https://web.archive.org/web/20110813160107/http://civil.war-letters.com/ Civil War Letters] — Primary Sources and First Person Accounts.
* [https://web.archive.org/web/19980128034930/http://sunsite.utk.edu/civil-war/reasons.html Declarations of Causes of Secession]
* [https://web.archive.org/web/20070926215351/https://teachingamericanhistory.org/library/index.asp?documentprint=76 Alexander Stephens' Cornerstone Speech]
* [https://web.archive.org/web/20100103040842/http://civilwarhome.com/lincolntroops.htm Lincoln's Call for Troops]
* [https://web.archive.org/web/20080102180529/http://www.civil-war.net/ The Civil War Home Page]
* [http://www.sonofthesouth.net The Civil War] - website with more than 7,000 pages of Civil War content, including the complete run of Harper's Weekly newspapers from the Civil War.
* [https://web.archive.org/web/20100723153213/http://www.theuscivilwar.org/ The American Civil War] - Detailed listing of events, documents, battles, commanders and important people of the US Civil War
* [https://web.archive.org/web/20100516104915/http://www.life.com/image/first/in-gallery/41622/civil-war-death-and-destruction Civil War: Death and Destruction] - slideshow by ''[[Life magazine]]''
* [http://www.archives.gov/research/civil-war/photos/index.html Civil War photos] at the National Archives and Records Administration
* [http://www.loc.gov/pictures/search?st=grid&amp;c=100&amp;co=cwp View images] from the [http://www.loc.gov/pictures/collection/cwp/ Civil War Photographs Collection] at the Library of Congress
* [https://web.archive.org/web/20120220032600/http://sunsite.utk.edu/civil-war/generals.html University of Tennessee: U.S. Civil War Generals]
* [https://web.archive.org/web/20081024053430/http://www.pbs.org/civilwar/ ''The Civil War''], a Public Broadcasting Service|PBS documentary by Ken Burns
* Individual state's contributions to the Civil War: [http://www.militarymuseum.org/HistoryCW.html California], [http://www.floridamemory.com/OnlineClassroom/FloridaCivilWar/index.cfm Florida], [https://web.archive.org/web/20081112010121/http://www.illinoiscivilwar.org/ Illinois #1], [https://web.archive.org/web/20071229213624/http://www.rootsweb.com/~ilcivilw/ Illinois #2], [http://www.ohiocivilwar.com/ Ohio], [http://www.pacivilwar.com/ Pennsylvania]
* [http://www.vlib.us/eras/civil_war.html WWW-VL: History: USA Civil War 1855–1865]
* [http://www.civilwar.org Civil War Preservation Trust]
* [https://web.archive.org/web/20090811064152/http://www.gettysburg.edu/library/gettdigital/civil_war/civilwar.htm Civil War Era Digital Collection at Gettysburg College] This collection contains digital images of political cartoons, personal papers, pamphlets, maps, paintings and photographs from the Civil War Era held in Special Collections at Gettysburg College.
* [https://web.archive.org/web/20070703201217/http://www.nps.gov/history/nr/twhp/wwwlps/lessons/73morgan/73morgan.htm ''”Fort Morgan and the Battle of Mobile Bay”'', a National Park Service Teaching with Historic Places (TwHP) lesson plan]
* {{cite web |author=Jensen, Richard |url=https://www.loc.gov/item/2005567251/ |publisher=Library of Congress |title=&quot;WWW Guide to Civil War Prisons&quot;  |accessdate=2021-08-31}}{{ref-en}}
* [http://www.brettschulte.net/CWBlog TOCWOC Civil War Blog] A group Civil War blog consisting of informed amateurs.
* [http://cwba.blogspot.com/ Civil War Books and Authors Blog] A Civil War blog focusing mainly on book reviews.
* [http://cwbn.blogspot.com/ Civil War Bookshelf] American Civil War historiography and publishing blogged daily by Dimitri Rotov.
* [https://web.archive.org/web/20101027121919/http://encyclopediaofalabama.org/face/Article.jsp?id=h-1429 American Civil War in Alabama, Encyclopedia of Alabama]
* [https://web.archive.org/web/20100328222138/http://www.gvsu.edu/library/digitalcollections/index.cfm?id=9A240EF6-E2F4-52AB-1F9B01D680D9DCFB Grand Valley State University Civil War digital collection]
* [http://www.cnn.com/2009/LIVING/06/12/mf.civil.war/index.html Seven Civil War Stories Your Teacher Never Told You] by Eric Johnson, ''CNN'', June 12, 2009
* [http://www.cannonade.net/civil The American Civil War Timeline Project] - A community contributed project to, chronologically and geographically, map the events of the war.
 
{{commonscat|American Civil War}}

== Референції ==
{{reflist}}
{{Переклад|uk|Громадянська війна в США|9914587}}

[[Катеґорія:Домовы войны]]
[[Катеґорія:Войны США]]
[[Катеґорія:Войны 19. стороча]]
[[Катеґорія:История США]]</text>
      <sha1>9x46zl4pk2a9ui52u4e4ijb57d4q28h</sha1>
    </revision>
  </page>
  <page>
    <title>Майдан (чеперушка)</title>
    <ns>0</ns>
    <id>8749</id>
    <revision>
      <id>170149</id>
      <parentid>170070</parentid>
      <timestamp>2026-09-22T21:35:18Z</timestamp>
      <contributor>
        <username>Halajkovič</username>
        <id>33393</id>
      </contributor>
      <comment>+коректованя</comment>
      <origin>170149</origin>
      <model>wikitext</model>
      <format>text/x-wiki</format>
      <text bytes="2858" sha1="eesa6ljnlahb251wkm5cc1735pxqlxp" xml:space="preserve">{{Чеперушка-етм}}
'''Майдан''' тото часто ся трафляючый [[Топонім|топоним]]. В русинском языкови означать чистинку в [[лѣс]]ѣ, лазок в горах; друге значѣня&amp;nbsp;— розбой, рабованя („ити на майдан“&amp;nbsp;— ити рабовати).&lt;ref&gt;{{Cite book| last=Чопей |first=Ласлов |author-link=Ласлов Чопей |title=Русько-мадярский словарь |location=[[Будапешт]] |year=1883 |page=177 }}&lt;/ref&gt; Походитъ од османского турецкого {{lang|ota|میدان}} ''{{lang|ota-Latn|meydan}}'', од [[Перзьскый язык|перского]] {{lang|fa|میدان}} ''{{lang|fa-Latn|meydân/maydān}}'' „площа, мѣсто сборох“.&lt;ref&gt;[https://web.archive.org/web/20220101000000/https://www.lexico.com/definition/maidan “maidan”] in Lexico, Dictionary.com; Oxford University Press, 2019–2022.&lt;/ref&gt;

== Географичны назвы ==
=== Пакистан ===
* [[Майдан (Пакистан)|Майдан]] — долина в Пакистанѣ, район Нижный Дир.

=== Сербия ===
* [[Майдан (Сербия)|Майдан]] — село в Банатѣ, в громадѣ Нови-Кнежевац.

=== Украина ===
* [[Майдан (Закарпатска область)|Майдан]] — село в Закарпатской области.
* [[Майдан (Ковельскый район)|Майдан]] — село на Волыни, в Ковельском районѣ.
* [[Майдан (Маневичскый район)|Майдан]] — село на Волыни, в Маневичском районѣ.
----
* [[Майдан Незалежности]] — площа въ [[Кийов|Киевѣ]].

== Исторія ==
* [[Евромайдан]] ({{Lang-uk|Євромайдан}}) — серія протестовъ 2013–2014.&amp;nbsp;роковъ въ [[Украйина|Украинѣ]], въ томъ числѣ на [[Майдан Незалежности|Майданѣ Незалежности]].
* [[Револуція достойности]] ({{Lang-uk|Революція гідності}}) — революція 2014.&amp;nbsp;року въ Украинѣ, наслѣдокъ [[Евромайдан]]а.
* [[Норончова револуція]] ци Норончовый майдан ({{Lang-uk|Помаранчева революція, Помаранчевий майдан}}) — серія протестовъ 2004–2005.&amp;nbsp;роковъ въ [[Украйина|Украинѣ]] на [[Майдан Незалежности|Майданѣ Незалежности]].

== Референции ==
{{reflist}}

[[Катеґорія:Чеперушкы]]</text>
      <sha1>eesa6ljnlahb251wkm5cc1735pxqlxp</sha1>
    </revision>
    <revision>
      <id>170178</id>
      <parentid>170149</parentid>
      <timestamp>2026-09-23T09:56:36Z</timestamp>
      <contributor>
        <username>Flipdot</username>
        <id>23893</id>
      </contributor>
      <comment>Зрушена верзія [[Special:Diff/170149|170149]] од хоснователя [[Special:Contributions/Halajkovič|Halajkovič]] ([[User talk:Halajkovič|діскусія]]) Просьба не чинити сугубо языкові правкы</comment>
      <origin>170178</origin>
      <model>wikitext</model>
      <format>text/x-wiki</format>
      <text bytes="2859" sha1="hnuz3xk5hzk8fmdp6zc6ipotjd71dx5" xml:space="preserve">{{Чеперушка-етм}}
'''Майдан''' тото часто трафляючий ся [[Топонім|топонимъ]]. В русинском языкови означать чистинку в [[лѣс]]ѣ, лазок в горах; друге значѣня&amp;nbsp;— розбой, рабованя („ити на майдан“&amp;nbsp;— ити рабовати).&lt;ref&gt;{{Cite book| last=Чопей |first=Ласлов |author-link=Ласлов Чопей |title=Русько-мадярский словарь |location=[[Будапешт]] |year=1883 |page=177 }}&lt;/ref&gt; Походитъ отъ османского турецкого {{lang|ota|میدان}} ''{{lang|ota-Latn|meydan}}'', отъ [[Перськый язык|перского]] {{lang|fa|میدان}} ''{{lang|fa-Latn|meydân/maydān}}'' „площа, мѣсто сборовъ“.&lt;ref&gt;[https://web.archive.org/web/20220101000000/https://www.lexico.com/definition/maidan “maidan”] in Lexico, Dictionary.com; Oxford University Press, 2019–2022.&lt;/ref&gt;

== Географичны назвы ==
=== Пакистан ===
* [[Майдан (Пакистан)|Майдан]] — долина в Пакистанѣ. район Нижный Дир.

=== Сербия ===
* [[Майдан (Сербия)|Майдан]] — село в Банатѣ, в громадѣ Нови-Кнежевац.

=== Украина ===
* [[Майдан (Закарпатска область)|Майдан]] — село в Закарпатской области.
* [[Майдан (Ковельскый район)|Майдан]] — село на Волыни, в Ковельском районѣ.
* [[Майдан (Маневичскый район)|Майдан]] — село на Волыни, в Маневичском районѣ.
* [[Майдан Незалежности]] — площа въ [[Кийов|Киевѣ]].

== Исторія ==
* [[Евромайдан]] ({{Lang-uk|Євромайдан}}) — серія протестовъ 2013–2014.&amp;nbsp;роковъ въ [[Украйина|Украинѣ]], въ томъ числѣ на [[Майдан Незалежности|Майданѣ Незалежности]].
* [[Револуція достойности]] ({{Lang-uk|Революція гідності}}) — революція 2014.&amp;nbsp;року въ Украинѣ, наслѣдокъ [[Евромайдан]]а.
* [[Норончова револуція]] ци Норончовый майдан ({{Lang-uk|Помаранчева революція, Помаранчевий майдан}}) — серія протестовъ 2004–2005.&amp;nbsp;роковъ въ [[Украйина|Украинѣ]] на [[Майдан Незалежности|Майданѣ Незалежности]].

== Референции ==
{{reflist}}

[[Катеґорія:Чеперушкы]]</text>
      <sha1>hnuz3xk5hzk8fmdp6zc6ipotjd71dx5</sha1>
    </revision>
    <revision>
      <id>170179</id>
      <parentid>170178</parentid>
      <timestamp>2026-09-23T09:57:05Z</timestamp>
      <contributor>
        <username>Flipdot</username>
        <id>23893</id>
      </contributor>
      <origin>170179</origin>
      <model>wikitext</model>
      <format>text/x-wiki</format>
      <text bytes="2864" sha1="35lsp4mcdtyu6gc3yaegulcq97o0h8b" xml:space="preserve">{{Чеперушка-етм}}
'''Майдан''' тото часто трафляючий ся [[Топонім|топонимъ]]. В русинском языкови означать чистинку в [[лѣс]]ѣ, лазок в горах; друге значѣня&amp;nbsp;— розбой, рабованя („ити на майдан“&amp;nbsp;— ити рабовати).&lt;ref&gt;{{Cite book| last=Чопей |first=Ласлов |author-link=Ласлов Чопей |title=Русько-мадярский словарь |location=[[Будапешт]] |year=1883 |page=177 }}&lt;/ref&gt; Походитъ отъ османского турецкого {{lang|ota|میدان}} ''{{lang|ota-Latn|meydan}}'', отъ [[Перськый язык|перского]] {{lang|fa|میدان}} ''{{lang|fa-Latn|meydân/maydān}}'' „площа, мѣсто сборовъ“.&lt;ref&gt;[https://web.archive.org/web/20220101000000/https://www.lexico.com/definition/maidan “maidan”] in Lexico, Dictionary.com; Oxford University Press, 2019–2022.&lt;/ref&gt;

== Географичны назвы ==
=== Пакистан ===
* [[Майдан (Пакистан)|Майдан]] — долина в Пакистанѣ, в районѣ Нижный Дир.

=== Сербия ===
* [[Майдан (Сербия)|Майдан]] — село в Банатѣ, в громадѣ Нови-Кнежевац.

=== Украина ===
* [[Майдан (Закарпатска область)|Майдан]] — село в Закарпатской области.
* [[Майдан (Ковельскый район)|Майдан]] — село на Волыни, в Ковельском районѣ.
* [[Майдан (Маневичскый район)|Майдан]] — село на Волыни, в Маневичском районѣ.
* [[Майдан Незалежности]] — площа въ [[Кийов|Киевѣ]].

== Исторія ==
* [[Евромайдан]] ({{Lang-uk|Євромайдан}}) — серія протестовъ 2013–2014.&amp;nbsp;роковъ въ [[Украйина|Украинѣ]], въ томъ числѣ на [[Майдан Незалежности|Майданѣ Незалежности]].
* [[Револуція достойности]] ({{Lang-uk|Революція гідності}}) — революція 2014.&amp;nbsp;року въ Украинѣ, наслѣдокъ [[Евромайдан]]а.
* [[Норончова револуція]] ци Норончовый майдан ({{Lang-uk|Помаранчева революція, Помаранчевий майдан}}) — серія протестовъ 2004–2005.&amp;nbsp;роковъ въ [[Украйина|Украинѣ]] на [[Майдан Незалежности|Майданѣ Незалежности]].

== Референции ==
{{reflist}}

[[Катеґорія:Чеперушкы]]</text>
      <sha1>35lsp4mcdtyu6gc3yaegulcq97o0h8b</sha1>
    </revision>
    <revision>
      <id>170183</id>
      <parentid>170179</parentid>
      <timestamp>2026-09-23T10:33:32Z</timestamp>
      <contributor>
        <username>Rue323</username>
        <id>31002</id>
      </contributor>
      <comment>/* Исторія */</comment>
      <origin>170183</origin>
      <model>wikitext</model>
      <format>text/x-wiki</format>
      <text bytes="2864" sha1="kazitna1fbb0tcdpwqekkthhasyqgl9" xml:space="preserve">{{Чеперушка-етм}}
'''Майдан''' тото часто трафляючий ся [[Топонім|топонимъ]]. В русинском языкови означать чистинку в [[лѣс]]ѣ, лазок в горах; друге значѣня&amp;nbsp;— розбой, рабованя („ити на майдан“&amp;nbsp;— ити рабовати).&lt;ref&gt;{{Cite book| last=Чопей |first=Ласлов |author-link=Ласлов Чопей |title=Русько-мадярский словарь |location=[[Будапешт]] |year=1883 |page=177 }}&lt;/ref&gt; Походитъ отъ османского турецкого {{lang|ota|میدان}} ''{{lang|ota-Latn|meydan}}'', отъ [[Перськый язык|перского]] {{lang|fa|میدان}} ''{{lang|fa-Latn|meydân/maydān}}'' „площа, мѣсто сборовъ“.&lt;ref&gt;[https://web.archive.org/web/20220101000000/https://www.lexico.com/definition/maidan “maidan”] in Lexico, Dictionary.com; Oxford University Press, 2019–2022.&lt;/ref&gt;

== Географичны назвы ==
=== Пакистан ===
* [[Майдан (Пакистан)|Майдан]] — долина в Пакистанѣ, в районѣ Нижный Дир.

=== Сербия ===
* [[Майдан (Сербия)|Майдан]] — село в Банатѣ, в громадѣ Нови-Кнежевац.

=== Украина ===
* [[Майдан (Закарпатска область)|Майдан]] — село в Закарпатской области.
* [[Майдан (Ковельскый район)|Майдан]] — село на Волыни, в Ковельском районѣ.
* [[Майдан (Маневичскый район)|Майдан]] — село на Волыни, в Маневичском районѣ.
* [[Майдан Незалежности]] — площа въ [[Кийов|Киевѣ]].

== Исторія ==
* [[Евромайдан]] ({{Lang-uk|Євромайдан}}) — серія протестовъ 2013–2014.&amp;nbsp;роковъ въ [[Украйина|Украинѣ]], въ томъ числѣ на [[Майдан Незалежности|Майданѣ Незалежности]].
* [[Револуція достойности]] ({{Lang-uk|Революція гідності}}) — револуція 2014.&amp;nbsp;року въ Украинѣ, наслѣдокъ [[Евромайдан]]а.
* [[Норончова револуція]] ци Норончовый майдан ({{Lang-uk|Помаранчева революція, Помаранчевий майдан}}) — серія протестовъ 2004–2005.&amp;nbsp;роковъ въ [[Украйина|Украинѣ]] на [[Майдан Незалежности|Майданѣ Незалежности]].

== Референции ==
{{reflist}}

[[Катеґорія:Чеперушкы]]</text>
      <sha1>kazitna1fbb0tcdpwqekkthhasyqgl9</sha1>
    </revision>
    <revision>
      <id>170187</id>
      <parentid>170183</parentid>
      <timestamp>2026-09-23T11:51:26Z</timestamp>
      <contributor>
        <username>Flipdot</username>
        <id>23893</id>
      </contributor>
      <comment>Зрушена верзія [[Special:Diff/170183|170183]] од хоснователя [[Special:Contributions/Rue323|Rue323]] ([[User talk:Rue323|діскусія]])</comment>
      <origin>170187</origin>
      <model>wikitext</model>
      <format>text/x-wiki</format>
      <text bytes="2864" sha1="35lsp4mcdtyu6gc3yaegulcq97o0h8b" xml:space="preserve">{{Чеперушка-етм}}
'''Майдан''' тото часто трафляючий ся [[Топонім|топонимъ]]. В русинском языкови означать чистинку в [[лѣс]]ѣ, лазок в горах; друге значѣня&amp;nbsp;— розбой, рабованя („ити на майдан“&amp;nbsp;— ити рабовати).&lt;ref&gt;{{Cite book| last=Чопей |first=Ласлов |author-link=Ласлов Чопей |title=Русько-мадярский словарь |location=[[Будапешт]] |year=1883 |page=177 }}&lt;/ref&gt; Походитъ отъ османского турецкого {{lang|ota|میدان}} ''{{lang|ota-Latn|meydan}}'', отъ [[Перськый язык|перского]] {{lang|fa|میدان}} ''{{lang|fa-Latn|meydân/maydān}}'' „площа, мѣсто сборовъ“.&lt;ref&gt;[https://web.archive.org/web/20220101000000/https://www.lexico.com/definition/maidan “maidan”] in Lexico, Dictionary.com; Oxford University Press, 2019–2022.&lt;/ref&gt;

== Географичны назвы ==
=== Пакистан ===
* [[Майдан (Пакистан)|Майдан]] — долина в Пакистанѣ, в районѣ Нижный Дир.

=== Сербия ===
* [[Майдан (Сербия)|Майдан]] — село в Банатѣ, в громадѣ Нови-Кнежевац.

=== Украина ===
* [[Майдан (Закарпатска область)|Майдан]] — село в Закарпатской области.
* [[Майдан (Ковельскый район)|Майдан]] — село на Волыни, в Ковельском районѣ.
* [[Майдан (Маневичскый район)|Майдан]] — село на Волыни, в Маневичском районѣ.
* [[Майдан Незалежности]] — площа въ [[Кийов|Киевѣ]].

== Исторія ==
* [[Евромайдан]] ({{Lang-uk|Євромайдан}}) — серія протестовъ 2013–2014.&amp;nbsp;роковъ въ [[Украйина|Украинѣ]], въ томъ числѣ на [[Майдан Незалежности|Майданѣ Незалежности]].
* [[Револуція достойности]] ({{Lang-uk|Революція гідності}}) — революція 2014.&amp;nbsp;року въ Украинѣ, наслѣдокъ [[Евромайдан]]а.
* [[Норончова револуція]] ци Норончовый майдан ({{Lang-uk|Помаранчева революція, Помаранчевий майдан}}) — серія протестовъ 2004–2005.&amp;nbsp;роковъ въ [[Украйина|Украинѣ]] на [[Майдан Незалежности|Майданѣ Незалежности]].

== Референции ==
{{reflist}}

[[Катеґорія:Чеперушкы]]</text>
      <sha1>35lsp4mcdtyu6gc3yaegulcq97o0h8b</sha1>
    </revision>
  </page>
  <page>
    <title>HTML</title>
    <ns>0</ns>
    <id>10627</id>
    <revision>
      <id>170181</id>
      <parentid>151445</parentid>
      <timestamp>2026-09-23T10:20:43Z</timestamp>
      <contributor>
        <username>Gazdadev</username>
        <id>36573</id>
      </contributor>
      <comment>/* */</comment>
      <origin>170181</origin>
      <model>wikitext</model>
      <format>text/x-wiki</format>
      <text bytes="8501" sha1="ksillmduib1hk6fvwio2sozrbv69thz" xml:space="preserve">[[Файл:HTML.svg|200px|мини|Так вызерать HTML]]
'''HTML''' (од {{lang-en|Hyper Text Markup Language}} — «язык [[гипертекст]]ового значкованя») — стандардизованый [[язык значкованя]] документов в [[Интернет]]ѣ.

== Де ся хоснуе ==
Векшина [[Веб-сторонка|веб-сторонок]] написана на языку HTML (або [[XHTML]]). На нем написана и сеся «Вікіпедія». Язык HTML интерпретуе ся [[браузер]]ами; отриманый в резултатѣ интерпретации форматованый текст ся укаже на мониторѣ компютера або мобилной направы (смартфона, таблета).

Язык HTML е апликациов [[SGML]] (стандардного генерализованого языка значкованя) и одповѣдать межинародному стандарду [[ISO]] 8879.

Язык [[XHTML]] е вецей строгым вариантом HTML.

В Интернетѣ HTML-сторонкы, за правило, передають ся браузерам од сервера подля протоколов [[HTTP]] (простый текст) або [[HTTPS]] (кодованый текст).

== Общы идеи ==
Язык HTML розробив [[Велика Брітанія|британскый]] информачный технолог [[Бернерс-Ли, Тим|Тим Бернерс-Ли]] приблизно в роках 1986—1991. HTML мав быти языком про обмѣн научнов и техничнов документациев. HTML успѣшно обышов проблему компликованости SGML тым способом, же вычленив з него невелику множину структурных и семантичных елементов — дескрипторов. Дескрипторы тыж часто называють «[[тег]]ами». З помочов HTML мож легко створити односно простый, але про Интернет добрѣ оформленый документ. Окрем упрощѣня структуры документа, в HTML додали подтримку [[гипертекст]]а. [[Мултимедиа|Мултимедийны]] можности додали в далшых верзиях.

Од зачатку язык HTML быв задуманый и твореный як средство структурованя и форматованя документов без их привязкы ку конкретным средствам одображѣня. В идеалѣ, текст зо значками HTML мав быв без стилистичных и структурных деформаций одобразити ся на обладунку з розличныма техничныма можностями (фаребный монитор модерного компютера, монохромный екран органайзера, малый екранчик мобилного телефона и др.). Авшак сучасне розвитя HTML барз далеке од его зачаточной задачи. З часом основна идея платформонезависимости языка HTML была принесена в жертву сучасным потребам в мультимедийных и графичных апликациях.
[[File:Usage share of web browsers (Source StatCounter).svg|thumb|Частка хоснованя браузеров подля [[StatCounter]]]]
== Браузеры ==

Текстовы документы, означкованы на языку HTML (такы документы традично мають росширѣня &lt;code&gt;.html&lt;/code&gt; або &lt;code&gt;.htm&lt;/code&gt;), обробляють ся специалныма апликациями, котры одображують документ в его належном форматованом видѣ. Такы апликации, называны «браузерами» (browser) циже интернетовыма переглядачами, обычайно дають хоснователю выгодный [[интерфейс]] про выжаданя [[Веб-сторонка|веб-сторонок]], их пересмотра (респ. печатаня, копированя) и, при потребѣ, посыланя введеных хоснователем податок на сервер. Найвеце популарны наднесь браузеры суть [[Google Chrome]], [[Mozilla Firefox]], [[Opera]], [[Internet Explorer]] и [[Safari]] (см.графикон). Жебы интернетовый переглядач мог адекватно одобразити HTML-документ, в зачатку каждого такого документа мать быти зазначена верзия (стандард) языка, подля котрого складеный тот документ.

== Верзии языка ==
* HTML 0.9;
* &lt;nowiki&gt;RFC 1866&lt;/nowiki&gt; — HTML 2.0, одобреный як стандард 22.09.1995;
* HTML 3.2&lt;ref&gt;[http://www.w3.org/TR/REC-html32 HTML 3.2 Reference Specification&lt;!-- Заголовок добавлен ботом --&gt;]&lt;/ref&gt; — 14.01.1997а;
* HTML 4.0&lt;ref&gt;[http://www.w3.org/TR/REC-html40-971218/ HTML 4.0 Specification&lt;!-- Заголовок добавлен ботом --&gt;]&lt;/ref&gt; — 18.12.1997;
* HTML 4.01&lt;ref&gt;[http://www.w3.org/TR/html401/ Спецификация HTML 4.01]{{ref-en}}&lt;/ref&gt; (изменения, причём более значительные, чем кажется на первый взгляд) — 24.12.1999;
* ISO/IEC 15445:2000&lt;ref&gt;[http://www.purl.org/NET/ISO+IEC.15445/15445.html ISO/IEC 15445:2000(E) ISO-HTML&lt;!-- Заголовок добавлен ботом --&gt;]{{Dead link|date=October 2024 |bot=InternetArchiveBot |fix-attempted=yes }}&lt;/ref&gt; (так званый ISO HTML, основаный на HTML 4.01 Strict) — 15.05.2000;
* [[HTML5]]&lt;ref&gt;[http://www.w3.org/TR/html5/ HTML5 W3C Recommendation]&lt;/ref&gt; — 28.10.2014;
* HTML 5.1 е в розроблѣню од 17.12.2012 &lt;ref&gt;[https://web.archive.org/web/20161225190623/https://dev.w3.org/html5/decision-policy/html5-2014-plan.html#plan Зачаток розробкы верзии 5.1] [[W3C]]&lt;/ref&gt;&lt;ref&gt;[http://www.w3.org/TR/2012/WD-html51-20121217/ HTML 5.1 W3C Working Draft 17 December 2012]&lt;/ref&gt;. Рекомендация з 1.11.2016&lt;ref&gt;[https://www.w3.org/TR/html51/ HTML 5.1 W3C Recommendation]&lt;/ref&gt;.

Официална спецификация HTML 1.0 не екзистуе. До рока 1995 было даколько неофициалных стандардов HTML, зато обы стандардна верзия оддѣляла ся од них, ей нараз дали число два.

== Жерела ==
* Э. Фримен, Э. Фримен. Изучаем HTML, XHTML и CSS = Head First HTML with CSS &amp; XHTML. — П.: «Питер», 2010. — 656 с. — {{ISBN| 978-5-49807-113-8}}.
* Эд Титтел, Джефф Ноубл. HTML, XHTML и CSS для чайников, 7-е издание = HTML, XHTML &amp; CSS For Dummies, 7th Edition. — М.: «Диалектика», 2011. — 400 с. — {{ISBN| 978-5-8459-1752-2}}.
* Питер Лабберс, Брайан Олберс, Фрэнк Салим. HTML5 для профессионалов: мощные инструменты для разработки современных веб-приложений = Pro HTML5 Programming: Powerful APIs for Richer Internet Application Development. — М.: «Вильямс», 2011. — 272 с. — {{ISBN| 978-5-8459-1715-7}}.
* Стивен Шафер. HTML, XHTML и CSS. Библия пользователя, 5-е издание = HTML, XHTML, and CSS Bible, 5th Edition. — М.: «Диалектика», 2010. — 656 с. — {{ISBN| 978-5-8459-1676-1}}.
* Фримен Эрик, Фримен Элизабет. Изучаем HTML, XHTML и CSS = Head First HTML with CSS &amp; XHTML. — 1-е изд. — М.: «Питер», 2010. — С. 656. — {{ISBN| 978-5-49807-113-8}}.

== Референции ==
[[Катеґорія:Компютеры і інтернет]]</text>
      <sha1>ksillmduib1hk6fvwio2sozrbv69thz</sha1>
    </revision>
    <revision>
      <id>170182</id>
      <parentid>170181</parentid>
      <timestamp>2026-09-23T10:23:41Z</timestamp>
      <contributor>
        <username>Halajkovič</username>
        <id>33393</id>
      </contributor>
      <minor />
      <comment>поз. [[:en:HTML|HTML]]</comment>
      <origin>170182</origin>
      <model>wikitext</model>
      <format>text/x-wiki</format>
      <text bytes="8500" sha1="fx1otld2ogikxhcscng4ldgxwfwro0l" xml:space="preserve">[[Файл:HTML.svg|200px|мини|Так вызерать HTML]]
'''HTML''' (од {{lang-en|HyperText Markup Language}} — «язык [[гипертекст]]ового значкованя») — стандардизованый [[язык значкованя]] документов в [[Интернет]]ѣ.

== Де ся хоснуе ==
Векшина [[Веб-сторонка|веб-сторонок]] написана на языку HTML (або [[XHTML]]). На нем написана и сеся «Вікіпедія». Язык HTML интерпретуе ся [[браузер]]ами; отриманый в резултатѣ интерпретации форматованый текст ся укаже на мониторѣ компютера або мобилной направы (смартфона, таблета).

Язык HTML е апликациов [[SGML]] (стандардного генерализованого языка значкованя) и одповѣдать межинародному стандарду [[ISO]] 8879.

Язык [[XHTML]] е вецей строгым вариантом HTML.

В Интернетѣ HTML-сторонкы, за правило, передають ся браузерам од сервера подля протоколов [[HTTP]] (простый текст) або [[HTTPS]] (кодованый текст).

== Общы идеи ==
Язык HTML розробив [[Велика Брітанія|британскый]] информачный технолог [[Бернерс-Ли, Тим|Тим Бернерс-Ли]] приблизно в роках 1986—1991. HTML мав быти языком про обмѣн научнов и техничнов документациев. HTML успѣшно обышов проблему компликованости SGML тым способом, же вычленив з него невелику множину структурных и семантичных елементов — дескрипторов. Дескрипторы тыж часто называють «[[тег]]ами». З помочов HTML мож легко створити односно простый, але про Интернет добрѣ оформленый документ. Окрем упрощѣня структуры документа, в HTML додали подтримку [[гипертекст]]а. [[Мултимедиа|Мултимедийны]] можности додали в далшых верзиях.

Од зачатку язык HTML быв задуманый и твореный як средство структурованя и форматованя документов без их привязкы ку конкретным средствам одображѣня. В идеалѣ, текст зо значками HTML мав быв без стилистичных и структурных деформаций одобразити ся на обладунку з розличныма техничныма можностями (фаребный монитор модерного компютера, монохромный екран органайзера, малый екранчик мобилного телефона и др.). Авшак сучасне розвитя HTML барз далеке од его зачаточной задачи. З часом основна идея платформонезависимости языка HTML была принесена в жертву сучасным потребам в мультимедийных и графичных апликациях.
[[File:Usage share of web browsers (Source StatCounter).svg|thumb|Частка хоснованя браузеров подля [[StatCounter]]]]
== Браузеры ==

Текстовы документы, означкованы на языку HTML (такы документы традично мають росширѣня &lt;code&gt;.html&lt;/code&gt; або &lt;code&gt;.htm&lt;/code&gt;), обробляють ся специалныма апликациями, котры одображують документ в его належном форматованом видѣ. Такы апликации, называны «браузерами» (browser) циже интернетовыма переглядачами, обычайно дають хоснователю выгодный [[интерфейс]] про выжаданя [[Веб-сторонка|веб-сторонок]], их пересмотра (респ. печатаня, копированя) и, при потребѣ, посыланя введеных хоснователем податок на сервер. Найвеце популарны наднесь браузеры суть [[Google Chrome]], [[Mozilla Firefox]], [[Opera]], [[Internet Explorer]] и [[Safari]] (см.графикон). Жебы интернетовый переглядач мог адекватно одобразити HTML-документ, в зачатку каждого такого документа мать быти зазначена верзия (стандард) языка, подля котрого складеный тот документ.

== Верзии языка ==
* HTML 0.9;
* &lt;nowiki&gt;RFC 1866&lt;/nowiki&gt; — HTML 2.0, одобреный як стандард 22.09.1995;
* HTML 3.2&lt;ref&gt;[http://www.w3.org/TR/REC-html32 HTML 3.2 Reference Specification&lt;!-- Заголовок добавлен ботом --&gt;]&lt;/ref&gt; — 14.01.1997а;
* HTML 4.0&lt;ref&gt;[http://www.w3.org/TR/REC-html40-971218/ HTML 4.0 Specification&lt;!-- Заголовок добавлен ботом --&gt;]&lt;/ref&gt; — 18.12.1997;
* HTML 4.01&lt;ref&gt;[http://www.w3.org/TR/html401/ Спецификация HTML 4.01]{{ref-en}}&lt;/ref&gt; (изменения, причём более значительные, чем кажется на первый взгляд) — 24.12.1999;
* ISO/IEC 15445:2000&lt;ref&gt;[http://www.purl.org/NET/ISO+IEC.15445/15445.html ISO/IEC 15445:2000(E) ISO-HTML&lt;!-- Заголовок добавлен ботом --&gt;]{{Dead link|date=October 2024 |bot=InternetArchiveBot |fix-attempted=yes }}&lt;/ref&gt; (так званый ISO HTML, основаный на HTML 4.01 Strict) — 15.05.2000;
* [[HTML5]]&lt;ref&gt;[http://www.w3.org/TR/html5/ HTML5 W3C Recommendation]&lt;/ref&gt; — 28.10.2014;
* HTML 5.1 е в розроблѣню од 17.12.2012 &lt;ref&gt;[https://web.archive.org/web/20161225190623/https://dev.w3.org/html5/decision-policy/html5-2014-plan.html#plan Зачаток розробкы верзии 5.1] [[W3C]]&lt;/ref&gt;&lt;ref&gt;[http://www.w3.org/TR/2012/WD-html51-20121217/ HTML 5.1 W3C Working Draft 17 December 2012]&lt;/ref&gt;. Рекомендация з 1.11.2016&lt;ref&gt;[https://www.w3.org/TR/html51/ HTML 5.1 W3C Recommendation]&lt;/ref&gt;.

Официална спецификация HTML 1.0 не екзистуе. До рока 1995 было даколько неофициалных стандардов HTML, зато обы стандардна верзия оддѣляла ся од них, ей нараз дали число два.

== Жерела ==
* Э. Фримен, Э. Фримен. Изучаем HTML, XHTML и CSS = Head First HTML with CSS &amp; XHTML. — П.: «Питер», 2010. — 656 с. — {{ISBN| 978-5-49807-113-8}}.
* Эд Титтел, Джефф Ноубл. HTML, XHTML и CSS для чайников, 7-е издание = HTML, XHTML &amp; CSS For Dummies, 7th Edition. — М.: «Диалектика», 2011. — 400 с. — {{ISBN| 978-5-8459-1752-2}}.
* Питер Лабберс, Брайан Олберс, Фрэнк Салим. HTML5 для профессионалов: мощные инструменты для разработки современных веб-приложений = Pro HTML5 Programming: Powerful APIs for Richer Internet Application Development. — М.: «Вильямс», 2011. — 272 с. — {{ISBN| 978-5-8459-1715-7}}.
* Стивен Шафер. HTML, XHTML и CSS. Библия пользователя, 5-е издание = HTML, XHTML, and CSS Bible, 5th Edition. — М.: «Диалектика», 2010. — 656 с. — {{ISBN| 978-5-8459-1676-1}}.
* Фримен Эрик, Фримен Элизабет. Изучаем HTML, XHTML и CSS = Head First HTML with CSS &amp; XHTML. — 1-е изд. — М.: «Питер», 2010. — С. 656. — {{ISBN| 978-5-49807-113-8}}.

== Референции ==
[[Катеґорія:Компютеры і інтернет]]</text>
      <sha1>fx1otld2ogikxhcscng4ldgxwfwro0l</sha1>
    </revision>
  </page>
  <page>
    <title>НКВД</title>
    <ns>0</ns>
    <id>10894</id>
    <revision>
      <id>170162</id>
      <parentid>164809</parentid>
      <timestamp>2026-09-23T01:54:24Z</timestamp>
      <contributor>
        <username>InternetArchiveBot</username>
        <id>22034</id>
      </contributor>
      <comment>Rescuing 1 sources and tagging 0 as dead.) #IABot (v2.0.9.6</comment>
      <origin>170162</origin>
      <model>wikitext</model>
      <format>text/x-wiki</format>
      <text bytes="4276" sha1="dr6lbyheaf4cyos5e23nv46g98838uf" xml:space="preserve">[[File:Emblema NKVD.svg|thumb|right|150px|Емблема НКВД]]
'''НКВД''', чит. Ен-Ка-Ве-Де ([[Російскый язык|русск.]] ''Народный комиссариат внутренних дел''), быв державный орган безпекы в [[СССР]] в роках 1934–1946, подобны органы были тыж в союзных републиках.

==История и функции==
[[File:Yagoda kanal Moskva Volga.jpg|thumb|right|300px|Генрих Ягода визитуе выставбу канала Москва–Волга, докончовану арештантами. Ягоду допроважать Никита Хрущов (злѣва за Ягодом).]]
НКВД СССР перебрав функции НКВД [[РСФСР]], але додаточно и [[ОГПУ]], и так окрем функций Министерии внуторных дѣл достав функции тайной державной полиции и мимосудных репрессий. Наркомом внуторных дѣл быв именованый Генрих Яго́да.&lt;ref&gt;[https://web.archive.org/web/20120825060720/http://www.memo.ru/history/NKVD/kto/biogr/gb566.htm Ягода Генрих (Енох) Григорьевич (Гершевич)]&lt;/ref&gt; Функции были:
* внуторных дѣл
** забезпечѣня сполоченского порядка и державной безпекы,
** охрана социалистичной властности,
** евиденция обывательства,
** погранична охрана,
** справованя и охрана тюрем и направно-трудовых лагров;
* тайной полиции
** розвѣдка и контрарозвѣдка,
** выявѣня и невтрализация внуторного неприятеля.
В року 1941 функции тайной полиции были выокремены и переданы новому органу безпекы: [[НКГБ]]. В року 1946 НКВД быв перетвореный на МВД (Министерию внуторных дѣл).
НКВД од року 1941 достало право выносити засуды аж до кары смерти мимосудным порядком (особенными тройками). 

==Дѣяня в СССР и заграничу==
В период коллективизации НКВД реализовав громадны репрессии против селян, означеных [[кулак]]ами, депортовав цѣлы народы, обвинены з коллаборации з противником, або нелоялности. Справовав систему направно-трудовых лагров. В заграничу организовав шпионажну сѣть, политичны аттентаты, а в часѣ войны и по войнѣ нанучовав [[Йосиф Сталин|сталинистичну политику]] и приведеня до влады коммунистичных урядов. В року 1946 агентура НКВД, [[СМЕРШ]]а и [[НКГБ]] довъедна чинила над 200 тыс. людей.&lt;ref&gt;Джеффри Бурдс, с. 43&lt;/ref&gt;

==Одказы и жерела==
* [https://web.archive.org/web/20150924030611/http://www.historicus.ru/deyatelnost_rukovodstva_nkvd/ НКВД в рр. 1934–1938]
* [https://web.archive.org/web/20201125103423/https://xn--b1aew.xn--p1ai/mvd/structure1/Glavnie_upravlenija/Glavnoe_upravlenie_jekonomicheskoj_bezop/80-%D0%BB%D0%B5%D1%82-%D1%81%D0%BB%D1%83%D0%B6%D0%B1%D0%B5 80 лет Службе экономической безопасности МВД России]
* [http://militera.lib.ru/research/0/pdf/burds.pdf Джеффри Бурдс. Советская агентура. Очерки истории СССР в послевоенные годы(1944-1948). «Современная История». Москва – Нью Йорк. 2006] 

== Референции ==
{{reflist}}
[[Катеґорія:Органы безпекы]]
[[Катеґорія:История СССР]]</text>
      <sha1>dr6lbyheaf4cyos5e23nv46g98838uf</sha1>
    </revision>
  </page>
  <page>
    <title>Майдан (Маневичскый район)</title>
    <ns>0</ns>
    <id>10912</id>
    <revision>
      <id>170184</id>
      <parentid>122936</parentid>
      <timestamp>2026-09-23T10:44:58Z</timestamp>
      <contributor>
        <username>Halajkovič</username>
        <id>33393</id>
      </contributor>
      <comment>+курта статя</comment>
      <origin>170184</origin>
      <model>wikitext</model>
      <format>text/x-wiki</format>
      <text bytes="3693" sha1="cbaohmsleufaydd37drjzhtc9xnpiw2" xml:space="preserve">{{Вецезначность|Майдан (чеперушка)}}
{{Локалита
|статус = Cело Украины &lt;!--(Місто Словеньска / Город в России …)--&gt;
|руська назва = Майдан
|оригинална назва = &lt;!-- словацка, мадярска и т.п. --&gt;
|застава = &lt;!-- назва файла, нп.: Zastava.png --&gt;
|опис заставы = &lt;!-- появить ся над фотков --&gt;
|ширина заставы = &lt;!-- в пикселах, нп.: 150 --&gt;
|герб = &lt;!-- назва файла, нп.: Herb.jpg --&gt;
|опис герба = &lt;!-- появить ся над фотков --&gt;
|ширина герба = &lt;!-- в пикселах, нп.: 100, 150… --&gt;
|вид крайны = Регион &lt;!--2.гарадича администрации --&gt;
|крайна = Сѣверозапад Украины 
|lat_dir = N |lat_deg = 51 |lat_min = 17 |lat_sec = 42  
|lon_dir = E |lon_deg = 25 |lon_min = 16 |lon_sec = 25 
|CoordAddon =
|CoordScale = 300000 &lt;!-- мапы укажуть ся в масштабѣ 3 км/цм --&gt;
|размер карты страны = 0 &lt;!-- тот параметер затлумить выдачу мапы под рамов --&gt;
|давны назвы = 
|вид региона = область
|регион = [[Волиньска область|Волынска]]
|вид района = &lt;!--4.гарадича администрации, пусто назначить: Район --&gt;
|район = [[Маневицькый район|Маневичскый]]
|вид общины = Сельска рада &lt;!--5.гарадича администрации --&gt;
|община = Трояновска
|площа = 0,407  &lt;!-- в квадр. км --&gt;
|вид высоты = Надморска вышка &lt;!--(Найвысша точка, Высота центра …--&gt;
|высота = 161 &lt;!-- в метрах --&gt;
|население = 183 &lt;!-- лем само число --&gt;
|год переписи = 2001
|часовый пояс = +2
|DST = перевод годинкы &lt;!—пустый параметер значить, же час не переводять --&gt;
|телефонный код = +380-3376
|почтовый индекс = 44622
|вид идентификатора = КОАТУУ &lt;!--инде може быти инша система --&gt;
|цифровой идентификатор = 0723687303
|категория в Commons = 
|сайт = &lt;!-- http://www.ХХХХХ.com --&gt;
|язык сайта = &lt;!-- нп. (мад., анг.) --&gt;
}}
'''Майдан''' — село на [[Україна|Украинѣ]] в [[Маневицькый район|Маневичском районѣ]] [[Волиньска область|Волынской области]].
==Полога==
Село лежить на запад од районного центра Маневичѣ на одстояню 34 км, и на сѣвер од областного центра [[Луцьк]] на 102 км.
==Сельска рада==
Сельска рада мать уряд в селѣ Трояновка.
Адрес (''укр.''): 44622, Волинська обл., Маневицький р-н, с. Троянівка, вул. Жовтнева, 1.
==Одказы==
* [https://goo.gl/maps/egTUyNmYccz Газдовство и пасѣка в Майданѣ (фото, 2013)]
* [http://w1.c1.rada.gov.ua/pls/z7503/A005?rf7571=4398 Трояновска сельска рада]
[[Катеґорія:Села Україны]]
[[Катеґорія:Села Волиньской области]]
[[Катеґорія:Населены пункты Украины]]
{{stub}}</text>
      <sha1>cbaohmsleufaydd37drjzhtc9xnpiw2</sha1>
    </revision>
  </page>
  <page>
    <title>Америцка война за независимость</title>
    <ns>0</ns>
    <id>11835</id>
    <revision>
      <id>170157</id>
      <parentid>142715</parentid>
      <timestamp>2026-09-23T00:15:48Z</timestamp>
      <contributor>
        <username>InternetArchiveBot</username>
        <id>22034</id>
      </contributor>
      <comment>Rescuing 1 sources and tagging 0 as dead.) #IABot (v2.0.9.6</comment>
      <origin>170157</origin>
      <model>wikitext</model>
      <format>text/x-wiki</format>
      <text bytes="11074" sha1="rw9vdc9duu3met7n3vpua05mnx0n9yh" xml:space="preserve">{{Бой
| конфликт     = Америцка револуция 
| часть       = 
| образок      = Boston Tea Party Currier colored.jpg
| опис        = [[Бостонске питя чаю]]
| час        = 19. апр. 1775 – 3. септ. 1783
| мѣсто       = Сѣверна Америка
| casus        = высокы торговы данѣ
| територия       =  
| резултат     = взникнѣня [[США]]
| противник1   = [[File:Flag of the United States (1776–1777).svg|border|26px]] Америцкы колонии&lt;br/&gt;[[File:Royal Standard of France (early 17th-century–1789, 1814–1830).svg|border|26px]] Франция&lt;br/&gt;[[File:Flag of Spain (1760–1785).svg|border|26px]] Испания&lt;br/&gt;[[File:Prinsenvlag.svg|border|26px]] Голландия
| противник2   = [[File:Flag of Great Britain (1707–1800).svg|border|26px]] Велика Британия&lt;br/&gt; * [[File:Flag of Great Britain (1707–1800).svg|border|26px]] Лоялисты&lt;br/&gt;[[File:Flag of Germany.svg|border|26px]] Нѣмецкы княжества&lt;br/&gt;Индиане
| велитель1     = Джордж Вашингтон&lt;br/&gt;Жилбер де Лафайетт&lt;br/&gt;Тадеуш Косцюшко
| велитель2     = Георг ІІІ.&lt;br/&gt;
| сила1        = 27 тыс. колонистох&lt;br/&gt;13,5 тыс. Французох&lt;br/&gt;8 тыс. Испанцьох
| сила2        = 17,7 тыс. Британцьох&lt;br/&gt;10,8 тыс. Нѣмцьох&lt;br/&gt;5 тыс. лоялистох  
| страты1      = 25 тыс. Америчанох&lt;br/&gt;10 тыс. Французох&lt;br/&gt;5 тыс.Испанцьох&lt;br/&gt;500 Голландянох
| страты2      = 27,3 тыс. вкупно
| страты3      = 
| зазначкы     = 
}}
'''Америцка война за независимость''', {{Реф-инфо|англ.|по англицкы}} American Revolutionary War, American War of Independence, в америцкой литературѣ частѣйше называна '''Америцка револуция'''&lt;ref name=&quot;nps&quot;&gt;[https://web.archive.org/web/20100528091413/http://www.nps.gov/revwar/index.html The American Revolution {{Реф-инфо|англ.|по англицкы}}]&lt;/ref&gt; (1775 — 1783) — война [[Велика Брітанія|Великобритании]] и сил, лоялных законному уряду [[Велика Брітанія|Великобритании]], против [[Револуция|револуционерох]] 13 британскых колоний, котры [[4. юл]]а [[1776]] прогласили свою [[Декларация независимости США|независимость]] од [[Велика Брітанія|Великобритании]]. Война принесла великы политичны и социалны перемѣны и привела до взникнутя [[США|Споєных Штатох Америкы]], {{Реф-инфо|англ.|по англицкы}} United States of America.

==Ситуация перед зачатком конфликта==
Первы документы, регулуючы права колоний, дозволяли колонистам вести свои дѣла самостатно. Ку серединѣ 18. ст. векша часть доростлых бѣлых мужох мала право голоса, привилегии слободной пресы и слободу вѣросповѣданя. Циже колонии развивали ся окреме од метрополии, а переселенцѣ, зачавши ся усвѣдомльовати Америчанами, природно, чинили одпор пробам подчинити их. 

В року 1763 [[Франція|Франция]] програла [[Велика Брітанія|Великой Британии]] [[Семирочна война|Семирочну войну]] (1756-63) и стратила [[Канада|Канаду]]. Английскы политикы гледали, як закрыти довгы, набраны в часѣ войны, и великы выдаткы на охрану границь и колонистох от нападох [[Индиане|Индианох]]. Поважуючи логично, же колонисты таксамо повинны платити за тото, английскый парламент в року 1765 приняв Закон о державных приймах, знатый тыж як «цукровый закон&quot;, колковый закон з тарифами, котры отворено зневыгодньовали колонии. В колониях уквартельовали 10-тысячное английское войско, котрое они мали утримовати. В том же року на Конгресѣ представителе девятьох колоний прияли даколько резолуций, твердившых, же неоднятный варунок слободы народа и его право спочивать в том, же на него не можуть увалити ниякы дани без его на то згоды. Колковый закон [[Велика Брітанія|Велика Британия]] скасовала, але року 1768  увалила дань на соль, чай и иншы доважаны потравины.

==Револучна война==
[[16. децембер|16. децембра]] [[1773]], в бостонском приставѣ члены патриотичной организации ''Сыны слободы'', веденой бойовником за независимость колоний [[Самуел Адамс|Самуелом Адамсом]], перебраны за [[Индиане|Индианох]], на очах у митингуючого обывательства потопили 342 лады пресованого чаю,&lt;ref&gt;70 тысяч фунтох дорогого товара.&lt;/ref&gt; котры привезла компания East India Company, надѣлена на довоз того продукта монополом од [[Велика Брітанія|Великой Британии]]. Протестовали тым против звышѣня дани на чай, котре пожадовала метрополия. 

Бостонске «питя чаю» было предогров до тяжкого боя америцкых колоний против [[Велика Брітанія|Великой Британии]], котрый завершив ся взникнѣньом независимых [[Споєны Штаты Америцькы|США]].

Первы выстрѣлы Револучной войны одгримѣли [[19. апріль|19. апрѣля]] [[1775]] в [[Лексингтон]]у, куды метрополия послала войско, обы сконфишковати арзенал колонистох.

А уже [[4. юл]]а [[1776]] была подписана [[Декларация независимости США]], котра означала фактичный одрыв америцкых колоний од [[Велика Брітанія|Великой Британии]]. Днесь [[4. юл]] — День независимости — националный святок [[США]].&lt;ref&gt;{{cite web |publisher=Central Intelligence Agency|title=National Holiday |date=April 07, 2021 |url= https://www.cia.gov/the-world-factbook/countries/united-states/ |accessdate=2021-04-10}} {{Реф-инфо|англ.|по англицкы}}&lt;/ref&gt;&lt;ref&gt;{{cite web|title=National Holiday of Member States|url=http://www.un.org/en/members/holidays.shtml|publisher=United Nations|accessdate=June 28, 2009|archiveurl=https://www.webcitation.org/61CNDMcqX?url=http://www.un.org/en/members/holidays.shtml|archivedate=2011-08-25}} {{Реф-инфо|англ.|по англицкы}}&lt;/ref&gt;

Колонисты достали помоч од [[Франція|Франции]], [[Іспанія|Испании]] и [[Нідерланды|Голландии]], противникох [[Велика Брітанія|Великой Британии]]. По довгой 10-рочной войнѣ [[3. септембер|3 септембра]] [[1783]] [[Велика Брітанія|Великобритания]] признала независимость [[Споєны Штаты Америцькы|США]]. 

==Характер револуции==
Америцка револуция была [[револуция]] конзервативна. Многы проминентны бойовникы за независимость крайнѣ бездячно видѣли розрыв з [[Велика Брітанія|Британиев]], они твердили, же, противлячи ся британскому владнутю, они лем гаять свои права як Англичане, и что якраз лондонскый уряд, через незаконны поступы, нарушив status quo в колониях. 

Штовеце, на роздѣл од далшых [[Револуция|револуций]] во [[Франція|Франции]] и [[Росія|России]], америцкый вариант [[Револуция|револуции]] мав ограниченый характер, принес лем [[політіка|политичны перемѣны]], котры не потягли за собов корѣнну перемѣну економичных и социалных штруктур.&lt;ref&gt;Политика. Толковый словарь...&lt;/ref&gt;

==Жерела и одказы==
* Политика. Толковый словарь. — М.: &quot;ИНФРА-М&quot;, Издательство &quot;Весь Мир&quot;. Д. Андерхилл, С. Барретт, П. Бернелл, П. Бернем, и др. Общая редакция: д.э.н. Осадчая И.М.. 2001.
* [https://web.archive.org/web/20170928145231/http://www.withhistory.com/american-revolution.html Американская революция {{Реф-инфо|русс.|по русскы}}]
* [https://dic.academic.ru/dic.nsf/politology/3487/%D0%90%D0%9C%D0%95%D0%A0%D0%98%D0%9A%D0%90%D0%9D%D0%A1%D0%9A%D0%90%D0%AF Политология. Словарь. АМЕРИКАНСКАЯ РЕВОЛЮЦИЯ это: {{Реф-инфо|русс.|по русскы}}]

== Референции ==
{{reflist}}
{{Commonscat|American Revolutionary War}}

[[Катеґорія:Войны США]]
[[Катеґорія:Войны 18. стороча]]
[[Катеґорія:Войны Великой Британии]]
[[Катеґорія:Войны Франції]]
[[Катеґорія:История Сіверной Америкы]]
[[Катеґорія:История США]]</text>
      <sha1>rw9vdc9duu3met7n3vpua05mnx0n9yh</sha1>
    </revision>
  </page>
  <page>
    <title>Берберы</title>
    <ns>0</ns>
    <id>11959</id>
    <revision>
      <id>170159</id>
      <parentid>103660</parentid>
      <timestamp>2026-09-23T00:22:23Z</timestamp>
      <contributor>
        <username>InternetArchiveBot</username>
        <id>22034</id>
      </contributor>
      <comment>Rescuing 1 sources and tagging 0 as dead.) #IABot (v2.0.9.6</comment>
      <origin>170159</origin>
      <model>wikitext</model>
      <format>text/x-wiki</format>
      <text bytes="3397" sha1="02jwm7jr95xletlng8afoz1pupyprkw" xml:space="preserve">[[File:Berber land.png|thumb|Територии бываня Берберох]]
'''Берберы''' — група народох, обываючых сѣверозападну [[Африка|Африку]] ([[Алжір|Алжир]], [[Буркіна Фасо|Буркина-Фасо]], [[Еґіпет|Египет]], [[Лібія|Либия]], [[Мавритания]], [[Малі|Мали]], [[Мароко|Марокко]], [[Ніґер|Нигер]], [[Тунис]]).

Подля шацунку число Берберох чинить 12,3 млн. особ (1983). Говорять [[Берберскый язык|берберскым языком]], але векшинов знають и [[арабскый язык]].&lt;ref&gt;УСЭС...&lt;/ref&gt; 

Подля новшых шацункох число Берберох може быти 25-30 млн. особ (2012), але официалных податкох не е,&lt;ref&gt;[https://web.archive.org/web/20170903035643/http://www.foxnews.com/world/2012/05/05/north-africa-berbers-get-boost-from-arab-spring.html North Africa's Berbers get boost from Arab Spring {{Реф-инфо|англ.|по англицкы}}]&lt;/ref&gt; подля иншых жерел 20-40 млн. особ (2003).&lt;ref&gt;Сергеев М.С. . — М., 2003. — 214 с. — (). Берберы Северной Африки: прошлое и настоящее. — М: Институт изучения Израиля и Ближнего Востока, 2002. — С. 5.&lt;/ref&gt;

Самоназва Берберох ''amazig'' або ''mazik'', што значить: слободны, независимы. [[Фридрих Мюллер (лингвиста)|Фридрих Мюллер]], австрийскый лингвиста, односить Берберох до чистых [[Хамиты|хамитох]]. Берберы свѣтлокожы, як европане, хоть суть меджи нима и темнобарнасты, твари кавказского типа, мускулисты, але худого тѣла, з горбатым носом, темноволосы и кучерявы. Днесь суть [[:могамедан]]ской вѣры, але пиля того додержують [[Моногамия|моногамию]], и жена у них мать честовану позицию в родинѣ и в сполоченствѣ.&lt;ref&gt;Révai nagy lexikona...&lt;/ref&gt;

==Жерела и одказы==
* Révai nagy lexikona. 1-21. köt. Révai Testvérek Irodalmi Intézet Részvénytársaság, Budapest. 1911–1935. Том 3, с. 130. 
* [https://ru.wikisource.org/wiki/%D0%AD%D0%A1%D0%91%D0%95/%D0%91%D0%B5%D1%80%D0%B1%D0%B5%D1%80%D1%8B_%D0%B8%D0%BB%D0%B8_%D0%91%D0%B5%D1%80%D0%B1%D0%B5%D1%80%D0%B8%D0%B9%D1%86%D1%8B Берберы // Энциклопедический словарь Брокгауза и Ефрона : в 86 т. (82 т. и 4 доп.). — СПб., 1890—1907.]
* УСЭС: Украинский советский энциклопедический словарь в трех томах. / Кудрицкий А.В. и др. (ред.). Главная редакция Украинской Советской Энциклопедии им. М.П. Бажана. К., 1988. Том 1, с. 171.

== Референции ==
{{reflist}}
{{Commonscat|Berber people}}

[[Катеґорія:Берберы]]</text>
      <sha1>02jwm7jr95xletlng8afoz1pupyprkw</sha1>
    </revision>
  </page>
  <page>
    <title>Мозес Гомберг</title>
    <ns>0</ns>
    <id>13730</id>
    <revision>
      <id>170161</id>
      <parentid>122832</parentid>
      <timestamp>2026-09-23T01:46:21Z</timestamp>
      <contributor>
        <username>InternetArchiveBot</username>
        <id>22034</id>
      </contributor>
      <comment>Rescuing 1 sources and tagging 0 as dead.) #IABot (v2.0.9.6</comment>
      <origin>170161</origin>
      <model>wikitext</model>
      <format>text/x-wiki</format>
      <text bytes="4880" sha1="sndui2knkygpp33tuaasft5zr4glkm8" xml:space="preserve">{{Ученый
|имя              = Мозес Гомберг
|имя оригиналне   =  Moses Gomberg
|образчик         = [[Файл:Gombergm01.jpg|250px]]
|образчика подпис =
|познатый як      = отець хемии [[Радикал (хемия)|радикалох]]
|позната як       = 
|имя при уроджѣню = Моисей Григорьевич Гомберг
|уроджѣня         = {{Birth date|1866|02|08}}
|мѣсто роджѣня    = [[Кропивницькый|Елисаветград]], [[Российска империя|Россия]]
|упокоеня         = {{Death date and age|1947|02|12|1866|02|08}}
|мѣсто смерти     = [[Анн Арбор, Мичиган]], [[США]]
|причина смерти   = 
|сферы наук       = [[органична хемия]], [[Радикал (хемия)|хемия радикалох]]
|ученый ступень   =
|alma mater       = [[Мичиганска универзита]]
|главны роботы    = 
|честны титулы    = 
|членство в       = 
|одзнакы          = Награда Вилларда Гиббса, 1925
|категория склада = Moses Gomberg
}}
'''Мозес Гомберг''', {{Реф-инфо|[[Англицкый язык|англ.]]}} Moses Gombeгg, *[[8. фебруар]] [[1866]], [[Кропивницькый|Елисаветград]], [[Российска империя|Россия]] — †[[12. фебруар]] [[1947]], [[Анн Арбор, Мичиган]], [[США]], америцкый [[хемия|хемик]]-[[Органична хемия|органик]].&lt;ref name=&quot;ЕБ&quot;&gt;Encyclopaedia Britannica&lt;/ref&gt; 

==Биография==
Родина Григория Гомберга и Марии Резниковой з дѣтми охабили [[Российска империя|Россию]] в року 1884, лишивши там вшиток свой маеток, понеже головѣ родины и его 18-рочному сыну Моисею грозив арешт за участь в политичном комплотѣ против режима. Оселили ся в [[Чикаго|Чикагу]], де Моисей-Мозес за два рокы научив ся [[англицкый язык]], склав матуриту и в року 1886 зачав штудии на [[Мичиганска универзита|Мичиганской универзитѣ]]. В року 1890 зыскав бакаларскый ступень, в року 1892 — магистерскый, в року 1894 обгаив докторску роботу з [[Органична хемия|органичной хемии]]. Од року 1893 до року 1936, коли пензионовав, служив на мѣстѣ асистента, а пак професора во своей [[alma mater]]. В року 1925 став ся деканом хемичной факулты.&lt;ref&gt;John C. Bailar, Jr.&lt;/ref&gt;

Мозес Гомберг не быв женатый, ани его сестра Соня. Умер в року 1947, его сестра о пару рокы за ним. Свой маеток одказали про фонд подтримкы постградуалных штудий молодых хемикох.&lt;ref&gt;[https://web.archive.org/web/20110607131337/http://www.chem.yale.edu/~chem125/125/history99/5Valence/GombergWeb/gomberghouses.htm Moses Gomberg in Ann Arbor]&lt;/ref&gt;

==Новаторскы роботы== 
Своима роботами заклав основу хемии [[Радикал (хемия)|вольных радикалох]]. В року 1900 объявив ествованя трифенилметилных радикалох. В року 1924 выпрацовав способ зысканя диарилох з ароматичных злученин и солей диазония. Створив первый удачный [[антифриз]] про авта.&lt;ref name=&quot;БЭС&quot;&gt;Прохоров А. М., с. 319.&lt;/ref&gt;

==Жередла и одказы==
* [https://web.archive.org/web/20200815062821/http://www.nasonline.org/publications/biographical-memoirs/memoir-pdfs/gomberg-moses.pdf Moses Gomberg, 1866-1947. A Biographical Memoir by John C. Bailar, Jr. 1970. National Academy of Sciences. Washington D. C.]
* Прохоров А. М. (гл. ред.). Большой энциклопедический словарь. Москва: Советская энциклопедия, 1993. 1630 с. {{ISBN| 5-85270-015-0}}.
* [https://www.britannica.com/biography/Moses-Gomberg Moses Gomberg, American chemist. //Encyclopaedia Britannica]
== Референции ==
{{reflist}}
{{Lifetime|1866|1947|Гомберг, Мозес}}
[[Катеґорія:Хемици]]</text>
      <sha1>sndui2knkygpp33tuaasft5zr4glkm8</sha1>
    </revision>
  </page>
  <page>
    <title>Ферми, физикална единка</title>
    <ns>0</ns>
    <id>16549</id>
    <revision>
      <id>170177</id>
      <parentid>124383</parentid>
      <timestamp>2026-09-23T09:56:18Z</timestamp>
      <contributor>
        <username>Halajkovič</username>
        <id>33393</id>
      </contributor>
      <comment>/* Референции */ +курта статя</comment>
      <origin>170177</origin>
      <model>wikitext</model>
      <format>text/x-wiki</format>
      <text bytes="1295" sha1="huhx0aem3mw00j9djs0cx6bcndp3yzy" xml:space="preserve">'''Ферми''' — позасистемна единка [[довжка|довжкы]], ровна 10&lt;sup&gt;-15&lt;/sup&gt;&amp;nbsp;[[Метер|м]],&lt;ref name=Prochorov&gt;Прохоров А. М.&lt;/ref&gt; синоним  [[Метер#Фемтометер|фемтометра]].

== Етимология ==
Названа в честь [[Ферми, Енрико|Е. Ферми]] (Е. Fermi). Поуживать ся в физицѣ елементарных частиць и [[Ядрова физика|ядровой физицѣ]]. Даколи ся курто означать '''Ф''' або '''Фм'''.&lt;ref name=Prochorov/&gt;

== См. тыж ==
* [[Фемто-]]
* [[Метер#Фемтометер|Фемтометер]]

== Жерела и одказы ==
* '''Прохоров А.М.''' (гл. ред.): Физическая энциклопедия в 5 томах. — Москва: Большая Российская энциклопедия, 1988-1998. {{ISBN| 5-85270-034-7}} Том 5, 1998. 760 с. {{ISBN| 5-85270-101-7}}. Стробоскопические приборы – Яркость {{ref-ru}} С.&amp;nbsp;282. [http://femto.com.ua/articles/part_2/4291.html Одчитане: 2020-06-22]

== Референции ==
{{reflist}}
{{stub}}

[[Категория:Ядрова физика]]</text>
      <sha1>huhx0aem3mw00j9djs0cx6bcndp3yzy</sha1>
    </revision>
    <revision>
      <id>170180</id>
      <parentid>170177</parentid>
      <timestamp>2026-09-23T09:58:13Z</timestamp>
      <contributor>
        <username>Flipdot</username>
        <id>23893</id>
      </contributor>
      <origin>170180</origin>
      <model>wikitext</model>
      <format>text/x-wiki</format>
      <text bytes="1289" sha1="tilsgzkijpxguuew1cd8f3ujbsvn00p" xml:space="preserve">'''Ферми''' — позасистемна единка [[довжка|довжкы]], ровна 10&lt;sup&gt;-15&lt;/sup&gt;&amp;nbsp;[[Метер|м]],&lt;ref name=Prochorov&gt;Прохоров А. М.&lt;/ref&gt; синоним  [[Метер#Фемтометер|фемтометра]].

== Етимология ==
Названа в честь [[Ферми, Енрико|Е. Ферми]] (Е. Fermi). Поуживать ся в физицѣ елементарных частиць и [[Ядрова физика|ядровой физицѣ]]. Даколи ся курто означать '''Ф''' або '''Фм'''.&lt;ref name=Prochorov/&gt;

== См. тыж ==
* [[Фемто-]]
* [[Метер#Фемтометер|Фемтометер]]

== Жерела и одказы ==
* Прохоров А.М. (гл. ред.): Физическая энциклопедия в 5 томах. — Москва: Большая Российская энциклопедия, 1988-1998. {{ISBN| 5-85270-034-7}} Том 5, 1998. 760 с. {{ISBN| 5-85270-101-7}}. Стробоскопические приборы – Яркость {{ref-ru}} С.&amp;nbsp;282. [http://femto.com.ua/articles/part_2/4291.html Одчитане: 2020-06-22]

== Референции ==
{{reflist}}
{{stub}}

[[Категория:Ядрова физика]]</text>
      <sha1>tilsgzkijpxguuew1cd8f3ujbsvn00p</sha1>
    </revision>
  </page>
  <page>
    <title>Ґастроентеролоґія</title>
    <ns>0</ns>
    <id>22236</id>
    <revision>
      <id>170169</id>
      <parentid>163531</parentid>
      <timestamp>2026-09-23T03:17:18Z</timestamp>
      <contributor>
        <username>InternetArchiveBot</username>
        <id>22034</id>
      </contributor>
      <comment>Rescuing 0 sources and tagging 1 as dead.) #IABot (v2.0.9.6</comment>
      <origin>170169</origin>
      <model>wikitext</model>
      <format>text/x-wiki</format>
      <text bytes="11267" sha1="btvnifp1f42kr2oe94o7qiad5yw2wim" xml:space="preserve">[[Файл:Digestive_system_-_Complete_digestive_apparatus_2_--_Smart-Servier.png|міні|597x597пкс|Травна система чилядника.]]
'''Ґастроентероло́ґія'''&amp;nbsp;([[Ґрецькый язык|гр]]. Γαστρεντερολογία) ([[Латиньскый язык|лат]]. Gastroenterologia) — спеціалізована галузь [[Медіціна|медицины]], яка бере основу на изучіню, діагностиці, [[Профілактика|профілактиці]] и лічіню розладӯв и [[Хворота|хворот]] травної системы.

Галузь ґастроентеролоґії фурт розвивать ся при помочи проґреса у [[Технолоґія|технолоґіях]], методах лічіня и розумінёви жолудково-кышковых хворот. Изслідованя у галузи ґастроентеролоґії изучавуть инноваційні методы лічіня, ґенетику, изслідованя мікробіоты кышкы и розробку мінімално інвазивных процедур на злпішіня діагностикы и резултатӯв лічіня пацієнтӯв из хворотами травної системы.

== Історія ==
Історія ґастроентеролоґії сягать стародавньых часӯв, кой [[Старовікый Еґіпет|стародавні еґиптяни]], [[Старовіке Ґрецько|грекы]] и [[Старовікый Рим|римляни]] признавали важнӯсть травної системы и розробляли раыні способы и методы лічіня жолудково-кышковых розладӯв. (Тыж посмоть''.''&amp;nbsp;— [[Історія медицины]]) Зсылавучи ся на еґипетьскі папірусы, Джон Ф. Нанн уявив значні знаня за жолудково-кышковы хвороты миже практикувучых дохторӯв у період правліня фараонӯв.&lt;ref name=&quot;:2&quot;&gt;{{Cite book|url=https://www.fulcrum.org/concern/monographs/mk61rj361|title=Health and Medicine in Ancient Egypt: Magic and science: Magic and science|last=da Silva Veiga|first=Paula Alexandra|date=2009|publisher=University of Michigan Press|location=Ann Arbor, MI|language=en|doi=10.30861/9781407305004|isbn=978-1-4073-0500-4}}&lt;/ref&gt;

У [[Медицина Стародавньої Греції|стародавньых грекӯв]] [[Гіппократ]] приписовав травліню єдну из ключовых ролий у здоровлю. Концепція [[Ґален|Галена]] за чотыри удділы жолудка была шыроко принята аж до [[XVII. стороча|XVII]] стороча. Діоскорид у 50-70х роках нашої еры написав 5-томну зберьку книг пуд назвов [[De Materia Medica|«''De Materia Medica''»]], у якӯв детално описано поверх 600 [[Ростлины|ростлин]] и ихні лічні властивості, въедно из даякыми быдлами и мінералными сполоками, а иппен близко 1000 лікӯ́в, уробленых из них; «''De Materia Medica''» была потовмачена на много языкӯв и шыроко хосновала ся у медицині всёго світа далшы 1700 рокӯв, включавучи ґастроентеролоґію.

У [[XVII. стороча|XVII]] сторочу Вільям Гарвей, анґліцькый [[Медик|дохтор]], якый описав кровообіг, великоє и малоє кола кровообіга, учинив значный внесок у изученя травленя, никавучи за кыванями жолудка и кышкы у быдла.

У [[XIX. стороча|XIX]] сторочу став ся значный проґрес у діагностиці и лічіню жолудково-кышковых розладӯв. Вынайденя ендоскопа у [[1806]] році Філіпом Бозіні, німицькым дохтором, позволив візуалізовати жолудково-кышковый тракт, учинвши револуцію у діагностиці жолудково-кышковых розладӯв.

У XX сторочу розвиток радіолоґічных подобенок, такых ге рентгеноскопія из баріём и баріёва клізма, ищи бӯлше зліпшив діагностичні можности. Поява антибіотиків та імуносупресивних препаратів також змінило підхід до лікування шлунково-кишкових розладів, зокрема запальних захворювань кишечника.

У XXI сторочу одбыв ся обычный прогрес у галузи гастроентеролоґії из розвитям новых методӯв діагностикы и лічіня, такых ге капсулна ендоскопія и малоінвазивні хірургічні методы. Вивчення мікробіома кишки також стало перспективним напрямком досліджень, що має значення для діагностики та лікування шлунково-кишкових розладӯв.

== Розділы ==
Розділ гастроентеролоґії, што учить [[Печунка|печӯнку]], жовчный міх, жовчні путі, их строєня и функції, их хвороты и методы их лічіня называть ся «гепатолоґія».

Розділ гастроентеролоґії, якый учить пряму кышку и удходник, их строєня и функції, их хвороты и методы их лічіня называть ся «проктолоґія». Кідь учать ся усі розділы товстої кышкы (а не леш пряма), ися дисципліна называть ся [[Колопроктологія|«колопроктолоґія»]].

== Научні и научно-практичні журналы из гастроентеролоґії ==
Дакотрі из медичных и научных журналӯв, присяченых гастроентеролоґії&lt;ref&gt;{{Cite web |title=Journal Rankings on Gastroenterology |url=https://www.scimagojr.com/journalrank.php?category=2715 |access-date=2023-12-12 }}&lt;/ref&gt;:

* [http://sgastro.com.ua/index Нынішня ''гастроентеролоґія'']
* ''Nature Reviews Gastroenterology &amp;amp;amp; Hepatology'' ([https://www.nature.com/nrgastro сайт])
* [https://gut.bmj.com/ ''Gut'']

* [https://www.gastrojournal.org/ ''Gastroenterology'']
* [https://www.sciencedirect.com/journal/clinical-gastroenterology-and-hepatology ''Clinical Gastroenterology and Hepatology'']
* [https://www.cmghjournal.org/ ''Cellular and Molecular Gastroenterology and Hepatology''] {{Dead link|date=September 2026 |bot=InternetArchiveBot |fix-attempted=yes }}
* [https://journals.lww.com/ajg/pages/default.aspx Америцькый журнал гастроентеролоґії]
* [https://www.springer.com/journal/535 ''Journal of Gastroenterology'']
* [https://journals.lww.com/jcge/pages/default.aspx ''Journal of Clinical Gastroenterology'']
* [https://journals.sagepub.com/home/tag ''Therapeutic Advances in Gastroenterology'']
* [https://www.springer.com/journal/11894 ''Current Gastroenterology Reports'']
* [https://academic.oup.com/dote ''Diseases of the Esophagus'']
* [https://academic.oup.com/ibdjournal ''Inflammatory Bowel Diseases'']
* [https://journals.lww.com/dcrjournal/pages/default.aspx ''Diseases of the Colon and Rectum'']
* [https://www.sciencedirect.com/journal/pancreatology ''Pancreatology'']
* [https://www.sciencedirect.com/journal/liver-research ''Liver Research'']
* [https://gutpathogens.biomedcentral.com/ ''Gut Pathogens'']
* [https://onlinelibrary.wiley.com/journal/14431661 ''Digestive Endoscopy'']
* [https://journals.lww.com/eusjournal/pages/default.aspx ''Endoscopic Ultrasound'']
* [https://onlinelibrary.wiley.com/journal/13652982 ''Neurogastroenterology and Motility'']

== Иппен позерайте ==

* Дохтор-гастроентеролоґ
* [[Медіціна|Медицина]]
* Доказна медицина
* Превентивна медицина
* Персоналізована медицина
* Нутриціолоґія
* Раціоналноє ідіня

== Удкликованя ==
{{Reflist|2}}

* ''Бабак О.&amp;nbsp;Я., Савохіна М.&amp;nbsp;В.'' [https://web.archive.org/web/20200805131918/https://www.pharmencyclopedia.com.ua/article/3199/gastroenterologiya Гастроентерологія] {{Webarchive|url=https://web.archive.org/web/20200805131918/https://www.pharmencyclopedia.com.ua/article/3199/gastroenterologiya|date=5 серпня 2020}} // Фармацевтична енциклопедія
* ''Н.&amp;nbsp;В.&amp;nbsp;Харченко, Н.&amp;nbsp;Д.&amp;nbsp;Опанасюк'' [https://esu.com.ua/search_articles.php?id=28840 Гастроентерологія] {{Webarchive|url=https://web.archive.org/web/20220430172255/https://esu.com.ua/search_articles.php?id=28840|date=30 квітня 2022}} // Енциклопедія сучасної України / ред. кол.: І. М. Дзюба [та ін.] ; НАН України, НТШ. — К. : Інститут енциклопедичних досліджень НАН України, 2001­–2024. — &lt;nowiki&gt;ISBN 966-02-2074-X&lt;/nowiki&gt;.

== Література ==

* Гастроентерологія: підруч. для вищ. мед. навч. закл. та закл. післядиплом. освіти: у 2 т. / Анохіна Г.&amp;nbsp;А. та ін.; за ред. Н.&amp;nbsp;В.&amp;nbsp;Харченко, О.&amp;nbsp;Я.&amp;nbsp;Бабака; М-во охорони здоров'я України, Національний університет охорони здоров'я України імені П.Л. Шупика.&amp;nbsp;— 2-ге вид., перероб. та допов.&amp;nbsp;— Кіровоград [Кропивницький]: Поліум, 2016.: Т. 2.&amp;nbsp;— 2017.&amp;nbsp;— 431 с.&amp;nbsp;— ISBN 978-966-8559-56-3
* Практична гастроентерологія: сучас. тактика й алгоритми ведення хворих з основ. гастроентерол. захворюваннями і синдромами / В.&amp;nbsp;Г.&amp;nbsp;Передерій, С.&amp;nbsp;М.&amp;nbsp;Ткач.&amp;nbsp;— Вінниця: Нова книга, 2012.&amp;nbsp;— 730 с.&amp;nbsp;— 300 пр.&amp;nbsp;— ISBN 978-966-382-356-0.
[[Катеґорія:Медицинскы фахы]]</text>
      <sha1>btvnifp1f42kr2oe94o7qiad5yw2wim</sha1>
    </revision>
  </page>
  <page>
    <title>Вікіпедія:Telegram</title>
    <ns>4</ns>
    <id>22518</id>
    <revision>
      <id>170175</id>
      <parentid>169726</parentid>
      <timestamp>2026-09-23T09:41:59Z</timestamp>
      <contributor>
        <username>Rue323</username>
        <id>31002</id>
      </contributor>
      <comment>/* Як ся тото удносит ид Вікіпедії? */</comment>
      <origin>170175</origin>
      <model>wikitext</model>
      <format>text/x-wiki</format>
      <text bytes="1580" sha1="ov4pvia2fac9t09fbkgqtxxp9uhn20c" xml:space="preserve">{{Шаблона:Вікіпедія:Меню}}
&lt;div class=&quot;nomobile&quot; style=&quot;text-align:center;&quot;&gt;[[Файл:Wikipedia-Telegram.png|x105пкс|link=]]&lt;/div&gt;
'''[[Telegram]]'''&amp;nbsp;— [[фріміум]]ова і [[Пропрієтарный софтвер|пропрієтарна]] аплікація-[[Месенджер (аплікація)|месенджер]], доступна на платформах Android, iOS, Windows Phone, Microsoft Windows, Linux, macOS. Чет на комунікацію меджі хоснователями [[Русиньска Вікіпедія|русиньской Вікіпедії]] быв вытвореный в роцї 2025 і служыть на обмін порадами і [[Вікіпедія:Треба мі помочі|поміч]], а тыж і на просто бісїдованя з [[Вікіпедія:Вікіпедісты|вікіпедістами]].
&lt;div style=&quot;margin-top:1rem; text-align:center;&quot;&gt;&lt;span class=&quot;plainlinks&quot;&gt;[https://t.me/+Io17DgvBkQ1jNGEy &lt;span class=&quot;mw-ui-button&quot; style=&quot;padding:.5rem .75rem; text-decoration: inherit; -moz-text-decoration-color: #000; text-decoration-color:#000;&quot;&gt;Припоїти ся к чету&lt;span style=&quot;margin-left:0.25rem;&quot;&gt;[[Файл:VisualEditor - Icon - External-link.svg|12пкс|middle|link=]]]&lt;/span&gt;&lt;/div&gt;

== Як ся тото удносит ид Вікіпедії? ==
Telegram-чет ся правит волонтерами, не належит [[Фонд Вікімедія|фондови Вікімедія]] и не є ним контролованый.</text>
      <sha1>ov4pvia2fac9t09fbkgqtxxp9uhn20c</sha1>
    </revision>
    <revision>
      <id>170176</id>
      <parentid>170175</parentid>
      <timestamp>2026-09-23T09:55:10Z</timestamp>
      <contributor>
        <username>Flipdot</username>
        <id>23893</id>
      </contributor>
      <comment>Зрушена верзія [[Special:Diff/170175|170175]] од хоснователя [[Special:Contributions/Rue323|Rue323]] ([[User talk:Rue323|діскусія]])</comment>
      <origin>170176</origin>
      <model>wikitext</model>
      <format>text/x-wiki</format>
      <text bytes="1582" sha1="rtxw7qpblw30kxi01abcvclpjcf4n0g" xml:space="preserve">{{Шаблона:Вікіпедія:Меню}}
&lt;div class=&quot;nomobile&quot; style=&quot;text-align:center;&quot;&gt;[[Файл:Wikipedia-Telegram.png|x105пкс|link=]]&lt;/div&gt;
'''[[Telegram]]'''&amp;nbsp;— [[фріміум]]ова і [[Пропрієтарный софтвер|пропрієтарна]] аплікація-[[Месенджер (аплікація)|месенджер]], доступна на платформах Android, iOS, Windows Phone, Microsoft Windows, Linux, macOS. Чет на комунікацію меджі хоснователями [[Русиньска Вікіпедія|русиньской Вікіпедії]] быв вытвореный в роцї 2025 і служыть на обмін порадами і [[Вікіпедія:Треба мі помочі|поміч]], а тыж і на просто бісїдованя з [[Вікіпедія:Вікіпедісты|вікіпедістами]].
&lt;div style=&quot;margin-top:1rem; text-align:center;&quot;&gt;&lt;span class=&quot;plainlinks&quot;&gt;[https://t.me/+Io17DgvBkQ1jNGEy &lt;span class=&quot;mw-ui-button&quot; style=&quot;padding:.5rem .75rem; text-decoration: inherit; -moz-text-decoration-color: #000; text-decoration-color:#000;&quot;&gt;Припоїти ся к чету&lt;span style=&quot;margin-left:0.25rem;&quot;&gt;[[Файл:VisualEditor - Icon - External-link.svg|12пкс|middle|link=]]]&lt;/span&gt;&lt;/div&gt;

== Як ся тото удносит ид Вікіпедії? ==
Telegram-чет ся правит волонтерами, не належит [[Фонд Вікімедія|фондови Вікімедія]] и не є ним контрольованый.</text>
      <sha1>rtxw7qpblw30kxi01abcvclpjcf4n0g</sha1>
    </revision>
  </page>
  <page>
    <title>Хоснователь:Owheishddisjshsieh</title>
    <ns>2</ns>
    <id>22719</id>
    <revision>
      <id>170154</id>
      <parentid>168739</parentid>
      <timestamp>2026-09-22T23:07:50Z</timestamp>
      <contributor>
        <username>Ugrorus</username>
        <id>32161</id>
      </contributor>
      <minor />
      <comment>Сторінка очіщена</comment>
      <origin>170154</origin>
      <model>wikitext</model>
      <format>text/x-wiki</format>
      <text bytes="0" sha1="phoiac9h4m842xq45sp7s6u21eteeq1" />
      <sha1>phoiac9h4m842xq45sp7s6u21eteeq1</sha1>
    </revision>
  </page>
  <page>
    <title>Телеханы</title>
    <ns>0</ns>
    <id>22800</id>
    <revision>
      <id>170167</id>
      <parentid>155248</parentid>
      <timestamp>2026-09-23T02:57:19Z</timestamp>
      <contributor>
        <username>InternetArchiveBot</username>
        <id>22034</id>
      </contributor>
      <comment>Rescuing 1 sources and tagging 0 as dead.) #IABot (v2.0.9.6</comment>
      <origin>170167</origin>
      <model>wikitext</model>
      <format>text/x-wiki</format>
      <text bytes="5241" sha1="13v0wjkybw41m5461ymlu2khix4r7l2" xml:space="preserve">'''Телеха́ны''' ([[Білоруськый язык|біл]]. Целяханы) ([[Польскый язык|поль]]. Telechany) ([[Російскый язык|рус]]. Телеханы) ([[Поліщуцькый язык|пол]]. Тэліханы) ([[Україньскый язык|укр]]. Телехани) — [[Мѣстечко|варощик]] у [[Ивацевицькый район|Ивацевицькому районови]], [[Брестьска область|Брестьской области]], [[Білорусь|Білоруси]].

{{НП}}

== Ґеоґрафія ==
[[Мѣстечко|Варощик]] є над Огиньскым каналом, у 181&amp;nbsp;км на [[Северовыход|северо-выход]] уд [[Брест|Бреста]].

== Історія ==
[[Мѣстечко|Варощик]] первый раз ся споминать у [[XVI. стороча|XVI]] сторочови.

Из [[XVII. стороча|XVII стороча]]&amp;nbsp;— [[Мѣстечко|варощик]], принадлежав князям Дольскым Вишневецькым, у [[XIX. стороча|XIX сторочови]]&amp;nbsp;— Пусловськым.

Пуд час [[Друга світова война|Другой світовой во̄йны]] [[Націстічне Нїмецько|нацисты]] знищили вшыткоє [[Евреи|жидӯвськоє]] [[обывательство]] у Телеханах.

У [[1939]]—[[1954]] роках быв адміністративным центром [[Телеханьскый район|Телеханьского района]] [[Піньска область|Піньской области]].

Из [[1956]] року&amp;nbsp;— [[Мѣстечко|варощик]] (СВТ).

== Обывательство ==
У [[Мѣстечко|варощикови]] на [[2009]] рӯк живе 4198 людий, из них:
{| class=&quot;standard&quot;
!Націоналнӯсть
!Особ
!Процент
|-
|[[Білорусины|білорусы]]
| align=&quot;right&quot; |4021
| align=&quot;right&quot; |95,78&amp;nbsp;%
|-
|[[русы]]
| align=&quot;right&quot; |130
| align=&quot;right&quot; |3,10&amp;nbsp;%
|-
|[[Українцї|украйинці]]
| align=&quot;right&quot; |26
| align=&quot;right&quot; |0,62&amp;nbsp;%
|-
|[[Поляци|полякы]]
| align=&quot;right&quot; |14
| align=&quot;right&quot; |0,33&amp;nbsp;%
|-
|націоналнӯсть не указана
| align=&quot;right&quot; |2
| align=&quot;right&quot; |0,05&amp;nbsp;%
|-
|[[литовці]]
| align=&quot;right&quot; |1
| align=&quot;right&quot; |0,02&amp;nbsp;%
|-
|[[Ґрузіны|грузины]]
| align=&quot;right&quot; |1
| align=&quot;right&quot; |0,02&amp;nbsp;%
|-
|[[мордва]]
| align=&quot;right&quot; |1
| align=&quot;right&quot; |0,02&amp;nbsp;%
|-
|[[Комі-пермяне|комі-пермякы]]
| align=&quot;right&quot; |1
| align=&quot;right&quot; |0,02&amp;nbsp;%
|-
|дві и бӯлше націоналностий
| align=&quot;right&quot; |1
| align=&quot;right&quot; |0,02&amp;nbsp;%
|-
!Усёго
!4198
!100&amp;nbsp;%
|}

== Економіка ==
Републіканьскоє унітарноє лісоґаздӯвськоє пудприємство «Телеханы» зачало фунґовати из [[1944]] року и на днишньый динь є єдинственным пудприємством у [[Білорусь|Білоруси]], што ураблять [[лыжі]]. Пудприємства лісової и пищевої промышленности.

== Удкликованя ==

* [https://web.archive.org/web/20080428021407/http://ivacevichi.brest-region.by/content/art-635.html Телеханский поссовет]{{Ref-ru}}
* [https://web.archive.org/web/20100918182648/http://belarustourism.by/catalog/link_885_332_174.html Телеханы]{{Ref-ru}}
* [https://web.archive.org/web/20100627181447/http://ivacevichi.brest-region.by/content/art-838.html РУЛП «Телеханы»]{{Ref-ru}}
* [http://zip.belpost.by/street/telehany-brest-ivacevichskiy Алфавитный список улиц по Телеханы]{{Dead link|date=липень 2019}}{{Ref-ru}}
* [https://web.archive.org/web/20110721140455/http://www.souz.co.il/clubs/read.html?article=3268&amp;Club_ID=1 Михаил Ринский, Судьба местечка Телеханы]{{Ref-ru}}
* [https://web.archive.org/web/20081230051619/http://data.jewishgen.org/wconnect/wc.dll?jg~jgsys~shtetm~-1950528 Telekhany, Belarus] {{Ref-en}}
* Encyclopedia of Jewish Life (2001), p.&amp;nbsp;1301: «Telechany». {{Ref-en}}&lt;span class=&quot;ref-info&quot; title=&quot;англійською мовою&quot;&gt;(англ.)&lt;/span&gt;
* Shtetl Finder (1980), p.&amp;nbsp;102: «Telchan, Telekani». {{Ref-en}}&lt;span class=&quot;ref-info&quot; title=&quot;англійською мовою&quot;&gt;(англ.)&lt;/span&gt;
[[Катеґорія:Варощикы Білоруси]]
[[Катеґорія:Варощикы Брестьской области]]
[[Катеґорія:Поліся]]
[[Катеґорія:Населены пункты]]
[[Катеґорія:Населены пункты подля країны]]
[[Катеґорія:Населены пункты подля алфавиту]]
[[Катеґорія:Населены пункты Брестьской области]]
[[Катеґорія:Населены пункты Білорусии]]
[[Катеґорія:Телеханы]]</text>
      <sha1>13v0wjkybw41m5461ymlu2khix4r7l2</sha1>
    </revision>
  </page>
  <page>
    <title>Радьярд Кіплінґ</title>
    <ns>0</ns>
    <id>22859</id>
    <revision>
      <id>170166</id>
      <parentid>163911</parentid>
      <timestamp>2026-09-23T02:21:44Z</timestamp>
      <contributor>
        <username>InternetArchiveBot</username>
        <id>22034</id>
      </contributor>
      <comment>Rescuing 1 sources and tagging 0 as dead.) #IABot (v2.0.9.6</comment>
      <origin>170166</origin>
      <model>wikitext</model>
      <format>text/x-wiki</format>
      <text bytes="16281" sha1="lpgzurudx30abj1rfxqjx1j17418cok" xml:space="preserve">{{Інфобокс писатель
|name          = Радьярд Кіплінґ
|image         = Rudyard Kipling (portrait).jpg
|caption       = Кіплінґ у 1895
|resting_place = Кут поетув, Вестмінстерськоє абатство
|occupation    = [[Писатель]], [[поет]], [[Журналістіка|журналіста]]
|genre         = {{hlist|оповідкы|романы|діточа література|поезія|література за вандрованя|научна фантастика}}
|notableworks  = {{hlist|''Книга джунґлув''|''Просто казкы про діти''|''Кім''|''Смілі капітаны''|„Кідь—“|„Ґунґа Дін“|„Мандалай“|„Тягарь білого челядника“}}
|spouse        = Керолайн Старр Балестьє Кіплінґ, 18.&amp;nbsp;януара 1892
|children      = 3, у т.&amp;nbsp;ч.&amp;nbsp;Елзі Бембрідж тай Джон Кіплінґ
|awards        = Нобельова премія з літературы, 1907
|nationality   = Анґло-індієць
|signature     = Rudyard Kipling signature.svg
|birthname     = {{Lang-en|Joseph Rudyard Kipling}}
|deathdate     = 18.&amp;nbsp;януара 1936
|birthdate     = 30.&amp;nbsp;децембра 1865
|birthplace    = Бомбей, [[Індія|Британська Індія]]
}}

'''Джо́зеф Ра́дьярд Кі́плінґ''' ({{Lang-en|Joseph Rudyard Kipling}}; 30.&amp;nbsp;децембра 1865&amp;nbsp;– 18.&amp;nbsp;януара 1936) быв британськый [[Журналістіка|журналіста]], [[писатель]] и [[поет]]. Ун ся родив у Британськуй Індії, што читаво повливало на булшину його далшої творьбы.

Кіплінґовоє портфоліо включат у себе дилоґію „Книга джунґлув“ („Книга джунґлув“, 1894; „Друга книга джунґлув“, 1895), „Кім“ (1901), „Просто казкы про діти“ (1902) тай много куртых оповідок: наприклад, „Чоловік, котрый мав стати корольом“ (1888).&lt;ref&gt;[https://web.archive.org/web/20130520115440/http://www.kipling.org.uk/rg_wouldbeking_notes.htm &quot;The Man who would be King&quot;] {{Webarchive|url=https://web.archive.org/web/20130520115440/http://www.kipling.org.uk/rg_wouldbeking_notes.htm|date=20 May 2013}}. Notes on the text by John McGivering. kiplingsociety.co.uk.&lt;/ref&gt; Ун писав и поезію, ги „Мандалай“ (1890), „Ґунґа Дін“ (1890), „Тягарь білого челядника“ (1899) тай „Кідь—“ (1910). Кіплінґа рахувут інноватором у жанрі оповідок.&lt;ref name=&quot;rutherford&quot;&gt;Rutherford, Andrew (1987). General Preface to the Editions of Rudyard Kipling, in &quot;Puck of Pook's Hill and Rewards and Fairies&quot;, by Rudyard Kipling. Oxford University Press. {{ISBN|0-19-282575-5}}&lt;/ref&gt; Його діточа література стала класиков.&lt;ref name=&quot;plainsintro&quot;&gt;Rutherford, Andrew (1987). ''Introduction to the Oxford World's Classics edition of 'Plain Tales from the Hills', by Rudyard Kipling''. Oxford University Press. {{ISBN|0-19-281652-7}}&lt;/ref&gt;

У другуй половині 19.&amp;nbsp;тай першуй половині 20.&amp;nbsp;сторуч Радьярд Кіплінґ быв єдным из майзнамых писателюв Споєного Королювства.&lt;ref name=&quot;rutherford2&quot;&gt;Rutherford, Andrew (1987). General Preface to the Editions of Rudyard Kipling, in &quot;Puck of Pook's Hill and Rewards and Fairies&quot;, by Rudyard Kipling. Oxford University Press. {{ISBN|0-19-282575-5}}&lt;/ref&gt; У 1907.&amp;nbsp;рокови ун першым из анґліцькоязычных авторув дустав Нобельову премію из літературы тай при тому став маймолодым єї лавреатом, мавучи 41&amp;nbsp;рук.&lt;ref name=&quot;nobel&quot;&gt;{{cite web |last=Alfred Nobel Foundation |url=http://nobelprize.org/contact/faq/index.html#3b |title=Who is the youngest ever to receive a Nobel Prize, and who is the oldest? |page=409 |publisher=Nobelprize.com |access-date=30 September 2006 |archive-url=https://web.archive.org/web/20060925202706/http://nobelprize.org/contact/faq/index.html#3b |archive-date=25 September 2006 }}&lt;/ref&gt; Його давали ай на британську поетичну премію тай пару раз номіновали на титул рыцаря, айбо ун ся и уд того, и уд того удказав.&lt;ref name=&quot;birkenhead&quot;&gt;[[Frederick Smith, 2nd Earl of Birkenhead|Birkenhead, Lord]] (1978). ''Rudyard Kipling'', Appendix B, &quot;Honours and Awards&quot;. Weidenfeld &amp; Nicolson, London; Random House Inc., New York.&lt;/ref&gt; По смерти Кіплінґа його прах быв запрятаный у Куті поетув у Вестмінстерському абатстві.

== Жывотопис ==
[[Файл:Malabarpoint_governmenthouse_bombay.jpg|міні|Берег Малабар, Бомбей, 1865]]
Радьярд Кіплінґ ся родив 30.&amp;nbsp;децембра 1865 у Бомбеї, Бомбейськоє президентство, Британська Індія, у файті Еліс Кіплінґ (рожд.&amp;nbsp;МакДоналд) тай Джона Локвуда Кіплінґа. Його отець быв скулптором и гончарьом, директором и професором архітектурної скулптуры у новозакладенуй умілськуй ошколі им.&amp;nbsp;сера Джамсетджія Джіджебгоя у Бомбеї.&lt;ref name=&quot;gilmour&quot;&gt;[[Rudyard Kipling#Gilmour|Gilmour]]&lt;/ref&gt;
[[Файл:Map_british_india_kipling_en.svg|праворуч|міні|250x250пкс|Мапа міст, котрі навщивив Кіплінґ у Британськуй Індії]]
Подля Берніса М.&amp;nbsp;Мырфія, „Кіплінґова старшина себе раховала ,анґло-індійцями‘ [термін, котрый ся хосновав у 19.&amp;nbsp;сторочови на люди британського коріня, котрі жыли в Індії], и такым себе раховав и їх сын, хоть булшину жывота ун прожыв у другых містах. Проблематика ідентичности тай націоналної приналежности часто ся усвітльовала у його творах.“&lt;ref name=&quot;murphy&quot;&gt;{{Cite web |author=Murphy |first=Bernice M. |date=21 June 1999 |url=http://www.qub.ac.uk/schools/SchoolofEnglish/imperial/india/kipling-bio.htm |title=Rudyard Kipling – A Brief Biography |publisher=School of English, The Queen's University of Belfast |access-date=6 October 2006 |archiveurl=https://web.archive.org/web/20121114033722/http://www.qub.ac.uk/schools/SchoolofEnglish/imperial/india/kipling-bio.htm |archivedate=14 November 2012 }}&lt;/ref&gt;
[[File:Kiplingsengland3.jpg|міні|''„Кіплінґова Анґлія“'': Мапа Анґлії из локаціями Кіплінґовых бывань]]
[[Файл:Sukh_Niwas_Palace,_Bundi,_circa_1900.jpg|міні|Бунді, Раджпутана, де Кіплінґ дустав іншпірацію написати „Кім“]]
[[Файл:John_Lockwood_Kipling_és_Rudyard_Kipling.jpg|міні|Радьярд Кіплінґ (справа) из свойим отцьом Джоном Локвудом Кіплінґом (зліва), дас&amp;nbsp;1890]]
[[Файл:Collier_1891_rudyard-kipling.jpg|міні|Портрет Кіплінґа авторства Джона Кольєра, дас&amp;nbsp;1891]]
[[Файл:Rudyard_Kipling_three_quarter_length_portrait_(cropped).jpg|міні|Радьярд Кіплінґ, авторство студії Bourne &amp; Shepherd, Колката (1892)]]
[[Файл:Rudyard_Kipling_in_his_study_at_Naulakha_Dummerston_VT_circa_1895.jpg|ліворуч|міні|Кіплінґ у свому кабінеті у Навласі, Вермонт, США, 1895]]

== Референції ==
{{Reflist}}

== Жерела ==
* {{Cite book|title=A Choice of Kipling's Verse, made by T. S. Eliot with an essay on Rudyard Kipling|publisher=Faber and Faber|last=Eliot, T.S.}} 
* {{Cite book|last=Gilmour, David|title=The long recessional: the imperial life of Rudyard Kipling|publisher=Farrar, Straus and Giroux|url=https://books.google.com/books?id=pPhD2yKzvhYC&amp;pg=PA32}}
* {{cite journal|ref=Hodgson|author=Hodgson, Katherine|title=The Poetry of Rudyard Kipling in Soviet Russia|jstor=3736277|pages=1058–1071|journal=The Modern Language Review|volume=93|issue=4|date=October 1998|doi=10.2307/3736277}}
* {{cite journal|ref=Scott|author=Scott, David|title=Kipling, the Orient, and Orientals: 'Orientalism' Reoriented?|pages=299–328 [315]|jstor=23011713|journal=Journal of World History|volume=22|issue=2|date=June 2011|doi=10.1353/jwh.2011.0036|s2cid=143705079}}

== Далшоє читаня ==
=== Жывотопис тай критика ===
* Allen, Charles (2007). ''Kipling Sahib: India and the Making of Rudyard Kipling'', Abacus. {{ISBN|978-0-349-11685-3}}[[ISBN (identifier)|ISBN]]&amp;nbsp;[[Special:BookSources/978-0-349-11685-3|978-0-349-11685-3]]
* Bauer, Helen Pike (1994). ''Rudyard Kipling: A Study of the Short Fiction''. New York: Twayne
* Birkenhead, Lord (1978). ''Rudyard Kipling''. Worthing: Littlehampton Book Services Ltd. {{ISBN|978-0-297-77535-5}}
* Croft-Cooke, Rupert (1948). ''Rudyard Kipling'' (London: Home &amp; Van Thal Ltd.) &quot;The English Novelists series&quot;
* David, C. (2007). ''Rudyard Kipling: a critical study'', New Delhi: Anmol. {{ISBN|81-261-3101-2}}[[ISBN (identifier)|ISBN]]&amp;nbsp;[[Special:BookSources/81-261-3101-2|81-261-3101-2]]
* Dillingham, William B (2005). ''Rudyard Kipling: Hell and Heroism'' New York: Palgrave Macmillan 
* Gilbert, Elliot L. ed. (1965). ''Kipling and the Critics'' (New York: New York University Press)
* Gilmour, David (2003). ''The Long Recessional: The Imperial Life of Rudyard Kipling'' New York: Farrar, Straus and Giroux. {{ISBN|0-374-52896-9}}[[ISBN (identifier)|ISBN]]&amp;nbsp;[[Special:BookSources/0-374-52896-9|0-374-52896-9]]
* Green, Roger Lancelyn, ed. (1971). ''Kipling: the Critical Heritage''. London: Routledge and Kegan Paul.
* Gross, John, ed. (1972). ''Rudyard Kipling: the Man, his Work and his World''. London: Weidenfeld and Nicolson
* Hussain, Syed Sajjad (1964). ''Kipling and India: An Inquiry into the Nature and Extent of Kipling's Knowledge of the Indian Sub-Continent'' Dacca: Dacca University Press
* Kemp, Sandra (1988). ''Kipling's Hidden Narratives'' Oxford: Blackwell
* Lycett, Andrew (1999). ''Rudyard Kipling''. London: Weidenfeld &amp; Nicolson. {{ISBN|0-297-81907-0}}[[ISBN (identifier)|ISBN]]&amp;nbsp;[[Special:BookSources/0-297-81907-0|0-297-81907-0]]
* Lycett, Andrew (ed.) (2010). ''Kipling Abroad'', I. B. Tauris. {{ISBN|978-1-84885-072-9}}[[ISBN (identifier)|ISBN]]&amp;nbsp;[[Special:BookSources/978-1-84885-072-9|978-1-84885-072-9]]
* Mallett, Phillip (2003). ''Rudyard Kipling: A Literary Life'' Basingstoke: Palgrave Macmillan
* Montefiore, Jan (ed.) (2013). ''In Time's Eye: Essays on Rudyard Kipling''. Manchester: Manchester University Press
* Narita, Tatsushi (2011). ''T. S. Eliot and his Youth as 'A Literary Columbus'''. Nagoya: Kougaku Shuppan
* Nicolson, Adam (2001). ''Carrie Kipling 1862–1939 : The Hated Wife''. Faber &amp; Faber, London. {{ISBN|0-571-20835-5}}[[ISBN (identifier)|ISBN]]&amp;nbsp;[[Special:BookSources/0-571-20835-5|0-571-20835-5]]
* Ricketts, Harry (2001). ''Rudyard Kipling: A Life''. New York: Da Capo Press {{ISBN|0-7867-0830-1}}
* Rooney, Caroline, and Kaori Nagai, eds. (2011). ''Kipling and Beyond: Patriotism, Globalisation, and Postcolonialism''. Palgrave Macmillan; 214 pp.; scholarly essays on Kipling's &quot;boy heroes of empire&quot;, Kipling and C.L.R. James, and Kipling and the new American empire, etc.
* Rutherford, Andrew, ed. (1964). ''Kipling's Mind and Art''. Edinburgh and London: Oliver and Boyd
* Sergeant, David (2013). ''Kipling's Art of Fiction 1884–1901'' Oxford: Oxford University Press
* Seymour-Smith, Martin (1990). ''Rudyard Kipling'',  
* Shippey, Tom, &quot;Rudyard Kipling&quot;, in: ''Cahier Calin: Makers of the Middle Ages. Essays in Honor of William Calin'', ed. Richard Utz and Elizabeth Emery (Kalamazoo, MI: Studies in Medievalism, 2011), pp.&amp;nbsp;21–23.
* Tompkins, J. M. S. (1959). ''The Art of Rudyard Kipling''. London: Methuen [https://www.questia.com/PM.qst?a=o&amp;d=6061068 online edition] {{Webarchive|url=https://web.archive.org/web/20120615184125/http://www.questia.com/PM.qst?a=o&amp;d=6061068|date=15 June 2012}}
* Walsh, Sue (2010). ''Kipling's Children's Literature: Language, Identity, and Constructions of Childhood'' Farnham: Ashgate
* Wilson, Angus (1978). ''The Strange Ride of Rudyard Kipling: His Life and Works'' New York: The Viking Press. {{ISBN|0-670-67701-9}}[[ISBN (identifier)|ISBN]]&amp;nbsp;[[Special:BookSources/0-670-67701-9|0-670-67701-9]]

== Вонкашні удкликованя ==
* [http://www.kiplingsociety.co.uk/ The Kipling Society website]
* Rudyard Kipling on Nobelprize.org 
* [http://sf-encyclopedia.uk/fe.php?nm=kipling_rudyard Rudyard Kipling] {{Webarchive|url=https://web.archive.org/web/20200621191923/http://sf-encyclopedia.uk/fe.php?nm=kipling_rudyard|date=21 June 2020}} at the Encyclopedia of Fantasy
* [http://www.sf-encyclopedia.com/entry/kipling_rudyard Rudyard Kipling] at the Encyclopedia of Science Fiction
* [https://adp.library.ucsb.edu/names/102514 Rudyard Kipling recordings] at the Discography of American Historical Recordings.

=== Творы ===
* Works by Rudyard Kipling in eBook form at Standard Ebooks
* Works by Rudyard Kipling at Project Gutenberg
* [https://web.archive.org/web/20250115102551/https://www.globalgreyebooks.com/rudyard-kipling-books.html Rudyard Kipling] at Global Grey Ebooks
* [http://noblib.internet-box.ch/NLEW.php?authorid=8 List of works at the Works Catalogues of Laureates of the Nobel Prize for Literature]
* Works by or about Rudyard Kipling at the Internet Archive
* Works by Rudyard Kipling at LibriVox (public domain audiobooks) 
* [https://web.archive.org/web/20190621044601/https://wikilivres.org/wiki/Rudyard_Kipling Works by Rudyard Kipling] (not public domain in US, so not available on Wikisource)

=== Ресурсы ===
* [https://web.archive.org/web/20211122074820/https://www.thekeep.info/collections/keep-partners/university-of-sussex-special-collections/kipling-papers-wimpole-archive-sxms-38/ Rudyard Kipling Papers and other Kipling related collections] Archived 22 November 2021 at the Wayback Machine at The Keep, University of Sussex
* [https://web.archive.org/web/20090309171106/http://www.marlboro.edu/resources/library/collections/kipling/ The Rudyard Kipling Collection] maintained by Marlboro College.
* [https://www.poemist.com/rudyard-kipling/poems The Rudyard Kipling Poems] by Poemist.
* [https://web.archive.org/web/20110925191249/http://beinecke.library.yale.edu/digitallibrary/kipling.html Rudyard Kipling: The Books I Leave Behind] exhibition, related podcast, and digital images maintained by the Beinecke Rare Book &amp; Manuscript Library, Yale University
* Rudyard Kipling at the Internet Speculative Fiction Database
* [https://www.loc.gov/rr/rarebook/coll/134.html The Rudyard Kipling Collections] From the [https://www.loc.gov/rr/rarebook/ Rare Book and Special Collections Division] at the Library of Congress
* Archival material at [https://web.archive.org/web/20180128074700/https://library.leeds.ac.uk/special-collections-explore/8697 Leeds University Library]
* Newspaper clippings about Rudyard Kipling in the 20th Century Press Archives of the ZBW
* [[hdl:10079/fa/beinecke.kiplingwatt|A. P. Watt &amp; Son records relating to Rudyard Kipling]]. General Collection, Beinecke Rare Book and Manuscript Library, Yale University.
{{Lifetime|1865|1936}}
[[Катеґорія:Нобеловы лавреаты з литературы]]</text>
      <sha1>lpgzurudx30abj1rfxqjx1j17418cok</sha1>
    </revision>
  </page>
  <page>
    <title>Деціметер</title>
    <ns>0</ns>
    <id>23993</id>
    <revision>
      <id>170146</id>
      <parentid>162826</parentid>
      <timestamp>2026-09-22T19:28:37Z</timestamp>
      <contributor>
        <username>Halajkovič</username>
        <id>33393</id>
      </contributor>
      <minor />
      <origin>170146</origin>
      <model>wikitext</model>
      <format>text/x-wiki</format>
      <text bytes="1878" sha1="13tsr4z0pqbq46j4erqrege1qrm2p9m" xml:space="preserve">'''Децімéтер'''&lt;ref&gt;{{Русиньскый правопис|Децімéтер|131}}&lt;/ref&gt; (з [[Префиксы SI|деці-]] і [[метер]]; сімбол: в [[Русиньскый язык|русиньскім языку]] '''дм''', в меджінароднім '''dm''') є єдиніця довжкы на міряня оддалености, котра ся рівна 1/10 метра.&lt;ref&gt;{{Cite web|title=decimeter - Dictionary Definition|url=https://www.vocabulary.com/dictionary/decimeter|access-date=2021-01-03|website=Vocabulary.com}}&lt;/ref&gt;

{{center|[[міліметер]] &amp;lt;&amp;lt; [[центіметер]] &amp;lt;&amp;lt; '''деціметер''' &amp;lt;&amp;lt; [[метер]] &amp;lt;&amp;lt; [[кілометер]]}}

== Перевод на іншы єдиніцї довжкы ==
* 1 деціметер = 0,1 метра
* 1 деціметер = 10 центіметрів
* 1 деціметер = 100 міліметрів.

== Літер і кубічный деціметер == 
Єдиніця про міряню обєму літер была в роцї 1964 рїшінём 12. ґенералній конференції о мірах і вагах становена на 1 кубічный деціметер (dm&lt;sup&gt;3&lt;/sup&gt;).

Передтым быв літер (рїшінём 12. ґенералній конференції о мірах і вагах з року 1901) дефінованый як обєм 1 кілоґраму чістой [[Вода|воды]] при нормалнім атмосферічнім тиску (760 mm Hg) і при теплотї найвысшій густоты воды (4 °C). Такым способом од року 1901 до року 1964 1 дм&lt;sup&gt;3&lt;/sup&gt; зодповідав лем 0,999972 літра.

== Референції ==
{{референції}}

[[Катеґорія:Єдиніцї довжкы]]</text>
      <sha1>13tsr4z0pqbq46j4erqrege1qrm2p9m</sha1>
    </revision>
  </page>
  <page>
    <title>Вермахт</title>
    <ns>0</ns>
    <id>24793</id>
    <revision>
      <id>170134</id>
      <parentid>168844</parentid>
      <timestamp>2026-09-22T14:45:12Z</timestamp>
      <contributor>
        <username>Gazdadev</username>
        <id>36573</id>
      </contributor>
      <comment>/* */ Управлено ґраматичні хыбы</comment>
      <origin>170134</origin>
      <model>wikitext</model>
      <format>text/x-wiki</format>
      <text bytes="5824" sha1="sd77n87wjrrzttvxtynjm4nf21a017x" xml:space="preserve">&lt;!-- Туйка місто пуд інфобокс (гербы і прапор, додастся пізніше) но ци фрац, закоментував--&gt;
'''Ве́рмахт''' (уд {{lang-de|2|Wehr}} — оборона, ''Macht'' — сила; ''Wehrmacht'') — збройні силы [[Націстічне Нїмецько|нацистської Німеччины]], што еґзіштовали упродовж 1935—1945 рокӱв. Вермахт было утворено [[16. марец|16 марца]] 1935. року.&lt;ref&gt;Müller, Rolf-Dieter. ''The Wehrmacht: The German Army in World War II, 1939-1945''. Oxford: Oxford University Press, 2008. ISBN 978-0199217152.&lt;/ref&gt; Базов про образованя тай розгортаня збройных сил став [[Рейхсвер|Райхсвер]], переименованый після ввода общої [[Воєнна повинность|воєнної повинности]]. Вермахт складався із [[Сухопутні войска|Сухопутных войск]], [[Воєнно-воздушні силы|Воєнно-воздушных сил]] ([[Луфтваффе|Люфтваффе]]) тай [[Воєнно-морськый флот|Воєнно-морського флота]] ([[Кріґсмаріне]])[[File:War ensign of Germany (1938–1945).svg|thumb|{{center| Бойовый прапор Вермахта}} ]]
[[File:Balkenkreuz.svg|thumb|{{center|Тактичный ідентифікаційный знак Вермахта}} ]]

Офіційно '''Вермахт''' было розпущено законом Контрольної рады союзникӱв №34 уд 20 [[Авґуст|авґуста]] 1946 року.&lt;ref&gt;Allied Control Authority Control Council Law No. 34: Dissolution of the Wehrmacht (20 August 1946).&lt;/ref&gt; Збройні силы [[Нїмецько|Федеративної Републікы Німеччины]], які были учинині у 1955. році дӱстали назву [[Бундесвер]].

== Історія выникнення ==
Після [[Перша світова война|Первої світової войны]] тай [[Компєнськый мир|Компєнського мира]] 11 [[Новембер|новембра]] 1918 року реґуларні збройнї силы [[Нїмецько|Німеччины]] были розпущинї тай дӱстали назву ''Friedensheer'' (уд [[Нїмецькый язык|нім.]] — Армія миру). Айбо уже у [[Марец|марцови]] 1919 быв приятый [[закон]], якый передвижав учиненя переходных збройных сил на путьови удновленя реґуларної армїї. Умовы [[Версайскый договор|Версайського договора]] заказовали учиненя великої армії, учиненя воєнно-воздушных сил, танковых войськ тай тяжкої артилерії.&lt;ref&gt;Corum, James S. ''The Roots of Blitzkrieg: Hans von Seeckt and German Military Reform''. University Press of Kansas, 1992. ISBN 978-0700605415.&lt;/ref&gt; Также быв заборониный призов уд армїї. Попри значноє обмеженя умовами сього договора, 23. марца 1921. року были учинені нові збройні силы Німеччины - [[Райхсвер]] ([[Нїмецькый язык|нім.]] ''Reichswehr''). Числинӱсть [[Рпйхсвер|Райхсвера]] не мала была пиривищувати 100 000 сухопутных воякӱв тай 15 000 морськых.

Значнї змїны у структурі збройных сил удбылися кой уд владї прийшов [[Адолф Гітлер]] і 2 авґуста 1934 году пїсля смиртї [[Пауль фон Гінденбурґ|призидента Гінденбурґа]] офіційно став головнокомандувачом збройными силами [[Країна|країны]]. Хоть [[Нїмецько|Німеччина]] і раньше активно удосконалювала свою [[Армада|армію]] из помоцьов СССР, приход [[Адолф Гітлер|Гітлера]] уд керівництвови збройными силами позначив новоє збїльшення армії тай удновлення воєнного призыва 16 марца 1935 году. Уже 16 марца 1935 году было офіційно учинено '''Вермахт''', і почато його увеличення усупереч [[Версайскый договор|Версальському миру]]. Емблемов новоі армїї быв убраный [[балкенройц|балкенкройц]] ([[Нїмецькый язык|нім]]. Balkenkreuz), якый активно хосновали на самальотах і [[Танк|танках]] пуд час прошлої войны.

== Командувачї ==
* [[Адолф Гітлер]] — [[везирь]]
* [[Вілгелм Кайтел]]
* [[Алфред Йодл]]
* [[Валтер фон Браухіч]]
* [[Герман Герінг]]
* [[Еріх Редер]]
* [[Карл Дёніц|Карл Дьоніц]]
* [[Еріх фон Манштайн]]
* [[Ервін Роммел]]
* [[Герд фон Рундштедт]]
* [[Гейнц Гудеріан]]
* [[Франц Галдер]]
* [[Федор фон Бок]]
* [[Вілгелм фон Леєб]]
* [[Валтер фон Райхенау]]

== Жрїдла ==
{{референції}}</text>
      <sha1>sd77n87wjrrzttvxtynjm4nf21a017x</sha1>
    </revision>
  </page>
  <page>
    <title>Panzerkampfwagen VI Tiger II</title>
    <ns>0</ns>
    <id>24814</id>
    <revision>
      <id>170131</id>
      <parentid>169979</parentid>
      <timestamp>2026-09-22T14:31:42Z</timestamp>
      <contributor>
        <username>Gazdadev</username>
        <id>36573</id>
      </contributor>
      <comment>/* */</comment>
      <origin>170131</origin>
      <model>wikitext</model>
      <format>text/x-wiki</format>
      <text bytes="6919" sha1="qmzutuu2zgma67vmvjnkexex7479u65" xml:space="preserve">{{Інфобокс танк
|назва              = Panzer VI Ausf. B Tiger II&lt;br/&gt;
&lt;small&gt;Sd Kfz 182&lt;/small&gt;
|зображення         = King Tiger 1.jpg
|розм_зобр               = 300px
|опис_зображення    = '''Tiger II'''
|класифікація       = [[Класифікація танків|важкий танк]]
|модифікація       = Panzerkampfwagen VI Ausf B
|компонувальна схема= класична, з переднім розміщенням трансмісії
|вартість           = 321500 рейхсмарок
|країна-виробник    = [[Файл:Flag of Nazi Germany (1933-1945).svg|25px]] [[Третій Райх]]
|розробник          = Порше, Геншель
|компанія-виробник  = 
|роки виробництва   = [[1944]]—[[1945]]
|кількість виробів  = 489
|роки експлуатації  = [[1944]]—[[1945]]
|модифікації        = 
|країни-оператори   = [[Третій Рейх]]
|війни              = [[Друга світова війна]]
|бойова маса        = 69.8
|екіпаж             = 5
|десант             = 
|довжина            = 7380
|ширина             = 3755
|висота             = 3090
|кліренс            = 495
|база               = 
|колія              = 
|тип броні          = сталева, катана, поверхнево загартована
|лоб корпусу        = 150мм / 50
|борт корпусу       = 80-120/0-50
|корма корпусу      = 80/30
|дах корпусу        = 80 / 30
|днище              = 25-40/0
|лоб башти          = 107/10 (башта Порше), 185мм/10° (башта Хеншеля)
|активний захист    = Відсутній
|динамічний захист  = Відсутній
|основне озброєння  = Гармата
|калібр, марка, тип гармати      = [[Гармата 8,8 см KwK 43|88-мм KwK 43 L/71]]
|довжина ствола     = 71
|скорострільність   = 
|кути ВН            = −8…+15°
|кути ГН            = 360°
|дальність стрільби = ~4 км
|

|боєкомплект гармати= 77 (башта Порше)
84 (башта Геншеля)
|приціли            = телескопічний TZF 9d/1
|кулемети           = 2—3 × 7,92-мм MG-34 і MG-42
|боєкомплект        = 
|додаткове_озброєння= 26-мм мортира Nahkampfgerät
|тип, марка двигуна = V-подібний, 12-циліндровий, карбюраторний, рідинного охолодження
|потужність двигуна = 700
|пальне             = бензин
|підвіска           = індивідуальна, [[Торсіонна підвіска|торсіонна]]
|колісна формула    = 
|швидкість по шосе  = 38 км/год (максимальна 44 км/год)
|швидкість по перетятій місцевості = 20
|запас ходу по шосе = 170
|запас ходу по перетятій місцевості = 120
|питома потужність  = 10,3
|питомий тиск на ґрунт = 1,02
|допустимий нахил   = 35° 
|підйом, що долається = 
|стінка, що долається = 0,85
|рів, що долається  = 2,5
|брід, що долається = 1,6
}}
'''Тиґр 2''' ({{lang-de|2|Panzerkampfwagen VI Ausf B Tiger II}} авать [[Sonderkraftfahrzeug|Sd. Kfz]] 182) - німицькый [[тяжкый танк]] часӱв [[Друга світова война|другої світової войны]], а кідь конкретніше та її кӱнцевого пиріода. Вӱн став продовженям [[Тигр (танк)|первого Тиґра]]. Сирійно выробляв ся із начала 1944. року тай до капітулації [[Націстічне Нїмецько|Німеччины]]. У общому было упущено 489 штук.{{Жрідло}}

== Операторы ==
Кроме [[Націстічне Нїмецько|німцӱв]] быв іщи шор країн кутрі мали хоть якусь кӱлькӱсть Тиґрӱв ІІ. А іменно [[Мадярщина]], но і не лиш. Трофейні Тиґры ІІ были у [[Союз Совітскых Соціалістічных Републик|СССР]], [[Споєны штаты америцькы|США]], [[Велика Брітанія|Великої Британії]] тай [[Франція|Франції]].{{Жрідло}}

== Предходникы тай наслідникы ==
Прямым предходником Тиґра ІІ быв [[Тіґер (танк)|Тиґр І]], розроблиный двома рока́ми раньше. Наслідником мав стати [[Е-75 (танк)|Е-75]] (Тиґр ІІІ), ни зробленый даже у єнному прототипі чириз недостаток часу́ тай катастрофу із економіков [[Націстічне Нїмецько|Тритього рейха]].{{Жрідло}}

== Модифікації тай бронетехніка зроблена на базі Тиґра 2 ==
* [[Jagdtiger]] - найважчый сирійный вынищовач танкӱв. Мав 128 міліметровый канон.&lt;ref&gt;Книга Отто Каріус - Tiger in the mud&lt;/ref&gt;
* Befehlswagen Tiger II - командирська вирсія оснащена раціями FuG 7 авать FuG 8 і із зменшеным боєкомплектом убы ся стали радіостанції. Візуально почти ся не удлічав уд обычного Тиґра ІІ но мав радіостанції на кормі корпуса.&lt;ref&gt;[https://www.flickr.com/photos/panzerdb/albums/72157658446864423/ Андека фоткы] Тиґра першого із такыма самыма радіостанціями. Такі самі і были на вирсії сӱв командирськӱв вирсії Тиґра 2&lt;/ref&gt;
* [[Pz. Kpfw. VI Tiger II 10.5 cm kanone]] - проект по установлинню 105 міліметрового канона замість стандартного 88 міліметрового. Не пӱшов у сирію бо треба бы было робити пуд такоє нову башню.{{Жрідло}}
* Шор ,,бумажных&quot; САУ Grille: [[Grille 17|Grille-17]], [[Grille 21|Grille-21]], [[Grille 30|Grille-30]] і [[Grille 42|Grille-42]].{{Жрідло}}

== Жерела ==
{{reflist}}</text>
      <sha1>qmzutuu2zgma67vmvjnkexex7479u65</sha1>
    </revision>
    <revision>
      <id>170132</id>
      <parentid>170131</parentid>
      <timestamp>2026-09-22T14:35:11Z</timestamp>
      <contributor>
        <username>Gazdadev</username>
        <id>36573</id>
      </contributor>
      <minor />
      <comment>/* */ Выправлино 2 ґраматичні хыбы</comment>
      <origin>170132</origin>
      <model>wikitext</model>
      <format>text/x-wiki</format>
      <text bytes="6920" sha1="c9sprnfcc3k7p5es8g66el98jbq308s" xml:space="preserve">{{Інфобокс танк
|назва              = Panzer VI Ausf. B Tiger II&lt;br/&gt;
&lt;small&gt;Sd Kfz 182&lt;/small&gt;
|зображення         = King Tiger 1.jpg
|розм_зобр               = 300px
|опис_зображення    = '''Tiger II'''
|класифікація       = [[Класифікація танків|важкий танк]]
|модифікація       = Panzerkampfwagen VI Ausf B
|компонувальна схема= класична, з переднім розміщенням трансмісії
|вартість           = 321500 рейхсмарок
|країна-виробник    = [[Файл:Flag of Nazi Germany (1933-1945).svg|25px]] [[Третій Райх]]
|розробник          = Порше, Геншель
|компанія-виробник  = 
|роки виробництва   = [[1944]]—[[1945]]
|кількість виробів  = 489
|роки експлуатації  = [[1944]]—[[1945]]
|модифікації        = 
|країни-оператори   = [[Третій Рейх]]
|війни              = [[Друга світова війна]]
|бойова маса        = 69.8
|екіпаж             = 5
|десант             = 
|довжина            = 7380
|ширина             = 3755
|висота             = 3090
|кліренс            = 495
|база               = 
|колія              = 
|тип броні          = сталева, катана, поверхнево загартована
|лоб корпусу        = 150мм / 50
|борт корпусу       = 80-120/0-50
|корма корпусу      = 80/30
|дах корпусу        = 80 / 30
|днище              = 25-40/0
|лоб башти          = 107/10 (башта Порше), 185мм/10° (башта Хеншеля)
|активний захист    = Відсутній
|динамічний захист  = Відсутній
|основне озброєння  = Гармата
|калібр, марка, тип гармати      = [[Гармата 8,8 см KwK 43|88-мм KwK 43 L/71]]
|довжина ствола     = 71
|скорострільність   = 
|кути ВН            = −8…+15°
|кути ГН            = 360°
|дальність стрільби = ~4 км
|

|боєкомплект гармати= 77 (башта Порше)
84 (башта Геншеля)
|приціли            = телескопічний TZF 9d/1
|кулемети           = 2—3 × 7,92-мм MG-34 і MG-42
|боєкомплект        = 
|додаткове_озброєння= 26-мм мортира Nahkampfgerät
|тип, марка двигуна = V-подібний, 12-циліндровий, карбюраторний, рідинного охолодження
|потужність двигуна = 700
|пальне             = бензин
|підвіска           = індивідуальна, [[Торсіонна підвіска|торсіонна]]
|колісна формула    = 
|швидкість по шосе  = 38 км/год (максимальна 44 км/год)
|швидкість по перетятій місцевості = 20
|запас ходу по шосе = 170
|запас ходу по перетятій місцевості = 120
|питома потужність  = 10,3
|питомий тиск на ґрунт = 1,02
|допустимий нахил   = 35° 
|підйом, що долається = 
|стінка, що долається = 0,85
|рів, що долається  = 2,5
|брід, що долається = 1,6
}}
'''Тіґер 2''' ({{lang-de|2|Panzerkampfwagen VI Ausf B Tiger II}} авать [[Sonderkraftfahrzeug|Sd. Kfz]] 182) - німицькый [[тяжкый танк]] часӱв [[Друга світова война|другої світової войны]], а кідь конкретніше та її кӱнцевого пиріода. Вӱн став продовженям [[Тигр (танк)|первого Тиґра]]. Сирійно выробляв ся із начала 1944 року тай до капітулації [[Націстічне Нїмецько|Німеччины]]. У общому было упущено 489 штук.{{Жрідло}}

== Операторы ==
Кроме [[Націстічне Нїмецько|німцӱв]] быв іщи шор країн кутрі мали хоть якусь кӱлькӱсть Тиґрӱв ІІ. А іменно [[Мадярщина]], но і не лиш. Трофейні Тиґры ІІ были у [[Союз Совітскых Соціалістічных Републик|СССР]], [[Споєны штаты америцькы|США]], [[Велика Брітанія|Великої Британії]] тай [[Франція|Франції]].{{Жрідло}}

== Предходникы тай наслідникы ==
Прямым предходником Тиґра ІІ быв [[Тіґер (танк)|Тиґр І]], розроблиный двома рока́ми раньше. Наслідником мав стати [[Е-75 (танк)|Е-75]] (Тиґр ІІІ), ни зробленый даже у єнному прототипі чириз недостаток часу́ тай катастрофу із економіков [[Націстічне Нїмецько|Тритього рейха]].{{Жрідло}}

== Модифікації тай бронетехніка зроблена на базі Тиґра 2 ==
* [[Jagdtiger]] - найважчый сирійный вынищовач танкӱв. Мав 128 міліметровый канон.&lt;ref&gt;Книга Отто Каріус - Tiger in the mud&lt;/ref&gt;
* Befehlswagen Tiger II - командирська вирсія оснащена раціями FuG 7 авать FuG 8 і із зменшеным боєкомплектом убы ся стали радіостанції. Візуально почти ся не удлічав уд обычного Тиґра ІІ но мав радіостанції на кормі корпуса.&lt;ref&gt;[https://www.flickr.com/photos/panzerdb/albums/72157658446864423/ Андека фоткы] Тиґра першого із такыма самыма радіостанціями. Такі самі і были на вирсії сӱв командирськӱв вирсії Тиґра 2&lt;/ref&gt;
* [[Pz. Kpfw. VI Tiger II 10.5 cm kanone]] - проект по установлинню 105 міліметрового канона замість стандартного 88 міліметрового. Не пӱшов у сирію бо треба бы было робити пуд такоє нову башню.{{Жрідло}}
* Шор ,,бумажных&quot; САУ Grille: [[Grille 17|Grille-17]], [[Grille 21|Grille-21]], [[Grille 30|Grille-30]] і [[Grille 42|Grille-42]].{{Жрідло}}

== Жерела ==
{{reflist}}</text>
      <sha1>c9sprnfcc3k7p5es8g66el98jbq308s</sha1>
    </revision>
    <revision>
      <id>170133</id>
      <parentid>170132</parentid>
      <timestamp>2026-09-22T14:40:43Z</timestamp>
      <contributor>
        <username>Gazdadev</username>
        <id>36573</id>
      </contributor>
      <comment>/* */ Додано пару парамитрӱв: скорострільность тай уробникы</comment>
      <origin>170133</origin>
      <model>wikitext</model>
      <format>text/x-wiki</format>
      <text bytes="7036" sha1="9v7rwnn0zue5xmanh8j1m4ab5e4oium" xml:space="preserve">{{Інфобокс танк
|назва              = Panzer VI Ausf. B Tiger II&lt;br/&gt;
&lt;small&gt;Sd Kfz 182&lt;/small&gt;
|зображення         = King Tiger 1.jpg
|розм_зобр               = 300px
|опис_зображення    = '''Tiger II'''
|класифікація       = [[Класифікація танків|важкий танк]]
|модифікація       = Panzerkampfwagen VI Ausf B
|компонувальна схема= класична, з переднім розміщенням трансмісії
|вартість           = 321500 рейхсмарок
|країна-виробник    = [[Файл:Flag of Nazi Germany (1933-1945).svg|25px]] [[Третій Райх]]
|розробник          = Порше, Геншель
|компанія-виробник  = Henschel, Sohn, Friedrich Krupp AG, Maybach-Motorenbau, Wegmann &amp; Co.
|роки виробництва   = [[1944]]—[[1945]]
|кількість виробів  = 489
|роки експлуатації  = [[1944]]—[[1945]]
|модифікації        = 
|країни-оператори   = [[Третій Рейх]]
|війни              = [[Друга світова війна]]
|бойова маса        = 69.8
|екіпаж             = 5
|десант             = 
|довжина            = 7380
|ширина             = 3755
|висота             = 3090
|кліренс            = 495
|база               = 
|колія              = 
|тип броні          = сталева, катана, поверхнево загартована
|лоб корпусу        = 150мм / 50
|борт корпусу       = 80-120/0-50
|корма корпусу      = 80/30
|дах корпусу        = 80 / 30
|днище              = 25-40/0
|лоб башти          = 107/10 (башта Порше), 185мм/10° (башта Хеншеля)
|активний захист    = Відсутній
|динамічний захист  = Відсутній
|основне озброєння  = Гармата
|калібр, марка, тип гармати      = [[Гармата 8,8 см KwK 43|88-мм KwK 43 L/71]]
|довжина ствола     = 71
|скорострільність   = уд 6 до 10 устрілӱв у минуту
|кути ВН            = −8…+15°
|кути ГН            = 360°
|дальність стрільби = ~4 км
|

|боєкомплект гармати= 77 (башта Порше)
84 (башта Геншеля)
|приціли            = телескопічний TZF 9d/1
|кулемети           = 2—3 × 7,92-мм MG-34 і MG-42
|боєкомплект        = 
|додаткове_озброєння= 26-мм мортира Nahkampfgerät
|тип, марка двигуна = V-подібний, 12-циліндровий, карбюраторний, рідинного охолодження
|потужність двигуна = 700
|пальне             = бензин
|підвіска           = індивідуальна, [[Торсіонна підвіска|торсіонна]]
|колісна формула    = 
|швидкість по шосе  = 38 км/год (максимальна 44 км/год)
|швидкість по перетятій місцевості = 20
|запас ходу по шосе = 170
|запас ходу по перетятій місцевості = 120
|питома потужність  = 10,3
|питомий тиск на ґрунт = 1,02
|допустимий нахил   = 35° 
|підйом, що долається = 
|стінка, що долається = 0,85
|рів, що долається  = 2,5
|брід, що долається = 1,6
}}
'''Тіґер 2''' ({{lang-de|2|Panzerkampfwagen VI Ausf B Tiger II}} авать [[Sonderkraftfahrzeug|Sd. Kfz]] 182) - німицькый [[тяжкый танк]] часӱв [[Друга світова война|другої світової войны]], а кідь конкретніше та її кӱнцевого пиріода. Вӱн став продовженям [[Тигр (танк)|первого Тиґра]]. Сирійно выробляв ся із начала 1944 року тай до капітулації [[Націстічне Нїмецько|Німеччины]]. У общому было упущено 489 штук.{{Жрідло}}

== Операторы ==
Кроме [[Націстічне Нїмецько|німцӱв]] быв іщи шор країн кутрі мали хоть якусь кӱлькӱсть Тиґрӱв ІІ. А іменно [[Мадярщина]], но і не лиш. Трофейні Тиґры ІІ были у [[Союз Совітскых Соціалістічных Републик|СССР]], [[Споєны штаты америцькы|США]], [[Велика Брітанія|Великої Британії]] тай [[Франція|Франції]].{{Жрідло}}

== Предходникы тай наслідникы ==
Прямым предходником Тиґра ІІ быв [[Тіґер (танк)|Тиґр І]], розроблиный двома рока́ми раньше. Наслідником мав стати [[Е-75 (танк)|Е-75]] (Тиґр ІІІ), ни зробленый даже у єнному прототипі чириз недостаток часу́ тай катастрофу із економіков [[Націстічне Нїмецько|Тритього рейха]].{{Жрідло}}

== Модифікації тай бронетехніка зроблена на базі Тиґра 2 ==
* [[Jagdtiger]] - найважчый сирійный вынищовач танкӱв. Мав 128 міліметровый канон.&lt;ref&gt;Книга Отто Каріус - Tiger in the mud&lt;/ref&gt;
* Befehlswagen Tiger II - командирська вирсія оснащена раціями FuG 7 авать FuG 8 і із зменшеным боєкомплектом убы ся стали радіостанції. Візуально почти ся не удлічав уд обычного Тиґра ІІ но мав радіостанції на кормі корпуса.&lt;ref&gt;[https://www.flickr.com/photos/panzerdb/albums/72157658446864423/ Андека фоткы] Тиґра першого із такыма самыма радіостанціями. Такі самі і были на вирсії сӱв командирськӱв вирсії Тиґра 2&lt;/ref&gt;
* [[Pz. Kpfw. VI Tiger II 10.5 cm kanone]] - проект по установлинню 105 міліметрового канона замість стандартного 88 міліметрового. Не пӱшов у сирію бо треба бы было робити пуд такоє нову башню.{{Жрідло}}
* Шор ,,бумажных&quot; САУ Grille: [[Grille 17|Grille-17]], [[Grille 21|Grille-21]], [[Grille 30|Grille-30]] і [[Grille 42|Grille-42]].{{Жрідло}}

== Жерела ==
{{reflist}}</text>
      <sha1>9v7rwnn0zue5xmanh8j1m4ab5e4oium</sha1>
    </revision>
  </page>
  <page>
    <title>Хоснователь:Ugrorus</title>
    <ns>2</ns>
    <id>24903</id>
    <redirect title="Хоснователь:Owheishddisjshsieh" />
    <revision>
      <id>170127</id>
      <parentid>168724</parentid>
      <timestamp>2026-09-22T13:32:19Z</timestamp>
      <contributor>
        <username>İmmortalance</username>
        <id>36983</id>
      </contributor>
      <minor />
      <comment>İmmortalance переменовав сторінку [[Користувач:Yarickbased]] на [[Хоснователь:Ugrorus]]: Автоматичне перейменування сторінки при перейменуванні користувача «[[Special:CentralAuth/Yarickbased|Yarickbased]]» на «[[Special:CentralAuth/Ugrorus|Ugrorus]]»</comment>
      <origin>168724</origin>
      <model>wikitext</model>
      <format>text/x-wiki</format>
      <text bytes="77" sha1="jffxbk3gzb5swoorqlip0ikc0ta2cl6" xml:space="preserve">#ПЕРЕНАПРАВЛЕННЯ [[Хоснователь:Owheishddisjshsieh]]</text>
      <sha1>jffxbk3gzb5swoorqlip0ikc0ta2cl6</sha1>
    </revision>
  </page>
  <page>
    <title>Паралелоґрам</title>
    <ns>0</ns>
    <id>25157</id>
    <revision>
      <id>170140</id>
      <parentid>170121</parentid>
      <timestamp>2026-09-22T18:39:21Z</timestamp>
      <contributor>
        <username>Rue323</username>
        <id>31002</id>
      </contributor>
      <origin>170140</origin>
      <model>wikitext</model>
      <format>text/x-wiki</format>
      <text bytes="2285" sha1="n6031gxxy8j32tuhrsgts9lonf0wkk3" xml:space="preserve">'''Паралелоґра́м''' ({{Lang-grc|παραλληλόγραμμον}}) — чотыриуголник , у котрого обадві пары протикладных бокӱв суть паралелні. Є єден из основных видӱв [[Чотыриуголник|чотыриуголникӱв]] и служить общыв формов про [[Простокутник|простоуголник]], [[ромб]] и [[Квадрат (ґеометрія)|квадрат]].&lt;ref&gt;https://www.mathopenref.com/quadrilateral.htm&lt;/ref&gt;

== Узначіня и построїня ==
Паралелоґрам мать чотыри вирьхы, чотыри бокы и чотыри уднушньых угла. Дві пары ёго протикладных бокӱв лежать на паралелных прямых. Тому протикладні прямі мавуть єднаку довготу, а протикладні углы — єднаку величину.&lt;ref&gt;https://www.mathsisfun.com/geometry/parallelogram.html&lt;/ref&gt;

Паралелоґрам мож опереділити не лиш по двом парам паралелных бокӱв. Чотыриуголник тыж є паралелоґрамом, кідь обадві пары ёго протикладных бокӱв руні, вадь кідь єдна пара протикладных бокӱв єдночасно руна и паралелна. Исі признакы позволявуть упознати паралелоґрам при рішінёви [[Ґеометрія|ґеометричных]] задач.&lt;ref&gt;https://www.mathopenref.com/parallelogram.html&lt;/ref&gt;

Ид спец. видам паралелоґрама удносить ся [[простоуголник]] у котрого усі углы прямі, так иппен ромб у котрого усі бокы руні, и [[Квадрат (ґеометрія)|квадрат]] што у єдночас є и [[ромб]] и простоуголник. Того исі [[Ґеометрічна фіґура|фіґуры]] наслідувуть основні даности паралелоґрама.&lt;ref&gt;https://www.mathopenref.com/rectangle.html&lt;/ref&gt;

== Удкликованя ==</text>
      <sha1>n6031gxxy8j32tuhrsgts9lonf0wkk3</sha1>
    </revision>
    <revision>
      <id>170141</id>
      <parentid>170140</parentid>
      <timestamp>2026-09-22T18:40:52Z</timestamp>
      <contributor>
        <username>Rue323</username>
        <id>31002</id>
      </contributor>
      <origin>170141</origin>
      <model>wikitext</model>
      <format>text/x-wiki</format>
      <text bytes="2399" sha1="sndwc27z1u3szsaioqcjfp08hlr8vn1" xml:space="preserve">'''Паралелоґра́м''' ({{Lang-grc|παραλληλόγραμμον}}) — чотыриуголник , у котрого обадві пары протикладных бокӱв суть паралелні. Є єден из основных видӱв [[Чотыриуголник|чотыриуголникӱв]] и служить общыв формов про [[Простокутник|простоуголник]], [[ромб]] и [[Квадрат (ґеометрія)|квадрат]].&lt;ref&gt;https://www.mathopenref.com/quadrilateral.htm&lt;/ref&gt;

== Узначіня и построїня ==
Паралелоґрам мать чотыри вирьхы, чотыри бокы и чотыри уднушньых угла. Дві пары ёго протикладных бокӱв лежать на паралелных прямых. Тому протикладні прямі мавуть єднаку довготу, а протикладні углы — єднаку величину.&lt;ref&gt;https://www.mathsisfun.com/geometry/parallelogram.html&lt;/ref&gt;

Паралелоґрам мож опереділити не лиш по двом парам паралелных бокӱв. Чотыриуголник тыж є паралелоґрамом, кідь обадві пары ёго протикладных бокӱв руні, вадь кідь єдна пара протикладных бокӱв єдночасно руна и паралелна. Исі признакы позволявуть упознати паралелоґрам при рішінёви [[Ґеометрія|ґеометричных]] задач.&lt;ref&gt;https://www.mathopenref.com/parallelogram.html&lt;/ref&gt;

Ид спец. видам паралелоґрама удносить ся [[простоуголник]] у котрого усі углы прямі, так иппен ромб у котрого усі бокы руні, и [[Квадрат (ґеометрія)|квадрат]] што у єдночас є и [[ромб]] и простоуголник. Того исі [[Ґеометрічна фіґура|фіґуры]] наслідувуть основні даности паралелоґрама.&lt;ref&gt;https://www.mathopenref.com/rectangle.html&lt;/ref&gt;.

== Даности ==

== Площадь и обвод ==

== Виды и хоснованя даностий ==

== Удкликованя ==</text>
      <sha1>sndwc27z1u3szsaioqcjfp08hlr8vn1</sha1>
    </revision>
    <revision>
      <id>170143</id>
      <parentid>170141</parentid>
      <timestamp>2026-09-22T18:59:52Z</timestamp>
      <contributor>
        <username>Rue323</username>
        <id>31002</id>
      </contributor>
      <origin>170143</origin>
      <model>wikitext</model>
      <format>text/x-wiki</format>
      <text bytes="4816" sha1="h6yacj5y5klvhn7hyt57l35baj1ao5m" xml:space="preserve">'''Паралелоґра́м''' ({{Lang-grc|παραλληλόγραμμον}}) — чотыриуголник , у котрого обадві пары протикладных бокӱв суть паралелні. Є єден из основных видӱв [[Чотыриуголник|чотыриуголникӱв]] и служить общыв формов про [[Простокутник|простоуголник]], [[ромб]] и [[Квадрат (ґеометрія)|квадрат]].&lt;ref&gt;https://www.mathopenref.com/quadrilateral.htm&lt;/ref&gt;

== Узначіня и построїня ==
Паралелоґрам мать чотыри вирьхы, чотыри бокы и чотыри уднушньых угла. Дві пары ёго протикладных бокӱв лежать на паралелных прямых. Тому протикладні прямі мавуть єднаку довготу, а протикладні углы — єднаку величину.&lt;ref&gt;https://www.mathsisfun.com/geometry/parallelogram.html&lt;/ref&gt;

Паралелоґрам мож опереділити не лиш по двом парам паралелных бокӱв. Чотыриуголник тыж є паралелоґрамом, кідь обадві пары ёго протикладных бокӱв руні, вадь кідь єдна пара протикладных бокӱв єдночасно руна и паралелна. Исі признакы позволявуть упознати паралелоґрам при рішінёви [[Ґеометрія|ґеометричных]] задач.&lt;ref&gt;https://www.mathopenref.com/parallelogram.html&lt;/ref&gt;

Ид спец. видам паралелоґрама удносить ся [[простоуголник]] у котрого усі углы прямі, так иппен ромб у котрого усі бокы руні, и [[Квадрат (ґеометрія)|квадрат]] што у єдночас є и [[ромб]] и простоуголник. Того исі [[Ґеометрічна фіґура|фіґуры]] наслідувуть основні даности паралелоґрама.&lt;ref&gt;https://www.mathopenref.com/rectangle.html&lt;/ref&gt;.

== Даности ==
Єдна из главных даностий паралелоґрама є у тому, ож ёго протикладні бокы єдночасно паралелні и руні по довготі. Протикладні углы тыж руні. Два сосідньых угла у сумі давуть 180°, циже суть додатковыми.&lt;ref&gt;https://www.mathopenref.com/parallelogram.html&lt;/ref&gt;&lt;ref&gt;https://www.mathsisfun.com/geometry/parallelogram.html&lt;/ref&gt;

[[Діаґонала|Діаґоналы]] паралелоґрама зъединявуть протикладні вирьхы. У точці перерізованя кажда [[діаґонала]] ділить ся другыв діаґоналов надвоє: обадві части каждої діаґоналы мавуть єднакову довготу. Ота даность є єдным из основных признакӱв паралелоґрама и хоснує ся у ґеометричных доказах.&lt;ref&gt;https://www.mathopenref.com/common-core.html&lt;/ref&gt;

Каждая [[діаґонала]] иппен розділять паралелоґрам на два єднакых по площади [[Триуголник|триуголникы]]. Дякувучи тому многі задачі за площадь паралелоґрама мож извести ид задачам за триуголникы.&lt;ref&gt;https://www.cut-the-knot.org/proofs/ParaIsRect.shtml&lt;/ref&gt;

== Площадь и обвод ==

== Виды и хоснованя даностий ==
[[Простоуголник]] мож розникововати ге паралелоґрам из чотырьма прямыми углами. [[Ромб]] є паралелоґрамом, у котрого усі бокы суть руні. Квадрат злучать обадва ограничіня: у нёго и усі бокы руні, и вшыткі углы прямі.

Даности паралелоґрамӱв хоснувуть ся не лиш у шкӱлнӱв ґеометрії. Форма и даности паралелоґрама хоснувуть ся у разныї ґеометричных построїнях и механізмах. Наприклад, на основі изъязаных паралелоюрамӱв робить пантоґраф — механізм, позволявущый копіровати и переміняти масштаб подобенок.

== Удкликованя ==</text>
      <sha1>h6yacj5y5klvhn7hyt57l35baj1ao5m</sha1>
    </revision>
    <revision>
      <id>170144</id>
      <parentid>170143</parentid>
      <timestamp>2026-09-22T19:25:42Z</timestamp>
      <contributor>
        <username>Rue323</username>
        <id>31002</id>
      </contributor>
      <origin>170144</origin>
      <model>wikitext</model>
      <format>text/x-wiki</format>
      <text bytes="6030" sha1="3j6sbogcnudobu1gf2lwaluyj5yyn8s" xml:space="preserve">{{Універзалный інфобокс}}

'''Паралелоґра́м''' ({{Lang-grc|παραλληλόγραμμον}}) — чотыриуголник , у котрого обадві пары протикладных бокӱв суть паралелні. Є єден из основных видӱв [[Чотыриуголник|чотыриуголникӱв]] и служить общыв формов про [[Простокутник|простоуголник]], [[ромб]] и [[Квадрат (ґеометрія)|квадрат]].&lt;ref&gt;https://www.mathopenref.com/quadrilateral.htm&lt;/ref&gt;

== Узначіня и построїня ==
Паралелоґрам мать чотыри вирьхы, чотыри бокы и чотыри уднушньых угла. Дві пары ёго протикладных бокӱв лежать на паралелных прямых. Тому протикладні прямі мавуть єднаку довготу, а протикладні углы — єднаку величину.&lt;ref&gt;https://www.mathsisfun.com/geometry/parallelogram.html&lt;/ref&gt;

Паралелоґрам мож опереділити не лиш по двом парам паралелных бокӱв. Чотыриуголник тыж є паралелоґрамом, кідь обадві пары ёго протикладных бокӱв руні, вадь кідь єдна пара протикладных бокӱв єдночасно руна и паралелна. Исі признакы позволявуть упознати паралелоґрам при рішінёви [[Ґеометрія|ґеометричных]] задач.&lt;ref&gt;https://www.mathopenref.com/parallelogram.html&lt;/ref&gt;

Ид спец. видам паралелоґрама удносить ся [[простоуголник]] у котрого усі углы прямі, так иппен ромб у котрого усі бокы руні, и [[Квадрат (ґеометрія)|квадрат]] што у єдночас є и [[ромб]] и простоуголник. Того исі [[Ґеометрічна фіґура|фіґуры]] наслідувуть основні даности паралелоґрама.&lt;ref&gt;https://www.mathopenref.com/rectangle.html&lt;/ref&gt;.

== Даности ==
Єдна из главных даностий паралелоґрама є у тому, ож ёго протикладні бокы єдночасно паралелні и руні по довготі. Протикладні углы тыж руні. Два сосідньых угла у сумі давуть 180°, циже суть додатковыми.&lt;ref&gt;https://www.mathopenref.com/parallelogram.html&lt;/ref&gt;&lt;ref&gt;https://www.mathsisfun.com/geometry/parallelogram.html&lt;/ref&gt;

[[Діаґонала|Діаґоналы]] паралелоґрама зъединявуть протикладні вирьхы. У точці перерізованя кажда [[діаґонала]] ділить ся другыв діаґоналов надвоє: обадві части каждої діаґоналы мавуть єднакову довготу. Ота даность є єдным из основных признакӱв паралелоґрама и хоснує ся у ґеометричных доказах.&lt;ref&gt;https://www.mathopenref.com/common-core.html&lt;/ref&gt;

Каждая [[діаґонала]] иппен розділять паралелоґрам на два єднакых по площади [[Триуголник|триуголникы]]. Дякувучи тому многі задачі за площадь паралелоґрама мож извести ид задачам за триуголникы.&lt;ref&gt;https://www.cut-the-knot.org/proofs/ParaIsRect.shtml&lt;/ref&gt;

== Площадь и обвод ==
На учисліня [[Площа|площади]] паралелоґрама хоснує ся учиніня основы на удповідну му высоту: 

{{Цитат|1=S=ah}}

Высота — ото перпендикуларна далина миже убраным основанём и протикладным му боком. Кідь протикладный бӱк положеный так, ож ёго приходить ся подумкы продовжати, высота всё єдно мірять ся перпендикуларно основанёви. Тому довготу нахыленого бока не мож автоматично принимати за высоту.&lt;ref&gt;https://www.mathopenref.com/parallelogram.html&lt;/ref&gt;

Периметр паралелоґрама єднакый сумі довгот всьых чотырёх бокӱв. Покӱлку протикладні бокы єднакі, ёго мож учислити по формулі: 

{{Цитат|1=P=2(a+b)}}

де a и b довготы двох сосідньых бокӱв.&lt;ref&gt;https://www.mathsisfun.com/geometry/parallelogram.html&lt;/ref&gt;
== Виды и хоснованя даностий ==
[[Простоуголник]] мож розникововати ге паралелоґрам из чотырьма прямыми углами. [[Ромб]] є паралелоґрамом, у котрого усі бокы суть руні. Квадрат злучать обадва ограничіня: у нёго и усі бокы руні, и вшыткі углы прямі.

Даности паралелоґрамӱв хоснувуть ся не лиш у шкӱлнӱв ґеометрії. Форма и даности паралелоґрама хоснувуть ся у разныї ґеометричных построїнях и механізмах. Наприклад, на основі изъязаных паралелоюрамӱв робить пантоґраф — механізм, позволявущый копіровати и переміняти масштаб подобенок.

== Удкликованя ==</text>
      <sha1>3j6sbogcnudobu1gf2lwaluyj5yyn8s</sha1>
    </revision>
    <revision>
      <id>170145</id>
      <parentid>170144</parentid>
      <timestamp>2026-09-22T19:26:00Z</timestamp>
      <contributor>
        <username>Rue323</username>
        <id>31002</id>
      </contributor>
      <origin>170145</origin>
      <model>wikitext</model>
      <format>text/x-wiki</format>
      <text bytes="6034" sha1="rjrq3g3v7ai4mnz5nmykgxjmuglm8lt" xml:space="preserve">{{Універзалный інфобокс}}

'''Паралелоґра́м''' ({{Lang-grc|παραλληλόγραμμον}}) — [[чотыриуголник]] , у котрого обадві пары протикладных бокӱв суть паралелні. Є єден из основных видӱв [[Чотыриуголник|чотыриуголникӱв]] и служить общыв формов про [[Простокутник|простоуголник]], [[ромб]] и [[Квадрат (ґеометрія)|квадрат]].&lt;ref&gt;https://www.mathopenref.com/quadrilateral.htm&lt;/ref&gt;

== Узначіня и построїня ==
Паралелоґрам мать чотыри вирьхы, чотыри бокы и чотыри уднушньых угла. Дві пары ёго протикладных бокӱв лежать на паралелных прямых. Тому протикладні прямі мавуть єднаку довготу, а протикладні углы — єднаку величину.&lt;ref&gt;https://www.mathsisfun.com/geometry/parallelogram.html&lt;/ref&gt;

Паралелоґрам мож опереділити не лиш по двом парам паралелных бокӱв. Чотыриуголник тыж є паралелоґрамом, кідь обадві пары ёго протикладных бокӱв руні, вадь кідь єдна пара протикладных бокӱв єдночасно руна и паралелна. Исі признакы позволявуть упознати паралелоґрам при рішінёви [[Ґеометрія|ґеометричных]] задач.&lt;ref&gt;https://www.mathopenref.com/parallelogram.html&lt;/ref&gt;

Ид спец. видам паралелоґрама удносить ся [[простоуголник]] у котрого усі углы прямі, так иппен ромб у котрого усі бокы руні, и [[Квадрат (ґеометрія)|квадрат]] што у єдночас є и [[ромб]] и простоуголник. Того исі [[Ґеометрічна фіґура|фіґуры]] наслідувуть основні даности паралелоґрама.&lt;ref&gt;https://www.mathopenref.com/rectangle.html&lt;/ref&gt;.

== Даности ==
Єдна из главных даностий паралелоґрама є у тому, ож ёго протикладні бокы єдночасно паралелні и руні по довготі. Протикладні углы тыж руні. Два сосідньых угла у сумі давуть 180°, циже суть додатковыми.&lt;ref&gt;https://www.mathopenref.com/parallelogram.html&lt;/ref&gt;&lt;ref&gt;https://www.mathsisfun.com/geometry/parallelogram.html&lt;/ref&gt;

[[Діаґонала|Діаґоналы]] паралелоґрама зъединявуть протикладні вирьхы. У точці перерізованя кажда [[діаґонала]] ділить ся другыв діаґоналов надвоє: обадві части каждої діаґоналы мавуть єднакову довготу. Ота даность є єдным из основных признакӱв паралелоґрама и хоснує ся у ґеометричных доказах.&lt;ref&gt;https://www.mathopenref.com/common-core.html&lt;/ref&gt;

Каждая [[діаґонала]] иппен розділять паралелоґрам на два єднакых по площади [[Триуголник|триуголникы]]. Дякувучи тому многі задачі за площадь паралелоґрама мож извести ид задачам за триуголникы.&lt;ref&gt;https://www.cut-the-knot.org/proofs/ParaIsRect.shtml&lt;/ref&gt;

== Площадь и обвод ==
На учисліня [[Площа|площади]] паралелоґрама хоснує ся учиніня основы на удповідну му высоту: 

{{Цитат|1=S=ah}}

Высота — ото перпендикуларна далина миже убраным основанём и протикладным му боком. Кідь протикладный бӱк положеный так, ож ёго приходить ся подумкы продовжати, высота всё єдно мірять ся перпендикуларно основанёви. Тому довготу нахыленого бока не мож автоматично принимати за высоту.&lt;ref&gt;https://www.mathopenref.com/parallelogram.html&lt;/ref&gt;

Периметр паралелоґрама єднакый сумі довгот всьых чотырёх бокӱв. Покӱлку протикладні бокы єднакі, ёго мож учислити по формулі: 

{{Цитат|1=P=2(a+b)}}

де a и b довготы двох сосідньых бокӱв.&lt;ref&gt;https://www.mathsisfun.com/geometry/parallelogram.html&lt;/ref&gt;
== Виды и хоснованя даностий ==
[[Простоуголник]] мож розникововати ге паралелоґрам из чотырьма прямыми углами. [[Ромб]] є паралелоґрамом, у котрого усі бокы суть руні. Квадрат злучать обадва ограничіня: у нёго и усі бокы руні, и вшыткі углы прямі.

Даности паралелоґрамӱв хоснувуть ся не лиш у шкӱлнӱв ґеометрії. Форма и даности паралелоґрама хоснувуть ся у разныї ґеометричных построїнях и механізмах. Наприклад, на основі изъязаных паралелоюрамӱв робить пантоґраф — механізм, позволявущый копіровати и переміняти масштаб подобенок.

== Удкликованя ==</text>
      <sha1>rjrq3g3v7ai4mnz5nmykgxjmuglm8lt</sha1>
    </revision>
  </page>
  <page>
    <title>Ервін Адерс</title>
    <ns>0</ns>
    <id>25164</id>
    <revision>
      <id>170129</id>
      <parentid>169980</parentid>
      <timestamp>2026-09-22T14:27:20Z</timestamp>
      <contributor>
        <username>Gazdadev</username>
        <id>36573</id>
      </contributor>
      <origin>170129</origin>
      <model>wikitext</model>
      <format>text/x-wiki</format>
      <text bytes="2991" sha1="43dlt1bgbtz79y5xq1magn061b9ghxj" xml:space="preserve">{{В розробку}}
[[Файл:Erwin Aders.jpg|thumb|Праворуч|Фото Ервіна Адерса]]
{{Особа}}&lt;!-- Завершіть кось інфобокс бо я ниваловшин --&gt;
'''Е́рвін А́дерс''' ({{lang-de|2|Erwin Aders}}) ([[7. май|7. мая]] [[1881]] — [[6. януар|6. януара]] [[1974]])&amp;nbsp;— [[Націстічне Нїмецько|німицькый]] [[инженер|инженірь]] и конструктор у галузи [[Машинарьство|машинарьства]], твориць [[Тяжкый танк|тяжкых танкӱв]], зокрема [[Panzerkampfwagen VI Tiger|Тіґер 1]] и його наслідник [[Panzerkampfwagen VI Tiger II|Тіґер 2]].

== Ранні рокы ==
Ервін Адерс родив ся у [[Дӱсселдорф|Дӱсселдорфови]] 7. мая 1881. року. Учив ся у технічному коледжови вароша [[Аахен]], тамкы такой и здав екзамены у [[1906]]. році. Пак робив у дакӱлкох компаніях, што спеціалізовали ся на уробництвови ставбеної тай [[Автомобіл|автомобілної технікы]], а ищи начно-досліднӱв діялности.&lt;ref&gt;Німицька національна бібліотека (GND): Ідентифікатор особы Ервіна Адерса — GND 13695572X&lt;/ref&gt;

== Перва світова война и начало карєры конструктора ==
Цивілный живӱт Ервіна Адерса быв прерватый у 1914. році [[Перша світова война|первыв світовыв войнов]]. У катунах Адерс проходив службу у експеременталнӱв автомобілнӱв части — пудрозділови, у якому вӱн годен быв хосновати свої технічні знаня. Експерементална транспортна часть [[Моторизовані войська|моторизованых войськ]] упробововала не лиш грузовикы тай артилерійські тягачі, а щи удповідала за орґанізацію проґрамы розробкы танка [[A7V Sturmpanzerwagen|A7V]]. Пӱсля войны Адерс робив инженірьом у MAN у [[Нӱрнберґ|Нӱрнберґови]], а у 1925. році став робити у Vogtländische Maschinenfabrik AG (VOMAG) у [[Плауен|Плауенови]], а у 1929. році уже у [[Daimler-Benz]].&lt;ref&gt;{{Книга |автор=Rainer Strasheim |заголовок=The German A7V Tank and the Captured British Mk. IV Tanks of World War I |видавництво=Schiffer Publishing |рік=2010 |isbn=978-0764336546}}&lt;/ref&gt;

== Жерела ==
{{референції}}</text>
      <sha1>43dlt1bgbtz79y5xq1magn061b9ghxj</sha1>
    </revision>
    <revision>
      <id>170130</id>
      <parentid>170129</parentid>
      <timestamp>2026-09-22T14:29:46Z</timestamp>
      <contributor>
        <username>Gazdadev</username>
        <id>36573</id>
      </contributor>
      <origin>170130</origin>
      <model>wikitext</model>
      <format>text/x-wiki</format>
      <text bytes="2974" sha1="kyfel17qltcbe99v56zalm2w0hct4gx" xml:space="preserve">{{В розробку}}
[[Файл:Erwin Aders.jpg|thumb|Фото Ервіна Адерса]]
{{Особа}}&lt;!-- Завершіть кось інфобокс бо я ниваловшин --&gt;
'''Е́рвін А́дерс''' ({{lang-de|2|Erwin Aders}}) ([[7. май|7. мая]] [[1881]] — [[6. януар|6. януара]] [[1974]])&amp;nbsp;— [[Націстічне Нїмецько|німицькый]] [[инженер|инженірь]] и конструктор у галузи [[Машинарьство|машинарьства]], твориць [[Тяжкый танк|тяжкых танкӱв]], зокрема [[Panzerkampfwagen VI Tiger|Тіґер 1]] и його наслідник [[Panzerkampfwagen VI Tiger II|Тіґер 2]].

== Ранні рокы ==
Ервін Адерс родив ся у [[Дӱсселдорф|Дӱсселдорфови]] 7. мая 1881. року. Учив ся у технічному коледжови вароша [[Аахен]], тамкы такой и здав екзамены у [[1906]]. році. Пак робив у дакӱлкох компаніях, што спеціалізовали ся на уробництвови ставбеної тай [[Автомобіл|автомобілної технікы]], а ищи начно-досліднӱв діялности.&lt;ref&gt;Німицька національна бібліотека (GND): Ідентифікатор особы Ервіна Адерса — GND 13695572X&lt;/ref&gt;

== Перва світова война и начало карєры конструктора ==
Цивілный живӱт Ервіна Адерса быв прерватый у 1914. році [[Перша світова война|первыв світовыв войнов]]. У катунах Адерс проходив службу у експеременталнӱв автомобілнӱв части — пудрозділови, у якому вӱн годен быв хосновати свої технічні знаня. Експерементална транспортна часть [[Моторизовані войська|моторизованых войськ]] упробововала не лиш грузовикы тай артилерійські тягачі, а щи удповідала за орґанізацію проґрамы розробкы танка [[A7V Sturmpanzerwagen|A7V]]. Пӱсля войны Адерс робив инженірьом у MAN у [[Нӱрнберґ|Нӱрнберґови]], а у 1925. році став робити у Vogtländische Maschinenfabrik AG (VOMAG) у [[Плауен|Плауенови]], а у 1929. році уже у [[Daimler-Benz]].&lt;ref&gt;{{Книга |автор=Rainer Strasheim |заголовок=The German A7V Tank and the Captured British Mk. IV Tanks of World War I |видавництво=Schiffer Publishing |рік=2010 |isbn=978-0764336546}}&lt;/ref&gt;

== Жерела ==
{{референції}}</text>
      <sha1>kyfel17qltcbe99v56zalm2w0hct4gx</sha1>
    </revision>
    <revision>
      <id>170135</id>
      <parentid>170130</parentid>
      <timestamp>2026-09-22T15:32:09Z</timestamp>
      <contributor>
        <username>Gazdadev</username>
        <id>36573</id>
      </contributor>
      <comment>/* */</comment>
      <origin>170135</origin>
      <model>wikitext</model>
      <format>text/x-wiki</format>
      <text bytes="2984" sha1="4sa0v24d3zfwaktpehj1biay5249itz" xml:space="preserve">{{В розробку}}
[[File:Erwin Aders.jpg|thumb|{{center| Фото Ервіна Адерса}} ]]
{{Особа}} &lt;!-- Завершіть кось інфобокс бо я ниваловшин --&gt;
'''Е́рвін А́дерс''' ({{lang-de|2|Erwin Aders}}) ([[7. май|7. мая]] [[1881]] — [[6. януар|6. януара]] [[1974]])&amp;nbsp;— [[Націстічне Нїмецько|німицькый]] [[инженер|инженірь]] и конструктор у галузи [[Машинарьство|машинарьства]], твориць [[Тяжкый танк|тяжкых танкӱв]], зокрема [[Panzerkampfwagen VI Tiger|Тіґер 1]] и його наслідник [[Panzerkampfwagen VI Tiger II|Тіґер 2]].

== Ранні рокы ==
Ервін Адерс родив ся у [[Дӱсселдорф|Дӱсселдорфови]] 7. мая 1881. року. Учив ся у технічному коледжови вароша [[Аахен]], тамкы такой и здав екзамены у [[1906]]. році. Пак робив у дакӱлкох компаніях, што спеціалізовали ся на уробництвови ставбеної тай [[Автомобіл|автомобілної технікы]], а ищи начно-досліднӱв діялности.&lt;ref&gt;Німицька національна бібліотека (GND): Ідентифікатор особы Ервіна Адерса — GND 13695572X&lt;/ref&gt;

== Перва світова война и начало карєры конструктора ==
Цивілный живӱт Ервіна Адерса быв прерватый у 1914. році [[Перша світова война|первыв світовыв войнов]]. У катунах Адерс проходив службу у експеременталнӱв автомобілнӱв части — пудрозділови, у якому вӱн годен быв хосновати свої технічні знаня. Експерементална транспортна часть [[Моторизовані войська|моторизованых войськ]] упробововала не лиш грузовикы тай артилерійські тягачі, а щи удповідала за орґанізацію проґрамы розробкы танка [[A7V Sturmpanzerwagen|A7V]]. Пӱсля войны Адерс робив инженірьом у MAN у [[Нӱрнберґ|Нӱрнберґови]], а у 1925. році став робити у Vogtländische Maschinenfabrik AG (VOMAG) у [[Плауен|Плауенови]], а у 1929. році уже у [[Daimler-Benz]].&lt;ref&gt;{{Книга |автор=Rainer Strasheim |заголовок=The German A7V Tank and the Captured British Mk. IV Tanks of World War I |видавництво=Schiffer Publishing |рік=2010 |isbn=978-0764336546}}&lt;/ref&gt;

== Жерела ==
{{референції}}</text>
      <sha1>4sa0v24d3zfwaktpehj1biay5249itz</sha1>
    </revision>
    <revision>
      <id>170136</id>
      <parentid>170135</parentid>
      <timestamp>2026-09-22T15:50:16Z</timestamp>
      <contributor>
        <username>Obelick09</username>
        <id>32400</id>
      </contributor>
      <minor />
      <origin>170136</origin>
      <model>wikitext</model>
      <format>text/x-wiki</format>
      <text bytes="3210" sha1="1avfuepuxzkikolr1gsyou5617noxwb" xml:space="preserve">{{В розробку}}
{{Особа
| Имя = Ервін Адерс
| Образчик = Erwin Aders.jpg
| Чинность = [[Инженер]]
| Уроджѣня = 7. мая 1881. гуд
| Мѣсто_роджѣня = Дюсселдорф
| Упокоеня = 6. януара 1974. гуд
| Мѣсто_смерти = Ділленбурґ
}} &lt;!-- Завершіть кось інфобокс бо я ниваловшин --&gt;
'''Е́рвін А́дерс''' ({{lang-de|2|Erwin Aders}}) ([[7. май|7. мая]] [[1881]] — [[6. януар|6. януара]] [[1974]])&amp;nbsp;— [[Націстічне Нїмецько|німицькый]] [[инженер|инженірь]] и конструктор у галузи [[Машинарьство|машинарьства]], твориць [[Тяжкый танк|тяжкых танкӱв]], зокрема [[Panzerkampfwagen VI Tiger|Тіґер 1]] и його наслідник [[Panzerkampfwagen VI Tiger II|Тіґер 2]].

== Ранні рокы ==
Ервін Адерс родив ся у [[Дӱсселдорф|Дӱсселдорфови]] 7. мая 1881. року. Учив ся у технічному коледжови вароша [[Аахен]], тамкы такой и здав екзамены у [[1906]]. році. Пак робив у дакӱлкох компаніях, што спеціалізовали ся на уробництвови ставбеної тай [[Автомобіл|автомобілної технікы]], а ищи начно-досліднӱв діялности.&lt;ref&gt;Німицька національна бібліотека (GND): Ідентифікатор особы Ервіна Адерса — GND 13695572X&lt;/ref&gt;

== Перва світова война и начало карєры конструктора ==
Цивілный живӱт Ервіна Адерса быв прерватый у 1914. році [[Перша світова война|первыв світовыв войнов]]. У катунах Адерс проходив службу у експеременталнӱв автомобілнӱв части — пудрозділови, у якому вӱн годен быв хосновати свої технічні знаня. Експерементална транспортна часть [[Моторизовані войська|моторизованых войськ]] упробововала не лиш грузовикы тай артилерійські тягачі, а щи удповідала за орґанізацію проґрамы розробкы танка [[A7V Sturmpanzerwagen|A7V]]. Пӱсля войны Адерс робив инженірьом у MAN у [[Нӱрнберґ|Нӱрнберґови]], а у 1925. році став робити у Vogtländische Maschinenfabrik AG (VOMAG) у [[Плауен|Плауенови]], а у 1929. році уже у [[Daimler-Benz]].&lt;ref&gt;{{Книга |автор=Rainer Strasheim |заголовок=The German A7V Tank and the Captured British Mk. IV Tanks of World War I |видавництво=Schiffer Publishing |рік=2010 |isbn=978-0764336546}}&lt;/ref&gt;

== Жерела ==
{{референції}}</text>
      <sha1>1avfuepuxzkikolr1gsyou5617noxwb</sha1>
    </revision>
    <revision>
      <id>170137</id>
      <parentid>170136</parentid>
      <timestamp>2026-09-22T16:17:24Z</timestamp>
      <contributor>
        <username>Halajkovič</username>
        <id>33393</id>
      </contributor>
      <comment>/* */ +оправа шаблоны</comment>
      <origin>170137</origin>
      <model>wikitext</model>
      <format>text/x-wiki</format>
      <text bytes="3238" sha1="pft7y129uchcax4m8l3e6fu4wyazwdp" xml:space="preserve">{{В розробку}}
{{Особа проста
| Имя = Ервін Адерс
| Образчик = [[File:Erwin Aders.jpg|150px]]
| Чинность = [[Инженер]]
| Уроджѣня = 7. мая 1881. гуд
| Мѣсто_роджѣня = Дюсселдорф
| Упокоеня = 6. януара 1974. гуд
| Мѣсто_смерти = Ділленбурґ
}} &lt;!-- Завершіть кось інфобокс бо я ниваловшин --&gt;
'''Е́рвін А́дерс''' ({{lang-de|2|Erwin Aders}}) ([[7. май|7. мая]] [[1881]] — [[6. януар|6. януара]] [[1974]])&amp;nbsp;— [[Націстічне Нїмецько|німицькый]] [[инженер|инженірь]] и конструктор у галузи [[Машинарьство|машинарьства]], твориць [[Тяжкый танк|тяжкых танкӱв]], зокрема [[Panzerkampfwagen VI Tiger|Тіґер 1]] и його наслідник [[Panzerkampfwagen VI Tiger II|Тіґер 2]].

== Ранні рокы ==
Ервін Адерс родив ся у [[Дӱсселдорф|Дӱсселдорфови]] 7. мая 1881. року. Учив ся у технічному коледжови вароша [[Аахен]], тамкы такой и здав екзамены у [[1906]]. році. Пак робив у дакӱлкох компаніях, што спеціалізовали ся на уробництвови ставбеної тай [[Автомобіл|автомобілної технікы]], а ищи начно-досліднӱв діялности.&lt;ref&gt;Німицька національна бібліотека (GND): Ідентифікатор особы Ервіна Адерса — GND 13695572X&lt;/ref&gt;

== Перва світова война и начало карєры конструктора ==
Цивілный живӱт Ервіна Адерса быв прерватый у 1914. році [[Перша світова война|первыв світовыв войнов]]. У катунах Адерс проходив службу у експеременталнӱв автомобілнӱв части — пудрозділови, у якому вӱн годен быв хосновати свої технічні знаня. Експерементална транспортна часть [[Моторизовані войська|моторизованых войськ]] упробововала не лиш грузовикы тай артилерійські тягачі, а щи удповідала за орґанізацію проґрамы розробкы танка [[A7V Sturmpanzerwagen|A7V]]. Пӱсля войны Адерс робив инженірьом у MAN у [[Нӱрнберґ|Нӱрнберґови]], а у 1925. році став робити у Vogtländische Maschinenfabrik AG (VOMAG) у [[Плауен|Плауенови]], а у 1929. році уже у [[Daimler-Benz]].&lt;ref&gt;{{Книга |автор=Rainer Strasheim |заголовок=The German A7V Tank and the Captured British Mk. IV Tanks of World War I |видавництво=Schiffer Publishing |рік=2010 |isbn=978-0764336546}}&lt;/ref&gt;

== Жерела ==
{{референції}}</text>
      <sha1>pft7y129uchcax4m8l3e6fu4wyazwdp</sha1>
    </revision>
    <revision>
      <id>170139</id>
      <parentid>170137</parentid>
      <timestamp>2026-09-22T17:50:11Z</timestamp>
      <contributor>
        <username>Rue323</username>
        <id>31002</id>
      </contributor>
      <origin>170139</origin>
      <model>wikitext</model>
      <format>text/x-wiki</format>
      <text bytes="3241" sha1="je1gpunixueqkh3qmqqshu9i7z066jo" xml:space="preserve">{{В розробку}}
{{Особа проста
| Имя = Ервін Адерс
| Образчик = [[File:Erwin Aders.jpg|150px]]
| Чинность = [[Инженер]]
| Уроджѣня = 7. мая 1881. гуд
| Мѣсто_роджѣня = Дюсселдорф
| Упокоеня = 6. януара 1974. гуд
| Мѣсто_смерти = Ділленбурґ
}} &lt;!-- Завершіть кось інфобокс бо я ниваловшин --&gt;

'''Е́рвін А́дерс''' ({{lang-de|2|Erwin Aders}}) ([[7. май|7. мая]] [[1881]] — [[6. януар|6. януара]] [[1974]])&amp;nbsp;— [[Націстічне Нїмецько|німицькый]] [[инженер|инженірь]] и конструктор у галузи [[Машинарьство|машинарьства]], твориць [[Тяжкый танк|тяжкых танкӱв]], зокрема [[Panzerkampfwagen VI Tiger|Тіґер 1]] и його наслідник [[Panzerkampfwagen VI Tiger II|Тіґер 2]].

== Ранні рокы ==
Ервін Адерс родив ся у [[Дӱсселдорф|Дӱсселдорфови]] 7. мая 1881. року. Учив ся у технічному коледжови вароша [[Аахен]], тамкы такой и здав екзамены у [[1906]]. році. Пак робив у дакӱлкох компаніях, што спеціалізовали ся на уробництвови ставбеної тай [[Автомобіл|автомобілної технікы]], а ищи научно-досліднӱв діялности.&lt;ref&gt;Німицька національна бібліотека (GND): Ідентифікатор особы Ервіна Адерса — GND 13695572X&lt;/ref&gt;

== Перва світова война и начало карєры конструктора ==
Цивілный живӱт Ервіна Адерса быв прерватый у 1914. році [[Перша світова война|первыв світовыв войнов]]. У катунах Адерс проходив службу у експеременталнӱв автомобілнӱв части — пудрозділови, у якому вӱн годен быв хосновати свої технічні знаня. Експерементална транспортна часть [[Моторизовані войська|моторизованых войськ]] упробововала не лиш грузовикы тай артилерійські тягачі, а щи удповідала за орґанізацію проґрамы розробкы танка [[A7V Sturmpanzerwagen|A7V]]. Пӱсля войны Адерс робив инженірьом у MAN у [[Нӱрнберґ|Нӱрнберґови]], а у 1925. році став робити у Vogtländische Maschinenfabrik AG (VOMAG) у [[Плауен|Плауенови]], а у 1929. році уже у [[Daimler-Benz]].&lt;ref&gt;{{Книга |автор=Rainer Strasheim |заголовок=The German A7V Tank and the Captured British Mk. IV Tanks of World War I |видавництво=Schiffer Publishing |рік=2010 |isbn=978-0764336546}}&lt;/ref&gt;

== Жерела ==
{{референції}}</text>
      <sha1>je1gpunixueqkh3qmqqshu9i7z066jo</sha1>
    </revision>
    <revision>
      <id>170142</id>
      <parentid>170139</parentid>
      <timestamp>2026-09-22T18:51:43Z</timestamp>
      <contributor>
        <username>Gazdadev</username>
        <id>36573</id>
      </contributor>
      <comment>/* */ Цяткы не треба класти після року тай числа місяця;
Забрато коментар бо уже не надобный</comment>
      <origin>170142</origin>
      <model>wikitext</model>
      <format>text/x-wiki</format>
      <text bytes="3154" sha1="pz8z3f011emz2so03mii11yen0bln2h" xml:space="preserve">{{В розробку}}
{{Особа проста
| Имя = Ервін Адерс
| Образчик = [[File:Erwin Aders.jpg|150px]]
| Чинность = [[Инженер]]
| Уроджѣня = 7 мая 1881 гуд
| Мѣсто_роджѣня = Дюсселдорф
| Упокоеня = 6 януара 1974 гуд
| Мѣсто_смерти = Ділленбурґ
}}

'''Е́рвін А́дерс''' ({{lang-de|2|Erwin Aders}}) ([[7. май|7. мая]] [[1881]] — [[6. януар|6. януара]] [[1974]])&amp;nbsp;— [[Націстічне Нїмецько|німицькый]] [[инженер|инженірь]] и конструктор у галузи [[Машинарьство|машинарьства]], твориць [[Тяжкый танк|тяжкых танкӱв]], зокрема [[Panzerkampfwagen VI Tiger|Тіґер 1]] и його наслідник [[Panzerkampfwagen VI Tiger II|Тіґер 2]].

== Ранні рокы ==
Ервін Адерс родив ся у [[Дӱсселдорф|Дӱсселдорфови]] 7. мая 1881. року. Учив ся у технічному коледжови вароша [[Аахен]], тамкы такой и здав екзамены у [[1906]]. році. Пак робив у дакӱлкох компаніях, што спеціалізовали ся на уробництвови ставбеної тай [[Автомобіл|автомобілної технікы]], а ищи научно-досліднӱв діялности.&lt;ref&gt;Німицька національна бібліотека (GND): Ідентифікатор особы Ервіна Адерса — GND 13695572X&lt;/ref&gt;

== Перва світова война и начало карєры конструктора ==
Цивілный живӱт Ервіна Адерса быв прерватый у 1914. році [[Перша світова война|первыв світовыв войнов]]. У катунах Адерс проходив службу у експеременталнӱв автомобілнӱв части — пудрозділови, у якому вӱн годен быв хосновати свої технічні знаня. Експерементална транспортна часть [[Моторизовані войська|моторизованых войськ]] упробововала не лиш грузовикы тай артилерійські тягачі, а щи удповідала за орґанізацію проґрамы розробкы танка [[A7V Sturmpanzerwagen|A7V]]. Пӱсля войны Адерс робив инженірьом у MAN у [[Нӱрнберґ|Нӱрнберґови]], а у 1925. році став робити у Vogtländische Maschinenfabrik AG (VOMAG) у [[Плауен|Плауенови]], а у 1929. році уже у [[Daimler-Benz]].&lt;ref&gt;{{Книга |автор=Rainer Strasheim |заголовок=The German A7V Tank and the Captured British Mk. IV Tanks of World War I |видавництво=Schiffer Publishing |рік=2010 |isbn=978-0764336546}}&lt;/ref&gt;

== Жерела ==
{{референції}}</text>
      <sha1>pz8z3f011emz2so03mii11yen0bln2h</sha1>
    </revision>
    <revision>
      <id>170147</id>
      <parentid>170142</parentid>
      <timestamp>2026-09-22T19:46:06Z</timestamp>
      <contributor>
        <username>Gazdadev</username>
        <id>36573</id>
      </contributor>
      <comment>/* */ Додано доповнення первого розділа</comment>
      <origin>170147</origin>
      <model>wikitext</model>
      <format>text/x-wiki</format>
      <text bytes="4169" sha1="5djmk7p6gtqirj7byz1pommosprctiu" xml:space="preserve">{{В розробку}}
{{Особа проста
| Имя = Ервін Адерс
| Образчик = [[File:Erwin Aders.jpg|150px]]
| Чинность = [[Инженер]]
| Уроджѣня = 7 мая 1881 гуд
| Мѣсто_роджѣня = Дюсселдорф
| Упокоеня = 6 януара 1974 гуд
| Мѣсто_смерти = Ділленбурґ
}}

'''Е́рвін А́дерс''' ({{lang-de|2|Erwin Aders}}) ([[7. май|7. мая]] [[1881]] — [[6. януар|6. януара]] [[1974]])&amp;nbsp;— [[Націстічне Нїмецько|німицькый]] [[инженер|инженірь]] и конструктор у галузи [[Машинарьство|машинарьства]], твориць [[Тяжкый танк|тяжкых танкӱв]], зокрема [[Panzerkampfwagen VI Tiger|Тіґер 1]] и його наслідник [[Panzerkampfwagen VI Tiger II|Тіґер 2]].

== Ранні рокы ==
Ервін Адерс родив ся у [[Дӱсселдорф|Дӱсселдорфови]] 7. мая 1881. року. Учив ся у технічному коледжови вароша [[Аахен]], тамкы такой и здав екзамены у [[1906]]. році. Пак робив у дакӱлкох компаніях, што спеціалізовали ся на уробництвови ставбеної тай [[Автомобіл|автомобілної технікы]], а ищи научно-досліднӱв діялности.&lt;ref&gt;Німицька національна бібліотека (GND): Ідентифікатор особы Ервіна Адерса — GND 13695572X&lt;/ref&gt;

== Перва світова война и начало карєры конструктора ==
Цивілный живӱт Ервіна Адерса быв прерватый у 1914. році [[Перша світова война|первыв світовыв войнов]]. У катунах Адерс проходив службу у експеременталнӱв автомобілнӱв части — пудрозділови, у якому вӱн годен быв хосновати свої технічні знаня. Експерементална транспортна часть [[Моторизовані войська|моторизованых войськ]] упробововала не лиш грузовикы тай артилерійські тягачі, а щи удповідала за орґанізацію проґрамы розробкы танка [[A7V Sturmpanzerwagen|A7V]]. Пӱсля войны Адерс робив инженірьом у MAN у [[Нӱрнберґ|Нӱрнберґови]], а у 1925. році став робити у Vogtländische Maschinenfabrik AG (VOMAG) у [[Плауен|Плауенови]], а у 1929. році уже у [[Daimler-Benz]].&lt;ref&gt;{{Книга |автор=Rainer Strasheim |заголовок=The German A7V Tank and the Captured British Mk. IV Tanks of World War I |видавництво=Schiffer Publishing |рік=2010 |isbn=978-0764336546}}&lt;/ref&gt;

Адерс робив у MAN і [[Daimler-Benz]] занимаучися векше аутомобіленстроєнійом. Айбо убі ісі компанії занималися і танкостроєнійом. [[Daimler-Benz]] безпосередниково, а у случайови із MAN - танками занималася пудконтрольна сӱв команії фірма Gutehoffnungshütte (GHH) із [[Оберхаузен|Оберхаузена]]. Дисять рокӱв профисійного досвіда роботы на кирівных позиціях у трьох майвекшых німицькых компаніях дозволили у 1933 році Адерсу стати выкладачом у Технічному університиті Аахена. Йсе, у подальшому, сприяло у роботоулаштуванню уд компанії [[Геншел (компанія)|Геншел]] і Сын&lt;ref&gt;Фонд BArch RH 8&lt;/ref&gt;

== Жерела ==
{{референції}}</text>
      <sha1>5djmk7p6gtqirj7byz1pommosprctiu</sha1>
    </revision>
    <revision>
      <id>170148</id>
      <parentid>170147</parentid>
      <timestamp>2026-09-22T20:05:59Z</timestamp>
      <contributor>
        <username>Gazdadev</username>
        <id>36573</id>
      </contributor>
      <comment>/* */ Додано розділ про післявоєннӱв жизни Адерса</comment>
      <origin>170148</origin>
      <model>wikitext</model>
      <format>text/x-wiki</format>
      <text bytes="5033" sha1="tcmnymwylvojvi1o352sloygeyr8ear" xml:space="preserve">{{В розробку}}
{{Особа проста
| Имя = Ервін Адерс
| Образчик = [[File:Erwin Aders.jpg|150px]]
| Чинность = [[Инженер]]
| Уроджѣня = 7 мая 1881 гуд
| Мѣсто_роджѣня = Дюсселдорф
| Упокоеня = 6 януара 1974 гуд
| Мѣсто_смерти = Ділленбурґ
}}

'''Е́рвін А́дерс''' ({{lang-de|2|Erwin Aders}}) ([[7. май|7. мая]] [[1881]] — [[6. януар|6. януара]] [[1974]])&amp;nbsp;— [[Націстічне Нїмецько|німицькый]] [[инженер|инженірь]] и конструктор у галузи [[Машинарьство|машинарьства]], твориць [[Тяжкый танк|тяжкых танкӱв]], зокрема [[Panzerkampfwagen VI Tiger|Тіґер 1]] и його наслідник [[Panzerkampfwagen VI Tiger II|Тіґер 2]].

== Ранні рокы ==
Ервін Адерс родив ся у [[Дӱсселдорф|Дӱсселдорфови]] 7. мая 1881. року. Учив ся у технічному коледжови вароша [[Аахен]], тамкы такой и здав екзамены у [[1906]]. році. Пак робив у дакӱлкох компаніях, што спеціалізовали ся на уробництвови ставбеної тай [[Автомобіл|автомобілної технікы]], а ищи научно-досліднӱв діялности.&lt;ref&gt;Німицька національна бібліотека (GND): Ідентифікатор особы Ервіна Адерса — GND 13695572X&lt;/ref&gt;

== Перва світова война и начало карєры конструктора ==
Цивілный живӱт Ервіна Адерса быв прерватый у 1914. році [[Перша світова война|первыв світовыв войнов]]. У катунах Адерс проходив службу у експеременталнӱв автомобілнӱв части — пудрозділови, у якому вӱн годен быв хосновати свої технічні знаня. Експерементална транспортна часть [[Моторизовані войська|моторизованых войськ]] упробововала не лиш грузовикы тай артилерійські тягачі, а щи удповідала за орґанізацію проґрамы розробкы танка [[A7V Sturmpanzerwagen|A7V]]. Пӱсля войны Адерс робив инженірьом у MAN у [[Нӱрнберґ|Нӱрнберґови]], а у 1925. році став робити у Vogtländische Maschinenfabrik AG (VOMAG) у [[Плауен|Плауенови]], а у 1929. році уже у [[Daimler-Benz]].&lt;ref&gt;{{Книга |автор=Rainer Strasheim |заголовок=The German A7V Tank and the Captured British Mk. IV Tanks of World War I |видавництво=Schiffer Publishing |рік=2010 |isbn=978-0764336546}}&lt;/ref&gt;

Адерс робив у MAN і [[Daimler-Benz]] занимаучися векше аутомобіленстроєнійом. Айбо убі ісі компанії занималися і танкостроєнійом. [[Daimler-Benz]] безпосередниково, а у случайови із MAN - танками занималася пудконтрольна сӱв команії фірма Gutehoffnungshütte (GHH) із [[Оберхаузен|Оберхаузена]]. Дисять рокӱв профисійного досвіда роботы на кирівных позиціях у трьох майвекшых німицькых компаніях дозволили у 1933 році Адерсу стати выкладачом у Технічному університиті Аахена. Йсе, у подальшому, сприяло у роботоулаштуванню уд компанії [[Геншел (компанія)|Геншел]] і Сын&lt;ref&gt;Фонд BArch RH 8&lt;/ref&gt;

== Повоєнный пиріод ==
Після войны Адерс робив такой у тӱв галузі, айбо типирька уже на убьєднанӱв фірмі ''Райнштал-Ганомаг-Геншел''. Уважаєся ош вӱн мав удношення уд розробці сучасных зразкӱв німицької бронетехнікы, зокрема [[Основный бойовый танк|ОБТ]] ''[[Leopard 1 (танк)|Leopard 1]]'' тай [[Бойова машина піхоты|БМП]] ''[[Marder]].'' За спогадами сучасникӱв Адерс вӱв доста скромный способ життя тай уникав надмірної увагы, і з повагов ставився уд пудлеглым.

Помер Ервін Адерс 6 януара 1974 року.

== Жерела ==
{{референції}}</text>
      <sha1>tcmnymwylvojvi1o352sloygeyr8ear</sha1>
    </revision>
    <revision>
      <id>170150</id>
      <parentid>170148</parentid>
      <timestamp>2026-09-22T21:49:53Z</timestamp>
      <contributor>
        <username>Rue323</username>
        <id>31002</id>
      </contributor>
      <comment>/* Перва світова война и начало карєры конструктора */  якый Сын, якоє роботоулаштування, такого слова даже ниє, я уж мовчу ож вы НИЧ ся не учите такой у сьӱв статі.          Не робте диштрукцию!</comment>
      <origin>170150</origin>
      <model>wikitext</model>
      <format>text/x-wiki</format>
      <text bytes="5003" sha1="4ul5bsb1kca2bf5t1kn5rdus12lqepj" xml:space="preserve">{{В розробку}}
{{Особа проста
| Имя = Ервін Адерс
| Образчик = [[File:Erwin Aders.jpg|150px]]
| Чинность = [[Инженер]]
| Уроджѣня = 7 мая 1881 гуд
| Мѣсто_роджѣня = Дюсселдорф
| Упокоеня = 6 януара 1974 гуд
| Мѣсто_смерти = Ділленбурґ
}}

'''Е́рвін А́дерс''' ({{lang-de|2|Erwin Aders}}) ([[7. май|7. мая]] [[1881]] — [[6. януар|6. януара]] [[1974]])&amp;nbsp;— [[Націстічне Нїмецько|німицькый]] [[инженер|инженірь]] и конструктор у галузи [[Машинарьство|машинарьства]], твориць [[Тяжкый танк|тяжкых танкӱв]], зокрема [[Panzerkampfwagen VI Tiger|Тіґер 1]] и його наслідник [[Panzerkampfwagen VI Tiger II|Тіґер 2]].

== Ранні рокы ==
Ервін Адерс родив ся у [[Дӱсселдорф|Дӱсселдорфови]] 7. мая 1881. року. Учив ся у технічному коледжови вароша [[Аахен]], тамкы такой и здав екзамены у [[1906]]. році. Пак робив у дакӱлкох компаніях, што спеціалізовали ся на уробництвови ставбеної тай [[Автомобіл|автомобілної технікы]], а ищи научно-досліднӱв діялности.&lt;ref&gt;Німицька національна бібліотека (GND): Ідентифікатор особы Ервіна Адерса — GND 13695572X&lt;/ref&gt;

== Перва світова война и начало карєры конструктора ==
Цивілный живӱт Ервіна Адерса быв прерватый у 1914. році [[Перша світова война|первыв світовыв войнов]]. У катунах Адерс проходив службу у експеременталнӱв автомобілнӱв части — пудрозділови, у якому вӱн годен быв хосновати свої технічні знаня. Експерементална транспортна часть [[Моторизовані войська|моторизованых войськ]] упробововала не лиш грузовикы тай артилерійські тягачі, а щи удповідала за орґанізацію проґрамы розробкы танка [[A7V Sturmpanzerwagen|A7V]]. Пӱсля войны Адерс робив инженірьом у MAN у [[Нӱрнберґ|Нӱрнберґови]], а у 1925. році став робити у Vogtländische Maschinenfabrik AG (VOMAG) у [[Плауен|Плауенови]], а у 1929. році уже у [[Daimler-Benz]].&lt;ref&gt;{{Книга |автор=Rainer Strasheim |заголовок=The German A7V Tank and the Captured British Mk. IV Tanks of World War I |видавництво=Schiffer Publishing |рік=2010 |isbn=978-0764336546}}&lt;/ref&gt;

Адерс робив у MAN и [[Daimler-Benz]] занимавучи ся бӱлше машинарьством. Айбо обідві исі компанії занимали ся и танкарьством. [[Daimler-Benz]] безпосередно, а у случайови из MAN — танками занимала ся пудконтролна сьӱв команії фірма Gutehoffnungshütte (GHH) из [[Обергавзен|Обергавзена]]. Дисять рокӱв профисійного опыта роботы на ґреміалных позиціях у трьох майбӱлш німицькых компаніях позволили у 1933. році Адерсови стати професором у Технічному універзитетови Аахена. Исе, у далшому, дячило дӱставаню роботы  компанії [[Геншел (компанія)|Геншел]] і Сын&lt;ref&gt;Фонд BArch RH 8&lt;/ref&gt;

== Повоєнный пиріод ==
Після войны Адерс робив такой у тӱв галузі, айбо типирька уже на убьєднанӱв фірмі ''Райнштал-Ганомаг-Геншел''. Уважаєся ош вӱн мав удношення уд розробці сучасных зразкӱв німицької бронетехнікы, зокрема [[Основный бойовый танк|ОБТ]] ''[[Leopard 1 (танк)|Leopard 1]]'' тай [[Бойова машина піхоты|БМП]] ''[[Marder]].'' За спогадами сучасникӱв Адерс вӱв доста скромный способ життя тай уникав надмірної увагы, і з повагов ставився уд пудлеглым.

Помер Ервін Адерс 6 януара 1974 року.

== Жерела ==
{{референції}}</text>
      <sha1>4ul5bsb1kca2bf5t1kn5rdus12lqepj</sha1>
    </revision>
    <revision>
      <id>170151</id>
      <parentid>170150</parentid>
      <timestamp>2026-09-22T21:56:56Z</timestamp>
      <contributor>
        <username>Rue323</username>
        <id>31002</id>
      </contributor>
      <comment>Што исе за язык</comment>
      <origin>170151</origin>
      <model>wikitext</model>
      <format>text/x-wiki</format>
      <text bytes="5033" sha1="iksx2q5xcuw463ijz2lpiz3ny9etksm" xml:space="preserve">{{В розробку}}
{{Особа проста
| Имя = Ервін Адерс
| Образчик = [[File:Erwin Aders.jpg|150px]]
| Чинность = [[Инженер]]
| Уроджѣня = 7 мая 1881 гуд
| Мѣсто_роджѣня = Дюсселдорф
| Упокоеня = 6 януара 1974 гуд
| Мѣсто_смерти = Ділленбурґ
}}

'''Е́рвін А́дерс''' ({{lang-de|2|Erwin Aders}}) ([[7. май|7. мая]] [[1881]] — [[6. януар|6. януара]] [[1974]])&amp;nbsp;— [[Націстічне Нїмецько|німицькый]] [[инженер|инженірь]] и конструктор у галузи [[Машинарьство|машинарьства]], твориць [[Тяжкый танк|тяжкых танкӱв]], зокрема [[Panzerkampfwagen VI Tiger|Тіґер 1]] и його наслідник [[Panzerkampfwagen VI Tiger II|Тіґер 2]].

== Ранні рокы ==
Ервін Адерс родив ся у [[Дӱсселдорф|Дӱсселдорфови]] 7. мая 1881. року. Учив ся у технічному коледжови вароша [[Аахен]], тамкы такой и здав екзамены у [[1906]]. році. Пак робив у дакӱлкох компаніях, што спеціалізовали ся на уробництвови ставбеної тай [[Автомобіл|автомобілної технікы]], а ищи научно-досліднӱв діялности.&lt;ref&gt;Німицька національна бібліотека (GND): Ідентифікатор особы Ервіна Адерса — GND 13695572X&lt;/ref&gt;

== Перва світова война и начало карєры конструктора ==
Цивілный живӱт Ервіна Адерса быв прерватый у 1914. році [[Перша світова война|первыв світовыв войнов]]. У катунах Адерс проходив службу у експеременталнӱв автомобілнӱв части — пудрозділови, у якому вӱн годен быв хосновати свої технічні знаня. Експерементална транспортна часть [[Моторизовані войська|моторизованых войськ]] упробововала не лиш грузовикы тай артилерійські тягачі, а щи удповідала за орґанізацію проґрамы розробкы танка [[A7V Sturmpanzerwagen|A7V]]. Пӱсля войны Адерс робив инженірьом у MAN у [[Нӱрнберґ|Нӱрнберґови]], а у 1925. році став робити у Vogtländische Maschinenfabrik AG (VOMAG) у [[Плауен|Плауенови]], а у 1929. році уже у [[Daimler-Benz]].&lt;ref&gt;{{Книга |автор=Rainer Strasheim |заголовок=The German A7V Tank and the Captured British Mk. IV Tanks of World War I |видавництво=Schiffer Publishing |рік=2010 |isbn=978-0764336546}}&lt;/ref&gt;

Адерс робив у MAN и [[Daimler-Benz]] занимавучи ся бӱлше машинарьством. Айбо обідві исі компанії занимали ся и танкарьством. [[Daimler-Benz]] безпосередно, а у случайови из MAN — танками занимала ся пудконтролна сьӱв команії фірма Gutehoffnungshütte (GHH) из [[Обергавзен|Обергавзена]]. Дисять рокӱв профисійного опыта роботы на ґреміалных позиціях у трьох майбӱлш німицькых компаніях позволили у 1933. році Адерсови стати професором у Технічному універзитетови Аахена. Исе, у далшому, дячило дӱставаню роботы  компанії [[Геншел (компанія)|Геншел]] і Сын&lt;ref&gt;Фонд BArch RH 8&lt;/ref&gt;

== Повоєнный пиріод ==
Після войны Адерс робив такой у тӱв галузі, айбо типирька уже на зєдиненӱв фірмі ''Райнштал-Ганомаг-Геншел''. Рахує ся ож вӱн мав удношеня уд розробці мінт типирішньої німицької бронетехнікы, окреме [[Основный бойовый танк|ОБТ]] ''[[Leopard 1 (танк)|Leopard 1]]'' тай [[Бойова машина піхоты|БМП]] ''[[Marder]].'' За споминами сочасникӱв Адерс вӱв доста скромный способ житя тай уникав надмірної увагы, и з чистьов ставив ся уд пудлеглым.{{Жрідло}}

Умер Ервін Адерс [[6. януар|6. януара]] [[1974]]. року.

== Жерела ==
{{референції}}</text>
      <sha1>iksx2q5xcuw463ijz2lpiz3ny9etksm</sha1>
    </revision>
    <revision>
      <id>170152</id>
      <parentid>170151</parentid>
      <timestamp>2026-09-22T22:03:32Z</timestamp>
      <contributor>
        <username>Halajkovič</username>
        <id>33393</id>
      </contributor>
      <minor />
      <comment>+коректованя жрїдел</comment>
      <origin>170152</origin>
      <model>wikitext</model>
      <format>text/x-wiki</format>
      <text bytes="5373" sha1="depnkh06grzi0vdipzdgll526531v1j" xml:space="preserve">{{В розробку}}
{{Особа проста
| Имя = Ервін Адерс
| Образчик = [[File:Erwin Aders.jpg|150px]]
| Чинность = [[Инженер]]
| Уроджѣня = 7 мая 1881 гуд
| Мѣсто_роджѣня = Дюсселдорф
| Упокоеня = 6 януара 1974 гуд
| Мѣсто_смерти = Ділленбурґ
}}

'''Е́рвін А́дерс''' ({{lang-de|2|Erwin Aders}}) ([[7. май|7. мая]] [[1881]] — [[6. януар|6. януара]] [[1974]])&amp;nbsp;— [[Націстічне Нїмецько|німицькый]] [[инженер|инженірь]] и конструктор у галузи [[Машинарьство|машинарьства]], твориць [[Тяжкый танк|тяжкых танкӱв]], зокрема [[Panzerkampfwagen VI Tiger|Тіґер 1]] и його наслідник [[Panzerkampfwagen VI Tiger II|Тіґер 2]].

== Ранні рокы ==
Ервін Адерс родив ся у [[Дӱсселдорф|Дӱсселдорфови]] 7. мая 1881. року. Учив ся у технічному коледжови вароша [[Аахен]], тамкы такой и здав екзамены у [[1906]]. році. Пак робив у дакӱлкох компаніях, што спеціалізовали ся на уробництвови ставбеної тай [[Автомобіл|автомобілної технікы]], а ищи научно-досліднӱв діялности.&lt;ref&gt;Німицька національна бібліотека (GND): Ідентифікатор особы Ервіна Адерса — GND 13695572X&lt;/ref&gt;

== Перва світова война и начало карєры конструктора ==
Цивілный живӱт Ервіна Адерса быв прерватый у 1914. році [[Перша світова война|первыв світовыв войнов]]. У катунах Адерс проходив службу у експеременталнӱв автомобілнӱв части — пудрозділови, у якому вӱн годен быв хосновати свої технічні знаня. Експерементална транспортна часть [[Моторизовані войська|моторизованых войськ]] упробововала не лиш грузовикы тай артилерійські тягачі, а щи удповідала за орґанізацію проґрамы розробкы танка [[A7V Sturmpanzerwagen|A7V]]. Пӱсля войны Адерс робив инженірьом у MAN у [[Нӱрнберґ|Нӱрнберґови]], а у 1925. році став робити у Vogtländische Maschinenfabrik AG (VOMAG) у [[Плауен|Плауенови]], а у 1929. році уже у [[Daimler-Benz]].&lt;ref&gt;{{Книга |автор=Rainer Strasheim |заголовок=The German A7V Tank and the Captured British Mk. IV Tanks of World War I |видавництво=Schiffer Publishing |рік=2010 |isbn=978-0764336546}}&lt;/ref&gt;

Адерс робив у MAN и [[Daimler-Benz]] занимавучи ся бӱлше машинарьством. Айбо обідві исі компанії занимали ся и танкарьством. [[Daimler-Benz]] безпосередно, а у случайови из MAN — танками занимала ся пудконтролна сьӱв команії фірма Gutehoffnungshütte (GHH) из [[Обергавзен|Обергавзена]]. Дисять рокӱв профисійного опыта роботы на ґреміалных позиціях у трьох майбӱлш німицькых компаніях позволили у 1933. році Адерсови стати професором у Технічному універзитетови Аахена. Исе, у далшому, дячило дӱставаню роботы  компанії [[Геншел (компанія)|Геншел]] і сын.&lt;ref name=&quot;blindes-ww2&quot;&gt;{{Cite web |url=http://www.blindes-ww2.com/TIGRE/2017/01/15/erwin-aders-le-vrai-pere-des-tigre/ |title=blindes-ww2 |accessdate=28 січня 2018 |archiveurl=https://web.archive.org/web/20180129140542/http://www.blindes-ww2.com/TIGRE/2017/01/15/erwin-aders-le-vrai-pere-des-tigre/ |archivedate=29 січня 2018 |deadurl=yes }}&lt;/ref&gt;

== Повоєнный пиріод ==
Після войны Адерс робив такой у тӱв галузі, айбо типирька уже на зєдиненӱв фірмі ''Райнштал-Ганомаг-Геншел''. Рахує ся ож вӱн мав удношеня уд розробці мінт типирішньої німицької бронетехнікы, окреме [[Основный бойовый танк|ОБТ]] ''[[Leopard 1 (танк)|Leopard 1]]'' тай [[Бойова машина піхоты|БМП]] ''[[Marder]].'' 

За споминами сочасникӱв Адерс вӱв доста скромный способ житя тай уникав надмірної увагы, и з чистьов ставив ся уд пудлеглым.&lt;ref name=&quot;blindes-ww2&quot;/&gt;

Умер Ервін Адерс [[6. януар|6. януара]] [[1974]]. року.

== Жерела ==
{{референції}}</text>
      <sha1>depnkh06grzi0vdipzdgll526531v1j</sha1>
    </revision>
    <revision>
      <id>170153</id>
      <parentid>170152</parentid>
      <timestamp>2026-09-22T22:16:05Z</timestamp>
      <contributor>
        <username>Halajkovič</username>
        <id>33393</id>
      </contributor>
      <comment>+выправлїня хыбы</comment>
      <origin>170153</origin>
      <model>wikitext</model>
      <format>text/x-wiki</format>
      <text bytes="5329" sha1="hrvu09hkra402j8f5qh53zrvjcf44gn" xml:space="preserve">{{В розробку}}
{{Особа проста
| Имя = Ервін Адерс
| Образчик = [[File:Erwin Aders.jpg|150px]]
| Чинность = [[Инженер]]
| Уроджѣня = 7 мая 1881 гуд
| Мѣсто_роджѣня = Дюсселдорф
| Упокоеня = 6 януара 1974 гуд
| Мѣсто_смерти = Ділленбурґ
}}

'''Е́рвін А́дерс''' ({{lang-de|2|Erwin Aders}}) ([[7. май|7. мая]] [[1881]] — [[6. януар|6. януара]] [[1974]])&amp;nbsp;— [[Націстічне Нїмецько|німицькый]] [[инженер|инженірь]] и конструктор у галузи [[Машинарьство|машинарьства]], твориць [[Тяжкый танк|тяжкых танкӱв]], зокрема [[Panzerkampfwagen VI Tiger|Тіґер 1]] и його наслідник [[Panzerkampfwagen VI Tiger II|Тіґер 2]].

== Ранні рокы ==
Ервін Адерс родив ся у [[Дӱсселдорф|Дӱсселдорфови]] 7. мая 1881. року. Учив ся у технічному коледжови вароша [[Аахен]], тамкы такой и здав екзамены у [[1906]]. році. Пак робив у дакӱлкох компаніях, што спеціалізовали ся на уробництвови ставбеної тай [[Автомобіл|автомобілної технікы]], а ищи научно-досліднӱв діялности.&lt;ref&gt;Німицька національна бібліотека (GND): Ідентифікатор особы Ервіна Адерса — GND 13695572X&lt;/ref&gt;

== Перва світова война и начало карєры конструктора ==
Цивілный живӱт Ервіна Адерса быв прерватый у 1914. році [[Перша світова война|первыв світовыв войнов]]. У катунах Адерс проходив службу у експеременталнӱв автомобілнӱв части — пудрозділови, у якому вӱн годен быв хосновати свої технічні знаня. Експерементална транспортна часть [[Моторизовані войська|моторизованых войськ]] упробововала не лиш грузовикы тай артилерійські тягачі, а щи удповідала за орґанізацію проґрамы розробкы танка [[A7V Sturmpanzerwagen|A7V]]. Пӱсля войны Адерс робив инженірьом у MAN у [[Нӱрнберґ|Нӱрнберґови]], а у 1925. році став робити у Vogtländische Maschinenfabrik AG (VOMAG) у [[Плауен|Плауенови]], а у 1929. році уже у [[Daimler-Benz]].&lt;ref&gt;{{Книга |автор=Rainer Strasheim |заголовок=The German A7V Tank and the Captured British Mk. IV Tanks of World War I |видавництво=Schiffer Publishing |рік=2010 |isbn=978-0764336546}}&lt;/ref&gt;

Адерс робив у MAN и [[Daimler-Benz]] занимавучи ся бӱлше машинарьством. Айбо обідві исі компанії занимали ся и танкарьством. [[Daimler-Benz]] безпосередно, а у случайови из MAN — танками занимала ся пудконтролна сьӱв команії фірма Gutehoffnungshütte (GHH) из [[Обергавзен|Обергавзена]]. Дисять рокӱв профисійного опыта роботы на ґреміалных позиціях у трьох майбӱлш німицькых компаніях позволили у 1933. році Адерсови стати професором у Технічному універзитетови Аахена. Исе, у далшому, дячило дӱставаню роботы компанії Henschel &amp; Sohn.&lt;ref name=&quot;blindes-ww2&quot;&gt;{{Cite web |url=http://www.blindes-ww2.com/TIGRE/2017/01/15/erwin-aders-le-vrai-pere-des-tigre/ |title=blindes-ww2 |accessdate=28 січня 2018 |archiveurl=https://web.archive.org/web/20180129140542/http://www.blindes-ww2.com/TIGRE/2017/01/15/erwin-aders-le-vrai-pere-des-tigre/ |archivedate=29 січня 2018 |deadurl=yes }}&lt;/ref&gt;

== Повоєнный пиріод ==
Після войны Адерс робив такой у тӱв галузі, айбо типирька уже на зєдиненӱв фірмі ''Райнштал-Ганомаг-Геншел''. Рахує ся ож вӱн мав удношеня уд розробці мінт типирішньої німицької бронетехнікы, окреме [[Основный бойовый танк|ОБТ]] ''[[Leopard 1 (танк)|Leopard 1]]'' тай [[Бойова машина піхоты|БМП]] ''[[Marder]].'' 

За споминами сочасникӱв Адерс вӱв доста скромный способ житя тай уникав надмірної увагы, и з чистьов ставив ся уд пудлеглым.&lt;ref name=&quot;blindes-ww2&quot;/&gt;

Умер Ервін Адерс [[6. януар|6. януара]] [[1974]]. року.

== Жерела ==
{{референції}}</text>
      <sha1>hrvu09hkra402j8f5qh53zrvjcf44gn</sha1>
    </revision>
    <revision>
      <id>170185</id>
      <parentid>170153</parentid>
      <timestamp>2026-09-23T11:32:50Z</timestamp>
      <contributor>
        <username>Gazdadev</username>
        <id>36573</id>
      </contributor>
      <comment>/* */</comment>
      <origin>170185</origin>
      <model>wikitext</model>
      <format>text/x-wiki</format>
      <text bytes="5547" sha1="6wal73i0cndrngq8ftydxpb6nt7zliv" xml:space="preserve">{{Особа проста
| Имя = Ервін Адерс
| Образчик = [[File:Erwin Aders.jpg|150px]]
| Чинность = [[Инженер]]
| Уроджѣня = 7 мая 1881 гуд
| Мѣсто_роджѣня = Дюсселдорф
| Упокоеня = 6 януара 1974 гуд
| Мѣсто_смерти = Ділленбурґ
}}

'''Е́рвін А́дерс''' ({{lang-de|2|Erwin Aders}}) ([[7. май|7. мая]] [[1881]] — [[6. януар|6. януара]] [[1974]])&amp;nbsp;— [[Націстічне Нїмецько|німицькый]] [[инженер|инженірь]] и конструктор у галузи [[Машинарьство|машинарьства]], твориць [[Тяжкый танк|тяжкых танкӱв]], зокрема [[Panzerkampfwagen VI Tiger|Тіґер 1]] и його наслідник [[Panzerkampfwagen VI Tiger II|Тіґер 2]].

== Ранні рокы ==
Ервін Адерс родив ся у [[Дӱсселдорф|Дӱсселдорфови]] 7. мая 1881. року. Учив ся у технічному коледжови вароша [[Аахен]], тамкы такой и здав екзамены у [[1906]]. році. Пак робив у дакӱлкох компаніях, што спеціалізовали ся на уробництвови ставбеної тай [[Автомобіл|автомобілної технікы]], а ищи научно-досліднӱв діялности.&lt;ref&gt;Німицька національна бібліотека (GND): Ідентифікатор особы Ервіна Адерса — GND 13695572X&lt;/ref&gt;

== Перва світова война и начало карєры конструктора ==
Цивілный живӱт Ервіна Адерса быв прерватый у 1914. році [[Перша світова война|первыв світовыв войнов]]. У катунах Адерс проходив службу у експеременталнӱв автомобілнӱв части — пудрозділови, у якому вӱн годен быв хосновати свої технічні знаня. Експерементална транспортна часть [[Моторизовані войська|моторизованых войськ]] упробововала не лиш грузовикы тай артилерійські тягачі, а щи удповідала за орґанізацію проґрамы розробкы танка [[A7V Sturmpanzerwagen|A7V]]. Пӱсля войны Адерс робив инженірьом у MAN у [[Нӱрнберґ|Нӱрнберґови]], а у 1925. році став робити у Vogtländische Maschinenfabrik AG (VOMAG) у [[Плауен|Плауенови]], а у 1929. році уже у [[Daimler-Benz]].&lt;ref&gt;{{Книга |автор=Rainer Strasheim |заголовок=The German A7V Tank and the Captured British Mk. IV Tanks of World War I |видавництво=Schiffer Publishing |рік=2010 |isbn=978-0764336546}}&lt;/ref&gt;

Адерс робив у MAN и [[Daimler-Benz]] занимавучи ся бӱлше машинарьством. Айбо обідві исі компанії занимали ся и танкарьством. [[Daimler-Benz]] безпосередно, а у случайови из MAN — танками занимала ся пудконтролна сьӱв команії фірма Gutehoffnungshütte (GHH) из [[Обергавзен|Обергавзена]]. Дисять рокӱв профисійного опыта роботы на ґреміалных позиціях у трьох майбӱлш німицькых компаніях позволили у 1933. році Адерсови стати професором у Технічному універзитетови Аахена. Исе, у далшому, дячило дӱставаню роботы компанії Henschel &amp; Sohn.&lt;ref name=&quot;blindes-ww2&quot;&gt;{{Cite web |url=http://www.blindes-ww2.com/TIGRE/2017/01/15/erwin-aders-le-vrai-pere-des-tigre/ |title=blindes-ww2 |accessdate=28 січня 2018 |archiveurl=https://web.archive.org/web/20180129140542/http://www.blindes-ww2.com/TIGRE/2017/01/15/erwin-aders-le-vrai-pere-des-tigre/ |archivedate=29 січня 2018 |deadurl=yes }}&lt;/ref&gt;

== Розробка Тиґрӱв ==
Уд кӱнця 1936 року тай до кӱнця Другої світової войны, Ервін Адерс быв головным інженером тай начальником удді́ла

== Повоєнный пиріод ==
Після войны Адерс робив такой у тӱв галузі, айбо типирька уже на зєдиненӱв фірмі ''Райнштал-Ганомаг-Геншел''. Рахує ся ож вӱн мав удношеня уд розробці мінт типирішньої німицької бронетехнікы, окреме [[Основный бойовый танк|ОБТ]] ''[[Leopard 1 (танк)|Leopard 1]]'' тай [[Бойова машина піхоты|БМП]] ''[[Marder]].'' 

За споминами сочасникӱв Адерс вӱв доста скромный способ житя тай уникав надмірної увагы, и з чистьов ставив ся уд пудлеглым.&lt;ref name=&quot;blindes-ww2&quot;/&gt;

Умер Ервін Адерс [[6. януар|6. януара]] [[1974]]. року.

== Жерела ==
{{референції}}</text>
      <sha1>6wal73i0cndrngq8ftydxpb6nt7zliv</sha1>
    </revision>
    <revision>
      <id>170186</id>
      <parentid>170185</parentid>
      <timestamp>2026-09-23T11:39:08Z</timestamp>
      <contributor>
        <username>Gazdadev</username>
        <id>36573</id>
      </contributor>
      <comment>/* */ екстренно боя на уроці</comment>
      <origin>170186</origin>
      <model>wikitext</model>
      <format>text/x-wiki</format>
      <text bytes="5570" sha1="mhmmpmxspjjjfbqpac53f7u6wdgzbhc" xml:space="preserve">{{В розробку}}{{Особа проста
| Имя = Ервін Адерс
| Образчик = [[File:Erwin Aders.jpg|150px]]
| Чинность = [[Инженер]]
| Уроджѣня = 7 мая 1881 гуд
| Мѣсто_роджѣня = Дюсселдорф
| Упокоеня = 6 януара 1974 гуд
| Мѣсто_смерти = Ділленбурґ
}}

'''Е́рвін А́дерс''' ({{lang-de|2|Erwin Aders}}) ([[7. май|7. мая]] [[1881]] — [[6. януар|6. януара]] [[1974]])&amp;nbsp;— [[Націстічне Нїмецько|німицькый]] [[инженер|инженірь]] и конструктор у галузи [[Машинарьство|машинарьства]], твориць [[Тяжкый танк|тяжкых танкӱв]], зокрема [[Panzerkampfwagen VI Tiger|Тіґер 1]] и його наслідник [[Panzerkampfwagen VI Tiger II|Тіґер 2]].

== Ранні рокы ==
Ервін Адерс родив ся у [[Дӱсселдорф|Дӱсселдорфови]] 7. мая 1881. року. Учив ся у технічному коледжови вароша [[Аахен]], тамкы такой и здав екзамены у [[1906]]. році. Пак робив у дакӱлкох компаніях, што спеціалізовали ся на уробництвови ставбеної тай [[Автомобіл|автомобілної технікы]], а ищи научно-досліднӱв діялности.&lt;ref&gt;Німицька національна бібліотека (GND): Ідентифікатор особы Ервіна Адерса — GND 13695572X&lt;/ref&gt;

== Перва світова война и начало карєры конструктора ==
Цивілный живӱт Ервіна Адерса быв прерватый у 1914. році [[Перша світова война|первыв світовыв войнов]]. У катунах Адерс проходив службу у експеременталнӱв автомобілнӱв части — пудрозділови, у якому вӱн годен быв хосновати свої технічні знаня. Експерементална транспортна часть [[Моторизовані войська|моторизованых войськ]] упробововала не лиш грузовикы тай артилерійські тягачі, а щи удповідала за орґанізацію проґрамы розробкы танка [[A7V Sturmpanzerwagen|A7V]]. Пӱсля войны Адерс робив инженірьом у MAN у [[Нӱрнберґ|Нӱрнберґови]], а у 1925. році став робити у Vogtländische Maschinenfabrik AG (VOMAG) у [[Плауен|Плауенови]], а у 1929. році уже у [[Daimler-Benz]].&lt;ref&gt;{{Книга |автор=Rainer Strasheim |заголовок=The German A7V Tank and the Captured British Mk. IV Tanks of World War I |видавництво=Schiffer Publishing |рік=2010 |isbn=978-0764336546}}&lt;/ref&gt;

Адерс робив у MAN и [[Daimler-Benz]] занимавучи ся бӱлше машинарьством. Айбо обідві исі компанії занимали ся и танкарьством. [[Daimler-Benz]] безпосередно, а у случайови из MAN — танками занимала ся пудконтролна сьӱв команії фірма Gutehoffnungshütte (GHH) из [[Обергавзен|Обергавзена]]. Дисять рокӱв профисійного опыта роботы на ґреміалных позиціях у трьох майбӱлш німицькых компаніях позволили у 1933. році Адерсови стати професором у Технічному універзитетови Аахена. Исе, у далшому, дячило дӱставаню роботы компанії Henschel &amp; Sohn.&lt;ref name=&quot;blindes-ww2&quot;&gt;{{Cite web |url=http://www.blindes-ww2.com/TIGRE/2017/01/15/erwin-aders-le-vrai-pere-des-tigre/ |title=blindes-ww2 |accessdate=28 січня 2018 |archiveurl=https://web.archive.org/web/20180129140542/http://www.blindes-ww2.com/TIGRE/2017/01/15/erwin-aders-le-vrai-pere-des-tigre/ |archivedate=29 січня 2018 |deadurl=yes }}&lt;/ref&gt;

== Розробка Тиґрӱв ==
Уд кӱнця 1936 року тай до кӱнця Другої світової войны, Ервін Адерс быв головным інженером тай начальником удді́ла

== Повоєнный пиріод ==
Після войны Адерс робив такой у тӱв галузі, айбо типирька уже на зєдиненӱв фірмі ''Райнштал-Ганомаг-Геншел''. Рахує ся ож вӱн мав удношеня уд розробці мінт типирішньої німицької бронетехнікы, окреме [[Основный бойовый танк|ОБТ]] ''[[Leopard 1 (танк)|Leopard 1]]'' тай [[Бойова машина піхоты|БМП]] ''[[Marder]].'' 

За споминами сочасникӱв Адерс вӱв доста скромный способ житя тай уникав надмірної увагы, и з чистьов ставив ся уд пудлеглым.&lt;ref name=&quot;blindes-ww2&quot;/&gt;

Умер Ервін Адерс [[6. януар|6. януара]] [[1974]]. року.

== Жерела ==
{{референції}}</text>
      <sha1>mhmmpmxspjjjfbqpac53f7u6wdgzbhc</sha1>
    </revision>
  </page>
  <page>
    <title>Ігор Гербут</title>
    <ns>0</ns>
    <id>25205</id>
    <revision>
      <id>170138</id>
      <parentid>170126</parentid>
      <timestamp>2026-09-22T17:48:17Z</timestamp>
      <contributor>
        <username>Rue323</username>
        <id>31002</id>
      </contributor>
      <origin>170138</origin>
      <model>wikitext</model>
      <format>text/x-wiki</format>
      <text bytes="11028" sha1="fi8kn1jbf4xxtzy7nlpmxopmp6x61ua" xml:space="preserve">[[File:Igor Herbut (rus-wiki).webp|right|200x200px]]
'''І́гор Ге́рбут''' (вродж. 17 грудня/децембра 1990 р. в Лубіні) — [[Лемкы|лемківскій]] співак, композитор, творця слів [[:rue:Пісня|співанок]] ай [[:rue:Музика|музычный]] продуцент.&lt;ref&gt;https://www.igor-herbut.pl&lt;/ref&gt; Засновник ай ведучый ансамблю «''LemON''» (рус. зап. «''ЛемОН''»).

== Вчасны рокы тай родина ==
Гербут вродил ся 17 грудня/децембра 1990 рока в Лубіні в лемківскій родині&lt;ref name=&quot;:1&quot;&gt;http://eprzemkow.internetdsl.pl/readarticle.php?article_id=755&lt;/ref&gt;. Його мати є [[Педагог|учытельком]] [[Русиньскый язык|русиньского]] (лемківского) языка тай веде ансамбль народного [[Танець|танця]]. Його няньо тіж занимал ся мустецтвом — співал в лемківскым хорі, грал на [[:rue:Ґітара|ґітарі]] тай танцувал&lt;ref name=&quot;:2&quot;&gt;http://web.archive.org/web/20250516180055/https://biletyna.pl/blog/igor-herbut-biografia-zycie-i-tworczosc/&lt;/ref&gt;. Ігор вырастал во Пшемкові, на Нижнім Шлезску, докаль з [[:rue:Лемковина|Лемковины]] выселены былы його дідове в рамках [[:rue:Акція_Вісла|акциі ''«Вісла»'']]. Тото, подля співака, єст цікаве, мултікултурне місце, де спільні жыют [[:rue:Поляци|Полякы]], [[:rue:Лемкы|Лемкы]], [[:rue:Українцї|Украінці]] тай [[:rue:Циґане|Циґаны]].&lt;ref name=&quot;:3&quot;&gt;https://warszawa.naszemiasto.pl/igor-herbut-z-lemon-opowiada-o-swojej-malej-ojczyznie-i/ar/c13-2091934&lt;/ref&gt;[[File:Igor Herbut as a child.jpg|right|250x250px]]Його першым языком был русиньскый (лемківскій), котрым бесідувало ся в хыжы тай співало. Гербут брал участ в лемківскых ватрах ай [[:rue:Сято|праздниках]]. [[:rue:Польскый_язык|Польскый язык]] він познавал головні в передшколи, на дворі і з [[:rue:Телевізія|телевізиі]]. Музык приналежыт до [[:rue:Православна_церьков|православной церкви]].&lt;ref name=&quot;:1&quot; /&gt;

2006 рока закінчыл Основну Школу но. 1 во Пшемкові. 2009 рока закінчыл Ліцей но. 4 мена Богдана-Ігора Антонича в Ліґніці. 2010 рока начал вчыти ся в Зеленогірскім Університеті на напрямі ''Джез і Музыка Сценічна'', котрого єст абсолвентом.&lt;ref name=&quot;:1&quot; /&gt;

Во молодых роках, Ігор приналежал до музычных груп такых як «Мозаіка» (діючым во Пшемкові), «Ластівочка», «Кычера», хор «Благодар» ай «Дикы бджолы» (котрый спілосновал во своім ліцею). &lt;ref name=&quot;:1&quot; /&gt;

== Карьєра ==
Ігор, разом зо своім двоюрідным братом, Адамом Горощаком, спонтанні взяли участ в кастінґу во [[:rue:Вроцлав|Вроцлаві]] до едициі телевізийного, музычного [[:rue:Конкуренция|замаганя]] «''Must be The Music. Tylko muzyka»'' з 2012 рока тай были преняты до видовиска&lt;ref name=&quot;:2&quot; /&gt;. Товды же мужчыны рішыли створити ансамбль ''«LemOn»'', з котрым выступлювали в замаганю. Мено бенду то получыня русиньского слова ''лем'' і [[:rue:Анґліцькый_язык|анґлицкого]] слова ''оn''. 13 мая 2012 рока група выграла конкурс, што придало ім славы. &lt;ref name=&quot;:2&quot; /&gt;[[File:LemOn on Must Be the Music..png|rigth|320x320px]]27 падолиста/новембра 2012 рока вышол першый албум бенду ''«Lemon»'' (рус. зап. ''«Лемон»''), што вказал ся великым хосном i продал ся в чыслі перешло 60 тисячів цедечок&lt;ref name=&quot;:6&quot;&gt; https://www.olis.pl/charts/oficjalna-lista-wyroznien&lt;/ref&gt;. Во його складі находит ся співанка ''«Napraw»'' (рус. ''«Направ»''), котра до гнескы лишат ся найзнанійшым твором групы. По тым успіху, Гербутові запропонували робити при музиці про [[:rue:Филм|фільм]] з 2013 рока «''Wkręceni»'' (рус. ''«Вкручены»''). В рамках того проєкту він створил співанку ''«Wkręceni — nie ufaj mi»'' (рус. ''«Вкручены — не вір ня»''), котра до гнеска єст його найзнанійшым соловым твором. Слідуючы албумы ''LemOn'' то ''«Scarlett»'' (рус. зап. ''«Скарльет»'') з 24 падолиста/новембра 2014 рока (він продал ся в чыслі перешло 60 тисячів цедечок&lt;ref name=&quot;:6&quot; /&gt;), ''«Etiuda zimowa»'' (рус. ''«Етюда зимова»'') з 13 падолиста/новембра 2015 рока (він продал ся в чыслі перешло 15 тисячів цедечок&lt;ref name=&quot;:6&quot; /&gt;) тай ''«Tu»'' (рус. ''«Ту»'') з 24 марця 2017 рока (він продал ся в чыслі перешло 15 тисячів цедечок&lt;ref name=&quot;:6&quot; /&gt;). 

2020 рока артуста был оціняючым в телевізийным, музычным замаганю «''The Four. Bitwa o sławę»'' (рус. ''«Чвірка. Битва о славу»''), а в вересни/септембрі мал своє слуховлско в [[:rue:Радіо|радию]] ''«RMF Classic»'' (рус. ''«РМФ Клясичне»''). 17 квітня/апріля того самого рока вышол його першый соловый албум ''«Chrust»'' (рус. ''«Патыча»''). Назва походит од інспірациіі сыном, вродженым рик раньше, в котрым музык достерігат ''тепло і оген''. 7 марца 2022 рока він вєдно з польском артустком ''Sanah'' (рус. зап. ''«Санах»'') награли співанку ''«Mamo tyś płakała»'' (рус. ''«Мамо ты-с плакала»''), з котрого хосен был переданый на поміч про дітячы жертвы [[Російсько-украйинська война|російского нападу на Украіну]]. Того самого рока він стал ся менаджером польской співачкы ''Sara James'' (рус. зап. ''Сара Джеймс''). 

24 падолиста/новембра 2023 рока вышол пятый албум ''LemOn'' ''«Piatka»'' (рус. ''«Пятка»''). Выданя другого, солового албуму Гербута ''«Żeremie»'' мат одбыти ся в жолтни/октобрі 2026 рока.

== Стиль творіня ==
Творы Ігора зрыхтуваны з ''LemOn'' оповідают, передовшыткым, о [[:rue:Любов|любови]], як во співанках ''«Napraw», «Jutro» i «Scarlett»''. В соловых проєктах артиста старат ся замірювати на барже особисты справы як родина тай [[:rue:Емоція|чутя]].

Співак нераз споминал о своіх проблемах з депресийом, особливо на зачатку своєй карьєры, што мало влияня на його стиль. Так гварил за албум ''«Chrust»'' в бесіді з [[:rue:Новинарь|новинарком]], Агафійом Млинарском (поль. Agata Młynarska):&lt;blockquote&gt;''«Єм думал, же буде зо мном конец, єм ниґда о тым никому не бесідувал, але вшытко єст на моім албумі».''&lt;ref name=&quot;:4&quot;&gt;https://www.youtube.com/watch?v=wsRyDc92K-E&lt;/ref&gt;&lt;/blockquote&gt;[[File:Igor.Herbut.Flag2.jpg|rigth|200x200px]]Він творит співанкы головні по-польскы тай лемківскы, але деколи тіж по-украіньскы і білорускы (прим. «A u świecie nam»). Артиста часто підкреслят свій міцный звязок зо походжыньом ай його влияня на його творчіст: &lt;blockquote&gt;''«Моє походжыня єст чути не лем во словах моіх співанок, але тіж в музиці — во співі, котрый хосную, во способі выражыня емоций, в сесым, як хоснуєме [вєдно з LemOn] звучаня інструментів [...]».''&lt;ref name=&quot;:3&quot; /&gt;&lt;/blockquote&gt;

== Жытя особисте ==
[[File:Igor Herbut and his Son.jpg|rigth|275x275px]]
2013 рока Ігор звязал ся з Маргаритом Дацко (поль. Małgorzata Dacko), з котром зышол ся принагідні робіт при фільмі «''Wkręceni»'' (рус. ''«Вкручены»'')&lt;ref name=&quot;:5&quot;&gt;https://www.eska.pl/news/igor-herbut-wiek-choroba-operacja-zona-utwory-wiara-23-12-aa-caox-GPeY-svRc.html&lt;/ref&gt;. Жена без якісый час была тіж менаджерком бенду ''LemOn'', а пак робила при телевізийній продукциі. 

Пара мат єдну дітину — хлопця, котрого зовут Каі ({{lang-pl|Kai}}), вродженого 17 липця/юлия 2019 рока. Подля співака  народжыня сына цілком змінило його жытя, котре помогло му впорядкувати своі справы.&lt;ref name=&quot;:5&quot; /&gt; Артуста посвятил му співанку ''«Jasny»'' (рус. «Ясный»). &lt;ref name=&quot;:4&quot; /&gt;

Гербут старат ся хоронити своє родинне жытя ай не часто ділит ся інфорнациями о ним. 

== Жрідла ==
{{reflist}}</text>
      <sha1>fi8kn1jbf4xxtzy7nlpmxopmp6x61ua</sha1>
    </revision>
    <revision>
      <id>170156</id>
      <parentid>170138</parentid>
      <timestamp>2026-09-23T00:03:41Z</timestamp>
      <contributor>
        <username>InternetArchiveBot</username>
        <id>22034</id>
      </contributor>
      <comment>Rescuing 1 sources and tagging 0 as dead.) #IABot (v2.0.9.6</comment>
      <origin>170156</origin>
      <model>wikitext</model>
      <format>text/x-wiki</format>
      <text bytes="11029" sha1="3lkg4uf9q4cgvovs0u0ljhqrhoobt86" xml:space="preserve">[[File:Igor Herbut (rus-wiki).webp|right|200x200px]]
'''І́гор Ге́рбут''' (вродж. 17 грудня/децембра 1990 р. в Лубіні) — [[Лемкы|лемківскій]] співак, композитор, творця слів [[:rue:Пісня|співанок]] ай [[:rue:Музика|музычный]] продуцент.&lt;ref&gt;https://www.igor-herbut.pl&lt;/ref&gt; Засновник ай ведучый ансамблю «''LemON''» (рус. зап. «''ЛемОН''»).

== Вчасны рокы тай родина ==
Гербут вродил ся 17 грудня/децембра 1990 рока в Лубіні в лемківскій родині&lt;ref name=&quot;:1&quot;&gt;http://eprzemkow.internetdsl.pl/readarticle.php?article_id=755&lt;/ref&gt;. Його мати є [[Педагог|учытельком]] [[Русиньскый язык|русиньского]] (лемківского) языка тай веде ансамбль народного [[Танець|танця]]. Його няньо тіж занимал ся мустецтвом — співал в лемківскым хорі, грал на [[:rue:Ґітара|ґітарі]] тай танцувал&lt;ref name=&quot;:2&quot;&gt;https://web.archive.org/web/20250516180055/https://biletyna.pl/blog/igor-herbut-biografia-zycie-i-tworczosc/&lt;/ref&gt;. Ігор вырастал во Пшемкові, на Нижнім Шлезску, докаль з [[:rue:Лемковина|Лемковины]] выселены былы його дідове в рамках [[:rue:Акція_Вісла|акциі ''«Вісла»'']]. Тото, подля співака, єст цікаве, мултікултурне місце, де спільні жыют [[:rue:Поляци|Полякы]], [[:rue:Лемкы|Лемкы]], [[:rue:Українцї|Украінці]] тай [[:rue:Циґане|Циґаны]].&lt;ref name=&quot;:3&quot;&gt;https://warszawa.naszemiasto.pl/igor-herbut-z-lemon-opowiada-o-swojej-malej-ojczyznie-i/ar/c13-2091934&lt;/ref&gt;[[File:Igor Herbut as a child.jpg|right|250x250px]]Його першым языком был русиньскый (лемківскій), котрым бесідувало ся в хыжы тай співало. Гербут брал участ в лемківскых ватрах ай [[:rue:Сято|праздниках]]. [[:rue:Польскый_язык|Польскый язык]] він познавал головні в передшколи, на дворі і з [[:rue:Телевізія|телевізиі]]. Музык приналежыт до [[:rue:Православна_церьков|православной церкви]].&lt;ref name=&quot;:1&quot; /&gt;

2006 рока закінчыл Основну Школу но. 1 во Пшемкові. 2009 рока закінчыл Ліцей но. 4 мена Богдана-Ігора Антонича в Ліґніці. 2010 рока начал вчыти ся в Зеленогірскім Університеті на напрямі ''Джез і Музыка Сценічна'', котрого єст абсолвентом.&lt;ref name=&quot;:1&quot; /&gt;

Во молодых роках, Ігор приналежал до музычных груп такых як «Мозаіка» (діючым во Пшемкові), «Ластівочка», «Кычера», хор «Благодар» ай «Дикы бджолы» (котрый спілосновал во своім ліцею). &lt;ref name=&quot;:1&quot; /&gt;

== Карьєра ==
Ігор, разом зо своім двоюрідным братом, Адамом Горощаком, спонтанні взяли участ в кастінґу во [[:rue:Вроцлав|Вроцлаві]] до едициі телевізийного, музычного [[:rue:Конкуренция|замаганя]] «''Must be The Music. Tylko muzyka»'' з 2012 рока тай были преняты до видовиска&lt;ref name=&quot;:2&quot; /&gt;. Товды же мужчыны рішыли створити ансамбль ''«LemOn»'', з котрым выступлювали в замаганю. Мено бенду то получыня русиньского слова ''лем'' і [[:rue:Анґліцькый_язык|анґлицкого]] слова ''оn''. 13 мая 2012 рока група выграла конкурс, што придало ім славы. &lt;ref name=&quot;:2&quot; /&gt;[[File:LemOn on Must Be the Music..png|rigth|320x320px]]27 падолиста/новембра 2012 рока вышол першый албум бенду ''«Lemon»'' (рус. зап. ''«Лемон»''), што вказал ся великым хосном i продал ся в чыслі перешло 60 тисячів цедечок&lt;ref name=&quot;:6&quot;&gt; https://www.olis.pl/charts/oficjalna-lista-wyroznien&lt;/ref&gt;. Во його складі находит ся співанка ''«Napraw»'' (рус. ''«Направ»''), котра до гнескы лишат ся найзнанійшым твором групы. По тым успіху, Гербутові запропонували робити при музиці про [[:rue:Филм|фільм]] з 2013 рока «''Wkręceni»'' (рус. ''«Вкручены»''). В рамках того проєкту він створил співанку ''«Wkręceni — nie ufaj mi»'' (рус. ''«Вкручены — не вір ня»''), котра до гнеска єст його найзнанійшым соловым твором. Слідуючы албумы ''LemOn'' то ''«Scarlett»'' (рус. зап. ''«Скарльет»'') з 24 падолиста/новембра 2014 рока (він продал ся в чыслі перешло 60 тисячів цедечок&lt;ref name=&quot;:6&quot; /&gt;), ''«Etiuda zimowa»'' (рус. ''«Етюда зимова»'') з 13 падолиста/новембра 2015 рока (він продал ся в чыслі перешло 15 тисячів цедечок&lt;ref name=&quot;:6&quot; /&gt;) тай ''«Tu»'' (рус. ''«Ту»'') з 24 марця 2017 рока (він продал ся в чыслі перешло 15 тисячів цедечок&lt;ref name=&quot;:6&quot; /&gt;). 

2020 рока артуста был оціняючым в телевізийным, музычным замаганю «''The Four. Bitwa o sławę»'' (рус. ''«Чвірка. Битва о славу»''), а в вересни/септембрі мал своє слуховлско в [[:rue:Радіо|радию]] ''«RMF Classic»'' (рус. ''«РМФ Клясичне»''). 17 квітня/апріля того самого рока вышол його першый соловый албум ''«Chrust»'' (рус. ''«Патыча»''). Назва походит од інспірациіі сыном, вродженым рик раньше, в котрым музык достерігат ''тепло і оген''. 7 марца 2022 рока він вєдно з польском артустком ''Sanah'' (рус. зап. ''«Санах»'') награли співанку ''«Mamo tyś płakała»'' (рус. ''«Мамо ты-с плакала»''), з котрого хосен был переданый на поміч про дітячы жертвы [[Російсько-украйинська война|російского нападу на Украіну]]. Того самого рока він стал ся менаджером польской співачкы ''Sara James'' (рус. зап. ''Сара Джеймс''). 

24 падолиста/новембра 2023 рока вышол пятый албум ''LemOn'' ''«Piatka»'' (рус. ''«Пятка»''). Выданя другого, солового албуму Гербута ''«Żeremie»'' мат одбыти ся в жолтни/октобрі 2026 рока.

== Стиль творіня ==
Творы Ігора зрыхтуваны з ''LemOn'' оповідают, передовшыткым, о [[:rue:Любов|любови]], як во співанках ''«Napraw», «Jutro» i «Scarlett»''. В соловых проєктах артиста старат ся замірювати на барже особисты справы як родина тай [[:rue:Емоція|чутя]].

Співак нераз споминал о своіх проблемах з депресийом, особливо на зачатку своєй карьєры, што мало влияня на його стиль. Так гварил за албум ''«Chrust»'' в бесіді з [[:rue:Новинарь|новинарком]], Агафійом Млинарском (поль. Agata Młynarska):&lt;blockquote&gt;''«Єм думал, же буде зо мном конец, єм ниґда о тым никому не бесідувал, але вшытко єст на моім албумі».''&lt;ref name=&quot;:4&quot;&gt;https://www.youtube.com/watch?v=wsRyDc92K-E&lt;/ref&gt;&lt;/blockquote&gt;[[File:Igor.Herbut.Flag2.jpg|rigth|200x200px]]Він творит співанкы головні по-польскы тай лемківскы, але деколи тіж по-украіньскы і білорускы (прим. «A u świecie nam»). Артиста часто підкреслят свій міцный звязок зо походжыньом ай його влияня на його творчіст: &lt;blockquote&gt;''«Моє походжыня єст чути не лем во словах моіх співанок, але тіж в музиці — во співі, котрый хосную, во способі выражыня емоций, в сесым, як хоснуєме [вєдно з LemOn] звучаня інструментів [...]».''&lt;ref name=&quot;:3&quot; /&gt;&lt;/blockquote&gt;

== Жытя особисте ==
[[File:Igor Herbut and his Son.jpg|rigth|275x275px]]
2013 рока Ігор звязал ся з Маргаритом Дацко (поль. Małgorzata Dacko), з котром зышол ся принагідні робіт при фільмі «''Wkręceni»'' (рус. ''«Вкручены»'')&lt;ref name=&quot;:5&quot;&gt;https://www.eska.pl/news/igor-herbut-wiek-choroba-operacja-zona-utwory-wiara-23-12-aa-caox-GPeY-svRc.html&lt;/ref&gt;. Жена без якісый час была тіж менаджерком бенду ''LemOn'', а пак робила при телевізийній продукциі. 

Пара мат єдну дітину — хлопця, котрого зовут Каі ({{lang-pl|Kai}}), вродженого 17 липця/юлия 2019 рока. Подля співака  народжыня сына цілком змінило його жытя, котре помогло му впорядкувати своі справы.&lt;ref name=&quot;:5&quot; /&gt; Артуста посвятил му співанку ''«Jasny»'' (рус. «Ясный»). &lt;ref name=&quot;:4&quot; /&gt;

Гербут старат ся хоронити своє родинне жытя ай не часто ділит ся інфорнациями о ним. 

== Жрідла ==
{{reflist}}</text>
      <sha1>3lkg4uf9q4cgvovs0u0ljhqrhoobt86</sha1>
    </revision>
    <revision>
      <id>170170</id>
      <parentid>170156</parentid>
      <timestamp>2026-09-23T08:39:19Z</timestamp>
      <contributor>
        <username>Gekkii</username>
        <id>32660</id>
      </contributor>
      <origin>170170</origin>
      <model>wikitext</model>
      <format>text/x-wiki</format>
      <text bytes="11624" sha1="4xx6ix5y11a493y55g0hve7ik1hqnl6" xml:space="preserve">[[File:Igor Herbut (rus-wiki).webp|250x250px|міні|Ігор Гербут, 2018. Знамка походит зо профіля Facebook артусты. ]]
'''І́гор Ге́рбут''' (вродж. 17 грудня/децембра 1990 р. в Лубіні) — [[Лемкы|лемківскій]] співак, композитор, творця слів [[:rue:Пісня|співанок]] ай [[:rue:Музика|музычный]] продуцент.&lt;ref&gt;https://www.igor-herbut.pl&lt;/ref&gt; Засновник ай ведучый ансамблю «''LemON''» (рус. зап. «''ЛемОН''»).

== Вчасны рокы тай родина ==
Гербут вродил ся 17 грудня/децембра 1990 рока в Лубіні в лемківскій родині&lt;ref name=&quot;:1&quot;&gt;http://eprzemkow.internetdsl.pl/readarticle.php?article_id=755&lt;/ref&gt;. Його мати є [[Педагог|учытельком]] [[Русиньскый язык|русиньского]] (лемківского) языка тай веде ансамбль народного [[Танець|танця]]. Його няньо тіж занимал ся мустецтвом — співал в лемківскым хорі, грал на [[:rue:Ґітара|ґітарі]] тай танцувал&lt;ref name=&quot;:2&quot;&gt;https://web.archive.org/web/20250516180055/https://biletyna.pl/blog/igor-herbut-biografia-zycie-i-tworczosc/&lt;/ref&gt;. Ігор вырастал во Пшемкові, на Нижнім Шлезску, докаль з [[:rue:Лемковина|Лемковины]] выселены былы його дідове в рамках [[:rue:Акція_Вісла|акциі ''«Вісла»'']]. Тото, подля співака, єст цікаве, мултікултурне місце, де спільні жыют [[:rue:Поляци|Полякы]], [[:rue:Лемкы|Лемкы]], [[:rue:Українцї|Украінці]] тай [[:rue:Циґане|Циґаны]].&lt;ref name=&quot;:3&quot;&gt;https://warszawa.naszemiasto.pl/igor-herbut-z-lemon-opowiada-o-swojej-malej-ojczyznie-i/ar/c13-2091934&lt;/ref&gt;[[File:Igor Herbut as a child.jpg|міні|Ігор Гербут в дітиньстві. Знамка походит зо профіля Instagram артусты. ]]Його першым языком был русиньскый (лемківскій), котрым бесідувало ся в хыжы тай співало. Гербут брал участ в лемківскых ватрах ай [[:rue:Сято|праздниках]]. [[:rue:Польскый_язык|Польскый язык]] він познавал головні в передшколи, на дворі і з [[:rue:Телевізія|телевізиі]]. Музык приналежыт до [[:rue:Православна_церьков|православной церкви]].&lt;ref name=&quot;:1&quot; /&gt;

2006 рока закінчыл Основну Школу но. 1 во Пшемкові. 2009 рока закінчыл Ліцей но. 4 мена Богдана-Ігора Антонича в Ліґніці. 2010 рока начал вчыти ся в Зеленогірскім Університеті на напрямі ''Джез і Музыка Сценічна'', котрого єст абсолвентом.&lt;ref name=&quot;:1&quot; /&gt;

Во молодых роках, Ігор приналежал до музычных груп такых як «Мозаіка» (діючым во Пшемкові), «Ластівочка», «Кычера», хор «Благодар» ай «Дикы бджолы» (котрый спілосновал во своім ліцею). &lt;ref name=&quot;:1&quot; /&gt;

== Карьєра ==
[[Файл:LemOn_on_Must_Be_the_Music..png|альт=rigth|міні|320x320пкс|LemOn співают ''«Litaj ptaszko»'' (рус. зап. ''«Літай пташко»'') в Must Be The Music. Tylko muzyka.]]
Ігор, разом зо своім двоюрідным братом, Адамом Горощаком, спонтанні взяли участ в кастінґу во [[:rue:Вроцлав|Вроцлаві]] до едициі телевізийного, музычного [[:rue:Конкуренция|замаганя]] «''Must be The Music. Tylko muzyka»'' з 2012 рока тай были преняты до видовиска&lt;ref name=&quot;:2&quot; /&gt;. Товды же мужчыны рішыли створити ансамбль ''«LemOn»'', з котрым выступлювали в замаганю. Мено бенду то получыня русиньского слова ''лем'' і [[:rue:Анґліцькый_язык|анґлицкого]] слова ''оn''. 13 мая 2012 рока група выграла конкурс, што придало ім славы. &lt;ref name=&quot;:2&quot; /&gt;27 падолиста/новембра 2012 рока вышол першый албум бенду ''«Lemon»'' (рус. зап. ''«Лемон»''), што вказал ся великым хосном i продал ся в чыслі перешло 60 тисячів цедечок&lt;ref name=&quot;:6&quot;&gt; https://www.olis.pl/charts/oficjalna-lista-wyroznien&lt;/ref&gt;. Во його складі находит ся співанка ''«Napraw»'' (рус. ''«Направ»''), котра до гнескы лишат ся найзнанійшым твором групы. По тым успіху, Гербутові запропонували робити при музиці про [[:rue:Филм|фільм]] з 2013 рока «''Wkręceni»'' (рус. ''«Вкручены»''). В рамках того проєкту він створил співанку ''«Wkręceni — nie ufaj mi»'' (рус. ''«Вкручены — не вір ня»''), котра до гнеска єст його найзнанійшым соловым твором. Слідуючы албумы ''LemOn'' то ''«Scarlett»'' (рус. зап. ''«Скарльет»'') з 24 падолиста/новембра 2014 рока (він продал ся в чыслі перешло 60 тисячів цедечок&lt;ref name=&quot;:6&quot; /&gt;), ''«Etiuda zimowa»'' (рус. ''«Етюда зимова»'') з 13 падолиста/новембра 2015 рока (він продал ся в чыслі перешло 15 тисячів цедечок&lt;ref name=&quot;:6&quot; /&gt;) тай ''«Tu»'' (рус. ''«Ту»'') з 24 марця 2017 рока (він продал ся в чыслі перешло 15 тисячів цедечок&lt;ref name=&quot;:6&quot; /&gt;). 

2020 рока артуста был оціняючым в телевізийным, музычным замаганю «''The Four. Bitwa o sławę»'' (рус. ''«Чвірка. Битва о славу»''), а в вересни/септембрі мал своє слуховлско в [[:rue:Радіо|радию]] ''«RMF Classic»'' (рус. ''«РМФ Клясичне»''). 17 квітня/апріля того самого рока вышол його першый соловый албум ''«Chrust»'' (рус. ''«Патыча»''). Назва походит од інспірациіі сыном, вродженым рик раньше, в котрым музык достерігат ''тепло і оген''. 7 марца 2022 рока він вєдно з польском артустком ''Sanah'' (рус. зап. ''«Санах»'') награли співанку ''«Mamo tyś płakała»'' (рус. ''«Мамо ты-с плакала»''), з котрого хосен был переданый на поміч про дітячы жертвы [[Російсько-украйинська война|російского нападу на Украіну]]. Того самого рока він стал ся менаджером польской співачкы ''Sara James'' (рус. зап. ''Сара Джеймс''). 

24 падолиста/новембра 2023 рока вышол пятый албум ''LemOn'' ''«Piatka»'' (рус. ''«Пятка»''). Выданя другого, солового албуму Гербута ''«Żeremie»'' мат одбыти ся в жолтни/октобрі 2026 рока.

== Стиль творіня ==
Творы Ігора зрыхтуваны з ''LemOn'' оповідают, передовшыткым, о [[:rue:Любов|любови]], як во співанках ''«Napraw», «Jutro» i «Scarlett»''. В соловых проєктах артиста старат ся замірювати на барже особисты справы як родина тай [[:rue:Емоція|чутя]].

Співак нераз споминал о своіх проблемах з депресийом, особливо на зачатку своєй карьєры, што мало влияня на його стиль. Так гварил за албум ''«Chrust»'' в бесіді з [[:rue:Новинарь|новинарком]], Агафійом Млинарском (поль. Agata Młynarska):&lt;blockquote&gt;''«Єм думал, же буде зо мном конец, єм ниґда о тым никому не бесідувал, але вшытко єст на моім албумі».''&lt;ref name=&quot;:4&quot;&gt;https://www.youtube.com/watch?v=wsRyDc92K-E&lt;/ref&gt;&lt;/blockquote&gt;
[[Файл:Igor.Herbut.Flag2.jpg|альт=rigth|міні|200x200пкс|Ігор Гербут выступлює з фаном, котру ідентыфікує ся з Лемками. ]]
Він творит співанкы головні по-польскы тай лемківскы, але деколи тіж по-украіньскы і білорускы (прим. «A u świecie nam»). Артиста часто підкреслят свій міцный звязок зо походжыньом ай його влияня на його творчіст: &lt;blockquote&gt;''«Моє походжыня єст чути не лем во словах моіх співанок, але тіж в музиці — во співі, котрый хосную, во способі выражыня емоций, в сесым, як хоснуєме [вєдно з LemOn] звучаня інструментів [...]».''&lt;ref name=&quot;:3&quot; /&gt;&lt;/blockquote&gt;

== Жытя особисте ==
[[Файл:Igor_Herbut_and_his_Son.jpg|альт=rigth|міні|275x275пкс|Ігор Гербут з сыном, Каіом.]]
2013 рока Ігор звязал ся з Маргаритом Дацко (поль. Małgorzata Dacko), з котром зышол ся принагідні робіт при фільмі «''Wkręceni»'' (рус. ''«Вкручены»'')&lt;ref name=&quot;:5&quot;&gt;https://www.eska.pl/news/igor-herbut-wiek-choroba-operacja-zona-utwory-wiara-23-12-aa-caox-GPeY-svRc.html&lt;/ref&gt;. Жена без якісый час была тіж менаджерком бенду ''LemOn'', а пак робила при телевізийній продукциі. 

Пара мат єдну дітину — хлопця, котрого зовут Каі ({{lang-pl|Kai}}), вродженого 17 липця/юлия 2019 рока. Подля співака  народжыня сына цілком змінило його жытя, котре помогло му впорядкувати своі справы.&lt;ref name=&quot;:5&quot; /&gt; Артуста посвятил му співанку ''«Jasny»'' (рус. «Ясный»). &lt;ref name=&quot;:4&quot; /&gt;

Гербут старат ся хоронити своє родинне жытя ай не часто ділит ся інфорнациями о ним. 

== Жрідла ==
{{reflist}}</text>
      <sha1>4xx6ix5y11a493y55g0hve7ik1hqnl6</sha1>
    </revision>
    <revision>
      <id>170172</id>
      <parentid>170170</parentid>
      <timestamp>2026-09-23T08:45:10Z</timestamp>
      <contributor>
        <username>Gekkii</username>
        <id>32660</id>
      </contributor>
      <minor />
      <origin>170172</origin>
      <model>wikitext</model>
      <format>text/x-wiki</format>
      <text bytes="11625" sha1="tr76dor89woufp67yafxdyak7mfmd0v" xml:space="preserve">[[File:Igor Herbut (rus-wiki).webp|250x250px|міні|Ігор Гербут, 2018. Знамка походит зо профіля Facebook артусты. ]]
'''І́гор Ге́рбут''' (вродж. 17 грудня/децембра 1990 р. в Лубіні) — [[Лемкы|лемківскій]] співак, композитор, творця слів [[:rue:Пісня|співанок]] ай [[:rue:Музика|музычный]] продуцент.&lt;ref&gt;https://www.igor-herbut.pl&lt;/ref&gt; Засновник ай ведучый ансамблю «''LemON''» (рус. зап. «''ЛемОН''»).

== Вчасны рокы тай родина ==
Гербут вродил ся 17 грудня/децембра 1990 рока в Лубіні в лемківскій родині&lt;ref name=&quot;:1&quot;&gt;http://eprzemkow.internetdsl.pl/readarticle.php?article_id=755&lt;/ref&gt;. Його мати є [[Педагог|учытельком]] [[Русиньскый язык|русиньского]] (лемківского) языка тай веде ансамбль народного [[Танець|танця]]. Його няньо тіж занимал ся мустецтвом — співал в лемківскым хорі, грал на [[:rue:Ґітара|ґітарі]] тай танцувал&lt;ref name=&quot;:2&quot;&gt;https://web.archive.org/web/20250516180055/https://biletyna.pl/blog/igor-herbut-biografia-zycie-i-tworczosc/&lt;/ref&gt;. Ігор вырастал во Пшемкові, на Нижнім Шлезску, докаль з [[:rue:Лемковина|Лемковины]] выселены былы його дідове в рамках [[:rue:Акція_Вісла|акциі ''«Вісла»'']]. Тото, подля співака, єст цікаве, мултікултурне місце, де спільні жыют [[:rue:Поляци|Полякы]], [[:rue:Лемкы|Лемкы]], [[:rue:Українцї|Украінці]] тай [[:rue:Циґане|Циґаны]].&lt;ref name=&quot;:3&quot;&gt;https://warszawa.naszemiasto.pl/igor-herbut-z-lemon-opowiada-o-swojej-malej-ojczyznie-i/ar/c13-2091934&lt;/ref&gt;[[File:Igor Herbut as a child.jpg|міні|Ігор Гербут в дітиньстві. Знамка походит зо профіля Instagram артусты. ]]Його першым языком был русиньскый (лемківскій), котрым бесідувало ся в хыжы тай співало. Гербут брал участ в лемківскых ватрах ай [[:rue:Сято|праздниках]]. [[:rue:Польскый_язык|Польскый язык]] він познавал головні в передшколи, на дворі і з [[:rue:Телевізія|телевізиі]]. Музык приналежыт до [[:rue:Православна_церьков|православной церкви]].&lt;ref name=&quot;:1&quot; /&gt;

2006 рока закінчыл Основну Школу но. 1 во Пшемкові. 2009 рока закінчыл Ліцей но. 4 мена Богдана-Ігора Антонича в Ліґніці. 2010 рока начал вчыти ся в Зеленогірскім Університеті на напрямі ''Джез і Музыка Сценічна'', котрого єст абсолвентом.&lt;ref name=&quot;:1&quot; /&gt;

Во молодых роках, Ігор приналежал до музычных груп такых як «Мозаіка» (діючым во Пшемкові), «Ластівочка», «Кычера», хор «Благодар» ай «Дикы бджолы» (котрый спілосновал во своім ліцею). &lt;ref name=&quot;:1&quot; /&gt;

== Карьєра ==
Ігор, разом зо своім двоюрідным братом, Адамом Горощаком, спонтанні взяли участ в кастінґу во [[:rue:Вроцлав|Вроцлаві]] до едициі телевізийного, музычного [[:rue:Конкуренция|замаганя]] «''Must be The Music. Tylko muzyka»'' з 2012 рока тай были преняты до видовиска&lt;ref name=&quot;:2&quot; /&gt;. Товды же мужчыны рішыли створити ансамбль ''«LemOn»'', з котрым выступлювали в замаганю. Мено бенду то получыня русиньского слова ''лем'' і [[:rue:Анґліцькый_язык|анґлицкого]] слова ''оn''. 13 мая 2012 рока група выграла конкурс, што придало ім славы. &lt;ref name=&quot;:2&quot; /&gt;27 падолиста/новембра 2012 рока вышол першый албум бенду ''«Lemon»'' (рус. зап. ''«Лемон»''), што вказал ся великым хосном i продал ся в чыслі перешло 60 тисячів цедечок&lt;ref name=&quot;:6&quot;&gt; https://www.olis.pl/charts/oficjalna-lista-wyroznien&lt;/ref&gt;. Во його складі находит ся співанка ''«Napraw»'' (рус. ''«Направ»''), котра до гнескы лишат ся найзнанійшым твором групы. По тым успіху, Гербутові запропонували робити при музиці про [[:rue:Филм|фільм]] з 2013 рока «''Wkręceni»'' (рус. ''«Вкручены»''). В рамках того проєкту він створил співанку ''«Wkręceni — nie ufaj mi»'' (рус. ''«Вкручены — не вір ня»''), котра до гнеска єст його найзнанійшым соловым твором. Слідуючы албумы ''LemOn'' то ''«Scarlett»'' (рус. зап. ''«Скарльет»'') з 24 падолиста/новембра 2014 рока (він продал ся в чыслі перешло 60 тисячів цедечок&lt;ref name=&quot;:6&quot; /&gt;), ''«Etiuda zimowa»'' (рус. ''«Етюда зимова»'') з 13 падолиста/новембра 2015 рока (він продал ся в чыслі перешло 15 тисячів цедечок&lt;ref name=&quot;:6&quot; /&gt;) тай ''«Tu»'' (рус. ''«Ту»'') з 24 марця 2017 рока (він продал ся в чыслі перешло 15 тисячів цедечок&lt;ref name=&quot;:6&quot; /&gt;). [[Файл:LemOn_on_Must_Be_the_Music..png|альт=rigth|міні|320x320пкс|LemOn співают ''«Litaj ptaszko»'' (рус. зап. ''«Літай пташко»'') в Must Be The Music. Tylko muzyka.|межа]]2020 рока артуста был оціняючым в телевізийным, музычным замаганю «''The Four. Bitwa o sławę»'' (рус. ''«Чвірка. Битва о славу»''), а в вересни/септембрі мал своє слуховлско в [[:rue:Радіо|радию]] ''«RMF Classic»'' (рус. ''«РМФ Клясичне»''). 17 квітня/апріля того самого рока вышол його першый соловый албум ''«Chrust»'' (рус. ''«Патыча»''). Назва походит од інспірациіі сыном, вродженым рик раньше, в котрым музык достерігат ''тепло і оген''. 7 марца 2022 рока він вєдно з польском артустком ''Sanah'' (рус. зап. ''«Санах»'') награли співанку ''«Mamo tyś płakała»'' (рус. ''«Мамо ты-с плакала»''), з котрого хосен был переданый на поміч про дітячы жертвы [[Російсько-украйинська война|російского нападу на Украіну]]. Того самого рока він стал ся менаджером польской співачкы ''Sara James'' (рус. зап. ''Сара Джеймс''). 

24 падолиста/новембра 2023 рока вышол пятый албум ''LemOn'' ''«Piatka»'' (рус. ''«Пятка»''). Выданя другого, солового албуму Гербута ''«Żeremie»'' мат одбыти ся в жолтни/октобрі 2026 рока.

== Стиль творіня ==
Творы Ігора зрыхтуваны з ''LemOn'' оповідают, передовшыткым, о [[:rue:Любов|любови]], як во співанках ''«Napraw», «Jutro» i «Scarlett»''. В соловых проєктах артиста старат ся замірювати на барже особисты справы як родина тай [[:rue:Емоція|чутя]].[[Файл:Igor.Herbut.Flag2.jpg|альт=rigth|міні|200x200пкс|Ігор Гербут выступлює з фаном, котру ідентыфікує ся з Лемками. ]]

Співак нераз споминал о своіх проблемах з депресийом, особливо на зачатку своєй карьєры, што мало влияня на його стиль. Так гварил за албум ''«Chrust»'' в бесіді з [[:rue:Новинарь|новинарком]], Агафійом Млинарском (поль. Agata Młynarska):&lt;blockquote&gt;''«Єм думал, же буде зо мном конец, єм ниґда о тым никому не бесідувал, але вшытко єст на моім албумі».''&lt;ref name=&quot;:4&quot;&gt;https://www.youtube.com/watch?v=wsRyDc92K-E&lt;/ref&gt;&lt;/blockquote&gt;
Він творит співанкы головні по-польскы тай лемківскы, але деколи тіж по-украіньскы і білорускы (прим. «A u świecie nam»). Артиста часто підкреслят свій міцный звязок зо походжыньом ай його влияня на його творчіст: &lt;blockquote&gt;''«Моє походжыня єст чути не лем во словах моіх співанок, але тіж в музиці — во співі, котрый хосную, во способі выражыня емоций, в сесым, як хоснуєме [вєдно з LemOn] звучаня інструментів [...]».''&lt;ref name=&quot;:3&quot; /&gt;&lt;/blockquote&gt;

== Жытя особисте ==
[[Файл:Igor_Herbut_and_his_Son.jpg|альт=rigth|міні|188x188px|Ігор Гербут з сыном, Каіом.]]
2013 рока Ігор звязал ся з Маргаритом Дацко (поль. Małgorzata Dacko), з котром зышол ся принагідні робіт при фільмі «''Wkręceni»'' (рус. ''«Вкручены»'')&lt;ref name=&quot;:5&quot;&gt;https://www.eska.pl/news/igor-herbut-wiek-choroba-operacja-zona-utwory-wiara-23-12-aa-caox-GPeY-svRc.html&lt;/ref&gt;. Жена без якісый час была тіж менаджерком бенду ''LemOn'', а пак робила при телевізийній продукциі. 

Пара мат єдну дітину — хлопця, котрого зовут Каі ({{lang-pl|Kai}}), вродженого 17 липця/юлия 2019 рока. Подля співака  народжыня сына цілком змінило його жытя, котре помогло му впорядкувати своі справы.&lt;ref name=&quot;:5&quot; /&gt; Артуста посвятил му співанку ''«Jasny»'' (рус. «Ясный»). &lt;ref name=&quot;:4&quot; /&gt;

Гербут старат ся хоронити своє родинне жытя ай не часто ділит ся інфорнациями о ним. 

== Жрідла ==
{{reflist}}</text>
      <sha1>tr76dor89woufp67yafxdyak7mfmd0v</sha1>
    </revision>
    <revision>
      <id>170173</id>
      <parentid>170172</parentid>
      <timestamp>2026-09-23T08:48:14Z</timestamp>
      <contributor>
        <username>Gekkii</username>
        <id>32660</id>
      </contributor>
      <minor />
      <origin>170173</origin>
      <model>wikitext</model>
      <format>text/x-wiki</format>
      <text bytes="11625" sha1="sktkxb9yx5m399lcw4uxv8zr26v5grz" xml:space="preserve">[[File:Igor Herbut (rus-wiki).webp|150x150px|міні|Ігор Гербут, 2018. Знамка походит зо профіля Facebook артусты. ]]
'''І́гор Ге́рбут''' (вродж. 17 грудня/децембра 1990 р. в Лубіні) — [[Лемкы|лемківскій]] співак, композитор, творця слів [[:rue:Пісня|співанок]] ай [[:rue:Музика|музычный]] продуцент.&lt;ref&gt;https://www.igor-herbut.pl&lt;/ref&gt; Засновник ай ведучый ансамблю «''LemON''» (рус. зап. «''ЛемОН''»).

== Вчасны рокы тай родина ==
Гербут вродил ся 17 грудня/децембра 1990 рока в Лубіні в лемківскій родині&lt;ref name=&quot;:1&quot;&gt;http://eprzemkow.internetdsl.pl/readarticle.php?article_id=755&lt;/ref&gt;. Його мати є [[Педагог|учытельком]] [[Русиньскый язык|русиньского]] (лемківского) языка тай веде ансамбль народного [[Танець|танця]]. Його няньо тіж занимал ся мустецтвом — співал в лемківскым хорі, грал на [[:rue:Ґітара|ґітарі]] тай танцувал&lt;ref name=&quot;:2&quot;&gt;https://web.archive.org/web/20250516180055/https://biletyna.pl/blog/igor-herbut-biografia-zycie-i-tworczosc/&lt;/ref&gt;. Ігор вырастал во Пшемкові, на Нижнім Шлезску, докаль з [[:rue:Лемковина|Лемковины]] выселены былы його дідове в рамках [[:rue:Акція_Вісла|акциі ''«Вісла»'']]. Тото, подля співака, єст цікаве, мултікултурне місце, де спільні жыют [[:rue:Поляци|Полякы]], [[:rue:Лемкы|Лемкы]], [[:rue:Українцї|Украінці]] тай [[:rue:Циґане|Циґаны]].&lt;ref name=&quot;:3&quot;&gt;https://warszawa.naszemiasto.pl/igor-herbut-z-lemon-opowiada-o-swojej-malej-ojczyznie-i/ar/c13-2091934&lt;/ref&gt;[[File:Igor Herbut as a child.jpg|міні|Ігор Гербут в дітиньстві. Знамка походит зо профіля Instagram артусты. ]]Його першым языком был русиньскый (лемківскій), котрым бесідувало ся в хыжы тай співало. Гербут брал участ в лемківскых ватрах ай [[:rue:Сято|праздниках]]. [[:rue:Польскый_язык|Польскый язык]] він познавал головні в передшколи, на дворі і з [[:rue:Телевізія|телевізиі]]. Музык приналежыт до [[:rue:Православна_церьков|православной церкви]].&lt;ref name=&quot;:1&quot; /&gt;

2006 рока закінчыл Основну Школу но. 1 во Пшемкові. 2009 рока закінчыл Ліцей но. 4 мена Богдана-Ігора Антонича в Ліґніці. 2010 рока начал вчыти ся в Зеленогірскім Університеті на напрямі ''Джез і Музыка Сценічна'', котрого єст абсолвентом.&lt;ref name=&quot;:1&quot; /&gt;

Во молодых роках, Ігор приналежал до музычных груп такых як «Мозаіка» (діючым во Пшемкові), «Ластівочка», «Кычера», хор «Благодар» ай «Дикы бджолы» (котрый спілосновал во своім ліцею). &lt;ref name=&quot;:1&quot; /&gt;

== Карьєра ==
Ігор, разом зо своім двоюрідным братом, Адамом Горощаком, спонтанні взяли участ в кастінґу во [[:rue:Вроцлав|Вроцлаві]] до едициі телевізийного, музычного [[:rue:Конкуренция|замаганя]] «''Must be The Music. Tylko muzyka»'' з 2012 рока тай были преняты до видовиска&lt;ref name=&quot;:2&quot; /&gt;. Товды же мужчыны рішыли створити ансамбль ''«LemOn»'', з котрым выступлювали в замаганю. Мено бенду то получыня русиньского слова ''лем'' і [[:rue:Анґліцькый_язык|анґлицкого]] слова ''оn''. 13 мая 2012 рока група выграла конкурс, што придало ім славы. &lt;ref name=&quot;:2&quot; /&gt;27 падолиста/новембра 2012 рока вышол першый албум бенду ''«Lemon»'' (рус. зап. ''«Лемон»''), што вказал ся великым хосном i продал ся в чыслі перешло 60 тисячів цедечок&lt;ref name=&quot;:6&quot;&gt; https://www.olis.pl/charts/oficjalna-lista-wyroznien&lt;/ref&gt;. Во його складі находит ся співанка ''«Napraw»'' (рус. ''«Направ»''), котра до гнескы лишат ся найзнанійшым твором групы. По тым успіху, Гербутові запропонували робити при музиці про [[:rue:Филм|фільм]] з 2013 рока «''Wkręceni»'' (рус. ''«Вкручены»''). В рамках того проєкту він створил співанку ''«Wkręceni — nie ufaj mi»'' (рус. ''«Вкручены — не вір ня»''), котра до гнеска єст його найзнанійшым соловым твором. Слідуючы албумы ''LemOn'' то ''«Scarlett»'' (рус. зап. ''«Скарльет»'') з 24 падолиста/новембра 2014 рока (він продал ся в чыслі перешло 60 тисячів цедечок&lt;ref name=&quot;:6&quot; /&gt;), ''«Etiuda zimowa»'' (рус. ''«Етюда зимова»'') з 13 падолиста/новембра 2015 рока (він продал ся в чыслі перешло 15 тисячів цедечок&lt;ref name=&quot;:6&quot; /&gt;) тай ''«Tu»'' (рус. ''«Ту»'') з 24 марця 2017 рока (він продал ся в чыслі перешло 15 тисячів цедечок&lt;ref name=&quot;:6&quot; /&gt;). [[Файл:LemOn_on_Must_Be_the_Music..png|альт=rigth|міні|320x320пкс|LemOn співают ''«Litaj ptaszko»'' (рус. зап. ''«Літай пташко»'') в Must Be The Music. Tylko muzyka.|межа]]2020 рока артуста был оціняючым в телевізийным, музычным замаганю «''The Four. Bitwa o sławę»'' (рус. ''«Чвірка. Битва о славу»''), а в вересни/септембрі мал своє слуховлско в [[:rue:Радіо|радию]] ''«RMF Classic»'' (рус. ''«РМФ Клясичне»''). 17 квітня/апріля того самого рока вышол його першый соловый албум ''«Chrust»'' (рус. ''«Патыча»''). Назва походит од інспірациіі сыном, вродженым рик раньше, в котрым музык достерігат ''тепло і оген''. 7 марца 2022 рока він вєдно з польском артустком ''Sanah'' (рус. зап. ''«Санах»'') награли співанку ''«Mamo tyś płakała»'' (рус. ''«Мамо ты-с плакала»''), з котрого хосен был переданый на поміч про дітячы жертвы [[Російсько-украйинська война|російского нападу на Украіну]]. Того самого рока він стал ся менаджером польской співачкы ''Sara James'' (рус. зап. ''Сара Джеймс''). 

24 падолиста/новембра 2023 рока вышол пятый албум ''LemOn'' ''«Piatka»'' (рус. ''«Пятка»''). Выданя другого, солового албуму Гербута ''«Żeremie»'' мат одбыти ся в жолтни/октобрі 2026 рока.

== Стиль творіня ==
Творы Ігора зрыхтуваны з ''LemOn'' оповідают, передовшыткым, о [[:rue:Любов|любови]], як во співанках ''«Napraw», «Jutro» i «Scarlett»''. В соловых проєктах артиста старат ся замірювати на барже особисты справы як родина тай [[:rue:Емоція|чутя]].[[Файл:Igor.Herbut.Flag2.jpg|альт=rigth|міні|200x200пкс|Ігор Гербут выступлює з фаном, котру ідентыфікує ся з Лемками. ]]

Співак нераз споминал о своіх проблемах з депресийом, особливо на зачатку своєй карьєры, што мало влияня на його стиль. Так гварил за албум ''«Chrust»'' в бесіді з [[:rue:Новинарь|новинарком]], Агафійом Млинарском (поль. Agata Młynarska):&lt;blockquote&gt;''«Єм думал, же буде зо мном конец, єм ниґда о тым никому не бесідувал, але вшытко єст на моім албумі».''&lt;ref name=&quot;:4&quot;&gt;https://www.youtube.com/watch?v=wsRyDc92K-E&lt;/ref&gt;&lt;/blockquote&gt;
Він творит співанкы головні по-польскы тай лемківскы, але деколи тіж по-украіньскы і білорускы (прим. «A u świecie nam»). Артиста часто підкреслят свій міцный звязок зо походжыньом ай його влияня на його творчіст: &lt;blockquote&gt;''«Моє походжыня єст чути не лем во словах моіх співанок, але тіж в музиці — во співі, котрый хосную, во способі выражыня емоций, в сесым, як хоснуєме [вєдно з LemOn] звучаня інструментів [...]».''&lt;ref name=&quot;:3&quot; /&gt;&lt;/blockquote&gt;

== Жытя особисте ==
[[Файл:Igor_Herbut_and_his_Son.jpg|альт=rigth|міні|188x188px|Ігор Гербут з сыном, Каіом.]]
2013 рока Ігор звязал ся з Маргаритом Дацко (поль. Małgorzata Dacko), з котром зышол ся принагідні робіт при фільмі «''Wkręceni»'' (рус. ''«Вкручены»'')&lt;ref name=&quot;:5&quot;&gt;https://www.eska.pl/news/igor-herbut-wiek-choroba-operacja-zona-utwory-wiara-23-12-aa-caox-GPeY-svRc.html&lt;/ref&gt;. Жена без якісый час была тіж менаджерком бенду ''LemOn'', а пак робила при телевізийній продукциі. 

Пара мат єдну дітину — хлопця, котрого зовут Каі ({{lang-pl|Kai}}), вродженого 17 липця/юлия 2019 рока. Подля співака  народжыня сына цілком змінило його жытя, котре помогло му впорядкувати своі справы.&lt;ref name=&quot;:5&quot; /&gt; Артуста посвятил му співанку ''«Jasny»'' (рус. «Ясный»). &lt;ref name=&quot;:4&quot; /&gt;

Гербут старат ся хоронити своє родинне жытя ай не часто ділит ся інфорнациями о ним. 

== Жрідла ==
{{reflist}}</text>
      <sha1>sktkxb9yx5m399lcw4uxv8zr26v5grz</sha1>
    </revision>
    <revision>
      <id>170174</id>
      <parentid>170173</parentid>
      <timestamp>2026-09-23T08:57:43Z</timestamp>
      <contributor>
        <username>Gekkii</username>
        <id>32660</id>
      </contributor>
      <minor />
      <origin>170174</origin>
      <model>wikitext</model>
      <format>text/x-wiki</format>
      <text bytes="11656" sha1="0ijddaar3e61l6i5lyqphdu2wyghrrn" xml:space="preserve">лемківскій музык [[File:Igor Herbut (rus-wiki).webp|250x250px|міні|Ігор Гербут, 2018. Знамка походит зо профіля Facebook артусты. ]]
'''І́гор Ге́рбут''' (вродж. 17 грудня/децембра 1990 р. в Лубіні) — [[Лемкы|лемківскій]] співак, композитор, творця слів [[:rue:Пісня|співанок]] ай [[:rue:Музика|музычный]] продуцент.&lt;ref&gt;https://www.igor-herbut.pl&lt;/ref&gt; Засновник ай ведучый ансамблю «''LemON''» (рус. зап. «''ЛемОН''»).

== Вчасны рокы тай родина ==
Гербут вродил ся 17 грудня/децембра 1990 рока в Лубіні в лемківскій родині&lt;ref name=&quot;:1&quot;&gt;http://eprzemkow.internetdsl.pl/readarticle.php?article_id=755&lt;/ref&gt;. Його мати є [[Педагог|учытельком]] [[Русиньскый язык|русиньского]] (лемківского) языка тай веде ансамбль народного [[Танець|танця]]. Його няньо тіж занимал ся мустецтвом — співал в лемківскым хорі, грал на [[:rue:Ґітара|ґітарі]] тай танцувал&lt;ref name=&quot;:2&quot;&gt;https://web.archive.org/web/20250516180055/https://biletyna.pl/blog/igor-herbut-biografia-zycie-i-tworczosc/&lt;/ref&gt;. Ігор вырастал во Пшемкові, на Нижнім Шлезску, докаль з [[:rue:Лемковина|Лемковины]] выселены былы його дідове в рамках [[:rue:Акція_Вісла|акциі ''«Вісла»'']]. Тото, подля співака, єст цікаве, мултікултурне місце, де спільні жыют [[:rue:Поляци|Полякы]], [[:rue:Лемкы|Лемкы]], [[:rue:Українцї|Украінці]] тай [[:rue:Циґане|Циґаны]].&lt;ref name=&quot;:3&quot;&gt;https://warszawa.naszemiasto.pl/igor-herbut-z-lemon-opowiada-o-swojej-malej-ojczyznie-i/ar/c13-2091934&lt;/ref&gt;[[File:Igor Herbut as a child.jpg|міні|Ігор Гербут в дітиньстві. Знамка походит зо профіля Instagram артусты. ]]Його першым языком был русиньскый (лемківскій), котрым бесідувало ся в хыжы тай співало. Гербут брал участ в лемківскых ватрах ай [[:rue:Сято|праздниках]]. [[:rue:Польскый_язык|Польскый язык]] він познавал головні в передшколи, на дворі і з [[:rue:Телевізія|телевізиі]]. Музык приналежыт до [[:rue:Православна_церьков|православной церкви]].&lt;ref name=&quot;:1&quot; /&gt;

2006 рока закінчыл Основну Школу но. 1 во Пшемкові. 2009 рока закінчыл Ліцей но. 4 мена Богдана-Ігора Антонича в Ліґніці. 2010 рока начал вчыти ся в Зеленогірскім Університеті на напрямі ''Джез і Музыка Сценічна'', котрого єст абсолвентом.&lt;ref name=&quot;:1&quot; /&gt;

Во молодых роках, Ігор приналежал до музычных груп такых як «Мозаіка» (діючым во Пшемкові), «Ластівочка», «Кычера», хор «Благодар» ай «Дикы бджолы» (котрый спілосновал во своім ліцею). &lt;ref name=&quot;:1&quot; /&gt;

== Карьєра ==
Ігор, разом зо своім двоюрідным братом, Адамом Горощаком, спонтанні взяли участ в кастінґу во [[:rue:Вроцлав|Вроцлаві]] до едициі телевізийного, музычного [[:rue:Конкуренция|замаганя]] «''Must be The Music. Tylko muzyka»'' з 2012 рока тай были преняты до видовиска&lt;ref name=&quot;:2&quot; /&gt;. Товды же мужчыны рішыли створити ансамбль ''«LemOn»'', з котрым выступлювали в замаганю. Мено бенду то получыня русиньского слова ''лем'' і [[:rue:Анґліцькый_язык|анґлицкого]] слова ''оn''. 13 мая 2012 рока група выграла конкурс, што придало ім славы. &lt;ref name=&quot;:2&quot; /&gt;27 падолиста/новембра 2012 рока вышол першый албум бенду ''«Lemon»'' (рус. зап. ''«Лемон»''), што вказал ся великым хосном i продал ся в чыслі перешло 60 тисячів цедечок&lt;ref name=&quot;:6&quot;&gt; https://www.olis.pl/charts/oficjalna-lista-wyroznien&lt;/ref&gt;. Во його складі находит ся співанка ''«Napraw»'' (рус. ''«Направ»''), котра до гнескы лишат ся найзнанійшым твором групы. По тым успіху, Гербутові запропонували робити при музиці про [[:rue:Филм|фільм]] з 2013 рока «''Wkręceni»'' (рус. ''«Вкручены»''). В рамках того проєкту він створил співанку ''«Wkręceni — nie ufaj mi»'' (рус. ''«Вкручены — не вір ня»''), котра до гнеска єст його найзнанійшым соловым твором. Слідуючы албумы ''LemOn'' то ''«Scarlett»'' (рус. зап. ''«Скарльет»'') з 24 падолиста/новембра 2014 рока (він продал ся в чыслі перешло 60 тисячів цедечок&lt;ref name=&quot;:6&quot; /&gt;), ''«Etiuda zimowa»'' (рус. ''«Етюда зимова»'') з 13 падолиста/новембра 2015 рока (він продал ся в чыслі перешло 15 тисячів цедечок&lt;ref name=&quot;:6&quot; /&gt;) тай ''«Tu»'' (рус. ''«Ту»'') з 24 марця 2017 рока (він продал ся в чыслі перешло 15 тисячів цедечок&lt;ref name=&quot;:6&quot; /&gt;). [[Файл:LemOn_on_Must_Be_the_Music..png|альт=rigth|міні|320x320пкс|LemOn співают ''«Litaj ptaszko»'' (рус. зап. ''«Літай пташко»'') в Must Be The Music. Tylko muzyka.|межа]]2020 рока артуста был оціняючым в телевізийным, музычным замаганю «''The Four. Bitwa o sławę»'' (рус. ''«Чвірка. Битва о славу»''), а в вересни/септембрі мал своє слуховлско в [[:rue:Радіо|радию]] ''«RMF Classic»'' (рус. ''«РМФ Клясичне»''). 17 квітня/апріля того самого рока вышол його першый соловый албум ''«Chrust»'' (рус. ''«Патыча»''). Назва походит од інспірациіі сыном, вродженым рик раньше, в котрым музык достерігат ''тепло і оген''. 7 марца 2022 рока він вєдно з польском артустком ''Sanah'' (рус. зап. ''«Санах»'') награли співанку ''«Mamo tyś płakała»'' (рус. ''«Мамо ты-с плакала»''), з котрого хосен был переданый на поміч про дітячы жертвы [[Російсько-украйинська война|російского нападу на Украіну]]. Того самого рока він стал ся менаджером польской співачкы ''Sara James'' (рус. зап. ''Сара Джеймс''). 24 падолиста/новембра 2023 рока вышол пятый албум ''LemOn'' ''«Piatka»'' (рус. ''«Пятка»''). Выданя другого, солового албуму Гербута ''«Żeremie»'' мат одбыти ся в жолтни/октобрі 2026 рока. 

== Стиль творіня ==
Творы Ігора зрыхтуваны з ''LemOn'' оповідают, передовшыткым, о [[:rue:Любов|любови]], як во співанках ''«Napraw», «Jutro» i «Scarlett»''. В соловых проєктах артиста старат ся замірювати на барже особисты справы як родина тай [[:rue:Емоція|чутя]].[[Файл:Igor.Herbut.Flag2.jpg|альт=rigth|міні|200x200пкс|Ігор Гербут выступлює з фаном, котру ідентыфікує ся з Лемками. ]]

Співак нераз споминал о своіх проблемах з депресийом, особливо на зачатку своєй карьєры, што мало влияня на його стиль. Так гварил за албум ''«Chrust»'' в бесіді з [[:rue:Новинарь|новинарком]], Агафійом Млинарском (поль. Agata Młynarska):&lt;blockquote&gt;''«Єм думал, же буде зо мном конец, єм ниґда о тым никому не бесідувал, але вшытко єст на моім албумі».''&lt;ref name=&quot;:4&quot;&gt;https://www.youtube.com/watch?v=wsRyDc92K-E&lt;/ref&gt;&lt;/blockquote&gt;
Він творит співанкы головні по-польскы тай лемківскы, але деколи тіж по-украіньскы і білорускы (прим. «A u świecie nam»). Артиста часто підкреслят свій міцный звязок зо походжыньом ай його влияня на його творчіст: &lt;blockquote&gt;''«Моє походжыня єст чути не лем во словах моіх співанок, але тіж в музиці — во співі, котрый хосную, во способі выражыня емоций, в сесым, як хоснуєме [вєдно з LemOn] звучаня інструментів [...]».''&lt;ref name=&quot;:3&quot; /&gt;&lt;/blockquote&gt;

== Жытя особисте ==
[[Файл:Igor_Herbut_and_his_Son.jpg|альт=rigth|міні|188x188px|Ігор Гербут з сыном, Каіом.]]
2013 рока Ігор звязал ся з Маргаритом Дацко (поль. Małgorzata Dacko), з котром зышол ся принагідні робіт при фільмі «''Wkręceni»'' (рус. ''«Вкручены»'')&lt;ref name=&quot;:5&quot;&gt;https://www.eska.pl/news/igor-herbut-wiek-choroba-operacja-zona-utwory-wiara-23-12-aa-caox-GPeY-svRc.html&lt;/ref&gt;. Жена без якісый час была тіж менаджерком бенду ''LemOn'', а пак робила при телевізийній продукциі. 

Пара мат єдну дітину — хлопця, котрого зовут Каі ({{lang-pl|Kai}}), вродженого 17 липця/юлия 2019 рока. Подля співака  народжыня сына цілком змінило його жытя, котре помогло му впорядкувати своі справы.&lt;ref name=&quot;:5&quot; /&gt; Артуста посвятил му співанку ''«Jasny»'' (рус. «Ясный»). &lt;ref name=&quot;:4&quot; /&gt;

Гербут старат ся хоронити своє родинне жытя ай не часто ділит ся інфорнациями о ним. 

== Жрідла ==
{{reflist}}</text>
      <sha1>0ijddaar3e61l6i5lyqphdu2wyghrrn</sha1>
    </revision>
  </page>
  <page>
    <title>Хоснователь:Yarickbased</title>
    <ns>2</ns>
    <id>25206</id>
    <redirect title="Хоснователь:Ugrorus" />
    <revision>
      <id>170128</id>
      <timestamp>2026-09-22T13:32:19Z</timestamp>
      <contributor>
        <username>İmmortalance</username>
        <id>36983</id>
      </contributor>
      <comment>İmmortalance переменовав сторінку [[Користувач:Yarickbased]] на [[Хоснователь:Ugrorus]]: Автоматичне перейменування сторінки при перейменуванні користувача «[[Special:CentralAuth/Yarickbased|Yarickbased]]» на «[[Special:CentralAuth/Ugrorus|Ugrorus]]»</comment>
      <origin>170128</origin>
      <model>wikitext</model>
      <format>text/x-wiki</format>
      <text bytes="66" sha1="t3rztfd87yheulgqzrdokd5e6njmijw" xml:space="preserve">#ПЕРЕНАПРАВЛЕННЯ [[Хоснователь:Ugrorus]]</text>
      <sha1>t3rztfd87yheulgqzrdokd5e6njmijw</sha1>
    </revision>
  </page>
  <page>
    <title>Паралела (чеперушка)</title>
    <ns>0</ns>
    <id>25207</id>
    <revision>
      <id>170164</id>
      <timestamp>2026-09-23T02:15:12Z</timestamp>
      <contributor>
        <username>~2026-51147-21</username>
        <id>36990</id>
      </contributor>
      <comment>Створена сторінка: funai</comment>
      <origin>170164</origin>
      <model>wikitext</model>
      <format>text/x-wiki</format>
      <text bytes="5" sha1="cbkgpfnfsraat0i81bbarfkf4c3abtb" xml:space="preserve">funai</text>
      <sha1>cbkgpfnfsraat0i81bbarfkf4c3abtb</sha1>
    </revision>
    <revision>
      <id>170171</id>
      <parentid>170164</parentid>
      <timestamp>2026-09-23T08:43:36Z</timestamp>
      <contributor>
        <username>LYTMAN</username>
        <id>23698</id>
      </contributor>
      <origin>170171</origin>
      <model>wikitext</model>
      <format>text/x-wiki</format>
      <text bytes="17" sha1="jdrvp3xukpcd5hdlg0ld2qr7581sqz5" xml:space="preserve">{{Delete}}

funai</text>
      <sha1>jdrvp3xukpcd5hdlg0ld2qr7581sqz5</sha1>
    </revision>
  </page>
</mediawiki>